cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
మాచిరెడ్డిపల్లి (కోహిర్‌)
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు కోహిర్లో ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల కోహిర్లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల జహీరాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల సంగారెడ్డిలోను, పాలీటెక్నిక్ రంజొలెలోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల కోహిర్లోను, అనియత విద్యా కేంద్రం సంగారెడ్డిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల హైదరాబాదు లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 8 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
మచ్రెడ్డిపల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
మచ్రెడ్డిపల్లిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ప్రధాన పంటలు
జొన్న, పసుపు, చెరకు
పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు
ఆమ్చూర్(మామిడి వరుగు పోడి), చింతపండు
ప్లిట్ వైస్ లేక్స్ నేషనల్ పార్క్
ఇక్కడి ఉపరితలం నుండి చూడగలిగే 16 సరస్సులలో 12 ఎగువ సరస్సుల గాను, నాలుగు దిగువ సరస్సుల గాను విభజించబడ్డాయి.
The highest waterfalls are the Large Waterfall (kroat. Veliki slap) at the end of the దిగువ సరస్సులు, over which the Plitvica river falls, and Galovački buk at the ఎగువ సరస్సులు.
Plitvice Lakes National Park (Nacionalni park Plitvička jezera, colloquial Plitvice, ) is the oldest national park in Southeast Europe and the largest national park in Croatia.
The national park was founded in 1949 and is situated in the mountainous karst area of central Croatia, at the border to Bosnia and Herzegovina. The important north-south road connection, which passes through the national park area, connects the Croatian inland with the Adriatic coastal region.
The protected area extends over 296.85 km². About 90% of this area is part of Lika-Senj County, while the remaining 10% is part of Karlovac County.
In 1979, Plitvice Lakes National Park was added to the UNESCO World Heritage register among the first natural sites worldwide. Each year, more than 1,200,000 visitors are recorded. Entrance is subject to variable charges, up to 180 kuna or around $32USD per adult in peak season. Strict regulations apply.
మూలాలు
వర్గం:క్రొయేషియా
సాము
కర్ర సాము లేదా సాము గారడీ ఆత్మ రక్షణకై వినియోగించబడే ఒక పురాతనమైన కళ. పూర్వం గ్రామ సంరక్షణార్థం యువకులకి ఈ కళలో శిక్షణ ఇచ్చేవారు. రవాణా సౌకర్యాలు లేని కాలంలో కాలి నడకన ప్రయాణించే బాటసారులను దోపిడీ దొంగలు దోచుకొనేవారు. దొంగతనాలను నివారించటానికి, క్రూర మృగాల నుండి తమను తాము కాపాడుకోవటానికి అప్పట్లో కర్రసాముని వినియోగించేవారు. ఇలా రక్షణా సాధనంగా కనుగొనబడిన ఈ కళ తర్వాత ఆ అవసరం లేకపోవటంతో ఇది కళగానే మిగిలిపోయింది.
భాషా విశేషాలు
గరిడి [ gariḍi ] or గరిడీ gariḍi. తెలుగు n. Fencing, sword play. సాము. A dancing school, a fencing school. సాముకూటము. గరడీల సాము, or గరిడీవిద్య sword play, gymnastics. A place చోటు. Nearness. సమీపము, చెంత. గరిడిముచ్చు a rogue who pretends to be a good man. మంచివానివలె దగ్గిర నుండి సమయము చూచి దొంగిలించే దొంగ. (కళా. ii.)
ఉత్సవాలలో, జాతరలలో కర్ర సాము లేదా సాము గారడీ ఆత్మ రక్షణకై వినియోగించబడే ఒక పురాతనమైన కళ. పూర్వం గ్రామ సంరక్షణార్థం యువకులకి ఈ కళలో శిక్షణ ఇచ్చేవారు రక్షణా సాధనంగా కనుగొనబడిన ఈ కళ తర్వాత ఆ అవసరం లేకపోవటంతో ఇది కళగానే మిగిలిపోయింది ఆ కలను యువత ముందుకు తీసుకొచ్చి వందల మందికి శిక్షణ ఇస్తూ అందులో ఎన్నో కొత్త మెలకువలను నేర్పిస్తున్న అడబాల మణికంఠ కు అభివందనం
పెళ్ళి ఊరేగింపులకి, పండుగలకి, ఉత్సవాలకి కర్రసాము ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తుంది. పెళ్ళి ఊరేగింపు లలో బహుమార్గ కూడళ్ళు రాగానే అనుభవజ్నులైన వారు ముందుకు వచ్చి అందరి దృష్టి ఆకర్షించేలా గారడీ చేసేవారు. విజయనగరం జిల్లాలో ఇంకనూ ఈ కళ అభ్యసించబడుతోంది. వ్యక్తిగత ప్రతిభను కనబర్చే ప్రక్రియతో గారడీ ప్రారంభం అవుతుంది. ఉత్తరాంధ్రలో వీటికి నేపథ్యంగా తషా, బిగులు లని వాడతారు.
చేసే విధానం
ఒక యోధుడు వచ్చి పలు ఇతర యోధులతో తలపడుతున్నట్లు అభినయం చేస్తూ కర్రను మధ్యలో పట్టుకుని వివిధ దిక్కులలో తిప్పుతాడు. ఒక్కోసారి ఇతర యోధులు కూడా తమ ప్రతిభను కనబరుస్తారు. ఆత్మ రక్షణే కాక శత్రువులను ఎలా కట్టడి చెయ్యాలో కూడా ఇందులో చూపుతుంటారు.
ఉపయోగాలు
దీనిని ఆరోగ్యపరంగా అభ్యసించేవారూ ఉన్నారు. మదుమేహం అదుపులో ఉండేటందుకు దీనిని మంచి వ్యాయామంగా చెపుతారు.
మూలాలు
సాముగారడి పరిచయం
వర్గం:పదజాలం వర్గం:కళలు
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
పలివెల, తెలంగాణ రాష్ట్రం, నల్గొండ జిల్లా, మునుగోడు మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన మునుగోడు నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన నల్గొండ నుండి 29 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గ్రామ జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 680 ఇళ్లతో, 2542 జనాభాతో 1170 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1281, ఆడవారి సంఖ్య 1261. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 363 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 14. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 577114 .పిన్ కోడ్: 508244.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి మునుగోడులో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల మునుగోడులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు నల్గొండలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నార్కట్ పల్లిలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు నల్గొండలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నల్గొండలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో3 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ముగ్గురు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పలివెలలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గాడిదపాయి
గాడిదపాయి పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా, సీతంపేట మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన సీతంపేట నుండి 18 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన రాజాం నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 91 ఇళ్లతో, 387 జనాభాతో 126 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 186, ఆడవారి సంఖ్య 201. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 384. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 579962 .పిన్ కోడ్: 532443.
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గాడిదపాయి
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 7 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
పలివెలలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
పలివెలలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
గాడిదపాయి
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. తాగునీటి కోసం చేతిపంపులు, బోరుబావులు, కాలువలు, చెరువులు వంటి సౌకర్యాలేమీ లేవు.
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
ఉత్పత్తి
పలివెలలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
గాడిదపాయి
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, కంది
గాడిదపాయి
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 8 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
గాడిదపాయిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
పలివెల (మునుగోడు మండలం)
మునుగోడు ఉప ఎన్నిక
2022లో మునుగోడు నియోజకవర్గానికి జరిగిన ఉప ఎన్నిక పలివెలలో బీజేపీ, టీఆర్ఎస్ కార్యకర్తలు పరస్పరం రాళ్లు, కర్రలతో దాడులు చేసుకున్నారు. బీజేపీ ప్రచార కార్యక్రమానికి వచ్చిన ఎమ్మెల్యే ఈటెల రాజేందర్ కాన్వాయ్‌పై రాళ్ల దాడి జరిగింది. ఎమ్మెల్సీ పల్లా రాజేశ్వర్ రెడ్డి, ములుగు జిల్లా జడ్పీ చైర్మెన్ కుసుమ జగదీశ్ సహా పలువురు టీఆర్ఎస్ నేతలు గాయపడ్డారు.
వెలుపలి లంకెలు
పలివెల ఒక సువిశాలమైన గ్రామం. ఇచ్చట ఉన్నత పాఠశాల చాలా పెద్దది, పేరున్నది, విశాలమైన ఆట
గాడిదపాయి
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
గాడిదపాయిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
గాడిదపాయిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
ఉర్దూ భాష
ఉర్దూ (Urdu ) లేదా స్థానికంగా లష్కరీ (لشکری) ఒక ఇండో-ఆర్యన్ భాష, భారత దేశంలో జన్మించిన భాష. భారతదేశపు 23 ఆధికారిక భాషల్లో ఒకటి. ఈ భాషకు మాతృక ఖరీబోలి లేదా హిందుస్తానీ. లష్కరి, రీఖ్తి దీనికి ఇతర నామాలు. అరబ్బీ (అరబిక్), బ్రజ్ భాష, పారశీకం (పర్షియన్), ఆంగ్లం మొదలగు భాషల సమ్మేళనం. ఉత్తర భారత దేశంలోని ముస్లింలు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్, తెలంగాణ, కర్ణాటక, మధ్యప్రదేశ్, పశ్చిమ బెంగాల్ లోని పట్టణ ప్రాంతాలలోని ముస్లింలు, పాకిస్తాన్ లోని కరాచీ, లాహోర్, ఇస్లామాబాద్, తదితర నగరాలు, పట్టణాలలో ముస్లింలు మాత్రమే కాకుండా సింధీలు, సిక్కులు, హిందువులు కూడా ఉర్దూ ఎక్కువగా మాట్లాడుతారు.
చరిత్ర
13వ శతాబ్దం దక్షిణాసియా లోని ముస్లింల పరిపాలనా రాజుల సభలలో సభా భాషగా ఇండో-ఆర్యన్ (హిందూ-ఆర్యన్) ల మాండలికంగా ప్రారంభమయినది. ఢిల్లీ సుల్తానుల, మొఘల్ సామ్రాజ్యపు అధికార భాషగా విరాజిల్లినది. నాగరిక, సాహిత్య, పద్యరూపాలకు పరిపూర్ణభాషగా పర్షియన్ ఉపయోగంలో ఉండేది. మతపరమయిన, ధార్మికపరమయిన భాషగా అరబ్బీ ఉండేది. ఢిల్లీసుల్తానుల కాలంలో దాదాపు అందరు సుల్తానులు, అత్యున్నత పదాధికారులందరూ మధ్య ఆసియాకు చెందిన పర్షియన్-తురుష్కులే. వీరి మాతృభాష చొఘ్తాయి లేదా టర్కిక్ భాష. మొఘలులుకూడా మధ్యాసియాకు చెందిన పర్షియన్ లే. వీరి ప్రథమభాష టర్కీ, తరువాత వీరు పర్షియన్ (పారసీ, ఫారసీ భాష) భాషను తమభాషగా ఉపయోగించసాగారు. మొఘలులకు పూర్వం, పర్షియన్ భాష అధికార భాషగాను సభ్యతా, సాహితీభాషగా పరిగణించబడింది. బాబరు మాతృభాష టర్కీ, టర్కీభాషలోనే బాబరు తన రచనలు చేశాడు. ఇతని కుమారుడు హుమాయూన్ కూడా టర్కీభాషనే అవలంబించాడు. మొఘల్ కాలపు హిందూ-పర్షియన్ చరిత్రకారుడు మొఘల్ పరిపాలన, అక్బర్ పరిపాలన కాలంలో పర్షియన్ భాష తన సభ్యత, విశాలదృక్పథాలు, సరళతా కారణాలవల్ల ప్రధాన భాషగా ఆమోదం పొందిన భాషగా వర్ణిస్తాడు. టర్కీ, పర్షియన్, బ్రజ్ భాష, హిందవి, హర్యానవి, హిందీ భాషల సమ్మేళనభాషగా ఉర్దూ జన్మించింది. ఈ భాష దక్షిణాసియాలో ప్రధానంగాను, ప్రపంచమంతటా పాక్షికంగాను వాడుకలో ఉంది. ఢిల్లీ, హైదరాబాదు, కరాచి, లక్నో, లాహోరు లలో తనముద్రను ప్రగాఢంగా వేయగల్గింది.
స్వాతంత్రోద్యమంలో ఉర్దూ భాష
స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో నినాదాలు, పద్యాలు, కవితలు, గేయాలు దాదాపు ఉర్దూ భాష ఉద్భావితాలే. హస్రత్ మోహానీ, రాంప్రసాద్ బిస్మిల్, ముహమ్మద్ ఇక్బాల్, గాలిబ్ కవితలు ఉద్యమాన్ని ఎంతో ప్రభావితం చేసాయి.
స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో ఉర్దూ భాష కీలక పాత్ర పోషించిందని రాష్ట్ర ఉన్నత విద్యా శాఖ, ప్రవాసాంధ్రుల విభాగం మంత్రి దుద్దిళ్ల శ్రీధర్‌బాబు అన్నాడు. ఉర్దూ భాష మనందరి భాషగా గుర్తించాలన్నాడు. (ఈనాడు 17.8.2009).
ఉర్దూ అనే పేరు ఎలా వచ్చింది?
right|thumb|జబాన్-ఎ-ఉర్దూ-ఎ-ముఅల్లా అనే పదం ("లష్కరీ భాష") [[నస్తలీఖ్ లిపిలో వ్రాయబడింది.]] రీఖ్తి, లష్కరి (సైనిక), భాషగా పేరు పడ్డ ఉర్దూ, షాజహాన్ కాలంలో ఉర్దూ అనేపేరును పొందింది. ఉర్దూ అనే పదానికి మూలం టర్కిష్ పదము ఉర్ద్ లేదా ఓర్ద్, అనగా సైన్యము, సైన్యపు డేరా, లేదా బజారు. దీనిని లష్కరీ జబాన్ లేదా 'సైనికులభాష' గా పేరొచ్చింది. ఎర్రకోట నిర్మాణసమయంలో దీనిపేరు ఉర్దూగా స్థిరమయినది. సైనికులమధ్య వ్యావహారిక భాషగా మార్పుచెందుతూ, బజారులలో, వ్యాపారలావాదేవీల వ్యవహారాలలో, సభలలో తుదకు ఆస్థానాల ప్రధాన ఆధికారిక భాషగా స్థానం పొందింది. నవాబులు ఉర్దూను పోషించారు. రానురాను సాహితీభాషగా పద్యభాగానికి అనువైన భాషగా మార్పుచెందింది. ఉత్తరభారతదేశంలో ప్రధానభాషగా మారింది. రానురాను పర్షియన్ భాష స్థానాన్ని ఆక్రమించింది. పశ్చిమోత్తరభారతదేశంలో ప్రధానభాషగా ఉండినది. 1947లో భారతదేశం విడగొట్టబడి పాకిస్తాన్ ఏర్పడినప్పుడు, పాకిస్తాన్ అధికారభాషగా ఆమోదింపబడింది. స్వతంత్రభారతదేశంలో అధికారభాష ప్రకటనా సమయంలో హిందీ భాషకు సమానంగా ఉర్దూకూ ఓట్లొచ్చాయి, పార్లమెంటులో హిందీ భాష ఆమోదం పొందింది. హిందీ-ఉర్దూ చెట్టాపట్టాలేసుకొని హిందవి లేదా హిందూస్తానీ భాషగానూ ప్రజామోదం పొందింది.
ఉర్దూ లిపి
ఉర్దూ లిపి నస్తలీఖ్, అరబ్బీ, పర్షియన్ భాషల సాంప్రదాయం. కుడివైపు నుండి ఎడమవైపుకు వ్రాస్తారు. అరబ్బీ భాష లోని శబ్దాలను (అరబ్బీ భాషలో ప,ట,చ,డ,గా శబ్దాలు లేవు) పర్షియన్ భాషనుండి ప,ట,చ,డ,గా శబ్దాలను సంగ్రహించి ఉర్దూ భాషా శబ్దాలను ఏర్పరచారు.
మాండలికాలు
thumb|right|265px|ఉర్దూ అక్షరమాల. (నస్తలీఖ్ అక్షరాలలో) ఉర్దూ భాషకు నాలుగు మాండలికాలు గలవు. అవి
దక్కనికు ఇతర పేర్లు దఖ్ఖని, దేశియా, మిర్గాన్.
ఉర్దూ సాహిత్యం
ఉర్దూ మూడు శతాబ్దాలుగా సాహితీభాషగా విరాజిల్లుచున్నది. దీనికి మునుపు పర్షియన్, అరబ్బీ భాషాసాహిత్యాలు ప్రముఖంగా ఉపయోగపడేవి. ఉర్దూభాషా సాహిత్యం ప్రపంచ సాహిత్యంలో తనదంటూ ఒక స్థానం సంపాదించుకోగలిగినది.
గద్యం
ధార్మికసాహిత్యం
ఇస్లామీయ, షరియా సాహిత్యంలో అరబ్బీ, పర్షియన్ ల తరువాత ఉర్దూ ప్రముఖం. ఖురాన్ తర్జుమాలు, హదీసులు, ఫిఖహ్, ఇస్లామీయ చరిత్ర, మారిఫత్ (ఆధ్యాత్మికము), సూఫీ తత్వము,, ధార్మికశాస్త్రాల సాహిత్యం చూడవచ్చు.
ఖససుల్ అంబియా, తఫ్ హీముల్ ఖురాన్, తర్జుమానుల్ ఖురాన్, తఫ్సీరుల్ ఖురాన్, ఫజాయల్-ఎ-ఆమాల్, బెహిష్తీ జేవర్, బహారె షరీయత్లు ప్రముఖం.
సాహితీ
గద్య సాహిత్యంలో ఇవి ముఖ్యం. దాస్తాన్, అఫ్సానా, నావల్ (నవల), సఫర్ నామా, మజ్ మూన్, సర్ గుజిష్త్, ఇన్ షాయియ, మురాసల, ఖుద్ నవిష్త్.
పద్యం
గజల్ ఉర్దూకవితా శిరస్సుపై వజ్రకిరీటం. ఉర్దూ ద్వారా గజల్కు పేరురాలేదు గాని, గజల్ ద్వారా ఉర్దూకు ఖ్యాతి వచ్చింది అంటే అతిశయోక్తిగాదు.
పద్యసాహిత్యంలో కవితలను ఈవిధంగా వర్గీకరించవచ్చు. నజమ్, గజల్, మస్ నవి, మర్సియా, దోహా, ఖసీదా, హమ్ద్, నాత్, ఖతా, రుబాయి, షెహ్ర్-ఎ-ఆషూబ్.
కవి తనకవితలలో తన కలంపేరు 'తఖల్లుస్' ఉపయోగిస్తాడు.
అరూజ్ లేదా ఛందస్సు
అరూజ్ అనగా కవితా రచనలో తీసుకోవలసిన సాంప్రదాయక విలువలు. కవితలు ఒక క్రమంగా తఖ్తీని గలిగి వుంటాయి. ఒక బహర్ (మీటర్) లో ఇమడబడి ఉంటుంది. తఖ్తీ మూలాన్ని బహర్ అని, బహర్ లో ఉండే శబ్దాలను అర్కాన్ లని అంటారు. అరూజ్ లో ముఖ్యమైన పదాలు అరూజ్, తఖ్తీ, బహర్, జమీన్, అర్కాన్.
షారిఖ్ జమాల్ నాగ్ పూరి అరూజ్ విద్వాంసుడు. ఇతని శిష్యగణం భారతదేశమంతటా, ముఖ్యంగా దక్షిణభారతదేశమంతటా గలరు.
ఉర్దూ ఫాంట్స్
ఉర్దూ భాషా ఫాంట్ల అభివృద్ధి, భారత ప్రభుత్వం మానవ వనరుల అభివృద్ధి శాఖ, ఐ.టి. శాఖ, ఎన్. సి. పి. యు. ఎల్. (నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ ప్రమోషన్ ఆఫ్ ఉర్దూ లాంగ్వేజ్) సంయుక్తంగా అభివృద్ధి పరచారు. దీని వలన ఇతర దేశాల (పాకిస్తాన్) పై ఆధారపడే దురవస్థ నుండి బయట పడ్డారు.
ఉర్దూ సామెతలు
చూడండి : ఉర్దూ సామెతలు
భారత దేశంలో ఉర్దూ ఆధికారిక భాషగా గల రాష్ట్రాలు
ప్రథమ ఆధికారిక భాష
దీపికా కుందాజీ
దీపికా కుందాజీ (జననం 1963) ఒక భారతీయ రైతు, ఆమె పద్ధతులు జాతీయ దృష్టిని, భారత ప్రభుత్వం నుండి అవార్డును పొందాయి. నారీ శక్తి పురస్కార్ అవార్డును భారత రాష్ట్రపతి రామ్ నాథ్ కోవింద్ ప్రదానం చేశారు. ఈ పురస్కారం మహిళలకు భారతదేశం యొక్క అత్యున్నత పౌర పురస్కారం.
జీవితము
ఆమె 1963లో జన్మించింది, ఆమె తన బాల్యాన్ని కర్ణాటక లో గడిపింది. ఆమె పురావస్తు శాస్త్రవేత్తగా శిక్షణ పొందింది, ఆమె వివాహం చేసుకుంది.
ఉర్దూ భాష
అధికార భాషల చట్ట సవరణ 2022 - ఆంధ్ర ప్రదేశ్
రెండవ అధికారిక భాషగా ఉర్దూను గుర్తిస్తూ ప్రవేశపెట్టిన ఈ బిల్లును ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అసెంబ్లీ 2022 మార్చి 23న ఆమోదించింది.
దీపికా కుందాజీ
జీవితము
పాండిచ్చేరి సమీపంలోని ఆరోవిల్లేలో పెబుల్ గార్డెన్ ను ఆమె సృష్టించారు, ఇది ఒక ప్రయోగం. పెబుల్ గార్డెన్ పొడి విలువలేని భూమిలో నిర్మించబడింది. బాహ్య రసాయనాలు, సహజ కంపోస్టు కూడా వాడకుండా భూమిని మారుస్తోంది. మొక్కలు ఎక్కువగా గాలి నుండి సృష్టించబడతాయని, వాటిలో కొద్ది భాగం మాత్రమే మట్టి నుండి వస్తుందని ఆమెకు తెలుసు. ఆమె వృద్ధి చెందడానికి కొన్ని రకాలను పొందగలిగితే, అవి చనిపోయినప్పుడు కంపోస్టును సృష్టించి భర్తీ చేస్తాయి. ఇది ప్రారంభమైన తర్వాత ఇతర రకాలను ప్రవేశపెట్టవచ్చు. ఆమె 1994 నుండి తన హబ్, బెర్నార్డ్ డెక్లెర్క్తో కలిసి పనిచేస్తోంది,  వారు వారి 9 ఎకరాల పెబుల్ గార్డెన్లో బాహ్య శ్రమను ఉపయోగించరు. ఫ్రెంచ్, బ్రిటీష్ వలసవాదులు అడవుల నరికివేతతో ధ్వంసమైన ఒక రకమైన భూమికి వారికి ఉన్న ఏడు ఎకరాలు ఒక ఉదాహరణ. వారు తమ భూమిని ఎలా సరిచేయాలో కనుగొంటే, భారతదేశంలో 93 మిలియన్ హెక్టార్ల భూమి ఉంది, దీనిని కూడా ఉత్పాదక, సుస్థిర వినియోగానికి పునరుద్ధరించాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఉర్దూ భాష
ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి ప్రచురితమయ్యే ఉర్దూ వార్తా పత్రికలు
దినపత్రికలు
దీపికా కుందాజీ
జీవితము
2009లో ఆమె విత్తనాల ప్రాముఖ్యత గురించి మాట్లాడారు. ఆరోవిల్ లోని స్థానిక రైతులు తమ విత్తనాలను సంరక్షించుకోవడంపై దృష్టి పెట్టాల్సిన అవసరం ఉందని ఆమె అభిప్రాయపడ్డారు. 80-90 రకాల విత్తన వంగడాలను ఉపయోగించి పేద భూమిని నెమ్మదిగా మారుస్తున్నారని, అయితే విజయం సాధించాలంటే సుమారు 3,000 ప్యాకెట్ల విత్తనాలను పొదుపు చేసి పంపిణీ చేయాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. కఠినమైన వంగడాలను సంరక్షించడం ద్వారా అవి భూమిని మార్చగలవని ఆమె నిర్ధారిస్తుంది. వాతావరణ మార్పులు వస్తున్నాయని ఆమె అర్థం చేసుకున్నారు, కానీ ఇది కొత్తది కాదు - వాతావరణం మారుతుంది. మానవులు 10,000 సంవత్సరాలుగా పంటలను సాగు చేస్తున్నారని, అందుబాటులో ఉన్న వివిధ రకాల పంటలను మనం ఉపయోగించుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని కుందాజీ పేర్కొన్నారు.
ఉర్దూ భాష
ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి ప్రచురితమయ్యే ఉర్దూ వార్తా పత్రికలు
సియాసత్, * మున్సిఫ్ ,* రహ్ నుమా-యె-దక్కన్, ఏతెమాద్, రాష్ట్రీయ సహారా , మిలాప్
మాస పత్రికలు
అంధ్రప్రదేశ్ లో ఉర్దూ జనాభా
దాదాపు 40 లక్షల మంది ఉన్నారు. స్థానిక జనాభాలో 15% కంటే మించి ఉర్దూ ప్రజలు ఉన్నపట్టణాలు ఇవి:
దీపికా కుందాజీ
అవార్డులు
అంతర్జాతీయ మహిళా దినోత్సవం సందర్భంగా రాష్ట్రపతి భవన్ (ప్రెసిడెన్షియల్ ప్యాలెస్)లోని దర్బార్ రూమ్లో భారత రాష్ట్రపతి రామ్నాథ్ కోవింద్ చేతుల మీదుగా ఆమెకు నారీ శక్తి పురస్కారం లభించింది. ఈ పురస్కారం మహిళలకు భారతదేశం యొక్క అత్యున్నత పౌర పురస్కారం. ఆమె ఈ అవార్డును ఆశించలేదు. ఈ అవార్డు గురించి ప్రస్తావించడానికి మార్చి ప్రారంభంలో ఒక అధికారి ఆమెను సంప్రదించడంతో ఆమె ముందు రోజు రాత్రి న్యూఢిల్లీకి వెళ్లారు.
ఉర్దూ భాష
తెలంగాణలో ఉర్దూ జనాభా
దాదాపు 50 లక్షల మంది ఉన్నారు. స్థానిక జనాభాలో 15% కంటే మించి ఉర్దూ ప్రజలు ఉన్నపట్టణాలు ఇవి:
దీపికా కుందాజీ
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:నారీశక్తి పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:1960 జననాలు వర్గం:భారతీయ రైతులు
ఉర్దూ భాష
మూలాలు
వర్గం:ఇండో-ఆర్యన్ భాషలు వర్గం:భారతీయ భాషలు వర్గం:ఉర్దూ భాష వర్గం:ఈ వారం వ్యాసాలు
ఆకారం (శాలిగౌరారం)
ఆకారం తెలంగాణ రాష్ట్రం, నల్గొండ జిల్లా, శాలిగౌరారం మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన శాలిగౌరారం నుండి 5 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన నల్గొండ నుండి 40 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. పూర్వము ఈ గ్రామం "ఆకవరం" అని పిలవబడింది. క్రమేణ అది "ఆకారం"గా మారింది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గ్రామ జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 897 ఇళ్లతో, 3496 జనాభాతో 1954 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1730, ఆడవారి సంఖ్య 1766. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 816 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 38. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 576662. పిన్ కోడ్: 508210.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి శాలిగౌరారంలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల నకిరేకల్లోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నల్గొండలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నార్కట్ పల్లిలోను, పాలీటెక్నిక్‌ నల్గొండలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల నకిరేకల్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం నకిరేకల్లోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నల్గొండ లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఆకారంలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.వ్యాపార, ఆరోగ్య ఇతర అవసరాలకు ఈ వూరి ప్రజలు దగ్గరిలొని "నకిరేకల్"కు వెళ్తారు.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
పార్వతీపురం శాసనసభా నియోజకవర్గం
చరిత్ర
ఇది 1951 లో ఏర్పడింది. 2007-08 పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత పార్వతీపురం, సీతానగరం, బలిజిపేట మండలాలు ఇందులో చేర్చబడ్డాయి.
ఆకారం (శాలిగౌరారం)
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 9 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు. thumb|ముదిగంటి సుజాతారెడ్డి :ప్రఖ్యాత రచయిత్రి.
పార్వతీపురం శాసనసభా నియోజకవర్గం
2004 ఎన్నికలు
2004 శాసనసభ ఎన్నికలలో కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి శత్రుచర్ల విజయరామరాజు తన సమీప ప్రత్యర్థి అయిన తెలుగుదేశం పార్టీ అభ్యర్థి డి.జగదీశ్వరరావుపై 1796 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలుపొందినాడు. విజయరామరాజుకు 48276 ఓట్లు రాగా, జగదీశ్వరరావు 46480 ఓట్లు సాధించాడు.
ఆకారం (శాలిగౌరారం)
గ్రామంలో జన్మించిన ప్రముఖులు
ముదిగంటి సుజాతారెడ్డి :ప్రఖ్యాత రచయిత్రి.ఈమె ఆకారం గ్రామంలో వెంకటమ్మ, రాంరెడ్డి దంపతులకు దొరల కుటుంబంలో జన్మించింది. ఈమె చిన్న వయసులో కమ్యూనిస్టు పోరాట ఉద్యమ ప్రభావం వల్ల ఈమె కుటుంబం ఆంధ్రప్రాంతాలకు వలస వెళ్ళింది. కొన్నాళ్ళు గుంటూరు జిల్లా అద్దంకిలోనూ, ఆ తర్వాత నరసరావుపేటలోనూ ఈమె కుటుంబం నివసించింది.
పార్వతీపురం శాసనసభా నియోజకవర్గం
నియోజకవర్గం నుండి గెలుపొందిన శాసనసభ్యులు
ఇంతవరకు సంవత్సరాల వారీగా నియోజకవర్గంలో గెలుపొందిన సభ్యుల పూర్తి వివరాలు ఈ క్రింది పట్టికలో నుదహరించబడినవి. !సంవత్సరం !అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం సంఖ్య !పేరు !నియోజక వర్గం రకం !గెలుపొందిన అభ్యర్థి పేరు !లింగం !పార్టీ !ఓట్లు !ప్రత్యర్థి పేరు !లింగం !పార్టీ !ఓట్లు
ఆకారం (శాలిగౌరారం)
భూమి వినియోగం
ఆకారంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
ఆకారంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
విశేషాలు
ఈ ఊరిలో 14 వ శతాబ్దంలో నిర్మించబడిన "సూర్య దేవాలయం" ఉంది.శాంతినగర్ లో శిధిలావస్థలో వున్న శివాలయం ఉంది.
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:విచిత్ర పేర్లుతో ఉన్న గ్రామాలు
బయపాడు
జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 50 ఇళ్లతో, 189 జనాభాతో 61 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 91, ఆడవారి సంఖ్య 98. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 185. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 585265 .పిన్ కోడ్: 531111.
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 165. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 82, మహిళల సంఖ్య 83, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 39 ఉన్నాయి.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల చింతపల్లిలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల తేజంగిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల చింతపల్లిలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మాకవరపాలెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల చింతపల్లిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
భూమి వినియోగం
బయపాడులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
బయపాడులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, చింతపండు
కొత్తపేట
కొత్తపేట లేదా కొత్తపేట్ లేదా దగ్గరి పేర్లతో ఈ క్రింది ఊళ్ళు ఉన్నాయి.
తుర్లపాడు
తుర్లపాడు పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితాను ఇక్కడ ఇచ్చారు.
మైరావణుడు
thumb|right| మైరావణుని వధించి రామలక్ష్మణులను తీసుకుపోతున్న హనుమ మైరావణుడు రావణుని మేనమామ, పాతాళలంక పాలకుడు. జానపద కథలనుసరించి మైరావణుడు మహా మాయావి. మైరావణునికి ఒక చెల్లెలు ఉండేది. ఆమెకు కుమారుడు జన్మించగానే జ్యోతిష్కులు అతడు పాతాళలంకకు రాజు అవుతాడని వైభవోపేతంగా పరిపాలన సాగిస్తాడని చెప్పారు. అది విన్న మైరావణుడు చెల్లెలిని, చెల్లెలి కుమారుడిని కారాగారంలో గొలుసులతో బంధించాడు. రామాయణంలో మైరావణుడు రామరావణ యుద్ధసమయంలో మాత్రమే కనిపిస్తాడు.
రావణుడు మైరావణుని సహాయం కోరుట
రామ రావణ యుద్ధం జరుగుతున్న సమయంలో రాత్రివేళలలో రామలక్ష్మణులను వానర సైన్యాన్ని రాక్షసుల బారి నుంచి రక్షించాలని ఆంజనేయుడు తన వాలాన్ని ఒక ప్రాకారంగా చేసి తాను ద్వారపాలకుడుగా నిలబడ్డాడు. ఆప్రాకారంలో వానరసైన్యం, రామలక్ష్మణులు నిద్రిస్తూ ఉండేవారు. ఆ విషయం తెలుసుకున్న రావణుడు రాముణ్ణి జయించడం అసాధ్యమని భావించి, పాతా ళలంకకు వెళ్లి తన మేనమామ అయిన మైరావణుణ్ణి కలిసి ఇలా " మైరావణా! నువ్వు మాయావులలో శ్రేష్ఠుడివి. నీ సహాయంకోరి వచ్చాను. ఆంజనేయుడు వానర సైన్యం చుట్టూ తన తోకను ప్రాకారంగా నిర్మించి రామలక్ష్మ ణులను, వానరులను రక్షిస్తున్నాడు. ఈ ఒక్క రాత్రి గడిచిందంటే రాముడు నన్ను సంహరించక మానడు. అందువల్ల ఏ విధంగా నైనా సరే ఆంజనేయుణ్ణి మోసం చేసి రామలక్ష్మణులను అపహరించి పాతాళానికి తీసుకు రావాలి" అని కోరాడు. రావణుడంతటివాడు తన సహాయాన్ని ఆర్థించినందు కు మైరావణుడు చాలా సంతోషించి " రావణా ! ఈ నువ్వు కోరితే చేయగూడని కార్యమైనా సరే నిస్సంకోచంగా చేస్తాను. దాని వల్ల నాకు కీర్తి లభిస్తుంది. నువ్వు కోరిన చిన్న పనిని చేయలేనా " అని రావణుడికి ధైర్యం చెప్పి పంపాడు.
రామలక్ష్మణుల కొరకు మైరావణుడు అనుచరులను పంపుట
రావణుడు వెళ్లిపోయిన తరువాత మైరావణుడు సూచీముఖుడనే (సూది వంటి ముఖం ఉన్నవాడు) రాక్షసుణ్ణి పిలిచి- ''లంకలో ఆంజనేయుడు తన తోకను ప్రాకారంగా చుట్టి, శత్రు నిర్భేద్యంగా చేసి వానర సైన్యాన్ని రక్షిస్తున్నాడు. ఆ ప్రాకారంలోకి ప్రవేశించడం వాయువుకు కూడా సాధ్యంకాదు. నువ్వు అనేక ఉపాయాలు తెలిసిన వాడివి. భూమిని తవ్వడంలో నేర్పరివి. నీ ముఖంతో (భూమిని తవ్వి ప్రాకారం ద్వారా సైన్యంలోకి ప్రవేశించి, రామలక్ష్మ ణులను ఒక్క పెట్టెలో పెట్టి తీసుకురా'' అన్నాడు. సూచీముఖుడు వెంటనే బయలుదేరి వెళ్లాడు. వానర సైన్యం ఆక్రమించిన భూభా గాన్ని తవ్వడం మొదలుపెట్టాడు. కానీ ఆంజనే యుడి వాలప్రాకారం తగిలి వాడి ముఖం పగిలిపోయింది. ఆ విధంగా కార్య విఫలుడై పాతాళలంకకు తిరిగివెళ్లాడు. అప్పుడు మైరావణుడు మహామాయా విశారదుడైన మూషికముఖుడనే రాక్షసుణ్ని పంపించాడు. మూషికముఖుడు " వజ్రంతో సమానమైన ఆంజనే యుడి వాల ప్రాకారాన్ని చూసి ఈ ప్రాకారం లోకి ఎలా ప్రవేశించగలను? నిద్రాగతులైన రామలక్ష్మణులను ఎలా తెలుసుకోగలను? తిరిగి ఎలా తిరిగిరాగలను? " అని చింతిస్తూ ఆంజనేయుడి తోకను తన ముఖంతో పొడిచాడు. వెంటనే వాడి ముఖం పగిలిపోయింది. మూషికముఖుడి ప్రయత్నం కూడా విఫలం కావడంతో మైరావణుడు క్రుద్ధుడై, పాషాణాభేది అనే రాక్షసుణ్ని పిలిచి " నీ దేహం తగిలినంత మాత్రాన పాషాణాలు కూడా పగిలిపోతాయి. నీవు హనుమంతుడు తోకతో నిర్మించిన కోటను బేధించి రామలక్ష్మణులను తీసుకురా " అని పంపించాడు. పాషాణ బేధి కోపంతో వాల ప్రాకా రాన్ని ఢీకొట్టగా అతడు తల కూడా పగిలింది. పాషాణాభేది పగిలిన తలతో పాతాళలంకకు పారిపోయాడు.
మైరావణుడు రామలక్ష్మణుల కొరకు వెళ్ళుట
మైరావణుడు స్వయంగా తానే విభీషణ వేషంలో వెళ్లి, ప్రాకారం వద్ద హనుమంతుణ్ని చూసి ఇలా అన్నాడు. "మహావీరా! హనుమా! రాత్రి సమయంలో మహామాయావులైన రాక్షసులు సర్వత్రా సంచరిస్తూ ఉంటారు. నువ్వు చాలా అప్రమత్తంగా ఉండాలి. నేనిప్పుడు రామలక్ష్మణులు ఎలా ఉన్నారో చూసి వెంటనే తిరిగి వస్తాను. దీనికి నీ అనుమతి కావాలి " అని కోరాడు. విభీషణుడు స్నేహితుడు కావడం వల్ల మారుతి విభీషణుడి వేషంలో ఉన్న మైరావణుని లోపలికి వెళ్ళడానికి అనుమతించాడు. మాయా విభీషణుడు ఆంజనేయుడి రెండు కాళ్ల మధ్య భాగం నుంచి లోపలికి ప్రవేశించాడు. రామలక్ష్మణులను సమీపించి, తనతో తెచ్చుకున్న ఔషధాలను చల్లి వారిని మూర్ఛితులను చేశాడు. అనంతరం వారిని ఒక పెట్టెలో పెట్టి, ఆ పెట్టె మీద ఒక వస్త్రం, కప్పి, చంకలో పెట్టుకుని బయటికి వస్తూ లోపల అందరూ కులాసాగానే ఉన్నారని ఆంజనేయుడికి చెప్పి, వానర సైన్యాన్ని జాగ్రత్తగా రక్షించుకోవలసిందిగా హితవాక్యాలు పలికి, ఒక్క క్షణంలో తన నగరాన్ని చేరుకున్నాడు.
రామలక్ష్మణుల అపహరణకు హనుమ కుపితుడగుట
రామలక్ష్మణులు శయనించిన ప్రదేశం ఖాళీగా ఉండడం చూసి ఆంజనేయ విభీషణులు దుఃఖ సముద్రంలో మునిగిపోయారు. వారిని చూసి వానరులందరూ గొల్లుమన్నారు. హాహాకారాలు చేశారు. దీనంగా ఆ క్రోశించారు. ఆంజనేయుడు మూలం తెగిన వృక్షం లాగా పడిపోయాడు. దుఃఖ విహ్వలుడైనందువల్ల ఆయనకు క్షణకాలం బాహ్య ప్రపంచం కనిపించలేదు. ఆ వెంటనే లేచాడు. రామలక్ష్మణులనే స్మరిస్తూ " నా పరాక్రమం వ్యర్థమైంది. స్వామి కార్యాన్ని చెడగొట్టిన మూర్ఖుడిని. మిత్రద్రోహిని. కుత్సితుణ్ణి. నా ప్రజ్ఞ నిరుపయోగం. దీర్ఘమైన నా వాలం వృథా. నేను ద్వారపాలకుడుగా ఉండడం వృథా. నేను వృథా. నా జీవనమే వృథా. వానరుడనై ఉండి కూడా రాజపుత్రుల రక్షణ బాధ్యతను స్వీకరించాను. నాకు ఈ రక్షణ బాధ్యతను అప్పగించిన సుగ్రీవుడు ఇప్పుడే మంటాడో! శత్రుపక్షం వారితో చేతులు కలిపి నేనే రామలక్ష్మణులను అపహరించానని సీత అనుమానిస్తుందేమో! అని తనను తాను నిందించుకున్నాడు. కొంతసేపు వ్యాకుల చిత్తుడయ్యాడు. ఆ తరువాత ఉద్దేగపూరితుడై విశ్వరూపం ధరించాడు. ప్రళయాగ్ని సదృశ్యమైన ఆయన శరీరం బ్రహ్మలోకం దాకా వ్యాపించింది. ఆయన ముఖం భయంకరంగా ఉంది. విభీషణా! మైరావణుడు ఎక్కడుంటాడో చెప్పు. నా వాల రోమాగ్రాలతో వాడిని సంహరిస్తాను. లేదా నా పాదాలతో తన్ని అంతమొదిస్తాను కోపంతో అన్నాడు ఆంజనేయుడు.
మైరావణుడు రామలక్ష్మణులను బలి ఇవ్వడానికి సిద్ధపడుట
పాతాళలంకకు రామలక్షమణులను తీసుకు వెళ్ళిన మైరావణుడు వారిని బలి ఇవ్వాలని నిర్ణయించి తన చెల్లెలైన దుర్దండిని పిలిచి " రామలక్ష్మణులకు జలముతో అభిషేకించి వారిని బలి ఇవ్వడానికి సిద్ధం చెయ్యి " అని ఆఙాపించాడు. దుర్దండి జలపాత్రను తీసుకుని మైరావణ దుర్గం వదిలి వెలుపలకు వెళ్ళింది.
పాతాళలంకకు ఆంజనేయుడి ప్రవేశం
విభీషణుడు చెప్పినట్లుగా ఆంజనేయుడు పాతాళానికి వెళ్లి, బండ రాయిని తొలగించాడు. సూక్ష్మరూపం ధరించి నాళమార్గం ద్వారా పయనించి పుష్కరిణీ తీరాన్ని చేరుకున్నాడు. ఆ సరస్సును చూడగానే ఆయనకు పంపా సరోవరం గుర్తుకొచ్చింది. బహుయోజన విస్తీర్ణం కలిగిన ఆ సరోవర సౌందర్యాన్ని కన్నుల పండువుగా దర్శించాలనే ఉద్దేశంతో పక్కనే ఉన్న అత్యున్నతమైన జమ్మిచెట్టునెక్కి ఆ సరస్సును పరిశీలనగా చూస్తూ ఉండగా సప్త ప్రాకార పరివేష్టితమైన పాతాళలంక ఆయన కన్నులకు గోచరించింది.
దుర్దండి వృత్తాంతం
చెట్టెక్కి చూస్తున్న హనుమకు ఒక స్త్రీ రోదన వినిపించింది. దయార్ద్రహృదయుడైన ఆంజనేయుడు చెట్టునుంచి క్రిందికి దిగి ఆమె వద్దకు వెళ్లాడు. ఆమెను ఓదార్చి, ఆమె కాళ్లను బంధించిన సంకెళ్లను ఊడదీసి, ఆమె దుఃఖానికి కారణ మేమిటని ప్రశ్నించాడు.''నాయనా! నా పేరు దుర్దండి. నా భర్త పేరు కాలదండుడు. నా కొడుకు నీలమేఘుడు. మైరావణుడు నా సోదరుడు. వాడొక పాపాత్ముడు. సజ్జన ద్వేషి. రావణాసురుడికి మేనమామ. ఒకప్పుడు నారదమహర్షి వచ్చి నా కొడుకు పాతాళలంకకు రాజు అవుతాడని చెప్పాడు. ఆ మాట విని మైరావణుడు క్రుద్ధుడై నాకూ, నా కుమారుడికీ సంకెళ్లు తగిలించి మమ్మల్ని వేరు వేరు కారాగృహాలలో బంధించాడు. అప్పటి నుంచి ఇప్పటిదాకా నా కొడుకును నేను చూడలేక పోయాను. మమ్మల్ని విడిపించే నాథుడు లేక కారాగృహ వాసం చేస్తున్నాం. హనుమ ఆమెను ఓదార్చి " అమ్మా నా పేరు ఆంజనేయుడు. రామబంటును. నికిక భయం లేదు. నీ కష్టాలు ఇక తీరగలవు. ఈ దుర్మార్గుడు రామలచ్మణులను అపహరించి తీసుకు వచ్చాడు. వారిని గురించిన సమాచారం ఏదైనా తెలిస్తే నాకు తెలియజేయి " అని కోరాడు.''
మైరావణుడి దుర్గంలోకి ప్రవేశం
దుర్దండి " మహాబలా ! మైరావణుడు రామలక్ష్మణులను మూర్చిల్లజేసి తీసుకుని వచ్చాడు. వారిని బలీవ్వడానికి సిద్ధం చెయ్యమని నన్ను ఆఙాపించాడు. అందుకే నేనీ జలాలను తీసుకుపోతున్నాను. నీవు ఎలాగైనా వారిని రక్షించు " అని చెప్పింది. హనుమ " నన్ను మైరావణుడి దురగంలోకి తీసుకువెళ్ళగలవా ? " అని అడిగాడు. దుర్దండి " మహాబలా ! మైరావణుడి దుర్గంలోకి బిలాబార్గంలో వెళ్ళాలి. ఆమార్గానికి చివర ఈశ్వర ప్రసాదితమైన త్రాసు ఒకటి ఉంది. లోపలికి ప్రవేశించాలంటే ఎవరైనా ఆత్రాసులో నుండి ప్రవేశించాలి. ఆ త్రాసుకు ఒక మహత్యం ఉంది. అందులో మైరావణుడి అనుచరులు ఎవరు ప్రవేశించినా సమానంగానే ఉంటుంది. శత్రుభావంతో ఉన్న వారు ఎవరు ఆత్రాసులో కాలు పెట్టినా ఒకవైపు పైకి లేస్తుంది. అలాగే పెద్ద శబ్దం ఉత్పన్నమౌతుంది. అది విన్న రాక్షసులు ఆయుధాలతో వస్తారు " అని చెప్పింది. మారుతి దుర్దండితో " నన్ను ఆమార్గం గుండా తీసుకుని పోగలవా " అని అడిగాడు. అందుకు దుర్దండి అంగీకరించింది. వెంటనే హనుమ జమ్మి ఆకంతగా మారి జపాత్ర అంచును పట్టుకుని దుర్దండితో లోనికి వెళ్ళాడు. వారు త్రాసును సమీపించి త్రాసులో ప్రవేశించగానే త్రాసు ఒకవైపు పైకి లేచింది. పెద్ధగా శబ్ధాలు వినంచాయి.
మైరావణసైన్యాలతో మారుతి యుద్ధం
మైరావణ దుర్గంలో శబ్ధాలు వినగానే రాక్షసులు హోరుమని పెద్దపెట్టున శబ్దం చేస్తూ వివిధరకాల ఆయుధాలతో హనుమతో యుద్ధానికిదిగారు. హనుమ వారినందరినీ హతమార్చి యుద్ధం కొనసాగించాడు. అప్పుడు ఒకరాక్షస యోధుడు హనుమతో ఘోరంగా యుద్ధం చేసాడు. చాలాసమయం యుద్ధం జరిగిన తరువాత హూనుమ అలసిపోయాడు. హనుమకు చాలా ఆశ్చర్యం కలిగింది. అప్పుడు హనుమ యుద్ధం ఆపి " మహావీరా ! నాకు సాధారణంగా యుద్ధంలో అలసట కలగదు. అలాంటి నాతో అలసిపోయే అంతగా యుద్ధం చేయగలిగిన నీవు ఎవరు ? " అని అడిగాడు.
హనుమ కుమారుడు
అప్పుడా యోధుడు హనుమతో " మా తల్లి ఒక అప్సర కన్య. ఒకానొకప్పుడు మాతంగ మహర్షి శాపానికి గురి అయింది. మా తల్లి మహర్షిని శాపవిమోచనం ఇమ్మని ప్రార్ధించడంతో మహర్షి మా తల్లితో " నీవు సముద్రంలో దీర్ఘకాయురాలివై సంచరించే సమయంలో ఒకసారి దైకార్యం కొరకు హనుమ సముద్రం దాటి పోయే సమయంలో జారిపడిన స్వేదబిందువు వలన నీవు పుత్రుడికి జన్మ ఇచ్చిన వెంటనే నీకు శాపవిమోచనం కలుగుతుంది " అని చెప్పాడు. ఒకానొక సమయంలో రామకార్యార్ధం ఆంజనేయుడు సముద్రం దాటే సమయంలో నీ నుదుటి నుండి జారిపడిన స్వేదబిందువుని గ్రహించిన నా తల్లి చేప రూపంలో గ్రహించి నాకు జన్మ ఇచ్చింది . నేను పుట్టిన వెంటనే మా అమ్మ నాతో " కుమారా ! నీవు మైరావణుడి వద్దకు వెళ్ళి అతడిని సేవించు. అక్కడకు వచ్చి నీతో యుద్ధంచేసి అలసటనొదిన వీరుడే నీ తండ్రి ఆని గుర్తించు " అని చెప్పింది. అందువలన " నాతో యుద్ధం చేసి అలసట నొడానని చెప్పావు కనుక నీవు ఆ ఆజనేయుడివై ఉండాలి " అన్నాడు. వెంటనే ఆజనేయుడు ఆయోధుని పుత్రప్రేమతో ఆలింగనం చేసుకుని " కుమారా ! ఆ ఆంజనేయుడిని నేనే. నీ తండ్రిని నేనే " అని చెప్పాడు. అతడు ఆంజనేయుని పాదాలకు నమస్కరించి " తండ్రీ ! నేను ఏమి చేయాలో అనుఙ ఇవ్వండి " అని అడిగాడు. మారుతి నన్ను మైరావణుడు ఉన్న ప్రదేశానికి తీసుకునిపో అని అడిగాడు.
మైరావణుని వధ
ఆజనేయుని కుమారుడు ఆంజనేయుని మైరావణుడు ఉన్న ప్రదేశానికి తీసుకుపోయాడు. ఆంజనేయుడు మైరావణునితో పోరు సాగించాడు. ఇరువురి మద్య చాలా సమయం తీవ్రమైన పోరు సాగించి. చివరకు ఆంజనేయుడిది పైచేయి అయింది. ఎన్ని మార్లు మైరావణుని ముక్కలు చేసినా మైరావణుడు తిరిగి ఒక్కటిగా మారుతూ ఉన్నాడు. ఇది గమనించి హనుమ ఆశ్చర్యచకితుడుకాగా దుర్దండి " మహావీరా ! కలవర పడకు. మైరావణిని పంచప్రాణాలు ఐదు తుమ్మెదల రూపంలో బిలంలో దాచబడి ఉన్నాయి. అవి బయటకు రాకుండా బిలద్వారం మీద ఒక రాయితో మూతపెట్టి ఉన్నది. నీవు ఆరాతిని కాలితో తన్ని తుమ్మెదలు వెలుపలికి రాగానే వెంటనే వాటిని కాలితో తొక్కవేస్తే మైరావణుడు హతుడుకాగలడు " అని చెప్పంది. అది విన్న మైరావణుడు " దుర్మార్గురాలా ! చెల్లెలివైయుండి ఇలా ఇంటి గుట్టు రట్టు చేస్తావా ! ఇది ధర్మమా ! " అని అడిగాడు. దుర్దండి " నీ తోడపుట్టిన చెల్లెలను. నాకుమారుడు రాజైతాడని జ్యోతిష్కులు చెప్పినందుకు నన్ను, నా కుమారుడైన నీలమేఘుని గొలుసులతో బంధించిన నీ ప్రాణరహస్యం చెప్పడం అధర్మమేమి కాదు " అని చెప్పింది. హనుమ వెంటనే ఆరాతిని కాలితో తన్నగానే ఐదు తుమ్మెదలు వెలుపలికి వచ్చాయి. ఆజనేయుడు ఆతిమ్మెదలను కాలితో నొక్కి చంపగానే మైరావణుడు కుప్పుకూలాడు. ఆంజనేయుడు దుర్దండి కుమారుడైన నీలమేఘుడికి పాతాళలంక రాజుగా పట్టాభిషేకం చేసి రామాక్ష్మణులను భుజంమీద ఎక్కించుకుని అక్కడి నుండి లంకకు వెళ్ళాడు.
అయ్యన్నకోట
అయ్యన్నకోట ప్రకాశం జిల్లా, పామూరు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పామూరు నుండి 23 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన కందుకూరు నుండి 50 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 150 ఇళ్లతో, 621 జనాభాతో 1616 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 314, ఆడవారి సంఖ్య 307. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 191 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 248. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 591496 .పిన్ కోడ్: 523110.
మైరావణుడు
వెలుపలి లింకులు
వర్గం:పురాణ పాత్రలు వర్గం:రామాయణంలోని పాత్రలు
అయ్యన్నకోట
గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 544. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 255, స్త్రీల సంఖ్య 289, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 129 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 1,616 హెక్టారులు.
ప్రముఖులు
మదిరెది వెంకత రెది,తుమ్మ కొందయ్య
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి.బాలబడి పామూరులోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల అయ్యవారిపల్లిలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల బొట్లగూడూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పామూరులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల కందుకూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లూరులోను, పాలీటెక్నిక్‌ ఒంగోలులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల కందుకూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పామూరులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం కందుకూరులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఒంగోలు లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
అయ్యన్నకోటలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
అయ్యన్నకోటలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
అయ్యన్నకోటలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
పొగాకు
వెడల్పు
చతురస్రాకార ఘనముగా ఉన్న వస్తువు పొడవులను మూడు విధములుగా సూచించవచ్చు. క్షితిజ లంబంగా లేదా నిలువుగా మొదలు నుంచి చివరకు అత్యంత తక్కువ వచ్చేలా కొలిచే కొలతను ఎత్తు అని, అలాగే అడ్డంగా కొలిచే కొలతలలో మొదలు నుంచి చివరకు అత్యంత తక్కువ వచ్చేలా కొలిచిన కొలతలలో ఎక్కువ పొడవు ఉన్న పొడవును పొడవు అని, తక్కువ పొడవు ఉన్న పొడవును వెడల్పు అని అంటారు. ఇది పొడవును కొలిచినట్టు వలె అడ్డంగా కొలవబడినను, పొడవుకు లంబ (90 డిగ్రీల కోణంలో) దిశలో ఉంటుంది.
ఇవి కూడా చూడండి
వర్గం:పొడవు వర్గం:భౌతిక శాస్త్రం వర్గం:గణిత శాస్త్రము