cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
చింతమోటు
శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా మందిరం
గ్రామములోని శ్రీ రామాలయ ప్రాంగణంలో నూతనంగా నిర్మించిన ఈ ఆలయంలో, విగ్రహప్రతిష్ఠా మహోత్సవాలలో భాగంగా, 2016, ఫిబ్రవరి-18వ తేదీ గురువారం నుండి 22వ తేదీ సోమవారం వరకు భట్టిప్రోలు, కొల్లూరు, వేమూరు మండలాలలో గ్రామోత్సవం నిర్వహించారు. మంగళవారంనాడు శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా విగ్రహానికి జలాధివాసం కార్యక్రమం నిర్వహించారు. ఉదయం గణపతిపూజ, పుణ్యాహవచనం, పంచగవ్యప్రాసన, దీక్షాధారణ, యాగశాల ప్రవేశం వంటి పూజా కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. 25వ తెదీగురువారంనాడు వేదమంత్రాల నడుమ విగ్రహప్రతిష్ఠా మహోత్సవం వైభవంగా నిర్వహించారు. అనంతరం విచ్చేసిన భక్తులకు అన్నప్రసాద వితరణ నిర్వహించారు.
మూలాలు
వర్గం:భట్టిప్రోలు మండలం లోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
సెబాస్టియన్ పి.సి.524
సెబాస్టియన్‌ పి.సి.524 2022లో రూపొందుతున్న తెలుగు సినిమా. ఎలైట్ ఎంట‌ర్‌టైన్‌మెంట్స్ సమర్పణలో జోవిత సినిమాస్ బ్యానర్‌పై సిద్ధారెడ్డి. బి, ప్ర‌మోద్, రాజు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు బాలాజీ సయ్యపురెడ్డి దర్శకత్వం వహించాడు. సెబాస్టియ‌న్ పి.సి. 524” ఫ‌స్ట్ లుక్‌ని దర్శకుడు హరీష్ శంకర్ ఆన్‌లైన్‌లో జూలై 15న‌ విడుద‌ల చేశాడు. ఈ సినిమా  టీజర్‌ను ఫిబ్రవరి 5న విడుదల చేశారు. . కిరణ్ అబ్బవరం, నువేక్ష, కోమలీ ప్రసాద్, శ్రీకాంత్‌ అయ్యంగర్‌ ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమాని మార్చి 4న విడుదలైంది..
కథ
సెబాస్టియన్ (కిర‌ణ్ అబ్బ‌వ‌రం) తల్లిదండ్రుల కోరిక మేరకు పోలీస్ ఉద్యోగం సాధించి మదనపల్లి పోలీస్ స్టేషన్ లో కానిస్టేబుల్ గా పని చేస్తుంటాడు. అతనికి రేచీక‌టి. అప్పటివరకు తన రేచీకటితో ఎలాగోలా నెట్టుకొచ్చిన అతను పోలీస్ స్టేషన్ లో కూడా కేవలం మార్నింగ్ డ్యూటీలతో నెట్టుకొస్తాడు. ఈ క్రమంలో అతనికి ఒక రోజు నైట్ డ్యూటీ వేస్తారు. కానీ, త‌నకున్న స‌మ‌స్య వ‌ల్ల ఓరోజు ఆప‌ద‌లో ఉన్న నీలిమ (కోమ‌లీ ప్రసాద్‌) హ‌త్యకు గురై చ‌నిపోతుంది, ఫ‌లితంగా అత‌ను స‌స్పెండ్ అవుతాడు. అస‌లు ఆమెను హ‌త్య చేసిందెవ‌రు? ఈ క్రమంలో అతను ఎదుర్కొనే సవాళ్లేంటి? ఈ హత్య కేసును ఎలా ఛేధించాడు? అనేదే మిగతా సినిమా కథ.
మూలాలు
వర్గం:2022 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:కిరణ్ అబ్బవరం నటించిన సినిమాలు
పి. వాసు
'''పి. వాసు అని పిలవబడే వాసుదేవన్ పీతాంబరన్''' ఒక సినీ దర్శకుడు, రచయిత. తమిళ, తెలుగు, కన్నడ, మలయాళ భాషల్లో చిత్రాలు రూపొందించాడు. సినీ పరిశ్రమలో 30 ఏళ్ళకుపైగా అనుభవం కలిగిన ఈయన సుమారు 50 చిత్రాలకు పైగా దర్శకత్వం వహించాడు.
వ్యక్తిగత జీవితం
వాసు తండ్రి పీతాంబరన్ నాయర్ ఎం. జి. ఆర్. ఎన్. టి. ఆర్ లాంటి ప్రముఖ నటులకు మేకప్ మాన్ గా పనిచేసేవాడు. తల్లి కమల. తండ్రి 30 ఏళ్ళపాటు తమిళనాడు మేకప్ కళాకారుల సంఘానికి అధ్యక్షుడుగా పనిచేశాడు. తర్వాత నిర్మాతగా మారాడు. తమిళ, తెలుగు భాషల్లో సుమారు 25 కి చిత్రాలకి పైగా నిర్మించి అప్పట్లో దక్షిణాదిలో అత్యధిక చిత్రాలు నిర్మించిన వారిలో ఒకడిగా నిలిచాడు. తన సోదరుడు సినిమాటోగ్రాఫర్ అయిన ఎం. సి. శేఖర్ తో కలిసి సినిమాలు నిర్మించేవాడు. ఎం. సి శేఖర్ సుమారు 150 చిత్రాలకు పైగా ఛాయాగ్రాహకుడిగా వ్యవహరించాడు. తండ్రి పీతాంబరన్ 2011, ఫిబ్రవరి 21 న మరణించాడు.
వాసు చెన్నైలో వెస్లీ స్కూల్ లో చదువుకున్నాడు. వాసు భార్య పేరు శాంతి. వీరికి శక్తి అనే కుమారుడు, అభిరామి అనే కుమార్తె ఉన్నారు. శక్తి నటుడు. ఈయనకు విద్యాసాగర్, విమల్ అనే సోదరులు, విజయలక్ష్మి, వసంత, వనజ అనే సోదరీమణులున్నారు.
బాహ్య లంకెలు
వర్గం:తమిళ సినిమా దర్శకులు వర్గం:1955 జననాలు వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
పల్లకి
పల్లకి అనగా పురాతన కాలంలో మనుషుల ప్రయాణానికి వాడే సాధనం. దీనికి చక్రాలుండవు. ఇద్దరు లేదా నలుగురు మనుషులు మోస్తారు. చైనా, భారతదేశం, కొరియా, ఇంగ్లండ్ దేశాల చరిత్రలో దీనికి ప్రత్యేకమైన స్థానముంది. పూర్వకాలం రాజకుటుంబీకులు ప్రయాణానికి వీటిని వాడేవారు. క్రీ.పూ 250 సంవత్సరానికి చెందిన రామాయణంలో కూడా పల్లకీ గురించిన ప్రస్తావన ఉంది.
ఆంగ్లేయుల పరిపాలనా కాలంలో యుద్ధంలో గాయపడిన సైనికులను గుడారాలను చేర్చడానికి ఒక రకమైన పల్లకీ లను వాడేవారు. ఇంకా జమీందార్లు తమ కూతుళ్ళను అత్తవారింటికి పంపించేటపుడు పల్లకీ పైనే పంపించేవారు. పల్లకీ మోసిన వారిని బోయీలు అంటారు. పల్లకి ఎక్కువ భారంగా ఉంటే వీటిని భుజాల మీద మోస్తారు. ప్రాచీన చైనా దేశంలో పల్లకీలు చాలా పెద్దవిగా ఉండటం చేత వాటిని మోయడానికి సుమారు డజను మంది మనుషులు అవసరమయ్యేవారు.
మోటారు వాహనాలు లేని కాలంలో మహిళలు, ధనవంతులు చిన్న చిన్న దూరాల నుంచి సుదూర ప్రాంతాలకు కూడా వీటిలోనే ప్రయాణించేవారు. ఎక్కువ దూరాలు ప్రయాణించేటపుడు ఒక పల్లకిలో వ్యక్తులను మోసుకెళితే దాని వెనుక మరో పల్లకిలో వారికి కావాల్సిన సామాగ్రిని పట్టుకెళ్ళేవారు. ప్రయాణించే వాళ్ళ అభిరుచులను బట్టి కవులు, గాయకులు, కథకులు, నాట్య కళాకారులు కూడా వీరి వెంట వెళ్ళేవారు. ప్రయాణంలో విసుగు చెందకుండా ఇటువంటి ఏర్పాట్లు చేసుకునేవారు.
వీటికి ఇంధనం అవసరం లేదు. మంచి రోడ్లు అవసరం లేదు. కలుషిత వాతావరణం ఉండదు. ప్రమాదాలు కూడా చాలా తక్కువ. భారతదేశంలోని పల్లకీలు ఎంతో మంది విదేశీ యాత్రికులను ఆకర్షించాయి. డొమింగో పేస్ (సా.శ. 1522) సీజర్ ఫ్రెడరిక్ (1567-68), పీటర్ ముండీ (1632), ఎడ్వర్డ్ టెర్రీ (1652-60), కెప్టెన్ బసిల్ హాల్ (1822) వంటి వారు పల్లకీ ప్రయాణంలో తాము పొందిన ఆసక్తికరమైన అనుభవాలను తమ రచనల్లో పొందుపరచారు. పల్లకీ మోసే బోయీలు చాలా నిజాయితీ పరులుగా, శ్రమజీవులుగా పేర్కొన్నారు. వీరికి మంచి పారితోషికం కూడా లభించేది.ఎటువంటి వాతావరణంలోనైనా, ఎగుడు దిగుడు నేలమీద కూడా వీరు సాఫీగా సాగిపోయేవారని పేర్కొన్నారు. ఇవి మోసే టప్పుడు వీరికి శ్రమ తెలియకుండా ఉండటానికి బృందగానం కూడా చేసేవారు. విజయ నగర సామ్రాజ్యం కాలంలో ఆడవాళ్ళు కూడా అంత:పురం లోపల బోయీలుగా పనిచేసేవారు.
ఇప్పటికీ పురావస్తు ప్రదర్శన శాలల్లో రంగు రంగుల పల్లకీలను సందర్శించవచ్చు. కొన్ని దేవాలయాలు, మఠాలలో వారి పీఠాధిపతులు, మఠాధిపతులు వాడిన పల్లకీలను జాగ్రత్తగా కాపాడుకుంటూ వస్తున్నారు.
మూలాలు
వర్గం:వాహనాలు
పెద్దిరెడ్డి రామచంద్రారెడ్డి
పెద్దిరెడ్డి రామచంద్రారెడ్డి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన 2019లో వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి మంత్రివర్గంలో పంచాయితీరాజ్, గ్రామీణాభివృద్ధి, గనుల, భూగర్భ శాఖ మంత్రిగా భాద్యతలు నిర్వహించి,  2022 ఏప్రిల్ 11న జరిగిన మంత్రివర్గ పునర్‌ వ్యవస్థీకరణలో భాగంగా  విద్యుత్‌, సైన్స్‌ అండ్‌ టెక్నాలజీ, అటవీ-పర్యావరణ శాఖ, భూగర్భ గనుల శాఖ మంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశాడు
జననం, విద్యాభాస్యం
పెద్దిరెడ్డి రామచంద్రారెడ్డి 01 జులై 1952లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం,  చిత్తూరు జిల్లా , పుంగనూరు లో జన్మించాడు. ఆయన 1975లో శ్రీ వెంకటేశ్వర యూనివర్సిటీ నుండి పీహెచ్‌డీ పట్టా అందుకున్నాడు.
రాజకీయ జీవితం
1974 లో శ్రీవేంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుతున్నప్పుడే విద్యార్థి సంఘం అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 1978 లో జనతా పార్టీ అభ్యర్థిగా, 1985, 1994 లో కాంగ్రెస్ అభ్యర్థిగా పీలేరు శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి పోటీ చేసి ఓటమి పాలయ్యాడు. తర్వాత కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థిగా 1989, 1999, 2004 లో పీలేరు నుంచి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందాడు. 2008లో పీసీసీ ఉపాధ్యక్షుడిగా నియమితుడయ్యాడు. 2009 లో పుంగనూరు నుంచి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందాడు. అదే సంవత్సరంలో వైఎస్ రాజశేఖర్ రెడ్డి, కొణిజేటి రోశయ్య మంత్రివర్గంలో అడవులు, పర్యావరణ శాఖ, సాంకేతిక శాఖ మంత్రిగా పని చేశాడు.
ఆయన 2013లో కాంగ్రెస్ పార్టీ కి రాజీనామా చేసి వైఎస్సార్ కాంగ్రెస్ పార్టీ లో చేరి 2014, 2019లో వైఎస్సార్ కాంగ్రెస్ పార్టీ నుండి ఎమ్మెల్యేగా గెలిచాడు. ఆయన 2019లో వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి మంత్రివర్గంలో పంచాయితీరాజ్, గ్రామీణాభివృద్ధి, గనుల, భూగర్భ శాఖ మంత్రిగా భాద్యతలు చేపట్టాడు. పెద్దిరెడ్డి రామచంద్రారెడ్డికి గ్రామ సచివాలయ, వాలంటీర్ల శాఖ భాద్యతలను 21 సెప్టెంబర్  2020న ప్రభుత్వం అప్పగించింది.
శాసనసభకు పోటీ
!సంవత్సరం !పేరు !నియోజక వర్గం రకం !గెలుపొందిన అభ్యర్థి పేరు !పార్టీ !ఓట్లు !ప్రత్యర్థి పేరు !పార్టీ !ఓట్లు
మూలాలు
వర్గం:1952 జననాలు వర్గం:చిత్తూరు జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు వర్గం:చిత్తూరు జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:వై.యస్.ఆర్. కాంగ్రెస్ పార్టీ రాజకీయ నాయకులు
లక్కీ (2012 సినిమా)
లక్కీ 2012, నవంబర్ 1న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. హరి దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో శ్రీకాంత్, మేఘనారాజ్, జయసుధ, రోజా సెల్వమణి, బ్రహ్మానందం తదితరులు నటించగా, సాయి కార్తీక్ సంగీతం అందించారు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు కుటుంబకథా చిత్రాలు వర్గం:తెలుగు ప్రేమకథ చిత్రాలు వర్గం:శ్రీకాంత్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:జయసుధ నటించిన సినిమాలు వర్గం:రోజా నటించిన చిత్రాలు వర్గం:బ్రహ్మానందం నటించిన సినిమాలు వర్గం:2012 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:ఆలీ నటించిన సినిమాలు వర్గం:రఘుబాబు నటించిన చిత్రాలు వర్గం:ధర్మవరపు సుబ్రహ్మణ్యం నటించిన చిత్రాలు వర్గం:ఎ.వి.ఎస్. నటించిన చిత్రాలు
వెల్లూర్ జి.రామభద్రన్
వెల్లూర్ జి.రామభద్రన్ (1929 – 2012) తమిళనాడుకు చెందిన మృదంగ వాద్య కళాకారుడు.
ప్రారంభ జీవితం
ఇతడు వెల్లూరు పట్టణంలో 1929 ఆగష్టు 4వ తేదీన జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి కొన్నక్కోల్ టి.పి.గోపాలాచారి వెల్లూరులో ఒక సంగీతసభ నిర్వాహకుడు. ఈ సంగీత సభ వెల్లూరు పట్టణంలో పిల్లలకు కర్ణాటక సంగీతంలో పోటీలు నిర్వహిస్తూ ఉండేది. కంచీపురం నయనపిళ్ళై, పాల్గాట్ మణి అయ్యర్, పుదుక్కోటై దక్షిణామూర్తి పిళ్ళై మొదలైన సంగీత విద్వాంసులు ఈ పోటీలకు న్యాయనిర్ణేతలుగా వ్యవహించారు. 1936లో ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి ఈ సభలో కచేరీ నిర్వహించింది.
బాలుడైన రామభద్రన్ ఈ సంగీత కచేరీలతో ఆకర్షితుడై 8వ యేట నుండి తన తండ్రి వద్ద మృదంగం నేర్చుకున్నాడు.
రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో ప్రజలు భయపడి మద్రాసు నుండి మారుమూల ప్రాంతాలకు తరలివెళ్ళారు. అలా 1942లో తిరుపర్కడల్ శ్రీనివాస అయ్యంగార్ మద్రాసు నుండి సేలంకు తరలి వెళ్ళాడు. దానితో రామభద్రన్‌కు అతని వద్ద గాత్ర సంగీతం నేర్చుకునే అవకాశం లభించింది.
1950లో రామభద్రన్ చెన్నైకు తరలివెళ్ళి మైలాపూర్‌లో నివాసం ఉన్నాడు.
ప్రదర్శనలు
ఇతడు మొట్టమొదటిసారిగా మదురై మణి అయ్యర్ కచేరీకి మృదంగ సహకారం అందించాడు. 1940లలో చెన్నైలో సంగీత సభలు ఎక్కువగా లేవు. ఇతడు మదురై మణి అయ్యర్‌తోపాటు తమిళనాడులోని అనేక దేవాలయాలలో కచేరీలలో పాల్గొన్నాడు.
ఇతడు అరియకుడి రామానుజ అయ్యంగార్, చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్, మహారాజపురం విశ్వనాథ అయ్యర్, సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్, ముసిరి సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్, జి.ఎన్.బాలసుబ్రమణియం, కె.వి.నారాయణస్వామి, మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ, మహారాజపురం సంతానం, టి.వి.శంకరనారాయణన్, టి.ఎన్.శేషగోపాలన్, బి.రాజం అయ్యర్, పి.ఎస్.నారాయణస్వామి వంటి గాత్రవిద్వాంసులకు, టి.ఆర్.మహాలింగం, ఎన్.రమణి వంటి వేణుగాన విద్వాంసులకు, లాల్గుడి జయరామన్, టి.ఎన్.కృష్ణన్ వంటి వాయులీన విద్వాంసులకు మృదంగ సహకారం అందించాడు. ఇతడు జాకిర్ హుసేన్, అల్లా రఖా, అంజద్ అలీఖాన్, హరిప్రసాద్ చౌరాసియా వంటి హిందుస్తానీ సంగీత విద్వాంసులకు కూడా వాద్యసహకారాన్ని సమకూర్చాడు.
తమిళ సినిమా
ఇతడు కె.బాలచందర్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన సింధుభైరవి సినిమాలో కె. జె. ఏసుదాసు పాడిన మరి మరి నిన్నే అనే పాటకు మృదంగం వాయించాడు. చిత్రంలో గాయకుడిగా శివకుమార్, మృదంగ కళాకారుడిగా ఢిల్లీ గణేశ్ నటించారు.
శిష్యులు
ఇతడు అనేక మంది శిష్యులను మృదంగ కళాకారులుగా తయారు చేశాడు. ఇతని శిష్యులలో ప్రకాష్ రావు (న్యూజెర్సీ), రమేష్ శ్రీనివాసన్ (కాలిఫోర్నియా), అనత కులతుపుళ (త్రివేండ్రం) వంటి వారున్నారు.
మరణం
ఇతడు 2012, ఫిబ్రవరి 27 వ తేదీన తన 82వ యేట మరణించాడు.
బయటి లింకులు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు వర్గం:సంగీత కళానిధి పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
కాకర్
భౌగోళికం, జనాభా
కాకర్ (160) అన్నది అమృతసర్ జిల్లాకు చెందిన అజ్నాల తాలూకాలోని గ్రామం, ఇది 2011 జనగణన ప్రకారం 141 ఇళ్లతో మొత్తం 831 జనాభాతో 423 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. సమీప పట్టణమైన రాజా సాన్సి అన్నది 18 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 426, ఆడవారి సంఖ్య 405గా ఉంది. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 123 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 37222.
విద్యా సౌకర్యాలు
సమీప బాలబడులు (Khushupura) గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది. గ్రామంలో 1 ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఉంది. సమీప మాధ్యమిక పాఠశాలలు (Waryah) గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది. సమీప మాధ్యమిక పాఠశాల (Chak fateh khan) గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది. సమీప సీనియర్ మాధ్యమిక పాఠశాలలు (Lopoke) గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది. సమీప "ఆర్ట్స్, సైన్స్, కామర్సు డిగ్రీ కళాశాలలు" (అజ్నాల) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. సమీప ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు (అజ్నాల) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది.
సమీప మేనేజ్మెంట్ సంస్థలు (అజ్నాల) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. సమీప పాలీటెక్నిక్ లు (అజ్నాల) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. సమీప వృత్తివిద్యా శిక్షణ పాఠశాలలు (అమృతసర్) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. . సమీప దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల (అమృతసర్) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది.
పారిశుధ్యం
స్నానపు గదులతో కూడిన సామాజిక మరుగుదొడ్లుగ్రామంలో లేదు. స్నానపు గదులు లేని సామాజిక మరుగుదొడ్లుగ్రామంలో లేదు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సమీప ఇంటర్నెట్ కెఫెలు / సామాన్య సేవా కేంద్రాలు గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్గ్రామంలో లేదు. సమీప ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్లుగ్రామంలో లేదు. టాక్సీలుగ్రామంలో లేదు. సమీప టాక్సీలుగ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
ఇతర (పోషకాహార కేంద్రం) గ్రామంలో లేదు. సమీప ఇతర (పోషకాహార కేంద్రం) గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామంలో లేదు. సమీప ఆటల మైదానం గ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది. సినిమా / వీడియో హాల్ గ్రామంలో లేదు. సమీప సినిమా / వీడియో హాల్ గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ రీడింగ్ రూంగ్రామంలో లేదు. సమీప పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామానికి 10 కిలోమీటర్ల కన్నా దూరంలో ఉంది. . అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్గ్రామంలో లేదు. సమీప అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్గ్రామానికి 5 నుంచి 10 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది.
విద్యుత్తు
విద్యుత్ సరఫరా గ్రామంలో ఉంది.
8 గంటల పాటు (రోజుకు) వ్యవసాయావసరాల నిమిత్తం వేసవి (ఏప్రిల్-సెప్టెంబరు) లో విద్యుత్ సరఫరా గ్రామంలో ఉంది.
0 గంటల పాటు (రోజుకు) అందరు వినియోగదారులకూ వేసవి (ఏప్రిల్-సెప్టెంబరు) లో విద్యుత్ సరఫరా గ్రామంలో ఉంది. 0 గంటల పాటు (రోజుకు) అందరు వినియోగదారులకూ చలికాలం (అక్టోబరు-మార్చి) లో విద్యుత్ సరఫరా గ్రామంలో ఉంది.
భూమి వినియోగం
కాకర్ (160) ఈ కింది భూమి వినియోగం ఏ ప్రకారం ఉందో చూపిస్తుంది (హెక్టార్లలో) :
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
నీటి పారుదల వనరులు ఇలా ఉన్నాయి (హెక్టార్లలో) :
మూలాలు
వర్గం:అమృత్ సర్ జిల్లా గ్రామాలు
కలవారి కోడలు (గేయం)
thumb|కుటుంబం కలవారి కోడలు సమష్టి కుటుంబ వ్యవస్థ, భారతీయ సంస్కృతి విశిష్టత, కుటుంబంలోని వ్యక్తుల మధ్య సంబంధాలను, వారి బాధ్యతలను, ప్రవర్తనా రీతులను వివరించే కౌటుంబిక జానపద గేయం. ఈ గేయాన్ని నల్గొండ జిల్లా భువనగిరి తాలూకాలోని నానిరెడ్డిపల్లి గ్రామంలో శ్రీమతి మనమ్మ బతుకమ్మ పండుగ సందర్భంగా పాడారు.
గేయం
కలవారి కోడలు ఉయ్యాలో కడుగుతున్నది పప్పు ఉయ్యాలో అప్పుడే వచ్చాడు ఉయ్యాలో కాళ్ళకు నీళ్ళిచ్చి ఉయ్యాలో ఎందుకూ కన్నీరు ఉయ్యాలో తుడుచుకో చెల్లెలా ఉయ్యాలో ఎత్తుకో బిడ్డను ఉయ్యాలో పెట్టుకో సొమ్ములు ఉయ్యాలో మీ అత్తమామలకు ఉయ్యాలో కుర్చీ పీటమీద ఉయ్యాలో మా అన్నలొచ్చిండ్రు ఉయ్యాలో నేనెరుగ నేనెరుగ ఉయ్యాలో పట్టె మంచం మీద ఉయ్యాలో మా అన్నలొచ్చిండ్రు ఉయ్యాలో నేనెరుగ నేనెరుగ ఉయ్యాలో భారతం చదివేటి ఉయ్యాలో మాఅన్న లొచ్చిండ్రు ఉయ్యాలో నేనెరుగ నేనెరుగ ఉయ్యాలో వంటలు చేసేటి ఉయ్యాలో మాఅన్న లొచ్చిండ్రు ఉయ్యాలో నేనెరుగ నేనెరుగ ఉయ్యాలో రచ్చలో కూచున్న ఉయ్యాలో మాఅన్న లొచ్చిండ్రు ఉయ్యాలో పెట్టుకో సొమ్ములు ఉయ్యాలో పోయిరా సుఖముగా ఉయ్యాలో ఇరుగు పొరుగులార ఉయ్యాలో చెల్లెళ్ళ పెళ్ళిళ్ళు ఉయ్యాలో మరదుల పెళ్ళికి ఉయ్యాలో ఇరుగక్క పొరుగక్క ఉయ్యాలో
కలికి కామాక్షి ఉయ్యాలో కడవల్లో బోసి ఉయ్యాలో ఆమె పెద్దన్న ఉయ్యాలో కన్నీరు నింపె ఉయ్యాలో ఏమి కష్టాలు ఉయ్యాలో ముడుచుకో కురులు ఉయ్యాలో ఎక్కు అందలము ఉయ్యాలో కట్టుకో చీరె ఉయ్యాలో చెప్పి రావమ్మా ఉయ్యాలో కూర్చున్న అత్త ఉయ్యాలో మమ్మంపు తార ఉయ్యాలో నీ మామనడుగు ఉయ్యాలో పండుకున్న మామ ఉయ్యాలో మమ్మంపు తార ఉయ్యాలో నీబావ నడుగు ఉయ్యాలో బావ పెదబావ ఉయ్యాలో మమ్మంపు తార ఉయ్యాలో మీ అక్కనడుగు ఉయ్యాలో ఓ అక్కగారు ఉయ్యాలో మమ్మంపు తార ఉయ్యాలో నీభర్త నడుగు ఉయ్యాలో రాజేంద్రభోగి ఉయ్యాలో మమ్మంపు తార ఉయ్యాలో కట్టుకో చీర ఉయ్యాలో పుట్టింట్లో పెళ్ళికి ఉయ్యాలో ఓ అమ్మలార ఉయ్యాలో చేయించ పోయి ఉయ్యాలో మళ్ళీ వస్తాను ఉయ్యాలో ఇదెపోయి వస్తాను ఉయ్యాలో.
గేయ సారాంశం
"కలవారి కోడలు" కామాక్షిని అత్తింటి నుండి పుట్టింటికి తీసుకొని పోవడానికి ఆమె అన్నలు వస్తారు. కడవలో పప్పు కడుగుతున్న కామాక్షి అన్నలను చూడగానే కన్నీరు పెట్టుకుంది. ఆమె కన్నీరు పుట్టింటిపైన స్త్రీలకుండే ప్రేమానురాగాలకు ప్రతీక. ఇంటికి అథిథులు వచ్చినప్పుడు మొదట కాళ్ళకు నీళ్ళివ్వడం జానపదుల సాంప్రదాయం. కామాక్షి కూడా అన్నలకు నీళ్ళనిస్తుంది. వారు చెల్లెలి కన్నీరును చూచి, ఆమె మదిలోని ఆవేదనను అర్ధం చేసుకొని సొమ్ములు పెట్టుకొని, పట్టుచీర కట్టుకొని అత్తమామల అనుమతిని తీసుకొని పుట్టింటికి బయలుదేరమంటారు. అత్తింటి సౌభాగ్య సంపదలను పుట్టింట్లో ప్రదర్శించడం, పుట్టింటి భోగభాగ్యాలను అత్తింటిలో చెప్పుకోవడం తెలుగు ఆడపడుచుల సహజగుణం.
అన్నల ఆదేశానుసారం కోడలు ఇంటికి పెత్తనం వహించే కుర్చీపీట మీద కూర్చున్న అత్తను పుట్టింటికి వెళ్ళడానికి అనుమతినివ్వమని అడుగుతుంది. ఆమె మామను అడగమంటుంది. పట్టె మంచం మీద పడుకున్న మామ బావనడుగ మంటాడు. భారతం చదివేటి పెదబావ అక్కనడుగ మంటాడు. వంటలు చేసేటి అక్కగారు భర్తనడుగ మంటుంది. చిట్టచివరకు రచ్చలో కూర్చున్న రాజేంద్రభోగి "సొమ్ములు పెట్టుకొని, చీరకట్టుకొని పుట్టింటికి పోయిరా" అని అనుమతి నిస్తాడు. కోడలు కామాక్షి ఇంటివారి అనుమతిని తీసుకొని ఇరుగక్క పొరుగక్కలకు చెప్పి పుట్టింటికి బయలుదేరుతుంది.
వ్యాఖ్యానం
వర్గం:జానపద సాహిత్యం
తక్కెళ్ళపాడు (నందిగామ)
తక్కెళ్ళపాడు, ఎన్టీఆర్ జిల్లా, నందిగామ మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన నందిగామ నుండి 8 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన జగ్గయ్యపేట నుండి 32 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 425 ఇళ్లతో, 1609 జనాభాతో 623 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 815, ఆడవారి సంఖ్య 794. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 952 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 6. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588872. 2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం కృష్ణా జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది..
సమీప గ్రామాలు
జగ్గయ్యపేట, కోదాడ, సత్తెనపల్లి, మంగళగిరి,
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి. జగ్గయ్యపేట, నందిగామ నుండి రోడ్డురవాణా సౌకర్యం ఉంది. విజయవాడ రైల్వేస్టేషన్ 50 కి. మీ. దూరంలో ఉంది.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. మండల పరిషత్తు ప్రాథమిక పాఠశాల, రవీంద్రభారతి పబ్లిక్ స్కూల్, నారాయణ టెక్నికల్ స్కూల్, నందిగామ, సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల నందిగామలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల లింగాలపాడులోను, మాధ్యమిక పాఠశాల లింగాలపాడులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నందిగామలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విజయవాడలోను, పాలీటెక్నిక్ నందిగామలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం నందిగామలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడ లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
గ్రామ పంచాయతీ
2013,జులైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి నిర్వహించిన ఎన్నికలలో మార్కపూడి వీరాస్వామి సర్పంచిగా ఎన్నికైనాడు.
కోండ్రు విజయలక్ష్మి
ఈ గ్రామంలో పుట్టి పెరిగినృ కోండ్రు విజయలక్ష్మి 2001 లోనే, ఒక భారీ వాహనాన్ని నడపటానికి లైసెన్ సు తీసుకున్న, రాష్ట్రంలోనే ప్రథమ మహిళ. మహిళలు పురుషులకేమీ తీసిపోనని ఈమె చెపుతుంది. 8 ఏళ్ళ వయసులోనే సైకిల్, 12 ఏళ్ళ వయసులోనే ట్రాక్టర్ నడపటం నేర్చుకున్న ఈమె పురుషాధిక్యం ఉన్న ఈ ప్రపంచంలో మహిళలు సాధించనిదేమీ లేదని నిరూపించింది. 2004 లో ఈమె ఒక ప్రైవేటు బస్ ఆపరేటర్ దగ్గర పనిచేసినప్పుడు, అటెండెంటుగానూ, కండక్టరుగానూ, డ్రైవరుగానూ వివిధ రకాలుగానూ పనిచేసి తన సత్తా చూపించింది. ప్రస్తుతం విజయవాడలో " విజయా డ్రైవింగ్ స్కూల్" నడుపుచున్న ఈమె, ద్విచక్ర వాహనాలకూ, కార్లకూ ఇంతవరకూ మూడు వేలమందికి డ్రైవింగ్ నేర్పింది.
తుళ్ళూరి వెంకటాచారి
ఈ గ్రామవాసి తుళ్ళూరి వెంకటాచారి, తన బాబాయి దివంగత గురవయ్య వద్ద వడ్రంగం పని నేర్చుకొని, ఆ విద్యతోనే కుటుంబపోషణ చేస్తున్నారు. తనకు వృత్తిపై ఉన్న అంకితభావం వలన, వ్యవసాయ పరికరాలు తయారుచేయుచూనే, పలు రకాల బొమ్మలు తయారుచేయుచూ, చూపరులను ఆశ్చర్యపరచుచున్నారు. టేకుకర్రతోనే శివాలయం, ధ్వజస్తంభం, నందీశ్వరుడు, శివలింగం మొదలగు వస్తువులను తయారుచేసి తన ప్రతిభను ప్రదర్శించారు. ఇవేగాక కొయ్యతో నాగుపాము, సబ్బు పెట్టెలు, గిలక్కాయలు వంటి వస్తువులను అద్భుతంగా తయారుచేసారు. ఒకే కొయ్యతో తయారుచేసిన గొలుసు, ఆయన కళాత్మతకూ, పనితనానికీ అద్దం పడుచునంది. ఎక్కడా అతికించకుండా, కేవలం చెక్కతోనే అందమైన ఆకృతిని రూపొందించారు. దీనికి చివరలో ఒక గంటను తగిలించారు. వీటన్నిటినీ ఇటీవల గ్రామంలో నిర్వహించిన జన్మభూమి కార్యక్రమంలో ప్రదర్శించి గ్రామస్థుల, అధికారుల, ప్రజాప్రతినిధుల ప్రశంసలను పొందినారు.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
తక్కెళ్ళపాడులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
తక్కెళ్ళపాడులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
తక్కెళ్ళపాడులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, మిరప
గణాంకాలు
2001 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 471 ఇళ్లతో, 1663 జనాభాతో 623 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 844, ఆడవారి సంఖ్య 819
వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:నందిగామ మండలంలోని గ్రామాలు వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు
దేవరాయ (2012 సినిమా)
దేవరాయ 2012, డిసెంబర్ 7న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. నానికృష్ణ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో శ్రీకాంత్, మీనాక్షి దీక్షిత్, విదిశ తదితరులు నటించగా, చక్రి సంగీతం అందించారు.
ఇతర మూలాలు
వర్గం:శ్రీకాంత్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:జయప్రకాశ్ రెడ్డి నటించిన చిత్రాలు వర్గం:ఎం.ఎస్.నారాయణ నటించిన సినిమాలు వర్గం:బాలయ్య నటించిన చిత్రాలు వర్గం:రంగనాథ్ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:2012 తెలుగు సినిమాలు వర్గం:శివాజీ రాజా నటించిన చిత్రాలు
సిద్దరామయ్య
సిద్దరామయ్య కర్ణాటక రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన కర్నాటక 22వ ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసి, ప్రస్తుతం కాంగ్రెస్ పార్టీ కేంద్ర కమిటీలో సభ్యుడిగా ఉన్నాడు.
మూలాలు
వర్గం:కర్ణాటక రాష్ట్ర ఉప ముఖ్యమంత్రులు వర్గం:కర్ణాటక రాజకీయ నాయకులు
అవలోకితేశ్వరుడు
బౌద్దంలో అవలోకితేశ్వరుడు (సంస్కృతం:अवलोकितेश्वर ) టిబెటన్ బౌద్ధమతంలో ఒక ముఖ్యమైన దేవత. వజ్రాయన బోధనలలో ఆయన బుద్ధుడిగా పరిగణించబడ్డాడు. ఇతను పంచబౌద్ధావతారాలలో ఒకడు. తూర్పుదిక్కుకు అధిపతి. ఈ అవతారం సృష్టిలోని అందరు బుద్ధుల కరుణ, ప్రేమ, దయ తత్వాల సారాన్ని మూర్తీభవింపచేసుకున్న రూపం. అవలోకితేశ్వరుడు సృష్టిలోని జీవులన్నిటికీ బుద్ధత్వం పొందడానికి సహాయం చేస్తాడని బౌద్ధుల విశ్వాసం. అన్ని బోధిసత్వాల్లో వ్యక్తమైన దయాదాక్షిణ్యాల మూలం అయిన బోధిసత్వలలో అవలోకితేశ్వరుడు ఒకరు. మహాయాన బౌద్ధంలో ఆయన అత్యంత గౌరవనీయుడైన బోధిసత్వుడు. శతాబ్దాలుగా అనేక పరివర్తనలకు గురయ్యాడు. ఈ బోధిసత్వాన్ని వివిధ సంస్కృతుల్లో స్త్రీ లేదా పురుషులుగా వర్ణించారు. టిబెటన్ బౌద్ధంలో అవలోకితేశ్వరుడు నాలుగు చేతులతో మొదలు వేయి చేతులతో దర్శనమిస్తాడు. ఈ అవతారంలో అవలోకితేశ్వరుడు నిర్వాణం పొందినప్పటికీ మానవాళిపై అపార కరుణను ప్రసరింపజేస్తూ వారిని నిర్వాణాభిముఖులను చేస్తాడు.
వివిధ పేర్లు
టిబెట్ లో చెన్రెజ్గ్ గా ప్రసిద్ధి చెందాడు. చైనా, తైవాన్ మరియు ఇతర చైనీస్ సమాజాలలో, ఒలోక్తేశ్వర, పవిత్ర గుయాన్యిన్ లేదా గ్వాన్షిన్ వంటి కొన్ని స్త్రీమూర్తి గా దర్శనమిస్తాడు. శ్రీలంకలో నాథ దేవియో, మయన్మార్ (బర్మా)లో లోకనాథగా ప్రసిద్ధి చెందారు. థాయ్ లాండ్ మరియు కంబోడియాలో లోకేస్వర అని పిలుస్తారు. అవలోకితేశ్వరుడు పద్మపాణి (చేతిలో తామరపూవును ధరించేవాడు) అని కూడా గౌరవించబడ్డాడు. టిబెట్‌లోని దలైలామాని అవలోకితేశ్వరుని అవతారంగా భావిస్తారు. ఇతనిని అవలోకితేశ్వర బుద్ధుడు లేదా లోకేశ్వరుడు అని కూడా పిలుస్తారు. అవలోకితేశ్వరుడు అంటే సమస్త లోకాలకు రాజు అని అర్ధం కావచ్చు. అవలోకితేశ్వర అనే పదం మూడు భాగాలతో రూపొందించబడింది, అవ అంటే క్రింద, లోకిత అంటే చూడడం, ఈశ్వర అంటే దేవుడు. ఇతను 108 విభిన్న రూపాలను కలిగి ఉన్నాడు.
బోధిసత్వులు
బౌద్ధమతంలో, బౌద్ధత్వం వైపు మార్గంలో ఉన్న ఏ వ్యక్తిని అయినా బోధిసత్వునిగా పేర్కొనవచ్చు. అవలోకితేశ్వరుడు, మంజుశ్రీ, వజ్రపాణి లాంటి వారిని బోధిసత్వులుగా, గౌతముడు, అమితాభుడు, మైత్రేయనాథులను బుద్ధులుగా పేర్కొంటారు.
మూలాలు
వర్గం:బుద్ధులు
ఆళ్ళవారిపాలెం
ఆళ్ళవారిపాలెం బాపట్ల జిల్లా, చెరుకుపల్లి మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
గ్రామానికి మౌలిక సదుపాయాలు
వైద్య సౌకర్యం:- ఈ గ్రామం కనగాల ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం పరిధిలోనిది.
గ్రామ విశేషాలు
ఈ గ్రామానికి చెందిన శ్రీ రేపల్లె మాధవరావు ఒక కౌలు రైతు. వీరి కుమారుడు శ్రీకాంత్, దగ్గరలో విద్యాసౌకర్యం లేకపోవడంతో, దూరమైనా గానీ, గూడవల్లిలోని వనజాచంద్ర పాఠశాలకు రోజూ వెళ్ళి చదువుకుని, 2014=15 విద్యాసంవత్సరంలో, 10వ తరగతి పరీక్షలు వ్రాయగా, ఆ పరీక్షలలో ఇతడు, 10/10 గ్రేడ్ మార్కులు సాధించి, తన గ్రామానికీ మరియూ తను చదువుకున్న పాఠశాలకూ పేరుతెచ్చాడు.
వర్గం:చెరుకుపల్లి మండలం (బాపట్ల జిల్లా) రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
లక్కిరెడ్డి చెన్నారెడ్డి
లక్కిరెడ్డి చెన్నారెడ్డి ప్రముఖ కవి, ఉపాధ్యాయుడు.
జననం
లక్కిరెడ్డి చెన్నారెడ్డి 1924,మే 14న లక్ష్మీరెడ్డి, శేషమ్మ దంపతులకు కడప జిల్లా, కమలాపురం తాలూకా, పాలగిరి గ్రామంలో జన్మించాడు.
ఉద్యోగం
వీరపునాయునిపల్లెలో నేతాజీ ప్రాథమిక పాఠశాల నెలకొల్పిన చెన్నారెడ్డి అక్కడే ఉపాధ్యాయుడిగా పనిచేశాడు. 1948లో నందిమండలంలోని ప్రభుత్వ ఉన్నత పాఠశాలలో తెలుగు పండితులుగా ఉద్యోగంలో చేరాడు. 1979 జూలైలో పులివెందులలో ఉద్యోగవిరమణ చేశాడు. అనంతరం అక్కడనేవున్న వై.ఎస్. రాజారెడ్డి డిగ్రీకళాశాలలో ఆంధ్రోపన్యాసకులుగా చేరి అదే కళాశాలో ప్రిన్సిపాల్ పనిచేసి, 1984 జూలైలో పదవీరమణ చేసాడు.
రచనల నుండి ఉదాహరణ
ఇతని తొలికృతి చంద్రశేఖర స్తుతి శతకం నుండి మచ్చుకు ఒక పద్యం. ఱాతినడంగు కప్పకు నిరంతర మెట్లిడినావు భుక్తి, గ ర్భాతితి పిండమెట్టుల చిరాయువుగా నొనరించినావు సం ప్రీతిని బీజమందు వటువృక్షము లెట్లడగించినావు, నీ యాతతశక్తి చూడ పరమాద్భుతమయ్యెడు చంద్రశేఖరా!
మరణం
చెన్నారెడ్డి 2004, డిసెంబర్ 2న మరణించాడు.
మూలాలు
వర్గం:తెలుగు కవులు వర్గం:1924 జననాలు వర్గం:2004 మరణాలు
జె.బాపురెడ్డి
జె.బాపురెడ్డి, (1936, జూలై 21 - 2023, ఫిబ్రవరి 8) తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన ఐఏఎస్ అధికారి, కవి, రచయిత. ఇండియన్ అడ్మినిస్ట్రేటివ్ సర్వీస్‌లో చేరి మెదక్, వరంగల్లు జిల్లాలకు కలెక్టర్‌గా పనిచేశాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రికి ప్రత్యేక సహాయకుడుగా ఉన్నాడు. భారత పొగాకు బోర్డుకు ఎక్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్‌గా, ధర్మాదాయశాఖకు కమీషనర్‌గా, పరిశ్రమల శాఖ కమీషనర్‌గా, చిన్నమొత్తాల పొదుపు సంస్థ కమీషనర్‌గా, ఆంధ్రప్రదేశ్ పరిశ్రమల అభివృద్ధి కార్పొరేషన్ మేనేజింగ్ డైరెక్టర్‌గా, ఆంధ్రప్రదేశ్ పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్ సభ్యుడిగా వివిధ హోదాలలో పనిచేసి పదవీ విరమణ చేశాడు. ఇతడు 37 దేశాలలో పర్యటించి పలు సాహిత్య, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలలో పాలుపంచుకున్నాడు. తెలుగు, ఇంగ్లీషు భాషలలో 38కి పైగా గ్రంథాలను వెలువరించాడు.
జననం, విద్య
బాపురెడ్డి 1936, జూలై 21న కృష్ణారెడ్డి - రామలక్ష్మి దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్రం, రాజన్న సిరిసిల్ల జిల్లా, ఇల్లంతకుంట మండలం, సిరికొండ గ్రామంలో జన్మించాడు. సిరిసిల్ల, హైదరాబాద్‌ లలో విద్యాభ్యాసం చేశాడు. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి అర్థశాస్త్రంలో ఎం.ఎ. పట్టాపొందాడు.
వ్యక్తిగత జీవితం
బాపురెడ్డికి రాజేశ్వరితో వివాహం జరిగింది.
సాహిత్య ప్రస్థానం
మహాకవి సి. నారాయణ రెడ్డి స్పూర్తితో 8వ తరగతిలలోనే కవిత్వం రాసి సాహిత్యరంగంలోకి అడుగుపెట్టిన బాపురెడ్డి పద్యం, గేయం, వచనం, విమర్శ, అనువాదం మొదలు అన్ని సాహిత్య ప్రక్రియల్లో రచనలు చేశాడు.
మరణం
బాపురెడ్డి 2023, ఫిబ్రవరి 8న హైదరాబాదులో మరణించాడు.
కావ్యము
kavya prakriya yanu gurinchi rayandi
దృశ్య కావ్యాలు.
నాటకాలు మనకు తెలిసిన దృశ్య కావ్యాలు. ఇవి ప్రేక్షకులను ఎక్కువగా రంజింపజేస్తాయి. రంగస్థలం మీద నాటకం ప్రదర్శింపబడుతున్నప్పుడు ప్రేక్షకులు సంపూర్ణమైన రసాస్వాదన చేస్తారు.
శ్రావ్య కావ్యాలు
శ్రావ్య కావ్యాలలో వాటిని చదువుకొని, అర్థం చేసుకొని, ఊహించి, భావించి దానిని దర్శించడానికి కష్టపడవలసి వస్తుంది. అయితే శ్రావ్య కావ్యంలో నాటకీయ లక్షణాన్ని ప్రవేశపెడితే నాటకంలోని సౌలభ్యాన్ని కొంతవరకు సాధించవచ్చును. ఈ శ్రవ్య దృశ్య కావ్యాలకే అనభినేయ, అభినేయ కావ్యాలని అంటారు. ఈ పేర్లు మనలను దాదాపు నాట్యం దగ్గరకు లాక్కుపోతున్నవి.
ధ్వని కావ్యము
శబ్దార్ధాలు అప్రధానలు కావాలి. వ్యంగ్యార్ధము సర్వాతిశయితంగా ఉండాలి.కవి వ్యంగ్య ప్రధానమతి అయినప్పుడే కావ్యానికి ఈ సరసనామ సిద్ధి కలుగుతుంది. ఏమాత్రమైనా వ్యగ్యార్ధ తత్పరతత్వ విషయంలో మైమరచి శబ్దవ్యాసమ్మీదగాని, అర్ధనిబంధనమ్మీదగాని తన బుద్ధిని ప్రసరించాడో అప్పటి కావ్యము ధ్వని కావ్యము కాబోదు.
గుణీభూత కావ్యము
ఇందులో వ్యంగ్యార్ధానికి సర్వప్రాధాన్యం ఉండదు. వాచ్యార్ధముకూడా తన ప్రాధాన్యాన్ని పోగొట్టుకోదు. ఒక్కొక్కప్పుడు వ్యంగ్యమును కూడా వాచ్యము అసుందరముగా చేస్తుంది. తనకు అంగము చేసుకుంటుంది. వ్యగ్యార్ధము వివక్షితము కావొచ్చు కాని ప్రధానము కాకపోవటం మూలాన దానిని గుణీభూత కావ్య మందురు.
చిత్ర కావ్యము
గోడమీద బొమ్మలను మనము చిత్రమంటాము. ఈకావ్యము కూడా అటువంటిదే. ప్రాణం లేకపోయినా ప్రాణము ఉన్నదాని మాదిరిగా కనబడడం మూలాన ఆశ్చర్యం కలుగుతుంది. చిత్ర కావ్యం కూడా అంతే. కావ్యానికి వ్యగ్యము జీవితము. చిత్రంలో జీవితం ఉండదు. చిత్ర కావ్యంలో వ్యగ్యము ఉండదు. అసలుండదని కాదు; వివక్షితంగా ఉండదు. ఇందులో వ్యగ్యార్ధాన్ని నిబంధిచాలి అని కవి అనుకోడు. అతడనుకోకుండానే ఏదో నిస్సారవ్యంగ్యము వస్తే రావచ్చు. శబ్దము, అర్ధము ఉందులో ప్రధానము. శబ్దాడంబరమును కవి ఇందులో బాగా చూపిస్తాడు. అర్ధాలలోని చిత్ర విచిత్ర గతులను చూపి నగిషీ చెక్కుతాడు కవి. కాబట్టి శబ్ద చిత్రం ఒక రకంగాను, అర్ధ చిత్రం ఒక రకంగానూ ఉంటుంది. విదగ్ధ ముఖమండనము, కవ్వెంద్ర కంఠాభరణము తవీటిలో చూడదగిన కావ్యాలు.
పద్య కావ్యము
ఇందులో అన్నీ పద్యాలే. గద్య ముండదు. 'ఇతిశ్రీ' అని చెప్పేచోతు తప్ప. ఈ కావ్యాన్ని సర్గలుగా విభాగిస్తారు. కావ్యము కన్య కాబట్టి ఆపిల్లకు కొందరు ఆశ్వాసభాగం చేస్తారు. సర్గలుకాని, ఆశ్వాసాలు కాని ఎన్నిఅయినా ఉండవచ్చును. ఒక్కొక్క విభాగంలో ఎన్నయినా పద్యాలు ఉండవచ్చును. ఆకవీశ్వరులవారు ఎంతగుక్కపెడితే అంత. ఆయాసం వచ్చినప్పుడు ఆశ్వాసం తగ్గటం కూడా ఉంటుంది.
గద్య కావ్యము
ఇందులో పద్యాలుండద్వు. అంతా గద్య మాత్రమే. అక్కడక్కడ ఏదైనా చిన్న పద్యము కావ్యం నంజుకోవడానికి ఉన్నట్లుంటే ఉండవచ్చును. అంతమాత్రాన గద్యకావ్యానికి హాని లేదు. ఉందులో కావ్యకామిని అప్పుడప్పుదు అక్కడక్కడ ఉచ్చ్వాసాలు విడుస్తూ ఉంటుంది. ఆశ్వాసం ఉంటే ఉండవచ్చును. ఇవేవీ లేకుండా ఒకటే పద్ధతిలో కూడా తీగసాగ వచ్చును.
చంపూ కావ్యము
ఇందులో గద్యమూ, పద్యమూ ఉంటుంది; మనము దీనిని ప్రబంధం అనవచ్చును. ఇందులో విభాగాలు యధేష్టంగా ఉంటవి. కాండవిభాగం, గుచ్చవిభాగం, స్తబకం, ఆశ్వాసం ఇంకా ఓచిత్యానుసారంగా ఏవైనాసరే!
సిద్ధహేమచంద్రుడు తన కావ్యానుశాసనమ్ లో వేరొక విధంగా కావ్య భేధ పరిగణం చేస్తున్నాడు. ప్రేక్ష్యమనీ, శ్రవ్యమనీ. ప్రేక్ష్య కావ్యం కూడా పాఠ్యమనీ, గేయమనీ రెండు విధాలున్నవి.
పాఠ్యము
ఇందు నాటక ప్రకరణాది రూపక ప్రభేదాలు అంతర్భావము పొందుచున్నవి. ప్రధాన రూపకాల పరస్పర సాంకర్యమువలన సిద్ధములైన అవాంతర ప్రభేదాలుకూడా పాఠ్యముగానే ప్రైగణింపబడుచున్నవి. పాఠ్యకోటిలో చేరదగినవానిని హేమచంద్రుడు కొన్నిటిని చెప్పిచెప్పి 'ఆది' పదమును ప్రయోగించాడు. 'ఆదిశబ్దాత్ కోలాహలాది లక్షితాస్తోటకాదయో గ్రాహ్యాః'.పాఠ్యములో అంగగీతములు ప్రతిష్ఠితములై ఉండవు. గేయములో ఈరెండూ సుప్రతిష్ఠితములు కావటానికి అవకాశం ఉంది. పాఠ్యములో రసానుగుణత్వమనే అడ్డంకి ఉండటంవలన అంగ గీతములు విపర్యాసనమును పొందవలసివస్తున్నది. వర్ణాంగములు, వాద్యములు, గేయపదాలు, నృత్యము, అన్నీకూడా గేయపదాలలో ఉండవచ్చును. కొన్ని రాగకావ్యాలను మొత్తానికి మొత్తం గానమ్ంచేయవచ్చును. ధ్రువాగీతాఅలకు సరిగా పాఠ్యాలలో అవకాశం ఉండనే ఉండదు. గీతముతో ప్రధానంగా రంజనమును సంపాదించుట, తదుపయుక్తమైన అంగవ్యాపారమును ప్రదర్సించుట, నృత్యముతో చిత్తగ్రహణమును చేస్తూ నృత్యమునే ప్రధానంగా చేస్తూ గీతమును అప్రధానముగా చేయుట, ప్రధాన రసాఅనుసారంగా, లయతాళానుగుణంగా సాత్వికాద్యభినయాన్ని సంపాదించే విధానాలు మొదలైనవన్నీ గేయములోనే ఉంటవికాని పాఠ్యములో ఉండవు. పాఠ్యములో వ్యుత్పత్యనుసంధానము ఉంటుంది. భరతాదులందరూ దీనిని నిబంధనముగా చేసుకొని ప్రవృత్తిని ప్రసరింపజేసారు.
గేయము
పదార్ధములను అభినయించే స్వభావము గేయములలో ఉంటుంది. గేయకావ్యాలలో ప్రయోగము సామాన్యంగా మూడు విధానాలు-మసృణము, ఉద్ధతము, మిశ్రమము అని. ఉపరూపకములనబడేవి గేయములో చేర్చబడినవి.
మహా కావ్యము
ఇది శ్రవ్యకావ్యాలలో ఒకటి. నాటకాదులలో మాదిరిగా ముఖాది సంధులు మాహాకావ్యంలో కూడా ఉండాలి. అప్పుడే కథాగమినిక బాగుంటుంది. ఇందులో అవాతర విభాగాలను అనేక విధాల చేయుట జరిగినది- సర్గ, సంధి, ఆశ్వాసము, అవస్కంధక, బంధము అని. ప్రతి బంధాంతములో భిన్న వృత్తము ఉండటము మామూలు. అష్టాదశవర్ణనలు మహాకావ్యంలో ఉండలనుట సామాన్యలక్షణము. వాటిలో కొన్ని తగ్గినా మహాకావ్యత్వానికి లోటు రాదు. కావ్యాలను వేరొక విధంగా కూడా విభజింపవచ్చును.
ఆఖ్యాయిక
నాయకుడు తన వృత్తమును ప్రతిపాదించుకోవాలి. వక్త్రము, అపరవక్త్రము అనే ఆర్యా వృత్తాలు ఇందులో ఉంటవి. ఆవృత్తాలు భావ్యర్ధాన్ని సూచించేవిగా ఉండాలి. అవాంతర ప్రకరణాల పరిసమాప్తి వచ్చినప్పుడు ఉచ్చ్వాస నిబంధనము చేయాలి. గద్యమయంగా ఉండాలి. అక్కడక్కడా పద్యలున్నా దోషంలేదు.
కథ
ఇది గద్యమయము. అంతా పద్యమయంగా కూడా ఉండవచ్చును. గద్యమయమైన కథకు కాదంబరి ఉదాహరణ. పద్యమయమునకు లీలావతి ఉదాహరణ. ఇందులో నాయకుడు ధీరకాంతుడు. ఇతని కథను కవిగాని, ఇతరులుగాని చెప్పాలి.కదలలో అవాంతరభేదాలు చాలా ఉన్నట్లు ఊహించాలి.
ఆఖ్యానము
ప్రబంధము మద్యములో ఇతరుల ప్రబోధం కొరకు కొన్ని ఉపాఖ్యానాలు చెప్పబడుతూ ఉంటవి. నలాదుల ఉపాఖ్యానాలు అటువంటివే. ఈచెప్పబడే ఉపాఖ్యానమును ఒక గ్రధికుడు అభినయించుతూ, పఠించుతూ, గానం చేస్తూ చెప్పుటము ఆఖ్యానమనబడుతున్నది.
ప్రవహ్లిక
ఒక మహా సభానిబంధనము- అందులో ఇద్దరి వివాదము. ఆపోట్లాట కూడా ప్రధానాంశమును సంబంధించి ఉండాలి. నిరూపింపబడే భాషకంటే ఇతరభాషాసంబంధం కూడా ఉండాలి. అప్పటి సంకీర్ణత్వములో ఒకరి భాష ఒకరికి తెలియకుండా ఉంటుంది. కాబట్టి వివాదం బాగా ముదురుతుంది.
మతల్లిక
దీనినే మంధల్లి లేదా మంధల్లికా అనికూడా వ్యవహరింపబడుతున్నది. సంకీర్ణ నీచ భాషానిబంధనము, క్షుద్రమైన పూజ. పురోహితామాత్య తాపసాదులు ప్రారంభించిన కార్యమును నిర్వహించలేకపోవటము ఇందులో ముఖ్యలక్షణములు.
మణికుల్య
రచన బిగువుగానే ఉంటుంది. కాని మొదట్లో వస్తువేమీ గోచరంకాదు. కథ ఎక్కడనుండి ప్రారంభింప బడిందో, ఎక్కడికి పాఠకుణ్ణి తీసుకుపోతున్నదో ఏమీతెలీదు. అంతా మొదట్లో అయోమయంగా ఉంటుంది. తరువాత తరువాత కథ బయటపడుతుంది. మణికుల్య (కాలన)లో జలం కనబడదుగా. పరిణామంలో స్వభావం తెలుస్తుంది. కథలో బిగువున్నదని మనం నేడు తలచే నవలలు మణికుల్యలే అనవచ్చును.
పర్యాయబంధము
వసంత వర్ణనము మొదలైనవి ఉండాలి. అవాంతరంగా అనేకక్రియల సంబంధం ఉన్నా ఏకవర్ణనోద్ధేశము ఉండాలి. ఏయే ఋతువులు వర్ణన ఉన్నా ముఖ్యాంశ సంబంధము మాత్రం వీడిపోరాదు. వర్ణిత విషయము ప్రధానాంశము నందించాలి.
పరికథ
ధర్మాది పురుషార్ధాలు ఉద్దేశింపబడాలి. ఉపసాధనలో విచిత్రత ఉండవచ్చును. నానావృత్తాంత వర్ణనములు ప్రధానత్వం పొందాలి. అంతగా రసబంధాభినివేశము అక్కరలేదు. ఇతివృత్తవ్యాహరణమే ముఖ్యం. అందుకునే దీర్ఘ సమాసం కూడా ఉండవచ్చును.
ఖండకథ
గ్రంథాంతరములో ప్రసిద్ధమైన ఇతివృత్తాన్ని తీసుకొని వర్ణించాలి. ఆకథను మధ్యలోనుండిగాని, ఉపాంతమందుండిగాని గ్రహింపవచ్చును. ఖండాత్మకంగా గ్రహించిన వర్ణనాచాతుర్యంతో పూర్ణమగా చెయ్యాలి.
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి, తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ మంత్రి. పెద్దిరెడ్డి 1957లో తెలంగాణ రాష్ట్రం, కరీంనగర్ జిల్లా , భీమదేవరపల్లి , కొప్పూర్ గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను కాకతీయ యూనివర్సిటీ నుండి బి.కామ్ పూర్తి చేశాడు.
కావ్యము
సకలకథ
సర్వఫలాల స్వభావసుందరత్వము కలిగిన ఇతి వృతమును వర్ణించాలి. ఖండకథా సకలకథలు సమాన్యంగా సంస్కృత భాషాత్మకంగా ఉండవని అంటారు.
ఉపకథ
ఏదో ఇతరకథ నాశ్రయించినా చమత్కారాతిశయానుసారంగా ప్రసిద్ధమైన వేరొక కథా నిబంధనము చెయ్యాలి. రెండు కథలనూ అంగాంగిభావం కుదురుతుంది. రెండూ సమన్వయం పొందాలి.
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి
రాజకీయ జీవితం
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి 1992లో తెలుగుదేశం పార్టీ లో చేరి 1994లో జరిగిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో హుజురాబాద్ నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి బొప్పరాజు లక్ష్మీకాంతరావు పై 19291 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు. అతను 1999లో జరిగిన ఎన్నికల్లో తన సమీప ప్రత్యర్థి కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి కేతిరి సాయిరెడ్డి పై  గెలిచి రెండోసారి ఎమ్మెల్యేగా గెలిచి నారా చంద్రబాబు నాయుడు మంత్రివర్గంలో కార్మిక, సినిమాటోగ్రఫీ శాఖల మంత్రిగా పని చేశాడు.ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి  2004లో జరిగిన ఎన్నికల్లో ప్రత్యర్థి  తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి (తెరాస) అభ్యర్థి  కేప్టెన్ వొడితెల లక్ష్మీకాంతరావు చేతిలో ఓటమి పాలయ్యాడు.
కావ్యము
బృహత్కథ
అద్భుతాద్భుత కథల నిబంధనం ఉండాలి. యేకథను ప్రధానం చేసుకొనిన అనేకకథల కూర్పు శోభించాలి. అవాంతర కథలు కూడా పరిపూర్ణత్వము కలవి కావాలి.
ఉదాహరణము
గద్యపద్య సమన్వితం కావాలి. కలిక, ఉత్కలిక అనేపేర్లు కల గద్యలుంటవి. మొదట 'జయతి' అని ఉపక్రమం ఉంటుంది. మాలిన్యాది రమ్య పద్య నిబంధనము ఉండాలి. అనంతరము 'ఇతి' అని ఉపక్రమించి ఎనిమిది వాక్యాలు ఉంచాలి. వీటిలో ప్రాసల ఉండాలి. తాళానుగుణ్యం తప్పదు. ఎనిమిది విభక్తులుతో కూడుకున్న అష్టవాక్యాలకు నిబంధనం ఉండాలి. వీటిలో వర్ణింపబడే నాయకుని నామాంకనము అవసరము. సర్వ విభక్తులతో ఒక పద్యముండాలి.
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి
రాజకీయ జీవితం
అతను బీజేపీ కి 2021, జూలై 26న రాజీనామా చేసి, హైదరాబాద్‌లోని టీఆర్‌ఎస్‌ భవన్‌ లో 2021, జూలై 30న కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్ రావు సమక్షంలో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ లో చేరాడు.
కావ్యము
చక్రవాళకము
పద్యాలుంటవి. సంబోభన విభక్తి ప్రాచుర్యంగా ఉంటుంది. కళిక లనబడే గద్యలుండవచ్చును. విముక్త పునరాకృష్ట శబ్దవిన్యాసశోభను ప్రదర్సించాలి. ఆద్యంతపదాలు శృంఖలితములు కావ్యాలన్నమాట. రచన ఓజస్విగా ఉండాలి. మొదటా, చివరా ఆశీర్వాదాలు.
భోగావళి
మొదటా, చివరా పద్యాలు;మధ్యలో గద్యాలు. భాష భిన్న భిన్నముగా ఉండాలి. గద్యలో నాలుగు వాక్యాలనుగాని, ఎనిమిది వాక్యలనుగాని గుంపులు గుంపులుగా విభాగింపాలి. ఇదే స్కంధవిభాగము. ప్రతీ స్కంధమునకును విషయము వేరు వేరుగాఉండాలి. "దేవా -నృపా" అని మధ్యమధ్యలో సంబోధనలు. ఈకాలములో ఇవ్వబడే స్వాగత పత్రాలకు ఈపేరు బాగా ఉంటుంది.
ఇనుగాల పెద్దిరెడ్డి
మూలాలు
వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా రాజకీయ నాయకులు వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా వ్యక్తులు
కావ్యము
బిరుదావళి
సామాన్యముగా ఇది భోగావళి మాదిరే. నాయకుని పరాక్రమం, కులక్రమాగత బిరుదులు వర్ణింపబడాలి. వాక్యాల ఆడంబరము అవసరము. ఇంకా తారావళి, చతురుత్తరము, చతుర్భద్రము, కరంభకము, విశ్వావళి, రత్నావళి పంచాననావళి, అకారాది హకారాంతాక్షరఘటన గల వ్రజ్యాసంపుటితో ఉండే సంఘాతము, నానాకవికర్తృక పద్యాలను ఒకచోట చేర్చటమే స్వరూపంగా ఉన్న సుభాషిత రత్నాగారమువంటి సంఘాతము మొదలైన కావ్య భేదాలు ఇంకా చాలా ఉన్నట్లు అగ్నిపురాణం వల్ల తెలుస్తుంది.
కావ్య గుణములు
గుణమను శబ్దము నానర్ధ సంకలితము.అన్నంభట్టు విరచితమైన తర్కసంగ్రహము న ద్రవ్య గుణ కర్మ సామాన్య విశేష సమవాయభావాః అని మొదటి సూత్రము.పై వాక్యమునుబట్టి వైయాకుల మతమును పదార్ధములు సప్త విధములు. ఇందు రూప రస గంధ స్పర్స సంఖ్యా పరిమాణ పృధక్త్వ సంయోగ విభాగ పరత్వా పరత్వ గురుత్వ ధ్రువత్వ స్నేహ శబ్దబుద్ధి సుఖ దుఃఖఇఛ్చాద్వేష ప్రయత్న ధర్మాధర్మ సంస్కారాః చతుర్వింశతిః గుణాః అని గుణములు 24 గుగా పేర్కొనబడినవి.
ఇట్లు గుణశబ్దము వస్తుసూత్రధర్మముగాను మనుష్య ధర్మములను శార్యాదులపరముగాను వాడబడి క్రమముగా కావ్యధర్మవాచకముగాగూడ నైనది.
అలంకారశాస్త్ర పితామహుడగు భరతమునీంద్రుడు నాట్య శాస్త్రం లోని కావ్యాంగములలో పేర్కొనబడిన గుణములే గుణవిచారావిర్భావమునకు మూలమని పలువిరి అభిప్రాయము, కాగా నాట్యశాస్త్రమునకు పూర్వమే కావ్య గుణప్రసక్తి కలదని కొందరి అభిప్రాయము.దీనికి వీరు చూపిన ప్రమాణము శకరాజగు రుద్రదమనుడు శాసనము.2 కాలము క్రీ.పూ.150 నందు
ఇది రుద్రదమనుని వర్ణనము.ఇందు పేర్కొనబడిన మధుర (మాధుర్యము), కాంతము (కాంతియును), ఉదారము (ఔదార్యము) అను కావ్య గుణములుగా పలువరు అభిప్రాయపడిరి.రుద్రదమనుని నాటికి అనగా క్రీ.పూ.150 నాట్యశాస్త్రము (క్రీ.పూ.300) పూర్వము అలంకారశాస్త్రము అభివృద్ధిచెందియుండివచ్చును.
కావ్యమును స్త్రీస్వరూపముగా అలంకారికులు సమంవయించుటజేసి తదాశ్రయములైన శౌర్య ఉదార్యముల వంటివి కావ్యగుణములుగా స్వీకరించడబడమైనది.
కావ్యగుణములయొక్క సంఖ్య గూర్చి అగ్ని పురాణములో పేర్కొనబడినది కాని సంఖ్యావివరములు తెలియలేదు. నాట్యశాస్త్రము-16వ.ప్ర.95 వ శ్లోకములో గుణములు దశవిధములుగా చెప్పబడింది.అప్పటికి కావ్య నాట్యములకు విభాగములు ఏర్పడి యుండలేదనవచ్చునేమో!
శ్లేషః ప్రసాదః సంతా సమాధిః మాధుర్య మోజః పదసౌకుమార్యం అర్ధస్యచ వ్యక్తి రుదార తాచ కాంతిశ్చ కావ్యస్య గుణా దశైతే బామహుడు కావ్యాలంకారము శ్రవ్యకావ్యములగూర్చి వ్రాస్తూ మాధుర్-ఔజః-ప్రసాదములను 3 గుణములనే పేర్కొనినాడు.తరువాతివారగు మమ్మట హేమచంద్రాదులును కావ్యగుణములను 3 గానే అంగీకరించిరి.
దండి గుణములకు గలస్థానమును పైవారివలెనే స్పష్టముగ తెలుపక పోయినను వానికి ప్రాధాన్యమిచ్చి భరతాదులు పేర్కొనిన 10 పేళ్ళనే వివరించెను.అవి క్రమముగా శ్లేష, ప్రసాదము, సమత, మాధుర్యము, సౌకుమార్యము, అర్ధవ్యక్తి, ఉజారత, ఔజస్సు, కాంతి, సమాధి. ఇప్పటున దండాచార్యుడును శాబ్దార్ధ గుణ విభాగము తెల్పియుండలేదు.
కావ్యశరీర సౌందర్యమునకేగాక ఆత్మ తత్వ పరిశీలనాదక్షుడై వామనాచార్యుడు గుణాలంకార సంస్కృతములైన శబ్దార్ధలకే కావ్యశబ్దము వర్తించునని చెప్పుచు తన పూర్వుల కన్న వివేకముగా ప్రదర్సించెను.
ఆనందవర్ధనాచార్యుడు శృంగారః రసాంతరాపేక్షతయా మధురో రసః తన్మయం కావ్య మాశ్రత్య మాధుర్యలక్షణో గుణః ప్రతితిష్ఠతి విప్రలంభశృంగారే కరుణే మాధుర్యం ప్రకర్షవత్ అని మాధుర్యము శృంగారముయొక్క ముఖ్య గుణమనియు, విప్రలంభశృంగారమునందును కరుణము నందును తద్విజృంభణ అభికమనియు చెప్పుచు గుణత్రయమును సూచించాడు.
మమ్మటుడును ఆనందవర్ధనాచార్యుడువలె గుణత్రయమును మాధుర్యౌజఃప్రసాదములు అంగీకరించి దండి వామనాదులు చెప్పిన గుణములను పేర్కొనినాడు.
పండితరాజు ప్రాచీనులు చెప్పిన 10 గుణములను వివరించుచు మతమున మాత్రము గుణములు మూడే అని చెప్పినాడు.
పైవిమర్సనములవలన సారాంశమేమనగా కావ్యమునందు గుణప్రాధాన్య విషయ మెట్లున్నను గుణముల సంఖ్యావిరూపణమునందే భిన్నాభిప్రాయములు కనబడుచున్నవి.గుణముల సంఖ్య 10యును వారు కొందరు, 24అని కొందరు, 3యని కొందరి పేర్కొనరి.
అప్పకవి తప్ప తెలుగు ప్రాచీనాలంకారికులందరు గుణములను దశవిధములగనే వివరించిరి. అప్పకవియు తన గ్రంథమున ప్రసక్తముగా కావ్యగుణములను వర్ణించాడు. అర్ధవ్యక్తి సౌకుమార్యజః ప్రసాదకాంతి మధురతౌదార్యసమాధి సామ్యశేషములు పదియుని తెల్పుచు నేయే దోషమున కేయేగుణము పరిహారకారమో చెప్పుచు మరికొన్ని 2 గుణములను పేర్కొనినాడు.
కావ్య నిర్వచనాలు
కవి శబ్దం మొదటగా వేదాల్లో పరమాత్మ పరంగా వాడారు. కవి ఋషి, ద్రష్ట, సృష్ట, అందువల్లనే "నానృషి కురుతే కావ్యం" అన్నారు. కవి క్రాంత దర్శికావ్యానికి పరమ ప్రయోజనం ఆనందం. ఆనందంతో పాటు ఉపదేశం ఉండాలి. అందువల్లనే విశ్వశ్రేయస్సే కావ్యం అన్నారు.
ప్రాచీన సంస్కృత కవుల నిర్వచనాలు
సంస్కృత అలంకారికులు కావ్యాన్ని నిర్వచించారు 1. భరతుడు - నాట్య శాస్త్రం - ఇతివృత్తంతు కావ్యస్య శరీరం పరికీర్తితం, అనగా ఇతివృత్తము కావ్యమునకు శరీరమని చెప్పవచ్చును
3. భామహుడు -భామహాలంకారం - శబ్దార్థౌ సహితౌ కావ్యం - అనగా శబ్దార్థములుతో కూడినది కావ్యము. భామహుడి ఇంకో నిర్వచనం -కావ్యంతు జాయతే జాతకస్య చిత్ప్రతిభావతః అనగా ప్రతిభావంతుడగు ఒకానొకకవికి మాత్రమే కావ్యనిర్మాణము సాధ్యమగును
4. రుద్రటుడు - రుద్రటాలంకారం - శబ్ధార్థౌ కావ్యం
5. మమ్మటుడు - కావ్య ప్రకాశం - తదదోషౌ శబ్ధార్థౌ సగుణావనలంకృతీ పునః క్వాపి. అనగా దోషరహితములును, గుణసహితములును,సాలంకారములును అగు శబ్దార్థములు కావ్యము.ఎచతనైనా అలంకారములు ఉండకపోవచ్చును.
6. విశ్వనాథుడు - సాహిత్య దర్పణం - వాక్యం రసాత్మకం కావ్యం.అనగా రసాత్మకమైన వాక్యము కావ్యము
7. జగన్నాథ పండిత రాయలు - రస గంగాధరం - రమణీయార్థ ప్రతిపాదక శబ్ధః కావ్యం.అనగా రమణీయమైన అర్థమును ప్రతిపాదించు శబ్దము కావ్యము
8. విద్యాధరుడు-కవయతీతి కవిః. అనగా వర్ణించువాడు కవి
9. అభినవగుప్తుడు-కవనీయం కావ్యం. అనగా వర్ణింపదగినది కావ్యం
10. ఆనందవర్థనుడు -అపారే కావ్యసంసారే కవిరేవ ప్రజాపతిః. అనగా అంతులేని కావ్యప్రపంచమునకు కవియే బ్రహ్మ
పాశ్చాత్య కవుల నిర్వచనాలు
అయితే పాశ్చాత్యులు కావ్యాన్ని కాకుండా కవిత్వాన్ని నిర్వచించారు.
1. అరిస్టాటిల్ : కవిత్వమంటే అనుకరణమే, అనుకరణమంటే సృజన వ్యాపారమే కానీ కేవలానుకరణం కాదు.
2. శామ్యుల్ జాన్సన్ : Poetry is metrical composition. It is the art of uniting pleasure with truth by calling forth imagination to the help of reason. కవిత్వమంటే అంటే చందో బద్ద రచన. అది బుద్ధియు, భావనం సాధనాలుగా ఆనంద సత్యాల ఐక్యాన్ని సంఘటించే కళ.
3. జే. ఎస్. మిల్ : What is poetry but the thought and words in which emotion spontaneously embodies itself. కవిత్వం అంటే భావావేశం. తనంత తాను దాల్చెడి సహజ శబ్ధార్థ స్వరూపం
4. వర్డ్స్ వర్త్ : For all good poetry is the spontaneous overflow of powerful feelings. Poetry is the emotion recollected in tranquility. ఉత్తమ కవిత్వం ఎల్లప్పుడు పొంగి పొరలి వచ్చే శక్తిమంతాలైన అనుభూతులతో నిండి ఉంటుంది.
5. షెల్లీ : Poetry in a general sense may be defined as the expression of the imagination. భావనా వ్యక్తీకరణమే కవిత్వము
6. హేజ్ లిట్ : Poetry is the language of imagination and emotion. భావావేశ భావనల శబ్ధ స్వరూపమే కవిత్వం 7. కార్లైల్ : Poetry we will call musical thought. కవిత్వం లాయాత్మకమైన భావన
8. కోలరిడ్జ్ : Best words in their best order is the poetry. ఉత్తమమైన శబ్ధాలు, ఉత్తమమైన రీతిలో అమరివుండడమే కవిత్వం
9. మాత్యూ ఆర్నాల్డ్ : Poetry is the criticism of life. జీవిత విమర్శనమే కవిత్వం
10. ఏడ్గార్ ఏలంపో : Poetry is the rhythmic creation of beauty. కవిత్వం అంటే సౌందర్యాన్ని లయాత్మకంగా సృష్టించడం.
మూలములు
వర్గం:తెలుగు సాహిత్యం విశ్లేషణ వర్గం:తెలుగు సాహిత్యం
యార్లగడ్డ రామనాధ బాబు
యార్లగడ్డ రామనాధ బాబు (1911 - 1961) విద్యాదాత, వితరణశీలి, కవి పండిత పోషకులు
జీవిత విశేషాలు
రామనాధ బాబు గారు ప్రకాశం జిల్లా కారంచేడు గ్రామంలో సంపన్న రైతు కుటంబంలో యార్లగడ్డ రంగనాయకులు దంపతులకు 1911 లో జన్మించారు. వీరు తమ తాత గారి పేరుతో పర్చూరు లో యార్లగడ్డ రామన్నోన్నత పాఠశాల ను నిర్మించారు. చీరాల లో తన తండ్రి పేరుతో ఊటుకూరి రామయ్య శ్రేష్టి, యార్లగడ్డ రంగనాయకులు నాయుడు కాళాశాల కు భూరి విరాళాం ఇచ్చారు. వీరి ధర్మపత్ని పేరిట యార్లగడ్డ అన్నపూర్ణాంబ ప్రభుత్వ మహిళా కళాశాలను వీరి భూరి విరాళాం తో నిర్మించారు.
తాళ్ళరేవు హైస్కూలు, బాపట్ల వ్యవసాయ కళాశాల, బాలికల హైస్కూలుకు విరివిగా దానం ఇచ్చారు. తిరుపతి, శ్రీశైలం, ఋషికేశ్ లలో సత్రాలకు విరాళాలు ఇచ్చారు. భద్రాచల రామాలయ నిర్మాణం కొరకు కల్లూరి చంద్రమౌళి గారికి 50 వేలు విరాళం ఇచ్చారు. విజయవాడ లయోలా కళాశాలకు, తెనాలి వి.యస్.ఆర్ కాలేజీ, నిడిబ్రోలు కాలేజీ లకు కూడా విరాళాలు ఇచ్చారు.
బాపట్ల సాల్వేషన్ ఆర్మీ వైద్యశాల నిర్మాణంకు సహాయం చేసారు.
రామనాధ బాబు గారు గుండె పోటుతో 1961 లో ఆకశ్మికంగా మరణించారు. వీరికి సంతానం లేదు.
మూలాలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా వ్యక్తులు
లీలావతి (నటి)
లీలావతి (జననం లీలా కిరణ్) కన్నడ, తమిళ, తెలుగు సినిమా నటి. 50 సంవత్సరాల సినిమా జీవితంలో 600లకు పైగా (కన్నడలోనే 400 కంటే ఎక్కువ) సినిమాలలో నటించింది. భక్త కుంబార, మన మెచ్చిదా మాదాడి, శాంతా తుకారాం సినిమాలలో తన నటనతో గుర్తింపు పొందింది. 1999లో ''డా. రాజ్‌కుమార్ అవార్డు,'' ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డులను కూడా అందుకుంది.
తొలి జీవితం
లీలావతి 1937లో కర్ణాటక రాష్ట్రం, దక్షిణ కన్నడ జిల్లా, బెల్తంగడిలో జన్మించింది. 6 సంవత్సరాల వయస్సులో తల్లిదండ్రులను కోల్పోయింది.
సినిమారంగం
చంచల కుమారి సినిమాలో చిన్న పాత్రలో, శంకర్ సింగ్ రూపొందించిన నాగ కన్నిక సినిమాలో నటించింది. తరువాత మహాలింగ భాగవతార్ కు చెందిన శ్రీ సాహిత్య సామ్రాజ్య నాటక కంపెనీ బృందంలో చేరింది. 1958లో సుబ్బాయినాయుడు తీసిన భక్త ప్రహ్లాద, మాంగల్య యోగ, ధర్మ విజయం, రణధీర కంఠీరవ వంటి చిత్రాలలో నటించింది.
రాణి హొన్నమ్మ సినిమా నుండి లీలావతి పూర్తిస్థాయి కథానాయికగా మారింది. సంత తుకారం, కంతేరేడు నోడు, కైవర మహాత్మే, గాలి గోపుర, కన్యారత్న, కులవధులు, వీర కేసరి, మన మెచ్చిదా మాదాడి వంటి చిత్రాల్లో ఆమె కథానాయికగా నటించింది. గెజ్జె పూజ, డాక్టర్ కృష్ణలో సహాయక పాత్రలలో నటించింది, కర్ణాటక రాష్ట్ర అవార్డును కూడా అందుకుంది.
మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:1937 జననాలు వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు వర్గం:తమిళ సినిమా నటీమణులు వర్గం:కన్నడ సినిమా నటీమణులు
కేసనపల్లి లక్ష్మణకవి
thumb|right|200px|కేసనపల్లి లక్ష్మణకవి కేసనపల్లి లక్ష్మణకవి సహజకవి, పండితుడు, విమర్శకుడు, పౌరాణికుడు. ఇతడు నరసరావుపేట సమీపంలోని కేసనపల్లి వాస్తవ్యుడు. ఇతడు గురుముఖతః అక్షరాలు మాత్రం నేర్చుకున్నాడు. స్వయంకృషితో భారత రామాయణాలను కంఠస్థం చేసి సాహిత్యపు లోతులను ఆకళింపు చేసుకున్నాడు. చిన్నతనంలేనే అవధానాలు చేశాడు. ఆజన్మ బ్రహ్మచారి. ఇతని కవిత్వం వావిలికొలను సుబ్బారావు, శ్రీపాద కృష్ణమూర్తిశాస్త్రి, గుఱ్ఱం జాషువా మొదలైన కవుల ప్రశంసాపాత్రమైంది.
రచనలు
ఇవి కాక వేలకొలది ఆశుపద్యాలు, చాటువులు రచించాడు.
మరణం
ఇతడు తన 78వ యేట 1979, జనవరి 14వ తేదీన మరణించాడు.
మహాత్మా గాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ పధకం
మిట్టగూడెం గ్రామంలో జాతిఐ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ పధకం పనులకు సంబంధించిన బోర్డు]]జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ చట్టం లేదా జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి పథకం (National Rural Employment Guarantee Act) అని కూడా ప్రసిద్ధి పొంది, భారత రాజ్యాంగం ద్వారా 25 వ తేదీ ఆగస్టు 2005 వ సంవత్సరములో అమలులో పెట్టబడింది. చట్టం ద్వారా ప్రతి ఆర్థిక సంవత్సరములో నైపుణ్యము లేని వయోజనులందరికీ ప్రతి గ్రామీణ కుటుంబంలో పనిని కోరిన వారికి ఆ గ్రామీణ పరిధిలో 100 పని దినములు కనీస వేతనం వచ్చేలాగా చట్ట పరమైన హామీ ఇవ్వబడింది. గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Rural Development), భారతదేశ ప్రభుత్వం ఈ పథకాన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సహకారంతో పర్యవేక్షిస్తున్నాయి.
కేసనపల్లి లక్ష్మణకవి
మూలాలు
వర్గం:1902 జననాలు వర్గం:శతక కవులు వర్గం:గుంటూరు జిల్లా కవులు వర్గం:అవధానులు వర్గం:1978 మరణాలు
మహాత్మా గాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ పధకం
పథకం వివరాలు
పని చూపించలేకపోతే నిరుద్యోగ భృతి ఇవ్వబడుతుంది. దీనికి పల్లె ప్రాంతాల్లోని ప్రజలు సమీప కార్యాలయంలో దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. ఉపాధి వివరాల ఉత్తరం ద్వారా తెలియచేయబడతాయి. దీనికొరకు, వ్యక్తులుబ్యాంకులలో ఖాతా తెరవవలెను. వేతనం బ్యాంకు ఖాతాలో జమ చేయబడుతుంది.
దీనివలన, గ్రామీణ కూలీల వలసలు తగ్గటంతో. పట్టణాలలో నిర్మాణ రంగ కార్యక్రమాలు కుంటుపడటం, లేక ఖర్చు పెరగడం జరుగుతున్నది.
పనులు
right|thumb|300px|జాతీయ ఉపాధి హామీ పధకం క్రింద [[బి.సింగవరం గ్రామంలో చెరువు పూడిక తీస్తున్న గ్రామస్థులు]]