cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kigurung-Mashariki
Kigurung ya Mashariki ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wagurung. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kigurung ya Mashariki imehesabiwa kuwa watu 227,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kigurung ya Mashariki iko katika kundi la Kibodish.
Punda milia
Hata hivyo sababu mbalimbali za muingiliano wa jamii na tamaduni huleta athari kubwa katika idadi ya pundamilia, hasa kutafuta ngozi na uharibifu wa makazi. Grévy’s zebra na mountain zebra wapo hatari ni kutoweka. Huku plains zebra wakizidi kuwa wengi, nususpishi moja, quagga, ilitoweka kabisa mwishoni mwa karne ya 19.
Uainishaji na mabadiliko
Punda milia walikuwa ni wa ukoo wa pili kutoka kwa ‘farasi wa mwanzo’, baada ya punda, kama takribani miaka milioni 4 iliyopita. Grévy’s zebra huaminika kuwa ndio aina ya punda milia ya kale zaidi na ya kwanza kutokea. Wanyama wa kwanza wa jenasi ya Equus inaaminika kuwa walikuwa na michirizi na hivyo zebra wamedumu na mistari hiyo mpaka sasa kutokana na kuchangamana kwao hasa katika sehemu za tropiki. Michirizi itakuwa haina kazi/faida yeyote kwa wanyama wa familia ya 'equids' wanaoishi kwa uchache sehemu za jangwani (kama vile punda na baadhi ya farasi) na kwa wale wanaoishi kwenye maeneo yenye baridi na kupukutisha kila mwaka (kama baadhi ya farasi). Mabaki ya ‘equids’ wa kale zaidi yaligunduliwa huko Hagerman Fossil Beds National Monument; Hagerman, Idaho. Kisha yaliitwa 'Hagerman horse’ na jina la kisayansi Equus simplicidens. Inaaminika kuwa walikuwa sawa na Grévy’s zebra; wanyama hawa walikuwa na maumbo mafupi na ya kujaa kama punda milia na fuvu la kichwa jembamba kama la punda. Grévy’s zebra pia walikuwa na fuvu la kichwa mithili ya lile la punda. 'Hagerman horse' pia huitwa punda milia wa Amerika au punda milia wa Hagerman.
Mwainisho
thumb|Punda milia huko Botswana.
Kuna spishi tatu ambao wanaeleweka vizuri; kwa pamoja spishi mbili hapa wanajumla ya nususpishi nane. Punda milia ndio waliotawanyika zaidi, na mahusiano kati yao na baadhi ya nususpishi nyingine hazijaeleweka vizuri.
Spishi
thumb|Punda milia zeruzeru akifugwa.
Punda milia wa kwenye nyanda ‘Plains Zebra’ (Equus quagga) wana takribani nususpishi sita waliosambaa sehemu kubwa za kusini na mashariki mwa afrika. Ingawa punda milia wana jamii nyingi zenye kufanana, lakini hawachanganyi katika kuzaliana. Kila spishi huweza kuzaa tu kwa uwezo wao mpaka tu kwa msaada wa sayansi.
Michirizi
Iliaminika hapo awali kuwa punda milia walikuwa kwanza na rangi nyeupe ndipo mistari ikatokea, sababu tu wana sehemu nyeupe ya chini ya tumbo. Hata hivyo utafiti katika ukuaji hasa hatua nyakati za kijusi, imeonekana kuwa mnyama huyu ana rangi nyeusi na michirizi myeupe na tumbo nyeupe kuja baadaye kama nyongeza.
Michirizi ya wima huwa kichwani, shingoni na sehemu kubwa ya mwili wake, huku michirizi ya ulalo ikiwa hasa maeneo ya nyuma na miguuni. Alama za punda milia za barabarani ziliitwa hivyo kutokana na michirizi hii ya punda milia. Hufikiriwa kuwa michirizi hii hutumiwa kwa utambulisho baina yao. Kwa kuwa na mtindo tofauti wa michirizi kwa kila punda milia basi wao huweza kutambuana kwa michirizi hiyo.
Wengine huamini kuwa michirizi hii ni kwa ajili ya kumsaidia kujificha na kujihami na mazingira yao. Hii huwa kwa namna mbalimbali. Michirizi ya wima huwasaidia punda milia kujificha kwenye nyasi, na huwa na manufaa makubwa hasa kujificha ili simba wasiwaone, sababu simba hawatambui rangi. Kwa kawaida punda milia aliyesimama kwenye nyasi ndefu hawezi kuonwa kabisa na simba. Pia kwa wanyama wafananao kama punda milia hukaa pamoja na hutembea pamoja. Michirizi husaidia kuwachanganya wanyama wanaowawinda na kufanya vigumu kwa wao kuwakamata. Pindi waanzapo kukimbia huelekea pande tofauti ili kuendelea kuwachanganya zaidi; washambuliaji wana shida kumchagua punda milia mmoja na kufanikiwa kumkamata; japokuwa wanabaiolojia hawajaona bado simba anapochanganywa na punda milia.
thumb|left|Punda milia akitembea.
Mwendo
Kama farasi punda mila hutembea, huenda kwa mwendo wa shoti na kukimbia kwa kawaida huwa na mwendo wa taratibu na stamina yao sana ndio huwasaidia kuwashinda adui zao. Wanapofukuzwa punda milia huenda kwa mwendo wa zig-zag kila upande kumpumbaza mwindaji. Adui anapokaribia, punda milia humshambulia adui kwa nyuma, na kupiga teke au kumng'ata adui. thumb|Punda milia kwa karibu.
Milango ya fahamu
Punda milia wana uoni mzuri, inafahamika kuwa wanaona kwa rangi. Pia macho yao yapo kwa pembeni huwapa uwanja mkubwa wa kuona. Punda milia pia huona nyakati za usiku japo si kama adui zao wanaowawinda lakini uwezo wao mwema wa kusikia ni fidia.
Punda milia husikia vizuri sana na masikio yao ni ya duara zaidi kuliko ya farasi. Kama ilivyo kwa farasi, punda milia wanaweza kuzungusha masikio yao upande wowote. Zaidi ya hayo, punda milia wana uwezo mzuri wa kunusa na kuonja.
Makundi ya punda milia
thumb|left|Punda milia katika Tanzania.
Kama farasi wengine, punda milia hulala (husinzia) huku wamesimama na hulala tu wakati majirani wakiwalinda na maadui.
Mawasiliano
Punda milia huwasiliana kwa kubweka kwa sauti kubwa na kulialia. Masikio ya punda milia huonyesha namna anavyojisikia. Akiwa kwenye hali ya utulivu na kirafiki masikio yake husimama. Anapoogopeshwa, masikio yake husukumwa mbele. Anapokuwa na hasira, masikio yanavutwa nyuma. Anapokuwa akiangalia adui, husimama kwenye msimamo wa utayari, masikio yamesimama, kichwa kipo juu, huku akiangalia. Hisia zinapozidi hususani, watakoroma pia. Anapomwona au kuhisi adui, punda milia hubweka kwa sauti.
thumb|Mama na ndama katika Dallas Zoo.
Chakula na malisho
Punda milia ni wanyama wala nyasi wanaozoea mazingira mbalimbali. Hula hasa kwenye nyasi lakini pia hula majani ya miti, mashina mizizi na magamba ya miti. Mfumo wao wa mmeng'enyo wa chakula huwawezesha kula chakula imara hata chenye virutubisho kidogo na kuishi.
Uzazi
Kama ilivyo kwa wanyama wengi, punda milia jike hukua haraka kuliko punda milia dume. Jike huweza kupata mtoto akiwa na miaka mitatu tu wakati kwa dume ni mpaka miaka mitano au sita. Jike huweza kupata kila mtoto baada ya miezi kumi na mbili na hukaa na mtoto kwa takribani mwaka mmoja. Kama ilivyo kwa farasi, ndama wa punda milia huweza kusimama, kutembea na kunyonya muda mfupi tu kisha kuzaliwa. Wanapozaliwa ndama wa punda milia huwa na rangi ya kahawia na nyeupe badala ya nyeusi na nyeupe. Ndama na punda milia wa mlimani na wale wa nyikani hutunzwa na mama zao na baba zao pia.
Mwingiliano na binadamu
thumb|Lord Rothschild akiwa na punda milia wakikokota mkokoteni (Equus burchelli), ambao alienda nao London mara kadhaa.
Ufugwaji
Majaribio kadhaa yalifanywa kujaribu kumtumia punda milia kukokota mkokoteni kwa sababu ya ustahimilivu wake wa magonjwa kuliko farasi, hata hivyo mengi ya majaribio haya yalishindikana kutokana na tabia za asili za punda milia kucharuka pindi anapobughudhiwa.
thumb|Punda milia aliyefugwa akiendeshwa katika Afrika Mashariki.
Uhifadhi
Binadamu leo ana athari kubwa sana kwa punda milia. Punda milia mpaka sasa bado wanawindwa sana kwa ajili ya ngozi zao, Huko Afrika ya Kusini punda milia waliwindwa na kufikia kiasi cha pungufu ya 100 mnamo mwa 1930; hata hivyo sasa wameongezeka na kufikia 700 kutokana na juhudi za utunzaji.
Hadithi za kitamaduni
Punda milia wamehusishwa na hadithi za kale za Afrika zinazoelezea ni kwa namna gani walipata mistari ya myeusi. Kutokana na hadithi ya Bushmen ya huko Namibia, punda milia hapo awali alikuwa ana rangi nyeupe lakini alipata mistari myeusi baada ya kupigana na nyani kwenye tundu la maji. Baada ya kumpiga nyani mara kadhaa, punda milia alikosa stamina na kuangukia vijiti vilivyokuwa vinawaka moto vilivyomwunguza na kuacha makovu juu ya ngozi yake nyeupe. Kwenye filamu ya Fantasia, kentaro wawili walionyeshwa kama nusu punda milia na nusu mwanadamu badala ya nusu farasi na nusu binadamu kama ilivyozoeleka. thumb|Mchoro wa punda milia uliochorwa na Ludolphus.
Punda milia ni kiungo muhimu kwenye sanaa. Kiongozi wa Mughall, jJahangir (v.1605-24) alidhihirisha mchoro wa punda milia uliochorwa na Ustad Mansur. Michirizi ya punda milia pia ni maarufu kwenye fanicha, mazulia, na mitindo.
Mto Kazi
unapatikana katika wilaya ya Mukono, mkoa wa Kati, nchini Uganda.
469 KK
Makala hii inahusu mwaka 469 KK.
Historia ya Myanmar
inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya muungano wa Myanmar.
Katika karne ya 19 Uingereza ulianza kujishughulisha na habari za Burma (leo Myanmar) baada ya kutawala maeneo jirani ya Uhindi. Kwa vita vitatu kati ya miaka 1826 na 1885 Uingereza ulieneza utawala wake.
Mbinga Mhalule
Mbinga Mhalule ni kata ya Wilaya ya Songea Vijijini katika Mkoa wa Ruvuma, Tanzania yenye postikodi namba  57215 . . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8,653 waishio humo.
Historia ya Myanmar
Burma ilikuwa sehemu ya Uhindi wa Kiingereza tangu mwaka 1885.
Mwaka 1937 Waingereza walianza kutawala Burma kama koloni la pekee.
Wakati wa Vita Vikuu vya Pili vya Dunia Japani ilitwaa karibu nchi yote.
Baada ya vita hivyo Burma ikapata uhuru wake tarehe 4 Januari 1948.
Serikali iliyochaguliwa kidemokrasia ilipinduliwa na jeshi mwaka 1962.
Mtawala mpya hadi mwaka 1988 alikuwa jenerali Ne Win aliyetangaza siasa ya "Ujamaa wa Kiburma". Upinzani ulikandamizwa vikali mara kadhaa.
Nchi iliona harakati kwa ajili ya demokrasia na dhidi ya udikteta mwaka 1988; hapo Ne Win alijiuzulu.
Baada ya maandamano yaliyokandamizwa mara kadhaa, Jenerali Saw Maung alichukua utawala kwa nguvu ya kijeshi.
Uchaguzi huru wa mwaka 1989 ulileta ushindi wa chama cha NLD, chini ya Aung San Suu Kyi, lakini kamati ya kijeshi ilikataa kukabidhi madaraka.
Burma ilibadilishiwa jina kuitwa "Myanmar" ikaendelea kutawaliwa na serikali ya kijeshi hadi mwaka 2011. Upinzani haukuruhusiwa.
Mto Sagero
unapatikana katika kaunti ya Migori, magharibi mwa Kenya (kwenye ziwa Nyanza).
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Fada (Chad)
ni mji uliopo katika mkoa wa Ennedi Magharibi nchini Chad.
Mwaka 2009 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 12,065.
30 kwa 30
30 kwa 30 (au 30x30) ni mpango wa Dunia nzima kwa serikali kutenga 30% ya ardhi na bahari kama maeneo yanayotunzwa ufikapo mwaka 2030.
Lengo lilipendekezwa na makala ya 2019 katika Science Advances, ikionesha hitaji la kupanua juhudi za kuhifadhi mazingira kupunguza mabadiliko ya tabianchi. Ilizinduliwa na High Ambition Coalition mwaka 2020, Zaidi ya mataifa 50 yalikubaliana na mpango huu mnamo Januari 2021 ambao ulipanuliwa kwa zaidi ya nchi 70 mnamo Oktoba mwaka huohuo. 30 kwa 30 ilitangazwa kwenye kikao cha COP15 cha Convention on Biological Diversity. Hii ilihusisha G7 na Umoja wa Ulaya.
Ati (mji)
ni mji uliopo katika mkoa wa Batha nchini Chad.
Mwaka 2009 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 20,902.
Kropyvnytskyi
ni mji wa Ukraine.
Mto Kipchoriet
unapatikana magharibi mwa Kenya.
643 KK
Makala hii inahusu mwaka 643 KK (kabla ya Kristo).
Kiwango cha hatari
Ni uwiano wa kitu kuwepo hatarini na kiwango cha uwezekano wa athari mbaya. Kama kiwango cha hatari ni kidogo kuliko moja, basi hakuna athari za kiafya kama inavyotarajiwa na matokeo hayo. Kama kiwango cha hatari ni kikubwa kuliko moja, basi adhari ya kiafya inawezekana kuwepo. Ni muhimu kutambua kwamba kiwango cha hatari kikizidi moja haimaanishi kutakuwa na athari mbaya.
Mto Thithia
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
471 KK
Makala hii inahusu mwaka 471 KK.
Robert Fisk
right|222x222px Robert Fisk (12 Julai 1946 – 30 Oktoba 2020) alikuwa mwandishi na mwanahabari raia wa Uingereza na Eire. Aliandika hasa kuhusu hali ya nchi za Mashariki ya Kati kuanzia mwaka 1976 hadi kifo chake.
Mto Kipchoriet
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Robert Fisk
Fisk alisoma katika Chuo Kikuu cha Lancaster na katika Chuo cha Trinity Dublin.
Alijua vizuri sana lugha ya Kiarabu. Alikuwa mmoja wa wanahabari wachache waliopata nafasi ya kumhoji Osama bin Laden. Alimhoji mara tatu kati ya miaka 1993 na 1997.
Fisk alifariki kwa kiharusi mnamo 30 Oktoba 2020 katika hospitali ya Dublin, Ireland akiwa na umri wa miaka 74.
Kihumla
Kihumla ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wahumla. Mwaka wa 2014 idadi ya wasemaji wa Kihumla imehesabiwa kuwa watu 5000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kihumla iko katika kundi la Kibodish.
Sharon Shannon
Sharon Shannon (amezaliwa 8 Juni 1968) ni mwanamuziki wa nchini Ireland anayejulikana sana kwa kazi yake muziki akitumia mbinu yake ya fiddle. Pia anapiga filimbi ya tin melodeon. Albamu yake ya kwanza ya 1991, Sharon Shannon ilikuwa albamu yenye mauzo bora zaidi ya muziki wa jadi kutolewa nchini Ireland. Alishinda tuzo za Meteor mwaka  2009.
Maisha ya awali
Shannon alizaliwa mjini Ruan, katika jimbo la Clare. Akiwa na umri wa miaka nane, alianza kufanya kazi na Disirt Tola, bendi ya mtaani, ambayo alihamia Marekani akiwa na umri wa miaka kumi na nne. pia aliacha masomo yake katika Chuo Kikuu cha Cork. Katikati mwaka 1980, Shannon alisaini mkataba na Karen Tweed na fiddle na Frank Custy, na kutumbuiza na bendi ya Arcady, ambayo alikuwa mmoja kati ya mwanachama mwanzilishi.
Mto Tagana
unapatikana katika kaunti ya Migori, magharibi mwa Kenya (kwenye ziwa Nyanza).
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Baba Yaga
thumb|Baba Yaga na [[kijana katika mchoro wa I. Bilibin (mnamo 1911).]] Baba Yaga ni mhusika katika mitholojia ya Urusi na mataifa mengine ya Kislavoni. Hapo ndiye mchawi wa kike anayewazwa kama mwanamke mbaya asiyependeza. Katika hadithi zake anaishi kwenye nyumba inayosimama juu ya mguu wa kuku.
Kijirel
Kijirel ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wajirel. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kijirel imehesabiwa kuwa watu 4830. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kijirel iko katika kundi la Kibodish.
642 KK
Makala hii inahusu mwaka 642 KK (kabla ya Kristo).
641 KK
Makala hii inahusu mwaka 641 KK (kabla ya Kristo).
Mto Tito (Migori)
unapatikana katika kaunti ya Migori, magharibi mwa Kenya (kwenye ziwa Nyanza).
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mikolojia
thumb|300x300px|[[Uyoga ni aina mojawapo ya kuvu.]] Mikolojia ni tawi la biolojia linalohusika na uchunguzi wa kuvu, ikiwa ni pamoja na maumbile na biokemia, uainishaji wao na matumizi yao kwa binadamu kama chanzo cha tinder, dawa na chakula, pamoja na hatari zao, kama vile sumu au maambukizi. Kuvu wengi wanazaa sumu, dawa na metaboliti, kwa mfano, aina fulani ya Fusarium.
Mtu anayesomea au profesa wa mikolojia anajulikana kama mwanamikolojia. Baadhi ya wanamikolojia ni kama vile: Elias Magnus Fries, Christian Hendrik Persoon, Anton de Bary na Lewis David von Schweinitz. Maneno "mikolojia" na "mwanamikolojia" yalianza kutumika mwaka 1836 na M.J. Berkeley.
Kihistoria, mikolojia ilikuwa tawi la botania kwa sababu, ingawa kuvu ni mageuzi ya karibu sana na wanyama kuliko mimea.
Historia
Inadhaniwa kuwa wanadamu walianza kukusanya uyoga kama chakula katika historia ya awali. Uyoga uliandikwa mara ya kwanza katika kazi za Euripides (480-406 KK). Mwanafalsafa wa Kigiriki Theophrastos wa Eresos (371-288 KK) alikuwa wa kwanza kujaribu kutofautisha mimea; uyoga ulionekana kuwa haupo katika kundi lolote.
Zama za Kati ziliona maendeleo mazuri ya ujuzi kuhusu "fungi" (jina la Kilatini kwa uyoga).
Ugunduzi wa mikolojia na dawa
Kwa karne nyingi, uyoga fulani umeandikwa kama dawa ya watu nchini China, Japan na Urusi. Watu katika maeneo mengine ya dunia kama Mashariki ya Kati, Poland, na Belarus pia wamekuwa wakitumia uyoga kwa madhumuni ya dawa.
Utafiti wa uyoga wa dawa nchini Marekani sasa unafanya kazi, pamoja na tafiti zinazofanyika katika Kituo cha City of Hope National Medical Center, pamoja na Kituo cha Memorial Sloan–Kettering Cancer Center.
Make (Botswana)
Make ni kijiji katika Kgalagadi North, Wilaya ya Kgalagadi huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 398 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
John Coleman
John Stewart Coleman (15 Oktoba 1934 - 20 Januari 2018) alikuwa mtaalamu wa hali ya hewa wa Marekani.
Pamoja na Frank Batten, alianzisha The Weather Channel na alihudumu kwa muda mfupi kama afisa mkuu mtendaji wake na rais. Alistaafu utangazaji mnamo 2014 ilikuwa ni karibu miaka 61, baada ya kufanya kazi miaka 20 iliyopita katika KUSI-TV huko San Diego.
Mpandangindo
Mpandangindo ni kata ya Wilaya ya Songea Vijijini katika Mkoa wa Ruvuma, Tanzania yenye postikodi namba  57214 . . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,733 waishio humo.
Puntland
300px|thumb|Mahali pa Puntland katika Somalia na kwenye Pembe la Afrika; buluu nyeupe inaonyesha sehemu zake zisizokubaliwa na majirani Puntland (kwa Kisomali: Dowladda Puntland ee Soomaaliya, Dola la Puntland katika Somalia) ni jimbo la kujitegema la Somalia. Jimbo hili liko kwenye Somalia kaskazini-mashariki liko kamili kwenye ncha ya Pembe la Afrika.
Mkongotema
Mkongotema ni kata ya Wilaya ya Madaba katika Mkoa wa Ruvuma, Tanzania yenye postikodi namba  57216  . . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,548 waishio humo.
Puntland
Jina linatokana na nchi ya Punt ya Kale inayotajwa katika maandiko ya Misri ya Kale. Hadi leo haijulikani jina hili linataja kweli sehemu gani, lakini wataalamu wengi huamini ilikuwa mahali fulani kwenye pwani ya Somalia.
Baada ya kuporomoka kwa Somalia katika vita ya wenyewe kwa wenyewe kuanzia mwaka 1991 viongozi wa eneo hili walijitangaza kuwa jimbo la kujitawala. Tofauti na jirani yake Somaliland iliyotangaza uhuru wake, Puntland ilijipa katiba kama jimbo ndani ya Somalia ingawa hali halisi inajitawala tu.
Kwa jumla Puntand ilifaulu kutunza amani na kuepuka kushirikishwa katika vita ndani ya Somalia upande wa kusini.
Sehemu ya magharibi inayoitwa Sanaag inadaiwa pia na Somaliland kwa sababu sehemu hii iliwahi kuwa ndani ya Somalia ya Kiingereza wakati wa ukoloni, lakini wakazi waliamua kujiunga na Puntland.
Mji mkuu ni Garoowe lakini kitovu cha uchumi ni Boosaaso.
Watu
Idadi ya wakazi ni 4,284,633 kufuatana na kadirio la mwaka 2015.
Lugha rasmi za serikali ni Kisomalia, Kiarabu na Kiingereza.
Mto Kipkulkul
unapatikana magharibi mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mto Cheberen
ni jina la mito miwili inayopatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Maji ya mmojawapo yanaishia katika ziwa Turkana.
Angel Correa
thumb|Angel Correa akijaribu kuwatoka timu pinzani Angel Correa (amezaliwa Rosario huko Argentina tarehe 3 Machi 1995) ni mchezaji wa mpira wa miguu anayecheza timu ya taifa ya Argentina na klabu ya Atletico Madrid huko Hispania. Nafasi yake ya uchezaji ni mshambuliaji anayecheza winga wa kushoto.
Shankar Mahadevan
Shankar Mahadevan (amezaliwa 3 Machi 1967) ni mwimbaji na mtunzi wa Kihindi ambaye ni mmoja wa waimbaji katika kundi la Trio ya Shankar-Ehsaan-Loy wanaoandika muziki kwa ajili ya filamu za Kihindi.
Maisha ya awali
Shankar Mahadevan alizaliwa huko Chembur, Mumbai katika familia inayoongea lugha Kitamil huko Palakkad, Kerala. Alijifunza muziki wa Hindustani na Carnatic akiwa mtoto na alianza kucheza veena akiwa na umri wa miaka mitano akifundishwa na Shri Lalitha Venkataraman. Mahadevan alifundishwa muziki na Pandit Shrinivas Khale na T.R. Balamani. Alihitimu shahada ya Sayansi ya Kompyuta na Uhandisi wa Programu kutoka Taasisi ya Teknolojia ya Ramano Adik huko Navi Mumbai mnamo 1988. Siddharth Mahadevan ni mtoto wa Shankar Mahadevan na pia ni mwimbaji.
472 KK
Makala hii inahusu mwaka 472 KK.
Mto Kipkarren
unapatikana magharibi mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Hospitali ya kilutheri Haydom
thumb|Hospitali ya kilutheri Haydom Hospitali ya Kilutheri ya Haydom (kifupi cha Kiingereza: HLH) ni hospitali iliyopo katika mji wa Haydom, magharibi mwa Mkoa wa Manyara.
Hospitali iko karibu km 300 kusini-magharibi kwa Arusha.
Hospitali ilianzishwa mnamo mwaka 1955 na wamisionari wa Kilutheri wa Norwei. Kwa sasa inamilikiwa na kuendeshwa na Dayosisi ya Mbulu ya Kanisa la Kiinjili la Kilutheri Tanzania
Ternopil
Idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 225,004 mwaka 2022.
Eneo bunge la Kajiado Kaskazini
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo matano ya Kaunti ya Kajiado. Eneo lote la jimbo hili liko katika Baraza la Olkejuado county.
Jimbo hili lilianzishwa wakati wa Uchaguzi Mkuu wa 1966.
Historia ya Nepal
inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya kidemokrasia ya shirikisho la Nepal.
Vyombo vya watu waliokuwa wakiishi katika zama za mawe zilipatikana katika bonde la Kathmandu kuonyesha kwamba kumekuwa na watu waliokuwa wakiishi katika eneo hili la Himalaya kwa muda wa zaidi ya miaka elfu kumi na moja. Maandishi makongwe yanaonyesha kwamba Nepal ilikuwepo hata miaka 30 kabla ya ujio wa Yesu Kristo.
Kisiasa Nepal iko katika kipindi cha mageuzi. Hadi mwaka 2006 mfalme alitawala peke yake baada ya kuvunja bunge. Mwaka huo alilazimishwa kurudisha bunge, nalo lilitangaza ya kwamba mfalme hana mamlaka tena likamteua Mkuu wa nchi kwa muda. Tena kwamba bunge jipya litakalochaguliwa mnamo Juni 2007 litaamua juu ya katiba mpya.
Tarehe 28 Mei 2008 wananchi waliamua kumaliza ufalme Nepal ikatangazwa kuwa jamhuri inayofuata demokrasia na kuwa na muundo wa shirikisho.
Kremenchuk
ni mji wa Ukraine.
Mtyangimbole
Mtyangimbole ni kata ya Wilaya ya Madaba katika Mkoa wa Ruvuma, Tanzania yenye postikodi namba  57217 . . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,337 waishio humo.
Privati wa Mende
thumb|[[Kifodini chake.]] Privati wa Mende (Clairmont, karne ya 3 - Mlima Mimat, 255/260) alikuwa askofu wa kwanza wa mji huo, Galia, leo Ufaransa ) hadi alipouawa kwa imani yake.
Kremenchuk
Idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 218,000 mwaka 2021.
Privati wa Mende
Tangu zamani anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 21 Agosti.
474 KK
Makala hii inahusu mwaka 474 KK.
640 KK
Makala hii inahusu mwaka 640 KK (kabla ya Kristo).
Kikagate
Kikagate ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wakagate. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kikagate imehesabiwa kuwa watu 100 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikagate iko katika kundi la Kibodish. Wengine huiangalia kama lahaja ya Kisherpa ya Helambu.
Alfabeti ya kifonetiki ya kimataifa
Alfabeti ya kifonetiki ya kimataifa (kwa Kiingereza: International Phonetic Alphabet, kifupi IPA) ni mfumo wa alfabeti unaolenga kuonyesha sauti za lugha zote duniani. Imetungwa na wataalamu wa isimu wanaoshirikiana katika Shirika la Kimataifa la Fonetiki (International Phonetic Association). Inatumiwa na watunga kamusi, walimu na wanafunzi wa lugha za kigeni, wanaisimu na wafasiri kote duniani. Kwa hiyo tunakuta alama zake katika kamusi na mara nyingi pia kwenye makala za Wikipedia.
Msingi wa IPA ni alfabeti ya Kilatini pamoja na herufi za pekee zilizochukuliwa kutoka alfabeti nyingine. Herufi hizo zinaunganishwa na alama za pekee.
Mfano ni alama zinazoonyesha sauti tofauti ambazo mara nyingi zinaonyeshwa kwa herufi "A" ambazo zinaweza kuwa na sauti tofauti katika lugha na lahaja mbalimbali kama vile a, ɐ , ɑ , ɒ , æ , ɑ̃  au ʌ  (bofya pembetatu ndogo kwa kusikia sauti).
Orodha ya alama zote za IPA pamoja na sauti inapatikana katika Wikipedia ya Kijerumani hapa de:Liste_der_IPA-Zeichen
Tangu masahihisho ya mwaka 2005 kuna herufi 107 na alama za pekee 56.
475 KK
Makala hii inahusu mwaka 475 KK.
Lutsk
ni mji wa Ukraine.
Idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 217,000 mwaka 2021.
Rainer Maria Rilke
thumb|Rainer Maria Rilke [[mwaka 1900.]] Rainer Maria Rilke (4 Desemba 1875 - 29 Desemba 1926) alikuwa mshairi na mwandishi wa Austria.
Kazi zake zinazojulikana zaidi ni pamoja na mkusanyo wa mashairi ya Duino Elegies, Sonnets kwa Orpheus, na riwaya ya The Notebooks of Malte Laurids Brigge.
Maisha
Rilke alizaliwa huko Prague, wakati ule chini ya Milki ya Austria-Hungaria.
Rilke alisoma fasihi, historia ya sanaa, na falsafa huko Munich na Prague. Alisafiri sana Ulaya na Afrika Kaskazini.
Alifariki kwa leukemia huko Montreux, Uswisi.
Mandélia (Chad)
Mwaka 2009 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 13,558.
Eric Betzig
thumbnail|right|200px|Eric Betzig Robert Eric Betzig (amezaliwa 13 Januari, 1960) ni mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza mambo ya hadubini. Mwaka wa 2014, pamoja na Stefan Hell na William Moerner, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Ekolojia
Ekolojia (gir. οἶκος oikos "nyumba" + -λογία logia "elimu ya..") ni tawi la biolojia inayoangalia viumbehai na mazingira yao, kama ni hali asilia au viumbehai wengine.
Kwa hiyo ukiuliza jinsi gani samaki wanahusiana na samaki na wanyama wengine na binadamu pamoja na mimea na hali ya maji wanamoishi unauliza maswali kuhusu ekolojia yao.
Wataalamu wa ekolojia huchungulia kila kitu kuanzia bakteria ndogo katika myeyusho wa kuwalisha hadi athira ya msitu wa mvua kwa halihewa ya dunia. Ekolojia inalenga kuelewa jinsi gani pande mbalimbali za uhai duniani zinahusiana na mazingira yao. Kila spishi ya viumbehai inategemea makazi maalumu kwa kudumisha maisha yake. Hapo ekolojia inachungulia pia athira ya mabadiliko yanayosababishwa na binadamu kwa makazi haya na ekolojia yao.
Kwa mfano matumizi ya madawa ya kuua wadudu katika kilimo yanaweza kubadilisha ekolojia ya makazi kwa nyuki; kupotea kwa nyuki katika eneo kunaathiri pia kustawi wa mimea inayotegemea nyuki kwa kuzalisha matunda yao.
Kwa hiyo ekolojia ni elimu ya msingi kwa kutambua uharibifu wa mazingira na kutambua hatua muhimu ya kuhifadhi mazingira.
Mto Uava (Migori)
unapatikana katika kaunti ya Migori, magharibi mwa Kenya (kwenye ziwa Nyanza).
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Kiloke
Kiloke (pia Kilowa) ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Waloke. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kiloke imehesabiwa kuwa watu 3030. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiloke iko katika kundi la Kibodish.
Eneo bunge la Kajiado Kusini
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo matano ya Kaunti ya Kajiado.
Gina McCarthy
Regina McCarthy (alizaliwa Mei 3, 1954) ni mtaalamu wa hali ya hewa kutoka Marekani ambaye aliwahi kuwa mshauri wa kwanza wa hali ya hewa wa Ikulu ya White House kutoka mwaka 2021 hadi 2022. Hapo awali alikuwa Msimamizi wa kumi na tatu wa Shirika la Ulinzi wa Mazingira kutoka mwaka 2013 hadi 2017.
Mto Uilgan
thumb|Mto Uilgan. Mto Uilgan ni mto uliopo Mongolia.
Mto huu huanzia katika makutano ya mito midogomidogo karibu na mpaka wa Urusi na huingia ndani ya Mto Üür kidogo kutoka kituo cha jumla cha Tsagaan-Üür Mto Arigiin.
Mto Chebirbei
unapatikana katika kaunti ya Baringo nchini Kenya.
Theobald A. Mvungi
Theobald A. Mvungi ni mwandishi nguli wa vitabu vya fasihi ya Kiswahili hususani ushairi. Mwandishi huyu amevuma sana kwa kazi yake ya kifasihi inayofahamika kwa jina maarufu kama vile Chungu Tamu ambacho ni kitabu cha mashairi zaidi ya 30.
Gina McCarthy
Regina McCarthy nimzaliwa wa Massachusetts, McCarthy ana shahada kutoka Chuo Kikuu cha Massachusetts Boston na Chuo Kikuu cha Tufts. Alikuwa mtumishi wa umma katika serikali ya jimbo la Massachusetts, akishikilia majukumu mbalimbali ya mazingira na kutumika kama mshauri wa mazingira kwa Gavana wa Massachusetts. Alihudumu kama kamishna wa Idara ya Ulinzi wa Mazingira ya Connecticut kutoka mwaka 2004 hadi 2009 kabla ya kujiunga na EPA mnamo 2009.
Anastasi Dobi
Anastasi Dobi (Aquileia, leo nchini Italia, karne ya 3 - Salona, leo Solin nchini Kroasya, 304) alikuwa dobi huko Salona alipouawa kwa kutoswa baharini katika dhuluma ya kaisari Dioklesyano wa Dola la Roma kwa sababu ya kudhihirisha imani yake ya Kikristo.
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 26 Agosti.
Orodha ya mito ya kaunti ya Mombasa
Orodha ya mito ya kaunti ya Mombasa inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Kenya kusini mashariki (kwenye bahari ya Hindi).
Mto Kipsangwe
unapatikana magharibi mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Bila Tserkva
(Біла Церква) ni mji wa Ukraine.
Idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 209,000 mwaka 2021.
Stefan Hell
thumbnail|right|200px|Stefan Hell
Eneo bunge la Kajiado Magharibi
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo matano ya Kaunti ya Kajiado.
Stefan Hell
Stefan Walter Hell (amezaliwa 23 Desemba, 1962 mjini Arad nchini Romania) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa amechunguza mambo ya hadubini. Mwaka wa 2014, pamoja na Eric Betzig na William Moerner, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Mosweu
Mosweu ni kijiji katika Serowe Palapye, Wilaya ya Central huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 397 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Mto Kirand
unapatikana magharibi mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Tuzo za muziki MTV Afrika 2016
Tuzo za Muziki MTV Afrika 2016 zilifanyika tarehe 22 Oktoba 2016, katika Ticketpro Dome jijini Johannesburg, Afrika Kusini. Ilitambua na kuwatuza wanamuziki na wafanisi walioleta athari kwa muziki wa Kiafrika na utamaduni wa vijana. Sherehe ya tuzo hizo ilionyeshwa moja kwa moja kwenye MTV Base. Ilisambazwa duniani kote kwenye vituo vya washirika na majukwaa ya maudhui. Hafla kilisimamiwa na Yemi Alade na Bonang Matheba. Ilitoa maonyesho kutoka Future, Yemi Alade, na wengine.
Sherehe ilidhaminiwa na Google, MTN na DStv. Ilisheherekea vipaji vya Afrika katika vipengele 18 vya tuzo. Ikiwa ni pamoja na mwanamuziki bora wakiume, mwanamuziki bora wakike,nyimbo bora na nyimbo bora ya kushirikiana. Mchango wa wasanii kutoka nchi za ureno na nchi zinazozungumza lunga ya kifaransa zilitambuliwa katika vipengele vya ubora wa Lusophone na Francophone. Vipengele vilivyoongezewa ni pamoja na tuzo za The Africa Re-imagined na Haiba ya mwaka. Waliochaguliwa walitangazwa 21 septemba Johannesburg na 2 oktoba Lagos.
Sidoni Apolinari
thumb|Mt. Sidoni katika [[dirisha la kioo cha rangi, kanisa kuu la Clermont-Ferrand.]] Sidoni Apolinari (jina kamili kwa Kilatini: Gaius Sollius Sidonius Apollinaris; Lyon, Galia, leo Ufaransa, 5 Novemba 430 hivi - Clermont-Ferrand, 486) alikuwa mwanasiasa, mshairi, meya wa Roma na hatimaye askofu wa Clermont-Ferrand kuanzia mwaka 469 hadi kifo chake, ingawa aliwahi kuoa na kuzaa watoto 4.
Tangu zamani anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 21 Agosti.
Bousso
alt=Bousso, Chad|thumb|Bousso, Chad ni mji uliopo katika mkoa wa Chari-Baguirmi nchini Chad.
Mwaka 2009 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 11,710.
476 KK
Makala hii inahusu mwaka 476 KK.
Kura ya maoni ya uhuru wa Sudan Kusini, 2011
Kura ya maoni ilichukua nafasi Kusini mwa Sudan kuanzia tarehe 9 hadi 15 Januari 2011, katika hali ya aidha kanda ya kusini ibaki kuwa sehemu ya Sudan au iwe huru. Kura hii ya maoni ni moja kati ya tokeo la 2005 la Mkataba wa Naivasha baina ya Khartoum na serikali kuu ya Sudan People's Liberation Army/Movement (SPLA/M).
Wakati huohuo kulikuwa na kura ya maoni ambayo ilipaswa ifanyike mjini Abyei katika hali ya aidha iwe sehemu ya Sudan Kusini lakini zoezi lilighairishwa kwa kutokana na mgogoro juu ya haki ya makazi na mipaka.
Mnamo tarehe 7 Februari 2011, tume ya kura ya maoni iliwasilisha matokeo ya mwisho wa kura hizo, ambapo asilimia 98.83 walipigia kura kuwa huru. Wakati huohuo zoezi la upigaji kura lilisitishwa katika baadhi ya wilaya kati ya 10 ya 79 kwa kuzidi asilimia 100 ya mahitaji ya kura zilizotakikana, idadi ya kura zilizidi kabisa hitaji la asilimia 60.
Tarehe rasmi ya kuanzisha taifa jipya huru ilikuwa 9 Julai 2011.
Viungo vya nje
{Commons category|Southern Sudanese independence referendum, 2011}}
Sherry Rehman
Sherry Rehman (aliyezaliwa 21 Desemba 1960) ni mwanasiasa, mwandishi wa habari na mwanadiplomasia wa zamani wa Pakistani ambaye amekuwa mwanachama wa Seneti ya Pakistani tangu 2015. Alikuwa Kiongozi wa Upinzani mwanamke wa kwanza katika Seneti kuanzia Machi hadi Agosti 2018 na aliwahi kuwa Balozi wa Pakistan. hadi Marekani kuanzia 2011 hadi 2013. Kwa sasa anahudumu kama Waziri wa Shirikisho wa Wizara ya Mabadiliko ya Tabianchi.
Ider
Ider ni mto uliopo Mongolia; unapita kati ya Khövsgöl na Zavkhan aimags kaskazini magharibi mwa Mongolia. Pamoja na mto Delgermörön ni vyanzo vya mto Selenge. Una urefu wa kilomita 452 (281 mi), na una beseni la kilomita za mraba 24,600 (9,500 sq mi). Chanzo kiko katika safu za Khangai, ukutana na Delgermörön uko Tömörbulag. Mto huo uganda siku 170-180 kwa mwaka. Kuna daraja la mbao, ambalo lilijengwa mnamo 1940, karibu na Jargalant ni daraja la zege lipo huko Galt. thumb|Daraja la mbao lililopo huko Jargalant.
Kinaaba
Kinaaba ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wanaaba. Mwaka wa 2006 idadi ya wasemaji wa Kinaaba imehesabiwa kuwa watu 770. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kinaaba iko katika kundi la Kibodish.
Kramatorsk
ni mji wa Ukraine.
Idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 150,000 mwaka 2021.
Mto Bokini
unapatikana katika kaunti ya Mombasa, kusini mashariki mwa Kenya (kwenye bahari ya Hindi).
Historia ya Qatar
inahusu eneo ambalo leo linaunda nchi ya Qatar.
Maeneo ya Qatar, pamoja na Falme za Kiarabu na Bahrain yalikuwa nyumbani kwa makabila madogo na chifu zao.
Tangu mwaka 1820 walikuwa na mikataba na Uingereza walipoahidi kuachana na uharamia na kupokea ulinzi wa Uingereza. Ulinzi huo ulizuia uvamizi wa Saudia katika karne ya 20.
Falme hizo zilikuwa nchi lindwa chini ya Uingereza hadi mwaka 1971, ambapo madola hayo madogo yalipata uhuru.
Eneo bunge la Kajiado Mashariki
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo matano ya Kaunti ya Kajiado.
Mto Kirimun
unapatikana katikati ya Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Jubba na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
Ryan Kent
Kent alifanya kazi yake ya kwanza ya udadisi mnamo mwaka 2015, kabla ya kwenda kwa mkopo kwenye klabu ya Coventry City. Mnamo mwaka wa 2017, aliondoka kwa mkopo tena, akajiunga na klabu ya freiburg inayoshiriki ligi ya ujerumaniBundesliga.
Yeye pia ni kijana wa zamani wa kimataifa wa vijana wa England, hapo awali aliwakilisha taifa lake katika viwango vya U18 na U20.
Waazeri
thumb|Uenezi wa wasemaji wa Kiazeri. thumb|[[Vijana Waazeri katika sare ya kimapokeo]] Waazeri (pia: Waazerbaijani, Waturuki wa Azerbaijan) ni watu wanaoongea lugha ya Kiazeri, wakazi hasa wa kaskazini-magharibi mwa Iran na nchi ya Azerbaijan.
Idadi yao hukadiriwa kuwa kati ya milioni 25 - 30; wengi wanaishi Iran (milioni 15) na Azarbaijan (milioni 9). Wachache wako pia Uturuki, Georgia na Armenia. Karibu wote ni Waislamu wa dhehebu la Shia.
Asili yao ni mchanganyiko wa mataifa na makabila mbalimbali. Watu wa maeneo ya Azerbaijan walikuwa wameanza kutumia Kiajemi kabla ya uvamizi wa Waarabu. Tangu karne ya 11 makabila ya Kituruki walipita hapa katika uhamisho wao kutoka Asia ya Kati kuelekea magharibi, wengi walibaki. Polepole wakazi walibadilisha tena lugha hadi Kiturki cha wageni kimekuwa lugha ya wananchi.
Historia ya Singapore
inahusu eneo ambalo leo linaunda jamhuri ya Singapura.
Kisiwa hicho kiliwahi kuwa na makazi mbalimbali katika historia.
Mji wa kisasa ulianzishwa mwaka 1819 na Waingereza kama kituo cha biashara ikawa bandari muhimu ya eneo.
Uingereza uliipa uhuru kama sehemu ya shirikisho la Malaysia. Lakini matatizo ya kuelewana yalionekana haraka kati ya wanasiasa Wamalay wa bara na wenzao Wachina wa kisiwani.
Mwishowe Singapuri ikafukuzwa katika shirikisho ikawa nchi ya kujitegemea tarehe 9 Agosti 1965. Mwanasiasa Lee Kuan Yew alikuwa waziri mkuu wa kwanza akaendelea na cheo hicho hadi mwaka 1990 akaongoza Singapuri kuwa kati ya mataifa tajiri ya Asia.
Mto Beguro
unapatikana katika kaunti ya Mombasa, kusini mashariki mwa Kenya (kwenye bahari ya Hindi).
Soko la watumwa
thumb|soko la watumwa zanzibar Soko la watumwa lilikuwa mahali ambapo watumwa wananunuliwa na kuuzwa. Masoko hayo yalikuwa muhimu katika historia ya utumwa, hasa katika biashara ya utumwa ya kwenda Uarabuni na Amerika.
Katika utawala wa Ottoman wakati wa karne ya 14, watumwa walikuwa bidhaa ya biashara katika maeneo maalum ya wauzaji ambayo yaliitwa "Esir" au "Yesir". Kulikuwa na watumwa wa umri wowote na jinsia zote mbili, walikuwa uchi kabisa ili wanunuzi waweze kuwakagua.
Kuanzia miaka ya 1800 hadi 1890, soko la watumwa la Zanzibar lilikubwa kubwa kulizo yote duniani. Kati ya watumwa 25000 – 50000 wa Kibantu waliletwa ili kuuzwa kwenda pwani ya [Somalia]] na sehemu nyingine. Wengi wao walitoka katika makabila ya Wamakua, Wanyasa, Wayao, Wazaramo na Wazigua ambao ni makabila ya Tanzania, Msumbiji na Malawi za leo.
Nyakatuntu
Nyakatuntu ni jina la kata ya Wilaya ya Kyerwa katika Mkoa wa Kagera, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 15,168 waishio humo.
Kata ya Nyakatuntu ina vijiji vifuatavyo: Kasoni, Kyerere, Nyakatuntu, Kishanda A, Kishanda B.
478 KK
Makala hii inahusu mwaka 478 KK.
Mto Kisyan
unapatikana magharibi mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Eneo bunge la Butere
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo kumi na mawili ya Kaunti ya Kakamega.
Maro (Chad)
ni mji uliopo katika mkoa wa Moyen Chari nchini Chad.
Mwaka 2009 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 14,888.
Diego Perotti
thumb|Diego Perotti ni mchezaji wa klabu ya A.S, Roma ya Italia na timu ya taifa ya Argentina Diego Perotti (amezaliwa 26 Julai 1988) ni mchezaji wa soka wa Argentina ambaye anacheza klabu ya Italia A.S. Roma.
Ni hasa winga ambaye anaweza kucheza mpira kwa kutumia mguu wowote, wa kulia na hata wa kushoto, anaweza pia kuonekana kama kiungo mshambuliaji.
Alitumia sehemu bora ya kazi yake na Sevilla, akionekana katika michezo ya ushindani 159 juu ya msimu wa sita wa La Liga (malengo 16) na kushinda mataji mawili makubwa.
Conservation reserve
A conservation reserve ( Hifadhi ya hifadhi) ni eneo lenye ulinzi lililowekwa kwa lengo la hifadhi.
Hifadhi ya hifadhi ndani ya Nchi.
Australia
Ndani ya Australia Kusini hii hifadhi ya hifadhi ni aina ya eneo lenye ulinzi uliowekwa chini ya usimamizi wa Crown Land Management Act mwaka 2009 kwa lengo la kuweka hivo vipande vya ardhi kwa ajili ya ulinzi wa sifa asilia na za kitamaduni.
Tsetseng
Tsetseng ni kijiji katika Kweneng West, Wilaya ya Kweneng huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 397 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Mto Chidaluni
unapatikana katika kaunti ya Mombasa, kusini mashariki mwa Kenya (kwenye bahari ya Hindi).
Wilker
Wilker Henrique da Silva (maarufu kama Wilker, alizaliwa 26 Oktoba 1995) ni mchezaji wa soka wa Brazil ambaye kwa sasa anachezea katika klabu ya Simba S.C. iliyopo nchini Tanzania katika ligi kuu.
Carolyn Kizer
Carolyn Ashley Kizer (10 Desemba 1925 – 9 Oktoba 2014) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1985 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.
Ryan Nyambe
Ryan Nyambe (alizaliwa 4 Desemba 1997) ni mchezaji wa soka huko Namibia ambaye anacheza kama beki au kiungo wa klabu ya Blackburn Rovers iliyopo nchini Uingereza katika ligi daraja la pili na timu ya taifa ya Namibia.
Kazi ya klabu
Nyambe ambaye anacheza katika klabu ya Blackburn Rovers .Alianza kucheza katika kikosi chake cha kwanza mnamo Agosti 2015 kwenye Kombe la EFL.pia mnamo Julai 2017 alisaini mkataba mpya wa miaka tatu na kilabu hiyo mwisho mwaka 2019 pia Aprili 2019 alisaini mkataba mpya wa miaka mbili na Blackburn Rovers.
Kazi ya kimataifa
Alicheza mechi ya kimataifa katika nchi yake ya Namibia dhidi ya Ghana mnamo 9 Juni 2019 huko Dubai.
Mnamo 23 Juni 2019 Nyambe alicheza kwa mara ya kwanza katika mechi waliyofungwa ya Namibia katika raundi ya kwanza ya hatua ya makundi katika kombe la AFCON dhidi ya Moroko. Wakati mechi ilimalizika kwa kufungwa kwa 0-1, Nyambe alipewa sifa ya kucheza vizuri katika mchezo huo.
479 KK
Makala hii inahusu mwaka 479 KK.
Kerch
ni mji wa Ukraine.
Rutunguru
Rutunguru ni jina la kata ya Wilaya ya Kyerwa katika Mkoa wa Kagera, Tanzania yenye postikodi namba 35804. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,797 waishio humo.
Melitopol
thumb|Melitopol ni mji wa Ukraine.
Luka Jović
Luka Jović (amezaliwa 23 Desemba 1997) ni mchezaji wa soka wa Serbia ambaye anacheza katika klabu ya Hispania Real Madrid na timu ya taifa ya Serbia kama mshambuliaji. thumb|275x275px|Jovic mwenye jezi nambari 19. Jović alizaliwa katika kijiji kidogo cha Batar Serbia. Katika umri wa miaka mitano, alianza kucheza mpira huko Loznica. Jović alipewa nafasi ya kucheza katika klabu ya Red Star Belgrade mnamo 2005. Kabla ya kufanya hivyo, baba yake alimtaka afanye mazoezi na Partizan, ambaye alikuwa akijaribu kumsainisha Jović kwa muda mrefu na kushindikana. Mnamo Februari 2016, Jović alisaini na mabingwa wa Ureno Benfica hadi 2021.
Mkataba wa Jovic kukaa Benfica mpaka 2021 ulivunjwa na kusainiwa na Real Madrid kwa ada ya € milioni 60 mpaka mwaka 2025.
481 KK
Makala hii inahusu mwaka 481 KK.
Tuzo la Headies kwa Ushirikiano Bora
Tuzo ya Headies kwa Ushirikiano Bora ni tuzo iliyotolewa katika The Headies, sherehe ambayo ilianzishwa mwaka 2006 na awali iliitwa Tuzo za Dunia za Hip Hop. Iliwasilishwa kwa mara ya kwanza kwa 2Shotz na Big Lo mnamo 2006.
Kilimo kinachozingatia hali ya hewa
Kilimo kinachozingatia hali ya hewa (au kilimo kinachostahimili hali ya hewa; kifupi cha Kiingereza CSA) ni mbinu jumuishi ya kusimamia mandhari ili kusaidia kurekebisha mbinu za kilimo, mifugo na mazao kulingana na athari za mabadiliko ya tabianchi na, inapowezekana, kukabiliana nayo kwa kupunguza uzalishaji wa gesi chafuzi kutoka kwa kilimo, wakati huo huo kwa kutilia maanani ongezeko la idadi ya watu ulimwenguni ili kuhakikisha usalama wa chakula. Kwa hivyo, msisitizo sio tu katika kilimo cha kaboni au kilimo endelevu, lakini pia katika kuongeza tija ya kilimo. "CSA inaambatana na maono ya FAO na Kilimo na inaunga mkono lengo la FAO la kufanya kilimo, misitu na uvuvi kuwa na tija na endelevu zaidi".
CSA ina nguzo tatu: kuongeza tija ya kilimo na mapato; kurekebisha na kujenga uwezo wa kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi; na kupunguza au kuondoa uzalishaji wa gesi chafuzi kutoka kwa kilimo. CSA huorodhesha hatua tofauti za kukabiliana na changamoto za siku zijazo za mazao na mimea. Kuhusiana na kuongezeka kwa joto na shinikizo la joto, CSA inapendekeza uzalishaji wa aina za mazao zinazostahimili joto, matandazo, usimamizi wa maji, nyumba ya kivuli, miti ya mipaka na makazi mwafaka na nafasi kwa ng'ombe. Kuna majaribio ya kuingiza CSA katika sera za msingi za serikali, matumizi na mifumo ya kupanga. Ili sera za CSA ziwe na ufanisi, lazima ziweze kuchangia ukuaji mpana wa uchumi, malengo ya maendeleo endelevu na kupunguza umaskini. Ni lazima pia ziunganishwe na mikakati ya udhibiti wa hatari ya maafa, vitendo, na programu za mitandao ya usalama wa kijamii
Eleuteri wa Auxerre
Aliongoza jimbo hilo kwa zaidi ya miaka 28 na kushiriki mitaguso minne iliyofanyika Orleans miaka 533-549.
Kikukuru
Kikukuru ni jina la kata ya Wilaya ya Kyerwa katika Mkoa wa Kagera, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 17,337 waishio humo.
Eleuteri wa Auxerre
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 26 Agosti.
Eneo bunge la Khwisero
ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo kumi na mawili ya Kaunti ya Kakamega.
Henry S. Taylor
Henry Splawn Taylor (amezaliwa 21 Juni 1942) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1986 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.
Borgou
ni moja ya mikoa kumi na mbili ya Benin.
Ouémé
Ouémé ni moja ya mikoa kumi na mbili ya Benin.
Mto Kitengela
ni kati ya mito ya Kenya Kusini ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi kupitia mto Athi-Galana-Sabaki.
Kinar-Phu
Kinar-Phu ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Wanar na Waphu. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kinar-Phu imehesabiwa kuwa watu 600, yaani Wanar 400 na Waphu 200. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kinar-Phu iko katika kundi la Kibodish.
Songambele (Kyerwa)
Songambele ni jina la kata ya Wilaya ya Kyerwa katika Mkoa wa Kagera, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 19,459 waishio humo.
Jaribio la Levene
Katika takwimu, Jaribio la Levene (kwa Kiingereza: Levene test) ni jaribio la takwimu ambalo linaweza kujaribu usawa wa muachano wa kibadilika kinahesabiwa katika mbili au zaidi katika makundi.
Jaribio la Levene linaitwa pia: Jaribio la hali moja.
Hali moja inapatwa kwa hesabu kama Jaribio la Levene.
Kwa programu ya takwimu R
Ili utafute Jaribio la Levene kwa lugha ya programu ya takwimu R uandike:
The Headies awards for hip hop world revelation of the year
Tuzo za Headies kwa Hip Hop World Revelation of the Year - ni tuzo inayotolewa kwenye The Headies. sherehe ambayo ilianzishwa mwaka 2006 na awali iliitwa Tuzo za Dunia za Hip Hop. Iliwasilishwa kwa mara ya kwanza kwa Soul E mnamo 2006.
Kidokezo
Walioteuliwa katika toleo la 2006 hawajajumuishwa kwenye jedwali la Wapokeaji kwa sababu hawapatikani.
Mto Kitaloswani
unapatikana katikati ya Kenya.
482 KK
Makala hii inahusu mwaka 482 KK.
Ngwatsau
Ngwatsau ni kijiji katika Barolong, Wilaya ya Southern huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 393 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Mto Kitaloswani
Maji yake yanaishia katika mto Jubba na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
Milki ya Mali
Kuhusu nchi ya kisasa angalia Mali thumbnail|Eneo la Dola la Mali. Milki ya Mali ilianza kama ufalme mdogo wa Wamalinke kando ya Dola la Ghana.
Wakati wa karne ya 13 ilianza kupanuka chini ya mfalme Sundiata Keita. Sundiata mwenyewe alipokea Uislamu mnamo 1240 BK na wafalme baada yake waliendela kuwa Waislamu.
Mfalme wa Mali aliyejulikana zaidi ndiye Mansa Kankan Musa I (1312–1337). Miaka 1324-1325 alihiji kwenda Makka. Alisafiri na dhahabu nyingi sana. Huku Misri alitoa zawadi kiasi cha kuharibu thamani ya dhahabu kwa miaka 12 iliyofuata.
Wakati ule eneo liliweza kuwa la kilometa mraba 1,300,000 na wakazi milioni 20; mji wa Timbuktu ulikuwa kitovu cha biashara na elimu iliyojulikana kote katika umma wa Kiislamu hata Ulaya.
Katika karne ya 14 BK uwezo na utawala wa Mali ulipungua na Dola la Songhai lilichukua nafasi yake.
Mto Kisiwani (Mombasa)
unapatikana katika kaunti ya Mombasa, kusini mashariki mwa Kenya (kwenye bahari ya Hindi).
Kiseke (Nepal)
Kiseke ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Nepal inayozungumzwa na Waseke. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kiseke imehesabiwa kuwa watu 700. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiseke iko katika kundi la Kibodish.