ఆలేరు
ఆలేరు శాసనపాఠం
శాసనం 1వ వైపు ........... సమస్త భు... వనాశ్రయ శ్రీ ప్రిథ్వీ వ ల్లభ మహా రా జాధి రాజప రమేశ్వర ప రమ భట్టా రక సత్యాశ్ర యకుళ తిళ కం చాళుక్యా భరణం శ్రీ మ త్రిభువన మ ల్ల దేవర వి జయ రాజ్యము త్త రోత్తరాభి వృద్ధి ప్రవర్ధ మానమాచం 2వ వైపు ద్రార్కతారం జ యంతీపుర ద నెలెవీడి నొ ళుసుఖ సంకథా వినోదదిం రాజ్యం గెయ్యుత్తరమిరె శ్రీమచ్చాళు క్య విక్రమ వర్షద 50 నెయ విశ్వావసు సం వ త్సరద బహుళ 1 సోమవారదం దు ఆలేఱ న ల్వత్తఱ సవదొ రె సోమనాయ క్కం వేమిరడి బూదిరడి యు అవన 3,4 వైపుల రాతలు జీర్ణమై వున్నాయి ( Inscriptions of A.P. Nalgonda Dist. Vol. I, No.42, p:115-117) ఆలేరు-40 కంపణానికి సవదొరెగా సోమనాయకుడు పేర్కొనబడ్డాడు.సవదొరె అంటే రాజరక్షకుడు.సవదొరె పిలుపే కాలక్రమాన ‘చౌదరి’గా పరిణమించినట్లున్నది.మావూరిలో చౌదరుల కుటుంబాలు 12 వుండేయి. మరొక శాసనాధారముః ఆలేటిశాసనం కంటే 90 ఏండ్లకు ముందుగానే ఆలేరు గురించి సైదాపురం (సా.శ.1034 జూన్ 4వ తేది ) శాసనంలో ఆలేరు-40, ఆలేరుకంపణంగా పేర్కొనబడింది. ఆలేరును పేర్కొన్న సైదాపురం శాసనం (యాదగిరిగుట్ట దగ్గర)... ఆ శాసనంలో.... 1వ వైపు స్వస్తి సమస్త భువనాశ్రయ శ్రీ పృ థ్వీ వల్లభ మహారాజాధిరాజ పరమేశ్వర పరమభట్టారకం సత్యాశ్రయ కుళతిలకం చా ళుక్యాభరణం శ్రీ మజ్జగదే క మల్లదేవర్ సక వర్ష956 నెయ భాను సంవత్సర జేష్ట ద పుణ్నమి బృహస్పతి వారదన్డు పొట్టళకెఱె య నెలవీడి నొళ్సోమగ్రహణ మ హా పర్వనిమిత్తదిం వైద్యరత్నాకరం ప్రా ణాచార్య నగ్గళయ్యన భిన్నప దొళ్బ కొల్లిపాకె-7000 దొళగణ ఆలే ఱు-40 ఱ బళియ ముప్పనపళ్ళి యొళ గ్గళెయ్యన మాడిసిద బుద్ధసేనజినా లయక్క మిక్కుఱికి యొళె మాడిసిద వైద్యర త్నాకర జినాలయక్కం ముచ్చనపళ్ళియ గావు ణ్ణం నరవైద్య నగ్గళయ్యన మాడిత మయా ర్దె యొళాయెరడు బసదియ భోగక్కం ఖ ణ్డ స్ఫుటిత నవసుధాకమార్దిగళం జా కబ్బెయ రెకబ్బెయ బసదియ ప్రతిబద్ధ కజ్జికాస్థానమాగె దేవభోగం తత్ప్ర తిబద్ధం బుద్ధిపాకె వాళిగె స బెతం బిట్ట ముప్పనపళి యొళ్దులల్లెవపం హి.. 2వ వైపు ..నిర్దే హాయస (తాం హితాయ విదుషాం..) తాత్మానామారోగ్యాయన్రుణాం సుఖాయ సుహృదాతు. ష్టై గురూణాంసదారక్షాయై జినశాసనస్యభిష జాం శాస్త్ర్రక్రియా సంశయాష్ట్యైద్యుచ్చే్దాయచ ప ద్మ భూస్సహజవైద్య్తరత్నాకరః.... ఆయుర్వేద విదాంయేశాస్త్ర కర్మక్రమేప్రౌఢాశ్రీ జగదేకమల్లయః న్రుపతేర్యే శాస్త్రపారంగతాస్తేషాం సంసది శస్త్ర శాస్త్రకుశల శ్రీ వైద్యరత్నాకరః జేతా నా బల రగ్గళ బు ధనిధి శ్శస్త్రేణ శాస్త్రే ణావా.... యద్యత్ర శస్త్రాదిషుకర్మ కరోతి లోకత్వంతు ప్రపేత్పినరవై ద్యక మగ్గళార్యః దివ్యం తథాపది ద తదాపి సుఖం విధాతుం సింహస్యత స్యచ (జయసింహ) పి పరైర్భిషగ్భిర్వ్యాధి ప్రకర్షె తదు క్షం నిరూహ దక్షం కథయంతి దిక్షు ఉమాతంత్రమాద్యం ల... సంగ్రహ పరిచ్ఛేద క్రియాకౌశలోద్దామ ప్రథిత శస్త్ర శా స్త్రవిషయ ప్రాగణ్యమనూర్జితప్రదం కమ్మిగ చక్రవర్తి జయసింగం మె ....................... ...................... 3వ వైపు ప్రదియెళర సంగె (పణ్డరాగరకుడువ) జయ సింగం దా గద్యాణ...బసది రక్కెబా డరకవొన్డు రాటాణ మెరడు కరెయ నేల ..కిసుకాడు మాగెమత్తర్నూఱు పూ దోంట మొన్దు నివేశనం పత్తు (ఘర)ద్రమ్మ మొన్దుగావుంణ్డన మాన్యద పాఱగా గెఱకిదమామియోళ్పన్నెరడఱ కొల గావుణ్డన....ట్టర... డుకొ... ణ్దదోయ పిరియ కెయ్యమద్మణ్ఱమ మ్మడియ బిట్టద తెంకణ మద్దిన ధు వియ్గెం చికబెయోళ్ ఊ...కాల్గ............. ళొళ్గెల్ల......... ణాముఱు పూణం ...........ల్గళ ప్రతిబద్ధ .....గిళాల గెయ్దు ద్రమ్మం షుర ద్రమ్మని మొన్దు వణ..కొణు సోయారమియ్దొన్డు తాళబసమొన్దు పా లె త్పెం.. తొఱెయద డయొళద్యాం పడువణ ....ణుస యగామెమెం యాగె పడువలు మూడలు నన్దనవన మెన్యెయ తొణక్కం మత్తాన్నార్వల్వ త్త... మూడగణద్దెమె బెట్టదసా మా మాన్య దకెయ బోఱయ్యదె....పిదగణ బెట్టద ......కెయ్యత్త మూనూఱయ్యత్తు ఆయూ రసీమె దిశాగదొళ బియ కన్దుకూర కతన క ఱెయ దశాన ప కాణొండు మూఱుపల్లె ఆగ్నేయ దొళ్దు సనకుందెయ న మావరిష్ణ గండద కల్లోన్దుళుం గెయతాం నడకల్లోన్దు తెంకల్వ యెంబూ.. వీరెమొళె.. .....కల్లదిన్దునొ తెమొళ్వెలంగ కుళెయొ న్దు పడువణదె...యొ... న్దువాయ వ్యదొళె అవికుంటెయ మాకె..ప్పణుసె యకం.... ఈ శాసనంలో సా.శ. 1034 జూన్ 4వ తేదీన పొత్తలకెఱె ( పటాన్ చెరువు) వద్ద శిబిరంలో వున్న కొలనుపాక-7000నాడు మహారాజు జగదేకమల్ల-1 చంద్రగ్రహణ సందర్భంగా వైద్యరత్నాకర, ప్రాణాచార్య,శస్త్రశాస్త్రకుశల శ్రీ అగ్గలయ్య కోరిక మేరకు ఆలేరు-40 కంపణంలోని ముచ్చనపల్లి వద్ద నిర్మించిన బుద్ధసేనజినాలయానికి,ఇక్కుర్తిలోని వైద్యరత్నాకర జినాలయానికి కానుక ఇచ్చినట్లు తెలుపబడింది.ఇంకా మా గ్రామం చుట్టు వున్న గ్రామాలు కాలువల వివరాలు చెప్పబడివున్నాయి. ( Inscriptions of A.P. Nalgonda Dist. Vol. I, No.5, p:7-10) మరొక సైదాపురం శాసనం Inscriptions of A.P. Nalgonda Dist. Vol. I, No.6, p:11-12 లోని 12 వ పంక్తిలో కూడా ఆలేరు కంపణం ప్రస్తావించబడ్డది. కళ్యాణపురనివేశితుడు త్రిభువనమల్లదేవచక్రవర్తి రాజ్యకాలంలో వేసిన సా.శ.1106 ఏప్రిల్ 6 నాటి కొలనుపాక శాసనంలో కొలనుపాకలో వుండి పరిపాలిస్తున్న మహామండలేశ్వరుడు పారమారజగద్దేవుడు భువనగిరికోట దండనాయకుడు బమ్మదేవుడు (ధక్కన కుమారుడు)నిర్మించిన భువనగిరిలోని సోమేశ్వరతీర్థానికి అంగరంగభోగాలకు,అనుబంధంగా వున్న మఠంలోని విద్యార్థుల స్వాధ్యాయానికి ఆలేరు-40 కంపణంలోని గోష్టీపాళు గ్రామాన్ని సర్వమాన్యంగా దానంగా యిచ్చినట్టు ‘ఆలేటి కంపణక మధ్యే గోష్టీపాళు నామ గ్రామ మనంగుళి ప్రేక్షణీయం పరిహృత సర్వర్కర బాధం దేవభోగకృత ధారాపూర్వకం’ అని తెలుపబడివుంది. ( Inscriptions of A.P. Nalgonda Dist. Vol. I, No.26, p:69-72) గోష్టీపాళు అంటే ఆవులపల్లె అని అర్థమని,ఆవులఊరు,ఆవులయేరు,ఆలేరుకు సంస్కృతీకరణమే ‘గోష్టీపాళెం’అయివుండొచ్చని చారిత్రకపరిశోధకుడు విరువంటి గోపాలకృష్ణ అభిప్రాయపడ్డారు.