cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
కోడిహళ్లి మురళీ మోహన్
ఇతర లింకులు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు వర్గం:సాహితీకారులు వర్గం:సంపాదకులు వర్గం:1966 జననాలు వర్గం:తెలుగు వికీపీడియా సభ్యులు వర్గం:అనంతపురం జిల్లా రచయితలు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
హతియా శాసనసభ నియోజకవర్గం
హతియా శాసనసభ నియోజకవర్గం జార్ఖండ్ రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం రాంచీ జిల్లా, రాంచీ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఆరు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:జార్ఖండ్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
మల్కాపురం
మల్కాపురం పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:
హుజూరాబాద్
హుజూరాబాద్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, కరీంనగర్ జిల్లాలోని హుజూరాబాద్ మండలానికి చెందిన గ్రామం. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత కరీంనగర్ జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. ఇది సమీప పట్టణమైన వరంగల్ నుండి 30 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.ఇది కరీంనగర్ జిల్లాలో ముఖ్యమైన పట్టణాలలో ఒకటి.ఇక్కడినుండి కరీంనగర్ 40 కి.మీ. దూరంలోను, హనుమకొండ 30 కి.మీ. హుజురాబాద్ వయా హన్మకొండ హైదరాబాద్ 170 కి.మీ.,హుజురాబాద్ వయా హుస్నాబాద్ హైదరాబాద్ 177 కి.మీ. హుజురాబాద్ వయా కరీంనగర్ హైదరాబాద్ 200 కి. మీ.దూరంలో ఉన్నాయి. ఇది 2011 హుజూరాబాద్ పురపాలకసంఘంగా ఏర్పడింది.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 9717 ఇళ్లతో, 37665 జనాభాతో 3229 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 19208, ఆడవారి సంఖ్య 18457. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 6560 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 351. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 572648 .పిన్ కోడ్: 505468.
చరిత్ర
రంగనాయకుల గుట్ట చుట్టూ పూర్వపు హుజురాబాద్ గ్రామం ఉంది. సుమారుగా 80 ఎకరాల పాటి మీద అని పిలిచే ఎత్తైన మట్టి దిబ్బ ఉంది.ఇంత విశాలమైన పాటి గడ్డ చాలా అరుదు.. ఇక్కడ పూర్వం ఇప్పుడు ఉన్నట్లే అప్పుడు కూడా  అన్ని వృత్తుల వారితో కలిసి జీవించిన పెద్ద గ్రామం ఉండేదని తెలుస్తుంది. దీనినే  స్థానికులు ఏదులాపురం ఆని  పిలుచుకుంటారు. ఇంత పెద్ద గ్రామానికి తాగు నీరు సాగు నీరు అందించిన పల్లె ఏరు ప్రవాహం పాటి మీది నుండి ప్రవహిస్తుంది.సమీపంలో నాగుల చెఱువు ఉంది.
వైద్యం కోసం ఉపయోగించిన రోళ్లు
అనేక వృత్తులు వారితో ఉన్న పెద్దగ్రామానికి వైద్యులు అవసరం .అందుకే ఇక్కడ  సాధారణంగా పరుపు బండల పై కనిపించే రోళ్ళకు బిన్నంగా వరుసగా మూడు రోళ్లు ఉన్నాయి. ఇవి లోతు తక్కువగా ఉండడంతో పాటు వెడల్పు ఎక్కువగా ఉన్నాయి. వీటిని బట్టి ఆయుర్వేద వైద్యం కోసం మందులు నూరడానికి ఉపయోగించి ఉండవచ్చను.నూరడానికి, దంచడానికి ఉపయోగించిన రోకలి బండ ఒకటి పరిశోధకునికి లభించింది.ఇటువంటి రోళ్లు గతంలో హనుమకొండలోని అగ్గలయ్య గుట్టపై గతంలో రెడ్డి రత్నాకర్ రెడ్డి గుర్తించాడు.
ఇనుం పరిశ్రమ
పాటి మీద చిట్టెపు రాళ్ళు దండిగ కనిపిస్తాయి. ఇనుం సంగ్రహించగ, ఇనుం పోత పోసేటప్పుడ మిగిలిన వ్యర్థ పదార్థాలను చిట్టేపు రాళ్ళు అంటారు. ఈ ప్రాంతంలో రెండు వేల కిందటే ఇనుం ఉక్కు పరిశ్రమ ఉందని చెప్పవచ్చు.
కుండల పరిశ్రమ
వ్యవసాయం సాగు చేసి పంటలు పండించడంతో పాటు పండిన ధాన్యం నిల్వ చేసిన పెద్ద పెద్ద కాగులు లభించాయి. చక్రం మీద తయారు చేసే బాగా కాల్చిన నాణ్యమైన ఎరుపు, నలుపు, బూడిద రంగు , గోధుమరంగు ,మట్టి పాత్రలు విస్తారంగా కనిపించాయి.
అలంకరణ పరిశ్రమ
ఇక్కడ మంచిఆకృతి గల ఎరుపు రంగు మట్టి పూసలతో పాటు రంగు రాళ్ళు కనిపించాయి. పెద్ద రాతి యుగం నాటి నుండి మొదలు ప్రజలు అలంకార ప్రియులనీ తెలుస్తుంది.
పెద్ద ఇటుకలు
పాటి మీద బరువైన పెద్ద ఇటుకలతో నిర్మాణాలు చేశారు. పై కప్పుకు గూన పెంకులు ఉపయోగించారు. వీటితో పాటు తేలికైన ఇటుకలు కనిపించాయి.
భైరవ శిల్పం
పాటి మీద పూర్వపు శిథిల దేవాలయం, హనుమాన్ గుడి ఉంది. గుట్ట వెనుక నుండి వెళ్లే తోవ పక్కన గుట్ట కింద విడిగా ఉన్న ఒక బండకు భైరవ శిల్పం ఉంది. స్థానిక రైతులు ఇచ్చిన సమాచారంతో గతంలో  సింగిరెడ్డి రాజి రెడ్డి యాజమాన్యంలోని సర్వే నెంబర్ 1140 / డిలో భూమిని సమం చేస్తున్నప్పుడు ఆదివారం ఒక కుండను వెలికి తీశారు. సోమవారం, అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ డి గంగా దేవి నేతృత్వంలోని పురావస్తు అధికారులు ఈ పరికరాలను సేకరించి తదుపరి పరీక్ష కోసం రాష్ట్ర కార్యాలయానికి పంపారు. రెండు కుండలను తొలగించేటప్పుడు, వారు జగ్, ఇటుకలు, మట్టి క్రౌబార్ మరియు విరిగిన కుండ పెంకులను  కనుగొన్నారు. ఇప్పటికీ పాటిగడ్డ అనేక చారిత్రక ఆధారాలతో నిండి ఉంది. పురావస్తు త్రవ్వకాలు జరిపితే ఎంతో చరిత్ర బయటపడుతుంది. ఇక్కడ సమీపమలో బిజగీర్ దర్గా ప్రసిద్ధి చెందింది.హుజురాబాద్ ప్రజలు తెలుగు, ఉర్దుభాషను (యాస) మాట్లాడుతుంటారు. ప్రజలు సంప్రదాయమైన చీరె, ధోవతి వంటి దుస్తులతో అధునిక వస్త్రాలను కూడా ధరిస్తుంటారు. ప్రతీ రెండేళ్ళ కొకసారి జుపాకలో జరిగే సమ్మక్క-సారక్క జాతర జరుగుతుంది,హుజురాబాద్ లో గుట్ట చుట్టుపక్కల తాత్కాలిక నివాసాలను ఏర్పాటు చేసుకుని భక్తులు ఈ జాతర జరుపుకుంటారు.హుజురాబాద్ నుండి అత్యధికంగా యువత విదేశాలలో పనిచేస్తున్నారు. ప్రధానంగా అమెరికా, సౌది అరేబియా దేశాలలో ఉన్నారు.భారత ప్రధానమంత్రిగా పనిచేసిన పి.వి.నరసింహారావు ఇక్కడి ప్రభుత్వ పాఠశాలలో చదివినవాడు. 2014 శాసనసభ ఎన్నికలలో ఈటెల రాజేందర్ విజయం సాధించారు ప్రస్తుత రాష్ట్ర ఆర్థిక శాఖా మంత్రిగా ఉన్నాడు.
విద్యా సౌకర్యాలు
చుట్టుప్రక్కల గ్రామాలకు ఇది విద్యా కేంద్రం, మండలంలోని గ్రామములతో పాటు ఎల్కతుర్తి, సైదాపూర్, శంకరపట్నం, కమలాపూర్ మండలాలలోని విద్యార్థులు కూడా ఇక్కడ విద్యనభ్యసిస్తున్నారు.ఇక్కడ ప్రభుత్వ పాఠశాలలతో పలు ప్రైవేటు పాఠశాలలు పదుల సంఖ్యలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాల, కాకతీయ జూనియర్ కళాశాల, మాతృశ్రీ జూనియర్ కళాశాలలు, జాగృతి డిగ్రీ కళాశాల, మాతృశ్రీ డిగ్రీ కళాశాల, హుజూరాబాద్ పట్టణానికి 3 కి.మీ. దూరంలో గల కే.సి. క్యాంప్ లో ప్రభుత్వ డిగ్రీ కళాశాలలు, పట్టణంలో ఐ.టి.ఐ., బి.ఇ.డి., ఎమ్.బి.ఎ. కళాశాలలు, 5 కి.మీ. దూరంలో ఉన్న సింగాపూర్ గ్రామంలో ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, 7 కి.మీ. దూరంలో ఉన్న వల్బాపూర్ గ్రామంలో ఫార్మసీ కళాశాలలు ఉన్నాయి.గ్రామంలో 10 ప్రైవేటు బాలబడులు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు 15, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు 16, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు 23, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రైవేటు మాధ్యమిక పాఠశాలలు 16 ఉన్నాయి. ఒక ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాల, 8 ప్రైవేటు జూనియర్ కళాశాలలు ఒక ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, 3 ప్రైవేటు ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాలలు ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఉంది.సమీప ఇంజనీరింగ్ కళాశాల సింగాపూర్లో ఉంది. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల హుజూరాబాద్లోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు వరంగల్లోనూ ఉన్నాయి.సమీప  అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల వరంగల్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
హుజూరాబద్లో ఉన్న ఒక సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఐదుగురు డాక్టర్లు, 15 మంది పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. రెండు ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రాల్లో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో20 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టర్లు 8 మంది, ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ఐదుగురు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఏడుగురు ఉన్నారు. 40 మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా, చెరువు ద్వారా కూడా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
హుజూరాబద్లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు ఉన్నాయి. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
హుజూరాబద్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
హుజూరాబద్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
హుజూరాబద్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, మొక్కజొన్న
ప్రముఖవ్యక్తులు
పి.వి.నరసింహారావు (మాజీ భారత ప్రధానమంత్రి), సింగాపురం రాజేశ్వర్ రావు (మాజీ రాష్ట్ర శాసన మండలి సభ్యులు), ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి (రాష్ట్ర మాజీ మంత్రి),కెప్టెన్ వి.ల‌క్ష్మీకాంత రావు (రాష్ట్ర మాజీ మంత్రి),ఈటెల రాజేందర్ (తెలంగాణ తొలి ఆర్థిక శాఖా రాష్ట్ర మంత్రి), వకుళాభరణం కృష్ణమోహన్‌ రావు (సీనియర్ బీసీ కమిషన్ మెంబర్), ఇనుగాల భీమారావు (కేంద్ర ఎరువులు, రసాయనాల సలహా మండలి, భారత ఆహార సంస్థ సలహా కమిటీ మాజీ సభ్యులు) వడ్లూరి విజయ్ కుమార్ (తొలి మున్సిపల్ చెర్మెన్), రావుల అశోక్ (జాతీయ బీసీ సంక్షేమ సంగం మండల అధ్యక్షులు), వి.ల‌క్ష్మీకాంత రావు రాజ్యసభ సభ్యుడు. బండా శ్రీనివాస్ (ఎస్సీ కార్పొరేషన్ చైర్మన్‌)
రోడ్డు రవాణా
కరీంనగర్, వరంగల్ నగరంలకు మధ్యలో ఉండడం వలన రాష్ట్రంలోని ముఖ్య నగరాలతో పాటు ఇతర రాష్ట్రలకు కూడా రోడ్ రవాణా సంస్థ వవస్థ వుంది
రైలు రవాణా
హుజూరాబాద్ లో రైల్వే స్టేషను లేకున్నను 14 కి.మీ. దూరంలో ఉన్న జమ్మికుంట, 11 కి.మీ. దూరంలో ఉప్పల్, 30 కి.మీ. దూరంలో వరంగల్, ఖాజీపేట స్టేషన్లు ఉన్నాయి.
బ్రహ్మంగారిమఠం
బ్రహ్మంగారిమఠం (కందిమల్లయ్యపల్లె), ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని వైఎస్ఆర్ జిల్లా, బ్రహ్మంగారిమఠం మండలం లోని పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి మఠం వలన చారిత్రక, దర్శనీయ స్థలంగా పేరుపొందిన క్షేత్రం.ఇది రెవెన్యూయేతర గ్రామం.ఈ ప్రాంతాన్ని 17 వశతాబ్దంలో కందిమల్లయ్యపల్లె అని పిలిచేవారు. ఇక్కడ వున్న పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి మఠం వలన ఇది చారిత్రక, దర్శనీయ స్థలం.
భౌగోళికం
ఈ గ్రామం కడప నగరం నుండి 70 కి.మీ, మైదుకూరు నుండి 25 కి.మీ దూరంలో వుంది. సమీప రైలు స్టేషన్ కడప. సమీప విమానాశ్రయం కడప విమానాశ్రయం
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి మఠం
thumb|250x250px|వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి ఆలయ ముందు భాగం. బ్రహ్మంగారి మఠం ఇక్కడ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి మఠం ఉంది. ఇది కాలజ్ఞానం రచించిన, జీవసమాధి గావించుకున్న మహాక్షేత్రం. కనులకు ఇంపుగా, పచ్చని కొండల నడుమ వెలసిన పుణ్యక్షేత్రం. బ్రహ్మం కులాలను రూపుమాపి సమసమాజ నిర్మాణానికి కృషిచేశాడు. ఇతని శిష్యులలో ముఖ్యుడైన దూదేకుల సిద్దయ్య దూదేకుల కులానికి చెందిన మరొక భక్తుడు.
కక్కయ్య మాదిగ అవడమే ఇందుకు తార్కాణం. ఈ చర్యలను నిరసించిన స్థానికులు బ్రహ్మంగారిని వెలివేశారు. నిప్పు, నీరూ ఇవ్వలేదు. నీటి అవసరాలు తీర్చుకోవడానికి రాత్రికి రాత్రే తన నివాసంలో జింక కొమ్ముతో బావిని త్రవ్వుకున్నాడు.
11 వ పీఠాధిపతిగా వీరభోగ వసంత వెంకటేశ్వరస్వామి
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి 1693లో జీవసమాధి అయిన ప్రాంతంలో దేవాలయం నిర్మించి మఠమును ఏర్పాటు చేశారు. మఠంగా ఆవిర్భవించిన నాటి నుంచి వరుసగా మఠానికి మఠాధిపతులుగా వారి కుటుంబసభ్యులే ఉంటూ వస్తున్నారు.మద్విరాట్ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి వారి మఠం ఏడవతరం 11వ పీఠాధిపతి వీరభోగ వసంత వెంకటేశ్వరస్వామి 2021 మే 8న  పరమపదించారు.వీరభోగ వసంత వెంకటేశ్వరస్వామి చనిపోయేనాటికి  52 సంవత్సరాలు పీఠాధిపతిగా కొనసాగాడు.
12 పీఠాధిపతి స్థానం వివాదం
వీరభోగ వసంత వెంకటేశ్వరస్వామి పరమపదించిన తరువాత మఠాధిపతి పీఠం కాలికావడంతో పీఠం దక్కించుకోవడానికి వారసుల మధ్య పోటీ నెలకొంది.వివాదం తలెత్తటానికి కారణం 11 వ పీఠాధిపతి. వెంకటేశ్వరస్వామికి ఇధ్దరు భార్యలు. మొదటి భార్య చంద్రావతికి ఎనిమది మంది సంతానం.వారిలో నలుగురు కుమారులు, నలుగురు కుమార్తెలు. ఆమె అనారోగ్య కారణాలతో మృతి చెందడంతో రెండవ వివాహం చేసుకున్నాడు. రెండవ భార్య మారుతీ మహాలక్షమ్మకు ఇద్దరు కుమారులు. ఈ నేపథ్యంలో తదుపరి పీఠాధిపతి స్థానం ఎవరికీ ఇవ్వాలనే అంశంపై వెంకటేశ్వరస్వామి రాసిన వీలునామా వివాదానికి కారణం అయింది.
అయితే వెంకటేశ్వరస్వామి రాసిన వీలునామాలో తన తరువాత పీఠాధిపతిగా మొదటి భార్య రెండవ కుమారుడు వీరభద్రస్వామి పేరును, రెండో భార్యకి చెందిన ఒక కొడుకు పేరును రాసాడు. ఇద్దరిపేర్లు రాయడంతో ఎవరు పీఠాధిపతి అనే విషయంలో వివాదం నెలకొంది.
చంద్రావతికి ఆరోగ్యం క్షీణించిన సమయంలో వైద్యుల పరీక్షల్లో కిడ్నీలు పూర్తిగా పాడైపోయినట్లు వైద్యులు నిర్ధారించారు. ఆ సమయంలో ఆమె ప్రాణం దక్కించుకోవాలనే ఉద్దేశ్యంతో కిడ్నీలు దానం చేసిన వారికే పీఠాధి పతి హోదా దక్కిందనే ఆశకల్పించాడు. అప్పట్లో రెండవ కుమారుడు వీరభద్రస్వామి ముందుకు వచ్చి....కిడ్నీలను దానం చేసాడు. అయితే వెంకటేశ్వరస్వామి రాసిన వీలునామాలో తన తరువాత పీఠాధిపతిగా మొదటి భార్య రెండవ కుమారుడు వీరభద్రస్వామి పేరును, రెండో భార్యకి చెందిన ఒక కొడుకు పేరును రాసాడు. ఇద్దరిపేర్లు రాయడంతో ఎవరు పీఠాధిపతి అనే విషయంలో వివాదం నెలకొంది.
ఇక రెండవ భార్య మారుతీ మహాలక్షమ్మ తానే పీఠాధిపతిగా ఉంటానని అమె అభిప్రాయం వెల్లడించింది. తన కుమారుడికి కూడా పీఠాధిపతి ఇవ్వాలనే ప్రతిపాదన వీలునామాలో ఉందని, తన కుమారుడికి చిన్న వయస్సు అవటంతో, ఆ పీఠాన్ని తానే అధిరోహిస్తాని కోరికను బయటపెట్టటంతో అసలు వివాదానికి కారణమైంది.
వెంకటాద్రిస్వామికి 12 వ పీఠాధిపతి అధిపత్యం
పెద్ద భార్య మొదటి కుమారుడు వెంకటాద్రిస్వామికి పీఠాధిపతిగా పట్టం కట్టాలని గ్రామస్థుల నుంచి బాగా ఎక్కువ వత్తిడి బలంగా వినిపించింది. ఇంటికి పెద్ద కుమారుడు కావడంతో ఈ వాదనకు బలం చేకూరింది. ఎట్టకేలకు కందిమల్లయ్యపల్లి సంస్థానం ప్రజల ప్రయత్నాలతో ఈ వ్యవహారం అందరికీ ఆమోదయోగ్యమైన రీతిలో ముగిసింది. చివరికి 12 వ పీఠాధిపతి అధిపత్యం వెంకటాద్రిస్వామికి దక్కింది. ఉప పీఠాధిపతి స్థానం వీరభద్రస్వామికి దక్కింది.
దగ్గరలో గల దర్శనీయ స్థలాలు
9 కి.మీ. దూరంలో వున్నవి
యెస్తల
యెస్తల, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, గంగరాజు మాడుగుల మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన గంగరాజు మాడుగుల నుండి 55 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 117 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 59 ఇళ్లతో, 229 జనాభాతో 3 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 117, ఆడవారి సంఖ్య 112. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 225. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 584822 .పిన్ కోడ్: 531029.
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం విశాఖపట్నం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
తాగునీటి కోసం చేతిపంపులు, బోరుబావులు, కాలువలు, చెరువులు వంటి సౌకర్యాలేమీ లేవు.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
భూమి వినియోగం
యెస్తలలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
యెస్తలలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
పసుపు, పిప్పలి
గోల్డెన్ గేట్
గోల్డెన్ గేట్ అనగా ఉత్తర అమెరికా జలసంధి, అది శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో అఖాతం నుంచి పసిఫిక్ మహాసముద్రమును కలుపుతుంది. శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో ద్వీపకల్పం, మారిన్ ద్వీపకల్పముల యొక్క అగ్రముల ద్వారా ఇది నిర్వచించబడింది. 1937లో దీనిపై ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి గాంచిన గోల్డెన్ గేట్ వంతెన నిర్మించబడింది.
భూగర్భశాస్త్రం
సముద్ర మట్టం అనేక వందల అడుగుల తక్కువగా ఉన్న హిమయుగం చివరి సమయంలో హిమనీనద శాక్రమెంటో నది, సాన్ జోక్యూయిన్ నది జలాలు మహాసముద్రంలోకి వాటి మార్గంలో పోతూ రాతిమట్టానికి శుభ్రపరుస్తూ ఒక లోతైన ఛానల్ ఏర్పరచాయి. ఈ జలసంధి దాని యొక్క లోతు వలన, పసిఫిక్ మహాసముద్రం నుండి వచ్చే శక్తివంతమైన అలల ప్రవాహాల వలన నేడు బాగా ప్రసిద్ధి చెందింది. దీని యొక్క నీటిలో అనేక సుడిగుండాలు ఏర్పడుతుంటాయి. దీని యొక్క బలమైన ప్రవాహాలు, రాతి దిబ్బలు, పొగమంచు కారణంగా గోల్డెన్ గేట్ సైట్ నందు 100 కు పైగా నౌకా భంగాలు జరిగాయి.
వాతావరణం
గోల్డెన్ గేట్ తరచుగా ముఖ్యంగా వేసవిలో పొగమంచుతో కప్పబడి ఉంటుంది.
గోల్డెన్ గేట్ బ్రిడ్జి
గోల్డెన్ గేట్ వంతెన అనేది పసిఫిక్ సముద్రంలోని శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో అఖాతం ప్రారంభం గోల్డెన్ గేట్‌పై నిర్మించిన ఒక గొలుసు వంతెన. U.S. రూట్ 101, కాలిఫోర్నియా స్టేట్ రూట్ 1ల్లో భాగంగా ఉన్న, ఇది శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో ద్వీపకల్పంలోని ఉత్తర కొనపై ఉన్న శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో నగరాన్ని మారిన్ కౌంటీతో కలుపుతుంది. గోల్డెన్ గేట్ వంతెన అనేది 1937లో ఇది పూర్తి అయిన సమయానికి ప్రపంచంలోని పొడవైన గొలుసు వంతెన పరిధిగా పేరు గాంచింది, కాలిఫోర్నియా, శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో, సంయుక్త రాష్ట్రాల్లోని అంతర్జాతీయంగా గుర్తించబడిన చిహ్నాల్లో ఒకటిగా ఖ్యాతి గడించింది. ఇది పూర్తి అయిన తర్వాత దీని పరిధి పొడవును ఎనిమిది ఇతర వంతెనలు అధిగమించినప్పటికీ, ఇది ఇప్పటికీ న్యూయార్క్ సిటీలోని వెరాజానో-నేరోస్ వంతెన తర్వాత సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో రెండవ పొడవైన గొలుసు వంతెన ప్రధాన పరిధిగా గుర్తించబడింది. దీనిని అమెరికన్ సొసైటీ ఆఫ్ సివిల్ ఇంజినీర్స్ ఆధునిక ప్రపంచ వింతలలో ఒకటిగా పేర్కొంది. ఫ్రోమెర్స్ పర్యాటక బృందం గోల్డెన్ గేట్ వంతెనను "ప్రపంచంలోని అత్యంత సుందరమైన, ఎక్కువగా ఫోటోలు తీసే వంతెన"గా పేర్కొన్నారు (అయితే ఫ్రోమెర్స్ ఇంగ్లండ్, లండన్‌లోని టవర్ వంతెనను కూడా అత్యధికంగా ఫోటోలు తీసే ప్రాంతంగా పేర్కొన్నారు).
ఇవి కూడా చూడండి
గోల్డెన్ గేట్ వంతెన
బయటి లింకులు
వర్గం:జలసంధులు
ఘరానా కూలి
ఘరానా కూలి రజనీకాంత్, రోజా జంటగా నటించిన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. పి. వాసు దర్శకత్వంలో బి. వెంకట్రామరెడ్డి చందమామ విజయా కంబైన్స్ పతాకం క్రింద నిర్మించిన ఉళైప్పలి అనే తమిళ సినిమాను తెలుగులో సాయికృప ప్రొడక్షన్స్ బ్యానర్‌పై దాసరి శ్రీనివాసరావు ఘరానా కూలిగా డబ్ చేశాడు. తెలుగులో ఈ సినిమా 1993, అక్టోబర్ 21న విడుదలయ్యింది.
మూలాలు
వర్గం:రజనీకాంత్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:రోజా నటించిన చిత్రాలు వర్గం:సుజాత నటించిన సినిమాలు వర్గం:ఇళయరాజా సంగీతం అందించిన చిత్రాలు
భారతదేశంలో ప్రాచీన శిలాయుగం
ప్రాచీన శిలాయుగం (Paleolithic Age) లో తొలి దశను "పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగం" (Lower Paleolithic Age) గా పేర్కొంటారు. భారత దేశంలో ఈ దశ సుమారు 6 లక్షల సంవత్సరాల కాలం నుండి 1.50 లక్షల సంవత్సరాలక్రితం వరకూ కొనసాగింది. భారత ఉపఖండంలో ఆదిమ మానవుడు మొట్టమొదటిసారిగా శిలా పరికరాలు (Stone Tools) ను తయారు చేసుకొని ఉపయోగించిన కాలం నుంచి ఈ యుగం ప్రారంభమై సుమారిగా 1,50,000 సంవత్సరాలక్రితం వరకూ కొనసాగింది.
భారతదేశంలో ప్రాచీన శిలాయుగం - కాల నిర్ణయం
భారత దేశానికి సంబంధించి నంతవరకూ ప్రాచీన శిలాయుగ విభజన కాల వ్యవధులు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.
అయితే పై దశలలో ఏ ఒక్క దానికి కూడా ప్రత్యెక పరిధి అంటూ ఏదీ లేదు. పరిణామ క్రమలో పాత సంప్రదాయాలు కొనసాగుతూ వుంటుంటే వాటితో పాటు కొత్త సంప్రదాయాలు కూడా ఆవిర్భవించి పాతవాటితో పాటూ కొనసాగాయి. అంటే మధ్య శిలాయుగం (Mesolithic Age) అనేది ప్రాచీన శిలాయుగం (Paleolithic Age) ను పూర్తిగా కనుమరుగు చేయదు. మధ్య శిలాయుగాన్ని నవీన శిలాయుగం (Neolithic Age) పూర్తిగా నెట్టి వేయదు. ప్రాచీన శిలాయుగం చివరి దశ, మధ్య శిలాయుగం మొదటి దశ రెండూ కలసి కొనసాగాయి. మధ్య శిలాయుగం చివరి దశ, నవీన శిలాయుగం మొదటి దశ రెండూ కలసి కొనసాగాయి. ఉదాహరణకు బెలాన్ నదీ లోయ (ఉత్తర ప్రదేశ్), నాగర్జన కొండ (ఆంధ్ర ప్రదేశ్) లాంటి ప్రాంతాలలో అయితే ప్రాచీన శిలాయుగ సంస్కృతి నుండి నవీన శిలాయుగ సంస్కృతుల వరకు శిలాయుగ సంస్కృతి అవిచ్ఛన్నంగా కొనసాగింది.
భారత దేశంలో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగ సంస్కృతి - ముఖ్య లక్షణాలు
ఈ సంస్కృతికి చెందిన ప్రాఛీన మానవ జాతి సమూహాలు సంచార జీవితం (Nomadic) గడిపేవారు. వీరి ఆవాస స్థానాలు నదీ లోయలు, వాగులు సమీపంలోనే ఉన్నాయి. ఆహార సేకరణే వీరి ప్రధాన వృత్తి. ఆహార సంపాదనకు రాతి పనిముట్లును వాడేవారు. క్వార్జైట్ (Quartzite) తో చేసిన గులకరాతి (Pebbles) పనిముట్లను వాడుతూ, జంతువులను వేటాడి ఆహార సముపార్జన చేసేవారు. జంతువుల మాంసాన్ని చీల్చడానికి రాతి సుత్తి (Stone Hammers) లను వాడేవారు. చేతి గొడ్డళ్ళు (Hand-Axes), ఛేదకాలు (Cleavers) వంటి పరికరాలను తయారు చేసారు. ఈ దశలో ఆదిమ మానవులు తయారు చేసి ఉపయోగించిన పనిముట్లు మొరటుగా ఉన్నాయి. వీరికి గులకరాళ్ళను ప్రత్యక్షంగా పనిముట్ల తయారీలో వాడటమే తెలుసుగాని దాని నుంచి తీసిన పెచ్చులను (Flakes) పనిముట్ల తయారీలో ఉపయోగించడం తెలీదు. వీరికి ఎముకతో గాని, దంతాలతో గాని పనిముట్లు చేయడం ఇంకా తెలీదు. గుహలలో బొమ్మలు గీయడం ఇంకా నేర్వలేదు. నిప్పును రాజేయడం కూడా తెలీదు.
భారతదేశంలో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగానికి చెందిన ప్రధాన సంస్కృతులు
భారత దేశానికి సంబంధించి నంతవరకూ పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగం ప్రధానంగా రెండు సంస్కృతులతో కొనసాగింది. అవి సోవేన్ లేదా సోహానియన్ సంస్కృతి ఉప హిమాలయ మండలానికి ప్రత్యేకం కాగా మద్రాసీ సంస్కృతి భారత ద్వీపకల్పమంతా విస్తరించి ఉంది.
సోవేన్ సంస్కృతి (Soanian Culture)
ఇది ప్రధానంగా పాకిస్తాన్ లోను, ఉత్తర భారత దేశంలో వ్యాపించి ఉంది. ఇది సుమారుగా 5 లక్షల సంవత్సరాల కాలం నుండి 1.25 లక్షల సంవత్సరాలక్రితం వరకూ కొనసాగింది. పాకిస్తాన్ లోని సింధు నదికి ఉపనది అయిన 'సోవెన్' (Soan) నదీ పరీవాహక ప్రాంతాన్ని ప్రధాన మానవ ఆవాసంగా కలిగిన ఈ సంప్రదాయానికి చెందిన శిలా పరికరాలు హిమాచల్ ప్రదేశ్ లోని చౌంత్ర (Chauntra), కాశ్మీర్‌లో, ఉత్తరప్రదేశ్- నేపాల్ సరిహద్దులలోని శివాలిక్ పర్వత పాదాలలో, ధార్ ఎడారిలోనూ బయటపడ్డాయి. ఇక్కడ లభించిన శిలా పనిముట్లను యూరఫ్ తదితర ప్రాంతాలలో కనిపించే అషులియన్ (Acheulean) సంస్కృతికి చెందిన పనిముట్లతో పోల్చవచ్చు. సోవేన్ సంస్కృతికి చెందిన ఆదిమ వాసులు ఉపయోగించిన పనిముట్లలో రాతి నుంచి చేయబడిన చేతి గొడ్డళ్ళు (Hand Axes), కొమ్ము ఆకారపు పనిముట్లు, కోసే పనిముట్లు ముఖ్యమైనవి. ఈ శిలా పరికరాలతో పాటు రాతి పెచ్చు (Flakes) లతో చేసిన పనిముట్లు కూడా లభించడం ఒక విశేషం. పెచ్చులతో చేసిన పనిముట్లు దేశం లోని మిగిలిన ప్రాంతాలలో మధ్య ప్రాచీన శిలాయుగం (Middle Paleolithic Age) నాటికి కాని కనపడవు. రాతితో చేసిన పనిముట్లు కన్నా, రాళ్ళ పై తీసిన పెచ్చులతో చేసిన పనిముట్లు మరింత పరిణితి చెందినవి. శిలా పరికరాల తయారీలో భగ్నమైన పెచ్చులను (Flakes) కూడా తిరిగి ఉపయోగపడేటట్లుగా తిరిగి చెక్కడం అనే ప్రక్రియ (Reflaking or Retouching technology) భారతదేశంలో మిగిలిన ప్రాంతాలలో ‘మధ్య’ ప్రాచీన శిలాయుగం (Middler Paleolithic Age) లో ప్రారంభమైతే, సోవెన్ నదీ పరీవాహక ప్రాంతంలో మాత్రం ‘పూర్వ’ ప్రాచీన శిలాయుగం కాలం (Lower Paleolithic Age) లోనే ప్రారంభమైంది.
మద్రాసీ సంస్కృతి (Madrasian Culture)
ఇది దక్షిణ భారత దేశంలో సుమారుగా 15 లక్షల సంవత్సరాల కాలం నుండి 1 లక్ష సంవత్సరాలక్రితం వరకూ కొనసాగింది. సుప్రసిద్ధ బ్రిటీష్ ఆర్కియాలజిస్ట్ రాబర్ట్ బ్రూస్ ఫుట్ 1863 లో తమిళనాడు లోని కోర్తలైయార్ ప్రవాహ తీరంలో గల అత్తిరాంపక్కం (మద్రాస్) వద్ద తొలిసారిగా పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగ దశకు చెందిన శిలాపరికరాలను (చేతి గొడ్డళ్ళు, ఛేదకాలు) కనుగొన్నాడు. ఇక్కడ లభించిన ద్విముఖ చేతి గొడ్డళ్ళు (bifacial Hand-Axes) సుమారుగా 15 లక్షల సంవత్సరాల కాలం నాటివి. అత్తిరాంపక్కం (మద్రాస్) ప్రధాన ఆవాసంగా కొనసాగిన ఈ పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగపు సంస్కృతిని మద్రాస్ చేతి గొడ్డళ్ళ పరిశ్రమ (MadrasHand- Axe Industry) లేదా మద్రాసీ సంస్కృతి (Madrasian Culture) గా పరిగణించారు. ఇక్కడ రాతి నుండి చేయబడిన చేతి గొడ్డళ్ళతో పాటు చేదకాలు (Cleavers), గుండ్రని రాయి మూలం (Discoidal Core), కోసే పనిముట్లు కూడా లభించాయి. ఈ సంప్రదాయానికి చెందిన శిలా పరికరాలు దక్షిణ భారత దేశంలో పల్లవరం, వడమదురై, నట్టం తదితర చోట్ల లభించాయి. సోవెన్ సంస్కృతిలో వలె ఈ మద్రాసీ సంస్కృతిలో దొరికిన పనిముట్లు కూడా కొంతవరకు ప్రపంచంలో వివిధ ప్రాంతాలలో దొరికిన అషులియన్ సంస్కృతి (Acheulean Culture) కి చెందిన పనిముట్లతో పోలికలు కలిగి ఉన్నాయి.
భారతదేశంలో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగానికి చెందిన ఇతర స్థావరాలు
భారత దేశంలో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగపు మానవులు ఉపయోగించిన శిలా పరికరాలు, సోవన్, మద్రాసి సంస్కృతుల ప్రాంతాలలోనే గాక దక్షిణ భారతదేశంలో అనేక ప్రదేశాలలో కనిపించాయి. ముఖ్యంగా నర్మదా, కృష్ణా, గోదావరి పరీవాహక ప్రాంతాల లోను, చోటా నాగపూర్ ప్రాంతంలోనూ, బ్రాహ్మణీ నదీ పరీవాహక తీరంలోను, ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లో నాగులేరు, సాగిలేరు, గుండ్లకమ్మ, పాలేరు, మున్నేరు మొదలగు వాగుల తీర భూములలోను, పెన్నా, సువర్ణముఖి పరీవాహక ప్రదేశాలలోనూ విస్తృతంగా లభించాయి.
భారత దేశంలో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగ పనిముట్లు లభించిన కొన్ని ముఖ్య ప్రదేశాలు
ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో పూర్వ ప్రాచీన శిలాయుగ పనిముట్లు లభించిన కొన్ని ముఖ్య ప్రదేశాలు
మూలాలు
వర్గం:భారతదేశంలో శిలాయుగాలు వర్గం:చరిత్ర పూర్వయుగం (Pre-Historic Age)
కాళహస్తి మహాత్యం (సినిమా)
శ్రీకాళహస్తీశ్వర మహాత్మ్యం 1954 లో కన్నడ నటుడు రాజ్ కుమార్ కథానాయకుడిగా నటించిన చిత్రం. రాజ్ కుమార్ నటించిన ఏకైన కన్నడేతర చిత్రం ఇదే కావడం విశేషం.
మూలాలు
సి.హెచ్.రామారావు: ఘంటసాల 'పాట'శాల అను పాటల సంకలనం నుండి.
వర్గం:తెలుగు పౌరాణిక చిత్రాలు వర్గం:తెలుగు జీవితచరిత్ర సంబంధమైన చిత్రాలు వర్గం:రాజసులోచన నటించిన సినిమాలు వర్గం:ఋష్యేంద్రమణి నటించిన సినిమాలు
పల్మకోల్
పల్మకోల్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, రంగారెడ్డి జిల్లా, శంషాబాద్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన శంషాబాద్ నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన హైదరాబాదు నుండి 32 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.సముద్రమట్టానికి 581 మీ.ఎత్తు.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1312 ఇళ్లతో, 5816 జనాభాతో 1023 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2922, ఆడవారి సంఖ్య 2894. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1452 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 614.గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 574744 .పిన్ కోడ్: 509325.
2001 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం గ్రామ జనాభా-మొత్తం 5188 -పు;రుషులు 2656 -స్త్రీలు 2532 -గృహాలు 1046 -హెక్టార్లు 1023
రాజకీయాలు
పాల్మాకుల గ్రామం రాజేంద్రనగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గంలో భాగం. 2009 శాసనసభ ఎన్నికలలో ఈ గ్రామంలో భారతీయ జనతా పార్టీకి ఆధిక్యత లభించింది. భారతీయ జనతా పార్టీకి 1741 ఓట్లు రాగా, తెలుగుదేశం పార్టీకి 738, కాంగ్రెస్ పార్టీకి 314, ఎం.ఐ.ఎం.కు 195, ప్రజారాజ్యం పార్టీకి 71 ఓట్లు లభించాయి.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఆరు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు మూడు , ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల శంషాబాద్లోను, ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల శంషాబాద్లోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు హైదరాబాదులోనూ ఉన్నాయి.సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం శంషాబాద్లోను, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు హైదరాబాదు లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
పల్మకోల్లో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో6 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టర్లు ఇద్దరు, ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ఇద్దరు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పల్మకోల్లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 5 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
పల్మకోల్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
పల్మకోల్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
పల్మకోల్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
వెలుపలి లింకులు
వర్గం:శంషాబాద్ మండలంలోని గ్రామాలు
మందలపాడు
మందలపాడు,తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఖమ్మం జిల్లా, పెనుబల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన పెనుబల్లి నుండి 5 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన సత్తుపల్లి నుండి 18 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 లో చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఖమ్మం జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 678 ఇళ్లతో, 2491 జనాభాతో 926 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1292, ఆడవారి సంఖ్య 1199. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 767 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 51. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 579586. .పిన్ కోడ్: 507302.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.బాలబడి పెనుబల్లిలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల లంకపల్లిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పెనుబల్లిలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల కుప్పెనకుంట్లలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల ఖమ్మంలోను, పాలీటెక్నిక్ కొత్తగూడెం లోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పెనుబల్లిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం కొత్తగూడెంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఖమ్మం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
మందలపాడులో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
మందలపాడులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
మందలపాడులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
మందలపాడులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, మిరప, పొగాకు
జగ్గుదొరవలస
జగ్గుదొరవలస,ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా, సాలూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన సాలూరు నుండి 35 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 151 ఇళ్లతో, 569 జనాభాతో 186 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 286, ఆడవారి సంఖ్య 283. షెడ్యూల్డ్ కులాల జనాభా 17 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల జనాభా 533. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 582364 .పిన్ కోడ్: 535591.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల మక్కువలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల మార్కొండపుట్టిలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల మార్కొండపుట్టిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల మక్కువలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల సాలూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లిమర్లలోను, పాలీటెక్నిక్‌ పణుకువలసలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల కోమటిపల్లిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల బొబ్బిలిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం సాలూరులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయనగరం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది.
ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
జగ్గుదొరవలసలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
మంచమ్రై
మంచమ్రై, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, ముంచంగిపుట్టు మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన ముంచింగిపుట్టు నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 144 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 10 ఇళ్లతో, 28 జనాభాతో 31 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 12, ఆడవారి సంఖ్య 16. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 28. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 583431 .పిన్ కోడ్: 531040.
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం విశాఖపట్నం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు ముంచింగిపుట్టులో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల ముంచింగిపుట్టులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల అరకులోయలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. వార్తాపత్రిక గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
అచ్చమ్మ అగ్రహారం
అచ్చమ్మ అగ్రహారం ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పాకాల నుండి 12 కి.మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన చిత్తూరు నుండి 32 కి.మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 174 ఇళ్లతో, 671 జనాభాతో 136 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 322, ఆడవారి సంఖ్య 349. షెడ్యూల్డ్ కులాల జనాభా 173 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల జనాభా 1. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596202 .పిన్ కోడ్: 517112.
గ్రామ జనాభా
2001 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామ జనాభా- మొత్తం 	621 - పురుషులు 	308 - స్త్రీలు 	313 - గృహాల సంఖ్య 	160 విస్తీర్ణం. 136 హెక్టార్లు.
విద్యా సౌకర్యాలు
ఈ గ్రామంలో 1 ప్రైవేటు బాలబడి రెండు ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఉన్నాయి. మాధ్యమిక పాఠశాల, సీనియర్ మాధ్యమిక పాఠశాల, గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపున్న ఒడ్డేపల్లెలో ఉంది. ఈ గ్రామానికి ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు (B.కొత్తకోట), 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి, వైద్య కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల తిరుపతి, ఆర్ట్స్, సైన్స్, కామర్సు డిగ్రీ కళాశాల, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, కామర్సు డిగ్రీ కళాశాల (పాకాల), పాలీటెక్నిక్ (చంద్రగిరి), ఆర్ట్స్, సైన్స్ మేనేజ్మెంట్ సంస్థ (చిత్తూరు, 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణా కేంద్రం, టి.బి వైద్యశాల, అలోపతీ ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, ఆసుపత్రి, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం, ఈ గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్లకు మించి దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
శుద్ధి చేయని కుళాయి నీరు గ్రామంలో ఉంది. గ్రామంలో మంచినీటి అవసరాలకు చేతిపంపుల, గొట్టపు బావులు / బోరు బావుల నుంచి నీటిని వినియోగిస్తున్నారు.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో తెరిచిన డ్రైనేజీ గ్రామంలో ఉంది. వ్యవస్థ ఉంది/లేదు. డ్రెయినేజీ నీరు నేరుగా నీటి వనరుల్లోకి వదిలివేయబడుతోంది. ఈ ప్రాంతం పూర్తి పారిశుధ్యపథకం కిందికి వస్తుంది. సామాజిక మరుగుదొడ్ల సౌకర్యం ఈ గ్రామంలో లేదు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో మొబైల్ ఫోన్ కవరేజి, ఆటో సౌకర్యం ఉన్నాయి. ట్రాక్టరు గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల పరిధిలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫెలు / సామాన్య సేవా కేంద్రాల సౌకర్యం, సామాన్య సేవా కేంద్రాల సౌకర్యం, ప్రైవేటు కొరియర్ సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, పోస్టాఫీసు సౌకర్యం టాక్సీ సౌకర్యం, గ్రామానికి గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలోఉన్నాయి.జాతీయ రహదారి గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల లోపు ఉంది. గ్రామంప్రధాన జిల్లా రోడ్డుతో అనుసంధానమై ఉంది. గ్రామం ఇతర జిల్లా రోడ్డుతో అనుసంధానమై ఉంది. కంకర రోడ్డు గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల లోపు ఉంది.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల పరిధిలోఉన్నది. గ్రామానికి సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ ఋణ సంఘం, వారం వారీ సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ 10 కిలోమీటర్లకు మించి దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో విద్యుత్తు సౌకర్యం ఉంది.
భూమి వినియోగం
అచ్చమ్మ అగ్రహారంఈ కింది భూమి వినియోగం ఏ ప్రకారం ఉందో చూపిస్తుంది (హెక్టార్లలో):
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
గ్రామంలో వ్యవసాయానికి నీటి పారుదల వనరులు ఇలా ఉన్నాయి (హెక్టార్లలో):
బావులు/గొట్టపు బావులు 7.69
తయారీ
అచ్చమ్మ అగ్రహారం ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి చేస్తోంది:
చెరకు, బెల్లం.
బి. కోడూరు
గ్రామచరిత్ర
1830ల నాడే ఈ గ్రామం వసతులు కలిగివుండేది. వ్యాపారస్తులు ఉండి అన్ని సరుకులు దొరికే పేటస్థలంగా ఉండేది. ఇక్కడ యాత్రికుల కోసం సత్రం ఉండేది. కోడూరు దగ్గరలో అడవి ఉండేది. యాత్రాచరిత్రకారుడు 1830ల నాడు ఈ గ్రామాన్ని గురించి వ్రాస్తూ గ్రామంలో అన్ని కులాల వారూ ఉన్నా బ్రాహ్మణుల ఇళ్ళుండేవి కాదని, ప్రక్కన ఉన్న కోడూరి అగ్రహారంలో ఉన్నా వారు సహకరించేవారు కాదని వ్రాశారు.
గ్రామ నామ వివరణ
కోడూరు అనే గ్రామనామం కోడు అనే పూర్వపదం, ఊరు అనే ఉత్తరపదాల కలయికతో ఏర్పడింది. కోడు అనే పదం జలసూచి కాగా ఊరు అనే పదం జనపదసూచి. కోడుకు అర్థం చిన్న నది లేదా నదియొక్క శాఖ లేదా ఊరి దగ్గర నీటిపల్లం లేదా కొండాకోన. బి అనే అక్షరం సంక్షిప్తంగా వేరేదో పదాన్ని సూచిస్తోంది.
కోడూరు
కోడూరు పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:
సామాజిక హోదా
సామాజిక హోదాను ఆంగ్లంలో సోషల్ స్టేటస్ అంటారు. మానవ సమాజంలో మానవునికి కల్పించిన గౌరవప్రతిష్ఠల యొక స్థితినే సామాజిక స్థితి లేక సామాజిక హోదా అంటారు. సమాజంలో వ్యక్తి లేదా సమూహం యొక్క సామాజిక హోదాను రెండు విధాలుగా గుర్తించవచ్చు. ఒకటి వారు సాధించిన సొంత విజయాల ద్వారా సామాజిక హోదాను సంపాదించవచ్చు. మరొకటి స్తరీకరణ (అంతరాల) వ్యవస్థలో వారసత్వంగా పొందిన సామాజిక హోదా. ఆపాదించబడిన హోదా అన్ని సమాజాల్లో ఉన్నాయి. లింగ, వయస్సు, జాతి సమూహం, కుటుంబ నేపథ్యం ఆధారంగా ఈ హోదాను ఆపాదించడం జరుగుతుంది. ఉదాహరణకు ఒక వ్యక్తి సంపన్న కుటుంబంలో పుట్టి ఆ కుటుంబ సభ్యుల లక్షణాలు ప్రజాదరణ పొందియుండి ఇతను కూడా ప్రతిభవంతుడై ఉన్నతమైన విలువలను కలిగి ఉన్నట్లయితే ఇతని యొక్క సామాజిక హోదా పెరుగుతుంది. ఉన్నత లక్షణాలున్న వ్యక్తులకు సమాజం ఇచ్చే సామాజిక హోదా కోసం అందరూ సన్నద్దులై ఉన్నత లక్షణాలను అలవర్చుకుంటారు.
వర్గం:సామాజిక శాస్త్రాలు
కాశీపురం
కాశీపురం పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితాను ఇక్కడ ఇచ్చారు.
పోల్కంపల్లి (అడ్డకల్ మండలం)
పోల్కంపల్లి తెలంగాణ రాష్ట్రం, మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, మూసాపేట్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన మూసాపేట్ నుండి 20 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మహబూబ్ నగర్ నుండి 20 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత మహబూబ్ నగర్ జిల్లా లోని అడ్డాకల్ మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన మూసాపేట్ మండలం (మహబూబ్‌నగర్ జిల్లా) లోకి చేర్చారు.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 571 ఇళ్లతో, 2457 జనాభాతో 1080 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1214, ఆడవారి సంఖ్య 1243. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 631 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 19. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 575797 .పిన్ కోడ్: 509380.
2001 లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 2131. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 1078, స్త్రీల సంఖ్య 1053. గృహాల సంఖ్య 416.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి జానంపేటలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల భూత్‌పూర్‌లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు మహబూబ్ నగర్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ మహబూబ్ నగర్లో ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల మహబూబ్ నగర్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.