cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
మైసూరు సామ్రాజ్యం
సాహిత్యం
మైసూరు రాజ్య యుగం కన్నడ సాహిత్యం అభివృద్ధిలో స్వర్ణయుగంగా పరిగణించబడుతుంది. మైసూరు ఆస్థానాన్ని ప్రసిద్ధ బ్రాహ్మణ, వీరశైవ రచయితలు, స్వరకర్తలు అలంకరించడమే కాకుండా, రాజులు స్వయంగా లలిత కళలలో నిష్ణాతులు. వారు ముఖ్యమైన రచనలు చేశారు. తత్వశాస్త్రం, మతంలో సాంప్రదాయ సాహిత్యం ప్రజాదరణ పొందినప్పటికీ, క్రానికల్, జీవిత చరిత్ర, చరిత్ర, ఎన్సైక్లోపీడియా, నవల, నాటకం, సంగీత గ్రంథం వంటి కొత్త శైలి రచనలు ప్రజాదరణ పొందాయి. యక్షగాన అనే నాటకీయ ప్రాతినిధ్యంతో జానపద సాహిత్య స్థానిక రూపం ప్రజాదరణ పొందింది. తరువాతి కాలంలో కన్నడ సాహిత్య అభివృద్ధిపై ఆంగ్ల సాహిత్యం, సాంప్రదాయ సంస్కృత సాహిత్యాలు చూపిన ప్రభావం చెప్పుకోదగ్గది.
శ్రీరంగపట్నానికి చెందిన గోవింద వైద్య, కంఠీరవ నరసరాజ విజయాన్ని తన పోషకుడైన రాజు నరసరాజు I ను కీర్తిస్తూ సాంగత్య ఛండంలో రాసాడు. ఈ పుస్తకంలో రాజాస్థానం గురించి, ఆ కాలనికి చెందిన సంగీత కూర్పుల రకాల గురించి ఇరవై ఆరు అధ్యాయాలలో రాసాడు. రాజు చిక్క దేవరాజు రాజవంశాబికి చెందిన తొలి స్వరకర్త. గీతా గోపాల అనే ప్రసిద్ధ సంగీత గ్రంథం రాసాడు. జయదేవ్ సంస్కృత రచన గీత గోవిందం నుండి ప్రేరణ పొందినప్పటికీ, దానికి స్వంత స్వరం ఉంది. కన్నడ మాట్లాడే ప్రాంతం అంతటి మీద తమదైన ముద్ర వేసిన సమకాలీన కవులలో బ్రాహ్మణ కవి లక్ష్మీశ, వీరశైవ కవి సర్వజ్ఞ ఉన్నారు. చెలువాంబే (కృష్ణరాజ వడయార్ I రాణి), హెలవనకట్టె గిరియమ్మ, శ్రీ రంగమ్మ (1685), సాంచి హొన్నమ్మ గుర్తించదగిన రచనలతో పాటు సాహిత్య అభివృద్ధిలో పాత్ర పోషించిన కవయిత్రులు.
బసవప్ప శాస్త్రి, మైసూరు స్థానికుడు, కృష్ణరాజా III, చామరాజా X ల ఆస్థానంలో ప్రముఖుడు. అతన్ని "కన్నడ నాటక పితామహుడు" అని పిలుస్తారు. అతను కన్నడలో నాటకాలు రచించాడు. విలియం షేక్స్పియర్ రాసిన "ఒథెల్లో" ను శూరసేన చరితెగా అనువదించాడు. సంస్కృతం నుండి కన్నడకు అతని ప్రసిద్ధ అనువాదాలు చాలా ఉన్నాయి. వాటిలో కాళిదాసు, అభిజ్ఞాన శాకుంతల ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:కర్ణాటక చరిత్ర వర్గం:మైసూరు రాజ్యము
నగర-రాజ్యం
నగర-రాజ్యం లేదా నగర రాజ్యం లేదా నగరరాజ్యం అంటే చుట్టుపక్కలి ప్రాంతాలకు రాజకీయ, ఆర్థిక, సాంస్కృతిక కేంద్రంగా మసలే ఒక స్వాతంత్ర్య, సార్వభౌమ నగరం. చరిత్ర మొదలైన నాటి నుండి ఇలాంటి నగరాలు ప్రపంచంలో చాలా మూలల్లో ఏర్పడ్డాయి. వీటిలో ముఖ్యమైనవి గ్రీకు పొలిస్లు ఐన ఎథిన్స్, స్పర్టాలు, ఆధునిక టూనిస్యలో ఒకప్పుడు ఉన్న కార్థిజ్, రోము, కొలంబ్య పూర్వ మెక్సికోలో ఆల్టెపేౘ్‌లు, మధ్యయుగపు ఇటలీలోని ఫ్లొరన్స్, వెనిస్, జెనోవ, మిలాన్‌లు.
నేడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా జాతిరాజ్యాల హవా పెరగడంతో, ఆధునిక సార్వభౌమ నగర-రాజ్యాలు చాలా కొన్నే మిగిలాయి. ఏవి నగర-రాజ్యాలు అనేదానిపై భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. ఎక్కువ మందిచే అంగీకరించబడేవి మొనకో, సింగపూరు, వెటికన్ నగరాలు. పూర్తి స్వయం పాలనా, సొంత ద్రవ్యమారకం, బలమైన సైనికశక్తీ, 55 లక్షల జనాభాతో సింగపూరు నగర రాజ్యానికి చాలా మంచి ఉదాహరణ.
సార్వభౌమాధికారం లేని కొన్ని రాజ్యాలు కూడా పెద్ద ఎత్తున స్వయం ప్రతిపత్తిని కలిగి ఉంటాయి. వీటినీ కొన్నిసార్లు నగర-రాజ్యాలుగా పరిగణించొచ్చు. వీటిలో ముఖ్యమైనవి హొంకొంగ్, మకొవ్‌లూ,  యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ సభ్యులైన దుబాయి, అబు దాబిలు.
ప్రాచీన, మధ్యయుగాలు
ప్రాచీన, మధ్యయుగాల నగర-రాజ్యలలో ముఖ్యమైనవి సుమేరులోని ఉరుక్, ఉర్‌లూ; ప్రాచీన ఈజిప్టులోని థీబ్స్, మెంఫిస్‌లూ; ఫనిషలోని టైయర్, సైడన్‌లూ; ఐదు ఫిలిస్టియ నగర రాజ్యాలూ; ప్రాచీన గ్రీకు పొలిస్‌లూ; రోము గణతంత్రం (నగర రాజ్యంగా మొదలైన ఇది ఒక మహా సామ్రాజ్యంగా ఎదిగింది); ఇటలీలోని ఫ్లొరన్స్, సియేనా, ఫెరరా, మిలన్‌లు. చుట్టూ ఉన్న నగరాలపై కూడా వీటి పెత్తనం ఉండేది. ఇటలీలో ఇంకొన్ని ముఖ్యమైన నగర రాజ్యాలైన జెనొవ, వెనిస్‌లు బలమైన థలసొక్రసీలుగా (ఆంగ్ల వికీ లంకె) మారాయి. వీటితో సమాన ప్రాముఖ్యత గల మరికొన్ని ఉదాహరణలు: కొలంబ్య పూర్వ మీసో అమెరికాలోని మైయా, ఇతరత్రా సంస్కృతుల్లోని నగరాలైన చీచెన్ ఈట్సా, టికాల్, కొపాన్, మొన్టె అల్బాన్ వగైరాలు; సిల్క్ రోడ్డు మీదనున్న మధ్య ఆసియా నగరాలు; స్వహీలీ తీరాన ఉన్న నగరాలు, ఆధునిక క్రొయేషియాలో ఒకప్పుడు ఉన్న రగుస, మధ్యయుగపు రష్యాలోని నొవ్గొఱొడ్, ప్స్కొవ్ నగరాలు. డెన్మార్క్ చరిత్రాకారుడు పొవ్ల్ హోమ్ మధ్యయుగపు ఐయర్లాన్డ్‌లోని వైకింగ్ వలసరాజ్యాలను, ముఖ్యంగా డబ్లిన్‌ను, కూడా నగర రాజ్యాలుగా పేర్కొన్నాడు.
సైప్రస్‌లో ఫనిష ఆవాసమైన కితియొన్ (ఆధునిక లఱ్నక) క్రీ.పూ 800 నుండి క్రీ.పూ 4వ శతాబ్ది చివరి వరకూ నగర రాజ్యంగా విలసిల్లింది.
గ్రీకు పొలిస్‌లైనా, ఇటలీ వర్తక నగరాలైనా సార్వభౌమ నగరాలుగా ఉంటూనే సాంస్కృతిక, భౌగోళిక ఏకరూపతను నిలుపుకునేవి. దీని వలన ఇవి కలిసిపోయి జాతి రాజ్యాలుగా ఏర్పడలేదు. ఐతే ఇలాంటి చిన్న చిన్న రాజ్యాలకు పెద్ద రాజ్యాల దండయాత్రలను తట్టుకునేందుకు కావలసిన వనరులు లేక (గ్రీకుపై రోమన్ల దండయాత్రలా), ఏదో ఒక దశలో సామ్రాజ్యాల్లోనో, దేశాల్లోనో భాగాలుగా మారిపోయేవి.
మధ్య ఐరోపా
రోము సామ్రాజ్యంలో (962–1806) 80 నగరాలకు స్వయం ప్రతిపత్తి ఉండేది. ఆధునిక యుగ ప్రారంభంలో 1648లో జరిగిన వెస్ట్‌ఫెయ్ల్య ఒప్పందం తరువాత, అంతర్జాతీయ చట్టం కూడా వీటి స్వయం ప్రతిపత్తికి రక్షణ కల్పించింది. వీటిని "ఫ్రీ ఇంపియర్యల్ సిటీస్"గా (Free Imperial Cities, అర్థం: స్వేచ్ఛా సామ్రాజక నగరాలు) పేర్కొంటారు. ఈ నగరాలు పక్కనున్న ఇతర నగరాలతోనో, ప్రాంతాలతోనో కలిసి రక్షణ సమితులను ఏర్పాటు చేసుకునేవి. ఇలాంటి సమితులకు ఉదాహరణలు హెన్సియెటిక్ లీగ్ (1358–17వ శతాబ్దం, Hanseatic league), స్వెయ్బ్యన్ లీగ్ ఒఫ్ సిటీస్ (1331–1389, Swabian league of cities), ఎల్‌సెస్‌లోని డెకపొల్ (1354–1679, Décapole), ఓల్డ్ స్విస్ కన్‌ఫెడరసి (1300–1798 Old swiss confederacy). స్విస్ కెన్టన్లు జ్యరిక్, బెర్న్, లుౘెర్న్, ఫ్రైబుర్గ్, సొవ్లట్వర్న్, బాజల్, షఫ్‌హౌసన్, జనీవాలు నగర రాజ్యాలుగానే మొదలయ్యాయి.
1806లో రోము సామ్రాజ్యం పడిపోయాక వివిధ సమితుల్లోని సభ్య రాజ్యాలు, నగర-రాజ్యాలుగా మారాయి. వాటిలో ముఖ్యమైనవి "ఫ్రీ హెన్సియెటిక్ సిటీ ఒఫ్ బ్రేమన్" (1806–11 దాకా, మళ్ళీ 1813–71 దాకా), "ఫ్రీ సిటీ ఒఫ్ ఫ్రంక్‌ఫుర్ట్ అపొన్ మెయ్న్" (1815–66), "ఫ్రీ అన్డ్ హెన్సియెటిక్ సిటీ ఒఫ్ హెమ్‌బుర్క్" (1806–11 వరకు, మళ్ళీ 1814–71 వరకు), "ఫ్రీ అన్డ్ హెన్సియెటిక్ సిటీ ఒఫ్ ల్యీబెక్" (1806–11 వరకు, మళ్ళీ 1813–71 వరకు), "ఫ్రీ సిటీ ఒఫ్ క్రకుఫ్" (1815–1846). హెప్స్‌బేర్గ్ పాలనలో నేటి క్రొయేషియాలోని ఫ్యూమ్ నగరానికి వేరుగా గుర్తింపు (1779–1919) ఉండేది. ఈ గుర్తింపు వలన నగర-రాజ్యాలకున్న వెసులుబాట్లు చాలానే ఉన్ననూ సార్వభౌమత్వం ఉండేది కాదు.
ఇటలి
మధ్యయుగమూ, పునరుజ్జీవన కాలాల్లోని ఇటలీ ఉత్తరా, మధ్య భాగాల్లో రాజ్యం అంటే నగర రాజ్యం అన్నట్లు ఉండేది. వీటిలో కొన్ని పేరుకు రోము సామ్రాజ్యంలో భాగాలైనా, స్వతంత్ర రాజ్యాలుగానే నడిచేవి. 11వ శతాబ్ది నుండి 15వ శతాబ్ది వరకూ ఇటలీలో ఈ నగర రాజ్యాల హవా నడిచింది. ఈ కాలంలో ఆర్థిక అభివృద్ధీ, వర్తకం, వస్తు ఉత్పత్తీ, వాణిజ్య పెట్టుబడిదారీ విధానమూ విశేష స్థాయిని అందుకున్నాయి. వీటితో పాటు పట్టణీకరణ కూడా ఊపందుకుని, ఈ నగర రాజ్యాల్లోని అభివృద్ధి తాలూకు ప్రభావం ఐరోపా మీద పడింది. ఈ కాలంలోని నగర రాజ్యాల్లో, కొన్నిటిలో రాజ్యం సిఞ్ఞొరీయ వంటి ఒక పాలకుడి ఆధీనంలో ఉండగా, కొన్ని ఒక వంశం ఆధీనంలో పాలింపబడుతుండేవి. వంశాలకు కొన్ని ఉదాహరణలు: "హౌస్ ఒఫ్ గొన్‌ౙాగ", "హౌస్ ఒఫ్ స్ఫొర్ౘ".
ఇవి కాక నాడు ఇటలీలోని మెరిటైం రిపబ్లిక్స్ (ఆంగ్ల లంకె) కూడా నగర రాజ్యాలే. ఇవి ఏవి అనగా: వెనిస్ గణతంత్రం, జెనోవ గణతంత్రం, అమెల్ఫి గణతంత్రం, పీస గణతంత్రం, ఎంకోన గణతంత్రం, గయేట డచి.
ఆగ్నేయ ఆసియా
ఈ ప్రాంతంలో 19వ శతాబ్దంలో ఐరోపా వలసరాజ్యాలు ఏర్పడేవరకూ ఈ మండల వ్యవస్థ నడిచింది. ఐరోపేయమ శక్తులతో లావాదేవీలు జరిపేందుకు నాడు థయ్‌లోని శక్తిమంతమైన సయాం సామ్రాజ్యానికి తమ కింద ఉన్న నేలను చాటవలసిన అవసరం ఏర్పడింది. దానితో వారు ఈ మండల వ్యవస్థను రద్దు చేసి, థాయిలన్డ్‌ను జాతి రాజ్యంగా మార్చారు.
ఫిలిపీన్స్‌లో బారాంగై అనే చారిత్రక రాజ్యపాలనా వ్యవస్థ ఉండేది. బారాంగై పాలకుడిని డటు అనో, రాజ అనో, సుల్తాన్ అనో పిలిచేవారు. ఫిలిపీన్స్ చరిత్తను గ్రంథస్తం చేసిన మొట్టమొదటి ఐరోపా చరిత్రకారులు ఈ బారాంగై అనే పదం "బాలాంగై" అనే ఇంకో పదం నుండి పుట్టిందని వ్రాసారు. బాలాంగై అనేది నాటి ఫిలిపీన్స్ వాసులు వాడే తెరచాప పడవ పేరు.
డంౘిశ్
బోల్టిక్ సముద్ర తీరాన ఉన్న డంౘిశ్ (నేటి పోలన్డ్‌లో ఉన్న ఆధునిక గడెన్స్క్) రేవు చుట్టూ ఉండే సుమారు 200 గ్రామాలతో "ఫ్రీ సిటి ఒఫ్ డంౘిశ్" ఏర్పడింది. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసాక 1919లో జరిగిన వెర్సయ్ ఒప్పందంలోని ఆర్టికల్ 100 (మూడవ భాగంలో 11వ సెక్షన్) ఆధారంగా, 15 నవంబర్ 1920న ఈ నగర-రాజ్యం ఏర్పడింది. పాక్షిక స్వయం ప్రతిపత్తితో నడిచిన ఈ రాజ్యం 1939 వరకు ఉండేది.
ఫ్యూమె
1719–1919 వరకు హెబ్స్‌బర్గ్ వంశ పాలనలో ఫ్యూమె నగరానికి సార్వభౌమత్వం లేకున్ననూ చాలా వెసులుబాట్లు ఉండేవి. దీనికంటే ముందు ఇది రోము సామ్రాజ్యంలో భాగం. 1920లో ఇది పూర్తి స్థాయి సార్వభౌమ నగరంగా మారింది. ఫ్యూమె నగరంతో (నేటి క్రొయేషియాలోని ఆధునిక రియేక) పాటు ఉత్తరాన ఉన్న పల్లె ప్రాంతాలనూ, పశ్చిమాన ఇటలీతో అనుసంధానం చేసే ఇంకో ప్రాంతాన్నీ కలుపుకుని ఏర్పడ్డ ఈ రాజ్య విస్తీర్ణం 28 చ.కి.మీ. నగర-రాజ్య హోదా దీనికి నాలుగేళ్ళపాటు, అనగా 1924 వరకూ ఉంది.
జరూసలం
1947లో తయారైన పాలస్తీనా విభజనకు ఐ.రా.స ప్రణాళిక ప్రకారం మెన్డటరి పాలస్తీనాను (Mandatory Palestine) మూడు రాజ్యాలుగా విభజించడమైనది. అవి యూదు రాజ్యం ఇస్రాయ్ల్, అరబీ రాజ్యం పాలస్తీనా, ఒక వేరు ప్రాంతం ఐన నగర రాజ్యం జరూసలం. ఈ నగర రాజ్యం ఐ.రా.స ట్రస్టీషిప్ కౌన్సిల్ నియంత్రణలో ఉండాలి. ఈ ప్రణాళికకు ఐ.రా.స ఆమోదంతో పాటు కొంత అంతర్జాతీయ మద్దతు కూడా లభించింది. కానీ ఇంతలో 1947 పాలస్తీనా యుద్ధంతో పాటు 1947–48 పాలస్తీనా అంతర్యుద్ధం రావడంతో ఈ ప్రణాళిక అమలుకాలేదు. జరూసలం తూర్పూ, పశ్చిమ భాగాలుగా విడిపోయింది. తరువాత 1967లో జరిగిన ఆరు రోజుల యుద్ధంలో ఇస్రాయ్ల్ తూర్పు భాగాన్ని చేజిక్కించుకుంది.
మెమల్
1920లో వెర్సయ్ ఒప్పందం ద్వారా జర్మనీ సరిహద్దులోని భూభాగం మెమల్ లేదా క్లెయ్పెడ ప్రాంతంగా ఏర్పడింది. ఇది కౌన్సిల్ ఒఫ్ ఎంబెసడర్స్ (Council of ambassadors) పాలనలో ఉండేది. అప్పటికి దాన్ని నానాజాతి సమితి నియంత్రణలో ఉంచి, భవిష్యత్తులో ఎన్నికలు నిర్వహించి, వాటి ఆధారంగా దీన్ని జర్మనీలో కలపాలా వద్దా అనే విషయంపై నిర్ణయం తీసుకోవాలన్నది నాటి ప్రణాళిక. ఐతే 1923లో క్లెయ్పెడ తిరుగుబాటు తరువాత ఈ ప్రాంతం లిథ్యుయెయ్న్య సొంతమైంది.
టెన్జ్యర్
ఉత్తర ఆఫ్రికాలోని టెన్జ్యర్ నగరం లోపల ఉన్న టెన్జ్యర్ అంతర్జాతీయ భూభాగపు వైశాల్యం 373 చ.కి.మీ. మొదట్లో ఈ ప్రాంతం ఫ్రన్స్, స్పెయ్న్, యు.కెల ఉమ్మడి పాలనలో ఉండేది. తరువాత పోర్చుగల్, ఇటలీ, బెల్జ్యం, నెథర్‌లెన్డ్స్, స్వీడెన్, యు.ఎస్‌లు కూడా పాలనా బాధ్యతలను పంచుకున్నాయి. తరువాత ఇది మరొకో పాలనలోకి వెళ్ళింది. 1923–29 అక్టోబర్ 1956 వరకు కొంతకాలం ఫ్రన్స్-స్పెయ్న్ సంరక్షిత రాజ్యంగా ఉండి, తరువాత మళ్ళీ మరొకో ఆధీనంలోకి వెళ్ళింది.
ట్రియెస్ట్
ఫ్రీ టెరిటరి ఒఫ్ ట్రియెస్ట్ (Free territory of Trieste) అనేది మధ్య ఐరోపాలో ఉత్తర ఇటలీకీ, యూగోస్లావ్యాకీ మధ్యన ఎయ్డ్రియ సముద్రపు ఉత్తర భాగానికేసి ఉన్న ఒక ప్రాంతం. ఈ ప్రాంతం రెండో ప్రపంచ యుద్ధం తరువాత 1947–54 వరకూ ఐ.రా.స భద్రతా మండలి కింద ఉండేది. ఐ.రా.స దీన్ని నగర రాజ్యంగా మార్చాలని ప్రయత్నించింది కానీ, ఈ ప్రాంతానికి ఎప్పుడూ నిజమైన స్వాతంత్ర్యం రాలేదు. చివరికి 1954లో ఇటలీ, యూగోస్లావ్యాలు ఈ ప్రాంతాన్ని పంచుకున్నాయి.
పశ్చిమ బేర్లిన్
1948–90 వరకు పశ్చిమ బేర్లిన్‌కు సార్వభౌమత్వం లేనప్పటికీ, ఏ రాజ్యానికీ చెందని నగరంగా వెస్టర్న్ బ్లొక్ (western bloc) పాలనలో ఉంది. ఈ బ్లొక్ దేశాలు ఆ ప్రాంతంలో స్వయంపాలనకు అభ్యంతరం చెప్పలేదు. ఈ పశ్చిమ బేర్లిన్‌కు పశ్చిమ జర్మనీతో సత్సంబంధాలుండేవి కానీ, ఇది దానిలో భాగమవ్వలేదు. తరువాత జర్మన్ ఏకీకరణ జరిగానప్పుడు ఈ నగరం జర్మనీలో కలిసిపోయింది.
సింగపూరు
సింగపూరు ఆసియాలో మలేషియాకు ఆనుకుని ఉండే ఒక ద్వీప నగర రాజ్యం. 728.3 చ.కి.మీలో విస్తరించి ఉన్న ఈ నగర జనాభా సుమారు 56 లక్షలు. అత్యంత జనసాంద్రత గల దేశాల్లో మొనకోది మొదటి స్థానం కాగా దీనిది రెండో స్థానం. రెండేళ్ళ పాటు మలేషియాలో భాగంగా ఉన్న ఈ ద్వీపం, 1965లో సమాఖ్య నుండి తోసివేయబడింది. దానితో ఇది ఒక నగర రాజ్యంగా మారింది. సింగపూరుకు సొంత ద్రవ్యమారకం, పెద్ద వాణిజ్య విమానాశ్రయం, ప్రపంచంలో అత్యధిక రద్దీ గల రేవులలో ఒకటైన ఒక రేవు, పూర్తి స్థాయి సైనిక దళాలూ ఉన్నాయి. ఆంగ్లేయ వారపత్రిక "ద ఇకొనమిస్ట్" దీన్ని ప్రపంచంలో ఏకైక పూర్తి స్థాయి నగర రాజ్యంగా పేర్కొంది.
వెటికన్ నగరం
రాజు అధికారాన్ని ఒప్పుకోకుండా అతను తిరగలేడు కనుక, అతనూ, ఆ తరువాతి పోప్‌లూ ఒకసారి పోప్‌గా నియమితులయ్యాక వారి ప్రత్యక్ష పాలనలో ఉన 0.44 చ.కి.మీల లియొనిన్ నగరాన్ని దాటి వెళ్ళేవారు కాదు. వారిని వారు వెటికన్‌లో ఖైదీలుగా చెప్పుకునేవారు.
1929లో అప్పటి రాజు మూడో ఇమెన్యువల్‌కీ, నాటి పోప్ పదకొండవ పైయస్‌కూ మధ్య ఇటలీ నియంత బెనీటొ ముస్సొలీని కుదిర్చిన లెటరన్ ఒప్పందాలతో ఈ చిక్కుముడి వీడింది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం వెటికన్ నగరం పోప్ పాలనలో ఉన్న స్వాతంత్ర్య నగరంగా గుర్తించబడింది. నేడు ఈ రాజ్యానికి సొంత పౌరసత్వం, జెండా, తపాలా బిళ్ళలూ, దౌత్య వర్గం ఉన్నాయి. ఎక్కువగా క్రైస్తవ మతాచార్యులు నివాసముండే ఈ దేశ జనాభా 1000 మంది లోపే. ఇది ప్రపంచంలోకెల్లా అతిచిన్న సార్వభౌమ దేశం.
నగర రాజ్యాల్లాంటి మరికొన్ని నగరాలు
నగర రాజ్యాలను తలపించేలాంటి రాజ్యాలు ఇంకొన్ని ఉన్నాయి. చాలామంది వీటిని కూడా నగర రాజ్యాలుగా పేర్కొంటుంటారు. జిబూటి, కతార్, బ్రూనై, కువైట్, బారెయ్న్,  మల్టా   రాజ్యాలలో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పురపాలక విభాగాలు ఉండి, వాటిలో ఒకదాన్ని రాజధానిగా గుర్తిస్తారు. రాజ్యంలోని జనాభాలో ఎక్కువ మంది ఈ రాజధానాలో ఉండడంతో పాటు స్థూ.దే.ఉలో ఎక్కువ భాగం ఇక్కడి నుండే వసూలు అవుతుంటుంది. ఐతే చారిత్రాక నగర రాజ్యాలుగా నేడు చెప్పబడుతున్న వాటికి కూడా ఇలా ఒక రాజధాని ఉండేది అన్నది గమనార్హం‌. జనాభా సాంద్రత ఎక్కువగా ఉండే సెన్ మరీనో లాంటి కొన్ని మైక్రోస్టేట్స్‌ని (Microstate, అర్థం:సూక్ష్మరాజ్యం) కూడా కొన్ని సందర్భాలలో నగర రాజ్యాలుగా పేర్కొనడం జరిగింది. ఐతే మిగతా నగర రాజ్యాలకు వలె వీటికి ఒక ప్రత్యేక ముఖ్య పట్టణం అనేది ఉండదు.
సార్వభౌమత్వం లేని నగర రాజ్యాలు
కొన్ని నగరాలకు సార్వభౌమత్వం లేకున్ననూ, విశేషమైన స్వయం ప్రతిపత్తి ఉంటుంటుంది. కనుక ఇవి తాము భాగంగా ఉన్న సార్వభౌమ రాజ్యానికి లోబడి ఉండే "నగర రాజ్యాల" వలె నడుచుకుంటూ ఉంటాయి. వీటిలో కొన్ని ఒక సమాఖ్యలో భాగంగా ఉండేవి అయ్యుంటాయి. ఇలాంటి నగరాల స్వయం పాలనను గురించి డెన్మార్క్ చరిత్రాకారుడు మొగెన్స్ హెర్మన్ హెన్సన్ వివరిస్తూ: "నగర-రాజ్యం ఒక స్వయం పాలిత ప్రాంతమే కానీ స్వతంత్ర ప్రాంతం కాదు" అని పేర్కొన్నాడు. స్వయం ప్రతిపత్తి లేకుండా పరిమిత స్వయం పాలన ఉండే నగరాన్ని "ఇన్డిపెన్డన్ట్ సిటి" (Independent city)గా పిలుస్తారు.
కొన్ని నగరాలు రాజ్యాలుగా ఉన్ననూ, ఏదో ఒక సమాఖ్యలో భాగమైనందున, వాటికి సార్వభౌమత్వం ఉండదు. వీటిని సార్వభౌమత్వం లేని నగర రాజ్యాలుగా చెప్పుకోవచ్చు. వీటికి విశేషమైన స్వయం ప్రతిపత్తి ఉంటుంది. ఇలాంటి నగరాలకు ఉదాహరణలు:
న్యూయార్క్
న్యూయార్క్ నగరాన్ని న్యూయార్క్ రాష్ట్రం నుండి వేరు చేయాలనే ప్రతిపాదనలు చాలాసార్లు చేయబడ్డాయి.
అమెరికా అంతర్యుద్ధానికి ముందు ఏర్పడ్డ జాతీయ సంక్షోభంలో, నాటి డెమొక్రటిక్ పార్టీ మేయరు ఫర్నెన్డో వుడ్ న్యూయార్క్‌ను మన్‌హెటన్, లొంగ్ ఐలన్డ్, స్టెటన్ ఐలన్డ్‌లతో కలిపి, "ఫ్రీ సిటీ ఒఫ్ ట్రై-ఇన్సుల" (Free City of Tri-Insula,అర్థం: త్రిద్వీప స్వేచ్ఛా నగరం) అనే పేరుతో సార్వభౌమ నగర-రాజ్యంగా ప్రకటించాలని ప్రతిపాదించాడు.
జనవరి 6, 1861న మేయరు వుడ్ నగరపు కొమన్ కొవ్న్సిల్ ముందు మాట్లాడుతూ, కొపర్‌హెడ్‌ల సానుభూతులు వేర్పాటువాద రాష్ట్రాలతో ఉన్నాయనీ ప్రకటిస్తూ, లాభదాయక పత్తి వ్యాపారాన్ని నడపాలని ఆశాభావం వ్యక్తం చేసి, నాడు ఫెడరల్ ఆదాయంలో మూడింటికి రెండొంతులు ఉన్న దిగుమతి సుంకాలతో కొత్త నగర రాజ్యాలు మనగలుగుతాయని నమ్మకం వ్యక్తం చేస్తూనే, ఓల్బనిలోని నాటి రాష్ట్ర ప్రభుత్వంపై అసంతృప్తి వ్యక్తం చేసారు. ఐతే యు.ఎస్ నుండి వేరుపడడమనేది నాటి రాజకీయ సంక్షోభంలో కూడా విపరీత చర్యగా చూడబడింది. ముఖ్యంగా ఏప్రిల్ 12న సమ్టర్ కోటపై దాడి జరిగాక, ఈ ప్రతిపాదనకు మద్దతు బాగా సన్నగిల్లింది.
గమనికలు
<references group="గమనిక"/>
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:నగర రాజ్యాలు
వరుణ్ బడోలా
బయటి లింకులు
వర్గం:1974 జననాలు
కేంద్రపారా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
కేంద్రపారా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం కటక్, కేంద్రపడా జిల్లాల పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
వాలి (సినిమా)
వాలి ఎస్.జె.సూర్య దర్శకత్వంలో 1999, అక్టోబర్ 1న విడుదలైన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. అదే సంవత్సరం తమిళంలో అదే పేరుతో వెలువడిన సినిమా దీనికి మాతృక.
మూలాలు
వర్గం:డబ్బింగ్ సినిమాలు వర్గం:సిమ్రాన్ నటించిన సినిమాలు
జాతీయ విద్యా పరిశోధనా శిక్షణా సంస్థ (NCERT)
జాతీయ విద్యా పరిశోధనా శిక్షణా సంస్థ (ఇంగ్లీష్: నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషనల్ రీసెర్చ్ అండ్ ట్రైనింగ్ (NCERT)) అనేది భారత విద్యా వ్యవస్థలను పర్యవేక్షించే అత్యున్నత విద్యా సంస్థ. కేంద్ర మానవ వనరుల శాఖకు దీనిని హృదయంగా అభివర్ణిస్తారు. దీని ప్రధాన కార్యాలయం న్యూ ఢిల్లీ లోని శ్రీ అరబిందో మార్గ్‌లో ఉంది. 2022 నుండి ఈ కౌన్సిల్ రోషన్ డైరెక్టర్‌గా ఉన్నారు.
చరిత్ర
భారత ప్రభుత్వ విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ 27 జూలై 1961న నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషనల్ రీసెర్చ్ అండ్ ట్రైనింగ్‌ను స్థాపించాలని నిర్ణయించింది, ఇది అధికారికంగా 1 సెప్టెంబర్ 1961న కార్యకలాపాలు ప్రారంభించింది. ప్రస్తుతం ఇది ఏడు జాతీయ ప్రభుత్వ సంస్థలను విలీనం చేయడం ద్వారా ఏర్పడింది, అవి: సెంట్రల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్. , సెంట్రల్ బ్యూరో ఆఫ్ టెక్స్ట్‌బుక్ రీసెర్చ్, సెంట్రల్ బ్యూరో ఆఫ్ ఎడ్యుకేషనల్ అండ్ వొకేషనల్ గైడెన్స్, ఎక్స్‌టెన్షన్ ప్రోగ్రామ్స్ డైరెక్టరేట్ ఫర్ సెకండరీ ఎడ్యుకేషన్, నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ బేసిక్ ఎడ్యుకేషన్, నేషనల్ ఫండమెంటల్ ఎడ్యుకేషన్ సెంటర్, నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆడియో-విజువల్ ఎడ్యుకేషన్.
చిహ్నం
NCERT లోగో రూపకల్పన 3వ శతాబ్దపు BCE నాటి అశోకన్ కాలంనాటి అవశేషాల నుండి తీసుకోబడింది, ఇది కర్ణాటకలోని రాయచూర్ జిల్లాలోని మాస్కీ సమీపంలోని త్రవ్వకాల్లో కనుగొనబడింది. దీని నినాదం ఇషా ఉపనిషత్తు నుండి తీసుకోబడింది. దీని అర్ధం 'అభ్యాసం ద్వారానే పరిపూర్ణమైన జీవితం లభిస్తుంది' అని అర్థం. మూడు పెనవేసుకున్న హంసలు NCERT మూడు అంశాల పనుల ఏకీకరణను సూచిస్తాయి. అవి: పరిశోధన & అభివృద్ధి, శిక్షణ, పొడిగింపు.
ప్రాంతీయ విద్యా సంస్థలు
రీజినల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ (RIE, గతంలో రీజనల్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్‌గా పిలువబడేది), న్యూ ఢిల్లీలోని నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషనల్ రీసెర్చ్ అండ్ ట్రైనింగ్ (NCERT) ఒక భాగమైన యూనిట్ గా ఉండేది. RIEలను 1963లో భారత ప్రభుత్వం వివిధ ప్రాంతాలను కవర్ చేస్తూ వివిధ ప్రాంతాల్లో ఏర్పాటు చేసింది. వినూత్నమైన ప్రీ-సర్వీస్, ఇన్-సర్వీస్ టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ ప్రోగ్రామ్‌లు, సంబంధిత పరిశోధన, అభివృద్ధి, విస్తరణ కార్యకలాపాల ద్వారా పాఠశాల విద్య గుణాత్మక మెరుగుదల లక్ష్యంతో ప్రాంతీయ సంస్థలు ప్రారంభించబడ్డాయి. ప్రాంతీయ విద్యా సంస్థలకు (RIEలు) అజ్మీర్, భోపాల్, భువనేశ్వర్, మైసూర్, షిల్లాంగ్‌లు కేంద్రాలుగా ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:విద్య వర్గం:విద్యా సంస్థలు
మనోజ్ జోషి
'''మనోజ్ ఎన్. జోషి''' (జననం 14 డిసెంబర్ 1965) భారతదేశానికి చెందిన సినిమా, టెలివిజన్ నటుడు ఆయన1998 నుండి 70కి పైగా సినిమాల్లో నటించాడు
బయటి లింకులు
వర్గం:1965 జననాలు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
జగత్‌సింగ్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
జగత్‌సింగ్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం కటక్, జగత్‌సింగ్‌పూర్, పూరి జిల్లాల పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
అస్కా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
అస్కా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం గంజాం జిల్లా పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
నవాబ్ షా
నవాబ్ షా భారతదేశానికి చెందిన సినిమా, టెలివిజన్ నటుడు. ఆయన 1993లో దూరదర్శన్ తో ప్రసారమైన అక్బర్ ది గ్రేట్ సీరియల్ ద్వారా నటనారంగంలోకి అడుగుపెట్టి శక్తిమాన్ & ఇండియన్ సీరియల్స్‌లో నటించి 1999లో కార్టూస్ సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టి హిందీ, మలయాళం, తమిళం, తెలుగు & కన్నడ భాషా సినిమాల్లో నటించాడు.
బయటి లింకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1974 జననాలు
బెర్హంపూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
భువనేశ్వర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
భువనేశ్వర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం ఖుర్దా జిల్లా పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
మాణిక్ వర్మ
వ్యక్తిగత జీవితం
మాణిక్ వర్మ అసలు పేరు మాణిక్ దాదర్కర్. ఆమెకు నలుగురు కుమార్తెలు. రాణి వర్మ (గాయని), అరుణా జయప్రకాష్, భారతి అచ్రేకర్ (నటి), వందనా గుప్తే (మరాఠీ నాటకరంగం, టివి, సినిమా నటి).
కళారంగం
1955 ఏప్రిల్ నెలలో లతా మంగేష్కర్, యోగిని జోగ్లేకర్, ఉష, ఆత్రే, బాబాన్‌రావ్ నవ్‌దికర్, సుధీర్ ఫడ్కే వంటి కళాకారులతోపాటు పుణెలోని ఆల్ ఇండియా రేడియో ద్వారా వారానికోసారి నిర్వహించే గీత రామాయణం పాటల కార్యక్రమంలో పాల్గొన్నది.
గుర్తింపులు
మాణిక్ జ్ఞాపకార్థం ముంబైలో మాణిక్ వర్మ ప్రతిష్ఠాన్ స్థాపించబడింది. ఇది మాణిక్ రత్న అవార్డును, స్కాలర్‌షిప్‌లను కూడా అందిస్తుంది. మాణిక్ వర్మ జయంతి, వర్థంతి సందర్భంగా ప్రత్యేక కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తుంది. మాణిక్ ఎనిమిదవ వర్ధంతి సందర్భంగా 2004 నవంబరు 12న పూణేలోని తిలక్ స్మారక్ మందిర్‌లో దేవగంధర్వ బఖ్లేబువా ట్రస్ట్ బహర్లా పారిజాత్ దారి అనే సంగీత కార్యక్రమం జరిగింది.
బయటి లింకులు
వర్గం:1926 జననాలు వర్గం:1996 మరణాలు వర్గం:కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన మహిళలు వర్గం:మహారాష్ట్ర మహిళలు వర్గం:మహారాష్ట్ర గాయకులు
2023 ఉమెన్స్ ప్రీమియర్ లీగ్
2023 మహిళల ప్రీమియర్‌ లీగ్‌ (టాటా డబ్ల్యూపీఎల్‌) బిసిసిఐ నిర్వహించిన మహిళల ఫ్రాంచైజీ ట్వంటీ20 క్రికెట్ లీగ్ ప్రారంభ సీజన్. ఈ టోర్నమెంట్ లో ఐదు జట్లు పాల్గొనగా, 4 మార్చి నుండి 26 మార్చి 2023 వరకు జరిగింది. 2023 ఉమెన్స్ ప్రీమియర్‌ లీగ్‌లో ముంబై ఇండియన్స్‌, గుజరాత్‌ గెయింట్స్‌, బెంగళూరు రాయల్ ఛాలెంజర్స్, యూపీ వారియర్జ్, ఢిల్లీ క్యాపిటల్స్‌ జట్లు పాల్గొన్నాయి. ఈ టోర్నమెంట్ లో ఓ ఎలిమినేటర్‌, ఫైనల్‌తో మొత్తం 22 మ్యాచులు జరిగాయి, ప్రతీ జట్టు ఇతర నాలుగు జట్లతో రెండేసి మ్యాచులు ఆడగా, టాప్‌గా నిలిచిన టీమ్‌ నేరుగా ఫైనల్‌కు చేరుకుంది. రెండు, మూడు స్థానాల్లోని రెండు జట్ల మధ్య ఎలిమినేటర్‌ మ్యాచ్‌ నిర్వహించారు.
ఉమెన్స్ ప్రీమియర్ లీగ్ 2023 చాంపియన్ గా ముంబై ఇండియన్స్ నిలిచింది. ముంబైలోని బ్రబౌర్న్‌ స్టేడియంలో జరిగిన ఫైనల్లో ముంబై 7 వికెట్ల తేడాతో ఢిల్లీ క్యాపిటల్స్‌ను ఓడించి తొలి టైటిల్‌ విజేతగా నిలిచింది. ఈ మ్యాచులో టాస్‌ గెలిచి మొదట బ్యాటింగ్‌ చేసిన ఢిల్లీ జట్టు 20 ఓవర్లలో 9 వికెట్ల నష్టానికి 131 పరుగులు చేయగా, ముంబై ఇండియన్స్ 19.3 ఓవర్లలో 3 వికెట్లు నష్టపోయి 134 పరుగులు చేసి చాంపియన్ గా నిలిచింది.
షెడ్యూల్
ఉమెన్స్ ప్రీమియర్‌ లీగ్‌లోని మ్యాచ్‌లు ముంబైలోని డివై పాటిల్ స్టేడియంలో 11 మ్యాచ్‌లు, బ్రబౌర్న్ స్టేడియంలో 11 మ్యాచ్‌లు జరిగాయి.
జట్టు సభ్యులు
==విమెన్ ప్రీమియర్ లీగ్ వేలం ==
పరేష్ గణత్రా
పరేష్ గణత్రా (జననం 19 ఫిబ్రవరి 1965) భారతదేశానికి చెందిన టెలివిజన్, రంగస్థల, సినిమా నటుడు. ఆయన స్టార్ ప్లస్ లో ప్రసారమైన కామెడీ సిరీస్ బా బహూ ఔర్ బేబీ (2005–2010), సాబ్ టీవీ లో ప్రసారమైన  సిట్‌కామ్ చిడియా ఘర్, నో ఎంట్రీ (2005), రౌడీ రాథోర్ (2012) వాటిల్లో  పాత్రకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు.
నటించిన సినిమాలు
నిర్మాతగా
పూజా బాత్రా
పూజా బాత్రా షా (జననం 1975 అక్టోబరు 27) భారతీయ-అమెరికన్ నటి, మోడల్. ఆమె 1993లో ఫెమినా మిస్ ఇండియా ఇంటర్నేషనల్ కిరీటాన్ని గెలుచుకుంది.
వివాహం
బాత్రా 2002లో కాలిఫోర్నియాలోని లాస్ ఏంజిల్స్‌లో ఆర్థోపెడిక్ సర్జన్ డాక్టర్. సోనూ అహ్లువాలియాను వివాహం చేసుకుంది. ఆమె జనవరి 2011లో ఆయన నుండి విడాకుల తీసుకుంది.
పూజ జూన్ 2019లో నటుడు నవాబ్ షా ను  జూలై 2019న ఢిల్లీలో ఆర్యసమాజ్ లో రెండో వివాహం చేసుకుంది.
బయటి లింకులు
వర్గం:1975 జననాలు వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
సైమా లైఫ్‌టైమ్ అచీవ్‌మెంట్ అవార్డు
విబ్రి మీడియా గ్రూప్ సంస్థ ప్రతి సంవత్సరం సౌత్ ఇండియన్ ఇంటర్నేషనల్ మూవీ అవార్డులు (సైమా అవార్డులు) అందజేస్తుంది. అందులో భాగంగా సినిమారంగానికి ఎంతో కృషిచేసిన వ్యక్తికి సైమా లైఫ్‌టైమ్ అచీవ్‌మెంట్ అవార్డు అందించబడుతుంది. 2012లో ప్రారంభించిన ఈ అవార్డును తొలిసారిగా అంబరీష్ కు అందజేశారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా వర్గం:సైమా అవార్డులు
చతుర్వేదుల వెంకట రాఘవయ్య(చతుర్వేదుల రాఘవయ్య)
చతుర్వేదుల వెంకట రాఘవయ్య స్వగ్రామం నెల్లూరుకు 6మైళ్ళ దూరంలోని, పెన్నానది వడ్డున ఉన్న పల్లిపాడు అగ్రహారం. ఈయన సుందరరామశర్మ కుమారుడు. రాఘవయ్య స్కూల్ టీచరుగా  చేసాడు. ఈయన పత్రికాధిపతి, సంపాదకుడు కూడా. 1903లో నెల్లూరు స్థానిక వార్తలను ప్రచురించడానికి, నెల్లూరునుంచి "హిందూ బాంధవి" పక్షపత్రికను నెలకొల్పాడు. నెల్లూరులో మునిసిపాలిటీ కొళాయిలను ప్రవేశపెట్టినపుడు అవి ధనికులకు మాత్రమే ఉపయోగిస్తాయని వ్యతిరేకించాడు. జాతీయ భావాలతొపాటు ఈయనకు హిందూ మతాభినివేశం కూడా ఎక్కువ.ఈయన బాలగంగాధర తిలక్ అభిమాని. హిందూ బాంధవి పత్రిక ఎక్కువ కాలం కొనసాగినట్లు లేదు. ఈయన కుమారుడ సి.వి.కృష్ణ 1915-16 విప్లవోద్యమంలో, తర్వాత గాంధీజీ అభిమానిగా పల్లిపాడులో పినాకిని సత్యాగ్రహాశ్రమాన్ని నెలకొల్పిన ప్రముఖులలో ఒకరు.
ఈయన ఉప్పుసత్యాగ్రహంలో పాల్గొనినందుకు 5-7-1930న అయిదు నెలల కఠిన కారాగార శిక్ష, 50/రూపాయల జుల్మానా, జుల్మానా చెల్లించక పొతే మరొక నెల సాధారణ జైలు శిక్ష వివిధించబడింది. వెల్లూరు, ఆలీపురు జైళ్లలో శిక్షాకాలం ఉన్నాడు. జుల్మానా చెల్లించనందున మరొక నెల శిక్షకూడా అనుభవించాడు.
గాంధిజీ 1929లో పల్లిపాడు ఆశ్రమానికి వచ్చి ఆరాత్రి నిదురించిన సందర్భంలో, పినాకిని సత్యాగ్రహాశ్రమంలో బ్రాహ్మణులకు, ఇతరులకు ఓకేబావి వాడుకలో ఉన్నదని, బ్రాహ్మణులకు, ఇతరులకు రెండు బావులు  ఏర్పాటు చేయవలసిందిగా కోరాడు. గాంధీజీ ఆ అభ్యర్ధనను తిరస్కరించారు. ఆశ్రమవాసులలో బ్రాహ్మణులు కర్మకాండ, తిథులు జరుపుకోడానికి పౌరోహితులెవరూ రావడంలేదని, కనుక ఈ వెసులుబాటు కలిగించమని కోరాడు. 1929 ప్రాంతంలో ఆయన హిదూ బాంధవి పత్రికను పునరుద్హరించి తెలుగు, ఇంగ్లీష్ రెండు భాషల పత్రికగా  నిర్వహించాడు. ఆశ్రమంలో రెండు బావుల విధానానికి అనుమతివ్వమని గాంధీజీని కోరుతూ ఇంగ్లీషులో సంపాదకీయం కూడా రాసాడు.
తన ఏకయిక కుమారుడు సి.వి.కృష్ణ అస్పృశ్యతను పాటించకుండా గ్రామాల్లోకి హరిజనులను తీసుకొని రావడం, వారితో కలిసి భోజనం చేయడం వంటివి సహించలేక 1932 ప్రాంతంలో ఎవరికి చెప్పకుండా ఇంట్లోంచి వెళ్ళిపోయాడు. తర్వాత ఆయన ఆజూకి తెలియలేదు.
మూలాలు:1.who's who of freedom struggle in Andhra Pradesh, volume three,: Editor : Sarojini Regani page 52. 2. పినాకినీ తీరంలో మహాత్మా గాంధీ, సంపాదకులు:ఇ.ఎస్ .రెడ్డి. ఆర్. సుందరరావు, వాణీ ప్రచురణలు, కావాలి.2004. 3. పెన్న ముచ్చట్లు, రచయిత : కాళిదాసు పురుషోత్తం, పల్లవి పబ్లికేషన్స్, విజయవాడ, 2018.4. జమీన్ రైతు పత్రిక సంపుటాలు.
కన్నడ లో విజయనగర సాహిత్యం
కుడి|thumb| [[హంపి|హంపిలోని విరూపాక్ష దేవాలయం, రాజ రాజధాని విజయనగరంలో పవిత్ర కేంద్రం]] కన్నడ విజయనగరం సాహిత్యం అనేది 14 వ శతాబ్దం నుండి 16 వ శతాబ్దం వరకు కొనసాగిన విజయనగర సామ్రాజ్యం యొక్క ఆరోపణ సమయంలో దక్షిణ భారత దేశంలోని కన్నడ భాష లో రచించిన సాహిత్యం విజయనగర సామ్రాజ్యని స్థాపించిన హరిహర 1 మరియు అతని సోదరుడు బుక్క రాయ 1. ఇది 1664  వరకు కొనసాగినప్పటికీ, 1565 లో తాళికోట యుద్ధం లో షాహీ సుల్తానేట్లు భారీ సైనిక ఓటమి తర్వాత దాని శక్తి క్షిణించింది. ఈ సామ్రాజ్యానికి దాని రాజధాని నగరం విజయనగర్ అని పేరు పెట్టారు, దీని సిద్థిలాలు ఆధునిక హంపి నీ చుట్టుముట్టాయి, ఇప్పుడు కర్ణాటక లోని ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశం.
దేవరాయల పాలనలో వీరశైవ సాహిత్యం ఉచ్ఛస్థితి లో ఉంది, సంగమ రాజవంశ పాలకులలో అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందినవాడు. తుళువ రాజవంశానికి చెందిన రాజు కృష్ణ దేవరాయలు మరియు అతని వారసుల పాలనా వైష్ణవ సాహిత్యలో ఒక ఉన్నత స్థానం. గత శతాబ్దాలలో కన్నడ భాష పై ఆధిపత్యం చెలాయించాలని జైన సాహిత్యం ప్రభావం,పునరుజీవన వీరశైవ విశ్వాసం మరియు వైష్ణవ భక్తి ఉద్యమం ( హరిదాసుల భక్తి ఉద్యమం ) నుండి పెరుగుతున్న పోటీతో క్షీణించింది. కన్నడ మరియు తెలుగు సాహిత్యలా మధ్య పరస్పర చర్య విజయనగర శకం తర్వాత కొనసాగిన శాశ్వత ప్రాభవాలను మిగిలించినది.
అవలోకనం
thumb|కన్నడలో కుమారవ్యాస ఇతిహాసం కుమారవ్యాస Kumaravyasa Bharata (c.1425-1450)లోని Gada Parva ("బ్యాటిల్ ఆఫ్ ది క్లబ్‌లు") విభాగం thumb| కన్నడ క్లాసిక్ Ekottara Satasthala ( Noorondu Sthala అని కూడా పిలుస్తారు) జక్కనార్య (c.1425-1450) రచించారు, ఇది రాజు దేవరాయ II పాలనలో రాయబడింది. కుడి|thumb| 1513 AD నాటి రాజు కృష్ణదేవరాయ యొక్క కన్నడ శాసనం, హంపిలోని విఠ్ఠల ఆలయంలో ఉంది. మంజూరుతో పాటు, శాసనం అతని ముగ్గురు రాణులు, అతని తండ్రి నరస నాయక మరియు అతని తల్లి నాగలా దేవి గురించి ఉపయోగకరమైన సమాచారాన్ని అందిస్తుంది.
వైష్ణవ రచనలు
కుడి|thumb| వైష్ణవ సాహిత్య పోషకుడు, రాజు కృష్ణదేవరాయ (1509-1529) కుడి|thumb| 1513 AD నాటి రాజు కృష్ణదేవరాయ యొక్క కన్నడ శాసనం, danashasana కృష్ణ దేవాలయం వద్ద మందిరపు గోడపై దానశాసనం (గ్రాంట్ రికార్డ్)
వీరశైవ రచనలు
కుడి|thumb| బసవన్న, అనేక వీరశైవ జీవిత చరిత్రల కథానాయకుడు కుడి|thumb| క్రీ.శ. 1509 నాటి కృష్ణదేవరాయ రాజు కన్నడ మంజూరు శాసనం, ప్రసన్న (భూగర్భ) విరూపాక్ష దేవాలయంలోని 14వ శతాబ్దపు ఆలయానికి చేసిన నిధులను వివరిస్తుంది. కుడి|thumb|కర్ణాటకలోని Samādhi సంగమ వద్ద 12వ శతాబ్దపు వీరశైవ సంఘ సంస్కర్త బసవన్న సమాధి (సమాధి) కుడి|thumb| 3వ శతాబ్దం BCE నుండి కర్ణాటకలోని జైనమత కేంద్రమైన [[శ్రావణబెళగొళ|శ్రావణబెళగొళలోని చంద్రగిరి కొండ వద్ద ఉన్న జైన దేవాలయ సముదాయం]] కుడి|thumb| శ్రావణబెళగొళలో విజయనగర కవి మంజరాజా (1398) కన్నడలో కవిత్వ శాసనం కుడి|thumb| శ్రావణబెళగొళలోని చంద్రగిరి కొండ సముదాయంలోని సెయింట్ భరతుడు కుడి|thumb| 1516 AD నాటి రాజు కృష్ణదేవరాయ యొక్క కన్నడ శాసనం, హంపిలోని విఠ్ఠల దేవాలయం
వైష్ణవ రచనలు
ఎడమ|thumb| గోపాల కృష్ణస్వామి దేవాలయం క్రీ.శ.1539లో బళ్లారి జిల్లా తిమ్మలాపురలో నిర్మించబడింది ఎడమ|thumb| తిమ్మలాపురలోని గోపాల కృష్ణస్వామి ఆలయంలో క్రీ.శ.1539 నాటి కన్నడ శాసనం ఎడమ|thumb| 1521 AD నాటి రాజు కృష్ణదేవరాయ యొక్క కన్నడ శాసనం, హంపిలోని హజారా రామ దేవాలయం
వీరశైవ రచనలు
కుడి|thumb| 12వ శతాబ్దానికి చెందిన Vachana కవి [[అక్క మహాదేవి]]
సత్యం వధ ధర్మం చెర
సత్యం వధ ధర్మం చెర 2023లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. వి శ్రీనివాస్ ఆర్ట్ క్రియేషన్స్, త్రిదేవ్ క్రియేషన్స్ బ్యానర్‌లపై ఎదుబాటి కొండయ్య నిర్మించిన ఈ సినిమాకు బాబు నిమ్మగడ్డ దర్శకత్వం వహించాడు. పూజ, స్వాతి విఘ్నేశ్వరి, ఆల్లు రమేష్, రోహిణి ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమా ప్రారంభోత్సవం 2022 ఆగష్టు 30న జరగగా,  సినిమాను 2023మార్చి 31న విడుదల చేశారు.
మూలాలు
వర్గం:2023 తెలుగు సినిమాలు
డాలీ బింద్రా
డాలీ బింద్రా భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటి. ఆమె రియాలిటీ TV సిరీస్ బిగ్ బాస్ 4 2010లో పాల్గొంది
బయటి లింకులు
వర్గం:పంజాబీ సినిమా నటీమణులు వర్గం:హిందీ సినిమా నటీమణులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
పూరీ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
పూరీ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం ఖుర్దా, నయాగఢ్, పూరి జిల్లాల పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
కోరాపుట్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
కోరాపుట్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 21 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం రాయగడ, కోరాపుట్ జిల్లాల పరిధిలో 07 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
2019 ఎన్నికల ఫలితం
విజేత - భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ రెండో స్థానం - బిజూ జనతా దళ్
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
ఉమ్మెద్‌గంజ్
ఉమ్మెద్‌గంజ్ భారతదేశంలోని రాజస్థాన్‌లోని హడోటి ప్రాంతంలో ఉన్న ఒక చిన్న గ్రామం. దీని సమీప పట్టణం అట్రు, ఇది 12 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ గ్రామం బరన్ జిల్లాలోని అత్రు తహసీల్‌లో ఉంది. ఇది జిల్లా కేంద్రమైన బరన్ నుండి 47 కి.మీ.ల దూరంలో ఉంది.[1] దీని జనాభా 761. ఇది అంటానా గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోకి వస్తుంది. గ్రామంలో, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, ఒక చిన్న ఆరోగ్య సంరక్షణ కేంద్రం ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:రాజస్థాన్ గ్రామాలు
రోనిత్ రాయ్
వివాహం
రాయ్ జోవన్నాను వివాహం చేసుకున్నాడు, వీరికి కుమార్తె ఓనా ఉంది. ఆయన నటి, మోడల్ నీలమ్ సింగ్‌ని 25 డిసెంబర్ 2003న రెండో వివాహం చేసుకున్నాడు, వీరికి కుమార్తె ఆడోర్ (జననం మే 2005), కుమారుడు అగస్త్య (జననం అక్టోబర్ 2007) ఉన్నారు.
అతుల్య రవి
అతుల్య రవి భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటి. ఆమె 2017లో కాదల్ కన్ కట్టుధే సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టి ఆ తర్వాత, అతుల్య యెమాలి (2018), నాడోడిగల్ 2 (2019) చిత్రాలలో నటించింది.
బయటి లింకులు
వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
గురుదాస్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
గురుదాస్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, పంజాబ్ రాష్ట్రంలోని 13 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పఠాన్‌కోట్, గుర్‌దాస్‌పూర్ జిల్లాల పరిధిలో 10 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:పంజాబ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
ట్రంపెట్
thumb|ట్రంపెట్ ట్రంపెట్ అనేది క్లాసికల్ మరియు జాజ్ బృందాలలో సాధారణంగా ఉపయోగించే ఒక ఇత్తడి వాయిద్యం. ట్రంపెట్ లాంటి వాయిద్యాలు చారిత్రాత్మకంగా యుద్ధం లేదా వేటలో సిగ్నలింగ్ పరికరాలుగా ఉపయోగించబడ్డాయి. వీటిని 14వ శతాబ్దం చివరలో లేదా 15వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో మాత్రమే సంగీత వాయిద్యాలుగా ఉపయోగించడం ప్రారంభించారు. ట్రంపెట్‌లు ఆర్ట్ మ్యూజిక్ స్టైల్స్‌లో ఉపయోగించబడతాయి, ఉదాహరణకు ఆర్కెస్ట్రాలు, కచేరీ బ్యాండ్‌లు మరియు జాజ్ బృందాలు, అలాగే ప్రసిద్ధ సంగీతంలో. దాదాపుగా మూసి ఉన్న పెదవుల ద్వారా గాలిని ఊదడం ద్వారా (ప్లేయర్స్ ఎంబౌచర్ అని పిలుస్తారు), వాయిద్యం లోపల గాలి కాలమ్‌లో స్టాండింగ్ వేవ్ వైబ్రేషన్‌ను ప్రారంభించే "సందడి చేసే" ధ్వనిని ఉత్పత్తి చేయడం ద్వారా ఆడతారు. 15వ శతాబ్దం చివరి నుండి, ట్రంపెట్‌లు ప్రధానంగా ఇత్తడి గొట్టాలతో నిర్మించబడ్డాయి, సాధారణంగా గుండ్రని దీర్ఘచతురస్రాకార ఆకారంలో రెండుసార్లు వంగి ఉంటాయి. ట్రంపెట్‌లో అనేక విభిన్న రకాలు ఉన్నాయి, అత్యంత సాధారణమైనవి B (ఒక ట్రాన్స్‌పోజింగ్ పరికరం )లో పిచ్ చేయబడి ఉంటాయి, గొట్టాల పొడవు సుమారు 1.48 m. ప్రారంభ ట్రంపెట్‌లు గొట్టాల పొడవును మార్చడానికి మార్గాలను అందించలేదు, అయితే ఆధునిక పరికరాలు సాధారణంగా వాటి పిచ్‌ని మార్చడానికి మూడు (లేదా కొన్నిసార్లు నాలుగు) కవాటాలను కలిగి ఉంటాయి. చాలా ట్రంపెట్‌లు పిస్టన్ రకానికి చెందిన కవాటాలను కలిగి ఉంటాయి, కొన్ని రోటరీ రకాన్ని కలిగి ఉంటాయి. రోటరీ-వాల్వ్డ్ ట్రంపెట్‌ల ఉపయోగం ఆర్కెస్ట్రా సెట్టింగ్‌లలో (ముఖ్యంగా జర్మన్ మరియు జర్మన్-శైలి ఆర్కెస్ట్రాలలో) సర్వసాధారణం, అయితే ఈ అభ్యాసం దేశాన్ని బట్టి మారుతుంది. ట్రంపెట్ వాయించే సంగీతకారుడిని ట్రంపెట్ ప్లేయర్ లేదా ట్రంపెటర్ అంటారు.
వ్యుత్పత్తి శాస్త్రం
కుడి|thumb|సుమారు 1920లో టోలెడో, ఒహియోలో ట్రంపెటర్ల త్రయం "ట్రంపెట్" అనే ఆంగ్ల పదం మొదట 14వ శతాబ్దం చివరలో ఉపయోగించబడింది. ఈ పదం పాత ఫ్రెంచ్ " ట్రాంపెట్" నుండి వచ్చింది, ఇది ట్రోంప్ యొక్క చిన్న పదం. "ట్రంప్" అనే పదం, "ట్రంపెట్" అని అర్ధం, మొదట 1300లో ఆంగ్లంలో ఉపయోగించబడింది. ఈ పదం ఓల్డ్ ఫ్రెంచ్ ట్రోంప్ "పొడవైన, ట్యూబ్ లాంటి సంగీత గాలి వాయిద్యం" (12c.) నుండి వచ్చింది.
రోహిత్ రాయ్
రోహిత్ రాయ్ (జననం 5 ఏప్రిల్ 1968/1969) భారతదేశానికి చెందిన టెలివిజన్, సినిమా నటుడు. ఆయన దేస్ మే నిక్లా హోగా చంద్, స్వాభిమాన్ టెలివిజన్ ధారావాహికలలో నటనకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు. రాయ్ 2020లో స్టైచెడ్ లైఫ్‌తో కలిసి తన సొంత ఫ్యాషన్ బ్రాండ్‌ను రోహిత్ రాయ్ ఫర్ స్టైచెడ్ ప్రారంభించాడు.
ట్రంపెట్
మూలాలు
వర్గం:సంగీత వాయిద్యాలు
అమృత్‌సర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
అమృత్‌సర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, పంజాబ్ రాష్ట్రంలోని 13 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం అమృత్‌సర్ జిల్లా పరిధిలో 10 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
మూలాలు
వర్గం:పంజాబ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
వినయ్ వర్మ
వినయ్ వర్మ భారతీయ సినీ నటుడు, స్క్రిప్ట్ రైటర్, కాస్టింగ్ డైరెక్టర్. ఆయన తెలుగుతో పాటు హిందీ సినిమాల్లో నటించాడు. వినయ్ వర్మ హైదరాబాద్ హిమాయత్‌నగర్‌లో సూత్రధార్ యాక్టింగ్ ఇనిస్టిట్యూట్‌‌ను నిర్వహిస్తున్నాడు.
మానసి జోషి రాయ్
మానసి జోషి రాయ్ మానసి జోషి రాయ్ భారతదేశానికి చెందిన టెలివిజన్, సినిమా నటి. ఆమె సాయా, ఘర్వాలీ ఉపర్వాలి, క్కుసుమ్ ధారావాహికల్లో పాత్రలకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకుంది. ఆమె నటుడు రోహిత్ రాయ్ భార్య, నటుడు శర్మన్ జోషి సోదరి, గుజరాతీ థియేటర్ నటుడు అరవింద్ జోషి కుమార్తె.
చాంద్ బర్క్
చాంద్ బర్కే (1932 ఫిబ్రవరి 2 - 2008 డిసెంబరు 28) హిందీ, పంజాబీ భాషా చిత్రాలలో నటించిన భారతీయ నటీమణి. ఈమె బాలీవుడ్ నటుడు రణ్‌వీర్ సింగ్‌కి నాయనమ్మ.
ప్రముఖ నటుడు రాజ్ కపూర్ బాలీవుడ్‌ చిత్రం బూట్ పోలిష్ (1954) లో ఆమె కీలక పాత్ర పోషించింది.
కెరీర్
చాంద్ బర్కే మహేశ్వరి ప్రొడక్షన్స్ కహన్ గయే (1946)లో ఆమె అరంగేట్రం చేసింది. లాహోర్‌లో నిర్మించిన అనేక చిత్రాలలో ఆమె నటించింది. అంతేకాకుండా పంజాబ్‌ డ్యాన్సింగ్ లిల్లీ అని విస్తృతంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. భారతదేశ విభజన సమయంలో ఆమె ముంబైకి వలస వెళ్ళడానికి దారితీసింది, తద్వారా ఆమె కెరీర్‌పై ప్రతికూల ప్రభావం పడింది.
మూలాలు
వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు వర్గం:హిందీ సినిమా నటీమణులు వర్గం:1932 జననాలు వర్గం:2008 మరణాలు
ఖదూర్ సాహిబ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
ఖదూర్ సాహిబ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం భారతదేశంలోని 543 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో, పంజాబ్ రాష్ట్రంలోని 13 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం అమృత్‌సర్, తరన్ తారన్, కపూర్తలా, ఫిరోజ్‌పూర్ జిల్లాల పరిధిలో 9 అసెంబ్లీ స్థానాలతో ఏర్పాటైంది.
2019
<section begin="General Election 2019"/>
మూలాలు
వర్గం:పంజాబ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలు
డిజిటల్ ఆబ్జెక్ట్ ఐడెంటిఫయర్
డిజిటల్ ఆబ్జెక్ట్ ఐడెంటిఫైయర్ ( DOI ) అనేది ఇంటర్నేషనల్ ఆర్గనైజేషన్ ఫర్ స్టాండర్డైజేషన్ (ISO) ప్రామాణీకరించిన వివిధ వస్తువులను ప్రత్యేకంగా గుర్తించడానికి ఉపయోగించే ఐడెంటిఫైయర్ లేదా హ్యాండిల్. DOIలు, హ్యాండిల్ సిస్టమ్ ను అమలు చేస్తాయి; అవి URI వ్యవస్థలో కూడా ఒదిగిపోతాయి. జర్నల్ వ్యాసాలు, పరిశోధన నివేదికలు, డేటా సెట్‌లు, అధికారిక ప్రచురణల వంటి విద్యా, వృత్తిపరమైన, ప్రభుత్వానికి చెందిన సమాచారాన్ని గుర్తించడానికి వాటిని విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. వాణిజ్య వీడియోల వంటి ఇతర రకాల సమాచార వనరులను గుర్తించడానికి కూడా DOIలను ఉపయోగిస్తారు.
DOI ఐడెంటిఫయరు ఏ సమాచార వస్తువునైతే సూచిస్తుందో, ఆ వస్తువును చేరడమే DOI లక్ష్యం. దీనికోసం ఆ వస్తువుకు సంబంధించిన URL వంటి మెటాడేటాకు DOI ఐడెంటిఫయరును అనుసంధించి ఉంచుతుంది. అంటే DOI, ఐడెంటిఫయరు మాత్రమే కాక, ఇతర వ్యవస్థలతో కలిసి పనిచేస్తుంది కూడా. తద్వారా, ISBN. ISRC ల వంటి కేవల ఐడెంటిఫైయర్‌ల కంటే DOI భిన్నమైనది. మెటాడేటాను సూచించడానికి DOI వ్యవస్థ ఇండెక్‌స్ కంటెంట్ మోడల్‌ని ఉపయోగిస్తుంది.
ఓ పత్రానికి కేటాయించిన DOI ఐడెంటిఫయరు, ఆ పత్రపు జీవితాంతం మారదు. దాన్ని హోస్టింగు చేసిన స్థానం, ఇతర మెటాడేటా మారినప్పటికీ, DOI ఐడెంటిఫయరు మాత్రం సుస్థిరంగా ఉంటుంది. ఏదైనా పత్రాన్ని దాని DOI ద్వారా గుర్తించినపుడు, దాని URLని నేరుగా ఉపయోగించినప్పటి కంటే సుస్థిరమైన లింకును అందిస్తుంది. అయితే ఎప్పుడైనా దాని URL మారితే, నిర్వహించడానికి DOI మెటాడేటాలో ఉండే URL లింకును తప్పనిసరిగా తాజాకరించాలి. DOI డేటాబేస్‌ను తాజాకరించే బాధ్యత ఆ పత్రపు ప్రచురణకర్తదే. ప్రచురణకర్త తాజాకరించకపోతే, DOI ఐడెంటిఫయరు డెడ్ లింకుకు తీసుకుపోతుంది. దాంతో DOI నిరుపయోగంగా పడి ఉంటుంది.
ఇంటర్నేషనల్ DOI ఫౌండేషన్ (IDF), DOI వ్యవస్థ డెవలపరు, నిర్వాహకులు. దీనిని 2000లో ప్రవేశపెట్టారు. DOI వ్యవస్థ ఒప్పందం లోని నిబంధనలకు అనుగుణంగా ఉండే సంస్థలు, సభ్యత్వ రుసుము చెల్లించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్న సంస్థలు DOIలను కేటాయించవచ్చు. DOI వ్యవస్థను రిజిస్ట్రేషన్ ఏజెన్సీల సమాఖ్య అమలు చేస్తుంది. ఈ ఏజెన్సీలను IDF సమన్వయం చేస్తుంది. 2011 ఏప్రిల్ చివరి నాటికి దాదాపు 4,000 సంస్థలు 5 కోట్లకు పైబడిన DOI పేర్లను కేటాయించాయి. 2013 ఏప్రిల్ నాటికి ఈ సంఖ్య 9,500 సంస్థలు, 8.5 కోట్ల DOI పేర్లకు పెరిగింది.
నామకరణం, నిర్మాణం
DOI రెండు భాగాలుగా ఉంటుంది -మొదటిది ఉపసర్గ (ప్రిఫిక్స్), రెండవది ప్రత్యయం (సఫిక్స్). ఈ రెంటి మధ్య స్లాష్‌ (/) ఉంటుంది, ఇలాగ:
ఉపసర్గ, ఆ ఐడెంటిఫైయరును రిజిస్టరు చేసిన ఏజన్సీని గుర్తిస్తుంది. ప్రత్యయం ఆ DOI ఐడెంటిఫయరుకు అనుబంధించబడిన నిర్దుష్ట వస్తువును గుర్తిస్తుంది. ఈ పదాల్లో (ఉపసర్గ, ప్రత్యయం) యూనికోడ్ కారెక్టర్లు చాలావరకు వాడవచ్చు. ఇవి కేస్-సెన్సిటివ్‌గా ఉంటాయి. ఉపసర్గ సాధారణంగా    అనే రూపంలో ఉంటుంది. ఇక్కడ  అనేది కనీసం నాలుగు అంకెలుండే ఏదైనా సంఖ్య. దీని పరిమితి మొత్తం నమోదుదారుల సంఖ్యపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఉపసర్గ కొత్త డెసిమల్‌లను చేరుస్తూ పొడిగించుకుంటూ పోవచ్చు ఉదా:.
DOI పేరు, అనే ఉదాహరణ తీసుకుంటే, అందులో ఉపసర్గ   కాగా, ప్రత్యయం. ఉపసర్గలోని "10" అంటే DOI వ్యవస్థకు గుర్తింపు. అనేది రిజిస్టరు చేస్తున్న DOI ఏజన్సీ గుర్తింపు. ఇక్కడ  అంటే స్వయంగా అంతర్జాతీయ DOI ఫౌండేషనే. ఇకపోతే ప్రత్యయం లోని  అనేది ఏ వస్తువునైతే ఈ ఐడెంటిఫయరు సూచిస్తోందో ఆ వస్తువు ID (ఈ సందర్భంలో,   అంటే DOI హ్యాండ్‌బుక్ యొక్క తాజా కూర్పు).
DOI పేర్లు ప్రదర్శనలు, పాఠ్యాలు, చిత్రాలు, ఆడియో లేదా వీడియో అంశాలు, సాఫ్ట్‌వేర్ వంటి సృజనాత్మక కృతులను ఎలక్ట్రానిక్ రూపాలు, భౌతిక రూపాలు రెండింటిలోనూ గుర్తించగలవు.
DOI పేర్లు వస్తువులను వాటి వివరాలకు సంబంధించిన వివిధ స్థాయిలలో సూచించగలవు: అంటే ఒక పత్రికను, ఆ పత్రికకు చెందిన ఓ నిర్దుష్ట సంచికను, సంచిక లోని ఒక వ్యాసాన్ని, వ్యాసంలో ఉన్న ఒక పట్టికను కూడా గుర్తించగలవు. వివరాల స్థాయి ఎంపిక అసైనర్‌ తన అభీష్టం మేరకు చేసుకుంటారు. కానీ DOI సిస్టమ్‌లో ఇది తప్పనిసరిగా DOI పేరుతో అనుబంధించబడిన మెటాడేటాలో భాగంగా, సూచికల కంటెంట్ మోడల్ ఆధారంగా డేటా నిఘంటువుని ఉపయోగించి ప్రకటించాలి.
చూపించే ఆకృతి
DOI ఐడెంటిఫయర్లను తెరపైన, ముద్రణలోనూ  ఆకృతిలో ప్రదర్శించాలని అధికారిక DOI హ్యాండ్‌బుక్ స్పష్టంగా పేర్కొంది.
ఒక ప్రధాన DOI రిజిస్ట్రేషన్ ఏజెన్సీ అయిన CrossRef, DOI హ్యాండ్‌బుక్‌కి విరుద్ధంగా, అధికారికంగా పేర్కొన్న ఫార్మాట్‌కు బదులుగా URL (ఉదాహరణకు,  )ను చూపించమని సిఫార్సు చేస్తోంది (ఉదాహరణకు,   ).
DOI ఐడెంటిఫయరును ప్రచురించేవారు, దాని URLకి హైపర్‌లింక్ చేయకుండానే ప్రదర్శిస్తారని భావించి, CrossRef పై సిఫార్సు చేసింది. హైపర్‌లింక్ లేకపోతే సంబంధిత పేజీకి చేరుకోలేరు. అంచేత మొత్తం URL ప్రదర్శిస్తే, వాడుకరులు తమ బ్రౌజర్‌లోని కొత్త విండో/ట్యాబ్‌లోకి URLని కాపీ చేసి అతికించడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.
కంటెంటు
DOI సిస్టమ్ లోని ప్రధాన కంటెంటులో ప్రస్తుతం ఇవి ఉన్నాయి:
మూలాలు
వర్గం:ఐడెంటిఫయర్లు
రామాపురం (ఔకు మండలం)
రామాపురం, కర్నూలు జిల్లా ఔకు మండలం లోని జనగణన పట్టణం.
జనాభా గణాంకాలు
రామాపురం, కర్నూలు జిల్లా, ఔకు మండలం లోని ఒక జనాభా లెక్కల పట్టణం. 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం రామాపురం పట్ణణం పరిధిలో మొత్తం 1,620 కుటుంబాలు నివసిస్తున్నాయి. రామాపురం మొత్తం జనాభా 6,614, అందులో 3,420 మంది పురుషులు, 3,194 మంది స్త్రీలు ఉన్నారు. సగటు లింగ నిష్పత్తి 934. పట్టణంలో 0-6 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లల జనాభా 909, ఇది మొత్తం జనాభాలో 14%గా ఉంది.పట్టణ పరిధిలోని మొత్తం జనాభాలో 0-6 సంవత్సరాల వయసు మధ్య 478 మంది మగ పిల్లలు, 431 మంది ఆడ పిల్లలు ఉన్నారు. బాలల లింగ నిష్పత్తి 902, ఇది సగటు లింగ నిష్పత్తి (934) కంటే తక్కువ. అక్షరాస్యత శాతం 50.7%. ఆ విధంగా అవిభాజ్య కర్నూలు జిల్లా 60%తో పోలిస్తే రామాపురం అక్షరాస్యత శాతం తక్కువగా ఉంది. రామాపురంలో పురుషుల అక్షరాస్యత రేటు 61.52%, స్త్రీల అక్షరాస్యత రేటు 39.09%.
ప్రాథమిక సౌకర్యాలు
రామాపురం సెన్సస్ టౌన్ పరిధిలో మొత్తం 1,620 గృహాలకు  పరిపాలనను కలిగి ఉంది, దీనికి నీటి సరఫరా, మురుగునీటి పారుదల, వీధి విద్యుత్ దీపాల నిర్వహణ వంటి ప్రాథమిక సౌకర్యాలను స్థానిక స్వపరిపాలన సంస్థ అందిస్తుంది. సెన్సస్ టౌన్ పరిమితుల్లో రోడ్లు నిర్మించడానికి, ఇతర ప్రాధమిక సౌకర్యాల నిమిత్తం, దాని అధికార పరిధిలోకి వచ్చే ఆస్తులపై పన్నులు విధించడానికి కూడా దీనికి అధికారం ఉంది.
గౌతమి కపూర్
గౌతమి కపూర్ (జననం గౌతమి గాడ్గిల్ ) భారతదేశానికి చెందిన  టెలివిజన్, సినిమా నటి. మోడల్.
చోర్ నికల్ కే భాగా
చోర్ నికల్ కే భాగా (అనువాదం.దొంగ నికిల్చి వెళ్ళండి) 2023లో విడుదలైన హిందీ సినిమా. మ్యాడ్‌డాక్ ఫిలింస్ బ్యానర్‌పై దినేష్ విజన్, అమర్ కౌశిక్ నిర్మించిన ఈ సినిమాకు అజయ్ సింగ్ దర్శకత్వం వహించాడు. యామీ గౌత‌మ్, సన్నీ కౌశల్, శరద్ కేల్కర్ ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమాను 2023 మార్చి 24న నెట్‌ఫ్లిక్స్ ఓటీటీలో విడుదల చేశారు.
కథ
అంకిత్ సేథి (సన్నీ కౌశల్) ఫ్లైట్ అటెండెంట్ నేహా గ్రోవర్ (యామీ గౌత‌మ్) ప్రేమించుకుంటారు. అంకిత్ 20 కోట్ల భారీ అప్పును తిరిగి చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. అయితే వీరు ప్రయాణిస్తున్న విమానంలో అక్రమంగా తరలిస్తున్న 120 కోట్ల విలువైన వజ్రాలను దొంగిలించాలని ప్లాన్ చేస్తారు. అయితే వారు విమానంలో ఉన్న ప్రయాణికులతో ఎలా వ్యవహరిస్తారు? చివరకు వారు వజ్రాలను దొంగిలించగలిగారా? లేదా అనేదే మిగతా సినిమా కథ.
రామ్ కపూర్
రామ్ కపూర్ (జననం 1 సెప్టెంబర్ 1973) భారతదేశానికి చెందిన టెలివిజన్, సినిమా నటుడు. ఆయన కసమ్ సే,  బడే అచ్చే లాగ్తే హై టెలివిజన్ ధారావాహికలలో నటనకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు. రామ్ కపూర్ రాఖీ కా స్వయంవర్ రియాలిటీ షోను హోస్ట్ చేశాడు.
బయటి లింకులు
వర్గం:1973 జననాలు
కుల్పి శాసనసభ నియోజకవర్గం
కుల్పి శాసనసభ నియోజకవర్గం పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని శాసనసభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం దక్షిణ 24 పరగణాల జిల్లా, మథురాపూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఏడు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మూలాలు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
సాగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం (పశ్చిమ బెంగాల్)
సాగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని శాసనసభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం దక్షిణ 24 పరగణాల జిల్లా, మథురాపూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఏడు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి. సాగర్ నియోజకవర్గం పరిధిలో సాగర్ కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్, నమ్‌ఖానా కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్‌లోని ఫ్రేజర్‌గంజ్, హరిపూర్, మౌసుని, నమ్‌ఖానా & శిబ్రంపూర్ గ్రామ పంచాయతీలు ఉన్నాయి.
నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ (NCTE)
నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ (NCTE) అనేది 1995లో నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ యాక్ట్ 1993 ప్రకారం భారతీయ విద్యా వ్యవస్థలో ప్రమాణాలు, విధానాలు, ప్రక్రియలను అధికారికంగా పర్యవేక్షించడానికి భారత ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన చట్టబద్ధమైన సంస్థ. ఉపాశ్యాయా విద్యకు సంబంధించి అన్ని విషయాలపై కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలతో కలిసి ఈ మండలి పని చేస్తుంది. విద్యా రంగం పరంగా విజయవంతంగా పనిచేసినప్పటికీ, ఉపాధ్యాయ విద్య ప్రమాణాల నిర్వహణలో, దేశంలో నాసిరకం ఉపాధ్యాయ విద్యా సంస్థల సంఖ్య పెరుగుదలను నిరోధించడంలో ఇది ప్రముఖపాత్ర పోషిస్తుంది.
సాగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం (పశ్చిమ బెంగాల్)
మూలాలు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ (NCTE)
మూలాలు
వర్గం:విద్య వర్గం:విద్యా సంస్థలు
ధీరుడు (2006 సినిమా)
ధీరుడు 2006, ఆగష్టు 26న విడుదలైన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. వి.వి.వినాయక్ దర్శకత్వంలో 2003లో వచ్చిన దిల్ సినిమాను తమిళంలో కుత్తు పేరుతో పునర్మించారు. ఆ సినిమాను ధీరుడు పేరుతో మళ్ళీ తెలుగులోనికి డబ్ చేశారు.
మూలాలు
వర్గం:డబ్బింగ్ సినిమాలు వర్గం:రమ్యకృష్ణ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:కోట శ్రీనివాసరావు నటించిన సినిమాలు
నువ్వే నాకు ప్రాణం
నువ్వే నాకు ప్రాణం 2005, జూన్ 10న విడుదలైన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. 2002లో వెలువడిన విరంబగిరెన్ అనే తమిళ సినిమా దీనికి మూలం. సుశీ గణేశన్ దర్శకత్వం వహించిన ఈ సినిమాను తెలుగులో ఆర్.కె.క్రియేషన్స్ బ్యానర్‌పై మందపాటి వెంకట రాధాకృష్ణ నిర్మించాడు.
మూలాలు
వర్గం:డబ్బింగ్ సినిమాలు వర్గం:స్నేహ నటించిన సినిమాలు వర్గం:నాజర్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:విను చక్రవర్తి నటించిన సినిమాలు
రైడిఘి శాసనసభ నియోజకవర్గం
రైడిఘి శాసనసభ నియోజకవర్గం పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని శాసనసభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం దక్షిణ 24 పరగణాల జిల్లా, మథురాపూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఏడు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి. రైడిఘి నియోజకవర్గం పరిధిలో మథురాపూర్ I కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్‌లోని అబాద్ భగబన్‌పూర్, దేబీపూర్, కృష్ణ చంద్రపూర్, లాల్‌పూర్, శంకర్‌పూర్, మధురాపూర్ II కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్ & నలువా గ్రామ పంచాయతీలు ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
సజితా మదతిల్
సజిత మదతిల్ (ఆంగ్లం: Sajitha Madathil) ఒక భారతీయ చలనచిత్ర, రంగస్థల నటి. జాయ్ మాథ్యూ చలన చిత్రం షట్టర్ (2012) లో ఆమె నటనకు రెండవ ఉత్తమ నటిగా రాష్ట్ర చలనచిత్ర పురస్కారం లభించింది. ఆమె కేరళ ప్రభుత్వంచే స్థాపించబడిన స్వయంప్రతిపత్త సంస్థ కె. ఆర్. నారాయణన్ నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ విజువల్ సైన్స్ అండ్ ఆర్ట్స్ (KRNNIVSA)లో యాక్టింగ్ విభాగానికి అధిపతి. ఆమె సంగీత నాటక అకాడమీ, న్యూ ఢిల్లీ (అకాడమి ఆఫ్ మ్యూజిక్ అండ్ డ్యాన్స్, ఇండియా)కి డిప్యూటీ సెక్రటరీగా ఉన్నారు, ఇది భారత ప్రభుత్వ సాంస్కృతిక మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలోని స్వయంప్రతిపత్త సంస్థ. 2012లో షట్టర్ అనే ఫీచర్ ఫిల్మ్‌లో మొదటిసారి నటించిన ఆమె 2011లో ఆదిమధ్యంతం (బిగినింగ్, మిడిల్ అండ్ ఎండ్)లో, 2011లో షాలినీ ఉషా నాయర్ ఫీచర్ ఫిల్మ్ అకం (ది ఇంటీరియర్)లో కనిపించింది.
కెరీర్
సజితా మదతిల్ కోల్‌కతా లోని రవీంద్రభారతి విశ్వవిద్యాలయం నుండి థియేటర్ ఆర్ట్స్‌లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ (నాటకంలో ఎం.ఎ.) పూర్తిచేసింది. కేరళలోని కొట్టాయం లో మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయంలోని స్కూల్ ఆఫ్ లెటర్స్‌లో థియేటర్ స్టడీస్‌లో ఎం.ఫిల్ పట్టా కూడా పొందింది. ప్రస్తుతం ఆమె స్కూల్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అండ్ ఈస్తటిక్స్, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ యూనివర్సిటీ, న్యూఢిల్లీ నుండి పిహెచ్‌డి చదువుతోంది.
సజితా మదతిల్ 2014 వరకు న్యూఢిల్లీ లోని సంగీత నాటక అకాడమీ కి డిప్యూటీ సెక్రటరీగా ఉన్నారు. ఆమె కేరళ చలనచిత్ర అకాడమీ(అకాడమి ఆఫ్ మోషన్ పిక్చర్స్, కేరళ రాష్ట్రం) డిప్యూటీ డైరెక్టర్‌గా కూడా పనిచేశారు. భారత మీడియా కమ్యూనికేషన్స్ లో డాక్యుమెంటేషన్ ఆఫీసర్, డాక్యుమెంటరీ ప్రొడ్యూసర్‌గా, కైరళి టీవీ నిర్మాతగా ఆమె ఉన్నారు. ఆమె న్యూ ఢిల్లీలోని నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇంటిగ్రేటెడ్ లెర్నింగ్ అండ్ మేనేజ్‌మెంట్‌లో ఫ్యాకల్టీ కమ్ థియేటర్ ఎక్స్‌పర్ట్ గా వ్యవహరించారు. ఆమె దేశంలో, విదేశాలలో వివిధ విద్యా సెమినార్లలో కేరళ సంస్కృతిపై పత్రాలను సమర్పించారు.
క్రియాశీలత
సజితా మదతిల్ కేరళ శాస్త్ర సాహిత్య పరిషత్ (KSSP) ద్వారా వీధి నాటకాలు (కళా జాతా), దేశంలోని కేరళలో వివిధ మహిళా సంఘాల కోసం ప్రదర్శనల ద్వారా థియేటర్‌లోకి ప్రవేశించారు. కేరళ శాస్త్ర సాహిత్య పరిషత్ అనేది కేరళలో ప్రసిద్ధ సామాజిక, ప్రజల సైన్స్ ఉద్యమం, ఇది థియేటర్ ద్వారా దాని దృష్టి, ఆలోచనలను ప్రచారం చేయడానికి ఉపయోగించబడింది.
టీవీ, వీడియో ప్రొడక్షన్స్
సజితా మదతిల్ 2000 నుండి 2002 వరకు మలయాళ శాటిలైట్ ఛానెల్ అయిన కైరళి టీవీలో నిర్మాతగా పనిచేశారు. ఈ పదవీ కాలంలో, ఆమె స్త్రీల సమస్యలపై పెన్మలయాళం (మలయాళీ మహిళలు) అనే వీక్లీ మ్యాగజైన్ 75 ఎపిసోడ్‌లను రూపొందించింది, దీనిలో ఆమె సమన్వయం చేసింది, దర్శకత్వం వహించింది. ఆమె డాక్యుమెంటరీ మేకింగ్‌లో మూడు రాష్ట్ర అవార్డులు అందుకుంది. పబ్లిక్ రిలేషన్స్ డిపార్ట్‌మెంట్, కేరళ ప్రభుత్వం కోసం ఆమె 2011లో 42 నిమిషాల నిడివితో పి కె మేదిని—మట్టతింటే పట్టుకారి (ది మినిస్ట్రల్ ఆఫ్ చేంజ్)పై ఒక డాక్యుమెంటరీకి దర్శకత్వం వహించింది.
ప్రచురణలు
2010లో మలయాళం థియేటర్‌లో మహిళల చరిత్రపై సజితా మదతిల్ మొదటి పుస్తకానికి కేరళ సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు వరించింది. ఆమె ఇండియన్ ఫౌండేషన్ ఫర్ ఆర్ట్స్ (IFA) ఫెలోషిప్ కింద కేరళలోని మూడు ప్రదర్శన కళారూపాలలో మహిళల జోక్యంపై ఒక పుస్తకం రచనలో ఉన్న ఆమె http://matsyaganddhi.blogspot.com/ లో బ్లాగ్ చేస్తుంది.
అవార్డులు, నామినేషన్లు
2013 - షటర్ చిత్రానికి రెండవ ఉత్తమ నటిగా కేరళ రాష్ట్ర చలనచిత్ర పురస్కారం
2010 - ఉత్తమ థియేటర్ బుక్ కుగాను కేరళ రాష్ట్ర సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు
2000 - ఉత్తమ కరెంట్ అఫైర్స్ ప్రోగ్రామ్ కోసం కేరళ స్టేట్ టెలివిజన్ అవార్డు
2000 - కేరళ స్టేట్ కౌన్సిల్ ఫర్ చైల్డ్ వెల్ఫేర్ వారిచే ఉత్తమ బాలల డాక్యుమెంటరీ అవార్డు
2001 - ఉత్తమ డాక్యుమెంటరీకి కేరళ ఫిల్మ్ క్రిటిక్స్ అవార్డు
2013 - ఆసియావిజన్ అవార్డ్స్ – ఉత్తమ సహాయ నటి
2015 - మలయాళం థియేటర్‌కి అందించిన సహకారానికి కనల్-వాయలా పురస్కారం
2015 - ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డ్స్ సౌత్-ఉత్తమ సహాయ నటి-నామినేట్ (జాన్)
మూలాలు
వర్గం:కేరళ రాష్ట్ర చలనచిత్ర అవార్డు విజేతలు వర్గం:భారత చలనచిత్ర నటీమణులు వర్గం:మలయాళ నటీమణులు వర్గం:21వ శతాబ్దపు భారతీయ నటీమణులు వర్గం:భారత టెలివిజన్ నిర్మాతలు వర్గం:భారత రంగస్థల నటీమణులు వర్గం:మహిళా టెలివిజన్ నిర్మాతలు
మందిర్‌బజార్ శాసనసభ నియోజకవర్గం
మందిర్‌బజార్ శాసనసభ నియోజకవర్గం పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని శాసనసభ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం దక్షిణ 24 పరగణాల జిల్లా, మథురాపూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఏడు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
మందిర్‌బజార్ నియోజకవర్గం పరిధిలో మందిర్‌బజార్ కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్, మధురాపూర్ I కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ బ్లాక్‌లోని లక్ష్మీ నారాయణపూర్ దక్షిణ్, లక్ష్మీ నారాయణపూర్ ఉత్తర్, మధురాపూర్ పశ్చిమ్ & మథురాపూర్ పూర్బా గ్రామ పంచాయతీలు ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
గ్యాంగ్ ఫైటర్
గ్యాంగ్ ఫైటర్ 1996, జూన్ 27న విడుదలైన తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా. తంగ తామరైగళ్ అనే తమిళ సినిమా దీనికి మాతృక.
మూలాలు
వర్గం:డబ్బింగ్ సినిమాలు వర్గం:1996 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:అర్జున్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:ఇళయరాజా సంగీతం అందించిన చిత్రాలు