cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mtakatifu Ireneo
Ametambuliwa tangu kale kuwa mtakatifu kama mfiadini. Tarehe 21 Januari 2022 Papa Fransisko alimuongezea sifa ya "mwalimu wa Kanisa"
Sikukuu yake ni tarehe 28 Juni.
Maisha
Ireneo alizaliwa yapata mwaka 130 akalelewa Kikristo katika mji wa Smirna (leo İzmir nchini Uturuki), akiwa mwanafunzi wa Mt. Polikarpo aliyekuwa askofu wa mji huo baada ya kuwa mfuasi wa Mtume Yohane.
Mwaka 177, baada ya kuhamia Ufaransa, Ireneo alipata upadrisho huko Lyons, na baada ya kutumwa kidogo Roma kama mjiumbe kwa Papa, akinusurika hivyo kuuawa katika dhuluma dhidi ya Wafiadini wa Lyon, aliteuliwa kuwa askofu wa hapo baada ya Potinus.
Ni muhimu kwa juhudi zake za kupigania umoja wa Kanisa dhidi ya uzushi, akisisitiza umuhimu wa mlolongo wa kitume wa maaskofu, akitoa kama mfano orodha ya wale wa Kanisa la Roma baada ya Mtume Petro. Alidai makanisa yalingane na imani ya Kanisa hilo. Hata hivyo alimsihi Papa Vikta I asiwatenga na Kanisa Wakristo wa Asia Ndogo kwa sababu tu ya tofauti za kiliturujia.
Katika maandishi yake alijitahidi sana kutetea imani ya Kanisa Katoliki inayotegemea mapokeo ya Mitume wa Yesu dhidi ya mafundisho ya Wagnosi yaliyotegemea ujuzi ambao yeyote alidai kuwa nao akianzisha kikundi chake.
Ni wa kwanza pia kushuhudia Injili nne kuwa Neno la Mungu.
Kwa mujibu wa mapokeo, aliifia dini yake mnamo mwaka 200.
Dmitri Radchenko
thumb|No higher resolution available. Dmitri Radchenko (alizaliwa 2 Desemba 1970) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Urusi. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Umoja wa Kisovyeti na timu ya taifa ya Urusi.
Radchenko ameichezea timu ya taifa ya Umoja wa Kisovyeti tangu mwaka wa 1990. Radchenko alicheza Umoja wa Kisovyeti na Urusi katika mechi 35, akifunga mabao 9.
SW
SW, sw au s/w ni kifupi cha:
Y. K. J. Yeung Sik Yuen
Katika jina hili la Kichina, jina la familia ni Yeung Sik Yuen, linalotokana na babu aliyepewa jina la Yeung.
Bernard Yeung Kam John Yeung Sik Yuen (amezaliwa 1 Januari 1947) alikuwa Jaji Mkuu wa Mahakama Kuu ya Mauritius.
Kazi
Baada ya kuitwa kwenye baa huko Lincoln's Inn, London mnamo 1970, Yeung Sik Yuen alirudi nchini kwake Mauritius na kuchukua nafasi ya Wakili wa Serikali katika ofisi ya Mwanasheria Mkuu wa Mauritius, ambapo alihudumu hadi 1976. Baada ya hapo alihama kwa benchi, akihudumu kama hakimu na kutoka 1984 hadi 1989 kama Mwalimu na Msajili na Jaji. Alitajwa kuwa jaji wa Mahakama Kuu mnamo 1989, na akainuliwa kuwa Jaji Mwandamizi wa Puisne mnamo 1995. Aliapishwa kama Jaji Mkuu tarehe 13 Juni 2007, akimfuata Ariranga Pillay baada ya kustaafu kwa marehemu na alibadilishwa tarehe 31 Desemba 2013 na Kheshoe Parsad Matadeen. Ametumikia pia kama mtaalam huru wa Mauritius kwenye Kamati ya UN ya Kutokomeza Ubaguzi wa Kimbari.
Maisha binafsi
Yeung Sik Yuen alizaliwa huko Curepipe katika familia ya wafanyabiashara wa Hakka Sino-Mauritius; mababu zake walianza kama wauzaji na walikua na kampuni yao katika nyanja mbali mbali. Alifanya masomo yake ya sekondari katika Chuo cha Mtakatifu Joseph, Curepipe na kisha mnamo 1966 alikwenda Uingereza kusoma sheria katika Chuo Kikuu cha Leeds, na kumaliza digrii yake mnamo 1969. Amekuwa Rais wa Klabu ya Simba ya Port-Louis mnamo 1988 na 2000. Ameolewa na kuwa na watoto watatu. Mpwa wake Michael alikuwa Waziri wa Utalii na Burudani wa Mauritius.
Stamford Bridge
link=Picha:Stamford%20Bridge%20-%20West%20Stand.jpg|thumb|Stamford Bridge Stamford Bridge (/ˈstæm.fərd ˈbrɪdʒ /) ni uwanja wa mpira ambao uko Fulham, London, kusini-magharibi mwa Uingereza. Ni uwanja wa nyumbani wa Chelsea F.C.. Uwanja uko ndani ya mali ya Park Moore, pia inajulikana kama Walham Green na ni mara nyingi hujulikana kama The Bridge.
Uwanja huu ulifunguliwa mwaka 1877, na klabu ya London Athletic Club mpaka mwaka 1905, wakati mmiliki mpya Gus Mears alianzisha klabu ya soka ya Chelsea ili kuendelea kubaki katika uwanja huo. Chelsea F.C. wamecheza mechi zao za nyumbani tangu wakati huo. mnamo 1990 walifanya marekebisho na ukarabati uwanjani hapo.
Stamford Bridge umekuwa uwanja wa mechi za kimataifa za timu ya taifa ya Uingereza, fainali za Kombe la FA, nusu fainali ya Kombe la FA na michezo ya Charity Shield. Pia unatumiwa kama uwanja wa michezo mingine kama vile kriketi, mchezo wa raga, speedway, Mbio za Greyhound, baseball na soka la Marekani. Mahudhurio rasmi ya mashabikiyalikua 82,905, kwenye mechi ya ligi kati ya Chelsea na Arsenal tarehe 12 Oktoba 1935.
1151
Makala hii inahusu mwaka 1151 BK (Baada ya Kristo).
Cheyne Fowler
Cheyne Fowler (amezaliwa 8 Machi 1982) ni mchezaji wa soka wa kitaalamu wa Afrika Kusini anayecheza Finlandi kwa timu ya VPS. Awali alicheza kwa timu ya FC Haka. Pia anashikilia uraia wa Finlandi.
Çay
38.58333°N, 31.03333°W
Cheyne Fowler
Maisha ya awali
Fowler alizaliwa Cape Town mnamo mwaka 1982. Wazazi wake wa mama na mama yake Taina-Liisa walikwenda huko kutoka Valkeakoski, Finlandi, wakati mama yake alikuwa na umri wa mwaka mmoja. Mama wa Fowler alikuwa akifanya kazi kama mkaguzi na baba yake Anthony Fowler alikuwa akifanya kazi katika sekta ya utalii. Fowler alianza kucheza soka katika timu ya Hellenic FC ya eneo hilo, lakini alihama kwenda Finlandi mnamo mwaka 2002 na kujiunga na vijana wa Haka Valkeakoski.
Kazi ya kucheza
Fowler alifanya kazi yake ya kitaalamu mwaka 2003, alipocheza kwa Haka katika ligi ya Veikkausliiga. Alicheza kwa misimu mitano akiwa na Haka, kabla ya kuhamia HJK Helsinki mnamo mwaka 2009. Mwezi Januari 2008, alikuwa karibu kuhamia Avellino, lakini mkurugenzi wa Avellino alifutwa k
azi na mkataba huo ukasitishwa.
Çay
thumb|Moja ya sehemu katika mji wa_Cay
Cheyne Fowler
Kazi ya kucheza
Mwaka 2010, Fowler alianza huduma yake katika Jeshi la Ulinzi la Finlandi kama askari anayetumikia wajibu wa lazima.
Tarehe 27 Oktoba 2011, ilianunuliwa kuwa Fowler atajiunga na timu ya VPS kwa mkataba wa miaka miwili baada ya mkataba wake na HJK kumalizika baada ya msimu wa 2011.
Çay
Çay ni mji na wilaya iliyopo Mkoa wa Afyonkarahisar katika Kanda ya Aegean huko nchini Uturuki.
Esuperi wa Toulouse
Alisifiwa na Jeromu na Gregori wa Tours, aliyesema alikuwa kati ya maaskofu bora wa wakati wake.
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 28 Septemba.
Bad (wimbo)
"Bad" kilikuwa kibao kilichotamba kunako mnamo 1987 ambacho kilirekodiwa na msanii wa muziki wa pop Michael Jackson. Kibao hiki kilikuwa cha pili katika vitano kuingia kwenye chati za Billboard Hot 100 na kushika nafasi ya kwanza kwa albamu ya Bad, na kilikuwa kibao chake cha saba kushika nafasi ya saba.
Kuhusiana na wimbo
Kiasili wimbo alinuia aimbe wakiwa wawili na mgovi wa miaka, Prince, ambaye angeweza kuchangia mistari ya wimbo huu. Katika mahojiano, Quincy Jones, alielezea nong'no hili katika toleo maalumu la Bad, akasema kwamba: Prince alimwambia Jackson kwamba yeye hakutaka kushiriki kwenye wimbo huu kwa sababu "wimbo utakuwa maarufu hata bila ya (yeye) kushiriki". Mnamo mwaka wa 1996 mahojiano yaliyofanywa na TV ya Kijerumani, Prince alielezea kwamba sababu zilizopelekea kutoshiriki kwenye wimbo ni ule mstari wa kwanza uliosema "Your butt is mine", na kwa hilo Jackson alisema kwamba; "I ain't saying that to you... and you sure ain't saying that to me!"
Mnamo mwaka wa 2006, single hii, na video yak, zilitolewa tena zikiwa kama moja ya sehemu ya toleo la Visionary - The Video Singles.
Mazinde
Mazinde ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini  katika  Mkoa wa Tanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 22,832 <ref>Sensa ya 2012, Tanga - Korogwe DC waishio humo.
Bungu (Tanga)
Hii ni makala ya Bungu ya Korogwe, Tanga. Kwa matumizi mengine ya jina tazama Bungu (Rufiji), na Bungu (Morogoro).
Bungu ni kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 14,232 waishio humo.
Lugha kubwa ambazo hutumika katika mazingira hayo ni Kisambaa na Kiswahili. Yote ni kutokana na uwepo wa kabila la Wasambaa.
Shughuli za kiuchumi zinazofanyika katika maeneo hayo ni pamoja na kilimo cha: chai, miwa, iriko, mahindi, maharagwe, matunda, ndizi.
Kata mpya katika tarafa ya Bungu ni kata ya Mpale ambayo huundwa na vijiji kama Millongwe, Tewe, Mali, Kwemanolo.
Ipo shule moja ya sekondari katika kata ya Mpale iitwayo Patema Secondary School katika kijiji cha Tewe.
Mto Namwandyo
unapatikana katika wilaya ya Bugiri, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Vyombo
Vyombo vinaweza kumaanisha:
İhsaniye
thumb|İhsaniye İhsaniye ni kamji na wilaya ya Mkoa wa Afyonkarahisar katika Kanda ya Aegean huko nchini Uturuki.
Orodha ya miji ya Andorra
Hii ni orodha ya miji ya nchi ya Andorra.
Abdurrahim El-Keib
thumbnail|right|100pc|Abdurrahim El-Keib Abdurrahim Abdulhafiz El-Keib,  2 Machi 1950 - 21 Aprili 2020) alikuwa mwanasiasa wa Libya, profesa wa uhandisi wa umeme, na mjasiriamali ambaye alihudumu kama Waziri Mkuu wa muda wa Libya kutoka 24 Novemba 2011 hadi 14 Novemba 2012. Aliteuliwa katika wadhifa huo na Baraza la Kitaifa la Mpito la nchi hiyo kwa maelewano kwamba angebadilishwa wakati Kongamano Kuu la Kitaifa litakapochaguliwa na kuchukua mamlaka. Madaraka yalikabidhiwa kwa Congress tarehe 8 Agosti 2012, na bunge lilimteua mrithi wa El-Keib Ali Zeidan mnamo Oktoba 2012.
Anushka Shetty
Shetty ni moja ya mwigizaji anayetokea Mumbai. Alisoma huko Bangalore na Shahada yake ya Maombi ya Kompyuta katika Chuo cha Mount Carmel, Bangalore. Alikuwa pia mwalimu wa yoga, aliyefundishwa chini ya Bharat Thakur.
Alianza uigizaji wake kwa filamu ya Kitelugu Super ya 2005, ambayo ilimpatia tunzo ya Mwigizaji Bora wa kuigiza filamu ya Kitelugu. Mwaka uliofuata, aliigiza katika S. S. Rajamouli Vikramarkudu, ambayo ilifanikiwa sana kibiashara. Akatoa tena Lakshyam (2007) na Souryam (2008), na Chintakayala Ravi (2008) ambazo pia zilikuwa na mafanikio. Mnamo 2009, Shetty alicheza majukumu mawili katika hadithi ya giza Arundhati, ambayo ilipata sifa yake muhimu na tuzo kadhaa, pamoja na Tuzo yake ya kwanza ya Filamu ya Mwigizaji Bora - Telugu, Tuzo ya Nandi, Tuzo ya Cinemaa ya Mwigizaji Bora. Mwaka uliofuata, onyesho la Shetty la kahaba katika mchezo wa kuigiza maarufu Vedam lilimshinda Tuzo ya pili mfululizo ya Mwigizaji Bora kutoka Tuzo ya Filamu na CineMaa. Kufuatia kufanikiwa kwa safu ya filamu, alijiweka kama mmoja wa waigizaji wakuu wa sinema ya Telugu. Mnamo miaka ya 2010, Shetty pia alipata mafanikio katika sinema ya Kitamil na majukumu ya kuigiza katika filamu za filamu kama vile Vettaikaran (2009), Singam (2010), Singam II (2013), na Yennai Arindhaal (2015), ambazo zote zilikuwa mafanikio makubwa ya kibiashara.
Kabiru Alausa
Kabiru Oluwamuyiwa Alausa (alizaliwa 28 Machi 1983) ni mwanasoka mstaafu wa Nigeria ambaye alicheza kama mshambuliaji. Yeye ni kocha msaidizi katika klabu ya Shooting Stars ya Nigeria.
Kazi
Alausa alianza maisha yake ya soka kucheza katika klabu ya Julius Berger na alikuwa mfungaji bora wa Ligi Kuu ya Nigeria mwaka wa 2004, akifunga mabao 13 msimu huo. ref>
Usama Siala
Usama Siala ni mwanasiasa wa Libya ambaye aliwahi kuwa Waziri wa Mawasiliano na Teknolojia ya Habari kuanzia Januari 2013 hadi Agosti 2014. Muda wa Siala kama Waziri wa Mawasiliano na Teknolojia ya Habari uliisha wakati baraza la mawaziri lilipojiuzulu tarehe 29 Agosti 2014. Kisha alirejeshwa kama Rais wa Mamlaka ya Mawasiliano na Habari Mkuu tarehe 22/09/2014.
Elimu
Siala Alipata shahada yake kutoka Chuo Kikuu cha Tripoli ya b.sc. katika mawasiliano ya simu mwaka 1999.
David Blaine
alt=David Blaine |thumb|329x329px|David Blaine White David Blaine (David Blaine White alizaliwa tarehe 4 Aprili 1973) ni mfanyamazingaombwe wa Marekani. Ameweka na kuvunja rekodi kadhaa za dunia.
Maisha ya awali na ya kibinafsi
Blaine alizaliwa na kukulia huko Brooklyn, New York City. Baba yake, William Perez, alikuwa askari katika vita vya Vietnam. Mama yake, Patrice Maureen White, alikuwa mwalimu wa shule.
Alipokuwa na umri wa miaka minne, aliona mazingaombwe yakifanywa katika maonyesho ya mazingaombwe  barabarani, akawa na hamu ya somo hilo.
Baada ya kukua, alinyanyuliwa na mama yake. Alihudhuria shule nyingi. Alipokuwa na umri wa miaka kumi, mama yake aliolewa na mtu mwingine, na familia hiyo ikahamia Little Falls, New Jersey.
Blaine ana ndugu aitwaye Michael James Bukalo. Alipokuwa na umri wa miaka 17, alihamia Manhattan.
Blaine alifunga ndoa na Alizee Guinochet. Wana binti mmoja, Dessa, ambaye alizaliwa Januari 2011.
Kinyabwa
Viungo vya nje
Kinyabwa]
na pia asili ni huko africa magharibi
1150
Makala hii inahusu mwaka 1150 BK (Baada ya Kristo).
Cheng Zhi
Cheng Zhi ni jina la uhusika wa kipindi cha televisheni cha Kimarekani maarufu kama 24.
Ossining, New York
thumb|right|260px|Mahali pa Ossining katika Westchester County Ossining ni mji wa Marekani katika jimbo la New York. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 37,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 75 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 40.4 km².
Cheng Zhi
Uhusika unachezwa na Tzi Ma. Huyu ni mtu kutoka Jamhuri ya Watu wa China na ndiye adui mkubwa kabisa wa Jack Bauer. Mwishoni mwa Msimu wa 6 Bauer amemjuruhi vibaya Cheng wakati wa uvamizi na kisha wakamteka nyara.
Kiawngthim
Kiawngthim ilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Waawngthim kwenye rasi ya Cape York katika jimbo la Queensland. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kiawngthim ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiawngthim iko katika kundi la Kipama cha Kaskazini.
Kisenoufo-Cebaara
Kisenoufo-Cebaara ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Cebaara imehesabiwa kuwa watu 862,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Cebaara iko katika kundi la Kigur.
Mileto
thumb|Maghofu ya [[thieta ya Mileto.]] Mileto (kwa Kigiriki Μῑ́λητος, Mīlētos) kuanzia mwaka 1000 KK hivi ulikuwa mji wa Wayunani huko Karia kwenye mto Meandro unapoishia katika Bahari ya Kati, kwenye pwani ya Uturuki wa leo, karibu na kijiji cha Balat.
Kabla ya uvamizi wa Wapersia katikati ya karne ya 6 KK ulitajwa kuwa mkubwa na tajiri kuliko miji yote ya Wagiriki.
Maghofu yake ni kati ya mahali muhimu pa akiolojia.
Mtume Paulo alifika huko mwaka 58 akakutana na viongozi wa Kanisa la mji jirani, Efeso (Mdo 20:15–38), ambapo alikaa miaka mitatu na kutoka huko alieneza Ukristo katika mkoa mzima wa Asia (Mdo 19:10, 20; 1Kor 16:9).
Inawezekana alirudi tena huko miaka 65-66 kwa kuwa aliandika kwamba aliacha huko Trofimo (2Tim 4:20), na si katika safari ile ya kwanza (Mdo 21:29).
Mkomazi
Mkomazi ni kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga, Tanzania.
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 8,069 waishio humo.
Isa Tuwaijir
Isa Tuwaijir (Kiarabu (عيسى علي التويجر) ni mhandisi wa mitambo na mwanasiasa wa Libya . Alizaliwa Tripoli mwaka wa 1957. Aliteuliwa kuwa Waziri wa Fedha mnamo 22 Novemba 2011 na Abdurrahim El-Keib.
1149
Makala hii inahusu mwaka 1149 BK (Baada ya Kristo).
Kilulu
Kilulu	ni kata ya Wilaya ya Muheza katika Mkoa wa Tanga, Tanzania yenye Postikodi namba 21410. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao	8,212	 	Msimbo wa posta ni 	21410
Wentworth Miller
Wentworth Earl Miller III (amezaliwa tar. 2 Juni 1972) ni mwigizaji wa filamu wa Kimarekani-Kiingereza, aliyetunukiwa tuzo ya Golden Globe akiwa kama mwigizaji bora wa filamu na tamthiliya. Amejizolea umaarufu mkubwa baada ya kucheza kama Michael Scofield kutoka katika tamthilia ya Prison Break iliyokuwa inarushwa hewani na televisheni ya FOX Network.
Maisha ya awali
Miller alizaliwa Chipping Norton, Oxfordshire, Uingereza, ambapo baba yake alikuwa akiishi huku akisoma katika chuo cha Oxford. Familia yake baadae ilihamia Park Slope, Brooklyn, New York, kipindi ana mwaka mmoja. Ana madada wawili, Leigh na Gillian. Alipata elimu yake pale Midwood High School iliyopo Brooklyn, New York USA. Alihitimu masomo yake katika Chuo cha Princeton akiwa na shahada ya Fasihi ya Kiingereza.
Katika mahojiano, Miller alibainisha kuwa asili yake ni mchanganyiko. Akimaanisha kuwa baba yake ni Mmarekani-Mwafrika, Muingereza, Muitalia, Mjerumani na nusu Mcherokee na mama yake ni Mrusi, Mfaransa, Mdachi na Msyria.
Maisha ya Uigizaji
Miller kwa mara ya kwanza aliigiza nafasi ya nyota kama David katika tamthilia fupi Dinotopia ya ABC. Baada ya kuonekana katika maigizo tofauti tofauti ya kwenye runinga, alihamia kwenye filamu ya mwaka 2003 The Human Stain akicheza nafasi ya nyota msaidizi. Aliigiza kama Anthony Hopkins kijana. Miller alianza kuonekana kwenye runinga kwenye tamthilia ya Buffy the Vampire Slayer (Go Fish 1998).
Mwaka 2005, Miller alicheza kama Michael Scofield kwenye tamthilia ya Prison Break ya FOX Network. Amigiza kama kaka anayemjali nduguye kwa kuandaa na kufanikisha mpango mzima wa kumtorosha jela kaka yake Lincoln Burrows ili kumuepusha na adhabu ya kifo aliyohukumiwa kimakosa. Umahiri aliouonyesha kwenye tamthilia hiyo ulipelekea kujipatia tuzo ya Golden Globe 2005 kwa kuchaguliwa kuwa Muigizaji Bora wa Kiume Kwenye Tamthilia. Miller ameonekana kwenye video mbili za muziki za mwanadada Mariah Carey na alipata mchango mkubwa kutoka kwa Carey kutokana na video ya nyimbo We Belong Together. Miller anadai kuwa umahiri wa video hiyo umechangia kwa kiasi kikubwa kuwashawishi waandaaji kumpa nafasi ya nyota kwenye tamthilia iliyojizolea umaarufu ya Prison Break. Anasema, "Mariah ni maarufu kimataifa. Siku mbili nilizokuwa naigiza kwenye video zake zimenisaidia sana kisanaa, zimenitangaza zaidi kuliko jambo lolote nililowahi kulifanaya kabla ya Prison Break. Ninashukuru sana kwa nafasi ile."
15 Septemba
Tarehe 15 Septemba ni siku ya 258 ya mwaka (ya 259 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 107.
Sikukuu
Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu ya Bikira Maria wa Mateso, na za watakatifu Nikomedi wa Roma, Valeriani wa Tournus, Stratoni, Valeri na wenzao, Niseta Mgoti, Albino wa Lyon, Apro wa Toul, Aikardi wa Jumieges, Emila na Yeremia, Katerina wa Genoa n.k.
Kiungamwana
thumb|Kiungamwana. Kiungamwana (kwa Kiingereza "umbilical cord") ni mshipa mrefu ambao unamuunganisha mimba au mtoto mchanga ndani ya kondo kabla ya kuzaliwa ili kusafirisha chakula na virutubishi vya lishe kutoka kwa mama kwenda kwa mtoto.
Kiungamwana hukatwa pindi mtoto akizaliwa.
Kisenoufo-Djimini
Kisenoufo-Djimini ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Djimini imehesabiwa kuwa watu 95,500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Djimini iko katika kundi la Kigur.
Piano
Kinanda huwa na funguo 88 na kila mmoja una nyundo yake inayosogezwa kwa wenzo ndani ya piano na kupiga nyaya zenye unene na urefu tofauti ili zitoe sauti tofautitofauti.
Piano huwa pia na pedali mbili au tatu zinazokanyagwa kwa miguu. Kwa kutumia pedali, mpiga piano anaweza kubadilisha sauti kwa kusogeza kidogo nyundo inayogusa sehemu za nyaya tu na hivyo kubadilisha sauti. Pedali nyingine inamiliki vipande vya kitambaa vilivyokandamizwa juu ya nyaya na hivyo kufupisha au kurefusha muda wa kutolewa kwa sauti. Vyombo vingine vinavyotumika pamoja na piano ni kama gitaa, ukulele, ngoma na kadhalika.
Ilhali piano halisi ni ala ya muziki nzito sana, inayohitaji watu 4-6 kuibeba, pia yenye bei kubwa inayohitaji masahihisho ya mara kwa mara ya nyaya zake, piano za kielektroniki ziligunduliwa zinazoiga sauti yake lakini ni nyepesi na zinapatikana kwa bei ndogo.
Kuna ala nyingine yenye msururu wa funguo wa kufanana, lakini sauti hazitolewi ka njia ya kupiga waya, ila kwa filimbi (Kinanda cha filimbi).
Kigawe
Kigawe (ing. multiple) ni namba kubwa inayoweza kugawanywa kwa namba ndogo.
Mfano: 30 ni kigawe cha 10.
Kigawe kidogo cha shirika cha namba  m  na  n  ni nambakamili ndogo ambayo ni nambachanya na kigawe cha  m , pia kigawe cha  n .
Shabu
thumb Shabu (kwa Kiingereza "alum") ni kampaundi ya kikemia inayounganisha alumini, kali, sulfuri na oksijeni na fomula yake ni KAl(SO4)2. Inatokea kiasili kama madini ambayo yanachimbwa ardhini, yana rangi nyeupe kama chumvi au chokaa.
Shabu ilianza kugundulika tangu kale na kutumiwa kwa kutia rangi kwenye nguo na pia kama dawa la tiba.
Leo hii shabu na kampaundi za karibu zinatumiwa katika michakato mengi ya tasnia, kwa mfano wakati wa kutengeneza karatasi kiwandani. Myeyusho wa shabu unatumiwa kupunguza hatari za moto ya vitambaa, ubao au karatasi.
Dawa la tiba
Matumizi ya Shabu yakazidi kuongezeka inaweza ikatumika kama dawa ya kutibu vipele vya ndevu; hili limekuwa tatizo kubwa, hasa kwa wanaume wengi kupata vipele wakati wa kunyoa. Vipele hivyo huwatokea pindi wamalizapo kunyoa na kwa wengine huwa vikubwa kama majipu na pia hukifanya kidevu kuwa cheusi mpaka kwenye mashavu, pia hufanya eneo lililoathirika kuwa gumu sana.
Kwa matatizo yote hayo shabu inao uwezo wa kuondoa vipele sugu vilivyopo eneo la kidevu au vinavyotokea baada ya kunyoa, hivyo shabu inao uwezo wa kutumika pia kama "after shave", pale mhusika anapomaliza kunyoa anaweza kupaka shabu ikamsaidia kuondoa kabisa uwezekano wa vipele kuota na kuondoa ambavyo vilikuwa vimeshaota kidevuni na maeneo ya mashavu.
Tena ina uwezo wa kuondoa fangasi katika sehemu zote za mwili kama miguu, mikono, kichwani, sehemu za siri pamoja na maeneo yote ya mwili wa binadamu na kuurudisha mwili katika hali nzuri zaidi.
Pia shabu ina uwezo wa kutoa chunusi usoni na sehemu nyingine za mwili wa binadamu. Shabu inapochanganyika na vitu vingine kama asali au limao huweza pia kutibu baadhi ya magonjwa ya kina mama ambayo huyapata baada ya kutumia vitu au vipodozi vyenye kemikali nyingi.
Anushka Sharma
thumb|Anushka Sharma Anushka Sharma (alizaliwa 1 Mei 1988) ni mwigizaji na mtayarishaji wa filamu India anayefanya kazi katika filamu za Kihindi.
Mmoja wa waigizaji maarufu na anayelipwa zaidi nchini India, amepokea tuzo kadhaa, pamoja na Tuzo ya Filamu. Ametokea katika Mashuhuri 100 ya Forbes India tangu 2012 na aliangaziwa na Forbes Asia katika orodha yao ya 30 chini ya 30 ya 2018.Sharma alifanya maonyesho yake ya kwanza katika mchezo wa kuigiza wa mapenzi wa Aditya Chopra Rab Ne Bana Di Jodi (2008), mkabala na Shah Rukh Khan. Alichukua siku moja kujiandaa kwa mtihani wake katika studio ya Yash Raj ya filamu na alikataa kufanya kazi ya kuigiza moja kwa moja.
Alisaini makubaliano ya filamu tatu na kampuni hiyo na akapata jukumu la kuongoza filamu ya Tani Sahni, bi harusi mchanga wa mtu wa makamo, aliyeshirikishwa na Khan. Pia shrama ndiye alikuwa msanii wa kwanza kutengenezwa na studio ya raj filamu.
Mto Wasekye
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Abdelhakim Belhaj
Abdelhakim Belhaj ( Abu Abdallah Assadaq ) (alizaliwa 1 Mei 1966) ni mwanasiasa na kiongozi wa kijeshi wa Libya. Yeye ndiye kiongozi wa chama cha kihafidhina cha Kiislamu cha al-Watan na mkuu wa zamani wa Baraza la Kijeshi la Tripoli. Alikuwa amiri wa Kundi lililokufa la Libyan Islamic Fighting Group, kundi la waasi linalompinga Gaddafi.
Kisenoufo-Nyarafolo
Kisenoufo-Nyarafolo ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Nyarafolo imehesabiwa kuwa watu 48,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Nyarafolo iko katika kundi la Kigur.
1148
Makala hii inahusu mwaka 1148 BK (Baada ya Kristo).
Waliozaliwa
bila tarehe
Patara (Lisia)
thumb|Lango la mji. Patara (kwa Kigiriki Πάταρα, Patara) ulikuwa mji wenye bandari huko Lisia kwenye pwani ya Uturuki wa leo, karibu na kijiji cha Gelemisref name="Peschlow">.
Mtume Paulo alifika huko mwaka 58 na kubadilisha meli katika safari yake ya kuelekea Yerusalemu (Mdo 21:1-3).
Mto Nansaga
unapatikana katika wilaya ya Bugiri, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Angoche
thumb|ramani ya Angoche
Rustenburg
thumbnail|right|280px|Chuo kilichopo ndani ya mji wa Rustenburg thumb|right|260px|Mahali pa Rustenburg katika [[North West na Afrika Kusini]] Rustenburg ni mji wa Afrika Kusini katika jimbo la North West. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2001, mji una wakazi wapatao 400,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 1500 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 3492 km².
Angoche
alt=Bandari ya Angoche, Msumbiji|thumb|Bandari ya Angoche, Msumbiji Angoche ni mji wa Nampula nchini Msumbiji. Idadi ya wakazi wake ni takriban 93.777.
Ujima
Ujima ni mfumo wa mwanzo wa kiuchumi na kiutawala hapo zamani binadamu walipotumia silaha za mawe na moto wa kupekecha.
Pia ujima ulikuwa na mgawanyo wa kazi mzuri, kwa mfano vijana na wanaume walifanya kazi, kumbe wazee na watoto hawakufanya kazi.
Kwa jumla watu walifanya kazi kwa kushirikiana bila ubaguzi wala matabaka. Katika ujima waliweza kuishi kwa kupendana kuliko katika mifumo ya baadaye.
Pia kuna mifumo mingine ambayo ilikuja ukawa mzuri zaidi kama ubugabire: huo mfumo ulikuwa bora kwa sababu mtu alikuwa akiwekeza ng`ombe zikimaliza mwaka anapokwenda kuchukua lazima amuachie baadhi ya mifu.
Kisenoufo-Palaka
Kisenoufo-Palaka ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Palaka imehesabiwa kuwa watu 8000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Palaka iko katika kundi la Kigur.
Bozdoğan
thumb|Bozdoğan Bozdoğan ni kamji na wilaya ya Mkoa wa Aydın katika Kanda ya Aegean huko nchini Uturuki.
Nkosazana Dlamini-Zuma
Nkosazana Clarice Dlamini-Zuma (née Dlamini; wakati mwingine anatajwa kifupi kama NDZ; amezaliwa 27 Januari 1949) ni mwanasiasa wa Afrika Kusini, daktari na mwanaharakati anayepinga ubaguzi wa rangi, ambaye kwa sasa anahudumu kama Waziri wa Ushirika la Utawala na Mambo ya Jadi. Alikuwa Waziri wa Afya wa Afrika Kusini kutoka 1994 hadi 1999, chini ya Rais Nelson Mandela, Waziri wa Mambo ya nje, chini ya Rais Thabo Mbeki na Rais Kgalema Motlanthe, Waziri wa Mambo ya Ndani katika kipindi cha kwanza cha Rais wa zamani Jacob Zuma (ambaye alikuwa naye ameoa hapo awali kwa miaka 16) na Waziri katika Ofisi ya Rais wa Tume ya Mipango ya Sera na Tathmini chini ya Rais Cyril Ramaphosa.
Mnamo Julai 15, 2012, Dlamini-Zuma alichaguliwa na Tume ya Umoja wa Afrika kama mwenyekiti wake, ikimfanya kuwa mwanamke wa kwanza kuongoza shirika au mtangulizi wake, Shirika la Umoja wa Afrika; alichukua madaraka tarehe 15 Oktoba 2012. 30 Januari 2017, alibadilishwa kama Mwenyekiti wa Tume ya AU na Waziri wa Mambo ya nje wa Chad Moussa Faki.
Aliwania nafasi ya Rais wa African National Congress mnamo 2017 lakini alishindwa na Cyril Ramaphosa katika Mkutano wa 54 wa Kitaifa wa African National Congress.
1147
Makala hii inahusu mwaka 1147 BK (Baada ya Kristo).
Nkosazana Dlamini-Zuma
Historia
Nkosazana Clarice Dlamini, Mzulu, alizaliwa huko Natal,  ni mtoto wa kwanza kati ya watoto wanane. Alimaliza shule ya upili katika Chuo cha Mafunzo cha Amanzimtoti mnamo 1967.
Mnamo 1971, alianza masomo yake katika Zoology na Botany katika Chuo Kikuu cha Zululand, ambapo alipata digrii ya Shahada ya Sayansi (BSc). Baadaye alianza masomo yake ya matibabu katika Chuo Kikuu cha Natal, ambapo alikua mwanachama hai wa chini ya ardhi wa Shirika la Wanafunzi wa Afrika Kusini, na alichaguliwa kama naibu raisi wake mnamo 1976. Alifukuzwa mwaka huo huo na kumaliza masomo yake nje ya nchi katika Chuo Kikuu ya Bristol nchini Uingereza mnamo 1978.
Baadaye, alifanya kazi kama daktari katika Hospitali ya Serikali ya Mbabane nchini Swaziland, ambapo alikutana na mumewe wa baadaye, rais wa zamani wa chama cha ANC Jacob Zuma.
Orodha ya mito ya wilaya ya Busia
Orodha ya mito ya wilaya ya Busia inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda mashariki.
Mto Namawa
Mto Namawa ni jina la:
Şuhut
Şuhut ni mji mdogo na wilaya ya Mkoa wa Afyonkarahisar katika Kanda ya Aegean nchini Uturuki.
Kiayerrerenge
Kiayerrerenge ilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Waaranda katika jimbo la Queensland. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kiayerrerenge ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiayerrerenge kiko katika kundi la Kiarandiki.
Beira (Msumbiji)
thumb|Beira,Msumbiji thumb|Ramani ya Beira,Msumbiji
Beira ni mji mkuu wa mkoa wa Sofala nchini Msumbiji. Idadi ya wakazi wake ni takriban 530.706.
Upostulanti
Upostulanti (kutoka neno la Kilatini "postulare", yaani kuomba) ni hatua ya awali katika safari ya malezi utawani.
Kwa kawaida unatangulia hatua ya unovisi.
Mpostulanti amekaribishwa jumuiani ili aone zaidi maisha yalivyo na upande wake watawa waone tabia na nia zake zilivyo.
Urefu wa muda wa upostulanti (miezi au miaka) unategemea sheria za shirika, maendeleo ya mhusika n.k.
Eneo bunge la Kasarani
Eneo bunge la Kasarani ni eneo bunge la uchaguzi nchini Kenya. Ni mojawapo wa maeneo bunge kumi na saba katika Kaunti ya Nairobi. Eneo lote la bunge hili liko katika eneo la Baraza la Mji wa Nairibi. Lilikuwa linajulikana kama Eneo Bunge la Nairobi Northeast katika uchaguzi wa miaka 1963 na 1969, na kama Eneo Bunge la Mathare katika uchaguzi wa kuanzia mwaka wa 1974 hadi uchaguzi mdogo wa mwaka wa 1994. Tangu uchaguzi wa 1997, limekuwa likijulikana kama Eneo Bunge la Kasarani.
Insha ya wasifu
Insha ya wasifu ni ile ya kutoa maelezo juu ya jinsi mtu au kitu kilivyo, tabia, vitendo na mandhari (sura ya mahali jinsi panavyoonekana).
Insha hizo zinaweza kuongelea kitu chochote kile, inaweza kuwa ni mnyama,mtu, shule, nchi n.k.
Mambo ya kuzingatia katika insha ya wasifu ni: sura, rangi, vipimo, tabia n.k.
Mfano wa insha ya wasifu
SHULE YANGU Shule yangu inaitwa Shule ya Sekondari Shabaan Robert. Ni shule ya zamani iliyoanzishwa siku ya Ijumaa, tarehe 5 Agosti 1966 na Mheshimiwa Donna Matembele, aliyekuwa diwani wa kata ya Masuba.
Wanafunzi hukadiria ugumu wa mazoezi wapewayo. Yale wayaonayo kuwa ni rahisi wao hujifanyia. Yale magumu kidogo hushughulikia kwa pamoja kwa kusaidiana wenyewe kwa wenyewe. Walimu hushirikishwa tu wakati wa mazoezi tata. Shule ya Sekondari ya Mwananchi ni ya kuvutia sana. Ina miti mingi sana ya matunda. Ina maua ya aina aina. Kutokana na nidhamu na uwajibikaji matunda hukomaa ndipo yatumiwe kwa mpango wakati wa chakula.
Heshima imethaminiwa mno na wanafunzi. Wanaheshimiana na kuwaheshimu walimu wao. Kwao heshima ni utiifu na uzingativu. Kutii na kuzingatia mambo waambiwayo na walimu ndicho kipimo cha heshima.
Katika shule yangu wanafunzi tuko kama paka. Paka hamtumi mtu nyama lakini atunukiwapo kipande hawezi kumruhusu yeyote kukigusa. Nasi tutunukiwapo nafasi yoyote ya kusoma hatumruhusu mtu yeyote kutupokonya nafasi hiyo.
Kibadimaya
Kibadimaya ni lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia inayozungumzwa na Wabadimaya katika jimbo la Australia ya Magharibi. Mwaka wa 2005, kulikuwa na wasemaji wa Kibadimaya watatu tu, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibadimaya kiko katika kundi la Kiwadjari, yaani inahusiana na Kiwajarri.
Insha ya wasifu
Mfano wa insha ya wasifu
Wanafunzi wa shule wana sare zao za kuvutia wazivaazo kiungwana kabisa. Sare hizo ni sweta ya bluu, shati au blauzi ya samawati, tai ya rangi ya damu ya mzee, suruali ndefu au sketi ya kijani kibichi, viatu vyeusi vya soli ndogo na visigino vifupi.
Katika shule yetu kuna uhusianao mwema baina ya walimu, wazazi, Chama cha Wazazi na Walimu (CHAWAWA) na Baraza la Shule. Kamati ya CHAWAWA na Baraza la Shule huanzisha miradi na kuitekeleza haraka kutokana na wazazi kuiunga mkono.
Kwa muda mrefu sasa matokeo ya mitihani yamekuwa ya kuridhisha kabisa. Na si hayo peke yake. Wanafunzi washirikipo katika michezo ya mpira, ya riadha na matamasha ya muziki takribani mara zote huibuka washindi.
Kwa ufupi shule yangu ni ya mafanikio mengi.
Mtindiro
Mtindiro	ni kata ya Wilaya ya Muheza katika Mkoa wa Tanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao	10,831	 	Msimbo wa posta ni 	21420
Saloni wa Geneva
Saloni wa Geneva alikuwa askofu wa mji huo (leo nchini Uswisi) kuanzia mwaka 440.
Mtoto wa watakatifu Eukeri wa Lyon na Galla, alilelewa kimonaki huko Lerins.
Alitetea imani sahihi kadiri ya Papa Leo I na kuwa mwandishi mzuri wa Kilatini, vinavyoonyesha vitabu vyake juu ya Mithali na Mhubiri.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 28 Septemba.
1146
Makala hii inahusu mwaka 1146 BK (Baada ya Kristo).
Kisenoufo-Tagwana
Kisenoufo-Tagwana ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Tagwana imehesabiwa kuwa watu 138,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Tagwana iko katika kundi la Kigur.
Jostein Gaarder
Jostein Gaarder (amezaliwa 8 Agosti 1952) ni mwandishi kutoka nchi ya Norwei. Alisoma falsafa, teolojia na masomo ya fasihi chuoni na kuwa mwalimu wa falsafa kabla hajajitegemea kama mwandishi. Ameandika hasa kwa watoto. Baadhi ya vitabu vyake ni:
Kisenoufo-Shempire
Kisenoufo-Shempire ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wasenufo. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kisenoufo-Shempire imehesabiwa kuwa watu 100,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisenoufo-Shempire iko katika kundi la Kigur.
Sasha Banks
thumb| Sasha Banks Mercedes Justine Kaestner-Varnado (amezaliwa Januari 26, 1992) ni mcheza mieleka wa Marekani ambaye amesainiwa sasa kwa WWE, ambapo hufanya kwenye chapa ya SmackDown chini ya jina la pete Sasha Banks.
Alisaini na WWE mnamo 2012 na alipewa chapa ya NXT.Mechi yake dhidi ya Bayley kwenye NXT TakeOver: Heshima mnamo Oktoba 7, 2015, ilikuwa mechi ya kwanza ya wanawake kuwahi kichwa cha NXT TakeOver, mechi ya kwanza ya Iron Woman katika historia ya WWE, na mechi ndefu zaidi ya wanawake katika historia ya WWE wakati huo na urefu wa dakika 30.
Saa za Afrika Mashariki
thumb|Kanda muda za Afrika. Saa za Afrika Mashariki katika [[kijani.]] Saa za Afrika Mashariki (kwa Kiingereza: East Africa Time, kifupi: EAT) ni kanda muda inayotumika katika Afrika ya Mashariki. Iko katika kanda ya UTC +3, ambayo iko saa tatu mbele ya muda sanifu.
Saa za Afrika Mashariki hutumiwa na:
Bilene Macia
thumb|Ramani ya Bilene Macia,Msumbiji
alt=Basi katika Macia, Msumbiji|thumb|Basi katika Macia, Msumbiji Bilene Macia ni mji wa mkoa wa Gaza nchini Msumbiji. Idadi ya wakazi wake ni takriban 23.156.
Didim
Didim ni kamji na wilaya ya Mkoa wa Aydın katika Kanda ya Aegean huko nchini Uturuki.
16 Septemba
Sikukuu
Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Papa Korneli, na Sipriani, Eufemia wa Kalsedonia, Abondi na wenzake, Vikta, Felisi na wenzao, Ninian, Rogeli na Abdalah, Editha, Yohane Macias n.k.
Buharkent
thumb|Buharkent thumb|Buharkent Buharkent ni kamji na wilaya ya Mkoa wa Aydın katika Kanda ya Aegean huko nchini Uturuki.
Kicheba
Kicheba	ni kata ya Wilaya ya Muheza katika Mkoa wa Tanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao	6,328	 	Msimbo wa posta ni 	21413
Akhrik Tsveiba
Akhrik Tsveiba (alizaliwa 10 Septemba 1966) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Urusi. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Umoja wa Kisovyeti, timu ya taifa ya Ukraine na timu ya taifa ya Urusi.
Tsveiba ameichezea timu ya taifa ya Umoja wa Kisovyeti tangu mwaka wa 1990. Tsveiba alicheza Umoja wa Kisovyeti, Ukraine na Urusi katika mechi 34, akifunga mabao 2.
Matope
Matope ni mchanganyiko wa maji na udongo ambao unatengeneza ujiuji mzito.
Mara nyingi matope hutokea endapo mvua imenyesha sehemu yenye vumbi au udongo au maji mengi kumwagwa sehemu yenye vumbi kama wakati wa utengenezaji wa barabara.
Ni lazima barabara ichimbwe au kuchongwa kabla ya kuanza kutengenezwa; wakati huo ndipo matope hutokea.
Pia matope hupatikana sana sehemu za mabwawa, madimbwi, maziwa na sehemu nyingine ambazo hukusanya maji mengi kutoka kwenye vyanzo mbalimbali kama vile mito, chemchemi na mvua.
Udongo wa mfinyanzi ukichanganywa na maji unafaa kutengenezea vitu mbalimbali, hata kujenga nyumba za udongo au za matofali.
Matope, hasa ya moto, yanatumika pia kama tiba ya baridi-yabisi.
Orodha ya mito ya mkoa wa Kagera
Orodha ya mito ya mkoa wa Kagera inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Tanzania Kaskazini Magharibi.
Sigourney Weaver
Susan Alexandra Weaver (amezaliwa tar. 8 Oktoba 1949) ni mwigizaji na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Marekani.
Lusanga
Lusanga	ni kata ya Wilaya ya Muheza katika Mkoa wa Tanga, Tanzania yenye Postikodi namba 21408. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao	7,739	 	Msimbo wa posta ni 	21408
Corno Grande
right|thumb|Mlima Corno Grande, upande wa Mashariki right|thumb|Corno Grande, upande wa Kusini ni mlima wa Apenini katika nchi ya Italia (Ulaya Kusini).
Urefu wake ni mita 2,912 juu ya usawa wa bahari.
Liar, Liar, Vampire
thumb|Liar, Liar, Vampire
Liar, Liar, Vampire ni filamu ya vichekesho ya Kimarekani ambayo ilitolewa mnamo 12 Oktoba 2015 kupitia Nickelodeon.
Mto Namawa (Busia)
unapatikana katika wilaya ya Busia, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Unyenyekevu
Unyenyekevu (kutoka kitenzi "kunyenyekea"; neno la Kiingereza "humility" linatokana na Kilatini humilitas, ambapo mzizi ni humus, udongo. Sababu ni kwamba unyenyekevu ni kuelekea chini. ) ni hali ya kujishusha mbele ya wengine, hasa wakubwa au wanaostahili heshima ya pekee, kama vile Mungu.
Lengo la kufanya hivyo ni kukubali ukweli, kinyume cha kinavyotaka kiburi, kinavyojitahidi kujikuza bila haki.
Kati ya kweli zinazomhusu binadamu kuna udogo wake kimaumbile na ukosefu wake kimaadili. Ndizo zinazomdai anyenyekee kama adili la msingi.
Katika Biblia
Unyenyekevu unahimizwa katika Agano la Kale (Mith 3:34) na zaidi katika Agano Jipya kufutana na mfano wa Mwana wa Mungu ambaye alijishusha kabisa (Fil 2:1-17) akahimiza wanafunzi wake kumfuata hasa katika hilo ili hatimaye kutukuzwa pamoja naye. (Math 23:12). Ni muhimu Wakristo wote wazingatie jinsi yeye, kama Bwana na mwalimu wao, alivyotekeleza unyenyekevu ili wafuate nyayo zake, na waone jinsi kujishusha kwake kulivyoendana na maadili ya hali ya juu.
Mtume Paulo akitaka kuhimiza unyenyekevu aliandika juu ya ukuu usio na mipaka wa Mwokozi ili tuelewe zaidi alivyojishusha: ni jambo la ajabu jinsi alivyounganisha hayo mawili, lakini kwa namna fulani muungano huo unatakiwa kupatikana katika ukamilifu wa Kikristo. “Iweni na nia iyo hiyo ndani yenu ambayo ilikuwamo pia ndani ya Kristo Yesu, ambaye yeye mwanzo alikuwa yuna namna ya Mungu, naye hakuona kule kuwa sawa na Mungu kuwa ni kitu cha kushikamana nacho; bali alijifanya kuwa hana utukufu, akatwaa namna ya mtumwa, akawa ana mfano wa wanadamu; tena, alipoonekana ana umbo kama mwanadamu, alijinyenyekeza akawa mtii hata mauti, naam mauti ya msalaba” (Fil 2:5-8).
Mwana pekee “hakuona kule kuwa sawa na Mungu kuwa ni kitu cha kushikamana nacho”. Ibilisi, ambaye ni kiumbe tu, alitaka kulingana na Mungu, akakataa kimatendo utawala wake: “nitafanana na yeye Aliye juu” (Isa 14:14). Hata alipomshawishi Eva alisema, “Mtakuwa kama Mungu” (Mwa 3:5). Lakini Yesu, anayesadikiwa kuwa Mungu kweli, alijishusha kabisa: “Hapo mwanzo kulikuwako Neno, naye Neno alikuwako kwa Mungu, naye Neno alikuwa Mungu… Naye Neno alifanyika mwili, akakaa kwetu” (Yoh 1:1,14). “Alijifanya kuwa hana utukufu”. Hakupoteza umungu wake, ila alitwaa umbile letu akaanza kuishi duniani katika hali duni. Umungu ndio ukamilifu usio na mipaka wa sifa zote, kumbe ubinadamu uko chini kuliko umbile la malaika yeyote, kwa kuwa hata yule wa mwisho ni roho tu. “Akatwaa namna ya mtumwa”, kwa kuwa binadamu, kiumbe cha Mungu, ni mtumishi wa Aliye Juu. Basi Mwana pekee wa Baba alitwaa umbile hilo ili katika Nafsi moja awe Mwana wa Mungu na Mwana wa Adamu, awe Mwana pekee aliyezaliwa tangu milele yote na mtoto mchanga pangoni, halafu mtu wa mateso aliyesulubiwa. “Akawa ana mfano wa wanadamu… akaonekana ana umbo kama mwanadamu”. Aliamua kufanana na wadogo wake katika yote, isipokuwa dhambi; tena aliamua kuzaliwa fukara, kuteswa na njaa, kuchoka na kuishiwa nguvu, sawa nasi na zaidi tena. “Alijinyenyekeza akawa mtii hata mauti, naam mauti ya msalaba”. Mungu-Mtu alijishusha ilivyoandikwa, “Kadiri ulivyo mkuu uzidi kujinyenyekeza, nawe utapata kibali machoni pa Bwana; kwa maana rehema zake Bwana zi kuu, na siri yake ni kwa wanyenyekevu” (YbS 3:18-20). Kitambulisho cha unyenyekevu ndicho utiifu unaopinga kiburi kinachotuelekeza kutimiza matakwa yetu, kutaka kujitokeza, kuongoza wengine bila kuongozwa na yeyote. Basi, ili atuponye kiburi chetu, Mwana pekee wa Mungu alijifanya mtiifu hata mauti ya msalaba.
Utiifu unafanya matendo yastahili, hivi kwamba mateso yenyewe, ingawa yanaonekana kuwa ya bure, yanaweza kuzaa tele. Hilo ni mojawapo kati ya maajabu ya Mwokozi: kutukuza uchungu kwa njia ya utiifu na upendo. Utiifu usipokataa kifo wala aibu ni wa kishujaa. Basi, kifo cha Neno aliyefanyika mwili kilikuwa cha aibu kuliko vyote, ilivyotabiriwa, “Tumhukumu auawe mauti ya aibu” (Hek 2:20). Msalaba ulitazamwa na Warumi na Wayahudi kama adhabu ya aibu na ya kutisha waliyowekewa watumwa n.k. “Aliyetundikwa amelaaniwa na Mungu” (Kumb 21:23). “Kristo alitukomboa katika laana ya torati, kwa kuwa alifanywa laana kwa ajili yetu; maana imeandikwa: Amelaaniwa kila mtu aangikwaye juu ya mti” (Gal 3:13). Ndiyo sababu msalaba “kwa Wayahudi ni kikwazo” (1Kor 1:23): ni lazima wasadiki kuwa mti wa laana umekuwa chombo cha wokovu; na kuwa aliyepigiliwa misumari juu yake, hakulaaniwa na Mungu, bali alikusudiwa awe chemchemi ya neema zote, apendwe na kuabudiwa. “Kushutumiwa kwake Kristo ni utajiri mkuu kuliko hazina za Misri… Tukimtazama Yesu, mwenye kuanzisha na mwenye kutimiza imani yetu; ambaye kwa ajili ya furaha iliyowekwa mbele yake aliustahimili msalaba na kuidharau aibu… Basi na tutoke tumwendee nje ya kambi, tukichukua shutumu lake” (Eb 11:26; 12:2; 13:13).
Hayo yote yalifumbika tayari katika Bwana kuzaliwa “kwa ajili yetu sisi wanadamu na kwa ajili ya wokovu wetu” (Kanuni ya Imani ya Nisea-Konstantinopoli): “Ajapo ulimwenguni, asema, Dhabihu na toleo hukutaka, lakini mwili uliniwekea tayari… Ndipo niliposema, Tazama, nimekuja - katika gombo la chuo nimeandikiwa - niyafanye mapenzi yako, Mungu” (Eb 10:5,7). Liturujia ya Noeli inatukumbusha mfululizo mfano huo, ikikaza unyenyekevu wa kuzaliwa kwake unavyopingana na ukuu wa Mwokozi. Bikira Maria alimzaa “mwanawe, kifungua mimba, akamvika nguo za kitoto, akamlaza katika hori ya kulia ng’ombe, kwa sababu hawakupata nafasi katika nyumba ya wageni” (Lk 2:7). Neno aliyefanyika mwili hakupata nafasi: tusilisahau hilo hasa tunapoikosa sisi pia.
Upande mmoja Yesu anatuambia tujishushe tusiweze kamwe kujinyenyekeza mno; upande mwingine anatuambia, “Ninyi mtakuwa wakamilifu, kama Baba yenu wa mbinguni alivyo mkamilifu” (Math 5:48). Kuna watu wanaodhani kukosa unyenyekevu wakitamani muungano na Mungu ambao wanajisikia hawaustahili. Shida ipo hasa tunapopaswa kuchambua ndani mwetu unyenyekevu halisi na ule bandia, k.mf. tukitakiwa kushika msimamo dhidi ya wengine; pengine mwanzoni mwa mabishano tunasema kwa kutetea ukweli tu, lakini baadaye tunakuja kujibu kwa kiburi na utovu wa subira kutokana na umimi wetu kuchukizwa. Watu wanyofu wanatatua tatizo hilo kwa kutekeleza Biblia kuhusu muungano wa hayo mawili yanayoonekana kupingana: “Yeyote ajinyenyekeshaye mwenyewe kama mtoto huyu, huyo ndiye aliye mkuu katika ufalme wa mbinguni” (Math 18:4). “Basi nyenyekeeni chini ya mkono wa Mungu ulio hodari, ili awakweze kwa wakati wake” (1Pet 5:6). “Jidhilini mbele za Bwana, naye atawakuza” (Yak 4:10).
Muungano huo wa unyenyekevu wa dhati na wa ukuu upitao maumbile unajitokeza hasa kwa watakatifu. Mtume Paulo aliandika, “Mwisho wa watu wote, alinitokea mimi, kama ni mtu aliyezaliwa si kwa wakati wake. Maana mimi ni mdogo katika mitume, nisiyestahili kuitwa mtume, kwa sababu naliliudhi Kanisa la Mungu” (1Kor 15:8-9). “Wao ni wahudumu wa Kristo? Nanena kiwazimu, mimi ni zaidi: katika tabu kuzidi sana; katika vifungo kuzidi sana; katika mapigo kupita kiasi; katika mauti mara nyingi” (2Kor 11:23). Alitaja hata “maono na mafunuo ya Bwana” (2Kor 12:1) aliyojaliwa, lakini mwishoni akasema, “Makusudi nisipate kujivuna kupita kiasi, kwa wingi wa mafunuo hayo nalipewa mwiba katika mwili, mjumbe wa Shetani ili anipige, nisije nikajivuna kupita kiasi. Kwa ajili ya kitu hicho nalimsihi Bwana mara tatu kwamba kinitoke. Naye akaniambia, Neema yangu yakutosha; maana uweza wangu hutimilika katika udhaifu. Basi nitajisifia udhaifu wangu kwa furaha nyingi, ili uweza wa Kristo ukae juu yangu. Kwa hiyo napendezwa na udhaifu, na ufidhuli, na misiba, na adha, na shida, kwa ajili ya Kristo. Maana niwapo dhaifu ndipo nilipo na nguvu” (2Kor 12:7-10).
Thoma wa Akwino alifafanua hivi, “Kama vile upendo ulivyo mzizi wa uadilifu, kiburi ndiyo asili ya kila dhambi. Ni hamu isiyoratibiwa ya ukuu unaolengwa pasipo kufanywa njia ya kumtukuza Mungu. Ndivyo tunavyosogea mbali naye: ndiyo asili ya kosa lolote, na ndiyo sababu Mungu anawapinga wenye kiburi. Basi, kwa kuwa ndani ya waadilifu umo wema unaoweza ukawafanya wapatwe na kiburi, pengine Mungu anaacha wateule wake wapatwe na ugonjwa fulani, kasoro fulani, hata dhambi ya mauti ambayo iwazuie wasitakabari, iwaaibishe kweli na kuwafanya watambue kuwa kwa nguvu zao hawawezi kusimama wala kudumu hasa. Kwa namna ya pekee mtakatifu Paulo mtume angeweza kupatwa na kiburi kwa mambo mengi: alikuwa ‘ni chombo kiteule’ cha kuenezea imani kwa mataifa (Mdo 9:15); ‘alinyakuliwa juu mpaka mbingu ya tatu… akasikia maneno yasiyotamkika, ambayo haijuzu mwanadamu ayanene’ (2Kor 12:2,4); aliteseka sana kwa ajili ya Kristo, mara nyingi alitupwa gerezani akapigwa mijeledi; alikuwa na moyo safi kwa kujaliwa ‘kwa rehema za Bwana kuwa mwaminifu’ (1Kor 7:25); alifanya ‘kazi kupita wao wote’ (1Kor 15:10), alivyosema mwenyewe; na kwa namna ya pekee alikuwa na ujuzi wa mambo ya Mungu mkubwa hivi hata uweze kumtia kiburi. Ndiyo sababu Bwana alimpa dawa ya kiburi. Ili ukuu wa maono aliyojaliwa usimfanye apatwe na kiburi, alitiwa mwiba mwilini, ugonjwa uletao aibu na kusulubu mwili ili kuponya roho… Jinsi mkosefu anavyopaswa kutetemeka, mtume mkubwa kama huyo, chombo kiteule, asipojiamini! Mara tatu alimsihi kwa nguvu Bwana amuondolee mwiba huo; mara tatu, yaani mara nyingi na kwa udumifu. Hapo akasikia maneno yafuatayo: ‘Neema yangu yakutosha’, yenyewe itakukinga na dhambi. Uweza wa Mungu unaoonekana wazi katika udhaifu, ambao ni nafasi ya kutekeleza maadili ya unyenyekevu, subira na kujikana. Mtu akifahamu udhaifu wake anakuwa macho zaidi katika mashindano, na kwa hayo anaimarika. Basi, alisema mtakatifu Paulo, ‘nitajisifia udhaifu wangu kwa furaha nyingi’, kwa sababu hivyo ninakuwa mnyenyekevu zaidi, na kupaswa kushindana ‘ili uweza wa Kristo ukae juu yangu’ na kuzaa matunda yake”.