cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kilamboya
Kilamboya ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walamboya kwenye kisiwa cha Sumba. Mwaka wa 1997 idadi ya wasemaji wa Kilamboya imehesabiwa kuwa watu 25,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilamboya iko katika kundi la Kisumba-Hawu.
Mto Laminayila
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Tarafa ya Gnagbodougnoa
Tarafa ya Gnagbodougnoa (kwa Kifaransa: Sous-préfecture de Gnagbodougnoa) ni moja kati ya Tarafa 12 za Wilaya ya Gagnoa katika Mkoa wa Gôh ulioko kusini mwa Cote d'Ivoire.
Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 9,981.
Mto Embokong
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Clive Dunn
Clive Robert Benjamin Dunn (9 Januari 1920 - 6 Novemba 2012) alikuwa mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka Uingereza.
Tarafa ya Gnagbodougnoa
Makao makuu yako Gnagbodougnoa (mji).
Hapa chini ni majina ya vijiji 8 vya tarafa ya Gnagbodougnoa na idadi ya wakazi mwaka 2014 :
Janko de Beer
Janko de Beer (alizaliwa Februari 24, 1980) ni mchongaji wa Afrika Kusini na msanii wa kuona, huko Somerset West, Afrika Kusini.
Kazi
De Beer alipata Shahada yake ya sheria (LLB) mnamo 2003 na alifanya kazi kama Wakili wa Mahakama Kuu ya Afrika Kusini kwa miaka 12. Mnamo 2005, De Beer alianza kazi yake kama mchongaji. Mnamo 2010, alikuwa na maonyesho yake ya kwanza ya sanamu za solo huko Cape Town katika Nyumba ya sanaa ya Long Street. Mnamo 2014, alipata nafasi ya maonyesho katika onyesho lake la kwanza la kikundi kwenye Jumba la sanaa la Youngblood la Cape Town. Maumbo ya asili na umbile la majani ya bahari yaliyokaushwa yaliyokusanywa kutoka katika fukwe mbalimbali kote Afrika Kusini inatia moyo kazi yake ya sasa. Kwa miaka mingi, Alishiriki katika maonyesho mengi ya makundi.
Kazi za sanaa zilizochaguliwa
thumb| Imetakaswa, Njia ya Sanaa ya Century City, Cape Town, SA thumb| Ufisadi na sanamu ya mchongo wa farasi na Janko De Beer thumb| Mysticism na Janko de Beer
Marejeo
<references group="Kurejeshwa mnamo">
Michael Owen
Owen alizaliwa katika mji wa Chester na alianza kazi yake kama mwanasoka katika klabu ya Liverpool mnamo mwaka 1996. Aliendelea kucheza kupitia timu ya vijana ya Liverpool na alifunga mwanzoni goli lake la kwanza mnamo Mei 1997.
Carl Reiner
Carl Reiner (20 Machi 1922 – 29 Juni 2020) alikuwa mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Marekani.
Michael Owen
Katika msimu wake wa kwanza kamili katika Ligi Kuu, alimaliza kama mfungaji bora wa magoli 18. Alirudia hivyo mwaka uliofuata na akawa mfungaji anayeongoza katika klabvu ya Liverpool kuanzia mwaka 1997 hadi 2004.
Kwa kupitia Owen, Liverpool mwaka 2001 ilishinda mataji matatu ya UEFA Champions league, Kombe la FA na Kombe la ligi. Mwaka huo yeye ndiye aliyechukua Ballon d'Or.
1563 KK
Makala hii inahusu mwaka 1563 KK (kabla ya Kristo).
Sofroni wa Yerusalemu
Sofroni wa Yerusalemu (Damasko, Syria, 560 hivi - Yerusalemu, Israeli/Palestina, 11 Machi 638) alikuwa askofu wa Yerusalemu kuanzia mwaka 634 hadi kifo chake. Wakati huo Yerusalemu ulitekwa na Waarabu Waislamu naye alitetea imani na haki za wananchi dhidi ya wavamizi.
Kabla ya hapo alikuwa mwanafunzi wa Yohane Mosko akaongozana naye kutembelea monasteri nyingi, akawa mwalimu, halafu mmonaki mwanateolojia aliyetetea vizuri imani sahihi kuhusu Yesu Kristo kuwa na utashi wa kibinadamu chini ya ule wa Kimungu.
Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Machi.
1562 KK
Makala hii inahusu mwaka 1562 KK (kabla ya Kristo).
Mto Rima
thumb|Mto Rima thumb|mito ya nigeria Mto Rima ni mto unaopatikana kaskazini mwa nchi ya Nigeria. Upande wa kaskazini zaidi, mto huo unaungana na mto Goulbi de Maradi. Mto huu unaelekea kusini magharibi na kuungana na mto Sokoto karibu kabisa na Sokoto, kisha unaelekea mpaka kusini kuingia mto Niger.
Mosiro
Mosiro ni jina la kata mbili za Kenya:
Kilampung-Api
Kilampung-Api (pia Kiapi) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walampung kwenye kisiwa cha Sumatra. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kilampung-Api imehesabiwa kuwa watu 827,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilampung-Api iko katika kundi la Kilampung.
Mto Emining
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Claudio Marchisio
thumbnail|right|200px| Claudio Marchisio Claudio Marchisio (alizaliwa Januari 19, 1986) ni mchezaji wa soka wa Italia.
Anacheza timu ya taifa ya Italia na kwa miaka 25 klabu ya Juventus.
Keekonyokie
Keekonyokie ni jina la kata mbili za Kenya:
Wanda Alston
Wanda Alston (Aprili 7, 1959 - Machi 16, 2005) alikuwa mtetezi wa haki za wanawake, mwanaharakati, na afisa wa serikali wa nchini Marekani.
Mnamo miaka ya 1990, Alston alihudumu katika Shirika la National Organization for Women (NOW) kama mtendaji msaidizi. Pia alikuwa kiongozi mwaka 1995 katika mkutano wa Umoja wa Mataifa wa Wanawake wa Beijing. Alikuwa mratibu wa kisiasa katika maandamano matano huko Washington na San Francisco. Alikuwa mjumbe aliyechaguliwa na Bodi ya Taifa ya Wakurugenzi wa shirika la NOW.
Alston pia alifanya kazi kama mshauri wa kisiasa na alikuwa hai katika Chama cha Democratic Party. Pia alifanya kazi kama mratibu wa matukio katika kampeni ya Haki za Kibinadamu. Pia alikuwa katika harakati za uokoaji huko Washington. Vile vile Alston alikuwa mshiriki hai katika kanisa lake la mtaa, Unity Churchy la Washington.
Alston pia alikuwa kiongozi katika jumuiya ya mashoga na alikuwa kaimu mkurugenzi wa Washington, D.C. katika Ofisi ya Wasagaji, Mashoga, Wenye jinsia mbili na Waliobadili jinsia kutoka mwaka 2004 hadi kifo chake.
Alston alifariki mnamo Machi 16, 2005, kama matokeo ya mauaji katika nyumba yake huko Washington, D.C. Alichomwa kisu hadi kufa.
Miaka ya 2020
Matukio
2022 kuzuka kwa tumbili
Noel Salekwa
Noel James Salekwa C.S.Sp. (alizaliwa 29 Desemba 1989) ni Mtanzania, Padre Mkatoliki, mtetezi wa theolojia ya upatanisho, na mwanashirika wa Shirika la Roho Mtakatifu nchini Tanzania.
Amekuwa mtetezi wa theolojia ya upatanisho Afrika Mashariki, akisisitiza kwamba uvumilivu wa kidini ni jambo la msingi katika kukuza mshikamano wa kitaifa unaohimiza amani na kuepusha vurugu na kwamba lengo la utu wa mwanadamu ni kutendewa kwa usawa bila kujali dini, rangi, na tofauti za kikabila.
Sam Clucas
thumb|Huyu ni Sam Clucas Sam Clucas (alizaliwa 25 Septemba 1990) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza kama kiungo katika klabu ya Stoke City.
Clucas alianza kazi yake kama mchezaji wa vijana wa Leicester City ambako alitumia miaka sita, kabla ya kutolewa. Alijifunza kwenye Lincoln College na alikuwa na spell kwenye Nettleham kuelekea mwishoni mwa msimu wa 2008-09, kabla ya kujiunga na klabu yake ya mji wa Linc.oln City ambako alikaa mpaka kutolewa katika majira ya joto ya 2010.
Baada ya muda mfupi nchini Hispania alirudi Uingereza na kuwika kutoka Ligi Kuu hadi Ligi Kuu ya Uingereza na Hereford United, Mansfield Town, Chesterfield na Hull City; kufunga katika kila mgawanyiko katika mchakato.
Alijiunga na Swansea City tarehe 23 Agosti 2017, na hivyo kumaliza kukaa kwake na Hull City. Clucas alitumia msimu wa 2017-18 na Swans kabla ya kujiunga na Stoke City mwezi Agosti 2018.
1564 KK
Makala hii inahusu mwaka 1564 KK (kabla ya Kristo).
Kilibido
Kilibido ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Ethiopia inayozungumzwa na Walibido. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kilibido imehesabiwa kuwa watu 64,400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilibido iko katika kundi la Kikushi.
Mto Lamindyang
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Kilampung-Nyo
Kilampung-Nyo (pia Kiabung) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walampung kwenye kisiwa cha Sumatra. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kilampung-Nyo imehesabiwa kuwa watu 180,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilampung-Nyo iko katika kundi la Kilampung.
Mto Laminiwel
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Milima kunjamano
400px|thumb|[[Bamba la gandunia A linasukumwa chini ya bamba la gandunia B; shinikizo kwenye kona ya B inasababisha kupanda kwa milima kunjamano. Kona ya A inatelemka katika magma C ya koti ya dunia na kuyeyuka.]] thumb|400px|Mgongano wa mabamba mawili hujenga milima kunjamano 400px|thumb|Safu sambamba za Rocky Mountains (Marekani) Milima kunjamano (kwa Kiingereza fold mountains) ni aina ya milima ambayo hutokea wakati mabamba ya gandunia yanagongana. Shinikizo linasababisha kukunjwa kwa ganda la dunia na hili linafanya sehemu ya uso wa ardhi kuinuliwa juu.
Tokeo lake ni safu ya milima au pia mfululizo wa masafu yaliyo sambamba.
Milima kunjamano ni umbo la kawaida kati ya milima mirefu duniani. Mifano ni milima ya Atlas katika Afrika ya Kaskazini, Alpi katika Ulaya na Himalaya katika Asia. Kilimanjaro ni mlima mrefu kwa upande wa Afrika lakini si mlima kunjamano kwa sababu ni volkeno ya pekee.
Entonet/Lenkisi
ni kata ya kaunti ya Kajiado, Eneo bunge la Kajiado Kusini, nchini Kenya.
Kimale (Ethiopia)
Kimale (au Kimaale) ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Ethiopia inayozungumzwa na Wamale. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kimale imehesabiwa kuwa watu 94,746. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimale iko katika kundi la Kiomotiki.
Samuel Singh
thumb|180px|Mwanamuziki Samuel Singh mnamo [[2020]]
Maisha ya awali
Samuel alizaliwa kwa jina la Samuel Adepoju katika jimbo la Ogun nchini Nigeria. Mnamo Juni 2017, alianza kwa kupakia video kwenye chaneli yake ya YouTube.
Mai Musodzi
Elizabeth Maria "Mai" Musodzi Ayema MBE (1885-1952) alikuwa mwanaharakati wa Zimbabwe na mhudumu wa jamii kutoka Salisbury.
Maisha
Musodzi Chibhaga alizaliwa mwaka 1885 karibu na mji wa Salisbury, kwa sasa panaitwa Harare, katika bonde la mto Mazowe juu kwa Chibhaga na Mazviwana. Shangazi yake Nehanda Nyakasikana alikua kiongozi wa kiroho wa jamii ya watu wa shona.
Yeye na ndugu zake walikuwa mayatima kufuatia maasi ya 1896-1897 dhidi ya ukoloni uliohusisha kuondoa makampuni ya Uingereza yaliyokuwa nchini Afrika Kusini. Walikwenda kuishi na mjomba wao katika kituo cha Jesuit Chishawasha. Musodzi alibatizwa Elizabeth Maria mwaka 1907.
Ramiro Funes Mori
thumb|Ramiro Funes Mori José Ramiro Funes Mori (alizaliwa Machi 5, 1991) ni mchezaji wa soka wa Argentina ambaye anacheza kama mlinzi wa klabu ya La Liga Villarreal na timu ya taifa ya Argentina.
Jimbo Kuu la Kananga
Jimbo Kuu la Kananga (kwa Kilatini Archidioecesis Kanangana) ni mojawapo kati ya majimbo 47 ya Kanisa Katoliki nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na kama hayo yote linafuata mapokeo ya Kiroma kadiri ya utamadunisho maalumu.
Kikanisa lina majimbo ya Kabinda, Kole, Luebo, Luiza, Mbujimayi, Mweka na Tshumbe chini yake.
Lucy Elmina Anthony
Lucy Elmina Anthony (Oktoba 24 1859 - Julai 4 1944) alikuwa kiongozi aliyejulikana kimataifa katika Woman's Suffrage movement. Alikuwa ndugu wa mwanamageuzi wa kijamii wa nchini Marekani na mwanaharakati wa haki za wanawake Susan B. Anthony na kiongozi wa muda mrefu wa wanawake walio na haki ya kupiga kura Anna Howard Shaw.
Jimbo Kuu la Kananga
Askofu mkuu wake ni Marcel Madila Basanguka.
Takwimu
Eneo ni la kilometa mraba 33,000, ambapo kati ya wakazi 3,156,000 (2016) Wakatoliki ni 2,160,000 (68.4%) katika parokia 70.
Historia ya Kamerun
Historia ya Kamerun inahusu eneo la Afrika ya Kati ambalo wakazi wake leo wanaunda Jamhuri ya Kamerun.
Historia ya awali
Katika karne za BK Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi walianza uenezi wao kutoka huko kwenda kutawala maeneo mengi ya Afrika ya Kati, Kusini mwa Afrika na Afrika Mashariki.
Wakati wa ukoloni
Kamerun ilikuwa koloni la Ujerumani hadi Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baada ya Ujerumani kushindwa vita, nchi ikagawiwa kati ya Uingereza na Ufaransa chini ya mamlaka ya Shirikisho la Mataifa kama eneo la kukabidhiwa.
Tangu uhuru hadi leo
Mwaka wa 1960, Wafaransa waliacha Kamerun ikawa nchi huru. Wananchi wa Kamerun ya Kiingereza walipiga kura kuamua kama walitaka kuwa sehemu ya Nigeria au ya Kamerun. Kaskazini wengi walipendelea kukaa Nigeria, hivyo maeneo hayo sasa ni sehemu ya Nigeria. Wananchi wengi wa kusini waliamua wajiunge na Kamerun. Kwa kusudi la kuheshimu tofauti za kiutamaduni kulikuwa na katiba mpya kwenye mwaka 1961 Shirikisho la Jamhuri ya Kamerun.
Tangu 1972 muundo wa nchi ulibadilishwa kuacha mfumo wa shirikisho na kuwa jamhuri ya muungano inayokazia zaidi matumizi ya lugha ya Kifaransa ingawa Kiingereza bado ni moja ya lugha rasmi. Jina la nchi pia likabadilishwa kuwa Jamhuri ya Muungano ya Kamerun mwaka wa 1972. Hapo sehemu ya Wakamerun wanaotumia lugha ya Kiingereza walijisikia kuwa wananyimwa haki zao. Baadaye, mwaka wa 1984 jina likabadilishwa tena kuwa Jamhuri ya Kamerun (kwa Kifaransa République du Cameroun).
Tangu mwaka 2016 upinzani wa watu wa magharibi ulijibiwa kwa ukali zaidi na hii imeleta upinzani wa wanamgambo wenye silaha wanaoshambulia polisi na jeshi la serikali kuu. Tangu mwaka 2017 wapinzani wamedai uhuru wa sehemu yenye lugha ya Kiingereza wakidai kuundwa kwa nchi ya Ambazonia.
Tarehe 5 Januari 2018, washiriki wa serikali ya mpito ya Ambazonia, pamoja na Rais Sisiku Julius Ayuk Tabe, walikamatwa nchini Nigeria na kupelekwa nchini Kamerun. Walikamatwa baadaye na kuishiwa miezi 10 katika makao makuu ya gendarmerie kabla ya kuhamishiwa gereza la usalama la juu huko Yaoundé. Kesi ilianza Desemba 2018.
Winoko
thumb|Alivyochorwa. Winoko (kwa Kifaransa: Winoc, Winok, Pinnock; awali: Wynnocus, Winnocus, Uinnoc, Uinoc; Bretagne, leo nchini Ufaransa, 640 hivi - Wormhoudt, leo nchini Ufaransa, 6 Novemba 716) alikuwa mmonaki mwanafunzi wa Bertino wa Sithieu huko Therouanne kuanzia mwaka 690 hivi. Baadaye aliruhusiwa kuanzisha monasteri aliyoiongoza kitakatifu na alimofariki. .
Historia ya Kamerun
Tangu uhuru hadi leo
Tarehe 4 Februari 2018, ilitangazwa kuwa Bwana Samuel Ikome Sako atakuwa Rais Kaimu wa Shirikisho la Ambazonia, kufanikiwa kwa muda kwa Tabé. Urais wake uliona kuongezeka kwa vita na kuenea kwake kwa kusini mwa Kamerun. Tarehe 31 Desemba 2018, Ikome Sako alitangaza kuwa mwaka 2019 utaona mabadiliko kutoka kwa vita ya kujihami kwenda vita ya kukera na kwamba watengwa watajitahidi kupata uhuru katika ardhi.
Winoko
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 6 Novemba.
Charlotte Bolles Anthony
Charlotte Bolles Anthony (pia alijulikana kama Lottie B. Anthony: Agosti 18 1841 - Julai 8 1877) alikuwa mwanaharakati wa haki za wanawake nchini Marekani.
Anthony alikuwa mmoja wa wanawake 14 waliokamatwa na Susan B. Anthony baada ya kupiga kura kinyume cha sheria katika Rochester, N.Y. mnamo Novemba 5 mwaka 1872.
1565 KK
Makala hii inahusu mwaka 1565 KK (kabla ya Kristo).
Gabriel Mercado
thumb Gabriel Iván Mercado (alizaliwa 18 Machi 1987) ni mchezaji wa soka wa Argentina ambaye anacheza klabu ya Hispania Sevilla FC.
Alianza kazi yake na Racing Club na Estudiantes kabla ya kujiunga na Mto Plate mwaka 2012, kushinda mashindano sita ya nyumbani na ya kimataifa ikiwa ni pamoja na 2015 Copa Libertadores. Mwaka 2016, alijiunga na Sevilla kwa € 2.5 milioni.
Mercado alicheza mechi yake ya kimataifa kwa Argentina mwaka 2010, na alikuwa kwenye kikosi kilichokuja katika Copa América Centenario, na pia kushiriki katika Kombe la Dunia la FIFA la 2018.
Mto Emsos
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Maji yake yanaishia katika ziwa Bogoria.
Miaka ya 2050
Makala hii inahusu miaka 2050 - 2059.
1566 KK
Makala hii inahusu mwaka 1566 KK (kabla ya Kristo).
Tonya Mosley
Tonya Mosley ni mwandishi wa habari wa redio na runinga na mshindi wa tuzo ya Emmy na Murrow. Mosley anashirikiana na NPR na WBUR's na kipindi cha mazungumzo cha mchana cha Here & Nowpamoja na Robin Young. Mnamo 2015, alipewa ushirika wa uandishi wa habari wa John S. Knight huko Stanford. Yeye huandaa podcast ya Truth Be Told, onyesho la ushauri juu ya mbio kutoka KQED.
Mosley alishinda tuzo ya Emmy mnamo mwaka 2016 kama kipande chake cha televisheni "Beyond Ferguson," na tuzo ya kitaifa ya Edward R. Murrow kwa safu yake ya redio ya umma "Nyeusi huko Seattle ." Mnamo 2010 Tonya Mosley aliunda New Naturalista.com. Tovuti maarufu iliyolenga kuishi kwa afya, haki ya kijamii, ustawi wa akili, nywele za asili na kujenga utajiri kwa wanawake wa rangi.
Mtaguso wa Vienne
thumbnail|right|[[Kanisa kuu la Vienne (Ufaransa) ambamo mtaguso ulifanyika.]]
Mtaguso wa Vienne (1311-1312) unahesabiwa na Kanisa Katoliki kama mtaguso mkuu wa kumi na tano.
Tonya Mosley
Kabla ya redio ya umma na podcasting Mosley alifanya kazi kama mwandishi na nanga ya wikendi huko NBC33 ya huko Fort Wayne, Indiana, FOX 41 huko Louisville, Kentucky, KING 5 huko Seattle na nyuma ya pazia kama mtayarishaji katika masoko kadhaa pamoja na Columbia, Missouri, Lansing, Michigan, Flint, Michigan na Detroit, Michigan. Mosley aliripoti kwa Al Jazeera Amerika na KUOW. Pia amekuwa mkuu wa Bonde la Silicon Valley ya redio ya umma ya San Francisco KQED.
Mtaguso wa Vienne
Mazingira ya kihistoria
Hatimaye mwaka 1309 mwandamizi wake, Papa Klementi V (1305-1314), alikubali kubaki Avignon (leo nchini Ufaransa) karibu na himaya ya mfalme huyo. Mapapa walibaki huko hadi mwaka 1377, waliporudi Roma.
Kwa shinikizo la mfalme, Papa alitoa hati Regnans in excelsis (12 Agosti 1308) ili kuitisha mtaguso mkuu huko Vienne tarehe 1 Novemba 1310, kwa lengo la kujadili mada 4:
Mtaguso wenyewe na maamuzi yake
Mtaguso ulichelewa kuanza hadi tarehe 16 Oktoba 1311, walipokuwepo washiriki 170 hivi, ambao kati yao Wafaransa walikuwa zaidi ya thuluthi moja. Wengine walizuiwa na mfalme wa Ufaransa.
Vikao rasmi vikawa vitatu hadi Machi 1312.
Suala la Vita vya msalaba
Mtaguso uliamua kuvianza upya na kwa ajili hiyo kutoza zaka kwa miaka sita, lakini mfalme alijitwalia hizo pesa bila ya kutekeleza ahadi yake ya kuongoza vita hivyo.
Suala la imani
Mtaguso ulijadili baadhi ya mafundisho hasa ya makundi kadhaa ya watawa, lakini uamuzi ulichukuliwa baadaye tu.
Suala la urekebisho
Mtaguso ulidai haki za Kanisa ziheshimiwe na serikali za nchi. Pia ulijadili kirefu mahusiano ya ndani, hasa kati ya maaskofu, maparoko na watawa.
Jangwa la Nyiri
Sehemu kubwa ya kaunti ya Kajiado imo katika jangwa hilo. Ukame wake unasababishwa na Mlima Kilimanjaro.
Mto En Kapthuria
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Mtaguso wa Konstanz
Mtaguso wa Konstanz (1414-1418) unahesabiwa na Kanisa Katoliki kama mtaguso mkuu wa 16.
Mtaguso huu uliitishwa na antipapa Yohane XXIII kwa ombi la kaisari Sigismund wa Ujerumani ukathibitishwa na Papa Gregori XII (1406-1415).
Ulifanyika Konstanz (Ujerumani).
Lengo kuu lilikuwa kumaliza Farakano la Kanisa la Magharibi lililofikia hatua ya kuona maaskofu watatu kujidai Papa kwa wakati mmoja.
Malengo mengine yalikuwa kung’oa uzushi na kurekebisha Kanisa “katika kichwa na viungo vyake”.
Hatimaye Papa Gregori XII alikubali kujiuzulu, wapinzani wake wawili waliondolewa, na Papa Martin V akachaguliwa.
Ulikuwa mtaguso muhimu kwa wingi wa waliohudhuria (makardinali 29, maaskofu 186, maabati zaidi ya 100 na wataalamu 300 hivi), muda (vikao 55) na mafanikio, ingawa majaribio yake ya mapinduzi yalishindikana, hasa ulipodai kuwa na mamlaka ya juu kuliko Papa.
Kati ya maamuzi mengine kuna hukumu dhidi ya John Wyclif na Jan Hus kama wazushi.
Mbirikani/Eselen
ni kata ya kaunti ya Kajiado, Eneo bunge la Kajiado Kusini, nchini Kenya.
1567 KK
Makala hii inahusu mwaka 1567 KK (kabla ya Kristo).
Lakshadweep
Lakshadweep ni eneo la muungano la jamhuri ya India. Linaundwa na funguvisiwa la bahari ya Hindi lililojulikana kwanza kama Laccadive. Liko kilometa 200/440 kutoka pwani ya kusini-magharibi ya India.
Eneo lote ni la kilometa mraba 32 tu.
Makao makuu ni Kavaratti.
Wakazi ni 65,473 (2011). Wengi wao wana asili ya Kerala, na dini kubwa ni Uislamu.
Mto Laminlabwa
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mto Awbana
Mto Awbana ni mto unaopatikana nchini Nigeria.
Chanzo cha mto Awbana kinapatikana jimbo la Imo. Mto Awbana unaishia kwenye ziwa la Oguta.
Miaka ya 2060
Makala hii inahusu miaka 2060 - 2069.
Kilarike-Wakasihu
Kilarike-Wakasihu (pia Kiallang) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walarike na Wakasihu kwenye kisiwa cha Ambon. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kilarike-Wakasihu imehesabiwa kuwa watu 12,600. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilarike-Wakasihu iko katika kundi la Kimaluku.
Keikuku
ni kata ya kaunti ya Kajiado, Eneo bunge la Kajiado Kusini, nchini Kenya.
Judith Kanakuze
Judith Kanakuze (Septemba 19, 1959 - Februari 7, 2010) alikuwa mwanasiasa wa Rwanda na mwanaharakati wa haki za wanawake aliyejulikana sana kwa kupitisha sheria dhidi ya Unyanyasaji wa kijinsia, ikiwa ni pamoja na ufafanuzi wa kwanza wa kisheria wa Rwanda juu ya ubakaji, na kuchangia mgawanyo wa kijinsia wa kikatiba ambao ulihitaji uwakilishi wa wanawake katika mambo ya kiserikali.
Alifanya kazi katika nyanja mbalimbali, ikiwa ni pamoja na lishe na utumishi wa umma, kabla ya kuwa kiongozi mashuhuri wa wanawake baada ya mauaji ya kimbari ya mwaka 1994, ambapo alipoteza watu wengi kwenye familia yake.
Erkolano wa Perugia
thumb|Mt. Erkolano alivyochorwa na [[Pietro Perugino.]] Erkolano wa Perugia (alifariki Perugia, Umbria, 7 Novemba 547 BK) anakumbukwa kama mmonaki wa Kiaugustino, halafu askofu wa mji huo (Italia ya Kati) aliojaribu kuutetea dhidi ya wavamizi Wagoti lakini hatimaye aliuawa nao.
Papa Gregori I aliandika habari za maisha na kifo chake.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Novemba
Nuno Alvares
Nuno Alvares, O.Carm. (Cernache do Bonjardim, 24 Julai 1360 - Lisbon, 1 Aprili 1431) alikuwa mtawala wa maeneo mbalimbali ya Ureno na amirijeshi wa nchi kupigania uhuru hadi ushindi.
Alipofiwa mke wake (1423) alijiunga na jumuia ya Wakarmeli alipoishi kitakatifu hadi kifo chake.
Papa Benedikto XV alimtangaza rasmi mwenye heri tarehe 23 Januari 1918, halafu Papa Benedikto XVI alimtangaza mtakatifu tarehe 26 Aprili 2009 .Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 6 Novemba.
Watwa
Watwa (pia: Batwa, Cwa) ni kundi la wabilikimo wa Afrika ya Kati (Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Burundi, Rwanda, Uganda), lakini pia Zambia, Angola, Namibia na Botswana ambao wanaishi kwa kushirikiana na majirani wao wa makabila ya Kibantu.
Kihistoria inafikiriwa kwamba ndio wakazi asili ya misitu ya eneo hilo kabla ya uvamizi wa wakulima
Kwa kiasi kikubwa Watwa wamemezwa na makabila hayo ya Kibantu, kwa mfano katika Tanzania ya leo.
Mto Enarasurai
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Rombo (Kajiado)
ni kata ya kaunti ya Kajiado, Eneo bunge la Kajiado Kusini, nchini Kenya.
Luigi Orione
Luigi Orione (Pontecurone, Piemonte, 23 Juni 1872 – Sanremo, Liguria, 12 Machi 1940) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki kutoka Italia Kaskazini.
Alianzisha shirika la kitawa la Wana wa Maongozi ya Mungu limsaidie kukabili matatizo ya jamii hasa upande wa vijana.
Yote hayo yalitokana na huruma yake kubwa kwa maskini, ili kuwatimizia mahitaji yao duniani kote.
Alitangazwa na Papa Yohane Paulo II kwanza mwenye heri tarehe 26 Oktoba 1990, halafu mtakatifu tarehe 16 Mei 2004.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.
Mto Laminlamak
unapatikana kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mto Sao Francisco
thumb|Mto Sao Francisco, Brazil right|thumb|235px| Rio Sao Francisco karibu na mdomo wake Mto Sao Francisco (kwa Kireno: São Francisco; kabla ya kufika kwa Wareno wenyeji waliuita Opara) ni mto wa huko Brazil.
Urefu wake ni karibu kilomita 3,100. Matawimto makuu yake ni mito Paropeba, Abaeté, das Velhas, Jequitaí, Paracatu, Urucuia, Verde Grande, Carinhanha, Corrente, na Grande.
Ni mto mrefu kabisa unaopita ndani ya Brazil kuanzia chanzo hadi mdomo, ni mto mrefu wa nne katika Amerika Kusini, baada ya Amazonas, Mto Parana na Mto Madeira.
Jina lilichaguliwa na Amerigo Vespucci aliyekuwa Mzungu wa kwanza kuona mdomo wa mto alipopita huko kwenye 4 Oktoba 1501, sikukuu ya mtakatifu Fransisko wa Assisi katika Kanisa Katoliki.
Historia ya Jamhuri ya Kongo
Historia ya Jamhuri ya Kongo inahusu eneo la Afrika ya Kati ambalo wakazi wake leo wanaunda Jamhuri ya Kongo.
Wakazi wa kwanza huaminiwa kuwa wawindaji wa jamii ya Wasani na ya Wabilikimo.
Baadaye eneo hilo lilikuwa sehemu ya koloni la Afrika ya Kiikweta ya Kifaransa
Kuanzia mwaka 1992 zilifanyika chaguzi kwa mfumo wa vyama vingi, lakini mwaka 1997 vilitokea vita vya wenyewe kwa wenyewe.
Rais Denis Sassou Nguesso ametawala miaka 26 kati ya 36 yamwisho.
Edgar Ngelela
Edgar Leonard Luhende Ngelela (amezaliwa 15 Oktoba 1980 ) ni msanii katika masuala ya muziki, uchoraji, uigizaji, uongozaji wa michezo ya jukwaa na ya runinga na utengenezaji wa filamu kutoka nchini Tanzania. Ikiwa na pamoja na kucheza maigizo bubu, muziki, kuchora, kubuni na kutengeneza filamu ametumia elimu yake katika kufundisha sehemu mbalimbali kama Chuo kikuu cha Dar es Salaam na TFTC.
thumbnail|Edgar Ngelela, 2012
Mwaka 2013 Ngelela alitengeneza filamu fupi iitwayo 'Anguko' ambayo ilishiriki katika matamasha mbalimbali ya filamu. Haya ni pamoja na Tamasha la majahazi Zanzibar, (The Zanzibar International film festival; ZIFF) ,na Arusha Afirican film festival (AAFF).
Maisha ya awali
Edgar Ngelela alizaliwa katika hospitali ya Mkoa wa Morogoro, Tanzania. Akiwa mtoto wa hayati Felix Ngelela Luhende na mama Hildegald Lyimo Luhende, wazazi wake walihamia Mkoani Shinyanga akiwa bado mdogo. Huko walizaliwa wadogo zake: Nicholaus Ngelela Luhende na Benedict Ngelela (Bennysofar).
Alianza kusoma elimu ya awali maarufu kama vidudu, kabla ya kuanza darasa la kwanza mwaka 1987 katika shule ya msingi Mwenge, lakini mwaka huohuo alihamia katika shule ya kimataifa iliyoko mkoani Arusha inayoitwa Mtakatifu Constantine, ambako aliendelea hadi darasa la tatu, na baadaye kutokana na hali ya hewa mkoani humo, ilimshinda Edgar kiafya. Hivyo, familia yake iliamua kumwamishia katika shule ya msingi ya Nyakahoja iliyoko mkoani Mwanza, ambapo ndipo alipomalizia elimu yake ya msingi.
Baada ya kumaliza darasa la saba, aliendelea na masomo yake ya sekondari ya awali katika shule ya Lububu katika wilaya ya Nzega Mkoani Tabora, ambapo alisoma kwa muda wa miezi minne kutokana na sababu mbalimbali hakuweza kuendelea na masomo kwani alisoma miezi minne tu, kati ya miezi kumi na mbili aliyotakiwa kusoma.
Mwaka uliofutia, yaani mwaka 1996, alihamishiwa nchini Kenya ambapo kutokana na utaratibu wa elimu ya nchini Kenya alitakiwa kufanya maandalizi kabla ya kujiunga na kidato cha kwanza kwa muda wa mwaka mmoja na mwaka 1997, alianza  kidato cha kwanza katika shule ya wavulana ya Isebania iliyoko kama kilometa mbili kutoka katika mpaka wa Sirari katika wilaya ya Kurya hadi mwaka 2000, ambapo alimaliza kidato cha nne katika shule hiyo.
Katika sanaa Ngelela alionekana kuwa na kipaji kikubwa jambo ambalo lilichangia kupata ruhusa kwa wazazi wake kwenda kusomea sanaa katika Taasisi ya Sanaa na Utamaduni Bagamoyo (TASUBA) ambapo alichukuwa stashahada yake ya sanaa. Baadaye Ngelela alijiunga na Chuo kikuu cha Dar es Salaam ambapo alichukua Shahada yake ya kwanza na shahada ya uzamili ya sanaa za maonesho na sanaa za ufundi.
Chuo
Huku akiwa anatuma maombi katika vyuo mbalimbali hatimaye alipata nafasi katika chuo cha sanaa Bagamoyo nchini Tanzania ambapo alikuwa akichukua stashahada ya sanaa kwa muda wa miaka mitatu, na baada ya kuhitimu masomo yake ya sanaa chuoni hapo alijiunga na chuo kikuu cha Dar Es Salaam. Chuo Kikuu cha Dar es Salaam ambapo alikuwa akichukua shahada ya Sanaa ya Maonesho na Sanaa ya Ufundi (Bachelor of Arts in Fine and Performing Arts)  ambapo mwaka 2008, alitunukiwa shahada yake ya kwanza katika masula ya sanaa za maonesho na sanaa za ufundi.
Baada ya kumaliza elimu yake katika chuo kuku cha Dar es Salaam na kupata shahada yake, alianza kuchua shahada ya uzamili katika masuala hayo hayo ya sanaa, masomo aliyohitimu mwaka 2010.
Bagamoyo
Edgar alianza kusoma masomo yake ya sanaa katika chuo cha sanaa Bagamoyo mwaka 2001, akiwa na wimbo wake mmoja alioutunga tangu akiwa shule ya sekondari, lakini akiwa chuoni hapo, Edgar alipata wazo la kutunga wimbo wake mwingine katika lugha ya Kiswahili ambapo mwaka huo huo alitunga wimbo wake wa Kiswahili uliojulikana kama Mpweke kutokana na kuwa mpweke katika sanaa kutokana na familia yake kushindwa kumkubali kama msanii.
Upigaji gitaa
Mwezi wa kumi mwaka 2001, Edgar alianza rasmi mafunzo ya kupiga gitaa, na hadi kufikia mwezi wa kumi na mbili akiwa tayari ameshatunga wimbo wake wa mpweke alianza kutunga na kuimba kwa kutumia gitaa, ambapo alikuwa bado alikuwa akiimba kama msanii mdogo.
Akiwa hapo chuoni, alipata nafasi ya kukutana na wasanii wakongwe kama vile, Vitalis Maembe, ambaye ni msanii aliye rekodi nyimbo nyingi za asili, John Sombi ambaye naye ni msanii katika nyimbo za asili na amesharekodi nyimbo mbalimbali.
Chuo cha Bagamoyo kiliamua kutunga nyimbo mbalimbali katika album ambapo Edgar alishiriki kama mpiga gitaa katika nyimbo mbalimbali kama vile, Sumu ya teja, na masamva za wasanii wa Bagamoyo. Huku akiwa ndio anamalizia mwaka wake wa kwanza.
Baada ya Bagamoyo
Baada ya kumaliza chuo cha sanaa Bagamo, Edgar alirudi nyumbani na baadae kidogo alipata nafasi ya kwenda kufanya onesho nchini Uingereza katika sanaa ya maigizo na nyimbo, katika eneo la North Landon ukumbi Azure karibu na uwanja wa Wimbley. Baada ya kurudi kutoka Uingereza, Edgar alipata nafasi ya kurekodi wimbo wake wa kwanza katika studio ya Zamunda na ndio aliporekodi wimbio wa Sema Ndio, hii ikiwa ni mwaka 2005. wimbo ambao bado haukumaliziwa na kuachwa kama demo. Hii ilitokana na ushauri wa mtayarishaji wa nyimbo hiyo kuwa ibaki studio kwa muda kidogo ikisubiria wakati wake.
Baadae alianza masomo ya chuo kikuu, na mwaka 2006, alikutana rafiki yake anayeitwa Edson Tibaijuka na kuanzisha kundi linaloitwa E2E ambapo lilidumu kwa muda wa mwaka mzima, ambapo Edson aliliimarisha Kundi lake la awali la Da'voice na kwa kushirikiana na Edgar na kufanya kundi la watu hilo kuwa na watu wanne. Huku Edgar akiwa na ujuzi wa kupiga gitaa, aliendelea kupiga gitaa katika nyimbo mbalimbali.
Kabla ya kuamua kurekodi nyimbo zake, walirekodi wimbo akiwa na kundi la Da'voices, na kurekodi nyimbo kama 'Promise' na 'Inaniuma' ambazo katika nyimbo hizo Edgar alipiga gitaa.
Mwaka 2009, mwezi wa kumi, ndipo walipoanza kutafuta kurekodi wimbo wao wenyewe kama kundi la Dar Voices, ambao wamaeshirikina na msanii mweingine anaitwa Chiss Mc, katika wimbo naona ambao Edgar aliimba na kupiga gitaa. Mpaka sasa kama Da'voice wamerekodi nyimbo mbalimbali.
Sanaa
Edgar alianza kufanya sanaa tangu akiwa mdogo sana, kabla hata hajaanza kusoma shule yoyote, lakini baada ya kuanza shule ya msingi, Edgar aliendelea na shughuli za Uchoraji pamoja na muziki huku akiwa ansoma, jambo ammbalo familia yake haikulipenda kwa kuhisi kuwa alikuwa hatumii muda wake kusoma.
Akiwa shuleni katika shule ya Msingi Nyakahoja akiwa darasa la nne alianza kuigiza na hapo ndipo walianza kumpenda na kumpa nafasi  mbalimbali za kuingiza hasa uigizaji mkuu kutokana na kuonekana kuwa na kipaji cha sanaa. Alipomaliza elimu yake ya msingi, Edgar alizawadiwa cheti cha uchoraji, miziki na uigizaji, kutokana kuonesha kuwa na kipaji
Baada ya kumaliza elimu ya msingi, Edgar hakuishia hapo kwani alipoanza kidato cha kwanza katika sekondari ya Isebabia nchini Kenya alichaguliwa kuwa kiongozi katika maswala ya Burudani mbalimbali, na pia alikuwa mwenyekiti wa Klabu za sanaa mbalimbali hapo shuleni. Wakati akiwa binafsi anaendelea kuimba na kuchora. Mara nyingi alikuwa akiimba nyimbo za wanamuziki wengine.
Baada ya kufika kidato cha pili, Edgar aliamua kutunga wimbo wake mwenyewe wa kwanza ambao ulikuwa katika lugha ya kiingerwza ulioitwa so many reasons, ambao haukupata nafasi ya kurekodiwa na badala yake alikuwa akiimba katika matamasha mbalimbali ya kishule. Ngelela alianza kuigiza akiwa mdogo sana. Kipaji chake kilionekana zaidi akiwa shule ya msingi. Hakuishia hapo, kipaji chake kilijitokeza zaidi tena akiwa bagamogo pale alipoonekana kuwa mmoja wa waigizaji wazuri wa maigizo bubu (Mime). Mwaka 2005 yeye na mwenzie aitwaye Catherine Mponda ambao wote walifanya vizuri sana katika masomo yao ya sanaa walipata nafasi ya kushirikiana na waalimu watano wa TaSUBa kwenda Uingereza (London) kufanya onesho la jukwaa lililojulikana kwa jina la 'Umoja' katika jumba la Azure lililoko jirani na uwanja wa Wembley ulioko uingereza kaskazini (North London).
1568 KK
Makala hii inahusu mwaka 1568 KK (kabla ya Kristo).
Edgar Ngelela
Muziki
Muziki umekuwa moja ya sanaa ambazo Edgar Ngelela amekuwa akizipenda. Alianza kwa kuimba katika miaka yake ya shule ya msingi lakini kwa muda mrefu alikuwa akiimba nyimbo za watu. Mwaka 1999 aliandika nyimbo yake ya kwanza iliyoitwa 'Sababu nyingi' (So many reasons) lakini pamoja na nyimbo mbili zilizofuatia hakuwahi kuzirekodi. Mwaka 2001 akiwa TaSUBa alitunga wimbo wake wa kwanza wa kiswahili uliyoitwa 'Mpweke'. Hapa aliongeza juhudi katika kujifunza upigaji wa gitaa. Muda si mrefu alifanikiwa kuimba na kuzipiga nyimbo zake kwenye gitaa. Kwa nafasi aliyokuwa nayo TaSUBa Ngelela alipata nafasi ya kukutana na wasanii wakongwe kama Vitalis Maembe; msanii aliyerekodi nyimbo nyingi zenye mahadhi ya kiasili na zenye ujumbe mzito. Ngelela ameshirikishwa na Vitalis Maembe kama mpiga solo gitaa kwenye wimbo wa Sumu ya teja na mpiga bass gitaa kwenye wimbo wa John Sombi ulioitwa Masamva.
Mwaka 2005 akiwa amemaliza TaSUBa Ngelela alirekodi wimbo wake wa kwanza ulioitwa Sema ndiyo ambao haukumaliziwa kufanyika kutokana na matatizo ya kiufundi. Mwaka 2006 akiwa Chuo Kikuu cha Dar es Salaam alikutana rafiki yake anayeitwa Edson Tibaijuka na kuanzisha kundi la E2E. Mwaka mmoja baadaye kundi lilibadili jina na kuitwa Da'voice jina ambalo lilikuwa na historia yake. Likiwa na watu watatu yaani pamoja na Seki B Edgar mwaka 2008 walifanikiwa kurekodi nyimbo nyingi kama Promise, Mpweke na Take you tonight
Tarafa ya Guibéroua
Tarafa ya Guibéroua (kwa Kifaransa: Sous-préfecture de Guibéroua) ni moja kati ya Tarafa 12 za Wilaya ya Gagnoa katika Mkoa wa Gôh ulioko kusini mwa Cote d'Ivoire.
Kimelo
Kimelo ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Ethiopia inayozungumzwa na Wamelo. Mwaka wa 1994 idadi ya wasemaji wa Kimelo imehesabiwa kuwa watu 20,200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimelo iko katika kundi la Kiomotiki.
Tarafa ya Guibéroua
Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 64,284.
Makao makuu yako Guibéroua (mji).
Hapa chini ni majina ya vijiji 23 vya tarafa ya Guibéroua na idadi ya wakazi mwaka 2014 : • # Bassi (1 276)
• # Bilahio (4 018)
• # Guézem (1 821)
• # Guibéroua (18 029)
• # Kabéhoa (1 596)
• # Kpogrobouo (1 994)
• # Krissérahio (909)
• # Lébam (824)
• # Niaprahio (1 568)
• # Takoa (1 306)
Edgar Ngelela
Sanaa nyingine
Zaidi ya Uigizaji, Uongozaji na muziki Ngelela pia ni mchoraji, mhariri wa picha na mpiga picha wa filamu na video.
Uchoraji
Edgar kwa sasa anatengeneza kitabu cha katuni kinachoitwa Marcus, ambapo kinahusisha hadithi za katuni, pia ametafsiri kitabu cha Muheshimiwa mstahiki bwana Maneno ambapo hadi hivi sasa bado anashughulika na wataalamu mbalimbali wa michezo ya kuigiza kama vile Bwana Edwin Semzaba ili kuusahihisha kama mchezo wa kuigiza.
Uigizaji
Katika sanaa za waigizaji naye ni miongoni mwa watu wachacha katika Tanzania wenye uwezo wa kufanya maigizo bubu (mime), na amefundishwa na Bwana Nkwabi Nhangasamala aliyepata ujuzi huo nchini Ujerumani.
Sanaa ya picha
Akiwa kidato cha tatu Kaka yake Edgar alirudi kutoka Urusi akiwa na kifaa cha kupigia picha au kamera na kumpa Edgar ambapo ndipo Edgar alipovutiwa masuala ya kupiga picha na kuanza kujifunza kupiga picha huku akipiga picha katika sherehe mbalimbali.
Kazi za kujitegemea
Anatarajia Kutengeneza nyimbo za kutosha katika aina mbalimbali za tamaduni, zinazojulikana kama mix culture, na kutoa nyimbo mbalimbali, mazingira ya nyimbo ambazo zimechanganya tamaduni mbalimbali na kushirikiana na wasanii mbalimbali.
Diskografia
Tofauti na nyimbo, Edgar pia anatarajia kutengeza picha katika nyimbo nyimbo mbalimbali huku akiwa tayari ameshatengezeza video katika nyimbo mbalimbali.
Tarafa ya Guibéroua
• # Basséhoa (2 349)
• # Bélam (1 921)
• # Béliéhoa (2 615)
• # Briéhoa (2 370)
• # Djétéhoa (1 328)
• # Grand-Zia (3 188)
• # Konahio (2 085)
• # Ondjahio (1 931)
• # Zadiahio (2 441)
• # Zakoa (927)
• # Ziriwa (2 008)
• # Zohoa (6 594)
Henrikh Mkhitaryan
thumb|Mkhitaryan akiwa Manchester United Henrikh Mkhitaryan (alizaliwa 21 Januari 1989) ni mchezaji wa soka wa Armenia ambaye anacheza katika klabu ya Uingereza Arsenal na maakida wa timu ya taifa ya Kiarmenia.
Mkhitaryan anacheza kama kiungo mshambuliaji, lakini pia anaweza kutumika kama kiungo kikubwa.
Alizaliwa huko Yerevan, akaanza kazi yake ya juu katika klabu ya ndani ya Pyunik akiwa na umri wa miaka 17, na alifanikiwa katika mafanikio ya upande wa ushindani wa ndani, kushinda majina mawili ya Ligi ya Umoja wa Armenia na Kombe la Kiarmenia.
Mafanikio yake yalipatikana kwa upande wa Kiukreni Metalurh Donetsk, ambako alibakia kwa msimu mmoja kabla ya kuhamisha mabingwa wa Ligi Kuu ya Ukraine na wapinzani wa jiji Shakhtar Donetsk mwaka 2010, kwa ada ya € 6.1 milioni.
Kimesqan
Kimesqan ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Ethiopia inayozungumzwa na Wamesqan. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kimesqan imehesabiwa kuwa watu 195,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimesqan iko katika kundi la Kisemitiki.
Miaka ya 2070
Makala hii inahusu miaka 2070 - 2079.
Florensi wa Strasbourg
Florensi wa Strasbourg (alifariki 693 hivi) alikuwa mkaapweke katika Alsace ya leo, halafu mwanzilishi wa monasteri na hatimaye askofu wa 13 wa Strasbourg (leo nchini Ufaransa) baada ya Arbogasti.
Inasemekana alitokea Ireland.
Tangu zamani anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Novemba.
Albert Adomah
Albert Danquah Adomah (alizaliwa 13 Desemba 1987) ni mchezaji wa soka wa Ghana ambaye anacheza katika klabu ya Aston Villa na timu ya taifa ya Ghana.
Alicheza katika klabu mbalimbali kama Harrow Borough, Barnet, Bristol City na Middlesbrough, ambaye alicheza nayo hadi katika Ligi Kuu.
Aston Villa
Adomah alijiunga na Aston Villa siku ya mwisho ya uhamisho kwa ada isiyojulikana, 31 Agosti 2016. Alifunga goli lake la kwanza kwa Aston Villa kwa ushindi wa 3-1 dhidi ya Cardiff City mwezi Novemba 26, 2016.
Alifunga magoli mawili kwenye mechi ambayo walisuluhu kwa magoli ya 2-2 nyumbani dhidi ya klabu ya Preston North End.
Kimana
ni kata ya kaunti ya Kajiado, Eneo bunge la Kajiado Kusini, nchini Kenya.
Teofane muungamadini
thumb|[[Picha takatifu ya Mt. Teofane kadiri ya mtindo wa Ukristo wa mashariki.]] Teofane Muungamadini (Konstantinopoli, leo nchini Uturuki, 758/760 - Samotrake, leo nchini Ugiriki, 12 Machi 817/818) alikuwa mwandishi maarufu na tajiri sana ambaye alijifanya mmonaki tena fukara akateswa kwa kutetea heshima kwa picha takatifu dhidi ya kaisari Leo V wa Bizanti.
Jina la pili aliongezewa kutokana na mateso yaliyompata gerezani kwa ajili ya imani sahihi: alipopelekwa uhamishoni aliweza kuishi siku 17 tu akafa.
Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki, Waorthodoksi na wengineo kama mtakatifu.
Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 12 Machi.
Elizabeth Murphy Moss
thumb|right| Elizabeth Murphy Moss (1918)_(14583146070) Elizabeth B. Murphy Moss (1917–1998) alikuwa mwandishi wa habari nchini Marekani, ni mwanamke mweusi wa kwanza kuthibitishwa kama mwandishi wa habari za vita nje ya nchi katika Vita vya pili vya dunia.
Maisha yake
Elizabeth Murphy alitokea katika familia ya Baltimore: babu yake John H. Murphy alikuwa ameanzisha Baltimore Afro-American, na baba yake Carl J. Murphy alihariri gazeti hilo kutoka mnamo mwaka 1922 hadi kifo chake mnamo mwaka 1967. Mama yake Vashti Turley Murphy alikuwa mwanzilishi mwenza wa Delta Sigma Theta.
Ni mkubwa wa wasichana watano, Elizabeth alisoma katika Shule ya Upili ya Frederick Douglas (Baltimore, Maryland) Shule ya Upili ya Frederick Douglass] na Chuo Kikuu cha Minnesota, ambapo alipata digrii ya shahada ya kwanza katika uandishi wa habari. Alitumia maisha yake yote kufanya kazi kwa "[Afro-American]". Kufikia mwaka 1942 alikuwa mhariri wa jiji la sehemu ya gazeti la Baltimore. Aliolewa na mpiga picha wa Afro Frank Phillips, alikua mwanamke wa kwanza mweusi kuidhinishwa kama mwandishi wa vita mnamo 1944. Ingawa alisafiri kwenda London, akikusudia kusafiri zaidi kwenda ulaya, kwa bahati mbaya aliugua na kulazimishwa kurudi nyumbani. Mnamo 1949 alianza safu ya 'If You Ask Me' ambayo iliendelea kwenye gazeti kwa miaka 48 iliyofuata.
Alifariki Aprili 7, mwaka 1998 katika Kituo cha Matibabu cha Rehema, huko Baltimore.
1569 KK
Makala hii inahusu mwaka 1569 KK (kabla ya Kristo).
Mto Tocantins
Mto Tocantins ni mto ambao unapita katika mashariki mwa nchi ya Brazil. Chanzo chake kinapatikana kwenye milima ya jimbo la Goiás upande wa magharibi wa mji mkuu Brazilia.
Mto unaishia kwenye Rio Para ambayo ni hori ya Atlantiki ambako maji ya Tocantins yanakutana na maji ya mkono wa kando wa Amazonas.
Jina la mto limetokana na lugha ya Maindio wenyeji na neno lao kwa ndege wa tukani. Jina la mto limekuwa pia jina la jimbo la Tocantins nchini Brazil linalopitiwa na mto huo.
Uislamu nchini Afghanistan
Uislamu nchini Afghanistan ulianza baada ya Waarabu wa Kiislamu kutwaa Afghanistan kuanzia karne ya 7 hadi ya 10, na wale waliosalia wakaja kusilimu rasmi mwishoni mwa karne ya 19.
Leo hii, Uislamu ni dini rasmi ya taifa la Afghanistan, kukiwa na kadirio la asilimia 99.8 ya idadi ya wakazi wote kuwa Waislamu. Kwenye asilimia 80-90 ni wafuasi wa dhehebu la Sunni, wanaofuata mafundisho ya Hanafi, wakati asilimia 7-20 wanaaminika kuwa wa Shia.
Kinayi
Kinayi ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Ethiopia inayozungumzwa na Wanayi. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kinayi imehesabiwa kuwa watu 7190. Hata hivyo kuna Wanayi 12,000, maana yake Wanayi wengi wameanza kuacha lugha yao ya Kinayi na kutumia Kikafa badala yake. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinayi iko katika kundi la Kiomotiki.
Kilasalimu
Kilasalimu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walasalimu kwenye kisiwa cha Buton. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kilasalimu imehesabiwa kuwa watu 1700. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilasalimu iko katika kundi la Kicelebiki.
Mto Laminlupapo
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mto Enbenye
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Maji yake yanaishia katika ziwa Turkana.
Kilatu
Kilatu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Indonesia inayozungumzwa na Walatu kwenye kisiwa cha Seram. Mwaka wa 1982 idadi ya wasemaji wa Kilatu imehesabiwa kuwa watu 2130. Kwa vile Walatu wengi wameanza kuacha lugha yao, Kilatu iko hatarini mwa kutoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilatu iko katika kundi la Kimaluku.
DOT Tanzania
DOT_Arusha|thumbnail|120|right|Mafunzo ya [[Biashara Kidigital Arusha]] DOT Tanzania (Digital Opportunity Trust) ni asasi ya kimataifa inayofanya kazi zake nchini Tanzania ikijiendesha bila faida, ikiwafundisha vijana katika masuala ya ubunifu. Taasisi hii huwaelekeza vijana katika kuweza kutambua fursa mbalimbali zilizopo pamoja na kutumia vyema mifumo ya kidigitali.
Digital Oportunity Trust inafanya kazi katika nchi kadhaa barani Afrika zikiwemo Kenya, Ethiopia, Afrika Kusini, Uganda na nyinginezo.
DOT Tanzania moja ya miradi yake ni kuwawezesha vijana elimu ya biashara hasa kwa vijana wajasiriamali; mradi huo unajulikana kama Digital Business
Makrina Mkubwa
Makrina Mkubwa (kabla ya 270 - 340 hivi) alikuwa mwanamke mlei mwenye imani ya Kikristo katika eneo la katikati ya Uturuki wa leo.
Ni maarufu hasa kama mama wa Basili Mzee, na bibi wa Basili Mkuu, Gregori wa Nisa, Petro wa Sebaste na Makrina Mdogo.
Anaheshimiwa kama mtakatifu na msimamizi wa wajane na wa mapambano dhidi ya ufukara. Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 14 Januari.
Maisha
Basili Mkuu aliandika kwamba alifundishwa na Gregori Mtendamiujiza, na kwa njia yake athari ya mtakatifu huyo iliwafikia yeye na ndugu zake.
Nyumba yake ilikuwa huko Kaisarea Mpya katika mkoa wa Ponto ila wakati wa dhuluma za makaisari Galerius na Diocletianus dhidi ya Wakristo, Makrina na mumewe walikimbilia pwani ya Bahari Nyeusi. Inasemekana alifariki baada ya mume wake mwanzoni mwa miaka ya 340.
Maumivu ya kichwa
Maumivu ya kichwa (kwa Kiingereza "headache") ni maumivu ya aina 220 tofauti yanayotokea sehemu za kichwa bila hicho kugongwa kwa nje.
Sababu za ndani za maumivu hayo ni kama vile:
Maumivi mengi yanapozwa na dawa, k.mf. aspirini.
Miaka ya 2080
Makala hii inahusu miaka 2080 - 2089.
Historia ya Madagaska
Historia ya Madagaska inahusu Kisiwa kikubwa cha Bahari ya Hindi mkabala wa Afrika Mashariki ambalo wakazi wake leo wanaunda Jamhuri ya Madagaska. thumb|left|upright|Mfalme [[Andrianampoinimerina (1787-1810)]] thumb|Bendera ya Ufalme wa Merina thumb|Nembo ya Ufalme wa Merina Madagaska ni kati ya maeneo ya mwisho kufikiwa na kukaliwa na binadamu duniani.
Kuanzia mwaka 1787 hadi mwaka 1897 kisiwa kilizidi kuunganishwa kisiasa chini ya Ufalme wa Merina.
Watawala walikuwa watu kutoka familia ya Andrianampoinimerina, mwanzilishi wa taifa hilo, ambaye alikuwa ametokea katika kabila la Wamerina
Kabila hilo lilikuwa kubwa na muhimu kuliko yote 18 ya kisiwa hicho. Makazi yake yalikuwa katika uwanda wa juu wa kati lakini lilienea sehemu kubwa ya Bukini.
Makabila yote ya wenyeji yalizungumza lugha moja na yalikuwa na mila na desturi zinazofanana, hivyo yaliweza kujenga umoja wa kiutamaduni uliowafanya wawe jamii moja kimsingi.
Watawala hao wa kifalme waliweza kutekeleza mambo mbalimbali kuendeleza Bukini katika vipindi vyao kabla ya kuja kwa wageni kutoka Uingereza na Ufaransa ambao kwa kiasi fulani ulidhoofisha mamlaka ya kifalme.