cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
వెనుజులా
సంస్కృతి
వెనుజులా సంస్కృతి ప్రధానంగా మూడు వైద్యమైన సంస్కృతుల ప్రభావితమై సరికొత్త మిశ్తితమైన సరికొత్త వెనుజులా సంస్కృతి రూపొందింది.ఇందులో ఇండిజెనియస్, ఆఫ్రికన్, స్పెయిన్ సంస్కృతులు ప్రతిబింబిస్తుంటాయి. మొదటి రెండు సంస్కృతులు రెండు స్థానికజాతి ప్రజలకు చెందినవి. ఇవి రెండు ఒకదానితో ఒకటి పోలివుండి క్రంగా ఒకటిగా విలీనమై వెనుజులియన్ సంస్కృతిగా మార్పు చెందాయి.వెనుజులియన్ సంస్కృతి మిగిలిన లాటిన్ అమెరికన్ దేశాల సంస్కృతితో పోలివున్నప్పటికీ పర్యావరణ భేదాలు, సహజమైన భగోళిక ప్రకృతిసహజ వ్యత్యాసాలతో తన ప్రత్యేకత నిలబెట్టుకుంటుంది.ఇండిజెనియస్ సంస్కృతిలో పరిమితమైన పదాలు, ఆహారపద్ధతులు, ప్రదేశాల పేర్లు ఉంటాయి. ఆఫ్రికన్ ప్రభావం అదేవిధంగా ఉన్నప్పటికీ డ్రంస్ వాయిద్యప్రభావం అదనంగా వచ్చిచేరింది. స్పెయిన్ సంస్కృతి ప్రధానమైనది. కాలనైజేషన్ విధానం, సాంఘిక ఆర్థిక నిర్మాణం కారణంగా ఇది వెనుజులా సంస్కృతిని ప్రభావితం చేసి వెనుజులా సంస్కృతిలో విలీనమై వెనుజులా సంస్కృతిలో భాగమై వెనుజులా సంస్కృతిని సుసంపన్నం చేసింది.ఇది ప్రత్యేకంగా కాలనీశకంలో కరీబియన్ వలసప్రజలు అధికసంఖ్యలో నివసించిన అండలూసియా, ఎక్స్ట్రిమడురా ప్రాంతాలలో ఆరంభం అయింది. ఉదాహరణగా ఇక్కడ భవననిర్మాణాలు, సంగీతం, కాథలిక్ మతం, భాషలలో స్పెయిన్ ప్రభావం అధికంగా ఉంది.స్పానిష్ సంస్కృతి ప్రభావం కారణంగా బుల్‌ఫైట్, ఆహారవిధానాలు వెనుజులాలో విలీనం కావడం నిదర్శనంగా కనిపిస్తుంది. వెనుజులా అదనంగా భారతీయ, యురేపియన్ సంస్కృతులతో (19వ శతాబ్దంలో ప్రత్యేకంగా ఫ్రెంచి సంస్కృతి ప్రభావం) సుసంపన్నమై ఉంది.సమీపకాలంలో ఆయిల్ అన్వేషణ కారణంగా ప్రధాననగరాలకు యు.ఎస్., ఇటలీ, స్పెయిన్, పోర్చుగీసు దేశాల నుండి వలసలు మరింత అధికం అయ్యాయి. యు.ఎస్. ప్రజలు తమతో బేస్ బాల్ అభిరుచిని, యు.ఎస్. శైలి ఫాస్ట్ ఫుడ్, ప్రస్తుత నిర్మాణశైలి భవనాలు మొదలైన వాటిని వెనుజులాకు తీసుకువచ్చారు.
కళలు
వెనుజులా కళలను ప్రధానంగా మతం ప్రభావితం చేస్తుంది. అయినప్పటికీ 19వ శతాబ్దం నుండి కళాకారులు చారిత్రక, స్వతంత్రసమర కథానాయకులకు ప్రాధాన్యత ఇస్తూ కళలు రూపొందించడం ప్రారంభించారు. ఈ ఉద్యమానికి " మార్టిన్ టోవర్ వై టోవర్ " నాయకత్వం వహించాడు. . 20వ శతాబ్దంలో కళారంగంలో ఆధునికత ఆరంభం అయింది. గుర్తించతగిన వెనుజులియన్ కళాకారులలో క్రిస్టోబల్ రోజాస్, అర్మాండో రెవెరాన్, మాన్యుయల్ కాబ్రే, కెనెటిక్ కళాకారులు, జెసస్- రాఫెల్ సోటో, జెగో, కరోల్స్ క్రజ్ - డియెజ్ ప్రధాన్యత వహిస్తున్నారు. వీరిలో సమకాలీన కళాకారులు మరిసోల్ ఎస్కోబర్, యూసెఫ్ మెహ్రి కూడా ఉన్నారు.
సాహిత్యం
వెనుజులియన్ సాహిత్యం స్పానిష్ విజయం తరువాత విద్యావంతులైన ఇండిజెనియస్ సంఘాల నుండి ఆరంభం అయింది. ఆరంభంలో వెనుజులా సాహిత్యాన్ని స్పానిష్ ప్రభావితం చేసింది. వెనుజులియన్ స్వతంత్రసమరం, వెనుజులియన్ రోమానిటిజం (జుయాన్ విసెంటే గాంజలెజ్ ఈప్రాంతంలో సాహిత్యకారుడుగా వెలుగులోకి వచ్చాడు) తరువాత సాహిత్యన్ని రాజకీయాలు ప్రభావితం చేసాయి. సాహిత్యాన్ని ప్రధానంగా రచనలు ఆధిక్యత చేసినా ఆండెస్ ఎలాయ్ బ్లాంకొ, ఫర్మిన్ టోరొ వంటి కవులు కవిత్వం ద్వారా వెనుజులా సాహిత్యచరిత్రలో తమదైన ముద్ర నమోదు చేసుకున్నారు. రచయితలు, నవలారచయితలలో రొములో గల్లెజొస్, టెరస డీ లా పర్రా, ఆర్టురొ అస్లర్ పియట్రి, ఆండ్రియానొ గాంజలెజ్ లెయాన్, మైగ్యుయల్ ఒటెరొ సిల్వ, మరియానొ పికాన్ సలాస్ ప్రధాన్యత వహిస్తున్నారు. గొప్ప కవి, మానవతావాది ఆండ్రెస్ బెల్లో కూడా విద్యావేత్తగా, మేధావిగా (ఆయన సైమన్ బొలివర్ బాల్యకాల ట్యూటర్, మెంటర్) గుర్తించబడ్డాడు. ఇతరులలో ల్యూరియానొ వల్లెనిల్లా, జోస్ గిల్ ఫొర్టౌల్ తమ సానుకూలధోరిణి విశ్లేషణతో గుర్తించబడ్డారు.
సంగీతం
వెనుజులా ఇండిజెనియస్ సంగీతశైలిని అన్ సొలో ప్యూబ్లొ, సెరెంటా గయానెసా సంగీతబృందాలు విశదీకరిస్తుంటాయి. వెనుజులా జాతీయ సంగీత వాయిద్యం కుయాట్రొ.ఇలానోస్‌లోని అల్మా లియానెరా (పెడ్రొ ఎలియాస్ గుటియెర్రెజ్, రాఫెల్ బొలివర్ కొరొనాడో), ఫ్లొరెంటినొ వై ఎల్ డియాబ్లొ (అల్బెర్టొ అర్వెలో టొర్రియాల్బ) కాంసియాట్రొ ఎన్ లా లానురా (జుయాన్ విసెంట్ టొర్రియాల్బా, కబల్లో (సైమన్ డియాజ్) ప్రాంతాలలో వైవిధ్యమైన ప్రత్యేక సంగీతశైలి సంగీతాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి. జులియన్ గైటా శైలి కూడా చాలాప్రాబల్యత సంతరించుకుంది.సాధారణంగా ఇది క్రిస్మస్ సమయంలో ప్రదర్శించబడింది. సుసంపన్నమైన సంస్కృతి కలిగిన వెనుజులాలో కలిప్స్కొ, బాంబుకొ, ఫులియా, కాంటోస్, డీ పిలాడో డీ మైజ్, కాంటోస్ డీ లవండెరాస్, సెబుకాన్, మారెమారే నృత్యరీతులు ప్రధానమైనవి. టెరెసా కార్రెనొ 19వ శతాబ్ధపు ప్రపంచప్రసిద్ధి చెందిన పియానో కాళాకారుడుగా గుర్తించబడ్డాడు. చివరి సంవత్సరాలలో క్లాసికల్ సంగీతం అద్భుత ప్రదర్శనలు ఇచ్చి తన ఘనత చాటుకుంది. సైమన్ బొలివర్ యూత్ ఆర్కెస్ట్రా గుస్టోవ్ డుడామెల్, జోస్ ఆంటొనియొ అబ్రెయు మార్గదర్శకంలో పలు యురేపియన్ కాంసర్ట్ హాల్స్ (2007లో లండన్ ప్రొంస్), పలు అద్భుతప్రదర్శనలు ఇచ్చి పలుమార్లు గౌరవించబడింది. 21వ శతాబ్దం ఆరంభంలో " మొవిడ అక్యుస్టిక అర్బనా " పేరుతో కొంతమంది సంగీతకారులు దేశసంప్రదాయ సంగీతాన్ని రక్షించడానికి తమస్వంత పాటలను సంప్రదాయ సంగీతవాయిద్యాలతో మేళవించి సంగీతాన్ని రూపొందించారు. ఈసంప్రదాయంలో " టాంబొర్ అర్బనొ " లాస్ సింవెర్గ్యుయెంజాస్, ది సి4ట్రియొ, అరొజ్కొ జాం మొదలైన బృందాలు రూపొందించబడ్డాయి. ఆఫ్రో - వెనుజులియన్ సంగీత సంప్రదాయాలు అత్యధికంగా " బ్లాక్ ఫోల్క్ సెయింట్స్ ", " శాన్ బెనిటొ " పండుగలతో సంబంధితమై ఉన్నాయి. కొన్ని ప్రత్యేకమైన పాటలు వేరు వేరు వేదికలలో ప్రదర్శించబడుతుంటాయి.
క్రీడలు
వెనుజులా బేస్ బాల్ ఆరభం గురించి స్పష్టంగా తెలియడం లేదు. అయినప్పటికీ వెనుజులాలో బేస్ బాల్ 19వ శతాబ్దంలో నుండి ఆదరణ పొదింది. 20వ శతాబ్దంలో ఆయిల్ కంపెనీలలో పనిచేయడానికి వెనుజులా చేరుకున్న అమెరికన్లు బేస్ బాల్ వెనుజులాలో ప్రాబల్యత సంతరించుకోవడానికి సహకారం అందించారు. 1930 నాటికి బేస్ బాల్ వెనుజులాలో మరింత ప్రాచుర్యం సంతరించుకుంది. 1945 నాటికి " వెనుజులియన్ ప్రొఫెషనల్ బేస్ బాల్ లీగ్ " స్థాపించబడింది.తరువాత ఈ క్రీడ దేశంలో మరింత ప్రాచుర్యం పొందిన క్రీడగా మారింది.బేస్ బాల్ క్రీడకు లభించిన విస్తారమైన ప్రజాదరణ వెనుజులాకు పొరుగున ఉన్న దక్షిణ అమెరికా దేశాలలో ప్రత్యేకత కలిగించింది. అసోసియేషన్ ఫుట్ బాల్ ఖండంలో ఆధిక్యత కలిగి ఉంది. బేస్ బాల్, ఫుట్ బాల్ వెనుజులా ప్రధాన క్రీడలుగా ఉన్నాయి. వెనుజులా " 2012 ఎఫ్,ఐ.బి.ఎ. వరల్డ్ ప్లింపిక్ క్వాలిఫైయింగ్ టోర్నమెంటు ఫర్ మెన్ ", ఎఫ్.ఐ.బి.ఎ. అమెరికాస్ చాంపియన్ షిప్ " క్రీడలకు ఆతిథ్యం ఇచ్చింది. ఇవి పొలియెడ్రొ డీ కారకాస్‌లో నిర్వహించబడ్డాయి. వెనుజులాలో " వెనుజులా నేషనల్ ఫుట్ బాల్ టీం " ప్రజాదరణ పొందడంలో విజయం సాధించింది. వరల్డ్ కప్ సమయంలో ఫుట్ బాల్ క్రీడకు మరింత గుర్తింపు కలుగుతూ ఉంది. కొప అమెరికా క్రీడలకు ప్రతి 40 సంవత్సరాలకు ఒకసారి ఆతిథ్యం ఇస్తుంది. మునుపటి " ఫార్ములా 1 " డ్రైవర్ " పాస్టర్ మాల్డొనాడో " స్వదేశం వెనుజులా. " 2012 స్పానిష్ గ్రాండ్ ప్రిక్స్ " లో ఆయన మొదటి విజయం సాధించి మొదటి, ఏకైక వెనుజులా " ఫార్ములా 1 " క్రీడాకారుడుగా పేరు తెచ్చుకున్నాడు. మాల్డొనాబొ వెనుజులాలో " ఫార్ములా 1 " క్రీడకు ప్రాచుర్యం కలిగించాడు. " 2012 సమ్మర్ ఒలింపిక్స్ " లో వెనుజులియన్ రుబెన్ లిమార్డొ ఫెంసింగ్ క్రీడలో బంగారు పతకం సాధించాడు.
ఆహారం
వెనుజులియన్ ఆహారం ఈప్రాంతంలో వైవిధ్యమైన ఆహారసంస్కృతులలో ఒకటి. వెనుజులాలోని వాతావరణ బేధాలు, సాంస్కృతిక మిశ్రమ కలయిక ఆహారసంస్కృతిలో ప్రతిఫలిస్తుంటాయి.ఆహారాలలో హల్లకా, పబెల్లాన్ క్రిల్లొ, అరెపాస్, పిస్కా అండినా, టర్కరి డీ చివొ, జలియా డీ మంగొ, పటకాన్ , ఫ్రైడ్ కమిగుయానస్ ప్రజాదరణ చూరగొన్నాయి.
అందాలపోటీ
వెనుజులా అందాలపోటీలలో కూడా తనదైన ముద్ర వేసింది. " ఓస్మెల్ సౌసా " 22 టైటిల్స్ గెలుచుకుంది. అదనంగా " మిస్ వెనుజులా " దేశం అంతటా ఆసక్తిగా వీక్షించబడుతుంది.
వెనుజులా సాధించిన కిరీటాలు:
వెనుజులా గ్లోబల్ బ్యూటీస్ వెబ్ పేజీ జాబితాలో ప్రథమ స్థానం సాధించింది. వెనుజులా మహిళలు డయానా మెండోజ, (మిస్ యూనివర్స్ 2008), స్టెఫనియా ఫెర్నాండెజ్ (మిస్ యూనివర్స్ 2009) సాధించిన తరువాత వెనుజులా గిన్నిస్ రికార్డ్ స్థాపించింది.
నిర్మాణకళ
" కార్లోస్ రౌల్ విల్లనుయెవా " వెనుజులాలో ముఖ్యమైన ఆర్కిటెక్టుగా గుర్తింపు సంపాదించాడు: ఆయన రూపకల్పనలో యూనివర్శిటీ ఆఫ్ వెనుజులా (ప్రపంచ వారసత్వసంపదలలో ఒకటి), ఔలా మగ్నా నిర్మించబడ్డాయి. ఆయన రూపకల్పనలో కాపిటొలో,ది బరాల్ట్ దియేట్రే, ది టెరెస కర్రెనొ కల్చరల్ కాంప్లెక్స్, జనరల్ రఫీల్ అర్డనేటా బ్రిడ్జ్ నిర్మించబడ్డాయి.
ఆత్మకూరు మండలం (హన్మకొండ జిల్లా)
ఆత్మకూరు మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రం, హన్మకొండ జిల్లా లోని మండలం. 2016 పునర్వ్యవస్థీకరణలో వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లాలో చేరిన ఈ మండలం, 2021 లో జిల్లా  పేరును మార్చినపుడు హన్మకొండ జిల్లాలో భాగమైంది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం పరకాల రెవెన్యూ డివిజను లో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఇది వరంగల్ డివిజనులో ఉండేది. ఈ మండలంలో 12 రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి.నిర్జన గ్రామాలు లేవు
మండల జనాభా
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు అవిభక్త వరంగల్ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం మొత్తం మండల జనాభా 59,540- పురుషుల సంఖ్య 30,063 - స్త్రీల సంఖ్య 29,477, అక్షరాస్యత మొత్తం 53.21% - పురుషుల సంఖ్య 66.39% - స్త్రీల సంఖ్యు 39.75% 2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 99 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 33,032. జనాభాలో పురుషులు 16,611 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 16,421. మండలంలో 8,768 గృహాలున్నాయి.
హుషాంగు మిర్జా
హుషాంగు మీర్జా (హోషాంగు మీర్జా) (పర్షియా: هوشنگ March; మార్చి 1604 – 2 ఫిబ్రవరి 1628) మొఘలు యువరాజు, మూడవ మొఘలు చక్రవర్తి అక్బరు మనవడు. ఆయన డేనియలు మీర్జా చిన్న కుమారుడు. నాల్గవ మొఘలు చక్రవర్తి జహంగీరు అల్లుడు.
ఆరంభకాల జీవితం
1012 ఏ.హెచ్. 1604 మార్చి ప్రారంభంలో జన్మించిన ఆయనకు ఆయన తండ్రి తాత అక్బరు చేత ఫర్హాంగు హుషాంగు అనే పేరు పెట్టారు. ఆయన డేనియలు మీర్జా చిన్న కుమారుడు. డేనియలు మీర్జా హిందూ భార్య, భోజ్పూరు పరమరా యువరాణి ( కుమార్తె మహి బాను బేగం)కి జన్మించిన ఇద్దరు పిల్లలలో ఒకరు.
1605 లో ఏప్రెలులో హుషాంగు జన్మించిన ఒక సంవత్సరం తరువాత, డేనియలు మీర్జా మతిమరుపు ట్రెమెంసుతో మరణించాడు. అదే సమయంలో దక్కను సుబేదారుగా వ్యవహరించాడు. తన చిన్న కొడుకు మరణంతో తీవ్రంగా ప్రభావితమైన అక్బరు అదే సంవత్సరం అక్టోబరులో కన్నుమూశాడు. ఆయన మరణం తరువాత డేనియలు కుటుంబం ఆయన ప్తతినిధిగా పనిచేస్తున్న భూబాగానికి రాజధాని బుర్హాన్పూర్లో ఉన్నట్లు తెలుస్తుంది. ఎందుకంటే 1606 లో ఇక్కడి నుండి వారిని జహంగీరు వైద్యుడు ముఖర్రాబు ఖాను మొఘలు రాజసభకు తీసుకెళ్లారు. జహంగీరు తన ఆత్మకథ అయిన తుజుకు-ఎ-జహంగీరిలో తన సోదరుడి పిల్లల రాకను నమోదు చేశాడు:
"ముకార్రాబు ఖాను తీసుకువచ్చిన డేనియలు పిల్లలను నేను చూశాను; ముగ్గురు కుమారులు, నలుగురు కుమార్తెలు ఉన్నారు. బాలురు పేర్లు తహ్మురాసు, బేసున్ఘరు, హుషాంగు. ఇలాంటి దయ, ఆప్యాయత ఈ పిల్లలకు నేను చూపించాను. పెద్దవాడైన తహ్మురాసు ఎల్లప్పుడూ పర్యవేక్షణలో ఉండాలని నేను నిర్ణయించుకున్నాను. ఇతరులను నా స్వంత సోదరీమణుల బాధ్యతలకు అప్పగించాను."
క్రైస్తవమతానికి మార్చబడడం
జహంగీరు పాలన ప్రారంభం నాటికి జెసూటు మిషనరీలు భారతదేశంలో అనేక దశాబ్దాలుగా ఉన్నారు. ఇది క్రైస్తవ మతం వ్యాప్తిలో క్రమంగా పురోగతి సాధించబడింది. ఆగ్రా, లాహోర్లలో మతమార్పిడుల సంఘాలు చిన్నవైనప్పటికీ తీవ్రంగా పనిచేస్తున్న ఉన్నాయి. జహంగీరు తన తండ్రి కంటే మిషనరీలకు స్నేహపూర్వకంగా కనబడ్డాడు కాబట్టి ఆయన కూడా మతం మార్చుకుంటాడని ఆశలు కూడా ఉన్నాయి.
1610 జూలైలో జహంగీర్ ఇద్దరు జెస్యూటు పూజారులు, ఫాదర్లు జెరోం జేవియరు, ఇమ్మాన్యుయేలు పిన్హీరోలను ఆగ్రాలోని తన కోర్టుకు పిలిచారు. అక్కడ తన ప్రభువుల సమావేశానికి ముందు జహంగీరు హుషాంగు, ఆయన ఇద్దరు సోదరులను బాప్టిజం పొందటానికి, క్రైస్తవులుగా పెంచడానికి జెస్యూట్లకు అప్పగించాడు. పూజారులు చాలా ఆనందించి మోకాళ్ళ మీద పడి చక్రవర్తి పాదాలకు ముద్దు పెట్టారు.
కోర్టుకు హాజరైన ఈస్టు ఇండియా కంపెనీ ప్రతినిధి సర్ విలియం హాకిన్సు ముస్లిం ప్రభువులలో తన మేనల్లుళ్ళ మద్దతును తగ్గించడానికి జహంగీరు మతమార్పిడికి అనుమతి ఇచ్చారని నమ్మాడు. ఇది తన సంతానం సింహాసనం మీద వారసత్వంగా సంక్లిష్టతను నివారించడానికి ఇది సహకరించిందని భావిస్తున్నారు. ప్రత్యామ్నాయంగా భారతదేశంలో మొదటి జేమ్సు రాయబారి సర్ థామసు రో, జహంగీరు పోర్చుగీసు భార్యను పొందగలగడానికి అవకాశం కలిగినట్లు పేర్కొన్నారు.
ఏదేమైనా మూడు నెలల తయారీ తరువాత రాకుమారులు బాప్టిజం కోసం సిద్ధంగా ఉన్నట్లు ప్రకటించారు. హుషాంగు, ఆయన అన్నలు, తహ్మురాసు, బేసున్ఘరు, నాల్గవ యువరాజు, అక్బరు సోదరుడి మనవడు, మీర్జా ముహమ్మదు హకీం ఆగ్రా గుండా మెరిసే ఊరేగింపులో నగరంలోని క్రైస్తవులు నాయకత్వం వహించిన కోట నుండి అక్బరు చర్చి వరకు వెళ్ళారు. రాజకుమారులు విలాసవంతమైన కాపరిసను ఏనుగుల మీద ప్రయాణించారు. పోర్చుగీసు ప్రభువుల వలె బంగారు శిలువల మెడలో వేలాడదీశారు. వారు ప్రవేశించగానే చర్చి గంటలు మోగుతున్నాయి. కొవ్వొత్తులను పట్టుకొని, సుగంధ ద్రవ్యాల మేఘాల గుండా నడిచారు. పర్షియా భాషలో పూజారి చెప్పిన బాప్టిజం ప్రతిజ్ఞను వారు పునరావృతం చేశారు బాప్టిస్మలు నీటిని వారి తలపై చల్లుకున్నారు. చివరికి వారికి పోర్చుగీసు పేర్లు ఇవ్వబడ్డాయి. హుషాంగు పేరు డాను హెన్రికోగా మార్చబడింది. తహ్మురాసు పేరు బేసున్ఘరు, నాల్గవ యువరాజులకు వరుసగా డాను ఫిలిపు, డాను కార్లో, డాను డువార్టే పేర్లు ఇవ్వబడ్డాయి.
అయితే ఈ మార్పిడులు తాత్కాలికమే. నాలుగు సంవత్సరాల తరువాత (బహుశా జహంగీరు వారసత్వ భయాలు తొలగించబడిన తరువాత) యువరాజులు ముస్లిం మతంలోకి తిరిగి వచ్చారు. జెస్యూట్లు వారు "కాంతిని తిరస్కరించారు, వారి వాంతికి తిరిగి వచ్చారు" అని తీవ్రంగా విమర్శ చేశారు.
షాజహాను ఆధ్వర్యంలో
1620 లో జరిగిన మొఘలు వారసత్వ యుద్ధంలో హుషాంగు, ఆయన సోదరుడు తహ్మురాసు, జహంగీరు అంధుడైన పెద్ద కుమారుడు ఖుస్రావుకు సహకరించాడు. ఏదేమైనా 1625 లో హుషాంగు షాజహాను అదుపు నుండి తప్పించుకున్నాడు. తరువాతి యువరాజు చక్రవర్తి మీద తిరుగుబాటు చేయాలన్న ఉద్దేశ్యంతో ఉన్నాడు. షాజహాను, ఆయన మిత్రుడు, మాలికు అంబరు బుర్హాన్పూరు ముట్టడి విఫలమైనప్పుడు హుషాంగు లాహోరులోని మామయ్య రాజసభకు వెళ్ళే ముందు బుండికి చెందిన రావు రత్తను (బుండి) వద్దకు పారిపోయాడు.
వారసత్వ యుద్ధం, మరణశిక్షలు
1627 అకోబరులో జహంగీరు అనారోగ్యంతో మరణించాడు. ఆయన ప్రధాన భార్య నూర్జహాను వెంటనే ఆమెకు ఇష్టమైన జహంగీర్ చిన్న కుమారుడు (అలాగే ఆమె అల్లుడు) షహర్యారు మీర్జాకు మాట పంపారు. షహర్యారు లాహోర్లో తనను తాను చక్రవర్తిగా ప్రకటించుకుని, నగరాల ప్రాంతీయ ఖజానాను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు, వారి విధేయతను పొందడానికి సైన్యం, ప్రభువులకు పంపిణీ చేశాడు. హుషాంగు, అతని సోదరులు తహ్మురాసు, బేసున్ఘారు అందరూ యువరాజుకు తమ మద్దతును ప్రకటించారు. బేసున్ఘరును షహర్యారు సుల్తాను సిపా సాలారు (సైన్యాధ్యక్షుడు) గా నియమించారు.
అదే సమయంలో నూర్జహాను సోదరుడు, షాజహానుకు మామగారూ అయిన అసఫ్ఖాను చక్రవర్తి మరణం గురించి తరువాతి (ఇప్పటికీ దక్కన్లో ఉన్నాడు) కు మాట పంపాడు. షాజహాను దక్కను నుండి తిరిగి వెళ్ళేటప్పుడు ఆయన వారసత్వాన్ని కాపాడటానికి, అసఫ్ఖాను దివంగరు ఖుస్రావుమీర్జా కుమారుడు హుషాంగుకు బావమరిది అయిన దావారు బఖ్షి, మధ్యాకాల చక్రవర్తిగా సింహాసనాధిష్టుడిగా చేసాడు. అసఫ్ఖాను తన సైన్యాన్ని లాహోరు వైపు నడిపించినప్పుడు షహర్యారు తన సైన్యాన్ని బేసున్ఘరు ఆధ్వర్యంలో రవి నది మీదుగా వారిని కలవడానికి పంపాడు. అయినప్పటికీ బేసున్ఘరు సైనికులు వారిని వ్యతిరేకించలేకపోయి అతిత్వరితగతిలో ఓడిపోయారు. షహర్యారు లాహోరు కోట వెనక్కి వెళ్ళాడు కాని తన స్వంత మనుష్యులు మోసం చేసి దావారు బఖ్షికి కప్పం సమర్పించారు. లాహోర్లో జరిగిన సంఘటనల గురించి షాజహాను అందుకుని తన రాజ బందీలను ఉరితీయాలని అసఫ్ఖాన్కు ఒక ఆదేశం పంపాడు:
"కొడుకు దావారు బఖ్షి (షహ్రియారు) ఉపకరించని సోదరుడు, ఖుస్రావు, రాకుమారుడు డేనియలు కుమారులు అందరినీ ప్రపంచం నుండి పంపించినట్లయితే మంచిది."
మరణశిక్షలు అమలు చేయడానికి షాజహాను రాజబహదూరు అనే హంతకుడిని పంపాడు. 1628 ఫిబ్రవరి 2 రాత్రి హుషాంగు, తహ్మురాసు, షహ్రియారు, దావరు, దావరు తమ్ముడు గార్షాస్పు శిరచ్ఛేదం చేయబడ్డారు (బేసున్ఘరు తుది విధి ప్రస్తావించబడలేదు). ఆ తలలను ఆగ్రాలోని షాజహాను వద్దకు తీసుకువచ్చారు.
మూలాలు
వర్గం:1604 జననాలు వర్గం:1628 మరణాలు
బహ్రైచ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
బహ్రైచ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో, ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని 80 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పరిధిలో ఐదు అసెంబ్లీ స్థానాలు ఉన్నాయి. బహ్రైచ్ నియోజకవర్గం ఎస్సీ రిజర్వ్ చేయబడింది.
మూలాలు
వర్గం:ఉత్తరప్రదేశ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
మల్లికార్జున్ గౌడ్
మల్లికార్జున్‌ గౌడ్‌ (14 మే 1941 - 24 డిసెంబరు 2002) తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ కేంద్ర మంత్రి. ఆయన ఆరుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా పనిచేశాడు. కొంతకాలం ఆంధ్రప్రదేశ్ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడు కూడా ఉన్నాడు. భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ తరపున 5వ లోకసభ, 6వ లోక్‌సభ, 7వ లోక్‌సభ, 9వ లోక్‌సభ, 10వ లోక్‌సభ, 11వ లోక్‌సభ లలో పార్లమెంట్ సభ్యుడిగా ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. మహబూబ్‌నగర్ పార్లమెంట్ నియోజకవర్గం నుండి నాలుగు సార్లు, మెదక్ లోకసభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు ఎన్నికయ్యాడు. రైల్వేలు, విద్య, సాంఘిక సంక్షేమం, సమాచార - ప్రసార, రక్షణశాఖలకు కేంద్ర డిప్యూటీ మంత్రి, కేంద్ర రాష్ట్ర మంత్రి హోదాలో భారత కేంద్ర ప్రభుత్వంలో పనిచేశాడు.
జననం, విద్యాభాస్యం
మల్లికార్జున్‌ గౌడ్‌ 1941, మే 14న తెలంగాణ రాష్ట్రం, మెదక్‌ జిల్లా, నల్లగండ్ల గ్రామంలో జన్మించాడు. ఆయన ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ నుండి విద్యాభాస్యం పూర్తి చేశాడు.
ఉద్యమ జీవితం
ఆయన 1969లో జరిగిన తొలిదశ తెలంగాణ ఉద్యమంలో క్రియాశీలకంగా పాల్గొన్నాడు. ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ విద్యార్థి నాయకుడిగా ముల్కీ, నాన్‌ ముల్కీ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నాడు. తెలంగాణ ప్రత్యేక రాష్ట్ర సాధన కోసం కాంగ్రెస్‌లోనే తెలంగాణ నాయకుల బృందాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు.
రాజకీయ జీవితం
మల్లికార్జున్‌ గౌడ్‌ తెలంగాణ ఉద్యమం సమయంలో ఏర్పడిన తెలంగాణ ప్రజా సమితిలో కీలక నాయకుడిగా తన రాజకీయ ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించాడు. ఆయన 1971లో జరిగిన పార్లమెంట్‌ ఎన్నికల్లో మెదక్‌ పార్లమెంట్‌ నియోజకవర్గం నుండి తెలంగాణ ప్రజా సమితి (టీపీఎస్‌) అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి కాంగ్రెస్‌ పార్టీ అభ్యర్థి నర్సింహా రెడ్డి పై 53431 ఓట్ల మెజార్టీతో గెలిచి తొలిసారి ఎంపీగా పార్లమెంట్‌ లో అడుగు పెట్టాడు. ఆయన 1977లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో మెదక్‌ నుంచి కాంగ్రెస్‌ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి గెలిచాడు. 1980లో ఇందిరాగాంధీ మెదక్ లోకసభ నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేయగా, మల్లికార్జున్‌ గౌడ్‌ మహబూబ్ నగర్ లోకసభ నియోజకవర్గం నుండి  కాంగ్రెస్‌ పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి ఎంపీగా గెలిచి, కేంద్ర రైల్వేశాఖ సహాయ మంత్రిగా పని చేశాడు.ఆయన అనంతరం 1989, 1991, 1996 ఎన్నికల్లో మహబూబ్‌నగర్‌ ఎంపీగా గెలిచాడు. మాజీ ప్రధానులు రాజీవ్ గాంధీ, పివి నరసింహారావు ల మంత్రి వర్గాలలో కేంద్ర రైల్వేశాఖ సహాయ మంత్రి, సమాచారశాఖ మంత్రిగా పని చేశాడు. ఆయన ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ పీసీసీ అధ్యక్షుడిగా 1996 నుంచి 1998 వరకు పనిచేశాడు.
మరణం
మల్లికార్జున్‌ గౌడ్‌ 2002 డిసెంబర్‌ 24న గుండెపోటుతో మరణించాడు. 2002 డిసెంబర్ 25న మెదక్ జిల్లా నల్లగండ్ల గ్రామంలో ప్రభుత్వ లాంఛనాలతో అంత్యక్రియలు జరిగాయి. ఇతనికి ఇద్దరు కుమారులు, ఒక కుమార్తె ఉన్నారు.
మూలాలు
వర్గం:1941 జననాలు వర్గం:2002 మరణాలు వర్గం:5వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:6వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:7వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:9వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:10వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:మెదక్ జిల్లా (సంయుక్త ఆంధ్రప్రదేశ్) నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:మెదక్ జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:మెదక్ జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
ఉన్ని
ఉన్ని అనగా కొన్ని క్షీరదాల యొక్క వెంట్రుకలు. అత్యంత ఉన్ని గొర్రెలు, మేకల నుండి వస్తుంది, ఇంకా ఉన్ని ఒంటెలు, ప్రత్యేక కుందేళ్ళ నుండి కూడా తీసుకోబడుతుంది. ఉన్ని ఒక సహజ పదార్థం. ప్రజలు తమ శరీరాన్ని వెచ్చగా ఉంచుకొనుటకు బట్టలు, దుప్పట్లు, శాలువాలు, చలికోటులు, ఇతరత్రావి తయారు చేయడానికి ఉన్నిని ఉపయోగిస్తారు.
బయటి లింకులు
యుట్యూబ్ లో తెలుగులో ఉన్ని పరిశ్రమ గురించి
వర్గం:ఉన్ని
జాతీయ చేనేత దినోత్సవం
జాతీయ చేనేత దినోత్సవం (ఆంగ్లం: National Handloom Day) ఆగస్టు 7న దేశవ్యాప్తంగా ప్రతి ఏట నిర్వహిస్తారు. భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమములో ప్రధాన భూమిక పోషించి, స్వాతంత్ర్య సమపార్జనకు ఒక సాధనంగా నిలిచింది చేనేత. గాంధీజీ కూడా రాట్నంపై నూలు వడకడానికి అత్యంత ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. అంతటి ప్రాధాన్యత కలిగిన చేనేతరంగానికి ఒకరోజు ఉండాలన్న ఉద్దేశంతో జాతీయ చేనేత దినోత్సవాన్ని ఏర్పాటుచేయడం జరిగింది.
ప్రారంభం
2015, ఆగస్టు 7న చెన్నై లో జరిగిన కార్యక్రమంలో భారతదేశ ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ జాతీయ చేనేత దినోత్సవాన్ని ప్రారంభించి, భారత చేనేత లోగోను ఆవిష్కరించడంతోపాటూ ఆగస్టు 7వ తేదీని జాతీయ చేనేత దినోత్సవంగా పరిగణిస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. ఈ సందర్భంగా 2012-14 సంవత్సరాల్లో చేనేత రంగంలో ప్రతిభ కనబరిచిన 72మందికి అవార్డులు (వీరిలో 16 మందికి సంత్ కబీర్ పురస్కారాలు) ప్రదానం జరిగింది.
చరిత్ర
భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమములో ప్రధాన భూమిక పోషించి, స్వాతంత్ర్య సమపార్జనకు ఒక సాధనంగా నిలిచింది చేనేత. భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో చేనేత అహింసాయుత ఉద్యమానికి నాంది పలికిన చేనేతరంగానికి ఒకరోజు ఉండాలన్న ఉద్దేశంతో తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాపోలు ఆనంద భాస్కర్ 2005లో చేనేత దినోత్సవానికి సంబంధించిన పరిశోధన చేసి చారిత్రిక ఆనవాళ్లను శోధించాడు, చేనేత దినోత్సవానికి సరైన తేదీ కోసం అధ్యయనం చేశాడు. భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం జరుగుతున్న సమయంలో విదేశీ వస్త్రాలను బహిష్కరించాలన్న లక్ష్యంతో స్వదేశీ ఉద్యమం వచ్చింది. మొదటిసారిగా 1905లో బెంగాల్‌ రాష్ట్ర రాజధాని కలకత్తాలోని టౌన్‌హాల్‌లో 1905 ఆగస్టు 7న భారీ సమావేశం నిర్వహించి విదేశీ వస్త్రాలను బహిష్కరించడంతోపాటూ దేశీయోత్పత్తుల పునరుద్ధరణకు పిలుపునిచ్చారు. అలా విదేశి వస్తు బహిష్కరణలో కీలకపాత్ర వహించిన ఆగస్టు 7ను జాతీయ చేనేత దినోత్సవంగా చేయాలని ఆనంద భాస్కర్ ప్రతిపాదించాడు. ఈ దినోత్సవానికి సంబంధించి దేశవ్యాప్తంగా ప్రచారం కల్పించాలని తడ్క యాదగిరి, ఎర్రమాద వెంకన్న నేతతోపాటు మరికొందరిని ప్రోత్సహించాడు.
ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో 2006వ సంవత్సరం నుండి స్థానిక చేనేత సంఘ నాయకులతో కలిసి వివిధ కార్యక్రమాలను నిర్వహించిన ఆనంద భాస్కర్, ఆగస్టు 7వ తేదీకి ఉన్న చారిత్రిక ప్రాధాన్యతను అందరికి తెలియజేసి, 2006 నుండి చేనేత దినోత్సవ కార్యక్రమం క్రమంతప్పకుండా జరిగే విధంగా రూపకల్పన చేశాడు.
అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి ప్రతిభా పాటిల్, అప్పటి కేంద్ర జౌళీ శాఖ మంత్రి శ్రీ శంకర్ సింగ్ వాఘేలా, ఎల్.కె.అద్వానీ లతోపాటు కేంద్ర, రాష్ట్ర మంత్రులు ఆనంద భాస్కర్ ప్రయత్నాన్ని అభినందిస్తూ సందేశాలు పంపారు. 2008 నుండి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం అధికారికంగా జరిపింది. 2008, ఆగస్టు 7న హైదరాబాదులోని రవీంద్రభారతిలో జరిగిన చేనేత దినోత్సవ వేడుకలకు అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి డా. వై.యస్. రాజశేఖరరెడ్డి పాల్గొన్నాడు.
2012, ఏప్రిల్ 2న ఆనంద భాస్కర్ కు రాజ్యసభ సభ్యునిగా అవకాశం రావడంతో చేనేత దినోత్సవ కార్యక్రమాలు ఊపందుకున్నాయి. 2012, ఏప్రిల్ 6న రవీంద్రభారతిలో ఎర్రమాద వెంకన్న నేత సారథ్యంలో చేనేత దినోత్సవ చరిత్ర, ఆవశ్యకతను వివరిస్తూ స్వదేశీయం సంగీత నృత్య రూపకం ప్రదర్శించారు. ఈ కార్యక్రమానికి అప్పటి రాజ్యసభ సభ్యులు రాపోల్ ఆనంద భాస్కర్, చిరంజీవి ముఖ్య అతిధులుగా హజరయ్యారు. ఆ తరువాత చేనేత దినోత్సవానికి సంబంధించి ఢిల్లీలో జరిగిన అన్ని జాతీయ కార్యక్రమాలకు ఆనంద భాస్కర్ నాయకత్వం వహించాడు. వివిధ రాష్ట్రాలలోని జాతీయ నాయకులను కలిసి దేశవ్యాప్తంగా విస్తృత ప్రచారాన్ని కల్పించాడు.
2012, ఆగస్టు 7న ఆనంద భాస్కర్ ఆద్వర్యంలో దేశ రాజధాని ఢిల్లీలో తొలిసారిగా చేనేత దినోత్సవం జరుపబడింది. ఆ సందర్భంగా దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న చేనేత కళాకారులను, రాజకీయ దిగ్గజాలను ఒకే వేదిక మీదకు తీసుకువచ్చి ఎర్రకోట నుండి రాజ్ ఘాట్ వరకు చేనేత వాక్ నిర్వహించి జాతీయ స్థాయిలో ఈ దినోత్సవంపై ఆసక్తిని కలిగించాడు. 2014లో అదే రాజ్ ఘాట్ లో చేనేత దినోత్సవ ర్యాలీకి ముఖ్య అతిథిగా వచ్చిన అప్పటి కేంద్ర జౌళీ శాఖ మంత్రి సంతోష్ గంగ్వార్ ప్రధానితో చర్చించి చేనేత దినోత్సవాన్ని అధికారికం చేస్తామని మాటిచ్చాడు.
ఆనంద భాస్కర్ ప్రతిపాదనను కేంద్ర మంత్రివర్గం ఆమోదించి, అన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల, కేంద్ర ప్రాంత ప్రభుత్వాల అంగీకారంతో 2015, జూలై 29న భారత ప్రభుత్వం ఆగస్టు 7ను జాతీయ చేనేత దినోత్సవంగా అధికారిక గెజిట్ విడుదల చేసింది. 2015, ఆగస్టు 7న జాతీయ చేనేత దినోత్సవాన్ని భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ చెన్నైలో అధికారికంగా ప్రారంభించారు. ఈ అధికారిక జాతీయ పండుగకు కేంద్ర మంత్రులు, తమిళనాడు రాష్ట్ర మంత్రులు, దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న ప్రముఖ చేనేత కళాకారులు పాల్గొన్నారు. ఆనాటి నుండి కేంద్ర రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు క్రమం తప్పకుండా జాతీయ చేనేత దినోత్సవ కార్యక్రమాన్ని భారతదేశ వ్యాప్తంగా అధికారికంగా నిర్వహిస్తున్నాయి.
తెలంగాణలో
ప్రతి సంవత్సరం ఈ దినోత్సవం సందర్భంగా తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యంలో హైదరాబాదులోని పీపుల్స్ ప్లాజాలో జాతీయ చేనేత దినోత్సవం ఘనంగా జరుపబడుతోంది. ఈ సందర్భంగా 10 రోజులపాటు జాతీయ ఎగ్జిబిషన్‌ కూడా నిర్వహించబడుతుంది. 2018 నుండి ఈ దినోత్సవం రోజున తెలంగాణకు చెందిన నేత కళాకారులకు ప్రభుత్వం తరపున కొండా లక్ష్మణ్‌బాపూజీ పురస్కారాలు (అవార్డుతోపాటు 25వేల న‌గ‌దు పుర‌స్కారం) అందజేస్తారు. 2023 వరకు 162మంది కళాకారులకు ఈ పురస్కారాలు అందజేయబడ్డాయి.
మూలాలు
వర్గం:దినోత్సవాలు వర్గం:ఉత్సవాలు
ఏలేశ్వరం నగరపంచాయితీ
ఏలేశ్వరం నగరపంచాయితీ, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం కాకినాడ జిల్లాకు చెందిన ఏలేశ్వరం పట్టణ స్థానిక స్వపరిపాలనా సంస్థ. ఈ నగర పంచాయతీ కాకినాడ లోకసభ నియోజకవర్గం లోని, ప్రత్తిపాడు శాసనసభ నియోజకవర్గం పరిధికి చెందిన నగర పంచాయతీ.
భౌగోళికం
ఈ నగరపంచాయితీ 17.2833°N, 82.1°Wఅక్షాంశాలు రేఖాంశాల మధ్య ఉంది.ఇది సమీప పట్టణమైన కాకినాడ నుండి 49 కి.రాష్ట్ర రాజధాని అమరావతి నుండి 233 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
జనాభా గణాంకాలు
ఈ పురపాలక సంఘంలో 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం 32,957మంది జనాభా ఉన్నరు. అందులో పురుషులు 16,048, మహిళలు 16,909మంది ఉన్నారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌తో పోలిస్తే గొల్లప్రోలు అక్షరాస్యత ఎక్కువ. 2011 లో అక్షరాస్యత గొల్లప్రోలు 68.33% కాగా, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని 67.02%.ఉంది. పురుషుల అక్షరాస్యత 73% కాగా, స్త్రీలలో అక్షరాస్యత 63%.అక్షరాస్యులు ఉన్నారు.
పౌర పరిపాలన
పురపాలక సంఘం కౌన్సిల్ కు ప్రతి 5 సంవత్సరాలకు ఒకసారి ఎన్నిక జరుగుతుంది. పురపాలక సంఘం పరిధిలోని జనాభా ప్రాతిపదికననుసరించి స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ప్రకారం దీనిని 20 ఎన్నికల వార్డులుగా విభజింపబడింది.ప్రతి వార్డుకు వార్డు కౌన్సిలర్ ప్రాతినిధ్యం వహిస్తాడు. కౌన్సిల్ బోర్డుకు చైర్‌పర్సన్ నేతృత్వం వహిస్తారు. వీరు ఎన్నికైననాటినుండి నుండి ఐదు సంవత్సరాలు పదవిలో కొనసాగుతారు.
ద్రోణవల్లి (అయోమయనివృత్తి)
ద్రోణవల్లి తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటిపేరు.
దామరగిద్ద మండలం
దామరగిద్ద మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నారాయణపేట జిల్లాకు చెందిన మండలం
ఇది సమీప పట్టణమైన నారాయణపేట నుండి 10 కి. మీ. దూరంలో ఉంది.గతంలోమహబూబ్ నగర్ జిల్లాలో ఉన్న ఈ మండలాన్ని 2019 ఫిబ్రవరి 17 న ప్రభుత్వం కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన నారాయణపేట జిల్లాలోకి చేర్చారు. మహబూబ్ నగర్ జిల్లాలోని వెనుకబడిన మండలాలలో ఇది ఒకటి. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ మండలం మహబూబ్ నగర్ జిల్లా లో  ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం నారాయణపేట రెవెన్యూ డివిజను లో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 27  రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి.
మండల గణాంకాలు
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు మహబూబ్​నగర్​ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం మండల జనాభా 57881. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 28960, స్త్రీల సంఖ్య 28921.అక్షరాస్యుల సంఖ్య 22688.
2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 198 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 55,151. జనాభాలో పురుషులు 27,503 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 27,648. మండలంలో 10,400 గృహాలున్నాయి.
కొడుకు పుట్టాల (నాటిక)
thumb|320x320px|గణేశ్ పాత్రో కొడుకు పుట్టాల 1970లో గణేష్ పాత్రో రాసిన సాంఘీక నాటిక. పద్నాలుగు భారతీయ భాషల్లోకి అనువాదమై ఆకాశవాణి, దూరదర్శన్ లలో ప్రసారమైన ఈ నాటికతో గణేష్ పాత్రోకు భారతదేశవ్యాప్తంగా గుర్తింపు లభించింది. తెలుగు నాటకరంగంలో ఒక మలుపు తెచ్చిన నాటికగా పేర్కొనబడి, నటుడు ప్రభాకరరెడ్డి నిర్మాతగా, లక్ష్మీదీపక్‌ దర్శకుడిగా, కృష్ణంరాజు హీరోగా నాకూ స్వతంత్రం వచ్చింది పేరుతో సినిమా కూడా రూపొందించబడింది.
కథా నేపథ్యం
కుటుంబ నియంత్రణ ఆవశ్యకత నేపథ్యంలో రాయబడిన నాటిక.
మాలాలు
వర్గం:తెలుగు నాటికలు వర్గం:పుస్తకాలు
మార్గరెట్ కజిన్స్
మార్గరెట్ ఎలిజబెత్ కజిన్స్ (నీ గిల్లెస్పీ, గ్రెట్టా కజిన్స్ అని కూడా పిలుస్తారు; 7 నవంబర్ 1878 - 11 మార్చి 1954) ఒక ఐరిష్-ఇండియన్ విద్యావేత్త, ఓటు హక్కుదారు మరియు థియోసాఫిస్ట్, వీరు 1927లో ఆల్ ఇండియా ఉమెన్స్ కాన్ఫరెన్స్ (AIWC)ని స్థాపించారు.[1] ఆమె కవి మరియు సాహిత్య విమర్శకుడు జేమ్స్ కజిన్స్ భార్య, ఆమె 1915లో భారతదేశానికి తరలివెళ్లింది. ఫిబ్రవరి 1919లో రవీంద్రనాథ్ సమయంలో ఠాగూర్ స్వయంగా అందించిన గమనికల ఆధారంగా భారత జాతీయ గీతం జన గణ మన ట్యూన్‌ను సంరక్షించిన ఘనత ఆమెది. మదనపల్లె కళాశాలకు ఠాగూర్ సందర్శన.[2] ఆమె 14 ఆగస్టు 1947న రాజ్యాంగ సభకు జాతీయ జెండాను సమర్పించిన ఫ్లాగ్ ప్రెజెంటేషన్ కమిటీలో సభ్యురాలు.
వర్గం:వ్యక్తుల మొలక వ్యాసాలు వర్గం:భారతీయ స్త్రీవాదులు వర్గం:1878 జననాలు వర్గం:1954 మరణాలు
జానపద సాహిత్యం
జానపద సాహిత్యం (ఆంగ్లం: Folklore) అనేది నిర్దిష్ట వ్యక్తుల సమూహం ద్వారా భాగస్వామ్యం చేయబడింది. ఇది వారివారి సంస్కృతి, సంప్రదాయాలను కలిగి ఉంటుంది. ఇందులో కథలు, పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, సామెతలు, పద్యాలు, హాస్యం.. వగైరా ఉంటాయి. అవి సమూహానికి సాధారణమైన సాంప్రదాయ నిర్మాణ శైలుల నుండి భౌతిక సంస్కృతిని కలిగి ఉంటాయి. జానపద కథలు, జానపద నృత్యాలు, ఆచారాల వంటి వేడుకల రూపాలు కూడా ఉంటాయి. వీటిలో ప్రతి ఒక్కటి, ఒక్కొక్కటిగా లేదా కలయికలో, జానపద కళాఖండంగా లేదా సాంప్రదాయ సాంస్కృతిక వ్యక్తీకరణగా పరిగణించబడుతుంది. జానపద సాహిత్యం ఒక ప్రాంతం నుండి మరొక ప్రాంతానికి లేదా ఒక తరం నుండి మరొక తరానికి విస్తరించబడుతుంది. జానపద సాహిత్యం అనేది పాఠ్యాంశాల్లోనో, లలిత కళలలో అధ్యయనంలోనో నేర్చుకునేది కాదు. ఈ సంప్రదాయాలు ఒక వ్యక్తి నుండి మరొకరికి మౌఖిక సూచన లేదా ప్రదర్శన ద్వారా చేరుతాయి. జానపద సాహిత్యం అకడమిక్ అధ్యయనాన్ని జానపద అధ్యయనాలు(Folklore studies) లేదా జానపద సాహిత్యం(Folkloristics) అని పిలుస్తారు. దీనిని అండర్ గ్రాడ్యుయేట్, గ్రాడ్యుయేట్ మరియు పి,హెచ్.డి కోర్సుల ద్వారా విద్యార్థులు అన్వేషించవచ్చు.
వర్గీకరణ
రిచర్డ్ ఎం. డార్సన్ 1972లో ‘ఫోక్‌లోర్ అండ్ ఫోక్‌లైఫ్’ గ్రంథ ఉపోద్ఘాతంలో జానపద విజ్ఞానాన్ని నాలుగు విధాలుగా వర్గీకరించాడు. అవి..
మూలాలు
వర్గం:జానపద కళారూపాలు వర్గం:జానపద సాహిత్యం
మిస్రిఖ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
మిస్రిఖ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో, ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని 80 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పరిధిలో ఐదు అసెంబ్లీ స్థానాలు ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:ఉత్తరప్రదేశ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
తెలుగు రథం
తెలుగు రథం - సాహిత్య, సాంస్కృతిక, సామాజిక వికాస సంస్థ హైదరాబాద్ లో 2008 అక్టోబరు 24 న ప్రారంభం అయింది. ఈ సంస్థకు కొంపెల్ల శర్మ వ్యవస్థాపక అధ్యక్షులుగా ఉన్నారు. భాష, సాహిత్యం, సంస్కృతి, కళలు, జనపదం, వికాసం, ఆధ్యాత్మికం - అనే రంగాలను సంస్థ కార్యక్రమాలను నిర్వహించుకునే సౌలభ్యం కోసం ప్రాతిపదికగా నిర్మాణం చేసుకోవడం ప్రణాళికలో భాగంగా నిర్థారింపబడ్డాయి. సంస్థ కార్యక్రమాల ప్రస్థాన శైలి కోసం కూడా - "సప్త దృక్పథ" నిర్మాణం - ప్రస్తావన, ప్రవేశం, ప్రతిభ, ప్రయోగం, పరిశీలనం, ప్రస్తారం, ప్రభావం - అని స్థూలంగా  చేసుకోవడం జరిగింది. ఈ సంస్థ హైదరాబాదులో మాత్రమే కాకుండా తెలుగు రాష్ట్రాలలో పలుప్రాంతాలలో అనేక కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తున్నది. కాలాన్ని తెలుగురథం పై విహార, విజ్ఞాన, వికాస యాత్ర చేయించాలన్నది సంస్థ ఆశ, ఆకాంక్ష, ఆశయంగా పెట్టుకోవడమే కాకుండా, మన మాతృభాష "తెలుగు"లో కార్యక్రమాల విశ్లేషణకు మేము సైతం అంటూ ముందడుగు వేసే ప్రయత్నం, సంకల్పంతో అందరి సహకార ప్రోద్బల ప్రోత్సాహాలతో వైవిధ్యమైన, విశిష్ట తరహాల్లో స్వచ్చందంగా సారస్వత కార్యక్రమాలను నిత్య నిరంతరంగా నిర్వహించడంలో ఈ సంస్థ తనదైన ప్రత్యేకతను  ఆపాదించుకుంది.
"దశాబ్ది" సేవల్లో - తెలుగురథం (2008-2018)
"మా పథం - వెలుగు * మా రథం - తెలుగు" భావనాత్మక నినాదంతో, "సప్తాశ్వ రథం" ప్రేరణతో - తెలుగురథ ప్రస్థానం - పది సంవత్సరాలు పూర్తిచేసుకున్న తరుణంలో "తెలుగురథం" సంస్థ "దశాబ్ది" ఉత్సవాలను నిర్వహించే ప్రణాళికను సిద్ధం చేసుకుంది.
"మన తెలుగు తేజోమూర్తులు * ప్రసంగ సంస్మరణీయం" అన్న శీర్షికతో - 2018 అక్టోబర్ - నవంబర్  నెలల్లో - 12 రోజులపాటు ప్రసంగలహరి కార్యక్రమాల్ని నిర్వహించింది.
ఈ సంస్థ నిర్వహించిన కార్యక్రమాలు
ఈ సంస్థ నిర్వహించిన అనేక ప్రతిష్ఠాత్మకమైన కార్యక్రమాలలో కొన్ని:
మూలాలు
వర్గం:సంస్థలు వర్గం:సాహిత్య సంస్థలు వర్గం:2008 స్థాపితాలు వర్గం:సేవా సంస్థలు
2022
2023గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు సాధారణ సంవత్సరము. 2023 నూతన సంవత్సరం శనివారంతో ప్రారంభం అవుతుంది.
మూలాలు
వర్గం:2020లు వర్గం:సంవత్సరాలు వర్గం:2022
ధన్వాడ మండలం
ధన్వాడ మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నారాయణపేట జిల్లాకు చెందిన మండలం.
2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ మండలం మహబూబ్ నగర్ జిల్లా లో  ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం నారాయణపేట రెవెన్యూ డివిజను లో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 9  రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. ఇది మహబూబ్ నగర్-నారాయణపేట ప్రధాన రహదారిపై ఉంది.గతంలో మహబూబ్ నగర్ జిల్లాలో ఉన్న ఈ మండలాన్ని 2019 ఫిబ్రవరి 17 న ప్రభుత్వం కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన నారాయణపేట జిల్లాలోకి చేర్చారు.
మండల గణాంకాలు
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు అవిభక్త మహబూబ్​నగర్​ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం మండల జనాభా- మొత్తం 	64,039 - పురుషులు 	31,734 - స్త్రీలు 	32,305. అక్షరాస్యుల సంఖ్య 27828.
2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 152 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 37,770. జనాభాలో పురుషులు 19,056 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 18,714. మండలంలో 7,417 గృహాలున్నాయి.
అజిత్ వాడేకర్
ముంబాయి కెప్టెన్ గా ఉంటూ 1971లో భారత జట్టు కెప్టెన్ గా నియమించబడ్డాడు. ఇంగ్లాండు, వెస్ట్‌ఇండీస్ పై సీరిస్ విజయం సాధించి కెప్టెన్ గా సఫలుడైనాడు. ఆ రెండు దేశాలపై కూడా 1-0 తో సిరిస్ గెల్చి ఆ దేశాలపై సిరిస్ గెలిపించిన తొలి భారత కెప్టెన్ గా గుర్తించబడ్డాడు. 1972-73 లో ఇంగ్లాండు పై కూడా 2-1 తో సిరీస్ విజయం సాధించి సారథిగా తన మూడవ సిరిస్ ను గెలిపించాడు. కాని ఆ తర్వాత 1974లో ఇంగ్లాండు వెళ్ళిన భారత జట్టు అతని నాయకత్వంలో సీరీస్ లోని మొత్తం 5 మ్యాచ్‌లలోనూ పరాజయం పొందింది. దెబ్బపై దెబ్బ అన్నట్లు ఇటు స్వదేశంలో కూడా అతని నాయకత్వంలోని ముంబాయి జట్టు రంజీ ట్రోఫీ, ఇరానీ ట్రోఫీ, దులీప్ త్రోఫీ, లలో కూడా పరాజయం పొదడంతో అతను తీవ్ర విమర్శల పాలయ్యాడు. తత్ఫలితంగా కెప్టెన్ పదవికి రాజీనామా చేయడమే కాకుండా ఏకంగా ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ నుంచే నిష్క్రమించాడు.
1990 దశాబ్దంలో అజహరుద్దీన్ కెప్టెన్ ఉన్న సమయంలో వాడేకర్ భారత క్రికెట్ జట్టు మేనేజర్ గా పనిచేశాడు. భారత క్రికెట్ ఆటగాడిగా, కెప్టెన్ గా, కోచ్ లేదా మేనేజర్గా, సెలెక్షన్ టీం చైర్మెన్ గా పనిచేసిన అతి కొద్దిమందిలో అజిత్ వాడేకర్ ఒకరు. లాలా అమర్‌నాథ్ ఈ ఘనత సాధించిన వారిలో ప్రప్రథముడు. అతని తర్వాత చందూ బొర్డే కూడా ఈ ఘనతను సాధించాడు. 1972 లో భారత ప్రభుత్వం అతన్ని పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.
మరణం
2018 ఆగస్టు 15, స్వాతంత్ర్య దినం రోజున ముంబైలో చనిపోయాడు.
బయటి లింకులు
వర్గం:1941 జననాలు వర్గం:2018 మరణాలు వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రీడాకారులు వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ కెప్టెన్లు వర్గం:ముంబాయి క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
దర్శన రాజేంద్రన్
దర్శన రాజేంద్రన్ భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటి. ఆమె 2014లో విడుదలైన మలయాళ సినిమా 'జాన్ పాల్ వాటిల్ తురక్కున్ను' సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టి మళయాళంతో పాటు తమిళ సినిమాల్లో నటించింది.
బసావన్ సింగ్
అతను స్వాతంత్ర్య సమర యోధుడిగా బ్రిటిష్ ఇండియాలోని జైళ్లలో మొత్తం 18న్నర సంవత్సరాలు గడిపాడు. అతను ప్రజాస్వామ్య సామ్యవాదానికి కట్టుబడి ఉన్నాడు.
యోగేంద్ర శుక్లాతో కలిసి అతను బీహార్‌లో కాంగ్రెస్ సోషలిస్ట్ పార్టీని స్థాపించాడు. చాలా ఎత్తైన మనిషి కావడంతో అతని విప్లవ సహచరులు, స్నేహితులూ అతన్ని లంబాద్ అని పిలిచేవారు
జీవితం తొలి దశలో
బసావన్ సింగ్ 1909 మార్చి 23 న హాజీపూర్‌లోని జమాల్‌పూర్ (సుభాయ్) లో ఒక పేద వ్యవసాయ కుటుంబంలో జన్మించాడు. తల్లిదండ్రులకు అతను ఏకైక కుమారుడు. ఎనిమిదేళ్ల వయసులో తండ్రిని కోల్పోయాడు. పదేళ్ల వయసులో అతను మహాత్మా గాంధీని చూడటానికి, అతని ప్రసంగం వినడానికి హాజీపూర్‌కు పారిపోయాడు. అతను తెలివైన విద్యార్థి. ప్రాథమిక, మాధ్యమిక పాఠశాలల్లో స్కాలర్‌షిప్‌లను పొందాడు. ఆ తర్వాత అతను డీఘీ హైస్కూల్లో చేరాడు. ఆహారానికి, బసకు అయ్యే ఖర్చులను సంపాదించడం కోసం అతను తనకంటే పెద్ద అబ్బాయిలకు పాఠాలు చెప్పేవాడు. అతని ఇతర పాఠశాల ఖర్చుల కోసం అతని తల్లి వెదురును విక్రయిస్తూండేది.
సింగ్ 1926 లో మొదటి డివిజన్‌తో మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడై, GBB కళాశాలలో చేరాడు.
పాఠశాలలో గడిపిన చివరి రెండు సంవత్సరాలలో సింగ్, విప్లవకారులతో సన్నిహితంగా మెలిగాడు. హిందుస్థాన్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లికన్ ఆర్మీ (HSRA) అధిపతి యోగేంద్ర శుక్లా అతని గురువు. 1925 లో హెచ్‌ఎస్‌ఆర్‌ఏలో చేరిన వెంటనే సింగ్‌ను జిబిబి కాలేజీ నుండి బహిష్కరించారు. దాంతో అతని చదువు ముగిసింది. పాట్నాలోని సదాకట్ ఆశ్రమంలో అతను ఒక చిన్న సమూహంలో భాగమై, సైనిక శిక్షణ తీసుకున్నాడు.
1929 లో లాహోర్ కుట్ర కేసు తర్వాత సింగ్ పరారయ్యాడు. అతను భూసావల్, కాకోరీ, టిర్హుట్, దేలువాహా కుట్ర కేసుల్లో సహ నిందితుడు. అతను చంద్రశేఖర్ ఆజాద్, కేశబ్ చక్రవర్తితో కలిసి ఉద్యమాన్ని కొనసాగించాడు. అతనికి ఏడేళ్ల జైలు శిక్ష విధించబడింది కానీ మూడు రోజుల తర్వాత 1930 జూన్ లో బంకీపూర్ కేంద్ర కారాగారం నుండి తప్పించుకున్నాడు. అతడిని మళ్లీ అరెస్టు చేసి భాగల్పూర్ సెంట్రల్ జైలుకు పంపారు.
భాగల్పూర్‌లో ఉన్నప్పుడు, జైల్లో ఉన్న అమానవీయ పరిస్థితులకు నిరసనగా సింగ్ ఆమరణ నిరాహార దీక్ష చేపట్టాడు. దీక్ష 12 వ రోజున అతడిని గయ కేంద్ర కారాగారానికి తరలించారు. ఏకాంత ఖైదులో ఉంచారు. కానీ త్వరలోనే అతడిని జైలు ఆసుపత్రికి తరలించాల్సి వచ్చింది. బలవంతంగా ఆహారం ఇవ్వడానికి చేసిన ప్రయత్నాలన్నీ విఫలమయ్యాయి, అప్పటి బీహార్ మంత్రి సర్ గణేష్ దత్, ఉపవాసాన్ని విరమింపజేయావాలని అతని తల్లి దౌలత్ ఖేర్‌ని అడిగాడు. దీక్ష 50 వ రోజున, ఆమె అతడిని కలిసి ఆశీర్వదించింది.
రాజకీయాలు, కార్మికోద్యమం
సింగ్ 1936 నుండి 1989 లో మరణించే వరకు కార్మికోద్యమంలో చురుకుగా ఉన్నాడు. అతను 1936 డిసెంబరులో కాంగ్రెస్ సోషలిస్ట్ పార్టీలో చేరాడు. దాని కార్మిక కార్యదర్శిగా నియమితుడయ్యాడు. బీహార్‌లోని బొగ్గు క్షేత్రాలు, చక్కెర కర్మాగారాలు, మైకా గనులు, రైల్వేలలో కార్మిక సంఘాలను స్థాపించాడు. అతను 1937 లో జాప్లా కార్మిక సంఘం, 1937 లో బౌలియా లేబర్ యూనియన్లను ఏర్పాటు చేశాడు. శివనాథ్ బెనర్జీతో కలిసి జమాల్‌పూర్ వర్క్‌షాప్ కార్మికులను ఏకం చేసాడు. గయా కాటన్, జ్యూట్ మిల్ లేబర్ యూనియన్‌ను ఏర్పాటు చేశాడు. సుభాష్ చంద్రబోస్‌తో కలిసి టాటా కాలరీస్ లేబర్ అసోసియేషన్‌ను ఏర్పాటు చేశాడు. 1941 లో బోసు భారతదేశాన్ని విడిచిపెట్టినప్పుడు సంస్థకు అధ్యక్షుడయ్యాడు. అతను దుఖబంధు మిశ్రా (తాల్చేర్ బొగ్గు క్షేత్రాలలో HMS యూనియన్ వ్యవస్థాపక సభ్యుడు), రాజ్‌గంగ్‌పూర్ (ఒరిస్సా), సాత్నా (MP) ల సహకారంతో తాల్చేర్ బొగ్గు కార్మికులను ఏకం చేశాడు; మైకా వర్కర్స్ యూనియన్, గోమియా లేబర్ యూనియన్ (పేలుడు పదార్థాలు) స్థాపించాడు. తరువాత ఈ సంఘాలు HMS కి అనుబంధంగా మారాయి. అతను 1936 నుండి AIRF లో చురుకుగా ఉన్నాడు, ఆగ్రా లోని OT రైల్వే యూనియన్ అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు. నేఫా, NE రైల్వే మజ్దూర్ యూనియన్లకు కూడా అధ్యక్షుడిగా పనిచేసాడు.
స్వతంత్ర భారతదేశంలో
సింగ్, సోషలిస్ట్ పార్టీ జాతీయ కార్యనిర్వాహక సభ్యుడు. సోషలిస్టులకు అనుబంధంగా ఉన్న ఆరు జాతీయ సమాఖ్యలలో ఒకటైన HMS (హింద్ మజ్దూర్ సభ) వ్యవస్థాపకుడు. అతను కార్మికుల హక్కుల కోసం పోరాడుతూ 1965 లో గోమియా సమ్మెలో పాల్గొన్నాడు.
సోషలిస్టు నాయకత్వం
1948 ఫిబ్రవరిలో, కాంగ్రెస్ సోషలిస్ట్ పార్టీ కాంగ్రెస్ నుండి విడిపోయింది. సింగ్ 1977 లో ఇతర రాజకీయ పార్టీలతో విలీనమై జనతా పార్టీ గా ఏర్పడే వరకు అతడు సోషలిస్టు పార్టీలో ప్రముఖ నాయకుడు. అతను 1939 నుండి 1977 వరకు సోషలిస్ట్ పార్టీ జాతీయ కార్యనిర్వాహక సభ్యుడిగా ఉన్నాఅడు. అనేక సంవత్సరాల పాటు రాష్ట్ర అధ్యక్షుడిగా కూడా ఉన్నాడు.
1952 మొదటి సార్వత్రిక ఎన్నికలలో సింగ్, డెహ్రీ-ఆన్-సోన్ నుండి గెలిచాడు. 1952 నుండి 1962 వరకు ముఖ్యమైన ప్రతిపక్ష నాయకుడు అయ్యాడు. 1962-68 వరకు బోహారు శాసన మండలి సభ్యుడుగా ఉన్నాడు. 1967 సంకీర్ణ ప్రభుత్వంలో అత్యంత శక్తివంతమైన కేబినెట్ మంత్రులలో (కార్మిక మంత్రివర్గం, ప్రణాళిక, పరిశ్రమలు) ఒకడు. 1975 ఎమర్జెన్సీ సమయంలో అతను 20 నెలల పాటు భూగర్భంలో ఉండి ఉద్యమం చేశాడు. అతని భార్యను ప్రభుత్వానికి "ముప్పు" గా భావించి అరెస్టు చేసి, మిసా కింద ఆమెకు జైలు శిక్ష విధించారు.
1977 లో అతను డెహ్రీ-ఆన్-సోన్ నుండి ఎన్నికయ్యాడు. మళ్లీ రాష్ట్రంలో జనతా పార్టీ ప్రభుత్వంలో కార్మిక, ప్రణాళిక, పరిశ్రమల క్యాబినెట్ మంత్రి అయ్యాడు. సింగ్ 1989 ఏప్రిల్ 7 న మరణించాడు.
అతని భార్య కమలా సిన్హా, జన్ సంఘ్ వ్యవస్థాపకుడైన శ్యామ ప్రసాద్ ముఖర్జీ మనవరాలు ఆమె రాజకీయవేత్త, దౌత్యవేత్త. 1990 నుండి 2000 వరకు ఆమె రెండుసార్లు రాజ్యసభ కు ఎన్నికైంది. తరువాత సురినామ్, బార్బడోస్‌ లలో రాయబారిగా పనిచేసింది. ఐకే గుజ్రాల్ క్యాబినెట్‌లో విదేశీ వ్యవహారాల ఉపమత్రిగా పనిచేసింది. ఈ పదవిని నిర్వహించిన మొదటి మహిళ ఆమె.
మూలాలు
వర్గం:1989 మరణాలు వర్గం:1909 జననాలు వర్గం:బీహార్ రాజకీయ నాయకులు వర్గం:బీహార్ స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు వర్గం:భారత తపాలా బిళ్ళపై ఉన్న ప్రముఖులు
అక్షయ్ వెంకటేష్
అక్షయ్ వెంకటేష్ (జ.1981 నవంబరు 21) గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు. న్యూఢిల్లీలో జన్మించిన అక్షయ్‌ (36) రెండేళ్ల వయసులో తన తల్లిదండ్రులతో కలిసి ఆస్ట్రేలియా, పెర్త్‌కు వెళ్లిపోయాడు. ప్రస్తుతం స్టాన్‌ఫోర్డ్‌ విశ్వవిద్యాలయంలో గణితశాస్త్ర ‌ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేస్తున్నాడు. అక్షయ్‌కు భౌతిక శాస్త్రం, గణిత శాస్త్రలంటే చాలా ఇష్టం. ఇప్పటికే గణిత శాస్త్ర రంగంలో చేసిన కృషికి గాను పలు పురస్కారాలను అందుకున్నాడు.
ప్రారంభ సంవత్సరాలు
వెంకటేష్ భారతదేశంలోని ఢిల్లీలో జన్మించాడు. అతని కుటుంబం తాను రెండు సంవత్సరాల వయసులో ఉన్నప్పుడు పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలోని పెర్త్ కు వలస వెళ్ళింది. అతను స్కాచ్ కాలేజీలో చదివాడు. అతని తల్లి స్వెతా డీకిన్ విశ్వవిద్యాలయంలో కంప్యూటర్ సైన్స్ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేస్తుంది. బాల మేథావి అయిన వెంకటేష్ రాష్ట్ర గణిత ఒలింపియాడ్ కార్యక్రమంలో ప్రతిభావంతులైన విద్యార్థుల కోసం నిర్వహించే పాఠ్యేతర శిక్షణా తరగతులకు హాజరయ్యాడు. 1993 లో కేవలం 11 ఏళ్ళ వయసులో, వర్జీనియాలోని విలియంబర్గ్ లో జరిగిన 24 వ అంతర్జాతీయ ఫిజిక్స్ ఒలింపియాడ్‌లో కాంస్య పతకాన్ని సాధించాడు. మరుసటి సంవత్సరం, అతను గణితంపై తన దృష్టిని మార్చుకున్నాడు. ఆస్ట్రేలియన్ మ్యాథమెటికల్ ఒలింపియాడ్‌లో రెండవ స్థానంలో నిలిచిన తరువాత, 6 వ ఆసియా పసిఫిక్ మ్యాథమెటిక్స్ ఒలింపియాడ్‌లో రజత పతకాన్ని గెలుచుకున్నాడు. 1994 లో హాంకాంగ్‌లో జరిగిన అంతర్జాతీయ గణిత ఒలింపియాడ్‌లో కాంస్య పతకం సాధించాడు. అతను అదే సంవత్సరం తన మాధ్యమిక విద్యను పూర్తి చేశాడు. వెస్ట్రన్ ఆస్ట్రేలియా విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రవేశించే ముందు 13 ఏళ్ళ వయసులో అక్కడ చదివిన అతి పిన్న వయస్కుడుగా చరిత్రకెక్కాడు. వెంకటేష్ మూడేళ్ళలో నాలుగేళ్ల కోర్సు పూర్తి చేసి 16 ఏళ్ళ వయసులో విశ్వవిద్యాలయం నుండి ప్యూర్ మాథమెటిక్స్‌లో ఫస్ట్ క్లాస్ ఆనర్స్ సంపాదించిన అతి పిన్న వయస్కుడిగా చరిత్ర సృష్టించాడు. సైన్స్, ఇంజనీరింగ్, డెంటిస్ట్రీ, లేదా మెడికల్ సైన్స్ ఫ్యాకల్టీల నుండి సంవత్సరంలో అత్యుత్తమ గ్రాడ్యుయేట్ గా జె. ఎ. వుడ్స్ మెమోరియల్ ప్రైజ్ పొందాడు. యుడబ్ల్యుఎలో ఉన్నప్పుడు అతను ఆనర్స్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ వ్యవస్థాపక సభ్యులలో ఒకడు.
పరిశోధనా సేవలు
వెంకటేష్ 1998 లో పీటర్ సర్నాక్ ఆధ్వర్యంలో ప్రిన్స్‌టన్ విశ్వవిద్యాలయంలో పి హెచ్‌ డి ప్రారంభించాడు. అతను దానిని 2002 లో పూర్తి చేశాడు. అతను లిమిటింగ్ ఫార్మ్స్ ఆఫ్ ద ట్రేస్ ఫార్ములాను రూపొందించాడు. పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ అధ్యయనం కోసం హాకెట్ ఫెలోషిప్ అతనికి సహాయపడింది. ఆ తరువాత మసాచుసెట్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీలో పోస్ట్ డాక్టోరల్ పదవి పొందాడు. అక్కడ అతను C.L.E. మూర్ బోధకునిగా పనిచేసాడు. వెంకటేష్ 2004 నుండి 2006 వరకు క్లే మ్యాథమెటిక్స్ ఇనిస్టిట్యూట్ నుండి క్లే రీసెర్చ్ ఫెలోషిప్ పొందాడు. న్యూయార్క్ విశ్వవిద్యాలయంలోని కొరెంట్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ మ్యాథమెటికల్ నైన్సెస్ లో అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేసాడు అతను 2005 నుండి 2006 వరకుఇనిస్టిట్యూట్ ఫర్ అడ్వాన్స్‌డ్ స్టడీ (IAS) లో స్కూల్ ఆఫ్ మ్యాథమెటిక్స్ సభ్యునిగా ఉన్నాడు. 2008 సెప్టెంబరు 1 న స్టాన్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయంలో పూర్తిగా ప్రొఫెసర్ అయ్యాడు. 2017-2018లో IAS లో విశిష్ట విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేసిన తరువాత, అతను 2018 ఆగస్టు మధ్యలో శాశ్వత అధ్యాపక సభ్యునిగా IAS కి తిరిగి వచ్చాడు.
బాహ్య లంకెలు
వర్గం:గణిత శాస్త్రవేత్తలు
రాజీ (వి.యస్.రమాదేవి నవల)
రాజీ నవలను వి. ఎస్. రమాదేవి రచించారు. ఒకానొక చారిత్రక ఎమెర్జెన్సీ సందర్భంలో (1975-78) జాతీయ రాజకీయ సామజిక సంక్షోభాన్ని నేపథ్యం చేసి రాసిన నవల. ఈ నవలను రామావతార్ గార్కి అంకితం ఇచ్చింది.
ఈ నవలలో 1975లో ఆనాటి ప్రధాని ఇందిరాగాంధీ విధించిన అత్యవసర పరిస్థితి కారణంగా ఏర్పడిన ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని రచయిత్రి చిత్రించింది.
రచయిత్రి పరిచయం
''డా. '''వి. ఎస్. రమాదేవి' ' (జనవరి 15, 1934 - ఏప్రిల్ 17, 2013) భారతదేశపు మొట్టమొదటి మహిళా ప్రధాన ఎన్నికల కమీషనరు, హిమాచల్ ప్రదేశ్, కర్ణాటక రాష్ట్రాల గవర్నరు. భారతదేశం గర్వించతగ్గ అడ్మినిస్ట్రేటర్ గా ఖ్యాతికెక్కింది. సుమారు 15 నవలలు రాసింది.
పుస్తకం గురించి
స్వతంత్ర భారతదేశాన్ని ఒకనాడు ఒక ఊపు ఊపిన రాజకీయ పరిణామం "ఎమెర్జెన్సీ". ఆ పూర్వ రంగంగా 1979లో రాసిన నవల ఇది. "ఎందుకయినా మంచిది. దానిని కలం పేరుతో అచ్చు వేయించండి అంటూ  ఆమె సెక్రటరీ పేరిశాస్త్రిగారు సలహా యిచ్చారనీ, అందువల్ల ఆ నవలనప్పుడు "నిశ" అనే కలం పేరుతో అచ్చువేయించారని ఆమె పుస్తకం ముందు మాటలో తెలిపారు. ఈ కలం పేరుతో ఆమె మ్యాగజైన్లలో రచనలు ప్రచురించబడుతూండేవి. ఆనాడు "నిశ: పేరుతో రాసిన నవల తరువాత ప్రచురణలలో "వి.ఎస్.రమాదేవి" పేరుతో పాఠకుల ముందుకు వచ్చింది.
ఇతర నవలలు
పై నవలలతో పాటు రాజీ నవలను కలిపి ఆమె "నవలా చతురస్రం" అని పిలిచారు. ఈ నాలుగు నవలలలో ప్రధాన పాత్ర రాజేశ్వరి కాబట్టి వీటిని "రాజేశ్వరి నవలా చతురస్రం" అని పేరు పెట్టారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు నవలలు
దోర్భల ప్రభాకరశర్మ
దోర్భల ప్రభాకరశర్మ ప్రముఖ సంస్కృత పండితుడు, సంస్కృత శతావధాని.
బాల్యము, విద్యాభ్యాసము
ఇతడు 1948, అక్టోబర్ 8వ తేదీకి సరియైన సర్వధారి నామ సంవత్సర, ఆశ్వయుజ శుక్ల షష్ఠి నాడు మెదక్ జిల్లా, రామాయంపేటలో అనంతలక్ష్మి, రత్నయ్య దీక్షితులు దంపతులకు జన్మించాడు. బాల్యంలో తండ్రి వద్ద విద్యనభ్యసించి ప్రాథమిక, మాధ్యమిక సంస్కృత విద్యను నిజామాబాద్ జిల్లా లోని ఇందూరు రఘునాథ సంస్కృత పాఠశాలలో చదివాడు. ఇక్కడ తన సోదరుడైన దోర్భల విశ్వనాథశర్మ వద్ద విద్యాభ్యాసం చేశాడు. తరువాత హైదరాబాదులోని వేంకటేశ్వర వేదాంతవర్థినీ సంస్కృత కళాశాలలో చదివి బి.ఒ.ఎల్ పట్టా పొందాడు. అటుపిమ్మట వాల్తేరు లోని ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1979లో ఎం.ఎ.ఉత్తీర్ణుడైనాడు. "న్యాయ వైశేషికయోః ఆత్మతత్త్వ సమీక్షణమ్‌" అనే సిద్ధాంత గ్రంథాన్ని పోచంచెర్ల శ్రీరామమూర్తి పర్యవేక్షణలో సమర్పించి ఆంధ్రవిశ్వవిద్యాలయం నుండి పి.హెచ్.డి. పట్టాను పొందాడు. శాస్త్రుల విఠలశాస్త్రి, కల్యాణ మహారాజు, కోవిల్ కందాడై శఠకోపాచార్యులు, వర్‌ఖేడ్‌కర్ కృష్ణాచార్యులు ఇతనికి సంస్కృతం నేర్పిన గురువులు. రొంపిచెర్ల శ్రీనివాసాచార్యులు, రావూరి వెంకటేశ్వర్లు వద్ద అవధాన విద్యను నేర్చుకున్నాడు.
ఉద్యోగము
ఇతడు 1967-68లో నల్లగొండలోని గీతావిజ్ఞాన ఆంధ్ర కళాశాలలో ఉపన్యాసకునిగా పనిచేశాడు. తరువాత పశ్చిమగోదావరి జిల్లా కొవ్వూరులోని వాడ్రేవు జోగాయమ్మ వేద సంస్కృత పాఠశాలలోను, పిమ్మట కొవ్వూరు ఆంధ్ర గీర్వాణ విద్యాపీఠంలోను ఉపన్యాసకుడిగా ప్రవేశించి 1995లో పదోన్నతి పొంది ఆ కళాశాల ప్రిన్సిపాల్‌గా 10 సంవత్సరాలు పనిచేసి పదవీ విరమణ గావించాడు.
రచనలు
ఇతడు సుమారు 20 వరకు సంస్కృత నాటకాలు రచించాడు. వీటిలో కొన్ని ఆకాశవాణి విజయవాడ కేంద్రం నుండి ప్రసారమయ్యాయి. శ్రీశైలప్రభ మొదలైన పత్రికలలోను, సావినీరులలోను అనేక వ్యాసాలను ప్రకటించాడు. ఇతడు ప్రకటించిన గ్రంథాలు కొన్ని:
అవధానాలు
ఇతడు ఇప్పటి వరకు 50 అష్టావధానాలు, రెండు శతావధానాలు (కొవ్వూరు, రాజమండ్రి లలో) చేశాడు. ఇతడు తెలుగు రాష్ట్రాలలోని కొవ్వూరు, రాజమండ్రి, మంత్రాలయం, తిరుపతి, హైదరాబాదు, వరంగల్లు, రామాయంపేట మొదలైన ప్రదేశాలతో పాటు ఆంధ్రేతరప్రాంతాలైన కాశి, పూణే, లక్నో, ఉజ్జయిని, పాండుచేరి, వదోదర, పూరీ వంటి నగరాలలోను, పట్టణాలలోను సంస్కృత అవధానాలను దిగ్విజయంగా నిర్వహించాడు.
మూలాలు
వర్గం:సంస్కృత కవులు వర్గం:అవధానులు వర్గం:శతావధానులు వర్గం:1948 జననాలు వర్గం:తెలంగాణ కవులు
గుమ్మా సాంబశివరావు
thumbnail|కుడి|QR Code
డా. గుమ్మా సాంబశివరావు సాహిత్యలోకంలో సుపరిచితులయిన సమీక్షకుడు, కవి, రచయిత, ఉపన్యాసకుడు. 2013 సంవత్సరానికి గాను ఉత్తమ అధ్యాపకునిగా ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆయన్ను సన్మానించింది.
జీవిత విశేషాలు
ఆయన 1-6-1958 తేదీన వేజెండ్ల, చేబ్రోలు మండలం, గుంటూరు జిల్లాలో జన్మించాడు. ఆయన తల్లిదండ్రులు - పార్వతమ్మ, ఐతమరాజు. ప్రాథమిక విద్య వేజెండ్లలో పూర్తిచేసి, ప్రాథమికోన్నత విద్య నారాకోడూరు, గుంటూరు జిల్లాలో జరిగింది. సంగంజాగర్లమూడి, గుంటూరు జిల్లాలో ఉన్నత పాఠశాల విద్యను అభ్యసించాడు. కాలేజీ చదువులనుహిందూ కళాశాల, గుంటూరు (1973-1978) మధ్యకాలంలో పూర్తిచేశాడు. స్నాతకోత్తర విద్య ఎం.ఎ. తెలుగు – నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం (1978-1980) అనంతరం పి.హెచ్.డి. కూడా నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం (1985) లోనే అన్నమాచార్య సంకీర్తనముల లోని వర్ణనలు అనే అంశంపై పరిశోధించాడు.
ఆంధ్రోపన్యాసకత్వం : 1981 సెప్టెంబరు నుండి 1988 జూలై వరకు సప్తగిరి కళాశాల విజయవాడ. 1988 ఆగస్టు నుండి, ఆంధ్ర లయోల కళాశాల, విజయవాడ ఉద్యోగం చేశాడు. తన పరిశోధక పర్యవేక్షణలో పది మంది విద్యార్థులు తమ ఎం. ఫిల్. సిద్దాంత వ్యాసాలు విశ్వవిద్యాలయానికి సమర్పించారు.
ప్రసంగాలు
వీరు 60 కి పైగా ఆకాశవాణి విజయవాడ కేంద్రం నుంచి, 9 దూరదర్శన్ కార్యక్రమాలు చేశారు. వీరు జాతీయ/రాష్ట్రస్థాయి సదస్సులలో 50 కి పైగా ప్రసంగా పత్రాల సమర్పించగా 5 అంతర్జాతీయ సదస్సులలో పాల్గొన్నారు.
వ్యాసాలు
వీరు 135 కి పైగా వ్యాసాలు వివిధ పత్రికల్లో ముద్రించబడ్డాయి,, 150 కి పైగా పుస్తక సమీక్షలు చేశారు.
ఇతరములు
జాషువా పై అనేక సాహిత్య ప్రసంగాలు
ఆచార్య నాగార్జున,ఆంధ్ర,పొట్టిశ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం దూర విద్య కేంద్రాలకు డిగ్రీ,ఎం.ఏ, తరగతులకు పాఠ్యాంశాలు రచించడం.
భువన విజయం,ఇంద్రసభ,సరస్వతి సామ్రాజ్య వైభవం,త్రైలోక్య విజయం మొదలైన సాహిత్య రూపకాలలో వివిధ కవుల పాత్ర ధారణ.
మూలాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా కథా రచయితలు వర్గం:తెలుగు కవులు వర్గం:తెలుగు రచయితలు వర్గం:1958 జననాలు వర్గం:ఉత్తమ ఉపాధ్యాయులు వర్గం:ఆచార్య నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్థులు
కన్నేపల్లి చలమయ్య
కన్నేపల్లి చలమయ్య తెలుగు రచయిత.
జీవిత విశేషాలు
ఆయన శ్రీకాకుళం జిల్లా టెక్కలి గ్రామంలో డిసెంబరు 20 1951 న అచ్చమాంబ, రామమూర్తి దంపతులకు జన్మించారు. ఒడిశా రాజధాని అయిన భువనేశ్వర్లో ఉద్యోగ జీవితం కొనసాగించారు.
రచయితగా
ఆయన "మాతృమూర్తి" కథా సంకలనాన్ని రాసారు. ఈ పుస్తకంలో రచయిత జీవితానికి, ఆశయానికి మధ్య ఉన్న ఆగాధాన్ని పూడ్చే ప్రయత్నం చేసారు. ఆషామాషిగా గాక నిర్దిష్ట లక్ష్యంతో - అనుభావాలను, అనుభూతులును, నలుగురితో పంచుకోవడమే ఈ కథా ప్రయోజనం.
ఇతర లింకులు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా రచయితలు
దేవ్‌ఘర్
దేవ్‌ఘర్ జార్ఖండ్‌ రాష్ట్రం, సంతాల్ పరగణా, దేవ్‌ఘర్ జిల్లా లోని పట్టణం. ఈ జిల్లాకు ముఖ్యపట్టణం. ఇది హిందువుల పుణ్యక్షేత్రం. ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాల్లో ఒకటైన బైద్యనాథ్ ఆలయం ఇక్కడే ఉంది. నగరంలోని పవిత్ర దేవాలయాల కారణంగా ఇది తీర్థయాత్రా స్థలంగా ప్రసిద్ది గాంచింది.
పేరు వ్యుత్పత్తి
దేవ్‌ఘర్ అంటే దేవతల ('దేవ్') నివాసం ('ఘర్'). దేవ్‌ఘర్‌ను "బైద్యనాథ్ ధామ్", "బాబా ధామ్", "బి.దేవ్‌ఘర్" అని కూడా అంటారు. సంస్కృత గ్రంథాలలో దీన్ని హరితకివన్ లేదా కేతకివన్ అని ఉదహరించారు. దేవ్‌ఘర్ అనే పేరు ఇటీవలి మూలానికి చెందినదిగా కనిపిస్తోంది. బహుశా బైద్యనాథ దేవాలయం నుండి వచ్చి ఉంటుంది. దేవాలయ నిర్మాణకర్త పేరు తెలియనప్పటికీ, ఆలయ ముందు భాగం యొక్క కొన్ని భాగాలను 1596 లో గిద్దూర్ మహారాజా పూర్వీకుడు పూరణ్ మల్ నిర్మించినట్లు చెబుతారు. దేవ్‌ఘర్ శివుని పూజించే ప్రదేశం. శ్రావణ మాసంలో చాలా మంది భక్తులు సుల్తాన్గంజ్ నుండి దేవ్‌ఘర్‌కు పూజ కోసం గంగా జల్ తీసుకెళ్తారు.
మతపరమైన ప్రాముఖ్యత
దేవ్‌ఘర్‌ను బైద్యనాథ ధామ్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ఒక ముఖ్యమైన హిందూ యాత్రా స్థలం. ద్వ్వాదశ జ్యోతిర్లింగ క్షేత్రాల్లో ఇదొకటి. శ్రావణమాసంలో జరిగే శ్రావణ మేళాకు ప్రసిద్ధి చెందింది. శ్రీశైలం లాగా, జ్యోతిర్లింగం, శక్తిపీఠం కలిసి ఉన్న అతికొద్ది ప్రదేశాలలో ఒకటి. ప్రతి సంవత్సరం జూలై ఆగస్టు లలో (శ్రావణ మాసం సందర్భంగా) జరిగే దేవ్‌ఘర్ యాత్రలో, భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల నుండి సుమారు 70 - 80 లక్షల మంది భక్తులు సుల్తాన్గంజ్ వద్ద గంగానది నుండి పవిత్ర జలాన్ని తీసుకువచ్చి దేవ్‌ఘర్‌లో శివుడికి అభిషేకం చేస్తారు. ఇది దేవ్‌ఘర్ నుండి దాదాపు 108 km దూరంలో ఉంది. ఆ నెలలో, కాషాయ వస్త్రాలు ధరించిన భక్తులతో ఈ 108 కి.మీ. దారి నిండిపోతుంది. ఇది ఆసియాలో పొడవైన మేళా.
స్థానం
దేవ్‌ఘర్ 24.48°N, 86.7°W వద్ద, సముద్రమట్టం నుండి సగటున 255 మీటర్ల ఎత్తున ఉంది. ఇది గోండ్వానాలో భాగం. దేవ్‌ఘర్ అజయ్ నది ఒడ్డున ఉంది. ఈ నది బీహార్‌లోని జమూయి జిల్లాలోని బాట్పార్ గ్రామంలో ఉద్భవించింది. నగరం చుట్టూ దిగ్రియా పహాడ్, నందన్ పహాడ్, త్రికూటి పహాడ్, తపోవన్ పహాడ్ వంటి చిన్న చిన్న అవశేష కొండలు ఉన్నాయి. దిగ్రియా పహాడ్ నగరపు పశ్చిమ సరిహద్దున ఉంది. ఈ కొండలపై ఒక జాతీయ ఉద్యానవనాన్ని నిర్మించారు. నందన్ పహాడ్ పిల్లల వినోద ప్రదేశం. నగరంలో ప్రధాన వినోద ప్రదేశాలలో ఒకటి.
జనాభా
2011 భారత జనగణన ప్రకారం, దేవ్‌ఘర్ జనాభా 2,03,123. ఇందులో 107,997 (53%) పురుషులు, 95,126 (47%) మహిళలు. 0-6 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గల పిల్లల సంఖ్య 2,689 (13%). దేవ్‌ఘర్‌లో అక్షరాస్యుల సంఖ్య 1,76,230 (ఆరేళ్ళకు పైబడిన వారిలో అక్షరాస్యత 85.68%).
2001 జనగణన ప్రకారం, దేవ్‌ఘర్ జనాభా 98,372. జనాభాలో పురుషులు 55%, మహిళలు 45% ఉన్నారు. దేవ్‌ఘర్ సగటు అక్షరాస్యత 76%. ఇది జాతీయ సగటు 59.5%కంటే ఎక్కువ. పురుషుల అక్షరాస్యత 82%, స్త్రీల అక్షరాస్యత 69%. దేవ్‌ఘర్‌లో, 12% జనాభా 6 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు.
విమానాశ్రయం
thumb|దేవ్‌ఘర్ విమానాశ్రయం రన్‌వే దేవ్‌ఘర్ విమానాశ్రయం 2018 నుండి నిర్మాణంలో ఉంది. 2021 నాటికి అక్కడ సేవలు మొదలు కాలేదు.
రైళ్లు
జసిదిహ్ జంక్షన్ దయోఘర్‌కు అత్యంత సమీపంలో ఉన్న ప్రధాన రైలు స్టేషను. ఇది ఢిల్లీ-పాట్నా-కోల్‌కతా రైలు మార్గంలో ఉంది.