cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
హృదయం (చిహ్నం)
హృదయ చిహ్నం అనేది ఆప్యాయత లేదా ప్రేమను వ్యక్తీకరించడానికి ఉపయోగించే చిహ్నం, ప్రత్యేకించి ఇది శృంగారభరితంగా ఉంటుంది. గాయపడిన గుండె చిహ్నాన్ని ప్రేమ బాధను వ్యక్తీకరించడానికి ఉపయోగిస్తారు. గాయపడిన హృదయ చిహ్నం బాణంతో గుచ్చినట్లు లేదా రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ముక్కలుగా విభజించబడింది. హృదయ చిహ్నం హృదయ ఆకృతి యొక్క గ్రాఫికల్ ప్రాతినిధ్యం, ఇది తరచుగా ప్రేమ, ఆప్యాయత లేదా కృతజ్ఞతను వ్యక్తీకరించడానికి ఉపయోగిస్తారు. గుండె చిహ్నాన్ని సాధారణంగా ఎరుపు రంగుతో, సుష్ట ఆకారంలో గుండ్రంగా ఉండే దిగువన మరియు పైభాగంలో రెండు వంగిన, కోణాల శిఖరాలతో చిత్రీకరించబడుతుంది. హృదయ చిహ్నం భావోద్వేగాలను వ్యక్తీకరించడానికి శతాబ్దాలుగా ఉపయోగించబడింది మరియు ఇప్పుడు ఇది ప్రేమ, శృంగారం మరియు ఆప్యాయతకు చిహ్నంగా విస్తృతంగా గుర్తించబడింది. ఇది తరచుగా సోషల్ మీడియా మరియు టెక్స్ట్ మెసేజింగ్‌లో ఆప్యాయతను వ్యక్తీకరించడానికి, అలాగే ప్రకటనలు, బ్రాండింగ్ మరియు డిజైన్‌లో ఉపయోగించబడుతుంది. హృదయ చిహ్నం పురాతన సంస్కృతులలో దాని మూలాలను కలిగి ఉంది, ఇక్కడ ఇది హృదయాన్ని భావోద్వేగం మరియు తెలివికి కేంద్రంగా సూచించడానికి ఉపయోగించబడింది. కాలక్రమేణా, ఈ చిహ్నం హృదయాన్ని ఆత్మ యొక్క స్థానంగా మరియు ప్రేమ మరియు అభిరుచికి మూలంగా సూచించడానికి పరిణామం చెందింది. నేడు, హృదయ చిహ్నం ప్రేమ మరియు ఆప్యాయతలకు శక్తివంతమైన మరియు శాశ్వతమైన చిహ్నంగా మిగిలిపోయింది, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రజలచే గుర్తించబడింది మరియు ఉపయోగించబడుతుంది.
పురాతన కాలం నుండి ఇలాంటి ఆకారాలు
సింధూ లోయ నాగరికత యొక్క కళాత్మక వర్ణనలలో పీపాల్ ఆకులను ఉపయోగించారు: అక్కడ నుండి ఉద్భవించిన గుండె ఆకారపు లాకెట్టు కనుగొనబడింది మరియు ఇప్పుడు నేషనల్ మ్యూజియం ఆఫ్ ఇండియాలో ప్రదర్శించబడింది. 5వ-6వ శతాబ్దం BCలో, గుండె ఆకారంలో ఉండే మొక్క సిల్ఫియం యొక్క గుండె ఆకారంలో ఉండే పండ్లను సూచించడానికి గుండె ఆకారాన్ని ఉపయోగించారు, ఈ మొక్క బహుశా గర్భనిరోధకంగా మరియు కామోద్దీపనగా ఉపయోగించబడుతుంది. 5వ-6వ శతాబ్దపు BCకి చెందిన సిరీన్‌లోని వెండి నాణేలు ఒకే విధమైన డిజైన్‌ను కలిగి ఉంటాయి, కొన్నిసార్లు సిల్ఫియం మొక్కతో పాటు దాని విత్తనం లేదా పండ్లను సూచిస్తాయి. జపాన్‌లో పురాతన కాలం నుండి, గుండె చిహ్నాన్ని ఇనోమ్ (猪目) అని పిలుస్తారు, అంటే అడవి పంది యొక్క కన్ను, మరియు ఇది దుష్ట ఆత్మలను దూరం చేయడం అనే అర్థం ఉంది. అలంకరణలు షింటో మందిరాలు, బౌద్ధ దేవాలయాలు, కోటలు మరియు ఆయుధాలను అలంకరించేందుకు ఉపయోగిస్తారు. ఈ నమూనా యొక్క పురాతన ఉదాహరణలు కొన్ని జపనీస్ ఒరిజినల్ ట్సుబా (కత్తి గార్డు) టోరన్ గాటా సుబా (లిట్., విలోమ గుడ్డు ఆకారపు సుబా) అని పిలువబడే శైలిలో కనిపిస్తాయి, ఇవి ఆరు నుండి ఏడవ శతాబ్దాల నుండి కత్తులకు జోడించబడ్డాయి మరియు కొంత భాగం సుబా గుండె చిహ్నం ఆకారంలో బోలుగా ఉంది.
మూలాలు
వర్గం:చిహ్నాలు వర్గం:గుండె
వెల్చల్ లక్ష్మీనరసింహస్వామి దేవాలయం
వెలిచాల లక్ష్మీనరసింహస్వామి దేవాలయం తెలంగాణ రాష్ట్రం, వికారాబాదు జిల్లా, మోమిన్‌పేట్‌ మండలం, వెల్చల్ గ్రామంలోని పులిలొంక అడవుల్లో ఉన్న దేవాలయం. పరమయ్యదాసు అనే పశువుల కాపరి కొండను తొలిచి నిర్మించిన ఈ దేవాలయం, రెండో యాదగిరిగుట్టగా పేరు సంపాదించుకుంది.
చరిత్ర
1960లలో పరమయ్యదాసు అనే పశువుల కాపరి తన పశువులను మేపేందుకు ప్రతిరోజూ దట్టమైన పులిలొంక అడవుల్లోని గుట్టకు వెళ్ళేవాడు. మేకలూ తనూ ఒంటరిగా వున్నా అప్పుడప్పుడు భయం కలిగేది. దానికి తోడు, ఎండా వానలకు తల దాచుకోటానికి ఒక ఆసరా కూడా లేకపోవటంతో ఆ కొండలను తొలిచి ఒక గుహ చేద్దామని గొడ్డలి చేత బట్టి రాత్రింబవళ్ళు శ్రమించాడు.
నిర్మాణం
లక్ష్మీ నరసింహస్వామి ఒకరోజు తన కలలో కనపడి 'ఎలాగూ కొండలను తొలుస్తున్నావు, నాక్కూడా ఒక గుడి కట్టు' అని అన్నట్టు అనిపించిందట". మేకలూ మేత మేసే సమయంలోనే కాకుండా, వాటి మేత తరువాత వాటిని ఇంటిలో వదిలేసి తిరిగి తన పనిలో నిమగ్నమయ్యేవాడు. ఎంత శ్రమించినప్పటికీ ఎటువంటి కష్టం అనిపించేది కాదట. గుడి నిర్మాణం ఎంతో దీక్షతో కూడినటువంటి కార్యం, ఎవరి సాయం అర్తించకుండా, తానూ ఒక్కడే సుమారు ఆరు సంవత్సరాలు శ్రమించాడు, ఇంటిని వదిలి పూర్తిగా అడివికే అంకితమయ్యాడు. తన తండ్రి మరణించిన చలించక, పట్టు వదలక, ఆకలి, నిద్ర, పగలు, రాత్రి ఏమి తెలియకుండా గడిపాడు. ఒక సొరంగంలా తవ్వి, గుహను చెక్కటంతో ఆలయం మరో నాలుగేళ్లకు కాని స్థానికుల కంటపడలేదు. తర్వాత దానిలో శ్రీ లక్ష్మీనరసింహ స్వామి విగ్రహాన్ని ప్రతిష్ఠించారు. ఈయన శిల్పి కాకపోయినా తన ఊహశక్తితో సింహ ద్వారాలు, స్తంభాలు, వాటిమీద బొమ్మలు వంటివి ఊహించుకొని చెక్కాడు.
మూలాలు
వర్గం:తెలంగాణ దేవాలయాలు వర్గం:దేవాలయాలు వర్గం:తెలంగాణ పుణ్యక్షేత్రాలు వర్గం:తెలంగాణ పర్యాటక ప్రదేశాలు వర్గం:పర్యాటక ప్రదేశాలు వర్గం:విష్ణు దేవాలయాలు వర్గం:వికారాబాదు జిల్లా పుణ్యక్షేత్రాలు
నిమ్మకాయల చిన్న రాజప్ప
thumb|265x265px|2017లో ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయ పూర్వ విద్యార్థుల సంఘం 3వ వార్షిక సమావేశంలో ఉపాధ్యక్షుడు ఎం. వెంకయ్య నాయుడుతో పాటు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉప ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చినరాజప్ప, డాక్టర్ కామినేని శ్రీనివాస్, గంటా శ్రీనివాస రావు ఇతర ప్రముఖులు నిమ్మకాయల చినరాజప్ప ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, తెలుగు దేశం పార్టీ సభ్యుడు. అతను 2019 జూన్ 2 నుండి జూన్ 2019 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ఉపముఖ్యమంత్రిగా, హోం మంత్రిగా భాద్యతలు నిర్వహించాడు. 2014 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో పెద్దాపురం శాసనసభా నియోజకవర్గం నుండి శాసనసభ్యునిగా గెలుపొందాడు. 2007-2013 మధ్య శాసనమండలిసభ్యుడిగా ఉన్నాడు. అతను తెలుగుదేశం పార్టీ ఆవిర్భావం నుంచి పార్టీలో కొనసాగుతూ అంచెలంచెలుగా ఎదుగుతూ మంత్రి స్థాయికి చేరాడు. 2004-2006 మినహా 1989 నుంచి ఇప్పటివరకు తూర్పుగోదావరి జిల్లా టీడీపీ అధ్యక్ష పదవిలో కొనసాగుతున్నాడు
జీవిత విశేషాలు
నిమ్మకాయల చినరాజప్ప 1953, అక్టోబరు 1వ తేదీన వెంకట రంగయ్య, కొండమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. రాజప్ప జన్మస్థలం పెదగాడవల్లి, ఉప్పలగుప్తం మండలం, కోనసీమ జిల్లా. రాజప్పకు భార్య, ఒక కుమార్తె, ఒక కుమారుడు ఉన్నారు. సాధారణ రైతు కుటుంబంలో పుట్టిన రాజప్ప తన తండ్రి నుండి వారసత్వంగా వచ్చిన వ్యవసాయాన్ని కొనసాగిస్తూ, ఎం.ఏ వరకూ చదివివాడు. తరువాత 1983లో స్వర్గీయ నందమూరి తారక రామారావు స్థాపించిన తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరి క్రియాశీలక సభ్యునిగా కొనసాగాడు. 1986 లో తూర్పుగోదావరి జిల్లా పార్టీ ఉపాధ్యక్షునిగా ఎన్నికయ్యాడు. 1987 లో ఉప్పలగుప్తం మండలం ఎమ్.పి.పి.గా ఎన్నికై మండలాన్ని జిల్లాలోనే ఉత్తమ మండలంగా తీర్చి దిద్దిన ఘనత వహించాడు. 1992లో తూర్పుగోదావరి జిల్లా తెలుగుదేశం పార్టీ అధ్యక్షునిగా ఎన్నికై 2014 వరకూ సుదీర్ఘ కాలం ఆ పదవిలో కొనసాగి తన సమర్థతను నిరూపించుకున్నాడు. 1995లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర మెడికల్ అండ్ హెల్త్ ఛైర్మన్ గా, 1998 లో సివిల్ సప్లైస్ ఛైర్మన్ గా, 2001లో కెనరా బ్యాంక్ డైరెక్టర్ గా వివిధ పదవులను అధిరోహించి ఆయా సంస్థలను సమర్థవంతంగా పాలించాడు. 2007 నుండి 2013 వరకూ ఎమ్మెల్సీగా కూడా పనిచేశాడు. 2014 సాధారణ ఎన్నికలలో పార్టీ అధ్యక్షుడు చంద్రబాబు అదేశానుసారం మెట్ట ప్రాంతమైన పెద్దాపురం నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేసి భారీ ఆధిక్యంతో గెలుపొందాడు. విశ్వసనీయతకు మారుపేరుగా సాధారణ కార్యకర్త స్థాయి నుండి అనేక పదవులు చేపట్టి పార్టీ జయాపజయాలలో కీలక పాత్ర పోషించిన రాజప్ప మొదటి నుండి పార్టీ సిద్దాంతాలకు కట్టుబడి పనిచేసాడు. రాజప్ప విశ్వనీయత, సమర్ధతే ఆయనకు మొదటిసారి ప్రత్యక్ష ఎన్నికలలో భారీ విజయాన్ని అదించడంతో పాటు అదినేత నుండి ప్రశంసలనూ కురిపించింది.
దీంతో పాటే అతనిని నవ్యాంధ్రప్రదేశ్ మొదటి ప్రభుత్వంలో రెండు కీలక పదవులు వరించాయి. రాష్ట్ర ఉపముఖ్యమంత్రిగా, హోంమంత్రిగా, విపత్తు నివారణ శాఖా మాత్యులుగా కీలక పదవులు లభించాయి. కోనసీమ ముద్దుబిడ్డగా, కీ.శే. బాలయోగి రాజకీయ వారసుడిగా కోనసీమతో పాటు తనకు ఇంతటి విజయాన్ని అందించిన పెద్దాపురం నిజయక వర్గం కూడా అన్ని రంగాలలో ముందుకు నడిపిస్తాను అని ఇచ్చిన మాటకు... తనదైన శైలిలో ముందుకు దూసుకుపోతున్నారు. తనకు రాజకీయ భవిష్యత్తు ఇచ్చింది కోనసీమ అయితే ఎక్కడ నుండో వచ్చి ఇక్కడ పోటీ చేసిన తనను గుండెల్లో పెట్టుకుని భారీ విజయాన్ని అందించిన పెద్దాపురం నియోజకవర్గం ప్రజలకు జీవితాంతం రుణపడి ఉంటానని అన్నప్పుడు ఆయన వినమ్రత, ఎంత ఎదిగినా ఒదిగి ఉండే గుణం కనిపిస్తుంది. రాష్ట్ర హోంమంత్రి అయినా తనకు ఇంతటి విజయాన్ని అందించిన పెద్దాపురంలో మాత్రం రాజప్ప సాధారణ శాసనసభ్యుని వలె మెలుగుతూ అందరినీ ఎంతో ఆప్యాయతతో పలుకరిస్తాడు.
మూలాలు
వర్గం:1953 జననాలు వర్గం:తెలుగుదేశం పార్టీ రాజకీయ నాయకులు వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా రాజకీయ నాయకులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (2019) వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లాకు చెందిన శాసనమండలి సభ్యులు
దిగువీధి
దిగువీధి, వైఎస్ఆర్ జిల్లా నందలూరు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. ఈ గ్రామానికి చెందిన కె.వెంకటసుబ్బయ్య 1944లో అవిభక్త భారత వాయుసేన లో చేరారు. ఆయన 2వ ప్రపంచ యుద్ధంలో పాల్గొన్నారు. భారత వాయుసేనలో ఆయన వివిధ హోదాలలో సేవలందించారు. బెంగుళూరులోని హెచ్.ఏ.ఎల్.లో ఆయన 1981 లో పదవీవిరమణ చేశారు. 97 ఏళ్ళ వయసులో ఆయన 27-10-2013న ముత్రాసుపల్లెలో తన కుమార్తె గృహంలో తుదిశ్వాస విడిచారు.
కాదలిక్క నేరమిల్లై
కాదలిక్క నేరమిల్లై (తమిళం: காதலிக்க நேரமில்லை) 1964లో విడుదలైన ఒక తమిళ చిత్రం. ఈ చిత్రం జెమిని రంగుల ప్రయోగశాలలో ప్రాసెసింగ్ జరుపుకున్న తొలి చిత్రం. ఈ చిత్రం ఘనవిజయం సాధించింది. ఇదే చిత్రాన్ని తిరిగి తెలుగులో ప్రేమించిచూడుగా, హిందీలో ప్యార్ కియేజాగా తీశారు.
వర్గం:తమిళ సినిమాలు వర్గం:కాంచన నటించిన సినిమాలు
పనీర్
పనీర్ (హిందీ: पनीर పనీర్, పర్షియన్ నుండి پنير పనీర్ ) దక్షిణ ఆసియా వంట విధానంలో అతి సహజమైన తాజా జున్ను. ఇది భారతదేశం నుండి పుట్టినది. భారతదేశపు తూర్పు ప్రాంతాలలో దీనిని సాధారణంగా చెనా అంటారు. ఇది నిల్వ ఉండే, ఆమ్ల-భరిత, కరగని పాల జున్ను లేదా వేడి పాలని నిమ్మ రసం లేదా ఇతర ఆమ్ల ఆహార పదార్థాలతో విరగగొట్టే పెరుగు జున్ను (లేక పాల విరుగుడు).
ప్రపంచంలోని ఇతర జున్నులు వలె కాకుండా పనీర్ తయారీలో రెన్నేట్ అనే పండుని సంయోజకారిగానూ సహాయకంగా తీసుకోరు. దీని తయారీ అంతా పూర్తి స్థాయి లాక్టో వెజిటేరియన్ పద్ధతి, ఇది భారతదేశంలోని శాఖాహారులకి ప్రోటీన్లని అందించే మూలాలలో ఒకటి. ఇది సాధారణంగా లవణరహితం.
పేరు వెనుక చరిత్ర
పనీర్ అనే పదం పెర్షియన్ మూలానికి చెందినది. టర్కిష్ పదం ఇనీర్ర్, పెర్షియన్ పనీర్ పానిర్, అజర్బైజాయా పదాలు పెండిర్, ఆర్మేనియన్ పద పానిర్ (պանիր), పన్నీర్ నుండి ఉద్భవించిన అన్ని రకాల చీజులను సూచిస్తాయి. పనీర్ మూలం కూడా చర్చనీయాంశమైంది. వేద భారతీయ, ఆఫ్ఘనిస్తాన్, ఇరానియన్, పోర్చుగీసు-బెంగాలీ మూలాలు పనీర్‌గా ప్రతిపాదించబడ్డాయి.
సంజీవ్ కపూర్ వంటి కొంతమంది రచయితలు వేద సాహిత్యంలో పనీర్ రూపంగా సూచించబడే పదార్ధం ఉన్నట్లు ప్రతిపాదించారు. ఆర్థర్ బెర్డెడెల కీత్ రచనల ఆధారంగా రింగెడు (6.48.18 లో) పేరుతో "ఒక రకమైన చీజ్" "బహుశా ఉన్నట్లు పేర్కొన్నారు. ఏది ఏమైనప్పటికీ, ఋగ్వేదం " పాల విరుగుడు కాని జున్ను కాదు" అని ఒట్టో స్క్రాడేర్ అభిప్రాయపడ్డాడు.
కె.టి. ఆచాయ పురాతన ఇండో-ఆర్యన్ సంస్కృతిలో పాల ఆమ్లీకరణ ఒక నిషిద్ధమని పేర్కొంటూ, కృష్ణుడి గురించి పవిత్రమైన పాలు, వెన్న, నెయ్యి, దహి (పెరుగు) లను సూచిస్తుంది కానీ విరిగినపాల చీజ్ గురించి ప్రస్తావించవద్దు.
చరణ సంహిత, బి.ఎన్.మాథూర్ వంటి గ్రంథాల ఆధారంగా భారతదేశంలో వేడి-యాసిడ్ గడ్డకట్టిన పాల ఉత్పత్తుల మొట్టమొదటి రుజువును కుషాన్-శాతవాహన యుగంలో సా.శ. 75-300 మద్యకాలం నాటిలో ప్రారంభం అయిందని గుర్తించవచ్చు. సునీల్ కుమార్, ఇతరులు ఈ ఉత్పత్తిని ప్రస్తుత పనీరుగా అర్థం చేసుకుంటున్నారు. వారి అభిప్రాయం ప్రకారం, పనీర్ అనేది దక్షిణ ఆసియా, ఉత్తర-పశ్చిమ ప్రాంతాలకు చెందినది. దీనిని ఆఫ్ఘన్, ఇరానియన్ ప్రయాణికులు భారతదేశంలో ప్రవేశపెట్టారు. డి.ఆర్ భారతీయ నేషనల్ డైరీ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ గూడకార్ కూడా ఆఫ్ఘని, ఇరానియన్ దండయాత్రలచే భారతదేశంలో పనీర్ను ప్రవేశపెట్టినట్లు విశ్వసించాడు.
కె.టి. అచయ, ఆండ్రీ ఎస్. వైలీ, పాట్ చాప్మన్ అభిప్రాయాల ఆధారంగా పోర్చుగీస్ 17 వ శతాబ్దంలో బెంగాల్కు ఆమ్లీకరణతో పాలను విరుగకొట్టే ("బ్రేకింగ్") సాంకేతికతను ప్రవేశపెట్టారు. అందువల్ల, పన్నీరు, చెనా వంటి భారతీయ ఆమ్ల-సెట్ చీజ్లు మొదట బెంగాల్లో పోర్చుగీసు ప్రభావముతో తయారు చేయబడ్డాయి.
తయారీ
పనీర్ తయారీకి ఆహార ఆమ్లాన్ని (సాధారణంగా నిమ్మ రసం, వెనిగర్, సిట్రిక్ ఆమ్లం లేదా పెరుగు) వేడి పాలకి కలిపి పాలవిరుగుడును నీటి తేట నుంచి వేరు చేస్తారు. పాలవిరుగుడును మస్లిన్ లేదా జున్ను గుడ్డలో ఆరబెట్టబడి అధికంగా ఉన్న నీరు తొలగించబడుతుంది. వడకట్టిన పనీర్‌ని మంచి ఆకారం, రూపం రావడానికిగానూ చల్లటి నీటిలో 2-3 గంటలపాటు ముంచి ఉంచుతారు.
తరువాత స్థాయి నుండి పనీర్ తయారీ దాని ఉపయోగం, ప్రాంతీయ భేదాలననుసరించి మార్పు చెందుతుంది.
చాలా వంట విధానాలలో ఈ పాలవిరుగుడును ముద్దలను గుడ్డలో చుట్టి బాగా బరువున్న బండరాయి వంటి వాటి క్రింద 2-3 గంటలపాటు ఉంచి తరువాత ప్రత్యేకమైన ఆధరువులుగా ఉండే ఆహారాలలో ఉపయోగించటానికి వీలుగా చతురస్రాకారపు ముక్కలుగా కోస్తారు. తక్కువ సమయం (దాదాపు 20 నిముషాలు) వత్తి ఉంచడంవలన మెత్తటి, స్పాంజ్ వంటి పనీర్ వస్తుంది.
తూర్పు భారత బంగ్లాదేశీ వంట విధానాలలో ఈ ముద్దల్ని చేత్తో కొట్టి గానీ లేదా పిసికి గానీ అస్సామీస్లో ছানা సనా అని బెంగాలీలో ছানা చనా లేదా ఒరియా & బిహారీలో େଛନା చెనా అని పిలువబడే ముద్ద రూపానికి తీసుకువస్తారు. ఈ ప్రాంతాలలో సనా చనా చెనా పోనీర్కి భిన్నంగా ఉంటాయి. లవణ పాక్షిక-ధృడ పనీర్ భిన్న రుచితో అధిక ఉప్పు శాతంతో ఉంటుంది. దృఢ పోనీర్ని తేలికపాటి వెన్నలో బాగా వేయించి టీ సమయంలో బిస్కట్లు లేదా ఇతర రకాల బ్రెడ్లుతో తింటారు.
==వంటకాలు ==
ప్రాచీన భారతదేశపు కాలంనుండి పనీర్ అంటే సాంప్రదాయ దక్షిణాసియా వంటిళ్ళలో ఉపయోగించే అతి సాధారణ పాలవిరుగుడు. పనీర్ ఉపయోగం ఉత్తర భారతం, పాకిస్తాన్, బంగ్లాదేశ్ లలో వంటిళ్ళలో పాల ప్రాధాన్యత వలన ఇంకా సాధారణమయ్యింది. ఇది ముద్దగా చుట్టి బాగా వేయించిన తరువాత పాలకూరతో పాలక్ పనీర్ లేదా బఠాణీలతో మట్టర్ పనీర్గా చేయడం చాలా ప్రాచుర్యం పొందింది.
అయితే భారతదేశపు ఉత్తర రాష్ట్రాలు పనీర్‌ని కారపు కుర వంటకాలలో కూడా వాడతారు. ఒరియా, అస్సామీస్, బెంగాలీ వంటిళ్ళలో సనా చనా చెనా దాదాపు తీపి వంటకాలకే పరిమితం. ఈ ప్రాంతాలు ఈ వంటకాలకి ప్రఖ్యాతి. ప్రఖ్యాత రసగుల్లా సాదా చనాని చేత్తో కొట్టి గుండ్రంగా చేసి పాకంలో నానబెడతారు. ఇటువంటి సందర్భాలలో ఉపయోగించే సనా చనా చెనాలు మొఘలాయి పనీర్‌కి స్వల్ప తేడా పద్ధతిలో తయారు చేస్తారు. దీనిని వడకడతారు కానీ వత్తరు అందువలన కొంచెం తేమ ఉండి మెత్తటి కరిగే భావనని కలిగిస్తుంది. ఇది కొంచెం వత్తబడి చిన్న ముద్దలుగా చేసి దాల్న లాగా ఒరియా, బెంగాలీ వంటిళ్ళలో చేస్తారు.
కొన్ని సాధారణ పనీర్ వంటకాలు:
సారూప్య జున్నులు
క్వేసో బ్లాంకో లేదా క్వేసో ఫ్రెస్కోలు అమెరికాలో తరచుగా సూచించబడే ప్రత్యామ్నాయాలు, పనీర్ లాగా కాకుండా ఇవి చాల అమెరికన్ మార్కెట్లో వ్యాపారాత్మకంగా లభ్యమవుతాయి. రెండు కూడా పనీర్ లాగా కాకుండా సాధారణంగా లవణభరితం. ఫార్మర్ జున్ను, పొడి పెరుగు, కాటేజ్ జున్ను రెండూ ఒకేలాంటివి కానీ అవి శుద్ధి చేసిన పాల నుంచి తయారయి ఉప్పగా ఉంటాయి. అనారి భారతదేశపు తాజా పనీరు రూపం, రుచి పోలి ఉంటుంది. అనారి సిప్రస్‌లో తయారయ్యే తాజా గట్టి తేట పాలవిరుగుడు. బెయజ్ పెయ్ నీర్ సారూప్య టర్కిష్ పాలవిరుగుడు.
సూచనలు
వర్గం:భారతీయ వంటలు వర్గం:ఇండియన్ చీజ్లు వర్గం:పాకిస్తాన్ వంటలు వర్గం:పాకిస్తాన్ చీజ్లు వర్గం:యాసిడ్-సెట్ చీజ్లు వర్గం:శాకాహార వంటలు
కేఈ కృష్ణమూర్తి
thumb|కె.ఈ.కృష్ణమూర్తి శ్రీ కెఇ కృష్ణమూర్తి గౌడ్ ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఉప ముఖ్యమంత్రిగా, రెవెన్యూ, స్టాంపులు & రిజిస్ట్రేషన్, దేవదాయ శాఖ మంత్రి, భారీ నీటిపారుదల శాఖ మంత్రివర్యులుగా, భారత పార్లమెంట్ కార్యదర్శిగా పనిచేశాడు. 1980లో 1999లో భారత పార్లమెంటు సభ్యునిగా గెలుపొందాడు. అతను కర్నూలు పార్లమెంటు సభ్యుడిగా ఉన్నప్పుడు, అతను రక్షణ కమిటీ మరియు పబ్లిక్ అండర్‌టేకింగ్‌ల కమిటీలో సభ్యుడు. కర్నూలు జడ్పీ చైర్ పర్సన్
వ్యక్తిగత వివరాలు
శ్రీ కెఇ కృష్ణమూర్తి గౌడ్ 1938 అక్టోబర్ 2న కర్నూలులో కెఇ మాదన్న, కెఇ మాదమ్మ దంపతులకు జన్మించారు. అతను శ్రీ వెంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎంఏ, మధ్యప్రదేశ్‌లోని సాగర్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎల్ఎల్ బి చదివాడు.
రాజకీయ జీవితం
మాజీ ఎమ్మెల్యే, ఎమ్మెల్సీ అయిన తన తండ్రి అడుగుజాడలను అనుసరించి, 1978లో తన తండ్రి రాజకీయాల నుండి రిటైర్ అయిన తర్వాత కృష్ణమూర్తి రాజకీయాల్లోకి ప్రవేశించాడు. కృష్ణమూర్తి 1978లో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నుంచి ధోన్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా అరంగేట్రం చేశారు. ట్టమొదటిసారి 50,000 మెజార్టీతో గెలిచాడు. అతను 1983లో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ నుండి అదే నియోజకవర్గం నుండి రెండవసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యారు.
తరువాత అతను ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్ పార్టీకి రాజీనామా చేసి తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరాడు. మరియు 1985లో అదే ధోన్ నియోజకవర్గం నుండి మూడవసారి ఎమ్మెల్యేగా గెలిచాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి, టీడీపీకి చెందిన ఎన్టీ రామారావు తో విభేదాలతో , 1989లో ధోనే నుంచి నాలుగోసారి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందేందుకు టీడీపీకి రాజీనామా చేసి మళ్లీ కాంగ్రెస్ లో చేరారు.
ఎమ్మెల్యేగా పనిచేసిన సమయంలో, ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రులు, కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన టంగుటూరి అంజయ్య, టిడిపి పార్టీకి చెందిన ఎన్‌టి రామారావు రెండు క్యాబినెట్‌లలో మంత్రిగా పనిచేశారు. ఆయన మరోసారి కాంగ్రెస్ కి రాజీనామా చేసి 1998లో ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు నాయకత్వంలో టీడీపీలోకి మారారు. కర్నూలు పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గంలో పోటీ చేసి స్వల్ప తేడాతో ఓడిపోయారు. 13వ లోక్‌సభకు టిడిపి నుండి కర్నూలు పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహించి 1999లో భారత పార్లమెంటు సభ్యునిగా గెలుపొందాడు. అతను పార్లమెంటు సభ్యుడిగా ఉన్నప్పుడు, అతను రక్షణ కమిటీ, పబ్లిక్ అండర్‌టేకింగ్‌ల కమిటీలో సభ్యుడు.
2004లో కర్నూలు పార్లమెంట్‌ నియోజకవర్గానికి పోటీ చేసి ఓడిపోయారు. 2009లో ధోన్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుంచి మళ్లీ ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యారు. 2014లో పత్తికొండ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొంది, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఉప ముఖ్యమంత్రి అయ్యాక రెవెన్యూ, స్టాంపులు & రిజిస్ట్రేషన్ శాఖలను కూడా నిర్వహించారు.
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1938 జననాలు వర్గం:13వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:కర్నూలు జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు వర్గం:కర్నూలు జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు
విష్ణు వామన్ శిర్వాద్కర్
విష్ణు వామన్ శిర్వాద్కర్ (विष्णु वामन शिरवाडकर) (1912 ఫిబ్రవరి 27 – 1999 మార్చి 10), "కుసుమగ్రాజ్" కలంపేరుతో సుపరిచితులు. ఆయన ప్రసిద్ధ మరాఠీ కవి, రచయిత, నాటక రచయిత, నవలా రచయిత, లఘు కథా రచయిత, మానవతా వాది. ఆయన మానవతా వాదిగా న్యాయ, దారిద్ర్యం గల ప్రజల విముక్తి కోసం స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం ఐదు దశాబ్దాలుగా 10 సంపుటాలు కవితలు, మూడు నవలలు, ఎనిమిది సంపుటాల లఘు కథలు, ఏడు సంపుటాల వ్యాసాలు, 18 నాటకాలు, ఆరు ఏక పాత్రాభినయనాల నాటకాలు వ్రాసారు. ఆయన సాహితీ సేవలలో పాటక సంకలనం "విశాఖ" (1942) స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వ ఉధ్యమంలో ఉద్యమకారులను, ప్రజలను స్ఫూర్తినిచ్చింది. అది ప్రస్తుతం భారత సాహితీ చరిత్రలో ఒక కళాఖండంగా నిలిచింది. ఆయన రచించిన నాటకం "నటసామ్రాట్"కు మరాఠీ సాహిత్యంలో ముఖ్యమైన స్థానం లభించింది. ఆయన అనేక రాష్ట్ర స్థాయి అవార్డులను, జాతీయ అవార్డులతో పాటు 1974 లో మరాఠీ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు, 1988 లో జ్ఞానపీఠ అవార్డులను అందుకున్నారు. ఆయన 1989 లో జరిగిన ప్రపంచ మరాఠీ సదస్సుకు చైర్ పర్సన్ గా పనిచేసారు. ఆయన మహారాష్ట్ర లోని పూణేలో జన్మిచారు, తన జీవితంలో అత్యధిక కాలాన్ని నాసిక్లో గడిపారు.
ప్రారంభ జీవితం, విద్య
ఆయన 1912 ఫిబ్రవరి 27 న పూణేలో జన్మించారు. ఆయన బాల్యనామం విష్ణు వామన్ శిర్వాద్కర్. ఆ తరువాత ఆయన తన నామాన్ని "కుసుమాగ్రజ్"గా మార్చుకున్నారు. ఆయన ప్రాథమిక విద్యను పింపాల్గన్ లోనూ ఉన్నత విద్యను నాశిక్ లోని న్యూ ఇంగ్లీషు పాఠశాల (ప్రస్తుతం జె.ఎస్.రుంగ్తా ఉన్నత పాఠశాల) లోనూ పూర్తిచేసారు. ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి మెట్రిక్యులేషన్ పూర్తిచేసారు.
కెరీర్
thumb|క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం 75 వ వార్షికోత్సవానికి అంకితం చేసిన 2017 స్టాంప్ షీట్. ఇందులో పాట్నా లోని అమరవీరుల మెమోరియల్ (దిగువ-ఎడమ) ఉంది. గాంధీ తన 1942 ఆగస్టు 8 నాటి "డు ఆర్ డై" ప్రసంగం (3 వ స్టాంప్) ఉంది. దానిలో ఒక భాగం కూడా ఉంది. : "మన మంత్రం 'డు ఆర్ డై'. మేము భారతదేశాన్ని విడిపించుకుంటాము లేదా ఆ ప్రయత్నంలో చనిపోతాము; మా బానిసత్వం యొక్క శాశ్వతత్వాన్ని చూడటానికి మేము జీవించము. " (1 వ స్టాంప్). ఆయన తన 20వ యేట నాశిక్ లోని దేవాలయాలలో బ్రాహ్మణ వర్గం దేవాలయాలలోనికి అంటరానివారిని వర్గాలను నిషేధించుటను వ్యతిరేకిస్తూ అహింసావిధానంలో నిరసన (సత్యాగ్రహం) లో పాల్గొన్నారు. అంతకు పూర్వం పూజారులు హిందూమతంలో అంటరానివారిగా భావిస్తున్న కొన్ని వర్గాలను దేవాలయ ప్రవేశానికి అనుమతినిచ్చేవారుకాదు. ఈ విధానాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ నాశిక్ లో జరిగిన ఉద్యమాల్లో ఆయన పాల్గొన్నారు. అణగారిన వర్గాల అభ్యున్నతికి తోడ్పడ్డారు.
20 యేండ్ల వయస్సులో ఆయన మొదటిసారి "జీవనలహరి" అనే కవితా సంకలనాన్ని ప్రచురించారు. ఆ తరువాత ఆయన నాశిక్ లో "మరాఠీ సినిమా"లో కూడా పాలుపంచుకున్నారు. ఆయన పౌరాణిక చిత్రం "సతీ సులోచన"కు స్క్రిప్టు వ్రాసారు. అందులో నటించారు కూడా. ఆయన ప్రధాన రంగం అయిన కవిత్వ రచనకు ముందుగా జర్నలిజంలో కూడా పనిచేసారు. 1942 ఆయన జీవితంలో ముఖ్యమలుపు. ఆయన కుసుమగ్రాజ్ కవితా సంకలనాన్ని ప్రచురించి మరాఠీ సాహిత్యంలో పితామహునిగా వెలుగొందారు. ఆయన స్వంత ఖర్చులతో "విశాఖ" ప్రచుచించారు. ఇందులో ముందుమాటలో వ్రాసిన వాక్యాలను బట్టి ఆయన మానవతావాది అయిన రచయిత అని తెలుస్తుంది. ఆ పుస్తకం ముందుమాటలో "ఆయన మాటలు సామాజిక అసంతృప్తిని వ్యక్తం చేసాయి కానీ పురాతన ప్రపంచం కొత్తమార్గాన్ని ఇస్తుందనే ఆశావాద విశ్వాసాన్ని కలిగి ఉంటారు." అని ఉంది. ఇది క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో వెలువడింది. ఈ రచన స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో బానిస వ్యవస్థ నిర్మూలనకు ఒక సంకేతాన్ని అందించింది. ఈ రచనలోని వాక్యాలు యువతలో ప్రాముఖ్యత పొందాయి. ఈ కాలములో ఆయన రచనలు భారతీయ సాహిత్యంలో శాశ్వత వారసత్వం పొందేలా చేశాయి. 1943 తర్వాత మరాఠీ ధియేటర్లో ప్రదర్శితమవుతున్న ప్రముఖ ఆంగ్ల రచయితలైన ఆస్కార్ వైల్డ్, మోలీర్, మారిస్ మాటెర్లింక్, షేక్స్‌పియర్ ల నాటకాలలోని ముఖ్య పాత్రలను దత్తత తీసుకునుట ప్రారంభించారు. ఈ విధానాన్ని 1970క వరకు ఆయన రచన "నటసామ్రాట్" ప్రదర్శించేవరకూ కొనసాగించారు.
వ్యక్తిగత జీవితం
ఆయన అసలుపేరు గజానన్ రంగనాథ్ సివాద్కర్, ఆయన యొక్క మామయ్య ఆయనను దత్తత తీసుకున్నారు. ఆయన 1990 లో నాశిక్ లో "కుసుమాగ్రజ్ ప్రతిష్టాన్" అనే సంస్థను ప్రారంభించారు. ఈ సంస్థ ప్రధాన లక్ష్యం వివిధ సాంస్కృతిక కార్యకలాపాలను ప్రోత్సహించడమే. ఈ సంస్థ సమాజంలో అణగారిన వర్గాలకు అవసరమైన సహాయాన్ని అందిస్తుంది. 1972లో ఆయన భార్య "మనోరమాబాయి" మరణించారు. కుసుమాగ్రజ్ యొక్క జన్మదినాన్ని ప్రపంచ మరాఠీ దినంగా జరుపుకుంటారు.
ఆయన మార్చి 10, 1999 న మరణించారు. ఆయన నివాసం "కుసుమాగ్రజ్ ప్రతిష్టాన్" సంస్థకు కార్యాలయంగా ఉంది.
రచనలు
కవితా సంకలనాలు
సరిదిద్దిన కవితా సంకలనాల
కథల సంకలనాలు
నాటకాలు
ఏక పాత్రాభినయాలు
నవలలు
కుసుమాగ్రజ్ యొక్క పనుల దృశ్యాలు
The translation of Meghadūta by Kusumagraj were visualised by watercolour artist Nana Joshi. These visualisations were published in the Menaka Diwali issue in 1979.
బైరు రఘురాం
బైరు రఘురాం (జననం 1949) తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన చిత్రకారుడు. అతని చిత్రాలు సరళమైనవిగా, గ్రామీణ జీవిత నేపథ్యం, రోజువారీ జీవితంలో స్త్రీల జీవన విధానం గురించి ఉంటాయి. ఇతను ఎక్కువగా తెలంగాణ గ్రామీణ జీవన విధానం నుండి స్ఫూర్తిని పొందాడు.
తొలి జీవితం
బైరు రఘురాం 1949లో బాలయ్య – రాములమ్మ దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాద్‌లో జన్మించాడు. సికింద్రాబాద్‌ లోని ఇస్లామిక్‌ ఉన్నత పాఠశాలలో చదివాడు. తరువాత ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ పూర్తిచేసి, తరువాత కర్ణాటకలోని ఐఎఫ్ఏఐ గుల్బర్గా నుండి డ్రాయింగ్, పెయింటింగ్‌లో డిప్లొమా పూర్తిచేశాడు.
ఉద్యోగం
1970 నుంచి ముప్పై మూడేండ్లపాటు జనాభా లెక్కల శాఖలో సీనియర్‌ ఆర్టిస్ట్‌గా పనిచేసి స్వచ్ఛందంగా ఉద్యోగ విరమణ చేశాడు.
చిత్రకళారంగం
నాల్గవ తరగతి చదువుతున్న రోజులలోనే చిన్న చిన్న బొమ్మలు వేయడం ప్రారంభించాడు. ఒకరోజు రంగులలో చిన్న కృష్ణుడి బొమ్మచూసి అది ఉన్నదున్నట్టుగా గీశాడు. అది చూసిన ఉపాధ్యాయులు మెచ్చుకొని డ్రాయింగ్‌ లో శిక్షణ ఇచ్చారు. అంతర పాఠశాలల చిత్రకళ పోటీలలో పాల్గొని బహుమతులు గెలుచుకున్నాడు. బైరు రఘురాం వార, మాస పత్రికలకు ఫ్రీలాన్సర్‌ చిత్రకారుడిగా పనిచేశాడు. కరీంనగర్, వరంగల్, నిజామాబాద్ మొదలైన జిల్లాలు పర్యటించి చిత్రాలను వేస్తాడు. తొలినాళ్ళలో డ్రాయింగ్‌లు, ఆ తర్వాత పెయింటింగ్‌లు, పిదప ఎచ్చింగ్‌ తదితర ప్రింటులు వేయడం, ప్రస్తుతం ఒకానొక తరహా ఆకృతి మారిన పెయింటింగ్‌ వేస్తున్నాడు.
ఎగ్జిబిషన్స్
1999లో అమెరికాలోని గ్లోబల్‌ విలేజ్‌ ఆర్ట్స్‌, 2001లో అమెరికాలోని మాస్‌ బెస్ట్‌ గ్రీన్‌ ఫీల్డ్‌లోని పుష్కిన్‌ ఆర్ట్‌ గ్యాలరీ, 2005లో లండన్ నెహ్రూ సెంటర్ లో, హాంకాంగ్ లోని హాకాంగ్ విజువల్ సెంటర్ లో, 2006లో న్యూయార్క్‌లోని స్టోన్‌ సీన్స్‌ గ్యాలరీ, 2008లో దుబాయ్‌లోని దుబాయ్‌ కమ్యూనిటీ థియేటర్‌ అండ్‌ ఆర్ట్స్‌ సెంటర్‌, 2010లో దక్షిణ ఆఫ్రికాలోని సనావా ప్రిటోరియా, 2013లో రాయల్‌ ఒపెరా ఆర్కెడ్‌, లండన్‌లోని ఆర్ట్‌ గ్యాలరీ, న్యూయార్క్‌లోని జెడబ్ల్యు మారిట్‌ సెంట్రల్‌ పార్క్‌లు, 2008లో చెన్నై లోని అయ్యా ఆర్ట్ గ్యాలరీస్‌లో ట్రెజర్స్ ఆఫ్ ది సౌత్ పేరుతో చిత్రకళా ప్రదర్శనలు నిర్వహించాడు. ది ఐడియల్ ఫైన్ ఆర్ట్ ఇనిస్టిట్యూట్ (గుల్బర్గా, కర్ణాటక), లలిత కళా అకాడమీ (న్యూఢిల్లీ), విక్టోరియా క్యాపిటల్ వెంటారెస్ లిమిటెడ్ (ముంబై), హాల్‌బర్టన్ ఆయిల్‌ఫీల్డ్ సర్వీసెస్ ఇండియా లిమిటెడ్ (ముంబై), అలయన్స్ ఫ్రాన్సిస్ (హైదరాబాద్), భారత్ భవన్ (భోపాల్), యునైటెడ్ కింగ్ డమ్, యునైడెట్ స్టేట్స్ ఆఫ్ అమెరికా, ఫ్రాన్స్, స్విట్జర్లాండ్, జర్మనీ, కెనడా మొదలైన ప్రాంతాలలో చిత్రకళా ప్రదర్శనలు నిర్వహించాడు. ”గ్రాఫిక్‌ ఆర్ట్‌ ఇన్‌ ఇండియా”లో 1850 నుంచి ఎంపికైన చిత్రాలలో రఘురాం చిత్రం కూడా ఉంది.
ఇతర వివరాలు
నవ్యాంధ్ర రాజధాని అమరావతి నిర్మాణానికి విరాళాలు సేకరించేందుకు తెలంగాణకు చెందిన చిత్రకళాకారులు నిర్వహించిన ‘‘ఆర్ట్‌ బియాండ్‌ బౌండరీ్‌స’’(ఎల్లలెరుగని కళావైభవం) కళాశిబిరంలో రఘురాం కూడా పాల్గొన్నాడు.
రేణుక కేశరమడు
రేణుక కేశరమడు కర్ణాటక కు చెందిన చిత్రాకారిణి, శిల్పి.
జననం, విద్యాభ్యాసం
ఈమె 1957 లో కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని తుమకూరు జిల్లాలోని తుమకూరు నగరానికి సమీపంలో ఉన్న కేసరమడు గ్రామంలో జన్మించింది. ఈమె కర్ణాటక చిత్రకళ పరిషత్ నుండి ఆర్ట్ హిస్టరీలో మాస్టర్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ (ఎంఎఫ్ఎ), చెన్నైలోని అన్నామలై విశ్వవిద్యాలయం నుండి చరిత్రలో మాస్టర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ (ఎంఏ), బెంగళూరు విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ సైన్స్ (బిఎస్సి) విద్యను పూర్తి చేశారు.
సోలో ఎగ్జిబిషన్
ఈమె భారతదేశంలో తన సోలో ఎగ్జిబిషన్లను గోవా లోని లలిత్ కాలా అకాడమీ, ముంబై లోని బజాజ్ ఆర్ట్ గ్యాలరీ, చెన్నై లోని లలిత్ కాలా అకాడమీ, తుమ్కూర్ లోని కల్ప కుంచా ఆర్ట్ గ్యాలరీ, మైసూర్ లోని చమరాజేంద్ర అకాడమీ ఆఫ్ విజువల్ ఆర్ట్స్, కర్ణాటక చిత్రాల పరిషత్, ఫ్రాంఛైజ్ ది బెంగళూరు, బెంగళూరులోని వెంకటప్ప ఆర్ట్ గ్యాలరీలలో తన సోలో ప్రదర్శలను ప్రదర్శించారు. ఈమె తన సోలో ఆర్ట్ ప్రదర్శనలను మన భారతదేశంలోనే కాకుండా ఫిన్లాండ్, రొమేనియా లోని బాకులో, హోవింకార్టానోలోని మ్యాగజైన్ గ్యాలరీలో, హౌహో, హమీన్‌లిన్నాలోని తైడెగల్లెరియా రిపస్టస్, హెల్సింకిలోని కైసా ఇంటర్నేషనల్ కల్చరల్ సెంటర్ వంటి గ్యాలరీలు తన సోలో ప్రతిభను ప్రదర్శించారు.
పురస్కారాలు
ఈమె జాతీయ స్థాయిలో అనేక పురస్కారాలు గెలుచుకుంది. అందులో
మరిన్ని విశేషాలు
భారతదేశంలోని తుమకూరులో శ్రీ శివకుమార స్వామీజీ శతాబ్ది జయంతిని పురస్కరించుకుని సిద్ధగంగా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీలో 'ఆర్ట్-రేస్' అనే పేరుతో అంతర్జాతీయ ఆర్ట్ సింపోజియం నిర్వహించింది. ఈమె మంగుళూరు, బీజాపూర్, మైసూర్ వంటి నగరాల్లో జాతీయ స్థాయి శిబిరాలు, బెంగళూరు, బీదర్, తుమ్కూర్, బిలాగి,, రామనగర్, దొడ్డబల్లపూర్, మైసూర్ వంటి నగరాల్లో రాష్ట్ర స్థాయి శిబిరాలు నిర్వహించి తన ప్రతిభను చాటారు.
వ్యక్తిగత జీవితం
ఈమె బి ఎస్ మల్లికార్జునను వివాహమాడింది. ఈయన సంగీతకారుడు, నాటక నటుడు.
మూలాలు
వర్గం:కర్ణాటక చిత్రకారులు వర్గం:కర్ణాటక మహిళలు వర్గం:అన్నామలై యూనివర్సిటీ పూర్వ విద్యార్థులు
భారత స్వాతంత్ర్య చట్టం 1947
భారత స్వాతంత్ర్య చట్టం 1947 అన్నది బ్రిటిషు ఇండియాను భారతదేశం, పాకిస్తాన్ అన్న రెండు స్వతంత్ర డొమినియన్లుగా విభజించేందుకు యునైటెడ్ కింగ్ డమ్ పార్లమెంటు చేసిన చట్టం. జూలై 18, 1947న ఈ చట్టం రాజసమ్మతి పొందింది. భారత స్వాతంత్ర్యం, పాకిస్తాన్ ఏర్పాటు ఆగస్టు 15 తేదీన జరిగాయి. ఐతే వైస్రాయ్ లార్డ్ మౌంట్‌బాటన్ ఆగస్టు 15వ తేదీన అధికార బదిలీ కోసం ఢిల్లీలో ఉండవలసి రావడంతో, పాకిస్తాన్ 14 ఆగస్టు 1947న ఆవిర్భావ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంది.
సంప్రదింపుల అనంతరం జవహర్ లాల్ నెహ్రూ, వల్లభ్ భాయి పటేల్, ఆచార్య కృపలానీ ప్రాతినిధ్యం వహించిన కాంగ్రెస్ పార్టీ, మహమ్మద్ అలీ జిన్నా, లియాఖత్ అలీ ఖాన్, అబ్దుల్ రబ్ నిష్తార్ ల ప్రాతినిధ్యంలోని ముస్లిం లీగ్, సిక్ఖుల ప్రతినిధిగా సర్దార్ బల్దేవ్ సింగ్ లతో గవర్నర్ జనరల్ ఆఫ్ ఇండియా లార్డ్ మౌంట్‌బాటన్ ఒప్పందానికి వచ్చాక, యు.కె. ప్రధానమంత్రి క్లెమెంట్ అట్లీ ప్రభుత్వం, భారత గవర్నర్ జనరల్ లార్డ్ మౌంట్ బాటన్ కలిసి చట్టాన్ని తయారుచేశారు.
అధికార బదిలీ కోసం సంప్రదింపులు చేసేందుకు వచ్చిన క్యాబినెట్ మిషన్ సమైక్య భారత సమాఖ్య ప్రతిపాదన (మే 16 ప్రతిపాదన) కు కాంగ్రెస్, ముస్లిం లీగ్ ల ఆమోదం లభించింది. కానీ క్యాబినెట్ మిషన్ సభ్యుడు క్రిప్స్ ఎవరికి అనుకూలమైన నిర్వచనం వారికి చెప్తూ ఆమోదం పొందడంతో వారు వెళ్ళగానే కాంగ్రెస్ పార్టీ అధ్యక్షుడు జవహర్ లాల్ నెహ్రూ ప్రసంగిస్తూ దాన్ని పూర్తిగా తిరస్కరించాడు. దాంతో ఆగ్రహించిన ముస్లిం లీగ్ నాయకుడు జిన్నా ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ దినానికి పిలుపునిచ్చారు. హింసాత్మకమైన ఈ మలుపుతో కాంగ్రెస్, బ్రిటిషు ప్రభుత్వాలపై ఒత్తిడి వచ్చింది. ఈ నేపథ్యంలో దేశాన్ని సమాఖ్యగా ఉంచే మే 16 ప్రతిపాదన, పూర్తి బెంగాల్, పూర్తి పంజాబ్ లతో పాకిస్తాన్ విభజించి ఏర్పరిచే జూన్ 16 ప్రతిపాదనకు మధ్యగా మరో ప్రణాళికను ముందు సివిల్ సర్వెంట్ వి.కె.మీనన్ తయారు చేశాడు. దీని ప్రకారం బ్రిటిషు ఇండియా భారతదేశం, పాకిస్తాన్ లుగా విభజన అవుతుంది, అలాగే బెంగాల్, పంజాబ్ ప్రావిన్సులు కూడా విభజితమై, ముస్లింలు ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాలు పాకిస్తాన్ కు, హిందువుల సంఖ్యాధిక్యత ఉన్న ప్రాంతాలు భారతదేశానికి లభిస్తాయి. ఇది మౌంట్ బాటన్ ప్రణాళికగా పేరొందింది. దీనికి ముందు కాంగ్రెస్ వారు అంగీకరించారు. ఐతే కాంగ్రెస్ నుంచి ప్రతిపాదన విన్నప్పుడు వ్యతిరేకించినా అధికార బదిలీకి సిద్ధమైపోతున్న బ్రిటిషు ప్రభుత్వం ఈ ప్రతిపాదననూ తిరస్కరిస్తే అధికారాన్ని బేషరతుగా కాంగ్రెస్ కు బదిలీ చేయగలదని అనుమానించిన జిన్నా మౌంట్ బాటన్ నుంచి వినగానే దీనికి అంగీకరించారు.
అట్లీ ప్రకటన
యునైటెడ్ కింగ్ డమ్ ప్రధానమంత్రి క్లెమెంట్ అట్లీ 1947 ఫిబ్రవరి 20న ప్రకటన ఇలావుంది:
3 జూన్ ప్రణాళిక
ఇది మౌంట్ బాటన్ ప్రణాళికగా పేరొందింది. బ్రిటిషు ప్రభుత్వం 1947 జూన్ 3న ప్రతిపాదించిన ప్రణాళికలో ఈ అంశాలున్నాయి:
భారత స్వాతంత్ర్య చట్టం 1947 అన్నది జూన్ 3 ప్రణాళికకు అమలు వంటిది.
చట్టం లోని నిబంధనలు
చట్టం లోని అతి ముఖ్యమైన నిబంధనలు:
సాయుధ దళాల విభజనతో సహా ఉమ్మడి ఆస్తిని రెండు కొత్త దేశాల మధ్య పంపకానికి ఈ చట్టం ఏర్పాటు చేసింది.
విభజన
చాలా హింస జరిగింది. భారత భూభాగం నుండి చాలా మంది ముస్లింలు పాకిస్తాన్‌కు పారిపోయారు; పాకిస్తాన్ నుండి హిందువులు, సిక్కులు భారతదేశానికి పారిపోయారు. హింస నుండి తప్పించుకుని తమ కొత్త దేశానికి పారిపోయే క్రమంలో చాలా మంది తమ ఆస్తులు, వస్తువులన్నింటినీ విడిచిపెట్టారు.
సంస్థానాలు
1947 జూన్ 4 న, మౌంట్ బాటెన్ ఒక విలేకరుల సమావేశం నిర్వహించారు, దీనిలో అతను రాచరిక సంస్థానాల ప్రశ్నను పరిష్కరించాడు. అవి 563 కి పైగా ఉన్నాయి. బ్రిటన్‌కు, భారతీయ సంస్థానాలకు మధ్య ఉన్న ఒప్పందం సంబంధాలు ముగిసిపోతాయి. 1947 ఆగస్టు 15 న బ్రిటిష్ అధికారం ముగుస్తుంది. క్రొత్త డొమినియన్లలో ఏదో ఒకదానిలో చేరడానికి, లేదా స్వతంత్రంగా ఉండడానికి వారికి స్వేచ్ఛ ఉంటుంది.
భారతదేశం
link=https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%A6%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%82:India_and_Pakistan_15_Aug_1947.png|thumb|స్వాతంత్ర్యం సమయంలో భారత్, పాకిస్తాన్. రాచరిక రాష్ట్రాల [[ప్రవేశ పరికరం|ప్రవేశం ద్వారా రెండు రాష్ట్రాల భూభాగం గణనీయంగా మారిందని గమనించండి ]] చివరి వైస్రాయ్ లార్డ్ మౌంట్ బాటన్ భారత గవర్నర్ జనరల్గా కొనసాగాలని భారత నాయకులు కోరారు. జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ భారత ప్రధాని, సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ హోంమంత్రి అయ్యారు.
ఆగస్టు 15 నాటికి 560 కి పైగా రాచరిక రాష్ట్రాలు భారతదేశానికి చేరాయి. జునాగఢ్, హైదరాబాద్, జమ్మూ కాశ్మీర్ లు దీనికి మినహాయింపు. జమ్మూ కాశ్మీర్ రాష్ట్రం భారతదేశం, పాకిస్తాన్ రెండింటికీ ఆనుకుని ఉంది. కానీ దాని హిందూ పాలకుడు మొదట్లో స్వతంత్రంగా ఉండటానికి ఎంచుకున్నాడు. పాకిస్తాన్ గిరిజన దాడి తరువాత, అతను 1947 అక్టోబరు 26 న భారతదేశానికి చేరాడు. భారతదేశం పాకిస్తాన్ మధ్య ఈ రాష్ట్రం వివాదాస్పదమైంది. జునాగఢ్ రాష్ట్రం మొదట్లో పాకిస్తాన్‌కు చేరింది, కాని దాని హిందూ జనాభా తిరుగుబాటు చేసారు. శాంతిభద్రతలు విచ్ఛిన్నమవడంతో, దాని దివాన్ 1947 నవంబరు 8 న పరిపాలనను చేపట్టవలసిందిగా భారతదేశాన్ని అభ్యర్థించారు. భారతదేశం 1948 ఫిబ్రవరి 20 న రాష్ట్రంలో ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ నిర్వహించింది, దీనిలో ప్రజలు భారతదేశంలో చేరడానికి అధికంగా ఓటు వేశారు. హైదరాబాద్ రాజ్యంలో, మెజారిటీ హిందూ జనాభా ఉంది. ముస్లిం పాలకుడు తీవ్రమైన కల్లోలాన్ని, వర్గ హింసనూ ఎదుర్కొన్నాడు. 1948 సెప్టెంబరు 13 న రాష్ట్రంలో భారతదేశం జోక్యం చేసుకుంది, ఆ తరువాత రాష్ట్ర పాలకుడు చేరిక ఒప్పందంపై సంతకం చేసి, భారతదేశంలో చేరాడు.
పాకిస్థాన్
ముహమ్మద్ అలీ జిన్నా పాకిస్తాన్ గవర్నర్ జనరల్ అయ్యాడు. లియాఖత్ అలీ ఖాన్ పాకిస్తాన్ ప్రధాని అయ్యాడు.
1947 1948 అక్టోబరు మార్చి మధ్య, అనేక ముస్లిం-మెజారిటీ సంస్థానాల పాలకులు పాకిస్తాన్లో చేరడానికి చేరిక ఒప్పందంపై సంతకం చేశారు. వీటిలో అమ్బ్, బహావల్పూర్, చిత్రాల్, దిర్, కలాట్, ఖైర్పూర్, ఖరణ్, లాస్ బేలా, మక్రాన్, స్వాత్ లు ఉన్నాయి.
ఉపసంహరణ
భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 395 లోను, 1956 నాటి పాకిస్తాన్ రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 221 లోనూ భారత స్వాతంత్ర్య చట్టాన్ని రద్దు చేసారు. రెండు రాజ్యాంగాలు కొత్త దేశాలకు ఎక్కువ స్వాతంత్ర్యం ఇచ్చే ఉద్దేశంతో ఉన్నాయి. బ్రిటిషు చట్టం ప్రకారం, కొత్త రాజ్యాంగాలకు ఈ చట్టాన్ని రద్దు చేయడానికి చట్టపరమైన అధికారం లేనప్పటికీ, స్వదేశంలో చేసుకునే చట్టాల ఆధారంగా మాత్రమే స్వతంత్ర న్యాయ వ్యవస్థలను స్థాపించే ఉద్దేశంతో వీటిని రద్దు చేసాయి. యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లో ఈ చట్టాన్ని రద్దు చేయలేదు, అక్కడ ఇప్పటికీ దాని ప్రభావం ఉంది. అయితే, దానిలోని కొన్ని విభాగాలను రద్దు చేసారు.
మూలాలు
వర్గం:భారతదేశ చరిత్ర వర్గం:భారత విభజన వర్గం:భారతదేశంలో బ్రిటిషు పాలన
పి.షణ్ముగం
పి. షణ్ముగం ( 1927 మార్చి 25 - 2013 ఫిబ్రవరి 2 )మాజీ పుదుచ్చేరి ముఖ్యమంత్రి, అతను 2000 మార్చి 22 నుండి 2001 అక్టోబరు 27 వరకు ఆరు నెలల చొప్పున రెండు పర్యాయాలు ఒక సంవత్సరం పాటు పదవ మరియు పదకొండవ శాసనసభలకు ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు. 1980 నుంచి మూడుసార్లు పుదుచ్చేరి నుంచి పార్లమెంటుకు ఎన్నికయ్యాడు.యానాం నుంచి అసెంబ్లీకి ఎన్నికయ్యాడు.ఇతను నెహ్రూ-గాంధీ కుటుంబానికి గట్టి విధేయుడు, అతను 1950 నుండి రాజకీయాల్లో ఉన్నారు. 1969 మరియు 1973 మధ్య డిఎంకె ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసినప్పుడు ప్రతిపక్ష నాయకుడిగా పనిచేశారు. పుదుచ్చేరి ప్రదేశ్‌ కాంగ్రెస్‌ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా కూడా పనిచేశాడు .ఆయనను అతని అనుచరులు ప్రేమతో నెడుంకట్టార్ అని పిలుస్తారు. దాదాపు 33 ఏళ్లపాటు పుదుచ్చేరి ప్రదేశ్‌ కాంగ్రెస్‌ కమిటీలో పనిచేశారు. కేంద్ర పాలిత ప్రాంతంలో అనేక ప్రభుత్వాల ఏర్పాటులో కీలక పాత్ర పోషించారు. అనారోగ్య కారణాలతో 2008 నుంచి క్రియాశీల రాజకీయాలకు దూరంగా ఉన్నారు, 86 ఏళ్ల వయసులో అనారోగ్యంతో బాధపడుతూ కారైకల్ ప్రభుత్వ ఆసుపత్రిలో 2013 ఫిబ్రవరి 2 న మరణించాడు.
ద్రోణ పర్వము చతుర్థాశ్వాసము
చతుర్ధాశ్వాసం
అప్పటి వరకూ సంజయుని మాటలు వింటున్న ధృతరాష్ట్రుడు సంజయునితో " సంజయా! ధర్మరాజు అనుమతి తీసుకుని వెళుతున్న సాత్యకి ద్రోణుని ఎలా దాటగలిగాడు. మన సైన్యం ఎవరూ సాత్యకిని అడ్డుకొన లేదా ! సాత్యకి అర్జునుడిని కలిసాడా ! వివరంగా చెప్పు " అని అడిగాడు. సంజయుడు చెప్పసాగాడు " ధర్మరాజు ఆజ్ఞా బద్ధుడైన సాత్యకి అడ్డువచ్చిన కౌరవ సేనలను చంపుతూ ముందుకు దూసుకు వెళుతున్నాడు. తనను అడ్డుకున్న ఏడుగురిని యమపురికి పంపాడు సాత్యకి. అది చూసి ద్రోణుడు సాత్యకిని అడ్డుకుని అతిక్రూర శరములతో కొట్టాడు. సాత్యకి రధమును, సారధిని కొట్టాడు. అందుకు సాత్యకి కోపించి ద్రోణునిపై బాణములు గుప్పించాడు. ద్రోణుడు వాటిని త్రుంచి తిరిగి సాత్యకిపై బాణములు గుప్పించి " సాత్యకీ ! నా పరాక్రమముకు తట్టుకోలేక నీ గురువు అర్జునుడు నాతో యుద్ధము చేయకుండా పారి పోయాడు. ఇప్పుడు నువ్వు వచ్చావు నా బాణముల రుచి చూద్దువుగాని " అన్నాడు. సాత్యకి ద్రోణునికి నమస్కరించి " ఆచార్యా! నేను అంతటి వాడిని కాను. ధర్మరాజు ఆజ్ఞ మేరకు అర్జునుడికి సాయం వెడుతున్నాను. దయ ఉంచి నన్ను విడువుము. నా వంటి పిన్నలను మన్నించుట మీ వంటి పెద్దల ధర్మము కదా ! " అన్నాడు. అయినా ద్రోణుడు సాత్యకికి దారి విడువ లేదు. సాత్యకి తనకు అడ్డుగా ఉన్న అంగ, బాహ్లిక, దాక్షిణాత్య సేన మధ్య నుండి ఆవలకు వెళ్ళాడు. ఇంతలో కృతవర్మ సాత్యకిని అడ్డుకుని ఆరు బాణములతో సాత్యకిని కొట్టాడు. నాలుగు బాణములతో సాత్యకి రథాశ్వములను కొట్టాడు. సాత్యకిని కృతవర్మ అడ్డుకొనడం చూసిన ద్రోణుడు ధర్మరాజు వైపు వెళ్ళాడు. సాత్యకి కృతవర్మను పదహారు శరములతో కొట్టాడు. అతడి సారథి చంపి, అతడి విల్లు విరిచాడు. కృతవర్మ తన రథమును తానే తోలుకుంటూ యుద్ధం చేస్తూ కృతవర్మ సాత్యకిని వదిలి భీముని వైపు పోయాడు. సాత్యకి కాంభోజుని సేనలో ప్రవేశించి అక్కడి వీరులను తనుమాడుతున్నాడు. ఇంతలో ద్రోణుడు కృతవర్మకు మరొక రథమును ఏర్పాటు చేసాడు.
కృతవర్మ పరాక్రమం
కృతవర్మ ధర్మరాజును అతడికి సాయంగా ఉన్న వీరులను ఎదుర్కొన్నాడు. భీమసేనుడు వారికి సాయంగా వచ్చాడు. భీముడు, ధృష్టద్యుమ్నుడు మూడేసి బాణములతోను ధర్మరాజు, ద్రుపదుడు అయిదేసి బాణమలతోను విరాటరాజు పదిహేను బాణములతోను సహదేవుడు ఇరవై ఐదు బాణములతోను, శిఖండి ఇరవై బాణములతోను, ఉపపాడవులు డెబ్బై అయిదు బాణములతోను, నకులుడు నూరు బాణములతోను కృతవర్మను చుట్టుముట్టి కొట్టారు. కృతవర్మ జంకక ఒక్కొక్కరిని ఐదేసి బాణములతో కొట్టి భీమునిపై ఏడు బాణములు వేసి, భీముని విల్లు పతాకము తుంచి డెబ్బై బాణములతో భీముని గుండెలకు గురిపెట్టి కొట్టాడు. ఆ దెబ్బకు భీముడు మూర్చిల్లాడు. ఇంతలో పాండవ వీరులు ఒక్కుమ్మడిగా కృతవర్మను చుట్టుముట్టారు. ఇంతలో భీముడు తేరుకుని కృతవర్మ మీద ఉజ్వలమైన శక్తిని ప్రయోగించాడు. కృతవర్మ దానిని మూడు ముక్కలుగా కొట్టాడు. కృతవర్మ దానిని మూడు ముక్కలు చేసాడు. భీముడు కృతవర్మను నెత్తురు కారేలా కొట్టాడు. కృతవర్మ భీమునిపై మూడు బాణములు వేసాడు. పాండవ సైన్యం కృతవర్మను చుట్టుముట్టి తీవ్రమైన బాణములతో కొట్టారు. కృతవర్మ కూడా జంకక శిఖండి విల్లు తుంచి భీముని వంటి రథికులపై శరములు గుప్పించి శిఖండి పైన బాణములు గుప్పించాడు. ఆ దెబ్బకు శిఖండి రథముపై పడ్డాడు. సారథి శిఖండిని పక్కకు తీసుకు వెళ్ళాడు. శిఖండి పడిపోవడం చూసి మత్స్య, కేకయ, చేధి రాజులు ఒక్కుమ్మడిగా తమసైన్యములతో కృతవర్మను ఎదుర్కొన్నారు. కృతవర్మ వారందరిని మర్మభేది బాణములు ప్రయోగించి బాధించాడు. కృతవర్మ ధాటికి పాండవ సైన్యాలు పారి పోవడం చూసిన సాత్యకి అర్జునుడి వద్దకు పోవడం కంటే ధర్మజుని రక్షణే ముఖ్యం అని తలచి ద్రోణుని పక్క నుండి ధర్మజుని వద్దకు వచ్చి కృతవర్మను ఎదుర్కొన్నాడు.
సాత్యకి శౌర్యం
సాత్యకి కృతవర్మను ఎదుర్కొని భల్ల బాణములతో కృతవర్మ వింటిని తుంచి నాలుగు బాణములు వేసి రథాశ్వములను చంపి, ఒక్క అగ్నిబాణముతో సారథిని కొట్టి, ఇంతలో తనకు అడ్డు వచ్చిన త్రిగర్త సైన్యమును నాశనం చేసాడు. రథము విరిగిన కృతవర్మను పాండవ సైన్యం చుట్టుముట్టింది. ఇది చూసిన ద్రోణుడు సాత్యకిని వదిలి పాండవ సైన్యమును ఎదుర్కొన్నాడు. ఇంతలో జలసంధుడు అనే రాజు సాత్యకిని ఎదుర్కొని తన ఏనుగును సాత్యకి మీదకు తోలాడు. సాత్యకి అతడిని అడ్డుకున్నాడు. జస్లసంధుడు సాత్యకి వింటిని విరిచి ఏభై బాణములతో సాత్యకి గుండెలకు గురి చూసి కొట్టాడు. సాత్యకి కోపించి జలసంధుని అరవై బాణములు జలసంధుని శరీరంపై నాటాడు. జలసంధుడు ఒక తోమరంతో సాత్యకిని కొట్టి కత్తితో అతడి విల్లు విరిచాడు. సాత్యకి వెంటనే మరొక విల్లు తీసుకుని ఆలస్యం చేయక జలసంధుని క్రూరమైన బాణముతో చేతులు నరికి, మరొక బాణముతో అతడి తల నరికి మరొక బాణంతో అతడి ఏనుగును తరిమాడు. సాత్యకి పరాక్రమానికి కౌరవసైన్యం భయకంపితం అయింది. ఇది చూసిన ద్రోణుడు కృతవర్మను వ్యూహము వద్ద నిలిపి తాను సాత్యకిని ఎదుర్కొన్నాడు. తనకు ఎదురుగా ద్రోణుడు రావడం చూసాడు సాత్యకి అతడి వెనుక కురుకుమారులైన దుర్మర్షణ, దుర్ముఖ, దుశ్శాసన, దుస్సహ, వికర్ణ, చిత్రసేనాదులు రావడం చూసాడు. ఇంతలో సుయోధనుడు వారితో చేరాడు. వారిని చూసిన ద్రోణుడు సుయోధనుడు తన సహోదరులతో సాత్యకిని ఎదిరించగలడు అనుకుని తిరిగి వ్యూహరక్షణకు వెళ్ళాడు. సాత్యకి కురుకుమారులకు ఒక్కొక్కరికి ఒక్కొకడిలా కనిపిస్తూ వారందరితో ఏక కాలంలో యుద్ధం చేస్తున్నాడు. అలా యుద్ధం చేస్తూ సుయోధనుడి విల్లు విరిచి అతడి శరీరం తూట్లు పడేలా కొట్టాడు. ఇది చూసిన కురుకుమారులు సాత్యకిపై బాణవర్షం కురిపించారు. సాత్యకి వారి అందరిపై ఒక్కొక్కరిపై అయిదేసి బాణము వేసి సుయోధనుడి మీద ఎనిమిది బాణములు వేసి అతడి వింటిని తుంచి, కేతనమును విరిచి, సారథిని కొట్టి, రథాశ్వములను చంపాడు. సుయోధనుడు సాత్యకి పరాక్రమానికి భయపడి పక్కనే ఉన్న చిత్రసేనుడి రథం ఎక్కి పారిపోయాడు.
సాత్యకి కౌరవ సేనలను ఎదుర్కొనుట
సుయోధనుడిపై సాత్యకి పైచేయి కావడం చూసిన కౌరవసేన హాహాకారాలు చేసింది. అది చూసి కృతవర్మ అక్కడకు చేరాడు. సాత్యకి కూడా తన రథమును కృతవర్మకు ఎదురుగా నిలిపాడు. ఇద్దరూ ఒకరి మీద ఒకరు శరవర్షం కురిపించుకున్నారు. సాత్యకి కృతవర్మ విల్లు విరిచి, సారథిని చంపి మరొక బాణంతో కృతవర్మను మూర్చపోయేలా కొట్టాడు. ఆ దెబ్బకు కృతవర్మ రథంపైన పడ్డాడు. కృతవర్మ మరణించాడని అనుకుని సాత్యకి అర్జునుడి వద్దకు పోవడానికి ఆయత్తమయ్యాడు. కృతవర్మ తేరుకుని తిరిగి యుద్ధానికి వచ్చాడు. ద్రోణుడు కృతవర్మను వ్యూహద్వారము వద్ద నిలిపి తాను సాత్యకిని అడ్డగించడానికి వెళ్ళి మూడు క్రూర బాణములతో సాత్యకి నుదుటన కొట్టాడు. సాత్యకి అందుకు ప్రతిగా ద్రోణుడిపై బాణప్రయోగం చేసాడు. ఇరువురి మధ్య పోరు ఘోరమైంది. ద్రోణుడు ప్రయోగించిన శక్తి ఆయుధం విధి వశమున సాత్యకి రథమును తాకింది. సాత్యకి ద్రోణుడి భుజం మీద బాణమును వేసాడు. ద్రోణుడు సాత్యకి విల్లు తుంచి, సారథిని మూర్ఛిల్లేలా కొట్టాడు. సాత్యకి తానే రథము తోలుతూ యుద్ధము చేస్తున్నాడు. సాత్యకి ద్రోణుని రథసారథిని చంపాడు. సారథి లేని ద్రోణుని రథాన్ని గుర్రములు ఎటో లాక్కెళ్ళి చివరకు వ్యూహద్వారం చేర్చాయి. ద్రోణుని అడ్డు తొలగగానే సాత్యకి తన రథమును అర్జునుడి వైపు నడిపాడు. శరవేగంతో దూసుకుపోతున్న సాత్యకిని సుదర్శనుడు ఎదుర్కొని సాత్యకిపై బాణములు గుప్పించాడు. సాత్యకి ఆ బాణములను తునాతునకలు చేసి సుదర్శనుడి రథాశ్వములను చంపి, సారథిని చంపి చివరకు సుదర్శనుడి తల నరికాడు. సాత్యకి రథసారథితో " మహాసముద్రం వంటి ద్రోణుడిని దాటి వచ్చాను. ఈ పిల్ల కాలువలు ఒక లెక్కా ! " అన్నాడు. " ఆ విషయం నాకు తెలియనిదా ! ఇప్పుడు మనమెవరిని ఎదుర్కోవాలి " అన్నాడు సారథి. సాత్యకి " సారధీ! ఇక్కడ రధములు విరిగి పడి ఉన్నాయి. చనిపోయిన ఏనుగులు, హయములు, సైనికుల శవాలు పడి ఉన్నాయి. వీరిని అర్జునుడే చంపి ఉంటాడు. కనుక రధాన్ని ఈ మార్గంలో పోనిమ్ము అదిగో గాండీవం యొక్క ధనుష్టంకారం వినిపిస్తుంది అటు పోనిమ్ము. ఇంతలో కాంభోజరాజ సైన్యములు సాత్యకిని చుట్టుముట్టాయి. సాత్యకి వారి బాణములను ఎదుర్కొని అందరిని యమసదనముకు పంపాడు. ఆ ప్రాంతం అంతా పీనుగుల పెంట అయింది. వారి మీదనుండి రధము నడుపుతూ సాత్యకి ముందుకు సాగాడు.
దుర్యోధనుడు సాత్యకిని వెంబడించుట
ముందుకు పోతున్న సాత్యకిని సుయోధనుడు తన సోదరులైన దుశ్శాసనుడు, వివిశంతి, చిత్రసేనుడు, దుర్మర్షణుడు, దుస్సహుడు, శకుని మొదలైన యోధులతో సాత్యకిని తరుముకొస్తున్నారు. వారిని చూసిన సాత్యకి " సారథీ ! రథము వెనుకకు తిప్పు వీరి సంగతి చూసి అర్జునుడి వద్దకు పోతాము " అన్నాడు. రధము వెనుకకు తిరిగి వారి ముందుకు రాగానే కురుసేనలు వారిని చుట్టుముట్టాయి. సాత్యకి భయపడక నాలుగు వందల ఏనుగులను మూడు వందల హయములను ఒకే సారి చంపాడు. కౌరవ యోధులలో సాత్యకి బాణముల రుచి చూడని వాడు లేడు. సుయోధనాదులు సాత్యకి మీద ధారాపాతంగా శరములు గుప్పించాడు. సాత్యకి వారినందరిని ఎదుర్కొని వారి రధములను, కేతనములను విరిచి, సారధులను, హయములను చంపాడు. ఇంతలో శకుని సుయోధనుడికి సాయంగా రాగా ఇద్దరూ సాత్యకిని ఎదుర్కొన్నారు. సాత్యకి విజృంభించి శకుని సారధి చంపి, సుయోధనుడి విల్లు విరిచాడు. శకుని రధమును గుర్రములు ఎటో ఈడ్చుకు వెళ్ళాయి. సుయోధనుడు అతడి తమ్ములు తప్పుకోగా సాత్యకి నిరాటంకంగా ముందుకు సాగాడు. దుశ్శాసనుడు కొండ జాతి వారిని సాత్యకి మీద పురికొల్పాడు. వారు సాత్యకిని ఎదుర్కొని అతడిపై రాళ్ళతో యుద్ధం చేయసాగారు. సాత్యకి వారి రాళ్ళను బాణ ప్రయోగంతో పొడి పొడి చేయగా వాళ్ళు సాత్యకి ధాటికి ఆగ లేక పారి పోయారు.
దుశ్శాసనుడిని ద్రోణుడు తూలనాడుట
దుశ్శాసనుడు అక్కడ నుండి ద్రోణుని వద్దకు వెళ్ళగా అతడిని చూసిన ద్రోణుడు " యువరాజా ! ఏమిటిలా పరుగెత్తుకు వచ్చావు. సుయోధనుడు క్షేమమే కదా! అర్జునుడు సైంధవుడిని ఏదైనా చేసాడా! నీ వెందుకు పారిపోతున్నావు. అయినా దుశ్శాసనా ! అధికార మధంతో పాండవులను అవమానించినందుకు అష్టకష్టాలు పెట్టినందుకు ఫలితం అనుభవించాలి కదా! ద్రౌపది జుట్టుపట్టి ఈడ్చిన విషయం మరిచావా! పాడవులను హేళన చేసి పలికిన పలుకులు మరిచావా! ఆ నాటి అధికారం గర్వం ఏమయ్యాయి ఇలా భీరువులా పరుగెడుతున్నావు. అయినా ఎంతటి వారికైనా ప్రాణములంటే తీపి కదా ! దుశ్శాసనా ! నీకు నాలుగు కాలాలపాటు బ్రతకాలనుకుంటే ప్రాణాల మీద ఆశ ఉంటే నీ అన్న సుయోధనుడిని సంధికి ఒప్పించి అందరి ప్రాణాలు కాపాడు. అయినా నీ అన్న ఒట్టి వెర్రివాడు తాత భీష్ముని మాట వినక ఒక్కొక్క తమ్ముడిని చంపు కుంటున్నాడు నీ వంతు వస్తుందిలే అదిగో సాత్యకి నీ పక్షాన యుద్ధముకు వచ్చిన రాజులను తరుము తున్నాడు వెళ్ళి వారికి సాయపడక ఇలా భయపడి పారిపోయి రావచ్చునా! " అన్నాడు. ద్రోణుడి మాటకు రోషం తెచ్చుకున్న దుశ్శాసనుడు తిరిగి సాత్యకితో యుద్ధం చేయడానికి వెళ్ళాడు.
ద్రోణుడి పరాక్రమము
ద్రోణుడు పాండవ వీరులతో యుద్ధం చేస్తుండగా వీరకేతుడు ద్రోణుని ఎదుర్కొని మరుక్షణంలో ద్రోణుని బాణాలకు బలి అయ్యాడు. వీరకేతుని మరణం చూసి సుధన్వుడు, చిత్రకేతుడు, చిత్రవర్మ, చిత్రరధుడు మొదలగు యోధులు ఒక్కుమ్మడిగా ద్రోణుని ఎదుర్కొన్నారు. కోపించిన ద్రోణుడు వారినందరినీ ఒక్కొక్క బాణముతో చంపి వారి శిరస్సులను భూదేవికి బలి ఇచ్చాడు. ఇది చూసి బాధపడిన ధృష్టద్యుమ్నుడు మహోగ్రంతో ద్రోణుని ఎదుర్కొని అతడి రథమును తన బాణములతో కప్పి అతడి వక్షస్థలంపై కొట్టాడు. ద్రోణుడు ఆ దెబ్బకు మూర్చిల్లాడు. ధృష్టద్యుమ్నుడు కత్తి డాలు తీసుకుని ద్రోణుని రథము ఎక్కి అతడి తల నరకబోయాడు. ఆ సమయానికి కోలుకున్న ద్రోణుడు అందిన ఆయుధము తీసుకుని ధృష్టద్యుమ్నుని ఒళ్ళంతా పొడిచాడు. ఆ బాధ భరించలేని ధృష్టద్యుమ్నుడు తిరిగి తన రథము ఎక్కి ద్రోణునిపై శరవర్షం కురిపించాడు. కోపించిన ద్రోణుడు ధృష్టద్యుమ్నుని సారథిని చంపి, విల్లు విరిచి, గుర్రములను కొట్టాడు. ఆ బాధ భరించ లేని గుర్రాలు ధృష్టద్యుమ్నుని పక్కకు లాక్కెళ్ళాయి. ద్రోణుని పరాక్రమానికి భయపడిన పాండవ సేన అతడి ఎదుట పడటానికి జంకుతున్నారు. ద్రోణుడు తన మాటకు రోషపడి సాత్యకితో యుద్ధము చేయడానికి వెళ్ళిన దుశ్శాసనుడికి సాయంగా మూడు వేల మంది త్రిగర్త సైనికులను పంపాడు. సాత్యకి వారిని ఎదుర్కొని ఒకే దెబ్బకు ఐదు వందల మందిని చంపి మిగిలిన వారిని కూడా తెగ నరక సాగాడు. త్రిగర్త సైనికులు భయపడి ద్రోణుని వైపు పారిపోయారు. ఎదురుగా నిలబడిన దుశ్శాసనుడిని చూసిన సాత్యకి అతడి విల్లు తుంచాడు. దుశ్శాసనుడు వేరొక విల్లు తీసుకుని సాత్యకిపై శక్తి బాణము వేసాడు. సాత్యకి తిరిగి దుశ్శాసనుడి విల్లు విరిచి, సారథిని చంపి, కేతనమును పడగొట్టి దుశ్శాసనుడిని మూర్ఛ పోయేలా కొట్టాడు. అప్పుడు సాత్యకి భీముని ప్రతిజ్ఞ గుర్తుకు తెచ్చుకుని దుశ్శాసనుడిని చంపక వదిలి అర్జునుడి వైపు పోసాగాడు.
కురు పాండవుల సంకుల సమరం
ధర్మరాజు సాత్యకికి సాయంగా వెళ్ళాలని ధృష్టద్యుమ్నుని, భీముని, నకుల సహదేవులను ముందుంచుకుని కౌరవ సేనలను తరుముతున్నాడు. అర్జునుడు కౌరవ సేనలో దూరి వారిని హతమారుస్తున్నాడు. సాత్యకి అర్జునుడిని చేరాలని ఎదురైన కురు సేనలను చెండాడుతున్నాడు. ద్రోణుడు పాండుకుమారులను వ్యూహంలోకి రాకుండా అడ్డుకుంటూ పాండవసేనలను తనుమాడుతున్నాడు. ఈ విధంగా ఇరుపక్షల యోధులు మరణిస్తూ మారణహోమము తీవ్రంగా జరుగుతూ రణరంగం భీతి కొల్పుతుంది. అక్కడ ఏమి జరుగుతుందో చూడాలని సుయోధనుడు వచ్చి పాండవులను చూసి భీముని మీద పది బాణములు నకుల సహదేవులు, ఉపపాండవులు, ద్రుపదుడు, విరాటరాజు మీద మూడేసి బాణములు, కేయరాజులు ఐదుగురి మీద శిఖండి మీద మూడు బాణములు, ధృష్టద్యుమ్నుని మీద ఇరవై బాణములు వేసాడు. ధర్మరాజు దుర్యోధనుడి విల్లు విరిచాడు. మిగిలిన పాండవులు అతడిని చుట్టుముట్టారు. సుయోధనుడు తిరిగి సైంధవుని వద్దకు వెళ్ళాడు. ద్రోణునికి కేకయరాజులకు యుద్ధం జరుగుతుంది. ద్రోణుని బాణములను కేకయరాజులు తిప్పి కొడుతున్నారు. ద్రోణుడు అరవై బాణములతో బృహక్షత్రుని కొట్టాడు. బృహక్షత్రుడు కోపించి ద్రోణుని ఎదుర్కొన్నాడు ఇంతలో శిశుపాలుని కొడుకు ధృష్టకేతు ద్రోణుని మీద లంఘించాడు. ద్రోణుడు అతడి విల్లు విరిచాడు. ధృష్టకేతు తన గదతో ద్రోణుని కొట్టాడు. ద్రోణుడు ఆ గదను తుత్తునియలు చేసి మరొక బాణంతో ధృష్టకేతు గొండెలకు గురిపెట్టి కొట్టాడు. ఆదెబ్బకు ధృష్టకేతు యమసదనం చేరాడు. ధృష్టకేతు కుమారుడు తండ్రి మరణానికి ఆగ్రహించి ద్రోణాచార్యుని ఎదుర్కొన్నాడు. ఒక్క బాణంతో ద్రోణుడు ధృష్టకేతు కుమారుని తుదముట్టించాడు. వెంటనే జరాసంధుని కుమారుడు ద్రోణుని ఎదుర్కొన్నాడు. ద్రోణుడు వాని పటాటోపాన్ని చూసి అతడి సైన్యం ముందే అతడిని చంపాడు. అది చూసిన భీముడు " ధృష్టద్యుమ్నా ఈ బ్రాహ్మణుడు మన సైన్యాలను అవిశ్రాంతంగా చంపుతున్నాడు " అన్నాడు. ఇంతలో క్షత్రవర్మ ద్రోణుని విల్లు విరిచాడు. ద్రోణుడు మరొక విల్లు అందుకుని అగ్నిశిఖలు విరజిమ్మే బాణాలతో క్షత్రవర్మను చంపాడు. చేకితానుడు ద్రోణుని ఎదుర్కొని అతడి రథము విరిచి, అతడి సారథిని చంపి శరీరం అంతా బాణములు నాటాడు. కోపించిన ద్రోణుడు చేకితానుడి భుజము నరికి సారథిని చంపి, హయములను చంపాడు. ద్రోణుడి పరాక్రమము తట్టుకోలేని చేకితానుడు అక్కడి నుండి పారిపోయాడు. ఇది చూసి ద్రుపదుడు ద్రోణుని ఎదుర్కొన్నాడు. ఇరువురికి పోరు ఘోరమైంది.
ధర్మరాజు భీమసేనిడిని అర్జునుడికి సాయంగా పంపుట
ధర్మరాజు మనసులో ఇలా అనుకుంటున్నాడు. " అర్జునుడుకి సాయంగా పంపిన సాత్యకి జాడ తెలియ లేదు అర్జునుడుఏలా ఉన్నాడో తలితెలియ లేదు " అనుకుంటూ భీముని పిలిచి " భీమసేనా ! నీ తమ్ముడు అర్జునుడి జాడ తెలియ లేదు. అతడికి సాయంగా వెళ్ళిన సాత్యకి ఏమయ్యాడో తెలియ లేదు. నాకు చాలా ఆందోళనగా ఉంది " అన్నాడు. భీముడు " అన్నయ్యా ! నేను ఏమి చెయ్యాలో చెప్పు . సత్వరం ఆచరిస్తాను " అని అన్నాడు. " భీమసేనా ! నాకు పాంవజన్యం శబ్ధం మాత్రం వినవచ్చింది. అర్జునుడి దేవదత్త శంఖధ్వని వినరాలేదు అందు వలన సాత్యకిని పంపాను. అతడి జాడ తెలియ లేదు. నీవు వెళ్ళి అర్జునుడి క్షేమం కనుక్కుని రా ! " అని అన్నాడు. " అదేమిటి అన్నయ్యా ! అర్జునుడి పరాక్రమము గురించి నీకు తెలియదా! అతడి గురించి దిగులు ఎందుకు అయినా నీ ఆజ్ఞ శిరసావహించి నేను వెడుతున్నాను నన్ను ఆశీర్వదించు " అని అన్నగారి ఆశీర్వచనాలు తీసుకుని ధృష్టద్యుమ్నుని చూసి " ధృష్టద్యుమ్నా! నీకు ద్రోణుని ప్రతిజ్ఞ గురించి తెలుసుకదా ! అన్నగారు జాగర్త నేను అర్జునుడికి సాయంగా వేడుతున్నాను " అన్నాడు. " భీమసేనా ! ఈ ధృష్టద్యుమ్నుని మేనిలో ప్రాణమున్నతంత వరకు ధర్మజుని మీద ఈగ వాలనివ్వను నీవు క్షేమముగా వెళ్ళి రమ్ము " అన్నాడు ధృష్టద్యుమ్నుడు. ఇంతలో పాంచజన్య ఘోషవినిపించింది. ధర్మరాజు కంగారుగా ఉన్నాడు " భీమసేనా ! విన్నావుగా కృష్ణుడు పాంచజన్యం పూరిస్తున్నాడు. అర్జునుడి దేవదత్త ఘోష వినరాలేదు అర్జునుడు ఆపదలో ఉన్నాడనడానికి ఇది సూచన. నీవు త్వరగా అర్జునుడికి సాయంగా వెళ్ళు " అని భీమసేనుడిని తొందర పెట్టాడు. వెంటనే భీముడు పాంచజన్య శంఖ శబ్ధం వినవచ్చిన దిక్కుగా తన రథమును నడిపించాడు.
భీముడు కురు రాకుమారులను వధించుట
ఇంతలో నీ కుమారుడు దుశ్శలుడు, వివిశంతి, కుండభేధి, చిత్రసేనుడు, దుర్ముఖుడు, దుస్సహుడు, వికర్ణుడు, శలుడు, విందుడు, అనువిందుడు, సుముఖుడు, దీర్ఘబాహుడు, సుదర్శనుడు, బృందారకుడు, సుహస్తుడు, సుషేణుడు, దీర్ఘలోచనుడు, అభయుడు, రౌద్రకర్ముడు, సుశర్మ, దుర్విమోచనుడు మొదలైవ వారు భీమసేనుడిని అడ్డుకున్నారు. భీమసేనుడు వారిని నిలువరిస్తూ అర్జునుడి వైపు పోతూ బృందారకుని, అభయుని, రౌద్రకర్ముని, దుర్విమోచనుడిని చంపాడు. కురుకుమారులు అందుకు జడవక భీముని చుట్టుముట్టారు. భీముడు కోపించి విందానువిందులను, సుశర్మను,సుదర్శనుడిని భూమి మీద పడేలా కొట్టాడు. ఆ దెబ్బకు కౌరవ సేన పారిపోయారు. ఆ దెబ్బకు కౌరవ సేన పారిపోయారు. భీమసేనుడు సింహనాదం చేస్తూ ముందుకు సాగుతున్నాడు.
ద్రోణుడు భీముని అడ్డగించుట
ద్రోణుడు అర్జునుడికి సాయంగా వెడుతున్న భీముని అడ్డగించి అతడి మీద బాణవర్షం కురిపించి " భీమసేనా ! నీవు నన్ను జయించి కాని నీవు లోపలకు వెళ్ళలేవు. నీ తమ్ముడు అర్జునుడు కూడా నా అనుమతి తీసుకుని లోపలకు వెళ్ళాడు " అన్నాడు. అది అర్ధం చేసుకోని భీముడు కోపంగా " ద్రోణాచార్యా ! నా తమ్ముడు ఎప్పుడూ అటువంటి పని చేయడు. అర్జునుడు ఒక రధికుని సాయంతో లోపలకు వెడతాడా ! అది అసంభవం. ఏవేవో తియ్యటి మాటలు చెప్పి పక్క నుండి తప్పుకు పోవడానికి నేను పార్ధుడిని కాను. నేను భీమసేనుడిని నా తండ్రిగా గురువుగా మిమ్ము గౌరవిస్తాను. కాని మీరు శత్రుపక్షాన చేరి వారికి విజయం కట్టబెడుతుంటే చూస్తూ ఎలా ఊరుకుంటాను " అంటూ తన గదను ద్రోణుని మీదకు విసిరాడు. అది ఆకాశంలో చక్కర్లు కొడుతూ ద్రోణుని రథంపై పడి నుగ్గు నుగ్గు చేసి, సారథిని, హయములులను చంపింది. అది చూసిన నీ కుమారులు భీమసేనుడిని ఎదుర్కొని నిలువ లేక పారిపోయారు. ద్రోణుడు మరొక రథం ఎక్కి మరొక విల్లు అందుకుని భీమసేనుడిపై శరవర్షం కురిపించాడు. భీమసేనుడు తన రథం దిగి ద్రోణుడి బాణవర్షంలో నుండి నడచి వెళ్ళి ద్రోణుడి రథం తీసుకుని ఎత్తి విసిరాడు. తిరిగి ద్రోణుడి రథం నుగ్గు నుగ్గు అయింది. ద్రోణుడు మరొక రథం ఎక్కి వీడితో మనకెందుకు అని వైదొలిగాడు. భీముని రథసారథి విశోకుడు భీమసేనుని రథం తీసుకు వచ్చి నిలిపాడు. భీమసేనుడు అర్జునుడి వపు సాగిపోసాగాడు. ద్రోణుని జయించి ముందుకు పోతున్న భీముని చూసి కాంభోజ, భోజ, యవన సేనలు భయంతో వైదొలిగి పోయాయి. కౌరవ సేనలో భీముని ఎదుర్కొనే ధైర్యం ఎవరికి లేక పోయింది. భీముడు కౌరవ సేనతో యుద్ధం చేస్తున్న సాత్యకిని చూస్తూ ముందుకు సాగి అర్జునుడిని చేరుకుని కృష్ణార్జునులను చూసి సింహనాదం చేసాడు. భీముని చూసి కృష్ణార్జునులు సింహనాదం చేసారు. ఈ కలకలం విన్న ధర్మరాజు అర్జునుడు కృష్ణుడు క్షేమంగా ఉన్నారని తెలుసుకుని ఆనంద పరవశుడయ్యాడు " అని సంజయుడు చెప్పగా విన్న ధృతరాష్ట్రుడు " అదేమిటి సంజయా ! మన సైన్యంలో భీముని ఎదుర్కొనే వీరుడే లేడా ? అవునులే భీముడు నా కుమారులను చంపడానికే పుట్టాడు అతడికి ఎదురేముంటుంది లే " అని మనసులో అనుకున్నాడు.