cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
จังหวัดชัยภูมิ
ประวัติศาสตร์
เมื่อไปถึงทุ่งสัมฤทธิ์ หญิงชายชาวเมืองที่ถูกจับโดยการนำของคุณหญิงโม ภรรยาเจ้าเมืองนครราชสีมา ได้ลุกฮือขึ้นต่อสู้ พระยาภักดีชุมพล (แล) เจ้าเมืองชัยภูมิ พร้อมด้วยเจ้าเมืองใกล้เคียงได้ยกทัพออกไปสมทบกับคุณหญิงโม ตีกระหนาบทัพเจ้าอนุวงศ์เวียงจันทน์จนแตกพ่ายไป ฝ่ายกองทัพลาวส่วนหนึ่งล่าถอยจากเมืองนครราชสีมาเข้ายึดเมืองชัยภูมิไว้และเกลี้ยกล่อมให้พระยาภักดีชุมพลเข้าร่วมเป็นกบฏด้วย แต่พระยาภักดีชุมพลไม่ยอม เจ้าอนุวงศ์เกิดความแค้นจึงจับตัวพระยาภักดีชุมพลมาประหารชีวิตที่บริเวณใต้ต้นมะขามใหญ่ริมหนองปลาเฒ่า ดังที่มีกล่าวในเรื่องเล่าหรือตำนานของชาวชัยภูมิ และเป็นที่มานามของท่านที่ถูกเรียกว่า เจ้าพ่อพระยาแล ซึ่งมีความเป็นมาจาก ปู่ด้วงผู้มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดอย่างมากกับนายแล แม้ประวัติของปู่ด้วงจะไม่ปรากฏหลักฐานชัดเจน เป็นเพียงคำบอกเล่าและบันทึกของคนท้องถิ่น (พระครูศรีพิพัฒนคุณ และสุรวิทย์ อาชีวศึกษาคม อ้างในกรมศิลปากร 2542 : 146-147) พบว่า ปู่ด้วงเป็นชาวเขมร เข้ามาอยู่ชัยภูมิก่อนที่พระยาภักดีชุมพล (แล) จะอพยพผู้คนมาตั้งเมือง ซึ่งสอดคล้องกับความเชื่อบางกระแสที่ว่า ปู่ด้วงเป็นชาวอำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ เพราะชาวศรีสะเกษส่วนมากจะพูดภาษาเขมรและภาษาส่วย เป็นภาษาพูดแต่โบราณ นอกจากนี้ ชาวชัยภูมิยังเชื่อว่า ปู่ด้วงได้พาครอบครัวมาตั้งหลักฐานที่บ้านตาดโตน(ปัจจุบันอยู่ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ) ท่านเป็นผู้มีวิชาอาคมและเวทมนตร์ ทำให้นายแลเกิดความเลื่อมใสและขอฝากตัวเป็นศิษย์เรียนวิชาอาคมให้อยู่ยงคงกระพัน ฟันไม่เข้าและยิงไม่ออก และยังส่งผลให้นายแลมีความกล้าหาญ ไม่กลัวที่จะตาย จนเป็นที่มาของเรื่องเล่าในตอนที่ท่านพลีชีพเพื่อแผ่นดินชัยภูมิในช่วงกบฏเจ้าอนุวงศ์เวียงจันทน์ว่า ศัตรูจะยิงแทงฟันอย่างไรก็ไม่เข้า จึงต้องใช้หลาวแหลมเสียบทวารหนักจนถึงแก่ชีวิต เมื่อปู่ด้วงรู้ข่าวกลัวภัยจะมาถึงตัว จึงรีบอพยพหลบหนีจากบ้านตาดโตนเข้าป่าลึก ในเทือกเขาภูแลนคา อาศัยอยู่ป่าท่าหินโงม ซึ่งจะปรากฏมีวัดปู่ด้วงมาจนบัดนี้ ซึ่งต่อมาชาวชัยภูมิได้ระลึกถึงคุณความดีที่ท่านมีความซื่อสัตย์และเสียสละต่อแผ่นดิน จึงได้พร้อมใจกันสร้างศาลขึ้น ณ บริเวณนั้น ปัจจุบันทางราชการได้สร้างศาลขึ้นใหม่เป็นศาลาทรงไทยชื่อว่า "ศาลาพระยาภักดีชุมพล (แล)" มีรูปหล่อของท่านอยู่ภายใน เป็นที่เคารพกราบไหว้และถือเป็นปูชนียสถานศักดิ์สิทธิ์แห่งหนึ่งของจังหวัด ตั้งอยู่ห่างจากศาลากลางจังหวัดชัยภูมิประมาณ 3 กิโลเมตร
หลังจากกองทัพลาวของเจ้าอนุวงศ์พ่ายแพ้ต่อทัพสยาม สยามได้จับเจ้าอนุวงศ์ส่งมารับโทษที่กรุงเทพฯ เมื่อกองทัพไทยบุกเข้ายึดเวียงจันทน์ได้สำเร็จ เจ้าอนุวงศ์พยายามหลบหนีไปขอความช่วยเหลือจากญวนเหมือนเมื่อครั้งก่อน แต่ด้วยความร่วมมือของเจ้าน้อยเมืองพวน ไทยจึงสามารถตามจับเจ้าอนุวงศ์และเชื้อพระวงศ์ส่งลงมากรุงเทพฯได้ โดยมีพระอนุรักษโยธา พระโยธาสงคราม หลวงเทเพนทร์ พระนครศรีบริรักษ์เจ้าเมืองขอนแก่น ราชวงศ์เมืองชลบทวิบูลย์หรือชนบท ซึ่ง 2 ท่านสุดท้ายสืบเชื้อสายมาจากเจ้าจารย์แก้ว คู่อริเดิมของเวียงจันทน์ เป็นนายกอง พร้อมไพร่ 300 คน คุมตัวเจ้าอนุวงศ์และเชื้อพระวงศ์มาส่งถึงเมืองสระบุรี หลังจากนั้นก็ทำกรงขังเจ้าอนุวงศ์ตั้งประจานไว้กลางเรือล่องลงมาจนถึงกรุงเทพฯ แล้วทรงมีรับสั่งให้ทำกรงเหล็กขนาดใหญ่ใส่เจ้าอนุวงศ์ตั้งประจานไว้หน้าพระที่นั่งสุทไธสวรรย์พร้อมเครื่องทรมานต่าง ๆ ได้แก่ ครก สากสำหรับโขลก เบ็ดสำหรับเกี่ยวแขน กระทะสำหรับต้ม ขวานผ่าอก และเลื่อย ให้เหล่าบรรดาภรรยาน้อยสาว ๆ ของเจ้าอนุวงศ์ที่เจ้าพระยาราชสุภาวดีส่งตามลงมาจากเวียงจันทน์ เข้าไปนั่งปรนนิบัติอยู่ในกรง ตกคํ่าจึงนำตัวเจ้าอนุวงศ์ไปคุมขัง พอเช้าก็นำตัวออกมาใส่กรงประจานเหมือนเดิม ทำอยู่เช่นนี้ 7 – 8 วันเจ้าอนุวงศ์ก็สิ้นพระชนม์ หลังจากนั้นโปรดฯ ให้เอาศพเจ้าอนุวงศ์ไปเสียบประจานไว้ที่สำเหร่ และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้บุตรหลานของเจ้าอนุวงศ์บางคนพ้นโทษ (เจ้าพระยาทิพากรวงศ์, ๒๕๐๔, หน้า ๙๑ – ๙๓)
ต่อมาเมืองชัยภูมิขึ้นกับเมืองชลบถวิบูลย์(อำเภอชนบท จังหวัดขอนแก่น) ขณะนั้นนับว่าเมืองชนบทเป็นเมืองหน้าด่านที่สำคัญมีเมืองขึ้นถึง 4 เมือง คือ
1. เมืองเกษตรสมบูรณ์
2. เมืองชัยภูมิ ( ต่อมาเป็นศูนย์กลางของชัยภูมิจึงได้รับการยกฐานะ เป็นจังหวัด)
3. เมืองสี่มุม ( ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็นเมืองจตุรัส )
ในปี พ.ศ. 2440 ในสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงเปลี่ยนแปลงระบบการปกครองราชอาณาจักร โดยการจัดตั้งมณฑลเทศาภิบาล ให้อยู่ภายใต้บังคับบัญชาของกระทรวงมหาดไทยหน่วยงานเดียว ขณะนั้นเมืองชัยภูมิยังขึ้นกับเมืองชนบทซึ่งสังกัดหัวเมืองลาวฝ่ายกลางและมณฑลนครราชสีมา ภายหลังเมืองชนบทถูกลดบทบาทความสำคัญลงและถูกโอนย้ายไปขึ้นกับบริเวณพาชี มณฑลอุดร เมืองชัยภูมิจึงขึ้นมามีความสำคัญแทนที่เมืองชนบท ซึ่งเมืองชัยภูมิมีเมืองขึ้นอยู่ 3 เมือง ซึ่งก็คือเมืองต่างๆภายในจังหวัดชัยภูมิปัจจุบัน หลังจากยุบมณฑลนครราชสีมา ต่อมาในสมัยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองปี พ.ศ. 2475 มีการเปลี่ยนแปลงรูปการปกครองประเทศครั้งใหญ่ จากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชเป็นระบอบประชาธิปไตย โดยพระราชบัญญัติระเบียบราชการบริหารแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2476 ได้ยกเลิกเขตการปกครองแบบ “เมือง” ทั่วราชอาณาจักร แล้วตั้งขึ้นเป็น “จังหวัด” แทน เมืองชัยภูมิ, เมืองภูเขียว และเมืองสี่มุม (จัตุรัส) จึงรวมกันกลายเป็นจังหวัดชัยภูมิ โดยใช้บริเวณเมืองชัยภูมิจัดตั้งเป็นอำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ โดยสามารถสรุปการยุบหัวเมืองต่าง ๆ ได้ดังนี้ เมืองสี่มุมของพระยานรินทรสงคราม ปัจจุบัน คืออำเภอจัตุรัส บำเหน็จณรงค์ เทพสถิต ซับใหญ่ หนองบัวระเหว เนินสง่า ส่วนเมืองภูเขียว-เกษตรสมบูรณ์ของพระไกรสิหนาท ปัจจุบันคือ อำเภอภูเขียว เกษตรสมบูรณ์ บ้านแท่น แก้งคร้อ หนองบัวแดง ภักดีชุมพล ส่วนเมืองคอนสารของหมื่นอร่ามกำแหง ปัจจุบันคืออำเภอคอนสาร ซึ่งเคยเป็นตำบลหนึ่งของอำเภอภูเขียว และเมืองชัยภูมิของพระยาภักดีชุมพล ปัจจุบันคืออำเภอเมือง อำเภอบ้านเขว้า อำเภอคอนสวรรค์(แต่ก่อนพื้นที่อำเภอคอนสวรรค์เป็นส่วนหนึ่งของเมืองชลบทวิบูลย์ ภายหลังถูกโอนมาขึ้นกับเมืองชัยภูมิ)  โดยทั้งหมดในปัจจุบันรวมกันเป็นจังหวัดชัยภูมิ
จังหวัดชัยภูมิมีเขตติดต่อกับจังหวัดเพื่อนบ้านหลายจังหวัด ได้แก่ ทิศเหนือ ติดกับเพชรบูรณ์และขอนแก่น ทิศตะวันออกติดกับขอนแก่นและนครราชสีมา ทิศตะวันตกติดกับเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี และทิศใต้ติดกับจังหวัดนครราชสีมา จังหวัดชัยภูมิในด้านภูมิศาสตร์อยู่ในเขตอีสานตะวันตกร่วมกับเลยและนครราชสีมาในด้านอุตุนิยมวิทยาอยู่ในเขตอีสานตอนบน และในด้านการปกครองอยู่ในเขตอีสานตอนใต้
ลักษณะภูมิประเทศ
ชัยภูมิมีพื้นที่ภูเขามากทางด้านตะวันตก อาทิ ภูเขียว ภูพังเหย ภูกระแต โดยมีภูแลนคาทางตอนกลางของจังหวัด ส่วนภูตะเภา ภูผาแดง และภูเม็งอยู่ทางตะวันออก มีภูเขาเตี้ยทอดยาวจากทางใต้ถึงตอนกลางอีกด้วย อำเภอที่มีพื้นที่ป่าไม้มากที่สุดคือ หนองบัวแดง
จุดสูงสุดของจังหวัดชัยภูมิ คือ ภูเขาโป่งทองหลาง มีความสูง 1,336 เมตร เหนือระดับน้ำทะเล ในเขตพื้นที่อำเภอหนองบัวแดง
การปกครองส่วนภูมิภาค
การปกครองแบ่งออกเป็น 16 อำเภอ 124 ตำบล 1617 หมู่บ้าน
การปกครองส่วนท้องถิ่น
แบ่งออกเป็น 1 องค์การบริหารส่วนจังหวัด 1 เทศบาลเมือง 35 เทศบาลตำบล และ 106 องค์การบริหารส่วนตำบล โดยมีรายชื่อเทศบาลดังนี้
อำเภอเมืองชัยภูมิ
อำเภอเกษตรสมบูรณ์
อำเภอแก้งคร้อ
อำเภอคอนสวรรค์
อำเภอคอนสาร
อำเภอจัตุรัส
อำเภอบ้านเขว้า
อำเภอบ้านแท่น
อำเภอหนองบัวระเหว
อำเภอหนองบัวแดง
เศรษฐกิจ
ในปี พ.ศ. 2558 จังหวัดชัยภูมิมีขนาดเศรษฐกิจหรือผลิตภัณฑ์มวลรวมในจังหวัด 53,278 ล้านบาท มีผลิตภัณฑ์มวลรวมเฉลี่ยต่อคนต่อปี 55,665 ต่อคนต่อปี อัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจ ร้อยละ 2.9 และคาดว่าในปี พ.ศ. 2559 จังหวัดชัยภูมิจะมีผลิตภัณฑ์มวลรวมในจังหวัด 60,248 ล้านบาท หรือ ผลิตภัณฑ์มวลรวมเฉลี่ยต่อคนต่อปี 63,079 บาทต่อคนต่อปี หรือมีอัตราขยายตัวทางเศรษฐกิจร้อยละ 13.1 (รายงานประมาณการเศรษฐกิจจังหวัดชัยภูมิ ฉบับที่ 3/2560)
การจ้างงานมีจำนวนคนงานทั้งสิ้น 23,623 คน อำเภอที่มีการจ้างงานมากที่สุดคือ อำเภอจัตุรัส 7,801 คน รองลงมาคือ อำเภอเมืองชัยภูมิ 4,269 คน อำเภอแก้งคร้อ 3,704 คน อำเภอเกษตรสมบูรณ์ 2,274 คน อำเภอภูเขียว 1,557 คน ตามลำดับ ประเภทอุตสาหกรรมที่จ้างงานมากที่สุดคือ อุตสาหกรรมสิ่งทอ มีข้อมูลในทำเนียบโรงงานทั้งสิ้น 32 โรงงงาน มีการจ้างงานทั้งสิ้น 17,917 คน คิดเป็นร้อยละ 75.84 ของแรงงานทั้งหมด
สำหรับแหล่งที่ตั้งสำคัญของโรงงานอุตสาหกรรม พิจารณาจากความหนาแน่นของโรงงาน ขนาดเงินลงทุน และจำนวนการจ้างงาน ได้แก่
ส่วนในพื้นที่ของอำเภอที่เหลือ คือ คอนสวรรค์ บ้านเขว้า เกษตรสมบูรณ์ หนองบัวแดง เทพสถิต บ้านแท่น คอนสาร ภักดีชุมพล เนินสง่า และอำเภอซับใหญ่ แม้สถานภาพปัจจุบันจะบ่งชี้ว่ามีธุรกรรมอุตสาหกรรมตั้งอยู่เบาบาง แต่มีหลายพื้นที่ที่มีศักยภาพในการส่งเสริมพัฒนาอุตสาหกรรมในพื้นที่ที่เข้มข้น เช่น การผลิตผลิตภัณฑ์ผ้าไหม สิ่งถักทอ ในอำเภอคอนสวรรค์ บ้านเขว้า เนินสง่า เทพสถิต
การท่องเที่ยว
จังหวัดชัยภูมิมีจำนวนผู้มาเยี่ยมเยือนในปี พ.ศ. 2559 จำนวน 1,505,718 คน เพิ่มขึ้นจากปี 2558 ซึ่งมีจำนวนผู้มาเยี่ยมเยือน 1,418,833 คน รวมทั้งสิ้น 86,885 คน หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 6.12 และมีรายได้จากการท่องเที่ยวในปี 2559 จำนวน 1,639.80 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี พ.ศ. 2558 ซึ่งมีรายได้จากการท่องเที่ยว 1,467.85 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 171.95 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นคิดเป็นร้อยละ 11.71 มีจำนวนห้องพัก 2,612 ห้อง จำนวนผู้เข้าพักแรม 744,179 คน มีอัตราการเข้าพักร้อยละ 54.44
อุทยาน สวนสาธารณะ และสวนพฤกษศาสตร์
ชัยภูมิเป็นจังหวัดที่มีทรัพยากรธรรมชาติทั้งภูเขาและป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์ เป็น1ใน5จังหวัด (5จังหวัดที่ประกาศเป็นพื้นที่ต้นน้ำลำธารของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ;จังหวัดนครราชสีมา-แม่น้ำมูล-ลำมูลบน-ลำตะคอง,จังหวัดชัยภูมิ-แม่น้ำชี-ลำน้ำพรม-ลำน้ำเซิน,จังหวัดเลย-แม่น้ำเลย-ลำน้ำพอง-แม่น้ำเหือง,จังหวัดอุดรธานี-แม่น้ำสงคราม-แม่น้ำปาว-ลำน้ำห้วยหลวงและจังหวัดสกลนคร-แม่น้ำสงคราม-ลำน้ำพุง-ลำน้ำก่ำ) ที่เป็นแหล่งต้นน้ำลำธารที่สำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีอุทยานแห่งชาติ/เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าที่สำคัญดังนี้
ชาติพันธุ์และภาษา
จังหวัดชัยภูมิมีประชากรที่สืบเชื้อสายต่าง ๆ อาศัยปะปนกันอยู่ เนื่องจากมีเขตแดนติดต่อระหว่าง 3 ภาค ได้แก่ ภาคเหนือ ภาคกลาง และ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จึงทำให้จังหวัดชัยภูมิมีภาษาที่ใช้แตกต่างกัน โดยมีส่วนใหญ่เป็นกลุ่มภาษา ขร้า-ไท โดยมีภาษาไทยมาตรฐานเป็นภาษาราชการ โดยสามารถแบ่งกลุ่มชาติพันธุ์และภาษาของจังหวัดชัยภูมิได้ดังนี้
ประเพณี
ด้วยประชากรที่หลากหลาย จังหวัดชัยภูมิจึงมีวัฒนธรรมประเพณีที่เกิดจากการผสมผสานกันระหว่างชุมชน จนกลายเป็นเอกลักษณ์ประจำจังหวัด โดยมีประเพณีสามอย่างที่มีเพียงหนึ่งเดียวในไทยและในโลก ดังนี้ นอกจากนี้ยังมีประเพณีในช่วงเทศกาลที่สำคัญต่างๆ เช่น อีกทั้งยังมีงานเทศกาลที่เกิดขึ้นจากบทเพลงรำวงของวงสุนทราภรณ์ ชื่อว่า "สาวบ้านแต้" เมื่อ 60 ปีก่อน คือ งานสืบสานตำนานสาวบ้านแต้ จัดที่อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ ซึ่งในบทเพลงกล่าวถึงสาวบ้านแต้ขี่รถจักรยานไปเกษตรสมบูรณ์ ซึ่งบ้านแต้นั้นคือ บ้านหนองแต้ หมู่ที่ 6 ตำบลบ้านยาง อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ โดยเริ่มจัดเมื่อเดือนกันยายน ปีพุ.ศ.2559 ซึ่งเป็นงานเทศกาลใหม่ของจังหวัดชัยภูมิ
ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง
ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง (heir apparent) คือทายาทผู้ (นอกจากมีเหตุการณ์อันคาดไม่ถึง) ที่ไม่สามารถมีผู้ใดมาแทนได้ในการรับตำแหน่งหรือมรดก เป็นคำที่ตรงกันข้ามกับคำว่า “ทายาทโดยสันนิษฐาน” (heir presumptive) ผู้เป็นทายาทอยู่ในสายที่มีสิทธิแต่อาจจะมาแทนได้เมื่อใดก็ได้
กรณีที่หมายถึงทายาทตำแหน่งขุนนางสืบตระกูลโดยเฉพาะในกรณีของพระมหากษัตริย์จะเรียกว่ารัชทายาท (heir to the throne) และใช้เป็นอุปลักษณ์ว่าผู้นั้นเป็นผู้ได้ผ่านพิธีในการยอมรับในตำแหน่งเช่นว่าอย่างเป็นทางการ (“anointed”) ไม่ว่าจะเป็นในด้านการเมืองหรือผู้นำทางธุรกิจ
“ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง” ไม่ปรากฏบ่อยนักและถ้าใช้ในภาษาอังกฤษก็มักจะใช้ในรูป “Heir Apparent” สถาบันพระมหากษัตริย์ส่วนใหญ่แล้วก็จะมีตำแหน่งเป็นทางการสำหรับรัชทายาทผู้มีสิทธิโดยตรงเช่น “มกุฎราชกุมาร” หรือมีตำแหน่งที่มีชื่อเฉพาะเช่น “เจ้าชายแห่งออเรนจ์” (Prince of Orange) ในเนเธอร์แลนด์ “เจ้าชายแห่งเวลส์”  ในสหราชอาณาจักร หรือ เจ้าชายแห่งอัสตูเรียส ในสเปน ดยุกแห่งบราบันต์ ใน เบลเยียม
ตำแหน่ง
ตำแหน่งสำหรับทายาทผู้มีสิทธิโดยตรงมีดังนี้
จักรยานลู่ชิงแชมป์โลก
จักรยานลู่ชิงแชมป์โลก (UCI Track Cycling World Championships) เป็นชุดของการแข่งขันชิงแชมป์โลกสำหรับสาขากีฬาและระยะทางต่าง ๆ ในกีฬาจักรยานประเภทลู่ ซึ่งถูกกำกับโดยสหภาพจักรยานระหว่างประเทศ (UCI) ก่อนปี ค.ศ. 1900 พวกเขาได้รับการจัดการโดยสมาคมจักรยานนานาชาติ (ICA) ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของ UCI
รายการที่จัดแข่งขันในปัจจุบัน ได้แก่ ไทม์ไทรอัล, คีนิน, เพอร์สูทบุคคล, เพอร์สูททีม, พอยท์เรซ, สแครชเรซ, สปรินท์, สปรินท์ทีม, ออมเนียม และ เมดิสัน รายการของผู้หญิงมักสั้นกว่าผู้ชาย รายการที่ไม่ได้จัดขึ้นอีกต่อไป ได้แก่ รายการใช้เครื่องยนต์และรายการตีคู่
สุสานจมูก
สุสานจมูก (鼻の墓) คือสุสานบรรจุจมูกมนุษย์ชาวเกาหลีจำนวนมากที่ถูกสังหารและส่งกลับญี่ปุ่นในฐานะของแลกรางวัลในช่วง การรุกรานเกาหลีของญี่ปุ่น (พ.ศ. 2135-2141) การหาของแลกรางวัลในการทำศึกนี้ถือเป็นธรรมเนียมปฏิบัติในยุคนั้นโดยซะมุไรมักจะได้รางวัลตามจำนวนที่พวกเขาสะสมมาได้
หนึ่งในสุสานจมูกนั้นถูกค้นพบใน พ.ศ. 2526ที่ เมืองโอะกะยะมะ และ นครโอซะกะ สุสานนี้บรรจุจมูกชาวเกาหลีที่เสียชีวิตประมาณ 20,000 คน ซึ่งทั้งหมดนี้ถูกส่งกลับเกาหลีในพ.ศ. 2535 และถูกเผาตามธรรมเนียม สุสานที่มีลักษณะใกล้เคียงกันถูกค้นพบที่มิมิซุกะ ในเกียวโต สุสานเหล่านี้เป็นตัวอย่างความโหดเหี้ยมป่าเถื่อนของชาวญี่ปุ่นที่มีต่อชาวเกาหลี อันเป็นเหตุให้การเคลื่อนไหวต่อต้านญี่ปุ่นในหมู่ชาวเกาหลียังคงมีต่อไป
สะพานเดชาติวงศ์
สะพานเดชาติวงศ์ เป็นสะพานข้ามแม่น้ำที่อยู่เหนือน้ำที่สุดของแม่น้ำเจ้าพระยา เป็นสะพานถนนของถนนพหลโยธิน บริเวณหลักกิโลเมตรที่ 340 ก่อนเข้าสู่ใจกลางเมืองจังหวัดนครสวรรค์ ซึ่งกรมทางหลวงได้เริ่มก่อสร้างในปี พ.ศ. 2485 และเปิดให้ใช้งานครั้งแรกในปี พ.ศ. 2493 ซึ่งชื่อของสะพานนั้นมาจากชื่อสกุลของพันตรี หม่อมหลวงกรี เดชาติวงศ์ อธิบดีกรมทางหลวงในสมัยนั้น โดยปัจจุบันสะพานแห่งนี้เป็นสะพานที่สำคัญแห่งหนึ่งของประเทศไทยในการเดินทางเข้าสู่จังหวัดทางภาคเหนือ และนอกจากนี้ยังเป็นจุดชมวิวแม่น้ำสองสีที่สวยงามที่สุดอีกจุดหนึ่งด้วย
ประวัติ
สะพานเดชาติวงศ์ ได้เริ่มสร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2485 ในสมัยสงครามมหาเอเชียบูรพา สร้างโดยผู้รับผิดชอบแนวเส้นทางของถนนพหลโยธินคือกรมทางหลวง มีจุดประสงค์ให้สะพานแห่งนี้เป็นเส้นทางที่เชื่อมโยงระหว่างภาคกลางและภาคเหนือแทนเส้นทางเรือ โดยมีพิธีเปิดการจราจรบนสะพานเมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2493 โดยมีพันตรี หม่อมหลวงกรี เดชาติวงศ์ อธิบดีกรมทางหลวงในสมัยนั้นเป็นประธานเปิดสะพาน ต่อมาในปี พ.ศ. 2512 กรมทางหลวงได้งบประมาณทางหลวงหมายเลข 32 ตอน บางปะอิน-นครสวรรค์ จึงได้สร้างสะพานขึ้นอีกสะพานหนึ่งคู่กับสะพานเดชาติวงศ์เดิม เรียกว่า สะพานเดชาติวงศ์ 2 โดยเป็นสะพานคอนกรีตเสริมเหล็กคู่ขนานไปกับสะพานเดชาติวงศ์เดิม และเปิดใช้เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน พ.ศ. 2514 ต่อมาได้มีการสร้างสะพานเดชาติวงศ์ 3 เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2532 และสร้างเสร็จและเปิดใช้งานเมื่อวันที่ 9 เมษายน พ.ศ. 2536
การใช้งานในปัจจุบัน
โดยปกติแล้ว สะพานเดชาติวงศ์จะเปิดใช้งานเพียง 2 สะพาน คือ สะพานเดชาติวงศ์ 2 และ 3 ส่วนสะพานเดชาติวงศ์ 1 จังหวัดนครสวรรค์เปิดไว้เป็น สะพานประวัติศาสตร์ ซึ่งใช้ในการจัดงานต่าง ๆ ของจังหวัด หรือเปิดให้ใช้งานได้ในกรณีฉุกเฉิน เช่น เกิดอุบัติเหตุ การจราจรติดขัด เป็นต้น และในช่วงเทศกาลการจราจรจะหนาแน่นมาก เช่น ช่วงสงกรานต์, ปีใหม่ ฯลฯ แต่ในปัจจุบัน (ตั้งแต่ พ.ศ. 2564) พบว่ามีรถยนต์สามารถขึ้นไปใช้สะพานเดชาติวงศ์ที่สะพานที่ 1 ได้ จึงสันนิษฐานว่ากรมทางหลวงได้เปลี่ยนแปลงข้อกำหนดการใช้แล้ว แต่ว่าผู้คนก็ยังนิยมใช้สะพานที่ 2 และ 3 ตามเดิม
ศาลเจ้าชิโมงาโมะ
ศาลเจ้าชิโมงาโมะ หรือชื่อทางการคือ ศาลเจ้าคาโมมิโอยะ (ญี่ปุ่น: 賀茂御祖神社; โรมาจิ:  Kamo-mioya-jinja) เป็นศาลเจ้าชินโตที่สำคัญ ตั้งอยู่ที่นครเกียวโต เป็นหนึ่งในศาลเจ้าชินโตที่เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งในญี่ปุ่น และเป็นหนึ่งในสิบเจ็ดอนุสรณ์สถานทางประวัติศาสตร์เกียวโตโบราณที่ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกจากยูเนสโก
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2015
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2015 (Miss International Queen 2015) เป็นการจัดประกวดมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน ครั้งที่ 11 จัดขึ้นในวันที่ 6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2558 ที่โรงละครทิฟฟานี่โชว์ พัทยา เมืองพัทยา จังหวัดชลบุรี ประเทศไทย ในปีนี้มีผู้เข้าประกวด 26 คนจากทั่วโลก โดยอีซาเบลลา ซานตีอาโก มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2014 จากประเทศเวเนซุเอลา ได้สวมมงกุฎให้แก่ ทริคซี มาริสเตลา จากประเทศฟิลิปปินส์ เป็นผู้ครองตำแหน่งมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีนประจำปีนี้
ผู้เข้าประกวด
ในปีนี้มีผู้เข้าประกวดทั้งหมด 26 คน ดังต่อไปนี้
สะพานพระจุลจอมเกล้า
สะพานพระจุลจอมเกล้า หรือสะพานสุราษฎร์ธานี เป็นสะพานสำคัญที่สุดในเส้นทางสายใต้ เป็นสะพานที่สร้างข้ามแม่น้ำตาปี จังหวัดสุราษฎร์ธานี ประกอบด้วยสะพานเหล็ก 3 ช่วง รวมความยาวของสะพานทั้งสิ้น 200 เมตร เปิดการเดินรถได้เมื่อวันที่ 16 กุมภาพันธ์ 2496 เป็นสะพานรถไฟและรถยนต์ ภายหลังสร้างสะพานรถยนต์ขึ้นใหม่จึงใช้งานเป็นสะพานรถไฟเต็มรูปแบบ
ประวัติ
ความเป็นมาสะพานจุลจอมเกล้า อ.ท่าข้าม สุราษฎร์ธานี สะพานจุลจอมเกล้า อ.ท่าข้าม สุราษฎร์ธานี
การก่อสร้างทางรถไฟสายใต้ในพ.ศ. ๒๔๔๙ สมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๕) ได้ส่งมิสเตอร์กิตตินส์ วิศวกรชาวอังกฤษเลขานุการกรมรถไฟหลวง กรมหลวงดำรงราชานุภาพ เสนาบดีกระทรวงมหาดไทย และพระยาวจีสัตยารักษ์ เจ้าเมืองไชยา ออกสำรวจเส้นทางรถไฟสายใต้ ซึ่งต้องกู้เงินจากรัฐบาลสหพันธรัฐมลายูของอังกฤษ โดยมีมิสเตอร์กิตตินส์ เป็นผู้อำนวยการสร้างทางรถไฟสายใต้ ตั้งแต่ปีพ.ศ. ๒๔๕๓ ช่วงการก่อสร้างจากชุมพรไปยังนครศรีธรรมราชต้องผ่านลำน้ำสายใหญ่ที่ตำบลท่าข้าม เมืองไชยา คือแม่น้ำหลวง การก่อสร้างสะพานเหล็กรูปทรงโค้ง แบ่งเป็นสามช่วง ใช้สำหรับให้รถไฟแล่นผ่านอย่างเดียว ต้องใช้งบประมาณ ๑๔๙,๓๖๔ บาท แต่ถ้าจะทำทางคนเดินต้องเพิ่มงบประมาณอีก ๑๓,๐๐๐ บาท และถ้าจะให้สมบูรณ์มีทางเกวียนข้ามได้ด้วย ต้องเพิ่มงบประมาณอีก ๑๔๘,๖๑๐ ซึ่งราคาสูงเกือบเท่าตัวสะพาน ในขณะนั้นที่ตำบลท่าข้าม เมืองไชยา ยังไม่ค่อยมีเกวียนใช้มาก ผู้คนก็ไม่มาก จึงขอพระบรมราชานุญาตจากรัชกาลที่ ๕ ให้งดการสร้างทางเกวียน ดังนั้นสะพานข้ามแม่น้ำหลวงจึงมีแต่ทางรถไฟกับคนเดินเท่านั้น
พ.ศ. ๒๔๘๔ ทหารญี่ปุ่นยกพลขึ้นบกที่สุราษฎร์ธานี เชิงสะพานข้ามแม่น้ำตาปี เป็นจุดตั้งฐานทัพทหารญี่ปุ่น และเป็นจุดยุทธศาสตร์ลำเลียงพลไปสู่มลายู เพื่อเดินทางไปพม่า และสิงคโปร์ พ.ศ. ๒๔๘๖ ทหารฝ่ายสัมพันธมิตรได้ใช้เครื่องบิน บี ๒๔ บรรทุกระเบิดมาทำลายสะพานแห่งนี้ถึงสองครั้ง โดยครั้งแรกไม่สามารถทำลายลงได้ ครั้งที่สอง จึงใช้โซ่ผูกร้อยระเบิดเป็นพวงทิ้งทำลายจนสะพานหักลงกลางลำน้ำตาปี เมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๖ นอกจากนี้ ได้ระเบิดทำลายบ้านเรือนในตลาดท่าข้ามอีกด้วย
สะพานจุลจอมเกล้าข้ามแม่น้ำตาปี ในทางหลวง 4153 ตอนแยกทางหลวง หมายเลข 41 (บ.หนองขรี) อ.พุนพิน จังหวัดสุราษฎร์ธานีสะพานเดิมก่อสร้าง เป็นสะพานโครงเหล็ก 3 ช่องจราจรเป็นทางรถไฟ 1 ช่องจราจรกว้าง 1 เมตร และทางรถยนต์ 2 ช่องจราจรกว้างช่องละ 3 เมตรความยาวสะพานแบ่งตาม ตอม่อเป็น 3 ช่วงคือ (80+60+60 เมตร ) รวมความยาวสะพาน 200 เมตร สะพานแห่งนี้ เปิดการจราจรครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2459 และในปี พ.ศ. 2468 ตัวสะพานโครงเหล็กถูกระเบิดพังสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2
ต่อมาได้มีการบูรณะ สะพานใหม่โดยใช้ฐานรากตอม่อเดิมและเปิดใช้การจราจร อีกครั้งตั้งแต่ปี พ.ศ. 2496 จนถึงปัจจุบัน ทำให้สะพานนี้มีอายุการใช้งานมา นานกว่า 50 ปี ตัวสะพานจึงมีสภาพชำรุดจนต้องจำกัดน้ำหนักยวดยานที่วิ่งผ่าน สะพานโดยห้ามรถบรรทุก 10 ล้อวิ่งผ่านประกอบกับสะพานเดิมแคบมีโค้งอันตราย และมีปริมาณจราจรเพิ่มมากขึ้นตามความเจริญเติบโตของบ้านเมือง ทำให้สะพานเดิมไม่ สามารถรองรับปริมาณจราจรที่เพิ่มขึ้นได้อย่างเพียงพอ
ประเทศอิหร่านในโอลิมปิกฤดูร้อน 2024
ประเทศอิหร่าน (เรียกอย่างเป็นทางการว่า สาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน) มีกำหนดจะแข่งขันในโอลิมปิกฤดูร้อน 2024 ที่ปารีส ตั้งแต่วันที่ 26 กรกฎาคม ถึง 11 สิงหาคม พ.ศ. 2567 นับตั้งแต่ประเทศอิหร่านเปิดตัวครั้งแรกในปี พ.ศ. 2491 นักกีฬาชาวอิหร่านได้เข้าร่วมการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อนทุกครั้ง ยกเว้น 2 ครั้ง ได้แก่ มอสโก 1980 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการคว่ำบาตรที่นำโดยสหรัฐและลอสแองเจลิส 1984 โดยอ้างเหตุผลทางการเมือง
นักกีฬา
รายการต่อไปนี้เป็นจำนวนผู้เข้าแข่งขันในครั้งนี้
ยิงปืน
ผลการแข่งขันดังนี้
จังหวัดเชียงใหม่
เชียงใหม่ (, เจียงใหม่) เป็นจังหวัดหนึ่งทางภาคเหนือของประเทศไทย ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 20,107 ตารางกิโลเมตร ซึ่งใหญ่เป็นอันดับ 2 ของประเทศ มีประชากรราว 1.79 ล้านคน มากเป็นอันดับ 4 ของประเทศ เชียงใหม่แบ่งการปกครองออกเป็น 25 อำเภอ โดยมีอำเภอเมืองเชียงใหม่เป็นศูนย์กลางของจังหวัด เมื่อ พ.ศ. 2552 มีการจัดตั้งอำเภอกัลยาณิวัฒนาเป็นอำเภอลำดับที่ 25 ของจังหวัด และลำดับที่ 878 ของประเทศ ซึ่งเป็นอำเภอล่าสุดของไทย
จังหวัดเชียงใหม่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน เคยเป็นเมืองหลวงของอาณาจักรล้านนาแต่โบราณ มี "คำเมือง" เป็นภาษาท้องถิ่น มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวทั้งด้านประเพณีวัฒนธรรม และมีแหล่งท่องเที่ยวจำนวนมาก โดยเริ่มวางตัวเป็นนครสร้างสรรค์ และได้รับการประกาศเป็นเมืองสร้างสรรค์ของโลกทางด้านหัตถกรรมและศิลปะพื้นบ้าน เมื่อปี พ.ศ. 2560 ปัจจุบันกำลังพิจารณาสมัครเมืองมรดกโลกจากองค์การยูเนสโก เชียงใหม่ยังถือเป็นศูนย์กลางด้านดาราศาสตร์ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยเป็นที่ตั้งของหอดูดาวแห่งชาติและอุทยานดาราศาสตร์แห่งชาติ
ประวัติศาสตร์
เวียงเชียงใหม่ มีชื่อปรากฏในตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ว่า "นพบุรีศรีนครพิงค์เชียงใหม่" ) พญามังรายทรงสถาปนาขึ้นเมื่อวันที่ 12 เมษายน (ตามปฏิทินจูเลียน) หรือ 19 เมษายน (ตามปฏิทินกริกอเรียน) พ.ศ. 1839
ในอดีตเชียงใหม่มีฐานะเป็นเมืองหลวงของราชอาณาจักรนครรัฐอิสระ ชื่อว่าอาณาจักรล้านนา ภายใต้การปกครองของราชวงศ์มังรายยาวนานประมาณ 261 ปี (ระหว่าง พ.ศ. 1839-2101) กระทั่งในปี พ.ศ. 2101 เชียงใหม่ได้เสียเมืองให้แก่พระเจ้าบุเรงนองแห่งกรุงหงสาวดี เชียงใหม่ภายใต้การปกครองของพม่านานกว่าสองร้อยปี ถึงรัชสมัยสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี จึงได้มีการทำสงครามเพื่อขับไล่พม่าออกจากเมืองเชียงใหม่และเชียงแสนได้สำเร็จ โดยการนำของเจ้ากาวิละและพระยาจ่าบ้าน (บุญมา) และเปลี่ยนชื่อเป็น เมืองรัตตนติงสาอภินวปุรี )
ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้มีการปฏิรูปการปกครองหัวเมืองประเทศราช โดยมีการจัดตั้งการปกครองแบบมณฑลเทศาภิบาล เรียกว่า "มณฑลพายัพ" ต่อมาเชียงใหม่ได้มีการปรับปรุงการปกครองและยกฐานะขึ้นเป็น "จังหวัด" ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2476 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว จนถึงปัจจุบัน
ที่ตั้ง
จังหวัดเชียงใหม่ (ตัวอำเภอเมือง) ตั้งอยู่ ณ ลองติจูด 18 องศาเหนือ ละติจูด 98 องศาตะวันออก สูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ 310 เมตร ส่วนกว้างจากทิศตะวันตกจรดทิศตะวันออกประมาณ 138 กิโลเมตร ส่วนยาวจากทิศเหนือจรดทิศใต้ประมาณ 428 กิโลเมตร ห่างจากกรุงเทพมหานคร 696 กิโลเมตร
อาณาเขตติดต่อ
จังหวัดเชียงใหม่มีชายแดนติดต่อกับ 5 อำเภอ ได้แก่ อำเภอแม่อาย อำเภอฝาง อำเภอเชียงดาว อำเภอเวียงแหง อำเภอไชยปราการ รวมระยะทางทั้งสิ้น 227 กิโลเมตร แต่พื้นที่เขตแดนส่วนใหญ่เป็นป่าเขา จึงไม่สามารถปักหลักเขตแดนได้ชัดเจน และเกิดปัญหาเส้นเขตแดนระหว่างประเทศ
ภูมิประเทศ
จังหวัดเชียงใหม่มีพื้นที่ 20,107.057 ตารางกิโลเมตรหรือประมาณ 12,566,911 ไร่ มีพื้นที่กว้างใหญ่เป็นอันดับที่ 1 ของภาคเหนือ และเป็นอันดับ 2 ของประเทศ รองจากจังหวัดนครราชสีมา ลักษณะภูมิประเทศโดยทั่วไปมีสภาพพื้นที่เป็นภูเขาและป่าละเมาะ มีที่ราบอยู่ตอนกลางตามสองฟากฝั่งแม่น้ำปิง มีภูเขาที่สูงที่สุดในประเทศไทยคือ ดอยอินทนนท์ สูงประมาณ 2,565 เมตร อยู่ในเขตอำเภอจอมทอง นอกจากนี้ยังมีดอยอื่นที่มีความสูงรองลงมาอีกหลายแห่ง เช่น ดอยผ้าห่มปก (อำเภอฝาง) สูง 2,285 เมตร ดอยหลวงเชียงดาว (อำเภอเชียงดาว) สูง 2,170 เมตร ดอยสุเทพ (อำเภอเมืองเชียงใหม่) สูง 1,601 เมตร สภาพพื้นที่แบ่งออกได้เป็น 2 ลักษณะคือ
ทรัพยากรป่าไม้
จังหวัดเชียงใหม่มีป่าไม้หลายประเภท ประกอบด้วย ป่าดิบเขา ป่าดิบแล้ง ป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง และป่าเต็งรังผสมป่าสนเขา และป่าแดง เป็นต้น พื้นที่ป่าไม้ ประกอบด้วย ป่าธรรมชาติ สวนป่า และป่าฟื้นฟูตามธรรมชาติ โดยมีพื้นที่ป่าไม้อยู่ในจังหวัดเชียงใหม่ 12,222,395 ไร่ คิดเป็นร้อยละ 69.93 ของพื้นที่ทั้งจังหวัด แบ่งเป็นป่าสงวนแห่งชาติ จำนวน 25 แห่ง อุทยานแห่งชาติ 13 แห่ง เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า 4 แห่ง วนอุทยานแห่งชาติ 2 แห่ง และเขตห้ามล่าสัตว์ป่า 1 แห่ง และจังหวัดเชียงใหม่ยังเป็นจังหวัดที่ถือได้ว่ามีพื้นที่เขตเมืองใกล้กับเขตอุทยานแห่งชาติมากที่สุดในประเทศอีกด้วย อุทยานแห่งชาติในจังหวัดเชียงใหม่ ได้แก่
นอกจากนี้จังหวัดเชียงใหม่ยังมีปัญหาเกี่ยวกับทรัพยากรป่าไม้เกิดขึ้นเป็นประจำ สาเหตุสำคัญเช่น การลักลอบตัดไม้ การบุกรุกเพื่อทำการเกษร และไฟป่า
ทรัพยากรน้ำ
จังหวัดเชียงใหม่มีแม่น้ำสำคัญ คือ แม่น้ำปิง และมีแหล่งน้ำขนาดใหญ่ 2 แห่ง คือ เขื่อนแม่กวงอุดมธารา อำเภอดอยสะเก็ด และเขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล อำเภอแม่แตง และยังแบ่งตามพื้นที่ลุ่มน้ำดังนี้
ธรณีวิทยา
จังหวัดเชียงใหม่ประกอบด้วยหินตะกอนและหินแปร อายุแก่สุดคือหินยุคพรีแคมเบรียน ไปจนถึงอายุอ่อนคือชั้นตะกอนร่วนในยุคควอเทอร์นารี หินอัคนีประกอบด้วยหินอัคนีแทรกดันในยุคคาร์บอนิเฟอรัส และยุคไทรแอสซิก ส่วนหินอัคนีพุเป็นหินภูเขาไฟยุคดีโวเนียน-คาร์บอนิเฟอรัส และหินภูเขาไฟ ยุคเพอร์เมียน-ไทรแอสซิก
จังหวัดเชียงใหม่มีการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรณี โดยมีการผลิตแร่ที่สำคัญ 8 ชนิด ได้แก่ ถ่านหิน เฟลด์สปาร์ (แร่ฟันม้า) แมงกานีส ชีไลต์ ดีบุก ดินขาว ฟลูออไรด์ และแร่หินอุตสาหกรรม และจังหวัดเชียงใหม่ยังมีแหล่งทรัพยากรธรณีที่สำคัญ เช่น แหล่งปิโตรเลียม อำเภอฝาง สภาพทางธรณีวิทยาที่เป็นแหล่งท่องเที่ยว ได้แก่ บ่อน้ำพุร้อน อำเภอสันกำแพงและอำเภอฝาง โป่งเดือด อำเภอแม่แตง บ่อน้ำแร่ธรรมชาติ อำเภอแม่ริม เป็นต้น
จังหวัดเชียงใหม่ตั้งอยู่ในพื้นที่ที่มีโอกาสเกิดแผ่นดินไหว ซึ่งมีรอยเลื่อนมีพลัง 2 แห่งที่พาดผ่านจังหวัด ได้แก่ "รอยเลื่อนแม่จัน" ซึ่งตั้งอยู่ทางทิศเหนือของจังหวัด พาดผ่านอำเภอฝางและอำเภอแม่อายในทิศตะวันออก-ตะวันตก และ "รอยเลื่อนแม่ทา" พาดผ่านพื้นที่ตอนกลางของจังหวัดในทิศเหนือ-ใต้ ผ่านอำเภอพร้าว ดอยสะเก็ด แม่ออน เชียงดาว แม่แตง แม่ริม สันทราย เมืองเชียงใหม่ สารภี หางดง สันป่าตอง และแม่วาง นอกจากนี้พื้นที่ส่วนอื่นของจังหวัดก็มีโอกาสที่จะได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหวที่เกิดขึ้นในบริเวณอื่นเช่นกัน โดยแผ่นดินไหวที่มีศูนย์กลางในเขตจังหวัดเชียงใหม่ครั้งรุนแรงที่สุดครั้งหนึ่งเกิดขึ้นเมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2549 ขนาด 5.1 มีจุดเหนือศูนย์กลางในอำเภอแม่ริม ทำให้เกิดความเสียหายเล็กน้อยในบริเวณอำเภอแม่ริมและอำเภอใกล้เคียง
ภูมิอากาศ
จังหวัดเชียงใหม่มีสภาพอากาศค่อนข้างเย็นเกือบตลอดทั้งปี มีอุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปี 25.4 องศาเซลเซียส โดยมีค่าอุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย 31.8 องศาเซลเซียส อุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย 20.1 องศาเซลเซียส มีปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย 1,100-1,200 มิลลิเมตร สภาพภูมิอากาศจังหวัดเชียงใหม่อยู่ภายใต้อิทธิพลมรสุม 2 ชนิด คือ ลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้และลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ แบ่งภูมิอากาศออกได้เป็น 3 ฤดู
การปกครองส่วนภูมิภาค
ปัจจุบันจังหวัดเชียงใหม่แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 25 อำเภอ 204 ตำบล 2,066 หมู่บ้าน ซึ่งอำเภอทั้ง 25 อำเภอมีดังนี้
การปกครองส่วนท้องถิ่น
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) มีจำนวน 210 แห่ง ประกอบด้วยองค์การบริหารส่วนจังหวัด 1 แห่ง (องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่), เทศบาลนคร 1 แห่ง (เทศบาลนครเชียงใหม่), เทศบาลเมือง 4 แห่ง, เทศบาลตำบล 116 แห่ง, และองค์การบริหารส่วนตำบล 89 แห่ง
การเลือกตั้ง
ในการเลือกตั้ง พ.ศ. 2566 จังหวัดเชียงใหม่แบ่งเขตเลือกตั้งออกเป็น 10 เขต มีจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งสิ้น 10 คน
การต่างประเทศ
จังหวัดเชียงใหม่เป็นที่ตั้งของสถานกงสุล ดังนี้ สถานกงสุลใหญ่ ได้แก่ สถานกงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น สาธารณรัฐประชาชนจีน อินเดีย และสถานกงสุลใหญ่เมียนม่า ส่วนสถานกงสุลกิตติมศักดิ์ ได้แก่ สถานกงสุลกิตติมศักดิ์เยอรมนี โปรตุเกส ฝรั่งเศส ออสเตรเลีย ออสเตรีย แคนาดา อิตาลี เปรู บังกลาเทศ สวีเดน กรีซ เกาหลีใต้ ฟิลิปปินส์ ฟินแลนด์ เนเธอร์แลนด์ และสถานกงสุลกิตติมศักดิ์สวิตเซอร์แลนด์
เมืองพี่น้อง
จังหวัดเชียงใหม่มีความสัมพันธ์ในฐานะเมืองพี่น้องกับเมืองดังต่อไปนี้
ศาสนา
ประชากรในจังหวัดเชียงใหม่ นับถือศาสนาพุทธร้อยละ 91.8 ศาสนาคริสต์ร้อยละ 5.6 ศาสนาอิสลามร้อยละ 1.17 ศาสนาฮินดูและสิกข์ร้อยละ 0.02 และอื่น ๆ ร้อยละ 1.41
กลุ่มชาติพันธุ์
ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวไท โดยเฉพาะ "ชาวไทยวน" หรือ "คนเมือง" ที่เหลือเป็น ไทใหญ่ ไทลื้อ ไทเขิน และไทยสยาม นอกจากนี้ยังมีชาวอาข่า ลีซอ ชาวมูเซอ ปกาเกอะญอ คะฉิ่น ลัวะ ม้ง และชาวไทยเชื้อสายจีน เช่น จีนแต้จิ๋ว จีนแคะ และฮ่อ เป็นต้น
เศรษฐกิจ
ผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัด (GPP) พ.ศ. 2555 มีมูลค่ารวมทั้งหมด 163,828 ล้านบาท แบ่งเป็นภาคเกษตร (รวมถึงการล่าสัตว์และการป่าไม้) 28,014 ล้านบาท (17.1%) และนอกภาคเกษตร 135,813 ล้านบาท (82.9%) สาขาการผลิตนอกภาคเกษตรที่สำคัญ ได้แก่ อสังหาริมทรัพย์ การให้เช่าและบริการทางธุรกิจ (14.4%) การขายส่งขายปลีก (12.1%) การศึกษา (11%) ตัวกลางทางการเงิน (11%) การบริหารราชการแผ่นดินและการป้องกันประเทศ (7.9%) การก่อสร้าง (7.2%) อุตสาหกรรม (6.9%) และสาขาอื่น ๆ (14.9%) จังหวัดเชียงใหม่มีอัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจเฉลี่ยร้อยละ 11.7
มีรายได้ประชากรต่อหัวเฉลี่ย 89,542 บาท/คน/ปี อยู่ที่อันดับ 2 ของภาคเหนือรองจากจังหวัดลำพูน สำหรับรายได้ประชากรในเขตชนบท เฉลี่ยนั้น อยู่ที่ 59,092.45 บาท/คน/ปี อำเภอที่มีรายได้เฉลี่ยต่ำที่สุด คือ อำเภออมก๋อย 29,198.01 บาท/คน/ปี และอำเภอที่มีรายได้สูงสุด คือ อำเภอฝาง 110,592.77 บาท/คน/ปี
ใน พ.ศ. 2556 จังหวัดเชียงใหม่มีกำลังแรงงาน 976,115 คน (60.45% ของประชากร) มีอัตราว่างงานเฉลี่ย 1.24% ซึ่งมีจำนวนราว 12,000 คน จังหวัดเชียงใหม่มีแรงงานต่างด้าว 67,113 คน โดยเกือบทั้งหมดเป็นชาวพม่า (66,995 คน) แรงงานต่างด้าวประกอบอาชีพในภาคการก่อสร้างมากที่สุด 27,993 คน รองลงมาอยู่ในภาคเกษตรและปศุสัตว์ 16,342 คน
เกษตรกรรม
จังหวัดเชียงใหม่มีพื้นที่การเกษตร 1,835,425 ไร่ (14.61% ของพื้นที่จังหวัด) ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ปลูกข้าว 716,454 ไร่ และพืชสวน 459,254 ไร่ พื้นที่การเกษตรนี้อยู่ในเขตชลประทาน 642,979 ไร่ (35% ของพื้นที่การเกษตร) มีครัวเรือนการเกษตร 134,426 ครัวเรือน
พืชเศรษฐกิจสำคัญของจังหวัดเชียงใหม่ ได้แก่ ข้าว ลำไย ลิ้นจี่ กระเทียม หอมแดง หอมหัวใหญ่ และส้มเขียวหวาน
อุตสาหกรรม
จังหวัดเชียงใหม่มีโรงงาน 1,395 แห่ง เงินลงทุน 32,180 ล้านบาท แรงงาน 43,306 คน อุตสาหกรรมสำคัญ ได้แก่ อุตสาหกรรมอาหาร เกษตร ขนส่ง อโลหะ และเครื่องดื่ม ซึ่งอุตสาหกรรมที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุน (BOI) พ.ศ. 2554 มี 34 โครงการ ประเทศที่มีการลงทุนในจังหวัดเชียงใหม่ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา จีน เนเธอร์แลนด์ เยอรมนี สิงคโปร์ มาเลเซีย เดนมาร์ก ออสเตรเลีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์
การท่องเที่ยว
ในการสำรวจ World Best Award-Top 10 Cities จากผู้อ่าน Travel and Leisure นิตยสารท่องเที่ยวของสหรัฐอเมริกา ในปี พ.ศ. 2553 และปี พ.ศ. 2559 ผลปรากฏว่า จังหวัดเชียงใหม่เป็นเมืองน่าท่องเที่ยวอันดับ 2 ของโลก โดยพิจารณาจากสถานที่ ทัศนียภาพ ความสวยงามและร่มรื่น ศิลปวัฒนธรรมและประเพณี อาหารการกิน แหล่งช็อปปิ้ง ความเป็นมิตรของผู้คน ความคุ้มค่า ของเงิน เป็นต้น และในปี พ.ศ. 2563 จังหวัดเชียงใหม่ถูกจัดเป็นเมืองน่าท่องเที่ยวอันดับ 2 ของโลก จาก Condé Nast Traveler ของสหรัฐฯในหมวดเมืองน่าเที่ยวที่สุดในโลก ประเภท Best Small Cities
ใน พ.ศ. 2555 จังหวัดเชียงใหม่มีจำนวนนักท่องเที่ยวราว 6.5 ล้านคน เพิ่มขึ้นจากปี พ.ศ. 2554 ราว 9 แสนคน อยู่ในอันดับที่ 4 ของประเทศรองจากกรุงเทพมหานคร จังหวัดภูเก็ต และจังหวัดชลบุรี เป็นนักท่องเที่ยวชาวต่างชาติ 2,192,322 คน (33.4%) สร้างรายได้รวม 53,507 ล้านบาท
การศึกษา
จังหวัดเชียงใหม่รับรองระบบการศึกษาตั้งแต่ระดับอนุบาลจนถึงระดับอุดมศึกษา มีจำนวนสถานศึกษาทั้งสิ้น 1,146 แห่ง ส่วนใหญ่เป็นสถาบันการศึกษาขั้นพื้นฐาน 893 แห่ง ตามมาด้วยสถาบันการศึกษาเอกชน 140 แห่ง และมีสถาบันอุดมศึกษา 15 แห่ง มีครู/อาจารย์ 21,155 คน  และนักเรียน นิสิต  นักศึกษา  440,706 คน   ซึ่งอัตราส่วนครู/อาจารย์ ต่อนักเรียน นิสิต นักศึกษาเป็น  1:21 นักเรียนในสังกัดส่วนใหญ่อยู่ในระดับประถมศึกษา 138,288 คน รองลงมาคือ ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น 75,804 คน
สาธารณสุข
จังหวัดเชียงใหม่มีโรงพยาบาลแผนปัจจุบัน 48 แห่ง 6,045 เตียง มีบุคลากรแพทย์ 1,065 คน (สัดส่วนต่อประชากรเป็น 1: 1,540) พยาบาล 4,812 คน (1: 341) และทันตแพทย์ 359 คน (1: 13,445)
อัตราการเกิด 10.98 ต่อ 1,000 คน  อัตราการตาย 8.16 ต่อ 1,000 คน และอัตราการเพิ่มตามธรรมชาติ  2.52 ต่อ 1,000 คน
โรงพยาบาลของรัฐ
การขนส่ง
จังหวัดเชียงใหม่มีระบบขนส่งที่หลากหลายทั้งทางบก ทางรถไฟ และทางอากาศ โดยเชียงใหม่เป็นจุดหมายปลายทางการบินที่สำคัญแห่งหนึ่งของประเทศและภูมิภาค เป็นที่ตั้งของท่าอากาศยานนานาชาติเชียงใหม่ มีระบบรางเข้าถึงและมีสถานีรถไฟกลาง 1 แห่งคือ สถานีรถไฟเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่มีสถานีรถโดยสารประจำทาง 3 แห่ง สำหรับการขนส่งผู้โดยสารไปยังอำเภอต่าง ๆ และจังหวัดใกล้เคียง
กีฬา
จังหวัดเชียงใหม่มีการจัดการแข่งขันกีฬาระดับนานาชาติหลายครั้ง ได้แก่ เอเชียนเกมส์ 1998, ซีเกมส์ 1995 ,ฟุตบอลเอเชียเยาวชน 1998, การแข่งขันยกน้ำหนักยุวชนชิงแชมป์โลก ครั้งที่ 1 ในปี พ.ศ. 2552 และกีฬาโรงเรียนอาเซียน ในปี พ.ศ. 2559 ส่วนการจัดการแข่งขันกีฬาในประเทศ ได้แก่ การแข่งขันกีฬาแห่งชาติ 3 ครั้ง
เชียงใหม่มีสโมสรฟุตบอลอาชีพสามสโมสร ได้แก่
สมัยฝรั่งเศส
Europe 1812 map en.png}}
ประวัติ
หลังยุทธการเอาสเทอร์ลิทซ์และสงครามสหสัมพันธมิตรครั้งที่สาม นโปเลียนทรงยุบจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ ผนวกดินแดนบางส่วนของออสเตรียและรัฐเยอรมันบางรัฐเข้ากับฝรั่งเศส และจัดตั้งรัฐเยอรมันขึ้นเป็นสมาพันธรัฐแห่งแม่น้ำไรน์ นโปเลียนเป็น "ผู้พิทักษ์" ของสมาพันธรัฐ แต่เนื่องจากสมาพันธรัฐเป็นพันธมิตรทางทหารเหนือสิ่งอื่นใด นโยบายการต่างประเทศจึงถูกฝรั่งเศสครอบงำอย่างเต็มรูปแบบ และสมาพันธรัฐต้องจัดหากองกำลังทหารจำนวนมากให้แก่ฝรั่งเศส ความกังวลต่อการเกณฑ์ทหารก่อให้เกิดการจลาจลที่มีชื่อว่าสงครามชาวไร่ชาวนาใน ค.ศ. 1798 ในพื้นที่ที่ปัจจุบันคือประเทศเบลเยียมและลักเซมเบิร์ก ส่วนเยอรมนี นโปเลียนจัดตั้งรัฐใหม่สองรัฐ คือ แกรนด์ดัชชีเบิร์กกับราชอาณาจักรเว็สท์ฟาเลินซึ่งพระองค์ทรงยกให้แก่ฌออากีม มูว์รา นายพลของพระองค์ กับเฌโรม โบนาปาร์ต พระอนุชาของพระองค์ตามลำดับ เนเธอร์แลนด์ของออสเตรียและราชรัฐมุขนายกลีแยฌถูกผนวกเข้ากับฝรั่งเศสและกลายเป็นจังหวัด
ระหว่างการครอบครองของฝรั่งเศสมีการนำประมวลกฎหมายนโปเลียนมาใช้ ทำให้ชาวเยอรมันรับรู้ถึงแนวคิดการปฏิวัติฝรั่งเศสซึ่งรวมถึงชาตินิยมด้วย ในปรัสเซีย (ซึ่งไม่ได้อยู่ในสมาพันธรัฐแห่งแม่น้ำไรน์แต่ยังคงถูกฝรั่งเศสครอบครอง) สถานการณ์นี้ก่อให้เกิดแรงขับเคลื่อนต่อการปฏิรูปรัฐธรรมนูญ การเมือง สังคม และการทหารซึ่งต่อมาจะมีความสำคัญอย่างยิ่งในช่วงสงครามประกาศอิสรภาพ ส่วนในสมาพันธรัฐก็มีการจลาจลต่อต้านการปกครองของฝรั่งเศสอยู่แล้ว และหลังกองทัพฝรั่งเศสประสบความพ่ายแพ้อย่างหนักในการรุกรานรัสเซีย ลูทวิช ยอร์ค ฟ็อน วาร์เทินบวร์ค ผู้บัญชาการของกองพลปรัสเซีย ลงนามสงบศึกกับรัสเซีย ซึ่งถือเป็นตัวกระตุ้นสงครามประกาศอิสรภาพ
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2016
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2016 (Miss International Queen 2016) เป็นการจัดประกวดมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน ครั้งที่ 12 จัดขึ้นในวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2560 ที่โรงละครทิฟฟานี่โชว์ พัทยา เมืองพัทยา จังหวัดชลบุรี ประเทศไทย ในปีนี้มีผู้เข้าประกวด 29 คนจากทั่วโลก โดยทริคซี มาริสเตลา มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2015 จากประเทศฟิลิปปินส์ ได้สวมมงกุฎให้แก่ จิรัชยา ศิริมงคลนาวิน จากประเทศไทย เป็นผู้ครองตำแหน่งมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีนประจำปีนี้
ยุทธการบลอร์ฮีธ
ยุทธการบลอร์ฮีธ (Battle of Blore Heath) เป็นยุทธการในสงครามดอกกุหลาบ ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 23 กันยายน ค.ศ. 1459 ที่บลอร์ฮีธในมณฑลสตาฟฟอร์ดเชอร์ในอังกฤษ เป็นการต่อสู้ระหว่างกองทัพของฝ่ายราชวงศ์แลงคาสเตอร์ที่นำโดยเจมส์ ทูเชท์ บารอนแห่งออดลีย์ที่ 5 และจอห์น ซัททัน บารอนแห่งดัดลีย์ที่ 1 และฝ่ายราชวงศ์ยอร์คที่นำโดยริชาร์ด เนวิลล์ เอิร์ลแห่งซอลสบรีที่ 5 ผลของยุทธการครั้งนี้ยอร์คเป็นฝ่ายได้รับชัยชนะ ในด้านความเสียหายฝ่ายราชวงศ์แลงคาสเตอร์มีผู้เสียชีวิตราว 2,000 คน ส่วนฝ่ายราชวงศ์ยอร์คมีผู้เสียชีวิตราว 1,000 คน
ตาตยานา เวเดเนเยวา
ตาตยานา เวเนียมีนอฟนา เวเดเนเยวา (Татьяна Вениаминовна Веденеева) เป็นนักแสดงโซเวียตชาวรัสเซียที่โด่งดังและเป็นพิธีกรรายการ สปอคอยนอยนอชีมาลืยชี ซึ่งเป็นรายการสำหรับเด็กชาวโซเวียต
เวเดเนเยวาเกิดที่ในสตาลินกราดในปี 1953 เธอย้ายไปยังกรุงมอสโกในปี 1972 และลงทะเบียนเรียนในสถาบันศิลปะการละครรัสเซีย ระหว่างที่เรียนอยู่ในสถาบัน เธอได้เดบิวต์ในภาพยนตร์หลายเรื่อง เช่น Hello, I'm Your Aunt! (1975) ในหมู่คนไม่กี่คน เมื่อสำเร็จการศึกษา เวเดเนเยวาได้รับเชิญไปที่โรงละครมายาคอฟสกี แต่ในไม่ช้าก็ถูกไล่ออกเพราะไม่ได้รับอนุญาตให้อยู่อาศัย (propiska) เธอกลายเป็นที่รู้จักในหมู่เด็กชาวโซเวียตในคริสต์ทศวรรษ 1970 และ 1980 จากบทบาทนำในรายการเด็ก สปอคอยนอยนอชีมาลืยชี และ Visiting a Fairy Land (V gostiakh u skazki) ในชื่อ "ป้าตาเนีย" เธอยังเป็นพิธีกรของหลักสูตรภาษารัสเซียทางโทรทัศน์ของบีบีซี สำหรับผู้เริ่มต้นใน รัซเซียนแลนเกวจแอนด์พีเพิล ต่อมา เวเดเนเยวาเป็นผู้นำรายการทีวีและกิจกรรมคอนเสิร์ตอื่น ๆ และเป็นหนึ่งในกลุ่มที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในสหภาพ เธอถูกบังคับให้ลาออกในปี 1993 และย้ายไปฝรั่งเศสกับสามีของเธอซึ่งเธออาศัยอยู่จนถึงปี 1999 เวเดเนเยวากลับมารับงานโทรทัศน์ในปี 2000
เธอปรากฏตัวครั้งสุดท้ายใน สปอคอยนอยนอชีมาลืยชี ในปี 2002 ก่อนที่เธอถูกแทนที่โดยโอฮานา เฟโดโรวาในฐานะพิธีกร
แหล่งข้อมูลอื่น
1953
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2018
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2018 (Miss International Queen 2018) เป็นการจัดประกวดมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน ครั้งที่ 13 จัดขึ้นในวันที่ 9 มีนาคม พ.ศ. 2561 ที่โรงละครทิฟฟานี่โชว์ พัทยา เมืองพัทยา จังหวัดชลบุรี ประเทศไทย ในปีนี้มีผู้เข้าประกวด 28 คนจากทั่วโลก โดยจิรัชยา ศิริมงคลนาวิน มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2016 จากประเทศไทย ได้สวมมงกุฎให้แก่ เหงียน ฮวง เกียง จากประเทศเวียดนาม เป็นผู้ครองตำแหน่งมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีนประจำปีนี้
วัดไทรทอง (จังหวัดตราด)
วัดไทรทอง เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลหนองโสน อำเภอเมืองตราด จังหวัดตราด ปัจจุบันมีพระครูนิโครธสุวรรณวิวัฒน์ (วรรณุ สุวณฺโณ ป.ธ.3) เป็นเจ้าอาวาส
วัดไทรทอง หรือเดิมชื่อว่า วัดหนองโสน ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2324 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2479 เป็นวัดที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเคยเสด็จมาประทับแรมเมื่อคราวประพาสตัวเมืองตราด โดยบันทึกไว้ว่า เสด็จประทับที่ศาลาวัดซึ่งปัจจุบันอยู่บริเวณเมรุ แต่ศาลาหลังนี้ได้มีการรื้อทิ้งแล้ว นอกจากนั้นยังมีเรื่องเล่าว่าเมื่อครั้งจังหวัดตราดตกเป็นของฝรั่งเศส มีทหารฝรั่งเศสมาจับปลาในสระของวัด ห้ามเท่าใดก็ไม่ฟัง จึงได้ให้เรสิตังค์สอบสวน ภายหลังทหารฝรั่งเศสต้องชดใช้ให้วัด
ภายในวัดมีหอไตรเก่าแก่ อายุราวอยุธยาตอนปลายหรือสมัยธนบุรี ภายในเขียนภาพจิตรกรรมฝาผนังฝีมือช่างชั้นครู ภาพเขียนส่วนมากจะวาดบนเพดาน และคอสองของหอสวดมนต์ แสดงเนื้อหาทำบาป การผิดศีล การทำชั่ว และต้องได้รับผลกรรมในนรกลักษณะต่าง ๆ กัน การตกกระทะทองแดง ขึ้นต้นงิ้ว เป็นเปรต เป็นอสูรกายในรูปแบบต่าง ๆ
คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา
คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา (Faculty of Nursing Burapha University) เป็นคณะในมหาวิทยาลัยบูรพาซึ่งทำการสอนวิชาความรู้ด้านการพยาบาลศาสตร์ โดยเริ่มก่อตั้งเมื่อปี พ.ศ. 2525 และดำเนินการเรื่อยมาจนถึงปัจจุบัน
ประวัติ
คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา ได้รับอนุมัติให้จัดตั้งจากทบวงมหาวิทยาลัยเมื่อ วันที่ 8 มิถุนายน พ.ศ. 2525 โดยเป็นคณะวิชาหนึ่งของมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ วิทยาเขตบางแสน ต่อมาได้รับการสถาปนาเป็นมหาวิทยาลัยบูรพา ตามพระราชบัญญัติ มหาวิทยาลัยบูรพา ในวันที่ 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2533 คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒจึงได้โอนเข้ามาอยู่ในสังกัดมหาวิทยาลัยบูรพา และเป็นคณะวิชาแรกของ มหาวิทยาลัยบูรพา
วัดซับพลูใหญ่ (ซับพลู)
วัดซับพลูใหญ่ หรือ วัดซับพลู ก่อตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2483 เป็นวัดราษฎร์ สังกัดมหานิกาย ตั้งอยู่ที่บ้านซับพูล ตำบลห้วยบง อำเภอด่านขุนทด จังหวัดนครราชสีมา มีเนื้อที่ทั้งหมด 10 ไร่ 55 ตารางวา
วัดซับพลูใหญ่ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อวันที่ 17 มกราคม พ.ศ. 2541
อาคารเสนาสนะ
ประกอบด้วย
แหล่งโบราณคดีถ้ำกระดูกเขาผาตั้ง
แหล่งโบราณคดีถ้ำกระดูกเขาผาตั้ง ตั้งอยู่ที่เขาผาตั้ง บ้านถ้ำดิน ตำบลบ่อทอง อำเภอทองแสนขัน จังหวัดอุตรดิตถ์ โดยบริเวณนี้เป็นถ้ำเขาหินปูนอยู่สูงบริเวณยอดเขามีอยู่สองถ้ำคือ ถ้ำบน และถ้ำล่าง พบหอกสำริด กำไลหินทำจากหินสีขาวเนื้อแกร่ง เศษภาชนะดินเผา แต่งผิวด้วยลายขูดขีดและลายเชือกทาบ  สันนิษฐานว่า เป็นที่อยู่อาศัยของชุมชนในยุคกสิกรรมสมัยหลัง (หมายถึงสมัยยุคหลังยุคสำริด)
แหล่งโบราณคดีวังแพวน
แหล่งโบราณคดีวังแพวน ตั้งอยู่ในเขต ตำบลผาเลือด อำเภอท่าปลา จังหวัดอุตรดิตถ์ สภาพทั่วไปเป็นลานตะพักน้ำ ขุดค้นพบโบราณวัตถุประเภท เครื่องมือหินกะเทาะ  เศษภาชนะดินเผา  เศษภาชนะดินเผาแบบไม่เคลือบ  เศษเครื่องถ้วยจีน และเศษไหเคลือบสีน้ำตาล  โดยสันนิษฐานว่าเคยเป็นที่อยู่อาศัยของชุมชนโบราณสมัยก่อนประวัติศาสตร์ ในระบบสังคมแบบเร่ร่อน พึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน หากินของป่า และสัตว์ป่าเป็นอาหาร
แหล่งโบราณคดีปางต้นผึ้ง
แหล่งโบราณคดีปางต้นผึ้ง ตั้งอยู่ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์ เหนือสถานีรถไฟต้นผึ้งประมาณ 500-800 เมตร ในบริเวณนี้ ได้พบโบราณวัตถุอยู่เป็นจำนวนมาก เช่น ลูกปัดหิน มีดสำริด ขวานสำริด ลูกปัดสำริด เศษภาชนะดินเผา แบบผิวเรียบ และแบบผิวประทับลายต่าง ๆ มี 4 สี คือ สีดำ สีน้ำตาล สีส้ม และสีนวล เนื้อดินหยาบ มีทรายและแกลบผสม สันนิษฐานว่าเป็นโบราณวัตถุสมัยก่อนประวัติศาสตร์ สาเหตุการพบแหล่งโบราณคดี เนื่องจาก รพช.ในสมัยนั้น (ทางหลวงชนบทปัจจุบัน) ตัดถนนผ่านในบริเวณนี้จึงพบโบราณวัตถุต่าง ๆ ดังกล่าว
โลกเสรี
โลกเสรี (Free world) เป็นคำที่เกิดขึ้นในช่วงสงครามเย็น โดยกลุ่มประเทศที่ไม่ได้ปกครองตามระบอบคอมมิวนิสต์ใช้เรียกตนเอง ซึ่งมักจะใช้เพื่อเทียบเคียงให้เห็นถึงเสรีภาพส่วนบุคคลของการปกครองในระบอบประชาธิปไตย ระหว่างโลกที่หนึ่งกับโลกที่สอง และรวมไปถึงสาธารณรัฐประชาชนจีนด้วย อย่างไรก็ตาม คำดังกล่าวไม่ได้ใช้กล่าวถึงประเทศที่ไม่ได้ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันเป็นพันธมิตรกับโลกเสรี อย่างเช่น ทวีปอเมริกาใต้ ทวีปเอเชียและทวีปแอฟริกา
เนื่องจากบทบาทสำคัญของสหรัฐอเมริกาในสงครามเย็น ประธานาธิบดีแห่งสหรัฐอเมริกาจึงถูกมองว่าเป็น "ผู้นำแห่งโลกเสรี" ซึ่งเป็นการเปรียบเทียบให้เห็นว่าสหรัฐอเมริกา ซึ่งเป็นมหาอำนาจของการปกครองระบอบประชาธิปไตยสามารถแพร่ขยายแนวคิดประชาธิปไตยไปยังประเทศอื่น ๆ และถึงแม้ว่าสงครามเย็นจะสิ้นสุดลงแล้ว แต่คำว่า "โลกเสรี" ก็ยังคงใช้กันมาจนถึงปัจจุบัน
ยุทธการเฟอร์รีบริดจ์
ยุทธการเฟอร์รีบริดจ์ (Battle of Ferrybridge) เป็นยุทธการในสงครามดอกกุหลาบ ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 28 มีนาคม ค.ศ. 1461 ที่เฟอร์รีบริดจ์ใน ยอร์คเชอร์ในอังกฤษ เป็นการต่อสู้ระหว่างกองทัพของฝ่ายราชวงศ์แลงคาสเตอร์ที่นำโดยจอห์น คลิฟฟอร์ด บารอนคลิฟฟอร์ดที่ 9และจอห์น เนวิลล์ บารอนเนวิลล์ เดอ เรบีที่ 1 และฝ่ายราชวงศ์ยอร์คที่นำโดย ริชาร์ด เนวิลล์ เอิร์ลแห่งวอริคที่ 16 ผลของยุทธการครั้งนี้ไม่มีฝ่ายใดที่ได้รับชัยชนะ ยุทธการครั้งนี้เป็นยุทธการย่อยก่อนที่จะเกิดยุทธการใหญ่ที่โทว์ทัน
แหล่งโบราณคดีแก่งตาน
แหล่งโบราณคดีแก่งตาน ตั้งอยู่ริมแม่น้ำน่านในเขต ตำบลผาเลือด อำเภอท่าปลา จังหวัดอุตรดิตถ์ โดยโบราณวัตถุที่ค้นพบได้แก่เศษภาชนะดินเผาผิวขัดมัน และผิวเรียบ มีลายเชือกทาบเส้นเล็กและเส้นใหญ่ ลายประทับตาข่าย และไม่มีลาย  ชิ้นส่วนเครื่องมือหินขัด ก้อนดินเผาไฟ เครื่องถ้วยลายครามจีน เศษไห เนื้อดินสีเทาแบบไม่เคลือบ  สันนิษฐานว่าบริเวณนี้เคยเป็นที่พักอาศัยชั่วคราวของกลุ่มชนสมัยก่อนประวัติศาสตร์ และสมัยประวัติศาสตร์ที่เดินทางมาโดยทางน้ำ และเดินเท้ามาตามริมฝั่งแม่น้ำน่าน ประมาณพุทธศตวรรษที่ ๒๒ - ๒๓ (สมัยรัชกาลที่5)
โครงการพัฒนาอัจฉริยภาพทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสำหรับเด็กและเยาวชน
โครงการพัฒนาอัจฉริยภาพทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสำหรับเด็กและเยาวชน (คพอว.)(JSTP) เป็นโครงการที่ต้องการเฟ้นหาเด็กและเยาวชนผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่กำลังศึกษาอยู่ในระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นและตอนปลาย โดยจะมีโอกาสได้เข้าร่วมกิจกรรมในรูปแบบค่ายเสริมประสบการณ์ การฝึกทำวิจัยในห้องปฏิบัติการ  การฝึกอบรมความรู้ต่างๆที่หลากหลายรวมทั้งในเชิงสังคมและศิลปวัฒนธรรม  เพื่อให้เด็กและเยาวชนเหล่านี้สามารถพัฒนาทักษะความสามารถทางวิทยาศาสตร์ที่มีอยู่ให้เพิ่มขึ้นเต็มตามศักยภาพ โดยจะมีนักวิทยาศาสตร์พี่เลี้ยงที่เป็นอาจารย์และนักวิจัยในมหาวิทยาลัยหรือหน่วยงานต่างๆ คอยแนะนำ ชี้แนะเพื่อให้เยาวชนในโครงการก้าวสู่การเป็นนักวิจัยคุณภาพของประเทศต่อไปได้ในอนาคต นักเรียนทุนที่ได้รับการคัดเลือกสนับสนุนระยะยาวจะได้รับทุนการศึกษาและวิจัยจนจบปริญญาเอก
ประวัติ
โครงการจัดตั้งขึ้นโดยความร่วมมือของสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) มีนักวิทยาศาสตร์ นักวิจัย และนักการศึกษาที่สำคัญของไทยหลายท่านเป็นผู้ร่วมก่อตั้ง อาทิเช่น ศ.ดร.ยงยุทธ ยุทธวงศ์ ศ.ดร.ยอดหทัย เทพธรานนท์ รศ.ดร.คุณหญิง สุมณฑา พรหมบุญ และ ดร.กฤษณพงศ์ กีรติกร  ทั้งนี้มีมหาวิทยาลัยต่างๆ เช่น มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี เข้ามาร่วมดำเนินโครงการ
โครงการเริ่มมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2540 ชื่อโครงการเดิมคือ "โครงการพัฒนาอัจฉริยภาพทางวิทยาศาสตร์สำหรับเด็กและเยาวชน" ต่อมาได้เพิ่มคำว่า "และเทคโนโลยี" เพื่อให้สอดคล้องกับแนวทางการดำเนินการของโครงการ ปัจจุบันได้รับเยาวชนมาเข้าร่วมโครงการมากถึง 19 รุ่น (พ.ศ. 2559)
วิธีการคัดเลือก
ผู้เข้าร่วมโครงการแบ่งออกเป็นสองระดับคือ ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น และ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ทางโครงการจะเปิดรับใบสมัครจากเยาวชนทั่วประเทศมีกำหนดส่งใบสมัครภายในเดือนธันวาคมทางไปรษณีย์ หลังจากนั้นจะทำการคัดเลือกเบื้องต้นจากใบสมัครที่ส่งเข้ามา โดยไม่มีการสอบข้อเขียนหรือค่าธรรมเนียมการสมัครแต่อย่างใด แตกต่างจากการพิจารณาให้ทุนอื่นๆ เช่น ทุน พสวท. หรือ ทุนรัฐบาลไทย ทั่วไป
เมื่อคัดเลือกเยาวชนในเบื้องต้นได้แล้วจะเรียกมาสอบสัมภาษณ์เพื่อเข้าร่วมโครงการระยะสั้นเป็นเวลาหนึ่งปี มีผู้ผ่านการสัมภาษณ์เข้าร่วมโครงการระยะสั้นมีประมาณปีละ 100 คน
เยาวชนที่เข้าร่วมโครงการระยะสั้นจะต้องทำโครงงานวิจัยและเข้าร่วมกิจกรรมค่ายวิทยาศาสตร์ตามที่โครงการกำหนด เมื่อครบระยะเวลาหนึ่งปีแล้วจะมีการประเมินผลงานในภาพรวมของหนึ่งปีที่ผ่านมาแล้วคัดเลือกเยาวชนเข้ารับทุนระยะยาวปีละประมาณ 10 คน ทั้งนี้เยาวขนที่ได้รับคัดเลือกสามารถเลือกสถานศึกษาและสาขาที่ตนต้องการเรียนได้ตามสมัครใจไม่จำกัดแต่คณะวิทยาศาสตร์อย่างเดียวเท่านั้น เยาวชนในโครงการไม่น้อยทีเดียวที่ศึกษาในสาขาแพทย์ศาสตร์หรือวิศวกรรมศาสตร์
สถิติการคัดเลือก
ตั้งแต่เริ่มต้นโครงการมีเยาวชนสมัครเข้าร่วมโครงการแล้วกว่าหนึ่งหมื่นคน สถิติการคัดเลือกในระดับต่างๆ ปรากฏตังตาราง
ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย (ผู้สมัครกำลังศึกษาอยู่ชันมัธยมศึกษาปีที่ 4-6)
ผลตอบรับจากสังคม
เกือบสองทศวรรษที่ผ่านมาโครงการได้ส่งเสริมเยาวชนที่มีความสามารถพิเศษทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้พัฒนาตนเองได้เต็มตามศักยภาพ มีเยาวชนผู้สนใจได้เข้าร่วมโครงการอย่างต่อเนื่องในแต่ละปี เยาวชนในโครงการทั้งที่ได้รับทุนการศึกษาระยะสั้นและระยะยาวล้วนมีความสามารถโดดเด่นในสถาบันศึกษา ทั้งระดับประเทศและระดับนานาชาติ มีเยาวชนในโครงการได้รับรางวัลจากการประกวดโครงงานวิทยาศาสตร์นานาชาติไอเซฟ ได้รับรางวัลจากการแข่งขันโอลิมปิกวิชาการระหว่างประเทศ และได้รับทุนการศึกษาไปเรียนต่อต่างประเทศจำนวนมาก
สิทธิ์ประโยชน์
เยาวชนที่ได้รับทุนระยะยาวมีสิทธิ์ได้รับการสนับสนุนจากโครงการอย่างต่อเนื่องจนกว่าจะจบปริญญาเอกดังนี้
ทั้งนี้ทุนสนับสนุนของโครงการครอบคลุมเยาวชนที่ศึกษาอยู่ในประเทศไทยเท่านั้น หากเยาวชนได้รับทุนไปศึกษาต่อต่างประเทศจะยังคงสถานะเยาวชนในโครงการอยู่ และได้รับการสนับสนุนจากโครงการในด้านอื่นๆ ตามปกติ
ข้อผูกมัด
ไม่มีข้อผูกผันการปฏิบัติงานหลังจบการศึกษา
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2019
มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2019 (Miss International Queen 2019) เป็นการจัดประกวดมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน ครั้งที่ 14 จัดขึ้นในวันที่ 8 มีนาคม พ.ศ. 2562 ที่โรงละครทิฟฟานี่โชว์ พัทยา เมืองพัทยา จังหวัดชลบุรี ประเทศไทย ในปีนี้มีผู้เข้าประกวด 21 คนจากทั่วโลก โดยเหงียน ฮวง เกียง มิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีน 2018 จากประเทศเวียดนาม ได้สวมมงกุฎให้แก่ จีเซล บาร์บี้ รอเยล จากประเทศสหรัฐอเมริกา เป็นผู้ครองตำแหน่งมิสอินเตอร์เนชั่นแนลควีนประจำปีนี้
ผู้เข้าประกวด
ในปีนี้มีผู้เข้าประกวดทั้งหมด 21 คน ดังต่อไปนี้
ยุทธการมอร์ติเมอร์ครอส
ยุทธการมอร์ติเมอร์ครอส (Battle of Mortimer's Cross) เป็นยุทธการในสงครามดอกกุหลาบ ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1461 ที่วิกมอร์ในแฮรฟอร์ดเชอร์ในอังกฤษ เป็นการต่อสู้ระหว่างกองทัพของฝ่ายราชวงศ์แลงคาสเตอร์ที่นำโดยโอเว็น ทิวดอร์และแจสเปอร์ ทิวดอร์ และฝ่ายราชวงศ์ยอร์คที่นำโดยสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 4 แห่งอังกฤษ ผลของยุทธการครั้งนี้ยอร์คเป็นฝ่ายได้รับชัยชนะ
ซีเนม่า พาราดิโซ
Nuovo Cinema Paradiso เป็นภาพยนตร์อิตาลีในปี 1988 เขียนบทและกำกับโดย Giuseppe Tornatore และออกฉายในระดับนานาชาติในชื่อ Cinema Paradiso ในฝรั่งเศส สเปน สหราชอาณาจักรและสหรัฐอเมริกา
เดิมทีที่ภาพยนตร์ออกฉายในอิตาลี มีความยาว 155 นาที แต่ก็ทำรายได้ไม่ดีในอิตาลี จึงทำให้ต้องตัดความยาวเหลือเป็น 123 นาที สำหรับการออกฉายในระดับนานาชาติ และประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี การออกฉายฉบับนี้ทำให้ได้รับรางวัลจูรีไพรซ์ ในงานเทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ปี 1989 และได้รับรางวัลออสการ์สาขาภาพยนตร์ต่างประเทศยอดเยี่ยม ต่อมาในปี 2002 มีการออกในฉบับ director's cut ที่ความยาว 173 นาที (ในสหรัฐอเมริกามีชื่อว่า Cinema Paradiso: The New Version)
ภาพยนตร์นำแสดงโดย Jacques Perrin, Philippe Noiret, Leopoldo Trieste, Marco Leonardi, Agnese Nano และ Salvatore Cascio อำนวยการสร้างโดย Franco Cristaldi และ Giovanna Romagnoli ส่วนเพลงประพันธ์โดย Ennio Morricone ร่วมกับลูกชาย Andrea Morricone
ภาพยนตร์เล่าความหลักของเรื่อง ที่เกิดขึ้นที่หมู่บ้านในซิซิลี เป็นเรื่องของผู้กำกับภาพยนตร์ที่ประสบความสำเร็จที่ชื่อ โตโต้ (Salvatore) ที่กลับมางานศพของเพื่อนเก่าต่างวัย ลุงอัลเฟรโด้ (Alfredo) นักฉายหนังท้องถิ่นของโรงภาพยนตร์ "Cinema Paradiso" โดยอัลเฟรโด้หวังที่จะเห็นเขาประสบความสำเร็จถึงแม้ว่าจะทำให้เขาใจสลายก็ตาม
ภาพยนตร์มีกลิ่นอายและโทนเรื่องที่ตลกขบขัน การหวนรำลึกถึงอดีต โดยเล่าเรื่องถึงชีวิตวัยเด็ก การข้ามพ้นผ่านวัย และสิ่งสะท้อน (วัยผู้ใหญ่) เกี่ยวกับอดีต โดยจินตภาพของแต่ละฉากสามารถสะท้อนให้เห็นถึงความทรงจำของโตโต้เกี่ยวกับชีวิตวัยเด็กของเขา Cinema Paradiso ยังเทิดทูนภาพยนตร์ ผ่านนักฉายหนัง อย่างโตโต้ ที่พัฒนาความหลงใหลต่อภาพยนตร์ที่ก่อให้เกิดวิถีชีวิตของเขาในวัยผู้ใหญ่อีกด้วย
แป้งถั่ว
แป้งถั่ว เป็นแป้งที่ทำจากถั่วเขียว เนื้อแป้งมีสีขาวเป็นเงา เนียนลื่นมือ ทำให้ขนมมีลักษณะใส นิยมใช้ทำ ซ่าหริ่ม ตะโก้ ขนมเทียนแก้ว ขนมลืมกลืน เมื่อทำให้สุกด้วยการกวนกับน้ำด้วยไฟอ่อนปานกลาง แป้งละลายง่าย สุกง่าย ข้นเร็ว เมื่อสุกแล้ว แป้งมีลักษณะเหนียวใส ล่อน ไม่ติดภาชนะ เมื่อเย็นสนิทจะรวมเป็นก้อนแข็งอยู่ตัว ใส
วัดศรีมิ่งแก้ว
วัดศรีมิ่งแก้ว เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลรอบเวียง อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย มีเนื้อที่ทั้งหมด 3 ไร่ 3 งาน 51 ตารางวา
ประวัติ
ก่อน พ.ศ. 2465 บ้านหัวฝายยังไม่มีวัด หากจะทำบุญต้องออกจากหมู่บ้านไปทำบุญที่วัดอื่นซึ่งมีระยะทางไกลยากต่อการเดินทาง ผู้เฒ่าผู้แก่หลายท่าน อาทิเช่น พ่อหลวงเกตุ เชื้อเจ็ดตน, พ่อปี่เปา กฤตสัมพันธ์, พ่อยี่ ตุงคบุรี, พ่อหลวง ตุงคบุรี, พ่อหงส์ ใส่แก้ว, พ่อคำ ชัยศิลปิน, พ่อนวล นันทคีรี, พ่อปั้ง มะลิกุล และพ่อใจ สิทธิบุญมา ได้ปรึกษาหารือกันเรื่องการสร้างวัดเพื่อสะดวกแก่การทำบุญ ในวันรุ่งขึ้นจึงขอแรงชาวบ้านไปช่วยแผ้วถางป่าตรงเนินเขาท้ายหมู่บ้านหัวฝายได้เนื้อที่ประมาณ 6 ไร่ ชาวบ้านได้ร่วมใจกันบริจาคทรัพย์และลงแรงจัดสร้างถาวรวัตถุ เมื่อสร้างเสร็จได้ นิมนต์พระจากวัดสันมะนะมาอยู่จำพรรษา พระครูอุตตมะปัญญาเจ้าคณะตำบลป่าอ้อ ได้ส่งพระแฮด ปัญญาใส มาเป็นรักษาการแทนเจ้าอาวาสตั้งแต่ พ.ศ. 2465 เรียกชื่อวัดนี้ว่า วัดหัวฝาย เพราะสถานที่ตั้งของวัดในตอนนั้นตั้งอยู่เหนือฝาย จนได้ตั้งเป็นวัดเมื่อ พ.ศ. 2469