cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం
బ్రహ్మంగారు ఆంధ్రుల ఇంట జన్మించిన కారణంగా ఆయన సరస్వతీ నదీ తీరప్రాంతంలో జన్మించారని చెప్పిన కాలజ్ఞానంలో ఆంధ్రదేశంలో పలు ప్రదేశాలు చోటు చేసుకున్నాయి. అనేక దేవతలు కూడా చోటు చేసుకున్నారు. గాంధి మహాత్ముని జననం ఆయన జాతిని కూడా వివరిస్తూ సూచింపబడింది. ఆంగ్లేయ, మహమ్మదీయ పాలన విజయనగర పతనం లాంటి చారిత్రక, రాజకీయ పరిణామాలు సూచింప బడ్డాయి. ప్రకృతి ప్రకోపాలు, వింతలూ, చోద్యాలు, బాబాల రాక వలన అనేక విధాలుగా ప్రజలు వంచనకు గురికావడం లాంటి సామాజిక విషయాలు వీటిలో చోటు చేసుకున్నాయి. ఆయన కలియుగాంతాన తిరిగి వస్తానని పదేపదే పునరుద్ఘాటించాడు. ఆయన వచ్చే ముందు కలిగే ఉత్పాదనలు సూచింపబడ్డాయి. ఒక సందర్భంలో ఆయన పూర్వజన్మల వాటి కాలం ఆయన వివరించిన తీరు నమ్మడం సామాన్యులకు కష్టమే.
కాలజ్ఞానం
బ్రహ్మంగారు కాలజ్ఞానం చెప్పగా బనగానపల్లె నివాసి శిష్యుడు అన్నాజయ్య తాటాకుల మీద రాశాడనడానికి కాలజ్ఞానంలో సూచనలున్నాయి. 'సిద్దాద్రి నామ సంవత్సర మందు బనగానపల్లెలో పరగంగ నిలిచి' కా. త. పు. 6
'శ్రీ వీరప్పయ్యగారు అన్నా జయ్యతో భూత భవిష్యత్ వర్తమానములు చెప్పిన క్రమము' కాల. పు. 1 (వచనం)
కాలజ్ఞానం తాళపత్ర గ్రంథాలు (ప్రామాణిక ప్రతులు)
“భూత భవిష్యత్ వర్తమాన కాలానకున్నూ నానా దేశాలకున్నూ వ్రాయించినది మూడు లక్షల ముప్పై రెండు వేల గ్రంథము 1” అనే కాలజ్ఞాన వచనం ద్వారా కాలజ్ఞానంలోని శ్లోకాలసంఖ్య 332000 అని తెలుస్తుంది. లభించే కాలజ్ఞానం మొదట చెప్పిన బృహత్ గ్రంథానికి సంక్షిప్తరూపమనీ “ఈ గ్రంథమంతా వ్రాయకూడదు కలగుమాత్రం వ్రాయించి మీ సమీపానకు పంపించినాము.” (కాల. పు. 71) అనే కాలజ్ఞాన వచనంద్వారా తెలుస్తున్నది. కాలజ్ఞాన తాళపత్ర గ్రంథాలన్నీ ఇప్పటికీ బనగానపల్లె చింతచెట్టు పాతరలో ఉన్నాయని అంటారు. బ్రహంగారి పెద్దకుమారుడు మఠాధ్యక్షుడుగా ఉన్న కాలంలో రంగరాజు అనే భక్తుడు మూడు గ్రంథాలను మాత్రం వెలికితీశాడు. రంగరాజు జన్మించక ముందు బ్రహ్మం గారు రంగరాజు తండ్రికి ఇచ్చిన రాగిశాసనంలో  బ్రహ్మం గారి మనుమరాలు ఈశ్వరమ్మకూ రంగరాజుకూ వివాహం చేయాలని బ్రహ్మంగారు నిర్ణయించినట్లున్నందున రంగరాజు కందిమల్లయపల్లె వచ్చి ఈశ్వరమ్మను తనకిచ్చి వివాహం చేయవలసిందని అడిగాడు. బ్రహ్మంగారు ఏవిషయాన్నయినా కాలజ్ఞానంలో నిక్షేపిస్తాడు. కాలజ్ఞానంలో ఆధారం చూపించమని బ్రహ్మంగారి కుమారులు అడిగారు. అప్పుడు బనగానిపల్లె వెళ్లి చింతచెట్టు పాతర తెరచి మూడు గ్రంథాలను మాత్రం రంగరాజు బయటకు తీయగలిగాడు. దానిలో ఆధారాలు దొరకక  రంగరాజు నగరిపాటిలో అగ్ని ప్రవేశం చేశాడు. ఆ స్థలంలో ఒకమఠం నిర్మించారు. ఆ తాళపత్ర గ్రంథాలను అక్కడే భద్రపరచారు.
వచన కాలజ్ఞానం
1941 సంవత్సరంలో 10 వ మఠాధిపతి శ్రీనివాసస్వామి మఠంవద్దగల తాళపత్రగ్రంథాలు, సిద్ధయ్యమఠం వద్దగల తాళపత్రగ్రంథాలు ఆధారంగా కాగితంపై నకలుప్రతి తయారుచేశారు. దానిని ఇతరులు నకలు చేసుకొన్నారు. 1974 సంవత్సరంలో 11 వ మఠాధిపతి తాళపత్రగ్రంథాలను యథాతథంగా ముద్రించారు. దీనిలో 12 ఆశ్వాసాలున్నాయి. కాని ద్విపద కాలజ్ఞానంలో 7 ఆశ్వాసాలున్నాయని చెప్పబడింది. ఎక్కువైన ఆశ్వాసాలు, తాళపత్రగ్రంథాలలోపునరుక్తమైనవిగా (దశమాశ్వాసం ప్రథమాశ్వాసానికి పునరుక్తి, ఏకాదశాశ్వాసం శ్లోకాలరూపంలో వున్నది) కొన్ని ఇతర కాలజ్ఞానాల గురించినవి (నాలుగవ ఆశ్వాసం చీలంపాటి గుండాబట్లు రచించిన కాలజ్ఞానం గురించిన చర్చ, తొమ్మిదవ ఆశ్వాసం సర్వజ్ఞుని కాలజ్ఞానం గురించినది) వున్నాయి. అప్పుడు మిగిలినవి 8 ఆశ్వాసాలుకాగా, వీటిలో కూడా పునరుక్తులున్నాయి.
ద్విపద కాలజ్ఞానం
తెలుగు సాహిత్యంలో కావ్యరచనకు ద్విపద ఛందాన్ని ఉపయోగించిన తొలికవి పాల్కురికి సోమనాథుడు. అందరికి సులభంగా బోధపడడానికి, గాయయోగ్యమైన ద్విపదను బ్రహ్మంగారు కూడా వాడారు. ద్విపద కాలజ్ఞానం రెండుభాగాలుగా వుంది.
గోవింద వాక్యాలు
ఇవి 320 పద్యాల రూపంలో వున్నాయి. వీటినే గోవింద వాక్యాలుగా పిలుస్తారు. తొలి పద్యాలు నాలుగు క్రింద ఇవ్వబడినవి.
3. :కల్లలాడే వార్ని కిరు గానుగలలో మళ్లించి పొర్లించి గూల్చేసుమా
4.:ముడుపు వెంకటప్ప ఉత్సాహమయ్యీని ముడుపులు తిరుమలకు నడచేసుమ
జీవైక్యబోధ
ఇది జీవాత్మ పరమాత్మలో  ఐక్యమవటాన్ని తెలియచేస్తుంది. శ్లోకాల రూపంలో వున్నది.
సౌజన్యపత్రికలు
సౌజన్యపత్రిక అంటే మంచివిషయాన్ని ప్రతిఒక్కరు పరస్పరంగా వ్రాసుకొనే పత్రిక. 1684 లో వ్రాసిన పత్రిక, బ్రహ్మంగారు నివసించినగృహం పుట్టమీద పీఠంలో పూజచేస్తున్నప్పుడు పూజారి రామయ్యకు 1912 లో దొరికింది. రెండవ పత్రిక 1961లో బ్రహ్మంగారి సమాధికి ఉత్తరభాగంలో వారి పాదుకల వద్ద అప్పటి మఠాధిపతి శ్రీనివాసస్వామివారికి దొరికింది. వీటిని పై వాటి సారాంశంగా పరిగణిస్తారు.
కాలజ్ఞాన తత్వాలు
చెప్పలేదంటనగ బోయేరు నరులార గురుని చేరి మొక్కితె బ్రతుక నేర్చేరు చెప్ప లేదంటనగ బోయెరు తప్పదిదిగో గురుని వాక్యము తప్పుదోవన బోవువారల చప్పరించి మ్రింగు శక్తులు ॥చెప్ప॥
మొప్పెతనమున మోసపోయేరు అదిగాక కొందరు గొప్పతనమున గోసుమీరేరు ఇప్పుడప్పుడనగ రాదు ఎప్పుడో ఏవేళనో మరి గుప్పుగుప్పున దాటిపోయెడు గుర్రపడుగులు ఏరుపడును ॥చెప్ప॥
తమ తప్పులు తలచకున్నారు తార్కాణమైతే ఎక్కువతో తెలియనేర్తురు జోక తోడుత తల్లి పిల్లలు జోడు బాసి అడవులందు కాయశోకము జేసి ప్రజలు కాయ కసరుల నమలి చత్తురు ॥చెప్ప॥
కేక వేసియు ప్రాణమిడిచేరు రాకాసి మూకలు కాక బుట్టి కలువరించేరు. ఆకాశము ఎర్రనౌను ఆరు మతము లొక్కటౌను లోకమందు జనులు అందరు నీరు నిప్పున మునిగిపోదురు ॥చెప్ప॥
తల్లికి చేసిన జ్ఞానబోధ
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి తండ్రి పోతులూరి పరిపూర్ణయాచార్యులు, తల్లి పోతులూరి ప్రకృతాంబ. ఆయనను పెంచిన తండ్రి పేరు వీర భోజయాచార్యులు, పెంచిన తల్లి పేరువీరపాపమాంబ. ఆయనకు చిన్న వయస్సులోనే విశేష జ్ఞానం లభించింది. ఎక్కువ ఆత్మచింతన మితభాషణం అలవడింది. ఆయన వీర భోజయాచార్యులు మరణానంతరం స్వయంగా జ్ఞాన సముపార్జన చేయాలని నిశ్చయించి తన ఎనిమిదవ ఏట దేశాటన కొరకు తల్లి అనుమతి కోరాడు. పుత్రుని మీద ఉన్న మమకారం కారణంగా ఆమె అనుమతిని నిరాకరించగా ఆమెను అనేక విధాలుగా అనునయించి జ్ఞానభోద చేశాడు. ఆ సందర్భంలో ఆయన పిండోత్పత్తి జీవి జన్మ రహస్యాలను తల్లికి చెప్పి అనుబంధాలు మోక్షానికి ఆటంకమని దానిని వదలమని తల్లికి హితవు చెప్పాడు. శరీరం పాంచభౌతికమని ఆకాశం, గాలి, అగ్ని, పృధ్వి, నీరు అనే అయిదు అంశాలతో చేయబడిందని సమస్త ప్రకృతితో కన్ను, ముక్కు, చెవి, నోరు, చర్మము అనే జ్ఞానేంద్రియాలద్వారా సంబంధం ఏర్పరచుకొని జ్ఞానం సంపాదిస్తామని వీటి ద్వారా నేను అనే అహం జనిస్తుందని ఆత్మ సాక్షిగా మాత్రమే ఉంటుందని బుద్ధి జీవుని నడిపిస్తుందనీ బుద్ధిని కర్మ నడిపిస్తుందని దానిని తప్పించడం ఎవరికీ సాధ్యపడదనీ, ఈ విషయాన్ని గ్రహించి ఎవరు పరబ్రహ్మను ధ్యానిస్తారో వారు మోక్షాన్ని పొందుతారని బోధించి ఆమె అనుమతి సంపాదించి దేశాటనకు బయలుదేరాడు.
అచ్చమాంబకు వివరించిన కాలజ్ఞానం
ఆ సందర్భంలో అచ్చమ్మ ఎన్నో ప్రశ్నలు అడిగింది. ఇలా చెప్పి వీటిని ఏకాగ్రతతో ధ్యానించమని చెప్పి తరువాత కాలజ్ఞానం గురించి చెప్పాడు.
బనగానపల్లె నవాబుకు జ్ఞానభోద
బనగానపల్లె నవాబు బ్రహ్మంగారి గురించి విని ఆయన నిజంగా మహిమాన్వితుడో కాదోనని స్వయంగా తెలుసుకోవాలని ఆయనను తన వద్దకు పిలిపించాడు.వారు రాగానే స్వయంగా స్వాగతంచెప్పి ఆయనను ఆసీనులను చేసారు. స్వామివారికి ఫలహారాలు తీసుకురమ్మని సేవకుని ఆజ్ఞాపించాడు.అయినా ఆయనకు మాంసాహారం తీసుకురమ్మని సేవకునికి ముందుగానే సూచన చేసాడు.నవాబు ఆదేశానుసారం సేవకుడు మాంసాహారం నింపిన పళ్ళెరాన్ని బ్రహ్మంగారి ముందు ఉంచాడు.ఆయన పళ్ళెరం పైనున్న వస్త్రాన్ని తొలగిస్తే ఫలహారం స్వీకరిస్తానని చెప్పగా సేవకుడు అలాగే చేసాడు. ఆపళ్ళెంలోని మాంసాహారం పుష్పాలుగా మారటం అక్కడి వారిని ఆశ్చర్యచకితులను చేసింది. ఈ సంఘటనతో నవాబుకు ఆయన మహిమలపై విశ్వాసంకుదిరి ఆయనను పలువిధాల ప్రశంసించారు. ఆ సందర్భంలో బ్రహ్మంగారి నవాబు సమక్షంలో కొన్ని కాలజ్ఞాన విశేషాలు చెప్పాడు. ఆతరువాత నవాబు ఆయనకు డెబ్బై ఎకరాల భూమిని దానంచేసి దానిని మఠం నిర్వహణకు ఉపయోగించవలసినదిగా కోరి ఉచిత మర్యాదలతో సత్కరించి సాగనంపారు.
కడపనవాబు కు జ్ఞానబోధ
అహోబిలం శ్రీలక్ష్మీనృసింహుని దర్శనం చేసుకుని అక్కడి నుండి కడప చేరి నవాబుకు కబురు పంపాడు. వెంటనే నవాబు సపరివారంతో వచ్చి స్వాగతం చెప్పి ఆయనను గౌరవంగా తనవెంట తీసుకు వెళ్ళారు. నవాబు బ్రహ్మంగారి మహిమలు చూడాలని ఆసక్తి కనబరిచాడు. ఆయనను మరుసటి నాటి సభకు రమ్మని ఆహ్వానించాడు. బదులుగా బ్రహ్మంగారు చిరునవ్వుతో "నీ మనసులో కోరిక నాకు అర్ధమైంది. నువ్వు అనుకున్నది నేను చేసి చూపగలను " అన్నాడు. నవాబు తన మనసులోని కోరిక ఆయనకు ఎలా తెలిసిందో తెలియక ఆశ్చర్యపడినా మరుసటి నాటి సభకు ప్రజలను రమ్మని చాటింపు వేయించాడు. మరుసటి నాటి సభలో నవాబు బ్రహ్మంగారితో "స్వామీ! నావద్ద ఒక చూడిగుర్రం ఉంది అది ఆడ గుర్రాన్ని కంటుందో మగ గుర్రాన్ని కంటుందో తెలియచేయండి " అన్నాడు. బ్రహ్మంగారు చిరునవ్వుతో ఆ గుర్రాన్ని తెప్పించమని కోరగా గుర్రాన్ని సేవకులు సభకు గుర్రాన్ని తీసుకు వచ్చారు. దానిని చూసి "దీని గర్భంలో నాలుగు తెలుపు రంగు కాళ్ళు, నొసట చుక్క,పువ్వుల తోక కలిగిన మగ గుర్రం జన్మిస్తుంది" అన్నాడు. ఆ తరువాత నవాబు సందేహం తీరలేదని గ్రహించి "ఆ గుర్రం గర్భంలో ఉన్న శిశువుని చూడటమే నీ ఉద్దేశ్యం అని అర్ధం అయింది. అది చూసే వరకు నాపై నీ సందేహం తీరదు ఔనా" బ్రహ్మంగారు నవాబుతో చెప్పాడు. అంగీకారంగా నవాబు తల ఊపడం చూసి ఆయన గుర్రానికి నలువైపులా తెరను కట్టించి గుర్రం గర్భంలోని శిశువును తీసి నవాబుకు చూపగా అది కచ్చితంగా బ్రహ్మంగారు చెప్పినట్లే ఉండటం చూసిన నవాబు ఆశ్చర్యపడ్డాడు. బ్రహ్మంగారు ఆ శిశువును తిరిగి గుర్రం గర్భంలో ప్రవేశపెట్టి గుర్రాన్ని బ్రతికించాడు. నవాబు తన భవిష్యత్తు చెప్పమని బ్రహ్మంగారిని అడిగాడు. కడప నవాబుకు జ్ఞానబోధ చేసే సమయంలో బ్రహ్మంగారు తాను భవిష్యత్ లో తిరిగి జన్మించి రాబోయే విషయాన్ని సూచించారు.
ఇలా బ్రహ్మంగారు కడపనవాబుకు కాలజ్ఞానంబోధించి, మంత్ర దీక్ష ఇచ్చి ఆశీర్వదించాడు.
పుష్పగిరి పండితులకు జ్ఞానబోధ
పుష్పగిరి అగ్రహారంలో పండితుల ముందు బండిఎక్కి వీరబ్రహ్మం పోతుండగా, వారు అహంభావంతో  బండిదిగి శరణువేడమంటారు. వీరబ్రహ్మం బండి దిగి, వారిని బ్రహ్మం, పరబ్రహ్మ మంటే తెలపమని, సంధ్యవార్చినంతమాత్రాన, పంచాగం తెలుసుకున్నంతమాత్రాన బ్రహ్మం తెలియదని, చదివినా, చదవకున్నా బ్రహ్మం, పరబ్రహ్మం తెలుసుకోవచ్చని వివరిస్తాడు. ఆతరువాత వారికి కాలజ్ఞాన విశేషాలు చెప్తాడు.
పుత్రుడు గోవిందాచార్యులకు జ్ఞానబోధ
బ్రహ్మంగారు తన పుత్రుడు గోవిందాచారిని పిలిచి "నాయనా నేను వచ్చి 175 సంవత్సరాలు గడిచాయి. ఇప్పటి వరకూ కలియుగంలోని సామాన్య ప్రజల మనసుని జ్ఞానంవైపు మళ్ళించి పరబ్రహ్మ ఉపాసకులుగా మార్చగలిగాను. ఇకపై ఈ బాధ్యత నీది. వీరిని ఎలా మార్చుకుంటావో నీ ఇష్టం. నేను జీవ సమాధిలోకి ప్రవేశిస్తాను. నీకొక రహస్యం తెలియచేస్తున్నాను. నీ గర్భవాసంలో పరమేశ్వరియే జన్మిస్తుంది. ఆమె భూత, వర్తమాన, భవిష్యత్ చెప్పగలిగిన మహాజ్ఞాని. ఇక్కడి మూఢులకు అజ్ఞానం తొలగించి జ్ఞానదీపం వెలిగిస్తుంది. ఆమె మహిమలు చూపిస్తుంది. ఆమె వాక్కులు ఫలిస్తాయి. చివరికామె నావలె సమాధి నిష్టను పొందుతుంది. ఆమెకు నావలె మఠములుంటాయి. ఆమెకు నావలె పూజలుంటాయి. ఆ మహాదేవిని ఈశ్వరమ్మ అని పిలుచుకోవాలి. ఇక సిద్ధుడు ఈశ్వరాంశ సంభూతుడు. అతడు క్షత్రియుల ఇంట పుట్టి గోహత్య చేసి మహమ్మదీయుల ఇంట జన్మించాడు. ఆ గోహత్య పరిహారార్ధం నా శిష్యుడయ్యాడు. అతడు ఈ లోకాన్ని విసర్జించిన జ్ఞానయోగి. అతడికి అద్వైత విషయంలో ఆసక్తి కలిగి సిద్ధిని పొందాడు. అందుకే అతనికి సిద్ధుడని నామకరణం చేసి నా ప్రధమ శిష్యున్ని చేసి అన్ని విషయాలను తెలియచేసాను." అని ముగించాడు.
భార్య గోవిందమ్మకు జ్ఞానబోధ
వైశాఖ శుద్ధ దశమి అభిజిత్ లగ్నం మధ్యాహ్నం రెండున్నర గంటలకు సమాధి కాలం నిర్ణయించాడు. ఇది విని విలపిస్తున్న గోవిందమ్మను పిలిచి "నాకు మరణం లేదు నీకు వైధవ్యంలేదు. నీవు సుమంగళిగా జీవించు. నేను సమాధినుండి వీరభోజ వసంతరాయలుగా వచ్చి నాభక్తులను కంటికి రెప్పలా కాపాడుకుంటాను. నేను వచ్చే వరకు ఏమేమి జరుగుతాయో నీకు జ్ఞానబోధ చేస్తాను" అని బ్రహ్మంగారు చెప్పాడు.
సిద్ధయ్యకు జ్ఞానబోధ, గతజన్మ వృత్తాంతం
ఒకరోజు సిద్ధయ్య బ్రహ్మంగారితో "స్వామీ! మీరు గతంలో త్రేతా, ద్వాపర యుగంలో కూడా జన్మించానని చెప్పారు. మీ పూర్వ జన్మ వృత్తాంతం నాకు వివరిస్తారా?" అని అడిగాడు. బదులుగా బ్రహ్మంగారు "నా గతజన్మల గురించిన వివరములు రహస్యములే అయినా, నీకు మాత్రం వివరించగలను. అని తన పూర్వ జన్మల గురించి చెప్పడం ప్రారంభించారు.
"బ్రహ్మలోకంలో నేను భైరవుడనే పేరుతో అనేక బ్రహ్మ కల్పాలు రాజ్యపాలన చేసాను. ఆ తరువాత వెండి కొండ మీదకు వెళ్ళి 54 బ్రహ్మ కల్పాలు రాజ్యపాలన చేశాను. అప్పుడే మూడు యోజనాల పొడవైన సింహాసనమును నిర్మించి 290 బ్రహ్మ కల్పాలు విష్ణు సేవ చేసాను. నేను చేసిన సేవలను గుర్తించిన మాధవుడు నాకు 'పంచవిద ముక్తి' అనే వరం ఇచ్చాడు. ఆ తరువాత సిద్ధాంత శిరోమణి ఆనందాశ్రితువు ఆశ్రమం వద్ద అన్ని విద్యలు అభ్యసించి మూడేళ్ళ తరువాత అనేక యోగశాస్త్ర విద్యలను నేర్చుకున్నాను. 12,000 గ్రంధములు పఠించి అందులోని అన్ని మర్మములు గ్రహించాను. వీటి ఫలితంగా నేను అకాలమృత్యువును జయించే శక్తిని సంపాదించాను. ఆ తరువాత నా యోగబలం వలన దివ్య శరీరం ధరించి మూడు వేల బ్రహ్మకల్పాలు చిరంజీవిగా ఉన్నాను. ఆతరువాత నా అవతారముల గురించి వివరముగా తెలుపుతున్నాను విను. మొదట అవతారమెత్తి ఆనందాశ్రితులకు శిష్యుడిగా 99,662 బ్రహ్మ కల్పాలు ఉన్నాను, మూడవ అవతారంలో 1,09,00,000 బ్రహ్మ కల్పాలు ఉన్నాను. నాల్గవ అవతారములో 1,00,01,317 కల్పాలు ఉన్నాను. అయిదో అవతారంలో 4కోట్ల పద్నాలుగు లక్షల 55 వేల బ్రహ్మకల్పాలు ఉన్నాను. ఆరవ అవతారంలో ఆరు వందల బ్రహ్మ కల్పాలు ఉన్నాను. ఏడవ అవతారంలో 27,63,03,400 బ్రహ్మ కల్పాలు జీవించాను. ఎనిమిదో అవతారంలో 22,60,000 బ్రహ్మ కల్పాలు ఉన్నాను. పదవ అవతారంలో కనిగిరిలో ఉన్నాను ఆ జన్మలో 70 లక్షల బ్రహ్మ కల్పాలు జీవించాను. ఇప్పుడు బనగానపల్లెలో వీరప్పయాచార్యుడనై 125 సంవత్సరములు తపస్సు చేశాను. వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామిగా మొత్తం 175 సంవత్సరములు జీవించి జీవసమాధి పొందుతాను."
బయటి లింకులు
వర్గం:కాలజ్ఞానం వర్గం:ఈ వారం వ్యాసాలు
అనంత వాసుదేవ ఆలయం
అనంత వాసుదేవ ఆలయం శ్రీకృష్ణునికి అంకితమైన ప్రసిద్ధ హిందూ దేవాలయం. ఈ దేవాలయం శ్రీమహావిష్ణువు అవతారమైన శ్రీకృష్ణుడు ప్రధాన దైవంగా గలది. ఇది భారతదేశంలోని ఒడిషా రాష్ట్రం లోని భువనేశ్వర్ లో ఉంది. ఈ దేవాలయం 13వ శతాబ్దంలో నిర్మించబడింది. ఈ దేవాలయంలో ప్రధానంగా శ్రీకృష్ణుడు, బలరాముడు, సుభద్ర అనే దేవతలను ప్రదానంగా కొలుస్తారు. ఈ దేవాలయంలో దేవతలైన బలరాముడు ఏడు పడగలు గల సర్పం క్రింద నిలుచుంటాడు. సుభద్ర రత్నాల కుండ, తామరపువ్వు లను ఇరు చేతులతో కలిగి యుండి. ఎడమ పాదాన్ని వేరొక రత్నాల కుండపై ఉంచేటట్లుంటుంది. శ్రీకృష్ణుడు గదను, చక్రాన్ని, కమలాన్ని, శంఖాన్ని కలిగియుండేటట్లుంటుంది. ఈ దేవాలయం "భానుదేవుని" పరిపాలనా కాలంలో "అనంగాభిమ III" యొక్క కుమార్తె అయిన చంద్రికాదేవి కాలంలో నిర్మితమైనది.
ఇతిహాసం
ఈ దేవాలయం 13 వ శతాబ్దంలో కట్టబడింది. దీనికి పూర్వం ఈ ప్రాంతంలో నిజమైన విష్ణువు చిత్రాన్ని కొలిచేవారు. "తూర్పు గంగా రాజ్యం" యొక్క రాణి అయిన చంద్రిక ఈ స్థానంలో కొత్త దేవాలయం కట్టుటకు నిశ్చయించుకుంది. అదే ప్రదేశంలో అనంత వాసుదేవ ఆలయాన్న్ని నిర్మించింది. ఈ ప్రాంతంలో విష్ణుమూర్తి చిత్రంతో కూడిన పాత దేవాలయం తప్పినిసరిగా ఉంటుంది. "మహానది" వరకు తన సామ్రాజ్యాన్ని విస్తరించిన "మరాఠాలు" 17 వ శతాబ్దం చివరలో భువనేశ్వర్ లో వైష్ణవాలయం పునరుద్ధరణకు బాధ్యత వహించారు.
నిర్మాణం
రూపంలో ఈ దేవాలయం లింగరాజ ఆలయంతో పోలి ఉంటుంది. కానీ ఇది వైష్ణవ శిల్పాలను కలిగి ఉంటుంది. ఈ ఆలయం, సూక్ష్మ రేఖాంశ పట్టీలను కలిగిన శిఖరాలు (విగ్రహాలు) కచ్చితంగా లింగరాజ ఆలయం వలెనే కలిగి ఉంటుంది. కానీ శిఖరాల సంఖ్య ఒక రేఖాంశపట్టీకి మూడు చొప్పిన కలిగి ఉంటుంది. ఈ దేవాలయ భాహ్య గోడలపై గల శిల్పాలు భువనేశ్వర్ లో గల ప్రతి దేవాలయం వలెనే లక్షణాలను కలిగి ఉంటాయి. ఈ దేవాలయంలో స్త్రీ శిల్పాలు మితిమీరిన ఆభరణాలు కలిగి యున్నందున వాస్తవికత కనిపించదు.
జగన్నాథ దేవాలయం, పూరి తో గల తేడాలు
ఈ దేవాలయంలో గల "గర్భగృహం"లో గల విగ్రహాలు పూర్తిగా తయారైనవి. అవి పూరీ లోని జగన్నాధ దేవాలయంలోని విగ్రహాలకు భిన్నంగా ఉంటాయి. ఇచట శ్రీమూర్తులు (విగ్రహాలు) పూరీ దేవాలయంలో వలెనే చెక్కతో కాకుండా నలుపు గ్రానైట్ శిలల నుండి తయారుచేశారు.ఈ దేవాలయం మూలంగా ఈ పట్టనానికి "చక్ర క్షేత్రం" (వృత్తాకార స్థలం) గా పిలువబడుతుంది. పూరీలో గల దేవాలయం "శంఖ క్షేత్రము" (వక్రాకార స్థలం) గా పిలువబడుతుంది.
మూలాలు
వర్గం:హిందూ దేవాలయాలు వర్గం:ఒడిశా దేవాలయాలు వర్గం:భువనేశ్వర్ లోని హిందూ దేవాలయాలు వర్గం:ఒడిశా పర్యాటక ప్రదేశాలు
అమీన్‌పూర్ పురపాలకసంఘం
అమీన్‌పూర్ పురపాలకసంఘం, తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లాకు చెందిన ఒక పట్టణ స్థానిక స్వపరిపాలన సంస్థ. అమీన్‌పూర్ పట్టణం దీని ప్రధాన పరిపాలన కేంద్రం. ఈ పురపాలక సంఘం మెదక్ లోకసభ నియోజకవర్గం లోని పటాన్‌చెరు శాసనసభ నియోజకవర్గం పరిధిలో ఉంది.
చరిత్ర
మేజర్ గ్రామ పంచాయితీగా ఉన్న అమీన్‌పూర్, తెలంగాణ ప్రభుత్వం చేసిన పురపాలక సవరణ బిల్లులో భాగంగా 2018, ఆగస్టు 2న పురపాలక సంఘంగా ఏర్పడింది. అమీన్‌పూర్, బీరంగూడ, బంధంకొమ్ము, ఉసికబావి, నర్రెగూడెం మొదలైన గ్రామ పంచాయితీలను కలపి ఈ పురపాలకసంఘం ఏర్పాటుచేశారు.
భౌగోళికం
అమీన్‌పూర్ 17.83 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలోఉంది. ఇది 17.312°N, 78.195°W అక్షాంశరేఖాంశాల మధ్య ఉంది. రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదు నుండి 26.1 కిలోమీటర్ల దూరంలో, జిల్లా కేంద్రం సంగారెడ్డి నుండి 32.2 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
జనాభా గణాంకాలు
2011 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం, పురపాలక సంఘం పరిధిలో ఉన్న జనాభా మొత్తం 44698 మంది కాగా, అందులో 23081 మంది పురుషులు, 21617 మంది మహిళలు ఉన్నారు. 12056 గృహాలు ఉన్నాయి. ఇది పరిపాలనా పరంగా మునిసిపాలిటీ 19 రెవెన్యూ వార్డులుగా విభజించబడింది.
పౌర పరిపాలన
పురపాలక సంఘం కౌన్సిల్ కు ప్రతి 5 సంవత్సరాలకు ఒకసారి ఎన్నిక జరుగుతుంది. పురపాలక సంఘం పరిధిలోని జనాభా ప్రాతిపదికననుసరించి స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ప్రకారం దీనిని 24 ఎన్నికల వార్డులుగా విభజింపబడింది. ప్రతి వార్డుకు వార్డు కౌన్సిలర్ ప్రాతినిధ్యం వహిస్తాడు. కౌన్సిల్ బోర్డుకు చైర్‌పర్సన్ నేతృత్వం వహిస్తారు. 2020 పట్టణ స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ప్రకారం తుమ్మల పాండురంగారెడ్డి చైర్‌పర్సన్‌గా, నందారం నర్సింహగౌడ్ వైస్ చైర్‌పర్సన్‌గా ఎన్నికైనారు. వీరు ఎన్నికైననాటినుండి నుండి ఐదు సంవత్సరాలు పదవిలో కొనసాగుతారు.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:సంగారెడ్డి జిల్లా పురపాలక సంఘాలు వర్గం:2018 స్థాపితాలు
మీగడ రామలింగస్వామి
మీగడ రామలింగస్వామి ప్రముఖ రచయిత, దర్శకుడు, నటుడు. ఆయన బహుముఖమైన ప్రజ్ఞతో పౌరాణిక రంగస్థలిపై జేజేలు అందుకుంటున్నారు. నటుడిగా, పద్యరచనా శిల్పిగా, రాగయుక్తంగా అలరించే సంగీతజ్ఞుడిగా తెలుగు పద్యనాటక యవనికపై ప్రత్యేకత చాటుకుంటున్నారు ఆయన. ఆయన రిటైర్డ్ ప్రిన్సిపాల్.
జీవిత విశేషాలు
ఆయన జన్మస్థలం శ్రీకాకుళం జిల్లా లోని రాజాం పట్టణం. ఆయన తల్లి అప్పలనరసమ్మ. ఆయన తండ్రి దాలియ్యలింగం సంగీతం, నాటకం, తూర్పు భాగవతం, భరత శాస్త్రం, వేదం, వాస్తు, జ్యోతిష్య శాస్త్రాల్లో నిష్ణాతులు. తన తండ్రి ప్రభావం తనపై పడటంతో ఆయన తొమ్మిదో తరగతి నుంచే నాటకరంగ ప్రవేశం చేసాడు. చిన్నప్పుడే అభిమన్యుడు, నారదుడు, బాలకృష్ణుడు వంటి పాత్రలు పోషించాడు. ఈ క్రమంలోనే హార్మోనియం వాయించడంలో పట్టు సాధించాడు. నాటకాల పిచ్చిలో పడి, నాలుగేళ్లపాటు చదువు కూడా మానేశాడు. చదువుపై దృష్టి పెట్టకపోవడంతో ఆయన తండ్రి గట్టిగా మందలించారు. దానితో 'బాగా చదువుకుంటూ నాటకాలు వేస్తాను' అని నాన్నగారికి మాటిచ్చి, తిరిగి చదువు కొనసాగించారు. అప్పటి రాజాం హైస్కూలులో సంస్కృత పండితుడిగా పనిచేస్తోన్న ముట్నూరు అనంతశర్మ ప్రభావంతో తెలుగు, సంస్కృత భాషలపై ఆయనకు మక్కువ ఏర్పడింది. 1975లో విజయనగరం మహరాజా సంస్కృత కళాశాలలో భాషా ప్రవీణలో చేరాడు. అక్కడ చదువుతూ అప్పటి ప్రముఖ రంగస్థల నటులు పీసపాటి నరసింహారావు, బుర్రా సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి, షణ్ముఖ ఆంజనేయరాజు, సంపత్‌ లక్షణరావు, డివి.సుబ్బారావు వంటి గొప్ప నటులకు గ్రూపుగా హార్మోనియం సహకారం అందించాడు. భాషా ప్రవీణలో కాలేజీకి ఫస్ట్‌గా నిలిచాడు. 1981లో ఆంధ్ర యూనివర్సిటీలో ఎం.ఎ తెలుగులో ఫస్ట్‌ ర్యాంకు సాధించాడు. ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలోనే 1983లో ఎం.ఫిల్‌, తిరుపతి వెంకటకవులు రచనలు పాండవ నాటకాలపై పరిశోధనలు చేసి, 1993 పిహెచ్‌డి పట్టా అందుకున్నాడు. 1985లో బుల్లయ్య కళాశాలలో తెలుగు లెక్చరర్‌గా ఉద్యోగంలో చేరాను. అక్కడి నుంచి 1987లో కృష్ణా ప్రభుత్వ డిగ్రీ కళాశాల, పాడేరు, విశాఖ ఉమెన్స్‌ డిగ్రీ కళాశాలల్లో లెక్చరర్‌గా, కృష్ణా డిగ్రీ కాలేజీలో తిరిగి రీడర్‌గా, 2010 నుంచి శ్రీకాకుళం జిల్లా ఆముదాలవలస ప్రభుత్వ డిగ్రీ కాలేజీ ప్రిన్సిపాల్‌గా బాధ్యతలు చేపట్టి, 2013లో పదవీ విరమణ చేశాడు.
రంగస్థల కళాకారునిగా
శ్రీమీరా కళాజ్యోత్స్న నాటక సమాజాన్ని1982లో ఏర్పాటు చేశాడు. స్వీయరచన చేసిన శ్రీకాళహస్తీశ్వర మహత్యం, అశ్వత్ధామ, గుణనిధి, కుంతీ కరణ, యామునాచార్య, ఉత్తర రామాయణం, భక్త ప్రహ్లాద వంటి నాటకాలు దేశ, విదేశాల్లోనూ పలు ప్రదర్శనలు చేశారు. వీటితోపాటు హరిశ్చంద్ర, నక్షత్రక, శ్రీరామ, ఆంజనేయ వంటి ప్రధానపాత్రలు పోషించాడు. పద్య నాటకాలు, సాంఘిక నాటకాలు, టీవీ సీరియల్స్‌, ఏకపాత్రాభినయాలు, పరిశోధనా గ్రంథాలు, ప్రబంధ నాటికలు, నృత్య రూపకాలు ఇలా ప్రక్రియల్లో వందకుపైగా రచనలు చేశాడు. వీటితో పాటు ఈ టీవీ తెలుగు వెలుగు కార్యక్రమంలో, ఎస్‌విబిసి పద్యవైభవం శీర్షికలో పద్య బోధనలు, అలాగే రేడియోలో రంగస్థలి శీర్షికన పౌరాణిక పద్యగానం, నాయక రాజుల సంగీత పోషణ, దువ్వూరి రామిరెడ్డి పానశాల, తిరుపతి వెంకట కవుల పాండవద్యోగం నాటకాలపై రేడియో ప్రసంగాలు చేశాడు.
1995లో అమెరికా మొదటి తానా సభల్లో అప్పటి ముఖ్యమంత్రి ఎన్‌టి రామారావు సమక్షంలో స్వీయ రచనైన అల్లసాని పెద్దన ఏకపాత్రాభినయం చేశాడు. అక్కడ నుంచి అమెరికాలోని 18 రాష్ట్రాల్లో వరుస ప్రదర్శనలు చేశాడు. తిరిగి 2015లో న్యూజెర్సీలో తెలుగు సంఘం 30వ వార్షికోత్సవ వేదికపై శ్రీకృష్ణ పాత్ర ప్రదర్శించాడు.
సంగీతావధానిగా
తెలుగు పద్యాలకు సంగీతాన్ని జోడిస్తే బాగుంటుందనే ఆలోచన ఆయనకు వచ్చింది. ఇలా సంగీతం, సాహిత్యం, మన సంస్కృతి, మానవ విలువలను ప్రచారం జరగాలనే తలంపుతో 'సంగీత నవావధానము' అనే నూతన ప్రక్రియను ప్రారంభించాడు. ఈ విధానంలో 42 మంది కవులు రాసిన 140 పద్య శ్లోకాలను తీసుకొని 2800 విధాలుగా 20 రాగాల్లో పృచ్ఛకులు కోరిన విధంగా ఆలపించాలి. 2006 నుంచి నాటకంతో పాటు సంగీత నవావధానాన్నీ ప్రదర్శిస్తున్నాడు.
ఇతర లింకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా రంగస్థల నటులు వర్గం:ఆదర్శ ఉపాధ్యాయులు వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా అవధానులు వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా ఉపాధ్యాయులు వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా రచయితలు వర్గం:లోక్‌నాయక్‌ ఫౌండేషన్‌ పురస్కార గ్రహీతలు
బేస్తవారిపేట మండలం
మండల జనాభా
2001 జనగణన ప్రకారం మండలం లోని మొత్తం జనాభా 48,615 - అందులో పురుషులు 25,071 మంది కాగా, స్త్రీలు 23,544 మంది ఉన్నారు. అక్షరాస్యత రేటు మొత్తం 58.41% - పురుషులు అక్షరాస్యత రేటు 74.15% - స్త్రీలు అక్షరాస్యత రేటు 41.66%
రౌద్రి
సా.శ. 1920-1921, 1980-1981లో వచ్చిన తెలుగు సంవత్సరానికి రౌద్రి అని పేరు. right|thumb|150px|పూండ్ల రామకృష్ణయ్య
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు సంవత్సరాలు
అడి ప్రజలు
భారత రాష్ట్రమైన అరుణాచల ప్రదేశులో ఆదివాసుల జనాభా అధికంగా ఉంది. టిబెట్టు స్వయంప్రతిపత్తి భూభాగం (గతంలో టిబెట్టు) లో అడి ప్రజలు కొన్ని వేల మంది ఉన్నారు. అక్కడ వారిని మిష్మి ప్రజలతో కలిసి లోబా అని పిలుస్తారు.
అడి 56 చైనా సమూహాలలో ఒకటిగా గుర్తించబడింది. వారు దక్షిణ హిమాలయాల ప్రాంతంలో నివసిస్తున్నారు. ఇది భారత రాష్ట్రమైన అరుణాచల ప్రదేశు పరిధిలోకి వస్తుంది. చైనా టిబెట్టు స్వయంప్రతిపత్తి భూభాగంలో ఉన్నమెయిన్లింగు, లున్జే, జాయు, మెడోగు, నియింగ్చి కౌంటీలలో ఉంది. అడి ప్రజల ప్రస్తుత ఆవాసాలను పురాతన లోయు చారిత్రాత్మక ప్రదేశం ల్హోయు అధికంగా ప్రభావితం చేసింది. అరుణాచల ప్రదేశులోని సియాంగు, తూర్పు సియాంగు, ఎగువ సియాంగు, పశ్చిమ సియాంగు, లోయరు డిబాంగు లోయ, లోహితు, నాంసాయి జిల్లాల్లోని సమశీతోష్ణ, ఉప-ఉష్ణమండల ప్రాంతాలలో వీరు కనిపిస్తారు. "అది" అనే పదాన్ని లోబా ప్రజలని అయోమయపడకూడు. ఎందుకంటే లోబాలో ఆది ప్రజలతో పాటు మిష్మిని కూడా కలిగి ఉంటుంది. తమను "అది" గా గుర్తించే అన్ని జాతి సమూహాలు అబుతాని, అబోటాని వారసులు అని విశ్వసిస్తారు. పాత పదం అబోరు అస్సామీ నుండి వచ్చిన పేరు. దాని సాహిత్య అర్ధం "స్వతంత్ర". ఆది లిపిరూపార్థం "కొండ" లేదా "పర్వత శిఖరం".
సామాజిక సేవాసంస్థలు
అడిప్రజలు కొండ గ్రామాలలో నివసిస్తున్నారు. ప్రతి ఒక్క గ్రామం సాంప్రదాయకంగా తనకు తాను ప్రత్యేకతతో నిలుపుకుంటుంది. ఎంచుకున్న అధిపతి విధానంలో గామ్ (గావో బుర్రా) అధికారంలో గ్రామ మండలిని మోడరేటు చేస్తుంది. ఇది సాంప్రదాయ కోర్టుగా కూడా పనిచేస్తుంది. దీనిని కేబాంగు అని అంటారు. పాత రోజులలో కౌన్సిలు అన్ని గ్రామ పెద్దలను కలిగి ఉన్నాయి. ముసుప్ (డెరె) (గ్రామ కమ్యూనిటీ హౌసు) లో నిర్ణయాలు నిర్ణయించబడ్డాయి. వారు మెజారిటీతో స్టిల్టులతో నిర్మించబడిన ఇళ్ళలో నివసిస్తున్నారు.
భాషలు
అడి ప్రజల భాషలు, మాండలికాలు రెండు సమూహాలుగా ఉంటాయి: అబోరు (అబోరు-మిన్యాంగు, బోరు-అబోరు (పాదం), అబోరు-మిరి, మొదలైనవి), లోబా (లో-పా, లుయోబా).
అడి సాహిత్యాన్ని 1900 నుండి క్రైస్తవ మిషనరీలు అభివృద్ధి చేశారు. మిషనరీలు జెహెచ్ లోరైను, ఎఫ్‌డబ్ల్యు సావిడ్జ్ 1906 లో అబోర్-మిరి నిఘంటువును ప్రచురించారు. ముపాకు మిలి, అట్సాంగు పెర్టినులను అడి భాష, అడి లిపి తండ్రులుగా భావిస్తారు.
అడి భాష ఆది ఆధిపత్య సమాజాల పాఠశాలలలో మూడవ భాషగా బోధించబడుతుంది. అరుణాచల ప్రదేశు ఇతర ఈశాన్య రాష్ట్రాలలోని ఇతర దేశీయ సమూహాలతో కమ్యూనికేటు చేయడానికి అడి ప్రజలు హిందీని భాషా ఫ్రాంకాగా ఉపయోగిస్తారు.
సంస్కృతి
ఆది ప్రజలలో వసతి గృహాలు ఒక ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. వసతి గృహాలను నియంత్రించే కొన్ని నియమాలు పాటించబడతాయి. ఉదాహరణకు ఒక మగవాడు ఆడవారి వసతి గృహాన్ని సందర్శించవచ్చు. అయినప్పటికీ అతనికి రాత్రిపూట ఉండటానికి అనుమతి లేదు. కొన్ని సమయాలలో యువకులకు మార్గనిర్దేశం చేయడానికి సంరక్షకులు చుట్టూ ఉండాలి.
వృద్ధ మహిళలు పసుపు కంఠహారాలు, మురి చెవిరింగులను ధరిస్తుండగా, పెళ్లికాని బాలికలు వారి పెటికోట్ల కింద స్థిరపడిన ఐదు నుండి ఆరు ఇత్తడి పలకలను కలిగి ఉన్న ఒక ఆభరణం. వృద్ధ మహిళలలో పచ్చబొట్టు ప్రాచుర్యం పొందింది.
పండుగలు - నృత్యాలు
ఆది అనేక పండుగలను జరుపుకుంటుంది, ముఖ్యంగా, వారి ప్రధాన పండుగలు అరన్, డాంగ్గిన్, సోలుంగ్, ఎటోర్. సోలుంగ్ సెప్టెంబర్ మొదటి వారంలో ఐదు రోజులు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రోజులు గమనించవచ్చు. భవిష్యత్తులో బంపర్ పంటల కోసం విత్తనాలు, మార్పిడి తర్వాత నాటిన పంట పండుగ ఇది. పండుగ సందర్భంగా పోనుంగ్ పాటలు, నృత్యాలను మహిళా జానపదాలు ప్రదర్శిస్తాయి. సోలుంగ్ యొక్క చివరి రోజున, సింహాసనం, స్వదేశీ ఆయుధాలు ఇళ్ళు గడిచేకొద్దీ ప్రదర్శించబడతాయి - అవి ప్రజలను దుష్టశక్తుల నుండి రక్షిస్తాయనే నమ్మకం (ఈ కర్మను టక్టర్ అంటారు).
ఆది నృత్యాలు నెమ్మదిగా, మోటైన, అందంగా మంత్రముగ్ధులను చేసే పొనుంగ్ శైలి (సోలుంగ్ పండుగలో ప్రదర్శిస్తారు) నుండి ఎటోర్ పండుగ సందర్భంగా పురుషులు ప్రదర్శించిన డెలాంగ్ యొక్క ఉల్లాసకరమైన, ఉత్సాహభరితమైన కొట్టు వరకు మారుతూ ఉంటాయి. ఈ నృత్యాలు కొన్ని రకాల నృత్యాలకు దారితీశాయి, ఇవి తపు (వార్ డాన్స్) అనే కథను సంయుక్తంగా వివరిస్తాయి. తపులో, నృత్యకారులు యుద్ధ చర్యలను, దాని గోరీ వివరాలను, యోధుల విజయవంతమైన ఏడుపులను తీవ్రంగా తిరిగి అమలు చేస్తారు. అరన్ పండుగలో యక్జోంగ్ చేస్తారు. ఇది మరొక రకమైన నృత్యం, దీని ద్వారా నృత్యకారులు కొన్ని నమూనాలలో బెరడులను తొలగించి సృష్టించిన డిజైన్లతో కర్రలను తీసుకువెళ్ళి, ఆపై కొంతకాలం మంటల్లో వేస్తారు, ఇది గుర్తించబడిన నల్ల డిజైన్లను సృష్టిస్తుంది.
కుటుంబాల సంపద సంప్రదాయంగా వారి పెంపుడు జంతువుల సంఖ్యను, పూసలను, ఆభరణాలను, భూమిని అనుసరించి నిర్ణయిస్తారు.
పండుగలు, నృత్యాలు
ఆది అనేక పండుగలను జరుపుకుంటుంది. ముఖ్యంగా వారి ప్రధాన పండుగలు అరను, డాంగ్గిను, సోలుంగు, ఎటోరు. సోలుంగు సెప్టెంబరు మొదటి వారంలో ఐదు రోజులు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రోజులు నిర్వహించడం గమనించవచ్చు. భవిష్యత్తులో బంపరు పంటల కోసం విత్తనాలు, మార్పిడి తర్వాత నాటిన పంట పండుగ ఇది. పండుగ సందర్భంగా పోనుంగు పాటలు, నృత్యాలను మహిళలు ప్రదర్శిస్తాయి. సోలుంగు చివరి రోజున సింహాసనం, స్వదేశీ ఆయుధాలు ఇళ్ళు వెలుపల ప్రదర్శించబడతాయి - అవి ప్రజలను దుష్టశక్తుల నుండి రక్షిస్తాయనే నమ్మకం (ఈ కర్మను టక్టరు అంటారు).
అడి నృత్యాలు నెమ్మదిగా, మోటైనవిగా, అందంగా మంత్రముగ్ధులను చేసే పొనుంగు శైలి (సోలుంగు పండుగలో ప్రదర్శిస్తారు) నుండి ఎటోరు పండుగ సందర్భంగా పురుషులు ప్రదర్శించిన డెలాంగు డ్రమ్ముల శబ్ధాలు పండుగసంబరాన్ని ఉత్సాహభరితం చేస్తుంది. ఈ నృత్యాలు కొన్ని రకాల నృత్యరూపకాల ప్రదర్శనలకు దారితీశాయి. ఇవి తపు (యుద్ధ నృత్యం) అనే కథను సంయుక్తంగా వివరిస్తాయి. తపులో నృత్యకారులు యుద్ధ చర్యలను, దాని గోరీ వివరాలను, యోధుల విజయవంతమైన అరుపులను తీవ్రంగా తిరిగి అమలు చేస్తారు. అరను పండుగలో యక్జోంగు చేస్తారు. ఇది మరొక రకమైన నృత్యం. దీని ద్వారా నృత్యకారులు కొన్ని నమూనాలలో బెరడులను తొలగించి సృష్టించిన డిజైన్లతో కర్రలను తీసుకువెళ్ళి, ఆపై కొంతకాలం మంటల్లో వేస్తారు. ఇది గుర్తించతగిన నల్ల డిజైన్లను సృష్టిస్తుంది.
మతం
ఆదిలో ఎక్కువ మంది సాంప్రదాయకంగా గిరిజన డోని-పోలో మతాన్ని అనుసరిస్తున్నారు. కైన్ నేన్, డూయింగు బోటు, గుమిను సోయిను, పెడాంగు నాను వంటి దేవతల ఆరాధన, మతపరమైన ఆచారాలకు మిరి (స్త్రీ కావచ్చు) అనే షమను నేతృత్వం వహిస్తారు. ప్రతి దేవత కొన్ని పనులతో ముడిపడి ఉంటుంది. ప్రకృతికి సంబంధించిన వివిధ విషయాల రక్షకుడిగా, సంరక్షకుడిగా పనిచేస్తుంది. ఇది వారి దైనందిన జీవితంలో తిరుగుతుంది. ఆహార పంటలు, ఇల్లు, వర్షం మొదలైనవి ఇందులో ఉన్నాయి.
టిబెట్టులోని అడి ముఖ్యంగా బోకర్లు టిబెట్టు ప్రభావం ఫలితంగా టిబెట్టు బౌద్ధమతాన్ని కొంతవరకు స్వీకరించారు. ఏదేమైనా ఇటీవలి సంవత్సరాలలో టిబెట్టు అడి ప్రజల నుండి స్థానికమతం పునరుజ్జీవనం (స్థానిక గుర్తింపు) సాంప్రదాయం యువతలో మళ్లీ ప్రాచుర్యం పొందింది. ఆధునిక కాలంలో కొద్దిమంది అడి ప్రజలు క్రైస్తవ మతంలోకి మారారు. మత మార్పిడి కారణంగా జనాభాగణాంకాలలో మార్పులను గమనించిన నాయకులు మతమార్పిడులను ఆపమని స్థానికంగా పిలుపు ఇస్తున్నారు.
కొపనాతి కృష్ణమ్మ
అంతర్వేది, శ్రీలక్ష్మీనరసింహస్వామి వారి ఆలయం నిర్మింపజేసింది.గొప్ప భగవద్భక్తుడని కీర్తివహించిన కొపనాతి కృష్ణమ్మవర్మ జన్మస్థలం తూర్పుగోదావరి జిల్లా, అల్లవరం మండలం బెండమూర్లంక శివారు ఓడలరేవు లో జన్మించారు. అగ్నికులక్షత్రియ సామాజికవర్గానికి చెందినవారు, రఘుకుల గోత్రిజ్ఞులు.
ఈవెన లక్ష్మణస్వామి
ఈవెన లక్ష్మణస్వామి (1864 - జనవరి 7, 1913) ప్రముఖ రంగస్థల నటుడు. బందరు బుట్టయ్యపేట కంపెనీ అనే నేషనల్ థియేటర్ వారి నాటకాలలో ప్రముఖ పాత్రలను పోషించాడు. హిందీ నాటకాలలో కూడా నటించాడు.
కొపనాతి కృష్ణమ్మ
పూర్వీకులు
ఓడల నిర్మాణంలో, ఓడల వ్యాపారంలో పేరుపొంది సార్థకనామం పొందింది ఓడలరేవు గ్రామం. అగ్నికులక్షత్రియులు సాహసంతో తెరచాప ఓడలను సముద్రములో నడుపుచూ విదేశములతో వ్యాపారము సాగించుచున్న రోజులవి. అట్టి వంశీయులలో అగ్రగణ్యులు కొపనాతివారు. వారియందు సత్యరాజు, మంగమాంబ దంపతులు సత్యవాక్య పరిపాలకులై కీర్తివహించిరి. ఆ పుణ్యదంపతులకు రామనాఖ్యుడు సుపుత్రుడై జన్మించి భక్తవర్యుడని పెంపువహించెను. ఆయనకు అలివేలుమంగమ్మ అర్థాంగియై అమరినది. వీరికి సత్యరాజు, ఆదినారాయణ, శేషయ్య అను పుత్రత్రయము కలిగి పూజ్యులై కీర్తి వహించిరి. ఇందు మద్యముడైన ఆదినారాయణగ యుక్తవయస్కులు కాగానే పొన్నమండ నరసింహస్వామి వారి పుత్రికయైన మహాలక్ష్మిని పెళ్ళియాడిరి. ఆదినారాయణ అనేక ధర్మకార్యములు ఆచరించిన మహామహులు. వీరికి ఏడుగురు కుమారులు కలిగిరి. వారు వరుసగా సుబ్బారాయుడు, చినసుబ్బారాయుడు, రామస్వామి, నారాయణస్వామి, కృష్ణమ్మ, వేంకటరెడ్డి, రంగనాయకులు.
ఈవెన లక్ష్మణస్వామి
జననం
లక్ష్మణస్వామి 1864లో కొత్తపల్లి గ్రామంలో జన్మించాడు.
కొపనాతి కృష్ణమ్మ
అంతర్వేది ఆలయ నిర్మాణం
దూరప్రదేశమునుండి అంతర్వేది క్షేత్రమును దర్శింపవచ్చిన బ్రాహ్మణోత్తముడు ఒకరు స్వామివారిని దర్శించి జీర్ణాలయమును గాంచి, అనుభవజ్ఞులద్వారా ఆ వృత్తాంతమును తెలిసికొని ఈ ప్రదేశము గొప్ప దివ్యక్షేత్రముగా వెలయగలదని భావించి స్వామివారికి ఆలయమంటపాదులు ఏర్పరచగల సమర్థుడు, భక్తవర్యుడు, త్యాగపురుషుడు ఎవరాయని గ్రామగ్రామాలు తిరుగుచుండెను. ఎవ్వరును బ్రాహ్మణుని మాటలు వినిపించుకొనలేదు. వైనతేయసాగరసంగమ పుణ్యస్థలము, నౌకావ్యాపారానికి కేంద్రమై ఓడలరేవుగా సార్థకనామమునందిన గ్రామసీమ. బంగారులంక (బెండమూర్లంక) దీని సమీపగ్రామం. అగ్నికులక్షత్రియులు ఓడల వ్యాపారము చేయుచు లక్ష్మీసంపన్నులై ఉన్న రోజులవి. ఇందు కొపనాతివారు గొప్ప ఉదారులైన భక్తవర్యులని పేరుపొందిరి.బ్రాహ్మణోత్తముడు ఓడలరేవు గ్రామం విచ్చేసి భక్తవర్యులైన కొపనాతి ఆదినారాయణగారిని దర్శించుకొనిరి. బ్రాహ్మణుని బహువిధముల సత్కరించి ఆదినారాయణగారు విషయమును తెలిసికొని నిస్పృహ చెంది అంతటి ఆలయనిర్మాణము తమవలన కాదని సమాధానము చెప్పి పంపివేసిరి.నాటిరాత్రి ఆదినారాయణగారికి నల్లనిరూపువాడు, నామాలు ధరించిన శ్రీ లక్ష్మీనరసింహస్వామి వారు కలలో కనిపించి "భక్తా! నీవు అసమర్థుడవు కావు. ఆలయనిర్మాణమునకు పూనుకొనుము. అశ్రద్ధ చూపుచున్నావేమి? లెమ్ము" అని వీపుపై చేతితో ఒక్క చరుపు చరిచి అదృశ్యులైరి. ఆదినారాయణగారు తుళ్ళిపడి లేచి చూచుకొనగా తమ వీపుపై ఐదువేళ్ళు ఆనవాళ్ళు కనిపించగా ఆశ్చర్యపడి అపచారమును మన్నించమని కోరుకొని ఆలయనిర్మాణ కార్యక్రమము చేపట్టుదునని సంకల్పించుకొనిరి. భగవానుని ఆదేశానుసారము అంతర్వేది వెళ్ళి ఆదినారాయణ ఒక సుముహూర్తమున ఆలయ శంకుస్థాపన గావించిరి. “ఇసుక తప్ప ఏ రాయియు దొరకని ఈ దూరసముద్ర ప్రాంతమునకు మహా ఆలయ నిర్మాణమునకు కావలసిన శిలాస్తంభములును, రాళ్లనుగొనిరాబడుట గొప్పవి.పరమభక్తులగు కొపనాతి ఆదినారాయణ శ్రీలక్ష్మీనృసింహ స్వామివారి ఆలయ బేడామంటపాదులను నిర్మించుట మొదలుపెట్టి నల్లరాళ్ళు తెప్పించి దేవాలయము చుట్టు, కోవెల, బేడామంటపం పని ప్రారంభించి కొంత పనియైన పిమ్మట 'కాలోయందురతిక్రమః' అన్నట్లు కాలమాసన్నమైనందున తమ కుమారులకు ఆ దేవాలయ నిర్మాణమును పూర్తిచేయ నియోగించి తాము విష్ణుసాయుజ్యము పొందెను.
ఈవెన లక్ష్మణస్వామి
విద్యాభ్యాసం - ఉద్యోగం
ఆంగ్లంలో లోయర్ సెకండరీ వరకు చదివిన లక్ష్మణస్వామి పార్సీ, హిందీ, ఉర్దూ భాషలలో పాండిత్యం సంపాదించాడు. బందరు ముస్లీం పారశాలలో ఉపాధ్యాయుడిగా కొంతకాలం పనిచేసి, అనంతరం విక్టోరియా పబ్లిక్ లైబ్రరీలో గుమస్తాగా పనిచేశాడు.
మరణం
ఈయన 1913, జనవరి 7న మరణించాడు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల కళాకారులు వర్గం:తెలుగు రంగస్థల నటులు వర్గం:తెలుగు కళాకారులు వర్గం:1864 జననాలు వర్గం:1913 మరణాలు
కొపనాతి కృష్ణమ్మ
ఆలయ నిర్మాణం
కృష్ణమ్మగారు కొంత ద్రవ్యము చేబూని కొన్ని వందల పడవలను తీసికొని రాజమండ్రి చేరి అందున్న రాళ్ళన్నియు పడవలపై ఎగుమతి చేయించి అంతర్వేది రేవునకు చేర్చమని చెప్పి ఇంటికి మరలివచ్చెను. ఎగుమతి పూర్తయిన తరువాత ధవళేశ్వరము దొరవారు ఆ పడవలను ఆపుచేయించి పడవ నడుపు పనివారను చెల్లాచెదురుగా పారద్రోలించెను. అంతనారాత్రి నరసింహదేవుడు పట్టివర్థనములు దరించి వెండిబెత్తము చేబూని దొరవారి స్వప్నమునగాన్పించి బెత్తముచే వీపుపై తట్టి లేపి నా పడవలను ఏల ఆపుజేసియుంటివి? నేనెవ్వరననుకొంటివి? అని తన వృత్తాంతమునంతయు అతనికి చెప్పి అదృశ్యుడయ్యెను. తక్షణమే పడవలన్నియు నరసింహదేవుని మహత్తుచే తెల్లవారు సరికి అంతర్వేది రేవునకు జేరియుండెను. ఈ విషయము దొరవారు తెలిసికొని నరసింహదేవునకు నమస్కరించి అపరాధమును క్షమింపుమని ప్రార్థించి ఆ దేవదేవుని మహత్తునంతయు సర్వజనులకు విశదమొనర్చెను. ఆలయనిర్మాణము నిమిత్తము రంగనాయకులుగారు అంతర్వేదిలో ఉండి పనులను చక్కబెట్టుచుండిరి. కృష్ణమ్మగారు ఎప్పటికప్పుడు ఓడలరేవునుండి పల్లకీపై అంతర్వేది వచ్చి పనులను పురమాయించి తిరిగి స్వగ్రామంనకు చేరుచుండిరి. అప్పటి దినభత్యము కూలీలకు రెండణాలు (12పైసలు) ఇచ్చుచుండిరి. దేవాలయ జమాఖర్చులను వ్రాయుచున్న కరణమును కనుగొని కృష్ణమ్మగారిట్లు మందలించిరి. “నీవు లెక్కలుకట్టిన మనము పనులు చేయజాలము. ఈ సంపాదన నాదని నీవు భావించుచుంటివా! ఇదియంతయు దేవుడే సంపాదించుకొనినాడు. దేవునిసొమ్ముతో చేయు దేవకార్యమునకు జమాఖర్చులా? ఇప్పటినుండి ఆపుచేయుము” అని ఆదేశించిరి. పేరుపొందిన శిల్పులను దూరప్రదేశములనుండి రప్పించి ఓడలపై శిలలను తెప్పించి ఉత్సాహముతో పనులను సాగించుచుండెను. ఓడలరేవునుండి కావుళ్ళతో ధనమును మోయించుకొని వచ్చి లెక్కలేకుండా వెచ్చించుచుండెను. పని ముమ్మరముగా సాగుచున్న సమయమున ఒక పనివానిపై రాయి పడి మరణించెను. ఈ సంగతి కృష్ణమ్మగారికి చెప్పగా ఆయన ఆ ప్రదేశానికి వచ్చి పడియున్న పనివానిని పరిశీలించి పనిచేయుచున్న వారితో ఇట్లనిరి, “మీరందరు పనిని కట్టిబెట్టుడు స్వామి కార్యము చేయుచున్న ఈ భక్తుడు బ్రతికినగాని నిర్మాణము చేయవలదు” అని పనిఆపుజేయించి స్థిరసంకల్పముతో అచ్చటనే కూర్చొని ఉపవాసముతో దైవధ్యానపరాయణులై ప్రాయోపవేశమునకు గడింగిరి. భగవానుని లీలలు అత్యద్భుతముకదా! నిద్రనుండి మేల్కొంచినవానివలె ఆ పనివాడు లేచికూర్చుండెను. అచ్చటివారు ఈ అద్భుతమునకు మిక్కిలి సంతసించిరి. కాని కృష్ణమ్మగారు ఇది శ్రీలక్ష్మీనృసింహస్వామివారి మాహాత్మ్యమేకాని తమ ప్రభావము కాదని ప్రేక్షకులను హెచ్చరించిరి.
గర్భాలయము దానిజేరి బలమైన మంటపములు కుడిప్రకక్కను రామాలయము, ఎడమవైపున కల్యాణమండపము, దీనికి చుట్టును నాల్గువైపుల మంటపములు, గోపురములు, చుట్టును రాజలక్ష్మీ తాయారు, వేంకటేశ్వరస్వామి, భూదేవితాయారు, శ్రీరంగనాయక స్వామి, సంతానగోపాలస్వామి, కేశవస్వామి, పన్నిద్దరాళ్యావరులు, ఆంజనేయస్వామి, శ్రీరాములవారు, గోపాలస్వామి వార్ల పది ఆలయములును (వీరిని సన్నిధి దేవతలందురు). మంటపములమీద విమానములు కొన్ని గుండ్రముగాను, కొన్ని కూచిగాను చెక్కబడినవి. ఇట్టి అత్యద్భుత నిర్మాణములను కావించి యే స్థానమున ఏ నిర్మాణము కావలయునో అట్టి కట్టడములను నిర్మించి తీర్చిదిద్దిరి. దైవకార్యకలాపములు సాగించుచుండగా కృష్ణమ్మగారికి అనేక అవాంతరములు కలిగెను. అన్ని కార్యములలోను సహకారిగానున్న సోదరులు రంగనాథుడు స్వర్గస్థుడయ్యెను. గోరుచుట్టపై రోకటిపోటు అన్నట్లు కృష్ణమ్మగారి సతీమణి కూడా దివంగతురాలయ్యెను. వాటినన్నిటిని ఓర్పుతో భరించి, స్వామివారు తమను పరీక్షించుచున్నట్లు భావించి ఆలయ నిర్మాణమును కొనసాగించుచుండిరి.
అంతర్వేది యాత్రకై వచ్చిన బ్రాహ్మణోత్తముడు ఆలయములను పరిశీలించి నిర్మాణములో ఏదో ఒక వాస్తు లోపముగలదనియు దానిని తీర్చుటకు మంగళగిరి పండితుడు తప్ప ఎవ్వరును పనిచేయరనియు కృష్ణమ్మగారితో చెప్పి వెడలిపోయెను. కృష్ణమ్మగారు వెంటనే అంతర్వేదినుండి బయలుదేరి ఎన్నో వ్యయప్రయాసలకోర్చి మంగళగిరి చేరెను. కాని ఆస్థాప్రవేశము వీలుకాలేదు. ప్రహరీగోడ ప్రక్కన అంగవస్త్రముతో అహోరాత్రములు పడియుండవలసివచ్చెను. నాటిరాత్రి మంగళగిరి రాజావారి కలలో స్వామివారు కనిపించి ఒక్క దెబ్బకొట్టి తన భక్తునకు అపరాధం జరుగుచున్నదని హెచ్చరించెను. వెంటనే ఆందోళన పడి లేచి చూడగా రాజావారి వీపుపై దద్దురులు చూచుకొని ఆశ్చర్యపడి పరివారమును పిలిచి విషయమేమని యడుగగా, ద్వారపాలకులు "ఎవరో తమ దర్శనమునకు వచ్చి గోడప్రక్కనే వేచియున్నార”ని తెలియచెప్పిరి. పల్లకి పంపించి కృష్ణమ్మగారిని లోనికి రప్పించి ఉచితాసనము ఇచ్చి విషయమునడిగిరి. రాజావారు తమ ఆస్థాన పండితుని దూరప్రదేశమైన అంతర్వేది పంపుటకిష్టపడరైరి. కృష్ణమ్మగారు ఆ పండితునకు సంబంధించిన సమస్త రక్షణ పోషణాదులకు తాము స్వయముగా బాధ్యత వహింతుమని లిఖితపూర్వకముగా వ్రాసియిచ్చి ఒప్పించి పండితుని తీసికొనివచ్చిరి. మంగళగిరి పండితుడు ఆలయనిర్మాణమును పరిశీలించి స్తంభఖాతశూల వచ్చినదనియు, దానిని శాంతిజేయుటకు ధ్వజస్తంభము ప్రక్క మరియొక ద్వజస్తంభమునెత్తించి సరిజేసెను. అంతటితో ఆలయ కార్యక్రమములు పూర్తి అయ్యెను. భార్య లేనివారు ఆలయ ప్రతిష్ఠ కావించుటకు అనర్హులు కావున కృష్ణమ్మగారు వివాహము చేసికొని వైవాహిక కంకణమును, ఆలయ ప్రతిష్ఠ సంప్రోక్షణాదులు నిర్వహించుటకు సంప్రోక్షణ కంకణమును, ఉదారశీలురై దానకంకణమును వహించి- త్రికంకణధారులై ఒక సుముహూర్తమున శ్రీ లక్ష్మీనృసింహ స్వాములవారి ప్రతిష్ఠ గావించిరి. వందలకొలది యాత్రికులు, భక్తులు, యాచకులు, భూసురులు, విచ్చేసి ఈ వేడుకలు కళ్ళారచూచి తరించిరి. కృష్ణమ్మగారు దోసిళ్ళకొలది ధనమును బ్రాహ్మణులకు, పేదలకు, యాచకులకు పంచిపెట్టి కలియుగ దానకర్ణుడని పేరుపొందిరి. అన్నసంతర్పణలు గావించి అన్ని జీవులకు తృప్తిని కలిగించి కీర్తి వహించిరి.
మూలాలు
(ఇతి " పల్లవరత్న"శ్రీ రేకాడి సముద్రరావు విరచిత "అగ్నికులక్షత్రియులు పుట్టుపూర్వోత్తరాలు" గ్రంథాంతర్భాగస్యః).
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా ఆధ్యాత్మిక వ్యక్తులు
తెలుగు సినిమాలు 2014
సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమాలు వర్గం:2014 తెలుగు సినిమాలు
తపస్సు
కొన్ని ఉదాహరణలు
వర్గం:ఆధ్యాత్మికం
చంబా శాసనసభ నియోజకవర్గం
చంబా శాసనసభ నియోజకవర్గం హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం చంబా జిల్లా, కాంగ్రా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:హిమాచల్ ప్రదేశ్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
యోగి బాబు
బయటి లింకులు
వర్గం:1985 జననాలు
డౌన్ సిండ్రోమ్
డౌన్ సిండ్రోమ్ లేదా డౌన్స్ సిండ్రోమ్ (Down syndrome) ఒక విధమైన జన్యు సంబంధమైన వ్యాధి. ఈ వ్యాధిగ్రస్తులలో క్రోమోజోము 21 (chromosome 21) లో రెండు ఉండాల్సిన పోగులు మూడు వుంటాయి. అందువలన దీనిని ట్రైసోమీ 21 అని కూడా పిలుస్తారు. దీనిమూలంగా పిల్లలలో భౌతికమైన పెరుగుదల మందగిస్తుంది. వీరి ముఖంలోని మార్పుల ఆధారంగా గుర్తించవచ్చును. వీరికి తెలివితేటలు చాలా తక్కువగా వుంటాయి. వీరి IQ సుమారు 50 మాత్రమే వుంటుంది (సగటు IQ 100). చాలా మంది పిల్లలు సామాన్యంగా పాఠశాలలో చదువుకోగలిగినా, కొంతమందికి ప్రత్యేకమైన విద్యా సౌకర్యాలు అవసరమౌతాయి. కొద్దిమంది పట్టభద్రులుగా కూడా చదువుకున్నారు, సరైన విద్య, వీరి ఆరోగ్యం మీద కొంత శ్రద్ధ వహిస్తే వీరి జీవితంలో క్వాలిటీ బాగుంటుంది.
డౌన్ సిండ్రోమ్ మానవులలో చాలా సాధారణ క్రోమోజోమ్ అసాధారణలలో ఒకటి. ఇది సంవత్సరానికి 1,000 మంది పిల్లలు పుట్టుకొస్తుంది. డౌన్ సిండ్రోమ్ 5.4 మిలియన్ల వ్యక్తులలో ఉంది, 1990 లో 43,000 మరణాల నుండి 27,000 మంది మరణించారు. ఇది 1866 లో పూర్తిగా సిండ్రోమ్ను వర్ణించిన ఒక బ్రిటీష్ వైద్యుడు అయిన జాన్ లాంగ్డన్ డౌన్ తర్వాత పెట్టబడింది. 1838 లో జీన్-ఎటిఎన్నే డొమినిక్ ఎస్క్విరోల్, 1844 లో ఎడౌర్డ్ సెగిన్ ఈ పరిస్థితిని కొన్ని విషయాలు వివరించారు. 1959 లో, డౌన్ సిండ్రోమ్ యొక్క జన్యుపరమైన కారణం, క్రోమోజోమ్ 21 అదనపు కాపీని కనుగొనబడింది.
ప్రతి సంవత్సరం మార్చి 21న ప్రపంచ డౌన్ సిండ్రోమ్ దినోత్సవం జరుపబడుతోంది.
డౌన్ పేరు
డౌన్ సిండ్రోం పేరును బ్రిటిష్ వైద్యుడైన జాన్ లాంగ్డన్ డౌన్ (John Langdon Down) జ్ఞాపకార్థం ఉంచారు. ఇతడు 1866లో ఈ వ్యాధిని గురించి వివరించాడు. అయితే ఈ వ్యాధిని అంతకుముందే జీన్ డొమినిక్ ఎస్క్విరాల్ (Jean-Étienne Dominique Esquirol) 1838 లోను, ఎడ్వర్డ్ సెక్విన్ (Édouard Séguin) 1844 లోను గుర్తించారు. ఈ వ్యాధి క్రోమోజోము 21 కి సంబంధించినదని డా జెరోం లెజెయున్ (Jérôme Lejeune) 1959 లో గుర్తించాడు. ఈ వ్యాధిని ప్రస్తుతం శిశువు జన్మించక మునుపే గుర్తించే అవకాశం ఉన్నది. అయితే అలాంటి గర్భాలు సామాన్యంగా అబార్షన్ చేయబడతాయి.
సంకేతాలు, లక్షణాలు
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వారు దాదాపు భౌతిక, మేధో వైకల్యాలు కలిగి ఉంటారు. పెద్దలు, వారి మానసిక సామర్ధ్యాలు సాధారణంగా 8 లేదా 9 ఏళ్ల వయస్సుతో పోలి ఉంటారు. వారు సాధారణంగా తక్కువ రోగనిరోధక పనితీరు కలిగి ఉంటారు. పుట్టుకతో వచ్చే హృదయ లోపము, మూర్ఛరోగము, ల్యుకేమియా, థైరాయిడ్ వ్యాధులు, మానసిక రుగ్మతలు వంటి అనేక ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలకు.
-
శారీరక
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్నవారు ఈ భౌతిక లక్షణాలు కొన్ని లేదా మొత్తం కలిగి ఉండవచ్చు: ఒక చిన్న గడ్డం, స్లాన్టేడ్ అయిస్ (slanted eyes), పేద కండరాలు ,ఫ్లాట్ నాసల్ బ్రిడ్జి (flat nasal bridge), సింగల్ క్రీజ్ అఫ్ ది పామ్ (single crease of the palm), ఒక చిన్న నోటి, సాపేక్షంగా పెద్ద నాలుక కారణంగా పొడుచుకు వచ్చిన నాలుక. ఈ వాయుమార్గ మార్పులు డౌన్ సిండ్రోమ్తో బాధపడుతున్న వారిలో సగభాగంలో అబ్స్ట్రక్టివ్ స్లీప్ అప్నియాకు (obstructive sleep apnea) దారితీస్తుంది. ఇతర సాధారణ లక్షణాలు: ఫ్లాట్, వెడల్పు ముఖం, ఒక చిన్న మెడ, అధిక ఉమ్మడి వశ్యత, పెద్ద బొటనవేలు, రెండవ బొటనవేలు మధ్య అదనపు స్థలం, చేతివేళ్లు, చిన్న వేళ్లలో అసాధారణ నమూనాలు. అట్లాంటోఆక్సిల్ జాయింట్ (atlantoaxial joint) యొక్క అస్థిరత్వం 20% లో సంభవిస్తుంది, వెన్నుపాము గాయంతో దారితీయవచ్చు, 1-2%. డౌన్ సిండ్రోమ్ కలిగిన వ్యక్తుల యొక్క మూడవ వంతు వరకు గాయం లేకుండా హిప్ దిశలొకేషన్స్ (Hip dislocations) సంభవించవచ్చు.
ఎత్తులో పెరుగుదల నెమ్మదిగా ఉంటుంది, చిన్న వయస్సులో ఉన్న పెద్దవాళ్ళుకి ఫలితంగా- పురుషులలో 154 సెంటీమీటర్స్ (5 ft 1 in), మహిళలకు 142 సెంటీమీటర్స్  (4 ft 8 in). డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు వయసు పెరగడం వల్ల ఊబకాయం వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉంది. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న పిల్లలకు ప్రత్యేకంగా గ్రోత్ ఛార్ట్స్ (Growth charts ) అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి.
న్యూరోలాజికల్
ఈ సిండ్రోమ్ మేధో వైకల్యం యొక్క కేసులలో మూడింట ఒక వంతు కారణమవుతుంది. సాదరంగా మెల్లగా నడచుటకు 5 నెలల పాటేది వీళ్లకి 8 నెలల, నడవడానికి 21 నెలల సమయం పాటిది.
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న చాలా మంది వ్యక్తులు తేలికపాటి (ఐక్యూ: 50-69) లేదా మోడరేట్ (ఐక్యూ: 35-50) మేధోపరమైన వైకల్యం కలిగి ఉంటారు, కొన్ని సందర్భాల్లో తీవ్రమైన (ఐక్యూ: 20-35) ఇబ్బందులు ఉంటాయి. మొజాయిక్ డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్నవారు సాధారణంగా ఐక్యూ స్కోర్లు 10-30 పాయింట్లు ఎక్కువగా ఉంటారు. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు, వారి ఒకే-వయసు సహచరులను కన్నా ఘోరంగా చేస్తారు.
సాధారణంగా, డోన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు మాట్లాడే సామర్ధ్యం కంటే మెరుగైన భాష అవగాహన కలిగి ఉంటారు. 10, 45% మధ్య ఒక నత్తిగా పలుకు లేదా వేగవంతమైన, క్రమరహిత ప్రసంగం కలిగి, వాటిని అర్థం చేసుకోవడం కష్టం. 30 ఏళ్ల తర్వాత కొందరు మాట్లాడే సామర్థ్యాన్ని కోల్పోతారు.
వారు సాధారణంగా సాంఘిక నైపుణ్యాలతో చక్కగా పని చేస్తారు. ప్రవర్తన సమస్యలు మేధో వైకల్యంతో సంబంధం ఉన్న ఇతర సిండ్రోమ్స్లో సాధారణంగా ఒక సమస్య కాదు. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న పిల్లలలో, మానసిక అనారోగ్యం దాదాపు 30% లో ఆటిజం (autism) 5-10%. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న ప్రజలు విస్తృత భావోద్వేగాలను అనుభవిస్తారు. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్నవారు సాధారణంగా సంతోషంగా ఉంటారు, నిరాశ, ఆతురత యొక్క లక్షణాలు ప్రారంభ యవ్వనంలో వృద్ధి చెందుతాయి.
డౌన్ సిండ్రోమ్తో ఉన్న పిల్లలు, పెద్దలు మూర్ఛరోగ సంక్రమణాల ప్రమాదాన్ని పెంచుతున్నారు, ఇవి 5-10% పిల్లలలో, పెద్దవారిలో 50% వరకు ఉంటాయి. ఇది ఇంఫాంటీలే స్పేస్మ్స్ (infantile spasms) అని పిలిచే నిర్ధిష్ట రకమైన నిర్బంధం యొక్క అపాయాన్ని కలిగి ఉంటుంది. చాలామంది (15%) 40 సంవత్సరాలు లేదా ఎక్కువ సంవత్సరాలు వాళ్లకి అల్జీమర్స్ వ్యాధి వస్తుంది. 60 ఏళ్ల వయస్సులో ఉన్నవారిలో 50-70% వ్యాధిని కలిగి ఉంటారు.
సెన్సెస్
వినికిడి, దృష్టి లోపాలు డౌన్ సిన్డ్రోమ్ తో ప్రజలు సగం కంటే ఎక్కువ సంభవిస్తాయి. దృష్టి సమస్యలు 38 నుండి 80%. 20%, 50% మధ్య స్ట్రాబిసస్ కలిగి ఉంటుంది, దీనిలో రెండు కళ్ళు కలిసి పోవు. కంటిశుక్లాలు 15% సంభవిస్తాయి, పుట్టినప్పుడు ఉండవచ్చు. కరాటోకానస్ (ఒక సన్నని, కోన్-ఆకారంలో కార్నియా), గ్లాకోమా (పెరిగిన కంటి ఒత్తిడి) కూడా సాధారణంగా ఉంటాయి, ఇవి అద్దాలు లేదా పరిచయాల అవసరం లేని వక్రీకరణ లోపాలు. బ్రష్ఫీల్డ్ మచ్చలు (ఐరిస్ యొక్క బాహ్య భాగంలో చిన్న తెలుపు లేదా బూడిద రంగు / గోధుమ రంగు మచ్చలు) 38 నుండి 85% వ్యక్తులలో ఉన్నాయి. {
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న 50-90% పిల్లలలో వినికిడి సమస్యలు కనిపిస్తాయి. ఇది తరచుగా 50-70%, దీర్ఘకాలిక చెవి ఇన్ఫెక్షన్లలో 40 నుండి 60%. చెవి ఇన్ఫెక్షన్లు తరచూ జీవితంలో మొదటి సంవత్సరంలో ప్రారంభమవుతాయి, తక్కువ ఇస్తాచియాన్ ట్యూబ్ పనితీరు కొంత కారణం. వినికిడి నష్టం యొక్క స్వల్ప స్థాయి కూడా ప్రసంగం, భాషా అవగాహన, విద్యావేత్తలకు ప్రతికూల పర్యవసానాలను కలిగి ఉంటుంది. అదనంగా, సామాజిక, అభిజ్ఞా క్షీణతలో వినికిడి నష్టం వివాదం ముఖ్యం. సెన్సరిన్యులార్( sensorineural) రకం వయస్సు సంబంధిత వినికిడి నష్టం చాలా ముందు వయస్సులో సంభవిస్తుంది, డౌన్ సిండ్రోమ్ కలిగిన వ్యక్తుల యొక్క 10-70% మందిని ప్రభావితం చేస్తుంది.
గుండె
అప్పుడే పుట్టిన శిశువులలో డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్నవాళ్లకి పుట్టుకతో వచ్చే గుండె వ్యాధి రేటు 40% ఉంటుంది. గుండె జబ్బులు ఉన్నవారిలో, సుమారు 80% మంది ఆటియోవెంట్రిక్యులర్ సెప్టల్ (atrioventricular septal defect)  లోపము లేదా వెన్ట్రిక్యులర్ సెప్టల్ ( ventricular septal defect )  లోపము కలిగి ఉంటారు. జనన సమయంలో గుండె జబ్బులు లేని వారిలో కూడా వయస్సులో మిట్రాల్ వాల్వ్ ( Mitral valve ) సమస్యలు సాధారణంగా కనిపిస్తాయి. ఫెలోట్ ( Fallot ), పేటెంట్ డక్టస్ ఆర్టిరియోసిస్ ( patent ductus arteriosus ) యొక్క టెట్రాలోజీలు కూడా సంభవించే ఇతర సమస్యలు. డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు ధమనుల యొక్క గట్టిపడే ప్రమాదాన్ని తక్కువగా కలిగి ఉంటారు.
క్యాన్సర్
DS లో క్యాన్సర్ యొక్క మొత్తం ప్రమాదం మారలేదు, వృషణ క్యాన్సర్, నిర్దిష్ట రక్త క్యాన్సర్ ప్రమాదం, అక్యూట్ లైంఫోబ్లాస్టిక్ లుకేమియా ( acute lymphoblastic leukemia ), అక్యూట్ మెగాకరియోలాస్టిక్ లక్కీమియా ( acute megakaryoblastic leukemia (AMKL) ) పెరగడంతో పాటు ఇతర రక్త క్యాన్సర్ ప్రమాదం తగ్గింది. DS తో ప్రజలు ఈ క్యాన్సర్ రక్తం లేదా నాన్-రక్తంతో సంబంధం కలిగివున్నాడా అన్నది జెర్మ్ కణాల నుండి వచ్చే క్యాన్సర్లను అభివృద్ధి చేసే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉందని నమ్ముతారు.
రక్త క్యాన్సర్
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న పిల్లలలో 10 నుంచి 15 రెట్లు ఎక్కువ సాధారనంగా రక్త క్యాన్సర్ ఉంటుంది. ప్రత్యేకించి, అక్యూట్ లింఫోబ్లాస్టిక్ లుకేమియా (ALL) 20 రెట్లు అధికంగా ఉండి, తీవ్రమైన మైలోయిడ్ లుకేమియా ( acute myeloid leukemia ) యొక్క మెగాకరియోలాస్టిక్ ( megakaryoblastic ) రూపం 500 రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుంది. అక్యూట్ మెగాకరియోలాస్టిక్ లక్కీమియా (AMKL) అనేది మెగాకరియోబ్లాస్ట్స్ యొక్క ల్యుకేమియా. డౌన్ సిండ్రోమ్లో అక్యూట్ లింఫోబ్లాస్టిక్ లుకేమియా ALL యొక్క అన్ని బాల్య కేసుల్లో 1-3%.ఇది 9 సంవత్సరాల కన్నా ఎక్కువ వయస్సులో లేదా తరచుగా తెల్ల రక్తకణాన్ని 50,000 కంటే ఎక్కువ మైక్రోలీటర్ కంటే ఎక్కువగా కలిగి ఉంటుంది, 1 సంవత్సర కంటే తక్కువ వయస్సు గల వారికి అరుదుగా ఉంటుంది. డిఎస్ లో లేనివారిలో అన్ని ఇతర కేసుల కంటే DS లో అన్ని పేద ఫలితాలను కలిగి ఉంటుంది.
రక్త క్యాన్సర్ కానిది
DS తో బాధపడుతున్న అన్ని పెద్ద ఘన క్యాన్సర్లకు తక్కువ ఊపిరితిత్తుల, రొమ్ము, గర్భాశయం, 50 ఏళ్ల వయస్సు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్న అతి తక్కువ సాపేక్ష రేట్లు ఉంటాయి. ఈ తక్కువ ప్రమాదం క్రోమోజోమ్ 21 లో కణితి అణిచివేత జన్యువుల వ్యక్తీకరణ పెరుగుదల కారణంగా భావించబడుతుంది. ఒక మినహాయింపు వృషణీయ జెర్మ్ కణ క్యాన్సర్, ఇది DS లో అధిక స్థాయిలో జరుగుతుంది.
జీర్ణకోశ
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న దాదాపు సగం మందిలో మలబద్దకం జరుగుతుంది, ప్రవర్తనలో మార్పులకు దారి తీయవచ్చు. ఒక సంభావ్య కారణం హిర్ష్స్ప్రాంగ్ యొక్క వ్యాధి, 2-15% లో సంభవించేది, ఇది పెద్దప్రేగు నియంత్రణను నరాల కణాల లేకపోవడం వలన వస్తుంది. ఇతర తరచుగా పుట్టుకతో వచ్చిన సమస్యలలో డుయోడెనాల్ అద్రేషం ( duodenal atresia ), పైలోరిక్ స్టెనోసిస్ ( pyloric stenosis ), మెకెల్ డైవర్టికులం ( Meckel diverticulum ), ఇంపెరఫారాటే అనుస్ ( imperforate anus ). సెలియక్ ( Celiac ) వ్యాధి 7-20% పై ప్రభావం చూపుతుంది, గ్యాస్ట్రోఎసోఫాగియల్ రిఫ్లక్స్ (  gastroesophageal reflux ) వ్యాధి మరింత సాధారణంగా ఉంటుంది.
దంతాలు
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు గింగివిటిస్కు ( gingivitis ), ప్రారంభ కాలం, తీవ్రమైన కాలానుగుణ వ్యాధికి, నెక్రోటోటింగ్ వ్రణోత్పత్తి జింజివిటిస్ ( necrotising ulcerative gingivitis ), తొలి పంటి నష్టం, ముఖ్యంగా ముందు పళ్ళలో. ఫలకం, తక్కువ నోటి పరిశుభ్రత కారణాలు కావున, ఈ కాలవ్యవధి వ్యాధుల తీవ్రత బాహ్య కారకాల ద్వారా మాత్రమే వివరించబడదు. పరిశోధన బలహీనమైన రోగనిరోధక వ్యవస్థ యొక్క ఫలితం కావచ్చని రీసెర్చ్ సూచిస్తుంది. బలహీనమైన రోగనిరోధక వ్యవస్థ కూడా నోటిలో ఈస్ట్ ఇన్ఫెక్షన్ల పెరిగిన సంఘటనలు దోహదం వున్నాయి.
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వ్యక్తులు కూడా ఎక్కువ ఆల్కలీన్ లాలాజలం కలిగి ఉంటారు, ఇది దంత క్షయంకు ఎక్కువ నిరోధకత కలిగిస్తుంది, అయితే లాలాజల పరిమాణంలో తక్కువ ప్రభావవంతమైన నోటి పరిశుభ్రత అలవాట్లు, అధిక ఫలకం సూచికలు. తక్కువ సాధారణ ఆవిర్భావములలో చీలిక పెదవి, అంగిలి, ఎనామెల్ హైపోకాసిఫికేషన్ (20% ప్రాబల్యం).
సంతానోత్పత్తి
డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న పురుషులు సాధారణంగా పితా బిడ్డలే కాదు, ఆడవారికి ప్రభావితం కావని వారికి సంతానోత్పత్తి తక్కువగా ఉంటుంది. స్త్రీలలో 30-50% లో సంతానోత్పత్తి ఉన్నట్లు అంచనా వేయబడింది. రుతువిరతి సాధారణంగా పూర్వ వయస్సులో సంభవిస్తుంది. పురుషులలో పేద సంతానోత్పత్తి స్పెర్మ్ అభివృద్ధితో సమస్యల కారణంగా భావించబడుతుంది; అయితే, లైంగికంగా చురుకుగా ఉండటంతో ఇది సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. 2006 నాటికి, డౌన్ సిండ్రోమ్ పిల్లలతో ముగ్గురు మగ పిల్లలు, పిల్లలను కలిగి ఉన్న 26 కేసులు పిల్లలు నివేదించబడ్డారు. సహాయక రీప్రొడక్టివ్ ( reproductive ) సాంకేతిక విధానాలు లేకుండా, డౌన్ సిండ్రోమ్ ఉన్న వారిలో సగం మంది పిల్లలలో సిండ్రోమ్ కూడా ఉంటుంది.
జన్యుశాస్త్రం
డౌన్ సిండ్రోమ్ సాధారణ రెండు కంటే, క్రోమోజోమ్ 21 లో జన్యువుల యొక్క మూడు కాపీలు కలిగి ఉంటుంది. ప్రభావిత వ్యక్తి యొక్క తల్లిదండ్రులు సాధారణంగా జన్యుపరంగా సాధారణమైనవి. డౌన్ సిండ్రోమ్లో ఒక పిల్లవాడిని కలిగి ఉన్న వారు సిండ్రోమ్తో రెండవ బిడ్డను కలిగి ఉన్న 1% ప్రమాదం, తల్లిదండ్రులు సాధారణ క్యారోటైప్లు ( karyotypes ).
అదనపు క్రోమోజోమ్లు వివిధ మార్గాల ద్వారా ఉత్పన్నమవుతుంది.అత్యంత సాధారణ కారణం (సుమారు 92-95% కేసులు) అనేది క్రోమోజోమ్ యొక్క పూర్తి అదనపు కాపీ 21, త్రిస్సమీ 21 ( trisomy 21 ). 1.0 నుంచి 2.5% కేసులలో, శరీరంలోని కొన్ని కణాలు సాధారణంగా ఉంటాయి, ఇతరులు మొజాయిక్ డౌన్ సిండ్రోమ్ అని పిలువబడే ట్రిసిమీ 21. డౌన్ సిండ్రోమ్కు దారితీసే ఇతర సాధారణ మెళుకువలు: రాబర్ట్సోనియన్ ట్రాన్స్కోకేషన్ ( Robertsonian translocation ), ఐసోక్రోమోజోమ్ ( isochromosome ), లేదా రింగ్ క్రోమోజోమ్ (  ring chromosome ).ఇవి క్రోమోజోమ్ 21 నుండి అదనపు పదార్థాన్ని కలిగి ఉంటాయి, సుమారు 2.5% కేసుల్లో సంభవిస్తాయి. ఒక ఐసోక్రోమోజోమ్ ఫలితాలు, క్రోమోజోమ్ యొక్క రెండు పొడవైన చేతులు కలిసి పొడవాటి, చిన్న చేతితో కాకుండా ప్రత్యేకంగా గుడ్డు లేదా స్పెర్మ్ అభివృద్ధి సమయంలో వేరుచేయడం.
ట్రైసోమీ 21
21 వ క్రోమోజోమ్ గుడ్డు లేదా స్పెర్మ్ అభివృద్ధి సమయంలో వేరుచేసే వైఫల్యం వల్ల త్రిశూమి 21 కలుగుతుంది. ఫలితంగా, ఒక స్పెర్మ్ లేదా గుడ్డు కణం క్రోమోజోమ్ యొక్క అదనపు కాపీని ఉత్పత్తి చేస్తుంది 21; ఈ ఘటం 24 క్రోమోజోములు కలిగి ఉంటుంది.ఇతర తల్లిదండ్రుల నుండి ఒక సాధారణ కణంతో కలిపి ఉన్నప్పుడు, శిశువులో 47 క్రోమోజోమ్లు ఉంటాయి,వాటితో పాటు మూడు క్రోమోజోమ్ 21 ఉంటాయి. తల్లిలో క్రోమోజోమ్లు లేని కారణంగా, 88% కేసుల్లో తృణజాల కేసుల్లో 88%, తండ్రిలో నాన్సీఫార్మింగ్ నుంచి 8%, గుడ్డు, స్పెర్మ్ ల తర్వాత 3%.
స్థానాంతరణ
2-4% కేసుల్లో రాబర్ట్ సోనియన్ ( Robertsonian ) స్థానాంతరణ వలన అదనపు క్రోమోజోమ్ 21 పదార్థం సంభవించవచ్చు. ఈ పరిస్థితిలో, క్రోమోజోమ్ 21 యొక్క పొడవైన భుజము మరొక క్రోమోజోంకు, తరచుగా క్రోమోజోమ్ 14 కి జతచేయబడుతుంది. డౌన్ సిండ్రోమ్తో బాధపడుతున్న పురుషులో కార్యోటైప్లో 46XY, t (14q21q) దారితిస్తుంది. ఇది కొత్త మార్పు కావచ్చు లేదా ఇంతకుముందు తల్లిదండ్రుల్లో ఒకరు కావచ్చు. అలాంటి పదకోశం కలిగిన తల్లి సాధారణంగా భౌతికంగా, మానసికంగా ఉంటుంది; అయినప్పటికీ, గుడ్డు లేదా స్పెర్మ్ కణాల ఉత్పత్తి సమయంలో, అదనపు క్రోమోజోమ్ 21 పదార్థంతో పునరుత్పాదక కణాలు సృష్టించే అధిక అవకాశం ఉంది. ఇది తల్లి ప్రభావితం అయినప్పుడు డౌన్ సిండ్రోమ్ కలిగిన పిల్లవాడికి 15% అవకాశం, తండ్రి ప్రభావితం అయితే 5% కంటే తక్కువ సంభావ్యత. ఈ విధమైన డౌన్ సిండ్రోమ్ యొక్క సంభావ్యత తల్లి వయస్సుతో సంబంధం లేదు. డౌన్ సిండ్రోమ్ లేకుండా ఉన్న కొందరు పిల్లలు ఈ భాషని స్వాధీనం చేసుకుంటూ, డౌన్ సిండ్రోమ్తో తమ స్వంత పిల్లలను కలిగి ఉండటంలో అధిక సంభావ్యతను కలిగి ఉంటారు. ఈ సందర్భంలో ఇది కొన్నిసార్లు కుటుంబ డౌన్ సిండ్రోమ్గా పిలువబడుతుంది.
మెకానిజమ్
DS లో ఉన్న అదనపు జన్యు పదార్ధం క్రోమోజోమ్ 21 లో ఉన్న 310 జన్యువుల యొక్క భాగాన్ని తీవ్రంగా విపరీతంగా. కొన్ని పరిశోధనలు దిగువ స్థాయి సిండ్రోమ్ క్లిష్టమైన ప్రాంతం బాండ్స్ 21q22.1-q22.3, వద్ద అమయిలోయిడ్, సూపర్సోడ్ డీప్యుటేస్, ETS2 ప్రొటో ఆంకోజీన్ ( proto oncogene ). ఇతర పరిశోధన, అయితే, ఈ కనుగొన్నట్లు నిర్ధారించలేదు. మైక్రోఆర్ఎంలు ( microRNAs ) కూడా పాల్గొనడానికి ప్రతిపాదించబడ్డాయి.