cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
เรดเวลเวต (วงดนตรี)
2018: เดอะเพอร์เฟ็กต์เวลเวต, #คุกกี้จาร์, ซัมเมอร์แมจิก และ อาร์บีบี
เมื่อวันที่ 29 เมษายน ค.ศ. 2018 เรดเวลเวต ได้จัดงานแฟนมีตครั้งแรกที่ Rosemont Theater ในชิคาโก โดยมีผู้ชมถึง 4,000คน งานนี้เป็นการแสดงเดี่ยวครั้งแรกโดยวงเคป็อปหญิงในสหรัฐอเมริกาตั้งแต่ปี ค.ศ. 2016 หลังจากนั้นทางวงได้ออกทัวร์หกเมืองในญี่ปุ่นในเดือนพฤษภาคมและมิถุนายน รวมเป็น 20,000คน อีพีภาษาญี่ปุ่นเปิดตัวของพวกเธอ, #Cookie Jar วางจำหน่ายเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม ค.ศ.2018 โดยค่ายเพลง เอเว็กซ์แทร็กซ์ และรวมเพลงใหม่หกเพลง รวมถึงเวอร์ชันภาษาญี่ปุ่นของเพลง "ดัมป์-ดัมป์" "รัสเซียนรูเล็ตต์" และ "เรดเฟลเวอร์". เพลงอื่นๆในอัลบั้มได้แก่ "#คุกกี้จาร์" "Aitai-tai" และ "Cause It's You" เปิดตัวเดบิวต์ในอันดับที่สามของชาร์ต ออริคอน และขายได้ 26,124 ชุดในสัปดาห์แรกที่วางจำหน่ายในญี่ปุ่น
ปัญหาเยอรมัน
สงครามกับออสเตรียและฝรั่งเศส
ในช่วงเดียวกัน บิสมาร์คได้จัดตั้งสมาพันธรัฐเยอรมันเหนือขึ้นมากีดกันออสเตรียและราชอาณาจักรบาวาเรียทางใต้ที่เป็นพวกโรมันคาทอลิกไม่ให้มีบทบาทโดดเด่นในเยอรมนีที่ประชาชนส่วนใหญ่เป็นโปรเตสแตนต์และมีเชื้อสายปรัสเซีย นอกจากนี้บิสมาร์คยังประสบความสำเร็จในการใช้สงครามฝรั่งเศส-ปรัสเซียโน้มน้าวบรรดารัฐเยอรมันต่าง ๆ รวมถึงราชอาณาจักรบาวาเรียให้มาเข้าร่วมกับปรัสเซียในการต่อต้านจักรวรรดิฝรั่งเศสที่สอง อย่างไรก็ตามออสเตรีย-ฮังการีไม่ได้เข้าร่วมสงครามครั้งนี้แต่อย่างใด หลังจากนั้นปรัสเซียได้รับชัยชนะภายในระยะเวลาอันรวดเร็ว จนในที่สุดข้อถกเถียงถึงคำถามเยอรมันนี้ก็ได้ข้อยุติว่าแนวทาง อนุประเทศเยอรมัน ผ่านความเห็นชอบจากทุกฝ่ายในปี พ.ศ. 2414 บิสมาร์คยังได้ใช้อภิสิทธิ์ที่ปรัสเซียรบชนะในสงครามเป็นตัวช่วยให้คงความเป็นพันธมิตรกับบาวาเรียต่อไป และได้ประกาศสถาปนาจักรวรรดิเยอรมันขึ้นในที่สุด ซึ่งในรัฐใหม่นี้ปรัสเซียที่เป็นโปรเตสแตนท์ถือว่ามีอิทธิพลและบทบาทมากที่สุด ส่วนออสเตรีย-ฮังการีถูกกันออกไปแยกเป็นรัฐของตัวเองต่างหากจากจักรวรรดิเยอรมัน จึงสรุปได้ว่าประเทศเยอรมนีน้อยเป็นแนวทางที่ได้รับชัยชนะในข้อถกเถียงครั้งนี้
อิทธิพลในภายหลัง
ต่อมาระบอบ เอาสโทรฟาสชิสมุส (Austrofaschismus; ฟาสซิสต์ออสเตรีย) ของออสเตรียระหว่างปี พ.ศ. 2477 - พ.ศ. 2481 ได้มุ่งเน้นไปที่ประวัติศาสตร์ของออสเตรียและต่อต้านการรวมออสเตรียเข้ากับจักรวรรดิไรช์ที่สาม เนื่องจากความเชื่อที่ว่าชาวออสเตรียคือ "ชาวเยอรมันผู้ดีกว่า" นอกจากนี้นายกรัฐมนตรีออสเตรีย คูร์ท ชุชนิจก์ ยังเรียกออสเตรียว่าเป็น "รัฐเยอรมันที่ดีกว่า" อีกด้วย แต่ชุชนิจก์กลับต้องดิ้นรนอย่างมากเพื่อให้ออสเตรียสามารถดำรงเอกราชของตนไว้ได้ อย่างไรก็ตามนักชาตินิยมเยอรมันยังคงปรารถนาที่จะรวมชาวเยอรมันทั้งหมดไว้ภายใต้รัฐหนึ่งเดียวตามแนวทางมหาประเทศ thumb|right|บัตรลงคะแนนเสียง วันที่ 10 เมษายน พ.ศ. 2481 โดยข้อความในบัตรมีความว่า "ท่านเห็นด้วยกับการรวมออสเตรียเข้ากับ จักรวรรดิไรซ์ เยอรมันเมื่อวันที่ 13 มีนาคม พ.ศ. 2481 หรือไม่ และท่านลงคะแนนเสียงให้กับพรรคของผู้นำของเรา อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ หรือไม่" ซึ่งวงกลมวงใหญ่แสดงข้อความว่า "ใช่" ส่วนวงเล็กกว่าคือ "ไม่" ต่อมาในปี พ.ศ. 2481 อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ ซึ่งเป็นชาวเยอรมันเชื้อสายออสเตรียแต่กำเนิด ประสบความสำเร็จในการรวมออสเตรียอันเป็นแผ่นดินเกิดเข้ากับเยอรมนีได้สำเร็จใน อันชลุสส์ ซึ่งเป็นความปรารถนาส่วนตัวของเขามาอย่างยาวนาน แต่การกระทำดังกล่าวถือเป็นการละเมิดเงื่อนไขข้อตกลงในสนธิสัญญาแวร์ซาย แม้ว่าชาวเยอรมันและชาวออสเตรียต่างพากันสนับสนุนอย่างล้นหลามก็ตาม ทั้งนี้สถานการณ์ทางการเมืองในออสเตรียแตกต่างจากช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 ค่อนข้างมาก โดยในช่วงปี พ.ศ. 2481 ออสเตรียตกอยู่ในเงามืดของความเป็นชาติมหาอำนาจในอดีตและมีสถานะด้อยกว่าเยอรมนีอย่างมาก ทั้งนี้หากกล่าวถึงแนวทางมหาประเทศเยอรมันในบริบทช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 จะเรียกรัฐที่รวมกันใหม่นี้ว่า กรอสส์ดอยท์เชสไรซ์ (Großdeutsches Reich; มหาจักรวรรดิไรซ์เยอรมัน) หรือเรียกสั้น ๆ ว่า กรอสส์ดอยท์ชลันด์ (Großdeutschland; เยอรมนีใหญ่) ซึ่งในครั้งแรกเป็นชื่อที่เรียกอย่างไม่เป็นทางการ แต่ต่อมาถูกใช้เป็นชื่อทางการในปี พ.ศ. 2486 และเช่นเดียวกับเยอรมนี (ก่อนสงครามโลกครั้งที่สอง) ออสเตรีย และอาลซัส-ลอแรน มหาจักรวรรดิไรซ์ได้ผนวกรวมแกรนดัชชีลักเซมเบิร์ก ซูเดเทินลันด์ โบฮีเมียและโมราเวีย ดินแดนมีเมิล ดินแดนโปแลนด์ที่ถูกผนวกรวมเข้ากับนาซีเยอรมนี เสรีรัฐดันซิก และดินแดนของ "รัฐบาลทั่วไป" (ดินแดนโปแลนด์ที่ถูกกองทัพเยอรมันยึดครอง) เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิ thumb|right|มหาจักรวรรดิไรซ์เยอรมัน พ.ศ. 2486
หลังสงครามโลกครั้งที่สองและการรวมประเทศ
การรวมประเทศกันระหว่างออสเตรียและเยอรมนีสิ้นสุดลงพร้อมกับสงครามโลกครั้งที่สองและความพ่ายแพ้ของฝ่ายนาซีเยอรมนีในปี พ.ศ. 2488 ส่งผลให้ เยอรมนีใหญ่ ถูกแยกออกเป็นสามประเทศคือ เยอรมนีตะวันตก เยอรมนีตะวันออก และออสเตรีย โดยฝ่ายสัมพันธมิตร นอกจากนี้เยอรมนียังสูญเสียอาณาเขตจำนวนมากหลังสงครามสิ้นสุดลง เช่น อาณาเขตส่วนมากของปรัสเซียในอดีต ซึ่งถูกผนวกคืนแก่โปแลนด์และบางส่วนถูกผนวกรวมเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียต ในขณะที่ลักเซมเบิร์ก ดินแดนของชาวเช็ก (เช็กโกสโลวาเกีย) และดินแดนของชาวสโลวีเนีย (ยูโกสลาเวีย) ได้รับเอกราชคืนจากเยอรมนีในท้ายที่สุด
ในช่วงแรกฝ่ายสัมพันธมิตรเริ่มแบ่งแยกเยอรมนีออกเป็นเขตยึดครองสี่ส่วน ตามมาด้วยการสถาปนารัฐชาติเยอรมันขึ้นมาสองรัฐ (เยอรมนีตะวันตกและเยอรมนีตะวันออก) ซึ่งทำให้เกิดความแตกแยกมากขึ้นกว่าเดิม โดยเฉพาะในช่วงสงครามเย็นที่มีการสร้างกำแพงเบอร์ลินขึ้นมาในปี พ.ศ. 2504 ก่อนที่ท้ายที่สุดจะถูกทำลายลงในช่วงปี พ.ศ. 2532/2533 โดยหลังจากการก่อการกำเริบในเยอรมนีตะวันออก ค.ศ. 1953 วันหยุดราชการในสหพันธรัฐเยอรมนีถูกกำหนดไว้วันที่ 17 มิถุนายน และถูกตั้งชื่อว่า วันเอกภาพเยอรมัน (Day of German Unity) เพื่อย้ำเตือนชาวเยอรมันทุกคนว่า คำถามเยอรมันยังไม่ถูกตอบ (die offene Deutsche Frage) และเพื่อเรียกร้องให้มีการรวมประเทศขึ้นอีกครั้งหนึ่ง
อาณาเขตในปัจจุบันของประเทศเยอรมนีหลังการรวมประเทศระหว่างเยอรมนีตะวันตกและเยอรมนีตะวันออกในปี พ.ศ. 2533 คือบทสรุปที่เทียบเคียงได้กับ แนวทางอนุประเทศ มากกว่า แนวทางมหาประเทศ โดยที่ออสเตรียมีสถานะเป็นรัฐเอกราชแยกจากกันต่างหาก ทั้งนี้ในปัจจุบันไม่ปรากฎแนวคิดที่ต้องการรวมประเทศเป็น เยอรมนีใหญ่ ขึ้นมาอีกครั้งในกลุ่มการเมืองกระแสหลักของทั้งในออสเตรียและเยอรมนี เนื่องจากแนวคิดดังกล่าวเชื่อมโยงอย่างมากกับจักรวรรดิไรซ์ที่สาม ซึ่งกลุ่มที่ยังคงมีแนวคิดเช่นนี้มักจะถูกเรียกว่าเป็นพวกนิยมฟาสซิสต์หรือพวกนีโอนาซี
เรดเวลเวต (วงดนตรี)
2018: เดอะเพอร์เฟ็กต์เวลเวต, #คุกกี้จาร์, ซัมเมอร์แมจิก และ อาร์บีบี
เรดเวลเวต ได้ออกอัลบั้มที่ 3 ของปีและ อีพี ที่ 5 ของพวกเธอทั้งหมดในวันที่ 30 พฤศจิกายน อีพี, RBB มีทั้งหมด 6 แทร็ก โดยเพลง "อาร์บีบี (แรลลี่ แบด บอย)" ได้รับโปรโมตเป็นซิงเกิลนำ และเวอร์ชันภาษาอังกฤษ
2019-2020: แซปปี้ ,ซิมซาลาบิม, อึมพาอึมพา และ ไซโค
เมื่อวันที่ 6 มกราคม ค.ศ. 2019 เรดเวลเวต ได้เปิดตัวดิจิทัลซิงเกิลภาษาญี่ปุ่นเพลงแรกของพวกเธอในชื่อ "Sappy" ต่อมาได้ออกซิงเกิลภาษาญี่ปุ่นอีกเพลง "Sayonara" ในวันที่ 20 กุมภาพันธ์ ทั้งสองเพลงถูกรวมอยู่ในอีพีที่สองของญี่ปุ่น Sappy ซึ่งออกจำหน่ายในวันที่ 29 พฤษภาคม นอกจากนี้ อีพี ยังรวมเพลง "พีก-อะ-บู" "รุกกี" และ "พาวเวอร์อัพ" เวอร์ชันภาษาญี่ปุ่น ตลอดจนเพลงใหม่อย่าง "Swimming Pool" ในเดือนกุมภาพันธ์ เรดเวลเวต ได้เข้าร่วมทัวร์ Redmare Tour ในอเมริกาเหนือพวกเขาจัดแสดงใน ลอสแอนเจลิส แดลลัส ไมแอมี ชิคาโก และ นวร์ก ในสหรัฐอเมริกา รวมถึง โทรอนโต แวนคูเวอร์ ในแคนนาดา กลายเป็นเกิร์สกรุ๊ปเคป็อบกลุ่มแรกที่จัดทัวร์ในอเมริกาเหนือในรอบสามปี  เมื่อวันที่ 5 เมษายน เรดเวลเวต ได้แสดงเพลง "Close to Me" เวอร์ชันรีมิกซ์โดย เอลลี โกลดิง ร่วมด้วย ดิปโล โดยมีสมาชิก เยรี และ เวนดี เป็นผู้แต่งเนื้อร้องภาษาเกาหลีให้กับเพลงนี้ เพลงดังกล่าวได้รับรางวัล Choice Electronic/Dance Song ที่งาน 2019 Teen Choice Awards
เมื่อวันที่ 19 มิถุนายน เรดเวลเวต ได้ปล่อยอีพี เดอะ เรฟเว เฟสติวัล: เดย์ 1 ซึ่งมีซิงเกิลนำอย่าง "Zimzalabim" และยังเป็นเพลงแรกในไตรภาค The ReVe Festival ตามมาด้วย อีพี ที่สองของซีรีส์ เดอะ เรฟเว เฟสติวัล: เดย์ 2 และซิงเกิลนำ "Umpah Umpah" ในวันที่ 20 สิงหาคม ในเดือนเดียวกัน เรดเวลเวต ได้ปล่อยเพลง See the Starsสำหรับละครเรื่อง Hotel Del Luna ทางช่อง tvN เมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน เพลง"Umpah Umpah" ได้รับรางวัลเพลงแห่งปีจากงาน เอเชียอาร์ติสต์อะวอดส์ ตอนจบของไตรภาค The ReVe Festival: Finale ได้รับการปล่อยตัวเมื่อวันที่ 23 ธันวาคม โดยเป็นการนำเอาอีพีสองชุดใหม่มารีแพ็คเกจ นำโดยซิงเกิล "Psycho" เพื่อโปรโมตไตรภาค The ReVe Festival วงได้เริ่มทัวร์ครั้งที่สามในชื่อ ลารูจ ซึ่งเริ่มขึ้นในกรุงโซลในวันที่ 23 และ 24 พฤศจิกายน ต้นปี 2020 ลารูจ ยังคงอารีน่าทัวร์ในญี่ปุ่น โดยไม่มีเวนดี ซึ่งได้รับบาดเจ็บจากอุบัติเหตุบนเวทีระหว่างการซ้อมที่ SBS Gayo Daejeon เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม หลังจากสามวันในญี่ปุ่น คอนเสิร์ต ลารูจ สองครั้งสุดท้ายที่โยโกฮาม่าต้องถูกเลื่อนออกไปเนื่องจาก การระบาดทั่วของโควิด-19
ในปี 2020 เรดเวลเวต ได้แสดงในภาพยนตร์เพลงแอนิเมชั่นเรื่อง Trolls World Tour ซึ่งเป็นตัวแทนของ K-pop trolls และเพลง "รัสเซียนรูเล็ตต์" ของพวกเธอก็ถูกนำมาใช้ในภาพยนตร์ ภาพยนตร์เรื่องนี้มีการเปิดตัวดิจิทัลที่ใหญ่ที่สุดตลอดการและทำลายสถิติการสตรีม เมื่อวันที่ 21 สิงหาคม เรดเวลเวต ได้ปล่อยซิงเกิล เอสเอ็มสเตชัน ซึ่งเป็นเพลงคัฟเวอร์"Milky Way" เป็นส่วนหนึ่งของโปรเจ็กต์ฉลองครบรอบ 20 ปีการเดบิวต์ของ โบอา สิ่งนี้ยังเป็นเครื่องหมายของการกลับมายังวงบางส่วนของเวนดี แปดเดือนหลังจากอุบัติเหตุบนเวทีของเธอ เมื่อวันที่ 17 ตุลาคม เรดเวลเวต ได้ปล่อยเพลงประกอบละครเรื่อง Start-Up ทางช่องtvN ในชื่อ"Future" เรดเวลเวต ยังเป็นศิลปินเคป็อปที่มียอดสตรีมสูงสุดบน สปอติฟาย ในปี 2020
2021–ปัจจุบัน: Queendom, The ReVe Festival 2022 และ Bloom
เมื่อวันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 2021 ทางวงได้กลับมารวมตัวกันครบห้าคน หลังจากหายไปหนึ่งปีเนื่องจากอาการบาดเจ็บของ เวนดี สำหรับ SM Town Live Culture Humanity ซึ่งเป็นคอนเสิร์ตออนไลน์ที่ถ่ายทอดสด เมื่อวันที่ 16 สิงหาคม พวกเธอได้ปล่อย อีพี เกาหลีที่หกของพวกเธอ Queendom ควบคู่ไปกับซิงเกิลในชื่อเดียวกัน
เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม วงได้ประกาศเปิดตัวสตูดิโออัลบั้มญี่ปุ่นชุดแรกของพวกเธอ Bloom โดยมีซิงเกิลนำอย่าง "Wildside" มีกำหนดวางจำหน่ายในวันที่ 2 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2022 แต่ถูกเลื่อนออกไปในวันที่ 14 มกราคม เนื่องจากเหตุผลทางด้านการผลิต ภายหลังได้มีการประกาศวันที่ออกอัลบั้มใหม่คือวันที่ 6 เมษายน ต่อมาวันที่ 21 กุมภาพันธ์ มีการประกาศว่าทางวงจะจัดการแสดงสดพิเศษในชื่อ "The ReVe Festival: Prologue" ในวันที่ 19-20 มีนาคม แต่ถูกเลื่อนออกไปเนื่องจากไอรีน จอย และเยรี ตรวจพบเชื้อโควิด-19ในวันที่14 มีนาคม
เมื่อวันที่ 21 มีนาคม ค.ศ. 2022 พวกเธอได้เปิดตัวอีพี The ReVe Festival 2022 – Feel My Rhythm ซึ่งเป็นภาคต่อของ The ReVe Festival ไตรภาคปี ค.ศ. 2019 พร้อมกับซิงเกิลนำ "Feel My Rhythm"
เมื่อวันที่ 7 พฤศจิกายน 2022  เอสเอ็มเอนเตอร์เทนเมนต์ ได้ประกาศว่าทางวงจะปล่อย อีพี The ReVe Festival 2022 – Birthday ควบคู่ไปกับซิงเกิลนำอย่าง "Birthday" ในวันที่ 28 พฤศจิกายน
เต่าซูลคาต้า
เต่าซูคาตา หรือ เต่าเดือยแอฟริกา (Sulcata tortoise, African spurred tortoise) เป็นเต่าบกชนิดหนึ่ง ที่มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Geochelone sulcata
จัดเป็นเต่าบกที่มีความใหญ่เป็นอันดับ 3 ของโลกรองมาจาก เต่ายักษ์กาลาปากอส (G. nigra) และเต่ายักษ์อัลดาบรา (Aldabrachelys gigantea) จัดเป็นเต่าที่มีลักษณะกระดองที่แบนราบ เมื่อยังอยู่ในวัยเล็กลำตัวมีสีขาวไปจนถึงสีน้ำตาลเหลือง เมื่อเข้าสู่วัยรุ่นและวัยเต็มวัยสีของกระดองจะพัฒนาเป็นสีน้ำตาลและสีเหลือง ขาทั้งสี่ข้างแข็งแรง โดยเฉพาะขาคู่หน้ามีเกล็ดขนาดใหญ่เห็นได้ชัดเจน
กระจายพันธุ์บริเวณพื้นที่แห้งแล้ง บริเวณขอบทะเลทรายซาฮาราตั้งแต่มาลี และเซเนกัล ในแอฟริกาตะวันตกไปจนถึงเอธิโอเปียในแอฟริกาตะวันออก
ขนาดเมื่อโตเต็มที่ยาวได้มากกว่า 36 นิ้ว น้ำหนักกว่า 105 กิโลกรัม มีอายุยาวกว่า 100 ปี
เป็นเต่าที่กินอาหารหลักได้หลากหลาย โดยมากเป็นหญ้า รวมถึงวัชพืชและผลไม้ชนิดต่าง ๆ รวมถึงพืชในทะเลทราย เช่น กระบองเพชร มีพฤติกรรมที่แตกต่างไปกวาเต่าบกชนิดอื่น ๆ คือ เดินเก่งและเดินได้เร็ว สามารถเดินหาอาหารกินได้วันละหลายชั่วโมง เต่าตัวผู้เมื่อสู่วัยเจริญพันธุ์เมื่ออายุได้ราว 5 ปี หรือมีความยาวประมาณ 15 นิ้ว ในส่วนตัวเมียจะเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์เมื่ออายุได้ 7 ปี หรือมีความยาวประมาณ 17 นิ้ว ตัวผู้มีโคนหางที่ยาวกว่าตัวเมีย และมีกระดองบริเวณก้นเป็นรูปตัวV|วี อีกทั้งกระดองใต้ท้องมีลักษณะโค้งเว้าเข้าไปด้านใน การสังเกตเพศเห็นได้เมื่อมีอายุได้ 3-4 ปี หรือมีความยาวประมาณ 1 ฟุต
มีฤดูผสมพันธุ์ในช่วงต้นฤดูร้อนจนถึงปลายฤดูฝน โดยใช้เวลาผสมพันธุ์นานราว 1 ชั่วโมง เต่าตัวเมียจะวางไข่หลังผสมพันธุ์แล้ว 1 เดือน โดยใช้ขาหลังขุดหลุม ซึ่งอาจมีหลายหลุมเพื่อหลอกสัตว์กินเนื้อชนิดอื่นที่จะมาขโมยไข่ วางไข่ครั้งละ 20-30 ฟอง โดยในแต่ละปีอาจวางไข่ได้ถึงครั้งละ 4-5 ครั้ง และมักจะวางไข่ในช่วงเวลาบ่ายไปจนถึงตอนเย็น ไข่ใช้เวลาฟักเป็นตัวประมาณ 90 วัน โดบใช้อุณหภูมิประมาณ 29-31 องศาเซลเซียส ความชื้นอยู่ที่ร้อยละ 75-85 ลูกเต่าเมื่อแรกฟักจะมีความยาวประมาณ 2 นิ้ว น้ำหนักประมาณ 20-30 กรัม และจะมีถุงไข่แดงติดตัวมาด้วย ซึ่งถุงไข่แดงนั้นจะให้พลังงานแทนอาหาร ใช้เวลานานประมาณหนึ่งสัปดาห์ ถุงไข่แดงนี้จึงจะยุบไป
ปัจจุบัน เต่าซูลคาตาเป็นเต่าบกอีกชนิดหนึ่ง ที่นิยมเลี้ยงกันเป็นสัตว์เลี้ยง และสามารถเพาะขยายพันธุ์ในที่เลี้ยงได้แล้ว รวมถึงในประเทศไทยด้วย
แหล่งข้อมูลอื่น
ความรู้เรื่องเต่าบก เต่าซูลคาตา
สมเด็จพระมหินทราธิราช
สมเด็จพระมหินทราธิราช พระนามเดิมว่า พระมหินทราธิราช หรือเรียกสั้น ๆ อีกชื่อหนึ่งได้ว่า พระมหินทร์ เป็นพระมหากษัตริย์ไทยรัชกาลที่ 16 แห่งอาณาจักรอยุธยา พระราชพงศาวดารกรุงเก่า ฉบับหลวงประเสริฐอักษรนิติ์ ระบุว่าพระองค์ทรงไม่เอาพระทัยใส่การศึก ทำให้การรักษาพระนครอ่อนแอลงจนเสียกรุงครั้งที่หนึ่ง
พระราชประวัติ
สมเด็จพระมหินทราธิราช มีพระนามเดิมว่า พระมหินทราธิราช ทรงพระราชสมภพราว พ.ศ. 2082 เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่สองในสมเด็จพระมหาจักรพรรดิกับพระสุริโยทัย มีพระเชษฐาคือพระราเมศวรผู้เป็นพระมหาอุปราช และมีพระขนิษฐาคือพระวิสุทธิกษัตรีย์ พระบรมดิลก พระเทพกษัตรีย์ และยังมีพระอนุชาและพระขนิษฐาต่างพระชนนี คือ พระศรีเสาวราช กับ พระแก้วฟ้า
พระราชพงศาวดาร ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) ระบุว่าพระมหินทราธิราชได้ตามเสด็จฯ ออกรบในสงครามพระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ด้วย แต่ถูกทหารมอญล้อมจับพร้อมกับพระราเมศวรไปถวายพระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ซึ่งประทับที่เมืองชัยนาท สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงทราบจึงส่งพระราชสาส์นไปขอให้ปล่อยพระราชโอรสทั้งสองพระองค์คืนกรุงศรีอยุธยา พระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ทรงตกลงโดยขอแลกกับช้างพลายมงคลทวีปและช้างพลายศรีมงคลไปไว้กรุงหงสาวดี สมเด็จพระมหาจักรพรรดิปรึกษามุขมนตรีแล้วก็ตกลงถวาย กองทัพพระเจ้าหงสาวดีจึงยกทัพกลับไป
พระราชกรณียกิจ
หลังสงครามช้างเผือกที่ทำให้เสียพระราเมศวรแก่กรุงหงสาวดีในปี พ.ศ. 2106 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงสละราชสมบัติให้พระมหินทราธิราชซึ่งขณะนั้นพระชนมายุได้ 25 พรรษา สมเด็จพระมหินทราธิราชทรงขัดพระทัยที่ต้องอยู่ใต้บังคับบัญชาสมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราชเจ้าเมืองพิษณุโลก ทรงปรึกษากับพระยารามแล้วจึงชักชวนสมเด็จพระไชยเชษฐาธิราชให้มาตีเมืองพิษณุโลก เมื่อทัพทั้งสองฝ่ายประชิดเมืองพิษณุโลกได้แล้วก็ยังตีเมืองไม่สำเร็จ เพราะมีทัพจากพระเจ้าบุเรงนองมาช่วยเมืองพิษณุโลก
เมื่อแผนการไม่สำเร็จสมเด็จพระมหินทราธิราชก็เลิกทัพคืนกรุงศรีอยุธยา ทรงเห็นว่าสมเด็จพระมหาธรรมราชากับหัวเมืองเหนืออยู่ข้างกรุงหงสาวดีและไม่ไยดีกับกรุงศรีอยุธยาแล้ว จึงอัญเชิญพระราชบิดาลาผนวชมาครองราชสมบัติดังเดิมในปี พ.ศ. 2111 และใช้โอกาสที่สมเด็จพระมหาธรรมราชากับพระนเรศไปเข้าเฝ้าพระเจ้าบุเรงนองที่กรุงหงสาวดี ยกทัพไปชิงพระวิสุทธิกษัตรีย์ พระเอกาทศรถ และครอบครัวของพวกข้าหลวงเดิมมาไว้กรุงศรีอยุธยา ขากลับสมเด็จพระมหินทราธิราชพยายามตีเมืองกำแพงเพชรเพราะทรงเห็นว่าเป็นกำลังฝ่ายข้าศึก แต่ไม่สำเร็จ สมเด็จพระมหาธรรมราชาทราบข่าวทั้งหมดจึงทูลฟ้องพระเจ้าบุเรงนอง พระเจ้าบุเรงนองจึงยกทัพใหญ่มาอีกครั้งในเดือน 12 สามารถปิดล้อมกรุงศรีอยุธยาไว้ได้ แต่ตีพระนครแต่ไม่สำเร็จ ระหว่างนั้นสมเด็จพระมหาจักรพรรดิประชวรได้ 25 วันก็เสด็จสวรรคต
สมเด็จพระมหินทราธิราชสืบราชสมบัติอีกครั้ง แล้วทรงมอบหมายให้พระยารามบัญชาการรบแทน ส่วนพระองค์ประทับแต่ในพระราชวัง ไม่เอาพระทัยใส่ในการศึก ฝ่ายพระเจ้าบุเรงนองมีพระราชสาส์นถึงสมเด็จพระมหินทราธิราชว่าถ้าส่งตัวพระยารามมาให้จะยอมเป็นพระราชไมตรี สมเด็จพระมหินทราธิราชก็ยอมทำตาม พระเจ้าบุเรงนองก็ให้กองทัพพักรบไว้ ต่อมามีรับสั่งให้พระสังฆราชกรุงศรีอยุธยาไปแจ้งแก่กรุงศรีอยุธยาว่าถ้าพระเจ้าแผ่นดินและขุนนางทั้งปวงออกมาถวายบังคมแก่พระองค์ ก็จะรับพระราชไมตรี ทรงรออยู่ 7 วันยังไม่ได้คำตอบ สมเด็จพระมหาธรรมราชาออกไปเจรจาก็ไม่สำเร็จ พระเจ้าบุเรงนองจึงรับสั่งโจมตีกรุงศรีอยุธยาต่อ ระหว่างนั้นพระเจ้าลูกเธอพระศรีเสาวราชนำกองพล 15,000 มาช่วยป้องกันพระนครโดยไม่ได้ปรึกษาพระเชษฐา สมเด็จพระมหินทราธิราชเห็นว่าพระอนุชาทำตามอำเภอใจ จึงรับสั่งให้พระยาธรรมาคุมตัวพระศรีเสาวราชไปสำเร็จโทษ ณ วัดพระราม บรรดาทหารก็เสียใจ แต่เห็นแก่สวัสดิภาพของครอบครัวจึงมุ่งรักษาพระนครต่อ ฝ่ายสมเด็จพระมหาธรรมราชาคิดอุบายให้พระยาจักรีเป็นไส้ศึก พระเจ้าบุเรงนองก็ยินดีตามแผน สมเด็จพระมหินทราธิราชหลงเชื่อว่าพระยาจักรีหนีมาได้จริง ก็พระราชทานรางวัลและมอบหมายให้บัญชาการรักษาพระนคร พระยาจักรีทำหน้าที่เข้มแข็งอยู่เดือนหนึ่งจึงเริ่มทำให้กองกำลังกรุงศรีอยุธยาอ่อนกำลังลง พระเจ้าบุเรงนองทรงทราบก็รับสั่งให้นายทัพนายกองเข้าโจมตีกรุงศรีอยุธยา จึงเสียกรุงในวันแรม 11 ค่ำ เดือน 9 พระมหาอุปราชากรุงหงสาวดีและสมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราชพาสมเด็จพระมหินทราธิราชไปเข้าเฝ้าพระเจ้าบุเรงนองที่พลับพลาวัดมเหยงคณ์ พระเจ้าบุเรงนองตบพระหัตถ์ที่พระราชอาสน์ทูลเชิญสมเด็จพระมหินทราธิราชให้เข้ามานั่ง สมเด็จพระมหินทราธิราชก็คลานเข้าไปแต่ไม่ถึงที่พระราชอาสน์ พระเจ้าบุเรงนองยื่นพานพระศรีให้ สมเด็จพระมหินทราธิราชไม่ทรงรับ เมื่อพระเจ้าบุเรงนองหยิบพระศรีให้ ทรงรับมาไว้ครูหนึ่งจึงเสวย พระเจ้าบุเรงนองเชิญสมเด็จพระมหินทราธิราชไปอยู่กรุงหงสาวดี โดยระหว่างรอเสด็จให้อยู่ในความดูแลของสมเด็จพระมหาธรรมราชา และให้พระมหาอุปราชาเข้าไปกวาดต้อนครัวเรือนชาวกรุงศรีอยุธยาและรูปหล่อส่งไปกรุงหงสาวดีทั้งหมด
การสวรรคต
เมื่อสมเด็จพระมหินทราธิราชตามเสด็จฯ ถึงเมืองแครงก็ประชวรหนัก แม้พระเจ้าบุเรงนองจะคาดโทษแพทย์หากรักษาไม่หายและได้เสด็จมาเยี่ยมให้กำลังใจ ไม่นานก็สวรรคต สิริพระชนมพรรษา 30 พรรษา พระราชทานเพลิงแล้วให้ทหารนำพระอัฐิ พระสนม และเครื่องราชูปโภคมาส่งกรุงศรีอยุธยา
ในวัฒนธรรมสมัยนิยม
มีนักแสดงผู้รับบท สมเด็จพระมหินทราธิราช ได้แก่
เม็ก ไรอัน
เม็ก ไรอัน (Meg Ryan) เกิดเมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน ค.ศ. 1961 เป็นนักแสดงชาวอเมริกัน
ไรอันเกิดในคอนเน็กติกัส ชื่อเดิมคือ มาร์กาเร็ต แมรี่ เอมีลี่ แอนนา ไฮร่า เติบโตในนิวยอร์ก เข้าเรียนที่มหาวิทยาลัยเอกหนังสือพิมพ์ และหารายได้พิเศษสำหรับการเรียนภาคค่ำ เธอได้รับบทในหนังตอนเรื่องหนึ่ง จากนั้นก็ปรากฏอยู่บนภาพยนตร์เรื่องแรกในเรื่อง Rich and Famous ในปี 1981 ซึ่งต่อมาก็ได้แสดงในละครช่วงกลางวันเรื่อง As the World Turns ในปี 1982-1984 และในช่วงปี 1983 เธอเล่นเรื่อง Amityville 3-D ทำให้เธอเป็นที่รู้จักมากขึ้น และยิ่งเป็นที่รู้จักในภาพยนตร์เรื่อง Top Gun ในปี 1986 และในปีต่อมาเธอเป็นตัวเอกในเรื่อง Innerspace แสดงคู่กับ เดนนิส เควด ซึ่งทั้งคู่ได้แต่งงานในเวลาต่อมา ในปี 1991 และทั้งคู่ยังได้เล่นหนังร่วมกันเรื่อง D.O.A ในปี 1988
ไรอันได้รับบทเด่นของผู้กำกับร็อบ ไรเนอร์ ในเรื่อง When Harry Met Sally ในปี 1989 และยังได้เล่นร่วมกับ ทอม แฮงค์ส ในเรื่อง Joe Versus the Volcano หลังจากนั้นเธอได้รับเสียงชื่นชมในภาพยนตร์ เรื่อง The Doors ของผู้กำกับโอลิเวอร์ สโตน หนังชีวประวัติ โดยเล่นบทเป็น Pamela ภรรยาขี้ยาของ จิม มอร์ริสัน จากนั้นเธอก็พิสูจน์ความสามารถให้เห็นอีกในละครเรื่อง Flesh and Bone ในปี 1993 ในปีเดียวกันเล่นคู่กับแฮงค์ส ในเรื่อง Sleepless in Seattle และได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัลลูกโลกทองคำ ในปี 1994 และในปีเดียวกัน แสดงภาพยนตร์ดราม่าเรื่อง Restoration และเรื่อง When a Man Loves a Woman
ในปี 1996 เธอได้รับบทเป็นทหารหญิงในเรื่อง Courage Under Fire และในปี 1997 แสดงใน Addicted to Love จนในปี 1998 แสดงร่วมกับแฮงค์สอีกครั้งในเรื่อง You’ve Got Mail และในปีเดียวกันกับภาพยนตร์ที่ประสบความสำเร็จมากใน City of Angels แสดงร่วมกับ นิโคลัส เคจ และในปี 2000 กลับมาอีกครั้งในหนังแนวคอเมดี้ เรื่อง Hanging Up และจากนั้นตามมาด้วยภาพยนตร์เรื่อง Proof of Life และ Kate and Leopold ที่ประกบคู่กับฮิวจ์ แจ็คแมน
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ หรือ พระเจ้าช้างเผือก หรือพระนามเดิม พระเทียรราชา เป็นพระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 15 แห่งอาณาจักรอยุธยา ระหว่างปี พ.ศ. 2091 - 2111 พระองค์ขึ้นครองบัลลังก์จากการสนับสนุนของ ขุนพิเรนทรเทพ และขุนนางผู้สนับสนุนของเขาซึ่งได้ทำรัฐประหารโดยการสังหารผู้แย่งชิงบัลลังก์คือ ขุนวรวงศาธิราช และ ท้าวศรีสุดาจันทร์
พระราชประวัติ
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ เสด็จพระราชสมภพราว พ.ศ. 2048 ทรงมีพระนามเดิมว่า พระเทียรราชา สันนิษฐานว่าเป็นพระราชโอรสของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2 อันประสูติจากพระสนม และเป็นพระอนุชาต่างพระราชมารดากับสมเด็จพระไชยราชาธิราช
ด้านชีวิตครอบครัว ได้อภิเษกสมรสกับพระสุริโยทัย และมีพระราชโอรสธิดา 5 พระองค์คือ พระราเมศวร สมเด็จพระมหินทราธิราช พระวิสุทธิกษัตรีย์ พระบรมดิลก และพระเทพกษัตรี นอกจากนี้ยังอาจจะมีพระสนมอีก เพราะปรากฏพระนาม พระศรีเสาวราช พระแก้วฟ้า เป็นพระราชโอรสและพระราชธิดาของพระองค์ด้วยในชั้นหลัง
ปี พ.ศ. 2089 หลังถวายพระเพลิงพระบรมศพสมเด็จพระไชยราชาธิราชแล้ว พระเทียรราชาทรงลี้ภัยออกผนวชอยู่วัดราชประดิษฐานตลอดรัชสมัยสมเด็จพระยอดฟ้าและขุนวรวงศาธิราช ครั้งนั้นขุนพิเรนทรเทพได้ร่วมกับขุนอินทรเทพ หมื่นราชเสน่หา (ในราชการ) และหลวงศรียศ ปรึกษากันว่าแผ่นดินเป็นทุรยศ ควรจับขุนวรวงศาธิราชไปประหารชีวิตเสีย แล้วให้พระเทียรราชาซึ่งทรงผนวชอยู่เป็นพระเจ้าแผ่นดินแทน จึงพากันไปเข้าเฝ้าพระเทียรราชา กราบทูลแผนการให้ทรงทราบ ก็ทรงเห็นด้วย ฝ่ายขุนอินทรเทพ หมื่นราชเสน่หา และหลวงศรียศ เห็นว่าควรเสี่ยงเทียนว่าพระเทียรราชามีพระบารมีมากกว่าขุนวรวงศาธิราชหรือไม่ ขุนพิเรนทรเทพไม่เห็นชอบ แต่พระเทียรราชาทรงเห็นด้วย ค่ำวันนั้นทั้งหมดจึงไปยังพระอุโบสถวัดป่าแก้วเพื่อทำพิธีเสี่ยงทาย เมื่อจุดเทียนแล้วปรากฏว่าเทียนของขุนวรวงศาธิราชยาวกว่า ขุนพิเรนทรเทพจึงโกรธว่าห้ามแล้ว ยังขืนทำอีก แล้วคายชานหมากทิ้ง บังเอิญไปถูกเทียนขุนวรวงศาธิราชดับลง ทั้ง 5 คนจึงยินดีอย่างยิ่ง ขณะนั้นมีพระภิกษุลึกลับเข้ามาในอุโบสถ ให้พรว่าที่ปรารถนานั้นจะสำเร็จแน่ ออกจากอุโบสถก็หายตัวไป
เมื่อขุนวรวงศาธิราชเสด็จฯ ทางชลมารคไปทรงคล้องช้างเผือก ขุนพิเรนทรเทพกับพวกได้จัดกองเรือออกสกัด เข้าจับขุนวรวงศาธิราช นางพระยาแม่อยู่หัวศรีสุดาจันทร์ และพระราชโอรส ฆ่าเสียทั้งหมด เอาศพไปเสียบประจานไว้ ณ วัดแร้ง เว้นชีวิตไว้แต่พระศรีสิน แล้วเข้ายึดพระราชวัง ให้ส่งเรือพระที่นั่งชัยสุพรรณหงส์ไปรับพระเทียรราชาซึ่งลาสิกขาบทแล้วมาราชาภิเษกเป็นสมเด็จพระมหาจักรพรรดิราชาธิราชเจ้า ครองกรุงศรีอยุธยาแทน
ในพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับหมอบรัดเล ได้ออกพระนามว่า สมเด็จพระมหาจักรพรรดิราชาธิราช รามินทรธิบดินทราเชน สุริเยนทรยโสดมราไชสวรรยาธิปัต
พระราชกรณียกิจ
ในระหว่างปี พ.ศ. 2092 - 2106 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้ปรับปรุงกิจการทหาร และเสริมสร้างบ้านเมืองให้มั่นคงแข็งแรงกว่าเดิม ยุทธศาสตร์ในการป้องกันคือ ใช้พระนครเป็นที่มั่น
พ.ศ. 2106 สมเด็จพระไชยเชษฐาธิราช แห่งอาณาจักรล้านช้าง มีพระราชประสงค์เป็นไมตรีกับกรุงศรีอยุธยา จึงส่งทูตมาขอพระเทพกษัตรี พระราชธิดาพระองค์เล็กไปเป็นพระชายา สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงรับไมตรีแต่ตอนนั้นพระเทพกษัตรีทรงพระประชวร พระองค์จึงส่งพระแก้วฟ้าไปถวายแทน
เมื่อพระไชยเชษฐาทรงทราบว่าไม่ใช่พระเทพกษัตรีจึงถวายพระแก้วฟ้าคืนใน พ.ศ. 2107 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิจึงทรงส่งพระเทพกษัตรีย์ไปยังล้านช้างแต่พระเจ้าบุเรงนองทรงทราบเข้าจึงส่งทหารไปชิงตัวพระเทพกษัตรีมา
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงทราบก็ทรงเสียพระทัย จึงเสด็จไปประทับที่วังหลัง ให้พระมหินทร์พระโอรสว่าราชการแทน เมื่อพระชนมายุประมาณ 59 พรรษา ต่อมาได้เสด็จออกผนวชใน พ.ศ. 2109 โดยมีข้าราชการออกบวชด้วยจำนวนมาก
พระมหินทร์ ทรงได้ว่าราชการแทนในช่วงหนึ่ง ต่อมาทรงมีเรื่องกินแหนงแคลงใจกับพระมหาธรรมราชา จนเกิดความร้าวฉานระหว่างพิษณุโลกกับกรุงศรีอยุธยาเนื่องจากพระองค์สมคบพระไชยเชษฐาไปตีเมืองพิษณุโลก จนพระองค์มิอาจรั้งราชการแผ่นดินจึงทูลเชิญให้สมเด็จพระมหาจักรพรรดิลาผนวชหลังจากที่ผนวชได้ไม่นาน แล้วกลับมาว่าราชการตามเดิม
ศึกพระสุริโยทัยขาดคอช้าง
ในปี พ.ศ. 2091 หลังจากสมเด็จพระมหาจักรพรรดิขึ้นครองราชย์ได้เพียงเจ็ดเดือน การเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญครั้งนี้เป็นที่กระฉ่อนไปทั่ว จนทราบไปยังพระกรรณพระเจ้าหงสาวดีตะเบ็งชะเวตี้ กษัตริย์พม่าทรงพระราชดำริว่า ทางกรุงศรีอยุธยาผลัดเปลี่ยนแผ่นดิน เห็นเป็นโอกาสที่จะแผ่อำนาจมายังกรุงศรีอยุธยา จึงได้ยกกองทัพใหญ่มาทางด่านพระเจดีย์สามองค์ เมืองกาญจนบุรี (บางพงศาวดารบอกว่า พระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้ได้เสด็จมาทอดพระเนตรกำแพงเมืองอยุธยาก่อนหน้านี้มาครั้งหนึ่งแล้ว เพื่อประเมินกำลังศึก) โดยตั้งค่ายหลวงที่ตำบลกุ่มดอง ทัพพระมหาอุปราชาบุเรงนองตั้งที่เพนียด ทัพพระเจ้าแปรตั้งที่บ้านใหม่มะขามหย่อง ทัพพระยาพะสิม ตั้งอยู่ที่ตำบลทุ่งวรเชษฐ์
ในวันอาทิตย์ ขึ้น 6 ค่ำ เดือน 4 พ.ศ. 2092 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ เสด็จออกไปดูลาดเลากำลังศึก ณ ทุ่งภูเขาทอง พร้อมกับพระสุริโยทัย พระราเมศวร และพระมหินทร์ สมเด็จพระมหาจักรพรรดิได้กระทำยุทธหัตถีกับพระเจ้าแปร ช้างพระที่นั่งเสียที พระสุริโยทัยจึงทรงไสช้างเข้าขวางช้างข้าศึก เพื่อป้องกันสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ พระเจ้าแปรได้ทีจึงฟันพระสุริโยทัยด้วยของ้าว สิ้นพระชนม์บนคอช้าง พระราเมศวรและพระมหินทร์ ได้ขับช้างเข้ากันพระศพกลับเข้าพระนคร
ในการต่อสู้กับข้าศึกในขั้นต่อไป สมเด็จพระมหาจักรพรรดิโปรดให้นำปืนใหญ่นารายณ์สังหาร ลงเรือสำเภาแล่นไปตามลำน้ำโจมตีข้าศึกที่ตั้งล้อมกรุงศรีอยุธยาอยู่ อำนาจการยิงของปืนใหญ่ทำให้ฝ่ายพม่าล้มตายเป็นอันมาก ประกอบกับเป็นเวลาใกล้ฤดูฝน และเสบียงอาหารร่อยหรอลง อีกทั้งทางฝ่ายพม่าได้ข่าวว่า มีกองทัพไทยจากหัวเมืองเหนือยกมาสนับสนุน เกรงว่าจะถูกตีกระหนาบ จึงปรึกษากับแม่ทัพนายกองจะยกทัพกลับ แม่ทัพทั้งหลายเห็นควรจะยกทัพกลับทางด่านเจดีย์สามองค์ (กาญจนบุรี) แต่พระเจ้าตเบ็งชเวตี้เห็นว่าทางที่ยกมานั้น ทรงทำลายเสบียงอาหารเสียหมดแล้ว ถ้ายกไปทางนี้จะประสบปัญหาขาดแคลน และจะถูกทหารไทยยกมาซ้ำเติมลำบากอยู่  จึงทรงให้ยกทัพขึ้นไปทางด่านแม่ละเมา (ตาก) เพื่อตีทัพของพระมหาธรรมราชาด้วยไพร่พลนั้นน้อยนัก และจะได้แย่งเสบียงมา เมื่อปะทะกับกองทัพของพระมหาธรรมราชาและพระราเมศวร ไล่ติดตามไปจนเกือบถึงเมืองกำแพงเพชร ฝ่ายพม่าได้ทำอุบายซุ่มกำลังไว้ทั้งสองข้างทาง พอกองทัพกรุงศรีอยุธยาถลำเข้าไป จึงได้เข้าล้อมไว้ จับได้ทั้งพระมหาธรรมราชา และพระราเมศวร สมเด็จพระมหาจักรพรรดิต้องทรงขอหย่าศึก และไถ่ตัวคืนโดยแลกกับช้างชนะงาสองเชือกคือ พลายศรีมงคลกับพลายมงคลทวีป จากนั้นกองทัพพม่าก็ถอยกลับไปยังหงสาวดี
ส่วนการพระศพพระสุริโยทัยนั้นเมื่อเสร็จศึกสงครามแล้วโปรดให้ตั้งการพระราชพิธีพระราชทานเพลิง ณ สวนหลวง และให้สถาปนาที่พระราชทานเพลิงเป็นพระอารามเพื่ออุทิศ พระราชกุศลพระราชทาน แด่สมเด็จพระอัครมเหสี ประกอบด้วยพระเจดีย์ พระวิหาร แล้วพระราชทานนามพระอารามอันเป็นพระราชานุสรณ์แห่งพระสุริโยทัยแห่งนี้ว่า วัดสบสวรรค์ ในปัจจุบันชื่อ วัดสวนหลวงสบสวรรค์
สงครามกับเขมร
พ.ศ. 2099 ในเดือน 12 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงให้แต่งทัพไปตีเมืองละแวก พระยาองค์ (โอง) สวรรคโลก (เชื่อว่าเป็นคนเดียวกับพระยาสวรรคโลกที่กำจัดขุนวรวงศาธิราช) เป็นทัพหลวง ยกทัพ 30,000 ให้พระมหามนตรีถืออาชญาสิทธิ์ พระมหาเทพถือวัวเกวียน ให้พระยาเยาวเป็นแม่ทัพเรือ แต่ลมพัดไม่เป็นใจทัพเรือจึงตามทัพบกไม่ทัน พระยารามลักษณ์แม่ทัพบกได้เข้าตีเขมรในตอนกลางคืน แต่เสียทีถอยหนีมาถึงทัพใหญ่ ในศึกนี้เสียพระยาองค์ (โอง) สวรรคโลกกับไพร่พลอีกจำนวนมาก
สงครามช้างเผือก
พระเจ้าบุเรงนองผู้ครองราชย์เป็นพระเจ้าหงสาวดีต่อจากพระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้ ทราบเรื่องช้างเผือก จึงส่งราชทูตเชิญพระราชสาส์นมาขอพระราชทานช้างเผือกสองช้าง สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงให้เหตุผลเชิงปฏิเสธเพราะทรงเห็นด้วยกับพระราเมศวร พระยาจักรี และพระสุนทรสงคราม พระเจ้าบุเรงนองจึงถือสาเหตุนั้น ยกกองทัพมาตีกรุงศรีอยุธยา เมื่อ พ.ศ. 2106 ด้วยกำลังพลสองแสนคน จัดเป็นทัพกษัตริย์หกทัพ ได้เตรียมทัพเรือพร้อมปืนใหญ่กับจ้างชาวโปรตุเกสอาสาสมัคร 400 คน เป็นทหารปืนใหญ่ ให้เมืองเชียงใหม่สนับสนุนเสบียงอาหาร โดยลำเลียงมาทางเรือ เปลี่ยนเส้นทางเดินทัพมาทางด่านแม่ละเมา เข้าตีหัวเมืองฝ่ายเหนือของไทยมาตามลำดับเพื่อตัดกำลังที่จะยกมาช่วยกรุงศรีอยุธยา
ฝ่ายกรุงศรีอยุธยาเตรียมตัวป้องกันพระนคร โดยคาดว่าพม่าจะยกกำลังมาทางด่านเจดีย์สามองค์ ทำให้พระเจ้าบุเรงนองตีเมืองกำแพงเพชร สวรรคโลก สุโขทัย พิชัย และพิษณุโลกได้ ครั้นลงมาถึงเมืองชัยนาท กองทัพพม่าก็ได้ปะทะกับกองทัพกรุงศรีอยุธยาของพระราเมศวร แต่ฝ่ายกรุงศรีอยุธยาต้านทานไม่ได้ต้องถอยกลับเข้ากรุงศรีอยุธยา กองทัพพม่าได้เข้าล้อมกรุงศรีอยุธยาไว้ แล้วระดมยิงปืนใหญ่เข้าในพระนครทุกวัน จนราษฎรได้รับความเดือดร้อนและเสียขวัญ สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ต้องเสด็จไปเจรจากับพระเจ้าบุเรงนอง ที่พลับพลาบริเวณตำบลวัดหน้าพระเมรุ กับวัดหัสดาวาส ยอมเป็นไมตรี โดยได้มอบช้างเผือก 4 ช้าง พร้อมกับพระราเมศวร พระยาจักรี และพระสุนทรสงครามให้แก่พม่า โดยสมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงต่อรองขอดินแดนของอยุธยาทั้งหมดที่พระเจ้าบุเรงนองยึดไว้คืน พระเจ้าบุเรงนองก็ถวายคืนแต่โดยดี จากนั้นพม่าก็ถอยกลับไปหงสาวดี
สงครามเสียกรุง
ใน พ.ศ. 2111 พม่าได้ยกกองทัพใหญ่เจ็ดกองทัพโดยมีทัพเมืองพิษณุโลกอยู่ด้วย มีกำลังห้าแสนคน เดินทัพเข้ามาทางด่านแม่ละเมาเข้าล้อมกรุงศรีอยุธยาไว้ทั้งสี่ด้าน โดยมุ่งตีหักเข้ามาทางด้านทิศตะวันออก ซี่งเป็นด้านที่คูเมืองแคบสุด และใช้กำลังทางเรือปิดกั้นลำน้ำทางตอนใต้ เพื่อไม่ให้ฝ่ายไทยติดต่อกับหัวเมืองทางใต้และต่างประเทศ
กบฏพระศรีศิลป์
ประมาณ พ.ศ. 2098 พระศรีศิลป์ พระราชโอรสของสมเด็จพระไชยราชาธิราชกับนางพระยาแม่อยู่หัวศรีสุดาจันทร์ มีพระชันษาได้ 14 ปี สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงให้ผนวชเป็นสามเณรอยูที่วัดราชประดิษฐาน แต่พระศรีศิลป์กลับวางแผนก่อกบฏและถูกจับได้ สมเด็จพระมหาจักรพรรดิทรงไม่ประหารแต่ให้คุมตัวไว้ที่วัดธรรมิกราช
จนถึง พ.ศ. 2104 พระศรีศิลป์มีพระชันษาครบ 20 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิจะให้อุปสมบทเป็นพระภิกษุ (พระราชพงศาวดารฉบับหลวงประเสริฐฯ กล่าวว่าตอนนั้นบวชอยูที่วัดมหาธาตุ แต่พระศรีศิลป์หนีไปซุ่มพลอยู่ตำบลม่วงมดแดง จึงรับสั่งให้เจ้าพระยามหาเสนาบดีไปตาม
กบฏปัตตานี
หลังสงครามช้างเผือก มุซาฟาร์ ชาฮฺ สุลต่านแห่งปัตตานี ยกทัพมาช่วยกรุงศรีอยุธยา เมื่อกองทัพปัตตานีมาถึงปากแม่น้ำเจ้าพระยา ปรากฏว่ากองทัพพม่าได้ล่าถอยออกไปแล้ว สุลต่านมุซาฟาร์ ชาฮฺได้นำกองทัพชาวมลายูเข้าไปพักในกรุงศรีอยุธยา ในระหว่างที่พักอยู่ในกรุงศรีอยุธยานั้นได้เกิดความขัดแย้งขึ้นระหว่างกองทัพมลายูปัตตานีกับกองทัพกรุงศรีอยุธยา จึงได้เกิดการสู้รบกันขึ้น สุลต่านมุซาฟาร์ ชาฮฺ นำกองทัพเข้ายึดพระราชวังได้ สมเด็จพระมหาจักรพรรดิจึงต้องเสด็จหนีไปที่เกาะมหาพราหมณ์แล้วจึงรวบรวมกำลังเข้าตีตอบโต้ กองทัพปัตตานีต้องถอยร่นออกมาถึงปากอ่าว สุลต่านมุซาฟาร์ ชาฮฺ สิ้นพระชนม์ขณะยกทัพกลับพระศพถูกฝังไว้ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณปากอ่าว
ในวัฒนธรรมสมัยนิยม
มีนักแสดงผู้รับบท สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ได้แก่
กามิลโล เด เลลลิส
นักบุญคามิลโล เด เลลลิส (Camillo de Lellis) เป็นบาทหลวงโรมันคาทอลิกชาวอิตาลี ผู้ก่อตั้งคณะคามิลเลียนซึ่งเป็นคณะนักบวชคาทอลิกที่เน้นทำงานด้านการพยาบาลผู้ป่วย ได้รับการประกาศเป็นนักบุญในปี ค.ศ. 1746 และได้รับยกย่องเป็นนักบุญองค์อุปถัมภ์ผู้ป่วย โรงพยาบาล พยาบาล และแพทย์
ประวัติ
นักบุญกามิลโลเกิดที่เมืองบุชชีอานีโก ราชอาณาจักรเนเปิลส์ (ภาคใต้ของประเทศอิตาลีปัจจุบัน) เมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม ค.ศ.1550 เป็นบุตรร้อยเอกโจวันนี เด เลลลิส กับนางกามิลลา กอมเปลลี เด เลาเรโต สมัยวัยรุ่นท่านใช้ชีวิตอย่างเสเพลและติดการพนัน เมื่อบิดามารดาเสียชีวิตแล้ว จึงไปเป็นทหารรับจ้าง ในกองทัพเวนิสต่อสู้กับกองทัพเติร์กที่ยกมารุกรานอิตาลีในสมัยนั้น ท่านได้รับบาดเจ็บที่ข้อเท้าจึงต้องมารักษาตัวที่โรงพยาบาล การทำงานในกองทัพยังทำให้ท่านติดอบายมุขตามเพื่อน จึงถูกไล่ออกจากกองทัพในเวลาต่อมา แต่ท่านยังคงติดพนันอย่างหนักจนกลายเป็นคนสิ้นเนื้อประดาตัว กลายมาเป็นขอทาน และทำงานเป็นกรรมกรสร้างอารามให้คณะภราดาน้อยกาปูชิน
เมื่อกามิลโลเริ่มกลับใจได้ จึงปฏิญาณตนเข้าเป็นโนวิซในคณะภราดาน้อยกาปูชิน แต่ยังไม่ทันได้ปฏิญาณตนตลอดชีพ ก็ต้องออกจากอารามเพราะอาการบาดเจ็บที่ข้อเท้ากลับมากำเริบ จึงไปรักษาตัวที่โรงพยาบาลซันจาโกโม การใช้ชีวิตที่โรงพยาบาลทำให้ท่านได้รับรู้ถึงความทุกข์ทรมานของบรรดาผู้ป่วย ประกอบกับความประทับใจในความเมตตาของนักบุญฟีลิปโป เนรี ที่อุทิศตนช่วยเหลือผู้ตกทุกข์ได้ยาก กามิลโลจึงตั้งใจอุทิศตนทำงานช่วยเหลือผู้ป่วยโดยเฉพาะ ตอนแรกท่านทำงานอยู่ที่โรงพยาบาลแห่งเดิมจนขึ้นมาเป็นผู้อำนวยการโรงพยาบาล ต่อมาท่านเห็นว่าไม่สามารถทำงานได้เต็มที่ จึงแยกออกมาตั้งคณะขึ้นเอง
ในปี ค.ศ. 1584 ท่านได้รับศีลอนุกรมเป็นบาทหลวง และร่วมกับสหายอีกสองคนตั้งเป็นคณะผู้รับใช้ผู้ป่วย เน้นทำงานช่วยเหลือดูแลผู้ป่วยยากไร้ตามสถานที่ต่าง ๆ โดยเริ่มจากโรงพยาบาลพระจิตที่กรุงโรมในปี ค.ศ. 1585 ต่อมาขยายงานไปดูแลผู้ป่วยที่เนเปิลส์ด้วยตั้งแต่ปี ค.ศ. 1588 ต่อมาในปี ค.ศ. 1591 คณะนักบวชของท่านก็ได้รับการรับรองอย่างเป็นทางการจากสมเด็จพระสันตะปาปาเกรกอรีที่ 14
บาทหลวงกามิลโลได้ลาออกจากตำแหน่งมหาธิการในปี ค.ศ. 1607 และถึงแก่มรณกรรมเมื่อวันที่ 14 กรกฎาคม ค.ศ. 1614 ที่บ้านมักดาเลนา ศูนย์กลางของคณะคามิลเลียน
การยกย่องหลังมรณกรรม
บาทหลวงกามิลโลได้รับการประกาศเป็นบุญราศีในปี ค.ศ. 1742 โดยสมเด็จพระสันตะปาปาเบเนดิกต์ที่ 14 และได้รับการประกาศเป็นนักบุญในปี ค.ศ. 1746 ในสมณสมัยเดียวกัน นอกจากนี้ในปี ค.ศ. 1886 สมเด็จพระสันตะปาปาลีโอที่ 13 ยังยกย่องท่านเป็นนักบุญองค์อุปถัมภ์ผู้ป่วย พยาบาล และโรงพยาบาลด้วย
อ้างอิง
1550 1614
หม่อมเจ้าอุทัยกัญญา ภาณุพันธุ์
หม่อมเจ้าอุทัยกัญญา ภาณุพันธุ์ (ประสูติ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2476) เป็นพระธิดาในพระเจ้าวรวงศ์เธอ กรมหมื่นภาณุพงศ์พิริยเดช ประสูติแต่หม่อมพเยาว์ ภาณุพันธุ์ ณ อยุธยา และเป็นพระราชปนัดดาในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ปัจจุบันเป็นพระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้าจากราชสกุลภาณุพันธุ์ที่ทรงพระชนม์เพียงองค์เดียว
พระประวัติ
หม่อมเจ้าอุทัยกัญญา มีนามลำลองว่า ท่านหญิงนิด ประสูติเมื่อวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2476 เป็นพระธิดาพระเจ้าวรวงศ์เธอ กรมหมื่นภาณุพงศ์พิริยเดช ประสูติแต่หม่อมพเยาว์ ภาณุพันธุ์ ณ อยุธยา (สกุลเดิม นายนันท์) มีเชษฐาร่วมหม่อมมารดา คือ หม่อมเจ้านิพัทธพันธุพงศ์ ภาณุพันธุ์ เมื่อหม่อมเจ้าอุทัยกัญญามีชันษา 9 เดือน กรมหมื่นภาณุพงศ์พิริยเดชก็สิ้นพระชนม์ หลังจากนั้นหม่อมเจ้าวิไลกัญญา ภาณุพันธุ์ ชายาเอกของกรมหมื่นภาณุพงศ์พิริยเดชซึ่งมีพระเมตตาต่อพระบุตรองค์อื่น ๆ ของสวามี ทรงรับพระธิดาสามองค์ของกรมหมื่นภาณุพงศ์พิริยเดชที่ประสูติกับอนุภรรยามาชุบเลี้ยงดุจธิดาแท้ ๆ คือ ประภาพันธุ์ กรโกสียกาจ พันธุ์วโรภาส เศวตรุนทร์ และหม่อมเจ้าอุทัยกัญญา ภาณุพันธุ์ โดยอาศัยอยู่ร่วมกันจนกระทั่งหม่อมเจ้าวิไลกัญญาสิ้นชีพิตักษัย
หม่อมเจ้าหญิงอุทัยกัญญาเข้ารับราชการที่สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) จนกระทั่งเกษียณอายุราชการในตำแหน่งข้าราชการพลเรือนระดับ 8 สังกัดสำนักนายกรัฐมนตรี
กรณียกิจ
หม่อมเจ้าอุทัยกัญญา ภาณุพันธุ์ ทรงปฏิบัติกรณียกิจในฐานะพระอนุวงศ์ในด้านศาสนา หม่อมเจ้าอุทัยกัญญามักเสด็จไปปฏิบัติธรรม บำเพ็ญกัมมัฏฐานอยู่บ่อย ๆ จนพระสงฆ์ที่วัดธาตุวังจาน จังหวัดนครพนม ได้รวบรวมเงินบริจาคจัดสร้างพระตำหนักสำหรับรับรองให้สมเกียรติกับฐานันดรศักดิ์ของเจ้านายที่มาปฏิบัติธรรม หม่อมเจ้าอุทัยกัญญาประทานชื่อว่า "ตำหนักอุทัยทรงธรรม" เมื่อวันที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2563 และมีกรณียกิจด้านสถาบันการศึกษา ซึ่งส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับการระลึกถึงสมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี
การระบาดทั่วของโควิด-19 ในประเทศไทย หม่อมเจ้าอุทัยกัญญาทรงบริจาคเครื่องผลิตออกชิเจน ขนาด 10 ลิตร จำนวน 2 เครื่อง และเครื่องวัดออกซิเจนปลายนิ้ว จำนวน 100 ชุด รวมทั้งเครื่องปรอดไว้ไข้ จำนวน 100 ชุด ผ่านผู้แทนองค์แก่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านแม่กุ้งหลวง จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อให้เจ้าหน้าที่ใช้ในการปฏิบัติหน้าที่
ตราประจำองค์
หม่อมเจ้าอุทัยกัญญามีตราประจำพระองค์ เป็นอักษรนาม อก. (มาจากพระนาม อุทัยกัญญา) โดยตัว อ มีสีชมพู และตัว ก มีสีเขียว เบื้องบนมีตราอาทิตย์อุทัย ซึ่งสื่อถึงสมเด็จพระราชปิตุลา บรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดช ต้นราชสกุลภาณุพันธุ์
มณฑลเหลียวหนิง
มณฑลเหลียวหนิง (จีนตัวย่อ: 辽宁省 จีนตัวเต็ม: 遼寧省) ชื่อย่อ เหลียว（辽）ตั้งอยู่ทางตอนใต้ของภาคตะวันออกเฉียงเหนือของจีน ทิศตะวันตกติดเหอเป่ย์ เหนือติดจี๋หลิน มองโกเลียใน ทิศตะวันออกเฉียงใต้มีแม่น้ำยาลู่ว์เจียงกั้นเขตแดนกับประเทศเกาหลีเหนือ ทางใต้เป็นทะเลเหลืองและทะเลป๋อไฮ่ มีเมืองหลวงชื่อ เฉิ่นหยาง มีเนื้อที่ 145,900 ก.ม.
ประวัติศาสตร์
ได้ปรากฏหลักฐานฟอลซิลกะโหลกศีรษะมนุษย์ apeman บริเวณต้าฉือเฉียว เทือกเขาจินหนิว เมืองหยิงโข่ว แสดงให้เห็นว่ามีมนุษย์ดึกดำบรรพ์อาศัยอยู่บริเวณนี้เมื่อ 280,000 ปีก่อน และปรากฏหลักฐานเครื่องมือมนุษย์ช่วงกลางยุคหินเมื่อ 150,000 ปีก่อนที่บริเวณเมืองเฉาหยาง นอกจากนี้ ยังปรากฏหลักฐานมนุษย์ยุคหินใหม่ เช่น เครื่องมือ เครื่องใช้ต่าง ๆ เมื่อ 6,000 – 7,000 ปีก่อนหลงเหลืออยู่ในเมืองเฉิ่นหยาง
ยุคสามก๊ก เมื่อโจโฉปราบอ้วนเสี้ยวได้แล้ว อ้วนซงและอ้วนฮี ผู้บุตรหนีไปพึ่งกองซุนของขอลี้ภัยการเมือง กองซุนของเกรงว่าโจโฉจะยกทัพเข้าบุกทลายเมืองเลียวตัง มณฑลเหลียวหนิง จึงจับตัวอ้วนซง และอ้วนฮีตัดศีรษะส่งไปให้โจโฉที่ตั้งทัพอยู่ ณ เอ๊กจิ๋ว และขอสวามิภักดิ์ โจโฉจึงตั้งให้กองซุนของเป็นไถ้โส่วที่เลียวตังตามเดิม
ศตวรรษที่ 16 ก่อนคริสตกาล มณฑลเหลียวหนิงซึ่งอยู่ภายใต้การปกครองของนครรัฐยานในสมัยชุนชิว เป็นเมืองที่อยู่ติดกับเมืองของราชวงศ์ซาง หลังจากนั้น มณฑลเหลียวหนิงถูกปกครองโดยหลายราชวงศ์ มณฑลเหลียวหนิงปรากฏหลักฐานที่ชัดเจนสมัยราชวงศ์ชิง (ค.ศ. 1644 – 1911) โดยมีโบราณสถานที่สำคัญ คือ พระราชวังโบราณ “เฉิ่นหยางกู้กง” ในปี 1931-1945 เมืองเฉิ่นหยางถูกปกครองโดยประเทศญี่ปุ่น
หลังจากจัดตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีนในปี 1949 รัฐบาลประจำภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือได้แบ่งมณฑลเหลียวหนิงออกเป็นสองมณฑล คือ เหลียวหนิงตะวันออก และเหลียวหนิงตะวันตก ต่อมาในปี 1954 เหลียวหนิงตะวันออก และเหลียวหนิงตะวันตกได้รวมเป็นมณฑลเหลียวหนิงอีกครั้ง โดยมีเมืองเฉิ่นหยางเป็นเมืองหลวง
ที่ตั้งและอาณาเขต
มณฑลเหลียวหนิงมีพื้นที่ติดต่อดังนี้
ภูมิอากาศ
มณฑลเหลียวหนิงมีภูมิอากาศแบบลมมรสุมภาคพื้นทวีปแบบอบอุ่นแถบ เหนือ ฤดูร้อนอบอุ่น ฤดูหนาวยาวนาน ฤดูใบไม้ผลิและฤดูใบไม้ร่วงสั้น พื้นที่ทิศตะวันออกชุ่มชื้น ส่วนทิศตะวันตกแห้งแล้ง อุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปี 7 – 11 องศาเซลเซียส ปริมาณน้ำฝนโดยเฉลี่ย 400 มิลลิเมตรต่อปี
ประชากร
มณฑลเหลียวหนิงประกอบด้วยประชากร 44 ชนชาติ ได้แก่ ชนชาติฮั่น มองโกล แมนจู หุย เกาหลี ซีป๋อ จ้วง เหมียว ถู่เจีย อี๋ และต๋าว่อเอ๋อร์ เป็นต้น ชนกลุ่มน้อยคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 16 ของประชากร โดยในจำนวนนี้ ประชากรชนชาติแมนจู มองโกล หุย เกาหลี และซีป๋อ มีจำนวนค่อนข้างมาก
ปี 2551 มณฑลเหลียวหนิงมีประชากรจำนวน 43.15 ล้านคน โดยเป็นประชากรชาวเมือง 25.92 ล้านคน และเป็นประชากรชาวชนบท 17.23 ล้านคน มีอัตราการเกิดของประชากรร้อยละ 6.32 อัตราการตายของประชากรร้อยละ 5.22 และอัตราขยายตัวของประชากรร้อยละ 1.10
มีประชากร (2004) 42,170,000 คน ความหนาแน่น 289 จีดีพี (2003) 687.3 พันล้าน เหรินหมินปี้ ต่อประชากร 16,300 ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวฮั่น
เศรษฐกิจ
ทรัพยากร พบแหล่งแร่สะสมอยู่ถึง 64 ชนิด เช่น เหล็ก แร่โบร์รัม หินแมกนีไซท์ เพชร หยก หินปูน ปิโตรเลียม ก๊าซธรรมชาติ ถ่านหิน และยูเรเนียมเป็นต้น มีแหล่งน้ำมันมากเป็นอันดับสามของประเทศ มีน้ำมันใต้ดินคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 15 และก๊าซธรรมชาติร้อยละ 10 ของประเทศ
นอกจากนั้น ยังมีทรัพยากรแร่โลหะเหมาะสำหรับการทำอุตสาหกรรมโลหะผสม ได้แก่ แร่เหล็ก แมงกานีส แมกนีเซียมคาร์บอเนต ซีลิกา หินปูน ฟลูออไรด์ และแร่ Dolomite เป็นต้น โดยแร่เหล็กมีปริมาณมากถึงหนึ่งในสี่ของทั้งประเทศ ส่วนแร่แมงกานีส โบรอน เพชร หยก และหินปูน มีมากอยู่ในอันดับต้นของประเทศ
การเกษตรเหลียวหนิงเป็นหนึ่งในมณฑลเกษตรกรรมที่สำคัญมณฑลหนึ่งของจีน เกษตรกรรมที่ได้รับการพัฒนาปรับปรุงโครงสร้างการผลิตและส่งเสริมคุณภาพให้ดีขึ้น
อุตสาหกรรมหลัก ได้แก่ อุตสาหกรรมปิโตรเคมี หลอมโลหะ โทรคมนาคม และเครื่องจักรกล
วินโดวส์เอกซ์พี
ไมโครซอฟท์ วินโดวส์เอกซ์พี (Microsoft Windows XP, ชื่อรหัส: Whistler) เป็นระบบปฏิบัติการที่ไมโครซอฟท์ได้ผลิตออกมาในปี พ.ศ. 2544 โดย XP นั้นคือตัวอักษรที่ย่อมาจาก Experience (เอกซ์พีเรียนซ์) ซึ่งมีความหมายว่า ประสบการณ์ ความรู้ที่มีโดยประสบการณ์
ปัจจุบันวินโดวส์เอกซ์พีได้สิ้นสุดการสนับสนุนแล้วตั้งแต่วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2557
ภายใต้ชื่อรหัส "เนปจูน" และ "โอดิสซีย์"
วินโดวส์เอกซ์พีแยกออกเป็น 2 รุ่น เป็นรหัส "เนปจูน"(Neptune) เป็นวินโดวส์เอ็นทีสำหรับผู้ใช้ทางบ้าน และ "โอดิสซีย์"(Odyessy) สำหรับที่ทำงาน
ภายใต้ชื่อรหัส "วิสต์เลอร์"
มาจาก วิสต์เลอร์ แบล็คคูมบ์ ลานสกีที่พนักงานไมโครซอฟท์ชอบเล่น มี UI ใหม่ชื่อว่า Watercolour ซึ่งกลายเป็น Luna
การวางจำหน่าย
ในเดือนมิถุนายน 2001 ไมโครซอฟท์ระบุว่ามีการวางแผนที่จะร่วมกับอินเทลและผู้ผลิตพีซีรายอื่น ๆ ใช้เงินทุนอย่างน้อย 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐในการทำการตลาดและส่งเสริมวินโดวส์เอกซ์พี ในธีมของแคมเปญ "Yes You Can" ได้รับการออกแบบมาเพื่อเน้นความสามารถโดยรวมของแพลตฟอร์ม เดิมทีไมโครซอฟได้วางแผนที่จะใช้สโลแกน "Prepare to Fly" แต่ได้ถูกยกเลิกเนื่อกจากวินาศกรรม 11 กันยายน
ส่วนติดต่อผู้ใช้
ขณะที่การรักษาลักษณะคล้ายคลึงกับรุ่นก่อนหน้านี้อินเตอร์เฟซของ Windows XP ซ่อมแซมที่มีลักษณะที่มองเห็นใหม่กับการใช้งานที่เพิ่มขึ้นของอัลฟา compositingผลกระทบเงาและ " รูปแบบภาพ " ซึ่งสมบูรณ์เปลี่ยนรูปลักษณ์ของระบบปฏิบัติการ จำนวนของผลกระทบที่เปิดใช้งานจะถูกกำหนดโดยระบบปฏิบัติการด้วยพลังการประมวลผลของเครื่องคอมพิวเตอร์และสามารถเปิดหรือปิดการใช้งานในชีวิตประจำกรณีโดยกรณี XP ยังเพิ่มClearTypeใหม่subpixel แสดงผลระบบที่ออกแบบมาเพื่อปรับปรุงลักษณะของตัวอักษรบนจอแสดงผลแบบผลึกเหลว ชุดใหม่ของไอคอนระบบยังถูกนำมา วอลล์เปเปอร์เริ่มต้น, บลิสเป็น รูปภาพของภูมิทัศน์ในส่วนNapa ValleyนอกNapa, แคลิฟอร์เนียกับเนินเขาสีเขียวและสีฟ้าที่มีstratocumulusและCirrus เมฆ
ในวินโดวส์เอกซ์พีได้มีการปรับปรุงเมนูเริ่ม (Start Menu) ใหม่ โดยเปลี่ยนไปใช้รูปแบบสองคอลัมน์ที่มีความสามารถในการแสดงรายการขาและแสดงโปรแกรมที่ใช้บ่อยเอกสารที่เพิ่งเปิดและซ้อนแบบดั้งเดิมเมนู "โปรแกรมทั้งหมด" แถบงานขณะนี้กลุ่มหน้าต่างที่เปิดโดยโปรแกรมเดียวเข้าไปในปุ่มแถบหนึ่งกับเมนูรายการหน้าต่างของแต่ละบุคคล พื้นที่แจ้งเตือนยังซ่อนไอคอน "รอ" ไปโดยปริยาย แถบยังสามารถ "ล็อก" เพื่อป้องกันการเคลื่อนย้ายจากอุบัติเหตุหรือการเปลี่ยนแปลงอื่น ๆ A "งานทั่วไปของการ" รายการถูกบันทึกและWindows Explorerแถบด้านข้างของได้รับการปรับปรุงการใช้การออกแบบตามงานใหม่ที่มีรายชื่อของการกระทำที่พบบ่อย งานแสดงเป็นบริบทที่เกี่ยวข้องกับประเภทของเนื้อหาในโฟลเดอร์ (เช่นโฟลเดอร์ด้วยการแสดงเพลงมีการเล่นไฟล์ทั้งหมดในโฟลเดอร์หรือการเผาไหม้ให้ซีดี
ความสามารถด้านการเชื่อมต่อเครือข่ายและการใช้อินเทอร์เน็ต
วินโดวส์เอกซ์พีมาพร้อมกับอินเทอร์เน็ตเอกซ์พลอเรอร์ 6, เอาต์ลุคเอกซ์เพรส 6, วินโดวส์แมสเซนเจอร์ และMSN Explorer ที่ คุณสมบัติเครือข่ายใหม่นี้ยังมีการเพิ่มรวมทั้งการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตไฟร์วอลล์การเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตที่ใช้ร่วมกันบูรณาการกับ UPnP, NAT APIs สำรวจเส้นทางที่มีคุณภาพของคุณลักษณะบริการ IPv6 และเพรียงอุโมงค์, พื้นหลังการบริการโอนย้ายพอคุณสมบัติแฟกซ์ขยายการเชื่อมโยงเครือข่ายเพื่อนเพื่อเพื่อนเครือข่าย การสนับสนุนมากที่สุดDSLโมเด็มIEEE 802.11 ( Wi-Fi ) การเชื่อมต่อกับการกำหนดค่าอัตโนมัติและโรมมิ่งTAPI 3.1, และเครือข่ายกว่า FireWire. ความช่วยเหลือระยะไกลและสก์ท็อประยะไกลนอกจากนี้ยังมีการเพิ่มซึ่งจะช่วยให้ผู้ใช้สามารถเชื่อมต่อกับคอมพิวเตอร์ที่ใช้ระบบปฏิบัติการวินโดวส์ XP จากในเครือข่ายหรืออินเทอร์เน็ตและการเข้าถึงการใช้งานของพวกเขา, ไฟล์, เครื่องพิมพ์และอุปกรณ์หรือการร้องขอความช่วยเหลือ การปรับปรุงก็ยังทำเพื่อIntelliMirrorคุณสมบัติเช่นแฟ้มออฟไลน์, Roaming โปรไฟล์ผู้ใช้และเปลี่ยนเส้นทางโฟลเดอร์
คุณลักษณะอื่น ๆ
สลับผู้ใช้อย่างรวดเร็ว , Side-by-ด้านการประกอบและCOM ลงทะเบียนฟรี
Microsoft Windows XP Professional
เป็นรุ่นที่ออกมาแทน Windows NT/2000 ราคาแพง ประมาณ 7-8 พันบาท สำหรับทำงานธุรกิจ มีความสามารถในการทำงานเต็มที่ มีการเชื่อมต่อแลน แบบที่มีเครื่องเซิร์ฟเวอร์กลาง และมีระบบรักษาความปลอดภัยที่เข้มงวด
Microsoft Windows XP Media Center Edition
เป็นรุ่นพิเศษ สำหรับผู้ที่ต้องการดูหนังฟังเพลงโดยเฉพาะ ในรุ่นนี้ จะมีความสามารถในด้านบันเทิงเต็มที่ คือ มีโปรแกรม Windows Media Player,Windows Media Center และอื่นๆ ในด้านความบันเทิง อีกมากมาย
Microsoft Windows XP Tablet PC Edition
เป็นรุ่นที่ผลิตขึ้นมาเพื่อเครื่อง Tablet PC (คอมพิวเตอร์ที่ใช้หน้าจอสัมผัส+ปากกาสไตลัส) โดยเฉพาะ
Microsoft Windows XP Edition N
เป็นรุ่นที่ผลิตออกมาเพื่อผู้ใช้ในสหภาพยุโรป โดยที่ Internet Explorer (IE) และ Windows Media Player จะถูกตัดออกจากตัวระบบปฏิบัติการตามกฎของสหภาพยุโรป
Microsoft Windows XP Embedded
Windows XP Embedded เป็นระบบปฏิบัติการที่พัฒนาจากแพลตฟอร์มของระบบปฏิบัติการ Windows 2000 แต่จะนำคอมโพเนนต์ของระบบปฏิบัติการ Windows XP มาใช้ Windows XP Embedded ถือเป็นระบบปฏิบัติการแบบ Embedded Operating System ใช้สถาปัตยกรรมแบบ 32 บิต สนับสนุนการทำงานกับหน่วยประมวลผลตระกูล X86  ตัวอย่างอุปกรณ์ที่มีการนำระบบปฏิบัติการ Windows XP Embedded ไปใช้ เช่น ตู้ ATM, เครื่อง POS (Point of sale) อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่างๆ เป็นต้น
การพัฒนาระบบปฏิบัติการ Windows XP Embedded จะมีการเลือกคอมโพเนนต์ต่างๆ ของระบบปฏิบัติการ Windows XP ทั้งไดร์ฟเวอร์อุปกรณ์ แอปพลิเคชันโปรแกรมที่ต้องการ โดยคอมโพเนนต์เหล่านี้จะถูกจัดเก็บอยู่ใน database ในการเชื่อมต่อระหว่างเครื่องมือพัฒนาและ Component database จะมีโปรแกรมที่เรียกว่า Database engine เมื่อทำการปรับแต่งระบบปฏิบัติการ จากนั้นจึงทำการคอมไพล์และสร้างเป็นไฟล์อิมเมจของระบบปฏิบัติการ Windows XP Embedded แล้วจึงทำการ deploy ไปไว้ในอุปกรณ์ที่ต้องการต่อไป
Service Pack 3
วินโดวส์เอกซ์พีจัดเป็นระบบปฏิบัติการแรกที่ได้พัฒนาโดยใช้ฐานจากวินโดวส์เอ็นที และมีกลุ่มเป้าหมายเป็นผู้ใช้ทั่วไป
ความต้องการของระบบ
ความต้องการของระบบสำหรับวินโดวส์เอกซ์พีมีดังต่อไปนี้
การเลิกผลิต จำหน่าย และการสิ้นสุดการสนับสนุนวินโดวส์เอกซ์พี
ไมโครซอฟท์ประเทศไทย ได้ประกาศผ่านทางเว็บไซต์ของไมโครซอฟท์ประเทศไทย ว่าจะเลิกผลิตและจัดจำหน่ายวินโดวส์เอกซ์พี ในวันที่ 30 มิถุนายน พ.ศ. 2551 สำหรับซอฟต์แวร์ที่ซี้อแยกจากคอมพิวเตอร์ สำหรับตัวซอฟต์แวร์ที่มาพร้อมเครื่องจะเลิกจำหน่ายในวันที่ 31 มกราคม พ.ศ. 2552 โดยทางไมโครซอฟท์จะเลิกทำการผลิตซอฟต์แวร์สนับสนุนต่าง ๆ การอัปเดตอัตโนมัติ และการช่วยเหลือแบบออนไลน์อย่างสิ้นเชิงในวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2557 เป็นต้นไป
หมู่เกาะรูปโค้ง
การสูญเสียของสารระเหยของแผ่นเปลือกโลกที่กำลังมุดตัวในเขตมุดตัวของเปลือกโลกทำให้สิ่งหลอมเหลวบางส่วนของเนื้อโลกด้านบนเกิดเป็นหินหนืดของแคลซ์-อัลคาไลน์ที่มีความหนาแน่นต่ำจึงเบาตัวดันแทรกซอนขึ้นมาผ่านแผ่นชั้นธรณีภาคที่อยู่ด้านบน ผลได้ทำให้เกิดเป็นแนวภูเขาไฟเรียงรายยาวขนานไปกับขอบเขตรอยต่อของแผ่นเปลือกโลก 2 แผ่นที่กำลังเคลื่อนที่ลู่เข้าหากันและโค้งออกด้านนอกเข้าหาแผ่นเปลือกโลกที่กำลังมุดตัว ลักษณะนี้เป็นผลเนื่องมาจากหลักเรขาคณิตของการย่นตัวของแผ่นเปลือกโลกเป็นรูปทรงกลมไปตามแนวบนผิวทรงกลมหนึ่งๆ
ด้านที่กำลังมุดตัวของหมู่เกาะรูปโค้งจะเป็นร่องลึกก้นสมุทรที่แคบและลึกซึ่งเป็นร่องรอยบนพื้นผิวโลกที่แสดงถึงขอบเขตรอยต่อระหว่างแผ่นเปลือกโลกที่กำลังมุดตัวกับแผ่นเปลือกโลกที่วางขี่ทับอยู่ด้านบน แนวร่องลึกนี้เกิดขึ้นจากการดึงโดยแรงโน้มถ่วงของแผ่นเปลือกโลกที่กำลังมุดตัวซึ่งมีความหนาแน่นมากกว่าลากดึงลงไป มีการเกิดแผ่นดินไหวตามแนวขอบเขตการมุดตัวนี้โดยมีจุดไฮโปเซนเตอร์ของการไหวสะเทือนอยู่ที่ระดับที่ลึกลงไปใต้แนวหมู่เกาะรูปโค้งนี้ เรียกแนวการเกิดไหวสะเทือนนี้ว่าแนววาดาติ-เบนนิออฟ (Wadati-Benioff)
แอ่งมหาสมุทรที่กำลังลดขนาดลงด้วยการมุดตัวนี้เรียกว่า ‘มหาสมุทรส่วนที่เหลือ’ (remnant ocean) ด้วยมันกำลังหดตัวลงอย่างช้าๆและบดขยี้จากการชนกันของแผ่นเปลือกโลก กระบวนการนี้เกิดขึ้นครั้งแล้วครั้งเล่าตลอดประวัติทางธรณีวิทยาของโลกใบนี้
ทาโอะ สึจิยะ
ทาโอะ สึจิยะ (เกิด 3 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1995) เป็นนักแสดงหญิง นางแบบ และนักเต้นชาวญี่ปุ่น เธอมีชื่อเสียงจากการนำแสดงอาซาโดระ เรื่องมาเระ ของเอ็นเอชเค และละครชุดสตรีมมิงทางโทรทัศน์อลิสในแดนมรณะ
เมืองโพนโฮง
โพนโฮง (ลาว: ໂພນໂຮງ) เป็นเมืองหลักของแขวงเวียงจันทน์ ประเทศลาว อยู่ห่างจากนครหลวงเวียงจันทน์ประมาณ 55 กิโลเมตร ตั้งอยู่บนถนนหลายเลข 10 และถนนหมายเลข 13 ยังเป็นเส้นทางไปเขื่อนน้ำงึม
เอดิท ฟรังค์
เอดิท ฟรังค์ (née ฮ็อลเล็นเดอร์; 16 มกราคม ค.ศ. 1900 - 6 มกราคม ค.ศ. 1945) เป็นแม่ของมาร์ก็อทและอันเนอ ฟรังค์ที่ตกเป็นเหยื่อของการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ของนาซี เธอได้ตกเป็นนักโทษที่ค่ายกักกันเอาช์วิทซ์-เบียร์เคอเนา ซึ่งเธอได้เสียชีวิตลงจากความอดอยาก
อ้างอิง
19001945
ตำบลฉลอง
ตำบลฉลอง อาจหมายถึง
อะฮาร์ดเดส์ไนต์ (อัลบั้ม)
อะฮาร์ดเดส์ไนต์ (A Hard Day's Night) เป็นสตูดิโออัลบั้มชุดที่ 3 ของวงเดอะบีตเทิลส์ ออกขายเมื่อวันที่ 10 กรกฎาคม ค.ศ. 1964 เป็นอัลบั้มเพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง A Hard Day's Night ส่วนอัลบั้มนี้ในฉบับอเมริกันออกขายเมื่อวันที่ 26 มิถุนาน ค.ศ. 1964 กับสังกัดยูไนเต็ดอาร์ทิสเรเคิดส์ กับเพลงที่แตกต่างกัน
ชื่ออัลบั้ม เกิดขึ้นโดยบังเอิญโดยมือกลอง ริงโก สตาร์ จากบทสัมภาษณ์ของจอห์น เลนนอนในปี 1980 กับนิตยสารเพลย์บอย บอกว่า "ผมกำลังกลับบ้าน กำลังอยู่ในรถ และดิ๊ก เลสเตอร์ (ผู้กำกับภาพยนตร์) ได้แนะนำให้ใช้ชื่อ 'Hard Day's Night' ที่ริงโกได้พูดออกมา ผมเคยใช้คำนี้ในหนังสือของผม 'In His Own Write' แต่มันกลายเป็นคำบังเอิญของริงโก"
ในปี 2000 นิตยสารคิว ให้ อะฮาร์ดเดส์ไนต์ ติดอันดับ 5 ในการจัดอันดับ 100 อัลบั้มอังกฤษที่ยอดเยี่ยมที่เคยมีมา ในปี 2003 ติดอันดับ 388 ของการจัดอันดับในนิตยสารโรลลิงสโตนในหัวข้อ 500 อัลบั้มทียอดเยี่ยมที่สุดตลอดกาล
อังแดร โกมึช
อังแดร ฟีลีปึ ตาวารึช โกมึช (André Filipe Tavares Gomes; เกิด 30 กรกฎาคม ค.ศ. 1993) เป็นนักฟุตบอลอาชีพชาวโปรตุเกส ปัจจุบันเล่นในตำแหน่งกองกลางให้กับล็อสก์ลีล โดยยืมตัวมาจากเอฟเวอร์ตัน และทีมชาติโปรตุเกส
รูปสัญลักษณ์กีฬาในโอลิมปิกฤดูร้อน 2020
รูปสัญลักษณ์กีฬาในโอลิมปิกฤดูร้อน 2020 เป็นภาพสัญลักษณ์แทนตัวหนังสือ โดยใช้ภาพกราฟิกแทนกีฬาแต่ละประเภทในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อน 2020
รูปแบบ
ทีมนักออกแบบนำโดยมาซาอากิ ฮิโรมูระ (Masaaki Hiromura) รับผิดชอบในการสร้าง "รูปสัญลักษณ์กีฬาโอลิมปิก" อย่างเป็นทางการ สิทธิ์ทั้งหมดรวมถึงลิขสิทธิ์เกี่ยวกับการผลิตรูปสัญลักษณ์อย่างเป็นทางการเป็นของ TOCOG หลังการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกและพาราลิมปิก คาดว่าจะอยู่ภายใต้เขตอำนาจของคณะกรรมการโอลิมปิกสากล (IOC)
พิธีเปิด
พิธีเปิดการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อน 2020 ได้รวมวิดีโอเคลื่อนไหวที่นักแสดงแสดงแทนรูปสัญลักษณ์แต่ละรูป ไทม์เอาต์ อธิบายว่ามันเป็น "การแสดงที่ตลกและมีไหวพริบซึ่งชวนให้นึกถึงเกมโชว์ทางโทรทัศน์ที่เป็นเอกลักษณ์ของญี่ปุ่น"
ดิแอนิมัลส์
ดิแอนิมอลส์ (The Animals) เป็นกลุ่มดนตรีสัญชาติอังกฤษในยุคคริสต์ทศวรรษ 1960 เป็นที่รู้จักในสหรัฐอเมริกา โดยเป็นส่วนหนึ่งของการเคลื่อนไหวบริติชอินเวชัน เป็นที่รู้จักในเรื่องการใช้ดนตรีอย่าง ความกล้าหาญซึ่งมีจังหวะหนัก ช้าและเศร้า และเสียงร้องที่ดูลึกของหัวหน้าวง อีริก เบอร์ดอน มีเพลงประจำวงอย่าง "The House of the Rising Sun", "Sky Pilot" และ "We Gotta Get out of This Place"
ยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2013–14
ยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2013-14 (2013–14 UEFA Champions League) เป็นการแข่งขันฟุตบอลสโมสรยุโรป ครั้งที่ 58 จัดขึ้นโดยยูฟ่า และเป้นครั้งที่ 22 ตั้งแต่เปลี่ยนชื่อการแข่งขันจากยูโรเปียนแชมเปียนคลับคัพ เป็นยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก
ยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก นัดชิงชนะเลิศ 2014 จะจัดขึ้นที่อิสตาจีอูดาลูซ ในลิสบอน ประเทศโปรตุเกส
และเป็นครั้งแรกที่ สโมสรที่เข้ารอบแบ่งกลุ่มจะได้เข้าร่วมการแข่งขัน ยูฟ่ายูธลีก 2013–14 ซึ่งเป็นการแข่งขันสำหรับผู้เล่นเยาวชนอายุไม่เกิน 19 ปี
การคัดเลือกสโมสร
สโมสรที่ชนะเลิศการแข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2012–13 จะได้เข้าร่วมการแข่งขันโดยอัตโนมัติ แม้ว่าจะไม่ได้การคัดเลือกจากการแข่งขันลีกในประเทศของสโมสรนั้น
การจัดอันดับสมาคมฟุตบอล
การแข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีก ฤดูกาล 2013–14 จัดตามการจัดอันดับค่าสัมประสิทธิ์ยูฟ่า ในปี พ.ศ. 2555 (ค.ศ. 2012) ซึ่งคำนวณจากการแข่งขันตั้งแต่ฤดูกาล 2007–08 ถึง 2011–12
การแบ่งสโมสรในการแข่งขัน
ตั้งแต่บาเยิร์นมิวนิก ชนะเลิศการแข่งขันฤดูกาลก่อน ทำให้สโมสรหลายสโมสร ที่จะได้สิทธิ์ในการเลื่อนขึ้นมาเล่นรอบที่สูงกว่า ดังนี้ :