సిల్క్_రోడ్డు
బైజాంటైన్ సామ్రాజ్యం (6 వ -14 వ శతాబ్దాలు)
కుడి|thumb|288x288px|చైనా దక్షిణ రాజవంశాల విచ్ఛిన్నత కాలంలో బైజాంటియంతో పాటు ఇతర ప్రధాన పట్టు రహదారి అధికారాలను చూపించే మ్యాప్. ఇద్దరు నెస్టోరియన్ క్రైస్తవ సన్యాసులు చివరికి పట్టు తయారయ్యే విధానాన్ని కనుగొన్నారని బైజాంటైన్ గ్రీకు చరిత్రకారుడు ప్రోకోపియస్ పేర్కొన్నాడు. ఇది తెలియగానే బైజాంటైన్ చక్రవర్తి జస్టినియన్ (527–565 పాలించారు), సన్యాసులను కాన్స్టాంటినోపుల్ నుండి చైనాకు సిల్క్ రోడ్డులో గూఢచారులుగా పంపించాడు. వాళ్ళు పట్టు పురుగు గుడ్లను దొంగిలించి తెచ్చారు. ఫలితంగా మధ్యధరాలో, ముఖ్యంగా ఉత్తర గ్రీస్‌లోని థ్రేస్‌లో, పట్టు ఉత్పత్తి జరిగింది. దీంతో మధ్యయుగ ఐరోపాలో పట్టు ఉత్పత్తిపై బైజాంటైన్ సామ్రాజ్యం గుత్తాధిపత్యం సాధించింది. 568 లో, తుర్కిక్ ఖగానేట్ పాలకుడు ఇష్టామీకి ప్రతినిధిగా ఒక సోగ్డియన్ రాయబారి బైజాంటైన్ పాలకుడు జస్టిన్ II ను కలిసాడు. ఆ రాయబారం ద్వారా తుర్కిక్ ఖగానేట్, అతను సాసానియన్ సామ్రాజ్యానికి చెందిన ఖోస్రో I కి వ్యతిరేకంగా బైజాంటైన్‌లతో ఒక కూటమిని ఏర్పరచుకున్నాడు. దీంతో సాసానియన్ వ్యాపారులను దాటవేసి, చైనీస్ పట్టు కొనుగోలు కోసం సోగ్డియన్లతో నేరుగా వ్యాపారం చేసే వీలు బైజాంటైన్‌లకు కలిగింది. ఈ సమయానికి చైనా నుండి పట్టు పురుగు గుడ్లను బైజాంటైన్స్ కొనుగోలు చేసినప్పటికీ, చైనా పట్టు నాణ్యత పాశ్చాత్య దేశాలలో ఉత్పత్తైన దానికంటే, చాలా మెరుగ్గా ఉండేది. ఈ వాస్తవం చైనాలో, షాన్సీ ప్రావిన్స్ లోని సుయి రాజవంశానికి (581–618) చెందిన ఒక సమాధిలో జస్టిన్ II కాలపు నాణేలు దొరకడాన్ని బట్టి నొక్కి చెప్పవచ్చు. . thumb|చైనీస్ [[టాంగ్ రాజవంశం|టాంగ్ రాజవంశానికి రాయబారులను పంపిన అనేక బైజాంటైన్ చక్రవర్తులలో మొట్టమొదటిగా చైనా మూలాల్లో పేరుపొందిన కాన్స్టాన్స్ II (r. 641–648) నాణెం ]] చైనీస్ టాంగ్ రాజవంశం (618-907) చరిత్రను వివరించే ఓల్డ్ బుక్ ఆఫ్ టాంగ్‌కు చెందిన పాత గ్రంథం, కొత్త గ్రంథం రెండూ, ఫు-లిన్ (拂 菻; బైజాంటైన్ సామ్రాజ్యం) అనే కొత్త సామ్రాజ్యం మునుపటి డా కిన్ (大秦; అనగా రోమన్ సామ్రాజ్యం) లాంటిదేనని చెప్పాయి. టాంగ్ కాలంలో అనేక ఫు-లిన్ రాయబారుల వివరాలు నమోదయ్యాయి. 643 లో కాన్స్టాన్స్ II అనే రాయబారి (అతని మారుపేరు "కాన్స్టాంటినోస్ పోగోనాటోస్"ను బో డుయో లి అని లిప్యంతరీకరించారు) మొదటివాడు. ది హిస్టరీ ఆఫ్ సాంగ్, 1081 లో జరిగిన తుది రాయబారం గురించి వివరిస్తుంది. సాంగ్ రాజవంశంపు చక్రవర్తి షెన్జోంగ్ (960–1279) దర్బారుకు మైఖేల్ VII డౌకాస్ పంపిన రాయబారం అది. అయితే, యువాన్ రాజవంశ స్థాపకుడైన కుబ్లాయ్ ఖాన్ (1271-1368) దర్బారులో ఒక బైజాంటైన్ మనిషి ఒక ప్రముఖ ఖగోళ శాస్త్రవేత్త, వైద్యుడు ఉండేవాడని యువాన్ చరిత్ర చెబుతోంది. ఉయ్ఘుర్ నెస్టోరియన్ క్రైస్తవ దౌత్యవేత్త రబ్బన్ బార్ సౌమా అర్ఘున్ (కుబ్లాయ్ ఖాన్ మనవడు) కు ప్రతినిధిగా, ఖాన్బాలిక్ (బీజింగ్) లోని తన చైనీస్ ఇంటి నుండి బయలుదేరి, ఐరోపా అంతటా ప్రయాణించాడు. ఇంగ్లాండ్‌కు చెందిన ఎడ్వర్డ్ I, ఫ్రాన్స్‌కు చెందిన ఫిలిప్ IV, పోప్ నికోలస్ IV, అలాగే బైజాంటైన్ పాలకుడు ఆండ్రోనికోస్ II పాలియోలోగోస్‌తో సైనిక సంబంధాలు నెలకొల్పుకోవడానికి ప్రయత్నించాడు. ఆండ్రోనికోస్ II కు ఇద్దరు సవతి సోదరిలు ఉన్నారు. వీరు చెంఘిజ్ ఖాన్ మునిమనవరాళ్లను వివాహం చేసుకున్నారు. దీంతో అతడు, బీజింగ్‌లోని యువాన్-రాజవంశపు మంగోల్ పాలకుడు కుబ్లాయ్ ఖాన్‌కు వియ్యాల వారి వైపు చుట్టమయ్యాడు. మింగ్ రాజవంశాన్ని (1368-1644) స్థాపించిన హాంగ్వు చక్రవర్తి, బైజాంటైన్ వ్యాపారి అయిన నీహ్-కు-లూన్ (捏 古 had) ద్వారా కొత్త రాజవంశ స్థాపన గురించి 1371 సెప్టెంబరులో బైజాంటైన్ రాజు జాన్ వి పాలియోలోగోస్ దర్బారులో వెల్లడించింట్లు మింగ్ చరిత్రలో రాసారు ఈ నీహ్-కు-లూన్ మరెవరో కాదని ఖాన్బిలాక్ కు చెందిన రోమన్ కాథలిక్ బిషప్ నికోలస్ డి బెంట్రా యే నని, మునుపటి ఆర్చ్ బిషప్ జాన్ ఆఫ్ మాంటెకోర్వినో స్థానంలో పోప్ జాన్ XXII ఎంపిక చేసిన వ్యక్తేననీ ఫ్రెడరిక్ హిర్త్ (1885), ఎమిల్ బ్రెట్స్నైడర్ (1888), ఇటీవల ఎడ్వర్డ్ లుట్వాక్ (2009) లు చెప్పారు.