cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Везувий
Ба музофоти оташфишонии ҷануби Итолиё, ки тарқишҳои амиқи тектоникӣ бурида мегузаранд ва аз давраи миотсен фаъоланд, тааллуқ дорад. Везувий аз қабатҳои тафта ва туфи оташфишонӣ иборат мебошад. Он ба се махрути болои ҳам гузошташуда монанд аст. Махрути қадимтарин (аз охири плейстосен) ва пасти он нимдоираи Монте-Сомма (қутраш 15 км, баландиаш 1138 м) мебошад. Дар дохили он махрути ҷавони қутраш 3 км ва баландиаш 1279 м — худи Везувий бо танӯра (қутраш 1 км) дар болояш ҷойгир аст. Дар нишебиҳои махрути Монте-Сомма танӯраҳои иловагӣ мавҷуданд. Дар қаъри танӯра ҳар замон махрути муваққатии сеюм ба вуҷуд меояд, ки дар давраи оташфишониҳои сахт нест мешавад. Аз танӯра буғу гази ҳарораташон то 4000С канда шуда мебароянд. Дар вақти оташфишонӣ тафта ва хокистару газ хориҷ мекунад. Обу хокистар омехта шуда, селоб ҷорӣ мешавад, ки он аз тафта хавфноктар аст. Оташфишониҳои сахти Везувий солҳои 1631, 1794, 1822, 1872, 1906, 1944 ба амал омада, бисёр шаҳрҳои атрофи он зери тафтаву хокистар мондаанд. Соли 79 ш-ҳои Геркуланум, Стабия ва Помпей зери селоб, тафта ва хокистари Везувий монда, нобуд шуданд. Хоки нишебиҳои Везувий ҳосилхез аст. То баландии 500 м боғҳои мева ва токзор, болотар аз он чакалакзорҳои санавбар ва кастона ҷойгир шудаанд. Дар баландии тақр. 600 м расадхонаи оташфишоншиносӣ (аз 1842) воқеъ аст. Дар нишебиҳои Везувий роҳи автомобилгард ва роҳи симитанобӣ сохта шудаанд.
Старая Ивантсовка (ноҳияи Палласов, Волгоград)
Старая Ивантсовка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Палласов, ки дар вилояти Волгоград қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Палласов (Волгоград)
Урганҷ
Урганҷ ё Ургенч (Urganch/Урганҷ) — шаҳр дар Ӯзбекистон, маркази маъмурӣ ва шаҳри бузургтарини вилояти Хоразм.
Таърих
Урганҷ (то соли 1929 — Урганҷи Нав) дар асри XVII бунёд шудааст. Сокинонаш аз Урганҷи қадима, ба инҷо бо сабаби хушк шудани маҷрои дарёи Омударё кӯчидаанд.
Ҷуғрофия
Урганҷ дар масофаи 968 км ғарбтар аз Тошканд, 6 км ғарбтар аз Омударё ҷойгир шудааст.
Аҳолӣ
Бино ба омори 1 январи соли 2019, аҳолии шаҳр — зиёда аз 190 000 наф буд. Ҳайати миллӣ: 90% — ӯзбекҳо, 5% — русҳо, 3% — қазоқҳо, туркманҳо, кореягиҳо, 2% — олмониҳо ва яҳудиҳо.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Ӯзбекистон
Флоренсио Моран
Флоренсио Хавйер Моран Мансо (Florencio Javier Morán Manzo; 27 марти 1987, Гуадалахара, Халиско, Мексика) — футболбози мексикагӣ,.
Heinkel P.1078
Heinkel P.1078 (Heinkel P.1078) — як ҳавогарди сохтаи Heinkel аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард Luftwaffe будааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Суруди миллии Австралия
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Рамзҳои давлатии Австралия
Федковская (ноҳияи Шенкур)
Федковская (ноҳияи Шенкур) - деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Шенкур, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Шенкур
Bilsam Sky Walker I
Bilsam Sky Walker I (Bilsam Sky Walker I) — як ҳавогарди сохтаи Bilsam Aviation дар кишвари Лаҳистон аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Завраже (ноҳияи Вязников)
Завраже — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Вязников, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Вязников
Эрдал Бешикчиоғлу
Зиндагинома
Эрдал Бегикчиоғлу 5 январи 1970 дар шаҳри Анқараи, Туркия таваллуд шудааст. Модараш аз миллати лазҳо мебошад. Падари ӯ албанӣ буда директори ВакифБонк буд. Вай маълумоти миёнаи худро дар коллеҷи хусусии Измир Меҳмет Сейфи Эралтай гирифтааст. Аз соли 1989 то 1993 Эрдал Бешикчиоғлу дар Консерваторияи давлатии Донишгоҳи Ҳасеттепе таҳсил кардааст. Дар давоми таҳсил дар Консерватория, ӯ дар тренингҳои эҷодии драмавии директори театри Британия Уилям Гаскил иштирок кардааст.
Фаъолият
Соли 2001, ҳунарпеша бори аввал дар экран дар силсилафилми "La Dolce Vita" пайдо шуд, ки дар он нақши Ҳоконро бозидааст. Пас аз он нақшҳо дар чунин филмҳо ва силсилафилмҳои телевизионӣ, ба монанди "Ҳаёти қарзгирифта" (2004), "Роҳ ба сӯи хона 1914" (2006), "Пул" (2006), "Дар бар" (2007), "Ин ҳаёт" (2008), Эс-Эс (2008), "Ҳоким" (2009), "Ҷудошавӣ" (2009), "Асал" (2010). Ҷомиа Эрдал Бешикчиоғлуро ҳамчун комиссари полис Беҳзод хубтар дар ёд дорад, ки вай дар ҳама қисмҳои филмҳо дар бораи Беҳзод ва инчунин силсилафилми «Беҳзод: Ҷиноятҳои вазнин дар Анқара» нақш офаридааст. Барои иҷрои нақш актёри боистеъдод дар 48-умин ҷашнвораи филмҳои афлесун бо ҷоизаи "Беҳтарин бозигар" мукофотонида шуд. Соли 2012, ӯ ҷоизаи беҳтарин ҳунармандро аз ҷоизаҳои телевизиони Анталия ба даст овард.
Дар охири соли 2017, Эрдал Бешикчиоғлу нақши асосиро дар филми бисёрсериягии "Adi Efsane" ба даст овард. Вай баскетболбози маъруф Ториқ Аксойро бозӣ мекард. Лоиҳаҳои навбатии ӯ, ки актёр дар онҳо иштирок кардааст, "Дарвоза" (2019), "Çiçero" (2019) ва "Aci Kiraz" (2020) буданд. Дар силсилафилми "Кӯдакӣ", ки Надим Гуч таҳия кардааст, ӯ нақши қаҳрамони асосӣ Моҳир Бозтеппаро бозидааст, ки тасмим гирифтааст ҳаёти худро ба бачаҳои ятими бадбахт бахшад, то ба онҳо дар ёфтани оилаи меҳрубоне, ки онҳо надоранд, кумак кунад. Аз ин сабаб, Моҳир тасмим гирифтааст, ки ятимхона кушояд. Нақшҳои асосиро дар ин силсилафилм Бурҷу Озбарқ ва Берен Гӯкйилдиз бозидаанд.
Ҳаёти шахсӣ
Аз соли 1991, ҳунарпеша бо Элвин Бешикчиоғлау, ки ҳангоми таҳсил дар консерватория бо ӯ шинос шуда буданд, издивоҷ кардааст. Эрдал ва Элвин як духтар Дерин (тав. 2001) ва як писар Умар (тав. 2012) доранд.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Туркия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони телевизиони Туркия Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони театри Туркия Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои мард асри XXI Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои мард асри XX
19 август
Ҷашнҳо
Бознигаред: Гурӯҳ:Ҷашнҳои
Рӯйдодҳо
Бознигаред: Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 19 август
Зодрӯзҳо
Бознигаред: Гурӯҳ:Зодагони 19 август
Даргузаштҳо
Бознигаред: Гурӯҳ:Даргузаштагони 19 август
Тақвими мардумӣ
Асад (23 Июл — 22 Август) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Мурдод дар тақвими Эронӣ аст. 40px|none|Асад
Тохта (деҳа дар ноҳияи Ленск)
Тохта (деҳа дар ноҳияи Ленск) — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Ленск, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Ленск
Зубово (ноҳияи Шекснин, Вологда)
Зубово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Шекснин, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Шекснин (Вологда)
Подволочная (Тарногское МО ноҳияи Тарног, Вологда)
Подволочная — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Тарног, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Тарног (Вологда)
Музаккиру-л-асҳоб
«Музаккиру-л-асҳоб» — тазкира, таълифи Муҳаммадбадеъ Малеҳои Самарқандӣ. Дар байни солҳои 1688—1692 навишта шудаасг.
Дар муқаддимаи баъзе аз нусхаҳои «Музаккиру-л-асҳоб» муаллиф қайд кардааст, ки асарро то соли 1700 такмил ва тасҳеҳу таҳрир намудааст. Дар «Музаккиру-л-асҳоб» оид ба 203 шоири Хуросон, Мовароуннаҳр ва Эрони Ғарбӣ маълумот дода шудааст. Дар оғози «Музаккиру-л-асҳоб» номгӯи шоироне омадааст, ки шарҳи ҳолашон дар асар сабт гардидааст. «Музаккиру-л-асҳоб» аз ду қисм (асосӣ ва иловагӣ) иборат аст. Қисми асосӣ шарҳи ҳол ва намунаи ашъори 166 ва қисми иловагӣ 37 шоирро дар бар мегирад. Тазкираи Малеҳо аз ҷиҳати тарзи маълумотдиҳӣ аз бисёр тазкираву манбаъҳои ада­бӣ фарқ мекунад. Малеҳо аз зиндагӣ, тарҷумаи ҳол, касбу кор, обрӯ ва эътибори шоирон, муносибатҳои байниякдигарии онон, соҳибдевон будан ё набуданашон ва ғайра то ҳадди имкон пурра ва мукаммал маълумот дода. аз ашъорашон намуна овардааст. Малеҳо, ки худ аз доираи ҳунармандон буд, бештар ба эҷодиёти адибони ин доира диққат додааст. Маълумоти «Музаккиру-л-асҳоб» нисбат ба тазкираҳои дигар эътимоднок мебошанд. Муаллиф асосан оид ба он шоироне маълумот додааст, ки бо онҳо ҳамсӯҳбат шудааст. Инчунин барои чамъоварии санаду маълумот ба якчанд шаҳру кишварҳои Мовароуннаҳру Хуросон ва Эрони Faрбӣ сафар кардааст. Ба ҳамин тариқ, «Музаккиру-л-асҳоб» барои омӯхтани ҷараёни адабии асри 17-и Moвapoуннаҳру Хуросон ва давран Сафавиёни Эрон аҳамияти ка­лон дорад. «Музаккиру-л-асҳоб» то замони мо дар шакли дастнавис расидааст, ки 8 нусхаи он дар китобхонаҳои Иттифоқи Республикаҳои Советии Сотсиалистӣ СССР мавҷуд аст. Дар китобхонаҳон мамлакатҳои хориҷӣ нусхае аз «Музаккиру-л-асҳоб» пайдо нашудааст.
Арон Мартин
Арон Мартин Карикол (Aarón Martín Caricol; 22 апрели 1997, Монтмело, Испания) — футболбози испанӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 22 апрел Гурӯҳ:Зодагони соли 1997 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Эспанйол Б Гурӯҳ:Бозингарони БФ Эспанйол
Ключевая (ноҳияи Ангарск, Иркутск)
Ключевая — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Ангарск, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Ангарск (Иркутск)
Преображенская (ноҳияи Кадуй, Вологда)
Преображенская — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Кадуй, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Кадуй (Вологда)
Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон
'''Донишкада́и тарбия́и ҷисмони́и Тоҷи­кис­то́н ба номи С. Раҳимов''' — мактаби олии таълимӣ, ки ба­рои мактабҳои олӣ, миёна, гимназияҳо, литсейҳо, кол­леҷҳо мутахассисони соҳаи варзиш ва тарбияи ҷисмонӣ тарбия мекунад.
Хатмкардагони донишкада
Аз хатмкардагони донишкада 211 нафар Устоди варзиши Тоҷи­кистон, 78 нафар Устоди варзиши собиқ ИҶШС, зиёда аз 280 нафар Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ гардидаанд. Зиёда аз 5000 хатмкардаи донишкада меъёри Устоди варзиши ИҶШС ва дараҷаи байналмилалиро иҷро намудаанд. Донишкада ҳамчунин теъдоди зиёди мутахассисони соҳаи ҳарби­ро тарбия кардааст. Аз ҷумла, 9 нафар рутбаи генералӣ, зиёда аз 1170 нафар рутбаҳои ҳарбии подполковник ва полковник гирифтаанд.
Факултетҳо
Ҳоло дар донишкада 5 факулта (сайёҳии кӯҳӣ, варзиш, омодагии дифои ҳарбӣ ва тарбияи ҷис­монӣ, тарбияи ҷисмонӣ (ғоибона) ва 20 кафедра фаъолият мекунанд, ки дар онҳо 5640 донишҷӯ таҳсил менамоянд. Ба онҳо 190 омӯзгор, аз ҷумла, 2 доктори илм, 1 проффесор, 8 номзади илм, 40 муаллими калон дарс медиҳанд, ки 21 нафари онҳо Аълочии маорифи Тоҷикистон мебошанд. Муҳлати таҳ­сил дар донишкада 4 сол аст. Дар донишкада оид ба илмҳои гума­ни­тарӣ, инчунин назария ва таърихи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш таҳқиқоти илмӣ анҷом дода мешавад. Ҳоло донишкада 9 унвонҷӯ дорад.
Ҷетиҷол
Ҷетиҷол — деҳа дар вилояти Алмаатои Қазоқистон. Дар ноҳияи Кӯксу ҷойгир аст. Дар соли 2009 873 нафар аҳолӣ дошт.
Бахши марказии шаҳристони Меноб
Бахши марказии шаҳристони Меноб — номи бахше дар шаҳристони Меноб, воқеъ дар Устони Ҳурмузгон дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385, ҷамъияти он 170419 нафар (34176 хонивор) будааст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Шаҳристони Меноб Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Ҳурмузгон
Фурудгоҳи жкмл
Фурудгоҳи жкмл (Jacmel Airport) (маҳаллӣ: Aérodrome de Jacmel) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи JAK аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1006 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Ҳоитӣ қарор дорад.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Маркучи (деҳа)
Маркучи (Маркучи) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Свободненский, вилояти Амур медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Свободненский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Фурудгоҳи влҳ‌мунт
Фурудгоҳи влҳ‌мунт (Valemount Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ)  аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1198 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Канада қарор дорад, ва дар баландии 797 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Канада Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Ваттапарай (шаршара)
Ваттапарай (Vattaparai Falls) — шаршарае аст, ки дар Тамилноду қарор дорад, ва иртифоъи кӯли резишгоҳи он 40 метр аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Шаршараҳо аз рӯи алифбо
Фурудгоҳи поин вли
Фурудгоҳи поин вли (Pine Valley Airport) — фурудгоҳи хусусӣ  аст, ки як бонди фуруди Шин ва Хок дорад, ва тӯли бонди он 609 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 785 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Heinkel P.1079
Heinkel P.1079 (Heinkel P.1079) — як ҳавогарди сохтаи Heinkel аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Пошатово (ноҳияи Селиванов)
Пошатово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Селиванов, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Селиванов
Bilsam Sky Walker II
Bilsam Sky Walker II (Bilsam Sky Walker II) — як ҳавогарди сохтаи Bilsam Aviation дар кишвари Лаҳистон аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Эрнекто Гомес Гомес
Эрнекто Гомес Гомес (Ernesto Gómez Gómez; 26 апрели 1985, Мадрид, Испания) — футболбози испанӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 26 апрел Гурӯҳ:Зодагони соли 1985 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Испания Гурӯҳ:Бозингарони БФ Реал Мадрид Кастила Гурӯҳ:Бозингарони БФ Малага Гурӯҳ:Бозингарони БФ СД Понферрадина Гурӯҳ:Бозингарони БФ АД Алкоркон Гурӯҳ:Бозингарони БФ Guadalajara Гурӯҳ:Бозингарони БФ Рекреативо Де Уелва Гурӯҳ:Бозингарони БФ Луго
Лвов (ноҳияи Прохоров)
Лвов — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Прохоров, ки дар вилояти Белгород қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Прохоров ‎
Ибни Ямини Шибурғонӣ
Ибни Ямини Шибурғонӣ мутахаллис ба Огоҳӣ (? — 1596, Шибурғон) — и мутасаввифи форс-тоҷик.
ЗИндагинома
Чанд гоҳ дар Бухоро таҳсили илм карда, ба қавли Мутрибӣ («Тазкирату-ш-шуаро») «дар ҳамаи улум мунтахаба гардидаанд ва симое дар илми тасаввуф яди байзо (муъҷиза) менамуданд». Ҳангоми таҳсил ба хидмату суҳбати мавлоно Хоҷагии Косонӣ (фавт байни 1542-49) муваффақ гардида, яке аз халифаҳои ӯ шинохта мешавад. Пас аз бозгашт дар Шибурғон масҷиду мадраса ва хонақоҳе бино карда, ба тадрису иршод машғул мешавад. Назар ба маълумоти Муҳаммад Яъқуби Воҳидӣ «Умарову ҳуккоми вақт ба Ибни Ямини Шибурғонӣ иродат доштанд ва ҳамвора аз маҷолису баёноти вай баҳраманд буданд, то ин ки дар соли 1005 ҳиҷрӣ вафот ёфт ва дар ҷавори хонақоҳаш, ки дар самти шимолу ғарби Шибурғон воқеъ аст, мадфун гардид. Мазори Ибни Ямини Шибурғонӣ дорои гунбадест ва мазори хоссу ом мебошад». Аз Ибни Ямини Шибурғонӣ илова ба маснавиҳои «Ҳафт маҷлис» ва «Маҷлисафрӯз», ки аз масъалаҳои гуногуни тасаввуф баҳс мекунанд, девони ашъоре боқист, ки аз ғазал, тарҷеъбанд, мухаммасу мустазод, рубоӣ ва ғайра иборат буда, тақрибан 3 ҳазор байтро дар бар гирифтааст. Ашъори Ибни Ямини Шибурғонӣ асосан ирфонист. Як идда муҳаққиқон, хусусан шарқшиносон, иштибоҳан девони И.-ро ба Ибни Ямини Фарюмадӣ нисбат додаанд. Мутрибӣ дар «Тазкирату-ш-шуаро» менависад, ки Ибни Ямини Шибурғонӣ рисолаи «Ҷоми ҷаҳоннамо»-и Шайх Ваҷеҳуддини Мусавиро шарҳ додааст. Вале ин асар то имрӯз нарасидааст.
Салвадор Медина
Салвадор Медина Каркамо (Salvador Medina Cárcamo; 27 январи 1988, Мекско, Мексика) — футболбози мексикагӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 27 январ Гурӯҳ:Зодагони соли 1988 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Мексика Гурӯҳ:Бозингарони БФ Pumas Morelos Гурӯҳ:Бозингарони БФ Чяпас
Нана Патекар
Нана Патекар (Nana Patekar, नाना पाटेकर, номи аслӣ — Вишванатҳ Патекар; тав. 1 январ 1951 дар Муруд-Ҷанҷира, Райгад, Ҳиндустон) — ҳунарпеша ва коргардони ҳинд. Дорандаи чор ҷоизаи Filmfare Awards ва се National Film Award. Соли 2013 аз тарафи ҳукумат бо ҷоизаи Падма Шрӣ қадрдонӣ карда шуд.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои синамои Ҳиндустон Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо
Тӯринген
Тӯринген (Thüringen), расман Ҷумҳурии озоди Тӯринген (Freistaat Thüringen) — замин дар қисмати шарқии Олмон. Пойтахташ — шаҳри Эрфурт. Тӯринген ҳамчун «Дили сабзи Олмон» машҳур аст.
Президенти Ҷумҳурии Косово
Президенти Ҷумҳурии Косово (Presidenti i Republikës së KosovësPredsednik Republike Kosova) — сарвари давлати Ҷумҳурии қисман эътирофшудаи Косово мебошад. Президентро парлумони Косово интихоб мекунад. Ба ин рӯихат президентҳои ҷумҳурӣ дохил мешаванд - ҳам интихобшуда ва ҳам муваққатан иҷрокунанда.
Тӯринген
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Заминҳои Олмон
Президенти Ҷумҳурии Косово
Пайванд
Гурӯҳ:Феҳристи президентҳо Гурӯҳ:Президенти Ҷумҳурии Косово
Кристиан Гутйеррес
Кристиан Даниэл Гутйеррес Зунйига (Cristián Daniel Gutiérrez Zúñiga; 18 феврали 1997, Гринфилд Парк, Квебек, Канада) — футболбози чилигӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 18 феврал Гурӯҳ:Зодагони соли 1997 Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Чили Гурӯҳ:Бозингарони БФ Colo-Colo B Гурӯҳ:Бозингарони БФ Коло Коло Гурӯҳ:Бозингарони БФ Унион Эспанйола
Йонас Фуррер
Йонас Фюрер (Jonas Furrer) (3 марти соли 1805, Винтертур, кантони Сюрихи Швейтсария — 25 июли соли 1861, Бад Рагатс, кантони Санкт-Галлен, Швейтсария) — сиёсатмадори швейтсарӣ, президенти якуми Швейтсария. Узви Ҳизби Радикали Демократӣ.
Зиндагинома
Писари челонгар Йонас Фуррер ва Анна Магдалена Ханҳарт. Вай мактабро дар Винтертур хатм карда, сипас дар Сюрих, Гейделберг ва Геттинген таҳсил кардааст. Дар соли 1828 прокурор дар Винтертур, сипас дар Сюрих шуд.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1861 Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 июл Гурӯҳ:Зодагони соли 1805 Гурӯҳ:Зодагони 3 март Гурӯҳ:Президентҳои Швейтсария Гурӯҳ:Президентҳои Шӯрои кантонҳои Швейтсария Гурӯҳ:Вазирони корҳои хориҷии Швейтсария Гурӯҳ:Вазирони адлияи Швейтсария
Дарав ва хирманкӯбӣ
Дарав ва хирманкӯбӣ - аз ҷумлаи корҳои мавсимии мардуми тоҷик аст, ки дар айёми дарави тобистонӣ ва ҷамъоварии зироат сурат мегирифтааст. Дарав ва хирманкӯбӣ мавсими авҷи кори кишоварзону ҳашарчиён аст ва онҳо барои сабук кардани ин заҳмат, қиссаҳо нақл мекарданд, чистонгӯӣ ва ҳазлу мутоиба мекарданд, мусобиқаҳои гуногун меоростанд. Яке аз василаҳои сабук кардани кору рафъи хастагии онҳо суруду тарона буд, ки ба сурати танҳо ё гурӯҳӣ иҷро мешуд. Машҳуртарин намунаи сурудҳои айёми дарав, ки чанд гуна дар минтақаҳои гуногуни Тоҷикистон ривоҷ доштааст, «Ман доғ» мебошад. Хондани суруди мазкур ҳам тавассути як нафар ва ҳам ба сурати гурӯҳӣ мавҷуд будааст. Маъмулан, яке аз даравгарон мисрае аз сурудро иҷро мекардааст ва пас аз ҳар банд, гурӯҳи даравгарон ба ӯ ҳамовоз мешудаанд: Кори кӯфтани ғалла ё хирманкӯбӣ низ бо хондани сурудҳои хос сурат мегирифт, ки машҳуртарини онҳо бо номи «Майда, майда, ҳӯп» роиҷ буд ва тавассути як нафар иҷро мешуд. Дар сурудҳо ва таронаҳои дараву хирманкӯбӣ мавзӯъҳои ишқиву романтикӣ ва иҷтимоӣ, ки бозтобе аз ҳолати рӯҳии кишоварзон буд, инъикос меёфт.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Тарзи истеҳсолот‎ Гурӯҳ:Касбҳои куҳан
Оҳангар
thumb|Оҳангар машғули кор thumb thumb Оҳангар — ҳунарманде, ки аз оҳан афзорҳои гуногун (ҳамчун теша, табар, дос, корд ва ғайра) месозад.
Сарчашма
Фарҳанги забони тоҷикӣ (иборат аз 2 ҷилд) Ҷ. 1 А–О./Дар зери таҳрири М.Ш.Шукуров, В.А.Капранов, Р.Ҳошим, Н.А. Маъсумӣ. – Москва 1969, - c.951
Гурӯҳ:Касбҳо
Тива (деҳа дар ноҳияи Ленск)
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Ленск, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Ленск
Мокрое (ноҳияи Карачев)
Мокрое — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Карачев
Москвитино (деҳа)
Москвитино (Москвитино) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Свободненский, вилояти Амур медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Свободненский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Заречний (ноҳияи Вязников)
Заречний — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Вязников
Владимир Орландо Кардозо Де Араужо Филю
Владимир Орландо Кардозо де Араужо Филю (Vladimir Orlando Cardoso de Araújo Filho; 16 июли 1989, Ипиау, Бразилия) — футболбози бразилӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 16 июл Гурӯҳ:Зодагони соли 1989 Гурӯҳ:Дарвозабонони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Сантос Гурӯҳ:Бозингарони БФ Форталеза Еспорте Клубе
Есиково (ноҳияи Вологод, Вологда)
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Вологод (Вологда)
Матлюба Мирзоева
Матлюба Мизоева (12 сентябри 1954, Душанбе, ҶШС Тоҷикистон, ИҶШС) — рӯзноманигор, доктори илмҳои филология (2014). Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон (2005), Аълочии маорифи Тоҷикистон (2010)
Фурудгоҳи чилук
Фурудгоҳи чилук (Chilliwack Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) бо Коди ИОТОи YCW аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1215 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Канада қарор дорад, ва дар баландии 10 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Матлюба Мирзоева
Зиндагинома
Матлюба Ҷаҳонгировна Мизоева 12 сентябри соли 1954 дар шаҳри Душанбе таваллуд шудааст. Соли 1976 факултети филологияи тоҷикиДонишгоҳи миллии Тоҷикистонро бо дипломи аъло хатм намудааст. Фаъолияти омӯзгориаш аз соли 1977 аз мактаби таҳсилоти миёнаи умумии № 64, № 194-и ноҳияи Рӯдакӣ оғоз гардидааст. Аз соли 1985 то соли 1992 дар Донишкадаи такмили ихтисос ва бозомӯзии кормандони маориф, аз соли 1992 то соли 1996 дар Пажӯҳишгоҳи илмҳои омӯзгории ҶТ ба ҳайси ходими илмӣ фаъолият намудааст. Аз соли 1996 муалими калон, дотсент (1999) ва аз соли 2015 профессори кафедраи услубшиносӣ ва таҳрири адабии Донишгоҳи миллии Тоҷикистонкор мекунад. Оиладор, соҳиби 5 фарзанд.
Фурудгоҳи чилук
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Канада Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Матлюба Мирзоева
Фаъолияти илмӣ
Муаллифи зиёда аз 60 мақолаҳои илмӣ- методӣ
Эзоҳ
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Филологони Тоҷикистон Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Қаратол (ноҳияи Кӯксу)
Қаратол — деҳа дар вилояти Алмаатои Қазоқистон. Дар ноҳияи Кӯксу ҷойгир аст. Дар соли 2009 437 нафар аҳолӣ дошт.
Филиппово-Кичинская (ноҳияи Шенкур)
Филиппово-Кичинская (ноҳияи Шенкур) - деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Шенкур, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Шенкур
Вивер (шаршара)
Вивер (Veever's Falls) — шаршарае аст, ки дар Ҳамилтон (Онтарио)، Канада қарор дорад, ва иртифоъи кӯли резишгоҳи он 12 m аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Шаршараҳо аз рӯи алифбо
Фурудгоҳи поин риҷ
Фурудгоҳи поин риҷ (Pine Ridge Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) баҳра‌бурдори ҳавоӣ бо Коди ИОТОи XPR аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 1524 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 1016 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Aлессио Ҳюсeни
Aлессио Ҳюсeни (тав. 4 январи 1997) — футболбози Албанӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони соли 1997 Гурӯҳ:Зодагони 4 январ Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Албания Гурӯҳ:Бозингарони У.C. Гаворрано Гурӯҳ:Бозингарони Флямуртaри Влёре
Heinkel He 114
Heinkel He 114 (Heinkel He 114) — як ҳавогарди сохтаи Heinkel дар кишвари Nazi Germany аст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард Олмон будааст. Ин ҳавогард дар 1936 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Суруди миллии Алҷазоир
Kassaman ё Qassaman (نشيد وطني جزائري) - cуруди миллии Алҷазоир мебошад.
Kassaman
Qassaman Binnazilat Ilmahiqat
Waddimaa Izzakiyat Ittahirat
Walbonood Illamiaat Ilkhafiqat
F'Iljibal Ishshamikhat Ishshahiqat
Nahno Thurna Fahayaton Aw ma maaat
Wa Aqadna Alazma An Tahya Aljazair
Fashhadoo! Fashhadoo! Fashhadoo!
Nahno Jondon Fi Sabil Il hakki Thorna
Wa Ila Isstiqlalina Bilharbi Kumna.
Lam Yakon Yossgha Lana Lamma Natakna
Fattakhathna Rannat Albaroodi Wazna.
Wa Azafna Naghamat Alrashshashi Lahna
Wa Aqadna Alazmat An Tahya Aljazair.
Wa Ala Ashlaina Nassnaoo Magda.
Wa Ala Hamatina Narfao Bandaa.
Gabhato' Ltahreeri Aataynaki Ahda
Wa Aqadna Alazma An Tahya Aljazair.
Sarkhato 'lawtani min Sah Ilfida
Issmaooha Wasstageebo Linnida
Waktobooha Bidimaa Ilshohadaa
Wakraooha Libany Iljeeli ghada.
Карл Вейерштрасс
Карл Теодор Вилҳльм Вейерштрасс (Karl Theodor Wilhelm Weierstraß; ) — и олмонӣ, узви АИ Берлин (аз соли 1856) ва Мюнхен (аз соли 1863), узви ифтихории хориҷӣ (аз соли 1895) ва узви вобастаи АИ Петербург (аз соли 1864), узви АИ Порис (аз соли 1868) ва Анҷумани салтанатии Лондон (аз соли 1881).
Фарҳангҳои тоҷикӣ-форсӣ
Фарҳангҳои тоҷикӣ-форсӣ ё Фарҳангнигорӣ — як риштаи басо муҳими забоншиносии тоҷик буда, таҳлил ва баррасии он яке аз василаҳои асосии пажӯҳиш ва таҳқиқи бахши вожагони забон маҳсуб мешавад. Ҳадафи асосии чунин таҳқиқот таҳияи феҳристи мукаммали фарҳангҳои тоҷикӣ-форсӣ, тартиб додани маҷмӯи умумии баргаҳои хаттӣ ва компютерии вожагон ва таркибҳои дар ин фарҳангҳо сабтшуда, баррасии илмии усулҳои фарҳангнависӣ, таҳия ва нашри матни интиқодии фарҳангҳои пешин, бунёди як маркази умумии таҳқиқи муқоисавии фарҳангҳо ва дар ниҳоят, дар асоси ин фарҳангҳо таҳия намудани як фарҳанги мукаммали вожагони тамоми минтақаҳои интишори забон мебошад.
Таърихи фарҳангнигории тоҷикӣ-форсӣ
Муҳаққиқони забоншинос марҳилаҳои таърихи фарҳангнигории тоҷикӣ-форсиро ба таври шартӣ ба марҳилаҳои тоисломӣ ва баъдиисломӣ ҷудо менамоянд. Аз давраи тоисломии фарҳангнигории тоҷик ба ғайр аз чанд намуна, аз қабили «Фарҳанги оим-евак» (Frahang-i oim-evak), «Фарҳанги паҳлавик» (Frahang-i pahlavik) дигар осоре ба дасти мо нарасидааст, ки дар асоси онҳо оид ба сатҳи фарҳангнигорӣ дар як давраи тақрибан якунимҳазорсолаи таърихи забон ба таври муфассал қазоват намоем. Дар «Фарҳанги оим-евак», ки бо ҳуруфоти авестоӣ ва паҳлавӣ таҳия шудааст, калимаву вожаҳои авестоӣ ба забони паҳлавӣ шарҳ ёфта ва дар «Фарҳанги паҳлавик» бошад, идеограммаҳои забони форсии миёна (паҳлавӣ) тафсир шудаанд. Бояд гуфт, ки фарҳангнависӣ барои матнҳои бостонӣ, махсусан матнҳои динии зардуштӣ баъдан ҳам идома ёфта, нусхаҳои ин гуна фарҳангҳо дар марказҳои эроншиносии дунё маҳфузанд.
Замони авҷу густариши фарҳангнигорӣ ба давраи навини таърихи забон, ки бо номи форсии нав ё форсии дарӣ машҳур аст, рост меояд. Тавре ки маълум аст, аз асри XI сар карда ба забони тоҷикиву форсиву дарӣ фарҳангҳои сершуморе, аз қабили «Луғати фурс»-и Асадии Тӯсӣ, «Фарҳанги Ҷаҳонгирӣ»-и Ҳусайни Инҷу, «Баҳори Аҷам»-и Рой Текчанди Баҳор, «Фарҳангнома»-и Ҳусайни Вафоӣ, «Фарҳанги Рашидӣ»-и Абдуррашиди Таттавӣ, «Бурҳони қотеъ»-и Муҳамадҳусайни Халафи Табрезӣ, «Ғиёсуллуғот»-и Муҳаммади Ғиёсуддин, «Чароғи ҳидоят»-и Алихони Орзу ва даҳҳо луғатномаҳои дигар таҳия ва тадвин шудааст.
Устод Саид Нафисӣ дар мақолаи «Фарҳангҳои форсӣ» феҳристи фарҳангҳои форсиро овардааст, ки он 202 луғат (китоб)-ро дар бар мегирад ва қисме аз онҳо то замони мо нарасидааст. Дар «Луғатномаи Деҳхудо» шумораи ин фарҳангҳо 250 китоб нишон дода шудааст.
Муҳаққиқон ин давраро ба таври куллӣ ба ду марҳила — марҳилаи фарҳангнигории минтақаи Хуросон (асрҳои X—XV) ва давраи луғатсозӣ дар сарзамини Ҳиндустон (асрҳои XVI—XIX) ҷудо кардаанд. Ба ин даврабандӣ бояд як марҳилаи дигар — марҳилаи фарҳангнигории замони муосир (асрҳои XX—XXI) низ илова шавад, зеро ин марҳилаест, ки дар фарҳангнигории тоҷикӣ-форсӣ таҳаввулоти амиқе рух дод ва он имрӯз бояд аз ҷониби муҳаққиқон ба таври алоҳида мавриди баррасии амиқи илмӣ қарор гирад.
Қадимтарин луғати тафсирӣ, ки то замони мо маҳфуз мондааст, «Луғати фурс»-и Асадии Тӯсӣ (асри XI) мебошад. «Луғати фурс» тафсири калимаҳои нодиреро, ки дар осори шоирони Осиёи Миёна ва қисми шарқии Хуросони асри X ва ибтидои асри XI вомехӯранд, фаро мегирад. Ин калимаҳо бо намунаҳо аз ашъори Рӯдакӣ, Дақиқӣ, Фирдавсӣ, Унсурӣ, Фаррухӣ ва дигарон оварда шудаанд. Дар фарҳангҳои баъдина аз осори Хоқонӣ, Низомӣ, Саъдӣ ва дигарон низ шоҳид оварда шудааст. Ба ин тариқ, фарҳангҳо тадриҷан ташаккулу такомул ёфта, забони тоҷикӣ- форсиро дар тамоми қаламрави интишори ин забон дар бар гирифтаанд. Метавон гуфт, ки фарҳангҳои то асри XV таълифшуда дар минтақаи Осиёи Миёна ва Хуросону Эрон идомаи мантиқии ҳамин «Луғати фурс»-и Асадии Тӯсӣ мебошанд.
Дар асри XV ва махсусан дар асри XVI баъд аз барқарории давлати темуриёни Ҳинд ва интишори забони тоҷикӣ-форсӣ дар ин сарзамин маркази илми фарҳангнигории тоҷику форс низ ба ин кишвари паҳновар интиқол ёфт. Дар асрҳои XV—XVII дар Ҳиндустон фарҳангҳои машҳуре мисли «Шарафномаи Мунярӣ»-и Иброҳим Қавоми Форуқӣ (асри XV), «Туҳфатуссаодат»-и Зиёуддини Муҳаммад (асри XVI), «Муаййидулфузало»-и Муҳаммад ибни Лоди Деҳлавӣ (1519), «Мадорулафозил»-и Файз ибни Асадулуламо (1593), «Фарҳанги Ҷаҳонгирӣ»-и Ҳусайни Инҷу (1608), «Бурҳони қотеъ»-и Муҳаммадҳусайн ибни Халафи Табрезӣ (1652), «Фарҳанги Рашидӣ»-и Абдуррашиди Таттавӣ (1654) ва дигарон таълиф ёфтаанд. Дар садаҳои XVIII—XIX дар минтақаҳои форсизабон фарҳангу луғатномаҳои зиёде таҳия шудаанд, ки намоёнтарину муҳимтарини онҳо «Баҳори Аҷам»-и Рой Текчанди Баҳор (1739), «Сироҷуллуғот» ва «Чароғи ҳидоят»-и Сироҷиддин Алихони Орзу (миёнаҳои асри XVIII), «Ҳафт қулзум»-и Ғозиуддин Ҳайдар (1818), «Ғиёсуллуғот»-и Муҳаммад Ғиёсиддин (1827), «Фарҳанги Онандроҷ»-и Муҳаммади Подшоҳ (1888) мебошанд.4
Ошноии эрониён бо фарҳангу дастовардҳои илмӣ ва фарҳангу тамаддуни аврупоиён ва нуфузи сиёсию иҷтимоии ҷаҳони Ғарб дар фарҳангнигории анъанавии эрониёни садаи ХХ низ дигаргуниҳои ҷиддӣ ба вуҷуд овард. Вуруди ҳазорон мафҳум ва луғоту истилоҳоти нав аз забонҳои пешрафтаи дунё дар ҳаёти иҷтимоию сиёсӣ ва зиндагии рӯзмарраи мардуми Эрон аз соҳибони забони форсии муосир тақозо мекард, ки барои онҳо муодиле пайдо кунанд ва ё дар луғатномаҳое онҳоро ҷамъ оварда ба мардум тақдим намоянд. Бинобар ин дар луғатсозӣ низ марҳилаи нав оғоз шуд ва чандин фарҳангномаҳои муътабар таҳия ва тадвин гардид. Аз луғатномаҳои тафсирии Эрони муосир, ки дар луғатнависии тоҷик ва хосатан дар фарҳанги ҳозир таъсири худро гузоштаанд, инҳо мебошанд:
Фарҳангҳои тафсирии забони тоҷикӣ дар замони шӯравӣ нисбат ба луғатҳои дузабонаи русӣ-тоҷикӣ ва тоҷикӣ-русӣ таърих ва умри кӯтоҳтаре доранд. Тавре ки медонем, нахустин кӯшиш барои сохтани чунин фарҳанг ҳанӯз солҳои 30-юм аз ҷониби устод С. Айнӣ оғоз гардида буд. Ӯ соли 1938 нусхаи дастнависи фарҳангро барои таҳрир ба академик Е. Э. Бертелс фиристода буд. Бо сабабҳои гуногун ва шояд ба сабаби оғози Ҷанги Бузурги Ватанӣ нусхаи он, ки барои чоп ба Нашриёти Давлатии Тоҷикистон фиристода шуда буд, аз байн рафтааст. Нусхаи дуюми ба ҳуруфоти лотинӣ баргардоншудаи он соли 1944 аз ҷониби Абдусалом Деҳотӣ ва Я. Калонтаров ошкор гардид. Ин фарҳанг бо такмилу иловаҳо аз осори устод аз тарафи Ҳ. Рауфзода ва Р. Ҳошим мутобиқи усулҳои вожашиносии нав таҳия гардида, соли 1976 ба сурати ҷилди алоҳидаи Куллиёт, ба муносибати 100-солагии устод С. Айнӣ ба чоп расид. Фарҳанги мазкур «Луғати нимтафсилии тоҷикӣ барои забони адабии тоҷик» ном дошта, беш аз 11000 вожаро фаро мегирад.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Вожаномаҳо
Фурудгоҳи бин‌алмилалӣ ҷкснуил
Фурудгоҳи байналмилалии ҷкснуил (Jacksonville International Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) баҳра‌бурдори ҳавоӣ бо Коди ИОТОи JAX аст, ки як бонди фуруди бутун дорад, ва тӯли бонди он 3048 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри ҷаксун‌вел кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 9 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎
Bilsam Ultra Cruiser
Bilsam Ultra Cruiser (Bilsam Ultra Cruiser) — як ҳавогарди сохтаи Bilsam Aviation дар кишвари Лаҳистон аст.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Фурудгоҳи маҳал влдусто
Фурудгоҳи маҳал влдусто (Valdosta Regional Airport) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) борбарӣ бо Коди ИОТОи VLD аст, ки як бонди фуруди асфалт дорад, ва тӯли бонди он 2439 метр аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико қарор дорад, ва дар баландии 62 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.
Худушний (ноҳияи Палласов, Волгоград)
Худушний - деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Палласов, ки дар вилояти Волгоград қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Палласов (Волгоград)
Зитсово (ноҳияи Шекснин, Вологда)
Зитсово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Шекснин, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Шекснин (Вологда)
Юри Пудишев
Юри Алексеевич Пудишев (Юрий Алексеевич Пудышев; 3 апрели 1954, Королёв, ҶШФС Русия) — футболбози русӣ, маснадашро анҷом додааст,, муррабӣ.
Ҷавшан
thumb|200px|Ҷавшан Ҷавшан навъе аз либоси ҷангии оҳанин, ки монанд ба зиреҳ аст, аммо зиреҳ аз ҳалқаҳо ва ҷавшан мураккаб аз ҳалқаҳову порчаҳои оҳан мебошад.
Сарчашма
Фарҳанги забони тоҷикӣ (иборат аз 2 ҷилд) Ҷ. 1 А–О./Дар зери таҳрири М.Ш.Шукуров, В.А.Капранов, Р.Ҳошим, Н.А. Маъсумӣ. – Москва 1969, - c.766
Ибодатгоҳи Қува
Ибодатгоҳи Қува — ёдгории бостонии дайри буддоӣ (асри 7 — ибтидои асри 8) дар шимолу ғарбии маркази ноҳияи Қуваи вилояти Фарғона, ки тавассути бостоншиносони АИ ҶШС Узбакистон ҳафр шудааст (1957—1969).
Ҷавшан
Сарчашма
Гурӯҳ:Ҷангафзорҳои бостонӣ
Ибодатгоҳи Қува
Ибодатгоҳи Қува дар болои теппаи сунъӣ бунёд шуда, аз ду иморат — буткада (21х14 м) ва дайр (11,9х11,2 м) иборат аст. Деворҳои бинои Ибодатгоҳи Қува аз похсаву хишти хом ва боми онҳо аз чӯб бунёд шудаанд. Аз дайр намунаи ҳунарҳои амалӣ ва меъморӣ ёфт гардид, ки деворҳои биноро ороиш медоданд. Дар рӯ ба рӯи даромадгоҳ болои таҳкурсии баланд ҳайкали азимҷуссаи Буддо ва ҳайкалчаҳои хурд ҷойгир буданд. Дар атрофи девори дайр барои анҷом додани қурбонӣ ва тақдими ҳадяҳо чанд суффа мавҷуд буд. Дар девори пешайвони Ибодатгоҳи Қува муҷассамаи аспҳо бо зину лаҷом ва саисон тасвир шудааст. Тасвири рӯи деворҳо ва ҳайкалчаҳои гилӣ мувофиқи расму анъанаи ҳамон замон рангу оро ёфтаанд. Санаи бунёди Ибодатгоҳи Қува дақиқ нест. Ибодатгоҳи Қува бори аввал дар замони лашкаркашии арабҳо қисман ва дар натиҷаи тохтутози муғулҳо комилан хароб шуд.
Адабиёт
Гурӯҳ:Ёдгориҳои Ӯзбекистон
Бедардгардонӣ
Бедардгардонӣ, аналгезия, аналгия (аз analgesia, analgia «бе дард») — бартараф ё пешгирӣ кардани ҳисси дардест, ки ҳангоми ҷарроҳӣ, зарбу лат, баъзе бемориҳо ва амалиёти муолиҷавию ташхисӣ пайдо мешавад.
Усулҳои бедардгардонӣ
Усулҳои бедардгардонӣ ду гурӯҳанд:
Таърих
Кашфи бедардгардонӣ (аналгезия) комёбии бузург буда, боиси пешрафти илми ҷарроҳӣ гашт. Аз давраҳои қадим табибон кӯшиш мекарданд, ки аз бедардгардонӣ истифода баранд. Барои ин онҳо ба ҷое, ки бояд ҷарроҳӣ мешуд, ях мегузоштанд ё аз шароб истифода мебурданд. Имкони бедардгардонии мукаммал баъд аз кашфи наркоз (с. 1846) имконпазир гашт. Наркози пешина ҷиҳатҳои манфӣ ҳам дошт. Аз ин рӯ, табибон роҳҳои гуногуни бедардгардонии ҷузъиро ба кор мебурданд. Дар инкишофи бедардгардонӣ олими намоёни рус А. В. Вишневский, ки усулҳои одии бедардгардонии ҷузъӣ (анестезияи ҷузъӣ)-ро пешниҳод кардааст, саҳми калон дорад.
Дар ҷарроҳӣ
Вобаста ба хусусияти ҷарроҳӣ бедардгардониро бо тарзи гуногун мегузаронанд. Мас., ҳангоми ҷарроҳӣ дар ғӯзаи чашм бо мақсади бедардгардонӣ ба чашм маҳлули кокаин ё дикаин мечаконанд; барои ҷарроҳии сабуктар, мас. дар ҷавфи бинӣ ё ҳалқу димоғ, пешакӣ ба пардаҳои луобии он ҷо ҳамин маҳлулҳоро мемоланд. Баъзан барои бедардгардонии қисми муайяни бадан маводди рафъи дард (бештар новокаин)-ро бевосита ба ҳамон ҷое, ки асаб мегузарад, тазриқ мекунанд. Чунин усули Б.-ро бештар дар стоматология, ҷарроҳии ангушт ва ғ. истифода мебаранд. Бештар карахтсозии ҷузъии инфилтративӣ (иртишоҳӣ) маъмул аст. Барои ин маҳлули новокаинро бо сӯзандору фиристода, бофтаҳоро беҳис месозанд. Ин усули бедардгардонии ҳатто барои анҷом додани ҷарроҳии вазнин ҳам имкон медиҳад. Дар вақти ба найчаи ҳароммағз тазриқ намудани доруи рафъи дард вай ба асабҳои ҳароммағз таъсир мерасонад. Чунин усули Б. анестезияи ҳароммағз ном дорад. Дарёфти усулҳои наву бехатари наркоз имкон медиҳад, ки Б.-и ҷузъӣ кам истифода шавад. Бо вуҷуди ин ҳангоми амалиёти ҷарроҳии хурд ва кӯтоҳмуддат, ҳамчунин дар аснои ба бемор зиён доштани наркоз, Б.-и ҷузъиро фаровон кор мефармоянд. Ба такмили минбаъдаи усулҳои бедардгардонӣ анестезиология машғул аст.
Сарчашма
Гурӯҳ:Анестезиология Гурӯҳ:Фармакология
Нижние Бузули (деҳа)
Нижние Бузули (Нижние Бузули) — деҳаест дар Русия, ки дар ҳайати ноҳияи Свободненский, вилояти Амур медарояд.
Сарчашма
Системаи хабарнигории давлатӣ
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Свободненский Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
М-53 Байкал (ноҳияи Ангарск, Иркутск)
М-53 Байкал — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Ангарск, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Ангарск (Иркутск)
Подгорная (Тарногское МО ноҳияи Тарног, Вологда)
Подгорная — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Тарног, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Тарног (Вологда)
Шерозбофӣ
Шероза (шероз, ҷиҳак, ҷияк )- дар аксари ноҳияҳои ҷумҳурӣ боз як ҷузъи дигари сарулибос - шероза маъмулу машҳур аст, ки бо нақшҳо ва мавриди истифодаи худ дар санъати гулдӯзӣ мавқеи хос дорад. Шероза вобаста ба таъйинот, дарозиву бар ва нақшу нигораш фарқ мекунад. Онро одатан барои ороиши доман, гиребон ва лаби сарулибоси занонаву мардона, тоқӣ, ҷиҳози рӯзгор (чойхалта, оинахалта, шонадон ва ғайра) истифода мебаранд. Замини шерозаро аввал дар дастгоҳи махсус аз риштаи сафед ё сиёҳ мебофанд ё замини онро аз матоъи дурушти мустаҳкам таҳия мекунанд. Сипас, онро бо чангак (сих) ё сӯзан гулдӯзӣ менамоянд. Дар гулдӯзии шероза анъанаҳои қадими нақшҳои мураккаби ҳандасӣ, аз қабили тӯморӣ, шона, ислимӣ ва ғайра нигоҳ дошта шуда, нақшҳо ба мазмун мутобиқанд.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Тарзи истеҳсолот‎ Гурӯҳ:Касбҳои куҳан
Тила-Иол (деҳа дар ноҳияи Ленск)
Тила-Иол (деҳа дар ноҳияи Ленск) — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Ленск, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад.
Ҷуғрофия
Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Ленск
Heinkel HE 18
Heinkel HE 18 (Heinkel HE 18) — як ҳавогарди сохтаи Heinkel дар кишвари Олмон аст. Ин ҳавогард дар 1925 нахустин парвози худро анҷом дод.
Манобеъ
Гурӯҳ:Ҳавогардҳо Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Александер Россо
Александер Маурисио Россо Хенова (Alexander Mauricio Rosso Génova; 27 феврали 1993, Монтевидео, Уругвай) — футболбози уругвайӣ,.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 27 феврал Гурӯҳ:Зодагони соли 1993 Гурӯҳ:Ҳуҷумкунандагони футбол Гурӯҳ:Футболбозони Уругвай Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клуб Атлетико Ривер Плате
Бедаки сиёҳ (навъи ангур)
Бедаки сиёҳ, Бедаки сиёҳи ҷаъфарӣ, Сиёҳи катта — навъе аз ангурҳои маҳаллии дерпаз; селексияи халқист.
Бештар дар деҳаи Дегрези вилояти Хатлон паҳн гардидааст. Токаш зудсабз буда, ниҳолаш баъди соли сеюми шинондан самар меоварад. Навдаҳояш нисбатан ғафси кӯтоҳбуғум (фосилаи байни буғумҳояш 7-9 см), пӯсташ сурхи ҷигарӣ (32-35 дарсади навдаҳояш самаровар). Баргаш калон (дарозиаш 17,5 см, бараш 16,5 см), 5-парраи чокдор, рӯяш суфта, рангаш сабзи баланд, думчааш дароз (9-11 см), сурхтоб; гулаш дуҷинса. Хӯшааш миёнаҳаҷм, махрутшакл (дарозиаш 19-21 см, бараш 14-15 см, вазнаш 450—500 г); шингилҳои болоияш нағз инкишоф ёфтаанд; ғужбаш зич, калони лӯнда (вазни 100-тоаш 476 г), рангаш сиёҳи ҷигарӣ; ғужмаш ғафс. Дилааш хамираки сероб, хуштаъм ва хушбӯй.
Тухмаш (3-4 дона) каҳваранг. Ҳангоми комилан пухтан, мевааш 21-22 % қанд ва 6-8 г/л туршӣ дорад. Б. с. навъи серҳосил буда, ҳангоми 5-8 буғум монда буридан аз ҳар га то 150—200 сентнер самар медиҳад. Навъи хеле сармобардор аст, нартҳояш ба хунукии 16-170С тоб меоваранд. Дар ҳар гуна хок, аз ҷумла заҳзамин ва шӯрзамин низ месабзад. Ҳосилашро тар мехӯранд, дар шаробкашӣ ва истеҳсоли шампан истифода мебаранд. Токаш ба касалиҳои қарасон ва гарда тобовар аст.
Пречистое (ноҳияи Кадуй, Вологда)
Пречистое — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад.
Деҳа дар ҳайати ноҳияи Кадуй, ки дар вилояти Вологда қарор дорад, дохил мешавад.
Сарчашма
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишини ноҳияи Кадуй (Вологда)
Бахши марказии шаҳристони Менӯдашт
Бахши марказии шаҳристони Менӯдашт — номи бахше дар шаҳристони Менӯдашт, воқеъ дар Устони Гулистон дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385, ҷамъияти он 69272 нафар (17085 хонивор) будааст.
Эзоҳ
Гурӯҳ:Шаҳристони Менӯдашт Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Гулистон
Бадминтон
320px|thumb|right|Бадминтон. Вохӯрии ду нафар мардон
Бадминтон (Badminton — номи шаҳрчае дар Англия) — бозии варзишӣ бо ракетка ва волан (тӯбчаи пардор).
Майдон
thumb|Замини бозии бадминтон Бадминтонро дар майдони 13,4×5,2 м (як ба як) ё 13,4×6,1 м (ҷуфт-ҷуфт) аз болои тӯре, ки дар баландии 155 см дар мобайни майдон кашида мешавад, мебозанд.
Ракетка
thumb|Ракеткаи бадминтон Ракеткаи бадминтон чандирӣ ва нисбат ба ракеткаи теннис хеле сабук аст, дарозиаш 8,6-9,2 см.
Тӯбча
thumb|Тӯбчаи бадминтон Тӯбчаи бадминтон аз маснуоти сунъӣ ва табиӣ сохта мешавад.
Мақсади бозӣ
Ба тарафи майдони ҳариф зада афтондани тӯбча. Ҳисоб то 15 хол расонда мешавад (занон ва бачаҳо то 11 хол бозӣ мекунанд). Бадминтон аз ҷиҳати техникӣ ва тактикӣ ба теннис монанд аст. Бозии бадминтон аз 3 ё 5 даст иборат мебошад. Мувофиқи қоидаҳои куҳна 1 хол ҳангоми бохтани тӯбчаи партобшуда ҳисоб карда мешавад. Агар бозигари тӯбчаро партобкарда бохт диҳад, навбати тӯбдиҳӣ ба ҳариф мегузарад. Дар бозии ҷуфт ҳар кадом даста 2 навбати партоби тӯбчаро дорад. Ҳангоми муваффақ нашудан ба ҳар ду дафъа навбати партоби тӯбча ба ҳариф мегузарад. Агар ҳисоб 14:14 (барои занҳо 10:10) шавад, ҷониби аввал соҳиби 14 (10) хол гардида интихоб мекунад, ки бозиро то 17 (13) ё 15 (11) хол идома диҳад. Мувофиқи қоидаҳои муосир (соли 2006 ҷорӣ карда шуд) холҳо дар ҳар дафъа новобаста ба навбати партоби тӯбча ҳисоб карда мешаванд ва бозӣ то ба 21 хол идома меёбад. Ҳангоми 20:20 шудани холҳо бозӣ то ду холи диг. гирифтани яке аз тарафҳо давом мекунад. Тарафе, ки аввалин шуда 22 хол мегирад, ғолиб эълон карда мешавад.
Инкишофи бадан
Дар бозии бадминтон ҳаракати узвҳои болоии бадан нисбат ба пойҳо зиёдтар инкишоф меёбад. Дар маҷмӯъ бадминтон боиси инкишофи маҳоратҳо, ирода ва назорат, тақвияти ҳаракати тези чашмон, кори асаб, ҳассос будан ба аксуламалҳо мегардад. Бадминтонро маъмулан бо як даст мебозанд ва ҳамон даст бештар инкишоф меёбад. Пас бозигар барои пешгирӣ намудани инкишофи номуътадили узвҳои бадан илова ба бозии бадминтон бояд бо машварати мутахассисин дигар ҳаракатҳои ҷисмониро низ иҷро кунад, то ки узвҳои бадан яксон инкишоф ва тақвият ёбанд. Бозии бадминтон барои атфол, занон ва пирсолон иҷозат дода мешавад.
Сарчашма
Бадминтон Гурӯҳ:Бозиҳои варзишӣ Гурӯҳ:Намудҳои варзиш
Суруди миллии Ангола
Angola Avante (Ба пеш, Ангола!) — суруди миллии Ангола буда, баъди соҳибистиқлол шудан аз Португалия қабул гаштааст.
Angola Avante
Angola avante revolução Pelo poder popular, Pátria unida liberdade, Um só povo, uma só nação
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Рамзҳои давлатии Ангола
Вандерлей Пайва
Вандерлей Пайва Монтейро (Wanderley Paiva Monteiro; 7 апрели 1946, Трес Кораcõес, Бразилия) — футболбози бразилӣ, маснадашро анҷом додааст,, муррабӣ.
Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 7 апрел Гурӯҳ:Зодагони соли 1946 Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол Гурӯҳ:Мураббиёни футбол Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Бразилия Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клубе Атлетико Нинейро Гурӯҳ:Бозингарони БФ América Futebol Clube Гурӯҳ:Бозингарони БФ Cосиедаде Еспортива Палнейрас Гурӯҳ:Бозингарони БФ Асосиасан Атлетика Понте Прета Гурӯҳ:Бозингарони БФ Лондрина Еспорте Клубе Гурӯҳ:Бозингарони БФ Comercial Futebol Clube
Александр Хорин
Александр Николаевич Хорин (Александр Николаевич Хорин; 3 майи 1986) — футболбози русӣ,.