cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
సర్వాయి
ఇది మండల కేంద్రమైన కన్నాయిగూడెం నుండి 30 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన వరంగల్ నుండి 130 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత వరంగల్ జిల్లా లోని ఏటూరునాగారం మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన జయశంకర్ జిల్లాలో, కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన కన్నాయిగూడెం మండలం లోకి చేర్చారు. ఆ తరువాత 2019 లో, కొత్తగా ములుగు జిల్లాను ఏర్పాటు చేసినపుడు ఈ గ్రామం, మండలంతో పాటు కొత్త జిల్లాలో భాగమైంది.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 47 ఇళ్లతో, 135 జనాభాతో 93 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 65, ఆడవారి సంఖ్య 70. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 124. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 577881 .పిన్ కోడ్: 506165.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో మూడుప్రైవేటు బాలబడులు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. ప్రాథమికోన్నతపాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు బుట్టాయిగూడెంలోనూ ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఏటూరునాగారంలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల వరంగల్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ వరంగల్లో ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఏటూరునాగారంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు వరంగల్లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. మొబైల్ ఫోన్ ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
సర్వాయిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
సర్వాయిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
సర్వాయిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, మిరప
తోట రాముడు
తోట రాముడు 1975 అక్టోబరు 31న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. శ్రీ దాశారథి అండ్ చలం బంబైన్స్ పతాకంపై జి.డి.ప్రసాద్ రావు, కోరాడ సూర్యనారాయణ లు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు బి.వి.ప్రసాద్ దర్శకత్వం వహించాడు. చలం, ఎం.ప్రభాకరరెడ్డి, త్యాగరాజు లు ప్రధాన తారాగణంగా నటించిన ఈ సినిమాకు చెళ్ళపిళ్ళ సత్యం సంగీతాన్నందించాడు.
భికుమల్ల
భికుమళ్ళ, తెలంగాణ రాష్ట్రం, సూర్యాపేట జిల్లా, నూతనకల్లు మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన నూతన్కల్ నుండి 16 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన సూర్యాపేట నుండి 39 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గ్రామ జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 358 ఇళ్లతో, 1416 జనాభాతో 473 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 725, ఆడవారి సంఖ్య 691. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 105 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 1. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 576621 .పిన్ కోడ్: 508221.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
భికుమళ్ళలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 8 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
భికుమళ్ళలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
భికుమళ్ళలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
భికుమళ్ళలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
పెసర, ప్రత్తి, వరి
హంపీక్షేత్రము (ఖండకావ్యం)
హంపీక్షేత్రము కొడాలి వెంకట సుబ్బారావు, కామరాజు గడ్డ శివయోగానందరావు రచించిన ఖండకావ్యము.
రచన నేపథ్యం
హంపీక్షేత్రము ఖండకావ్యం 1933లో విశ్వనాథ సత్యనారాయణ ప్రభృతుల చొరవతో ప్రచురణ పొందింది. ఆంధ్ర గ్రంథాలయ ముద్రాక్షరశాల (బెజవాడ)లో ముద్రితమైంది.
రచయితల గురించి
కొడాలి సుబ్బారావు సుప్రసిద్ధుడైన కవి. హైస్కూళ్లలో మాస్టరుగా, అనంతరం కళాశాలలో ఆంధ్రోపన్యాసకునిగా పనిచేశారు. తన మేనమామ కామరాజుగడ్డ శివయోగానందరావు, సుబ్బారావు కలిసి జంటగా కవిత్వం వ్రాసారు. సుబ్బారావు ఖండకావ్యాలను రచించి చిన్నతనంలోనే మరణించారు.
ఇతివృత్తం
హంపీక్షేత్రము ఖండకావ్యంలో విజయనగర రాజ్య స్థాపన, ఒడిదుడుకులు, వైభవం, మసకబారుట తుదకు దారుణంగా నేలమట్టమవడం ఇతివృత్తంగా స్వీకరించారు. చారిత్రిక పరిణామాలను కావ్యంగా రచన చేశారు. చారిత్రిక వ్యక్తులే ఇందులో ముఖ్యపాత్రలుగా కనిపిస్తారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు వర్గం:ఖండ కావ్యాలు వర్గం:1933 పుస్తకాలు
బుద్ధిమంతుడు (సినిమా)
బుద్ధిమంతుడు, 1969లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. తరాల అంతరాలు కారణంగా విభిన్న మనస్తత్వాలు కలిగిన అన్నదమ్ముల మధ్య ఉత్పన్నమయ్యే సమస్యలను సున్నితంగా ఈ సినిమాలో చిత్రీకరించారు. అదే సమయంలో ఊరిలో జరిగే కుతంత్రాలు కూడా కథలో కలిసిపోతాయి. చాలా సినిమాలలో ఉండే సామాన్యమైన కథాంశమే ఇది. అయితే సాక్షాత్తు భగవంతుడు ఒక సామాన్యమైన వ్యక్తి వలే ఒకరికి కనిపిస్తూ మాట్లాడుతూ, అతను నివేదన చేసిన భోజనం స్వీకరిస్తూ, ఇతరులకు తెలియకుండా, చాలా సహజంగా మరొక పాత్రలాగా ఈ కథలో ఇమిడిపోవడం వలన ఈ సినిమా కథ స్వరూపమే మారిపోయింది. దేవుడిని నమ్ముకున్న అమాయకుడైన అన్న, దేవుని మీద నమ్మకం లేని గడుసు తమ్ముడు, దేవుడిని అడ్డుపెడ్డకొని పబ్బం గడుపుకునే ప్రతినాయకుడు మొదలైన పాత్రలతో రూపొందినదీ చిత్రం.
అక్కినేని, బాపు కాంబినేషన్ లో వచ్చిన తొలి చిత్రం. అక్కినేని ద్విపాత్రాభినయం ఆస్తికునిగా (భక్తునిగా), నాస్తికునిగా చిత్ర ఆకర్షణ. పౌరాణిక పాత్ర శ్రీ కృష్ణుడు భక్తునితో మాట్లాడటం, కనపడటం ఈ చిత్రంతోనే ప్రారంభమైంది. తర్వాత బాపు చిత్రం ముత్యాలముగ్గు లో ఇదే పంథా నడుస్తుంది. (దాసరి దేవుడే దిగివస్తే, రాజాచంద్ర మా ఊళ్ళో మహాశివుడు దీనికి కొనసాగింపు)
చిత్రకథ
మాధవాచార్యులు శ్రీకృష్ణాలయ అర్చకుడు. ఆయనకు శ్రీకృష్ణుడు సాక్షాత్కరిస్తూ ఉంటాడు. భార్య మరణించింది. తల్లి, పదేళ్ల కుమారుడు, తమ్ముడు గోపలాచార్యులుతో కలిసి నివసిస్తూ ఉంటాడు. తమ్ముడు గోపాలుడు నాస్తికుడు, చెడు సావాసాలు, చెడు అలవాట్ల బారిన పడతాడు. తమ్ముడు దారి తప్పి తిరుగుతున్నాడని అన్న గారి బాధ. తన వేదనని శ్రీకృష్ణుడికి నివేదించుకుంటాడు. శ్రీకృష్ణుడు నవ్వి ఊరుకుంటాడు. ఆ గుడి ధర్మకర్త అన్న శేషాద్రి. చెల్లెలి గారి పొలాలను, గుడి మాన్యాన్ని సాగు చేసి దిగుబడి బాగున్నా, దిగుబడి లేదంటూ వాటి మీద వచ్చే ఆదాయాన్ని, బడి గ్రాంట్ ని దిగమింగుతూ ఉంటాడు. మాధవకు శేషాద్రి దేవ సమానుడు. శేషాద్రి పనులు గోపికి నచ్చవు. బడి పంతులుకు జీతం ఇవ్వలేదని శేషాద్రి పంటతో వెళ్తున్న బండిని ఆపి, ధాన్యం బస్తాను దింపిస్తాడు. అన్న గారికి ఫిర్యాదు చేస్తాడు శేషాద్రి. గోపీకి ఫార్మసీ చదివించి ఉద్యోగం చూపిస్తానంటాడు. గోపీ అన్నగారితో తగువులాడి వేరు పడతాడు. గోపి, శేషాద్రి చెల్లెలు కూతురు రాధప్రేమించుకుంటారు. మేనకోడలిని తన కుమారుడుకిచ్చి పెళ్లిచేసి ఆ ఆస్తినంతా తన పరం చేసుకోవాలని శేషాద్రి కోరిక. శేషాద్రి కొడుకు బడిపంతులు కూతురుని లోబరచుకుంటాడు. ప్రేమలో పడ్డ తర్వాత గోపి వ్యసనాలకు దూరం గా ఉంటాడు కానీ శేషాద్రి ని ఎదిరిస్తూ ఉంటాడు. స్నేహితుల ప్రోద్బలం మీద తోటలో పార్టీకి వెళ్లి తాగి పడిపోతాడు గోపి. శేషాద్రి దాన్ని రాధకు చూపి ప్రేమికులను విడదీస్తాడు. అన్నకి, తమ్ముడికి మధ్య అంతరం పెరుగుతుంది. గుడికి, బడికి రిఫెండ్రం పెడతారు. ప్రచారం మొదలవుతుంది. గాలిగోపురం కలశాన్ని గాలిలో ఎగరేసి దేవుని మహిమ చూపమని మాధవని ఆదేశిస్తాడు. మాధవకి దైవదర్శనం కాదు. దైవం తన మాట వినకపోతే తల శిలకేసి కొట్టుకుంటానని మాధవ తలుపు వేసుకొని కూర్చొంటాడు. అన్న గారి పంతాన్ని విన్న గోపి ఆలయం ఎక్కి కలశాన్ని గాలిలో ఎగర వేస్తాడు. అందరూ జయజయధ్వానాలు చేస్తారు. మాధవుడు లోనుంచి వస్తాడు. దిగుతున్న తమ్ముడు కనబడతాడు. తమ్ముడి మీద కోపగించుకుంటాడు. తమ్ముడు అన్నతో నీ అమాయకత్వాన్ని అడ్డుపెట్టుకొని శేషాద్రి లాంటి దుర్మార్గులు ఆటలాడుతూ ఉంటే దేవుడు ఎందుకు మహిమ చూపాలి అని వాదులాడతాడు. శేషాద్రి దుర్మార్గం అందరికీ తెలుస్తుంది. గోపీ, రాధ లమధ్య అపార్దాలు తొలగి పోతాయి. శేషాద్రిని పోలీసులు అరెస్ట్ చేయడంతో సినిమా ముగుస్తుంది.
పాటలు
అన్ని పాటలకు కె.వి.మహదేవన్ సంగీతం సమకూర్చారు.
వొండ్రుభంగి
వొండ్రుభంగి, పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా, గుమ్మలక్ష్మీపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన గుమ్మలక్ష్మీపురం నుండి 20 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పార్వతీపురం నుండి 80 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 82 ఇళ్లతో, 421 జనాభాతో 14 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 189, ఆడవారి సంఖ్య 232. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 414. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 581864 .పిన్ కోడ్: 535523.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. బాలబడి గుమ్మలక్ష్మీపురంలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల తాడికొండలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల కొత్తగూడలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల గుమ్మలక్ష్మీపురంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఎల్విన్‌పేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లిమర్లలోను, పాలీటెక్నిక్‌ పార్వతీపురంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల బొబ్బిలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం గుమ్మలక్ష్మీపురంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయనగరం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
వొండ్రుభంగిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
గొంగడి త్రిష
గొంగడి త్రిష తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన క్రికెట్ క్రీడాకారిణి. 12 ఏళ్ల వయసులోనే హైదరాబాద్ మహిళల జట్టుకు ఎంపికైన త్రిష, చిన్న వయసులోనే బీసీసీఐ ‘ప్లేయర్ ఆఫ్ ద ఇయర్’ అవార్డును కూడా గెలుచుకుంది. లెగ్ స్పిన్నర్ అయిన త్రిష, బ్యాటింగ్ లోనూ తన పవర్ హిట్టింగ్ తో రాణిస్తూ ఆల్ రౌండర్ గా పేరు సంపాదించింది. బౌలింగ్ లో అత్యధిక డాట్ బాల్స్ రికార్డును కూడా నెలకొల్పింది.
టీమిండియా అండర్-19 క్రికెట్ జట్టుకు ఎంపికై 2022 నవంబరు 27 నుండి డిసెంబరు 6 వరకు న్యూజిలాండ్ తో జరిగిన 5 మ్యాచ్ ల టీ20 సిరీస్ ఆడింది. మహిళల టీమ్ మాజీ కెప్టెన్, హైదరాబాదీ మిథాలీ రాజ్‌ తర్వాత తెలంగాణ నుంచి భారత జట్టులో స్థానం దక్కించుకొన్న క్రీడాకారిణిగా త్రిష నిలిచింది.
2023లో తెలంగాణ ప్రభుత్వం నుండి తెలంగాణ రాష్ట్ర విశిష్ట మహిళా పురస్కారం అందుకుంది.
జననం
త్రిష 2005, డిసెంబరు 15న తెలంగాణ రాష్ట్రం, భద్రాద్రి కొత్తగూడెం జిల్లా, భద్రాచలం లో జన్మించింది. తండ్రి రాంరెడ్డి.
క్రికెట్ రంగం
మూడో తరగతి చదువుతున్నప్పటి నుంచే క్రికెట్ పై ఆసక్తితో క్రికెట్ లో మెళకువలు నేర్చుకుంది. ఎనిమిదేళ్ళ వయసులోనే ప్రతిభ చూపి జిల్లాస్థాయి అండర్-16 జట్టుకు ఆడి ఉమెన్ ఆఫ్ ద సిరీస్​గా ఎంపికైంది. ఆ తరువాత 12 ఏళ్ళ వయసులో అండర్-19 జట్టుకు ఆడింది.
జైపూర్ లో జరిగిన అండర్-19 మహిళల వన్డే ఛాలెంజర్ ట్రోఫీలో 2021 నవంబరు 2న ఇండియా-ఎతో జరిగిన మ్యాచ్​లో ఓపెనర్​గా 158 బంతుల్లో 112 పరుగులు (17 ఫోర్లు) చేసింది. ఇండియా-డితో జరిగిన మ్యాచ్​లో 54 పరుగులు చేసింది. ఇండియా-డితో 2021 నవంబరు 7 జరిగిన ఫైనల్ మ్యాచ్​లో 116 బంతుల్లో 78 పరుగులు (10 ఫోర్లు, 1సిక్సర్​) చేసి నాటౌట్​గా నిలిచింది. ఆ టోర్నీలో మొత్తంగా 260 పరుగులు (ఒక శతకం, రెండు అర్ధ శతకాలు) చేసి అత్యధిక పరుగులు చేసిన బ్యాటర్​గా నిలిచింది. ఫైనల్ మ్యాచ్​లో 10 ఓవర్లు బౌలింగ్ లో మూడు మెయిడిన్ ఓవర్లు వేసి కేవలం 21 పరుగులు మాత్రమే ఇచ్చి ఒక వికెట్ పడగొట్టింది.
2021 మహిళల ప్రపంచ కప్ కోసం బీసీసీఐ అత్యుత్తమ ఆటగాళ్ళ ఎంపికకు నిర్వహించిన ప్రత్యేక టోర్నీలో ఇండియా-బి జట్టుకు ఆడి ప్రతి మ్యాచ్​లోనూ బౌలింగ్, బ్యాటింగ్​లో మంచి గణాంకాలతో అత్యుత్తమ ప్రదర్శన కనబరిచి అండర్-19 వరల్డ్ కప్ మహిళల జట్టుకి ఎంపికయింది.
గోతులదొడ్డి
గోతులదొడ్డి, కర్నూలు జిల్లా, కౌతాలం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన కౌతాలం నుండి 16 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఆదోని నుండి 42 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 335 ఇళ్లతో, 1656 జనాభాతో 234 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 808, ఆడవారి సంఖ్య 848. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 6 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 593776.
గొంగడి త్రిష
క్రికెట్ రంగం
2022 నవంబరు 29న ఐదు మ్యాచ్‌ల టీ20 సిరీస్‌లో భాగంగా న్యూజిలాండ్‌ అండర్‌-19 జట్టుపై భారత అండర్‌-19 జట్టు ఘన విజయం సాధించడంలో త్రిష (36; 4 ఫోర్లు, ఒక సిక్సర్‌... ఒక వికెట్) కీలకపాత్ర పోషించింది.
గోతులదొడ్డి
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు హల్విలో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల కౌతాలంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం ఆదోని లోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల, సమీప వైద్య కళాశాల, కర్నూలు లోనూ ఉన్నాయి.
గొంగడి త్రిష
క్రికెట్ రంగం
2023, జనవరిలో ఐసీసీ తొలిసారి నిర్వహించిన అండర్‌‌‌‌19 విమెన్స్‌‌‌‌ టీ20 వరల్డ్ కప్‌‌‌‌ లో 24 పరుగులు చేసి భారత జట్టు విజయంలో కీలక పాత్ర పోషించింది.
బయటి లింకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:2005 జననాలు వర్గం:భద్రాద్రి కొత్తగూడెం జిల్లా క్రీడాకారులు వర్గం:భద్రాద్రి కొత్తగూడెం జిల్లా మహిళలు వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు వర్గం:తెలంగాణ మహిళా క్రీడాకారులు వర్గం:భారతీయ మహిళా క్రికెట్ క్రీడాకారులు
గోతులదొడ్డి
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఒక ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టరు, డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గోతులదొడ్డిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
గోతులదొడ్డిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
గోతులదొడ్డిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
గోతులదొడ్డిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, వేరుశనగ, జొన్నలు
గ్రామ జనాభా
2001 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం మొత్తం జనాభా 1,512 - అందులో పురుషుల సంఖ్య 752 -స్త్రీల సంఖ్య 760. గృహాల సంఖ్య 261
జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ జాతీయ నగర పునర్నిర్మాణ యోజన
alt=JNNURM Scheme Water Supply.JPG|thumb|JNNURM స్కీం నీటి సరఫరా జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ జాతీయ నగర పునర్నిర్మాణ యోజన ఒక నగర ఆధునికీకరణ పథకంగా కేంద్ర నగరాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ, భారత ప్రభుత్వం వారిచే ప్రారంభించబడింది. పట్టణాలలోని జీవనప్రమాణాలు, మౌలిక సదుపాయాలను మెరుగుపరుచే కార్యక్రమంగా భారత ప్రధాని డా. మన్మోహన్ సింగ్ గారిచే డిసెంబరు 3, 2005న అధికారికంగా ప్రారంభిచబడినది.
'A' వర్గం
2. ముంబయి
3. అహమదాబాద్
4. బెంగుళూరు
6. కోల్‌కత
7. హైదరాబాద్
'B' వర్గం
1. తిరువనంతపురం
2. ఫరీదాబాద్
3. భోపాల్
5. జయ్‌పూర్
6. లక్నో
7. మధురై
9. పూణె
10. పాట్నా
11. కోయంబత్తూరు
12. వారణాసి
13. అగ్రా
14. అమృతసర్
15. విశాఖపట్టణం
16. వడోదర
17. సూరత్
18. కాన్‌పూర్
19. నాగ్‌పూర్
20. మీరట్
21. జబ్బల్‌పూర్
22. జంషెడ్‌పూర్
23. అసాంసోల్
24. అల్లహాబాద్
25. విజయవాడ
26. రాజ్‌కోట్
28. ఇందోర్
29. కొచ్చిన్
ఇవి కూడా చూడండి
వర్గం:భారత ప్రభుత్వ పథకాలు
కైజోల (నందిగం)
కైజోలా శ్రీకాకుళం జిల్లా, నందిగం మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన నందిగం నుండి 11 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పలాస-కాశీబుగ్గ నుండి 38 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 141 ఇళ్లతో, 537 జనాభాతో 243 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 273, ఆడవారి సంఖ్య 264. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 9 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 580615 .పిన్ కోడ్: 532201.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూకైలాస్ (1940 సినిమా)
‌ఇదే పేరుగల మరొక సినిమా కోసం భూకైలాస్ (1958 సినిమా)‌ చూడండి.
1940లో విడుదలైన ఈ భూకైలాస్ చిత్రం మైసూరు శ్రీ సాహిత్య సామ్రాజ్య నాటకమండలి వారి నాటకం యొక్క తెర అనువాదం. అందువలన సన్నివేశ చిత్రీకరణ మొదలైన అంశాలు, రంగస్థల నాటకాన్ని పోలిఉంటాయి. 1958లో విడుదలైన భూకైలాస్ సినిమాతో పోల్చితే ఈ సినిమాలో పాత్రలు వ్యవహారిక భాషనే ఉపయోగించాయి. సుబ్బయ్య నాయుడు రావణుని పాత్రను పోషించగా, నాగేంద్రరావు నారద పాత్రను పోషించి అద్భుతంగా నటించారు. ఆర్. సుదర్శనం సమకూర్చిన సంగీతం సినిమా విజయానికి దోహదం చేసింది. లక్ష్మీబాయి తదితరులు పాడిన "సుమడోలీ.." పాట ఆ రోజుల్లో బాగా ప్రాచ్యురం పొందిందిన సినీ చరిత్రకారుడు రాండర్ గై ఈ సినిమాను సమీక్షించాడు. అప్పట్లో దక్షిణాది రాష్ట్రాల మధ్య అవినాభావ సినిమా సంబంధాలకు అద్దంపడుతూ, ఆంధ్ర దేశంలో బ్రహ్మాండమైన విజయాన్ని సాధించింన ఈ తెలుగు చిత్రంలో నటించిన నటీనటులు ఆర్.నాగేంద్రరావు, సుబ్బయ్య నాయుడు, లక్ష్మీబాయి, సురభి కమలాబాయి కన్నడవారు. నిర్మాత ఏ.వి.మెయ్యప్పన్ తమిళులు, దర్శకుడు సుందరరావు నాదకర్ణి మరాఠీవారు కావటం విశేషం
కైజోల (నందిగం)
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 12 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కైజోలాలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
నిమ్మలపాలెం (గూడెం కొత్తవీధి)
నిమ్మలపాలెం, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, గూడెం కొత్తవీధి మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన గూడెం కొత్తవీధి నుండి 23 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 135 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 68 ఇళ్లతో, 280 జనాభాతో 278 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 142, ఆడవారి సంఖ్య 138. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 224. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 585514 .పిన్ కోడ్: 531133.
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం విశాఖపట్నం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల చింతపల్లిలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల పెద్దవలసలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల పెద్దవలసలోనూ ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల గూడెం కొత్తవీధిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల చింతపల్లిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
నిమ్మలపాలెంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
నిమ్మలపాలెంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
గోధుమ, బీన్స్, వరి
స్థానాపతి రుక్మిణమ్మ
స్థానాపతి రుక్మిణమ్మ (జ: 1915) ప్రముఖ సంస్కృతాంధ్ర పండితురాలు, రచయిత్రి.
కుటుంబ నేపథ్యం
ఈమె పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా నిడదవోలు లో సెప్టెంబరు 28, 1915 న జన్మించింది. ఈమె తండ్రి శ్రీకాకుళం పురుషోత్తమరావు, తల్లి గరుడమ్మ. రుక్మిణమ్మ వివాహం 1928లో విశాఖపట్నం నివాసి స్థానాపతి సత్యనారాయణతో జరిగింది. వీరు వెలనాటి బ్రాహ్మణులు.
సాహిత్య విశేషాలు
ఈమెకు చిన్నతనం నుండే కవితలపై ఆసక్తి ఉండేది. ఈమెకు 18 ఏళ్ళ వయస్సులోనే మొదటి కవితా సంపుటి వెలువడింది. ఈమె దేవీ భాగవతాన్ని సామాన్య పాఠకుల కోసం వ్యావహారిక వచనంలో రచించినది. వివిధ ఉపనిషత్తుల నుండి దైవతత్త్వ ప్రతిపాదకాలైన సూక్తులతో నిండిన "దేవుడు" పుస్తకాన్ని రచించినది. వేదాల నుండి, ఉపనిషత్తుల నుండి కొన్ని ఋక్కులను ఎంపికచేసి తాత్పర్య సహితంగా వచనరూపంలో రచించినది. ఈమె రచనలు విశాఖపత్రిక, సత్యవాణి, ఆంధ్రవిద్యార్థి, భారతి, గృహలక్ష్మి, ఆంధ్రభూమి మొదలైన పత్రికలలో ప్రచురించబడ్డాయి. ఈమె రచనలు "వైతాళికులు" సంకలనంలో చోటుచేసుకున్నాయి.
గుర్తింపులు
తన కృషికి గుర్తింపుగా మార్చి 2, 1952లో ఈమె గృహలక్ష్మి స్వర్ణకంకణం అందుకున్నది.
ప్రముఖుల మాటల్లో
రుక్మిణమ్మ పాండిత్యం గురించి ఊటుకూరి లక్ష్మీకాంతమ్మ మాటలలో, ఆంధ్రరచయిత్రులు గ్రంథంలో(పు. 272) – “అనన్య సామాన్య ప్రతిభతో నద్వితీయ కవితాప్రకర్షతో కవిత్వమొక యుపాసనగ, రచనయొక పవిత్రదీక్షగ, కావ్యోద్యోగమొక నియత జీవనవిధిగ భావించి, “క్షురస్యధారా నిశితా దురత్యయా దుర్గం పథస్తత్కవయో వదంతి” యను నానుడికి సార్థకత భజించి సరస్వతీ ప్రియసేవికయై తనరారిన మానెచ్చెలి లేఖిని యమృతనిష్యంది లేఖినియే.”.
బయటి వనరులు
వర్గం:తెలుగు రచయిత్రులు వర్గం:1915 జననాలు వర్గం:తెలుగు కవయిత్రులు వర్గం:గృహలక్ష్మి స్వర్ణకంకణము గ్రహీతలు వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా రచయిత్రులు
కైరం భూమాగౌడ్
కైరం భూమాగౌడ్ తెలంగాణ గర్వించదగిన వాగ్గేయకారుడు. కల్లుకుండలపైన కవిత్వం వ్రాశాడు. భూమాదాసుగా నిమప్రసిద్ధికెక్కాడు .తెలంగాణా లో గౌడ కులం లో జన్మించినాడు
జీవిత విశేషాలు
ఇతడు 1876లో కైరం రాజమల్లు, లింగమ్మ దంపతులకు గౌడ కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆ కాలంలో తెలంగాణా ప్రాంతం నిజాం పరిపాలనలో ఉండేది. ఊళ్లలో పాఠశాలలు ఉండేవి కావు. ఉన్నా ఉర్దూ తప్ప తెలుగు బోధించేవారు కాదు. గౌడులంటే తెలంగాణా ప్రాంతంలో కల్లుగీత కార్మికులు. .ఆర్థిక ఇబ్బందుల వలన అందు చేత ఇతడికి బాల్యంలో చదివే అవకాశం లేక చిన్నతనంలోనే కుండ, నిచ్చెన పట్టుకుని గీతకార్మికుడిగా మారాడు. ఇతడు 10 యేళ్ల వయసులో ఉన్నప్పుడు ఆ ప్రాంతానికి శ్రీ పెరుంబుదూరు నించి ఒక వైష్ణవస్వామి వచ్చాడు. ఆయన ఆధ్యాత్మిక ప్రవచనాలకు ముగ్ధులైన ప్రజలు స్వచ్ఛందంగా శంఖు చక్రాలు భుజాలపై వేయించుకుని వైష్ణవభక్తులైపోయారు. అలా వైష్ణవమతం స్వీకరించిన వారిలో కైరం భూమాగౌడ్ ఒకడు. మతం ఐతే స్వీకరించాడు కానీ డొక్కశుద్ధి లేదు. పైగా వైష్ణవ ప్రవచనాలు ఎక్కువభాగం తమిళంలోనూ, మిగతావి సంస్కృతంలోనూ ఉండేవి. అయినా పట్టుపట్టి సన్నని ఇసుకపై కర్రపుల్లలతో అక్షరాలు దిద్దడం ప్రారంభించాడు. పట్టుదలతో అక్షరాలనే కాదు కవిత్వం వ్రాయడం నేర్చుకున్నాడు. పాలబలపం పట్టుకుని తాటి చెట్లు ఎక్కి నల్లని కుండపై తెల్లని కవిత్వం వ్రాసేవాడు. తాటితోపు ఇతని కవిత్వంతో నారాయణవనం అయిపోయేది. అలా పెరిగి పెద్దయ్యాడు. నర్సుబాయితో వివాహం అయ్యింది. భూమాగౌడ్ కాస్తా 'భూమాదాసు'గా మారిపోయాడు. సంసారాన్ని పట్టించుకోకుండా వైష్ణవభక్తుల చుట్టూ తిరుగుతూ, వారినుండి కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటూ ఉండేవాడు. తిరునగరి నరసింహదాసు, జంకి కిష్టయ్య, ఆకుల వెంకటి మొదలైన కవులతో స్నేహం చేస్తూ వైష్ణవ గీతాలు వ్రాస్తూ, ఆలపించేవాడు. ఇతడు బోర్నపల్లి సంస్థానంలో చెన్నమనేని యతిరాజా ఆశ్రయం పొందాడు. ఆ సంస్థానంలో భాగవత సప్తాహాలను నిర్వహించేవాడు. ఊరుపేరు మార్చి జగన్నాథపురం అనీ, చెరువుకు సత్యభామ చెరువు అనీ పేరుపెట్టాడు.
భూమాదాసుకి సాహిత్యంతోనే కాదు ఆయుర్వేద వైద్యంలోనూ ప్రవేశం ఉంది. దీర్ఘ తలనొప్పితో బాధపడేవారికి, చర్మవ్యాధులతో బాధపడేవారికి, మొండి వ్యాధులున్నవారికి ఉపశమనం కలిగించేవాడు. భస్మాలు, లేహ్యాలు తయారు చేసేవాడు.అన్ని కులాల వారిని అదరించినాడు
వరకవి
భూమాదాసు వేములవాడ భీమకవి లాగా శాపానుగ్రహ సమర్థుడని అంటారు. ఒకసారి ఆ ఊరి దొర లక్ష్మారెడ్డి ఇతడినీ, ఇతడి భక్తబృందాన్నీ కొట్టి మిట్టమధ్యాహ్నం వీపుల మీద బండలు పెట్టి మోయించాడట. దానితో ఇతనికి కోపం వచ్చి అవనిన్ కడుపాతకుడీ భువినేలిన లక్ష్మరెడ్డి బూడిదయగునే కవిగా వాని శపించితి కవితిట్టును పాముకాటు కట్టి కడుపురా అని అన్నాడు. తర్వాత లక్ష్మారెడ్డికి కుష్టురోగం వచ్చి, పురుగులు పట్టి చనిపోయాడని ప్రతీతి. అప్పటి నుండి ఇతడిని వరకవి భూమాదాసు అని పిలవడం మొదలుపెట్టారు.
రచనలు
ఇతడు చాలా చాటువులు వ్రాశాడు. తన రచనలలో ఆధ్యాత్మికతను, సామాజిక స్పృహను కలగలిపి రామశతకం, తిరునామాలు, జానపదాలు, మంగళహారతులు, కృష్ణచెలిమి వంటి ఎన్నో రచనలు చేశాడు. వర్ణ సంకరాన్ని తన కీర్తనలో ఇలా తూర్పారపడుతున్నాడు. తండ్రి మధ్వాచారి తనయుడు భట్రాజు జనని రామానుజజాతి పడతి ఆలు కోమటిజాతి - అక్క జంగమురాలు బావగారిది లింగ బలిజె కులము తను కూచిమతము తమ్ముడు పాడ్యుండు సర్వేశ్వరమతము - షడ్డకునిది ఆడబిడ్డ సుకారి - అల్లుండు పింజారి మరదలు కొడలు మారువాడి!
మరణము
ఇతడు పుష్య శుద్ధ పౌర్ణమి నాడు స్వర్గస్థుడయ్యాడు.
మూలాలు
వర్గం:వాగ్గేయ కారులు వర్గం:తెలంగాణ కవులు వర్గం:వైష్ణవమత ప్రబోధకులు వర్గం:1876 జననాలు
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
చరిత్ర
“వాగర్థా వివసంపృక్తౌ వాగర్థాప్రతిపత్తయే, జగతః పితరౌ వందే పార్వతీపరమేశ్వరౌ”
అన్నాడు కాళిదాసు, రఘువంశం మొదలుపెట్టే ముందు. ఒక మాటకీ ఆ మాట అర్థానికి మధ్య పెనవేసుకున్న బంధం ఎటువంటిదో పరిపూర్ణంగా ఆకళింపుకి రావాలంటే ఈ అద్భుతమైన శ్లోకంలోని పదచిత్రం అర్థం చేసుకోగలిగే సమర్ధత ఉండాలి. ఆధునిక శాస్త్రంలో ఒక మాటకీ ఆ మాట అర్థానికి మధ్య పెనవేసుకున్న బంధం చాల ముఖ్యం. ఆ మాటకొస్తే "భావాలకి పేర్లు పెట్టడమే శాస్త్రం" అని కొందరి అభిప్రాయం.
రసాయన శాస్త్రం లోని మౌలిక భావాలకి ఎంత ప్రాముఖ్యత ఉందో ఆ భావాలకి పేర్లు పెట్టడంలో ఉన్న కష్ట సుఖాలకీ అంతే ప్రాముఖ్యత ఉంది. దీనికి కారణం లేక పోలేదు. శాస్త్రంలో భావానికీ ఆ భావాన్ని వెలిబుచ్చే మాటకీ మధ్యనున్న లంకె చాల ముఖ్యం. మాట అర్థం కాకపోతే భావం అర్థం కాదు. భాషలో పట్టు లేకపోతే మాట అర్థం కాదు.
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
గుడిమెట్ల, ఎన్టీఆర్ జిల్లా, చందర్లపాడు మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన చందర్లపాడు నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన జగ్గయ్యపేట నుండి 46 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1144 ఇళ్లతో, 4516 జనాభాతో 2385 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2295, ఆడవారి సంఖ్య 2221. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 453 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 4. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 589168. 2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం కృష్ణా జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది..
గ్రామ చరిత్ర
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (సీఆర్‌డీఏ) పరిధిలోకి వస్తున్న మండలాలు, గ్రామాలను ప్రభుత్వం విడిగా గుర్తిస్తూ ఉత్తర్వులు జారీచేసింది. ప్రస్తుతం గుర్తించిన వాటిలోని చాలా గ్రామాలు వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్నాయి. గతంలో వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్న వాటితో పాటుగా ఇప్పుడు మరిన్ని కొన్ని గ్రామాలు చేరాయి. సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వచ్చే గుంటూరు, కృష్ణా జిల్లాల్లోని మండలాలు, గ్రామాలను గుర్తిస్తూ పురపాలక శాఖ ముఖ్య కార్యదర్శి ద్వారా ఉత్తర్వులు జారీ అయ్యాయి.
సమీప గ్రామాలు
ఈ గ్రామానికి సమీపంలో వేదాద్రి, కోనాయపాలెం, పొక్కునూరు, చందర్లపాడు, లింగాలపాడు గ్రామాలు ఉన్నాయి.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గుడిమెట్లలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి. జగ్గయ్యపేట, నందిగామ నుండి రోడ్డురవాణా సౌకర్యం ఉంది. రైల్వేస్టేషన్ విజయవాడ 61 కి.మీ దూరంలో ఉంది.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. బాలబడి చందర్లపాడులోను, మాధ్యమిక పాఠశాల కోనాయపాలెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నందిగామలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల విజయవాడలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు నందిగామలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం నందిగామలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడ లోనూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయాలు
గుడిమెట్ల-రామన్నపేట, శివకేశవ క్షేత్రం:- కృష్ణానది ఒడ్డున కొలువుదీరిన శివాలయం, చెన్నకేశవస్వామి ఆలయాలతో భక్తులకు పారవశ్యాన్ని కలిగించుచున్న ఈ క్షేత్రం, సందర్శనంతోపాటు పుణ్యస్నానాలకు గూడా అనుకూలంగా ఉంది. ఇక్కడ బల్లకట్టు ద్వారా నదిని దాటే సౌకర్యం గూడా ఉంది.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
గుడిమెట్లలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో వైద్యులు లేరు. ఇద్దరు సహాయక వైద్య సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, క్షయ వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో 2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీలు చదివిన వైద్యులు ఒకరు, డిగ్రీ లేని వైద్యులు ఒకరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుద్ధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుద్ద్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
పరిశ్రమలు
ఈ గ్రామములో, 100 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో, సత్యవతి మినరల్స్ & మెటల్స్ ఆధ్వర్యంలో "టైటేనియం-డై-ఆక్సైడ్ స్లాగ్" అను ఒక పరిశ్రమ ఏర్పాటుచేయడానికి, 2014, ఆగస్టు-6న, ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ జరిగింది.
గ్రామ విశేషాలు
ఇటీవల ఈ గ్రామానికి చెందిన రైతు శ్రీ గంగవరపు ఉదయభాస్కర్, కృష్ణానది ఒడ్డున గల తన పొలం చదును చేయుచుండగా, ఒక అడుగు పొడవు గల, 9 నుండి 10 కిలోగ్రాముల బరువు గల ఒక పంచలోహ లక్ష్మీదేవి విగ్రహం దొరికినది. ఈ విగ్రహాన్ని ఉదయభాస్కర్, 2015, డిసెంబరు-17వ తేదీనాడు, హైదరాబాదులో ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబునాయుడు గారికి స్వయంగా అందజేసినారు. ఈ సందర్భంగా వీరు విగ్రహం దొరికిన స్థలంలో లక్ష్మీదేవికి ఆలయం కట్టించమ్నని ముఖ్యమంత్రిని కోరగా, వారు అందుకు అంగీకరించినారని ఉదయభాస్కర్ తెలియజేసినారు.ఇటీవల ఈ గ్రామములో కాకతీయుల కాలంనాటి సప్తమాతృకలు అయిన మహేశ్వరి, బ్రహ్మీ, వైష్ణవి, వారాహి, ఇంద్రాణి, చాముండ, కౌమారి వారితో శిల్పాలు బయల్పడినవి. ఈ శిల్పంలో, మాతలందరూ కూర్చుని ఉండి, ఆభరణాలతోపాటు ఆయుధాలు ధరించి, కాకతీయుల శిల్పశైలితో ఎంతో అందంగా ఉన్నది.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
చరిత్ర
రసాయనాలకి పేర్లు పెట్టే తతంగం అంతా ఒక ఎత్తు, ఆ పేర్లు మరచిపోకుండా గుర్తు పెట్టుకోగలగడం మరొక ఎత్తు. కర్బన రసాయనపు పరిధిలో ఉన్న పదార్థాల సంఖ్య కోటికి పడగలెత్తకపోయినా లక్షలలో ఉన్న మాట వాస్తవం. ప్రతి ఏటా కనీసం వెయ్యికి పైగా కొత్త రసాయనాలు కనిపెడుతున్నారు. వాటికి నోరు తిరగని పేర్లు పెడుతున్నారు. వీటన్నిటికీ ఒక వరసా, వావీ, వైఖరీ, విధానం లేకుండా పోతే కొమ్ములు తిరిగిన వారికే వెర్రెత్తే ప్రమాదం ఉంది. అందుకనే ఇక్కడ పేర్ల ప్రస్తావన.
అనాంగిక రసాయనాలు
శాస్త్రం అంటే నిర్దిష్టమైన భావాలకి నిర్దిష్టమైన పేర్లు పెట్టటం. ఈ పెట్టే పేరు కూడా నిర్ద్వందంగా ఉండాలి. ఆ పేరు వినగానే ఆ రసాయనం ఏమిటో అనుమానానికి ఆస్కారం లేకుండా తెలియాలి. ఒకే పదార్థానికి ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేర్లు ఉంటే పరవా లేదు కాని ఒక పేరు పెట్టి పిలిచినప్పుడు ఒకే ఒక్క రసాయనం పలకాలి.
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 12 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
గుడిమెట్లలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
చిన్న ఉదాహరణలతో మొదలు పెడదాం. ప్రాణవాయువు, ఆమ్లజని, ఆక్సిజన్ అన్న మూడు పేర్లు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ ఒకే రసాయన పదార్థాన్ని సూచిస్తాయి. ఈ పదార్థానికి ఇతర భాషలలో ఇంకా ఇతర పేర్లు ఉండొచ్చు. ఎవరేమి పేరుతో పిలిచినా పలికేది ఒకటే. సౌలభ్యం కొరకు అంతర్జాతీయంగా జరిగిన ఒప్పందం ప్రకారం ఈ పదార్థానికి “O” అనే పొట్టిపేరు పెట్టేరు. ఈ పొట్టి పేరుకి ఇంగ్లీషు భాషలోని పెద్దబడిలోని (O) అనే అక్షరాన్నే వాడాలని సర్వులూ ఒప్పుకున్నారు. మనం తెలుగు మీద వీరాభిమానంతో “ఒ” అని రాస్తామంటే పనికి రాదు, అన్ని భాషల వాళ్లూ ఇంగ్లీషు భాష పెద్దబడిలోని “ఒ” (O) రాసి తీరాలి. కనుక తెలుగులో ఆమ్లజని అని కాని, ప్రాణవాయువు అని కాని రాసుకున్నా, హ్రస్వనామం రాసేటప్పుడు మాత్రం O అని ఇంగ్లీషు అక్షరం రాసి తీరాలి. !పూర్వప్రత్యయం !సంఖ్య !ఉదాహరణ !సాంఖ్యక్రమం
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
గుడిమెట్లలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
రెండు రకాల పూర్వ ప్రత్యయాలు ఉన్నాయి కదా, ఏ ప్రత్యయం ఎప్పుడు వాడాలి అనే సమశ్య ఎదురవటం జరుగుతుంది. మూలకం పేరు హల్లుతో మొదలయితే పూర్వ ప్రత్యయం అచ్చుతో అంతం అయేది వాడాలి: మొనో, టెట్రా-, పెంటా-, హెక్సా-, హెప్టా- అనే పూర్వప్రత్యయాలు వాడాలి. ఉదాహరణ: లెడ్ టెట్రాబ్రోమైడ్ (lead tetrabromide).
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
ఉత్పత్తి
గుడిమెట్లలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
రెండు రకాల పూర్వ ప్రత్యయాలు ఉన్నాయి కదా, ఏ ప్రత్యయం ఎప్పుడు వాడాలి అనే సమశ్య ఎదురవటం జరుగుతుంది.
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
ప్రధాన పంటలు
వరి, మిరప, ప్రత్తి
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
మూలకం పేరు హల్లుతో మొదలయితే పూర్వ ప్రత్యయం అచ్చుతో అంతం అయేది వాడాలి: మొనో, టెట్రా-, పెంటా-, హెక్సా-, హెప్టా- అనే పూర్వప్రత్యయాలు వాడాలి. ఉదాహరణ: లెడ్ టెట్రాబ్రోమైడ్ (lead tetrabromide)
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు
బియ్యం
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
మూలకం పేరు అచ్చుతో మొదలయితే హల్లుతో అంతం అయే పూర్వ ప్రత్యయాలు వాడాలి: మాన్-, డై-, టెట్ర్, పెంట్-, హెక్స్-, హెప్ట్-, వగైరా వాడాలి. ఉదాహరణ: లెడ్ డైఆక్సైడ్ (lead dioxide).
గుడిమెట్ల (చందర్లపాడు)
వెలుపలి లింకులు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు
రసాయన శాస్త్రములో పేర్లు
అనాంగిక రసాయనాలు
అందరికీ సులభంగా అర్థం కావాలంటే రసాయనాలకి పేర్లు ఒక క్రమ పద్ధతిలో పెట్టాలి. ఈ పద్ధతి కొంచెం క్లిష్టతతో కూడిన వ్యవహారం. అనుభవం మీద నియమాలు అర్థం అవుతాయి. చివర ఇచ్చిన మూలాలు సంప్రదించండి.
ఉదకర్బనాలు (Hydrocarbons)
రసాయన శాస్త్రంలో ఒక జాతి పదార్థాలు "ఉదకర్బనాలు" (hydrocarbons) అనే పేరుతో చలామణీ అవుతున్నాయి. ఈ ఉదకర్బనపు బణువులలో ఉండే మూలకాలు ముఖ్యంగా రెండు: ఉదజని (hydrogen), కర్బనం (carbon). ఈ రెండింటితోపాటు ఇతర మూలకాలు ఉండొచ్చు; కాని ఈ రెండూ ఉన్నప్పుడు మాత్రమే వాటిని ఉదకర్బనాలు అంటారు.
ఈ ఉదకర్బనాలని రెండు శాఖలుగా విడతీయవచ్చు. మొదటి శాఖని “ఏలిఫేటిక్” (aliphatic) ఉదకర్బనాలు అంటారు. ఇంగ్లీషులో ఫేట్ (fat) అంటే కొవ్వు. ఏలిఫేటిక్ శాఖలో ఉన్నవి కొవ్వులని పోలి ఉంటాయి. వీటి నిర్మాణక్రమం (structural formula) లో సర్వసాధారణంగా కర్బనపు అణువులు బారులు తీర్చి, తిన్నటి గొలుసుల మాదిరి ఉంటాయి. రెండవ శాఖని “ఏరొమేటిక్” (aromatic) ఉదకర్బనాలు అంటారు. ఏరొమేటిక్ అంటే వాసన వేసేవి అని అర్థం. వీటిని, కావాలనుకుంటే, మనం ‘సగంధ ఉదకర్బనాలు’ అని తెలుగులో అనొచ్చు. సగంధ అన్నప్పుడు సుగంధం కావచ్చు, దుర్గంధం కావచ్చు. ఈ సగంధ ఉదకర్బనాల నిర్మాణక్రమంలో సర్వసాధారణంగా చక్రాలు కనిపిస్తూ ఉంటాయి. ‘బారు వడ్డీ, చక్ర వడ్డీ’ అన్నట్లే మొదటి శాఖని ‘బారు ఉదకర్బనాలు’ (straight hydrocarbons) అనిన్నీ రెండవ శాఖని ‘చక్రీయ ఉదకర్బనాలు’ (cyclic hydrocarbons) అనిన్నీ అనొచ్చు. మనకి కావల్సినది ఏమిటంటే పేరుకీ ఆ పేరు వెనక భావానికి అర్థనారీశ్వరులలా అనుబంధం ఉండాలి.