cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ukristo
Petro
Petro ni mfano mzuri wa nguvu na udhaifu katika maisha ya Kikristo. Alikuwa na moyo mkuu kumtetea Yesu kwa upanga asikamatwe - lakini mpaka siku ile hakuelewa kwamba njia ya Yesu si njia ya silaha. Alitaka kuwa karibu na Yesu - lakini kwa hofu akamkana. Alimwingiza katika Kanisa jemadari Mpagani - lakini baadaye akawaogopa waliosema kwamba Mpagani asiingie katika ushirika mpaka awe ametahiriwa na kuwa Myahudi kwanza. Mwishoni mwa maisha yake Petro akawa shahidi wa damu kwa Bwana wake kule Roma akafa msalabani kama Yesu.
Kanisa la Roma linamkumbuka kama askofu wake wa kwanza. Kila Papa wa Kanisa Katoliki huitwa "mwandamizi wa Petro" kwani anashika cheo cha Askofu wa Roma kinachoaminika kuwa cha kwanza kati ya maaskofu wote duniani.
Paulo
Paulo hakuwa mfuasi wa Yesu alipokuwa duniani. Alikuwa Myahudi Farisayo mzaliwa wa Tarso (mji wa Kilikia, leo nchini Uturuki). Alikwenda Palestina kwa masomo ya kidini. Tunasikia habari zake alivyohusika na kifodini cha Stefano (Mdo 6).
Baadaye akatumwa na Baraza Kuu la Kiyahudi kuwatafuta Wayahudi waliojiunga na Ukristo na kuwakamata kama wakosaji. Aliposafiri hadi Dameski (mji mkuu wa Siria) kwa ajili hiyo, Yesu alimtokea katika ono akaongoka kuwa Mkristo. Hivyo mtesaji wa Wakristo akawa mhubiri mkuu wa Injili.
Hakuna mwingine kati ya mitume wote aliyesafiri, kuhubiri na kuanzisha shirika kama Paulo. Katika safari kubwa tatu alizunguka Asia Magharibi na Ulaya Kusini. Akaendelea kufundisha shirika alipoondoka kwa njia ya barua (au nyaraka). Nyaraka zake mbalimbali zimehifadhiwa katika Agano Jipya. Katika nyaraka hizo Paulo anaonekana kuwa mtaalamu wa Sheria ya Kiyahudi ilivyo katika Agano la Kale. Akatetea kupokea Wapagani katika Kanisa akafundisha jinsi gani uhuru katika Kristo unavyopita masharti ya sheria ya kale.
Mwishoni akakamatwa kule Yerusalemu akashtakiwa ya kuwa amehatarisha amani. Kama mzaliwa wa Tarso alikuwa na uraia wa Roma akadai haki yake ya kukata rufaa kule, mbele ya Kaisari. Akapelekwa Roma (Mdo 28). Hatuna hakika juu ya kesi yake. Labda alipata nafasi ya kusafiri tena na kuhubiri Injili mpaka Hispania. Lakini kumbukumbu ya kale inatuambia kwamba aliuawa baada ya Petro kwa kukatwa kichwa katika mateso ya kwanza ya Wakristo (64-68 BK).
Paulo ni mfano mzuri jinsi gani mtu aliyepinga Injili vikali aliongozwa kuihubiri. Nyaraka zake zinatuonyesha jinsi gani Mkristo anaweza kutumia akili yake pamoja na imani. Katika maandishi yake tunapata mtu aliyebebwa na imani katika matatizo na mateso makubwa. Anatufundisha kutoangalia Ukristo kama sheria au amri tu (Fanya! Acha!) bali kama jibu la upendo la mtu aliyeelewa upendo wa Mungu kwanza.
David Beckham
thumbnail|right|280px|David Beckham David Robert Beckham (alizaliwa 2 Mei 1975 ni Mwingereza maarufu kama mchezaji wa zamani wa soka. Kwa sasa ni raisi wa klabu ya Inter Miami CF.
Ukristo
Thoma
Mtume anayekumbukwa sana kule India ni Thoma (au: Tomaso) aliyefika mpaka Bara Hindi. Kaburi lake huonyeshwa katika mji wa Madras. Mpaka leo wako "Wakristo wa Thoma" kusini-magharibi mwa Bara Hindi. Kwa muda mrefu walikosa mawasiliano na Wakristo wengine waliokuwa mbali, lakini siku hizi wanashiriki katika umoja wa Kanisa duniani.
David Beckham
Alicheza timu za Manchester United, Preston North End, Real Madrid, Milan, LA Galaxy, Paris Saint-Germain na timu ya taifa ya Uingereza ambayo alifanya rekodi ya mchezaji wa nje mpaka 2016 wakati Wayne Rooney alipozidi jumla yake.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Ukristo ulianza Mashariki ya Kati kama madhehebu ya Uyahudi ukaenea haraka kwa watu wa mataifa mengine mengi ya Asia, Afrika na Ulaya hivi kwamba waamini wenye asili ya Kiyahudi walizidi kuwa asilimia ndogo hasa kufikia mwisho wa karne ya 1.
Kwa juhudi za Mitume waliowahi kuchaguliwa na Yesu na za wengineo, hasa Mtume Paulo. Ukristo ulienea hasa ndani ya mipaka ya Dola la Roma na kupokea yaliyo mema kutoka umataduni hasa wa Wagiriki (mashariki) na Walatini (magharibi), bila kukwamishwa na dhuluma za serikali zilizodumu kwa kwikwi miaka karibu 250 (64-313). Hata nje ya dola hilo, Ukristo ulikabiliana na dhuluma, kama vile Mesopotamia na Uajemi, ambapo ulidumisha zaidi sura asili ya Kisemiti.
David Beckham
Yeye ndiye mchezaji wa Kiingereza wa kwanza kushinda mataji ya ligi katika nchi nne tofauti : Uingereza, Uhispania, Ufaransa na Marekani.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Wakati wa maisha ya Mitume, dhuluma zilizotabiriwa na Yesu zilianza kutoka kwa Wayahudi wasiomuamini na kutoka kwa watu wengine. Wa kwanza kuuawa alikuwa Stefano, na kati ya Mitume Yakobo Mkubwa. Kabla ya kufa, wengi kwa kuuawa, mitume waliweka waandamizi wao, ambao kati yao maaskofu mwanzoni mwa karne ya 2 walikuwa wameshika uongozi wa makanisa wakisaidiwa na mapadri na mashemasi.
David Beckham
Alitangaza kustaafu mwezi Mei 2013 baada ya kazi ya miaka 20, wakati ambapo alishinda mataji 19 makubwa. Alijulikana kwa njia yake kama winga wa kulia, Beckham alikuwa mshiriki katika Ballon d'Or, aliyekimbia mara mbili kwa Mchezaji wa Dunia wa FIFA na mwaka 2004 aliitwa na Pelé katika orodha ya FIFA 100 ya wachezaji wanapofuatilia zaidi soka.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Wakati huohuo vitabu vingi vya Kikristo vilivyotungwa katika nusu ya pili ya karne ya 1 vilizidi kuenea na kukusanywa hadi vikaunda Agano Jipya.
David Beckham
Aliingizwa kwenye Hifadhi ya Soka ya Familia ya Uingereza mwaka 2008. Balozi wa kimataifa wa michezo, Beckham anaonekana katika utamaduni wa Uingereza.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Baada ya hapo vitabu viliendelea kuandikwa kwa kutetea, kutangaza na kufafanua imani sahihi: ndiyo mwanzo wa teolojia kama fani maalumu. Tofauti za ufafanuzi huo, kama zile kati ya shule ya Aleksandria na shule ya Antiokia, ndizo chanzo cha mabishano yaliyochangia mafarakano makubwa yaliyotokea hasa katika karne ya 5, ingawa kuanzia mwaka 325 mitaguso mikuu ilikusanya maaskofu wengi kutoka sehemu mbalimbali ili kumaliza migogoro. Tofauti za lugha na utamaduni, pamoja na utaifa, zilichangia sana mafarakano. Maendeleo mengine muhimu yalipatikana katika maisha ya Kiroho kwa uanzishaji wa umonaki wa Kikristo, kwanza katika majangwa ya Misri, halafu sehemu nyingine zote. Juhudi za watu hao zilichochea waumini wenzao pia kuwa waaminifu katika ulimwengu uliozidi kuwashawishi badala ya kuwatesa.
David Beckham
Anajulikana kwa uwezo mzuri wa kupiga pasi,krosi na friikiki ziliyojikunja kama winga wa kulia,Beckam alikuwa akiwania tuzo ya mchezaji bora wa dunia kwa mara mbili na mwaka 2004 alitajwa na Pelé kwenye kikosi cha wachezaji bora kuwahi kutokea walio hai (FIFA 100).
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Ni kwamba kufikia mwisho wa karne ya 4 Ukristo ulikuwa dini rasmi ya Dola la Roma ambalo kabla ya hapo kwa miaka karibu 250 (64-313) lilikuwa limeukataza kikatili. Kabla yake Armenia ilikuwa nchi ya kwanza kupokea Ukristo kama dini ya taifa (301). Ushindi huo ulifanya wengi watamani vyeo ndani ya Kanisa, kwa kuwa viliendana sasa na heshima na mali: hivyo ubora ulipungua.
David Beckham
Uchezaji wake rasmi ulianza akiwa na klabu ya Manchester united,alibeba mataji sita ya ligi kuu ya Uingereza (EPL) kombe la FA mara mbili,na taji la ligi ya mabingwa Ulaya (UEFA Champions League) mwaka 1999.Alihamia kwenye klabu ya Real Madrid Na kuitumikia kwa misimu minne akibeba taji la La Liga katika msimu wake mwisho.Julai 2007 alisaini mkataba wa kuitumikia klabu ya La Galaxy.Akiwa huko,alienda Milan kwa mkopo kwa miaka miwili 2009 2010.Alikuwa mchezaji wa kwanza wa kiingereza kucheza michezo 100 ya ligi ya mabingwa ulaya.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Dola la Roma Magharibi lilipozidi kudhoofiwa na uvamizi wa Wagermanik na makabila mengine yasiyostaarabika, askofu wa Roma kama mchungaji mkuu alilazimika kuwajibika ili kuokoa jahazi. Ndivyo walivyofanya hasa Papa Leo I na Papa Gregori I. Kwa juhudi za wamonaki Wabenedikto na wengineo, ustaarabu wa kale uliokolewa katika vitabu vyake na uinjilishaji uliendelea katika Ulaya ya Kati. Kumbe, uenezi wa Uislamu kuanzia karne ya 7 ulidhoofisha na pengine kukomesha kabisa Ukristo katika nchi nyingi, ukirudisha nyuma ustawi wa Kanisa lote. Hata hivyo, mwanzoni mwa karne ya 8, Uislamu ulizuiwa na Wafaranki kuenea zaidi Ulaya bara. Kabila hilo kubwa la Kigermanik liliwahi kujiunga na Kanisa Katoliki likawa msaada mkubwa kwa Mapapa. Isipokuwa kwa kuwaachia watawale Italia ya Kati, walisababisha Papa aanze kuwa kama mfalme wa dunia hii, jambo lililoathiri sana majukumu yake ya kiroho hadi mwaka 1870.
David Beckham
Kimataifa, Beckam alianza kuitumikia timu yake ya taifa ya Uingereza mwaka 1996. Alikuwa nahodha wa timu hiyo kwa miaka sita akishiriki katika michuano ya kombe la dunia mara nne 1998,2002,2006 na michuano ya Ulaya mara mbili 2000 na 2004.
Ukristo
Muhtasari wa historia ya Kanisa
Katika Karne za Kati Ulaya yote ilikwisha kuwa ya Kikristo. Kutoka huko ulienea, pamoja na ustaarabu wa magharibi ulioathiriwa sana na Ukristo, katika Amerika yote na sehemu nyingine za dunia.
David Beckham
Beckham ni miongoni mwa wachezaji matajiri zaidi,mwaka 2013 alitangazwa kuwa mchezaji anayelipwa zaidi.amemuoa Victoria Beckam tangu mwaka 1999 na wana watoto wanne. Alikuwa balozi wa UNICEF kwa Uingereza tangu mwaka 2005.Mwaka 2014 alikuwa miongoni mwa wawekezaji watakaoimiliki klabu ya Inter Miami CF,ambapo mkataba wake utaanza mwaka 2020
Ukristo
Mafarakano makuu kati ya Wakristo
600px|thumb|center||Matawi ya Ukristo yalivyotokea katika [[historia ya Kanisa. Upande wa juu ndio Kanisa la Magharibi, upande wa chini Makanisa ya Mashariki. Unene wa mistari haulingani na ukubwa wa madhehebu husika.]] Katika historia ndefu ya Ukristo, yalitokea mafarakano mengi, waamini wa Yesu wakizidi kutofautiana. Makundi makubwa zaidi ni: Kanisa Katoliki, Makanisa ya Waorthodoksi na ya Waorthodoksi wa Mashariki na madhehebu ya Uprotestanti. Hasa tangu mwaka 1910 madhehebu mengi yanashiriki juhudi za ekumeni kwa ajili ya kurudisha umoja wa awali.
Wakatoliki
Zaidi ya nusu ya Wakristo wote wanashikamana katika imani na sakramenti chini ya maaskofu wenye ushirika kamili na yule wa Roma, ambaye kwa kawaida anaitwa Papa.
Kati yao umoja unazingatiwa sana kama sifa ya kwanza ya Kanisa inayotambulisha wanafunzi wa Yesu.
Neno "Katoliki" tunaendelea kulitumia zaidi kwa maana ya madhehebu maalumu yenye wafuasi wengi duniani. Kiteolojia linamaanisha "Kanisa lililopo popote, lililo moja tu kila mahali na kila wakati". Kwa maana hiyo kila Mkristo yumo katika Ukatoliki, kwani mbele ya Kristo Kanisa ni moja tu, kila mahali duniani.
Waanglikana, Walutheri, Wamoravia na wengineo huamini kabisa kwamba wenyewe ni sehemu ya Kanisa lile moja la Bwana Yesu lililopo mahali popote.
Upande mwingine, hata Kanisa “Katoliki" linaloongozwa na Askofu (Papa) wa Roma ni la "Kiinjili" kwani linakubali na kutangaza Injili (= “habari njema”) ya Yesu Kristo.
Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki
Wakristo wengi walioishi upande wa mashariki wa Dola la Kirumi na ng'ambo ya mipaka yake ya mashariki walitengana na Wakatoliki hasa katika karne V (Waorthodoksi wa Mashariki) na karne XI (Waorthodoksi).
Waprotestanti
Utitiri wa madhehebu ya Waprotestanti ndio wenye tofauti kubwa zaidi kati yao wenyewe na kati yao na Wakristo waliotajwa kwanza.
Hiyo ilitokana na msimamo wa msingi wa urekebisho wa Kiprotestanti wa kutaka kila mmoja aweze kutafsiri Biblia alivyoielewa, bila kutegemea mapokeo wala mamlaka rasmi ya Kanisa, ila msaada wa Roho Mtakatifu.
Umoja halisi wa Kanisa unaweza kupatikana tu katika ukweli wa Injili ya Yesu Kristo. Ni habari mbaya kwamba katika karne ya 16 kuupigania ukweli huo kulivunja umoja wa Ukristo wa magharibi. Haiwezekani kushangilia mafarakano ya wafuasi wa Yesu.
Yale ya karne hiyo yalitokana na kuelewa tofauti kweli za imani ya Kikristo na yalikuwa na ukali kwa sababu pande zote zilisadiki kwamba kushikilia kwa usahihi ufunuo wa Mungu ni suala la wokovu wa milele. Kwa mfano, Martin Luther aliandika,«Sikubali mafundisho yangu yahukumiwe na yeyote, hata kama ni malaika. Asiyekubali mafundisho yangu hawezi kufikia wokovu».
Pamoja na hayo, mambo mengi yalichangia farakano, si teolojia tu, bali siasa, uchumi, jamii na utamaduni. Wakati huo mara nyingi hoja za imani na malengo ya kisiasa vilichanganyikana: wanasiasa wengi walitumia hoja hizo ili kufikia malengo ya kiutawala, na vilevile wanateolojia walitumia siasa kutetea mafundisho yao ili kuvuta watu. Ndiyo sababu Luther alichorwa kama shujaa wa taifa la Ujerumani.
Hivyo, kilichosababisha zaidi farakano si masuala ya imani yaliyojadiliwa na Waprotestanti, bali lawama zao dhidi ya hali mbaya ya Kanisa la wakati huo iliyokuwa inakera wengi na kuwaelekeza kuunga mkono urekebisho.
Hapo kale neno hilo (kwa Kilatini reformatio) lilihusu badiliko la hali mbaya iliyopo ili kurudia hali nzuri zaidi ya awali. Katika Karne za Kati lilitumika mara nyingi kwa marekebisho ya umonaki. Katika karne ya 15 haja ya urekebisho ilionekana wazi si tu kwa mashirika ya kitawa bali kwa Kanisa lote. Hasa Mtaguso wa Konstanz (1414-1418) ulidai kabisa ufanyike «katika kichwa na katika viungo». Lakini kwa jumla mitaguso yote ya Karne za Kati na mikutano mingi ya Bunge la Dola la Ujerumani ililenga urekebisho wa Kanisa.
Kwa kweli Karne za Kati zilikuwa na mchanganyiko wa mambo yaliyopingana: ibada za nje tu na za dhati kabisa; teolojia iliyoelekeza kutenda kwa msingi wa nipe nikupe na hakika ya kwamba binadamu anategemea kabisa neema ya Mungu; kutojali wajibu hata upande wa viongozi wa Kanisa na marekebisho safi ya mashirika ya kitawa.
Karne ya 15 ilikuwa kipindi cha umotomoto wa pekee katika Kanisa, ambapo walei wengi zaidi na zaidi walipata elimu nzuri, hivyo walitamani hotuba bora na mafundisho ya kuwasaidia kuishi Kikristo zaidi. Luther aliitikia haja hizo zilizomgusa sana kama mtu wa wakati wake.
Luther alitumia kwa nadra neno urekebisho, lakini likaja kuwa jina la kawaida la matukio yale mengi ya miaka 1517 - 1555, yaani kuanzia uenezi wa hoja 95 za Martin Luther hadi amani ya Augsburg. Kati yake chanzo, yaani mabishano ya Kikanisa yaliyosababishwa na teolojia ya Luther, yalichanganyikana mapema na siasa, uchumi na utamaduni, kutokana na hali halisi ya wakati huo, mbali kuliko mwenyewe alivyofikiri.
Viongozi mbalimbali wakaiga mfano wa Luther, ila juhudi zao zikatofautiana: ndio mwanzo wa madhehebu mengine yanayoitwa ya "Kiinjili". Jina hilo linataka kusisitiza kwamba yanasimama kwenye msingi wa Injili tu, kinyume cha Kanisa Katoliki lililoona mapokeo yake kuwa na umuhimu pamoja na Biblia.
Kumbe wafuasi wa Luther na wengineo waliitwa na Wakatoliki "Waprotestanti", maana yake "wapinzani" (to protest = kupinga): neno hilo lilianza kutumika tangu wafuasi wa Luther walipopinga azimio la bunge lililotaka Wajerumani wote warudi chini ya Papa wa Roma.
Tangu mwaka 1907 tapo la Wapentekoste limeenea duniani kote (linakadiriwa kuwa na waumini milioni karibu 300) na kuathiri hata madhehebu yote ya zamani (ambapo mara nyingi waumini wa aina hiyo wanaitwa "Wakarismatiki").
Kanisa leo
Hali hii inajionyesha hasa pale ambapo waamini wengi, hasa Ulaya, wameacha kwenda kanisani isipokuwa siku ya Krismasi na Pasaka au kwenye harusi na misiba.
Pia kutokana na mgawanyiko wa madhehebu, kumekuwa na mkanganyiko kuhusu kazi ambazo zinalipasa Kanisa la leo.
Sala na ibada
Mafundisho ya Yesu kuhusu sala hayatii maanani taratibu maalumu. Badala yake yeye alisisitiza msimamo wa ndani wa kumuendea Mungu kwa imani na unyofu kama vitoto wanavyohusiana na baba zao. Ndivyo mwenyewe alivyosali katika Roho Mtakatifu aliyewaahidia wafuasi atawaongoza badala yake.
Kwa msingi huo, katika historia ya Kanisa namna nyingi za kusali zimetokea kwa maisha ya Kiroho ya Mkristo binafsi na kwa jumuia nzima pamoja. Kwa kawaida, taratibu za kuendesha ibada zinaitwa liturujia (kutoka maneno ya Kigiriki yenye maana ya “kazi ya hadhara”).
Wakatoliki, Waorthodoksi, Waorthodoksi wa Mashariki, Waanglikana, Wamethodisti, Walutheri na wengineo wanafuatilia desturi kama walivyozipokea. Mtiririko wa ibada zao huandikwa na hujulikana kama Liturujia. Madhehebu mengine, hasa yale ya Kipentekoste, huwa na ibada ambazo hazijaandikwa kitabuni: kiongozi wa ibada wa siku hiyo huja na madondoo yake na mtiririko wa ibada huenda kama "Roho" atakavyoongoza siku hiyo. Kwa sababu hiyo husema kwamba hawafuati desturi au mapokeo.
Ukiangalia zaidi utaona kuwa ibada zao pia huwa na mtindo na mtiririko fulani, kama vile kuimba mapambio ya harakaharaka wakiwa wanapiga makofi, kucheza na kurukaruka. Mapambio hayo hufuatiliwa na mengine ya taratibu wakiinua mikono kuabudu. Inawezekana kusema hao nao wana utaratibu au liturujia yao ingawa haijaandikwa kwenye vitabu.
Wakristo wanahesabu ufufuko wa Yesu kuwa msingi mkuu wa imani yao (1Kor 15:14): ndiyo sababu karibu wote wanaabudu hasa Jumapili, ambayo ndiyo siku ya tukio hilo kuu la historia yote. Ila asilimia 1 inashika Sabato, iliyo siku ya wiki ambapo Wayahudi hupumzika na kuabudu.
Haki na amani
thumb|left|200px|[[Mama Teresa wa Kolkata.]] Upande mwingine wanakanisa wanajaribu kuonyesha jitihada zao katika jamii, ikiwa ni pamoja na kuleta amani na maendeleo na kutoa misaada ya kijamii. Kuna uwezekano kwa madhehebu kadhaa kubadilisha mkazo wao kuutoa kwenye imani tu na kuuweka kwenye huduma za jamii au elimu: hii inafanya yaonekane kama moja ya mashirika ya hisani.
Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu. Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda, jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya. Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji. Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu. Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosi wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali. Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji. Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?
Lakini si Wakristo wote wanakubali na kufurahia msimamo wa aina hiyo. Wengine huona imani ya Kikristo haihusiki na taratibu za dunia hii au huona ni wajibu wa Mkristo kutii serikali yoyote wakikumbuka maneno ya Mtume Paulo katika Rum 13. Pamoja na hayo katika Ukristo yapo mapokeo ya kutoshindana na wenye mamlaka bali kuwavumilia katika yote. Labda huona hofu ya kuwa dini inaingizwa mno katika siasa.
Binadamu wa karne ya 21 wanahitaji jibu litakalosaidia kuwakwamua kutoka matatizo yao. Wenye dini mbalimbali, hususan Wakristo, wanadai kujua ufumbuzi wa matatizo makuu ya binadamu, ingawa wachache tu wameweza kuonyesha dhahiri matatizo yaliyotatuliwa kabisa kwa dini. Wakati mwingine wanadini wenyewe wamekuwa chanzo cha matatizo badala ya kuyatatua.
Jibu linaweza kupatikana katika maneno ya Yesu mwenyewe, aliposema kwamba wafuasi wake ni chumvi ya dunia, ambayo ilete ladha katika maisha ya watu, lakini kama chumvi hiyo inapoteza ladha yake, haifai kitu, isipokuwa kutupwa na kukanyagwa kwa dharau. Hivyo changamoto ya Wakristo ni kufuata vema mafundisho ya imani yao ili kukidhi hitaji la nyakati hizi la kuishi kwa amani, furaha na upendo duniani kote.
Uhusiano na dini nyingine
Ukristo na dini nyingine zinahusiana kwa kiasi tofauti, kadiri ya mazingira asili, historia, mafundisho kuhusu imani na maadili, desturi, ibada n.k.
Ukristo na Uyahudi
Ni wazi kuwa Ukristo unahusiana zaidi na dini ya Uyahudi, kwa sababu unatokana nayo na kutumia vitabu vyake vitakatifu (Tanakh na pengine Deuterokanoni pia). Haiwezekani kumuelewa Yesu kwa kumweka nje ya mazingira ya Kiyahudi.
Dini hizo mbili zilitengana moja kwa moja miaka 50 hivi baada ya Yesu kuaga dunia. Ni kwamba Wayahudi wa shule ya Jabneh (mwaka 80 hivi B.K.) waliamua kuwatenga kama wazushi wananchi wenzao waliomuamini Yesu Kristo, hasa baada ya kuona hawakusaidia vita vya ukombozi dhidi ya wakoloni Warumi vilivyosababisha maangamizi ya Hekalu la pili na mji wa Yerusalemu mwaka 70 B.K.
Tangu hapo Wakristo hawakushiriki tena ibada pamoja na Wayahudi, wakazidi kuzingatia sakramenti ya Kumega Mkate katika Siku ya Bwana (Jumapili, siku inaposadikika Yesu alifufuka) badala ya Sabato (Jumamosi, siku ya pumziko ya Wayahudi). Kabla ya hapo Wakristo wa Kiyahudi walikuwa wanashika siku zote mbili.
Ukristo na Ubuddha
Hakuna uhusiano wa kihistoria kati ya Yesu na Ubuddha. Hata hivyo mambo kadhaa yanafanana.
Buddha alifundisha hali ya kutodhuru viumbe hai wowote, tena kuwa na moyo mkuu wa mapenzi kwa vitu vyote. Hii ni miongozo inayolenga mtu atambue tabu anazodumisha yeye mwenyewe, kwa matendo yake na upeo ulio na mipaka, katika maisha yake ya kila siku.
Baada ya hili, mafundisho ya Kristo yanatofautiana katika kuchukulia hali hii. Kwa mujibu wa Kristo, dhambi, matendo yenye kukosea kanuni za kiroho na hata za kimaumbile, hufutwa na toba; wakati katika mafundisho ya Buddha, makosa yote yanatokana na kutokuwa makini. Hivyo, kwa mujibu wa Buddha, njia pekee ya kumkomboa mtu na shida zake ni kufuata mwongozo wa Nguzo Nane ambazo humweka katika hali ya kuweza kuamka kiroho wakati utulivu wa kimwili na wa kiakili unapofikiwa. Haya ndiyo yanayofanya Ubuddha kuwa ni njia inayojali sana nidhamu ya mtu kimatendo, wakati Ukristo hufuata sana moyo wenye kukiri makosa, na kutafuta uadilifu wa kweli wa kiroho. Huu ni uzuri wa pekee kutoka kwenye mafundisho ya Yesu: Tubuni kwa kuwa saa ya ukombozi ni sasa...
Ukristo na Uislamu
Ukristo na Uislamu vinafanana zaidi kwa sababu Muhammad alifahamu Wayahudi na Wakristo wengi katika nchi yake na katika safari zake. Dini hizo tatu zinajulikana kwa kushika imani katika Mungu Pekee, muumba wa vitu vyote, na kwa kumchukua Abrahamu kama kielelezo cha imani na rafiki wa Mungu.
Mafundisho ya msingi ya Uislamu ni unyenyekevu kwa Mola mmoja aitwaye Allah, mwingi wa rehema na mwingi wa fadhila; nguzo ya Uislamu ni kumuabudu. Katika Uislamu, unyenyekevu wa mtu katika kumcha Mola kwa ibada na swala humpa kukirimika na kuhifadhika kwa Mola wake mwenye fadhila, ambaye atamtunuku haki yake. Naye mnyenyekevu kwa Mola ataishi kuona utukufu mwingi wa Mola wenye kutajwa katika Kurani kwa majina 99 ya Allah. Kati ya sifa na utukufu huo ulio na majina mengi, baadhi yake ni Al Rahman (kwa Kiarabu, "Mwenye rehema"), Al Nur ("Mwenye nuru") n.k. Hayo hufanana na neno la Nuru ya Bwana, rehema na ukombozi kuwa utukufu wa Mbingu katika mwongozo wa Kikristo.
Pia Uislamu unafundisha udugu miongoni mwa Waislamu yaani mzizi wa neno linalotumika sana katika Kurani: Waly (Wala, Wilayat, Mawla, Awla) katika kueleza jinsi Mwislamu apasavyo kuishi karibu na mwenzake. Nalo husisitiza upendo na kulindana kwa heri na pia kuepushana na shari. Hilo linafanana na upendo ambao katika Ukristo ndio adili kuu kuliko yote:
Nero X
alt=Joseph Nkrumah Buabeng (Nero x)|thumb|Joseph Nkrumah Buabeng (Nero x) Joseph Nkrumah Buabeng anajulikana kitaaluma kama Nero X ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Ghana. Anajulikana zaidi kwa wimbo wake wa "Osey".
Ukristo
Ukristo na Uislamu
Nijaposema kwa lugha za wanadamu na za malaika, kama sina upendo... mimi si kitu kabisa. (1 Wakorintho 13:1-11).
Nero X
Maisha ya mapema na elimu
Joseph Buabeng alizaliwa na kukulia katika Mji wa Lagos kitongoji katika eneo la Magharibi mwa Ghana. Nero X alihudhuria Shule ya Sekondari ya Takoradi na baadaye alihudhuria Chuo Kikuu cha Ufundi cha Takoradi.
Ukristo
Ukristo na Uislamu
Lakini katika Ukristo upendo hauna mipaka wala masharti. Unatakiwa kuenea kwa maadui pia na kusamehe kila mara kufuatana na mfano wa Baba wa Mbinguni.
Mwislamu kadiri ya wingi wa unyenyekevu na usafi wa moyo wake huakisi sifa za Mola wake. Uislamu hufundisha kuhusu vita vya ndani ambavyo muumini hupigana na nafsi yake yenye matamanio ya chini, ambayo huzaa chuki, dhuluma, wivu na maovu mengine ili kuishinda kwa utukufu wa Mola na kudumisha dini (mwongozo) yake katika ngazi zote za maisha.
Kabla yake Yesu alihimiza wote wafuate mfano wake wa upole na unyenyekevu wa moyo, akitoa kielelezo katika Heri Nane za hotuba ya mlimani. Tofauti ya msingi ni kuwa kwa mujibu wa Kristo, ni kwa neema ya imani katika Neno la Uzima kwamba mtu hukombolewa kutoka matamanio yake ya kibinadamu, mbali ya kwamba anapaswa kujitahidi asije akapotewa na neema hiyo na kurudia utumwa wa dhambi.
Ni imani ya Wakristo na ya Waislamu kwamba Yesu atarudi duniani kwa utukufu, ingawa jambo hilo wanalitafsiri kwa namna tofauti.
Uhusiano wa Wakristo na Waislamu una umuhimu wa pekee kwa ajili ya amani na maendeleo ya nchi. Katika sehemu mbalimbali Wakristo na Waislamu waliwahi kushirikiana vema katika mambo mengi ya kijamii lakini uhusiano huo umeanza kuwa mgumu.
Sababu moja ni mzigo wa historia tunaoubeba mara nyingi bila kujua. Mzigo huo ni urithi wa mahusiano magumu kati ya Waislamu na Wakristo kule Ulaya na Asia. Itakuwa muhimu sana kwa vijana wa leo kukataa mzigo wa historia na kuvumiliana.
Kwa mfano, Waislamu wanaweza kutumia neno "jihadi" wakiongea juu ya jitihada za kuimarisha jumuiya yao au kueneza imani yao, lakini Wakristo walio wengi wanasikia neno hilo vibaya kwa sababu "vita vitakatifu" vya Waislamu vilivyoitwa "jihadi" vilileta mateso mengi kwa Wakristo katika nchi mbalimbali. Kumbe neno halimaanishi vita hasa ila liliwahi kutumika hivyo tangu muda mrefu.
Vilevile Wakristo wengi hawaoni tatizo kutumia neno "Crusade" kwa ajili ya mikutano ya kiroho. Lakini Waislamu wanaweza kuchukua neno hili vibaya pia kwani kiasili "Crusade" (maana yake "Vita vya Msalaba") linamaanisha hasa kipindi cha miaka 800 hivi iliyopita. Wakati ule Wakristo wa Ulaya Magharibi walijaribu kufuta utawala wa Kiislamu katika nchi za Mashariki ya Kati kwa vita vilivyoendelea kwa kwikwi muda wa miaka 200.
Kwa jumla mawazo ya Mt. Fransisko yamethibitishwa na historia. Kwa hiyo si vibaya kujiandaa kushirikiana na Waislamu Kikristo kwa kufahamu kidogo imani yao na kutambua sifa nzuri zilizopo katika maisha na mafundisho yao pia.
Wakristo kwa jumla wasijivunie sifa zao kuwa bora kuliko za Waislamu. Anayesoma "Historia ya Kanisa" ataona mifano mingi ya jinsi Wakristo walivyosahau mafundisho ya Yesu na kutendeana kwa unyama. Kwa hiyo mtu asijivune kwamba Ukristo ni dini ya upendo au imani yenye maendeleo kama mwenyewe si mfano wa upendo huo na maendeleo hayo. Kwa Wakristo wengi ni fumbo kwa nini Mungu alikubali kutokea kwa dini hiyo mpya. Lakini mwanzoni mwa Uislamu Mfalme Mkristo wa Ethiopia alipokea na kuhifadhi wakimbizi Waislamu kutoka Maka. Mapokeo ya Kiislamu yanasema mfalme huyu aliyekuwa na jina "Negasi" aligeukia Uislamu baadaye. Lakini "Negasi" si jina la mtu fulani, ni cheo cha wafalme wote wa Ethiopia hadi mwaka 1974 (kwa kawaida huandikwa "Negus"). Halafu hakuna kumbukumbu ya kwamba mfalme yeyote wa karne zile aliacha Ukristo wake.
Ukristo na dini za jadi
Kuhusu wanaofuata bado imani asilia pia ni kwamba wanatunza katika mila na desturi zao urithi wa utamaduni. Hata maadili mengine yanayofundishwa kwao yanalingana na sehemu za Biblia. Hakika si vema Wakristo wakiwacheka na kuwaita kwa majina ya dharau kama "Wapagani".
Hata juu ya imani hizo za jadi ni kweli kwamba zilimjua Mungu kwa namna fulani kutokana na uumbaji wake jinsi alivyoandika Mtume Paulo katika Rom 1.
Msese
Msese ni jina la:
Leodegar wa Autun
Leodegar wa Autun (kwa Kilatini: Leodegarius; kwa Kifaransa: Léger; Autun, Saône-et-Loire, 615 hivi – Sarcing, Somme, Picardie, 2 Oktoba 679) alikuwa askofu wa Autun, mtoto wa mtakatifu Sigrada na ndugu wa mtakatifu Warinus.
Kwa kuwa alimpinga Ebroin aliyetaka kupindua utawala wa ukoo wa Wamerovinji aliteswa na kuuawa.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake. Pamoja naye anaheshimiwa ndugu yake Warinus aliyeuawa miaka miwili kabla yake.
FI
FI au fi ni kifupi cha:
Belmont
Belmont:
Kanisa la Moravian Kusini Magharibi Tanzania
Kanisa la Moravian Kusini Magharibi Tanzania (KMKMT) (kwa Kiingereza: Moravian Church in Tanzania - South West Province MCTSWP) ni jimbo la Kanisa la Moravian Tanzania hasa katika wilaya za Mbeya, Mbozi, Chunya na Mbarali wa mikoa ya Mbeya na Songwe. Pia shirika mpya za Moravian kaskazini mwa Tanzania ziko chini ya jimbo hili ambazo ni Arusha, Kilimanjaro, Tanga, Dodoma na Manyara.
Historia
Jimbo hili lilianza rasmi tarehe 18 Desemba 1976 kutokana na kuongezeka kwa shirika na kazi ya uenezi wa Injili. Kabla ya kuanza kwa Jimbo hili Wamoravian wa Mbeya, Chunya, Mbozi, Mbarali walikuwa wakihudumiwa na Jimbo la Kusini lenye makao yake makuu Rungwe. Jimbo la Kusini Magharibi Makao yake makuu yako Mbeya.
Viongozi wa kwanza wa Jimbo hili waliochaguliwa mwaka huohuo 1976 walikuwa Mchungaji Tulinawo Msinjili - Mwenyekiti, Mchungaji Yohana Wavenza - Makamu wa Mwenyekiti na Mchungaji Hezron Mwalupembe - Katibu Mkuu. Wajumbe wa Halmashauri Kuu wa Kwanza walikuwa ni Mwinjilisti L. Sikana, Mchungaji Tenson Sikaponda, Mchungaji Philip Cheyo, Ndugu Zebedayo Mkisi na Ndugu Yoram Mtemi.
Askofu wa kwanza Yohana Wavenza aliwekwa wakfu kuwa askofu wa jimbo hili tarehe 24 Julai 1983. Askofu wa pili wa Jimbo hili Alinikisa Cheyo aliwekwa wakfu tarehe 12 Agosti 2001 katika uwanja wa mpira Sokoine Mbeya.
Utawala
Kama majimbo yote ya kanisa la Moravian, jimbo hili linaongozwa na Kamati ya Utendaji inayochaguliwa na sinodi ya kanisa. Watendaji wakuu ni mwenyekiti, makamu wake na katibu mkuu. Wanatoa taarifa kwa halmashauri kuu inayochaguliwa pia na sinodi ikikutana kati ya mikutano ya ile bodi kuu. Watendaji wakuu wanasaidiana na makatibu wa idara mbalimbali wanaoteuliwa na halmashauri ya kanisa.
Jimbo hili tangu mwaka 2008 linaongozwa na watendaji wafuatao: Mchungaji Nosigwe Buya - Mwenyekiti, Mchungaji Zakaria Sichone - Makamu Mwenyekiti na Mchungaji Daudi Nsweve Katibu Mkuu.
Pamoja na kazi ndani ya kanisa kama vile Vijana, Wanawake, Elimu ya Kikristo, jimbo hili lina miradi na huduma zifuatazo:
Abdul Sheriff
thumb|Sheriff. Abdul Sheriff ni profesa mstaafu wa historia wa Chuo Kikuu cha Dar es Salaam aliyekuwa pia mkurugenzi wa Beit el Amani (Jumba la kumbukumbu) ambayo ni makumbusho ya kitaifa ya Zanzibar.
Maisha
Sheriff alizaliwa mnamo 7 Desemba 1939 kwenye kisiwa cha Unguja.
Alipata nafasi ya kusoma Marekani kwa msaada wa masomo ya African Scholarship Program ya Vyuo Vikuu vya Marekani. Alihitimu shahada ya kwanza katika jiografia mnamo 1964 kwenye Chuo Kikuu cha Kalifornia, Los Angeles, na pia shahada ya uzamili katika historia mnamo 1966. Kwenye Chuo cha Masomo ya Mashariki na Afrika huko London alihitimu uzamivu mnamo 1971 kwa msingi wa utafiti wake juu ya historia ya Afrika.
Tangu mwaka 1969 alifundisha kwenye Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Kuanzia 1977 hadi 1979 aliongoza kitivo cha historia kama profesa mshiriki akaongoza Shirika la Historia la Tanzania. Mnamo 1980, alikuwa profesa katika chuo kikuu hadi 1996. Isitoshe, alikuwa profesa mgeni katika vyuo vikuu huko Berlin, Lisbon, Bergen, Montreal na Minnesota.
Wilaya ya Masasi Vijijini
thumb|250px|Mahali pa Masasi (kijani) katika [[mkoa wa Mtwara.]] Wilaya ya Masasi Vijijini ni wilaya moja ya Mkoa wa Mtwara. Katika sensa ya mwaka 2012, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 247,993 Maeneo ya mji wa Masasi yalikuwa sehemu ya wilaya hii lakini tangu mwaka 2011 mji ulipata halmashauri yake kwa hiyo kama wilaya ya pekee.
Banda Besar
thumbnail|right|200px|Kisiwa cha Banda Besar
Abdul Sheriff
Maisha
Mnamo 2005 na 2006 Sheriff alipokea tuzo za kuheshimu michango yake katika uhifadhi wa urithi wa kitamaduni wa Zanzibar.
Banda Besar
Banda Besar ni kisiwa cha Indonesia katika funguvisiwa ya Banda pamoja na visiwa vya Run, Naira na Rozengain. Kiko upande wa kusini wa kisiwa cha Seram. Watu wanaokaa kisiwani kwa Banda huongea Kikei; zamani pia lugha ya Kibanda iliongelewa kisiwani kwa Banda lakini toka mwaka wa 1987, Wabanda wamehamia kisiwa cha Kei.
Wilaya ya Masasi Vijijini
Masasi Vijijini ni wilaya kubwa ya Mtwara inapakana na Mkoa wa Lindi upande wa kaskazini, Mkoa wa Ruvuma upande wa magharibi na nchi ya Msumbiji upande wa kusini. Upande wa mashariki kuna mpaka na wilaya ya Newala.
Eneo la wilaya ni 4,429 km² linajumlisha asilimia 23 ya eneo lote la Mkoa wa Mtwara. Kuna majimbo ya uchaguzi wa bunge mawili ambayo ni Lulindi na Masasi.
Vitengo vya chini ni tarafa 5, kata 22, vijiji 170 na vitongoji 986. .
Uchumi
Wakazi walio wengi ni wakulima wadogo. Zao la bishara ni hasa korosho lenye soko zuri na mapato ya wakazi ni wastani TSHs 720,000 kila mmoja kwa mwaka 2010/11. Mazao ya chakula ni pamoja na muhogo, mahindi, mpunga, mboga majani na matunda. Wengine hufuga mbuzi, ng'ombe, nguruwe na kuku.
Çamardı
thumb|Ramani ya Çamardı ni mji na wilaya iliopo Mkoani Niğde kwenye kanda ya Anatolia ya Kati huko nchini Uturuki.
Wendy Bowman (mwanaharakati)
Wendy Bowman (aliyezaliwa c.1934), ni mkulima na mwanamazingira kutoka Australia huko New South Wales. Shukrani kwa kampeni yake, ameweza kuzuia kampuni ya makaa ya mawe ya China Yancoal Australia kuendeleza uchimbaji wa makaa ya mawe katika eneo la Hunter ValleyMaandishi ya italiki. Hajafanikiwa tu kwa kulinda shamba la familia yake lakini ameilinda jamii ya wenyeji kutokana na athari za uchafuzi wa mazingira na uharibifu wa mazingira.
Wasifu
Alizaliwa mwanzoni mwa mwaka 1930, huko Sydney, Wendy Bowman alikuwa kwenye familia ambayo, kwa upande wa baba yake, aliwasili Australia mnamo 1798, na kwa upande wa mama yake aliishi katika Bonde la Hunter katika karne ya 19. Baada ya kuhitimu katika sanaa, aliolewa na mkulima wa Hunter Valley Mick Bowman. Alipokufa mnamo 1984, Wendy Bowman alichukua shamba. Ilimbidi kuhama mwaka wa 1988 kama matokeo ya shughuli za uchimbaji madini.
Mnamo 1988, mazao yake yalishindwa kukua kutokana na uchimbaji madini ulisababisha metali nzito kuchafua maji ambayo yalimwagilia shamba lake. Kutokana na vumbi la makaa ya mawe kwenye nyasi, ng’ombe wake walikataa kula. Kuanzia 1990, kwanza kupitia MineWatch na baadaye kupitia Hunter Environment Lobby, aliwasaidia wakulima wa eneo hilo kuchukua hatua za kisiasa huko New South Wales. , mwaka 2005 alipewa wiki sita kuhama ili kupisha mgodi mwingine. Aliishi Rosedale huko Camberwell.
Shamba la Rosedale la Bowman lenyewe lilitishiwa kufungwa mwaka wa 2010 wakati kampuni ya Uchina ya Yancoal ilipo panga kurefusha mgodi wa Ashton South East Open Cut hadi mojawapo ya mito mikuu ya Mto Hunter. Wakulima wengi katika eneo hilo walikuwa wameuza mali yao mapema mwaka wa '2015. Bowman, ambaye ardhi yake ilifunika zaidi ya nusu ya makaa ya mawe katika mgodi uliopendekezwa, alikataa kuuza kwani alitaka kulinda eneo hilo kutokana na uharibifu. Mnamo Desemba 2014, Mahakama ya Ardhi na Mazingira iliamua kwamba Yancoal inaweza tu kuendelea na mgodi ikiwa Bowman atakubali kuuza. Licha ya matoleo ya mamilioni ya dola, aliendelea kukataa, na hivyo kufikisha mwisho juhudi za Yancoal.
Atherton, California
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Atherton, California
thumb|right|260px|Mahali pa Atherton katika San Mateo County na [[California]] Atherton ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 7,200 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 18 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 13 km².
John Mott
left|80px thumbnail|right|200px|John Mott John Raleigh Mott (25 Mei 1865 – 31 Januari 1955) alikuwa kiongozi wa YMCA na mashirikia mengine ya kikristo kutoka nchi ya Marekani.
Kuanzia mwaka wa 1895 hadi 1920 alikuwa katibu mkuu wa Chama cha Wanafunzi Wakristo Duniani.
Mwaka wa 1910, aliongoza Mkutano wa Misheni Duniani mjini Edinburgh unaohesabika kama mwanzo wa ekumeni katika karne ya 20.
Mwaka wa 1946, pamoja na Emily Balch alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani kwa ajili ya kazi yake ya kuanzisha na kuimarisha jumuiya za wanafunzi kwa ajili ya amani duniani.
440
Makala hii inahusu mwaka 440 BK (Baada ya Kristo).
Likongowele
Likongowele ni kata ya Wilaya ya Liwale katika Mkoa wa Lindi, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,482 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 65518.
1597
Makala hii inahusu mwaka 1597 BK (Baada ya Kristo).
Kingarinman
Kingarinman ni lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia inayozungumzwa na Wangarinman katika jimbo la Northern Territory. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kingarinman 375 (pamoja na wasemaji wa lahaja ya Kibilinara), na lugha imo hatarini mwa kutoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kingarinman kiko katika kundi la Kipama-Nyungan cha Kusini-Magharibi.
Mto Loperipir
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Kiaheu
Kiaheu ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Uthai na Laos inayozungumzwa na Waaheu. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kiaheu imehesabiwa kuwa watu 450 nchini Uthai na wasemaji 250 nchini Laos. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaheu iko katika kundi la Kiviet-Muong.
Kinyoro
Kinyoro inaweza kumaanisha:
1596
Makala hii inahusu mwaka 1596 BK (Baada ya Kristo).
Yerres
thumbnail|right|280px|Sehemu ya mji wa Yerres
Yerres ni mji wa Ufaransa.
Çiftlik (District), Niğde
thumb|Ramani ya Çiftlik ni mji na wilaya iliopo Mkoani Niğde kwenye kanda ya Anatolia ya Kati huko nchini Uturuki.
Ulukışla
ni mji na wilaya iliopo Mkoani Niğde kwenye kanda ya Anatolia ya Kati huko nchini Uturuki.
Kibilinara
Kibilinara (au Kipilinara) ni lahaja ya Kingarinman ambayo ni lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia katika jimbo la Northern Territory. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kibilinara 15 tu, wakati wasemaji wa Kingarinman walikuwa watu 360, na lugha imo hatarini mwa kutoweka.
Kituo cha Nishi Isahaya
230px|thumb|Kituo cha Nishi-Isahaya. Nishi-Isahaya (kwa Kijapani: 西諫早駅,にしいさはやえき) ni kituo cha treni katika mji wa Nagasaki, nchini Ujapani. Kilifunguliwa mwaka wa 1985.
FL
FL au fl ni kifupi cha:
Lilombe
Lilombe ni kata ya Wilaya ya Liwale katika Mkoa wa Lindi, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 3,728 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 65519.
439
Makala hii inahusu mwaka 439 (Baada ya Kristo).
Iwawa
Iwawa ni jina la kata ya Wilaya ya Makete katika Mkoa wa Njombe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,176 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 59501
Uwanja wa Taifa (Tanzania)
thumb|Uwanja wa Taifa (Tanzania) Tanzania National Main Stadium unajulikana pia kama Mkapa Stadium ni uwanja wa michezo unaopatikana nchini Tanzania katika mkoa wa Dar es salaam, uwanja huu ulifunguliwa rasmi mwaka 2007 ukijengwa karibu kabisa na uwanja wa uhuru, uwanja wa zamani wa taifa wa Tanzania, uwanja huu unatumika pia kwa ligi kuu ya mpira wa miguu pamoja na sherehe au matukio mbalimbali
Ni moja ya viwanja vikubwa vya michezo Afrika ukiwa na uwezo wa kuchukua zaidi ya mashabiki 60,000 na pia ni uwanja mkubwa zaidi wa michezo nchini Tanzania, uwanja huu ulijengwa na kampuni ya wachina ya Beijing Construction Engineering Group kwa gharama za dola za kimarekani 56 milioni.
Mechi ya mwanzo mwanzo katika uwanja huu ilikuwa ni kati ya Simba S.C. ana  Young Africans S.C.
Chati Bega-jeupe
Chati bega-jeupe (Myrmecocichla nigra) au mhozo mweusi ni ndege mwimbaji wa familia Muscicapidae (shore).
Maelezo
Ndege hawa ni wanono wenye mkia mfupi na wana ukubwa wa cm 15-16. Dume ni mweusi mwenye kidoa cheupe kwa bega la bawa. Jike na wachanga wana rangi ya kahawa nyeusi. Mara nyingi huonekana juu ya vichuguu. Hula wadudu na tunda madogo. Huimba wimbo wao wenyewe lakini mara nyingi huiga nyimbo za ndege wengine. Tago lao hujengwa kwa vitu vyororo kama nyasi, sufu, manyoya na nyuzinyuzi mwishoni kwa kishimo kilichochimbwa ndani ya kichuguu, dari ya shimo la muhanga au shimo lolote. Jike hutaga mayai 3-4.
Usambazaji
Spishi hii inatokea savana za Afrika chini ya Sahara katika nchi za Angola, Burundi, Gabon, Guinea, Guinea ya Ikweta, Jamhuri ya Afrika ya Kati, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Jamhuri ya Kongo, Kameruni, Kenya, Liberia, Nigeria, Rwanda, Senegal, Sudan, Tanzania, Uganda na Zambia. Katika Afrika ya Mashariki wako wengi sana kwa Masai Mara na Serengeti. Kwa kadiri ya IUCN (Muungano wa Dunia wa Hifadhi) hakuna hangaiko kuhusu spishi hii.
Tai (vazi)
Tai (kutoka Kiingereza: tie, kifupisho cha necktie) ni vazi linalovaliwa shingoni.
Hutumiwa hasa na wanaume. Pia linaweza kuvaliwa na wanafunzi wa shule, wavulana kwa wasichana.
Tai linaweza kutengenezwa kwa kushona kwa kutumia mikono au mashine.
Steam (huduma)
thumb Steam ni huduma ya usambazaji wa video inayotolewa na Valve.
Agata Yi Sosa
(alifariki Seoul, 24 Mei 1839) ni mmojawapo katika kundi kubwa la Wakristo wa Kanisa Katoliki nchini Korea waliouawa kwa ajili ya imani yao katika miaka 1791–1888. Wanakadiriwa kuwa 8,000 - 10,000.
Steam (huduma)
Ilizinduliwa kama mteja wa programu ya kusimama pekee mnamo Septemba 2003 kama njia ya Valve kutoa sasisho za kiotomatiki kwa michezo yao, na kupanuliwa ili kujumuisha michezo kutoka kwa wachapishaji wa watu wa tatu. Steam pia imepanua ndani ya duka la mkondoni la msingi wa wavuti na wa rununu. Mvuke hutoa usimamizi wa haki za dijiti (DRM), mwenyeji wa seva, utiririshaji wa video, na huduma za mitandao ya kijamii. Pia humpa mtumiaji usanikishaji na usasishaji wa kiotomatiki wa michezo, na huduma za jamii kama orodha ya marafiki na vikundi, uhifadhi wa wingu, na utendaji wa sauti ya mchezo na mazungumzo.
Agata Yi Sosa
Yeye na wenzake 102 walitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa watakatifu tarehe 6 Mei 1984.
Steam (huduma)
Programu hiyo hutoa interface ya programu inayopatikana kwa uhuru (API) iitwayo Steamworks, ambayo watengenezaji wanaweza kutumia kuingiza kazi nyingi za Steam katika bidhaa zao, pamoja na mafanikio ya ndani ya mchezo, microtransaction, na msaada wa yaliyomo kwa mtumiaji kupitia Warsha ya Steam. Ingawa hapo awali ilitengenezwa kwa matumizi ya mifumo ya uendeshaji ya Microsoft Windows, matoleo ya macOS na Linux yalitolewa baadaye. Programu za simu za rununu pia zilitolewa kwa simu za iOS, Android, na Windows katika miaka ya 2010. Jukwaa pia linatoa uteuzi mdogo wa bidhaa zingine, pamoja na programu ya kubuni, vifaa, sauti za mchezo, anime, na filamu.
Agata Yi Sosa
Sikukuu ya hao Wafiadini wa Korea huadhimishwa tarehe 20 Septemba, lakini ya kwake mwenyewe tarehe ya kifodini chake kilichompata kwa kukatwa kichwa pamoja na Augustino Yi Kwanghon, Agatha Kim A-gi, Damiani Nam Myonghyok, Magdalena Kim Obi, Barbara Han A-gi, Ana Pak A-gi, Lusia Pak Hui-sun na Petro Kwon Tugin.
Steam (huduma)
Jukwaa la Steam ni jukwaa kubwa zaidi la usambazaji wa dijiti kwa michezo ya kubahatisha ya PC, inayoshikilia karibu 75% ya nafasi ya soko mnamo 2013. Kufikia 2017, watumiaji walinunua michezo kupitia Steam ilifikia karibu dola bilioni 4.3, ikiwakilisha angalau 18% ya mauzo ya mchezo wa PC duniani. Kufikia mwaka wa 2019, huduma ilikuwa na michezo zaidi ya 34,000 na zaidi ya watumiaji milioni 95 wanaofanya kazi kila mwezi. Kufanikiwa kwa Steam kumesababisha ukuzaji wa safu ya vichocheo vya Mashine ya Steam, ambayo ni pamoja na Mfumo wa uendeshaji wa SteamOS na Udhibiti wa Steam.
Agata Yi Sosa
Mazingira
Mwishoni mwa karne ya 18, Ukristo wa Kikatoliki ulianza kuenea taratibu nchini kwa juhudi za wananchi walei. Mwaka 1836 Korea, nchi ya Kikonfusyo ilipata wamisionari wa kwanza kutoka nje (wanashirika wa Paris Foreign Missions Society).
Chini ya nasaba ya Joseon, Ukristo ulifutwa, tena waamini walidhulumiwa na kuuawa. Waliobaki walipaswa kushika imani yao kwa siri.
Stella Oyella
Stella Oyella (alizaliwa 8 Februari 1990) ni mchezaji wa netiboli wa Uganda ambaye anawakilisha timu ya Taifa ya netiboli Uganda kimataifa na anacheza katika nafasi ya ushambuliaji wa goli. Ameiwakilisha Uganda kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola ya 2018 na pia alishiriki katika mashindano mawili ya Kombe la Dunia mnamo 2015 na 2019.
Mnamo Septemba 2019, alijumuishwa katika kikosi cha Uganda kwa ajili ya Mashindano ya Netiboli ya Afrika 2019.
Anajulikana kwa bidii yake na uwepo wa mwili kwenye mchezo, anaelezewa sio tu kuwa mshambuliaji mkali lakini pia mshindi mzuri wa mpira haswa wakati wa kupona.
Norfolk, Virginia
thumbnail|right|200px|Mji wa Norfolk, Virginia
Norfolk ni mji wa Marekani katika jimbo la Virginia. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao milioni 1.8 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 2 kutoka juu ya usawa wa bahari.
FM
FM au fm ni kifupi cha:
Kambikatoto
Kambikatoto  ni jina la kata ya Wilaya ya Chunya katika Mkoa wa Mbeya, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,091 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 53825.
Belmont, California
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Belmont, California
thumb|right|260px|Mahali pa Belmont katika San Mateo County na [[California]] Belmont ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 25,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 13 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 12 km².
1595
Makala hii inahusu mwaka 1595 BK (Baada ya Kristo).
Mto Lokulas
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Mangirirkiti
Mangirikiti ni kata ya Wilaya ya Liwale katika Mkoa wa Lindi, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5,362 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 65506.
Mto Lokulas
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
INO Records
INO Records
Historia
INO Records ni studio ya Marekani yenye makao yao nje ya Nashville, Tennessee. Studio hii inahusika sana na nyimbo za kisasa za Kikristo. Nyimbo zilizorekodiwa huko husambazwa kote duniani kwa kupitia Sony Records (wakati mwingine huwa imetajwa kama moja ya mashirika yake madogomadogo, Epic Records au Columbia Records). Inamilikiwa na Integrity Media tangu mwaka wa 2002. Pia hii ndiyo studio iliyoanzisha SRE Recordings, ambayo hujihusisha zaidi na nyimbo za Kikristo.
Mkoa wa Lacs
Mkoa wa Lacs  (kwa Kifaransa: Région des Lacs) ni moja kati ya mikoa 19 ya huko nchini Cote d'Ivoire, kabla ya 2011. Iko katika kitovu cha nchi. Mwaka 1998 idadi ya wakazi ilikuwa watu 476.173.
Kuna tarafa tano ambazo ni
Aksaray
thumb|right|300px|Aksaray kama jinsi inavyoonekana katika eneo lenye rangi ya njano. Aksaray ni mji uliopo Anatolia ya Kati nchini Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Aksaray.
Wilaya imechukua eneo la km 4,589 (na 1,772 sq mi), na wastani wa mapolomoko ni m 980 (na ft 3,215), na kilele kirefu cha Mlima Hasan mnamo 3,253 m (na ft 10,673).
Ester Fanous
alt=Picha ya Ester Fanous|thumb|Picha ya Ester Fanous Ester Akhnoukh Fanous (au Esther Fanous, anayejulikana pia kama Ester Wissa; Assiut, Misri, Februari 19, 1895 - Agosti 1990) alikuwa Mkristo wa kike wa Kimisri.
Kutoka kwa familia mashuhuri ya Kikhufti, alikuwa mwanachama mwanzilishi wa Jumuiya ya Wanawake Mpya na alisaidia kupata Kamati Kuu ya Wanawake ya Wafd mnamo 1920.
Chesapeake, Virginia
thumbnail|right|200px|Mji wa Chesapeake, Virginia