cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
పీరియడ్ 2 మూలకం
ఒక పీరియడ్‌ 2 మూలకం అనేది రసాయన మూలకాల, ఆవర్తన పట్టికలోని రెండవ వరుస (లేదా పీరియడ్) లోని రసాయన మూలకాలలో ఒకటి. మూలకాల పరమాణు సంఖ్య పెరిగేకొద్దీ వాటి రసాయన ప్రవర్తనలో పునరావృతమయ్యే (ఆవర్తన) ధోరణులను వివరించడానికి ఆవర్తన పట్టికను అడ్డు వరుసలలో రూపొందించారు: రసాయన ప్రవర్తన పునరావృతం కావడం ప్రారంభించినప్పుడు కొత్త వరుస ప్రారంభమవుతుంది, అంటే ఒకే విధమైన ప్రవర్తన కలిగిన మూలకాలు ఒకే నిలువు వరుసలో వస్తాయి.
రెండవ పీరియడ్లో లిథియం, బెరీలియం, బోరాన్, కార్బన్, నైట్రోజన్, ఆక్సిజన్, ఫ్లోరిన్, నియాన్ మూలకాలున్నాయి. పరమాణు నిర్మాణం యొక్క క్వాంటం మెకానికల్ వివరణలో, ఈ పీరియడ్‌ రెండవ ( n = 2 ) షెల్ యొక్క పూరకానికి (మరింత ప్రత్యేకంగా, దాని 2s, 2p సబ్‌షెల్‌లు) అనుగుణంగా ఉంటుంది. పీరియడ్ 2 మూలకాలు (కార్బన్, నైట్రోజన్, ఆక్సిజన్, ఫ్లోరిన్, నియాన్) ఆక్టేట్ నియమాన్ని పాటిస్తాయి. వాటి వేలెన్స్ షెల్‌ను పూర్తి చేయడానికి ఎనిమిది ఎలక్ట్రాన్‌లు అవసరం (లిథియం, బెరీలియంలు డ్యూయెట్ నియమాన్ని పాటిస్తాయి. బోరాన్‌లో ఎలక్ట్రాన్ తక్కువగా ఉంటుంది). వీటి వాలెన్స్ షెల్‌లో గరిష్టంగా ఎనిమిది ఎలక్ట్రాన్‌లు ఉంటాయి - 2s కక్ష్యలో రెండు, 2p సబ్‌షెల్‌లో ఆరు.
ఆవర్తన పోకడలు
పీరియడ్‌ 2 అనేది ఆవర్తన పట్టికలో ఆవర్తన పోకడలను గుర్తించగలిగే మొదటి పీరియడ్‌. కేవలం రెండే మూలకాలున్న (హైడ్రోజన్, హీలియం) పీరియడ్‌ & nbsp;  1 చిన్నదవడం వలన దానిలో ఎటువంటి నిశ్చయాత్మక ధోరణులను గుర్తించలేం. ప్రత్యేకించి ఈ రెండు మూలకాలు ఇతర s-బ్లాక్ మూలకాల వలె ఏ విధం గానూ ప్రవర్తించవు. పీరియడ్‌ 2 లో మరింత నిశ్చయాత్మక ధోరణులను చూడవచ్చు. పీరియడ్ 2 లో ఉన్న మూలకాలన్నిటికీ, పరమాణు సంఖ్య పెరిగినప్పుడు, పరమాణు వ్యాసార్థం తగ్గుతుంది, ఎలెక్ట్రోనెగటివిటీ పెరుగుతుంది, అయనీకరణ శక్తి పెరుగుతుంది.
పీరియడ్‌ 2 లో ఉన్న ఎనిమిది మూలకాల్లో లోహాలు రెండే ఉన్నాయి (లిథియం, బెరీలియం). దీని తరువాత వచ్చే పీరియడ్లన్నిటి లోకీ వీటి సంఖ్య, నిష్పత్తి రెండింటిలోనూ ఈ పీరియడ్‌లో తక్కువగా ఉంటాయి. పీరియడ్లన్నిటిలో కంటే ఇందులో అత్యధిక సంఖ్యలో (ఐదు) అలోహాలున్నాయి. ఈ పీరియడ్‌లో మూలకాల ధర్మాలు వాటికి సంబంధించిన గ్రూపులలోని ఇతర మూలకాలతో పోలిస్తే అత్యంత తీవ్రంగా ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, ఫ్లోరిన్ అత్యంత రియాక్టివ్ హాలోజన్, నియాన్ అత్యంత జడమైన నోబుల్ వాయువు, లిథియం అతి తక్కువ రియాక్టివ్ క్షార లోహం.
పీరియడ్‌ 2 లోని మూలకాలన్నీ పూర్తిగా మడెలుంగ్ నియమాన్ని పాటిస్తాయి; ఈ పీరియడ్‌ లోని లిథియం, బెరీలియం లలో 2s సబ్‌షెల్‌ నిండుతుంది. బోరాన్, కార్బన్, నైట్రోజన్, ఆక్సిజన్, ఫ్లోరిన్, నియాన్ లలో 2p సబ్‌షెల్‌ నిండుతుంది. ఈ లక్షణం పీరియడ్‌ 1, పీరియడ్‌ 3 లలో కూడా ఉంటుంది. ఈ మూడు పీరియడ్ల లోనూ ట్రాన్సిషన్ మూలకాలు గానీ, అంతర్గత ట్రాన్సిషన్ మూలకాలు గానీ ఉండవు.
లిథియం
లిథియం (Li) అనేది పరమాణు సంఖ్య 3 కలిగిన క్షార లోహం. ఇది ప్రాకృతికంగా 6Li, 7Li అనే రెండు ఐసోటోపుల రూపాల్లో లభిస్తుంది. భూమిపై ప్రాకృతికంగా లభించే లిథియం అంతా ఈ రెండు రూపాల్లోనే ఉంటుంది. అయితే మరిన్ని ఐసోటోప్‌లను తయారు చేసారు. అయానిక్ సమ్మేళనాలలో లిథియం, ఒక ఎలక్ట్రాన్‌ను కోల్పోయి, ధనాత్మకంగా చార్జ్ అవుతుంది. దీని వలన కేటయాన్ Li+ ఏర్పడుతుంది. లిథియం, ఆవర్తన పట్టికలోని మొదటి క్షార లోహమే కాదు, ఏ రకమైన లోహమైనా ఇదే మొదటిది. ప్రామాణిక ఉష్ణోగ్రత, పీడనాల వద్ద లిథియం మృదువైన, వెండి-లాంటి తెలుపు రంగులో ఉండే అత్యంత రియాక్టివ్ లోహం. 0.564 g⋅cm−3 సాంద్రతతో లిథియం, అత్యంత తేలికైన లోహం. అతి తక్కువ సాంద్రత కలిగిన ఘన మూలకం కూడా.
బిగ్ బ్యాంగ్‌లో ఏర్పడిన అతి కొద్ది మూలకాలలో లిథియం ఒకటి. లిథియం భూమిపై అత్యంత సమృద్ధిగా లభించే మూలకాల్లో 33 వది. బరువు ప్రకారం దీని సాంద్రత 20 - 70 ppm మధ్య ఉంటుంది. కానీ దానికి ఉన్న అధిక రియాక్టివిటీ ధర్మం కారణంగా ప్రాకృతికంగా ఇది సమ్మేళనాలలో మాత్రమే లబిస్తుంది.
బెరీలియం
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0c/Be-140g.jpg/150px-Be-140g.jpg|ఎడమ|thumb|180x180px| బెరీలియం యొక్క పెద్ద ముక్క బెరీలియం (Be) అనేది పరమాణు సంఖ్య 4 కలిగిన రసాయన మూలకం. ప్రాకృతికంగా ఇది 9Be రూపంలో లభిస్తుంది. ప్రామాణిక ఉష్ణోగ్రత, పీడనం వద్ద, బెరీలియం 1.85 g⋅cm−3 సాంద్రత కలిగిన, బలమైన, స్టీల్-గ్రే రంగులో ఉండే, తేలికైన, పెళుసైన, బైవాలంట్, క్షార మృత్తిక లోహం. ఇది అత్యధిక ద్రవీభవన బిందువు కలిగిన తేలికపాటి లోహాలలోఒకటి. బెరీలియం యొక్క అత్యంత సాధారణ ఐసోటోప్ 9Be. ఇందులో 4 ప్రోటాన్లు, 5 న్యూట్రాన్లు ఉంటాయి. ఇది ప్రాకృతికంగా లభించే బెరీలియంలో ఇదే దాదాపు 100% ఉంటుంది. దాని ఏకైక స్థిరమైన ఐసోటోప్ కూడా ఇదే; అయితే ఇతర ఐసోటోప్‌లను కూడా సంశ్లేషణ చేసారు. అయానిక్ సమ్మేళనాలలో, బెరీలియం దాని రెండు వాలెన్స్ ఎలక్ట్రాన్‌లను కోల్పోయి, Be2+ కాటయాన్‌గా మారుతుంది.
బోరాన్
బోరాన్ (B) అనేది పరమాణు సంఖ్య 5 కలిగిన రసాయన మూలకం. ఇది 10B, 11B రూపాల్లో ప్రాకృతికంగా లభిస్తుంది. ప్రామాణిక ఉష్ణోగ్రత, పీడనం వద్ద బోరాన్, అనేక విభిన్న అలోట్రోప్‌లను కలిగి ఉండే ఒక ట్రైవాలెంట్ మెటాలోయిడ్. నిరాకార బోరాన్ అనేక రసాయన ప్రతిచర్యల ఉత్పత్తిగా ఏర్పడిన బ్రౌన్ రంగు పొడి. స్ఫటికాకార బోరాన్, అధిక ద్రవీభవన స్థానంతో చాలా గట్టి, నలుపు పదార్థం. బోరాన్ సాంద్రత 2.34 -3. బోరాన్ యొక్క అత్యంత సాధారణ ఐసోటోప్ 80.22% తో 11B. ఇందులో 5 ప్రోటాన్‌లు, 6 న్యూట్రాన్‌లు ఉంటాయి. రెండవ సాధారణ ఐసోటోప్ 19.78% తో 10B. ఇందులో 5 ప్రోటాన్‌లు, 5 న్యూట్రాన్‌లు ఉంటాయి. బోరాన్ కున్న స్థిరమైన ఐసోటోపులు ఈ రెండే; అయితే ఇతర ఐసోటోప్‌లను కూడా సంశ్లేషణ చేసారు. బోరాన్ ఇతర అలోహాలతో సమయోజనీయ బంధాలను ఏర్పరుస్తుంది. దీనికి 1, 2, 3, 4 ఆక్సీకరణ స్థితులు ఉన్నాయి. బోరాన్ స్వేచ్ఛా మూలకంలా ప్రాకృతికంగా ఏర్పడదు; బోరేట్స్ వంటి సమ్మేళనాలలో ఏర్పడుతుంది. బోరాన్ యొక్క అత్యంత సాధారణ వనరులు tourmaline, బోరాక్స్, Na2B4O5(OH)4·8H2O, కెర్నైట్, Na2B4O5(OH)4·2H2O. స్వచ్ఛమైన బోరాన్ పొందడం కష్టం. బోరాన్ ట్రైయాక్సైడ్, (B2O3)ను మెగ్నీషియం రిడక్షను చేయడం ద్వారా బోరాన్‌ను తయారు చేయవచ్చు.
కార్బన్
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/Diamond-and-graphite-with-scale.jpg/150px-Diamond-and-graphite-with-scale.jpg|ఎడమ|thumb|150x150px| వజ్రం, గ్రాఫైట్ - కార్బన్ యొక్క రెండు వేర్వేరు [[భిన్నరూపత|అలోట్రోప్‌లు]] కార్బన్ అనేది పరమాణు సంఖ్య 6 తో కూడిన రసాయన మూలకం. ఇది 12C, 13C, 14C రూపాల్లో ప్రాకృతికంగా లభిస్తుంది. ప్రామాణిక ఉష్ణోగ్రత, పీడనం వద్ద కార్బన్, ఘనపదార్థం. ఇది అనేక విభిన్న అలోట్రోప్‌లలో సంభవిస్తుంది, వీటిలో అత్యంత సాధారణమైనవి గ్రాఫైట్, డైమండ్, ఫుల్లెరెన్స్, నిరాకార కార్బన్. గ్రాఫైట్ ఒక మృదువైన, షట్కోణ స్ఫటికాకార, అపారదర్శక నలుపు సెమీమెటల్. దీనికి చాలా మంచి వాహకత్వం, థర్మోడైనమిక్‌గా స్థిరమైన లక్షణాలలూ ఉన్నాయి. అయితే డైమండ్ తక్కువ వాహకత్వ లక్షణాలతో అత్యంత పారదర్శక రంగులేని క్యూబిక్ క్రిస్టల్. ఇది ప్రాకృతికంగా లభించే అత్యంత కఠినమైన ఖనిజం. అన్ని రత్నాలలో అత్యధిక వక్రీభవన సూచిక దీనికి ఉంది. డైమండ్, గ్రాఫైట్ ల క్రిస్టల్ లాటిస్ నిర్మాణానికి విరుద్ధంగా, ఫుల్లెరెన్‌లు అణువులతో ఉంటుంది. దీనికి రిచర్డ్ బక్‌మిన్‌స్టర్ ఫుల్లెర్ అనే ఆర్కిటెక్టు పేరు పెట్టారు. దీని అణువుల నిర్మాణం అతని ఆర్కిటెక్చరును పోలి ఉంటుంది. నిరాకార కార్బన్ కూడా ఉంది, ఇది స్ఫటికాకార నిర్మాణం లేని కార్బన్. ఖనిజశాస్త్రంలో, ఈ పదాన్ని మసిని, బొగ్గునూ సూచించడానికి ఉపయోగిస్తారు. అయితే వీటిలో చిన్న మొత్తంలో గ్రాఫైట్ లేదా డైమండ్‌ను ఉన్నందున ఇవి నిజంగా నిరాకారమైనవి కావు. మొత్తం కార్బన్‌లో 98.9% తో 12C, కార్బన్ యొక్క అత్యంత సాధారణ ఐసోటోప్. దీనిలో ఆరు ప్రోటాన్లు ఆరు న్యూట్రాన్లు ఉంటాయి. ఆరు ప్రోటాన్‌లు, ఏడు న్యూట్రాన్‌లతో 13C కూడా స్థిరంగానే ఉంటుంది. దీని వాటా 1.1%. 14C ప్రాకృతికంగా అక్కడక్కడా లభిస్తుంది గానీ, ఈ ఐసోటోప్‌కు రేడియోధార్మికత ఉంది. దీని అర్ధ జీవిత కాలం 5730 సంవత్సరాలు; దీన్ని రేడియోకార్బన్ డేటింగ్ కోసం ఉపయోగిస్తారుది. కార్బన్‌కు ఇతర ఐసోటోపులను కూడా సంశ్లేషణ చేసారు. కార్బన్ -4, −2, +2 లేదా +4 ఆక్సీకరణ స్థితితో ఇతర అలోహాలతో సమయోజనీయ బంధాలను ఏర్పరుస్తుంది.
నైట్రోజన్
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Liquidnitrogen.jpg/150px-Liquidnitrogen.jpg|ఎడమ|thumb|150x150px| ద్రవ నైట్రోజన్ పోస్తారు నైట్రోజన్ అనేది పరమాణు సంఖ్య 7, చిహ్నం N, పరమాణు ద్రవ్యరాశి 14.00674 u కలిగిన రసాయన మూలకం. ఎలిమెంటల్ నైట్రోజన్ అనేది రంగులేని, వాసన లేని, రుచిలేని, ప్రామాణిక పరిస్థితులలో ఎక్కువగా జడంగా ఉండే డైఅటామిక్ వాయువు. ఇది భూమి వాతావరణం పరిమాణంలో 78.08% ఉంటుంది. నైట్రోజన్ మూలకాన్ని 1772 లో స్కాటిష్ వైద్యుడు డేనియల్ రూథర్‌ఫోర్డ్ గాలిలో నుండి వేరు చేయగలిగిన అంశమని కనుగొన్నాడు. ప్రాకృతికంగా ఇది నైట్రోజన్-14, నైట్రోజన్-15 అనే రెండు ఐసోటోపుల రూపంలో సంభవిస్తుంది.
అమ్మోనియా, నైట్రిక్ యాసిడ్, ఆర్గానిక్ నైట్రేట్‌లు (ప్రొపెల్లెంట్‌లు, పేలుడు పదార్థాలు), సైనైడ్‌ల వంటి అనేక పారిశ్రామికంగా ముఖ్యమైన సమ్మేళనాల్లో నైట్రోజన్‌ ఉంటుంది. నైట్రోజన్‌ మూలకం లోని అత్యంత బలమైన బంధం, నైట్రోజన్ రసాయనిక తత్వంపై ఆధిపత్యం చెలాయిస్తుంది. దీని వలన, జీవులు, పరిశ్రమలు రెండింటికీ ఈ బంధాన్ని విచ్ఛిన్నం చేసి అణువును ఉపయోగకరమైన సమ్మేళనాలుగా మార్చడంలో ఇబ్బంది ఎదురౌతుంది. కానీ అదే సమయంలో ఈ సమ్మేళనాలు మండినప్పుడు, పేలినప్పుడు లేదా తిరిగి నైట్రోజన్ వాయువుగా మారినప్పుడు ఉపయోగకరమైన శక్తిని పెద్ద మొత్తంలో విడుదల చేస్తాయి.
ఆక్సిజన్ అనేది పరమాణు సంఖ్య 8 కలిగిన రసాయన మూలకం. ఇది ఎక్కువగా 16O గా లభిస్తుంది. 17O, 18O గా కూడా సంభవిస్తుంది.
ఆక్సిజన్ ద్రవ్యరాశి ప్రకారం విశ్వంలో మూడవ అత్యంత సాధారణ మూలకం (సంఖ్యలో కార్బన్ అణువులు ఎక్కువ ఉన్నప్పటికీ, కార్బన్ అణువు తేలికైనది). ఇది చాలా ఎలక్ట్రోనెగటివ్, అలోహం, సాధారణంగా డైఅటోమిక్, చాలా తక్కువ ఉష్ణోగ్రతల వద్ద కూడా వాయురూపం లోనే ఉంటుంది. నాన్-మెటాలిక్ మూలకాలలో ఫ్లోరిన్ మాత్రమే దీని కంటే ఎక్కువ రియాక్టివ్‌గా ఉంటుంది. దీనిలో పూర్తి ఆక్టెట్ కంటే రెండు ఎలక్ట్రాన్‌లు తక్కువ. ఇతర మూలకాల నుండి ఎలక్ట్రాన్‌లను సులభంగా తీసుకుంటుంది. ఇది గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద క్షార లోహాలు, తెల్ల భాస్వరంతో బాగా తీవ్రం గాను, మెగ్నీషియం కంటే బరువైన క్షార మృత్తిక లోహాలతో తక్కువ తీవ్రం గానూ ప్రతిస్పందిస్తుంది. అధిక ఉష్ణోగ్రతల వద్ద ఇది చాలా లోహాలు, అనేక అలోహాలను (హైడ్రోజన్, కార్బన్, సల్ఫర్‌తో సహా) కాల్చేస్తుంది. చాలా ఆక్సైడ్లు కుళ్ళిపోవడానికి చాలా కష్టతరమైన పదార్థాలు. ఉదా: కార్బన్ డయాక్సైడ్, అల్యూమినా, సిలికా, ఐరన్ ఆక్సైడ్లు. కొన్ని లోహాల లవణాలు, ఆక్సిజన్-కలిగిన ఆమ్లాలలో (అందువలన నైట్రేట్లు, సల్ఫేట్లు, ఫాస్ఫేట్లు, సిలికేట్లు, కార్బోనేట్‌లు) భాగం.
ప్రాణవాయువు జీవులన్నిటికీ అత్యవసరం. మొక్కలు, ఫైటోప్లాంక్టన్ కిరణజన్య సంయోగక్రియలో నీరు, కార్బన్ డయాక్సైడ్ లను సూర్యకాంతి సమక్షంలో చక్కెరలను ఏర్పరచి ఆక్సిజన్ విడుదల చేస్తాయి. అప్పుడు చక్కెరలు సెల్యులోజ్ ప్రోటీన్లు వంటి జీవికి అవసరమైన ఇతర ముఖ్యమైన పదార్ధాలుగా మార్చబడతాయి. జంతువులు ముఖ్యంగా శిలీంధ్రాలు, బ్యాక్టీరియా కూడా ఆహారం, ఆక్సిజన్‌ల కోసం మొక్కలు, ఫైటోప్లాంక్టన్‌ జరిపే కిరణజన్య సంయోగ క్రియపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
ఫ్లోరిన్
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/91/Liquid_fluorine_tighter_crop.jpg/150px-Liquid_fluorine_tighter_crop.jpg|ఎడమ|thumb|150x150px| ఆంపౌల్‌లో ద్రవ ఫ్లోరిన్ ఫ్లోరిన్ అనేది పరమాణు సంఖ్య 9 కలిగిన రసాయన మూలకం. ఇది దాని ఏకైక స్థిరమైన రూపమైన 19F రూపంలో ప్రాకృతికంగా సంభవిస్తుంది.
ఫ్లోరిన్ సాధారణ పరిస్థితుల్లోను, చాలా తక్కువ ఉష్ణోగ్రతల వరకు లేత-పసుపు రంగులో ఉండే డయాటోమిక్ వాయువు. దీని పరమాణువులో అత్యంత స్థిరమైన ఆక్టెట్‌ కంటే ఒక ఎలక్ట్రాన్‌ తక్కువగా ఉంటుంది. దీనివలన, ఫ్లోరిన్ అణువులు అస్థిరంగా ఉండి, ఏ ఇతర మూలకం నుండి అయినా చప్పున ఒక ఎలక్ట్రాన్‌లను పట్టుకుంటాయి. ఫ్లోరిన్ మూలకాలన్నిటి లోకీ అత్యంత రియాక్టివుగా ఉంటుంది. ఇది అనేక ఆక్సైడ్‌లపై దాడి చేసి, ఆక్సిజన్‌ను తొలగించి దాని స్థానం లోకి చేరుతుంది. బలమైన ఆమ్లాలను రవాణా చేసే సిలికాపై కూడా దాడి చేస్తుంది, ఆస్బెస్టాస్‌ను కాల్చేస్తుంది. అత్యంత స్థిరమైన సమ్మేళనాలలో ఒకటైన సాధారణ ఉప్పుపై దాడి చేసి, క్లోరిన్‌ను విడుదల చేస్తుంది. ఇది ప్రకృతిలో ఎప్పుడూ సమ్మేళనంగా కాకుండా కనిపించదు. ఒంటరిగా ఎక్కువ కాలం ఉండదు. ఇది హైడ్రోజన్‌ను వెంటనే కాల్చేస్తుంది - అది ద్రవ రూపంలో ఉన్నా, వాయు రూపంలో ఉన్నా. అది సంపూర్ణ సున్నాకి దగ్గరగా ఉన్న ఉష్ణోగ్రతల వద్ద కూడా కాల్చేస్తుంది.. ఇది సమ్మేళనంగా ఏర్పడకుండా ఉంచడమే కాదు, ఏదైనా సమ్మేళనాల నుండి వేరుచేయడం కూడా చాలా కష్టం.
నియాన్
నియాన్ ఒక మోనో అటామిక్ వాయువు. బాహ్య ఎలక్ట్రాన్లు పూర్తి ఆక్టెట్‌గా ఉంటాయి. అంచేత దీని నుండి ఎలక్ట్రాన్‌ను తొలగించడానికి అధిక నిరోధకత ఉంటుంది. ఇది దేని నుండి ఎలక్ట్రాన్‌ను తీసుకోలేదు. నియాన్ సాధారణ ఉష్ణోగ్రతలు, పీడనాల వద్ద ఎటువంటి సాధారణ సమ్మేళనాలను ఏర్పరుచదు. అది జడమైనది. ఇది "ఉత్కృష్ట వాయువులు" అని పిలవబడే వాటిలో ఒకటి.
నియాన్ వాతావరణంలో చెదురుమదురుగా ఉంటుంది. జీవులపై దీనికి ఎటువంటి పాత్ర లేదు.
బర్నగూడ
బర్నగూడ ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం, పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా, సాలూరు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన సాలూరు నుండి కి.మీ. దూరంలో ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 3 ఇళ్లతో, 10 జనాభాతో 134 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 5, ఆడవారి సంఖ్య 5. షెడ్యూల్డ్ కులాల జనాభా 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల జనాభా 10. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 582383 .పిన్ కోడ్: 535591.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.సమీప బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు సాలూరులోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల తోనంలోనూ ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల సాలూరులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల బొబ్బిలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లిమర్లలోను, పాలీటెక్నిక్‌ పణుకువలసలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల కోమటిపల్లిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల బొబ్బిలిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం సాలూరులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయనగరం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ రీడింగ్ రూంవార్తాపత్రిక గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
బర్నగూడలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
పీరియడ్ 4 మూలకం
పీరియడ్ 4 మూలకం మూలకాల ఆవర్తన పట్టికలోని నాల్గవ వరుస (పీరియడ్) లోని రసాయన మూలకాలలో ఒకటి. మూలకాల పరమాణు సంఖ్య పెరిగేకొద్దీ వాటి రసాయన ప్రవర్తనలో పునరావృతమయ్యే (ఆవర్తన) ధోరణులను వివరించడానికి ఆవర్తన పట్టికను అడ్డు వరుసలలో రూపొందించారు: రసాయన ప్రవర్తన పునరావృతం కావడం ప్రారంభించినప్పుడు కొత్త వరుస ప్రారంభమవుతుంది, అంటే ఒకే విధమైన ప్రవర్తన కలిగిన మూలకాలు ఒకే నిలువు వరుసలో వస్తాయి.
పీరియడ్ 4 లో పొటాషియంతో ప్రారంభమై క్రిప్టాన్‌తో ముగిసే 18 మూలకాలు ఉన్నాయి. పద్దెనిమిది గ్రూపులలోను ఒక్కో గ్రూపు లోనీ ఈ పీరియడ్‌కు చెందిన ఒక్కో మూలకం ఉంటుంది. ఇది పట్టికలో డి-బ్లాక్ (ట్రన్సిషన్ లోహాలు కూడా ఉంటాయి) లోని మూలకాలు ఈ పీరియడ్ లోనే మొదలౌతాయి.
లక్షణాలు
ఈ మూలకాలలో ప్రతి ఒక్కటి స్థిరంగా ఉంటుంది. భూమి పైపెంకులో గాని, కోర్‌లో గానీ చాలా సాధారణంగా ఉంటాయి. ఇది అస్థిర మూలకాలు లేని చివరి పీరియడ్. పీరియడ్ 4లోని అనేక పరివర్తన లోహాలు చాలా బలంగా ఉంటాయి. అందువల్ల సాధారణంగా పరిశ్రమల్లో, ముఖ్యంగా ఇనుములో ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు. ఇందు లోని మూడు మూలకాలు విషపూరితమైనవి. ఆర్సెనిక్ అత్యంత ప్రసిద్ధ విషాలలో ఒకటి, సెలీనియం పెద్ద పరిమాణంలో మానవులకు విషపూరితం, బ్రోమిన్, విషపూరిత ద్రవం. ఎముకలను ఏర్పరుచుకునే కాల్షియం వంటి అనేక అంశాలు మానవుల మనుగడకు అవసరం.
మూలకాల జాబితా
! colspan="3" | మూలకం ! బ్లాక్ ! ఎలక్ట్రాన్ కాన్ఫిగరేషను ! ! ! ! !
(*) మేడలంగ్ నియమానికి మినహాయింపు
కాల్షియం
కాల్షియం (Ca) ఈ పీరియడ్ లోని రెండవ మూలకం, క్షార మృత్తిక లోహం. కాల్షియంకు నీటితో ఉన్న అధిక రియాక్టివిటీ కారణంగా, స్వస్వరూపంలో ప్రకృతిలో దాదాపు కనబడదు. ఇది అన్ని జంతువులు, కొన్ని మొక్కలలో అత్యంత విస్తృతంగా తెలిసిన, గుర్తించబడిన జీవ పాత్రలలో ఒకటి. ఎముకలు, దంతాలలో ఉంటుంది. ఇది శరీర ద్రవ్యరాశిలో అత్యంత సమృద్ధిగా ఉండే ఖనిజం.
స్కాండియం
స్కాండియం (Sc) ఈ పీరియడ్లో మూడవ మూలకం, ఆవర్తన పట్టికలో మొదటి ట్రాన్సిషన్ లోహం. స్కాండియం ప్రకృతిలో చాలా సాధారణంగా లభిస్తుంది గానీ దీన్ని వేరుచేయడం కష్టం. ఎందుకంటే ఇది అరుదైన భూమి సమ్మేళనాలలో ఎక్కువగా ఉంటుంది. దీని నుండి మూలకాలను వేరు చేయడం కష్టం. పైన పేర్కొన్న వాస్తవాల కారణంగా స్కాండియంకు చాలా తక్కువగా వాణిజ్య ప్రయోజనాలున్నాయి. ప్రస్తుతం దాని ఏకైక ప్రధాన వినియోగం అల్యూమినియం మిశ్రమాలలో ఉంది.
టైటానియం
టైటానియం (Ti) గ్రూపు 4 లోని మూలకం. టైటానియం అతి తక్కువ సాంద్రత కలిగిన లోహాలలో ఒకటి. బలమైన, అత్యంత తుప్పు-నిరోధకత ఉన్న మూలకం. ముఖ్యంగా ఇనుము వంటి ఇతర మూలకాలతో కూడిన మిశ్రమాలలో దీన్ని వాడతారు. పైన పేర్కొన్న లక్షణాల కారణంగా, ఇది సాధారణంగా విమానాలు, గోల్ఫ్ క్లబ్‌లు, ఇతర వస్తువులలో బలంగాను, తేలికగానూ ఉండాల్సిన చోట వాడతారు.
వెనేడియం
వెనేడియం (V) గ్రూపు 5 లోని మూలకం. ప్రకృతిలో వెనేడియం ఎప్పుడూ స్వచ్ఛమైన రూపంలో కనిపించదు, సమ్మేళనాల లోనే కనిపిస్తుంది. వెనేడియం అనేక విధాలుగా టైటానియంను పోలి ఉంటుంది - ఉదాహరణకు తుప్పు నిరోధకత. అయితే, టైటానియం వలె కాకుండా, గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద కూడా ఇది గాలిలో ఆక్సీకరణం చెందుతుంది. అన్ని వెనేడియం సమ్మేళనాలు ఎంతో కొంత స్థాయి విషాన్ని కలిగి ఉంటాయి. వాటిలో కొన్ని బాగా విషపూరితమైనవి.
క్రోమియం
క్రోమియం (Cr) గ్రూపు 6 లోని మూలకం. క్రోమియం దాని ముందున్న టైటానియంమ్ వెనాడియం లాగానే తుప్పుకు చాలా నిరోధకతను కలిగి ఉంటుంది. నిజానికి స్టెయిన్‌లెస్ స్టీల్ యొక్క ప్రధాన భాగాలలో ఇది ఒకటి. క్రోమియంకు కూడా అనేక రంగుల సమ్మేళనాలను ఉన్నాయి. క్రోమ్ గ్రీన్ వంటి వర్ణద్రవ్యాలలో చాలా సాధారణంగా దీన్ని ఉపయోగిస్తారు.
ఇనుము
ఐరన్ (Fe) గ్రూపు 8 లోని మూలకం. ఈ పీరియడ్ లోని మూలకాలలో ఇనుము భూమిపై సర్వసాధారణంగా లభిస్తుంది. వాటిలో అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది కూడా. ఇది ఉక్కు లో ప్రధాన భాగం. ఏ మూలకానికి చెందిన ఏ ఐసోటోప్ కంటే కూడా ఐరన్-56 ఐసోటోపు తక్కువ శక్తి సాంద్రతను కలిగి ఉంటుంది. అంటే ఇది సూపర్ జెయింట్ నక్షత్రాలలో ఉత్పత్తి అయ్యే అత్యంత భారీ మూలకం. ఇనుముకు మానవ శరీరంలో కూడా కొన్ని ఉపయోగాలున్నాయి; హిమోగ్లోబిన్ పాక్షికంగా ఇనుమే.
కోబాల్ట్
కోబాల్ట్ (Co) గ్రూపు 9 లోని మూలకం. కోబాల్ట్‌ను సాధారణంగా వర్ణద్రవ్యాలలో ఉపయోగిస్తారు. ఎందుకంటే కోబాల్ట్ యొక్క అనేక సమ్మేళనాలు నీలం రంగులో ఉంటాయి. కోబాల్ట్ అనేక అయస్కాంతయుత, అధిక శక్తి మిశ్రమాలలో ప్రధాన భాగం. దీని ఏకైక స్థిరమైన ఐసోటోప్, కోబాల్ట్-59, విటమిన్ B-12 లో ఒక ముఖ్యమైన భాగం. అయితే కోబాల్ట్-60 అణువిస్ఫోటనంలో వెలువడుతుంది. ఇది, దాని రేడియోధార్మికత కారణంగా పెద్ద పరిమాణంలో ప్రమాదకరంగా ఉంటుంది.
రాగి
రాగి (Cu) గ్రూపు 11 లోని మూలకం. తెలుపు లేదా బూడిద రంగులో లేని అతికొద్ది లోహాలలో రాగి ఒకటి. అలాంటి ఇతర లోహాలు బంగారం, ఆస్మియం, సీసియం. వస్తువులకు ఎరుపు రంగును ఇవ్వడానికి రాగిని వేల సంవత్సరాలుగా మానవులు ఉపయోగించారు. చాలా ఎక్కువ మొత్తంలో ఇది విషపూరితమైనప్పటికీ, మానవులకు అవసరమైన పోషకం కూడా. రాగిని సాధారణంగా చెక్క సంరక్షణకారిగా లేదా శిలీంద్ర సంహారిణిగా ఉపయోగిస్తారు.
జింక్ (తుత్తునాగం)
జింక్ (Zn) గ్రూపు 12 లోని ఒక మూలకం. జింక్ ఇత్తడి లోని ప్రధాన భాగాలలో ఒకటి. దీనిని సా.పూ. 10వ శతాబ్దం నుండి ఉపయోగిస్తున్నారు. జింక్ మానవులకు కూడా చాలా ముఖ్యమైనది; ప్రపంచంలో దాదాపు 200 కోట్ల మంది ప్రజలు జింక్ లోపంతో బాధపడుతున్నారు. అయితే, జింక్ మరీ ఎక్కువగా ఉంటే రాగి లోపానికి కారణమవుతుంది. జింక్‌ను బ్యాటరీలలో ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు. అలాంటి బ్యాటరీలకు కార్బన్-జింక్ బ్యాటరీలు అని పేరు పెట్టారు. జింక్‌కు తుప్పు నిరోధకత ఎక్కువగా ఉన్నందున అనేక ప్లేటింగ్‌లలో వాడతారు.
ఆర్సెనిక్
ఆర్సెనిక్ (As) గ్రూపు 15 లోని మూలకం. ఆర్సెనిక్, పైన పేర్కొన్న విధంగా, తరచుగా జెర్మేనియంతో మిశ్రమాలలో సెమీకండక్టర్లలో ఉపయోగిస్తారు. ఆర్సెనిక్, స్వచ్ఛమైన రూపంలోను, కొన్ని మిశ్రమాలలోను, అన్ని జీవులకూ చాలా విషప్రాయమైనది. పురుగుమందులలో ఇది సాధారణంగా భాగంగా ఉంటుంది. ఆర్సెనిక్ విషమని కనుగొనటానికి ముందు కొన్ని వర్ణద్రవ్యాలలో కూడా ఉపయోగించేవారు.
సెలీనియం
సెలీనియం (Se) గ్రూపు 16 లోని మూలకం. ఈ పీరియడ్లో సెలీనియం మొదటి అలోహం. దీని ధర్మాలు సల్ఫర్ ధర్మాలతో సారూప్యంగా ఉంటాయి. సెలీనియం ప్రకృతిలో స్వచ్ఛమైన రూపంలో చాలా అరుదు, ఎక్కువగా పైరైట్ వంటి ఖనిజాలలో ఉంటుంది. అయినప్పటికీ అది చాలా అరుదు గానే ఉంటుంది. మానవులకు సెలీనియం బహు స్వల్ప మొత్తంలో అవసరం, కానీ పెద్ద పరిమాణంలో అయితే విషప్రాయం. సెలీనియం ఒక చాల్కోజెన్. సెలీనియం మోనోమోలార్ నిర్మాణంలో ఎరుపు రంగులో ఉంటుంది కానీ స్ఫటికాకార నిర్మాణంలో బూడిద రంగులో ఉంటుంది.
బ్రోమిన్
బ్రోమిన్ (Br) గ్రూపు 17 (హాలోజన్) లోని మూలకం. ఇది ప్రకృతిలో మూలక రూపంలో ఉండదు. గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద బ్రోమిన్ అరుదుగా ద్రవరూపంలో ఉంటుంది. ఇది దాదాపు 330 కెల్విన్‌ల వద్ద మరుగుతుంది. బ్రోమిన్ చాలా విషపూరితమైనది, తినివేస్తుంది. కానీ బ్రోమైడ్ అయాన్లు, సాపేక్షంగా జడమైనవి, హాలైట్ లేదా టేబుల్ సాల్ట్‌లో కనిపిస్తాయి. బ్రోమిన్‌ను అగ్ని మాపకంగా ఉపయోగిస్తారు. ఎందుకంటే బ్రోమిన్ అణువులను విడుదల చేసే అనేక సమ్మేళనాలను తయారు చేయవచ్చు.
క్రిప్టాన్
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/50/Krypton_discharge_tube.jpg/75px-Krypton_discharge_tube.jpg|ఎడమ|thumb|75x75px క్రిప్టాన్ (Kr) ఒక ఉత్కృష్ట వాయువు. ఇది ఆర్గాన్ కు కింద, జినాన్ కు పైన ఉంటుంది. జడవాయువు అయినందున క్రిప్టాన్, అరుదుగా దానితోనే గానీ, లేదా ఇతర మూలకాలతో గానీ పెద్దగా సంకర్షణ చెందదు. సమ్మేళనాలు కొన్ని ఉన్నప్పటికీ, అవన్నీ అస్థిరంగా ఉంటాయి, వేగంగా క్షీణిస్తాయి. క్రిప్టాన్‌ను ఎక్కువగా ఫ్లోరోసెంట్ లైట్లలో ఉపయోగిస్తారు. చాలా ఉత్కృష్ట వాయువుల లాగా క్రిప్టాన్‌కు అనేక వర్ణపట రేఖలు ఉండడం వల్ల లైటింగ్‌లో కూడా దీన్ని ఉపయోగిస్తారు.
మూలాలు
వర్గం:Pages containing element color directly వర్గం:ఆవర్తన పట్టిక పీరియడ్లు
కోయంబత్తూరు-షొరనూర్ రైలు మార్గం
కోయంబత్తూరు-షోరనూర్ లైన్ తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని కోయంబత్తూర్, కేరళలోని షోరనూర్‌లను కలుపుతుంది. పొత్తనూర్ - కోయంబత్తూర్ - మెట్టుపాళయం, మెట్టుపాళయం నుండి ఉదగమండలం వరకు నీలగిరి మౌంటైన్ రైల్వే అనే బ్రాంచ్ లైన్ ఉంది. ఈ నెట్‌వర్కు, కేరళలోని రైల్వే నెట్‌వర్కును పాలక్కాడ్ గ్యాప్ ద్వారా తమిళనాడులోని నెట్‌వర్క్‌కు కలుపుతుంది.
చరిత్ర
1856లో దక్షిణ భారతదేశంలో మొట్టమొదటి రైలు సేవ, భారతదేశంలో మూడవది మద్రాసు రైల్వే ద్వారా రాయపురం నుండి వాలాజా రోడ్ వరకు మొదలైంది. మద్రాస్ రైల్వే 1861 లో దాని ట్రంక్ మార్గాన్ని కోజికోడ్ వరకు విస్తరించింది. పోదనూరు-మెట్టుపాళయం లైను 1873లో ట్రాఫిక్‌కు తెరవబడింది. యునెస్కో హెరిటేజ్ ట్రాక్, నీలగిరి మౌంటైన్ రైల్వేను రెండు దశల్లో ప్రారంభించారు. మెట్టుపాళయం-కూనూర్ సెక్షన్ను 1899లో ప్రారంభించారు. 1908లో దీన్ని ఉదగమండలం (ఊటీ) వరకు విస్తరించారు
వేగ పరిమితి
కోయంబత్తూర్-షోరనూర్ లైన్ను "గ్రూప్ B" గా వర్గీకరించారు. ఇక్కడ వేగం 130 కిమీ/గం వరకు ఉంటుంది. ప్రస్తుతం అనుమతించిన గరిష్ట వేగం, పాలక్కాడ్ షోరనూర్ సెక్షనులో 110 కిమీ/గం.
ముంబై-చెన్నై రైలు మార్గం
ముంబై-చెన్నై రైలు మార్గం, డెక్కన్ పీఠభూమి యొక్క దక్షిణ భాగం మీదుగా చెన్నై, ముంబైలను కలిపే రైలు మార్గం. ఇది మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక, తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడు లలో 1281 km నడుస్తుంది. ముంబై-చెన్నై మార్గం డైమండ్ చతుర్భుజిలో ఒక భాగం.
చరిత్ర
భారతదేశంలో మొట్టమొదటి ప్యాసింజర్ రైలు ముంబైలోని ఛత్రపతి శివాజీ మహారాజ్ టెర్మినస్ నుండి థానే వరకు 1853 ఏప్రిల్ 16 న గ్రేట్ ఇండియన్ పెనిన్సులా రైల్వే వేసిన ట్రాక్‌పై నడిచింది. GIPR లైన్ 1854లో కళ్యాణ్ వరకు, 1856లో పశ్చిమ కనుమల పాదాల వద్ద ఉన్న పాలస్దారి రైల్వే స్టేషన్ మీదుగా ఖోపోలి వరకు విస్తరించారు. భోర్ ఘాట్ మీదుగా నిర్మాణ పనులు జరుగుతున్నప్పుడు, GIPR 1858లో ఖండాలా - పూణే ట్రాక్‌ను ప్రజలకు తెరిచింది.
పలాస్దారి నుండి ఖండాలా వరకు కలిపే భోర్ ఘాట్1862లో పూర్తయింది. తద్వారా ముంబై పూణేలను కలుపింది. 1860లలో రైల్వే ఇంజనీర్లకు పశ్చిమ కనుమలు పెద్ద అడ్డంకిగా నిలిచాయి. భోర్ ఘాట్ యొక్క శిఖరం (గతంలో భోరే ఘాట్ అని పిలుస్తారు) 2,027 అడుగుల వంపు ఉంది. "భోరే ఘాట్‌లో దాదాపు 4,000 గజాల పొడవు గల 25 సొరంగాలు ఉన్నాయి. భోరే ఘాట్‌లో మొత్తం 2,961 అడుగుల పొడవు గల ఎనిమిది ఎత్తైన వయాడక్ట్‌లు ఉన్నాయి. 7 నుండి 30 అడుగుల వరకు 22 వంతెనలు, వివిధ పరిమాణాల 81 కల్వర్టులు ఉన్నాయి."
ముంబై-చెన్నై లైన్‌లోని పూణే-రాయచూర్ సెక్టారును దశలవారీగా తెరిచారు: పూణే నుండి బార్షి రోడ్ వరకు 1859లో, బార్షి రోడ్ నుండి మోహోల్ వరకు 1860లో, మోహోల్ నుండి షోలాపూర్ వరకు 1860లో తెరిచారు. 1865లో షోలాపూర్ నుంచి దక్షిణం వైపునకు వెళ్లే లైను పనులు ప్రారంభించి 1871లో రాయచూరు వరకు విస్తరించారు. ఆ విధంగా ఈ లైన్ మద్రాసు రైల్వే లైన్‌ను కలుసుకుని నేరుగా ముంబై-చెన్నై లింక్‌ను ఏర్పాటు చేసింది.
దక్షిణ భారతదేశంలో మొట్టమొదటి ప్యాసింజర్ రైలు, భారతదేశంలో మూడవ రైలు 1856లో మద్రాసు రైల్వే (MR) ద్వారా రాయపురం నుండి వాలాజా రోడ్ (ఆర్కాట్) వరకు నడీచింది. MR తన ట్రంక్ మార్గాన్ని బేపూర్ / కడలుండి (కాలికట్ సమీపంలో) వరకు విస్తరించింది. 1861లో అరక్కోణం నుండి ఉత్తర-పశ్చిమ శాఖలో పనిని ప్రారంభించింది. బ్రాంచ్ లైన్ 1862లో రేణిగుంటకు, 1871లో రాయచూర్‌కు చేరుకుంది. ఇక్కడ ముంబై నుండి గ్రేట్ ఇండియన్ పెనిన్సులా రైల్వే లైన్‌కు అనుసంధానించబడింది.
విద్యుద్దీకరణ
2013 మే 5 న కళ్యాణ్ నుండి ఖోపోలికిమ్ కళ్యాణ్ నుండి కసరకు గతంలో ఉపయోగించిన 1.5 కెవి డిసిని 25 కెవి ఎసిగా మార్చారు. లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్-థానే-కల్యాణ్ సెక్షన్‌లో 1.5 kV DC నుండి 25 kV ACకి మార్చడం 2014 జనవరి 12 న పూర్తయింది CSMT నుండి LTT విభాగాన్ని 2015 న్ 8 న 1.5 kV DC నుండి 25 kV ACకి మార్చారు. కసర-పుణె సెక్షన్ కూడా 1.5 కెవి డిసి నుండి 25 కెవి ఎసికి మార్చబడింది.
పూణే-దౌండ్ విభాగం అలాగే దౌండ్-భిగ్వాన్ విభాగాలను 2017లో విద్యుదీకరించారు. భిగ్వాన్-కలబుర్గి సెక్షన్ విద్యుదీకరణ మార్చి 2022 నాటికి పూర్తయింది కలబుర్గి-వాడి సెక్షన్ను 2018లో విద్యుదీకరించారు.
రేణిగుంట-నందలూరు సెక్టార్ విద్యుదీకరణ 2006 లో పూర్తయింది. నందలూరు-గుంతకల్ సెక్టారును 2013 డిసెంబరు నాటికి విద్యుదీకరించారు. గుంతకల్-వాడి సెక్షన్ విద్యుదీకరణ 2015లో పూర్తయింది
పురట్చి తలైవర్ డాక్టర్ MG రామచంద్రన్ సెంట్రల్ రైల్వే స్టేషన్-తిరువళ్లూరు సెక్టార్, అలాగే బేసిన్ బ్రిడ్జ్-చెన్నై బీచ్ సెక్టార్లను 1979-80లో విద్యుదీకరించారు. తిరువళ్లు-అరక్కోణం సెక్టార్ 1982-83లో, అరక్కోణం-తిరుత్తణి సెక్టార్ 1983-84లో, తిరుత్తణి-రేణిగుంట సెక్టార్లను 1984-85లో విద్యుదీకరించారు.
ప్రయాణీకులు
ఈ లైన్‌లో ఉన్న CST ముంబై, పూణే, షోలాపూర్, MGR సెంట్రల్ స్టేషన్లు భారతీయ రైల్వేల్లో అగ్రాన ఉన్న వంద బుకింగ్ స్టేషన్‌లలో ఉన్నాయి.
వి.ఆర్. లలితాంబిక
'''డా. వి. ఆర్. లలితాంబిక''' (జననం 1962) ఒక భారతీయ ఇంజనీర్, శాస్త్రవేత్త, ఆమె భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో) లో పనిచేస్తున్నారు. ఆమె అడ్వాన్స్‌డ్ లాంచర్ టెక్నాలజీస్‌లో నిపుణురాలు, 2022 నాటికి భారతీయ వ్యోమగాములను అంతరిక్షంలోకి పంపే గగన్‌యాన్ మిషన్‌ కు నాయకత్వం వహిస్తోంది.
ప్రారంభ జీవితం
లలితాంబిక 1962లో కేరళ లోని తిరువనంతపురం లో జన్మించింది. తుంబా రాకెట్ పరీక్షా కేంద్రానికి ఆమె ఇల్లు దగ్గరగా ఉండటం వల్ల ఆమె చిన్నప్పటి నుండి ఇస్రో పట్ల ఆకర్షితమైంది. ఆమె ఇంట్లోనే లెన్స్‌లు, మైక్రోస్కోప్‌లు మొదలైన గాడ్జెట్‌లను తయారు చేసే తన తాత కారణంగా ఆమెకు సైన్స్‌ పరిచయం త్వరగా ప్రారంభమైంది. ఆమె తాత గణిత శాస్త్రవేత్త, ఖగోళ శాస్త్రవేత్త. ఆమె తండ్రి ఇంజనీరు.
ఆమె త్రివేండ్రం లోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ నుండి బి.టెక్ లో ఎలక్ట్రికల్ ఇంజనీరింగ్, ఎం.టెక్ లో కంట్రోల్ ఇంజనీరింగ్  ను  చదివింది, తరువాత త్రివేండ్రం లోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ నుండిఅభ్యసించింది. ఆమె ఇస్రోలో చేరడానికి ముందు రెండు కళాశాలల్లో పనిచేసింది. ఆమె ఇస్రోలో పనిచేసేటప్పుడు పి.హెచ్.డి చేసింది.
కెరీర్
ఆమె అడ్వాన్స్ డ్ లాంచ్ వెహికల్ టెక్నాలజీ స్పెషలిస్ట్. ఆమె 1988లో తిరువనంతపురంలోని విక్రమ్ సారాభాయ్ అంతరిక్ష కేంద్రం లో చేరారు. ఆమె రాకెట్ నియంత్రణ, మార్గదర్శక వ్యవస్థలను రూపొందించిన బృందానికి నాయకత్వం వహించింది. ఆమె ఆగ్మెంటెడ్ శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికల్ (ఏఎస్ఎల్వీ), పోలార్ శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికల్ (పిఎస్‌ఎల్‌వి), జియో సింక్రోనస్ శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికల్ (జీఎస్ఎల్వీ), రీయూజబుల్ లాంచ్ వెహికల్ (ఆర్ఎల్వీ)తో సహా వివిధ ఇస్రో రాకెట్లతో కలిసి పనిచేశారు. ఆమె 100కు పైగా అంతరిక్ష యాత్రల్లో భాగమైంది.
బెంగళూరు లోని ఇస్రో ప్రధాన కార్యాలయానికి వెళ్లడానికి ముందు, ఆమె తిరువనంతపురంలోని విఎస్ఎస్సిలో డిప్యూటీ డైరెక్టర్ (నియంత్రణ, గైడెన్స్, సిమ్యులేషన్) గా పనిచేశారు. ఆమె 2022 నాటికి భారతీయ వ్యోమగాములను అంతరిక్షంలోకి పంపే ఉద్దేశ్యంతో ఉద్దేశించిన ఇండియన్ హ్యూమన్ స్పేస్ ఫ్లైట్ ప్రోగ్రామ్ డైరెక్టర్ గా గగన్ యాన్ మిషన్ కు  నాయకత్వం వహిస్తోంది.
వ్యక్తిగత జీవితం
ఆమె భర్త ప్రదీప్ కుమార్ ఎ.బి. ప్రస్తుతం కేరళ రాష్ట్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి చైర్మన్ గా ఉన్నారు.
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1962 జననాలు వర్గం:భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ శాస్త్రవేత్తలు
మైసూరు స్టేట్ రైల్వే
మైసూర్ స్టేట్ రైల్వే (MSR) మైసూర్ రాష్ట్రంలో పనిచేసే ఒక రైల్వే. MSR 1951 ఏప్రిల్ 14 న దక్షిణ రైల్వేలో భాగమైంది.
చరిత్ర
1879లో మద్రాసు రైల్వే కంపెనీ మద్రాసు రాయపురం నుండి బెంగళూరు నగరానికి రైలు మార్గాన్ని నిర్మించింది. ఆ మార్గాన్ని బెంగళూరు నుండి మైసూర్ వరకు పొడిగింపు కోసం మైసూర్ మహారాజా ప్రత్యేకంగా ఒక రైల్వే సంస్థను స్థాపించాడు. ఈ సంస్థనే మైసూర్ స్టేట్ రైల్వేగా పిలిచారు. 1891లో మైసూర్-నంజన్‌గూడు సెక్షన్ను (25.51 కి.మీ.) ట్రాఫిక్ కోసం తెరిచారు. బీరూర్-షిమోగా సెక్షన్ను (60.74 కి.మీ.) 1899లోను, మరొక ముఖ్యమైన లైన్ యశ్వంత్పూర్-హిందూపూర్‌ను 1892-93 లోనూ తెరిచారు. 1911-12లో మైసూర్ ప్రభుత్వం రాష్ట్ర రైల్వే నిర్మాణ విభాగాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించింది. ఇది ఇంజనీర్ ఇన్ చీఫ్ అయిన Mr. EAS బెల్ నియంత్రణలో ఉంచబడింది. షిమోగా - తాళగుప్ప సెక్షనుకు 1930లో శంకుస్థాపన చేసారు. 1951లో, ఇది మద్రాసు అండ్ సదరన్ మహారాఠా రైల్వేతో కలిసి దక్షిణ రైల్వేగా ఏర్పడింది.
రోలింగ్ స్టాక్
1936లో కంపెనీకి 39 లోకోమోటివ్‌లు, 216 కోచ్‌లు, 754 గూడ్స్ వ్యాగన్‌లు ఉండేవి.
మారేడుబాక (రాజవొమ్మంగి)
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు ఉన్నాయి. బాలబడి రాజవొమ్మంగిలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఉర్లకులపాడులోను, మాధ్యమిక పాఠశాల బొర్నగూడెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల రాజవొమ్మంగిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల కోటనందూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల కాకినాడలోను, పాలీటెక్నిక్ రంపచోడవరంలోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల రంపచోడవరంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు కాకినాడలోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
మరేడుబాకలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
మరేడుబాకలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. మొబైల్ ఫోన్ ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 6 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
మరేడుబాకలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
మరేడుబాకలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, పొగాకు, జీడి
కొల్లం-సెంగొట్టాయ్ శాఖా రైలు మార్గం
కొల్లాం-సెంగోట్టై రైల్వే లైన్ (గతంలో క్విలాన్-చెంకోట లైన్ అని పిలిచేవారు) దక్షిణ భారతదేశంలోని రైలు మార్గం. ఇది కేరళ రాష్ట్రంలోని కొల్లం జంక్షను నుండి సెంగొట్టై వరకు నడుస్తుంది. క్విలాన్-షెంకోట్టా రైలు మార్గం పూర్వపు ట్రావెన్‌కోర్ రాష్ట్రంలో మొదటి రైలు మార్గం. ఇది ఒక శతాబ్దానికి పైగా పాతది. కొల్లం-సెంగోట్టై సెక్షన్ 1904లో బ్రిటీష్ వారు ప్రారంభించిన కొల్లాం - చెన్నై మీటర్-గేజ్ రైలు మార్గంలో భాగం. లైన్ పూర్తిగా బ్రాడ్ గేజ్‌గా మార్చబడింది.
కొల్లం-సెంగోట్టాయ్ మీటర్-గేజ్ మార్గ నిర్మాణాన్ని ట్రావెన్‌కోర్ మహారాజా ఉత్రం తిరునాల్ సంకల్పించాడు. దీనిని దక్షిణ భారత రైల్వే కంపెనీ, ట్రావెన్‌కోర్ రాష్ట్రం, మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ లు సంయుక్తంగా నిర్మించాయి. 1888లో సర్వే అనంతరం 1900లో పనులు ప్రారంభించి 1902 నాటికి పూర్తి చేశారు. ఈ మార్గంలో మొదటి గూడ్స్ రైలు 1902లో ప్రయాణించగా, మొదటి ప్యాసింజర్ రైలు 1904లో మొదలైంది. మొదటి మీటర్ గేజ్ సేవలను 1904 జూలై 1 న ట్రావెన్‌కోర్ మహారాజా మూలం తిరునాల్ 21 తుపాకుల వందనంతో కొల్లం నుండి మొదటి ప్యాసింజర్ రైలును జెండా ఊపి ప్రారంభించారు. బ్రిటీష్ వారు కొల్లం నుండి చెన్నైకి అటవీ ఉత్పత్తులు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, జీడిపప్పులను రవాణా చేయడానికి పశ్చిమ కనుమల దిగువ ప్రాంతంలో రైలు మార్గాన్ని నిర్మించారు.
బ్రాడ్ గేజ్ మార్పిడి
పునలూర్-సెంగోట్టై సెక్షన్ 325-కిమీ కొల్లాం-సెంగోట్టై- తెన్కాసి - తిరునెల్వేలి - తిరుచెందూర్ గేజ్ మార్పిడి ప్రాజెక్ట్‌లో భాగం. తెన్‌కాసి- విరుదునగర్ ట్రంక్ రూట్‌లో భాగం. సెంగోట్టై-తిరుచెందూర్ సెక్షన్ గేజ్ మార్పిడి పూర్తయింది.
కొల్లం-పునలూర్ సెక్షన్
కొల్లం జంక్షన్- పునలూర్ మీటర్-గేజ్ రైలు మార్గం నుండి బ్రాడ్-గేజ్ మార్పిడి పనులకు 1998లో పునలూర్ వద్ద పునాది రాయి వేయబడింది. గేజ్ మార్పిడి పనిని సులభతరం చేసేందుకు, పునలూర్-కొల్లాం మీటర్-గేజ్ విభాగంలో సేవలు 2007 మే 1 న ఆపేసారు. గేజ్ మార్పిడి దాదాపు 11 సంవత్సరాలు పట్టింది. 2010 మే 10 న మొదలైంది. పునలూర్ నుండి కొల్లం, మదురై, గురువాయూర్, కన్యాకుమారి, పాలక్కాడ్ జంక్షన్‌లను కలిపే ప్యాసింజర్ రైలు సేవలు ప్రస్తుతం నడుస్తున్నాయి.
పునలూర్-సెంగోట్టై సెక్షన్
పునలూర్ -సెంగోట్టై సెక్షన్‌లో గేజ్ మార్పిడి పనిని సులభతరం చేయడానికి, సెక్షన్‌లో రైలు సేవలను 2010 సెప్టెంబరులో ఆపేసారు. 49.2-కిమీ పునలూర్-సెంగోట్టై సెక్షన్ గేజ్ మార్పిడి పనులు 2017 డిసెంబరులో పూర్తయ్యాయి. 2018 మార్చిలో రైళ్ళు తిరగడం మొదలైంది.
నీలంబూర్-షొరనూర్ రైలు మార్గం
1840లో, బ్రిటీష్ వారు స్థిరమైన కలప సరఫరా కోసం నిలంబూరులో టేకు తోటను పెంచారు. 1923లో, మద్రాసు-షోరనూర్-మంగుళూరు లైన్‌ను నిర్వహించే దక్షిణ భారత రైల్వే కంపెనీ, ఈ అడవుల నుండి మైదాన ప్రాంతాలకు, అక్కడి నుండి ఓడరేవులకూ కలపను సులభంగా రవాణా చేయడానికి నిలంబూరు నుండి షోరనూర్ వరకు రైలును నిర్మించడానికి మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ ద్వారా ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. కంపెనీ దశలవారీగా లైన్‌ను పూర్తి చేసింది. షోరనూర్-అంగడిపురం సెక్షన్ను 1927 ఫిబ్రవరి 3 న, అంగడిప్పురం -వాణియంబలం విభాగాన్ని 1927 ఆగస్టు 3 న ప్రారంభించారు. షోరనూర్ నుండి నిలంబూర్ వరకు మొత్తం మార్గాన్ని 1927 అక్టోబర్ 26 న తెరిచారు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో, బ్రిటీష్ ఇండియా అంతటా ఉన్న అనేక రైల్వే లైన్లతో పాటు షోరనూర్ లైన్ను కూడా తొలగించి, బ్రిటీష్ యుద్ధ ప్రయత్నాలకు సహాయం చేయడానికి మధ్యప్రాచ్యానికి మళ్లించారు. ఈ లైన్ 1941లో నిలిచిపోయింది. స్వాతంత్ర్యం తరువాత, ప్రజల ఒత్తిడిపై, రైల్వే మార్గాన్ని భారతీయ రైల్వేలు దాని పూర్వపు దారి లోనే మళ్ళీ నిర్మించింది. షోర్నూర్ -అంగడిపురం లైన్ను 1953 లోను, అంగడిపురం-నిలంబూర్ మార్గాన్ని 1954 లోనూ పునఃప్రారంభించారు. టేకు తోట నేటికీ ప్రధాన పర్యాటక ఆకర్షణగా నిలుస్తోంది.
మూలాలు
వర్గం:Coordinates not on Wikidata
మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్
thumb సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్, ఎ సి (15 మార్చి 1977 - 28 నవంబర్ 2008) ఒక భారతీయ ఆర్మీ అధికారి, అతను డెప్యూటేషన్‌పై నేషనల్ సెక్యూరిటీ గార్డ్స్‌లోని ఎలైట్ 51 స్పెషల్ యాక్షన్ గ్రూప్‌లో పనిచేస్తున్నాడు. నవంబర్ 2008 ముంబై దాడుల సమయంలో అతను ఉగ్రవాదుల చర్యలో మరణించాడు. తత్ఫలితంగా, అతను 26 జనవరి 2009న రాష్ట్రపతి ప్రతిభా పాటిల్ చేత భారతదేశ అత్యున్నత శాంతికాల శౌర్య పురస్కారం అయిన అశోక చక్రను అందుకున్నాడు.
ప్రారంభ, వ్యక్తిగత జీవితం
సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ బెంగళూరులో నివసిస్తున్న ఒక కుటుంబం నుండి వచ్చారు, అక్కడ వారు కేరళ రాష్ట్రంలోని కోజికోడ్ జిల్లా చెరువన్నూర్ నుండి వచ్చారు. అతను రిటైర్డ్ ఇస్రో అధికారి కె. ఉన్నికృష్ణన్, ధనలక్ష్మి ఉన్నికృష్ణన్‌ల ఏకైక కుమారుడు.
సందీప్ 1995లో ఐ ఎస్ సి సైన్స్ స్ట్రీమ్‌లో గ్రాడ్యుయేట్ చేయడానికి ముందు ది ఫ్రాంక్ ఆంథోనీ పబ్లిక్ స్కూల్, బెంగళూరులో 14 సంవత్సరాలు గడిపాడు. అతను ఆర్మీలో చేరాలనుకున్నాడు, క్రూ కట్‌లో పాఠశాలకు కూడా హాజరయ్యాడు. అతని సహచరులు, ఉపాధ్యాయులు పాఠశాల కార్యకలాపాలు, క్రీడా కార్యక్రమాలలో చురుకుగా ఉండే మంచి అథ్లెట్ అని గుర్తు చేసుకున్నారు. అతను పాఠశాల గాయక బృందంలో సభ్యుడు, సినిమాలు చూడటం ఆనందించేవారు. సందీప్ నేహాను వివాహం చేసుకున్నాడు.
సైనిక వృత్తి[మార్చు]
సందీప్ 1995లో నేషనల్ డిఫెన్స్ అకాడమీ (ఇండియా) (ఎన్ డి ఎ), పూణే, మహారాష్ట్రలో చేరారు. అతను ఆస్కార్ స్క్వాడ్రన్ (నం. 4 బెటాలియన్)లో భాగమయ్యాడు, 94వ కోర్సు ఎన్ డి ఎలో గ్రాడ్యుయేట్ అయ్యాడు. అతను బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ డిగ్రీని కలిగి ఉన్నాడు. అతని ఎన్ డి ఎ స్నేహితులు అతన్ని "నిస్వార్థపరుడు", "ఉదారత", "ప్రశాంత పరుడు" అని గుర్తుంచుకుంటారు.
ఇండియన్ మిలిటరీ అకాడమీ (ఐ ఎమ్ ఎ), డెహ్రాడూన్‌లో, అతను 104వ రెగ్యులర్ కోర్సులో భాగం. 12 జూన్ 1999న, అతను ఐ ఎమ్ ఎ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. భారత సైన్యంలోని బీహార్ రెజిమెంట్[2] (పదాతి దళం) 7వ బెటాలియన్‌లో లెఫ్టినెంట్‌గా నియమించబడ్డాడు. జూలై 1999లో ఆపరేషన్ విజయ్ సమయంలో, పాకిస్తాన్ సైనికులు భారీ ఫిరంగి కాల్పులు, చిన్నపాటి ఆయుధాల కాల్పులను ఎదుర్కొంటూ ఫార్వర్డ్ పోస్ట్‌ల వద్ద సానుకూలంగా పరిగణించబడ్డాడు. 31 డిసెంబర్ 1999 సాయంత్రం, సందీప్ ఆరుగురు సైనికులతో కూడిన బృందానికి నాయకత్వం వహించాడు, ప్రత్యర్థి వైపు నుండి 200 మీటర్ల దూరంలో, ప్రత్యక్ష పరిశీలన,కాల్పుల్లో ఒక పోస్ట్‌ను ఏర్పాటు చేయగలిగాడు.
సందీప్ 12 జూన్ 2003న కెప్టెన్‌గా గణనీయమైన ప్రమోషన్ పొందాడు, తర్వాత 13 జూన్ 2005న మేజర్‌గా ప్రమోషన్ పొందాడు. ఇండియన్ ఆర్మీలో అత్యంత కష్టతరమైన కోర్సుగా పరిగణించబడే 'ఘటక్ కోర్సు' (బెల్గ్వామ్‌లోని ఇన్‌ఫాంట్రీ వింగ్ కమాండో స్కూల్‌లో), సందీప్ రెండుసార్లు "ఇన్‌ఫెంట్రీ వింగ్ కమాండో స్కూల్‌లో "ఇన్‌స్ట్రక్టర్ గ్రేడింగ్", ప్రశంసలు పొందుతూ అగ్రస్థానంలో నిలిచాడు.
అతను గుల్మార్గ్‌లోని హై ఆల్టిట్యూడ్ వార్‌ఫేర్ స్కూల్‌లో కూడా శిక్షణ పొందాడు. సియాచిన్, జమ్మూ, కాశ్మీర్, గుజరాత్ (2002 గుజరాత్ అల్లర్ల సమయంలో), హైదరాబాద్, రాజస్థాన్‌తో సహా వివిధ ప్రదేశాలలో పనిచేసిన తరువాత, అతను నేషనల్ సెక్యూరిటీ గార్డ్స్‌లో చేరడానికి ఎంపికయ్యాడు. శిక్షణ పూర్తయిన తర్వాత, అతను జనవరి 2007న ఎన్ ఎస్ జి 51 స్పెషల్ యాక్షన్ గ్రూప్ (51 ఎస్ ఎ జి)  శిక్షణ అధికారిగా నియమించబడ్డాడు, ఎన్ ఎస్ జి  వివిధ కార్యకలాపాలలో కూడా పాల్గొన్నాడు.
ఆపరేషన్ బ్లాక్ టోర్నాడో[మార్చు]
26 నవంబర్ 2008 రాత్రి, దక్షిణ ముంబై లోని అనేక దిగ్గజ భవనాలపై దాడి జరిగింది. బందీలుగా ఉన్న భవనాల్లో 100 ఏళ్ల నాటి తాజ్ మహల్ ప్యాలెస్ హోటల్ ఒకటి. మేజర్ సందీప్ బందీలను రక్షించేందుకు హోటల్‌లో మోహరించిన 51 స్పెషల్ యాక్షన్ గ్రూప్ (51 ఎస్ ఎ జి) టీమ్ కమాండర్. 10 మంది కమాండోల బృందంతో హోటల్‌లోకి ప్రవేశించిన అతను మెట్ల ద్వారా ఆరో అంతస్తుకు చేరుకున్నాడు. ఆరు, ఐదవ అంతస్తులలోని బందీలను ఖాళీ చేసిన తరువాత, బృందం మెట్లు దిగుతుండగా, వారు లోపల నుండి తాళం వేసి ఉన్న నాల్గవ అంతస్తులోని ఒక గదిలో ఉగ్రవాదులను అనుమానించారు. కమాండోలు తలుపులు బద్దలు కొట్టడంతో, ఉగ్రవాదులు జరిపిన కాల్పులు కమాండో సునీల్ కుమార్ యాదవ్‌కు రెండు కాళ్లకు తగిలాయి. మేజర్ సందీప్ యాదవ్‌ను రక్షించి, ఖాళీ చేయగలిగాడు, అయితే తీవ్రవాదులు గదిలో గ్రెనేడ్‌ను పేల్చడంతో అదృశ్యమయ్యారు. మేజర్ సందీప్, అతని బృందం దాదాపు 15 గంటల పాటు హోటల్ నుండి బందీలను ఖాళీ చేయడాన్ని కొనసాగించారు. నవంబర్ 27వ తేదీన, అర్ధరాత్రి సమయంలో మేజర్ సందీప్, అతని బృందం హోటల్ సెంట్రల్ మెట్ల మార్గంలో వెళ్లాలని నిర్ణయించుకున్నారు, ఇది పెద్ద ప్రమాదం అని వారికి తెలుసు, ఎందుకంటే వారు హోటల్  అన్ని వైపుల నుండి బహిర్గతమయ్యారు. అయితే ఉగ్రవాదులను గుర్తించడానికి,హోటల్ లోపల చిక్కుకున్న మరింత మంది బందీలను రక్షించడానికి ఇది ఏకైక మార్గం కాబట్టి వారు తీసుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉన్న రిస్క్ ఇది. ఊహించినట్లుగానే, కమాండోలు సెంట్రల్ మెట్ల మీదుగా వస్తున్నట్లు చూసినప్పుడు, వారు మొదటి అంతస్తు నుండి ఎన్ ఎస్ జి బృందాన్ని మెరుపుదాడి చేశారు, ఇందులో కమాండో సునీల్ కుమార్ జోధా తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. సందీప్ వెంటనే అతని తరలింపుకు ఏర్పాట్లు చేశాడు, ఉగ్రవాదులతో కాల్పులు జరపడం కొనసాగించాడు. ఉగ్రవాదులు పక్క అంతస్తుకు పారిపోయేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నందున ఒంటరిగా వెంబడించాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. ఆ తర్వాత జరిగిన ఎన్‌కౌంటర్‌లో, అతను నలుగురు ఉగ్రవాదులను తాజ్ మహల్ హోటల్‌కు ఉత్తరం వైపున ఉన్న బాల్‌రూమ్‌కు మూలన పడేయగలిగాడు, ఒంటరిగా తన జీవితాన్ని త్యాగం చేశాడు. ఎన్‌ఎస్‌జి అధికారులు తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, అతని చివరి మాటలు, "పైకి రావద్దు, నేను వాటిని నిర్వహిస్తాను." ఎన్ ఎస్ జి కమాండోలు ముంబై తాజ్ హోటల్‌లోని బాల్‌రూమ్, వాసాబి రెస్టారెంట్‌లో చిక్కుకున్న నలుగురు ఉగ్రవాదులను తర్వాత అంతమొందించారు.
అశోక చక్ర అనులేఖనం[మార్చు]
సందీప్ తల్లి 26 జనవరి 2009న రాష్ట్రపతి ప్రతిభా పాటిల్ నుండి అశోక చక్రాన్ని అందుకుంటున్నారు
అశోక చక్ర అవార్డ్‌కి సంబంధించిన అధికారిక ప్రస్తావన ఇలా ఉంది:
ఐ సి-58660 మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ బీహార్ రెజిమెంట్/51 ప్రత్యేక యాక్షన్ గ్రూప్ (మరణానంతరం)
మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ 27 నవంబర్ 2008న ముంబైలోని హోటల్ తాజ్ మహల్ నుండి ఉగ్రవాదులను ఏరివేయడానికి ప్రారంభించిన కమాండో ఆపరేషన్‌కు నాయకత్వం వహించాడు, అందులో అతను 14 మంది బందీలను రక్షించాడు.
ఆపరేషన్ సమయంలో, అతని బృందం తీవ్రమైన శత్రు కాల్పులకు గురైంది, దీనిలో అతని జట్టు సభ్యులలో ఒకరు తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. మేజర్ సందీప్ ఖచ్చితమైన కాల్పులతో ఉగ్రవాదులను మట్టుబెట్టి, గాయపడిన కమాండోను సురక్షితంగా రక్షించాడు. ఈ క్రమంలో అతడి కుడి చేతికి కాల్పులు జరిగాయి. గాయాలు ఉన్నప్పటికీ, అతను తన చివరి శ్వాస వరకు ఉగ్రవాదులతో పోరాడుతూనే ఉన్నాడు.
మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ అత్యున్నత స్థాయి సహచరత్వం, నాయకత్వంతో పాటు అత్యంత ప్రస్ఫుటమైన ధైర్యాన్ని ప్రదర్శించారు, దేశం కోసం అత్యున్నత త్యాగం చేశారు.
అంత్యక్రియలు[మార్చు]
యలహంక న్యూటౌన్‌లోని మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ రోడ్
సందీప్ అంత్యక్రియల వద్ద, సంతాపకులు "సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ అమర్ రహే" ("సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ (పేరు) శాశ్వతంగా ఉండనివ్వండి") అని నినాదాలు చేశారు. నివాళులర్పించేందుకు ఆయన బెంగళూరు ఇంటి బయట వేలాది మంది బారులు తీరారు. అతని అంత్యక్రియలు పూర్తి సైనిక లాంఛనాలతో జరిగాయి.
బెంగుళూరులోని మదర్ డెయిరీ డబుల్ రోడ్, 4.5 కిమీ (2.8 మైళ్ళు) విస్తీర్ణంలో దొడ్డబల్లాపూర్ రోడ్‌లోని ఫెడరల్ మొగల్ నుండి యలహంక న్యూ టౌన్‌లోని ఎమ్ ఎస్ పాళ్య జంక్షన్ వరకు, అతని గౌరవార్థం మేజర్ సందీప్ ఉన్నికృష్ణన్ రోడ్‌గా పేరు మార్చబడింది. బెంగళూరులోని రామమూర్తి నగర్ ఔటర్ రింగ్ రోడ్ జంక్షన్‌లో సందీప్ ప్రతిమను ఏర్పాటు చేశారు, అతని గౌరవార్థం ఆ పేరు పెట్టారు.
ముంబైలోని జోగేశ్వరి విఖ్రోలి లింక్ రోడ్‌లోని ఇండియన్ ఎడ్యుకేషన్ సొసైటీ ప్రవేశ ద్వారం వద్ద సందీప్ ప్రతిమ ఉంది, అతని త్యాగాన్ని పురస్కరించుకుని యువ విద్యార్థులకు స్ఫూర్తినిస్తుంది.
బయోపిక్[మార్చు]
సోనీ పిక్చర్స్ ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్, మేజర్, మేజర్ సందీప్ అనే రెండు టైటిల్‌లను నిర్మాతల సంఘంలో రిజిస్టర్ చేసింది, అతని జీవితంపై బయోపిక్ చేయడానికి వారి ప్రయత్నంలో ఉంది. "ఇది కేవలం దాడికి సంబంధించినది మాత్రమే కాదు, బయోపిక్‌కి సంబంధించినది. స్టూడియో వ్యక్తిగత హక్కులు, ఉద్యోగ సంబంధిత హక్కులను పొందడానికి మేజర్ సందీప్ కుటుంబంతో చర్చలు జరుపుతోంది, దివంగత సైనికుడికి నివాళులు అర్పించేందుకు ఆసక్తిగా ఉంది". ఒక వాణిజ్య మూలం చెప్పింది. "కథ కూడా ఆసక్తికరంగా ఉంది, అతను కాల్చబడినప్పుడు గాయపడిన కామ్రేడ్‌ని రక్షించడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాడు, తరువాత అతను గాయాలతో మరణించాడు. చిత్రంలో చాలా పొరలు ఉన్నాయి" అని మూలం పేర్కొంది.
మేజర్ అనే టైటిల్‌తో తెరకెక్కిన ఈ చిత్రంలో అడివి శేష్ మేజర్ సందీప్ టైటిల్ రోల్‌లో నటిస్తున్నారు. ఈ చిత్రాన్ని నటుడు మహేష్ బాబు నిర్మించారు. చిత్రం ప్రధాన ఫోటోగ్రఫీ ఫిబ్రవరి 2020లో ప్రారంభమైంది, 3 జూన్ 2022న ప్రపంచవ్యాప్తంగా విడుదలైంది.
మూలాలు
వర్గం:1977 జననాలు వర్గం:బెంగళూరు నుంచి వచ్చిన సైనిక సిబ్బంది వర్గం:2008 ముంబై దాడుల బాధితులు వర్గం:కేరళకు చెందిన సైనిక సిబ్బంది వర్గం:అశోక చక్రం వర్గం:2008 మరణాలు
జోలార్‌పేట-షొరనూర్ రైలు మార్గం
జోలార్‌పేట-షోరనూర్ లైన్ చెన్నై సెంట్రల్-బెంగళూరు సిటీ లైన్‌లోని జోలార్‌పేటను, కేరళలోని షోరనూర్‌ను కలుపుతుంది. జోలార్‌పేట వద్ద అరక్కోణం, కాట్పాడి మీదుగా చెన్నై/తిరుపతి వైపు నుండి అనేక శాఖల లైన్లు వస్తాయి. అవి - జోలార్‌పేట-బంగారుపేట్-బెంగళూరు, సేలం-ఓమలూరు-మెట్టూర్ డ్యామ్/ధర్మపురి-హోసూర్-యశ్వంతపూర్, సేలం-నమక్కల్-కరూర్, సేలం-విరుద్ధాపురం-విరుద్ధాపురం ఈరోడ్-కరూర్, ఇరుగూర్/పోదనూరు-కోయంబత్తూరు-మెట్టుపాళయం, పాలక్కాడ్-దిండిగల్. షోరనూర్ నుండి, రైల్వే లైన్లు కేరళలోని కోజికోడ్, నిలంబూర్, త్రిస్సూర్ వైపున మరింత శాఖలుగా ఉన్నాయి. ఈ నెట్‌వర్క్ కేరళలోని రైల్వే నెట్‌వర్క్‌ను తమిళనాడు, కర్ణాటకలోని నెట్‌వర్క్‌లకు, ఆ తర్వాత ఇతర రాష్ట్రాలకూ అనుసంధానిస్తుంది.
చరిత్ర
మీటర్-గేజ్ పోడనూర్-మెట్టుపాళయం లైన్ను 1873లో తెరిచారు. యునెస్కో హెరిటేజ్ ట్రాక్, నీలగిరి మౌంటైన్ రైల్వే ను రెండు దశల్లో ప్రారంభించారు. మెట్టుపాళయం-కూనూర్ సెక్షన్ను 1899లో ప్రారంభించారు. దీన్ని 1908 లో ఉదగమండలం (ఊటీ) వరకు విస్తరించారు. పోదనూరు-మెట్టుపాళయం సెక్షన్ను 2000ల ప్రారంభంలో బ్రాడ్ గేజ్‌గా మార్చారు.
రెండు నారో గేజ్ కరువు-రక్షణ మార్గాలను ఇరవయ్యవ శతాబ్దం ప్రారంభ సంవత్సరాల్లో తెరవడం జరిగింది. 25.25 mi పొడవున్న తిరుపత్తూరు-కృష్ణగిరి లైన్ 1905లోను, 18.5 mi -పొడవున్న మొరప్పూర్-ధర్మపురి లైన్ను 1906లోనూ ప్రారంభించారు. దీన్ని – 54.5 mi పొడవున హోసూర్ వరకు పొడిగించారు. హోసూర్-ధర్మపురి లైన్ను 1941లో నిలిపివేసారు. ఇతర రెండు లైన్లను 1945లో మూసివేసారు.
అరక్కోణం-జోలార్‌పేట-సేలం-ఈరోడ్-పాలక్కాడ్-ఎర్నాకులం లైన్ను "గ్రూప్ B" లైన్‌గా వర్గీకరించబడినప్పటికీ, దీని వేగం 130 km/h వరకు ఉంటుంది. గరిష్టంగా అనుమతించిన వేగం 110 కిమీ/గం
ఈరోడ్ లోని డీజిల్ లోకో షెడ్డులో WDM-2, WDM-3A, WDM-3D, WDG-3A, WDG-4 లోకోలు ఉన్నాయి. ఈరోడ్ లోనే ఉన్న ఎలక్ట్రిక్ లోకో షెడ్డులో WAG-7, WAP-4, WAP-7 లోకోలున్నాయి. ఇది భారతీయ రైల్వేలలో అతిపెద్ద WAP-4 లోకో షెడ్డు. దేశంలోని ఎలక్ట్రిక్ రైళ్ల కోసం కొన్ని పొడవైన మార్గాలను నిర్వహిస్తుంది.
జోలార్‌పేటలో ఎలక్ట్రిక్/డీజిల్ ట్రిప్ షెడ్ ఉంది.
ప్రయాణీకుల కదలిక
ఈ లైన్‌లో ఉన్న సేలం, కోయంబత్తూర్, ఈరోడ్, పాలక్కాడ్‌లు భారతీయ రైల్వేలోని టాప్ వంద బుకింగ్ స్టేషన్‌లలో ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:బెంగుళూరు రైల్వే డివిజను వర్గం:చెన్నై రైల్వే డివిజను
దొనరాయి
దొనరాయి, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, వై. రామవరం మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన వై. రామవరం నుండి 12 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన రాజమండ్రి నుండి 111 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 12 ఇళ్లతో, 51 జనాభాతో 47 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 24, ఆడవారి సంఖ్య 27. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 51. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 586748 .పిన్ కోడ్: 533483.
విద్యా సౌకర్యాలు
సమీప ప్రాథమిక పాఠశాల భీముడుగడ్డలోను, బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు మారేడుమిల్లిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల మారేడుమిల్లిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు రంపచోడవరంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల రాజానగరంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు రంపచోడవరంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం రంపచోడవరంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల రాజమండ్రి లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. మొబైల్ ఫోన్ ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.