cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен
Осори Фатҳуллоҳ Гюлен
Фатҳуллоҳ Гюлен яке аз мутафаккирони сермаҳсули замони муосир ба шумор меравад. Ӯ муаллифи беш аз 70 адад асарҳои маърифатӣ-иҷтимоӣ маҳсуб меёбад. Сабту наворҳои зиёди суҳбатҳои гуногунҷанбаашро низ ба маҳсули фикрии ӯ метавон илова намуд. Ҳамчунин бояд қайд кард, ки асарҳои зиёди ӯ ба забонҳои гуногуни ҷаҳон тарҷума шудаанд: олмонӣ, русӣ, англисӣ, дарӣ, озарбойҷонӣ, фаронсавӣ, ҷопонӣ, хитоӣ, арабӣ, курдӣ, булғорӣ, қазоқӣ, қирғизӣ, албанӣ, фаронсавӣ, испанӣ, босниягӣ, чехӣ, итолиёӣ, куриёгӣ, лаҳӣ, литвиягӣ, португалӣ, туркманӣ, паштунӣ, юнонӣ ва ғайра, ки дар ҷамъ бештар аз 30 забонро ташкил медиҳанд. Илова бар ин соли 2014 китоби Фатҳуллоҳ Гюлен «Sonsuz Nur», ки доир ба ҳаёт, ахлоқ ва паёмбарии Ҳазрати Муҳаммад (с.а.в.) таълиф ёфтааст, бори аввал ба забони тоҷикӣ бо номи «Нури абадӣ» ҷилди 1-ум (иборат аз 5 ҷилд) аз чоп баромад.
Мавқеи Фатҳуллоҳ Гюлен нисбат ба масъалаи терроризм
Фатҳуллоҳ Гюлен зидди ҳар намуди терроризм баромад мекунад. Ӯ дар асарҳояш қайд мекунад, ки дар ислом кулли ҷанбаҳои ҷиҳод ба таври шаффофу равшан шарҳ ёфтаанд. Ӯ мегӯяд: «Террористони худкуш (комикадзе) абадӣ дар дӯзах мемонанд ва аз амалҳои ба ҷо овардаашон истинтоқ мешаванд». Гюлен аввалин намояндаи олами ислом буд, ки амалиёти террористии 11 сентябри соли 2001-ро маҳкум кард. Гюлен дар мақолае, ки 12 сентябри ҳамон сол дар рӯзномаи «Washington Post» чоп шуд, ҳамла ба Маркази тиҷоратии ҷаҳонро маҳкум карда чунин гуфт: «Мусулмон террорист буда наметавонад ва террорист ҳам мусулмон нест!» Ӯ дар мақолааш бо лаҳни қатъӣ қайд мекунад, ки чеҳраи поки ислом бо дасти ашхоси ба ном мусулмон сиёҳ карда мешавад. Ҳол он ки ин зумра бо ислом ҳеч рабте ҳам надоранд. Ҳамон рӯзҳо тавсияи Гюлен чунин буд, ки исломро мебояд аз сарчашмаҳои ноби худ омӯхт, на ин ки аз нигоҳи гуфтор ва рафтори як қатор авбошони ба ном мусулмон. Ӯ дар рафти яке аз мусоҳибаҳояш Усома ибни Лоданро ваҳшӣ номида илова мекунад: «Барои ман яке аз шахсони манфуртарини рӯи замин Усома ибни Лодан аст, зеро ӯ чеҳраи пок ва нуронии дини мубини исломро олуда кардааст». Ҳамчунин дар мусоҳиба бо нашрияи олмонии «Зюддойче Цайтунг» ӯ қайд мекунад: ''«Дар таърихи ислом ҳамеша ёфт мешуданд гурӯҳҳои мутаассибе, ки нисбат ба ҷамъиятҳои дигар фишор меоранд, инсонҳоро ба қатл мерасонанд ва бад-ин васила ба дини худ хиёнат мекунанд. Яке аз охирини ин гурӯҳҳо ал-Қоида буд ва ҳоло ДИИШ сар задааст. Ҳаминаш намерасид. ДИИШ исломро бадном мекунад. Амалкарди онҳо аз як ваҳшигарие иборат аст. Ҳар касе ки андешаҳои зиддиисломӣ дошта бошад, дар пайи амалкарди инҳо худро ҳақ меҳисобад. Ин ҳолат хоби инсонро мепаронад. Мутаассифона, олами ислом дар муқобили чунин қазия мавқеи чандон равшану мушаххасе баён накард. Инро дар ҳаққи олимони Маккаву Мадина ҳам гуфтан мумкин аст, дар ҳаққи олимони Мисру Туркия ҳам». Дар давоми мусоҳиба Гюлен сифати ҷангиёни ДИИШ-ро ин зайл меорад: «Ҷангиёни ДИИШ афроди ҷаҳолатпешаанд ва аз дини худ андаке бошад ҳам огоҳӣ надоранд. „Ҷанги муқаддасе“, ки онҳо бофтаанд, танҳо аз ваҳшонияте иборат аст».''
Беҳрӯз Мирзоев
Беҳрӯз Мирзоев (5 майи 1994, Душанбе, Тоҷикистон) — овозхон ва оҳангсози муосири тоҷик.
Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен
Гюлен дар матбуоти тоҷик
Атрофи таълимоти Гюлен нависандагон ва рӯзноманигорони маъруфи тоҷик солҳои зиёд дар матбуоти ватанӣ фикру андешаҳои худро иброз доштаанд. Солҳои баъдӣ тамоми он мавод ҷамъоварӣ шуда, дар шакли китоб ба нашр расид.
Беҳрӯз Мирзоев
Зиндагинома
Беҳрӯз Мирзоев 5 майи соли 1994 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст. Оиладор, соҳиби як писар — Илёсҷон.
Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен
Дастгирии фикрҳои Гюлен аз ҷониби олимони тоҷик
Олимони тоҷик низ доир ба таълимоти Гюлен дар расонаҳои ватанӣ зиёд ёдовар шудаанд. Маҳсули меҳнати онҳо дар шакли китоби комил ба нашр расидааст.
Беҳрӯз Мирзоев
Таронашиносӣ
Беҳрӯз Мирзоев аз соли 2000 инҷониб муаллифи зиёда аз 100 оҳанг, даҳҳо суруд ва 4 албом мебошад.
Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен
Нигаред низ
Аз соли 2014 ин ҷониб Фатҳуллоҳ Гюлен аз тарафи ҳукумати Туркия бо ташкили гурӯҳи террористӣ ва ба вуҷуд овардани ниҳодҳои ҳамсони ҳукумат гунаҳкор дониста мешавад. Додгоҳи шаҳри Истанбул ҳукми боздошти Фатҳуллоҳ Гюленро содир кард. Прокурор барои ворид кардани Гюлен ба рӯйхати Интерпол ба Вазорати адлияи ин кишвар муроҷиат кард. Вале худи Интерпол ин муроҷиатро то ҳол қабул накардааст. Фатҳуллоҳ Гюлен бо даст доштан дар табаддулоти давлатии моҳи июли соли 2016 дар Туркия алайҳи ҳукумати Раҷаб Таййиб Эрдуғон муттаҳам мешавад. Баъд аз расонаӣ шудани иттиҳоми мазкур, Гюлен тариқи ВАО-и кишварҳои олам гунаҳкор буданашро рад карда, барои аён кардани асли ҳол ташкил намудани Комиссияи ҷустуҷӯиро, ки ҳайати он ҳам аз мутахассисони ҷаҳонӣ ва ҳам аз намояндагон аз ҷониби ҳукумати Туркия иборат бошад, талаб кард. Вале ҳукумати Раҷаб Тайиб Эрдуғон то ҳол хостори ташкил шудани чунин Комиссияи ҷустуҷиӣ нест.
Масҷиди Мавлоно Сайид
Масҷиди Мавлоно Сайид (Сутуни тофта) - ёдгории меъморӣ, масҷиди ҷомеи деҳаи Ворухи ноҳияи Исфара. Масҷид охири асри XIX сохта шудааст. Айвон дорад. Мувофиқи баъзе нишонаҳо масҷид нисбатан нав ва айвон муқаддамтар аст. Ибодатгоҳ шашболор ва вассабандист. Дар ду тарафи меҳроб тоқча сохтаанд. Девораи дусинҷаи шарқӣ шаш тоқ, девораи шимолӣ ду даромадгоҳ ва чор тоқи ороишӣ дорад. Даромадгоҳи девори шимоли айвонро бо масҷид мепайвандад. Ин девор боз ду равзан ва тоқе дорад. Дари дутабақаи масҷид кандакорӣ нашудааст. Айвон нӯҳболора буда, шаш сутун дорад. Сарсутуну пойсутунҳо гуногунанд. Масалан, танаи яке аз сутунҳои дами пеши айвон то нисф кандакорӣ буда, бошааш ба шакли хаймаи нӯгбурида аст. Сутуни дигар бо бошаи 16-қирраи аҳромшакли нижвондор ва танаи сеқисма фарқ мекунад. Бошаи сутуни дигари айвон 16-қирраву муқарнасӣ сеқабата мебошад. Танаи он торафт борик шуда бо нақши тофта музайян гаштааст. Нақш то пойсутун намерасад. Холигии байни тасмаи тофта бо нақши исломӣ кандакорӣ шудааст.
Беҳрӯз Мирзоев
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен
Эзоҳ
Гурӯҳ:Мутафаккирони муосир
Масҷиди Мавлоно Сайид
Эзоҳ
Гурӯҳ:Масҷидҳои Тоҷикистон аз рӯи алифбо‎ Гурӯҳ:Ёдгориҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Масоҷиди суннӣ Гурӯҳ:Маcҷидҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Меъмории исломӣ Гурӯҳ:Ноҳияи Исфара
Марио Ларенас
Марио Игнасио Ларенас Диас (Mario Ignacio Larenas Díaz; 27 июни 1994, Сантяго, Чили) — футболбози чилигӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 27 июн Гурӯҳ:Зодагони соли 1994 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Чили Гурӯҳ:Бозингарони БФ Унион Эспанйола
Алфредо Мерино Тамайо
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 13 май Гурӯҳ:Зодагони соли 1969 Гурӯҳ:Мураббиёни футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Palencia Гурӯҳ:Бозингарони БФ Venta Baños
Фурудгоҳи куломуту
Фурудгоҳи куломуту (Koulamoutou Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи KOU аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1780 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Габон қарор дорад, ва дар баландии 326 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Карлос Андрес Перес
Карлос Андрес Перес ( Carlos Andrés Pérez; таваллуд шудааст - 25 декабри 2010 вафот кардааст) — сиёсатмадор аз Венесуэла буд. Карлос Андрес Перес 25 декабри соли 2010 дар синни 88-солагӣ бар асари норасоии нафас даргузашт.
Фурудгоҳи куломуту
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Карлос Андрес Перес
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Президентҳои Венесуэла Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Зодагони соли 1922 Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2010
Петраковка (ноҳияи Гордеев)
Петраковка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Гордеев, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Гордеев ‎
Аликанте
thumb|left||Бандари Аликанте Аликанте — як шаҳр ва маркази маъмурии вилояти Валенсияи Испания аст. Аз рӯи шумораи аҳолӣ 330 ҳазор нафар шаҳр ҷойи 11-ро дар Испания ишғол кардааст. Аликанте дар соҳили баҳри Миёназамин ҷойгир шудааст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Шаҳрҳои Испониё Гурӯҳ:Аликанте
Aerokopter AK1-3 Sanka
Aerokopter AK1-3 Sanka (Aerokopter AK1-3 Sanka) — як ҳавогарди сохтаи Aerokopter дар кишвари Укроин аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Анжелик Рокас
Анжелика Рокас (Angelique Rockas; ) — ҳунарпешаи юнонӣ, ки дар Африқои Ҷанубӣ таваллуд шудааст ва алҳол дар Лондон зидагонӣ мекунад. Ҳамчун пионерҳои намоишҳои бисёрмиллӣ дар солҳои 1980-уми асри бист дар Лондон шинохта шудааст. Номи ширкати ӯ Театри байналмилалӣ (пештар номи «Театри байналмилалии нав»).
Ренково (ноҳияи Фурманов, Иванов)
Ренково — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Анжелик Рокас
Ҳунарпешагӣ
Дар марҳилаи Рокс нақши зеринро иҷро кард,   Medea дар Medea аз тарафи Euripides,  Мэри Джули дар Мисс Julie аз августи Стриндберг,  Ягон дар батни модар ва фарзандонаш аз тарафи Бертолт Брехт.
Ренково (ноҳияи Фурманов, Иванов)
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Фурманов, ки дар вилояти Иванов қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Фурманов (Иванов)
Анжелик Рокас
Ҳунарпешагӣ
Дар филм Rock барои нақши зерин маълум аст:
Ҳитриетта дар The Witches аз ҷониби Николай Рег, Nereida дар Баҳри Бобил! аз тарафи Costas Ferris, Занони нигоҳубин дар тарҷумаи Outland — Паҳнои Роҳбарӣ аз ҷониби Петер Ҳомс.
Юнисе, ки дар MS-Ortiki дар силсилаи телевизиони «'Emmones идеяҳо» шинохта шудааст. Junise, ki dar MS-Ortiki dar silsilai televizioni «'Emmones idejaho» şinoxta şudaast.
Короткие (ноҳияи Холмогор)
Короткие (ноҳияи Холмогор) — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Холмогор, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Холмогор
Марио Монхе
Марио Антонио Монхе (Mario Antonio Monge; 27 ноябри 1938, — May 31, 2009, Сан Салвадор, Эл Салвадор) — футболбози cалвадорӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 27 ноябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1938 Гурӯҳ:Ҳуҷумкунандагони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Эл Салвадор Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Эл Салвадор Гурӯҳ:Бозингарони БФ Salvador youth Гурӯҳ:Бозингарони БФ Онсе Мунисипал Гурӯҳ:Бозингарони БФ Atletico Constancia Гурӯҳ:Бозингарони БФ К.Д. ФАС Гурӯҳ:Бозингарони БФ FAS Гурӯҳ:Бозингарони БФ Toronto Italia Гурӯҳ:Бозингарони БФ Алянса
Бобоқир
Эзоҳ
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Ҷамоати Ашт
Владислав Иванов (футболбоз)
Владислав Александрович Иванов (Владислав Александрович Иванов; 24 январи 1986, Эстония) — футболбози русӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 24 январ Гурӯҳ:Зодагони соли 1986 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Русия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Narva Trans Гурӯҳ:Бозингарони БФ Merkuur Tartu Гурӯҳ:Бозингарони БФ Karpaty Lviv Гурӯҳ:Бозингарони БФ Levadia Tallinn Гурӯҳ:Бозингарони БФ Asteras Tripoli F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ilioupoli F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Торпедо Маскав Гурӯҳ:Бозингарони БФ Sillamäe Kalev Гурӯҳ:Бозингарони БФ Luch-Energiya Vladivostok Гурӯҳ:Бозингарони БФ Химик Дзержинск Гурӯҳ:Бозингарони БФ Mashʼal Mubarek Гурӯҳ:Бозингарони БФ Infonet
Киргишани (деҳа)
Киргишани (Киргишаны) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Нижнесергинский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Нижнесергинский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Масҷиди Бурчак
Масҷиди Бурчак — ёдгории меъмории охири асри XIX дар шаҳри Истаравшан. Он масҷиди гузарӣ буда, аз хонақоҳ ва айвон иборат аст. Намои асосии масҷид бо нижвони ягона, айвон ва сутунҳои калламуқарнасӣ оро ёфтаанд. Дохилу беруни бино ва сақфи хонақоҳу айвон мунаққашанд. Нақшу нигори ҳандасии сақфҳо бо ранги сафед ниҳоят ҷаззоб ҳошиябандӣ шудааст. Арақаву сутунҳои калламуқарнас низ музайянанд. Сутунҳои масҷид ба усултӯи «кӯзагӣ» кандакорӣ шуда, нақши «мажохил» доранд ва ҳаштқирраанд. Асосои сутуни маркази айвон мармарист. Болои сутунҳо муаллақаҳои пурнақшу нигори салибшакл ҷойгузинанд. Тоқчаҳои деворҳои айвону хонақоҳ дорои ороишоти ҳандасист. Масҷиди Бурчак синҷбандист, деворҳои хонақоҳ дуҷабата ва айвон якқабата синҷ дорда. Сутунҳои ду паҳлӯи дарвозаи масҷид низ бо усули муқарнас мунаққаш шудаанд. Ёдгорӣ дар муҳофизати давлат аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Масҷидҳои Тоҷикистон аз рӯи алифбо‎ Гурӯҳ:Ёдгориҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Масоҷиди суннӣ Гурӯҳ:Маcҷидҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Меъмории исломӣ Гурӯҳ:Истаравшан
Старая Кисловка (ноҳияи Сураж)
Старая Кисловка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Сураж, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сураж
Ҳофиз
Хоҷа Шамсуддин Муҳаммад Ҳофизи Шерозӣ  — шоири форсу-тоҷик, суфӣ ва ҳофизи Қуръон.
Зиндагинома
Соли 1321 дар шаҳри Шероз, ки даҳҳо адибони забардаст аз хоки он хестанд, ба дунё омада, тамоми умр дар он ҷо зистааст. Номи шоир Шамсиддин Муҳаммад ва тахаллусаш Ҳофиз аст. Сабаби "Ҳофиз’’ тахаллус гирифтани шоир он аст, ки ӯ Қуръонро аз ёд медонист ва ба 14 навъ онро тиловат мекард.
Бобои Ҳофиз, ки аз Купо ном музофоти Исфаҳон буд, ҳангоми ҷавонии падари Ҳофиз ба Шероз мекӯчад ва дар он ҷо иқомат ихтиёр мекунад. Падари Ҳофиз, ки Баҳоуддин ном дошт, дар Шероз ба касби тиҷорат машғул буд. Модари ӯ аз аҳли Козрун буд. Зиндагии осоишта дар хонадони Ҳофиз дер напоид. Ҳанӯз дар вақти тифл будани Ҳофиз падари ҷавони ӯ аз олам гузашт. Аз ӯ чанд фарзанди хурдсол ятим монданд. Дар андак вақт мероси гузоштаи падари Ҳофиз тамом шуд. Бародарони ӯ ба ҷустуҷӯи луқмаи ноне ба ҳар тараф рафтанд. Ҳофиз, ки дар байни онҳо аз ҳама хурд буд, бо модараш дар Шероз монд. Модар фарзанди худро аз хӯроку пӯшок таъмин карда натавониста, ӯро ба дари сарватманде ба хидмат дод. Ҳофиз баъд аз чанде ба хидмати нонвоӣ ба шогирдӣ истод ва касби хамиргариро пешаи худ сохт. Касби Ҳофиз хурдсол басе вазнин ва тоқатфарсо буд. Ӯ аз нимаи шаб то субҳ хамир мекард ва музди ба даст овардаашро ба чаҳор ҳисса тақсим мекард; як ҳиссаи онро ба модараш медод, як ҳиссаро худаш сарф мекард ва як ҳиссаи дигарро ба мактабдор дода, рӯзона дар мактаби ӯ мехонд. Чоряки боқимондаро ба бечорагон хайр мекард. Дар мактаб Ҳофиз истеъдоди фавқулоддаи фитрӣ зоҳир намуда, Қуръонро зуд аз ёд кард ва хондану навиштанро низ ба хубӣ омӯхт. Дар маҳаллае, ки Ҳофиз мезист, дӯконе буд, ки онҷо аҳли адаб ҷамъ шуда, муошира ва базми сухан меоростанд. Ҳофиз низ гоҳ-гоҳе аз он маҳфил файз гирифта, ба машқи шеър оғоз кард. Лекин бештари вақти ӯ ба андӯхтани илм сарф шуда, Ҳофиз дар баробари мустақилона омӯхтани мероси форсизабонон забону адабиёти араб, ҳадису фиқҳ, ҳандасаву нуҷум ва Қуръонро бо ҷидду ҷаҳд омӯхта, дар андак замоне ҳамчун олим машҳур шуд. Ӯ ҳатто ба китоби машҳури ‘’Тафсири кашшоф’’ шарҳ навишт. Ҳофиз ҷое ба омӯзиши улум ишора карда мегӯяд:
Аз ишораҳои худи ӯ муҳаққиқони гузашта ва имрӯза пай бурдаанд, ки ӯ соҳиби зану фарзанд будааст. Ба қавли муаллифи тазкираи «Хизонаи Омира» Ғуломалихони Озод, фарзанди калони Ҳофизи Шерозӣ, ки Шоҳнуъмон ном доштааст, дар Ҳиндустон фавт карда будааст. Фарзанди дигари ӯ дар кӯдакӣ аз олам гузаштааст. Инчунин аз ашъори Ҳофиз маълум мешавад, ки ёри азизаш ҳам ӯро танҳо гузошта, оламро хеле пеш аз ӯ падруд гуфта будааст. Бар замми маҳрумиятҳои оилавӣ ва шахсӣ Ҳофиз Шерозӣ аз замонаи шум низ азиятҳои зиёд мекашид.
Ҳофиз дар замоне ҳаёт ба сар мебурд, ки задухӯрдҳои пайдарпаи ҳокимони маҳаллӣ мамлакатро хароб ва мардумро хонавайрон мекарданд. Дар баробари нооромии замон, задухӯрдҳои ашрофзодагон, қатлу ғорати бегонагон аҳволи зиндагии Ҳофиз ҳам, бешубҳа тоқатфарсо буд. Махсусан ҳокимону давлатмандони Шероз ба қадри сухани Ҳофиз намерасиданд. Аз ҳамин ҷиҳат шоири бузургвор шикваҳо мекард.
Бо вуҷуди ин қадар парешонӣ Ҳофиз шабу рӯз кор мекард, шеър мегуфт. Ғазалҳои намакини ӯ дар саросари кишварҳое, ки забони тоҷикӣ — форсиро медонистанд, ғулғулахо меафганд ва ба қавли Давлатшоҳи Самарқандӣ дар ҳама ҷо мақбули дилу ҳавоси мардуми авом мегардид. Мураттиби номаълуми девони Ҳофизи Шерозӣ низ пас аз андаки вафоти ӯ хабар медиҳад, ки шеъри Ҳофизи Шерозӣ бо тамоми ҷалол ва шукӯҳ дар андак муддате ба ақсои Туркистон, Ҳиндустон, Ироқ, Озарбойҷон расида, ғазалҳои шӯрангези ӯ чунон маъқули хосу ом гашта буд, ки маҷлисе бе нуқли сухани завқомези ӯ равнақ намеёфт. Худи Ҳофиз низ шуҳрати ашъори шӯрангези худро чунин тасвир менамояд:
Овозаи Ҳофизро шунида, ҳокимони гуногун аз Ҳиндустону Ироқ мехоҳанд, ки Ҳофиз дар дарбори онҳо хидмат кунад. Ӯро бо ин мақсад даъват мекунанд. Чунончи, дар замони Муборизиддин, ки аҳволи Ҳофиз дар Шероз табоҳ буд, Султон Увайс ӯро ба Бағдод даъват мекунад. Дере нагузашта бародари ӯ Султон Аҳмад Султон Увайсро кушта, дар соли 1382 ба тахт нишаст. Ӯ низ хост, ки Ҳофизро ба дарбори худ ҷалб намояд. Вале Ҳофиз аз Порс ба ҷониби Бағдод рағбат накард ва ба хушкпораи нони ватани худ қаноат намуда, онро аз шаҳди шаҳрҳои ғарибӣ боло мегузошт. Ҳофиз зодгоҳаш Шерозро басе дӯст медошт ва ба он ифтихор мекард. Аз ин рӯ, ба сахтиву зорӣ ҳам бошад, зиндагии Ҳофиз асосан дар Шероз гузаштааст ва дар тамоми умри худ ду бор ба Язд, як бор ба Исфаҳону Ҳурмуз ба сафар баромадани ӯро муҳаққиқон тахмин мекунанд. Вафоти Ҳофиз дар соли 1390 мелодӣ воқеъ гардидааст. Ҳарчанд Ҳофизи Шерозӣ кайҳо вафот кардааст, вале каломи шӯрангезу ашъори диловезаш ҳазорон шӯридагону ошиқони сухани форсиро тасхир намудаву барои ҳамешагӣ симои ӯро дар дилу дидаи дилбохтагон ва ҳаводоронаш зинда медорад.
Шӯҳрати ҷаҳонии Ҳофиз
Ҳофиз бузургтарин шоири ғазалсарои тоҷик буда, дар таърихи адабиёти форсу тоҷик мақоми баланд дорад. Осори Ҳофиз асрҳо инҷониб дар сарзамини Эрону Ҳиндустон, Афғонистон ва Осиёи Миёна шуҳрат пайдо карда, дар дили ҳазорон пайравону муштоқонаш ҷой гирифтааст. Номи баланди Ҳофиз аз ҳудуди ватани худ — Эрон гузашта дар тамоми дунё машҳур шуд. Вай дар замоне, ки дар ҳаёти сиёсӣ ва иҷтимоии Эрону Мовароуннаҳр бисёр воқеа ва ҳодисаҳои ногувор рӯй медоданд умр ба сар бурда ва бо қалами сеҳрангези худ ҳама беадолатию мардумфиребӣ, ҷахлу ғурури табақаҳои ҳукмрони ҷамъиятро фош мекард. Аҳамияти каломи шӯрангези Ҳофиз ва сирри шуҳрати шоири бузург дар ин аст, ки маънӣ ва мазмунҳои баланди назарӣ, панду ҳикматро бо суханҳои ширин баён кардаву ба ҳар мавзӯъ аз равзанаи ишқ менигарад. Умуман Ҳофиз дар эҷод намудани шеър монанди як наққоши моҳир ҳар як маъниро бо рангҳои зебо оро дода, маънӣ ва мазмуни шеърашро дилнишин намудааст. Аз ин ҷиҳат Ҳофиз ҳам монанди бисёр шоирони гузашта боварӣ дошт, ки шеъраш умри зиёде хоҳад дид.
Дар китобхонаҳои машҳури дунё, нусхаҳои девони Ҳофиз дар қатори пурарзиштарин осори инсоният маҳфузанд. Намунаи ғазалиёти Ҳофизи Шерозӣ дар Ҳиндустон ва Арабистон, Туркия, Озарбойҷон, Осиёи Миёна, Россия, Олмону Ингилистон ва ғайра нашр ва тарҷума гардидаанд. Бисёре аз шоирони ғазалсаро, чун К. Ҳуҷандӣ, Ҳилолӣ, Фузулӣ, Навоӣ, Ҷомӣ, ва ғайраҳо аз ғазалҳои ӯ илҳом гирифта ва дар пайравии ашъори ҷаҳоншумулаш эҷод кардаанд. Шоирон ва мутафаккирони Аврупо низ ашъору афкори Ҳофизро тақлид карда, аз ашъори дилнишини ӯ баҳра ёфтанд. Ба ҳамин тариқ, шуҳрати Ҳофиз аз доираи мамлакати худ берун баромада, ба тамоми Шарқу Ғарб паҳн гардида, дар қатори бузургтарин шоирони дунё мақоми арҷманде гирифтааст. Яъне Ҳофиз яке аз он шоиронест, ки хусусиятҳои бисёр нозук ва латифи забони дарӣ — порсиро медонист. Дар тараққӣ ва ҳусну латофати ин забон хидматҳои тақдиршавандае кардааст, дар ашъори ӯ садҳо таркиб ва ибораҳои нав вомехӯрад.
Ҳофиз дар ғазалҳои ҷонгудози худ пеш аз ҳама ишқро тараннум карда, онро чун ёдгори бемунтаҳои инсоният ба қалам додаст. Осори Ҳофиз ба қатори дастовардҳои тамаддуни ҷаҳон дохил шудааст ва аз ин рӯ, ҳамчун яке аз бузургтарин шоири лириканависи беназир шуҳрати ҷахонӣ дорад. Ҳофиз ва шахсияти ин сухансарои номӣ диққати бисёр бузургони ҷаҳонро ба худ ҷалб кардааст. Бисёре аз устодони назм аз ангезаи шигифтангези ғазалиёти Ҳофиз баҳравар шудаанд ва дар ситоишу васфи каломи шӯрангези ӯ таассуроти хешро баён кардаанд. Бузургтарин намояндаи адабиёти ҷаҳонӣ шоири немиси асри XIX Гёте андешаҳои худро доир ба ашъори ин шоири тавоно ва илҳомбахш, пас аз ошноӣ пайдо карданаш бо эҷодиёти Ҳофиз навиштааст: «Эй Ҳофиз, сухани ту ҳамчун абадият бузург аст, зеро онро оғоз ва анҷом нест. Ту он сарчашмаи файзбахши шеъру нишотӣ, ки аз он ҳар лаҳза мавҷе аз паси мавҷи дигар берун метаровад».
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Шоирони форсу тоҷик Гурӯҳ:Адабиёти форсу тоҷик
Козлово (ноҳияи Сокол, Вологда)
Козлово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Сокол, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сокол (Вологда)
Елино (ноҳияи Меленков)
Елино — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Меленков, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Меленков
Болшая Новинка (ноҳияи Череповетс, Вологда)
Болшая Новинка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Череповетс, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Череповетс (Вологда)
Лукина Гора (ноҳияи Великоустюг, Вологда)
Лукина Гора — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Великоустюг, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Великоустюг (Вологда)
Алмалӣ (ноҳияи Енбекшиқазоқ)
Алмалӣ — деҳа дар ноҳияи Енбекшиқазоқи вилояти Алмаатои Қазоқистон, ки дар соли 2009 2243 нафар аҳолӣ дошт.
Габриэл Дэвис Дус Сантос
Габриэл Дэвис Дус Сантос (Gabriel Davis Dos Santos; 23 октябри 1989, Венанкио Айрес, Бразилия) — футболбози бразилӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 23 октябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1989 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ипорте Клубе Жувентуде Гурӯҳ:Бозингарони БФ Порто Алегре Футебол Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Луверденсе Еспорте Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Убераба Cпорт Клуб Гурӯҳ:Бозингарони БФ Boa Esporte Clube Гурӯҳ:Бозингарони БФ Футебол Клубе Cанта Круз Гурӯҳ:Бозингарони БФ BEC Tero Sasana F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Уберландиа Еспорте Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Гренио Баруэри Футебол Гурӯҳ:Бозингарони БФ Вилла Нова Атлетико Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Тупи Фоотбалл Клуб Гурӯҳ:Бозингарони БФ Униан Рекреатива Дус Трабалядорес Гурӯҳ:Бозингарони БФ Cертанзиню Футебол Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клубэ Рэкрэативо Э Атлэтико Каталано Гурӯҳ:Бозингарони БФ Теренгану ФА
Авлод
Авлод (اولاد — ҷамъи валад, маънояш фарзандон) — ҷамъияти хешони ҳамхун мебошад, ки дар ҷомиаи суннатии тоҷикон ҳамчун ниҳоди иҷтимоӣ қудрат ва мавқеи хосса дорад. Авлод дар асоси муттаҳид шудани оилаҳои ба ҳам хешу ҳамхун ба вуҷуд меояд. Он метавонад даҳҳо оилаҳоро дар бар гирад ва фаъолияту рафтори аъзои онро назорату идора намояд. Авлодро сардори он идора мекунад, ки аз тарафи пирони машаваратдеҳ интихоб мегардад. Сардор ба таври ӣайрирасмӣ муовину мушовир ва дастёрҳо дорад. Авлодҳо дорои номи умумӣ мебошанд, ки нишонаи фарқкунандаи онҳо ба шумор меравад. Масалан, авлоди эшонҳо, авлоди сайидҳо, авлоди хоҷаҳо ва ӣайра. Баъзе авлодҳо ба номи сардор ё бунёдгузори он ёдоварӣ ва номбар мешаванд. Чунончи, авлоди Пирназар, авлоди Каримовҳо ва ӣ. Авлод ҳамчун институти иҷтимоии ҷомеаи шаҳрвандӣ дорои сохтору системаи худтаъминкунӣ, идеологӣ ва ҳуқуқию механизмҳои идоракунӣ мебошад. Он дар давраҳои мушкили ҷомиаи тоҷикон, дар идора кардани ҷомиа ва дар рушди ҳаёти маънавию сиёсӣ саҳми муайян гузоштааст. Иттиҳоди авлодҳо қабиларо ба вуҷуд меорад. Иштирок дар расму ойинҳо ва ҷамъомадҳои авлодӣ барои аъзои калонсоли он ҳатмӣ ва як навъ қарзи иҷтимоӣ мебошанд. Эҳтироми калонсолон, дасти кўмак дароз кардан, саҳмгузорӣ дар тўю маъракаҳо ва ӣайра аз уҳдадориҳои мардҳои ин ё он авлод ба шумор мераванд. Албатта дар баробари мардон занҳо низ дар ваҳдату дастгирӣ ва таблиӣи ҳувияти авлодӣ саҳм доранд, аммо онҳо дар дараҷаи дувум меистанд.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Мафҳумҳои сотсиология Гурӯҳ:Луғати таърихӣ Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон
Чаманоро (деҳа, н. Данғара)
Чаманоро — деҳа дар ҷамоати деҳоти Лолазори ноҳияи Данғара. Аз Чаманоро то маркази ҷамоат 10 км, то маркази ноҳия 18 км. Аҳолиаш 542 нафар (2017), тоҷикон.
Оличаҳако
Оличаҳако — деҳа дар ҷамоати деҳоти Қалъаи Сурхи ноҳияи Рашт. Аз Оличаҳако то маркази ҷамоат 6 км, то маркази ноҳия 15 км. Аҳолиаш 402 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Рашт Гурӯҳ:Ҷамоати Қалъаи Сурх
Зардӯзӣ
Зардӯзӣ — пешаи зардӯз; навъе аз ҳунармандист, ки  бо торҳои симу зар дар матоъ гулу нақшҳои гуногун медӯзанд; бо торҳои зарину нуқрагин нақшу нигор дӯхташуда, зардӯзишуда: тоқии зардӯзӣ.
Сарчашма
Гурӯҳ:Касбҳои куҳан
Фурудгоҳи рикиовик
Фурудгоҳи рикиовик (Reykjavík Airport) (маҳаллӣ: Reykjavík Domestic Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) 463889 бо Коди ИОТОи RKV аст, ки як бонди фуруди 1 дорад, ва тӯли бонди он асфалт метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри рикиовик кишвари Исландия қарор дорад, ва дар баландии 14 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Акулшет (ноҳияи Тайшет, Иркутск)
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Тайшет, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Тайшет (Иркутск)
Delta Sailplane Nomad
Delta Sailplane Nomad (Delta Sailplane Nomad) — як ҳавогарди сохтаи Delta Sailplane Corporation дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Давр (мантиқ)
Давр — хатои мантиқие, ки дар ду ҳолат зоҳир мешавад:
Хатоии навъи якум ҳангоми риоя нашудани яке аз қоидаҳои таъриф, яъне «таъриф набояд давр занад» ба миён меояд. Моҳияти он чунин аст: мафҳуми таърифшаванда тавассути мафҳуми таърифкунанда муайян мешавад, вале мафҳуми таърифкунанда бевосита ё бавосита тавассути мафҳуми таърифшаванда муайян мешавад. Мас., «Мантиқ — илмест, ки тафаккури дурустро меомӯзад, тафаккури дуруст гуфта, тафаккуреро меноманд, ки мувофиқи қонуну қоидаҳои мантиқ сурат гирифтааст». Навъи таърифи давр, тавтология буда, онро бо лотин, «idem per idem» меноманд. Дар ин гуна таъриф мафҳуми таърифшаванда тавассути худаш таъриф мешавад. Мас., «Одами диндор шахсест, ки эътиқоди дин, дорад». Ин қабил хатоиро дар урфият «равғани равғанин» мегӯянд.
Ибни Сино низ дар осори мантиқияш этироз аз хатоии мазкурро таъкид кардааст. Дар «Донишнома» навиштааст: «…чизеро бишносанд ба он чиз, ки ба вай шинохта нашавад, чунонки гӯянд андар ҳадди Офтоб, ки Офтоб он Ситора аст, ки ба рӯз барояд. Пас, Офтобро ба рӯз шиносонанд ва нашояд, ки касе рӯзро бишиносад илло ба Офтоб, зеро ки ба ҳақиқат рӯз он замон бувад, ки Офтоб андар вай баромада бувад. Пас, чун Офтоб мушкил бувад, рӯз мушкил бувад, балки мушкилтар бувад. » (Ибни Сино. Осор, c. 1, - Д. 2005, с. 179. ) Ибни Сино нисбати тавтология таъкид кардааст, ки «чизро ҳам ба худ шиносонанд, чунонки андар замон гӯянд, ки «замон муддати cунбиш аст». Ва муддату замон як чиз бувад ва он касро, ки ҳадди замон мушкил бувад, ҳам ӯро ҳадди муддат мушкил бувад ва пурсидани вай, ки «замон чист?» - пурсидани вай бувад, ки «муддат чист?»» (ҳамон cо, с. 178-179). Мутафаккир дар «Ишорот ва танбеҳот» навиштааст, ки баъзеҳо «Такрори чизе кунанд дар ҳадд, ки бад-он ҳеc ҳоcат набошад ва на зарурате аън, он зарурате, ки дар баъзе таҳдиди мураккабот ва шофиёт уфтад. Мисолаш чунонки гӯянд, ки «Адад касрати муcтамеъ аст аз оҳод» ва муcтамеъ аз оҳод худ нафси касрат аст ва чунонки гӯянд: «Инсон ҳайвони cисмон, аст, нотиқ». Ва cисм дар худ дар ҳадди ҳайвон гирифта бошанд… Ва бидон, ки муаррифоне, ки таърифи чиз бад-он кунанд, ки нашносанд, илло бад-он чиз, дар ҳукми муқаррирони маҳдуд бошанд дар ҳадд» (ҳамон cо, с. 362). Хулоса, ҳангоми таърифи мафҳум бояд мафҳуми дигареро истифода бурд, ки худи он дар навбати худ тавассути мафҳуми аввала таъриф нашавад.
Навъи дигари хатоии мантиқ,, ки бурҳони давр, меноманд (лот. circulus in demonstrando) ба чунин қоидаи бурҳон асос ёфтааст, ки мувофиқи он «далелҳо бояд ҳукме бошанд, ки ҳақ будани онҳо новобаста аз тезис муқаррар гардад». Дар ин гуна бурҳон ба сифати далел қазияе истифода мешавад, ки тавассути тезис исбот шудааст. Мас., мухолифини назарияи гелиосентрии Коперник исбот кардан, буданд, ки Кайҳон бе интиҳо набуда, маҳдуд мебошад. ҳомиёни геосентризм барои исботи мутаноҳ, ва маҳдудияти Кайҳон далел меоварданд, ки дар давоми як шабонарӯз Кайҳон гирди маркази худ, яъне Замин  давр мезанад. Дар навбати худ дурустии далели мазкурро тавассути қазияи мутаноҳии Кайҳон исбот мекарданд. Чунки агар Кайҳон беинтиҳо бошад, пас тасаввур кардан мумкин нест, ки вай ч, тавр дар давоми як шабонарӯз гирди маркази худ давр мезанад. Инcо, тезис (фикр оид ба мутаноҳии олам) тавассути далели (даврзании шабонарӯзии олам дар атрофии марказ) исбот шудааст. Лекин, исботи худи далел тавассути тезиси исботшаванда (фикр дар бораи мутаноҳии олам) сурат гирифтааст. Одатан, хатоии мазкур дар муҳокимаҳои кӯтоҳ бо зуд, ошкор мешавад, вале дар бурҳоне, ки силсилаи натиcагириро тақозо менамоянд, пай бурдани чунин хато, душвор аст. бинобар ин, бурҳоне, ки дар он давр ҳаст, ба мақсади худ намерасад.
Ибни Сино нисбати ин гуна хато, фармудааст: «Бинигар, то чизеро бо чизе дуруст накун,, ки он чиз ба вай дуруст хоҳад шудан, чунонки касе гӯяд, ки «далел бар он бар ки нафс намирад, он аст, ки доим коркунанда аст», ва боз чун бипурсад, ки «Чаро доим коркунанда аст?» - гӯяд: «Зеро, ки намирад»» (ҳамон cо, с. 215).
Сарчашма
Гурӯҳ:Мантиқ
Асад ибни Сомон
Асад ибни Сомон (? — 819) — фарзанди сарсулолаи хонадони Сомониён Сомонхудот (Аркак). Дар хидмати ххулафои араб буд. Ба ивази хидмати шоистааш ба халифа фарзандони Асад — Нӯҳ, Аҳмад, Ёқуб ва Илёс соҳиби ҳукумронӣ дар вилоятҳои Мовароуннаҳр шудаанд.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Давлати Сомониён Гурӯҳ:Феҳристи амирони давлати Сомониён
Киселевка (деҳа)
Киселевка (Киселевка) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Нижнесергинский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Нижнесергинский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Aero-Kros MP-02 Czajka
Aero-Kros MP-02 Czajka (Aero-Kros MP-02 Czajka) — як ҳавогарди сохтаи Aero-Kros дар кишвари Лаҳистон аст. Ин ҳавогард дар 2009 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Рeнaто Ҳюшмeри
Рeнaто Ҳюшмeри (тав. 4 марти 1989) — футболбози Албанӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони соли 1989 Гурӯҳ:Зодагони 4 март Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Албания Гурӯҳ:Бозингарони Б.Ф. Элбaсaни Гурӯҳ:Бозингарони Б.Ф. Тeутa Дуррес Гурӯҳ:Бозингарони Пaртизaни Тирaнa Гурӯҳ:Бозингарони Б.Ф. Тирaнa Гурӯҳ:Бозингарони Бюлис Бaлш
Аквариум
thumb|338x338px|Аквариум Аква́риум (aquarium) — зарфи шишагин барои нигоҳ дош тану зиёд намудани ҳайвоноту набототи обӣ.
Факулта
Факулта (Fakultät, аз facultas «имконият, истеъдод») — қисми таълимӣ-илмӣ ва маъмурӣ дар муассисаи таҳсилоти олии касбӣ аст, ки фаъолияташ  барои тайёр намудани донишҷӯён ва аспирантон барои дарёфти тахассуси муайян, такмили ихтисоси мутахассисон ва роҳбарӣ ба фаъолияти илмӣ-тадқиқотии кафедраҳои тобеъ мебошад.
Аквариум
Сохти аквариум
Аквариумҳо шишагини гирд ва чандкунҷа мешаванд. Баъзе навъҳои аквариум ороишӣ буда, онро ба девор меовезанд.
Факулта
Нигаред
Гурӯҳ:Таҳсилоти олӣ Гурӯҳ:Мактабҳои олӣ
Зардӯз
Зардӯз (форсӣ: زردوز) ҳунарманде, ки бо торҳои зарину симин дар матоъҳо нақшу нигор медӯзад.
Аквариум
Ҳаҷми аквариум
Ҳаҷми аквариум бояд ба навъ ва миқдори моҳӣ мувофиқат кунад. Дар аквариумҳои калон оксигенро ба воситаи компрессорҳои махсус, дар аквариумҳои хурд бошад, бо моторча мефиристанд. Бо мақсади сероксиген шудани оби аквариум дар он рустаниҳои гуногуни обиро мепарваранд (рустаниҳо зери таъсири рӯшноӣ гази карбонатро фурӯ бурда, гази оксигенро хориҷ мекунанд). Дар мавриди дуруст будани таносуби моҳичаҳо ва рустанӣ «мувозанати биологӣ» ба вуҷуд омада, барои иваз ё бо оксиген таъмин намудани об зарурат намемонад (фақат сари ҳар чанд вақт шишаи Аквариумро тоза карда, каме об рехтан кофист). Аквариумро бо лампа равшан ва гарм мекунанд. Онро аз боло дар қисми пеш ё ду тарафи аквариум мегузоранд.
Зардӯз
Сарчашма
Гурӯҳ:Касбҳо Гурӯҳ:Касбҳои куҳан
Рогерио Гонсалвес Мартинс
Рогерио Гонсалвес Мартинс (Rogério Gonçalves Martins; 19 ноябри 1984, Убераба, Бразилия) — футболбози бразилӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 19 ноябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1984 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Asteras Tripolis F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ergotelis F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ethnikos Olympiakos Volos F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Levadiakos F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Niki Volos F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Panthrakikos F.C. Гурӯҳ:Бозингарони БФ Aris Limassol F.C.
Аквариум
Растаниҳои аквариумӣ
Ба рустаниҳое, ки дар аквариум мешинонанд, риччия, салвинил, карам ва сунбули обӣ (дар рӯи об меистанд), фонтиналис, сарахси обӣ, наскобӣ (элодея), марсилия, амбулия, монетиниса (дар қабати об меистанд), гигрофила, валлиснерия, эхинодорус, апоногетон (дар реги зери аквариум реша меронанд) ва ғайра мансубанд. Растаниҳои худрӯи ботлоқро қабл аз ҷой доданашон дар аквариум шустан лозим аст. Ба зери аквариум як қабат шағал, сипас аз болояш рег рехтан беҳтар мебошад.
Моҳиҳои аквариумӣ
Моҳиҳои аквариумӣ хеле гуногунанд: Дар аквариум ба ҳар моҳичаи дарозиаш 3 – 4 см 2 летр об лозим аст. Ба моҳичаҳо ғизои хушк (кирминаи хушки хомӯшак, кайки обӣ, гамарус), ҳалқакирм, кайки обӣ (бо кирминааш), сиклоп, инфузория, кирминаи хомӯшак ва ғайра медиҳанд. Ба моҳиҳои калон рӯзе 1 – 2 бор ва ба моҳичаҳо зуд-зуд ғизо бояд дод. Дар Аквариуме, ки ҳаво намерасад ё обаш ифлос буда, аз ҳад зиёд гарм ё хунук аст, моҳичаҳо касал ва нобуд мешаванд.
Сарчашма
Гурӯҳ:Аквариумҳо
Харитоновская (ноҳияи Коношский)
Харитоновская (Харитоновская) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Коношский, вилояти Архангелск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Коношский Гурӯҳ:Ноҳияи Коношский
Сергей Раад
Сергей Коломейтес Раад (Sergei Kolomeites Raad; 3 августи 1982, Ленинград, ҶШФС Русия) — футболбози русӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 3 август Гурӯҳ:Зодагони соли 1982 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Русия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Calgary Mustangs Гурӯҳ:Бозингарони БФ Central Florida Kraze Гурӯҳ:Бозингарони БФ Kansas City Wizards Гурӯҳ:Бозингарони БФ JAX Destroyers
Егор Тараканов
Егор Сергеевич Тараканов (Егор Серге́евич Тараканов; 17 апрели 1987, Ижевск, ҶШФС Русия) — футболбози русӣ,.
Мариано Гарсия Ремон
Мариано Гарсия Ремон (Mariano García Remón; 30 сентябри 1950, Мадрид, Испания) — футболбози испанӣ, маснадашро анҷом додааст,, муррабӣ.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 30 сентябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1950 Гурӯҳ:Дарвозабонони футбол Гурӯҳ:Мураббиёни футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Реал Мадрид Гурӯҳ:Бозингарони БФ Talavera Гурӯҳ:Бозингарони БФ Реал Овиедо
Ал-Ҷавдия
«Ал-Ҷавдия»  — («Некӣ ва нек шудан»), асари тиббии Абуалӣ ибни Сино.
Маълумотнома
Солҳои 1005 – 10 ба забони форсӣ таълиф шудааст. Дар муқаддимаи рисола омада: «…Бидон, ки ҷамеи иллатҳо аз хӯрдани бисёру гуфтани бисёр ва хуфтани бисёру муҷомиати бисёр падид ояд. Аз хӯрдани бисёр меъда табоҳ шавад, ҷигар заиф шавад, дарди шикаму гурда падид ояд, ногувориш ва бодҳои зишту тухма ва сустии аъзо бувад. Аз хоби бисёр зардии рӯй ва гаронии тан бошад, мағз тиҳӣ гардад, чашм биомосад, савдо ғолиб шавад. Аз бисёр гуфтан дарди сар ва шақиқа бувад ва ҳарорати сафро ва зиёдатии ранҷ ва ба охири умр иллатҳои саъб ориз гардад. Аз муҷомиат кардани бисёр гурда заиф шавад, тан лоғар гардад, чашм торик ва мағз хушк шавад ва лаззати шаҳват дарнаёбад, рӯяш зуд сафед шавад, пӯсти бадан дурушт гардад». «Алҷабр-ва-л-муқобала» аз 8 боб иборат буда, илоҷи баъзе бемориҳои чашм (пурхунӣ, тухмак, илтиҳоб ва об рафтани чашм, шабкӯрӣ, рехтани мижа), дандону даҳон (дард ва хунравии дандон, бӯи нофорам ва об рафтан аз даҳон ва ғайра), меъда, рафъи қай, кирми меъда, қуланҷ, дарди нофу зиҳор, калаф, таб, хориши андом, моргазида, мӯйрезӣ, берун омадани мақъад, дармони бавосир, омос, дарди хоя, сустии қувваи боҳ, истисқо, қатъ ва ифроти ҳайзи занон, нозоӣ, сусткамарӣ, камширии пистон, усулҳои маҳв намудан ва ё хӯсондани ҳашарот (магас, кайк, мӯрча ва ғайра), ҷонварҳои газанда (мор, каждум) ва лавозимоти пардози бадан сухан меравад. Муаллиф барои табобати бемориҳои номбурда ҳар гуна наботот ва меваю сабзавот, моддаҳои ғизоӣ, химиявӣ ва органикиро тавсия медиҳад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Китобҳо Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Саидмурод Рабизода
Саидмурод Рабизода - рӯзноманигор.
Эҷодиёт
Эчодиёти Саидмурод Рабизода: "Хамосаи ҷавонмарди", "Ашки сузон", "Марде собит ҳамчун кух", "Панчаи Такдир", "Ашки модар", "Саодати истиклол", "Матонат ва часорат", "Тири хадафрас", "Мурдаҳои зиндашуда", "Шахиде дар рохи ҳақиқат"
Эзоҳ
Саидмурод Рабизода (Рабиев Саидмурод) 29 апрели соли 1958 дар деҳаи Наврузии шаҳри Хисор дар оилаи чупон таваллуд шудааст. Мактаби миёнаи раками 36-и ш.Душанберо соли 1977 хатм намуда, сипас, соли 1982 факултети филологияи тоҷики ДОТ ба номи С.Айниро бо баҳои аъло ба итмом мерасонад. Аз соли 1977 бо рузномаҳои "Пионери Тоҷикистон", "Комсомоли Тоҷикистон", "Тоҷикистони совети", "Байраки ленинизм"-и шаҳри Хисор ва дигар рузномаю мачаллаҳои чумхурияви хамкории зич дошт. Аз соли 1987 узви Иттифоки журналистони СССР мебошад. Номбурда Аълочии радио ва телевизион, Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон буда, дар вазифаҳои масъули Радиои Тоҷикистон, Телевизиони Тоҷикистон ва Кумитаи андози назди Хукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият намудааст. Асарои эчоднамудаи Саидмурод Рабизода "Хамоссаи ҷавонмарди", "Шахиде дар рохи ҳақиқат", "Часорат ва матонат","Хуни Ориёи", "Панчаи такдир", "Саодати истиклол", "Ашки модар", "Нолаҳои вопасини модар", "Фочиаи як-40", "Тири хадафрас", "Мурдаҳои зиндашуда", "Ташаккули мафкура" ва ғайраҳо мебошанд.
Фурудгоҳи куку онгороно
Фурудгоҳи куку онгороно (Koukou Angarana Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ)  аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Чад қарор дорад.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Фурудгоҳи димопур
Фурудгоҳи димопур (Dimapur Airport) (маҳаллӣ: Dimapur Air Force Base) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи DMU аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 2290 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Ҳиндустон қарор дорад, ва дар баландии 148 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Фурудгоҳи зрнҷ
Фурудгоҳи зрнҷ (маҳаллӣ:  ) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ)  бо Коди ИОТОи ZAJ аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри зрнҷ кишвари Афғонистон қарор дорад, ва дар баландии 482 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Мазори Ёрӣ
Мазори ёри-ёдгории меъмории охирҳои асри-17-ибтидои асри-18.Дар ҳудуди қабристони қадимаи деҳаи Ёрии ноҳияи Панҷакент воқеъ гаштааст. Бино росткунҷаи гумбазпӯш буда, даромадгоҳаш рӯ ба ҷануб мебошад.Дараш дутабақаи кандакорист,пештоқаш одӣ,танҳо як тоқи даромад оро ёфтааст.
Фурудгоҳи рштн мурилу
Фурудгоҳи рштн мурилу (Reyes Murillo Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи NQU аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад. Ин фурудгоҳ дар кишвари Кулумбия қарор дорад.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Кокошилово (ноҳияи Сокол, Вологда)
Кокошилово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Сокол, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Александр Беглов
Александр Дмитриевич Беглов — сиёсатмадори рус. Губернатори Санкт-Петербург аз 18 сентябри соли 2019 (иҷрокунандаи вазифаи губернатори Санкт-Петербург аз 16 июн то 5 октябри соли 2003 ва аз 3 октябри 2018 то 18 сентябри 2019). Узви ҳизби сиёсии умумирусиягии "Русияи воҳид".
Солҳои 2012-2017 Намояндаи ваколатдори Президенти Русия дар Ҳавзаи федералии марказӣ. Солҳои 2017-2018 Намояндаи ваколатдори Президенти Русия дар ҳавзаи федералии шимолу ғарбӣ буд.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Докторони улуми иқтисод Гурӯҳ:Аъзои Ҳизби коммунистии Иттиҳоди Шӯравӣ Гурӯҳ:Зодагони Боку Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон Гурӯҳ:Зодагони соли 1956 Гурӯҳ:Зодагони 19 май Гурӯҳ:Дорандагони ордени «Барои хидмат ба Ватан» дараҷаи 4 Гурӯҳ:Дорандагони ордени «Барои хидмат ба Ватан» дараҷаи 3 Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Русия Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Докторони илм Гурӯҳ:Иқтисоддонҳо аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Олимон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Номзадҳои улуми техникӣ
Кленовское (деҳа)
Кленовское (Кленовское) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Нижнесергинский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Нижнесергинский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Шоҳонаи Сулаймон
Шоҳонаи Сулаймон (зод. 29 апрели 1969) — рӯзноманигор ва шоир
Ҳунарманд
Ҳунарманд — шахсе аст, ки ба офариниши осори ҳунарӣ мепардозад ё дар ҳар шохае аз фаъолиятҳои инсонӣ, ки ба ҳунар марбут мешавад дар ҳоли фаъолият аст. Корбурд аз вожаи «ҳунарманд» дар суҳбатҳои рӯзмара (ва ҳатто илмию фарҳангӣ) маъмулан фақат ба шахсе ишора дорад, ки дар ҳунарҳои таҷассумӣ машғули фаъолият аст. Ҳунарманд маъмулан ба касоне, ки барои саргармӣ ба ин амр машғуланд низ итлоқ мешавад. Ин истилоҳ барои мусиқидонон, навозандагон созҳо ва иҷрокунандагони намоиш низ ба кор меравад ва аммо дар мавриди бозигарҳо маъмулан аз лафзи ҳунарпеша истифода мекунанд. Албатта «ҳунарпеша» дар айни ҳол, ки бори маъноии бисёр мутафовите дорад, бо ҳунарманд мутародиф аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Пешаварон
Старий Дроков (ноҳияи Сураж)
Старий Дроков — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сураж
Чанги румӣ
Лирика (аз калимаи юнонӣ(Lyra)-гирифта шуда мебошад, номи асбоби мусиқист,ки ҳангоми хондани суруд навохта мешавад)
Гурӯҳ:Мусиқӣ Гурӯҳ:Санъат
Харламовская (ноҳияи Коношский)
Харламовская (Харламовская) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Коношский, вилояти Архангелск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Коношский Гурӯҳ:Ноҳияи Коношский
Амонгелдӣ (ноҳияи Енбекшиқазоқ)
Амонгелдӣ — деҳа дар ноҳияи Енбекшиқазоқи вилояти Алмаатои Қазоқистон, ки дар соли 2009 1962 нафар аҳолӣ дошт.
Маркази исломии Вашингтон
Маркази исломии Вашингтон — масҷид ва маркази мадании Ислом дар Вашингтон мебошад. Вай дар Эбассу Роу дар Хиёбони Массачусетс дар тарафи шарқии пули Рок Крик ҷойгир аст. Соли 1957 кушода шуда буд ва калонтарин ҷойи Мусулмонон барои ибодат дар Нимкураи Ғарбӣ ба ҳисоб мерафт. Беш аз 6,000 одамон ҳар рӯзи Ҷумъа ба намозхони ба инҷо меоянд.
Илова ба масҷид, марказ китобхона ва синфхонаҳо, ки дар онҷо аз Ислом ва забони арабиро таълим дода мешавад.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Биноҳо ва сохторҳо дар structures Вашингтон Ҳ.К. Гурӯҳ:Масҷидҳо дар ИМА Гурӯҳ:Дин дар Вашингтон Ҳ.К.
Реутово (ноҳияи Фурманов, Иванов)
Реутово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Фурманов, ки дар вилояти Иванов қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Фурманов (Иванов)
Aerola Alatus
Aerola Alatus (Aerola Alatus) — як ҳавогарди сохтаи Aerola дар кишвари Укроин аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Коскошина (ноҳияи Холмогор)
Коскошина (ноҳияи Холмогор) — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Холмогор, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Холмогор
Константиново (ноҳияи Грязоветс, Вологда)
Константиново — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Грязоветс, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Грязоветс (Вологда)
Лучнево (ноҳияи Великоустюг, Вологда)
Лучнево — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Великоустюг, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Великоустюг (Вологда)
Бурҷ ал-Араб
Бурҷ ал-Араб (Arabic برج العرب "Бурҷи Араб") меҳмонхонаи люксери дар Дубай, Аморати Мутаҳҳидаи Араб (25.14111°N, 55.18556°W), аз тарафи Том Райт Atkins лоиҳа ба нақша дароварда шуда буд.
At 321 metres (1,053 feet), it is the tallest building used exclusively as a hotel. It stands in the sea on an artificial island 280 metres (919 feet) away from the beach in the Persian Gulf, connected to the mainland only by a private curving bridge. It is owned by Jumeirah.
Сайдон (деҳа, н. Рашт)
Сайдон — деҳа дар ҷамоати деҳоти Қалъаи Сурхи ноҳияи Рашт. Аз Сайдон то маркази ҷамоат 6 км, то маркази ноҳия 10 км. Аҳолиаш 229 нафар (2017), тоҷикон.
Бурҷ ал-Араб
Гурӯҳ:Меҳмонхонаҳо
Сайдон (деҳа, н. Рашт)
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Рашт Гурӯҳ:Ҷамоати Қалъаи Сурх
Болшая Шорманга (ноҳияи Череповетс, Вологда)
Болшая Шорманга — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Череповетс (Вологда)
Сим
Сарчашма
Фарҳанги забони тоҷикӣ (иборат аз 2 ҷилд) Ҷ. 2 П–Ҷ./Дар зери таҳрири М.Ш.Шукуров, В.А.Капранов, Р.Ҳошим, Н.А. Маъсумӣ. – Москва 1969, - c.238
Гурӯҳ:Забони тоҷикӣ
Зимнитси (ноҳияи Меленков)
Зимнитси — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Меленков, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Меленков
Катеноид
thumb|Катеноид Катеноид - (аз лот, catena - занҷир ва аз юн. eidos - шакл, намуд), сатҳе, ки онро хати занҷирӣ ҳангоми гирди тири худ давр задан ҳосил мекунад; ба гурӯҳҳои сатҳи минималӣ таалуқ дорад.
Аҳмад ибни Асад
Аҳмáд ибни Асáд  — амир аз хонадони Сомониён (841—864).
Зиндагинома
Аҳмад ибни Асад набераи Сомонхудот, писари дуюми Асад ва падари Исмоили Сомонӣ буда, солҳои 819—864 дар Мовароуннаҳр ҳукмронӣ кардааст. Аҳмад ибни Асад дар ибтидо ҳокими Фарғона буда, баъдан Самарқанд, Кошғару Туркистони Чинро низ ба амлоки худ ҳамроҳ мекунад. Сарчашмаҳои таърихӣ Аҳмад ибни Асадро марди покдоман, нексиришт, кордон, додгустар, олиму порсо, шарифу хушрафтор, парҳезгору накӯкор қаламдод кардаанд. Ӯ соҳиби ҳафт писар: Наср, Абуюсуфи Яъқуб, Абузакариёи Яҳё, Абулашъаси Асад, Абуиброҳими Исмоил, Абуғоними Ҳамид ва Исҳоқи Аҳмад буд. Дар охирҳои умри хеш ҳокимиятро ба писари бузурги худ Наср вогузор кард ва дар соли 864 аз олам даргузашт.
Сарчашма
Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон Гурӯҳ:Сомониён Гурӯҳ:Феҳристи амирони давлати Сомониён