cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ชีวิตนิสิตและกิจกรรม
นอกจากนี้ยังมีกิจกรรมค่ายจากภาควิชาต่าง ๆ ของคณะวิทยาศาสตร์ เน้นในด้านการแนะนำภาควิชา ซึ่งดำเนินการโดยนิสิตของภาควิชานั้น ๆ
กีฬาวิทยาศาสตร์สัมพันธ์แห่งประเทศไทย หรือเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า "อะตอมเกมส์" ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2533 โดยกลุ่มนิสิต นักศึกษา จากคณะวิทยาศาสตร์ เป็นการแข่งขันกีฬาระหว่างคณะวิทยาศาสตร์ของมหาวิทยาลัยต่าง ๆ ทั่วประเทศ และเริ่มเปิดการแข่งขันอย่างเป็นทางการครั้งแรกในปี พ.ศ. 2534 ซึ่ง คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้เป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันในครั้งแรกและอีกหลายครั้งด้วยกัน ดังนี้ กีฬาวิทยาศาสตร์สัมพันธ์แห่งประเทศไทย ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2534, กีฬาวิทยาศาสตร์สัมพันธ์แห่งประเทศไทย ครั้งที่ 7 พ.ศ. 2540 และกีฬาวิทยาศาสตร์สัมพันธ์แห่งประเทศไทย ครั้งที่ 18 พ.ศ. 2551
การแข่งขันนับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2534 จนถึงปัจจุบัน คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันกีฬาวิทยาศาสตร์สัมพันธ์แห่งประเทศไทย มาแล้วรวมทั้งสิ้น 3 ครั้ง
กีฬาประเพณีวิทยาศาสตร์ เกษตรฯ-ลาดกระบัง เป็นการแข่งขันกีฬาประเพณีระหว่างคณะวิทยาศาสตร์จาก 2 สถาบัน คือ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กับ คณะวิทยาศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง เริ่มจัดการแข่งขันครั้งแรก เมื่อปี พ.ศ. 2558 โดยแต่ละสถาบันจะสลับกันเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขัน สถานที่จัดการแข่งขันจะสลับตามเจ้าภาพในปีนั้นๆ
กิจกรรมภายในงานประกอบไปด้วย การแข่งขันบาส แชร์บอล ฟุตบอล กิจกรรมสันทนาการและกองเชียร์ การแสดงและคอนเสิร์ตเชื่อมสัมพันธ์ระหว่างนิสิตวิทยาศาสตร์ มก. กับนักศึกษาวิทยาศาสตร์ สจล.
นอกจากนี้ยังมีกิจกรรมในระดับภาควิชาซึ่งเป็นกิจกรรมที่แต่ละภาควิชาใน คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้เข้าร่วมหรือเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันกับภาควิชาเดียวที่สังกัดกันในมหาวิทยาลัยอื่นๆ เช่น กีฬาเคมีสัมพันธ์, กีฬาสัมพันธภาพฟิสิกส์, กีฬาคณิตศาสตร์สัมพันธ์, งานกีฬา-วิชาการจุลชีววิทยาสัมพันธ์แห่งประเทศไทย, กีฬาสถิติสัมพันธ์, งานธรณีสัมพันธ์ เป็นต้น
พิธีพระราชทานปริญญาบัตรและครุยวิทยฐานะของคณะวิทยาศาสตร์
คณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มีผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีและเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรเป็นครั้งแรกของคณะฯ เมื่อปี พ.ศ. 2512 ซึ่งผู้สำเร็จการศึกษาดังกล่าวได้รับการโอนย้ายมาจากคณะอื่นภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ทั้งนี้ นิสิตรุ่นแรกของคณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ (วอ.1) สำเร็จการศึกษาและเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรเป็นรุ่นแรก เมื่อวันที่ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2513 และต่อมาในปี พ.ศ. 2514 มีผู้สำเร็จการศึกษาในรุ่นที่ 2 ได้รับเกียรตินิยมเป็นคนแรกของคณะฯ
ซึ่งก่อนหน้านั้นในปี พ.ศ. 2510 คณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ได้เปิดสอนหลักสูตรปริญญาโทขึ้น โดยได้โอนการเรียนการสอนหลักสูตรปริญญาโท ในสาขาสัตววิทยา พฤกษศาสตร์ จุลชีววิทยา และชีววิทยา ซึ่งเปิดสอนอยู่ที่คณะกสิกรรมและสัตวบาล (ปัจจุบันคือ คณะเกษตร) มาจัดการเรียนการสอนที่คณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ และต่อมาในปี พ.ศ. 2512 มีผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทจากคณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์และเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรเป็นรุ่นแรก ในสาขาสัตววิทยา
ภายหลังจากที่หอประชุมมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ก่อสร้างจนแล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2500 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้ใช้สถานที่ดังกล่าวเป็นสถานที่ประกอบพิธีพระราชทานปริญญาบัตรไปจนถึงปี พ.ศ. 2519 ส่งผลให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ ตั้งแต่รุ่นที่ 1-รุ่นที่ 7 ซึ่งมีกำหนดเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรในช่วงปี พ.ศ. 2513-2519 ได้ประกอบพิธี ณ หอประชุมดังกล่าว
ต่อมาในปี พ.ศ. 2520 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้มีการเปลี่ยนสถานที่ประกอบพิธีพระราชทานปริญญาบัตรเป็นอาคารใหม่ สวนอัมพร จนถึงปี พ.ศ. 2528 ส่งผลให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์ฯ ในรุ่นที่ 8-รุ่นที่ 16 ซึ่งมีกำหนดเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรช่วงปี พ.ศ. 2520-2528 ได้ประกอบพิธี ณ อาคารดังกล่าว
ในปี พ.ศ. 2529 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้เปลี่ยนกลับมาใช้อาคารจักรพันธ์เพ็ญศิริ ณ เกษตรกลางบางเขน และใช้เป็นสถานที่ประกอบพิธีพระราชทานปริญญาบัตรกระทั่งถึงปัจจุบัน ส่งผลให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์ตั้งแต่รุ่นที่ 17 ถึงรุ่นปัจจุบัน ซึ่งมีกำหนดเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรตั้งแต่ปี พ.ศ. 2529 เป็นต้นไป ได้ประกอบพิธี ณ อาคารดังกล่าวเรื่อยมาจนถึงปัจจุบัน
โดยตั้งแต่ปี พ.ศ. 2513-2541 นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์ รุ่นที่ 1-รุ่นที่ 29 จำนวน 29 รุ่น ได้เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรจากพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ซึ่งเสด็จฯ พระราชทานปริญญาบัตรมาโดยตลอด
กระทั่งช่วงปี พ.ศ. 2542-2543 ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์พระราชทานปริญญาบัตร ส่งผลให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์ในรุ่นที่ 30 และรุ่นที่ 31 จำนวน 2 รุ่น ได้เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้าฯ เนื่องจากมีกำหนดเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรในปีดังกล่าว
และต่อมาในปี พ.ศ. 2544 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ในการพระราชทานปริญญาบัตร จึงส่งผลให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร์ตั้งแต่รุ่นที่ 32 เป็นต้นไป ได้เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรจากสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี กระทั่งถึงปัจจุบัน
สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ทรงได้รับปริญญาวิทยาศาสตรบัณฑิต (เคมี) เกียรตินิยมอันดับหนึ่ง เหรียญทอง หลังพระองค์ทรงสำเร็จการศึกษาจากภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตรและอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์    ซึ่งทรงได้รับพระราชทานปริญญาบัตรจากพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วันที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2522 ณ อาคารใหม่ สวนอัมพร กรุงเทพมหานคร ในการนี้สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนินมาในพิธีพร้อมด้วยพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี และพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ
ครุยวิทยฐานะของคณะวิทยาศาสตร์ฯ แบ่งเป็นสามชั้น ตามพระราชกฤษฎีกาครุยวิทยฐานะของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์  ครุยวิทยฐานะดังกล่าวมีลักษณะเป็นชุดครุยแบบมีหมวก ซึ่งเป็นรูปแบบที่นิยมใช้ในประเทศแถบตะวันตก
การเดินทาง
การเดินทางมายังคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สามารถมาได้หลายเส้นทาง ทั้งทางรถไฟฟ้าบีทีเอส รถโดยสารประจำทาง รถสวัสดิการภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และรถยนต์ส่วนตัว
รถไฟฟ้า
การเดินทางด้วยรถไฟฟ้าสามารถเดินทางได้สองเส้นทาง คือ
จากนั้นสามารถใช้บริการรถสวัสดิการภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์หรือรถจักรยานยนต์บริการ เพื่อเดินทางเข้ามาที่คณะวิทยาศาสตร์ได้
รถโดยสารประจำทาง
สายรถโดยสารประจำทางที่ผ่านมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์มีอยู่หลายสาย โดยแบ่งตามถนนสายหลักทั้ง 3 สาย รอบมหาวิทยาลัย ดังนี้ จากนั้นสามารถใช้บริการรถสวัสดิการภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์หรือรถจักรยานยนต์บริการ เพื่อเดินทางเข้ามาที่คณะวิทยาศาสตร์ได้
รถยนต์ส่วนตัว
หากเดินทางมายังคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ด้วยรถยนต์ส่วนตัวสามารถใช้เส้นทางหลัก 3 เส้นทาง ได้แก่ ถนนพหลโยธิน ถนนวิภาวดีรังสิต และถนนงามวงศ์วาน โดยถนนพหลโยธินจะเข้าทางประตูพหลโยธินบริเวณสระน้ำหน้าหอประชุมใหญ่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ หากใช้ถนนวิภาวดีรังสิตจะเข้าทางประตูวิภาวดีบริเวณสำนักการกีฬา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และถ้ามาทางถนนงามวงศ์วานจะสามารถเข้าได้ 3 ประตู คือ ประตูงามวงศ์วาน 1 ซึ่งสังเกตจากอาคารวิทยบริการและอาคารวิทยพัฒนา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, ประตูงามวงศ์วาน 2 สังเกตจากตึกคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, และประตูงามวงศ์วาน 3 สังเกตจากหอประวัติมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ทั้งนี้ สามารถจอดรถได้ที่จุดบริการจอดรถของมหาวิทยาลัย ได้แก่
รถสวัสดิการภายในมหาวิทยาลัย
การเดินทางภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ จะมีรถสวัสดิการภายในฯ หรือที่มักเรียกกันอีกชื่อหนึ่งว่า  'รถตะลัย'  คอยให้บริการแก่นิสิตและบุคลากร ตลอดจนผู้มาติดต่อ โดยไม่เสียค่าบริการ ประกอบไปด้วย 4 สายหลัก และ 2 สายเสริมพิเศษ ซึ่งการเดินทางมายัง คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สามารถใช้บริการรถสวัสดิการได้ทั้งสิ้น 4 สาย ซึ่งจะจอดเทียบที่ป้ายหยุดรถหน้าคณะวิทยาศาสตร์ ได้แก่ สาย 1, สาย 2, สาย 4 และสายเสริมพิเศษอาคารสวัสดิการ
จักรยานสาธารณะ
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์มีจักรยานสาธารณะ  " Mobike "  ไว้ให้บริการ จุดให้บริการจักรยานมีอยู่หลายจุด อาทิ ฝั่งประตูพหลโยธิน ฝั่งประตูวิภาวดี ฝั่งประตูงามวงศ์วาน 3 อาคารเรียน สำนักหอสมุด โรงอาหาร เป็นต้น สามารถใช้งานจักรยานได้โดยลงทะเบียนและชำระเงินผ่านแอปพลิเคชัน Mobike และในส่วนของการยืม-คืนจักรยาน เพียงจอดจักรยานในจุดจอดที่ใกล้ที่สุด และใช้ QR Code บนตัวจักรยานปลดล็อกในการยืมและคืน
ต้นไม้ทรงปลูก
ภายในบริเวณพื้นที่ของคณะวิทยาศาสตร์มีต้นไม้สำคัญและต้นไม้มงคล ที่ถูกปลูกไว้โดยบุคคลสำคัญเพื่อเป็นอนุสรณ์และเพื่อความเป็นสิริมงคลแก่คณะในวาระพิเศษ ได้แก่
โดยได้ทรงปลูกต้นไม้ไว้เพื่อเป็นอนุสรณ์แก่คณะวิทยาศาสตร์ ซึ่งเป็นคณะที่ทรงศึกษา จำนวน 2 ต้น ตามข้อมูลการบันทึกและรวบรวมของ รศ.เทียมใจ คมกฤส ดังนี้
Song of India (ชื่อวิทยาศาสตร์: Pleomele reflexa) ทรงปลูกต้นไม้ดังกล่าวตามคำกราบทูลเชิญของคณาจารย์ภาควิชาชีววิทยา โดยทรงปลูกไว้บริเวณหน้าตึกชีววิทยา (ปัจจุบัน คือ ตึกสัตววิทยา) เมื่อวันพุธ ที่ 20 สิงหาคม พ.ศ. 2518
ชมพูพันธุ์ทิพย์ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Tabebuia roseus) ทรงปลูกต้นไม้ดังกล่าวร่วมกับสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี จำนวน 2 ต้น โดยทรงปลูกไว้บริเวณพื้นที่ระหว่างตึกชีววิทยากับตึกเคมี ในกิจกรรมพัฒนาคณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ เมื่อวันเสาร์ ที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2519
โดยได้ทรงปลูกต้นไม้ไว้เพื่อความเป็นมงคลของคณะวิทยาศาสตร์ ดังนี้
สาละลังกา (ชื่อวิทยาศาสตร์: Couroupita guianensis Aubl.) ทรงปลูกไม้มงคลดังกล่าวเป็นปฐมฤกษ์และเพื่อความเป็นสิริมงคลแก่คณะ ในพิธีเปิด  “อาคารวิทยาศาสตร์ 25 ปี”  (ปัจจุบัน คือ อาคารสุขประชา วาจานนท์) เมื่อวันที่ 9 มีนาคม พ.ศ. 2536 ซึ่งตรงกับวันสถาปนาคณะวิทยาศาสตร์ ครบรอบปีที่ 27 โดยทรงปลูกไว้บริเวณหน้าอาคารดังกล่าว ต่อมาได้ย้ายมาปลูกยังพื้นที่ปัจจุบัน คือบริเวณระหว่างตึกจุลชีววิทยา-พันธุศาสตร์ และตึกสถิติ-คณิตศาสตร์-คอมพิวเตอร์
บุคคลสำคัญ
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบรมวงศานุวงศ์ 2 พระองค์ ในการเสด็จพระราชดำเนินมาพระราชทานการสอน ได้แก่
หอเกียรติยศ
คณะวิทยาศาสตร์มีคณาจารย์ที่ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติ โดยได้รับรางวัลดีเด่นในด้านการสอนและการวิจัยทั้งในระดับชาติและนานาชาติ อาทิ รางวัลนักวิทยาศาสตร์ดีเด่น จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2546 สาขาเคมี) รางวัลนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่ จำนวน 2 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2540 สาขาเคมี, ประจำปี พ.ศ. 2562 สาขาพฤกษศาสตร์) รางวัลนักวิจัยดีเด่นแห่งชาติ จำนวน 1 ท่าน (พ.ศ. 2541 สาขาวิทยาศาสตร์เคมีและเภสัช) รางวัลนักวิจัยรุ่นใหม่ดีเด่น สกว.-สกอ. จำนวน 1 ท่าน (ประจำประจำปี พ.ศ. 2547 สาขาเคมี) รางวัลเมธีวิจัยอาวุโส สกว. จำนวน 4 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2545 และประจำปี พ.ศ. 2548 สาขาเคมี, ประจำปี พ.ศ. 2550 และประจำปี พ.ศ. 2553 สาขาเคมีคอมพิวเตอร์, ประจำปี พ.ศ. 2551 สาขาคณิตศาสตร์, ประจำปี พ.ศ. 2554 และประจำปี พ.ศ. 2560 สาขาจุลชีววิทยา) รางวัลนักวิทยาศาสตร์อาวุโส 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2563) รางวัลบุคคลดีเด่นของชาติ 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2553 สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี)  รางวัลอาจารย์ดีเด่นแห่งชาติ จากที่ประชุมประธานสภาอาจารย์ มหาวิทยาลัยแห่งประเทศไทย (ปอมท.) จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2554 สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) รางวัลครูวิทยาศาสตร์ดีเด่น ระดับอุดมศึกษา จากสมาคมวิทยาศาสตร์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ จำนวน 3 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2531, พ.ศ. 2538 , พ.ศ. 2562 ) รางวัลผู้สร้างความเจริญก้าวหน้าให้แก่วิชาพันธุศาสตร์และสมาคมพันธุศาสตร์แห่งประเทศไทย จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี 2536)   รางวัลนักนิวเคลียร์เกียรติคุณ จากสำนักงานพลังงานปรมาณูเพื่อสันติ จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2539) รางวัลนักวิทยาศาสตร์นิวเคลียร์ดีเด่น จากสถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ (องค์กรมหาชน) จำนวน 3 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2546, พ.ศ. 2552     , และ พ.ศ. 2559 ) รางวัลนักเทคโนโลยีรุ่นใหม่ จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2554) รางวัล TWAS Prize for Young Scientists in Thailand จำนวน 2 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2545 สาขาเคมี, ประจำปี 2561 สาขาชีววิทยา) รางวัลทะกุจิ ประเภทนักวิจัยดีเด่น จำนวน 1 ท่าน (ประจำปี พ.ศ. 2563) เป็นต้น
นอกจากนี้ยังมีคณาจารย์ได้รับเกียรติให้ดำรงตำแหน่งประธานสภาคณบดีวิทยาศาสตร์แห่งประเทศไทย (สควทท.) จำนวน 2 ท่าน ช่วงปี พ.ศ. 2558-2560 ระยะเวลา 1 วาระ และช่วงปี พ.ศ. 2564-ปัจจุบัน ระยะเวลา 1 วาระ ดำรงตำแหน่งนายกสมาคมวิทยาศาสตร์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ จำนวน 1 ท่าน ระยะเวลา 2 วาระ ช่วงปี พ.ศ. 2559-2560 และ พ.ศ. 2561-2562  ดำรงตำแหน่งนายกสมาคมพันธุศาสตร์แห่งประเทศไทย จำนวน 2 ท่าน ช่วงปี พ.ศ. 2528-2529 ระยะเวลา 1 วาระ (นายกสมาคมพันธุศาสตร์ฯ ท่านแรก) และ พ.ศ. 2551-2554 ระยะเวลา 2 วาระ (นายกสมาคมพันธุศาสตร์ฯ ท่านที่ 9) ดำรงตำแหน่งนายกสมาคมเคมีแห่งประเทศไทยฯ จำนวน 2 ท่าน ช่วงปี พ.ศ. 2542-2543 และ พ.ศ. 2560-2562 คณาจารย์ได้รับแต่งตั้งให้เป็นคณะกรรมการใน Division และ Committee ขององค์การสหภาพเคมีบริสุทธิ์และเคมีประยุกต์ระหว่างประเทศ (International Union of Pure and Applied Chemistry, IUPAC) ในช่วงปี ค.ศ. 2020-2021 จำนวน 2 ท่าน ใน 2 สาขา ได้แก่ ตำแหน่ง IUPAC Standing Committee of the Committee on Publications and Cheminformatics Data standards (CPCDS) 1 ท่าน และตำแหน่ง IUPAC National Representative of the Division (VIII) Chemical Nomenclature and Structure Representation 1 ท่าน ภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. รายชื่อผู้ที่ได้รับเลือกให้เป็นกรรมการของ IUPAC สำหรับปี 2563 - 2564 เรียกดูวันที่ 2020-02-05 และช่วงปี ค.ศ. 2018-2019 จำนวน 1 ท่าน ใน 2 สาขา ได้แก่ ตำแหน่ง IUPAC Associate Member of the Division II: Inorganic Chemistry และตำแหน่ง IUPAC National Representative of the Division (VIII) Chemical Nomenclature and Structure Representation และยังมีนิสิตได้รับพระราชทานทุนมูลนิธิอานันทมหิดล แผนกเกษตรศาสตร์ จำนวน 2 คน ได้แก่ ประจำปี พ.ศ. 2558 จำนวน 1 คน และประจำปี พ.ศ. 2564 จำนวน 1 คน ด้วย
การค้นพบและนวัตกรรม
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มีผลงานในหลากหลายด้านจากคณาจารย์ นิสิต และนักวิจัยของคณะวิทยาศาสตร์ ทั้งผลงานด้านการวิจัย การค้นพบ และการเข้าร่วมสำรวจทางวิทยาศาสตร์ในระดับโลก นอกจากนี้ยังมีผลงานการคิดค้นและพัฒนาเพื่อเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ ผลงานที่ได้รับการจดสิทธิบัตรและอนุสิทธิบัตร ตลอดจนมีผลงานวิจัยที่สามารถพัฒนาต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์โดยร่วมมือกับภาคเอกชนและผู้ประกอบการ
วิทยาศาสตร์ธรรมชาติ
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มีผลงานการค้นพบและผลงานวิจัยด้านวิทยาศาสตร์ธรรมชาติทั้งในระดับประเทศและระดับโลก โดยผลงานเด่นระดับโลก ได้แก่
ธุรกิจและผู้ประกอบการ
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นหนึ่งในหน่วยงานที่มีผลงานวิจัยถูกนำไปใช้ประโยชน์ในเชิงพาณิชย์จากผู้ประกอบการและภาคเอกชน นอกจากนี้ยังมีผลงานวิจัยที่ได้รับการจดสิทธิบัตรและอนุสิทธิบัตรด้วย โดยผลงานวิจัยที่ถูกนำไปใช้พัฒนาต่อเชิงพาณิชย์ส่วนใหญ่เป็นกลุ่มเทคโนโลยีชีวภาพ เคมี และการเกษตร ซึ่งมีสำนักงานบริการวิชาการ ส่วนงานทรัพยสินทางปัญญา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นหน่วยงานช่วยอำนวยการในด้านสิทธิบัตร อนุสิทธิบัตร และการผลักดันเชิงพาณิชย์ ทั้งนี้ งานวิจัยที่ถูกพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ร่วมกับภาคเอกชนที่โดดเด่น อาทิ
สุขภาพ สังคม สิ่งแวดล้อม และความยั่งยืน
นโยบายของคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ นอกจากจะมุ่งเน้นในด้านการเรียนการสอนและการวิจัยแล้ว ยังมีนโยบายและเป้าหมายในด้านการพัฒนาอย่างยั่งยืน โดยมุ่งสร้างสังคมสุขภาพและสิ่งแวดล้อมสีเขียวให้กับนิสิตและบุคลากร ตลอดจนประชาชนทั่วไป โดยผ่านกิจกรรมและโครงการต่าง ๆ อาทิ
โครงการออกกำลังกายแบบจินกังกง เป็นโครงการส่งเสริมสุขภาพด้านการบริหารร่างกาย กล้ามเนื้อ และเส้นเอ็น ตลอดจนอวัยวะภายใน โดยจินกังกงเป็นการรำมวยจีนและเป็นการออกกำลังกายรูปแบบหนึ่งที่ไม่ต้องใช้อุปกรณ์ในการออกกำลังกาย แต่เน้นที่การยืดกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นด้วยท่าทางต่าง ๆ ส่งผลดีทั้งในด้านร่างกายและจิตใจของผู้ฝึก ซึ่งทางคณะวิทยาศาสตร์ได้เริ่มดำเนินกิจกรรมดังกล่าวมาตั้งแต่ราวปี พ.ศ. 2556 โดยมีวุฒิอาสาฯ มาเป็นวิทยากรในการนำออกกำลังกาย ทั้งนี้ บุคคลทั่วไปสามารถเข้าร่วมฝึกจินกังกงโดยไม่เสียค่าใช้จ่ายได้ที่บริเวณโถงชั้น 1 อาคารสุขประชา วาจานนท์ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
โครงการเลิกใช้บรรจุภัณฑ์จากโฟมและพลาสติก 100% ณ ศูนย์อาหารคณะวิทยาศาสตร์ โดยได้ลงนามข้อตกลงกับภาคเอกชนในการร่วมมือผลิตบรรจุภัณฑ์จากกระดาษที่ย่อยสลายด้วยตัวเองทั้ง 100% ใน 180 วัน   นอกจากนี้ยังมีการจัดระบบขยะพิษและมีการคัดแยกขยะด้วย
นอกจากนี้ในด้านความรับผิดชอบต่อสังคม (Corporate Social Responsibility: CSR) ทางคณะวิทยาศาสตร์ได้มีการดำเนินกิจกรรมเพื่อสังคม ให้บริการความรู้แก่ชุมชนและสังคม รวมทั้งมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหาและวิกฤตประเทศโดยใช้องค์ความรู้ของคณะวิทยาศาสตร์ อาทิ
โครงการช่วยภัยแล้ง เป็นโครงการสำรวจแหล่งน้ำใต้ดินเพื่อช่วยเหลือชุมชนที่ประสบภัย นำโดยคณาจารย์และนิสิตคณะวิทยาศาสตร์ซึ่งใช้เครื่องมือทางธรณีฟิสิกส์ในการสำรวจหาแหล่งน้ำใต้ดิน พร้อมทั้งแปลผลประกอบข้อมูลชั้นน้ำบาดาล ส่งผลให้สามารถเจาะและพัฒนาบ่อบาดาลและนำน้ำขึ้นมาใช้ประโยชน์ในพื้นที่ได้ พื้นที่ที่เข้าช่วยเหลือ อาทิ พื้นที่ตำบลหนองปรือ อำเภอหนองปรือ จังหวัดกาญจนบุรี และพื้นที่ตำบลช่องสาริกา อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี เป็นต้น
กิจกรรมสอนผลิตเจลล้างมือแอลกอฮอล์ความเข้มข้น 70% ผสมสารสกัดเปลือกมังคุด ต้านเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ในชื่อผลิตภัณฑ์ "SciKU hand sanitizer" ให้แก่ นิสิต คณาจารย์ บุคลากร ตลอดจนบุคคลทั่วไปที่สนใจ โดยผลิตภัณฑ์ดังกล่าวใช้ในการทำความสะอาดมือโดยไม่ต้องล้างน้ำและช่วยยับยั้งการเจริญเติบโตของจุลินทรีย์ นำโดยคณาจารย์และนิสิตภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์ นอกเหนือจากการสอนและผลิตใช้เองแล้วยังมีการแจกจ่ายโดยไม่คิดค่าใช้จ่ายให้กับหน่วยงานต่าง ๆ ภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน รวมทั้งแจกจ่ายให้กับประชาชนทั่วไปที่มาติดต่อราชการ เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2563 ด้วย นอกจากนี้กิจกรรมดังกล่าวยังได้รับความสนใจจากสื่อมวลชนในการทำข่าวและประชาสัมพันธ์ อาทิ สื่อ PPTV   เป็นต้น เนื่องจากเป็นมหาวิทยาลัยกลุ่มแรกในขณะนั้นที่นำเอาองค์ความรู้ที่มีออกมาช่วยเหลือสังคมในช่วงภาวะวิกฤติเชื้อไวรัสโคโรนาระบาดในประเทศไทย และได้ขยายวงกว้างไปสู่วิทยาเขตต่าง ๆ ตลอดจนสถาบันการศึกษาและหน่วยงานภายนอกอื่น ๆ
เฉลว
เฉลว หรือ ฉลิว ภาษาถิ่นพายัพว่า ตาเหลว หรือ ตาแหลว และภาษาถิ่นใต้ว่า กะหลิว เป็นเครื่องหมายทำด้วยเส้นตอกไม้ไผ่หรือหวายเส้น หักขัดกันเป็นมุม ตั้งแต่สามมุมขึ้นไป โบราณใช้เฉลวในงานต่าง ๆ ดังนี้
โดยที่เฉลวเป็นเครื่องหมายถึงยันต์หรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ที่เกี่ยวข้องกับยา เภสัชกรรมสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์  จึงได้นำมาใช้เป็นส่วนหนึ่งในการทำสัญลักษณ์ของหน่วยงานและสัญญลักษณ์ของวิชาชีพเภสัชกรรมอีกด้วย
ในกฎหมายตราสามดวง บทอัยการลักษณะผัวเมีย กล่าวโทษหญิงมีชู้ว่า "ส่วนหญิงอันร้าย ให้เอาเฉลวปะหน้า ทัดดอกชบาแดงทั้งสองหู ร้อยดอกชบาแดงเป็นมาลัยใส่ศีรษะหรือคอ แล้วให้เอาหญิงนั้นเข้าเทียมแอกข้างหนึ่ง ชายชู้เทียมแอกข้างหนึ่ง ประจานด้วยไถ 3 วัน"
ในบันเทิงคดี
นางกาไวย ตัวละครนางหนึ่งในเรื่อง พระวรวงศ์ ถูกทำโทษด้วยเอาเฉลวปะหน้า ทัดและสวมมาลัยดอกชบา แล้วเทียมแอกประจานด้วยไถ ก่อนถูกฝังทั้งเป็นโผล่ดินเพียงคอและถูกไถไถคอจนถึงแก่ความตาย
การรักษาด้วยการยอมรับและการให้สัญญา
การรักษาด้วยการยอมรับและการให้สัญญา (Acceptance and commitment therapy ตัวย่อ ACT) เป็นรูปแบบจิตบำบัดแบบหนึ่งของ การบำบัดโดยการปรับเปลี่ยนความคิดและพฤติกรรม (cognitive behavior therapy) หรือ clinical behavior analysis (CBA) เป็นการแทรกแซงทางจิตวิทยาที่มีหลักฐานเชิงประสบการณ์ ด้วยวิธีให้ยอมรับ (acceptance) และมีสติ โดยผสมกันต่างจากวิธีอื่น ๆ บวกกับการให้คำมั่นสัญญาและกลยุทธ์การเปลี่ยนพฤติกรรมอื่น ๆ เพื่อเพิ่มความยืดหยุ่นทางใจได้ วิธีนี้ในเบื้องต้นเคยเรียกว่า "comprehensive distancing" เริ่มในปี 1982 (โดย ศ. ดร. สตีเวน ซี. เฮย์ส) ตรวจสอบในปี 1985 (โดย Robert Zettle) แล้วจึงพัฒนาเป็นรูปแบบปัจจุบันในปลายคริสต์ทศวรรษ 1980 มีโพรโทคอลหลายอย่างสำหรับ ACT ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมหรือสถานการณ์ที่ต้องการเปลี่ยน ยกตัวอย่างเช่น ในเรื่องสุขภาพทางพฤติกรรม จะมีรูปแบบสั้น ๆ ที่เรียกว่า focused acceptance and commitment therapy (FACT)
จุดมุ่งหมายของ ACT ไม่ใช่เพื่อกำจัดความรู้สึกที่ไม่ดี แต่ว่า ให้อยู่ได้กับสิ่งที่ตนประสบ และ "ดำเนินไปในพฤติกรรมที่มีค่า" ACT ให้คนเปิดใจต่อความรู้สึกที่ไม่ดี แล้วศึกษาเพื่อที่จะไม่มีปฏิกิริยาต่อพวกมันเกินควร และไม่หลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่พวกมันเกิดขึ้น ผลการรักษาเป็นแบบเวียนก้นหอยเชิงบวก ที่ความรู้สึกที่ดีขึ้นนำไปสู่การเข้าใจความจริงที่ดีขึ้น
การใช้ในการแพทย์
งานวิเคราะห์อภิมานปี 2558 พบว่า ACT มีผลดีกว่ายาหลอกและการบำบัดทั่วไป (typical) สำหรับโรควิตกกังวล อารมณ์ซึมเศร้า และการติด โดยมีประสิทธิผลคล้ายกับการบำบัดที่นิยมเช่น CBT ผู้เขียนเสนอว่า การเปรียบเทียบกับ CBT ที่พบในงานวิเคราะห์อภิมานปี 2555 อาจจะไม่ดีพอเพราะว่าได้รวมงานทดลองที่ไม่มีการสุ่มและมีขนาดตัวอย่างน้อย และยังให้ข้อสังเกตอีกด้วยว่า ระเบียบวิธีวิจัยได้ดีขึ้นเทียบกับงานวิจัยต่าง ๆ ที่งานปี 2551 ได้วิเคราะห์ คือ งานปี 2551 สรุปว่า หลักฐานน้อยเกินไปที่จะกล่าวว่า ACT เป็นการบำบัดที่ได้ผล และได้ยกประเด็นเกี่ยวกับระเบียบวิธีที่ใช้ในงานวิจัยที่ศึกษา ส่วนงานวิเคราะห์อภิมานปี 2552 พบว่า ACT มีผลดีกว่ายาหลอก และการรักษาปกติ (treatment as usual) ในปัญหาโดยมาก (ยกเว้นความวิตกกังวลและความซึมเศร้า) แต่ไม่ได้มีผลดีกว่า CBT และจิตบำบัดอื่น ๆ งานปี 2555 อีกงานหนึ่งพบผลที่สูงกว่า คือรายงานว่า ACT มีผลดีกว่า CBT ยกเว้นการรักษาความซึมเศร้าและความวิตกกังวล
การทดลองทางคลินิกแบบสุ่ม (randomized clinical trial) และงานศึกษาตามยาวที่มีกลุ่มควบคุม เกี่ยวกับ ACT ในปัญหาต่าง ๆ จำกัดมาก คือ โดยปี 2549 มีงานศึกษาเช่นนี้เพียง 30 งานเท่านั้น แต่โดยปี 2554 จำนวนได้ทวีคูณขึ้นโดยประมาณ งานศึกษาโดยมากทำกับผู้ใหญ่ และดังนั้น หลักฐานเรื่องประสิทธิผลกับเด็กและวัยรุ่นก็จำกัดมากด้วย แต่ว่า งานที่มีเกี่ยวกับเด็ก วัยรุ่น และผู้ปกครอง แสดงผลบวก
พื้นฐาน
ACT พัฒนาขึ้นในบริบทของปรัชญาแบบปฏิบัตินิยมที่เรียกว่า functional contextualism โดยมีฐานอยู่ใน relational frame theory (RFT) ซึ่งเป็นทฤษฎีที่กินวงกว้างเกี่ยวกับภาษาและการรู้คิด ซึ่งเติบโตมาจากการวิเคราห์ะพฤติกรรม (behavior analysis) ACT ต่างจาก CBT ตรงที่ว่า แทนที่จะสอนให้คนควบคุมความคิด ความรู้สึก สัมผัสทางกาย ความจำ และเรื่องในใจอื่น ๆ ให้ดีขึ้น ACT สอนให้ "เพียงสังเกต" และยอมรับประสบการณ์ในใจเหล่านั้น โดยเฉพาะที่ที่ไม่ต้องการ
ACT ช่วยให้เข้าถึงความรู้สึกเหนือตนที่เรียกว่า "self-as-context" (ตนโดยเป็นบริบท) เป็นตนที่คอยสังเกตและประสบ แต่ต่างจากความคิด ความรู้สึก สัมผัส และความจำ ACT มุ่งช่วยทำค่านิยมของตนเองให้ชัดเจนแล้วทำตามค่านิยม ซึ่งเพิ่มกำลังวังชา ความหมายในชีวิต และความยืดหยุ่นทางใจ แม้ว่าจิตวิทยาตะวันตกปกติจะสมมุติว่า โดยธรรมชาติแล้ว มนุษย์มีสุขภาพทางจิตดี แต่ว่า ACT สมมุติว่า กระบวนการจิตวิทยาของมนุษย์ปกติบ่อยครั้งก่อความเสียหาย แนวคิดหลักของ ACT ก็คือว่า ความทุกข์ทางใจมีเหตุจากการหลีกเลี่ยงประสบการณ์ทางใจ (experiential avoidance) ความพัวพันทางความคิด ซึ่งมีผลให้ยืดหยุ่นไม่ได้ทางใจ ที่ทำให้ไม่สามารถทำตามค่านิยมหลักของตน วิธีการง่าย ๆ ที่จะย่อความแบบจำลองก็คือ ACT มองปัญหาหลายอย่างว่ามาจากแนวคิดที่อยู่ในตัวย่อ FEAR คือ และแนวทางที่ดีกว่าเป็นแบบ ACT คือ
หลัก
ACT ใช้หลัก 6 อย่างในการช่วยคนไข้ให้พัฒนาความยืดหยุ่นทางจิตใจ
ความคล้ายคลึงกับบำบัดอื่น
ACT, พฤติกรรมบำบัดวิภาษวิธี (DBT), functional analytic psychotherapy (FAP), การบำบัดด้วยการรู้อาศัยสติ (MBCT) และการบำบัดที่อาศัยการยอมรับและสติอื่น ๆ มักจะรวมเรียกว่า "คลื่นลูกที่สามของการบำบัดโดยการปรับเปลี่ยนความคิดและพฤติกรรม" คลื่นลูกแรก คือ การบำบัดพฤติกรรม (behaviour therapy) เริ่มขึ้นในคริสต์ทศวรรษ 1920 โดยมีมูลฐานทฤษฎีในการวางเงื่อนไขแบบดั้งเดิม (Classical conditioning) และเงื่อนไขจากตัวดำเนินการ (operant conditioning) ที่มีสหสัมพันธ์กับผลที่ได้การเสริมแรง ส่วนคลื่นลูกที่สองเกิดขึ้นในคริสต์ทศวรรษ 1970 และรวมการบำบัดความคิดในรูปแบบความเชื่อที่ไม่สมเหตุผล ทัศนคติที่ใช้ไม่ได้ผล และการให้เหตุผลเรื่องต่าง ๆ ที่ก่อความซึมเศร้า ในปลายคริสต์ทศวรรษ 1980 หลักฐานที่จำกัดและความแคลงใจทางปรัชญาของคลื่นลูกที่สอง ทำให้ ศ. ดร. เฮยส์พัฒนาทฤษฎี ACT ที่เปลี่ยนความสนใจจากรูปแบบและองค์ประกอบของพฤติกรรมผิดปกติไปยังตัวบริบทที่พฤติกรรมนั้นเกิดขึ้น งานวิจัยเกี่ยวกับ ACT แสดงว่า วิธีการต่อต้านอารมณ์ที่ใช้ในการแก้ความผิดปกติ จริง ๆ กลับพัวพันก่อความทุกข์ให้
ดร. เฮย์ส กล่าวถึงวิธีการรักษาแบบคลื่นลูกที่สามเหล่านี้ในปาฐกถาในฐานะประธานสมาคมการบำบัดพฤติกรรมและความคิด (Association for Behavioral and Cognitive Therapies) ว่า "โดยมีฐานอยู่ในวิธีการที่มีหลักฐานและมีหลักการ คลื่นลูกที่สามของการบำบัดพฤติกรรมและความคิดสนใจเป็นพิเศษในเรื่องบริบทและการทำงานของปรากฏการณ์ทางจิต ไม่ใช่เพียงแค่รูปแบบของพวกมัน และดังนั้นมักจะเน้นกลยุทธ์บำบัดแบบเปลี่ยนบริบทหรือเปลี่ยนประสบการณ์ นอกเหนือไปจากกลยุทธ์แบบตรง (แบบเปลี่ยนพฤติกรรม) และแบบให้ความรู้ การรักษาเช่นนี้จะพยายามสร้างคลังทักษะที่กว้างขวาง ยืดหยุ่นได้ และมีประสิทธิผลนอกเหนือไปจากวิธีการกำจัดปัญหาแคบ ๆ และจะเน้นความเกี่ยวข้องของปัญหาที่พยายามแก้กับทั้งผู้รักษาและกับคนไข้ คลื่นลูกที่สามเปลี่ยนและสังเคราะห์การบำบัดพฤติกรรมและความคิดรุ่นก่อน ๆ และนำไปสู่การไขคำถาม ปัญหา และเรื่องอื่น ๆ ที่เมื่อก่อนต้องใช้วิธีการอย่างอื่นเป็นหลักเพื่อแก้ โดยหวังว่าจะเพิ่มทั้งความเข้าใจและผลที่ได้"
มีการปรับใช้ ACT เพื่อสร้าง Acceptance and Commitment Training (การฝึกการยอมรับและการให้สัญญา) ที่ไม่ได้ใช้เพื่อรักษา เป็นการฝึกเพื่อพัฒนาความมีสติ การยอมรับ และทักษะเกี่ยวกับค่านิยม ในสถานการณ์ที่ไม่เกี่ยวกับการแพทย์ เช่น ในธุรกิจหรือโรงเรียน ซึ่งก็มีงานวิจัยหลายงานได้ตรวจสอบแล้วพบผลที่ดีในเบื้องต้น ซึ่งคล้ายกับขบวนการบริหารความสำนึกในโปรแกรมการศึกษาทางธุรกิจ ที่ใช้สติและการเปลี่ยนความคิดเป็นเทคนิค
งานศึกษาปี 2543 ได้ตรวจสอบความเข้ากันได้ระหว่าง ACT และการรักษาการติดที่เรียกว่า 12-step แล้วอ้างว่า โดยไม่เหมือนจิตบำบัดวิธีอื่น ๆ ทั้งสองวิธีสามารถรวมเข้าด้วยกันได้เพราะว่าคล้ายกันมาก คือ ทั้งสองวิธีสนับสนุนการยอมรับแทนที่การควบคุมที่ไม่ได้ผล ACT เน้นความเป็นไปไม่ได้ของการพึ่งกลยุทธ์ที่ไม่ได้ผลเพื่อควบคุมประสบการณ์ทางใจ เหมือนกับวิธี 12-step ที่เน้นการยอมรับความช่วยไม่ได้ในการติด ทั้งสองวิธีสนับสนุนให้เปลี่ยนวิถีชีวิตแบบกว้าง ๆ แทนที่จะมุ่งกำจัดการใช้สารเสพติด และทั้งสองให้คุณค่าสูงกับแผนระยะยาวเพื่อสร้างชีวิตให้มีความหมายตามค่านิยมของคนไข้ ทั้งสองวิธีสนับสนุนการพัฒนาความรู้สึกที่เหนือตน โดยเป็นเรื่องทางจิตวิญญาณที่ไม่ต้องเป็นไปตามแบบแผนของสังคมโดยเป็นของเฉพาะบุคคล อย่างสุดท้ายก็คือ ทั้งสองยอมรับปฏิทรรศน์ว่า การยอมรับเป็นสิ่งที่จำเป็นเพื่อที่จะเปลี่ยน และทั้งสองสนับสนุนให้เข้าใจอย่างขำ ๆ ถึงความสามารถที่จำกัดของการคิด
ข้อขัดแย้ง
มีงานวิจัยทางจิตวิทยาคลินิกที่อ้างว่า ACT ไม่ต่างจากวิธีการแทรกแซงอื่น ๆ งานวิเคราะห์อภิมานปี 2551 สรุปว่า ACT ยังไม่ผ่านเกณฑ์การเป็นวิธีรักษาที่มีหลักฐานเชิงประสบการณ์สนับสนุน ว่าระเบียบวิธีวิจัยเกี่ยวกับ ACT เคร่งครัดน้อยกว่า CBT และผลต่างเฉลี่ย (mean effect size) ที่ได้อยู่ในระดับปานกลางเท่านั้น ส่วนผู้สนับสนุน ACT คัดค้านข้อสรุปเช่นนั้นโดยแสดงว่า ความแตกต่างทางคุณภาพที่พบในงานอธิบายได้โดยการมีงานทดลองมากกว่าในกลุ่ม CBT ที่ใช้เปรียบเทียบ
มีประเด็นทั้งทางทฤษฎีทั้งทางหลักฐานที่ยกขึ้นโดยเป็นปฏิกิริยาต่อความนิยมเพิ่มขึ้นของ ACT ประเด็นทางทฤษฎีสำคัญอย่างหนึ่งก็คือว่า นักเขียนหลักของ ACT และของทฤษฎีที่เนื่องกันเกี่ยวกับพฤติกรรมมนุษย์ รวมทั้ง relational frame theory และ functional contextualism แนะนำวิธีการของตนเองโดยเป็นจิตบำบัดที่สำคัญเกินจริง ศ. ดร. จิตวิทยาที่มหาวิทยาลัยเพนซิลเวเนีย (James C. Coyne) กล่าวในงานเรื่อง "ความผิดหวังและความน่าอับอายในการตีตราจิตบำบัดว่ามีหลักฐานสนับสนุน" ไว้ว่า "เรื่องว่า ACT มีประสิทธิผลหรือไม่กว่าการรักษาอื่น ๆ ตามที่ผู้สนับสนุนบ้างครั้งยืนยัน หรือว่ามันมีประสิทธิผลต่อโรคจิต (psychosis) หรือไม่ ยังเป็นเรื่องที่โต้แย้งได้"
ส่วนนักจิตวิทยาอีกท่านหนึ่ง (Jonathan W. Kanter) กล่าวว่า ดร. เฮย์สและคณะ "อ้างว่า จิตวิทยาคลินิกที่มีหลักฐานสนับสนุนได้สะดุดในความพยายามที่จะบรรเทาความทุกข์ของมนุษย์ แล้วเสนอ 'contextual behavioral science' (CBS) เพื่อแก้จุดอ่อนพื้นฐานทางปรัชญา ทางทฤษฎี และทางระเบียบวิธีของศาสตร์ (จริง ๆ) CBS ก็เป็นศูนย์ของความคิดดี ๆ หลายอย่าง แต่ว่า บางครั้ง ความหวังที่ให้โดย CBS ก็ถูกทำให้ไม่ชัดเจนโดยการโปรโหมต Acceptance and Commitment Therapy (ACT) และ Relational Frame Theory (RFT) มากเกินไป และโดยการลดความสำคัญของเทคนิคการเปลี่ยนแปลงความคิดและพฤติกรรมที่มาก่อนอื่น ๆ ทั้ง ๆ ที่ขาดการสนับสนุนทางตรรกะหรือทางหลักฐานที่ชัดเจน" ถึงอย่างนั้น นักจิตวิทยาท่านนี้ก็ยังสรุปว่า "แนวคิดเกี่ยวกับ CBS, RFT, และ ACT สมควรจะได้การพินิจพิจารณาอย่างจริงจังโดยชุมชน (จิตวิทยา) หลัก และมีโอกาสสูงที่จะมีอิทธิพลต่อวิทยาศาสตร์การรักษาเชิงหัวก้าวหน้าที่แท้จริง โดยแนะแนวทางปฏิบัติการรักษา"
ACT ปัจจุบันดูเหมือนจะมีประสิทธิผลพอ ๆ กับ CBT โดยมีงานวิเคราะห์อภิมานบางงานที่แสดงประสิทธิผลที่ดีกว่าเล็กน้อยของ ACT และมีงานอื่น ๆ ที่ไม่แสดง ยกตัวอย่างเช่น งานวิเคราะห์อภิมานปี 2555 ตรวจงานศึกษา 16 งานที่เปรียบเทียบ ACT กับ CBT แบบมาตรฐาน แล้วพบว่า ACT ไม่ต่างจาก CBT ในผลต่างต่อความซึมเศร้า ความวิตกกังวล หรือคุณภาพชีวิต
องค์กรอาชีพ
Association for Contextual Behavioral Science เป็นสมาคมที่ให้การสนับสนุนในงานวิจัยและพัฒนาในเรื่อง ACT, RFT, และใน contextual behavioral science โดยทั่วไป โดยกลางปี 2559 สมาคมมีสมาชิก 8,300 รายทั่วโลก ประมาณครึ่งหนึ่งนอกสหรัฐอเมริกา สมาคมจัด "ประชุมโลก" แต่ละปี โดยครั้งที่ 14 จะจัดที่เมืองซีแอตเทิลในเดือนมิถุนายน 2559
ส่วน Association for Behavior Analysis International (ตัวย่อ ABAI) เป็นสมาคมที่มีกลุ่มสนใจ (interest group) ในเรื่องปัญหาของผู้บำบัด การให้คำปรึกษาทางพฤติกรรม และการวิเคราะห์พฤติกรรมคลินิก แต่ ABAI ก็มีกลุ่มที่ใหญ่กว่าในเรื่องเกี่ยวกับออทิซึม และการแพทย์พฤติกรรม (behavioral medicine) ABAI ได้ทำหน้าที่เป็นศูนย์ทางปัญญาหลักของนักวิเคราะห์พฤติกรรม ABAI จัดงานประชุม 3 ครั้งต่อ ปี หนึ่งงานในสหรัฐอเมริกา หนึ่งงานเฉพาะเรื่องออทิซึม และอีกงานหนึ่งเป็นงานนานาชาติ
Association for Behavioral and Cognitive Therapies (ABCT) ก็มีกลุ่มเกี่ยวกับเรื่องการวิเคราะห์พฤติกรรม (behavior analysis) ซึ่งพุ่งความสนใจไปที่การวิเคราะห์พฤติกรรมเชิงคลินิก งานเกี่ยวกับ ACT มักจะนำเสนอที่ ABCT และที่องค์การ CBT หลักอื่น ๆ
British Association for Behavioural and Cognitive Psychotherapies (BABCP) มีกลุ่ม ACT โดยมีสมาชิกกว่า 1,200 คน
นักวิเคราะห์พฤติกรรมระดับปริญญาเอกและเป็นนักจิตวิทยาจะจัดอยู่ในภาค 25 ของ American Psychological Association ซึ่งก็คือ Behavior analysis
World Association for Behavior Analysis ให้การรับรองการบำบัดพฤติกรรมที่ใช้ความรู้เกี่ยวกับ ACT
อัลเทอพีนาโคเทค
พิพิธภัณฑ์เดิมเป็นพิพิธภัณฑ์ที่เก่าที่สุดแห่งหนึ่งในโลกที่เป็นหนึ่งในสามพิพิธภัณฑ์ของกลุ่มพีนาโคเทค (Pinakothek) ได้แก่ "น็อยเออพีนาโคเทค" (Neue Pinakothek, "พิพิธภัณฑ์ศิลปะใหม่") ที่แสดงงานสะสมงานที่สร้างตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 19 และ "พีนาโคเทคเดอร์โมแดร์เนอ" (Pinakothek der Moderne, "พิพิธภัณฑ์ศิลปะสมัยใหม่") ที่แสดงงานสะสมศิลปะสมัยใหม่ ทั้งสามพิพิธภัณฑ์เป็นส่วนหนึ่งของ "คุนสท์อาเรอาล" (Kunstareal) หรือบริเวณพิพิธภัณฑ์ของมิวนิก
สิ่งก่อสร้าง
พระเจ้าลุดวิกที่ 1 แห่งบาวาเรีย มีพระราชโองการให้เลโอ ฟ็อน เคล็นเซอ (Leo von Klenze) สร้างสิ่งก่อสร้างใหม่สำหรับเป็นที่เก็บงานสะสมศิลปะของราชวงศ์วิทเทิลส์บัค (Wittelsbach) ในปี ค.ศ. 1826 พิพิธภัณฑ์ออกแบบเพื่อที่จะแสดงงาน "การตัดสินครั้งสุดท้าย" โดยเปเตอร์ เปาล์ รือเบินส์ ซึ่งเป็นงานเขียนบนผืนผ้าใบที่ใหญ่ที่สุดที่เคยเขียนกันมา สิ่งก่อสร้างถือกันว่าเป็นสิ่งก่อสร้างที่สมัยใหม่ในเวลานั้นและเป็นตัวอย่างของการก่อสร้างพิพิธภัณฑ์ในเยอรมนีต่อมาหลังจากที่เปิดในปี ค.ศ. 1836 และเป็นแบบอย่างแก่หอศิลป์ใหม่ ๆ ในกรุงโรม, เซนต์ปีเตอส์เบิร์ก, บรัสเซลส์ และคัสเซิล
พิพิธภัณฑ์ได้รับความเสียหายอย่างหนักในระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง แต่ได้รับการก่อสร้างใหม่และเปิดให้ประชาชนเข้าชมได้อีกครั้งในปลายคริสต์ทศวรรษ 1950 แต่การตกแต่งภายในอย่างหรูหรามิได้รับการสร้างใหม่
ฤดูพายุเฮอริเคนแอตแลนติก พ.ศ. 2562
พายุเฮอริเคนลูกแรกของฤดูกาลชื่อว่า แบร์รี ก่อตัวขึ้นในช่วงกลางเดือนกรกฎาคม ทางด้านเหนือของอ่าวเม็กซิโก และเคลื่อนตัวขึ้นฝั่งที่รัฐลุยเซียนาของสหรัฐ จากนั้นกิจกรรมของแอ่งเว้นว่างไปเป็นเวลาห้าสัปดาห์ ก่อนที่จะเริ่มขึ้นอีกครั้งในเดือนสิงหาคม โดยมีพายุก่อตัวขึ้นบ้าง รวมทั้งพายุเฮอริเคนโดเรียน ซึ่งส่งผลกระทบกับหมู่เกาะวินด์เวิร์ดและหมู่เกาะเวอร์จินของสหรัฐในฐานะพายุหมุนเขตร้อนที่มีกำลังแรง และจากนั้นได้ทวีกำลังแรงขึ้นเป็นพายุเฮอริเคนระดับ 5 อย่างรวดเร็วขณะกำลังประชิดประเทศบาฮามาส ซึ่งสร้างความเสียหายให้เกาะที่อยู่ทางปลายสุดด้านตะวันตกเฉียงเหนือ ก่อนจะมุ่งหน้าต่อไปยังอีสเทิร์นซีบอร์ดต่อ และสร้างความเสียหายเป็นจำนวนมาก
ในเดือนกันยายน พายุโซนร้อนเฟอร์นันด์ก่อตัวขึ้นอย่างรวดเร็วใกล้กับชายฝั่งเม็กซิโก และได้พัดขึ้นฝั่งในรัฐตาเมาลิปัสของประเทศเม็กซิโก ทำให้เกิดน้ำท่วมฉับพลันอย่างรุนแรงไปทั่วทั้งรัฐ พายุเฮอริเคนอุมเบร์โตทำให้เกิดฝนตกอย่างหนักและมีลมแรงระดับเฮอริเคนไปถึงเบอร์มิวดาเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่พายุเฮอริเคนนิโคลในปี พ.ศ. 2559 ต่อมาพายุโซนร้อนอีเมลดาก่อตัวขึ้นอย่างรวดเร็วในอ่าวเม็กซิโก ก่อนจะพัดขึ้นฝั่งในรัฐเท็กซัส ทำให้เกิดอุทกภัยขึ้นในพื้นที่ ขณะที่พายุเฮอริเคนลอเรนโซได้กลายเป็นพายุระดับ 5 ที่อยู่ทางด้านตะวันออกสุดในบันทึกของพายุเฮอริเคนแอตแลนติก และทำให้เรือสัญชาติฝรั่งเศสชื่อ Bourbon Rhode อับปางลงหลังจากที่แล่นผ่านตัวพายุ นอกจากนี้พายุเนสตอร์ยังทำให้เกิดเหตุการณ์พายุทอร์เนโดพัดถล่มไปทั่วทั้งด้านตะวันตกของรัฐฟลอริดา ในช่วงกลางเดือนตุลาคม ทำให้เกิดความเสียหายปานกลางในพื้นที่ที่เคยได้รับผลกระทบจากพายุเฮอริเคนไมเคิลเมื่อปีก่อน พายุเฮอริเคนลูกสุดท้าย คือ พายุเฮอริเคนปาโปล กลายเป็นพายุเฮอริเคนที่ก่อตัวขึ้นทางตะวันออกที่สุดนับตั้งแต่พายุเฮอริเคนวินซ์ พายุโดเรียนและโลเรนโซ ทำให้ฤดูกาลกลายเป็นฤดูกาลที่สี่ติดต่อกันแล้วที่มีพายุอย่างน้อยหนึ่งลูกเป็นพายุเฮอริเคนระดับ 5 (แมตทิวในปี 2559, ไอร์มาและมารีอาในปี 2560 และไมเคิลในปี 2561) และยังเป็นหนึ่งในเจ็ดฤดูกาลที่มีพายุเฮอริเคนระดับ 5 หลายลูกด้วย
การคาดหมายก่อนฤดูกาล
การพยากรณ์แรกถูกตีพิมพ์โดย TSR เมื่อวันที่ 11 ธันวาคม 2561 โดยพยากรณ์ว่าฤดูกาล 2562 จะต่ำกว่าค่าเฉลี่ยเล็กน้อย มีจำนวนพายุโซนร้อน 12 ลูก พายุเฮอริเคน 5 ลูก และพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2 ลูก เนื่องจากคาดว่าจะมีสภาพของเอลนีโญเกิดขึ้นในช่วงฤดูกาล วันที่ 4 เมษายน 2562 มหาวิทยาลัยรัฐโคโลราโดออกการคาดการณ์ของมหาวิทยาลัย โดยพยากรณ์ว่าฤดูกาลนี้จะเป็นฤดูกาลที่ใกล้เคียงค่าเฉลี่ย โดยมีพายุได้รับชื่อจำนวน 13 ลูก เป็นพายุเฮอริเคน 5 ลูก และเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2 ลูก ต่อมาในวันที่ 5 เมษายน องค์การความเสี่ยงพายุโซนร้อนได้ออกการพยากรณ์ฉบับปรับปรุง ซึ่งมีเนื้อความเช่นเดียวกับฉบับก่อนหน้า วันที่ 16 เมษายน มหาวิทยาลัยรัฐนอร์ทแคโรไลนาได้ออกการพยากรณ์ตามมาเช่นกัน โดยพยากรณ์ว่าฤดูกาลนี้จะเป็นฤดูกาลที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยเล็กน้อย มีพายุได้รับชื่อ 13–16 ชื่อ เป็นพายุเฮอริเคน 5–7 ลูก และเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2–3 ลูก วันที่ 6 พฤษภาคม The Weather Company ได้พยากรณ์ว่าฤดูกาลนี้จะเป็นฤดูกาลที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยเล็กน้อย มีพายุได้รับชื่อ 14 ลูก เป็นพายุเฮอริเคน 7 ลูก และเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 3 ลูก วันที่ 21 พฤษภาคม สำนักงานอุตุนิยมวิทยาสหราชอาณาจักร (UK Met Office) ได้ออกการพยากรณ์ฤดูกาล โดยคาดหมายว่าจะมีพายุที่ได้รับชื่อ 13 ลูก เป็นพายุเฮอริเคน 7 ลูก เป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 3 ลูก และมีดัชนีการสะสมพลังงานในพายุหมุนอยู่ที่ 109 หน่วย วันที่ 23 พฤษภาคม องค์การบริหารมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศแห่งชาติสหรัฐ (NOAA) ได้ออกการพยากรณ์ฉบับแรกของหน่วยงาน โดยระบุว่าฤดูกาลนี้จะเป็นฤดูกาลที่ใกล้เคียงค่าปกติ ด้วยมีพายุที่ได้รับชื่อจำนวน 9–15 ลูก ซึ่งเป็นพายุเฮอริเคน 4–8 ลูก และเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2–4 ลูก วันที่ 30 พฤษภาคม องค์การความเสี่ยงพายุโซนร้อนได้ปรับปรุงการคาดการณ์ของหน่วยงาน โดยเพิ่มจำนวนของการคาดการณ์พายุเฮอริเคนเป็น 5 ถึง 6 ลูก
การคาดหมายกลางฤดูกาล
วันที่ 4 มิถุนายน มหาวิทยาลัยรัฐโคโลราโดได้ปรับปรุงการคาดการณ์ของมหาวิทยาลัยฯ โดยเปลี่ยนเป็นมีพายุที่ได้รับชื่อ 14 ลูก ในจำนวนนั้นเป็นพายุเฮอริเคน 6 ลูก และในจำนวนพายุเฮอริเคนนั้นเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2 ลูก ทั้งนี้หมายรวมไปถึงพายุกึ่งโซนร้อนแอนเตรียด้วย ต่อมาวันที่ 11 มิถุนายน มหาวิทยาลัยรัฐแอริโซนา (UA) ได้ออกการคาดหมายว่าฤดูกาลนี้จะเป็นฤดูกาลที่มีกิจกรรมสูงกว่าค่าเฉลี่ย โดยมีพายุที่ได้รับชื่อจำนวน 16 ลูก ในจำนวนนั้นเป็นพายุเฮอริเคน 8 ลูก และในจำนวนพายุเฮอริเคนนั้นเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 3 ลูก และคาดว่ามีดัชนีการสะสมพลังงานพายุหมุนที่ 150 หน่วย วันที่ 4 กรกฎาคม องค์การความเสี่ยงพายุโซนร้อนได้ออกการคาดหมายกลางฤดูฉบับแรกออกมา โดยยังคงจำนวนที่คาดการณ์ไว้เท่ากับฉบับก่อนหน้า วันที่ 9 กรกฎาคม มหาวิทยาลัยรัฐโคโลราโดได้ออกการคาดการณ์กลางฤดูฉบับที่สอง โดยยังคงจำนวนที่พยากรณ์ไว้เท่ากันกับฉบับก่อนหน้าของมหาวิทยาลัยฯ เช่นกัน วันที่ 5 สิงหาคม มหาวิทยาลัยรัฐโคโลราโดออกการคาดการณ์กลางฤดูฉบับที่สาม ทั้งนี้ยังคงจำนวนการพยากรณ์ไว้เท่าเดิมกับสองฉบับก่อนหน้า เว้นแต่จำนวนของพายุเฮอริเคนที่เพิ่มขึ้นมาเล็กน้อย วันที่ 6 สิงหาคม องค์การความเสี่ยงพายุโซนร้อนได้ออกการคาดหมายฉบับที่สองและฉบับสุดท้ายของการคาดหมายกลางฤดู โดยมีการเปลี่ยนแปลงเพียงจำนวนของพายุที่ได้รับชื่อจาก 12 เป็น 13 ลูก. วันที่ 8 สิงหาคม องค์การบริหารมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศแห่งชาติสหรัฐได้ออกการคาดหมายฉบับที่สองของหน่วยงาน โดยเพิ่มโอกาสของพายุที่จะได้รับชื่อเป็น 10–17 ลูก ในจำนวนนี้เป็นพายุเฮอริเคน 5–9 ลูก และในจำนวนพายุเฮอริเคนนั้นเป็นพายุเฮอริเคนขนาดใหญ่ 2–4 ลูก
ภาพรวมฤดูกาล
ฤดูกาลนี้เป็นฤดูกาลที่ห้าติดต่อกันแล้วที่เริ่มต้นฤดูกาลก่อนวันอย่างเป็นทางการ โดยพายุกึ่งโซนร้อนแอนเดรียก่อตัวขึ้นเมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม
รายชื่อพายุ
รายชื่อต่อไปนี้จะใช้สำหรับพายุที่ก่อตัวในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือในปี พ.ศ. 2562 หากมีชื่อที่ถูกถอน จะมีการประกาศโดยองค์การอุตุนิยมวิทยาโลกในฤดูใบไม้ผลิ พ.ศ. 2563 และชื่อที่ไม่ได้ถูกถอนจากรายการนี้จะถูกนำกลับมาใช้อีกครั้งในปี พ.ศ. 2568 โดยรายการที่ใช้ในปีนี้เป็นรายการเดียวกับที่ใช้ในฤดูกาล พ.ศ. 2556 เว้นชื่อ อีเมลดา ซึ่งถูกนำมาใช้แทนที่ อิงกริด
ในปี 2562 มีชื่อถูกใช้ทั้งสิ้น 18 ชื่อ ดังนี้
ส่วนชื่อ แทนยา (Tanya), แวน (Van) และเวนดี (Wendy) ไม่ถูกใช้ในฤดูกาลนี้
ผลกระทบ
ตารางนี้แสดงพายุทั้งหมดที่ก่อตัวในฤดูพายุเฮอริเคนแอตแลนติก พ.ศ. 2562 ประกอบด้วยชื่อพายุ ระยะเวลา พื้นที่ขึ้นฝั่งได้รับผลกระทบ ความเสียหาย และจำนวนผู้เลียชีวิตทั้งหมด ส่วนจำนวนผู้เสียชีวิตในวงเล็บคือการเสียชีวิตเพิ่มเติมและการเสียชีวิตโดยทางอ้อม (เช่นการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุบนถนน) แต่ยังคงมีความเกี่ยวข้องกับพายุหมุนเขตร้อนอยู่ ความเสียหายและจำนวนผู้เสียชีวิตนั้นจะรวมไปจนถึงขณะที่พายุกลายเป็นพายุหมุนนอกเขตร้อน คลื่นในเขตร้อน หรือ บริเวณความกดอากาศต่ำด้วย ความเสียหายทั้งหมดอยู่ในค่าเงินดอลลาร์สหรัฐ
พุทธเศรษฐศาสตร์
พุทธเศรษฐศาสตร์ คือ การประยุกต์แนวความคิดทางศาสนาพุทธเกี่ยวกับธรรมชาติของมนุษย์มาใช้อธิบายหลักการและแนวคิดทางเศรษฐศาสตร์ เป็นแนวทางใหม่ในการทำความเข้าใจเศรษฐศาตร์ ไม่ได้มีข้อโต้แย้งมากมายอะไรนักเกี่ยวกับกระบวนการวิเคราะห์ที่นักเศรษฐศาสตร์ส่วนใหญ่ในปัจจุบันใช้อยู่ การนำเอาวิธีการอนุมาณเชิงตรรกะเข้ามาใช้ในวิชาเศรษฐศาสตร์ เช่นเดียวกับการนำไปใช้ในวิชาอื่น ๆ แต่ข้อสมมุติขั้นพื้นฐานบางประการเกี่ยวกับธรรมชาติของมนุษย์ซึ่งนักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักใช้ยังไม่ได้รับการตรวจสอบอย่างเพียงพอ นักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักส่วนมากไม่ได้ให้ความสนใจเท่าที่ควรในประเด็นนี้ ส่วนใหญ่จะยอมรับไปโดยปริยาย และนักเศรษฐศาสตร์ก็ได้สร้างเครื่องมือการวิเคราะห์ขึ้นบนรากฐานที่เปราะบาง ผลที่ตามมาคือข้อสรุปส่วนใหญ่ที่ได้จากกระบวนการวิเคราะห์ทางเศรษฐศาสตร์ไม่สามารถเผชิญกับการท้าทายจากภาวะวิกฤตได้ ข้อสมมุติพื้นฐานบางส่วนที่สร้างขึ้นมาจากเศรษฐศาสตร์แบบดั้งเดิมที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติของมนุษย์นั้นไม่สอดคล้องกับพฤติกรรมของมนุษย์ที่เป็นจริงและบางครั้งก็ขัดแย้งกับกฎธรรมชาติ ซึ่งทำให้พลังในการอรรถาธิบายของเศรษฐศาสตร์แบบเดิมอ่อนลงไปมาก
เมื่อนำเอาแนวความคิดในเชิงพุทธเข้ามาทดแทนข้อสมมุติฐานที่เป็นปัญหาดังกล่าว ทำให้การมองปัญหาเกี่ยวกับธรรมชาติของมนุษย์และกฎเกณฑ์ธรรมชาติใกล้เคียงกับความเป็นจริงมากขึ้น และเพิ่มพลังในการอรรถาธิบายของเศรษฐศาสตร์กระแสหลักให้หนักแน่นมากขึ้น อย่างน้อยก็ในกลุ่มประเทศเอเซียตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่งเป็นเหตุผลหลักของบทความนี้ที่เรียกว่า “ พุทธเศรษฐศาสตร์” แนวคิดนี้ค่อนข้างแตกต่างไปจาก “เศรษฐศาสตร์สำหรับชาวพุทธ” โดยคำหลังไม่เกี่ยวข้องกับแนวคิดของเศรษฐศาสตร์กระแสหลักเพียงพอ และมักจะเป็นเพียงการตรวจสอบแนวคิดทางเศรษฐศาสตร์จากมุมมองของชาวพุทธที่มีค่านิยมและความเชื่อเป็นของตนเอง ไม่ได้เป็นการพยายามที่จะค้นหาและตรวจสอบแนวความคิดเชิงพุทธและเชิงเศรษฐศาสตร์ในทางลึกอย่างเพียงพอ
เศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานและเชิงปทัสฐาน
เศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานนิยมตั้งข้อสมมุติว่า ความโลภ (Greed) หรือจะพูดให้เบากว่านี้คือ ผลประโยชน์ส่วนตน (Self Interest) เป็นธรรมชาติที่สำคัญของมนุษย์ เป็นพฤติกรรมที่มีเหตุผล (Rational Behaviour) ดังนั้นการกระทำใด ๆ เพื่อบรรลุอรรถประโยชน์สูงสุดจึงได้รับการพิจารณาว่าเป็นการกระทำที่มีเหตุผล en:Jeremy Bentham กล่าวว่ามนุษย์ขาดเสียไม่ได้ที่จะคอยปรนนิบัติความต้องการของตัวเอง ปัจเจกบุคคลทั้งหลายได้รับแรงกระตุ้นจากความต้องการของตนเองให้กระทำสิ่งต่าง ๆ เพื่อบรรลุผลประโยชน์ส่วนตนให้มากที่สุด ความต้องการหรือความปรารถนานี้เกิดขึ้นเพื่อแสวงหาประสบการณ์ที่ตนเองชื่นชอบและพยายามหลีกเลี่ยงหรือหลีกหนีจากความเจ็บปวดต่าง ๆ (Bowden 1990:77) นี่คือจุดเริ่มต้นของมุมมองแบบเศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานนิยม
ยังคงมีคำถามอีกหลายประการ แม้ว่า “กฎธรรมชาติ” ที่ได้รับการเสนอแนะโดย Bentham จะเป็นจริงทุกกรณีโดยไม่มีข้อยกเว้น แต่ปัจเจกบุคคลอื่น ๆ สามารถมีพฤติกรรมแตกต่างไปจากนี้ได้โดยเป็นข้อยกเว้นของกฎธรรมชาตินี้ได้หรือไม่ หรือจะถือว่าพฤติกรรมที่แตกต่างไปจากข้อสมมุติฐานนี้ เป็นพฤติกรรมที่ไม่มีเหตุผล มนุษย์จะมีรูปแบบพฤติกรรมอื่น ๆ มากไปกว่าการบรรลุอรรถประโยชน์สูงสุดได้หรือไม่ รูปแบบพฤติกรรมของมนุษย์ที่เป็นอยู่ (เช่น การให้ความรักต่อศัตรูของตน หรือการทำงานอย่างหนักเพื่อคนอื่นโดยที่ตนเองต้องทนกระเหม็ดกระแหม่) พฤติกรรมเหล่านี้จะได้รับการพิจารณาว่าไม่มีเหตุผลได้หรือไม่ หรือจะพิจารณาว่าเป็นข้อยกเว้นจากกฎทั่วไป ข้อเท็จจริงก็คือ พฤติกรรมที่เป็นอยู่นี้ขัดแย้งกับข้อสมมุติฐานของเศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานนิยม ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติของมนุษย์ ดังนั้นข้อสรุปเกี่ยวกับเศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานนิยมคือ เป็นเพียง “เชิงปฏิฐาน” (Positive) เท่านั้น เนื่องจากประกอบด้วยกฎเกณฑ์ชุดหนึ่งที่มีคำนิยามของตนเอง ดังนั้นจึงอาจมีคำถามว่า “Positive” หรือเศรษฐศาสตร์เชิงปฏิฐานนั้นเป็นอย่างไร นักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักส่วนใหญ่ไม่ต้องการเผชิญกับคำถามที่ค่อนข้างยากนี้ ส่วนใหญ่จะยอมรับเอาแนวความคิดนี้มาใช้โดยปริยาย เพื่อที่จะมุ่งไปยังการพัฒนาการวิเคราะห์แบบจำลองของตน ซึ่งพบว่าอยู่ในฐานะที่สามารถจะควบคุมข้อโต้แย้งต่าง ๆ ได้อย่างเต็มที่ แต่การสร้างแบบจำลองใด ๆ ก็ตามบนรากฐานที่ไม่มั่นคงย่อมไม่สามารถนำไปสู่คำตอบที่ดีได้
ทฤษฎีอรรถประโยชน์ได้รับการขัดเกลามาเป็นอย่างดีแต่ก็ไม่ได้ทำให้ความคลุมเครือลดน้อยลงแต่อย่างใด ดังเช่นที่ Boulding ให้ข้อสรุปไว้ว่า “นักเศรษฐศาสตร์ตระหนักเป็นอย่างดีว่าความต้องการทางวัตถุเป็นแต่เพียงสินค้าขั้นกลาง ที่นำไปสู่การบรรลุเป้าหมายขั้นสุดท้ายที่เรียกว่า “อรรถประโยชน์” แต่นักเศรษฐศาสตร์ก็ไม่ทราบว่าอรรถประโยชน์แท้จริงคืออะไร เช่นเดียวกันกับที่นักฟิสิกส์ไม่ทราบว่าไฟฟ้าคืออะไร แต่ก็ไม่สามารถทำอะไรได้โดยปราศจากมัน (Boulding 1968 : 193-94)
ความเป็นฉับพลันของฟังชั่นก์อรรถประโยชน์
ฟังชั้นก์อรรถประโยชน์ดังที่กล่าวมาแล้วไม่ได้เกี่ยวข้องกับองค์ประกอบทางด้านเวลา มันแสดงลักษณะที่ถึงการเกิดขึ้นอย่างฉับพลัน คนเราจะมีความสนุก เป็นสุข ปีติยินดี มีความพอใจ และชื่นชอบ เมื่อได้บริโภคสินค้าอย่างฉับพลันทันที เงื่อนไขเหล่านี้จะลดลงหลังจากนั้น ความพึงพอใจจะเกิดขึ้นโดยทันที ณ เวลาที่เขาบริโภคสินค้า ไม่มีใครเคยสนใจคำว่าอรรถประโยชน์อย่างจริงจัง เนื่องจากคำนี้ค่อนข้างจะมีความหมายที่คลุมเครือ ไม่มีการพยายามที่จะทำให้ความหมายชัดเจนขึ้น (คล้ายกับที่ Boulding ตั้งข้อสังเกตไว้ข้างต้น)
คุณสมบัติอีก 2 ประการของฟังชั่นก์อรรถประโยชน์ คือ ไม่มีความเกี่ยวข้องกับมิติทางด้านเวลา และไม่มีการเปรียบเทียบกันระหว่างปัจเจกบุคคล ซึ่งเป็นคุณสมบัติทีน่าหัวเราะเมื่อต้องเผชิญกับ “ความหายาก” ซึ่งเป็นเหตุผลที่สำคัญที่สุดในการศึกษาวิชาเศรษฐศาสตร์ ภายใต้เงื่อนไขทั่วไปของทรัพยากรที่หายาก ฟังชั่นก์อรรถประโยชน์ไม่สามารถก่อให้เกิดการตัดสินคุณค่าได้ ดังตัวอย่าง จะใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดเพื่อผลิตอาหารดีหรือว่าจะผลิตรถยนต์ราคาแพงดี ควรจะใช้ทรัยากรเพื่อผลิตอาหารเลี้ยงคนยากจนดีหรือผลิตรถยนต์หรูหราเพื่อคนร่ำรวยดี ในสามัญสำนักของคนธรรมดาทั่วไปก็พอจะทราบคำตอบได้ดีว่าควรจะใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดไปผลิตอาหารเพื่อคนยากจนมากกว่าผลิตรถยนต์หรูหราเพื่อคนร่ำรวย แต่อย่างไรก็ตามเมื่อนักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักไม่สามารถหาคำตอบที่น่าพอใจต่อคำถามที่ชัดเจนเช่นนี้ได้ก็ถึงเวลาแล้วแนวความคิดนี้จะต้องถูกตั้งคำถามถึงข้อสมมุติฐานต่าง ๆ ที่ใช้ในการสร้างทฤษฎี
คำถามอาจจะสร้างความพึงพอใจและความเจ็บปวด
ในทางตรงกันข้าม "ความสุข" หมายถึงการเป็นอิสระจากความโลภหรือความอยาก จากความโกรธ และความหลง (พุทธทาสภิกขุ 1996 : 23 และพระราชวรมุนี 1983:28) การปลดเปลื้องสูงสุดสำหรับมนุษยชาติทั้งหลายคือ การเป็นอิสระจากสิ่งชั่วร้ายทั้งสามประการที่กล่าวมาแล้ว คนทั่วไปไม่สามารถปลดเปลื้องตัวเองออกจากกิเลสได้เนื่องจากขาดความรู้ที่ถูกต้อง (พระราชวรมุนี 1983:31) ความรู้ที่สำคัญและสูงกว่าความรู้อื่นทั้งปวงคือ การรู้ว่าไม่มีสิ่งที่เรียกว่า “ตัวตน” ถ้าไม่มีตัวตนก็จะไม่มีใครเห็นแก่ตัว ไม่มีใครมีความเศร้าโศก (พระราชวรมุนี 1983:32)
ตามหลักของศาสนาพุทธ มนุษย์เป็นสัตว์โลกที่มีการพัฒนาสูงสุด เนื่องจากมีลักษณะเฉพาะตามธรรมชาติคือ มีความสามารถในการเรียนรู้ และการพัฒนาสิ่งที่เรียกว่าขันธ์ทั้งห้า (พระธรรมปิฎก 1993:34-36) อัตราการพัฒนาของแต่ละบุคคลแตกต่างกันไป แต่ทุกคนก็สามารถพัฒนาตนเองได้อย่างไม่มีขีดจำกัด เนื่องจากสิ่งนี้เป็นคุณภาพที่สำคัญของบุคคล มีเหตุผลเพียงสิ่งเดียวที่ทำให้บุคคลประพฤติหรือกระทำแตกต่างกันไป นั้นคือความรู้ ถ้ามนุษย์มีความรู้อย่างเพียงพอ เขาจะตอบสนองแตกต่างกันไป การแก้ไขที่เหมาะสม คือ การสร้างความรู้ให้เกิดขึ้น การเรียนรู้ที่สำคัญที่สุดในศาสนาพุทธ คือ การเรียนรู้จากประสบการณ์ที่เป็นจริงหรือการได้รับคำชี้แนะที่ดีจากกัลยาณมิตร ซึ่งอาจจะเป็นบิดามารดา ครูบาอาจารย์ เพื่อน ญาติมิตรหรือบัณฑิตทั้งหลาย ซึ่งมีความหวังดีต่อทุกคน (พระเทพเวที 1990:16-17)
สิ่งที่พูดมาทั้งหมดคือคำสอนพื้นฐานของศาสนาพุทธ ซึ่งมีความสอดคล้องกับแนวความคิดเกี่ยวกับอรรถประโยชน์สูงสุดมากที่สุด แนวความคิดของนักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักเกี่ยวกับการแสวงหาความพึงพอใจสูงสุดและหลีกเลี่ยงจากความเจ็บปวดต่าง ๆ เป็นความคิดที่ตื้นเขิน ไม่สามารถเข้าถึงธรรมชาติที่เป็นแกนกลางของมนุษย์ได้  แนวคิดของศาสนาพุทธที่ว่ามนุษย์ควรจะปลดปล่อยตนเองออกจากความทุกข์ทั้งหลายเพื่อบรรลุถึงความสุขที่แท้จริงเป็นแนวคิดที่สูงส่งกว่า สาเหตุของทุกข์ที่สำคัญที่เกี่ยวข้องกับเศรษฐศาสตร์มากที่สุดคือความอยากหรือความโลภ แนวความคิดเกี่ยวกับ “ความสุข”  ในทัศนะของศาสนาพุทธไม่เหมือนกับความสุขในทัศนะของชาวตะวันตก ซึ่งมีความหมายในขอบเขตที่กว้าง ดังที่ได้เสนอมาก่อนหน้านี้ เช่น ความสนุกสนาน ความปีติยินดี ความพึงพอใจ ความหลงใหล และความรัก น่าประหลาดใจอยู่บ้างเล็กน้อยที่แนวคิดเกี่ยวกับ “การบริโภคอย่างมีประสิทธิภาพ” ไม่ได้รับการตรวจสอบอย่างเพียงพอในเศรษฐศาสตร์กระแสหลัก
ประสิทธิภาพในการบริโภค
ทุกข์ในทางศาสนาพุทธมีสองระดับ ระดับแรกเป็นทุกข์ทางกาย เกิดขึ้นจากขาดแคลนปัจจัยพื้นฐานหรือปัจจัยสี่ในการดำรงชีวิตเช่น อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ที่อยู่อาศัย และยารักษาโรค คนจะได้รับความทุกข์ทรมานอย่างรุนแรงถ้าไม่ได้รับอาหารที่เพียงพอ มีคำกล่าวในศาสนาพุทธว่า ความทุกข์ที่เกิดจากการขาดแคลนอาหารเป็นความทุกข์ที่เลวร้ายที่สุด มากว่าความทุกข์อื่นใด ดังนั้นผู้หิวโหยจึงไม่สามารถช่วยเหลือตนเองได้อย่างดีพอและไม่สามารถพัฒนาจิตใจให้ดีขึ้นได้ (พระธรรมปิฎก 1996 : 6) รองลงมา คือ ทุกข์ที่เกิดจากการขาดแคลนยารักษาโรค เครื่องนุ่งห่ม และที่อยู่อาศัย สาเหตุของทุกข์ทางกายแก้ไขได้โดยการตอบสนองต่อความต้องการพื้นฐานของบุคคลให้เพียงพอ ไม่มีวิธีการอื่นใดในการแก้ปัญหามากไปกว่านี้ ความต้องการพื้นฐานของมนุษย์จะต้องได้รับการตอบสนอง โดยความต้องการนี้รู้จักกันในนามของ “ความจำเป็นขั้นพื้นฐาน” (Essential Needs) ทุกข์ในระดับที่สอง คือ ทุกข์ที่เกิดจากความอยากซึ่งผลักดันโดยความโลภของมนุษย์ เป็นทุกข์ที่เกิดจากความรู้ไม่เท่าทันในกฎธรรมชาติหรืออวิชชา คือ ไม่รู้ว่าไม่มีสิ่งที่เรียกว่าตัวตนดำรงอยู่ ความโลภหรือความอยากเผาผลาญมนุษย์จากภายในใจของตนเอง ถ้าความอยากนี้ไม่ได้รับการตอบสนอง (พระเทพเวที 1990:79-81) แต่ร่างกายของมนุษย์จะไม่ได้รับผลกระทบจากความอยากหรือทุกข์ในระดับที่สองนี้ เนื่องจากกายแยกออกต่างหากจากจิตใจหรืออารมณ์ความรู้สึก ท้ายที่สุดแล้วมนุษย์จะไม่ตายจากการไม่ได้รับการตอบสนองความอยากของตน การเยียวยาความอยากที่แท้จริงคือการช่วยให้คนเหล่านั้นตระหนักถึงกฎธรรมชาติเกี่ยวกับความไม่มีตัวตน การตอบสนองความอยากของมนุษย์อย่างไม่จบสิ้นไม่ใช่เป็นการแก้ปัญหา ที่จริงแล้วกลับเป็นการเพิ่มปัญหาให้หนักขึ้นกว่าเดิม
ถ้าประยุกต์แนวความคิดดังกล่าวเข้าไปในฟังชั่นก์อรรถประโยชน์ของเศรษฐศาสตร์กระแสหลัก มนุษย์จะบรรลุความพึงพอใจได้ทันทีเมื่อความต้องการได้รับการตอบสนอง เนื่องจากความต้องการทางกายได้รับการตอบสนองไปแล้ว ความต้องการในระดับที่สูงกว่าจะอยู่ภายในจิตใจของมนุษย์เอง ที่เกิดขึ้นจากความโลภไม่มีที่สิ้นสุด นักเศรษฐศาสตร์กระแสหลักที่ดีจะอ้างถึงงบประมาณหรือรายได้ที่มีอยู่จำกัด คล้ายกับเป็นกำแพงป้องกันการไหลท่วมของความทะยานอยากภายใน โชคร้ายที่หลายคนก่อนจะถึงขีดจำกัดของรายได้ ความเสียหายได้บังเกิดแล้ว โดยการดูดซับทรัพยากรไปใช้เพื่อผลิตสินค้าและบริการเพื่อตอบสนองความทะยานอยากที่ไม่รู้จักพอ