cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alapawan
u siwkay nu niyazu'
日治晚期,本部落的人口越來越多,加上漢人進入泰源地區,部分族人於是南遷成立一新聚落,乃稱「新部落」.
麻竹嶺部落是因前人廣植麻竹得名，位於東23線5.5公里處.
昭和19年林萬當來此墾植,廣植麻竹而得名,阿美族稱此為「sa i'lifan」,意為「道路急轉彎」的意思.
資料來源：http://www.tipp.org.tw/tribe_detail3.asp?City_No=18&TA_No=7&T_ID=572
u niyazu' nu Pangcah(Amis)
u Pangcah(Amis) a niyazu' kuyni, katuud ku Pangcah(Amis) a tademaw itini mueneng. inayi' ku Sakizaya itini mueneng. u zuma a tademaw sa u Puyuma.
u Sakizaya a tademaw
inayi' ku Sakizaya a tademaw itini, hakay izawtu ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, caay henay misumad ku ngangan nu cidekay.
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 9 a bulad
pulung sausi (564,120), Pangcah (210,501), Tayan (90,631), Paywan (101,234), Yuwatan (58,711), Rukay (13,368), Puyuma (14,279), Cou (6,653), Saysiat (6,644), Yami (4,620), Saw (792), Kabalan (1,477), Taluku (31,689),  Sakizaya (947), Sejek (10,115), Laaluwa (403), Kanakanabu (340), zuma (11,716)
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu’ kakuniza:Pangcah kakuniza:Taitung kakuniza:niyazu'
Djineljepan
Djineljepan
u sulit nu Hulam: 安坡部落
i Pingtung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Djineljepan. u kasalumaluma’ nu Djineljepan sa, 167 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 559 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 520 ku tademaw, pakalatu 93%.
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 39 ku tademaw, pakalatu 7%.
u kasabinacadan, Paiwan 95%, Amis 2%, Tayal 1%, Bunun 1%, zumazuma 4%.
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
nipaluma-cemuli, cemoli
cemuli, cemoli
紫茉莉
Djineljepan
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
nipaluma-cemuli, cemoli
cemuli, cemoli
(俗名：煮飯花、煙脂花、胭脂花、煙粉豆、水粉花、粉子頭、夜嬌嬌、入地老鼠、夜晚花)
Djineljepan
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
nipaluma-cemuli, cemoli
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
《中國高等植物資料庫全庫》. 中國科學院微生物研究所. [2009-02-24].
Djineljepan
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
nipaluma-cemuli, cemoli
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
行政院原住民族委員會-原住民族藥用植物2009-p228
Djineljepan
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Karo-tatama a ngangan nu Pangcah
ngangan nu tatama
Karo
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan kakuniza:ngangan
nipaluma-cemuli, cemoli
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:nipaluma
Kaala
Kaala (Dipun a kamu: Gaara, ガアラ, 我愛羅) u tademaw nu nikulitan nu Dipun Naluto 火影忍者, sakalima a tumuk nu likelikenan a niyazu', u satenasay a tumuk nu kikelikenan a niyazu'. u Isita Akila (Dipun a kamu: 石田彰 いしだ あきら) ku pangiha'ay nida.
patetek nida
wayway: kaymaw tu udip (sakacacay a pu), 慈愛 (sakatusa a pu)
maydih a milalubuay: Uciha Sasuke (宇智波佐助) (sakacacay a pu), maydih milalubu tu ada(sakatusa a pu)
kaydihan a kakanen: 粉肝、 niid'idan a sema nu katalalan.
kabidangan a kakanen: yukan (羊羹) atu sicedan a lice (栗)
kahenulan a tademaw: Taymali (手鞠), Kankulo(勘九郎)
kaydihan a kamu: kaymaw tu udip(sakacacay a pu),慈愛 (sakatusa a pu)
malkakaay: Naluto, Uciha Sasuke, Taymali (手鞠), Kankulo (勘九郎)
malalitin tu ihekaay atu zumaay a natinengan
weykipayke- 火影忍者
kakuniza:Padakaw Lami' kakuniza:saydan atu micudaday 2018
ngangan nu Puyuma-Katadepan
ngangan
Katadepan
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
ngangan nu Puyuma-Katadepan
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u petun a ngangan nu Puyuma a cidekay.
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
ngangan nu Puyuma-Katadepan
u siwkay nu ngangan
u Puyuma a niyazu' sa itiza i Pusun. cacay a bataan nu niyazu' ku Puyuma.
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
u siwkay nu ngangan
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
ngangan nu Puyuma-Katadepan
u siwkay nu ngangan
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 13992 (2017.9). u luma' nu Puyuma a cidekay
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
ngangan nu Puyuma-Katadepan
u angangan nu ngangan
cay katineng tu, cay kabana' tu.
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan
ngangan nu Puyuma-Katadepan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族Sakizaya 阿美族Pangcah 泰雅族Tayan 排灣族Paywan 布農族
Alay-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
ngangan nu Puyuma-Katadepan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
賽德克族Sejek 噶瑪蘭族Kabalan 邵族Saw 雅美族Tau/Yami
卡那卡那富族Kanakanabu 拉阿魯哇族Laaluwa
Wu Chung-syen
thumb|吳宗憲
Jacky Wu (u sulit nu Hulam: 吳宗憲, 1962.9.26) nalecuhan i Taywan Taynan satipan. u saupu sipuuay palaway telungay. zayhan mikileh makademec sisa singangan tuway. 1978 a mihcan, u tatnenga'ay a mudadiway matahkal. 1990 a mihcan, mitelung ku saupu sipuuay palaway katukuh ayza. nay 2000 a mihcan, sayadah ku milihecian tu kalisiw, u sakacacayay.
u sulit nu Hulam
吳宗憲，出生於臺灣省台南市西區，台灣綜藝節目主持人. 因參與《五燈獎》賽事而在演藝界嶄露頭角，1987年正式以歌手身分出道. 1990年代開始進軍綜藝節目至今，吳宗憲憑藉獨樹一格且詼諧逗趣的主持風格迅速竄紅. 自2000年起多次高居臺灣主持人收入榜首，穩坐綜藝天王地位，在臺灣電視綜藝界與張菲、胡瓜和張小燕被合稱為「三王一后」.
ngangan nu Puyuma-Katadepan
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
mukumaw nu papaung
mukumaw nu papaung
kakiliman (摘要)
sadumaay sa: sapibahbah tu likes a lutuk
binacadan a ngangan sa: mukumaw
P’anoh
u sulit nu Hulam
鹿場部落
mukumaw nu papaung
kakiliman (摘要)
u langaw saan sa: u langaw nu lutuk talakaw makaala tu sepat tungus sa makaala tu cacay a lasubu ku talakaw. u ngangan nu balu’ masasacapah u caang malasalengacay sibanuh ku papah u heci sa tu masakimuluay sibalu’ sa siwaay a bulad katukuh i cacayay a bataan a bulad ku balu’ i masaheci han tu cacayay a bataan katukuh i sabaw tusaay a bulad kuni kasiheci.
P’anoh
u siwkay nu niyazu'
i Miaoli a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu P’anoh. u kasalumaluma’ nu P’anoh sa, 48 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 155 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 147 ku tademaw, pakalatu 95%.
mukumaw nu papaung
nilacul (內容)
u langasa i namakaamis makatimul makapusung atu napakuwan nu makacuwacuway a niyiadu' yincumim a nipitanan tu sasapayiuan sa sakiadada’ tu tangah u bilil u ngangan sangasipen minanum u akuti' u papah ku sangasipen kalananumen anu mapiyas sa u papah atu duman a lutuk sicekaay palamlamen salananumen anu tahkal sa u papah sa a penpenen patahkal tu cica nida pasupapah ni tabutudu ku sa a kapah amin.
P’anoh
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 8 ku tademaw, pakalatu 5%. u kasabinacadan, Tayan (Tayal) 83%, Saysia (SaySiyat) 8%, Pangcha (Amis) 1%, Paywan (Paiwan) 1%, Yuwatan (Bunun) 1%, Sejek (Seediq) 1%, zumazuma 1%.
mukumaw nu papaung
nilacul (內容)
u sakina kakapah kina mukumaw tu tuud : kina mukumaw idaw ku simalal nu sasapayiuan tu adidi'ay nu papah tu cilemin pasuheci u sapal atu angangan tu papah.
P’anoh
u Tayan (Tayal) a niyazu'
u Tayan (Tayal) a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan (Tayal) itini mueneng. u zuma a cideaya a tademaw sa u Saysia (SaySiyat), u Paywawn, u Pangcah, u Yuwatan atu Sejek. inayi' ku zuma a cidekay a tademaw itini mueneng.
mukumaw nu papaung
nilacul (內容)
nu idaay sasapayiuan han tu sa : kina mukumaw a papaung han sa anu sananum tu ci nida idaw aca ku langdaway a cilemin atu kuhi nu cilemin namitanan tu aadupen pananum papitanan idaw ku makabesiay a sasakapah a sasapayiuan.
Mulinaga
thumb|Daren (Taitung)
mukumaw nu papaung
nilacul (內容)
kina mukumaw tatenga' aca mibasaw tu a kuni nu udip namakani nu bitukan sa naminanum tu nu mukumaw a lutuk tu nananumen sini kakapahan tatenga', idaw ku mibinkiway tina lutukan nu mukumaw taneng sapayiuan nu tademaw, u sakapahay han tu sa, ngangan atu papah acaken nalapangahiw matalaw ku likes tu wacah nida, kyu sumamaday a yincumin manamuh tina mukumawan bangsis saca.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan (參考資料)
kakuniza:Hana Ating
Mulinaga
Mulinaga
Taitung sian Talen siang Senyung chun. u satimulan a niyazu' nu Taitung sian. (台東縣達仁鄉森永村. 台東縣最南端的村落. )
u siwkay nu niyazu'
i Taitung a kuwan ku niyazu’ nu Mulinaga. u kasalumaluma’ nu Mulinaga sa, 30 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 53 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 45 ku tademaw, pakalatu 85%. u zuma sa, caykaw yuancumin,  8 ku tademaw, pakalatu 15%.
u asip nu tademaw
u kasabinacadan, Paywan(Paiwan) 85%.
u Paywan (Paiwan) a niyazu'
u Paywan a niyazu' kuyni, katuud ku Paywan a tademaw itini mueneng.
於民國42年，鄉公所主導排灣族舊社大古(Talilik)以及鄰近部落古達阿斯(Gutanas)、慶帕蘭(Chinpalan)等地的人，遷移至此地，成為了今森永村的主體.
森永村在日治時代為種植奎寧、咖啡、茶作之森永星奈園株式會社所在地，遷村之後仍沿用農場之名為地名.
u Sakizaya a tademaw
i Taitung a kuwan, caay katuud ku Sakizaya. inayi' ku Sakizaya a tademaw itini mueneng. izaw tu hakya, caayhenay pasumad tu ngangan nu cidekay.
u siwkay nu Yuancumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
P’anoh
u cidekay nu Taywan Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan (Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Winford Boynes
Winford Boynes
5 bulad 17 demiad, 1957 a mihca, Winford Boynes, miunduay.
P’anoh
u cidekay nu Taywan Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah (Amis).
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
台灣原住民族資訊資源網 kakuniza:niyazu'
Mulinaga
u siwkay nu Yuancumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
pacalaan
pacalaan (Hulam a sulit: 獸靈屋)
o niyazu’ nu Sakizaya i Sakul a laluma’an, misingaamin u ukak nu aadupen, pacaiten i luma’ nu kalimacu’, lacus tebinen ku cimacima. kalimucu’ nu sasalaan, patadenga’sa ku tademaw, a ma tabing tasa malingangu’ ku lima. yani pazenngan a ukak nu pabuy, ni pahabayan numita, sakapah ku bilecuhan nu pabuy. tengilan ni 張宇欣 i Ciwidiyan, ya sasalaan uzaat a pacalaan. nipazenngan nu Sakizaya i luma’ nu kalimucu’ atu tabek, u ukak nu pabuy kuyza, i pakayzaan nu Sakizaya, miadupay(獵人) kapah mi sapiketun ya ukak icuwa mipazen nu pacalaan nu kalimucu’, yani pazengasa u ngazuy nu pabuy a patademaway.
yapipazengan a ukak, ciniza yamiadupay kapah mi capi, a sizamaaysa malinges ku pacala, mahiya ku uzip numita, izayhansa maedes kiya pacala, kita mipahapaya, kapahen pakaen cinizaan, sakapah ku luma’ay.
Mulinaga
u siwkay nu Yuancumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
pacalaan
傳統文化
nakatusa ku Sakizaya mi lisin ku pacalaan, cecay sa, i ayaw nu bibutingan, cecay sa bilalikidan, ami lisinsa, i cau ku epah, da’dac atu tunut mapazeng i pacalaan, suayawhan ku pacalaan mi danas ku ’epah, pakayza i ibabaway, i lala’, i midiputay mibetik ku ’epah, ni lisinansa u kawas nu biadupan, manamuh ku binawlan ku i midiputay, a mi lisin sakamuhan ku midiputay ”kukay han niyam yanipahapayan su aadupen, aniay yanipahapayan, ucanan ku aadupen niyam.”
Mulinaga
u siwkay nu Yuancumin
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
pulung sausi 560820 ku tademaw, Pangcah izaw 209203 ku tademaw, Tayan izaw 89958 ku tademaw,
Willie Adams
Willie Adams
pacalaan
傳統文化
sa pacaiden nu binawlen ku maadupay i pacalaan, mi kukay kita ku midiiputay, yani ilisinan a babaungen, miadupay ku micanay, la’cus pabeli ku tuan. Zuma a lisin, miadupay kapah tataytay kumi sapiketonnay ilisin, patatenga’ ku binawlen, a yatahaca, a kapah ku balucu’, kapah ku balucu’ nu midiputay kitaan.
Kingdalruwane
i Pingtung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Kingdalruwane. u kasalumaluma’ nu Kingdalruwane sa, 17 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 62 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 61 ku tademaw, pakalatu 98%.
Patrick Beverley
Patrick Beverley 7 bulad 12 demiad, 1988 a mihca, Patrick Beverley, miunduay. thumb|Beverley 2 (cropped)|alt=Beverley 2 (cropped).JPG
Kingdalruwane
u zuma sa, cay ku Ingcumin,  1 ku tademaw, pakalatu 2%.
Willie Adams
Willie Adams, miunduay.
Kingdalruwane
u kasabinacadan, Rukai 66%, Paiwan 21%, zumazuma 11%.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Willie Adams
Willie Adams u nu syubay kanas-mali(籃球) miunduay nu Amilika NBA nisakaput, u adidi’ay ayaway mimaliay.
Willie Anderson
Willie Anderson 1 bulad 8 demiad, 1966 a mihca, Willie Anderson, miunduay.
Cyan Sno
thumb|Cyan Sno atu wolf ci Adingu' Cyan Sno (Amilika a kamu: Jon Snow) u wawa ni Leyka Takelian aci Liana Stak, u cacay tada a wawa nu heni. i nunisulitan a cudad, i nu saayaway sa, u pucud(私生子) a wawa ni Etad Stak aci Katelin Stak hananay. u masakapahay i "u dadiw nu Sulda atu lamal" ya tilibi a kungku hananay.
mabalaki nida ci Cyan Sno atu calekaka nida (niza)(wawa ni Etad Stakaci aci Katelin Stak).
Alya Stak
(Amilika a kamu : Arya Stark)u wawa nu mikeliday nu Kasienawan ci Edad aci Katelin, u sakatulu a wawa nu heni. u siwaay a mihcaan i "dadiw nu Sulda atu lamal" ya tilibi a kungku hanany. izaw (idaw) ku tatulu a kaka nida, u kakaay ci Lab, u saba ci Plan aci Licon, izaw (idaw) aca ku cacayya a kakana ci Sansa, izaw(idaw) aca ku cacay a kaka nu caay kalecad a ina ci Cyan Snu.
Mulinaga
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Paywan izaw100591 ku tademaw, Rukay izaw 13303 ku tademaw, Puyuma izaw 14118 ku tademaw,
Cal Bowdler
Cal Bowdler nalecuhan i Sharps, Virginia, nanu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw ayza. Cal Bowdler i 1999 a mihcan NBA sapapili’ mimaliay a kawaw, saka 1 ku uwac atu silsil 17, namapili’ tu nu Atlanta Hawks putiput.
Willie Adams
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:miunduay kakuniza:NBA kakuniza:Amilika
Mulinaga
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Cou izaw 6635 ku tademaw, Saysiat izaw 6601 ku tademaw, Yami izaw 4599 ku tademaw,
Saw izaw 780 ku tademaw, Kabalan izaw 1466 ku tademaw, Taluku izaw 31446 ku tademaw,
Cyan Sno
malalitin tu ihekaay atu zumaay (dumaay) a nikatinengan
kakuniza:Padakaw Lami' kakuniza:saydan atu micudaday 2018 kakuniza:dadiw nu sulda atu lamal
Mulinaga
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Sakizaya izaw 930 ku tademaw, Sejek izaw 9975 ku tademaw,
Qaboos bin Said al Said
thumb|Omani Qaboos bin Said Al Said (cropped)|alt=Omani Qaboos bin Said Al Said (cropped).jpg
Mulinaga
tademaw nu Yincumin, pulung sausi katukuh 2018 a mihcan 3 a bulad
Laaluwa izaw 398 ku tademaw, Kanakanabu izaw 330 ku tademaw.
Qaboos bin Said al Said
11 bulad 18 demiad, Qaboos bin Said al Said, u misingkiway. 1940 a mihca nalecuhan)
Mulinaga
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu' kakuniza:Taitung kakuniza:Paywan
Qaboos bin Said al Said
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Oman ayza sa ci Qaboos bin Said al Said, micakat a demiad sa i 1970 a mihca 7 bulad 23 demiad.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
Cal Bowdler
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:tademaw kakuniza:NBA
Jake Bornheimer
Jake Bornheimer nalecuhan i New Brunswick, New Jersey, nanu syubay kanas-mali miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw ayza.
Wink Bowman
Wink Bowman
Jake Bornheimer
6 bulad 29 demiad, 1986 a mihca, Jake Bornheimer, miunduay.
u canan ku NBA
kanatal kanas-mali putiput, Amilika: National Basketball Association, sapuyu’en NBA, u Amis-Amilika tatama syubay kanas-mali putiput. izaw 30 a mali cebang, mikitinay tusa a subal, sawaliyan atu satipan. cacay subal izaw tulu a cu, cacay a cu izaw lima a cebang, cacay cebang namakay Canada, u zama sa namakay Amilika. kya madademec "Amilika syubay kanas-mali nisakaput sasasedsed, acasa "Amilika kanas nisakaput sasasedsed", sapuyu’en "Amilika syubay kanas", acasa kakelul han NBA.
Wink Bowman
1 bulad 22 demiad, 1916 a mihca, Wink Bowman, miunduay. (mapatay i 2001 a mihca)
daung
縮圖|daung daung (kamu nu Hulam: 木豆、樹豆)
kakiliman
u ngangan nu daung "ni pangangan nu Amuhuwan： caianus caian" tu nu dayud, lihung, puki, daung, culal lala' kumadimu, u nu daung tu daung malacacay, acu i Taywan sa u daung han kuni pangcah sa u fata'an, Tayah sa u singut, Tawulung sa u taluvawvaw, kapah muwala tu kakanan, kapah sasimalan. sayadahay nu langaw sa, i Yintu nu sawali atu Ayci, u sakakanen nu Taywanay a yincumin ku mukanay a kakanan, kina daung sa pangcah palasakangaayan a tuud. nika kina daung anu mukan tu sa muesus tu. kyu ci esus han kuni panganga tu daung.
nilacul
縮圖|daung
Giannis Antetokounmpo
Giannis Antetokounmpo nalecuhan i Athens, Greece, nanu syubay kanas-mali(籃球) miunduay nu Amilika NBA nisakaput, pahanhanan tu kawaw(pahanhanan tu kawaw 退休) ayza. Giannis Antetokounmpo i 2013 a mihcaan NBA sapapili’(選秀) mimaliay a kawaw, saka cacay ku uwac(輪) atu silsil(排名) 15, namapili’ tu nu Milwaukee Bucks putiput.
12 a bulad 6 a demiad, 1994 a mihcaan, Giannis Antetokounmpo, miunduay.
NBA
kanatal kanas-mali putiput, Amilika: National Basketball Association, sapuyu’en NBA, u Amis-Amilika tatama syubay kanas-mali putiput. izaw 30 a mali cebang, mikitinay tusa a subal, sawaliyan atu satipan. cacay subal izaw tulu a cu, cacay a cu izaw lima a cebang, cacay cebang namakay Canada, u zama sa namakay Amilika. kya madademec "Amilika syubay kanas-mali nisakaput sasasedsed, acasa "Amilika kanas nisakaput sasasedsed", sapuyu’en "Amilika syubay kanas", acasa kakelul han NBA.
Winston Bennett
Winston Bennett 2 bulad 9 demiad, 1965 a mihca, Winston Bennett, miunduay.
Gilbert Arenas
Gilbert Arenas 1 bulad 6 demiad, 1982 a mihca, Gilbert Arenas, miunduay. thumb|Gilbert arenas 2008|alt=Gilbert arenas 2008.jpg
Patrice Talon
satangahan
thumb|Patrice Talon 2017|alt=Patrice Talon at the 52nd African Development Bank Annual Meeting in Gandhinagar (Cropped).jpg thumb|hata nu Benin|alt=Flag of Benin.svg
Patrice Talon
5 bulad 1 demiad, Patrice Talon, u misingkiway. 1958 a mihca nalecuhan)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Benin ayza sa ci Patrice Talon, micakat a demiad sa i 2016 a mihca 5 bulad 1 demiad.
u ngangan niza
u sulit tu ngangan nu France a kamu：Patrice Guillaume Athanase Talon
u sulit tu ngangan nu Hulam a kamu：帕特里斯·塔隆
u sulit tu ngangan nu Sakizaya a kamu：Patelise．Talung
enal
kakuniza:masatekeday-sulit
Kinayiman
thumb|Chunrih
Kinayiman
u sulit nu Hulam: 歸崇部落
屏東縣春日鄉歸崇村
部落名稱－kinariman或kalevuan兩者各有典故，kalevuan－依據台灣高砂族系統所屬研究一書記載歸重崇舊社早期是有望嘉社（vuqalit）白鷺（pailjus ）七佳（tjuvckazan）古華（kuabal）及部份力里（lareklek）等族群由排灣族發源地paiwan南移的部落之一，故取名為kalevuan有聚合kinaluvluvuan之意義.
Kinaliman之說法－傳說歸崇舊社族群，最多實力最大的是望嘉社，所支配的地區含現在枋寮鄉新開村、中莊、蜈蜞溝等地區，後來為平埔族所使用之地方直到清末民初仍有歸崇舊社taljimalau代表望嘉社，向平埔族地區收租稅之說法，後來因受平埔族侵襲而分別遷移舊kalevuan.
在望嘉遷回望嘉社時期有這樣的傳說：有一個小嬰兒在搬遷的路上不斷的哭鬧直到河邊（約力里溪）仍不停的哭於是族人認為他不願離開舊社而折返kalevuan，並以樹葉鋪地以樹果為食留在原地kalevuan1而離去，第三天再折返嬰孩只留下幾滴血已經不見小孩的蹤影，後來就稱此地為kinaliman（被遺忘的地方）.
據研判兩者先後應該都指歸崇舊社，位於歸崇村東南方約三公里山坡上kalevuan、kinaliman為再次利用的地方，遷移現址tjualesir（石頭營南面山角）仍援用舊社名稱為部落名，日本時代記載為歸化門，臺灣光復後譯名為歸崇.
u siwkay nu niyazu'
i Pingtung a kuwan ku niyazu’ nu Kinayiman. u kasalumaluma’ nu Kinayiman sa, 243 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 781 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 696 ku tademaw, pakalatu 89%.
u zuma sa, cay ku Yingcumin, 85 ku tademaw, pakalatu 11%.
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Paywan(Paiwan) 88%, Yuwatan(Bunun) 1%, zumazuma 1%, u zuma sa, cay ku Yingcumin.
u niyazu’ nu Paywan(Paiwan)
Paywan(Paiwan,Payuan) a cideaky sa, u Taywan Yincumincu, nalemangaw nay Amis-Tawu buyu'(Kavalugan).
Gogoro
縮圖 Gogoro, nayaya ku simal u wawelwel
caayay pasimalan a wawelwel (不用加油的機車)
Kinayiman
u niyazu’ nu Paywan(Paiwan)
ayzasa, mueneng isasa' 1000m bayu-talakaw. saungay i timul nu Taywan. mikitinay ku Timul Subal kamu cidekay.
satimul katukuh Henchun zen, saamis katukuh Santimen siang, sawali sa katukuh Tamali siang timulan.
yamalyilu ilabu nu Pingtung sian atu Taytung sian, u sakatusa tabakiay a cidenay nu Taywan Yincumincu, izaw maka mangasiw cacay bataan a mang ku tademaw.
saca uzamaay a mililiday nu niyazu', matekesay (貴族), makapahay atu habutud binawlan, uzumaay a selal-hecek (階級制度). singangan nu mapalaway atu nalimaan lalangawan.
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
situlu ku kakuniza nu Yincumincu,sakacacay ku ibukelalay, sakatusa ku ibuyuay, sakatulu sa ku tangbulanay.
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu’ kakuniza:niyazu'
Teldreka
u sulit nu Hulam
茂林部落
u siwkay nu niyazu'
i Kaohsiung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Teldreka. u kasalumaluma’ nu Teldreka sa, 262 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 876 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 815 ku tademaw, pakalatu 93%.
u kasabinacadan, Rukay(Rukai) 76%, Paywan(Paiwan) 7%, Yuwatan(Bunun) 6%, Pangcah(Amis) 2%, Cou 1%.
u Rukay a niyazu'
u Rukay a niyazu' kuyni, katuud ku Rukay itini mueneng. u zuma a cideaya a tademaw sa u Paywan, u Yuwatan(Bunun),u Cou atu Pangcah(Amis). inayi' ku zuma a cidekay a tademaw itini mueneng.
Germany
thumb|u hata nu Germany (德國)|alt=Flag of Germany.svg
Teldreka
u cidekay nu Taywan Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
Germany
Germany (德國)
Teldreka
u cidekay nu Taywan Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
Germany
u Germany (德國) sa i labu nu Europe, itiza i 51 00 N, 9 00 E. u ahebal nu lala' mapulung sa 357,022 km2. u ahebal nu lala‘ay sa 348,672 km2, u ahebal nu nanumay sa 8,350 km2. hamin nu tademaw sa 80,722,792. kakalukan umah sa 48%, kilakilangan umah sa 31.80%, zumaay henay umah sa 20.20% 縮圖 caay kamu cabaya a kanatla nu Taywan.
Teldreka
u cidekay nu Taywan Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
Germany
tapang tusu nu kanatal (首都)
u tapang tusu nu kanatal sa u Berlin (柏林).
Teldreka
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
原住民族委員會全球資訊網統計資料
Germany
kakinginan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakinging nu kanatal demiad sa 3 bulad 10 demiad.
Teldreka
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網
Germany
tabakiay a tapang nu kanatal (元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (cong-tung) ayza sa ci Frank-Walter Steinmeier, micakat a demiad sa i 2017 a mihca 3 bulad 19 demiad.
Teldreka
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
Germany
siwkay nu Germany
u Germany malapulungan atu kasaupuan a kanatal (德意志聯邦共和國) hananay sa, kananaman Germany (德國) han (namakayzaay nu kamu nuheni: Deutschland) a pangangan.satabakiay tapang tuse nu kanatal u Berlin (柏林), ahebal nu lala'ay 35.7 mang sq km.
misademiaday nu Germany (德國), caay ka tadaakuti' caay ka tadasienaw, tanengay ku misademiaday itiza, atu matatungusay katinengaw ku pupuu’nu bulabuladan. katuud nu tademaw 8,142 a mang (萬), sisa i Europe a malasacabayay (Europe makakitikitinay kasaupuanan a kanatal, 歐洲聯盟), u sakatuuday ku katuud nu tademaw kuheni.
(u kamu nu Hulam: 德意志聯邦共和國,通稱德國（德語：Deutschland），首都與最大城市為-柏林. 其國土面積35.7萬平方公里. 德國氣候溫和，季節分明，人口約8,142萬，為歐洲聯盟中人口最多的國家. )
1990 a mihcaan cacay a bataan a bulad tulu a damiad, masumad malacacayay a kanatal kuheni, u Germany (德國) han. masakitikitinay kasaupuan han ku cung-tung nuheni, u tapang mamikuwanay sa cung-li (總理) han.
(u kamu nu Hulam: 1990年10月3日重新統一成為現在的德國. 其國家元首為聯邦總統，政府首腦則為聯邦總理. )
elun
u zuma a kamu:
nu Hulam: 椅子
Germany
siwkay nu Germany
u Germany (德國) sa, mala u kalicacayay satabakiay a kanatal i kitakit atu u matadasay tu a kanatl aca. u kung-yey kung-ceng (工業工程) atu Ke-ci pu-meng (科技部門) nuheni, u saicelangay sakacacayay a kanatal i kitakit. tinaku: misanga’ay tu kazizengay, pasusaadidiay a tutuudan, u sapatahekal nu tuudtued sa u sakatuluay i kitakit. u satanektekay ,salimulakay ku nikauzip nu binacadan nuheni i kitakit aca.
Georgia
thumb|u hata nu Georgia (喬治亞)|alt=Flag of Georgia.svg
elun
u zuma a kamu:
nu Amilika: chair
Germany
siwkay nu Germany
nanutawya u Germany (德國) sa, namalatusaay maliyasay ku kanatal nuheni.
elun
u zuma a kamu:
nu Zipun: 椅子（いす）
Georgia
u Georgia (喬治亞) sa i labu nu Asia, itiza i 42 00 N, 43 30 E.
Germany
siwkay nu Germany
(u kamu nu Hulam: 德國是世界大國之一，已開發國家，諸多工業工程和科技部門位居世界前列，例如全球馳名的德國車廠、精密部件等，為世界第三大出口國，生活水平居世界前列. )
elun
u canan ku elunː
amimuengen kami sa, mueneng kami i elun. itawya caayka takalaw ku elun.
Germany
siwkay nu Germany
1990 a mihcaan wuza yayaway limaay a nuwaliay a kanatal micumud i Germany (德國), imahini satu sa malacacay icelangay a kanatal tu ku Germany (德國).
Georgia
u ahebal nu lala' mapulung sa 69,700 km2.
Fasaw-tatama a ngangan nu Pangcah
ngangan nu tatama
Fasaw
u siwkay nu ngangan
tina ngangan sa, u tatama a ngangan nu Pangcah a cidekay.
yadah ku ngangan nu Pangcah. namakay Yunminhuy a nangan sa, tatama 77, tatayna 77. namakay Ranchanruy sa, tatama 6261, tatayna 5181, ngasaw 417. namakay Lipunan sa, tatama 7290, tatayna 5914. namakay Chengzhi Tabakiay Cacudadan sa, tatama 305, tatayna 150, petun 44.
tina ngangan sa namakay i Chengzhi Tabakiay Cacudadan a lacul.
u tademaw a nikayadah sa mangasiw 207715 (2017.9).
pulung nikayadah nu yancumin a tademaw sa mangasiw 557355 (2017.9)
u angangan nu ngangan
tina ngangan namakay cuwaay sa, cay katineng tu, cay kabana' tu.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
thumb|Formosan
elun
malaalitin tu i hekalay atu zumaay a natinenganː
thumb|250px|cacangzayen a elun thumb|200px|punelay a elun
Fasaw-tatama a ngangan nu Pangcah
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:ngangan
Giorgi Margvelashvili
thumb|Giorgi Margvelashvili|alt=Giorgi Margvelashvili cropped.jpg thumb|u hata nu Georgia|alt=Flag of Georgia.svg
Georgia
hamin nu tademaw sa 4,928,052.
Giorgi Margvelashvili
Giorgi Margvelashvili
Georgia
kakalukan umah sa 35.50%, kilakilangan umah sa 39.40%, zumaay henay umah sa 25.10%.
Giorgi Margvelashvili
9 bulad 4 demiad, Giorgi Margvelashvili, u misingkiway. 1969 a mihca nalecuhan)
Georgia
caay ka mucabaya a kanatal nu Taywan.
Giorgi Margvelashvili
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Georgia ayza sa ci Giorgi Margvelashvili, micakat a demiad sa i 2013 a mihca 11 bulad 17 demiad.
Georgia
Georgia miawas tu Europe atu Asia tusaay a talu (大陸), nika u sikasaan ku Europe nu lalay hawsa, sisa pala Europe han tu kya kanatal.
(u kamu nu Hulam: 喬治亞橫跨歐亞大陸，但因文化上受歐洲影響，所以也被認為是歐洲的國家. )縮圖
tapang tusu nu kanatal (首都)
u tapang tusu nu kanatal sa u Tbilisi (提比里斯).
kakinginan nu kanatal demiad (國家紀念日)
kakinging nu kanatal demiad sa 26 bulad 5 demiad.
cunli (總理)
u cunli nu Georgia (喬治亞) ayza sa ci Irakli Garibashvili, micakat a demiad sa i 2021 a mihcaan 2 bulad 22 demiad.
nu kakitidaan (地理位置)
Georgia u kakitidaan mulilis tu masalumeniay a bayu’ (黑海), micapi tu amisan u Russia (俄羅斯), satimulan sa u Turkey (土耳其), Armenia (亞美尼亞), Azerbaijan (亞塞拜然) malalitin.
(u kamu nu Hulam: 喬治亞位於地區的黑海沿岸，北鄰俄羅斯，南部與土耳其、亞美尼亞、亞塞拜然相接. )
binacadanay (族群)
wini u niyadu'ay a Georgia nu binacadanay hawsa (70.1 a kilac/%/pasintu), u dumaay nu itiniay tu a tademaw caay kahacica ku binacadan nu Armenia (亞美尼亞) a binacadan, Russia (俄羅斯) atu Azerbaijan (亞塞拜然) a binacadan mamin; nu i talakaway a kamuway sa nu Georgia mamin ku kamu, muenenngay i tiniayay tu a tademaw sa u nu Russia (俄羅斯) a kamu; u katuuday tu a tademaw hawsa nu tuncenkiw (東正教) ku lihayen, caay kahacica ku milihayay tu nu Islamkiw(伊斯蘭教).
(u kamu nu Hulam: 主要民族為喬治亞族（70.1％），其他主要少數民族有亞美尼亞族、俄羅斯族和亞塞拜然族等；官方語言為喬治亞語，當地居民亦多熟悉俄語；多數人信仰東正教，少數信仰伊斯蘭教. )
manamec (經濟)
i tikay Georgia u nu malukay a kanatal, u heci atu uciya ku nipalumaan. Georgia budu’ a epah idaw tu ku waluay a malebud nu mihecaan ku tenes nu likisi. u saka idaw hena tu kuwan-can, atu mun (錳) atu ton (銅). 2001 a mihecaan Georgia a tademaw i kanatal 54 a kilac (%, pasintu) ku pakuucay a tademaw.
Germany
siwkay nu Germany
(u kamu nu Hulam: 1990年10月3日兩德統一，前東德五個邦重新建立並加入德國. )
misademiaday (氣候)
misademiaday nu Germany (德國) matatungusay makawaw a kawaw nu i saetipan a balibalian, sisa u tanengay bayubayuay ku misademiadan. u nikaalaan tu mayudadudaday nu nanum pulung sa, i paymihcaan nu nanum ku 789 kung-li (公釐), u 31 ing-cueng (英寸), nayay ku mazatengay maacakay nu demiad, kyu u misademiadan i kasienawan sa caay katadaakuti’ i lalud, u  dihkuay  ku demiad, nika  sacaledesay nuheni a demiad malakuwit tu 30 °C.
(u kamu nu Hulam: 德國大多數地區受西風帶影響，屬溫帶海洋性氣候. 德國年均降水量為789公釐（31英寸），無穩定的乾燥期. 冬季溫和，夏季溫暖，氣溫可超30 °C. )
kung-yey(工業)
u Germany (德國) sa, mala u kalicacayay satabakiay a kanatal i kitakit atu u matadasay tu a kanatal aca. u kung-yey kung-ceng (工業工程) atu nutinengay a pu-meng (科技部門) nuheni, u saicelangay sakacacayay a kanatal i kitakit. tinaku: misanga’ay tu kazizengay, pasusaadidiay a tutuudan, u sapatahekal nu tutuud sa u sakatuluay i kitakit. u satanektekay, salimulakay ku nikauzip nu binacadan nuheni i kitakit aca.
(u kamu nu Hulam: 德國是世界大國之一，已開發國家，諸多工業工程和科技部門位居世界前列，例如全球馳名的德國車廠、精密部件等，為世界第三大出口國,生活水平居世界前列. )
nanutawya u Germany (德國) sa, namalatusaay maliyasay ku kanatal nuheni. 1990 a mihcaan wyza nanuyayaway henay ya limaay Waliay Germany (德國) a kanatal micumud tayza mala Germany (德國) kuheni, imahini satu sa malacacay icelangay a kanatal tu ku Germany (德國).
(u kamu nu Hulam: 1990年10月3日兩德統一，前東德五個邦重新建立並加入德國)
sakalala’ay (地理)
u kakitizaan nu Germany (德國) sa, i etipan atu teban nu Europe (歐洲), u ahebal nu lala'ay sa 35.7 mang sq km. sisa i Europe (歐洲) a kanatalay u ahebal nu  lala' ay a sausi, u sakapituay ku ahebal nu  lala' ay nuheni. azihan ku liwliw nu lala’ nu Germany (德國) sa, talakaw talakaw i satimulan, apuyu'apuyu' i taamisan, izaw aca ku tabakiay a sauwc, tinaku: Lay-ing a sauwac (萊茵河), Tu-naw a sauwac (多瑙河) atu I-pey a sauwac (易北河), kina sauwac namin micaliway tu i tebatebanan talakaway a kilakilangan atu i nuamisay a takutakuan nu Germany (德國).
(u kamu nu Hulam: 德國屬於西歐或中歐，國土面積為35.7萬平方公里,為歐洲面積第7大國家,. 德國地勢總體南高北低，萊茵河、多瑙河及易北河等大河穿流而過德國中部的森林高地及北部低地. )
mauzipay i liwliw (生態)
i lalabu nu lala’ay nu Germany (德國), izaw ku nipatizeng tu nu aadupan a luma’luma’an , malakuwit 400 ku nipatizengan tu aadupanan atu aduadupan, hatiniay kayadah nu nipatizeng tu aadupanan, malasayadahayay ku aadupanan i kitakit ku Germany (德國). atu ya Bu-Lin aadupanan (柏林動物園) sa, u matenesayay matuastuasayay a aadupanan, nipatahkal taazihen a aadupan  malakuwit  tu 1500 ku sausien, kyu u sayadahayay ku nipatahkal tu aazihen tu aadupan i kitakit.
u sasakamuan
Germany (德國) a kamu sa, u sasakamuen saayaway sakatuuday a kamu nu Europe makakitikitinay kasaupuanan a kanatal (歐洲聯盟) a kamu kuyni.
zumaay sa, izaw aca ku mazatengay tu nu Germany (德國) a kumu, tinaku: Tang-May a kamu (丹麥語), Germany a kamu nu pu'nelay a lala' (低地德語), Su-pu a kamu (索布語), Lu-Mu a kamu (羅姆語) atu Fi-Se-Lang a kamu (菲士蘭語), kina masasizumaay a kamu mapadiput nu likec.
(u kamu nu Hulam: 德語是歐洲聯盟中第一語言使用者最多的語言，德國所承認的少數語言包括丹麥語、低地德語、索布語、羅姆語及菲士蘭語，並受歐洲區域或少數民族語言憲章保護. )
lalangawan
katinengan ku nu Germany (德國) laylayay nu niyazu’ay a sasalisinan, tinaku Mu-Ni-Hye biluay a lisin (慕尼黑啤酒節) atu laylay nu seng-tang (聖誕) henanay.
ya katinengan nu kiktakit misanga’ay tu laylayay a dadiw a tademaw sa katuud ku namakayniay i Germany (德國).
Maheniay tu a katinengan ku icelangan nu kanatal nu Germany (德國), sisa i sakasenengan nu tabakiay a tapang nu kanatal i kitakit, u lima a battan ku sausi nu Germany (德國), pikiayawan tu nu A-Mi-Li-Ka (美國), Eing-Ke-Li-si (英國) atu Fu-lan-si (法國).
Georgia
manamec (經濟)
(u kamu nu Hulam: 傳統上喬治亞是一個農業國家，種植水果和茶葉. 喬治亞葡萄酒已有八千多年歷史. 此外尚有礦產，包括錳和銅. 2001年，喬治亞貧窮人口佔全國人口的54%. )
Germany
lalangawan
(u kamu nu Hulam: 德國民間節日傳統頗具名望，如慕尼黑啤酒節和聖誕傳統. 德國是全歐洲第二大及世界第四大音樂市場，諸多世界著名古典音樂作曲家來自德國. 2014年德國列50個全球最受尊重國家之首（位於美國、英國及法國之前）. )
Georgia
manamec (經濟)
namakay i 21 a sikiay, Georgia u manamecay u katinenga tu sisapalahad tu. 2007 a mihecaan, Georgia a kanatalayay tu hawsa ku nikatahkal mamin, kiyadahan ku naayaway a mihecaanay tu 12 a kilac (%, pasintu), kuynian u Georgia mala nuwalian a Europe (東歐) u sakalankanmay ku nikacakadan "manamec tan-uy" (經濟單位) tu cacay. nu kitakit a kinku (World Bank) kiyu pala "u saayaway i kitakit u manamecay a nikasumad".
Germany
macacubelisay (交通)
sakasenengaw nu Germany (德國), caay kahatiza adada', u saayaway siuzazanay a kanatla kuheni aca, ya siuzazanay nu tanayu’ a km makaala 1.3 mang Km (萬公里), hatiniay nu siuzazanay, u sakaememay ku tanayu’ nu siuzazanay i kitakit.
Georgia
manamec (經濟)
(u kamu nu Hulam: 自21世紀以來，喬治亞的經濟有了明顯的發展. 2007年，喬治亞國內生産總值，比去年增加了12％，這使喬治亞成爲東歐增長最快的「經濟單位」之一. 世界銀行（World Bank）將它稱爲「世界第一的經濟改革者」. )
likisi (歷史)
u Georgia naw pacacay nu "Su-Lian milabuway tu kung-he'-kuo". u nu "Su-Wey-Ay a siykay tu nikalecad a nikalcabaycabay" (蘇維埃社會主義共和國聯盟) nu kanatal. 1991 a mihecaan u "Su-Lian" malaliyas tu nadikudan, yu mahida henay idaw ku sabaw tu limaay nu milabuway tu sakalcabay mahamin tu masacacay kiya kanatal.
Germany
macacubelisay (交通)
wyza u tanayu’an nu saculilan nu silamalay nu Germany (德國) asipen sa mamin micapi tu limaay a mang km (萬公里) mahiniay ku tanay’u nu saculilan nu silamalay sa ,u  cacay a bataan ku tanayu’ i kitakit.
Georgia
likisi (歷史)
(u kamu nu Hulam: 喬治亞曾經是「蘇聯加盟共和國」之一. 也就是「蘇維埃社會主義共和國聯盟」的成員國. 1991年「蘇聯」解體後，當時的15個加盟共和國全部獨立. )
edu
縮圖 縮圖 edu(老鼠)
Georgia
likisi (歷史)
1991 a mihecaan sepat idaw ku siwa nu demiad u Georgia mapahezek tu masacac, nadikudan namasacacay hawsa sumad hantu nu talakaway ku ngangan nu kanatal pala u "Georgia nu macamulay a kanatal’’ han. 1995 a mihecaan walu a bulad idaw ku tusay a sepat nu demiad makaawas tu baluhay a hulic (憲法), panganga han tu "Georgia a kanatal".
Germany
macacubelisay (交通)
(u kkamu nu Hulam: 德國是世界上最早擁有高速公路的國家，總里程約1.3萬公里，居世界第六，
edu
kakiliman
u edu sa, singanga aca tu nu hulamay ya haw-ce han, kapulungan nu kasinganga (Muriodea), u mangatubilay ku laway masatusa ku nu ayawan a ngipen kahida a mapangangan, satusa idaw henay ku kasasiduma a edu. idaw kya i labuway u cahen a edu, sa a edu, tabakiay a edu, atu masadumaay a ngasaw atu sidatungay a aadupan. nikalatlatan nu heni sa sipakay nu timulan nu lali iziyu, atu sikatukauh i cuwacuwaay a kakitidaan mulatlat.namakay caay kadayuman a nipitanam tu sakatineng tu kasasidumaan a kalalacal nu nikasasiket. kyuidaw henay ku mapaulicay nu pisupet, sikapulung han kya nu eduay a masacacay ku sapangangan hamin han u edu (Muridae) a pakilul.
Georgia
likisi (歷史)
(u kamu nu Hulam: 1991年4月9日喬治亞正式獨立. 獨立後官方國名為「喬治亞共和國」. 1995年8月24日通過新憲法，國名定為「喬治亞」. )
edu
kakiliman
(kamu nu hulam: 鼠，又稱老鼠或耗子，即鼠總科（Muroidea），是一種屬於囓齒類的總科，其中含有倉鼠、沙鼠、大鼠，以及其他親緣動物. 牠們廣泛分布於南極以外的各個大陸. 由於難以測定各分類群之間的關係，因此也有文獻將所有鼠總科皆歸類在鼠科（Muridae）之下. )
Takofan
thumb|Guanshan
edu
kakiliman
iayaw nu kasalamitan nu lihat a kaidaw sa, mapaadih ku nu pikingkiwan tu masakaydungay a pasasidumaan, pulung han a masausiay sa idaw ku 280 a sikalecad, atu sakainayi sa kaidawan tu makaala tu 1300 kayadah nu a kasidumaan. u nu heni sa kalalacalan atu tademaway, hini sa a maaida ku kalabangbangan nu aadupan masacacayay, ina edu hananay sa anu icuwacuwa sa maadih tu i kalimucuan nu kitakit, ilabu sa idaw aca ku kakingkiwan nu sakahenulanay i lahaday a nananaman tina satiidan. yadah ku nipatududan tu nu tademaway i nipitanaman a mikingkiw, atu nisahecian tu piedap. tuyni adada sa idaw henay ku dumaay a edu masanu papahabayan a malabudawan tuway a edu.
Georgia
mibabelih tu Russia (反俄羅斯)
Georgia naw u Su-Lian (蘇聯) henay ku mikuwanay tapang Ci Se-Ta-Lin (史達林, Joseph Stalin) a niyadu', nika u Georgia atu Su-Lian caay kasasukapah ku nikalcabay. Georgia namakay masacacay ku su-lin tu dikudan sa. nu taway a nikuwan micapi' tu nu Europe atu Amilika. alahican makakuwang tu Er'-Lo-Se caay tu kacacumud, nu sadikuday sa wamasasikedaan tu a papicumud a malcabay tu Europe a malasacabayay (歐盟).
Takofan
Takofan
u sulit nu Hulam: 德高部落
edu
kakiliman
(kamu nu hulam: 目前依據分子種系發生學研究所作出的次分類，共有約280個屬，以及至少1300個種. 牠們是少數與人類保持密切聯繫而繁盛的動物類群之一，這些動物幾乎在世界各國皆可發現，其中有一部分也是重要的生物學模式生物，對人類的實驗與研究有很大的幫助. 除此之外，某些鼠類也是寵物鼠. )
gingku
gingku(銀行)
edu
nilaculan
i ulic nu hulam sa idaw kya masilitay "edu" a sulit, caay kau masacacayay hakya u sikalecaday nu pinapinaay a ngasaw, sanu edaay nipanganganan a auyuyan. tuwa ya nu yin atu nu dumaay a kamu sa, u nipalilsil tu kasingangan caay tu kalecad ku nipanganganan. idaw ku masacacayay a kamu nu layak, hini sa "mitesekay nu edu nu tulaay kasingangan" (鼠技虎名) sa, ya imin u patinakuay i kasumamadan a ziday, ya cu hananay a tademaw pangangan tu edu sa u balakiay a cilekay sa, itida ya suco hananay a tademaw sa pangangantu edu u babalakiay a edu han. idaw ku malamukeliday a tapang i can-co a musakakawaw, taydaen i Tay-cang pacudad, ya labi'i sa aliyaliyac sa ku panan a masuni, palita cinida tiya musebengay, u canan kya i hekalay nu panan macangalen, palita ci nida tuya masuniay u canan a tuud sa, pakatineng han niya misebengay u balakiay a eduhan sa, katawidan a mulaliw. ya misebenga sakamu han nida amana kabiyalaw, u edu adada han sa, nudikudan satusa, anu idaw ku pacebaay a padepit tu ngangan sa, u edu han a sapatalaw tu mahiniay a tademaw. kyu ina edu sa singangan aca tu balakiay a edu sa.
gingku
u gingku sa u pisupedan tu kalisiw.
Marino Riccardi
Marino Riccardi
Takofan
u siwkay nu niyazu'
i Taitung a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu Takofan. u kasalumaluma’ nu Takofan sa, 359 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 1,048 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 578 ku tademaw, pakalatu 55%.
Germany
macacubelisay (交通)
u satabakiay hikukiay a kusi (航空企業) sa, u Han-Sa-Hang-Kung (漢莎航空) henanay. i Germany (德國) sa, satabakiay sapipahanhanan kakitizaan nu hikukiay u Fa-Lang-Ke-Fu (法蘭克福) atu Mu-Ni-Hey (慕尼黑) sa.
(u kamu nu Hulam: 漢莎航空是德國最大的航空企業. 法蘭克福機場和慕尼黑機場為德國最大機場. )
piidangan (觀光)
2012 a mihcaan mayza i kasasizumaay a kanatal  natazaay tuay i Germany (德國) milabinay miidangay a tadamaw,makaala 4.07 a i (億), kakaydihan a tatazaan nu miidangay sa u Pul-in (柏林)a tuse hananay, ya tayniay i Pul-in (柏林)a tuse a miidangay a tademaw sa, u sakatuluay ku katuud nu tademaw nu Europe (歐洲) a tuse.
(u kamu nu Hulam: 2012年到訪過夜遊客數量達到4.07億人次，柏林為歐洲訪客數量第三高的城市. )
Marino Riccardi
7 bulad 9 demiad, Marino Riccardi, u misingkiway. 1958 a mihca nalecuhan)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu San marino ayza sa ci Marino Riccardi, micakat a demiad sa i 2016 a mihca 10 bulad 1 demiad.
Takofan
u siwkay nu niyazu'
u zuma sa, cay ku Ingcumin, 470 ku tademaw, pakalatu 45%.
Germany
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan (外部連結)
kakuniza: LamiHung
Takofan
u siwkay nu niyazu'
台東縣關山鎮德高里. 又稱東庄部落. 日據時代即以溪邊荒草的景觀而得名. 昔日此地泛稱德高班寮. 民國35年，開始有德高班社的一些阿美族人遷往此處，後來又有成功鎮、鹿野鄉、卑南鄉等地的阿美族移住，使得本地的阿美族漸增. 在民國43年，鎮公所命名為「東庄」.
Georgia
mibabelih tu Russia (反俄羅斯)
Georgia nu ilabuay tu ku katuuday u caay kaleca nu binacadan, u Georgia atu maylabuwayay nu “na-aw-say-di-ya” hinalalebu kutademaw masasuedes,kiyu nu dikudan u nan-aw-say-ti-ya pakunida satu u heni tu ku patideng masacabaay a kanatal. Nan-Aw-Say-Ti-Ya hamin nu lala’ sa idaw ku 3900 km2, u tademaw idaw ku pituay a mang (萬) a nikayadah.
Takofan
u siwkay nu niyazu'
此部落住戶有二分之一強為阿美人，且多分佈於天主堂與長老基督教會、真耶穌教會附近，而第二大的族群則是來自苗栗縣的客家移民.
edu
nilaculan
(kamu nu hulam: 中文當中的「老鼠」一詞，並不是指單一一種或同屬的幾種動物，而是對多種鼠總科動物的總稱，而英語等其他的語言，則對於不同種類的老鼠有不同的稱呼. 有句成語叫做「鼠技虎名」，故事說楚地人稱老虎為老蟲，蘇州人稱老鼠為老蟲，有人在長洲當官，因公去太倉去辦事，夜宿驛站中，門外有聲響，他問看門人是什麼東西. 看門人說是老蟲，他嚇得想逃跑. 但看門人說不必驚慌，只不過是區區老鼠而矣. 後來指假冒盛名嚇唬世人的人. 因此老鼠又稱為老蟲. )
Takofan
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Pangcah(Amis) 52%, Saysia(SaySiyat) 1%, zumazuma 1%.
u Yuwatan a niyazu'
u Yuwatan(Bunun) a niyazu' kuyni, tuud ku Yuwatan(Bunun) a tademaw itini, u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis) atu Saysia(SaySiyat).
u Sakizaya a tademaw
inay ku Sakizaya a tademaw itini.
edu
nilaculan
u edu sa kiyadahay ku kasasiduma pasu u nikatuudan sa sikatawit kayadah, masausiay i kitaki sa pulung nu pulung, malakuwit ku kaidaw nu tademaw pinaay hakya ku belih, u nikasanisanian sikaadih i hekal sa, ya he-ciya a edu, kalawlaway nu baluwan a edu, ya lumeniay i luma'ay tu a edu, atu ya matinengay a mulenem a edu iziyu. idaw henay ku sidibuay a edu, i umaumahan a edu, likelikenay a edu, ya cang hananay a edu, atu ya sesiyang hananay a edu, hunsu hananay a edu kayadah. i kitakit sa u sayadahay masausiay a edu sa ya maacakay ku banu a ilumaluma'ay tu, hakya picalapan i lali sa, kaala tu tuluay cacay (nunuheni sa cacay a mihcaan sa nikan tu kakanen makaala tu pinapinaay nu malebut a yit ku bicin nu daduy. mamin a pecian ku enal, palalid tu imelang, kyu sasapabacuan nu i hekalay, "sepapat ku kala'cus" kasacacayan), u sainayiay a edu sa i Ya-may-ciya hananay a kanatal, ya futiya hananay a edu, i ayda sa mahtatusa kaidaw sipiading nu paadingay a kitidaan.
Takofan
u siwkay nu Yincumin
u Yincumin sananay, u saayaway a muenengay a tademaw itini, itini uyiniyan a subal.
Gjorge Ivanov
thumb|Ǵorge Ivanov|alt=Ǵorge Ivanov 2012-04-27.jpg thumb|u hata nu Macedonia|alt=Flag of Macedonia.svg
Takofan
u siwkay nu Yincumin
u sasubana'ay(學術) a kamu sa, Taywan Yincumin sa mikitinay "Timul Subal kamu cidekay(南島語族)" saan.
Georgia
mibabelih tu Russia (反俄羅斯)
(u kamu nu Hulam: 喬治亞本身內部有很多不同族群，喬治亞跟境內的「南奧塞提亞」民眾衝突不斷，後來南奧塞提亞乾脆就成立了自己的共和國. 南奧塞提亞土地面積3900平方公里，人口有7萬多人. )
Gjorge Ivanov
Gjorge Ivanov
edu
nilaculan
(kamu nu hulam: 鼠不僅種類多而且數量驚人，估計全世界鼠的總數超過人口幾倍，最常見的除褐家鼠、黃胸鼠、黑家鼠、水家鼠外，還有巢鼠、田鼠、沙鼠、倉鼠、麝鼠、鼢鼠等. 世界上數量最多的鼠是褐家鼠，約占全球鼠類的1/3（牠們每年吃掉的糧食多達數千億斤，還破壞草原，傳染疾病，故為『四害』之一），最少的鼠是牙買加的胡蒂亞鼠，現只有一對保存在托育園. )
Gjorge Ivanov
5 bulad 2 demiad, Gjorge Ivanov, u misingkiway. 1960 a mihca nalecuhan)
Georgia
mibabelih tu Russia (反俄羅斯)
2008 a mihecaan u Georgia a hetay masatedep ku ngangan, malinngatu micumud i “Nan-Aw-Say-Ti-Ya” a kakitidaan Er’-Lo-Se mipadang kalankan sa micumu’ i labu malpapadang, mademec ku  Georgia kya hitay, mahida u Er-Kuoay (俄國) a hitay ku makakuwan masatedep “Nan-Aw-Say-Ti-Ya” nu malcabayay a kanatal nika sacacayay a ti-wey (地位), nika nu makacuwacuwaay a kanatal caay amin kasasulul, umahiniay a hicanaca.