cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
అండమాన్ దీవులు
బ్రిటిష్ కాలనైజేషన్, పీనల్ కాలనీ
1779 లో బెంగాల్ ప్రభుత్వం గ్రేట్ అండమాన్‌కు చెందిన చాతం దీవిలో నావికా స్థావరం, పీనల్ కాలనీని స్థాపించారు. ఈ స్థావరాన్ని స్థాపించిన బాంబే నావికాదళ లెఫ్టినెంట్ ఆర్చిబాల్డ్ బ్లెయర్ తరువాత ఆఉఅన ఙాపకార్ధం ప్రస్తుతం " పోర్ట్ బ్లెయర్ " అని పిలుస్తున్నారు. రెండుసంవత్సారాల తరువాత ఈ కాలనీ అండమాన్ దీవిలోని ఈశాన్యభాగంలోకి తరలించబడింది. ఆ అడ్మైరల్ విలియం కార్నివాల్స్ తరువాత ఈ నౌకాశ్రయానికి " పోర్ట్ కార్నివాల్స్ " అని నామకరణం చేయబడింది. అయినప్పటిటికీ వ్యాధుల దాడి అధిక మరణాల సమస్యలతో 1776లో ఈ దీవిని నిర్వహణను వదులుకున్నాతు. 1824లో మొదటి బర్మాయుద్ధానికి నాయకత్వం వహించిన కార్నివలిస్‌న్ అండమాన్ దీవికి ప్రతినిధ్యం వహిస్తూ పాలనాబాధ్యతలు వహించాడు. 1830-1840 లలో నావలు ధ్వశం అయిన కారణంగా దీవిలో ప్రవేశించిన వారు స్థానికులచేతిలో చంపబడడం బ్రిటిష్ ప్రభుత్వాన్ని హెచ్చరికకు గురిచేసింది. 1855 మరొక నివాసగృహాలను ప్రతిపాదించింది. వాటిలో " సెల్యులర్ ఖైదు " కూడా ఒకటి.1857 భారతీయ తిరుగుబాటు కారణంగా నిర్మాణపు పనులలో జాప్యం అధికమైంది. అయినప్పటికీ తిరుగుబాటు కారణంగా బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం అత్యధికంగా భారతీయులను ఖైదు చేసింది. అందువలన సరికొత్త నివాసాలు, జైలు అవసరం అధికమైంది. స్థానిక ప్రజల శ్రమతో 1857లో పోర్ట్ బ్లెయిర్ వద్ద నిర్మాణం మొదలైంది. ఉప్పునీటి భుములలో సాగిన నిర్మాణం చాలాసమస్యలను ఎదుర్కొన్నది. 1867లో " నైన్ వెహ్ " నావ ఉత్తర అండమాన్ బండలను ఎదుర్కొని ధ్వంసం అయింది. ఆప్రమాదంనుండి బ్రతికి బయటపడిన వారు 86 చిన్న చిన్న పడవలలో దీవిలో ప్రవేశించారు. వారిని దిగంబరులైన అండమాన్ వాసులు ఇనుపబాణాలతో అడ్డుకున్నారు. వారిలో ఒకరు మాత్రం పడవలో పారిపోయి తప్పించుకున్న తరువాత మిగిలిన వారిని బ్రిటిష్ రాయల్ నేవీ రక్షించింది. . అదే సమయంలో రోగాలు అధిక మరణాలు అధికం అయ్యాయి. చిత్తడి భూములను నివాసయోగ్యం చేయడం అదనపు అరణ్యాలను తొలగించడం వంటి కార్యక్రమాలు కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి. మాయో 6వ ప్రభువు వైశ్రాయి " రిచర్డ్స్ సౌత్ వెల్ బూర్కే" 1872 ఫిబ్రవరి 8 న అండమానుకు విచ్చేసిన సమయంలో ఆఫ్ఘన్‌ స్థాన్‌కు చెందిన ముస్లింఖైదీ షేర్ అలీ చేతిలో హతుడయ్యాడు. అదే సంవత్సరం పోర్ట్ బ్లెయిర్‌లో నివసిస్తున్న చీఫ్ కమీషనర్ రిచర్డ్స్ సౌత్ వెల్ అండమాన్, నికోబార్ ప్రజల మధ్య సఖ్యత సాధించాడు.
సెల్యులర్ జైల్
1858లో జేంస్ పాటిసన్ వాల్కర్ చేపట్టిన అభివృద్ధిపనులలో భాగంగా స్వాతంత్ర్యోద్యమం, తిరుగుబాటు కారణంగా అధికమైన రాజకీయ ఖైదీలకు సెల్యులర్ జైలు నిర్మాణపు పనులు వేగవనతం చేయబడ్డాయి. 1910లో 698 విభాగాలతో జైలు నిర్మాణం పూర్తిచేయబడింది. ఒక్కో విభాగం భూమట్టానికి పైగా గాలి వెలుతురు చొరబాటుకు అనుకూలంగా ఒకేఒక కిటికీ మాత్రం ఏర్పాటుతో చేయబడ్డాయి. ఇందులో బంధుంచబడిన ఖైదీలలో గుర్తించతగిన వ్యక్తి వినాయక్ దామోదర్ సావర్కర్. ఇక్కడ బంధించబడిన భారతీయ ఖైదీలు ఈ ద్వీపం, ఈ జైలును " కాలా పానీ " (నల్లని నీరు ) అని పిలిచేవారు. 1996లో నిర్మించబడిన ఈ ద్వీపం మీద నిర్మించబడిన చలచిత్ర సీమ సెట్టింగుకు " కాలాపానీ " అని నామకరణం చేయబడింది. ఈ శిబిరంలో మరణించిన ఖైదీల సంఖ్య వేలల్లో ఉందని అంచనా. జైలులో అనుసరించబడిన కఠిన శిక్షలకు భరించలేక పలువురు రాజకీయ ఖైదీలి అసువులు కోల్పోయారు. సమస్యాత్మకమైన ఖైదీల కొరకు వైపర్ ద్వీపంలో " ది వైపర్ చైన్ గ్యాంగ్ జైలు "లో ఉరిశిక్షలు కూడా అమలుచేయబడ్డాయి. 20వ శతాబ్దం నాటికి ప్రముఖ భారతీయ స్వాతంత్ర్య ఖైదీలను ఉంచడానికి ఇది అనుకూలమైన స్థానంగా మారింది.
జపానీయుల ఆక్రమణ
thumb|2004 కు ముందు రోస్ దీవులు thumb|అండమాన్ దీవులు అండమాన్ నికోబార్ దీవులను రెండవ ప్రపంచయుద్ధం జరిగినప్పుడు జపానీయులు ఆక్రమించుకున్నారు. స్వాతంత్ర్యం తరువాత అండమాన్ దీవులలో నేతాజీ సుభాస్ చంద్రబోస్ నాయకత్వంలో " ఆర్జి హుకుమత్ ఈ అజాద్ హిందీ " పేరుతో నిర్వహించబడిన స్వాతంత్ర్య సమరం కొనసాగింది. యుద్ధకాలంలో నీతాజీ ఈ దివిని సందర్శించాడు. 1943 డిసెంబర్ 30 న జపానీయుల ఆక్రమణ సమయంలో నేతాజీ జపానీయులతో కలిసి పోరాటం సాగించడం వివాదాద్పదమైంది. జనరల్ ఎ.డి.లోకనాథన్ ఆధ్వర్యంలో మొదటిసారిగా ఇక్కడ భారతీయ పతాకం ఎగురవేయబడింది. యుద్ధానంతరం అండమాన్, నికోబార్ దీవులు తిరిగి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వానికి అప్పగించబడింది. తరువాత స్వతంత్రభారతదేశంలో ఒక భాగంగా మారింది. ప్రపంచయుద్ధం ముగిసే సమయానికి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం అండమాన్, నికోబార్ పీనల్ సెటిల్మెంటును రద్దు చేసింది. ప్రభుత్వం స్థానికులను ఉద్యోగాలయందు నియమించి మత్స్యపరిశ్రమ, కలప, వ్యవసాయం అభివృద్ధికి సంకల్పించింది. బదులుగా స్థానిక ప్రజలకు ప్రధానభారతభూమిలో ప్రవేశించే అనుమతిని మంజూరు చేసింది. 1947లో భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత బ్రిటిష్ పీనల్‌ను రద్దు చేసింది. అది ప్రస్తుతం స్వాతంత్ర్యసమర ప్రదర్శనశాలగా మాత్రమే ఉపయోగపడుతుంది.
సమీపకాల చరిత్ర
1998లో అమెరికన్ ఫోటోగ్రాఫర్ జాన్.ఎస్. చలహన్ ఆధ్వర్యంలో మొదటిసారిగా అండమాన్‌లో సర్ఫింగ్ ప్రాజెక్ట్ ప్రారంభించాడు. యు.కె సంబంధిత చార్టర్ కంపెనీ ఈశాన్య ఆసియా లైవ్‌అబోర్డ్స్ (ఎస్.ఇ.ఎ.ఎల్) సహకారంతో అంతర్జాతీయ సర్ఫర్ల బృందంతో సర్గింగ్ క్రీడ మొదలైంది. ఈ బృందం లిటిల్ అండమాన్ దీవిని స్థావరంగా చేసుకుని 10 రోజులపాటు వివిధ విన్యాసాలతో సర్ఫింగ్ క్రీడ అభ్యాసం చేసారు. అండమాన్ నైరుతిలో ఉన్న లాంగ్ రైట్ రీఫ్, జరవా పాయింట్ వద్ద మొదలైన ఈ క్రీడల సంబంధిత సమాచారం సర్ఫర్ మ్యాగజైన్‌లో " క్వెస్ట్ ఫర్ ది ఫైర్ " ప్రచురితమైయ్యాయి. ఈ సందర్భంలో మొదటిసారిగా అండమాన్ మ్యాప్ కూడా ప్రచురితమైంది. " తిక్కర్ దేన్ వాటర్ " చలనచిత్రంలో సినిమాటోగ్రాఫర్ జాక్ జాంసన్ నేతృత్వంలో సుందరమైన అండమాన్ అలల దృశ్యాలు చోటుచేసుకున్నాయి. జాక్ జాంసన్ తరువాతి కాలంలో ప్రఖ్యాత సంగీత కళాకారుడయ్యాడు.కెల్హన్ అండమాన్, నికోబార్ దీవులలో సర్ఫింగ్ ప్రాజక్ట్లు చెయ్యడానికి పలుమార్లు అండమాన్ దర్శించాడు. .
సునామీ
2004 డిసెంబర్ 26న టీసునామీ కారణంగా అండమాన్ దీవులకు తీవ్రనష్టం వాటిల్లింది. సునామీకి ముందు సంభవించిన అతితీరమైన భూకంపం అండమాన్ దీవులను అలతలాకుతలం చేసింది.ముందుగా బలంగా జారీచేయబడిన హెచ్చరికల కారణంగా అనేకమంది ప్రాణాలతో బయటపడగలిగారు. ఈ విపత్తులో దాదాపు 2,000 మంది మతణించారని అంచనా. 4,000 కంటే అధికంగా అనాధలు కావడం లేక తల్లినో తండ్రినో కోల్పోవడం సంభవించింది. దాదాపు 40,000 మంది నివాసగృహాలను పోగొట్టుకుని శరఆలయాలలో తలదాచుకున్నారు. 2009 ఆగస్ట్ 11 న అండమాన్ దీవులలో మాగ్నిట్యూడ్ 7 భూకంపం సంభవించింది. అది తిరిగి మరొక సునామీకి సూచనగా భావించబడింది. 2010 మార్చి 30న అండమాన్ సమీపంలో తిరిగి మాగ్నిట్యూడ్ 6.9 భూకంపం సంభవించింది.
భౌగోళికం
అండమాన్ ద్వీపసమూహం బర్మా ఆర్కాన్ యోమా పర్వతావళిలోని పొడిగింపు అని భావిస్తున్నారు. ఇవి యోమా పర్వతావళికి ఉత్తరంగా, ఇండోనేషియాలోని ద్వీపసమూహానికి దక్షిణంగా ఉన్నాయి. అండమాన్ ద్వీపాల సంఖ్య 325. వైశాల్యం 6,408 చదరపు కిలోమీటర్లు. ఉత్తర అండమాన్ ద్వీపాల వైశాల్యం 285 చదరపు కిలోమీటర్లు. దక్షిణ బర్మాకు సమీపంలో ఉన్న ఈ ద్వీపాలకు సమీపంలో కొక్కో ద్వీపాలతో చేర్చి కొన్ని బర్మా ద్వీపాలు ఉన్నాయి. thumb|left|చిడియా తోపు, అండమాన్ " ది టెన్ డిగ్రీ చానెల్ " అండమాన్ ద్వీపాలను నికోబార్ ద్వీపాల నుండి వేరు చేస్తోంది. వీటిలో అండమాన్‌లో ఉన్న శాడిల్ శిఖరం (720 మీ) అత్యంత ఎత్తైనదిగా భావించబడుతుంది. అండమాన్ ద్వీపాలలో 11 బురద పర్వతాలు ఉన్నాయి. ద్వీపాలలో ఉష్ణమండల ద్వీపాలలో ఉండే వాతావరణం నెలకొని ఉంటుంది. వర్షపాతం సాధారణంగానే ఉంటుంది. వాతావరణం సముద్రపు గాలులతో నులివెచ్చగా ఉంటుంది. వర్షపాతం క్రమంగా ఉండక ఈశాన్య ఋతుపవనాల సమయంలో పొడిగానూ, నైరుతి ఋతుపవనాల కాలంలో తేమ అధికంగానూ ఉంటుంది.
వృక్షజాలం
అండమాన్ మద్య ప్రాంతం అధికంగా చిత్తడి భూములతో, ఆకురాలు అడవులతోను, ఉత్తర అండమాన్ ఎవర్‌గ్రీన్ అరణ్యాలతో అత్యధికమైన వృక్షాలతోనూ నిండి ఉంటుంది. అండమాన్ ద్వీపపు సహజ వృక్షజాలం ఉష్ణమండల అరణ్యాలు. తీరాలలో మడ అడవులు ఉంటాయి. పడమటి తీరంలో వర్షాధార అరణ్యాలు ఉంటాయి. అత్యధికంగా సతతహరితారణ్యాలతో నిండి ఉంటుంది. అయినప్పటికీ ఉత్తర అండమాన్ మద్య అండమాన్ బరతాంగ్, దక్షిణ అండమాన్‌లో ఆకురాలు అడవులు ఉంటాయి.
అరణ్యాలలో దక్షిణ అండమాన్‌లో అత్యధికంగా ఎపిఫ్టిక్ వృక్షాలు అత్యధికంగా ఫెరన్, ఆర్చర్డ్స్ ఉంటాయి. అండమాన్ అరణ్యాలు చాలా వరకు సంరక్షితంగా ఉన్నాయి. ప్రధాన భూభాగం అయిన భారతదేశం నుండి వలసవచ్చి స్థిరపడుతున్న ప్రజల అవసరాలు అధికమౌతున్నప్పటికీ ద్వీపంలో లిటిల్ అండమాన్, నార్‌కాండం దీవి, దక్షిణ అండమాన్ సంరక్షిత ప్రాంతాలుగా సురక్షితంగా ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతాలలో వన్యమృగాలు కూడా సంరక్షించబడుతున్నాయి. వన్యమృగాలకు ఎలుకలు, కుక్కలు, పిల్లులు, ఇంటర్వ్యూ ఏనుగుల కారణంగా వన్యమృగాల రక్షణకు అవరోధం కలిగింది.
కలప
thumb|2004 సునామీ తరువాత దృశ్యం అండమాన్ ద్వీపంలో దాదాపు 200 జాతుల కలప ఉత్పత్తి చేసే వృక్షజాతులు ఉన్నాయి. వీటిలో 30 జాతులు మాత్రం వాణిజ్యపరంగా ఉపకరిస్తున్నాయి. వీటిలో అతి ప్రధానమైనవి గుర్జాన్ (డిప్టరోకార్పస్ ), పడక్ (ప్టరోకార్పస్ డల్బర్గియోడీస్ ) మాత్రమే. ఈ అలంకార సాగ్రితయారీకి ఉపకరించే వృక్షాలను విత్తనాల ద్వారా అభివృద్ధిచేయవచ్చు.
టేక్ కంటే దృఢమైన పడక్ వుడ్‌ను ఫర్నీచర్ చెయ్యడానికి విరివిగా ఇపయోగిస్తుంటారు.బర్‌వుడ్, బట్రెస్ రూట్ లు అండమాన్ పడక్‌ కలపగా వాడుతుంటారు. 13-7 అడుగుల వైశాల్యం ఉన్న డైనిగ్ టేబుల్ అండమాన్‌లోని అతిపెద్ద పడక్‌ కొయ్యగా గుర్తింపు పొందింది. 8 చదరపు అడుగుల పడక్ కొయ్య మరొకసారి డైనింగ్ టేబుక్‌గా గుర్తింపు పొందింది. పవిత్రమైన రుద్రాక్ష, సాంబ్రాణి వృక్షాలు కూడా గుర్తించబడ్డాయి.
జంతుజాలం
అండమాన్ దీవులు జంతువులు, అనేక అంటువ్యాధి వాటిని అనేక ఉంటాయి.
క్షీరదాలు
ద్వీపం యొక్క స్థానిక క్షీరదాలు ఉన్నాయి వన్యమృగ సంరక్షణ చట్టం 1972 ( స్చ్ నేను ) రక్షణలో [ [ పట్టిత పంది ] ] (  సస్ స్క్రోఫా vittatus  ), దీనిని అండమాన్ అడవి పంది అని పిలుస్తారు. ( ఇది స్థానిక ఉపజాతి భావించబడుతోంది ). ఉన్నాయి.
మచ్చల జింక (  యాక్సిస్ యాక్సిస్  ), భారత ముంత్జక్ (  మున్టియకుస్ ముంట్ జాక్  ), సాంబార్ జింక (రుసా యునీక్లోర్ ) జింకలను అండమాన్ జిల్లాలో ప్రవేశపెట్టినప్పటికీ ప్రస్తుతం మచ్చల సాంబార్ జింక మనుగడలో లేదు.
" ఇంటర్వ్యూ ద్వీపం " పేరుతో మధ్య అండమాన్ లో ( భూభాగంలో అతిపెద్ద వన్యప్రాణి సంరక్షణాలయం ) లో ఫెరల్ ఏనుగులు ఉన్నాయి. ఈ ఏనుగులను ఒక కలప కంపనీ పనులు నిర్వహించడానికి అండమానుకు తీసుకురాబడ్డాయి. కంపనీ వెనుకకు వెళ్ళే సమయంలో ఈ ఏనుగులను అరణ్యంలో వదిలారు. ప్రస్తుతం ఈ ఏనుగులు పరిశోధనకు ఆధారం అయ్యాయి.
పక్షులు
స్థానీయ లేదా సమీపంలో పక్షుల జాబితా :-
ద్వీపాలలో చాలిస్ ఏకీ గూడు కట్టుకునే మైదానాలు ఉన్నాయి. ఎడిబుల్- నెస్ట్ స్విఫ్ట్‌లెట్ చైనీయులు సూపు చేసుకుంటారు.
సరీసృపాలు, ఉభయచరాలు
ద్వీపాలలో పలు విషపూరితమైన సర్పాలు, టోడ్లు, కప్పల వంటి సరీసృపాలు ఉన్నాయి. సౌత్ అండమాన్ క్రియాట్ ( బంగరస్ అండమాంసిస్), అండనాన్ వాటర్ మానిటర్ ( వరనాస్ సాల్వేటర్ అండంసిస్) లు వాటిలో ప్రధానమైనవవి. హావ్‌లాక్ ఐలాండ్ నుండి 45 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉప్పునీటి మొసలి శరణాలయం ఉంది. 25 సంవత్సరాల కాలంలో ఇక్కడ 24 మొసలి దాడులు నమోదైయాయి. ఇందులో అమెరికన్ పర్యాటకుడు ల్యూరెన్ ఫైలా మరణం కూడా ఒకటి. అండమాన్ ప్రభుత్వం పర్యాటక రంగాన్ని అభివృద్ధి చేయకపోవడం, మొసలి శరణాలయం గురించి పర్యాటకులను హెచ్చరించక పోవడం వంటి అజాగ్రత్తలకు విమర్శలకు గురౌతుంది.
మొసళ్ళు శరణాలయం లోనే కాక ద్వీపం అంతటా కనిపిస్తున్నాయి. ఇక్కడ కట్టుబాటు ఉంది కనుక మొసళ్ళ సంఖ్య అధికం కాకుండా స్థిరంగా ఉంటుంది. ప్రజల నివాసాలు ప్రధాన ద్వీపాలలో ఉంటాయి. హావ్‌లాక్ శిలలమీద కూడా కొన్ని నివాసాలు ఉంటాయి. మాంగ్రోవ్ అరణ్యాలంతటా మొసళ్ళు ఉంటాయి. మొసళ్ళు నదులు, మడుగుల మద్య సంచరించడానికి సముద్రమర్గాన్ని ఉపయోగించుకుంటయి. అయినా సాధారణంగా సముద్రాలలో మొసళ్ళు కనిపించవు. శిలాసదృశ్యమైన సముద్రతీరాలు, మాంగ్రోవ్ అరణ్యాల సమీపాలలో ఈతకు వెళ్ళకుండా ఉండడం సురక్షితం.
thumb|The coral reef at Havelock in Andaman
మతం
అండమాన్, నికోబార్ జిల్లాలలో ప్రజలు " అనిమిజం " (భగవంతుడు సర్వాంతర్యామి) అనే మతాన్ని అనుసరిస్తున్నారు. అండమాన్, నికోబార్ జిల్లాలలో గిరిజన ప్రజలు అత్యధికంగా అనుసరిస్తున్న ప్రధాన మతం ఇదే. ద్వీపంలోని గిరిజన ప్రజలు " పలుగా " దైవం ప్రపంచంలోని సకల సంఘటనలకు బాధ్యుడని వారు విశ్వసిస్తున్నారు. పురాణ కథనాలను అనుసరించి " పలగు " అండమాన్, నికోబార్ జిల్లాలలో ఎత్తైనదిగా గుర్తింపు పొందిన శాడిల్ శిఖరం మీద నివసించాడని భావిస్తున్నారు. గిరిజన ప్రజలు " పలగు " దైవానికి అప్రియమైన కార్యాలను చేయకుండా ఉండడానికి ప్రయత్నిస్తారు. అనిమిజం అనుసరించే ప్రజలు ఆత్మలు, దెయ్యాలు ఉన్నాయని విశ్వసిస్తున్నారు. గిరిజన ప్రజలు తమ కలల అనుభవాలను ప్రజలతో పంచుకుంటూ ఉంటారు. వారు నిర్ణయాలను తీసుకోవడానికి కలలను విశ్వసిస్తుంటారు కనుక కలలు కనడాన్ని వారు అనుమతిస్తుంటారు. అండమాన్, నికోబార్ జిల్లాలలోని ప్రజలు అనుసరిస్తున్న ఇతర మతాలలో మొదటి స్థానంలో ఇస్లాం, తరువాతి స్థానంలో హిందూమతం, తరువాతి స్థానాల్లో బుద్ధిజం, సిక్కిజం, జైనిజం, క్రైస్తవం ఉన్నాయి.
గణాంకాలు
అండమాన్ జనసంఖ్య 343,125 in 2011, 1960 నుండి జనసంఖ్య 50,000 అభివృద్ధి చెందింది. జిల్లాలో ప్రజలలో అత్యధికులు వలస ప్రజలే. బ్రిటిష్ కాలనీ కాలం నుండి ఇక్కడకు వలసలు కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి. బెంగాల్, ఆంధ్ర, తమిళనాడుకు చెందిన ప్రజలు అధికంగా ఇక్కడ స్థిరపడి ఉన్నారు.
స్థానిక అండమానీయులు
అండమాన్‌లో నివసిస్తున్న ప్రజలు 1,000 మంది ఉన్నారు. వీరిని అండమానీయులు, స్థానికులు, ఆదివాసులు అని పిలుస్తుంటారు. 1850 అండమానీయులు వెలుపలి ప్రజలతో మొదటిసారిగా ఒప్పందానికి వచ్చిన సమయంలో స్థానికుల సంఖ్య 7,000 ఉండవచ్చని అంచనా. వారిలో ఈ కింది వర్గాలు చెందిన వారు ఉన్నారు.
అండమాన్‌లో స్థిరపడే వారి సంఖ్య క్రమంగా అభివృద్ధిచెందుతూ ఉంది. స్థానిక అండమాన్ ప్రజలు బ్రిటిష్ సైన్యాల దాడి, భూముల ఆక్రమణ, అంటువ్యాధుల కారణంగా వారి భూములను క్రమంగా కోల్పోయారు. వెలుపలి నుండి ఆరంభంలో ఖైదీలు, కూలీలు ఉండేవారు. తరువాతి కాలంలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు ఉండేవారు. ప్రస్తుతం స్థానిక అండమానీయులు 400-450 వరకు మిగిలి ఉన్నారు. జంగిలీలు త్వరలో కనుమరుగుకానున్నారు. అసలైన 10 జాతులకు చెందిన అండమానీయులు మొత్తం 5,000 మంది ఉండేవారు. వీరిలో అత్యధికులు ప్రస్తుతం కనుమరుగైయ్యారు. జీవించి ఉన్న 52 మంది అధికంగా హిందీ మాట్లాడుతుంటారు. ఓంజ్ ప్రజలు 100 మంది కంటే తక్కువగా ఉన్నారు. జార్వా, సెంటెనిలీయ ప్రజలు ఇప్పటికీ స్వతంత్రంగా జీవిస్తున్నారు. వీరు ఇతరులతో సంబంధాలను తిరస్కరిస్తుంటారు. వీరి సంఖ్య ఇదమిద్దంగా లేనప్పటికీ 100 లోపుగా ఉంటారని భావిస్తున్నారు.
ప్రభుత్వం
కేంద్రపాలిత ప్రాంతమైన అండమాన్ జికోబార్ జిల్లా కేంద్రం పోర్ట్‌బ్లెయర్. అండమాన్ ప్రధాన ప్రజలు ఇక్కడే నివసిస్తున్నారు. అండమాన్ ద్వీపంలో ఒకేఒక జిల్లా ఉంది. 1974లో నికోబార్ ద్వీపానికి కూడా సరికొత్త జిల్లా ఏర్పాటు చెయ్యబడింది.
సంస్కృతి
ఈ ద్వీపాలు ఆర్తర్ కొనాన్ డోలీ వ్రాసిన షెర్లాక్ హోంస్ మర్మం, ది సైన్ ఆఫ్ ఫోర్, అలాగే ఎం.ఎం.కే వ్రాసిన " డెత్ ఇన్ ది అండనాన్ " లలో అండమాన్ ప్రధాన వేదికగా ఉంది. లేడీ గ్రాగరీ నాటకం " స్ప్రెడ్డింగ్ ది న్యూస్ " నాటకంలో మెజిస్ట్రేట్‌గా నటించిన నటుడు ఒకప్పుడు అండమాన్‌లో పనిచేసాడు. వికాస్ స్వరూపు వ్రాసిన " సిక్స్ సస్పెక్ట్స్ " ప్రధాన పాత్ర అండమాంవాసిగా వర్ణించబడింది. 1996లో ప్రియదర్శన్ దర్శకత్వంలో విడుదలైన మలయాళ చిత్రం కాలాపానీ, తమిళ చిత్రం శిరైచాలై చిత్రాల్లో స్వాతంత్ర్య పోరాట సమయంలో పోర్ట్ బ్లెయర్‌ సెల్యులర్ బహిరంగ జైలులో ఖైదీలు అనుభవించిన హింసను చిత్రీకరించారు. 2011లో పద్మావెంకటరామన్ వ్రాసిన " ఐలాండ్స్ ఎండ్ " నవలలో స్థానిక షామన్ శిక్షణ గురించి వివరించబడింది.
నాగులవరం (అర్ధవీడు)
నాగులవరం ప్రకాశం జిల్లా అర్ధవీడు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
అండమాన్ దీవులు
ప్రయాణవసతులు
అండమాన్ దీవిలో ఉన్న ఒకేఒక విమానాశ్రయం పోర్ట్ బ్లెయర్‌లో ఉన్న " వీరసావర్కర్ ఇంటర్నేషనల్ ఎయిర్ పోర్ట్ " మాత్రమే. ఇక్కడి నుండి కొలకత్తా, చెన్నై, ఢిల్లీ, బెంగుళూరు అరియు భువనేశ్వర్ లకు విమానసర్వీసులు లభిస్తాయి. ఈ విమానశ్రయం భారతీయ నావికాదళం ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించబడుతుంది. ఇక్కడి నుండి పగలు మాత్రమే ప్రయాణం చేయడానికి వీలౌతుంది. 1,000 చరపు మీటర్ల వైశాల్యంలో ఒక చిన్న " ఎయిర్ స్ట్రిప్ " ఒకటి ఉత్తర అండమాన్‌లోని డిగిల్పూర్ వద్ద ఉంది. అండమాన్ ద్వీపంలో ఉన్న తక్కువ పొడవైన మార్గాలు, తక్కువగా లభించే విమానాలు ఉన్న కారణంగా విమానప్రయాణం చాలా ఖతీదైనదిగా భావించవచ్చు. అయినప్పటికీ వెలుపలి వారికంటే స్థానికులకు ఇది చౌకైన మారమని చెప్పవచ్చు. వసంత, శీతాకాలాలలో విమానచార్జీలు అధికంగా ఉంటాయి. " ఇండియన్ చివిల్ అవియేషన్ " పరిశ్రమ విస్తరణ తరువాత విమానచార్జీలు తక్కువగా ఉంటాయి.
నాగులవరం (అర్ధవీడు)
మౌలిక వసతులు
అంగనవాడీ కేంద్రం.
గ్రామ పంచాయతీ
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి నిర్వహించిన ఎన్నికలలో వెంకటలక్ష్మమ్మ, సర్పంచిగా ఎన్నికైంది.
శ్రీ భ్రమరాంబామల్లికార్జునస్వామివారి ఆలయం
నాగులవరం గ్రామ నెరవపై వెలసిన ఈ ఆలయంలో శివరాత్రి మహోత్సవాలు వైభవంగా నిర్వహించెదరు.
శ్రీ పాండురంగనాయకస్వామివారి ఆలయం
స్థానిక చెన్నకేశ్వస్వామివారి ఆలయ ప్రాంగణంలో నూతనంగా చేపట్టనున్న ఈ ఆలయ నిర్మాణానికి, 2015,నవంబరు-21వ తేదీ శనివారంనాడు భూమిపూజ నిర్వహించారు. గ్రామస్థులు, స్థానికంగా కొందరు దాతల ఆర్థిక సహకారంతో నిర్మించనున్న ఈ ఆలయ నిర్మాణానికి, కర్నాటక రాష్ట్రంలోని హుబ్లీ నగరానికి చెందిన పలువురు దాతలు ఈ ఆలయ నిర్మాణానికి ఆర్థిక సహకారం అందించుచున్నారు.
శ్రీ నెమలిగొండ్ల రంగనాయక్లస్వామివారి ఆలయం & శ్రీ కోదండరామస్వామివారి ఆలయం
ఈ ఆలయాలలో నాలుగురోజుల తిరునాళ్ళ, నూతన ధ్వజస్తంభ ప్రతిష్ఠా కార్యక్రమాలు 2017,జూన్-1వతేదీ గురువారంనుండి 4వతేదీ ఆదివారం వరకు ఘనంగా నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా గ్రామంలో రాష్ట్రస్థాయి ఎడ్ల బలప్రదర్శన పోటీలు నిర్వహించి గెలుపొందిన ఎడ్ల యజమానులకు బహుమతులు అందజేసినారు.
పీర్లచావిడి
నాగులవరం గ్రామంలో 2015,మే-30వ తేదీ శనివారంనాడు, పీర్లచావిడి ప్రతిష్ఠా మహోత్సవం నిర్వహించారు. అనంతరం గ్రామోత్సవం నిర్వహించారు.
పాముల బుర్ర
పాముల బుర్ర, భారత ఉపఖండంలో పాములు ఆడించేవారు ఉపయోగించే సుషిర సంగీత వాయిద్యం. ఈ వాయిద్యం భారతదేశంలో ఉద్భవించింది. నేటికీ వీటిన అక్కడక్కడా వీధుల్లో వాయించడం చూడవచ్చు. దీనిని ఇతర భారతీయ భాషలలో పుంగీ లేదా బీన్ అని అంటారు.
నిర్మాణము
చిన్నని సొరకాయ బుర్రలను ఒకదానిమీద మరొకటి అనుసందానించి, ఒక చివరన రెండు సన్నని గొట్టాలను (కాకెదురు గొట్టాలను అమర్చి) వాటికి రంద్రాలు చేసి రెండో వైపున వున్న సొరకాయ బుర్రకు ఒక రంధ్రం చేసి వుంటారు. ఈ రంధ్రం ద్వారా నోటితో వూదుతూ రెండో వైపున వున్న సన్నని గొట్టాలకున్న రంద్రాలను రెండు చేతి వేళ్ళతో మూస్తూ, తెరుస్తూ వుంటారు. పాముల బుర్రను మధ్యలోనే ఏ అంతరాయం లేకుండా వాయిస్తూ ఉంటారు. బుర్రను ఊదేవారు ముక్కుతో గాలిపీల్చుకుంటూ దాన్ని నోటి ద్వారా బుర్రలోకి వదులుతూ వృత్తాకార శ్వాసను అవలంబిస్తారు.
పాముల బుర్రకు ఉన్న రెండు గొట్టాల్లో ఒక దానికి ఏడు రంధ్రాలు ఉంటాయి. రెండవ గొట్టం శ్రుతిపెట్టె తరహాలో డ్రోన్ (ద్రోణి)ను సమకూరుస్తుంది. జీవల అనబడే ఈ రెండు గొట్టాలను బుర్రకు తేనె మైనంతో అతికిస్తారు.
ఉపయోగము
వీటిని ముఖ్యంగా పాములను ఆడించేవారు ఉపయోగిస్తారు. మరెందుకూ దీనిని వాడరు. అందుకే దీనిని పాముల బుర్ర అని పేరు.
వర్గం:సంగీత వాయిద్యాలు
రదనికలు
రదనికలు (Canines) క్షీరదాలలో విషమ దంత విన్యాసంలో ఉంటాయి. ఇవి కుంతకాలకు వెనుకగా మొనదేలి ఉంటాయి. అడవి పంది మొదలైన మాంసాహార జంతువులల్లో వీటినే కోరలు అంటారు. లాగోమార్ఫా, రొడెన్షియా లలో ఇవి లోపించి ఉంటాయి.
చరిత్ర
కుక్క కోరలతో పోలిక ఉన్నందున వీటికి కుక్కల పళ్ళు పేరు పెట్టబడ్డాయి. మనుషుల నోటిలో   ఈ దంతాలు  పొడవుగా,  పదునైనవి కావు, కానీ అవి ఒకే తీరుగా, ఇతర దంతాలతో చుస్తే ఇవి  ఎక్కువ పొడవుగా ఉంటాయి. అమెరికన్ డెంటల్ అసోసియేషన్ తెలిపిన ప్రకారం, శిశువుకు 16 నెలల వయస్సు వచ్చిన తరువాత మొదటి దవడ పంటి సాధారణంగా పై దవడలో విస్ఫోటనం చెందుతుంది, తరువాత 23 నెలల వయస్సులో అన్ని  దంతాలు ( పళ్ళు) రావడం జరుగుతుంది, పిల్లలు 9 నుండి 12 సంవత్సరాల వయస్సులో వారి ప్రాధమిక పళ్ళను  కోల్పోతారు. పొడవుగా ఉన్న కోర పళ్ళు ఎందుకు అవసరం? ఈ పళ్లతో   తినడం, మాట్లాడటం,  పెదవుల  ఆకారాన్ని కాపాడుకోవడం  తో పాటు  ఇతర దంతాలను స్థానానికి మార్గనిర్దేశం చేయడంలో ఈ  దంతాలు ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. పొడవైన కోర పళ్లతో ఆహారము లో ఉన్న గట్టి పదార్థములను   ముక్కలు గా  చేయడం,  మనుషులు తినే ఆహరం లో  తొందరగా జీర్ణం కావడము జరుగుతుంది, మనుషులు  మాట్లాడేటప్పుడు  పదాలను రూపొందించడంలో సహాయపడతాయి. దవడ తిరగడములో పళ్ళ సమతుల్యతను కోర పళ్ళు సహాయ పడతాయి. కోర పళ్ళు ఆకారం, వాటి  నిర్మాణం  నోటిలో  ఏంతో సహాయ పడతాయి , ఈ కోర పళ్లను  బ్రష్ చేస్తున్నప్పుడు జాగ్రత్త తీసుకుంటే మనుషులకు ఏంతో మేలు జరుగుతుంది
నాలుగు కోరలు పదునైన దంతాలు గా అని  పిలుస్తారు. ప్రాధమిక వచ్చే కోరలు 16, 20 నెలల మధ్య కనిపిస్తాయి,     9 సంవత్సరాల వయస్సులో విస్ఫోటనం చెందుతాయి,  పైన వచ్చే కోర పళ్ళు  11-12 సంవత్సరాల వయస్సులో వస్తాయి. కోరలు దంతాల  ‘మూలల్లో’ ఉన్నాయి. ఈ కోర పళ్ల పొడవుగా ,పదునైనవిగా ఉండటంతో ఈ దంతములను మాంసాహార జంతువుల పాలతో పోలుస్తారు. ఈ దంతాల  చుట్టూ చిగుళ్ళ కణజాలం క్షీణించే ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి,   పళ్ళు తోముకోవడం లో జాగ్రత్త  చాలా అవసరం ఎందుకంటే ఇది చిగుళ్ళు, ఎనామెల్ ఉపరితలాలను రక్షించడంలో సహాయ పడుతుంది.
మూలాలు
వర్గం:శరీర నిర్మాణ శాస్త్రము
కలవలపూడి
కలవలపూడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, తిరుపతి జిల్లా, వెంకటగిరి మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన వెంకటగిరి నుండి 18 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన శ్రీకాళహస్తి నుండి 14 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 474 ఇళ్లతో, 1728 జనాభాతో 1383 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 890, ఆడవారి సంఖ్య 838. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 530 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 187. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 592385 .పిన్ కోడ్: 524 132.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి శ్రీకాళహస్తిలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల శ్రీకాళహస్తిలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల తిరుపతిలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు శ్రీకాళహస్తిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం శ్రీకాళహస్తిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల తిరుపతి లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
కలవలపూడిలో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
కలవలపూడిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కలవలపూడిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
కలవలపూడిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, వేరుశనగ
అంత్యప్రాసాలంకారము
అంత్యప్రాసాలంకారము తెలుగు భాషకు చెందిన ఒక రకమైన అలంకారము. మొదటి పాదం చివరి భాగంలో ఏ అక్షరంతో (అక్షరాలతో) ముగిసిందో, రెండో పాదం కూడా అదే అక్షరంతో (అక్షరాలతో) ముగుసినట్లైతే అది అంత్య ప్రాసం అవుతుంది. కూచిమంచి జగ్గకవి కి అంత్యప్రాసాలంకారము లనిన చాలా యిష్టం అలాంటి పద్యములు అతను వ్రాసిన ‘భక్తమందారశతకము’ లో ఆరు కలవు. అంత్య ప్రాస ముద్ర ఆరుద్ర గారి శైలిలో ప్రాస మీద ఆశతో ధ్యాస ఎక్కువగా పెట్టి వేటూరి గారు చాలా పాటలు వ్రాశారు.
ఉదాహరణ-1
శ్రీరఘురామ ! చారుతులసీ దళధామ ! శమక్షమాది శృం గారగుణాభిరామ ! త్రిజగన్నుత శౌర్యరమా లలామ ! దు ర్వారక బంధరాక్షస విరామ ! జగజ్జన కల్మషార్ణవో త్తారక నామ ! భద్రగిరి దాశరథీ ! కరుణాపయోనిధీ ! పదాంతమందున్న రామ - ధామ - అభిరామ - లలామ - విరామ - నామ - ఇంతవరకొక అంత్యప్రాసము దాశరథీ ! కరుణాపయోనిధీ ! ఇది యొక అంత్యప్రాసము.
అంత్యప్రాసమున్నదని పద్యమున, కుండవలసిన ప్రాసమును తొలగింపరాదు.
భక్త మందార శతకంలో పద్యం
కూచిమంచి జగ్గకవి రాసిన ఈ పద్యములో అంత్య ప్రాసాలంకారం ఉన్నది. అతసీపుష్పసమానకోమల వినీలాంగున్, సముద్యన్మహో- న్నత కోదండనిషంగగంగు, బలవన్నక్తంచరాఖగ్వప- ర్వతజీమూతతురంగుఁ, గింకరజనవ్రాతావనాత్యంతర- మ్యతరాపాంగుని, నిన్ భజింతు మది, రామా! భక్తమందారమా!
వదలకుంట
వదలకుంట, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, గోపాలపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన గోపాలపురం నుండి 5 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన రాజమండ్రి నుండి 46 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1191 ఇళ్లతో, 4149 జనాభాతో 921 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2093, ఆడవారి సంఖ్య 2056. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1948 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588142.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. వదలకుంటలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి
గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 3832. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 1942, మహిళల సంఖ్య 1890, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 949 ఉన్నాయి.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి, సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం గోపాలపురంలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌ జంగారెడ్డిగూడెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల రాజమండ్రి లోనూ రాజమండ్రిలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల కొవ్వూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల కొయ్యలగూడెంలోను, ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
వాదలకుంతలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
వాదలకుంతలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 16 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
వాదలకుంతలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
వాదలకుంతలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
వాదలకుంతలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
చేతివృత్తులవారి ఉత్పత్తులు
కుండలు తయారి
వీరాంజనేయ
బయటి లింకులు
వర్గం:శోభన్ బాబు నటించిన సినిమాలు వర్గం:జగ్గయ్య నటించిన సినిమాలు వర్గం:రామాయణం ఆధారంగా నిర్మించబడిన సినిమాలు వర్గం:ముక్కామల నటించిన సినిమాలు వర్గం:ధూళిపాళ నటించిన చిత్రాలు వర్గం:నాగయ్య నటించిన సినిమాలు వర్గం:మిక్కిలినేని నటించిన సినిమాలు వర్గం:ఎస్.వి.రంగారావు నటించిన సినిమాలు
గందర్వకోట్టై శాసనసభ నియోజకవర్గం
గందర్వకోట్టై శాసనసభ నియోజకవర్గం తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పుదుక్కొట్టై జిల్లా, తిరుచిరాపల్లి లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలోని ఆరు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో ఒకటి.
తమిళనాడు రాష్ట్రం
గందర్వకోట్టై నియోజకవర్గం ఎన్నికల అనంతరం రద్దై 2008 నియోజకవర్గాల విభజన తర్వాత మళ్లీ ఏర్పడింది.
మూలాలు
వర్గం:తమిళనాడు శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
కల్యాపూర్
కల్యాపూర్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, నిజామాబాద్ జిల్లా, రెంజల్ మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన రెంజల్ నుండి 21 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన బోధన్ నుండి 18 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నిజామాబాదు జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 581 ఇళ్లతో, 2306 జనాభాతో 641 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1142, ఆడవారి సంఖ్య 1164. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 277 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 259. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 570694 .పిన్ కోడ్: 503245.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉంది.బాలబడి నవీపేట్లోను, మాధ్యమిక పాఠశాల కూనేపల్లెలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల నవీపేట్లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు నిజామాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల హైదరాబాదులోను, పాలీటెక్నిక్‌ నిజామాబాద్లోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల బోధన్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నిజామాబాద్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
కల్యాపూర్లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
భూమి వినియోగం
కల్యాపూర్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కల్యాపూర్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
కల్యాపూర్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, చెరకు, మొక్కజొన్న
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం అవిభక్త ఖమ్మం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది. ఇది మండల కేంద్రమైన దుమ్ముగూడెం నుండి 16 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మణుగూరు నుండి 55 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 199 ఇళ్లతో, 765 జనాభాతో 906 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 385, ఆడవారి సంఖ్య 380. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 708. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 579008 .పిన్ కోడ్: 507137.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల దుమ్ముగూడెంలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల రామచంద్రునిపేటలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల రామచంద్రునిపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల భద్రాచలంలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల ఖమ్మంలోను, పాలీటెక్నిక్‌ ఎటపాకలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల పాల్వంచలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల దుమ్ముగూడెంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం పాల్వంచలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఖమ్మం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
కలకోట
కలకోట, తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఖమ్మం జిల్లా, బోనకల్ మండలనికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన బోనకల్లు నుండి 15 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఖమ్మం నుండి 43 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.2016 లో చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఖమ్మం జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1076 ఇళ్లతో, 3697 జనాభాతో 1446 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1832, ఆడవారి సంఖ్య 1865. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1772 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 14. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 579842 .పిన్ కోడ్: 507304.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
తాగు నీరు
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
కలకోట
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి మధిరలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల బోనకల్లులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల కిస్టాపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల ఖమ్మంలోను, పాలీటెక్నిక్ మధిరలోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల బోనకల్లులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు ఖమ్మంలోనూ ఉన్నాయి.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామం సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం కిందకు రావట్లేదు. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
కలకోట
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
కలకోటలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో5 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఐదుగురు ఉన్నారు.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
చెరుపల్లిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. మొబైల్ ఫోన్ ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
కలకోట
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
కలకోట
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
కలకోట
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
కలకోట
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
కలకోట
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
భూమి వినియోగం
చెరుపల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
కలకోట
భూమి వినియోగం
కలకోటలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
ఉత్పత్తి
చెరుపల్లిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
కలకోట
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కలకోటలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
చేరుపల్లి (దుమ్ముగూడెం)
ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, పొగాకు, అపరాలు, కాయగూరలు
ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్యవసాయాధారిత వృత్తులు
సేనం
సేనం అనేది ఒక పనిముట్టు. ఇది సిమెంట్ కట్టడాలను బద్దలుకొట్టేందుకు వాడుతారు.
రకాలు
right|200px|అన్నమయ్య
వాడు విధానం
ఇది ఉలి మాదిరి ఆకారం కలిగి ఉలి కంటే పెద్దగా లావుగానూ ఉంటుంది. దీనిని సుత్తి ఉపయోగించి అనవసరమైన సిమెంట్ చేయబడిన బాగాలను పగలగొడతారు. బొమ్మలో చూపిన విధంగా ఉండే దీని పైభాగంలో సుత్తితో గట్టిగా కొట్టడం ద్వారా పగలగొట్టవలసిన భాగం పగులుతుంది.
మూలాలు, బయటి లింకులు
వర్గం:చేతి పనిముట్లు వర్గం:ఆయుధాలు
దేవాంగపురి
"దేవాంగపురి" బాపట్ల జిల్లా చీరాల మండలానికి చెందిన గ్రామం.
గ్రామ విశేషాలు
శ్రీశైలంలోని మల్లన్నకు శివరాత్రి కళ్యాణానికి పెళ్ళికుమారుడిగా అలంకరించి తలపాగా చుట్టే అదృష్టం 100 ఏళ్ళక్రితం, దేవాంగపురి గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోని హస్తినాపురం గ్రామానికి చెందిన దేవాంగులకు దక్కింది. ఈ ఆచారం దేవర దాసిమయ్య పురాతన కాలంలో నిర్వహించేవారని దేవాంగ పురాణంలో వ్రాయబడి ఉన్నది. దేవాంగ సామాజిక వర్గం, ఇక్కడినుండి నిష్ఠతో వస్త్రాన్ని నేసి తీసుకొనివెళ్ళి సమర్పించుచున్నారు. ఈ అవకాశం మొదటగా, ఒలుకుల కందస్వామిగారికి దక్కింది. నాటినుండి నేటివరకూ, ఈ ఆచారం కొనసాగుచున్నది. ప్రస్తుతం మూడో తరంలో పృధివి వెంకటేశ్వర్లు ఈ క్రతువు నిర్వహించుచున్నారు. ఈ రకంగా వెంకటేశ్వర్లు, 46 సంవత్సరాలుగా మల్లన్న సేవలో తరించుచున్నారు. [2]
గ్రామ ప్రముఖులు
పృథ్వీ వెంకటేశ్వరరావు ( 1928 మే 10 - 2008 మార్చి 22) ప్రముఖ రంగస్థల నటుడు. [1] ఈనాడు ప్రకాశం/చీరాల; ఆగస్టు-6, 2013; 2వపేజీ. [2] ఈనాడు ప్రకాశం; 2014, ఫిబ్రవరి-25; 8వ పేజీ.
న్యాల్కల్ (సంగారెడ్డి జిల్లా)
న్యాల్కల్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లా, న్యాల్కల్ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
ఇది సమీప పట్టణమైన బీదర్ (కర్ణాటక) నుండి 15 కి. మీ. దూరంలో ఉంది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత మెదక్ జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గ్రామ జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 642 ఇళ్లతో, 3450 జనాభాతో 1415 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1712, ఆడవారి సంఖ్య 1738. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1099 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 102. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 573322 .పిన్ కోడ్: 502256.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల జహీరాబాద్లోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల సంగారెడ్డిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల సంగారెడ్డిలోను, పాలీటెక్నిక్ రంజొలెలోనూ ఉన్నాయి.సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల బీదర్లో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
న్యాల్కల్లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
న్యాల్కల్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
న్యాల్కల్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
చెరకు, పెసర, వరి
తక్కోలు
టక్కోలు, వైఎస్‌ఆర్ జిల్లా, సిద్ధవటం మండలానికి చెందిన గ్రామం. టక్కోలు గ్రామం కడప పట్టణానికి కూతవేటు దూరంలో ఉంది.ఇది మండల కేంద్రమైన సిద్ధవటం నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన కడప నుండి 6 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 617 ఇళ్లతో, 2513 జనాభాతో 1049 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1271, ఆడవారి సంఖ్య 1242. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 638 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 79. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 593392 .పిన్ కోడ్: 516002.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఆరు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. ఇంజనీరింగ్ కళాశాల సిద్ధవటం లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల, సమీప బాలబడి, సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, కడపలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. ఒక నాటు వైద్యుడు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.