cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
మెట్‌పల్లి (జగిత్యాల జిల్లా)
మెట్‌పల్లి, తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లా, మెట్‌పల్లి మండలం లోని పురపాలక పట్టణం. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత కరీంనగర్ జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. దీని పరిపాలన మెట్‌పల్లి పురపాలక సంఘం నిర్వహిస్తుంది. ఇది దాని స్వంత మెట్‌పల్లి రెవెన్యూ విభాగంలో ఉంది, ఇది కోరట్ల శాసనసభ నియోజకవర్గం లో భాగం. మెట్‌పల్లి హైదరాబాద్ నుండి 220 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి 63 గుండా మెట్‌పల్లి  ద్వారా ఆర్మూర్ వద్ద జాతీయ రహదారి 44 కి కనెక్ట్ అవుతుంది. ఉత్తరాన గోదావరి నది 18 కి.మీ., శ్రీరాంసాగర్ ప్రాజెక్టు నుండి కాకతీయ ప్రధాన కాలువ ద్వారా ప్రవహిస్తోంది.
ఈ పట్టణం ప్రజల ప్రధాన వృత్తి వ్యవసాయం. మొక్కజొన్న, పసుపు, పత్తి, పొద్దుతిరుగుడు, సహా పలు రకాల పంటలను పండిస్తారు.
జనాభా గణాంకాలు
0-6 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లల జనాభా 5325,ఇది మెట్‌పల్లి (M) మొత్తం జనాభాలో 10.46 %. మెట్‌పల్లి మున్సిపాలిటీలో, స్త్రీ లింగ నిష్పత్తి రాష్ట్ర సగటు 993కి వ్యతిరేకంగా 998గా ఉంది. పట్టణ అక్షరాస్యత రేటు 74.34 % ఎక్కువ. మెట్‌పల్లెలో పురుషుల అక్షరాస్యత దాదాపు 83.37% కాగా, స్త్రీల అక్షరాస్యత రేటు 65.35%. మెట్‌పల్లి మున్సిపాలిటీలో మొత్తం 12,070 ఇళ్లకు పైగా పరిపాలన ఉంది,
గ్రామ విశేషాలు
ఈ పట్టణానికి చెందిన కోట నరేష్‌, గౌతమిల కుమార్తె సిరి పన్నెండేళ్ల వయస్సులోనే 9 రకాల నృత్యాలతో 369 నిమిషాలపాటు నిర్విరామంగా నృత్యాలు చేసి ప్రపంచ రికార్డులను తన సొంతం చేసుకుంది.ఇందులో భారత్‌ వరల్డ్‌ రికార్డు, తెలుగు వరల్డ్‌ రికార్డు, తెలంగాణ వరల్డ్‌ రికార్డు, మెరాకిల్‌ గ్లోబల్‌ వరల్డ్‌ రికార్డ్సు, కల్చరల్‌ బుక్‌ ఆఫ్‌ రికార్డ్స్‌, యూనివర్సల్‌ బుక్‌ ఆఫ్‌ రికార్డ్స్‌, హానర్‌ బుక్‌ ఆఫ్‌ రికార్డ్స్‌, ట్రెడిషనల్‌ బుక్‌ ఆఫ్‌ రికార్డ్స్‌, అమేజింగ్‌ కిడ్స్‌ బుక్‌ ఆఫ్‌ రికార్డ్స్‌ పత్రాలు ఆయా సంస్థల నుంచి చిన్నారికి అందించి సత్కరించారు.
మెట్‌పల్లి ఖాదీ
మెట్‌పల్లి పట్టణ ఖాదీ తయారీ ఉద్యమం చరిత్రలో నిలిచిపోయింది. 1929లో మెట్‌పల్లిలో గాంధీజీ పేరిట భారీ కార్ఖానా స్థాపించగా, దేశ్‌ముఖ్‌ వెంకట నర్సింగరావు 14 ఎకరాల స్థలం అందజేశాడు. ఈ కార్ఖానా అభివృద్ధి చెంది స్వతంత్ర పోరాటానికి వేదికగా మారిపోయింది. ఇక్కడ తయారయిన ఖాదీ వస్ర్తాలను ఇతర ప్రాంతాలకు తీసుకెళ్ళి అమ్మేవారు. మెట్‌పల్లి ఖాదీ గ్రామోద్యోగ ప్రతిష్టాన్ 1967లో స్థాపించబడింది. ఈ సమాజం ద్వారా ఖాదీ షర్టులు, సూట్లు, లుంగీలు, తువ్వాళ్లు, చేతిరుమాళ్ళు, చీరలు, ధోవతులు, తివాచీలు మొదలైన ఉత్పత్తులను ఉత్పత్తి చేయడానికి ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇది 1970, 1980 వ దశకంలో అనేక వందల మంది వ్యక్తులకు జీవనోపాది కలిగిస్తుంది.
డబల్ బెడ్రూమ్ ఇళ్ళు
పేద ప్రజల సొంతింటి కలను నెరవేర్చాలనే లక్ష్యంతో తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన డబుల్ బెడ్ రూమ్ ఇళ్ళ పథకంలో భాగంగా ఈ గ్రామంలో నిర్మించిన 110 డబుల్‌ బెడ్‌ రూం ఇళ్ళను 2022, జూన్ 10వ తేదీన తెలంగాణ రాష్ట్ర ఐటీ-మున్సిపల్‌ శాఖామంత్రి కల్వకుంట్ల తారక రామారావు ప్రారంభించి, లబ్ధిదారులకు అందించాడు. ఈ కార్యక్రమంలో తెలంగాణ రాష్ట్ర ఎస్సీ, గిరిజన, బిసీ, మైనారిటీ, వికలాంగుల, వయోజనుల సంక్షేమ శాఖల మంత్రి కొప్పుల ఈశ్వర్, రాష్ట్ర రోడ్లు, భవనాల శాఖామంత్రి వేముల ప్రశాంత్ రెడ్డి, రాష్ట్ర దేవాదాయ శాఖామంత్రి అల్లోల ఇంద్రకరణ్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్సీ నారదాసు లక్ష్మణ్, కోరుట్ల ఎమ్మెల్యే కల్వకుంట్ల విద్యాసాగర్ రావు, స్థానిక ప్రజా ప్రతినిధులు, అధికారులు పాల్గొన్నారు.
రాయదుర్గం మెట్రో స్టేషను
రాయదుర్గం మెట్రో స్టేషను, హైదరాబాదు లోని రాయదుర్గం ప్రాంతంలో ఉన్న మెట్రో స్టేషను. ఇది హైదరాబాద్ మెట్రో నీలిరంగు లైనులో ఉంది. హైదరాబాద్ మెట్రో మొదటి వాణిజ్య కార్యకలాపాలు ప్రారంభమైన రెండు సంవత్సరాల తరువాత 2019, నవంబరు 29 న ఈ స్టేషన్ ప్రారంభించబడింది. రహేజా మైండ్‌స్పేస్ జంక్షన్ సమీపంలో ఉన్న ఈ మెట్రో స్టేషను హైదరాబాద్‌లోని అత్యంత రద్దీగా ఉండే మెట్రో స్టేషన్లలో ఒకటి.
ఈ మెట్రో స్టేషను స్టేషన్ నీలిరంగు లైనుకు టెర్మినల్ పాయింట్. ఇక్కడ 2వ దశ విమానాశ్రయ మార్గం ప్రారంభమవుతుంది. 2012లో ఈ స్టేషను ప్రతిపాదించబడగా, ప్రారంభంలో శిల్పారామం వద్ద మెట్రో రైలు ముగించాలని భావించారు. కానీ అక్కడ చెరువు ఉండడంతో కిలోమీటరు దూరంలో ఉన్న రాయదుర్గం వరకు విస్తరించి, 15 ఎకరాల స్థలాన్ని కూడా కేటాయించారు. ఈ స్టేషను లెమన్ ట్రీ హోటల్, టాటా కన్సల్టెన్సీ సర్వీసెస్ లిమిటెడ్ లకు ఎదురుగా, హైదరాబాద్ బయోడైవర్శిటీ పార్క్ నుండి 1.6 కి.మీ.ల దూరంలో ఉంది. ఎల్ అండ్ టి మెట్రో రైల్ లిమిటెడ్ ఆధ్వర్యంలో అతిపెద్ద మాల్ (సుమారు పది మిలియన్ చదరపు అడుగులు) ను ఈ మెట్రో స్టేషను సమీపంలో నిర్మించబోతున్నారు. ఈ స్టేషనుకు సమీపంలో స్ట్రాటజిక్ రోడ్ డెవలప్‌మెంట్ ప్లాన్ (ఎస్‌ఆర్‌డిపి) లో భాగంగా మైండ్‌స్పేస్ అండర్‌పాస్ నిర్మించబడింది. right|thumb|300x300px| టిసిఎస్ దక్కన్ పార్క్ వైపు నుండి రైదుర్గ్ మెట్రో స్టేషను right|thumb| రాయదుర్గం మెట్రో సమీపంలో మైండ్‌స్పేస్ అండర్‌పాస్
చరిత్ర
2019, నవంబరు 29న ఈ మెట్రో స్టేషను ప్రారంభించబడింది.
నిర్మాణం
రాయదుర్గం ఎలివేటెడ్ మెట్రో స్టేషను హైదరాబాద్ మెట్రో నీలిరంగు లైనులో ఉంది.
సౌకర్యాలు
స్టేషన్లలో కింది నుండి పై ప్లాట్‌ఫాం వరకు మెట్లు, ఎలివేటర్లు, ఎస్కలేటర్లు ఉన్నాయి.
ఇతర లంకెలు
వర్గం:హైదరాబాదు మెట్రో స్టేషన్లు వర్గం:2019 స్థాపితాలు
బాల్‌చంద్ర నెమాడే
నెమాడే బాలచంద్ర వనాజీ నెమాడే (Devanagari: भालचंद्र वनाजी नेमाडे) (born 1938) మరాఠీ చయిత. కోసల, హిందూ పుస్తకాల రచయితగా సుప్రసిద్ధుడు. 2014సంవత్సరానికిగానూ జ్ఞానపీఠ పురస్కారానికి ఎంపికయ్యాడు.
జీవితం
నెమాడే 1938లో ఖాందేశ్‌లోని సంగవి గ్రామంలో జన్మించాడు. మహారాష్ట్ర, పూణేలోని ఫెర్గూసన్ కళాశాల నుండి బాచిలర్ డిగ్రీని, అదే పూణేలోని డెక్కన్ కాలేజి ఆఫ్ పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ అండ్ రిసెర్చ్ నుండి భాషాశాస్త్రంలో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తిచేశాడు. ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఆంగ్లంలో మాస్టర్ డిగ్రీని అందుకున్నాడు. ఉత్తర మహారాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి పి.హెచ్.డీ., డీ.లిట్., పట్టాలు అందుకున్నాడు.
నెమాడే ఆంగ్లం, మరాఠీ, తులనాత్మక సాహిత్యం మొదలగు అంశాలను వివిధ విశ్వవిద్యాలయాలలో బోధించాడు. లండన్లోని స్కూల్ ఆఫ్ ఓరియంటల్ అండ్ ఆఫ్రికన్ లాంగ్వేజెస్‌లోను పనిచేశాడు. ముంబై విశ్వవిద్యాలయంలో గురుదేవ్ రవీంద్రనాథ ఠాగూర్ తులనాత్మక సాహిత్య పీఠంలో పనిచేసి పదవీ విరమణ పొందాడు. 1960లో మరాఠీ పత్రిక 'వాచా (वाचा) ' కు సంపాదకుడిగా పనిచేశాడు. 1990లో టీక స్వయన్వర్  (टीका स्वयंवर). అను విమర్శా గ్రంథానికి సాహిత్య అకాడమీ అవార్డును అందుకున్నాడు. 2015 ఫిబ్రవరీలో జ్ఞానపీఠ పురస్కారం పొందాడు.
సాహితీ ప్రస్థానం
1963లో నెమాడే తన మొదటి నవల కోసల  (कोसला) ను వెలువరించాడు. ఇదీ గ్రామీణ ప్రాంతం నుండి పూనేకు చదువుకోడానికి వచ్చిన ఓ యువకుని కథ. ఇదీ నెమాడే జీవితాన్ని ప్రతిబింబించే నవల. ఈ నవల ఆంగ్లం, హిందీ, గుజరాతీ, కన్నడ, అస్సామీ, పంజాబీ, బెంగాళీ, ఉర్దూ, ఓరియా వంటి పలు భాషల్లోకి అనువాదమైంది. దీని తర్వాత బీదర్, హూల్, జరీలా, జూల్ అను మరో నాలుగు నవలలు రాశాడు.
రచనలు
నవలలు
కవితా సంకలనాలు
విమర్శా గ్రంథాలు
బయటి లంకెలు
వర్గం:1938 జననాలు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీతలు వర్గం:కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:భారతీయ రచయితలు వర్గం:మరాఠీ రచయితలు వర్గం:మరాఠీ కవులు వర్గం:ముంబై విశ్వవిద్యాలయం పూర్వవిద్యార్థులు
ఆయాసం
alt=ఇతర పేర్లు డిస్ప్నియా, డిస్స్పోనియా, శ్వాస తీసుకోకపోవడం, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, శ్వాసకోశ బాధ|thumb|ఆయాసం లో మనిషి ఊపిరి అందకపోవడాన్ని ఆయాసము (Shortness of Breath or Dyspnea or Air Hunger) అంటారు. ఇదొక వ్యాధి లక్షణం.
చరిత్ర
ఇది చాలా శారీరకమైన ముఖ్యంగా శ్వాస వ్యవస్థ, రక్త ప్రసరణ వ్యవస్థకు సంబంధించిన వ్యాధులలో కనిపిస్తుంది. ఇది ఏదైన పని లేదా వ్యాయామం చేసినప్పుడు అధికమౌతుంది. ఆయాసం(డిస్ప్నియా)అనేది ఊపిరిరి ఆడటానికి వైద్య పదం, కొన్నిసార్లు దీనిని "గాలి ఆకలి" గా అని అంటారు. శ్వాస ఆడకపోవడం తేలికపాటి, తాత్కాలిక నుండి మొదలై ఎల్లప్పటికీ( ధీర్ఘకాలము) మనుషులలో   ఉంటుంది. డిస్ప్నియాను నిర్ధారించడం, చికిత్స చేయడం కొన్నిసార్లు కష్టం, ఎందుకంటే దీనికి అనేక కారణాలు ఉండవచ్చు.ఇది ఒక సాధారణ సమస్య. క్లీవ్‌ల్యాండ్ క్లినిక్ సెంటర్ ఫర్ కంటిన్యూయింగ్ ఎడ్యుకేషన్ ప్రకారం, వైద్యుడిని సందర్శించే ప్రతి 4 వ్యక్తులలో 1 మందికి డిస్ప్నియా ( ఆయాసము ) ఉంటుంది.
ఆయాసము ఉండుటకు లక్షణములు
శ్రమ తర్వాత కారణంగా శ్వాస ఆడకపోవడం
శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బందులు ఏర్పడటం,
శ్రమతో కూడిన శ్వాస
ఛాతీలో బిగుతు ( చాతి బిగ్గరగా ఉండటం )
వేగవంతమైన, నిస్సార శ్వాస
శ్వాసలోపం
దగ్గు
చికిత్స
ఆయాసం వ్యాధికి చికిత్స అంటే సాధారణంగా దాని మూలకారణానికి చికిత్స చేయడం.
ఆహారం, వ్యాయామం ఊబకాయం, ఆరోగ్యకరమైన ఆహరం , వ్యాయామం , COPD ,ఊ పిరితిత్తుల సమస్యలు ,శ్వాసకోశ వ్యవస్థ యొక్క ఆరోగ్యం,  గుండె సంబంధిత కారణాలను   పై  ప్రజలు అవగాహన పెంచుకొని పైన తెలిపిన డాక్టర్లను సంపద్రించి మనుషులు తమ ఆరోగ్యమును కాపాడుకొనవచ్చును.
నివారణ అజీర్తిని నివారించడం,శ్వాస ఆడకపోవటానికి అత్యంత  ప్రమాద కారణం ధూమపానం.వాయు కాలుష్యం, వాయు రసాయనాలు కూడా శ్వాస సమస్యలకు దారితీస్తాయి. కాబట్టి మీరు గాలి నాణ్యత లేని వాతావరణంలో పనిచేస్తుంటే, తగిన రక్షణ పరికరములతో రక్షణ పొందటం, పనిచేసే  కార్యాలయం గాలి  ప్రదేశములో  ఉండటం  వీటితో కొంత  మనుసులు  తమ ఆరోగ్యం కాపాడుకొన వచ్చును.
కోవిద్ 2019 వ్యాధిలో ఊపిరి ఆడక పోవడంను వైద్యులు ఒక ప్రధాన లక్షణం గా తెలిపినారు
మూలాలు
వర్గం:వ్యాధి లక్షణాలు
రంగనాయకి జయరామన్
రంగనాయకి జయరామన్ భరతనాట్య కళాకారిణి, నాట్యగురువు, నృత్యదర్శకురాలు.
విశేషాలు
ఈమె భరతనాట్యాన్ని తన అత్త కె.లలిత వద్ద 5వ యేటి నుండి నేర్చుకుంది. 1939లో చెన్నైలో కె.లలిత స్థాపించిన "శ్రీ సరస్వతి గాన నిలయం"లో మొట్టమొదటి విద్యార్థిని ఈమె. ఈమె భరతనాట్యంతో పాటుగా గాత్ర సంగీతం, వయోలిన్, వీణ, నట్టువాంగం, హరికథ మొదలైన వాటిలో ప్రావీణ్యం సంపాదించింది. ఈమె తన మొట్టమొదటి నాట్యప్రదర్శనను తన 11వయేట రుక్మిణీదేవి అరండేల్ సమక్షంలో ఇచ్చింది.
తరువాత ఈమె ఈ శిక్షణ సంస్థను కొనసాగిస్తూ అనేక మంది కళాకారులను తయారు చేసింది.
ఈమె వద్ద భరతనాట్య శిక్షణను పొందినవారిలో కొందరు:
ఈమె సింగపూర్, అమెరికా దేశాలలో భరతనాట్యానికి సంబంధించి వర్క్‌షాపులను నిర్వహించింది. అనేక కేసెట్లను, సి.డి.లను విడుదలచేసింది. శక్తి ప్రభావం, శివప్రభావం, కృష్ణాంజలి, షణ్ముగ ప్రభావం, భావయామి రఘురామం, గురునామ స్మరణం, లలితా ప్రభావం, నవరస నాయకి, మారుతి మహిమై, దైవిగ వాహనగల్, ఖందపురాణం, భక్తియిన్ శక్తి వంటి నృత్యనాటికలను రూపొందించింది. ఈమె ఆకాశవాణిలో ఏ గ్రేడు వీణా కళాకారిణి. దూరదర్శన్ కొరకు పంచ తాళ ప్రియ మాలిక, పంచ రాగ ఔదవ మాలిక వంటి వీణాగోష్టి కార్యక్రమాలను రూపొందించింది.
మూలాలు
వర్గం:భరతనాట్య కళాకారులు వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు వర్గం:సంగీత విద్వాంసులు వర్గం:నాట్యాచార్యులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
హింద్రాఫ్
హిందూ రైట్స్ యాక్షన్ ఫోర్స్, అనే సంస్థ సంక్షిప్త నామమే హింద్రాఫ్ (హింద్రాఫ్). ఇది మలేషియాలో హిందూ మతానికి చెందిన క్రియాశీలక మితవాద ప్రభుత్వేతర సంస్థ (NGO). మక్కల్ శక్తి లేదా కువాసా రక్యాత్ దాని ప్రఖ్యాత నినాదం. ప్రజా శక్తి అని దానికి అర్థం. బహుళజాతి మలేషియాలో హిందూ సమాజ హక్కులు, వారసత్వ పరిరక్షణకు కట్టుబడి ఉన్న 30 హిందూ సంస్థల సంకీర్ణంగా ఈ సంస్థ ప్రారంభమైంది.
2019 జూలై 15 న మలేషియా రిజిస్ట్రార్ ఆఫ్ సొసైటీస్ (RoS) హింద్రాఫ్ నమోదును రద్దు చేసింది.
నేపథ్యం
2006 ఏప్రిల్ నుండి మే మధ్య కాలంలో, మలేషియాలోని సిటీ హాల్ అధికారులు చట్టబద్ధంగా ఉన్న అనేక హిందూ దేవాలయాలను కూల్చివేశారు. 2006 ఏప్రిల్ 21 న, కౌలాలంపూర్‌లోని మలైమెల్ శ్రీ సెల్వ కాళియమ్మన్ ఆలయాన్ని బుల్‌డోజర్‌లతో కూలదోసారు.
హిందూ రైట్స్ యాక్షన్ ఫోర్స్ లేదా హింద్రాఫ్, అనేక హిందూ సంస్థల సంకీర్ణం. ఇది కూల్చివేతలను నిరసిస్తూ అప్పటి మలేషియా పాలక బారిసన్ నేషనల్ (BN) పాలక కూటమికి చెందిన ప్రధాన మంత్రికి ఫిర్యాదు చేసింది. కానీ ఎటువంటి స్పందన రాలేదు. ఇది, మలేషియాలో దేవాలయాలను ఒక పద్ధతి ప్రకారం నిర్మూలించే ప్రణాళిక అని అనేక హిందూ సమూహాలు నిరసన తెలిపాయి. ఆ ఆలయాలు అక్రమంగా నిర్మించబడ్డాయని మలేషియా ప్రభుత్వం అధికారిక కారణంగా చెప్పింది. అయితే, వాటిలో అనేక దేవాలయాలు శతాబ్దాల నాటివి. హింద్రాఫ్ తరపు న్యాయవాది ప్రకారం, మలేషియాలో ప్రతి మూడు వారాలకు ఒక హిందూ దేవాలయం కూల్చివేయబడుతుంది.
2007 అక్టోబరులో జరిగిన అరెస్టులు
అక్టోబరు 30న, కౌలాలంపూర్‌లో హిందూ మందిరాన్ని కూల్చివేయడాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ 2007లో హింద్రాఫ్ చేసిన ప్రదర్శనలో పాల్గొన్నందుకు నలుగురు హింద్రాఫ్ ఉద్యమ కార్యకర్తలు M. మనోహరన్, P. ఉతయకుమార్, P. వైతా మూర్తి, V. గణబత్తిరావులను అరెస్టు చేసి నిర్బంధించారు. అయితే, రెచ్చగొట్టడం, దేశద్రోహానికి పాల్పడినట్లు ఆధారాలు లేకపోవడంతో వారిని నిర్దోషులుగా విడుదల చేశారు.
మానవ హక్కుల వేదిక
హిందూ మానవ హక్కుల గురించి అవగాహన పెంచడానికి మలేషియా అంతటా హింద్రాఫ్, శాంతియుతంగా వారాంతపు చర్చా వేదికలు నిర్వహించింది. హింద్రాఫ్ ప్రకారం, సెంట్రల్ కౌలాలంపూర్ సమీపంలో గతంలో జరిగిన ఫోరమ్‌కు రాయల్ మలేషియా పోలీసులు అంతరాయం కలిగించారు.
తదనంతరం, భవిష్యత్ ఫోరమ్‌లు శాంతియుతంగా జరిగేలా చూసేందుకు హింద్రాఫ్ నేరుగా ఇన్‌స్పెక్టర్ జనరల్ ఆఫ్ పోలీస్ (IGP)కి విజ్ఞప్తి చేసింది.
నవంబరు అరెస్టులు
2007 నవంబరు 23 న, ముగ్గురు హింద్రాఫ్ కార్యకర్తలు, P. ఉతయకుమార్, P. వైతా మూర్తి. V. గణబతిరావులను దేశద్రోహ చట్టం కింద అరెస్టు చేసి, అభియోగాలు మోపారు. అయితే, పదేపదే చేసిన అరెస్టులు, విడుదలల పరంపరలో, వారు జాతి విద్వేషాన్ని రెచ్చగొట్టారని కోర్టులు నిరూపించలేకపోయాయి. వారికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న ఏకైక సాక్ష్యం అటార్నీ-జనరల్ ఛాంబర్స్ సమర్పించిన భాషా మలేషియాలోకి అనువదించిన వారి తమిళ ప్రసంగాలు. ఈ అనువాదాలు కోర్టులు ధృవీకరించలేనివి అని కోర్టులు భావించాయి. చివరికి, ఏదైనా తప్పు లేదా నేరానికి సంబంధించిన సాక్ష్యాలేమీ లేకపోవడం వల్ల వారందరూ నిర్దోషులుగా విడుదలయ్యారు.
దావా, పిటిషన్, ర్యాలీ
ఎడమ|thumb| [[కౌలాలంపూర్|క్వాలా లంపూర్ లో ఒక నిరసన సమయంలో మహాత్మా గాంధీ పోస్టర్లను, బ్యానర్లనూ పట్టుకున్న హింద్రాఫ్ సభ్యులు .]] 2007 ఆగస్టు 31 న, మలేషియా స్వాతంత్ర్య 50వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా, హింద్రాఫ్ న్యాయవాది, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా లండన్‌లోని రాయల్ కోర్ట్ ఆఫ్ జస్టిస్‌లో US$4 ట్రిలియన్లకు (ఒక్కొక్క మలేషియా భారతీయుడికి ఒక US$1 మిలియన్) క్లాస్ యాక్షన్ దావా వేశాడు. "స్వాతంత్ర్యం ఇచ్చి, వెనక్కి వెళ్ళిపోతూ, భారతీయులను రక్షణ లేకుండా, మైనారిటీ భారతీయులుగా మా హక్కులను కాలరాసిన మెజారిటీ మలయ్-ముస్లిం ప్రభుత్వ దయకు వదిలివేయడం" అనేవి ఆ దావా లోని ఆరోపణలు.
దావా కేవలం 4 ట్రిలియన్ బ్రిటిష్ పౌండ్స్ పరిహారంగా కోరడమే కాక, మలయ్ ఆధిపత్యాన్ని గుర్తించే మలేషియా రాజ్యాంగంపు ఆర్టికల్ 153 ను కొట్టివేయాలని కోరింది. మలేషియా భారత-ముస్లిం సంతతికి చెందిన మలయ్ అయిన మాజీ ప్రధాన మంత్రి డాక్టర్ మహతీర్ మొహమ్మద్ ప్రకటించినట్లు ముస్లిము రాజ్యం కాదనీ, ఒక లౌకిక రాజ్యమని కోర్టు ప్రకటించాలనీ కోరింది.
ప్రధానంగా మలేషియా లోని శ్రామిక వర్గ భారతీయులకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న ఈ సమూహం, కోర్టు రుసుములను భరించలేనందున, తమ కేసును వాదించడానికి ఒక న్యాయవాదిని నియమించమని కోరుతూ క్వీన్ ఎలిజబెత్ II కి సమర్పించడానికి 1,00,000 సంతకాలతో ఒక పిటిషన్ను పంపిణీ చేసింది. కౌలాలంపూర్‌లోని బ్రిటిష్ హైకమిషన్‌కు 1,00,000 సంతకాలతో అభ్యర్థనను అందజేయడం ర్యాలీ ఉద్దేశం.
ర్యాలీకి అనుమతిని ఇవ్వడానికి మలేషియా పోలీసులు నిరాకరించారు. సిటీ సెంటర్‌లోకి ప్రవేశించే వాహనదారులను పరీక్షించడానికి, "ఇబ్బందులను సృష్టించేవారిని" గుర్తించడానికీ ర్యాలీకి దారితీసే రహదారుల వెంట క్లాంగ్ వ్యాలీలో రోడ్‌బ్లాక్‌లను ఏర్పాటు చేశారు. ర్యాలీలో పాల్గొనవద్దని వారు ప్రజలకు సూచించారు. ముగ్గురు హింద్రాఫ్ నాయకులను అరెస్టు చేశారు. ప్రదర్శన వల్ల ఇబ్బంది కలుగుతుందనే భయంతో కౌలాలంపూర్ చుట్టుపక్కల ఉన్న అనేక దుకాణాలు సూర్య KLCCతో సహా ఆ రోజు మూసివేసారు.
కౌలాలంపూర్ నగరం అంతటాను, శివార్లలోనూ భారీ ట్రాఫిక్ జామ్‌లను సృష్టించడానికి ప్రదర్శనకు వారం ముందు పోలీసుల రోడ్‌బ్లాక్‌లు ప్రారంభమయ్యాయి. డెమోక్రటిక్ యాక్షన్ పార్టీ (డిఎపి)కి చెందిన మలేషియా ప్రతిపక్ష నాయకుడు లిమ్ కిట్ సియాంగ్, పోలీసుల ఈ చర్య అనవసరమని, ఇది ప్రతి ఒక్కరికీ పెద్ద అసౌకర్యాన్ని కలిగించిందని ఎత్తి చూపాడు.
కుడి|thumb| 25 నవంబర్ 2007న మార్చ్‌ను విచ్ఛిన్నం చేయడానికి అల్లర్ల పోలీసులు [[బాష్ప వాయువు|బాష్పవాయువు, నీటి ఫిరంగిని ఉపయోగించారు.]] ప్రదర్శన నాటి ఉదయం, కౌలాలంపూర్‌లోని పెట్రోనాస్ ట్విన్ టవర్స్ దగ్గర దాదాపు ఇరవై వేల మంది ప్రజలు గుమిగూడారు. తమ నిరసన యొక్క అహింసా స్వభావాన్ని సూచించడానికి క్వీన్ ఎలిజబెత్ II, మహాత్మా గాంధీ జీవిత-పరిమాణ చిత్రాలను ప్రదర్శించారు. ఐదు వేల మంది పోలీసులు సంఘటనా స్థలానికి చేరుకుని జనాలను చెదరగొట్టడానికి టియర్ గ్యాస్, వాటర్ ఫిరంగిని ప్రయోగించారు. 136 మందిని అరెస్టు చేశారు.
నిరసనకారులను చెదరగొట్టేందుకు పోలీసు అధికారులు బాష్ప వాయువును ఉపయోగించినట్లు అల్ జజీరా చేసిన సంఘటన ప్రసారంలో కనబడింది. కొన్ని వందల మంది నిరసనకారులు, ముగ్గురు పోలీసు అధికారులూ గాయపడ్డారు.
బటు గుహల వద్ద జరిగిన నిరసన ఫలితంగా హిందూ దేవాలయం దెబ్బతిన లేదు గానీ, స్వల్ప ఆస్తి నష్టం జరిగింది.
ఆ తర్వాత హింద్రాఫ్, బ్రిటిష్ హైకమిషన్ సిబ్బందికి తమ పిటిషన్‌ను ఫ్యాక్స్‌లో పంపినట్లు పేర్కొంది. అయితే, నవంబరు 28 నాటికి, బ్రిటిష్ రాయబారికి హింద్రాఫ్ నుండి ఇంకా ఎటువంటి పిటిషనూ అందలేదు. అయితే వారు ఫ్యాక్స్ ద్వారా కొంత పేర్కొనబడని సమాచారం అందుకున్నారని చెప్పారు.
ప్రభుత్వం నుంచి స్పందన
ప్రధానమంత్రి అబ్దుల్లా అహ్మద్ బదావీ ఆధ్వర్యంలోని BN ప్రభుత్వం మీడియా ద్వారా హింద్రాఫ్ ర్యాలీతో తీవ్రవాదాన్ని అంటు కట్టడానికి ప్రయత్నించింది.
నిర్బంధాలపై స్పందన
మలేషియా జాత్యహంకార విధానాలను అందరికీ తెలిసేలా హింద్రాఫ్ నాయకులకు వ్యతిరేకంగా ISAని ఉపయోగిస్తామని ప్రధాన మంత్రి అబ్దుల్లా బదావీ బెదిరించడం ప్రారంభించినప్పటికీ, విదేశీ వార్తా సంస్థలు సమస్య యొక్క మూల కారణాన్ని పరిష్కరించడంలో అబ్దుల్లా బదావీ చొరవ తీసుకోకపోవడాన్ని విమర్శించాయి. విచారణ లేకుండానే హింద్రాఫ్ నాయకులను నిర్బంధించడం వల్ల అబ్దుల్లా బదావీ ప్రభుత్వం ఈ సమస్య పట్ల వ్యవహరిస్తున్న పేలవమైన విధానం గురించి విదేశీ పత్రికలలో ప్రతికూల వ్యాఖ్యలు వచ్చాయి.
హింద్రాఫ్ నాయకుల నిర్బంధాన్ని సవాలు చేస్తామని DAP ప్రతిజ్ఞ చేసింది. అరెస్టులు జరిగినప్పటికీ, ప్రతిపక్షాలు, చాలా NGOలు మలేషియాలో UMNO చేస్తున్న ప్రజాస్వామ్య తిరోగమనాన్ని సవాలు చేస్తూనే ఉన్నాయి. ఈ తాజా రౌండ్ ISA అరెస్టులపై అమెరికా కూడా తమ అసంతృప్తిని వ్యక్తం చేసింది.
హింద్రాఫ్ అధికారిక వెబ్‌సైట్ http://www.policewatchmalaysia.com ని మలేషియా ISPలు క్లుప్త నిషేధం తర్వాత మళ్లీ అనుమతించారు. అయితే, ఈ సైట్ నిరంతరం లోపాలు, అంతరాయాలతో సతమతమౌతూ ఉంటుంది. నిషేధానికి ప్రతిస్పందనగా, అందుబాటులో ఉన్న అనేక బ్లాగ్‌లతో పాటు, ఈ ఉద్యమంపై అవగాహన కల్పించేందుకు వెబ్‌సైట్‌లను రూపొందించారు. ఈ ఉద్యమం మలేషియాలో ప్రారంభమైంది, ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెరిగింది. ఇప్పుడు UK, ఆస్ట్రేలియా, కెనడా, USAలో అనుచరగణం ఉంది.
గులాబీల యుద్ధం
హింద్రాఫ్ ప్రచారంలో మానవీయ అంశాన్ని ప్రదర్శించేందుకు ప్రశాంతంగా, శాంతియుతంగా 'రోజ్ టు ది పీఎం' ప్రచారం ప్రారంభించారు. ప్రేమ, కరుణకు చిహ్నంగా వ్వైష్ణవి వాథ్యామూర్తి పార్లమెంటులో ప్రధానికి గులాబీని అందించడం ఈ ప్రచారంలో కేంద్రం. ఈ చర్య 16 ఫిబ్రవరి 2008 న చెయ్యాలని ప్రణాళిక చేసారు. 2008 ఫిబ్రవరి 13 న సాధారణ ఎన్నికల కోసం పార్లమెంటును రద్దు చేసారు.
బదులుగా నాటకీయ బల ప్రదర్శన చేస్తూ, కౌలాలంపూర్ మధ్యలో శాంతియుతంగా గుమిగూడిన అనేక వందల జాతి తమిళులపై పోలీసులు బాష్పవాయువులను ప్రయోగించారు. నీటి ఫిరంగిని ప్రయోగించారు. భారతీయ దేవాలయం సమీపంలో పోలీసులు దాడి చేసి, 200 మందికి పైగా వ్యక్తులను అదుపులోకి తీసుకున్నారు.
GE12పై హింద్రాఫ్ ప్రభావం
కుడి|thumb| పెద్ద ఎత్తున 2007 శుభ్రంగా ర్యాలీ హింద్రాఫ్ యొక్క తరువాత తరువాత 1998 నుంచి అతిపెద్ద ప్రజా నిరసనలు దేశపు ప్రస్థానంలో హింద్రాఫ్ ఒక పెద్ద మార్పుకు ట్రిగ్గర్‌లలో ఒకటిగా ఎలా మారిందో 2008 మలేషియా సార్వత్రిక ఎన్నికలు చూపించింది. UMNO పాలనపై సాధారణ అసంతృప్తి కొన్నేళ్లుగా ఏర్పడింది. 25 నవంబర్ 2007 నాటి హింద్రాఫ్ ర్యాలీ మలేషియా రాజకీయాలలో ప్రతిపక్ష పాకటన్ రక్యాత్ (PR) కు అనుకూలంగా రాజకీయ సునామీ రావడానికి కారణమైంది.
అబ్దుల్లా బదావీకి చెందిన అధికార UMNO-BN ప్రభుత్వం పార్లమెంటులో మూడింట రెండు వంతుల మెజారిటీని కోల్పోయింది. ఐదు రాష్ట్రాలను కూడా కోల్పోయింది. BN మలేషియా ద్వీపకల్పం నుండి పార్లమెంటులో కేవలం సగానికి పైగా సీట్లను మాత్రమే పొందింది. హింద్రాఫ్, కేవలం మూడు సంవత్సరాల పాటు ఉనికిలో ఉంది. 2007 ఆగష్టు వరకు దాని గురించి అంతగా తెలియదు. హఠాత్తుగా, భారతీయులు, హిందువులు మాత్రమే కాకుండా చైనీయులు, మలయ్‌లలో కూడా గణనీయమైన సంఖ్యలో ప్రజలను ఆకర్షించింది.
చట్టవిరుద్ధమని ప్రకటించి నిషేధించారు
మలేషియా ప్రభుత్వం అనేక హెచ్చరికల తర్వాత, 15 అక్టోబర్ 2008న హింద్రాఫ్‌ను అధికారికంగా నిషేధించింది. ఈ విషయాన్ని మలేషియా హోం మంత్రి సయ్యద్ హమీద్ అల్బర్ ధృవీకరించారు. మంత్రిత్వ శాఖ విడుదల చేసిన ఒక ప్రకటనలో, సయ్యద్ హమీద్ హింద్రాఫ్ చట్టవిరుద్ధమైన ప్రయోజనాలకు, నైతికతకూ ముప్పు కలిగిస్తున్నట్లు చూపించిన వాస్తవాలు, సాక్ష్యాలతో మంత్రిత్వ శాఖ సంతృప్తి చెందిన నేపథ్యంలో హింద్రాఫ్ ను చట్టవిరుద్ధమైన సంస్థగా ప్రకటించాలని నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు తెలిపారు. "సొసైటీస్ చట్టంలోని సెక్షన్ 5 (1) కింద ఉన్న అధికారాల ఆధారంగా, హింద్రాఫ్ నేటి నుండి చట్టవిరుద్ధమైన సంస్థగా ప్రకటించబడింది," అని ఆయన చెప్పాడు. సంస్థ ప్రారంభమైనప్పటి నుండి రిజిస్ట్రార్ ఆఫ్ సొసైటీస్ (RoS), హోం మంత్రిత్వ శాఖ దాని కార్యకలాపాలను పర్యవేక్షించడం దర్యాప్తు చేయడం ఫలితంగా ఈ ఆర్డర్‌ను రూపొందించినట్లు ఆయన చెప్పాడు.
మరిన్ని ప్రభుత్వ నిర్బంధాలు చర్యలు
23 అక్టోబరు 2008న, ఎనిమిది మంది పురుషులు, ముగ్గురు మహిళలు, ఒక చిన్నారితో కూడిన బృందం ప్రధానమంత్రి కార్యాలయంలో మెమోరాండం అందజేయడానికి ప్రయత్నించినపుడు వారిని పోలీసులు అరెస్టు చేశారు. ISA కింద నిర్బంధంలో ఉన్న ఐదుగురు హింద్రాఫ్ నాయకులను విడుదల చేయాలని కోరింది. పోలీసుల క్రూరత్వాన్ని ప్రతిపక్ష నేత అన్వర్ ఇబ్రహీం కూడా ఖండించారు. అరెస్టయిన వారిలో హింద్రాఫ్ నాయకుడు పి.వైతమూర్తి ఆరేళ్ల కూతురు కూడా ఉన్నట్లు తెలిసింది.
27 ఫిబ్రవరి 2011న హింద్రాఫ్, కౌలాలంపూర్‌లో మలయ్ భాషా నవల ఇంటర్‌లోక్‌ను పాఠశాల పాఠ్యాంశాల్లో సెకండరీ 5లో మలయ్ సాహిత్యం సబ్జెక్ట్‌ను తప్పనిసరిగా చదవాలని ప్రభుత్వం తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని నిరసిస్తూ ఒక ప్రదర్శనను నిర్వహించింది. ఇంటర్‌లోక్‌లో మలేషియా భారతీయులపై అవమానకరమైన వ్యాఖ్యలు ఉన్నాయని. దాన్ని జాత్యహంకారంగా పరిగణించాలనీ హింద్రాఫ్ ఆరోపించింది. అక్రమ ప్రదర్శనలో పాల్గొన్న 109 మందిని పోలీసులు అరెస్టు చేశారు.
2013 ఎన్నికల్లో BNతో అవగాహన ఒప్పందం
హింద్రాఫ్పై విధించిన నిషేధాన్ని మలేషియా హోం మంత్రిత్వ శాఖ 2013 జనవరి 26 న ఎత్తివేసింది. తర్వాత 2013 మార్చి 8 న ఒకప్పుడు అక్రమమన్న మైనారిటీ హక్కుల గ్రూప్ రిజిస్ట్రేషన్‌ను RoS నిశ్శబ్దంగా ఆమోదించింది. 2013 ఏప్రిల్ 18 న, మలేషియా సార్వత్రిక ఎన్నికలకు (GE13) కొద్ది వారాల ముందు, P. వైతమూర్తి నేతృత్వంలోని హింద్రాఫ్ వర్గాలు బారిసన్ నేషనల్ (BN)తో ఒక అవగాహన ఒప్పందంపై సంతకం చేశాయి. దీని ద్వారా వారు స్థానభ్రంశం చెందిన ఎస్టేట్ కార్మికుల అభివృద్ధి కోసం కలిసి పని చేస్తారు. దేశం లేని వ్యక్తుల సమస్యను పరిష్కరించి వ్యాపార అవకాశాలను అందించడం ద్వారా పేద భారతీయులను దేశ అభివృద్ధిలో ప్రధాన స్రవంతిలోకి తీసుకురావడానికి కృషి చేస్తారు. వాథ్యామూర్తి సెనేటర్‌గా, BN ప్రభుత్వ ప్రధానమంత్రి విభాగంలో ఉప మంత్రిగా నియమితుడయ్యాడు. అయితే మలేషియా భారతీయ సమాజాన్ని ఉద్ధరించడంలో BN ప్రభుత్వం విశ్వాసాన్ని ఉల్లంఘించినట్లు, సంస్కరణల విషయంలో వైఫల్యాలను గుర్తించిన తర్వాత, 2014 ఫిబ్రవరి 8 న ఎనిమిది నెలలపాటు తాను నిర్వహించిన డిప్యూటీ మంత్రి పదవికి వైతా మూర్తి రాజీనామా చేశారు.
రిజిస్ట్రేషన్ రద్దు
PH ఇప్పటికీ పాలక ప్రభుత్వం అయినప్పటికీ, చట్టం ప్రకారం అవసరమైన విధంగా సంవత్సరానికి కనీసం ఎనిమిది సార్లు సమావేశాలు నిర్వహించడంలో కేంద్ర కమిటీ నాయకత్వం విఫలమైనందున హింద్రాఫ్‌ను రద్దు చేయాలని RoS 15 జూలై 2019న నిర్ణయించింది. RoS డైరెక్టర్ జనరల్ 30 సెప్టెంబర్ 2019న హింద్రాఫ్కి ఒక లేఖ పంపారు, వారి రిజిస్ట్రేషన్ రద్దు చేయబడిందని తెలియజేసారు. కొత్త ప్రధాన మంత్రి ముహిద్దీన్ యాసిన్ ఆధ్వర్యంలో కొత్త పెరికటన్ నేషనల్ (PN) ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి మలేషియన్ యునైటెడ్ ఇండిజినస్ పార్టీ ప్రభుత్వం లోంచి వైదొలగినపుడు PH 2020 మలేషియా రాజకీయ సంక్షోభంలో పడిపోయింది. PN యొక్క హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ 8 ఆగస్టు 2020న రిజిస్ట్రేషన్ రద్దును సమర్థించింది. తన నమోదును రద్దు చేసే రెండు నిర్ణయాలు చట్టవిరుద్ధమైనవని, అవి చెల్లవనీ హింద్రాఫ్ సంస్థ చట్టపరమైన డిక్లరేషన్‌ను కోరుతోంది. అలాగే న్యాయ సమీక్ష దరఖాస్తును పరిష్కరించడంలో పెండింగ్‌లో ఉన్న నిర్ణయాలను తాత్కాలికంగా బ్నిలిపివేయాలని ఆదేశించింది.
తెలంగాణ రాష్ట్ర ఇంటర్మీడియట్ బోర్డు
తెలంగాణ రాష్ట్ర ఇంటర్మీడియట్ బోర్డు, తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన ఒక విద్యామండలి. 2014లో స్థాపించబడిన ఈ విద్యామండలి, హైదరాబాదు లోని నాంపల్లి ప్రాంతంలో ఉంది.
ఇంటర్మీడియట్ బోర్డు తెలంగాణ రాష్ట్రంలో ఇంటర్మీడియట్ విద్యా వ్యవస్థను పర్యవేక్షిస్తుంది. అధ్యయన కోర్సులు రూపొందించడం, సిలబస్ సూచించడం, పరీక్షలు నిర్వహించడం, కళాశాలలకు నిధులు మంజూరు చేయడం మొదలైన కార్యకలాపాలును ఈ బోర్డు నిర్వహిస్తోంది. తన పరిధిలో ఉన్న అన్ని విద్యా సంస్థలకు దిశానిర్దేశం, మద్దతు, నాయకత్వంలను అందిస్తోంది. సెకండరీ ఎడ్యుకేషన్ రాష్ట్ర మంత్రి చైర్మన్, గవర్నమెంట్ సెక్రటరీగా, సెకండరీ ఎడ్యుకేషన్ బోర్డ్ వైస్ చైర్మన్ గా వ్యవహరిస్తాడు. ఇండియన్ అడ్మినిస్ట్రేటివ్ సర్వీసు ర్యాంక్ కార్యదర్శి బోర్డు చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్‌గా వ్యవహరిస్తాడు.
విధులు
వీటికిగానూ రాష్ట్ర స్థాయిలో ప్రధాన కార్యాలయం, 33 జిల్లాలలో ప్రాంతీయ కార్యాలయాలు ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:2014 స్థాపితాలు వర్గం:తెలంగాణ ప్రభుత్వ సంస్థలు వర్గం:హైదరాబాదు విద్యాసంస్థలు
సయ్యద్ షానవాజ్ హుస్సేన్
సయ్యద్ షానవాజ్ హుస్సేన్ (జననం 12 డిసెంబర్ 1968) బీహార్‌ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన బీహార్ శాసనమండలికి ఎమ్మెల్సీగా ఎన్నికై నితీష్ కుమార్ మంత్రివర్గంలో రాష్ట్ర పరిశ్రమల శాఖ మంత్రిగా పని చేశాడు.
మూలాలు
వర్గం:బీహార్ రాజకీయ నాయకులు వర్గం:బీహార్ వ్యక్తులు
అల్లావుద్దీన్ ఖాన్
అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ (బాబా అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ గానూ, ఉస్తాద్ అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ గానూ ప్రఖ్యాతులు) (1862 - సెప్టెంబర్ 6, 1972) బెంగాలీ సరోద్ విద్వాంసుడు, సుప్రఖ్యాత హిందుస్తానీ సంగీతకారుడు. 20వ శతాబ్దిలోకెల్లా అత్యుత్తమ హిందుస్తానీ సంగీత గురువుగా పేరుగాంచారు.
వ్యక్తిగత జీవితం
అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ 1862లో ముస్లిం కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన జన్మస్థలం త్రిపుర. అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ హిందూ, ముస్లిం ఆరాధనా పద్ధతులు రెంటినీ పాటించేవారు. ఆయన నిత్యం నమాజ్ చేయడంతో పాటుగా నిత్య శివారాధకుడు కూడా. శివుడిపై ఆయనకున్న భక్తిభావం వల్లనే కుమార్తెకు అన్నపూర్ణా దేవి అని పేరుపెట్టుకున్నారు. ఆయన కుమార్తె అన్నపూర్ణా దేవి సుర్ బాహిర్ (బేస్ సితార్) వాద్యకారిణి, కుమారుడు అలీ అక్బర్ ఖాన్ ప్రముఖ సరోద్ విద్వాంసుడు.
సంగీత రంగం
ఏడవ ఏటనే సంగీత విద్యను అభ్యసించేందుకు స్వస్థలమైన త్రిపురను విడిచిపెట్టి కలకత్తా (నేటి కోల్ కతా) చేరుకుని ఎన్నో కష్టనష్టాలు అనుభవించారు. చివరికి తాన్ సేన్ వంశస్థుడు, సుప్రసిద్ధుడు అయిన వజీర్ ఖాన్ వద్ద శిష్యరికం పొందారు. అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ ప్రధానంగా సరోద్ విద్వాంసుడిగా ప్రఖ్యాతి పొందినా మొత్తంగా 16 వాద్యాలపై ఆయన నైపుణ్యం సాధించారు.
శివాలయం (జోహి, పాకిస్తాన్)
శివ మందిర్ జోహి పాకిస్తాన్‌ లోని సింధ్‌ లోని జోహిలో ఉన్న హిందూ దేవాలయం. ఇది 1850లలో నిర్మించబడింది.
స్థానం
శివ మందిరం జోహి పట్టణం మధ్యలో ఉంది. మందిర్ స్థానికంగా జోహి పట్టణానికి చెందిన క్యూబీగా ప్రసిద్ధి చెందింది, అయితే జోహి దాదు సిటీ నుండి 17 కిలోమీటర్ల దూరంలో కచో ఎడారి సమీపంలో పశ్చిమం వైపు ఉంది.
మూలాలు
వర్గం:దేవాలయాలు వర్గం:పాకిస్తాన్
నరసరావుపేట కోట
thumb|నరసరావుపేట రాజాగారి కోట ముఖ ద్వారం|alt=|250x250px
నరసరావుపేట రాజాగారికోట, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని పల్నాడు జిల్లా, నరసరావుపేట పట్టణంలో ఉన్నకోట. రాష్ట్రంలో ఉన్న పురాతన స్వదేశీ సంస్థానాలలో నరసరావుపేట మల్రాజు సంస్థానం ఒకటి. 2015 నాటికి 300 సం.ల. క్రితం నుండే మల్రాజు వంశీయులు వినుకొండను ప్రధాన రాజధానిగా, బెల్లంకొండను ఉప రాజధానిగా చేసుకుని వినుకొండ, నరసరావుపేట, బెల్లంకొండ ఈ మూడు ప్రాంతాలను పరిపాలించారు. ఆ సమయంలో వినుకొండ నుంచి పరిపాలన సాగించడం కష్టంగా మారడంతో పరిపాలన సౌలభ్యం కోసం రాజా మల్రాజు వెంకట గుండారావు 1797లో కోట, పేటలు నిర్మించి, కోటకు రాజావారికోట అని, పేటకు అతని తండ్రి మల్రాజు నరసరాయని పేరుపై నరసింహారావుపేట అని నామకరణం చేశాడు. ఇది సత్తెనపల్లి వెళ్లు రోడ్డులో ఎడమ వైపు ఉండేది.ఇది ఆ కాలంలో మట్టితో నిర్మించబడింది.
నరసరావుపేటలో కోట శంకుస్థాపన, నిర్మాణ శైలి
కోటకు తూర్పు దిశగా సత్తెనపల్లి రోడ్డువైపు 24 అడుగుల ఎత్తు,16 అడుగుల వెడల్పు గల సింహద్వారాన్ని నిర్మించారు.కోట నిర్మాణం పూర్తి కాగానే పరిసర గ్రామాల్లోని అనేక చేతివృత్తులవారు కోట సమీపంలో మెరుగైన జీవనోపాధి కొరకు సమీపంలో స్థిరపడ్డారు.జమీందారు మల్రాజు వెంకట గుండా రాయణిం వారందరికీ ఉచితంగా నివాస స్థలాలు ఏర్పాటుగావించారు.కోట గోడలపై  మొత్తం 5 బురుజులుండేవి. సాయుధులైన సైనికులు నిరంతరం పహరా కాస్తుండేవారు. కోట ఉత్తర ప్రహరీ వెలుపల ఏనుగులు ఉండేవి.కోటకు సమీపంలోని ఇప్పటికీ  ఏనుగుల బజారు అనే పేరుగల వీధి ఉంది. అప్పట్లో కాలగతిలో కొన్ని ఏనుగులు మరణించినా, కొత్తగా జీవం పోసుకునే గున్నలతో కలిపి ఎప్పుడూ సంస్థానంలో 99 ఏనుగులే ఉండేవని అంటారు.
నాటి అట్లూరు, నేటి నరసరావుపేట
నరసరావుపేటకు మూలమైన గ్రామం తొలుత అట్లూరు.అట్లూరులో మల్రాజు వంశీయులు కోట,పేటలు నిర్మించి, అట్లూరును నరసింహారావుపేటగా, కోటను రాజావారి కోటగా నామకరణం చేసారు.ఆ తరువాత ప్రజల వాడుకలో నాటి నరసింహారావుపేట కాల క్రమేణా నరసరావుపేటగా మారింది. రాజావారికోట, రాజాగారి కోటగా మారింది.నరసరావుపేటలో దుర్గం, రాజసౌధం,అంతపురం నిర్మాణాలను పూర్తి చేసి వినుకొండ, బెల్లంకొండ, నరసరావుపేట ప్రాంతాలను నరసరావుపేట కేంద్రంగా చేసుకుని పరిపాలించారు.
కోట ఆనవాళ్లు
thumb|250x250px|కోట చారిత్రక ఛాయాచిత్రం ( శిథిల కట్టడం ఇప్పుడు లేదు) నరసరావుపేట రాజాగారి కోట శిథిలాలు 1919 నాటికి సుమారు 30 సంవత్సరంల క్రిందట మౌన సాక్షులుగా ఉండేవి.ఆ ఆనవాళ్లు ఇప్పుడు ఒకటి, రెండు తప్పితే లేవు.జమీందారు వారసులు 1919 నాటికి సుమారు 50 సం.ల. క్రిందట ఈ కోటను వదలి చెన్నై వెళ్ళిపోయారు.దానితో కోటలోని భవనాలు శిథిలావస్థకు చేరువయ్యాయి. ఆ తరువాత కోట ప్రాంతాన్ని జమీందారీ వారసులు దఫాలవారీ ఇతరులకు విక్రయాలు జరిపారు.కొంత భాగం ఆక్రమణలకు గురి అవుతూ వచ్చింది.కాల క్రమేణా కోట ప్రదేశంలో కొత్త కట్టడాలు నిర్మాణం ప్రభావానికి లోనై కోటకు గుర్తుగా మిగిలిన శిథిల భవనాలు రూపుమాపి, ఆ ప్రాంతంలో అనేక ఆసుపత్రుల, వాణిజ్య గదుల నిర్మాణాలకు అనుమతించట జరిగింది.పట్టణంలోని వస్త్ర వ్యాపారులందరినీ ఒకే చోట చేర్చే ఉద్దేశంతో కోట ఆగ్నేయ భాగంలో 114 షాపులతో మహాత్మా గాంధీ క్లాత్ మార్కెట్ కోట ప్రాంతంలోనే నిర్మించబడింది.
పెద్ద చెరువు
పల్నాడు రొడ్డులో సత్యనారాయణ టాకీసు అనే సినిమాహాలు ఉండేది.ప్రస్తుతం ఆ స్థలంలో పువ్వాడ హాస్పటల్ నిర్మిచబడింది. దీని ప్రక్కనే 105 ఎకరాల విస్తీర్నంలో పెద్ద చెరువునొకదానిని సంస్థానంలోని ఏనుగులు ఈదులాడేందుకు రాజా గుండారావు నిర్మించాడు. రాజా మల్రాజు వెంకట నరసింహారావు నరసరావుపేట పురపాలక సంగం చైర్మెనుగా పనిచేసినకాలంలో పట్టణంలో త్రీవనీటి ఎద్దడి ఏర్పడగా, ఆ చెరువును పురపాలక సంఘానికి దానమిచ్చాడు. ఆ తర్వాత కొంతకాలానికి ఆ చెరువులో నీరులేక చెరువు ఎండిపోవుటవలన దానిలో కళాశాలలు,కాలనీలు,కర్మాగారాలు,హాస్టళ్లు వగైరాలు నిర్మించబడ్డాయి.ఆ చెరువు రెడ్డినగర్ వరకు విస్తరించ ఉండేదని తెలుస్తుంది.
కోటప్పకొండ ధర్మకర్తలుగా మల్రాజు వంశస్థులు
నరసరావుపేటకు సమీపంలోని శైవక్షేత్రమైన కోటప్పకొండ ఆలయ ధర్మకర్తలుగా ఇప్పటికీ మల్రాజు వంశంస్తులే కొనసాగుతున్నారు. కొండపైకి సోపాన మార్గాన్ని నిర్మించారు. ఆలయానికి 130 ఎకరాలు, అర్చకులకు 147 ఎకరాలు, పడితరానికి 57 ఎకరాల భూమిని మల్రాజు వంశీయులు ఈ విధంగా వందల ఎకరాలు విరాళంగా ఇచ్చారు.
పురపాలక సంఘ చైర్మన్‌గా మల్రాజు వంశీయులు
నరసరావుపేట పురపాలక సంఘం ఏర్పడిన అనంతరం 1927 నుండి 1965 వరకుగల మధ్యకాలంలో చైర్మెన్లుగా మల్రాజు వంశస్థులు సుమారు 13 ఏళ్లపాటు పనిచేశారు.
వేంకట రామకృష్ణకొండలరావు పని చేసిన కాలం
మల్రాజు వంశీయులు పరిపాలన కాలంలో పలు అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు చేపట్టి పూర్తిగావించబడ్డాయి.అందులో  వైద్యశాల నిర్మాణం, విద్యాభివృద్ధికి తొమ్మిది ఎలిమెంటరీ పాఠశాలలను మునిసిపల్‌ పాలన కిందకు తీసుకురావటం, ఉన్నత పాఠశాలలో ఆడియో విజువల్‌ ఎడ్యుకేషన్‌ను ప్రవేశపెట్టడం, మునిసిపల్‌ హైస్కూల్‌ను హయ్యర్‌ సెకండరీ స్కూల్‌గా మార్పుచేయుట, మునిసిపల్‌ గ్రంథాలయాన్ని ఏర్పాటు చేయుట, తాగునీటి ఎద్దడి నివారణకు బావులు అభివృద్ధి పరుచుట,ఇలా పలు అభివృద్ధి పనులు చేపట్టి ప్రత్యేక గుర్తింపు పొంది, ప్రజల మన్ననలు అందుకున్నారు. మల్రాజు వేంకట నరసింహారావు చైర్మెన్ గా పనిచేసిన కాలంలో పెద్దచెరువుగా పిలువబడుతున్న స్ధలాన్ని దానంగా ఇచ్చాడు. మల్రాజు రామకృష్ణ కొండలరావును పదవీకాలంలో నరసరావుపేట రెండో గ్రేడు మునిసిపాలిటీగా ఎదిగింది.
వెలుపలి లంకెలు
గమనిక:ఈ వ్యాసం కేవలం కోట నిర్మాణ విశేషాలను వివరించడానికే ఉద్దేశించింది. కాబట్టి రాజా వారి వంశ చరిత్రను ఇక్కడ ప్రస్తావించడం లేదు.
వర్గం:కోటలు వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ కోటలు వర్గం:పల్నాడు జిల్లా కోటలు వర్గం:నరసరావుపేట
రాయికల్ మండలం
రాయికల్ మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లాకు చెందిన మండలం.ఇది సమీప పట్టణమైన కోరుట్ల నుండి 16 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ మండలం కరీంనగర్ జిల్లా లో  ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం జగిత్యాల రెవెన్యూ డివిజను లో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 20   రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. మండల కేంద్రం రాయికల్.
గణాంకాలు
2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 266 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 63,907. జనాభాలో పురుషులు 31,140 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 32,767. మండలంలో 16,807 గృహాలున్నాయి.
ఎర్నాకులం శాసనసభ నియోజకవర్గం
ఎర్నాకులం శాసనసభ నియోజకవర్గం కేరళ రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం ఎర్నాకుళం జిల్లా, ఎర్నాకులం లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఏడు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:కేరళ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
లీష్మేనియాసిస్
మానవులలో 20 కంటే ఎక్కువ ఇన్ఫెక్షన్లు లీష్మేనియా జాతుల వల్ల కలుగుతాయి. ప్రమాద కారకాలలో పేదరికం, పోషకాహార లోపం, అడవుల నిర్మూలన, పట్టణీకరణ ఉన్నాయి. సూక్ష్మదర్శిని క్రింద పరాన్నజీవులను చూడటం ద్వారా మూడు రకాలన్నీ నిర్ధారించబడతాయి. అదనంగా, రక్త పరీక్షలతో అంతర్గత అవయవాల వ్యాధిని నిర్ధారించవచ్చు.
పాక్షికంగా క్రిమి సంహారక మందుతో చికిత్స జరపబడిన దోమతెరల క్రింద నిద్రించటం ద్వారా లీష్మేనియాసిస్‍ను నివారించవచ్చు. సాండ్ ఫ్లైలను చంపటానికి క్రిమి సంహారాలను చల్లటం, వ్యాధి ప్రారంభంలోనే వ్యక్తులకు చికిత్స జరపటం అనేవి వ్యాధి మరింత ప్రబలకుండా నివారించే ఇతర చర్యలుగా ఉన్నాయి. వ్యాధిని పొందే ప్రాంతం, '' లీష్మేనియా’ జాతులు, ఇన్ఫెక్షన్ రకంపై ఆధారపడి అవసరమయ్యే చికిత్స నిర్ధారించబడుతుంది. అంతర్గత అవయవాల వ్యాధికై ఉపయోగించే అవకాశమున్న కొన్ని మందులలో లిపోసమాల్ యాంఫోటెరిసిన్ బి, పెంటవాలెంట్ యాంటిమోనియల్స్ కలయిక, పారోమోమైసిన్, , మిల్టెఫోసిన్. చర్మ సంబంధమైన వ్యాధి కోసం పారోమోమైసిన్ ఫ్లుకొనజోల్ లేదా పెంటమైడిన్ ప్రభావవంతంగా పనిచేయవచ్చు. ''
సుమారు 12 మిలియన్ల మంది ప్రస్తుతం ఇన్ఫెక్షన్‍కు 98 దేశాలలో గురయ్యారు. సుమారు 2 మిలియన్ల కొత్త కేసులు, 20 నుండి 50 వేల వరకు మరణాలు ప్రతి సంవత్సరం సంభవిస్తాయి. ఆసియా, ఆఫ్రికా, దక్షిణ, మధ్య అమెరికా, దక్షిణ యూరోప్లోల నివసించే సుమారు 200 మిలియన్ ప్రజలకు ఈ వ్యాధి సాధారణంగా వస్తుంది. ఈ వ్యాధి చికిత్సకు కొన్ని మందులపై డిస్కౌంట్లను ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ పొందింది. తో సహా ఈ వ్యాధి కుక్కలు, చిట్టెలుకల వంటి అనేక ఇతర జంతువులలో సంభవించవచ్చు.
ప్రస్తావనలు
వర్గం:చర్మ వ్యాధులు
కె. శివన్
కె. శివన్ భారత శాస్త్రవేత్త, 'భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ' (ఇస్రో) కు తొమ్మిదవ చైర్మన్‌. అతని పూర్తిపేరు కైలాసవడివు శివన్‌. ఇస్రో చైర్మన్ కాక మునుపు శివన్ విక్రమ్ సారాభాయ్ అంతరిక్ష కేంద్రం డైరెక్టర్ గా విధులు నిర్వహించాడు.
జననం, విద్యాభ్యాసం
కైలాసవడివు శివన్‌ 1957 ఏప్రిల్ 14 న, మేల సరక్కలవిలై గ్రామం, నాగర్‌కోయిల్‌, కన్యాకుమారి జిల్లా, తమిళనాడు లో జన్మించాడు. శివన్ తండ్రి కైలాస వడివు వ్యవసాయం చేసేవాడు, తల్లి చెల్లమ్‌ గృహిణి. ఆయన స్థానిక ప్రభుత్వ పాఠశాలలో పదవ తరగతి, ఇంటర్మీడియట్ వరకు చదువుకున్నాడు. నాగర్‌కోయిల్‌ హిందూ కాలేజీలో మేథమెటిక్స్‌తో బీఎస్సీ పూర్తి చేశాడు. 1980లో మద్రాస్‌ ఇనిస్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ టెక్నాలజీ లో ఏరోనాటికల్‌ ఇంజనీరింగ్‌ పూర్తి చేసి, 1982లో బెంగళూరు ఇండియన్‌ ఇనిస్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ సైన్స్‌ ( ఐఐఎస్‌ ) ఏరోస్పేస్‌ ఇంజినీరింగ్‌ పూర్తి చేశాడు.
వృత్తి జీవితం
1982లో ఇస్రో లో ఉద్యోగంలోకి చేరాడు. అక్కడ ఉద్యొగం చేస్తూనే బాంబే ఐఐటీలో ఏరోస్పేస్‌ ఇంజినీరింగ్‌లో పీహెచ్‌డీ కూడా పూర్తి చేశాడు. 2014లో ‘లిక్విడ్‌ ప్రొపెల్షన్‌ సిస్టమ్స్‌ సెంటర్‌’ డైరెక్టర్‌గా ఉన్నాడు. 2015లో ‘విక్రమ్‌ సారాభాయ్‌ అంతరిక్ష కేంద్రం’ డైరెక్టర్‌గా పని చేశాడు..
మూలాలు
వర్గం:1957 జననాలు వర్గం:తమిళనాడు శాస్త్రవేత్తలు వర్గం:ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు వర్గం:ఇస్రో డైరెక్టరులు వర్గం:భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ శాస్త్రవేత్తలు
పి.అంకమ్మ చౌదరి
న్యాయమూర్తి జస్టిస్ పి.అంకమ్మ చౌదరి. హేతువాది, మానవతావాది .మానవతా విలువలున్న న్యాయమూర్తి .గుంటూరు జిల్లా బాపట్ల మండలం నర్సాయపాలెంలో జన్మించారు. అనారోగ్యంగా ఉన్నా పెద్ద వయసులోనూ ఇటీవల ఓటు వేయడానికి పోలింగ్ బూత్‌కు వెళ్లారు.. బతికినంతకాలం స్వయం నిర్ణయాధికారం గురించి సైద్ధాంతిక సూత్రాలను వివరించి చరిత్ర సంఘటనలతో రంగరించి తెలియజెప్పారు. స్వయంపాలనాధికారం కోసం జనం పోరాటాన్ని సమర్థించే వారు.స్వయం పాలన సూత్రాన్ని ఆధారం చేసుకుని ఒక ప్రాంతంలోని తెలివైన వారు మరొక ప్రాంతంలోని అమాయకత్వాన్ని ఆసరా చేసుకుని వనరులను వాడుకోవడం న్యాయం కాదనే సార్వజనిక న్యాయసూత్రాన్ని వివరించారు. కుల, మత, ప్రాంత, యాస, ఆర్థిక దోపిడీ వాదాల ఆధారంగా మరొక ప్రాంతాన్ని వాడుకో చూసే వారికి జస్టిస్ చౌదరి మాట ఓ పాఠం, గుణపాఠం. రాజ్యాంగసూత్రం, ధర్మనియమం, ( మే 18 2014 /18.5.2014 న హైదరాబాదులో మరణించారు.
మంచి తీర్పరి
విడాకుల కోసం కోర్టులో పోరాడుతున్న భార్యను బలవంతంగా అనుభవించడం నేరం కాదన్న తీర్పుకు వ్యతిరేకంగా ఆనాడే గొప్ప తీర్పు చెప్పిన న్యాయమూర్తి.
మూలాలు
వర్గం:2014 మరణాలు వర్గం:భారతీయ న్యాయమూర్తులు వర్గం:గుంటూరు జిల్లా హేతువాదులు వర్గం:గుంటూరు జిల్లా న్యాయవాదులు
సవాయి గంధర్వ
thumb | సవాయి గంధర్వ సవాయి గంధర్వ : రాంభావు కుందగోల్కర్ అతని అసలు పేరు; (సెప్టెంబరు 12, 1886 - 1952) ; ప్రఖ్యాత హిందుస్తానీ గాయకుడు, అబ్దుల్ కరీంఖాన్ శిష్యుడు; కిరాణా ఘరానాకు ఎంతో పేరు ప్రతిష్టలు తెచ్చినవాడు.
సంగీత ప్రస్థానం
శిక్షణ తర్వాత సవాయి గంధర్వ, మరాఠీ డ్రామా కంపనీలో చేరి, గొప్ప గాయకుడుగా పేరు తెచ్చుకొన్నాడు. శివరాజ్ నాటక మండలిలో గోవిందరావు టెంబె తో కలిసి కొంతకాలం పనిచేసాడు. స్వతహా గొప్ప గాయకుడే కాక, కిరాణా ఘరానా సాంప్రదాయాల్నిముందుకు నడిపించిన గంగూబాయి హంగల్, భీమ్ సేన్ జోషి, ఫిరోజ్ దస్తూర్ వంటి వారలకు శిక్షణ నిచ్చాడు. భీంసేన్ జోషి, ప్రతి యేటా తన గురువు జ్ఞాపకార్థం, పుణె లో సవాయి గంధర్వ సంగీత మహోత్సవం జరిపిస్తాడు. ఈ సంగీత మహోత్సవాల్లో పాల్గొనడం అంటే, చాలా "గొప్ప" గా భావిస్తారు, అటు సంగీత కళాకారులు, ఇటు శ్రోతలు.
బయటి లింకులు
1. సవాయి గంధర్వ గురించి
వర్గం:హిందుస్థానీ సంగీత గాయకులు వర్గం:కిరాణా ఘరానా వర్గం:1886 జననాలు వర్గం:1952 మరణాలు వర్గం:కర్ణాటక వ్యక్తులు
క్రెటేషస్-పాలియోజీన్ విలుప్తి ఘటన
క్రెటేషియస్-పాలియోజీన్ (K-Pg) విలుప్తి ఘటన అనేది, సుమారు 6.6 కోట్ల సంవత్సరాల కిందట భూమ్మీద నాలుగింట మూడు వంతుల వృక్ష, జంతు జాతులు మూకుమ్మడిగా నశించిపోయిన సంఘటన. దీన్ని క్రెటేషియస్-టెర్షియరీ (K–T) విలుప్తి అని కూడా పిలుస్తారు ఈ ఘటన లోనే నేలపై నివసించే డైనోసార్లు అంతరించిపోయాయి. అంతేకాదు, సముద్ర తాబేళ్లు, మొసళ్ళ వంటి కొన్ని ఎక్టోథర్మిక్ జాతులు మినహా, 25 కిలోలకు పైబడి బరువున్న టెట్రాపోడ్స్ ఏవీ బతకలేదు. ఈ ఘటనతో క్రెటేషియస్ పీరియడ్ ముగిసింది. దానితో పాటే మెసోజాయిక్ ఎరా ముగిసి, సెనోజాయిక్ ఎరా మొదలైంది. ప్రస్తుతం జరుగుతున్నది సెనోజోయిక్ ఎరాయే.
భౌగోళిక రికార్డులో K -Pg ఘటనను, K -Pg సరిహద్దు అని పిలిచే పలుచని అవక్షేప పొర ద్వారా గుర్తించవచ్చు. ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా సముద్ర శిలలు, భూ శిలలు రెండింటి లోనూ కనిపిస్తుంది. ఈ సరిహద్దు పొర వద్ద ఉన్న బంకమట్టి సమ్మేళనంలో ఇరిడియం లోహం స్థాయి అసాధారణంగా ఎక్కువగా ఉంది. ఈ లోహం భూమి పైపెంకులో ఇంత స్థాయిలో ఎక్కడా ఉండదు. భూమిపై కంటే గ్రహశకలాలలో ఇది ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.
1980 లో లూయిస్ అల్వారెజ్, అతని కుమారుడు వాల్టర్ నేతృత్వంలోని శాస్త్రవేత్తల బృందం ప్రతిపాదించినట్లుగా, K -Pg విలుప్తికి కారణం 6.6 కోట్ల సంవత్సరాల క్రితం 10 నుండి 15 కి.మీ. వెడల్పున్న భారీ తోకచుక్క లేదా గ్రహశకలం భూమిని గుద్దుకోవడమేనని ఇప్పుడు విస్తృతంగా భావిస్తున్నారు. దీని వలన ప్రపంచవ్యాప్తంగా పర్యావరణం నాశనమైంది. ఈ గుద్దుడు వలన ఏర్పడిన కృత్రిమ శీతాకాలం సూర్యరశ్మిని అడ్డుకోవడంతో మొక్కల్లోను, పాచి లోనూ కిరణజన్యు సంయోగ క్రియ ఆగిపోయింది. అల్వారెజ్ పరికల్పన అని పిలిచే ఈ పరికల్పనకు, 1990 ల ప్రారంభంలో గల్ఫ్ ఆఫ్ మెక్సికో లోని యుకాటాన్ ద్వీపకల్పంలో 180 కి.మీ. వ్యాసమున్న చిక్సులూబ్ బిలాన్ని కనుక్కోవడంతో బలం చేకూరింది. దీనితో K -Pg సరిహద్దులో ఉన్న బంకమట్టి, గ్రహశకలం గుద్దుకోవడంతో ఏర్పడిన శిధిలాలేలని నిర్ధారించుకునే ఆధారాలు లభించాయి. విలుప్తిలన్నీ ఏకకాలంలో సంభవించాయనే వాస్తవం, అవన్నీ గ్రహశకలం వల్లనే సంభవించాయని చెప్పేందుకు ఆధారంగా నిలుస్తోంది. చిక్సులూబ్ లోకి 2016 లో చిక్సులూబ్ పీక్ రింగ్ లోకి చేసిన డ్రిల్లింగులో, గుద్దుడు తరువాతి నిమిషాల్లో భూమి లోతుల నుండి ఉబికి వచ్చిన గ్రానైటు ఆ పీక్ రింగులో కనబడింది. కానీ ఆ ప్రాంతపు సముద్ర గర్భంలోళ్ ఉండే జిప్సం మాత్రం కనబడలేదు. బహుశా తాకిడిలో జనించిన వేడి కారణంగా జిప్సం అవిరై వాతావరణంలోకి ఏరోసోల్‌గా చెదిరిపోయి ఉంటుంది. ఇది వాతావరణం పైన, ఆహార గొలుసుపైనా దీర్ఘకాలిక ప్రభావాలు కలిగించి ఉంటుంది. ఈ సంఘటన మహాసముద్రాలను వేగంగా ఆమ్లీకృతం చేసి, పర్యావరణ పతనానికి కారణమైందనీ, ఈ విధంగా అది వాతావరణంపై దీర్ఘకాలిక ప్రభావాలను కలగజేసిందనీ, క్రెటేషియస్ చివరిలో జరిగిన సామూహిక విలుప్తికి అది కూడా ఒక కీలక కారణమనీ 2019 అక్టోబరులో పరిశోధకులు చెప్పారు. 2020 జనవరిలో శాస్త్రవేత్తలు, విలుప్తి ఘటన చుట్టూ చేసిన వాతావరణ-మోడలింగు, గ్రహశకలం గుద్దుకున్న పరికల్పనకే మొగ్గు చూపింది తప్ప, అగ్నిపర్వతం పేలుడును సూచించలేదు.
వ్యవధి
విలుప్తి వేగం వివాదాస్పదమైన అంశం. ఎందుకంటే విలుప్తి కారణాల గురించి శాస్త్రవేత్తలు చెప్పే కొన్ని సిద్ధాంతాలు సాపేక్షంగా తక్కువ వ్యవధిలో (కొన్ని సంవత్సరాల నుండి కొన్ని వేల సంవత్సరాల లోపు) వేగంగా అంతరించిపోవడాన్ని సూచింవ్చగా, మరికొన్ని సిద్ధాంతాలు ఎక్కువ కాలాలను సూచిస్తున్నాయి. శిలాజ రికార్డు అసంపూర్తిగా ఉండడం, అంతరించిపోయిన చాలా జాతులు ఇటీవల కనుగొనబడిన శిలాజపు కాలానికి చాలా కాలం తర్వాత చనిపోయి ఉండవచ్చు. దీంతో సిగ్నర్-లిప్స్ ప్రభావం కారణంగా ఈ సమస్యను పరిష్కరించడం చాలా కష్టం. K-Pg విలుప్తికి అనేక మిలియన్ సంవత్సరాల ముందు నుండి, దాని తర్వాత అనేక మిలియన్ సంవత్సరాల వరకు కాల పరిధిని కవర్ చేసే శిలాజాలున్న రాతి పడకలు చాలా తక్కువ సంఖ్యలో శాస్త్రవేత్తలు కనుగొన్నారు. మూడు ప్రదేశాల నుండి K-Pg బంకమట్టి యొక్క అవక్షేపణ రేటు, మందం మొదలైనవి 10,000 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వ్యవధిలోనే వేగంగా అంతరించిపోవడాన్ని సూచిస్తున్నాయి. కొలరాడోలోని డెన్వర్ బేసిన్‌లోని ఒక ప్రదేశంలో, K-Pg సరిహద్దు పొర ఏర్పడిన తర్వాత, ఫెర్న్ వృక్షాల అకస్మాత్తు విస్తరణ సుమారు 1,000 సంవత్సరాల పాటు, 71,000 సంవత్సరాల లోపు కొనసాగింది; అదే ప్రదేశంలో, సెనోజోయిక్ క్షీరదాలు దాదాపుగా 185,000 సంవత్సరాల తర్వాత, 570,000 సంవత్సరాల లోపు, మొట్టమొదటగా కనిపించాయి. "ఈ సంఘటన సమయంలో డెన్వర్ బేసిన్‌లో బయోటిక్ విలుప్తి, ప్రారంభ పునరుద్ధరణలో జరిగిన వేగవంతమైన రేటును ఇది సూచిస్తుంది."
తాకిడికి నిదర్శనం
1980లో, నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత భౌతిక శాస్త్రవేత్త లూయిస్ అల్వారెజ్, అతని కుమారుడు, భూవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త వాల్టర్ అల్వారెజ్, రసాయన శాస్త్రవేత్తలు ఫ్రాంక్ అసరో, హెలెన్ మిచెల్‌లతో కూడిన పరిశోధకుల బృందం, ప్రపంచవ్యాప్తంగా క్రెటేషియస్-పాలియోజీన్ సరిహద్దు వద్ద కనిపించే అవక్షేప పొరల్లో ఇరిడియం సాంద్రత సాధారణం కంటే చాలా రెట్లు ఎక్కువ ఉందని కనుగొన్నారు. అధ్యయనం చేసిన మూడు విభాగాలలో ఈ సాంద్రత 30, 160, 20 రెట్లు ఉంది. ఇరిడియం, భూమి పై పెంకులో లభించడం చాలా అరుదు. గ్రహాలు విడివిడిగా ఏర్పడుతున్న సమయంలో ఇనుముతో పాటు ఇరిడియం కూడా భూమి యొక్క గర్భం (కోర్‌)లోకి చొచ్చుకు పోయింది. చాలా గ్రహశకలాలు, తోకచుక్కలలో ఇరిడియం సమృద్ధిగా ఉన్నందున, K-Pg సరిహద్దు సమయంలో ఒక గ్రహశకలం భూమిని తాకి ఉంటుందని అల్వారెజ్ బృందం సూచించింది. తాకిడి సంఘటన పట్ల అంతకు ముందు కూడా ఊహాగానాలు ఉండేవి గానీ, మొట్టమొదటి గట్టి సాక్ష్యం మాత్రం ఇదే.
ఈ పరికల్పనను మొదట ప్రతిపాదించినప్పుడు అది మరీ విప్లవాత్మకంగా ఉందని భావించారు. అయితే త్వరలోనే మరిన్ని సాక్ష్యాలు వెలువడ్డాయి. సరిహద్దు వద్ద బంకమట్టిలో సూక్ష్మమైన రాతి గోళాలు ఉన్నట్లు కనుగొన్నారు. తాకిడి వలన కరిగిన రాయి చల్లబడి స్ఫటికీకరణం చెంది అలా బిందువుల లాగా రూపొందింది. షాక్‌కు గురైన క్వార్ట్జ్ తదితర ఖనిజాలను కూడా K-Pg సరిహద్దులో గుర్తించారు. గల్ఫ్ తీరం, కరేబియన్ దీవుల వెంబడి భారీ సునామీ బెడ్‌లను గుర్తించడంతో దీనికి మరిన్ని ఆధారాలు లభించాయి. తాకిడి, దానికి సమీపంలోనే సంభవించి ఉండవచ్చని ఇది సూచించింది. దక్షిణ యునైటెడ్ స్టేట్స్‌కు వెళ్ళేకొద్దీ K-Pg సరిహద్దు మందంగా అవుతున్నట్లు కనుగొన్నారు -ఉత్తర న్యూ మెక్సికోలో ఈ పొరలు ఒక మీటరంత మందంగా ఉన్నాయి. alt=topographic diagram showing round geographic features|thumb| రాడార్ స్థలాకృతి 180 km ని వెల్లడిస్తుంది - Chicxulub బిలం యొక్క విస్తృత రింగ్. తదుపరి పరిశోధనలో యుకాటాన్ తీరంలో చిక్సులూబ్ కింద పూడుకుపోయిన పెద్ద చిక్సులూబ్ బిలం, K-Pg సరిహద్దు మట్టికి మూలంగా గుర్తించారు. 1978లో జియోఫిజిసిస్ట్ గ్లెన్ పెన్‌ఫీల్డ్ చేసిన కృషి ఆధారంగా 1990 లో, ఈ బిలం అండాకారంగా ఉంటుందని, దాని సగటు వ్యాసం సుమారు 180 km, అనీ తెలిసింది, అల్వారెజ్ బృందం లెక్కించిన పరిమాణానికి ఇది సరిపోలింది. తాకిడి పరికల్పన వేసిన అంచనాలకు బిలం యొక్క ఆవిష్కరణ K-Pg తాకిడికి నిశ్చయాత్మకమైన సాక్ష్యాలను అందించింది. జీవులు అంతరించిపోవడానికి తాకిడే కారణమన్న పరికల్పనను ఇది బలపరిచింది.
2013 పేపర్‌లో, బర్కిలీ జియోక్రోనాలజీ సెంటర్‌కు చెందిన పాల్ రెన్నె ఆర్గాన్-ఆర్గాన్ డేటింగ్ ఆధారంగా సంవత్సరాల క్రితం ఈ తాకిడి జరిగినట్లు తేలింది. ఈ సమయం నుండి 32,000 సంవత్సరాల లోపు సామూహిక విలుప్తి సంభవించి ఉంటుందని అతను పేర్కొన్నాడు.
భూమిని గుద్దిన ఈ గ్రహ శకలం, బాప్టిస్టినా గ్రహశకలాల కుటుంబానికి చెందినదని 2007లో ప్రతిపాదించారు. ఈ గ్రహశకలానికి, దాని కుటుంబానికీ సంబంధించిన పరిశీలనలు లేకపోవడం వల్ల శాస్త్రవేత్తలు ఈ లింకును కొంతవరకు సందేహించారు, అయితే దాన్ని పూర్తిగా తోసిపుచ్చలేదు. 298 బాప్టిస్టినా లోను, K-Pg లో గుద్దిన శకలం లోనూ ఉన్న రసాయనిక సంతకం ఒకటి కాదని 2009లో తేలింది. ఇంకా, 2011 వైడ్-ఫీల్డ్ ఇన్‌ఫ్రారెడ్ సర్వే ఎక్స్‌ప్లోరర్ (WISE), ఈ కుటుంబంలోని గ్రహశకలాల నుండి ప్రతిబింబించే కాంతి 80 Ma వద్ద ఉందనీ, కక్ష్యలను మార్చుకుని భూమిని 66 Ma సమయంలో గుద్దడానికి వాటికి తగినంత సమయం లేదనీ అంచనా వేసింది.
తాకిడి ప్రభావాలు
2010 మార్చిలో, 41 మంది శాస్త్రవేత్తలతో కూడిన అంతర్జాతీయ ప్యానెల్, 20 సంవత్సరాల శాస్త్రీయ సాహిత్యాన్ని సమీక్షించి, గ్రహశకలం తాకిడి పరికల్పనను ఆమోదించింది. ప్రత్యేకంగా చిక్సులూబ్ తాకిడే అంతరించిపోవడానికి కారణమని అంగీకరిస్తూ, భారీ అగ్నిపర్వత విస్ఫోటనం వంటి ఇతర సిద్ధాంతాలను తోసిపుచ్చింది. వారు 10 to 15 km గ్రహ శకలం మెక్సికో లోని యుకాటాన్ ద్వీపకల్పంలోని చిక్సులూబ్ వద్ద గుద్దుకుని భూమిలోకి చొచ్చుకెళ్లింది. తాకిడి 100 TtTNT కు సమానమైన శక్తిని విడుదల చేసింది. ఇది హిరోషిమా, నాగసాకి లపై చేసిన అణు బాంబు దాడులలో విడుదలైన శక్తి కంటే 100 కోట్ల రెట్లు ఎక్కువ.
చిక్సులూబ్ తాకిడి ప్రపంచ విపత్తుకు కారణమైంది. కొన్ని దృగ్విషయాలు తాకిడి జరిగిన వెంటనే సంభవించిన క్లుప్త సంఘటనలు కాగా, జీవావరణాన్ని నాశనం చేసే భౌగోళిక రసాయన, వాతావరణ అంతరాయాలు కూడా దీర్ఘకాలంలో జరిగాయి.
భూ వాతావరణంలోకి విరజిమ్మబడిన పదార్థం తిరిగి ప్రవేశించడంలో, కొద్దిసేఫు (కొన్ని గంటలపాటు) తీవ్రమైన ఇన్ఫ్రారెడ్ రేడియేషన్ కూడా ఉంది. దీనికి గురైన జీవజాలం ఉడికిపోయాయి. దీన్ని వ్యతిరేకించిన వారు, స్థానికంగా చెలరేగిన ఘోరమైన మంటలు బహుశా ఉత్తర అమెరికాకు మాత్రమే పరిమితమై ఉంటాయనీ, అది ప్రపంచవ్యాప్త అగ్ని తుఫానుల స్థాయి కంటే తక్కువగా ఉండవచ్చనీ వాదించడంతో ఇది చర్చనీయాంశమైంది. ఇదే "క్రెటేషియస్-పాలియోజీన్ ఫైర్‌స్టార్మ్ వాదన". 2013లో రూపొందించిన ఒక ప్రముఖ అణు శీతాకాలపు నమూనా పత్రం ప్రకారం, గ్లోబల్ శిధిలాల పొరలో ఉన్న మసి పరిమాణం ఆధారంగా, యావత్తు భూగోళ జీవావరణం కాలిపోయి ఉండవచ్చునని భావించింది. ప్రపంచవ్యాప్త మసి-మేఘం సూర్యుడిని నిరోధించి, శీతాకాలపు ప్రభావాన్ని సృష్టించడాన్ని ఇది సూచిస్తుంది. .
అగ్ని తుపానులు, శీతాకాలపు ప్రభావాల ఊహలను పక్కన పెడితే, ఆ ప్రభావం ఒక దుమ్ము మేఘాన్ని సృష్టించి, సూర్యరశ్మిని ఒక సంవత్సరం వరకు నిరోధించి, కిరణజన్య సంయోగక్రియను నిరోధించి ఉంటుంది. పెద్ద మొత్తంలో మండే హైడ్రోకార్బన్‌లు, సల్ఫర్‌ కలిగి ఉన్న కార్బొనేట్ శిలల ప్రాంతాన్ని గ్రహశకలం తాకింది. తాకిడిలో వీటిలో ఎక్కువ భాగం ఆవిరై, తద్వారా సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్ల ఏరోసోల్‌లను స్ట్రాటో ఆవరణం లోకి ఇంజెక్ట్ చేస్తుంది. ఇది భూ ఉపరితలం పైకి చేరే సూర్యరశ్మిని 50% కంటే ఎక్కువ తగ్గించి ఉండవచ్చు, యాసిడ్ వర్షాన్ని కలిగించి ఉండవచ్చు. మహాసముద్రాల ఆమ్లీకరణ ఫలితంగా కాల్షియం కార్బోనేట్ పెంకులను పెంచే అనేక జీవులు అంతరించి ఉండవచ్చు. తాకిడి జరిగిన దశాబ్దాల తరువాత, బ్రజోస్ నది సంగమం వద్ద సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రత 7 C-change కి పడిపోయింది. ఈ ఏరోసోల్‌లు పూర్తిగా తగ్గిపోడానికి కనీసం పది సంవత్సరాలు పడుతుంది. దీంతో మొక్కలు, ఫైటోప్లాంక్టన్ నశిస్తాయి. దాంతో శాకాహారులు, వాటిని తినే మాంసాహారులు అంతరిస్తాయి. ఆహార కోసం డెట్రిటస్‌పై ఆధారపడిన జీవుల మనుగడకు సహేతుకమైన అవకాశం ఉంది. గడ్డకట్టే ఉష్ణోగ్రతలు బహుశా కనీసం మూడు సంవత్సరాల పాటు కొనసాగి ఉంటాయి.
మంటలు విస్తృతంగా సంభవించి ఉన్నట్లయితే అవి, తాకిడి తర్వాత జీవించి ఉన్న జీవులను వెంటనే నాశనం చేసి ఉండేవి.
దాదాపు క్రెటేషియస్ చివరిలో ఒక గ్రహశకలం భూమిని ఢీకొట్టిందని చాలా మంది పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు ఇప్పుడు అంగీకరిస్తున్నారు. అయితే జీవులు అంతరించిపోవడానికి అదొక్కటే కారణమా అనే దానిపై కొంతకాలంగా వివాదం ఉండేది. మారుతున్న పర్యావరణ కారకాల కారణంగా అప్పటికే 5 కోట్ల సంవత్సరాల నుండీ డైనోసార్‌లు క్రమేణా క్షీణిస్తున్నట్లు ఆధారాలు ఉన్నాయి.
2020లో హల్ తదితరులు, చియారెంజా తదితరులు   చేసిన అధ్యయనాల్లో దాదాపు 6.6 కోట్ల సంవత్సరాల క్రితం క్రెటేషియస్-పాలియోజీన్ సామూహిక విలుప్తి ఎక్కువగా గ్రహ శకల ప్రభావం వల్ల సంభవించిందని అగ్నిపర్వతం ఫలితంగా కాదని పరిమాణాత్మకంగా చూపాయి.
కోలుకోవడం, విస్తరణ
కుడి|thumb| K-Pg సామూహిక వినాశనం తర్వాత థెస్సిలోసారస్ - కళాకారుడి ఊహా చిత్రం. ఇది బొరియలు తవ్వుకుని తలదాచుకుని బయటపడింది. కానీ త్వరలోనే ఆకలితో అంతరించింది. K-Pg విలుప్తి ఘటన భూమి పైన జీవ పరిణామంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపింది. ఆధిపత్య క్రెటేషియస్ సమూహాల నిర్మూలన వలన, ఇతర జీవులు వాటి స్థానాన్ని ఆక్రమించుకోవడానికి వీలు కలిగింది. దీని వలన పాలియోజీన్ కాలంలో చెప్పుకోదగిన స్థాయిలో జాతుల వైవిధ్యం ఏర్పడింది. అత్యంత అద్భుతమైన ఉదాహరణ, డైనోసార్ల స్థానంలో వచ్చిన క్షీరదాలు. K-Pg విలుప్తి తర్వాత, డైనోసార్లు ఖాళీ చేసిన స్థానాలను పూరిస్తూ క్షీరదాలు వేగంగా అభివృద్ధి చెందాయి. మరొక ముఖ్యమైన అంశం, క్షీరద జాతులలో, K-Pg సరిహద్దు తర్వాత ఉద్భవించిన కొత్త జాతులు, పాతవాటి కంటే సుమారు 9.1% పెద్దవిగా ఉన్నాయి.
ఇతర సమూహాలు కూడా గణనీయంగా వైవిధ్యభరితంగా విస్తరించాయి. మాలిక్యులర్ సీక్వెన్సింగ్, శిలాజ డేటింగ్ ఆధారంగా, అనేక రకాల పక్షులు (ముఖ్యంగా నియోవేస్ సమూహం) K-Pg సరిహద్దు తర్వాత విస్తరిస్తున్నట్లు కనిపించాయి. వాటి నుంచి శాకాహార గాస్టోర్నిస్, డ్రోమోర్నిథిడే, వేటాడే ఫోరుస్రాసిడే వంటి భారీ, ఎగరని రూపాలను కూడా ఉద్భవించాయి. క్రెటేషియస్ కాలం నాటి బల్లులు, పాములు అంతరించిపోవడంతో ఇగువానాలు, మానిటర్ బల్లులు, బోయాస్ వంటి ఆధునిక సమూహాల పరిణామానికి దారితీసి ఉండవచ్చు. నేలపై, జెయింట్ బోయిడ్, అపారమైన మాడ్ట్సోయిడ్ పాములు కనిపించాయి. సముద్రాలలో, పెద్ద సముద్ర పాములు ఉద్భవించాయి. టెలియోస్ట్ చేపలు విస్ఫోటనం లాగా విస్తరించి విలుప్తిలో ఖాళీ అయిన స్థానాలను పూరించాయి. పాలియోసీన్, ఈయోసిన్ ఇపోక్‌లలో కనిపించిన సమూహాలలో బిల్ ఫిష్, ట్యూనా, ఈల్, ఫ్లాట్ ఫిష్ ఉన్నాయి. పాలియోజీన్ కీటకాల సంఘాలలో కూడా ప్రధానమైన మార్పులు కనిపించాయి. క్రెటేషియస్‌లో అనేక చీమల సమూహాలు ఉండేవి గానీ, ఈయోసిన్‌లో చీమలు పెద్ద కాలనీలతో ఆధిపత్యం వహిస్తూ విస్తరించాయి. సీతాకోకచిలుకలు కూడా వైవిధ్యభరితంగా మారాయి. బహుశా అంతరించిపోవడం వల్ల తుడిచిపెట్టుకుపోయిన ఆకులు తినే కీటకాల స్థానాన్ని అవి ఆక్రమించి ఉండవచ్చు. మట్టిదిబ్బలను నిర్మించే అధునాతన చెదపురుగులు, టెర్మిటిడే కూడా ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకున్నాయి.
నోట్స్
<references group="lower-alpha" />
మూలాలు
వర్గం:భూమిపై జీవ విలుప్తి ఘటనలు వర్గం:అంతరిక్ష వస్తువులు భూమిని తాకిన ఘటనలు వర్గం:డైనోసార్లు
మెడికల్ అల్ట్రాసౌండ్
మెడికల్ అల్ట్రాసౌండ్ లేదా డయాగ్నొస్టిక్ సోనోగ్రఫీ లేదా ఆల్ట్రాసోనోగ్రఫీ అనేది అల్ట్రాసౌండ్ వినియోగ ఆధారిత డయాగ్నొస్టిక్ ఇమేజింగ్ పద్ధతి. దీనిని స్నాయువులు, కండరాలు, కీళ్ళు, నాళాలు, అంతర్గత అవయవాలు వంటి అంతర్గత శరీర నిర్మాణాలు చూడడానికి ఉపయోగిస్తారు. దీని ఉపయోగం యొక్క లక్ష్యం వ్యాధి యొక్క మూలాలను కనుగొని బాగుచేయడం. గర్భిణీ స్త్రీలను పరిశీలించే అభ్యాసానికి ఉపయోగించే అల్ట్రాసౌండ్ ను "ఆబ్స్టెరిక్ అల్ట్రాసౌండ్" అంటారు. అల్ట్రాసౌండ్ అనేవి మానవులకు వినిపించే 20వేల హెర్ట్‌జ్‌ల పౌనఃపున్యం కన్నా ఎక్కువ ఫ్రీక్వెన్సీలతో ఉండే శబ్ద తరంగాలు (> 20,000 Hz). ఈ పౌనఃపున్యం ఉన్న శబ్దాలు మానవులకు వినిపించవు.