cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
ఈ మహమ్మారి ప్రపంచవ్యాప్తంగా తీవ్రమైన సామాజిక ఆర్థిక పరిస్థితులను అల్లకల్లోలం చేసింది. క్రీడా, మత, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు వాయిదా పడడం, రద్దు కావడం, భయాందోళనలు, వాటి కారణంగా సరఫరాల కొరత తలెత్తుందన్న విస్తృత భయాలు. 160 దేశాల్లో పాఠశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాలు దేశవ్యాప్తంగానో, స్థానికంగానో మూతబడ్డాయి. దీని కారణంగా 150 కోట్ల మంది విద్యార్థుల చదువు ప్రభావితమైంది. వైరస్ గురించి తప్పుడు సమాచారం ఆన్‌లైన్‌లో వ్యాపించింది,ఐరోపా దేశాల్లో, అమెరికాలో, మహమ్మారి వ్యాప్తి చెందుతున్న ఇతర దేశాల్లో చైనీయులు, తూర్పు ఆసియా, ఆగ్నేయాసియా సంతతికి చెందినవారి పట్ల జనం జాతిపరంగా భయాలు, దూషణలు, వివక్ష చూపుతున్నారు. ఈ వైరస్ ప్రభావం అంతర్జాతీయంగా అనేక దేశల్లో విస్తరిస్తున్న కొద్దీ ఈ జాతి వివక్ష కూడా పెరుగుతోంది.
వ్యాధి ప్రారంభం, విస్తరణ
2019 డిసెంబరు 31న చైనాలోని హుబయ్ ప్రావిన్సులోని వుహాన్ నగర వైద్యాధికారులు తెలియని కారణంతో వచ్చిన ఒక సామూహిక న్యుమోనియా కేసులను నివేదించారు, 2020 జనవరి తొలినాళ్ళలో దీనిపై ఒక పరిశోధన ప్రారంభించారు. కేసుల్లో అత్యధికశాతం వన్యప్రాణుల మార్కెట్ అయిన హునాన్ సీఫుడ్ హోల్‌సేల్ మార్కెట్‌తో సంబంధం ఉన్నవి కావడంతో వన్యప్రాణుల నుంచి మనుషులకు సోకి ఉండవచ్చని అంచనా. ఈ వ్యాధి కారక వైరస్‌ని అప్పటివరకూ కనుగొనని కొత్త తరహా కరోనావైరస్‌గా పేర్కొన్నారు. దీనికి సార్స్-సీవోవీ-2 (SARS-CoV-2)గా పేరుపెట్టారు. దీనికి గబ్బిలాల కరోనావైరస్‌కీ, పాంగోలిన్లలో ఉండే కరోనావైరస్‌కీ, సార్స్-సీవోవీ వైరస్‌కీ దగ్గర సంబంధం ఉంది.
ఈ వ్యాధి బారిన పడినట్టు లక్షణాలు కనబరిచిన రోగుల్లో మనకి తెలిసిన అత్యంత మొదటి వ్యక్తిని తర్వాత గుర్తించారు. 2019 డిసెంబర్ 1న అతనిలో ఈ లక్షణాలు బయటపడ్డాయి. అయితే వెట్ మార్కెట్ కి వెళ్ళిన చరిత్ర కానీ, ఆ వెట్ మార్కెట్ తో సంబంధం ఉన్న తర్వాతి బాధితులతో సంబంధాలు కానీ కనిపించడం లేదు. 2019 డిసెంబరులో నమోదైన మొట్టమొదటి కేసుల సమూహంలో మూడింట రెండు వంతుల మందికి మార్కెట్‌తో సంబంధం ఉంది. 2020 మార్చి 13న సౌత్ చైనా మార్నింగ్ పోస్టులో వచ్చిన నిర్ధారణ కాని రిపోర్టు హుబయ్ ప్రావిన్సుకు చెందిన 55 సంవత్సరాల వయస్కులు ఒకరు 2019 నవంబరు 17న ఈ వ్యాధి బారిన పడినట్టు, ఆ వ్యక్తే మొట్టమొదటి రోగి అన్నట్టు సూచిస్తోంది. అయితే ఇది నిర్ధారణ కాలేదు. ప్రస్తుతానికి మొట్టమొదటి రోగి ఎవరన్న విషయం మీద స్పష్టత లేదు.
2020 ఫిబ్రవరి 26న ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ చైనాలో కేసుల సంఖ్య తగ్గినట్టు తెలిసిందనీ, కానీ హఠాత్తుగా ఇటలీ, ఇరాన్, దక్షిణ కొరియాల్లో పెరుగుతున్నాయనీ ప్రకటించింది. అలానే, మొదటిసారిగా చైనాలో కొత్తగా నమోదవుతున్న కేసుల సంఖ్య కన్నా చైనా బయట నమోదవుతున్న కేసుల సంఖ్య పెరిగాయి. చెప్పుకోదగ్గ స్థాయిలో నమోదుకాని కేసులు ఉండివుండవచ్చు, ప్రత్యేకించి తీవ్రమైన లక్షణాలు లేనివారి విషయంలో నమోదు కాకపోవడం అన్నది ఎక్కువగా ఉండవచ్చు. ఫిబ్రవరి 26 నాటికి 19 సంవత్సరాల లోపు వయసులో ఉన్న యువతలో ఇతర వయసుల వారితో పోలిస్తే చాలా తక్కువ కేసులు బయటపడ్డాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా బయటపడ్డ కేసుల్లో ఈ వయస్సుకు చెందినవారివి 2.4 శాతం.
జర్మనీ, ఇంగ్లాండ్ ప్రభుత్వ వర్గాల అంచనా ప్రకారం మంద రోగ నిరోధక శక్తి (హెర్డ్ ఇమ్యూనిటీ) సాధించాలంటే 60-70 శాతం జనాభాకి ఈ వ్యాధి సోకాల్సివుంటుంది.
వివిధ దేశాల ప్రతిస్పందన
దాదాపు 200 దేశాలు, ప్రాంతాల్లో కనీసం ఒక్క కోవిడ్-19 కేసు అయినా నమోదు అయింది. ఐరోపాలో కరోనావైరస్ మహమ్మారి వల్ల షెంజన్ ప్రాంతంలోనూ పలు దేశాల్లో స్వేచ్ఛగా ప్రయాణించడాన్ని నియంత్రించి, సరిహద్దు నియంత్రణలు ఏర్పాటుచేసుకున్నాయి. క్వారంటైన్ (లాక్‌డౌన్, స్టే-ఎట్-హోమ్, షెల్టర్-ఇన్-ప్లేస్‌ వంటి పేర్లతో ప్రాచుర్యంలో ఉన్నాయి), కర్ఫ్యూలు వంటివి కోవిడ్-19 వ్యాప్తిని నియంత్రించడానికి దేశాలు తీసుకున్న చర్యల్లో భాగంగా ఉన్నాయి.
ఏప్రిల్ 2 నాటికి 130 కోట్ల మంది భారతదేశంలోనూ, 5.9 కోట్ల మంది దక్షిణాఫ్రికాలోనూ, 5 కోట్ల మంది ఫిలిప్పైన్స్‌లోనూ పూర్తి స్థాయి లాక్‌డౌన్‌లో ఉన్నారు. అమెరికాలో 30 కోట్ల మంది లేదంటే 90 శాతం అమెరికన్ జనాభా ఏదోక రూపంలోని లాక్‌డౌన్‌లో ఉన్నారు. మార్చి 26 నాటికి మొత్తంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా 170 కోట్ల మంది ప్రజలు ఏదో ఒక రూపంలోని లాక్‌డౌన్‌లో ఉన్నారు, రెండు రోజులు గడిచేసరికి ఆ సంఖ్య 260 కోట్లకు చేరుకుంది. తద్వారా ప్రపంచ జనాభాలో మూడవ వంతు లాక్‌డౌన్‌లో ఉన్నారు.
చైనా
కోవిడ్-19 వ్యాధికి సంబంధించి మనకి తెలిసిన తొలి నిర్ధారిత కేసు 2019 డిసెంబర్ 1న వుహాన్‌లో బయటపడింది; ఇదే నగరంలో 17 నవంబరున ఇంకా తొలినాటి కేసు ఉన్నట్టు ఒక నిర్ధారణ లేని రిపోర్టు సూచిస్తోంది. డాక్టర్ ఝాంగ్ జిక్సియాన్ తెలియని కారణంతో వస్తున్న న్యుమోనియా కేసుల సమూహాన్ని డిసెంబరు 26న గమనించింది, దీనితో ఆమె ఆసుపత్రి డిసెంబరు 27న ఈ విషయాన్ని వుహాన్ ప్రావిన్సుకు చెందిన వ్యాధుల వ్యాప్తి నియంత్రణ, నివారణ కేంద్రానికి నివేదించింది. వుహాన్ మున్సిపల్ ఆరోగ్య కమీషన్ డిసెంబరు 31న పబ్లిక్ నోటీసు విడుదల చేసింది. ఈ విషయం మీద ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థకు అదే రోజు సమాచారం అందించారు. ఈ నోటిఫికేషన్లు వెలువడ్డాకా అవుట్‌బ్రేక్‌ గురించి "పుకార్లు ప్రచారం" చేయవద్దంటూ వుహాన్ నగరంలోని వైద్యులను పోలీసులు హెచ్చరించారు. మొదట్లో చైనీస్ జాతీయ ఆరోగ్య కమీషన్ మనిషి నుంచి మనిషికి ఇది వ్యాప్తిస్తుంది అనడానికి స్పష్టమైన ఆధారాలు ఏవీ లేవని పేర్కొంది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
సన్నూర్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, వరంగల్ జిల్లా, రాయపర్తి మండలం లోని గ్రామం.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
చైనా
2020 జనవరిలోనూ చైనా అధికారులు ఇది మనిషి నుంచి మనిషికి సోకడం లేదనీ, వన్యప్రాణుల మార్కెట్లో జంతువుల నుంచి మనుషులకు సోకిందని వాదించింది. జనవరి 19 నాటికి 50 కేసులు మాత్రమే నమోదైనట్టు చైనా పేర్కొంది. అయితే అప్పటికే జపాన్, థాయ్‌లాండ్ దేశాల్లో చెరో రెండు కేసులు నమోదై ఉండడంతో ఈ వ్యాధి సోకిన వారి సంఖ్య 1,700 పైచిలుకు ఉండవచ్చనీ, ఇంత తీవ్రంగా విస్తరిస్తోందంటే మనిషి నుంచి మనిషికి వ్యాపించే సామర్థ్యం వైరస్‌కి ఉండి ఉండాలని ప్రపంచవ్యాప్తంగా వైరాలజీ నిపుణులు అనుమానాలు వ్యక్తం చేశారు.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
ఇది మండల కేంద్రమైన రాయిపర్తి నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన వరంగల్ నుండి 47 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత వరంగల్ జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లా లోకి చేర్చారు. ఆ తరువాత 2021 లో, వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లా స్థానంలో వరంగల్ జిల్లాను ఏర్పాటు చేసినపుడు ఈ  గ్రామం, మండలంతో పాటు కొత్త జిల్లాలో భాగమైంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 904 ఇళ్లతో, 3667 జనాభాతో 1418 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1817, ఆడవారి సంఖ్య 1850. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 594 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 1604. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 578298 .పిన్ కోడ్: 506163.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
చైనా
అయితే, తర్వాత చైనీస్ కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ తీవ్రమైన ప్రచారోద్యమం ప్రారంభించింది, దీన్ని తర్వాత పార్టీ ప్రధాన కార్యదర్శి గ్జి జిన్‌పింగ్ వైరస్ వ్యాప్తిని నిరోధించడానికి చేసిన "ప్రజా యుద్ధం"గా అభివర్ణించాడు. తర్వాత "మానవ చరిత్రలో అతిపెద్ద క్వారంటైన్‌"గా పేర్కొన్న ప్రయత్నం ప్రారంభించారు. జనవరి 23న వుహాన్ నగరంలోకి, నగరం నుంచి బయటకు ఎవరినీ రానీయకుండా నియంత్రణలు అమలుచేస్తూ లాక్‌డౌన్ ప్రారంభించారు, దీన్ని హుబయ్ ప్రావిన్సులో 15 ఇతర నగరాలకు విస్తరించారు, మొత్తంగా ఈ లాక్‌డౌన్ 5.7 కోట్ల మంది ప్రజల జీవితాలను ప్రభావితం చేసింది. నగరంలో ప్రైవేటు వాహనాల వాడకం నిషేధించారు. అనేక ప్రాంతాల్లో జనవరి 25న జరగాల్సి ఉన్న చైనీస్ కొత్త సంవత్సర వేడుకలు రద్దయ్యాయి. చైనా తాత్కాలిక ఆసుపత్రి, హువాషెన్‌షాన్ ఆసుపత్రిని పది రోజుల వ్యవధిలో నిర్మించింది, మొత్తంగా మరో 14 తాత్కాలిక ఆసుపత్రులను చైనా నిర్మించింది. ఆ తర్వాత లీషెన్‌షాన్ ఆసుపత్రిని క్వారంటైన్‌ రోగుల కోసం నిర్మించింది.
జనవరి 26న కమ్యూనిస్టు పార్టీ, ప్రభుత్వం ప్రయాణికులకు ఆరోగ్యపరమైన ప్రకటనలు జారీచేయడం సహా కోవిడ్-19 వ్యాప్తిని అరికట్టేందుకు మరికొన్ని చర్యలు తీసుకోవడం ప్రారంభించాయి, స్ప్రింగ్ ఫెస్టివల్ సెలవులను పొడిగించారు. దేశవ్యాప్తంగా విశ్వవిద్యాలయాలు, పాఠశాలలు మూసివేశారు. పాఠశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాలకు సంబంధించి, ఇతర అంశాల్లోనూ హాంగ్‌కాంగ్, మకావ్ ప్రాంతాలు వివిధ జాగ్రత్తలు ఏర్పరిచాయి. చైనాలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో ఇంటి నుంచే పనిచేయాలని ఉత్తర్వులు జారీచేశారు. హుబయ్ ప్రావిన్సులోనూ, దాని బయట కూడా ప్రయాణాలపై పరిమితులు విధించారు. ప్రజారవాణా సౌకర్యాల్లో మార్పులు చేశారు. చైనావ్యాప్తంగా మ్యూజియంలు తాత్కాలికంగా మూసివేశారు. వివిధ నగరాల్లో ప్రజల రాకపోకలపై నియంత్రణలు విధించారు. 76 కోట్ల మంది (చైనా జనాభాలో సగానికి పైగా) ఏదో ఒక రూపంలో బయట తిరగడంపై నియంత్రణలు ఎదుర్కొన్నారు.
మార్చిలో కోవిడ్-19 ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాపిస్తున్న దశలో చైనా అధికారులు ఇతర దేశాల నుంచి ఇది తిరిగి చైనాకు దిగుమతి కావడాన్ని నివారించడానికి గట్టి చర్యలు చేపట్టారు. ఉదాహరణకు, బీజింగ్ నగరానికి వచ్చే అందరు అంతర్జాతీయ ప్రయాణికులు 14-రోజుల పాటు తప్పనిసరి క్వారంటైన్ విధించారు. మార్చి 23 నాటికి చైనా ప్రధాన భూభాగంలో దేశీయంగా 5 రోజుల వ్యవధిలో ఒకే ఒక కేసు వ్యాప్తి చెందే స్థాయికి నియంత్రించారు. ఈ సందర్భంలో కూడా గ్వాంగ్జౌకు ఇస్తాంబుల్‌ నుంచి తిరిగి వచ్చిన ప్రయాణికుడి వల్ల ఆ ఒక్క కేసూ నమోదైంది. 2020 మార్చి 24న దేశీయంగా కేసుల వ్యాప్తిని అరికట్టామని, చైనాలో కరోనావైరస్ 2019 వ్యాప్తి నియంత్రణలోకి వచ్చిందని చైనా ప్రీమియర్ లీ కెక్వియాంగ్ ప్రకటించాడు. అదే రోజున లాక్‌డౌన్‌ విధించిన రెండు నెలల అనంతరం వుహాన్ మినహా మిగిలిన హుబయ్ ప్రావిన్సు అంతా ప్రయాణాలపై నియంత్రణలు సడలించారు.
మార్చి 28 నుంచి ఇప్పటికే వీసాలు, రెసిడెన్స్ పర్మిట్ కలిగినవారికి అనుమతులను నిలిపివేస్తున్నట్టు 2020 మార్చి 26న చైనా విదేశాంగ మంత్రి ప్రకటించాడు. ఈ విధానం ఎప్పటితో ముగుస్తుందన్న విషయం మాత్రం ప్రకటించలేదు. చైనాలోకి ప్రవేశించాలని ఆశించేవారికి వీసాలను చైనీస్ ఎంబసీల్లోనూ, కాన్సులేట్‌లలోనూ దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. మార్చి 30 నుంచి పరిశ్రమలు, వ్యాపారాలు తిరిగి తెరవమని వ్యాపార వర్గాలను చైనా ప్రభుత్వం ప్రోత్సహిస్తోంది. వ్యాపార సంస్థలకు ఆర్థిక ఉద్దీపన ప్యాకేజీలు అందిస్తోంది. ఏప్రిల్ 1న అమెరికా గూఢచారి సముదాయపు నివేదిక ప్రకారం ఇద్దరు అమెరికన్ అధికారులు తమ దేశంలో వచ్చిన కేసులను, మరణాలను చైనా ప్రభుత్వం తక్కువ చేసి చూపించిందని ఆరోపించారు. ఆ నివేదిక రహస్యమైనది కాబట్టి అధికారులు తమ పేర్లను బయటపెట్టలేదు, అంతకుమించిన వివరాలను కూడా చెప్పడానికి నిరాకరించారు.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో3 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ముగ్గురు ఉన్నారు.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
దక్షిణ కొరియా
చైనా నుంచి 2020 జనవరి 20న కోవిడ్-19 దక్షిణ కొరియాకి వ్యాపించినట్టు నిర్ధారణ అయింది. ఫిబ్రవరి 20 నాటికి దక్షిణ కొరియా హెల్త్ ఏజెన్సీ చెప్పుకోదగ్గ స్థాయిలో నిర్ధారిత కేసుల పెరుగుదల ఉన్నట్టు గమనించింది. దీనికి డేగు అన్న ప్రదేశంలో షించియోంజీ చర్చ్ ఆఫ్ జీసెస్ అన్న కొత్త మతపరమైన ఉద్యమానికి చెందిన ఒక కూటమి ఇందుకు ప్రధానమైన కారణమని గుర్తించారు. వుహాన్ నుంచి డేగు ప్రాంతానికి వచ్చి ఈ కూటముల్లో పాల్గొన్న షించియోంజీ చర్చి భక్తులు ఈ వ్యాప్తి విజృంభణకు కారకులని అనుమానిస్తున్నారు. ఫిబ్రవరి 22 నాటికి 9,336 మంది చర్చి అనుచరుల్లో 1,261 మంది, అంటే 13 శాతం మందిలో కోవిడ్-19 లక్షణాలు బయటపడ్డాయి. ఈ 9వేల పైచిలుకు వ్యక్తులను సెల్ఫ్-క్వారంటైన్లో ఉంచారు. అదే రోజున 229 కొత్త కేసులు నిర్ధారణ అయ్యాయి. వీటిలో కొన్ని కేసులు అప్పటివరకూ వైరస్ బాధిత ప్రాంతాలతోనూ, రోగులతోనూ ప్రత్యక్ష సంబంధాలు లేకపోవడంతో దేశంలో కరోనావైరస్ 2019 వ్యాప్తి కొత్త దశలోకి వచ్చిందని దక్షిణ కొరియా మంత్రి కిమ్ పేర్కొన్నాడు.
2020 ఫిబ్రవరి 23న దక్షిణ కొరియా అత్యధిక స్థాయి అప్రమత్తత ప్రకటించింది. ఫిబ్రవరి 28న దేశంలో 2 వేలకు పైగా నిర్ధారిత కేసులు నమోదయ్యాయి, ఫిబ్రవరి 29 నాడు 3,150 కేసులు నిర్ధారణ అయ్యాయి. ముగ్గురు సైనికులు కోవిడ్-19 పరీక్షల్లో పాజిటివ్‌గా తేలడంతో మొత్తం మిలటరీ బేస్‌లన్నిటినీ క్వారంటైన్ చేశారు. మొదట్లో అధ్యక్షుడు మూన్ జే-ఇన్ చేపట్టిన చర్యలు, ప్రతిస్పందన పట్ల దక్షిణ అమెరికా సమాజంలో భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తం అయ్యాయి. కొందరు కొరియన్లు ప్రభుత్వం ఈ అవుట్‌బ్రేక్‌లో సరిగా పనిచేయలేదంటూ మూన్‌ని అధ్యక్ష పదవి నుంచి తొలగించాలంటూ పిటీషన్లపై సంతకాలు చేశారు. మరికొందరు అతని ప్రతిస్పందనను అభినందించారు.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
దక్షిణ కొరియా
కరోనావైరస్‌ వ్యాప్తిని కట్టడి చేయడానికి ప్రపంచంలో అతిపెద్ద, అత్యుత్తమంగా నిర్వహించినదిగా తర్వాతి రోజుల్లో పేరుతెచ్చుకున్న కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. పెద్ద ఎత్తున జనాభాను స్క్రీన్‌ చేసి, వైరస్‌ సోకినవారిని కనిపెట్టి విడదీసి, వారిని కలిసినవారిని వెతికి పట్టుకుని క్వారంటైన్‌ చేయడం ఇందులో ముఖ్యమైన అంశాలు. స్క్రీనింగ్ పద్ధతుల్లో విదేశాల నుంచి ఇటీవల తిరిగివచ్చినవారు మొబైల్ అప్లికేషన్ ద్వారా తప్పనిసరిగా తమ లక్షణాలను తాము నివేదించడం, వైరస్‌ పరీక్షలను సంచార పరీక్షాశాలల ద్వారా నిర్వహించి మరుసటి రోజుకల్లా ఫలితాలు వెల్లడించడం, ప్రతీరోజూ 20 వేలమందిని పరీక్షించగలిగేలా పరీక్షా సామర్థ్యాన్ని పెంచుకోవడం, జీపీఎస్ ఉపయోగించి కోవిడ్-19 వ్యాధిగ్రస్తులు ఎక్కడెక్కడికి తిరిగి ఎవరిని కలిశారన్న సమాచారం సేకరించి ఆ ప్రదేశాలు శానిటైజ్ చేయడం, వ్యక్తులను క్వారంటైన్ చేయడం, వంటివి ఉన్నాయి. పూర్తిగా నగరాలన్నిటినీ లాక్‌డౌన్ చేయకపోయినా ఈ ప్రయత్నాలతో దక్షిణ కొరియా వైరస్‌ వ్యాప్తిని కట్టడిచేయడంలో విజయవంతం అయింది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
దక్షిణ కొరియా
మార్చి 18న ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ డైరెక్టర్-జనరల్ దక్షిణ కొరియా కరోనావైరస్ 2019 వ్యాప్తిని అడ్డుకోవడానికి చేసిన కృషిని ప్రత్యేకంగా అభినందిస్తూ "కమ్యూనిటీ ట్రాన్స్ మిషన్ జరిగిన ఇతర దేశాలతో దక్షిణ కొరియా కృషి నుంచి వచ్చిన పాఠాలను, అనుభవాలను పంచుకుంటామని, వాటిని స్థానిక పరిస్థితులకు తగ్గట్టు అనసరించాలని" పేర్కొంది. మార్చి 23న, అప్పటికి నాలుగు వారాల వ్యవధిలో తొలిసారిగా ఒక రోజున నమోదైన కేసుల్లో అతి తక్కువ నమోదైనట్టు ప్రకటించారు. ఏప్రిల్ 1 నుంచి దక్షిణ కొరియాకి వచ్చే అంతర్జాతీయ ప్రయాణికులు అందరినీ తప్పనిసరిగా రెండు వారాల పాటు క్వారంటైన్ చేస్తామని ప్రకటించారు. ఏప్రిల్ 1 నాటి మీడియా వార్తల ప్రకారం, దక్షిణ కొరియా ప్రభుత్వాన్ని వ్యాధిగ్రస్తుతలను గుర్తించడానికి చేసే పరీక్షల విషయంలో సాయం అందించమని 121 దేశాలు సంప్రదించాయి. జర్మనీ, ఇండియా, బ్రిటన్, సహా పలు దేశాలు కరోనావైరస్‌ వ్యాప్తిని అడ్డుకోవడంలో దక్షిణ కొరియా మోడల్‌ని అనుసరించాలని ప్రయత్నిస్తున్నాయి.
అమెరికా
జనవరి 20న వాషింగ్టన్‌ పసిఫిక్ నార్త్‌-వెస్ట్ స్టేట్‌లో తొలి కోవిడ్-19 కేసు నిర్ధారణ అయింది. ఆ రోగి జనవరి 15న వుహాన్ నుంచి అమెరికా తిరిగి వచ్చాడు. జనవరి 29 నాడు వైట్‌హౌస్ కరోనావైరస్ టాస్క్‌ఫోర్స్ ఏర్పాటుచేశారు. జనవరి 31 నాడు ట్రంప్ ప్రభుత్వం కోవిడ్‌-19 వ్యాప్తిని ప్రజారోగ్య అత్యవసర స్థితిగా ప్రకటించి చైనా నుంచి తిరిగివచ్చే ప్రయాణికుల మీద నియంత్రణలు విధించింది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సన్నూర్లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ప్రైవేటు కొరియర్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
అమెరికా
2020 జనవరి 28న అమెరికన్ ప్రభుత్వ ప్రజారోగ్య సంస్థల్లో ముందు వరుసలోని సెంటర్ ఫర్ డిసీజ్ కంట్రోల్ తమ స్వంత టెస్టింగ్‌ కిట్‌లు అభివృద్ధి చేస్తామని ప్రకటించింది. అయితే ఆ పని చేయకపోగా అమెరికా పరీక్షలు నిర్వహించడంలో మెల్లిగా సాగింది. తద్వారా అప్పటికి వ్యాప్తి ఏ స్థాయిలో ఉందన్న విషయం మీద స్పష్టత రాలేదు. ఫిబ్రవరిలో ఫెడరల్ ప్రభుత్వం రూపొందించిన లోపభూయిష్టమైన కిట్లు, ఫిబ్రవరి నెలాఖరు వరకూ విశ్వవిద్యాలయాలు, కంపెనీలు, ఆసుపత్రులు వంటి ప్రభుత్వేతర సంస్థలు కిట్లు రూపొందించడానికి అనుమతించకపోవడం, మార్చి తొలినాళ్ళ దాకా పరీక్ష నిర్వహించడానికి ఒక వ్యక్తి అర్హులా అన్న విషయాన్ని అనేక ఆంక్షలు, నియమాలతో నిర్ణయించడం (ఆ తర్వాత నుంచి ఒక వైద్యుని ఆదేశం సరిపోయేలా సడలించారు) కలిసి పరీక్షల నిర్వహణను కుంటుపరిచాయి. ఫిబ్రవరి 27 నాటికి అమెరికా వ్యాప్తంగా 4 వేల కన్నా తక్కువ పరీక్షలు జరిగినట్టు ద వాషింగ్టన్ పోస్ట్ పత్రిక వార్తా కథనంలో పేర్కొంది. మార్చి 13 నాటికి ద అట్లాంటిక్ వార్తా కథనం ప్రకారం 14 వేల కన్నా తక్కువ పరీక్షలు నిర్వహించారు. మార్చి 22న "లక్షణాలు ఉండి, వైద్యుల ఆర్డర్ తీసుకుని కూడా చాలామంది పరీక్ష చేయించుకోవడానికి గంటలు, రోజుల పాటు వేచి ఉండాల్సి వచ్చిందని" ద అసోసియేటెడ్ ప్రెస్ పేర్కొంది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
అమెరికా
ఫిబ్రవరి 29న అమెరికాలోని తొలి కోవిడ్-19 మరణం వాషింగ్టన్‌ రాష్ట్రంలో నమోదుకావడంతో గవర్నర్‌ జే ఇన్‌స్లీ అత్యవసర పరిస్థితిని విధించాడు, ఈ నిర్ణయాన్ని తర్వాత పలు ఇతర రాష్ట్రాలు అనుసరించాయి. మార్చి 3 నుంచి సియాటెల్ ప్రాంతంలోని పాఠశాలలు క్లాసులు నిలిపివేశాయి, మార్చి నెల మధ్యకి వచ్చేసరికి దేశవ్యాప్తంగా పాఠశాలల మూసివేత మొదలైంది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
రాష్ట్ర రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
2019–21 కరోనావైరస్ మహమ్మారి
అమెరికా
ఇంపీరియల్ కాలేజ్ లండన్‌కు చెందిన ఎపిడెమాలజిస్టుల (సంక్రమిత వ్యాధుల నిపుణులు) బృందం అమెరికాలో కరోనావైరస్ 2019 వ్యాప్తి ప్రభావం పెరిగేందుకు అవకాశాలు ఉన్నాయని సూచనలు చేసింది. అదే రోజున కరోనావైరస్ ప్రిపేర్డ్‌నెస్ అండ్ రెస్పాన్స్ సప్లిమెంటల్ అప్రాప్రియేషన్స్ యాక్ట్ తీసుకువస్తూ అధ్యక్షుడు ట్రంప్ సంతకం చేశాడు. ఈ చట్టం ద్వారా కరోనావైరస్ 2019 వ్యాప్తికి ప్రతిస్పందించడానికి ఫెడరల్ ఏజెన్సీలకు $8.3 బిలియన్ల అత్యవసర ఫండింగ్ అందించింది. కార్పొరేషన్లు ఉద్యోగుల ప్రయాణాల మీద నియంత్రణలు విధించాయి, కాన్ఫరెన్సులు రద్దుచేశాయి, ఇంటి నుంచి పనిచేయమని ప్రోత్సహించాయి. క్రీడా కార్యక్రమాలు, రద్దయ్యాయి.
మూలాలు
వర్గం:అంటు వ్యాధులు వర్గం:All articles containing potentially dated statements
రిచా పల్లాడ్
రిచా పల్లాడ్ (జననం 30 ఆగస్టు 1980) భారతదేశానికి చెందిన మోడల్, సినీ నటి. ఆమె 1991లో విడుదలైన హిందీ సినిమా లమ్హేలో బాలనటిగా సినీరంగంలోకి అడుగు పెట్టి 2000లో తెలుగు సినిమా నువ్వే కావాలి ద్వారా హీరోయిన్ గా తన సినీ జీవితాన్ని ప్రారంభించి  తెలుగు, తమిళం, కన్నడ మరియు మలయాళ భాషా సినిమాల్లో నటించింది.
భారతీయ దుస్తులు
భారత సంస్కృతికి అద్దంపట్టే భారతీయ దుస్తులు ప్రపంచానికి ఆదర్శాలు. ఒక్కో ప్రదేశంలో ఒక్కో విధంగా ఉండే భారతీయ దుస్తుల పై విభిన్న సంస్కృతుల (ఆర్యుల సంస్కృతి, హిందూ సంస్కృతి, ద్రవిడ సంస్కృతి, పర్షియన్ సంస్కృతి, అరబ్బు సంస్కృతి, పంజాబీ సంస్కృతి, టిబెటన్ సంస్కృతి) ఆయా ప్రదేశాల భౌగోళిక/వాతావరణ పరిస్థితుల, సంప్రదాయాల ప్రభావం గోచరిస్తుంది. ప్రాథమిక ఆచ్ఛాదననిచ్చే లంగోటీ ల నుండి రోజువారీ జీవితంలో ధరించే దుస్తులు, ప్రత్యేక సందర్భాలలో ధరించే దుస్తులు, నాట్యానికి రూపొందించిన ప్రత్యేకమైన దుస్తులన్నింటిలోనూ ఈ ప్రభావాలు కనబడతాయి. పట్టణ ప్రాంతాలలో పాశ్చాత్య దుస్తుల వైపే ఎక్కువ మొగ్గు ఉన్ననూ, భారతీయత ఉట్టిపడే దుస్తులకు అక్కడ కూడా కొదవ లేదు. నేత, రంగులు మతానుసారం, సందర్భానుసారం ఉంటాయి. ఉదా: హిందువులు నలుపు రంగు దుస్తులు పూజ సమయంలో ఉపయోగించరు కానీముస్లిం స్త్రీలు ప్రార్థన చేసుకునే సమయంలో ఎక్కువగా నలుపు రంగు బురఖా ఎక్కువగా ధరిస్తుంటారు. ఇన్ని విభిన్న సంస్కృతులున్ననూ, వీటన్నిటీ సమ్మేళణంగా ప్రత్యేకమైన భారతీయ సంస్కృతి కానవస్తుంది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
భారతీయ దుస్తులు
చరిత్ర
భారతదేశ వస్త్ర చరిత్ర 5వ శతాబ్దం నాటి నూలుని అల్లి, నేసి, దానికి రంగులద్దిన సింధు లోయ నాగరికత నుండి మొదలవుతుంది. ఎముకలతో చేసిన కుట్టు సూదులు, చెక్కతో చేసిన నూలు వడికే యంత్రాలు త్రవ్వకాలలో వెలువడ్డాయి. అప్పటి పత్తి పరిశ్రమ చాలా అభివృద్ధి చెందినదై ఉండి, అప్పటి చాలా పద్ధతులు ఇప్పటికి కూడా వినియోగంలో ఉన్నాయి. తేమ తక్కువగా ఉండి, అధిక వేడి గల ఉపఖండా వేసవులకి పత్తితో చేసిన వస్త్రాలు సౌకర్యవంతంగా ఉండేవి. పురాతన భారతీయ దుస్తుల పై లభ్యమైన ప్రస్తుత పరిజ్ఞానం చాలా వరకు ఎల్లోరా వంటి రాతి శిల్పాలు, గుహ సముదాయాల్లో ఉండే చిత్రాలతో వచ్చింది. ఈ చిత్రాలలో నృత్యకారులు, దేవతలు చీరలని ధోవతి కట్టు వలె కట్టినట్లు ఉన్నాయి. ఇటీవలె హరప్పన్ పూసలలో దొరికిన పట్టు దారాలపై జరిగిన విశ్లేషణలు బట్టి చూస్తే తొలి శతాబ్దాలలో చైనీయులకి మాత్రమే తెలిసిన తిరగళ్ళ ద్వారా పట్టుని ఉత్పత్తి చేసేవారని తేలినది. భారతీయ దుస్తులలో ప్రముఖమైనవి.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో సినిమా హాలు ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
భారతీయ దుస్తులు
చీర
చీర అంటే వస్త్రము. వాడుకలో స్త్రీలు మాత్రం కట్టుకునే బట్టకు పర్యాయపదంగా చీర వాడబడుతూంది. భారతదేశంలో స్త్రీలు ధరించే దుస్తులలో ముఖ్యమైనది చీర. చీర అత్యంత పొడవైన వస్త్రము; ఇది నాలుగు నుండి తొమ్మిది మీటర్లుంటుంది. చీరను ఎక్కువమంది నడుంచుట్టు కట్టుకొని ఒక చివర భుజం మీదనుండి వెనుకకు వేసుకుంటారు చీరలోపల క్రిందభాగంలో లంగాను పైభాగంలో రవికె ధరించడం సరైన పద్ధతి.ఉత్తర భారతంలో ఎక్కువగా పైట కుడివైపుకు వేసుకుంటారు దక్షిణ భారతంలో ఎడమ వైపు పైట వేసుకుంటారు.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 16 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భారతీయ దుస్తులు
పట్టుచీర
పట్టు దారంతో అల్లిన మెత్తని చీర ను పట్టుచీర అంటారు. భారతదేశంలో అన్ని శుభకార్యాలకు, పండుగ లకు ఎక్కువగా పట్టుచీరలు ధరించడానికి ఇష్టపడతారు.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
భూమి వినియోగం
సన్నూర్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
భారతీయ దుస్తులు
పట్టుచీర
పెళ్ళిళ్లలో ఆడవాళ్లు ఎక్కువగా పట్టు చీరలు కట్టాలనుకుంటుంటారు. హిందూ సంప్రదాయంలో పట్టు చీరకి చాలా ప్రాముఖ్యత ఉంది. పండగకీ, పెళ్ళికీ తళతళలాడే పట్టు చీరలు ఉండాల్సిందే. ఇప్పుడు కొత్తగా వర్క్ చీరల ఫ్యాషన్ వచ్చింది. సాధారణ జరీనుంచి వెండి జరీ దాకా వర్క్ చేసిన పట్టు, నైలెక్స్ చీరల ధరలు కూడా ఎక్కువే.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
సన్నూర్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
సన్నూర్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
భారతీయ దుస్తులు
రవికె/జాకెట్టు/చోళీ
రవికె లేదా చోలీ లేదా జాకెట్టు భారతదేశంలో స్త్రీలు శరీరం పై భాగాన్ని అనగా వక్ష స్థలమును కప్పుకోవడానికి వారికి తగిన విధముగా వస్త్రముతో కుట్టబడి ఉపయోగించేది. దక్షిణ నేపాల్, పాకిస్తాన్, శ్రీలంక, బంగ్లాదేశ్,, చీరలు ధరించే ఇతర ప్రదేశాలలో ధరిస్తారు. దీని మీద చీర యొక్క పైట భాగం కప్పుతుంది. ఆధునిక కాలంలో దీనిలోపల బ్రా కూడా ధరిస్తున్నారు. భారతదేశంలో ధరించబడే గాగ్రా ఛోళీలో కూడా ఇది ఒక భాగము. శరీరానికి హత్తుకునేంత బిగుతుగా చిన్న చేతులతోలో నెక్ తో చోళీని రూపొందిస్తారు. వక్ష స్థలము క్రింద నుండి నాభి వరకు బహిర్గతం అయ్యేలా కత్తిరించబడటం వలన దక్షిణాసియా వేసవులలో సౌకర్యవంతంగా ఉంటాయి. ఇవి దక్షిణాసియా దేశాలలో స్త్రీలు ప్రధానంగా ధరించే పై వస్త్రాలు.
లంగా
లంగా భారతీయ స్త్రీలు ధరించే ఒక రకమైన దుస్తులు లో ఒకటి. లంగాకు నాడాలు ఉంటాయి. ముడి నడుముకి కుడివైపు వచ్చేలా కడతారు. ఈ ముడిని ఎడమ భుజం వైపుకి వెళ్ళే పైట కప్పివేస్తుంది. లంగాలు రెండు రకాలు. లోపలి లంగా, పై లంగా (పావడ/పరికిణీ).
పెళ్ళైనవారు చీర లోపల కనిపించకుండా ధరిస్తారు. ఇది సామాన్యంగా నూలుతో చేసినదై ఉంటుంది.
సన్నూర్ (రాయపర్తి)
చేతివృత్తులవారి ఉత్పత్తులు
కలప వస్తువులు, CLAY వస్తువులు
భారతీయ దుస్తులు
లంగా
అయితే పెళ్ళికి ముందు లంగా ఓణిలు కలిపి ధరించడం ఆంధ్రదేశంలో సాంప్రదాయంగా ఉండేది. ఇవి పండుగలలో పట్టుతో చేసి వివిధ రంగులలో అంచులతో అందంగా కనిపిస్తాయి. పైలంగాలను పైట లోపల, బయటికి కనిపించేలా (లోపలి లంగా పైన) ధరిస్తారు.
ఓణీ/పరికిణి
లంగా ఓణి దక్షిణ భారతదేశంలోని స్త్రీలు ధరించే సాంప్రదాయక దుస్తులు. ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్ణాటక, తమిళనాడు, కేరళ రాష్ట్రాలలో యుక్తవయస్సులోని అవివాహితులైన స్త్రీలు ధరిస్తారు. దీనిని తమిళులు ధావనిగా పిలుస్తారు.
ఓణి లేదా లంగా ఓణి లేదా పైట పావడ, అవివాహిత యువతులు ధరించే దక్షిణ భారత సాంప్రదాయిక దుస్తులు. ఓణి చీర అంత పెద్దగా ఉండదు. కాబట్టి ఇది నడుము నుండి పాదాల వరకు/ముందు వైపు సింహ భాగం, వెనుక కొంత భాగం ఆచ్ఛాదన నివ్వదు. అందుకే దీని క్రింద (లోపలి లంగా పైన) పై లంగా వేసుకొంటారు. చీర వలె దీనికి కుచ్చిళ్ళు కట్టరు. ఉదరం నుండి నడుము మీదుగా ఒకే ఒక చుట్టుగా వెళ్ళి మరల ఉదరము నుండి వక్షోజాలను కప్పుతూ భుజము పైకి వెళ్ళి మిగిలిన భాగం పైటగా వెనక్కి వెళ్తుంది. దీనిని వివాహిత స్త్రీలు ధరించరు. ఆంగ్లంలో దీనిని హాఫ్ సారీ (Half Saree) అని సంబోధిస్తారు.
సల్వార్ కమీజ్
సల్వార్ కమీజ్ అనునవి దక్షిణ ఆసియా, మధ్య ఆసియా, ఆఫ్ఘనిస్తాన్ లలో స్త్రీ పురుషులిరువురి చే ధరింపబడే దుస్తులు. సల్వార్ అనగా పైజామా వలె ఉండే నడుము నుండి కాళ్ల వరకు ఆచ్ఛాదననిచ్చే వస్త్రము. నడుము వద్ద వదులుగా ఉండి క్రిందకు వెళ్ళే కొద్దీ బిగుతుగా ఉంటాయి. కమీజ్ అనగా కుర్తా వలె ఉండే చేతులకి, గొంతు నుండి నడుము వరకు, లేదా తొడల, మోకాళ్ళ, లేదా పిక్కల వరకూ ఆచ్ఛాదన నిచ్చే వస్త్రము. కమీజ్ కి నడుము వద్ద నుండి క్రింద వరకు ఉండే చీలికలు కదలికకై స్వేచ్ఛని ఇస్తాయి.
పంచె
పంచె భారతదేశంలో కొన్ని రాష్ట్రాలతో బాటు పాకిస్థాన్, బంగ్లాదేశ్, నేపాల్లో పురుషులు (కొన్ని ప్రాంతాల్లో స్త్రీలు కూడా) ధరించే సాంప్రదాయక వస్త్రము. కుట్టకుండా, దీర్ఘ చతురస్రాకారంలో సాధారణంగా 4.5 మీటర్లు (15 ఆడుగుల) పొడవు ఉండే ఈ వస్త్రాన్ని నడుము చుట్టూ చుట్టి ముడి వేయటం వలన ఒక పొడవు స్కర్టు వలె ఉంటుంది.
భారతదేశంలో తమిళనాడు, కేరళ, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణా, మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక, బీహార్, మధ్యప్రదేశ్, పశ్చిమ బెంగాల్, ఒడిషా లలో పంచె విరివిగా ధరించబడుతుంది. ఉత్తర గుజరాత్, దక్షిణ రాజస్థాన్ లలో కేడియా అనే ఒక పొట్టి కుర్తాతో బాటు ధరిస్తారు. భారతదేశం సర్వత్రా ప్రత్యేకించి బీహార్, పశ్చిమ బెంగాల్, శ్రీలంక లలో పంచెను కుర్తాతో ధరిస్తారు. వీటిని ధోవతి-కుర్తా అని సంబోధిస్తారు. తమిళనాడులో సట్టై (చొక్కా)తో బాటు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో చొక్కా లేదా కుర్తా (జుబ్బా)తో ధరిస్తారు. పాకిస్థాన్, పంజాబ్ లలో కూడా ధోతీలు సాంప్రదాయిక దుస్తులుగా ధరించబడతాయి. పెళ్ళికొడుకు పంచె కట్టు గతంలో తెలుగు నాట పెళ్ళికొడుకు పెళ్ళి సందర్భంలో తప్పనిసరిగా పంచె కట్టాలనే నిబంధన వుండేది. కాని ప్రస్తుత మారిని కాలంలో ఈ నిబంధన తప్పనిసరిగా పాటించ కున్నా కొందరు పెళ్ళికొడుకులు పంచె కడుతున్నారు. అహింసను నమ్మే జైనులు ప్రార్థనామందిరాలకు వెళ్ళే సమయంలో కుట్టని బట్టలు ధరించాలనే నియమం ఉండటం వలన పురుషులు పంచెలనే ధరిస్తారు. పంచె కన్నా చిన్నదైన ఇంకొక పై పంచెతో శరీర పైభాగాన్ని కప్పుకొంటారు.
లుంగీ
లుంగీ (Lungi) అనే వస్త్రము దక్షిణ భారతదేశంలో పుట్టినాగాని, ఇండొనేషియా, బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక, మయన్మార్‌, బ్రూనై, మలేషియా, సింగపూరు, ఆఫ్రికాలో కొన్ని ప్రదేశాలలో, అరేబియా ద్వీపకల్పాలలో కూడా ధరిస్తారు. మాములుగా ఈ వస్త్రము నూలుతో చేయబడుతుంది. దక్షిణ భారతదేశం సర్వత్రానే కాకుండా, బెంగాల్, సింధ్, ఒడిషా లలో కూడా దీనిని వాడతారు. ట్రౌజర్లు వేసుకోవటం అసౌకర్యాన్ని కలిగించే వేడి, తేమ ఎక్కువగా ఉన్న ప్రదేశాలలో లుంగీలకి ఆదరణ చాలా ఎక్కువ.
కుర్తా
కుర్తా అనునది భారతదేశంలో (సాధారణంగా) పురుషులు శరీర పై భాగాన్ని కప్పుకోవటానికి ఉపయోగించే దుస్తులలో ఒకటి. దీని క్రింద పైజామా గానీ, ధోవతిగానీ, పంచె గానీ ఒక్కోసారి యువకులు జీంస్ ప్యాంటు గానీ వేసుకొంటారు. స్త్రీలు వేసుకొనే కుర్తాలను కమీజ్ అని గానీ, కుర్తీ అని గానీ వ్యవహరిస్తారు.
సాధారణంగా పురుషులు నూలు/ఖద్దరు లేదా నూలుతో కలసిన ఇతర రకాలు (blend) తో తయారు చేసిన కుర్తా (జుబ్బా/లాల్చీ) ధరిస్తారు.
షేర్వానీ
షేర్వానీ  దక్షిణ ఆసియాలో ధరించే కోటు వంటి వస్త్రం. ఇది పాకిస్థాన్ దేశపు జాతీయ వస్త్రంగా గుర్తించబడిననూ ఉత్తర భారతదేశనికి చెందిన ముస్లిం రాచరిక వంశాల వారు కూడా దీనిని ధరించేవారు. పైజామాతో వేసుకొన్న కుర్తా పై కానీ, కమీజ్ తో బాటు ధరించే సల్వార్ పై కానీ దీనిని ధరిస్తారు. బ్రిటీషు ఫ్రాక్ కోట్ ని సల్వార్ కమీజ్ని కలిపి రూపొందించినదే ఈ షేర్వానీ.
పఠానీ
పఠానీ అనునది వదులుగా ఉండే ఒక రకమైన కుర్తా, పైజామా. సినిమాలలో చూపించబడే కాబూలీవాలాలు పఠానీ లలోనే కనబడతారు. ఇది ఎక్కువగా ఆఫ్ఘనిస్తాన్, పాకిస్థాన్, భారతదేశం లలో కనబడుతుంది.
తలపాగా
తలపాగా (ఆంగ్లము: turban, కొన్ని సంస్కృతులలో బుల్లే లేదా దస్తర్) అనునది తలని చుట్లతో కప్పే ఒక వస్త్రము. దీనిని ధరించే విధానాలు వేర్వేరుగా ఉంటాయి. తలపాగా, పైపంచ (ఉత్తరీయం) అనేవి గ్రామీణప్రాంత తెలుగువారికి తప్పనిసరి. తలపాగా అనేది రోజువారీ పనులలోనే కాకుండా శుభకార్యాలలోను, ఉత్సవాలలోను తప్పనిసరిగా ధరిస్తారు. ఆంధ్రుని ఆహార్యమంటే పంచకట్టు, లాల్చీలాంటి చొక్కా, పైపంచ, తలపాగా. పంచ కట్టుటలోన ప్రపంచాన మొనగాడు // కండువాలేనిదే గడ పైన దాటనివాడు//
కంచంలో అన్ని ఉన్న గోంగూర కోసం వెతికెవాడు // ఎవడయ్యా వాడు ఇంకెవడు తెలుగువాడు..
స్వదేశీ దుస్తులతో బాటు ధరించే విదేశీ దుస్తులు
ధోవతి, తలపాగాలతో బాటు ఆంధ్రులు చొక్కా, కోటుని ధరించేవారు. కుర్తాతో బాటు బిగుతుగా ఉండే ప్యాంటు లేదా జీన్స్ ప్యాంటు స్త్రీ పురుషులిరువురూ ధరించటం కూడా ఉంది.
చొక్కా
చొక్కా (Shirt) భారతదేశంలో ఎక్కువమంది పురుషులు శరీరం పై భాగంలో కప్పుకోవడానికి ధరించే వస్త్రము. సాధారణంగా ప్యాంటుతో బాటు ధరించబడే చొక్కా పంచె, ధోవతి, లుంగీ ల పై కూడా ధరిస్తారు. కొన్ని సందర్భాలలో పైజామాల పై కూడా కుర్తాకి బదులుగా చొక్కాలనే ధరిస్తారు. చొక్కాలకి ఫుల్ స్లీవ్స్ గానీ హాఫ్ స్లీవ్స్ గానీ ఉంటాయి. ఒకప్పుడు ల్యాపెల్ గల చొక్కాలని ధరించిననూ టీ-షర్టులకి పెరిగిన ఆదరణతో ఇప్పుడు వాటి పై ఎవరూ మొగ్గు చూపటం లేదు. కాలరు గల షర్టులనే ఇప్పుడు ధరిస్తున్నారు.
ప్యాంటు
మగవారు/ఆడవారు నడుము నుండి పాదాల వరకు తొడుక్కొనే వస్త్రము. ఇది లావుగా ఉండే గుడ్డతో తయారుచేస్తారు. ఇది సూటు లోని ఒక భాగమైననూ, సూటు యొక్క ఇతర భాగాలైన నెక్ టై/బౌ టై, కోటు లేకున్ననూ, కేవలం షర్టుతో బాటు దీనిని వేసుకొనవచ్చును. చాలా వరకు భారతీయులు (, ఇతర ఉష్ణ దేశస్థులు) కేవలం షర్టు ప్యాంటు లతోనే కనబడతారు. ప్యాంటులో సగం మాత్రం అనగా తొడల వరకు ఉండే వస్త్రాన్ని నిక్కరు అంటారు. బెర్మూడా వంటి దేశంలో ప్యాంటుకి బదులుగా మోకాళ్ళ వరకు ఉండే సాంప్రదాయిక నిక్కరులని సూటుతో వేసుకొనగా, స్కాట్లండ్, ఐర్లండ్ వటి దేశాలలో ప్యాంటుకి బదులుగా స్కర్టుని కూడా వాడతారు.
ఒక్కోమారు ప్యాంటుకి బదులుగా మోకాళ్ళ వరకు వదులుగా ఉండే నికర్ బాకర్స్ని ధరిస్తారు.
సాంప్రదాయికాలని ట్రౌజరు (ఉదా: ప్లీటెడ్ ట్రౌజర్సు) అనీ అసాంప్రదాయికాలని ప్యాంటు (ఉదా: లో-వెయిస్టెడ్ ప్యాంటు) అనీ పూర్వం వ్యవహరించేవారు. కానీ కాలక్రమేణా ఇవి రెండూ ఒకటే అయినాయి. ప్యాంటు అన్న పదం అన్నింటికీ వర్తించిననూ ట్రౌజరు అంటే మాత్రం సాంప్రదాయికం అనే మిగిలి పోయింది.
జీన్ గుడ్డ ట్రౌజరు గుడ్డ కన్నా ఇంకా మందంగా ఉండి ఉతకకుండా చాలా కాలం ఉపయోగించవచ్చును. సాధారణ పాంటుకు రెండు జేబులు ప్రక్కగాను ఒకటి/రెండు జేబులు వెనుకగాను ఉంటాయి. బెల్టు కట్టుకోవడానికి అనువుగా నడుం చుట్టూ రింగులు కుట్టబడి ఉంటాయి.
జీన్స్ ప్యాంటు
జీన్స్ అనునవి డెనిమ్ లేదా డుంగరీ వస్త్రంతో కుట్టిన ప్యాంటు.
1950 లో కౌబాయ్ ల కొరకు ప్రత్యేకంగా రూపొందించబడిన జీన్స్ టీనేజీ యువతలో బాగా జనాదరణ పొందినది. జీన్స్ రూపొందించటంలో లెవీ స్ట్రాస్ అండ్ కో., లీ, వ్రాంగ్లర్ సంస్థలు పేరెన్నిక గన్నవి. స్కిన్నీ, టేపర్డ్, స్ట్రెయిట్, బూట్ కట్, న్యారో బాటం,లో వెయిస్ట్, యాంటీ-ఫిట్, ఫ్లేర్ శైలులలో జీన్స్ లభ్యం.
కోటు
కోటు లేదా జాకెట్ అనునది వెచ్చదనానికి గానీ ఫ్యాషన్ కి గానీ స్త్రీ పురుషులిరువురిచే సాధారణంగా షర్టు/టి-షర్టు పై ధరింప బడే ఒక వస్త్రం. బహు అరుదుగా కోటు షర్టు లేకుండా కూడా ధరిస్తారు. కోటు లలో పలు రకాలు ఉంటాయి. సాధారణంగా వీటికి పొడవాటి చేతులున్ననూ స్లీవ్ లెస్ (చేతులు లేని) జాకెట్ లు కూడా లభ్యం.
గాంధీ టోపీ
స్వాతంత్ర్య సమరంలో గాంధీ చే ప్రోత్సహింపబడ్డ ఖద్దరుతో చేయబడిన టోపీని గాంధీ టోపీ అంటారు. స్వాతంత్ర్యానంతరం కూడా దీనిని రాజకీయవేత్తలు ఇంకనూ ధరిస్తున్నారు.
కరాకుల్
కరాకుల్ అనే జాతికి చెందిన గొర్రె యొక్క ఉన్నితో చేసే టోపీని కారాకుల్ అంటారు. అఫ్ఘనిస్తాన్ కు చెందిన కాబూల్ ప్రజలు దీనిని తరాల నుండి ధరిస్తున్నారు. ఇతర ప్రముఖులు దీనిని ధరించిననూ దీనికి జిన్న టోపీ అనే పేరే స్థిరపడిపోయింది.
ఆంధ్ర ప్రదేశ్
పురుషులు సాంప్రదాయికంగా కుర్తా, పంచెలు ధరిస్తారు. తలపాగా, కండువాలు వ్యక్తిగతాలు. సాంప్రదాయేతరాలుగా లుంగీ, సైకిల్ కట్టు ధోవతులు ధరిస్తారు. బాలురు చొక్కా, లాగు లని ధరిస్తారు. స్త్రీలు చీర, రవిక లని ధరిస్తారు. శుభసందర్భాలకి పట్టుచీర ధరిస్తారు. యువతులైతే పైట, పావడ, బాలికలైతే పరికిణిలు ధరిస్తారు.
పట్టులో రకాలు
అస్సాంలో ఈ క్రింది రకాలైన పట్టు దొరుకుతుంది.
గమోసా
ఇది అస్సామీ ఉత్తరీయము. కానీ మన ఉత్తరీయం కంటే అస్సాంలో దీనికి ఇంకా ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఉంది. ఇది నలువైపులా ఎర్రని అంచులతో ఉండే తెల్లని వస్త్రము.
ప్రధానంగా ఇది శరీరాన్ని తుడుచుకోవటానికి ఉపయోగించిననూ కూడా గమోసాని వినియోగిస్తారు.
జాపి
జాపి అనునది అస్సామీ టోపీ. దీనిని బిగుతుగా అల్లిన వెదురు దబ్బలతో చేస్తారు. తలకి రక్షణగా, హుందాతనానికి, బిహూ నృత్యంలో, ఇంట్లో శుభసూచకంగా, అతిథులకి స్వాగత సూచకంగా దీనిని వాడతారు.
మెఖెలా చాదొర్
ఇది అస్సామీ లంగా ఓణి. వక్షస్థలమును రవికెతో కప్పి, ఒక చాదొర్ ని లంగా వలె కట్టుకొని, మరొక చాదొర్ ని పైట వలె కప్పుతారు. అయితే దీనిని అన్ని వయస్కుల స్త్రీలు ధరిస్తారు.
కర్ణాటక
వొడెయార్లు అనబడు మైసూరు మహారాజులు పట్టు, జరీ గల పేటా అనబడు తలపాగాని ధరించేవారు.
కేరళ
కేరళ రాష్ట్రంలో సాధారణంగా రంగులతో వివిధ డిజైనులలో ఉండే లుంగీలను స్త్రీ పురుషులిరువురూ ధరిస్తారు. శ్రమజీవులు రోజువారీ దుస్తులుగా ధరిస్తారు. ముండు అనబడు కేరళ ధోవతి సాధారణంగా తెల్లగా ఉండి, కసవు అనే బంగారు రంగు అంచు కలిగి ఉంటుంది. హిందువులు గడియార దిశలో కడతారు. కాషాయ వర్ణ ముండు లను కావి ముండే అని అంటారు. క్రింద వరకు కాకుండా మోకాళ్ళ వరకే అడ్డపంచె వలె కడతారు. ముస్లింలు, క్రైస్తవులు వ్యతిరేక గడియార దిశలో కడతారు. ఆంధ్ర, తమిళ నాడు లలో వలె ఇలా కట్టడం ఇక్కడ ఏ మాత్రం అసాంప్రదాయికమో, అమర్యాదపూర్వకమో కాదు.
మహరాష్ట్ర
తలపాగా లని మరాఠీలో ఫేటా అని, పగరి (పగడి) అని వ్యవహరిస్తారు. ఇందులో పలు రకాలున్నవి.
నౌవారీ చీర
ధోవతి వలె మరాఠీ స్త్రీలు కట్టే చీరని కాస్టా చీర అనీ, సకచ్చ చీర అనీ సంబోధిస్తారు. తొమ్మిది గజాలు ఉండటం వలన దీనినే నౌవారీ చీర అని కూడా అంటారు.
ఇవీ చూడండి
వర్గం:భారతీయ సంస్కృతి వర్గం:దుస్తులు వర్గం:భారతీయ దుస్తులు
Clothing in India
కోయెన్‌రాడ్ ఎల్స్ట్
ఉపయుక్త గ్రంథ సూచి
వర్గం:1959 జననాలు
పవిత్ర లోకేష్
పవిత్ర లోకేశ్ (జననం 1979) భారతీయ చలనచిత్ర, టెలివిజన్ నటి. ఈమె ప్రధానంగా కన్నడం, తెలుగు చిత్రాలలో సహాయక పాత్రలు పోషిస్తుంది. స్టేజీ, చలన చిత్ర నటుడు మైసూర్ లోకేశ్‌కు కూతురు, ఆమె 16 ఏళ్ల వయసులోనే తన తొలి చిత్రంలో నటించింది. అప్పటి నుండి 150 కి పైగా కన్నడ సినిమాలలో నటించింది. ఆమె సోదరుడు ఆది లోకేష్, భర్త సుచేంద్ర ప్రసాద్ ఇద్దరూ నటులు.
జీవితం తొలి దశ
పవిత్ర మైసూర్ లో జన్మించింది. ఆమె తండ్రి, లోకేశ్ ఒక నటుడు, ఆమె తల్లి ఒక టీచరు. ఆమె చిన్న సోదరుడు పేరు ఆది . పవిత్ర పదవ తరగతిలో ఉన్నప్పుడు లోకేశ్ చనిపోయాడు. ఈమె మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షలో 80 శాతం సాధించిన తరువాత, ఒక ప్రభుత్వ ఉద్యోగి కావాలని ఆశపడింది. ఏదేమైనా, తండ్రి మరణం తరువాత, తన తల్లికి "కుటుంబం బాధ్యతలలోనే అధిక ప్రాధాన్యతనివ్వడం" చేయాలని నిర్ణయించుకుంది. మైసూర్లోని ఎస్.బి.అర్.అర్. మహాజన ఫస్ట్ గ్రేడ్ కాలేజ్ నుండి ఆమె తన బాచిలర్ డిగ్రీని పూర్తి చేసింది, సివిల్ సర్వీసెస్ ఎగ్జామినేషన్ పరీక్ష కోసం హాజరయ్యింది. నటనా వృత్తిలో తన తండ్రి అడుగుజాడలను అనుసరించడానికి మొదట్లో పవిత్ర విముఖత చూపింది. ఆమె మొట్టమొదటి ప్రయత్నంలో పరీక్షను క్లియర్ చేయలేకపోయిన తరువాత, ఆమె బెంగుళూరు వెళ్లడానికి ముందు నటించింది.
సినిమాలు
1994 సం.లో నటుడు అంబరీష్ సలహాపై పవిత్ర సినిమాలలో నటించింది. మిస్టర్ అభిషేక్ సినిమాలో ఆమె తొలి పాత్రను పోషించింది. అదే సంవత్సరంలో, ఆమె బంగారద కలశలో నటించింది. ఈ చిత్రాల ద్వారా సరైన గుర్తింపు రాకపోవడంతో, పవిత్ర తన గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేసి మానవ వనరుల సలహా సంస్థ కోసం పనిచేయడం ప్రారంభించింది. ఆ సమయంలో, టి. ఎస్. నాగభరణం 1996 సం.లో విడుదలైన తన చిత్రం జనుమాద జోడి లో ఆమెకు పాత్రను అందించటం జరిగింది. కామెడీ సినిమా ఉల్టా పల్టా (1997) లో, ఆమె ఒక వాంపుగా నటించింది.
టెలివిజన్
నాగభరణ టెలివిజన్ సోప్ జీవనముఖిలో, ఆమె మధ్య వయస్కురాలైన భార్యగా నటించారు, మంచి పాత్ర పోషించారు. 2000 సం.ల ఆరంభంలో ప్రసారమయిన గుప్తగమినిలో పాత్రకు ఆమె గుర్తింపు పొందింది. ఆ సమయంలోనే, ఆమె గెలాతి, నీతి చక్ర, ధరిత్రి, పునర్జన్మ, ఈశ్వరి వంటి ఇతర సబ్బులు ప్రచారంలో కూడా కనిపించింది.
అవార్డులు
కన్నడ చిత్రం నాయయి నెరారూ (2006) సినిమాలోని ఆమె నటనకు, ఆమె ఉత్తమ నటిగా కర్ణాటక స్టేట్ ఫిల్మ్ అవార్డును అందుకుంది.
బయటి లింకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు వర్గం:కన్నడ సినిమా నటీమణులు
తలకావేరి వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రం
తలకావేరి వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రం కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని కొడగు జిల్లాలో ఉంటుంది.
చరిత్ర
ఈ ఉద్యానవనం 1987 లో స్థాపించబడింది. ఇది 105 చదరపు కిలోమీటర్ల వైశాల్యంలో విస్తరించి ఉంది. ఈ కేంద్రానికి కేరళలోని కాసర్కోడ్ జిల్లాలో ఉన్న రాణిపురం కొండలు, కొట్టెన్చేరి కొండలు సరిహద్దుగా ఉన్నాయి.
మరిన్ని విశేషాలు
ఈ సంరక్షణ కేంద్రంలో అనేక రకాల జాతులకు చెందిన వృక్ష, జంతు సంపదలు ఉన్నాయి. అందులో అల్బిజియా లెబ్బెక్, ఆర్టోకార్పస్ లకూచా, డైసోక్సిలమ్ మలబారికం, మెసువా ఫెర్రియా ఇక్కడ కనిపించే కొన్ని వృక్ష జాతులు కాగా,. క్లాలెస్ ఓటర్, ఆసియాటిక్ ఎలిఫెంట్, బెంగాల్ టైగర్, గీతల-మెడ ముంగిస, ఎలుక జింకలు ఇక్కడ కనిపించే కొన్ని జంతు జాతులు.
రాజాపూర్ మండలం
రాజాపూర్ మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రం, మహబూబ్ నగర్ జిల్లాకు చెందిన మండలం.
ఇది సమీప పట్టణమైన మహబూబ్ నగర్ నుండి 26 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.ఈ గ్రామం 44వ నెంబరు (పూర్వపు పేరు 7 వ నెంబరు) జాతీయ రహదారి పై జడ్చర్ల,బాలానగర్ మధ్యన ఉంది. ఈ గ్రామానికి రైల్వే స్టేషను సదుపాయం ఉంది. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో భాగంగా ఈ మండలాన్ని ఏర్పరచారు. ఇందులో 16 గ్రామాలున్నాయి. దానికి ముందు కూడా ఈ మండలం ఇదే జిల్లాలో ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం మహబూబ్ నగర్ రెవిన్యూ డివిజనులో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 16  రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి.నిర్జన గ్రామాలు లేవు.మండల కేంద్రం రాజాపూర్.
గణాంకాలు
2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణలో ఏర్పడిన ఈ మండల వైశాల్యం 124 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 26,362. జనాభాలో పురుషులు 13,272 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 13,090. మండలంలో 6,036 గృహాలున్నాయి.
2016 లో ఏర్పడిన మండలం
లోగడ రాజాపూర్  గ్రామం మహబూబ్ నగర్ జిల్లా,మహబూబ్ నగర్ రెవెన్యూ డివిజను పరిధిలోని బాలానగర్ మండల పరిధిలో ఉంది.2014 లో తెలంగాణా ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పడిన తరువాత మొదటిసారిగా 2016 లో ప్రభుత్వం నూతన జిల్లాలు, రెవెన్యూ డివిజన్లు, మండలాల పునర్య్వస్థీకరణలో భాగంగా రాజాపూర్ గ్రామాన్ని (1+15) పదహారు గ్రామాలుతో నూతన మండల కేంధ్రంగా మహబూబ్ నగర్ జిల్లా,మహబూబ్ నగర్ రెవెన్యూ డివిజను పరిధిలో చేర్చుతూ ది.11.10.2016 నుండి అమలులోకి తెస్తూ ప్రభుత్వం ఉత్తర్వు జారీచేసింది.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:2016 లో ఏర్పాటైన తెలంగాణ మండలాలు
జాతీయ వైద్యుల దినోత్సవం
thumb|260x260px|రోగిని స్టెతస్కోప్ తో పరీక్షిస్తున్న డాక్టర్ దృశ్యచిత్రం భారతదేశం అంతటా ప్రతి సంవత్సరం "జాతీయ వైద్యుల దినోత్సవం" (ఆంగ్లం: National Doctors' Day) జూలై 1 న జరుపుకుంటారు.
డాక్టర్ బిధాన్ చంద్రరాయ్ (1882 జూలై 1-1962 జూలై 1) జయంతి (,వర్ధంతి) జూలై 1న భారతదేశంలో జాతీయ వైద్యుల దినోత్సవంగా పాటిస్తారు. డాక్టర్ బిధాన్ చంద్ర రాయ్ 1, 1882 న జన్మించాడు 1962 లో అదే తేదీన మరణించాడు.80 సంవత్సరాల వయస్సు పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రానికి రెండవ ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశారు. 1961 ఫిబ్రవరి 4లో భారత ప్రభుత్వం దేశ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం, భారతరత్న పురస్కారంతో సత్కరించింది.గ్రీటింగ్ కార్డులు, పుష్పం ఏర్పాట్లు రోగులు వైద్యులు గ్రీటింగ్ సహా ఈ రోజు గమనించవచ్చు పలు మార్గాలు ఉన్నాయి. ప్రత్యేక సమావేశం తరచుగా వారి ప్రదర్శనలకు రోజు, గౌరవం వైద్యులు సందర్భంగా ఏర్పాటు చేస్తారు. స్మారక విందులతో, వైద్య సోదరభావం సన్మానించేందుకు ఆస్పత్రులు లేదా ఇతర సంస్థలు ఏర్పాటు చేయవచ్చు.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:స్మారక దినోత్సవాలు
జి. మహేష్‌బాబు ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్
'''జి. మహేష్‌బాబు ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్''', తెలుగు సినీ నిర్మాణ సంస్థ. నటుడు కృష్ణ కుమారుడు మహేష్ బాబు 2015లో హైదరాబాదు లో ఈ సంస్థను స్థాపించాడు. ఈ సంస్థ నుండి తొలిసారిగా 2015లో శ్రీమంతుడు సినిమా నిర్మించబడింది.
పరస్వాడ శాసనసభ నియోజకవర్గం
పరస్వాడ శాసనసభ నియోజకవర్గం మధ్య ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం బాలాఘాట్ జిల్లా, బాలాఘాట్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఎనిమిది శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:మధ్య ప్రదేశ్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
దాదా హయాత్ కలందర్
image skyline = Dattagiri.JPG దాదా హయాత్ ఖలందర్  లేదా బాబా బుడన్ : 11వ శతాబ్దానికి చెందిన సూఫీసంతు "అబ్దుల్ అజీజ్ మక్కీ" ఇతడి పూర్తి పేరు 'ఇతడి శిష్యగణాల్లో హిందువులు ముస్లిములు వుండేవారు. ఇతడి దర్గా కర్నాటక రాష్ట్రంలోని చిక్కమగళూరు న గల బుడన్ గిరి (బుడన్ పర్వతాలు) Baba Budangiri, లో ఉంది. భారతదేశంలో కాఫీ మొక్కలను ప్రవేశపెట్టిన ఘనత ఇతడికే దక్కుతుంది. ఇతడు యెమన్ దేశంలోని మోచా (Mocha) ప్రాంతంనుండి కాఫీ మొక్కలను తీసుకు వచ్చి, బుడన్ గిరి ప్రాంతాలలో నాటాడు. ఆవిధంగా కాఫీ భారత్ కు పరిచయం అయ్యింది. ఇతడు భారత్ కు 1005 లో వచ్చాడు, మలబార్ తీరంద్వారా, చిక్కమగళూరుకు వచ్చి ఇక్కడే నివాసమేర్పరచుకున్నాడు. ఇతడు బాగ్దాదుకు చెందిన సూఫీ గురువు.
హిందువుల భావాలు
దాదాహయాత్, బాబాబుడన్ గా గుర్తించబడే అబ్దుల్ అజీజ్ మక్కీని, హిందువులు దత్తాత్రేయగా భావిస్తారు, ఈ బాబాబుడన్ గిరిని, దత్తగిరిగానూ గుర్తిస్తారు. ఇతడి దర్గా హిందూ-ముస్లిం పర్యాటకుల, భక్తుల కేంద్రం.
ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం తెలుగు సినిమా పాటల జాబితా (2013)
ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం 2013 సంవత్సరంలో విడుదలైన తెలుగు సినిమాలకు పాడిన  పాటలలో కొన్ని:
మూలాలు
వర్గం:సినిమా జాబితాలు Discography వర్గం:పాటలు వర్గం:జాబితాలు
దీప్ నారాయణ్ సింగ్
జననం
నారాయణ్ సింగ్ 1894, నవంబరు 25న బీహార్‌ రాష్ట్రంలోని పురంతంద్‌లో జన్మించాడు.
ఉద్యమం
భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్నాడు.
మరణం
నారాయణ్ సింగ్ తన 83వ ఏట బీహార్ లోని హాజీపూర్ లో మరణించాడు.
గుర్తింపు
ఆర్కియాలజీ, మ్యూజియం డైరెక్టరేట్ ఆధ్వర్యంలో 1979లో బీహార్‌లోని హాజీపూర్‌లో నారాయణ్ సింగ్ గౌరవార్థం ఒక మ్యూజియం కూడా స్థాపించబడింది.
మూలాలు
వర్గం:1894 జననాలు వర్గం:1977 మరణాలు వర్గం:బీహార్ ముఖ్యమంత్రులు వర్గం:బీహార్ స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు వర్గం:బీహార్ వ్యక్తులు వర్గం:బీహార్ రాజకీయ నాయకులు
ధ్రువోపాఖ్యానము (పుస్తకం)
ధ్రువోపాఖ్యానము 1928 లో ప్రచురించబడిన తెలుగు పుస్తకం. దీనికి బమ్మెర పోతన రచించిన మహాభాగవతంలోని ధ్రువోపాఖ్యానము మూలం. దీని రాజమండ్రి లోని ఆర్య పుస్తకాలయములో ముద్రించారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు వర్గం:1928 పుస్తకాలు వర్గం:భాగవతము
అస్వాన్ డ్యాం
అస్వాన్ డ్యామ్‌ అనేది ఈజిప్ట్ లో అస్వాన్ వద్ద నైలు నదిపై నిర్మించిన ఆనకట్ట. ఇది ఒక రాతి (ఇటుకలు, రాళ్ళు) నిర్మాణం, కేవలం గురుత్వాకర్షణ ద్వారా ఉంచబడ్డాయి. ఇది నైలు నదిపై మొదటి ఆనకట్ట,, 1899, 1902 మధ్య కాలంలో బ్రిటీష్ వారిచే నిర్మించబడింది. ఇది నిర్మించిన నాటికి,  ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద రాతి ఆనకట్టగా గుర్తింపు పొందింది. ఆనకట్టను "దన్నుగోడ డ్యామ్" అంటారు. ఈ డ్యామ్ నైలు నది ముందుటిమొదటి క్యాటరాక్ట్ వద్ద నిర్మించారు,, అప్-రివర్ 1000 కిలోమీటర్లు ఉంది, కైరో  దక్షిణ-ఆగ్నేయము 690 కిలోమీటర్లు (నేరుగా దూరం). ఈ డ్యామ్ వార్షిక వరద నీరు నిల్వలను సమకూర్చుకొను విధంగా రూపొందించబడింది. ఈ నీటిని ఎండాకాల ప్రవాహ సహాయమునకు, మరింత నీటిపారుదల సహాయమునకు ఉపయోగిస్తారు.
1960 నుంచి ఈ డ్యామ్ పేరును సాధారణంగా ఆస్వాన్ హై డ్యాంగా సూచిస్తున్నారు. ఈ హై డ్యామ్‌ను 1960, 1970 మధ్య నిర్మించారు, ఈజిప్ట్ యొక్క ఆర్థిక వ్యవస్థ, సంస్కృతి మీద గణనీయమైన ప్రభావం కలిగి ఉంది.
మూలాలు
వర్గం:ఆనకట్టలు వర్గం:అస్సాంలోని కట్టడాలు
మొదటి నాగభట
మొదటి నాగభట (r. C.క్రీ.పూ 730-760) ఒక భారతీయ రాజు. ఆయన ప్రస్తుత మధ్యప్రదేశులోని అవంతి (లేదా మాళ్వా) ప్రాంతాన్ని తన రాజధాని ఉజ్జయిని నుండి పరిపాలించాడు. ప్రస్తుత గుజరాతు రాజస్థాను ప్రాంతాలున్న గుర్జారా దేశం మీద ఆయన తన నియంత్రణను విస్తరించాడు. అరబ్బు సైనికాధికారులు నేతృత్వంలో సింధు నుండి అరబ్బు దండయాత్రను ఆయన తిప్పికొట్టాడు. బహుశా జునైదు ఇబ్ను అబ్దులు-రహమాను అల్-ముర్రి లేదా అల్ హకం ఇబ్ను అవానా చేసిన దంశయాత్ర కావచ్చు. కానీ నాగభటను రాష్ట్రకూట రాజు దంతిదుర్గ ఓడించినట్లు తెలుస్తోంది.
ఆరంభకాల జీవితం
గ్వాలియరు శాసనం రాజవంశం మూలాన్ని పురాణ హీరో లక్ష్మణుడుగా గుర్తించింది. నాగభట చారిత్రక పూర్వీకులు పూర్తిగా తెలియదు. కాని ఆయన అవంతి ప్రాంతంలోని ఉజ్జయిని రాజధానిగా చేసుకుని పరిపాలించాడు. జైన పురాణాలు హరివంశ (సా.శ. 783-784) తన మనవడు మేనల్లుడు వత్సరాజ అవంతి భూ (అవంతి-భబ్రితి) పతి కుమారుడు అని పేర్కొన్నాయి. రాష్ట్రాకూట పాలకుడు అమోఘవర్ష సా.శ. 871 సంజను రాగి ఫలకం శాసనం కూడా ఉజ్జయినితో గుర్జారా-ప్రతిహారాల అనుబంధాన్ని సూచిస్తుంది. దీని ఆధారంగా ఆర్. సి. మజుందారు, బైజు నాథు పూరి వంటి అనేకమంది చరిత్రకారులు నాగభట రాజవంశం అసలు నివాసం అవంతి రాజధాని ఉజ్జయిని అని అభిప్రాయపడ్డారు.
మరోవైపు దశరథ శర్మ నాగభట ప్రస్తుత రాజస్థానుకు చెందినవాడని సిద్ధాంతీకరించాడు. ఆయన సిద్ధాంతం నాహాదాను నాగభటగా గుర్తించడం మీద ఆధారపడింది. మధ్యయుగ జైన ప్రబంధ (పురాణ చరిత్ర) లో "అదృష్టవంతుడైన సైనికుడు" ఆయన కుటుంబానికి మొదటి పాలకుడు. నహాదా జబాలిపురాను (జలోరుగా గుర్తించారు) తన రాజధానిగా చేసుకున్నాడు. ఆయన ఓడించిన ముస్లిం పాలకుడితో కలహించాడని వచనం పేర్కొంది. గుర్జారా-ప్రతిహారాలు అసలు నివాసం జలోరు అనే అభిప్రాయాన్ని శర్మ ముందుకు తెచ్చాడు. అక్కడ నుండి వారు వలస వచ్చి ఉండవచ్చు.
అరబు దండయాత్ర
ఆయన వారసుడు మిహిరా భోజుని గ్వాలియరు శాసనం ఆధారంగా నాగభట ఒక మ్లేచ్చ దండయాత్రను తిప్పికొట్టాడు. అరబ్బు ముస్లిం ఆక్రమణదారులను ఈ మ్లేచ్చులుగా గుర్తించారు. 9 వ శతాబ్దపు ముస్లిం చరిత్రకారుడు అల్-బలధూరి ఉజైను (ఉజ్జయిని) మీద అరబ్బు దండయాత్రలను సూచిస్తుంది; ఇది నాగభటతో వారి సంఘర్షణకు సూచనగా కనిపిస్తుంది. ఈ దండయాత్రకు జునాయదు ఇబ్ను అబ్దులు-రహమాను అల్-ముర్రి లేదా ఉమయ్యద్ ఖలీఫు హిషాం ఇబ్ను అబ్దులు-మాలికు ఆధ్వర్యంలో సింధు సైనికాధికారి, రాజప్రధాని అల్ హకం ఇబ్ను అవానా నాయకత్వం వహించారు. అల్-బలధూరి ఈ ఆక్రమణలో అనేక ఇతర ప్రదేశాలను జయించినట్లు ప్రస్తావించాడు. కాని ఉజ్జయిని గురించి నగరం ఆక్రమించబడిందని మాత్రమే పేర్కొన్నాడు. దాడి విజయవంతం కాలేదని భావించడానికి ఇది ఒక నిశ్శబ్ద అంగీకారం.
పాక్షిక పురాణంలో గుహిలా పాలకుడు బప్పా రావలు కూడా అరబ్బు దండయాత్రను తిప్పికొట్టాడని పేర్కొన్నాయి. చరిత్రకారుడు ఆర్. వి. సోమానీ ఆయన నాగభటచే ఏర్పడిన అరబ్బు వ్యతిరేక సమాఖ్యలో ఒక భాగమని సిద్ధాంతీకరించాడు.
రాష్ట్రకూటులదాడి
నాగభటను రాష్ట్రకూట పాలకుడు దంతిదుర్గ ఓడించినట్లు తెలుస్తోంది. రాష్ట్రకూట రికార్డుల ప్రకారం, దంతిదుర్గ చేతిలో ఓడిపోయిన రాజులలో మాళ్వా పాలకుడు కూడా ఉన్నాడు. దంతిదుర్గ వారసుడు అమోఘవర్ష సంజను శాసనం ఆధారంగా దంతిదుర్గ ఉజ్జయిని (నాగభట రాజధాని ఉజ్జయిని) వద్ద ఒక మతపరమైన వేడుకను నిర్వహించినట్లు పేర్కొంది. ఈ వేడుకలో గుర్జారా ప్రభువు (గుర్జరేష) దంతిదుర్గ ప్రతిహారా (ద్వారపాలకుడు) గా వ్యవహరించాడు. ప్రతిహర అనే పదాన్ని వాడటం ఒక పద నాటకం అనిపిస్తుంది. ఆ సమయంలో అవంతిని పాలించే గుర్జారా-ప్రతిహర రాజును రాష్ట్రకూట రాజు లొంగదీసుకున్నాడు.
నాగవలోక గుర్తింపు
సా.శ. 756 హన్సోటు శాహమనా పాలకుడు భారత్వాధా శాసనం తన అధిపతి నాగవలోక పాలనలో ఒక గ్రామం మంజూరు చేసినట్లు నమోదు చేసింది. డి. ఆర్. భండార్కరు ఇతర చరిత్రకారులు నాగవోల్కాను నాగభటగా గుర్తించారు. ఈ ఊహ నిజమైతే రాష్ట్రకూటలు వెళ్ళిన తరువాత నాగభట తన శక్తిని తిరిగి పొంది భ్రిగుకాచా (భరూచు) చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతాన్ని జయించాడు. అక్కడ ఒక చాహమన శాఖ నాగభట సామంతరాజ్యంగా పాలించింది. చరిత్రకారుడు బి. ఎన్. పూరి అభిప్రాయం ఆధారంగా నాగభట ఈ ప్రాంతాన్ని చాళుక్య భూస్వామ్య అవనిజనశ్రాయ పులకేశి నుండి జయించి ఉండవచ్చు. అందువలన మాళ్వాతో నాగభట రాజ్యం ప్రస్తుత గుజరాతు, రాజస్థాను భాగాలు ఉండి ఉండవచ్చు.
ఇతరాలు
శైల రాజవంశం పాలకుడు జయవర్ధన రాఘోలి రాగి ఫలకం శాసనం తన పూర్వీకుడు పృథువర్ధన గుర్జారా పాలకుడిని ఓడించాడని పేర్కొంది. ఓడిపోయిన పాలకుడు నాగభట అయి ఉండవచ్చని ఆర్. సి. మజుందారు విశ్వసించాడు. ఏదేమైనా బి. ఎన్. పూరి ఈ సిద్ధాంతంతో విభేదిస్తున్నాడు. నాగభట ఆరోహణకు చాలా సంవత్సరాల ముందు పృథువర్ధన సా.శ. 694 లో పరిపాలించారని విశ్వసిస్తున్నారు.
795 వ సంవత్సరంలో వత్సరాజు అధీనంలో ఉన్న గల్లక శాసనం మొదటి నాగభటను "అజేయమైన గుజరాల" మీద విజయం సాధించి కీర్తిని పొందిన వ్యక్తిగా భావిస్తుంది. అందువలన రాజవంశం గుర్జారా-ప్రతిహారలు అని పిలువబడుతున్నప్పటికీ రాజులు స్వయంగా గుర్జారా తెగకు చెందినవారే అనేది కచ్చితంగా తెలియదు.
వారసులు
సా.శ. 756 హన్సోటు శాసనంలో పేర్కొన్న నాగవలోక, నాగభట సుమారు సా.శ. 760 వరకు పరిపాలించినట్లు తెలుస్తుంది. గ్వాలియరు శాసనం ఆయన తరువాత కాకుత్స, దేవరాజా, ఆయన పేరులేని సోదరుడి కుమారులు అని సూచిస్తుంది.
పోతురెడ్డిపల్లి (రాయపర్తి)
ఇది మండల కేంద్రమైన రాయిపర్తి నుండి 15 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన వరంగల్ నుండి 55 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత వరంగల్ జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లా లోకి చేర్చారు. ఆ తరువాత 2021 లో, వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లా స్థానంలో వరంగల్ జిల్లాను ఏర్పాటు చేసినపుడు ఈ  గ్రామం, మండలంతో పాటు కొత్త జిల్లాలో భాగమైంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 439 ఇళ్లతో, 1785 జనాభాతో 845 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 934, ఆడవారి సంఖ్య 851. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 218 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 898. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 578297 .పిన్ కోడ్: 506223.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు ఉన్నాయి బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు కాట్రపల్లిలో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల రాయిపర్తిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల తొర్రూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ వరంగల్లో ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల వరంగల్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.