cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
జుంపా లహరి
నిలంజన సుధేష్ణ "జుంపా" లహరి (ঝুম্পা লাহিড়ী; జ.1967, జూలై 11) భారతీయ సంతతికి చెందిన అమెరికా రచయిత్రి. 1999 లో ఈమె రచించిన సంక్షిప్త కథల సంపుటి "ఇంటర్ ప్రిటర్ ఆఫ్ మలాడీస్" 2000 సంవత్సరానికి గాను ప్రఖ్యాత పులిట్జర్ అవార్డు అందుకుంది. ఆమె మొదటి నవల ది నేమ్‌సేక్ (2003) ప్రసిద్ధ సినిమాగా అదే పేరుతో తీయబడింది. ఆమె బాల్యనామం "నిలంజన సుధేష్ణ". కానీ ఆమె "జుంపా" అనే కలం పేరుతో రచనలు చేస్తుంది. ఆమె "ప్రెసిడెంట్స్ కమిటీ ఆన్ ద ఆర్ట్స్ అండ్ హుమానిటీస్"లో సభ్యురాలిగా అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల అధ్యక్షుడు బరాక్ ఒబామా చే నియమింపబడింది. (ఆమె ఆగస్టు 2017 లో ఆ కమిటీ సభ్యత్వానికి రాజీనామా చేసి అప్పటి అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్కు "మీ ద్వేషపూరిత వాక్చాతుర్యం గల మీ పదాలు, చర్యల నుండి దూరంగా ఉండేందుకు గాను నేను రాజీనామా చేస్తున్నాను" అనే సూచనను అందించింది. ఆమె రాసిన పుస్తకం "ద లోలాండ్" 2013లో ప్రచురితమయింది. ఈ పుస్తకం మ్యాన్ బుకర్ ప్రైజ్, నేషనల్ బుక్ అవార్డ్ ఫిక్షన్ లకు నామినేట్ చేయబడింది. ఆమె ప్రస్తుతం "ప్రిన్స్‌టన్ విశ్వవిద్యాలయం"లో సృజనాత్మక రచనల యొక్క విభాగంలో ప్రొఫెసర్ గా ఉంది.
వ్యక్తిగత జీవితం
జుంపా 1967 జూలై 11న లండన్లో జన్మించింది. ఆమె భారతదేశంలోని పశ్చిమ బెంగాల్ నుండి అమెరికా వలసదారులైన బెంగాలీ కుటుంబానికి చెందినది. ఆమె కుటుంబం తన రెండవ యేట అమెరికాకు వెళ్ళింది. ఆమె రోడే ద్వీపంలోని కింగ్‌స్టన్ లో పెరిగింది. అక్కడ ఆమె తండ్రి అమర్ లహరి యూనివర్శిటీ ఆఫ్ రోడే ఐలాండ్ వద్ద లైబ్రేరియన్ గా పనిచేసేవాడు. అతడు "ద థర్డ్ అండ్ ఫైనల్ కాంటినెంట్" పుస్తకంలో ప్రధాన పాత్ర. ఆమె తల్లి తన పిల్లలను బెంగాలీ సంస్కృతిలో పెంచాలని కోరుకునేది. ఆమె కుటుంబ సభ్యులు తరచుగా కలకత్తా (ప్రస్తుతంకోల్‌కతా) లో గల తమ బంధువులను సందర్శిస్తూ ఉండేవారు.
ఆమె రోడ్ ఐలాండ్ లోని కింగ్‌స్టన్ వద్ద కిండర్ గార్టెన్ విద్యను ప్రారంభించినపుడు ఆమె ఉపాధ్యాయిని ఆమెను "జుంపా" అనే పేరుతో పిలవాలని నిశ్చయించుకుంది. ఆమె "అసలు పేరు" కంటే సులువుగా ఉచ్ఛరించగలిగినందున ఈ పేరుతో పిలిచేది. ఆమె గుర్తింపుపై గల సందిగ్ధత యొక్క అనిశ్చితత్వం, ఆమె రాసిన ది నేమ్‌సేక్లో ప్రధాన పాత్ర "గొగోల్" ద్వారా చూపడానికి ప్రేరేపించబడింది. ఆమె సౌత్ కింగ్ స్టౌన్ హైస్కూలులో గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేసింది. ఆమె 1989 లో బెర్నార్డ్ కళాశాల నుండి ఆంగ్ల సాహిత్యంలో బి.ఎ డిగ్రీని పొందింది. ఆమె బోస్టన్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి అనేక డిగ్రీలను చేసింది. వాటిలో ఆంగ్ల భాషాలో ఎం.ఎ, సృజనాత్మక రచనలలో ఎం.ఫ్.ఎ, కంపేరటివ్ లిటరేచర్ లో ఎం.ఎ, పునరుజ్జివన శాస్త్రంలో పి.హెచ్.డిలు ఉన్నాయి. ఆమె 1997–199 కాలంలో ఫైన్‌ఆర్ట్స్ వర్క్ సెంటర్ లో ఫెలోషిప్ పొందింది. ఆమె బోస్టన్ విశ్వవిద్యాలయం మైర్యు రోడే ఐలాండ్ స్కూల్ ఆఫ్ డిసెన్ లలో క్రియేటివ్ రైటింగ్ గూర్చి బోధించింది.
2001లో ఆమె అప్పట్లో "టైమ్" లాటిన్ అమెరికాలో డిప్యూటీ ఎడిటర్, జర్నలిస్టు అయిన అల్బెర్టో వోర్వోలియస్ బుష్ ను వివాహమాడింది. అతడు ప్రస్తుతం ఆ పత్రికకు సీనియర్ ఎడిటర్ గా ఉన్నాడు. ఆమె ప్రస్తుతం తన భర్త, ఇద్దరు పిల్లలు ఆక్టావియో (జ.2002), నూర్ (జ.2005) లతో కలసి రోమ్‌లో నివసిస్తుంది. ఆమె 2015, జూలై 1 న పిన్సిటన్ విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసర్ గా చేరి సృజనాత్మక రచనల గూర్చి బోధిస్తోంది.
సాహితీ జీవితం
2003 లో ఆమె ది నేమ్‌సేక్ అనే నవలను రాసింది. గంగూలీ కుటుంబానికి చెందిన జీవితంలో ఈ కథ 30 సంవత్సరాలలో విస్తరించబడి ఉంది. కలకత్తాలో పుట్టిన కుటుంబపు పిల్లలు గోగోల్, సోనియాలతోపాటు అమెరికాకు వెళతారు. పిల్లలు అమెరికాలో పెరుగుతూన్న క్రమంలో సాంస్కృతిక అంతరాన్ని ఎదుర్కొంటారు. ఈ నవల పేరుతో ది నేమ్‌సేక్" అనే చిత్రం రూపొంది మార్చి 2007 లో విడుదలయింది. ఈ చిత్రానికి మీరానాయర్ దర్శకత్వం వహించింది. ఈ చిత్రంలో కాల్ పెన్న్ గొగోల్ పాత్రలో, టాబూ, ఇర్ఫాన్ ఖాన్ లు వారి తల్లిదంద్రుల పాత్రలలో నటించారు. ఆ చిత్రంలో లహరి అతిథి పాత్రలో "ఆంట్ జుంపా"గా నటించింది.
ఆమె రెండవ కథా సంకలనం "అనక్యూస్టోమెడ్ ఎర్త్" 2008, ఏప్రిల్ 1 న విడుదలయింది. ఈ పుస్తకం ద న్యూయార్క్ టైమ్స్ బెస్ట్ సెల్లర్ జాబితాలో మొదటి స్థానంలో నిలిచింది.
"న్యూయార్కెర్" పత్రికలో ఆమె రాసిన అనేక కథలు, ఫిక్షన్, నాన్‌ ఫిక్షన్ కథలు, ఆమె తన తల్లితో గల సంబంధంలో ఆహారం యొక్క ఆవశ్యకతను తెలియజేసే కథ "కుకింగ్ లెసన్స్" వంటివి ప్రచురితమయ్యాయి.
2005 నుండి రచయితలకు మేధావుల సహకారం, స్నేహం అందిచేందుకు నెలకొల్పిన సంస్థ "పెన్ అమెరికన్ సెంటర్"కు ఉపాధ్యక్షురాలిగా ఉంది.
2010 ఫిబ్రవరిలో "కమిటీ ఆన్ ద ఆర్ట్స్ అండ్ హుమానిటీస్"కు ఐదుగురు సభ్యులలో ఒకతెగా నియమిపబడింది.
2013 సెప్టెంబరులో ఆమె రాసిన "ద లోలాండ్" నవల మ్యాన్ బుకర్ ప్రైజ్ జాబితాలో స్థానం పొందింది. తరువాత నెలలో అది నేషనల్ బుక్ అవార్డ్ ఫర్ ఫిక్షన్ జాబితాలో స్థానం పొందినది. 2013 అక్టోబరు 16 న ఫైనలిస్టుగా ఎంపిక కాబడింది. అయినప్పటికీ 2013 నవంబరు 20 న జేమ్స్ మెక్ బ్రైడ్ రాసిన "ద గుడ్ లార్డ్ బర్డ్" పురస్కారానికి ఎంపిక కాబడింది.
ఆమె రాసిన నాన్-ఫిక్షన్ వ్యాసాల సమాహారం "టీచ్ యువర్‌సెల్ఫ్ ఇటాలియన్ " 'ద న్యూ యార్కెర్" పత్రికలో ప్రచురితమయింది.
టెలివిజన్
ఆమె హెచ్.బి.ఒ టెలివిజన్ లోని "ఇన్ ట్రీట్‌మెంట్" కార్యక్రమంలో మూడవ సీజన్ లో పనిచేసింది. ఆ సీజన్ లో సునీల్ పాత్రధారి, వితంతువులు భారతదేశం నుండి యునైటెడ్ స్టేట్స్ కు వలస వెళ్ళి సాంస్కృతిక సమస్యలను ఎదుర్కొంటారు.
బయటి లంకెలు
వర్గం:అమెరికన్ రచయిత్రులు వర్గం:1967 జననాలు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
గోరంట్ల రాజేంద్రప్రసాద్
గోరంట్ల రాజేంద్రప్రసాద్ రామానాయుడు తో కలిసి ఎన్నో చిత్రాలకు సహ నిర్మాతగా వ్యవహరించారు. 1963లో రాముడు భీముడు చిత్రం భాగస్వామిగా సినిమా రంగంలోకి అడుగు పెట్టారు. అలాగే ప్రతిజ్ఞా పాలన, శ్రీకృష్ణ తులాభారం, స్త్రీ జన్మ, జీవన తరంగాలు చిత్రాలను నిర్మించారు. ఆ తర్వాత మాధవి పిక్చర్స్ సంస్థను స్థాపించి అక్కినేని నాగేశ్వరరావు హీరోగా బందిపోటు దొంగలు, కురుక్షేత్రం, దొరబాబు, ఆటగాడు, సుపుత్రుడు తదితర చిత్రాలు నిర్మించారు.
మరణం
86 సంవత్సరాల గోరంట్ల రాజేంద్ర ప్రసాద్ అనారోగ్యం కారణంగా 2022 జులై 7న కన్నుమూశారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు వర్గం:2022 మరణాలు వర్గం:తెలుగు సినిమా పంపిణీదారులు
అనిల్ సుంకర
సినిమారంగం
అనిల్ సుంకర, 14 రీల్స్ ఎంటర్టైన్మెంట్ పతాకంపై నమో వెంకటేశ, 1 - నేనొక్కడినే, లెజెండ్, ఆగడు, కృష్ణ గాడి వీర ప్రేమ గాథ, హైపర్, లై మొదలైన సినిమాలను, ఎకె ఎంటర్టైన్మెంట్స్ పతాకంపై బిందాస్, ఆహా నా పెళ్ళంట, యాక్షన్ 3D, జేమ్స్ బాండ్, రన్, ఈడోరకం ఆడోరకం, ఈడు గోల్డ్ ఎహె, కిట్టు ఉన్నాడు జాగ్రత్త, అంధగాడు, కిరాక్‌ పార్టీ, రాజుగాడు, సీత, చాణక్య మొదలైన సినిమాలను నిర్మించాడు. 2013లో యాక్షన్ 3D చిత్రానికి దర్శకత్వం వహించాడు. మహాసముద్రం సినిమా, ఏ.పి.జె. అబ్దుల్ కలామ్ బయోపిక్ నిర్మాణ దశలో ఉన్నాయి.
సినిమాలు
నిర్మాతగా
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు
ప్రేమవతీపేట్
ప్రేమవతీపేట్ తెలంగాణ రాష్ట్రం, రంగారెడ్డి జిల్లా, రాజేంద్రనగర్ మండలంలోని గ్రామం.
సమీప ప్రాంతాలు
ఇక్కడికి సమీపంలో శివరాంపల్లి, చంద్రిక కాలనీ, ఆచార్య జయశంకర్ వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం, ప్రశాంత్ కాలనీ, ఇంద్రారెడ్డి నగర్, పుప్పల్‌గూడ, కిస్మత్‌పూర్ మొదలైన ప్రాంతాలు ఉన్నాయి.
రవాణా
తెలంగాణ రాష్ట్ర రోడ్డు రవాణా సంస్థ ఆధ్వర్యంలో ప్రేమవతీపేట్ నుండి ఈసిఐఎల్, ఆచార్య జయశంకర్ వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం, మెహదీపట్నం, సికింద్రాబాద్ జంక్షన్, టోలిచౌకి, కోఠి, శంషాబాద్, రాజీవ్ గాంధీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం, శివరాంపల్లి, ఉప్పల్ మొదలైన ప్రాంతాలకు బస్సు సౌకర్యం ఉంది.
అనేకెరె
అనేకెరె భారతదేశం లోని కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని ఒక గ్రామం. ఇది హాసన్ జిల్లాలోని చన్నరాయపట్నం తాలూకాలో ఉంది. ఈ గ్రామంలో హోయసల సామ్రాజ్య కాలంలో నిర్మించిన చెన్నకేశవ దేవాలయం ఉంది.
ఉత్సవాలు
ఉగాది పండుగ తర్వాత 2వ మంగళవారం ఆనెకెరె అమ్మవారి కార్ల ఉత్సవం జరుపుకుంటారు. ఆనెకెరె, మరో రెండు పొరుగు గ్రామాలలో జరిపే చాలా పెద్ద జాతరలలో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:కర్ణాటక గ్రామాలు
కేక్
thumb|కేక్ చిత్రం (జర్మన్ చాక్లెట్ కేక్) కేక్ పిండి నుండి తయారైన ఒక మిఠాయి, సాధారణంగా చక్కెర, ఇతర పదార్థాలతో, బేక్ చేసినవి. వాటి పాత విధానాలలో, బ్రెడ్‌లో జరిగిన మార్పులే కేకులు, కానీ ఇప్పుడు కేకులు సులభమైన పద్దతులలో ఎన్నో రకాలుగా లేదా మరింత ఆకర్షణీయంగా, అంటే పేస్ట్రీలు, మెరింగ్యూస్, కస్టర్డ్స్ మరియు పైస్ వంటి ఇతర డెజర్ట్‌ల లక్షణాలతో కలిసిపోతున్నాయి.
చరిత్ర
"కేక్" అనే పదానికి సుదీర్ఘ చరిత్ర ఉంది. ఈ పదం, పాత నార్స్ పదం "కాకా" నుండి వచ్చిన వైకింగ్ మూలానికి చెందినది.
పూర్వకాలపు గ్రీకులు కేక్ πλακοῦς (ప్లాకస్) అని పిలిచేవారు, ఇది "ఫ్లాట్", πλακόεις (ప్లాకోయిస్) అనే పదం నుంచి వచ్చింది. గుడ్లు, పాలు, పప్పుగింజలు మరియు తేనె కలిపిన పిండితో దీనిని కాల్చి చేసేవారు. వారి వద్ద "సాతురా" అనే ఒక కేక్ కూడా ఉండేది, ఇది ఫ్లాట్ హెవీ కేక్. రోమన్ కాలంలో, కేక్ పేరు "మావి" గా మారింది, ఇది గ్రీకు పదం నుంచి తీసుకోబడింది. ఒక మావి పేస్ట్రీ బేస్ బయట లేదా పేస్ట్రీ కేసు లోపల కాల్చబడేది.
కేక్ పిండి
ఎక్కువగా పిండితో గ్లూటెన్ నిష్పత్తితో ఉన్న ప్రత్యేక కేక్ పిండిని చక్కటి ఆకృతి గల, మృదువైన, తక్కువ ప్రోటీన్ గల గోధుమల నుండి తయారు చేస్తారు. ఇది గట్టిగా బ్లీచింగ్ మరియు అన్ని విధాలుగా ఉన్న పిండితో పోల్చినప్పుడు, కేక్ పిండి తేలికగా, తక్కువ పలుచగా ఉండి కేక్‌లకు ఎంతో బాగుంటుంది. అంటే, ఏంజెల్ ఫుడ్ కేక్ వంటి మృదువైన, తేలికకైన / లేదా ప్రకాశవంతమైన తెల్లగా ఉండే కేక్‌లలో ఇది ఎక్కువగా వాడబడుతుంది లేదా ప్రాధాన్యత ఇవ్వబడుతుంది.
వంటపని
ఒక కేక్ సరిగా కాల్చడంలో పొరపాటు జరగవచ్చు, దీనిని "ఫాలింగ్" అంటారు. "ఫాల్స్" కేకులలో, భాగాలు చెదిరిపోవచ్చు లేదా కలిసిపోవచ్చు, ఎందుకంటే, ఇది తక్కువగా కాలినప్పుడు బేకింగ్ ప్రక్రియ ప్రారంభంలో చాలా వేడిగా ఉండే ఓవెన్లో ఉంచినప్పుడు, చాలా తక్కువ లేదా చాలా వేడిగా ఉండే ఉష్ణోగ్రత వద్ద కాల్చబడుతుంది
మూలాలు
వర్గం:వంటలు
పశ్చిమ బెంగాల్ తాలూకాలు
right|thumb|300px|భారతదేశం పాలనా వ్యవస్థ విభాగాలుపాలనా వ్వవస్థ పరంగా భారత దేశం కొన్ని రాష్ట్రాల సముదాయం (Union of States). ప్రతి రాష్ట్రాన్ని కొన్ని జిల్లాలుగా విభజించారు. (కొన్ని రాష్ట్రాలలో కొన్ని జిల్లాలను కలిపి ఒక రెవిన్యూ డివిజన్‌గా కూడా పరిగణిస్తారు.) ఒక్కొక్క జిల్లాను కొన్ని ఉప విభాగాలుగా చేశారు. ఇలాంటి ఉప విభాగాలను తాలూకా, తహసీలు, మండలం , పరగణా, ముహకమా వంటి పేర్లతో పిలుస్తారు. అత్యధిక రాష్ట్రాలలో "తాలూకా", "తహసీలు", "మండల్" పేర్లు వాడుకలో ఉన్నాయి.
సాధారణంగా జిల్లాలో విభాగాలు ఇలా ఉంటాయి
రాష్ట్రంలో తాలూకాలు
పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలో జిల్లాల వారీగా తాలూకాలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.
బయటి లింకులు
వర్గం:భారతదేశం లోని తాలూకాలు
నారింజ విత్తన నూనె
నారింజ విత్తన నూనె  ఒక శాకతైలం.అనగా కొవ్వు ఆమ్లాలు వున్న నూనె.నారింజ విత్తన నూనెను నారింజ నూనె అని పొరబడే అవకాశం ఉంది. నారింజ నూనె అనేది ఒక ఆవశ్యక నూనె, సుగంధ తైలం.అంతే కాదు ఔషధ గుణాలున్న నూనె. నారింజ నూనెను నారింజ పళ్ల యొక్క తొక్క (peel) నుండి సంగ్రహిస్తారు. కాగా నారింజ విత్తన నూనెను పేరులో వున్న విధంగా విత్తనాలనుండి ఎక్సుపెల్లరు అనే నూనె యంత్రాల ద్వారా లేదా సాల్వెంట్ ఎక్సుట్రాక్సను పద్ధతిలో తీస్తారు. విత్తనాలలో నూనె 56% వరకు ఉంది.కాకపోతే పళ్లలో విత్తనాల శాతం తక్కువగా వున్నందున,, వాటి సేకరణ కష్ట మైన పనికావడంవలన నారింజ విత్తనాల నూండి భారీ స్థాయిలో నూనె ఉత్పత్తి ఇంతవరకు జరుగలేదు. ప్రస్తుతానికి (2018 నాటికి) విత్తనాల నుండి నూనెను సంగ్రహించడం ప్రయోగాలకే పరిమితమైనది.
నారింజ చెట్టు
నారింజ చెట్టు సతతహరితం.ముదురు ఆకుపచ్చని ఆకులను, కల్గి వుండును.పూలు తెల్లగా వుండును. పూలు 5 రెక్కలు కల్గి వుండును. నారింజ పండు గుండ్రంగా వుండి ఆరెంజీ రంగులో వుండును. ఈ చెట్ల జన్మస్థానం చీనా.ప్రస్తుతం (2018నాటికి) అమెరికాలో నారింజ సాగు అధికంగా ఉంది.
నూనె సంగ్రహణ
నూనెను విత్తనాల నూండి యంత్రాల ద్వారా లేదా సాల్వెంట్ ఎక్సుట్రాక్షను పద్ధతిలో ఉత్పత్తి చెయ్యవచ్చును. నూనెలో సంతృప్త, అ సంతృప్త కొవ్వు ఆమ్లాలు రెండు రకాలు ఉన్నాయి. నారింజ గింజలలో నూనె 56% వరకు ఉంది.నూనె పసుపు రంగులో వుండును.
నూనె
నూనె పసుపు రంగులో వుండును.
భౌతిక లక్షణాలు
నూనెలో మిగతా నూనెలకన్నా పెరాక్సైడ్ విలువ ఎక్కువ ఉంది.నూనె యొక్క సాంద్రత, వక్రీభవన సూచిక విలువల ప్రకారం నారింజ గింజలనూనె ఆహార యోగ్యమైనది.
భౌతిక గుణాల పట్టిక
నూనెలోని కొవ్వు ఆమ్లాలు
నూనెలో పామిటిక్, స్టియరిక్ సంతృప్తకొవ్వూఆమ్లాలు.ఒలిక్ ఆమ్లం, లినోలిక్ ఆమ్లంఅనే అసంతృప్త కొవ్వు ఆమ్లాలు ఉన్నాయి.ఒలిక్ ఆమ్లం తరువాత తరువాత స్థాయిలో లినోలిక్ ఆమ్లం ఉంది.
మూలాలు
వర్గం:నూనెలు వర్గం:కొవ్వు ఆమ్లాలు
విరుదునగర్
విరుదునగర్ భారతదేశం, తమిళనాడు రాష్ట్రం, విరుదునగర్ జిల్లా లోని ఒక నగరం. జిల్లా పరిపాలనా ప్రధాన కార్యాలయం. ఇది రాష్ట్ర రాజధాని చెన్నైకి నైరుతిలో 506 km దూరంలో, మధురైకి దక్షిణంగా 53 km దూరంలో ఉంది. బ్రిటిష్ పాలనలో విరుదునగర్ ఒక ముఖ్యమైన వాణిజ్యకేంద్రంగా ఉద్భవించింది. కౌసికానదికి తూర్పున ఉన్న విరుదునగర్ సముద్రమట్టానికి సగటుఎత్తు 102 m పైన ఉంది. ఎక్కువ భూగోళ నిర్మాణాలు లేకుండా చదునుగా ఉంటుంది. పట్టణం తేమతోకూడిన వాతావరణంతో 780 మీ (31 అం) ఏటా వర్షపాతం అందుకుంటుంది. తరువాతి పాండ్యులు, విజయనగర సామ్రాజ్యం, మధురై నాయకులు, చందాసాహిబ్, కర్ణాటకరాజ్యం, బ్రిటీష్ వారు వివిధసమయాల్లో దీనిని పాలించారు. దీనిని పూర్వం విరుదుపట్టి అని పిలిచేవారు. విరుదునగర్ 6.39 sqkm విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉంది. దీని పరిపాలన విరుదునగర్ పురపాలకసంఘం ద్వారా సాగుతుంది. 2011 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం 72,296 మంది జనాభాను కలిగి ఉంది.ఇది జిల్లా పరిపాలనా ప్రధాన కార్యాలయం. పట్టణ ఆర్థిక వ్యవస్థ మొత్తం శ్రామికశక్తిలో 93% ఉద్యోగులను కలిగి ఉన్న సేవారంగంపై ఆధారపడి ఉంది. మిగిలిన 7% వ్యవసాయం, మైనింగ్ క్వారీ, పశువుల పెంపకం, తయారీ పరిశ్రమలు, నిర్మాణరంగం, వాణిజ్యం ద్వారా ఉపాధి పొందుచున్నారు. రోడ్డు మార్గాలు ప్రధాన రవాణా సాధనాలు. పట్టణంలో రైలు ప్రయాణసదుపాయం ఉంది. పట్టణానికి ఈశాన్యంగా సమీప విమానాశ్రయం 45 km దూరంలో మధురై విమానాశ్రయం ఉంది. పట్టణంలో 14 ద్వితీయపాఠశాలలు, రెండు ఆర్ట్స్, సైన్సెస్ కళాశాలలు (పురుషులకు ఒకటి, మహిళలకు ఒకటి), ఒక పాలిటెక్నిక్ కళాశాల, మూడు ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు (కామరాజ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ అండ్ టెక్నాలజీ, శ్రీ విద్య, ఎఎఎ) మూడు విశ్వవిద్యాలయ అధ్యయన కేంద్రాలు ఉన్నాయి. విరుదునగర్ ప్రభుత్వ వైద్య కళాశాల 2021 సంవత్సరంలో ఏర్పడింది. ఇది విరుదునగర్ కలెక్టర్ కార్యాలయం సమీపంలోని జాతీయ రహదారి-44లో ఉంది.
శబ్దవ్యుత్పత్తి, చరిత్ర
స్థానిక పురాణం ప్రకారం, తన రాజ్యాలను జయించడం నుండి అనేక పతాకాలను ( తమిళంలో విరుదు అని పిలుస్తారు) గెలుచుకున్న ఒకయోధుడు పట్టణానికి వచ్చి నగరం లోని నివాసితులను సవాలు చేస్తాడు. ఒక నివాసి ఆ సవాలును స్వీకరించి, సవాలు విసిరిన యోధుని చంపాడు. ఆ పై అతనివద్ద ఉన్న జెండాలను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. అప్పటి నుండి ఈ పట్టణం విరుదుక్కల్వెట్టి అనే పేరుతో పిలువబడింది.
అనుప్రియా పటేల్
thumb|అనుప్రియా పటేల్ అనుప్రియా పటేల్ (జననం 29 ఏప్రిల్ 1981) ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన భారతీయ రాజకీయ నాయకురాలు.ఆమె లోక్‌సభ లో 2014 నుండి మీర్జాపూర్‌కు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది. ప్రస్తుత మోడీ మంత్రిత్వ శాఖలో వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ సహాయ మంత్రి .ఆమె 2016 నుండి 2019 వరకు భారత ప్రభుత్వ ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖలో సహాయ మంత్రి గా ఉన్నారు.
విరుదునగర్
శబ్దవ్యుత్పత్తి, చరిత్ర
సా.శ. 16వ శతాబ్దంలో విరుదునగర్ మధురై ప్రాంతంలో (ఆధునిక కాలంలో త్రిచీకి ఆవల దక్షిణ తమిళనాడు మొత్తాన్ని కలిగిఉన్న ప్రాంతం) ఒకభాగం. ఈ ప్రాంతం, నాయకుల ఆధ్వర్యంలో 1559లో విజయనగర సామ్రాజ్యం నుండి స్వతంత్రం పొందింది. నాయక్ పాలన 1736లో ముగిసింది. ఈ ప్రాంతాన్ని18వ శతాబ్దం మధ్యలో చందాసాహిబ్ (1740-1754), ఆర్కాట్ నవాబ్, మరుదనాయగం పిళ్లై (1725-1764) పలుమార్లు స్వాధీనం చేసుకున్నారు.1801లో బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ప్రత్యక్ష నియంత్రణలోకి వచ్చిన తరువాత, మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో విలీనం అయింది.
అనుప్రియా పటేల్
2014 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలలో మీర్జాపూర్ నియోజకవర్గం నుండి భారత పార్లమెంటు దిగువ సభ అయిన లోక్ సభకు ఆమె ఎన్నికయ్యారు, మళ్ళీ 2019లో కూడా ఎన్నికయ్యారు ఆమె గతంలో వారణాసి లోని ఉత్తరప్రదేశ్ శాసనసభ రోహనియా నియోజకవర్గానికి శాసనసభ్యురాలిగా ఎన్నికయ్యారు,అక్కడ ఆమె 2012 ఉత్తర ప్రదేశ్ లో పీస్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా,బుందేల్ ఖండ్ కాంగ్రెస్ తో కలిసి ప్రచారం చేశారు.
విరుదునగర్
శబ్దవ్యుత్పత్తి, చరిత్ర
1875లో పట్టణం పేరు విరుదుపట్టిగామార్చబడింది. 1923 ఏప్రిల్ 6న అప్పటి పట్టణ మండలి దీనిని విరుదునగర్‌గామార్చింది. బ్రిటిష్ పాలనలో ఇది ఒకముఖ్యమైన వాణిజ్య కేంద్రంగా ఉంది. విరుదునగర్ నుండి సరుకులు కులశేఖరపట్నం, తూత్తుకుడి, వైప్పర్, దేవిపట్నం ఓడరేవుల ద్వారా విదేశాలకు సరుకులు ఎగుమతి చేయబడ్డాయి. స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, 1954 నుండి 1963 వరకు తమిళనాడు ముఖ్యమంత్రి, భారతదేశ అత్యున్నత పౌరపురస్కారం భారతరత్న గ్రహీత కె. కామరాజ్ ఈ పట్టణంలో జన్మించాడు.
భౌగోళికం
విరుదునగర్ పురపాలక సంఘం 6.39 sqkm విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉంది. ఇది రాష్ట్ర రాజధాని చెన్నైకి నైరుతిన 506 km దూరంలో, మధురైకి దక్షిణంగా 53 km దూరంలోఉంది. ఈ పట్టణం సముద్రమట్టానికి 102 m సగటు ఎత్తులో, కౌసికానదికి తూర్పున, మధురై-తిర్నెల్వేలి రైలు మార్గానికి పశ్చిమాన ఉంది. భూమి ఎక్కువభాగం చదునుగా ఉంటుంది. పెద్ద భౌగోళిక నిర్మాణాలు లేవు. నల్లనేల, ఎరుపునేలలతో కూడుకుని ఉంటుంది. ఇవి పత్తి, మిరప, సుగంధ ద్రవ్యాలు ఏలకులు, మినుము వంటి పంటలకు అనుకూలం. నీటిపారుదల కోసం మోటారు పంపులు అందుబాటులో ఉన్న ప్రదేశాలలో వరి, చెరుకు పండిస్తారు.
జనాభా గణాంకాలు
2011 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం, విరుదునగర్‌లో 72,296 జనాభా ఉంది. ప్రతి 1,000 మంది పురుషులకు 1,014 మంది స్త్రీల లింగనిష్పత్తి ఉంది. ఇది జాతీయ సగటు 929 కంటే చాలా ఎక్కువ మొత్తం జనాభాలో 6,454 మంది ఆరేళ్లలోపు వారు ఉన్నారు. వారిలో 3,268 మంది పురుషులు ఉండగా, 3,186 మంది మహిళలు ఉన్నారు. జనాభాలో షెడ్యూల్డ్ కులాలువారు 7.06% మంది ఉండగా, షెడ్యూల్డ్ తెగలువారు 0.08% మంది ఉన్నారు. పట్టణ సగటుఅక్షరాస్యత 84.28% ఉంది.దీనినిజాతీయ సగటు 72.99%తో పోల్చగాఎక్కువ ఉంది. పట్టణంలోమొత్తం 19,841 గృహాలు ఉన్నాయి.మొత్తం జనాభాలో 27,533 మంది కార్మికులు ఉన్నారు. వీరిలో 54 మంది రైతులు, 64 మంది ప్రధాన వ్యవసాయకార్మికులు, 703 మంది గృహపరిశ్రమలపై ఆధారపడినవారు, 25,266 మంది ఇతర కార్మికులు, 1,446 సన్నకారు కార్మికులు, 17 సన్నకారు రైతులు, 10 మంది సన్నకారు వ్యవసాయ కార్మికులు, 66 మంది ఉపాంత కార్మికులు ఉన్నారు. 2004 నాటికి పట్టణంలో గుర్తింపు పొందిన పన్నెండు మురికివాడలు, పదకొండు గుర్తింపు లేని మురికివాడలు ఉన్నాయి. మొత్తం జనాభాలో 17,787 మంది మురికివాడలలో నివసిస్తున్నారు. మురికివాడల జనాభా ప్రధానంగా రోజువారీ కూలీలుగా పనిచేసేవారుగా ఉన్నారు. 2001లో హెక్టారుకు 114 మంది జనాభా సాంద్రత ఉంది
అనుప్రియా పటేల్
జీవితం
ఉత్తరప్రదేశ్ కేంద్రంగా పనిచేస్తున్న అప్నా దళ్ రాజకీయ పార్టీని స్థాపించిన సోనే లాల్ పటేల్ కుమార్తె అనుప్రియా పటేల్.ఆమె గతంలో లేడీ శ్రీ రామ్ కాలేజ్ ఫర్ ఉమెన్,ఛత్రపతి షాహు జీ మహారాజ్ విశ్వవిద్యాలయంలో(కాన్పూర్ విశ్వవిద్యాలయంలో ) విద్యనభ్యసించారు.ఆమె సైకాలజీలో మాస్టర్స్ డిగ్రీ,మాస్టర్స్ ఇన్ బిజినెస్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (ఎంబిఎ) కలిగి ఉంది .అమిటీలో బోధించింది.
విరుదునగర్
జనాభా గణాంకాలు
2011 మతపరమైన జనాభా లెక్కల ప్రకారం, విరుదునగర్ పురపాలక సంఘ పరిధిలో 85.02% మంది హిందువులు,7.73% మంది ముస్లింలు, 7.09% మంది క్రైస్తవులు, 0.02% మంది సిక్కులు, 0.14% మంది ఇతర మతాల అనుసరిస్తున్నారు.
అనుప్రియా పటేల్
కెరీర్
పటేల్ అక్టోబర్ 2009 లో తన తండ్రి మరణించినప్పటి నుండి అప్నా దళ్ అధ్యక్షురాలిగా ఉన్నారు.2012లో వారణాసి లోని రోహానియా నియోజకవర్గం తరఫున ఉత్తరప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికలలో సభ్యురాలిగా ఎన్నికయ్యారు.
విరుదునగర్
జనాభా గణాంకాలు
విరుదునగర్ పట్టణం పరిసర ప్రాంతాలకు వాణిజ్య సేవా పట్టణం. ఇది తమిళనాడు ముఖ్యమైన పారిశ్రామిక ప్రాంతాలలో ఇది ఒకటి. తరువాత కోయంబత్తూర్, సేలం ఉన్నాయి. అనేక రకాల సుగంధ ద్రవ్యాలు, వనస్పతి నూనెలు జాతీయ, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం కోసం తయారవుతాయి. అగ్గిపెట్టెకర్మాగారాలు ఉన్నాయి. వాణిజ్య కార్యకలాపాలు కట్చేరి వీధి, పుల్లలకోట్టై వీధి, ప్రధాన బజార్ చుట్టూ కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, ఇండియన్ బ్యాంక్, సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, పంజాబ్ నేషనల్ బ్యాంక్, ఇండియన్ ఓవర్సీస్ బ్యాంక్ వంటి అన్ని ప్రధాన జాతీయ బ్యాంకులు, తమిళనాడు మర్కంటైల్ బ్యాంక్, ఐసిఐసిఐ బ్యాంక్, సిటీ యూనియన్ బ్యాంక్, యాక్సిస్ బ్యాంక్ వంటి ప్రైవేట్ బ్యాంకులు విరుదునగర్‌లో శాఖలను కలిగి ఉన్నాయి.ఈ బ్యాంకులన్నింటికీ పట్టణం లోని పలు ప్రాంతాల్లో ఏటీఎంలు ఉన్నాయి. తమిళనాడు మర్కంటైల్ బ్యాంక్ 1940 నుండి దాని శాఖను కలిగిఉన్న మొదటి బ్యాంక్. విరుదునగర్ కమీషన్ వ్యాపారం తృణ ధాన్యాలు, పత్తి, వనస్పతి నూనెలుకు ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇటీవలి సంవత్సరాలలో, విరుదునగర్ ఇ-కామర్స్‌లో కూడా స్థానం పొందింది.
అనుప్రియా పటేల్
కెరీర్
2014 ఎన్నికల్లో నరేంద్ర మోదీ నేతృత్వంలోని భారతీయ జనతా తో పటేల్ పార్టీ పొత్తు ప్రచారం చేసింది.ఆమె మీర్జాపూర్ నియోజకవర్గం నుంచి పార్లమెంటు సభ్యురాలిగా ఎన్నికయ్యారు.
విరుదునగర్
ఆసక్తికరమైన ప్రదేశాలు
alt=temple tank with a hall in the centre|thumb|280x280px| విరుదునగర్‌లోని మారియమ్మన్ టెంపుల్ ట్యాంక్
అనుప్రియా పటేల్
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1981 జననాలు
విరుదునగర్
పరిపాలన, రాజకీయాలు
విరుదునగర్ పురపాలక సంఘం (గతంలో విరుదుపట్టి పురపాలక సంఘం) 1915లో మూడవ తరగతి పురపాలక సంఘంగా స్థాపించబడింది. ఇది1956లో రెండవ తరగతి పురపాలక సంఘగా, 1998లో ప్రత్వేక తరగతి పురపాలక సంఘంగా ఉన్నతస్థాయి పొందింది. విరుదునగర్ పట్టణం విరుదునగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం పరిధిలోకి వస్తుంది. నియోజకవర్గ ప్రస్తుత శాసనసభ్యుడు గా డిఎంకె పార్టీ నుండి ఎన్నికైన ఎ.వి.ఆర్. శ్రీనివాసన్ కొనసాగుచున్నాడు. విరుదునగర్ ఇప్పుడు విరుదునగర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గంలో భాగంగా ఉంది. ఈ నియోజకవర్గం నుండి కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన పార్లమెంటు సభ్యురాలు మాణిక్క ఠాగూర్ ప్రస్తుతం కొనసాగుతుంది.
ప్రధాన రహదారులలో జాతీయ రహదారి 44, మూడు జిల్లా రహదారులు ఉన్నాయి, ఇవి విరుదునగర్‌ను శివకాశి, మదురై, రాజపాళయం, అరుప్పుక్కోట్టై, సత్తూర్ వంటి పొరుగు పట్టణాలను కలుపుతాయి. విరుదునగర్ నుండి కల్లుపట్టిని కలుపుతూ పట్టణానికి పశ్చిమాన ఉప రహదారి సదుపాయం ఉంది. ఇది పట్టణంలో వాహనాల రద్దీని తగ్గిస్తుంది.
తమిళనాడు రోడ్డు రవాణా సంస్థ చెన్నై, తిరుప్పూర్, తూత్తుకుడి వంటి ముఖ్యమైన నగరాలకు వెల్లూర్ పట్టణాన్ని కలుపుతూ సుదూర బస్సులను నడుపుతోంది. పట్టణం నుండి మదురై, చెన్నై, రాజపాళయం, తెన్కాసి, కోవిల్‌పట్టి, టుటికోరిన్, తిరుచెందూర్, నాగర్‌కోయిల్, తిరునల్వేలి, అరుప్పుకోట్టై, రామేశ్వరం వంటి ప్రక్కనే ఉన్న నగరాలకు ప్రధాన అంతర్గత నగర బస్సు మార్గాలు ఉన్నాయి.
విరుదునగర్ రైల్వే స్టేషన్ మధురై నుండి కన్యాకుమారి వరకు ప్రధాన రైలు మార్గంలో ఉంది.దక్షిణ రైల్వే చెన్నై, టుటికోరిన్, కన్యాకుమారి, తిరునల్వేలి, తెన్కాసి, గురువాయూర్, తిరుపతి, ముంబై, త్రివేండ్రం,మైసూరు, హౌరా, పాలక్కాడ్, కోజికోడ్, కన్నూర్, మంగళూరు, మడ్గావ్, నిజాముద్దీన్ వంటి ప్రాంతాలకు రోజువారీ సత్వర రైళ్లను నడుపుతోంది. మదురై, తెన్‌కాసి, కొల్లాం, తిరునెల్వేలి, కుంభకోణం, మైలదుత్తురై, ఈరోడ్, నాగర్‌కోయిల్, కోయంబత్తూరుకు ఈ పట్టణాన్ని కలుపుతూ సాధారణ ప్రయాణికుల రైళ్లు నడుస్తాయి. సమీప విమానాశ్రయం 45 km దూరంలో మధురై విమానాశ్రయం ఉంది.
మోహన్ ధరియా
మోహన్ ధరియా ( 1925 ఫిబ్రవరి 14 - 2013 అక్టోబరు 14 ) మాజీ కేంద్ర మంత్రి, న్యాయవాది, సామాజిక కార్యకర్త. తన చివరి రోజుల్లో అతను పూణేలో ఉన్నాడు. ధరియా ప్రభుత్వేతర సంస్థ వాన్రాయ్ ను నడిపాడు. పూణే లోక్ సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్ సభకు ఎన్నికయ్యాడు. మొదట 1971 లో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ (ఐఎన్ సి) సభ్యుడిగా, విదేశాంగ మంత్రిగా, తరువాత 1977 లో భారతీయ లోక్ దళ్ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. మొరార్జీ దేశాయ్ మంత్రిత్వ శాఖలో కేంద్ర వాణిజ్య మంత్రిగా చేరాడు. దీనికి ముందు ఆయన ఐఎన్ సీ నుంచి రెండుసార్లు మొదట 1964-1970, ఆ తర్వాత 1970- 1971 రాజ్యసభ సభ్యుడిగా కొనసాగారు.
సామాజిక సేవలో ఆయ న చేసిన కృషికి గాను 2005లో భార త దేశ రెండో అత్యుత్మ క పౌర గౌర వం అయిన పద్మ విభూషణ్ను భార త ప్ర భుత్వం ప్ర దానం చేసింది.
ప్రారంభ జీవితం
మహాద్ లోని కొంకణ్ ఎడ్యుకేషన్ సొసైటీ నుంచి తన పాఠశాల విద్యను చేశారు. తరువాత అతను సర్జన్ కావడానికి ఫెర్గుసన్ కాలేజ్ పూణేలో చేరాడు, కానీ 1942 లో స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో చేరడానికి తన చదువును విడిచిపెట్టాడు. ఆ తర్వాత పూణే విశ్వవిద్యాలయంలోని ఐఎల్ ఎస్ లా కాలేజీలో న్యాయశాస్త్రం చదివాడు.
కెరీర్
బొంబాయి హైకోర్టులో న్యాయవాదిగా తన వృత్తిని ప్రారంభించి, కాలక్రమేణా తన రాజకీయ జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు.
అతను గతంలో ప్రజా సోషలిస్టు పార్టీతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు, జాతీయ పోరాటంలో కూడా పాల్గొన్నాడు. ఆయన మహారాష్ట్ర ప్రదేశ్ కాంగ్రెస్ కమిటీ ప్రధాన కార్యదర్శిగా 1962-67, అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ సభ్యుడు 1962—75. 1975 లో ప్రధానమంత్రి ఇందిరాగాంధీ ప్రవేశపెట్టిన భారత రాజ్యాంగంలోని ముప్పై ఎనిమిదవ సవరణను ఆయన తీవ్రంగా వ్యతిరేకించడం ధరియా రాజకీయ జీవితంలో ముఖ్యాంశం. దీనిని 'రాబోయే నియంతృత్వానికి పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్యం లొంగిపోవడం' అని ఆయన పిలిచారు. 1975 జూన్ లో అత్యవసర పరిస్థితి విధించడాన్ని ఆయన వ్యతిరేకించడం మొరార్జీ దేశాయ్, చంద్ర శేఖర్ వంటి ఇతర అసమ్మతి నాయకులతో ప్రభుత్వం అతని నిర్బంధానికి దారితీసింది. 1975 తరువాత అత్యవసర పరిస్థితి తరువాత ఆయన కాంగ్రెస్ నుండి వైదొలిగారు.
మూలాలు
వర్గం:మహారాష్ట్ర స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు వర్గం:5వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:2013 మరణాలు వర్గం:1925 జననాలు వర్గం:పద్మవిభూషణ పురస్కారం పొందిన మహారాష్ట్ర వ్యక్తులు
కశ్యప్ (కులం)
కశ్యప్ అనేది భారతదేశంలో ఒక కులం, దీనిని కొన్ని సార్లు కుశాల్  Koshyal లేదా కాంశల్య  Kanshilya పేరుతో  కూడా పిలుస్తారు .కశ్యప్ జాతి వారు  ప్రధానంగా హర్యానా, మహారాష్ట్ర , ఉత్తరాఖండ్ , జమ్మూ కాశ్మీర్ , పంజాబ్ , చండీగర్ , హిమాచల్ ప్రదేశ్ , ఉత్తర ప్రదేశ్ , ఢిల్లీ , రాజస్థాన్లలో నివసిస్తున్నారు.అయితే పేరులో కశ్యప్ అని ఉంటే అది ఆ కులాన్ని సూచించదు, చాలామంది ఈ కులానికి చెందని వారు కూడా ఈ పేరుతొ ఉంటారు. బ్రాహ్మణ,రాజపుత్ర, బరన్వాల్  వంటి చాలా కులాలలో కశ్యప్ గోత్ర నామం ఉంటుంది.
చరిత్ర
కశ్యప్ మొదట బ్రాహ్మణుల ఎనిమిది ప్రాధమిక గోత్రాలలో (వంశాలలో) ఒకటి, ఇది కశ్యప ప్రజాపతి నుండి ఉద్భవించింది , రిషి (సన్యాసి) పేరు, వీరి నుండి కశ్యప పేరున్న గోత్ర బ్రాహ్మణులు వచ్చారని నమ్ముతారు. కశ్యప్ రాజ్‌పుత్‌లు వాస్తవానికి బ్రాహ్మణులు, తరువాత పరిస్థితుల కారణంగా క్షత్రియ పనిని అనుసరించడం ప్రారంభించారు అందువల్ల వీరిని కశ్యప్ రాజ్‌పుత్ వంశం అని పిలిచేవారు. అందులో కొంతమంది కులాంతర వివాహాలు చేసుకున్నారు. కొందరు తమ కులం నుంచి బయటకు వచ్చి, తరువాత తప్పుడు కుల ఆచారాల వల్ల, వారు అంటరానివారుగా పరిగణించబడ్డారు .బ్రాహ్మణీయ వంశ వ్యవస్థ తరువాత రాజ్‌పుత్ - క్షత్రియ హోదాకు చెందిన వ్యక్తులు అనుకరించారు. ఇది సంస్కృతీకరణ ప్రక్రియ యొక్క ప్రారంభ ఉదాహరణ. బ్రిటిష్ ఇండియా 1941 జనాభా లెక్కల ముందు అఖిల భారత కశ్యప్ రాజ్‌పుత్ మహాసభ పీడన సమూహం స్థాపించబడింది.ఈ కులం ఉత్తర భారతదేశంలో అత్యధికంగా ఉంది, ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో కశ్యప్‌కు సంబంధించిన సమాజాలలో నిషాద్, బాతం, బైండ్, భార్, ధీమార్, ధీన్వార్, ధేవార్, గారియా, గౌర్, గోడియా, గోండ్, గురియా, జిమార్, జిర్, జిన్వర్, జివార్, కహార్, కియోట్ కేవత్, ఖార్వార్, ఖైర్వర్, మచువా, మాజి, మజ్వర్, ప్రజాపతి, రాజ్‌భర్, తురా, తురా, తురాహా, తురేహా, తురైహా. భారతదేశంలోని సానుకూల వివక్షత వ్యవస్థలో రాష్ట్రంలోని కొన్ని లేదా అన్ని వర్గాలను షెడ్యూల్డ్ కులాలుగా తిరిగి వర్గీకరించాలని 2013 లో ప్రతిపాదనలు వచ్చాయి. ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ఓబీసీ గా ఉన్న వీరిని జూన్ 2019 న షెడ్యూల్డ్ కులాల (SC) జాబితాలో చేర్చారు. హరియాణా, పంజాబ్ వంటి రాష్ట్రాలలో వీరు వెనుకబడిన తరగతులు (BC ) గా పరిగణించ పడతారు.
మూలాలు
వర్గం:కులాలు వర్గం:బ్రాహ్మణ శాఖలు వర్గం:వెనుకబడిన తరగతులు వర్గం:షెడ్యూల్డ్ కులాలు
సయ్యద్‌గూడ
సయ్యద్ గూడ తెలంగాణ రాష్ట్రం, రంగారెడ్డి జిల్లా, శంషాబాద్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన శంషాబాద్ నుండి 12 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన హైదరాబాదు నుండి 30 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత రంగారెడ్డి జిల్లాలోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
సన్నిహిత్ సరోవర్
thumb|సన్నిహిత్ సరోవర్ సన్నిహిత్ సరోవర్ భారతదేశం లోని హర్యానా రాష్ట్రం లో గల కురుక్షేత్ర జిల్లా లోని థానేసర్ పట్టణంలో గల ఒక పవిత్ర సరస్సు. దీనిని సప్త సింధు అనీ, ఏడుగురు సరస్వతీదేవి ల సమావేశ స్థలం అనీ పిలుస్తారు. ఈ సరస్సు 48 కోసుల కురుక్షేత్ర ప్రదక్షిణ యాత్ర లో ఒకటి.
సయ్యద్‌గూడ
గణాంక వివరాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 12 ఇళ్లతో, 53 జనాభాతో 172 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 30, ఆడవారి సంఖ్య 23. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 23 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 15. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 574753 .పిన్ కోడ్: 501218.
సన్నిహిత్ సరోవర్
నమ్మకాలు
హిందువులు హిందూ ధర్మం ప్రకారం ఈ సరస్సు పవిత్రమైన నీటిని కలిగి ఉంటుంది అని నమ్ముతారు. అమావాస్య రోజు లేదా గ్రహణం రోజున ఇక్కడి నీటిలో స్నానం చేస్తే అశ్వమేధ యజ్ఞం చేసినంత సమానమైన ఫలితాలను ఇస్తుందనీ, ఈ సరోవర్‌లో స్నానం చేయడం వల్ల చనిపోయిన వారి ఆత్మలకు శాంతి లభిస్తుందని కూడా నమ్ముతారు.
సయ్యద్‌గూడ
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.సమీప బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు శంషాబాద్లోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల గోల్కొండలోనూ ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల శంషాబాద్లోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల పల్మకోల్ లోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల శంషాబాద్లోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు హైదరాబాదులోనూ ఉన్నాయి.సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం శంషాబాద్లోను, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు హైదరాబాదు లోనూ ఉన్నాయి.
సన్నిహిత్ సరోవర్
కార్యక్రమాలు
చనిపోయినవారికి పిండ ప్రధానం చేయడం వంటి కార్యక్రమాలు ఇక్కడ నిర్వహిస్తారు.
సయ్యద్‌గూడ
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
సన్నిహిత్ సరోవర్
ఆలయాలు
సరోవర్‌తో పాటు విష్ణువు, ధ్రువ నారాయణ్, లక్ష్మీ నారాయణ్, ధ్రువ భగత్, శ్రీ హనుమాన్, దుర్గాదేవి వంటి చిన్న చిన్న మందిరాలు ఉన్నాయి. సన్నిహిత్ సరోవర్ ను విష్ణువు నివాసం అని కూడా నమ్ముతారు.
సయ్యద్‌గూడ
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
సన్నిహిత్ సరోవర్
మూలాలు
వర్గం:సరస్సులు వర్గం:హర్యానా వర్గం:నీటి వనరులు
సయ్యద్‌గూడ
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
తేని
తేనీ (పట్టణం), భారతదేశం, తమిళనాడు రాష్ట్రంలో పశ్చిమ కనుమల దిగువన ఉన్న లోయ పట్టణం. ఇది మధురై నుండి 70కి.మీ దూరంలో ఉన్న థేని జిల్లాకు ప్రధాన కేంద్రం. ఇది వెల్లుల్లి, పత్తి, ఏలకులు, ద్రాక్ష, అరటి, మామిడి, మిరపకాయల పంటలకు, వ్యాపారాలకు పెద్ద ఎత్తున ప్రసిద్ధి చెందింది.
సయ్యద్‌గూడ
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. స్వయం సహాయక బృందం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
తేని
ఇది తమిళనాడులో రెండవ అతిపెద్ద వారపు మార్కెట్‌ను, దక్షిణ భారతదేశంలో నాల్గవ అతిపెద్ద మార్కెట్‌ను కలిగి ఉంది.మానిసిక వత్తిడి, ఇతర పనుల నుండి విశ్రాంతి తీసుకోవాల్సిన వారికి థేని గొప్ప విహారయాత్ర ప్రదేశం. థేనిలో చూడదగ్గ పురాతన దేవాలయాలు చాలా ఉన్నాయి. ఇది చాలా అందమైన పాలనురుగు లాంటి దృశ్య జలపాతాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది.
తేనీలోని ప్రధాన పర్యాటక ఆకర్షణలలో అరుల్మిగు బాలసుబ్రమణ్య దేవాలయం, వెల్లప్పర్ ఆలయం, మావూతు, కామచ్చి అమ్మన్ ఆలయం ఇంకా మరిన్ని ఉన్నాయి. థేనిలో ఉన్న మరో ముఖ్యమైన పర్యాటక ప్రదేశం వైగై ఆనకట్ట, ఇది నగరానికి 20 కి.మీ దూరంలో ఉంది.
సయ్యద్‌గూడ
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 5 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
సయ్యద్ గూడలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
సయ్యద్ గూడలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
రాణి తేనెటీగ
రాణి తేనెటీగ (క్వీన్ బీ) అనేది తేనెటీగ కాలనీలో ఉన్న ఒక వయోజన, జతకట్టిన ఆడ తేనెటీగ, ఇది గుడ్లు పెట్టడానికి మరియు కొత్త సంతానం ఉత్పత్తికి బాధ్యత వహిస్తుంది. ఇది కాలనీలో అతిపెద్ద తేనెటీగ మరియు సాధారణంగా ఇది పొడవాటి, సన్నని శరీరం మరియు కుచించుకుపోయిన పొత్తికడుపుతో విభిన్నంగా ఉంటుంది. రాణి తేనెటీగ కాలనీలోని ఏకైక సంతాన యోగ్యమైనది మరియు రోజుకు 2,000 గుడ్లు పెట్టగలదు. ఇది కాలనీలోని ఇతర తేనెటీగల ప్రవర్తన మరియు అభివృద్ధిని నియంత్రించడంలో సహాయపడే ఫెరోమోన్‌లను విడుదల చేస్తుంది. రాణి తేనెటీగ కాలనీలో ఒక ముఖ్యమైన భాగం మరియు అందులో నివశించే తేనెటీగ మనుగడ మరియు విజయానికి దీని ఆరోగ్యం మరియు ఉత్పాదకత కీలకం. పూర్తిగా అభివృద్ధి చెందిన పునరుత్పత్తి అవయవాలతో, రాణి సాధారణంగా తేనెటీగలోని తేనెటీగలలో అన్నింటికి కాకపోయినా చాలా వరకు తల్లిగా ఉంటుంది. క్వీన్‌లు వర్కర్ తేనెటీగలు ఎంపిక చేసిన లార్వా నుండి అభివృద్ధి చెందుతాయి మరియు లైంగికంగా పరిపక్వం చెందడానికి ప్రత్యేకంగా ఆహారం ఇస్తాయి. తేనెగూడులో నివశించే తేనెటీగలో సాధారణంగా ఒకే ఒక వయోజన, జతకట్టిన రాణి మాత్రమే ఉంటుంది, ఈ సందర్భంలో తేనెటీగలు సాధారణంగా దీనిని అనుసరిస్తాయి మరియు రక్షిస్తాయి.
తేనెటీగ కాలనీలోని ప్రతి తేనెగూడులో సాధారణంగా ఒక రాణి తేనెటీగ మాత్రమే ఉంటుంది, ఇది గుడ్లు పెట్టడానికి మరియు అందులో నివశించే తేనెటీగలను నిర్వహించడానికి బాధ్యత వహిస్తుంది. ఒకవేళ, పొరపాటున రెండు రాణి తేనెటీగలు ఉంటే, ఒకటి మరో దానిని చంపేస్తుంది. రాణి ఈగలు ఒక రకమైన రసాయనాన్ని ఉత్పత్తిచేస్తాయి. అది కూలి ఈగలు సంతానోత్పత్తిపరమైన అభివృద్ధి చెందకుండా నిరోధిస్తుంది. ఎందుకంటే తేనెటీగలు కాలనీలో క్రమం మరియు ఉత్పాదకతను నిర్వహించడానికి కఠినమైన సోపానక్రమంపై ఆధారపడే అత్యంత సామాజిక కీటకాలు.
అందులో నివశించే తేనెటీగల్లో QMP ఉండటం రాణి ఉనికి మరియు స్థితికి సంకేతంగా కూడా పనిచేస్తుంది. రాణి చనిపోతే లేదా అనారోగ్యానికి గురైతే, అందులో నివశించే తేనెటీగలో QMP స్థాయిలు తగ్గుతాయి, దీని స్థానంలో కొత్త రాణిని సృష్టించడానికి కార్మిక తేనెటీగలు ప్రతిస్పందిస్తాయి, కొత్త రాణిని తయారు చేసుకుంటాయి. కూలి ఈగలు డింభకాలకు తేనె, పుప్పొడి, రాయల్ జెల్లీని అందిస్తాయి. రాయల్ జెల్లీని ఎక్కువగా త్రాగిన డింభకాలు, రాణి ఈగలుగా మారుతాయి. ఒక రాణి అకస్మాత్తుగా మరణిస్తే, కార్మికులు అనేక సంతానోత్పత్తి గదులను ఎంపిక చేయడం ద్వారా "అత్యవసర రాణి"ని సృష్టించేందుకు ప్రయత్నిస్తాయి, అప్పుడే ఉద్భవించిన లార్వాలను ఇవి రాయల్ జెల్లీతో నింపుతాయి. అత్యవసర రాణుల కోసం వర్కర్ తేనెటీగలు బ్రూడ్ కూంబ్ సాధారణ-పరిమాణ కార్మిక గదులను పెద్ద రాణి గదులుగా నిర్మిస్తాయి. అత్యవసర రాణులు సాధారణంగా సాధారణ రాణుల కంటే చిన్నవి మరియు తక్కువ ఫలవంతమైనవి.
మూలాలు
వర్గం:తేనెటీగలు
ఉదయ్‌పూర్ జిల్లా
ఉదయపూర్ జిల్లా, పశ్చిమ భారతదేశంలోని రాజస్థాన్ రాష్ట్రానికి చెందిన జిల్లాల్లో ఇది ఒకటి. ఇది చారిత్రాత్మక నగరం. ఉదయపూర్ ఈ జిల్లాకు పరిపాలనా ప్రధాన కార్యాలయం. ఈ జిల్లా రాజస్థాన్‌లోని మేవార్ ప్రాంతంలో ఒక భాగం.
చరిత్ర
ఉదయపూర్ జిల్లా స్థాపించబడటానికి ముందు, స్వతంత్ర భారతదేశంలో ఇది మాజీ మేవార్ లేదా ఉదయపూర్ రాష్ట్రంలో ఒక భాగంగా ఉండేది. ఇది పూర్వ రాష్ట్రంలో సగం కంటే తక్కువ భాగాన్ని కలిగిఉంది. 1948 లో రాజస్థాన్ ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పడటంతో,గిర్వా, ఖమ్నోర్, రాజ్‌నగర్, భీమ్, మాగ్రా, ఖేవారా కుంభాల్‌గఢ్ జిల్లాలోని కొన్ని భాగాలతో పాటు, నాథ్వారా, కంక్రోలి, సలుంబర్ (సైరా తహసీల్ మినహా), భిందర్, కానోర్, బన్సీ, బారి సద్రి, అమేట్, సర్దర్‌గఢ్, డియోగఢ్, గోగుండాలను కలిపి ఉదయపూర్ జిల్లాగా ఏర్పడింది.
1951-61 దశాబ్ద కాలంలో, జిల్లాలో నాథ్ద్వార, గోగుండా అనే రెండు కొత్త తాలూకాలు సృష్టించబడ్డాయి. 1991లో, ఉదయపూర్ జిల్లాలోని భీమ్, డియోగఢ్, అమేత్, కుంభల్‌గఢ్, రాజ్‌సమంద్, నాథ్ద్వారా, రైల్‌మగ్రా ఏడు తాలూకాలు కొత్తగా ఏర్పడిన రాజ్‌సమంద్ జిల్లాలో కలిపారు. అప్పటి నుండి, ఇప్పటికే ఉన్న తహసీల్‌లను పునర్నిర్మించడం లేదా విభజించడం ద్వారా జిల్లాలో సృష్టించబడిన ఇటువంటి కొత్త తాలూకాలు ఉన్నాయి.అటువంటివాటిలో 2008 లో సృష్టించబడిన రిషబ్‌డియో, లాసాడియా, 2012 లో బాడ్‌గావ్ 2017 లో భిందార్, 2018 లో కానోర్ వంటి కొత్త తాలూకాలు ఉన్నాయి.
భౌగోళికం
ఉదయపూర్ జిల్లా వాయవ్య దిశలో అరవల్లి రేంజ్ సరిహద్దులో ఉంది.వీటిలో సిరోహి, పాలి జిల్లాలు ఉన్నాయి. ఇది ఉత్తరాన రాజ్‌సమంద్ జిల్లా, తూర్పున చిత్తౌర్‌గఢ్ జిల్లా, ప్రతాప్‌గఢ్ జిల్లా, దక్షిణాన దుంగార్‌పూర్ జిల్లా, నైరుతిలో గుజరాత్ రాష్ట్రం సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి.
ఖండాంతరాలలో పుట్టిన నదులు, అరవల్లి పర్వత శ్రేణుల ద్వారా, జిల్లాగుండా ప్రవహిస్తుంటాయి. జిల్లాలోని ఈశాన్య భాగంలోని బంగాళాఖాతంలోకి, నైరుతి భాగంలోని ఖంబాట్ గల్ఫ్‌కు పారుతుంటాయి. జిల్లా విస్తీర్ణంలో 47% మాహి నది ప్రాంతంలో 30% సబర్మతి నది ప్రాంతంలో, 23% బనాస్ నది ప్రాంతంలోఉంది. జిల్లాలో సగటు వార్షిక వర్షపాతం 637 మి.మీ ఉంది.
జనాభా
2011 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం ఉదయపూర్ జిల్లా 3.068.420 మంది జనాభాను కలిగిఉంది. ఇది సుమారు ఒమన్ దేశానికి సమంగా ఉంది. లేదా అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రం అయోవాకు సమంగా ఉంది. ఇది భారతదేశంలో 2011 నాటికి ఉన్న640 జిల్లాలలో జనాభా పరంగా ఇది 118 వ ర్యాంకులో ఉంది.జిల్లా జనాభా సాంద్రత చ.కి.మీ.కు 242 గాను (630 చ.మై)గా ఉంది. 2001 జనాభా లెక్కలుతో పోల్చగా 2011 నాటికి (దశాబ్దంలో) దాని జనాభా వృద్ధి రేటు 23.66%కు పెరిగింది. ఉదయపూర్ జిల్లా లింగ నిష్పత్తిని ప్రతి 1000 మంది పురుషులకు 958 మహిళలు ఉన్నారు. జిల్లా అక్షరాస్యత రేటు 62,74%గా ఉంది.
2011 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం, జిల్లాలో 77.68% మంది హిందీ, 19.23% మంది భిలి, 1.06% మంది పంజాబీ, 0.67% మంది ఉర్దూ, 0.45% మంది, సింధీ మొదటి భాషగా మాట్లాడేవారు ఉన్నట్లుగా గణాంకాల ద్వారా తెలుస్తుంది.
ఈ ప్రాంతాల్లో పెద్ద గిరిజన జనాభా ఉన్నందున జిల్లాలోని అనేక ప్రాంతాలను షెడ్యూల్డ్ ప్రాంతాలుగా వర్గీకరించారు. జిల్లాలో ఎక్కువ మొత్తంలో షెడ్యూల్డ్ ప్రాంతాలు తాలూకాలు ఉన్నాయి.వాటిలో కోత్రా, జాడోల్, లాసాడియా, సాలంబర్, శారద, ఖేవారా, రిషభ్డియో, గోగుండా, గిర్వా, మావ్లి, వల్లభానగర్.జిల్లాలోని 2,479 గ్రామాలలో 1,945 గ్రామాలు (78%) గిరిజన ఉప ప్రణాళిక కింద రూపొందించబడ్డాయి.
ఆర్థిక వ్యవస్థ
thumb|300x300px|right| ఉదయపూర్ జిల్లా మ్యాప్ ఉదయపూర్ జిల్లా ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రధానంగా వ్యవసాయం మీద ఆధారపడి ఉంది.జిల్లాలో 61.7 శాతం మంది కార్మికులు వ్యవసాయ కార్మికులు, వ్యవసాయ సాగుదారులుగా ఉన్నారు.
విభాగాలు, ఉపవిభాగాలు, తాలూకాలు
ఉదయపూర్ జిల్లాలో ఎనిమిది ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి: గిర్వా, ఖేర్వాడ, మావ్లి, వల్లభనగర్, కొట్టా, జాడోల్, రిషభదేవ్ సాలంబర్. ఈ ఉపవిభాగాలను 15 తాలూకాలుగా విభజించారు. గిర్వా ఉప విభాగంలో కలిగి గిర్వా గోగుండా అనే రెండు తాలూకాలు ఉన్నాయి.ఖేర్వాడ ఉపవిభాగంలో ఖేర్వాడ, రిషభదేవ్ అనే రెండు తాలూకలు ఉన్నాయి. మావ్లి, వల్లభనగర్, కొట్టా జాడోల్ ఉపవిభాగాలు ప్రతిదీ ఒకే పేరుతో ఒక తాలుకాగా మాత్రమే ఉన్నాయి.సాలంబర్ ఉపవిభాగంలో లాసాడియా, సలుంబర్, శారద అనే మూడు తాలుకాలుగా ఉన్నాయి.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:రాజస్థాన్ జిల్లాలు వర్గం:ఉదయ్‌పూర్ జిల్లా వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
అరణ్యకాండ
1987లో వచ్చిన తెలుగు సినిమా కోసం అరణ్యకాండ (సినిమా) చూడండి.
అరణ్యకాండ లేదా అరణ్యకాండము (Aranya Kanda) రామాయణం కావ్యంలో మూడవ విభాగం.
భారతీయ వాఙ్మయంలో రామాయణం ఆదికావ్యంగాను, దానిని సంస్కృతంలో రచించిన వాల్మీకిమహాముని ఆదికవిగాను సుప్రసిధ్ధము. చాలా భారతీయ భాషలలోను, ప్రాంతాలలోను ఈ కావ్యము ఎంతో ఆదరణీయము, పూజనీయము. భారతీయుల సంస్కృతి, సాహిత్యము, ఆలోచనా సరళి, సంప్రదాయాలలో రామాయణం ఎంతో ప్రభావం కలిగి ఉంది. రామాయణంలోని విభాగాలను కాండములు అంటారు. ఒకో కాండము మరల కొన్ని సర్గలుగా విభజింపబడింది.
వీటిలో అరణ్యకాండ మూడవ కాండము. ఇందులో 75 సర్గలు ఉన్నాయి. ఈ కాండములోని ప్రధాన కథాంశాలు: వనవాస కాలము, మునిజన సందర్శనము, రాక్షస సంహారము, శూర్పణఖ భంగము, సీతాపహరణము. దండకారణ్యంలో జరిగిన కథ అంతా ఈ కాండలో చెప్పబడింది.
సంక్షిప్త కథ
అరణ్యకాండ కథ సంక్షిప్తముగా ఇక్కడ చెప్పబడింది.
విరాధ వధ
అత్రి మహర్షి, అనసూయల ఆశీర్వచనాలు పొంది సీతారామలక్ష్మణులు దండకారణ్యంలో ముందుకు సాగారు. ఒక మునిపల్లెలో ఋషులు వారికి మంగళాశీర్వచనాలు చేసి సత్కరించారు. తమను రక్షించమని రాముని కోరారు. ఆ రాత్రికి అక్కడ విశ్రమించి వారు ప్రయాణం కొనసాగించి ఒక భయంకరమైన కీకారణ్యంలో ప్రవేశించారు.
వారికి భారీ శరీరంతో వికృతంగా ఉన్న విరాధుడనే రాక్షసుడు ఎదురుపడ్డాడు. వాడు సావకాశంగా తినడానికి తన శూలానికి మూడు సింహాలను, నాలుగు పులులను, రెండు తోడేళ్ళను, పది జింకలను, పెద్ద యేనుగు తలను గుచ్చి భుజాన పెట్టుకొని ఉన్నాడు. అతడు అసలు తుంబురుడనే గంధర్వుడు కాని కుబేరుని శాప కారణంగా రాక్షసుడయ్యాడు. అతనికి ఏ శస్త్రంతోనూ చావకుండా వరముంది. రామునిచేతనే అతనికి శాపవిముక్తి కావాలి. ఆ విరాధుడు సీతను పట్టుకుపోసాగాడు. కాని రాముని పదును బాణాలవలన కోపించి, సీతను విడచి, రామ లక్ష్మణులను చేతులలో ఇరికించుకుపోసాగాడు.
రామ లక్ష్మణులు విరాధుని చేతులు నరికేశారు. శాపవిముక్తి కలిగిన విరాధుడు వారెవరో తెలిసికొని రాముని శరభంగ మహర్షి ఆశ్రమానికి వెళ్ళమని చెప్పాడు. ఏనుగు పట్టేటంత గోతిని తీసి రామక్ష్మణులు వాడి దేహాన్ని పూడ్చిపెట్టారు.
ముని ఆశ్రమాల సందర్శనం
బ్రహ్మ సాక్షాత్కారం పొందిన శరభంగ మహర్షి రాముని కోసమే తాను బ్రహ్మలోకానికి వెళ్ళకుండా వేచియున్నాడు. తన తపస్సు పుణ్యాన్ని రామునికి సమర్పించి, వారిని సుతీక్ష్ణ మహర్షి వద్దకు వెళ్ళమన్నాడు. తరువాత శరభంగుడు యోగశక్తితో అగ్నిని ప్రజ్వలింపజేసి అందులో భస్మమై బ్రహ్మలోకం చేరుకొన్నాడు.
ఆయుధ ధారులైన రామ లక్ష్మణులకు సీత ఇలా తన మనసులోని మాట చెప్పింది – ''ముని ధర్మం చాలా క్లిష్టమైనది. అసత్య వాక్యం, పరస్త్రీ గమనం, అకారణ హింస అనే మూడు అనుచిత ప్రవర్తనలు తపోదీక్షకు భంగం చేసే అవకాశం ఉంది. ధనుర్బాణాలు ధరించినందువలన ఆయుధ ప్రయోగానికి అనవుసర ప్రోత్సాహం లభించే అవకాశం కలుగుతుంది. కనుక ఆర్తులను కాపాడడానికి మాత్రమే శస్త్రాలను వాడదగును. కాని సమయంలో అరణ్యాలకు తగిన మునివృత్తి అవలంబించడం ఉచితం. నేను స్త్రీ సహజమైన చాపల్యం వల్లనే ఇలా చెబుతున్నాను. మీరు కర్తవ్యం తెలియని వారు కాదు''. సీత మాటలను రాముడు ప్రశంసించి, ఆర్తులై తనను శరణు జొచ్చిన మునుల రక్షణ కోసమే ఆయుధ ప్రయోగం చేస్తానని చెప్పాడు.
రమ్యమైన తపోవనాలగుండా సీతారామలక్ష్మణులు ముందుకు సాగారు. దారిలో పంచాప్సరసం అనే సుందరమైన తటాకాన్ని చూశారు. మాండకర్ణి అనే మహర్షి తన తపోబలంతో దానిని నిర్మించి, అందులో నీటి అడుగున అంతర్గృహంలో అప్సరసలతో క్రీడిస్తున్నందున అక్కడ ఎప్పుడూ మధురమైన సంగీతం వినవస్తున్నది. ఇలా అనేక ఆశ్రమాలు దర్శించి మరల సుతీక్ష్ణ మహర్షి ఆశ్రమానికి తిరిగి వచ్చారు. ఆయనను అగస్త్య మహర్షి ఆశ్రమానికి దారి అడిగారు.
అగస్త్యాశ్రమ దర్శనం
thumb|అగస్తుని ఆశ్రమములో రాముడు సుతీక్ష్ణ మహర్షి చెప్పిన ప్రకారం సీతారామలక్ష్మణులు ముందుగా అగస్త్యభ్రాత ఆశ్రమానికి వెళ్ళి ఆ ముని ఆతిథ్యాన్ని స్వీకరించారు. ముందుకు సాగి అగస్త్య మహర్షి ఆశ్రమానికి చేరుకొన్నారు. అగస్త్యుడు మృత్యువును జయించిన మహాతపస్వి. వింధ్య పర్వతం పెరుగుదలను నిలిపాడు. నరమాంస భుక్కులైన వాతాపి ఇల్వలులను నాశనం చేశాడు. దక్షిణ దిక్కును మునులకు ఆవాస యోగ్యంగా చేశాడు.
సీతారామలక్ష్మణులు అగస్త్యునికి పాదాభివందనం చేశారు. అగస్త్యుడు వారిని ఆదరించి వానప్రస్థధర్మానుసారం భోజనాలు వడ్డించి కుశలమడిగాడు. విశ్వకర్మ నిర్మించిన గొప్ప వైష్ణవధనుస్సును రామునకిచ్చాడు. సీతాదేవి పతివ్రతాధర్మాన్ని శ్లాఘించాడు.
పంచవటిలో నివాసం
వారిని గోదావరీతటాన పంచవటిలో ఆశ్రమం నిర్మించుకొని నివసించమని అగస్త్యుడు సూచించాడు. పంచవటికి వెళ్ళేదారిలో వారికి జటాయువు అనే పెద్ద గ్రద్ద రాజు కనిపించాడు. తాను దశరధుని మిత్రుడనని, ఆశ్రమసమీపంలో సీతను కనిపెట్టుకొని ఉంటానని అన్నాడు.
పంచవటిలో రాముడు చూపిన స్థలంలో లక్ష్మణుడు చక్కని పర్ణశాల నిర్మించాడు. అది సీతాములకు స్వర్గంలా అనిపించింది. అక్కడ వారు చాలా కాలం సంతోషంగా గడిపారు.
శూర్పణఖ భంగం
రావణుని చెల్లెలు శూర్పణఖ అనే రాక్షసి ఆ అడవిలో స్వేచ్ఛగా సంచరిస్తున్నది. ఆమె కామరూపి. ఒకమారు వారి పర్ణశాలకు వచ్చి రాముని చూచి మోహించి తనను పెళ్ళి చేసుకోమని అడిగింది. రాముడు, లక్ష్మణుడు ఆమెతో పరిహాసాలాడారు. ఆమె కోపించి సీతను తినివేయబోయింది. అపుడు రాముని ఆజ్ఞతో లక్ష్మణుడు శూర్పణఖ ముక్కూ, చెవులూ కోసివేశాడు.
శూర్పణఖ యేడుస్తూ తన సోదరుడైన ఖరునితో జరిగిన విషయం మొరపెట్టుకుంది. ఖరుడు యముళ్ళాంటి పధ్నాలుగు రాక్షసులను పిలిచి రామలక్ష్మణులను చంపిరమ్మని ఆజ్ఞాపించాడు. పదునాలుగు బాణాలతో రాముడు వారిని సంహరించేశాడు. శూర్పణఖ బావురుమంటూ ఖరునివద్దకుపోయి అతను చేతకానివాడని దెప్పిపొడిచింది. ఉద్రిక్తుడైన ఖరుడూ, అతని సేనాధిపతి దూషణుడూ వీరాధివీరులైన పధ్నాలుగు వేల రాక్షససేనతో దిక్కులు పిక్కటిల్లే పెడబొబ్బలతో, భేరీభాంకారాలతో, సాగరంవలె పొంగుతూ రామలక్ష్మణులపై దండెత్తారు.
ఖరదూషణాదుల సంహారం
thumb|ఖరునిపై బాణ ప్రయోగం చేసిన రాముడు|alt= ఆకాశంలో పుట్టిన ఉత్పాతాలను గమనించాడు రాముడు. రాముని ఆజ్ఞతో లక్ష్మణుడు ధనసు ధరించి, సీతను వెంటబెట్టుకొని, ఒక దుర్గంలా ఉన్న గుహలోనికి వెళ్ళిపోయాడు. అగ్నిలాగా వెలుగుతున్న రాముడు కవచం తొడుగుకొని ధనుర్ధారియై నారి మోగిస్తూ రాక్షసులకు ఎదురు వచ్చాడు. వారి యుద్ధం చూడడానికి ఆకాశంలో మహర్షులు, దేవ గంధర్వ సిద్ధ చారణాదులు గుమికూడి రామునకు మంగళం పలికారు.
ఖరుడు, అతని సైన్యం పెద్ద పొలికేకతో రామునిపై యుద్ధానికి దిగారు. యమపాశాల వంటి రాముని బాణాలకు ఎందరో రాక్షసవీరులు నేలకూలారు. మిగిలినవారు పారిపోయి ఖరుని శరణు జొచ్చారు. దూషణుడు క్రోధంతో రామునిపైకి వచ్చాడు. వాడి బాణాలతో రాముడు దూషణుని మహాధనుస్సునూ, గుర్రాలనూ, సారధినీ నేలకూల్చాడు. మరో మూడు బాణాలతో వాడి గుండెలు పగులగొట్టి రెండు బాణాలతో వాడి రెండు చేతులూ నరికేశాడు. నేలబడిన దూషణుని చూసి క్రుద్ధుడైపోయిన ఖరుడు తన పన్నెండుగురు ముఖ్యసేనానులతో రామునిమీదకురికారు. వజ్రసమానమైన రాముని బాణాలతో ఆ సేనాపతులు, వారి సైన్యం ఖండఖండాలుగా నేలబడ్డారు. రణభూమి అంతా రక్త మాంసాలతో నిండిపోయింది.
ఖరుడూ, త్రిశిరుడూ మాత్రమే మిగిలారు. ముందుగా త్రిశిరుడు బీరాలు పలికి రామునిపైకి వచ్చి రామబాణాలకు బలయ్యాడు. ఇక ఖరుడు రాముడు ఎదురుపడ్డారు. ధనుర్విద్యా కౌశలంతో వారిద్దరూ ప్రయోగించిన బాణాలతో ఆకాశం కప్పుకొని దిక్కుల భేదం తెలియకుండా పోయింది. తరువాత ఖరుడు పెరికి తెచ్చిన పెద్ద చెట్టును రాముడు తునకలు చేసివేశాడు. ఖరుని దేహం తూట్లుపడేలా బాణాలతో కొట్టాడు. తన దేహం అంతా రక్తం ధారలు కారుతుండగా ఖరుడు రామునిమీదకు ఉరికాడు. దానితో రాముడు అగ్నిలా మెరుస్తున్న బాణం తొడిగివిడిచాడు. ఖరుడు నేలకొరిగాడు.
ఆకాశంలో దేవ దుందుభులు మ్రోగాయి. పూలవాన కురిసింది. దేవతల విజయఘోష విని లక్ష్మణుడు సీతతో గుహ బయటికి వచ్చి రాముని పూజించాడు. సీత సంతోషించి ప్రస్తుతించింది.
రావణునితో శూర్పణఖ గోడు
పధ్నాలుగు వేల మంది రాక్షసులూ, ఖరుడు, దూషణుడు, త్రిశిరుడు మరణించడంతో శూర్పణఖ పెడబొబ్బలు పెడుతూ లంకకు పోయింది. తన పెద్దన్న రావణుని తీవ్రంగా నిందించి హెచ్చరించింది – ''నువ్వు స్త్రీలోలుడవై రానున్న అపాయాన్ని తెలిసికోలేకపోతున్నావు. రాజు అనేవాడికి సరైన చారులుండాలి. రాజు బొక్కసం నిండి ఉండాలి. రాజనీతిని అనుసరించాలి. ఈ మూడూ లేకపోతే ఆరాజు పతనం ఖాయం. జన స్థానంలో మనవాళ్ళందరూ రాముడనే నరుని చేతిలో హతులయ్యారు. దశరధుని కొడుకులైన రామ లక్ష్మణులు జనస్థానాన్ని రాక్షసవిహీనం చేస్తున్నారు. ఆ రాముని భార్య సీత నీకు తగిన అందాల రాశి. కనుక రాముని సంహరించి, సీతను నీదానిని చేసికొని రాక్షస జాతి ఋణం తీర్చుకో'' – అని శూర్పణఖ రావణునితో మొత్తుకొంది.
ఆమె మాటలతో రావణుడు సీతను అపహరించి తేవడానికి సిద్ధమయ్యాడు. అందుకు ఒక పన్నాగం ఆలోచించి అడవిలో తపస్సు చేసుకొంటున్న మారీచుని వద్దకు వెళ్ళాడు. సీతాపహరణం కోసం మాయలేడిగా మారి రాముని తప్పించడానికి సహాయపడమన్నాడు.
రావణునకు మారీచుని హితవు
రాముడి పేరు వినేసరికి మారీచుని ముఖంలో ప్రేతకళ వచ్చేసింది. భయంతో కొయ్యబారిపోయి, రావణునికిలా హితం బోధించాడు – ''రాముడు మహావీరుడు. సత్యధర్మ వ్రతుడు. అతనితో వైరం పెట్టుకుంటే నీకు, నీ జాతికి పోగాలం దాపురించినట్లే. ఇదివరకు నేను వెయ్యేనుగుల బలంతో ఎదురు లేకుండా భూలోకం అంతా తిరిగేవాడిని. అప్పుడు నేను విశ్వామిత్రుని యాగం ధ్వంసం చేయబోయాను. యాగాన్ని రక్షిస్తున్న రాముడు సుబాహుడిని, నా రాక్షస గణాలను సంహరించి నన్ను మాత్రం శరాఘాతంతో నూరామడల దూరాన సముద్రంలో పారవేశాడు. అప్పటి రాముడు పన్నెండేళ్ళ బాలుడు మాత్రమే. అప్పటినుండి నాకు ‘ర’ శబ్దంతో మొదలయ్యే రథం, రత్నం వంటి పదాలంటేనే వణుకు పట్టుకుంది. కనుక మన ఇరువురి మేలు కోరి చెబుతున్నాను. ఈ ఆలోచన నీకు కలిగించినవారు రాక్షసజాతి నాశనం కోరినవారే. రామునితో వైరం మాని, శరణు వేడుకో'' – అన్నాడు.
రావణుడు కఠినంగా ఇలా అన్నాడు – ''దేవతలు ప్రార్ధించినా నా నిశ్చయం మారదు. నువ్వు బంగారు లేడివై సీతను ఆకర్షించాలి. అందుద్వారా రామలక్ష్మణులను పర్ణశాలనుండి దూరంగా పంపాలి. నేను నిన్ను సలహా అడుగలేదు. పని చెబుతున్నాను. అది చేయకపోతే నా చేతిలో నీకు చావు తప్పదు.''
ఇక మారీచుడికి మార్గం తోచలేదు – ''రావణా మనిద్దరికీ రాముని చేత చావు తప్పదు. నీ చేత కంటే రాముని చేత చావడమే నాకు ఉత్తమం'' అనుకొన్నాడు. వారిద్దరూ పర్ణశాల వైపుకు వెళ్ళారు.
మాయలేడితో మోసం
సీత పర్ణశాల వద్ద పూవులు కోసుకొంటూ ఇక అరణ్యవాసం ఎంతోకాలం లేదనుకొంటున్నది. ఆ సమయంలో ఆమెకు వెండి చుక్కలతో మెరుస్తున్న అపూర్వమైన బంగారు లేడి కంటబడింది. వయ్యారాలు పోతూ గెంతుతున్న ఆ లేడిని చూచి సీత అది తనకు నచ్చిందనీ, దాన్ని తెచ్చిపెట్టమనీ రాముని కోరింది. అది రాక్షస మాయ అని, లోకంలో అలాంటి లేడులుండవని లక్ష్మణుడు గట్టిగా చెప్పాడు. రాక్షసుడైతే చంపి వస్తానని, అంతవరకు సీతను జాగ్రత్తగా కనిపెట్టుకొని ఉండమని లక్ష్మణునకు చెప్పి రాముడు బయలు దేరాడు.
ఆ లేడి గెంతుతూ, మాయమౌతూ, మళ్ళీ కనబడుతూ రాముడిని చాలా దూరం తీసుకుపోయింది. ఇక లాభం లేదనుకొని రాముడు ధనుస్సు ఎక్కుపెట్టి బాణం విడిచాడు. దానితో ఆ లేడి మారీచునిగా నిజరూపం ధరించింది. మారీచుడు అయ్యో సీతా, అయ్యో లక్ష్మణా అని బిగ్గరగా అరుస్తూ ప్రాణాలు విడిచాడు. ఆపదను శంకించిన రాముడు వడివడిగా పర్ణశాలవైపు సాగాడు.
ఆ ఆర్తనాదం విని, రామునికి ఏదో అపాయం సంభవించిందని సీత భయ విహ్వల అయ్యింది. త్వరగా రామునికి సహాయంగా వెళ్ళమని లక్ష్మణుని కోరింది. మూడు లోకాలూ ఎదురై వచ్చినా రాముని జయించలేరనీ, కనుక అది రాక్షస మాయయే అనీ, తాను అన్నగారి మాట ప్రకారం సీతకు రక్షణగా ఉంటాననీ లక్ష్మణుడు అన్నాడు. దానితో సీత కోపించి లక్ష్మణుని పరుషంగా నిందించింది. దుర్బుద్ధితో రామునికి కీడు జరుగాలని అతను కోరుకొంటున్నాడని దూషించింది.
సీతాపహరణం
ఇదే అదనుగా చూచుకొని రావణుడు సన్యాసి వేషంలో వచ్చి సీతను పలకరించాడు. రామ లక్ష్మణులకోసం ఎదురు చూస్తూనే సీత ఆ కపట సన్యాసికి అతిథి మర్యాదలు చేయసాగింది. మాటల్లో తమ వృత్తాంతాన్ని, వనవాస కారణాన్ని వివరించింది. రావణుడు తన నిజరూపం ధరించి సీతను తనకు భార్యగా కమ్మన్నాడు. సీత అగ్ని శిఖలా మండిపడి రావణుని గడ్డిపరకలా తృణీకరించింది. తనను వాంఛిస్తే రావణునికి రాముని చేత వినాశనం తప్పదని ధిక్కరించింది.
రావణుడు బలవంతంగా సీతను ఒడిసిపట్టుకొని తన రథం ఎక్కాడు. సీత ఆర్తనాదాలు విన్న జటాయువు రావణునిమీద విజృంభించాడు.
జటాయువు మరణం
right|thumb|200px|సీతను అపహరించే రావణునితో పోరాడుతున్న జటాయువు ([[రాజా రవివర్మ చిత్రం.]] జటాయువు, రావణుడు రెండు పర్వతాలు కలియబడ్డట్లుగా ఢీకొన్నారు. రావణుని బాణాలను లెక్కచేయకుండా జటాయువు రావణుని రక్కేశాడు. రథాన్ని నేలపడగొట్టాడు. దానితో కోపించి రావణుడు జటాయువు పక్కలూ, రెక్కలూ, డొక్కలూ తెగనరికాడు. జటాయువు నేలబడి కొనప్రాణంతో మూలుగుతుండగా రావణుడు ఆకాశమార్గంలో లంకవైపు సాగిపోయాడు. దారిలో ఒక కొండపై కొందరు వానరులు కనబడ్డారు. రావణుడు చూడకుండా సీత తన నగలు కొన్ని మూటగట్టి వారి మధ్యకు పడవేసింది. రావణుడు సీతతో లంకకు చేరి ఆక్కడ ఆమెను అశోకవనంలో ఉంచాడు. రాక్షస స్త్రీలు ఆమెకు కాపలాగా ఉన్నారు.
వెనుదిరిగిన రామునికి లక్ష్మణుడు ఎదురయ్యాడు. సీతను ఒంటరిగా విడచి వచ్చినందుకు లక్ష్మణుని రాముడు తప్పుబట్టాడు. వదిన తనను అమంగళకరమైన పరుషవాక్కులతో నిష్ఠూరంగా మాట్లాడి తరిమిందని లక్ష్మణుడు దుఃఖిస్తూ చెప్పాడు. ఇద్దరూ పర్ణశాలకు వచ్చి, సీత కనపడకపోవడంతో హతాశులయ్యారు. పరమ దీనులై దుఃఖిస్తూ అంతటా వెదుకసాగారు. రాముడు గొల్లుమన్నాడు. కొన్ని లేళ్ళు దక్షిణ దిక్కును సూచించగా అటువైపు గాలిస్తూ బయలుదేరారు. వారికి రక్తసిక్తమై నేలనుబడిఉన్న జటాయువు కనిపించాడు. రావణుడు సీతను ఎత్తుకుపోయిన సంగతీ, తన రెక్కలు తెగనరికిన సంగతీ చెప్పి రాముని సమక్షంలో ప్రాణాలు విడచాడు. రాముడు అమితంగా దుఃఖించి జటాయువుకు అగ్ని సంస్కారాలు చేశాడు. మళ్ళీ అన్నదమ్ములు సీతను వెదుకుతూ బయలుదేరారు.
కబంధుని శాప విమోచన
మతంగాశ్రమం సమీపంలో వారికి కబంధుడనే మహాకాయుడైన ఒక రాక్షసుడు ఎదురుపడ్డాడు. వాడికి తలా మెడా కూడా లేవు. వాని ముఖం కడుపుమీద ఉంది. వాడి చేతులు ఆమడ పొడవున్నాయి. శరీరం పర్వతంలా ఉంది. అతడు శాపవశాన రాక్షసుడైన గంధర్వుడు. వాడు తన చేతులతో రామలక్ష్మణులను ఒడిసి పట్టి తినబోయాడు. రామలక్ష్మణులు వాడి చేతులు నరికేశారు. తన శాపాన్నించి విముక్తి కలిగించే రామలక్ష్మణులు వారేనని కబంధుడు గ్రహించాడు. అతని కోరికపై వారు అతని శరీరాన్ని అగ్నికి ఆహుతి చేశారు. అప్పుడు కబంధుడు సకలాభరుణుడైన గంధర్వుడై హంసల విమానంలో ఆకాశానికి వెళుతూ – ''రామా! ప్రస్తుతం నీవు దుర్దశాపన్నుడవు. నీవు సుగ్రీవునితో స్నేహం చేసుకొంటే సీతను వెదకడంలో అతను నీకు సహాయపడతాడు. పంపా సరస్సుకు పశ్చిమాన మాతంగముని ఆశ్రమంలో నీకోసం వేచి ఉన్న శబరికి నీ దర్శనం ప్రసాదించు. తరువాత ఆవల ఉన్న ఋష్యమూక పర్వతంపై సుగ్రీవుని కలుసుకోవచ్చు. అతని స్నేహంతో రాక్షసులనందరినీ సంహరించి నీ జీవితేశ్వరిని పొందగలవు'' అని చెప్పాడు.