cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nyama
Uchumi wa nyama
thumb|Moja ya bucha ya nyama huko Algeria Gharama ya nyama ni kubwa kushinda chakula cha mboga kwa sababu kiuchumi nyama ni mboga iliyobadilishwa umbo. Njia yake ni wanyama kula majani na majani haya yakikuza mnyama huwa nyama baada ya kuchinjwa. Kwa njia hiyo kilogramu moja ya protini ya nyama huhitaji kilogramu 5 hadi 10 za protini ya mboga kama lishe ya wanyama. Kwa lugha nyingine ekari zinazolisha wanyama wa kushibisha watu 100 zinaweza kulisha watu 500 hadi 1,000 kwa njia ya nafaka, maharagwe n.k.
Katika mazingira asilia hili si tatizo kubwa kwa sababu maeneo yabisi hayakufaa kwa kilimo lakini wafugaji wa kuhamahama waliweza kuzunguka huko na wanyama wao ilhali nchi yenye mvua na rutuba ilitumiwa kwa kilimo cha mimea ya kulisha watu.
Kilimo cha kisasa kimebadilisha muundo huo kwa sababu sehemu kubwa ya mavuno hutumiwa kwa lishe ya wanyama. Tatizo lake linaonekana pale ambako nchi tajiri kama Marekani au zile za Ulaya zinanunua nafaka au maharagwe kote duniani kama lishe ya wanyama wao. Kwa njia hiyo wanasababisha bei ya vyakula hivi kupanda hata wakazi maskini wanaona bei ya vyakula zinapanda kushinda uwezo wao.
Historia
Uthibitisho wa Paleontolojia unaonyesha kuwa nyama ilikuwa sehemu kubwa ya chakula cha binadamu toka kale. Jamii za kale za wawindaji zilipata nyama kwa kuwinda wanyama wakubwa kama [kulungu]]
Wanyama ambao sasa ni vyanzo vikuu vya nyama walianza kuliwa toka mwanzo wa maendeleo ya ustaarabu:
Umoja wa Muungano wa Afrika
OAU iliundwa tarehe 25 Mei 1963 mjini Addis Abeba na nchi 30 za Afrika. Kwenye mkutano wa 11 Julai 2001 Mkutano Mkuu uliamua kuunda Umoja wa Afrika kama haua mpya kwenye harakati ya kuungana Afrika na OAU ilifungwa tar. 9 Julai 2002.
Mwishoni nchi zote za Afrika zilikuwa wanachama isipokuwa Moroko iliyojitenga mwaka 1985 baada ya Sahara ya Magharibi kupokelewa katika OAU.
Manisa
thumbnail|right|200px|Mji wa Manisa
Manisa (Kiosmani Kituruki: ماغنيسا Manisa; Kigiriki: Μαγνησία, Kilatini: Magnesia) ni jiji kubwa la Uturuki katika Kanda ya Aegean na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Manisa. Kihistoria, mji mpi ulikuwa ukiitwa Magnesia, na zaidi uliitwa Magnesia ad Sipylum, kwa kufuatia jina la Mlima Sipylus (Mount Spil) ambao unaangaza juu ya mji. Takriban watu 1,319,920 wanaishi mjini hapa.
Kiblaan-Sarangani
Kiblaan-Sarangani ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wablaan. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiblaan-Sarangani imehesabiwa kuwa watu 90,800. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiblaan-Sarangani iko katika kundi la Kifilipino.
Benedikta Hyong Kyongnyon
(alifariki Seoul, 29 Desemba 1839) ni mmojawapo katika kundi kubwa la Wakristo wa Kanisa Katoliki nchini Korea waliouawa kwa ajili ya imani yao katika miaka 1791–1888. Wanakadiriwa kuwa 8,000 - 10,000.
Yeye na wenzake 102 walitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa watakatifu tarehe 6 Mei 1984.
Sikukuu ya hao Wafiadini wa Korea huadhimishwa tarehe 20 Septemba, lakini ya kwake mwenyewe tarehe 29 Desemba.
Mazingira
Mwishoni mwa karne ya 18, Ukristo wa Kikatoliki ulianza kuenea taratibu nchini kwa juhudi za wananchi walei. Mwaka 1836 Korea, nchi ya Kikonfusyo ilipata wamisionari wa kwanza kutoka nje (wanashirika wa Paris Foreign Missions Society).
Chini ya nasaba ya Joseon, Ukristo ulifutwa, tena waamini walidhulumiwa na kuuawa. Waliobaki walipaswa kushika imani yao kwa siri.
Oasisi
right|thumb|Ein-Kelt, an Oasis in the Judean Desert, Israel Katika jiografia, Oasisi ni eneo lenye mimea katikati ya jangwa, kwa kawaida likizunguka chemchemi au chanzo kingine cha maji. Oasisi pia hutoa makazi kwa wanyama na hata binadamu kama eneo ni kubwa vya kutosha.
Maeneo yenye oasisi yamekuwa muhimu kwa biashara na njia za usafiri katika maeneo ya jangwa. Misafara hulazimika kupitia karibu na oasisi ili kujiongezea akiba zao za maji na chakula. Hivyo, kudhibiti kisiasa au kijeshi Oasisi mara nyingi kunamaanisha kudhibiti biashara ya misafara fulani. Kwa mfano, oasisi za Awjila, Ghadames na Kufra iliyoko katika Libya ya leo, kwa nyakati mbalimbali zimekuwa muhimu kwa biashara za Kaskazini-Kusini na Mashariki-Magharibi katika biashara ya ng'ambo ya Sahara.
Oasisi hutokana na mito iliyo chini ya ardhi au aquifer kama vile artesian aquifer, ambapo maji yanaweza kufikia juu kwa shinikizo la kimaumbile au kwa watu kuchimba visima. Gharika fupi za mara kwa mara hutoa maji chini ya ardhi na kuendeleza oasisi, kama vile Tuat. Miamba na mawe iliyo chini ya ardhi na isiyopenyeza maji inaweza kuyateka maji na kuyahifadhi katika mifuko; au katika sehemu ndefu chini ya ardhi zenye maeneo hafifu au mitaro ya volkeno maji yanaweza kukusanyika na kububujika juu ya ardhi. Matukio yoyote ya maji hutumiwa na ndege wakihama na pia kupitisha mbegu pamoja na mavi yao ambazo hukua kandokando ya maji hayo na kutengeneza Oasisi.
GS
GS au gs ni kifupi cha:
Pervari
ni mji na wilaya iliyopo Mkoani Siirt kwenye kanda ya Anatolia ya Mashariki huko nchini Uturuki.
Oasisi
Amerika
thumb|right|Fish Springs National Wildlife Refuge, Utah, Marekani.
Asia
thumb|right|Ein Gedi, Israeli
Juldeh Camara
Juldeh Camara (alizaliwa 1966, Basse, Gambia ) ni griot, vilevile ni mwanamuziki wa blues ambaye ametokea kwenye albamu 21. Anajulikana kwa ustadi wake wa kucheza na kwa kushirikiana na wasanii wa Ulaya na Afrika.
Orodha ya kazi za muziki
Juldeh Camara ametokea kwenye albamu zifuatazo:
Ndola (Ileje)
Ndola ni kata ya Wilaya ya Ileje katika Mkoa wa Songwe, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,820 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 53403.
Kata hiyo ina vijiji 4: Igumila, Ibezya, Ndola na Ishenta. Makao makuu ya kata yapo Ndola, ambapo ni katikati ya vijiji vyote vinne. Ofisi za kata zinapatikana pale Ndola, ambapo kuna Ofisi ya Diwani, Afisa Mtendaji Kata, Afisa Elimu Kata, Afisa Kilimo na Afisa Ugani.
Kijiji cha Ndola kina jumla ya vitongoji saba ambavyo ni: Isanga, Ndola, Isagama, Kaloleni, Tunduma, Kaburu na Ileya.
Ishenta ina vitongoji kama Itula, Selenje, Mdibe na Ibututu.
Igumila ina vitongoji vitatu: Mpiru, Ilembo na Igumila.
Ibezya ina vitongoji kama Ilulu, Ulando, Ibezya.
Kuhusu huduma za afya, kata ya Ndola ina Kituo Cha Afya cha Ndola (Ndola Health Center); kituo hicho kipo makao makuu ya kata, Ndola. Pia kata ina zahanati ya Ishenta (Ishenta dispensary) ambayo ipo kijiji cha Ishenta Kuna soko la mifugo la Ikwesela ambalo lipo kila Jumanne kijiji cha Ishenta.
Kata ya Ndola ina jumla ya shule za msingi tano ambazo ni: Shule ya Msingi Ndola, Shule ya Msingi Ibezya, Shule ya Msingi Ileya, Shule ya Msingi Igumila na Shule ya Msingi Ishenta.
Kata ina Shule ya Sekondari Ndola ambayo ipo karibu na Kituo cha Afya Ndola, katika makao makuu ya kata.
Mazao yanayopatikana katika kata ya Ndola ni pamoja na karanga, mahindi, ulezi, viazi vitamu (mbatata), viazi mviringo, alizeti, soya, parachichi, kahawa n.k.
Kata ya Ndola ina vyanzo mbalimbali vya maji kama vile mto Iyela ambao ni chanzo cha maji ya Itumba na Isongole, makao makuu ya wilaya.
Kata ya Ndola ina jumuiya ya wananchi wanaotumia maji inayoitwa UMOJA, ambayo Ofisi zake zinapatikana makao makuu ya kata Ndola; inajumuisha wanufaika wa maji katika vijiji vya Ishenta, Ndola, Igumila, Ishinga, Yenzebwe na Ibezya.
Amfetamini
Amfetamini ni dawa ya kuchochea akili inayojulikana kusababisha ukosaji wa usingizi na kupunguza uchovu na hamu ya chakula.
Amfetamini inahusiana kikemikali na metamfetamini na lisdeksamfetamini, kategoria ya dawa zenye nguvu zinazofanya kazi kwa kuongeza viwango vya dopamini na norepinephrine katika ubongo, na kusababisha furaha nyingi.
Dawa hii pia hutumiwa kama kiburudisho na kiimarisha utendaji. Wale wanaoitumia dawa hii kujiburudisha wawameibunia majina mengi ya mitaani, kama vile speed na crank. Kituo cha Ufuatiliaji wa Dawa na Dawa za Kulevyacha Ulaya kinaripoti kuwa bei ya kawaida ya rejareja ya amfetamini katika Ulaya ni kati ya €3 na €15 (USD $4 hadi $21.55 ) kila gramu katika nusu ya nchi zinazoripoti.
Maana yake ni aina ya madawa ya kulevya yenye kuchangamsha na kusisimua mwili. Licha ya hiyo, inashauriwa wanajamii wasitumie dawa za namna hiyo katika maisha yao kwa kuwa huweza kuathiri ubongo wa binadamu kwa kiasi kikubwa.
Historia
Amfetamini ilisanisiwa kwa mara ya kwanza mnamo mwaka wa 1887 na mtaalamu wa kemia kutoka Romania Lazar Edeleanu huko Berlin, Ujerumani. Aliuita mchanganyiko huo fenilisopropilamini. Ulikuwa ni mojawapo ya mfululizo wa michanganyiko iliyohusiana na efedrini iliyonyumbuliwa kwa mmea, na ambayo ilitolewa kwa Ma-Huang mwaka huo huo na Nagayoshi Nagai. Hapakuwa na matumizi yoyote ya utengenezaji dawa yaliyopatikana ya amfetamini hadi 1927, wakati mtaalamu mwanzilishi wa utengenezaji dawa za kichwa Gordon Alles aliiunganisha tena na kuijaribisha kwa kuitumia yeye mwenyewe, alipokuwa akitafuta dawa badalia ya efedrini. Kutoka 1933 au 1934 Smith, Kline na French walianza kuuza aina fukivu ya dawa hii kama dawa ya kuvuta ikiitwa kwa jina la kibiashara la Benzedrine, iliyotumiwa kugandamua lakini ingetumika kwa urahisi kwa malengo yasiyo ya kimatibabu. Mojawapo ya majaribio ya kwanza ya kuitumia amfetamini kama utafiti wa kisayansi yalifanywa na M.H. Nathanson, daktari kutoka Los Angeles, mnamo mwaka wa 1935. Daktari huyu alichunguza athari nafsi za amfetamini katika wafanyakazi 55 wa hospitali ambao walipewa miligramu 20 ya Benzedrini kila mmoja. Athari mbili zilizolipotiwa sana za dawa hii ni "hisia za wema na bashasha" na "kupunguka kwa uchovu katika utendaji kazi". Wakati wa Vita Vikuu vya II amfetamini ilitumiwa sana kupambana na uchovu na kuongeza uwezo wa kuwa macho miongoni mwa wanajeshi. Baada ya miongo kadhaa ya ripoti za matumizi mabaya, Shirika la Madawa nchini Marekani, FDA, lilipiga marufuku aina zozote za Benzedrini za kuvutwa, kisha mnamo mwaka wa 1965, likapiga marufuku matumizi ya amfetamini bila maagizo ya daktari, lakini matumizi yasiyo ya kimatibabu yakaendelea. Amfetamini ikawekwa katika kiwango cha II chini ya Sheria ya Madawa Yaliyodhibitiwa ya mwaka wa 1971.
Mchanganyiko uliohusiana wa methamfetamini ulisasiniwa kwa mara ya kwanza kutoka efedrini huko Japan katika mwaka wa 1918 na mtaalamu wa kemia Akira Ogata, kupitia kupunguza efedrini kwa kutumia fosforasi nyekundu na iodini. Dawa ya Pervitini ilikuwa ni tembe ya 3 mg methamfetamini ambayo ilikuwa inapatikana katika Ujerumani kuanzia mwaka wa 1938 na kutumika sana katika Wehrmacht, lakini kufikia kati ya mwaka wa 1941 ikawa dawa iliyodhibitiwa, kwa sababu ya muda mwingi uliohitajika na mwanajeshi kupumzika na kupata nafuu baada ya kuitumia na pia kutokana na matumizi mabaya. Kwa wakati uliobaki wa vita, madaktari wa kijeshi waliendelea kupeana dawa hii, lakini kwa mara chache na katika kesi maalum pekee.
Mnamo miaka 1997 na 1998, watafiti katika Chuo Kikuu cha Texas A & M walidai kuwa wamepata amfetamini na methamfetamini katika majani ya aina mbili za mgunga   zilizopatikana Texas, A. berlandieri  na A. rigidula.  Hapo awali, michanganyiko hii miwili ilidhaniwa kuwa imebuniwa na binadamu. Matokeo haya hayajawahi kurudufishwa, na wanakemia wengi wanaamini kuwa uchambuzi huo ni matokeo ya makosa katika majaribisho, na kwa hivyo uthabiti wa ripoti hiyo umetiliwa shaka. Alexander Shulgin, mmoja wa wachunguzi wa biokemia mwenye uzoefu mwingi na aliyegundua dawa nyingi mpya za kutibu magonjwa ya kiakili, amejaribu kuwasiliana na watafiti hao wa Chuo Kikuu cha Texas A&M ili kuhakikisha matokeo yao. Waandishi wa makala hayo hawajajibu; amfetamini asilia bado inaelekea kusalia kama uvumbuzi ambao haujathibitishwa.
Madhara ya matumizi
Amfetamini huongeza utendakazi wa moyo na hupandisha shinikizo la damu na kufanya matumizi yake kuwa hatari kwa wagonjwa walio na historia ya ugonjwa wa moyo au shinikizo la damu. Amfetamini inaweza kusababisha matatizo ya kutishia maisha kwa wagonjwa wanaokunywa dawa za tibamfadhaiko za MAOI. Matumizi ya amfetamini na dawa zinazofanana yamekatazwa katika wagonjwa walio na glakoma ya pembe nyembamba au pembe nyembamba kianatomia. Kama amaini zingine zenye athari karibu sawa na ile ya mfumo wa neva simpathetiki, amfetamini inaweza sababisha madriasisi ya muda. Katika wagonjwa walio na pembe nyembamba, mpanuko unaoathiri mboni unaweza kusababisha glakoma kali ya kufunga pembe. Dawa hizi zinafaa pia ziepukwe na wagonjwa walio na aina zingine za glakoma, kwani maidriasisi inaweza mara kwa mara kuongeza shinikizo la ndani ya macho.
Imedhihirishwa kwamba amfetamini hupita na kuingia kwenye maziwa ya mama. Kwa sababu hiyo, akina mama wanaotumia amfetamini wanashauriwa kuepuka kunyonyesha wakati wanaendelea kupokea matibabu.
Maeneo ya msingi ya utendakazi
Amfetamini huweka athari zake za kitabia kwa kubadilisha nyurotransmita kadhaa muhimu katika ubongo, ikiwa ni pamoja na dopamini serotonini, na norepinefrini. Hata hivyo, kazi ya amfetamini katika ubongo inaonekana kuwa mahususi; vipokezi fulani vinavyoathiriwa na amfetamini katika baadhi ya sehemu za ubongo huelekea kutoathiriwa katika sehemu zingine. Kwa mfano, vipokezi vya dopamini D2 katika hipokampasi, sehemu ya ubongo inayohusika na kutengeneza kumbukumbu mpya, huonekana kutoathiriwa na kuwepo kwa amfetamini.
Mifumo mikuu ya kinyuro inayoathiriwa na amfetamini inahusishwa kwa kiasi kikubwa na utendaji wa saketi tuzi ya ubongo. Aidha, nyurotransmita zinazohusika kwa njia mbalimbali za tuzo za ubongo huonekana kuwa shabaha ya kimsingi ya amfetamini. Mojawapo ya nyurotransmita ni dopamini, kemikali inayotuma jumbe zinayofanya kazi katika njia tuzo za mesolimbiki na mesokotika. Si jambo la kushangaza kuwa vipengele vya kianatomia vya njia hizi - ikiwa ni pamoja na striatamu, akumbeni kiini, na striatamu ya tumbo - vimeonekana kuwa maeneo msingi ya utendakazi wa amfetamini.
Amfetamini za ukoo mmoja
Imegunduliwa kwamba amfetamini ina vifanani kadhaa vya ukoo, yaani, molekuli za muundo sawa zinazopatikana kwa kawaida katika ubongo. l-Fenilalanini, na β-fenethilamini ni mifano miwili, ambayo inatengenezwa katika mfumo wa neva wa pembeni na pia katika ubongo. Molekuli hizi hufikiriwa kuwa zinarekebisha viwango vya furaha na hadhari, miongoni mwa hali hisishi zinazohusiana.
Dopamini
Labda nyurotransmita ambayo imetafitiwa zaidi kuhusiana na amfetamini ni dopamini, "nyurotransmita ya utuzaji" ambayo hufanya kazi sana katika njia nyingi za utuzaji kwenye ubongo. Tafiti mbalimbali zimeonyesha kuwa katika sehemu maalum, amfetamini huongeza viwango vya dopamini katika ufa wa sinaptiki, na hivyo basi kuongeza mwitikio wa niuroni iliyo nyuma ya sinepsi. Kitendo hiki maalum hudokeza mwitikio wa kihedoniki kwa dawa hii na vilevile kwa sifa yake ya kiraibu.
Taratibu mahsusi ambazo amfetamini hutumia kuathiri viwango vya dopamini zimetafitiwa kwa upana. Hivi sasa, nadharia-tete mbili kuu ambazo hazipingani zimependekezwa. Nadharia moja inatilia mkazo utenda kazi wa amfetamini katika kiwango cha kilengelenge, hivyo basi kuongeza ukolezi wa dopamini katika majiplazimu ya niuroni iliyo mbele ya sinepsi. Nadharia hiyo nyingine inalenga dhima ya kisafirisha dopamini cha DAT, na inapendekeza kwamba amfetamini inaweza kuingiliana na DAT kusababisha usafiri kinyume wa dopamini kutoka niuroni iliyo mbele ya sinepsi hadi kwenye ufa wa sinepsi.
Nadharia tete ya kwanza imeungwa mkono na data kuonyesha kwamba sindano za amfetamini husababisha kuongezeka kwa haraka kwa ukolezi wa dopamini iliyo kwenye majiplazimu. N Amfetamini inaaminiwa kuingiliana na vilengelenge vya sinepsi wenye dopamini  katika  mkongo wa nchani. Amfetamini ni sabstreti kwa kisafirishaji maalum cha kuingiza kilengelenge cha sinepsi cha kiniuroni kiitwacho VMAT2. Wakati amfetamini imefyonzwa na VMAT2, kilengelenge hiki hutoa molekuli za dopamini katika majiplazimu. Kisha Dopamini inayosambazwa tena huaminika kuwa huingiliana na DAT kuendeleza usafirishaji wa kinyume. Huenda ikawa kalisi ni molekuli muhimu inayohusika na maingiliano kati ya amfetamini na VMATs.
Nadharia tete ya pili inasema kuwa kuna mahusiano ya moja kwa moja kati ya amfetamini na DAT. Shughuli za DAT zinaaminika kutegemea kinasisi maalum inayoongeza fosforai, kama vile protini kinasi C; hasa PKC-β. Baada ya kuongeza fosforai, DAT hupitia mabadiliko thibitishi yanayosababisha usafirishaji wa dopamini iliyofungamanishwa na DAT kutoka mazingira ya nje ya seli hadi kwenye yale ya ndani ya seli. Hata hivyo, amfetamini ikiwepo, DAT imeonekana kufanya kazi kinyume, kwa kutema dopamini kutoka kwa nyuroni iliyo mbele ya sinepsi hadi kwenye ufa wa sinepsi. Kwa hiyo, zaidi ya kuzuia kufyonzwa tena kwa dopamini, amfetamini pia huchochea kutolewa kwa molekuli za dopamini kwenye sinepsi.
Kwa kuunga mkono nadharia-tete iliyoko hapo juu, imepatikana kwamba vizuizi vya PKC-β huondoa madhara ya amfetamini kwenye viwango vya dopamine iliyo nje ya seli katika striatamu ya panya. Data hii inapendekeza kuwa kinasi ya PKC-β inaweza kuwakilisha ncha muhimu ya mawasiliano kati ya amfetamini na kisafirishaji cha DAT.
Serotonini
Maingiliano kati ya amfetamini na serotonini ni dhahiri tu katika maeneo maalum ya ubongo, kama vile kiungo cha mesokotikolimbi. Uchunguzi wa hivi karibuni unadai kwamba amfetamini inaweza, kwa njia isiyo ya moja kwa moja, kubadilisha tabia ya njia za glutamati zitokazo kwenye sehemu za tumbo hadi kwenye gamba la  mbele. Njia za Glutamati zinahusishwa sana na usisimkaji katika kiwango cha sinepsi. Kwa hivyo kuongezeka kwa ukolezi wa serotonini nje ya seli kunaweza kugeuza shughuli za usisimkaji za nyuroni za glutamati.
Uwezo uliopendekezwa wa amfetamini wa kuongeza usisimkaji wa njia za glutamati unaweza kuwa muhimu wakati wa kuzingatia uraibu unaohusisha serotonini. Matokeo ya ziada ya kitabia yanaweza kuwa mchangamsho wa kawaida wa kwenda kutoka sehemu moja hadi nyingine ambao hutokea baada ya kuingiliana na amfetamini.
Nyurotransmita zingine muhimu
Nyurotransmita zingine kadhaa zimehusishwa na shughuli za amfetamini. Kwa mfano, viwango vya glutameti nje ya seli, ambavyo ni nyurotransmita msingi za uchangamshaji katika ubongo, vimeonyeshwa kuongeza baada ya kuingiliana na amfetamini. Sambamba na matokeo mengine, athari hii ilionekana katika maeneo ya ubongo yanayohusishwa na utuzaji, yaani, akumbeni za kiini, striatemu, na gamba la mbele.
Sifa za kemikali
Amfetamini ni mchanganyiko wa kichirali. Mchanganyiko huu wa kirasmiki unaweza kugawanywa katika aisoma zake za macho: levo-na dextro-amfetamini. Amfetamini ndio mchanganyiko asili katika kategoria ya michanganyiko iliyo na muundo sawa, na inajumwisha aina mbalimbali za vinyumbuliwa vinavyoathiri akili, kama vile empathojeni, MDA (3,4-Methilenedioksiyamfetamini) na MDMA (3,4-Methilenedioksi-N-methamfetamini) inayojulikana kama upeo wa furaha, na aina ya N-methilati, methamfetamini inayojulikana kama 'meth', na kwa vigandamuaji kama vile efedrine (Efe). Amfetamini ina umbo sawa na fenethilamine.
Utendakazi na athari za dawa mwilini
Amfetamini imeonekana kuwa inaweza kuenea kupitia kwa utando wa seli na pia kusafiri kupitia kisafirishaji cha dopamini (DAT) ili kuongeza viwango vya dopamini katika nyuroni ya muda.
Amfetamini, ikiwa kama d-amfetamini dekstroamfetamini na l-amfetamini (au mchanganyiko kirasmiki wa isoma mbili), inaaminika kutumia athari zake kwa kujifunga kwa visafirishaji vya monoamaini na kuongeza viwango vya dopamini ya amaini za biojeni, norepinefrini (noradrenalini ) na serotonini nje ya seli. Kuna nadharia tete zinazosema kwamba d-amfetamini huathiri kimsingi mifumo ya dopamini, wakati l-amfetamini ikilinganishwa huathiri norepinefrini. Hata hivyo, athari msingi za amfetamini za kuimarisha na kuchochea tabia, zinahusishwa na shughuli za dopamini, hasa katika mfumo wa dopamini wa mesolimbi.
Amfetamini pamoja na vichangamsha vingine vya aina ya amfetamini kwa msingi huachilia dopamini katika ufa wa sinepsi. Amfetamini, tofauti na kokeni ambayo ni aina ya kichangamshi kama dopamini, haifanyi kazi kama ligandi lakini hufyonya upya pole pole kupitia utaratibu wa pili kwa kuongeza fosforasi kwenye visafirishaji vya dopamini. Kitendo msingi ni kupitia kuongezeka kwa viwango vya amfetamini ambako hutoa kutolewa kwa dipamini iliyowekwa mwilini kutoka kwenye visafirishaji vya lengelenge vya monoamini (VMATs), na hivyo kuongeza viwango vya transmita ndani ya nyuroni. Ongezeko hili la ukolezi hugeuza usafirishaji wa dopamini kupitia kisafirishaji dopamini (DAT) kwenye sinepsi. Aidha, amfetamini hujifunga, kwa kugeuza, kwa DATs na kuziba uwezo wa kisafirishaji hiki kuondoa DA kutoka kwenye nafasi iliyo kwenye sinepsi. Amfetamine pia hufanya hivi na norepinefrini (noradrenalini) na kwa kisai kidogo serotonini.
Aidha, amfetamini hujiambatisha kwa kikundi cha vipokezi viitwavyo Vipokezi Vinavyohusishwa na Kufuatilia Amaini(TAAR). TAAR ni mfumo mpya wa vipokezi uliogunduliwa ambao unaonekana kuathiriwa na aina mbalimbali ya dutu zinazofanana na amfetamini ziitwazo amaini fuatiliaji.
Athari za kimwili
Athari za kimwili za amfetamini ni kama kupunguza hamu ya chakula, kuongezeka / kubadili hisia; ukosefu wa utulivu; mpanuko wa mboni; kuwa na wekundu; kutotulia; kinywa kikavu, shida ya kusimika; kuumwa na kichwa, takikadia; kuongeza kwa kasi ya kupumua; shinikizo la damu, homa, kutokwa na jasho, kuhara, uyabisi wa tumbo; kutoweza kuona vizuri, uzungumzaji usioeleweka, kizunguzungu, msongo wa mwili usiozuilika au kutetereka, kukosa usingizi, kuganda, mpapatiko wa moyo, na arithimia. Wakati imetumika kwa viwango vya juu au kutumiwa muda mrefu, athari za ngozi kavu, au iliyo na mwasho, chunusi, usawijikaji yanaweza kutokea.
Vijana wa umri wa makamo wanaotumia amfetamini wanaweza kuwa katika hatari kubwa ya kupatwa na mshtuko wa moyo. Katika utafiti uliochapishwa katika jarida la Utegemeaji Madawa na Pombe, watafiti walichunguza data kutoka watu zaidi ya 3,000,000 wa umri kati ya miaka 18 na 44 waliokuwa katika hospitali kati ya mwaka wa 2000 na 2003 katika Texas. Baada ya kudhibiti matumizi mabaya ya kokeni, pombe, tumbaku, shinikizo la damu, kisukari tamu, matatizo ya lipidi, unene wa kupindukia, kasoro za kuzaliwa, na kasoro za kuganda, walipata uhusiano kati ya utambuzi wa matumizi ya amfetamini na mshtuko wa moyo.
Athari za kisaikolojia
Kulingana na utafiti wa panya, matumizi ya amfetamini wakati wa ujana yanaweza kulemaza kumbukumbu ya kufanya kazi katika utu uzima.
Athari za kuacha kuitumia
Kuacha kutumia amfetamini baada ya matumizi ya muda mrefu kunaweza kusababisha athari kama vile wasiwasi, huzuni, fadhaa, uchovu, kulala sana, kuongezeka kwa hamu ya chakula, hasirakali, kichaa na mawazo ya kujiua.
Matumizi ya kupita kiasi
Matumizi kupita kiasi ya amfetamini si mabaya sana lakini yanaweza kusababisha dalili kadhaa tofauti; ikiwa ni pamoja na kichaa, maumivu ya kifua, na shinikizo la damu.
Kichaa
Matumizi mabaya ya amfetamini yanaweza kusababisha kichaa kinachosababishwa na kichangamsha ambacho kinaweza kudhihirika kupitia matatizo kadhaa ya kichaa (yaani, wazimu, ndoto, majinuni). Ukali na muda wa dalili hizi zinaweza kutofautiana, lakini tofauti na matatizo ya kweli ya kichaa (yaani dhiki), kichaa kinachosababishwa na vichangamsha hakichukuliwi kuwa cha kudumu na hatimaye kitatatuka baada ya kuwacha matumizi ya dawa.
Utegemeaji madawa na uraibu
Uraibu hufanyika kwa haraka katika matumizi mabaya ya amfetamini, kwa hivyo, wakati wa matumizi ya muda mtu huhitajika kuongeza kiasi cha dawa hii ya kulevya ili kufikia athari sawa.
Matumizi ya kuimarisha utendaji
Amfetamine hutumiwa na baadhi ya wanafunzi wa shule za upili na vyuo kuwasaidia kusoma na kufanya mitihani. Amfetamine hufanya kazi kwa kuongeza viwango vya nguvu, umakinifu, na motisha, hivyo kuruhusu wanafunzi kusoma kwa muda mrefu.
Amfetamine imekuwa ikitumiwa, na bado inaendelea kutumiwa na wanajeshi kote duniani. Wanajeshi ya Uingereza walitumia vidonge vya amfetamine milioni 72 katika vita vya pili vya dunia na wanajeshi wa Jeshi la Wanahewa la Uingereza walitumia vidonge vingi kiasi kwamba, kwa mujibu wa taarifa moja, "Methedrini ilishinda vita vya Uingereza". Marubani wa Marekani wanaofanya mashambulizi hutumia amfetamine ("dawa za kwenda") ili wasilale wakati wa mishioni ndefu. Katika tukio la Shamba la Tarnak, ambapo wa rubani wa Amerika wa F-16 aliwaua wanajeshi wengi kutoka Kanada, ambao hawakuwa maadui,  rubani huyo alilaumu matumizi yake ya amfetamine. Kikao cha waamuzi wasio wa kisheria kilikataa dai la rubani huyo.
Amfetamine pia hutumiwa na baadhi ya wanariadha wa kulipwa, wa kutoka vyuo na wa shule za upili kwa sababu ya uwezo wake mkuu wa kuchangamsha. Viwango vya nguvu huonekana kuongezeka kwa kasi iliongezeka na kuhimili, jambo ambalo huaminika kuruhusu uchezaji wa nguvu na wa muda mrefu zaidi. Hata hivyo, angalau utafiti mmoja umepata kwamba athari hii haiwezi kupimika. Matumizi ya amfetamine wakati wa shughuli za kimwili zinazohitaji nguvu nyingi yanaweza kuwa hatari sana, hasa wakati imetumiwa pamoja na pombe, na wanariadha wamekufa kutokana na matumizi ya aina hiyo, kwa mfano, mwendeshaji baiskeli kutoka Ulaya Tom Simpson.
Matumizi ya amfetamini yametumiwa sana kihistoria miongoni mwa wachezaji wa Ligi Kuu za Besiboli na kwa kawaida hujulikana kwa neno la mtaani la "greenies". Mwaka 2006, Ligi Kuu ya Besiboli Marekani ilipiga marufuku matumizi ya amfetamine. Kupiga marufuku huku kulitekelezwa kwa njia ya kufanya majiribio ya mara kwa mara ya matumizi ya madawa ya kulevya. Hata hivyo, MLB imepokea upinzani kwa sababu adhabu inayotokana na matumizi ya amfetamine si kali sana ikilinganishwa na ile ya matumizi ya vitunza protini, kwani kosa la kwanza huonya na kufanyiwa upimaji wa ziada tu.
Amfetamine ilitumiwa sana hapo awali na madereva wa lori upambana na dalili za kusinzia na kuongeza umakinifu wao wakati wa kuendesha gari, hasa katika miongo kadhaa kabla ya kusainiwa kwa Amri ya Utawala ya 12564 na rais wa zamani Ronald Reagan, ambayo ilianzishwa upimaji wa lazima usio na utaratibu maalum wa matumizi ya madawa ya kulevya uliohusisha madereva wote wa lori na na wafanyakazi wa viwanda vinavyorekebishwa na Idara ya Usafiri. Ingawa utekelezaji wa amri hiyo katika sekta ya usafirishaji kwa lori ulifanywa kwa utaratibu wa pole pole kwa kuzingatia athari zilizotarajiwa kwa uchumi wa taifa, katika miongo iliyofuatia kutolewa kwa amri hiyo, matumizi mabaya ya amfetamine na aina zingine za madawa ya kulevya na madereva wa lori yameshuka sana.
Utambuzi katika giligili za mwili
Amfetamini sana sana hupimwa katika mkojo kama sehemu ya mpango wa upimaji wa matumizi ya madawa ya kulevya, katika plazma au maji ya damu ili kuthibitisha utambuzi wa sumu kwa waathirika hospitalini, au katika damu kusaidia katika uchunguzi wa mauaji yanayohusiana na ulanguzi au makosa mengine ya jinai au kesi ya kifo cha ghafla. Mbinu kama vile utambulisho wa kinga zinaweza kuathiriana na dawa kadhaa zilizo na athari karibu sawa na zile za mfumo wa neva simpathetiki, hivyo njia za kromatografi maalum kwa amfetamine zinafaa kutumiwa ili kuzuia matokeo chanya ya uongo. Mbinu za chirali zinaweza kutumiwa kusaidia kutofautisha asili ya madawa haya, kama yalipatikana kihalali (kupitia agizo la daktari) au kiharamu, au pengine kutoka kwa tiba-bashiri kama vile lisdeksamfetamini au selegilini. Utenganishaji wa chirali unahitajika ili kutathmini mchango wa l-methamfetamini (Kivutaji cha Viksi) katika matokeo yanayoonyesha kutumika kwa dawa hii.
Athari za kitamaduni za amfetamini
Tangu miaka ya 1960 kuendelea, amfetamini imekuwa maarufu miongoni mwa vikundi vya vijana huko Uingereza (na sehemu nyingine duniani) kama dawa ya burudani. Imekuwa ikitumiwa sana na 'mods', 'skinheads', 'punks', 'goths', 'gangstas', na marafiki katika ngoma za 'soul' na 'ska' za usiku, tamasha za 'Punk', maonyesho ya mitaani na mapigano ya marafiki.
Utamaduni pinzani wa 'hippie' ulipinga sana amfetamine kutokana na tabia zilizosababisha, katika mahojiano na Los Angeles Free Press katika mwaka wa 1965, mwandishi wa 'beat' Allen Ginsberg alisema kuwa "'Speed'inamfanya mtu asipatane na wengine, inamfanya kuwa wazimu, inavuta mtu nyuma... wale wote watumiao madawa ya kulevya wanaharibiwa na wale wanotumia dubwana hili la dawa ya Frankenstein speed, ambao wanaiba na kuzungumza vibaya kuhusu kila mtu ovyo ovyo."
Katika maandishi
Waandishi wa Beat Generation walitumia amfetamine sana, hasa chini ya jina la kibiashara la Benzedrine. Jack Kerouac alikuwa mtumiaji mkuu hasa wa amfetamine, ambayo ilisemekana kumpatia nguvu alizohitaji kwa kazi ya kuandika riwaya yake kwa muda mrefu.
Mwandishi kutoka ScotlandIrvine Welsh mara nyingi huashiria matumizi ya madawa katika riwaya yake, ingawa katika mojawapo ya kazi zake za uandishi anatoa maoni kuhusu jinsi madawa (ikiwa ni pamoja na amfetamini) yamekuwa sehemu ya utamaduni wa ulaji na jinsi riwaya zake Trainspotting na Porno zinaonyesha mabadiliko ya matumizi ya madawa na utamaduni katika wakati uliopita kati ya maandishi ya riwaya hizi mbili.
Amfetamini imetajwa mara nyingi katika kazi ya mwandishi wa habari wa Marekani Hunter S. Thompson. 'Speed' inaonekana si tu katika rekodi ya madawa ya kulevya ambayo Thompson alitumia kwa yale yanayoweza kufafanuliwa kama madhumuni ya burudani, lakini pia inatajwa mara kwa mara, na wazi kama sehemu muhimu ya chombo chake cha uandishi, kama vile katika "Maandishi yake ya Ilani" ya kitabu cha 'Fear and Loathing on the Campaign Trail '72'.
"Alasiri moja karibu siku tatu zilizopita [wachapishaji] walikuja kwangu bila kuniarifu, na kuniletea karibu pauni arobaini za vifaa: masanduku mawili pombe kutoka Meksiko, kwati nne za jini, dazeni ya matunda ya zabibu, na 'speed' ya kutosha na kubadilisha matokeo ya michezo sita ya Super Bowls. ... Wakati huo huo, [...] ikiwa sura ya mwisho bado haijaandikwa na mipango ya kukutana na wanahabari ikiwa inaanza katika masaa 24. . . . isipokuwa mtu aje na 'speed' iliyo na nguvu sana, kunawezakosa kuwa  na sura ya mwisho. Karibu vidole vinne vya kranki ya mfalme kuzimu vinaweza kusaidia, lakini mimi sina matumaini. "
Katika hisabati
Mwanahisabati maarufu Paul Erdős alitumia amfetamini, na mara moja alishinda dau kutoka kwa rafiki yake Ron Graham, ambaye aliweka dau la $ 500 naye kuwa hangeweza kukaa kwa mwezi mmoja bila kutumia dawa hii. Erdős alishinda dau, lakini alilalamika kuwa wakati alikuwa amewacha kunywa dawa hiyo hisabati ilikuwa imerudi nyuma kwa mwezi mmoja: "Hapo awali, mimi nilipotazama kipande tupu cha karatasi akili yangu ilikuwa inajawa na mawazo. Sasa mimi naona kipande tupu cha karatasi. "Baada ya kushinda dau, yeye alirudia matumizi yake ya amfetamine mara moja.
Katika muziki
Nyimbo nyingi zimeandikwa kuhusu amfetamine, kwa mfano katika wimbo unaoitwa "St Ides Heaven" kutoka albamu ya mwimbaji / mtunzi, Elliott Smith yenye jina lake. Wimbo wa Semi Charmed Life wa Third Eye Blind pia unarejelea amfetamini. Mfano mwingine wa wazi ni wimbo unaoitwa "Amfetamini" wa kikundi kingine cha nyimbo za rock cha Everclear. Pia imeathiri ujumi wa bendi nyingi za rock'n'roll (hasa katika 'garage rock, mod R & B, death rock, Punk / hardcore, gothic rock na aina zingine kama hizo). Hüsker Du, Jesus and Mary Chain's na The Who walikuwa watumiaji mashuhuri wa amfetamine wakati walipokuwa wakianza. Land Speed Record ni kivutio cha matumizi ya amfetamini na Hüsker Du.
Bendi nyingi za rock'n'roll zimejiita jina la amfetamini na majina ya kimtaa yanayohusiana na dawa hii. Kwa mfano waamshaji 'Mod', The Hearts Purple walijiita jina la vidonge vya amfetamine vilivyotumiwa sana na 'mods' katika miaka ya 1960, kama ilivyofanya bendi kutoka Australia iliyokuwa na jina sawa katika miaka ya kati ya 1960.
The Amphetameanies, bendi ya Ska-Punk bendi, pia imejipatia jina linalohusiana na amfetamine, na pia huiga athari zake. Kikundi cha Dexy's Midnight Runners, walioimba wimbo ulionyakua nafasi ya kwanza "Come On Eileen" wamejiita jina linalohusiana na Dexedrine. Motörhead walijiita jina la kimtaa linalohusiana na mlevi wa amfetamini.
Katika filamu
Mtayarishaji David O. Selznick alikuwa anatumia amfetamine, na mara nyingi alikuwa anawasomea wasimamizi wake taarifa ndefu na zilizokosa mpangilio akiwa amekunywa amfetamini. Filamu ya Shadowing The Third Man inaelezea kwamba Selznick alimfanya msimamizi wa  Third Man, Carol Reed aanze kutumia amfetamine, ambayo ilimwezesha Reed kukamilisha filamu chini ya bajeti na kwa wakati uliofaa kwa kuchukua filamu kwa karibu masaa 22 kwa wakati mmoja.
Filamu ya Garrett Scott ya Cul-de-Sac, A Suburban War Story ina historia fupi ya utengenezaji na uenezaji wa amfetamini, na kuhusu athari zake.
Katika filamu ya Requiem for a Dream, Ellen Burstyn anamwonyesha Sara Goldfarb, mjane mzee ambaye anazoea kutumia dawa za kupunguza uzito za amfetamini. Baada ya kupatwa na kichaa kinachosababishwa na amfetamine, yeye hulazwa hospitalini bila yeye kutaka, anapewa tiba ya msukosuko wa kielektroniki, na baadaye anafungiwa katika hifadhi ya wazimu.
Jina la filamu ya 2009 Amphetamine linabeba maana mbili za neno katika Kichina - kando ya jina la dawa hii, pia inamaanisha 'je, si hii ni hatma yake?, maana ambayo kitamathali inahusishwa na mtiririko wa filamu hii. Neno hili linanukuliwa kama [[wikt:命|[[wikt:他|[[wikt:非|安]]]]非他命]] - "ya fēi ta Ming" - na kama inavyotokea kwa kawaida katika unukuzi wa maneno yasiyo ya asili ya Kichina, kila herufi ina maana tofauti kama neno binafsi lisilohusiana.
Katika filamu ya 1972 ya Ciao! Manhattan, Edie Sedgwick anamwonyesha Susan Superstar, mhusika wa kitamthilia ambaye ni toleo lake yeye mwenyewe, ambapo anajadili matumizi yake ya madawa ya kulevya, hasa amfetamini. Katika onyesho moja maalum, yeye anazungumza kuhusu ubashasha wa matumizi yake ya madawa ya kulevya katika filamu ya aibu ya "Speed Monologue".
Hali ya kisheria
Kimataifa, amfetamine ni dawa ya Ratiba II chini ya Mkataba wa Dawa Zinazotatiza akili.
Mto Muni
thumb|330x330px| Mto Muni Muni ( Kifaransa : Rivière Muni, Kihispania: Río Muni ) ni mdomo wa mito mbalimbali inayoungana kabla ya kuishia kwenye Bahari Atlantiki. Muni inaunganisha mito kadhaa ya Guinea ya Ikweta na Gabon. Sehemu ya urefu wake ni sehemu ya mpaka na Gabon. Ni kutoka kwenye mdomo huo ambako jina la Río Muni lilichukuliwa, ambayo ni sehemu ya bara ya Guinea ya Ikweta.
Mito
Muni inalishwa upande wa kaskazini na mto Congue na Mto Mandyani na kutoka mashariki na Mitong, Mven na Mto Timboni.
360
Makala hii inahusu mwaka 360 (Baada ya Kristo).
Ngulugulu
Ngulugulu  ni jina la kata ya Wilaya ya Ileje katika Mkoa wa Songwe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,927 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 53414.
Mto Labayango
unapatikana katika wilaya ya Lamwo, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Carpinteria, California
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Carpinteria, California
thumb|right|260px|Mahali pa Carpinteria katika Santa Barbara County na [[California]] Carpinteria ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 14,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 10 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 19 km².
Elizabeti Chong Chonghye
(alifariki Seoul, 29 Desemba 1839) ni mmojawapo katika kundi kubwa la Wakristo wa Kanisa Katoliki nchini Korea waliouawa kwa ajili ya imani yao katika miaka 1791–1888. Wanakadiriwa kuwa 8,000 - 10,000.
Yeye na wenzake 102 walitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa watakatifu tarehe 6 Mei 1984.
Sikukuu ya hao Wafiadini wa Korea huadhimishwa tarehe 20 Septemba.
Mazingira
Mwishoni mwa karne ya 18, Ukristo wa Kikatoliki ulianza kuenea taratibu nchini kwa juhudi za wananchi walei. Mwaka 1836 Korea, nchi ya Kikonfusyo ilipata wamisionari wa kwanza kutoka nje (wanashirika wa Paris Foreign Missions Society).
Chini ya nasaba ya Joseon, Ukristo ulifutwa, tena waamini walidhulumiwa na kuuawa. Waliobaki walipaswa kushika imani yao kwa siri.
Wabantu
Neno Wabantu linaweza kumaanisha:
Neno Bantu linaweza kumaanisha:
Kinotre
Kinotre ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Benin inayozungumzwa na Wanotre. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kinotre imehesabiwa kuwa watu 1500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinotre iko katika kundi la Kigur.
Microsoft
thumb|Mti unaotunzwa na Microsoft karibu na ofisi ya Dell, Bangalore, India. Microsoft Corporation ni kampuni ya kimataifa ya teknolojia ya kompyuta. Neno Microsoft ni neno unganifu lilitokana na maneno ya Kiingereza "microcomputer" na "software".
Kampuni ilianzishwa na William Henry Gates III (anayefahamika zaidi kama Bill Gates) na Paul Allen 04 Aprili 1977, ili kuendeleza na kuuza mifumo-ongozo rahisi kwa ajili ya kompyuta ndogo za Altair 8800. Kampuni hili liliinuka na kutawala soko la utengenezaji wa mifumo-ongozo ya kompyuta binafsi kupitia mfumo wake unaojulikana kama Microsoft- Disk Operating System (MS-DOS) katikati ya miaka ya 1980, ikifuatiwa na programu ya Microsoft Windows.
Kanisa la Mtakatifu Clotilde
thumb|right|350px|Kanisa la Mtakatifu Clotilde jinsi linavyoonekana kwa mbele. Kanisa la Mtakatifu Clotilde (maarufu kama: Basilique Ste-Clotilde) ni basilika la mjini Paris, linatokea katika maeneo ya Rue Las Cases, katika eneo la Saint-Germain-de-Pres. Kanisa hili linafahamika zaidi kwakuwa na minara miwili, yaani kulia na kushoto kote kuna minara.
Historia ya kanisa la Mtakatifu Clotilde
Ujenzi wa kanisa la basilica liliteuliwa lijengwe na Baraza kuu la Mji wa Parisi mnamo mwaka wa 1827. Lilisanifiwa na msanifu majengo F. C. Gau, kwa mtindo wa kizamani neo-Gothic (ujenzi wa Ulaya ya magharibi). Kazi ilianza mnamo mwaka 1846, ingawaje Gau alifariki mnamo mwaka wa 1853, lakini kazi iliendelezwa na Bw. Théodore Ballu ambaye alilimalizia kanisa hilo kabisa kunako mwaka wa 1857. Na likaja kufunguliwa mnamo tarehe 30 Novemba ya mwaka wa 1857 na Kadinali Morlot.
Microsoft
Makao makuu yako Redmond, Washington, Marekani.
Kampuni hii inaendeleza, kutengeneza, kutoa leseni, kusaidia na kuuza programu za kompyuta, vifaa vya umeme, kompyuta binafsi pamoja na huduma zihusianazo na hizo. Programu yake ya kompyuta ijulikanayo sana ni mfumo ongozo wa kompyuta wa Microsoft Windows, na programu nyingine kama vile, Microsoft Office, na Internet Explorer pamoja na Edge Web. Vifaa vyake maarufu ni vifaa michezo vya Xbox pamoja na mfumo wa kioomguso uitwao Microsoft Surface lineup kwa ajili ya kompyuta binafsi.
Kwa mwaka wa 2016, ndiyo kampuni kubwa duniani yenye kutengeneza programu za kompyuta kwa makusanyo ya jumla, na ni moja kati ya kampuni zenye thamani kubwa zaidi duniani. Microsoft ni kampuni iliyoko nafasi ya 31 katika orodha ya mwaka 2018 ya Fortune 500 ya mashirika makuu makubwa ya Marekani na mapato ya jumla.
359
Makala hii inahusu mwaka 359 (Baada ya Kristo).
Anatolia na Viktoria
thumb|Anatolia na Viktoria katika maandamano ya mabikira na wafiadini. [[Mozaiki ya karne ya 6 katika Basilica di Sant'Apollinare Nuovo, huko Ravenna.]] (walifariki katika eneo la Lazio ya leo, Italia, 250 hivi) walikuwa wasichana Wakristo waliouawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Decius. Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.
Sikukuu yao ni tarehe 10 Julai.
Kibolinao
Kibolinao ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wabolinao. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kibolinao imehesabiwa kuwa watu 51,200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibolinao iko katika kundi la Kifilipino.
Mto Lacaka
unapatikana katika wilaya ya Lamwo, kaskazini mwa Uganda.
Mkoa wa Ogooué-Lolo
right|175px|Mkoa wa Ogooué-Lolo Mkoa wa Ogooué-Lolo ni moja kati ya mikoa tisa ya nchini Gabon. Mji mkuu wa mkoa huu ni Koulamoutou, mji unaokadiriwa kuwa na watu 16,000. Huu ni mji wa tisa kwa ukubwa huko nchini Gabon na ni nyumbani mwa theluthi moja ya wakazi wa mkoani hapa.
Urefu wake unakwenda 3 S hadi 2 N na kutoka 10 E to 11 E.
Kwa upande wa kusini, Ogooué-Lolo umepakana na Mkoa wa Niari ambao ni wa Jamhuri ya Kongo. Kwa nyumbani, umepakana na mikoa ifuatayo:
Departments
thumb|right|300px|Departments za Ogooué-Lolo Ogooué-Lolo imegawanyika katika departments 3:
Balbina wa Roma
Balbina wa Roma (alifariki Roma, 130 hivi) alikuwa mwanamke wa Roma ya Kale anayeheshimiwa na Wakristo wa madhehebu mengi kama mtakatifu mwenye sifa za bikira na mfiadini. .
Soko la Hisa la Dar-es-Salaam
thumb|right|340px|Nembo Soko la Hisa la Dar es Salaam ni liko Dar es Salaam, mji mkubwa zaidi nchini Tanzania. Liliunganishwa mnamo Septemba 1996 na ununzi ulianza Aprili mwaka wa 1998; soko hili ni mwanachama wa Shirika la Masoko ya Hisa ya Afrika. Kwa sasa lina makampuni 11 yaliyoorodheshwa. Ununuzi hufanyika kwa muda wa chini ya saa moja kwa kila juma[0].
Balbina wa Roma
Baba yake pia, askari Kwirino wa Roma, alifia dini na anaheshimiwa kama mtakatifu, hasa tarehe 30 Aprili.
Sikukuu ya Balbina huadhimishwa tarehe 31 Machi
GT
GT au gt ni kifupi cha:
Şirvan
thumb|Ramani ya Şirvan ni mji na wilaya iliopo Mkoani Siirt kwenye kanda ya Anatolia ya Mashariki huko nchini Uturuki.
Ziwa Chew Bahir
Ziwa Chew Bahir (kwa Kiamhari: ጨው ባሕር č̣ew bāhir, "Ziwa ya Chumvi") au Ziwa Istifanos, Stefanie, Basso Naebor na Chuwaha, ni ziwa la Ethiopia kusini, ambalo likijaa linaenea hadi kaskazini mwa Kenya.
Liko mita 573 juu ya usawa wa bahari.
Ziwa Baringo
0.63333°N, 36.08333°W Ziwa Baringo linapatikana katika Bonde la Ufa, kaskazini mwa Kenya, lina eneo la km2 130, na liko mita 970 juu ya usawa wa bahari.
Linalishwa na mito mbalimbali, ikiwemo mto Molo, mto Perkerra na mto Ol Arabel, lakini halina mito inayotoka.
Tazama pia
• Orodha ya maziwa ya Kenya
Sean Connery
Sir Thomas Sean Connery (25 Agosti 1930 - 31 Oktoba 2020; pia inasemekana kazaliwa 1922) alikuwa mwigizaji na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Uskoti, ambaye huenda akawa anafahamika kama mwigizaji wa kwanza kuigiza katika mfululizo wa filamu za James Bond, aliyecheza katika filamu sita. Mnamo mwaka wa 1987 ameshinda tuzo ya Oscar kama mwigizaji msaidizi kutoka katika filamu ya The Untouchables. Mwaka wa 2000 amepewa cheo cha "Sir" cha Uingereza.
Boby Techi
Boby Techi  (alizaliwa 9 Januari 1990) ni mwimbaji wa nyimbo za India na mwigizaji. Katika Shindano la K-Pop India 2013, alitunukiwa LG SONGSTAR ya mwaka. Kama mwimbaji, Techi amewahi kushirikiana na The Vinyl Records. Kando na kazi yake ya muziki, Techi pia amejikita katika uigizaji. Alifanya filamu yake ya kwanza ya Stranger in My Land mnamo 2014.
Dini nchini Tanzania
Dini za wananchi wengi wa nchi ya Tanzania ni Uislamu, Ukristo na dini asilia za Afrika (dini za jadi). Nje ya hao wako wachache wanaofuata Uhindu, Usikh na dini nyingine na mara nyingi hawa ni wahamiaji katika nchi au wamezaliwa katika vikundi vyenye asili ya uhamiaji kutoka nje.
Siasa ya serikali na dola ni kutokuwa na dini rasmi. Katiba inatoa uhuru wa dini, na serikali inaheshimu haki hii kwa vitendo.
Dini za jadi
Hadi vizazi vichache vilivyopita idadi kubwa ya wakazi wa eneo la Tanzania ya leo walifuata dini asilia za Kiafrika.
Wakati wa karne ya 19 Uislamu ulipatikana kwenye pwani hasa katika mazingira ya miji ya Waswahili na pia kwenye vituo vya biashara vya Waswahili kando ya njia ya misafara kuelekea nchi za Maziwa Makuu (Viktoria, Tanganyika n.k.) kutoka pwani.
Tangu katikati ya karne ya 19 wamisionari Wakristo wa kwanza walianza kufika kwenye pwani na kujenga vituo vyao barani.
Wakristo na Waislamu walikuta kote wafuasi wa dini za jadi. Polepole wengi wao walihamia upande wa dini hizo kubwa. Lakini desturi na ibada mbalimbali za jadi ziliendelea kufuatwa na sehemu ya Wakristo na Waislamu wapya hadi leo.
Uislamu katika Tanzania
Asilimia tisini na saba ya wakazi wa funguvisiwa vya Zanzibar ni Waislamu. Kwa upande wa Tanzania bara, jumuia za Kiislamu huzingatiwa sana katika maeneo ya pwani, na baadhi ya Waislamu wanaoishi katika maeneo ya mijini huko bara.
Kati ya asilimia 80 na 90 ya idadi ya Waislamu nchini ni Sunni wa madhhab ya Shafi'i. Wasunni wachache wenye asili ya Asia ni Wahanbali, kuna pia wafuasi Maliki na Hanbali ambao wana asili ya Yemen.
Washia ni wachache, wengi wao ni wenye asili ya Asia au Uarabuni. Kundi linaloonekana zaidi ni Ismaili au wafuasi wa Aga Khan ambao ni kitengo cha Washia Sabi'a. Kitengo kingine cha Shia hii ni Bohra. Wafuasi wa Shia Ithnasheri (Imami) si wengi, lakini wanapata usaidizi kutoka Uajemi ambako imani yao ni dini rasmi.
Wafuasi wa Ibadiyya wana asili ya Oman.
Kundi la Ahmadiyya liko, wanajitahidi kupata waumini wapya lakini bila mafanikio makubwa.
Ukristo katika Tanzania
Idadi ya madhehebu ya Kikristo inajumlisha Kanisa Katoliki, Waprotestanti wa aina mbalimbali (Walutheri,Wapentekoste, Waanglikana, Wamoravian, Wasabato, Wameno, Kanisa Jipya la Kitume n.k.), Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki wachache, mbali ya Wamormoni na Mashahidi wa Yehova ambao mara nyingi hawahesabiwi na madhehebu hayo kuwa Wakristo kwa sababu ya kutosadiki umungu wa Yesu.
Dini nyingine
Kuna Watanzania wanaofuata Uhindu na Usikh, hasa wageni na raia wenye asili ya Asia.
Gard
thumb| Idara ya Gard, Nîmes thumb|right|220px|Mahali pa Gard katika [[Ufaransa]] Gard ni département au department  la Languedoc-Roussillon ya Ufaransa. Mji mkuu wake ni Nîmes.
Dini nchini Tanzania
Dini nyingine
Imani ya Baha'i nayo imeanzishwa katika maeneo kadhaa ya nchi.
Namba zenye athira ya kisiasa
Tangu mwaka ule swali la takwimu ya kidini Tanzania limejadiliwa sana inaonekana ni swali lenye uzito wa kisiasa pamoja na upande wake wa kitaalamu.
Lakini ni wazi ya kwamba dadi ya wafuasi wa dini za jadi imeendelea kupungua. Baadhi ya viongozi na wanaelimu-jamii wanakadiria kwamba jumuia za Kikristo na Kiislamu zipo sawa tu kwa ukubwa, zote huhesabiwa kiasi cha asilimia 30 hadi 40 kwa idadi ya wakazi, na waliosalia ni waumini wa imani zingine, dini za jadi, na wale wasio na dini kabisa.
Lakini wataalamu wengine wanasema uwiano huo unashikiliwa kisiasa kwa sababu uhusiano kati ya Wakristo na Waislamu ni jambo la siasa ya taifa kwa hiyo makadirio yanaelekea kutaja uwiano sawa kati ya pande hizi mbili.
Mifano ya makadirio mbalimbali
Kwa hiyo namba zote kuhusu takwimu ya dini nchini Tanzania ni makadirio tu hakuna namba za kutegemea. Vyanzo vinavyotaja namba vinatofautiana sana mara nyingi kufuatana dini ya wahariri.
Gers
thumb| Idara ya Gers, Auch thumb|right|220px|Mahali pa Gers katika [[Ufaransa]] Gers ni département au department  la Midi-Pyrénées ya Ufaransa. Mji mkuu wake ni Auch.
Dini nchini Tanzania
Mifano ya makadirio mbalimbali
Pande zote zinarejea takwimu za kuongezeka za watu katika maeneo fulani wakiongeza makadirio yao juu ya matokeo kwenye namba za kidini.