cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kinili
Vinili ni ndege wadogo wa jenasi Vidua katika familia Viduidae ambao wanatokea Afrika tu. Wanaitwa fumbwe pia pamoja na spishi nyingine za Vidua. Wakati wa kuzaa madume wana rangi ya nili, lakini wakati wengine wana rangi za majike, kahawia na nyeupe, wenye michirizi miwili kwa utosi. Hula mbegu za manyasi hasa lakini wadudu pia, kumbikumbi aghalabu.
Vipimo sanifu vya kimataifa
Vipimo sanifu vya kimataifa (kwa ing. International system of measurements, kwa far.: Système International d'unités; kifupi chake: SI) ni utaratibu uliokubaliwa kimataifa kwa kuwa na vizio vya upimaji vya pamoja duniani. Maendeleo na matumizi ya utaratibu huo huangaliwa na Ofisi ya Kimataifa ya Vipimo.
Mfumo huu unatumia vizio saba vya kimsingi pamoja na viambishi awali 20 kwa kutaja vigawe au sehemu za vizio hivi katika mfumo wa viambishi awali vya vipimo sanifu vya SI.
Vizio vya kimsingi ni:
Vizio vyote vingine kama vile eneo, kani, shinikizo au ukinzani kiumeme vinatokana na vizio asilia.
Kinili
Ndege hawa hawajengi tago lao lenyewe lakini hutaga mayai yao katika matago ya mtolondo, mshigi tombo au mshigi kidari-machungwa (udusio wa kiota, Kiing. brood parasitism). Kila spishi ya kinili inadusia spishi yake ya mtolondo au mshigi. Kinyume na kekeo vinili hawaharibu mayai ya mwenye tago. Huyataga mayai 2-4 kwa kuzidi yaliyomo. Mayai ya vinili ni meupe kama yale ya mwenyeji lakini wakubwa zaidi. Ndani ya domo la makinda inafanana na ile ya makinda ya mwenyeji na dume anaiga wimbo wake.
Vipimo sanifu vya kimataifa
Vipimo hivi hutumika na wanasayansi kote duniani vimeenea pia katika bishara na ufundi. Hata hivyo katika maisha ya kawaida kuna vipimo mbalimbali vinavyoweza kuwa tofauti kati ya nchi na nchi.
Ivica Osim
Ivica Osim (alizaliwa 6 Mei 1941) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Bosnia na Herzegovina. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Yugoslavia.
Osim ameichezea timu ya taifa ya Yugoslavia tangu mwaka wa 199. Osim alicheza Yugoslavia katika mechi 16, akifunga mabao 8.
Gwangju
thumb|300px|Gwangju Gwangju (Kikorea: 광주) ni mji nchini Korea Kusini. Ni mji mkubwa wa tano katika nchi wa Korea Kusini. Kuna wakazi 1,415,953 (mwaka 2010). Mji ulianzishwa 57 KK.
Fumbwe
Ndege hawa hawajengi tago lao lenyewe lakini huyataga mayai yao katika matago ya ndege wa familia Estrildidae (udusio wa kiota, Kiing. brood parasitism). Kila spishi inadusia spishi yake ya Estrildidae. Vinili wadusia mitolondo, mshigi tombo au mshigi kidari-machungwa, na fumbwe wengine wadusia tunguridi, tunguhina au mishigi mbalimbali. Kinyume na kekeo fumbwe hawaharibu mayai ya mwenye tago. Huyataga mayai 2-4 kwa kuzidi yaliyomo. Mayai ya fumbwe ni meupe kama yale ya mwenyeji lakini wakubwa zaidi. Ndani ya domo la makinda inafanana na ile ya makinda ya mwenyeji na dume anaiga wimbo wake.
Ndegejinga
Ndegejinga ni ndege wakubwa wa bahari wa familia Sulidae. Wana domo refu na mabawa marefu yaliyochongoka. Takriban spishi zote wana mwili mweupe na viasi mbalimbali vya nyeusi kwa mabawa na mkia. Spishi kadhaa zina namna kahawia na ndegejinga tumbo-jeupe ana rangi ya kahawa nzito na tumbo jeupe. Ndege hawa hupiga mbizi kutoka urefu mkubwa ili kukamata samaki au ngisi. Huzaa ndani ya makoloni makubwa. Jike hutaga yai moja au mayai mawili, lakini kinda atokaye kwanza katika yai lake amsukuma ndugu wake mdogo nje ya tundu. Huyu afa kwa njaa au aliwa na ndege wa aina nyingine.
Joseph Freinademetz
Joseph Freinademetz, S.V.D. (jina la Kichina: 聖福若瑟 / 圣福若瑟, pinyin: Shèng Fú Ruòsè) alikuwa padri, halafu mtawa na mmisionari asiyejibakiza nchini China kutoka Dola la Austria-Hungaria (Badia, Tyrol, leo nchini Italia, 15 Aprili 1852 - Daijiazhuang, Jining, Shandong ya Kusini, China, 28 Januari 1908).
Alitangazwa mwenye heri na Papa Paulo VI tarehe 19 Oktoba 1975, halafu mtakatifu na Papa Yohane Paulo II tarehe 5 Oktoba 2003.
Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 28 Januari.
Ulsan
Ulsan (Kikorea: 울산) ni mji nchini Korea Kusini. Ni mji mkubwa wa saba katika nchi wa Korea Kusini. Kuna wakazi 1,126,879 (mwaka 2008).
Jiografia
Eneo lake ni 1,056.4 km².
thumb|right|180px|
Ushirikina
Ushirikina ni wazo ambalo halina sababu yenye msingi katika maarifa au mang'amuzi. Neno hili hutumiwa kwa kutaja imani ambazo hazina msingi. Hii inasababisha baadhi ya ushirikina kuitwa "Hadithi za kale za wake". Pia kwa kawaida hutumiwa katika imani na mazoea zinazohusu bahati au utabiri ambapo matukio ya baadaye yanabashiriwa na matukio yasiyohusiana.
Ushirikina kadiri ya Uislamu
Neno hiko limetoka kwenye lugha ya Kiarabu, "shirk" ikiwa na maana ya kumfanya Mwenyezi Mungu kuwa na mtu wa kumsaidia au kumpa asiyekuwa mungu nguvu za kiungu ikiwa ni pamoja na kumuabudu, kumnyenyekea na kumuogopa.
Watu wengi wamekuwa wakilitumia vibaya neno ushirikina. Wanahusisha neno hilo na uchawi. Ushirikina na uchawi ni vitu viwili tofauti na ushahidi wa hili hutokana na mafundisho ya imani ya Kiislamu. Mtume Muhammad ambaye ni mtume wa mwisho kwa mujibu wa Uislamu amefundisha kuwa miongoni mwa madhambi saba yenye kumuangamiza mtu mbele ya Mungu wake ni ushirikina, uchawi na mengine matano. Kwa mujibu wa maneno hayo ya mtume Muhammad tunaona fika kuwa ushirikina na uchawi ni vitu viwili tofauti. Hivyo kwa Uislamu ushirikina ni kuabudu asiyekuwa Mungu. Inawezekana mtu akaabudia jiwe, kuku, ng'ombe, jini, jua na kitu au kiumbe kingine chochote kwa kukitii na kukinyenyekea.
Ushirikina kadiri ya Kilatini
Katika Kilatini neno ni superstitio na linamaanisha "kusimama juu", hivyo: "mshangao wa ajabu, hasa wa Kimungu" au "kusadiki mno".
Neno hili lilitumika katika karne ya 1 KK, hasa katika maandishi ya Cicero, Livy, Ovid, likimaanisha imani ambazo zimezidisha au hazina msingi kwa hofu au uchawi hasa wa kigeni.
Ushirikina na hadithi
Kulingana na wasomi kutoka Ulaya neno lilitumiwa na imani yoyote iliyopinga Ukristo; leo linatumika kama dhana bila ya msingi katika sayansi, mantiki na maarifa.
Ushirikina mwingi Ulaya unasemekana ulitokana na magonjwa yaliyofagia Ulaya.
Ushirikina na dini
Kulingana na asili ya neno la Kilatini, waumini wa dini fulani mara nyingi huchukulia dini nyingine kama ushirikina. Vilevile wakanamungu wanaweza kuona imani ya dini yoyote kama ushirikina.
Vitendo vingine vya kidini huchukuliwa na watu wa nje kama "ushirikina" wakiona tukio fulani kuwa la ajabu (miujiza, maisha baada ya kufa, utendaji wa Kimungu au kuloga).
Wagiriki na Warumi ambao walitengeneza uhusiano wao na miungu kwa msingi wa masharti ya kisiasa na ya kijamii, walikemea mtu ambaye daima alitetemeka na hofu mbele ya miungu, kama vile mtumwa alivyoogopa bwana mkatili. "Hofu hiyo ya miungu ulijulikana na Warumi kama ushirikina.
Pengine asili ya ushirikina ni desturi za kidini ambazo ziliendelea kuzingatiwa na watu ambao hawazingatii tena dini iliyozaa mazoeza hayo. Mara nyingi desturi hizo zilipotewa na maana katika mchakato huu.
Katika kesi nyingine, ilichukuliwa na mazoea ya sasa ya dini ya muumini. Kwa mfano, wakati wa kugeuza watu kuwa Wakristo Ulaya, alama za awali za wasiomuamini Mungu zilibadilishwa na matumizi ya msalaba.
Kanisa Katoliki linachukulia ushirikina kama dhambi kwa kuwa unaashiria utovu wa uaminifu katika vitendo vya Mungu na vile vile ni ukiukaji wa amri ya kwanza kati ya Amri Kumi.
Katekisimu ya Kanisa Katoliki inaashiria kuwa ushirikina "unawakilisha hisia mbaya za dini" (para. # 2110).
Mafundisho hayo yanakanusha madai kuwa mafundisho mengine ya Kikatoliki ni ya ushirikina:
Ushirikina na saikolojia
Mwaka 1948 daktari wa saikolojia na tabia B. F. Skinner alichapisha makala katika jarida la Experimental Psychology, ambapo alielezea njiwa wake walionyesha tabia ya ushirikina. Njiwa mmoja alijivingirisha katika ngome yake, mwingine alitikisa kichwa chake katika mwendo wa pendulum, wakati wengine walionyesha tabia tofauti. Kwa kuwa hizi tabia zilifanywa kwa lengo la kupata chakula kutoka stoo, ingawa ilikuwa imeashiriwa kumwachilia chakula katika muda uliopangwa bila ya kujali vitendo vya namna hiyo, Skinner aliamini kwamba njiwa walikuwa wakijaribu kubadilisha kwa kufanya vitendo hivyo. Yeye alipitisha jambo hilo kama pendekezo kuhusu asili ya tabia ya ushirikina katika binadamu.
Wanasaikolojia wengine kama vile Staddon na Simmelhag walitoa maelezo mbadala.
Licha ya changamoto katika utafsiri wa Skinner wa msingi wa tabia za ushirikina za njiwa wake, kielelezo chake kimetumika kuelezea tabia ya ushirikina katika binadamu.
Mwanzoni, katika utafiti wa Skinner, "baadhi ya njiwa waliitika hadi mara 10,000 bila kulazimishwa, ambapo hapo awali walikuwa na ratiba ya kusisitiza. Ikilinganishwa na ratiba zingine (k.m. uwiano ulio thabiti, muda ulio thabiti), tabia hizo zilikuwa sugu kupotea.
Hii inaitwa athari ya kudhibitisha ambako si kamili, na hii kutumika kuelezea tabia ya ushirikina katika binadamu. Kuwa sahihi zaidi, athari hii inamaanisha kwamba, wakati mtu anapofanya tendo akitarajia kusaidiwa, na hakuna usaidizi wowote, ni kweli kuwa inajenga hisia ya kuwepo ndani ya mtu binafsi.
Hii inatia nguvu tabia ya ushirikina kwa binadamu kwa binadamu kwa sababu mtu anaona kwamba, kwa kuendelea hatua hii, usaidizi utakuja; au kwamba usaidizi ulikuja wakati fulani hapo awali kwa ajili ya hatua hiyo, ingawa si wakati wote, lakini hii inaweza moja ya nyakati hizo.
Kutoka mtazamo ulio rahisi, uteuzi asili utapendelea kushinikiza tabia itakayozalisha uhusiano dhaifu. Iwapo kuna faida sahihi ya kuunda uhusiano thabiti, basi hii itaweza kuondoa mtazamo wa kuogopa kutengeneza uhusiano wa "ushirikina" usiofaa.
Farasi
Kwa habari kuhusu nyota angalia Farasi (kundinyota)
Farasi (kutoka neno la Kiarabu فرس, faras) ni mnyama mkubwa katika ngeli ya mamalia. Wamefugwa na binadamu kwa maelfu ya miaka iliyopita. Matumizi yao ni kubeba watu au mizigo au kufanya kazi ya kuvuta magari na plau. Wamefugwa pia kwa ajili ya nyama na maziwa yao.
Aina za farasi
Farasi afugwaye au Farasi-kaya ni nususpishi moja ya tatu za spishi Equus ferus. Nususpishi moja nyingine inabaki sasa na hii ni farasi pekee wa porini wa kweli inayobaki (Farasi wa Pzrewalski). Farasi wa Ulaya au Tarpani amekwisha duniani. Kuna farasi wengine porini mahali pengi duniani, lakini hawa ni farasi waliofugwa zamani na walitoroka kwenye pori. Familia ya Equidae ina spishi saba nyingine, kujumuisha punda na punda milia.
Ufugaji umeleta aina nyingi za farasi; aina kubwa sana huwa na kilogramu 1,000 wakitumiwa kwa kazi nzitonzito za mashambani au msituni.
Carlos Bernard
Carlos Bernard Papierski (amezaliwa tar. 12 Oktoba 1962 mjini Evanston, Illinois) ni mwigizaji wa filamu na tamthilia kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa kucheza kama Tony Almeida katika tamthilia ya 24. Carlos, pia alishawahi kushiriki katika tamthilia ya The Young and the Restless na Sunset Beach.
Bernard amemuoa mwigizaji Sharisse Baker mnamo 1999.
Farasi
Aina za farasi
Farasi wadogo wasiofikia urefu wa 1.48 m mbegani huitwa "poni"; asili yao ni mazingira baridi na ya mlimani penye uhaba wa chakula. Hao poni walifugwa kiasili kwa kazi za kubeba watu au mizigo na siku hizi wanafugwa mara nyingi kama farasi wa burudani kwa watoto hata nje ya maeneo yao ya asili. Maarufu ni kwa mfano poni wa Shetland.
Historia
Asili ya farasi wote ni aina za farasi mwitu wa porini. Wataalamu huamini ya kwamba ufugaji ulianza wakati wa milenia ya tatu KK katika Asia. Utafiti wa genetiki unadokeza kuwa chanzo cha ufugaji wa farasi mwitu kilitokea mahali mbalimbali, si mahali pamoja tu.
Mnamo mwaka 2000 KK matumizi ya farasi yameshasambaa kwenye sehemu kubwa ya mabara ya Asia na Ulaya.
Makabila na mataifa waliotumia farasi walikuwa na faida katika shughuli za usafiri na vita. Baadaye iligunduliwa pia kwamba farasi anaweza kusaidia kwenye shughuli za kilimo kama kuvuta plau.
Wanyama hawa walibadilisha pia uso wa vita. Picha kwenye majengo ya Babeli, Mesopotamia na Misri ya Kale zinaonyesha jinsi gani magari yaliyovutwa na farasi yalivyobeba wanajeshi wawili au watatu. Magari haya yalihofiwa sana. Baadaye maendeleo ya teknolojia ya viti ya farasi yalisababisha kutokea kwa wanajeshi wa kupanda walioweza kushambulia kwa vikosi vikubwa.
Mahitaji ya vita yalisababisha pia ufugaji wa aina nzito sana za farasi walioweza kumbeba askari aliyevaa kinga ya feleji mwilini pamoja na silaha zake.
Farasi walikuwa usafiri mkuu wa wanajeshi hadi karne ya 19. Kutokea kwa reli kuliwezesha usafiri wa haraka wa askari wengi katika nchi za Ulaya na Amerika ya Kaskazini. Hata hivyo katika maeneo mengi ya dunia ni farasi waliobeba watu na mizigo ya jeshi.
Kilimo cha Ulaya kilitegemea hasa farasi tangu zama za kati na kugunduliwa kwa mbinu za kufunga plau kwenye mabega ya mnyama bila ya kukaza shingo lake. Kugunduliwa kwa teknolojia hii kulisababisha kupanda kwa mazao Ulaya na kuongezeka kwa watu.
Kasula
Kasula ni vazi la nje la Askofu na la kasisi katika adhimisho la Ekaristi.
Inatokana na mavazi ya kiraia ya zamani (paenula ya Warumi).
Inaweza kuwa na sura na rangi mbalimbali, lakini inatakiwa kufunika sehemu kubwa ya mwili, jina linavyodokeza ('nyumba ndogo').
8 Juni
Tarehe 8 Juni ni siku ya 159 ya mwaka (ya 160 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 206.
Sikukuu
Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Masimino wa Aix, Gildadi, Medadi, Klodolfi, Wiliamu wa York, Yakobo Berthieu, Maria Teresa Chiramel n.k.
Nevado del Tolima
ni mlima wa Andes katika nchi ya Kolombia (Amerika Kusini). thumb|300px Urefu wake ni mita 5,215 juu ya usawa wa bahari.
Mto Nyanjabaga
unapatikana kusini mwa Burundi (mkoa wa Bururi).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Albin Pelak
Albin Pelak (alizaliwa 9 Aprili 1981) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Bosnia na Herzegovina. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina.
Pelak ameichezea timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina tangu mwaka wa 2002. Pelak alicheza Bosnia na Herzegovina katika mechi 2.
Simfoni
Simfoni (kutoka Kigir. σύμφωνος simphōnos ‚sauti za pamoja‘ kupitia Kiitalia sinfonia) ni muziki iliyoandikwa kwa ajili ya okestra.
Aina hii ya muziki ilianzishwa huko Italia katika karne ya 17. Hapa jina "sinfonia" lilibuniwa. Hadi leo hii majina ya mitindo mbalimbali inayotumia ndani ya sinfonia ni ya kiitalia.
Kwa kawaida kuna sehemu tatu au nne zinazotofautishwa kwa kasi na tabia ya muziki, kwa mfano haraka-polepole-haraka au kinyume chake polepole-haraka-polepole. Watungaji muziki kama Joseph Haydn (simfonia 104), Wolfgang Amadeus Mozart (simfonia zaidi ya 50) na Ludwig van Beethoven (simfonia 9) waliboresha na kukamilisha muziki dhati ya simfonia. Beethoven alikuwa mtungaji wa kwanza aliyeingiza pia sauti za kibinadamu katika simfonia yake ya 9.
Mitindo inayotumiwa ndani ya sehemu za simfonia ni pamoja na sonata, minuet, scherzo au rondo.
Okestra kubwa mara nyingi huitwa "okestra ya simfonia" wakati okestra ndogo huitwa "okestra ya chumba".
Watungaji mashuhuri wengine wa simfonia walikuwa Franz Schubert, Felix Mendelssohn, Robert Schumann, Anton Bruckner, Johannes Brahms, Pyotr Tchaikovsky, Gustav Mahler, Jean Sibelius na Dmitri Shostakovich.
Ofisi ya Kimataifa ya Vipimo
Ofisi ya Kimataifa ya Vipimo ([[kifar.]]: Bureau international des poids et mesures; Kiing. International Bureau of Weights and Measures) ni chama cha kimataifa mjini Paris chenye shabaha ya kutunza utaratibu wa vipimo sanifu vya kimataifa (SI).
Chanzo chake kilikuwa mapatano ya kimataifa kuhusu mita ya 1875.
Wilaya ya M'Batto
Wilaya ya M'Batto (kwa Kifaransa: département de M'Batto) ni moja kati ya Wilaya tatu za Mkoa wa Moronou ulioko mwa Cote d'Ivoire.
Ofisi ya Kimataifa ya Vipimo
Ofisi hufanya kazi yake chini ya kamati ya kimataifa ya vipimo. Kila baada ya miaka minne kuna mkutano mkuu wa vipimo (Conférence générale des poids et mesures) mwenye mamalaka juu ya maazimio yote kuhusu vipimo vya SI.
Wimbisauti
Wimbisauti (au: wimbi la sauti) ni njia ya uenezaji wa sauti katika nafasi.
Wilaya ya M'Batto
Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 106,964 .
Ofisi ya Kimataifa ya Vipimo
Ofisi inatunza kilogramu asilia ambayo ni mfano kwa mizani yote duniani. Inatunza pia mita asilia ingawa siku hizi elezo la mita haifuati teni gimba hili la metali bali fizikia.
Pico Pan de Azucar (El Cocuy)
ni mlima wa Andes katika nchi ya Kolombia (Amerika Kusini). 400px|thumb|Mlima wa Pico Pan de Azucar Urefu wake ni mita 5,120 juu ya usawa wa bahari.
Wilaya ya M'Batto
Makao makuu ya eneo hilo ni M'Batto.
Amad Diallo
Amad Diallo (alizaliwa 11 Julai 2002) ni mwanasoka mtaalamu wa Ivory Coast ambaye anaeheza kama winga katika klabu ya Manchester na kiungo bora wa timu ya taifa ya Ivory coast. Alijiunga na mfumo wa vijana wa Atalanta mnamo 2015, ambapo alishinda mataji mawili Campionato Primavera 1. Mnamo 2019 alikua mchezaji wa kwanza kufunga Serie A, kwenye mechi yake ya kwanza ya kitaaluma kwa timu ya wakubwa. Mnamo Januari 2021, Diallo alijiunga na klabu ya Uingereza ya Manchester United, kabla ya kutumwa kwa mkopo kwa [Rangers] mwaka mmoja baadaye. Diallo alicheza mechi yake ya kwanza ya kimataifa huko Ivory Coast katika michuano ya kufuzu kwa Kombe la Mataifa ya Afrika ya 2021.
Maisha binafsi
Diallo ni Muislamu. Alipokea pasipoti ya Italia mwishoni mwa Desemba 2020.
Wilaya ya M'Batto
Wilaya ya M'Batto sasa imegawanywa katika tarafa zifuatazo:
Pico Pan de Azucar (Venezuela)
thumbnail|right|280px|Mlima Pico Pan de Azucar (Venezuela) ni mlima wa Andes katika nchi ya Venezuela (Amerika Kusini).
Urefu wake ni mita 4,680 juu ya usawa wa bahari.
Wimbisauti
Kwa macho ya fizikia "sauti" ni mtetemo wa gimba (kwa mfano utando) unaoendelea kama wimbi katika midia ulipo. Kwa macho ya fiziolojia na saikolojia "sauti" ni mapokezi ya wimbisauti kwa milango ya fahamu hasa sikio na utambuzi wake katika ubongo.
Wimbisauti na midia
Wimbisauti ni wimbi mekanika yaani inahitaji midia inapoenea. Haiwezi kuenea katika ombwe. Kimsingi ni wimbi la shinikizo lililosababishwa na mtetemo wa gimba asilia halafu mtetemo huu unaendelea katika midia kama ufuatano wa vipindi vifupi vya shinikizo juu na duni katika
Kasi ya wimbisauti ni tofauti kutegemeana na midia inapopita.
Kisiwa Vancouver
49.5°N, -125.5°W Kisiwa Vancouver (kwa Kiingereza: Vancouver Island) kiko katika bahari ya Pasifiki, karibu sana na pwani ya Kanada. Ni sehemu ya British Columbia. Urefu unafikia km 460 na upana km 100,. Eneo lake lote ni km2 32134.
Kilele cha juu ni mlima Golden Hinde wenye kimo cha m 2,195 juu ya usawa wa bahari.
Mwaka 2016 wakazi walikuwa 775,347.
Kimburku
Kimburku ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wamburku. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimburku imehesabiwa kuwa watu 12,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimburku iko katika kundi la Kichadiki.
Suwon
thumb|300px|Suwon Suwon (Kikorea: 수원) ni mji nchini Korea Kusini. Ni mji mkubwa wa tano katika nchi wa Korea Kusini. Kuna wakazi 1,086,904 (mwaka 2008).
Jiografia
Eneo lake ni 121.1 km².
thumb|right|180px|
Wayoruba
Wayoruba (kwa Kiyoruba: Ìran Yorùbá, Ọmọ Odùduwà, Ọmọ Káàárọ̀-oòjíire ) ni kabila la Afrika Magharibi ambalo linaishi sehemu za Nigeria, Benin na Togo zinazounda nchi ya Yoruba, lakini pia Ghana.
Wayoruba wanajumuisha takriban watu milioni 45 barani Afrika, wapo laki kadhaa nje ya bara, na wana uwakilishi zaidi miongoni mwa wanachama wa diaspora kutoka Afrika, hasa Brazil na Kuba.
Idadi kubwa ya Wayoruba leo wako ndani ya nchi ya Nigeria, ambapo wanaunda 15.5% ya wakazi wa nchi hiyo, kulingana na makadirio ya CIA, na kuwafanya kuwa moja ya makabila makubwa zaidi barani Afrika.
Watu wengi wa Kiyoruba huzungumza lugha ya Kiyoruba, ambayo ni lugha ya Niger-Kongo yenye idadi kubwa zaidi ya wazungumzaji asili.
Kim Young-sam
thumb|Caption text
Kim Young-sam (Kikorea: 김영삼 金永三) (20 Desemba 1927 - ) ni mwanasiasa Mkorea aliyekuwa rais wa kumi na nne wa nchi ya Korea Kusini, 1993 na 1998.
Ludwig Krapf
thumb|350px|Johann Ludwig Krapf. thumb|350px|Ukurasa wa kwanza wa tafsiri ya Biblia kwa Kiswahili ya Krapf ilivyochapishwa katika jarida la kitaalamu la Marekani mwaka 1849. Johann Ludwig Krapf (11 Januari 1810 – 26 Novemba 1881) alikuwa mmisionari wa kwanza wa Uprotestanti nchini Kenya katika karne ya 19 akatunga kamusi ya kwanza ya lugha ya Kiswahili.
Masomo Ujerumani na Uswisi
Krapf alizaliwa tarehe 11 Januari 1810 katika kijiji cha Derendingen karibu na Tübingen, eneo la Württemberg, Ujerumani wa Kusini-Magharibi katika familia ya wakulima wadogo Walutheri.
Alisoma shule ya msingi kijijini kwake halafu shule ya sekondari Tübingen. Akiwa mwanafunzi alipenda sana masomo yote yaliyohusu jiografia na lugha. Pamoja na Kilatini na Kigiriki alisoma pia Kifaransa na Kiitalia.
Alipokuwa na umri wa miaka 16 alitembelea mara ya kwanza nyumba ya Misioni ya Basel, Uswisi. 1827 – 1829 alijiunga na kozi ya kuandaa wamisionari huko Basel lakini hakupendezwa na maisha ya pamoja; akishikwa na wasiwasi kuhusu wito wake akarudi nyumbani na kuingia masomo ya teolojia katika Chuo Kikuu cha Tübingen.
Krapf alimaliza masomo yake mwaka 1834. Vituo vya huduma kama mchungaji msaidizi na mwalimu vilifuata. Wakati ule alikutana na mmisionari aliyempa moyo kurudi Basel.
Ethiopia 1837-1842
Mwaka 1836 alikutana na mwakilishi wa Church Missionary Society (CMS) aliyemkaribisha kufanya kazi na CMS. Misioni ya Basel ilimpa ruhsa akapokea wito wa kwenda Ethiopia. Krapf alianza mara moja kujiandaa akisoma Ge’ez (lugha ya Kale ya Ethiopia) na Kiamhari (lugha ya kisasa ya Wakristo katika nyanda za juu Ethiopia).
1837-1842 Krapf alifanya kazi ya umisionari huko Ethiopia. Mpango wa misioni ya CMS ilikuwa kuwaamsha Wakristo Waorthodoksi kwa matumaini ya kwamba watakuwa wenyewe wamisionari bora kwa wenzao Wapagani au Waislamu.
Lakini Krapf hakuelewa vema Ukristo wa kiorthodoksi wa Waamhari. Alishindwa kuelewa maana ya liturgia, mila na desturi nyingi. Hakuelewa hasa kwa nini Wakristo Waorthodoksi walisoma Biblia katika lugha ya kale ya Ge’ez hata wasipoelewa lugha hiyo badala ya kutumia tafsiri ya Kiamahari aliyokuwa amefanya.
Hivyo Krapf alijisikia amevutwa zaidi na Wagalla – hili ni jina la zamani za watu wanaojulikana leo kama Waoromo au Borana. Wagalla kwa jumla walikuwa wakifuata dini zao za kiasili, athira za kiislamu zikianza kuonekana. Krapf alijifunza lugha yao alianza kutafsiri sehemu za Agano Jipya katika Kigalla (Kioromo).
Afrika ya Mashariki 1844-1853
Mwaka 1844 Krapf alifika Mombasa akianza mara moja kujifunza Kiswahili pamoja na lugha ya wazalendo wa eneo la Mijikenda. Huko mke na mtoto waliugua malaria wakafa. Krapf alihamia Rabai iliyoko katika vilima juu ya Mombasa penye joto kidogo akaanzisha kituo cha Rabai Mpya.
Kikuyu
thumb|Kikuyu
Ludwig Krapf
Afrika ya Mashariki 1844-1853
Mwaka 1846 mmisionari mwingine (Johannes Rebmann) alikuja kufanya kazi pamoja naye. Huko Rabai Mpya Krapf alitunga kamusi na sarufi ya kwanza ya Kiswahili.
Kikuyu
Kikuyu ni mji wa Kenya ya Kati, katika Kaunti ya Kiambu, pia ni kata ya eneo bunge la Kikuyu.
Katika sensa ya mwaka 2009 ulikuwa na wakazi 233,231.
Ludwig Krapf
Afrika ya Mashariki 1844-1853
Krapf aliendelea kuwa na matatizo ya afya akarudi Ujerumani mwaka 1853.
Lama
Kwa wanyama wenye jina hili tazama Lama (mnyama)
Ludwig Krapf
Urithi wake
Hadi kifo chake aliendelea kuboresha vitabu vyake kuhusu utamaduni na lugha za mataifa mbalimbali ya Afrika. Kwa jumla aliandika kamusi au kutafsiri sehemu za Biblia katika lugha zifuatazo: Ge’ez, Kiamhari, Kioromo, Kiswahili, Ki-mijikenda, Kikamba, Kimasai.
Lama
Lama (kitibeti: བླ་མ་; Wylie: bla-ma) ni cheo cha heshima kwa mwalimu wa kidini wa Tibet. Jina hili linafanana na lile la kisanskriti 'guru' (taz. Ubuddha wa kitibeti na Bön).
Ludwig Krapf
Urithi wake
Ludwig Krapf alitoa mchango mkubwa sana katika kukuza na kueneza lugha ya Kiswahili kwani aliweza kutafsiri Injili ya Luka na ya Mathayo ,pia aliweza kuandika sarufi ya Kiswahili inayohusu jamii ya Wasambaa.
Lama
Ni cheo kinachoweza kutumika kama tunuko kwa mtawa wa kike au wa kiume au (katika shule za Nyingma, Kagyu na Sakya) wanaojihusisha na kufanya mambo ya kitantra waliosonga kusudi kuwapa sifa ya kuweza kufundisha na mamlaka ya kufanya hivyo kulingana na ngazi waliyofikia; au wanaweza kuwa sehemu ya cheo kama Dalai Lama ama Panchen Lama kama itumikavyo kwa koo za malama wenye kuzaliwa tena (Tulkus).
Ludwig Krapf
Urithi wake
Nyumba yake huko New Rabai imekuwa makumbusho chini ya Museums of Kenya. Jengo la Ubalozi wa Kijerumani huko Nairobi limepewa jina lake.
Krapf alikuwa Mlutheri, lakini Kanisa Anglikana linamkumbuka kama mwanzilishi wa madhehebu yake nchini Kenya.
Kimingang-Doso
Kimingang-Doso ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wadoso. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kimingang-Doso imehesabiwa kuwa watu 3000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimingang-Doso iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Ukanda wa Gaza
right|frame|300px|Ramani ya Ukanda wa Gaza. Ukanda wa Gaza ni eneo dogo kwenye mwambao wa Mediteranea ya Mashariki lililopo sehemu ya Mamlaka ya Kitaifa ya Palestina ya Palestina. Lina urefu wa kilomita 40 na upana kati ya km 6 na 14. Eneo lote halizidi km² 360. Gaza imepakana na Bahari ya Kati halafu nchi za Israel (upande wa mashariki na kaskazini) na Misri (upande wa kusini-magharibi). Israeli inatenganisha Gaza na maeneo upande wa magharibi ya mto Yordani yaliyo pia chini ya mamlaka ya Palestina.
Ni kati ya maeneo yenye msongamano mkubwa wa watu likiwa na wakazi milioni 1.4 yaani zaidi ya watu 4,100 kwa km².
Mji mkubwa ni Gaza.
Historia
Ukanda huu ni kati ya mabaki ya Palestina ya Kiingereza yasiyotwaliwa na Israeli wakati wa vita ya Kiarabu-Kisraeli ya 1948 na kuwa kimbilio kwa wakimbizi wengi Wapalestina waliowahi kukaa katika sehemu zilizopata kuwa za Israeli. Kati ya miaka 1948 hadi 1967 ulitawaliwa na Misri. Tangu vita ya siku sita ya 1967 ulikuwa chini ya Israeli.
Tangu mwaka 1994 ulikabidhiwa kwa mamlaka ya Palestina lakini Israeli iliendelea kuwa na vijiji vya Waisraeli na vituo vya kijeshi ndani yake. Mapigano ya intifada yaliongezeka kuwa makali na kusababisha vifo vingi. Tangu mwaka 2005 Israeli iliondoa wakazi na wanajeshi wake wote.
Hali ya maisha ya wakazi wake ni ngumu. Israeli imefunga mipaka na kuzuia wakazi wa Gaza wasitoke nje kwa sababu wanamgambo Wapalestina wanaendelea kurusha roketi ndogo kutoka Gaza kwenda Israeli. Kutokana na kufungwa kwa mipaka yote uchumi ni duni: hakuna ajira. Hata huduma za msingi kama vile maji na umeme zinavurugika kabisa.
Mtaguso
Mtaguso ni mkutano wa viongozi wa Kanisa hasa maaskofu pamoja na Wakristo wengine kadhaa.
Wa kwanza ulikuwa ule wa Mitume uliofanyika Yerusalemu ili kujadili suala la waongofu wa mataifa, kama walazimishwe kutahiriwa na kufuata Torati yote au sivyo.
Waliohudhuria ni pamoja na Mtume Petro, Yakobo Mdogo, Mtume Paulo, Barnaba n.k. (Mdo 15:1-29).
Mtaguso unaweza kufanyika katika ngazi mbalimbali, kuanzia kanda, taifa hadi Mtaguso mkuu wa kimataifa.
Mitaguso saba ya kwanza ya kanisa lisilogawiwa bado inakubaliwa na Wakristo wengi kama Wakatoliki, Waorthodoksi na Waprotestanti kama mitaguso ya kiekumene.
Tangu kutokea kwa mafarakano urithi wa mitaguso umedumu hasa ndani ya Kanisa Katoliki lililoendelea kuendesha mitaguso mbalimbali.
Kati yake, mtaguso muhimu wa siku za karibuni ulikuwa Mtaguso wa pili wa Vatikano uliofanyika Roma kati ya 1962 na 1965 na kuleta hali mpya hata katika uhusiano wa Wakatoliki na Wakristo wenzao wa madhehebu tofauti, tena kati yao na ulimwengu wote.
Malkia wa Mbingu katika sanaa
Malkia wa Mbingu (kwa Kilatini: Regina caeli; tamka: reˈdʒina ˈtʃeli) ni sifa mojawapo ya Bikira Maria katika Kanisa la Kilatini inayotumika hasa katika sala maalumu ya wakati wa Pasaka, kuanzia Dominika ya Ufufuko wa Yesu hadi Pentekoste.
Changwon
thumb|300px|Changwon Changwon (Kikorea: 창원) ni mji nchini Korea Kusini. Kuna wakazi 1,081,499 (mwaka 2010). Mji ulianzishwa 1408.
Jiografia
Eneo lake ni 743.48 km².
Malkia wa Mbingu katika sanaa
Uenezi wa sala hiyo umechangia kiasi chake kufanya wasanii wajitokeze kumchora au kuchonga sanamu ya Maria akiwa anatawazwa au ameshatawazwa kama malkia.
Changwon
Jiografia
thumb|right|180px|
Mto Rushoka (Bururi)
ni korongo linalopatikana kusini mwa Burundi (mkoa wa Bururi).
Maji yake huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Ivan Radeljić
Ivan Radeljić (alizaliwa 14 Septemba 1980) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Bosnia na Herzegovina. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina.
Radeljić ameichezea timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina tangu mwaka wa 2007. Radeljić alicheza Bosnia na Herzegovina katika mechi 10.
Dalmatika
Dalmatika ni vazi la nje la shemasi katika liturujia ya Kanisa Katoliki, Waanglikana n.k.
Inaweza kuwa ya rangi tofauti kadiri ya adhimisho husika.
Mara kadhaa Askofu anaivaa chini ya kasula kuonyesha kamba ana utimilifu wa Daraja takatifu.
Historia
Kwa asili ilikuwa vazi la Kaisari wa Dola la Roma la Mashariki, lakini kuanzia karne ya 4 inatumika katika ibada.
Limuru
Limuru ni mji wa kaunti ya Kiambu, Kenya.
Wakati wa sensa ya mwaka 2009, mji ulikuwa na wakazi 104,282.
Maisha ya wakfu
Maisha ya wakfu ni ufupisho wa "Maisha yaliyowekwa wakfu kwa kushika mashauri ya Kiinjili". Unaeleza hali ya pekee ya baadhi ya Wakristo ndani ya Kanisa inayotokana na uamuzi wao wa kumfuata Yesu katika mtindo wake wa maisha ya useja, ufukara na utiifu.
Kimiship
Kimiship ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wamiship. Mwaka wa 1976 idadi ya wasemaji wa Kimiship imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimiship iko katika kundi la Kichadiki.
Santa Isabel
ni mlima wa Andes katika nchi ya Kolombia (Amerika Kusini). right|thumb|400px|Santa Isabel thumb|300px|Santa Isabel
Urefu wake ni mita 4,950 juu ya usawa wa bahari.
Makumbusho ya Mutare
Makumbusho ya Mutare ni makumbusho yanayopatikana katika jiji la Mutare nchini Zimbabwe, ni moja ya makumbusho manne ya Zimbabwe, na yalianzishwa mwaka 1959.
Faouzi Abdelghani
Mohamed Abdelghani Faouzi (alizaliwa 13 Julai, 1985) ni mchezaji wa zamani wa soka wa Moroko ambaye alicheza mwisho katika klabu ya RAC Casablanca.
Kazi
Faouzi alianza kucheza soka katika mitaa ya kijiji chake, Al Attaouia (El Kelaa des Sraghna). Huko, aligunduliwa na watalaamu kutoka Wydad Casablanca ambao walimleta kwenye klabu hiyo. Wakati wake na Wydad, alikopeshwa kwenda JS Massira.
Wilaya ya M'Bengué
Wilaya ya M'Bengué (kwa Kifaransa: département de M'Bengué) ni moja kati ya Wilaya nne za Mkoa wa Poro ulioko Kaskazini mwa Cote d'Ivoire.
Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 87,811.
Makao makuu ya eneo hilo ni M'Bengué.
Wilaya ya M'Bengué sasa imegawanywa katika tarafa zifuatazo:
Zuchu
Zuhura Othman Soud (anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii Zuchu; alizaliwa 22 Novemba 1993 ) ni mwanamuziki, mtunzi wa nyimbo na msanii wa kurekodi wa Kitanzania aliezaliwa Zanzibar. Amesainiwa chini ya lebo ya WCB Wasafi Records chini ya uongozi wa Diamond Platnumz.
Alitunukiwa tuzo ya silver play button na mtandao wa kijamii wa Youtube kwa kuwa msanii wa kwanza wa kike Afrika mashariki kwa kufikisha wafuasi zaidi ya 100,000 ndani ya wiki moja.
Katika wiki ya kusheherekea siku yake ya kuzaliwa, Zuchu alitunukiwa tuzo ya msanii bora chipukizi wa mwaka 2020 na All Africa Music Awards|AFRIMMA.
Maisha ya awali
Zuchu alitambulika rasmi kwenye Tasnia ya muziki mnamo Aprili 2020. Mpaka sasa ana albamu  moja na alichaguliwa kushiriki mashindano ya kuwania tuzo ya MTV, MAMA awards ya mwaka 2021. Kwenye mashindano hayo, Zuchu amepangwa katika kipengele cha 'best breakthrough act', anakabiliwa na ushindani kutoka kwa Elaine na Focalistic wa Afrika Kusini na Tems na Omah Lay wote kutoka Nigeria, John Blaq (Uganda) na Sha Sha (Zimbabwe). Mpaka sasa ana albamu  moja na alichaguliwa kushiriki mashindano ya kuwania tuzo ya MTV, MAMA awards ya mwaka 2021. Kwenye mashindano hayo, Zuchu amepangwa katika kipengele cha 'best breakthrough act', anakabiliwa na ushindani kutoka kwa Elaine na Focalistic wa Afrika Kusini na Tems na Omah Lay wote kutoka Nigeria, John Blaq (Uganda) na Sha Sha (Zimbabwe).
Albamu
Zuchu aliachia albamu ya kwanza iliyotambulika kama “ I am Zuchu “ mwaka 2020 ikiwa na nyimbo 7. Albamu yake ndiyo iliyosikilizwa na watu wengi zaidi nchini Tanzania kwa mwaka 2020 na vidio za nyimbo zake zimetazamwa na mamilioni ya watu.
Transfomers: The Last Knight
Transfomers: The Last Knight ni filamu ya bunilizi ya kisayansi ya Marekani ya 2017. Ni sehemu ya tano ya safu ya moja kwa moja ya filamu ya Transformers.
Kama watangulizi wake, filamu hiyo imeongozwa na Michael Bay na inaangazia Mark Wahlberg akigiza tena jukumu lake kutoka Umri wa Kutoweka, wakati Josh Duhamel, John Turturro, na Glenn Morshower wanachukua jukumu lao kutoka kwa filamu tatu za kwanza, na Laura Haddock, Isabela Moner, Jerrod Carmichael, Santiago Cabrera, na Anthony Hopkins wote wanajiunga na wahusika. Transformers zinazorejea ni pamoja na Optimus Prime, Bumblebee, Hound, Drift, Crosshairs, Wheelie, Megatron, na Barricade.
Filamu hiyo ilionyeshwa Odeon Leicester Square huko London mnamo Juni 18, 2017, na ilitolewa kwa maonyesho huko Merika mnamo Juni 21, 2017, na Paramount Pictures katika 2D, 3D, IMAX na IMAX 3D. Filamu hiyo iliangaziwa na wakosoaji ulimwenguni na ndio filamu iliyohakikiwa zaidi ya safu ya Transformers. Ukosoaji ulizingatia urefu wake, hadithi, mwelekeo, masimulizi, maonyesho, maandishi, sinema, na mabadiliko ya muundo wa kila wakati, ingawa onyesho za kupigana, alama ya muziki, vielelezo, na uigizaji wa sauti zilipokea sifa. Kwenye Tuzo za 38 za Dhahabu Raspberry, iliteuliwa kwa tuzo kumi, pamoja na Picha Mbaya zaidi, Mkurugenzi Mbaya zaidi, na Mwigizaji Mbaya zaidi wa Wahlberg, lakini haikushinda yoyote. Ingawa ilipata $ 605 milioni ulimwenguni kote dhidi ya bajeti ya $ 217 milioni, filamu hiyo ikawa bomu la kwanza la ofisi ya sanduku la franchise, na wastani wa upotezaji wa zaidi ya $ 100 milioni kwa Paramount na Hasbr.
Loire
Loire:
Ratili
Ratili (pia: ratli - kutoka Kiarabu رطل, ratl) ni kipimo cha kihistoria cha masi cha takriban nusu kilogramu au gramu 400-500.
Ni kati ya vipimo asilia vya Kiswahili, si kipimo sanifu cha kisasa.
Inalingana takriban na "pauni" (pound) ya Ulaya.
Ratili ilipokewa kutoka vipimo vya Kiarabu: "ratl" iliyotumiwa kwa jina hili katika sehemu nyingi za nchi za Kiislamu. Lakini uzani wa ratl ulikuwa tofauti kati ya nchi, majimbo na miji, kuanzia gramu 340 hadi zaidi ya kilogramu 2. Ratili ya Uswahilini ililingana zaidi na ratl jinsi ilivyotumiwa Uarabuni katika eneo la Makka iliyokuwa kidogo juu ya gramu 400.
Ratili kama kipimo cha kihandisi na biashara
Hadi leo "ratili" inatumiwa pale ambako matini za kiingereza zinatafsiriwa zinazotumia "[[:en:pound|]".
Omar Belatoui
Omar Belatoui (alizaliwa 6 Aprili 1969 huko Oran) ni meneja wa soka wa Algeria, mchezaji wa zamani wa kimataifa na kocha mkuu wa sasa wa klabu ya MC Oran. Omar Alichezea Algeria kwa mara 31.
Gangsta rap
thumb|Kundi la [[N.W.A ni moja ya waanzilishi wa gangsta rap.]]
Gangsta rap au gangster rap ni aina ya muziki wa hip hop ambayo mashairi yake yanahusisha utamaduni wa magenge ya mitaani ya Marekani, iliibuka miaka ya 1980. Baadhi ya wanamuziki wa rap ya mtindo huu hujivunia uhusiano na magenge halisi ya mitaani, kama vile Crips na Bloods.
Gangsta rap imekuwa ikishutumiwa mara kwa mara kwa kuendeleza mienendo isiyofaa na uhalifu, hasa mashambulizi, mauaji, uuzaji wa dawa za kulevya na uasherati. Gangstar rap imekuwa ikikosolewa na baadhi ya watu mashuhuri, akiwemo Spike Lee, mchungaji Calvin Butts na mwanaharakati C. Delores Tucker, hata hivyo watetezi wa Gangsta rap wanabainisha kuwa ni taswira za kisanii sio uidhinishaji wa maisha ya magenge ya mitaani nchini Marekani, na kusema kuwa baadhi ya mashairi huonyesha kupinga ukandamizaji wa kijamii au ukatili wa polisi, na mara nyingi wamewashutumu wakosoaji kuwa na unafiki na upendeleo wa rangi.
''Makala bado ni mbegu. Unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuongezea habari.''
Kimontol
Kimontol ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wamontol. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kimontol imehesabiwa kuwa watu 21,900. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimontol iko katika kundi la Kichadiki.
Kimiya
Kimiya ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wamiya. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kimiya imehesabiwa kuwa watu 30,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimiya iko katika kundi la Kichadiki.
Nevado Cumbal
ni mlima wa Andes katika nchi ya Kolombia (Amerika Kusini). thumb|300px|Mlima wa Nevado Cumbal, 1989 thumb|300px|Mlima wa Nevado Cumbal, 2007 Urefu wake ni mita 4,764 juu ya usawa wa bahari.
Almir Turković
Almir Turković (alizaliwa 3 Novemba 1970) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Bosnia na Herzegovina. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina.
Turković ameichezea timu ya taifa ya Bosnia na Herzegovina tangu mwaka wa 1995. Turković alicheza Bosnia na Herzegovina katika mechi 7.
Ubuddha wa kitibeti
Ubuddha wa Kitibeti ni mwili wa nakalafundishi za kibuddha na aina ya utaasisi wa kitibeti, ukanda wa Himalaya (Kujumlisha Tibet, kaskazini ya Nepali, Bhutan, Sikkim na Ladakh), Mongolia, Buryatia, Tuva na Kalmykia (Russia), na kaskazini mashariki ya Uchina (Manchuria: Heilongjiang, Jilin). Hujumuisha mafundisho ya vyombo vitatu (au yanas katika kisanskriti) vya ubuddha: Hinayana, Mahayana, na Vajrayana (vijulikanavyo pia kama Tantrayana).
Kigalicia
thumb|right|300px|Ramani ya Galicia katika Hispania mpakani na Ureno thumb|right|300px| Ramani ya lahaja ndani ya Kigalicia: ya magharibi (bloque oriental), ya kati (bloque central) na ya mashariki (bloque oriental)
Kigalicia ("galego") ni lugha ya jimbo la Galicia nchini Hispania. Galicia ni jimbo la Hispania kaskazini ya Ureno na Kigalicia ni karibu na Kireno.
Ni lugha ya Kirumi iliyoanza katika urithi wa Kilatini lugha ya Dola la Roma. Wakati ule eneo liliitwa "Gallaecia" likawa jimbo la Galicia lakini pia kaskazini ya Ureno.
Pamoja na msingi wake wa Kilatini maneno mengi kutoka Kiarabu, Kihispania na Kikelti yaliingia katika Kigalicia.
Wareno na Wagalicia husikizana bila matatizo. Hivyo kuna watu wanaosema ya kuwa Kigalicia ni zaidi kama lahaja ya Kireno.
Cote d'Ivoire
Côte d'Ivoire (tamka: kot divwar; kwa Kifaransa jina lina maana ya Pwani ya pembe za ndovu; kwa Kiingereza: Ivory Coast; kwa Kiswahili pia: Kodivaa) ni nchi ya Afrika ya Magharibi.
Imepakana na Liberia na Guinea upande wa magharibi, Mali na Burkina Faso kaskazini, Ghana mashariki na Ghuba ya Guinea ya Atlantiki upande wa kusini.
Historia
Baada ya uhuru (7 Agosti 1960) iliwahi kuwa kati ya nchi tajiri zaidi za Afrika lakini tangu mwaka 2002 uchumi na hali ya maisha kwa jumla vimeharibika kutokana na vita vya wenyewe kwa wenyewe (2002-2011).
thumb|350px|left|Ramani ya Côte d'Ivoire
Watu
Wakazi walikadiriwa kuwa 23,919,000 mwaka 2014, lakini sensa ya mwaka huohuo ilihesabu idadi ndogo zaidi: 22,671,331.
Seongnam
Jiografia
Eneo lake ni 141.70 km².
Cote d'Ivoire
Watu
Lugha zinazotumika kawaida ni 68, lakini lugha rasmi ni Kifaransa.
Seongnam
Jiografia
thumb|right|180px|
Cote d'Ivoire
Watu
Upande wa dini, Uislamu una 42.9%, Ukristo 33.9% (Kanisa Katoliki peke yake 17.2%), dini asilia za Kiafrika 3.6% na dini nyingine 0.5%. Wasio na dini ni 19.1%
Viungo vya nje
Serikali
Habari
Overviews
Biashara
Orodha
Utalii
Mengineyo
Fonolojia
Fonolojia (hasa huitwa Sarufi Matamshi) ni tawi la isimu yaani sayansi ya lugha. Inashughulikia uchunguzi na uchambuzi wa mfumo wa sauti ama matamshi ya lugha mahususi, kwa mfano ugawanyaji wa irabu na konsonanti za lugha ya Kiswahili. Hivyo fonolojia huchunguza sauti za lugha moja.
Utanzu huu hushughulikia kanuni zinazotawala uchambuzi wa mfumo wa sauti, yaani, sauti kutamkwaje na wapi katika kinywa cha mwanadamu.
Matokeo ya uchunguzi wa kifonolojia yana umuhimu katika kubuni alfabeti.
Hivyo, fonetiki huchunguza sauti nyingi kadiri iwezekanavyo, lakini fonolojia huchunguza sauti chache tu zilizomo katika mfumo wa sauti wa lugha husika. Mathalani, mfumo wa sauti wa lugha ya Kiswahili una sauti thelathini tu (irabu tano na konsonanti ishirini na tano).
Jambo lingine la kuzingatia ni vipashio vya kiuchambuzi vya matawi haya mawili. Wakati fonetiki kipashio chake cha msingi ni "foni", fonolojia kipashio chake cha msingi ni "fonimu". Kwa kuzingatia maelezo ya hapo awali, ni wazi kuwa foni ni nyingi zaidi kuliko fonimu, kwa kuwa foni ni kila sauti itamkwayo na binadamu, wakati fonimu ni sauti zile tu zilizomo katika mfumo wa sauti wa lugha mahususi. Hivyo, kuna fonimu za Kiswahili, za Kiingereza, za Kichina, n.k., lakini foni si za lugha yoyote, wala huwezi kusema kwa uhakika kuna foni ngapi, kwa kuwa bado kuna lugha nyingi duniani ambazo hazijatafitiwa. Historia ya fonolojia inaweza kuwa imeanza na Ashtadhyayi, sarufi ya Kisanskrit iliyoandikwa na Pāṇini katika karne ya 4 KK. Kwa namna ya pekee Shiva Sutras, nyongeza ya Ashtadhyayi, inaorodhesha fonemi ya lugha hiyo, pamoja na kujadili mofolojia, sintaksia na semantiki.
Maragua
Maragua ni mji wa Kenya ya Kati, katika kaunti ya Murang'a.
Mwaka 2009 ulikuwa na wakazi 32,315.
Purace
thumb|400px|Mlima wa Puracé ni mlima wa Andes katika nchi ya Kolombia (Amerika Kusini).
Urefu wake ni mita 4,650 juu ya usawa wa bahari. 1200px
Nkosi Johnson
Maisha
Nkosi alizaliwa na Nonthlanthla Daphne Nkosi katika kijiji karibu na Dannhauser mnamo 1989. Hakuwahi kumjua baba yake. Nkosi alikuwa na VVU tangu kuzaliwa, na alichukuliwa kisheria na Gail Johnson, mtaalamu wa Uhusiano wa Umma Johannesburg, wakati mama yake mwenyewe, aliyedhoofishwa na ugonjwa huo, hakuweza tena kumtunza.
Bwana Johnson mdogo alianza kujulikana kwa umma mnamo 1997, wakati shule ya msingi katika kitongoji cha Johannesburg cha Melville ilikataa kumkubali kama mwanafunzi kwa sababu ya hali yake ya VVU. Tukio hilo lilisababisha hasira kali katika ngazi ya juu ya kisiasa - Katiba ya Afrika Kusini inakataza ubaguzi kwa sababu ya hadhi ya matibabu - na baadaye shule ilibadilisha uamuzi wake.
Mama wa kuzaliwa wa Nkosi alikufa kwa VVU / UKIMWI mwaka huo huo alipoanza shule. Hali yake mwenyewe ilizidi kuwa mbaya zaidi kwa miaka, ingawa, kwa msaada wa dawa na matibabu, aliweza kuishi maisha ya bidii shuleni na nyumbani.
Nkosi alikuwa mzungumzaji mkuu katika Mkutano wa 13 wa Kimataifa wa UKIMWI, ambapo aliwahimiza watu wenye VVU / UKIMWI kuwa wazi juu ya ugonjwa huo na kutafuta matibabu sawa. Nkosi alimaliza hotuba yake kwa maneno:
"Tujali na utukubali - sisi sote ni wanadamu. Sisi ni wa kawaida. Tuna mikono. Tuna miguu. Tunaweza kutembea, tunaweza kuzungumza, tuna mahitaji kama kila mtu mwingine - usiogope sisi - sisi ni sawa! "
Nelson Mandela alimtaja Nkosi kama "ishara ya mapambano ya maisha."
Pamoja na mama yake mlezi, Nkosi alianzisha kimbilio la akina mama walio na VVU na watoto wao, Nkosi's Haven, huko Johannesburg. Mnamo Novemba 2005, Gail alimwakilisha Nkosi wakati alipokufa alipokea Tuzo ya Amani ya Watoto ya Kimataifa kutoka kwa mikono ya Mikhail Gorbachev. Nkosi's Haven ilipokea tuzo ya Dola za Marekani 100,000 kutoka kwa KidsRights Foundation.
Mwisho wa 2000, baada ya kurudi kutoka safari nje ya nchi kwenda Merika, Johnson alianza kujisikia vibaya. Mara tu baada ya Krismasi mwaka huo alianguka. Aligunduliwa na uharibifu wa ubongo, alishikwa na kifafa kadhaa na kuwa comatose. Alikufa mnamo 1 Juni 2001. Nkosi amezikwa katika Makaburi ya Westpark huko Johannesburg.
Urithi
Mshairi M. K. Asante aliweka wakfu kitabu chake cha 2005 Beautiful. Na Ugly Too kwa Nkosi. Kitabu hiki pia kina shairi linaloitwa "The Spirit of Nkosi Johnson."
Wimbo uliopewa jina la "Do All You Can" ukiwa na kichwa cha wimbo wa Nkosi ulirekodiwa na kikundi cha muziki cha Devotion.
Maneno ya Nkosi ni msukumo wa wimbo "Sisi Sote Ndio Sawa" iliyoandikwa na NALEDi mnamo Juni 2001. Wimbo huu ulirekodiwa na kutolewa kwenye albamu yake ya 2003 In The Rain.
Ofisi kuu ya CAFCASS katika Idara ya Elimu na Ujuzi (Sanctuary Majengo), London ina chumba cha mkutano kilichoitwa baada ya Johnson.
Chuo Kikuu cha Stellenbosch kina makao yaliyopewa jina lake katika Kambi yao ya Matibabu huko Tygerberg.
Sanamu ya tuzo iliyopokelewa na mshindi wa Tuzo ya Amani ya Watoto ya Kimataifa inaitwa Nkosi baada yake.
Mnamo 4 Februari, 2020, Google ilimsherehekea Johnson na doodle kwa heshima yake kwa siku ambayo ingekuwa siku yake ya kuzaliwa ya 31.
Kwanza (sarafu)
Kwanza (kifupi: KZ) ni pesa inayotumika kwa malipo halali katika nchi ya Angola.
Cerro Negro de Mayasquer
ni mlima wa Andes kati ya nchi za Ekwador na Kolombia (Amerika Kusini). thumb|Mlima uko kaskazini kabisa mwa miinuko hii ya Ekwador. Urefu wake ni mita 4,445 juu ya usawa wa bahari.
Kwanza (sarafu)
Wakati wa uhuru Angola ilirithi pesa ya escudo kutoka Ureno. Mwaka 1977 Kwanza yenye Lwei 100 imeingizwa nchini kama pesa ya kwanza ya kitaifa. Kutokana na kushuka kwa thamani ya fedha mara kwa mara pesa ya Kwanza imebadilishwa mara nne tangu 1977:
Sarafu za centavos 10 na 50 hazipatikani kwani hazinunui kitu tena.
Naparay
Naparay, katika utafiti wa kianthropolojia wa Kiafrika, ni dhana isiyo ya isiyoeleweka ya maisha ya binadamu inayoshikiliwa na baadhi ya watu wa Afrika Magharibi kama vile Wayoruba. Ambapo ni sawa na kuzaliwa upya, naparay inaainisha kuwa maisha ni ya mzunguko na kwamba sifa za maisha ya awali zinaweza kuendelea hadi kwenye maisha mapya.
Wafuasi wa dhana hii wanaweza kuomba kwa mila ili kuamua hatima ya mtoto,ikiwa ni mila inayofanywa wakati mama ni mjamzito. Katika naparay, watu wote wanachukuliwa kuwa walikuwa na maisha ya awali. Walakini, kiwango ambacho wanabeba maisha yao ya zamani hadi sasa imedhamiriwa na mazoea haya ya kitamaduni. Mtoto mchanga aliye na uwezo, au "nguvu ya maisha", mzee anaweza kuahirishwa kuwa mzee, kwa mfano kuitwa " Baba " (baba, mzee) na kufunzwa kuongoza sherehe katika umri] mdogo. Naparay inaonekana kama njia ambayo ujuzi wa kale hupitishwa kwa [[jamii za sasa.
Kioromo
Kioromo ni lugha ya Waafrika milioni 34 hivi. Ndiyo lugha kubwa nchini Ethiopia, na inatumika hata Kenya na Somalia, ikiwa ya nne barani Afrika kwa wingi wa watumiaji. Kati ya lugha za Kikushi ndiyo ya kwanza.
Inagawanyika hasa kati ya Kioromo-Mashariki, Kioromo-Mashariki na Kioromo-Kusini.
Manchuria
thumb|300px|Maeneo ya Manchuria ya kihistoria nyekundu nyeupe: Manchuria ya Nje (Kirusi); nyekundu nyeusi: Manchuria yenyewe; nyekundu nyeusi kidogo:Sehemu za Mongolia zilizohesabiwa kuwa chini ya Manchuria kwa vipindi vya kihistoria Manchuria ni jina la kihistoria kwa eneo katika kaskazini-mashariki ya China. Leo hii limegawiwa katika majimbo ya Heilongjiang, Jilin na Liaoning.