cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತ್‌ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಪುರಾತನಾಯಿನಂಚಿನ ಧರ್ಮ. ಅಯಿನೆರ್ದಾರ ಈ ಧರ್ಮನ್ 'ಸನಾತನ ಧರ್ಮ' ಪಂಡ್‍ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಈ ಧರ್ಮ ಒಂಜಿ ಜೀವನ ಪದ್ಧತಿ ಪನ್ಪುನ ವಾದಲಾ ಉಂಡು. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಜಗತ್ತ್ ದ ಮೂಜಿನೇ ಮಲ್ಲ ಧರ್ಮ. ಭಾರತ ದೇಶದ ಮಾತೃ ಧರ್ಮ. ಈ ಧರ್ಮಡ್ ಸುಮಾರ್ ದೇವರ್ ನಕ್ಲೆನ ಆರಾಧನೆ ಆಪುಂಡು. ಭಾರತ ದೇಶೊಡು ಹಿಂದುಲು ಜಾಸ್ತಿಯಾದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊಗ್ ಅಯಿನವೇ ಆಯಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚಾರ, ವಿಚಾರ, ನಂಬಿಕೆ, ನಡವಳಿಕೆ ಉಂಡು. ನಮ್ಮ ಮಹಾಪುರಾಣೊಲು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾದ್ ತೆರಿಪಾವ. ಅವು ಬುಡ್ಂಡ್ ಜಗತ್ತ್ ದ ನಾನಾ ದೇಶೊಡ್ ಹಿಂದುಲು ಬದ್ ಕೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್.
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಮುಖ್ಯೋ ದೇವೆರುಲು
ಶಿವ, ಗಣಪತಿ, ವಿಷ್ಣು, ಶಕ್ತಿ. ಶಿವನ ಆರಾಧಕೆರೆನ್ ಶೈವೆರ್, ಗಣಪತಿನ ಆರಾಧಕೆರೆನ್ ಗಾಣಪತ್ಯೆರ್, ವಿಷ್ಣು ಆರಾಧಕೆರೆನ್ ವೈಷ್ಣವೆರ್ ಬುಕ್ಕ ಶಕ್ತಿ ಅತ್ತಂಡ ದೇವಿನ ಆರಾಧಕೆರೆನ್ ಶಾಕ್ತೆರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್.
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊದ ತತ್ವೊಲು
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ನಂಬಿಕೆಲು, ಕಟ್ಟುಲು ಬೊಕ್ಕ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೊಲು ವೈದಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯರ್ದ್ ನಡತೊಂದು ಬತ್ತಿಂಡ್. ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಸಿಖ್ ಧರ್ಮೊಲು ಸಮೆತ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊದ ಸುಮಾರ್ ನಂಬಿಕೆಲೆನ್, ಕಟ್ಟ್ ಲೆನ್ ಅಳವಡಿಸೊಂದೆರ್. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊಡ್ ಗೋವುಗು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯೆರ್ ಎಡ್ಡೆ ಸ್ಥಾನ ಕೊರ್ತೆರ್. ಗೋವುಡ್ ಮುಪ್ಪತ್ತಮೂಜಿ ಕೋಟಿ ದೇವತೆಲು ನೆಲೆಯಾತೆರ್ ಪನ್ಪಿನ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯೆರ್ನ ನಂಬಿಕೆಯಾದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಗೋಮಾತೆ ಪಂಡ್ದ್ ಆರಾಧನೆ ಮಲ್ಪುನೆಟ್ಟೆ ಗೋವುಗ್ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊಡ್ ಕೊರ್ತಿನ ಸ್ಥಾನ ಅರ್ಥ ಆಪುಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
ವರ್ಗೊ:ಧರ್ಮ
ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆ
ಜರ್ಮನ್ ಬಾಸೆ ಪರ್ಪಂಚೊದ ಪ್ರಮುಕೊ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂಡೊ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಗ್ ಸೇರ್‌ದಿಪ್ಪುನ ಈ ಬಾಸೆ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ ಬುಕ್ಕೊ ಡಚ್ ಭಾಷೆಗ್ ದಿಂಜ ಕೈತಲ್ದ ಸಮ್ಮಂದೊ ಹೊಂದ್ಂಡ್. ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತೊ, ಸುಮಾರ್ 120 ದಶಲಕ್ಷೊ ಜನೊ ಜರ್ಮನ್‌ ಬಾಸೆ ಪಾತೆರುವೆರ್, ಅತ್ತಂದೆ 80 ದಶಲಕ್ಷೊ ಪರವೂರ್‌ದಕುಲು ಜರ್ಮನ್‌ ಬಾಸೆ ಪಾತೆರುವೆರ್. ವಿಶ್ವೊದ ಮಾತ ಕಡೆ, ಶಾಲೆಲು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯೊಲು ಅಂಚನೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಡ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇತ್ತಿನ ಕಡೆಟ್ ಜರ್ಮನ್‌ ಬಾಸೆ ಕಲ್ಪಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
frameless frameless
ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
ವರ್ಗೊ:ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬಾಸೆಲು
ಗೌರಿ ಲಂಕೇಶ್
ಗೌರಿ ಲಂಕೇಶ್(1962 - 5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2017)ಇಂಬೆರ್ ಭಾರತೀಯ ಪತ್ರಕರ್ತೆ - ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ, ಇಂಬೆರ್ ಬೆಂಗಳೂರು, ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ನೆಲೆಯಾದಿತ್ತೆರ್. ಇಂಬೆರ್ ಕನ್ನಡೊಡು  ಲಂಕೇಶ್ ಪತ್ರಿಕೆ ಬೊಕ್ಕ ವಾರೊಗೊರ "ಗೌರಿ ಲಂಕೇಶ್ ಪತ್ರಿಕೆ" ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್‌ದ ಪತ್ರಿಕೆನ್ ನಡಪಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್.
ಲಂಕೇಶ್ ಪತ್ರಿಕೆ ಬುಕ್ಕ ವಿವಾದ
ಹಂತಕರು ಹಾರಿಸಿದ್ದು 14 ಗುಂಡುಗಳು!;7 Sep, 2017
ಗಿಡಿ
ಗರುಡ (ಹಕ್ಕಿ) ಪಕ್ಕಿಲೆಡೇ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಪಕ್ಕಿ. ಗಿಡಿತ೦ಚ ಇಪ್ಪುನ ಮಲ್ಲ ಪಕ್ಕಿ. ಹ್ಯಾಲಿಯಾಸ್ಟರ್ ಇಂಡಸ್ ಪ೦ಡ್ದ್ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್. ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿ ಕೈಟ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ಡ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಬೂಮಿಡ್ಗ ರುಡ ಭಾರತ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ನೇಪಾಳ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನೊಡ್ ತೂಯೆರೆ ತಿಕ್ಕು೦ಡ್.
ವಿವರಣೆ
ಸುಮಾರು 48 ಸೆಂಮೀ. ಉದ್ದ ಇಪ್ಪುನ ಈ ಪಕ್ಕಿದ ತರೆ, ಕೆಕ್ಕಿಲ್, ತಿಗಲೆ, ಬೆರಿತ ಪಾಲ್ ಬೊಲ್ದ್. ಜೂವದ ಬಾಕಿದ ಪಾಲ್ ಕೆಂಪು ಕ೦ದ್. ಗರುಡನ ಕೊಕ್ಕು ಬಾರಿ ಗಟ್ಟಿ. ದೃಷ್ಟಿ ಬಾರಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ. ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಲ, ಉದ್ದ ಬೀಲ. ಕಾರ್, ಪಾದ ನು೦ಗೆಲ್ ಮರತ್ತ ಬಣ್ಣದ೦ಚ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಅಯಿತ ಬುಲಿಪು ಬಿಗಿಲ್ ಪಾಡಿಲೆಕ. ಆರೋಮೀನು, ಕಪ್ಪೆ, ಕೇರಿ, ಪಲ್ಲಿ, ಕೋರಿ ಬೊಕ್ಕ ಪುನಲಾ ತಿನ್ಪು೦ಡ್ಗೆ.
ಗರುಡ ಪಕ್ಕಿದ ತೆನಸ್
ಮೀನ್, ಕಪ್ಪೆ, ಕಿನ್ಯ ಉಚ್ಚು, ಪಲ್ಲಿ, ಕಿನ್ಯ ಸ್ತನಿಲು, ಕೋರಿ, ಪಾತೆ ಇಂಚಿತ್ತಿನವು ಗರುಡಪಕ್ಕಿದ ತೆನಸ್. ಅಪರೂಪೊಗು ಉಂದು ಹದ್ದು, ರಣಹದ್ದುಲೆನಂಚ ಸೈತಿ ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ತಿನ್ಪೊ.
ಪುರಾಣಡು ಗರುಡೆ ಪಕ್ಕಿ
ಭಾರತದ ಪುರಾನಡು ಗರುಡೆ ವಿಷ್ಣು ದೇವೆರ್ನ ತೇರ್. ಗರುಡಗ್ಲಾ ನಾಗಗ್ಲಾ ಪಗೆ ಪನ್ಪಿ ಕಥೆಲಾ ಉಂಟು. ಜಾಗತ್ತುಡ್ ಈ ಪಕ್ಕಿ ಶಕ್ತಿ, ಸಾಮಥ್ರಥ್ಯ ಇತ್ತಿನ ಪಕ್ಕಿರೋಮ್, ಇಂಡೋನೆಸಿಯ ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಲಾಂಛನ. ರಡ್ಡ್ ತರೆತ ಗರುಡ ಪಕ್ಕಿ ಜರ್ಮನಿ, ರಷ್ಯ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯ, ಪೋಲೆಂಡ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿಲೆನ ರಾಷ್ಟ್ರಲಾಂಛನ ಆದಿತ್ತುಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಪಕ್ಕಿಲು
ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಭಾಷೆ
ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಭಾಷೆ ಯುರೋಪ್ದ ಗ್ಯಲೀಶಿಯ ಬುಕ್ಕೊ ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಪುಟ್ಟಿನ ಒಂಜಿ ರೊಮಾನ್ಸ್ ಭಾಷೆ. ೧೫ನೆ ಬುಕ್ಕೊ ೧೬ನೆ ಶತಮಾನೊಡು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ತನ್ನ ವಸಾಹತುಲೆನ್ ಪರ್ಪಂಚೊದಾದ್ಯಂತೊ ಸ್ರಿಸ್ಟಿಸನಗ ಅಲ್ಲೆ ಮಾತ ಈ ಭಾಷೆ ಪರಡ್ಂಡ್. ಇನಿ ಉಂದು ಪರ್ಪಂಚೊದ ೬ನೆದ ಮಲ್ಲ ಭಾಷೆ, ದಿಂಜ ಜನೊ ಪಾತೆರುನ ಅಪ್ಪೆ ಭಾಷೆ ಆತ್ಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬಾಸೆಲು
ಫಲ ವಸ್ತು
ಕಾಯಿ ಕಜಿಪು ಬೊಕ್ಕ ಪರ್ಂದುಲು, ನೆಕ್ಕ್‍ ಫಲವಸ್ತು ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಭೂಮಿಡ್‍ ಗಿಡ ಆದ್‍ ಫಲ ಅಪುಂಡು. ನೆಕ್ಕೇ ಫಲವಸ್ತು ಪಂಡ್ದ್‍ ಪನ್ಪೆರ್. ಫಲ ವಸ್ತುಲೆಡ್‍ ಬೇತೆ-ಬೇತೆ ವಿದೊಕ್ಕುಲು ಉಮಡು. ತಾರೆ, ಬಜ್ಜೆಯಿ ಒಂಜಿ ನಮೂನೆದ ಆಂಡ, ಬಾರೆ, ಕುಕ್ಕು, ಗೋಂಕು ಇಂಚಿತ್ರ ಪರ್ಂದುಲು ಬೊಕ್ಕೊಂಜಿ ವಿದೊ. ಪರ್ಂದ್‍ಲೆಡ್‍ ತೋಟೊಡು ಅಯಿನ ಬೇತೆ, ಬಾರೆತ ಪರಂದ್‍ಲ್, ಕಾಡ್‍ಡ್‍ ಅಪಿನ ಬೇತೆ, ನೆಲತ್ತ ಆಡಿಟ್ಟ್‍ ಆಪಿನ ಬಟಾಟೆ, ಕಿರೆಂಗ್‍, ಮರಕಿರೆಂಗ್‍, ನೆಲಕಡ್ಲೆ, ಸೂರನ್‍, ಕ್ಯಾರೆಟ್‍ ಬಿಟ್ರೂಟ್, ಉಂದು ತೋಟ ಮಲ್ತ್‍ ಬುಲೆಪುನ ಫಲವಸ್ತುಲಾಂಡ, ಕಾಡ್‍ಡ್‍ ಬುಲೆಪಿ, ಬೋಲೆ ಕಿರೆಂಗ್‍, ಸಾಂಬ್ರಾಣಿ, ತುಪ್ಪೆಕಿರೆಂಗ್‍ ಉಂದುಲಾ ಫಲವಸ್ತುಲೇ ಇನಿಕೊಡೆಟ್ ನಮ ಮಸ್ತ್ ನಮುನೆದಾ ಫಲೋನ್ ತೂಪ. ಆ ಫಲಕೋಲ್ ನಂಕ್ ನಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ಎತ್ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರದ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪುನು ನಂಕ ಮಾತೆರೆಗಲೆ ಗೊತ್ತಿತ್ತಿನಾ ವಿಷಯ. ಪುರಾತನ ಕಾಲೊಡ್ ಮಾನವೆರ್ ಖುಷಿಕುಲ್ ಪುರಾ ಹಾರ ಮಾತ ಸೇವೆನ್ ಮಲತ್ದ್ ಬದುಕೊಂದಿತೆರ್. ಇನೀತ ಪಾಶ್ಚ್ಯತ ಜೀವನ ಶ್ಶೆಲಿ ಆ ಫಲತ ಸೇವೆನ್ ಕಡಿಮೆ ಆದ್ ನಾನಾ ನಮುನೆದ ರೋಗಳೊಗ್ ನಮ್ಮ ಬಲಿ ಅವೊಂದ್ ಉಲ್ಲ. ನಂಕ್ ಮರ್ದ ಕೊರಪಿನ ಡಾಕ್ಟರ್ ನಕುಲ್ ನಮಕ ಪನಪಿನ ಒಂಜೆ ವಿಷಯ ಆಯಿನಾತ್ ನೀರ್ ಪರಲೆ ಫಲ ವಸ್ತು ಸಸ್ಯಹಾರಿ ವಸ್ತುಳೆನ್ ಮಾತ್ರ ತಿನಲೆ. ನಮನ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನಾ ಈ ಫಲ ಉಂದು ಎಮಚ ಉದ್ಭವ ಆಂಡ್ ಪಂನಂಡೀ ಫಲಕೊಳ್ ಕೇವಳ ಒಂಜಿ ಬೀಜದ ರೂಪೊಡ್ ಮಣ್ಣಗ್ ಬುರ್ದ್ ಗಿಡ ಆದ್ ಆ ಗಿಡಕ್ ಎಲೆಕುಲ್ ಬತ್ತದ್ ಅವೆಟ್ ಪೂ ಬತ್ತದ್ ಆ ಪೂ ಪೊರುಳ್ದ ಕಾಯಿ ಆದ್ ಆ ಕಾಯಿ ಫಲತ ರೂಪೊನ್ ಗೆತ್ತದ್ ನಂಕ್ ಮಾತೆರೆಗಲಾ ಸೇವನೆಗ್ ತಯಾರಾಪುಂಡು. ಈ ಒಂಜಿ ಬೀಜೋಡ್ ಆಪಿನಾ ಒಂಜಿ ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಷ ಪನಪಿನ ಕ್ರಿಯೆಗ್ ಮನುಷೆರೆನಲಾ ಬೊಕಾ ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ಮಾತ ಮಸ್ತ ಮಹತ್ವ ಆಯಿನ ಪಂಡಂದ್ ನಂಕ್ ಗೊತ್ತಾಪುಂಡು.
ಗಾಣಗಾಪುರ
ಉ೦ದೊ೦ಜಿ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳ. ಉ೦ದು ಚೆನ್ನೈ-ಮು೦ಬಯಿ ರೈಲುಮಾರ್ಗೊಡ್ ಗಾಣಗಾಪುರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣೊಡ್ದ್ ೧೬ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರ ಉ೦ಡು. ಅಫಜಲಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕ್ಡ್ ಉ೦ಡು. ಮೂಲು ನರಸಿ೦ಹ ಸರಸ್ವತಿ ದತ್ತ ಮಹಾರಾಜೆರ್ನ ದೇವಾಲಯಲಾ ಉ೦ಡು. ಗಾಣಗಾಪುರ ಆಮರಜ ಬೊಕ ಭೀಮಾ ತುದೆತ ಸ೦ಗಮ ವಾದು೦ಡು.
ಫಿಲಿಪ್ ಹ್ಯೂಸ್
ಫಿಲಿಪ್ ಜೋಯೆಲ್ ಹ್ಯೂಸ್ (Phillip Joel Hughes) (30 November 1988 – 27 November 2014). ಆರ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ದಿನತ ಗೊಬ್ಬು ಗೊಬ್ಬುದೆರ್. ಆರ್ ತನ್ನ ಎಡ ಕೈಟ್ ಗೊಬ್ಬುನಾರ್.
ಪುಟ್ಟು ಬೊಕ್ಕ ಜೀವನ
ಫಿಲಿಪ್ ಜೋಯೆಲ್ ಹ್ಯೂಸ್ ಪುಟ್ಟಿನ ಊರ್ ಮ್ಯಾಕ್ಷ್ವಿಲ್ಲೆ. ಆರ್ ೧೪೧* ಅಂಕ ಪಡೆದ್ ಸುರುತ ಗೊಬ್ಬುಡೇ ಭಾರೀ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಪಡೆತೆರ್. ಆರ್ ೧೯ ವರ್ಷದ ಉಲಯಿದಕುಲ್ನ ಗೊಬ್ಬುಡು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಪ್ರತಿನಿದಿಸಾದೆರ್.
ತೀರ್‌ನೆ
ಸೌತ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ಬೊಕ್ಕ ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ಗೊಬ್ಬುಡು ಆರೆನ ಕೆಕ್ಕಿಲ್‍ಗ್ ಚೆಂಡ್ ಬೂರುದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆರ್ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಪಾಡ್ದ್ ಗೊಬ್ಬೊಂದು ಇತ್ತೆರ್ಂಡಲಾ, ಚೆಂಡ್ ಆರೆನ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಜಾಗೆಗ್ ಬೂರ್ದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆರ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಡ್ ಅರೆನ ಕಡೆತ್ತ ಉಸುಲುನು ದೆತ್ತೆರ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ಪೊಳಲಿ ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ
ಪೊಳಲಿ ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಮೇರ್ ಒರಿ ತುಳುನಾಡ್‍ ಹಿರಿಯ ಬರಹಗಾರೆ, ತುಳು ಬಾಸೆದ ಬುಲೆಚ್ಚಿಲ್‍ಗಾದ್ ಪುನೆಯಿನಾರ್. ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರ್ (1935) ಈ ಕಾದಂಬರಿಡ್ ಪುರಾಣ, ಚರಿತ್ರೆ ಬೊಕ್ಕ ತನ್ನ ಕಾಲೊದ ವಿವರನ್ ಸೇರಾದೆರ್.
ಬರೆಯಿನ ಬೂಕು ಮಿತ್ಯನಾರಾಯಣ ಕತೆ
ಪೊಳಲಿ ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರೆನ 'ಮಿತ್ಯ ನಾರಾಯಣ ಕತೆ', 'ವೆಲ್ಲೂರುದ ಜೈಲ್‍ಡ್ ಉಪ್ಪುನಗ ಪುಟ್ಟ್ ನ ತುಳು ಕಾದಂಬರಿ. ಈ ಕಾದಂಬರಿ ನಮ್ಮ ಅಪನಂಬಿಕೆಲೆನ್ ಅಮಾನತ್ತ್ ದ್ ದೀದ್ ದುಂಬುಗು ಮು ಲೆತೊಂದು ಪೋಪುಂಡು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಶಿಥಿಲವಾಯಿನ ಬಂಧದ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾದಂಬರಿ. ತುಳುನಾಡ್‍ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮೋನೆಲೆನ್ ತೋಜಾವುನವು ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರೆನ ಉದ್ದೇಶ. ವಿಷ್ಣುಶರ್ಮನ 'ಪಂಚತಂತ್ರೊ'ಡು 'ನೇಕಾರೆ ನಾರಾಯಣೆ ಆಯಿ ಕತೆ' ಈ ಕೃತಿಕ್ಕ್ ಪ್ರೇರಣೆ ಕೊರ್ತ್ಂಡ್. 'ಪಂಚತಂತ್ರ'ದ ನೇಕಾರೆ, ಈ ಕೃತಿಟ್ ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟೆ ಆತೆ. ಈ ಲೋಕೊಡು ನರಮಾನಿರ್ದ್ ಆವಂದೆ ಉಪ್ಪುನವು ಓವುಲಾ ಇಜ್ಜಿ ಪನ್ಪುನವು 'ಪಂಚತಂತ್ರ' ಕತೆತ್ತ ನೀತಿ. ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರೆನ ಕಾದಂಬರಿಡ್ ಸತ್ಯನಾರಾಯಣ ದೇವೆರ್ 'ಮಿತ್ಯನಾರಾಯಣ'ಗ್ ಶಿಕ್ಷೆ ಕೊರ್ಪೆ. ಆರ್ ಪಂಡಿನಂಚ, 'ಸುಳ್ಳು, ಕಪಟ, ಮೋಸೊರ್ದು ಏತ್ ಸಿರಿವಂತಿಕೆ ಬತ್ತ್ಂಡಲಾ, ದೇವೆರ್ ಅಯಿತ್ತ ಫಲನ್ ಅಯಗ್ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರೆನ ಲೊಟ್ಟೆ ಪಾತೆರುನ ನಾರಾಯಣನ್, ಲೊಟ್ಟೆನ್ ಸತ್ಯ ಪಂಡ್‍ದ್ ನಂಬುನಕ್‍ಲೆನ್ ಒಟ್ಟುಗೆ ತಮಾಷೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆರೆನ ಈ ಕಾದಂಬರಿಡ್ ತುಳುನಾಡ್‍ದ ಜಾತ್ರೆಲು, ಸಂತೆಲು, ಒಡವೆಲು, ಬಂಗಾರ್ ದ ಆಭರಣೊಲು, ಆಟ, ನಾಗಪೂಜೆ, ಅರಮನೆದ ದರ್ಬಾರ್ - ಇಂಚ ತುಳುನಾಡ್‍ದ ಪೊರ್ಲು ದಿಂಜಿದುಂಡು. ಪದಿನೈನನೆ ಶತಮಾನೊಡು ತುಳುನಾಡ್‍ದ ಬದ್‌ಕ್‍ದ ಚಿತ್ರಣೊ ಉಪ್ಪುನ ಈ ಕಾದಂಬರಿಡ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಜವ್ವನೆ ಒರಿ ಜೈನ ಅರಸುಮನೆತನೊದ ಪೊಣ್ಣನ್ ಗಾಂಧರ್ವ ವಿಧಿಟ್ವ್ ಮದಿಮೆ ಆಪುಣ ಚಿತ್ರಣ ಉಂಡು. ಅರಮನೆಯ ರಾತ್ರಿಯ ಗುಟ್ಟುಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ದೇವಸ್ಥಾನದ ಜಾತ್ರಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುವ ಹೆಗ್ಡೆಯವರು ತುಳುನಾಡಿನ ಭೂತಸ್ಥಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಡವರನ್ನು ಮರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅರಸರ ಜಾತಿ ರಾಜಕೀಯದಿಂದಾಗಿ ಬಡವರಿಗಾಗುವ ಅನ್ಯಾಯಗಳ ವಿವರವೂ ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆಯವರ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತುಳುನಾಡಿನ ವಯ್ಯಾರ, ಗತ್ತ್ತುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವ ತಾಕತ್ತಿದೆ. ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಜೈನರ ತುಳುವನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ. ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಡೆಯವರು ತುಳುನಾಡಿನ ದುಭಾಷಿ ಸಾಹಿತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ತನ್ನ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ('ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚರಿತ್ರೆ ಮತ್ತು ಭೂತಾಳ ಪಾಂಡ್ಯರಾಯನ ಅಳಿಯಕಟ್ಟು' - 1915). 'ಪ್ರಾಚೀನ ತುಳುನಾಡು' (ಎನ್. ಎಸ್. ಕಿಲ್ಲೆಯವರ ಜತೆಯಲ್ಲಿ - 1954) ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆದರು. ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದರು.
ಮುಂಚಿ
ಮುಂಚಿ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗೊ ಬೋಡಯಿನೆಡ್ ಮುಂಚಿಲ ಒಂಜಿ. ಕಾಯಿಮುಂಚಿದ ಬಣ್ಣೊ ಪಚ್ಚೆ, ನುಂಗೆಲ್ ಮುಂಚಿದ ಬಣ್ಣ ಕೆಂಪು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಉಂದೆತ್ತಾ ವೈಜ್ನಾನಿಕ ಪುದರ್ (Nahuatl)ಮುಂಚಿಡ್ ಊರುದ ಮುಂಚಿ ಬೊಕ್ಕ ಘಾಟೀ ಮುಂಚಿ ಪಂಡ್‌ದ್‍ ೨ ಬಗೆ ಉಂಡು. ಊರುದ ಮುಂಚಿ ಉರುಂಟಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಘಾಟಿ ಮುಂಚಿ ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಸಾರ್ ಮಲ್ಪರೆ ಅಗತ್ಯವಾದ್ ಬೋಡು. ಮುಂಚಿಗ್, ತಾರಯಿ, ಪುಳಿ, ಉಪ್ಪು ಪುರಾ ಪಾಡ್ದ್ ಚಟ್ನಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಪ್ಪಡ್ಗ್ ಮುಂಚಿ ಅಗತ್ಯ. ದೇಹದ ಉಷ್ಣಾಂಷಗು ಎಡ್ಡೇ. ನುಂಗೆಲ್ ಮುಂಚಿದ ಉಲಯಿ ಇತ್ತಿ ಬಿತ್ತ್‌ನ್ ನೀರ್‌ಡ್ ಒಂಜಿ ದಿನ ನೆನೆತ್‍ದ್‍ ಮನದಾನಿ ಪೊಯ್ಯೆ ಬೆರಕಾದ್‍ ದೀದ್‍ ಮನದಾನಿ ಕಲ ಮಲ್ತ್ ಬಿತ್ತುವೆರ್. ದೈ ಆರ್ದ ಫೀಟ್ ಬುಲೆನಗ ದೆತ್ತ್‌ದ್ ಕಂಡೊಡು ಸಾಲ್‍ಡ್ ನೆಡ್ದ್ ಮುಂಚಿ ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ಮುಂಚಿಡ್ ಊರುದ ಮುಂಚಿ ಗಾಟಿ ಮುಂಚಿ ಇತ್ತಿಲೆಕ್ಕ ದೀರ್ಸಲೆ ಮುಂಚಿ ಬೊಕ್ಕ ಚಟ್ಟಿಡ್‍ ನಡ್ಪಿ ಆಲಂಕಾರಿಕ ಮುಂಚಿಲಾ ಉಂಡು. ನೆಟ್ಟ್‍ ಕಾರ ಕಮ್ಮಿ ಮುಂಚಿದ ಬೇರ ಬಾರಿ ಎಡ್ಡ ಉಂಡು. ದಾಯೆಪಂಡ ಮಾತಾ ಇಲ್ಲ್‍ಲೆಗ್‍ ಆಟಿಲ್ ಮಲ್ಪೆರೆ, ತಿಂಡಿ ಮಲ್ಪೆರೆ, ಮುಂಚಿ ಬೋಡೇ ಬೋಡು. ಕಾಯಿ ಮುಂಚಿನ್‍ ನೀರ್‍ ಉಪ್ಪಡ್‍ದೊಟ್ಟುಗು ಪಾಡ್ದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ತರಕಾರಿದ ತಳ್ಳಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಾಯಿ ಮುಂಚಿ ಬೋಡು.
ಉಪಯೋಗ
ಮುಂಚಿ ಇಜ್ಯಂದೆ ವಾ ಕಜಿಪುಲಾ ರುಚಿ ಅಪುಜಿ. ಉಪ್ಪು ಕಾರ, ಪುಲಿ ನರಮಾನ್ಯಗ್ ಬಾರಿ ಅಗತ್ಯದ ವಸ್ತುಲು. ರುಚಿಕ್ಕ್ ತಕ್ಕ ಕಾರ ಅಗತ್ಯ ಅಯಿನೆರ್ದ್ ಮುಂಚಿನ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತರಕಾರಿಲು ವರ್ಗೊ:ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಾ
ಆಗ್ನೇಯ
ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕ್ ದ ಇಸೇಸೊ
ಈ ದಿಕ್ಕ್ ನ್ ತುಲುವೆರ್ ತೆನ್ಕಾಯಿ ಮುಡಾಯಿ ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಡ್ 'south east' ಪನ್ಪೆರ್. ಮುಡಯಿಗ್ ಮೋನೆ ಪಾಡ್ದ್ ಉಂತುಂಡ ನಮ್ಮ ಬಲತ ಮರ್ಗಿಲ್ಗ್ ತೆನ್ಕಾಯಿ ದಿಕ್ಕ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮುಡಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ತೆನ್ಕಾಯಿ ದಿಕ್ಕ್ ದ ನಡುಟು ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಈ ದಿಕ್ಕ್ ದ ಅಧಿಪತಿ ಅಗ್ನಿ ಆಯಿನೆರ್ದಾತ್ರ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದಕ್ಕ್ಲು ಉಂದೆನ್ 'ಅಗ್ಗಿಮೂಲೆ' ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಅಡ್ಪಿಲ್ಲ್, ದಿಕ್ಕೆಲ್ ಮಾತ ಈ ದಿಕ್ಕ್ ಡೇ ಬರೊಡುಂದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಅಬಿಪ್ರಾಯ.
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ ( ప్రదేశ్ ఆంధ్ర ప్రదేశ్ : ಆಂಧ್ರೊದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊ ), ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾದ್ A.P. ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುನ ಈ ರಾಜ್ಯೊ ಭಾರತೊದ ಆಗ್ನೇಯ ಕಡಲ ಕರೆತ ಬಾಗೊಡುಂಡು. ಭಾರತೊದ ರಾಜ್ಯೊಲೆ ಪೈಕಿಡ್ ಮಲ್ಲ ರಾಜ್ಯೊಂದ್ ಪುದರ್ ದೆತೊಂದಿನ ಕೆಲವೇ ರಾಜ್ಯೊಡು ಉಂದುಲಾ ಒಂಜಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಜನಸಂಕ್ಯೆದ ಆಧಾರಡೊಡು ಭಾರತೊದ ರಾಜ್ಯೊಲೆ ಪಟ್ಟಿಡ್ ನಾಲನೆದ ಮಲ್ಲ ರಾಜ್ಯೊಂದು ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಉಂಡು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಸೊ ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಧಾನಿ ಅಮರಾವತಿ. ಭಾರತ ದೇಸೊದ ಮಾಂತ ರಾಜ್ಯೊಲೆ ಪೈಕಿಡ್ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಸೊದ ಕಡಲ ಕರೆತ ಉದ್ದೊ ೯೭೨ ಕಿ.ಮೀ. ದೇಸೊದ ರಡ್ಡನೆ ಸ್ತಾನೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಗುಜರಾತ್‌‌ ರಾಜ್ಯೊ ದಿಂಜ ಉದ್ದೊದ ಕಡಲ ಕರೆಂದ್(೧೬೦೦ ಕಿ.ಮೀ.)
ಹೆಬಿಕ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಲ್ಮಠ, ಕುಡ್ಲ
ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕಲ್ಪಾವುನ ವಿಷಯ
ಎಸ್. ಎಸ್. ಎಲ್. ಸಿ. ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗ್ ಕಲ್ಪೆರೆ ಸೇರೊಲಿ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ದುಂಬು ವಿದೇಶಿಯೆರ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ಸಂಸ್ಥೆ ಆದುಂಡು. ಸುರುಟ್ಟು ಮುಲ್ಪ ಟೂಲ್ಸ್ ಎಂಡ್ ಡೈ ಮೇಕಿಂಕ್ ಪನ್ಪಿನ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ ಕೋರ್ಸ್ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಇತ್ತೆ ಫಿಟ್ಟರ್ ಟ್ರೇಡ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ ಲಾ ಒಂಜಿ ವರ್ಷದ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಕೋರ್ಸ್ ಲಾ ಉಂಡು.
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಸೊ ೧೨°೪೧' ಬುಕ್ಕೊ ೨೨°N ಅಕ್ಷಾಂಸೊ ಅಂಚನೆ ೭೭° ಬುಕ್ಕೊ ೮೪°೪೦'E ರೇಕಾಂಸೊಲೆ ನಡುಟು ಉಂಡು. ಇಂದೆತ ಬಡೆಕಾಯಿಗ್ ತೆಲಂಗಾಣ, ಛತ್ತಿಸ್‌ಗಡ ಬುಕ್ಕೊ ಒರಿಸ್ಸಾ ರಾಜ್ಯೊಲು, ಮೂಡಾಯಿಗ್ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿ, ತೆನ್ಕಾಯಿಗ್ ತಮಿಳ್ ನಾಡ್ ಅಂಚನೆ ಪಡ್ಡೋಯಿಗ್ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೊನು ಅಯಿತ ಗಡಿಯಾದ್ ದೆತೊಂದುಂಡು. ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಸೊ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್ ಭಾರತೊದ ಗಂಜಿದ ಪಾತ್ರೆಂದ್ ಪುದರ್ ಪಡೆವೊಂದುಂಡು. ದಾಯೆ ಪಂಡ ಮುಲ್ಪ ೭೭%ಡ್ದ್ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಪ್ರಮಾನೊಡು ಮುಲ್ಪ ಬಾರ್‍ನ್ ಬುಲೆಪ್ಪೆರ್.
ಹೆಬಿಕ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಲ್ಮಠ, ಕುಡ್ಲ
ಉಪಯೋಗ
ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕಲ್ತಿನಕುಲು ಕರ್ಬ, ಪಿತ್ತಳೆ, ಎಲಿಮಿನಿ ಇಂಚಿತ್ತಿನೆಡ್ದ್ ಉಪಕರಣ , ವೀಲ್, ಪಾರ್ಟ್ಸ್. ಮೋಲ್ಡ್, ಇಂಚಿತ್ತಿ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಕಲ್ಪಾವೆರ್. ಅಂಚಾದ್ ಮೂಳು ಕಲ್ತಿನಕುಲು ದೇಶ ವಿದೋಶೊಲೆಡ್ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಲ ಕಂಪೆನಿಲೆಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪರೆ ಆಪುಂಡು.
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ
ಈ ರಾಜ್ಯೊಡು ಗೋದಾವರಿ ಬುಕ್ಕೊ ಕೃಷ್ಣಾ ರಾಜ್ಯೊದ ಉದ್ದೊ ಅಗೆಲೊಗು ಪರಿಪ್ಪುಂಡು. ಪುದುಚೆರಿ (ಪಾಂಡಿಚೆರಿ) ರಾಜ್ಯೊದ (ಭಾರತ) ಯಾಣಮ್ ಜಿಲ್ಲೆದ ಪರಾವೃತ ಪ್ರದೇಸೊ (೧೨ sq mi (೩೦ km²)) ರಾಜ್ಯೊದ ಈಸಾನ್ಯೊ ಬಾಗೊಡು ಗೋದಾವರಿ ಸುದೆತ ಮುಖಜ ಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಸೊಡುಂಡು.
ಹೆಬಿಕ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಲ್ಮಠ, ಕುಡ್ಲ
ಉಲ್ಲೇಕೊ
https://hebichinstitute.edu.in/
ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ
ರಾಜ್ಯೊದ ಪ್ರದೇಸೊಲೆನ್ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್ ಆಂಧ್ರಾಪಥೊ, ಆಂಧ್ರದೇಸ, ಆಂಧ್ರಾವನಿ ಬುಕ್ಕೊ ಆಂಧ್ರ ವಿಸಯೊ ಇಂಚ ಲೆತ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಸೊ ೧೯೫೬ನೆ ನವೆಂಬರ್ ೧ ತಾರಿಕ್‌ದಾನಿ ಆಂಧ್ರ ರಾಜ್ಯೊಂದ್ ರಚನೆಯಾಂಡ್.
ಹೆಬಿಕ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಬಲ್ಮಠ, ಕುಡ್ಲ
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಸಂಸ್ಥೆಲು
ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ
ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ (೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೮೨೫–೩೦ ಜೂನ್ ೧೯೧೭) ಒರಿ ಪುದರು ಪೋಯಿ ಪಾರ್ಸಿ ವಿದ್ವಾಂಸೆರು ಬೊಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞೆರು, ಮಾಮಲ್ಲ ದೇಶಭಕ್ತೆರು ಬೊಕ್ಕ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕೆರಾತಿತ್ತೆರು. ೧೮೯೨ ಬೊಕ್ಕ ೧೮೯೫ ರೊಡು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್‍ತ ಸದಸ್ಯೆರಾತಿತ್ತೆರು. ಇಂಬೆರು ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತ ಸ್ಥಾಪಕೆರೊಟು ಒರಿ. ಇಂಬೆರು ಪಣತ್ತ ಸೋರುನ ಪಂಣ್ಪಿನ ಸಿದ್ದಾಂತೊನು ಪುಟ್ಟಾತೆರು.
ಪುಟ್ಟು
ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ ಇತ್ತೆತ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯತ ನವಸಾರಿ ಊರುಡು ಪುಟ್ಟಿಯೆರ್.
ವಿದ್ಯಾಬ್ಯಾಸೊ
ಮುಂಬಯಿದ ಎಲ್ಫಿನ್‍ಸ್ಟೈನ್ ಸಾಲೆಡು ಕಲ್ತೆರ್.
ಬೇಲೆಲು
ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ ೧೮೫೫ಟ್ ಲಂಡನ್‍ಗ್ ಪೋದು ಕಾಮ & ಕಂಪೆನಿದ ಪಾರ್ಟ್ನರ್ ಆಯೆರ್. ೧೮೫೯ಟ್ ಪತ್ತಿತ ಬೇರ ಮಲ್ಪೆರ ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ & ಕಂಪೆನಿನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
೧೮೬೫ಟ್ ಲಂಡನ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಸೊಸೈಟಿ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ೧೮೭೪ಟ್ ಬರೋಡದ ಮಹಾರಾಜ್ ಸಯಾಜಿರಾವ್ ಗಾಯಕವಾಡೆರೆನ ಮಂತ್ರಿ ಆದ್‍ ಇತ್ತೆರ್. ೧೮೮೬ಟ್ ಆರ್ ಇಂಡಿಯನ್ ನಾಶನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‍ದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರಾಯೆರ್.
ಕೃತಿಲು
ದಾದಾ ಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬಾಸೆಡ್ ಬರೆಯಿನ ಬೂಕುಲು-
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ಔ
ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ
ಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆ
thumb|upright|ಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆ ಪುಟಿದಿನಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೭, ೧೯೭೦ ಬೆಂಗಳೂರುಡ್. ಅರೆನ ಪೂರ ಪುದರ್ ಅನಿಲ್ ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ ಕುಂಬ್ಳೆ. ಅರ್ ಸ್ಪಿನ್ನ್ ಬೌಲರ್, ಅರ್ ಅರೆನನೆ ಆತಿನ ಬೌಲಿಂಗ್ ಶೈಲಿಗ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧೆರಾತೆರ್. ಆರೆನ ಗೂಗ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಜಗತ್‍ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ದರಾತೆರ್. ಆರ್ ಸುರುತ್ತಾ ಮಧ್ಯಮ ವೇಗೊದ ಬೌಲರ್ ಆದ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್‍ಗ್ ಪ್ರವೇಸೊ ಮಲ್ತೆರ್. ಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆ ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್‍ಡ್ ೫೩೦ಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ವಿಕೆಟ್‌ ಪಡೆತೆರ್. ಎಪ್ರಿಲ್ ೨೫, ೧೯೯೦ಡ್ ಆರ್ ಒಂಜಿ ದಿನತ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ಗ್‍ ಶ್ರೀಲಂಕೊದ ಎದುರ್‍ಡ್ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.
ಮೈಲ್‍ಕಲ್ಲ್‌ಲು
೩೦೦ ಟೆಸ್ಟ್ ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆತಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ್ತಾ ಸ್ಪಿನ್ನರ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಗೊಬ್ಬುದಕುಲು ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ಗಾಣ
ಗಾಣ ಪಂಡ್ಂಡ ತಾರಾಯಿ, ಎನ್ಮೆ, ಕಡ್ಲೆ ಇಂಚಿತ್ತಿನೆನ್ ಒತ್ತುದು ದೆಪ್ಪುನೆಕ್ಕ್ ಗಾಣ ಪನ್ಪೆರ್. ನೆಟ್ಟ್ ರಡ್ಡ್ ವಿದ ಉಂಡು. ರಡ್ಡ್ ಚಕ್ರ ತಿರ್ಗುನ ಬೊಕ್ಕೊಂಜಿ ಕಡೆಪಿ ಕಲ್ಲ್‌ದ ರೂಪೊಡು ಉಪ್ಪುನವು. ಸುರುತ್ತವು ಬೆಲ್ಲ ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಂರ್ಬುದ ಪೇರ್ ದೆಪ್ಪುನವು. ಬೊಕ್ಕೊಂಜಿ ತಾರಾಯಿ, ಎಡ್ಮೆ, ಕಡ್ಲೆ ಇಂಚಿತ್ತಿನೆತ್ತ ಎಣ್ಣೆ ದೆಪ್ಪರೆಗಾದ್, ಉಂದೆನ್ ತಿರ್ಗಾರೆಗ್ ಬೋರಿ ಇಜ್ಜಾಂಡ ಏರುಕುಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೆಲ್ಲ ದೆಪ್ಪುನ ದುಂಬು ಮರತ್ತವು ಇತ್ತ್‌ದ್ ಇತ್ತೆ ಕರ್ಬದ ಉಂಡು ಅಂಚನೆ ಎಣ್ಣೆ ದೆಪ್ಪುನ ಮರತ್ತ ಕಡೆಪಿಲೆಕ್ಕ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಇತ್ತೆ ಕರ್ಬದ ಕಡೆಪಿಕಲ್ಲ್‌ಲಾ ಬೈದ್ಂಡ್. ಕರೆಂಟ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತ್ ಎಣ್ಣೆ ದೆಪ್ಪುನೆಕ್ಕ್‌ಲಾ ಗಾಣ ಪಂಡ್ದೇ ಪನ್ಪೆರ್ ಈ ಬೆಲೇನ್ ಸಪಲ್ಯೆರ್ ಮಾನ್ಪುವೆರ್.
ಸಪಲ್ಯೆರ್
ತುಳುನಾಡ್‍ದ ತೆನ್‍ಕಯಿ ಭಾಗಡ್‍ದ್ ಅರಬ್ಬೀ ಕಡಲ್‍ದ ಮೂಡಯಿ ಉಲಯಿದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ತೂಯರೆ ತಿಕ್ಕುನ ಗಾಣಿಗ ಜಾತಿದಕುಲು ಕೆಲಸಡ್ ಗಾಣರ್‌ದ್ ಯೆಣ್ಣೆ ದೆಪ್ಪುನ ಬೇಲೆದಕುಲು. ಈ ಜನಕುಲು ತೆನ್‌ಕಯಿ ಕರಾವಳಿ ಉಲಯಿ ಪ್ರದೇಶ ಮಂಜೇಶ್ವರ, ಉಳ್ಳಾಲ, ಅತ್ತಾವರ, ಮೂಲ್ಕಿ, ಮುಂಡ್ಕೂರ್,ಕಾರ್ಕಳ,ಉಡುಪಿ,ಮಿಜಾರು, ಎಡಪದವು, ಮಳಲಿ, ಪೊಳಲಿ, ಈ ಪೂರ ಪ್ರದೇಶಡ್ ತೂಯರೆ ತಿಕ್ಕುವೆರ್. ಈ ಊರುಡ್ ಪೂರ ಗಾಣದ ಕೊಟ್ಯ ಪುದರ್ ಏತೋ ಗಾಣಿಗ ಜಾತಿದ ಇಲ್ಲುಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ. ವಿದ್ಯುತ್ ಚಾಲಿತ ಮಿಶೆನ್ ಬತ್ತಿನೆರ್‌‍ದಾವರ ಗಾಣದ ಎಣ್ಣೆ ದೆಪ್ಪುನ ಕುಲಕಸುಬೇ ಉಂತುದು ಪೋತುಂಡು. ಇತ್ತೆ ಗಾಣಿಗೆರ್ ಜೀವನ ಸಾಗಾಯರೆ ಬೊಡಾದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕೆಲಸಲೆನ್ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಅಂಚಾದ್ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣದ ಎದುರ್ ಇತ್ತಿನ ಗಾಣ ಮಾಯಾದ್ ಗಾಣದ ಕೊಟ್ಯ ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಮಾತ್ರ ಒರಿದ್ಂಡ್. ಇಂಚ್ಚಿತ್ತಿನ ಗಾಣದ ಕೊಟ್ಯಡ್ ಗಾಣೊಲೆನ್ ಜೋಪಾನವಾದ್ ದೀದ್ ಅಯಿಕ್ ಪೂಜೆ ಸಂದಾವುನ ಕೆಲವು ಗಾಣಿಗೆರೆ ಇಲ್ಲುಲೆನ್ ಇತ್ತೆಲ ತೂವೊಲಿ.
ಜ್ಯೂರಿಕ್
ಜ್ಯೂರಿಕ್ (Zürich or Zurich, ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಉಚ್ಚಾರ - "ಸ್ಯೂರಿಶ್") ನಗರ  ಸ್ವಿಟ್ಜರ್'ಲ್ಯಾಂಡ್ (ಸ್ವಿಸರ್'ಲ್ಯಾಂಡ್; Switzerland)  ದೇಶದ ಮಾತೆರ್ದ್ ಮಲ್ಲ ವಾಣಿಜ್ಯ ನಗರ ಅಂಚನೆ ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಕೇಂಟೋನು(ರಾಜ್ಯ)ದ ರಾಜಧಾನಿ. ಉಂದು ಸ್ವಿಸರ್'ಲ್ಯಾಂಡ್ ದೇಶದ ಉತ್ತರನಡು ಭಾಗೊಡು, ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಕೆದುತ ವಾಯುವ್ಯ ಕೊಡಿತಲ್ಪ ಉಂಡು. ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಮುನಿಸಿಪಾಲಿಟಿಡ್ ಅಂದಾಜಿ 400,028 ನಿವಾಸಿಲು, ನಗರ ಸಮುಚ್ಚಯೊಡು ಅಂದಾಜಿ 1.315 ಮಿಲಿಯನ್ ಬೊಕ ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶೊಡು  1.83 ಮಿಲಿಯನ್. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಉಂಡು.ಜ್ಯೂರಿಕ್ ನಗರ ರೈಲ್ವೇ, ರಸ್ತೆ ಬೊಕ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆಲೆನ ಮುಖ್ಯಬಿಂದು ಆದುಂಡು. ಜ್ಯೂರಿಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಬೊಕ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣ ಸ್ವಿಸರ್'ಲ್ಯಾಂಡ್ ದೇಶೊಡೆ ಅತಿನಿಬಿಡ, ಓಡಿದಾಂತಿನ ನಿಲ್ದಾಣೊಲಾದುಲ್ಲಾ.
ಸುಮಾರಾದ್  2,000  ವರ್ಷದ ಪಿರಾವುಡು ರೋಮನೆರ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ಊರು ಜ್ಯೂರಿಕ್. ರೋಮನೆರ್ ಈ ಊರುಗು, ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 15 ಇಸವಿಡು, "ಟೂರಿಕಂ" (Turicum)  ಇಂದ್ ಪಣೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಆಂಡಾ ದಿಂಜ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಾನವರೆನ ನಿವಾಸೊಲು ಈ ಭೂಭಾಗೊಡು ಅಂದಾಜಿ 6,400 ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವುಡೇ ಇತ್ತಾ ಇಂದ್ ಪಣ್ಪೆರ್. ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗೊಟು ಜ್ಯೂರಿಕ್  ಒಂಜಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅರಸೊತ್ತಿಗೆದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆವೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. 1519 ಇಸವಿಡ್  ಜ್ಯೂರಿಕ್ ನಗರ  ಹುಲ್ಡ್'ರಿಕ್  ಝ್ವಿಂಗ್ಲಿ   ( Huldrych Zwingli.   ). ಇನ್ಪಿನರೆನ ಮುತಾಲಿಕೆಡ್  ಯುರೋಪ್ ಖಂಡೊಡು  ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಕ್ರಿಸ್ತಧರ್ಮ ಪರಿವರ್ತನೆದ ಮೂಲ ಕೇಂದ್ರವಾದ್  ಬುಳೆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.
ಜ್ಯೂರಿಕ್'ದ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ ಜರ್ಮನ್ (German) ಆಂಡ ದಿಂಜ ಜನ ಪಾತೆರುನಿ ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಜರ್ಮನ್ ಇನ್ಪಿನ  ಅಲೆಮನ್ನಿಕ್  ರೂಪದ ಸ್ವಿಸ್-ಜರ್ಮನ್ ಪಾತೆರ. ಫ್ರೆಂಚ್ ಬೊಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಭಾಷೆ ಪಾತೆರುನಕುಲಾ ಉಲ್ಲೆರ್. ಜ್ಯೂರಿಕ್ ನಗರೊಡು ದಿಂಜ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯೊಲು ಬೊಕ ಕಲಾನಿಕೇತನೊಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ. ಉಂದೆಟ್, ಸ್ವಿಸ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಬೊಕ ಕುಂಸ್ಟ್'ಹೌಸ್ ( Kunsthaus. ) ಸೇರುಂಡು. ಶಾಸ್ಪಿಯೆಲ್'ಹೌಸ್ ಜ್ಯೂರಿಕ್ (Schauspielhaus Zürich ) ಇನ್ಪಿನವು ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷಾಜಗತ್ತ್'ದ ಒಂಜಿ  ಅತಿ ಪ್ರಮುಖ ನಾಟ್ಯಮಂದಿರ ಆದುಂಡು.
ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ನಗರಿ
ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ವಿಶ್ವಮಟ್ಟದ ನಗರಿ ಅತ್ತಾಂದೆ, ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಮೆ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ  ಲೋಕೊದ ಒಂಜಿ ಮಾಮಲ್ಲ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರೊದ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.. ಈ ನಗರ  ದಿಂಜ ಸಂಖ್ಯೆದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಬೊಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಂಪೆನಿಲೆಗ್ ಮೂಲಸ್ಥಾನವಾದುಂಡು.ಸ್ವಿಸರ್'ಲ್ಯಾಂಡ್ ದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆ ಬೊಕ ಬುಲೆವಣಿಗೆದ ಕೇಂದ್ರೋಲು  ಜ್ಯೂರಿಕ್'ಡ್ ನಿಲೆಯಾತಾ. ಕಡಮೆ ತೆರಿಗೆ ಉಪ್ಪುನ ಕಾರಣ ವಿದೇಶಿ ಕಂಪೆನಿಲು ಮುಲ್ಪ ಮುಖ್ಯಕಾರ್ಯಕೇಂದ್ರೊಲೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೊಂದಾ. ಮೋನಾಕಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ (Monocle's 2012 ) ಮಲ್ತಿನ ಜೀವನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸಮೀಕ್ಷೆಡ್ ("Quality of Life Survey") ಜ್ಯೂರಿಕ್ ನಗರ  ಮೂಲಸ್ಥಾಪನೆಗ್ ವಿಶ್ವದ ಅಗ್ರ 25 ನಗರೊಲೆಡ್ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ್ಂಡ್.
2006-2008 ವರ್ಷಲೆನ ನಡುಟು ಆಯಿನ ಮಸ್ತ್ ಸಮೀಕ್ಷೆಲೆಡ್ ಜ್ಯೂರಿಕ್ ನಗರ ವಿಶ್ವೊಡು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಜೀವನ ಗುಣಮಟ್ಟದ ನಗರ ಅತ್ತಂದೆ, ಸಮಗ್ರ ಸ್ವದೇಶಿ ಉತ್ಪಾದನೆ (ಜಿ.ಡಿ.ಪಿ)ದ ದೃಷ್ಟಿ ಕೋನೊಡ್ ಯುರೋಪ್ ಖಂಡದ ಮಾಮಲ್ಲ ಶ್ರೀಮಂತ ನಗರ ಇನ್ಪಿನ ಬಿರ್ದಪಡೆವೊಂದು ಉಂಡು.. ಆರ್ಥಿಕ ಗುಪ್ತಮಾಹಿತಿ ದಳ ( Economist Intelligence Unit ) ನಡಪಾಯಿನ ವಿಶ್ವ ಬದುಕುದ ಗುಣತ ಕ್ರಮಾಂಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಡು (Global Live-ability Ranking ) ಜ್ಯೂರಿಕ್ ವಿಶ್ವದ ಬದುಕೆರೆ ಅತಿ ಯೋಗ್ಯ  ಪತ್ತ್ (10) ನಗರೊಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಜಾಗ ಪಡೆವೊಂದುಂಡು.
ಪುದರ್
ಸ್ವಿಸ್ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಡ್ ನಗರದ ಪುದರ್'ನ್  ಜ್ಯೂರಿಕ್ (Zürich) ಇಂದ್ ಬರೆಪೆರ್. ಉಚ್ಚಾರಣೆ  "ಸ್ಯೂರಿಶ್" ಇಂದ್. <span class="IPA" title="Representation in the International Phonetic Alphabet (IPA)">[ˈtsyːrɪç] (   ಕೇಣುಲೆ   ). ಸ್ಥಳೀಯ ಜ್ಯೂರಿಕ್ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಡ್  ಬರೆನಗ ಜ್ಯೂರಿಕರ್(ರಿನ್) (Zürcher(in)) ಇಂದ್ ಬರೆಂಡಲಾ ಉಚ್ಚಾರ ಮಲ್ಪುನಗ  ಕಡೆತ "ಕ್" ವ್ಯಂಜನ  ದಾಂತೆ "ಜ್ಯೂರಿ" (Züri) ಇಂದ್ ಪಣ್ಪಿನ ರೂಡಿ. ಅಂಚನೆ, ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಡ್ 'ಜ್ಯೂರಿಕ್', ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ 'ಜ್ಯೂರಿಗೊ', ರೋಮಾಂಶ್ ಭಾಷೆಡ್ 'ಟ್ಯೂರಿತ್ಗ್' ಇನ್ಪಿನ ರೂಡಿ ಉಂಡು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಡ್ ಜ್ಯೂರಿಕ್ (Zurich ; Zuerich) ಇಂದ್ ತರೆಬೊಟ್ಟುಲು (umlaut) ದಾಂತೆ ಬರೆಪಿನ ಉಂಡು.
ಟಿಪ್ಪಣಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ನಗರರೊಲು ವರ್ಗೊ:ಭೂಗೋಳ ವರ್ಗೊ:ದೇಶೊಲು ವರ್ಗೊ:ಯುರೋಪ್ ಖಂಡ ವರ್ಗೊ:ಯುರೋಪ್
ಅನಂತಪುರ ಶಾಸನ
ಕುಂಬಳೆದ ಜಯಸಿಂಹ ಪನ್ಪಿ ರಾಜೆ ಸುಮಾರ್ ೧೫ನೇ ಶತಮಾನೊಡು ಅನಂತಪುರೊಟ್ಟು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿ ಶಾಸನೊ ಅನಂತಪುರ ಶಾಸನಂದೇ ಪುದರ್ ಪಡೆತ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದು ತುಳುತ್ತ ತಿಕ್ಕ್ ನ ಸುರುತ್ತ ಶಾಸನೊ. ತುಳುಲಿಪಿಟ್ಟೇ ಉಪ್ಪುನವು ಈ ಶಾಸನದ ವಿಶೇಷೊ. ಪ್ರತಿ ಸಾಲ್ ಡ್ ಶಾಸನದ ಪಾಠ ಇಂಚ ಉಂಡು.(೫ ಬೊಕ್ಕ ೬ನೇ ಸಾಲ್ ಓದಿಯರ ಆಪುಜ್ಜಿ):
ದುಂಬುದವು ಓದಿಯರ ಆಪುಜ್ಜಿ. ಉಂದೆತ್ತ ಅರ್ಥ ಇಂಚ ಉಂಡು: ಮೀನೊಡು ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಉಂತಿನ ಸಿಂಹ ಮಾಸೊದ ವೈಕಿಂದೇವನ ಆಸ್ತಿಗ್ ಪರಕ್ಕೆ ಪಂಡಿಲೆಕ್ಕ ಮುಗರೈರ ಗ್ರಾಮೊದ ಮಾತಾ ತಡ್ಯೊ ಪರಿಹಾರೊನ್ಲಾ ಜಯಸಿಂಹೆ ರಕ್ಷಿಪ್ಪೆ. ಮುಗೈರೆರೆ ಗ್ರಾಮೊನು ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಸಂಕೇತೊನು ರಕ್ಷಿಪ್ಪೊಡು. ಅವೇ ಗ್ರಾಮೊಡ್ದ್ ಏರಾಂಡಲಾ ಒರಿ ಉಂದೆಕ್ಕ್ ವಿರೋಧ ಮಲ್ತ್ ದ್ ದಾನೆಂಡಲಾ ಪಂಡ್ಂಡ ಅವು ಒಂಜಿಲಾ ಈ ಗ್ರಾಮೊಗು ಲೆಕ್ಕೊಗು ಇಜ್ಜಿ. ಅಥವಾ ರಡ್ಡ್ ಬಗೆನಕುಲು ಗ್ರಾಮೊಡ್ದು ಪಿದಾಯಿ. ಈ ಗ್ರಾಮೊಡು ಈ ಸಂಕೇತೊನು ಉಂತಾಯರ ಆವಂದಿನಾಯೆ ಗ್ರಾಮೊಡ್ದು ಪಿದಾಯಿ. ಗ್ರಾಮೊದ... ಸಾಕ್ಷಿ...
'ವೆಂದಿಕಾರ್ಯ' ಪಂಡ್ಂಡ ಅಗತ್ಯೊದ ಬೇಲೆ. 'ವೈಕಿಂದೇವ' ಪಂಡ್ಂಡ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮಲ್ತಿನ ದೇವವಿಗ್ರಹೊ. 'ಆಯಿಡಿ ಕರ್ತಾವು' ಪಂಡ್ಂಡ ವಿರೋಧ ಮಲ್ಪಿನಾಯೆ ಪಂಡ್ ದ್ ಅರ್ಥೊ. ಈ ಶಾಸನೊಡು ಜಯಸಿಂಹ ರಾಜೆನ ಬಿರುದು ಬಾವಲಿ ಒಂಜಿಲಾ ತೋಜುಜ್ಜಿ. ದಾನ ಮಲ್ತಿನವು ವಾ ದೇವೆರೆಗ್ಂದ್ ಲಾ ಇಜ್ಜಿ. 'ವೈಕಿಂದೇವ'ಂದ್ ಮಾತ್ರನೇ ಉಪ್ಪುನೆಡ್ದಾವರೊ ಅತ್ತಂದೆ ಗಣಪತಿ ದೇವೆರೆನ ಎದುರು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನೆಡ್ದಾವರೊ 'ಗಣಪತಿ' ದೇವೆರ್ಂದ್ ಎಣ್ಣೊಲಿ. ಶಾಸನೊಡು ಉಲ್ಲೇಖ ಆಯಿನ ಮುಗೈರರ ಗ್ರಾಮ, ಅನಂತಪುರತ್ತ ಪಡ್ಡೈಡುಪ್ಪುನ ಕಣ್ಣೂರು ಸುದೆತ್ತ ಬಡಕ್ಕಾಯಿಡುಪ್ಪುನ ಮೊಗರಾಲು ಗ್ರಾಮ ಆದುಪ್ಪೊಡು.
ತಳಂಗರೆತ್ತ ಶಾಸೊನೊಡ್ ಲಾ ಒರಿ ಜಯಸಿಂಹ ರಾಜೆ ಮೊಚ್ಚಬ್ಬೆ ಪನ್ಪಿ ರಾಣಿಗ್ ಕನ್ಯಾದಾನವಾದ್ ಬೂಮಿನ್ ಉಂಬಳಿ ಕೊರಿನ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಉಂಡು. ಆ ಬೂಮಿ ಮೊಗರಾಲು ಪುತ್ತೂರು ಆದುಂಡು. ರಾಜೆ ಸ್ವಂತ ಪಣವು ಖರ್ಚು ಮಲ್ತ್ ದ್ ದಿಂಜ ನೀರ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಕೆದು ಕಟ್ಟಾಪೆರ್. ಮಣ್ಣ್ ನ್ ಸಮತಟ್ಟ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಇಲ್ಲ್, ತೋಟ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮುಟ್ಟೊಡೇ ಉಪ್ಪುನ ಸುದೆಕ್ಕ್ ಕಟ್ಟ ಕಟ್ಟ್ ದ್ ಬೇಸಾಯೊಗು ತಿಕ್ಕುವಿಲೆಕ್ಕ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಅನಂತಪುರ ಶಾಸನೊಡು ಉಲ್ಲೇಖ ಆಯಿನ ಮುಗರೈರ ಗ್ರಾಮ ಉಂದುವೇ ಆದುಪ್ಪೊಡು.
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಶಕ್ತಿ
ಬೈಜಿಕ ಕ್ರಿಯೆಲೆಡ್ದ್ ಬುಡುಗಡೆ ಆಯಿನ ಸಕ್ತಿಯೇ ಬೈಜಿಕ ಅತ್ತಂಡ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಾ ಸಕ್ತಿ ಆತ್ಂಡ್. ನಮೊನ ಈ ಪೊಸ ಯುಗೊಟು ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಕ್ತಿದ ಗಳಸೆ ಪರ್ಯಾಯೊ ಸಕ್ತಿದ ಮೂಲೊ ಆದ್ ಆಸೆ ಪುಟ್ಟಾದ್ಂಡ್. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕಿರಿಯೊಲೆ ಮಲ್ಲ ಅನುಕೂಲೊ ಪಂಡ ವಿಕಿರಣಪಟು ಬುಕ್ಕೊ ವಿಕಿರಣಪಟು ಅತ್ತಂದಿನ ಐಸೋಟೋಪುಲೆನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತ್‌ದ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆನ್ ನಡಪಾದ್, ವಿಕಿರಣಪಟುವಾದ್ ಐಸೋಟೋಪುಲೆನ್ ದೆತೊನುನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕೃತಕ ವಿಕಿರಣಪಟುಲುಂದು ಪುದರ್. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕಿರಿಯೆ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಸಂಭವನೀಯ ಕ್ರಿಯೆ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರೊ, ಬುಡುಗಡೆಯಾಪುನ ಉತ್ಪನ್ನೊಲು ಕಡಮೆ. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆದ ದಿಂಜ ಸವಾಲ್ ಪಂಡ ಅಯಿತ ನಿರಂತರತೆನ್ ಕಾತೊನುನೆ. ಈ ಕ್ರಿಯೆಲು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾದ್ ನಡಪುನೆಡ್ದಾರೊ ಅವು ಏಪೊಲಾ ನಡಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಲು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾದ್ ಪ್ರಾಮುಕ್ಯೊನೇ ಅತ್ತಂದೇ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕವಾದ್ ಸಾದು ಅತ್ತ್ಂದ್ ಬಾವಿಸಯೆರ್. ಆಂಡ ಈ ಆಲೋಚನೆಗ್ ಒರಾನೆ ಪೊಸತೊಂಜಿ ತಿರ್ಗಾಸ್ ತಿಕ್ಂಡ್. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯವಿದಳನ ಕಿರಿಯೆ ಸರಪ್ಪೊಲಿ ಕಿರಿಯೆ ಆದುಂಡು. ಅಯಿನ್ ಏಪೊಲಾ ನಡಪಾವೊಲಿ ಪನ್ಪುನ ಅಂಸೊ ತೆರಿಂಡ್. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಿದಳನ ಬುಕ್ಕೊ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ ಕಿರಿಯೆನ್ ಯಾಪೊಲಾ ನಡಪಾವುನ ಆಲೋಚನೆ ಮೂಡ್ಂಡ್. ಇಂಚ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕಿರಿಯೆಡ್ದ್ ಮಾಮಲ್ಲಾತ್ ಸಕ್ತಿಲು ಬುಡುಗಡೆ ಆಪುಂಡುಂದ್ ತೆರಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.
ಭಾರತ ದೇಸೊತ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪವರ್ ಸ್ಟೇಶನುಲು
ಭಾರತ ದೇಸೊಡು 22 ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪವರ್ ಸ್ಟೇಸನುಲು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂಡು ಉಲ್ಲೊ. ಅವೆನ ಒಟ್ಟು ಶಕ್ತಿ 6,780 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಆಪುಂಡು.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆ
ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಸೊದ ಜನಕುಲು ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆ ಫ್ರೆ೦ಚ್. ಫೆಂಚ್ ರೋಮನ್ಸ್ ಬಾಸೆ, ಉಂದು ಇಂಡೋ ಇರೋಪಿಯನ್ ಬಾಸೆಗ್‍ಲೆ ಜಾತಿಗ್ ಸೇರ್‍ನ ಬಾಸೆ. ರೋಮನ್ ರಾಜನ ಕಾಲೊಡು ಪಾತೆರುನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಬಾಸೆಯಾದ್ ರೂಪೊ ಪಡೆಂಡ್. ಇಂಚನೆ ಇಟಲಿ, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್, ಸ್ಪಾನಿಶ್, ರೊಮಾನಿಯ, ಕಾಟಲನ್ ಬಾಸೆಲುಲಾ ರೂಪೊ ಪಡೆವೊಂಡ್.ಲ್ಯಾಟಿನ್‍ದಕುಲು ಪಾತೆರುನ ಗೌಲ್ (Gaul), ಬುಕ್ಕೊ ವಿಸೇಸೊ ಆಯಿನ ನಾರ್ತರ್ ಗೌಲ್‍ಡ್ದ್ ಪ್ರೆಂಚ್ ಗಾಲ್ಲೊ-ರೊಮನ್ಸ್(Gallo-Romance)ರೂಪೊ ಪಡೆಂಡ್. ಉಂದು ಅಲ್ಪನೆ ಕೈತಲ್ದ ದೇಸೊಲೆಡ್ ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆಲೆನ ಸಂಬಂದೊ ಬಾಸೆ ಆದುಂಡು.ತೆನ್ಕಾಯಿಡ್ ಪಾತೆರುನ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬೆಲ್ಚಿಯಮ್ ಉಂದು (ಫ್ರಾನ್ಸಿಯನ್)ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್.ಫ್ರೆಂಚ್ ಬಾಸೆಲಾ ಕೆಲ್ಟಿಕ್ ಬಾಸೆಡ್ದ್ ಪ್ರಭಾವೊ ಪಡೆದ್ಂಡ್.
ಹೈದರಾಬಾದ್, ಭಾರತ
ಭಾರತ ದೇಶೊದ ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಧಾನಿ ಹೈದರಾಬಾದ್. ಮೂಸಿ ಸುಧೆ ಮೂಲು ಪರಪುಂಡು. ಹೈದರಾಬಾದ್ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿನ ಪೇಂಟೆ. ಹೈದರಾಬಾದ್ ದುಂಬು ಭಾಗ್ಯನಗರ ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಊರುಲು
ತಿಂಗೊಲ್ದ ಕುದಿ ಉಂತುನಿ
ತಿಂಗೊಲ್ದ ಕುದಿ ಉಂತುನಿ ಪೊಣ್ಣು ಜೋಕುಲೆಗ್ ಸುಮಾರ್ ಪದ್ರಾಡ್ ಪದಿಮೂಜಿ ವರ್ಸೊಡ್ ತಿಂಗೊಲ್ದ ಸ್ರಾವ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಈ ಸ್ರಾವದ ಕ್ರಮೊ ಸುಮಾರ್ ನಲ್ಪ ವರ್ಸ ಮುಟ್ಟಲ ತಪ್ಪಂದೆ ನಡಪುಂಡು. ಪೊಣ್ಣಗ್ ಗರ್ಬ ಉಂತುನ ಪೊರ್ತುಗ್ ಒರ್ಂಬ ತಿಂಗೊಲು ಮುಟ್ಟ ಈ ಸ್ರಾವ ಉಪ್ಪುಜಿ. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಬೊಡ್ ಆರೋಗ್ಯದ ತೊಂದರೆಡ್ದಾತ್ರಲ ಸ್ರಾವ ಉಂತುಂಡು. ಆಂಡ ನಲ್ಪ ವರ್ಸೊರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುಮಾರ್ ಪದ್ರಾಡ್ ತಿಂಗೊಲ್ ಮುಟ್ಟಲ ಸ್ರಾವ ತೋಜಿಜಿಡ 'ತಿಂಗೊಲ್ದ ಕುದಿ ಉಂತುಂಡ್' ಪನ್ಪೆರ್.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಸ್ಥಿತಿಕ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಡ್ 'ಮೆನೊಪಾಸ್' ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ಪದೊ ಗ್ರೀಕ್ ಬಾಸೆರ್ದ್ ಬೈದ್ಂಡ್. ಆ ಬಾಸೆಡ್ 'ಮೆನೊ' ಪಂಡ ತ'ತಿಂಗೊಲ್', ಬೊಕ್ಕ 'ಪೌಸ್' ಪಂಡ 'ಉಂತುನಿ'. ಉಂದು ಪೊಣ್ಣು ಜೀವೊಡ್ ಆಪಿನ ಒಂಜಿ ಸಹಜ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಉಂದು ಒವ್ವೇ ಸೀಕ್ ಅತ್ತ್.
ಕಾರಣ
ಪ್ರಾಯ ಬುಲೆವೊಂದು ಪೋನಗ ಪೊಣ್ಣನ ಅಂಡಾಶಯೊಡ್ ಸಂತಾನ ಉತ್ಪತ್ತಿಗ್ ಅಗತ್ಯ ಆದುಪ್ಪುನ 'ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್' ಬೊಕ್ಕ 'ಪ್ರೊಜೆಸ್ಟೊರಾನ್' ಪನ್ಪಿನ ಹಾರ್ಮೋನ್ದ ಸ್ರಾವ ಕಮ್ಮಿ ಆವೊಂದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಕ್ರಮೇಣ ಉಂತುದ್ ಬುಡ್ಪುಂಡು. ಅಪಗ ಸ್ರಾವದ ನಡುತ ಕಾಲ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ರಾವದ ಪ್ರಮಾಣಲ ಹೆಚ್ಚ ಕಮ್ಮಿ ಆಪುಂಡು. ಉಂದ್ ಮನುಷ್ಯ ಶರೀರೊದ ಒಂಜಿ ಸಹಜ ಕ್ರಿಯೆ(ನಿಯಮ).
ಲಕ್ಷಣೊಲು
ಕುದಿ ಉಂತುನೆಕ್ ಕೆಲವು ವರ್ಸೊಗ್ ದುಂಬೇ ಐತ ಲಕ್ಷಣೊಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಆ ಸಮಯೊಡ್ ಜೂವೊದ ಹಾರ್ಮೋನುಲೆಡ್ ಆಪಿನ ಎಚ್ಚಿಕಮ್ಮಿರ್ದಾತ್ರ ಜೂವೊಡ್ 'ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್' ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಅಂಸೊ ಕಮ್ಮಿಯಾದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮೂನೆದ ತೊಂದರೆಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪ. ಉಂದು ಒರ್ತೊರ್ತಿಗ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ನಮೂನೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರು. ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ದಂಚಿನ ಸೀಕ್ಲೆಗ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ದೆತೊನುನಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಸಂಕಡೊಲು ಹೆಚ್ಚ ಉಪ್ಪುಂಡು.ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಪುಡ್ ಪೊಣ್ಣನ ಗರ್ಬಕೋಶ ತಿಗ್ತ್ ದೆತ್ತ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅಕ್ಲೆಗ್ಲ ಕುದಿ ಉಂತಿನ ಸಂದರ್ಪು ಮುಟ್ಟ ಆನಗ ಇಂಚಿನ ಸಂಕಡೊಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಈ ಸಂಕಡೊಲೆಡ್ 'ಶರೀರದ ಸಂಕಡೊಲು' ಬೊಕ್ಕ' ಮನಸ್ದ ಸಂಕಡೊಲು' ಪಂಡ್ದ್ ರಡ್ಡ್ ಬಗೆ ಉಂಡು.
ಸ್ರಾವೊದ ಹೆಚ್ಚಿ ಕಮ್ಮಿ
ಕುದಿ ಉಂತುನ ದಿನ ಮುಟ್ಟ ಬರೊಂದಿತ್ತಿ ಲೆಕ್ಕನೆ ಸ್ರಾವಡ್ ಹೆಚ್ಚಿ ಕಮ್ಮಿ ಆಪುಂಡು. ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಸ್ರಾವ ಒಂಚೂರು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಜಾಸ್ತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಉಂದು ಅಕ್ಲಕ್ಲೆ ಜೂವೊದ ಲಚ್ಚಣೊಗ್ ತಕ್ಕ ಉಪ್ಪುಂಡು. ನನ ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಸ್ರಾವದ ನಡುತ ದಿನೊಕ್ಲೆಡ್ ಹೆಚ್ಚಿಕಮ್ಮಿ ಬರ್ಪುಂಡು. ಕೆಲವೆರೆಗ್ ನಲ್ಪತ್ತೈನ್ ದಿನೊರ್ದ್ ಮೂಜಿ ತಿಂಗೊಲುಗ್ ಒರ ಸ್ರಾವ ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಈ ಅಂತರ ಪದಿನೈನ್ ದಿನೊ ಉಪ್ಪುನ ಸಾದ್ಯತೆಲ ಉಂಡು. ಈ ಸಮಯೊಡ್ ವೈದ್ಯೆರೆನ್ ಬೇಟಿಯಾದ್ ಉಂದ್ ಕುದಿ ಉಂತುನ ಲಚ್ಚಣನೋ ಅತ್ತ್ ಬೇತೆ ಒವ್ವಾಂಡಲ ಸೀಕ್ದ ಲಚ್ಚಣೊನ ಪಂಡ್ದ್ ತೆರಿಯೊನುನ ಎಡ್ಡೆ.
ಮೈ ಬೆಪ್ಪು ಆಪುನಿ
ಉಂದ್ ಕುದಿ ಉಂತುನಗದ ಒಂಜಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣ. ಹೆಚ್ಚಾದ್ ತಿಗಲೆ, ಕಂಟೆಲ್ ಮೋನೆ ಪೂರ ಬೆಚ್ಚ ಆಪಿನ ಅಲ್ಮೊಗ ಆಪುಂಡು. ಉಂದ್ ಸದಾರ್ನ ೩೦ ಸೆಕುಂಡುರ್ದ್ ಕೆಲವು ನಿಮಿಷ ಮುಟ್ಟಲ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಸುಮಾರ್ ೪೦ ವರ್ಸೊದ ಪೊಂಜೊವುಲೆಗ್ ಈ ಸಂಕಡೊಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ನಾಲ್ ಪೊಂಜೊವುಲೆಡ್ ಮೂಜಿ ಜನೊಕ್ ಈ ತೊಂದರೆ ಉಪ್ಪು.
ಶರೀರ ನುಂಗುನಿ
ಜೂವೊಡ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಕಮ್ಮಿ ಆಪಿನೆಡ್ದಾತ್ರ ಶರೀರೊಡ್ ಪಸೆ ಕಮ್ಮಿ ಆವೊಂದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಲೈಂಗಿಕ ಕ್ರಿಯೆಡ್ ಬೇನೆ, ಪಡ್ಕೆದ ನಾಳೊಡ್ ಸೋಂಕ್, ಕಿರ್ಂಬಟ್ಟ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಪಡ್ಕೆದ ಹಿಡೀತ ತಪ್ಪುಂಡು. ಗಡಿಗಡಿ ಪಡ್ಕೆ ಬರ್ಪುನಿ, ಪಡ್ಕೆ ಕಟ್ಟೆರೆ ಸಗ್ತಿ ದಾಂತೆ ಪೋಪಿನಿ, ತೆಮ್ಮ ಲಪ್ಪುನಗ ಪಡ್ಕೆ ಪೋಪಿನ ಸಂದರ್ಪುಲ ಉಪ್ಪುಂಡು.
ನಿದ್ರೆ ಬೂರುಜಿ
ರಾತ್ರೆಡ್ ಸರಿಯಾದ್ ನಿದ್ರೆ ಬೂರುಜಿ. ನಿದ್ರೆ ಬೂರ್ಜಿಡ ಬೊಡ್ಚಂದಿನ ಅಲಚನೆ. ಪೋಡಿಗೆ, ಎತೆ. ಪಗೆಲ್ಡ್ ಮನಸ್ ಕಿರಿಕಿರಿ. ಕೋಪ ಉಪ್ಪುಂಡು.
ತಿಗಲೆದ ಬೊಟ್ಟು
ಕೆಲವೆರೆನ ತಿಗಲೆದ ಬೊಟ್ಟು ಹದ ತಪ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ನೆತ್ತೆರ್ದ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಿಕಮ್ಮಿ, ಸುಸ್ತು, ಪೋಡಿಗೆ ಸುರುವಾಫುಂಡು.
ದೇಹ ಲಕ್ಷಣೊಲು
ಇತ್ತಿಲೆಕ್ಕನೆ ಜೂವೊದ ತೂಕ ಏರುಂಡು. ಸೊಂಟ, ಕೈ, ಬೆರಿಟ್ ಕೊಬ್ಬು ಜಿಂಜಿದ್ ದೇಹೊದ ಆಕಾರ ಹಾಳಾಪುಂಡು. ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಮೋನೆಡ್ ಕುಜಲ್ ಬುಲೆವುಂಡು. ಚರ್ಮ ನೆರಿಕಟ್ಟುಂಡು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಪನ್ಪಿನಾಂಡ ಪರಬೆರೆ ಎಲಚ್ಚಣೊಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಚಿಕಿತ್ಸೆ
ಈ ಸಮಯೊದ ಮಾತ ತೊಂದರೆಗ್ಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಸುದಾರ್ಪೆರೆ ತೂವೊಡು. ದೆತೊನುನ ಅಗತ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ಆಂಡ ತಡೆಯೆರೆ ತೀರಂದಿನಾತ್ ಸಂಕಡೊಲು ಇತ್ತ್ಂಡ, ಕಿರಿಕಿರಿ ಆಂಡ ಡಾಕ್ಟ್ರೆನ ಕೈತಡೆ ಪೋವೊಲಿ. ಆಯಿನಾತ್ ಸಹಜ ರೀತಿಡೇ ಸುದಾರ್ಪೆರೆ ತೂವೊಡು. ಆಯಿನಾತ್ ಅನುಪಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆನೆ ಸುದಾರ್ತೊಂದ್ ಬೊಕ್ಕಲ ಸರಿ ಪೋಯ್ಜಿಡ ಡಾಕ್ಟ್ರೆನ ಕೈತಡೆ ಪೋವೊಡು.
ಅನುಪಾನ
ಈ ಸಮಯೊಡ್ ಪೊಂಜೊವು ಹೆಚ್ಚ ಪುಷ್ಟಿಕರವಾಯಿನ ತೆನಸ್ ದೆತೊನೊಡ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಈ ಸಮಯೊಡ್ ಎಲು ನುರಿಯೆರೆ ಸುರುವಾಪಿನೆಡ್ದಾತ್ರ ಎಲುತ ಆರೋಗ್ಯಗ್ ಬೋಡಾಯಿನ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಇತ್ತಿನ ತೆನಸ್ ದೆತೊನೊಡು. ಪೇರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೇರ್ದ ತೆನಸುಲು, ಬೂತಾಯಿ ಮೀನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಚ್ಚೆ ಸೊಪ್ಪುಲೆಡ್ ಬೋಡಾಐಇನಾತ್ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಕರ್ಬ ಸತ್ವ ಹೆಚ್ಚ ಉಪ್ಪುನ ಕೋರಿ ತೆತ್ತಿ, ಕೋರಿ, ನುರ್ಗೆಬೊಕ್ಕ ಬಸಲೆ ಸೊಪ್ಪುಲು, ಇಡಿ ಧಾನ್ಯೊಲೆನ್ ತೆನಸ್ಡ್ ಹೆಚ್ಚ ಗಲಸೊಡು. ನಾರ್ ದ ಅಂಸೊ ಹೆಚ್ಚ ಉಪ್ಪುನ ಕಾಯಿಕಜ್ಪು, ಧಾನ್ಯೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಫಲವಸ್ತುಲೆನ್ ತಿನೊಡು. ಜಿಂಜ ನೀರ್ ಪರೊಡು. 'ಐಸೋಫ್ಲೇವನ್ಸ್' ಪನ್ಪಿನ ಸಸ್ಯ ಜನ್ಯ ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್ ಉಪ್ಪುನ 'ಸೋಯಾಬೀನ್ಸ್' ಪನ್ಪಿನ ಕಾಳುನ್ ತೆನಸ್ಡ್ ಸೇರಾವೊಡು.
ಎಡ್ಡೆ ಅಭ್ಯಾಸ
ಈ ಸಮಯೊಡ್ ಕೆಲವೆರೆಗ್ ಮೋನೆ ಕೈ ಪೂರ ಕೆಂಪಾಪುಂಡು. ಅಕುಲು ಕಾಪಿ, ಅಮಲ್ ವಸ್ತುಲು, ಸಿಗರೇಟು, ಮಸಾಲೆ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಆಯಿನಾತ್ ದೂರ ದೀವೊಡು. ಜೀವೊಗು ಸಂಪು ಕೊರ್ಪುನ ತೆನಸ್ಲೆನ್ ಹೆಚ್ಚ ದೆತೊನೊಡು. ಮೈಕ್ ಸಂಪು ಕೊರ್ಪಿನ ಪರ್ತಿದ ಉಡುಗೆಲೆನ್ ಪಾಡೊಡು. ಮನಸ್ನ್ ಶಾಂತವಾದ್ ದೀವೊಡು. ಜೆಪ್ಪುನ ಕೋಣೆನ್ ಆಯಿನಾತ್ ಸಂಪು ಒರಿಯುಲೆಕ್ಕ, ಸರಿಯಾಯಿನ ಗಾಲಿ ಪೊಗ್ಗುಲೆಕ ದೀವೊನೊಡು. ಸಂಪು ವಾತಾವರಣೊಡು ನಡಪುನಿ, ಜೂವೊಗ್ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೊರ್ಪಿನಿ ಇಂಚಿನ ಎಡ್ಡೆ ಅಬ್ಬೆಸೊಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವೊಡು.
ಚಟುವಟಿಕೆ
ನಿತ್ಯೊಲಾ ಅರ್ಧ ಘಂಟೆದ ಪೊರ್ತು ಆಂಡಲಾ ದೇಹೊಗ್ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೊರೊಡು. ತೀರ್ನಾತ್ ಜೂವೊಗ್ ಬೇಲೆ ಕೊರೊಡು. ಮನಸ್ ಗ್ ಕೊಸಿ ಕೊರ್ಪುನ ಬೇಲೆ, ಪೂತ ತೋಟದ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದುಪ್ಪೊಡು.ಮನಸ್ ದ ಒತ್ತಡೊನ್ ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಯೋಗ, ಧ್ಯಾನ, ಸತ್ಸಂಗೊಲೆನ್ ಮಲ್ಪೊಲಿ.
ಬಂಗಾರ್ ಪಟ್ಲೇರ್
ಬಂಗಾರ್ ಪಟ್ಲೇರ್ ತುಳು ಚಿತ್ರರಂಗೊಡು ಪುದರ್ ಪೋಯಿನ ಚಿತ್ರ ಸಿನೆಮೊ. ನೆಕ್ಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುರಸ್ಕಾರ ಬತ್ತಿತ್ತ್ಂಡ್. ಕನ್ನಡದ ನಾಯಕಿ ಸುಧಾರಾಣಿ ಈ ಚಿತ್ರೊಡು ಪಾತ್ರ ಮಲ್ತಿತ್ತೆರ್. ರಿಚರ್ಡ್ ಕಾಸ್ಟಲಿನೋ ಈ ಚಿತ್ರೊದ ನಿರ್ಮಾಪಕೆರ್. ದಿ.ವಾಮನ್ ರಾಜ್ ನೆಟ್ಟ್ ಬಂಗಾರ್ ಪಟ್ಲೆರ್ನ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ಮಲ್ತಿತ್ತೆರ್.ಈ ಚಿತ್ರ ಕುಡ್ಲದ ಜ್ಯೋತಿ ಟಾಕೀಸ್ ಡ್ 105 ದಿನ ಬಲಿತಂಡ್.
ತಿಂಗೊಲ್ದ ಕುದಿ ಉಂತುನಿ
ಮರ್ದ್
ಈ ಮಿತ್ತ್ ಪಂತಿನ ವೊವ್ವೇ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಂದರೆಲು ಕಮ್ಮಿಯಾಯ್ಜಿಡ ಡಾಕ್ಟ್ರೆನ ಕೈತಡೆ ಪೋವೊಡಾಪುಂಡು. ಡಾಕ್ಟ್ರ್ ಸಂಕಡೊಲೆನ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ಮರ್ದ್ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಹಾರ್ಮೋನ್ ರಿಪ್ಲೇಸ್ಮೆಂಟ್ ಪನ್ಪಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಆಂಡ ಇಂದೆಟ್ ಎಡ್ಡೆಲಾ ಉಂಡು. ಪಡ್ಕೆಲಾ ಉಂಡು.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ: ಪೊಂಜೊವುಲು ವರ್ಗೊ:ರೋಗೊಲು
ಬಂಗಾರ್ ಪಟ್ಲೇರ್
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಸಿನೆಮೊ
ಕಲ್ಲಡ್ಕ
ತುಳು ಈ ಊರುತ ಬಾಸೆ, ಅಂಡ ಈ ಊರುಡು ಬ್ಯಾರಿ ಬಾಸೆ, ಕೊಂಕಣಿ, ಮಲೆಯಾಲಿ, ಕನ್ನಡ-ಇಂಚ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಾಸೆಲೆನ್ ಪಾತೆರುನ ಜನಕುಲು ಉಲ್ಲೆರ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಊರುಲು
ಆಟಿ
ಆಟಿ ತುಲುವೆರೆನ ೧೨ ತಿಂಗೊಲುಟ್ಟು ಒಂಜಿ. ತುಲುಟು ಉಂದು ನಾಲನೆ ತಿಂಗೊಲು. ಪಗ್ಗು, ಬೇಸ, ಕಾರ್ತೆಲ್, ಆಟಿ, ಸೋನೊ, ನಿರ್ನಾಲೊ, ಬೊಂತೆಲ್, ಜಾರ್ತೆ, ಪೆರಾರ್ತೆ, ಪೊನ್ನಿ, ಮಾಯಿ, ಸುಗ್ಗಿ. ಇಂಚ ತುಳುಟು ಪದ್ರಾಡ್ ತಿಂಗೊಳುಲು ಉಂಡು.
ತುಳುತ ಬೂಕುಲು
ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಬೂಕುಲು
ತುಳುಟು ಪಿರಾಕ್ಡೇ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಬರೆಯಿನಕುಲು, ಅಕ್ಲೆನ ಬೂಕುಲು ಇನಿ ಓದ್ಯರ ತಿಕುಂಡು.
ತುಳು ಜಾನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಬೂಕುಲು
ತುಳು ಜಾನಪದೊ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಬುಕ್ಕೊ ಅಧ್ಯಯನೊದ ಮಿತ್ತ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪ್ರಕಾರೊಲೆಡ್ ಬೂಕುಲು ಬತ್ತ್‌ದೊ. ತುಳುತ ಜಾನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರೊಲೆನ್ ಇಂಚ ಇಬಾಗಿಪೊಲಿ.
ತುಳುತ ಗಾದೆಲು
ತುಳು ಗಾದೆ ಸುರುಟ್ಟು ಪ್ರಕಟ ಆತಿನಿ ಮಂಗಳೂರುದ ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನ್ ಪ್ರೆಸ್, ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತಿನಾರ್ ಅಗಸ್ಟ್ ಮೆನ್ನರ್. ತುಳು ನಿಘಂಟ್ ಬರೆತಿನಾರೆ ಉಂದೆನ್ ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ದೆರ್.
ನಾಗಾರಾಧನೆ ಅಧ್ಯಯನೊಲು
ತುಳುನಾಡಿನ ನಾಗ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಕಂಬಳ- ಒಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಅಧ್ಯಯನ (ಪಿ ಎಚ್.ಡಿ ಮಹಾ ಪ್ರಬಂಧ)
ತುಳು ಶಾಸನೊಲೆನ ಅಧ್ಯಯನೊದ ಬೂಕುಲು
ಮತ್ತು ಎಂ.ಜೆ.ಶರ್ಮ, ೧೯೭೮. ತುಳುನಾಡಿನ ಶಾಸನಗಳು-ಸಂಪುಟ ಒಂದು, ರಾಷ್ರ್ಟಕವಿ ಗೋವಿಂದ ಪೈ ಸ್ಮಾರಕ ಸಂಶೋದನ ಕೇಂದ್ರ, ಗೀತಾ ಬುಕ್ ಹೌಸ್, ಮೈಸೂರು.
ಸೂಪರ್ ಮೂನ್
ಚಂದ್ರೆ ತನ್ನ್ ಕಕ್ಷೆಡ್ ಸುತ್ತು ಬನ್ನಗ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಭೂಮಿದ ಭಾರಿ ಮುಟ್ಟಡೆ ಸುತ್ತು ಬರ್ಪೆ. ಅಪಗ ಚಂದ್ರೆ ಭಾರಿ ಮಲ್ಲೆಡ್ ತೊಜುವೆ ಚಂದ್ರನ ಬೊಲ್ಪುಲ ಜಾಸ್ತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು.ಪ್ರತಿ ಪುಣ್ಣಮೆದ ಚಂದ್ರನ ಗಾತ್ರೋಡ್ದ್ ೧೪ ಪಾಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಉಪ್ಪುಂಡು.ಅಂಚನೆ ಬೊಲ್ಪುಲ ೩೦ ಪಾಲ್ ಜಾಸ್ತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು.ಇಂಚಿನ ಒಂಜಿ ಘಟನೆ ೨೦೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೧೪ಕ್ಕ್ ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರೆ ನಡತುದುಂಡು ಉಂದೆನ್ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.ವರ್ಷೊಗು ಒಂಜಿ ರಡ್ಡ್ ಸರ್ತಿ  ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಬರ್ಪುಂಡು .ಆಂಡಾ ೭೦ ವರ್ಷದ ಬೊಕ್ಕ ಬತ್ತಿನ ನವೆಂಬರ್ ೧೪ತ  ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಭಾರಿ ವಿಶೇಷ.
ವಿಸೇಸೊ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್
೧೯೪೮ ಚಂದ್ರೆ ಭೂಮಿದ ಮಸ್ತ್ ಮುಟ್ಟ್ ಬತ್ತ್ ದ್ ಭಾರಿ ಪೊರ್ಲುದ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ತೊಜಿದಿತ್ತ್ಂಡ್ .ಅವೆರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ೨೦೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೧೪ ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರೆ ತೊಜಿದುಂಡು.ನನ ಇಂಚಿನ ಒಂಜಿ ಘಟನೆ ತೂಯೆರೆ ೨೦೩೪ ಇಸವಿ ಮುಟ್ಟ ಕಾಪೊಡು.ನೆರ್ದ್ ದುಂಬುಲ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್  ತೊಜಿದಿತ್ತ್ಂಡಲ ಈತ್ ಮಲ್ಲೆ ಈತ್ ಬೊಲ್ಪು ಈತ್ ಪೊರ್ಲು ಇಪ್ಪುರೆ ಸಾಧ್ಯ ಇಜ್ಜಿ.
ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಪೂರ್ಣ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ
೧೫೦ ಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ೨೦೧೮ ಜನವರಿ ೩೧ಕ್ಕ್ ಆಕಾಶೊಡು ನಡತಿನ ವಿಶೇಷ ಘಟನೆ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಪೂರ್ಣ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ.ಚಂದ್ರನ ಮೂಜಿ ಮೋನೆಲಾದಿತ್ತಿನ ದೈತ್ಯ ಚಂದ್ರೆ ,ನೀಲಿ ಚಂದ್ರೆ, ತಾಮ್ರ(ರಕ್ತ)ಚಂದ್ರೆನ್ ತೂಪಿನ ಭಾಗ್ಯ.ಪುಣ್ಣಮೆದಾನಿ ಚಂದ್ರೆ ಮಲ್ಲ ತೋಜುನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿ.ಆಂಡ್ ಚಂದ್ರೆ ಭೂಮಿದ ಮುಟ್ಟ ಬತ್ತ್ಂಡ ಪುಣ್ಣಮೆದ ಚಂದ್ರಡ್ದ್ ೭% ಮಲ್ಲ ಬೊಕ್ಕ ೧೫% ಬೊಲ್ಪು ಜಾಸ್ತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು ಅಯಿಕ್ ದೈತ್ಯ ಚಂದ್ರೆ ಪನ್ಪೆರ್.ಒಂಜಿ ತಿಂಗೊಳುಡು ರಡ್ಡ್ ಪುಣ್ಣಮೆ ಬತ್ತ್ಂಡ ಅಯಿನ್ ನೀಲಿ ಚಂದ್ರೆ ಪನ್ಪೆರ್.ಭೂಮಿದ ವಾತಾವರಣ(ನೆರಳು)ದ ಪ್ರಭಾವ ಚಂದ್ರನ ಮಿತ್ತ್ ಬೂರ್ನಗ ಚಂದ್ರೆ ತಾಮ್ರ(ಕೆಂಪು)ದ ಬಣ್ಣೊಡು ತೋಜುಂಡು ಅಯಿಕ್ ತಾಮ್ರ ಚಂದ್ರೆ ಅತ್ತಂಡ ರಕ್ತ ಚಂದ್ರೆ ಪನ್ಪೆರ್.
ಭೂಮಿ ಬುಕ್ಕೊ ಚಂದ್ರನ ದೂರೊ
ಸೌರಮಂಡಲೊನು ಗಮನಿತೊಂದು ಪ್ರತೀ ತಿಂಗೊಲುಡು ಚಂದ್ರ ಬುಕ್ಕೊ ಭೂಮಿದ ನಡುತ ದೂರೊ ಹೆಚ್ಚಿಕಮ್ಮಿ ೩೫೭,೦೦೦ ಬುಕ್ಕೊ ೪೦೬,೦೦೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್.(೨೨೨,೦೦೦ ಬುಕ್ಕೊ ೨೫೨,೦೦೦ ಮೈಲ್), ,
ಪೂರ್ಣ ಚಂದ್ರೆ ಮಾಮೂಲಿ ಚಂದ್ರನ ಗಾತ್ರೊಡ್ದು ೧೪% ಮಲ್ಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ೩೦% ಪ್ರಕಾಶೊಡುಪ್ಪುವೆ. ಚಂದ್ರೆ ಒಂಜೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಭೂಮಿರ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ದೂರ ಪಂಡ ೪೦೬೦೦೦ ಕಿ.ಮೀ ದೂರೊಡು ಉಪ್ಪುವೆ. ಆಂಡಾ ೨೦೧೩ ಜನವರಿ ೨೩ಕ್ಕ್ ೩೫೬೯೯೧ ಕಿ ಮೀ ,೨೦೧೪ ಅಗೋಸ್ತ್ ೧೦ಕ್ಕ್ ೩೫೬೮೯೬ ಕಿ ಮೀ ಅಂಚನೆ೨೦೧೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೮ಕ್ಕ್ ೩೫೬೮೭೭ ಕಿ.ಮೀ ಮುಟ್ಟಡ್ ಚಂದ್ರೆ ತೋಜುವೆ.ಈ ಮಾತ ದಿನೊಕುಲೆರ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಮುಟ್ಟಡ್ ೨೦೧೬ ನವೆಂಬರ್೧೪ಕ್ಕ್ ೩೫೬೫೦೯ ಕಿ ಮೀ ಮುಟ್ಟಡ್ ಚಂದ್ರೆ ತೋಜುವೆ.ಈ ವಿಷೇಶ ದಿನ ೭೦ ವರ್ಷ ಕರಿಬೊಕ್ಕ ಬೈದ್ಂಡ್ .ನನ೨೦೩೪ಕ್ಕ್ ಈ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ವಿಶೇಷ ದಿನ ಬರಿಯೆರೆ ಉಂಡು ಪನ್ಪಿನ ವಿಜ್ಞಾನಿಲೆನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಪದೊ ಪುಟ್ಟ್‌ನೆ
ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ /SuperMoon ಇಂದೆನ್ ರಿಚರ್ಡ್ ನೊಲ್ಲೆ ಪುದರ್‍ದಾಯೆ ಭವಿಸ್ವೊ ಪನ್ಪುನಾಯೆ ೧೯೭೯ ಪಂಡೆ. , ರಿಚರ್ಡ್ ನೊಲ್ಲೆನ ಪ್ರಕಾರೊ, ಭೌಗೋಳಿಕ ಒತ್ತಡೊದ ಸಮಯೊಡು ಈ ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಆಪುನು.
ಪರಿಣಾಮೊ
ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಉಂಡಾಪಿನೆರ್ದಾತ್ರ ಮೃಗ ಪಕ್ಕಿ ಅಂಚನೆ ಜನೊಕುಲೆನ ಜೀವನ ಮಿತ್ತ್ ದಾಲ ಹಾಳ್ ಪರಿಣಾಮ ಆಪುಜಿ.ಆಂಡಾ ಸಮುದ್ರದ ಉಬ್ಬರ ಇಳಿತ ಹೆಚ್ಚಾಪುನ ಸಾಧ್ಯತೆ ಉಂಡು.ಚಂದ್ರನ ಬೊಲ್ಪು ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್  ಜಾಸ್ತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್
ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ೧೯ನೇ ಶತಮಾನೊಡು ಶ್ರದ್ಧೆಡ್ ಸೀಕ್‌ದಕ್ಲೆನ ಸೇವೆ ಮಲ್ತಿನಾರ್. ಆರ್ ಇತ್ತೆ ಇಡೀ ವಿಶ್ವೊಡೇ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ ಮಲ್ಲ ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿ ಪೊಂಜೊವು.
ಇಟೆಲಿ ದೇಶದ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ಪನ್ಪಿ ಪೇಂಟೆಡ್ ೧೮೨೦ಟ್ ಬಾರೀ ಶ್ರೀಮಂತೆ ಆದಿತ್ತಿನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಬೇರದಾಯನ ಮಗಲಾದ್ ಪುಟ್ಟಿಯೆರ್. ಇಡೀ ಯೂರೋಪ್ ಖಂಡೊಡು ಅಲ್ಪಲ್ಪ ಬೇರ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನರೆಗ್ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನಗರೊಡು ಪುಟ್ಟಿನ ಮಗಲೆಗ್ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ಂದೇ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಬಾರೀ ಮಲ್ಲಾದಿಗೆಡ್ ಬುಲೆಯಿನ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಆರೆನ ಇಷ್ಟೊಡೇ ನರ್ಸಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸೊನ್ ಲಂಡನ್‌ಡ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ನರ್ಸ್ ಆಯೆರ್.
ಈ ಪೊರ್ತುಡು ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಯುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಟರ್ಕಿದ ನಡುಟು ನಡತೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಆಪಗ ಟರ್ಕಿ ದೇಶೊಗು ಬೆಂಬಲ ಕೊರೊಂದಿತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ತನ್ನ ಸೈನ್ಯೊನು ಟರ್ಕಿದಕ್ಲೆಗ್ ಬೆರಿಸಾಯೊಗ್ ಕಡಪುಡುಂಡು. ಸೈನಿಕೆರೆ ಸಾಯೊಗಾತ್ರ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ನರ್ಸ್‌ಲೆನ ಗುಂಪುಡು ಅಡೆಗ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ ಬೇಲೆ ಬೆಂದೆರ್. ಸೈನಿಕೆರ್ ಗಾಯೊಲು ಗಜೆಲ್ದ್ ಸೈಪಿನೆನ್ ತೂದು ಅವುಲು ನಿರ್ಮಲ ಬೋಡುಂದು ಐತ್ತ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಬೊಕ್ಕ ನಿಗಾ ದೆತೊಂಡೆರ್. ಆಸ್ಪತ್ರೆದ ತೆನಸ್‌ಲಾ ಎಡ್ಡೆಡೇ ತಯಾರಾಪಿನಂಚ ತೂವೊಂಡೆರ್. ಬೇನೆ ತಿನ್ಪಿನಾಕ್ಲೆನ್ ರಾತ್ರೆ ಪಗೆಲ್ ತೂವೊಂಡೆರ್. ರಾತ್ರೆಡ್ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಲಾಟಾನ್ ಪತೊಂದು ತಿರ್ಗೊಂದಿತ್ತಿನೆಕ್ಕ್ ಅರೆಗ್ ಲೇಡಿ ವಿದ್‌‌ದ ಲ್ಯಾಂಪ್ ಪಂದ್ ಪುದರಾಂಡ್.
ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಬೆಂದಿನ ಬೇಲೆದ ಬಗ್ಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ದ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಗ್ ತೆರಿದ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್‌ಗ್ ಆರೊಂಜಿ ಕಾಕಜಿಲಾ ಬರೆಯೆರ್. ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿ ಬೊಕ್ಕ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗ್ ಬತ್ತಿನ ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಅವುಲು ಒಂಜಿ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಶಾಲೆಲಾ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಇಂಚ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಬೇಲೆಗ್ ಮರ್ಯಾದಿ ಕನತ್ತ್ ಕೊರಿನಾರ್ ಫ್ಲಾರೆನ್ಸ್ ನೈಟಿಂಗೇಲ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ಆಟ
ಆಟ - ನೃತ್ಯ, ಭಾಗವತಿಕೆ, ಪಾತೆರ, ವೇಷಭೂಷಣಲು ಸೇರ್ದ್ ಆಪುನಂಚಿನ ಒಂಜಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕಲೆ ನೆನ್ನ್ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪನುವೇರ್. ಕರ್ನಾಟಕೊದ ಬುಕ ಕೆರಳದ ಕಾಸರಗೋಡ್ದ ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರೊಲೆಡ್ ಪ್ರಮುಖವಾದುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕೊದ ಕರಾವಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್ (ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಉಡುಪಿ) ಅಂಚೆನೆ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಗ್ ಕೈತಲುಪ್ಪುನ ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಾಸರ್ಗೋಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್ ಆಟ ಜಿಂಜ ಪುದರ್ ಪೋತಿನ ಕಲೆಯಾದುಂಡು.ಕಾಸರ್ಗೋಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಡುಪ್ಪುನ ಕಣಿಪುರದ (ಕುಂಬ್ಳೆ) ಪತಿನೆನ್ಮನೆ ಶತಮಾನೊದ ಕವಿ ಪಾರ್ತ್ತಿ ಸುಬ್ಬರೆನ್ ಆಟ್ಟೊದ ಪಿತಾಮಹೆ ಪಂಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
ಆಟದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶೊಲು
ಆಟ ಅತ್ತ್ಂಡ ಬಯಲಾಟೊ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ರಂಗಕಲೆ ಆದುಂಡು. ಅವು ಪುರಾಣದ ಒಂಜಿ ಭಾಗೊದ ಪ್ರಸಂಗನ್ ಜನೊಕ್ಲೆನ ಎದುರು ಅಬಿನ ಮಲ್ತ್ ತೋಜಾವುಂಡು. ಆಂಡ ಐಟ್ ಶಾಸ್ತ್ರಬದ್ಧವಾಯಿನ ಅಂಶೊಲು ಉಲ್ಲ. ಅವು ಇಂಚ ಉಂಡು.
ಪ್ರಸಂಗ
ಆಟೊಲೆಡ್ ಒವ್ವಾಂಡಲ ಒಂಜಿ ಕತೆನ್ ಅಭಿನ ಮಲ್ತ್ ತೋಜಾವೆರ್. ಮೂಲೊಡ್ ಪುರಾಣದ ಕತೆಕ್ಲೆನ್ ಮಾತ್ರ ಗೊಬ್ಬುದ್ ತೋಜಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಇಂಚೊಗ್ ಅವು ಬದಲಾತ್ಂಡ್. ಜನಕ್ಲೆನ ರುಚಿಗ್ ತಕ್ಕ ಚರಿತ್ರೆ, ಬೊಕ್ಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಷಯೊಲೆಗ್ ಸೇರ್ದಿನ ಕತೆಕ್ಲೆನ್ ಗೊಬ್ಬುವೆರ್. ಇಂಚ ಆಟೊ ಗೊಬ್ಬೆರೆ ಜತ್ತ್ ದೈದಿನ ಕತೆತ ಬಾಗೊನ್ 'ಪ್ರಸಂಗ' ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ಪ್ರಸಂಗೊಲೆನ್ ಪದ ರೂಪೊಡ್ ತೆರಿದಿನಕ್ಲು ಬರೆದುಪ್ಪುವೆರ್. ಈ ಪದೊಕೂ ತಾಳ, ರಾಗ ಬದ್ಧವಾದುಪ್ಪುಂಡು. ಇಂಚ ಪ್ರಸಂಗ ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ್ ಬರೆಪುನಕುಎನ್ 'ಪ್ರಸಂಗ ಕರ್ತೆರ್' ಪನ್ಪೆರ್.
ವೇಷದಕುಲು
ಆಟೊದ ಕತೆಕ್ ತಕ್ಕ ಪಾತ್ರ ಮಲುನಕ್ಲೆನ್ ವೇಷದಕೂ ಪನ್ಪೆರ್.
ವೇಷೊಲು
ಆಟೊದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪಾತ್ರೊಲೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮುನೆದ ವೇಷೊಲು ಉಪ್ಪುವೆ.
ಭಾಗವತೆರ್
ಆಟೊಡು ಮುಖ್ಯವಾಯಿನವು ಭಾಗವತಿಕೆ.
ಆಟೊದ ಮೇಳೊಲು
ಕಟೀಲು ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳ ೧-೬
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪೆ
ಅಪ್ಪೆಡ್ದಾರೊ ಜೋಕುಲು ಪುಟ್ಟುನು. ಬಾಲೆ ಮಲ್ಲೆ ಅನಗ ಅಪ್ಪೆನೆ ಬಾಲೆಗ್ ಇಂಬೆ ಅಮ್ಮೆಂದ್ ಪನ್ಪುನೆ. ಒರ್ಂಬೊ ತಿಂಗೊಲು ಬಂಜಿಡ್ ತುಂಬುದು, ಪೆದಿ ಬುಕ್ಕೊ ಜಕ್ಕೆಲ್‍ಡ್ ಕುಲ್ಲಾದ್, ಮಿರೆಕೊರ್ದ್ ತೊಟ್ಟಿಲ್‍ಗ್ ಪಾಡ್ದ್ ಮಾನಾದ್, ನೆಲಟ್ ದೀಡ್ಂಡ ಪಿಜಿನ್ ಕೊನೊವು, ಮಿತ್ತ್ ದೀಡ್ಂಡ ಕಕ್ಕೆ ಕೊನೊವುಂದು ಬಾಲೆನ್ ಜೋಪಾನ ಮಲ್ಪುನಾಲ್ ಅಪ್ಪೆ.
ತುಳು ಪದೊ
ಅಪ್ಪೆ ತುಳು ಪದೊ. ಕನ್ನಡೊಡು ತಾಯಿ, ಮಾತೆ, ಅಮ್ಮ ಪನ್ಪೆರ್. ತುಳುಟು ಅಮ್ಮ ಪಂಡ ತಂದೆ. ಅಪ್ಪೆನ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‍ಡ್ Mother ಪನ್ಪೆರ್.
ಪೊಣ್ಣನ ಮಹಾತ್ಮೆ
ಅಪ್ಪೆನಾ ಮಹಿಮೆ ತುಳುನಾಡ್‍ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ. ಅಪ್ಪೆನೆ ಜೀವಾಂದ್ ಪಂಡ್‍ದ್ ಬದುಕುನಕುಲು ಏತೋ ಜನ ಉಲ್ಲರ್. ಅಪ್ಪೆ ಪಂಡ ಕಾಲಿ ನಮಕ್ ಜನ್ಮ ಕೊರ್ತಿನಾಲ್ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತ್ ಅವು ನಮ ಇಷ್ಟ ಪಡುನ ಒವ್ವೆ ವಸ್ತುಲಾ ಆದಿಪ್ಪು, ನಮಕ್ಕ್ ಅಯಿರ್ದ್ ಉಪಯೋಗ ಆದಿಪ್ಪುಂಡು ನಮರ್ದ್ ಅಯಿಕ್ಕ್ ಉಪಯೋಗ ಆದಿಪ್ಪುಜ್ಜಿ, ಅಪಕಾರ ಬೋಡಿತ್ಂಡಾ ಆದಿಪ್ಪು ಅಯಿಕ್ಕ್ ಅಪ್ಪೆ ಪಂಡ್ ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಒಂಜಿ ಪೊನ್ನು ಆಲ್ನ ಅಪ್ಪೆ ಇಲ್ಲರ್ದ್ ಕಂಡನಿ ಇಲ್ಲಡೆ ಬತ್ತ್‌ದ್ ಏತೋ ಕಷ್ಷ ಅನುಭವಿಸುವಲ್, ಒವ್ವೆ ಕಷ್ಟ ಬತ್ತ್ಂಡಲಾ ಸಹಿಸೊಂದ್ ಬದುಕುವಲ್. ಅಯಿರ್ದ್ ಬೊಕ್ಕದ ಜೀವನ ಅಮ್ಮ ಪನ್ಪುನ ಹಂತ. ಈ ಬದುಕ್ ಅಲೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಖುಷಿ ಕೊರ್ಪುಂಡುಗೆ, ಆಲ್ನ ಒವ್ವೆ ಕಷ್ಡ ಇತ್ತ್ಂಡಲ ಆಲ್ನ ಬಾಲೆದ ಮೋನೆ ತೂದ್ ಮರಪುವಲ್. ಆ ಬಾಲೆ ಪೊನ್ನಾವಡ್ ಆನಾವಡ್ ಆಲೆಗ್ ರಡ್ಲಾ ಒಂಜೆ. ಸಾಮಾನ ಪ್ರೀತಿ ರಡ್ಡೆಕ್ಕ್ಲಾ ಕೊರ್ಪಲ್. ಆ ಬಾಲೆನ್ ಎಲ್ಯರ್ದ್ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಪರ ಏತ್ ಕಷ್ಡ ಬರ್ಪಲ್ ಪಂಡ್ದ್ ಅಲೆಗೆ ಗೊತ್ತು. ಆಂಡ ಅಕೇರಿಗ್ ಜೋಕುಲು ದಾದ ಮಲಪುವೆರ್ ಪಂಡ ಅಪ್ಪೆನ್ ಡಂಕ್‍ದ್ ಪೋಪೆರ್. ಅಪ್ಪೆನ್ ವ್ರಧ್ಧಾಶ್ರಮಗ್ ಪಾಡುವೆರ್. ಅಂಚನೆ ಅಕ್ಲ್‌ಲಾ ವೃಧ್ಧಾಶ್ರಮಗೆ ಪೋಪುನಾ. ಅಯಿರ್ದ್ ಗೊತ್ತಾಪುಂಡು ಅಪ್ಪೆನ್ ಮದೆಪರ ಬಲ್ಲಿಂದ್
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಜಾನಪದ
ಓ
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ
ಚಲನೆ
ಚಲನೆ
ಚಲನೆ ಒಂಜಿ ವಸ್ತುತಾ ಸ್ಥಾನ ಪಲ್ಲಟೊನ್ ಚಲನೆ ಪಂದು ಪಣೊಲಿ. ಚಲನೆ ಉಂದು ಒಂಜಿ ನಿರಪೇಕ್ಷ ಶಬ್ದವಾದುಪ್ಪಂದೆ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಶಬ್ದವಾದುಂಡು. ದಾಯೆಪಂಡ ಒಂಜಿ ವಸ್ತುನ್ ಬುಕ್ಕೊಂಜಿ ವಸ್ತುತಾ ಹೋಲಿಕೆಟ್ ಚಲನೆ ಇತ್ತುಂಟಾಲಾ ಮೂಜನೆ ವಸ್ತುತ ಹೋಲಿಕೆಡ್ ನಿಶ್ಚಲ ವಾದ್ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಪ್ರಪಂಚೊಡು ಪೂರಾ ವಸ್ತುಲು ಚಲನೆಟ್ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಭೂಮಿ, ಸೂರ್ಯ, ಪ್ರಪಂಚ ಅತ್ತಂತೆ ಪರಮಾಣುಟುಲಾ ಪ್ರೋಟಾನ್,ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಪೂರಾ ಚಲನೆಟ್ ಇಪ್ಪುಂಡು.
ಚಲನೆತಾ ನಿಯಮೊಲು
ಚಲನೆತಾ ನಿಯಮೊನ್ ರಡ್ಡ್ ವಿಧಲು ಉಂಡು.
ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್(ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಯಂತ್ರಶಾಸ್ತ್ರ)
ವಿಶ್ವಟ್ ಬೃಹದಾಕಾರ ವಸ್ತು ಅಯಿನಾ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಲ ಯಂತ್ರಲು, ಗ್ರಹಲು, ನಕ್ಷತ್ರಲು, ನಕ್ಷತ್ರ ಕೂಟಲು, ಅಂತರಿಕ್ಷ ವಾಹನಲು ಚಲನೆಟ್ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ ನಿಯಮಟ್ ವಿವರಣೆ ಮಾಲ್ಪುವೆರ್. ವಿಜ್ಞಾನ ಬುಕ್ಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಟ್ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ನ ವಿಷಯ ಮಸ್ತ್ ಪಿರಾಕ್‌ತಾ ಬುಕ್ಕ ಅಗಾದವಾಯಿನಾ.ಈ ನಿಯಮಲು ವಸ್ತುಲು ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ ಬುಕ್ಕ ಅವು ಚಲನೆತಾ ಸಂಬಂಧೊನ್ ವಿವರಣೆ ಮಾಲ್ಪುವೆರ್. Sir Isaac Newton ಈ ನಿಯಮತಾ ಬಗ್ಗೆ ೫ ಜುಲೈ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತವಾಯಿನ Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica ಎಂಬ ಪ್ರಬಂದಟ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವಿವರಣೆ ಮಾಲ್ಪವೆರ್. Sir Isaac Newton ನಿಯಮತಾ ಈ ತಿರ್ತ್‌ತಾ ಲೆಕ್ಕೊ ವಿಂಗಡನೆ ಮಾಲ್ಪುವೆರ್.
ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್(ಪರಿಮಾಣ ಯಂತ್ರಶಾಸ್ತ್ರ)
ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ ಧ್ರವ್ಯತ ಪರಮಾಣು ಬುಕ್ಕ ಉಪ ಪರಮಾಣು ಭೌತಿಕ ಸ್ತಿತಿನ್ ಅರ್ಥೈಸುನಗ ಸಿದ್ದಾಂತಲಾ ಕಂತೆ. ಈ ಸಿದ್ದಾಂತಗ್ ದ್ರವ್ಯ ಬುಕ್ಕ ವಿಕಿರಣ ಶಕ್ತಿ ಏಕಕಾಲಟ್ ತೋಜಿನಾ ಅಲೆ ಬುಕ್ಕ ಕಣತ ರೂಪಟ್ ನಡೆತೆನ್ ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ,ಇಂದೆನ್ wave–particle duality ಅಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ Superfluidity, ಅಧಿವಾಹಕತೆ(Superconductivity) ಬುಕ್ಕ ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಗಳ ರಚನೆ ಇತ್ಯಾದಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಕಾರಿಯಾತ್ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ ವಸ್ತುತ ನಿಖರವಾಯಿನ ಅಳತೆ ಬುಕ್ಕ ಭವಿಷ್ಯೊನ್ ಲೆಕ್ಕ ಮಾಲ್ಪೊಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗ್ ವಸ್ತುವಿನ ಸ್ತಾನ ಬುಕ್ಕ ವೇಗ. ಆಂಚನೆ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್  Heisenberg uncertainty ಸಿದ್ದಾಂತ ಪಣುಪುನೆ ಲೆಕ್ಕೊ ಏಕಕಾಲಟ್ ಉಪಪಾರಮಣುವಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ತಿತಿಯನ್ನು (ಸ್ತಾನ,ವೇಗ ..) ನಿರ್ದಾರ ಮಾಲ್ಪಯಾರಾ ಅಪುಜ್ಜಿ.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬಾಸೆಲು
ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷೆಲು ನೂದೆಡ್ದ್ ಎಚ್ಚಿಗೆ ಭಾಷೆಲೆನ್ ಒಳಗೊಂಡೊಂದು ಇಪ್ಪುನ ಪರ್ಪಂಚೊದ ಮಸ್ತ್‌ ದಿಂಜ ಪಾತೆರುನಕ್ಲ್ ಇಪ್ಪುನ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬ.
ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಗುಂಪುಗು ಸೇರ್‍ನ ಭಾಷೆಲು ಬೇತೆ ಒವ್ವೇ ಮನೆತನೊಗು ಸೇರ್‍ನ ಭಾಷೆಡ್ದ್‌ಲಾ ದಿಂಜ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಪರ್ಪಂಚೊಡು ಪರಡ್‍ದೊ. ಅತ್ತಂದೆ ಈ ಭಾಷೆಲೆ ಸಂಕ್ಯೆಲಾ ದಿಂಜ ಇತ್ತ್‌ದ್ ಮಿಕ್ಕ್‌ನ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಎಚ್ಚಿಗೆ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಪೆರ ಇಂಗಡನೆ ಆತ್ಂಡ್. ಭಾರತೊದ ಜನಸಂಕ್ಯೆದ ದಿಂಜಪಾಲ್ ಜನೊ ಈ ಮೂಲೊದ ಭಾಷೆಲೆನೇ ಪಾತೆರುವೆರ್. ಈ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಹಿಂದೀ, ಉರ್ದು, ಬಂಗಾಳೀ, ಅಸ್ಸಾಮೀ, ಒರಿಯಾ, ಮರಾಠೀ, ಪಂಜಾಬೀ ಬುಕ್ಕೊ ಕಾಶ್ಮೀರೀ - ಉಂದು ಮುಕ್ಯೊ ಆಪುಂಡು. ಇಂದೆಟ್ ಸಿಂಹಲೊದ ಸಿಂಹಳೀ ಭಾಷೆನ್‍ಲಾ ಸೇರಾವೊನೊಲಿ. ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಪಂಗಡೊದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ತರೊಲೆಡ್ (೧) ವೈದಿಕ ಭಾಷೆ : ಭಾಷೆದ ಪಿರಾಕ್‌ದ ಬೂಕುಲೆ ಕಾಲೊ ಸು.ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೦೦೦೦ ಇಪ್ಪು; (೨) ಅಭಿಜಾತ ಸಂಸ್ಕೃತೊ ಭಾಷೆ; (೩) ಪಾಲಿ, ಪ್ರಾಕೃತ ಬುಕ್ಕೊ ಅಪಭ್ರಂಶ ಭಾಷೆಲೆನ್ ಸೇರೊಂದಿಪ್ಪುನ ಮಧ್ಯಯುಗೊದ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಭಾಷೆ. ಇಂದೆಟ್ ಮೂಜಿ ಹಂತೊಲು ಉಂಡು. ಪ್ರಾಚೀನ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಭಾಷೆ(ವೈದಿಕ) ಪಿರಾಕ್‍ದ ಇರಾನೀ ಭಾಷೆಗ್ ಕೈತಲ್ದ ಸಂಬಂಧಿಸದ್ಂಡ್. ಮಧ್ಯಕಾಲೊದ ಪರ್ಷಿಯನ್(ಪಹ್ಲವಿ), ಪಾರ್ಥಿಯನ್, ಸೊಗ್‍ಡಿಯನ್, ಜೋರಾಸ್ಮಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಶಕ ಭಾಷೆಲೆಡ್ದ್ ಮಧ್ಯಕಾಲೊದ ಇರಾನೀ ಪಂತ್ಯೆ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವೊಂದುಂಡು. ಆಧುನಿಕ ಇರಾನೀ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪಸ್ರುಭಾಷೆಲು ಮುಕ್ಯೊ. ಇಂದೆಕ್ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಕಿನ್ಯ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಭಾಷೆಲೆನ್ ಸೇರಾವೊಲಿ. ಇಂದೆಟ್ ಓಸೆಟಿಕ್ ಭಾಷೆ ದಿಂಜ ಗುಮಾನಿಪುನವು.
ಬಾಲ್ಟೋ-ಸ್ಲ್ಯವೋನಿಕ್
ಬಾಲ್ಟಿಕ್ ಗುಂಪುಡು ಲಿಥುಯೇನಿಯನ್, ಲೆಟಿಷ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅರಿದ್ ಪೋಯಿನ ಪಿರಾಕ್‍ದ ಪ್ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಲು ಉಲ್ಲೊ. ಸ್ಲ್ಯವೋನಿಕ್ ಭಾಷೆ ಸುರುಸುರುಕು ಚರ್ಚ್‌ಲೆಡ್ ಗಳಸೊಂದಿತ್ತಿನ ಪರತ್ತ್ ರೂಪೊಡು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಇಂದೆತ ಬಗೆಟ್ ಪ್ರಾಚೀನೊ ದಾಕಲೆಲು 9ನೆದ ಶತಮಾನೊದ ಆತ್ಂಡ್. ಇಂಚಿಪೊ ಈ ಭಾಷೆ ರಷ್ಯನ್, ಪೋಲಿಷ್, ಜೆಕ್, ಸರ್‍ಬೊ-ಕ್ರೋಟ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬಲ್ಗೇರಿಯನ್ ಭಾಷೆಲೆಡ್ದ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವೊಂದಿತ್ತ್‌ಂಡ್.
ಅಮೆರಿಕನ್ ಭಾಷೆ
ಉಂದು ಕ್ರಿ.ಶ. 5ನೆ ಶತಮಾನೊಡ್ದಿಂಚ ಗುರ್ತೊ ಆಯಿನೆ.
ಅಲ್ಬೇನಿಯ ಭಾಷೆ
ಇಂಚಪೊ ಇಂದೆನ್ ಗುರ್ತಿಸಾಯೆರ್. ಈ ನಾಲ್ ಗುಂಪುಲೆನ್ ಒಟ್ಟಾದ್ ಶತಮ್ ಭಾಷೆಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಇಂದೆಕ್ಕ್ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾದ್ ಇಪ್ಪುನ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷೆದ ಬೇತೆ ಸಾಕೆಲೆನ್ ಕೆಂಟುಮ್ ಭಾಷೆಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಹನ್ಡ್ರಡ್ ಇಂಚಿತ್ತಿ ಅರ್ತೊ ಬರ್ಪುನ ಪದೊಡಿಪ್ಪುನ ಐಇ ಕೆ ಇಂದೆನ್ ಅಕುಲು ಉಚ್ಚಾರೊ ಮಲ್ಪುನ ರೀತಿಡ್ದಾದ್ ಈ ರಡ್ಡ್ ಗುಂಪುಲೆಗ್ ಈ ಪುದರ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ಂಡ್. ಕೆಂಟುಮ್ ಭಾಷೆಲು ಇಂದೆನ್ ಯಥಾವತ್ತಾದ್ ಒರಿಪಾವೊಂದುಲ್ಲೊ. ಆಂಡ ಶತಮ್ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಉಂದು ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಊಷ್ಮ ವರ್ಣಾಕ್ಷರವಾದ್ ಮಾರ್ಪಾಟ್ ಆಪುಂಡು. ಉಂದುವೇ ಬಗೆತ ವ್ಯತ್ಯಾಸೊ ಐಇ ಜಿ ,ಘ್ ಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಕಂಠ್ಯೋಷ್ಠ್ಯ ಧ್ವನಿಕ್ಲೆ ವಿಚಾರೊಡ್ಲಾ ಈ ಶತಮ್ ಭಾಷೆಲು ಓಷ್ಠ್ಯಾಂಶೊನು ಕಳೆವೊಂದ್ ಸಾಮ್ಯೊನು ಹೊಂದುಂಡು.
ಕೆಂಟುಮ್ ಭಾಷೆ
ದಿಂಜ ಉಪಭಾಷೆಲುಪ್ಪುನ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆ ಕ್ರಿ.ಪೂ.8ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಹೋಮರನ ಕಾವ್ಯೊಡ್ದು ಇಂದೆತ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಸುರುವಾಪುಂಡು. ಆಂಡ ತಿಕಿದಿನ ಮ್ಯೆಸೀನಿಯನ್ ದಾಖಲೆಡ್ದಾತ್ರೊ, ಈ ಭಾಷೆದ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಚರಿತ್ರೆ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1200ದಾತ್ ಪಿರಾಕ್‍ದವುಮದು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಕೆಲ್ಟಿಕ್ ಭಾಷೆ
ಒಂಜಾನೊಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ದಿಂಜ ಪರಡ್‍ದಿತ್ತಿನ ಈ ಭಾಷೆ ಇತ್ತೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ದ್ವೀಪೊಲೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ರಿಟನ್ನ್‌ದ ಕೆಲವು ಭಾಗೊಲೆಗ್ ಮಾತ್ರೊ ಸೀಮಿತವಾದುಂಡು. ಇಂದೆತ ರಡ್ಡ್ ಮುಕ್ಯೊವಾಯಿನ ಸಾಕೆಲ್ ಪಂಡ ಗ್ಯಾಲಿಕ್(ಐರಿಷ್) ಬುಕ್ಕೊ ವೆಲ್ಷ್. ಲುಪ್ತ ಕಾರ್ನಿಷ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ರಿಟನ್‍ಲೆನ್ ಸೇರ್ದಿನ ಬ್ರಿಟ್ಯಾನಿಕ್ ಭಾಷೆಲು.
ಜರ್ಮಾನಿಕ್ ಭಾಷೆ
ಇಂದೆನ್ ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮಾನಿಕ್ ಅತ್ತಂಡ ಲುಪ್ತಗಾಥಿಕ್ ಭಾಷೆ, ಉತ್ತರ ಜರ್ಮಾನಿಕ್ ಸ್ಕಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಜರ್ಮನ್ ಸೇರ್‌ನಂಚ ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮಾನಿಕ್ ಭಾಷೆ - ಇಂಚ ವಿಂಗಡಿಸವೊಲಿ. ಬೈಬಲ್‌ದ ಗಾಥಿಕ್ ಭಾಷಾಂತರನೇ(ಕ್ರಿ.ಶ. 4ನೆ ಶತಮಾನೊ) ಜರ್ಮಾನಿಕ್ ಭಾಷೆದ ಪ್ರಾಚೀನೊ ಸಾಹಿತ್ಯೊ ಸ್ಮಾರಕವಾದುಂಡು.
ಟೊಕೇರಿಯನ್ ಭಾಷೆ
ಟೊಕೇರಿಯನ್ ಭಾಷೆದ ಉಪಭಾಷೆ ಆದ್ ಸಂಪ್ರದಾಯೊದ ರೀತಿಡ್ ಎ ಬುಕ್ಕೊ ಬಿಂದ್ ಲೆಪ್ಪುನ ಉಪಭಾಷೆಲು ಕ್ರಿ.ಶ. 6-10ನೆ ಶತಮಾನೊಗು ಮುಟ್ಟ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯೊದ ಬೌದ್ಧರೆ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಲೆಡ್ ತೊಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಈ ಭಾಷೆಲೆನ್ 20ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಆದಿಡ್ ಗುರ್ತೋ ಆಂಡ್.
ಹಿಟ್ಟೈಟ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅನಟೋಲಿಯನ್ ಭಾಷೆ
ಹಿಟ್ಟೈಟ್ ಭಾಷೆ ಬುಕ್ಕೊ ಅನಟೋಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಲೆನ್ ಮುಕ್ಯವಾದ್ 20ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಸುರೂಟೆ ಗುರ್ತಿಸಾದೆರ್. ಇಂದೆಟ್ ದಿಂಜ ಪ್ರಾಮುಕ್ಯೊ ಆಯಿನವು ಕ್ಯೂನಿಫಾರಮ್ ಲಿಪಿಡುಪ್ಪುನ ಹಿಟ್ಟೈಟ್ ಭಾಷೆ. ಇದರ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1400-1200 ಅವಧಿಡ್ ದಾಕಲೆಲು ಸೇಡಿಮಣ್ಣ್‌ದ ಫಲಕೊಲೆ ಮಿತ್ತ್‌ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುನ ಅವೆನ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಲ್ತ್ ದೀಡ್ದೆರ್. ಈ ಪಂಗಡೊಗು ಸೇರ್‌ನ ಇಂದೆತಾತ್ ಬೊಳ್ಪುಗು ಬರಾಂದಿನ ಬೇತೆ ಭಾಷೆಲು ಪಂಡ ಲೂವಿಯನ್, ಪಾಲಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಹೈರೋಗ್ಲಿಫಿಕ್ ಹಿಟ್ಟೈಟ್. ಮಿತ್ತ್ ತೆರಿಪಾಯಿನ ಭಾಷೆಲೆ ಗಳ ಜೊತೆಟ್ ದಿಂಜ ಪಿರವುಡು ಇತ್ತ್‌ದ್ ಇತ್ತೆ ಮಾಜಿನ ಭಾಷೆಲು ಮಸ್ತ್ ಸಂಕ್ಯಡ್ ಉಲ್ಲೊ. ಇಲ್ಲೀರಿಯನ್, ಥ್ರೇಸಿಯನ್, ಫ್ರಿಜಿಯನ್ ಇತ್ಯಾದಿಲು ಈ ವರ್ಗೊದ ಭಾಷೆಲು.
ಉಪಭಾಷೆಗಳು
ಕ್ರಿ.ಪೂ. 200ಡ್ದ್ ಇಂಚಿಗ್ ಗುರ್ತೊ ಮಲ್ತಿನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆನ್ ಸೇರೊಂದು ಇಟ್ಯಾಲಿಕ್ ಭಾಷೆ ಬುಕ್ಕೊ ಓಸಿ-ಅಂಬ್ರಿಯನ್ ಉಪಭಾಷೆಲು; ಫ್ರೆಂಚ್, ಇಟಾಲಿಯನ್, ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್,ರುಮೇನಿಯನ್ ಇಂಚಿತ್ತಿ ಆಧುನಿಕ ರೋಮಾನ್ಸ್ ಭಾಷೆಲಾದ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದ್‍ದುಂಡು. ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊದ ಭಾಷೆಲೆ ಪರಿಚಯೊ ಶಾಸನ ಬರಹಲೆಡ್ದ್ ಮಾತ್ರೊ ಆಂಡಲಾ ಅವು ರೋಮನ್ನೆರೆ ಇಟಲಿ ಗೆಂದಿನ ಪರಿಣಾಮೊಡ್ದು ನಾಶ ಆದ್ ಪೋಂಡ್.
ಬಂಗುಡೆ
ಉಂದೊಂಜಿ ಸಮುದ್ರೊಡು ಉಪ್ಪಿನ ಮೀನ್. ಉಂದೆಕ್ ಕನ್ನಡೊಡ್ ಬಂಗುಡೆ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ಡ್ ಮ್ಯಾಕೆರಲ್  (Mackerel) ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಉಂದು ಸಮುದ್ರದ ನೀರ್‍ಡ್ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಬುಲೆಪುಜಿ ಇಂದ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಹೆಚ್ಚ ಪಂಡ ಉಂದು ೮ ಇಂಚ್ ಉದ್ದ ಬುಲೆವುಂಡು. ಬಂಗುಡೆ ನೀರ್‍ಡ್ ಭಾರಿ ರಭಸಡ್ ಬಲಿಪುಂಡು/ಮೀಂದುಂಡು. ಉಂದೆತ ಮೈ ಒಂತೆ ನೀಲಿ ಪಚ್ಚೆ ಬೊಕ್ಕ ಹೆಚ್ಚು ಬೊಲ್ದು ಬಣ್ಣದೊಟ್ಟು ರೈಸುಂಡು.
ಬಂಗುಡೆದ ವಿದೊಕ್ಕುಲು
ಬಂಗುಡೆ ಮೀನ್ದ ವಿವಿಧ 21 ಬಗೆಕುಲು ಪ್ರಪಂಚದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪಾ. ಮತ್ಸ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದ ಬಂಗುಡೆಲು ಸ್ಕೊಂಬ್ರಿಡೆ (Scombridae) ಕುಟುಮೊದ ಸದಸ್ಯೆರಾದಿತ್ತ್'ದ್,   ಮುಖ್ಯವಾದ್ ರಡ್ಡ್  ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಜಾತಿ (genus)ಲೆಗ್ ಸೇರ್ದಾ. ರಾಶ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿಗೆರ್ (Rastrelliger ) ಬೊಕ ಸ್ಕೊಂಬರ್ ( Scomber) ಇನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಜಾತಿಲು. ನಂಮ ದೇಶೊಡು ತಿಕ್ಕುನ ಬಂಗುಡೆಗ್ "ಇಂಡಿಯನ್ ಮೆಕರೆಲ್" Indian Mackeral ಇನ್ಪಿನ ಪುದರುಂಡು. ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ರಾಶ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿಗೆರ್ ಕನಾಗುರ್ತ.(Rastrelliger kanagurta).
ನಂಮ ಕರಾವಳಿದ ಕಡಲುಡು ತಿಕ್ಕುನ ಬಂಗುಡೆ ಬೊಕ ಬಂಗುಡೆದಂಚಿನ ಸುರುವಾಯಿನ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗುರುತು ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಬಂಗುಡೆಡ್ ಆಹಾರಾಂಶೊಲು
ಬಂಗುಡೆ ಮೀನ್'ಡ್ ಸರಾಸರಿ 13% ಮೇದಸ್ (Fat), 18% ಪ್ರೋಟೀನ್ ಅತ್ತಾಂದೆ ಜೀವಸತ್ವೊಲು ಎ ಬೊಕ ಡಿ ಅಂಚನೆ ಖನಿಜೊ ಸತ್ವೊಲು ಕೇಲ್ಸಿಯಂ, ರಂಜಕ,ಪೊಟಾಸಿಯಂ,ಸೋಡಿಯಂ,ಮೆಗ್ನೇಶಿಯಂ ಕರ್ಬೊ ಬೊಕ ಸತು ತಿಕ್ಕುಂಡು.ಸುಮಾರ್ 63%ದಾತ್ ನೀರ್ಲಾ ಉಪ್ಪುಂಡು.
ಕಜಾಕಸ್ತಾನ್
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ದುಂಬುದ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟೊಗು ಸೇರ್ದಿತ್ತಿನ ೧೫ ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ೧೯೯೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಸೊಸಂತ್ರೊ ರಾಷ್ಟ್ರೊ ಆದ್ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಮಧ್ಯೊ ಏಷ್ಯಾದ ಬಡೆಕ್ಕಾಯಿ ಬಾಗೊಡುಪ್ಪುನ ಇಂದೆನ್ ಬಡೆಕಾಯಿಡ್ ರಷ್ಯಾ, ಮೂಡಾಯಿಡ್ ಚೀನಾ, ತೆನ್ಕಾಯಿಡ್ ಕಿರ್ಗಿಸ್ತಾನ ಕಡಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ತುರ್ಖಮೇನಿಸ್ತಾನೊದ ಒಂತೆ ಪ್ರದೇಸೊಲು ಸುತ್ತೊಂದು ಉಂಡು.
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್‌ದ ಗಾತ್ರೊ
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಗಾತ್ರೊಡು ದಿಂಜ ವಿಶಾಲವಾಯಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೊ. ಸಮಶೀತೋಷ್ಣವಲಯೊದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲ್‌ಡ್ದ್(ಸ್ಟೆಪ್ಪಿಸ್) ಕೂಡ್‌ದಿಪ್ಪುನ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೊ ಎತ್ತರೊ ತಗ್ಗ್‌ಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಮೈದಾನೊಲು, ಕಣಿವೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಲು ಉಂಡು. ಅಕ್ಷಾಂಸೊ ೪೪೦೫೫ದಿ ಬಡೆಕಾಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ರೇಕಾಂಸೊ ೫೦೦೯೦ದಿ ಮೂಡಾಯಿಡ್ ಪದ್‍ರ್‍ನ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೊ ೨,೭೧೭,೩೦೦ ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಭೂ ಪ್ರದೇಸೊ ಉಂಡು. ಇಂದೆಟ್ ೧೮೯೪ ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಕಡಲ ಕರೆ ಉಂಡು. ಇಂದೆನ ರಾಜಧಾನಿ ಆಸ್ಥಾನ(ಜನಸಂಕ್ಯೆ ೮೧೪,೪೦೧(೨೦೧೪). ಇಡೀ ರಾಷ್ಟ್ರೊದ ಜನಸಂಕ್ಯೆ ೧೭,೯೪೮,೮೧೬(೨೦೧೪).
ಭೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲೊಲು
ಭೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲೊಲು ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನೊದ ಕೃಷಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗ್ ಪೂರಕವಾದ್ ಇದ್ದಿ. ದಿಂಜ ಪ್ರಮಾನೊದ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಸವಕಳಿ, ಕಮ್ಮಿಬರ್ಸೊ, ಬೆಚ್ಚಗಾಳಿ, ಅಲ್ಕಲೈನ್‍ಡ್ದ್ ಕೂಡ್‌ನ ಅಂತರ್ಜಲೊ ಇಂಚಿತ್ತಿ ಅಂಸೊಲು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿದ ಸ್ವಾಭಾವಿಕೊ ಸತ್ತ್ವೊನು ಕಳೆವೊಂದುಂಡು. ಈ ಕಾರಣೊಡ್ದ್ ಸರ್ಕಾರೊ ವಿಸೇಸೊ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಸಂರಕ್ಷಣೆದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನೊಲೆನ್ ರೂಪಿಸವೊಂದುಂಡು. ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೊದ ನಡುಟು ಸ್ಟೆಪಿ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಉಂಡು, ಈ ವಲಯ ಸೈಬೀರಿಯಗ್ ಮುಟ್ಟ ಪಟ್ಟ್‌ದ್ಂಡ್. ಈ ಭಾಗೊಡು ಸು. 11,000 ಎಲ್ಯಮಲ್ಲ ಸುದೆಕುಲು, 7,000 ಕೆರೆಕುಲು ಅಂಚನೆ ಜಲಾಶಯೊಲು ಉಂಡು. ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಜಲಸಂಪೊತ್ತು ಕೃಷಿಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಗ್ತಿ ಸಂಪೊನ್ಮೂಲವಾದ್ ಅಂಚನೆ ನೌಕಾಯಾನೊಗು ಗಳಸ್‍ದೆರ್.
ಮಲ್ಲ ಸುದೆಕುಲು
ಈ ಭಾಗೊದ ಕೆಲವು ಮಲ್ಲ ಸುದೆಕುಲು ಇರ್ಟಿಶ್ (೧೭೦೦ ಕಿಮೀ), ಐಷ್ಯ (೧೪೦೦ ಕಿಮೀ),ಯುರಲ್ (೧೦೮೨ ಕಿಮೀ), ಸಿರ್ದಯ್(೧೪೦೦ ಕಿಮೀ), ಲೀ(Ili)(೮೧೫ ಕಿಮೀ), ಚೂ(೮೦೦ ಕಿಮೀ), ಟೊಬೊಲ್(೮೦೦ ಕಿಮೀ) ಬುಕ್ಕೊ ನುರ (೯೭೮ ಕಿಮೀ).
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ಭೂಗೋಲೊ ವರ್ಗೊ:ಭೂಗೋಳ
ಅಬ್ಬಯ ದಾರಯ
ಸಿರಿನ ಮಗಲಾಯಿನ ಸೊನ್ನೆನ ಅಮರ್ ಜೋಕುಲು ಅಬ್ಬಯದಾರಯನಕುಲು. ಆಬ್ಬಯ ದಾರಯೊನು ಆಬ್ಬಗೆ ದಾರಗೆ ಪಂಡ್ದ್‍ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್‍. ಮೊಕುಲು ಪರಕೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪುಟ್ಟಿನ ಜೋಕುಲು.
ಹಿನ್ನೆಲೆ ಕತೆ
ಸೊನ್ನೆಗ್ ಮದಿಮೆ ಆದಿತ್ತ್ಂಡಲಾ ಆಲ್ ಪೊಣ್ಣು ಪೋದು ಪೊಂಜೋವು ಆದಿತ್ತ್ಜಲ್. ಅಪಗ ಆಲ್ ತಾನ್ ಪೊಣ್ಣು ಪೋದು ಪೊಂಜೊವು ಆಯೆಂಡ ತೊಟಿಲ ಬಾಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಪುಂಡಿ ಪಣವು ಪರಕೆನ್ ತಾನ್ ನಂಬ್ದಿನ ಉರಿಬೆರ್ಮೆರ್ ದೇವೆರೆಗ್ ಪರಕೆ ಪನ್ಪೆರ್. ಅಂಚ ಆರ್ ಪೊಣ್ಣು ಪೋದು ಪೊಂಜೊವು ಆಪೆರ್. ಒಂತೆ ಸಮಯೊ ಪೋನಗ ಬಂಜಿನಾರ್ ಆದ್ ಅಬ್ಬಯ ದಾರಯ ಪನ್ಪಿ ಅಮರ್ ಜೋಕುಲೆನ್ ಪೆದ್ದುವೆರ್. ಜೋಕುಲು ಎಲ್ಯೆ ಪೋದು ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ ಅಕ್ಲೆನ ಪರಕೆನ್ ಮದತ್‍ದ್‍ ಅಕ್ಲೆಗ್ ಮದಿಮೆದ ಅಟ್ಟಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕಡೆರಿಕಾರ್ಲದ ಬೊಲಿಯ ಸಂದ್ರಾಮು ಸೆಟ್ಟಿನ ಜೋಕುಲು ರಾಮ ಲಕಣೆರೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಮದಿಮೆದ ನಿಶ್ಚಯ ನಿಗಂಟ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮದಿಮೆದ ಹೇಳಿಕೆ ಕೊರಿಯೆರೆ ಪೋನಗ ತಾದಿಡ್ ಉರಿಬೆರ್ಮೆರ್ ಬೆರಮಣ ಮಾನಿನ ರೂಪೊಡು ಬತ್ತ್‍ದ್‍ ಜೋಕುಲೆನ ಪರಕೆ ದೀದ್ ಮದಿಮೆ ಮಲ್ತೊಂದು ಉಲ್ಲರಾಂದ್ ಕೇನುವೆರ್. ಅಪಗ ಸೊನ್ನೆ ಎಂಕುಲು ಪರಕೆ ಪನ್ನಗ ಈ ಇತ್ತನ ಬೆರಮಣಾಂದ್ ಕೇನುವೊಲು. ದುಂಬು ಪೋಪೊಲು. ಅಲ್ತ್ ಪಿದಾಡಿ ಬೆರಮಣ ಮಾನಿ ಸೀದ ಉರ್ಕಿದೊಟ್ಟುದ ಅರಮನೆಗ್ ಬತ್ತ್‍ದ್ ಅಬ್ಬಯ ದಾರಯ ಬಾಲೆಲೆನ್ ಚೆನ್ನೆಮಣೆಡ್ ನಿಕುಲು ಬಾರಿ ಬಿರ್ಸೆರ್ಂದ್ ಕೇನ್ದೆ. ನಿಕುಲು ಒಂಜಾಟೊ ಚೆನ್ನೆ ಗೊಬ್ಬುಲೆಂದ್ ಪನ್ಪೆ. ಅಂಚ ಬಾಲೆಲು ಕಲೆಂಬಿಡ್ ದೀತಿ ಚೆನ್ನೆದ ಮಣೆನ್ ದೆತ್ತ್‍ದ್‍ ಚೆನ್ನೆ ಗೊಬ್ಬುವೆರ್. ಸುರೂತ ಗೊಬ್ಬುಡು ಮೆಗ್ದಿ ಗೆಂದುವಲ್. ರಡ್ಡನೆ ಗೊಬ್ಬುಡುಲಾ ಮೆಗ್ದಿಯೇ ಗೆಂದುವಲ್. ಮೂಜೆಟ್ಲಾ ಮೆಗ್ದಿ ಗೆಲ್ಪುನಗ ಪಲಿಗ್ ಪಿಸ್ರ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಏಲ್ ಏಲ್ ಲೋಕೊದ ಕೋಪೊ ಕೋಪಿತ್‍ದ್‍ ಮಣೆ ದೆರ್ಪುವಲ್ ಒಂಜಿ ಪೊಲಿ ಮೆಗ್ದಿ ತರೆಕ್ಕ್ ಹಾಕ್ಬಲ್. ಅಂಚ ಮೆಗ್ದಿ ದಾರಯ ಸೈಪಲ್. ಆಲೆನ್ ಉರ್ಕಿದೊಟ್ಟುದ ಗುವೆಲ್ಗ್ ಪಾಡ್ದ್ ತಾನ್ಲಾ ಅಯಿಕ್ಕ್ ಲಾಗಿದ್ ಪ್ರಾಣೊ ಕಳೆವೊನುಬೆರ್.ಇಂಚ ಪಲಿ ಮೆಗ್ದಿನ ದುರಂತ ಅಂತ್ಯ ಆಪುಂಡು. ಇನಿಕ್ಕ್ಲಾ ಉರ್ಕ್ಕಿದೊಟ್ಟುಡು ಅಬ್ಬಯ ದಾರಯರೆನ ಆರಾಧನೆ ನಡಪುಂಡು. ಇಂದೆಕ್ಕ್ ದರಿಪ್ಯೆರೆ ಅಮರ್ ಮೆಗ್ದಿ ಪಲಿಯೇ ಆವೊಡುಂದು ಕ್ರಮೊ ಉಂಡು. ಇನಿಕ್ಕ್ಲಾ ಅಬ್ಬಯದಾರಯ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಆರಾಧನೆದ ಸಂದರ್ಭೊಡು ಚೆನ್ನೆ ಗೊಬ್ಬುನ ಕ್ರಮೊ ಉಂಡು. ಅಬ್ಬಯ ದಾರಯನಕ್ಲೆನ ದುರಂತ ಅಂತ್ಯೊ ಚೆನ್ನೆದ ಮುಲಕೊ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರೊ ಮೆಗ್ದಿ ಪಲಿ ಇನಿಲಾ ಒಟ್ಟುಗೆ ಚೆನ್ನೆ ಗೊಬ್ಬಿಯೆರೆ ಬಲ್ಲಿಂದ್ ನಿಷೇಧ ಉಪ್ಪಿನೆನ್ ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ನಮೊ ತೂವೊಲಿ. ಅಂಚಾದ್ ಮೆಗ್ದಿ ಪಲಿ ಒಟ್ಟುಗು ಚೆನ್ನೆ ಗೊಬ್ಬುಜೆರ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ವರ್ಗೊ:ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ಸೌತ್ ಏಶಿಯಾ - ೨೦೨೦
ಹೊಯಿಲು
'ಹೊಯಿಲು' (ಒಯಿಲ್) ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನೊಕುಲೆಡ ಬಳಕೆಡಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಪ್ರಾಚೀನ ನ್ಯಾಯದಾನ ಪದ್ಧತಿ.(ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯ ಪ್ರಮಾಣ,ಆಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವರು) ಕರ್ನಾಟಕೊದ ಕರಾವಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್, ಅಯಿಟ್ಟ್ ಲಾ ತುಳುನಾಡ್‍ಡ್ ಈ ಕ್ರಮೊ ಇತ್ತ್ಂಡ್ಂದ್ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಧರ್ಮಸ್ಥಳೊದ ಮಂಜುನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಈ ಕ್ರಮೊ ಇತ್ತೆಲಾ ಉಂಡು. ಅಂಚನೇ ಕಾನತ್ತೂರುದ ಪೂಮಾಣಿ-ಕಿನ್ನಿಮಾಣಿ ದೈವಸ್ಥಾನೊಡ್ಲಾ ಆಚರಣೆಡ್ ಉಂಡು. ಹೊಯಿಲುನು ದೇವಸ್ಥಾನೊಗು ಅಥವಾ ದೈವಸ್ಥಾನೊಗು ಪನ್ಪಿನ ಪರಕೆಂದ್ ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್. ನರಮಾನ್ಯನ ಕೈಟ್ಟ್ ನ್ಯಾಯ ತಿಕ್ಕಿಜ್ಜಿಂದಾಂಡ ದೇವೆರೆನ ಸ್ಥಾನೊಗು ದೂರು ಪತ್ತೊಂದು ಪೋಪಿನೆನ್ 'ಹೊಯಿಲು' ಇಂದ್ ಪನೊಲಿ. ಬೂಮಿ-ಜಾಗೆನ್ ಬೇತೆದಕುಲು ಒತ್ತುವರಿ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಅನ್ಯಾಯ ಆಂಡ, ಸೊತ್ತು ಸಾಮಾನ್ ಲೆನ್ ಕಳವು ಮಲ್ತ್ ದ್ ಕಳುವೆ ತಿಕ್ಕಂದೆ ಪೋಂಡ, ಬೇತೆ ಒವ್ವೇ ರೀತಿಡ್ ಒರಿಯಗ್ ಅನ್ಯಾಯ ಆಂಡ ಬೇನೆ ತಿಂದಿನಾಯೆ ನ್ಯಾಯ ಕೇನೊಂದು ದೇವೆರೆಗ್ ಪನ್ಪುನ ಪರಕೆನೇ ಹೊಯಿಲು.
ಉಂದೆನ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಹುಯಿಲು(ಹುಯ್ಯಲು) ಇಂದ್ ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್. ಕನ್ನಡ ದೇಶೊಡು ದೇವೆರೆಗ್ ಪನ್ಪಿನ ಪರಕೆ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜೆರೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ದೂರು- ರಡ್ಡೆಗ್ ಲಾ 'ಹುಯಿಲು' ಇಂದೇ ಪನ್ಪೆರ್. ಆಂಡ ತುಳುನಾಡ್ ಡ್ ಮಾತ್ರ ದೇವೆರೆಗ್ ಅಥವಾ ಭೂತೊಗು ದೂರು ಪನೊಂದು ನ್ಯಾಯದಾನ ಕೇನುನೆಕ್ 'ಹೊಯಿಲ್' 'ಒಯಿಲ್' 'ಒಯ್ಲ್' ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್.
ಕ್ರಮ
ಅನ್ಯಾಯ ಆಯಿನಾಯೆ, ಯಾನ್ ಇಂಚಿನ ದೇವೆರೆಗ್ ಹೊಯಿಲು ಕೊರ್ಪೇಂದ್ ದುಂಬಾದೇ ಊರುದ ಮಾತೆರೆಡಲಾ ಪನೊಡು. ಬೊಕ್ಕ ಆ ಹೊಯಿಲುನು ದೇವಸ್ಥಾನೊಗು ಎತ್ತಾದ್ ಪರಿಹಾರ ಕೇನೊಡು. ಉಂದೆಟ್ಟ್ ಎಂಕ್ ಪರಿಹಾರ ತಿಕ್ಕೊಡುಂದ್ ಕೇನೊಡತ್ತಾಂದೆ ಎದ್ ರ್ ದಾಯೆ ಹಾಳಾವಡ್ಂದ್ ಕೇನೊನಿಯರ ಬಲ್ಲಿ. ಪರಿಹಾರ ತಿಕ್ಕ್ಂಡ ದೇವೆರೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಕಾನಿಗೆನ್ ದುಂಬೇ ತೆರಿಪ್ಪಾವೊಡು. ಪರಿಹಾರ ಆಯಿಬೆಟ್ಟ್ ಗೆ ಕಾನಿಗೆನ್ ಎತ್ತಾವೊಡು.
ಪಿರಾಕ್‌ಡ್‍ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲು, ಭೂತಸ್ಥಾನೊಲು ನ್ಯಾಯಸ್ಥಾನೊಲ್ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್ಂದ್ ಉಂದೆಡ್ದ್ ಗೊತ್ತಾಪುಂಡು. ದೇವೆರೆಡ್‍ ಉಪ್ಪುನ ನಂಬುಗೆ, ಪೋಡಿಗೆ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಪಿರಾವುಡು ಉಪ್ಪುನವು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶೊ. ಊರುದ ಮಾತೆರೆಗ್ ಲಾ ಹೊಯಿಲುದ ಸಣ್ಗತಿ ಗೊತ್ತಾಪುನೆಡ್ದಾವರೊ ಪರಕೆ ಪಂಡಿನಾಯೆ ಸಾಭ್ಯಸ್ಥೆಂದ್‍ಲಾ, ಎದುರುದಾಯೆ ಕಲುವೆಣ್ದ್ ಲಾ ಪ್ರಚಾರ ಆಪುಂಡು. ಎದುರುದಾಯನ ಮನಸ್ಸ್‍ದ ಮಿತ್ತ್ ಉಂದು ಪರಿಣಾಮ ಮಲ್ಪುಂಡು.
ಧರ್ಮಸ್ಥಳೊಡು ಮಂಜುನಾಥಸ್ವಾಮಿಗ್ ಬಂಟೆಲಕ್ಕಂತಿನ ಅಣ್ಣಪ್ಪದೈವ ಹೊಯಿಲು ನಡಪಾದ್ ಕೊರ್ಪೇಂದ್ ಜನ ನಂಬುದೆರ್. ಸಿವಿಲ್ ವ್ಯಾಜ್ಯೊನ್‍ಲಾ ತೀರ್ಮಾನ ಮಲ್ಪುನ ಮುಲ್ಪದ 'ಹೊಯಿಲು' ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಬಗ್ಗೆ ೧೮೩೮ ದಾತ್ ಪಿರಾಕ್‍ಡ್ ಸ್ಟಾಕ್ಸ್ ಪನ್ಪಿನ ವಿದ್ವಾಂಸೆ ತೆರಿಪಾದೆ. ನಮ್ಮ ಇಡೀ ದೇಶೊಡು ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಬುಡ್ಂಡ ಒರಿಸ್ಸಾದ ಸಾಕ್ಷಿಗೋಪಾಲ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಮಾತ್ರ ಇಂಚಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉಂಡುಂದು ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಹೊಯಿಲುದ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾದ್ 'ಪಾತ್ರಿ' ಇಪ್ಪುವೆ. ದರ್ಶನ ಬತ್ತಿನ ಪಾತ್ರಿ ಇರ್ವೆರೆನ ಅಹವಾಲುಲೆನ್ ದೇವೆರೆಗ್ ತೆರಿಪಾದ್, ದೇವೆರೆನ ತೀರ್ಮಾನೊನು ದೂರುದಾಯೆಗ್‍ಲಾ ಎದುರು ಪಕ್ಷದಾಯೆಗ್‍ಲಾ ತೆರಿಪಾವೆ. ದರ್ಶನದಾಯೆ ಕೆಂಪು ದುತ್ತೈತೊಡು ಉಪ್ಪೊಡು. ಕೈಟ್ಟ್ ಪಿಂಗಾರ ಪತೊನೊಡು.
ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಡ್‍ಲಾ ಹೊಯಿಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್ಂದ್ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಅಲ್ಪ 'ತೋಟಗದ್ದೆ' ಇನ್ಪಿ ಗ್ರಾಮೊಡು ಈ ಆಚರಣೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ಂದ್ ಹಾರ್ಪರ್ ಪನ್ಪಿನಾಯೆ ಮಲ್ತಿನ ಅಧ್ಯಯನ ತೆರಿಪಾವುಂಡು. ಅಲ್ಪ ಪಾತ್ರಿಗ್ 'ಗಾಡಿಗ' ಇಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಕಳವುದ ಹೊಯಿಲು, ಸಾಲದ ಹೊಯಿಲು, ಭೂಮಿ ಹೊಯಿಲು, ನಂಬಿಕೆದ್ರೋಹದ ಹೊಯಿಲು, ಕಂಡನಿ-ಬುಡೆದಿಯೆರ್ನ ಹೊಯಿಲು ಇಂಚ ಹೊಯಿಲುಡು ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪ್ರಭೇದೊಲು ಉಲ್ಲ.
ತುಳುನಾಡ್‍ದ ಅಮಟಾಡಿ, ಅನಂತಾಡಿ, ಅಂಬಲಪಾಡಿ, ಅಸೋಡ, ಬಾರ್ಕೂರು, ಉದ್ಯಾವರ, ಕಾಳಾವರ, ಚಂಬಕಲ್ ಉದ್ಯಾವರ, ಹಾಲಾಡಿ, ಕೋಡಿ, ಉಳ್ಳಾಲ, ಮುಲ್ಕಿ, ಒಳಲಂಕೆ, ಮಣಿಕ್ಕಲ್, ಎಡೆಮಕ್ಕಿ, ಮೆಕ್ಕೆಕಟ್ಟು, ಮಂದಾರ್ತಿ, ಶಂಕರನಾರಾಯಣ, ಮಾರಣಕಟ್ಟೆ ದುಂಬಾಯಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಹೊಯಿಲು ಕಟ್ಟುಕಟ್ಟಲೆ ಉಂಡು.
ಸರಕಾರೊದ ಶಾಸನೊಲು, ನಿಯಮೊಲು, ಸಹಕಾರ ಸಂಘೊಲೆನ ಮೂಲಕ ಸಾಲವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಬತ್ತ್ ಡಲಾ 'ಹೊಯಿಲು' ಕ್ರಮೊ ಇತ್ತೆಲಾ ಚಾಲ್ತಿಡುಂಡು. ಕೆಲವು ವರ್ಷ ದುಂಬು ಕರ್ನಾಟಕೊದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಲಾದಿತ್ತಿನ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಬೊಕ್ಕ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಪರಸ್ಪರ ಪರಕೆ ಪನೊಂದು ಧರ್ನಸ್ಥಳೊಗು ಹೊಯಿಲು ಪನೊಂದಿನ ಘಟನೆ ಇಂಚಿಪೊಗು ನಡತ್ತ್ಂಡ್. ೧೯೮೧-೧೯೮೨ ಅವಧಿಡ್ ಧರ್ಮಸ್ಥಳೊಡು ೮೨೯ ಹೊಯಿಲು ದಾಖಲಾದಿತ್ತ್ಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಕೊ
ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಹಾಕಿ
ಹಾಕಿ ಒಂಜಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಯಿನ ಗೊಬ್ಬು. ಫುಟ್ಬಾಲ್‍ದ ಲೆಕನೆ ರಡ್ಡ್ ತಂಡೊಲು ಗೊಬ್ಬುನ ಗೊಬ್ಬುಡು, ಪ್ರತಿ ತಂಡೊಡು ೧೧ ಜನ ಉಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಭಾರತ ದೇಸೊದ ಪೆರ್ಮೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೊಬ್ಬು.
ಹಾಕಿ ಒವ್ವೇ ಗೊಬ್ಬುಲೆ ಕೂಟೊಗು ಮೂಲೊ ಕಾರಣೊಂದು ಪನೊಲಿ. ಇಂದೆಟ್ ರಡ್ಡ್ ತಂಡೊಲು ಎದುರು ಎದುರಾದ್ ಒರಿಯನ್ ಒರಿ ಉಪಾಯೊಡು ನಿರ್ವಹಿಸವೊಂದು ಒಂಜಿ ಚೆಂಡ್‍ನ್ ಎದುರುತಕ್ಲೆನ ಬಲೆಕ್ ಅತ್ತಂಡ ಗೋಲ್‍ದುಲಾಯ ಪೋಪುನಂಚ ಹಾಕಿದ ಕೋಲುನು ಗಳಸೊಂದು ಗೊಬ್ಬುನ ಗೊಬ್ಬು.
ಐಸ್ ಹಾಕಿ
ಐಸ್ ಹಾಕಿನ್ ಮಲ್ಲ ಸಮತಟ್ಟಯಿನ ಐಸ್‌ದ ಮಿತ್ತ್, ಮೂಜಿ ಇಂಚಿದ (76.2 mm) ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಉಪ್ಪುನ ಬಿರುಸು ಅತ್ತ್ಂಡ ಮೆತ್ತನೆದ ರಬ್ಬರ್‌ನ್ ಪಕ್ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುನ ಡಿಸ್ಕ್‌ರ್ದ್ ಗೊಬ್ಬುವೆರ್. ಪಕ್‍ನ್ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿದ ಗೊಬ್ಬುಲೆಡ್ ಐ‌ಸ್‌ದ ಮಿತ್ತ್ ಲಗ್ಯುನೆ ಬೊಕ್ಕ ಘರ್ಷಣೆನ್ ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಗಟ್ಟಿ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಉಪ್ಪುವೆರ್. ರಡ್ಡ್ ಸ್ಕೇಟರ್‌ ತಂಡೊಲೆನ ನಡುಟ್ಟತ ಗೊಬ್ಬುದದ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಏರ್ಪಡ್ ಅಪುಂಡು. ಈ ಗೊಬ್ಬುನು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಬೊಕ್ಕ ನನಲಾ ವಿಶ್ವದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಬದಲಾಯಿನ ರೀತಿಡ್ ಗೊಬ್ಬುಲು ನಡಪುಂಡು. ಕೆನಡಾ, ಫಿನ್ ಲ್ಯಾಂಡ್, ಲಟ್ವಿಯ, ಚೆಕ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಲೋವಾಕಿಯಲೆಡ್
ಈ ಗೊಬ್ಬು ಬಾರಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದ್ ಉಂಡು.
ಉಂದೆತ್ತ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ 66 ಸದಸ್ಯೆರೆನ್ ಹೊಂದ್‍ದ್ ಉಂಡು ಇಂಟರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಐಸ್ ಹಾಕಿ ಫೆಡರೆಷನ್, (IIHF ). ಪುರುಷೆರೆನ ಐಸ್ ಹಾಕಿನ್ 1924 ರ್ದ್ ಚಳಿಕಾಲದ ಒಲಂಪಿಕ್‌ ಬೊಕ್ಕ 1920 ಬೇಸಿಗೆ ಒಲಂಪಿಕ್‌ಡ್ ಗೊಬ್ಬುವೆರ್. ಪೊಂಜೆನಕುಲೆನ ಐಸ್ ಹಾಕಿನ್ 1998ರಟ್ ಚಳಿಕಾಲದ ಒಲಂಪಿಕ್ಡ್ ಸೇರವೊಂಡೆರ್. ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದ }ನ್ಯಾಷನಲ್ ಹಾಕಿ ಲೀಗ್ (NHL) ಬಲವಾಯಿನ ವೃತ್ತಿಪರ ಐಸ್ ಹಾಕಿ ಒಕ್ಕೂಟವಾದ್ ಇತ್ತ್‌ದ್, ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತವಾದ್ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿದ ಐಸ್ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರೆರೆನ್ ಪಿದಯಿ ಕನವೊಂದು ಉಂಡು. NHLದ ನಿಯಮಾವಳಿಲು ಒಲಂಪಿಕ್ ಹಾಕಿಡ್ ಉಪಯೋಗಿಸುನ ನಿಯಮೊಲೆರ್ದ್ ಒಂತೆ ಭಿನ್ನವಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು: ಕೆಳಮುಖವಾದ್ ದುಂವು ಪೋದ್ ಕಾಲಾವಧಿಲು 20ನಿಮಿಷ ಉದ್ದವಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಮುಲ್ಪ ಮೂಜಿ ರೀತಿದ ಕಾಲಾವಧಿಲ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಐಸ್ ಹಾಕಿ ಸ್ಟಿಕ್ಲು L- ಆಕಾರೊದ ಮರರ್ದ್ ಮಲ್ತ್‌‍ನ ಗ್ರ್ಯಾಫೈಟ್ಅತ್ತ್ಂಡ ಕಾಂಪೋಸಿಟ್ಸ್ದೊಟ್ಟುಗು ತಳಬಾಗೊಡು ಬ್ಲೇಡ್ ರ್ದ್ ಆದ್, ಉಂದೆರ್ದ್ ಗೊಬ್ಬುನ ಜಾಗೆಡ್‌ ಮಗ್ಗುಲಾಗದ್ ಒರಗು ನಂಚ ಆದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರೊ ಈ ವಿನ್ಯಾಸ ಎಡ - ಅತ್ತ್ಂಡ ಬಲ ಕೈಟ್ ಗೊಬ್ಬುನ ಮಾತೆರೆಗ್‌ಲಾ ಅನುಕೂಲಕರವಾದ್ ಉಂಡು.