cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ఈపూరుపాలెం (గ్రామీణ)
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో రెండుప్రైవేటు బాలబడులు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు 26, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు ఐదు, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు మాధ్యమిక పాఠశాలలు నాలుగు ఉన్నాయి. ఒక ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాలఒక ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఉంది.గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు మేనేజిమెంటు కళాశాల ఉంది.
సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, పాలీటెక్నిక్ కొత్తపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం చీరాలలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఒంగోలు లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఈపూరుపాలెం (పాక్షిక)లో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఒక డాక్టరు, నలుగురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. నాలుగు ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రాల్లో డాక్టర్లు లేరు. 8 మంది పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
ఈపూరుపాలెం (పాక్షిక)లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ ఉంది.
జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
ఈపూరుపాలెం (పాక్షిక)లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
ఈపూరుపాలెం (పాక్షిక)లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
ఈపూరుపాలెం (పాక్షిక)లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, వేరుశనగ, మొక్కజొన్న
సమీప ప్రాంతాలు
విజయనగరకాలని 1 కి.మీ, బూర్లవారిపాలెం 2 కి.మీ, ఎన్.టి.ఆర్.నగర్ 2 కి.మీ, జయంతిపేట 3 కి.మీ, వివేకానంద నగర్ 3 కి.మీ.
గ్రామ పంచాయతీ
ఈ గ్రామ పంచాయతీ 1951 లో ఏర్పాటయింది. ఈ గ్రామంతో పాటు ఈ పంచాయతీ పరిధిలో బోయినవారిపాలెం, ఆదినారాయణపురం గ్రామాలు గూడా ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి:
సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి:
నికరంగా విత్తిన భూమి:
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి:
వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి:
యాంత్రిక అనువాదం
గూగుల్ అనువాదం
గూగుల్ ట్రాన్స్లేట్ కంప్యూటర్ అధారిత అనువాద వ్యవస్థ. దీనికి హిందీతో పాటు ఇతర జూన్ 21, 2011 న లభ్యమైంది. దీనివలన ఇంగ్లీషు విషయాన్ని తెలుగులో చదువుకోవచ్చు.
గూగుల్ ట్రాన్స్లేటర్ టూల్కిట్
గూగుల్ ట్రాన్స్లేటర్ టూల్కిట్ అనువాదానికి సహాయపడే వెబ్ ఆధారిత పరికరం. దీని ద్వారా వెబ్ పేజీలు పత్రాలు అనువాదం చేయవచ్చు. వాక్యభాగాలకు అనువాద కోశాన్ని, పదాలకు ప్రత్యేక కోశాన్ని జతచేయడం ద్వారా, కంప్యూటర్ అనువాదానికి సరిపోలినవి చూపుతూ సహాయపడుతుంది.
ఈపూరుపాలెం (గ్రామీణ)
గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు
వరి, అపరాలు, కూరగాయలు
యాంత్రిక అనువాదం
గూగుల్ ట్రాన్స్లేటర్ టూల్కిట్
వర్గం:యాంత్రిక అనువాదం
ఈపూరుపాలెం (గ్రామీణ)
గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
చేనేత, వస్త్రములు తయారు చేయుట, వ్యవసాయం, వ్యవసాయాధారిత వృత్తులు
గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
thumb|శ్రీ వాసవి కన్యకాపరమేశ్వరి అమ్మవారి దేవాలయం, ఈపూరుపాలెం రైల్వే స్టేషన్ కు వెళ్ళు దారిలో గల శ్రీ వాసవి కన్యకాపరమేశ్వరి అమ్మవారి దేవాలయము, శివాలయములు ఎంతో ప్రాచీనమైనవి, ప్రముఖమైనవి, అని చెప్పవచ్చు. అంతే కాకుండా, శ్రీ రాములవారి కోవెల, నరసింహ స్వామి వారి దేవాలయాలు కూడా చరిత్ర గలవి. ఈపూరుపాలెం గ్రామ వాసులకు, ఊరికి గ్రామ దేవత అయిన ఎంతో మహిమ గల శ్రీ పోలేరమ్మ అమ్మవారి ఆలయం కూడా మనం చూడవచ్చు. ఈ ఆలయం ఈపూరుపాలెం రైల్వే స్టేషన్ కు అతి సమీపములోనే ఉంది. ఇవే కాకుండా మరెన్నో ఇతర దేవాలయాలు, మసీదులు, చర్చిలు కూడా ఉన్నాయి.
ఏక వింశతి రాజ చిహ్నములు
వర్గం:విలీనం నుండి దారిమార్పు తరగతి వ్యాసాలు
కాసోజు శ్రీకాంతచారి
శ్రీకాంతచారి (ఆగష్టు 15, 1986 - డిసెంబర్ 3, 2009) మలిదశ తెలంగాణ ఉద్యమంలో తొలి అమరవీరుడు.
కుటుంబ నేపథ్యం
మోత్కూరు మండలం పొడిచేడు గ్రామానికి చెందిన కాసోజు వెంకటచారి, శంకరమ్మ దంపతుల పెద్ద కుమారుడు శ్రీకాంతచారి. ఇతడికి రవీంద్రాచారి అనే తమ్ముడు ఉన్నాడు. వీరిది సాధారణ కుటుంబం. తండ్రి వెంకటచారి వ్యవసాయంతో పాటు వృత్తి పనులు చేస్తుంటాడు.
ఉద్యమంలో పాత్ర
హైదరాబాద్ వెళ్లిన శ్రీకాంతచారి తొలుత బీజేపీ లో ఆ తరువాత టీఆర్‌ఎస్‌ లో క్రీయాశీలక కార్యకర్తగా, విద్యార్థి నాయకుడిగా చురుకైన పాత్రను పోషించాడు. తెలంగాణ ఉద్యమ కార్యక్రమాలను ముందుండి నడిపేవాడు. సెలవుల్లో ఇంటికి వెళ్లినా.. తెలంగాణ ధ్యాసే. అదే పాటలు పాడుతూ తెలంగాణ నినాదాలు చేస్తూ కవితలు రాస్తూ ఉండేవాడు. తెలంగాణ అతడి ఊతపదమైంది. ఈ క్రమంలో తెలంగాణ కోసం టీఆర్‌ఎస్ అధినేత కె.సి.ఆర్ చేపట్టిన అమరణదీక్ష శ్రీకాంత్‌లో ఉద్యమావేశాన్ని నింపింది.
ఆత్మాహుతి
తెలంగాణ ఉద్యమకారులపై ప్రభుత్వం దమనకాండ, అరెస్టులను చూసి శ్రీకాంత్ తట్టుకోలేకపోయాడు. ఆ ఉద్వేగంతో, కట్టలు తెంచుకున్న ఆగ్రహంతో తన చావైనా ఈ మొండి ప్రభుత్వంలో చలనం తీసుకురావాలని కోరుతూ ఆత్మాహుతికి యత్నించాడు. 2009 నవంబరు 29న హైదరాబాద్‌లోని ఎల్బీనగర్‌ చౌరస్తాలో కేసీఆర్ అరెస్టుకు నిరసనగా జరిగిన ధర్నాలో ఒంటిమీద పెట్రోల్ పోసుకుని నిప్పంటించుకున్నాడు. ఉద్యమజ్వాలను రగిల్చి అగ్నికి ఆహుతి అవుతూ జై తెలంగాణ అంటూ నినదించాడు. నీవైనా న్యాయం చేయమంటూ అంబేద్కర్ విగ్రహాన్ని వేడుకున్నాడు. కాలిన గాయాలతో కామినేని, యశోద, ఉస్మానియాతో పాటు చివరకు అపోలో ఆస్పత్రిలో చికిత్స పొందుతూ డిసెంబర్ 3, 2009 న రాత్రి 10.30 నిమిషాలకు తుదిశ్వాస విడిచాడు. ఐదు రోజుల పాటు మత్యువుతో పోరాడుతూ కూడా తెలంగాణ స్మరణ చేశాడు. బతికితే తెలంగాణ కోసం మళ్లీ చావడానికైనా సిద్ధమన్నాడు. తెలంగాణ బిడ్డ ఎగిసే మంటల్లో బూడిదవుతుంటే టీవీల్లో చూసిన నాలుగుకోట్ల తెలంగాణ ప్రజల గుండెలు రగిలాయి. ప్రతి ఒక్కరూ ఉద్యమానికి ఉద్యుక్తులయ్యేలా శ్రీకాంతచారి ఉద్యమజ్వాల రగిలించాడు. ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం ప్రాణత్యాగం చేసి అమరుడైన శ్రీకాంతచారి తెలంగాణ ప్రజలందరి గుండెల్లో నిలిచిపోయాడు.
ఇతర లింకులు
వర్గం:1986 జననాలు వర్గం:2009 మరణాలు వర్గం:రెండవ ప్రత్యేక తెలంగాణ ఉద్యమంలో పాల్గొన్న యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లా వ్యక్తులు వర్గం:తెలంగాణ ఉద్యమంలో అమరులైన వ్యక్తులు
తిరుమలాపూర్ (రాజాపూర్ మండలం)
తిరుమలాపూర్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, మహబూబ్ నగర్ జిల్లా,రాజాపూర్ మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన బాలానగర్ నుండి 16 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మహబూబ్ నగర్ నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత మహబూబ్ నగర్ జిల్లా లోని బాలానగర్ మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన రాజాపూర్ మండలం లోకి చేర్చారు.
గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 573 ఇళ్లతో, 2642 జనాభాతో 1297 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1344, ఆడవారి సంఖ్య 1298. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 582 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 366. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 575111 .అక్షరాస్యత శాతం 49.36%.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి రాజాపూర్లో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల బాలానగర్లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు ఫరూఖ్ నగర్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల ఫరూఖ్ నగర్లోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు మహబూబ్ నగర్లోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల మహబూబ్ నగర్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
తిరుమలాపూర్లో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. నలుగురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో5 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఒక ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టరు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు నలుగురు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
తిరుమలాపూర్లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
తిరుమలాపూర్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
తిరుమలాపూర్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
తిరుమలాపూర్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
మొక్కజొన్న, ప్రత్తి, వరి
మోదడుగు విజయ్ గుప్తా
మోదడుగు విజయ్‌గుప్తా, మత్స్య సాగుల పరిశోధకులు, జీవ శాస్త్రవేత్త. ఆయనకు 2005 లో "వరల్డ్ ఫుడ్ ప్రైజ్" లభించింది. ఆయన తక్కువ వ్యయంతో మంచినీటి చేపల వ్యవసాయం గూర్చి చేసిన అభివృద్ధికి గానూ ఈ బహుమతి ఆయనకు లభించింది. ఈయన ఈ అవార్డు అందుకున్న ఆరవ భారతీయుడు. ఈ అవార్డు పొందిన తొలి ఆంధ్రుడిగా చరిత్ర పుటలకెక్కారు.
జీవిత విశేషాలు
ఆయన గుంటూరు జిల్లా, బాపట్ల పట్టణంలో 1939, ఆగష్టు 17న జన్మించారు. ఎం.ఎస్.సి డిగ్రీ అందుకున్న తరువాత చీరాల కాలేజీలో అధ్యాపకునిగా కొంతకాలం పాటు పనిచేసారు. ఆ తరువాత ఆస్సాం రాష్ట్రంలో ఒక కళాశాలలో "జంతు శాస్త్ర శాఖాధిపతి"గా కూడా పనిచేసారు. ఆ కాలంలో ఆయన పరిశోధనలపై దృష్టి సారించారు. పరిశోధనలు చేస్తూ ఆయన మరింత అభివృద్ధి సాధించడానికి కలకత్తా వెళ్ళి "ఫిషరీస్ రీసెర్చి"లో ప్రవేశించారు.
పరిశోధనలు
ఆయన పరిశోధనలను ముమ్మరంగా సాగించేందుకు, ప్రత్యాక్ష అధ్యయనం చేసేందుకు స్వయంగా రైతుల చేపల చెరువులకు వెళ్ళి, చెరువు గట్ల పైనే పరిశోధనలు ప్రారంభించారు. రైతుల అవసరాలు, సమస్యలు కూడా అవగాహన చేసుకొని అందుకు అనుగుణంగా తన పరిశోధనలు కొనసాగించారు. అధికోత్పత్తి వలననే చేపల రైతులకు గిట్టుబాటు అవుతుందని గ్రహించి, ఆ దిశగా ప్రయోగాలు చేసి, రెండు రకాల కొత్త రకాల చేపలను "రిబ్బన్ ఫిషెస్" పేరుతో ఉత్పత్తి చేసారు. వీటి పెంపకంతో ఒకటిన్నర నుంచి మూడు, అయిదు టన్నుల స్థాయి వరకు అధిక దిగుబడి వచ్చింది.
ఆయన వ్యవసాయ పరిశోధన మండలి (ICAR) తరపున మత్స్య సాగులకు అందించిన అపురూపమైన సేవలను ఐక్యరాజ్య సమితి గుర్తించి ఆయనకు మత్స్య శాస్త్ర నిపుణుడిగా ప్రపంచ దేశాలకు మరింత కృషి జరిపేందుకు, పరిశోధనలు చేసి ఫలాలను రాబట్టడానికిఅవకాశం కల్పించింది.
కన్సల్టేటివ్ గ్రూపు ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చి (పెనాంగ్, మలేసియా) అధ్వర్యంలోని మత్స్య పరిశోధన సంస్థ వరల్డ్ ఫిష్ కు అసిస్టెంట్ డైరక్టరుగా ఆయన పదవీవిరమణ చేసారు.
ఇతర లింకులు
వర్గం:వరల్డ్ ఫుడ్ ప్రైజ్ గ్రహీతలు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:భారతీయ జీవ శాస్త్రవేత్తలు వర్గం:1939 జననాలు వర్గం:తెలుగువారిలో శాస్త్రవేత్తలు వర్గం:గుంటూరు జిల్లా శాస్త్రవేత్తలు
పారపట్ల
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం చిత్తూరు జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
గణాంకాలు
2001 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం ఈ గ్రామ జనాభా మొత్తం 880 పురుషులు 456 స్త్రీలు 424 గృహాలు 237 విస్తీర్ణము. 939 హెక్టార్లు. భాష తెలుగు.
సమీప గ్రామాలు
పల్లవోలు 2 కి.మీ. గడీ 4 కి.మీ. బూడిదవేడు 5 కి.మీ. మంచూరు 6 కి.మీ. మర్రికుంట పల్లె 6 కి.మీ. దూరములో ఉన్నాయి.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల, సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం కలికిరిలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల మేడికుర్తిలోనూ ఉన్నాయి. ఇంజనీరింగ్ కళాశాల,, పాలీటెక్నిక్‌ మదనపల్లెలోను ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల వాయల్పాడులోను,, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల, సమీప వైద్య కళాశాలతిరుపతి లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. ఒక నాటు వైద్యుడు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
పారపట్లలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
పరపట్లలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
పారపట్లలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వేరుశనగ
అలోక్ అరధే
అలోక్‌ అరధే భారతదేశానికి చెందిన న్యాయమూర్తి. ఆయన 19 అక్టోబర్ 2023న తెలంగాణ హైకోర్టు న్యాయమూర్తిగా నియమితుడయ్యాడు.
వృత్తి జీవితం
అలోక్‌ అరధే ఎల్‌ఎల్‌బీ పూర్తిచేసిన తరువాత 1988లో మధ్యప్రదేశ్ బార్ కౌన్సిల్ లో న్యాయవాదిగా పేరు నమోదు చేసుకున్నాడు. ఆయన 2007లో సీనియర్‌ న్యాయవాదై, మధ్యప్రదేశ్‌ హైకోర్టులో రాజ్యాంగం, మధ్యవర్తిత్వం, కంపెనీ చట్టాలకు సంబంధించిన కేసులు వాదించడంలో మంచి పేరు సంపాదించాడు. అలోక్‌ అరధే 29 డిసెంబరు 2009లో మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు అదనపు న్యాయమూర్తిగా నియమితుడై, ఫిబ్రవరి 15, 2011న శాశ్వత న్యాయమూర్తిగా పదోన్నతి పొందాడు.
మూలాలు
వర్గం:తెలంగాణ న్యాయమూర్తులు వర్గం:న్యాయమూర్తులు వర్గం:తెలంగాణ హైకోర్టు న్యాయమూర్తులు
బీహార్
బీహార్ (बिहार) భారతదేశపు తూర్పుభాగాన ఉన్న ఒక రాష్ట్రము. రాజధాని పాట్నా.
బీహార్‌కు ఉత్తరాన నేపాల్ దేశము సరిహద్దున్నది. పశ్చిమాన ఉత్తర ప్రదేశ్, దక్షిణాన ఝార్ఖండ్, ఈశాన్యాన పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రాలున్నాయి. బీహార్ రాష్ట్రం హిందీ మాట్లాడే ప్రాంతపు మధ్యనుంది. సారవంతమైన గంగానదీ మైదానం బీహార్‌లో విస్తరించి ఉంది.
పురాతన చరిత్ర
బీహారు చరిత్ర పురాతనమైనది. ఒకప్పుడు ఇది మగధ ప్రాంతము.నేటి పాట్నా ఆనాటి పాటలీపుత్రనగరం. మౌర్యసామ్రాజ్యానికి రాజధాని. అప్పటినుండి వెయ్యేళ్ళకాలం ప్రముఖ రాజకీయ, సాంస్కృతిక, విద్యా కేంద్రంగా వెలిగింది. నలందా, విక్రమశీల విశ్వవిద్యాలయాలు ప్రపంచప్రఖ్యాతి గాంచినవి.
'విహారం' అనే సంస్కృతపదం నుండి 'బీహార్' పేరు రూపొందింది.
మతాలకు జన్మస్థానం
బౌద్ధ, జైన మతాలకు బీహార్ జన్మస్థలం. బోధ్‌గయలో గౌతమబుద్ధుడు జ్ఙానోదయం పొంది, ధర్మ బోధన ఆరంభించాడు. జైనమత ప్రవక్త మహావీరుడు బీహారులోని వైశాలిలో జన్మించాడు.
మధ్యయుగపు చరిత్ర
1557-1576 మధ్యకాలంలో అక్బర్ చక్రవర్తి బీహార్, బెంగాల్‌లను ఆక్రమించి మొత్తాన్ని బెంగాల్ పాలనలో కలిపాడు.ముఘల్ సామ్రాజ్య పతనానంతరం బీహార్ క్రమంగా బెంగాల్ నవాబుల అధీనంలోకి వెళ్ళింది.
ఆధునిక చరిత్ర
1765లో బక్సార్ యుద్ధము తర్వాత బ్రిటిష్ ఈస్టిండియా కంపెనీకి బీహార్, బెంగాల్, ఒడిషాలపై దివానీ (పన్ను) అధికారం లభించింది. అప్పటినుండి 1912 వరకు బీహార్ ప్రాంతం బ్రిటిష్‌వారి బెంగాల్ ప్రెసిడెన్సీలో భాగంగా ఉంది. 1912లో బీహార్‌ను వేరుచేశారు. 1935లో బీహారులో కొంతభాగాన్ని ఒడిషాగా ఏర్పరచారు. 2000లో బీహారులోని 18 జిల్లాలను వేరుచేసి ఝార్ఖండ్ రాష్ట్రాన్ని ఏర్పరచారు.
1857 ప్రధమ స్వాతంత్ర్య సంగ్రామంలో ససరాంకు చెందిన బాబు కున్వర్ సింగ్, మరెందరో బీహార్ వీరులు ప్రముఖంగా పోరాడారు. తరువాత స్వాతంత్ర్యపోరాటంలో బీహారువారు ఘనంగా పాలు పంచుకొన్నారు. బీహారులోని చంపారణ్ నీలి సత్యాగ్రహంతో భారతదేశంలో మహాత్మా గాంధీ నాయకత్వం అంకురించిందనిచెప్పవచ్చును. అప్పుడు సత్యాగ్రహానికి తోడు నిలిచిన డా.బాబూ రాజేంద్రప్రసాద్ తరువాత మొదటి భారత రాష్ట్రపతి అయ్యాడు.
భౌగోళికం
బీహారు ఎక్కువ భాగం సారవంతమైన మైదాన ప్రాంతం. గంగ, శోణ, బాగమతి, కోసి, బుధి గండక్, ఫల్గు వంటి ఎన్నో నదుల బీహారు భూభాగంలో ప్రవహిస్తున్నాయి. దక్షిణ బీహారులో చిన్న కొండలున్నాయి.
ఆర్ధిక వ్యవస్థ
2000 సంవత్సరంలో ఖనిజ సంపద, పరిశ్రమలు బాగా ఉన్న జార్ఖండ్ రాష్ట్రాన్ని విభజించిన తరువాత బీహారు ప్రధానంగా వ్యావసాయిక రాష్ట్రంగా మిగిలిపోయింది. సారవంతమైన గంగా పరీవాహక మైదానం బీహారు ఆర్థికరంగానికి ఆధారం. కాని వ్యవసాయం ప్రకృతి వైపరీత్యాలవలన తరచు దెబ్బతింటూ ఉంది. ప్రత్యేకంగా అభివృద్ధిచేసిన నీటివనరులు స్వల్పం. వ్యావసాయిక, ఇతర పరిశ్రమల అభివృద్ధికై కృషి జరుగుతున్నది గాని ఇప్పటికి ప్రగతి అంతగా లేదు.
భారతదేశంలో బాగా పేదరాష్ట్రాలలో ఒకటిగా బీహారు గుర్తింపబడుతుంది. దీనికి చాలా కారణాలు చెబుతారు. తక్కువ అక్షరాస్యత, కేంద్రం నిర్లక్ష్యత (ఇదివరకు కలకత్తా, ఇప్పుడు ఢిల్లీ), కులాలవారీగా, మతాలవారీగా చీలిపోయిన సమాజం, సంస్కరణలు రాకపోవడం, నాయకుల అవినీతి - ఇలాంటి చాలా కారణాలున్నాయి.
రాజకీయాలు
బీహారు శాసన, పాలనా విధానం అన్ని రాష్ట్రాలవలెనె ఉంది. - గవర్నరు, ముఖ్య మంత్రి, శాసన సభ, సివిల్ సర్వీసు, న్యాయ వ్యవస్థ వగయిరా.
దాదాపు దశాబ్దం పైగా బీహారు రాజకీయాలలో లాలూ ప్రసాద్ యాదవ్ ప్రముఖ వ్యక్తిగా ఉంటూ వచ్చాడు.
ప్రయాణ,రవాణా సౌకర్యాలు
బీహారులో రెండు విమానాశ్రయాలున్నాయి. పాట్నా, గయ
రైల్వే వ్వస్థ బీహారులో బాగా విస్తరించి ఉంది. అన్ని ప్రధాన నగరాలకు రైలు కనెక్షన్లున్నాయి.
బీహారు రోడ్డు రవాణా వ్యవస్థ అంత బాగా లేదు. రోడ్లు బాగుండకపోవడం ఇందుకొక కారణం.
పండుగలు
అన్ని మతాలవారికి బీహారు నెలవైనట్లే అన్ని పండుగలూ జరుపబడతాయి.మకర సంక్రాంతి, సరస్వతీ పూజ దసరా, హోలీ, ఈద్-ఉద్-ఫిత్రా, ఈద్-ఉద్-జోహా (బక్రీద్), ముహర్రం, శ్రీరామ నవమి, రథయాత్ర, రాఖీ, మహాశివరాత్రి, దీపావళి, లక్ష్మీపూజ, క్రిస్టమస్, మహావీర జయంతి, బుద్ధపూర్ణిమ, ఇంకా అనేక జాతీయ, ప్రాంతీయ ఉత్సవాలు బీహారులో సంరంభంగా జరుపుకొంటారు
అయితే దీపావళి తరువాతి వారంలో వచ్చే ఛత్ లేదా దలాఛత్ పండుగ మాత్రం బీహారుకు ప్రత్యేకం, బీహారీలకు చాలా ముఖ్యం. ఇది సూర్యుడిని ఆరాధించే పండుగ. ఈ ఆచారాన్ని వలస వెళ్ళిన బీహారీలు తమతో తీసుకెళ్ళినందున ఇప్పుడు దేశమంతటా ప్రధాన నగరాలలో ఛత్ పండుగ జరుపుకోవడం ఆనవాయితీగా మారింది.
జానపద గేయాలు, సంగీతం
బీహారులో గంగా మైదానంలో సంస్కృతి పురాతనమైనట్లే వారి జానపద సంగీతం చాలా పురాతనమైనది. ఎంతో వైవిధ్యము కలిగినది. జీవనంలో అన్ని సందర్భాలకూ, ఉత్సవాలకూ ఆయా విశిష్ట బాణీలలో జానపద గేయాలున్నాయి. ఇంకా హాస్యాన్నీ, ఆనందాన్నీ కలగలిపిన హోలీ పాటలు కూడా చాలా ఉన్నాయి.
19వ శతాబ్దంలో బ్రిటిష్‌వారి దుష్పాలన వల్ల, క్షీణించిన ఆర్థిక గతివల్లా చాలామంది ఫిజీ, మారిషస్ వంటి పరదేశాలకు వలసపోయారు. అప్పటి చేదు పరిస్థితులకు అద్దం పట్టే విషాదపూరిత గేయాలూ, నాటికలూ కూడా చాలా జనప్రసిద్ధమైనాయి.
భాష, సాహిత్యం
బీహారులో హిందీ, ఉర్దూ మాత్రమే కాకుండా మరెన్నో స్థానిక భాషలున్నాయి. భోజపురి, మైథిలి, మాగహి, ఆంగిక వంటివి. వీటిని కొంత వరకు హిందీ మాండలికాలని కూడా పరిగణిస్తూ ఉంటారు. వీటన్నింటినీ కలిపి బీహారీ భాష అని కూడా వ్యవహరిస్తుంటారు.
బీహారు నండి ఎందరో ప్రసిద్ధ కవులు, రచయితలు ఉన్నారు. రాజా రాధికా రమణ సింగ్, శివ పూజన్ సహాయ్, దివాకర ప్రసాద్ విద్యార్ధి, నిరాలా, రామ్ బిక్ష్ బేనిపురి, దేవకీ నందన్ ఖత్రి (చంద్ర కాంత నవలా రచయిత), విద్యాపతి (మైథలి భాషా రచయిత) వంటి వారు.
సినిమా
బీహారులో భోజపురి భాష సినిమా పరిశ్రమ బాగా వేళ్ళూనుకొంది. కొద్దిపాటి మైధిలి సినిమా పరిశ్రమ కూడా ఉంది.
విద్య
ఒకప్పుడు విద్యలకు నిలయమై, ప్రపంచ స్థాయిలూ ఉండే నలందా, విక్రమశిల విశ్వవిద్యాలయాలు 13వ శతాబ్దంలో నాశనమయ్యాయి. తరువాత బీహారులో అంత గొప్ప విద్యాలయాలు వచ్చాయని చెప్పలేము. బీహారు జనాభాకు, మారుతున్నఅవసరాలకూ, ఆశయాలకూ అనుగుణమైన విద్యావకాశాలు బీహారులో అభివృద్ధి చెందలేదు.
విద్యా వ్యవస్థ తక్కిన భారతదేశంలో లానే ఉంది.
బడులు
1980 దశకంలో చాలా ప్రైవేటు యాజమాన్పు స్కూళ్ళను ప్రభుత్వం అధినంలోకి తీసుకొన్నది. ఇవన్నీ బీహారు స్కూల్ ఎక్జామినేషను బోర్డు అధ్వర్యంలో నడుస్తాయి. ఇంకా వివిధ పాఠశాలలు ICSE, CBSE బోర్దులకు అనుబంధంగా ఉన్నాయి.
విశ్వ విద్యాలయాలు, కాలేజీలు
బీహారులో 5 విశ్వ విద్యాలయాలున్నాయి.
బీహారులో ప్రభుత్వాధీనంలో 3 ఇంజనీరింగ్ కాలేజీలు ఉన్నాయి. - పాట్నా, భాగల్పూర్, ముజఫర్‌పూర్
బయటి లంకెలు
వర్గం:బీహార్ వర్గం:భారతదేశ రాష్ట్రాలు, ప్రాంతాలు
అడంపూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం
అడంపూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం హర్యానా రాష్ట్రంలోని 90 నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం హిసార్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం, హిసార్ జిల్లా పరిధిలో ఉంది.
ఆలప్పుళ
ఆలప్పుళ భారతదేశం మధ్య కేరళ లోని ఆలప్పుళ జిల్లా లోని పట్టణం. ఇదే ఆలప్పుళ జిల్లా కేంద్రం. దీనికి అల్లెప్పి అనే మరో పేరు కూడా ఈ పట్టణానికి ఉంది. ఇది కేరళలో పూర్తి స్థాయిలో ప్రణాళికా బద్ధంగా రూపొందించబడిన పట్టణం. ఇక్కడి లైట్ హౌస్ కూడా ఎంతో ప్రత్యేకమయినది. 2001 జనాభా లెక్కల ప్రకారం ఇది కేరళలో ఆరవ అతిపెద్ద పట్టణం, దీని జనాభా లక్షా డెబ్బైఏడు వేల ఇరవై తొమ్మిది. ఈ పట్టణంలో అందమయిన కాలువ లు, ఉప్పుటేఱు, సముద్ర తీర ప్రాంతం, బీచ్, ఉప్పునీటి సరస్సులు ఉన్నాయి. లార్డ్ కర్జన్ ఈ ప్రాంతాన్ని వెనిస్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ అని కొనియాడాడు. మలయాళం ఇక్కడి ముఖ్య భాష. హిందీ, ఆంగ్లం, అరవం కూడా విస్తృతంగా మాట్లాడతారు.
ఆలెప్పీ భారతదేశం లోని పర్యాటక కేంద్రాల్లో ముఖ్యమయినది. ఇక్కడి ఉప్పుటేరులు ఒక రమణీయ అనుభూతిని కలిగిస్తాయి, ఇవే ఇక్కడి ముఖ్య ఆకర్షణ. హౌస్ బోట్ మరో ఆకర్షణ. కేరళ ఉత్తరాన కుమరకోం, కొచ్చిన్ను దక్షిణాన ఉన్న క్విలాన్కి కలిపే కయ్యకు ఆలెప్పీ కేంద్రంగా ఉంది. ప్రతీ సంవత్సరం జరిగే నెహ్రూ ట్రాఫీ బోట్ రేస్ కు ఆలప్పుళ లోని పున్నమాడ చెరువు వేదిక అవుతుంది. ఈ పడవల పందెం ప్రతీ సంవత్సరం ఆగస్టు రెండో శనివారం జరుగుతుంది. డిసెంబరులో పది రోజులపాటూ జరిగే ములక్కల్ చిరప్ కూడా మరో ప్రత్యేక ఆకర్షణ.
ఇతర ఆకర్షణలు ఆలెప్పీ బీచ్, అంబలప్పుళ శ్రీకృష్ణాలయం, మన్నరసాల దేవాలయం, చెట్టికులంగార దేవీ ఆలయం, హరిపాద సుబ్రహ్మణ్య స్వామి ఆలయం, ములక్కల్ దేవాలయం, ఎడాతువ చర్చ్, ఆలెప్పీ సీఎస్ఐక్రైస్ట్ చర్చ్ (కేరళలోనే అతి ప్రాచీనమయిన ఆంగ్ల చర్చ్), చంబకుళం వాళియపళ్ళి అంబలప్పుళ పాయసం ఇక్కడి ప్రసిద్ధ తీపివంటకం.
ఆలెప్పీలో కొబ్బరిపీచు ఉత్పాదనలు ముఖ్యమయిన పరిశ్రమ. కాయిర్ ఇండస్ట్రీ ఆక్ట్, 1955ను అనుసరించి కేంద్ర ప్రభుత్వం కాయిర్ బోర్డ్ ను ఇక్కడ స్థాపించింది. కలవూరులో మరొక కాయిర్ రీసెర్చ్ సంస్థానం ఉంది. కేరళ రాష్ట్రంలోని పలు ప్రాంతాలకు ఆళపుళా జలమార్గాల ద్వారా అనుసంధానమై ఉంది. ప్రముఖ పర్యాటక గమ్యాలలో ఒకటైన కుమరహోంకు కూడా ఆలప్పుళ నుండి జలమార్గం ఉంది.
చరిత్ర
ఆలప్పుళ పట్టణం 18వ శతాబ్దంలో రాజా కేశవదాస్ చేత నిర్మించబడిందని భావిస్తున్నారు. సంగకాలం నుండి కుట్టనాడు కేరళ రాష్ట్రానికి ఆహారప్రదాత (బ్రెడ్ బౌల్) అని గుర్తింపు పొందింది. అలపుళాకు రోమ్, గ్రీకు దేశాలతో క్రీ.పూ నుండి మద్యయుగం వరకు వ్యాపార సంబంధాలు ఉన్నాయని భావిస్తున్నారు.
జనాభా గణాంకాలు
ఆలప్పుళ పురపాలక సంఘం + అలప్పుజా జిల్లాలోని అంబలప్పుజ్హ తాలూకాలో ఉన్న అవుట్‌గ్రోత్ సిటీ. అలప్పుజా నగరం 52 వార్డులుగా విభజించబడింది, వీటికి ప్రతి 5 సంవత్సరాలకు ఒకసారి ఎన్నికలు జరుగుతాయి. 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం అలప్పుజా నగరంలో మొత్తం 57,415 కుటుంబాలు నివసిస్తున్నాయి. అలప్పుజా మొత్తం జనాభా 240,991 అందులో 116,439 మంది పురుషులు కాగా, 124,552 మంది స్త్రీలు ఉన్నారు. దీని ప్రకారం ఆలప్పుళ సగటు లింగ నిష్పత్తి 1000: 1,070. ఆలప్పుళ నగరంలో 0-6 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లల జనాభా 22,631, ఇది మొత్తం జనాభాలో 9%గా ఉంది. 0-6 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గల మగ పిల్లలు 11,683 మంది కాగా, ఆడ పిల్లలు 10,948 మంది ఉన్నారు. 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం ఆలప్పుళా లోని బాలల లింగ నిష్పత్తి 937, ఇది సగటు లింగ నిష్పత్తి (1,070) కంటే తక్కువ. అక్షరాస్యత రేటు 95.8%. ఆ విధంగా అలప్పుజా జిల్లాలో 95.7% అక్షరాస్యత రేటుతో పోలిస్తే ఆలప్పుళలో ఎక్కువ అక్షరాస్యత ఉంది. పురుషుల అక్షరాస్యత రేటు 97.3% ఉండగా. స్త్రీల అక్షరాస్యత రేటు 94.43% ఉంది.
చేరసామ్రాజ్యం
చేర సామ్రాజ్య రాజకుటింబీకులు పలువురు కుట్టనాడుకు చెందిన వారని అందుకనే వారిని కుట్టువన్ అని పేర్కొనేవారని భావిస్తున్నారు. ప్రద్థుతం ఈ ప్రాంతంలో ఉన్న చేర సంప్రదాయపు నిర్మాణాలు, శిలాశాసనాలు, స్మారకచిహ్నాలు, ఆలయాలు, గుహలు అందుకు సాక్ష్యంగా నిలిచాయి. అంతేకాక ఉన్నునీలి సందేశం సాహిత్యంలో కూడా దీని ప్రస్తావన ఉంది. ఆ కాలంలో ప్రఖ్యాతి చెందిన సాహిత్యంలో చెంగనూరు వ్యాకరణ పండితుడు వ్రాసిన " ఆశ్చర్యచూడామణి " గ్రంథం ఒకటని భావిస్తున్నారు. చంపాకేశరి సామ్రాజ్యం ఉన్నతస్థితిలో ఉన్న సమయంలో ఈ ప్రాంతవాసి కవి, పండితుడైన పూరాడం తిరునాళ్ దేవనారాయణ " వేదాంత రత్నమాల " అనే పేరుతో మొదటిసారిగా భగవద్గీతకు భాష్యం రాశాడు. అదే సమయంలో అంబలపుళా కృష్ణా ఆలయం నిర్మితమైనదని ఆ ఆలయంలో ప్రధాన దైవందా శ్రీకృషుడు కొలువై ఉన్నాడని భావిస్తున్నారు. మేలదూరు నారాయణ భట్టాతిరి, నీలకాంత దీక్షితర్, కుమరన్ నంబూతిరి చెంపాకేసరి దర్భారులోని ప్రముఖ కవులుగానూ, రాజవిశ్వాసులుగా ఖ్యాతికెక్కారు.
యూరోపియన్ కాలనీ పాలన
17వ శతాబ్దంలో పోర్చుగీసు వారి ప్రభావం తగ్గి డచ్చి వారి ఆధిక్యం అధికమైంది. కొక్కమంగళంలో చర్చి స్థాపించబడింది. సెయింట్ థామస్ స్థాపించిన 7 చర్చిలలో ఇది ఒకటి. 18వ శతబ్ధంలో చర్చి మిషనరీ సొసైటీ 1818లో అలపుళా ప్రాంతంలో నిర్మించిన సుందరమైన సి.ఎస్.ఐ చర్చి ఈ కోవకు చెందిన చర్చిలలో మొదటిదని భావిస్తున్నారు. మునుపటి ట్రివెంకోర్ సంస్థానంలో నిర్మించిన మొదటి ఆంగ్లికన్ చర్చిగా దీనికి ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉంది.
మార్తాండవర్మ
మహారాజా మార్తాండవర్మ ఆధునిక ట్రావంకోర్ రూపకర్తగా భావిస్తున్నారు. మహారాజా మార్తాండవర్మ జిల్లా భూభాగంలో అభివృద్ధిని సాధించడంలో ప్రముఖపాత్ర వహించాడు. మార్తాండవర్మ రాష్ట్రంలో సంరక్షిత స్మారకచిహ్నాలలో ఒకటైన కృష్ణరాయపురం రాజ భవనం నిర్మించబడిందని భావిస్తున్నారు. ఈ సమయంలో రాజసభలో స్థానం పొందిన గొప్పకవి కుంజన్ నంబియార్ ఆధునిక అలెప్పిని రూపొందించడంలో ప్రముఖపాత్ర వహించాడని విశ్వసిస్తున్నారు. ట్రావంకోర్ సంస్థానంలో అలపుళా నౌకాశ్రయ పట్టణంగా రూపొందించబడింది.
బలరామవర్మ
బలరామవర్మ పాలనాకాలంలో వేలు తంపి దేవల పట్టణం, నౌకాశ్రయం అభివృద్ధి కొరకు కృషిచేసాడు. ఆయన పతిరమనల్ ద్వీపం అంతటా కొబ్బరి చెట్ల పెంపకం, విశాలమైన ప్రదేశంలో వరిపంట సాగు చేపట్టాడు. అలంపుళా అభివృద్ధిలో వేలుతంపి దేలవ కృషి చరిత్రలో నిలిచింది. 19వ శతాబ్దంలో జిల్లాలోని అన్ని రంగాలలో అభివృద్ధి కొనసాగుంది.
భౌగోళికం
సల్లాపమొనర్చు సరస్సులతో...విశ్రాంతిని అందించే ప్రశాంతమైన ప్రదేశం కావడం వల్ల అలెప్పికి 'వెనిస్‌ అఫ్‌ ది ఈస్ట్' అనే పేరు సరిగ్గా సరిపోతుంది. పర్యాటకులను మంత్రముగ్ధుల్ని చేసే బ్యాక్‌ వాటర్‌‌స అందాలు, ఆకుపచ్చని తివాచీలా కనిపించే ప్రకృతిలోని పచ్చదనం, తాటి చెట్ల మధ్యలో వంపులు తిరిగే కాలువలు పర్యాటకులలో ఉన్న సృజనాత్మకతని బయటకి తీసి వారి ఉహాశక్తి లోని విభిన్న కోణాలను ఉత్తేజపరుస్తాయి. కేరళ ప్రణాళికలో మొదటి పట్టణమైన అలిప్పి జలమార్గాలలో పర్యాటకుల ప్రయాణించే సౌకర్యాలతో అందంగా ఆశ్చర్యచకితుల్ని చేసే విధంగా రూపుదిద్దుకుంది. అద్భుతమైన బ్యాక్‌ వాటర్‌‌స సౌందర్యాన్ని, ఆశ్చర్యచకితుల్ని చేసే ప్రకృతి వైభవాన్ని పర్యాటకులు మనస్పూర్తిగా అభినందిస్తారు. బీచ్‌లు, సరస్సులు, ఎన్నో గొప్ప ప్రశంసలు అందుకున్న హౌస్‌ బోటులు పర్యాటకులని విశేషంగా అలరిస్తాయి.
పర్యాటకం
అలంపుళా అంటే నదీసముద్రసంగమం అని అర్ధం. పట్టణంలో అత్యధికంగా ఉన్న కాలువలు ఈ పట్టణానికి ఉపవెనిస్ నగరం అని పేరు తీసుకువచ్చింది. పొడవైన జలమార్గాలు అలెప్పికి కొత్తజీవం ఇచ్చింది. అలెప్పి పురాతన కాలంలో వాణిజ్యకేంద్రంగా ప్రసిద్ధి చెందినది. మలబార్ తీరంలో ఉన్న మూడు నౌకాశ్రయాలలో ఇది ఒకటిగా గుర్తింపు పొందొంది. ఇప్పటికీ ఈ ప్రాంతం కోయిర్ సంస్థలకు, పోకచెట్ల పెంపకానికి ప్రసిద్ధిచెందింది. బ్యాక్‌వాటర్ టూరిజానికి అలంపుళా గుర్తింపు పొందింది. కొల్లం, అలంపుళా పట్టణం చర్చిలకు ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇవి స్నేక్ బోట్ రేసులకు కూడా గుర్తింపొ పొంది ఉన్నాయి. అలంపుళాలోని చెంగన్నూర్ రైల్వేస్టేషన్ శబరిమలకు సమీపంలో ఉంది. కాయంకుళంలో కృష్ణరాయపురం రాజభవనం ఉంది. మేవేలిక్కరలో శారదామందిరం, బుద్ధవిగ్రహం ఉన్నాయి. బుద్ధుడు పద్మాసనంలో కూర్చుని ఉంటాడు. అయినప్పటికీ బుద్ధుని విగ్రహం మీద వెంట్రుకల శిఖ ఉండదు. సాధారణంగా గాంధార, మథుర శాఇలిలో బుద్ధినికి ఉండే శిఖ లేకపోవడానికి పురాతత్వ పరిశీధకులు సమాధానం చెప్పలేక పోతున్నారు. తలమీద ఒక వలయం ఉంటుంది. అందువలన పగోడా వంటి శిల అని అభిప్రాయపడుతున్నారు. అయినప్పట్జికీ పర్యాటకులకు ఈ విషయంలో సరైన వివరణ లభించదు. ఇక్కడి ప్రజలు ఈ విగ్రహం ముందు దీపాలను వెలిగిస్తుంటారు. మావెలిక్కర బుద్ధుడు 4 అడుగుల ఎత్తు ఉంటాడు. ఈ విగ్రహంలో జంధ్యం, కండువా ఉంటాయి. కేరళాపనినికి శారదామందిరం నివాసమని మందిరంలో ఉన్న బోర్డులో వ్రాసింది.
సంస్కృతి
thumb|Snake Boat Races అలెపిలో నిర్వహించబడే " స్నేక్ బోట్ రేస్ " గుర్తింపు పొందిన సప్రదాయం సంఘటనలలో ఒకటి. అద్భుతమైన ఈ సంప్రదాయ క్రీడలు ఆగస్టు, అక్టోబరు మాసాలలో నిర్వహిస్తారు. ఈ క్రీడలకొరకు 120 అశ్వశక్తి కలిగిన పొడవైన పలుచని సన్నని బోట్లను ఉపయోగిస్తారు. స్నేక్ బోట్ రేస్‌లలో ప్రఖ్యాతి చెందినది " నెహ్రూ ట్రాఫీ బోట్ రేస్ ".చిమ్మీన్ చలనచిత్రం ఆలంపళాలోని 2 గ్రామాలలో జరిగింది. చిత్రం ప్రారంభంలో ఈ రెండు గ్రామాలకు ధన్యవాదాలు తెలిపారు. .
బోటు రేస్
thumb|బోట్ రేసు దృశ్య చిత్రం thumb|నెహ్రూ ట్రోఫీ బోట్ రేస్ దృశ్య చిత్రం అలంపుళా ఆగస్టు రెండవ శనివారం నాడు స్నేక్ బోట్ రేస్ నిర్వహించబడుతుంటాయి. 1952లో నెహ్రూ ట్రోఫీ పేతుతో ఈ క్రీడలు ప్రారంభం అయ్యాయి. ఒక్కోబోటులో 100 మంది వరకు క్రీడాకారులు వేగంగా తెడ్లు వేస్తూ బోట్లను గాలిలో దూసుకువెళ్ళేలా నడుపితుంటారు. ఈ క్రీడలు పర్యాటకులు, ప్రాంతీయ వాసులలో ఆదరణ పొందాయి.అలంపుళా బ్యాక్ వాటర్‌లో బోటు క్రూసీలో ప్రయాణిస్తున్న సమయంలో పర్యాటకులు అద్భుతమైన అనుభూతిని పొందుతుంటారు. మార్గమద్యంలో టాడీ టాపింగ్, చేపలు పట్టడం, కోయిర్ తయారీ, పోక తోటలు చూస్తూ ప్రయాణం చెయ్యడం చక్కని అనుభూతిని ఇస్తుంది. పలు సంవత్సరాలుగా ఈ వాతావరణంలో మార్పు రాకపోవడం ప్రత్యేకత. ఆలప్పుళ ఆధునిక ఆకర్షణలలో ప్రధానమైనది ఇక్కడ అనేక కళాఖాండాలు ప్రదర్శినబడుతున్నాయి. ఆధునిక కోయిర్ సస్థ నిర్మాణశిల్పి రెవి కరుణాకరన్ నిర్వహిస్తున్న ఈ మ్యూజియంలో మూడుతరాల నుండి సేకరించిన అద్భుత కళాఖండాలు చోటు చేసుకున్నాయి. ఆయన ప్రస్తుతం రాష్ట్రంలో 5,00,000 మందికి ఉపాధి కల్పిచాడు. అలపుళా జిల్లా కేంద్రం పలు కాలువలతో ఉండి సౌందర్యంతో అలరారుతుంటుంది. బ్యాక్వాటర్, పలు మడుగులతో నిండి ఉన్న ఈ పట్టణం " వెనిస్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ "గా లార్డ్ కర్జన్ వర్ణించాడు.
ఆధ్యాత్మికం
ఈ ప్రాంతం లోకి అడుగిడడం ద్వారా ప్రకృతి అందాలని ఆస్వాదించేందుకు, లౌకిక అలౌకిక అనుభవాలని సొంతం చేసుకునేందుకు ఆహ్వానం అందుకున్నట్టు చెప్పుకోవచ్చు. దేవుని సందర్శన ద్వారా ఆధ్యాత్మిక అనుభవాలని విస్తరింపచేసే ఆలోచన కలిగిన పర్యాటకులకు ఈ ప్రాంతం ఎంతమాత్రం నిరుత్సాహపరచదు. అమ్బలపుజ్హ, శ్రీ కృష్ణ టెంపుల్‌, ముల్లక్కల్‌ రాజేశ్వరి ఆలయం, చేట్టికులంగర భగవతి టెంపుల్‌, మన్నరసల శ్రీ నాగరాజా టెంపుల్‌, ఎదతు చర్‌‌చ, సెయింట్‌ ఆండ్రూస్‌ చర్‌‌చ, సెయింట్‌ సెబాస్టియన్‌‌స చర్‌‌చ, చంపకులం చర్‌‌చ వంటి ప్రాచుర్యం పొందిన వివిధ ఆధ్యాత్మిక కేంద్రాలు ఈ ప్రాంతంలో ఉన్నాయి. దక్షిణ భారత దేశంలో క్రైస్తవమత విస్తరణ కై సెయింట్‌ థామస్‌ సందర్శించిన ప్రదేశాలలో అలెప్పి ఒకటి. బౌద్దమతం రాకతో మిగిలిన వాటిని సంరక్షించే కేరళ ప్రయత్నాన్ని మెచ్చుకొనక ఆగలేము. బుద్దుడి కాలం నుండే ఈ మతం కేరళలో తన ప్రభావాన్ని వ్యాప్తి చేయడం ప్రారంభించింది. ఈ మతం యొక్క గత వైభావాలకి సంబంధించినవి ఏమీ కనుపడక పోయినా అలెప్పి నగరంలో జాగ్రత్తగా సంరక్షింపబడుతున్న బుద్ధుడి విగ్రహం( కరుమది కుట్టాన్‌) నుండి కొంత మేరకు సంగ్రహావలోకనం చేసుకోవచ్చు.
పండుగలు
అలంపుళా జిల్లాలో ప్రధాన పండుగలలో చెట్టికులంగర భరణి ఒకటి. కేరళా ప్రధానాలయాలలో ఒకటైన చెట్టికులంగర భగవతి ఆలయం మేవెలిక్కరకు 4 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ మందిరంలో ప్రధానదైవం భగవతి. ఈ పండుగ ఫిబ్రవరి/మార్చ్ మాసంలో భరణి నక్షత్రం రోజున జరుపుకుంటారు. ఈ పండుగలో " కుదియాట్టం ", " కెట్టుకళచ" అనే కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడతాయి. పండుగ సందర్భంగా యువకులు ఉపాసన స్వీకరించడమే కుదియాట్టం అంటారు. ఈ సమయంలో యువకులు ఆనందపారవశ్యంతో సంగీతం పాడుతూ డ్రమ్ములను వాయిస్తూ అలంకృత గొడుగులతో నృత్యాలు చేస్తుంటారు.
చిరప్పు మహోత్సవం
ముల్లచ్కల్ ఆలయంలో " చిరప్పు మహోత్సవం " వైభవోపేతంగా నిర్వహించబడుతుంది. ఈ ఉత్సవసమయంలో క్రిస్మస్ పండుగ కూడా వస్తుంది. ఈ సమయంలో అలంపుళా పట్టణం మరింతశోభాయమానం ఔతుంది. వీధులంతా చిన్న చిన్న వ్యాపారాలు, వినోదాలు, ప్రదర్శనలు, గారడీవిన్యాసాలతో నిండి ఉత్సాహభరితంగా ఉంట్జుంది. ఈ మాసమంతా వీధులు జనసమ్మర్ధం అధికంగా ఉంటుంది. ఈ ఉత్సవంలో శివేలి పేరుతో చండ, పనచవాద్యాం సంగీతంతో అలకరించిన 9 ఏనుగు దంతాలను ప్రదర్శిస్తారు.
నాగారాజాలయం
నాగారాజాలయంలో అక్టోబరు/నవంబరు మాసాలలో బ్రహ్మాండమైన ఉత్సవం నిర్వహించబడుతుంది. ఈ ఆలయంలో నిర్వహించబడే మరొక ఉత్సవం తైపూయన్ కావడి ఉత్సవం. డిసెంబరు మాసంలో కిడంగం - పరంపు ఆలయంలో ప్రఖ్యాత చందనకుడం ఉత్సవం నిర్వహించబడుతుంది. అలంపుళాలోని కోట్టంకులంగర ఆలయంలో ఉన్న ప్రధాన దైవాలకు ఫిబ్రవరి, మార్చి మాసంలో రెండు ఉత్సవాలు నిర్వహించబడతాయి.
కండమంగళం రాజమహేశ్వరి
కడక్కరపళ్ళిలో ఉన్న ప్రఖ్యాత కండమంగళం రాజమహేశ్వరి ఆలయంలో మార్చి/ఏప్రిల్ మాసాలలో ఉత్సవం నిర్వహిస్తారు. మాతకు చిక్కారను సమర్పించడం ఈ ఉత్సవంలో ప్రత్యేకత. జండాసమర్పణ రోజున తలప్పొలి ఉత్సవం నిర్వహిస్తారు. 10వ రోజు అమ్మవారికి కోనేటిలో పవిత్రస్నానం జరుగుతుంది. ఎనుగులు, టపాసులు కాల్చడం, రంగస్థల ప్రదర్శనలు ఈ ఉత్సవంలో చోటుచేసుకుంటాయి. ఈ ఉత్సవం చూడడానికి వేలాది భక్తులు వస్తుంటారు.
చర్చీలు
ఇక్కడి చర్చీలలో సంవత్సర ఉత్సవాలు ఘనంగా నిర్వహిస్తింటారు. ఆర్థంకల్ చర్చిలో " ఆర్థంకల్ పెరున్నల్ ఫీస్ట్ " జరుగుతుంది. ఇక్కడ నిర్వహించబడే పలు ఉత్సవాలలో ప్రఖ్యాత రెగట్టా భాగమై ఉంటుంది. ప్రఖ్యాత వల్లంకాలి (నెహ్రూ ట్రోఫీ బోట్ రేస్) సెప్టెంబరు మాసంలో ఓణం పండుగ సందర్భంలో కేరళా బ్యాక్‌వాటర్ కాలువలలో నిర్వహిస్తుంటారు. చుండన్ వల్లం (స్నేక్ బోట్ రేస్) ప్రైమినిస్టర్ ట్రోఫీ కొరకు అనేక మంది పాల్గొంటారు. ఈ ట్రూఫీని భారతదేశ మొదటి ప్రధానమంత్రి జవహరలాల్ నెహ్రూ పేరుతో బహూకరించబడుతుంది. అలంపుళాలో నిర్వహించబడే మరొక ఉత్సవం " బీచ్ ఫెస్టివల్ " డిసెంబరు 30 నుండి జనవరి 2 వరకు నిర్వహించబడుతుంది. చంపకుళంలో నిర్వహించే " విజయవ్పళ్ళి " ఉత్సవం అలంపుళా జిల్లాలోని బ్రహ్మాండమైన ఉత్సవాలలో ఒకటిగా భావించవచ్చు.
ప్రకృతి సౌందర్యం
అల్లెప్పిలో పతిరమన్నాల్‌ తప్పక సందర్శించవలసిన ప్రాంతం. ఈ ద్వీపం గురించి వర్ణించలేనంత అందం ఈ ప్రాంతం సొంతం. విభిన్న జాతుల అరుదైన వలస పక్షులకి స్థావరం పతిరమన్నాల్‌. కేరళలోని మిగతా ప్రాంత సందర్శనలని మించిన అనుభూతి ఈ పతిరమన్నాల్‌ పర్యటన అందిస్తుంది. వెంబనాడ్‌ సరస్సుపైన ఉన్న మనితప్పుర ద్వీపం నుండి కనిపించే అలెప్పి లోని అద్భుతమైన ప్రకృతి దృశ్యాలు పర్యాటకులని అమితంగా ఆకర్షిస్తాయి. ఆశ్చర్యానుభుతులలో చిక్కుకుపోయి `రైస్‌ బౌల్‌ అఫ్‌ కేరళ'ని సందర్శించడం పర్యాటకులు మర్చిపోకూడదు. ఈ గ్రామీణ ప్రాంతంలో ఉండే ఆకుపచ్చని పంట పొలాలు, విస్తారంగా పండే వరి పొలాలు వంటివి సందర్శించడం ద్వారా దేవుని సొంత ప్రదేశంగా పిలువబడే కేరళ ప్రకృతి సౌందర్యాన్ని ఆస్వాదించవలసిందే...
విద్య
8 ఇంజినీరింగ్ కళాశాలలు ఉన్నాయి.అవి;
సందర్శించే సమయం
నవంబరు నుండి ఫిబ్రవరి వరకు అలెప్పిని సందర్శించేందుకు ఉత్తమ సమయం. అలెప్పికి రైలు, బస్సు లేదా వాయు మార్గం ద్వారా చేరే సదుపాయం ఉంది. ఈ నగరంలో విమానాశ్రయం లేనందువల్ల సమీపంలో ఉన్న కొచ్చి విమానాశ్రయాన్ని ఆశ్రయించవలసి వస్తుంది. దేశంలోని ఎన్నో ప్రధాన నగరాల నుండి ఈ ప్రాంతానికి రైళ్ళు, బస్సులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతానికి తగిలే జాతీయ రహదారి ద్వారా రాష్ట్రం లోని వివిధ నగరాలకి రాకపోకలు సులువుగా జరుగుతాయి.
ఇతిహాస గాథలు
రాజులు రాణుల కాలానికి సంబంధించిన చారిత్రక ఇతిహాసాలు, అందమైన కథలు తెలుసుకోవాలనే ఉత్సుకత కలిగిన పర్యాటకులు కచ్చితంగా పాండవన్‌ రాక్‌, కృష్ణాపురం ప్యాలెస్‌ని సందర్శించవచ్చు. `పాండవులు' నుండి పాండవన్‌ రాక్‌ అనే పేరు వచ్చింది. రాజ్యం నుండి పాండవులు బహిష్కరింపబడిన తర్వాత పాండవులు ఒక గుహలో ఆశ్రయం పొందారని నమ్మకం. ఈ విషయాలపై ఆసక్తి కలిగిన వారు తప్పక సందర్శించవలసిన ప్రాంతం ఇది. పురాణ వృత్తాంతాలకి ఈ కృష్ణాపురం ప్యాలెస్‌ ఒక వేదిక. ఈ ప్యాలెస్‌లో త్రావనోర్‌ని పాలించిన అనిజ్హం తిరునల్‌ మార్తాండ వర్మ నివసించేవారు. 18 వ శతాబ్దంలో నిర్మింపబడిన ఈ ప్యాలెస్‌ని ఆ తరువాత ఎన్నో సార్లు పునర్నిర్మించారు. ప్రస్తుతం ఈ ప్యాలెస్‌ సంరక్షణ బాధ్యతను కేరళ పురావస్తు శాఖ తీసుకుంది.
వెలుపలి లింకులు
వర్గం:ఆళప్పుళా జిల్లా వర్గం:పర్యాటక ప్రదేశాలు వర్గం:భారతీయ నగరాలు పట్టణాలు వర్గం:ఈ వారం వ్యాసాలు
పెద్దగనూరు
పెద్దగానూరు చిత్తూరు జిల్లా, రామకుప్పం మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన రామకుప్పం నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పలమనేరు నుండి 39 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 210 ఇళ్లతో, 947 జనాభాతో 257 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 483, ఆడవారి సంఖ్య 464. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 4. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 597003.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు విజలాపురంలో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం రామకుప్పంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు, సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల కుప్పంలో ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల శాంతిపురంలోను ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఇంటర్నెట్ కెఫె /సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
భూమి వినియోగం
పెద్దగానూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
పెద్దగానూరులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
జీడిగుంట
జీడిగుంట, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, నిడదవోలు మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన నిడదవోలు నుండి 9 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 461 ఇళ్లతో, 1652 జనాభాతో 367 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 845, ఆడవారి సంఖ్య 807. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 520 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 8. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588316 .పిన్ కోడ్: 534304. గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. జీడిగుంటలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 1630. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 828, మహిళల సంఖ్య 802, గ్రామంలో నివాసగృహాలు 419 ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
జీడిగుంటలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో 2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ముగ్గురు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. తాగునీటి కోసం చేతిపంపులు, బోరుబావులు, కాలువలు, చెరువులు వంటి సౌకర్యాలేమీ లేవు.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
జీడిగుంటలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
జీడిగుంటలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
జీడిగుంటలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ప్రధాన పంటలు
వరి, చెరకు, అరటి
కృష్ణపట్నం ఓడరేవు
కేపీసీఎల్‌గా పిలువబడే కృష్ణపట్నం ఓడరేవు భారతదేశం తూర్పు తీరంలో అన్ని వాతావరణాలకు అనుకూలంగాఉండి, ప్రైవేటు యాజమాన్యంలో నిర్మించి, నడపుతున్నలోతైన నీటి ఓడరేవు. ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని నెల్లూరు జిల్లాలో ఉంది. ఇది చెన్నై నౌకాశ్రయానికి ఉత్తరాన 190 కి.మీ, 18 నెల్లూరు నగరానికి తూర్పున 18 కి.మీ.దూరంలో ఉంది. ఈ నౌకాశ్రయం కృష్ణపట్నం పోర్ట్ కంపెనీ లిమిటెడ్ (కెపిసిఎల్) యాజమాన్యంలో ఉంది.ఇది 92% ఆధారిత సివిఆర్ గ్రూప్,హైదరాబాదు యాజమాన్యంలో ఉంది. లండన్ ఆధారిత ఈక్విటీ సంస్థ 3ఐ గ్రూప్ పిఎల్సి కెపిసిఎల్‌లో మిగిలిన 8% ఈక్విటీని కలిగి ఉంది. ఓడరేవు చరిత్రలోకి వెళ్లగా దీనిని శ్రీ కృష్ణదేవరాయలు విజయనగర సామ్రాజ్యంను పరిపాలించేకాలంలో దీనిని నడిపినందున, దీనికి కృష్ణపట్నం పోర్టు అని పేరు నిర్ణయించబడింది. దీనిని కేపీసీఎల్ అని, కృష్ణపట్నం పోర్టు అని అంటారు
స్థాపన, స్థాపకులు
కుడి|thumb|260x260px|కోలోస్ కవచ యూనిట్లతో కెపిసిఎల్ బ్రేక్ వాటర్ thumb|కృష్ణపట్నం పోర్ట్ (కెపిసిఎల్)|260x260px కృష్ణపట్నం పోర్ట్ (కెపిసిఎల్) భారతదేశంలో ప్రైవేట్ రంగంలో నడపబడుతున్న అతిపెద్ద ఓడరేవు.దీనిని 17 జూలై 2008 న యుపిఎ చైర్‌పర్సన్ సోనియా గాంధీ ప్రారంభించారు. సివిఆర్ గ్రూప్ ప్రధాన ఓడల యాజమాన్యానికి చెందిన  నవయుగ ఇంజనీరింగ్ కంపెనీ లిమిటెడ్ ఈ నౌకాశ్రయాన్ని ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వంతో బిల్డ్-ఆపరేట్-షేర్-ట్రాన్స్ఫర్ (బోస్ట్) ఒప్పందం ప్రకారం నిర్మించింది. ఈ నౌకాశ్రయం 4,553 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉంది. 30 సంవత్సరాల వరకు చెల్లుబాటు అయ్యే, 50 సంవత్సరాల వరకు పొడిగించదగిన (బోస్ట్) ఒప్పందం ప్రకారం నిర్వహణదారులు ఓడరేవు స్థూల ఆదాయంలో 2.6% ను మొదటి 30 సంవత్సరాలకు ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వానికి చెల్లించాలి. 30 వ సంవత్సరం నుండి, ఆ వాటా 5.4%గా, 40 వ సంవత్సరం నుండి 10.8%గా చెల్లించాలి. మొదటి దశ జనవరి 2008 నాటికి, రెండవ దశ 2012 నాటికి, 2017 నాటికి చివరి దశతో మూడు దశల్లో ఓడరేవును అభివృద్ధి చేయాలనే షరతులతో ఈ ఒప్పందం జరిగింది
అనుసంధానం, లోతట్టుప్రాంతం
కెపిసిఎల్ 2015 నాటికి సంవత్సరానికి 75 మిలియన్ టన్నుల (ఎంటి) సరుకును రవాణా నిర్వహించేస్థాయికి చేరింది.భారతదేశంలో ఈ ఓడరేవు18.5 మీటర్ల లాగగల సామర్థ్యం ఉన్నలోతైన ఓడరేవు. ఓడరేవు వెనుక భూభాగాన దక్షిణ,మధ్య ఆంధ్రప్రదేశ్,తూర్పు కర్ణాటక, ఉత్తర తమిళనాడు,తూర్పు మహారాష్ట్ర ఉన్నాయి. ఈ నౌకాశ్రయాన్ని చెన్నై-కోల్‌కతా రైలు మార్గానికి 19 కి.మీ దూరం మార్గం ద్వారాజాతీయ రహదారి 16(భారతదేశం) కు అనుసంధానించారు.ఇది నాలుగు వరసల నుండి నుండి ఆరు వరసల రహదారికి పెంచబడింది.
2009 నాటికి నౌకాశ్రయం మొదటి దశ అభివృద్ధికి రు.1400 కోట్ల వ్యయంతో పూర్తయింది.ఈదశలో ఓడరేవు 25 మిలియన్ టన్నుల వార్షిక రవాణాచేేసే సామర్థ్యాన్నిఅభివృద్ధికి చేరుకుంది. ఈ దశలో ఇనుప ఖనిజం రెండు లంగరుదించే యాంత్రికస్థలాలు,బొగ్గు లంగరుదించే యాంత్రికస్థలం,సాధారణ సామానులు లంగరుదించే యాంత్రికస్థలం ఏర్పాటు చేయబడ్డాయి.ఓడరేవు అభివృద్ధి రెండవ దశలో 40 మిలియన్ టన్నుల సరుకును రవాణా చేసేస్థాయికి  2 బిలియన్ల పెట్టుబడితోసామర్థ్యాన్నిపెంచింది.2017 నాటికి ఓడరేవు పూర్తిగా అభివృద్ధి చెంది ఏటా 200 మిలియన్ టన్నుల సరుకు రవాణా నిర్వహించగలస్థాయికి చేరుకుంది.రెండవ దశ విస్తరణలో మొత్తం లంగరుదించే యాంత్రిక స్థలాలను పన్నెండుకు పెంచుతుంది.అందులో సగం బొగ్గురవాణా, మిగిలిన సగం సాధారణ సరుకును ఏకమొత్తంలో భారీ వాహనాల ద్వారా రవాణా నిర్వహిస్తుంది. ఓడరేవు సామార్థ్యం స్థాయిని ప్రస్తుత 18 మీటర్ల నుండి 21 మీటర్లకు పెంచబడుతుంది.