cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
సావొ టోమె, ప్రిన్సిపె
గణాంకాలు
1470 నుండి పోర్చుగీసు వారు ద్వీపాలకు తీసుకెళ్లబడిన వివిధ దేశాల ప్రజల నుండి వచ్చారు. 1970 వ దశకంలో రెండు ముఖ్యమైన ప్రజా ఉద్యమాలు జరిగాయి- 4,000 మంది పోర్చుగీసు నివాసితులలో చాలామందికి వెనుకకు వెళ్లగా అంగోలాలో ఉన్న చెందిన అనేక వందల సావో టోమె శరణార్థులు తిరిగి దేశంలో ప్రవేశించారు.
సప్రదాయ సమూహాలు
సావో టోమే, ప్రిన్సిపెలోని ప్రత్యేక జాతి సమూహాలు:
భాషలు
సావో టోమె, ప్రిన్సిపె అధికారిక, జాతీయ భాష పోర్చుగీసు. ఇది 98.4% మంది ప్రజలకు వాడుకభాషగా ఉంది. వారి స్థానిక భాషగా ఇది ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది. ఇది 15 వ శతాబ్దం ముగింపు తర్వాత ద్వీపాలలో వాడుకభాషగా మారింది. పోర్చుగీసు, పోర్చుగీసు క్రియోల్సు పునర్నిర్మించిన భాషావైవిధ్యాలు కూడా ఉన్నాయి: ఫారో, ఒక క్రియోల్ భాష (36.2%), కేప్ వెర్డియన్ క్రియోలు (8.5%), అంగోలారు (6.6%), ప్రిన్సిపె భాష (1%). ఫ్రెంచి (6.8%), ఇంగ్లీషు (4.9%) విదేశీ భాషలుగా పాఠశాలల్లో బోధించబడుతున్నాయి.
మతం
ఎక్కువమంది నివాసితులు రోమన్ కాథలికు చర్చి స్థానిక శాఖకు చెందినవారు. ఇది పోర్చుగలులోని చర్చితో సన్నిహిత సంబంధాలను కలిగి ఉంది. సెవెంత్-డే అడ్వెంటిస్టులు, ఇతర ఎవాంజెలికలు ప్రొటెస్టంట్ల గణనీయమైన ప్రొటెస్టంటు అల్పసఖ్యాకులు కూడా ఉన్నారు. ఒక చిన్నదైనా అభివృద్ధి చెందుతున్న ముస్లిం జనాభా ఉంది.
విద్యా విధానం
విద్యా వ్యవస్థలో ఉన్న తరగతుల కొరత, తగినంత శిక్షణ పొందిన ఉపాధ్యాయుల కొరత, తక్కువగా చెల్లించబడుతున్న ఉపాధ్యాయులు వేతనాలు, సరిపోని పాఠ్యపుస్తకాల, సామగ్రి, అధిక పునరావృత రుసుము, బలహీనమైన విద్యా ప్రణాళిక, పేలవమైన నిర్వహణ, పాఠశాల నిర్వహణలో కమ్యూనిటీ ప్రమేయం లేకపోవడం వంటి ప్రధానసమస్యలు విద్యాభివృద్ధికి ఆటంకంగా మారింది. పాఠశాల వ్యవస్థ కొరకు దేశీయ నిధుల మంజూరు తక్కువగా ఉంది. ప్రభుత్వం విదేశీనిధి సహాయానికి విద్యావ్యవస్థను వదిలివేసింది.
తృతీయస్థాయి సంస్థలలో నేషనలు లైసియం (సావో టోమే, ప్రిన్సిపె), సావో టోమె, ప్రిన్సిపె విశ్వవిద్యాలయం ప్రాధాన్యత వహిస్తుంది.
సంస్కృతి
São Toméan culture is a mixture of African and Portuguese influences.
సంగీతం
సావో టోమెను ప్రజలు " యుసుయా ", సోకొపె లయలకు ప్రసిద్ధి చెందాయి. ప్రిన్సిపె డెక్సా బీటుకు ఆవాసంగా ఉంది. పోర్చుగీసు బాల్రూము నృత్యాలు ఈ లయల అభివృద్ధిలో ఒక ముఖ్యమైన పాత్రను పోషించాయి.
ఆహారం
ప్రధానమైన ఆహారాలలో చేపలు, సముద్ర ఆహారాలు, బీన్సు, మొక్కజొన్న, వండిన అరటి ప్రాధాన్యతవహిస్తూ ఉన్నాయి. పైనాపిలు, అవోకాడో, అరటి వంటి ఉష్ణమండల పండ్లు వంటలలో ముఖ్యమైన భాగంగా ఉన్నాయి. సావో టోమె వంటలో కారమైన మసాలాల ఉపయోగం ప్రముఖంగా ఉంది. కాఫీ ఒక మసాలాగా, సీజనింగులా వివిధ వంటలలో ఉపయోగిస్తారు. అల్పాహారం వంటలలో తరచుగా ముందురోజు రాత్రి భోజనం నుండి మిగిలిపోయిన ఆహారపదార్ధాల ఆధారంగా పునఃసృష్టించి ఉంటాయి. గ్రుడ్డుదోశలు ప్రసిద్ధి చెందాయి.
క్రీడలు
సామె టొమే, ప్రిన్సిపిలో ఫుట్ బాల్ అత్యంత ప్రసిద్ధ క్రీడగా ఉంది. " సావో టోమే, ప్రిన్సిపె జాతీయ ఫుట్బాల్ జట్టు " సావో టోమే " నేషనలు అసోసియేషను ఫుట్ బాలు జట్టు " లను సావో టొమే ఫుట్బాలు ఫెడరేషను నియంత్రిస్తుంది. ఇది కాన్ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఆఫ్రికా ఫుట్బాలు (సి.ఎ.ఎఫ్), ఎఫ్.ఐ.ఎఫ్.ఎ. సభ్యత్వం కలిగి ఉంది.
నీతి టేలర్
నీతి టేలర్‌ (ఆంగ్లం: Niti Taylor; జననం 1994 నవంబరు 8) భారతీయ బాలీవుడ్‌ నటి. తెలుగులోనూ మేం వయసుకు వచ్చాం సినిమాతో మంచి మార్కులు కొట్టేసిన ఆమె ఆ తర్వాత పెళ్లి పుస్తకం లో నటించింది. ఆమె టెలివిజన్‌ స్టార్‌గా మారి టీవీ షోలతోనూ ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకుంది. అలాగే పలు మ్యూజిక్‌ వీడియోల్లోనూ నటించింది. ఎంటీవీ ఇండియా కైసీ యే యారియాన్‌ లో నందిని మూర్తిగా,  గులామ్‌ లో శివాని మాథుర్, ఇష్క్‌బాజ్‌ లో మన్నత్ కౌర్ ఖురానా పాత్రలో నందిని మూర్తిగా ఆమె ప్రసిద్ధి చెందింది.
డిసెంబర్ 2015లో యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ ఆధారిత వార్తాపత్రిక ఈస్టర్న్ ఐ 50 సెక్సీయెస్ట్ ఆసియన్ ఉమెన్ లిస్ట్‌లో నీతి టేలర్ అగ్ర స్థానంలో నిలిచిన కొత్త వ్యక్తిగా నమోదైంది.
బాల్యం
ఢిల్లీ లో 1994 నవంబరు 8న ఒక గుజరాతీ తండ్రి, కోల్‌కతా కు చెందిన బెంగాలీ క్రైస్తవ తల్లికి నీతి టేలర్ జన్మించింది.
కోట శంకరరావు
కోట శంకరరావు సినీ నటుడు, రంగస్థల నటుడు. ఇతడు నటుడు కోట శ్రీనివాసరావు తమ్ముడు.
జీవిత విశేషాలు
ఇతడు ఆగస్టు 10న కృష్ణా జిల్లా కంకిపాడు గ్రామంలో కోట సీతారామాంజనేయులు, విశాలాక్షి దంపతులకు జన్మించాడు. ఇతడు విద్యార్థి దశ నుంచి వివిధ నాటకాల్లో నటించాడు. బి.కాం వరకు చదువుకున్నాడు. ఇతడు బ్యాంకులో మేనేజర్ స్థాయి ఉద్యోగం చేస్తూ నాటకరంగంలోకి వచ్చాడు. దాదాపు 150 నాటకాలు, 80 చలన చిత్రాల్లో వివిధ పాత్రల్లో నటించాడు. అలాగే 64 మెగా టివి సిరియల్స్‌లో కూడా నటించాడు. వీటిలో మూడు సీరియల్స్‌కు నంది అవార్డులు లభించాయి.
నాటకాలు
thumb|భాగ్యరేఖ (ధారావాహిక)
టి.వి.సీరియల్స్
thumb|అంకురం
బయటి లింకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు వర్గం:తెలుగు సినిమా ప్రతినాయకులు వర్గం:తెలుగు ధారావాహికలు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా రంగస్థల నటులు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా నటులు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా టెలివిజన్ నటులు
బొప్పేపల్లి (యల్లనూరు మండలం)
బొప్పేపల్లి, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, అనంతపురం జిల్లా, యల్లనూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన ఎల్లనూరు నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన తాడిపత్రి నుండి 37 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 751 ఇళ్లతో, 2867 జనాభాతో 3496 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1449, ఆడవారి సంఖ్య 1418. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 516 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 595046.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి తాడిపత్రిలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల ఎల్లనూరులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు తాడిపత్రిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల అనంతపురంలోను, పాలీటెక్నిక్ తాడిపత్రిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఎల్లనూరులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు అనంతపురంలోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
బొప్పేపల్లెలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
బొప్పేపల్లెలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
బొప్పేపల్లెలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
బొప్పేపల్లెలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
బొప్పేపల్లెలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, వేరుశనగ, పొద్దుతిరుగుడు
రాజగోపాల కృష్ణ యాచేంద్ర
మహారాజా సర్ రాజగోపాల కృష్ణ యాచేంద్ర జి.సి.ఐ.ఇ సి.ఎస్.ఐ (1857-1916) వెంకటగిరి రాజవంశీకుడు, రాజకీయవేత్త. ఈయన 1878 నుండి 1916 వరకు నెల్లూరు జిల్లాలోని వెంకటగిరి సంస్థానానికి 28వ మహారాజు. ఈయన పద్మనాయక వెలమ వంశమైన వెలుగోటి రాజవంశానికి చెందినవాడు. ఈయన 1888లో మద్రాసు శాసనమండలి సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. వెంకటగిరి మహారాజుగానూ, శాసనమండలి సభ్యుడిగా ఉన్న కాలంలో ఈయన విద్యారంగాన్ని సంస్కరించి, ప్రోత్సహించాడు.
రాజగోపాల కృష్ణ యాచేంద్ర మద్రాస్ లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిల్ యొక్క నాన్-అఫీషియల్ సభ్యుడు. అతను 1887 నుండి కౌన్సిల్లో పనిచేశాడు. ఈయన సోదరుడి మనవడైన రామకృష్ణ రంగారావు మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీకి ముఖ్యమంత్రి అయ్యాడు. కోలంక మహారాణి దత్తత తీసుకున్న ఈయన మనవడు, ఆ తరువాత కాలంలో కొలంక మహారాజు అయ్యాడు. ఈయనే కోలంక కప్‌ను చేయించాడు.
గౌరవాలు
రాజగోపాల యాచేంద్రను, బ్రిటీషు ప్రభుత్వం 1888 మేలో నైట్ కమాండర్ ఆఫ్ ది ఆర్డర్ ఆఫ్ ది ఇండియన్ ఎంపైర్ (కెసిఐఇ) గా నియమించింది. ఆ తరువాత 1915లో వెలువడిన న్యూ ఇయర్ ఆనర్స్ జాబితాలో నైట్ గ్రాండ్ కమాండర్ (జిసిఐఇ) గా పదోన్నతి పొందారు. ఈయనకు 1900 లో కైజర్-ఇ-హింద్ పతకం లభించింది. ఢిల్లీ దర్బార్ పతకాన్ని కూడా అందుకున్నాడు.
ప్రస్తావనలు
వర్గం:1916 మరణాలు వర్గం:1857 జననాలు వర్గం:సంస్థానాధీశులు వర్గం:మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో శాసన సభ్యులు
బాలినేని శ్రీనివాస‌రెడ్డి
బాలినేని శ్రీనివాస రెడ్డి (జ. 1964 డిసెంబరు 12) భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు. అతను వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ కి చెందినవాడు. అతను ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని వై.యస్.జగన్మోహనరెడ్డి ప్రభుత్వంలో శక్తి వనరులు, అడవులు పర్యావరణం, శాస్త్ర సాంకేతిక వ్యవహారాల శాఖకు కేబినెట్ మంత్రిగా ఉన్నాడు. అతను ఒంగోలు శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి 2019 లో ఎన్నికయ్యాడు. ఒంగోలు నియోజకవర్గం నుండి శాసన సభ్యునిగా 1999 నుండి 2014 వరకు ఐదు పర్యాయాలు వరుసగా గెలుపొందాడు. తరువాత 2014లో అదే నియోజకవర్గం నుండి శాసనసభ్యునిగా గెలుపొందాడు. 1999, 2004, 2009 లలో జరిగిన శాసనసభ ఎన్నికలలో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ తరపున శాసనసభ్యునిగా గెలుపొందాడు. 2012లో జరిగిన ఉప ఎన్నికలో వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ తరపున పోటీ చేసి తెలుగుదేశం పార్టీ అభ్యర్థి దామచర్ల జనార్థనరావు పై గెలుపొందాడు. 2014 ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికలలో పోటీ చేసి ఓడిపోయాడు. 2019 ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికలలో దామచర్ల జనార్థనరావుపై గెలుపొందాడు.
అతను 2009లో వై.యస్.రాజశేఖర రెడ్డి రెండవ కేబినెట్ లో గనులు, భూగర్భశాస్త్రం, చేనేత వస్త్రాలు, వస్త్రాలు, స్పిన్నింగ్ మిల్లులు, చిన్న తరహా పరిశ్రమల శాఖా మంత్రిగా ఉన్నాడు.
వ్యక్తిగత జీవితం
అతని తండ్రి బాలినేని వెంకటేశ్వర రెడ్డి. అతను పార్లమెంటు సభ్యుడు వై.వి.సుబ్బారెడ్డి సోదరి శచీదేవిని వివాహం చేసుకున్నాడు. వారి కుమారుడు బి. ప్రణీత్ రెడ్డి.
ఉమెన్ ఇన్ రెడ్
ఉమెన్ ఇన్ రెడ్ అనేది వికీపీడియాలోని ఒక ప్రాజెక్ట్. వికీ వ్యాసాలలో మహిళా వ్యాసాల సంఖ్యను పెంచి ప్రస్తుత లింగవివక్షను పరిష్కరించే ఉద్దేశ్యంతో ఈ ప్రాజెక్టు ప్రారంభించబడింది. మహిళల జీవిత చరిత్రలు, మహిళల రచనలు, మహిళల సమస్యలకు సంబంధించిన విషయాల గురించి వ్యాసాలను రూపొందించడం ఈ ప్రాజెక్ట్ ప్రధాన లక్ష్యం. వికీపీడియాలో ఈ వ్యాసం లేదు అనే దానిని ఎరుపు రంగులో సూచించే దాన్ని అనుసరించి వికీపీడియా వ్యాసాలలో హైపర్‌లింక్‌ల పేరుతో ఈ ప్రాజెక్టుకు పేరు పెట్టబడింది.
నాగప్రతిష్ఠ
నాగప్రతిష్ఠ 2002 మార్చి9న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. ఎ.ఎ. ఆర్ట్స్ బ్యానరులో కె. మహేంద్ర నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి ఎల్. సంజీవ దర్శకత్వం వహించాడు. ఇందులో సిజ్జు, రాశి, రామిరెడ్డి, నవభారత్ బాలాజీ తదితరులు నటించగా, వందేమాతరం శ్రీనివాస్ సంగీతం అందించాడు.
ఉమెన్ ఇన్ రెడ్
చరిత్ర
ప్రాజెక్ట్ నడుస్తున్న తరువాత, ఎమిలీ టెంపుల్-వుడ్ అనే వాడుకరి కూడా ఇందులో చేరింది. వికీపీడియాలో స్వచ్చంద రచన గురించి ఈమెను ఎవరైనా వేధిస్తున్నప్పుడు, మహిళా శాస్త్రవేత్త గురించి కొత్త వికీపీడియా వ్యాసాన్ని రాయడం ఈమె ప్రత్యేకత.
లింగ అగాధాన్ని పూరించడానికి చేసిన కృషికి స్టీఫెన్‌సన్-గుడ్‌నైట్, టెంపుల్-వుడ్స్ లను 2016లో ఇటలీ లోని ఎసినో లారియోలో జరిగిన వికీమానియా లో వికీపీడియాను సహ-స్థాపకుడు జిమ్మీ వేల్స్, వికీపీడియన్స్ ఆఫ్ ది ఇయర్ గా ప్రకటించాడు.
నాగప్రతిష్ఠ
పాటలు
ఈ సినిమాకు వందేమాతరం శ్రీనివాస్ సంగీతం అందించాడు. పాటలు సాహితి రాశాడు. కె.ఎస్. చిత్ర, ఉష, గంగాధర్ తదితరులు పాటలు పాడారు.
ఇతర లంకెలు
వర్గం:2003 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:వందేమాతరం శ్రీనివాస్ సంగీతం అందించిన చిత్రాలు వర్గం:తెలుగు భక్తి చిత్రాలు వర్గం:రాశి (నటి) నటించిన చిత్రాలు వర్గం:జయప్రకాశ్ రెడ్డి నటించిన చిత్రాలు
ఉమెన్ ఇన్ రెడ్
పద్ధతులు
కుడి|thumb| [[అంతర్జాతీయ మహిళా దినోత్సవం|అంతర్జాతీయ మహిళా దినోత్సవం 2017 ఉమెన్ ఇన్ రెడ్ ఎడిట్-ఎ-థాన్స్ బ్యాడ్జి]] ఉమెన్ ఇన్ రెడ్ ప్రాజెక్టులో భాగంగా ప్రపంచంలోని వివిధ నగరాల్లో వికీపీడియా ఎడిట్-ఎ-థాన్స్ నిర్వహిస్తారు. ఆ రోజంతా వికీపీడియా సవరణ, కొత్తవారికి శిక్షణ కార్యక్రమాలు, మహిళా వ్యాసాల సమాచారం రాయండం వంటివి ఉంటాయి. మహిళా వికీపీడియన్ల సంఖ్యను పెంచడం కూడా ఈ ప్రాజెక్టు మరో లక్ష్యం. వికీపీడియా అనేది "ఎవరైనా రాయగల, మార్చగల ఉచిత స్వేచ్ఛా విజ్ఞాన సర్వస్వం" అయినప్పటికీ, 2015 నాటికి వికీపీడియాలో 10 శాతం మాత్రమే మహిళలు వ్యాసాలు రాస్తున్నారు.
ఈ ప్రాజెక్టులో పాల్గొనే వాడుకరులు వికీపీడియాలో రాయదగిన 150 మహిళల జాబితాలను తయారుచేయడంలో సహాయపడతారు, ఇలా చేయడం వల్ల వ్యాసాలను రాయడం సులభమవుతుంది.
2016, డిసెంబరు 22 నాటికి ఈ ప్రాజెక్టులో భాగంగా 45,000 మహిళా వ్యాసాలు కొత్తగా రాయబడ్డాయి. 2015, జూలై నాటికి ఆంగ్ల భాషా జీవిత చరిత్రలలో 15 శాతం ఉన్న పొడవైన వ్యాసాల శాతం 2016, డిసెంబరు 22 నాటికి 16.8 శాతానికి పెరిగింది.
వేద విద్య
వేదం యొక్క ప్రారంభం ఋగ్వేదంలో ఉంది. ఇది 2000-1500 బిసి ప్రాంతంలో అని చరిత్రకారులు ఉద్ఘాటించారు, కాని హిందువులు, ఎక్కువ మంది అవి ఎంతో పురాతన మైనవని అవి చాలా ముందుగానే మౌఖికంగా సమకూర్చారు అని అంటారు. వేదాలు ఒక పుస్తకంగా కానీ ఏదో ఒక సమయం ఒక కాలంలో రాసిన గ్రంథాలు సమాహారం మాత్రము కాదు. ఇది అడవులలో నివసించు, సాధారణ మనిషి కోసం ఈ పాఠాలు రచించే మహర్షులు (ఋషులు) అని పిలువబడే అనేక మంది (రచయితలు) ఉన్నారు. వారు తన తత్వశాస్త్రం తమ శిష్యులైన ఎదుటివారికి అందించారు, అతని జీవితం ప్రధానంగా ఋషి యొక్క ఒక నకలుగా చెయ్యటం కోసం వేద విద్యను అందించారు.
వర్గీకరణ
వేదాలు ఈ క్రింది విధంగా వర్గీకరించవచ్చు:
ప్రస్తుతం విడిగా పరిష్ట (సంహితలుతో ఒక అనుబంధం) కూడా ఉంది.
వేదాంగాలు
తదుపరి వేదాంగాలు అని పని యొక్క మరొక రూపం ఉంది. ఇందులో శిక్షా (ఉచ్చారణ), చందస్సు (మీటర్), వ్యాకరణ (వ్యాకరణం), నిరుక్తం (పదకోశం), జ్యోతిష్యం (ఖగోళశాస్త్రం), కల్పం (వేడుకలు సంబంధించినవి) : అనే ఆరు విషయాలు వేదాంగాలులోకి చెందినవి వేరుగా ఉంటాయి.
ఉపవేదాలు
తదుపరి సంక్షిప్త సూత్రాలు వరుస కలిగిన సూత్రాలని సాహిత్యంలో మరొక రూపం ఉంది. ఉపవేదాలు కూడా ఉన్నాయి : ఆయుర్వేదం (వైద్యం), ధనుర్వేదం (సైనిక సైన్స్), గాంధర్వవేదం (క్లాసికల్ కళ).
నిరాదరణ
ఆ విధమైన వేద విజ్ఞాన రాశి పైన (మన) దేశ ప్రజలు అనవసర సంకుచిత, కుత్సిత భావాలను అంటగట్టి, లేని పోనివి ఆపాదించి, దేశ ప్రజ లందరు రక్షించ వలసిన వారు, ఆ విజ్ఞానాన్ని కొంత మందికి మాత్రమే బాధ్యతలను అప్పచెప్పి, వారిని సంరక్షించమని, ఆ తరువాత మత రహిత జీవన విధానము కల మన దేశంలో వేదాలను ఎలా ప్రోత్సహిస్తామని, ఆ వెంటనే నిరాదరించడము, భావితరములు మాత్రము ఎంతో విజ్ఞాన్ని పోగొట్టుకున్నారు.
నయాగఢ్
thumb|మా దఖినకాళి ఆలయ ప్రవేశం, నయాగఢ్ నయాగఢ్ ఒడిషా రాష్ట్రంలోని నయాగఢ్ జిల్లాలో ఉన్న పట్టణం. ఇది నయాగఢ్ జిల్లా కేంద్రం.
వేద విద్య
మూలాలు
వర్గం:వేదాలు వర్గం:హిందూ మతము
నయాగఢ్
భౌగోళికం
నయాగఢ్ 20.13°N, 85.1°W వద్ద, సముద్రమట్టం నుండి 178 మీటర్లు ఎత్తున ఉంది. ఈ పట్టణానికి దక్షిణాన రుఖీ పర్వతం, ఉత్తరాన బలరామ్ పర్వతం ఉన్నాయి. ఈ పర్వతాల వలన నయాగఢ్‌పై 1999 ఒడిశా తుఫాను ప్రభావం తగ్గింది. కొత్త జగన్నాథ్ సడక్ నయాగఢ్‌ని పవిత్ర నగరం పూరీతో కలుపుతుంది.
జనాభా
2011 జనగణన ప్రకారం, నయాగఢ్ పట్టణం జనాభా 17,030. అందులో పురుషులు 9000, మహిళలు 8030 మంది ఉన్నారు.
హౌసింగ్ & అర్బన్ డెవలప్‌మెంట్ డిపార్ట్‌మెంట్ నోటిఫికేషన్ నం. 4475/LSG/dt.13.05.1953 ద్వారా నయాగఢ్ నోటిఫైడ్ ఏరియా కౌన్సిల్‌ను ఏర్పాటు చేసారు. NAC 15.54 చ.కి.మీ. విస్తీర్ణంలో ఉంది. 2001 జనాభా లెక్కల ప్రకారం దీని జనాభా 14,314. మున్సిపల్ పరిధిలో 13 వార్డులున్నాయి.
రవాణా
2017 జూన్ 19 న రైల్వే మంత్రి సురేష్ ప్రభు ఖుర్దా రోడ్-బలంగీర్ ప్రాజెక్ట్‌లో భాగంగా బోలాగర్ రోడ్ నుండి నయాగఢ్ టౌన్ వరకు కొత్త లైన్‌ను లాంఛనంగా ప్రారంభించడంతో నయాగఢ్ దేశపు రైల్వే మ్యాప్‌లో చేరింది. రైల్వే మంత్రి నయాగఢ్ టౌన్ రైల్వే స్టేషన్ భవనాన్ని, పట్టణానికి మొదటి ప్రయాణం చేసిన ప్యాసింజర్ రైలును జెండా ఊపి ప్రారంభించాడు.
బిభూతి భూషణ్ దాస్ గుప్తా
బిభూతి భూషణ్ దాస్ గుప్తా, ఒక భారతీయ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, రాజకీయవేత్త. దాస్ గుప్తా 1904 జనవరిలో దక్కా జిల్లా (బంగ్లాదేశ్) లోని సోనారంగ్ గ్రామంలోజన్మించాడు. అతను రిషి నిబరన్ చంద్రదాస్ గుప్తాకుమారుడు. దాస్ గుప్తా ఫరీద్‌పూర్‌లోని రజీంద్ర కళాశాలలో చదువుకున్నాడు. అతను తన కళాశాల విద్యను పూర్తి చేయలేదు. దానిని మధ్యలోఆపి, భారతస్వాతంత్ర్య పోరాటంలో చేరాడు.
రాజకీయాలు
1921లో అతను భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ గ్రామస్థాయి కార్యదర్శిగా పనిచేశాడు. 1922,1948 మధ్య అతను మన్భుమ్ జిల్లా కాంగ్రెస్ కమిటీ, బీహార్ ప్రదేశ్ కాంగ్రెస్ కమిటీ సభ్యుడుగా పనిచేసాడు. దాస్ గుప్తా 1938,1948 మధ్య భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ సభ్యుడుగా ఉన్నాడు
ఉప్పు సత్యాగ్రహానికి సంబంధించి అరెస్టయిన మంభుమ్‌లోని కాంగ్రెస్ నాయకులలో దాస్‌గుప్తా ఒకడు. జైలు నుండి విడుదలైన తరువాత దాదాపు 1931-1932 ప్రాంతంలో అతను నిబరాంచంద్ర దాస్ గుప్తాతో కలిసి లోక్ సేవక్ సంఘ్, స్వరాజ్, సామాజిక సంస్కరణ కోసం పనిచేస్తున్న గాంధేయ ఉద్యమాన్ని స్థాపించాడు. వారు అగ్రవర్ణ హిందువులతో సమానంగా సామాజిక, రాజకీయ జీవితంలో పాల్గొనవలసిందిగా ఆదివాసీలు, దళితులకు బోధించడంతో వారుకుల సోపానక్రమాలను సవాలు చేశారు. కుష్టురోగులపై వివక్షకు వ్యతిరేకంగా పోరాడటానికి సంస్థ ప్రయత్నించింది.
1938-1939లో అతను పురులియా మునిసిపాలిటీ వైస్ ఛైర్మన్‌గా పనిచేశాడు. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో అతడిని అరెస్టు చేశారు. అతను 1948లో లోక్ సేవక్ సంఘాన్ని రాజకీయ పార్టీగా మార్చడంలో పాల్గొన్నాడు.దాని ప్రధాన కార్యదర్శి అయ్యాడు. దాస్ గుప్తా 1957 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో పురులియాస్థానం నుండి లోకసభకు (రాజ్యసభ) ఎన్నికయ్యాడు. దాస్ గుప్తా 1967 పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో పురులియా నియోజకవర్గం నుంచి గెలిచాడు. ఎన్నికల తరువాత దాస్ గుప్తా మొదటి యునైటెడ్ ఫ్రంట్ ప్రభుత్వంలో పంచాయితీలు, సాంఘిక సంక్షేమ మంత్రిగా పనిచేసాడు. 1969 పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో దాస్ గుప్తా పురులియా స్థానాన్నినిలబెట్టుకున్నాడు. 1969లో ఏర్పడిన రెండవ యునైటెడ్ ఫ్రంట్ ప్రభుత్వంలో అతను పంచాయితీల మంత్రిగా ఎంపికయ్యాడు.
ప్రస్తావనలు
వర్గం:1904 జననాలు వర్గం:2వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:గాంధేయవాదులు వర్గం:స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు వర్గం:సామాజిక ఉద్యమకారులు వర్గం:రాజ్యసభ మాజీ సభ్యులు
ఆర్. సురేంద్రరెడ్డి
'''ఆర్. సురేంద్రరెడ్డి''' (జననం 10 అక్టోబరు 1931), తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ పార్లమెంట్ సభ్యుడు. ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం మహబూబాబాద్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి 3వ లోక్‌సభ, వరంగల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి 4వ, 9వ, 10వ లోక్‌సభ కు ఎన్నికయ్యాడు.
జననం, విద్య
సురేంద్రరెడ్డి 1931, అక్టోబరు 10న తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఖమ్మం లో జన్మించాడు. హైదరాబాదు లోని నిజాం కళాశాల లో చదువుకున్నాడు.
వ్యక్తిగత జీవితం
రవీంద్రరెడ్డికి 1956, నవంబరు 28న జయమాలతో వివాహం జరిగింది. ఒక కుమారుడు, ఇద్దరు కుమార్తెలు. వ్యవసాయదారుడిగా కొంతకాలం పనిచేసి, పారిశ్రామికవేత్తగా ఎదిగాడు.
రాజకీయ జీవితం
భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ 1965లో మహబూబాబాద్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి 3వ లోక్‌సభ కు, 1967లో వరంగల్ లోకసభ నియోజకవర్గం నుండి 4వ లోక్‌సభ కు ఎన్నికయ్యాడు. 1974 నుండి 1979 వరకు ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 1989-1991 మధ్యకాలంలో వరంగల్ లోకసభ నియోజకవర్గం నుండి 9వ లోక్‌సభ, 1991-1996 మధ్యకాలంలో 10వ లోకసభ కు పార్లమెంట్ సభ్యుడిగా ప్రాతినిధ్యం వహించాడు.
ఇతర వివరాలు
క్యూబా, ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్స్, మెక్సికో, యుఎస్ఏ, సింగపూర్‌, హాంకాంగ్, దక్షిణ కొరియా, ఆస్ట్రేలియా, జపాన్, థాయిలాండ్, న్యూజిలాండ్, టర్కీ దేశాలు సందర్శించాడు.
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:3వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:4వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:1931 జననాలు వర్గం:ఖమ్మం జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:ఖమ్మం జిల్లా రాజకీయ నాయకులు వర్గం:వరంగల్లు జిల్లా (హైదరాబాదు రాష్ట్రం) నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
చెరుకూరు (జెడ్)
చెరుకూరు (జెడ్), తెలంగాణ రాష్ట్రం, ములుగు జిల్లా, వాజేడు మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన వాజేడు నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మణుగూరు నుండి 135 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఖమ్మం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన జయశంకర్ జిల్లా లోకి చేర్చారు. ఆ తరువాత 2019 లో, కొత్తగా ములుగు జిల్లాను ఏర్పాటు చేసినపుడు ఈ గ్రామం, మండలంతో పాటు కొత్త జిల్లాలో భాగమైంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 20 ఇళ్లతో, 67 జనాభాతో 207 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 37, ఆడవారి సంఖ్య 30. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 5 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 44. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 578704 .పిన్ కోడ్: 507136.
విద్యా సౌకర్యాలు
సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల వాజేడు (జి)లోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల పెద్దగొల్లగూడెంలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల పెద్దగొల్లగూడెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల వాజేడులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల భద్రాచలంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల ఖమ్మంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు భద్రాచలంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల వాజేడులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం పాల్వంచలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఖమ్మం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
స్వయం సహాయక బృందం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
చెరుకూరు (జెడ్)లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
చెరుకూరు (జెడ్)లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, మిరప, పొగాకు
ఆల్వార్
అల్వార్, భారతదేశ జాతీయ రాజధాని ప్రాంతంలోని ఒక నగరం.అల్వార్ జిల్లాకు ఇది ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రం.ఇది దక్షిణ ఢిల్లీకి 150 కి.మీ.దూరంలో, జైపూర్‌కు ఉత్తరాన 150 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.అల్వార్ నగరం అనేక కోటలు, సరస్సులు, వారసత్వ నగరాలు, ప్రకృతి అందాలతో కూడిన పర్యాటక కేంద్రం. వీటిలో భంగార్ కోట, సరిస్కా పులుల సంరక్షణ కేంద్రం, సిలిసేర్ సరస్సు ఉన్నాయి.
శబ్దవ్యుత్పత్తి శాస్త్రం
అల్వార్ అనే పేరు ఉత్పన్నం గురించి చాలా సిద్ధాంతాలు ఉన్నాయి.కన్నిన్గ్హమ్ సాల్వ తెగ నుండి దాని పేరు తీసుకోబడింది. నిజానికి పూర్వం సాల్వాపూర్, తరువాతి కాలంలో సల్వార్, ఆ తరువాత హల్వార్, చివరికి ప్రస్తుత కాలంలో అల్వార్ గా మారింది.దీనిని ఆల్వార్ పూర్, ఆరావళి అని పిలిచేవారని, మరొక పాఠశాల ఆధారం నొక్కి చెబుతుంది. ఆ నగరానికి అలవల్ ఖాన్ మేవతి (నికుంబ్ రాజ్‌పుత్‌ల నుండి అల్వార్‌ను స్వాధీనం చేసుకున్న ఖాన్జాడా యోధుడు) పేరు పెట్టారు. అల్వార్ మహారాజు జైసింగ్ హయాంలో మహారాజా అలఘ్ రాజ్, మహారాజా కాకిల్ రెండవ కుమారుడు చేపట్టిన ఒక పరిశోధనలో " అంబర్ " అని వెల్లడించాడు.పదకొండవ శతాబ్దంలో ఈ ప్రాంతాన్ని పరిపాలించే కాలంలో, అతని భూభాగం ప్రస్తుత అల్వార్ నగరం వరకు విస్తరించింది. అతను 1106 విక్రమ్ సంవత్ (సా.శ.1049) లో అల్పూర్ నగరాన్ని స్థాపించాడు.అతని పేరు మీద చివరికి అల్వార్ అయింది.ఇది గతంలో ఉల్వార్ అని పిలువబడింది, కానీ జయ్ సింగ్ పాలనలో స్పెల్లింగ్ అల్వార్ గా మార్చబడింది.
పురాతన చరిత్ర
అల్వార్ పురాతన పేరు సాల్వా లేదా సాల్వా (తెగ)కు వర్తించింది. అల్వార్ 16 పురాతన మహాజనపదాలలో ఒకటైన మత్స్య రాజ్యంలో ఒకభాగం. చివరలో వేద పాఠం (జైమినీయ బ్రాహ్మణుల), సాల్వ లేదా సాల్వి తెగ అని వర్ణించబడింది. కానీ కురుక్షేత్ర, కురు సామ్రాజం వేద తెగను ఆక్రమించి, దానిని జయించారు
సాల్వాలు
కురు రాజ్యంపై దాడి చేసిన తరువాత సాల్వాలు, యమునా నది, రాజస్థాన్ లోని అల్వార్ రాజ్యంలో స్థిరపడ్డారు. తరువాత వారు వేదయుగం ముగిసే సమయానికి వేద సంస్కృతిని అంగీకరించారు.ఎందుకంటే వారు మిగిలిన కురులతో, మత్స్య రాజ్యానికి సమీపంలో ఉన్న సురసేన మహాజనపదతో కలిసిపోయారు.
స్వాతంత్య్రానంతరం
1947లో భారతదేశం స్వాతంత్ర్యం పొందిన తరువాత అల్వార్ భారతదేశ ఆధిపత్యాన్ని అంగీకరించాడు. 1948 మార్చి 18 న, రాష్ట్రం భరత్‌పూర్, ధోల్‌పూర్, కరౌలి మూడు పొరుగు రాచరిక రాష్ట్రాలతో విలీనమై మత్స్య సంయుక్త రాష్ట్రాలుగా ఏర్పడింది. 1949 మే 15న, ఇది పొరుగున ఉన్న రాచరిక రాష్ట్రాలతో ఐక్యమైంది.అజ్మీర్ భూభాగం రాజస్థాన్ అల్వార్‌ను ప్రస్తుత భారత జాతీయ రాజధాని ప్రాంతంలో భాగంగా విలీనం చేశారు.ఫలితంగా అభివృద్ధి పనులలో భాగంగా, ఢిల్లీకి వేగంగా రైలు, తాగునీటి మెరుగుదలలతో సహా అదనపు అభివృద్ధి పనులు జరిగాయి. ఇటరానా సైనిక నివాస ప్రాంతం అల్వార్ శివార్లలో ఉంది.
పర్యాటక ఆకర్షణలు
thumb|నీమ్రానాఢిల్లీ నుండి రాజస్థాన్‌కు ప్రయాణించేటప్పుడు అల్వార్ మొదటి ప్రధాన వారసత్వ నగరం. పర్యాటకులకు షేక్స్పియర్ వల్లా, మహారాజా (1998), సరిస్కా రాజభవనం వద్ద కరణ్ అర్జున్, దాదికర్ కోట, భరిగడ్, సాజన్ చాలే సాసురల్, తలాష్ (బాలీవుడ్ చిత్ర నిర్మాణాలకు ఆకర్షణ ప్రదేశం), హంట్ బిగిన్స్, భంగార్ కోట ప్రదేశాలు దర్శించవచ్చు. మెగా అల్వార్ వాణిజ్య ఉత్సవం ప్రతి సంవత్సరం దుషేరా మైదానంలో జరుగుతుంది.అల్వార్ చేతితో తయారు చేసిన పాపియర్-మాచెకు పేరు గడించింది.
ఫెయిరీ రాణి, భారతదేశం జాతీయ నిధి (సాంస్కృతిక కళాఖండం), ప్రపంచంలోని పురాతన రైలు ఇంజను (సా.శ.1855), ఢిల్లీ, అల్వార్ మధ్య పర్యాటక లగ్జరీ రైలుగా పనిచేస్తుంది.
బాలా కిలా దీనిని ఆల్వార్ కోట అని కూడా పిలుస్తారు.ఇది నగరానికి సుమారు 300 మీటర్ల ఎత్తులో ఉంది. ఇది 15 వ శతాబ్దపు ఖాన్జాడా రాజ్‌పుత్ పాలకుడు హసన్ ఖాన్ మేవతిచే స్థాపించబడింది.ఇదిమట్టి పునాదులపై 10 వ శతాబ్దంలో నిర్మించిన కోట ఆరావల్లి శ్రేణిలో ఉన్న ఈ కోట 5 కి.మీ.పొడవు,1.5 కి.మీ.వెడల్పుతో పెద్ద పెద్ద బురుజులు, పెద్ద ప్రవేశ ద్వారాలు, ఆలయాలు, కొన్ని నివాస ప్రాంతాలతో నిండి ఉంది.
నగర రాజ భవనం
1793 లో రాజా భక్తవర్ సింగ్ నిర్మించిన వినయ్ విలాస్ మహల్ అని పిలువబడే సిటీ ప్యాలెస్, రాజ్‌పుతానా ఇస్లామిక్ నిర్మాణ శైలులను మిళితం చేస్తుంది.దాని ప్రాంగణంలో తామర ఆకారపు స్థావరాలపై పాలరాయి మంటపాలు ఉన్నాయి.ప్యాలెస్ గృహాలలో ఒకటి చక్రవర్తి చిత్రీకరిస్తున్న రాతప్రతులు సహా సేకరణ మ్యూజియం, బాబర్ జీవితం, రాజమాల చిత్రాలు, అతి చిన్న, పెద్ద చారిత్రిక కత్తులు, ముహమ్మద్ ఘోరీ, చక్రవర్తి అక్బర్, ఔరంగజేబు ఉపయోగించిన బంగారు దర్బార్ హాల్ ఉన్నాయి. జిల్లా కోర్టును కలిగి ఉన్న, జిల్లా పరిపాలనా కార్యాలయం ఇక్కడకు మార్చబడింది.
మూసీ మహారాణి ఛత్రి
రాజు భక్తవర్ సింగ్, అతని రాణి మూసీ జ్ఞాపకార్థం ఈ సమాధిని వినయ్ సింగ్ 1815 లోనిర్మించాడు.
సరిస్కా పులుల సంరక్షణ కేంద్రం
సరిస్కా పులుల సంరక్షణ జాతీయ ఉద్యానవనం అల్వార్ నుండి కొద్ది కి.మీ. దూరంలో ఉన్న అరవాలి కొండలలో ఉంది.1955లో ఏర్పడిన పులుల సంరక్షణ కేంద్రం,1982లో జాతీయ ఉద్యానవనంగా ప్రకటించబడింది. ఇది పులులను ప్రపంచంలో విజయవంతంగా సంరక్షించిన మొదటి సంరక్షిత కేంద్రం.1978 లో భారతదేశ పులుల సంరక్షణలోభాగమైన ఈ అభయారణ్యం, అరుదైన పక్షులు, మొక్కలతో సహా ఇతర జాతులను కూడా సంరక్షిస్తుంది.
భంగార్ కోట
భంగార్ కోట ప్రపంచంలోని నాల్గవ అత్యంత పురాతన రాజభవనం.ఇది ఆసియాలో అత్యంతపురాతన రాజభవనంగా గుర్తించబడింది.17 వ శతాబ్దంలో నిర్మించిన భంగార్ కోట, భగవంత్ దాస్ తన చిన్న కుమారుడు మాధో సింగ్ I కోసం నిర్మించాడు.ఈ కోట భారత పురావస్తు శాఖచే రక్షించబడిన ఒక స్మారక చిహ్నం.ఇతిహాసాలు, పారానార్మల్ కార్యకలాపాలకు అనుబంధంగా ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సందర్శకులకు ఇది ఒక పర్యాటక ఆకర్షణగా ఉంది.
రవాణా
thumb|అల్వార్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషన్
త్రోవ మార్గం
2019 నాటికి, అల్వార్‌లో మధ్యస్థ-దూర రవాణా సాధారణంగా ఉపయోగించే రైల్వేలు, బస్సులు వంటి ప్రభుత్వ యాజమాన్య సేవలు, అలాగే ప్రైవేటుగా పనిచేసే లోక్ పరివాహన్ బస్సులు, టాక్సీలు, ఆటో రిక్షాలు. బస్సు సర్వీసులు అల్వార్ పాత బస్ స్టేషన్ నుండి నడుస్తాయి.
వాయు మార్గం
ఢిల్లీలోని ఇందిరా గాంధీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం అల్వార్‌కు సమీప విమానాశ్రయం. (143 కి.మీ). జైపూర్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం 150 కిమీ దూరంలో ఉంది.
రైలు మార్గం
ఢిల్లీ-జైపూర్ మార్గంలో అల్వార్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషన్ ఢిల్లీ, జైపూర్, ముంబైలతో అనుసంధానించబడి ఉంది.అల్వార్ రాజస్థాన్ లోని ప్రధాన నగరాలు, సమీప రాష్ట్రాలకు భూమి ఉపరితల మార్గాల ద్వారా అనుసంధానించబడి ఉంది.
భౌగోళికం, వాతావరణం
అల్వార్ 27.57°N, 76.6°W అక్షాంశ, రేఖాంశాల ద్ద ఉంది. ఇది 271 మీ. (889 అ) సగటు ఎత్తులో ఉంది.నగరానికి సమీపంలో రూపరైల్ ప్రధాన నది ఉంది.అల్వార్ ఖనిజ సంపదలో చాలా విలువైంది.ఇక్కడ పాలరాయి, నల్లరాయి,శిలా స్పటికాలకు, సున్నపురాయి, సబ్బు రాయి, బంకమట్టి, రాగి ధాతువులను విరివిగా లభిస్తాయి.
2011 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం అల్వార్ నగర జనాభా మొత్తం 341,42 మంది ఉండగా, వారిలో హిందువులు 90.7%, ముస్లింలు 4.3%, సిక్కులు 2.6%, జైనులు 2.1%, మిగిలిన 1.3 % ఇతర మతాలకు చెందినవారు ఉన్నారు.
పాఠశాలలు
ఆదినాథ్ పబ్లిక్ ఫాఠశాల, చినార్ పబ్లిక్ పాఠశాల, లార్డ్స్ ఇంటర్నేషనల్ పాఠశాల (అల్వార్ పబ్లిక్ పాఠశాల), సెయింట్ ఆన్స్‌లెమ్స్ సీనియర్ సెకండరీ పాఠశాల, శ్రీ గురు హర్క్రీషన్ పబ్లిక్ పాఠశాల, స్టెప్ బై స్టెప్ సీనియర్ సెకండరీ పాఠశాల, రాత్ ఇంటర్నేషనల్ పాఠశాల, నేషనల్ అకాడమీ, సిల్వర్ ఓక్ ఫాఠశాలలు ఉన్నాయి.
కళాశాలలు
రాజ్ రిషి కళాశాల, సిద్ధి వినాయక్ కళాశాల, ప్రెసిడెన్సీ కళాశాల, ప్రభుత్వ న్యాయ కళాశాల, కెసిఆర్ఐ కళాశాల, (ఐఇటి) కళాశాలలు ఉన్నాయి.800 కోట్ల రూపాయల బడ్జెట్‌తో నిర్మించి, 2017 నుండి ప్రారంభించబడిన ఎంప్లాయీస్ స్టేట్ ఇన్సూరెన్స్ కార్పొరేషన్ వైద్య కళాశాల ఉంది.
త్రైలింగ స్వామి
thumb|త్రైలింగ స్వామి త్రైలింగ స్వామి (తైలంగ స్వామి, తైలంగ, తైలంగ్ స్వామి, తెలంగ్ స్వామి వంటి పేర్లతోనూ సుప్రసిద్ధులు) (<span class="mw-ref" id="cite_ref-1" rel="dc:references"> [nb 1]  1607 – 1887 అని నివేదించబడింది) వారణాసిలో సుదీర్ఘకాలంలో జీవించిన హిందూ యోగి, మార్మిక ఆధ్యాత్మిక శక్తులకు సుప్రసిద్ధి పొందినవారు. భారతదేశంలో మరీ ప్రత్యేకించి బెంగాల్లో ఆయన చిరస్మరణీయునిగా నిలిచారు, ఆయన సుదీర్ఘ జీవితాన్ని గురించి, ఆధ్యాత్మిక శక్తుల గురించి పలు కథలు ఉన్నాయి. కొన్ని ఆధారాల ప్రకారం త్రైలింగ స్వామి 280 సంవత్సరాల సుదీర్ఘకాలం జీవించారు. వారణాసిలో 1737-1887 మధ్య కాలం నివసించారు. ఆయనను అనుచరులు శివుని అవతారంగా పరిగణిస్తారు. రామకృష్ణ పరమహంస త్రైలింగస్వామిని వారణాసిలోని నడిచే శివుడని ప్రస్తుతించారు.
తొలినాళ్ళు
ఆయన ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతంలోని కుంబిలపురం (ప్రస్తుతం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని విజయనగరం జిల్లాలోని పూసపాటిరేగ మండలానికి చెందిన కుమిలి గ్రామం)లో శివరాముడన్న పేరుతో జన్మించారు. ఆయన జీవితచరిత్రకారులు, భక్తులు జన్మించిన సంవత్సరం, జీవిత కాలంపై విభేదిస్తున్నారు. భక్తుడైన జీవితచరిత్రకారుని ప్రకారం 1529లో జన్మించారు, మరో జీవితచరిత్రకారుడు 1607గా ప్రతిపాదించారు.
ఆయన తల్లిదండ్రులు నరసింగరావు, విద్యావతీ దేవి శివభక్తులు. 1647లో శివరాముని 40వ యేట తండ్రి మరణించాకా, కుటుంబ సంపద, బాధ్యతలు తన సోదరుని వరసయ్యే శ్రీధరునికి అప్పగించారు. శివరాముని తల్లి యొక్క తండ్రి కాళీ ఉపాసకులు. ఆయన తన కూతురు కడుపునే జన్మించి తన కాళీ సాధనను కొనసాగిస్తూ, లోకోపకారం చేస్తానని ఆమెకు చెప్పారు. శివరాముని తల్లి ఆయనతో తన స్వంత తాతయ్య (ఆమె తండ్రి) ఇలా శివరాముని రూపంలో పునర్జన్మ పొందినట్టుగా చెప్పి, కాళీ సాధన స్వీకరించమని సూచించారు. తల్లి నుంచి కాళీ మంత్రాన్ని స్వీకరించి, దగ్గరలోని కాళికాలయంలోనూ, తల్లి నుంచి మరీ దూరం కాని దాపుల్లోని పుణ్యక్షేత్రాల్లోనూ ప్రయాణాలు చేస్తూ కాళికా సాధన కొనసాగించారు. 1669లో ఆయన తల్లి మరణించారు, ఆ తర్వాత ఆమె చితా భస్మాన్ని దాచిపెట్టి ఆమె చితాభస్మాన్ని శరీరంపై ధరించి అహోరాత్రాలు తీవ్రమైన కాళికా సాధన సాగించారు. తల్లి అంత్యక్రియలు చేసిన శ్మశానానికి సమీపంలోనే తన సోదరుడు నిర్మించి ఇచ్చిన ఆశ్రమంలో ఆయన జీవించేవారు. 20 సంవత్సరాల ఆధ్యాత్మిక సాధన తర్వాత తన గురువైన భగీరథానంద సరస్వతిని 1679లో పంజాబ్ ప్రాంతంలో కలిశారు. భగీరథానంద 1685లో శివరామునికి సన్యాసమిచ్చి, స్వామి గణపతి సరస్వతిగా దీక్షానామమిచ్చారు. గణపతి స్వామి తీవ్రమైన తపస్సు చేసి, తీర్థయాత్ర ప్రారంభించి 1733 నాటికి ప్రయాగ చేరుకున్నారు. 1737కు వారణాసి వెళ్ళి అక్కడే స్థిర నివాసం ఏర్పరుచుకున్నారు. కుడి|thumb|స్వామి తన జీవితంలో ప్రధానమైన భాగాన్ని గడిపిన వారణాసి (1922 నాటి చిత్రం)
వారణాసి జీవనం
దశనామీ సాంప్రదాయంకు చెంది సన్యాస జీవితాన్ని గడుపుతున్న ఆయనను వారణాసిలో నివాసం ఏర్పరుచుకున్నాకా త్రైలింగ స్వామి అని పిలువనారంభించారు. త్రిలింగ ప్రాంతంగా పిలిచే తెలుగు ప్రాంతం నుంచి వచ్చినవారు కనుక త్రైలింగ స్వామి అని పిలిచారు.
1887లో ఆయన పరమపదించేవరకూ వారణాసిలోని అసి ఘాట్, హనుమాన్ ఘాట్, వేదవ్యాస ఆశ్రమం, దశాశ్వమేధ్ ఘాట్ వంటి ప్రాంతాల్లో జీవించారు. ఆయన తరచుగా ఘాట్లు, రోడ్లపై నగ్నంగా, పసిపిల్లాడికి ఉండే నిర్లక్ష్యంతో సంచరిస్తూ కనిపించేవారు. గంగా నదిపై గంటల పాటు తేలుతూనో, ఈదుతూనో కనిపించేవారని చెప్తారు. ఆయన చాలా తక్కువగా మాట్లాడేవారు, కొన్ని కొన్ని సందర్భాల్లో అసలు మాట్లాడేవారే కారు. తమ బాధలను ఉపశమింపజేయగల, నివారించగల యోగశక్తి ఆయనకుంది అని తెలుసుకుని చాలామంది ఆకర్షితులయ్యేవారు. ఆయన వారణాసిలో నివసిస్తున్నప్పుడు వారి సమకాలికులు, జన్మత: బెంగాలీలైన పలువురు సాధువులు ఆయనను కలిసి, ఆయనను విశేషాలను అభివర్ణించారు. అటువంటివారిలో లోకనాథ్ బ్రహ్మచారి, బెనమాధవ బ్రహ్మచారి, భగబాన్ గంగూలీ, రామకృష్ణ పరమహంస, వివేకానంద, మహేంద్రనాథ్ గుప్త, లాహిరి మహాశయులు, స్వామి అభేదానంద, భాస్కరానంద, విశుద్ధానంద, విజయకృష్ణ మొదలైనవారు ఉన్నారు.
త్రైలింగుని చూశాకా రామకృష్ణ పరమహంస, "తన శరీరాన్ని అభివ్యక్తికి వాహకంగా ఉపయోగించుకుంటూ పరమేశ్వరుడు తానే స్వయంగా వాడుకోవడం చూశాను. ఆయన జ్ఞానంలో అత్యున్నత స్థాయిలో ఉన్నారు. ఆయనకు శరీర స్పృహ లేదు. అక్కడి ఇసక సూర్యుని వేడిమికి చాలా వేడెక్కిపోయి ఎవరూ పాదం కూడా మోపేలా లేదు. కానీ ఆయన హాయిగా దానిపై పడుకున్నారు" అన్నారు. అలానే త్రిలింగ స్వామి నిజమైన పరమహంస అని రామకృష్ణ పరమహంస వ్యాఖ్యానిస్తూ ఆయన నివసించినందువల్ల మొత్తం కాశీ వెలుగుతోందని అన్నారు."
త్రిలింగ స్వామి ఎవరినీ ఏమీ అడగరాదన్న అయాచక దీక్ష స్వీకరించారు— అడగకున్నా లభించినది ఏదైనా దానితోనే సంతృప్తి పడేవారు. ఆయన ప్రఖ్యాతి వ్యాపించి ఎందరో తీర్థయాత్రికులు, భక్తులు గుంపులుగా సందర్శించడం ప్రారంభించారు. చివరి రోజుల్లో అజాగరవృత్తి అని పిలిచే ఓ పద్ధతిని అనుసరించి కొండచిలువలాగా ఏ కదలిక లేకుండా ఉండిపోయేవారు. అలాంటి స్థితిలోని ఆయనపై భక్తులు తెల్లవారుజాము నుంచి మధ్యాహ్నం వరకూ శివుని ప్రత్యక్షావతారంగా భావించి అభిషేకం చేశారు.
మరణం
డిసెంబర్ 26, 1887 సోమవారం సాయంత్రం ఆయన పరమపదించారు. దశనామి సంప్రదాయానికి చెందిన సాధువుల అంత్యక్రియలు చేసే విధానం ప్రకారం ఎందరో భక్తులు ఘాట్లలో హాజరై ఉండగా ఆయన శరీరాన్ని గంగానదిలో సలిలసమాధి (సలిలం అంటే నీరు)
జీవిత గాథలు
తెలంగ్ స్వామి గురించి, ఆయన ఆధ్యాత్మిక శక్తుల గురించి అనేక కథలు గాథలు ఉండేవి, ఆ కథలు దేశమంతటా వ్యాపించి ఆయన భారతదేశంలో మార్మిక, ఆధ్యాత్మిక వ్యక్తిగా ప్రఖ్యాతులయ్యారు. రాబర్ట్ ఆర్నెట్ ప్రకారం ఆయన చేసిన అద్భుత చర్యలన్నీ చక్కగా నమోదయ్యాయి, పుక్కిటి పురాణాలని కొట్టిపారేయలేని మార్మిక, అద్భుత శక్తులను ప్రదర్శించారు, స్వయంగా ఆ చర్యలను దర్శించిన సజీవ సాక్షుల నుంచి సమచారం నమోదైందని చెప్పారు. ఆయన 280 ఏళ్ళ పాటు జీవించినట్టు రికార్డులు చెప్తూండగా, అతితక్కువ ఆహారం తీసుకునే ఆయన శరీరం 140 కేజీలు బరువు ఉండేది. ప్రజల ఇంగితాన్ని పుస్తకం చదివినట్టు చదివేసేవారట.
భయంకరమైన కాలకూట విషాలను ఏ దుష్ప్రభావం లేకుండా స్వీకరించేవారు. ఆయన మహిమలు మోసంగా భావించన ఒక వ్యక్తి మోసగాడని నిరూపించదలుచుకుని వచ్చారు. సాధువు మజ్జిక స్వీకరించి తన ఉపవాస దీక్ష ముగించేవారు, దాంతో ఆ వచ్చిన వ్యక్తి సున్నం తీసుకువచ్చి ఇచ్చారు. స్వామి దాన్ని ఏ చెడు ప్రభావం లేకుండా మొత్తం బకెట్ అంతా తాగేశారు. అయితే ఆ ఇచ్చిన వ్యక్తి మాత్రం కడుపునొప్పితో గిలగిలలాడారు. తన మౌన దీక్షను భగ్నం చేస్తూ ఆయన కర్మ సిద్ధాంతాన్ని, కార్య కారణ ఫలితాలను వివరిస్తూ ప్రసంగించారు.
మరో గాథ ప్రకారం సాధువు నగ్నంగా జీవించేవారు. వారణాసి పోలీసులు ఆయన ప్రవర్తన మర్యాదకరంగా లేదంటూ జైల్లో పెట్టారు. కానీ ఆ జైలర్ చూస్తూండగానే, మాయమై జైలు పైకప్పుపైకి చేరారు. పోలీసులు మళ్ళీ ఆయన మహిమ చూసేందుకు నిర్బంధించారు. తిరిగి అలానే మాయమై పైకప్పుపైన ప్రత్యక్షమయ్యారు. కొద్దిసేపటికి మహిమ తెలుసుకుని వారణాసి వీధుల్లో తిరిగేందుకు వదిలివేశారు.
గంగానదిపై రోజులపాటు వాయుస్తంభనం చేసి కూర్చుని వుండడం వేలాదిమంది ప్రజలు చూసినట్టు నమోదైవుంది. కెరటాల కిందకు మాయమై, ఏ ఇబ్బందీ లేకుండా మళ్ళీ కొన్నాళ్ళకు ప్రత్యక్షమయ్యారు. స్వామి శివానంద సరస్వతి మాట్లాడుతూ పంచభూతాలు ఆయనను ఏమీ చేయలేని భూతజయ సిద్ధి పొందారని, అగ్ని ఆయనను తగలబెట్టలేదు, నీరు ముంచలేదు అన్నారు. <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">[<span title="The material near this tag may rely on a self-published source. (May 2015)">self-published source?  <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">]
మేధసాధన అనే రచయిత త్రైలింగ స్వామి జీవితంలో కనబరిచిన యోగశక్తులు, సుదీర్ఘ జీవితం యోగ శాస్త్రం ప్రకారం సాధించడానికి అసాధ్యమేమీ కాదు.
బోధనలు
ఆయన భక్తుల్లో ఒకరైన ఉమాచరణ్ ముఖోపాధ్యాయ్ రాసిన జీవితచరిత్రలో ఆయన బోధనలు లభిస్తున్నాయి. బంధాన్ని ప్రపంచంతో సంబంధంగా, విముక్తిని ప్రపంచంతో అనంగీకారం, భగవంతునిలో లీనంగా పేర్కొనేవారు. కోరిక లేని స్థితిని సాధించడంతోనే ప్రపంచం స్వర్గంగా మారిపోతుందని, ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానంతో సంసార చక్రం నుంచి విముక్తి పొందవచ్చని చెప్పేవారు. అశాశ్వతమైన ప్రపంచంతో సంబంధం మన భయంకరమైన వ్యాధి అనీ, దానికి మందు అది అశాశ్వతమని గ్రహించడమనీ పేర్కొనేవారు.
మనిషికి పంచేంద్రియాలు శత్రువులని, ఇంద్రియ నిగ్రహం స్నేహితులనీ వర్ణించేవారు. అసూయపరుడే పేదవాడని, ఎప్పుడూ ఒకేలా ఉండగల స్థితప్రజ్ఞుడు అత్యంత సంపన్నుడని చెప్పేవారు. మన స్వచ్ఛమైన మనస్సు అతి గొప్ప పుణ్యక్షేత్రమని, వేదాంత సత్యాన్ని గురువునుంచి పొందమని సూచించేవారు. బంధాల భ్రమల నుంచి విముక్తి పొందినవాడు సాధువని పేర్కొనేవారు. అహమన్న దాన్ని జయించినవాడే నిజమైన ఋషి అనేవారు.
మూలాలు
<div class="reflist columns references-column-width" style="-moz-column-width: 30em; list-style-type: decimal;">
బయటి లంకెలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా ఆధ్యాత్మిక గురువులు వర్గం:తెలుగువారిలో సంగీతకారులు
చక్రవర్తుల రాఘవాచారి
చక్రవర్తుల రాఘవాచారి (సెప్టెంబరు 10, 1939 - అక్టోబరు 28, 2019) పాత్రికేయుడు, సీనియర్ జర్నలిస్ట్. 1972 నుండి 2005 వరకు విశాలాంధ్రలో సంపాదకుడిగా పనిచేశాడు.
జననం
రాఘవాచారి 1939, సెప్టెంబరు 10న జనగామ జిల్లా, పాలకుర్తి మండలం, శాతాపురం గ్రామంలోని సనాతన శ్రీవైష్ణవ కుటుంబంలో జన్మించాడు. కొద్దికాలం తరువాత రాఘవాచారి కుటుంబంతో తన అమ్మమ్మ ఊరైన కృష్ణా జిల్లా, బొకినాల అగ్రహారానికి వచ్చాడు.
కుటుంబం
గుంటూరు జిల్లా కమ్యూనిస్టు నేత కనపర్తి నాగయ్య కుమార్తె జ్యోత్స్నతో రాఘవాచారి వివాహం జరిగింది.
విద్యాభ్యాసం
11వ ఏట సికింద్రాబాదు లాలాగూడ రైల్వే పాఠశాలలో అయిదో తరగతిలో చేరిన రాఘవాచారి 1953 నుంచి విశాలాంధ్ర చదవడం ప్రారంభించాడు. నిజాం కళాశాలలో పి.యు.సి.లో చేరి, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం 6వ ర్యాంకు సాధించాడు. ఉస్మానియా విశ్వ విద్యాలయం ఇంజనీరింగ్‌ కాలేజీలో చేరి మధ్యలోనే అది వదిలేసి వరంగల్లు వెళ్ళి బీఎస్సీ చదివాడు. హైదరాబాదుకు వచ్చి న్యాయశాస్త్రంలో పట్టభద్రుడై ఎల్‌.ఎల్‌.ఎం. చేశాడు.
పాత్రికేయరంగం
1969–71లో ఢిల్లీ నుంచి వెలువడే వామపక్ష అనుకూల పేట్రియట్‌ ఇంగ్లిష్‌ పత్రిక విలేకరిగా పనిచేశాడు. 1971లో విజయవాడలోని విశాలాంధ్రలో చేరి, కొద్దికాలంలో ఆ పత్రికకు సంపాదకుడిగా నియమించబడ్డాడు. 28 ఏళ్ల సుదీర్ఘ కాలం విశాలాంధ్ర సంపాదకులుగా ఉన్న రాఘవాచారి ప్ర‌జాప‌క్ష పాత్రికేయుడిగా గుర్తింపుపొందాడు.
మరణం
గత కొంతకాంలగా అనారోగ్యంతో ఉన్న రాఘవాచారి, హైదరాబాదులోని ఒక హాస్పిటల్‌లో చికిత్సపొందుతూ 2019, అక్టోబరు 28వ తేది తెల్లవారుజామున మరణించాడు.
మూలాలు
వర్గం:1939 జననాలు వర్గం:2019 మరణాలు వర్గం:జనగామ జిల్లా పాత్రికేయులు వర్గం:జనగామ జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:సంపాదకులు
దూరదర్శన్ యాదగిరి
దూరదర్శన్ ఛానల్ చరిత్ర
1977, అక్టోబరు 23న అప్పటి రాష్ట్రపతి నీలం సంజీవరెడ్డి చే దూరదర్శన్ ఛానల్ ప్రారంభించబడింది. హైదరాబాద్ దూరదర్శన్ కేంద్రం నుంచి మొదట్లో రోజుకి మూడు గంటల పాటు కార్యక్రమాలు ప్రసారం అయ్యేవి. 1998 నుంచి 24 గంటల ప్రసారాలు ప్రారంభం అయ్యాయి. 2003 సంవత్సరం ఏప్రియల్ 2 నుండి "దూరదర్శన్ సప్తగిరి" ఛానల్ గా దీని పేరు మార్చబడింది. 2014లో ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన అనంతరం దీనిని దూరదర్శన్ యాదగిరిగా మార్చారు.ఈ ఛానల్ కార్యకలాపాలను రామాంతపూర్ లోని కార్యాలయం నుండి నిర్వహిస్తున్నారు. దూరదర్శన్ యాదగిరి ఛానల్ తెలంగాణ సంస్కృతిని, మాండలికలపై ప్రత్యేక దృష్టిని సారించింది.
బయటి లింకులు
వర్గం:తెలుగు టీవీ ఛానళ్ళు వర్గం:1977 స్థాపితాలు
వికీ రాబిట్ హోల్
వికీ రాబిట్ హోల్, అనేది వికీపీడియా, ఇతర వికీలను బ్రౌజ్ చేస్తున్నప్పుడు నావిగేట్ చేయడం ద్వారా పాఠకుడిని ఒక టాపిక్ నుండి మరొక టాపిక్ కు తీసుకువెళ్ళే విధానం. దీనికి వికీ కాల రంధ్రం, వికీహోల్ అనే ఇతర పేర్లు కూడా ఉన్నాయి. ఈ హోల్ అనే పదం ఆలిస్ అడ్వెంచర్స్ ఇన్ వండర్ల్యాండ్ నుండి వచ్చింది. దీనిలో ఆలిస్ తెల్ల కుందేలును తన బొరియలోకి అనుసరించడం ద్వారా ఒక సాహసయాత్రను ప్రారంభిస్తాడు.
ఏదైనా ఒక వీడియోను కానీ, ఒక సమాచారాన్ని కానీ చూసినప్పుడు, చాలామంది ప్రజలు తాము చూసిన దాని గురించి మరింత సమాచారం తెలుసుకోవడానికి వికీపీడియాకు వస్తారు. వికీలోకి వారు వచ్చిన తరువాత ఆ వ్యాసం నుండి మరిన్ని వ్యాసాలు చూడడంకోసం వికీ రాబిట్ హోల్ విధానంలోకి వెళతారు. చారిత్రక వ్యక్తుల ఆధారంగా వచ్చిన సినిమాలు, సంఘటనలు వికీపీడియా రాబిట్ హోల్ విధానంలో వెతకడానికి పాఠకులకు ఉపయోగపడుతాయి.
వికీపీడియా వ్యాసాల మధ్య సంబంధాలను చూపించే డేటా విజువలైజేషన్లు వంటివి పాఠకులు ఒక టాపిక్ నుండి మరో టాపిక్ వరకు నావిగేట్ చేయడానికి తీసుకోగల మార్గాలను సూచిస్తాయి.
వికీమీడియా ఫౌండేషన్ సంస్థ, పాఠకులు ఈ రాబిట్ హోల్ విధానంలోకి ఎలా ప్రవేశిస్తారనే దానిపై పరిశోధనలను కూడా ప్రచురిస్తోంది. ఈ రాబిట్ హోల్ బ్రౌజింగ్ ప్రక్రియ వికీపీడియాలోని వివిధ భాషలలో జరుగుతోంది.
ఈ రాబిట్ హోల్ గురించి పాఠకులు తమ అనుభవాలను వికీపీడియా వేడుకలతోపాటు సోషల్ మీడియాలో కూడా పంచుకున్నారు. కొంతమందికి ఈ రాబిట్ హోల్ విధానం నచ్చడంతో, సరదా కోసం కూడా వికీపీడియాకు వెళతారు. రాబిట్ హోల్ విధానంలో వెతకడం అనేది వికీరాసింగ్‌లో భాగంగా ఉంది.
మూలాలు
వర్గం:వికీపీడియా వర్గం:వికీపీడియా పద్ధతులు
ఎం. శిఖామణి
మూలాలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (1983) వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (1994) వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (1999) వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (2004)
ఉమాప్రసాద్ మాలెంపాటి
thumb|ఉమాప్రసాద్ మాలెంపాటి ఉమాప్రసాద్ మాలెంపాటి ఓ తెలుగు యాత్రికుడు.
జీవిత విషయాలు
ఉమాప్రసాద్ కృష్ణా జిల్లా వాస్తవ్యుడు. కానీ తల్లిదండ్రులు తెనాలిలో స్థిరపడ్డారు. బాల్యంలో విజయవాడ పరిసర ప్రాంతాలలో పెరిగిన ఉమా ప్రసాద్, చిన్నప్పుడు అనేక ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఎదుర్కొన్నాడు. ఉపాధి కోసం క్యాంటిన్లలో, నిర్మాణ సంస్థలలో, సైకిల్ రిపేర్ షాపులలో కూడా పనిచేశాడు. ఇదే క్రమంలో తనకు ఓ బంధువు ద్వారా మాలి దేశం వెళ్లే అవకాశం లభించింది. దీంతో పశ్చిమ ఆఫ్రికా ఖండానికి చెందిన ఆ దేశానికి ఆయన ప్రయాణమయ్యాడు. అక్కడే ఆయనకు తన చిరకాల కోరిక అయిన ట్రావెల్ వీడియోగ్రఫీ పై ఆసక్తి పెరిగింది.
దీంతో తను వెళ్లే ప్రతి ప్రాంతానికి సంబంధించి పూర్తి సమాచారాన్ని సేకరించి, అక్కడి వీడియోలను ఉమా ప్రసాద్ యూట్యూబులో అప్లోడ్ చేయడం ప్రారంభించాడు. ఉమా తెలుగు ట్రావెలర్ పేరుతో ఓ యూట్యూబ్ ఛానల్ ప్రారంభించాడు. ఇదే క్రమంలో మాలి దేశపు స్థానిక భాష అయిన బంబారాపై మంచి పట్టు సాధించాడు. మాలి దేశంలో ఉమా ప్రసాద్ తీసిన అప్లోడ్ వీడియోలకు మంచి ఆదరణ లభించడంతో ఇతడు, తర్వాత ఇతర దేశాలను కూడా సందర్శించాలని భావించాడు.
ఇప్పటికి టాంజానియా, కెన్యా, ఉగాండా, జాంబియా లాంటి ఆఫ్రికా దేశాలతో పాటు   మధ్య ఆసియాలోని దేశాలు, యూరప్ , రష్యా సహా 20 పైగా  దేశాలను ఉమా ప్రసాద్ సందర్శించాడు. ఆఫ్రికా ప్రజల జీవనాన్ని, ఆఫ్రికా అడవులలోని గిరిజన ప్రజల సంప్రదాయాలను తన వీడియోలలో ఉమా ప్రతిబింబిస్తూ ఉండడంతో, ఆయనకు ఫాలోవర్ల సంఖ్య కూడా పెరిగింది. ప్రస్తుతం యూట్యూబులో ఉమా ప్రసాద్ ఛానల్‌కు 7 లక్షలకు పైచిలుకు ఫాలోవర్లు ఉన్నారు.
మూలాలు
వర్గం:యాత్రికులు వర్గం:తెలుగు వ్యక్తులు వర్గం:తెలుగు యాత్రికులు
సజ్జాపురం (సంతమాగులూరు)
గ్రామ పంచాయతీ
2013 జులైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు.
శ్రీ అభయాంజనేయస్వామివారి ఆలయం
సజ్జాపురం గ్రామంలోని బి.సి.కాలనీలో రు. 25 లక్షల వ్యయంతో నిర్మించిన ఈ ఆలయంలో, 2014, జూన్-18, బుధవారం నాడు, విగ్రహప్రతిష్ఠాకార్యక్రమాలు ప్రారంభమైనవి. వేదపండితుల మంత్రోచ్ఛారణల మధ్య విశేషపూజలు నిర్వహించారు. 20వ తేదీ శుక్రవారం నాడు, ఆలయంలో విగ్రహ ప్రతిష్ఠాకార్యక్రమం కన్నులపండువగా నిర్వహించారు. వేదపండితుల మంత్రోచ్ఛారణల నడుమ, గర్భగుడిలో మూలవిరాట్టును ప్రతిష్ఠించారు. ఆలయ ప్రాంగణంలో ఏర్పాటుచేసిన యాగశాలలో వేదపండితులు, అర్చకులు విశేషపూజలు నిర్వహించారు. పలువురు పుణ్యదంపతులు పీటలమీద కూర్చొని, ప్రత్యేకపూజలు, హోమాలలో పాల్గొన్నారు. ఈ కార్యక్రమానికి గ్రామ ప్రజలతోపాటు, పరిసరగ్రామాల నుండి అధికసంఖ్యలో మహిళా భక్తులు పాల్గొని పూజలు చేసారు. అనంతరం భక్తులకు తీర్ధ ప్రసాదాలు అందజేసి, అన్నసంతర్పణ కార్యక్రమం చేపట్టినారు.
ఈ ఆలయంలో స్వామివారి వార్షిక తిరునాళ్ళ మహోత్సవం, 2017,ఏప్రిల్-24వతేదీ సోమవారంనాడు వైభవంగా నిర్వహించారు. స్వామివారిని విశేషంగా అలంకరించి, భక్తులు ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా ఏర్పాటుచేసిన సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు అందరినీ అలరించినవి. పరిసర ప్రాంతాలనుండి భక్తులు పెద్దసంఖ్యలో విచ్చేసి ఈ కార్యక్రమంలో పాల్గొన్నారు.
తెలంగాణ (అయోమయ నివృత్తి)
తెలంగాణ పేరుతోనున్న కొన్ని వ్యాసాలు:
తెలంగాణ జాతిపిత ప్రొఫెసర్ జయశంకర్ గారు
సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి తెలుగు సినిమా పాటల జాబితా (2019)
thumb|సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి
2019 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమాలలో సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి రచించిన పాటలు కొన్ని:
మూలాలు
వర్గం:జాబితాలు వర్గం:సినిమా జాబితాలు వర్గం:సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి రచించిన పాటలు వర్గం:పాటలు
గులివిందాడ
గులివిందాడ, విజయనగరం జిల్లా, కొత్తవలస మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన కొత్తవలస నుండి 8 కి.మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన విశాఖపట్నం నుండి 22 కి.మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 317 ఇళ్లతో, 1243 జనాభాతో 384 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 607, ఆడవారి సంఖ్య 636. షెడ్యూల్డ్ కులాల జనాభా 96 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల జనాభా 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 583078 .పిన్ కోడ్: 535183.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల కొత్తవలసలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల దెండేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల కొత్తవలసలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నరపాంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లిమర్లలోను, పాలీటెక్నిక్‌ విశాఖపట్నంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల కొత్తవలసలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం కొత్తవలసలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయనగరం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. పారామెడికల్ సిబ్బంది ముగ్గురు ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.