cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mtandao wa kompyuta
Teknolojia isiyotumia nyaya
Mawimbi madogo ya Nchi kavu - Mawimbi madogo ya nchi kavu hutumia vifaa vya upeperushaji na upokeaji vilivyo duniani. Vifaa hivi hufanana na sahani za satelaiti. Mawimbi madogo ya Nchi kavu hutumia vitengo vya gigahertz za chini ambazo hufupisha mawasiliano kuwa kwenye upeo wa macho. Njia za kati za vituo vya upeperushaji huwa zimeachana kwa maili 30 kati yake. Antena za mawimbi madogo kawaida huwekwa juu ya majengo, minara, vijilima, na vilele vya milima.
Wilaya ya Al Mahwit
thumbnail|right|280px| Al Mahwit
Wilaya ya Al Mahwit ni moja ya wilaya (muhafaza) 21 ya kujitawala ya Yemen. Idadi ya wakazi wake ni takriban 495.865. Mji wake mkuu ni Al Mahwit.
Mtandao wa kompyuta
Teknolojia isiyotumia nyaya
Mifumo ya Cellular na PCS  - Hutumia teknolojia ya mawasiliano kadhaa ya redio. Mifumo hii imegawanyika kwa maeneo tofauti ya kijiografia. Kila eneo lina kipeperushi cha nguvu ya chini au mlingoti wa upokezi wa redio ambao hupokea na kupokeza simu kutoka kwa eneo moja hadi lingine.
LAN zisizotumia nyaya  - mtandao wa kieneo usiotumia nyaya hutumia teknolojia ya redio yenye masafa ya juu ufananao na cellular ya digitali na teknolojia ya redio ya masafa ya chini. LAN zisizotumia nyaya hutumia teknolojia ya spectrum kuwezesha mawasiliano kati ya vifaa vingi katika eneo dogo. Mfano wa teknolojia ya wawimbi ya redio na isiyotumia nyaya na iliyo na uwazi wa wastani ni IEEE 802.11b.
Bluetooth - Hii ni teknologia ya umbali wa karibu. Hufanya kazi kwa karibu 1Mbps na kitengo cha mita 10-100. Bluetooth ni mtandao wa itifaki zilizowazi na zinazotumia waya, unaotumika kwa kubadilishana data kwenye umbali mfupi.
Wavuti isiyotumia nyaya  - wavuti isiyotumia nyaya inahusu matumizi ya wavuti kupitia kwa vifaa kama simu za cellular, pagers, PDAs, na vifaa vingine vya mawasiliano vinavyobebwa. Huduma ya wavuti isiyotumia nyaya hutolewa na kuunganisha watu wakati wowote / mahali popote.
Kipimo
Mitandao mara nyingi huainishwa kama Mtandao wa Tarafa, (Local Area Network )(LAN), Wa Eneo Kubwa ,(Wide Area Network) (Wan),Eneo la Mjini, (Metropolitan Area Network) (MAN), Mtandao wa Eneo la Kibinafsi,( Personal Area Network )(PAN), Mtandao wa Kifaragha, (Virtual Private Network) (VPN), Mtandao wa Eneo la Chuo, (Campus Area Network) (CAN), Mtandao wa Eneo la kuhifadhi Bidhaa, (Storage Area Network )(SAN), nk. kutegemea na kiwango chake, upeo na kusudi. Matumizi, uaminifu na haki za upatikanaji mara nyingi hutofautiana kati ya aina hizi za mtandao - kwa mfano, LAN yaelekea huundwa kwa ajili ya matumizi ya ndani kwa ndani, wa mifumo ya ndani ya shirika na wafanyakazi katika maeneo ya makazi yao binafsi {kama vile jengo), wakati, WANs inaweza kuunganisha pamoja sehemu zilizo tofauti za shirika moja, na pengine pia kuunganisha vikundi vinginevyo vya tabaka la tatu.
Uhusiano wa utendaji (usanifu wa mtandao)
Mitandao ya kompyuta inaweza kuainishwa kulingana na uhusiano wa utendaji uliopo miongoni mwa vifaa vya mtandao, mfano, Shughuli za mtandao (Active Networking), huduma-kwa mtumiaji (Client-server) na usanifu wa rika kwa rika (Peer-to-peer) (kundi la utendaji kazi).
Topolojia ya Mtandao
Mitandao ya kompyuta inaweza kuainishwa kulingana na topolojia ya mtandaoambayo huwa msingi wa mtandao, kama mtandao wa bus,, mtandao wa Kinyota, mtandao wa pete, mtandao wa meshi, na mtandao wa kinyota-bus, mti au mtandao wa topolojia ya moja kwa moja. Aina ya Mtandao inaashiria njia ambayo vifaa katika mtandao hupata mantiki katika mpangilio wa uhusiano wa kimoja kwa kingine. Matumizi ya neno "mantiki" hapa ni muhimu. Kwamba aina ya mtandao haitegemei mpangilio halisi wa mtandao. Hata kama kompyuta zilizounganishwa kwa mtandao zimewekwa mkabala kwa safu, kama zimeunganishwa na kupitia habu, huo mtandao una aina ya Kinyota, badala ya aina ya basi. Kwa njia hii,sifa zinazoonekana na zile za kiutenda kazi za mtandao ni bainifu; aina ya mantiki ya mtandao si muhimu kwa namna moja katika mpangilio halisi. Mitandao inaweza kuainishwa kuzingatia utaratibu wa data unaotumiwa kuwasilisha data, hizi ni pamoja na mtandao wa Digitali na Analogi.
Aina za mitandao
Chini ni orodha ya aina ya mitandao ya kompyuta inayotumika sana iliyopangwa kulingana na ukumbwa.
Mtandao wa kieneo wa kibinafsi
A Mtandao wa kieneo wa kibinafsi (PAN) ni mtandao wa kompyuta unaotumiwa kwa mawasiliano kati ya vifaa vya kompyuta vilivyo karibu na mtu mmoja. Baadhi ya mifano ya vifaa ambavyo hutumika katika PAN ni kompyuta binafsi, machine ya kuchapisha, mashine ya faksi, simu, PDAs, skana, na hata michezo ya video. PAN kama hii yaweza kuhusisha unganisho la nyaya au lisilotumia nyaya kati ya vifaa. PAN ina upeo wa angalau futi 20-30 (karibu mita 6-9), lakini hii inatarajiwa kuongezeka kwa maboresho ya teknolojia.
Mtandao wa eneo la karibu
Mtandao wa eneo la karibu (LAN) ni mtandao wa kompyuta unaovusha katika eneo ndogo, kama vile nyumba, ofisi, au kikundi kidogo cha majengo, kama vile shule, au uwanja wa ndege. LAN zinazotumia nyaya kwa sasa huwa zimeundwa kwa teknolojia ya Ethernet, ingawa viwango mpya kama ITU-T G.hn pia hutoa njia ya kuunda LAN zinazotumia nyaya zikitumia nyaya zilizo nyumbani (nyaya za Koaxial, nyaya za simu na nyaya za umeme)
Kwa mfano, maktaba yaweza kuwa na LAN inayotumia au isiyotumia nyaya kwa kuunganisha vifaa vilivyo karibu (kama, mitambo ya kupiga chapa na seva) na kuunganisha na mtandao.. Katika LAN itumiayo nyaya, KompyutaPC kwenye maktaba kawaida huunganishwa na kikundi cha jamii ya waya cha 5 (Cat5), ikitumia itifaki ya 802.3 IEEE katika mfumo wa vifaa vilvyounganishwa pamoja na hatimaye kuunganishwa kwenye mtandao. Nyaya za seva kawaida huwa kutoka kwa kikundi cha nyaya zilizoongezwa nguvu za 5e, ambazo hutumia IEEE 802.3 katika 1 Gbit / s. LAN isiyotumia nyaya yaweza kutumia itifaki tofauti ya IEEE i, 802.11b, 802.11g au pengine 802.11n. Kompyuta za wafanyikazi (angavu kwa kijani kibichi katika mchoro) zaweza kutumia mtambo wa kuchapisha (printa) kwa rangi tofauti, itazame rekodi, na mtandao wa kiakademia na wavuti. Kompyuta za watumiaji zaweza kupata wavuti na orodha ya kadi. Kila kundi la ufanyikazi laweza kufikia machine yao ya kuchapisha- printa ya eneo lao. Zingatia kuwa machine ya kuchapisha haiwezi kutumika na kikundi kilicho nje ya kundi lao la ufanyikazi wake.
thumb|250px|Maktaba ya kawaida ya mtandao, katika topolojia ya matawi na udhibiti wa kupata rasilimali
Vifaa vyote vilivyounganishwa lazima vielewe tabaka la mtandao (tabaka la 3), kwa sababu zinashughulikia vitanzu vingi (rangi tofauti). Wale walio ndani ya maktaba, iliyo na uunganisho la Ethernet la 10/100 Mbit / s tu na kuunganishwa na vifaa vya mtumiaji na uunganisho la Ethernet Gigabit kwa ruta kuu, wanaweza kuitwa " Swichi za safu ya 3" kwa sababu wana kusano la Ethernet tu na lazima ielewe IP. Itakuwa sahihi zaidi kuwaita ruta za uunganisho, ambapo ruta sasa ipo juu ya usambazaji wa wavuti na mitandao ya kielimu' ruta za kuunganisha wateja.
Sifa bainifu za LAN, tofauti zake WANs(Mitando ya maeno pana), ni pamoja na kupeleka data kwa kasi ya juu sana, eneo ndogo la kijiografia, na ukosefu wa haja ya mawasiliano ya nyaya zilizokodishwa. Kwa sasa Ethernet au LAN za teknolojia ya 802.3 IEEE hufanya kazi kwa kazi ya hadi 10 Gbit / s. Hiki ndicho kiwango cha kupeleka data. IEEE ina miradi ya uchunguzi ya kuweka kitengo cha 40 na 100 Gbit / s. [
Mtandao wa eneo la bewa
Mtandao wa eneo la bewa (CAN) ni mtandao wa kompyuta unaoundwa kwa kuunganisha mitandao ya maeneo ya karibu (LANs) kwenye eneo ndogo la kijiografia. Unaweza kuchukuliwa kama aina mojawapo ya mitandao ya eneo la mijini, hususani kwa mpangilio wa kitaaluma.
Katika mandhari ya chuo kikuu, mtandao wa bewa uliojikita katika mtandao wa eneo la bewa, unauwezekano wa kuunganisha majengo ya bewa yakiwemo; Idara za kitaaluma, maktaba ya chuo kikuu na nyumba za maakazi za wanafunzi. Mtandao wa eneo la bewa ni mkubwa kuliko mtandao wa eneo la karibu lakini ni mdogo kuliko mtandao wa eneo pana (WAN) (katika baadhi ya mandhari).
Lengo kuu la mtandao wa eneo la bewa ni kuwawezesha wanafunzi wa chuo kikuu kupata wavuti na rasilimali za chuo kikuu. Huu ni mtandao unaounganisha LAN mbili au zaidi pamoja lakini iliyo tu kwa eneo maalum la kijiografia kama bewa la chuo, ukumbi wa viwanda, jengo la ofisi, au kambi ya kijeshi. A CAN inaweza kuonekana kama aina ya MAN (mtandao wa eneo la mji mkuu), lakini kwa ujumla inahusisha eneo ndogo kuliko MAN. Neno hili mara nyingi hutumika kujadili utekelezaji wa mitandao kwa eneo la mpaka mmoja. Hili halipaswi kukanganywa na Mtandao wa Eneo la udhibiti. LAN huunganisha vifaa vya mtandao kwa umbali mfupi. Jengo la ofisi, shule, au nyumba zenye mtandao kwa kawaida huwa na LAN moja, ingawa wakati mwingine jengo laweza kuwa na LAN chache ndogo(labda moja kwa kila chumba), na mara kwa mara LAN itafuturi kwa kundi la majengo ya karibu.
Mtandao wa eneo la mji mkuu
Mtandao wa eneo la mji mkuu (MAN) ni mtandao unaounganisha mitandao miwili au zaidi ya eneo la karibu au mitandao ya eneo la kampasi pamoja lakini haina upana nje ya mipaka ya mji/jiji. Ruta, Swichi au habu huunganishwa ili kuunda mtandao wa eneo la mji mkuu.
Mtandao wa eneo pana
Mtandao wa eneo pana (Wan) ni mtandao wa kompyuta unaotanda kwa eneo pana (yaani mtandao wowote wa viungo vya mawasiliano vinavyopita jiji kuu, kikanda, au mipaka ya kitaifa [1]). Kwa njia isiyo rasmi WAN ni mtandao unaotumia ruta na viungo vya mawasiliano ya umma. Tofauti na mitandao wa kieneo ya kibinafsi (Pans),mitandao ya eneo la karibu (LANs),mitandao ya eneo la kampasi (CANs), au mitandao ya eneo la Jiji kuu (Mans), ambayo kwa kawaida ina ukadirifu wa chumba, jengo, kampasi au eneo maalum (mfano, mji) kwa mpangilio huo. Mfano wa WAN unaojulikana kwa wengi na kwa ukubwa ni wavuti. Wan ni mtandao wa mawasiliano wa data uliotanda kwa eneo pana la kijiografia (yaani mji mmoja hadi mwingine na nchi moja kwenda nchi nyingine) na ya kwamba mara nyingi hutumia vifaa vya upokezi vinavyotolewa na vifaa vya uchukuzi vya kawaida, kama kampuni za simu. Teknolojia ya Wan kwa ujumla hufanya kazi katika tabaka tatu za chini za Kielelezo cha kumbukumbu cha OSI: tabaka la mahali halisia, tabaka la kiungo cha data na tabaka la mtandao.
Mtandao wa eneo la kimataifa
Ainisho bainifu la mitandao ya ulimwengu (GAN) (angalia pia IEEE 802,20) lipo katika harakati za ujenzi na vikundi kadhaa, na hakuna ufasili wa aina moja. Kwa ujumla, hata hivyo, GAN ni muundo wa kusaidia mawasiliano ya sabili katika LAN zisizotumia nyaya, maeneo yaliyogubikwa na satelaiti, nk.Changamoto muhimu katika mawasiliano ya sabili ni "kupokeza" mawasiliano ya mtumiaji kutoka eneo moja hadi lifuatalo. Katika Mradi wa IEEE 802, hii inahusisha mfululizo wa mitandao ya maeneo ya karibu isiyotumia nyaya (WLAN) ya nchi kavu.
Mtandao dhahania wa kibinafsi
Mtandao dhahania wa kibinafsi (VPN) ni mtandao wa kompyuta ambao baadhi ya viungo katikati mwa vitengo hubebwa kwa unganisho lililowazi au mzungusho wa dhahania katika baadhi ya mitandao mikubwa (kwa mfano, wavuti) badala ya nyaya halisi. Itifaki za tabaka la kiungo cha data cha mtandao dhahania zinasemekana kupitishwa kwa mtandao mkubwa zikiwa katika mandhari haya. Mojawapo ya utendaji ni mawasiliano yaliyo salama kupitia kwa mtandao wa umma, lakini hamna haja VPN kuwa na vipengele vya usalama, kama vile uthibitishaji au usimbaji fiche wa maudhui. VPN, kwa mfano, inaweza kutumika kutofautisha mfuatano wa watumiaji wa jamii tofauti juu ya msingi wa mtandao na vipengele vya usalama.
VPN yaweza kuwa na utendaji wa juhudi-bora, au yaweza kuwa na kiwango maalumu cha huduma cha mkataba wa (SLA) kati ya mteja wa VPN na mtoa huduma wa VPN. Kwa jumla, VPN ina topolojia kubwa zaidi kuliko ncha-kwa-ncha.
VPN inaruhusu watumiaji wa kompyuta kuonekana kuhakiki kutoka kwa eneo la anwani ya IP mbali na ile halisi waliounganishwa nayo kwa mtandao.
Muungano wa Mitandao
Muungano wa mitandao ni unganisho la mitandao miwili ya kompuyta au zaidi tofauti au sehemu za mtandao kwa kutumia teknolojia ya kawaida ya uelekezaji (kwa kutumia ruta). Matokeo yanaitwa muungano wa mitandao (mara nyingi hujulikana kama mtandao). Mitandao miwili au zaidi au sehemu za mtandao huunganishwa kwa kutumia vifaa vinavyo fanya kazi katika tabaka ya 3 (tabaka la 'mtandao' ) ambayo ni kielelezo cha kumbukumbu cha OSI, kama vile ruta. Unganisho lolote kati au baina ya umma, kibinafsi, biashara, viwandani, au mitandao ya kiserikali pia inaweza kuelezewa kama muungano wa mitandao.
Katika mazoezi ya kisasa, mitandao iliyounganishwa hutumia Itifaki za Wavuti. Kuna angalau aina tatu tofauti za muungano wa mitandao,kulingana na wanaoisimamia na ambao wanashiriki katika mitandao hii:
Wavuti wa ndani
wavuti wa ndani ni kundi la mitandao,inayotumia Itifaki za wavuti na zana za msingi za IP kama vile vivinjari na proglamu za uhamisho wa faili, amabazo zimo chini ya udhibiti wa utawala mmoja. Uti huu wa kiutawala hufunga wavuti wa ndani kwa wote isipokuwa tu kwa, watumiaji maalumu. Kwa kawaida,wavuti wa ndani ni mtandao wa ndani wa shirika. wavuti wa ndani kubwa kawaida angalau utakuwa na seva ya wavuti ili kutoa taarifa za shirika kwa watumiaji.
Wavuti wa nje
Wavuti wa nje ni mtandao au muugano wa mitandao ambao una upeo mdogo wa shirika moja au kitengo fulani lakini ambao pia una uhusiano mdogo na mtandao moja au mingine, lakini siyo lazima, ya mashirika yanayoaminika au kitengo fulani (mfano, wateja wa kampuni wanaweza kuwa wamepewa uwezo wa kupata baadhi ya wavuti wa ndani ya kampuni hii hivyo kwa njia hii kuunda wavuti wa nje, lakini wakati uo huo wateja wanaweza kutochukuliwa kama 'wanaoaminika' kutoka kwa upande wa usalama). Kitaalam, wavuti wa nje unaweza pia kujumuishwa kama CAN, MAN, WAN, au aina nyingine ya mtandao, ingawa, kwa ufafanuzi, wavuti wa nje hauwezi kuwa na LAN moja; ni lazima angalau uwe na uunganisho na mtandao wa nje.
Wavuti
Wavuti unahusu unganisho la ulimwengu la mitandao ya kiserikali, kitaaluma, umma, na kibinafsi juu ya teknolojia ya Mkusanyo wa Itifaki za Mtandao. Ni mwandamizi wa Advanced Research Projects Agency Network (ARPANET) iliyotengenezwa na DARPA wa Idara ya Ulinzi ya Marekani. Mtandao pia ni uti wa mgongo wa mawasiliano ya World Wide Web (WWW). 'Internet' kwa kawaida huaandikwa na kutajwa kwa herufi kubwa 'I' kama nomino sahihi, kwa sababu za kihistoria na kuitofautisha na muungano wa mitandao ya aina nyingine.
Washiriki katika mitandao hutumia mbinu mbalimbali za safu ya kumbukumbu za mamia kadhaa, na mara nyingi,itifaki maalum zilizo sambamba na Mkusanyo wa Itifaki wa Mtandao (Internet Protocol Suit) na mfumo wa kutambulisha ( Anwani za IP ) unasimamiwa na Internet Assigned Numbers Authority na regista za anwani. Watoa huduma na mashirika makubwa hubadilishana habari kuhusu upatikanaji wa nafasi ya anwani zao kupitia kwaBorder Gateway Protocol (BGP), na kutengeneza matandao wa njia za upokezi.
Sehemu msingi za tijara ngumu
Mitandao yote inaundwa kwa msingi matofali ya ujenzi ili kuunganisha kwa vipengelevya mtandao kama vile Kadi za kuunganisha na mtandao (NICs), Madaraja, Habu, Swichi, na Ruta. Aidha, mbinu ya kusaidia kuunganisha vipengele hivi inahitajika, kawaida katika mfumo wa waya wa galvani (kwa kawaida waya wa kundi la 5 ). Njia zisizotumika sana ni pamoja na viungo vya wawimbi madogo (kama katika IEEE 802,12) au waya wa optiki( " nyuzinyuzi za optiki"). Kadi ya Ethernet yaweza pia kuhitajika.
Vipaazi
Kipaazi ni kifaa cha eletroniki kinachopokea wawimbi na kuyapokeza na nguvu ya ngazi ya juu, au kwa upande mwingine wa kizuizi, ili wawimbi yaweze kufunika umbali mrefu bila ya uharibifu. Katika mipangilio mingi ya Ethernet ya nyaya jozi zilizopindwa, vipaazi vinahitajika kwa waya ambao unatamba zaidi ya mita 100.
Habu
Habu ya mtandao ina mashimo mengi. Wakati pakiti inafika kwenye shimo moja,huwa inaigwa kwa mashimo yote bila kubadilishwa kwa ajili ya kupokezwa. Anwani ya inakoenda katika fremu huwa haibadilishwi hadi kuwa anwani ya kutangaza.
Madaraja
Daraja la mtandaohuunganisha Vijisehemu vya mitandaomingi katika tabaka la kiungo data (tabaka la 2) cha kielelezo cha OSI . Madaraja huwa hayaigi kiholela trafiki yote kwa mashimo yote, kama habu zinavyofanya, lakini husoma ni anwani ipi ya MAcambayo inaweza kufikiwa kwa shimo fulani. Mara baada ya daraja kuhusisha shimo na anwani fulani, litakuwa likituma trafiki kwa anwani hiyo tu kwa hilo shimo. Madaraja huwa yanatuma habari za utangazaji kwa mashimo yote isipokuwa tu kwa shimo ambamo habari zilipokelewa.
Madaraja hujifunza uhusiano wa mashimo na anwani kwa kuchunguza anwani ya mwanzo ya fremu ambazo inaona kwa mashimo mbalimbali. Mara fremu zinapofika kwa kupitia shimo, anwani ya ilipotoka inahifadhiwa na daraja inadhania kwamba anwani hii ya MAC inahusishwa na shimo hili. Mara ya kwanza ambapo anwani shabaha ambayo haikuwa ikijulikana hapo awali inaonekana, daraja litawasilisha fremu hii kwa mashimo yote isipokuwa lile ambalo fremu iliwasili.
Swichi
Swichi ya mtandao ni kifaa  ambacho hupokeza na kuchunga datagramu za tabaka la 2 la OSI (vijisehemu vya mawasiliano ya data) kati ya mashimo (nyaya zilizounganishwa) yenye msingi wa anwani za MAC kwenye pakiti. Hii inaitofautisha kutoka kwa habu kwa vile hupokeza pakiti kwa mashimo yale tu yanayohusika katika mawasiliano kuliko mashimo yote yaliyounganishwa. Kwa kihalisia, swichi haina uwezo wa kuendesha trafiki kwa kutumia misingi ya anwani za IP(tabaka la 3 la OSI )ambalo ni muhimu kwa mawasiliano kati ya vijisehemu vya mtandao au ndani ya LAN kubwa. Baadhi ya swichi zina uwezo wa kuendesha kwa misingi ya anwani za IP lakini bado zinaitwa Swichi kama jina la kisoko. Swichi kwa kawaida huwa na mashimo mengi, kwa nia kuwa mitandao mingi au yote imeunganishwa moja kwa moja kwenye swichi, au kwa swichi ambayo kisha inaunganishwa kwa swichi nyingine.
Ugandamuzi data
thumb|345x345px|[[Namba ya biti katika hati za wav na hati za mp3.]] Katika utarakilishi, ugandamuzi (kwa Kiingereza: data decompression) ni mfumo wa ongezeko la biti ya hati ya tarakimu.
Mtandao wa kompyuta
Swichi
Swichi ni jina la kisoko ambalo linahusisha ruta na madaraja, na vile vile vifaa vyovyote ambavyo vinaweza kusambaza trafiki inapohitahika au kama maudhui ya mifumo (mfano, kitambulisho cha URL ya wavuti). Swichi zinazaweza kufanya kazi katika tabaka moja au zaidi kwenye kielelezo cha OSI, likiwemo tabaka la kmahali halisia,kiungo data, mtandao, au usari (yaani mwisho-kwa-mwisho). Kifaa kinachofanya kazi wakati huo huo kwenye tabaka zaidi ya moja huitwa swichi la tabaka nyingi.
Kutilia maanani sana kwa ufafanuzi usiofaa wa neno "swichi" mara nyingi hupelekea kuchanganyikiwa wakati wa kwanza wa kujaribu kuelewa mitandao iliyoungaishwa. Wengi wa waundaji wa mitandao wenye uzoefu mkubwa na waendeshi hupendekeza kuanza kwa umantiki wa vifaa vinavyoshughulika na itifaki za ngazi moja tu, si zote ambazo zipo kwenye OSI. Kifaa cha tabaka tofauti ni mada ya juu ambayo inaweza kupelekea uchaguzi wa matumizi fulani, lakini dhana ya swichi za tabaka nyingi tofauti si muundo unaowezekana ulimwenguni.
Ruta
Ruta ni kifaa cha mtandao ambacho hupokeza pakiti kati ya mitandao kwa kutumia habari iliyopo kwenye vichwa vya itifaki na katika jendwali la upokezi kuamua ruta ifuatayo ya kila pakiti. Ruta hufanya kazi katika Tabaka la Mtandao la kielelezo cha OSina Tabaka la Mtandao la Tabaka la Mtandao la TCP / IP.
Uganguaji
thumb|439x439px|[[Mashine Xbox ya Microsoft iganguwa.]] Katika utarakilishi, uganguaji (kutoka kitenzi kuganga, kugangua; kwa Kiingereza: Debugging) ni mfumo wa mkuto wa msuluhisha wa matatizo ya tarakilishi.
Astana
thumb|[[Nembo ya mji.]] Astana ni mji mkuu wa Kazakhstan. Kuna wakazi 1 350 228 (mwaka 2022).
Jina
Mji uliitwa kwa jina "Akmola" ukateuliwa mwaka 1997 kuwa mji mkuu badala ya Almaty. Jina jipya la "Astana" lilimaanisha "mji mkuu". Uhamisho wa mji mkuu umesababishwa na nia ya kupeleka makao makuu ya serikali katika moyo wa nchi ilhali Almaty iko kando kabisa, mpakani mwa Kirgizia.
Mnamo septemba 17, 2022, Rais Tokayev alisaini amri juu ya kubadili jina la mji Mkuu Kwa Astana. Amri ilianza kutumika tangu tarehe ya kuchapishwa.
Mto Mutukura (Gitega)
unapatikana nchini Burundi (mkoa wa Gitega).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Magdalena Shauri
Magdalena Crispin Shauri (alizaliwa 25 Februari 1996) ni mwanariadha wa mbio ndefu kutoka Tanzania. Alishiriki katika mbio za marathoni za wanawake kwenye Mashindano ya Dunia ya Riadha ya 2017. Mnamo  mwaka 2019, alishindana katika mbio za wanawake wakubwa kwenye Mashindano ya Dunia ya AAF ya 2019. Alimaliza katika nafasi ya 49.
Avalon, California
thumbnail|right|280px|Bandari ya Mji wa Avalon, California
thumb|right|260px|Mahali pa Avalon katika Los Angeles County na [[California]] Avalon ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 3,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 9 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 8 km².
Karne ya 1 KK
Matukio
Karne hii iliona matukio yaliyoendelea kuwa muhimu katika kipindi kilichofuata.
Roketi
Roketi (Kiingereza rocket) ni chombo chenye umbo la bomba kinachopazwa angani kwa nguvu ya gesi inayotoka nje. Tofauti na injini ya jeti roketi hubeba fueli yote ndani yake kwa hiyo inafanya kazi pia katika ombwe pasipo na oksijeni au dutu nyingine inayohitajika kwa kuchoma fueli ndani ya injini yake.
Roketi hutumiwa kama silaha ya kijeshi, kama alama kiashiria katika hali ya dharura, fataki na kwa usafiri wa anga-nje.
Pofu (jenasi)
Pofu, mbungu au mbunju (kwa Kiing. eland) ni wanyamapori wa jenasi Taurotragus katika familia Bovidae. Wanatokea savana zenye miti katika Afrika. Wanyama hawa ni wakubwa kuliko spishi nyingine za Bovidae za Afrika. Rangi yao ni kahawianyekundu, kahawia, hudhurungi au kijivu na mara nyingi wana milia ya wima mbavuni. Wana ngozi ndefu chini ya koo lao. Pembe zao ni ndefu kiasi, zile za jike ndefu kuliko zile za dume.
Almaty
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Almaty
Yohane wa Parma
Yohane Buralli wa Parma (Parma, Emilia-Romagna, 1209 hivi - Camerino, Marche, 19 Machi 1289) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki kutoka Italia ambaye aliongoza utawa wa Ndugu Wadogo (1247-1257).
Almaty
thumb|400px|Astana na Almaty nchini Kazakhstan
Yohane wa Parma
Papa Pius VI alimtangaza mwenye heri mwaka 1777. Anaheshimiwa hasa tarehe 19 Machi.
Almaty
Historia
Eneo la mji lilikaliwa na watu tangu milenia kabla ya Kristo.
Yohane wa Parma
Maisha
Mwaka 1247 katika mkutano mkuu wa shirika ulioagizwa na Papa walimuondoa madarakani Kreshensi wa Iesi wakamchagua Yohane wa Parma mtu wa kufaa sana kwa elimu na utakatifu, aliyeongoza hasa kwa mfano wa maisha yake bora.
Kitu cha kwanza alifuta lawama na adhabu zote dhidi ya ndugu wenye ari. Halafu akatembelea kwa miguu kanda zote akiwa na kanzu moja tu tena kuukuu na kuamsha nia ya kushika kanuni na wasia wa Fransisko wa Asizi.
Ingawa aliwahi kufundisha katika vyuo vikuu vitatu, alikusudia hasa kurudisha shirika katika hali ya mwanzoni, kwa kukataa fadhili za Papa na kwa kuheshimu Maaskofu na mapadri. Hivyo mkutano mkuu (1254) ulisimamisha utumiaji wa fadhili kadhaa.
Lakini, alivyosema Egidi wa Asizi (+1262), juhudi hizo nzuri zilikuwa zimechelewa zisiweze kurekebisha shirika lote. Wapinzani walimshtaki Yohane kwa Papa, akalazimika kujiuzulu. Mkutano mkuu ulitaka aendelee, lakini mwenyewe hakurudi nyuma. Hatimaye aliombwa amchague mwandamizi wake, naye akamtaja Bonaventura wa Bagnoregio akaenda kuishi upwekeni kwa miaka 30, akikataa mara mbili ukardinali.
Almaty
Historia
Mwaka wanajeshi Warusi walijenga boma karibu na maghofu ya Almatu wakati Urusi ulipoeneza himaya yake katika Asia ya Kati. Mji mpya ulianzishwa kwa jina Verny ((Верный)) ukaitwa hivyo hadi 1921. Baada ya mapinduzi wa kibolsheviki jina likabadilishwa kuwa Alma-Ata. Mji ukawa mji mkuu wa Jamhuri ya Kisovyeti ya Kikazakh ndani ya Umoja wa Kisovyeti.
Tangu 1991 Alma-Ata ilikuwa mji mkuu wa nchi huru mpya Kazakhstan ikabadilishwa jina kuwa Almaty. Serikali iliamua kuhamisha makao makuu ya serikali kwenda katika kitovu cha kijiografia ya nchi na tangu 1997 Almaty si mji mkuu tena.
Lakini makampuni makubwa, vyuo na taasisi za utamaduni vimebaki Almaty.
Nanguruwe
Nanguruwe  ni jina la kata ya Newala mjini katika Mkoa wa Mtwara, Tanzania. yenye postikodi namba 63204 . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao  7,413 waishio humo.
Angel Di Maria
thumb|Angel Di Maria. thumb|241x241px|Angel Di Maria akiwa na mpira akichezea timu ya taifa ya Argentina. Angel Fabian Di Maria (alizaliwa 14 Februari 1988 huko Rosario, Argentina) ni mchezaji wa soka ambaye anachezea klabu Paris Saint German [PSG] ya Ligi daraja la kwanza na timu ya taifa ya Argentina. Anaweza kucheza kama winga au kiungo mshambuliaji.
Papa Benedikto XI
thumb|right|Mwenye heri Benedikto XI Papa Benedikto XI, O.P. (1240 – 7 Julai 1304) alikuwa Papa kuanzia tarehe 22/27 Oktoba 1303 hadi kifo chake. Alitokea Treviso, Italia.
Angel Di Maria
Di María alihamia Ulaya mwaka 2007 ili kuichezea timu ya Benfica, aliitwa na timu ya Real Madrid kwa euro milioni 25 kwa miaka mitatu baadaye. Alifanya jukumu kubwa katika ushindi wa 2011-2012 La Liga. Baada ya kushinda Ligi ya Mabingwa ya UEFA na Real Madrid, alijiunga na Manchester United mwaka 2014 kwa rekodi ya Uingereza £ milioni 59.7, lakini alijiunga na PSG kwa mwaka kwa karibu £ milioni 44,000.
Papa Benedikto XI
Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Nicola wa Boccasio.
Ngole
Ngole, gangawia, sukutu, nyoka-kima (Unguja) au peku (Unguja) (jina la kisayansi: Dispholidus typus) ni spishi ya nyoka-miti wenye rangi ya majani au kahawia katika familia Colubridae. Anatokea katika Afrika kusini kwa Sahara.
Papa Benedikto XI
Tarehe 24 Aprili 1736 Papa Klementi XII alimtangaza mwenye heri.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.
Juma Mnyampanda
Juma Mnyampanda (alizaliwa 17 Novemba 1967) ni mkimbiaji wa mbio ndefu kutoka Tanzania. Alishiriki katika mbio za mita 5000 za wanaume kwenye Olimpiki ya Majira ya mwaka 1988.
Ngole
Chonge ni majozi matatu ya meno nyuma katika taya la juu, chini ya macho. Ngole ni hatari kabisa baina ya nyoka wa Colubridae, kwa sababu wana mg 1.6-8 za sumu na wanaweza kufungua mdomo kwa nyuzi 170 waking'ata. Kwa hivyo wanaweza kuingiza sumu ya kutosha kuua mtu mzima. Hata hivyo sumu hii inafanya kazi yake polepole na dalili zinaonekana baada ya masaa mengi. Ndiyo sababu mhanga ana muda wa kutosha wa kufika hospitali na kupata makata. Hata hivyo watu wanaweza kufikiri kwanza kwamba hawakupata sumu na dalili zikionekana wamechelewa kutafuta makata. Sumu ni toksinidamu ambayo inazuia damu isigande na kusababisha uvujaji damu wa ndani na wa nje. Kwa bahati nzuri nyoka huyu hashambulii kwa kawaida na anahiari kujificha au kutimuka. Akitishwa anaweza kujiinua na kupanua shingo kama fira.
Ngole huishi mitini na hukiakia mchana. Hula vinyonga na mijusi wengine na vyura hasa lakini mamalia wadogo, ndege na mayai pia.
Uhandisi wa hali ya hewa
Uhandisi wa hali ya hewa (kwa Kiingereza: geoengineering) ni uingiliaji wa kimakusudi katika mfumo wa hali ya hewa wa Dunia. Jamii kuu ya uhandisi wa hali ya hewa ni geoengineering ya jua au usimamizi wa mionzi ya jua. Uhandisi wa jua, au urekebishaji wa mionzi ya jua, ungeakisi mwanga wa jua (mionzi ya jua) kurudi angani ili kupunguza au kubadili mabadiliko ya hali ya hewa yanayosababishwa na binadamu.
Mkunya
Mkunya  ni jina la kata ya Newala mjini katika Mkoa wa Mtwara, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao  6,363 waishio humo.
Gamba (kata)
Gamba ni kata ya Wilaya ya Unguja Kaskazini 'A' katika Mkoa wa Kaskazini Unguja, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 3,384 waishio humo.
Rada
thumb|Antena ya rada ya masafa maerefu
Rada (ing. radar) ni jina kwa mitambo inayotumia mawimbi ya redio kutambua vitu na vyombo mbalimbali kwa kuangalia mambo kama aina, mwelekeo, kasi n.k.
Rada hutumika kuchunguza ndege, meli, roketi, magari, mawingu katika utabiri wa hali ya hewa, n.k.
Mfumo wa rada unatumia transimita kuzalisha mawimbi ya umeme na sumaku aina ya redio na antena ya kurusha na antena ya kupokea (mara nyingi antena hiyohiyo hutumika kwa kurusha na kupokea) na chombo cha kupokea na kutafsiri kitu kinachochunguzwa.
Rada iliundwa na mataifa kadhaa kwa siri kwa matumizi ya kijeshi katika kipindi cha kabla na wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia.
Idi Amin
thumb|250px|Idi Amin pamoja na [[Askofu Luwum aliyeuawa baadaye kwa amri yake.]] thumb|250px|Idi Amin akibebwa kifalme na [[wafanyabiashara Waingereza huko Kampala.]] Idi Amin Dada (/ˈiːdi ɑːˈmiːn/;  1923–1928 – 16 Agosti 2003) alikuwa mwanasiasa na afisa wa jeshi ambaye alipata kuwa Rais wa Uganda kuanzia mwaka 1971 hadi 1979. Alitawala kidikteta ilhali uchumi wa nchi uliporomoka na makosa mengi ya jinai dhidi ya haki za kibinadamu yalitendwa.
Mwaka 1977 Amin alivunja uhusiano wa kidiplomasia na Ufalme wa Maungano (Uingereza) akajitangaza kuwa alishinda na kujiongezea sifa ya CBE ("Conqueror of the British Empire"). Kuanzia wakati ule cheo chake rasmi kilikuwa "His Excellency President for Life, Field Marshal Alhaji Dr. Idi Amin Dada, VC, DSO, MC, CBE".
Jaribio la Amin la kutwaa sehemu za Mkoa wa Kagera wa Tanzania kwenye mwaka 1978 lilisababisha Vita ya Kagera baina ya Tanzania na Uganda na mwisho wa utawala wake. Amin alikimbia kukaa ugenini Libya na baadaye Saudia alipoishi hadi kifo chake mwaka 2003.
Alikotoka
Hakuna uhakika juu ya mwaka na mahali alikozaliwa. Amin mwenyewe hakuandika kumbukumbu ya maisha yake wala hakuagiza taarifa rasmi juu ya maisha yake. Vyanzo mbalimbali vinasema ya kwamba alizaliwa mnamo 1925 Koboko au Kampala. Mtafiti Fred Guweddeko amedai Amin alizaliwa 17 Mei 1928, lakini hii imepingwa. Mwanawe Amin Hussein alisema babake alizaliwa Kampala mwaka 1928.
Kufuatana na Fred Guweddeko wa Chuo Kikuu cha Makerere Idi Amin alikuwa mwana wa Andreas Nyabire (1889–1976) wa kabila la Wakakwa, ambaye alikuwa Mkatoliki aliyehamia Uislamu mnamo 1910 akibadilisha jina lake kuwa Amin Dada na kumpa mwana wa kwanza jina hilo pia.
Iddi Amin alilelewa na mama yake bila baba kijijini katika Uganda ya Kaskazini-magharibi. Kufuatana na Gudewekko mamake Amin Assa Aatte (1904–1970) alikuwa Mlugbara aliyetibu watu kwa mitishamba. Amin alisoma miaka kadhaa kwenye shule ya Kiislamu huko Bombo kuanzia mwaka 1941.
Amin mwanajeshi
Baada ya miaka michache ya shule na kazi ndogondogo aliajiriwa mwaka 1946 na afisa Mwingereza wa jeshi la kikoloni King's African Rifles (KAR).
Aliingia jeshini huko Jinja akifanya kazi ya msaidizi jikoni akiendelea kupokea mafunzo ya kijeshi. Baadaye Amin alidai ya kwamba alilazimishwa kuhudumia huko Burma katika Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Mwaka 1947 alihamishiwa Gilgil, Kenya. Mwaka 1949 alitumwa kaskazini kwa kupigania waasi Wasomalia huko. Tangu mwaka 1952 kikosi chake kilihudhuria katika juhudi za kupambana na wanamgambo wa Maumau karibu na Mlima Kenya.
Peter Agre
left|80px thumbnail|right|200px|Peter Agre Peter Agre (amezaliwa 30 Januari 1949) ni mganga na mwanabiolojia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza protini maalum inayosafirisha maji katika chembe hai. Mwaka wa 2003, pamoja na Roderick MacKinnon alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Idi Amin
Amin mwanajeshi
Aliendelea kupanda vyeo vilivyopatikana kwa Waafrika katika jeshi la KAR na muda mfupi baada ya uhuru alipewa cheo cha luteni yaani afisa kamili kama mmoja wa Wauganda wawili. Baada ya uhuru wa Uganda mwaka 1962 alikuwa kapteni halafu mwaka 1963 meja. Mwaka 1964 alikuwa makamu wa mkuu na mwaka 1965 mkuu wa jeshi, mwaka 1970 mkuu wa mikono yote ya kijeshi. In 1970, he was promoted to commander of all the armed forces.
Kandwi
Kandwi ni kata ya Wilaya ya Unguja Kaskazini 'A' katika Mkoa wa Kaskazini Unguja, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 1,662 waishio humo.
Xiomara Acevedo
Xiomara Acevedo ni mwanaharakati wa mabadiliko ya hali ya hewa wa Kolombia. Kama mwanzilishi na Mkurugenzi Mtendaji wa NGO Barranquilla +20, ametoa hoja ya kujumuisha sauti za wanawake na vijana katika haki ya hali ya hewa.
kazi
Acevedo alianzisha Barranquilla +20 mwaka wa 2012, na kufikia 2022, anahudumu kama Mkurugenzi Mtendaji. Barranquilla +20 ni shirika lisilo la kiserikali linaloongozwa na vijana linalozingatia uharakati wa hali ya hewa na mazingira katika Barranquilla na kote Amerika ya Kusini.
Acevedo alianzisha mtandao wa "El Orinoco se adapta" (Orinoco adapts), ambao hutumia mkabala unaozingatia jinsia kushughulikia na kukabiliana na mabadiliko ya hali ya hewa katika eneo asilia la Orinoquía, karibu 2014.
Mnamo 2015, Acevedo alifanya kazi katika Hazina ya Ulimwenguni Pote ya Mazingira nchini Paraguay.
Idi Amin
Mkuu wa Jeshi na mapinduzi
Amin alipandishwa cheo na waziri mkuu Milton Obote baada ya uasi wa wanajeshi katika Afrika ya Mashariki wa 1964 uliokomeshwa na askari Waingereza katika Tanganyika, Kenya na Uganda akawa makamu wa mkuu wa Jeshi aliyekuwa bado Mwingereza. Kutoka hapa alishirikiana na Obote katika hatua za kuimarisha utawala wa waziri mkuu. Wakati bunge la Uganda lilitaka utafiti kuhusu mashtaka ya Obote kushiriki katika biashara ya siri ya pembe za ndovu kutoka Kongo Obote iliamua kubadilisha katiba na jeshi la Amini lilimfukuza Mkuu wa Dola Kabaka Mutesa kwa nguvu, halafu Obote alijitangaza kuwa rais. Sasa Amin alikuwa kanali na Mkuu wa Jeshi.
Xiomara Acevedo
kazi
Kuanzia 2016 hadi 2019, Acevedo alifanya kazi kama mtaalamu wa mabadiliko ya hali ya hewa kwa serikali ya Nariño, Kolombia, kuratibu sera ya mabadiliko ya tabianchi. Mnamo 2021, Acevedo alihudhuria Mkutano wa Umoja wa Mataifa wa Mabadiliko ya Tabianchi (COP26) wa 2021, kama sehemu ya Eneo bunge la Wanawake na Jinsia. Alitetea umuhimu wa haki za wanawake katika kufikia haki ya hali ya hewa.
Idi Amin
Mkuu wa Jeshi na mapinduzi
Mwaka 1970 Obote aliendelea kumpa Amin cheo cha mkuu wa mikono yote ya jeshi na ulinzi. Lakini Amin alisikia pia ya kwamba kulikuwa na mashtaka dhidi yake kutokana na matumizi ya makisio ya jeshi na mipango ya Obote kumfanyia utafiti. Hapo Amin alitumia nafasi ya safari ya Obote kwenda nje kuhudhuria mkutano wa Jumuiya ya Madola, akatwaa mamlaka ya serikali tarehe 25 Januari 1971.
Xiomara Acevedo
kazi
Acevedo anaongoza mradi wa Women for Climate Justice (mradi wa Barranquilla +20), mpango wa 2021 ambao unasisitiza uongozi wa hali ya hewa wa wanawake vijana kutoka kote Kolombia. Barranquilla +20 ilitunukiwa $50,000 kwa mradi huo na Bill & Melinda Gates Foundation mnamo 2021.
Idi Amin
Mtawala wa Uganda
Mwaka 1971 alimpindua rais Milton Obote akajitangaza kuwa rais mpya, lakini wengine hawakumtaka.
Xiomara Acevedo
kazi
Acevedo anahudumu katika kamati ya uongozi ya Global Youth Biodiversity Network na Kamati ya Hazina ya Vijana ya Global Youth Climate Action Fund.
Idi Amin
Mtawala wa Uganda
Mara moja alianza kuwatesa wafuasi wa Obote na watu wote waliompinga. Kuna makadirio ya kwamba jumla ya watu 100,000 hadi 500,000 waliuawa katika miaka minane ya utawala wake.
Xiomara Acevedo
Maisha binafsi
Acevedo anatokea Barranquilla, Kolombia. Acevedo ni mhitimu wa Universidad del Norte, Kolombia, ambapo alichukua digrii katika uhusiano wa kimataifa, akizingatia sheria za kimataifa. Acevedo alihudhuria Shule ya Frankfurt ya Finance & Management, ambapo alisomea masuala ya fedha za hali ya hewa.
Idi Amin
Mtawala wa Uganda
Mnamo Oktoba 1978 Amin alianzisha vita dhidi ya Tanzania kwa kuvamia sehemu za mkoa wa Kagera. Rais Julius Nyerere wa Tanzania aliamua kumwondoa Amin kabisa na jeshi la Tanzania likatwaa Kampala tarehe 11 Aprili 1979.
Amin alitorokea Libya, halafu Irak na mwishowe Saudia alikopewa kimbilio kwa masharti ya kutoshughulikia siasa tena.
Alikufa mjini Jeddah tarehe 16 Agosti 2003.
Mcholi I
Mcholi I  ni jina la kata ya Newala mjini katika Mkoa wa Mtwara, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao  11,652 waishio humo.
Guyancourt
thumbnail|right|280px|Sehemu ya mji wa Guyancourt 60px|left Guyancourt ni mji wa Ufaransa.
Mary J. Blige
Mary Jane Blige (amezaliwa New York, 24 Januari 1971) ni mwimbaji bora wa pop/R&B, na mwigizaji kutoka nchini Marekani.
AACTA International Awards
!Marejeo
Mto Mutwenzi
unapatikana nchini Burundi (mkoa wa Gitega).
Mary J. Blige
Fonogram Awards
owspan="2"|2018
Grammy Awards
Mary J. Blige ameshinda tuzo hii mara tisa.
(pamoja na Method Man) (pamoja na Kirk Franklin, R. Kelly, Crystal Lewis, & Bono)
Mto Mutwenzi
Maji yake huelekea Mto Ruvubu, Ziwa Nyanza, Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Sambizanga
Sambizanga ni moja ya miji sita inayotengeneza Manispaa ya Luanda nchini Angola. Sambizanga ina urefu wa 14.5km ² na ina wenyeji takiribani 244,000. Mji huo uko pembezoni na magharibi mwa Bahari ya Atlantiki, kaskazini mwa manispaa ya Cacuaco, na  Mashariki mwa manispaa ya Cazenga na kusini mwa manispaa ya Ingombota na Rangel.Na mji huo unajumuisha manispaa ya Sambizanga, Bairro Operário na Ngola Kiluanje. Mercado Roque Santeiro ni soko kubwa zaidi la wazi barani Afrika, linalo patikana katika wilaya hiyo.
Mnamo Decemba mwaka 2007, muongozaji wa filamu Radical Ribeiro alianza kutengeneza filamu mjini Sambizanga. Na mnamo 18 Dicemba polisi walikosea na kuwakamata waigizaji katika filamu ya Ribeiro, ambao walikuwa wamebeba silaha za kivita wakidhani ni wahalifu halisi na wakawafyatulia risasi, na kuwaua watu wawili. Waziri wa Mambo ya Ndani wa nchi iyo Roberto Leal Monteiro alisema "Hatutapumzika hadi polisi katika ngazi zote watambue kuwa wao ni wafanyikazi wa umma," polisi walikosea na kuwakamata waigizaji katika filamu ya Ribeiro, ambao walikuwa wamebeba silaha za kivita wakidhani ni wahalifu halisi na wakawafyatulia risasi, na kuwaua watu wawili. Waziri wa Mambo ya Ndani wa nchi iyo Roberto Leal Monteiro alisema "Hatutapumzika hadi polisi katika ngazi zote watambue kuwa wao ni wafanyikazi wa umma.
Wilaya ya Amanah al-'Asmah
thumbnail|right|280px| Amanah al-'Asmah
Wilaya ya Amanah al-'Asmah ni moja ya wilaya (muhafaza) 21 ya kujitawala ya Yemen. Idadi ya wakazi wake ni takriban. Mji wake mkuu ni Amanah al-'Asmah.
Mto Marebo
ni korongo linalopatikana kaskazini mwa Burundi (mkoa wa Muyinga).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Round Rock, Texas
Round Rock ni mji wa Marekani katika jimbo la Texas. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2008, mji una wakazi wapatao 105,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 224 kutoka juu ya usawa wa bahari.
John Updike
John Hoyer Updike (18 Machi 1932 – 27 Januari 2009) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi mara mbili, mwaka wa 1982 kwa riwaya yake Rabbit is Rich, na 1991 kwa Rabbit at Rest.
Jumuiya ya nchi zinazozalisha mafuta duniani
thumb|350px|Nchi wanachama za OPEC Jumuiya ya nchi zinazozalisha mafuta duniani (Kiing. Organization of the Petroleum Exporting Countries), kwa kifupi pia OPEC ni shirika la kimataifa linalounganisha nchi zinazozaa mafuta ya petroli. Makao makuu yako Vienna (Austria).
Kwa pamoja nchi hizi zina takriban asilimia 75 za akiba ya mafuta duniani katika ardhi yao. Kwa sasa zinalisha asilimia 40 ya mafuta yanayotolewa kila mwaka. Kutokana na kupungua kwa akiba za nchi zisizoshiriki katika OPEC inaonekana ya kwamba athira ya nchi za OPEC itakua.
Nchi wanachama
OPEC ina nchi wanachama 13 ambazo ni Kiini cha OPEC ni nchi za Waarabu.
Kisalas
Kisalas ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Wasalas kwenye kisiwa cha Seram. Mwaka wa 1989 idadi ya wasemaji wa Kisalas imehesabiwa kuwa watu 50 tu, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisalas iko katika kundi la Kimaluku.
Jumuiya ya nchi zinazozalisha mafuta duniani
Nchi wanachama
Indonesia imetangaza ya kwamba inatarajia kuondoka katika OPEC kwa sababu mahitaji yake ya mafuta yanazidi kiasi cha mafuta inayozalisha.
Nchi muhimu zisizo wanachama
Kati ya nchi muhimu ambazo zinatoa mafuta mengi duniani kuna idadi ambazo si mwanachama kama vile Urusi, Marekani, China, Mexiko, Kanada, Norwei na Uingereza.
Shabaha
Mara nyingi OPEC haikufaulu kushikamana kwa nchi zote.
Kiasi cha mafuta kilichokubaliwa kwa kila mwanachama
Nchi wanachama zimepatana kati yao kiasi kwa kila nchi kinachotolewa na kuuzwa. Kipimo chake ni "mapipa kwa siku" na "pipa" moja ni swa na lita 158,98 za mafuta ya petroli. Kusudi la siasa hii ni nia ya kuzuia bei isishuke kwa sababu kama nchi moja inayohitaji hela inaanza kutoa mafuta mengi kumbe bei ya mafuta ingeshuka chini.
Henry Callaway
thumb|Henry_Callaway Henry Callaway (17 Januari 1817 - 26 Machi 1890) alikuwa daktari, askofu na mwandishi wa Uingereza aliyekaa na kufanya kazi Afrika Kusini miaka 1854-1876.
Athari za mabadiliko ya hali ya hewa
Athari za mabadiliko ya hali ya hewa (au athari ya hali ya hewa au hatari ya hali ya hewa) inafafanuliwa kama "tabia au mwelekeo wa kuathiriwa vibaya" na mabadiliko ya hali ya hewa. Inaweza kutumika kwa wanadamu lakini pia kwa mifumo ya asili (mifumo ya ikolojia). Athari za mabadiliko ya hali ya hewa hujumuisha "dhana na vipengele mbalimbali, ikiwa ni pamoja na unyeti au uwezekano wa madhara na ukosefu wa uwezo wa kukabiliana na kukabiliana". Udhaifu ni sehemu ya hatari ya hali ya hewa.
Athari hutofautiana ndani ya jumuiya na katika jamii, maeneo na nchi, na inaweza kubadilika kwa wakati. Takriban watu bilioni 3.3 hadi 3.6 wanaishi katika mazingira ambayo yana hatari kubwa ya mabadiliko ya hali ya hewa mnamo 2021. Kuathirika kwa binadamu na mfumo ikolojia kunategemeana
Kristoforo Kolumbus
thumb|Kristoforo Kolumbus thumb|Jahazi ya Santa Maria imejengwa tena kwa mfano wa jahazi ya Kolumbus miaka 500 iliyopita thumb|right|Msanii alichora picha hii mwaka 1893 akitaka kumwonyesha Kolumbus jinsi alivyofika Amerika mwaka 1492 thumb|300px|Ramani ya safari nne za Kolumbus Kristoforo Kolumbus (kwa Kiitalia: Cristoforo Colombo; kwa Kihispania: Cristóbal Colón; kwa Kilatini: Columbus; Genova, 1451; Valladolid, 20 Mei 1506) alikuwa mfanyabiashara na mpelelezi aliyegundua njia ya usafiri kati ya Hispania na Amerika.
Mara nyingi aliitwa Mzungu wa kwanza wa kufika Amerika, lakini baadaye imejulikana ya kwamba Waviking walitangulia kufika Amerika ya Kaskazini mnamo mwaka 1000. Ila jitihada zake zilianzisha njia ya mawasiliano ya kudumu kati ya Amerika na mabara mengine tofauti na safari zote zilizovuka bahari kabla yake.
Upande wa dini, alikuwa Mkristo wa Kanisa Katoliki, tena mwanachama wa Utawa wa Tatu wa Mt. Fransisko.
Mipango ya Kolumbus
Nia ya Kolumbus ilikuwa kugundua njia ya kufika Uhindi kwa kuelekea magharibi. Sababu yake ilikuwa hali ya siasa ya wakati wake: njia zote za mawasiliano kati ya Ulaya na Uhindi zilitawaliwa na Waislamu. Bei za bidhaa zote zilizofika Ulaya kutoka Uhindi zilikuwa ghali sana kwa sababu ya vituo vingi vya biashara kati ya Uhindi na Ulaya.
Kolumbus alitaka kufika Uhindi kwa meli bila kupitia maeneo ya Waislamu upande wa mashariki. Alitaka kufanya majaribio: kama dunia ilikuwa kweli tufe ya mviringo -jinsi walivyoanza kufundisha wataalamu- ni lazima kuwe na njia kufika mashariki kwa kuelekea magharibi. Alijua taarifa ya msafiri Marco Polo aliyewahi kufika Uchina akaona bahari kubwa upande wa mashariki. Kolumbus aliamini ya kwamba bahari ile ingekuwa ileile ya Atlantiki inayoanza upande wa magharibi ya Ulaya. Hakutegemea ya kwamba angekuta nchi mpya kabisa kati ya Ulaya na Uhindi.
Safari ya mwaka 1492
Kolumbus aliondoka Hispania kwa jahazi tatu tarehe 3 Agosti 1492. Tarehe 12 Oktoba 1492 alikanyaga mara ya kwanza eneo la Amerika katika kisiwa kimoja kisichojulikana ni kipi kwa hakika katika funguvisiwa ya Bahama. Akaendelea hadi Kuba na kisiwa cha Dominica akarudi Hispania mwaka 1493.
Alipofika kwenye visiwa vya Karibi katika Amerika ya Kati aliamini ya kwamba hivi vilikuwa visiwa vya Kihindi. Akaviita "Uhindi wa Magharibi" na wakazi kwa lugha ya Kihispania "Indio" yaani Wahindi. Hadi kifo chake hakutaka kukubali ya kwamba nchi hii haikuwa Uhindi wala sehemu yoyote ya Asia ila kitu kipya.
Safari tatu za baadaye
Kwa jumla Kolumbus alifanya safari nne hadi Amerika. Mwaka 1498 katika safari yake ya tatu alifika mara ya kwanza kwenye bara lenyewe katika mdomo wa mto Orinoco katika Venezuela. Kwa jumla alipoteza jahazi 9 katika safari zake.
Hifadhi ya Taifa ya Skeleton Coast
alt=Picha ya lango la upande wa mashariki|thumb|Picha ya lango la upande wa mashariki Hifadhi ya Taifa ya Skeleton Coast ni mbuga ya taifa inayopatikana kaskazini magharibi mwa Namibia. Hifadhi hiyo ilianzishwa mnamo 1971 na ina ukubwa wa kilomita za mraba. Hifadhi imegawanywa katika sehemu ya kaskazini na kusini, sehemu ya kusini iko wazi kwa wale wenye magari na wa kwenda kwa miguu juu (kaskazini) hadi kwenye lango la Mto Ugab (ambapo kuna ishara yenye fuvu na msalaba inaonya. usiende zaidi). Sehemu ya kaskazini inaweza kufikiwa tu na safari ya kuruka, na eneo hilo halina kikomo kwa magari yote.
Orodha ya vivutio vya utalii katika hifadhi hiyo ni pamoja na ajali ya meli katika eneo la South West Seal viewpoint, Huab lagoon na mtambo wa kuchimba mafuta ulioporomoka.
Fukuchani
Fukuchani ni kata ya Wilaya ya Unguja Kaskazini 'A' katika Mkoa wa Kaskazini Unguja, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 2,252 waishio humo.
Artesia, California
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Artesia, California thumb|right|260px|Mahali pa Artesia katika Los Angeles County na [[California]] Artesia ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 16,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 16 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 4 km².
Mto Makera (Muyinga)
ni korongo linalopatikana kaskazini mwa Burundi (mkoa wa Muyinga).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Namiyonga
Namiyonga  ni jina la kata ya Newala mjini katika Mkoa wa Mtwara, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao  6,365 waishio humo.
Wilaya ya Amran
thumbnail|right|280px| Amran
Wilaya ya Amran ni moja ya wilaya (muhafaza) 21 ya kujitawala ya Yemen. Idadi ya wakazi wake ni takriban 1.339.229. Mji wake mkuu ni Amran.
Tièmoué Bakayoko
link=Picha:Tiemou%C3%A9%20Bakayoko%202017.jpg|thumb|TIémoué Bakayoko Tiemoue Bakayoko (alizaliwa 17 Agosti 1994) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza Chelsea na timu ya taifa ya Ufaransa. Yeye anacheza kama kiungo wa kujihami kutokana na uwezo wake wa kuvunja kucheza, lakini inaonekana kuwa na uwezo wa pande zote, pamoja na kuwa na nguvu za kimwili na michezo, na meneja wa Ufaransa Didier Deschamps kumchagua kama "kiungo kamili."