cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
తెలంగాణ విమోచనోద్యమం
కరీంనగర్ జిల్లా
కరీంనగర్ జిల్లాలో తెలంగాణ విమోచన, సాయుధ పోరాటానికి హుస్నాబాదు మండలం మహ్మదాపూర్ గ్రామానికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. నిజాం నిరంకుశ పాలనకు వ్యతిరేకంగా ఈ ప్రాంత ప్రజలు సాయుధ పోరాటం బాటపట్టారు. నిజాం అరాచకాలు భరించలేక వారికి తరిమికొట్టేందుకు సిద్ధమయ్యారు. తిమ్మాపూర్ మండలం పోలంపల్లి గ్రామానికి చెందిన అనభేరి ప్రభాకరరావు, సింగిరెడ్డి భూపతిరెడ్డిల నాయకత్వంలో ప్రజాసైన్యం 1946 మార్చి 14న మహ్మదాపూర్ చేరగా నిజాం సైనికులు అత్యంత పాశవికంగా గుండ్ల వర్షం కురిపించారు. మంథనికి చెందిన రఘునాథరావు కాచే జిల్లాలో మొట్టమొదటి సత్యాగ్రహిగా నిజాం పాలనను వ్యతిరేకించి చరిత్ర సృష్టించాడు. దేశమంతటా ఆంగ్లేయుల పాలన నుంచి స్వేచ్ఛ పొందగా నిజాం సంస్థానం ప్రజలకు స్వాతంత్ర్యం లేకపోవడంతో నిజాం పాలనకు చరమగీతం పాడేందుకు మంథని సమరయోధులు ప్రాణాలు కూడా లెక్కచేయక ఉద్యమానికి ముందు ఉండి పోరాటాన్ని కొనసాగించారు. రావి నారాయణరెడ్డి పిలుపుతో పనకంటి కిషన్ రావు, సువర్ణ ప్రభాకర్, చొప్పకంట్ల చంటయ్య, డి.రాజన్న, రాంపెల్లి కిష్టయ్య, ఎలిశెట్టి సీతారాం తదితరులు సాయుధ సంగ్రామంలో దూకి బెబ్బులి వలె గర్జించారు. శ్రీరాములు నేతృత్వంలోని బృందం స్ఫూర్తితో మహాదేవ్ పూర్ తాలుకాలోని ప్రజలు ఉద్యమంలోకి దూకారు. వేధింపులు అధికం కావడంతో శ్రీరాములు అజ్ఞాతంలోకి వెళ్ళి 1948 సెప్టెంబర్ 17న బయటకు వచ్చాడు. 1952 శాసనసభ ఎన్నికలలో శ్రీరాములు శాసనసభ్యుడిగా విజయం సాధించాడు.
ఖమ్మం జిల్లా
తెలంగాణా ప్రజల రక్తాన్ని పీల్చి పిప్పిచేస్తూ భోగలాలసమైన, విలాసవంతమైన జీవితాలు గడిపే నిజాం నిరంకుశ పాలన రోజుల్లో ఖమ్మం జిల్లాలో విమోచన పోరాటం ఉధృతంగా సాగింది. ఇల్లెందు, బూర్గంపాడు, భద్రాచలం పరిధిలో రజాకార్లతో సాగించిన పోరాటం చారిత్రాత్మకం. అనేక ప్రజా ఉద్యమ దళాలకు తుమ్మ శేషయ్య, పాటి జగ్గయ్య, సుంకరి మల్లయ్య, దామినేని వేంకటేశ్వరరావు తదితరులు నాయకత్వం వహించారు. జమలాపురం కేశవరావు కలెక్టరేట్ కార్యాలయంలోని ఉద్యోగాన్ని వదిలి నిరంకుశ నిజాం పాలనకు వ్యతిరేకంగా పోరాడినాడు. బొమ్మకంటి సత్యనారాయణ రావు స్వచ్ఛందదళాన్ని ఏర్పాటుచేసి మతదురహంకారులైన రజాకార్లపై దాడులు నిర్వహించి ప్రజల పక్షాన నిలిచాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన జలగం వెంగళరావు జాయిన్ ఇండియా ఉద్యమానికి ఖమ్మంలో నాయకత్వం వహించి రజాకార్లను ఎదుర్కొన్నాడు. మాజీ ఎమ్మెల్సీ కవి, నవలాకారుడైన హీరాలాల్ మోరియా జాయిన్ ఇండియా ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొని ప్రజలకు అండగా నిలబడ్డాడు.
నల్గొండ జిల్లా
తెలంగాణ విమోచనోద్యమానికి బీజాలు పడింది నల్గొండ జిల్లాలోనే. చాకలి ఐలమ్మ, దొడ్డి కొమురయ్య ల స్ఫూర్తితో ఎందరో పోరాటయోధులు తయారై నిరంకుశ నిజాంకు, అతడి తొత్తులైన రజాకార్లకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమించారు. సాయుధ పోరాటంలో మొట్టమొదటిసారిగా నిజాం తూటాలకు అమరుడైన వ్యక్తిగా దొడ్డి కొమురయ్య చరిత్రలో నిలిచాడు. విసునూరు ప్రాంతంలో చాకలి ఐలమ్మ ప్రదర్శించిన ధీరత్వం పలువురికి మార్గదర్శకం చేసింది. నల్గొండ జిల్లాలో తెలంగాణా సాయుధ పోరాటానికి కేంద్రబిందువు మల్లారెడ్డి గూడెం. ఖాసింరజ్వీ నిరంకుశ విధానాలకు ఎదురొడ్డి పోరాడిన చరిత్ర మల్లారెడ్డి గూడెం పోరుబిడ్డలది. చిన్నపిల్లలు సైతం వరిసెలతో రాళ్ళు రువ్వి నైజాం నిరంకుశత్వాన్ని పారదోలేందుకు నడుం బిగించారు. 1946 డిసెంబరు 1న నిజాం మిలటరీ అకస్మాత్తుగా గ్రామంపై దాడిచేయగా రజాకార్లకు ఎదురొడ్డి పోరాడిన అప్పిరెడ్డి, ముంగి వీరయ్య, నందిరెడ్డి నర్సిరెడ్డి, అలుగుల వీరమ్మలు కాల్పులకు గురయ్యారు. . వీరి మరణానంతరం నిజాం ప్రభుత్వం 400మందిని అరెస్టు చేసి చిత్రహింసలకు గురిచేసింది. ఈ సంఘటన జిల్లా పోరాట చరిత్రలోనే ప్రధాన భూమిక వహించింది. ఆరుట్ల రామచంద్రారెడ్డి, ఆరుట్ల కమలాదేవి, రేణికుంట రామిరెడ్డి కదలనుపాక ప్రాంతములో ఉద్యమానికి ఊపిరిపోశారు. కరీంనగర్ నుంచి వచ్చిన రావి నారాయణరెడ్డి, బద్దం ఎల్లారెడ్డిలు ఉద్యమానికి దోహదపడ్డారు. కొండవీటి రాధాకృష్ణ, కొండవీటి సత్తిరెడ్డి, రామలింగారెడ్డి, మల్లు వెంకట నరసింహారెడ్డి మల్లు స్వరాజ్యం, కోదాటి నారాయణరావు తదితరులు నిరంకుశ నిజాంపాలనకు వ్యతిరేకంగా పోరాడినారు.
మహబూబ్ నగర్ జిల్లా
right|200px|thumb| నిరంకుశ నిజాం పాలనకు, దాష్టీక రజాకార్ల ఆగడాలకు వ్యతిరేకంగా మహబూబ్ నగర్ పట్టణ ఉద్యమకారులకు వేదికగా నిలిచిన తూర్పుకమాన్ మహబూబ్ నగర్ జిల్లాలో నిజాంపై తిరగబడిన ప్రధాన సంఘటన అప్పంపల్లి సంఘటన. 1947 అక్టోబరు 7న ఆత్మకూరు, అమరచింత సంస్థాన పరిధిలోని అప్పంపల్లి గ్రామంలో తెలంగాణ భారతదేశంలో విలీనం చేయాలని బెల్లం నాగన్న నాయకత్వంలో నిజాం పాలనకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమం ప్రారంభించారు. అప్పంపల్లి పరిసర గ్రామాలైన నెల్లికొండ, వడ్డేమాన్, దాసరపల్లి, లంకాల, అమరచింత తదితర గ్రామాలకు చెందిన రెండువేల ఉద్యమకారులు తెలంగాణ విమోచన కొరకు సత్యాగ్రహం చేశారు. ఈ సత్యాగ్రహాన్ని అణచివేయడానికి నిజామ్ సైనికులకు చేతకాలేదు. మహబూబ్ నగర్ నుంచి రిజర్వ్‌డ్ దళాలను రప్పించి సైనిక చర్య జరిపారు. బెల్లం నాగన్నతో పాటు పలు ప్రముఖులను అరెస్టు చేయాలని నిజాం సైనికులు నిర్ణయించిననూ ప్రజలు ప్రతిఘటించడంతో తోకముడిచారు. ఆ సాయంత్రం ఉద్యమకారులపై కాల్పులు జరపడంతో 11 మంది ఉద్యమకారులు మరణించగా, 25 మంది తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. అదే సమయంలో నెల్లికొండికి చెందిన కుక్కుల కిష్టన్న తన ఇంటిపై జాతీయ పతాకాన్ని ఎగురవేసి తన ఘనకార్యాన్ని చాటి చెప్పాడు. అప్పటి తాలుకా గిర్దావర్, పోలీస్ ఇన్స్‌పెక్టర్ ఇతన్ని అరెస్టు చేసి తీసుకువెళ్తుండగా ప్రజల ప్రతిఘటనకు భయపడి కిష్టన్నను వదిలి పారిపోయారు. మహబూబ్ నగర్ పట్టణంలో నిరంకుశ నిజాం పాలనకు వ్యతిరేకంగా తూర్పుకమాన్‌పై జాతీయజెండాను ఎగురవేయాలని స్వాతంత్ర్యసమరయోధులు సంకల్పించారు. నిజాంపోలీసుల కళ్ళుగప్పి ఉద్యమకారులు తూర్పుకమాన్‌పై జెండాను ఎగురవేసి తమపంతం నెగ్గించుకున్నారు. తూర్పుకమాన్ ఉద్యమకారులకు వేదికగా నిలిచింది. నారాయణపేట ఆర్యసమాజ్ నాయకులు, సీతారామాంజనేయ గ్రంథాలయోద్యమ నాయకులు, జడ్చర్లలో ఖండేరావు, కోడంగల్‌లో గుండుమల్ గోపాలరావు. కల్వకుర్తిలో లింగారెడ్డి, మహబూబ్ నగర్ పట్టణంలో పల్లర్ల హనుమంతరావు, అయిజలో దేశాయి నర్సింహారావు, గద్వాలలో పాగ పుల్లారెడ్డి, వనపర్తిలో శ్రీహరి తదితరులు నిజాం వ్యతిరేక ఉద్యమంలో చురుకైన పాత్ర పోషించారు.
నిజామాబాదు జిల్లా
జిల్లాలోని నీలకంఠేశ్వర ఆలయం ప్రాంగణంలో జరిగిన ఆంధ్రమహాసభ తెలంగాణ విమోచన పోరాటానికి నాందిపలికింది. నిజాం వ్యతిరేక పోరాటంలో జిల్లాలో ఇందూరు మొదట నిలిచింది. ఆర్యసమాజం స్ఫూర్తినిచ్చింది. ఇందూరులో రజాకార్లకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమం చేపట్టిన కిషన్ మోదానిని ముష్కరులు కాల్చిచంపారు. ఆయన మరణంతో ఉద్యమం తీవ్రమైంది. వందలాది తెలంగాణ విమోచన యోధులను నిజామాబాదు ఖిల్లా జైలులో బంధించి రజాకార్లను ఉసిగొల్పి నిజాం అకృత్యాలకు పాల్పడ్డాడు. ఈ ఖిల్లా వందలాది యోధుల మరణానికి మూగసాక్షిగా నిలిచింది. ఇది రాజకీయ ఖైదీలకు బొందలగడ్డ అని నిజాం ప్రకటించాడు. ఈ అణచివేతలను నిరసిస్తూ అక్కడే ఉన్న ప్రముఖ కవి దాశరథి ఓ నిజాము పిశాచమా అని గద్దించాడు. నిజామాబాదు జైలులో ఉన్నప్పుడే ప్రముఖ కవి దాశరథి కృష్ణమాచార్యులు నా తెలంగాణ కోటి రతనాల వీణ అనే గేయాన్ని ఖిల్లా జైలు గోడలపై రాశాడు. కామారెడ్డి ప్రాంతంలో రైతుల వద్ద నుంచి బలవంతంగా సేకరించిన ధాన్యాన్ని భిక్నూరు రైల్వేస్టేషన్ సమీపంలోని గిర్నీలో దాచేవారు. 1947లో సాయుధ యోధులు ధాన్యాగారంపై దాడిచేశారు. ఈ సంఘటనలో కీలకపాత్ర వహించిన కుర్రిబాల్ లింగం, వెంకటబాలయ్య తదితర ఐదుగురిని నిజామాబాదు ఖిల్లాజైలుకు పంపింవారు. తాడ్వాయి మండలానికి చెందిన రాఘవరెడ్డి ఆర్యసత్యాగ్రహంలో పాల్గొని 6 నెలలు జైలుకు వెళ్ళాడు. కామారెడ్డికి చెందిన ప్రముఖ చిత్రకారుడు ఫణిహారం రంగాచారి నిజామ్ దురాగతాలపై చిత్రాలు గీసి, ప్రదర్శించి ప్రజలలో చైతన్యం తెచ్చాడు. ఇతని చిత్రాలు ఇప్పటికీ హైదరాబాదులోని ముక్దుం భవన్‌లో ఉన్నాయి. బాన్సువాడకు చెందిన లక్క కిష్టయ్య 100 మంది యువకులతో ఆయుధాలు చేపట్టి నిరంకుశ నిజాంకు, దాష్టీక రజాకార్లకు వ్యతిరేకంగా సాయుధ ప్రదర్శనను విజయవంతంగా నిర్వహించాడు. రజాకర్ ఖాసింరజ్వీ తమ్ముడు అబ్బాస్ రజ్వీ కామారెడ్డి సర్కిల్ ఇన్‌స్పెక్టర్‌గా పనిచేసిన కాలంలో అతను పెట్టిన బాధలను అనుభవించిన వారిలో కామారెడ్డి మాజీ శాసన సభ్యులు బి.బాలయ్య ఒకరు. దేశభక్తి గీతాలు పాడినందుకు చావుదెబ్బలు తినవలసి వచ్చింది. ఎల్లారెడ్డి మండలం కళ్యాణి గ్రామంలో సుంకి కిష్టయ్య నిజామ్ వ్యతిరేక ఉద్యమాన్ని ముందుండి నడిపించాడు. 1947 గాంధీజయంతి రోజున కళ్యాణిలో జరిగిన పోరాటంలో ఏడుగురిని అరెస్టు చేసి బీదర్ జైల్లో ఉంచారు. మారుమూల పల్లె మానాల రజాకార్ల గుండెల్లో రైళ్ళు నడిపించింది. తెలంగాణ విముక్తి కోసం రజాకార్లకు వ్యతిరేకంగా తుపాకులు, మందుగుండులు స్వతంగా తయారుచేసుకున్నారు. ఆర్మూర్, కామారెడ్డి, సిర్పూర్ ప్రాంతాలకు మానాల కేంద్రంగా పనిచేసింది. బద్దం ఎల్లారెడ్డి తదుతరులు ఇక్కడే పోరాటయోధులకు గెరిల్లా శిక్షణ ఇచ్చేవారు.
వరంగల్ జిల్లా
కాకతీయులు ఏలిన గడ్డపై రజాకార్లను ఎదిరించిన వ్యక్తిగా బత్తిని మొగిలయ్య గౌడ్ చరిత్రలో నిలిచిపోయారు. స్టేట్ కాంగ్రెస్ పిలుపు మేరకు ప్రాణాలకు తెగించి ఊరూరా త్రివర్ణ పతాకాలు ఎగురవేస్తూ దేశభక్తిని చాటుతున్న సమయంలో వరంగల్ తూర్పు కోటలో బత్తిని మొగిలయ్య గౌడ్ ఆగస్టు 11, 1946న రజాకార్ల దాష్టీకాలకు గురై బలయ్యాడు. దీనితో వరంగల్లులో రజాకార్ల ఉద్యమం ఊపందుకుంది. బైరాన్‌పల్లి గ్రామంపై పడి ఊరును వల్లకాడు చేసి దొరికినవన్నీ నేలరాల్చి కౄరత్వాన్ని ప్రదర్శించిన రజాకార్లు కూటిగల్ మీద అదే ప్రతాపాన్ని చూపారు. 18 మందిని నిలబెట్టి రాక్షసంగా కాల్చిచంపారు. ఆ తర్వాత విమోచనకారులు నిజాంపై, రజాకార్లపై ఎదురుదాడులకు తిరిగారు. చాకలి ఐలమ్మ ధీరత్వం పలువురికి మార్గదర్శకం చేసింది. పోరాటయోధులు తొర్రూరులో పోలీసు క్యాంపుపై దాడిచేసి దాన్ని లేవనెత్తించారు.కడవెండి అమ్మాపూర్ (తొర్రూర్),నాంచారిమడూర్కి చెందిన అనేకమంది పోరులో పాల్గొన్నారు.
విమోచనోద్యమ కాలంలో స్పూర్తినిచ్చిన గేయాలు
నిరంకుశ నిజాం వ్యతిరేకోద్యమంలో ఎందరో కవులు, రచయితలు ప్రముఖపాత్ర వహించారు. వారు తమ కవితలు, రచనల ద్వారా ప్రజలలో జాగృతిని కల్పించడమే కాకుండా స్వయంగా ఉద్యమాలలో పాల్గొని జైలుకు వెళ్ళారు. దాశరథి లాంతి వారు కారాగారంలోనే ఉంటూ గోడలపై బొగ్గుతో నిజాం వ్యతిరేక కవితలు రాశారు, ప్రజాకవి కాళోజీ లాంటివారు స్థానిక ప్రజలకు అర్థమయ్యే విధంగా ఉర్రూతలూగించే కవితలు జనంలోకి తీసుకువెళ్ళారు. అంతగలసి తంతె మల్ల వాడి అంతులేదురా....... హింసపాపమని యెంచు దేశమున హిట్లరిత్వమింకెన్నాళ్ళు. (కాళోజి) కండకండలుగా కోసి కాకులకు వేయాలె, కాలంబు రాగానె కాటేసి తీరాలె (కాళోజి) గోల్కొండ ఖిల్లా కింద నీ ఘోరి కడతాం కొడుకా నైజాము సర్కరోడా (యాదగిరి) నా తెలంగాణ కోటి రతనాల వీణ (దాశరథి) నిజాం కూలింది కూలన్న (దాశరథి) ఈ జులుమీ జబర్ దస్తీ, వెగురదన్నీ వేయరా! (సుద్దాల హనుమంతు) అందరం కలిసి తంతే, అంతు దొరక కుందురా! (కొండేపూడి లక్ష్మీనారాయణ) రక్షణ కై ఏర్పడిన బలగమే చేసే భక్షణ చాలింక (కాళోజి)
ఉపయుక్త గ్రంథసూచి
వర్గం:తెలంగాణ విమోచనోద్యమం వర్గం:తెలంగాణ వర్గం:భారతదేశ చరిత్ర వర్గం:తెలంగాణ చరిత్ర వర్గం:ఈ వారం వ్యాసాలు
చాప్టర్-6
చాప్టర్-6 2010 లో విడుదలైన తెలుగు చిత్రం. సినిమా నటి కళ్యాణి నిర్మాతగా, ఆమె భర్త సూర్య కిరణ్ దర్శకుడిగా రూపొందిన చిత్రం. ఈ చిత్రం ఆరు కథల సమాహారం. మిడాస్ టచ్ బ్యానర్ పై కళ్యాణి, సూర్యకిరణ్ లు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు ఆర్. సూర్యకిరణ్ దర్శకత్వం వహించాడు. హరనాథ్, కళ్యాణి ప్రధాన తారాగణంగా రూపొందిన ఈ సినిమాకు పి.సి. శివన్, మోహన్ సీతారా, అర్పుధన్ లు సంగీతాన్నందించారు.
బయటి లింకులు
వర్గం:2010 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:గుండు హనుమంతరావు నటించిన సినిమాలు
సురేఖ సిక్రీ
సురేఖా సిక్రీ భారతీయ థియేటర్‌ ఆర్టిస్ట్‌, టీవీ మరియు సినీ నటి. ఆమె 1978 లో ‘కిస్సా కుర్సీకా’ సినిమా ద్వారా నటిగా సినీ రంగానికి పరిచయమై, తమాస్ (1988), మమ్మో (1995) మరియు బధాయ్ హో (2018) చిత్రాలకుగాను మూడుసార్లు జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు అందుకుంది. సురేఖ హిందీతో పాటు మలయాళ చిత్రాల్లో సహాయక నటి పాత్రల్లో నటించింది.
జననం, విద్యాభాస్యం
సురేఖా సిక్రీ 19 ఏప్రిల్ 1945న న్యూ ఢిల్లీలో జన్మించింది. ఆమె 1971లో నేషనల్ స్కూల్ అఫ్ డ్రామా నుండి పీజీ పూర్తి చేసి, పలు నాటకాల్లో నటించింది. సురేఖా సిక్రీ కి హిందీ థియేటర్ కోసం చేసిన కృషికి గాను 1989 లో సంగీత నాటక్ అకాడమీ అవార్డుతో కేంద్ర ప్రభుత్వం సత్కరించింది.
మరణం
సురేఖ సిక్రీ కొన్నాళ్లుగా అనారోగ్య సమ‌స్య‌ల‌తో బాధపడుతూ 16 జులై 2021న గుండెపోటుతో ముంబైలో మరణించింది.
మూలాలు
వర్గం:1945 జననాలు వర్గం:టెలివిజన్ నటీమణులు
పి. కక్కన్
'''పి. కక్కన్''' ( 1908 జూన్ 18 - 1981 డిసెంబరు 23) లేదా కక్కంజీ అని ప్రేమగా పిలువబడే ఒక భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. అతను భారత రాజ్యాంగ సభలో సభ్యుడిగా, పార్లమెంటు సభ్యుడిగా, తమిళనాడు కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా, 1957,1967 మధ్య కాలంలో పూర్వపు మద్రాస్ రాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వాలలో వివిధ మంత్రి పదవులలో పనిచేశాడు.
ప్రారంభ జీవితం
కక్కన్ 1908 జూన్ 18న మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ లోని మదురై జిల్లా మేలూర్ తాలూకాలోని తుంపైపట్టి అనే గ్రామంలో తమిళ పరైయర్ కుటుంబంలో జన్మించాడు. అతని తండ్రి పూసరి కక్కన్ గ్రామ మందిరంలో పూజారిగా వుండేవాడు.
కుటుంబం
అతని భార్య స్వర్ణం పార్వతి కక్కన్ చాలా సరళమైన వ్యక్తి. ఆమె మదురైలో పాఠశాల ఉపాధ్యాయురాలిగా పనిచేసింది. ఆమె గొప్ప సహచరురాలు, అతని సూత్రాలకు మద్దతుదారు.
భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం
కక్కన్ తన జీవితంలో తొలి దశ నుండి స్వాతంత్ర్య ోద్యమానికి ఆకర్షితుడయ్యాడు. పాఠశాలలో ఉన్నప్పుడు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్లో చేరాడు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 1939లో ఆలయ ప్రవేశ ఆథరైజేషన్, నష్టపరిహారం చట్టాన్ని తీసుకువచ్చినప్పుడు పరైయర్, షానర్లు దేవాలయాలలోకి ప్రవేశించడంపై ఉన్న ఆంక్షలను తొలగించినప్పుడు, మదురైలో ఆలయ ప్రవేశానికి కక్కన్ నాయకత్వం వహించాడు. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం లో కూడా పాల్గొని అలీపూర్ జైలు కు పంపారు. 1946లో రాజ్యాంగ సభకు ఎన్నికయ్యారు. 1946 నుండి 1950 వరకు సేవలందించారు.
చేసిన కృషి
మంత్రిగా కక్కన్ సాధించిన కొన్ని విజయాలు మెట్టూరు, వైగై జలాశయాల నిర్మాణం, షెడ్యూల్డ్ కులాల అభ్యున్నతి, సంక్షేమం కోసం హరిజన సేవా సంఘం ఏర్పాటు. వ్యవసాయ శాఖ మంత్రిగా మద్రాసు రాష్ట్రంలో రెండు వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయాలను స్థాపించాడు. 1999లో భారత ప్రభుత్వం దేశానికి ఆయన చేసిన సేవలను స్మరించుకుంటూ తపాలా బిళ్లను విడుదల చేసింది.
మూలాలు
వర్గం:1వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:1981 మరణాలు వర్గం:1908 జననాలు వర్గం:తమిళనాడు స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
కన్నడ సాహిత్యం
దక్షిణ భారత భాషల్లో తమిళము తర్వాత ప్రాచీనమైన లిఖిత సాహిత్యం లభ్యమౌతున్న భాష కన్నడం. తెనుగున 11వ శతాబ్దమున గ్రంథ రచనకాగా కన్నడమున 9వ శతాబ్దమునే ప్రారంభమయ్యింది.నృపంతుడనే రాజు కవిరాజ మార్గము అను వ్యాకరణ గ్రంథాన్ని ఈ కాలమునే వ్రాశారు. ప్రయోగశరణం వ్యాకరణం అను నానుడి ప్రకారము కన్నడ భాషయు ఈగ్రంధరచనకు పూర్వమే వెలసియుండవచ్చునని ఊహించిరి. కన్నడమున ప్రాచీన మైన శాసనములలో హల్మడి శాసనము (సా.శ.700) శ్రావణబెళగొళశాసనము (సా.శ.700) వీనిని పరిశీలించిన కన్నడనుడియొక్క స్వరూపమును దాని స్వభావము కొంత తెలియనగును.అప్పటి భాషను హళెగన్నడమని (ప్రాత కన్నడము) చెప్పెదరు. తమిళమునకు కొంత సన్నిహితముగా నుండును. నృపంతుడు తన కవిరాజ మార్గము న పూర్వ కన్నడ కవులను కొందరిని పేర్కొనెను. శ్రీవిజయ, కవీశ్వర, పండిత, చంద్ర, లోకపాల, మొదలైనవారు కన్నడమున గ్రంథములు వ్రాసి ఉండవచ్చును.
కాలచక్రం (1967 సినిమా)
కాలచక్రం 1967లో విడుదలైన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. 1965లో విడుదలైన పణం పడైతవన్ అనే తమిళ సినిమా దీనికి మాతృక. టి.ఆర్.రామన్న దర్శకత్వంలో వెలువడిన ఈ సినిమాలో ఎం.జి.రామచంద్రన్, షావుకారు జానకి, కె.ఆర్.విజయ నటించారు.
పాటలు
ఈ చిత్రంలోని పాటలన్నింటిని అనిసెట్టి రచించగా, ఎం.ఎస్.విశ్వనాథం, వేలూరి కృష్ణమూర్తి బాణీలు సమకూర్చారు.
కన్నడ సాహిత్యం
పంపయుగము
తొలుత పంప కవి (సా.శ.941) ఆంధ్రదేశమైన వేగిదేశమున నుండినవాడు. జైనమతావలంబియై కన్నడదేశమున దానికిగల వ్యాప్తిని చూచి ఆదేశానికి వచ్చెను. జైన మతము తమ తీర్ధంకురుల జీవితచరిత్రలను పురాణములుగా రచించియున్నారు. పంపని ఆది పురాణము న మొదటి తీర్ధంకరుడైన వృషభ నాధుడు చరిత్ర వర్ణింపబడింది. ఈతని విక్రమార్జున విజయము (పంపభారతము) మహా భారతము కదను నిరూపించును. ఈజైనకవులలో పంప, పొన్న, రన్న, నేమిచంద్ర, జన్న, రత్నాకరసిద్ధ మొదలైనవారు ప్రసిద్ధిచెందిరి.జైనులలో రామాయణ భారతములను శ్రీకృష్ణుని కథయూ ఉంది.కాని మనలో ప్రచారమున్న కథలకును జైనమతస్థులలో వాడుకనుండు కథలకు వ్యత్యాసము ఉంది.వీరి రామాయణమున రావణుని సంహరించువాడు రాముడుకాదు లక్ష్మణుడు.పంపకవి తనకు ఆశ్రయదాతయైన వేగిదేశాధీశుడు అరికేసరి సచ్చరిత్రను మెచ్చికొని ఆతనిని అర్జునినితో పోల్చి గ్రంథమును వ్రాసెను. అందులకే దానికి విక్రమార్జున విజయమని పేరు. ద్రౌపది పంచ భర్తృకకాక అర్జుని ఏకైక భార్య.కృష్ణునికి వ్యాసభారతమున గల ప్రాధాన్యమిచటలేదు.
ఈకాలముననే నాగవర్మ చంధోంబుధి కావ్యాలోకన కాదంబరి అను గ్రంథములను వ్రాసెను.12 వ శతాబ్దము ఆదిభాగమున నాగచంద్రుడను కవి రామచంద్రచరిత పురాణము మల్లినాధ పురాణము అను రెండు గొప్ప కావ్యములను వ్రాసెను. ఈతనికి అభినవపంప అని బిరుదు.ఇతడు జైన రామాయణము వ్రాసెను.
ఆకాలమందలి సాహిత్యము రాజాస్థానములలో ఉండెను.సామాన్యజనులకై కవులు సాహిత్యమును సృష్టించలేదు. సంస్కృతగ్రంధములే వీరికి మూలములు. వానియొక్క అనువాదములే ఎక్కువగా బయలుదేరెను.కేవలము సంస్కృతములోని దీర్ఘసమాసములకు కన్నడ ప్రత్యయములను చేర్చి వృత్తములను వ్రాయుచుండిరి.
స్వతంత్ర యుగము
12 వ శతాబ్దము కన్నడసాహిత్యచరిత్రలో స్వతంత్ర యుగమని చెప్పవచ్చును.సుమరు సా.శ.1190 ప్రాంతమునకు ప్రసిద్ధికి వచ్చిన బసవడు కన్నడ సాహిత్యమునకు ఒక నూతనమార్గమును చూపించెను.వేమన పద్యములలో వలె ఇవి సూటిగా ప్రచారమును దృష్టియందుంచుకొని చెప్పబడినవి. వీనిని కర్ణాటకమున బసవణ్ణన వచనగళు అని చెప్పెదరు. వీనిని సామాన్యులకు అర్ధమగునట్లు రచించెను. కన్నడమున దేశీకవితకు ఈతడు మార్గదర్శి.దీర్ఘసమాసములతో కూడిన సంస్కృత తత్సమ పదములుండవు. బసవనునికి సమకాలీకులైన అల్లమప్రభు, సిద్ధరామ, మడివాళ మాచయ్య, అంబిగర చౌడయ్య మొదలైనవారు బసవని వచనలను పోలి రచించెరు. స్తీలు కూడా కొదరిట్టిరచనలను రచించెను. అక్క మహాదేవి పేర్కొనదగినది.
వీరశైవ మతము వ్యాప్తికి తెచ్చినవారలలో హంపీ వాస్తవ్యుడైన హరిహరకవి ముఖ్యుడు. ఈతడు గిరిజా కళ్యాణము అను కావ్యమును వ్రాసెను. ఈతడు రగళచంధస్సున శివశరణుల కథలను వ్రాసెను. ఈతని తరువాత చామరస, భీమకవి, విరూపాఖ పండిత మొదలగు వీరశైవకవులు ఉదయించిరి. చామరసకవి ప్రభులింగ లీలలు ను, భీమకవి బసవపురాణమును వ్రాసెను.మన పాల్కూరికి సోమనాధుడు వ్రాసిన బసవపురాణమును చూచి తను వ్రాసినట్లు చీమకవి చెప్పుకునాడట.
బ్రాహ్మణమతసంబందులైన కవులును గ్రంథములును చాలా తక్కువ.చరిత్రాత్మక కథాగ్రంధములు కాని మిశ్రమ కథారూపములు కాని ఆంధ్రవాజ్మయమువలె కర్ణాటక వాజ్మయమున ఈకాలమున కానిపించవు. అనంతరము బ్రాహ్మణ ధర్మమునకు సంబంధించిన వైదిక దహ్ర్మములను ప్రతిపాందించునట్టి కొన్ని సంస్కృత గ్రంథములు భాషాంతరీకరింపబడుటచే ఈకొరత దీరెను. నిత్యాత్మకశుక యోగి భాగవతమును అనువదించెను.లక్ష్మీశుడు జైమిని భారతమును వార్ధక షట్పదిలో రచించెను. ఈతని రచన మనోహరమైనది.
సుమారు సా.శ.1557 ప్రాంతమున గ్రంథ రచన కావించిన రత్నాకరవర్ని పేర్కొనదగినవాడు.ఈతని గ్రంథములలో భారతదేశ వైభవము ప్రసిద్ధి చెందినది.ఇదియొక జైనతీర్ధంకర చరిత్రను కావ్యము. నవరస భరితమై తత్వజ్ఞానభూయిష్ఠమై యొప్పించింది.
16వ శతాబ్దము వేళకు కన్నడనాడున కొందరు హరిదాసు లుద్భవించి పాటలధోరణిలో రచనలను ప్రారంభించిరి.వీరు విష్ణుని గూర్చి రచించెరి.వీరిలో పురంధరదాసు కనకదాసు విఅజయదాసులు ముఖ్యులు. ఈదాసులు ప్రజలకు వైరాగ్యమును బొధించి వారిని సన్యాసులుగా జేసిరని ఒక ఉపవాదము ఉంది.కాని అది సరికాదు.వీరు ఇహజీవనమును తిరస్కరించలేదు. కాని చార్వాకసిద్ధాంతమువలె ఇహలోకజీవనమే పరమావధిగా చెడిపోకూడదని బోధించిరి.
చిక్కదేవరాయని కాలము (1673-1704)
విజయనగర సామ్రాజ్యము నాశనమైన పిమ్మట కన్నడనాడునందు చిన్నచిన్న పాళెగాళ్ళ రాజ్యములు స్థాపితమగుటతో సాహిత్యరచనయు కుంటుపడెను.అనంతరము మైసూరు రాజుల కాలమున నిది మరల తలయెత్తసాగెను. వైష్ణవమత ప్రాబల్యముకూడ సాహిత్యాభివృద్ధికి కారణమైనదని చెప్పవచ్చును.
చిక్కదేవరాయలు, శ్రీ కృష్ణదేవరాయలు వలె స్వయముగ కవియు, కవిపోషకుడును నై కన్నడ సాహిత్యాభివృధికి చేయూత నిచ్చెను. తిరుమలార్య, సింగరార్య, చిక్కుపాధ్యాయ అను కవులును హోన్నమ్మయును కవయిత్రియును ఈతని ఆశ్రయమున గ్రంథములను రచించెరి. చిక్కదేవరాయలు స్వయముగ జయదేవుడు గీతాగోవిందము అనుసరించి గీతాగోపాల మను చిక్కదేవరాయబిన్నపం అను గ్రంథమును వ్రాసెను. లక్ష్మీపతి అను నామాంతముగల చిక్కుపాధ్యాయ డనేక గ్తంధములను వ్రాసెను.
శ్రీ కృష్ణదేవరాయలు వలె నీ చిక్కదేవరాయలును వైష్ణవమతోద్ధరణకై గ్రంథములు వ్రాయించెను. ఈతనికాలముననే ప్రప్రథమముగా కన్నడభాషయందు నాటకరచన గావించబడెను.సింగనార్యుడనుకవి శ్రీ హర్షుని రత్నావళిననుసరించి మిత్రవిందా గోవిందా అను నాటకమును రచించెను.యక్ష గానం లను కూడా ఈ కాలముననె వాడుకలోనికి వచ్చెను. అప్పటినుండి యక్షగానములు కన్నద దేశమునందు వ్యాప్తిచెందెను.
సింగనార్యుని శిష్యురాలైన హొన్నమ్మ అను కవయిత్రి తొలుత చిక్కదేవరాయని అంతఃపురమున నూడిగయు సేయుచు కవనశక్తిని ప్రదర్సించుచుండెనట.రాజు ఆమె కళాశక్తిని గుర్తించి గ్రంథమును వ్రాయించెనట.అతని ప్రేరణపై హదిబదియధర్మ అను పుస్తకమును వ్రాసెను. ఇందులో ఈమె పతివ్రతా ధర్మములుగల సన్నివేశములను చక్కగా చిత్రించెనట.
ఆంధ్ర శబ్ద చింతామణిని నన్నయభట్టు సంస్కృత భాషలో రచయించినట్లు కన్నడవ్యాకరణమును భట్టాకళంకుడు అను కవి శబ్దానుశాసన అను పేరిట సంస్కృతభాషలో వ్రాసెను. ఈకాలముననే కన్నడనాడులో జనప్రియుడైన మహాలింగ రంగడు (రంగనాధుడు) అనుభావామృతము అను గ్రంథమును భామినీ షట్పదులలో వ్రాసెను.
ఈచిక్కదేవరాయుని దండనాధుడైన కళలె వీరరాజు కన్నడ ఆంధ్ర భాషలలో గ్ర్మధరచన గావించెను. కన్నడమున వైద్యసంహితాసారార్ణవ,  వీరోరాజోక్తివిలాస అన్య్ వైద్యగ్రంధములను తెనుగున వచన భారతమును వ్రాసెను. వీరరాజపుత్రుడు నంజరాజుగూడ కన్నడమున తెనుగున గ్రంథములు వ్రాసెను.
శ్రీ చామరాజ ఒడయర్ కాలమున అనేక సంస్కృత నాటకములు కన్నడమున భాషాంతరీకరింపబడెను. అభినవకాళిదాస బిరుదాంకితుడైన శ్రీబసవప్పశాస్త్రి గారు శాకుంతలం మొదలైన నాటకములను దమయంతీ స్వయంవర కావ్యమును రచించెను. ఈతనిని ఆంధ్రవాజ్మయమున కీ.శే. వేదం వేంకటరాయశాస్త్రి గారితో పోల్చవచ్చును.
ఆంధ్రదేశమున వేమన పద్యాలవలె కన్నడనాడున అతి బాహుళ్యముగా ప్రజాభిమానమును చూరగొన్న వైరాగ్యకవి సర్వజ్ఞడు.
20 వ శతాబ్దము
20 వ శతాబ్దమున ఆధునిక కన్నడరచన ప్రారంభమాయెను. ప్రాచీన సాహిత్యములందు సంస్కృతప్రభావమును చూచితిమేనీ నేటి కన్నడ సాహిత్యమున ఆంగ్ల ప్రభావమును పాశ్చాత్యపోకడలు చూడవచ్చును. జీవితచరిత్రలు, నవలలు, కథలు, ప్రహసనములు, భావగీతికలు మొదలైన వ్రాయుట అవలంబించిరి.ఆధునిక కవులలోను రచయితలలోను టి.పి కైలాసం, బి.యం.శ్రీకంఠయ్య, కె.వి.పుట్టప్ప, డి.వి.గుండప్ప, ముగళి, వి.సీతారమయ్య, శివరామకారాంత, దేవుడు నరసింహ శాస్త్రి, అ.న. కృష్ణరాయ, త.రా.సుబ్బరామ, కె.ఎస్.నిసార్ అహ్మద్, కె.వి.అయ్యర్ మొదలైనవారు పేర్కొనదగినివారు.
మూలములు
వర్గం:భారతీయ సాహిత్యం వర్గం:కన్నడ భాష
సుశ్రీ దివ్యదర్శిని
సుశ్రీ దివ్యదర్శిని ప్రధాన్ (జననం 1997 సెప్టెంబరు 8 ) ఒడిశా, వెలాసిటీ తరపున ఆడుతున్న ఒక భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారిణి. ఆమె రైట్ ఆర్మ్ ఆఫ్ బ్రేక్ బౌలర్, లోయర్-ఆర్డర్ బ్యాటర్. ఆమె అండర్-23 మహిళల ఛాలెంజర్ ట్రోఫీలో ఇండియా గ్రీన్ జట్టుకు సారథ్యం వహించింది. ఇందులో ఇండియా గ్రీన్ జట్టు టోర్నమెంట్‌లో ఫైనల్ మ్యాచ్‌కు చేరుకుంది.
జీవితం తొలి దశలో
సుశ్రీ దివ్యదర్శిని ప్రధాన్ 1997 అక్టోబర్ 8న ఒడిశాలోని ధెంకెనాల్‌లో జన్మించింది. ఆమె ఏడేళ్ల వయసులో తాను నివసిస్తున్న కాలనీలో సరదాగా క్రికెట్ ఆడడం ప్రారంభించింది.
ఆమెకు 15 ఏళ్లు వచ్చినప్పుడు, ఆమె క్లబ్ కోచ్ ఖిరోద్ బెహెరా ఆధ్వర్యంలో శిక్షణ ప్రారంభించింది, అతను 2021 నాటికి ఆమెకు కోచ్‌గా కొనసాగుతున్నాడు. ప్రధాన్ గ్రూప్ జోనల్ టోర్నమెంట్లలో ఆమె సొంత రాష్ట్రం ఒడిశాకు ప్రాతినిధ్యం వహించడం ప్రారంభించింది. క్రికెట్‌తో పాటు, పాపులర్ సినిమా చూడటం, నటించడం ఆమెకు ఇష్టమైన హాబీ. ఆమె క్రికెట్ ఆధారిత తమిళ చిత్రం 'కనా'లో కూడా నటించింది.
కెరీర్
సుశ్రీ దివ్యదర్శిని 2012 నుంచి తన సొంత రాష్ట్రం ఒడిశాకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తోంది. ఆమె ఇప్పుడు పరిమిత ఓవర్ల క్రికెట్ టోర్నమెంట్‌లలో ఒడిశా మహిళల U23 జట్టుకు కూడా కెప్టెన్‌గా వ్యవహరిస్తోంది.
2011/12, 2012/13 సీజన్లలో ఒడిశా అండర్-19 కోసం ఆడిన తర్వాత, ఆమె 2012లో అస్సాంతో  ప్రత్యర్థి జట్టులో ఆడేందుకు పూర్తి అరంగేట్రం చేసింది, అందులో ఆమె 9 పరుగులు చేసి ఒక వికెట్ తీసింది. దివ్యదర్శిని ఒడిషా జట్టులో సాధారణ సభ్యురాలిగా కొనసాగింది. 2014లో భారతదేశం A తరపున ఆడటం ప్రారంభించింది. ఆమె అత్యుత్తమ బౌలింగ్ 5/43 మార్చి 2020లో హర్యానాపై వచ్చింది. ఆమె ఈస్ట్ జోన్, ఇండియా గ్రీన్ కోసం కూడా ఆడింది.
ఆమె 2019లో ACC మహిళల ఎమర్జింగ్ టీమ్స్ ఆసియా కప్‌లో భారతదేశం తరపున ఆడింది దివ్య దర్శిని 2019 మహిళల T20 ఛాలెంజ్‌కు ముందు వెలాసిటీ స్క్వాడ్‌లో భాగంగా ఎంపిక చేయబడింది. వెస్టిండీస్ బ్యాటర్ స్టాఫానీ టేలర్‌ను అవుట్ చేస్తూ ఒక మ్యాచ్ ఆడింది. ఆమె 2020 పోటీ కోసం వెలాసిటీ స్క్వాడ్‌లో ఉంచబడింది. తర్వాత ఆమె మళ్లీ ఒక గేమ్‌లో కనిపించింది.
బాహ్య లింకులు
వర్గం:భారతీయ మహిళా క్రికెట్ క్రీడాకారులు వర్గం:ఒడిశా మహిళా క్రీడాకారులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1997 జననాలు
వంకాయల
వంకాయల (Vankayala) (ఇంటిపేరు)
వంకాయల (Vankayala) తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. వంకాయ అనే కూరగాయ పేరుతో ఇంటి పేరు.
ఢిల్లీ సుల్తానేట్
కుతుబుద్దీన్ ఐబక్, ఒక బానిస, ఇతడు ముహమ్మద్ ఘోరీ యొక్క బానిస, ఇతడు బానిస వంశానికి చెందిన మొదటి సుల్తాన్. ఇతడి కాలంలో ఉత్తరభారతదేశం వీరి వశంలో ఉండేది. ఆ తరువాత ఖిల్జీ వంశం పరిపాలించింది. వీరికాలంలో పరిపాలన మధ్యభారతదేశం వరకూ వ్యాప్తి చెందింది. ఈ రెండు సల్తనత్ లు భారతధేశ ఉపఖండానికి కేంద్రీకృతం చేయడంలో విఫలమయ్యింది. కానీ మంగోల్ సామ్రాజ్యం విస్తరించకుండా అడ్డుపడడంలో సఫలీకృతం అయినది.
మమ్లకు(బానిస)
ఐబాకు మరణించిన తరువాత అరాం షా 1210 లో అధికారాన్ని చేపట్టాడు. కాని ఆయనను 1211 లో షామ్సు ఉదు-దిను ఇల్టుట్మిషు హత్య చేశాడు. ఇల్తుట్మిషు శక్తి ప్రమాదకరమైనది. గతంలో కుతుబు అలు-దిను ఐబాకు మద్దతుదారులుగా ఉన్న అనేక మంది ముస్లిం అమీర్లు (ప్రభువులు) ఆయన అధికారాన్ని సవాలు చేశారు. వరుస విజయాలు, వ్యతిరేకత క్రూరమైన మరణశిక్షల తరువాత, ఇల్టుట్మిషు ఆయన శక్తిని పదిలం చేసుకున్నాడు. ఆయన పాలనను కుబాచా వంటి అనేకమంది సవాలు చేశారు. ఇది వరుస యుద్ధాలకు దారితీసింది. ఇల్టుమిషు ముస్లిం పాలకులతో పోటీలో ముల్తాను, బెంగాలు మీద విజయం సాధించాడు. అలాగే హిందూ పాలకులు రణతంబోరు, సివాలికులను జయించాడు. ఆయన ముజు అడు-దిను ముహమ్మదు ఘోరి వారసుడిగా తన హక్కులను నొక్కిచెప్పిన తాజు అలు-దిను యిల్డిజు మీద దాడి చేసి, ఓడించి ఉరితీశాడు. ఇల్టుట్మిషు పాలన 1236 వరకు కొనసాగింది. ఆయన మరణం తరువాత ఢిల్లీ సుల్తానేటు పాలకులు శక్తిహీనులయ్యారు. ఫలితంగా ఢిల్లీ సుల్తానేటులో ముస్లిం ప్రభువులతో వివాదాలు, హత్యలు, స్వల్పకాలిక పదవీకాలాలు సంభవించాయి. గియాసు ఉదు-దిను బాల్బను అధికారంలోకి వచ్చి 1266 నుండి 1287 వరకు పాలించే వరకు అధికారం రుక్ను ఉదు-దిను ఫిరుజు నుండి రజియా సుల్తానాకు తరువాత ఇతరులకు మారింది. జలాలు ఉదు-దిన్ ఫిరుజు ఖల్జీని సైన్యం కమాండరును నియమించారు. ఖిల్జీ కైకాబాదును హత్య చేసి అధికారాన్ని చేపట్టాడు. తద్వారా మమ్లుకు రాజవంశం ముగింపుకు వచ్చి ఖిల్జీ రాజవంశం ప్రారంభమైంది.
కుతుబు అలు-దిను ఐబాకు కుతుబు మినారు. ఇప్పుడు యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశమైన క్వవతు-ఉలు-ఇస్లాం (మైటు ఆఫ్ ఇస్లాం) మసీదు నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించింది. కుతుబు మినారు కాంప్లెక్సు లేదా కుతుబు కాంప్లెక్సు 14 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో ఇల్టుట్మిషు చేత విస్తరించబడింది. తరువాత అలా ఉదు-దిను ఖల్జీ (ఖల్జీ రాజవంశం రెండవ పాలకుడు) చేత విస్తరించబడింది. మామ్లుకు రాజవంశం సమయంలో పశ్చిమ ఆసియా మంగోలుయోధుల ముట్టడిలోకి వచ్చినందున, ఆఫ్ఘనిస్తాను, పర్షియా నుండి చాలామంది ప్రభువులు వలస వచ్చి భారతదేశంలో స్థిరపడ్డారు.
ఖిల్జీలు
ఖల్జీ రాజవంశం తుర్కో-ఆఫ్ఘను వారసత్వానికి చెందినది. వారు మొదట తుర్కికు మూలానికి చెందినవారు. భారతదేశంలో ఢిల్లీకి వెళ్లడానికి ముందు వారు ప్రస్తుత ఆఫ్ఘనిస్తానులో స్థిరపడ్డారు. "ఖల్జీ" అనే పేరు ఖలాత్-ఎ ఖల్జీ (గిల్జీ కోట) అని పిలువబడే ఆఫ్ఘను గ్రామం లేదా పట్టణాన్ని సూచిస్తుంది. స్థానిక ఆఫ్ఘన్లతో వారి వివాహసంబంధాలు ఆఫ్ఘను అలవాట్లు, ఆచారాల కారణంగా ఇతరులు వీరిని ఆఫ్ఘన్లుగా భావించారు. దీని ఫలితంగా రాజవంశాన్ని తుర్కో-ఆఫ్ఘను అని అంటారు. అల్లావుద్దీను ఖల్జీ భార్య, షిహాబుద్దీను ఒమరు తల్లి జాత్యపాలి (రామచంద్ర కుమార్తె (దేవగిరి)) ద్వారా ఈ రాజవంశం భారతీయ వంశపారంపర్యంగా ఉంది.
అలా ఉదు-దిను కారా ప్రొవిన్సు గవర్నరుగా తన వృత్తిని ప్రారంభించాడు. అక్కడ నుండి మాల్వా (1292), దేవగిరి (1294) మీద రెండు దాడులు చేశాడు. ఆయన అధికారంలోకి వచ్చిన తరువాత ఆయన ఈ భూములతో పాటు ఇతర దక్షిణ భారత రాజ్యాలను స్వాధీనం చేసుకుని తిరిగి మాల్వాకు వచ్చాడు. ఆయన గుజరాతు, రణతంబోరు, చిత్తోరు మాల్వాలను జయించాడు. అయినప్పటికీ మంగోలు దాడులు, వాయువ్య దిశ నుండి దోపిడీలు దాడుల కారణంగా ఈ విజయాలు తగ్గించబడ్డాయి. తరువాత మంగోలులు దోపిడీ ఉపసంహరించుకుని ఢిల్లీ సుల్తానేటు వాయువ్య భాగాల మీద దాడి చేయడం మానేశారు.
మంగోలులు ఉపసంహరించుకున్న తరువాత అలాదు-దిను ఖల్జీ మాలికు కాఫూరు ఖుస్రో ఖాను వంటి సైనికాధికారుల సహాయంతో ఢిల్లీ సుల్తానేటును దక్షిణ భారతదేశానికి విస్తరించడం కొనసాగించారు. వారు యుద్ధాలలో ఓడించిన వారి నుండి కొల్లగొట్టి (అన్వాటను) సంపదనుసేకరించారు. ఆయన కమాండర్లు యుద్ధ దోపిడీలను సేకరించి ఖనిమా (అరబిక్: الْغَنيمَة, యుద్ధం మీద పన్ను) చెల్లించారు. ఇది ఖిల్జీ పాలనను బలోపేతం చేయడానికి సహాయపడింది. యుద్ధం తరువాత దోపిడీ చేసిన వాటిలో ప్రసిద్ధ కో-ఇ-నూరు డైమండు ఉన్న వరంగలు దోపిడి కూడా ఉంది.
అల్లావుద్దీను హింసాత్మక పాలన సాగించినట్లు చరిత్రకారులు భావిస్తున్నారు. అలా ఉదు-దిను తన శక్తికి ముప్పు ఉందని భావించిన వారిని ఎవరినైనా వారి కుటుంబంలోని మహిళలు, పిల్లలతో పాటు హతమార్చాడు.. 1298 లో ఇస్లాం మతంలోకి మారిన ఢిల్లీ సమీపంలో 15,000 - 30,000 మంది ప్రజలను తిరుగుబాటు చేస్తారన్న భయంతో ఒకే రోజులో హతమార్చాడు. ఆయన యుద్ధంలో ఓడించిన రాజ్యాల మీద క్రూరత్వం ప్రదర్శినదానికి కూడా పేరుగాంచాడు.
1316 లో అలా ఉదు-దిను మరణించిన తరువాత భారతదేశంలో హిందూ కుటుంబంలో పుట్టి ఇస్లాం మతంలోకి మారిన నపుంసకుడైన ఆయన సైనికాధికారి మాలికు కాఫూరు అధికారాన్ని చేపట్టడానికి ప్రయత్నించారు. తరువాత ఆయనకు పర్షియా, టర్కీ ప్రభువుల మద్దతు లేని కారణంగా చంపబడ్డాడు.
అలా ఉదు-దిను- ఖిల్జీ 18 సంవత్సరాల కుమారుడు " క్తుబుద్దీను ముబారకు షాహు ఖిల్జీ " నాలుగు సంవత్సరాల కాలం పాలించిన తరువాత అల్లవుద్దీను ఖిల్జీ సైనికాధికారి ఖుష్రొఖాను చేత చంపబడ్డాడు. ఖుష్రొఖాను ఘాజి మాలికు (గియాతు అల్-దిను తుగ్లకు) చేతిలో చంపబడడంతో ఖుష్రొఖాను పాలన కొన్ని నెలలలో ముగింపుకు వచ్చింది. తరువాత 1320 లో ఖిల్జీ రాజవంశం ముగింపుకు వచ్చి తుగ్లకు రాజవంశం ప్రారంభం అయింది.
మొఘలుల దండయాత్ర - ఢిల్లీ సల్తనత్ అంతం
1526 సం.లో మొఘలుల దండయాత్రతో ఈ ఢిల్లీ సల్తనత్ అంతమయినది. బాబర్ ఆక్రమణతో ఢిల్లీ సల్తనత్ పతనము, మొఘల్ సామ్రాజ్య ప్రారంభం జరిగింది.
పాదపీఠికలు
వర్గం:భారతదేశంలో ఇస్లాం వర్గం:ఢిల్లీ సుల్తానులు వర్గం:Turkic dynasties వర్గం:Empires and kingdoms of India
గాజుల మల్లాపురం
గాజుల మల్లాపురం, అనంతపురం జిల్లా, విడపనకల్లు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:విడపనకల్లు మండలంలోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
గండ్ర జ్యోతి
రాజకీయ జీవితం
గండ్ర జ్యోతి రాజకీయ నేపథ్యమున్న కుటుంబం నుండి రాజకీయాల్లోకి వచ్చింది. ఆమె భర్త గండ్ర వెంకట రమణారెడ్డి భూపాలపల్లి నియోజకవర్గం ఎమ్మెల్యేగా ఉన్నాడు. ఆమె 2004 నుంచి 2018 వరకు తన భర్తతో పాటు కాంగ్రెస్ పార్టీలో కొనసాగింది. జ్యోతి 2019లో కాంగ్రెస్ పార్టీని వీడి తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీలో చేరింది. ఆమె2019లో జరిగిన జిల్లా పరిషత్ ఎన్నికల్లో శాయంపేట మండలం నుంచి జడ్పీటీసీగా పోటీ చేసి గెలిచి వరంగల్‌ గ్రామీణ జిల్లా పరిషత్ చైర్‌పర్సన్‌గా ఎన్నికైంది.
గండ్ర జ్యోతి 26 జనవరి 2022న జయశంకర్ భూపాలపల్లి జిల్లా టీఆర్ఎస్ పార్టీ అధ్యక్షురాలిగా నియమితురాలైంది.
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1970 జననాలు వర్గం:వరంగల్లు గ్రామీణ జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:వరంగల్లు గ్రామీణ జిల్లా రాజకీయ నాయకులు వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి రాజకీయ నాయకులు
మాలాపురం
మాలాపురం, అనంతపురం జిల్లా, విడపనకల్లు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన విదపనకల్ నుండి 3 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన గుంతకల్లు నుండి 33 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 199 ఇళ్లతో, 1094 జనాభాతో 1381 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 471, ఆడవారి సంఖ్య 623. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 231 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 14. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 594714 .పిన్ కోడ్: 515871.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉంది. బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లుసమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల విడపనకల్లోను ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఉరవకొండలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు  అనంతపురంలోను, పాలీటెక్నిక్ బళ్ళారిలోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
మాలాపురంలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 7 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
మాలాపురంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
మాలాపురంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
మాలాపురంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వేరుశనగ, శనగ, కంది
చంద్రమౌళి
చంద్రమౌళి అనగా శివుడు
పోలిశెట్టి సత్తిరాజు
1939 లో తాపేశ్వరం కాజాను తయారుచేసి, దానికి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ వ్యాప్తంగా ఖ్యాతి సంపాదించి పెట్టిన ప్రముఖుడు  పోలిశెట్టి సత్తిరాజు. ఆయన తూర్పు గోదావరి జిల్లా, కె. గంగవరం మండలంలోని బ్రహ్మపురి గ్రామానికి చెందినవారు. అక్కడనుంచి ఉపాధి నిమిత్తం తాపేశ్వరం వలస వచ్చి మండపేటలో మొదట మిఠాయి రామస్వామి అనే వ్యాపారి వద్ద పనిచేసేవాడు. ఇక్కడే పిండి వంటకాలు తయారు చేయడం నేర్చుకున్నాడు. కొంతకాలానికి రామస్వామి అనారోగ్యకారణంతో వ్యాపారం మానేయగా సత్తిరాజు తాపేశ్వరంలో చిన్న హోటల్‌ నెలకొల్పాడు.
thumb|right|300px|తాపేశ్వరం ప్రసిద్ధ కాజాల దుకాణం శ్రీ భక్తాంజనేయ స్వీట్స్
ఆ హోటల్లో తాను నేర్చుకున్న కొన్ని రకాల మిఠాయిలు తయారుచేసి అమ్మేవాడు. దాంతోపాటు వివాహది శుభకార్యాలకు పిండివంటలు తయారు చేసి అందించేవాడు. ఆయన వంటలు వండేటప్పుడు రకరకాల ప్రయోగాలు చేసేవారు. ఆయన మైదాపిండితో మడతలుపెట్టి కాజాలను కొత్తరూపంలో తయారుచేసి, పంచదారపాకం పట్టి అమ్మగా వాటి కమ్మదనం, రుచి కారణంగా అతి తక్కువకాలంలోనే ప్రాచుర్యములోకి వచ్చి తాపేశ్వరం కాజాగా ఖ్యాతి సంపాదించింది.ఇలా వ్యాపారం అభివృద్ధి చెందటంతో 1970 తరువాత హోటల్‌ను విరమించుకుని శ్రీభక్తాంజనేయ స్వీట్‌ స్టాల్‌ను స్థాపించి, మిఠాయి వ్యాపారంపై దృష్టిపెట్టాడు.
ఈ నాడు ఈ తాపేశ్వరం కాజా తయారీ అనేది ఒక కుటీర పరిశ్రమగా మారినది. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా తాపేశ్వరం కాజా పేరుతో 300 వరకు స్వీట్ స్టాల్స్ వివిధ పట్టణాలలో గలవు. దీనిపై సుమారు 15000 మందికి పైగా ఉపాది పొందుతున్నారు.
ఇంతటి ప్రఖ్యాతి కెక్కిన తినుబండారమును ప్రజలకందించిన పోలిశెట్టి సత్తిరాజు 1990లో స్వర్గస్థులైనాడు. వీరి తరువాత వీరి భార్య భూషణం, ఆ తరువాత ప్రస్తుతం వీరి కుమారుడు పోలిశెట్టి మల్లిఖార్జునరావు (మల్లిబాబు) వ్యాపారం నిర్వహణ చేపట్టారు
మూలాలు, వనరులు
వర్గం:1990 మరణాలు వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా వ్యాపారవేత్తలు
రోహిణి శాసనసభ నియోజకవర్గం
రోహిణి శాసనసభ నియోజకవర్గం ఢిల్లీ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం నార్త్ ఢిల్లీ జిల్లా, నార్త్ వెస్ట్ ఢిల్లీ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని పది శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి. రోహిణి నియోజకవర్గం నియోజకవర్గాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో భాగంగా  2008లో నూతనంగా ఏర్పడింది.
మూలాలు
వర్గం:ఢిల్లీ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
నీటి రంగుల చిత్రాలు
thumb| మొదటి దశ [[బ్రష్ ఉపయోగించి నీటి రంగుతో చిత్రాలు గీస్తూన్న కళాకారుడు. ]] thumb| మేరీ స్పార్టాలి స్టిల్మన్ 1885 నీటి రంగుల చిత్రం. నీటి రంగుల చిత్రాలు (ఆంగ్లం: Watercolor painting), చిత్రం పద్ధతి, దీనిలో రంగులతో  గీసిన వర్ణద్రవ్యాలతో తయారు చేయబడతాయి నీటి లాంటి రంగులు ఆధారితం దీనికి మూలం. నీటి రంగుల మీడియం ఫలిత కళాకృతి రెండింటినీ సూచిస్తుంది. ఆధునిక నీటి రంగులకు బదులుగా నీటిలో కరిగే రంగు సిరాతో చిత్రం వేయబడుతుంది.
నీటిరంగుల చిత్రం కోసం అత్యంత సాధారణ నీటి రంగుల కాగితం. ఇతర మద్దతులలో పాపిరస్, బెరడు కాగితంలు, ప్లాస్టిక్స్, వెల్లం, తోలు, ఫాబ్రిక్, కలప నీటి రంగుల కాన్వాస్ (జెస్సోతో పూత పూయబడింది, ఇది ప్రత్యేకంగా నీటి రంగులలతో ఉపయోగం కోసం రూపొందించబడింది). నీటి రంగుల కాగితం, పత్తితో పూర్తిగా లేదా పాక్షికంగా తయారవుతుంది. ఇది ఉపరితలం తగిన ఆకృతిని ఇస్తుంది. తడిగా ఉన్నప్పుడు వక్రీకరణను తగ్గిస్తుంది. నీటి రంగులు సాధారణంగా అపారదర్శకంగా ఉంటాయి. ప్రకాశవంతంగా కనిపిస్తాయి. ఎందుకంటే వర్ణద్రవ్యం స్వచ్ఛమైన రూపంలో వేయబడతాయి. ఎందుకంటే కొన్ని ఫిల్లర్లు వర్ణద్రవ్యం రంగులు అస్పష్టంగా ఉంటాయి. చైనీస్ తెల్లని రంగులను జోడించడం ద్వారా నీటి రంగులతో తయారవుతాయి.
నీటి వర్ణ చిత్రాలు గీయ్యడం పురాతన రూపం. తూర్పు ఆసియా లో, సిరాలతో నీటి రంగుల చిత్రం‌ను బ్రష్ చిత్రం లేదా స్క్రోల్ చిత్రం అంటారు. చైనా, కొరియా జపాన్ చిత్రం‌లో ఇది ఆధిపత్య మాధ్యమంగా ఉంది, మోనోక్రోమ్ నలుపు లేదా గులాబిరంగు‌లో, ఇంక్ స్టిక్ లేదా ఇతర వర్ణద్రవ్యాలను ఉపయోగిస్తుంది. భారతదేశం, ఇథియోపియా ఇతర దేశాలలో పొడవైన నీటి రంగుల చిత్రం సంప్రదాయాలు ఉన్నాయి.
19 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో అమెరికా కళాకారులు చమురు లేదా చెక్కడం "పూర్తయిన" పని కోసం తయారీలో నీటి రంగులను ప్రధానంగా బొమ్మలు గీసే కళగా సాధనంగా భావించారు.
చరిత్ర
ఈ ప్రారంభ ప్రారంభం ఉన్నప్పటికీ, నీటి రంగులలను సాధారణంగా బరోక్ ఈసెల్ చిత్రకారులు బ్రష్లు, కాపీలు లేదా గీసీన చిత్రం కోసం మాత్రమే ఉపయోగించారు (పూర్తి స్థాయి అచ్చు గీసీనచిత్రంలు). కాగితంపై లేతరంగు సిరా గీసీనచిత్రంలు. బొటానికల్ కళాకారులు సాంప్రదాయకంగా అత్యంత ఖచ్చితమైన నిష్ణాతులైన నీటి రంగుల చిత్రకారులలో ఉన్నారు, నేటికీ, నీటి రంగుల-పూర్తి రంగులో సంగ్రహించడం, స్పష్టం చేయడం ఆదర్శవంతం చేయగల ప్రత్యేక సామర్థ్యంతో-శాస్త్రీయ మ్యూజియం ప్రచురణలను వివరించడానికి ఉపయోగిస్తారు. 19 వ శతాబ్దంలో జాన్ జేమ్స్ ఆడుబోన్ వంటి కళాకారులతో వన్యప్రాణుల దృష్టాంతం గరిష్ట స్థాయికి చేరుకుంది, నేటికీ చాలా మంది ప్రకృతి శాస్త్రవేత్తలు నీటి రంగుల చిత్రం‌తో చిత్రీకరించబడ్డారు. thumb| థామస్ గిర్టిన్, 1798-99, కాగితంపై నీటి రంగుల చిత్రం ఎడమ|thumb| 1808 1816 మధ్యకాలంలో నీటిరంగుల, సిరా పెన్సిల్ ఉపయోగించి విలియం బెర్రీమాన్ చేత అసంపూర్తిగా ఉన్న నీటి రంగుల. పాక్షిక వర్ణద్రవ్యం ఉపయోగం కేంద్ర విషయంపై దృష్టిని ఆకర్షిస్తుంది. కుడి|thumb| విన్స్లో హోమర్, ఈ సరస్సులో పడవ బొమ్మ, 1892. కుడి|thumb| జాన్ సింగర్ సార్జెంట్, తెల్ల పడవ బొమ్మ. బ్రూక్లిన్ మ్యూజియం కుడి|thumb| స్టానిస్సా మాసోవ్స్కీ,(శరదృతువు ప్రకృతి దృశ్యం రిబినిస్కి ), నీటి రంగుల, 1902 thumb| పాల్ సెజాన్, స్వీయ చిత్రం thumb| నీటి రంగుల నిలువ చేసిన పెట్టె. ఎడమ|thumb| ఎ రీవ్స్ బాక్స్
మూలాలు
వర్గం:చిత్రలేఖనం
పెద్దకొట్టాలపల్లి
పెద్దకొట్టాలపల్లి, అనంతపురం జిల్లా, విడపనకల్లు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
వర్గం:విడపనకల్లు మండలంలోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
జైఫింగ్ టవర్
జైఫింగ్ టవర్ ( గ్రీన్లాండ్ సెంటర్-జైఫింగ్ టవర్ లేదా గ్రీన్లాండ్ స్క్వేర్ జైఫింగ్ టవర్, ఒకప్పుడు నాంజింగ్ గ్రీన్లాండ్ ఫైనాన్షియల్ సెంటార్) జియంగ్సులోని నంజింగ్ లో ఉన్నది. ఇది 450 మీటర్ల ఎత్తుతో 66 అంతస్థులను కలిగి ఉన్నది. ఈ భవనం 2010లో పూర్తయింది. ఈ భవన క్రింద భాగంలో ఆఫీసులు, దుకాణాలు ఉన్నాయి. అగ్రభాగాన ఉన్న అంతస్తులలో హోటల్, అనేక రెస్టారెంట్లు, బహిరంగ వేధశాలు ఉన్నాయి. భవన పునాదిని కూడా వినియోగిస్తున్నారు, అది వివిద విభాగాలను వేరు చేయడానికి సహాయ పడుతుంది. ఈ భవనం ప్రస్తుతం నాన్జింగ్, జియాంగ్సు రాష్ట్రాలలో అత్యంత పొడవైనది, చైనాలో ఆరవ ఎత్తైనది, ప్రపంచంలోనే పద్నాలుగు ఎత్తైనది.
ఈ భవనాన్ని స్కిడ్మోర్  ఆర్కిటెక్చర్ సంస్థ, ఓవింగ్స్, మెర్రిల్ ఆండ్రియన్ స్మిత్ నాయకత్వంలోని రూపొందించింది. ఈ భవనం 18,721 చదరపు మీటర్ల విస్తీర్ణం కలిగి ఉంది. నాన్జింగ్ గ్రీన్ ల్యాండ్ ఇంటర్ కాంటినెంటల్ హోటల్ ఇందులో ఉంది.
బాహ్య లింకులు
వర్గం:ఆకాశహర్మ్యాలు
తిరుపతిలో హిందూ దేవాలయాల జాబితా
తిరుపతి భారతదేశం, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం తిరుపతి జిల్లాలో ఒక నగరం. ఇది తిరుపతి నగరపాలక సంస్థకు, తిరుపతి (పట్టణ) మండలానికి, తిరుపతి రెవెన్యూ విభాగానికి ప్రధాన కేంద్రం. వైష్ణవ పుణ్యక్షేత్రమైన వెంకటేశ్వర ఆలయానికి ఇంకా అనేక పురాతన దేవాలయాలకు తిరుపతి నగరం నిలయం.
మూలాలు
వర్గం:తిరుపతి జిల్లా పుణ్యక్షేత్రాలు వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ పుణ్యక్షేత్రాలు వర్గం:తిరుపతి నగరం
వానపాము
వానపాములు (ఆంగ్లం Earthworms) అనెలిడా వర్గానికి చెందిన జీవులు. వీటిని ఆలిగోకీటా తరగతిలో లుంబ్రిసినా ఉపక్రమంలో ఉంచారు. విశ్వవ్యాప్తంగా ఆలిగోకీటాకు చెందిన 3,100 జాతులను గుర్తించగా అందులో 1,800 జాతుల వానపాములున్నాయి. వీనిలో 40 జాతులు భారతదేశంలో ఉన్నాయి. మనదేశంలోని వానపాముల్లో దక్షిణ భారతదేశంలోని ద్రవిడా గ్రాండిస్ (Drawida grandis) అతి పెద్ద వానపాము. ఇవి నేలను సారవంతం చేసి వ్యవసాయానికి సహాయపడతాయి.
భారతదేశపు వానపాము
ఫెరిటిమా ప్రజాతికి చెందిన వానపాముల్ని భారతదేశపు వానపాములుగా గుర్తిస్తారు. ఇవి 13 జాతులున్నాయి. అందులో ఫెరిటిమా పోస్తుమా అనేది మనదేశంలో లభించే సాధారణ వానపాము.
ఫెరిటిమా పోస్తుమా ఎక్కువగా తేమగల నేలల్లో బొరియలు చేసుకొని నివసిస్తుంది. ఇవి కుళ్ళుతున్న జీవపదార్ధాలు, బంకమట్టి లేదా ఇసుక నేలల్లో ఉంటాయి. కాబట్టి ఆహారం దొరికే నేలపై పొరల్లోనే ఉంటాయి. వేసవికాలంలో నేల పొడిగా ఉండటం వల్ల లోతుగా బొరియలు చేసుకొని జీవిస్తుంది. వర్షం కురిసి బొరియలు నీటితో నిండినప్పుడు ఇవి బయటకు వస్తాయి. వీటి ఉనికిని అది నేలమీద విడుదలచేసే క్రిమి విసర్జనాల సహాయంతో గుర్తుపట్టవచ్చును. ఇవి నిశాచర జీవులు.
వీని దేహం స్థూపాకారంగా సుమారు 150 మి.మీ. పొడవు, 3-5 మి.మీ. వ్యాసాన్ని కలిగివుంటుంది. ఉదరతలం కంటే పృష్ఠతలం ప్రార్ఫిరిన్ (Porphyrin) అనే పదార్థం ఉండటం వలన ముదురు రంగులో ఉంటుంది. ఇది వానపామును అతినీలలోహిత కిరణాల ప్రభావం నుంచి రక్షిస్తుంది. వానపాము పూర్వాంతం మొనదేలి ఉండగా పరాంతం మొండిగా ఉంటుంది. పూర్వాంతంలో నోటి రంధ్రం ఉంటుంది. దేహమంతా వలయాకారపు ఖండితాలు 100 నుండి 120 వరకు ఉంటాయి. చివరి ఖండితంలో పాయువు ఉంటుంది. వానపాములో ప్రతి ఖండితం మధ్య కైటిన్ తో చేసిన శూకాలు ఖండితం చుట్టూ ఉంటాయి. ఈ రకమైన శూకాల అమరికను పెరికీటైన్ అమరిక అంటారు.
వలయ కండరాలు ఏకాంతర సంకోచ వ్యాకోచాలు జరుపుతూ వానపాము గమనాన్ని జరుపుతుంది. శూకాలు, శరీర కుహరద్రవం గమనంలో సహకరిస్తాయి. గమనం జరుపుతున్నపుడు విస్తరణ (Extention), లంగరు (Anchoring), సంకోచం (Contraction) అనే మూడు ప్రక్రియలు వానపాము దేహంలో జరుగుతాయి.
ఆర్ధిక ప్రాముఖ్యం
వానపాములు మానవుల కెంతో ఉపయోగకరమైనవి. చేపలకు ఎరగాను, అక్వారియమ్ లో చేపలకు, భూమి మీద కప్పలు, తొండలు, పక్షులకు ఆహారంగా ఉపయోగపడతాయి. వర్మి కంపోస్టు .. వానపాములను పెంచి వాటికి ఆహారంగా పేడ, ఇతరత్రా వ్యవసాయ రద్ది పదార్తాలను వేసి నీళ్ళు చల్లు తుంటే కొంత కాలానికి వాన పాములు మేతగావేసిన వ్వర్థ పదార్థాలను తిని విసర్జిస్తాయి అదే వర్మి కంపోస్టు. ఇది పైరులకు చాల బలాన్నిస్తుంది. దీని తయారిని ప్రభుత్వం కూడా ప్రొత్స హించి సబ్సిడిని కూడా ఇస్తున్నది. వాన పాముల వలన ఇది అతి ముఖ్య ఉపయోగము. పిత్తాశయంలో ఏర్పడే రాళ్లు వ్యాధికి చికిత్సగా యునానీ వైద్యంలో వానపాములను ఉపయోగిస్తారు.
ఇవి చదవండి
వర్గం:అనెలిడా
కడారు నాగభూషణం
కడారు భగవానుల నాగభూషణం సుప్రసిద్ధ తెలుగు సినిమా నిర్మాత, దర్శకుడు. పసుపులేటి కన్నాంబ భర్త.
బయటి లింకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు వర్గం:1902 జననాలు వర్గం:1976 మరణాలు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా నిర్మాతలు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా దర్శకులు
చపాక్
చపాక్‌ 2020లో విడుదలైన హిందీ సినిమా. యాసిడ్‌ బాధితురాలు లక్ష్మీ అగర్వాల్‌ జీవితం ఆధారంగా ఈ సినిమాను నిర్మించారు. ఫాక్స్ స్టార్ స్టూడియోస్, కా ప్రొడక్షన్స్, అవెర్న్స్ ప్రొడక్షన్స్, మ్రిగా ఫిలిమ్స్ బ్యానర్ల పై ఫాక్స్ స్టార్‌ స్టూడియోస్‌, దీపికా పదుకోన్‌, గోవింద సింగ్‌ సాందు, మేఘనా గుల్జార్‌ నిర్మించిన ఈ సినిమాకు మేఘనా గుల్జార్‌ దర్శకత్వం వహించింది. దీపికా పడుకోణె, విక్రాంత్‌ మాసే, విశాల్‌ దహియా, అంకిత్‌ బిష్ట్ ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమా 2020 జనవరి 10న విడుదలైంది.
కథ
మాలతి (దీపికా పదుకోన్) స్కూల్లో అప్పుడప్పుడే అబ్బాయిలతో పరిచయాలు పెరిగే పరువంలోకి అడుగుపెడుతుంది. ఆమె స్నేహితుడు బబ్బూ (విశాల్‌ దహియా) ప్రేమిస్తున్నానని వెంటపడతాడు. దానికి ఆమె ఒప్పుకోదు. మాలతి తనకు నచ్చిన రాజేష్‌ (అంకిత్‌ బిష్ట్ ) తో సన్నిహితంగా ఉంటుంది. అది నచ్చని బబ్బూ ఒకసారి ఆమెను మందలిస్తాడు. కానీ ఆమె బెదరదు, దీంతో తన వదిన సాయంతో మాలతిపై యాసిడ్‌ దాడి చేయగా మాలతి ముఖం పూర్తిగా కాలిపోతుంది. మాలతీ తరువాత కుటుంబసభ్యులు, సన్నిహితులు ఇచ్చిన భరోసాతో సామజిక కార్యకర్తగా మారుతుంది. ఆ క్రమంలోనే అమోల్‌ (విక్రమంత్‌ మాసే) తో అనుబంధం పెరిగి ఆమెకు అతడిని ప్రేమిస్తుంది. అమోల్‌ మనసు మాలతి ప్రేమను గ్రహించిందా? వారిద్దరి జీవితాలు ఎలా మారాయి? ఆ తర్వాత ఏమైంది ? ఆమెపై దాడి చేసిన బబ్బూకి శిక్ష పడిందా ? అనేదే మిగతా సినిమా కథ.
మూలాలు
వర్గం:హిందీ సినిమా
పంపానది
thumb|Pamba River పంపానది ( కేరళలో దీనినే పంబానది అని కూడా అంటారు) ఈ నది ఎందరో హిందువులకు ఎంతో పుణ్యపావని. ఇందులో స్నానమాచరిస్తే ఎంతో పవిత్రంగా భావిస్తారు. ముఖ్యంగా శబరిమలై క్షేత్రానికి దగ్గరలోనే ప్రవహిస్తున్న ఈ నది అంటే అయ్యప్పస్వామి భక్తులకు ఎంతో పవిత్ర భావన ఉంది. అయ్యప్పస్వామిని దర్శించుకోవడానికి ముందే ఈ నదిలో స్నానమాచరించడం ఆనవాయితీగా వస్తోంది. శబరి క్షేత్రానికి వెళ్లే ప్రతి భక్తుడికి ఈ నది పవిత్రత తెలుసు.
కేరళకే తలమానికం పంపానది
ఈ నదిని దక్షిణ భాగీరథి అనీ, రివర్ బాంప్ అనీ కేరళీయులు పిలుస్తారు. అజ్ తుయార్, కక్కియార్, కక్కత్తర్, వరత్తార్, కుట్టెయ్ పేరూర్ అనేవి పంపాకు ఉపనదులుగా ఉన్నాయి. ఈ నదీ తీరంలో ఉన్న అంజనాదేవాలయం ఎంతో ప్రసిద్ధమైంది.
పెరియార్ నది
పెరియార్ నది దక్షిణభారత దేశపు జీవనదిగా కొనియాడబడుతోంది. ఈ నది కేరళలో చాలా పట్టణాల దాహర్తిని తీరుస్తోంది. పెరియారు అంటే పెద్దది అని అర్థం. ఇది పడమటి కనుమలలో శివగిరి అడవులలో దేవి కోలమ్ కొండలలో పుట్టింది. పెద్దనది పేరున్న ఈ నది పొడవు మాత్రం 244 కి.మీ.మాత్రమే. ఇది ఉత్తరంగా ప్రవహించడం మొదలుపెట్టి పశ్చిమంగా మళ్లుతుంది. అలా కొంత దూరం ప్రవహించాక రెండుపాయలుగా విడిపోతుంది. ఒక పాయ పల్లిపురం దగ్గర అరేబియా సముద్రంలో కలుస్తుండగా, మరోపాయ ఎర్నాకుళం దగ్గరం కలుస్తుంది. ఈ నదీతీరంలో అలువా అనే చిన్న పట్టణంలో శివరాత్రి ఉత్సవాలు ఘనంగా నిర్వహిస్తారు. అద్వైతమత స్థాపకుడు శ్రీఆదిశంకరాచార్యులు జన్మించిన కాలడి గ్రామం ఈ నది తీరానే ఉంది. ఈ పెరియార్ నదిని అక్కడ పూర్ణానదిగానూ పిలుస్తారు.
వత్స
వత్స కేక వంశ (పాలి, అర్ధమాగధి):వత్స అంటే దూడ ) అంగుత్తారా నికాయలో పేర్కొన్న పురాతన భారతదేశంలోని ఉత్తరాపాత సోలాస (పదహారు) మహాజనపదాలలో (గొప్ప రాజ్యాలు) ఒకటి. వాత్స లేదా వంశ దేశం గంగా, యమునా నదుల సంగమం వద్ద ఉత్తరప్రదేశు రాజధాని ప్రాతం (ఆధునిక అలహాబాదు భూభాగం) ఉంది.
ఇది కౌశాంబిని రాజధానిగా చేసుకున్న ఒక రాచరిక పాలిత రాజ్యం. దీని శిధిలాలు అలహాబాదు నుండి 38 మైళ్ళ దూరంలో ఉన్న ఆధునిక గ్రామమైన కోసం వద్ద ఉన్నాయి. క్రీస్తుపూర్వం 6 వ -5 వ శతాబ్దంలో బుద్ధుని కాలంలో వత్స పాలకుడుగ ఉదయనా ఉన్నాడు. ఆయన తల్లి మృగవతి భారత చరిత్రలో మొట్టమొదటి మహిళా పాలకురాలిగా గుర్తించబడుతుంది.
ఆరంభకాలం
వత్సలు కురు రాజవంశంలో ఒక శాఖ. ఋగ్వేద కాలంలో, కురు రాజ్యం హర్యానా (ఢిల్లీ) గంగా-జమునా దోయాబు, ప్రయాగ (కౌశాంబి) వరకు విస్తరించి హస్తినాపూరన్ని రాజధానిగా చేసుకుని పాలించింది. వేద కాలం చివరిలో హస్థినాపూరు వరదలతో నాశనమైంది. కురు రాజు నికాక్షు తన రాజధానిని మొత్తం సంపూర్ణంగా కొత్తగా నిర్మించిన రాజధానికి కోసాంబి (కౌశాంబి)కి తరలించారు. వేదానంతర కాలంలో ఆర్య వర్త అనేక మహాజనపదాలను కలిగి ఉన్నప్పుడు కురు రాజవంశం కురులు, వత్సాల మధ్య విభజించబడింది. కురులు హర్యానా ఎగువ దోయాబును నియంత్రించగా, వత్సాలు దిగువ దోవాబును నియంత్రించారు. తరువాత వత్సాలను రెండు శాఖలుగా విభజించారు-ఒకటి మధుర వద్ద, మరొకటి కౌశాంబి వద్ద పాలన సాగించారు.
చండీగఢ్ క్రికెట్ జట్టు
చండీగఢ్ క్రికెట్ జట్టు, భారత దేశీయ పోటీలలో చండీగఢ్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం నుండి ప్రాతినిధ్యం వహించే క్రికెట్ జట్టు. 2019 ఆగస్టులో భారత క్రికెట్ నియంత్రణ మండలి (BCCI) రంజీ ట్రోఫీతో సహా 2019–20 సీజన్‌లో దేశీయ టోర్నమెంట్‌లలో పాల్గొనే తొమ్మిది కొత్త జట్లలో ఒకటిగా ఈ జట్టును పేర్కొంది. భారత మాజీ క్రికెటర్ వీఆర్వీ సింగ్ ఈ జట్టుకు తొలి కోచ్‌గా ఎంపికయ్యాడు.
వత్స
ఆరంభకాలం
గంగానది హస్థినాపురాన్ని వరదలతో ముంచిన తరువాత, జనమేజయ మనవడు భరతుడు నికాకు నిర్మించిన నగరాన్ని విడిచిపెట్టి కౌశాంబిలో స్థిరపడ్డారని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. దీనికి స్వప్నవసావదత్తా, భాసాకు ఆపాదించబడిన ప్రతిఙ యుగంధరాయణ మద్దతు ఇస్తున్నాయి. వారిద్దరూ ఉదయనా రాజును భరత కుటుంబానికి చెందిన (భరత-కుల) వారసుడిగా అభివర్ణించారు. పురాణాలు అందించిన నికాక్షు వారసుల జాబితాలో రాజు కెమాకా చివరివాడు. [3]: పే .117–8 ఇతర పురాణాలు వాత్స రాజ్యానికి కాశీరాజు వత్స అని పేరు పెట్టారని పేర్కొంది. రామాయణం, మహాభారతం కౌంసుంబిని నిర్మించిన ఘనతను చేది యువరాజు కుశ లేదా కుసంబాకు ఆపాదించాయి.
చండీగఢ్ క్రికెట్ జట్టు
చండీగఢ్ 2019 డిసెంబరులో ప్లేట్ విభాగంలో రంజీ ట్రోఫీలో అరంగేట్రం చేసింది. ఈ సీజన్‌లో వారి మొదటి మ్యాచ్‌లో, ఆర్స్లాన్ ఖాన్ మొదటి సెంచరీని నమోదు చేశాడు.
వత్స
రెండవ శతానీక పరంతప
భరత రాజవంశం మొదటి పాలకుడు వత్స. రెండవ శతానీకుడు, పరంతపా గురించి కొన్ని ఖచ్చితమైన సమాచారం అందుబాటులో ఉంది. పురాణాలు అతని తండ్రి పేరు వాసుదానా అని చెబుతుండగా భోసా సహస్రానక అని చెబుతుంది. రెండవ శతానికా ఉదయనా తల్లి అయిన విదేహ యువరాణిని వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆయన లిచ్చావి అధిపతి సెనాకా కుమార్తె మృగవతిని కూడా వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆయన దధివహాన పాలనలో అంగ రాజధాని కాశీ మీద దాడి చేశాడు. [3]: పే .119
చండీగఢ్ క్రికెట్ జట్టు
2020 ఫిబ్రవరి 12 న మణిపూర్‌తో ఆడిన మ్యాచ్ ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్లో 60,000వ మ్యాచ్.
వత్స
మృగవతి
రాణి మృగవతి (సంస్కృతిలో) లేదా మిగావతా (ప్రాకృతంలో)శతానీకుడి భార్య, ఉదయనా తల్లి. ఆమె వైశాలి నాయకుడు చేతకా కుమార్తె. నిర్దిష్ట పరిస్థితులలో మూలాలు విభిన్నంగా ఉన్నప్పటికీ, కొంతకాలం ఆమె తన కొడుకుకు ప్రతినిధిగా రాజ్యపాలన చేసినట్లు నమోదు చేయబడింది. జైన చారిత్రక గ్రంథాల ఆధారంగా శతనీకుడు మరణించినప్పుడు ఉదయనా ఇంకా చిన్నవాడు. అందువలన "ఆమె కుమారుడు తగినంత వయస్సు వచ్చేవరకు రాజ్యాన్ని పరిపాలించే బాధ్యత రాణి మిగావతా భుజాల మీద పడింది ...". మరోవైపు భాసా రచించిన " ప్రతిజయగంధరయాన "ఉదయనాను అవంతి రాజు ప్రద్యోత ఖైదీగా ఉంచిన సమయంలో ఆమె పరిపాలన పూర్తి బాధ్యతను తీసుకుంది. ఆమె తన విధులను నిర్వర్తించిన విధానం అనుభవజ్ఞులైన మంత్రుల ప్రశంసలను కూడా ఉత్తేజపరిచింది" అని పేర్కొన్నది.
చండీగఢ్ క్రికెట్ జట్టు
హోమ్ గ్రౌండ్
సెక్టార్ 16 స్టేడియం, చండీగఢ్