cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Botswana
thumb|Botswana thumb|u hata nu Botswana|alt=Flag of Botswana.svg thumb|BOOSHUANA VILLAGE (1806)
Malungayangay
sini lacul tu habay ku tamulak
mamin mu culu’ tu nipawali ci Butung, ala han nida ku cacay a tamulak mupela’ pela’ han nida kya tamulak, ciyas satu kuhabay ma seni’ maekek tu amin kumi adihay, yah ka hatidatu ku tineng ni butung, u hica a tademaw ci butung, sanamin ku taydaay mi adih cinidaan, matineng ku kakadabuwan ni butung, tu nakamuwan nu katuuday, ku manamuh ku balucu’ nika caay caay ka sumad, mahida tu ku balucu’ sakay ci butungan, dateng.satu ci butung, tadacaay haw ka sumad kunipi tapal nina kakadabu wan, sakamu hatu ni butung ci kinli sa, anu mahida ku balucu’ nu babalaki numisu sa, ami laliu tukaku hanida ku acawa ci kinli sakamu satu ci kinli manatu ka hida kisu, patukil satu ci butung, a kina cacay tukaku paadih i tamuwan, tu babutingan nu mita u binawlan, a mumul tu kaku mi liyas tu nyadu’,han tu nibutung ci kinli musakamu,
Bosnia and Herzegovina
u pakalisiwan (經濟)
波士尼亞與赫塞哥維納貨幣為可兌換馬克，曾經和德國馬克保持一比一的匯率. 德國馬克由歐元所取代後，可兌換馬克繼續和歐元保持固定的匯率.
Botswana
u siwkay nu kanatal
u Botswana sa i labu nu Feico, itiza i 22 00 S, 24 00 E
Gambia
tademaw (人口)
Kapi-ya (Gambia (甘比亞) a binacadan caay kasasu laecus ku nuheni. u binacadan unu udiptu ku kamu atu lisin. iguhan tada kamu nu Kapi-ya (Gambia (甘比亞). u Kanpi-ya (Gambia (甘比亞) a tademaw siwa a bataan idaw ku lima a kilac (95%) u Muslim (Mu-Se-Lin 穆斯林) a tademaw, sisa u Kapi-ya (Gambia (甘比亞) milihida micumud tu iselan kapulungan nu kakaygiyan (伊斯蘭會議組織).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
piluceken tu sapibetik a eneng: mikilim tu sakapahay a eneng
Gambia
tademaw (人口)
Kapi-ya (Gambia (甘比亞) sacaaya kacemulak nu kitakit a kanatal, nu limaay a mihecaan nu wawa mapatay han makaala tu enem a kilacan, pakuyuc kuni kaudipan (tantanengsa ku sakaudip nuheni u saadidiay ku sausi) u tademawan han milakuud tu enemay a kilacan. malaliya, aycepin, AIDS (愛滋病), bala' haykikac a imelang han masaadada nuheni.
Bosnia and Herzegovina
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:Miku Kumud kakuniza:Buting Nukay
Botswana
u siwkay nu kanatal
u ahebal nu lalaay sa 566,730 sq km, u ahebal nu nanumay sa 15,000 sq km
Gambia
laylay (歷史)
甘比亞曾是「加納帝國」和「桑海帝國」的一部份.
Norodom Sihamoni
Norodom Sihamoni
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
ngangan nu tatama
Faliyos
Botswana
u siwkay nu kanatal
hamin nu tademaw sa 2,209,208.
tapang tusu nu kanatal (首都)
u tapang tusu nu kanatal sa u Gaborone (嘉柏隆里).
Norodom Sihamoni
5 bulad 14 demiad, Norodom Sihamoni, u misingkiway. 1953 a mihca nalecuhan)
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
Botswana
kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakining nu kanatal demiad sa 30 bulad 9 demiad.
Norodom Sihamoni
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
Botswana
tabakiay a tapang nu kanatal (元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Mokgweetsi Masisi (Mukece．Masisi 莫貴茨·馬西西), 1961 a mihcaan 7 a bulad 21 a demiad nalecuhan. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Botswana (波札那) ayza, micakat a demiad sa i 2018 a mihcaan 4 bulad 1 demiad.
Norton Barnhill
Norton Barnhill 7 bulad 15 demiad, 1953 a mihca, Norton Barnhill, miunduay.
Malungayangay
tudu’en ni butung ku malungayangy
sadi kuday tu ni butung sa, ladayen ni butung ku bu nawlan, papi adihen ni butung ku binawlan tu malungayangay, sakamu satu ci butung mu tudu’tu malungayangay, wyniyan a alalduwan sa aw babutingan nu binawlan kuyniyan, anu taluma’ tu kaku yada i pabaw sa aytini tu kamu mi buting i malungayangy, uni patungus nu ipabaway tu binawlan kuyniyan a babutingan, u teluc nuteluc nu dayday nu sakidaya, aytini tu mi buting, han ni butung ku binawlan musakamu, namahida satu i nadikudan ni butung tu tulutulu ademiad tadu’ tahekal saca ku lenu nu nanum i malungayangay, matineng satu ku binawlan mu luyaluy tu tayda miadih, idaw ku makadihay tu idaw nu buting, pasubana’hantu ku i nyadu’ay, tu beleng satu amin ku binawlan, mapa pu putuamin tayda mi buting, namahida satu caaytu ka putuputun ku mibutingay ij malungayangay katukuh ayda, selenan tu kyu i nayi’ tu ku babutingan. kakuniza:saydan atu micudaday 2018 kakuniza:Nuwatan o Kumud
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
Al Bianchi
縮圖|NBA
Botswana
u hata (國旗)
u kulit nu hata nu Botswana, u lumeniay u salengacay atu maabuabuay a semilaway.
Al Bianchi
siwkay niza
Al Bianchi (3 a bulad 26 a demiad, 1932 a mihcan), tatama, miunduay ku kawaw niza. mimali i Amilka NBA.
Botswana
u sulit nu zuma a kamu (各語國名)
u sulit nu Hulam: 波札那共和國
Al Bianchi
u sulit nu Hulam atu Amilika
艾爾·比安奇，為美國NBA聯盟前職業籃球運動員. 他在1954年的NBA選秀中第2輪第18順位被明尼亞波利斯湖人選中.
Botswana
u sulit nu zuma a kamu (各語國名)
u sulit nu Lipun: ボツワナ共和国
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
piluceken tu papayzaan: piluceki tu sawaliyan atu sapibetik a papayzaan
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
misaudad- Misaudad nananuman
namakay cuwaay a cudad
kakuniza:mapalaway
Al Bianchi
u sulit nu Hulam atu Amilika
Nicknamed "Blinky", he attended P.S. 4 elementary school, and graduated from Long Island City High School in 1950. A 1954 graduate of Bowling Green State University, he was voted to the "All-Ohio Team" and received honorable mention as a basketball All-American. He served in the U.S. Army Medical Corp from 1954 to 1956. Starting in 1956, he played for the Syracuse Nationals of the NBA. He moved with the team to Philadelphia when it became the 76ers for the 1963–64 season. He was one of the last proponents in the NBA of the two-handed set shot.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
pawawada’ tu kawaw: kakelidan nu mapalaway pawawada’ tu kawaw
pisausi tu sazikecan、sapaini atu nipatududan
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
mibahbah atu mibahbah
Gambia
laylay (歷史)
Kapi-ya (Gambia (甘比亞) naw Ghana Ti-Kuo (加納帝國) atu Songhai-Ti-Kuo (桑海帝國) a niyadu’.
Botswana
u sulit nu zuma a kamu (各語國名)
u sulit nu Amilika: Republic of Botswana
Gbayang
Gbayang
u sulit nu Hulam: 新白楊部落
Gambia
laylay (歷史)
關於此地的文字紀錄，最早來自9世紀和10世紀的阿拉伯商人.
nikilukan nu sasulitan sa, satabalay namakayda i siwaay a se-ci atu cacay a bataan a se-ci nu Arabia (阿拉伯) misiwbaya a tademaw.
阿拉伯商人建立了橫跨「撒哈拉沙漠」的貿易路線，買賣奴隸、黃金和象牙.
Arabia (阿拉伯) misiwbaya a tademaw patideng milakuud tu "Sahara likelikenan (撒哈拉沙漠)" anipisiwbay a dadan, pacakay tu kalung, u kim atu ngipen nu zu'.
15世紀葡萄牙人入侵甘比亞，在海上建立貿易路線.
Gbayang
u siwkay nu niyazu'
i Hualien a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Gbayang. u kasalumaluma’ nu Gbayang sa, 120 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 368 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 359 ku tademaw, pakalatu 98%.
Gambia
laylay (歷史)
sabaw tu lima a se-ci nu Portugal (葡萄牙) a tademaw debung nuheni ku Gambia (甘比亞), i bayubayuan patideng tu sasiwbayan a dadan.
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
Gbayang
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin,  9 ku tademaw, pakalatu 2%.
Gambia
laylay (歷史)
那時甘比亞是「馬里帝國」的一部份.
Faliyos-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan
kakuniza:ngangan
Gambia
laylay (歷史)
tawyaay a Gambia (甘比亞) u "Mali Ti-Kuo (馬里帝國)" a kitidaan.
Botswana
u sulit nu zuma a kamu (各語國名)
波札那共和國，通稱波札那（Botswana），是位於非洲南部的內陸國，全國國境皆為乾燥的台地地形，南鄰南非，西邊為納米比亞，東北與辛巴威接壤，其國土北端只有在維多利亞瀑布附近與尚比亞接壤. 1966年脫離英國獨立後沒有太多動亂變動，保留了殖民時期的政治、金融體系，鑽石開採業相較於非洲也是投資環境較佳的國家，在非洲國家裡發展水準媲美南非；另外波札那以擁有強大的個人自由而著稱，在新聞自由和個人財產權都有顯著優勢.
Botswana (波札那) hanany a kapulungan a kanatal mahini ku masapangangan, u kitidaan sa i Africa satimulanay maylabu a kalaidaw, i lalabu nu kanatalsa sa kalaacakan ku lala atu enal, u satimulan sa maycapi tu South Africa(南非), nutipan sa sibiyaw tu Namibia (納米比亞), walian kalaamisan sa malalitin atu ya Zimbabwa, u sikaidaw nu kanatalay a lala sa, kaamaisan uyda sa ya cascas nu Victoria Falls(維多利亞瀑布), macacapi tu ya Zambia (尚比亞) hananay a kanatal, 1996 a mihcaan muliyas tu ya United kingdom a kanatal kunida sa masakanatal, nudikudan sa nayay ku kalawilawan nu kacaabiyas, sikaidaw nu malatubangan nu kutusi sakay nu cence, sakukalisiw, nu budawangay a sapikutkut a sakikawaw, nikahida sa kalakapahan ku nicunus tu sakasilacul itini a kanatal, i Africa(非洲) a kanatal palekal tu nikasilacul sa kalahidaen tu nu South Africa (南非),nu duma sa ya Pocana sidakecan tu kasaicelang nu kunida sananay kalasingangan, sakay nu singbungay sakunida atu nu udipay a tatungus nu zaysan sa idaw aca ku nikadihan tu kasametekan.
likisi (歷史)
波札那歷史包括波札那從19世紀與歐洲人接觸之前、殖民地時期及獨立後的歷史.
Botswana a likisi sa sipakay i 19 se-ci atu nu O-cuo a tademaw i nu ayawanay a  nikalalacal, kalatubangan a ziday atu kunida sa malakanatal a laylay.
i ayaway nu likisi nikalalacal atu O-cuo 歐洲接觸前歷史
在公元200至500年的某個時候，班圖人從加丹加地區（今剛果民主共和國和尚比亞一部分）跨過林波波河進入南非地區. 共有2大波移民進入南非，分別是恩古尼-索托語，茨瓦納語. 前者在東部沿海地區，後者則主要在南非中部地區. 至約1000年，班圖人在東半部南非的遷徙幾乎完成. 13～14世紀，茨瓦納人由北方遷居於此, 在歐洲人的到來之前，波札那地區居住著部落的農牧民.
José Eduardo dos Santos
satangahan
thumb|José Eduardo dos Santos|alt=José Eduardo dos Santos 3.jpg
José Eduardo dos Santos
8 bulad 28 demiad, José Eduardo dos Santos, u misingkiway. 1942 a mihca nalecuhan)
Botswana
貝專納保護國sakunu Bechuanaland Protectorate
i 1885 a mihcaan sa, matalaw a sikadebung nu capiay nu South africa a kakitidaanay ya nu Netherlends (荷蘭) a tademaw u Pu’l (布爾人) hananay, ya United kingdom a kanatal lungucan nu itidaay a binawlan, patideng tu ya Bechuanaland Protectorate a kanatal, mala nu hungtiay a kapulnganay a sacabayan.
獨立後 nisakakuan a malakanatal i nu dikudan
1966年9月30日脫離英國獨立後正式改名為波札那，實施民主化政治，積極的社會政策與豐富的礦藏（尤其是鑽石礦，占該國輸出利潤的八成）帶來的財富讓波札那擁有非洲大部分地區難得一見的開發水平. 除此之外，由於該國積極地與國際社會合作，在國內建立為了保護野生動物而設的大面積國家公園，而使得觀光業有機會逐漸在該國成長興盛.
1966 a mihcaan 9 a bulad 30 a bataan muliyas tu United kimgdom (英國), kunida sa pasumad tu ngangan nu kanatal mala u Botswana tu, nikalingatuan palaheci tu sakalacenceay, mabilil pasapal ya sakay siyakay a cedang atu kasalubic nu tuudtuud sakalecad niya (sangaleben tu ya budawan, kacalapan tu tahkalay nu nitanan a nipacakay makaala tu waluay kayadah), nikaidaw nu sakakapah nu sikalisiw, sakaidaw nu Botwana tu i Africa kayadahay nu patadas tu aalaan tu sakay nu budawan. caay ka uyni adada, misabilil tu a malalacal atu nu kitakitay a siyakay a mabalud tu sakikawaw, i paykanatal patideng tu saadingan tu aadupan sikaahebal nu kanatalan a aidangan. sakaidaw nu sapazizaw tu kasilacul a haymaw asa singalal tu sakacumelak nu nikacakat.
José Eduardo dos Santos
José Eduardo dos Santos
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Angola ayza sa ci José Eduardo dos Santos, micakat a demiad sa i 1979 a mihca 9 bulad 10 demiad.
Botswana
獨立後 nisakakuan a malakanatal i nu dikudan
伊恩·卡馬於1998年至2008年擔任波札那副總統. 2008年起擔任總統.
2013年始反外國人情緒不斷高漲，特別是在由當地華裔負責的電廠不斷出問題後，不少非波札那公民都選擇回國或移民至尚比亞
ya Ian Khama (伊恩·卡馬) na i 1998 a mihcaan kayukuh i 2008 a mihcaan mala u nu Botswana  a mamuedapay a cungtung, i 2013 a mihcaan kalingatuan tu maypaculi tu nu tayniay nu tauay a binacadan, u nidateng sa caay tu kasatedep talakaw sa ku nipihantay, micidek ku nu itidaayay tu ya nu hulamay a sikining a padinkiay a kuba culaculal sa ku bunday, sisa nu dikudan sa yadah ku nu Botswana a tademaw kalapilian a tatiku i kanatay nu heni, u duma sa mabulaw taydaen i Zambwa (尚比亞).
kakitidaan (地理)
波札那面積600,370平方公里，是世界上第45大國家，位於烏克蘭之後. 其面積與馬達加斯加相當，比美國德克薩斯州略小.
José Eduardo dos Santos
u ngangan niza
u ngangan nu hulam：阿卜杜勒-馬吉德·塔布納
datuk nu kilang
datuk nu kilang(木鼓)
José Eduardo dos Santos
u ngangan niza
u ngangan nu Arabia：عبد المجيد تبون‎，
u ngangan nu Roma：ʿAbd al-Majīd Tabbūn
Gbayang
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Taluku(Truku) 88%, Pangcah(Amis) 1%, Tayan(Tayal) 2%, Kebalan(Kavelan) 1%, zumazuma 5%.
Gambia
laylay (歷史)
sabaw tu enem a se-ci, United Kindom (英國) atu France (法國) a tademaw mabulaw makatukuh itida a niyaduan.
Gbayang
u Taluku a niyazu'
u Taluku a niyazu' kuyni, tuud ku Taluku a tademaw itini, u zuma sa u Pangcha Tayal atu Yuwatan(Bunun).
Gambia
laylay (歷史)
1783年，《凡爾賽和約》把甘比亞河兩岸劃歸英國，塞內加爾劃歸法國區.
Gbayang
u Taluku a niyazu'
iniyan a niyazu', tuud ku misaydang, matineng micudad winiyanay a micudaday. sisa'wac i tepal nu niyazu', u ngangan nuni sa'wac u "Lawsi" sananay nu Hulam a kamu.
Gambia
laylay (歷史)
cacay a malebut pitu a lasubu walu a bataan idaw ku tulu (1783) a mihcaan "Funel-say (Versailles (凡爾賽) " hiyan ku Gambia sauwac (甘比亞河) a dadipasan malatusa pababenisan sipabeli i United Kindom (英國), Senegal (塞內加爾) babenisa mala France (法國) a lala'.
Gbayang
u Sakizaya a tademaw
izaw tu ku Sakizaya itini. micakay k lala' nu Taluku, sa muenengtu itini.
Gambia
laylay (歷史)
itida i tulu a lasubu (300) a mihecaan milawit tu Tasi-yung (大西洋) a kalung nu misiwbayan (奴隸貿易), makaala tu tulu a lasubu a mang 300 (萬) ku kalung alan miliyas tina kitidaan.
1965年2月18日，甘比亞正式獨立，「國父」賈瓦拉（Dawda Jawara）長期執政. 1994年7月，甘比亞陸軍中尉賈梅 (Yahya Jammeh)發動軍事政變，推翻賈瓦拉(Dawda Jawara)，成立「武裝力量臨時執政委員會」.
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Botswana
kakitidaan (地理)
u nikaahebalan nu lala sa makaala tu 600.370 ping-huwan kungli, nikasasilad i kitaki sa u sakay 45 katabakiay a kanatal, u eneng sa nudikudan nu Ukraine. u nikaahebalan nu lala sa kalecadan tu nu Madagascar, kiadidingan ku nu Amuhuwanay ya Texas (美國德克薩斯州) hananay a co.
Gambia
laylay (歷史)
cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan idaw ku lima (1965) a mihcaan tusa a bulad sabaw tu pitu a demiad, Gambia (甘比亞) tatengan misiteked, "kuo-fu (國父)" co Dawda Jawara (賈瓦拉) matenes kunipikuwan. cacay a malebut siwa a lasubu siwa a bataan idaw ku sepat (1994) a mihcaan pituay a bulad, Gambia (甘比亞) a gukugung (陸軍) a cong-wey (中尉) ci Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅) palekal tu sasasuada nu hitay, belinen nida ci Cia-Wa-La (Dawda Jawara), patideng tu " hitay a icelang nipilinziyan tu sapikuwan tu wi-yuang-hyei" (武裝力量臨時執政委員會).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
《u dadiw nu malingatuay a kawaw》
Botswana
kakitidaan (地理)
波札那地勢大致平坦，擁有起伏高原，一般海拔800～1100米.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
【teka】
ipabaway…Malataw, Dungy, Kabid, Butuc, Sabak, Lubas, Silingaan, Butung, Sayun, Dawa, Namuh…
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
u ipabaway a dietu nu mita
Botswana
nu demiadan (氣候)
sakasiyadah nu kakitidaan sa masanu caledesay kalaacakanay a demiadan, nutipan sa masanu calebacepan ku demiad, masapangkiw ku kalabacepan nu demiad. nu sakay mihcaanay a nikaudad sa sipakay nu walian kalaamisan sa idaw ku 600 Hawmi, pasanutipan kalatimulan sa maselep ku nikaudadan kaidawan sa kiadidian ku 200 a Hawmi.
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
Gambia
laylay (歷史)
1996年9月，賈梅當選總統，2001年10月、2006年9月、2011年11月三次連任.
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Gambia
laylay (歷史)
cacay a malebut siwa a lasubu siwa a bataan idaw ku enem a mihcaan siwa a bulat, maala ci Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅) mala Cong-tung (總統), tusa a malebut idaw ku cacay  (2001) a mihcaan cacay a bataan a bulad, tusa a malebut idaw ku enem (2006) a mihcaan siwaay a bulad, tusa a malebut cacay a bataan idaw ku cacay (2011) a mihcaan cacay a bataan idaw ku cacay a bulat kina tulu matulin mala Cung-tung (總統).
Botswana
sakasilacul(資源)
主要礦藏為鑽石.
u sakahenulan a madimutay nu tuud sa ya budawan hananay
Gambia
laylay (歷史)
2015年12月，賈梅宣布改國號為「甘比亞伊斯蘭共和國(The Islamic Republic of The Gambia)」，雖然與恐怖組織「伊斯蘭國(The Islamic State)」沒有關係，但因為國名相像，所以在國際社會上還是引起一陣小小的騷動.
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Gambia
laylay (歷史)
tusa a malebut cacay a bataan idaw ku lima (2015) a mihcaan saba tusa a bulad, Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅) mihapu misumad tu ngangan nu kanatal u "Gambia Islamic kapulungan a kanatal (甘比亞伊斯蘭共和國)" "(The Islamic Republic of The Gambia)", amica atu sakatalawan a kaput u "yi-se-lan-kuo Islamic kanatal (伊斯蘭國) The Islamic State)" nai'ku hica, nika u ngangan nu kanatal malecad, sisa itini i kitakit nu siakayan idaw tu kunika sasulawlawan.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
u mabelecay a babalaki nu mita
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
pidiputen tu binawlan haw
Jordan
thumb|u hata nu Jordan|alt=Flag of Jordan.svg
Gbayang
u siwkay nu Yincumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
pahay tu binawlan haw
Jordan
u Jordan (約旦) sa i labu nu Asia, itiza i 31 00 N, 36 00 E
Gbayang
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Montenegro
thumb|u hata nu Montenegro(蒙特內哥羅)|alt=Flag of Montenegro.svg
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
amlingatu tu amisakakawaw
Gbayang
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Botswana
u nikalcabayan atu nu Cung-huwa-minko (與中華民國的關係)
中華民國與波札那關係是指中華民國與波札那共和國之間的關係. 兩國於1966－1974年有官方外交關係，斷交後，目前沒有在對方首都互設具大使館性質的代表機構. 對波札那的相關事務由駐南非共和國臺北聯絡代表處兼轄.
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
“u palud” nisulitan ni William Wordsworth ku nu sakasengenan niza.
kilul sa kaaku kumisakamuay ku “u palud” a sasulitan.
“u palud”
Gbayang
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Montenegro
u Montenegro (蒙特內哥羅) sa i labu nu Europe, itiza i 42 30 N, 19 18 E.
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
salisi sa kaku muculil,
mahiza aniwniway a ladem,
Gbayang
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
Montenegro
u ahebal nu lala' mapulung sa 13,812 km2.u a hebal nu lala'ay sa 13,452 km2, u ahebal nu nanumay sa 360 km2. hamin nu tademaw sa 644,578. kakalukan umah sa 38.20%, kilakilangan umah sa 40.40%, zumaay henay umah sa 21.40%.
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
ngangan nu tatama
Itiw
Gbayang
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu' kakuniza:Kalingku kakuniza:Yincumin
Gambia
laylay (歷史)
2017年1月29日，總統阿達馬．巴羅（Adama Barrow）將國名改回甘比亞共和國（Republic of the Gambia）.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
kakaydihan a kakawsan
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
Botswana
u nikalcabayan atu nu Cung-huwa-minko (與中華民國的關係)
nikalcabayan atu nu Cung-huwa-minko, u sakusaan patuduay tu mahtatusaay a nikalalacal tu ya masakiketay nu nikaidaw. i 1966-1974 a mihcaan sa kalaidaw nu sakay nu kanatalay a kalahida, nikaputunan a malcabay sa, i mahini sa nayay ku nipatideng tu sasaenengen nu sakacabay a kakitidaan a satatungus tu canacanay a caculculan hananay. u sakay nu Botswana a masakiketay a sasikawaw sa uyda sa tu u muenengay iti Taypakay ku mamililiday nu tatungusay a tademaw ku mulalacal.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
pabelin kami tu icelang
Gambia
laylay (歷史)
tusa a malebut cacay a bataan idaw ku pitu a (2017) a mihcaan cacay a bulad tusa a bataan idaw ku siwa a demiad, Cong-tung (總統) ci Adama Barrow (阿達馬．巴羅), sumaded ku ngangan nu kanatal patalumaen naca pala "Gambia kapulungan a kanatal (甘比亞共和國, Republic of the Gambia) han.
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
甘比亞、台灣與中國之間的外交關係，十分複雜.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
padaesu i kami
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
makaazih kaku tu masacinmay a paludpaludan i canglah.
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
Montenegro
tapang tusu nu kanatal (首都)
u tapang tusu nu kanatal sa u Podgorica (波德戈里察).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
01 milingatu
ngay madapesud ku midiputan
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
Kapi-ya (Gambia (甘比亞) Taywan atu China (中國) a nikalecabay, mahicay kya kuni kalecaay.
Ashraf Ghani Ahmadzai
thumb|Ashraf Ghani Ahmadzai, 2014 thumb|u hata nu Afghanistan
u siwkay niza
5 bulad 19 demiad, Ashraf Ghani Ahmadzai, u misingkiway. 1945 a mihca nalecuhan.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
02 miasik
【milunguc tu kapah】
Botswana
sakay kalisiw (貨幣)
波札那普拉是波札那的流通貨幣 （普拉是「雨露」的意思，也是該國的國家格言）. 其貨幣編號為BWP、輔幣單位為特貝. 1 普拉 = 100 特貝.
Jordan
u ahebal nu lala’ mapulung sa 89,342 km2
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
Cadillac Anderson
Cadillac Anderson nalecuhan i Houston, Texas, nanu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw ayza. Cadillac Anderson i 1987 a mihcan NBA sapapili’ mimaliay a kawaw, saka 1 ku uwac atu silsil 23, namapili’ tu nu San Antonio Spurs putiput.
Botswana
sakay kalisiw (貨幣)
ya Botswana Pula sa sakay nu kalisiw kalaliyunan a sakalalacay, (Pula hananay sa u YIlu, sananay a imin, u sanukanatalay a sasakamuan nu sapitapal). u nipamango sakay kalisiw sa mapabacu tu ya BWP, u sasausian nu kasaduma nu kalisiw sa u T’epyi han. sacay a Pula sa = 100 a lasubu nu T’epi.
國歌 u dadiw nu kanatal
《保佑這高尚的土地》（波札那語：Fatshe leno la rona）是波札那的國歌，作詞者與作曲者均為克哈萊曼赫·莫采泰. 採用於1966年.
< mipuhpuh tu sakasenengan a lala’ sa >, (u kamu nu Botswana; ya Fatsena Ieno la rona) u sakanu Botswanaay a dadiw, u misulitay atu pacunusay tu datuk sa, nalimaan amin niya Kehalay-man-he’, Mocay-tay. atademaw ku. kalingatuan i 1996 a mihcaan.
Jordan
u ahebal nu lalaay sa 88,802 km2, u ahebal nu nanumay sa 540 km2
Montenegro
kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakining nu kanatal demiad sa 13 bulad 7 demiad.
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
1968年1月，甘比亞與台灣建交.
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
i sasa nu lidung nu kilang, i tapiyingan nu banaw,
Cadillac Anderson
u siwkay nu Cadillac Anderson
6 bulad 22 demiad, 1964 a mihca, Cadillac Anderson, miunduay.
micumud ciniza tu tabakiaya a cacudadan, u Houston. singangantu ciniza itiza, matineng mimali kyami, sisa mahekaltu ku ngangan niza.
Ashraf Ghani Ahmadzai
u siwkay niza
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Afghanistan ayza sa ci Ashraf Ghani Ahmadzai, micakat a demiad sa i 2014 a mihca 9 bulad 29 demiad.
Jordan
hamin nu tademaw sa 8,185,384.
kakalukan umah sa 11.40%, kilakilangan umah sa 1.10%, zumaay henay umah sa 87.50%
約旦哈希姆王國（阿拉伯語：الأردنّ‎）通稱約旦，是位於西亞的中東的國家，它北臨敘利亞，東臨伊拉克，東南臨沙烏地阿拉伯，西臨以色列和巴勒斯坦.
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan idaw ku walu (1968) a mihcaan cacay a bulad, Kapi-ya (Gambia (甘比亞) atu Taywan masasungaay kuni kalecaby.
B’bukeykay
縮圖|B’bukeykay (南澳鄉巴博凱凱部落)B’bukeykay (南澳鄉巴博凱凱部落)
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
保佑這高尚的土地  puhpuhen kina kasenengan a lala’
Montenegro
tabakiay a tapang nu kanatal (元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Milo Đukanović (Milu．Ciukanuweyci 米洛·久卡諾維奇), 1962 a mihca 2 a bulad 15 a demiad nalecuhan. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Montenegro (蒙特內哥羅) ayza, micakat a demiad sa i 2018 a mihca 5 bulad 20 demiad.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
02 miasik
u nu malubicay ku sapibetik nu niyam
Itiw-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan kakuniza:ngangan
B’bukeykay
B’bukeykay
u sulit nu Hulam: 巴博凱凱部落
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
02 miasik
sikulen tu ku niyazu’
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
1974年12月兩國斷交，甘比亞與中國建交.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
02 miasik
sapakapah tu luma’
sapakapah tu taputahay a tademaw
03 patakus
paacubel, patakus tu tuas
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
這來自神祇雙手的贈禮 nu makay kakawsan nu limaay a nipaanin
Jordan
死海位於約旦的西方國界上，紅海則位於極西南方. 戰略上，約旦處於歐亞非大陸的交匯點. 首都安曼是約旦國內人口最多的城市，也是經濟、政治與文化的中心
B’bukeykay
B’bukeykay
1930年代南澳社. 庫巴博、克魯模安部分族人曾於1929年第一次移往至大濁水（今澳花村），與莫瑤社及巴博凱凱社共同建立大濁水社.
Ashraf Ghani Ahmadzai
u ngangan niza
u ngangan nu Hulam: 阿什拉夫·甘尼·艾哈邁德扎伊
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
cacay a malebau siwa a lasubu pitu a bataan idaw ku sepat (1974) a mihcaan sabaw tu tusa a bulad maputung kuni kalecabayan, Kapi-ya (Gambia (甘比亞) atu China (中國) malecabay.
Ashraf Ghani Ahmadzai
u ngangan niza
u ngangan nu Lipun: モハンマド・アシュラフ・ガニー・アフマドザイ
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
1995年7月，甘比亞和台灣恢復邦交，與中國斷交.
cacay a malebut siwa a lasubu siwa a lasubu idaw ku lima (1995) a mihcaan pitu a bulad, Kapi-ya (甘比亞) atu Taywan mutikuaca malecabay. maputung kuni kalecabay tu cuokuo (中國).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
03 patakus
04    pananum
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
mahuyahuy nu bali ku palud.
José Mário Vaz
thumb|José Mário Vaz, 2014|alt=José Mário Vaz 2014.jpg thumb|u hata nu Guinea-Bissau|alt=Flag of Guinea-Bissau.svg
Ashraf Ghani Ahmadzai
u ngangan niza
u ngangan nu 普什圖語: اشرف غني احمدزی
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
03 patakus
pananaum tu tabakiay a baetu asaca kilang
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
tusa a malebut cacay a bataan idaw ku tulu (2013) a mihcaan sabaw tu cacay a bulad, Kapi-ya (甘比亞) atu Taywan maputun naca kuni kalecabay,
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
03 patakus
pilasulen tu nanam atu kaysing
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
2016年3月，甘比亞與中國再度建交. 反反覆覆的外交政策，主因就是掌權20多年的賈梅（Yahya Jammeh）.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
03 patakus
pililiden tu babalaki pananum
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
tusa a malebut cacay a bataan idaw ku enem (2016) a mihecaan tulu a bulad, Kapi-ya (甘比亞) atu China (中國) malecabay yaca. sabelibelih’ sa kunikalecabay, uidakuhan mangalay mikuwan tu tusa a bataan a apina nu mihecaan ci Yehay.ciame (Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅)
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
05 palita
palita tu kalas
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
lalidiliding sa, mahiza ku bunac samelimelit
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
長期以來，歐盟（European Union）一直援助甘比亞，但賈梅政府侵犯人權，惡行眾多. 雖然歐盟要求改善，但總統賈梅（Yahya Jammeh）拒絕改善. 因此2010年開始，歐盟停止援助甘比亞.
Montenegro
cunli (總理)
u cunli nu Montenegro (蒙特內哥羅) ayza sa ci Zdravko Krivokapić, micakat a demiad sa i 2020 a mihcaan 12 bulad 4 demiad.
daedac
daedac(檳榔)
muenengay
(u kamu nu hulam sa: 居住)
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
i sauwac nu bunac ku melimelidan.
Gambia
kanatalay nikalalacalan a malcabay (外交)
hatidaay nutenes, u idaw tu kunipipadang nu O-mun (European Union (歐洲聯盟) tu Kapi-ya (甘比亞), nika ci Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅) cen-fu (政府) midebung palula'cus tu tadecaw, yadah ku cumin. amica ku O-mun (European Union (歐盟) miyukiw tu sakakapah, nika Cong-tung ci Yahya Jammeh (葉海亞·賈梅) kaisa misakapah. sisa i tusa a malebut cacay a bataan (2010) a mihcaan malingatu, O-mun (European Union (歐盟) putun hatu ku sapipadang tu Gambia (甘比亞) an.
Jordan
Jordan Ha-si-mu nu Hungtiay a kanatal, “A-la-pu a kamu” pangangan han tu Jordan itizaay i Si-Ya a Cung-tung a kanatal, ciniza nuwamisan micapi tu Syria（敘利亞）, nuwalian micapi tu Yi-la-ke’, nuwalian nutimulan micapi tu Sa-u-ti-ala-po, sapipan micapi tu Yi-se-lie atu Ba-le-sitan. Sihal itini i Jordan a satipanan lilis nu kanatal, Hong-hai i tiza i sazikuzay nu satipan nu timulan. lekakawaw a ngangayaw, Jordan itiza i Ou-ya fei Da-lu a salalikeluhan. kahenula a Tu-se An-man nu Jordan a kanatal u sakatuuday a tademaw nu Tu-se, nu cin-ci aca, cen-ce atu pulung nu lalangawan.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
這來自我們父輩的贈遺  makay nu amaay amin a  nipaini tu liwan
Ashraf Ghani Ahmadzai
u ngangan niza
u ngangan nu Amilika: Ashraf Ghani Ahmadzai
daedac
u daedac sa, makaen ku heci, u dungec nu daedac, salame’en.
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
paylilis nu sauwac,
daedac
kagak kakuniza科學分類
salaedan(cie)： Plantae
Gambia
sakaliyumah (農業)
因土地貧瘠，花生為主要經濟作物，而「花生加工業」則是甘國唯一的工業.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
05 palita
u kalilidan nu mapalaway mipalita tu kalas
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
副歌：sakasicunus
醒來吧男兒們，醒來吧男兒們 nengila tu tatama amin, nengila tu tatama amin
Vietnam
thumb|u hata nu Vietnam（越南）|alt=Flag of Vietnam.svg
Gambia
sakaliyumah (農業)
makedal ku lala', kalitang ku sakaudip nu langaw nuheni, u kalitang ku yadahay nu kakuliyan, kalitang ku kakakulian nu Kapi-ya (Gambia (甘比亞).
B’bukeykay
B’bukeykay
資料來源：http://ylhm.e-land.gov.tw/exhibition/Skayulung/9.html
Niger
Niger (尼日)
Montenegro
nipipatizeng a namekan (建國簡史)
蒙特內哥羅15世紀時為塞爾維亞境內之一公國. 第一次世界大戰後，蒙特內哥羅成為塞爾維亞/克羅埃西亞/斯洛維尼亞王國之一部分. 2006年5月蒙特內哥羅獨立，2006年6月蒙國獨立並加入聯合國. 2017年成為北約會員國，目前致力加入歐盟.
Vietnam
u Vietnam sa i labu nu Ya-Cuo, itiza i 16 10 N, 107 50 E. u ahebal nu lala' mapulung sa izaw ku  331,210 km2. u ahebal nu lala'ay sa izaw ku  310,070 km2, u ahebal nu nanumay sa  izaw ku  21,140 km2. hamin nu tademawan sa 95,261,021. kakalukan umah sa 34.80%, kilakilangan umah sa 45%, zumaay henay umah sa 20.20%.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
女人們與之站在一起 kapulungan tu tatayna a mutigeng
José Mário Vaz
José Mário Vaz
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
militemuh tu tuas
B’bukeykay
u siwkay nu niyazu'
i Yilan a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu B’bukeykay. u kasalumaluma’ nu B’bukeykay sa, 93 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 314 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 286 ku tademaw, pakalatu 91%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 28 ku tademaw, pakalatu 9%.
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 82%, Pangcah(Amis) 2%, Taluku(Truku) 1%, Yuwatan(Bunun) 2%, zumazuma 4%.
Montenegro
nipipatizeng a namekan (建國簡史)
i sabaw lima se-ci (世紀) na u lalabuay nu Serbia (塞爾維亞) a kanatal ku Montenegro (蒙特內哥羅). katukuh nanuayaw nazikuzan nu sakacacayay malalais nu kitakit sa, milamlam i Serbia (塞爾維亞)/ Croatia (克羅埃西亞)/ Slovenia (斯洛維尼亞) a wun-kuo (王國) ku Montenegro (蒙特內哥羅). 2006 a mihcaan limaay a bulad mala tadakitakit (獨立國家 ) tu ku Montenegro (蒙特內哥羅). 2006 a mihcaan sakaenem a bulad micumud i lekec nu kanatal (聯合國). 2017 a mihcaan mala cacay a kaput i Pey-Ye Hey-yuan-kuo (北約會員國), maydih aca a talabu i O-Cuo a malasacabayay (歐盟) hananay kuheni.
Gambia
sakaliyumah (農業)
另外有種植稻米及玉米，但大片土地閒置、荒廢. 有限的耕地也只在雨季種植，糧食不能自給自足，主要依靠從國外進口食物.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
【pilitemuh tu pauzipay】*3
Vietnam
kakinginan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakinging nu kanatal demiad sa tusa bulad siwa demiad.
misulitan ni William Wordsworth kina “u palud” a sasulitan
sadaduc sa cayka pudung. kakuniza:LamiHung
Al Bonniwell
縮圖|NBA
Niger
thumb|u hata nu Niger (尼日)|alt=Flag of Niger.svgNiger (Ni-Zi, kamu nu Hulam: 尼日)
Gambia
sakaliyumah (農業)
dumasatu u idaw kunipaluma' tu tipus atu kubkub, hatiday nu ahebalay nu lala’ pakunida han caay kaluki malatadas. kaliwmahan han itidasa i kaudadan a puu'an a paluma, nipaluma'an tu tuud caay kataneng amaudip, kanca anamaka nutalwan a kanatal pacumud tu kakanen.
José Mário Vaz
nalecuhan ciniza i 12 bulad 10 demiad 1957 a mihcaan, José Mário Vaz, u misingkiway a kawaw niza. u tabakiay a tapang (最高領袖) nu kanatal (congtung) nu Guinea-bissau ayza sa ci José Mário Vaz, micakat a demiad sa i 2014 a mihca 6 bulad 23 demiad.
Vietnam
tabakiay a tapang nu kanatal (元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (cong-tung) ayza sa ci Trần Đại Quang, micakat a demiad sa i 2016 a mihca sepat bulad tusa demiad.
B’bukeykay
u Sakizaya a tademaw
inay tu ku Sakizaya itini. u simsim nu maku sa, izaw tu ku Kabalan itiniay a niyazu'.
Al Bonniwell
siwkay niza
Al Bonniwell (10 a bulad 6 a demiad, 1980 a mihcan), Al Bonniwell, miunduay. (mapatay i 2002 a mihca). mimali i Amilika NBA.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
我們共同工作效勞 pulung han sikalaluk a musakawaw
Vietnam
Hanoi (河內市)
河內市（越南語：Thành phố Hà Nội）是越南的首都，古稱「大羅」、「古螺」、「昇龍」. 位於越南北部，紅河三角洲西北部，紅河右岸和紅河與天德江的匯流處，因位在紅河與蘇瀝江（越南語：Sông Tô Lịch）之間而得名「河內」. 河內是越南的工業、文化中心，同時也是越南歷史上的古都，其擁有1000多年歷史，從西元11世紀起就是越南北部的政治、經濟和文化中心，市區歷史文物豐富，名勝古跡遍布. 人口約為800萬，多為京族.
Montenegro
tiliay (地理) a kakitizaan
蒙特內哥羅位居東南歐，首都：波德里查(Podgorica)，面積：13,812平方公里. 西與波士尼亞與赫塞哥維納及克羅埃西亞接壤，東鄰塞爾維亞與科索沃，南接阿爾巴尼亞，而西南則濱亞得里亞海，海岸線共283公里.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
awza tu u pauzipay atu tuas
Gambia
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan (外部連結)
kakuniza: Habayiing kakuniza:Iing Habay
Montenegro
tiliay (地理) a kakitizaan
kakitizaan nu Montenegro (蒙特內哥羅) sa i nuwali-timul nu O-Cuo (歐洲), tapang tusu (首都) nineni sa u Podgorica (波德里查), makaala tu 13,812 sq km.
satipan nu ku Montenegro (蒙特內哥羅) ku Bosnia (波士尼亞), Hercegovina (赫塞哥維納) atu Croatia (克羅埃西亞). i wanlian niza micapi tu Serbia (塞爾維亞) atu Kosovo (科索沃), i satimulan matatepal tu Albania (阿爾巴尼亞), i tip-timulan niza ku Adriatic (亞得里亞海) a bayu, u dadipasan makala 283 km.
蒙特內哥羅(Montenegro)又稱為黑山共和國 ，顧名思義就是「黑色的山」，是因為這個國家內陸地區有著連綿黝黑的山脈.
u Montenegro (蒙特內哥羅) singangan aca tu "lumeniay buyu'" masaupuay a kitakit (黑山共和國 ) han, azihan ku nisulit sa tungusay lumeniay a buyu' sananay, sakasingangan sa na u tanayu’ tanayu’ay makakitikitinay lumelumeni’ay a buyu'buyu'an sa.
u aenengan sa i Balkans (巴爾幹半島), u caayay henay kakatinengan nu taw, adidi'ay a kanatal.
Ina Montenegro (蒙特內哥羅) a kanatal, i nutip-timulan nu Adriatic (亞得里亞海) a walian nu dadipasan. yadah ku matenesay babalakiay bangcalay a niyazu'niyazu'an itiza, malecalecad tu nu Norway (挪威) ay ku salungan; i tebanan nu buyu'buyu'an, izaw ku sabangcalay a banaw,kapahay masasizumaay a lalangawan atu masaupuay nu u-mi-tu-fu (宗教) micidekay a luma'luma'an.
binawlan (社會概況)
蒙國自脫離塞爾維亞獨立後，已加入歐銀、世界銀行、國際貨幣基金等組織，此刻正爭取加入世界貿易組織，並自2002年元月起使用歐元.
該國失業率甚高，為重大政經問題，蒙國積極將國營事業民營化及改革稅制，以爭取國外投資及觀光.
yu miliyas tu ku Montenegro (蒙特內哥羅) tu Serbia (塞爾維亞), mapatizeng malakanatal sa, milihiza tu O-Cuo a gingku (歐洲銀行) atu gingku nu kitakit (世界銀行) atu paykanatal kalisiway ci-cim a kasaupuan (國際貨幣基金組織), maydih aca micumud i paykanatal maw-i a kasaupuan (世界貿易組織), katukuh i 2002 a mihcaan u O-Yuan (歐元) ku sakalisiwan nuheni.
kanahatu micumud tu i mahizaay a kasaupuan, nika katuud ku caay henay kasikakawaway a tademaw, pakuyucay a kanatal kuheni.
misakamu (語言)
蒙特內哥羅（Montenegro）用的是「蒙特內哥羅語」也可以說是「黑山語」，由於在「南斯拉夫社會主義聯邦共和國」時期， Montenegro（蒙特內哥羅）與塞爾維亞、克羅埃西亞、波士尼亞同樣都使用一種稱為「塞爾維亞-克羅埃西亞語」.
hanu u "Mon-te-ney-luo a kamu" masasukamu ku Montenegro (蒙特內哥羅) a tademaw ayza, mahiniay a kamu sa u "lumeni'ay nu buyu' a kamu" han. nika i "Nan-se-la-fu siyakayay cu-i kasaupuay a kanatal" (南斯拉夫社會主義聯邦共和國) henay sa ,nu u Say-Er-Wey-Ya-Ke-lu-ay-si-ya (塞爾維亞-克羅埃西亞語) a kamu, ku masasukamu ku Serbia (塞爾維亞), Croatia (克羅埃西亞), Bosnia (波士尼亞) atu Montenegro (蒙特內哥羅) i sumamad sa.
Niger
u Niger sa i labu nu Africa (非洲), itiza i 16 00 N, 8 00 E.
Montenegro
demiad (氣候)
蒙特內哥羅（Montenegro）屬於地中海型氣候，「夏乾冬雨」，冬天是他們的雨季，而夏天最熱的時候，氣溫可以高達30多度，7、8月的時候天氣最熱，也是蒙特內哥羅（Montenegro）國的旅遊旺季.
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Vukide
thumb|Jinfeng
Vukide
u sulit nu Hulam: 富給特部落
u siwkay nu niyazu’
i Taitung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Vukide. u kasalumaluma’ nu Vukide sa, 70 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 272 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 264 ku tademaw, pakalatu 97%.
Gene Berce
Gene Berce nalecuhan i America, nanu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw ayza. Gene Berce i 1948 a mihcan NBA sapapili’ mimaliay a kawaw, namapili’ tu nu New York Knicks putiput.
Vukide
u niyazu’ nu Paywan(Paiwan)
u Paywan(Paiwan) a niyazu' kuyni. katuud ku Paywan(Paiwan) a tademaw itiniay a niyazu', inayay ku Sakizaya itini.
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
在這土地上，這快樂的土地上 i tina lala’an, kalipahakanay a lala’an
Gene Berce
11 bulad 22 demiad, 1926 a mihca, Ben Bentil, miunduay.
u canan ku NBA
kanatal kanas-mali putiput, Amilika: National Basketball Association, sapuyu’en NBA, u Amis-Amilika tatama syubay kanas-mali putiput.
Vietnam
Hanoi (河內市)
Hanoi(河內市) u satabakiay a tukay nu Vietnam (越南). u Hanoi(河內市) i amis nu Vietnam (越南), teban nu satip atu amis, kawanan nu Hung-He (紅河) atu Tan-Te-Ciyang (天德江), i teban nu Hung-He (紅河) atu kakumudan nu Hung-He (紅河), Tan-Te-Ciyang (天德江) i teban nu Hung-He (紅河) atu Tan-Te-Ciyang (天德江) sisa pangangan han tu Hanoi (河內). u lumlum nu Kuziw (工業) kacapuan nu selangawan kalimulakan i ayaw nu Ye-Nan (越南), 1000 a mihca ku likisi. namaka 1000 a mihca nu kalecuhan ni Ye-Su (耶穌) (11 a se-ci [世紀]), u tapan tu nu Ye-Nan (越南) i tukay yadah ku mukasiay a kining piyadahan 800 a mang ku tademaw, Cing-Cu (京族) ku katuuday.
daedac
kagak kakuniza科學分類
panan(men)：Angiosperms
Vukide
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Montenegro
demiad (氣候)
demiad nu Montenegro (蒙特內哥羅) sa, u Ti-Cung -hay-sin(地中海型) ku demiad, mahiniay a demiad sa , maacaacakay aca i lalud ,maudaudaday aca i kasienawan, sisa yu kasienawan , u sayadahay kaudaudadan a buladbuladan, kanahatu sacaledesay nu lalud makala tu 30 tu (度) ku hahanhannan. atu i sakapitu atu sakawalu a bulad sa u sacaledesay a demiad, nika u kakaydihan nu miidangay a tayni miidang a bulad.
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
公元前2世紀，漢朝征服越南北部，設立郡縣. 越南進入了長達千年的「北屬」時期（屬於在北方的中國）. 河內一帶隸屬「交趾郡宋平縣」.
daedac
kagak kakuniza科學分類
upiz(kang)：Monocots
Vukide
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Niger
u ahebal nu lala'ay sa 1.267 lasubu amang km2, u ahebal nu nanumay sa 300 km2.
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
ayaw hen nu 200 a mihcaan nu kalecuhan ni Jesus (耶穌), laisan nu Han-Caw(漢朝) ku amis nu Vietnam (越南) patizeng han tu Cin kenis (郡縣), cacay a malebutay a mihcaan a kuwanan nu China (中國). Hanoi (河內) mala nikuwanan nu Ciyaw-Ce-Song-Pin kenis (交趾宋平縣).
daedac
kagak kakuniza科學分類
mata(mu)：Arecales
Montenegro
idangan (旅遊地點)
Podgorica（波德里查）是蒙特內哥羅（Montenegro）的首都，但附近的歷史性的建築幾乎在二戰時期就被轟炸光光了，但是一個非常方便的中轉站.
Tai’an
Tai’an（泰安鄉）a sakuwan ku Miaoli. kumud nu kalesakan, 602.88 km². （kalesakan nu lin-pan-ti 524.2 km², kalesakan nu paw-liw-ti 59.69 km²）, u kasabinawlan, 4,814 ku tademaw. u kasalumaluma’ sa, 1,508 ku luma’. ilabu nu kasaniyazu’ nu siyang sa, 3,986 ku yincumin a tademaw. u kasabinawlan, pakalatu 83% (Atayal) ku kasabinawlan. u Atayal ku sakalaniyazu’.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
kasadep tu mituk tuni palasul niyam
Vukide
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Niger
hamin nu tademaw sa 18,638,600.
Vukide
u siwkay nu Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
daedac
kagak kakuniza科學分類
sapamat(ke)：Arecaceae
Gene Berce
u canan ku NBA
izaw 30 a mali cebang, mikitinay tusa a subal, sawaliyan atu satipan. cacay subal izaw tulu a cu, cacay a cu izaw lima a cebang, cacay cebang namakay Canada, u zama sa namakay Amilika.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
ayza patizeng kami tu lisin
miawza i tamuwan
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Montenegro
idangan (旅遊地點)
科托爾（Kotor）是位在蒙特內哥羅（Montenegro）沿海地區的海岸城市，科托爾峽灣（Boka Kotorska）是大部分前往蒙特內哥羅（Montenegro）旅行的大重點！蒙特內哥羅（Montenegro）是名符其實的「麻雀雖小五臟俱全」，小小的國度裡蘊藏著豐富的自然景觀，從高山到大海都是世界級的美景
Vukide
u siwkay nu Yincumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
daedac
kagak kakuniza科學分類
mikitinay(shu)：Areca
Gene Berce
u canan ku NBA
kya madademec "Amilika syubay kanas-mali nisakaput sasasedsed, acasa "Amilika kanas nisakaput sasasedsed", sapuyu’en "Amilika syubay kanas", acasa kakelul han NBA.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
06  muawaw
katayni tu i nuayawan niyam miladay kita ilisin
José Mário Vaz
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:tademaw kakuniza:tapang
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
622年，中國唐朝接管交阯、日南和九真等地方，設立交州總管府. 後改為「安南都護府」，這是越南得名「安南」的開始.
Tai’an
nikasakuwakuwan
Tai’an (泰安鄉) mala walu a cuwen atu 16 ku niyazu’. kina 16 a niyazu’sa, B’anux（天狗部落）, Maylubung（梅園部落）, Mepuwal（象鼻部落）, Mabanan（永安部落）, Malabang（馬那邦部落）, Suru（蘇魯部落）, Pakwari（八卦力部落）, Gali-hwan（南灣部落）, Matabalay（榮安部落）, Mabatuan（大坪部落）, Tabilas（圓墩部落）, Maibagah（司馬限部落）, Sakuhan（細道邦部落）, Swasiq（斯瓦細格部落）, Maytayax（大安部落）, Quwis awi’（砂埔鹿部落）.
Jordan
tapang tusu nu kanatal (首都)
u tapang tusu nu kanatal sa u Amman (安曼).
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
07 patakid
mapalaway mibetik tu tuas
【pakakawsan】*3
Montenegro
idangan (旅遊地點)
Kotor (科托爾) a tukay sa, mililisay tu bayu a tuse nu Montenegro (蒙特內哥羅), izaw kya Ke-To-Er sya-wan (Boka Kotorska, 科托爾峽灣) a dadipasan itiza, u sapatahkal nu Montenegro (蒙特內哥羅) a aidangan kyuni. sisa kanahatu u tadaadidi'ay a kanatal ku Montenegro (蒙特內哥羅), nika izaw ku kitakitay ku bangcal nu buyu'buyu'ay, bayubayuay a lalangawan a aidangan, u matatungusay a kakatayzaan nu miidangan.
Tai’an
nikasakuwakuwan
https://zh.wikipedia.org/wiki/%E6%B3%B0%E5%AE%89%E9%84%89
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
07 patakid
na amu satezephan a mitengil
Niger
kakalukan umah sa 35.10%, kilakilangan umah sa 1%, zumaay henay umah sa 63.90%.
Montenegro
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza: LamiHung
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
07 patakid
namaka niladayan nu misu
Tai’an
Tai’an (泰安鄉)
Tai’an (泰安鄉)是位於臺灣苗栗縣東南部的山地原住民鄉，北鄰南庄鄉、新竹縣五峰鄉，東接新竹縣尖石鄉，南臨臺中市和平區，西與卓蘭鎮、大湖鄉、獅潭鄉相鄰，為苗栗縣面積最大、人口密度最低的行政區，其面積約佔全縣的三分之一.
Jordan
kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakining nu kanatal demiad sa 25 bulad 5 demiad.
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
1428年，黎朝開國君主「黎利」擊退中國明朝軍隊，建立黎朝，定都昇龍城（今天的河內市）. 1802年，阮朝建立.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
美麗盛傳之國名 salunganay nipadutuc ngangan nu kanatal
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Niger
kakitidaan (地理位置)
尼日被7個國家包圍的[西非心臟]
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
i 1428 a mihca Li-Caw (黎朝) a tapang nu mikeliday ci Li-Li (黎利) mademec ku hitay nu Mi-Caw (明朝) nu China (中國), patizeng han tu Li-Caw (黎朝). i Sen-Lung-Ceng (昇龍城) hantu ku satabakiay a tukay (Hanoi (河內) han ayza). 1802 a mihcaan patizeng han tu Zuwan-Caw (阮朝).
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
屬於波札那民族 sakunu Botswana a binacadan
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
1873年，法國殖民者侵占河內. 1888年，阮朝正式割讓河內市、海防市和峴港給法國. 1902年，法國殖民政府將首府從西貢（今天的胡志明市）遷到河內.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
通過我們團結和諧的國民 mayawas tu nikahedekan kangaayan a binawlan
Niger
kakitidaan (地理位置)
Niger (尼日) laupan nu pituay a kanatalan nuheni a Si-Fei (西非) nu balucu'an.
Jovenel Moïse
thumb|ci Jovenel Moise|alt=Jovenel Moise.jpg thumb|u hata nu Haiti|alt=Flag of Haiti.svg
B’bukeykay
u siwkay nu Yincumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
Jovenel Moïse
Jovenel Moïse
B’bukeykay
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu’ kakuniza:niyazu'
Jovenel Moïse
6 bulad 26 demiad, Jovenel Moïse, u misingkiway. 1968 a mihca nalecuhan)
Niger
kakitidaan (地理位置)
尼日共和國位於非洲中西部, 是撒哈拉沙漠南緣的內陸國, 該國北與阿爾及利亞和利比亞接壤, 南同奈及利亞和貝寧交界, 西與馬里和布吉納法索毗連, 東同查德相鄰.
Jovenel Moïse
u lumeniay a tademaw ciniza, lumeni ku banges ciniza.
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
1940年，河內被日本侵占. 1945年，日本無條件投降. 「越盟」領袖胡志明領導發動八月革命，成立「越南民主共和國」，定都河內.
daedac
kagak kakuniza科學分類
hicahicaay(cong)：A. catechu
Vukide
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:niyazu'
Jordan
tabakiay a tapang nu kanatal (元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Abdullah II of Jordan, micakat a demiad sa i 1999 a mihca 2 bulad 7 demiad.
Botswana
國歌 u dadiw nu kanatal
波札那將永保和平a sadamsayen a miading tina Bostwanan.
Dipit
thumb|Fengbin
Dipit
u sulit nu Hulam: 復興部落
Fengbin siang itiza i Taywan Kalingku sawalian atu timul nu bayubayuan. saamisan sa ku Soufeng siang, sawaliyan sa u Taypinyang bayu', satipan sa ku Fenglin cen, Kuangfu siang, Ruisui siang, Yuli cen, satimul sa ku changpin siang nu Pusung a kuwan.
Taynan Pingtung mibetik a kawaw 20180707
07 patakid
mitaneng ku uzip tu nika kapah atu mikangelu’
Jordan
kasumamadan nu Jordan namihcaan (古約旦時期)
至少在200,000年前，約旦就有人類居住的痕跡. 因為地處人類從非洲向外拓展的路徑上，約旦境內有許多舊石器時代（距今約2萬年前）的遺址. 這個時期的人們在富饒湖岸留下他們使用工具的遺跡. 考古學家在有14,500年歷史的納圖芬（Natufian）文化遺址發現世界上最古老的麵包，該遺址位於現在約旦東北方的沙漠. 新石器時期（10,000-4,500 BC），人們從游獵採集轉向發展農業. 安曼東部的艾恩加扎爾（Ain Ghazal）是這個時期的史前聚落之一，人們在遺址中挖掘出數十個石膏製人像，它們是在公元前7250年製作的.
ayzaay a Jordan (現代約旦)
第一次世界大戰後，約旦由英國代國際聯盟管理. 1921年，英國以約旦河為邊界，把西部稱為巴勒斯坦，東部稱外約旦. 英國於東部設立了一個半自主的保護國，立漢志國王海珊次子阿卜杜拉一世為外約旦酋長國酋長. 1946年5月25日，約旦獲得獨立，阿卜杜拉登基為王（埃米爾，即國家元首），國名為外約旦哈希姆王國；1948年約旦占領約旦河西岸的巴勒斯坦地區. 1950年4月，約旦河西岸和東岸合併稱為約旦哈希姆王國， 所有原西岸的阿拉伯居民成為約旦國公民.
Vietnam
likisi nu Hanoi (河內歷史)
1940 a mihca, mademec ku Lipun (日本) a malais. tapang nu mikeliday ci Hu-Ci-Min (胡志明) nu Ye-Meng (越盟), laisan i waluay a bulad, patizeng han Ye-Nan-Min-Cu-Kung-He-Kuo (越南民主共和國) patizeng han ku satabakiyay a tukay i Hanoi (河內).
Niger
kakitidaan (地理位置)
Niger (尼日) kunhekuo itida i Africa (非洲) teban nutipan a niyaduan, u Sa-Ha-La (撒哈拉) likenlikenan nu timulan miduduc tu labuay a kanatalan, nina kanatal amis atu Algeria (阿爾及利亞) atu Liya (利亞) atu Libya (利比亞) malalutin, timul milecad tu Nigeria (奈及利亞) atu Pa-Nan (貝寧) nika lalaadan, nudipan atu Mali (馬利) atu Burkina Faso (布吉納法索) mababiyaw, waliyan mileca tu Chad (查德) u sakabiyaw.