cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
సుద్దపల్లి (చేబ్రోలు)
సుద్దపల్లి, గుంటూరు జిల్లా, చేబ్రోలు మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన చేబ్రోలు నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన గుంటూరు నుండి 12 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1435 ఇళ్లతో, 5461 జనాభాతో 1140 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2756, ఆడవారి సంఖ్య 2705. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1108 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590302 .ఇది గుంటూరు, తెనాలి పట్టణాల మధ్య, గుంటూరునుండి 13 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
గ్రామ చరిత్ర
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (సీఆర్‌డీఏ) పరిధిలోకి వస్తున్న మండలాలు, గ్రామాలను ప్రభుత్వం విడిగా గుర్తిస్తూ ఉత్తర్వులు జారీచేసింది. ప్రస్తుతం గుర్తించిన వాటిలోని చాలా గ్రామాలు వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్నాయి. గతంలో వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్న వాటితోపాటుగా ఇప్పుడు మరిన్ని కొన్ని గ్రామాలు చేరాయి. సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వచ్చే గుంటూరు, కృష్ణా జిల్లాల్లోని మండలాలు, గ్రామాలను గుర్తిస్తూ పురపాలక శాఖ ముఖ్య కార్యదర్శి ఉత్తర్వులు జారీ చేశారు.
మైసూరు విశ్వవిద్యాలయం
ఇప్పటివరకు పనిచేసిన ఉపకులపతుల జాబితా
వర్గం:విశ్వవిద్యాలయాలు వర్గం:కర్ణాటక విశ్వవిద్యాలయాలు వర్గం:1916 స్థాపితాలు
సుద్దపల్లి (చేబ్రోలు)
గుంటూరు జిల్లా పరిధిలోని మండలాలు
తాడేపల్లి, మంగళగిరి, తుళ్లూరు, దుగ్గిరాల, తెనాలి, తాడికొండ, గుంటూరు మండలం, చేబ్రోలు, మేడికొండూరు, పెదకాకాని, వట్టిచెరుకూరు, అమరావతి, కొల్లిపర, వేమూరు, కొల్లూరు, అమృతలూరు, చుండూరు మండలాలతో పాటు ఆయా మండలాల పట్టణ ప్రాంతం కూడా సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వస్తుంది.
సమీప గ్రామాలు
సంగం జాగర్లమూడి 3 కి.మీ; నారాకోడూరు 3 కి.మీ; శ్రీరంగాపురం 3 కి.మీ; పెనుగుదురుపాడు 4 కి.మీ; గుండవరం 5 కి.మీ.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల చేబ్రోలులోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల వేజెండ్లలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల వేజెండ్లలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల వేజెండ్లలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు చేబ్రోలులోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల చేబ్రోలులోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు గుంటూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరులో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామం సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం కిందకు రావట్లేదు. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సుద్దపల్లిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 20 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
సుద్దపల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
సుద్దపల్లిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
ఇక్కడ ముఖ్యమైన వృత్తి వ్యవసాయం.
గ్రామంలోని ప్రముఖులు (నాడు/నేడు)
ఈలపాట రఘురామయ్య -ఈలపాట రఘురామయ్యగా ప్రఖ్యాతిచెందిన కల్యాణం వెంకట సుబ్బయ్య (1901 - 1975) సుప్రసిద్ధ రంగస్థల, సినిమా నటులు, గాయకులు. రఘురామయ్య గుంటూరు జిల్లా సుద్దపల్లిలో 1901 మార్చి 5వ తేదీన జన్మించారు.
మూలాలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు
టీ.సీ.అగ్రహారం
టి.సి.అగ్రహారం తిరుపతి జిల్లా, వడమాలపేట మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన వడమాలపేట నుండి 5 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పుత్తూరు నుండి 19 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 350 ఇళ్లతో, 1425 జనాభాతో 350 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 700, ఆడవారి సంఖ్య 725. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 53 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 27. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596258
గ్రామ జనాభా
2001 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామ జనాభా - మొత్తం 	1,232 - పురుషుల 	615 - స్త్రీల 	617 - గృహాల సంఖ్య 	286
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. సమీప బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు, సమీప జూనియర్ కళాశాల, సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం వడమాలపేటలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల పి.అరణ్యంలోనూ ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్/ సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు పుత్తూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు తిరుపతి లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
టి.సి.అగ్రహారంలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
టి.సి.అగ్రహారంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
టి.సి.అగ్రహారంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
టి.సి.అగ్రహారంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, చెరకు, వేరుశనగ
లక్ష్యాల ద్వారా నిర్వహణ
thumb|right|లక్ష్యాల ద్వారా నిర్వహణ (Management by Objectives) ని కనుగొన్న, ఆధునిక నిర్వహణా శాస్త్ర పితామహుడుగా కొనియాడబడే [[పీటర్ డ్రకర్]]
లక్ష్యాల ద్వారా నిర్వహణ  (ఆంగ్లం: Management by Objectives) లేదా ఫలితాల ద్వారా నిర్వహణ  (ఆంగ్లం: Management by Results) ప్రకారం నిర్వహణ అనగా ఒక సంస్థలో, నిర్వాహక వర్గం, ఉద్యోగులు పరస్పర ఆమోదమైన లక్ష్యాలని నిర్దేశించుకొని వాటిని సాధించటానికి సంస్థలో వారు ఏమి చేసి వాటిని సాధించాలో నిర్ధారించే ఒక ప్రక్రియ. ఇది 1954 లో పీటర్ డ్రకర్ రచించిన పుస్తకం The Practice of Managementలో లక్ష్యాల ద్వారా నిర్వహణ, స్వయం నియంత్రణ  (Management by Objectives and Self-Control) అనే పదప్రయోగం ద్వారా మొట్టమొదటిసారిగా నిర్వచించబడింది.
లద్వాని (MBO)  సారాంశం -
జార్జ్ ఎస్ ఓడియోర్నే ప్రకారం, లక్ష్యాల ద్వారా నిర్వహణ అనే వ్యవస్థ, పై ఆధికారి, క్రింది స్థాయి ఉద్యోగి కలసికట్టుగా సంబంధిత లక్ష్యాలని గుర్తించి పొందవలసిన ఫలితాలని దృష్టిలో ఉంచుకొని ఒక్కొక్కరి ప్రధాన బాధ్యతని నిర్దేశించుకొని, విభాగాన్ని నడపటంలో వీటినే దిశానిర్దేశాలుగా, ఫలితాలని సాధించబోయే దిశలో సభ్యుల కృషికి కొలమానాలుగా వినియోగించే ప్రక్రియగా అభివర్ణించవచ్చును.
లద్వాని ప్రక్రియ యొక్క ఐదు మెట్లు
లద్వాని ప్రక్రియ ఐదు మెట్లు కలిగి ఉంటుంది.
లక్షణాలు, ప్రయోజనాలు
లద్వాని సిద్ధాంతంలో, ఉద్యోగులు వారు నిర్వర్తించవలసిన పాత్ర, బాధ్యతలని అర్థం చేసుకొనవలసిన అవసరం వస్తుంది. వారి కార్యకలాపాలకి, సంస్థ లక్ష్యాలకి మధ్య ఉన్న అవినాభావ సంబంధాన్ని అర్థం చేసుకోగలుగుతారు. ఇంతే గాక ఉద్యోగి యొక్క వ్యక్తిగత లక్ష్యాలని చేరుకోవటానికి కూడా ఇది దోహద పడుతుంది.
ఇతర లక్షణాలు, ప్రయోజనాలు
విభాగాలు, స్థాయిలు
లక్ష్యాలు ఏ విభాగంలో నైనా (ఉత్పత్తి, విపణీకరణ, సేవలు, విక్రయాలు, పరిశోధన) నిర్దేశించవచ్చును.
కొన్ని లక్ష్యాలు (సంస్థ లేదా సంస్థలోని ఒక విభాగం) సమష్టిగా చేరవలసి ఉంటే మరికొన్ని ప్రత్యేకించి ఒక్కొక్క ఉద్యోగి చేరవలసి ఉంటాయి. నిర్వాహకులు వ్యాపార ధర్మాన్ని, వ్యూహాత్మక లక్ష్యాలని నిర్దేశించాలి. ఉన్నత స్థాయి నిర్వాహకులు వారి విశ్లేషణల ఆధారంగా నిర్దేశిత కాలంలో ఏం సాధించవచ్చునో, కచ్చితంగా ఏవైతే సాధించి తీరాలో తెలుపుతారు. వివిధ విభాగాలని సమీక్షించే, వాటి కార్యకలాపాలని నియంత్రించి, కేంద్రీకరించే ఒక ప్రాజెక్టు మేనేజరు ఉండాలి. ఒకవేళ ప్రాజెక్టు మేనేజరు లేకపోయిననూ, అతని పాత్ర ఆశించవలసిన అవసరం లేకున్ననూ సంస్థాగత లక్ష్యాలకు ఒక్కొక్క నిర్వాహకుని సహకారం స్పష్టంగా తెలియజేయబడి ఉండాలి.
పరిమితులు
లద్వాని యొక్క పరిమితులు:
వనరుల లభ్యత, ప్రామాణికాలు; విలీనాలు, స్వాధీనాల వలన ఇతర సంస్థల నుండి సంక్రమించే నాయకత్వం; వాటాదారులు - ఇవన్నీ సందర్భం క్రిందకు వస్తాయి. ఈ విధానం సరిగా రూపొందించకపోతే, స్వల్ప-కాలిక లక్ష్యాలని చేరటానికి సంస్థలో పరస్పర అంగీకారం కుదుర్చుకొన్న వర్గాలు, స్వార్థపూరిత ఉద్యోగులు ఫలితాలని వక్రీకరించి చూపేందుకు దోహద పడటమే కాక, లద్వాని ద్వారా సంస్థకు ప్రతికూల పరిస్థితులని ఏర్పరుస్తాయి.
లద్వాని యొక్క ఆచరణ, సంస్థాగత సంస్కృతికి జాగ్రత్తగా అనుసంధానం చేయాలి. ప్రస్తుతం లద్వాని మునుపటి వలె నాగరిక నిర్వాహక పోకడగా పరిగణించబడకపోయిననూ నిర్వహణలో దాని స్థానం ఇప్పటికీ ప్రత్యేకమే. భేదమంతా ఉన్నత స్థాయి ఉద్యోగులచే ముందే నిర్దేశించబడిన లక్ష్యాలు క్రింది స్థాయి ఉద్యోగుల వరకూ సంక్రమించటమా, లేక చర్చల ద్వారా అంగీకరంచబడటమా అనే అంశంలోనే ఉంది. అన్ని స్థాయిల ఉద్యోగులు లద్వాని ప్రక్రియలో భాగస్వాములు కావటమే లాభదాయకం.
- ఇవి పనితనం ముదింపు, లద్వాని గురించి నిర్వహణా రంగంలో ప్రసిద్ధి పొందిన కొన్ని సామెతలు. కావున ఈ ప్రక్రియలో సమస్యలని ఎదుర్కోకుండా ఉండాలంటే లక్షాల నిర్దేశం కంటే, ఆమోదయోగ్యమైన లక్ష్యాలని చర్చల ద్వారా ఖరారు చేసుకోవటం ఉత్తమం.
విమర్శలు
డబ్ల్యు ఎడ్వార్డ్స్ డెమింగ్ ప్రకారం-
మూలాలు
1. Drucker, Peter F., "The Practice of Management", in 1954. ISBN 0-06-011095-3 2. Jump up ^ Odiorne, George S., "Management by Objectives; a System of Managerial Leadership", New York: Pitman Pub., 1965. 3. Jump up ^ Deming, W. Edwards, "Out of the Crisis", The MIT Press, 1994, ISBN 0-262-54116-5 4. Jump up ^ Deming’s 14 Points and Quality Project Leadership J. Alex Sherrer, March 3, 2010 5. Jump up ^ Drucker, Peter, "Management Tasks, Responsibilities, Practices", Harper & Row, 1973
వర్గం:మానవ వనరుల నిర్వహణ
పాతకడవాడ
పాతకడవాడ, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, హుకుంపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం ఇది మండల కేంద్రమైన హుకుంపేట నుండి 55 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 120 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 27 ఇళ్లతో, 106 జనాభాతో 23 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 46, ఆడవారి సంఖ్య 60. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 105. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 584496 .పిన్ కోడ్: 531149.
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం విశాఖపట్నం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
విద్యా సౌకర్యాలు
సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల అరకులోయలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల మజ్జివలసలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల మజ్జివలసలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల అరకులోయలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల విశాఖపట్నంలోను,పాలీటెక్నిక్‌ పాడేరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల సామలుLKOTAలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల అరకులోయలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది.పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలోఉన్నాయి. వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
పతకాడవాడలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
పతకాడవాడలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ఉత్పత్తి
పతకాడవాడలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
యశోదభుర్కి
యశోదభుర్కి,తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఆదిలాబాద్ జిల్లా, అదిలాబాదు (రూరల్) మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన ఆదిలాబాద్ నుండి 12 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఆదిలాబాద్ జిల్లా లోని ఆదిలాబాద్ పట్టణ మండలంలో  ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన ఆదిలాబాద్ గ్రామీణ మండలం లోకి చేర్చారు.
గణాంక వివరాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 107 ఇళ్లతో, 595 జనాభాతో 1286 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 303, ఆడవారి సంఖ్య 292. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 6 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 587. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 569006 .పిన్ కోడ్: 504002.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల ఆదిలాబాద్లోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాలఉట్నూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 5 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
అసొదభూర్కిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
ఉత్పత్తి
అసొదభూర్కిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
కరొలైన్ ద్వీపం
కరొలైన్ ద్వీపం దీనిని కరొలైన్ అటోల్ (మిలీనియం ద్వీపం, బెకిసా ద్వీపం అని కూడా అంటారు). అనే దీవి మధ్య పసిఫిక్ మహాసముద్రంలోని దక్షిణ ద్వీపమాలికలలో భాగమైన కోరల్ దీవులకు తూర్పు దిక్కున ఉంది. దీనిని మొదటిసారిగా 1606 సంవత్సరంలో ఐరోపా వాసులు గుర్తించారు. ప్రపంచంలో కొబ్బరి పీతలు అత్యధికంగా ఉండే ప్రాంతంగా ఈ దీవి గుర్తించబడింది. ఈ దీవి జనావాసాలు లేని పగడపు అటాల్‌లకు తూర్పున ఉంది. మధ్య పసిఫిక్ మహాసముద్రంలోని కిరిబాటి దక్షిణ రేఖా ద్వీపాలలో ఇది భాగంగా ఉంది.
1606 లో ఈ దీవిని ఐరోపియన్లు మొదటిసారిగా చూశారు. 1868 లో యునైటెడ్ కింగ్డం దీనిని స్వాధీనం చేసుకుంది. 1979 లో ద్వీపం దేశం స్వాతంత్ర్యం పొందినప్పటి నుండి కిరిబాటి రిపబ్లిక్కులో భాగంగా ఉంది. కరోలిన్ ద్వీపానికి దూరంగా ఉంది. ప్రపంచంలోని ప్రిస్టైన్ ట్రాపికల్ దీవులలో ఇది ఒకటిగా ఉంది. ఇది ప్రపంచంలోని అత్యంత సహజమైన ఉష్ణమండల ద్వీపాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. 19, 20 శతాబ్దాలలో మానవ నివాసం తరువాత గ్వానో మైనింగు, కొబ్బరి పంట ఈ దీవి ఆర్థికరంగానికి సహకారం అందిస్తున్నాయి. కొబ్బరి పీతలు అత్యధిక సంఖ్యలో ఉన్న దీవులలో ఇది ఒకటి. ఈ దీవి సముద్ర పక్షులకు ముఖ్యమైన సంతానోత్పత్తి ప్రదేశంగా (ముఖ్యంగా సూటీ టెర్ను) ఉంది.
ఈ అటాల్ ప్రస్తుతం వన్యప్రాణుల అభయారణ్యంగా గుర్తించబడింది. 2014 లో కిరిబాటి ప్రభుత్వం దక్షిణ లైన్ దీవులు (కరోలిన్ (సాధారణంగా మిలీనియం అని పిలుస్తారు), ఫ్లింట్, వోస్టాక్, మాల్డెన్, స్టార్బక్) చుట్టూ 12 నాటికల్-మైళ్ల ఫిషింగ్ మినహాయింపు జోన్‌ను ఏర్పాటు చేసింది.
ప్రపంచంలో సంవత్సరంలో ఎక్కువ భాగం సూర్యరశ్మిని అందుకున్న ప్రాంతంగా అటోల్ ప్రసిద్ధి చెందింది. సహస్రాబ్ది వేడుకలలో దాని పాత్ర ప్రత్యేకత సంతరించుకుంది. ఇంటర్నేషనల్ డేట్ లైన్ 1995 పునఃరూపకల్పన తరువాత క్యాలెండర్లో 2000 జనవరి 1 కి చేరుకున్న మొదటి ప్రదేశాలలో కరోలిన్ ద్వీపం ఒకటిగా నిలిచింది.
చరిత్ర పూర్వం
కరోలిన్ ద్వీపం అగ్నిపర్వత విస్పోటనం నుండి నుండి ఉద్భవించి. అది సముద్రపు అలల తాకిడికి కరిగిపోతూ తరువాత సముద్ర ఉపరితలం పైన పగడపు దిబ్బగా అభివృద్ధి చెందింది. ఈ భౌగోళిక ప్రక్రియలు సరిగా అర్థం కాకపోయినప్పటికీ, పసిఫిక్ ప్లేట్ తన ప్రయాణ దిశను మార్చడానికి ముందు 40 మిలియన్ సంవత్సరాల క్రితం లైన్ దీవుల (సుమారుగా ఉత్తర-దక్షిణ) ఏర్పడ్డాయని సూచిస్తున్నాయి. అదే తరహా విస్పోటనం ఇటీవల తుయామోటు ద్వీపసమూహం ఏర్పడడానికి దారితీసింది.
ఐరోపీయన్ల ప్రవేశానికి ముందు నుండి వీటిలోని అతిపెద్ద ద్వీపాలలో పాలినేషియన్లు స్థిరపడినట్లు ఆధారాలు ఉన్నాయి. ఈ ద్వీపంలోని ప్రారంభ నివాసుల సమాధులు, టెంప్లేటు వేదికలు కనుగొనబడ్డాయి. నాక్ ఐలెట్ పడమటి వైపున పెద్ద మారే ఉంది. ఈ కళాఖండాలను ఇప్పటి వరకు పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు సర్వే చేయలేదు.
పూర్వపు స్థితి
ఫెర్డినాండు మాగెల్లాన్ 1521 ఫిబ్రవరి 4 న కరోలిన్ ద్వీపాన్ని సందర్శించి ఉండవచ్చు.
గునానో గనులు
1874 నుండి అరుండెల్ నిర్వహణలో ఉన్న హౌల్డర్ బ్రదర్స్ అండ్ కో. ఈ ద్వీపంలో కనీస గ్వానో మైనింగు కూడా నిర్వహించింది. 1881 లో అరుండెల్ గ్వానో మైనింగ్‌ను కూడా చేపట్టాడు. ఇది 1895 లో సరఫరా అయిపోయే వరకు మొత్తం 10,000 టన్నుల ఫాస్ఫేటును సరఫరా చేసింది.
20 వ శతాబ్ధం
1916 లో ఎస్.ఆర్. మాక్స్వెల్ అండ్ కంపెనీ అనే ఒక కొత్త స్థావరం స్థాపించబడింది. ఈ సంస్థ పూర్తిగా కొబ్బరి ఎగుమతి మీద దృష్టికేంద్రీకరించింది. దక్షిణ ద్వీపంలో భూభాగంలో ఉన్న వన్యప్రాంతాలను స్వదేశేతర కొబ్బరి తోటలు అభివృద్ధి చేయడానికి నిర్మూలించింది. వ్యాపార సంస్థ అప్పులలో కూరుకుపోయింది. ద్వీపంలోని స్థావరంలో జనాభా నెమ్మదిగా తగ్గింది. 1926 నాటికి ద్వీపంలో జనసంఖ్య కేవలం పది మంది నివాసితులకు క్షీణించింది. 1930 ల చివరలో విడిచిపెట్టడానికి ద్వీపంలో ముందు రెండు తాహితీయన్ కుటుంబాలు మాత్రమే ఉన్నాయి.
న్యాయ వ్యవస్థ
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం కారణంగా కరోలిన్ ద్వీపం లోని జనావాసాలకు ఎలాంటి హాని వాటిల్లలేదు. ఇది బ్రిటిషు అధికార పరిధిలో ఉంది. 1943 లో బ్రిటిషు వెస్ట్రన్ పసిఫిక్ హైకమిషన్ తిరిగి దీనిని స్వాధీనం చేసుకుంది. మద్య, దక్షిణ లైన్ దీవులలో భాగంగా ఇది పరిపాలించింది. 1946 సెప్టెంబరులో అమెరికా నావికుడు, రచయిత జాన్ కాల్డ్వెల్ తన పుస్తకం డెస్పరేట్ వాయేజిలో ఈ దీవిని సందర్శించిన సమయంలో ఒక తాహితీయన్ కుటుంబం ద్వీపంలో నివసిస్తున్నట్లు నమోదు చేసింది. 1972 జనవరిలో కరోలిన్‌తో మద్య, దక్షిణ లైన్ దీవులు బ్రిటిషు వారితో కలిసిపోయాయి. గిల్బర్టు, ఎల్లిసు దీవుల కాలనీ బ్రిటీషు డీకోలనైజేషన్ ప్రయత్నాలలో భాగంగా 1971 లో స్వయంప్రతిపత్తి పొందింది.
కిరిబాటిలో హోదా
1979 లో గిల్బర్ట్ దీవులు కిరిబాటి స్వతంత్ర దేశంగా మారాయి; కరోలిన్ ద్వీపం కిరిబాటి తూర్పు దిక్కున ఉంది. ఈ ద్వీపం మొత్తం కిరిబాటి రిపబ్లిక్ ప్రభుత్వానికి ఆధీనంలో ఉంది. కిరిబాటి ప్రధాన కార్యాలయంలో ఉన్న లైన్, ఫీనిక్సు గ్రూపుల మంత్రిత్వ శాఖ ఈ దీవి పాలనను పర్యవేక్షిస్తుంది. యునైటెడ్ స్టేట్సు (గ్వానో దీవుల చట్టం ప్రకారం) ద్వీపం మీద సార్వభౌమాధికారానికి పోటీ వాదనలు 1979 లో " తరవా ఒప్పందం " తరువాత వదిలివేయబడి 1983 నాటికి యు.ఎస్. సెనేట్ ఆమోదం పొందింది.
ఫాల్కోనర్లు
ఈ ద్వీపంలో కొంతకాలం 1987 నుండి 1991 వరకు రాన్ ఫాల్కనర్, అతని భార్య అన్నే, వారి ఇద్దరు పిల్లలు నివసించారు. వీరు అటోల్‌ మీద స్వయం సమృద్ధి సాధించారు. యాజమాన్యాన్ని బదిలీ చేసిన తరువాత కిల్బాటి ప్రభుత్వం ఫాల్కనరును ద్వీపం నుండి తొలగించింది. ఫాల్కనరు రాసిన  టుగెదర్ అలోన్  అనే పుస్తకం కరోలిన్ ద్వీపంలో వారి నివాస కథను నమోదు చేస్తుంది.
ప్రస్తుత స్థితి
ప్రస్తుతం ఇది ఫ్రెంచి పాలినేషియా వ్యవస్థాపకుడు ఉరిమా ఫెలిక్సుకు లీజుకు ఇవ్వబడింది; ఆయన ఒక ద్వీపంలో ఒక చిన్న ఇంటి స్థలాన్ని స్థాపించాడు, అటోల్ అభివృద్ధికి ప్రణాళికలు రూపొందించాడు. తారావాలోని కిరిబాటి ప్రభుత్వంతో ఒప్పందాల ఆధారంగా పాలినేషియన్ ఈ ద్వీపనుండి కొబ్బరి సేకరించడానికి పోతుంటాడు.
భౌగోళిక కాలం
1994 డిసెంబరు 23 న కిరిబాటి రిపబ్లిక్ లైన్ ద్వీపాల కొరకు ప్రకటించిన మండల సమయ మార్పు 1994 డిసెంబరు 31 నుండి అమలులోకి వచ్చింది. ఈ సర్దుబాటుతో అంతర్జాతీయ తేదీ రేఖను కిరిబాటిలో తూర్పున 1,000 కిలోమీటర్లు (620 మైళ్ళు) తూర్పుకు తరలించబడింది. కరోలిన్ రేఖాంశం 150 డిగ్రీల పడమర యు.టి.సి. + 10 కు దాని అధికారిక సమయ క్షేత్రం యు.టి.సి.+ 10 కు అనుగుణంగా ఉన్నప్పటికీ కిరిబాటి మొత్తాన్ని తేదీ రేఖ ఆసియా పశ్చిమ భాగంలో ఉంచింది. కరోలిన్ ద్వీపం ఇప్పుడు హవాయి దీవులు (హవాయి-అలూటియన్ స్టాండర్డు టైం జోన్) వలె ఉంది. కానీ ఒక రోజు ముందుకు ఉంటుంది. ఈ చర్య కరోలిన్ ద్వీపాన్ని ప్రారంభ సమయ క్షేత్రంలో ( భూమిపై తూర్పు దిక్కున), 2000 జనవరి 1 న సూర్యోదయాన్ని చూసే మొదటి భూమిలలో ఒకటిగా ఉంది - ఉదయం 5:43 గంటలకు, స్థానిక సమయం నిర్ణయిస్తారు.
వివాదాలు
కిరిబాటి గందరగోళాన్ని తొలగించడానికి ప్రయత్నిస్తానని కిరిబాటి ప్రెసిడెంట్ టెబురోరో టిటో ఎన్నికల ప్రచారంలో వాగ్దానం చేసాడు. 2000 లో సూర్యోదయాన్ని చూసిన మొట్టమొదటి భూమి యజమానులుగా దేశం కొత్త హోదాను ఉపయోగించుకునే ప్రయత్నంలో కిరిబాటి అధికారులు మార్పుకు అనుకూలంగా స్పందించారు. టోంగా, న్యూజిలాండ్ చాతం దీవులతో సహా ఇతర పసిఫిక్ దేశాలు ఈ చర్యను నిరసించాయి. 2000 సంవత్సరంలో తెల్లవారుజామున చూసిన మొదటి భూమిగా తమ హక్కును ఉల్లంఘించినట్లు వారు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసారు.
ఉత్సవాలు
1999 - 2000 లో సంవత్సరం రాకను వీక్షించే వేడుకలలో ప్రజల ఆసక్తిని మరింతగా ఉపయోగించుకోవటానికి, కరోలిన్ ద్వీపానికి అధికారికంగా మిలీనియం ద్వీపం అని పేరు పెట్టారు. జనావాసాలు లేనప్పటికీ ఈ ద్వీపం కిరిబాటి స్థానిక వినోదకారుల ప్రదర్శనలతో ఒక ప్రత్యేక వేడుకను నిర్వహించింది. కిరిబాటి అధ్యక్షుడు టిటో హాజరయ్యారు. రాజధాని తారావా నుండి 70 మందికి పైగా కిరిబాటి గాయకులు, నృత్యకారులు సుమారు 25 మంది జర్నలిస్టులతో కలిసి కరోలిన్‌కు వెళ్లారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉపగ్రహం ద్వారా ప్రసారం చేయబడిన ఈ వేడుకను ఒక బిలియన్ మంది ప్రేక్షకులు సందర్శించారు.
మొదటి సూర్యోదయం
కరోలిన్ ద్వీపం 2000 జనవరి 1 న (స్థానిక సమయం) సూర్యోదయాన్ని చూసిన మొదటి భూమి కాదని దీనికి విరుద్ధంగా అనేక మీడియా, ప్రభుత్వ వాదనలు ఉన్నాయి. ఈ వ్యత్యాసం తూర్పు అంటార్కిటికా తీరంలో 66 ° 03′దక్షిణ అక్షాంశం, 135 ° 53′తూర్పు రేఖాంశంలో ఉన్న డిబుల్ హిమానీనదం, విక్టర్ బే మధ్య భూమికి చెందినదిగా భావించబడుతుంది. ఇక్కడ సూర్యుడు 35 నిమిషాల ముందు ఉదయించాడు.
ఈ పాయింట్ అంటార్కిటిక్ సర్కిల్‌కు దగ్గరగా ఉన్నందున, అంటార్కిటిక్ సర్కిల్‌కు ప్రాంతం డిసెంబరులో నిరంతర సూర్యకాంతితో ప్రభావితమవుతుంది కాబట్టి, కచ్చితమైన బిందువు నిర్ణయించడంలో వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయి.
భౌగోళికం, వాతావరణం
కరోలిన్ అటోల్ లైన్ ఐలాండ్సు ఆగ్నేయాణ్తంలో ఉంది. అటాల్స్ మధ్య పసిఫిక్ లోని హవాయి దీవులకు దక్షిణంలో 1,500 కిమీ (930 మైళ్ళు). ఇది భూమధ్యరేఖ మీదుగా విస్తరించి ఉంది. కొంచెంగా నెలవంక ఆకారంలో ఉన్న అటోల్ వైశాల్యం 3.76 చ.కి.మీ (1.45 చ.మై) ఇరుకైన మడుగు చుట్టూ 39 వేర్వేరు ద్వీపాలుగా ఉంటాయి. 8.7 నుండి 1.2 చ.కి.మీ (6.3 చ.కి.మీ) వైశాల్యంలో ఉంటుంది. పొడి భూమి, మడుగు, రీఫ్ ఫ్లాట్‌తో మొత్తం అటోల్ ప్రాంతం 13 నుండి 2.5 చ.కి.మీ (24 చ.కి.మీ) ఉంటుంది. ఈ ద్వీపాలు సముద్ర ఇది సముద్రమట్టానికి 6 మీటర్లు (20 అడుగులు) ఎత్తు ఉంటుంది. ద్వీపాలు అన్ని అటాల్స్ మాదిరిగా ఒక సాధారణ భౌగోళిక మూలాన్ని కలిగి ఉంటాయి. పగడపు దిబ్బ పైన ఇసుక నిక్షేపాలు, సున్నపురాయి శిలలు ఉంటాయి. అంతర్జాతీయ రేఖామార్గం ఆధారంగా కరోలిన్ ద్వీపం భూమికి తూర్పుగా ఉంది.
కరోలిన్ భూభాగంలో అధిక భాగాన్ని మూడు పెద్ద ద్వీపాలు కలిసి ఆక్రమిస్తున్నాయి: ఉత్తరాన నాక్ ఐలెట్ 1.04 చ.కి.మీ (0.40 చ.కి.మీ) ; సౌత్ ఐలెట్ (1.07 చ.కి.మీ 0.41 చ.మై) ఈశాన్యంలో ఉన్న లాంగ్ ఐలెట్ (0.76 చ.కి.మీ 0.29 చ.మై). 1988 లో ఏంజెలా & కామెరాన్ కెప్లర్ నిర్వహించిన పర్యావరణ సర్వేలో మిగిలిన చిన్న ద్వీపాల కూటమీ నాలుగు ప్రధాన సమూహాలలోకి వస్తాయి: సౌత్ నేక్ ఐలెట్సు, సెంట్రల్ లీవార్డు ఐలెట్సు, సదరన్ లీవార్డ్ ఐలెట్సు, విండ్వార్డు ఐలాండ్సు ("మ్యాప్" చూడండి. ఒకవేళ: 23, 2010. తిరిగి పొందబడింది 14, 2009). కరోలిన్ ద్వీపాలు ప్రత్యేకించి అశాశ్వతమైనవి- ఒక శతాబ్దం పరిశీలనలో, చాలా చిన్న ద్వీపాలు పెద్ద తుఫానుల తరువాత పూర్తిగా కనిపించకుండా పోతున్నాయని నమోదు చేయబడ్డాయి. అయితే ఆకారాలు గణనీయంగా మారాయి.
కేంద్రీయ మడుగు లోతులేకుండా సుమారు 6 నుండి 0.5 కిమీ (3.73 నుండి 0.31 మైళ్ళు) ఉంటుంది. గరిష్ఠంగా 5–7 మీ (16–23 అడుగులు) లోతులో ఉంటుంది. ఇరుకైన పగడపు దిబ్బలు, పాచ్ రీఫ్‌లను దాటుతూ విస్తరించి ఉంటుంది. రీఫ్ ఫ్లాట్లు సాధారణంగా తీరం నుండి 500 మీ (1,600 అడుగులు) వరకు విస్తరించి ఉంటాయి. అయినప్పటికీ కొన్ని వనరులు భూమి నుండి ఒక కిలోమీటరు కంటే ఎక్కువ విస్తరించి ఉన్నాయని, అధిక ఆటుపోట్లతో పడవ ల్యాండింగ్లను ప్రమాదకరంగా మారుస్తాయని నివేదిస్తున్నాయి. కేంద్రీయ మడుగులోకి సహజ ల్యాండింగులు, లోతైన నీటి ఓపెనింగ్‌లు లేవు; అధిక ఆటుపోట్లతో నిస్సార మార్గాల మీద మడుగులోకి చిందిన నీరు చుట్టుపక్కల ఉన్న రీఫ్‌లో ఉంటుంది. సముద్రపు అలలు ఉన్నప్పటికీ స్థిరంగా ఉంటుంది. చాలా ల్యాండింగులు సాధారణంగా దక్షిణ ద్వీపం ఈశాన్య మూలలో ఉన్న రీఫ్‌లో చిన్న ప్రాంతంలో చేయబడతాయి (పై ఉపగ్రహ ఫోటోలో ఇది కనిపిస్తుంది). మడుగు భాగాలలో చదరపు అడుగుకు నాలుగు వరకు జెయింట్ క్లామ్సు సాంద్రతలు చేరుతాయి. అత్యంత సాధారణ జాతి “చిన్న జెయింట్ క్లామ్” ట్రిడాక్నా మాగ్జిమా, అతిపెద్ద క్లామ్ జాతులుగా త్రిడాక్నా గిగాస్ కూడా ఈ మడుగులో కనుగొనబడింది.
బ్లాక్టిప్ రీఫ్ షార్కు (కార్చార్హినసు మెలనోప్టెరసు), అంతరించిపోతున్న నెపోలియన్ వ్రాస్సే (చెలినసు ఉండులాటసు) వంటి ముఖ్యమైన, భారీగా దోపిడీకి గురైన జాతులకు చెందిన అనేక చేప జాతులకు ఆవాసంగా ఉంటుంది.
కరోలిన్ ద్వీపంలో మంచినీరు లేదు. అయినప్పటికీ నేక్, సౌత్ ఐలెట్సు భూగర్భ మంచినీటి జలచరాలు (లేదా గైబెన్-హెర్జ్‌బెర్గ్ లెన్సులు) కలిగి ఉన్నాయి. తాత్కాలిక స్థావరాల ప్రజలు తాగునీటి అవసరాలకు బావులు నిర్మించబడ్డాయి. కరోలిన్ మీద భూమి పేలవంగా ఉంటుంది. పగడపు కంకర, ఇసుక ఆధిపత్యం కలిగివుంటాయి. అటవీ ద్వీప కేంద్రాలలో మాత్రమే గణనీయమైన సేంద్రీయ పదార్థాలు స్థిరమైన ఉంటాయి. గ్వానో నిక్షేపాలు ద్వీపంలో మట్టిని రూపొందిస్తుంది. అది ఉన్న చోట నత్రజని అధికంగా ఉంటుంది; కానీ అటోల్ పురాతన, వృక్షసంబంధమైన ప్రాంతాలలో కూడా, సారవంతమైన మట్టినిక్షేపాలు కొన్ని సెంటీమీటర్లు (ఒకటి లేదా రెండు అంగుళాలు) మందంగా ఉంటాయి.
మిగతా కిరిబాటి మాదిరిగానే కరోలిన్ ద్వీపం కూడా ఉష్ణమండల సముద్ర వాతావరణాన్ని కలిగి ఉంటుంది. ఇది స్థిరంగా వేడి, తేమ కలిగి ఉంటుంది. వాతావరణ రికార్డులు చాలా తక్కువగా ఉంటాయి. అయితే ఉష్ణోగ్రతలు సాధారణంగా ఏడాది పొడవునా 28 - 32 డిగ్రీల సెల్సియస్ (82 - 90 డిగ్రీల ఫారెన్‌హీట్) మధ్య ఉంటాయి. కరోలిన్ అధిక వైవిధ్యమైన వర్షపాతం ఉన్న ప్రాంతంగా ఉంది. సంవత్సరానికి సగటున 1,500 మిమీ (59 అంగుళాలు) వర్షం కురుస్తుందని అంచనా. ఆటుపోట్లు 0.5 మీ (1.6 అడుగులు), ఈశాన్య నుండి ఋతుపవనాలు గాలులు ఉంటాయి. ద్వీపం మూలలో కఠినమైన సముద్ర అలలు ఉంటాయి.
కరోలిన్ ద్వీపం భూభాగం మీద అత్యంత మారుమూల ద్వీపాలలో ఒకటి. (140 మైళ్ళు) ఫ్లింట్ ద్వీపం సమీప భూమి నుండి 230 కి.మీ. కిరిటిమతి సమీప శాశ్వత స్థావరం నుండి 1,500 కిమీ (930 మైళ్ళు), కిరిబాటి రాజధాని తారావా నుండి 4,200 కిమీ (2,600 మైళ్ళు), ఉత్తర అమెరికాలోని సమీప ఖండాంతర భూమి నుండి 5,100 కిమీ (3,200 మైళ్ళు) దూరంలో ఉంది.
వృక్షజాలం, జంతుజాలం
కరోలిన్‌లో మూడు శతాబ్దాల కంటే పూర్వం నుండి మానవ నివాసం ఉన్నప్పటికీ ఇది " నియర్ ప్రిస్టైన్ ఉష్ణమండల ద్వీపాలు " ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. ఇది అధికంగా క్షీణించని పసిఫిక్ అటాల్‌లలో ఒకటిగా వర్గీకరించబడింది. దాని చెదరని స్థితి కారణంగా కరోలిన్‌ను ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశంగా, జీవవైవిధ్య ప్రాంతంగా పరిగణించటానికి దారితీసింది. 20 వ శతాబ్దం తరువాత ద్వీపం వృక్షజాలం, జంతుజాలాలను డాక్యుమెంటు చేసే పర్యావరణ సర్వేలు: కరోలిన్‌ను 1965 లో పసిఫిక్ మహాసముద్ర బయోలాజికల్ సర్వే ప్రోగ్రాం, 1974 లో లైన్ ఐలాండ్ ఎక్స్‌పెడిషన్, 1988, 1991 లో ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యావరణ కార్యక్రమం ద్వారా వన్యప్రాణుల సంరక్షణ యూనిట్ సందర్శించారు.
కరోలిన్ ద్వీపం భారీగా వృక్షసంపద కలిగి ఉంది. చాలా ద్వీపాలలో వృక్షసంపద మూడు జోన్లు ఉన్నాయి: ఔట్ మోస్టు హెర్బు మత్, సాధారణంగా హెలియోట్రోపియం అనోమలంతో కూడి ఉంటుంది; పొద యొక్క లోపలి జోన్, ప్రధానంగా హెలియోట్రోపియం ఫోర్థెరియనం; కేంద్ర అటవీ ప్రాంతంలో పిసోనియా గ్రాండిస్ చెట్ల తోటలు ఆధికంగా ఉన్నాయి. కొబ్బరి మొక్కలు కూడా ప్రవేశపెట్టబడ్డాయి. పెద్ద ద్వీపాలలో ఇవి గణనీయమైన పరిమాణంలో ఉన్నాయి. ఈ విధమైన వృక్షసంపద పెద్ద ద్వీపాలలో స్థిరంగా ఉంటుంది. చిన్న ద్వీపాలకు కేంద్ర అటవీ ప్రాంతం లేదు. అతిచిన్న వృక్షసంపద తక్కువ మూలికలు మాత్రమే ఉంటాయి. ఇతర సాధారణ మొక్కలలో సురియానా మారిటిమా, మొరిండా సిట్రిఫోలియా ఉన్నాయి.
కరోలిన్ ద్వీపంలో మానవులు నివసించడం ద్వారా సుమారు ఇరవై స్థానికేతర జాతుల వృక్ష జాతులు ఈ దీవులలో పరిచయం చేయబడ్డాయి. వీటిలో ఇపోమియా వయోలేసియా తీగలు శీఘ్రగతిలో విస్తరించడం ప్రారంభమైంది. పిల్లులు, కుక్కలు వంటి పెంపుడు జంతువుల కారణంగా మోను అటా-అటా ద్వీపం నుండి సముద్రతీర పక్షులగుంపులను దూరం చేశాయి.
ఇతర లింకులు
వర్గం:ద్వీప దేశాలు
వాసిరెడ్డి సీతాదేవి
వాసిరెడ్డి సీతాదేవి (ఆంగ్లం: Vasireddy Seethadevi) (డిసెంబర్ 15, 1933 - ఏప్రిల్ 13, 2007) ప్రసిద్ధ తెలుగు నవలా, కథా రచయిత్రి..
జీవిత సంగ్రహం
ఈమె నక్సలిజం గురించి 1982 సంవత్సరంలో రచించిన మరీచిక నవలను రాష్ట్ర ప్రభుత్వం నిషేధించింది. తర్వాత ఆరుద్ర వంటి సాహిత్యకారుల అభిప్రాయాలపై హైకోర్టు కేసు కొట్టివేసి నిషేధాన్ని తొలగించింది. ఈమె రచించిన మట్టి మనిషి (2000) నవల 14 భాషలలోకి అనువదించబడింది.
ఈమె నవలల్లో కొన్ని తెలుగు సినిమాలుగా మరికొన్ని దూరదర్శన్ సీరియల్లుగాను నిర్మించబడ్డాయి. సమత నవల ఆధారంగా ప్రజా నాయకుడు, ప్రతీకారం నవలను మనస్సాక్షి సినిమాగా, మానినీ మనసును ఆమె కథ సినిమాలుగా వచ్చాయి. మృగతృష్ణ నవలను అదే పేరుతో సినిమాగా నిర్మించారు.
ఈమె జవహర్ బాలభవన్ డైరెక్టర్ గా పనిచేశారు. ఈమె 1985 - 1991 మధ్యకాలంలో ఫిల్మ్ సెన్సార్ బోర్డు సభ్యురాలిగా సేవలందించారు.
ఈమె సాహిత్య స్వర్ణోత్సవ వేడుకలు 1998 సంవత్సరంలో ఘనంగా నిర్వహించారు.
బిరుదము
ఆంధ్రపెర్ల్‌బక్
బయటి లింకులు
వర్గం:తెలుగు రచయిత్రులు వర్గం:1933 జననాలు వర్గం:2007 మరణాలు వర్గం:తెలుగు నవలా రచయితలు వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు వర్గం:గుంటూరు జిల్లా రచయిత్రులు వర్గం:లోక్‌నాయక్‌ ఫౌండేషన్‌ పురస్కార గ్రహీతలు
మర్రిపుట్టు (హుకుంపేట)
మర్రిపుట్టు, అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లా, హుకుంపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన హుకుంపేట నుండి 9 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 70 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 32 ఇళ్లతో, 130 జనాభాతో 58 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 58, ఆడవారి సంఖ్య 72. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 129. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 584454 .పిన్ కోడ్: 531077.
2022 లో చేసిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం విశాఖపట్నం జిల్లాలో, ఇదే మండలంలో ఉండేది.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది. సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల పాడేరులోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల మాలాగూడలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పాడేరులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల విశాఖపట్నంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల అరకులోయలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత,వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
భూమి వినియోగం
మర్రిపుట్టులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
మర్రిపుట్టులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
మూలాలు
వర్గం:హుకుంపేట మండలంలోని గ్రామాలు
ఎమ్వీ రామిరెడ్డి
నేపథ్యం
గుంటూరు జిల్లా (అమరావతి) పెదపరిమి గ్రామంలో జన్మించి, అంచలంచలుగా ఎదిగి నల్లగండ్ల, హైదరాబాదు లో స్థిరపడిన కవి, కథకులు, జర్నలిస్ట్, సేవాతత్పరులు ఎమ్వీ రామిరెడ్డి (MV Rami Reddy). 11 సంవత్సరాలు ఈనాడు సబ్-ఎడిటర్‌గా పని చేశారు. 2006 నుంచి రామ్‌కీ ఫౌండేషన్ సి.ఇ.ఒ.గా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్నారు.
సాహిత్య కృషి
ఇప్పటివరకు 90కి పైగా కథలు, 130కి పైగా కవితలు వివిధ ప్రముఖ పత్రికల్లో ప్రచురితమయ్యాయి. 4 కవిత్వ సంపుటులు, 3 కథాసంపుటులు వెలువరించారు.
ప్రచురించిన పుస్తకాలు
కవిత్వం:
1. బిందువు (1997)
2. మనిషి జాడ (2009)
3. అజరామరం (2015)
4. అనిర్వచనం (2022)
కథలు:
1. వెన్నలో లావా (2011)
2. వెంట వచ్చునది (2018)
3. స్పర్శవేది (2021)
ఇతర ప్రక్రియలు:
సంపాదకత్వం:
మూలాలు
01. మువ్వా చినబాపిరెడ్డి మెమోరియల్ ట్రస్ట్
02. Asianet News Telugu (May 8th, 2022) "మక్కెన రామసుబ్బయ్య ఫౌండేషన్ సాహితీ పురస్కారాలు 2022 ప్రకటన"
03. Daily GK in Telugu (12th February, 2020) "కొలకలూరి పురస్కారాలు- 2020 విజేతల ప్రకటన"
04. ETV Bharath (5th September, 2022) "చిన బాపిరెడ్డి ఛారిటబుల్ ట్రస్ట్ ఆధ్వర్యంలో వృద్దాలయం ప్రారంభం"
సున్నంపాడు
సున్నంపాడు పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:
ఝరిగం శాసనసభ నియోజకవర్గం
ఝరిగం శాసనసభ నియోజకవర్గం ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 147 నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం నబరంగ్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం, నవరంగపూర్ జిల్లా పరిధిలో ఉంది. ఝరిగం నియోజకవర్గ పరిధిలో ఝరిగాం బ్లాక్, చందహండి బ్లాక్, ఉమర్‌కోట్ బ్లాక్‌లోని 10 గ్రామ పంచాయితీలు బాడభరండి, బాదకుమారి, భామిని, బెనోరా, సింగిసరి, భండారిగూడ, చికలపదర్, హీరాపూర్, కరాగం, రాజ్‌పూర్ ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
కాటూరివారిపాలెం
కాటూరివారిపాలెం-ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని ప్రకాశం జిల్లా, పొదిలికి చెందిన ఒక రెవెన్యూయేతర గ్రామం.ఈ గ్రామం జిల్లా కేంద్రం ఒంగోలు నుండి 30 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
శ్రీరామాలయం - ఈ ఆలయంలో ప్రతి సంవత్సరం, శ్రీరామనవమి సందర్భంగా శ్రీ సీతారాముల కళ్యాణం వైభవంగా నిర్వహించెదరు. ఉదయం 10 గంటలకు స్వామివారికి పట్టువస్త్రాల సమర్పణ, కల్యాణం అనంతరం, ఉచిత అన్నదానం కార్యక్రమం నివహించెదరు. ఈ కార్యక్రమంలో భక్తులు అధికసంఖ్యలో పాల్గొంటారు.
తోకలపూడి (సైదాపురం)
తోకలపూడి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం, శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, సైదాపురం మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన సైదాపురం నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన గూడూరు నుండి 22 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 78 ఇళ్లతో, 279 జనాభాతో 547 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 143, ఆడవారి సంఖ్య 136. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 35. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 592256 .పిన్ కోడ్: 524407.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. బాలబడి గూడూరులోను, మాధ్యమిక పాఠశాల సైదాపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల సైదాపురంలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల గూడూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు గూడూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల గూడూరులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు నెల్లూరులోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
తోకలపూడిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
ప్రధాన పంటలు
వరి, నిమ్మ, అపరాలు, కాయగూరలు
గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్యవసాయాధారిత వృత్తులు
నబరంగ్‌పూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం
నబరంగ్‌పూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం ఒడిశా రాష్ట్రంలోని 147 నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం నబరంగ్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం, నవరంగపూర్ జిల్లా పరిధిలో ఉంది. నబరంగ్‌పూర్ నియోజకవర్గ పరిధిలో నబరంగ్‌పూర్, నబరంగ్‌పూర్ బ్లాక్, టెంటులిఖుంటి బ్లాక్, నందహండి బ్లాక్, కొసగుముడ బ్లాక్‌లోని 10 గ్రామ పంచాయతీలు మదియగాం, చిర్మ, బాదంబాడ, పండుగూడ, కుకుడిసెమ్లా, రాజోడ, బాముని, సానంబాడ, బింజిలి, ఉకియాపలి ఉన్నాయి.
మూలాలు
వర్గం:ఒడిశా శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
లంకాం (శ్రీకాకుళం మండలం)
లంకం శ్రీకాకుళం జిల్లా, శ్రీకాకుళం మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన శ్రీకాకుళం నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఆమదాలవలస నుండి 3 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 288 ఇళ్లతో, 1094 జనాభాతో 249 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 542, ఆడవారి సంఖ్య 552. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 102 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 5. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 581532 .పిన్ కోడ్: 532484.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉంది.బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు, సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం ఆమదాలవలస లో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ శ్రీకాకుళంలో ఉన్నాయి. దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల శ్రీకాకుళం లోనూ ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
బావుల నీరు గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.