cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Libya
u kasiliwan tu masa nu kitakitay a zaysan (世界遺產)
(u kamu nu Hulam sa: 塞卜拉泰古城：西元前5世紀由腓尼基人所建. 遺址中最古老的建築是約建於西元前7世紀的海邊碼頭，最著名的則是建於西元1世紀左右的朱比特神廟，還有一座古羅馬典型的圓形劇場. 1982年時被聯合國教科文組織列入世界遺產名錄. )
Cyrene (Si-lan-ni 昔蘭尼): ya Cyrene (Si-lan-ni 昔蘭尼) hananay a katenesanay Greece (Si-la 希臘) a tuse, u sakay nu limaay i kenis nu Greece (Si-la 希臘) a tuse, masa tuasay atu sakahenulan a kitidaan, ya Libya i nu walian sakasiida tu kasingangan tu Cyrenaica (Si-lan-ni-ciya 昔蘭尼加). i ayaw nu celahcan 630 a mihcaan, sipakay nu Thira (Sil-la a subal 錫拉島) a mamisatubangay ku patigengay.
(u kamu nu Hulam sa: 昔蘭尼：古希臘城市，為該地區五個希臘城市中之最古老和最重要的，利比亞東部因它而命名為昔蘭尼加. 於公元前630年由錫拉島的殖民者建立. )
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:Buting Nukay kakuniza:Miku Kumud
Kusunuki
Kusunuki
u sulit nu Hulam: 紅石部落
u siwkay nu niyazu’
i Taitung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Kusunuki. u kasalumaluma’ nu Kusunuki sa, 68 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 267 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 255 ku tademaw, pakalatu 96%.
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
ngangan
Nalongalan, Nalungalan
Kusunuki
u siwkay nu niyazu’
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 12 ku tademaw, pakalatu 4%.
紅石與紅石溪之名皆來自原布農族之「紅石頭社」，據稱該地有一顏色赭紅的大石頭矗立山頭，布農族語稱batu daing，其址應該在今紅石部落西南紅石溪支流沖積扇扇頂附近. 日治時期設有分遣所. 大正十四年（1925）以後，「紅石頭」之地名始出現於官方文獻上，戰後官方稱其地為紅石. 今日的紅石部落大約在民國四○年代形成.
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan(政治大學) a lacul(內容).
Kusunuki
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Yuwatan(Bunun) 85%, Pangcah(Amis) 3%, Paywan(Paiwan) 2%, Puyuma 1%, Cou 1%, zumazuma 3%.
u Yuwatan a niyazu’
u Yuwatan a niyazu’ kyuni, tuud ku Yuwatan a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis) atu Puyuma.
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
u siwkay nu ngangan
u tademaw nu Pangcah a nikayadah(數量) sa mangasiw 207715 (2017.9).
Kusunuki
u Sakizaya a tademaw
inay ku Sakizaya itini.
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yuan-cu-min a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
Kusunuki
u cidekay nu Taywan yincumin
u niyazu’ sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana’ kami, hina u lalumaay amin i niyazu’, caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu’. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu’, maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi’ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu’ sa, ku Tapalong, u niyazu’ nu Pangcah(Amis).
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay(binacadan).
Kusunuki
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
ngangan nu Pangcahh-Nalongalan
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah binacadan. namakay pancahay (原住民族委員會) a nangan sa, tatama a ngangan sa izaw 77, tatayna a ngangan sa izaw 77. namakay Ranchanruy(阮昌銳) sasaydan(教授) a gankiw(研究) sa, tatama  a ngangan sa izaw 6261, tatayna a ngangan sa izaw 5181, ngasaw(氏族) a ngangan sa izaw 417. namakay Lipunan(日本) sa, tatama a ngangan sa izaw 7290, tatayna a ngangan sa izaw 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan a gankiw sa, tatama a ngangan izaw 305, tatayna a ngangan izaw 150, petun 44.
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
pancahay (原住民族委員會)-sapancahay (原住民族) naayaway a ngangan pacudadan-sapancahay (原住民族) ngangan nu tademaw, dengtal Cen-ce tabakiay a cacudadan nu pikingkiwan tu misayuancumincuay a cun-sin原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p54
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan 布農族
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
kakuniza:ngangan
petun ngangan nu Rukay-culingilingi
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
Rukay-wutay a ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
u angangan nu ngangan
旺
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p113
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
布農族 魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
kakuniza:ngangan
petun ngangan nu Rukay-avelrengane
ngangan
avelrengane (nu Rukay-wutay)
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
Rukay-wutay a ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p113
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
布農族 魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Mohamed Ould Bilal
u siwkay niza(簡介)
u pilecuhan ni Mohamed Ould Bilal i Rosso nu Mauritania.
nalecuhan ciniza i 1963 a mihcaan.
micakat (就職)
u cunli (總理 Prime Minister) nu Mauritania (茅利塔尼亞) ayza sa ci Mohamed Ould Bilal, micakat a demiad sa i 2020 a mihcaan 8 bulad 6 demiad.
ngangan nu Puyuma-Abay
ngangan
thumb|400x400px|Tra Ku Ban Abay
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Puyuma a cidekay.
yadah ku ngangan nu Puyuma. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 23, tatayna 23. namakay Ranchanruy sa, tatama 995, tatayna 868, petun 223. namakay Lipunan sa, tatama 5354, tatayna 4109. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 291, tatayna 784, petun 56.
u Puyuma a niyazu' sa itiza i Pusun. cacay a bataan nu niyazu' ku Puyuma.
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p82
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan 布農族
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
kakuniza:ngangan
ngangan nu Pangcha-Monari'
ngangan
Monari'
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
Likau-uan
Likau-uan
u sulit nu Hulam: 錦屏部落
ngangan nu Pangcha-Monari'
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
Mumulay
除喪
Likau-uan
u siwkay nu niyazu’
位於新武呂溪池上沖積扇扇頂，與海端村初來隔溪相望，有初來橋相聯絡. 附近山區原為布農族網綢社居住. 由於鄰近池上原野，此地早在明治四十一年（1908）即設有「網綢蕃務官吏駐在所」，後來蕃務駐在所撤廢，大正十年（1921）日人復在此設立品川警察官吏駐在所. 昭和十二年（1937）更將參與大關山事件的兇嫌所居住之坑頭社與大崙社布農族遷移至此. 光復後繼續將聚落集中，目前居民除由原網綢社遷來者為主外，部分亦由初來遷來. 錦屏為光復後所取的名稱.
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
ngangan
baliwsu (nu Rukay-wutay)
Likau-uan
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Yuwatan(Bunun) 82%, Pangcah(Amis) 4%, Paywan(Paiwan) 1%, Tayan(Tayal) 1%, zumazuma 7%.
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
Likau-uan
u Yuwatan(Bunun) a niyazu’
u Yuwatan(Bunun) a niyazu’ kyuni, katuud ku Yuwatan(Bunun) a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis) u Paywan(Paiwan) atu Tayan(Tayal).
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
u siwkay nu ngangan
Rukay-wutay a ngangan
Likau-uan
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw itini, hakay izawtu ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, caay henay misumad ku ngangan nu cidekay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 5 a bulad
pulung sausi (561,916), Pangcah (209,668),  Tayan (90,185),  Paywan (100,775),  Yuwatan (58,465),  Rukay (13,319),   Puyuma (14,170),  Cou (6,635),  Saysiat (6,630),  Yami (4,612),
ngangan nu Pangcha-Monari'
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
Likau-uan
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 5 a bulad
Saw (790), Kabalan (1,470),  Taluku (31,530),  Sakizaya (940),  Sejek (10,023),  Laaluwa (401),  Kanakanabu (335),   zuma (11,985)
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
u siwkay nu ngangan
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
Likau-uan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu' kakuniza:Yuwatan kakuniza:Taitung kakuniza:Yincumin
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
nipaluma-kamuwangay, kamowangay
縮圖
petun ngangan nu Rukay-baliwsu
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
mauadad mabali / 暴雨旋風
nipaluma-kamuwangay, kamowangay
kamuwangay, kamowangay
紫背草
(俗名：葉下紅、紅背草、一點紅、羊蹄草)
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
《中國高等植物資料庫全庫》. 中國科學院微生物研究所. [2009-02-24].
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
siladem sikelungkelung / 烏雲雷鳴
nipaluma-kamuwangay, kamowangay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
行政院原住民族委員會-原住民族藥用植物2009-p227
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
u satabakiyay a di'tu malataw atu dungi / 天神馬拉道與生命之神
mapanganganay
(u kamu nu Hulam sa :通稱)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
i tapukuwan a mubahuy / 在天地之間飛翔
ngangan nu Pangcha-Monari'
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
katuuaday a tademaw nu niyaw / 我們廣大的人口
isu kumi panutekay tu uzip atu patay / 生與死由您定奪
waw dungiaw / 噢 生命之神
u buting u palang / 海洋魚兒 天上飛鷹
mauzipay mapatayay isu ku panutekay / 有生皆有死 由您定奪
tinusa 第二小段
waw u luma' atu cabay aku / 噢 我的至親、朋友
amucelen tu ku cilal / 太陽就要落下
makay lala' kami a mulecuh / 我們從土而生
ngangan nu Pangcha-Monari'
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
Kyle Anderson
Kyle Anderson unu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, u p’agal tins’ tay suruw. Kyle Andersoni 2014 a mihcan NBA sapapili’ mimaliay a kawaw, saka 1 ku uwac atu silsil 30, namapili’ tu nu San Antonio Spurs putiput.
ngangan nu Pangcha-Monari'
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p54
Kyle Anderson
9 bulad 20 demiad, 1993 a mihca, Kyle Anderson, miunduay.
ngangan nu Pangcha-Monari'
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan 布農族
Kyle Anderson
u canan ku NBA
kanatal kanas-mali putiput, Amilika: National Basketball Association, sapuyu’en NBA, u Amis-Amilika tatama syubay kanas-mali putiput. izaw 30 a mali cebang, mikitinay tusa a subal, sawaliyan atu satipan. cacay subal izaw tulu a cu, cacay a cu izaw lima a cebang, cacay cebang namakay Canada, u zama sa namakay Amilika. kya madademec "Amilika syubay kanas-mali nisakaput sasasedsed, acasa "Amilika kanas nisakaput sasasedsed", sapuyu’en "Amilika syubay kanas", acasa kakelul han NBA.
ngangan nu Pangcha-Monari'
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
kakuniza:ngangan
Pravind Jugnauth
u siwkay niza(簡介)
u pilecuhan ni Pravind Jugnauth i La Caverne nu British Mauritius.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinusa 第二小段
masuni kuni kasilsil i labu nu luma' / 屋內的流水聲
u angic nu luma' nami banaw tu lima tu kuku' / 是親人清洗手腳的哭聲
Pravind Jugnauth
u siwkay niza(簡介)
pahezekay niza i tabakiay a cacudadan nu Buckingham (白金漢大學).
micakat (就職)
u cunli (總理 Prime Minister) nu Mauritius (模里西斯) ayza sa ci Pravind Jugnauth, micakat a demiad sa i 2017 a mihcaan 1 bulad 23 demiad.
nipaluma-kamuwangay, kamowangay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:nipaluma
Lubus-Mapalaway-U Kapah
u sulit nu Hulam: 青年祭
《撒奇萊雅族祭辭》p.108~117
sakatinacay
amilakuid tu sabalad / 通過阻撓
katukuh i umaumahan mikilim tu sakauzip / 越野求生
u cacayan a bataan ku sakasasedsed sa / 十項競技
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
anu izaw kuni pazeng tu lubu duku tabu / 家屋外若放著籠子、斗笠、便當
petun ngangan nu Rukay-daderapane
ngangan
daderapane (nu Rukay-wutay)
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
Rukay-wutay a ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
sa u adingu nu tatayna / 是女性的亡靈
petun ngangan nu Rukay-daderapane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p113
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
bakan atu pana' / 刀和矛
petun ngangan nu Rukay-daderapane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
布農族 魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
izaw aca ku la'tal / 還有陷阱
petun ngangan nu Rukay-daderapane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
sa u adingu nu tatama / 是男性的亡靈
petun ngangan nu Rukay-daderapane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinacay
mangalep mangalep ku icelang / 越戰越勇
unipaza'su nu baki / 長老的祝福
u satabakiyay a sakatalul niyam / 是我們最大的勇氣
sakatinusa
u kakawsan / 祖靈啊
layapen ku tabakiyay a kukay niyam / 請接受我們最大的謝意
sadayday sa / 生生世世
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
tayzaay mibutingay u lalumaan atu cacay / 前往捕魚的親人、好友
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinusa
mupupu' tu niyazu' / 保護部落
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
taluma' tu sa / 返家後
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinulu
u kalabiyan a tuki /傍晚時分
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
patahkalen ku buting epah da'dac atu binkes / 請獻上魚、酒、檳榔、香煙
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinulu
mihaming kita / 我們敬拜
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
pasakamuen ku adingu / 告訴亡靈
anuayaw maydih kisu mukan tu buting / 從今而後您若要吃魚
pipacukan
(u kamu nu Hulan sa:遇刺)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
amana pikilul i tamiyanan / 不要再跟著我們了
sazikuzay sa patungus ku luma' tu tulakuk / 最後親人將準備漂亮的雞
mibetik cimalatawan / 向天神祭祀
aumay 第五小段
amu saungay kita a mauzip / 我們活著時需要行動
macacamul
(u kamu nu Hulam sa:被混合)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
aumay 第五小段
amu zateng kita a mauzip / 我們活著時需要心想
macacamul
macacamul ku nipaluma nu kamu.我種的農作物被混合了 kakuniza:Sabak Nubu
tiya
(u kamu nu Hulan sa:那) kakuniza:Sabak Nubu
Lubus-Mapalaway-Mumulay
aumay 第五小段
nipatengan nu misu kuni kalecuh ni niyam / 我們的出生是您決定
u sepi nu tademaw isu kumi sikul / 人的命運是您的眷顧
landaway nu papah / 翠綠的葉子
bangsisay nu balu / 芳香的花朵
malikiday nu sa'wac /流動的河川
aadupan nu buyu' / 山裡的動物
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinulu
dadiwen ita ku nu kasumamadan a dadiw / 唱著古老的歌
Luluna
u sulit nu Hulam
羅娜部落
u siwkay nu niyazu'
i Nantou a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Luluna. u kasalumaluma’ nu Luluna sa, 467 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 1,617 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 1,394 ku tademaw, pakalatu 86%.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinulu
sadayday hanita patenak ku lukiyaw nu tuas / 祖先的舞代代相傳
kahemekan a kukay atu mipadaesu / 感恩和祝福
Luluna
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Yuwatan(Bunun) 83%, Pangcha(Tayal) 1%, Pangcha(Amis) 1%, Paywan(Paiwan) 1%.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinulu
malecad tu misa kimukimulu sanay a lukiyaw / 交織成一圈圈的祭舞
Luluna
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
u cidekay nu Taywan Incumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah, saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah.
liwliwanay
(u kamu nu Hulam sa:邊界)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
aumay 第五小段
u kakawsan ani pauzip / 是神明賦予的生命
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
palitemuh tu adingu / 迎靈
Luluna
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
lipahaken ku adingu / 娛靈
Luluna
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
patungus tu adingu / 送靈
Lubus-Mapalaway-Mumulay
telelay 第六小段
nika tani nu mita / 我們來到世上
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
amana kapawan tu tuas / 莫忘祖先
Luluna
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Lubus-Mapalaway-Mumulay
telelay 第六小段
naya kukamu / 不說一句話
mumul sa cayay pisahaymawen / 走了也不告別
masawalianay
(u kamu nu Hulam sa:最東端)
nikaahebalan
(u kamu nu Hulam sa:面績)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
telelay 第六小段
u bali ku sakatayni nu misu / 命運乘著風來
nipaluma-tikukay, tikokay
縮圖 tikukay tikokay 雞蛋花 (俗名：緬梔、鹿角樹、番仔花、印度素馨)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
telelay 第六小段
pakacaw satu ladam mumul / 隨著雲離開
nikapulungan
(u kamu nu Hulam sa:共合國)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
telelay 第六小段
nayay aca ku saka lalum nu nika patay / 沒什麼比生離死別更悲哀的了
waw kakawsan / 神明(祖先)呀
na sinaadan kami / 請憐憫我們吧
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
i balucuen ku mipasubana' nu tuas / 深記祖訓
Luhung
thumb|Fuxing (Taoyuan)
nipaluma-tikukay, tikokay
maydih tu cilal, matalaw tu sienaw, makadungdung tu inayi' ku cilal. u kapahay a kakaenan i lalud, taneng kasatezep tu lihen.
mapatideng
(u kamu nu Hulam sa:建立)
Luhung
Luhung
u sulit nu Hulam: 基國派部落
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
u beliw nu bali / 風吹
Luhung
u siwkay nu niyazu'
i Taoyuan a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Luhung. u kasalumaluma’ nu Luhung sa, 248 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 749 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 597 ku tademaw, pakalatu 80%.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
taepic nu udad / 雨淋
u tuduh nu lamal / 火燒
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
atapazik ku mapatayay / 死去的人要往美崙山去
Luhung
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 152 ku tademaw, pakalatu 20%.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
katahkal nu lala' / 土生
ngangan nu Puyuma-Aberengan
ngangan
Aberengan
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
kasikaz / 敬神
kasikawaw / 勤奮
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
sansandep nu tapukuwan / 傍晚的天國
halhalen tu kuni lilucan a uizp / 等待好沐浴的身體
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
kadimel / 自愛
kadihiyi / 愛人
nipaluma-tikukay, tikokay
kakuniza nu mauzipay
salaedan(cie)：植物界 Plantae
Luhung
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
u cidekay nu Taywan Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 4 a bulad
pulung sausi (561,327), Pangcah (209,430), Tayan (90,059), Paywan (100,689), Yuwatan (58,390), Rukay (13,314), Puyuma (14,140), Cou (6,635), Saysiat (6,607), Yami (4,606), Saw (785), Kabalan (1,465), Taluku (31,501), Sakizaya (929), Sejek (9,992), Laaluwa (399), Kanakanabu (334), zuma (12,052)
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
ngangan nu Puyuma-Aberengan
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Puyuma. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 23, tatayna 23. namakay Ranchanruy sa, tatama 995, tatayna 868, petun 223. namakay Lipunan sa, tatama 5354, tatayna 4109. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 291, tatayna 784, petun 56.
Luhung
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
ngangan nu Puyuma-Aberengan
u siwkay nu ngangan
u Puyuma a niyazu' sa itiza i Pusun. cacay a bataan nu niyazu' ku Puyuma.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay 第五小段
u nabalucuan atu masaupu / 用誠心和團結
ngangan nu Puyuma-Aberengan
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13992 (2017.9).
Luhung
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu' kakuniza:Taoyuen
Dhaka
(u kamu nu Hulam sa: Bangladesh 孟加拉,第一大城市是首都達卡)
ngangan nu Puyuma-Aberengan
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
nipaluma-tikukay, tikokay
kakuniza nu mauzipay
upiz(kang)：雙子葉植物綱 Magnoliopsida
dumaay
(u kamu nu Hulam sa:不同的)
petun ngangan nu Rukay-daladalay
ngangan
daladalay (nu Rukay-wutay)
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
nipaluma-tikukay, tikokay
kakuniza nu mauzipay
mata(mu)：Gentianales
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay 第五小段
maangicen ku ipabaway isasaay didi'tu / 感動 天、地、神明
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
u lusa' nu niyay / 族人的眼淚
ngangan nu Puyuma-Aberengan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p82
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay 第五小段
kalalitin ku lima katatules ku balucu' namu / 你們要手牽手 心連心
amana kasasula'cus tu tademaw / 不要與人衝突
ngangan nu Puyuma-Aberengan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
mutuwa ku wangic a mudadiw ku wawa / 子女放聲大哭的歌唱
petun ngangan nu Rukay-daladalay
u siwkay nu ngangan
Rukay-wutay a ngangan
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay 第五小段
u uzip ku sapisikul tu binawlan / 用生命護佑部落的族人
petun ngangan nu Rukay-daladalay
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
nipaluma-tikukay, tikokay
kakuniza nu mauzipay
sapamat(ke)：Apocynaceae
petun ngangan nu Rukay-daladalay
u siwkay nu ngangan
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay 第五小段
i ayaw nu di'tu musalukiyaw kamu / 你們要在神明的面前 齊跳神的舞蹈
nipaluma-tikukay, tikokay
kakuniza nu mauzipay
mikitinay(su)：Plumerieae
hicahicaay(cong)：Plumeria
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
《中國高等植物資料庫全庫》. 中國科學院微生物研究所. [2009-02-24].
Likavung
Likavung
u sulit nu Hulam: 利嘉部落
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
nisakulan niyam a niyazu' / 我們守護的部落
Likavung
u siwkay nu niyazu'
i Taitung a kuwan nu Pusung ku niyazu’ nu Likavung. u kasalumaluma’ nu Likavung sa, 466 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 1,247 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 857 ku tademaw, pakalatu 69%.
nipaluma-tikukay, tikokay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
行政院原住民族委員會-原住民族藥用植物2009-p289
Likavung
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 390 ku tademaw, pakalatu 31%.
nipaluma-tikukay, tikokay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
紅雞蛋花香港康樂及文化事務署，香港觀賞植物照片廊.
簡介 臺灣經濟部加工出口區管理處
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
u sanamuhan niyam a binacadan / 我們深愛的族人
nipaluma-tikukay, tikokay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
植物資料庫台北植物園學習資源網
雞蛋花 Jidanhua 中藥材圖像資料庫 (香港浸會大學中醫藥學院)
kakuniza:nipaluma kakuniza:kakaenan
Likavung
u asip nu tademaw
u kasabinacadan, Puyuma 54%, Pangcah(Amis) 7%, Paywan(Paiwan) 3%, Yuwatan(Bunun) 1%, Rukay(Rukai) 2%, zumazuma 2%.
u niyzau' nu Puyuma
u Puyuma a niyazu' kyuni, katuud ku Putuma itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis) u Paywan(Paiwan) atu Yuwatan(Bunun).
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw itini mueneng. caay kaw nu Sakizaya a niyazu' kuyni. haykay izawtu ku Sakizaya a tademaw, caay henay misumad ku ngangan nu cikdekay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihca 01 a bulad
u sakaizaay saan, u saayaway mueneng itiniay a tademaw sananay, itini uyiniyan a subal, tina subal(島嶼) a ngangan sa ku "Taywan", u Hulam a sulit sa ku 台灣.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
taneng tu ku hatiniyay / 這樣的身體也足以安慰了
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
sacacayen ku balucu' nu namu / 你們心要專注
petun ngangan nu Rukay-daladalay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p113
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
u canancanan nu itiniyay / 世上萬物
petun ngangan nu Rukay-daladalay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
布農族 魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
u uzip nu katuuday / 萬物生命
petun ngangan nu Rukay-daladalay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
Lubus-Mapalaway-Mumulay
nimuyaw 第七小段
u isu cidungi kumi simaway / 由您掌管
Aureliu Ciocoi
縮圖|Aureliu Ciocoi (摩爾多瓦總理:奧雷爾·喬科伊) 縮圖|Moldova Aureliu Ciocoi (摩爾多瓦總理:奧雷爾·喬科伊)
petun ngangan nu Rukay-daladalay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Lubus-Mapalaway-Mumulay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
《撒奇萊雅族祭辭》p.196~197
petun ngangan nu Rukay-daladalay
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan kakuniza:Rukay
Aureliu Ciocoi
u siwkay niza(簡介)
u pilecuhan ni Aureliu Ciocoi i Chișinău nu Moldova. nalecuhan ciniza i 6 a bulad 5 a demiad 1968 a mihcaan.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
misa kakawaw sa ka sibalucuan / 做是要有信心
Aureliu Ciocoi
micakat (就職)
u cunli (總理 Prime Minister) nu Moldova (摩爾多瓦) ayza sa ci Aureliu Ciocoi, micakat a demiad sa i 2020 a mihcaan 12 bulad 31 demiad.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
kadimel atu kadihiyi / 要自愛 愛人
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
1.udad/ 雨
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
pitengili tu ni patinaku nu babalaki ama ina / 要傾聽長老、父親、母親的教誨
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
3. ladem /雲
Likavung
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihca 01 a bulad
silecaday(相同) a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
4. kelungkelung / 雷
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
ngangan
dalapahane (nu Rukay-wutay)
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Rukay a cidekay.
Rukay-wutay a ngangan
yadah ku ngangan nu Rukay. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 63, tatayna 63. namakay Ranchanruy sa, tatama 2130, tatayna 1745, petun 427, ngasaw 0. namakay Lipunan sa, tatama 404, tatayna 457, putun 241. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 270, tatayna 210, petun 118, ngasaw 0.
Likavung
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihca 01 a bulad
si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. u Yincumin a kamu nu Sakizaya sananay, u ngiha' nu Hulam a kamu nu "原住民".
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
u siwkay nu ngangan
u Sejek a niyazu' sa itiza i Nanto i Hualien. u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13216 (2017.9).
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
5. satabakiyay/ 巨大的
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p113
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
6. malataw/ 天神馬拉道
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
baluden ku balucu' nu masakapahay / 青年要團結一致
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
7. dungi/ 生命之神
Kyu’ang
Kyu’ang
u sulit nu Hulam: 下比來部落
Likavung
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihca 01 a bulad
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
8. tapuku/ 天空、天國
Likavung
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
布農族 魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit
Kyu’ang
u siwkay nu niyazu'
i Hsinchu a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Kyu’ang. u kasalumaluma’ nu Kyu’ang sa, 20 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 40 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 36 ku tademaw, pakalatu 90%.
misanga'
(u kamu nu Hulam sa:在建造，在製作)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
9. mubahuy/ 飛翔
Kyu’ang
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Saysia(SaySiyat) 75%, Tayan(Tayal) 15%.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
10. katuuday/ 大家
Kyu’ang
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
11. tademaw/ 人
Kyu’ang
u cidekay nu Taywan Incumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah, saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa. u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
12. panutekay/ 決定
Kyu’ang
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
misanga'
matineng ci Panay misanga' tu kakanen.
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
太魯閣族Taluku 賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw
misanga'
Panay 很會做吃的.
Kyu’ang
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
pizatengi pi saicelangi tu uzip tu sawsawni / 時時思考激勵自己
Kyu’ang
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay 第六小段
amana kakasic / 不可懶惰
saicelangi a taayaw / 要奮力前進
a mi'dap tu binawlan asini pa'yaan ku balucu' nu angil /要服務族人有奉獻的精神
sakatinacay
1.amilakuid / 通過
2.sasadakayan / 困難
3.sabalad / 阻撓
4.sakauzip /生命
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
雅美族Tau/Yami 卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinacay 第一小段
14. patay/ 死亡 (mapatayay / 死)
madicemay
(mazicemay/madicemay, u kamu nu Hulam sa:尖銳的)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinusa 第二小段
1. lalumaan / 親人 (luma'至親 / luma' nu palisinan 祭屋)
2. cabay / 朋友
3. cilal / 太陽
4. mucelen / 落下
5. makay / 從...來
6. lala' / 土
7. lecuhan / 生下來 (malecuh出生)
Zviad Gamsakhurdia
thumb|Zviad Gamsakhurdia|alt=Zviad Gamsakhurdia, 1988.jpg
Zviad Gamsakhurdia
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinacay
5.umaumahan / 野外
petun ngangan nu Rukay-dalapahane
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
Zviad Gamsakhurdia
1939-1993
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinacay
6.sakasasedsed / 競技
Zviad Gamsakhurdia
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Georgia ayza sa ci Zviad Gamsakhurdia (1991-1992).
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatinacay
7.bataan / 十的單位
8.mangalep / 越來越...
9.icelang / 勇敢
10.paza'su / 祝福
11.tabakiyay /最大的
12.talul / 勇敢 (sakatalul 勇氣)
sakatinusa
1.kakawsan / 祖靈
2.layapen / 接受
3.cuked / 柱子
4.sadaydaysa / 生生世世
5.mupupu' / 保衛
sakatinulu
1.tuni / 時間
2.mihaming / 敬拜
3.kasumamadan / 古老的
4.dadiw / 歌 (mudadiw、padadiw唱歌)
5.patenak / 相傳
6.malecad / 相同
7.mipadaesu / 祝福
8.kimukimulu /圓形 (mulu /圓, kimulu /圓形)
sakalulu'
1.palitemuh / 迎接
2.patungus / 送別
3.bali / 風
4.udad / 雨
5.taepic / 淋雨
6.lamal / 火
7.lala' / 土
8.kasikaz / 敬神
9.kasikawaw / 勤奮
10.kadimel / 自愛
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinusa 第二小段
8. taluma / 回家 (luma'至親)
nipilatlatan
(u kamu nu Hulan sa :遍地，漫延)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinusa 第二小段
9. suni / 聲音
10. silsil / 流水
11. labu / 深, 裡面 (labu nu luma' 家庭/ lalabu nu luma 家族/ ilubu 深遠)
12. angic / 哭 (wuwangic / 哭泣)
13. banew / 洗手腳
14. lima / 手
kalawlaway
(u kamu nu Hulam sa:黃色)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinusa 第二小段
15. kuku' / 腳
16. tapiisan / 邊
tinulu 第三小段
1.pazeng / 放置
2. lubu / 籠子
kalacaledesan
(u kamu nu Hulam sa:熱帶地區)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
3. duku / 斗笠
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakalulu'
11.kadihiyi / 愛人
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
4. tabu / 便當
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
2.didi'tu / 眾神
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
5. tatayna / 女性
6. bakan / 刀
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
4.lima / 手
5.katatules / 連
ngangan nu Puyuma-Abing
ngangan
Abing
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
6.balucu' / 心
ngangan nu Puyuma-Abing
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Puyuma a cidekay.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
7.amana / 不要
ngangan nu Puyuma-Abing
u siwkay nu ngangan
yadah ku ngangan nu Puyuma. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 23, tatayna 23. namakay Ranchanruy sa, tatama 995, tatayna 868, petun 223. namakay Lipunan sa, tatama 5354, tatayna 4109. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 291, tatayna 784, petun 56.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
8.kasasula'cus /衝突
ngangan nu Puyuma-Abing
u siwkay nu ngangan
u Puyuma a niyazu' sa itiza i Pusun. cacay a bataan nu niyazu' ku Puyuma.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakaaumay
9.baluden / 團結
10.binawlan / 眾人、大家
11.mapaseneng / 引以為榮
sakatelelay
2.sibalucuan / 有信心 (balu 花 / balucu' 心 / baluden團結 / sibalucuan 有信心)
Kuxan
thumb|Jianshi
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay
3.sawsawni / 時時刻刻
4.tengil / 聽 (pitengili / 傾聽)
Kuxan
Kuxan
u sulit nu Hulam: 那羅四部落
u siwkay nu niyazu'
i Hsinchu a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Kuxan. u kasalumaluma’ nu Kuxan sa, 51 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 142 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 133 ku tademaw, pakalatu 94%.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay
5.pizatengi, mizateng / 思考
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
8. subuk / 背袋
nipaluma-baditoh
baditoh
(俗名：觀音茶、竹節茶、竹節草、接骨木、腫節風、接骨金粟蘭、紅果金粟蘭、草珊瑚、千兩、鴨腳節、牛膝頭、駁節茶)thumb|Sarcandra glabra1
u siwkay nu lalidec
i Taywan sabul, i apuyu' i teban nu takalaw-bayu' (海拔) 420m-1500m a kilangkilangan, matepa ku uzip tina lutuk. yadah i Yilan, i Nantou, i Pintong atu i Lanyu.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
9. la'tal / 陷阱
nipaluma-baditoh
u siwkay nu lalidec
yadah a mihca a kilang. sawsawni landaway a kilang. tabaki a kilang u takalaw sa 1.5m. yadah ku ciid. tanaya' nu papah 5-15cm. ahbal nu papah 3-6cm. sibalu i lalud. u ahemaway a takuliway-landaway a kulit. u heci sa, mulu. u landway i adidi' henay, tabaki tu sa mala kibetulay a sumanahay.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
tinulu 第三小段
10. tatama /男性
nipaluma-baditoh
u siwkay nu lalidec
cayhenay paluma' tu tadamaw. hali melalemet a liwliw. mauzip i pilis. maupzip i helun nu buyu. thumb|Sarcandra glabra 20101209 c
thumb|Sarcandra glabra 20101209 yellow b
kasumadan
(u kamu nu Hulam sa:交界處、轉變處)
nipaluma-baditoh
u sulit nu zuma a kamu-Hulam atu Amilika
thumb|Sarcandra glabra3
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
1.taayaw / 前進
Kuxan
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 9 ku tademaw, pakalatu 6%.
nipaluma-baditoh
u sulit nu Hulam
草珊瑚（學名：Sarcandra glabra）為金粟蘭科草珊瑚屬的植物. 葉可提取芳香油，全草入藥有消炎解毒、活血消腫，抗菌消炎之效.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
3. lalumaan / 親人
Kuxan
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 90%, zumazuma 4%.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
4. cabay / 朋友
Kuxan
u Tayan a niyazu'
u Tayan a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah, u Yuwatan, u Taluku, inayi' tu ku zuma a cidakay itini mueneng.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
5. sapatahka / 祭品 (patahkalen / 獻上)
6. epah / 酒
Kuxan
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
nipaluma-baditoh
u sulit nu Hulam
u zuma a ngangan nu Hulam: 接骨蓮、腫節風、九節風（江西）、九節茶（浙江）、滿山香、九節蘭（湖南）、節骨茶（廣西）、竹節草、九節草、接骨蓮、竹節茶等.
Lilang
thumb|300x300px|Heping
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay
7.saicelangi / 奮力  (icelang / 勇敢)
ngangan nu Puyuma-Abing
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13992 (2017.9).
Kuxan
u cidekay nu Taywan yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw. silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan.
Luvsannamsrain Oyun-Erdene
u siwkay niza(簡介)
u pilecuhan ni Luvsannamsrain Oyun-Erdene i Ulaanbaatar nu Mongolian.
nipaluma-baditoh
u sulit nu Lipun
センリョウ（仙蓼／千両、Sarcandra glabra（Thunb.） Nakai）はセンリョウ科の常緑小低木. 冬に赤い果実をつけ美しいので栽培され、特に名前がめでたいのでマンリョウ（万両）などとともに正月の縁起物とされる.
Lubus-Mapalaway-U Kapah
sakatelelay
8.taayaw / 前進
ngangan nu Puyuma-Abing
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
Lilang
Lilang
u sulit nu Hulam: 裡冷部落
Kuxan
u cidekay nu Taywan yincumin
si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'. i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw.
nipaluma-baditoh
u sulit nu Amilika
Sarcandra glabra is an herb native to Southeast Asia. It is also known as herba sarcandrae or glabrous sarcandra herb.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
7. da'dac / 檳榔
ngangan nu Puyuma-Abing
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會-原住民族傳統名字登記-原住民族人名譜, 政治大學原住民族研究中心編, 2014- p82
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan 布農族
Kuxan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
sacucuk
(u kamu nu Hulam sa:刺)
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
8. binkes / 香菸
Luvsannamsrain Oyun-Erdene
u siwkay niza(簡介)
nalecuhan ciniza i 6 a bulad 29 a demiad 1980 a mihcaan.
ngangan nu Puyuma-Abing
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
魯凱族Rukay 鄒族Cou 卑南族Puyuma 賽夏族Saysit 太魯閣族Taluku
Lilang
u siwkay nu niyazu'
i Taichung a kuwan ku niyazu’ nu Lilang. u kasalumaluma’ nu Lilang sa, 145 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 388 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 294 ku tademaw, pakalatu 76%.
ngangan nu Puyuma-Abing
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
9. pasakamuen / 告訴 (sakamu/告訴、說 ； kamu 話、辭)
ngangan nu Puyuma-Abing
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Luvsannamsrain Oyun-Erdene
u siwkay niza(簡介)
pahezekay niza i tabakiay a cacudadan nu Mongolia (蒙古國立大學).
micakat (就職)
u cunli (總理 Prime Minister) nu Mongolia (蒙古) ayza sa ci Luvsannamsrain Oyun-Erdene, micakat a demiad sa i 2021 a mihcaan 1 bulad
27 demiad.
ngangan nu Puyuma-Abing
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
nipaluma-baditoh
u sulit nu Amilika
Aromatic oils may be extracted from the leaves. The entire plant has anti-stress, antioxidant, anti-inflammatory, detoxifying, blood activating, and anti-bacterial
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
10. amana / 不行、不要、不可
nipaluma-baditoh
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:nipaluma kakuniza:kakaenan
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
11. pikilul / 跟隨 (mikilul/ 跟著、沿著)
Lilang
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 94 ku tademaw, pakalatu 24%.
Lubus-Mapalaway-Mumulay
lulu' 第四小段
12. sazikuzay / 最後
13. patungus / 準備
14. tulakuk / 雞 (ti' kuk 蛋)
15. mibetik / 祭拜
aumay 第五小段
1.saungay / 行動
2. zateng / 思考、想
4. kalecuh / 出生
5. nipasepi / 照顧 (sepi / 眷顧)
6. misikul / 照顧 (sikul / 庇佑)
7. tademaw / 人
8. papah / 葉子
9. bangsisay / 芳香的
11. sa'wac / 河川
12. buyu' / 山、中暑
13. aadupen / 動物、野獸
14. kakawsan / 祖先
telelay 第六小段
1. mumul / 出發 走 啟程
Lilang
u siwkay nu niyazu'
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 71%, Pangcha(Amis) 2%, Yuwatan(Bunun) 1%, Cou 1%, Taluku(Truku) 1%.