cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช เดอะซีรีส์ ภาคองค์ประกันหงสา
เนื้อเรื่อง
ที่นครหงสาวดี พระองค์ดำ (ณัฐชนน บุญศิริ) ขณะเที่ยวชมตลาดโยเดียซึ่งเป็นชุมนุมชาวสยามที่ถูกต้อนมาจากอยุธยาที่นอกกำแพงเมือง ได้บังเอิญช่วยเหลือพระธิดาวิไลกัลยา (ภัทรวดี เหลาสา) จากการที่ถูกงูกัด ทำให้องค์หญิงวิไลกัลยาเกิดหลงรักพระนเรศ ขณะที่องค์ดำจะกลับเข้าพระราชวังได้พบกับขบวนของมังสามเกียด (ภัทรกร ประเสริฐเศรฐ) พระโอรสของมหาอุปราชนันทบุเรง (ปรเมศร์ น้อยอ่ำ) ผ่านมา มังสามเกียดและลักไวทำมู ทหารคนสนิท พยายามให้องค์ดำก้มคาราวะตนในฐานะเชลย แต่องค์ดำไม่ยอม ขณะเดียวกันกับที่พระเจ้าบุเรงนองเสด็จผ่านมาเช่นกัน และให้มังสามเกียดเป็นฝ่ายก้มกราบองค์ดำแทน ด้วยเห็นว่ามีศักดิ์สูงกว่า และให้องค์ดำมาฝึกวิชาที่วัดหน้าประตูเมืองกับ พระมหาเถรคันฉ่อง (สรพงษ์ ชาตรี) ในวันรุ่งขึ้น เมื่อทั้งคู่มาถึงก็ได้พบกับ มณีจันทร์ (นวลจันทร์ ณ ถลาง) เด็กผู้หญิงที่อาศัยอยู่ในวัด และได้พบกับพระมหาเถรคันฉ่องที่เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านศัสตราวุธ ซึ่งพระมหาเถรคันฉ่องได้สั่งสอนสรรพวิชาและให้ความเห็นเกี่ยวกับเรื่องสถานการณ์บ้านเมืองแก่องค์ดำตลอดมา
ต่อมาความสัมพันธ์ระหว่างพิษณุโลกสองแควและอยุธยาเริ่มคลอนแคลนกันมากขึ้น เมื่อทางฝ่าย สมเด็จพระไชยเชษฐาธิราช หลังจากที่ต้องสูญเสียพระมเหสีและเชื้อพระวงศ์ไปในศึกสงคราม จึงได้ส่งพระราชสาสน์มาขอตัว พระเทพกษัตรีย์ (ปัทมวรรณ เค้ามูลคดี) พระธิดาพระองค์เล็กในสมเด็จพระมหาจักรพรรดิเป็นพระมเหสีด้วยว่าเป็นพระธิดาในสมเด็จพระสุริโยไท แต่ทางฝ่ายพระมหาธรรมราชาได้ลักลอบส่งสาสน์ไปบอกความยังพระเจ้าบุเรงนอง ให้มาชิงตัวไปในระหว่างทาง
ทางฝ่ายล้านช้างเมื่อสมเด็จพระไชยเชษฐาธิราชได้สูญเสียพระเทพกษัตรีไปแล้วนั้น ได้ยกทัพมาโจมตีพิษณุโลกสองแคว ทำให้ทางฝ่ายพระมหินทราธิราชเกิดความระแวงในตัวพระมหาธรรมราชาหนักยิ่งขึ้น เพราะเกรงว่านี่จะเป็นกลศึก การสงครามที่สมเด็จพระไชยเชษฐาธิราชตีพิษณุโลกสองแควนั้นไม่สำเร็จ พระเจ้าบุเรงนองได้ส่ง พระยาพุกาม และ พระยาเสือหาญ สองทหารมอญเข้ามาช่วยไล่ตีด้วยเพราะความเป็นสัมพันธไมตรีกันระหว่างสองเมือง แต่พระยามอญทั้งคู่ทำการไม่สำเร็จ พระเจ้าบุเรงนองจึงมีคำสั่งให้ประหารชีวิต แต่พระมหาธรรมราชาที่เดินทางไปยังหงสาวดีด้วยได้ทูลขอชีวิตไว้
ขณะที่พระมหาธรรมราชาเสด็จไปยังหงสาวดีนั้น ทางฝ่ายพระมหินทราธิราชได้เสด็จมายังพิษณุโลกสองแควอัญเชิญตัวพระนางวิสุทธิ์กษัตริย์กลับไปยังอยุธยา ทางฝ่ายพระมหาธรรมราชาและพระเจ้าบุเรงนองที่ยังประทับอยู่ที่หงสาวดีทราบความดังนั้นก็พิโรธ ยกทัพของทั้งสองเมืองไปโจมตีอยุธยาพร้อมกัน แต่การสงครามครั้งนี้กลับยืดเยื้อนานกว่าที่คาดคิด จนเวลาล่วงไปเกือบปี ขณะเดียวกัน สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ก็เสด็จสวรรคต พระมหินทราธิราช ได้ขึ้นเสวยราชย์เป็น สมเด็จพระมหินทราธิราชเจ้า ทางฝ่ายพระเจ้าบุเรงนองไม่อาจให้การสงครามยืดเยื้อมากไปกว่านี้ พระเจ้าบุเรงนองจึงออกอุบายขอพระยารามณรงค์ไป แล้วจะเลิกทัพ พระมหินทราธิราชทรงเห็นด้วยจึงเข้าแผนของพระเจ้าบุเรงนองทันที ต่อมา ออกญาจักรี ขุนนางฝ่ายอโยธยาเก่าได้ทำอุบายแสร้งเป็นว่าสามารถหนีมาจากทัพหงสาวดีได้และเข้าไปในราชสำนักอยุธยาเสนอตัวเป็นผู้บัญชาการทัพเอง โดยที่สมเด็จพระมหินทราธิราชเจ้าก็มิได้สงสัย ท้ายที่สุดออกญาจักรีก็เปิดประตูเมืองให้ฝ่ายหงสาวดีเข้ามาตีเมืองได้
เมื่อได้ชัยชนะแล้ว พระเจ้าบุเรงนองได้ให้พระมหาธรรมราชาขึ้นครองราชย์แทนเป็น สมเด็จพระมหาธรรมราชา และได้ขอเอาตัว พระสุพรรณกัลยา (พชรณมน นนทภา) พระธิดาองค์โตในพระมหาธรรมราชาและพระนางวิสุทธิ์กษัตริย์กลับไปยังหงสาวดีพร้อมกับสมเด็จพระมหินทราธิราชเจ้าด้วย เมื่อมาถึงหงสาวดี สมเด็จพระมหินทราธิราชเจ้าก็ประชวรและเสด็จถึงแก่สวรรคต
ขณะที่ฝ่าย องค์ดำ เมื่ออยู่ที่หงสาวดีได้รับการดูถูกตลอดเวลาจากฝ่ายมังสามเกียดและพรรคพวก โดยเรียกชื่อว่า ตองเจ หนักขึ้นถึงขั้นปองร้ายหมายเอาชีวิต องค์ดำจึงคิดหนีกลับพิษณุโลกสองแคว โดยขอให้สมเด็จพระสุพรรณกัลยา ซึ่งเป็นพระพี่นางเสด็จกลับไปด้วย แต่สมเด็จพระสุพรรณกัลยาไม่กลับ ด้วยทรงดำริว่าหากพระองค์ยังอยู่ที่หงสาวดีนี้ก็จะช่วยกราบทูลขอชีวิตองค์ดำจากพระเจ้าบุเรงนองไว้ได้ ทำให้องค์ดำ บุญทิ้ง และชาวสยามอีกจำนวน 300 คนหนีกลับไปได้สำเร็จ ในขณะที่มณีจันทร์ได้เข้าเป็นข้ารับใช้ในสมเด็จพระสุพรรณกัลยา
อาสนวิหารนักบุญออลบัน
อาสนวิหารนักบุญออลบัน (St Albans Cathedral) เป็นอาสนวิหารนิกายอังกลิคันตั้งอยู่ที่เมืองนักบุญออลบัน ทางตะวันตกเฉียงเหนือของลอนดอนในสหราชอาณาจักร อาสนวิหารตั้งตามชื่อของนักบุญออลบันผู้เป็นนักบุญผู้พลีชีพองค์แรกของอังกฤษ สถาปัตยกรรมที่เห็นอยู่ในปัจจุบันเป็นแบบกอทิก อาสนวิหารนักบุญออลบันมีทางเดินกลางยาว 348 ฟุตซึ่งเป็นทางเดินกลางที่ยาวที่สุดในอาสนวิหารในอังกฤษสถาปัตยกรรมส่วนใหญ่เป็นแบบโรมาเนสก์ อาสนวิหารนักบุญออลบันได้เลื่อนขึ้นเป็นอาสนวิหารเมื่อปี ค.ศ. 1877 และเป็นอาสนวิหารที่ยาวที่สุดเป็นที่สองของอังกฤษ อาสนวิหารเป็นที่รู้จักกันในท้องถิ่นว่า “แอบบี” แม้ว่าอาสนวิหารปัจจุบันจะเป็นแต่เพียงส่วนของแอบบีลัทธิเบ็นนาดิคตินเดิม
อาสนวิหารนักบุญออลบันแตกต่างจากอาสนวิหารอื่นตรงที่เป็นอาสนวิหารที่ใช้เป็นวัดประจำท้องถิ่นด้วย โดยมีดีนเป็นเร็คเตอร์ของวัด เป็นผู้ที่มีอำนาจ, ความรับผิดชอบ, และ หน้าที่เช่นหน้าที่ของพระประจำวัดประจำท้องถิ่น
นักบุญผู้พลีชีพคนแรกของอังกฤษ
ออลบันส์เป็นผู้นอกศาสนาผู้พำนักอยู่ในเมืองเวรูลาเมียมในโรมันอังกฤษที่เป็นที่ตั้งของเมืองนักบุญออลบันในฮาร์ทฟอร์ดเชอร์ในอังกฤษราว 35 กิโลเมตรเหนือกรุงลอนดอนบนถนนวัตลิง (Watling Street) ซึ่งเป็นถนนโรมันโบราณ ก่อนที่คริสต์ศาสนาจะกลายมาเป็นศาสนาทางการของจักรวรรดิโรมัน ผู้นับถือคริสต์ศาสนาก็ถูกไล่ประหัตประหารโดยชาวโรมัน ออลบันส์ให้ที่หลบภัยจากอันตรายในบ้านของตนเองต่อนักบวชแอมฟิบาลัสผู้เป็นผู้เป็นผู้นับถือคริสต์ศาสนาผู้กำลังถูกโรมันติดตาม และได้รับการเปลี่ยนไปนับถือคริสต์ศาสนาโดยแอมฟิบาลัส เมื่อทหารมาถึงบ้านของออลบันส์เพื่อหาตัวแอมฟิบาลัส ออลบันส์ก็แลกเสื้อคลุมกับแอมฟิบาลัสและให้จับตัวไปแทน ออลบันส์ถูกนำตัวไปต่อหน้าผู้พิพากษาและประกาศตนว่าผู้นับถือคริสต์ศาสนาที่เป็นผลทำให้ถูกลงโทษโดยการตัดคอตรงจุดที่สร้างอาสนวิหาร ที่ตั้งของอาสนวิหารอยู่บนเนิน ตำนานกล่าวว่าหัวของออลบันส์กลิ้งลงไปหลังจากถูกตัดและที่ที่ไปหยุดลงก็มีน้ำพุธรรมชาติผุดขึ้นมา
เดือนปีที่นักบุญออลบันถูกสังหารก็ยังไม่ทราบแน่นอนแต่ประมาณกันว่าราวปี ค.ศ. 250—นักวิชาการเชื่อว่าอาจจะเป็นปี ค.ศ. 209, ค.ศ. 254 หรือ ค.ศ. 304
ที่เก็บศพของแอมฟิบาลัสก็อยู่ในอาสนวิหารนี้ด้วย
เรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 39
เรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 39 (WrestleMania 39; วางตลาดในชื่อ WrestleMania Goes Hollywood) เป็นโชว์มวยปล้ำอาชีพแบบจ่ายต่อการชม (PPV) ประจำปีครั้งที่ 39 ของเรสเซิลเมเนีย และสตรีมมิงสดที่ผลิตโดย WWE จะจัดขึ้นสำหรับนักมวยปล้ำจากแบรนด์ Raw และ SmackDown อีเวนต์นี้มีกำหนดจะจัดขึ้นสองคืน ซึ่งจะจัดขึ้นในวันที่ 1 และ 2 เมษายน 2023 ที่ SoFi Stadium ในอิงเกิลวูด แคลิฟอร์เนีย ซึ่งเป็นสถานที่ดั้งเดิมของเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 37 ก่อนการแพร่ระบาดของ COVID-19 ทำให้ต้องย้ายสถานที่ The Miz นักมวยปล้ำ WWE จะทำหน้าที่เป็นพิธีกรอย่างเป็นทางการสำหรับโชว์นี้
เรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 39 จะเป็นครั้งที่หกที่จัดขึ้นในมหานครลอสแองเจลิส (หลังจากครั้งที่ 2, VII, XII, 2000 และ 21) และเป็นครั้งที่เจ็ดในรัฐแคลิฟอร์เนียโดยรวม (รวมถึง 31 ครั้งซึ่งจัดขึ้นในบริเวณอ่าวซานฟรานซิสโก) โดยจะเป็น WrestleMania ครั้งแรกที่จัดขึ้นภายใต้การควบคุมเนื้อเรื่องของ Triple H หลังจากการรีไทร์ของ Vince McMahon ในเดือนกรกฎาคม 2022 ซึ่งเขาดำรงตำแหน่งประธานและประธานเจ้าหน้าที่บริหารของบริษัทตั้งแต่ปี 1982 และสร้าง WrestleMania ในปี 1985 และแม้ว่าเขาจะกลับมาที่บริษัทในเดือนมกราคม 2023 ในตำแหน่งประธานบริหาร แต่สิ่งนี้ไม่ส่งผลกระทบต่อตำแหน่งของทริปเปิลเอช นอกจากนี้ยังจะเป็น WrestleMania รายการแรกที่ถ่ายทอดสดทาง Binge ในออสเตรเลีย นี่เป็นเรสเซิลเมเนียครั้งสุดท้ายภายใต้ WWE ที่ตระกูลแมคมานเป็นเจ้าของ ณ วันจันทร์ที่ 3 เมษายน หนึ่งวันหลังจากเหตุการณ์ ได้รับการยืนยันว่าบริษัทถูกขายให้กับเอนเดฟเวอร์อดีตเจ้าของลิขสิทธิ์และผู้จัดการประกวดนางงามจักรวาล
เบื้องหลัง
WrestleMania เป็นงาน pay-per-view (PPV) และสตรีมมิงสดเรือธงของ WWE ซึ่งจัดขึ้นครั้งแรกในปี 1985 เป็น PPV แรกของบริษัทที่ผลิตขึ้นและยังเป็นอีเวนต์ใหญ่งานแรกของ WWE ที่มีการสตรีมสดเมื่อบริษัทเปิดตัว WWE Network ในเดือนกุมภาพันธ์ 2014 เป็นงานมวยปล้ำอาชีพที่จัดต่อเนื่องยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์และจัดขึ้นเป็นประจำทุกปีระหว่างกลางเดือนมีนาคมถึงกลางเดือนเมษายน นอกจาก Royal Rumble, SummerSlam, Survivor Series และ Money in the Bank แล้ว งานนี้ยังเป็นหนึ่งในห้างานใหญ่ประจำปีของบริษัท ซึ่งเรียกว่า "บิ๊กไฟว์" WrestleMania ได้รับการจัดอันดับให้เป็นแบรนด์กีฬาที่มีมูลค่ามากเป็นอันดับที่ 6 ของโลกโดย Forbes และได้รับการขนานนามว่าเป็น Super Bowl ของความบันเทิงด้านกีฬา เช่นเดียวกับซูเปอร์โบวล์ เมืองต่าง ๆ ประมูลสิทธิ์ในการเป็นเจ้าภาพ WrestleMania ฉบับปี WrestleMania 39 จะนำเสนอนักมวยปล้ำจากแผนกแบรนด์ Raw และ SmackDown เมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2023 มีการเปิดเผยว่า The Miz นักมวยปล้ำ WWE คนปัจจุบันจะทำหน้าที่เป็นพิธีกรของโชว์นี้
เมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2020 WWE ประกาศว่า SoFi Stadium ในอิงเกิลวูด แคลิฟอร์เนียจะเป็นเจ้าภาพ WrestleMania 37 ในวันที่ 28 มีนาคม 2021 โดยงานนี้ได้รับการโปรโมตในชื่อ "WrestleMania Goes Hollywood" (สโลแกนเดียวกับที่ใช้สำหรับ WrestleMania 21 ในปี 2005) Dave Meltzer นักข่าวมวยปล้ำรายงานว่าเดิมที WWE ได้ผลักดันให้ SoFi Stadium เป็นเจ้าภาพ WrestleMania ในปี 2022 ดังนั้นจึงสามารถโปรโมตงานนี้ได้เนื่องจากมีผู้เข้าร่วมโดยรวมมากกว่า Super Bowl LVI (ซึ่งจัดขึ้นที่สถานที่เดียวกันในเดือนกุมภาพันธ์ของปีนั้น) อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่ของเมืองอิงเกิลวูดต้องการให้ WrestleMania จัดขึ้นในปี 2021 เพื่อเตรียมพร้อมสำหรับ Super Bowl LVI
ท่ามกลางการแพร่ระบาดของ COVID-19 ในเดือนตุลาคม 2020 อย่างไรก็ตาม Wrestling Observer Newsletter รายงานว่า WWE กำลังพิจารณาที่จะย้าย WrestleMania 37 เนื่องจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของ COVID-19 ในแคลิฟอร์เนียทำให้ไม่น่าเป็นไปได้มากขึ้นที่งานนี้จะสามารถจัดขึ้นพร้อมกับ ผู้ชมด้วยตนเองในวันที่กำหนด มีรายงานว่า WWE วางแผนที่จะย้ายการแข่งขันไปที่สนามเรย์มอนด์ เจมส์ สเตเดี้ยมในแทมปา รัฐฟลอริดา ซึ่งแต่เดิมมีกำหนดจะเป็นเจ้าภาพ WrestleMania 36 ก่อนที่การระบาดใหญ่จะบีบให้ต้องลดขนาดลงและจัดที่โรงฝึก WWE ของออร์แลนโดแทน ในช่วงปลายเดือนกันยายน 2020 Ron DeSantis ผู้ว่าการรัฐฟลอริดาได้ยกเลิกข้อจำกัดด้านความจุที่จำเป็นทั้งหมดในรัฐ แม้ว่าทีมกีฬาจะยังคงกำหนดข้อจำกัดด้านความจุโดยสมัครใจตามคำแนะนำของรัฐบาลกลางก็ตาม แคลิฟอร์เนียอนุญาตให้สนามกีฬากลางแจ้งเปิดอีกครั้งสำหรับผู้เข้าชมในรัฐตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2021 โดยจำกัดความจุตามกรณีที่เป็นบวกในแต่ละภูมิภาค
เมื่อวันที่ 16 มกราคม 2021 WWE ประกาศว่า WrestleMania 37 จะถูกย้ายไปที่แทมปา นอกเหนือจากการประกาศนี้ WWE เปิดเผยว่า SoFi Stadium จะยังคงจัด WrestleMania ต่อไป แต่จะเป็น WrestleMania 39 แทนในเดือนเมษายน 2023 WrestleMania 38 ได้รับการประกาศสำหรับ AT&T Stadium ใน Arlington, Texas ในปี 2022 WrestleMania 39 จะเป็นรายการแรกนับตั้งแต่ WrestleMania 21 ที่จะจัดขึ้นในมหานครลอสแอนเจลิส และครั้งที่ 7 จัดขึ้นที่รัฐแคลิฟอร์เนีย (หลังจาก 2, VII, XII, 2000, 21 และ 31) ในทางกลับกัน WrestleMania 39 ยังใช้การตลาด "ฮอลลีวูด" ที่เดิมมีไว้สำหรับ WrestleMania 37 ด้วย เดิมทีอีเวนต์นี้เคยประกาศว่าจะจัดขึ้นในวันอาทิตย์ที่ 2 เมษายน 2023 เท่านั้น แต่ในช่วง WrestleMania 38 มีการเปิดเผยว่า WrestleMania 39 ได้ขยายเป็นอีเวนต์สองคืนเช่นเดียวกับอีเวนต์ WrestleMania สามรายการก่อนหน้านี้ ซึ่งกำหนดไว้สำหรับวันเสาร์ที่ 1 เมษายน และวันอาทิตย์ที่ 2 เมษายน
ตั๋วสำหรับอีเวนต์เริ่มจำหน่ายในวันที่ 12 สิงหาคม 2022 นอกจากนี้ WWE ยังประกาศด้วยว่า WrestleMania Priority Passes จะวางจำหน่ายตั้งแต่วันที่ 22 กรกฎาคม บัตรผ่านเหล่านี้ประกอบด้วยที่นั่งระดับพรีเมียร์ ทางเข้าสนามกีฬาโดยเฉพาะ การต้อนรับระดับพรีเมียม และการพบปะและทักทายในปัจจุบัน นักมวยปล้ำและตำนาน WWE การขายตั๋วสำหรับ WrestleMania 39 สร้างสถิติของบริษัท โดยขายตั๋วได้มากกว่า 90,000 ใบภายใน 24 ชั่วโมงแรก ซึ่งมากกว่างาน WWE อื่นๆ ในประวัติศาสตร์
WrestleMania ถูกสร้างขึ้นโดยเจ้าของ WWE Vince McMahon ในเดือนกรกฎาคม 2022 เขาประกาศลาออกจากตำแหน่ง หลังจากดำรงตำแหน่งประธานและประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) ของบริษัทมาตั้งแต่ปี 1982 สเตฟานี ลูกสาวของเขา พร้อมด้วยประธาน WWE นิค คาน เข้ารับตำแหน่งซีอีโอร่วม และเข้ารับตำแหน่งประธานหญิงของ WWE ด้วย ลูกเขยของ Vince—สามีของ Stephanie—Paul "Triple H" Levesque เข้ามาควบคุมความคิดสร้างสรรค์ สเตฟานีจะลาออกจากตำแหน่งซีอีโอร่วมและประธานหญิงในเดือนมกราคม 2023 และวินซ์จะกลับมาดำรงตำแหน่งประธานบริหาร ขณะที่ข่านกลายเป็นซีอีโอคนเดียว   แม้ว่าวินซ์จะกลับมามีบทบาทผู้บริหาร แต่ทริปเปิล เอชยังคงควบคุมงานสร้างสรรค์ในการบุ๊กเนื้อเรื่องของ WWE ได้อย่างสมบูรณ์
ช่องออกอากาศ
นอกเหนือจากการออกอากาศแบบจ่ายต่อการชมแบบดั้งเดิมแล้ว WrestleMania 39 ยังพร้อมให้สตรีมสดบน Peacock ในสหรัฐอเมริกาและเครือข่าย WWE ในตลาดต่างประเทศส่วนใหญ่ นอกจากนี้ยังเป็น WrestleMania รายการแรกที่สตรีมสดผ่าน Binge ในออสเตรเลีย หลังจากที่เครือข่าย WWE เวอร์ชันออสเตรเลียถูกรวมเข้าด้วยกันภายใต้ช่อง Binge ของ Foxtel ในเดือนมกราคม
อีเวนต์อื่นๆของสุดสัปดาห์เรสเซิลเมเนีย
ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ นักมวยปล้ำ WWE 12 คนเข้าร่วมในการถ่ายทำตอนหนึ่งของ Wheel of Fortune สำหรับสัปดาห์ที่มีธีม WWE ซึ่งจะออกอากาศในช่วงสัปดาห์ WrestleMania WWE Hall of Famer The Undertaker จะนำการแสดง 1 deadMAN Show รายการของเขาไปที่ลอสแองเจลิสในช่วงสัปดาห์ WrestleMania ซึ่งจะจัดขึ้นที่ The Novo ที่ L.A. Live ในวันที่ 31 มีนาคม การแสดงเดี่ยวมี Undertaker บอกเล่าเรื่องราวจากอาชีพ 30 ปีของเขา
การมีส่วนร่วมของคนดัง
ตามธรรมเนียมของ WrestleMania คนดังนอก WWE จะมีส่วนร่วมในบทบาทต่างๆ เบ็คกี้ จี นักร้องป๊อป/เร็กเก้จะแสดงเพลง "America the Beautiful" ในคืนที่ 1 ขณะที่นักร้องคันทรี่ จิมมี่ อัลเลน จะแสดงเช่นเดียวกันในคืนที่ 2
เรื่องราว
เรสเซิลเมเนียกับประเภทแมตช์ปล้ำจะถูกกำหนดโดยการวางพล็อตเรื่องและเขียนบท โดยนักมวยปล้ำจะถูกวางตัวให้เป็นธรรมะ หรือ อธรรมทั้งหมดโดยการจัดแมตช์ นักมวยปล้ำบางคนจากค่าย Raw และ SmackDown เท่านั้นที่มีความบาดหมางกันจะได้มาแสดงที่เรสเซิลเมเนีย
ใน WrestleMania 38 นั้น Cody Rhodes ได้กลับมาอย่างเซอร์ไพรส์หลังจากห่างหายจากสมาคมไป 6 ปี ในช่วงเวลาที่เขาไม่อยู่ เขาได้สร้างชื่อเสียงให้กับตัวเองในสมาคมอิสระและได้ช่วยยกระดับสมาคม All Elite Wrestling (AEW) ซึ่งเป็นคู่แข่งของ WWE ในศึกเดียวกัน Roman Reigns ได้กลายเป็นแชมป์ Undisputed WWE Universal Champion โดยการป้องกันแชมป์ Universal Championship และคว้าแชมป์ WWE Championship ใน Raw หลังจบ WrestleMania Cody บอกว่าเขากลับมาเพื่อคว้าแชมป์ WWE ไม่ใช่แค่เพื่อตัวเขาเองเท่านั้น แต่ยังรวมถึง Dusty พ่อผู้ล่วงลับของเขาด้วย ในเดือนมิถุนายน Cody ได้รับบาดเจ็บที่บริเวณหน้าอก ซึ่งทำให้เขาต้องพักรักษาตัวเป็นเวลาหลายเดือน จนกระทั่งใน Royal Rumble 2023 Cody ได้กลับมาและเป็นผู้ชนะแมตช์ 30 คนฝั่งชายทำให้ได้สิทธิ์ชิงแชมป์ Undisputed WWE Universal Championship กับ Reigns ที่ WrestleMania 39
ใน Royal Rumble 2023 นั้น Rhea Ripley ของฝั่ง Raw ได้เป็นผู้ชนะแมตช์ 30 คนฝั่งหญิงทำให้ได้สิทธิ์เลือกชิงแชมป์หญิงเส้นไหนก็ได้ใน WrestleMania 39 โดยใน Raw คืนต่อมา Rhea ได้ประกาศเลือกท้าชิงแชมป์หญิง SmackDown กับ Charlotte Flair เป็นการรีแมตช์ของทั้งคู่จาก WrestleMania 36 เมื่อปี 2020 โดยที่ Charlotte เป็นผู้ชนะ Royal Rumble ในปีนั้นและได้เลือกและเอาชนะ Rhea คว้าแชมป์ NXT Women's Championship ซึ่งต่อมานับเป็นการรีแมตช์ WrestleMania ของผู้หญิงครั้งแรกที่เกิดขึ้นใน WrestleMania ทางด้านแชมป์หญิง Raw อย่าง Bianca Belair จะต้องป้องกันแชมป์กับผู้ชนะแมตช์ Elimination Chamber ใน WrestleMania โดยเป็น Asuka ที่ชนะ
ใน Raw วันที่ 20 กุมภาพันธ์ Omos และผู้จัดการ MVP กล่าวถึงการแข่งขันระหว่าง Brock Lesnar และ Bobby Lashley จาก Elimination Chamber โดย MVP เรียก Lesnar ว่าเป็นคนขี้ขลาดและอ้างว่า Lesnar จงใจตัดสิทธิ์ให้ตัวเองแพ้เพราะ Lesnar รู้ว่าเขาไม่สามารถทำลาย Hurt Lock ของ Lashley ได้ จากนั้น MVP ก็เชิญ Lesnar มาที่ Raw ในสัปดาห์ต่อมาเพื่อรับคำท้าของ Omos สำหรับแมตช์ที่ WrestleMania 39 สัปดาห์ต่อมา Lesnar รับคำท้า
ตั้งแต่เดือนเมษายน 2022 Austin Theory และ John Cena ได้หยอกล้อการแข่งขันกันเองทางโซเชียลมีเดีย ทั้งสองเผชิญหน้ากันชั่วครู่ระหว่างงานฉลองครบรอบ 20 ปีของ Cena ใน Raw 27 มิถุนายน 2022 โดยที่ Theory เย้ยหยันดูถูก Cena ในเดือนกุมภาพันธ์ 2023 ระหว่างการแถลงข่าวหลังจบ Elimination Chamber หลังจากที่ Theory รักษาแชมป์ US ได้ Theory รู้สึกรำคาญที่ทุกคนถามเกี่ยวกับ Cena แทนที่จะถามถึงความสำเร็จของเขาเอง หลังจากที่มีการประกาศว่า Cena จะกลับมาในตอนของ Raw วันที่ 6 มีนาคม Theory กล่าวว่าเขาจะให้การต้อนรับการกลับมาอย่างอบอุ่น Theory เผชิญหน้ากับ Cena ในตอนนั้นและอ้างว่า Cena เป็นแรงบันดาลใจให้เขา จากนั้นจึงท้าให้ Cena สู้กับเขาที่ WrestleMania 39 เพื่อชิงแชมป์ US อย่างไรก็ตาม Cena ปฏิเสธเพราะเขารู้สึกว่า Theory ยังไม่พร้อม หลังจากการเกลี้ยกล่อมจาก Theory Cena จึงปล่อยให้ชาวเมืองบอสตันบ้านเกิดของเขาตัดสินใจ และพวกเขาก็ส่งเสียงเชียร์เพื่อดูการแข่งขัน ซึ่งทำให้ Cena ยอมรับคำท้า
ในตอนที่ 3 มีนาคมของ SmackDown มีการประกาศการแข่งขันห้าเส้าระหว่าง Drew McIntyre, LA Knight, Sheamus, Kofi Kingston และ Karrion Kross ในสัปดาห์ถัดมา ซึ่งผู้ชนะจะพบกับ Gunther ชิงแชมป์ Intercontinental Championship ที่ WrestleMania 39 เมื่อวันที่ 9 มีนาคม มีการประกาศว่าเนื่องจากอาการบาดเจ็บ Xavier Woods คู่หูแท็กทีมของ Kingston จะเข้ามาแทนที่เขาในการแข่งขัน ผลปรากฏว่า McIntyre และ Sheamus จับกดนับสามได้ทั้งคู่ ทำให้มีการประกาศว่าทั้งสองจะเจอกันในสัปดาห์ต่อมาเพื่อหาผู้ท้าชิงอันดับหนึ่ง อย่างไรก็ตาม การแข่งขันนั้นจบลงด้วยการไม่มีผลตัดสินหลังจาก Imperium (Gunther, Ludwig Kaiser และ Giovanni Vinci) เล่นงานทั้งคู่ จากนั้นมีการประกาศว่า Gunther จะป้องกันแชมป์กับทั้ง McIntyre และ Sheamus แบบสามเส้าที่ WrestleMania 39
ที่ WrestleMania 38 Edge ชนะการแข่งขันด้วยการเบี่ยงเบนความสนใจจาก Damian Priest ทั้งสองจึงตั้งกลุ่มชื่อ The Judgement Day ในอีกไม่กี่เดือนต่อมา Rhea Ripley และ Finn Bálor จะถูกเพิ่มเข้าในกลุ่มด้วย อย่างไรก็ตามในเดือนมิถุนายน Bálor Priest และ Ripley หักหลัง Edge ไล่เขาออกจากกลุ่ม ในเดือนกันยายน The Judgement Day ได้เลือก Dominik Mysterio เข้ากลุ่ม Edge ยังคงบาดหมางกับ The Judgment Day ต่อไปในอีกไม่กี่เดือนต่อมา เขาและ Beth Phoenix ภรรยาของเขาร่วมมือกันเพื่อเอาชนะBálorและ Ripley ที่ Elimination Chamber ในตอนต่อไปของ Raw Edge ผู้ซึ่งรู้สึกว่าความบาดหมางกับ The Judgment Day สิ้นสุดลง ได้แพ้การชิงแชมป์ US หลังจากการก่อกวนจากBálor สัปดาห์ต่อมาBálorกล่าวว่าความบาดหมางของพวกเขายังไม่จบและท้าให้ Edge สู้กับเขาที่ WrestleMania 39 ในตอนของสัปดาห์ถัดมา Edge เข้ามาป่วนการแข่งขันของ Bálor ทำให้เขาแพ้ และ Edge ท้าให้ Bálor ไปพบเขาตัวต่อตัวในตอนต่อไป โดยทั้งสองตกลงที่จะแข่งขัน Hell in a Cell ที่ WrestleMania 39
ตั้งแต่ปลายปี 2020 Kevin Owens มีเรื่องบาดหมางกับ The Bloodline ที่ Survivor Series WarGames ในเดือนพฤศจิกายน 2022 Owens อยู่ในทีมฝ่ายตรงข้ามในการแข่งขัน WarGames กับ The Bloodline ซึ่งรวมถึงเพื่อนที่ดีที่สุดของ Owens อย่าง Sami Zayn ซึ่งเข้าร่วม Bloodline ในฐานะสมาชิกกิตติมศักดิ์ในกลางปี 2022 The Bloodline ได้รับชัยชนะใน Survivor Series เนื่องจาก Zayn หักหลัง Owens หลังจากที่ Roman Reigns ผู้นำ Bloodline เอาชนะ Owens ได้ใน Royal Rumble ปี 2023 สมาชิก Bloodline The Usos (Jey Uso และ Jimmy Uso) และ Solo Sikoa ก็เล่นงาน Owens ในขณะที่ Zayn เฝ้าดูด้วยความไม่แน่ใจ Reigns สั่งให้ Zayn เล่นงาน Owens ด้วยเก้าอี้เหล็ก แต่ Zayn หันไปตี Reigns แทน Zayn ขอโทษ Jey ที่เขาสนิทด้วย มีเพียง Jimmy, Sikoa และ Reigns เท่านั้นที่เล่นงาน Zayn ขณะที่ Jey สับสนทางอารมณ์ออกจากเวทีในขณะที่ส่วนที่เหลือของ Bloodline ยังคงเล่นงานต่อไป สิ่งนี้นำไปสู่การแข่งขันระหว่าง Reigns และ Zayn ที่ Elimination Chamber ซึ่ง Reigns ชนะ แต่หลังจากการแข่งขัน Owens ได้ออกมาจัดการ Bloodline (ยกเว้น Jey) จากการเล่นงาน Zayn ใน Raw ต่อมา Zayn บอกว่าแม้จะมีประวัติคร่าวๆ แต่เขาและ Owens ควรร่วมทีมกันเพื่อกำจัด Bloodline Owens บอกว่าเขาช่วย Zayn เท่านั้นเพื่อที่ครอบครัวของ Zayn จะไม่ต้องเห็นเขาถูกเล่นงานเหมือนที่ Owens ถูกกระทำต่อหน้าครอบครัวของเขาที่ Royal Rumble และเขาบอก Zayn ว่าเขาจะต่อสู้ต่อไปโดยลำพัง ในช่วงหลายสัปดาห์ต่อมา Zayn พยายามโน้มน้าว The Usos ว่า Reigns กำลังบงการพวกเขา Jimmy รักษาความจงรักภักดีต่อครอบครัวของเขา ในขณะที่ความไม่แน่นอนของ Jey ดำเนินต่อไปจนถึงตอนที่ 6 มีนาคมของ Raw ซึ่งดูเหมือนเขาจะเข้าข้าง Zayn แต่แล้วก็หักหลังเขา เพราะ Zayn ไม่ใช่ครอบครัว สัปดาห์ต่อมา Cody Rhodes คู่ต่อสู้ของ Reigns ใน WrestleMania พยายามเป็นกาวใจช่วยเรื่องระหว่าง Owens และ Zayn แต่ Owens ปฏิเสธ; อย่างไรก็ตาม ในคืนนั้น Owens มาช่วย Zayn ซึ่งถูก The Usos ดักซุ่มทำร้าย Owens และ Zayn ก็สวมกอดกัน ใน Raw 20 มีนาคม The Usos ยอมรับคำท้าของ Owens และ Zayn สำหรับแมตช์ที่ WrestleMania 39 เพื่อชิงแชมป์ Undisputed WWE Tag Team Championship
Rey Mysterio ได้มีปัญหากับ The Judgment Day ซึ่งเข้มข้นขึ้นเมื่อ Dominik ลูกชายของเขาเองหักหลังและเข้าร่วม Judgment Day ที่ Clash at the Castle ในเดือนกันยายน 2022 เรย์ปฏิเสธที่จะต่อสู้กับลูกชายของเขาเองและกำลังจะลาออกจาก WWE แต่เขาถูกโน้มน้าวให้อยู่ต่อ และเขาถูกย้ายไป SmackDown เพื่อหลีกเลี่ยง Judgment Day ใน Raw อย่างไรก็ตาม เส้นทางของพวกเขาจะมาบรรจบกันอีกครั้งที่รอยัลรัมเบิล Rey ควรจะเข้าร่วมการแข่งขัน Royal Rumble ของฝั่งชาย แต่เขาไม่ออกมาเลยเมื่อเพลงของเขาเล่น จากนั้น Dominik ก็เข้ามา ถือหน้ากากของเรย์ หมายความว่าเขาทำร้ายพ่อของเขาเพื่อป้องกันไม่ให้เขาเข้าร่วมแมตช์ เมื่อ Rhea Ripley จาก Judgement Day ชนะ Royal Rumble ของฝั่งหญิงและเลือกที่จะท้าชิงแชมป์หญิง SmackDown กลุ่มนี้จึงเริ่มปรากฏตัวใน SmackDown ดังนั้น Dominik จึงเริ่มระรานพ่อของเขาอีกครั้ง ใน SmackDown 10 มีนาคม หลังจากที่มีการประกาศว่าเรย์จะเป็นผู้ได้รับการเสนอชื่อเข้าสู่ WWE Hall of Fame ประจำปี 2023 Judgment Day ก็มารบกวนและ Dominik บอกว่าพ่อของเขาไม่สมควรได้รับการยอมรับ สัปดาห์ต่อมา เรย์ผู้เปี่ยมไปด้วยอารมณ์บอกว่าเขาต้องการให้ Dominik อยู่เคียงข้างเขาสำหรับการเข้ารับตำแหน่งในหอเกียรติยศ แต่ Dominik กลับพยายามท้าเรย์ให้สู้กับเขาที่ WrestleMania 39 อย่างไรก็ตาม เรย์ยืนยันจุดยืนของเขาว่าเขาจะไม่ต่อสู้กับลูกชายของเขา ใน SmackDown 24 มีนาคม ครอบครัว Mysterio เข้าร่วมชมการแข่งขันของ Rey ซึ่งเขาแพ้เนื่องจากการก่อกวนจาก Dominik หลังจากนั้น Dominik ดูหมิ่นแม่และน้องสาวของเขา บังคับให้ Rey เข้ามาเล่นงาน Dominik จากนั้น Rey บอกว่า Dominik บังคับให้เขาทำเช่นนั้นและยอมรับคำท้าสำหรับแมตช์ที่ WrestleMania 39
การตอบรับ
โชว์นี้เป็นโชว์ WWE ที่ทำรายได้สูงสุดในประวัติศาสตร์
ควันหลง
ตั้งแต่เดือนมกราคม ค.ศ. 2023 มีการคาดเดาว่า WWE จะถูกประกาศขาย ชั่วโมงก่อนที่ เรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 39 คืน 2 จะเริ่มขึ้น ซีเอ็นบีซีรายงานผ่านหลายแหล่งว่าข้อตกลงระหว่าง WWE และ เอ็นเดฟเวอร์ ซึ่งเป็นบริษัทแม่ของอัลติเมทไฟต์ติงแชมเปียนชิพ หรือยูเอฟซีใกล้จะสำเร็จแล้ว ข้อตกลงดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการควบรวมกิจการของ WWE กับ UFC เข้าเป็นบริษัทใหม่ที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ โดยเอ็นเดฟเวอร์ถือหุ้น 51% การขายได้รับการยืนยันในวันรุ่งขึ้นคือวันจันทร์ที่ 3 เมษายน ค.ศ. 2023 โดยการควบรวมกิจการจะเสร็จสิ้นภายในครึ่งปีหลัง ซึ่ง เรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 39 กลายเป็นงานสุดท้ายภายใต้ WWE ที่ตระกูลแม็กแมนเป็นเจ้าของ
รอว์
ทริปเปิลเอชเปิดตอนของรอว์หลังจากศึกเรสเซิลเมเนียโดยระบุว่าแม้จะมีข่าวเกี่ยวกับ WWE (อ้างอิงการซื้อโดยเอ็นเดฟเวอร์) แต่ก็ไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลงใน WWE หลังจากนั้น เขาแนะนำ Undisputed WWE Universal Championship, โรแมน เรนส์ ซึ่งมาพร้อมกับพอล เฮย์แมน และโซโล ซิโกอา โคดี โรดส์ออกมาขัดจังหวะและบอกว่าเรนส์ชนะเพราะซิโกอา จากนั้นจึงท้าให้เรนส์รีแมตช์ แต่เรนส์ปฏิเสธ จากนั้นโรดส์ก็ท้าให้เรนส์และซิโกอาปล้ำแบบแท็กทีมในคืนนั้นและเรนส์ก็ยอมรับ จากนั้นเฮย์แมนเสนอเงื่อนไขว่าคู่หูของโรดส์คือคนที่ปล้ำในเรสเซิลเมเนีย 39 แต่คนๆ นั้นไม่สามารถท้าชิงตำแหน่งแชมป์ของเรนส์ได้ตราบใดที่เรนส์ยังเป็นแชมป์ บร็อก เลสเนอร์ออกมาตอบว่าเงื่อนไขข้อหลังนี้ใช้ไม่ได้กับเขา เนื่องจากเขาถูกห้ามไม่ให้ชิงกับเรนส์แล้ว อย่างไรก็ตาม การปล้ำไม่เกิดขึ้นเนื่องจาก เลสเนอร์หักหลังและทำร้ายโรดส์ก่อนที่การปล้ำจะเริ่มขึ้น
คริส เจริโค
คริสโตเฟอร์ คีท เออร์วิน (Christopher Keith Irvine) เกิดวันที่ 9 พฤศจิกายน ค.ศ. 1970 นักมวยปล้ำอาชีพชาวแคนาดา แต่เกิดที่สหรัฐอเมริกา เซ็นสัญญาปล้ำกับ WWE ในชื่อที่รู้จักกันดี คริส เจริโค (Chris Jericho) เป็นทั้งนักร้องนำของวงฟอซซี และเป็นนักแสดงทางโทรทัศน์, ละครเวที อีกทั้งยังเป็นเจ้าของ สถานีวิทยุ และโทรทัศน์ อีกด้วย นอกจากนี้ยังเป็นที่รู้จักกันดีในฐานะนักมวยปล้ำของสมาคม WCW และ ECW และเขายังปล้ำให้กับสมาคมนานาประเทศอย่าง แคนาดา, เม็กซิโก และญี่ปุ่น อีกด้วย และเป็นหนึ่งในผู้แข่งขันในปี 2011 ประเภทเต้นรำในรายการแดนซิ่งวิชเดอะสตาร์ส ซีซั่น 12 และได้ถูกโหวตออกในสัปดาห์ที่ 5
เวิลด์เรสต์ลิงเฟดเดอเรชั่น/เอ็นเตอร์เทนเมนต์
เจริโคได้เปิดตัวครั้งแรกใน WWF (WWE ในปัจจุบัน) เมื่อปี 1999 เขามีชื่อเสียงโด่งดังโดยการคว้าแชมป์โลกอันดิสพิวเด็ดเป็นคนแรก และเขายังได้เป็นแชมป์อินเตอร์คอนติเนนทัลที่สมัยมากที่สุด ด้วยสถิติถึง 9 สมัย เป็นแชมป์โลก 6 สมัย (แชมป์โลก WCW 2 สมัย, แชมป์ WWE 1 สมัย และแชมป์โลกเฮฟวี่เวท 3 สมัย) และยังเป็นแชมป์ทริปเปิลคราวน์คนที่9 และแชมป์แกรนด์สแลมคนที่4 ของ WWE อีกด้วย ในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 21 เขาได้ร่วมปล้ำมันนีอินเดอะแบงก์แลดเดอร์แมตช์เป็นครั้งแรกแต่ไม่ชนะ ในรอว์ สิงหาคม 2005 เขาแพ้ในการชิงแชมป์ WWE กับจอห์น ซีนา ทำให้ถูกผู้จัดการทั่วไปของรอว์ เอริก บิสชอฟฟ์ ไล่ออกจาก WWE
การกลับมา WWE
ในช่วงปลายปี 2007 เจริโคได้กลับมาWWE และได้เปิดศึกท้ากับชิงแชมป์ WWE กับแรนดี ออร์ตันในอาร์มาเกดดอน (2007) แต่ถูกเจบีแอลลอบทำร้ายในแมตช์ ทำให้เจริโคชนะฟาล์ว แต่ไม่ได้เข็มขัด ในรอยัลรัมเบิล (2008) เจริโคได้เจอกับเจบีแอล เพื่อล้างแค้น แต่เจริโคถูกปรับแพ้ฟาล์ว ในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 24 ได้เข้าร่วมปล้ำมันนีอินเดอะแบงก์แลดเดอร์แมตช์แต่ไม่ชนะ ในอันฟอร์กิฟเว่น (2008) เจริโคสามารถคว้าแชมป์โลกเฮฟวี่เวทมาได้ ก่อนจะเสียแชมป์ให้บาทิสตาในไซเบอร์ซันเดย์ (2008) ในรอว์เจริโคสามารถคว้าแชมป์โลกเฮฟวี่เวทกลับคืนมาได้จากบาทิสตาในแมตช์กรงเหล็ก ต่อมาก็เสียแชมป์ให้จอห์น ซีนาในเซอร์ไวเวอร์ซีรีส์ (2008) เจริโคยังได้รับรางวัลสแลมมีอะวอร์ด ประจำปี 2008 ในฐานะเป็นซูเปอร์สตาร์ยอดเยี่ยมแห่งปี ต่อมาเจริโคได้เข้ารอบคัดเลือกหาผู้ท่าชิงอันดับ 1 ในแมตช์ 3 เส้า โดยมีบาทิสตา และแรนดี ออร์ตัน ร่วมชิงด้วย เพื่อหาผู้ชนะไปชิงแชมป์โลกเฮฟวี่เวทกับซีนาในอาร์มาเกดดอน (2008) สุดท้ายเจริโคก็ไม่ชนะ เจริโคได้มีเรื่องกับนักมวยปล้ำในตำนาน ได้แก่ ริกกี สตีมโบต, จิมมี สนูกกา, ร็อดดี ไพเพอร์ และริก แฟลร์ จนทำให้ต้องเจอกันในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 25 โดยมีริก แฟลร์ยีนอยู่ข้างเวที ผลสรุปคือเจริโคเอาชนะตำนานทั้ง 3 คนไปได้ ในเดือนเมษายน 2009 เจริโคก็ได้ถูกดราฟท์ตัวไปอยู่สแมคดาวน์ เขาได้มีเรื่องกับสตีมโบตอีกจนทำให้ต้องเจอกันในแบคแลช (2009) ผลปรากฏว่าเจริโคชนะไปได้ ในเอ็กซ์ตรีมรูลส์ (2009) เจริโคสามารถคว้าแชมป์อินเตอร์สมัยที่9 ได้จากเรย์ มิสเตริโอ โดยการใช้กลโกงดึงหน้ากากของเรย์ออก ในเดอะแบช (2009)ได้เสียแชมป์คืนให้กับเรย์ คืนเดียวกันก็สามารถคว้าแชมป์แท็กทีมยูนิฟายด์ร่วมกับเอดจ์มาได้ แต่ก็ครองแชมป์ได้เดือนเดียวเอดจ์ก็มีอาการบาดเจ็บที่หัวเข่าต้องพักการปล้ำไป ส่วนเจริโคก็พูดจาถากถางเอดจ์ว่าเป็นจุดอ่อนของทีม และก็เอาบิ๊กโชว์มาเป็นคู่แทนและได้ตั้งชื่อทีมว่าเจริ-โชว์ โดยเอดจ์บอกกับเจริโคว่าถ้าเขาหายเมื่อไหร่เขาจะกลับมาแก้แค้น ในทีแอลซี (2009) เจริ-โชว์เสียแชมป์ให้ดิ-เจเรเนชั่น เอ็กซ์ (ทริปเปิลเอชและชอว์น ไมเคิลส์) ในTLC Match
เจริโคได้เข้าร่วมปล้ำแมตช์รอยัลรัมเบิล (2010)ออกมาลำดับที่28 แต่ก็ไม่ได้ชนะ โดยถูกเอดจ์ซึ่งกลับมาล้างแค้นจับเหวี่ยงออกจากเวที ในอิลิมิเนชั่น แชมเบอร์ (2010) เจริโคได้คว้าแชมป์โลกเฮฟวี่เวทจากแมตช์อิลิมิเนชั่น แชมเบอร์ ในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 26 เจริโคสามารถป้องกันแชมป์จากเอดจ์ที่เป็นผู้ชนะรอยัลรัมเบิลเอาไว้ได้ แต่ว่าในสแมคดาวน์ เพียง 5 วัน เอดจ์ได้ออกมาลอบทำร้ายเจริโค และแจ็ก สแวกเกอร์ได้มาขอใช้สิทธิ์กระเป๋ามันนีอินเดอะแบงก์ชิงแชมป์โลกเฮฟวี่เวทกับเจริโคในสภาพไม่พร้อมปล้ำ ทำให้เสียแชมป์ให้กับสแวกเกอร์ ต่อมาเจริโคก็ได้ถูกดราฟท์ตัวกลับมารอว์ ในซัมเมอร์สแลม (2010) เจริโคได้ร่วมปล้ำแทกทีมกับทีม WWE นำทีมโดย จอห์น ซีนา เพื่อล้างแค้นเดอะเน็กซัส ในรูปแบบแทกทีม 7 ต่อ 7 แต่สมาชิกในทีมอย่างเดอะเกรทคาลีถูกเน็กซัสลอบทำร้ายจนมาร่วมปล้ำไมได้ ทำให้ต้องหาคนมาแทน โดยซีนาได้เลือกแดเนียล ไบรอัน อดีตกลุ่มเน็กซัส มาร่วมทีม WWE และสามารถเอาชนะกลุ่มเน็กซัสได้ ในรอว์ 27 กันยายน เจริโคได้ถูกแรนดี ออร์ตันเตะเข้าที่ศีรษะจบเจ็บตามบท แท้จริงแล้วเขาต้องไปทัวร์คอนเสิร์ตกับวงฟอซซี ทำให้ต้องอำลาวงการมวยปล้ำ
การกลับมา WWE ครั้งที่ 2
ในโอเวอร์เดอะลิมิต (2012) ได้ปล้ำชิงแชมป์โลกเฮฟวี่เวท 4 เส้ากับ เชมัส, อัลเบร์โต เดล รีโอ และแรนดี ออร์ตัน แต่ก็ไม่สามารถคว้าแชมป์มาได้ ต่อมาเจริโคได้ก่อเหตุเตะธงชาติบราซิลระหว่างแมตช์ ในเฮาส์โชว์ที่ WWE ไปเยือนกรุงเซาเปาโล ประเทศบราซิล ทำให้ WWE ตัดสินใจสั่งแบนเจริโคอย่างไม่มีกำหนด และต้องแถลงการขอโทษแฟนๆ ชาวบราซิลและรัฐบาลบราซิลด้วย WWE ไปทัวร์ที่เซาเปาโล เมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม เจริโคได้แสดงความหยาบคายต่อธงชาติบราซิลในระหว่างแมตช์กับซีเอ็ม พังก์ ระหว่างแมตช์ดังกล่าว เจริโคเจอธงชาติบนเวที เขาจึงหยิบธงขึ้นมาเตะ ทำให้ทีมงานต้องรีบมาหยุดแมตช์และให้เจริโคขอโทษต่อแฟนๆ ก่อนที่จะดำเนินแมตช์ต่อไป เมื่อจบแมตช์แล้วทีมงาน WWE จึงได้สั่งแบนเจอริโคอย่างไม่มีกำหนดทันที หลังจากพ้นโทษแบนในรอว์ 25 มิถุนายน เจอริโคได้กลับมาแล้วก็ไล่จอห์น ซีนา บอกว่าคืนนี้เป็นคืนที่จะต้องต้อนรับการกลับมาของชั้นไม่ใช่ให้แกมาเล่นตลกโชว์ ซีนาบอกตอนนี้บิ๊กโชว์มันกำลังคลั่งมันจะเข้าร่วมแมตช์มันนีอินเดอะแบงก์ เพราะฉะนั้นชั้นจึงขอเข้าร่วมแมตช์นี้ด้วยเพื่อหยุดยั้งบิ๊กโชว์ เจริโคบอกว่าแกจะเล่นบทฮีโร่ไปถึงไหนแมตช์มันนีอินเดอะแบงก์มันไม่ใช่เรื่องเล่นๆ มันเป็นแมตช์ที่โหดและอาจทำให้ต้องยุติอาชีพได้เลย วิกกี เกร์เรโรออกมาและบอกว่าจะมีแมตช์มันนีอินเดอะแบงก์ สองแมตช์ทั้งรอว์และสแมคดาวน์ โดยฝั่งรอว์จะอนุญาตให้เฉพาะอดีตแชมป์ WWE เท่านั้นที่จะมีสิทธิ์เข้าร่วมผู้ที่จะได้เข้าร่วมก็คือ บิ๊กโชว์, เคน, เจริโค และซีนา ในมันนีอินเดอะแบงก์ (2012) ซีนาก็คว้ากระเป๋าสิทธิ์ชิงแชมป์ WWE ไปได้
ในรอว์ 16 กรกฎาคม เจริโคออกมาขัดจังหวะดอล์ฟ ซิกก์เลอร์ แต่ยังไม่ทันพูดอะไร ซิกก์เลอร์ก็ชิงด่าก่อนทันที เจริโครำคาญเลยใส่ท่า Codebreaker ใส่ซิกก์เลอร์แล้วเดินจากไป ในสแมคดาวน์ 17 สิงหาคม 2012 เจริโคได้เจอกับอัลเบร์โต เดล รีโอ โดยก่อนเริ่มปล้ำซิกก์เลอร์เอากระเป๋ามาฟาดใส่หัวเจริโค จากนั้นซิกก์เลอร์ก็เอารถชั้นวางของมาชนซ้ำอีกจนเจริโคบาดเจ็บที่ท้อง แต่ก็ยังออกมาปล้ำได้แบบฝืนๆ สุดท้ายเจริโคก็แพ้ด้วยท่า Enzuigiri โดยการก่อกวนจากซิกก์เลอร์ หลังแมตช์เดล รีโอจับเจริโคมาใส่ Cross ArmBreaker โดยที่ซิกก์เลอร์ขึ้นมาหัวเราะเยาะเย้ย แต่เชมัสออกมาช่วยไล่เดล รีโอกับซิกก์เลอร์ไป ในซัมเมอร์สแลม (2012) เจริโคได้เอาชนะซิกก์เลอร์ไปได้ ในรอว์คืนต่อมา เจริโคได้เจอกับซิกก์เลอร์ โดยผู้จัดการทั่วไปของรอว์ เอเจ ลี ได้มีข้อแม้ว่าถ้าเจอริโคแพ้จะต้องถูกไล่ออก และถ้าซิกก์เลอร์แพ้ก็จะเสียกระเป๋ามันนีอินเดอะแบงก์ให้เจอริโค สุดท้ายเจริโคก็เป็นฝ่ายแพ้ ทำให้ต้องถูกไล่ออกจาก WWE ซึ่งแท้จริงแล้ว เจริโคจะต้องไปร่วมทัวร์คอนเสิร์ตกับวงฟอซซี หลังแมตช์เจริโคเอากระเป๋ามากระทุ้งใส่ท้องและตีใส่หลังของซิกก์เลอร์ และปิดท้ายด้วยท่า Codebreaker จากนั้นก็ได้อำลาแฟนๆ ในสนามก่อนจาก ในรอยัลรัมเบิล (2013) เจริโคได้เซอไพรส์แฟนๆ โดยมาขึ้นปล้ำรอยัลรัมเบิลเป็นคนที่2 ต่อจากซิกก์เลอร์คนที่1 สุดท้ายเจริโคถูกกำจัดโดยซิกก์เลอร์ ต่อมาได้เปิดศึกกับฟันดังโก โดยในรอว์ 18 มีนาคม เจริโคให้สัมภาษณ์อยู่หลังเวที ฟันดังโกเข้ามาขัดจังหวะ บอกว่าเขาชื่อ Fannnnn Dangggg Goooooo แต่เจริโคล้อเลียนชื่อของฟันดังโก ในสแมคดาวน์ 22 มีนาคม เจริโคมีแมตช์กับแจ็ก สแวกเกอร์ และพยายามจะใส่ Lionsalz แต่ฟันดังโกโดดขึ้นมาเตะก้านคอ ก่อนจะเป็นสแวกเกอร์กลับมาใส่ Swagger bomb จับกดชนะไป หลังแมตช์ถูกฟันดังโกลอบทำร้าย ในรอว์ 25 มีนาคม เจริโคได้ออกมาอัดฟันดังโกที่กำลังเปิดตัว ทำให้ฟันดังโกหนีไป หลังจากเจริโคชนะซิกก์เลอร์ไปได้ บิ๊กอีมาลอบทำร้ายเจริโค ฟันดังโกออกมาต่อยเจริโคซ้ำอีกเป็นชุด ต่อด้วยท่าไม้ตาย Diving Legdrop คืนเดียวกันเจริโคให้สัมภาษณ์ว่าเขาไปคุยกับวิกกีมาแล้ว และขอให้จัดแมตช์เจอกับฟันดังโกในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 29 สุดท้ายเจอริโคก็แพ้ไป แต่เจอริโคก็สามารถเอาชนะฟันดังโกมาได้ในเอ็กซ์ตรีมรูลส์ (2013) ในรอว์ 27 พฤษภาคม เจริโคได้จัดรายการ Highlight Reel โดยแขกรับเชิญคือพอล เฮย์แมน เจริโคบอกจะวัดความเป็นสุดยอดที่สุดในโลกของจริงไปเลย ก่อนจะเอ่ยปากขอท้าเจอกับซีเอ็ม พังก์ในเพย์แบ็ค (2013) ในเพย์แบ็กได้แพ้ให้กับพังก์ ต่อมาเจริโคได้เปิดศึกกับไรแบ็ก และได้มีแมตช์ในมันนีอินเดอะแบงก์ (2013) แต่เจริโคแพ้ไป ในสแมคดาวน์ 19 กรกฎาคม เจริโคได้แพ้ให้กับเคอร์ติส แอ็กเซล หลังแมตช์ไรแบ็กออกมาเยาะเย้ยและเล่นงานเจอริโค จากนั้นเจอริโคก็หายไปทัวร์คอนเสิร์ตอีกครั้ง
ในรอว์ 30 มิถุนายน 2014 เจริโคได้กลับมาจัดการ Codebreaker ใส่เดอะมิซ ก่อนจะบอกว่ารู้สึกดีเหลือเกิน รอเวลามานานแล้วที่จะได้พูดว่า RAW is... แต่เดอะไวแอ็ตต์แฟมิลี (เบรย์ ไวแอ็ตต์, ลู้ก ฮาร์เปอร์ และอีริก โรแวน) โผล่มารุมเล่นงานเจริโค ในรอว์ 7 กรกฎาคม เจริโคมีแมตช์ชนะเดอะมิซไปได้ด้วยท่า Walls of Jericho หลังแมตช์เบรย์โผล่มานั่งเก้าอี้โยกที่ทางเดิน และก็บอกว่าเจริโคน่าจะเลิกพูดมากได้แล้ว เพราะการกระทำสำคัญกว่าคำพูด เจริโคก็บอกว่าเห็นด้วย การกระทำสำคัญกว่าการพูด และตอนนี้แกก็อยู่คนเดียวพอดี จะไปกระทืบแกให้ตกเก้าอี้เดี๋ยวนี้แหละ เจริโคเดินไปหาเบรย์ แต่ฮาร์เปอร์กับโรแวนก็มายืนอยู่ข้างหลังเบรย์ ทำให้เจริโคไม่เข้าไป ในแบทเทิลกราวด์ (2014) เจริโคเอาชนะเบรย์ไปได้ ก่อนจะรีแมตช์กันในซัมเมอร์สแลม (2014) โดยเจริโคแพ้ ในไนท์ออฟแชมเปียนส์ (2014) เจริโคได้ปล้ำแพ้แรนดี ออร์ตัน ในสแมคดาวน์ 14 พฤศจิกายน เจริโคได้จัดรายการ Highlight Reel โดยดิออธอริตีเป็นแขกรับเชิญ ต่อมาในรอว์ 15 ธันวาคม เจริโคได้มาทำหน้าที่เป็นผู้จัดการทั่วไปรับเชิญ และพอล เฮย์แมนก็ออกมาขัดจังหวะ เจริโคเลยจัดแมตช์ให้ตัวเองเจอกับเฮย์แมนแบบ Street Fight แต่เฮย์แมนเรียกบร็อก เลสเนอร์ออกมาช่วย และจับเจริโคใส่ F-5
ในเดือนมกราคม 2015 เจริโคได้เผยในทวิตเตอร์ว่าสัญญาของเขาที่ทำไว้กับ WWE คือขึ้นปล้ำเฮาส์โชว์ 16 โชว์ในวันที่ 10 มกราคม ถึง 1 มีนาคม โดยไม่ปรากฏตัวออกจอทีวี ก่อนที่จะเซ็นสัญญาขึ้นปล้ำอีก 19 โชว์ที่ไม่ได้ออกทีวีระหว่างเดือนมิถุนายนและสิงหาคม ในเดือนพฤษภาคม ได้เป็นผู้ดำเนินรายการทัฟ อีนัฟซีซั่นที่6 วันที่ 4 กรกฎาคม ในโชว์พิเศษทาง WWE Network เจริโคได้กลับมาขึ้นปล้ำถ่ายทอดสดอีกครั้งโดยเอาชนะเนวิลล์ไปได้ ในไนท์ออฟแชมเปียนส์ (2015) เจริโคได้เซอร์ไพรส์มาร่วมปล้ำแทกทีม 6 คนกับดีน แอมโบรสและโรแมน เรนส์ แพ้ให้กับไวแอ็ตต์แฟมิลี ในWWE Live from Madison Square Gardenได้แพ้ในการชิงแชมป์อินเตอร์สมัยที่10กับเควิน โอเวนส์
ในเดือนมกราคม 2016 เจริโคได้รีเทิร์นและประกาศเข้าร่วมแมตช์รอยัลรัมเบิล (2016) โดยขึ้นมาเป็นลำดับที่6 แต่ไม่ได้ชนะ ต่อมาได้เปิดศึกกับเอเจ สไตส์ โดยผลัดกันแพ้-ชนะ 1-1 ทำให้ต้องตัดสินกันในฟาสต์เลน (2016) ซึ่งเจริโคเป็นฝ่ายแพ้     คืนต่อมาได้ร่วมทีมกับเอเจในนาม Y2AJ  และได้ชิงแชมป์แทกทีมกับเดอะนิวเดย์ ในรอว์ 7 มีนาคม แต่ไม่สำเร็จ หลังแมตช์ได้หักหลังเอเจและเป็นฝ่ายอธรรมไปอีกครั้งนับตั้งแต่ปี 2012 ต่อมาเอเจได้ขอท้าเจอกับเจริโคในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 32 โดยเจริโคเอาชนะไปได้ ต่อมาได้เปิดศึกกับดีน แอมโบรส แต่ก็แพ้ให้แอมโบรสทั้งในเพย์แบ็ก (2016) และเอ็กซ์ตรีมรูลส์ (2016)
วันที่ 19 กรกฎาคม 2016 เจริโคได้ถูกดราฟท์ไปรอว์ ต่อมาได้มีบทเป็นเพื่อนรักกับแชมป์ยูนิเวอร์แซล WWE เควิน โอเวนส์ ในรอว์ 9 มกราคม เจริโคได้แชมป์ยูเอสเป็นสมัยแรกจากโรแมน เรนส์ในแฮนดิแคป 2 รุม 1 ร่วมกับโอเวนส์ และเป็นการได้แชมป์เส้นแรกในรอบหลายปี และเป็นแกรนด์สแลมคนที่7 ในรูปแบบใหม่ ในรอยัลรัมเบิล (2017) ได้เข้าร่วมแมตช์รัมเบิลเป็นคนที่2 และสามารถอยู่ในแมตช์นานกว่าชั่วโมง ก่อนจะตกรอบในสี่คนสุดท้ายโดยเรนส์ (ทำลายสถิติในทุกๆครั้งที่เข้าร่วมมากกว่าห้าชั่วโมง)    ในรอว์ 13 กุมภาพันธ์ ได้ถูกโอเวนส์หักหลังในงานฉลอง "Festival of Friendship" ของทั้งสอง ทำให้ถูกหามส่งโรงพยาบาล  ในฟาสต์เลน (2017) เจริโคได้ออกมาก่อกวนการปล้ำของโอเวนส์จนแพ้เสียแชมป์ยูนิเวอร์แซลให้โกลด์เบิร์ก รอว์คืนต่อมาโอเวนส์ประกาศท้าชิงแชมป์ยูเอสกับเจริโคในเรสเซิลเมเนีย ครั้งที่ 33 และเจริโคก็เสียแชมป์หลังจากครองได้ 83 วัน  ในเพย์แบ็ก (2017)เจริโคสามารถคว้าแชมป์ยูเอสกลับคืนมาได้และได้ย้ายไปสแมคดาวน์ แต่ครองได้เพียงสองวันก็เสียแชมป์คืนให้โอเวนส์ ในสแมคดาวน์ 25 กรกฎาคม 2017 เจริโคได้เซอร์ไพรส์โดยมาร่วมชิงแชมป์ยูเอสแบบสามเส้ากับเอเจและโอเวนส์ซึ่งเอเจคว้าแชมป์ไปได้
การกลับมา NJPW
วันที่ 5 พฤศจิกายน 2017 เจริโคได้ปรากฏตัวที่ NJPW ผ่านทางเทปโดยประกาศขอท้าเจอกับเคนนี โอเมกาชิงแชมป์ IWGP United States Heavyweight Championship ในWrestle Kingdom 12 วันที่ 4 มกราคม 2018 ที่ Tokyo Dome ซึ่งเป็นการขึ้นปล้ำนอกสังเวียน WWE ครั้งแรกของเจริโคนับตั้งแต่ปี 1999 นอกจากนี้ยังได้รับการยืนยันจาก Dave Meltzer (ผ่าน Twitter) และ Forbes ว่าสัญญาของเขากับ WWE ได้หมดลงแล้วทำให้สถานะของเขาเป็น "free agent"  แต่มีการเพิ่มเติมข้อมูลจาก Tokyo Sport เจ้าหน้าที่เกี่ยวข้องเปิดเผยว่าเจริโคไม่ได้ปล้ำฟูลไทม์กับ NJPW เขายังมีสัญญากับ WWE นอกจากนี้วินซ์ แม็กแมนยังเป็นคนอนุญาตให้เขามาปล้ำกับโอเมกาอีกด้วย ใน Wrestle Kingdom 12 โอเมกาป้องกันแชมป์ไปได้แบบไม่มีกฏกติกา  22 มกราคม 2018 เจริโคได้ร่วมรอว์ครบรอบ 25 ปี โดยปรากฏตัวที่หลังเวทีและจดชื่ออีไลแอสลง List of Jericho 27 เมษายน เจริโคได้ร่วมปล้ำเกรเทสต์ รอยัลรัมเบิล 50 คนแต่ไม่ชนะ วันที่ 9 มิถุนายน ในศึก Dominion 6.9 เจริโคได้คว้าแชมป์ IWGP Intercontinental Championship จากการเอาชนะ Tetsuya Naito ทำให้เป็นคนแรกที่ได้แชมป์อินเตอร์ทั้ง WWE และ NJPW ก่อนเสียคืนให้ Naito ในศึก Wrestle Kingdom 13
ออลอีลิตเรสต์ลิง
วันที่ 8 มกราคม 2019 เจริโคได้เซ็นสัญญากับสมาคมหน้าใหม่อย่าง All Elite Wrestling (AEW) และได้คว้าแชมป์โลกของ AEW เป็นคนแรกในศึก AEW All Out วันที่ 31 สิงหาคม 2019 และได้ก่อตั้งกลุ่ม Inner Circle และ Jericho Appreciation Society (JAS) ตามลำดับ ในเดือนกันยายน 2022 เจริโคได้คว้าแชมป์โลก ROHเป็นสมัยแรกจากเกลาดีโอ คาสทาโญลีทำให้เป็นแชมป์โลกสมัยที่ 8 ในอาชีพการปล้ำและเป็นคนที่ 2 ต่อจากซีเอ็ม พังก์ที่ได้แชมป์ WWE, แชมป์โลกเฮฟวี่เวท, แชมป์โลก AEW และแชมป์โลก ROH
ผลงานอื่นๆ
เขายังมีผลงานอื่นๆ ดังนี้
กลุ่มภาษาปามีร์
กลุ่มภาษาปามีร์ (Pamir languages) เป็นกลุ่มย่อยของกลุ่มภาษาอิหร่าน พูดโดยชาวปามีร์บนเทือกเขาปามีร์ ตามแนวแม่น้ำปันช์ รวมบริเวณทางใต้ของจังหวัดโกร์โน-บาดักชาน ของทาจิกิสถาน และบริเวณบาดักซานทางตะวันออกเฉียงเหนือของอัฟกานิสถาน มีกลุ่มของผู้พูดภาษาเหล่านี้ส่วนหนึ่งในปากีสถาน ภาษาซาริโกลีซึ่งเป็นกลุ่มภาษาปามีร์ ใช้พูดตามแนวชายแดนปากีสถาน-จีน และถือว่าเป็นภาษาที่อยู่ทางตะวันออกสุดของกลุ่มภาษาอิหร่าน
สมาชิกของกลุ่มภาษาปามีร์รวมทั้งภาษาซุกนี ภาษาซาริโกลี ภาษายัซกุลยัม ภาษามุนจี ภาษาซังเลชิ-อิสกาซมี ภาษาวาคีและภาษายิดคา ทั้งหมดนี้เป็นกลุ่มภาษาอิหร่านใต้ และเรียงประโยคแบบประธาน-กรรม-กริยา
ภาษาบุลการ์ที่เป็นภาษาของบรรพบุรุษของชาวบัลแกเรีย เชื่อว่าเป็นกลุ่มภาษาปามีร์ แม้ว่าส่วนใหญ่จะจัดเป็นกลุ่มภาษาเตอร์กิก ชาวบุลการ์อพยพไปยังคาบสมุทรบอลข่านในพุทธศตวรรษที่ 12 รวมเข้ากับกลุ่มชนที่พูดภาษาสลาฟ และพัฒนาภาษาใหม่ที่เป็นกลุ่มภาษาสลาฟใต้ ซึ่งคือภาษาบัลแกเรียในปัจจุบัน
กลุ่มซุกนี-ยัซกุลามี
ภาษาซุกนี ภาษาซาริโกลี และภาษายัซกุลยามจัดเป็นสาขาย่อยซุกนี-ยัซกุลามี มีผู้พูด 75,000 ในอัฟกานิสถาน และทาจิกิสถาน ใน พ.ศ. 2525 มีผู้พูดภาษาซาริโกลีอีกราว 20,000 คน ในหุบเขาซาริโกล มณฑลซินเจียง ประเทศจีน ภาษาซุกนีและภาษาซาริโกลีไม่สามารถเข้าใจกันได้ ใน พ.ศ. 2537 มีผู้พูดภาษายัซกุลยาม 4000 คนตามแนวแม่น้ำยัซกุลยามในทาจิกิสถาน ภาษานี้ไม่มีระบบการเขียน
ภาษามุนจี
ภาษามุนจีใกล้เคียงกับภาษายิดคา ใน พ.ศ. 2535 มีผู้พูดราว 2500 คน ทางตะวันออกเฉียงเหนือของอัฟกานิสถาน
กลุ่มซังเลชิ-อิสการ์มี
มีผู้พูดกลุ่มภาษานี้ราว 2500 คน ในอัฟกานิสถานและทาจิกิสถาน ไม่มีระบบการเขียน
ภาษาวาคี
มีผู้พูดราว 29,000 คน ในอัฟกานิสถาน ทาจิกิสถาน ปากีสถานและจีน
ภาษายิดคา
มีผู้พูดราว 6000 คนในปากีสถาน ใกล้เคียงกับภาษามุนจีในอัฟกานิสถานมาก
ภาษาวันจี
มีผู้พูดตามแนวแม่น้ำวันจีในเขตปกครองตนเองโกร์โน-บาดักซานในทาจิกิสถาน เมื่อราวพุทธศตวรรษที่ 24 ดินแดนนี้ถูกผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งของเอมิเรตส์บูคาราน และมีการต่อต้านอย่างรุนแรง ในที่สุดภาษาวันจีได้สูญหายไป
น้ำบาดาล
น้ำบาดาล (groundwater) คือน้ำที่ถูกกักเก็บหรือสะสมตัวอยู่ใต้ดิน อาจสะสมตัวอยู่ตามรอยแตก รอยแยกของชั้นหิน หรืออาจสะสมตัวอยู่ในช่องว่างระหว่างเม็ดกรวด หรือเม็ดทรายใต้ผิวดิน น้ำใต้ดินหรือน้ำบาดาลแย่งออกได้เป็น 2 โซนคือ unsaturated zone เป็นโซนที่มีทั้งน้ำและอากาศ และ saturated zone เป็นโซนที่มีแต่น้ำเท่านั้นโดยส่วนนี้จะเป็นส่วนของน้ำใต้ดินที่แท้จริง
ชั้นหินอุ้มน้ำ
ชั้นหินอุ้มน้ำ (Aquifer) คือชั้นของหินที่มีรูพรุนซึ่งสามารถกักเก็บน้ำและไหลผ่านรูพรุนเพื่อสูบใช้ได้ โดยชั้นหินอุ้มน้ำแบ่งได้เป็นสองประเภท คือ คือชั้นน้ำบาดาลที่ไม่ถูกปิดทับโดย คือชั้นหินที่น้ำไม่สามารถซึมผ่านได้ semipervious strata หรือซึมผ่านได้ยาก Impervious strata เมื่อไม่ถูกปิดทับชั้นน้ำจึง ไร้แรงดันและน้ำจากผิวดินสามารถซึมลงไปได้โดยตรง โดยระดับที่น้ำจะถูกดึงโดยแรงดึงดูดโลกและเติมในโซนอิ่มตัวของชั้นน้ำนี้เรียกว่า water table หรือ phreatic surface เมื่อทำการเจาะบ่อในชั้นน้ำนี้ระดับน้ำจะอยู่ในระดับ water table และระดับน้ำสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลาขึ้นกับปริมาณน้ำ Recharge และ Discharge ชั้นหินอุ้มน้ำนี้มี คุณภาพต่ำและปนเปื้อนได้ง่ายจากกิจกรรมของมนุษย์ เช่น ยาฆ่าแมลง ปุ๋ย บ่อเกรอะ และสารเคมีต่างๆ เนื่องจากสารเคมีที่ตกค้างในผิวดินสามารถถูกชะ โดยน้ำฝนและซึมเข้า สู่ชั้นน้ำบาดาลนี้ได้โดยตรง คือชั้นน้ำบาดาลที่มีชั้นหินที่น้ำไม่สามารถซึมผ่านได้หรือซึมผ่านได้ยากปิดทับ ทำให้ชั้นน้ำนี้มีแรงดัน บางครั้งจึงเรียกชั้นน้ำนี้ว่า Pressure aquifer หรือ Artesian aquifer โดยแรงดันจะอยู่ในลักษณะ Hydrostatic pressure คือ มีแรงดันเท่ากันทุกจุด โดยมี Piezometric surface เป็นชั้นสมมติที่แสดงระดับน้ำที่ความดันเท่ากันโดยอ้างอิงจากน้ำ ในบ่อเจาะชั้นน้ำ หากทำการเจาะบ่อสำรวจในชั้นน้ำจะพบว่าระดับน้ำในบ่อเปลี่ยนแปลงน้อยมากและระดับน้ำในบ่อจะสูงกว่าชั้นหินอุ้มน้ำที่ถูกปิดทับเนื่องจากมีแรงดัน คุณภาพ น้ำในชั้นหินอุ้มน้ำถูกปิดทับจะมีคุณภาพสูงไม่ถูกปนเปื้อนได้ง่าย แต่ถ้าหากปนเปื้อนจะใช้เวลานานมากในการตรวจพบ
วัฏจักรน้ำ
วัฏจักรน้ำ (Hydrologic cycle) กล่าวถึงการเคลื่อนที่อย่างคงที่ของน้ำทั้งเหนือและใต้ผิวโลก วัฎจักรของน้ำเริ่มจากการระเหยน้ำจากพืช ดินชื้น และทะเล ความชื้นจากการระเหยนี้จะคืนกลับสู่ผิวดิน โดยการกลั่นตัว การกลั่นตัวเกิดได้หลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นฝน หิมะ และลูกเห็บ แต่ในแง่น้ำบาดาลจะพิจารณาแต่ฝนเท่านั้น เมื่อฝนตกลงมาสู่ผิวดิน น้ำฝนจะซึมลง (infiltration) ใต้ดิน โดยค่า infiltration จะมีค่ากว้างมากขึ้นกับการใช้งานพื้นที่ ความชื้นของดิน และระยะเวลาที่ได้รับน้ำ เมื่อใดก็ตามที่ฝน (precipitation) ตกในปริมาณที่มากจะเกิดการซึมลง (infiltration) สู่ใต้ดินเพิ่มขึ้น น้ำที่ซึมลงจะไปแทนที่ความชื้นในดิน และค่อยไหลเข้าสู่โซน intermediate และเข้าสู่โซนน้ำอิ่มตัว (saturated zone) น้ำในโซนที่อิ่มตัวจะซึมในลงในแนวดิ่งและแนวราบเป็น discharge ออกจากชั้นน้ำบาดาลเช่น น้ำพุบนภูเขา หรือ น้ำซึมในลำธาร จากนั้นก็จะระเหยกลับเข้าสู่วัฏจักรอีกครั้ง น้ำที่เติมในแม่น้ำ ทั้งจากการไหลบนผิวดินและจาก discharge ของน้ำบาดาลจะไหลลงทะเลทั้งหมดและระเหยกลับเข้าสู่กระบวนการอีกครั้ง
ทะเลอาริอาเกะ
ทะเลอาริอาเกะ เป็นส่วนของทะเลน้ำเค็ม ตั้งอยู่ตรงกลางระหว่างจังหวัดฟูกูโอกะ จังหวัดซางะ จังหวัดนางาซากิและจังหวัดคูมาโมโตะ ถือได้ว่าเป็นอ่าวที่ใหญ่ที่สุดของภาคคีวชู จุดที่ลึกที่สุดมีความลึก 50 เมตร พิสัยการขึ้นลงของกระแสน้ำ 4 เมตร ทะเลแห่งนี้เป็นแหล่งเกษตรกรรมใต้น้ำที่สำคัญ โดยปลูกสาหร่ายเป็นผลิตภัณฑ์หลัก นอกจากนี้ยังเป็นที่อยู่ของสัตว์น้ำหลากชนิดอาทิปลาตีน หอยปากกา และปูก้ามดาบ
ตลอดชายฝั่งของทะเลอาริอาเกะยังมีท่าเรือมากมาย อาทิ มิซูมิ ชิมาบาระ ไทระ นางาซุ คูมาโมโตะ มิอิเกะ และคูจินตสึ เป็นต้น
เกาะเล็กรอบนอกของสหรัฐ
เกาะเล็กรอบนอกของสหรัฐอเมริกา (United States Minor Outlying Islands) เป็นชื่อเรียกขานเชิงสถิติซึ่งกำหนดโดยรหัสประเทศ ISO 3166-1 ขององค์การระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐาน ประกอบด้วยพื้นที่เกาะของสหรัฐอเมริกาเก้าแห่งในมหาสมุทรแปซิฟิกและทะเลแคริบเบียน ได้แก่ เกาะเบเกอร์ เกาะฮาวแลนด์ เกาะจาร์วิส จอห์นสตันอะทอลล์ คิงแมนรีฟ มิดเวย์อะทอลล์ เกาะนาวาสซา แพลไมราอะทอลล์ และเกาะเวก ส่วนดินแดนแคริบเบียน บาโฮนวยโวแบงก์และเซร์รานียาแบงก์ ก็ถูกรวมเข้ามาโดยรัฐบาลสหรัฐอเมริกาเช่นกัน แต่การอ้างสิทธิ์ยังคงเป็นข้อพิพาทกับประเทศอื่น
ในจำนวนนี้ แพลไมราอะทอลล์เท่านั้นที่เป็นดินแดนที่ผนวกเข้ากับสหรัฐอเมริกา เกาะเหล่านี้ไม่มีเกาะใดที่ประชากรอาศัยอยู่อย่างถาวรจนถึง พ.ศ. 2551 ประชากรมนุษย์มีเพียงบุคลากรทางทหารและทางวิทยาศาสตร์ที่ประจำการอยู่ การสำรวจสำมะโนครัว พ.ศ. 2543 พบว่าจอห์นสตันอะทอลล์มีประชากร 315 คนและเกาะเวก 1 คน เคยมีชนพื้นเมืองอาศัยอยู่เมื่อครั้งการสำรวจสำมะโนครัว พ.ศ. 2483 แต่ปัจจุบันไม่มีอยู่แล้ว เมื่อ พ.ศ. 2479 แผนการล่าอาณานิคมทำให้ชาวอเมริกันย้ายมาตั้งถิ่นฐานบนเกาะเบเกอร์ เกาะฮาวแลนด์ และเกาะจาร์วิส แต่หลังจากนั้นชาวอเมริกันบนเกาะทั้งสามก็อพยพออกไปหมดเมื่อ พ.ศ. 2485 เนื่องจากผลพวงของสงครามโลกครั้งที่สอง
เกาะต่าง ๆ เหล่านี้รวมกลุ่มกันเพื่อความสะดวกในทางสถิติ มิได้มีการบริหารอย่างเป็นกลุ่ม หรือแบ่งปันประวัติศาสตร์ทางวัฒนธรรมและการเมืองร่วมกัน มากไปกว่าความเป็นเกาะร้างภายใต้อำนาจอธิปไตยของสหรัฐอเมริกา
น้ำมันวอลนัต
น้ำมันวอลนัต (Walnut oil) คือน้ำมันที่กลั่นจากวอลนัตเปอร์เซีย (Juglans regia) ซึ่งประกอบด้วยทั้งกรดไขมันไม่อิ่มตัวและกรดไขมันอิ่มตัว
ส่วนประกอบ
น้ำมันวอลนัตประกอบด้วยกรดไขมันไม่อิ่มตัวเป็นส่วนใหญ่ (72% ของไขมันทั้งหมด) โดยเฉพาะกรดอัลฟาลิโนเลนิก (14%) และกรดลิโนเลอิก (58%) นอกจากนั้นยังมีกรดโอเลอิก (13 %) และไขมันอิ่มตัว (9%)
การใช้ทำอาหาร
น้ำมันวอลนัตเป็นน้ำมันที่กินได้แต่มักจะไม่ค่อยใช้ในการทำอาหารเช่นน้ำมันพืชชนิดอื่นเพราะมีราคาสูง น้ำมันมีสีจางและรสนุ่มนวลและมีกลิ่นหอมของถั่ว บางครั้งก็จะใช้ทอด แต่มักจะไม่ใช้ในการทำอาหารที่ใช้อุณหภูมิสูง เพราะความร้อนจะทำลายรสและคุณค่าทางอาหารของน้ำมัน และทำให้รสออกขม ฉะนั้นการใช้จึงมักจะใช้กับอาหารที่เย็นเช่น ในการเป็นส่วนผสมสำหรับทำน้ำมันสลัดที่ทำให้ได้รสที่ต้องการ นอกจากนั้นคุณค่าในการต้านอนุมูลอิสระ (antioxidant) ในน้ำมันวอลนัตก็ยังอาจถูกกำจัดไปในระหว่างการปรุงอาหาร
น้ำมันวอลนัตมี กรดไขมันโอเมกา-3 ซึ่งเป็นสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกาย
การใช้ทางด้านศิลปะ
น้ำมันวอลนัตเป็นหนึ่งในน้ำมันที่มีความสำคัญต่อจิตรกรในยุคฟื้นฟูศิลปวิทยา คุณสมบัติที่ทำให้สีแห้งเร็วและไม่ออกสีเหลืองทำให้เหมาะแก่การใช้ในการทำให้สีใส (paint thinner) ขึ้น หรือในการทำความสะอาดแปรงสี แต่ฟิล์มที่เกิดจากการใช้ถือว่ามีคุณภาพด้อยกว่าการใช้น้ำมันเมล็ดฝ้าย
น้ำมันวอลนัตเป็นสินค้าที่หาซื้อยาก และมีผู้ต้องการซื้อน้อย และน้ำมันที่เก็บไว้จะหืนถ้าเก็บรักษาไว้อย่างไม่ถูกต้อง ฉะนั้นแทนที่จะเป็นน้ำมันวอลนัตร้านขายอุปกรณ์การเขียนภาพมักจะขายน้ำมันเมล็ดฝ้าย, น้ำมันเมล็ดฝิ่น หรือ น้ำมันดอกคำฝอยแทนที่
น้ำมันวอลนัตเป็นที่นิยมกันในการเคลือบงานไม้สำหรับอุปกรณ์ที่ใช้ในการทำอาหารเช่น เขียง หรือชามสลัดไม้ ถ้าทำน้ำมันหรือขี้ผึ้งเองก็มักจะใช้วอลนัตเพราะความปลอดภัยและมีความหืนต่ำ แต่ควรจะผสมกับขี้ผึ้งในอัตราส่วนน้ำมัน ส่วนต่อขี้ผึ้ง  ส่วน
วรเวช ดานุวงศ์
วรเวช ดานุวงศ์ (เกิด 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2527) ชื่อเล่น แดน เป็นนักร้อง นักแสดง ผู้กำกับภาพยนตร์ชาวไทย และเป็นอดีตสมาชิกวงบอยแบนด์ ดีทูบี สังกัดอาร์เอส
ชีวิตตอนต้นและการศึกษา
วรเวช ดานุวงศ์เกิดเมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2527 ที่อำเภอหนองหญ้าไซ จังหวัดสุพรรณบุรี เป็นลูกคนสุดท้องของครอบครัว โดยมีพี่ชาย 1 คน ชื่อว่า วรุตม์ ดานุวงศ์ เข้ารับการศึกษาระดับปฐมวัยและประถมศึกษาจากโรงเรียนอนุบาลสุพรรณบุรี ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนกรรณสูตศึกษาลัย ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนบดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) จบระดับปริญญาตรี มหาวิทยาลัยรังสิต ปทุมธานี แล้วจบการศึกษาหลักสูตร Diploma in Audio Engineering จากสถาบัน SAE ประเทศไทย
ออกอัลบั้มบอยแบนด์และดูโอ้
แดนเริ่มเข้าสู่วงการบันเทิง จากการประกวดร้องเพลงในโครงการ "พานาโซนิค สตาร์ ชาเลนจ์" ในปี พ.ศ. 2543 ได้ตำแหน่งรองชนะเลิศอันดับ 2 ในการแข่งขันระดับประเทศ (อันดับที่ 3 ของประเทศ) และได้เซ็นสัญญาเป็นศิลปินในสังกัด อาร์เอส โปรโมชั่น ต่อมาไม่นาน แดน ก็ถูกชวนให้มาร้องเพลงประกอบโฆษณาเป๊ปซี่ ซึ่งในช่วงเวลานั้น ค่ายอาร์เอสกำลังคัดสรรเด็กหนุ่มมาฟอร์มทีมบอยแบนด์กลุ่มใหม่ จนได้กลายมาเป็นส่วนหนึ่งของดีทูบี ต่อมาในปี พ.ศ. 2544 ได้ออกอัลบั้มเพลง ร่วมกับ บิ๊ก-อภิเชษฐ์ กิตติกรเจริญ และ บีม-กวี ตันจรารักษ์ ในนามวง "ดีทูบี (D2B)" โดยมีผลงานออกมาหลายอัลบั้ม ซึ่งประสบความสำเร็จอย่างมากและรวดเร็ว โดยดีทูบีได้รับรางวัลสูงสุดคือ รางวัลศิลปินกลุ่มยอดนิยม จาก "MTV Asia Award 2003" จนกระทั่งในช่วงกลางปี พ.ศ. 2546 "บิ๊ก" หนึ่งในสมาชิกวงดีทูบี ประสบอุบัติเหตุทางรถยนต์จนเป็นเจ้าชายนิทรา วงดีทูบีจึงได้ถูกยุบลง ต่อมา ในปี พ.ศ. 2548 แดน และ บีม ได้ออกผลงานเพลงในนามนักร้องดูโอ "แดน-บีม" โดยมีผลงานอัลบั้มเพลงออกมา 4 ชุด โดยอัลบั้มสุดท้ายก่อนที่จะแยกกัน คือ อัลบั้มพิเศษ DB2B ซึ่งรายได้จากการจำหน่ายอัลบั้มนี้ นำไปมอบให้ครอบครัว "กิตติกรเจริญ" ภายหลังเมื่อสัญญากับสังกัดอาร์เอสสิ้นสุดลง ในช่วงปลายปี พ.ศ. 2551 แดน จึงได้ย้ายมาเป็นศิลปินในสังกัดค่ายโซนี่ มิวสิก โดยเซ็นสัญญาเป็นเวลา 5 ปี
หลังจากสิ้นสุดสัญญาค่ายอาร์เอส
จากนั้นก็มีผลงานอัลบั้มเพลงในฐานะศิลปินเดี่ยวครั้งแรก คือ อัลบั้มบลู ตลอดระยะเวลาเกือบ 5 ปีภายใต้สังกัด บีอีซี-เทโร มิวสิค (โซนี่ มิวสิก) แดนมีผลงานอัลบั้มเต็ม 2 อัลบั้ม คือ BLUE และ SOLO MOTION และมีอัลบั้มพิเศษ รวมเพลงพิเศษ เพลงประกอบละครและภาพยนตร์ต่างๆอีก 1 อัลบั้ม คือ อัลบั้ม DAN FEVER ในปีสุดท้ายของสัญญา พ.ศ. 2556 เมื่อใกล้ครบกำหนดสัญญา แดน ได้เลือกที่จะพักงานในวงการบันเทิง โดยการเดินทางไปเรียนภาษาอังกฤษและดนตรี (กีต้าร์) ที่เมือง Oxford  สหราชอาณาจักร เป็นเวลา 6 เดือน เพื่อพักผ่อนและดูแลสุขภาพ ปลายเดือน มกราคม  พ.ศ. 2557 แดน ได้เดินทางกลับจากอังกฤษหลังจบคอร์สเรียน และมีผลงานเพลง Single ใหม่คือ เพลง "เรื่องเล่าเหงาๆ" โดยทาง บีอีซี-เทโร มิวสิค เป็นผู้จัดจำหน่ายเช่นเดิม แม้จะพ้นระยะสัญญาไปแล้วและมิได้เซ็นสัญญาใหม่ก็ตาม ซึ่งเขานั้นยังเป็นแฟนบอลของทีมนิวคาสเซิล ยูไนเต็ด
ปัจจุบันได้สมรสกับ อังศุมาลิน สิรภัทรศักดิ์เมธา เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2565 ณ วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร
ผลงานอัลบั้มเพลงในฐานะนักร้องกลุ่ม ดีทูบี (D2B)
ผลงานในฐานะนักร้องกลุ่มบอยแบนด์ ดีทูบี ภายใต้สังกัด อาร์เอส ตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2544 - 2547 มีดังนี้
ผลงานอัลบั้มเพลงในฐานะนักร้องคู่ แดน-บีม (Dan & Beam)
ผลงานในฐานะนักร้องคู่ดูโอ แดน-บีม ภายใต้สังกัด อะบอริจิ้นท์ ในเครือ อาร์เอส ตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2548 - 2550 มีดังนี้
เบื้องหลังการทำมิวสิกวิดีโอ
- "พอ" สล็อต แมชชีน (2555) Mv.พอ (Official Ost.คืนวันเสาร์ฯ)
- "เรื่องจริง" ซิน ซิงกูล่าร์ (2555) Mv.เรื่องจริง - Sin Singular (Official Ost.คืนวันเสาร์)
- "Breathe" Sobic (2555) MV.Breathe (Ost.คืนวันเสาร์ถึงเช้าวันจันทร์) - "ฤดูที่ฉันเหงา" คิว Flure เรียบเรียง - เปียโน โต๋ ศักดิ์สิทธิ์ (2556) MV.ฤดูที่ฉันเหงา-Ost.ภาพยนตร์ฤดูที่ฉันเหงา
เอสพละนาด รัชดาภิเษก
รายละเอียด
ดิ เอสพละนาด ใช้งบการลงทุนประมาณ 1,500 ล้านบาท ออกแบบตัวอาคารโดยบริษัท The Office of Bangkok Architect ร่วมกับบริษัท Contour ส่วนการตกแต่งภายในโดย Jacqueline et Henri Boiffils สถาปนิกจากปารีส ที่มีผลงานการออกแบบให้กับเอ็มโพเรี่ยม และสยามพารากอน มาก่อนหน้านี้ แต่มีข้อแตกต่างคือจะมีพื้นที่การจัดแสดงงานศิลป์และศูนย์วัฒนธรรมอยู่ภายใน
ภายใน ดิ เอสพละนาด มีการตกแต่งและแนวความคิดภายใต้ศิลปะ 7 แขนงประกอบด้วยด้านดนตรี (Music) ประติมากรรม (Sculpture) ภาพวาด (Painting) วรรณกรรม (Poetry) โรงละครเพลง (Performing Art) สถาปัตยกรรม (Architecture) และภาพยนตร์ (Celluloid Art) มีร้านค้ามากกว่า 120 ร้าน และศูนย์ความบันเทิงต่าง ๆ มีรายละเอียดดังนี้
การเดินทาง
สามารถเดินทางได้โดยใช้รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล และสายสีส้ม ที่สถานีศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย
กลุ่มภาษาตุงกูซิก
กลุ่มภาษาตุงกูซิก (Tungusic languages) หรือ กลุ่มภาษาแมนจู-ตุงกุส เป็นภาษาที่ใช้พูดในไซบีเรียตะวันออกและแมนจูเรีย ยังเป็นที่โต้เถียงอยู่ว่าควรจัดให้อยู่ในตระกูลภาษาอัลไตหรือไม่ ภาษานี้รวมอยู่ในกลุ่มภาษาเตอร์กิกและกลุ่มภาษามองโกลตามลำดับ ภาษาในกลุ่มนี้ส่วนใหญ่เป็นภาษาที่ใกล้ตาย