శ్రీ_నన్నయ_భట్టారక_పీఠం
నన్నయ గురించి ప్రముఖుల వ్యాసాలు
నన్నయ భారత అవతారికలో “అవిరళ జపహోమ తత్పరునిగా “పేర్కొన్నాడు.ఈవిషయము నన్నయగారి యజ్ఞాసక్తిని తెలియజేయుచున్నది. ప్రసిద్ధ కవి చరిత్రకారులు “కవితరంగిణి “కర్త చాగంటి శేషయ్య ఈవిషయమును చర్చించి త్రోసివేయ లేక పోయిరి.”రాజరాజనరేంద్రుని అనంతరము నన్నయ తణుకులో స్థిర నివాసమేర్పరచుకొని యజ్ఞము చేసి యుందురని “తమ అభిప్రాయమును వెల్లడించిరే కాని శాసనా ధారములను, కవి హక్కును కాదనలేక పోయిరి. “నన్నయ యజ్ఞము చేసి యున్నచో అతడు “నన్నయ సోమయాజి”కావలయును కదా! ఇది కొందరి సందేహము! ఆకాలమునాటి పరిస్థితులను అవగాహనము చేసికోన్నచో ఈ సందేహము నివృత్తము కాగలదు! నన్నయ తనను గూర్చి చెప్పుకోనుటలో చాల గంభీరముగా నుండువాడు! కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి “నన్నయ గారి గంభీర శైలికి వారి గంభీర స్వభావమే కారణము “అని పేర్కొని యున్నారు. తమ సామర్ధ్యమును గూర్చి పేర్కొన్న, ”సారమతిన్....అనుపద్యమును ఎవరో చెప్పినట్లు వ్రాసుకొన్నారు. “నేనుభాయకావ్య ప్రౌధి దీపించు శిల్పమునన్ పారగుడన్ కళావిదుడ” అని తిక్కనాదుల వలె “నేను” అని వ్రాసికొని యుండలేదు. అట్టివాడు నేను “యజ్ఞము చేసినాను “ అనువిషయమును ప్రకటించు “సోమయాజి “బిరుదము ధరించునా ? అదియును గాక ఆకాలములో బౌద్ధ ప్రాబల్యము తగ్గినది. ఆంధ్రుడైన కుమారిలభట్టు కృషిఫలితముగా వైదిక మతము వైదిక కర్మలు పునరుద్ధ రింపబడినవి. మహారాజులు –సామంతులు కూడ “ అగ్ని, ష్తోమ-అగ్నిచయన –వాజపేయ-బహుసువర్ణ –పుండరీక –అశ్వమేధ అవభ్రు త స్నాన పవిత్రీకృత శరీరులు “అగుచుండగా కర్మిష్టి యైన వేద వేదాంగ కోవిదుడు యజ్ఞము చేయుట సర్వ సాధారణ విషయము. వైదిక మార్గ నిష్టతో జీవించుట కుల బ్రాహ్మణుడు యజ్ఞము చేయుట చెప్పుకొనదగినది కాదు. గంభీర స్వభావుడైన నన్నయ ప్రవృత్తికి విరుద్ధము. ఈ కారణములుగా నన్నయ తనను సోమయాజిగా ప్రకటించుకొని యుండలేదు! అయినచో తిక్కన తనను “బుధారాధనవిరాజి తిక్కన సోమయాజి” అని యేల ప్రకటించుకొనెను? అని కొందరు ప్రశ్నించు చున్నారు. తిక్కన తనను గూర్చి చెప్పుకొనుటలో సాత్వికాహం కారముతో వేలిగ్రక్కువాడు! “నేనుకళావిదుడను! ఆంధ్రావళి మోదం బొరయునట్లుగ “వ్రాయగలను” అని చెప్పుకొన్న స్వభావమే తిక్కనచే అట్లు చెప్పించింది. నన్నయ గారి కాలమునకు సుమారు 200 సం!!లే వ్యత్యాసమున్నది. అయినను మనోభావములు చాల మారినవి. రామానుజుల భక్తీ సిద్ధాంత ప్రచారములు మల్లికార్జున పండితారాధ్యుల వీర శైవ మత ప్రచారములు వెల్లువలై ప్రవహించినవి. జనసామాన్యములో యజ్ఞయాగాదుల యందు ఆదరణము తగ్గిపోయినది అద్వైత సిద్ధాంతము ప్రబోధములు ఆకాశావీధులలో మార్మ్రోగి విద్యాధికులను సైతము వైదిక కర్మలనుండి విముఖులను జేసినవి!. యజ్ఞము చేయుట సాహస కార్యముగా ఎంచు కాలము సంప్రాప్తమైనది. ఆ కాలములో యజ్ఞము చేయుట ఒక విశేషము. ఆ విశిష్టతను అతని స్వభావమును బట్టి ప్రకటించుకొన్నాడు.నన్నయ స్వభావమును బట్టియు, ఆయన ఉన్న కాలమును బట్టియు సోమయాజిగా ప్రకటించి యుండలేదు. రాజరాజ నరేంద్రుని కులబ్రాహ్మణుడు యజ్ఞము చేసినచో గౌతమీ తీరమున రాజమహేంద్రవరములో చేయవలెను!మారుమూల గ్రామమున చిన్ని యేటి యొడ్డున చేసియుండునా! చరిత్ర పరిశీలించినచో రాజరాజ వేగిరాజ్యాది పాటి యనియు, అతడు నిరవద్యపురం (నిడదవోలు ) లో రాజధాని నేర్పాటు చేసికొని పరిపాలించినట్టు తెలియుచున్నది.రాజమహేంద్రవరములో ఘటికా స్థానము (విశ్వవిద్యాలయం) మాత్రమే ఉండేడిదనియు అప్పుడప్పుడు రాజరాజ మహేంద్ర విభవముతో పేరోలగ మున్నట్లు స్పష్ట మగును. భారతావతారిక కూడా ఈవిషయమునే ధ్రువీకరించు చున్నది. నన్నయ కాలమునాటికే రాజమహేంద్రపురము నిర్మింపబడియున్నచొ నందంపూడి శాసనములోగాని, భారత ఆశ్వాసాంత పద్యములలో గాని రాజమహేంద్ర పుర ప్రసక్తి రాకపోదు. “దక్షిణ దేశపు శాసనములు”అనుపేరుతో ప్రభుత్వము ప్రకటించిన 6 వ వాల్యూం 669 రు. శాసనములో రాజ మహేంద్ర పుర ప్రసక్తి యున్నది. ఈ శాసనము 14 వ శాతాబ్దమునాటిది. దీనినిబట్టి రాజరాజ నరేంద్రుని కాలములో రాజమహెంద్ర పురము ఎర్పడ లేదనియు, అదియొక విశ్వవిద్యాలయ స్థానమనియు, అచ్చట రాజరాజు సభలు చేయుచు కవి పండితులను గౌరవించెడి వాడనియు తెలియుచున్నది. నన్నయ పేర్కొన్న “పరమవివేకసౌరభ విభాసిత సత్సభాంతరము”ఇయ్యదియే అని గ్రాహ్యము. రాజేంద్ర చోళుడు (రాజరాజ నరేంద్రుని మేనమామ) తన మేనల్లుని రాజ్యమున ప్రతిష్టించుటకై చేసిన యుద్ధములలో గోదావరి ప్రసక్తి యున్నదేకాని, రాజమహేంద్ర పుర ప్రసక్తి లేదు! రాజరాజ నరేంద్రుని పట్టాభిషిక్తుని చేసినట్లు 1022శాసనములో గాని, ”తిరువెళంగాడు “ “కొట్టేశ్వరం” “చర్ల” మడకసిర శాసనములలో గాని చాళుక్య రాజుల విజయ ప్రసంసాత్మకములైన మరి యే శాసనములలో గాని రాజమహేంద్ర పుర ప్రసక్తి లేదు! ఈ కారణముగా నన్నయ యజ్ఞము చేయుట భారతాంధ్రీకరణ రచనము, రాజమహేంద్రవరంలో జరుగలేదని ధృవీకరింప బడు చున్నది. అయినచో యజ్ఞము, భారతాంధ్రీకరణము ఎక్కడ జరిగినవి ?