cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qalipusungan
u siwkay nu niyazu'
i Nantou(南投) a kuwan ku niyazu’ nu Qalipusungan. u kasalumaluma’ nu Qalipusungan sa, 111 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 260 ku tademawan. kasabinawlan nu yingcumin sa, 16 ku tademaw, pakalatu 6%. u zuma sa, cay ku Ingcumin, 244 ku tademaw, pakalatu 94%.
Faure Gnassingbé
Faure Gnassingbé
6 bulad 6 demiad, Faure Gnassingbé, u misingkiway. 1966 a mihca nalecuhan)
Oro’raw:
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Faure Gnassingbé
Faure Gnassingbé
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Togo ayza sa ci Faure Gnassingbé, micakat a demiad sa i 2005 a mihca 5 bulad 4 demiad.
Qalipusungan
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Yuwatan(Bunun) 6%.
Faure Gnassingbé
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu France a kamu：Faure Essozimna Gnassingbé
Tpuqu
u sulit nu Hulam
陶樸閣部落
nipaluma-alabiwbiw
alabiwbiw
(俗名：台灣蒴翟、七葉蓮、七珊瑚花、珊瑚花、陸英、接骨草)
Faure Gnassingbé
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Hulam a kamu：福雷·埃索齊姆納·納辛貝
u sulit tu ngangan nu Sakizaya a kamu：Bulye．Aysucimuna．Nasinpye
Wsilung
thumb|FuxingWsilung
nilacul
u sulit nu Hulam: 詩朗部落
nipaluma-alabiwbiw
alabiwbiw
常用於骨折、損傷
Wsilung
u siwkay nu niyazu'
i Taoyuan a kuwan ku niyazu’ nu Wsilung. u kasalumaluma’ nu Wsilung sa, 70 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 211 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 172 ku tademaw, pakalatu 82%.
nipaluma-alabiwbiw
u sulit nu zuma a kamu-Hulam atu Amilika
「丸仔草」通俗名稱是「冇骨消」，分白、紅二色，葉脈和莖枝泛紅的為紅冇骨消，而白冇骨消嫩枝成白色，老枝也是暗紅色，別名山丹花、冇廣麻，夏秋間腋生圓球形長梗白花，花謝後成為深咖啡色球形瘦果，所以又叫「丸仔草」. 冇骨消性涼、味甘微苦，有抗癌、消炎、潤肺、解熱、平肝、利尿等功能，春夏之間可摘取嫩枝嫩葉做精力湯，秋末拔取全草曬乾備用.
Wsilung
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 39 ku tademaw, pakalatu 18%.
u kasabinacadan, Tayal 74%, Amis(Pangcha) 2%, Cou 2%, Paiwan(Paywan) 1%, zumazuma 2%.
Kacaw-tatama a ngangan nu Pangcah
ngangan nu tatama
Kacaw
Qalipusungan
u niyazu’ nu Yuwatan(Bunun)
u Yuwatan(Bunun) a niyazu' kuyni. katuud ku Yuwatan(Bunun) a tademaw itiniay a niyazu'.
Cyasi
Cyasi
i Taoyuan a kuwan ku niyazu’ nu Cyasi. u kasalumaluma’ nu Cyasi sa, 53 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 165 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 155 ku tademaw, pakalatu 94%.
nipaluma-alabiwbiw
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
《中國高等植物資料庫全庫》. 中國科學院微生物研究所. [2009-02-24].
Qalipusungan
u Sakizaya a tademaw
i Nantou a kuwan, inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Cyasi
Cyasi
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 10 ku tademaw, pakalatu 6%. u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 88%, Pangcah(Amis) 1%, Yuwatan(Bunun) 1%, Taluku(Truku) 1%, zumazuma 3%.
Qalipusungan
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal. u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan. u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis). situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
Cyasi
Cyasi
caykatuud ku tademaw itini, u Tayan a tademaw itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Pangcah u Yuwatan(Bunun) atu Taluku(Truku). yadah ku cidekay itini.
nipaluma-alabiwbiw
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:nipaluma
Qalipusungan
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 5 a bulad
pulung sausi (561,916), Pangcah (209,668),  Tayan (90,185),  Paywan (100,775),  Yuwatan (58,465),  Rukay (13,319),  Puyuma (14,170),  Cou (6,635),  Saysiat (6,630),  Yami (4,612),
Cyasi
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Wsilung
u Tayan a niyazu'
u Tayan a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah, u Yuwatan, u Taluku, inayi' tu ku zuma a cidakay itini mueneng.
Tpuqu
u siwkay nu niyazu'
i Hualien a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Tpuqu. u kasalumaluma’ nu Tpuqu sa, 155 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 543 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 521 ku tademaw, pakalatu 96%.
Qalipusungan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
Cikeliwan
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Qalipusungan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu' kakuniza:Bunun kakuniza:Yuwatan kakuniza:Nantou kakuniza:Yincumin
Cikeliwan
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Tpuqu
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Taluku(Truku) 83%, Tayan(Tayal) 4%, Pangcha(Amis) 2%, zumazuma 6%.
Cikeliwan
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Tpuqu
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Cikeliwan
u siwkay nu Yincumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu, sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
Tpuqu
u cidekay nu Taywan Incumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah, saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
台灣原住民族資訊資源網
Cyasi
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Cikeliwan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Kacaw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
Cyasi
u siwkay nu Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Kacaw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
Cyasi
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Kacaw-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
Tpuqu
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Kacaw-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan kakuniza:ngangan
Wsilung
u siwkay nu Yuancumin
u Yuanncumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Wsilung
u siwkay nu Yuancumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Wsilung
u siwkay nu Yuancumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Tfuya
u siwkay nu niyazu'
i Chiayi a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Tfuya. u kasalumaluma’ nu Tfuya sa, 122 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 389 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 374 ku tademaw, pakalatu 96%.
Wsilung
u siwkay nu Yuancumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Tfuya
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 15 ku tademaw, pakalatu 4%.
u niyazu’ nu Cou
u niyazu’ nu Cou kuyni, katuud ku Cou itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Yuwatan(Bunun). inayi' tu ku zuma a cidekay itini mueneng.
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
u cidekay nu Taywan Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
台灣原住民族資訊資源網
kakuniza:niyazu'
Wsilung
u siwkay nu Yuancumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
tademaw nu Yuancumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
Wsilung
tademaw nu Yuancumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Wsilung
tademaw nu Yuancumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Cyasi
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
Wsilung
tademaw nu Yuancumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
Cyasi
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu’ kakuniza:Yincumin kakuniza:Taoyuan kakuniza:Tayan kakuniza:niyazu'
Wsilung
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu' kakuniza:Taoyuan kakuniza:Tayan kakuniza:yuancumin
nipaluma-hwangsin
縮圖|hwangsin
hwangsin
黃荊 (俗名：浦姜仔、浦荊茶、不驚茶、台灣牡荊、聖潔梅、聖潔樹、黃肉浦姜、七葉浦姜)
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
行政院原住民族委員會-原住民族藥用植物2009-p237
kakuniza:nipaluma kakuniza:mauzipay
Paul Biya
satangahan
thumb|Paul Biya, 2014|alt=Paul Biya 2014.png
Hbun-sinqumi
thumb|Fuxing
Hbun-sinqumi
u sulit nu Hulam: 合流部落
Paul Biya
Paul Biya
2 bulad 13 demiad, Paul Biya, u misingkiway. 1933 a mihca nalecuhan)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Cameron ayza sa ci Paul Biya, micakat a demiad sa i 1982 a mihca 11 bulad 6 demiad.
Hbun-sinqumi
u siwkay nu niyazu'
i Taoyuan a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Hbun-sinqumi. u kasalumaluma’ nu Hbun-sinqumi sa, 91 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 233 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 170 ku tademaw, pakalatu 73%.
Paul Biya
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Amilika a kamu：Paul Biya
Hbun-sinqumi
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 63 ku tademaw, pakalatu 27%.
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 67%, Yuwantan(Bunun) 1%, Paywan(Paiwan) 1%, zumazuma 3%.
Paul Biya
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Hulam a kamu：保羅·比亞
Hbun-sinqumi
u Tayan a niyazu'
u Tayan(Tayal) a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah, u Yuwatan, u Taluku, inayi' tu ku zuma a cidakay itini mueneng.
Paul Biya
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Sakizaya a kamu：Pawlu．Piya
Hbun-sinqumi
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
musabili
musabili 懷孕
satangahan sapuelac
thumb|musabili 26 a lipay u musabili nu tatayna
musabili nu tademaw sa, maka 40 a lipay, malecuh tu mihmin nu musabili. tulu ku ngatu nu musabili, saka cacay a ngatu sa ku 1-12 a lipay. tina ngatu sa, mabalaki ku peithay(胚胎). saka tusa a ngatu sa, 13-28 a lipay. tina ngatu sa, saungay tu ku wawa(胎兒). saka tulu a ngatu sa, 29-40 a lipay, sakacinizaniza tu ku kidu. taneng tu mauzip ihetal nu ina.
ngatu cacay
thumb|musabili a tatayna anu musabiliku tatayna tu bisac, latek caay henay kabana' ciniza tu kawaw nu musabili. anu maazih nu bayi ku nika musabili niza sa, milicay i cinizaan, "hacica tu ku bulad kuyza bili isu?" anu saan sa, anu caykatineng tu kawaw nu nika sibili a tatayna sa. u papasubana; uyza bayi i cinizaan to nika i hakua a tumlep ku nika bulad niza. taitiyatu ciniza a mabana' to nika pinaay a bulad ku nika musabili aku a saan. anu caykatineng kuyza musabili sa" aya, ku nika caykatineng aku a saan kuyzaen niza kuyza tatayna tu pulung nu malu kawaw nu musabiliay.
ngatu tusa
yadah ku pasinay nu Sakizaya tu pakayniyan i musabiliay. anu u kaentu, anu u kawawtu, yadah ku nahaymawen nu tatayna. anu matangtang ku musabiliay, caay kakapah a cuisen ku kasuy  a mipalatuc i palud. anu miteli i palud tu kakaenen, paysin saan. anu kumaen tu maapiay a dadac anu cayi' u paza, caay kakapah. anu mahiza, anu maidih kisu, mahiza u nika idi isu ku nika maidi ku wawa a mitamaku saan.
ngatu tulu
anu musabili ku tademaw sa, hali ku sicedamay, hali ku aheciday, hali ku cileminay, hali acawaay, mabidang acawaay. izaw ku maydihay a mitamaku. itini ku mananam nu pitamaku nu tatayna.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
懷孕
Hbun-tunan
thumb|Jianshi
elielip, tiluc
縮圖|紅尾伯勞 elielip, tiluc (伯勞鳥)
Hbun-tunan
Hbun-tunan
u sulit nu Hulam: 控溪部落
elielip, tiluc
伯勞科（學名：Laniidae）在鳥類全基因組測序分類系統中是鳥綱雀形目中的一個科. 這是一種食肉的小型雀鳥，生性兇猛.
Hbun-tunan
u siwkay nu niyazu'
i Hsinchu a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Hbun-tunan. u kasalumaluma’ nu Hbun-tunan sa, 105 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 318 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 295 ku tademaw, pakalatu 93%.
elielip, tiluc
u elielip hananay sa (mitesekay a nipangangan: Lanidae) sakay nu ayam a kahicaan ku masapilas, mapasilacay nu pikingkiwan sa u masadumaay a sipangangan tu ya niyaw-wang-ciye sipalecaden tu ya nu cilucilukay hananay ku sapamata. ina mahiniay a ayam sa mukanay tu titi adidiay ku udip a ayam, makatal ku wayway caay kadengan.
Hbun-tunan
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 23 ku tademaw, pakalatu 7%.
elielip, tiluc
nikalaliwasakan (分布)
伯勞科鳥廣泛分布於歐洲、亞洲、北美洲和非洲大陸.
Hbun-tunan
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 84%, Pangcha(Amis) 2%, Yuwatan(Bunun) 2%, Paywan(Paiwan) 1%, Taluku(Truku) 1%, zumazuma 1%.
elielip, tiluc
nikalaliwasakan (分布)
ina elielip a ayam sa ahebal ku sikalaliwasak icuwacuwa idaw i Oco, Yaco, kaamisan nu Amuhuwan, atu ya Africa hananay nu tukusan.
Hbun-tunan
u Tayan a niyazu'
u Tayan a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah, u Yuwatan, u Taluku, inayi' tu ku zuma a cidakay itini mueneng.
elielip, tiluc
u nina nu sakaudip (習性)
伯勞科鳥類性情兇猛，有「雀中猛禽」之稱. 常立於高處俯視，伺機而動，捕捉昆蟲、蛙類、蜥蜴、小鳥和鼠類等，有把屍體插在棘刺上撕食的習性，有時不全吃掉，用這種方式儲存食物. 因此英文中也稱其為「butcher birds」 (即「屠夫鳥」)，但是澳大利亞的butcher birds並不是伯勞，而是一種與牠們佔據相同生態位的鐘雀屬（Cracticus，原為獨立的鐘雀科的成員，1990年代被併入燕鵙科）
Hbun-tunan
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
elielip, tiluc
u nina nu sakaudip (習性)
ina elielip hananay a ayam sa, u ma'desay ku balucu' caay kadengan, sikaidaw nu ( i kasahidaanay nu ciluciluk a ayam siicelangay sa ) ku mapangangan. sikadih nu i hekal sa micekaw tu i satalakaway a kitidaan mucekulan, misamawmaw tu a kaidaw nu tekiteki, piadup nu udip sa idaw ku cilekay, balaud, sasula', ayam, atu e'du, padakaw atu canacanan. alahican sa sipahecek nida i masadicemay nu tuud a mucelit tu kakanenan a nina', uduma sa caay hamineng a mukan ku kakaneng, nikahida sa u mamisupet tu tuud ku kahida nida a padadan.kyu i nu yingu a mapangangan sa, u ( butcher birds ) ( u mamicikcikay tu titi sananay a ayaman ), nika itida i Austalia hananay a tukusan sa ina ‘butcher birds' a ayam sa, caay kau elielip saan, masa u nu pisengian tu kaicelangan a mucalapay tu kakitidaan, ya cung ciye hananay a ciluciluk a ayam, ( Cracticus, masa nu kaidaway tu masacacayay pisengian tu ciluciluk a mamalecaday a kaput, iti 1990 a mihcaan sa sipalecad han tu ya yin-niyaw hananay ku ngangan nu sapamata ).
Hbun-tunan
u cidekay nu Taywan Incumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah, saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah.
elielip, tiluc
灰伯勞
縮圖|Lanius excubitor (灰伯勞) 灰伯勞（學名：Lanius excubitor）為伯勞科伯勞屬的鳥類，俗名北寒露. 分布於歐洲中部、亞洲北部，在中亞、印度、非洲越冬，也見於中國大陸的黑龍江、吉林、遼寧、內蒙古、新疆、甘肅、寧夏、河北等地，多生活於從平原到山地的疏林或林間空地附近. 該物種的模式產地在瑞典.
Hbun-tunan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
elielip, tiluc
灰伯勞
[1] sakacacay
Hbun-tunan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
elielip, tiluc
灰伯勞
灰伯勞準噶爾亞種（學名：Lanius excubitor funereus）. 分布於突厥斯坦. 該物種的模式產地在中亞天山山脈.
Hbun-tunan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
elielip, tiluc
灰伯勞
masa nu abuabuway nu kulitan a elielip sa (mitesekay a mapanganganay nu hulam sa, ya Lanius excubitor funereus) u nu elielipay tu ku sausi sa, kasumamadan a nipangangan sa ya kaamisanay i cucu'detanay a lesingan sa.kalaliwasak sa iti Ocoay masatebanay a kititaan, nu Yaco sa pasay nu kaamisan, atu cungya hananay, kilul satu u ingtu, atu ya Africa milakuwit tu kasienawan, alahican sa maadihen iti Cunggo ya salumeniay a sauwac, ya cilin, liyawlin, ya malabuway nu Munggu, Singciyan, Kansu, Lingsiya, Hepye hananay ku nipilatlat nina elielip. nikaudipan tu a mulatlat sa maadih tu i liwliw nu buyu'buyu'an, atu i enal nu kilakilangan. ina kasadit nu wayway a ayam sa nu makaydaay i Sweden a kanatal. nu duma sa u ya kalaabuabuwanay ku banuh a elielip sa, u nagngan nida sa (Lanius excubitor funereus). nikalaliwasak sa itida i Tuciye-setan. ya mahidaay a ayam sa nikaidawan a kitidaan, namakay i ya Cungya hananay a buyu'buyu'an.
[2] sakatusa
灰伯勞新疆亞種（學名：Lanius excubitor homeyeri）. 分布範圍：歐洲東南部從保加利亞、羅馬尼亞經烏克蘭到烏拉爾山、西伯利亞至阿爾泰山脈北部、高加索、伊朗及中國大陸的新疆等地. 該物種的模式產地在中亞.
kala abuabuanay a kulit ya nu i sing-ciyangay a kasaditay (mitesekay a nipangangan: Lanius excubitor homeyeri ). nikalaliwasakan a sikaudip nu pilatlatan sa, makay i Ocoay nuwalian pasay nutimulan, kalingatuan tu ya Bulgaria, ya Romania a kanatal micaliway tu ya Ukraine a kanatan pabesut sa katukuh tu ya Ulael a buyu', nu ya Sipuliya sikatukuh i Aeltay hananay a buyu'buyuan i amisan, tu ya Caucasus,Ilang atu ya Cungko a tukutukusan pasu ya Singciyang hananay a kitidaan. kasahinian nina elielip sa malcadcad ku kasapilas nu nikaudip.
[3] sakatulu
灰伯勞天山亞種（學名：Lanius excubitor leucopterus）. 分布於西伯利亞、伊朗及中國大陸的新疆等地. 該物種的模式產地在中亞.
sakay nu masaabuway nu elielip iti Tiyensanay a nikasadit  (mitesekay a nipangangan sa: Lanius excubitor leucopterus). nikalaliwasakan sa itida i Siberria a kitidaan, Ilang atu nu Cungkoay a tukutukusan pasu ya singciyang. kahinian nina pilas nu lihat sa itini tu ya cungya hananay.
[4] sakasepat
灰伯勞東北亞種（學名：Lanius excubitor mollis）. 分布於俄羅斯、蒙古、日本及中國大陸的遼寧、內蒙古、河北、甘肅等地. 該物種的模式產地在俄羅斯阿爾泰山.
sakay nu abuabuwanay nu makay walian makaamisay nu yaco a lihat sa (mitesekay a nipangangan sa ya Lanius excubitor mollis . kalaliwasak sa iti Russia, monko, Dipun atu ya nu Cungkoay a liyawling, maylabu nu monko, hepi,Kansu a kakitidaan. kasahidaan nu lihat sa malacdcad tu nu i Russia ya A'ltay hananay a buyu'.
[5] sakalima
灰伯勞寧夏亞種（學名：Lanius excubitor pallidirostris）. 分布於阿斯特拉罕、伏爾加、西伯利亞、土耳其斯坦、阿富汗、非洲及中國大陸的寧夏、甘肅、新疆等地. 該物種的模式產地在非洲東部.
sakay nu abuabuwanay a kulit u lihat niya lingsiya hananay a elielip sa (mitesekay a pipangangan sa u Lanius excubitor mollis). kalaliwasakan sa itida i Asela-tela-han, huelciya, ya Siberria, Turker-setan, Afghanistan, Africa, atu ya Cungkoay lingsiya, Kansu, singciyang a kakitidaan. kaidaw nu lihat nu elielip sa nu makay i walianay nu Africa.
[6] sakaenem
灰伯勞北方亞種（學名：Lanius excubitor sibiricus）. 分布於西伯利亞、蒙古、朝鮮半島及中國大陸的黑龍江、吉林、三江平原、松嫩平原、內蒙古、遼寧、河北等地. 該物種的模式產地在西伯利亞.
sakay nu abuabuwanay a elielip a lihat makay i kaamisanay sa (mitesekay a nipangangan: Lanius excubitor sibircus). kalaliwasakan iti si-ber-ri-a, Monglia, malapangkiway nu Koria atu Cung-ko ya lumeniay nu sauwac, cilin, san-ciyang a enal, atu ya sung-nen hananay a enal, malabuay nu Monglia, liyawling, atu hepi a kakitidaan. kaidawan nu lihat nina elielip sa i Siberria.
灰背伯勞
主要棲息於自平原至海拔4000m 的山地疏林地區、在農田及農舍附近較多、常棲息在樹梢的干枝或電線上以及在榆、槐等闊葉樹或灌木上築巢. 該物種的模式產地在喜馬拉雅山脈Simla-Almore地區.
u tatungusan nu sikaudip sa itini tu i enal nu bukebukelal sikatukuh talakaway nu buyu'buyu' a kilakilangan a buluku, nikatalakaw sa makaala tu 4000 a depah, atu i umaumahan a picapian tu luma' ku sakayadahay, u nina' sa manamuh i iluilucan nu kilang caay sa itida i telay nu dingki, atu micekaw i Yi, atu ya kuway masaahebalay nu papah caay sa ya i kilakilangan a misadibu. u lihat nina elielip sikaidaw sa itida i simalaya hananay a buyu ya Simla-Almore a buluku.
紅頭伯勞
當北國入冬，食物減少時，牠們就會南遷. 紅頭伯勞的度冬地點是海南島、中南半島一帶中低海拔的叢林. 度冬來台灣的機率很低，最近1次的紀錄是民國97年（2008年）；2012年年初，在新北市金山區清水路60巷的偏僻菜園中，再次出現了1隻紅頭伯勞時，立刻震驚鳥界.
澎湖縣花嶼國小教導主任黃國揚表示，2007年首度在花嶼島發現紅頭伯勞蹤影，接連5年都在3月中旬左右發現其造訪，2011年提早於3月1日就出現，紅頭伯勞連台灣都視為罕見迷鳥，卻接連出現在澎湖離島花嶼，為澎湖增添新鳥種紀錄.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan (參考文獻)
[1]中文維基-伯勞科：
https://zh.wikipedia.org/wiki/%E4%BC%AF%E5%8A%B3%E7%A7%91
[3]中文維基-灰背伯勞： https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%81%B0%E8%83%8C%E4%BC%AF%E5%8A%B3
[4]中文維基-紅頭伯勞： https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%89%9B%E5%A4%B4%E4%BC%AF%E5%8A%B3 kakuniza:Buting Nukay
Faustin-Archange Touadéra
satangahan
thumb|Faustin Touadera|alt=Faustin Touadera - 2019 (portrait).jpg thumb|u hata nu Central African Republic|alt=Flag of the Central African Republic.svg
Faustin-Archange Touadéra
u ngangan niza ci Faustin-Archange Touadéra. nalecuhan ciniza i sepat a bulad tusa bataan izaw ku tulu a demiad 1957 a mihcaan.
Faustin-Archange Touadéra u misingkiway a tademaw ciniza. lumeniay a banges niza. talakaway a tademaw.
Albert II
thumb|Albert II thumb|u hata nu Monaco thumb|Prince Albert II of Monaco neu
Faustin-Archange Touadéra
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu France a kamu：Faustin-Archange Touadéra
Albert II
u siwkay niza
3 bulad 14 demiad, Albert II, u misingkiway. 1958 a mihca nalecuhan. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Monaco (摩納哥) ayza sa ci Albert II, micakat a demiad sa i 2005 a mihca 4 bulad 6 demiad. nalecuhan ciniza i Monako Kuowang a luma'. u Monako a Kuowang(國王). u Monako tabakiay a kakelidan.
Faustin-Archange Touadéra
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Hulam a kamu：福斯坦-阿爾尚熱·圖瓦德拉
u sulit tu ngangan nu Sakizaya a kamu：Busetan．Aelsanze．Tuwadela
Albert II
u ngangan niza
u ngangan nu 法語: Albert Alexandre Louis Pierre Grimaldi
Faustin-Archange Touadéra
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:tademaw kakuniza:misingkiway
Albert II
u sulit nu Hilam atu Amilika
阿爾貝二世（法語：Albert Alexandre Louis Pierre Grimaldi），生於摩納哥親王宮，現任摩納哥親王，格里馬爾迪王室首領和摩納哥公國國家元首. 他是已故摩納哥親王蘭尼埃三世與王妃格蕾絲·凱莉的獨子，姐姐是漢諾瓦王妃卡洛琳公主，妹妹是史蒂芬妮公主. 2005年3月7日蘭尼埃三世病危消息傳出後，阿爾貝於3月31日被宣布為攝政. 4月6日，蘭尼埃親王醫治無效去世，作為王儲的阿爾貝成為摩納哥公國的新君主. 阿爾貝二世是慈善組織孤兒國際的顧問，以及多家環保、體育、海洋自然組織的忠實成員.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
kakuniza: Padakaw Lami' 縮圖|Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan (電影:哈利波特-消失的密室) Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan (電影:哈利波特-消失的密室)
Dokoy-tatama a ngangan nu Pangah
ngangan nu tatama
Dokoy
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
pahetek a kungku
cacay a demiadan nu hibang tu kalaludan sa, tua sa i kakabi'an nu Hali ci Topi ku apuyu'ay a mimahoay nu laluma'an ni Lusiws Mabun, sakamu sa ci Topi, anu tanukas i cacudadan, a mapatay tu. miudih ci Topi pakatezep tu nilakakawa nu Hali, nika, caay pitengil ci Hali tu kamu nu Topi.
Dokoy-tatama a ngangan nu Pangah
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
pahetek a kungku
(u kamu nu Hulam: 哈利、榮恩和妙麗回到霍格華茲展開說他們的第二年的學期，事實證明這比去年更具挑戰性. 校內的密室被打開，被釋放出來的怪物使學生和教職員以及鬼魂紛紛被石化，使學校面臨關閉的危機. 由於哈利被目睹他懂得爬說嘴（Parseltongue），他面對著流傳他是薩拉札·史萊哲林（史萊哲林學院的創辦者）傳人的說法，他還發現了一本神秘的日記，以及校內一間神秘的密室，卻發現自己被困在密室之中……)
Dokoy-tatama a ngangan nu Pangah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
patahekal
nu Hulamay a kamu《哈利·波特与密室》
Dokoy-tatama a ngangan nu Pangah
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
patahekal
： ISBN 7-02-003344-X
Kinilukuljan
thumb|Jinfeng
u siwkay nu niyazu’
i Taitung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Kinilukuljan. u kasalumaluma’ nu Kinilukuljan sa, 52 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 205 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 198 ku tademaw, pakalatu 97%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 7 ku tademaw, pakalatu 3%.
民國三十九年之前撒布優（sapulju）部落是太麻里鄉魯巴卡部落的領域範圍，被化為狩獵之禁地，此領域部落族人稱為撒布優 (sapulju)，以排灣族語意來說，是「寂寞、荒蕪」之地.
民國三十九年間位於南大武山「舊賓茂部落」之「巴法法瀧家族」是第一個家族遷徙於此視為部落（開拓者），次年四十年間北大武山「布頓部落」的「邏法尼耀家族」陸續遷徙於此，民國四十三年間南大武山「近黃部落」(卡里阿帆)的「德路那弗那夫克」、「給你路古洋」、「糾佳阿斯家族」、「都飛龍家族」四家族及南大武山「舊賓茂部落」的「古沙查家族」陸續遷徙於此，民國四十二年「史卡多部落」的「史卡多家族」陸續遷徙於此，由以上八大家族共同形成一個部落─撒布優(sapulju).
撒布優(sapulju)部落位於台東縣金峰鄉新興村，是座三面環山與一面環海的東排灣原住民部落，南鄰太麻里鄉大王部落、北鄰太麻里鄉魯巴卡茲部落、東鄰太平洋、西鄰金針山.
u niyazu’ nu Paywan(Paiwan)
u Paywan(Paiwan) a niyazu' kuyni. katuud ku Paywan(Paiwan) a tademaw itiniay a niyazu', inayay ku Sakizaya itini.
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
patahekal
nu Taywanay a Hulam a kamu《哈利波特－消失的密室》
Kinilukuljan
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
patahekal
nu Amilika a kamu
Kinilukuljan
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan
malalitin namakainiay
Hali Butul atu malawpesay a kakitizaan kakuniza:Lami' Kulang
Kinilukuljan
u siwkay nu Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan (Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Dokoy-tatama a ngangan nu Pangah
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan
Cikep
thumb|Hualien
Cikep
u sulit nu Hulam: 幾可普部落
i sawali nu Pazik. macapi Meilun Hotel.
u siwkay nu niyazu'
i Hualien a kuwan ku niyazu’ nu Cikep. u kasalumaluma’ nu Cikep sa, 1,426 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 3,400 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 599 ku tademaw, pakalatu 18%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 2,801 ku tademaw, pakalatu 82%.
Lalauya
Lalauya
u sulit nu Hulam: 樂野部落
Cikep
u sausi nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Pangcah(Amis) 12%, Tayan(Tayal) 1%, Yuwatan(Bunun) 1%, Taluku(Truku) 2%.
Lalauya
u siwkay nu niyazu'
i Chiayi a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Lalauya. u kasalumaluma’ nu Lalauya sa, 378 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 1,165 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 787 ku tademaw, pakalatu 68%.
Cikep
u sausi nu cidekay a tademaw
tuud ku tademaw itini, cayka tuud ku ingcumin itini, u Pangcah(Amis) atu Sakizaya a tademaw itini mueneng. u Hualien sa sawali nu Taywan, duut ku Pangcah(Amis) i Hualien.
Kinilukuljan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:niyazu'
Cikep
u Pangcah a niyazu'
u Pangcah(Amis) atu Sakizaya a niyazu' kuyni. u tumuk nu niyazu' u Sakizaya a tadamaw tu nuayaw katukuh ayza.
Myawan
u sulit nu Hulam
米亞丸部落
Cikep
u Pangcah a niyazu'
u zuma a tademaw sa u Yuwatan(Bunun) u Taluku(Truku) atu Tayan(Tayal). yadah ku cidekay itini.
Myawan
u siwkay nu niyazu'
i Hualien a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Myawan. u kasalumaluma’ nu Myawan sa, 44 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 166 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 162 ku tademaw, pakalatu 98%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 4 ku tademaw, pakalatu 2%.
Cikep
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Myawan
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Taluku(Truku) 82%, Pangcah(Amis) 5%, Tayan(Tayal) 2%, Paywan(Paiwan) 1%, Yuwatan(Bunun) 2%, zumazuma 5%.
Cikep
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Myawan
u niyazu’ nu Taluku(Truku)
u niyazu’ nu Taluku(Truku) kuyni, katuud ku Taluku(Truku) itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Yuwatan(Bunun), u Paywan, u Tayan atu Pangcah. inayi' tu ku zuma cidekay a tademaw itini mueneng.
Lalauya
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 378 ku tademaw, pakalatu 32%.
Myawan
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu’ kakuniza:niyazu'
Lalauya
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Cou 56%, Yuwatan(Bunun) 1%, zumazuma 2%.
u niyazu’ nu Cou
u niyazu’ nu Cou kuyni, katuud ku Cou itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Yuwatan(Bunun), inayi' tu ku zuma a cidekay itini mueneng.
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
u cidekay nu Taywan Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Cikep
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Hbun kramay
thumb|Jianshi
Cikep
u siwkay nu Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Hbun kramay
Hbun kramay
u sulit nu Hulam: 煤源中部落
Cikep
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Hbun kramay
Hbun kramay
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 27 ku tademaw, pakalatu 7%.
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Tpihan
Tpihan
Yilan sian, Nan-aw siang, Tungyue chun. Tungyue, nuayawaya angagan u "Tung-aw", u zuma a ngangan sa u "Yiyo". zayhan yadah ku sapayu' nu Cinsianlian(金線蓮), sisa pangangan. Tungyue chun izaw ku tusa a niyazu', sawaliyan u Kekecu niyazu', satipanay u Tapihan niyazu'. i kalipunan (1913 a mihcaan), Tapihan a tademaw madebung nu Lipun, sisa, mabulaw tayza isasa' nu Simawsan(bayu'), patizeng tu zuma a niyazu', pangangan nu Lipunan u "Syatungaw". Kekecu niyazu' a tademaw namueneng i Liyoheng niyazu', nazikuzan sa, katuudtu ku tademaw, caay katinengtu ku tukus, sisa, 1913 a mihcaan, tumuk ci Xayun Pata mililid tu binacadan, mabulaw tayza isasa' nu Tungaw. panganga aca ku "Kekecu" niyazu', panganganen ku Lipun "Sangtungaw". 1942 a mihcaan, pulungen panganganen tu "Tungaw", nazikuzan pasumad aca ku "Tungyue".
宜蘭縣南澳鄉東岳村. 東岳，原稱東澳，又稱伊藥（lyo）；因東澳山中盛產貴重藥草 lyo （金線蓮）而得名. 東岳村落主要成員有二：以東岳國小旁之巷道為界，以東邊為哥各朱社人所居住，以西邊塔璧罕人所住，皆屬馬巴阿拉亞群. 日治大正二年（西元1913年），塔璧罕人因受日艦的侵擾，遷到西帽山下方，於今東岳村現址另建一社，日人稱為「下東澳」. 哥各朱社原住在利有亨社舊址南方，後因人口增加，耕地不足，於大正二年（西元 1913年），頭目哈泳．巴達（Xayun-pata）率領族人遷至下東澳北方約1.5公里處，即現在北迴鐵路永春隧道南口處，亦稱哥各朱社，日人稱為「上東澳」. 昭和17年（西元1942年），併上、下東澳，合稱「東澳」，後又改稱為「東岳」.
資料來源：http://www.tipp.org.tw/tribe_detail3.asp?City_No=20&TA_No=8&T_ID=449
u siwkay nu niyazu'
i Yilan a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Tpihan. u kasalumaluma’ nu Tpihan sa, 75 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 256 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 239 ku tademaw, pakalatu 93%.
u zuma sa, cay ku Yingcumin, 17 ku tademaw, pakalatu 7%.
u asip nu cidekay a tadeamw
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 88%, Pangcah(Amis) 2%, Yuwatan(Bunun) 1%, Taluku(Truku) 1%, zumazuma 1%.
Hbun kramay
u cidekay nu Taywan Incumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah, saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah.
Tpihan
u Tayan(Tayal) a niyazu'
u Tayan(Tayal) a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan(Tayal) a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis), inayi' tu ku zuma a cidekay a tademaw.
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya itini mueneng, u Tayan(Tayal) a tedemaw amin.
Hbun kramay
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
Tpihan
u cidekay nu Taywan Yincumin
u Yincumin(原住民) a kamu nu Sakizaya sananay, u ngiha'(發音) nu Hulam a kamu nu "原住民". u sakaizaay saan, u saayaway mueneng itiniay a tademaw sananay, itini uyiniyan a subal, tina subal(島嶼) a ngangan sa ku "Taywan", u Hulam a sulit sa ku 台灣. u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay(有關) "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan. u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday(相同) a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiayay a niyazu' sa, ku Tapalong(太巴塱), u niyazu' nu Pangcah(Amis). situlu ku kakuniza(分類) nu Yincumincu, sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangabulanay(平埔族).
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 5 a bulad
pulung sausi (561,916), Pangcah (209,668), Tayan (90,185), Paywan (100,775), Yuwatan (58,465), Rukay (13,319), Puyuma (14,170), Cou (6,635), Saysiat (6,630), Yami (4,612),
Hbun kramay
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
Cikep
u siwkay nu Yincumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
Tpihan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu' kakuniza:Yincumin kakuniza:Yilan kakuniza:Tayan
Cikep
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Paul Kagame
Paul Kagame
thumb|Close up profile picture of Paul Kagame, October 28 2014, in Busan, Korea|alt=Close up profile picture of Paul Kagame, October 28 2014, in Busan, Korea
10 bulad 23 demiad, Paul Kagame, u misingkiway. 1957 a mihca nalecuhan)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Rwanda ayza sa ci Paul Kagame, micakat a demiad sa i 2000 a mihca 4 bulad 22 demiad.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
Hbun kramay
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Fayez al-Sarraj
thumb|Fayez al-Sarraj|alt=Libyan Prime Minister Fayez al-Sarraj.jpg thumb|u hata nu Libya|alt=Flag of Libya.svg
Fayez al-Sarraj,u tatama, nalecuhan i bulad  demiad 1960 a mihcaan. Fayez al-Sarraj, u misingkiway. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Libya ayza sa ci Fayez al-Sarraj, micakat a demiad sa i 2016 a mihcaan 3 a bulad 30 a demiad. u misinkiway ciniza.
musasakamuan nu teban nu lala’
musasakamuan nu teban nu lala’（地心說）
thumb|Cellarius ptolemaic system belih p27, 372 ku sulit, namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan nay u nikatinengan tu 科學(科學大發現) 盛行千年的 cacayhen a malebat ku hecaan ku katengil.
musasakamuan 理論、學說
ngatu cacay
thumb|Bartolomeu Velho 1568 mauzip kita ipabaw nu lala’, wiza dada’ kaninelan, caykatineng ku tademaw tu nisaungay nu lala’. kyu patelac amin ku nipitapal nu tademaw: u lala’ sa cay saungay, u bulad atu cilal sa muliyud tu lala’ malineng.
ngatu tusa
nika yani kapatelac nu tademaw, tatenga’ «musasakamuan nu teban nu lala’ 地心說» sa tatenga’ay anipaheci. hanca, ayzasa matineng amin ku tademaw tu nikapatelac nipitapal nu tademaw, nikasa yu tahekal kina «musasakamuan nu teban nu lala’ 地心說» sa kauzipan ni Tulumi a mihecan, itini ku "tatena’ay" a kamu kya.
ngangan nu Puyuma-Kungkuwan
ngangan
Kungkuwan
sasinguan
sasinguan (nu Hulam a kamu: 信仰)
ngangan nu Puyuma-Kungkuwan
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Puyuma. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 23, tatayna 23. namakay Ranchanruy sa, tatama 995, tatayna 868, petun 223. namakay Lipunan sa, tatama 5354, tatayna 4109. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 291, tatayna 784, petun 56.
Mark Alarie
Mark Alarie(馬克·亞賴瑞克)
12 bulad 11 demiad, 1963 a mihca, Mark Alarie, miunduay.
ngangan nu Puyuma-Kungkuwan
u siwkay nu ngangan
u Puyuma a niyazu' sa itiza i Pusun. cacay a bataan nu niyazu' ku Puyuma.
Mark Alarie
Mark Alarie(馬克·亞賴瑞克)
Mark Alarie nalecuhan i Phoenix, Arizona, nanu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw ayza.
ngangan nu Puyuma-Kungkuwan
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13992 (2017.9). u luma' nu Puyuma a cidekay
Mark Alarie
Mark Alarie(馬克·亞賴瑞克)
Mark Alarie unu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, u tabakiay ayaway mimaliay.
Mark Alarie i 1986 a mihcan NBA sapapili’ mimaliay a kawaw, saka 1 ku uwac atu silsil 18, namapili’ tu nu Denver Nuggets putiput.
sasinguan
hina sakamusa tu kiwkay a sasinguan.
通常指宗教信仰.
kakuniza: LamiHung
ngangan nu Puyuma-Kungkuwan
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
kakuniza:ngangan
musasakamuan nu teban nu lala’
ngatu lima
hanca patelac ku nipiazih ni Tulumi, nika masasuala tu tunu tademawan anizateng, itiza nama patayay ciniza, naw na «musasakamuan nu teban nu lala’» atu «聖經» u nakamuwan itizasa samengmeng sa ku lala’ cay saugay sananay a kamu, pazeng han nu paudipay ku tademaw iteban nu kalalayan sananay a kamu malecad, kyusa pakaykayza satu ku kamu nu i kyukayay, malecad tuwaca u tatenga’ay a ulic, tina kamu cacay henay a malebut sepat a lasubu a mihecaan katenes, katukuh inipatiding ni Kepayni哥白尼 tu musasakamuan nu teban nu cilal kya mabelin.
Felipe VI
thumb|Felipe VI|alt=Felipe de Borbón en Ecuador.jpg thumb|u hata nu Spain|alt=Flag of Spain.svg
1 bulad 30 demiad, Felipe VI, u misingkiway. 1968 a mihca nalecuhan)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Spain ayza sa ci Felipe VI, micakat a demiad sa i 2014 a mihca 6 bulad 19 demiad.
Jacinda Ardern
u siwkay niza(簡介)
u pilecuhan ni Jacinda Ardern i Hamilton nu New Zealand.
nalecuhan ciniza i 7 a bulad 26 a demiad 1980 a mihcaan.
micakat (就職)
micakat a demiad sa i 2017 a mihcaan 10 bulad 26 demiad.
Mark Bradtke
Mark Bradtke
Cyocuy
thumb|Jianshi
Cyocuy
u kamu nu Hulam: 鳥嘴部落
u siwkay nu Cyocuy
i Hsinchu a kuwan niyazu’ nu Cyocuy. u kasalumaluma’ nu Cyocuy sa, 68 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 221 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 201 ku tademaw, pakalatu 91%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 20 ku tademaw, pakalatu 9%.
u niyazu' nu Ingcumin
caykatuud ku tademaw itini, tuud ku ingcumin itini.
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Arif Alvi
Arif Alvi縮圖|Arif Alvi
u siwkay niza
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Arif Alvi, 1949 a mihca 8 a bulad 29 a demiad nalecuhan. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Pakistan (巴基斯坦) ayza, micakat a demiad sa i 2018 a mihca 9 bulad 9 demiad.
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu Wueldu (烏爾都語)：عارف الرحمان علوی
u sulit tu ngangan nu Amilika：Arif-ur-Rehman Alvi‬‎‎
u sulit tu ngangan nu Hulam：阿里夫·艾維