cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nimonia esinofili
Aina za nimonia esinofili
Ugonjwa wa nimonia esinofili umegawanyika katika makundi mbalimbali kulingana na kama kisababishi kinaweza kutambuliwa au la. Visababishi vinavyojulikana ni pamoja na baadhi ya dawa au vichochezi vya kimazingira, maambukizi ya vimelea, na saratani. EP pia inaweza kutokea wakati mfumo wa kinga umeshambulia mapafu, ugonjwa uitwao tatizo la Churg-Strauss. Wakati kisababishi hakipatikani, EP hupachikwa jina la "idiopathiki." EP ya idiopathiki inaweza kugawanywa katika "nimonia esinofili kali" (AEP) na "nimonia esinofili sugu" (CEP) kulingana na dalili ambazo mtu anapata.
Dalili
Visababishi vingi vya nimonia esinofili vina dalili zinazofanana. Kikohozi, homa, kuongeza kwa tatizo la kupumua, na kutokwa na jasho usiku ni dalili maarufu na hujitokeza kwa karibu kila mtu anayeugua. Nimonia esinofili kali kwa kawaida huendelea kwa kasi sana. Homa na kikohozi zinaweza kutokea wiki moja au mbili tu kabla ya matatizo ya kupumua yameendelea na kufikia hatua ya kushindwa kupumua hivyo basi kuhitaji uingizaji hewa kwa kutumia mitambo. Nimonia esinofili sugu kwa kawaida huendelea polepole. Dalili hujilimbikiza katika kipindi cha miezi kadhaa na huwa ni pamoja na homa, kukohoa, tatizo la kushindwa kupumua, kukorota, na kupungua kwa uzito. Watu walio na CEP mara nyingi hupatikana kuwa na pumu kabla ya CEP hatimaye kutambuliwa.
EP inayotokana na dawa au vitu mbalimbali kwenye mazingira ni sawa na hutokea baada ya kufichuliwa kwa kitu kinachojulikana kusababisha. EP inayotokana na maambukizi ya vimelea ina dalili za mwanzo pamoja na dalili nyingi tofauti zinazohusiana na aina mbalimbali za vimelea vya msingi. EP katika mazingira ya saratani mara nyingi huendeleza katika muktadha wa utambuzi unaojulikana nwa habari ya uvimbe wa kansa, kansa ya kizazi, nk.
Kumekuwa na matukio ya nimonia esinofili kinachosababishwa na madawa kama vile daptomycin (Cubicin). Mbili za kesi hizi zimebainishwa kuwa kesi sugu zinazotegemea steroidi. (Rejea Clinically Infectious 2010:50 (1 Machi) pp735-739.
Pathofisiolojia
Ugonjwa wa nimonia esinofili unaweza kuanzia kwa njia nyingi tofauti kulingana na kisababishi chake msingi. Eosinofili zinafikiriwa kuwa na jukumu msingi katika kulinda mwili dhidi ya magonjwa yanayosababishwa na vimelea. Magonjwa mengi, kama vile pumu na eksema, hutokea wakati eosinofili zinazidi hasa zinapoathiriwa na vichochezi vya kimazingira na kutoa kemikali zilizopita kiasi (sitokini s) kama vile histamini. Sifa ya kawaida miongoni mwa visababishi mbalimbali vya EP ni eosinofili kuzidi au ini kukosa kufanya kazi vizuri.
Madawa na vichochezi vya kimazingira
Madawa, dawa za Kulevya na vichochezi vya kimazingira vinaweza kuchochea kutofanya kazi vizuri kwa eosinofili. Madawa kama vile NSAIDs (yaani ibuprofen), nitrofurantoin, phenytoin, L-tryptophan, daptomycin[4] na ampicillin na madawa ya kulevya kama vile heroini na kokeini yanayovutwa yanaweza kuchochea mzio unaosababisha EP. Kemikali kama vile salfiti, alumini silikati, na moshi wa sigara zinaweza kusababisha EP wakati zinapovutwa. Mzimamoto kutoka New York alipatwa na EP baada ya kuvuta hewa ya vumbi kutoka Kituo cha Biashara Duniani (World Trade Center) tarehe 11 Septemba 2001.
Maambukizi ya vimelea
Vimelea husababisha EP kwa njia tatu tofauti. Vimelea vinaweza ama kuvamia mapafu, kuishi katika mapafu kama sehemu ya maisha yao, au kuenea kwa mapafu kupitia damu. Eosinofili huhamia kwenye mapafu ili kupambana na vimelea hivyo na kusababisha EP. Vimelea muhimu vinavyovamia mapafu ni pamoja na Paragonimus minyoo bapa ya mapafu na aina za tegu za Echinococcus  na Taenia solium.  Vimelea muhimu vinavyoishi kwenye mapafu kama sehemu ya kawaida ya maisha yao ni pamoja na minyoo ya (helminth s) Ascaris lumbricoides, stercoralis Strongyloides na aina za tegu za Ancylostoma duodenale  na americanus Necator.  Wakati EP imesababishwa na kundi hili la mwisho, mara nyingi huitwa " tatizo la Löffler". Kundi la mwisho la vimelea husababisha EP wakati idadi kubwa ya mayai yamebebwa na damu hadi kwenye mapafu. Vimelea vilivyo katika kundi hili ni pamoja na spiralis Trichinella, stercoralis Strongyloides, Ascaris lumbricoides, tegu, na skistosomu.
AEP na CEP
Kufikia mwaka wa 2005, visababishi vya aina hizi mbili; AEP na CEP, vilikuwa havijulikani. Kuna tuhuma kuwa angalau AEP husababishwa na majibu ya mwili kwa baadhi ya vichochezi ambavyo havijatambuliwa vya kimazingira.
Uaguzi
Ugonjwa wa nimonia esinofili hutambuliwa katika mojawapo ya hali tatu: wakati hesabu kamili ya damu inaonyesha kuongezeka kwa eosinofili na eksirei ya kifua au picha zilizopigwa kwa kompyuta zinabainisha hali isiyo ya kawaida katika mapafu, wakati biopsi inatambua kuongezeka kwa eosinofili katika tishu za mapafu, au wakati eosinofili nyingi zinapatikana katika maji yanayotolewa kwa bronkoskopi (maji ya bronchoalveolar lavage (Bal)). Uhusiano na dawa au saratani kwa kawaida hudhihirika baada ya ukaguzi wa historia ya mtu huyo ya matibabu. Maambukizi maalum ya vimelea hutambuliwa baada ya kuchunguza mfichuo wa mtu kwa vimelea vya kawaida na kufanya vipimo vya kimaabara ili kuangalia vitu vinavyoweza kuwa vimesababisha. Kama hakuna sababu msingi iliyopatikana, utambuzi ya AEP au CEP hufanywa kulingana na vigezo vifuatavyo. Kuna uwezekano mkubwa wa AEP kuambatana na kushindwa kupumua baada ya ugonjwa mkali wa febrili ambao kwa kawaida ni wa chini ya wiki moja, mabadiliko katika maeneo kadhaa na maji katika eneo linalozunguka mapafu kwenye eksirei ya kifua, na eosinofili zilizozidi asilimia 25 kwenye Bal. Hali zingine za kimaabara zisizo za kawaida ni pamoja na ongezeko la idadi ya chembechembe nyeupe za damu, kiwango cha kubakisha mashapo ya erithrositi, na kiwango cha imunoglobulini E. Vipimo vya hali ya ufanyaji kazi wa mapafu kwa kawaida huonyesha mchakato uliozuiwa na ulio na uwezo uliopunguka wa kutawanyika kwa kaboni monoksidi. Uwezekano wa kuwa aina iliyopo ni ya CEP huwa sana sana wakati dalili zimekuwepo kwa zaidi ya mwezi mmoja. Vipimo vya kawaida vya kimaabara vya CEP ni pamoja na kuongezeka kwa eosinofili kwenye damu, kiwango cha juu cha kubakisha mashapo ya erithrositi, anemia inayotokana na upungufu wa chuma, na kuongezeka kwa pletileti. Eksirei ya kifua inaweza kuonyesha hali iliyopo isiyo ya kawaida mahali popote, lakini matokeo maalum zaidi huwa ni kuongezeka kwa kivuli katika periferi ya mapafu, mbali na moyo.
Matibabu
Wakati ugonjwa wa nimonia esinofili unahusiana na ugonjwa kama vile saratani au maambukizi ya vimelea, matibabu ya sababu msingi hufanya kazi katika kutatua ugonjwa huu wa mapafu. Hata hivyo, wakati imetokana na AEP au CEP, matibabu kwa kutumia kotikosteroidi husababisha utatuzi wa haraka na wa ghafla wa dalili kwa muda wa siku moja au mbili. Kwa kawaida, ama methylprednisolone ya kudungwa kwenye mishipa au prednisoni ya kumezwa hutumiwa. Katika AEP, kwa kawaida matibabu huendelezwa kwa muda wa mwezi mmoja baada ya dalili kutoweka na eksirei kurejea kawaida (kwa kawaida jumla ya wiki nne). Katika CEP, kwa kawaida matibabu huendelezwa kwa muda wa miezi mitatu baada ya dalili kutoweka na eksirei kurejea kawaida (kwa kawaida jumla ya miezi minne). Steroidi zilizonuswa kama vile fluticasone zimetumika ipasavyo wakati kuacha matumizi ya prednisone za kumezwa kumesababisha kurudi tena kwa ugonjwa. Kwa sababu EP huathiri mapafu, watu walio na EP kuwa na tatizo la kupumua. Kama sehemu kubwa ya mapafu imehusika, haiwezekani kwa mtu kupumua vya kutosha kuishi, bila msaada. Mashine zisizohitaji kuingizwa ndani ya mwili kama vile mashine ya 'bilevel positive airway pressure' zinaweza kutumika. Vinginevyo, kuwekwa wa bomba la kupumua katika mdomo kunaweza kuwa jambo la lazima na kipitisha hewa kinaweza kutumika kumsaidia mtu huyo kupumua.
Ubashiri
Ugonjwa wa nimonia esinofili unaotokana na saratani au maambukizi ya vimelea hubeba ubashiri unaohusiana na ugonjwa msingi. Hata hivyo, AEP na CEP, huwa na uwezo mdogo sana unaohusiana wa kufa bora tu uangalifu kwa makini unapatikana na matibabu kwa kutumia kotikosteroidi unatolewa. Mara nyingi CEP hurudi tena wakati matumizi ya prednisone yameachwa, kwa hiyo, baadhi ya watu wenye CEP huhitaji tiba ya maisha. Prednisoni sugu huhusishwa na madhara mengi, ikiwa ni pamoja na maambukizi kuongezeka, mifupa dhaifu, vidonda vya tumbo, na mabadiliko ya sura.
Epidemiolojia
Nimonia esinofili ni ugonjwa unaojitokeza kwa nadra. Visababishi vya vimelea hudhihirika sana katika maeneo ya kijiografia ambapo kila kimelea kimeenea. AEP inaweza kutokea katika umri wowote, hata katika watoto ambao hapo awali walikuwa na afya, ingawa wagonjwa wengi huwa na umri kati ya miaka 20 na 40. Takriban wanaume wawili kwa kila mwanamke mmoja huathiriwa. AEP imehusishwa na uvutaji sigara. CEP hutokea sana katika wanawake ikilinganishwa na wanaume na haionekani kuhusiana kwa vyovyoye na uvutaji sigara. Kumekuwa na uhusiano fulani na mionzi ya saratani ya matiti umeelezewa.
Historia
Aina sugu ya nimonia esinofili ilieezewa kwa mara ya kwanza na Carrington katika mwaka wa 1969, na pia inajulikana kama tatizo la Carrington. Kabla ya wakati huo, nimonia esinofili ulikuwa ugonjwa ulioelezewa vizuri na kwa kawaida ulihusishwa na madawa au vichochezi vya vimelea. Aina kali ya nimonia esinofili ilielezewa kwa mara ya kwanza katika mwaka wa 1989
Papa Donus
Papa Donus alikuwa Papa kuanzia tarehe 2 Novemba 676 hadi kifo chake tarehe 11 Aprili 678. Alitokea Roma, Lazio, Italia.
Jina la baba yake lilikuwa Mauricius.
Alimfuata Papa Adeodato II akafuatwa na Papa Agatho.
Istor-o-nal
thumb|Mahali nchini Pakistan ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 7,403 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Hindu Kush.
Uko nchini Pakistan.
Wilaya ya Kaliua
thumb|Mahali pa Kaliua katika Mkoa wa Tabora
Wilaya ya Kaliua ni moja ya wilaya katika Mkoa wa Tabora, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 kutoka maeneo ya wilaya ya Urambo. Postikodi zake huanza kwa namba 457.
Eneo
Maeneo ya wilaya hiyo ni kilomita za mraba 14,050. Makao makuu yako kwenye mji wa Kaliua takriban km 125 kutoka Tabora. Wilaya inapakana na Urambo na Wilaya ya Uyui upande wa mashariki, Wilaya ya Mpanda (Mkoa wa Katavi) upande wa kusini, Uvinza na Kibondo (Kigoma) upande wa magharibi. Upande wa kaskazini Wilaya inapakana na Ushetu (Shinyanga) na Bukombe (Geita) upande wa kaskazini-magharibi.
Tabianchi
Tabianchi huonyesha jotoridi baina C° 16-33, kiwango cha mvua ni ya mm 900-1300 kwa mwaka.
Uchumi
Kilimo cha Kaliua ni mazao kama mahindi, maharagwe, mhoji na viazi vitamu pamoja na tumbaku, karanga, pamba na alizeti halafu asali na mifugo. Sekta ya kilimo huajiri asilimia 80 ya idadi ya watu wa Kaliua.
1997
Makala hii inahusu mwaka 1997 BK (Baada ya Kristo).
Neptuni
Kwa matumizi tofauti ya jina hili angalia Neptun na Neptuni (elementi) Neptunus alisadikiwa na watu wa Roma ya Kale kuwa mungu mmojawapo (kwa Kilatini "Neptunus": ni sawa na mungu wa Ugiriki wa kale "Poseidon") aliyetawala bahari na mito.
Lugha nyingi duniani zimetumia jina hilo kwa ajili ya sayari ya nane kutoka jua, kwa sababu katika tamaduni mbalimbali astronomia ya zamani haikujua sayari hiyo iliyojulikana tangu kupatikana kwa darubini tu, hivyo hazikuwa na jina kwa ajili yake. Kwa Kiswahili, sayari hiyo wakati mwingine inaitwa Kausi lakini hapa wikipedia tunatumia jina la kimataifa Neptun.
Chombo cha usafiri kwenye maji
Chombo cha majini au chombo cha usafiri kwenye maji ni kitu kinachotumiwa kusafiria kwenye maji kama vile baharini, mtoni au ziwani. Vyombo hivyo vinapatikana vidogo na vikubwa vikiitwa mtumbwi, boti, mashua, mtepe, jahazi au meli; vikitumiwa kuvusha abiria au mizigo kwa umbali mdogo huitwa feri.
Vyombo vya maji vinatofautishwa pia kutokana na jinsi zinavyoendeshwa majini, kwa mfano
Historia
Kihistoria vyombo vya majini vilitengenezwa hasa kwa kutumia ubao au pia mata kavu nyingine kama matete. Tangu karne ya 19 metali, na hasa chuma kilitumiwa kilichoruhusu kujenga meli kubwa.
Katika karne ya 20 mara nyingi aina za plastiki zilichukua nafasi ya ubao kwa vyombo vya majini vidogo zaidi.
Elfu moja na sabini na saba
Elfu moja na sabini na saba ni namba inayoandikwa 1077 kwa tarakimu za kawaida na MLXXVII kwa zile za Kirumi.
Ni namba asilia inayofuata 1076 na kutangulia 1078.
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 359.
Akihiro Nagashima
Akihiro Nagashima (永島 昭浩; alizaliwa 9 Aprili 1964) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Nagashima alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Julai 1990 dhidi ya Korea Kusini. Nagashima alicheza Japani katika mechi 4.
Wilaya ya Mkalama
Mkalama ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Singida, nchini Tanzania ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Saraghrar
thumbnail|right|200px|Mlima Saraghrar ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 7,349 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Hindu Kush.
Kitutuba
Kitutuba ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vanuatu inayozungumzwa na Watutuba kwenye visiwa vya Tutuba na Santo. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kitutuba imehesabiwa kuwa watu 500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitutuba iko katika kundi la Kioseaniki.
Wilaya ya Mkalama
Wakati wa sensa ya mwaka 2012 wilaya hii ilikuwa na wakazi 188.733
Saraghrar
Uko nchini Pakistan.
Papa Adeodato II
thumb|right|Papa Adeodato II. Papa Adeodato II, O.S.B. alikuwa Papa kuanzia tarehe 11 Aprili 672 hadi kifo chake tarehe 16 Juni 676. Alitokea Roma, Lazio, Italia.
Alimfuata Papa Vitalian akafuatwa na Papa Donus.
Miaka ya 1610
Makala hii inahusu miaka 1610 - 1619.
Kambarage (Shinyanga)
Kwa matumizi mengine ya jina hili angalia hapa Kambarage
Kambarage ni jina la kata ya Manisipaa ya Shinyanga katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania yenye msimbo wa posta 37102. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 13,796 waishio humo.
Brunel University African Poetry Prize
Brunel University International African Poetry Prize ni tuzo ya fasihi inayolenga kukuza, kutangaza na kuendeleza ushairi kutoka katika bara la Afrika." Tuzo hii inadhaminiwa na Chuo Kikuu cha Brunel kwa ushirikiano na waandishi wa Jumuia ya Madola na kituo cha African Centre cha London Uingereza na mfuko wa African Poetry Book Fund wa nchini Marekani, ikiambatana na kiasi cha fedha Euro 3000 na cheti cha heshima. . Malengo yake ni kutazama miswada ya mashairi ambayo bado hayajachapishwa.
Tuzo hiyo ilibuniwa na muandishi Mnigeria-Mwingereza Bernardine Evaristo kama sehemu ya kusaidia kutangaza ushairi wa Afrika kwa wasomaji walio nje ya bara hilo. Alinukuliwa akisema: " Ni wazi kwamba ushairi kutoka Afrika ukitiliwa maanani kwa watu kupewa tuzo utakitia moyo kizazi kijacho kuingia katika uandishi wa kimataifa''." .
Rudyard Kipling
Rudyard Kipling (30 Desemba 1865 – 18 Januari 1936) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Uingereza. Hasa aliandika riwaya fupi kwa ajili ya kutetea ukoloni. Mwaka wa 1907 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Alfred Nobel
Mwaka wa 1867 aligundua jinsi ya kutengeneza baruti kali. Pia aliboresha utoneshaji wa mafuta. Akafaulu kiuchumi akawa tajiri na wakati uleule mwenye wasiwasi kuhusu matumizi ya baruti aliyogundua kwa sababu aliona matumizi mabaya kwa ajili ya silaha. Hivyo katika hati yake ya wasia alianzisha Tuzo ya Nobel kwa ajili ya mafanikio ya kisayansi lakini pia kwa ajili ya amani duniani.
Kuanzia ilipoanzishwa tuzo ya Nobel watu mbalimbali wametunukiwa tuzo hiyo kama vile Albert Einstein, Niels Bohr, Max Planck, Mama Teresa, Nelson Mandela n.k.
UA
UA au ua ni kifupi cha:
Udren Zom
thumb|Pakistan ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 7,140 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Hindu Kush.
Uko nchini Pakistan.
Yasuharu Sorimachi
Yasuharu Sorimachi (反町 康治; alizaliwa 8 Machi 1964) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Sorimachi alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Julai 1990 dhidi ya Korea Kusini. Sorimachi alicheza Japani katika mechi 4.
Yobes Ondieki
Yobes Ondieki (mzaliwa 21 Februari 1961 katika katika wilaya ya Kisii, Nyanza) ni mwanariadha wa 5000m wa zamani wa Kenya aliyeshinda mashindano ya dunia mjini Tokyo 1991. Katika mwaka huohuo aliweka rekodi isiyokaa ya mita 5000 ya kenya ya dakika 13.02.82 huko mjini Zürich. Alishiriki katika fainali za Olimpiki za miaka ya 1988 na 1992 lakini hakushinda medali.
Ondieki alijulikana kwa zoezi zake ngumu na uwezo wake wa kukimbia daima kwa mwendo wa kasi. Hata hivyo, alikosa nguvu za kutosha za kumaliza, udhaifu uliotumiwa na wapinzani wake kumshinda katika Olimpiki ya mwaka 1992 katika fainali ya 5,000 m hukoBarcelona. (Baadhi yenu mtakumbuka kuwa mwaka wa 1992 ulikuwa mara ya kwanza na ya pekee ambapo mtu mweupe (Dieter Baumann) alishinda fainali za mita 5000 katika Olimpiki tangu Said Aouita kushinda mwaka 1984.) Mwaka 1993, Ondieki alikuwa mwanariadha wa kwanza kuvunja kizuizi cha dakika 27 akikimbia mita 10000 katika michezo ya Bislett huko Oslo.
Ondieki alifunga ndoa na Lisa Martin, mwanariadha wa Australia. Mwaka 1990 walikuwa na mtoto msichana aitwaye Emma Ondieki. Sasa hivi, Ondieki na Martin wameachana.
Mnamo Septemba 1991 yeye na Martin walihudhuria AFL Grand Final ya mwaka wa 1991 kama sehemu ya burudani kabla ya michezo.
Kitangili
Kwa matumizi tofauti ya jina hilo angalia Kitangili (maana)
Kitangili ni jina la kata ya Manisipaa ya Shinyanga katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania yenye msimbo wa posta 37105. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8,338 waishio humo.
Ulanga
Kwa matumizi tofauti ya jina hili tazama Ulanga (madini)
thumb|250px|Mahali pa Ulanga katika [[mkoa wa Morogoro kabla ya kumegwa ili kuanzisha Wilaya ya Malinyi.]] Wilaya ya Ulanga ni wilaya moja ya Mkoa wa Morogoro,Tanzania yenye Postikodi namba 676. Katika sensa ya mwaka 2002, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 194,209 walioongezeka kuwa 265,203 wakati wa sensa ya 2012.
Makao makuu ya wilaya yapo Mahenge Mjini.
Mngogwe
Mngogwe au mnyanya-chungu ni jina la spishi mbili za jenasi Solanum katika familia Solanaceae.
Matunda yake huitwa ngogwe na huliwa baada ya kupikwa, ila ngogwe Uhabeshi huliwa mbichi pia.
Majani yaliyopikwa huliwa vilevile na huitwa mafa.
Spishi
Asili ya mngogwe wa Afrika ni Afrika ya Magharibi na asili ya mngogwe Habeshi ni Uhabeshi, lakini siku hizi spishi zote mbili hukuzwa mahali pengi pa Afrika na katika Asia na Amerika pia.
Kilimia
thumb|350px|Kilimia kikiagaliwa kwa darubini Kilimia (pia: thuria kutokana na Kar. "ثریا"; ing. - gir. Pleiades) ni fungunyota katika kundinyota la Ng’ombe (zamani Tauri, lat. Taurus). Jina la kisayansi ni "M45" (katika orodha ya Messier).
Tabia za kiastronomia
Kwa macho nyota sita hadi saba zinaonekana vizuri sana, na hadi 14 kwa macho mazuri. Lakini kwa darubini kilimia ni fungunyota lenye nyota 1,200. Umbali wake na jua letu ni miakanuru 410. Umri wake hukadiriwa kuwa miaka milioni 125.
Ishara ya mvua
Fungunyota hili linaonekana vizuri kabisa kwa macho. Linaanza kuonekana angani masaa ya mwanzo wa usiku katika miezi kuanzia Oktoba. Hivyo kuonekana kwake imechukuliwa na wazee katika Afrika Mashariki kama kalenda ya kuandaa mashamba na kilimo kwa sababu mvua umekaribia. Hii ni sababu ya kupewa jina la "kilimia" kutokana na "kulima, kilimo".
Waswahili walitumia pia jina la kiarabu la "thuria" (ثریا).
Nafasi ya nyota kama ishara za kalenda zinapungua kwa sababu nyakati za kuonekana au kuzama hubadilika polepole baada ya karne kadhaa kutokana na mwendo wa mfumo wa jua letu angani.
Kighomala'
Kighomala' ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Waghomala'. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kighomala' imehesabiwa kuwa watu 260,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kighomala' iko katika kundi la Grassfields ambalo linafanana na lugha za Kibantu.
Kilimia
Kilimia katika mapokeo ya tamaduni mbalimbali
Kwa lugha nyingi kilimia huitwa kwa jina kama "nyota saba" kwa sababu ni takriban nyota 6 hadi saba zinazoonekana vizuri kwa macho. Mtu mwenye macho mazuri sana ataona hata 9 hadi 14.
Wazee wa Afrika ya Mashariki walikitazama na kuielewa kama ishara ya hali ya hewa hasa mvua wakatunga methali "Kilimia kikizama kwa jua huzuka kwa mvua, kikizama kwa mvua huzuka kwa jua".
Kilimia ni pamoja na Jabari kati ya nyota zinazotajwa mara kadhaa katika Biblia (Ayubu 9:9 na 38:31; Amosi 5:8).
Kuonekana kwao kulikuwa alama ya kalenda katika tamaduni nyingi kama kati ya Wakelti, Wagermanik, Waazteki na wengine.
Miaka ya 1600
Makala hii inahusu miaka 1600 - 1609.
1998
Makala hii inahusu mwaka 1998 BK (Baada ya Kristo).
Usa River
Usa River pana makao makuu ya wilaya. Mji uko takriban katikati ya jiji la Arusha na Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Kilimanjarokando la barabara kuu kutoka Arusha kwenda Moshi.
Usa River inajulikana kimataifa kutokana na chuo cha theolojia cha Makumira ambacho leo kimekuwa kitengo cha Chuo Kikuu cha Tumaini cha KKKT.
Barbra Streisand
Barbra Streisand (amezaliwa na jina la Barbara Joan Streisand mnamo tar. 24 Aprili 1942) ni mwimbaji na mwigizaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Pia amepata kufahamika zaidikama mtunzi, mwanaharakati huria wa kisiasa, mtayarishaji wa filamu, na mwongozaji. Ameshinda tuzo mbili za Academy, tisa za Grammy, nne za Emmy, Special Tony Award, na ni mmoja kati ya waburudishaji wachache waliowahi kupata tuzo zote hizi, ingawa bado hajapata kushinda tuzo za ushindani za Tony.
Gabriel Lippmann
left|80px 150px|thumb|Gabriel Lippmann Gabriel Lippmann (16 Agosti 1845 – 13 Julai 1921) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Ufaransa. Hasa alichunguza taalamu ya kupiga picha kwa rangi. Mwaka wa 1908 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.
Marc Batchelor
Marc Batchelor (4 Januari 1970 - 15 Julai 2019) alikuwa mchezaji wa soka wa Afrika Kusini ambaye alicheza kama mshambuliaji.
Maisha na kazi
Batchelor alijiunga na timu mbalimbali nchini Afrika kusini ikiwemo Wanderers, Balfour Park, Berea Park, Defence na Dynamos mwaka 1990. Baadaye alicheza katika klabu ya Bidvest Wits F.C, Orlando Pirates, SuperSport United, Kaizer Chiefs, Mamelodi Sundowns na Moroka Swallows. Alishinda mataji manne makubwa akiwa na klabu ya Orlando Pirates ikijumuisha Kombe la Mabingwa wa Afrika la mwaka 1995. Baada ya kustaafu kwenye soka la kulipwa mwaka 2003 alifanya kazi kama mchambuzi wa mpira wa televisheni. Hata hivyo, alifutwa kazi mwaka 2007 baada ya kupigana katika mgahawa Mwaka 2014 Batchelor alikuwa shahidi katika kesi ya Oscar Pistorius. Aliuwawa nje ya nyumbani kwake huko Olivedale tarehe 15 Julai 2019.
Tuzo ya Anthologise
Tuzo ya Anthologise ni mashindano ya kitaifa ya mashairi kwa shule za upili za nchini Uingereza. yaliyoanza mwezi Septemba mwaka 2011 kwa kuongozwa na Carol-Ann Duffy na kusimamiwa na kampuni ya uchapishaji Picador.
Wanafunzi wa shule kati ya umri wa miaka 11 hadi 18 wanakaribishwa kushiriki katika mashindano hayo kwa kuandika diwani zao na kuziwakilisha kwa majaji. Mwaka 2011 majaji wa tuzo hiyo walikuwa Carol-Ann Duffy, Gillian Clarke, John Agard, Grace Nichols, na profesa wa mashairi ya watoto, Morag Styles.
Ivan Gazidis
Maisha
Mwenye asili ya Kigiriki, Gazidis alizaliwa huko Johannesburg, Afrika Kusini. Akiwa na umri wa miaka 4, alihamia Uingereza na baadaye alijiunga na shule ya kujitegemea ya Manchester Grammar na St Edmund Hall katika Chuo Kikuu cha Oxford, ambapo alipewa tuzo ya blue mara mbili kwa kucheza soka dhidi ya Cambridge mnamo 1984 na 1985. Alishiriki katika masomo ya sheria na kuhitimu na shahada ya sheria mnamo 1986 na mwaka wa 1992 alihamia Marekani kufanya kazi kwa kampuni ya Latham & Watkins.
Mwaka wa 1994, alijiunga na timu ya uanzishaji ya Major League Soccer, akawa naibu kamishna wa ligi hiyo mwaka 2001. Alisimamia maamuzi muhimu ya kimkakati na biashara ya MLS na kitengo chake cha masoko, Soccer United Marketing, ambapo alikuwa rais. Pia alisaidia kuendeleza Shirikisho la Soka la Mexico (Mexican Football Federation) na Kombe la Dhahabu la CONCACAF.
Mashindano ya Ushairi ya Welisi
Mashindano ya Ushairi ya Welisi (kwa Kiingereza Welsh Poetry Competition) ni mashindano ya kila mwaka ya mashairi ya Kiingereza, na ni tuzo kubwa ya kipekee nchini Uingereza. Tuzo hizi zilianzishwa mwaka 2007 na Welsh poet kwa ushirikiano na mpigapicha Dave Lewis.
Ivan Gazidis
Maisha
Katika msimu wa 2017-18, alisimamia mabadiliko muhimu ya wafanyakazi katika klabu hiyo kwa maandalizi ya kuondoka kwa meneja wakati huo Arsene Wenger, ambaye tangazo lake lilitolewa mnamo Aprili 2018. Gazidis aliongoza utafutaji wa Meneja mpya, hatimaye akimchagua Unai Emery mnamo Mei.
Baada ya kutangaza kuondoka kwake, ilifichuliwa kuwa watu wanaomfuata watakuwa Vinai Venkatesham kama Mkurugenzi Mtendaji, na Raul Sanllehi kama mkuu wa soka.
Mkoa wa Tchologo
Mkoa wa Tchologo (kwa Kifaransa: Région du Tchologo) ni moja kati ya mikoa 31 ya nchini Cote d'Ivoire.
Ivan Gazidis
Maisha
Tarehe 18 Septemba 2018, Gazidis alitangaza kuwa ataondoka Arsenal kujiunga na A.C. Milan. Alipokea jukumu hilo tarehe 1 Desemba 2018. Katika dirisha la uhamisho la Januari 2020, aliamua kusitisha mkataba wa mkopo wa Gonzalo Higuain miezi sita kabla ya muda uliopangwa. Aliidhinisha uhamisho wa Krzysztof Piątek na Lucas Paquetá, ambao wote walitekelezwa na Leonardo. Katika msimu wake wa kwanza kama Mkurugenzi Mtendaji wa klabu, timu ilimaliza ya tano katika Serie A, ambayo ilikuwa matokeo bora zaidi katika miaka sita. Na miaka miwili tu baadaye, timu ilimaliza ya pili katika msimu wa Serie A 2020-2021; hii iliwawezesha kufuzu kwa Ligi ya Mabingwa wa UEFA kwa mara ya kwanza tangu msimu wa 2012-2013. Msimu uliofuata, A.C. Milan ilishinda Serie A kwa mara ya kwanza katika miaka 11.
Mkoa wa Tchologo
Uko katika Kaskazini ya nchi. Makao makuu ya eneo hilo ni Ferkessédougou. Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa watu 467,958.
Kizumbi
Kwa matumizi tofauti ya jina hilo angalia Kizumbi (Nkasi)
Mkoa wa Tchologo
Tchologo kwa sasa imegawanywa katika wilaya tatu:
Kizumbi
Kizumbi ni jina la kata ya Manisipaa ya Shinyanga katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania yenye msimbo wa posta 37109. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11,264 waishio humo.
Kiunua
Kiunua ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vanuatu inayozungumzwa na Waunua kwenye kisiwa cha Malekula. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kiunua imehesabiwa kuwa watu 750. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiunua iko katika kundi la Kioseaniki.
Lunkho e Dosare
thumb|Mahali nchini Pakistan, kwenye mpaka na Afghanistan ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 6,901 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Hindu Kush.
Uko kati ya Pakistan na Afghanistan.
Eleuteri
Mwanamke anaweza kuitwa: Eleuteria.
Asili
Linatokana na jina la lugha ya Kigiriki Eleutherios, linalofuata kivumishi eleutheros: huru. Kwa Kilatini ni Eleutherius.
Kati ya watu walioitwa hivi, maarufu zaidi ni Papa Eleuteri, anayeheshimiwa kama mtakatifu hasa tarehe 26 Mei. Lakini kuwa watakatifu wengine 10 wenye jina hilo, mbali na watu wengine wengi.
Samira Gutoc
alt=Mjumbe wa Tume ya Mpito ya Bangsamoro |thumb|Mjumbe wa Tume ya Mpito ya Bangsamoro Samira Ali Gutoc (amezaliwa 19 Desemba 1974) ni kiongozi wa raia, mwandishi wa habari, mwanamazingira, mtetezi wa haki za wanawake na mwanasiasa wa Ufilipino. Alihudumu kama mjumbe wa Bunge la Kikanda la Mkoa unaojiendesha huko Muslim Mindanao na Tume ya Mpito ya Bangsamoro, ambayo ilipewa jukumu la kuandaa Sheria ya Msingi ya Bangsamoro.
Ndiye mwanzilishi wa Muungano wa Amani wa Asia unaohusishwa na Jumuiya ya Utafiti wa Amani ya Asia-Pasifiki, aliandika kitendo cha Mtandao cha Waislamu wa Asia., na kuanzisha Ranao Rescue Team, kikundi cha kujitolea ambacho husaidia raia waliohamishwa na Vita vya Marawi kutoa misheni ya msaada kwa raia. .
Anaishi Marawi, ni wa kabila la Maranao, na ni mfuasi wa Uislamu. Aligombea Seneti bila kufaulu 2019, chini ya muungano wa Otso Diretso.
Maisha ya awali na elimu
Babake Samira Gutoc, Candidato Gutoc, alikuwa afisa wa kidiplomasia ambaye alipanda ngazi. Kama matokeo, Samira alitumia muda mwingi wa utoto wake huko Saudi Arabia, ambapo baba yake alitumwa, kabla ya kwenda kusoma katika Chuo Kikuu cha Ufilipino Diliman (UP Diliman) kwa chuo kikuu.
Alipata Shahada yake ya Sanaa katika mawasiliano ya utangazaji huko UP ambapo alikua rais wa Jumuiya ya Wanafunzi wa Kiislamu ya UP na Muungano wa Vijana wa Kiislamu na Wanafunzi wa Metro Manila kote. Kisha alipata Shahada ya Uzamili katika Masomo ya Kimataifa kutoka Chuo Kikuu cha Ufilipino Kituo cha Mafunzo ya Kimataifa, huko UP Diliman, kisha akapata Shahada ya Sheria kutoka Shule ya Sheria ya Chuo Kikuu cha Arellano mnamo 2006.
Antoine Henri Becquerel
left|80px|Medali ya Tuzo Nobel thumb|right|200pix|Henri Becquerel
Antoine Henri Becquerel (15 Desemba 1852 – 25 Agosti 1908) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Ufaransa.
Mwaka wa 1896 aligundua mionzi nururishi. Mwaka wa 1903, pamoja na Pierre Curie na Marie Curie alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.
Kizio cha upimaji wa unururifu kinaitwa Becquerel kwa heshima yake.
Robert Koch
thumb|right|Robert Koch left|80px
Heinrich Hermann Robert Koch (11 Desemba 1843 – 27 Mei 1910) alikuwa daktari kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alichunguza virusi visababishavyo magonjwa mbalimbali. Mwaka wa 1882 aligundua kirusi kinachosababisha kifua kikuu, na mwaka wa 1883 kirusi kinachosababisha kipindupindu. Mwaka wa 1905 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Ngome ya Yesu
Ngome ya Yesu (pia: Boma la Yesu; kwa Kiingereza: Fort Jesus) ni ngome ya kale mjini Mombasa (Kenya). Iko kwenye kisiwa cha Mombasa ikitazama mlango wa bandari ya kale.
Ilijengwa mwaka 1593 na msanifu Giovanni Battista Cairato kwa niaba ya Wareno na ilikuwa kituo muhimu cha Wareno kwenye njia ya mawasiliano kati ya Ureno na Uhindi. Jahazi zao zilipita Afrika Kusini zikapumzika kidogo Msumbiji penye ngome kubwa ya Kireno halafu ziliendelea kupitia Mombasa na kuvuka bahari hadi Bara Hindi.
Historia ya ngome
Mabwana wa ngome walibadilishana.
Kipindi cha Kireno
Baada ya kuondolewa na Waomani Wareno walisafiri moja kwa moja kati ya Msumbiji na Goa.
Kipindi cha Kiarabu
Baada ya Wareno utawala wa ngome ulipiganiwa kati ya Sultani wa Omani na maliwali wa Mombasa wa nasaba ya Mazrui waliojaribu kuendelea bila mabwana wa Omani.
1856 Mombasa pamoja na Boma la Yesu ilikuwa sehemu ya usultani wa Zanzibar
Chini ya Uingereza na Kenya
1895 mji pamoja na ngome zilikodiwa na Uingereza
Tangu mwaka 1958 imekuwa makumbusho ya kitaifa. Leo hii ni sehemu ya Makumbusho ya Kitaifa ya Kenya na ya urithi wa dunia wa UNESCO.
Kigidar
Kigidar ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Kamerun na Chad inayozungumzwa na Wagidar. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kigidar imehesabiwa kuwa watu 54,000. Pia mwaka wa 1993, wasemaji 11,700 wamehesabiwa nchini Chad. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigidar iko katika kundi la Kichadiki.
Kiura (Vanuatu)
Kiura ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vanuatu inayozungumzwa na Waura kwenye kisiwa cha Erromanga. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kiura imehesabiwa kuwa watu sita tu, na lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiura iko katika kundi la Kioseaniki.
Papa Agatho
thumb|right|Papa Agatho. Papa Agatho alikuwa Papa kuanzia tarehe 27 Juni 678 hadi kifo chake tarehe 10 Januari 681. Alitokea Sicilia, Italia.
Masahiro Fukuda
Masahiro Fukuda (福田 正博; alizaliwa 27 Desemba 1966) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Papa Agatho
Inasemekana kwamba alikuwa na umri wa zaidi ya miaka mia moja alipochaguliwa kuwa Papa, na alikuwa ametunza hazina ya Kanisa kwa miaka mingi.
Masahiro Fukuda
Fukuda alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Julai 1990 dhidi ya Korea Kusini. Fukuda alicheza Japani katika mechi 45, akifunga mabao 9.
Kuh-e Bandaka
ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 6,843 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Hindu Kush.
Uko nchini Afghanistan.
Papa Agatho
Wakati wa Upapa wake ulifanyika Mtaguso wa tatu wa Konstantinopoli (680-681) uliofundisha rasmi kwamba Yesu, chini ya utashi wake wa Kimungu, alikuwa na utashi wa kibinadamu pia.
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.
Albrecht Kossel
thumb|right|Albrecht Kossel left|80px
Ludwig Karl Martin Leonhard Albrecht Kossel (16 Septemba 1853 – 5 Julai 1927) alikuwa daktari kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alichunguza protini. Mwaka wa 1910 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
UC
UC au uc ni kifupi cha:
Lillian Nakate
Lillian Nakate Segujja (11 Agosti 1978) ni mhandisi na mwanasiasa wa nchini Uganda. Yeye ni Mbunge wa kike aliyewakilisha jimbo la Luweero katika Bunge la 10 mnamo (2016 hadi 2021) nchini Uganda.
Elimu
Alizaliwa huko Wobulenzi, wilaya ya luweero, mkoa wa kati wa Uganda, mnamo 11 Agosti 1978. Wazazi wake ni marehemu Francis Segujja  na Annet Segujja. Lilian alisoma katika shule ya msingi ya wobulenzi. Alisoma katika shule mbalimbali za sekondari ikiwa ni pamoja na shule ya sekondari ya saint john huko nandere, wilaya ya luweero, shule ya sekondari ya mulusa academy, huko wobulenzi, na kumalizia elimu yake ya sekondari katika shule ya sekondari ya Luteete huko bamunanika. Baadae alirudi katika shule ya mulusa academy kuendelea na elimu yake ya kidato cha tano na cha sita.
Elfu moja na sabini na nane
Elfu moja na sabini na nane ni namba inayoandikwa 1078 kwa tarakimu za kawaida na MLXXVIII kwa zile za Kirumi.
Lillian Nakate
Elimu
Alijiunga na Chuo Kikuu cha Ufundi cha Kyambogo Uganda Polytechnic na alisoma diploma ya usanifu wa Majengo, na kuhitimu mnamo mwaka 2000. Mwaka 2007 alimaliza masomo yake katika chuo kikuu cha makerere, chuo kikuu kikubwa zaidi cha umma nchini Uganda, akitunukiwa shahada ya sayansi (BSc) katika uhandisi wa Majengo. Lillian baadae aliendelea na masomo yake na kusoma shahada ya umahiri mnamo mwaka 2011 katika chuo kikuu cha makerere. Pia alitunukiwa cheti katika mradi wa mipango na Usimamizi.
Elfu moja na sabini na nane
Ni namba asilia inayofuata 1077 na kutangulia 1079.
Lillian Nakate
Elimu
Pia alitunukiwa tuzo na taasisi ya takwimu na biashara katika chuo kikuu cha makerere mwaka 2008. shahada yake ya fedha na usimamizi wa biashara na ujenzi wa barabara ilitolewa mwaka 2013, na taasisi ya biashara ya multitech huko Kampala, mji mkuu wa Uganda.
Elfu moja na sabini na nane
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 7 x 7 x 11.
Kigimme
Kigimme ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Wagimme. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kigimme imehesabiwa kuwa watu 3000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigimme iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Maurice Maeterlinck
thumb|right|Maurice Maeterlinck left|80px Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck (29 Agosti 1862 – 5 Mei 1949) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Ubelgiji. Mwaka wa 1911 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Carrie-Anne Moss
Carrie-Anne Moss (amezaliwa tar. 21 Agosti 1967) ni mshindi wa Tuzo ya Guild akiwa kama mwigizaji bora filamu wa kike kutoka nchini Kanada. Huenda akawa anafahamika zaidi kwa jina la Trinity kutoka katika mfululizo wa filamu za Matrix, vilevile Natalie kutoka katika filamu ya Memento.
Maisha ya awali
Carrie-Anne Moss alizaliwa mjini Burnaby, British Columbia. Pia ana kaka yake mkubwa aitwaye Brooke. Mama yake na Moss (Bi. Barbara) alimwita mwanae jina la Carrie Anne, kwakuwa Moss alizaliwa wakati wa kibao maarufu cha The Hollies cha mwaka wa 1967, kilikwenda kwa jina la "Carrie-Anne" hivyo mama kwa mapenzi yake akaamua kumwita mwanawe jina hilo la wimbo.
Akiwa yungali mdogo, Moss aliishi na mama yake mjini Vancouver, baada ya wazazi wake kutarikiana. Akiwa na umri wa miaka kumi na moja, Moss akajiunga na kikundi cha muziki cha watoto cha mjini Vancouver, na baadaye kuelekea katika safari za kimuziki wa kwaya katika nchi za Ulaya.
Miaka ya baadaye alielekea zake nchini Marekani na kuweza kujiunga na moja kati ya shule za sanaa iliyopo mjini Pasadena. Mwaka wa 1985, alirudi tena mjini Vancouver na akabahatika kuwa mwanamitindo. Kazi hiyo ya uwanamitindo ilipelekea kumsafarisha katika nchi ya Japan na Hispania kunako miaka ya 1980.
Maisha binafsi
Na rafiki mkubwa wa Moss ni mwigizaji mwenzi anajulikana kwa jina la Maria Bello, ambaye ndiye mama mlezi wa mtoto wa kwanza wa Moss.
Saïd Amara
Saïd Amara (Machi 1933 - 2 Agosti 2020) alikuwa meneja na mchezaji wa mpira wa miguu nchini Algeria.
Kazi
Amara ni Mzaliwa wa Saida, Amara alianza kucheza mpira wa vilabu katika Klabu ya Gaité Saida na SC Bel Abbès. Mnamo 1956, alihamia Ufaransa kuchezea Strasbourg, Béziers na Bordeaux. Baadaye Alirudi Algeria, akicheza klabu ya MC Saida na JSM Tiaret.
Alitumia muda mwingi akiwa na timu ya soka ya FLN mwaka wa 1960 hadi 1962, na kupokea vitisho vya kuuawa aliporejea Bordeaux. Pia aliichezea timu ya taifa ya Algeria mechi tano kati ya 1963 na 1964. Amara alikuwa na vipindi viwili kama meneja wa timu ya taifa ya Algeria. Pia alisimamia vilabu vingi, vikiwemo MC Saïda, ES Mostaganem, MC Oran, GC Mascara na Al-Ahly Benghazi.
Mkoa wa Gaza
Kwa mji katika nchi ya Palestina tazama makala "Gaza"
Gaza au Gazankulu, ni jina la kutaja mkoa ulioko nchini Msumbiji. Mji mkuu wake ni Xai Xai.
Wilaya
na miji ya:
Baltistan Peak
thumb|K6 (katikati) na Saltoro Kangri (kulia). ni mlima wenye kimo cha m 7,288 juu ya usawa wa bahari.
Kamafleji
300px|thumb|Samaki ya wayo anaonyesha kamofleji ya kufanana na mchanga kwenye sakafu ya bahari Kamafleji (kutoka kwa Kiingereza camouflage) au majificho ni hali ya kujificha kwa kujifananisha na mazingira.
Kamafleji inatumiwa na wanyama wengi kama kinga dhidi ya maadui lakini pia na wanyama wanaowinda wengine kama usaidizi wa kukaribia windo lao.
Inatumiwa pia na wanadamu, hasa na wanajeshi na wawindaji kwa njia ya kuchagua nguo zenye rangi na ruwaza zisizotambuliwa kirahisi.
Kamafleji kwa njia ya rangi
Wanyama wengi huonyesha rangi inayolingana na makazi yao ya kawaida. Charles Darwin alitambua ya kwamba inasaidia katika mchakato wa uteuzi asilia kama rangi fulani inapunguza hatari ya kiumbehai kutambuliwa na kuliwa na maadui.
Miaka ya 1580
Makala hii inahusu miaka 1580 - 1589.
North Wantagh, New York
thumb|ramani ya mji waNorth Wantagh
North Wantagh ni mji wa Marekani katika jimbo la New York.
Mwamalili
Mwamalili ni jina la kata ya Manisipaa ya Shinyanga katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania yenye msimbo wa posta 37112. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,100 waishio humo.
Shiro Kikuhara
Shiro Kikuhara (菊原 志郎; alizaliwa 7 Julai 1969) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Kolandoto
Kolandoto ni jina la kata ya Wilaya ya Shinyanga mjini katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 11,135 waishio humo.
Baintha Brakk
thumb|Milima Ogre I, Ogre II na Kidole gumba cha Ogre. ni mlima wenye kimo cha m 7,285 juu ya usawa wa bahari.
Elfu moja na sabini na tisa
Elfu moja na sabini na tisa ni namba inayoandikwa 1079 kwa tarakimu za kawaida na MLXXIX kwa zile za Kirumi.
Baintha Brakk
Ni sehemu ya safu ya milima ya Karakoram. Uko nchini Pakistan.
Elfu moja na sabini na tisa
Ni namba asilia inayofuata 1078 na kutangulia 1080.
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 13 x 83.
Alan Pears
Alan Pears, AM, ni mshauri wa mazingira, na mwanzilishi wa sera ya ufanisi wa nishati nchini Australia tangu mwishoni mwa miaka ya 1970.
Katika miaka ya 1980, Pears ilifanya kazi kwenye Huduma ya Ushauri ya Nishati ya Nyumbani, lebo za nishati za vifaa vya kukadiria nyota, na kanuni za lazima za insulation ya nyumba, wakati na Kituo cha Taarifa za Nishati cha Serikali ya Victoria. Amekuwa mshauri wa mazingira tangu 1991, akihusika katika ukadiriaji wa nishati/mazingira na udhibiti wa majengo, maendeleo ya majengo ya kijani kibichi, na ukuzaji mzuri wa vifaa. Yeye ni Profesa Msaidizi katika Chuo Kikuu cha RMIT, na anaandika safu ya kawaida ya gazeti la ReNew.
Alan Pears alifanywa kuwa Mwanachama wa Agizo la Australia mnamo 2009.
1999
Makala hii inahusu mwaka 1999 BK (Baada ya Kristo).
Alexis Carrel
thumb|right|Alexis Carrel left|80px
Alexis Carrel (28 Juni 1873 – 5 Novemba 1944) alikuwa daktari mpasuaji kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza mkusanyiko wa vyembe mwilini (tishu) na mbinu za kuuhamisha. Mwaka wa 1912 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Klara wa Montefalco
Klara wa Montefalco (Montefalco, Perugia, Umbria, 1268 - Montefalco, 17 Agosti 1308) alikuwa mmonaki wa Utawa wa Tatu wa Mt. Fransisko, halafu abesi wa shirika la Waaugustino.
Papa Leo XIII alimtangaza mtakatifu tarehe 8 Desemba 1881.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 17 Agosti.
Kiuripiv-Wala-Rano-Atchin
Kiuripiv-Wala-Rano-Atchin ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vanuatu inayozungumzwa na Wauripiv-Wala-Rano na Waatchin kwenye kisiwa cha Malekula. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kiuripiv-Wala-Rano-Atchin imehesabiwa kuwa watu 9000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuripiv-Wala-Rano-Atchin iko katika kundi la Kioseaniki.
Mfereji wa bahari
Mfereji wa bahari (kwa Kiingereza oceanic trench) ni kama bonde au korongo kwenye sakafu ya bahari.
Mara nyingi mifereji ya bahari huwa na mitelemko mikali ya kuelekea chini. Huwa mirefu lakini kiasi nyembamba. Urefu unaweza kufikia kilomita 2,400 na upana hadi km 112.
Mfereji wa bahari uliyoenea chini kabisa duniani ni mfereji wa Mariana wenye kina cha mita 11,034 uliopo katika bahari ya Pasifiki kando ya Visiwa vya Mariana karibu na Guam. Ni mahali ambako bamba la Pasifiki hujisukuma chini ya Bamba la Ufilipino.
Kwa jumla mifereji hii inapatikana mahali ambako bamba la gandunia linasukumwa chini ya bamba lingine.
Kwa hiyo mazingira ya mifereji ya bahari yana mitetemeko ya ardhi ya mara kwa mara pamoja na tsunami zinazotokana na mitetemeko hiyo.
Kwenye kona au mipaka ya mifereji ya bahari mara nyingi kuna safu za visiwa vilivyojengwa na volkeno zilizoanza kwenye sakafu ya bahari.
Wilaya ya Nyasa
Nyasa ni jina la wilaya katika Mkoa wa Ruvuma yenye postikodi namba  57500  . , ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 kutokana na maeneo ya wilaya ya Mbinga. Eneo la wilaya hii liko kando la Ziwa Nyasa.
Makao makuu ya wilaya yako Mbamba Bay.
Sakafu ya bahari
thumb|300px|Sakafu ya bahari jinsi ilivyo kwenye [[mtelemko wa tako la bara kuelekea vilindi vya bahari.]] Sakafu ya bahari (kwa Kiingereza seabed, sea floor, seafloor au ocean floor) ni sehemu ya chini kabisa ya bahari au, kwa lugha nyigine, ni sehemu ya uso wa dunia iliyofunikwa na maji ya bahari.
Kina cha maji juu ya sakafu ya bahari kinacheza kati ya mita chache hadi takriban kilomita 11 katika mifereji ya bahari. Kwa wastani sakafu iko mita 3,800 chini ya uso wa bahari.
Maeneo ya sakafu ya bahari huchunguliwa kwa kutumia nyambizi za utafiti na siku hizi pia kwa picha na vipimo vya satelaiti. Kwenye sehemu zenye kina kidogo, hasa kwenye tako la bara, inawezekana pia kwa wazamiaji kufikia sakafu ya bahari.
Sawa na uso wa dunia barani sakafu ya bahari huwa na milima, mabonde, tambarare na volkeno. Kwa jumla maeneo mbalimbali ya sakafu ya bahari hufanana kuliko maeneo ya uso wa dunia bara kwa sababu athira za kufinyanga na kubadilisha uso wa sakafu ni chache kulingana na nchi kavu. Hapo chini ni hasa mikondo ya maji inayobadilisha uso wa sakafu tofauti na nchi kavu ambako mvua, mito, upepo na mabadiliko makali ya joto na baridi zinachangia mmomonyoko na kufinyanga uso wa nchi.
Mkuku (kundinyota)
Mkuku (kwa Kilatini na Kiingereza Carina). ni jina la kundinyota kwenye nusutufe ya kusini ya dunia yetu.
Jina
Carina (Mkuku) ilianzishwa kama kundinyota la pekee katika karne ya 18 kwa hiyo haikujulikana vile kwa mabaharia Waswahili ambayo hata hivyo waliotumia nyota zake kutafuta njia baharini wakati wa usiku.
Hadi karne 19 kundinyota hili lilitazamiwa kuwa sehemu ya kundinyota kubwa zaidi lililoitwa Argo Navis, mara nyingi pekee "Navis" (yaani merikebu) iliyokuwa moja ya makundinyota 48 yaliyoorodheshwa na Klaudio Ptolemaio. Waarabu waliita Safina au Markab. Lacaille alihesabu ndani yake nyota 180 zilizokuwa nyingi mno kwa kuzitaja kwa majina ya Bayer na hivyo alianza tayari kugawa Argo Navis kwa sehemu tatu za Tanga (Vela), Shetri (Puppis) na Mkuku (Carina). Hii ilithibitishwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia katika orodha ya makundinyota 88 ya kisasa yaliyotolewa mwaka 1930.
“Carina” inataja mkuku ambao ni sehemu ya chini kabisa ya chombo cha majini.
Mahali pake
Mkuku - Carina iko katika ukanda wa Njia Nyeupe, karibu na kundinyota la Salibu (Crux), si mbali na ncha ya anga ya kusini.
Inapakana na kundinyota jirani ya Kinyonga (Chamaeleon), Nzi  (Musca), Kantarusi (Centaurus), Tanga (Vela), Shetri   (Puppis), Mchoraji (Pictor) na Panzimaji (Volans).
Nyota
Mkuku - Carina ni kundinyota kubwa lenye nyota nyingi. Suheli (Carina) au α Carinae ni nyota angavu sana, ni ya pili kwenye anga ya usiku baada ya Shira (Sirius). Ina mwangaza unaoonekana wa mag -0.72 ikiwa umbali wa miakanuru 310 na Dunia.
Eta Carinae ni nyota maradufu ya nyota mbili au zaidi iliyowaka ghafla mwaka 1843 ikaonekana angavu kushinda Suheli. Sasa nyota zake zimo ndani ya nebula Homunculus ambayo ni wingu angavu lililobaki baada ya mlipuko wa supanova ile.
Britney Spears
Britney Jean Spears (alizaliwa tar. 2 Desemba 1981 mjini Kentwood, Louisiana) ni mwanamuziki wa Pop na mwigizaji wa filamu kutoka nchini Marekani.
Mafanikio ya awali
Britney Spears alikuwa akiigiza katika kipindi cha TV cha watoto kilichokuwa kinarushwa hewani kati ya 1991 na 1995. Kipindi kilijulikana kwa jina la New Mickey Mouse Club na kilikuwa kinatayarishwa na kampuni ya Walt Disney Productions. Watu wengine waliokuwemo na kushiriki katika kipindi hicho, alikuwa Christina Aguilera, Justin Timberlake, na JC Chasez (ambaye baadaye alikuja kuwa mmoja wa wanabendi ya *NSYNC), na waigizaji Ryan Gosling na Keri Russell.
Mnamo mwaka wa 1998, Britney alitoa kibao chake cha kwanza kilichokwenda kwa jina la "...Baby One More Time". Video ya nyimbo hiyo ya Baby One More Time imekuwa maarufu sana kutokana inaonyesha Britney amevaa sare za wanafunzi wa shule ya Wakatoliki.
Albamu alizotoa
Britney ametoa albamu 8. Albamu hizo ni kama ifuatavyo:
Filamu alizoiigiza
Mnamo mwaka 2002, Spears amecheza filamu ya Crossroads.
Mwaka huo huo wa 2002, Britney amecheza tena filamu ya Austin Powers in Goldmember.
Maisha binafsi
Mnamo tar. 3 Januari ya mwaka wa 2004, Spears akaolewa na kijana waliokuwa ote toka utoto Nd. Jason Allan Alexander, mjini Las Vegas, Nevada, Marekani. Ndoa haikudumu sana na baadaye wakatarikiana.
Kunako mwezi wa Novemba 2006, Spears akafungua jalada la kudai taraka kutoka kwa mumewe bwana Kevin.
Mnamo mwezi Septemba ya mwaka wa 2007, Spears amepoteza haki ya kuwa na watoto wake wawili aliyezaa na bwana Kevin Federline, watoto hao ni Sean Preston na Jayden James.
Roosevelt
Roosevelt: