cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ангел Ромеро (футболбоз)
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 4 июл Гурӯҳ:Зодагони соли 1992 Гурӯҳ:Ҳуҷумкунандагони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Парагвай Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Парагвай Гурӯҳ:Бозингарони БФ Серро Портенйо Гурӯҳ:Бозингарони БФ Cпорт Клуб Коринтианс Паулиста
Юозас Будрайтис
Юозас Станиславас Будрайтис (Juozas Budraitis, Юо́зас Станиславас Будра́йтис; ) — ҳунарпешаи советию литвонию русӣ аст; ҳунарпешаи халқии ҶШС Литва (1982) аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони халқии ҶШС Литва Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Русия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Литва Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои ИҶШС
Забони тоҷикӣ
Забони тоҷикӣ (дар солҳои 1989—1991 — забони форсии тоҷикӣ; 1991—1999 – забони тоҷикии форсӣ, ) — забони давлатии кишварҳои Тоҷикистон, Эрон (варианти форсӣ) ва Афғонистон (дарӣ) мебошад. Ин забон ба хонаводаи забонҳои ҳинду аврупоӣ дохил мешавад. Дар маҷмӯъ: порсигӯёни асил (форсӣ, тоҷикӣ, дарӣ) зиёда аз 122 млн нафар мебошанд. Фақат ба гӯиши тоҷикӣ (бидуни дарӣ) зиёда аз 16 миллион (2022) нафар ҳарф мезананд.
Дар рушди забони тоҷикӣ дар намуди кунуниаш Садриддин Айнӣ саҳми зиёд гузоштааст. мини|Забони тоҷикӣ ва забони тоҷикии дарӣ (бо ранги сабз) ва дигар забонҳои эронии шарқӣ, ва туркӣ Забони тоҷикӣ яке аз забонҳои бостонтарини ҷаҳон ба шумор меравад. Давраи нави инкишофи он дар асрҳои VII-VIII оғоз шудааст. Бо ин забон шоирону нависандагони бузург Рӯдакӣ, Фирдавсӣ, Хайём, Сино, Ҷомӣ, Мавлоно, Ҳофиз, Аҳмади Дониш, Айнӣ, Лоҳутӣ, Турсунзода, Пайрав Сулаймонӣ, Абдусалом Деҳотӣ, Убайд Раҷаб, Наимҷон Назирӣ ва дигарон асарҳои безавол эҷод кардаанд. мини|Маҳалҳои тоҷикнишини Ӯзбакистон
Таснифот
Забони тоҷикӣ, ки аз хонаводаи забонҳои ҳинду аврупоӣ порсӣ — тоҷикӣ ва порсӣ — дарӣ дар асл форсӣ = порсӣ мебошад, ба гурӯҳи забонҳои эронии ғарбӣ дохил мешавад. Забони тоҷикӣ ба забонҳои порсиву дарӣ хеле монанд аст ва аҳолии кишварҳои Ӯзбекистон, Кирғизистон, Қазоқистон, Афғонистон ва Покистон, инчунин дар Сангқалъаи Ҷумҳурии Халқии Чин бо ин забон гуфтугӯ мекунанд.
Таърих
Дар китоби «Тоҷикон дар оинаи таърих» Эмомалӣ Раҳмон навиштаанд, ки шоҳаншоҳии бузурги Ҳахоманишиён, ки дар арсаи таърих бо фарҳанг ва тамаддуни худ беназир аст, пеш аз ҳама, бар пояи фарҳанги асили ориёӣ бунёд шуда, забони модарии хешро дар баробари забонҳои пурқудрату маълуми он замон — иломӣ ва ошурӣ ба ҳайси забони расмӣ ва давлатӣ истифода мекард. Онҳо номи хат ва забони худро ориёӣ хондаанд. Инчунин, дудмони Кӯшониёни Кабир ҳам оҳиста-оҳиста аз истифодаи забони юнонӣ даст кашида, забони ориёии хешро (Канишка ҳам мисли Дориюши Кабир забони навиштаҳои худро ориёӣ хондааст) забони ягонаи давлатӣ ва расмии давлати паҳновари худ қарор додаанд.
Дар катибаи Дориюши бузург дар кӯҳи Бесутун вожаи «ориёӣ» ба маънои забон дида мешавад.
Навиштаҳои Дориюши Бузург, ки имрӯз номи онро шартан забони форсии бостон гузоштаанд, ба забон ва хати ориёӣ навишта шудааст ва забони форсии бостон ва ориёӣ як забон буда, дар замони салтанати Ҳахоманишиён забони расмӣ ва меъёрии на танҳо қабилаҳои форс, балки тамоми эронитаборони ҳамон замон будааст.
Ашкониёни Порт, ки дар баробари Кӯшониёни Кабир дар минтақаҳои марказӣ ва ғарбии кишвари ориётаборон баъд аз барандохтани сулолаи Селевкиён истиқлол ба даст оварда, шоҳаншоҳии бузурги худро созмон доданд, ба забони модарии худ — портӣ эҳтиром гузошта, онро забони давлатӣ эълон намуданд. Тавре Пешвои миллат дар китоби худ «Забони миллат — ҳастии миллат» ишора мекунанд: «Ин забон дар давраи аввали подшоҳии Ашкониён ҳамроҳ бо забони юнонӣ ва баъдан аз давраи Меҳрдоди I (солҳои 171—132 то милод) танҳо забони расмӣ ва давлатии Ашкониёни Порт мегардад. Баъзе муҳаққиқон изҳор доштаанд, ки шояд аз ибтидои садаи III то милод забони портӣ забони расмии давлатдории Порт қарор гирифта бошад. Бозёфти навиштаи болои зарфҳо аз Нисо дар ин бора шаҳодат медиҳад»Бояд гуфт, ки забони портӣ баъдан дар такомули забони тоҷикӣ (дарӣ, форсӣ) нақши муассире дошта, аз лиҳози вожагониву дастурӣ ба забони модарии мо шабоҳати зиёде дорад.
Дар давраи Сосониён ҳам забони форсии миёна дар баробари забони портӣ ё паҳлавӣ забони давлатӣ ва расмиву динии шоҳаншоҳии бузурги Эрон буд ва аз он осори зиёди таърихиву динӣ ва илмиву фарҳангӣ боқӣ мондааст.
Нахустин сулолаи маҳаллие, ки баъд аз истилои араб каму беш дар Хуросон мустақил гардид, Тоҳириён (821—873) буд. Ҳукмронони ин хонадон ҳанӯз дар фикри истиқлоли фарҳангӣ набуданд. Баръакс, кӯшиш карданд, ки дини исломро дар қаламрави худ таҳким бахшанд ва огоҳона ё ноогоҳона баҳри густариши забону адабиёти араб мусоидат карданд. Сулолаи дигари маҳаллӣ, ки ҷонишини Тоҳириён гардид Саффориён (873—903) буд. Дар вақти ҳукмронии намояндаи барҷастаи ин сулола Яқуби Лайс, ки аз миёни мардуми одӣ бархоста буд ва на забони арабиро медонисту на ба фарҳанги он алоқа дошт, то ҳудуде дар дарбори вай саҳна барои забону адабиёти араб тангтар шуд ва шоирон барои ӯ ба дарӣ шеър гуфтанд.
Эҳёи воқеии забони адабии мо дар замони Сомониён (874—999) оғоз гардид. Сомониён бар хилофи Тоҳириёну Саффориён дарк карда буданд, ки бидуни эҳёи анъанаҳои қадимӣ ва ривоҷу равнақи забону адабии миллӣ истиқлол устувор ва давомдор шуда наметавонад. Бинобар ин, амирони дурандешу сиёсатмадорони ин хонадон бо камоли ҳушмандӣ муносибати худро бо хилофат тавре оростанд, ки дарбори Бағдод натавонад фитна ва рақобате бар зидди онҳо барангезад. Илова бар ин, Сомониён аз забони форсии дарӣ ҳамчун силоҳи сиёсӣ дар баробари тозиён барои расидан ба истиқлоли комил истифода мекарданд. Аз ин рӯ, забони форсии дариро, ки забони мардумони Мовароуннаҳру Хуросон буд, забони расмии давлати паҳновари худ қарор дода, ба адибону олимон ба назари эҳтиром нигариста, онҳоро ташвиқ мекарданд, ки китобҳои худро ба форсии дарӣ нависанд ва ё осори арабии худ ва дигаронро ба ин забон баргардонанд.
Офунато
Офунато — яке аз шаҳрҳои префектураи Ивате, Ҷопон аст.
Забони тоҷикӣ
Таърих
Соли 1989 бо қабули забон дар баробари забони русӣ забони тоҷикӣ яке аз забонҳои давлатии ҶСШ Тоҷикистон гардид. Дар солҳои 1989—1999 тибқи қонуни забон номи забони форсии тоҷикиро дошт.
Шеваҳо
Фарқияти байни лаҳҷаҳо якдигар фаҳмиро душвор намекунад.
Садонокҳо
Забони тоҷикӣ 6 садонок дорад.
Имлои садонокҳо
1)
2) Ҳарфҳои а, о, ӯ дар оғоз, байн ва анҷоми калима навишта мешаванд: абр, баҳор, замон, хона, дара; об, овоз, бол, бод, доро, тавоно; умед, усто, бузург, суруд, бозу, гесу, неру, абру ва ғ.
Эзоҳ. Дар анҷоми калимаҳои решагии зерин бо риояи меъёри таърихӣ ӯ навишта мешавад: бону, зону, неку, паҳлу, олу, орзу, дору, оҳу, аду ва ғ.
3) Ҳарфи и дар оғоз ва байни калима навишта мешавад: истгоҳ, иншо, дил, нигоҳ ва ғ.
5) Ҳарфи ӯ (у-и дароз) дар байн ва анҷоми калима навишта мешавад: рӯз, гӯш, зӯр, дӯст, бӯ (й), рӯ (й), мӯ (й) ва ғ. Ҳарфи ӯ маъмулан пеш аз ҳарфи й навишта мешавад.
Эзоҳ. Ҳарфи ӯ дар оғози калима дар иқтибосҳои туркӣ навишта мешавад: ӯгай, ӯрда, ӯғур, ӯмоч ва ғ.
6) Ҳарфи ӣ дар анҷоми калима навишта мешавад:
7) Ҳарфи э тибқи қоидаи маъмул дар оғози як теъдод калимаҳои иқтибосӣ навишта мешавад: эҷод, эзоҳ, эҳсон, эҳтиром, эҳтимол, элак, эрка, эстрада, экватор, экспертиза, экскватор ва ғ.
Имлои ҳамсадоҳо
8) Ҳарфи ж дар се мавқеъ навишта мешавад: жола, жарф, жӯлида, лағжидан, нажод, пажӯҳиш, аждаҳо, жож ва ғ.
9) Ҳарфи й (йот) дар мавридҳои зерин навишта мешавад:
Эзоҳ. Калимаҳое, ки таърихан дар таркиби худ ҳамсадои й доранд, аз ин қоида истисно мебошанд: чой (чойи сиёҳ), ҷой (ҷойи муносиб), лой (лойи нарм), пой (пойи чап); дар калима ва таркибҳои навъи найистон, оройиш, осойиш, чораҷӯйӣ, рӯйи хотир, ба рӯйи, ба сӯйи, ба ҷойи ва ғ.
10) Ҳамсадои н пеш аз б ба сурати м талаффуз шуда, аммо тибқи меъёр н навишта мешавад: анбор, анбӯр, занбар, занбӯр, пунба, сунбул, танбал, танбӯр, шанбе ва ғ.
11) Дар калимаҳои иқтибосии русӣ ба ҷойи ҳарфи ц ҳарфи с (пеш аз садонок ва дар дохили калима пас аз ҳамсадо) ва ҳарфҳои тс (дар байни ду садонок) навишта мешавад: семент, сирк, консерт, конститутсия, дотсент, милитсия ва ғ.
12) Ҳарфи ъ дар байн ва анҷоми иқтибосҳои арабӣ ба ҷойи айн ва ҳамза навишта мешавад: аъло, баъзе, ҷамъ, мавзӯъ, навъ, матбӯъ, масъул, масъала, таърих ва ғ.
Эзоҳ. Агар ба калимаҳои иқтибосии бо ъ анҷомёфта изофат ва ё пайвандаки ӯ илова гардад, ҳарфи ъ навишта мешавад: ҷамъи мардум, рафъи мушкилот, навъи ангур, табъу нашр, шамъу парвона ва ғ. Ҳарфи ъ дар байни ду садонок, ба истиснои калимаҳои фаъол ва таъйин навишта намешавад: маориф, таом, мавзӯи баҳс, тулӯи офтоб, шурӯи кор, маҷмӯи ашъор ва ғ.
13) Имлои ҳамсадоҳои ташдиддор:
Таърих
Ба қавли андешамандони тоҷик нахустин шеъри нави форсӣ дар Осиёи Миёна ба воситаи шоир, нависанда ва муборизи настӯҳи роҳи озодии тоҷикон Садриддин Айнӣ суруда шудааст. С. Айнӣ ин шеърро дар соли 1918 суруда аст. Аз соли 1930, бештар ба мадҳи низоми коммунистӣ мепардозад. Шоироне чун Мирзо Турсунзода, Муҳаммадҷон Раҳимӣ, Нодир Шанбезода, Муҳиддин Аминзода, Мирсаид Миршакар, Боқи Раҳимзода ва дигарон мазомине чун ҷанги меҳанӣ алайҳи Олмони нозӣ, васфи ҳизби коммунисти Шуравӣ, ситоиши миллати бузурги рус, пролетариат ва ҳамбастагии хурдамиллиятҳои шуравии собиқро ба мазомини аслии шеъри худ табдил месозанд. Дар ин давра шеъри тоҷик ба шиддат идиулужизада аст ва дар хидмати сиёсатҳои давлати Шуравӣ ва ҳизби коммунист. Дар ҳамин давра аст, ки хати форсӣ ба хати лотинӣ табдил шуда ва шеъри тоҷикон аз баданаи бузурги шеъри форсӣ ҷудо мешавад. Ин вазъ то соли 1960 мелодӣ тадовум меёбад ва аз ин сол то соли 1985, ки марҳалаи саввуми шеъри муосири тоҷик шурӯъ мешавад идома меёбад. Миёнаи солҳои 1960 то 1985 давраи таҳаррукоти ҷадид ва зуҳӯри андешаҳои нав дар шеъри тоҷик аст. Ин замон аз по ба арсаи сухан гузоштани устод Муъмин Қаноат, ки ба Нимои Миёнрудон маъруф аст, шурӯъ мешавад. Гуфтанист шеъри форсӣ дар Осиёи Миёна бавижа Тоҷикистон дар ҳеч даврае ба ин андоза ба рукуд мувоҷеҳ нагардида буд. Ҳатман маърӯф аст, ки уламо, шуаро ва рушанфикрони тоҷик дар ҷамъи хонаводаҳояшон ба забони русӣ суҳбат мекарданд ва инро навъе престижи иҷтимоӣ медонистанд. Дар ҳамин давра аст, ки сиёсати мадании ҳизби коммунист, ки ҳадафи он идғоми тамоми арзишҳои фарҳангии миллатҳои кучактар дар даруни фарҳангу забони русӣ, дар ҳоли иҷро аст. Дар ҳамин овони ҳасрат аст, ки чанд ҷавон вориди маърака мешаванд ва масири ҷадиде барои таърих, забон ва фарҳангашон хилофи ҷараёни вайронгари мавҷуд эҷод мекунанд. Инон иборатанд аз устод Муъмин Қаноат, ки оғозгари ин раванд аст, устод Бозор Собир ва устод Лоиқ Шералӣ ба дунболи ӯ. Инон нахустин касонеанд, ки дар пайкари мурда ва берӯҳи шеъри тоҷик рӯҳи тоза медаманд ва барои мардуме, ки дар сарошеби суқут дар аъмоқи фарҳанги бегонаанд, умед эҷод мекунанд. Устод Муъмин Қаноат дар ҷавоби ононе, ки забони воҳиди форсиро ба се ном мехонанд ва дар ин номгузориҳо нияти сӯъ доранд, мегӯяд:
Устод Муъмин Қаноат дар ашъор ва достонҳои дигаре чун достони “Тоҷикистон исми ман” ба дифоъ аз фарҳангу таърихи дурахшони миллати хеш мепардозад. Устод Бозор Собир низ эътирози худро дар баробари вазъи мавҷуд бо мавзӯи забон баён мекунад. Шеъри забони модарии ӯ баёнгари таърихи дардноки миллати тоҷик аст.
Ё устод Лоиқ дар шеъри “Забони модари” мегӯяд:
Ба ҳамин тартиб, то соли 1989 мелодӣ ба ғайр аз ҳизби Коммунист ҳизби игаре ҳақи мавҷудият надошт то ин ки тоҷикҳо дар соли 1989 дар як ҷунбиши мадании худҷӯши мардуми ҳукуматро водоштанд, ки забони форсии тоҷики ба унвони забони расмӣ шинохта шавад. Бар ҳамин поя аввалин Қонуни забони форсии тоҷикӣ дар ҳамин сол ба татствиб расид ва мардум муштоқона даста- даста ва гурӯҳ-гурӯҳ бо ташкили клосҳои давлатӣ ва хусусӣ ба омӯзиши хати форсӣ пардохтанд, аммо ҷанги дохилии солҳои 1992—1997 ин равандро мутаваққиф сохт.
Фарқиятҳои гӯишии Тоҷикистон, Афғонистон ва Эрон
Забони адабии тоҷикӣ аз ҷиҳати фонетикӣ ва луғавӣ байни ин оилаи сегона ҳам ба форсии классикӣ ва ҳам ба паҳлавӣ аз ҳама бештар наздикӣ дорад. Яъне, забони тоҷикӣ қадимтар аст, фонетика (дар ин ҷо кобулӣ ба тоҷикӣ наздиктар аст) ва таркиби луғавии он дар тӯли асрҳо дигар нашуда ва бинобарин архаикӣ мондааст. Ҳол он ки тарзи талаффузи эрониҳо барои гӯши тоҷикон ва афғонистониҳо бегона мерасад, чунки модернтар ва мулоимтар аст. Иборасозӣ, тарзи ҷумлабандӣ ва услуби тоҷикон то ҳудуде дигар аст. Дар натиҷаи ҳамзистии мардуми тоҷик бо мардуми хиндзабон, хусусан бо халқи Эрон дар тӯли асрҳо, ба забони тоҷикии гуфтугӯӣ ва лаҳҷаҳои он зиёдтар калимаҳои баромадашон эронӣ ворид гаштаанд. Баръакс фоизи лексикаи арабӣ на дар гӯиши Тоҷикистон, балки дар гӯишҳои Эрон ва Афғонистон, яъне забонҳои давлатҳои исломӣ баландтар аст. Ҳам ба тоҷикии адабӣ, ҳам ба тоҷикии гуфтугуӣ муддати шаст-ҳафтод соли охир забони русӣ таъсири бузург расонидааст ва расонида истодааст. Ҳамин тавр, калимаҳои байналмилалиро гӯиши Тоҷикистон аз русӣ иқтибос карда меояд то ҳанӯз, дар ҳоле ки теҳронӣ аз фаронсавӣ ва инглисӣ ва кобулиҳо аз инглисӣ истифода мекунанд. Рост аст, ки имрӯзҳо метавон дар матбуот ва телевизиони Тоҷикистон ба шакли фаронсавӣ-теҳронии калимаҳои хориҷӣ дучор омад, ки ба ҷойи тарзи пешинаи навишти русӣ навишти онҳо корбаст карда мешаванд, масалан конфронс ба ҷойи конферентсия. Вале ҷиддитарин фарқияти гӯиши тоҷикиро аз кобулию теҳронӣ дар грамматика пайхас мекунем. Чунин шаклҳо мисли "рафта истодаам; падарама ҷойи корасон"-тоҷикон ё "дорам мирам, исмиш Фирийдун ҳастиш"-и эрониҳо байни ҳамдигари онҳо фаҳмо нестанд. Ва албатта, наметавон қайд накард ин нуктаро, ки тамоми адабиёти форсии классикӣ ба хатти форсӣ навишта шуда ва ин хат то ҳануз дар Эрону Афгонистон ҷорӣ аст, миллати тоҷик бошад, аз сабабҳои сиёсӣ ду бор тайи 80 соли охир алифбояшро дигар кард, аввал аз ҳуруфи форсӣ ба лотинӣ, баъд ба кириллик гузашт. Ин яке аз омилҳои асосиест, ки ин гӯишҳоро боз ҳам аз якдигар дуртар сохтааст.
Стандартҳои транслитератсия
Қоидаҳои гуногуни транслитератсияи забони тоҷикӣ:
Ҳамчунин нигаред
Пайвандҳо/Links
Эзоҳ
Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Забонҳо тоҷикӣ Тоҷикӣ Тоҷикӣ
Хушкандешӣ
Хушкандешӣ, догматизм (аз δόγμα «андеша, омӯзиш; қарор») — тарзи тафаккури сатҳиву карахти зиддитаърихӣ, инкишофнаёбанда, ки дар он таҳ­лилу баррасӣ ва баҳо­гузории назариявию амалии масъа­лаҳо ва ҳолатҳо бе назардошти воқеияти мушаххас, шароити маконию замонӣ сурат мегирад.
Хушкандешӣ ба таълимоти тағйирнаёбанда, абадию азалӣ ва ғайри қобили интиқод такя менамояд. Ба хушкандешӣ надоштани назари интиқодӣ ва шубҳа ба догмаҳо, қабул надоштани иттилооти ба онҳо мухолиф ва эътиқоди бечунучаро ба шахсиятҳои муътабар хос аст. Мафҳуми хушкандешӣ бештар дар сиёсат, фалсафа ва ҳаёти динӣ истифода мешавад. Хушкандешии мазҳабӣ ба динҳое хос мебошад, ки эътиқод ба догмаҳоро талаб намуда, онҳоро ҳамчун ҳақиқати абадию азалӣ медонанд ва аз пайравонашон эътирофи бечунучарои онҳоро талаб менамоянд. Истилоҳи хушкандеширо дар фалсафа шаккокиёни Юнони Бостон — Пиррон ва Зенон ворид кардаанд, ки мункири имкони донишҳои ҳақиқӣ буданд. Онҳо файласуфонро дар баровардани хулосаҳои тасдиқӣ оид ба ҷав­ҳари ашё ба хушкандешӣ айбдор мекарданд. Минбаъд моҳияти ин исти­лоҳ дигар шуд. Кант хушкандеширо ҳама гуна маърифате медонист, ки ба таҳқиқи қаблии имконияту заминаҳои он асос наёфта бошад. Ҳегел хушкандеширо тафаккури мовароуттабиию мулоҳизакорона мешумурд. Хушкандешӣ аз ҳаёти воқеӣ дур буда, фикру мулоҳизаи ба он зидро қабул надорад. Хусусияти хушкандешӣ дар он зоҳир мешавад, ки таълимот ва назарияеро бидуни исбот ба сифати ҳақиқат қабул мекунад. Хушкандешӣ бо диалектика ҳамчун илм дар бораи инкишоф дар тазод аст.
Асоси маърифатии хушкандешӣ муносибати яктарафа ба ҳа­қиқат ва эътироф кардани шинохти лаҳзаи мутлақ дар он дар баробари ба эътибор нагирифтани нисбияти он ме­бошад. Сарчашмаҳои иҷтимоии хушкандешӣ ба ҳавасмандии таба­қавию гурӯҳӣ ва баъзан инфиродӣ ба ақибмондагӣ, ҳиф­зу пойдории вазъ ва тасаввуроти муайяни таъминкунандаи ҳолату вазъияти устувори мудрик вобастаанд. Нишонаи ҳатмии хушкандешӣ ҷудо будани назария аз амалия аст. Диалектикаи моддигароёна ба тафаккури таҷридӣ-догмавӣ ақидаи вуҷуд надоштани ҳақиқати мавҳум ва ҳамеша мушаххас будани ҳақиқатро муқобил мегузорад. Ин ҳама­ҷониба ба эътибор гирифтани робитаҳои мутақобилаи диалектикии мудраки таҳқиқ ва тамоюли рушди онро дар назар дорад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маърифатшиносӣ Гурӯҳ:Андеша
Airspeed Cambridge
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Андрей Калайчев
Андрей Сергеевич Калайчев (Андрей Серге́евич Калайчев; 26 октябри 1963, Калуга, ҶШФС Русия) — футболбози русӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 26 октябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1963 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Русия Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи ИҶШС Гурӯҳ:Бозингарони БФ Локомотив Калуга Гурӯҳ:Бозингарони БФ Локомотив Маскав Гурӯҳ:Бозингарони БФ Iskra Smolensk Гурӯҳ:Бозингарони БФ Торпедо Маскав Гурӯҳ:Бозингарони БФ ВФБ Адмира Ваккер Мёдлинг
Вардуч
Вардуч — деҳа дар ҷамоати деҳоти Нусратулло Махсуми ноҳияи Рашт. Аз Вардуч то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 14 км. Аҳолиаш 1131 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Рашт Гурӯҳ:Ҷамоати Нусратулло Махсум
Прудки (ноҳияи Михайлов, Волгоград)
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Михайлов, ки дар вилояти Волгоград қарор дорад, дохил мешавад.
Максимо Эрнандес
Максимо Эрнандес Санчес (Máximo Hernández Sánchez; 11 августи 1945, Мадрид, Испания) — футболбози испанӣ, маснадашро анҷом додааст,, муррабӣ.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 11 август Гурӯҳ:Зодагони соли 1945 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Мураббиёни футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Райо Валекано Гурӯҳ:Бозингарони БФ Селта Де Виго Гурӯҳ:Бозингарони БФ Спортинг Де Хихон Гурӯҳ:Бозингарони БФ Элденсе
Фурудгоҳи бин‌алмилалӣ хоркуф
Фурудгоҳи байналмилалии хоркуф (Kharkiv International Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи HRK аст, ки як бонди фуруди бутун дорад, ва тӯли бонди он 2500 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри хоркуф кишвари Украйина қарор дорад, ва дар баландии 155 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Аммория
Сарчашма
Гурӯҳ:Мазоҳиби зершохаи ташайюъ Гурӯҳ:Фирқаҳои шиъа
Fairchild T-46
Fairchild T-46 (Fairchild T-46) — як ҳавогарди сохтаи Fairchild Aircraft аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард United States Air Force будааст. Ин ҳавогард дар 1985-10-15 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Паҳнкунандаи воситаи ахбори омма
Эзоҳ
Гурӯҳ:Васоити ахбори омма Гурӯҳ:Иттилоот
Гелcон Силва
Гелcон да Силва (Gélson da Silva; 4 ноябри 1967, Итажай, Cанта Катарина, Бразилия) — футболбози бразилӣ, маснадашро анҷом додааст,, муррабӣ.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 4 ноябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1967 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Мураббиёни футбол Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клубе Наутико Марсилио Диас Гурӯҳ:Бозингарони БФ Крикиума Еспорте Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Гремио Гурӯҳ:Бозингарони БФ Corporación Deportiva América Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ипорте Клубе Виториа Гурӯҳ:Бозингарони БФ Cампаю Корреа Футебол Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Кеара Cпортинг Клуб
Пестенкино (ноҳияи Муром)
Пестенкино — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Фурудгоҳи Винн
Фурудгоҳи вейин (маҳаллӣ:  ) — фурудгоҳи хусусӣ   аст, ки як бонди фуруди чаман дорад, ва тӯли бонди он 701 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 62 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Пестенкино (ноҳияи Муром)
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Муром
Фурудгоҳи Винн
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Заимка (Сухоложский)
Заимка (Заимка) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Сухоложский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сухоложский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Асадулло Саъдуллоев
Асадулло Саъдуллоев (22 сентябри 1940, ноҳияи Орҷоникидзеобод, ҶШС Тоҷикистон — 4 феврали 2016, Душанбе, Тоҷикистон) — омӯзгор ва рӯзноманигори тоҷик, доктори илмҳои филология (1996), профессор (1998). Аълочии маорифи Тоҷикистон (1984). Узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон (1969), Узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1992), Аълочии фарҳанги Тоҷикистон (2004), Аълочии телевизион ва радиошунавонии Тоҷикистон (2010).
Зиндагинома
Асадулло Саъдуллоев 22 сентябри соли 1940 дар шаҳри Ваҳдат таваллуд шуда, баъди хатми мактаби миёна ба факултаи таърих ва филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (феълан Донишгоҳи миллии Тоҷикистон) дохил ва онро соли 1962 хатм мекунад. Солҳои тӯлонӣ дар нашрияҳое чун «Маориф ва маданият», «Газетаи муаллимон» ва «Тоҷикистони советӣ» (ҳоло «Ҷумҳурият») кор кардааст. Минбаъд, ба муҳассилини Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, ҳамчун муаллими калони кафедраи фолклор ва адабиёти ИҶШС (1980—1984) ва омӯзгори Донишгоҳи Кобул (1984—1987) кор кардааст. Давоми солҳои 1992—2000 ва 2007—2009 ба кафедраи телерадиожурналистикаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон роҳбарӣ карда, тӯли солҳои 2002—2005 декани факултаи журналистикаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон буд. Аз соли 2009 профессори кафедраи ВАО-и чопӣ ва PR Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон. Ӯ 4 феврали 2016 дунёро падруд намудааст.
Фаъолияти илмӣ
Асадулло Саъдуллоев соли 1978 рисолаи номзадӣ ва соли 1996 рисолаи докториашро ҳимоя намуд. Муаллифи 31 монография, 160 мақолаҳои илмӣ, илмӣ-оммавӣ ва методӣ оид ба масъалаҳои назария ва амалияи журналистикаи ҷумҳурӣ. Иштирокчии якчанд конфронсҳои илмии байналмилалӣ.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи журналистони Тоҷикистон Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон Гурӯҳ:Филологони Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Новий Мир (ноҳияи Клинсов)
Новий Мир — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Клинсов, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Клинсов
Сибово (ноҳияи Сокол, Вологда)
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Сокол, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сусоловка (ноҳияи Великоустюг, Вологда)
Сусоловка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Империя
Пайвандҳои беруна
Гурӯҳ:Таърих Гурӯҳ:Луғати таърихӣ
Сусоловка (ноҳияи Великоустюг, Вологда)
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Великоустюг (Вологда)
Северино Рейха
Северино Рейха Васкес (Severino Reija Vázquez; 25 ноябри 1938, Луго, Испания) — футболбози испанӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 25 ноябр Гурӯҳ:Зодагони соли 1938 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Депортиво Де Ла Коруня Гурӯҳ:Бозингарони БФ Реал Зарагоса
Девлохак
Девлохак — деҳа дар ҷамоати деҳоти Комсомолободи ноҳияи Нуробод. Аз Девлохак то маркази ҷамоат 8 км, то маркази ноҳия 25 км. Аҳолиаш 170 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Нуробод Гурӯҳ:Ҷамоати Комсомолобод
Мизусава
Мизусава — яке аз шаҳрҳои префектураи Ивате, Ҷопон аст.
Почтовое (ноҳияи Холмогор)
Почтовое (ноҳияи Холмогор) — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Холмогор
Валентин Букин
Валентин Павлович Букин (Валенти́н Па́влович Бу́кин; ) — ҳунарпешаи советию русӣ буд; ҳунарпешаи шоистаи Русия (2003) буд.
Кузмино (ноҳияи Череповетс, Вологда)
Кузмино — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Череповетс, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Табақбозӣ
«Табақбозӣ» – рақси халқии тоҷикон  мебошад.
Номи унсур ва истилоҳоти дигар
Тағорабозӣ
Тавсифи мухтасар
Табақбозӣ дорои унсурҳои сирк ва амалиёти драмавӣ мебошад. Раққос дар сараш табақи калони сафолини тагаш ҳамворро гузошта, бо дастонаш қайроқ навохта, майдонро ду-се бор давр мезанад. Ӯ қоматашро андак ба пеш хам мекунад, табақ ба болои гардану китфҳо, баъд ба рӯи шонаҳо ва ҳамин тавр то миён мефарояд. Табақбоз дар рафти рақс гоҳ тез, гоҳ оҳиста майдонро чарх мезанад, гоҳ ҳаракатҳои зебои бошитоби дастони ӯ оҳанги шӯхиомез мегиранд.
Маҳалли густариш
Вилояти Суғд
Вазъи имрӯзаи унсур
Фаъол
Манобеъ
Гурӯҳ:Рақсҳои анъанавӣ Гурӯҳ: Ҳунарҳои иҷроӣ дар Тоҷикистон
Елня (ноҳияи Унеч)
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Унеч, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Унеч
Рeҷeп Спaҳиу
Рeҷeп Спaҳиу (21 январи 1923, — 1923:1:21, January 1, 1993) — футболбози Албанӣ,, муррабӣ.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони соли 1923 Гурӯҳ:Зодагони 21 январ Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Албания Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Албания Гурӯҳ:Бозингарони Б.Ф. Тирaнa Гурӯҳ:Бозингарони Пaртизaни Тирaнa
Умринисо Казакова
Умриниссо Санговна Казакова  – олим, филолог, адабиётшинос, доктори илмҳои филологӣ (2007), профессор (2011), Аълочии маорифи Тоҷикистон (2007).
Зиндагинома
Умриниссо Санговна Казакова 30 июни соли 1954  дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст. Умринисо Казакова узви Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон. Аз 28 августи соли 2010 дар вазифаи  Раиси Кумитаи иҷроияи ҲХДТ дар ноҳияи Исмоили Сомонӣ Душанбе кор мекард.
Фаъолияти илмӣ
Ӯ муаллифи зиёда аз 100 таҳқиқот доир ба масоили таърихи адабиёти классикии форсӣ-тоҷикии давраи асрҳои миёна мебошад. Ҳамчунин У. Казакова мутахассиси тадқиқи таърихи адабиёти классикии Эрон ва муаллифи якчанд асару мақолаҳои илмӣ мебошад. Асару мақолаҳои ӯ ба забонҳои форсӣ, англисӣ, русӣ, дарӣ дар Афғонистону Эрон  таълиф шудаанд. Ӯ иштирокдори кунгураву конфронсҳои гуногун дар Теҳрон, Кобул ва давлатҳои СНГ буд.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон Гурӯҳ:Филологони Тоҷикистон Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Нюра (ноҳияи Тулун, Иркутск)
Нюра — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Тулун, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Тулун (Иркутск)
Фурудгоҳи дол
Фурудгоҳи дол (Dali Airport) (маҳаллӣ: 大理机场) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи DLU аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Ҷумҳурии Халқии Чин қарор дорад, ва дар баландии 2149 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Тунис (шаҳр)
thumb|Тунис Тунис яке аз шаҳрҳои Африқо ва пойтахти Тунис аст.
Тилло Солиҳов (деҳа, н. Ёвон)
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ёвон Гурӯҳ:Ҷамоати Ҳасан Ҳусейнов
Airspeed Fleet Shadower
Airspeed Fleet Shadower (Airspeed Fleet Shadower) — як ҳавогарди сохтаи Airspeed Ltd аст. Ин ҳавогард дар 1940-10-17 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Сармуҳаррир
Эзоҳ
Гурӯҳ:Иттилоот Гурӯҳ:Мафҳумҳо Гурӯҳ:Касбҳо
Катиба
Катиба, китобат – навиштаҷоте, ки дар болои санг, сафол ва ё ашёи дигар кандакорӣ ва ё бо қайроқ навишта шудааст.
Пайвандҳои беруна
Давлати Ҳайтолиён Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон Гурӯҳ:Луғати таърихӣ
Fairchild AC-119
Fairchild AC-119 (Fairchild AC-119) — як ҳавогарди сохтаи Fairchild Aircraft аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард United States Air Force будааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Зардолу
300px|right|thumb Зардолу (Prunus armeniaca) — яке аз меваҳои маъмули Тоҷикистону Осиёи Марказӣ ва Қафқоз. Зардолуро меваҳои зардолуи маъмулӣ ва соири анвоъи зардолу низ меноманд.
Навъҳо
Дар дунё 1600 навъи зардолу, дар Тоҷикистон қариб 120 навъ, дар Конибодому Исфара зиёда аз 90 навъи зардолу парвариш карда мешавад. Навъҳо: аҳрорӣ, хурмоӣ, кафак, бинигорӣ, мирсанҷалӣ, тоҷxибоӣ, бобоӣ, руиxонон (сурх), лола, лоларух, учма (сурх, сафед), боқитаппак, обак, маҳтобӣ, луччак, ҷавпазак, шишахурмоӣ, субҳонӣ, нишонбойӣ, қандак, моҳтобпазак, пешпазаки самарқандӣ, арзаникатта, августпазаки бегоҳӣ, исфарак, ниёзӣ, абрикос, ширпайванд, хасак ва ғ. Ин навъҳо барои хушккунӣ, истеъмол дар ҳолати тарӣ ва консерванамоӣ қулай мебошад.
Парвариш
Байни дарахтон 7х7, 7х8, 8х8, 8х9, 9×9 м буда, майдони зардолузорро бо техника нарм мекунанд. Озуқаҳои маҳаллию маъданӣ дода, қариб 10 маротиба обёоб кардаее мешавад. З. ҷинси бутта ё дарахти мевадор, мансуби настараниҳо. Дар Осиё 8 намуд, дар Осиёи Миёна, аз ҷумла Тоҷикистон танхо як намуди зардолу паҳн шудааст. Баландии зардолу 8-15 м (навъҳои осиёиаш то 20 м). Барги паҳни эллипсшакли дандондор, гули сафед ё гулобии дуҷинса дорад (пеш аз барг баровардан мешукуфад). Ниҳолаш тезрас, дар 3-4 ҳосил медиҳад, мевааш дар шароити Осиёи Миёна аввалҳои июн мепазан. Ҳар бехи зардолу аз 90 то 500 кг (баъзан то 850 кг) ҳосил мебандад. Зардолу гармидӯст, муғҷаҳояш ҳангоми сармои моҳи феврал ва гулаш моҳи март осеб меёбад. Мевааш сафедтоб, норинҷӣ (паҳлӯи офтобрасаш), сурхранг, заъфарон буда, шакли мудаввар, байзашакли мудаввар ё дарозрӯя, ширадори хушбӯй. 4-26 % қанд (2,83-15,81 % сахароза, 0,13-3,38 % глюкоза, 0,65-3 % фруктоза, 0,05-2,4 % молтоза), 0,17-2,76 % туршии себ, лимe ва ғайра, мағзи донакаш 55 % равган, 23 % сафеда дорад. Навъҳои зардолуи осиёмиёнагии мағзширин дар қаннодӣ шуҳрат дорад. Аз мағзи талхи З. равғани хушсифат мегиранд. Пӯчоқи донакашро дар саноати химия барои тайёр кардани туш, чӯбашро барои сохтани асбобҳои харротӣ,меваи тару хушкашро чун ғизо ва ғайра дар пухтани мураббо, зардолуоб, мармалод ва ғайра ба кор мебаранд.
Зардолу аз гули якдигар гардолуд мешавад ва дарахти худрӯяш (хасак) хусусияти навъи худро гум мекунад. Бинобар ин ниҳоли пайвандиро мешинонанд. Барои пайванд баъзан хасаки зардолу ва олучаро истифода мебаранд. Хоки атрофи онро солҳои 1-2-юми шинонидан нарм карда, соле 30-50 кг нитроген, 60-80 кг калий ғизо дода, 6-8 маротиба об медиҳанд.
Дар Тоҷикистон
Зардолузорҳои калонтарини Осиёи Миёна дар водии Фарғона, водии Зарафшон, навоҳии кӯҳии Тоҷикистон ва қисми ҷанубу ғарбии Ӯзбекистон воқеанд. Ба зардолупарварӣ асосан дар ноҳияҳои шимолии Тоҷикистон Ашт, Исфара, Конибодом ва Хуҷанд машғуланд. Ин ноҳияҳо бештар аз 64%-и ғулинги Тоҷикистонро медиҳанд, зардолузори ин ноҳияҳо қариб 78%-и масоҳати умумии боғдориро мегиранд. Вилояти Суғд дар 30 соли охир ҳамчун базаи калонтарини истеҳсоли зардолу дар Осиёи Миёна шуҳрат ёфта, ҳар сол бештар аз 10 ҳазор тонна мева медиҳад. Шоху кундаи дарахти зардолу ҳамчун ҳезум, хазонаш ҳамчун хӯроки серғизои чорво ва тагандоз истифода мешавад.
Далелҳои ҷолиб
Дар маркази шаҳри Исфара, ба шарафи ин мева, ки ин ҷо бештар парвариш карда мешавад, муҷассамаи зардолу сохта шудааст.
Адабиёт
Гурӯҳ:Дарахтони мева
Қарабар
Қарабар — деҳа дар вилояти Бадахшони Афғонистон. Дар ноҳияи Вахон ҷойгир аст. 186 км шарқтар аз шаҳри Файзобод (маркази вилоят), дар назди дарёи Вахондарё ҷойгир аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишини вилояти Бадахшон
Фурудгоҳи нерӯе ҳаво салтанате листун
Фурудгоҳи нерӯе ҳаво салтанате листун (RAF Leiston) — фурудгоҳи низомӣ  аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Англия қарор дорад.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Знаменское (Сухоложское)
Знаменское (Знаменское) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Сухоложский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сухоложский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Фатеево (ноҳияи Шуй, Иванов)
Фатеево — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Шуй, ки дар вилояти Иванов қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Шуй (Иванов)
Николай Бурляев
Николай Петрович Бурляев (Никола́й Петро́вич Бурля́ев; ) — ҳунарпешаи советию русӣ аст; ҳунарпешаи халқии Русия (1996) аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони халқии Русия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Русия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои ИҶШС
Фурудгоҳи Хархорин
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Рикузентаката
Рикузентаката — яке аз шаҳрҳои префектураи Ивате, Ҷопон аст.
Фарзия
Фарзия (فرضیه), ингора, гипо́теза (ὑπόθεσις) — як тавзеҳи пешниҳодӣ барои як падида ё рухдод аст; Ба гунае дигар бояд гуфт, ки фарзия як ҳадси мантиқӣ ва озмоишпазир (озмудани фарзия бо дигар донистаҳо) мубтанӣ бар падидаҳоест, ки дар ҷаҳони табиат мушоҳида мекунед.
Одатан, фарзия дар асоси як қатор мушоҳидаҳое (мисолҳо), ки онро тасдиқ мекунанд, баён мешавад ва барои ҳамин шабеҳи ҳақиқат аст. Фарзияро минбаъд ё исбот мекунанд, ё ба далели воқеии муайяншуда табдил медиҳанд ва ё рад намуда (масалан, бо овардани далелҳои зид), ба қатори тасдиқоти дурӯғин таҳвил медиҳанд. Фарзияи исботнашуда ва раднашуда мушкилаи баҳснок ном дорад. Дар истилоҳоти имрӯза фарзия — дар шакли ҳукм ва ё ҳукмҳо баён шудаи тахмину пешбинӣ ва ё пешгӯии чизе мебошад: масалан «пешгӯии табиат» дар шаклбандии қонунҳои илмҳои табиатшиносӣ. Дар ин ҳолат мазмуни ибтидоии «фарзия» ба мазмуни мафҳуми «фарзияи илмӣ», ки ҳукми тахминиро дар бораи робитаҳои қонунӣ (ва ё сабабӣ) — и зуҳурот ифода мекунад, ворид мешавад. Ба қавли И.Кант — "фарзия ин орзӯю хаёл нест, балки андеша дар бораи вазъи воқеии ашёст, ки таҳти назорати қатъи ақл қарор мегирад. Он яке аз воситаҳои ташреҳи далелҳои воқеӣ ва мушоҳидаҳо — маълумоти таҷрибавӣ ба шумор рафта, дар аксари ҳолатҳо аз рӯи қоидаи — «ҳар чизеро, ки мо шарҳ додан мехоҳем, монанди он аст, ки аллакай мо онро медонем».
Аммофос
Аммофос — навъе аз нуриҳои нитрогену фосфордор.
Истеҳсол
Дар натиҷаи нейтрализатсияи кислотаи фосфат бо аммиак ҳосил мекунанд. Асосан аз омехтаи моноаммонийфосфат NH4H2PO4 ва каме диаммонийфосфат (NH4)2 НРО4 иборат аст. Дар об нағз ҳал мешавад. Камнамак аст, сахт намешавад, чанг намекунад, зуд пош мехӯрад. Дар хокҳои гуногун (хусусан сиёҳхок ва хокҳои хокистарранг) чун нурии асосӣ ва ғизои иловагӣ истифода бурдан мумкин. Нурии бебаҳо барои зироати техникӣ (пахта, лаблабу ва ғайра) аст. Таносуби зиёди миқдории нитрогену фосфори аммофос бисёр вақт зарурати илова намудани нуриҳои нитрогендорро ба миён меоварад. Барои истеҳсоли нуриҳои минералии омехта ва мураккаб унсури беҳамтост.
Сари вақт ба хок андохтани аммофос зироатро сармобардор мекунад, ташаккул ва пухта расидани ҳосилро метезонад. Дар таркиби аммофос омехтаҳои зарарнок вуҷуд надоранд. Меъёр, муҳлат ва тарзи истифодааш ба дигар нуриҳои фосфордор монанд аст. Аммофосро дар халтаҳои коғазӣ нигоҳ медоранд.
Адабиёт
Гурӯҳ:Нуриҳои нитрогендор Гурӯҳ:Нуриҳои фосфордор Гурӯҳ:Пайвастҳои нитроген
Маъхаз
Маъхаз - сарчашмаи хаттие, ки дар бораи ягон масъала маълумот медиҳад.
Пайвандҳои беруна
Давлати Ҳайтолиён Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон Гурӯҳ:Луғати таърихӣ
Черкасская Алешня (ноҳияи Дубров)
Черкасская Алешня - деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Дубров, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Дубров ‎
Андрей Жердев
Андрей Вадимович Жердев (Андрей Вадимович Жердев; 28 январи 1989, Калуга, ҶШФС Русия) — футболбози русӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 28 январ Гурӯҳ:Зодагони соли 1989 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Русия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Локомотив Калуга Гурӯҳ:Бозингарони БФ Zarya Duminichi Гурӯҳ:Бозингарони БФ Нара Шбфр Наро Фоминск Гурӯҳ:Бозингарони БФ Калуга Гурӯҳ:Бозингарони БФ Металлург Оскол Стари Оскол Гурӯҳ:Бозингарони БФ Kvant Obninsk Гурӯҳ:Бозингарони БФ Зимбру Кишинэу Гурӯҳ:Бозингарони БФ Динамо Барнаул
Родриго Эчеверрия
Родриго Эдуардо Эчеверрия Саэс (Rodrigo Eduardo Echeverría Sáez; 17 апрели 1995, Сантяго, Чили) — футболбози чилигӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 17 апрел Гурӯҳ:Зодагони соли 1995 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Чили Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клуб Универсидад Де Чиле Гурӯҳ:Бозингарони БФ Депортес Иберия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Эвертон Де Виня Дел МАР
Скалино (ноҳияи Грязоветс, Вологда)
Скалино — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Грязоветс, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Грязоветс (Вологда)
Сафаралӣ Раҷабов
Сафаралӣ Раҷабов (Раҷабов Сафаралӣ Раҷабович; 2 сентябри 1955, деҳаи Чилча, ноҳияи Файзобод, ҶШС Тоҷикистон, ИҶШС — 6 октябри 2011, Душанбе, Тоҷикистон) — ходими давлатии Тоҷикистон. Номзади илмҳои сиёсатшиносӣ (2000), Корманди шоистаи Тоҷикистон, Аълочии маорифи Тоҷикистон. Раиси Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (1995—2000), Вазири маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2000—2005). Раиси Кумитаи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (аз соли 2005 то охири умр).
Зиндагинома
Раҷабов Сафаралӣ 2 сентябри соли 1955 дар ноҳияи Файзобод таваллуд шудааст. Хатмкардаи факултаи индустриалӣ-омӯзгории Институти давлатии педагогии Душанбе (1977), факултаи механиконии Институти хоҷагии қишлоқи Тоҷикистон (1989) хатм кардааст. Муаллими мактаби миёнаи № 8 (1977), мудири Клуби варзиши техникии ДОСААФ (1977-80), директори Комбинати байнимактабии таълимию истеҳсолии ноҳия (1981-86), директори Омӯзишгоҳи касбҳои техникии № 24 ноҳияи Файзобод (1986-89), депутат (аз соли 1990), котиб, ҷонишини раис ва раиси (аз соли 1993) Кумитаи Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба қонунгузорӣ, тартиботи ҳуқуқӣ ва ҳуқуқи инсон (1990-95), Раиси Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (1995—2000), Вазири маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2000-05). Аз 17 марти соли 2005 то охири умр раиси Кумитаи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба сохтори давлатӣ ва худидораи маҳаллӣ. Бо орденҳои Исмоили Сомонӣ, «Иттиҳод» ва медали «20-солагии истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон» сарфароз гардидааст.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон
Сензура
Сензура - аз ҷониби мақомоти давлатӣ ё шахсони мансабдори онҳо, дигар шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ, новобаста аз шакли ташкилию ҳуқуқиашон, аз редаксияҳои воситаи ахбори омма талаб намудани мувофиқаи пешакии мавод ё маълумоти интишоршаванда.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Васоити ахбори омма Гурӯҳ:Иттилоот
Зокир Ҳусейн
Зокир Ҳусейн ( ذاکِر حسین 8, Ҳайдаробод, Ҳиндустони Бритониё – 3 майи соли 1969, Деҳлии Нав, Ҳиндустон ) – арбоби давлатии Ҳиндустон, аввалин мусулмоне, ки сарвари Ҳиндустони соҳибистиқлол шуд (раиси ҷумҳури солҳои 1967-1969).
Зиндагинома
Дар оилаи паштуни, таваллуд шудааст. Ба зудӣ оилаи ӯ аз Ҳайдаробод ба Қаймганҷ кӯчида дар он ҷо ба воя расида буд. Ҷиянаш академик Масъуд Ҳусейн ва барандаи маъруфи телевизион, директори телевизиони давлатии Покистон Анвар Ҳусейн буданд. Коллеҷи англисию шарқии мусулмонӣ (баъдтар Донишгоҳи мусалмонии Алигарх ) -ро хатм кардааст. Вай соли 1926 дар университети Берлин дараҷи илмии доктори илми иктисодро дифоъ кардааст.
Фаъолияти сиёсӣ
Дар соли 1956 ӯ ба Раҷя Сабҳа интихоб шуд ва дар соли 1957 губернатори Иёлати Биҳар таъин шуд. Соли 1962 ноиби президенти Хиндустон интихоб шуд. Аз 13 май соли 1967 то 3 май соли 1969 президенти Ҳиндустон буд. Дар давраи президент буданаш вай чор сафари давлатй — ба Венгрия, Югославия, ИҶШС ва Непал кардааст.
Зокир Ҳусейн 3 май соли 1969 вафот кардааст.
Хотира
Номи Зокир Ҳусейн ба Коллеҷи муҳандисии Донишгоҳи мусалмонии Алигарҳ дода шуд.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Ҳукуматдорони Ҳиндустон Гурӯҳ:Президентҳои Ҳиндустон Гурӯҳ:Сарварони асри XX Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон Гурӯҳ:Даргузаштагони Ҳиндустон Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Президентҳои Ҳиндустон Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1969 Гурӯҳ:Даргузаштагони 3 май Гурӯҳ:Зодагони соли 1897 Гурӯҳ:Зодагони 8 феврал
Фурудгоҳи винклр кон
Фурудгоҳи винклр кон (маҳаллӣ:  ) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ)  бо Коди ИОТОи INK аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1524 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри крмит, тигзос кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 860 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Текисбозӣ
«Текисбозӣ» – рақси халқии тоҷикон мебошад.
Номи унсур ва истилоҳоти дигар
Рақси ҳамвор
Вазъи имрӯзаи унсур
Нимфаъол
Кӯчманчиён
Кӯчманчиён – мардуме, ки дар як ҷои муқимӣ сукунат надоранд, ҷои зиндагиашонро тез-тез иваз мекунанд. Онҳо асосан бо чорводорӣ машғуланд.
Пайвандҳои беруна
Давлати Ҳайтолиён Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон Гурӯҳ:Луғати таърихӣ
Fairchild AU-23 Peacemaker
Fairchild AU-23 Peacemaker (Fairchild AU-23 Peacemaker) — як ҳавогарди сохтаи Fairchild Aircraft аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард Royal Thai Air Force будааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Камаиши
Камаиши — яке аз шаҳрҳои префектураи Ивате, Ҷопон аст.
Виктор Бичков
Виктор Николаевич Бичков (Ви́ктор Никола́евич Бычко́в; ) — ҳунарпешаи советию русӣ аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Русия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои ИҶШС
Аммофоска
Сарчашма
Гурӯҳ:Нуриҳои минералӣ
Додорбоварӣ
Додорбоварӣ, худоингорӣ , деи́зм (аз deus — Худо) — фалсафаест, ки мегӯяд Худо вуҷуд дорад ва ба унвони офаринанда ва додор, омили халқи ҳама чиз аст.
Додорбоварӣ мудохилаи мустақими Худованд дар амалкарди ҷаҳонро рад мекунад (худобоварии диннобоварона). Додорбоварӣ муртабит бо фалсафаи динӣ ва ҷунбишӣ аст, ки вуҷуди Худоро аз ақл истинтоҷ мекунад. Додорбоварӣ дар бораи ин, ки Худо дар хориҷ аз гети чӣ анҷом медиҳад, ҳечгуна мавзеъгирӣ намекунад. Бархилофи асли эътимодгароӣ дар адёни ислом, масеҳият, яҳудият аст, ки бар ваҳй дар кутуб такя мекунанд.
Худоингорон бештар, рӯйдодҳои фаротбиъиии монанди муъҷиза ва пешгӯиро рад мекунанд ва бовараманданд, ки Худо дар зиндагии инсонҳо ва қавонини табиъии гетӣ мудохила намекунад.
Эзоҳ
* Гурӯҳ:Худобоварӣ
Золоторуда (деҳа)
Золоторуда (Золоторуда) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Сухоложский, вилояти Свердловск медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Сухоложский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Ғавосиён
Ғавосиён — деҳа дар ҷамоати деҳоти Нусратулло Махсуми ноҳияи Рашт. Аз Ғавосиён то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 15 км. Аҳолиаш 542 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Рашт Гурӯҳ:Ҷамоати Нусратулло Махсум
Airspeed Ambassador
Airspeed Ambassador (Airspeed Ambassador) — як ҳавогарди сохтаи Airspeed Ltd аст ки дар соли 1947–1953 сохта шуд. нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард British European Airways будааст. Ин ҳавогард дар 1947-7-10 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Раздори (ноҳияи Михайлов, Волгоград)
Раздори — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Михайлов (Волгоград)
Гулнора Каримова
Гулнора Каримова (Гулнора Каримова) (тав 8 июли 1972 Фарғона), бозоргон, тарроҳ, ҷавоҳир, дипломат ва овозхони аҳли Ӯзбекистон аст. Хоҳараш Лола Каримова мебошад.
Вай духтари Ислом Каримов, раиси ҷумҳури Ӯзбeкистон аст ва аз ӯ ба унвони ҷонишини эҳтимолии падараш ёд мешавад. Каримова раиси шӯрои сарпарасти Бунёди Ҳамоиши Фарҳанг ва Ҳунари Ӯзбекистон ва муасиси Марки пӯшок ва ҷавоҳироти Гулӣ ва аз соли 2008 сафири Ӯзбекистон дар дафтари Созмони Миллал дар Женев мебошад.
Каримова донишомухтаи иқтисод дар Донишгоҳи Иқтисоди Тошкент, дорои мадраки коршиноси мутолиоти минтақаи аз Донишгоҳи Ҳарвард ва доктори улуми сиёсӣ аз Донишгоҳи Сиёсат ва Иқтисоди Ҷаҳонии Тошкент аст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони аҳли Ӯзбекистон
Петроково (ноҳияи Муром)
Петроково — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Муром, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Муром
Фурудгоҳи нерӯе ҳаво салтанате лисстр шарқӣ
Фурудгоҳи нерӯе ҳаво салтанате лисстр шарқӣ (RAF Leicester East) — фурудгоҳи   аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Англия қарор дорад.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Дегаӣ
Дегаӣ — деҳа дар ҷамоати деҳоти Комсомолободи ноҳияи Нуробод. Аз Дегаӣ то маркази ҷамоат 7 км, то маркази ноҳия 25 км. Аҳолиаш 692 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Нуробод Гурӯҳ:Ҷамоати Комсомолобод
Одесса
right|300px right|300px
Оде́сса ([ɐˈdʲesːə], укр. Одеса [ɔˈdɛsɑ]) — шаҳр дар ҷануби Украина. Маркази маъмурии вилояти Одесса ва базаи ягонаи ҳарбӣ-баҳрии Қувваҳои ҳарбӣ-баҳрии Украина. Шаҳри қаҳрамон.
Таърих
Одесса ҳамчун шаҳр расман аз соли 1794 ҳисобида мешавад. 27 майи (7 июни) соли 1794 Екатеринаи II дар бораи асос гузоштани шаҳр ва бандар дар ҷои Хаджибей фармон(рескрипт) баровард ва 22 августи(2 сентябри) соли 1794 хишти аввалини шаҳр гузошта шуд. left|thumb|240px|Муҷассамаи ёдгории бунёдгузори Одесса Екатеринаи II thumb|240px|Плани Одесса дар соли 1794
Эзоҳ
Гурӯҳ:Марказҳои вилоятҳои Украина
Ҷавоб
Ҷавоб - вокуниши хаттии шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ нисбат ба чопи маълумоти нодурусти халалдоркунандаи ҳуқуқ ва манфиатҳои қонунан ҳифзшавандаашон дар воситаҳои ахбори омма.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Иттилоот
Новий Рассвет (ноҳияи Клинсов)
Новий Рассвет — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Клинсов
Сухонский (ноҳияи Великоустюг, Вологда)
Сухонский — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Великоустюг, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Великоустюг (Вологда)
Есаши
Есаши — яке аз шаҳрҳои префектураи Ивате, Ҷопон аст.
Боғдара
Боғдара (то 2018 — Тошохур )— деҳа дар ҷамоати деҳоти Ҳасан Ҳусейнови ноҳияи Ёвон. Аз деҳа то маркази ҷамоат 10 км, то маркази ноҳия 3 км. Аҳолиаш 1339 нафар (2017), тоҷикон.
Сарчашма
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ёвон Гурӯҳ:Ҷамоати Ҳасан Ҳусейнов
Фурудгоҳи хондуо
Фурудгоҳи хондуо (Khandwa Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи VADK аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри Мадҳя Прадеш кишвари Ҳиндустон қарор дорад, ва дар баландии 601 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Fairchild C-26 Metroliner
Fairchild C-26 Metroliner (Fairchild C-26 Metroliner) — як ҳавогарди сохтаи Fairchild Aircraft аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард United States Air Force будааст.