cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mshale (kundinyota)
Nyota za Mshale huwa haziko pamoja kihalisi lakini zinaonekana tu vile kutoka duniani. Kwa uhalisi kuna umbali mkubwa kati yao, kama ziko mbali au jirani nasi. Kwa hiyo kundinyota "Mshale" linaonyesha eneo la angani jinsi tunavyoiona kutoka Duniani.
Jina
Mabaharia Waswahili wamejua nyota hizi kwa muda mrefu kwa jina la "Kausi" linalotokana na neno la Kiarabu Qaws قوس linalomaanisha "upinde". Maana hii ni karibu sawa na jina la Kilatini "Sagittarius" (mpiga upinde). Wataalamu wa kale waliona katika nyota zake picha ya mtu anayekalia juu ya farasi akishika pinde na kulenga mshale.
Jina la "Kaus" limetumiwa pia katika astronomia ya kimagharibi kutaja nyota kadhaa zilizomo hapa kama vile Kaus Australis, Kaus Medius na Kaus Borealis.
Isagehe
Isagehe ni kata ya Wilaya ya Kahama Mjini katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,828 waishio humo.
Mshale (kundinyota)
Jina
Katika vitabu kadhaa vya shule za msingi nchini Tanzania "Kausi" imetumiwa kwa kosa kutaja sayari ya nane katika mfumo wa jua letu yaani Neptun.
Katika unajimu wa kisasa jina la Kausi limeshasahauliwa na nyota hizi zinajulikana zaidi kwa “Mshale” ambayo inarejelea picha inayotumiwa kama ishara yake.
Kuonekana
Mshale inaonekana pale angani ambako njia nyeupe inang'aa zaidi yaani kuelekea kitovu cha galaksi yetu.
Mshale ni kati ya makundinyota yaliyojulikana tangu karne nyingi zikitumiwa hasa na mabaharia kutafuta njia baharini wakati wa usiku.
Nyota na magimba ya anga
Katika eneo la Mshale wanaastronomia walitambua magimba ya angani kadhaa ya maana. Hizi ni pamoja na
Mto Atar (Pader)
unapatikana katika wilaya ya Pader, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mchanga
thumb|250px|Maji na mchanga mwambaoni Mchanga ni punje ndogo za mwamba uliosagika.
Punje hizo zinatokana na mmomonyoko wa mawe makubwa zaidi kama changarawe yaliyosukumwa na upepo au maji kwa mfano mtoni, baharini au kwenye mteremko wa mlima.
WC
WC au wc ni kifupi cha:
Mchanga
Jina mchanga halitaji mata yake lakini mara nyingi inamaanisha punje za silika (Si02) ambayo ni oksidi ya silikoni inayopatikana kwa wingi katika ganda la Dunia.
Mchanga hupatikana kwa wingi hasa kando ya bahari, jangwani au mtoni.
Mchanga ukichanganywa na saruji na maji huwa zege inayotumiwa kwa ujenzi.
Mchanga wa silika inaweza kuyeyushwa kuanzia jotoridi ya sentigredi 1713 na hivyo ni msingi wa kutengeneza kioo.
Gallarate
thumbnail|right|280px|Sehemu ya mji wa Gallarate
ni mji wa Lombardia, Italia Kaskazini wenye wakazi 53,339 (2018).
Papa Gregori I
thumb|right|200px|Papa Gregori I. thumb|200px|Gregori akishughulikia muziki mtakatifu. thumb|200px|Mchoro wa [[Andrea Mantegna juu ya Gregori akiwa na Yohane Mbatizaji, Benedikto wa Nursia na Jeromu.]] thumb|Papa Gregori I. thumb|200px|[[Kaburi la Gregori I, ndani ya Basilika la Mt. Petro huko Vatikano.]] Papa Gregori I (Roma, Italia, takriban 540 – Roma, 12 Machi 604) alikuwa Papa kuanzia 3 Septemba 590 hadi kifo chake.
Alimfuata Papa Pelagio II akafuatwa na Papa Sabinian.
Jina lake la kuzaliwa pia lilikuwa Gregorius. Kutokana na umuhimu wake katika historia, hasa ya Kanisa na Italia, aliongezewa lile la Magnus, yaani "Mkuu".
Lakini mwenyewe, aliposikia kuwa Patriarki wa Konstantinopoli alijiita "Patriarki wa ekumene", aliitikia kwa kujiita "Servus servorum Dei" (yaani "Mtumishi wa watumishi wa Mungu"), jina linalotumiwa hata leo na kila Papa. Akijali umoja wa kidugu katika Kanisa lote, yeye aliona unyenyekevu unatakiwa kuwa adili la msingi la kila askofu kama lilivyokuwa kwa Kristo aliyetuosha miguu. Jina hilo alilojichagulia lilidhihirisha kabisa namna yake ya kuishi na kutenda.
Hamu yake ilikuwa kuishi kweli kama mmonaki, akizama daima katika Neno la Mungu, lakini kwa kumpenda alijifunza kuwa mtumishi wa wote katika nyakati za tabu.
Tangu zamani anaheshimiwa kama mtakatifu na babu wa Kanisa.
Mwaka 1298 Papa Bonifasi VIII alimuongezea sifa ya mwalimu wa Kanisa.
Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 3 Septemba.
Utoto na ujana
Gregori alizaliwa Roma, Italia, mwaka 540 hivi katika familia ya ukoo maarufu ya Anici, akiwa mtoto wa seneta Gordianus na wa Silvia, ambao wanaheshimiwa kama watakatifu. Shangazi zake Emiliana na Tarsila, wakiishi nyumbani mwao kwa sala na toba kama mabikira wa Kristo, walimtia pia hisia za Kikristo kweli. Kati ya mababu wake kulikuwa na Papa Felisi II (483-492) na Papa Agapito I (535-536).
Alipokuwa na umri wa miaka 25 tu alifuata nyayo za baba yake katika shughuli za utawala na mwaka 572 alichaguliwa kuwa mkuu wa jiji la Roma. Kutokana na ugumu wa nyakati hizo, kazi hiyo ilimdai awajibike katika masuala mengi tofauti ikimuandaa kwa majukumu yake ya baadaye.
Kwa namna ya pekee alidumisha hisi ya kuwepo haja ya utaratibu na nidhamu katika mambo yote. Ndiyo sababu baadaye, akiwa papa, alihimiza maaskofu waendeshe shughuli zao kwa kufuata mfano wa uwajibikaji na utekelezaji wa sheria wa watawala wa kisiasa.
Mmonaki na balozi wa papa
Lakini mapema, kutokana na sifa na mang’amuzi yake, Papa Pelagio II alimfanya shemasi akamtuma kama balozi kwenye ikulu ya Konstantinopoli, alipobaki miaka sita akiendelea kuishi kimonaki na wenzake kadhaa kati ya fahari za mazingira ya Kikaisari. Majukumu yake makuu yalikuwa kukomesha mabaki ya mabishano kuhusu ubinadamu wa Kristo na hasa kupata msaada wa Kaisari dhidi ya uvamizi wa Walombardi nchini Italia. Hata miaka hiyo ilimuandaa kwa kazi zake za baadaye.
Upapa
Aliporudi Roma, mwaka 586, akarejea monasterini, lakini Papa huyo alimfanya katibu wake. Ilikuwa miaka migumu kwa mvua za mfululizo, mafuriko na njaa mjini Roma na sehemu mbalimbali za Italia. Hatimaye tauni ilifyeka watu wengi, Pelaji II akiwa mmojawao.
Hivyo tarehe 3 Septemba 590 alishangiliwa na wakleri, maseneta na umati wa watu kwa kauli moja awe Papa wa 64. Ndiye mmonaki wa kwanza kufikia Upapa, ingawa hakutaka, hata akajaribu kukimbia, lakini bure. Ilimbidi akubali mapenzi ya Mungu, akaanza mara kuwajibika.
Mapema alionekana kuwa na mitazamo na maamuzi sahihi na kujitokeza kama mtendaji bora upande wa Kanisa na hata upande wa jamii na siasa (kwa sababu hiyo aliitwa "Mrumi wa mwisho"), ingawa alikuwa na afya mbovu, kiasi cha kulazimika mwishoni kubaki kitandani kwa siku kadhaa. Hasa mafungo makali ya kimonaki yalikuwa yamesababisha matatizo makubwa ya tumbo.
Tena sauti yake ilikuwa ndogo kiasi kwamba mara nyingi ilimbidi kumpa shemasi kazi ya kutangaza hotuba yake alipoendesha ibada makanisani kati ya waumini waliomheshimu sana kwa kumuona anawafanya wajisikie salama. Hotuba hizo zinaonyesha alivyotekeleza alichoandika: “Ni lazima mhubiri achovye kalamu yake katika damu ya moyo wake; hapo ataweza kufikia masikio ya majirani wake”.
Aliwasiliana na viongozi wa nchi mbalimbali za Ulaya, na hasa wa kabila la Wafaranki ambalo lilikuwa la kwanza kati ya yale ya Kijerumani kuingia Ukatoliki moja kwa moja tena lilijitokeza lenye nguvu kuliko yote.
Vilevile alifanikisha uongofu wa makabila ya aina hiyo yaliyoteka Uingereza, alipomtuma kama mmisionari Augustino wa Canterbury, priori wa monasteri yake ya Mt. Andrea.
Lakini mafanikio yake hayo, yaliyoandaa mengine kwa siku za mbele, yalimfanya achukiwe na watu wa Konstantinopoli.
Alipambana na matatizo mengine ya Italia, kama vile mafuriko, njaa, tauni, akisimamia kwa usawa masuala ya kijamii yaliyopuuziwa na wawakilishi wa kaisari. Kwa mapato ya mali ya Kanisa, aliyoisimamia vizuri na kwa kuzingatia haki, kati ya mambo mengine alilisha wenye njaa na kukomboa watumwa. Alishughulikia hata huduma ya maji.
Alirekebisha liturujia ya Kiroma, akipanga matini ya zamani na kutunga mengine mapya, pamoja na kushughulikia muziki wa ibada za Kilatini ambao kwa heshima yake unaitwa wa Kigregori.
Vitabu vyake, hasa vya maadili na vya ufafanuzi wa Maandiko matakatifu unaolenga utekelezaji, barua 848 zilizotufikia pamoja na hotuba mbalimbali vinashuhudia kazi zake nyingi na ujuzi wake wa Biblia.
Pia aliandika maisha ya watakatifu kadhaa wa Italia walioishi si zamani sana, kama vile Benedikto wa Nursia ambaye tunamfahamu kwa njia hiyo tu. Ni kwamba rafiki yake, Petro shemasi, alidhani wakati ule maadili yameharibika kiasi cha kuzuia upatikanaji wa watakatifu kama walivyotokea zamani. Basi, Gregori alimuonyesha kwamba, kinyume chake, utakatifu unawezekana daima, hata katika mazingira magumu. Masimulizi ya maisha yao yanaendana na hoja za kiteolojia zinazofafanua masuala mbalimbali.
Kitabu kingine kilichoacha athari kubwa ni "Mwongozo wa Kichungaji" kwa ajili ya maaskofu, ambao ulitafsiriwa mapema hata kwa Kigiriki na kwa Kisaksoni. Alikiandika mwanzoni mwa Upapa wake akautekeleza mwenyewe. Humo anasisitiza ukuu wa cheo hicho na majukumu yanayoendana nacho, ambayo yanadai askofu awe kielelezo kwa wote. Kwa ajili hiyo anapitia kwa makini aina mbalimbali za waumini na saikolojia zao ili kuonyesha namna ya kuwasaidia. Hatimaye anakazia unyenyekevu wa kutojiona sawa mbele ya Hakimu mkuu kutokana na mafanikio fulanifulani: “Mtu anaporidhika kwa kutimiza maadili mengi, ni vema afikirie mapungufu yake na kujinyenyekesha: badala ya kuzingatia mema aliyofanya, ni lazima azingatie yasiyofanyika”. Kwake uchungaji ni “ars artium”, yaani sanaa kuu kuliko zote.
Katika maandishi yake, hakukusudia kamwe kutoa mafundisho mapya, bali kuwa mwangwi mnyenyekevu wa mapokeo ya Kanisa. Alieneza mafundisho ya Augustino wa Hippo, akisisitiza kama yeye hali ya dhambi ya binadamu, nafasi ya kwanza ya neema katika wokovu pamoja na imani katika uteuzi wa watakaookoka uliofanywa na Mungu.
Mtu huyo alikuwa wa ajabu kuliko kazi zake, akivutia kwa nguvu na upendevu wa tabia. Ndani mwake upana wa moyo na roho ya Kikristo vilitegemeza yote.
Inawezekana kusema ndiye Papa wa kwanza kutumia mamlaka upande wa siasa pia, lakini bila kuweka pembeni majukumu yake ya kiroho kama mtu aliyeungana kweli na Mungu na hivyo aliweza kuona la kufanya. Kwake ilikuwa muhimu kila mmoja atafakari matukio ya maisha katika mwanga wa Neno lake kwa sababu historia ya wokovu haikumalizika zamani, bali inaendelea moja kwa moja hata katika nyakati ngumu kama zile alizopitia mwenyewe.
Alifariki Roma tarehe 12 Machi 604.
Kicen
Kicen ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wacen. Wataalamu wengine huiangalia kuwa lahaja ya Kiizere. Idadi ya wasemaji wa Kicen imehesabiwa kuwa watu 2000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kicen iko katika kundi la Plateau.
Arusha Times
thumbnail|right|200px|Gazeti la Arusha Time,2015 Arusha Times ni gazeti la kila wiki linalotolewa mjini Arusha (Tanzania) kila siku ya Jumamosi. Ilianzishwa mnamo mwaka 1998 na kupatikana pia kwenye intaneti.
Mto Atika
unapatikana katika wilaya ya Pader, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mtaguso wa kwanza wa Lyon
Mtaguso wa kwanza wa Lyon uliitishwa na Papa Inosenti IV (1243-1254) tarehe 24 Juni 1245 akiwa huko Lyon (Ufaransa), alipokimbilia usalama. Waliushiriki karibu viongozi 150 wa Kanisa Katoliki, ambalo linauhesabu kuwa mtaguso mkuu wa 13.
Mazingira
Baada ya mashindano makali kati ya mamlaka ya kiroho ya Papa na ile ya kisiasa ya kaisari huko Ulaya, mtaguso huo uliitishwa ili kumhukumu moja kwa moja kaisari Federiko II kuwa Mpinga Kristo.
Kazi ya mtaguso na maamuzi yake
Mtaguso ulianza tarehe 28 Juni 1245 wakiwepo maaskofu 144, halafu ukawa na vikao viwili vingine tena tarehe 5 Julai na 17 Julai. Hatimaye maaskofu walikuwa 225.
Mwanzoni Papa alitangaza matatizo 5 yanayotesa Kanisa:
Maamuzi yalitangazwa tarehe 25 Agosti tu, baada ya papa na wasaidizi wake kurekebisha miswada, yakapokewa na kufafanuliwa na vyuo vikuu. Lakini uamuzi wa kumuondoa madarakani kaisari haukuweza kutekelezwa hata kwa vita.
WD
WD au wd ni kifupi cha:
Issa G. Shivji
Issa G. Shivji (alizaliwa katika wilaya ya Kilosa, mkoa wa Morogoro, Tanzania, mwaka 1946) ni mwanasheria na mwandishi na kielimu, pia ni mmoja wa wataalamu bingwa katika Afrika wa sheria na masuala ya maendeleo.
Xinhua
Shirika la Habari la Xinhua (matamshi / ˌʃɪnhwɑː / ) ni shirika la vyombo vya habari la serikali ya Jamhuri ya Watu wa China. Xinhua ndio shirika kubwa la vyombo vya habari nchini China. Xinhua ni taasisi iliyo kwenye ngazi sawa na wizara inayofanya kazi chini ya serikali kuu ya China. Rais wake ni mwanachama wa Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha China.
Xinhua inafanya kazi zaidi ya ofisi 170 za kigeni duniani kote, na ina ofisi 31 nchini China- yaani moja kwa kila jimbo, pamoja na ofisi ya kijeshi. Xinhua ni kituo pekee cha usambazaji wa habari muhimu zinazohusiana na Chama cha Kikomunisti na serikali kuu ya China.
Issa G. Shivji
Amewahi kufundisha na kufanya kazi katika vyuo vikuu mbalimbali duniani kote. Yeye ni mwandishi na mtafiti wa hali ya juu, akiandika vitabu, machapisho na makala, vilevile amekuwa akiandika makala fupi katika katika magazeti ya kila wiki  ya kitaifa.
Wasifu
Profesa Shivji kwa miaka 36 amekuwa profesa katika Sheria na Katiba katika Kitivo cha Sheria cha Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Yeye ni Profesa maarufu katika medani ya kimataifa, sifa yake ikiwa imejengeka kupitia uchapishaji wa zaidi ya vitabu 18 na makala mbalimbali na sura za vitabu.
Xinhua
Xinhua imeshutumiwa na vyombo vya habari vya kimataifa kwa kukuza propaganda, lugha ya chuki na ubaguzi wa rangi dhidi ya wapinzani wa Chama cha Kikomunisti cha China. Kutokana na udhibiti wa vyombo vya habari nchini China, Xinhua ni chanzo kikubwa cha habari kwa vyombo vidogo vya habari.
Xinhua ni mchapishaji na mmiliki wa magazeti zaidi ya 20 na magazeti kumi na mbili, na huchapisha habari katika lugha nane: Kichina, Kiingereza, Kihispania, Kifaransa, Kirusi, Kireno, Kiarabu, na Kijapani.
Mtume Filipo
thumb|right|250px|Kifodini cha Mt. Filippo, 1639, [[José de Ribera.]]
Issa G. Shivji
Wasifu
Shivji aliwahi kuwa wakili wa Mahakama Kuu na Mahakama ya Rufaa ya Tanzania tangu 1977 na wakili wa Mahakama Kuu ya Zanzibar tangu mwaka 1989.
Mtume Filipo
Filipo (kwa Kigiriki Φίλιππος, Philippos) ni jina la mfuasi wa Yesu Kristo anayeshika nafasi ya tano katika orodha zote nne za Mitume wa Yesu katika Agano Jipya.
Issa G. Shivji
Wasifu
Amewahi kupokea tuzo kadhaa za kitaifa na kimataifa za wasomi waliotambulika kwa kazi zao, ikiwa ni pamoja udaktari wa heshima kutoka Chuo Kikuu cha East London, Uingereza. Profesa Shivji alitumia maisha yake kushughulikia masuala ya unyonyaji wa Watanzania wote kupitia nyanja za kitaifa, kimataifa, kiuchumi na kisheria.
Mlima Dulang-dulang
thumb|Mlima Dulang-dulang ulitazamwa kutoka kilele cha Mlima Kitanglad ni mlima wenye kimo cha m 2,938 juu ya usawa wa bahari.
Issa G. Shivji
Wasifu
Issa Shivji sasa ni mwenyekiti wa Kiti cha Uprofesa cha Mwalimu Julius Nyerere katika Pan-African Studies wa Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Hivi karibuni, amekuwa akifanya kazi uchumi wa kisiasa wa mageuzi ya kiuchumi nchini Tanzania. Wakati makazi yake kwa muda mrefu yakiwa Tanzania, amekuwa profesa wa kutembelea katika maeneo mbalimbali: El Colegio De Meksiko, Chuo Kikuu cha Zimbabwe, Chuo Kikuu cha Warwick, Shule ya sheria ya taifa ya chuo kikuu cha India, Chuo Kikuu cha Hong Kong, Kituo cha Mafunzo ya Afrika ya chuo kikuu cha Cape Town, Afrika ya Kusini, na CODESRIA, Dakar, Senegal.
1877
Makala hii inahusu mwaka 1877 BK (Baada ya Kristo).
Miaka ya 1100
Makala hii inahusu miaka 1100 - 1109.
Mlima Dulang-dulang
Uko katika Ufilipino.
Mtume Filipo
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu na Kanisa Katoliki na madhehebu mengine yote ya Ukristo yanayokubali heshima hiyo, lakini kwa tarehe tofauti. Kwa Wakatoliki ni tarehe 3 Mei
Maisha
Habari zake zinapatikana hasa katika Injili na Matendo ya Mitume.
Mtu wa Bethsaida, kama Mtume Petro, alikuwa mfuasi wa Yohane Mbatizaji alipoitwa na Yesu amfuate.
Masayuki Okano
Masayuki Okano (岡野 雅行; alizaliwa 25 Julai 1972) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Mtume Filipo
Maisha
Baadaye aliulizwa na Kristo bei ya mikate inayohitajiwa na umati kabla hajawazidishia ile michache iliyokuwepo (Yoh 6:5-7}.
Masayuki Okano
Okano alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 20 Septemba 1995 dhidi ya Paraguay. Okano alicheza Japani katika mechi 25, akifunga mabao 2.
Mtume Filipo
Maisha
Pia alimletea Yesu Wagiriki ambao walifika Yerusalemu kwa ajili ya Pasaka wakataka kumfahamu (Yoh 12:20-22).
Hatimaye, katika karamu ya mwisho ya Yesu na mitume wake alimuomba awaonyeshe Baba (Yoh 14:8) akalaumiwa naye kwa kutomtambua ndani yake (Yoh. 14:9).
Eusebi wa Kaisarea, katika Historia ecclesiastica, iii.39, aliripoti maneno ya Papias, askofu wa Hierapoli kwamba Filipo alikuwa na mke na watoto na kwamba alifia dini Hierapolis (mwaka 80 hivi).
Maria Rivier
thumb|Mt. Maria Rivier katika [[dirisha la kioo cha rangi.]] Maria Rivier (19 Desemba 1768 – 3 Februari 1838) alikuwa bikira wa Ufaransa aliyeanzisha shirika la “Masista wa Maria Kutolewa Hekaluni" kwa ajili ya kuhudumia watoto, hasa yatima, kupata malezi ya kufaa.
Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 23 Mei 1982, halafu Papa Fransisko alimtangaza mtakatifu tarehe 15 Mei 2022.
Sikukuu yake huadhimishwa kila mwaka kwenye tarehe ya kifo chake.
Adnan Nawaz
Alianza kazi kwa BBC mwaka 1994, kama mtangazaji msaidizi pande za Amerika ya Kusini akiwakilisha BBC World Service. Yeye alihamia BBC Radio, ambapo alikuwa mtayarishaji na mwandishi wa habari za michezo.
Adnan amesafiri kwingi, na amewahi kuishi nchini Filipino, Italia, Uingereza, Marekani, Ufaransa na Chile. Yeye anaongea lugha tano.
Marejeo
Adnan amezaliwa nchini Pakistan, na kumaliza katika shule ya London School of Economics akipata shahada katika Uchumi na Uhusiano wa Kimataifa na akamilisha shahaada yake ya pili katika Siasa za Amerika ya Kusini kwenye Chuo Kikuu cha London.
Irvington, New Jersey
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa Irvington katika Essex County na [[New Jersey]] Irvington ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2008, mji una wakazi wapatao 56,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 47 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 7.7 km².
Kishapu
thumb|Ramani ya Wilaya za Shinyanga Kishapu ni kata ya Wilaya ya Kishapu katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania.
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 19,347 waishio humo.
Rho (Milano)
thumb|Rho,Lombardia ni mji wa Lombardia, Italia Kaskazini wenye wakazi 50,602 (2018).
Hermann Emil Fischer
left|80px thumb|right|Hermann Emil Fischer
Hermann Emil Fischer (9 Oktoba 1852 – 15 Julai 1919) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Ujerumani. Baadhi ya utafiti mwingine aligundua usanisi wa glukosi (aina ya sukari). Mwaka wa 1902 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Mkoa wa Yamaguchi
260px|thumb|right thumb|right|260px|Ramani ya Japani na Mkoa wa Yamaguchi Yamaguchi (山口県) ni mkoa wa Japani. Mji mkuu ni Yamaguchi (山口市).
Petrus Plancius
Petrus Plancius (1552 – 15 Mei 1622) alikuwa mwanatheolojia, mchungaji wa Kanisa la Kireformed, mwanaastronomia na mchoraji wa ramani kutoka Flandria aliyeishi miaka mingi huko Uholanzi.
Tangu mwaka 1589 alianza kuchora ramani za nyota ambako aliingiza mara ya kwanza kundinyota nyingi za nusutufe ya kusini zilizoanza kujulikana Ulaya baada ya mabaharia wa Ulaya kuzunguka dunia yote. Hapo alichora mara ya kwanza Salibu, Pembetatu ya Kusini na Mawingu ya Magellan.
Mwaka 1612 aliongeza makundinyota mawili kwenye nusutufe ya kaskazini akipanga humo nyota ambazo hazikuwa bado sehemu ya makundinyota yalizojulikana. Nayo ni Twiga (Camelopardalis) karibu na ncha ya anga ya kaskazini na Munukero (Monoceros) kwenye ikweta ya anga.
Baadaye makundinyota yake yalipokewa vile na Johann Bayer katika orodha yake na kutumiwa hadi leo katika orodha ya Umoja wa Kimataifa wa Astronomia.
Mto Awic (Pader)
unapatikana katika wilaya ya Pader, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Ndege wa Peponi
Ndege wa Peponi (en:Bird-of-paradise) ni ndege wa familia ya Paradisaeidae ambao ni wadogo wakiwa maarufu kwa manyoya yao marefu na yenye rangi nyingi. Wanaishi huko Indonesia, Papua New Guinea na Australia ya Mashariki. Wanaojulikana zaidi ni hao wa jenasi Paradisaea pamoja na spishi ya Paradisaea apoda.
Paradisaea apoda alipokea jina "apoda" (bila miguu) kwa sababu Linnaeus aliamini ndege hao hawana miguu. Sababu yake inaaminiwa kuwa mifano ya kwanza ilitumwa kwa miguu iliyokatwa. Kwa hiyo ndege hao wenye rangi za kuvutia waliaminiwa kuwa "ndege kutoka peponi" au kutoka paradiso wasiohitaji kugusa ardhi wala matawi ya miti.
Kundinyota la Ndege wa Peponi lilipokea jina lake la Kigiriki "Apus" (bila miguu) kutokana kwa ndege hizi.
NATO
Shirika la Mkataba wa Atlantiki ya Kaskazini (kwa Kiingereza: North Atlantic Treaty Organization, NATO; kwa Kifaransa: Organization du traité de l'Atlantique nord, OTAN) ni ushirikiano wa kujihami wa kambi ya magharibi. Unaunganisha nchi 29 za Ulaya pamoja na Marekani na Kanada. Nchi wanachama zimeahidi kuteteana kama nchi moja inashambuliwa na nchi ya nje. Makao makuu yapo Brussels.
Historia
Baada ya mwisho wa vita baridi nchi zilizokuwa chini ya Umoja wa Kisoveti kama sehemu ya kambi ya kikomunisti zilijiunga na NATO kuanzia mwaka 1999. Ndizo Hungaria, Ucheki, Poland (1999), halafu Estonia, Latvia, Lithuania, Slovenia, Slovakia, Bulgaria, Romania (2004), Kroatia, Albania (2009), Montenegro (2017), Masedonia Kaskazini (2020). Mwaka 2023 Ufini pia ulijiunga.
Maswa
thumb|250px|Mahali pa Maswa (kijani) katika [[mkoa wa Shinyanga kabla ya mkoa huo kumegwa mnamo Machi 2012.]] Wilaya ya Maswa ni wilaya mojawapo ya Mkoa wa Simiyu.
Katika sensa ya mwaka 2012, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 344,125. Misimbo ya posta katika wilaya hii inanaza kwa 393...
Eneo la wilaya ni kilomita za mraba 3,398 na 2,375 km2 zinafaa kwa kilimo mengine ni misitu na milima.
Ndege wa Peponi (kundinyota)
Ndege wa Peponi (kwa Kilatini na Kiingereza Apus) ni jina la kundinyota kwenye nusutufe ya kusini ya dunia yetu.
Mahali pake
Ndege wa Peponi liko jirani na kundinyota Pembetatu ya Kusini (Triangulum Australe). Pia lipo karibu na Nyota angavu la Rijili Kantarusi.
Jina
Ndege wa Peponi  linapatikana kati ya makundinyota yaliyobuniwa tangu mabaharia Wazungu walipozunguka Dunia yote katika karne ya 16 na kuona mara ya kwanza nyota ya kusini. Kundinyota hili lilielezwa mara ya kwanza na mabaharia Waholanzi Pieter Dirkszoon Keyser na Frederick de Houtman katika safari yao ya kuelekea Indonesia zikaonyeshwa mara ya kwanza mwaka 1598 katika globu ya nyota ya Petrus Plancius.
Keyser alitumia jina la Kiholanzi la De Paradijs Voghel (Ndege wa Peponi, wa paradiso) lililotajwa baadaye na jina la Kigirikiki „Apus“ yaani „bila miguu“ kwa sababu wataalamu wa Ulaya waliamini mwanzoni ya kwamba Ndege wa Peponi hawana miguu. Baadaye ndege hawa waliitwa "ndege wa paradiso" kutokana na rangi nyingi za kupendeza walizo nazo. Leo liko kati ya kundinyota 88 zinazoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia
Nyota
Nyota angavu zaidi ni α Alfa Apodis yenye mwangaza unaoonekana wa 3.83 mag. ikiwa umbali wa Dunia wa miakanuru 447 ± 8, .Ni nyota jitu yenye kipenyo mara 48 kuliko Jua na uangavu halisi mara 928 kulio Jua. Halijoto usoni ni 4312 K.
1878
Makala hii inahusu mwaka 1878 BK (Baada ya Kristo).
Polycarp Pengo
thumb|Polycarp Pengo. Polycarp Pengo ni kardinali wa pili kutoka Tanzania, akiwa aliteuliwa mara baada ya kifo cha Laurean Rugambwa, kardinali wa kwanza kutoka kusini kwa Sahara.
Maisha
Alizaliwa Mwazye (Wilaya ya Kalambo, mkoa wa Rukwa) tarehe 5 Agosti 1944.
Baada ya masomo ya ngazi mbalimbali, alipewa upadrisho mwaka 1971 na askofu Charles Msakila wa Jimbo Katoliki la Sumbawanga, akasoma teolojia ya maadili huko Roma, Italia, akijitwalia digrii ya udaktari mwaka 1977.
Aliteuliwa askofu wa Nachingwea tarehe 11 Novemba 1983, akapewa daraja takatifu hiyo na Papa Yohane Paulo II tarehe 6 Januari 1984.
Tarehe 17 Oktoba 1986 alihamishiwa jimbo jipya la Tunduru-Masasi.
Tarehe 22 Januari 1990 alifanywa askofu mwandamizi wa Dar-es-Salaam na mwaka 1992, kardinali Laurean Rugambwa alipostaafu, akawa askofu mkuu.
Aliteuliwa na Yohane Paulo II kuwa kardinali tarehe 21 Februari 1998, akikabidhiwa parokia ya Nostra Signora de La Salette mjini Roma.
Pamoja na majukumu mbalimbali katika idara za Papa, tangu mwaka 2007 hadi 2013 alikuwa mwenyekiti wa Umoja wa Mabaraza ya Maaskofu Katoliki ya Afrika na Madagaska.
Tarehe 15 Agosti 2019 ombi lake la kustaafu kama askofu mkuu wa Dar es Saalam lilikubaliwa na Papa Fransisko.
Junna wa Japani
thumb|Mfalme Junna
Junna (mnamo 785 – 11 Juni, 840) alikuwa mfalme mkuu wa 53 (Tenno) wa Japani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Otomo, na alikuwa mwana wa tatu wa Tenno Kanmu. Mwaka wa 823 alimfuata kaka yake, Tenno Saga, na kuwa mfalme hadi kujiuzulu mwaka wa 833. Aliyemfuata kama Tenno ni mpwa wake, Ninmyo.
Barletta
thumbnail|right|280px|Sehemu ya mji wa Barletta
ni mji wa Puglia, Italia Kusini wenye wakazi 94,564 (2018).
Mehdi Abeid
Mehdi Abeid (alizaliwa 6 Agosti 1992) ni mchezaji wa mpira anayecheza kama kiungo wa kati katika klabu ya Khor Fakkan katika UAE Pro League na timu ya taifa ya Algeria.
Maisha
Abeid alizaliwa Montreuil, Seine-Saint-Denis, Ufaransa, Aïn Témouchent
Lens
Abeid alijiunga na RC Lens mwaka 2003 na alikuwa sehemu ya timu ya akademi kwa miaka nane kabla ya kuondoka kujiunga na Newcastle United.
Soka la Kimataifa
Mwaka 2009, Abeid alikuwa mwanachama wa timu ya taifa ya Ufaransa chini ya miaka 17 katika Mabingwa wa Ulaya wa Vijana wa UEFA 2009 nchini Ujerumani. Alicheza katika michezo yote mitatu ya kundi la Ufaransa, akianza katika michezo miwili. Pia amechezea timu za Ufaransa chini ya miaka 16 na chini ya miaka 18.
Mafanikio
Panathinaikos
Algeria
Papa Boniface II
Papa Boniface II alikuwa Papa kuanzia tarehe 20/22 Septemba 530 hadi kifo chake tarehe 17 Oktoba 532. Alitokea Roma, Italia, lakini alikuwa Mwostrogoti, Papa wa kwanza mwenye asili ya Kigermanik.
Alimfuata Papa Felisi IV akafuatwa na Papa Yohane II.
Aliteuliwa na mtangulizi wake awawekwa wakfu na kuvishwa taji la kipapa tarehe 22 Septemba 530. Mpinzani wake, antipapa Dioscorus, aliyechaguliwa na wingi wa mapadri wa Roma, aliwekwa wakfu siku hiyohiyo lakini alifariki siku 22 baadaye.
Francois Hollande
thumb|Hollande mwaka [[2017.]] thumb|Rais hollande pamoja na [[Barack Obama wakiwa kwenye ndege ya Air force 1.]]
Papa Boniface II
Uamuzi muhimu zaidi aliouchukua ni kupitisha mafundisho ya Mtaguso wa Orange (529) kuhusu haja ya neema kwa wokovu.
Francois Hollande
François Gérard Georges Nicolas Hollande (alizaliwa Rouen, 12 Agosti 1954) alikuwa rais wa Ufaransa na mtawala mwenza wa Andorra kuanzia mwaka 2012 hadi 2017.
Alikua katika mji wa Neuilly-sur-Seine. Hollande alianza siasa baada ya kuwa mshauri wa Rais François Mitterrand, kabla ya kustaafu kwa Max Gallo, mzungumzaji wa serikali.
Papa Boniface II
Mazishi yake yalifanyika tarehe 17 Oktoba 532.
Francois Hollande
Alikuwa katibu mkuu wa chama cha Usoshalisti kuanzia mwaka 1997-2008, na meya wa Tulle kuanzia mwaka 2001-2008.
Hollande amelisaidia Taifa kwa kuboresha jimbo la Corŕeze kutoka mwaka 1988-1993 na kwa mara nyingine mwaka 1997 hadi 2012.
Shoji Jo
Shoji Jo (城 彰二; alizaliwa 17 Juni 1975) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
The Citizen
The Citizen ni gazeti ya Tanzania.
Shoji Jo
Jo alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 20 Septemba 1995 dhidi ya Paraguay. Jo alicheza Japani katika mechi 35, akifunga mabao 7.
Jozi
300px|thumb|Jozi ya viatu. 300px|thumb|Jozi ya bata. Jozi ni namna ya kutaja vitu viwili vilivyo pamoja na vinavyofanana. Ni namna nyingine ya kusema "mbili" lakini kwa kukazia tabia ya kuwa pamoja.
Neno linatokana na Kiarabu جوزاء jawza inayomaanisha pia "mapacha".
Mifano ya jozi za kawaida ni viatu, soksi, macho. Khanga zinauzwa mara nyingi kwa jozi.
Lea
Lea (לֵאָה|Le'a|Lēʼā) ni jina la mzizi wa kibiblia lenye maana ya ng'ombe pori katika lugha ya Kiebrania katika kitabu cha Mwanzo katika Biblia.
Lea ni dada wa Raheli.
Lea aliolewa na Yakobo Israeli na kuwa mama wa watoto sita wa kiume: Reubeni, Simeoni, Lawi, Yuda, Isakari, Zebuluni, pamoja na binti, jina lake Dina.
WE
WE au we ni kifupi cha:
Barua rasmi
Barua rasmi ni barua ambazo zinahusu mambo ya kiofisi kama vile taarifa za mikutano, kuomba kazi, kuagiza vifaa vya shughuli nyingine rasmi.
Aina
Barua rasmi zipo za aina nyingi lakini zinaweza kugawanyika katika makundi au mafungu matatu makubwa ambayo ni:
Mtindo
Barua rasmi huandikwa kuelezea ujumbe maalumu, kwa hiyo huhitaji kuandikwa kwa uangalifu na umakini wa kutosha. Ni muhimu kuandika jambo husika waziwazi na kuepuka maelezo yasiyo muhimu, kama vile salamu na kadhalika.
Mwandishi analazimika kuandika kwa ufupi na lugha nyepesi. Barua rasmi huwa na sentensi chache tena fupi, na ni lazima kufuata taratibu za uandishi, sentensi ziwe kamili.
Lugha ya barua rasmi
Tofauti na lugha ya barua ya kirafiki, barua rasmi hutumia lugha fupi na mwandishi hulenga mada mara moja bila kuzungukazunguka. Kwa mfano, kama minajili yako ni kuomba hela za kulipa karo ya shule kama barua hii ya EssayVikings, hutazungukazunguka. Utayataja madhumuni ya barua mara moja.
Mlima Pulag
ni mlima wenye kimo cha m 2,922 juu ya usawa wa bahari.
Barua rasmi
Lugha ya barua rasmi
Lugha yenyewe huwa nyepesi kuelewa na haina misimu. Unapoandika barua ya kirafiki, waweza kutumia misimu ambayo mwandikiwa ataelewa kwa sababu ni rafiki yako. Katika barua rasmi, hili halifanyiwi. Mwandikiwa si rafiki yako na huenda ikawa humjui.
Mlima Pulag
Ndio wa tatu kwa urefu katika Ufilipino.
Barua rasmi
Lugha ya barua rasmi
Pia yafaa usome barua yako vizuri kabla ya kuituma ili isiwe na makosa ya tahajia au lugha.
Kicentuum
Kicentuum (pia huitwa Kijalaa) ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wacentuum. Mwaka wa 1992 idadi ya wasemaji wa Kicentuum imehesabiwa kuwa watu 200 tu. Uainishaji wa lugha ya Kicentuum haujatafitiwa. Inawezekana kuwa lugha nyingine za familia ya lugha ambayo Kicentuum ni lugha mojawapo zimeshatoweka.
Mwananchi
Mwananchi ni gazeti kutoka Dar es Salaam, nchini Tanzania. Linatolewa kila siku kwa lugha ya Kiswahili na kampuni ya Mwananchi Communications Ltd. inayotoa pia magazeti ya Mwanaspoti na The Citizen (kwa Kiingereza).
Kampuni yake ni sehemu ya kampuni kubwa ya Nation Media Group ya Nairobi, Kenya.
WF
WF au wf ni kifupi cha:
Mkoa wa Okinawa
thumbnail|right|280px| Okinawa, Japani 260px|thumb|right thumb|right|260px|Ramani ya Japani na Mkoa wa Yamaguchi Okinawa (沖縄県) ni mkoa wa Japani. Mji mkuu ni Naha (那覇市).
Miaka ya 1000
Makala hii inahusu miaka 1000 - 1009.
Chuo Kikuu cha Kimataifa cha Afrika Mashariki
Chuo Kikuu cha Kimataifa cha Afrika Mashariki (kwa kifupi IUEA) ni chuo kikuu cha kilichoanzishwa mnamo 2010 huko Kampala, Uganda.
Kuratibu za kijiografia
Uratibu wa chuo kikuu cha vyuo vikuu ni : 0°17'05.0"N, 32°36'24.0"E (Latitude: 0.284722; Longitude: 32.606667).
Uwezo
Tangu juillet 2014Julai 2014, Chuo Kikuu cha Kimataifa cha Afrika Mashariki kina sifa zifuatazo :
Malek Aït Alia
Malek Aït Alia (alizaliwa 15 Agosti 1977 huko Mulhouse, Ufaransa) ni mwanasoka wa zamani ambaye alicheza kama mlinzi wa vilabu mbalimbali vya Ufaransa na USM Alger ya Algeria. Malek ni Mzaliwa wa Ufaransa, ambaye aliiwakilisha Algeria katika kiwango cha kimataifa.
Kazi Yake Kimataifa
Mnamo Aprili 24, 2003, Aït-Alia alicheza mechi yake ya kwanza akiwa na Timu ya Taifa ya Algeria kama mwanzilishi katika ushindi wa 3-1 katika mechi ya kirafiki dhidi ya Madagascar. Pia Mnamo Aprili 28, 2004, alicheza mchezo wake wa pili, akianza kwa kupoteza 1-0 katika mechi ya kirafiki dhidi ya China.
Wilaya ya Shinyanga Vijijini
thumb|250px|Mahali pa Shinyanga Vijijini (kijani) katika [[mkoa wa Shinyanga.]] Wilaya ya Shinyanga Vijijini ni wilaya moja ya Mkoa wa Shinyanga yenye msimbo wa posta 37200. Katika sensa ya mwaka 2002, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 277,518.
Lecce
thumbnail|right|280px|Sehemu za mji wa Lecce
ni mji wa Puglia, Italia Kusini wenye wakazi 95,269 (2018).
1879
Makala hii inahusu mwaka 1879 BK (Baada ya Kristo).
Biashara ya misafara
250px|thumb|Msafara wa ngamia katika jangwa la Sahara, Moroko thumb|Wapagazi katika [[DOA mnamo mwaka 1910]] Biashara ya misafara (ing. caravan trade) ilikuwa aina ya biashara ambayo ilifanyika kwa kusafirisha bidhaa kwa njia za nchi kavu kwa kutumia wanyama au wapagazi waliobeba mizigo ya msafara.
Kwa vipindi virefu vya historia biashara ya misafara ilikuwa njia kuu ya biashara kwenye nchi kavu. Katika maeneo yaliyosimamiwa na serikali fulani wafanyabiashara waliweza kusafiri peke yao, lakini mara nyingi kulikuwa na maeneo au vipindi vya histora ambako usalama njiani ulikosekana. Hivyo wafanyabiashara walilazimishwa kuungana na kusafiri pamoja na kupeana ulinzi au kukodi walinzi. Walitumia ngamia, farasi, punda au wanyama wengine katika kuendeleza biashara ya misafara. Katika Afrika ya Mashariki wanyama wa kubebea mizigo haikupatikana kutokana na magonjwa ya wanyama hivyo bidhaa zote zilibebwa na wapagazi.
Njia muhimu za misafara zilipatikana katika mabara yote kwa mfano:
Tangu kupatikana kwa usafiri wa reli na motokaa biashara ya misafara ilipungua hadi karibu kwisha katika karne ya 20.
Saga wa Japani
right|thumb|Mchoro wa Saga Saga (10 Oktoba, 786 – 24 Agosti, 842) alikuwa mfalme mkuu wa 52 (Tenno) wa Japani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Kamino, na alikuwa mwana wa pili wa Tenno Kanmu. Mwaka wa 809 alimfuata kaka yake, Tenno Heizei, na kuwa mfalme hadi kujiuzulu mwaka wa 823. Aliyemfuata kama Tenno ni mdogo wake, Junna.
Mto Aywelu (Pader)
unapatikana katika wilaya ya Pader, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Kicibak
Kicibak ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wacibak. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kicibak imehesabiwa kuwa watu 100,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kicibak iko katika kundi la Kichadiki.
Hans Fischer
thumb|right|Hans Fischer left|80px
Hans Fischer (27 Julai 1881 – 31 Machi 1945) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alijihusisha na rangi, k.m. rangi za mimea (klorofili), za damu na za nyongo. Mwaka wa 1930 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Kichuri
Kichuri ni chakula kiliwacho pamoja na nyama na mara nyingi hutumiwa na watu wa Tanzania kaskazini na Kenya, hasa wazee wa makabila ya Wakurya, Wajaluo na Wamasai.
Ni chakula kilichosagwa tumboni mwa mnyama anayekula majani kabla hakijachujwa na kutoka kama kinyesi.
Jumuiya ya Nchi Huru
thumbnail|300px|Bendera ya Jumuiya ya Nchi Huru. thumbnail|300px|Nchi wanachama wa Jumuiya ya Nchi Huru; zambarau: wanachama kamili; zambarau nyeupe: wanachama wa kushirikishwa. Jumuiya ya Nchi Huru (kwa Kirusi: Содружество Независимых Государств (СНГ), sodrushestvo nezavisimikh gosudarstv (SNG); kwa Kiingereza: Commonwealth of Independent States (CIS)) ni jina la umoja wa nchi zilizokuwa sehemu za Umoja wa Kisovyeti hadi mwaka 1991.
Kichuri
Baada ya mnyama kuchinjwa, hicho kinatolewa na kupikwa, kinachanganywa na pilipili na nyongo, hata limao kuleta ladha zaidi. Kinatumika zaidi kwa kukiweka kwenye nyama choma.
Jumuiya ya Nchi Huru
Jumuiya hiyo iliundwa tarehe 8 Desemba 1991 na viongozi wa Urusi, Belarusi na Ukraine.
Makao makuu yapo Minsk, mji mkuu wa Belarusi na wabunge hukutana Sankt Peterburg.
Wanachama
+ Nchi mwanachama wa kushirikishwa
+ Nchi zilizokuwa jamhuri za Umoja wa Kisovyeti zisizoshiriki katika jumuiya
Shabaha na hali ya jumuiya
Jumuiya ilianzishwa kama njia ya kuondoa Umoja wa Kisovyeti bila kuacha ushirikiano. Tangu kuundwa nchi wanachama zilitia sahihi mikataba na mapatano mengi lakini hali halisi umuhimu wa umoja huu umerudi nyuma. Marais hawakutani pamoja tangu miaka kadhaa.
Ukraine na Georgia zinaelekea kujiunga na Ulaya na kambi la magharibi pamoja na NATO na mwelekeo huo umeshasababisha ugomvi na Urusi. Moldavia vilevile inaimarisha uhusiano wake na Romania, ambayo ni mwanachama wa Umoja wa Ulaya na NATO, kwa sababu Wamoldavia wengi huongea Kiromania.
Shinyanga mjini
thumbnail|right|300px|Soko la Mbao lililopo Shinyanga Mjini Shinyanga Mjini ni jina la kata ya Manisipaa ya Shinyanga katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania yenye msimbo wa posta 37101. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5,402 waishio humo.
Irving Langmuir
Irving Langmuir (31 Januari 1881 – 18 Agosti 1957) alikuwa mwanafizikia na mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Alifanya utafiti kuhusu taa za gesi, neli za elektroni na vivuta hewa. Mwaka wa 1932 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Aventino wa Chartres
(karne ya 5 - Chateaudun, leo nchini Ufaransa, 530 hivi) alikuwa askofu wa 14 wa mji huo baada ya kaka yake Solemni wa Chartres.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Jana
Jana ni kata ya Wilaya ya Kahama Vijijini katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 16,099 waishio humo. Jana ina msimbo wa posta 37328.
Kufuatana na kumbukumbu ya mzee Kishosha Sitta  kundi la kwanza la Sungusungu lilitokea mwaka 1982 hapa Jana, hatua iliyofuatwa na kusinduliwa kwa harakati hii katika kata jirani ya Mwalugulu na babake Sitta Kishosha.
Mlima Halcón
Uko Ufilipino.
Gabriel Ajedra Aridru
Gabriel Gadison Ajedra Aridru, ni mhandisi wa ujenzi na mwanasiasa kutoka nchini Uganda. Alikuwa Waziri wa Fedha wa Serikali katika Baraza la Mawaziri la Uganda, kuanzia tarehe 6 Juni 2016 hadi tarehe 3 Mei 2021. Kabla ya hapo, kuanzia tarehe 12 Agosti 2012, hadi tarehe 6 Juni 2016, aliwahi kuwa Waziri wa Serikali wa Fedha wa Uwekezaji. Katika mabadiliko ya baraza la mawaziri la tarehe 24 Mei 2013, na lile la tarehe 1 Machi 2015, alidumisha wadhifa wake wa baraza la mawaziri. Pia alihudumu kama mbunge aliyechaguliwa wa Manispaa ya Arua, Wilaya ya Arua, hadi Mei 2021.
Elimu
Alizaliwa katika Wilaya ya Arua tarehe 30 Agosti 1962. Alisoma Chuo Kikuu cha Makerere, na kuhitimu mwaka 1989 na shahada ya Sayansi katika Uhandisi wa Ujenzi. Aliendelea na masomo zaidi nchini Kanada, na kupata shahada ya Uzamili ya Sayansi katika Uhandisi wa Kiraia Chuo Kikuu cha New Brunswick mnamo mwaka 1992. Mnamo 1997, alitunukiwa digrii ya Udaktari wa Falsafa katika Uhandisi wa Kiraia.
Yasuto Honda
Yasuto Honda (本田 泰人; alizaliwa 25 Juni 1969) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Livingston, New Jersey
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa Livingston katika Essex County na [[New Jersey]] Livingston ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 28,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 94 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 36.4 km².
Yasuto Honda
Honda alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 24 Oktoba 1995 dhidi ya Saudia. Honda alicheza Japani katika mechi 29, akifunga mabao 1.
Kanlaon
thumb|Mlima Kanlaon ni mlima wenye kimo cha m 2,435 juu ya usawa wa bahari.
Uko Ufilipino.
Miaka ya 1410
Makala hii inahusu miaka 1410 - 1419.
WG
WG au wg ni kifupi cha:
Millburn, New Jersey
thumbnail|right|250px|Uhifadhi wa Mlima Kusini huko Millburn
thumb|right|260px|Mahali pa mji wa Millburn katika Essex County na [[New Jersey]] Millburn ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 19,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 93 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 26 km².
Masaharu Suzuki
Masaharu Suzuki (鈴木 正治; alizaliwa 3 Agosti 1970) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Suzuki alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 24 Oktoba 1995 dhidi ya Saudia. Suzuki alicheza Japani katika mechi 2.
Winnie Apiyo
Winnie Adhiambo Apiyo (alizaliwa nchini Kenya, 1987 ) ni mhandisi wa umeme kutoka Kenya ambaye ameajiriwa kama Mhandisi wa Ulinzi, Vyombo na Udhibiti katika Kampuni ya Kuzalisha Umeme ya Kenya, kampuni kubwa zaidi ya kuzalisha umeme nchini Kenya, yenye uchumi mkubwa zaidi katika Jumuiya ya Afrika Mashariki.
Kanmu wa Japani
right|thumb|Mchoro wa Kanmu Kanmu (737 – 5 Februari, 806) alikuwa mfalme mkuu wa 50 (Tenno) wa Japani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Yamabe, na alikuwa mwana wa kwanza wa Tenno Konin. Mwaka wa 781 alimfuata babake, na kuwa mfalme hadi kifo chake. Aliyemfuata kama Tenno ni mwana wake, Heizei.
Winnie Apiyo
Elimu
Apiyo alihitimu na Shahada ya uzamili katika Uhandisi wa umeme, iliyotolewa na Chuo Kikuu cha Ufundi cha Tver State, huko Tver, Urusi, mnamo 2010.
Mtume Bartolomayo
Bartolomayo (kwa Kigiriki Βαρθολομαιος) alikuwa Myahudi wa karne ya 1, mmojawapo kati ya Mitume wa Yesu kadiri ya Injili Ndugu.
Winnie Apiyo
Elimu
Pia ana Stashahada ya Uzamili katika Teknolojia ya Jotoardhi, aliyoipata kutoka Mamlaka ya Nishati ya Iceland, kwa ushirikiano na Chuo Kikuu cha Umoja wa Mataifa, kufuatia programu ya miezi sita ya masomo ya utaalamu wa teknolojia na usimamizi wa Jotoardhi. Alikuwa mwanachama wa darasa la 2016. Kufikia Januari 2019, alijiandikisha tena katika Shule ya Nishati ya Iceland, Chuo Kikuu cha Reykjavik, nakupata Shahada ya Uzamili ya Sayansi katika Uhandisi Endelevu wa Nishati.
Mtume Bartolomayo
Wengi wanaona hilo ni ubini wake (kwa Kiaramu lina maana ya "mwana wa Tolomayo"), kumbe jina lake mwenyewe ni "Natanaeli", kama anavyotajwa na Injili ya Yohane 1:45, rafiki wa Mtume Filipo. Kama ni hivi, alikuwa mwenyeji wa Kana ya Galilaya, na unyofu wake ulisifiwa na Yesu.
Nikola wa Studion
Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.
1880
Makala hii inahusu mwaka 1880 BK (Baada ya Kristo).
Nikola wa Studion
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 4 Februari.
Mtume Bartolomayo
Maisha
Yote tunayoyajua kwa hakika juu yake yanategemea Injili na Matendo ya Mitume anapotajwa tu katika orodha ya Thenashara ambao waliteuliwa na Yesu Kristo kama mwanzo mpya wa taifa la Mungu wakatumwa naye kuhubiri na kuponya.
Baada ya ufufuko wa Yesu na Pentekoste, hakuna habari za hakika, ila kuna masimulizi ya utume wake Mashariki ya Kati hadi India.
Alifia dini ya Ukristo katika nusu ya pili ya karne I labda Syria au Armenia.
Chela
Chela ni kata ya Wilaya ya Kahama Vijijini katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 20,760 waishio humo.
Katika mlima Chela kuna chemchemi ya Kwa mfufumo ambapo wenyeji huenda kufanya shughuli za kimila. Inaaminiwa nao kuwa ukifika una damu nzuri maji meupe yanatoka, ngoma na vigelegele. Lakini ukiwa una damu mbaya yale maji yanageuka kuwa funza au tope zito au damu. Wakati huo unatakiwa uondoke haraka sana.
Hiyo chemchemi inamwaga maji yale kwenye bwawa lililoko Chela senta. Maji haya waliyatengenezea miundombinu ya bomba ili wawe wanayauza lakini yaligoma kutoka mpaka walipoamuru yachotwe bure yakaanza kutoka mpaka leo. Kuna samaki ukimkamata pale ukimpika saivi mpaka watelemke bwawa la chini ndipo ukiwavua wanaiva wakipikwa.
Lamine Abid
Mohamed Lamine Abid (alizaliwa 4 Julai 1991) ni mchezaji wa soka kitaaluma kutoka Algeria anayechezea mpira katika klabu ya Algerian Ligue Professionnelle 1 ya US Biskra. Anacheza kama mshambuliaji.
Kazi
Mwaka 2017, alisaini mkataba na CS Constantine. Mwaka 2017, alijiunga na HB Chelghoum Laïd.
Mkoa wa Hokkaidō
260px|thumb|right thumb|right|260px|Mahali pa Hokkaido katika Japani Hokkaido (北海道) ni mkoa wa Japani. Mji mkuu ni Sapporo (札幌市).
Yakobo Mdogo
Yakobo Mdogo ni jina la mmojawapo kati ya Mitume wa Yesu. Anaitwa hivyo ili kumtofautisha na mtume mwenzake, Yakobo wa Zebedayo.
Katika Injili anaitwa Yakobo wa Alfayo na kutajwa na Injili ya Mathayo 10:3, Injili ya Marko 3:18, Injili ya Luka 6:15, mbali ya Matendo ya Mitume 1:13.
Kama ndiye, aliuawa Yerusalemu mwaka 62 kwa himizo la kuhani mkuu Anna II.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 3 Mei.
Chokowe
Chokowe ni ndege wadogo wa jenasi mbalimbali katika familia ya Scolopacidae. Nje ya majiri ya kuzaa huonekana hasa karibu na maji (bahari, maziwa, mito) lakini spishi chache huonekana mbali na maji (k.m. Tryngites subruficollis). Takriban spishi zote hutaga mayai chini tundrani kwa kanda za akitiki za Ulaya, Asia na Amerika. Hula wadudu, gegereka na nyungunyungu.
Varus
thumb|200px|Varus aliyeshindwa, sanamu ya kisasa, Haltern (Ujerumani) Publius Quinctilius Varus (* 47/46 KK mjini Cremona (Italia); † 9 BK Germania) alikuwa mwanasiasa na kiongozi wa kijeshi wa Kiroma.
Mnamo 7 hadi 9 BK alipewa ugavana wa jimbo la Germania (leo: Ujerumani). Varus alizunguka pia ng'ambo ya mto Rhein akisindikizwa na legioni zake na kujenga barabara, kutembelea machifu wa Kigermanik na kutoa maazimio katika fitina kati ya makabila ya Kigermanik.
Mwaka 9 aliporudi pamoja na legioni tatu kutoka ziara yake alishambuliwa na jeshi la Wagermanik waliokusanywa na Arminio. Waroma walishambuliwa msituni wakajitetea kwa siku tatu mwishowe walishindwa na kuuawa wote. Varus alijiua mwenyewe alipoona atashindwa.
Augusto alihuzunika kupotea kwa jeshi kubwa. Hii ilikuwa mwisho wa majaribio ya Waroma ya kupanusha utawala wao juu ya Wagermanik upande wa mashariki ya mto Rhein.
Josephine Wapakabulo
Josephine Wapakabulo, pia Josephine Wapakabulo Thomas, ni mhandisi wa umeme na mtendaji mkuu wa biashara. Aliwahi kuwa Afisa mkuu mtendaji mwanzilishi wa kampuni ya Uganda National Oil Company (UNOC). Aliteuliwa mnamo Juni 2016, akiwa mtu wa kwanza kuhudumu katika wadhifa huo., Alijiuzulu kama Mkurugenzi mtendaji wa UNOC kuanzia tarehe 13 Agosti 2019, "ili kuangazia familia yake na fursa mpya".
Maisha ya awali na elimu
Alizaliwa mwaka 1976, huko Arusha, Tanzania. Ni binti wa Angelina Wapakhabulo na marehemu James Wapakhabulo.
Milioni
Milioni (1,000,000) au elfu elfu, ni namba ambayo inafuata 999,999 na kutangulia 1,000,001. Inaandikwa pia 106.
Jina linatokana na lugha ya Kiitalia asili ambapo millione (milione katika Kiitalia cha kisasa) lina mzizi katika neno mille, "1000", likiongezea mnyambuliko -one unaodokeza ukubwa.
Kwa wingi wa milioni kuna kawaida tofauti ya kuzitaja baada ya milioni 999 yaani kuanzia milioni elfu moja au 109. Katika Afrika ya Mashariki wengi hufuata "skeli fupi" inayoita namba hii bilioni moja. Lakini katika vitabu vingi vya Kiingereza vya miaka iliyopita, pamoja na lugha nyingi za Ulaya ,namba hii huitwa "miliardi" na bilioni ni 1012.
Mlima Agad-Agad
ni kilima chenye kimo cha m 487 juu ya usawa wa bahari.
Kiko Ufilipino.