cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Shinikizo la ndani ya fuvu
Tiba
Matibabu dharura kwa kuongezeka kwa ICP ni kupunguza fuvu, ambapo sehemu ya fuvu huondolewa na ubongo kupanuliwa kuruhusu ubongo kufura bila kupondwa au kusababisha kusonga. Sehemu ya mfupa ilioondolewa, inaojulikana kama mfupa funiko, inaweza kuhifadhiwa kwenye tumbo la mgonjwa na kurudishwa kukamilisha fuvu mara tukio la ongezeko la ICP likishatibiwa. Matumizi mbadala ya nyenzo zilizoundwa zinaweza kutumika kurudisha kipande cha mfupa ulioondolewa(tazama marekebisho ya ulemavu wa kichwa).
ICP pungufu
Kuna uwezekano kwa shinikizo la damu kichwani kushuka chini ya viwango vya kawaida, ingawa kuongeza shinikizo la damu kichwani ishara inayofahamika zaidi (na kutatanisha). Dalili za hali hizi mbili mara kwa mara hufanana, na wataalamu wengi wa matibabu huamini kuwa ni mabadiliko kwenye shinikizo badala ya shinikizo lenyewe ambayo husababisha hizi dalili.
Kuumwa ghafla kwa kichwa cha mbele huweza kusababishwa na uvujaji wa maji ya uti wa mgongo kwa sehemu nyingine wazi ya mwili. Kwa kawaida, kupungua kwa ICP ni matokeo ya kudungwa kwenye uti wa mgongo au taratibu zinginezo za matibabu zinazohusika na ubongo au shina. Teknolojia mbalimbali za matibabu ya picha zipo ili kusaidia katika kutambua sababu ya ICP kupungua. Mara nyingi, dalili hujipa vikwazo, hasa iwapo matokeo yanafuata utaratibu wa matibabu. Iwapo kuendelea kuumwa kichwa cha mbele kunasababishwa na kudungwa kwenye uti wa mgongo, ni "kifuniko cha damu" kinaweza kutumika kuziba sehemu ambapo CSF invuja. Tiba tofauti zamependekezwa; ila tu matumizi ya chanjo ya dawa kwenye mishipa au kafeni na dawa za kutibu magonjwa ya kupumua zimeonyesha kuwa muhimu maradufu.
Romano Prodi
Romano Prodi (Scandiano 9 Agosti 1939) ni mchumi na mwanasiasa wa Italia. Aliwahi kuwa waziri mkuu wa Italia mara mbili: 1996-1998 na 2006-2008.
Profesa wa uchumi
Prodi aliwahi kuwa profesa wa uchumi kwenye Chuo Kikuu cha Bologna kati ya 1971 na 1999. Mwaka 1978 aliitwa na Waziri Mkuu Giulio Andreotti kujiunga na serikali yake kama waziri wa viwanda. Baada ya kuanguka kwa serikali hiyo mwaka 1979 Prodi alirudi Chuo Kikuu.
Waziri Mkuu mara ya kwanza
Mwaka 1996 alipewa nafasi ya kiongozi wa ushirikiano wa "Ulivo" (yaani "Mzeituni") uliounganisha vyama mbalimbali vya kisiasa vya mrengo wa kushoto akamshinda Silvio Berlusconi na umoja wake wa kisiasa wa mrengo wa kulia akawa waziri mkuu. Akajiuzulu 1998 baada ya kuporomoka kwa ushirikiano wa Ulivo bungeni.
Kiongozi wa Ulaya
Mwaka 1999 akachaguliwa kama mbunge wa Bunge la Ulaya akateuliwa kuwa mwenyekiti au raisi wa Kamati ya Ulaya kwa kipindi cha 1999 hadi 2004. Aliongoza Umoja wa Ulaya katika majadiliano ya kupokea nchi kumi kama wanachama wapya mwaka 2004.
414 KK
Makala hii inahusu mwaka 414 KK.
Yahya Kassim Issa
Yahya Kassim Issa (amezaliwa 25 Septemba, 1950) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania.
Tinton Falls, New Jersey
thumbnail|right|250px|Nyumba ya Crawford katika Wilaya ya Kihistoria ya Tinton
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa Tinton Falls katika Monmouth County na [[New Jersey]] Tinton Falls ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao1 19,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 36 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 41 km².
Tandaraka
Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Tandaraka (kutoka Kimalagasi: tandraka) ni wanyama wadogo wa familia Tenrecidae. Takriban spishi zote zinatokea Madagaska tu. Tandaraka mkubwa anatokea Komori, Morisi, Reunion na Shelisheli pia. Tandaraka wana maumbo mbalimbali; wengine wanafanana na kalunguyeye, wengine na virukanjia, vipanya, oposumu na hata na fisi-maji. Hii ni kwa sababu ya convergent evolution. Spishi ndogo kabisa ina urefu wa sm 4.5 na uzito wa g 5, ile kubwa kabisa urefu wa sm 25–39 na uzito wa zaidi ya kg 1. Ingawa mfanano, tandaraka hawana mnasaba na kalunguyeye, vipanya na wanyama wengine ambao wanafanana nao. Wana mnasaba na fuko-dhahabu na sengi na wamo katika jamii ya Afrotheria pamoja na pimbi, wahanga, tembo na nguva. Kinyume na mamalia wengine tandaraka wana funuo moja tu (kloaka) ili kupisha mavi, mikojo na watoto. Hukiakia usiku na hawawezi kuona vizuri, lakini wasikia sauti na harufu vizuri sana. Wanaweza kusikia sana kwa manyoya ya masharubu pia. Hula vitu vingi lakini invertebrata hasa.
2003
Makala hii inahusu mwaka 2003 BK (Baada ya Kristo).
418 KK
Makala hii inahusu mwaka 418 KK.
Daraja la Desouk
Daraja la Desouk ni daraja la chuma linalobeba reli ya kuvukia sehemu ya Chini ya Mto wa Chini wa Nile huko Desouk nchini Misri.
Chick Corea
thumb|280px|Chick Corea Armando Anthony "Chick" Corea (12 Juni 1941 - 2021) alikuwa mwanamuziki wa Marekani. Alikuwa anapiga muziki ya jazz.
Wall Township, New Jersey
thumbnail|right|250px|Sehemu ya Mji wa Wall Township, New Jersey
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa Wall Township katika Monmouth County na [[New Jersey]] Wall ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 26,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 21 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 81 km².
Hati ya Damasi
Hati ya Damasi (au De explanatione fidei) ilitolewa na Papa Damasus I mwaka 382.
Mbweta
Mbweta ni ndege wakubwa kiasi wa jenasi Chlorophoneus, Malaconotus na Telophorus katika familia Malaconotidae. Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara tu. Ndege hawa wana rangi kali kwenye kidari na tumbo, k.m. nyekundu, machungwa, njano au kijani. Mgongo wao ni rangi ya majani au zeituni kwa kawaida. Wana domo nene lenye ncha kwa kulabu. Hula wadudu hasa na vertebrata wadogo pia, mijusi kwa kawaida. Hulijenga tago lao kwa umbo wa kikombe mtini na jike huyataga mayai 2-4.
Hati ya Damasi
Kwa hati hiyo alithibitisha orodha rasmi ya vitabu vya Biblia ya Kikristo katika Kanisa Katoliki.
Orodha hiyo ilipata nguvu Afrika Kaskazini kutokana na Agostino wa Hippo kuifanya ipitishwe na Mtaguso wa Hippo (393), Mtaguso wa tatu wa Kartago (397) na Mtaguso wa nne wa Kartago (419).
Baadaye Mtaguso wa Firenze (1442) na Mtaguso wa Trento (1546) ilivitambua rasmi kuwa sehemu za Biblia kamili kwa Kanisa Katoliki.
Mto Katona (Uganda)
unapatikana katika wilaya ya Nwoya, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Kianuki
Kianuki ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waanuki. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kianuki imehesabiwa kuwa watu 890. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kianuki iko katika kundi la Kioseaniki.
Kienwan
Kienwan ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waenwan. Mwaka wa 2006 idadi ya wasemaji wa Kienwan imehesabiwa kuwa watu 14,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi,enwan Ki iko katika kundi la Kiedoidi.
Wanyanyembe
Wanyanyembe ni watu wa Tanzania wanaounda tawi la kabila la Wanyamwezi.
Richard B. Norgaard
Richard B. Norgaard (amezaliwa Agosti 18, 1943) ni profesa mstaafu wa uchumi wa ikolojia katika Kikundi cha Nishati na Rasilimali katika Chuo Kikuu cha California, Berkeley, mwenyekiti wa kwanza na mwanachama anayeendelea wa bodi huru ya sayansi ya CALFED ( California Bay-Delta Authority), na mwanachama mwanzilishi na rais wa zamani wa Jumuiya ya Kimataifa ya Uchumi wa Ikolojia. Alipokea Tuzo la Ukumbusho la Kenneth E. Boulding mnamo 2006 kwa utambuzi wa maendeleo katika utafiti unaochanganya nadharia ya kijamii na sayansi asilia. Anachukuliwa kuwa mmoja wa waanzilishi na kiongozi anayeendelea katika uwanja wa uchumi wa ikolojia.
Wanyanyembe
Wanaongea Kinyamwezi kwa lahaja maalumu, Kinyanyembe.
Kitongoji duni
Kitongoji duni (pia: mtaa wa vibanda; kwa Kiingereza slum) ni mtaa jijini ambao mara nyingi huwa na nyumba duni zilizosimikwa karibu, miundomsingi duni na wakazi maskini.
Kimazagway
Kimazagway ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Kamerun inayozungumzwa na Wamazagway. Mwaka wa 1997 idadi ya wasemaji wa Kimazagway imehesabiwa kuwa watu 17,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimazagway iko katika kundi la Kichadiki.
Kitongoji duni
Huduma za usambazaji wa maji safi, umeme na usalama huwa adimu. Vitongoji duni mara nyingi hupatikana mijini katika nchi zinazokua kimaendeleo kwa sababu ya kiwango kikuu cha ukuaji na uhamiaji.
Issa Kassim Issa
Issa Kassim Issa ni Mbunge katika Bunge la Tanzania.
Gerson Hosea Malangalila Lwenge
Gerson Hosea Malangalila Lwenge (alizaliwa tarehe 20 Februari 1951) ni mwanasiasa wa Chama Cha Mapinduzi (CCM) nchini Tanzania na ni mbunge wa jimbo la Njombe magharibi tangu mwaka 2010.
Kitongoji duni
Kutokuwa na uhakika wa umiliki wa ardhi
Baadhi ya wahamiaji huchukulia ardhi ambayo haina wakazi kuwa haina wamiliki na hivyo basi wakapakaa. Serikali pia inaweza kugawia watu ploti na baadaye ardhi hiyo ikabadilika kuwa kitongoji duni na watu kupoteza haki ya kudai ploti. Kwa mfano, Kibera.
Gerson Hosea Malangalila Lwenge
Amechaguliwa kuwa mbunge wa Wanging'ombe  kwa miaka 2015 – 2020.
Kitongoji duni
Makazi duni
Vitongoji duni huwa na vyumba duni. Mara nyingi, ubora wa vyumba hauwezi kustahimili mvua nyingi au upepo mkali. Vifaa vya ujenzi huwa karatasi, plastiki n.k. Sakafu za mchanga, kuta za matope, mbao zilizoshikiliwa kwa kamba, au mabati. Hata wakati nyumba zimejengwa kwa mawe na simiti, hakuna umakinifu katika muundo na uhandisi wa jengo na hivyo basi, majengo hayo hayazingatii kanuni za serikali za ujenzi. Nyumba hizo pia huwa zimejengwa karibu sana.
Miundomsingi isiyotosha
Vitongoji duni huwa havina miundomsingi ya kutosha. Kama vile, maji safi, umeme, huduma za afya, usalama na polisi, usafiri wa umma, huduma za zimamoto, ambulensi, mfumo wa majitaka na barabara sakifu.
Richard B. Norgaard
Maisha binafsi
Norgaard alizaliwa mnamo Agosti 18, 1943, huko Washington DC, na kukulia Montclair, kitongoji cha East Bay katika Eneo la Ghuba ya San Francisco huko California
Akiwa na umri mdogo, alipendezwa na uchezaji wa maji meupe, na alitambulishwa kwenye mchezo na rafiki yake, ambaye baba yake, Lou Elliott, alifanya kazi katika Klabu ya Sierra iliyoratibu safari za mto. Alipokuwa na umri wa miaka 15 Norgaard alianza kufanya kazi katika Misafara ya HATCH River kama safisha chungu, na alikuwa na makao yake huko Vernal, Utah, karibu na makutano ya Mto Green (Mto Colorado) na Yampa Rivers. Norgaard aliendelea na biashara ya utelezi wa maji meupe, haraka akawa mwendesha mashua, na akaruka karibu na makampuni mengi ya kuongoza ikiwa ni pamoja na moja ambayo Lou Elliott hatimaye alianzisha baada ya kazi yake katika The Sierra Club. Kujitolea kwake na kuhusika katika harakati za mazingira kulianza alipohudumu kama mwongozo wa mto kwa David Brower, mkurugenzi mtendaji wa Klabu ya Sierra, kwa ukanda wa Glen Canyon wa Mto Colorado mapema miaka ya 1960. Norgaard pia alifanya kazi muda mfupi kama mpiga picha mtaalamu kabla ya kazi yake ya kitaaluma.
Kikuyu North
ni jina la kata ya Wilaya ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 6,715 waishio humo.
Mto Nyamwondo (Kayanza)
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Faustine Ndugulile
thumbnail|right|200px|Faustine Ndugulile Faustine Engelbert Ndugulile, (alizaliwa 31 Machi 1969) ni mwanasiasa wa chama cha CCM nchini Tanzania na ni mbunge wa jimbo la Kigamboni tangu mwaka 2010.
Mnamo 1997 alipata shahada ya udaktari wa madawa katika Chuo kikuu cha Dar es Salaam na mwaka 2001 alipata shahada ya uzamili katika mikrobiolojia na chanjo katika chuo kikuu cha Dar es Salaam.
Thomas Menino
thumb|Novemba 16, 1993 - Januari 6, 2014 Thomas Michael Menino (27 Desemba 1942 - 30 Oktoba 2014) alikuwa mwanasiasa wa Marekani ambaye aliwahi kuwa meya wa 53 wa Boston, kutoka 1993 hadi 2014. Alikuwa meya wa muda mrefu zaidi wa jiji hilo.
Alichaguliwa kuwa meya mwaka 1993 baada ya kutumikia nafasi ya "kaimu meya" kwa miezi mitatu. alichaguliwa kuwa meya baada ya kujiuzulu kwa mtangulizi wake Raymond Flynn (aliyekuwa ameteuliwa kuwa balozi wa Marekani katika Ukulu mtakatifu). Kabla ya kutumikia kama meya, Menino alikuwa mjumbe wa Halmashauri ya Jiji la Boston na alichaguliwa kuwa rais wa Halmashauri ya Jiji hilo mnamo 1993.
Kiare
Kiare ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waare. Mwaka wa 1973 idadi ya wasemaji wa Kiare imehesabiwa kuwa watu 1230. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiare iko katika kundi la Kioseaniki.
Mamer
thumbnail|right|280px|Mji wa Mamer
Mamer ni mji wa Luxemburg katika Wilaya ya Luxembourg.
Uuaji wa Michael Brown
Afisa wa polisi Darren Wilson alimpiga risasi na kumuua Michael Brown Mdogo mnamo Agosti 9, 2014, wakati Wilson alipokuwa zamu huko Ferguson, Missouri, kitongoji cha St. Louis.
Michael Brown, mwanamume mweusi mwenye umri wa miaka 18 wakati huo, aliandamana na rafiki yake wa kiume mwenye umri wa miaka 22 Dorian Johnson. Wilson, afisa wa polisi wa kiume mzungu Ferguson, alisema kwamba ugomvi ulitokea wakati Brown alipomvamia akiwa kwenye gari la polisi la Wilson ili kudhibiti bastola ya Wilson, hadi bastola hiyo ilipofyatua risasi. Johnson alisema kwamba Wilson alianzisha makabiliano kwa kumshika Brown shingoni kupitia dirisha la gari la doria la Wilson, na kumtishia na kisha kumpiga risasi. Kwa wakati huu, Wilson na Johnson wanasema kwamba Brown na Johnson walikimbia, na Wilson akimfuata Brown muda mfupi baadaye. Wilson alisema kuwa Brown alisimama na kumshtaki baada ya harakati fupi. Johnson alipinga akaunti hii, akisema kwamba Brown aligeuka na mikono yake juu baada ya Wilson risasi nyuma yake. Kulingana na Johnson, Wilson kisha alimpiga risasi Brown mara kadhaa hadi Brown akaanguka chini. Katika ugomvi huo wote, Wilson alifyatua jumla ya risasi kumi na mbili, zikiwemo mbili wakati wa mapambano ndani ya gari.
Baraza kuu la mahakama liliitwa na kupewa ushahidi wa kina kutoka kwa Robert McCulloch, Mwendesha Mashtaka wa Kituo cha St. Mnamo Novemba 24, 2014, McCulloch alitangaza jury kuu la kaunti ya St. Louis limeamua kutomfungulia mashtaka Wilson. Mnamo Machi 2015, Idara ya Haki ya Marekani iliripoti hitimisho la uchunguzi wake na kumwondolea Wilson ukiukaji wa haki za kiraia katika ufyatuaji risasi. Ilipata ushahidi wa kimahakama uliunga mkono akaunti ya Wilson, na kwamba mashahidi waliothibitisha akaunti ya afisa huyo walikuwa wa kuaminika. Mashahidi ambao walikuwa wamemshtaki walionekana kuwa si wa kuaminika, huku wengine wakikiri kuwa hawakuona matukio hayo moja kwa moja. Idara ya Haki ya Marekani ilihitimisha kwamba Wilson alimpiga risasi Brown katika kujilinda.
Mwendesha mashtaka mpya wa St. Louis, Wesley Bell, alitumia miezi mitano mwaka wa 2020 kukagua kesi hiyo kwa jicho la kumshtaki Wilson kwa mauaji. Mnamo Julai, Bell alitangaza kwamba hatamshtaki Wilson kwa uhalifu.
Makoto Tanaka
Makoto Tanaka (田中 誠; alizaliwa 8 Agosti 1975) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Tanaka alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 25 Aprili 2004 dhidi ya Hungaria. Tanaka alicheza Japani katika mechi 32.
Kienwan-Oron
Kienwan-Oron ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waenwan-Oron. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kienwan-Oron imehesabiwa kuwa watu 15,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kienwan-Oron iko katika kundi la Cross River.
Nguo za Kiafrika
thumb|180px|right|Miundo ya kisasa ya nguo ya [[Afrika Magharibi.]] thumb|[[Nguo za Kikuba|Nguo kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.]] Nguo za Kiafrika ni nguo kutoka maeneo mbalimbali ya bara la Afrika. Maeneo yote barani Afrika, kuna mitindo mingi tofauti, mbinu za kutia rangi, na mapambo na utendaji kazi. Nguo hizo zina umuhimu katika utamaduni na pia zina umuhimu kama hati za historia ya muundo wa Kiafrika.
Historia
Baadhi ya nguo kongwe zaidi za Kiafrika zilizosalia ziligunduliwa katika eneo la kiakiolojia la Kissi, kaskazini mwa Burkina Faso.Zinatengenezwa kwa pamba au nywele nzuri "fupi" za wanyama ikijumuisha ngozi kavu kwa uadilifu.Baadhi ya vipande pia vimenusurika kuanzia karne ya kumi na tatu Benin City nchini Nigeria.Kihistoria nguo zilitumika kama aina ya sarafu tangu karne ya kumi na nne katika Afrika Magharibi na Afrika ya Kati.Ifuatayo ni muhtasari wa baadhi ya mbinu za kawaida na nyenzo za nguo zinazotumiwa katika kanda na nchi mbalimbali za Afrika.
434 KK
Makala hii inahusu mwaka 434 KK.
Mto Ntangaro (Kayanza)
unapatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Nguo za Kiafrika
Historia
Ufumaji wa nguo Stripweaving, mbinu ya karne ya zamani ya utengenezaji wa nguo ya kuunda nguo kwa kuunganisha vipande pamoja, ni sifa ya ufumaji katika Afrika Magharibi, ambao wanawasifu wafumaji wa Mande na hasa watu wa Tellem kama wa kwanza kupata ujuzi wa kusuka chati changamani cha kusuka katika vipande.Matokeo kutoka kwa mapango ya Bandiagara Escarpment nchini Mali yanapendekeza matumizi yake tangu karne ya 11. Vitambaa vilivyofumwa hutengenezwa kwa vipande nyembamba ambavyo hukatwa kwa urefu unaohitajika na kushonwa pamoja. Kutoka Mali, mbinu hiyo ilienea kote Afrika Magharibi hadi Ivory Coast, Ghana, na Nigeria. Nyuzi za Raphia kutoka kwa majani yaliyokaushwa ya mitende ya raphia zilitumika sana Afrika Magharibi na Afrika ya Kati kwa vile zinapatikana sana katika nchi zenye nyasi kama Cameroon, Ghana, na Nigeria. Nyenzo nyingine za nyuzi zilitia ndani hariri ya mwitu isiyotiwa rangi inayotumiwa nchini Naijeria kudarizi na kufuma, pamoja na kitambaa cha magome ya mitini kinachotumiwa kutengenezea nguo kwa ajili ya sherehe nchini Uganda, Kamerun na Kongo. Baada ya muda zaidi ya nyuzi hizi zilibadilishwa na pamba. Nguo zilifumwa kwenye mihimili ya mlalo au wima na tofauti kulingana na eneo.
Vitambaa vya mlalo: ni pamoja na vitambaa vya kusokotwa kwa sehemu moja, viunzi vya fremu mbili za kuning'inia na viunzi vya miguu, na viunzi vya kukanyaga shimo vilivyo mlalo. Hata hivyo kuna tofauti nyingi, kwa mfano, Wayoruba.Nchini Nigeria hutumia miale ya kufulia yenye nyuzi za ziada lakini wafumaji wa Kuba raphia huweka nguzo hizo kwa nyuzi 45. Fremu mbili za heddle hutumiwa na wafumaji wa hariri wa Asante, wafumaji wa pamba wa Ewe na Kameruni, na wafumaji wa Djerma nchini Niger na Burkina Faso. Huku Waamhara nchini Ethiopia wakitumia viunzi vya kukanyaga visu viwili, ambapo mfumaji huketi kwenye ukingo wa shimo dogo lililochimbwa ardhini. Vitambaa vya wima: Wabeberu katika Afrika Kaskazini na Wayoruba nchini Nigeria walitumia mianzi mipana, iliyo wima kufuma nguo ya pamba huku mianzi ya wima ya hedhi moja ikitumika Kamerun na Kongo. Vitambaa vinavyobebeka vya tripod vinavyotumiwa na wafumaji wa Mande leo ni vya kipekee kwa Sierra Leone na Liberia.
Mto Ntangaro (Kayanza)
Maji yake, kupitia Mto Ruvubu na ziwa Nyanza, huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Nguo za Kiafrika
Umuhimu wa kitamaduni
Ufumaji una umuhimu mkubwa katika tamaduni nyingi za Kiafrika. Dogon, kwa mfano, wanaamini kwamba thread inayozunguka na kufuma inaweza kulinganishwa na uzazi wa binadamu na dhana ya kuzaliwa upya. Rangi ya nguo mara nyingi ni ya umuhimu na inawakilisha sifa na sifa maalum. Kwa mfano, kati ya Waewe na Ashanti, nguo nyeusi na nyeupe za kente huvaliwa kwa kawaida kwenye mazishi ya wazee kuashiria sherehe za maisha na maombolezo ya kifo. Katika hali nyingi, mjane huvaa mavazi ya marehemu mumewe kwa siku kadhaa.
Nguo za Kiafrika zinaweza kutumika kama hati za kihistoria.kitambaa kinaweza kutumika kuadhimisha mtu fulani, tukio, na hata sababu ya kisiasa. Mengi ya historia iliyowasilishwa ilihusiana zaidi na jinsi wengine walivyoathiri watu wa Kiafrika, badala ya kuwahusu watu wa Kiafrika wenyewe. Kanda hizo zinasimulia hadithi za uvamizi wa Warumi na Waarabu, na jinsi athari ya Uislamu na Ukristo ilivyoathiri maisha ya Waafrika. Ndivyo ilivyo kwa matukio makubwa kama vile ukoloni, Biashara ya Utumwa ya Kiafrika, hata Vita Baridi.
Nguo za Kiafrika pia zina umuhimu kama hati za kihistoria, zinazotoa mitazamo katika hali ambapo akaunti zilizoandikwa za kihistoria hazipatikani: "Historia katika Afrika inaweza kusomwa, kusimuliwa na kurekodiwa kwa nguo."
Mahitaji ya Afrika Magharibi ya nguo za pamba yalichochea ubadilishanaji mapema wa Kusini-Kusini wakati wa ukoloni.
Mifano
Baadhi ya mifano ya nguo za Kiafrika ni zifuatazo:
Mto Kecharaba
unapatikana katika wilaya ya Nwoya, kaskazini mwa Uganda.
Kiepie
Kiepie ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waepie. Mwaka wa 1973 idadi ya wasemaji wa Kiepie imehesabiwa kuwa watu 12,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiepie iko katika kundi la Kiedoidi.
444 KK
Makala hii inahusu mwaka 444 KK.
Trafiki
thumb|Trafiki Gwalior, India Trafiki ni jumla ya watumiaji wa njia za usafiri, hasa barabara, kama vile magari, mabasi, malori, waenda kwa miguu na mikokoteni. Ni pia jina la askari maalumu anayesimamia usalama barabarani. Mtandaoni, neno trafiki lina maana ya idadi ya watumiaji wanaotembelea tovuti.
Matumizi
Nchini Kenya neno "trafiki" hutumika kumaanisha jumla ya watumiaji wa njia ya usafiri. Kwa mfano, Idara ya Trafiki ya polisi, sheria za trafiki na maafisa au polisi wa trafiki.
Sheria za trafiki
Sheria za trafiki au pia sheria za barabarani ni sheria na taratibu zinazofuatwa ili kudumisha usalama kwa manufaa ya watumiaji wote wa barabara. Sheria msingi za barabarani zimeelezwa katika mkataba wa kimataifa, Mkataba wa Vienna wa Trafiki Barabarani wa mwaka 1968 ulio chini ya mamlaka ya Umoja wa Mataifa. Kimsingi, mataa ya trafiki yanafaa kuzingatiwa, waenda kwa mguu wanafaa kupatia magari njia isipokuwa katika kivuko cha milia, waenda kwa mguu wanafaa kuwa makini wanapovuka barabara na magari yanafaa kutumia upande wa kuendeshea kulingana na sheria za nchi.
Msongamano wa magari
thumb|Basi la Mwendokasi (BRT) jijini Dar es Salaam. Msongamano wa magari ni hali inayotokea wakati kuna magari mengi barabarani na kufanya mwendo wa magari kuwa wa polepole au kukoma. Majiji makubwa kama vile Nairobi na Dar es Salaam huathirika na hali hiyo hasa nyakati za asubuhi na jioni. Hali hii huathiri sana uchumi. Jiji la Dar es Salaam limejaribu kusuluhisha tatizo hili kwa kujenga mfumo wa mabasi ya mwendokasi.
Asha Mshimba Jecha
Asha Mshimba Jecha (amezaliwa tarehe 26 Juni, 1962) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania.
2004
Makala hii inahusu mwaka 2004 BK (Baada ya Kristo).
Apokrifa
Apokrifa (kutoka neno la Kigiriki ἀπόκρυφος, apókruphos, yaani "iliyofichika") ni jina linalotumika katika Ukristo kuanzia karne ya 5 kutajia vitabu ambavyo madhehebu husika hayavikubali katika Biblia.
Hivyo vitabu vilevile vinaweza kuwa vitakatifu kwa madhehebu kadhaa lakini si kwa mengine.
Lakini kuna vitabu vingine ambavyo vinatazamwa na Wakristo wote kuwa ni apokrifa, kwa mfano "Maisha ya Adamu na Eva".
Maelezo ya undani zaidi yanapatikana katika makala Deuterokanoni kuhusu vitabu maarufu zaidi vinavyokubaliwa na Kanisa Katoliki na wengineo kama Neno la Mungu, lakini si na Waprotestanti wengi.
Marejeo
Vitabu vyenyewe Ufafanuzi Utangulizi
James Francis Mbatia
James Francis Mbatia (amezaliwa 10 Juni 1964) ni mwanasiasa wa chama cha NCCR–Mageuzi nchini Tanzania na ni mbunge wa kuteuliwa tangu 2012 halafu amechaguliwa kuwa mbunge wa Vunjo kwa mwaka 2015 – 2020.
Kizimba (mlima)
Kizimba ni jina la mlima mkubwa ulioko upande wa kaskazini mashariki mwa Bumbuli, katika wilaya ya Lushoto, Mkoa wa Tanga nchini Tanzania.
Mlima huo ni maarufu sana kwa kuashiria mvua kubwa kunyesha mara wingu linapotanda juu yake.
Ni eneo la kipekee kwani ndiyo mlima mrefu na unaposimama juu ya Kizimba unaona karibu eneo kubwa la Bumbuli.
Masashi Oguro
Masashi Oguro (大黒 将志; alizaliwa 4 Mei 1980) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Oguro alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 29 Januari 2005 dhidi ya Kazakhstan. Oguro alicheza Japani katika mechi 22, akifunga mabao 5.
Nathan Söderblom
left|80px thumb|Nathan Söderblom
Lars Olof Jonathan Söderblom (15 Januari 1866 – 12 Julai 1931) alikuwa askofu wa Kanisa la Kilutheri kutoka nchi ya Uswidi. Hasa alijitahidi upande wa umoja wa madhehebu. Mwaka wa 1930 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani.
Maisha
Söderblom alizaliwa kijijini katika eneo la Söderhamn, Uswidi. Baba yake alikuwa mchungaji mwenye imani imara.
Mwaka wa 1883, Söderblom aliingia chuo kikuu cha Uppsala. Alimfuata baba yake katika masomo ya teolojia na kuwekwa wakfu kama mchungaji mwaka wa 1893.
Mwaka wa 1912 aliteuliwa kuwa profesa wa masomo ya dini katika chuo kikuu cha Leipzig, Ujerumani. Baada ya miaka miwili tu ilimbidi kurudi Uswidi kwa vile aliteuliwa kuwa askofu mkuu wa Kanisa la Kilutheri nchini kwake. Kama kiongozi wa kanisa, alijitahidi hasa kwa ajili ya umoja wa madhehebu, na alikuwa rafiki wa karibu wa George Bell, mchungaji Mwingereza.
Mto Kibaa
unapatikana katika wilaya ya Nwoya, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Andeoli
Andeoli (alifariki Bergoiata, Viviers, 208) alikuwa Mkristo kutoka Smirna (leo nchini Uturuki) aliyefanua umisionari huko Galia (leo Ufaransa) hadi alipouawa wakati wa dhuluma ya kaisari Septimius Severus.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.
Sikukuu yake huadhimishwa kila tarehe 1 Mei.
Maisha
Andeoli alizaliwa Smirna katika karne ya 2. Akiwa shemasi, alitumwa na askofu Polikarpo, kuinjilisha Galia Kusini pamoja na Benignus.
Kati ya waliowaongoa, mmojawao ni Sinforiani wa Autun, baadaye mfiadini.
Andeoli aliendelea hadi Vivarais alipouawa kwa upanga.
Tim Ingold
Timothy Ingold,(amezaliwa 1 Novemba 1948) ni mwanaanthropolojia wa Uingereza, na Mwenyekiti wa Anthropolojia ya Kijamii katika Chuo Kikuu cha Aberdeen.
West Long Branch, New Jersey
thumbnail|right|250px|Nyumba ya Murry Guggenheim katika Mji wa West Long Branch, New Jersey
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa West Long Branch katika Monmouth County na [[New Jersey]] West Long Branch ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 8,400 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 9 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 7.5 km².
Ainos
right|thumb|Mlima Ainos ni mlima wa Balkani (Ulaya), kati ya nchi ya Ugiriki.
Urefu wake ni mita 1,628 juu ya usawa wa bahari.
Mhimili wa mzunguko
Mhimili wa mzunguko ni mstari mnyoofu wa kudhaniwa ambako gimba linazunguka.
Katika mfano wa gurudumu mhimili wa mzunguko ni sawa na ekseli.
Mpare
Neno Mpare au mpare linaweza kumaanisha:
Kiaribwaung
Kiaribwaung ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waaribwaung. Mwaka wa 2008 idadi ya wasemaji wa Kiaribwaung imehesabiwa kuwa watu 500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaribwaung iko katika kundi la Kioseaniki.
Natalie Payida Jabangwe
Natalie Payida Jabangwe (née 'Natalie Payida ) ni mhandisi wa kompyuta na mfanyabiashara Mzimbabwe, ambaye anahudumu kama Afisa Mtendaji wa Kidijitali wa Kundi la Sanlam, yenye makao yake ni mjini Cape Town, Afrika Kusini. Katika jukumu hili, anasimamia kazi za kidijitali za masoko zaidi ya 34 ya Afrika, India na Malaysia.
Maisha ya mapema na elimu
Payida Jabangwe alizaliwa nchini Uingereza mwaka 1983. Alisomea Chuo Kikuu cha Middlesex, na kuhitimu Shahada ya Sayansi katika Uhandisi wa Kompyuta. Akiwa Middlesex, alisoma kama mwanafunzi wa kubadilishana katika Chuo cha Spelman huko Atlanta, Georgia. Baadaye, alipata Shahada ya Uzamili ya Utawala wa Biashara, kutoka Chuo cha Imperi London.
Alka
Alka (kutoka Kiiceland: alka) ni ndege wa bahari wa familia Alcidae. Wanafanana na ngwini kwa sababu wana umbo na rangi sawa na hawa, pia mabawa mafupi lakini spishi ziliopo hadi sasa zinaweza kuruka angani kinyume na ngwini. Spishi nyingine zilozokwisha sasa zilikuwa zimepoteza uwezo kuruka angani (k.m. Great Auk). Wanatokea bahari za nusudunia ya kaskazini. Huzamia kabisa ili kukamata samaki, gegereka na krili. Huzaa katika makoloni kwa pwani zenye miamba. Jike hulitaga yai moja tu juu ya shubaka la mwamba au katika tundu.
Kimbedam
Kimbedam ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Kamerun inayozungumzwa na Wambedam. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kimbedam imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimbedam iko katika kundi la Kichadiki.
Mwadini Abbas Jecha
Mwadini Abbas Jecha (amezaliwa tar. 15 Oktoba 1959) ni Mbunge wa jimbo la Wete katika bunge la kitaifa huko nchini Tanzania. Anatokea katika chama cha CUF.
454 KK
Makala hii inahusu mwaka 454 KK.
Kiaribwatsa
Kiaribwatsa ilikuwa lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya iliyozungumzwa na Waaribwatsa. Mwaka wa 1997 msemaji wa mwisho wa Kiaribwatsa alifariki, yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaribwatsa iko katika kundi la Kioseaniki.
Kirukanjia
Virukanjia au mbarawaji ni ndege wa familia Caprimulgidae. Spishi nyingine zina majina kama gawa, mpasuasanda, pwaju, upapasa na rushana. Rangi yao ni kahawia au kijivu na madoa na michirizi meupe. Kuwaona ni kugumu, kwa sababu huruka usiku. Kwa kawaida watu huisikia sauti yao tu, lakini huonekana mara nyingi kwenye mwanga wa taa za mbele za gari. Huendelea kukaa chini hadi ya wakati wa mwisho kabla ya kupuruka; hii ni asili ya jina lao. Hukamata wadudu wa usiku wakiruka, kama nondo na kumbikumbi, lakini spishi kadhaa hula ndege wadogo pia. Jike huyataga mayai mawili chini.
Kikuyu South
ni jina la kata ya Wilaya ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 3,910 waishio humo.
George Harrison
thumb|George Harrison George Harrison (25 Februari 1943 – 29 Novemba 2001) alikuwa mwanamuziki wa Kiingereza. Alimcharaza gitaa na The Beatles.
Mto Nyarihashi
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Maji yake, kupitia mto Ruvubu na ziwa Nyanza, huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Kilimani
Kama jina la mahali inaweza kutaja
Ringo Starr
thumb|Ringo Starr
Richard Starkey (alizaliwa 7 Julai 1940), anajulikana sana kwa jina lake la kisanii kama Ringo Starr, ni mwanamuziki wa Kiingereza. Alikuwa sogora na The Beatles.
Kiarop-Lokep
Kiarop-Lokep ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waarop na Walokep. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiarop-Lokep imehesabiwa kuwa watu 3020. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiarop-Lokep iko katika kundi la Kioseaniki.
Robert Millikan
left|80px thumb|Robert Millikan (1891)
Mersch
thumbnail|right|280px|Mji wa Mersch
Robert Millikan
Robert Andrews Millikan (22 Machi 1868 – 19 Desemba 1953) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Baadhi ya uchunguzi mwingine alijishughulikia na vipimo vya umeme wa elementi. Mwaka wa 1923 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.
Mersch
Mersch ni mji wa Luxemburg katika Wilaya ya Luxembourg.
Carolyn McCarthy
thumb|[[Mjumbe wa Baraza la Wawakilishi la U.S]] Carolyn McCarthy (amezaliwa Januari 5, 1944) ni muuguzi na mwanasiasa wa Marekani ambaye aliwahi kuwa mwakilishi wa wa bunge la New York kuanzia 1997 hadi 2015. Yeye ni mwanachama wa Chama cha Kidemokrasia.
Mnamo Januari 8, 2014, alitangaza kwamba hatagombea tena uchaguzi huo wa Novemba,  alistaafu mnamo Januari 2015 na nafasi yake ikachukuliwa na Mwanademokrasia mwenzake Kathleen Rice.
Kieruwa
Kieruwa ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waeruwa. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kieruwa imehesabiwa kuwa watu 64,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kieruwa iko katika kundi la Kiedoidi.
Bob Hepple
Sir Bob Alexander Hepple, (alizaliwa 11 Agosti mwaka 1934 – 21 Agosti 2015) alikuwa msomi wa sheria aliyezaliwa Afrika Kusini na kiongozi katika nyanja za sheria za kazi, usawa na haki za binadamu.
Nusutufe ya kaskazini
thumb|Tofauti ya viwango vya bahari na nchi kavu kati ya nusutufe za dunia
Bob Hepple
Maisha ya awali na elimu
Alikuwa mtoto wa Alexander Hepple (1904-1983), ambaye alikuwa Kiongozi wa Chama cha Wafanyakazi cha Afrika Kusini, na Josephine Zwarenstein (1906-1992) ambaye alikuwa Myahudi wa Uholanzi. Alisomea katika Shule ya Upili ya Wavulana ya Jeppe (1947-1951), Chuo Kikuu cha Witwatersrand.
Nusutufe ya kaskazini
Nusutufe ya kaskazini (pia nusudunia ya kaskazini; Kiing.: Northern Hemisphere) ni nusu ya Dunia ilioko upande wa kaskazini ya ikweta.
Tofauti na nusutufe ya kusini hii kaskazini ya Dunia ina maeneo makubwa zaidi ya nchi kavu; theluthi mbili za nchi kavu za dunia ziko hapa kaskazini. Kwa hiyo pia sehemu kubwa ya binadamu hukaa kwenye nusutufe hii, ni asilimia 90 ya watu wote wanaoishi duniani.
Kati ya mabara ni yote ya Ulaya, Asia na Amerika Kaskazini yaliyopo kwenye nusutufe hii.
Majira ya joto huwa ni hapa kuanzia Juni hadi Septemba, na majira baridi kuanzia Disemba hadi Machi.
Papa Marcellinus
Papa Marselino alikuwa Papa kuanzia tarehe 30 Juni 296 hadi kifo chake tarehe 25 Oktoba 304. Alitokea Roma, Italia.
Alimfuata Papa Kayo akafuatwa na Papa Marcellus I.
Tangu mwaka 302, Kanisa liliteseka sana chini ya Kaisari Diokletiano, aliyechochewa na kaisari Galerius. Ilisemekana kwamba Marcellinus pia aliyumba kwa muda mfupi, ila Augustino alikanusha taarifa hiyo.
Ikiwa Marcellino aliuawa au kufa kwa uzee, hakuna uhakika.
Sikukuu yake kwa Wakatoliki ni 26 Aprili (ingawa hatajwi tena katika Martyrologium Romanum ) ila kwa Waorthodoksi ni tarehe 7 Juni.
464 KK
Makala hii inahusu mwaka 464 KK.
Ulinzi wa kibinafsi usio kamili
Kujilinda bila kukamilika ni fundisho la sheria ya kawaida linalotambuliwa na baadhi ya mamlaka ambapo mshtakiwa anaweza kupunguza adhabu au hukumu iliyotolewa kwa uhalifu unaohusisha matumizi ya nguvu mbaya. imani ya uaminifu lakini isiyo na maana kwamba vitendo vilikuwa muhimu. kukabiliana na mashambulizi. Si mamlaka zote zinazokubali ulinzi usiokamilika kama msingi wa kupunguza shtaka la mauaji.
Bata-shimo
Mabata-shimo ni ndege wa maji wa nusufamilia ya Tadorninae katika familia ya Anatidae. Mabata hawa ni katikati ya mabata wachovya na mabata bukini kwa ukubwa na kwa umbo. Wanaitwa mabata-shimo kwa sababu spishi nyingi hutaga mayai ndani ya shimo la mti au pango la sungura, mhanga n.k. Hula wanyamakombe, kaa, wadudu, nyungunyungu au manyasi, mimea ingine na mbegu. Wakiruka angani wanafanana zaidi na mabata bukini kuliko na mabata wachovya.
Mto Kiguka
unapatikana katika wilaya ya Nwoya, kaskazini mwa Uganda.
Sepp Blatter
thumb|279x279px|Raisi wa FIFA Sepp Blatter Sepp Blatter ni msimamizi wa soka wa Uswisi ambaye alikuwa rais wa nane wa Chama cha FIFA mwaka 1998 hadi mwaka 2015. Blatter akawa katibu mkuu wa FIFA mwaka wa 1981 na kisha alichaguliwa rais katika Shirikisho la 51 la FIFA mnamo 8 Juni 1998, akiwa na João Havelange, ambaye alikuwa amesimama shirikani tangu 1974. left|thumb|259x259px|Hawa ni Sepp Blatter & João Havelange Blatter alichaguliwa tena mwaka 2002,2007,2011,na 2015 Kama vile mtangulizi wa Havelange, Blatter alijaribu kuongeza ushawishi wa nchi za Kiafrika na Asia katika soka la dunia kupitia upanuzi wa timu zilizoshiriki katika mashindano mbalimbali ya FIFA.
Ameendelea kusisitiza na madai ya rushwa na matumizi mabaya ya fedha. Utawala wa Blatter ulikuwa ukiondokana na upanuzi mkubwa wa mapato yaliyotokana na Kombe la Dunia la FIFA iliongozana na kuanguka kwa kampuni ya uuzaji wa Kimataifa ya michezo na burudani na madai mengi ya rushwa.
Mto Ruvotota
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Theodore William Richards
left|80px thumb|Theodore William Richards
Theodore William Richards (31 Januari 1868 – 2 Aprili 1928) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Baadhi ya utafiti mwingine, alichunguza vipimo vya atomu. Mwaka wa 1914 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Kimbembe-Tigon
Kimbembe-Tigon ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun na Nigeria inayozungumzwa na Wambembe-Tigon. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kimbembe-Tigon imehesabiwa kuwa watu 36,000. Pia kuna wasemaji 20,000 nchini Nigeria. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimbembe-Tigon iko katika kundi la Kijukunoidi.
Yuki Abe
Yuki Abe (阿部 勇樹; alizaliwa 6 Septemba 1981) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Abe alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 29 Januari 2005 dhidi ya Kazakhstan. Abe alicheza Japani katika mechi 53, akifunga mabao 3.
Badr Benoun
Badr Benoun (pia huitwa Badr Banoune; alizaliwa 30 Septemba 1993) ni mchezaji wa soka wa kulipwa kutoka Moroko ambaye anacheza kama beki wa kati kwa klabu ya Qatar SC katika Qatar Stars League na timu ya taifa ya Morocco. Alipewa jina la utani "Sultan". Alianza kazi yake ya kulipwa akiichezea klabu ya Raja Club Athletic.
Tokwato na wenzake
Tokwato na wenzake Sesili, Ktesifoni, Eufrasi, Indaleti, Hesiki na Sekundi walikuwa maaskofu waliofanya umisionari sehemu mbalimbali za Hispania mwanzoni mwa Ukristo.
Badr Benoun
Kazi
Benoun alianza kazi yake akiichezea Raja Club Athletic. Alishinda tuzo yake ya kwanza na klabu hiyo baada ya kumaliza nafasi ya kwanza katika ligi ya Botola ya mwaka 2012-13. Alikopwa kwenda Wydad de Fès ili kupata muda zaidi wa kucheza na uzoefu. Alicheza jumla ya mechi 16 kabla ya kukopwa tena kwenda RS Berkane. Mwaka 2015 alirudi kwenye klabu yake ya awali
Tokwato na wenzake
Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu.
Badr Benoun
Kazi
Mwaka 2013, Benoun alishinda medali ya dhahabu katika Michezo ya Umoja wa Kiislamu 2013 baada ya kuishinda Indonesia kwa mabao 2-1 katika fainali.
Tokwato na wenzake
Sikukuu yao huadhimishwa kila tarehe 1 Mei.
Badr Benoun
Kazi
Mwezi Mei 2018, aliteuliwa katika kikosi cha wachezaji 23 cha Morocco kwa Kombe la Dunia la FIFA 2018 nchini Urusi.
Tarehe 10 Januari 2022, Benoun aliondolewa na Achraf Bencharki kwenye kikosi cha Kombe la Mataifa ya Afrika 2021 baada ya kuumia.
Tarehe 10 Novemba 2022, aliteuliwa katika kikosi cha wachezaji 26 cha Morocco kwa Kombe la Dunia la FIFA 2022 nchini Qatar.
Heshima
Raja CA
Charles Édouard Guillaume
left|80px Charles Édouard Guillaume (15 Februari 1861 – 13 Juni 1938) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Uswisi aliyeishi Ufaransa.
Badr Benoun
Heshima
Al Ahly
Charles Édouard Guillaume
Hasa alichunguza vipimo vya muda.
Mwaka wa 1920 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.
Badr Benoun
Heshima
Binafsi
Amri
Oriensi
Oriensi (kwa Kifaransa: Orens; alifariki Auch, leo nchini Ufaransa, 450 hivi) alikuwa askofu wa mji huo na mshairi.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa kila tarehe 1 Mei.
Maisha
Oriensi aliongoka baada ya kuishi katika dhambi akawa askofu mwenye sifa katika uchungaji wakati wa fujo zilizotokana na uhamaji wa makabila ya Kigermanik, akijitahidi kujenga amani kati yao na wenyeji, pamoja na kung'oa Upagani.
Alitunga utendi mrefu Commonitorium kuhusu maadili.
Paul McCartney
thumb|Paul McCartney jukwaani. Paul McCartney (alizaliwa 18 Juni 1942) ni mwanamuziki, mwimbaji, msanifu, mtunzi wa nyimbo na wa filamu Mwingereza aliyepata umaarufu wa kimataifa kama mwimbaji-mwenza na mcheza-gitaa ya besi wa The Beatles. Ushirikano wake na John Lennon katika uandishi wa muziki ndio uliofora zaidi kihistoria.
Fereoli na Ferusi
thumb|[[Sanamu ya Mt. Fereoli.]] thumb|[[Sanamu ya Mt. Ferusi.]] Fereoli na Ferusi (kwa Kifaransa: Ferréol et Ferjeux; walifariki Besancon, leo nchini Ufaransa, 212 hivi) walikuwa padri na shemasi waliotumwa na Irenei wa Lyon kuinjilisha eneo la Besancon.
Paul McCartney
Baada ya the The Beatles kusambaratika mwaka wa 1970, Paul alijiendeleza kimuziki na akafora kivyake, akaiunda bendi The Wings na mkewe wa kwanza, Linda, pamoja na Denny Laine.
Fereoli na Ferusi
Baada ya miaka 30 ya kazi hiyo yenye mafanikio makubwa, waliuawa katika dhuluma wa kaisari wa Dola la Roma dhidi ya Wakristo.
Paul McCartney
Kama mwanamuziki wa kujifunza, McCartney ana uwezo wa kucheza besi, gitaa, kibodi na ngoma. Anajulikana kwa mbinu yake ya kimelodia ya uchezaji wa besi (akiichezea sana kutumia kibonye, sauti yake ya tena ikiwa ya upana). McCartney alianza kazi yake ya kimziki akiwa na bendi ya the Quarrymen mwaka wa 1957, bendi ambayo ilibadilika kuwa the Beatles mwaka wa 1960. Kuanzia 1967, alianza uongozaji wa the Beatles na akawa meneja kibiashara wa bendi, akiipa motisha kufuatilia Bendi ya Stg. Pepper's Lonely Hearts Club. Katika nyimbo zake na the Beatles, "Yesterday" (1965) imeimbwa na wanamuziki 2,200 na zaidi, na imefanywa kihistoria kuwa mojawepo ya nyimbo zilizofora sana kupitia kuimbwa na wanamuziki wengine.
Mike DeWine
Richard Michael DeWine (amezaliwa Januari 5, 1947) ni mwanasiasa na wakili wa Amerika anayehudumu kama gavana wa 70 wa Ohio. DeWine ni mwanachama wa Chama cha Republican, alianza kazi yake kama mwendesha mashtaka kabla ya kuchaguliwa katika Seneti ya Ohio. DeWine baadaye alihudumu kama mwakilishi wa Amerika kutoka 1983 hadi 1991, lieutenant gavana wa 59 wa Ohio chini ya George Voinovich kutoka 1991 hadi 1994, seneta wa amerika kutoka 1995 hadi 2007, na mwanasheria mkuu wa 50 wa Ohio kutoka 2011 hadi 20019.
Paul McCartney
Mnamo 1970, aliiunda albamu ya kipekee McCartney. Kuanzia 1989, McCartney amekuwa akitembea kivyake.
Fereoli na Ferusi
Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 16 Juni.
Copa del Rey
Copa del Rey ni mashindano wa kila mwaka kwa timu za soka za Hispania. Jina lake kamili ni Campeonato de España - Copa de Su Majestad el Rey.
Mashindano yalianzishwa mwaka 1903 na hivyo kuwa ya zamani zaidi katika soka nchini Hispania. Kwa kawaida, mshindi wa Copa del Rey huenda kwenye UEFA Europa League, isipokuwa wanaostahiki Ligi ya Mabingwa ya UEFA.
Barcelona ni wamiliki wa kikombe hicho, kushinda cheo chao cha 29 dhidi ya Deportivo Alavés katika mwisho wa 2017 uliofanyika katika uwanja wa Vicente Calderón.
Hymettus
right|thumb|Mlima wa Hymettus upande wa Mashariki ni mlima wa Balkani (Ulaya), katika nchi ya Ugiriki.
Urefu wake ni mita 1,026 juu ya usawa wa bahari.
Kiesan
Kiesan ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waesan. Mwaka wa 1973 idadi ya wasemaji wa Kiesan imehesabiwa kuwa watu 200,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiesan iko katika kundi la Kiedoidi.
401 KK
Makala hii inahusu mwaka 401 KK.
Seiichiro Maki
Seiichiro Maki (巻 誠一郎; alizaliwa 7 Agosti 1980) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Maki alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 31 Julai 2005 dhidi ya Korea Kaskazini. Maki alicheza Japani katika mechi 38, akifunga mabao 8.
Francis William Aston
left|80px thumbnail|right|200px|Francis William Aston
Francis William Aston (1 Septemba 1877 – 20 Novemba 1945) alikuwa mwanakemia na mwanafizikia kutoka nchi ya Uingereza. Baadhi ya utafiti mwingine, alichunguza mionzi ya eksirei. Mwaka wa 1922 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Federal Palace Hotel
Hoteli ya Federal Palace ni hoteli ya nyota 5 yenye vyumba 150 ambavyo vinatazamana na Bahari ya Atlantiki, iliyoko katika kitovu cha kibiashara cha Kisiwa cha Victoria huko Lagos. Ilianzishwa mnamo 1960 kama hoteli kuu ya kimataifa ya nchi, hapo awali ilimilikiwa na Hoteli ya Victoria Beach, kama sehemu ya kikundi cha biashara cha AG Leventis. Inachukuliwa kuwa "kivutio kikuu cha jiji kuu la Lagos", hoteli hiyo inakumbukwa kama mahali ambapo kulisainishwa kwa Azimio la Uhuru wa Nigeria. Imekuwa mali ya Sun International tangu 2007.
Historia
Hoteli ya Federal Palace inamilikiwa na Sun International. Sun International - inayojulikana zaidi kwa Hoteli yake ya Sun City katika Jimbo la Kaskazini Magharibi, Rustenburg - inafuatilia mizizi yake nyuma hadi 1969, wakati Kampuni ya Hoteli ya Southern Sun ilipoundwa na Kampuni ya Bia ya Afrika Kusini na Sol Kerzner kuunganisha nguvu.
Wakati Nigeria ilipopata uhuru wake kutoka kwa Uingereza mwaka wa 1960, ilikuwa katika chumba cha bodi cha Hoteli ya Federal Palace iliyojengwa hivi karibuni ambapo azimio la uhuru wa Nigeria lilitiwa saini. Chumba cha Bodi hii sasa ni mojawapo ya sifa kuu za kasino ya hoteli. Sherehe rasmi za uhuru wa Nigeria zilifanyika katika Ukumbi wa Uhuru wa hoteli hiyo, na pia mwaka 1977, ukumbi huo ulitumika kufanya sherehe ya kilele cha Wakuu wa Nchi za Umoja wa Afrika (zamani, Umoja wa Nchi Huru za Afrika) na Tamasha la Sanaa na Utamaduni Afrika (FESTAC).
Mto Rumire
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Kimbo'
Kimbo' (pia Kimbe) ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Wambo'. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimbo' imehesabiwa kuwa watu 1490. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimbo' iko katika kundi la Grassfields ambalo linafanana na lugha za Kibantu.
Kiarop-Sissano
Kiarop-Sissano ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Waarop-Sissano. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kiarop-Sissano imehesabiwa kuwa watu 1150. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiarop-Sissano iko katika kundi la Kioseaniki.
2005
Makala hii inahusu mwaka 2005 BK (Baada ya Kristo).
Orodha ya Ndege wa Afrika ya Mashariki nr. 3
Kwa makusudi ya orodha hii nchi za Afrika ya Mashariki ni Kenya, Uganda na Tanzania.
Parnassus
thumbnail|right|200px|Mlima Parnassus ni mlima wa Balkani (Ulaya), katika nchi ya Ugiriki.
Urefu wake ni mita 2,460 juu ya usawa wa bahari.
Mto Kinaga (Uganda)
unapatikana katika wilaya ya Nwoya, kaskazini mwa Uganda.
Orodha ya Ndege wa Afrika ya Mashariki nr. 3
Tazama orodha ya familia hapa chini.
Panakaiko
ni mlima wa Balkani (Ulaya), katika nchi ya Ugiriki.
Mondercange
thumbnail|right|280px|Mji wa Mondercange
Mondercange ni mji wa Luxemburg katika Wilaya ya Luxembourg.
Papa Caio
thumb|right|200px|Papa Kayo Papa Caio alikuwa Papa kuanzia tarehe 17 Desemba 283 hadi kifo chake tarehe 22 Aprili 296. Alitokea Dalmatia, leo nchini Korasya.
Alimfuata Papa Eutychian akafuatwa na Papa Marcellinus.
Wakati wa Upapa wake, chokochoko dhidi ya Wakristo zilianza kuongezeka tena, ingawa waliweza kujenga makanisa na kupanua mashamba ya Mungu. Alidai muumini asipewe uaskofu bila kupitia kwanza daraja zote za chini. Alikwepa dhuluma ya kaisari Dioklesyano, anayesemekana alikuwa na undugu naye.
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa katika tarehe ya kifo chake.
402 KK
Makala hii inahusu mwaka 402 KK.
Monterrey, Nuevo León
Monterrey (montɛˈrei) ndiyo mji mkuu na mji mkubwa katika jimbo la Nuevo León nchini Meksiko. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2005, mji una wakazi wapatao 1,133,814 wanaoishi katika mji huu. Eneo lake ni 860.70 km².
Ni mji muhimu wa biashara na viwanda.
Mji uliundwa mwaka 1596.
thumb|left|220px|
Mto Rukorora
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Kayanza).
Similiani
Similiani (pia: Similieno, Similien, Similianus, Samblin au Semblin; alifariki Nantes, leo kaskazini magharibi mwa Ufaransa, mwanzoni mwa karne ya 4) alikuwa askofu wa tatu wa mji huo.
Mto Rukorora
Maji yake, kupitia mto Ruvubu na ziwa Nyanza, huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Similiani
Gregori wa Tours alimsifu kwa maadili yake bora.
Hata leo anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Utumwa
Utumwa ni mfumo unaotoa fursa kwa binadamu kummiliki binadamu mwenzake kama mali yake. Binadamu anayemilikiwa anakuwa na hadhi sawa na chombo au kifaa chochote kinachoweza kuuzwa.