cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
kapulungan a ngangan nu Sakizaya atu Taluku(Tayan, Sejek)
kapulungan a ngangan nu Sakizaya atu Taluku(Tayan, Sejek)
撒奇萊雅族與太魯閣族、泰雅族、賽德克族共用的人名
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
cima ku painiay tu nilecuhan a sapakining
誰給我的生日禮物最好.
katukuhan tu ku nikaudip mahitd tu kacudu.
人到中年就是一部西遊記 tubulabulad malipida sa 每個月從發薪水起 u malingesay a cabay nu tatayna, ukatalawan a tademaw u cacan kucay kalevad. 憤怒的女友和恐怖分子的區別.
u sakatalawan a tatengaay 殘酷的真相
tademaw
thumb|tademaw tademaw (Homo sapiens) 人，人類
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
u tatayna caykalecad ku miheca caay kalecad ku kamu tu :maydih kaku tisuwan.
不同年齡女人,如何對待:我愛你:
masaupu kidatatama a mukan tu epah bahal sa “mahica palayanita acawa nu mita maydih kaku tisuwan”adihan nitamay ku cayay kalecad nu miheca anu hicasa ku nipatubeli!
一群男人在喝酒,有人宊發其想各自發個訊息給老婆寫到”我愛你” 看看各年齡層的反應!
tatenga ayay ami kalecad ku nipatubeli.
果然結果不大一樣.
patubilisa ku tusaay a bataan ku miheca nu tatayna”maydih kaku i tisuwan”.
miaamay
miaamay(乞丐)
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
20歲的女人回覆:我也愛你
patubilisa ku tuluay a bataan ku miheca nu tatayna”yadah ku nihelup is utu epah haw”.
patubilisa ku sepatay a bataan ku miheca nu tatayna”caykisu kaimelang haw”.
40歲的女人回覆; 你沒病吧
50歲的女人回覆;你發神經
patubilisa ku enemay a bataan ku miheca nu tatayna”tadamabecul naykukawaw haw”.
60歲的女人回覆;你是吃飽太閒嗎
patubilisa ku pituay a bataan ku miheca nu tatayna,pakatelayen nida kuwawa”apina tu ku nikaudip ni ama namu”.
70歲的女人不回覆;~直接打話給孩子,:你爸可能剩沒幾天了!
anu kidemu tu kisu matineng namin ku taw.
當你胖了所有人都能知道.
tayda I aidangan tiseni anu mapulin kuwawa caay angic.
mb’ala
Mb’ala
眉原部落
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
在迪士尼的孩子跌倒了也不會哭
nisepi maydihenay haw? anu yadah tu ku nipinanum wica ku sapakungku.
mb’ala
Mb’ala
i Nantou a kuwan nu Kalinku ku niyazu’ nu mb’ala. u kasalumaluma’ nu mb’ala sa, 142 ku luma’. kumud nu kasabinawlan sa, 449 ku tademawan. kasabinawlan nu Ingcumin sa, 385 ku tademaw, pakalatu 86%.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
夢想要不要?不然喝多了和別人聊啥
hanatawaay a tatayna, unikaudip caay kalaetus.
mb’ala
u asip nu cidekay a tademaw
u kasabinacadan, Tayan(Tayal) 77%, Sejek(Seediq) 5%, Yuwatan(Bunun) 2%, Pangcah(Amis)1%, Cou1%.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
愛笑的女孩運氣不會太差
kiya patelac ku kawaw u babalaki kiya mutiik
mb’ala
u Tayan(Tayal) a niyazu'
u Tayan(Tayal) a niyazu' kuyni, katuud ku Tayan(Tayal) a tademaw itini. u zuma a tademaw sa u Pangcah(Amis), u Yuwatan(Bunun), u Cou, inayi' tu ku zuma a cidakay itini mueneng.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
為麼我做錯事大人可以打我
mb’ala
u Sakizaya a tademaw
inay' ku Sakizaya a tademaw mueneng itini, hakay izaw tu, caay henay misumad ku cidekay a ngangan nu Sakizaya.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
關於你最討厭的人
mb’ala
u siwkay nu Yincumin
u niyazu' sa, u luyaluy nu tademaw, pulung muengeneng, u kabana' kami, hina u lalumaay amin i niyazu', caay kayadah ku ihekalay a tademaw.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
aydaay atademaw sakasinpayan a kawaw sa.
現代父母最擔心的事
mb’ala
u siwkay nu Yincumin
silecaday a lalangawan, lisin, kamu, atu kabanaan. si kalilidan(Tumuk) saca babalaki mililid tu niyazu'.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
問世間情為何物.
mb’ala
u siwkay nu Yincumin
i Taywan Yincumin, izaw ku 16 cidekay puluung sa 748 a niyazu', maka 55 a mang a tademaw. satabakiaya a cidekay ku Pangcah(Amis), saadidi'ay a cidekay ku Laaluwa.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
Matineng naming ku katuuday
pahdawan nu di'tu a limecedan
pahdawan nu di'tu a limecedan (kamu nu Hulam: 神隱少女)
《神隱少女》 （日語：千と千尋の神隠し）是一部由吉卜力工作室製作、宮崎駿擔任導演和劇本，於2001年7月20日上映的日本動畫電影. 內容講述一個小女孩誤闖了神靈世界，之後經歷成長的故事.
mb’ala
u siwkay nu Yincumin
u tabakiaya a niyazu' sa, ku Tapalong, u niyazu' nu Pangcah(Amis).
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
大家都很懂得
mb’ala
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
內政部戶政司全球資訊網
pahdawan nu di'tu a limecedan
此作品為宮崎駿帶來事業上多項成就，在票房方面於日本國內創下2350萬人次觀看、308億日圓收入的記錄，超越了1997年美國影片《鐵達尼號》在日本上映的272億日圓票房成績，成為日本史上票房最高的電影. 2020年因電影重新上映，票房上修為316.8億日圓.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
男人逛街VS女人逛街
naayaway a tademaw aydaay a tademaw
mb’ala
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
原住民族委員會全球資訊網統計資料
pahdawan nu di'tu a limecedan
ina nu manggaay a kacudu sa kaidawan nu kiyadahan a kalekuan nu sakay kawaw a mucelak ni Kung-ci-cing, nipacakayan tu paya sa i Dipun sa mapabaluhay kangasiwan tu 2350 a nikatuudan nu tademawtayda mizizaw, 308 yik kayadah nu pitan tu kalisiw a micebang mangasiw tu kya 1997 nau Amilikaay a kacudu ya "Tie-ta-ni a balunga" iti Dipun a nipisiwbayan kala tu kalisiw nipacakayan sa, idaw ku 272 nu yik kayadah, iti Dipun sa kalakuwitan i sikacuduamala satalakaway a nipacakayan a mucebang. i 2020 a mihcaan sa muliyaw aca ku nipabaluhayan a padih tu sikalcad nu kacudu, kyu kasumadan ku sinikaala tu 316.8 nu yik kayadah nu dipun a kalisiw.
mb’ala
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
台灣原住民族資訊資源網
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
以前的人 VS現在的人
tubulabulad malipida sa
mb’ala
malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
kakuniza:niyazu'
pahdawan nu di'tu a limecedan
獎項方面有獲得2002年第52屆柏林影展金熊獎，第75屆奧斯卡金像獎最佳動畫片等十多項以上日本國內外電影大獎. 多數媒體也對此影片給予正面回應，如《紐約時報》評比為21世紀最佳前25部電影的第2名，《Time Out》雜誌將此列在史上前15大動畫電影的首位等等.
u sikala tu kawlah kasibekan sa idaw kuya 2002 a mihcaan sakay 52 a kaydungan, ya Pu-lin hananay a papazizawan tu kacudu kim'-tumay hananay a sapakawlah, atu sakay 75 a kaydung ya Au-se-ka hananay a sakapahay nu manggaay pisaungyan a kacudu, sikaala tu sabawpina iziw nu iti dipunay atu hekalay katabakian nu kacudu a kawlah. kiyadahay a nu sapatebul atu tilibiay tuynian sa masitungus ku pipatukilan, sikalcad niya "Niw-yieay a sinbung" nipitimadawan sa masa u nu 21 a celahcanay mikiayaway tu 25 kayadah nu nipasilsil sa u sakatusa ku kasingangan sa, "Time Out" ya nu ulicay a patinaku tuynian sa i likisi nu manggaay a kacudu sa u sakasenengan mikiayaway sa.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
每個月從發薪水起
u malingesay a cabay nu tatayna, ukatalawan a tademaw u cacan kucay kalevad.
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
某一天，年僅10歲的荻野千尋跟著父母坐在車上，準備一同前往要搬入的新家. 在路途當中，千尋的父親因開錯方向，來到一條有著隧道入口的小徑. 千尋的父母在一時好奇心下，帶著她前往隧道裡頭一探究竟.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
憤怒的女友和恐怖分子的區別.
u sakatalawan a tatengaay
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
i cacayay a demiadan, cacayay henay a bataan ku mihcaan ni Ti-ye Ciyen-sin mukilul tu ina ama mikacaw tu kadideng, milasul a malimad taydaen i baluhayay a luma'. i teban nu dadan sa, mungangaw ku paculil niama nida pasacuwaay hakya, sikataynien kaidawan nu pungkang a cacumudan adidiay a caculilan. u ina ama ni Ciyen-sin pipaengawan matakahen, ladaen cinida a taydaen i labu misuninip anu mahica ku nikasaditan.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
殘酷的真相
u cayay kalcad nu mihcaan ahican “madih kaku tisuwan”
不同年齡的女如何對待”我愛你”
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
通過隧道的千尋一行人，見到眼前另一端是個看不到任何人的小鎮. 當千尋的父母來到小鎮裡，發現到有間擺滿食物的無人餐館，便於未經允許的情況下隨意享用了裡頭的餐點.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
ada atu cabay
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
kaawasan nunuheni kya pungkang sa cini Ciyen-sin pabesut satu, sikadih nu heni i ayawan sa naynayi ku tekiteki nu tademaw i labu nu kenisan. sikatukuhan i kenis sa, sikadih nu heni ku mapasilacay tu nu tuudtuud nayiay ku tademaw a kakalabian a kakitidaan, siduma sa caay palipalita aca tu pisulul nu tau, kunida sa a mukan tu kakanen.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
敵人和朋友
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
千尋不想跟父母一同亂拿食物，於是索性在小鎮裡四處閒晃，途中在一座橋對面看到一棟像是旅店的建築. 該建築實際上是由一位名為「湯婆婆」的魔女所經營，提供各方神明泡澡歇憩，名叫「油屋」的澡堂.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
u tatayna misakapah tu cay pisakapah.
女生的裝與不裝
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
ci Ciyen-sin sa makayi cinida a milihida ci inaan aci amaan siduma sa mukan, nu dikudan sa musadiwadiway i maci nu kenis siduma sa mizizaw, i teban a piculil nida sa sikadih nida i ayawan niya sangaw, mahida u lalabinan nu midangay a nipatidengan a luma'. ya mapatidengay a luma' sa sitatungusay a mamisiwbayay sa ya ci Tang hananay a bayi u mamitimaay a di'tu ku mamisiwbayay, sapaini nida tu makacuwaay a kakawsan papahanhanan atu lalilucan a kakitidaan, kasingangan sa ya "simalay a luma'" han a lalilucan.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
matnengay musahemay atatayna,atu talumaay a tatama.
會煮飯的女人和會回家的男人
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
當千尋走到橋上時，遇到一位名叫「白龍」的神祕少年，向她警告這裡不是她應該進入的地方，就在此時城鎮裡各處突然冒出像是鬼魅般的形體. 被眼前情況受到驚嚇的千尋，跑向父母所待的餐館要他們趕緊一同離開，但湯婆婆對千尋父母隨意享用食物的行為感到憤怒，施法將兩人變成了豬作為懲罰.
sikatukuh ni Ciyen-sin i pabaw niya sangaw sa, tulcek sa kalitemuhan nida kya singanganay tu ci "Pay-lung" kalacahenian a masakapahay, patalaw mipulu tu kitidaan nu itiniay caay kau tataynian nida sa, tuwa tangsul sa i mahini ku kalikalimucuan nu kenis munabaw tu ku masadi'tuay a kidu nu udip a mamelaw. mapatalaway nu iayaway nikadihan ci Ciyen-sin, tuwa kalamkam satu taydaen i kakalabian nu ina ama pacikil a miliyas tina kakitidaan, nika ya ci Tang hananay a bayi sikalingesan nida tu siduma sa mituk mukan tu tuud, sipapalawen nida mutima kuya tatusaay palapabuyen a misaybang.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
pakatelay ku tatayna tu tatama, amisalabi haw.
女人打電話給男人:你要加班喔!
matinengay musahemay a tatayna cay pakatepa tu talumaay a tatama.
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
千尋發現父母變成豬而再度受到驚嚇，開始漫無目的地亂跑. 就在千尋不知該如何是好時，之前橋上的白龍出現在她面前，表示著他願意協助千尋渡過危機. 白龍暗中將千尋帶到油屋，並向她解釋若要在這個世界存活下來，唯一方法是要向湯婆婆獲得在油屋工作的資格.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
會煮飯的女人找不到會回家的男人
mitaengan ielun ku tatayna mudikec tu sapiadih tu tilibi misuayaw tu tatama sakmu sa “anu taluma namikuli’ sa cakay hat uku sakalabi wicanan ku cakayen nisu kalam kamen mangalay tu kaku sa,
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
makaadih ci Ciyen-sin tu kasumad nu ina atu ama malapabuy sa kinacacay aca a mapatawit, sikalingatu tu nida a siduma satu nayay ku sapanutekan a milaliw tacuwacuwa. iti sikaliyuhan ni Ciyen-sin a masahica satu sa, i nasawnian culal sananay i ayaw nida ci Pay-lung hananay a tademaw culal satu. tungusay a miedap tu cinidaan a miawas tina sakatalawan satu. ci Pay-lung hananay sa dimuten nida piladay sikataynien i sisimalay a luma', mulihud a pakatineng tu a hicaen a maudip iti kahinian a kitakit palilid, u patelungan a sapadadan sa a makalunguc tu ci Tang hananay a bayi taneng musakakawaw itini a masulul sa.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
女人躺在沙發椅上拿著搖控器對男人說:下班了喔晚餐你買什麼! 快點好餓喔!
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
之後千尋面臨必須在油屋裡接觸不同形形色色人物、以及各種困難和危機，而她原先嬌縱的心理也隨著歷程開始展開了不同變化. 為了幫助白龍，她獨自到錢婆婆那裡送回魔女印章，並在白龍接她回去的路上想起來白龍的名字幫他找到了回現實世界的方法. 最後她通過了湯婆婆的最後考驗，和父母一起回到人間的世界.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
mudikec ku tatama tu bintu. u matinengay taluma’ atatama cay pakatepa tu matinengay musahemay a tatayna.
男人提著燒肉便當. 會回家的男人找不到會煮飯的女人.
pahdawan nu di'tu a limecedan
pisiwkayan tu kungku (故事簡介)
tuwa ci Ciyen-sin kanca a sikalitemuh ku canacanan atu kasasibutan nu tademaw itini a maudip, atu kasangeluan atu sakatalawan nu kawaw, i nu ayawan ya kalasenengan mamucelay a balucu' sa, pisuayawan tu nikasumad misulul tu ku balucu' a masumad. sikaydih idaw ku piedapan tu ci Pay-lungan sa, tataytay cinida tayda ici Tang hananay a bayian panukas tuya ina nu mamutimaay, iti pilitemuhan ni Pay-lung a taluma' a dadan sa, idaw tu ku nikadateng tu saka taluma' i kalahecian nu saku aydaay a kitakit a sapadadan. kyu i sadikuday sa makaawas tu ci nida tu pitaneng ni Tang hananay a bayi, maladay atu ina ama pananukas tu a taluma' i nu tademaway a sakaudipan a kitakit.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
mipacakay tatenga utiih生意難做啊
kapi pasubana’ tu wawa tatengaay ami milakui’t tu zazan
幼童過馬路 這七點要注意
pahdawan nu di'tu a limecedan
namakayiniay a nisulitan (參考資料)
中文維基網站-神隱少女： https://zh.wikipedia.org/wiki/%E5%8F%B0%E7%81%A3%E9%87%8E%E8%B1%AC kakuniza:Buting Nukay
kapaysinan a kawaw
ngatu cacay
u baluhay a mapunengay a tademaw sa, tatiih a masadak nay luma' a talabuyu.
kapi pasubana’ tu wawa tatengaay ami milakui’t tu zazan
izaw cacay kya babalaki miladay tu sabaw cacay a mihecaan a tatayna a wawa tahekal i 新北市新莊,
mihalhal i 車陣sumanahay tinghuy,sa pabesut satu milakuwit tu zazan, amahabelut nu wawelwel amaduka.
Syesiw
Syesiw (kamu nu Hulam: 聖經)
kakuniza: LamiHung
tunuz
satangahan(主題):
tunuz
u zuma a kamu(其他語言):
nu Hulam(中文):糯米糰
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
mukilin kisu takuwan pakatineng tu naydang mahida u pakincalay kalam kam ku kapahay, anu halhalen ku pasubana’sa mahida u madakepay nu kincal, ayaanay hakiya idaw ku siwbay yah.
你找我(報價)時,就像報警一樣,越快越好,我等你下單時,好像破案一樣,遙遙無期生意難做啊
kitakid u nayiay ku punu’ aayam idaw tulu wicuwaay kisu saw
世上笨鳥有三種,你是那一種
wama misadakadakay tu kaku, u nayiay ku tangah a ayama wama nayay ku tangah idaw ku tuluay.
爸我盡力了,你這隻笨鳥,爸世上笨鳥有三種,
sayaway mubahel, makasicay acay tu bahel sakatilu sa, sakaedengan ku cay pakabahel tida satu idibu sitiekuk muculcultu misaicelang a mubahel.
1.先飛的2.嫌累不飛的.那第三種呢.這種最討厭自己飛不起來,就在窩裡下個蛋,要下一代使勁的飛.
pitiya a bangcalay a tatayna, idaw ku kulit adihen may.
網紅美女,圖片僅供參考啊!
ayda u pitiya idaw ku sumanahay a bangcalay a tatayna…yah mahida u kasenuhan nanay a tuwami… mahica maydih kisu mukan haw
現在網路上網紅美女…唉就跟速食麵一樣,,怎麼你想泡嗎
wawa tu tatayna a lekakawaw
女兒的上下場
umahiniay u palangkih a tademaw maydih siacawa tu wawaaku tu tatana, pahabayan aku tu tusabataan amihcaan a tatayna awawa uhica ku kamuisu maydi siacawaw tu wawa aku sakamuwa may.
你這兔崽子要娶我女兒:我養了20幾年的女兒,你憑什麼說娶就娶,你倒是說說看..
sakamuwamay tusa amihca ku nipahabay isu, sacawaan naku cinida apahabay sepat a bataan katukuh limaabataan ku mihcaan,a pahaybay henay tisuwan tu tusa bataan katukuh tulubataan. “ kabilil alaen tu”
tadabangcal ku pidateng
想太美了
Idaw ku cay pilatlat tu udip haw, cay pikizay tu kakanen kasenusa nayi ku simal nu udip a sapalaheci.
有沒有不用運動不用控制飲食,又能快速燃脂旳辦法?
idaw tu?kapah kaku kasenunhan a tuduhen
有啊:我可以直接安排你直接火化.
anu maydi maudip tinasayku, amatineng misakaliyuh
anu maydih maudip tina sayku, amatineng micumud amahida u kama.
想要在這個社會生存, 就要懂得融入,要像這片橘子一樣,
anu maydi misaupu, misakaliyuh anu caay sa malataw a tademaw.
你不但要合群,你還得學會裝蒜不然你就是橘外人.
sadep, tanektek, naykulawad mudungdung sepat a sulit
靜.穩.忙.忍.四字決
u sadep a sulit musingatu sakacalilaw a sulit, saka tanektek masinga ku baliduh a sulit, unayi ku lawad a sulit masinga ku patay a sulit, sapidungdung a sulit masinga ku takini’ a sulit, madih micalailaw mangaleb ku sadep.
靜中藏一個爭字. 穩中藏一個急字. 忙中藏一個亡字. 忍中藏一個刀字.越想爭越要靜
wida sa u pudac
只差一個殼
yu mikabitay i nanum a kacumili kiya malecad tu kacumuli kiya pudac sakanawlan kiy cikalecad saw
蛞蝓蝸牛:為什麼蛞蝓和蝸牛只一個殼可愛度就差那麼多?
malecad ku piadih nu tatayna atu tatama, idaw ku luma’ atu nayiay ku luma’ malecad tu, sakanawlan ku silumaay.
就跟女生看男生一樣,有房跟沒房一樣,有房的可愛很多.
anu tanulahud sakisu tungelu’ nikaudip
kapaysinan a kawaw
ngatu cacay
paysin, mahiza, anu masadak ciniza, amaudad amakenutan saan ku babalaki.
u kenutan sa, izaw ku sakahiza nu tatiih nu demiad saan.
anu kabana'an nu tadetademaw ku nika talabuyu niza, u mamatebuc niza.
u cacay nu pisatatiih niza tu binawlan ku kawaw niza.
ngatu tusa
u zumasatu, i ayaw nu nika lingad nu tademaw sa, anu izaw ku basingay a tademaw sa, o sakamaduka' nuya malingaday.
tinaku, u nanu sienaw nu kamangay tu nika kitec nu demiad atu nika caay kadengay ku zikuc niza, baesing ciniza.
itiya i malitudung ku kalingdan nu babalaki, supa'en nu babalaki ciniza a maynahen.
ngatu tulu
tebucen nu babalaki ciniza. u pisamsam tu babalaki kuini saan. saka, papiacaen niza kuya tademaw tu epah.
ngatu sepat
uzuma sa, yu tahekal kisu, anu izaw ku suni nu ciruk,
u sakakapahtu nu culil nu misu saan.
anu misiikul i tisuwanan a masuni kuya ciluk, izaw ku hica a sakalatiih nu misu saan.
anu satiwatiwal saan a maeber a talakawanan, talakawili, anu tataang ku suni nuya ayam sa,
u caci'ilu kisu saan. mahaenay kunu kapaysinan a kawaw.
kapi pasubana’ tu wawa tatengaay ami milakui’t tu zazan
apatahekal paheci amisakamu tu靖娟基金會, umidiputay anu izaw ku lawat amiladay tu wawa haw sa,
kapi pasubana’ tu wawa tatengaay ami lakuyi’t tu zazan,u midiputay haw 交通a wayway tatengaay a nganganan,
kya matineng minanam ku wawa tu wayway nu 交通安全行為, amipalal tu 靖娟基金會,
sakapitu a要點 a wawa milakui’t tu zazan;
sakacacay:adidiay a wawa laecus a cacay milakui’t tu zazan,zayhan i bataday a kazizeng kaycay kaazih;
sakatusa:u adidiay a wawa kaitiza itapiingan nu zazan 停留,a kitizaan a mahicaay ku 交通 kamaenepay kapah a miazih.
sakatulu:miazih tu kawili、miazih tu kawanan a miazih haca tu kawili,awinian u kawili ku macapiay tu kazizeng,sisa ayaw miazih tu kawili a izaw haw ku tayniay kazizeng,anu yunengal atu pabesbes sa ku kazizeng,amiliyaw haca miazih ku adidiway a wawa tu kawili kawanan;
sakasepat:palima uwini adidi ku uzip nu wawa,lihanaw cayay kaazih nu kazizeng ciniza,sisa nay minanam ku adiwawa patalakaw patanaya;
sakalima:culilhan milakui’t tu zazan amana kaduba’;
sakaenem:milakui’t tu zazan culilhan a mana pitikenih muculil,nika amacunus ku tuki nu wawa i zazan,
sakapitu:adidiwawa kanca amatineng icuwacuwa kukitizaan a kapah lakuwiten ku zazan, nay taneng kapah mahapinan ku kazizeng atu uzip amihini.
kakuniza:Dayas Siku
cabi'
cabi'
thumb|NBA shot clock 競爭；比賽 thumb|Football iu 1996
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
如果你抱怨生活艱苦那麼….
anu yadah ku lahud nu misu mangelu’ ku nikaudip…hatidaay tu amihcaan…. masasetset..ku cayala kisu tu sakacacay.
如果你抱怨生活艱苦那麼….多年的那場…..比賽
你就不該拿冠軍.
u maminnay a kaydih  namahinnamin ku sakalingatu
幾乎所有的愛都是這樣開始和結果的
mahininamin ku kaydih “kapah kisu haw” kulingatu laecus kisu sa pacakat.
幾乎所有的愛都是以(你好)開始以(你好壞)昇華
pakayni i kasenegan kisu a micumud tu satalakaw yu kapah henay kisu haw sa ku hatida tu.
以(你好捧)進入高潮以(你還好嗎)結束
兩只狼
tusaay akuyu tayni i aadupan. ucacay maayahuya cay pakaadih tu titi, winisa u mata,cay pakaadih
兩只狼來到草原,一隻狼很失落,因為牠看不見肉,這是(視力)
duma a kuyu manamuh matineng kuheni idaw ku lituk winisa nu sidi’ a nikaadih.
另一隻狼很興奮因為牠知道有草就羊這是(視野)
u kaadih malakuwit ku ayda,madih ku nikaudip tu samata.
視野能超越現狀;使人能看到人生目標.
utademaw idaw naming ku mata nika cay kasimata naming, idaw namin nika cay kaw sipunu’ay.
每個人都有眼晴,但不是都有眼光, 每個人都有但不一定都有智慧.
nikaudipan  caay kita pisengal minanama
人生是一個不斷修練的過程!
cabi'
siwkay nu cabi'
cabi' sa, u tusa acasa katuud a tademaw madademec. sidemecay atu kademecay. u cabi' ahizan icelang, sangulan, punu', pabalucu'en atu sepi. u cabi'ay a undu', tinakuː mali, duba, mipili' sangulan a tatayna, mibuting, mipaculil....
badic
badic nu Sakizaya a kamu, u liu-shu (柳樹) nu hulam a kamu.
kakiliman
縮圖|badic kina badic katukuh ayda sa u badic ku badic, hananay makaala tu sepatay a lasubuay ku badic hinaadihan i saamisan nu pankiw nu kitakitay (北半球), kasinawan (寒帶) atu dihkuway (溫帶), u badic nu langaw kapah palumaen anu nipaluma' atu langaw, sananay anu i cuwacuwa yadah ku langaw. Salix × sepulcralis sa namakay Ou-Cuo (歐洲) nu salengacay a badic (Salix alba) atu makaniya i Cung-Kuo (中國) ku tatangahan nu langaw.
laylay
sumamad sa ku Cung-Kuo (中國) a tademaw ya badic, mala nu hitayay satusa atu mala nu milimekay (隱士) a kilang i lima, satusa u badic taniktik ku langaw. kalamkam satabaki u salangatan nu hitay misalangad i muliwliw, sisa mala nu mala nu sakayakaay nu hitay kina badic hananay nu kakitidaan han, tu nu ada sa, i Cung-Kuo (中國) anu i cuwacuwa idaw amin, sisa u badic han ku ngangan nida.
misasengiay tu hitay
namakayni i Cidan misadabek sa, idaw ku lisin tu miacingay a sapiacing nu lisin, nu kahulaman mahiniay a mipulu' tu Mung-Ku (蒙古) a tademaw micumud sa misanga tu adidi'ay a langat sacabengan, sisa u badic nu langaw han. 縮圖|badic
masasudimuday a nikasasengi
u sakanamuh han nu kasumamadanay kina badic nu milimekay, i naayaway u “pituway a matesekay i nikakutaykutay nu Si-Cin (西晉竹林七賢) tu cacayay a tademaw Ci Kung (嵇康) hananay u milimekay u cayay kalalucekay, anu lalu tusa manamuh i putah nu badic nu liwliw, u nisulitan a nicudadan tu nalimaan pananum, nadikudan sa muluung i sasa nu badic misadiuc, tu nu sakayakay kanca tayda mididaw cinidaan, cinida hatu sa caay paelilih tu nika tayni sakunida san misanga' tu nikahida nida sa palahecien ni Cung Huy (鍾會) cinida. kina badic katuud ku manamuhay ya matinengay misasulitay masasutungusay, mahiniay i nikakutaykutay nu Dung-Cin (東晉), misulitay ci Tao Cian (陶潛) namisulit tu “kungku nina Limaay a Badic” (五柳先生傳) mitudung tu balucu’ nida. ci Li Pai (李白) i nikakutaykutay nu Tan (唐代) aci Lu Yuo (陸游) i nikakutaykutay nu Sun (宋代) i Cung-Kuo (中國) nu badic amin ku sulitay a sulit.
nu tineng a sulitan
ya badic atu liwan, tenes misengi ku ngiha sa sisa kasumamadanay a tademaw hinasakamu tu nikatenes muliyasay. anu “ida tu labi mapacekil tu maepahan a tacuwa saw? badic nu sadal, mahida tu u matastasay a bulad ate mawaswasen nu bali” (柳永《雨霖鈴·寒蟬淒切》：「多情自古傷離別，更那堪冷落清秋節！今宵酒醒何處？楊柳岸，曉風殘月」) i nakamuwan nu badic sakasenenganay atu kadicuwan a nidateng.
sumamadan a tademaw sa anu malaliyas tu ku malcabayay, kanca u badic ku kaliyasan, nida papah nu badic satanayu san mahida u malcabayay ku nikatanayu.
anu paluma' tu badic i luma' nu dikudan i nu ayawan sa, mahida nu niyadan a nisanga. kina badic sananay malabawbaw tu cay salimen sisa palasadadatengan han uyni.
ya kilang nu badic u lalangawan nu Sakidaya (撒奇萊雅文化中的柳樹)
micidekay a badic
u badic a kilangan sa i naayaway i kasumamadan kanca sinipaluma' tu badican a kilanga i talin nu umah yuni a badic idaw kya cacay a kungku, sakamu sa yu mahida yadah henay  ku mapalaway anu mikawaw tu ku heni sa taumah mingeli' tu ciid nu badic a sapikawaw tu a malingatu mapalaw u sapibuhbuh tu lacusay, mibuhbuh tu i melangay atu canancanan a kawawan nu mapalawaw u sadikec nu heni ku badic katukuh yida idaw aca ku kamu sakay badic nu tademaw tu badican a kilang, u caay kaw kilang sa a cacay. sakay nu didituan kina kilang sa ku naayaway a tademaw katukuh yida idaw henay ku mahiniy a sasakamuwan tu nu badic a kilangan.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
kakuniza:Hana Ating
cabi'
tinaku a kamu
cabi'an　在前面的 / cabi'an nu saba ku kaka maduba'.
cabi'en　要超過 / cabi'en ku kaka nu misu tu kawaw.
macabi'　被超過 / macabi' ni Kacaw ci Taymu.
macacabi'　互相競爭 / macacabi' kuheni tu kawaw.
u sulit nu Hulam atu Lipun
競賽是由一群相關的競爭者參與的比賽項目，絕大部分會有2場以上的賽程在相同時段舉行. 勝負原則一般是汰弱留強，重視智慧、美貌、智商與記憶力，也有些只著重運氣.
競技（きょうぎ）とは、一定のルールに従い、争う分野. または、遊戯（ゲーム）. 競い合い優劣を決めることをテーマとしたものを競技会（大会）という. 競技の種類は、スポーツやゲーム、職能、モータースポーツ、ボートなど多岐にわたり、また、個人ごとに行う個人競技と、団体ごとに行う団体競技などがある.
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族語詞典
原住民族委員會線上字詞典
tatekun
tatekun (u Hulam a kamu: 虎頭蜂)
虎頭蜂屬 u tatekuh a su (虎頭蜂屬, mikeliday tu tatekuh)
u tatekuh hananay sa u kaketi a su. tabaki ku zais kyu pangangan han, u sakatalawan a cilekay, mikalat tu tuud.
虎頭蜂體色鮮明通常黃黑相間，大顎發達，腹部末端的螫針和毒腺相連，蜂毒是由許多胺基酸組成之毒蛋白，會使人出現中毒現象，如紅腫、奇癢、刺痛、灼熱等過敏現象，嚴重時引起患者休克死亡.
micidek ku kulit nu tatekuh, u luminiay atu takulyaway kakutaykutay sa, tabaki ku zais, i zikuz nu bili sizinum malalitin tu siwalakay. uyza ya walak sa u saupu nu an-ci-swan (胺基酸) a siledekay a tanpayce (毒蛋白), a mawalak ku tademaw, mahiza malibawa, canglenget, adada, akuti’ makaway, anu pihaceng a mawaking mapatay (休克死亡).
虎頭蜂屬於社會性昆蟲部落，成員包括一隻產卵的蜂后以及大量的工蜂、少數的雄蜂.
u tatekuh a su u nu masasyakayay (社會性) a cilekay, u labu nuheni izaw ku sasitiekak a tatekuh atu katuuday a misakakawaway a tatekuh. caay katuud ku tama a tatekuh.
wayway (習性)
caay kalecadlecad a tatekuh i 2500 a km katalakaw a buyu’ a mauzip, misadibu ku tatekuh i caang nu kilang, i sasa nu lala’. a didi'ay a dibu mamalebut ku wawa, sayadahay makaalatu tusa a mang ku tatekuh i labu.
為了採食及築巢安家，成蜂常在花叢中、樹蔭下，以及屋簷、枯墓地、糖果廠，垃圾堆、水果攤、雜木林等處活動.
a mikilim tu kakanan a misadibu kuheni, u tatekuh i tiza tu i balubaluan mabahel atu i sasa nu kilakilangan mabahel, atu i sasa nu luma’luma’an, atu i mabadiay tu a tadem, atu i misawanengay, atu i tuni’tuni’ay, atu i sihecihecian, atu kasuykasuyan a mabahel.
成蟲除了會直接吸食水果汁液或樹汁等簡單醣類，本身並不直接吃肉（因消化系統簡單），但主要覓食行為都在捕捉其他昆蟲、鱗翅目幼蟲或其他蜂類幼蟲，咬成肉團攜回蜂巢.
u tatekuh kasunun sa miselip tu kabi nu heci anucaay sa u kabi nu papah, caay pukan tu titi (makantan ku sawada’ nuhenu). u kakiliman nuheni sa mizakep tu zumay a cilekay, mahizaay u sisapikpikay a wawa atu nu zumaay a wawa nu kaketi, kalaten nuheni mimi’en patadibuen nuheni.
cima ku misidepay tu nikaudip aku.
nu babalaki a kitakid matumes tu cacanan a a cileminay a balucu’ sisa yadah ku kabiyalaw nu sayku u namuh akay u kapahay a sapaiyu, manamuhay a balucu’ akay u tawa a cacay.
成人的世界總是布滿各種心酸,在這樣處處充滿焦慮的社會中, 喜樂的也許是一劑良藥.喜樂的心也許是一笑
tatekun
wayway (習性)
因為虎頭蜂幼蟲必須攝食大量肉類蛋白質. 虎頭蜂幼蟲同時在消化肉類後，會反芻高胺基酸的流質液體供成蟲食用.
u wawa nu tatekuh a yadah ku nikan tu nu titi a tanpayce (蛋白質), mahamin tu mukan tu titi, a minana’ aca ku wawa nu tatekuh tu hay-an-ci-swan(高胺基酸) a mala kabi (流質) sapakan tu tatekuh.
虎頭蜂蜂巢，警戒範圍約在直徑100公尺左右，其中以黑腹虎頭蜂的警戒區域最大. 攻擊性與氣候有關，如氣候燥熱、陰雨天、季節轉變時（如秋冬之交），蜂群較不穩定，此外築巢時最容易群起攻擊，選擇目標為黑色、具絨毛或正在活動的動物.
a hicaen a caay kakalat saw? (如何避免被攻擊)
madukaay a tademaw pihacengay a duka sa u tangah, zaysa u bukas atu tumay atu mukanay tu titi a aadupen u luminiay amin ku kulit.
虎頭蜂不注意白色，不攻擊光滑的平面物體. 吃剩的食物必須丟棄，避免噴香水或使用有濃郁香味的清潔劑及肥皂洗臉，以免引來蜂群.
caay pisamata ku tatekuh tu sanglacay a kulit, caay pikalat tu masupicay a tuud.
baetung han amin ku liwan a kakanan mibakah, amana pipes tubangsisay saneken atu u bangsisay a saben ku sapialulup, tadu makasanek ku tatekuh a tayni mikalat itisuwan.
野外活動聽聲音看狀況，如發現有虎頭蜂圍繞林邊飛翔，一定有蜂巢，不可前進，趕快回繞行走. 如是少數巡邏蜂，先靜止不動再慢慢退回，等蜂飛回去再趕快回頭跑，千萬不要去刻意惹牠. 如果遇到虎頭蜂在家中築巢，須請農業局（此非消防隊業務）前來摘除，切勿自行拆除.
tayza i kilakilangan mihicahica pisamatamata tu, anu makazih tu misabahelbahel ku
tatekuh i liwliw, caay kanca sidibu tu i liwliw, amana katayayaw, sakalakamen tazikuz muculil. anu caay kapina ku miliwliw a tatekuh, satezep han tu haymaw hantu tazikuz milaliw, taluma’ tu amin ku tatekuh sakalamkam satu pasazikuz maduba’ milaliw. amana paytem sa misahizahiza tu tatekuh. anu i luma’ namu misadibu ku tatekuh, awzaen ku ngung-ey-ci (農業局, caay ka kawaw nu ciao-ban-tui [消防隊]) mipelu’ tiza dibu. amana pisakaku mipelu’ tiza dibu.
若遇到蜂群攻擊時，應分秒必爭快跑，並保護頭部，可用衣物蓋頭，或一面跑一面用衣物在頭頂輪轉，將衣物拋出，朝反方向快跑. 如環境許可，可鑽進草叢，如有溪流或湖邊，可潛入水中.
anu beleng sa mikalat ku tatekuh, sakalakam han maduba’ milaliw, damaen tu ku tangah isu, tabuen tu zikuc ku tangah, anucaay sa maduba’ tu niyulen ku zikuc i pabaw tu baetung han mibakah kiza zikuc, tu pasa caay kalecad a zazan maduba’ a milaliw. anu taneng henay limek han i lutulutukan, anu sisauwac atu taku i aayaw, celem han i labu nu nanum mangaytu.
hicaen anu makalat (螫傷急救)
虎頭蜂的毒針與蜜蜂不同，為獵食生存工具，可連續終生重複使用，並不像蜜蜂螫後在受害者皮膚留下毒囊.
caay kalecad ku siwalakay a zinum nu tatekuh atu nu kaketi, u sakauzip nuheni ku zinum, u nu tatekuh a zinum kinapina mikalat mangaay henay a sapikalat nuheni, caay kahiza nu kaketi namikalat tu ku kaketi itiza hantu kiza zinum i banges nu makalatay a tademaw,
由於毒性潛伏可達1～2天，除了被螫時的劇痛外，如果被螫次數不多，20分～6小時內的身體過敏反應可能引發癢、暈眩、胸部不適、眼瞼嘴唇等部位明顯腫脹；嚴重者則可能會產生喉頭水腫、呼吸困難、身體虛弱、乃至休克反應.
1~2 a demiad ku walak i uzip nu tademaw, caay kaadada adada’ anu caay kapinapina ku pikalat 20 a sasulitan katukuh 6 a tatukian hakay a calenget tu,mabulesen tu, caay kakapah ku baluhan, malibawa ku mata atu bilbil, pihacengay malibawa ku takulaw, caay tu kangayay ku sapihanhan, caay tu kasiicelang ku uzip. mawaking tu ku uzip.
如果被數十隻螫傷，或本身體質，可能引發瀰漫性血管內凝血反應.
anu makaala tu sabawsabaw ku pikalat hakay malaalitad tu ku izang i ulat.
急救土方主要為塗抹尿液、阿摩尼亞等，原理是破壞毒蛋白. 但一般醫界不建議. 仍以儘速送醫、觀察支持性治療為主.
sakalamkam han pasipasip tu isi i nikalatan, atu a-mu-ni-ya (阿摩尼亞), u mahiniay mapeci’ tu nu siledekay a tanpayce (毒蛋白). hini sa ku misaydan patayzaen tu i padekuwan paising, ngay mangaay tu paisingen.
tabaku
tabaku
u tabaku sa, cikciken tu pahpah nu tabaku a nipaluma. tabuen tu tatipeluk. tanaya' sa 12cm, kimulumuluan. anu mitabaku sa, patuduhan i ayaw, cepcepan i zikuz. palikaten tu lamal i ayaw. naayaw ku Yincumin, plaluma kya tabaku a nipaluma i luma' i laku'.thumb|Cigarette DS
u sulit nu Hulam
香菸（英語：Cigarette），是菸草製品的一種. 製法是把菸草烤乾後切絲，然後以紙捲成長約120mm，直徑10mm的圓桶形條狀. 吸食時把其中一端點燃，然後在另一端用口吸咄產生的菸霧. 雪茄是以菸草捲成圓桶形條狀吸食. 香菸跟雪茄的主要分別在於香菸體積較小，菸草經過煉製和切碎. 香菸最初在土耳其一帶流行，當地的人喜歡把菸絲以報紙捲起來吸食. 在克里米亞戰爭中，英國士兵從當時的鄂圖曼帝國士兵中學會了吸食方法，之後傳播到不同地方. thumb|Papierosa 1 ubt 0069
u sulit nu Amilika
A cigarette, or cigaret, is a small cylinder of finely cut tobacco leaves rolled in thin paper for smoking. The cigarette is ignited at one end causing the cigarette to smoulder and allowing smoke to be inhaled from the other end, which is held in or to the mouth; in some cases, a cigarette holder may be used, as well. Most modern manufactured cigarettes are filtered, and also include reconstituted tobacco and other additives.
u sapuelac nu masatekeday a sulit
patabaku: 去抽菸
mitabaku: 在抽菸
mitabakuay: 在抽菸的
tinaku ku kamu u Sakizaya
(patabaku) patabaku cisaydang aku
(mitabakuay) lumeni' ku bala' nu mitabakuay.
caca'
siwkay nu caca'
u caca' sa, nu sanga'en nu wuway saca penen. sapimabi' saca pahalhal.
tabaku
malaalitin tu i hekalay atu zumaay a natinenganː
原住民族語言線上詞典
mi salukay ku tatayna
mi salukyw ku (婦女舞蹈)
caca'
tinaku a kamu
sicaca'　有蓆子 / sicaca' kita i putah malikalik.
mi salukay ku tatayna
satangahan(標題)
caca'
tinaku a kamu
sicaca'ay　有蓆子的 / ci Dungi dada' ku sicaca'ay i niyazu'.
mi salukay ku tatayna
婦女舞蹈mi salukyw ku tatayna
caca'
u sulit nu Hulam Lipun atu Amilika
席又寫作蓆，是傳統日常用品，在中國多以草或竹織成. 古人喜歡將之鋪在地上坐臥，也就是「席地而睡」、「席地而坐」等成語的來源.
mi salukay ku tatayna
nilacul
(cacay) walu ablulad izaw ku cacaya bataan a demiad malaliked ku niyadu’nu sakul.
caca'
u sulit nu Hulam Lipun atu Amilika
藤是省藤族（學名：Calameae）植物的統稱，屬棕櫚科省藤亞科，包含13個屬約600多種. 藤原產於熱帶地區，在非洲、亞洲及大洋洲皆有分布. 藤與其他棕櫚科植物最大的分別，是它們多數為藤本，攀緣於其它植物上，與棕櫚科其他品種的高大樹幹相比，有很大的分別. 在外表來看，藤的葉片與竹有點相像，但不論是葉脈或莖的形態都完全不同. 現時世上有70%的省藤族植物都位於印尼.
mi salukay ku tatayna
nilacul
(tusa) Salabilabi satu tayni kami minanam salukiyaw i pituay idaw ku pangekiw atadukiyan.
Edirne
thumb|right|Edirne, [[Turkey]] thumb|right|Edirne
mi salukay ku tatayna
nilacul
(tulu) nacila mi nanam kami ma sasibudsiud，nedatenga an samsamdepen，minanam izaw ku nikatingean tu salukiyaw hangay lihalay tu anmahidaiy henay masasibut kay a malatusa alalipayan aminanam tu lukiy pingelungeluan.
caca'
u sulit nu Hulam Lipun atu Amilika
五節芒（Miscanthus floridulus）又名菅蓁、芒草、菅芒花，是台灣及香港常見的多年生草本植物.
A mat is a piece of fabric material that generally is placed on a floor or other flat surface. Mats serve a range of purposes including: Calameae is a palm tree tribe in the subfamily Calamoideae. Many of its members are rattans.
Edirne
uw siwkay
Edirne, a sakuwan ku Edirne. kumud nu kalesakan, 844 km² (kalesakan nu limpati 0.326 nu pawliwti 0.42), u kasabiwnalan 400,280 ku tademaw. u kasamulamula’sa, 180.327 ku luma’. ilabu ku kasaniyazu’ nu siyang sa 196.7 ku ingcumin a tademaw.
mi salukay ku tatayna
nilacul
(sepat) Walu ablulad izaw ku tusa a demiad，minanem me salukiyaw pakatusa tu a demiad，makakilul tu lukiy，nu babalaki.
caca'
u sulit nu Hulam Lipun atu Amilika
Miscanthus floridulus, Pacific Island silvergrass, is a species of perennial grass in the Poaceae family.
mi salukay ku tatayna
nilacul
(lima) i na lukiy nu kasumamadan a lukiy，a katuud ku tademaw mi salukiyaw kay a salungan azihen nu tademaw，tulu adataan izaw kutusa a tademaw，izaw caykadayum ki na lukyw.
Edirne
nikasakuwakuwan a niyazu'
Edirne mala 46 a cuwen atu 20 ku niyazu’.
caca'
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
撒奇萊雅族語詞典
Edirne
nikasakuwakuwan a niyazu'
kina 24 a niyazu’sa Kocasinan, Fatih, Şükrüpaşa, İstasyon, 1. Murat, Barutluk, Menzilahir, Nişancıpaşa, Medrese Ali Bey, Saricapaşa, Sabuni, Talatpaşa, Meydan, Babademirtaş, Abdurrahman, Çavuşbey, Mithatpaşa, Dilaverbey, Yeniimaret, Yıldırım Hacı Sarraf, Yıldırım Beyazıt, Karaağaç.
mi salukay ku tatayna
nilacul
(enem) me nanam sat u dinalukiyaw sabalabalaka satu babalaki ayth ku mabalakas ku babalaki sakatawaansa， pakatawa misalukiyaw a makudus tu misatanang kya kabah kuuzip，namaminsa tu mi salukiyaw ma sasakamu atu babalaki minanam tu nu Sakizaya.
(pitu) sakamu sa saicelangay Sakizaya, caaykadayum me nanem dulukuyan a nananam di na lukiyaw mangulu sa tukami
caca'
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
原住民族委員會線上字詞典
zu
zu (kamu nu Hulam: 象)
mi salukay ku tatayna
nilacul
(walu) mikamanamuh kaku mu salukiyaw kanamuh mu maku tu kasumamadan a lukiyaw
Edirne
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
Edirne Эдырнэ Edirne inh:Edirne Edirne lrc:اْدرناْ Edireneja
zu
象通稱大象，是象科（學名：Elephantidae）動物的通稱，現存最大的陸生動物，屬於長鼻目. 現僅存兩屬三種，即非洲象屬和亞洲象屬，非洲象有兩種：非洲草原象和非洲森林象（又稱 圓耳象），亞洲象屬只有亞洲象一種. 廣泛分布在非洲撒哈拉沙漠以南、南亞、東南亞以至中國西南邊境的熱帶及亞熱帶地區.
kakuniza: LamiHung
mi salukay ku tatayna
nilacul
(siwa) mika masaupu ku tatayna nu niyazu’ kya a salungan ki nalukay tanedes, azlhen tu belibeliyangan ku Sakul a tatayna, ka tini mi azihen
namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan
nasakamuwan ni Sakul niyazu' kakuniza:Sabak Nubu
wutubay
satangahan(主題):
wutubay
u zuma a kamu(其他語言):
nu Hulam(中文):摩托車、機車
nu Zipun(日語):オートバイ
thumb|tabakiay a wutubay
《馬克白》Makepay（英語：Macbeth）
《馬克白》（英語：Macbeth）是莎士比亞最短的悲劇，最受歡迎的作品之.
Makepay (kamu nu Hulam: 馬克白) u saapuyuay nu nisulitan tu kalaluman a nisulitan, sakanamuhan nida a nisulitan.
戲劇講述 gagikian a nakamuan
勇敢的蘇格蘭將軍馬克白從三位女巫得到預言，稱他某日會成為蘇格蘭國王.
saicelangay nu hitay ci Sukelan (蘇格蘭) sakakaay ci Makepay (馬克白) namakayda i mapalaway a nakamuan, a idaw nu dimiadan a mala Sukelan kuowan (蘇格蘭國王) kisu han.
出於野心和妻子的慫恿，馬克白暗殺了國王鄧肯，自立為王. 在自責與幻想的折磨下，他很快墮落成為一名暴君，不得不通過持續的狠手來保護自己，打壓敵意與猜忌.
idaw ku namaka balucuay nu acawa nida anipilawlawan, ci Makepay (馬克白) mikuliniw mipatay tu Kuowan (國王) ci Denken (鄧肯), sakunida sa mala Kuowan. sademiad sa palula’cus tu udip atu pabaliwan ni’dis, alaw mala makatalay a tademaw, hinadi’s tu tawan uedi’s ku sapisawacu sapidiputaw tu udip, mi’dis atu hinapabaliw.
概要 sakamusa
三位女巫正討論她們將與馬克白見面的事. 一位受傷的士官向蘇格蘭王鄧肯報告：兩位將軍——葛萊密斯勳爵馬克白與班戈，剛剛擊退了以麥克唐華德為首的叛軍與挪威及愛爾蘭兩軍對蘇格蘭的入侵.
tatuluay a mapalaway masasakamu ahican hakiya malalitemuh tu ci Makepayan (馬克白) sa. idaw ku cacaya madukaay a hitay sakamusa ci Sukelan wan Denken (鄧肯) nan: tusa a sakakaay nu hitayan ci Kelaymise-suncia-Makepay (葛萊密斯勳爵馬克白) atu ci Panke (班戈), mahka namidebung ci Mayke’tan-huade (麥克唐華德) a sakakaay numibelihay a hitayan atu Nuowi (挪威) atu Ayelan (愛爾蘭) ninatusaay a hitayan midebung tu Sudelan (蘇格蘭).
當二人走進石南樹叢，三位女巫以預言迎接他們.
nina tusaay a tademaw cumud sa i Sena kilakilangan, nina tuluay a mapalaway idaw tu ku kamu nuheni militemuh i tunuhenian.
第一位女巫稱：「馬克白為葛萊密斯勳爵. 」第二位稱：「他為考特勳爵. 」第三位則指：「他是未來的君王. 」
sayaway a mapalaway sakamu sa: ci Makepay (馬克白) u Kelaymise-suncia (葛萊密斯勳爵)」. sakamusa tu sakatusa: 「cinida han ci Kawte-sence (考特勳爵)」 sakamusa tu sakatulu: 「cinida han u anuayaway a sakakaay sa」.
三位女巫告訴班柯：「馬克白的命運將會比他的好，而他的命運也會比馬克白好. 」 nina tuluay a mapalaway sakamu hanida ci Panke (班柯):「u nikaudip ni Panke (班柯) a mikikapah tisuwan han, u wenmi’ nida mikikapah tu ci Makepayan (馬克白) sa 」
鄧肯王對兩位將軍的凱旋大為高興，讚揚了二人，並決定在馬克白位於殷佛納斯的城堡留宿. 馬克白寫信給他的妻子，告訴她女巫的種種預言. 馬克白夫人沒有絲毫的猶豫，要求他殺死鄧肯並奪其王位.
tanu namuh sa ci Denkenwan (鄧肯王) misuayaw tina tusaay a sakakaay anika talumaan, tununamuh sa kiya tatusaay a tademaw, pabalucu’ sa ci Makepay (馬克白) i Infuonase (殷佛納斯) a milabin. patigamin han nida ku acawa nida, sakamuen nida ku nakamuan nu mapalaway. nai’ kunipabaliwan nu acawa ni Makepay (馬克白), yukiwan nida patayen ci Denken (鄧肯) alawen ku sakakaay nu aenengan han.
馬克白為弒君一事感到不安，但其夫人對他反唇相譏，指責他不配做男人，稱「這是成為國君的唯一途徑」. 當晚，二人將僕人灌醉，因此當僕人醒來時頭腦空空，無言以對.
namipatay ci Makepay (馬克白) tu tademaw mahicaay kiya, mitungangan naca ku acawa nida, patuduan sakamus caay kaw tatami kisu han, 「sakamusa uynihantu u caculilan nu sakala sakakaay a dadan han」. tawya a labyi, busuken nuheni ku kalung, lekal satu ku kalaung mahicaay kiya ku tangah, maliyuh tu misuayaw tu kawaw.
馬克白雖然成功了，卻因「班柯的子孫將要君臨一國」的預言仍感不安. 他遂認為班柯會危害自己的統治.
amica kuni kalaheci nina kawaw, inakawaw 「iluc ni Panke (班柯) amiduduc tu kanatal」caay ka hademhem ku nabalucuan.
越發偏執冷酷的馬克白於是邀班柯席王室宴會，並暗地派刺客殺死他與兒子弗里恩斯；但是在刺殺中弗里恩斯卻僥倖逃脫.
ci Makepay (馬克白) miawda ci Panke (班柯) an tayni tinimilabu tu kakanen sa, alaw miawda tu maminpatay cinidaan atu wawa nida ci Fuolinse (弗里恩斯), ku mipatay satu malaliw ni Fuolinse (弗里恩斯).
馬克白倍感憤怒，宴會中，馬克白宴請貴族吃喝做樂. 沒想到，班柯的鬼魂出現，並坐在馬克白的座位上. 因為馬克白是唯一能看見那鬼魂的人，他受驚嚇而立刻發瘋.
深受困擾的馬克白再次造訪女巫們，也從她們那裡獲得預言的真相. 女巫招出恐怖的幽靈以緩和馬克白的恐懼.
tayniaca ci Makepay (馬克白) mididaw tu mapalaway, itida tu matineng tu kakawawan. ya mapalaway patahekal tu sakatalawan atu supidaw tu ci Makepayan.
首先，女巫招出披甲的頭顱，提醒他要「留心麥克德夫」. 然後，一個血淋淋的兒童告訴他「沒有一個婦人所生下的人可以傷害馬克白」.
sayaway, tataynaan a mapalaway patahekal tu tanubukes sananay a tangah, pacekil cinidaan 「piadihi ci Mayke’dehu (麥克德夫)」. kilil sa, tanuidang sananay a wawa sakamusa cinidaan「inayi ku mulecuhay nu tataynaan a tademaw taneng mi’dis tuci Makepayan (馬克白)」
第三，一個加冕的小孩告訴他「永遠不會被打敗，除非勃南的樹林向鄧西嫩的高山移動」.
sakatulu, idaw ku cacaya a wawaan sakamusa「acaay tu ka demac, u Puolin (勃南) a kilakilangan pasayda i nutipan nu buyuan a malimad」
kapah tu kunabalucuan ni Makepay (馬克白), u tademaw namakaydaay nami i tataynaan a lacuhan, kalakilangan caay ka limad sa.
當馬克白問及班戈的後裔時，女巫召喚了八個帶著冠冕的國王，長相都與班戈相似，最後一個則拿著鏡子，折射出更多的國王. 馬克白認出這都是班柯的後裔，並且他們的國度繁多.
palita’ sa ci Makepay (馬克白) tu teluc ni Pantay (班戈) sa, ladayen nu mapalaway ku waluay a situpelay a kuowan, misengi namin ci Patayan (班戈), sadikuday han tu mialaw tu dadingu, mapadadingu yadah satu adihan ku kuowan. matineng tu ci Makepay (馬克白) tu iluc ni Panke (班柯), hatidaay tu kayadah nu kanatal. kakuniza:Habayiing
lukedaw
lukedaw (kamu nu Hulam: 虎)
nipaluma-landaway bunac
landaway bunac
thumb|Paris polyphylla PICT6023
u sulit nu Hulam
七葉一枝花（學名：Paris polyphylla）為百合科重樓屬的植物. 分布在不丹、越南、錫金、尼泊爾、台灣以及中國大陸的貴州、雲南、西藏、四川等地，生長於高海拔1,800米至3,200米的地區，一般生於林下，目前尚未由人工引種栽培. thumb|Paris polyphylla var. chinensis (Daiswa chinensis)-IMG 6795(俗名：重樓、金線重樓、海螺七、螺絲七、七葉蓮、七厚蓮、華七華、一枝花、燈台七、鐵燈台、蚤休、草河車、白河車、枝花頭)
u siwkay nu landaway bunac
mauzip mabulak i 500-1200m a buyu, uyaan a kilankilangan. i dihep i lunabay, hali malalemeday lutulutukan a lala'. akenek ku sanek, siledek. kapah tu misapayu' tu makalat tu bau atu cilekay.
u takalaw sa 40-90cm, u yadah a mihcaay a lamit. u heci a kulit sa u sumanahay. mulu ku heci. siheci i 8-10 bulad.
u sulit nu zuma a kamu-Hulam atu Amilika
thumb|Paris polyphylla var. chinensis (Daiswa chinensis)-IMG 6795
micidekay a mapalaway nu Aw-ce
micidekay a mapalaway nu Aw-ce (kamu nu Hulam: 綠野仙蹤)
Dakan-ecu
Dakan-ecu達斡爾族
Dakan-ecu, nakamuan u Dakan-eyi, nu Mungku binacadan, tatapangan a tuas nuheni u Cidan-zen, u Cunha-minkuo kunhe-kuo nu adidiay a binacadan, tada angangangan nikakenihan itida i Mungku kitidaan a Hulun-piae-se Muoli-tawa Dakan-ecu niyadu’an atu Hialun-censen Cici-haese Mialise- Dakan-ecu a kitidaan, adidi’ ku muenengay i Sincin-tacen. kakenihan i E’luose, pilecadan nu kitidaan a E’luose u Dakan-liya “ Даурия”, u Waypiaycia-e.
micidekay a mapalaway nu Aw-ce
namakayiniay a nisulitan (參考資料)
kakuniza:Sabak Tutuy
Dakan-ecu
Dakan-ecu達斡爾族
達斡爾族，語言為達斡爾語，屬蒙古語族，先祖為契丹人，是中華人民共和國少數民族之一，主要分布於內蒙古自治區呼倫貝爾市莫力達瓦達斡爾族自治旗、鄂溫克族自治旗以及黑龍江省齊齊哈爾市梅里斯達斡爾族區一帶；少數居住在新疆塔城. 亦分佈於俄羅斯，俄羅斯稱相關地區為達斡里亞（Даурия），即外貝加爾.
likisi歷史
kakungkuan nu Dakan-ecu, yu cacay a lasubuan nu pina a mihcaan, cacaya a hitayan nu Cidan misangan tu aenengan, eneneng satu itida. nina hitay a sakakaay ci Sacie-dihan, u Dakan nu daduducan a tuas. idaw ku siace musakamuay “ Dakan” u Cidan “ Tahe” ngangan, Tahe a ngalngalan. ayda nipikinkiwan tu DNA nakamuan tu sumamaday nu mapataya a tataynaan nu Cidan atu nu aydaay a Dakane, E’wenke’, Mungku-cu atu Hancu tu idang nipilecadan mikinkiwan tu binacadan, sakamusa tu labuay nu Cunkuo a binacadan, Dakane-cu atu Cidan sinikalecadan nuheni tu taasan, u iluc nu Cidan a tademaw sa.
達斡爾族傳說，幾百年前，一支契丹軍修邊堡，從此便定居下來. 這支軍隊的首領叫薩吉爾迪漢，就是達斡爾的祖先. 有學者認為「達斡爾」即契丹「大賀」氏、大賀部的音譯. 而現代DNA通過分析古代契丹女屍與現代達斡爾、鄂溫克、蒙古族和漢族等人群的血樣比較後，得出中國境內民族中，達斡爾族與契丹有相對接近的遺傳關係，為契丹人後裔.
caynem-caynem mihcaan Nueha-ce’ u ngangan Han han. sakatusa a mihcaan midebung tu Hailun-cin tebang nu kitidaan a Saha-linpu, tawya a Dakane atu kitidaan nu niyadu’ u Sahalin “ᠰᠠᡥᠠᠯᡳᠶᠠᠨ” sahaliyan, Mamyi nipanganganan tu Hialun-cin a nganganan, u picedekan nu sapatata’ a nganganan nu Saha-eca “ ᠰᠠᡥᠠᠯᠴᠠ, sahalca, imi nu Mamyi u Hiadiaw” niyadu’an, atu nu E’wenke’ nipanganganan tu Suolunpu.
1616年努爾哈赤稱汗，次年征服黑龍江中游薩哈連部，當時達斡爾或以地區被稱為薩哈林（ᠰᠠᡥᠠᠯᡳᠶᠠᠨ, sahaliyan, 滿語對黑龍江的稱呼），或以貢物特點稱為薩哈爾察（ᠰᠠᡥᠠᠯᠴᠠ, sahalca, 滿語譯音意為黑貂）部，或與鄂溫克等泛稱為索倫部.
caysip a seci nu ayawan nu cuoye, Daekan-zen kakenihan i Waysin- anlin timulan nu Cinci-licin “ aydaay nu labu nu E’luose Ciya-he” Heku atu walian nu Niwmang-cin “aydaay nu labu nu E’luose Pu’leiya-he”, nutipan katukuh i Sele’-ke’he nu Hialun-cin amisa nu dadipasan a tepatepadan.
17世紀中葉以前，達斡爾人分布於外興安嶺以南精奇里江（今俄羅斯境內吉雅河）河谷與東起牛滿江（今俄羅斯境內布列亞河），西至石勒喀河的黑龍江北岸河谷地帶.
E’kuo tademaw itida i caynem-limsep mihcaan katuku i Ceaya-he nu kitidaan, makaadih ku nuhenian tu nika lekalan nu sakayliwmah, E’kuo mianin tu nuhenian mialaw tu banuh banges nu kalisiwan, nika pasayda ku nuheni i Sunce pabeli tu kalisiw, sisa kaiyan nuheni patahekal, pacicien ku nuheni mabulaw taydan i Nencin kitidaan.
俄國人在1650年到結雅河一地，見到他們農業發達，俄國向他們勒索毛皮稅，但他們向順治納稅，因此拒絕，並被迫內遷至嫩江流域.
Cindin-liwcinyun sanse sakamusa tu Dakane “ Tahe, tahue”, “Tacawe” Dahue. Cinday Sincen a Dadane-cu namaka Suolunpu sapangangan u Suoluncu, pabulawan tu adidaay nu tademawan taydan i Sincin-tacen kitidaan misebeng i bukebukelaan.
欽定遼金元三史語解稱達斡爾「大賀，打虎兒」，「大朝爾」，達呼爾等. 清代因新疆的達斡爾族來自索倫部而被稱為索倫族，並遷移部分族人至新疆塔城地區駐守邊防.
1931年日本入侵中國東北地區時，達斡爾族進行過激烈的抵抗. 1953年，根據本民族的意願恢復原有的名稱，統一定名為達斡爾. sakayliwmah農業 tada kaluk ku kawaw nu Dakane, alahican miadup ku kawaw nuheni, manamuh tu “kucim a belacan” hinapalamel i buling tu akutiaay nu hemayan atu buling nu mugiyan a walay, piyang. buling atu nimelecan tu basis a mugian sipalamel i aam kanamuhan nu babalaki a kakanen. lami’ hantu idaw ku “waci sawada’ nu pabuy”, “ hannu limaen mikamel ku basis”, “ kunpile’ liwkawya”, manamuh mutabaku, minanum tu ucia atu epah. tanayuay nu tenliw ku nikuc, sitatelecan ku tatami, tatayna han nai’ ku tateleca. hinasikad tu babalaki, halitademaw ku tapang nu luma’.
達斡爾人以農業為主，兼從事牧獵，喜食「稷子米」，經常吃加牛奶的熱稷子米飯或加牛奶的蕎麥麵、餅. 帶牛奶和狍肉的燕麥和蕎麥粥是老年人喜歡的食物. 菜式有「瓦奇」（豬肘子）、「手抓肉」、「昆畢勒（柳蒿芽）」，喜歡吸菸、喝茶和飲酒. 衣著長袍，男束腰帶，女則不束. 以敬老，戶主和好客為佳風.