cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hassan Dilunga
Mafanikio ya mchezaji huyu: alishawahi kucheza klabu bingwa Afrika akiwa na timu yake ya Simba na kufikia hatua ya robo fainali na alifanikiwa kuchukua ubingwa wa ligi kuu Tanzania Bara akiwa na Simba.
Back to the Future Part II
Back to the Future Part II ni filamu ya bunilizi ya kisayansi ya Marekani ya mwaka 1989 iliyoongozwa na Robert Zemeckis na kuandikwa na Bob Gale. Ni mwendelezo wa filamu ya 1985 Back to the Future. Nyota wa filamu ni Michael J. Fox, Christopher Lloyd, Lea Thompson, na Thomas F. Wilson.
Rose Njilo
Rose Njilo (alizaliwa katika Wilaya ya Ngorongoro, mkoa wa Arusha, Januari 1988 ) ni mwanaharakati na mpigania haki za wanawake hasa wanaotoka katika jamii ya Kimasai; pia ni mkurugenzi na mwanzilishi wa shirika la kutetea haki hizo la Mimutie Women Organization.
Tsao
Tsao ni kijiji katika Ngamiland East, Wilaya ya North-West huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 2,000 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Rose Njilo
Tuzo
Mwaka 2020, Njilo alipata Tuzo ya Mwanamke bora anayepambana na ukatili wa kijinsia, tuzo ambayo ilitolewa na WILDAF kutokana na mchango wake katika kupambana na ukatili wa kijinsia katika jamii wa Kimasai.
Tuzo hizi hutolewa kila mwaka wakati wa maadhimisho ya Siku 16 za kupinga ukatili wa kijinsia zinazofanyika katika nchi mbalimbali duniani.
Siasa
Mbali na kupigania haki za wanawake katika jamii ya Wamasai, Rose amekuwa akihamasisha wanawake kushiriki katika ngazi za maamuzi ikiwemo kushiriki katika siasa. Mara nyingi amekuwa akijaribu kugombea nafasi mbalimbali za uongozi katika jimbo la Ngorongoro.
Mto Lurmuti
unapatikana katika kaunti ya Makueni, kusini mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Athi-Galana-Sabaki na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
Chavulio
Chavulio (kwa Kiingereza: "Anther") ni sehemu ya stameni, ambayo ni sehemu ya kiume ya ua.
Kiu (lugha)
Kiu ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Uchina inayozungumzwa na Wablang. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiu imehesabiwa kuwa watu 40,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiu iko katika kundi la Kipalaungiki.
Chavulio
Sehemu hii ya ua hubeba mbelewele ambazo katika uzazi wa mimea huungana na chembekike za ua ili kuunda mbegu za mmea husika. Sehemu hii hushikiliwa na filamenti ambayo imejishikisha katika mrija wa stameni.
Petali
Petali ni majani ya pekee katika ua ambayo huzunguka sehemu za uzazi za ua. Majani hayo pia katika aina kadha za maua huwa na rangi pamoja na harufu nzuri yenye kuvutia wadudu na binadamu. Uwezo wa majani haya kuvutia wadudu huchangia utungishaji yaani umuhimu katika uzazi wa mimea. Petali zote katika ua huitwa corolla.
Kwa kawaida petali hukaa pamoja na seti nyingine ya majani ya pekee ambayo huitwa sepali, ambayo hukaa chini ya muunganiko wa petali. Ingawa petali kwa kawaida huwa ndiyo maeneo dhahiri katika maua yatungishwayo na wanyama, hasa wadudu, spishi za mimea itungishwayo kwa njia ya upepo, hasa majani huwa na petali ndogo mno au hukosa petali kabisa.
Siriaki, Valeria, Marsia, Diogene na Mika
ni kati ya Wakristo wa Afrika Kaskazini waliouawa kwa ajili ya imani yao.
Kwa kuwa hayajulikani mengine kuhusu historia yao, hawaorodheshwi tena na Martyrologium Romanum.
Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 16 Juni.
Ziwa Takatifu
(Sacred Lake) ni ziwa dogo la Kenya (kaunti ya Meru).
Tazama pia
• Orodha ya maziwa ya Kenya
Kairuan
Mji ulianzishwa na Wamuawiya baada ya uenezi wa Waarabu Waislamu mnamo mwaka 670. Katika kipindi cha Khalifa Mu'awiya (661-680) ulikuwa kituo muhimu cha usomi wa Kiislamu wa Kisunni na ujifunzaji wa Qur'ani na hivyo kuvutia Waislamu wengi kutoka sehemu mbalimbali za ulimwengu. Hadhi yake ilipitwa tu na Makka, Madina na Yerusalemu. Msikiti mtakatifu wa Uqba uko katika mji huo.
Mnamo 2014, jiji lilikuwa na wakazi wapatao 187,000 ..
Mto Kuma (Singida)
ni mto wa Mkoa wa Singida (Tanzania ya kati).
Nyumba ya Sanaa
thumb|right|250px|Mlango wa kuingia Nyumba ya Sanaa Nyumba ya Sanaa ni duka maalumu kwa ajili ya wasanii wa Tanzania kuonyesha na kuuza kazi zao za sanaa walizobuni wao wenyewe. Mwanzilishi wa Nyumba ya Sanaa ni Sr. Jean Pruitt ambaye ni Sista anayefanya kazi na shirika la Maryknoll sisters chini ya kanisa Katoliki nchini Tanzania.
Historia ya Nyumba ya Sanaa
Nyumba ya Sanaa ilianzia shughuli zake mtaa wa Mansfield uliopo nyuma ya kanisa kuu la Mtakatifu Joseph. Sr. Jean Pruitt alianzisha Nyumba ya sanaa mwaka 1971 pale Mtaa wa Mansfield, baada ya kukusanya vijana na kuanza kufanya kazi za sanaa. Wazo hili la Sr. Jean lilizaa matunda na kazi za sanaa zilizokuwa zinafanywa na vijana kuonekana na jamii pamoja na Taifa. Baada ya kazi zilizokuwa zinafanywa na vijana chini ya Sr. Jean Puitt kuonekana zina manufaaa zaidi kwa Taifa la Tanzania, Nyumba ya Sanaa ilizinduliwa na Mwalimu J.K.Nyerere mwaka 1972 hapo hapo mtaa wa Mansfield. Katika harakati za kuipanua Nyumba ya Sanaa Sr. Jean Pruitt alisaidia kupatikana kwa wafadhili kwa ajili ya kujenga jengo ambalo lingeweza kuchukua wasanii wengi kwani ofisi ya mtaa wa Mansfield ilikuwa ndogo. Mwalimu J.K.Nyerere alitoa kiwanja kilichopo makutano ya barabara za Alli Hassani Mwinyi na Ohio na Nyumba ya Sanaa ikajengwa hapo. Jengo hili jipya la Nyumba ya Sanaa lilianza kujengwa mwaka 1981, na lilizinduliwa rasmi na Mwalimu J.K.Nyerere mwaka 1982. Na mwaka uliofuata 1 Mei 1983 wafanyakazi walihamia jengo hili jipya llilopo Upanga mtaa wa Ohio wakitokea mtaa wa Mansfield. Sr. Jean Pruitt alianzisha Nyumba ya Sanaa kama sehemu ambayo vijana wasanii watabuni na wataonyesha kazi zao za sanaa ili ziweze kutambulika kitaifa na kimataifa na kuziuza ili waweze kuondokana na umasikini. Ndani ya nyumba ya Sanaa maonyesho mbalimbali ya kitamaduni huonyeshwa na ni eneo muhimu ambapo unaweza kuona ngoma mbalimbali za kitamaduni za jamii mbalimbali za Tanzania.
thumb|left|250px| Msanii Patrick Francis akimuonyesha Prince Charles wa Uingereza picha ambayo ni moja ya kazi alizofanya alipotembelea Nyumba ya Sanaa 1982
Wasanii Maarufu waliotokana na Nyumba ya Sanaa
Nyumba ya Sanaa imeibua vipaji vya wasanii wengi sana kwa upande wa uchoraji na utengenezaji wa nguo za Batik. Miongoni mwa wasanii maarufu wajulikanao kitaifa na kimataifa walioibuliwa pale Nyumba ya Sanaa ni George Lilanga, Francis Patrick Imanjama, Augustino Malaba, Robino Ntila n.k.
Viungo vya nje
Nyumba ya Sanaa
1934 KK
Makala hii inahusu mwaka 1934 KK (kabla ya Kristo).
Giorgio Chiellini
thumb|Giorgio Chiellini akichezea Juventus mwaka [[2012.]] Giorgio Chiellini (alizaliwa 14 Agosti 1984) ni mchezaji wa soka wa Italia ambaye anacheza kama mkabaji katika timu ya klabu ya Juventus na timu ya taifa ya Italia.
Pinokyo (mhusika)
Simulizi la Pinokyo
Pua la Pinokyo lina tabia ya pekee; kila anaposema uwongo pua lake linakua kuwa ndefu zaidi. Kwa hiyo hawezi kuficha uwongo, na tbia hiyo ya pua inamsaidia kuachana na uwongo.
1935 KK
Makala hii inahusu mwaka 1935 KK (kabla ya Kristo).
Pera (Chalinze)
Kwa tunda lenye jina hili angalia makala kuhusu Pera
Pera ni jina la kata ya Wilaya ya Chalinze katika Mkoa wa Pwani, Tanzania yenye postikodi namba 61314 . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 12,701 walioishi humo.
Barclays
thumbnail|right|200px|Jengo la Barclays, uingereza Barclays ni kampuni ya kimataifa ya uwekezaji wa benki na huduma za kifedha nchini Uingereza.
Mbali na benki za uwekezaji, Barclays imeandaliwa katika biashara nne za msingi: benki binafsi, benki ya ushirika, usimamizi wa utajiri, na usimamizi wa uwekezaji.
Barclays huonyesha asili yake kwa biashara ya dhahabu imara katika Jiji la London mwaka wa 1690. James Barclay akawa kinara katika biashara mwaka wa 1736.
Mwaka wa 1967, Barclays ilikuwa mtoa fedha wa kwanza duniani.
Barclays imefanya upatikanaji wa kampuni nyingi, ikiwa ni pamoja na London, Mkoa na Kusini Magharibi Benki ya mwaka 1918, Uingereza Linen Bank mwaka 1919, Mercantile Credit mwaka 1975, Woolwich mwaka 2000 na shughuli za Amerika Kaskazini za Lehman Brothers mwaka 2008.
Navi Pillay
thumb|Navi Pillay 2014 Navanethem "Navi" Pillay (alizaliwa Durban, jimbo la Natal, 23 Septemba 1941) ni wakili kutoka nchini Afrika Kusini aliye maarufu kwa kazi yake huko Umoja wa Mataifa.
Alizaliwa familia maskini yenye asili ya Tamil, India. Baba yake alikuwa dereva wa basi. Navi ameolewa na mwanasheria Gaby Pillay mnamo mwezi Januari mwaka wa 1965. Kwa pamoja wana watoto wawili pamoja. Navi alikuwa mwanamke wa kwanza asiye-mzungu kushika wadhifa wa jaji mkuu wa mahakama Afrika Kusini.
Pillay alisoma katika chuo kikuu cha Natal na alijiunga na masomo ya shahada ya sanaa mwaka 1963 na kumaliza 1965. Baadaye, alienda kujiendeleza kimasomo huko Chuo Kikuu cha Harvard. Huko nako alihitimu shahada ya pili ya sheria, LLM, mnamo mwaka wa 1982—vilevile daktari wa shahada ya ujuzi wa sayansi kunako mwaka wa 1989.
Mahakama ya Kimataifa ya Mauaji ya Kimbari ya Rwanda
thumb|Baraza la Haki za Binadamu la Umoja wa Mataifa Katika mwaka 1995, Nelson Mandela alimteua Pillay kuwa jaji wa mahakama ya juu ya Afrika Kusini. Yeye alikuwa mwanamke wa kwanza wa rangi kuteuliwa kuwa jaji wa mahakama ya juu ya Afrika Kusini. Baadaye kidogo, Umoja wa Mataifa ulimteua kuwa jaji wa Mahakama ya Kimataifa ya Mauaji ya Kimbari ya Rwanda.
Yeye alikuwa katika mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda kwa miaka nane. Yeye alikuwa rais wa mahakama hiyo kwa miaka minne. Katika mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda, Pillay na majaji wengine walisababisha ubakaji kujulikana kama silaha ya mauaji ya kimbari. Walifanya hivyo baada ya Pillay kuuliza mashahidi mmoja mmoja shahidi kuhusu uzoefu wao. Uamuzi huu ulikuwa wa mara ya kwanza kwa ubakaji kuonekana kuwa silaha ya vita.
Baada ya mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda, Pillay aliteuliwe kwa mahakama ya kimataifa ya jinai katika mwaka 2006. Alihudumu kwa miaka sita. Kisha yeye aliteuliwe kama kamishna mkuu wa haki za binadamu. Alihudumu kwa miaka nane hadi mwaka 2008 hadi 2014. Yeye aliunga mkono haki za mashoga kama kamishna mkuu wa haki za binadamu. Sasa, yeye ni Kamishna wa Tume ya Kimataifa dhidi ya Adhabu ya Kifo.
Ncojane
Ncojane ni kijiji katika Ghanzi, Wilaya ya Ghanzi huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 1,958 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Stameni
Sehemu hii ya ua ndiyo izalishayo mbelewele kwa ajili ya utungishaji katika ua.
Makumbusho ya Kitaifa Dar es Salaam
300px|thumb|Makumbusho ya Kitaifa Dar es Salaam, jengo la King George V. 300px|thumb|[[Gari la Mwl Julius Nyerere alilolitumia kwa safari za TANU kabla ya uhuru wa Tanganyika.]] Makumbusho ya Kitaifa Dar es Salaam ni jengo la makumbusho lililoko jijini Dar es Salaam, kwenye sehemu ya kihistoria ya Ilala mkabala wa barabara ya Shaban Robert na Samora nchini Tanzania.
Chanzo cha makumbusho ni jengo dogo lililofunguliwa mwaka 1940 kwa heshima ya Mfalme George V wa Uingereza aliyetawala Tanganyika wakati ule. Jengo hilo lilijengwa kwa mtindo wa ubunifu wa Kiarabu.
Makumbusho hayo yamepanuliwa kwa majengo ya kisasa yenye sehemu ya sayansi, ya elimu na ya utamaduni ambayo yanahusika na kukusanya, kuhifadhi, kusambaza na kuvumbua mambo ya kihistoria na utamaduni.
Nyumba hiyo ya makumbusho inahifadhi mali na vitu mbalimbali vilivyovumbuliwa na kugunduliwa ambavyo vinahifadhiwa kwa ajili ya kumbukumbu kwa kizazi cha sasa na cha baadaye ili kuweza kujua tulitoka wapi. Katika nyumba hiyo ya makumbusho kuna vitu mbalimbali vilivyohifadhiwa ikiwemo michoro ya mapangoni, nyayo za zamadamu, historia ya mabadiliko ya mwanadamu, sanaa na mambo mengine mengi ya kihistoria.
Makumbusho hayo ya Dar es Salaam ni sehemu ya Makumbusho ya Kitaifa ya Tanzania, pamoja na Kijiji cha Makumbusho Dar es Salaam, Makumbusho ya Historia Asilia na Makumbusho ya Azimio la Arusha mjini Arusha, na Makumbusho ya Nyerere huko Butiama alikozaliwa.
Carla Campbell
Carla Campbell (amezaliwa tar. 22 Novemba 1980, Kingston, Jamaika) ni mwanamitindo kutoka Jamaika. Carla Campbell ni mtindo mfano kuwakilishwa na IMG katika New York. Yeye alipata yatokanayo yake mkubwa zaidi kuonekana mwaka 2006.
Kimange
Kimange  ni kata ya Wilaya ya Chalinze katika Mkoa wa Pwani, Tanzania yenye postikodi namba 61318 .
Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8,533 walioishi humo.
Kizokhuo
Kizokhuo ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Uchina inayozungumzwa na Wayi. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kizokhuo imehesabiwa kuwa watu 13,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kizokhuo iko katika kundi la Kingwi. Wengine hufikiri kwamba lugha huzungumzwa pia nchini Vietnam ambako huitwa Kichoko.
Timotheo, Zotiko, Italiki, Zoilus na Jelati
ni kati ya Wakristo wa Afrika Kaskazini waliouawa kwa ajili ya imani yao.
Rachid Baba Ahmed
Rachid Baba Ahmed (20 Agosti 1946 – 15 Februari, 1995) alikuwa mtayarishaji, mtunzi na mwimbaji wa nchini Algeria alijulikana zaidi katika aina ya kikanda inayojulikana kama raï. Alipewa sifa ya umaarufu wa kimataifa wa aina hiyo mnamo mwaka 1976, kupitia wimbo wake wa pop raï.
Timotheo, Zotiko, Italiki, Zoilus na Jelati
Kwa kuwa hayajulikani mengine kuhusu historia yao, hawaorodheshwi tena na Martyrologium Romanum.
Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.
Rachid Baba Ahmed
Kazi
Rachid Baba alitayarisha albamu iliyoitwa Rai Rebels iliyotolewa nchini Marekani. Baba aliwasaidia wasanii wengi wachanga na walio kuwa wanaanza, wakiwemo kama Chaba Fadela na Cheb Sahraoui.
Timotheo, Zotiko, Italiki, Zoilus na Jelati
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 30 Juni.
Rachid Baba Ahmed
Kifo
Wakati wa vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini Algeria, aliuawa na wafuasi wa imani kali ya Kiislamu mnamo tarehe 15 Februari, mwaka 1995, nje ya duka lake la kumbukumbu huko Oran, Algeria. Alikuwa mlengwa wa muda mrefu wa harakati za Kiislamu kwa sababu ya kujihusisha kwake katika utayarishaji wa nyimbo zenye mada za mapenzi na maisha ya kila siku.
Timotheo, Zotiko, Italiki, Zoilus na Jelati
Pengine wanatajwa pamoja nao Leo na Kursiko.
Mto Maea (Makueni)
unapatikana katika kaunti ya Makueni, kusini mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Athi-Galana-Sabaki na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
Mto Machakua
unapatikana katika kaunti ya Makueni, kusini mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Athi-Galana-Sabaki na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
1936 KK
Makala hii inahusu mwaka 1936 KK (kabla ya Kristo).
1937 KK
Makala hii inahusu mwaka 1937 KK (kabla ya Kristo).
Pistili
Pistili ni sehemu ya kike ya ua ambayo huwa na sehemu kuu tatu ambazo ni: stigma, staili pamoja na ovari ambazo ndani yake hupatikana chembekike za mmea.
Eneo hili la ua ndilo linalofanya kazi ya kupokea mbelewele kutoka katika sehmu ya kiume ya mmea ambayo ni chavulio ambazo hupokewa katika stigma. Staili hutumika katika kusafirishia mbelewele hizo ili kuzifikisha katika ovari ambamo utungishaji hutokea.
Vikturus na wenzake
Evasi, Privata, Januaria, Donata, Spisina, Kwirili na Makari ni kati ya Wakristo wa Afrika Kaskazini waliouawa kwa ajili ya imani yao.
Kwa kuwa hayajulikani mengine kuhusu historia yao, hawaorodheshwi tena na Martyrologium Romanum.
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 7 Juni.
Msoga
Msoga  ni kata ya Wilaya ya Chalinze katika Mkoa wa Pwani, Tanzania yenye postikodi namba 61312  Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,144 walioishi humo.
Msoga ndicho kijiji ambacho ametokea Rais wa awamu ya nne wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Dr Jakaya Mrisho Kikwete.
Mto Kwai
ni mto wa Mkoa wa Singida (Tanzania ya kati).
Mto Kunganiro
ni mto wa Mkoa wa Singida (Tanzania ya kati).
Maji yake yanaishia Bahari Hindi kupitia mto Rufiji.
Kizhaba
Kizhaba ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Uchina inayozungumzwa na Wazhaba. Mwaka wa 2008 idadi ya wasemaji wa Kizhaba imehesabiwa kuwa watu 7800. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kizhaba iko katika kundi la Kiqiangiki.
Jye Edwards
Jye Edwards (amezaliwa Machi 6 1998) mwenye asili ya Australia ni mkimbiaji wa umbali wa kati. Edwards alishindana kwenye michezo ya olympiki 2020 Tokyo. Alikuja wa saba kwa joto la Wanaume la 1500m kwa kutumia mda wa 3: 42.62 na kwa hivyo akaondolewa.
Miaka ya awali
Edwards alianza kushindana akiwa na umri wa miaka 6. Alihimizwa kufanya hivyo pamoja na ndugu zake 3 katika Albion Park klabu ndogo ya riadha, Shellharbour, New South Wales. Alikuwa mchezaji wa kriketi mwenye nia, lakini aligundua kuwa alikuwa mkimbiaji mzuri sana na alijiunga na Klabu ya Riadha ya Michezo ya Bankstown huko Sydney.
Edward ni mwanafunzi wa zamani wa Warilla High School, huko New South Wales na amefundishwa na Dick Telford.
Mafanikio
Mnamo februari 2017, alirekodi kasi ya saba ya mita 1500 kwenye historia ya Australia huko NSW Juniors Sydney Invitational kwa mda wa 3: 41.69. Alipata maumivu yakupasuka achilles, shida ya goti na kuvunjika kwa mkazo wa femur yake ya kulia kulipunguza kasi ya kazi ya Jye lakini mnamo 2019 alishika nafasi ya pili katika mashindano ya New South Wales Cross Country huko Willandra kwenye sehemu ya open men’s ambapo alionesha kurudi kwake kwenye usawa.
Edwards alikimbia mda wa 7:56 mita 3000  ambapo ilikua ni mda wake bora zaidi huko Sydney mnamo Novemba 2020 na alikimbia tena maili 3:57 bora zaidi mwezi mmoja baadae. Mnamo Aprili 18 2021, Edwards alishinda dhahabu kwenye mda wa 3:33:99 kwenye uwanja wa Sydney Olympiki park ambapo alishinda umbali wa mita 1500 kwenye Mashindano ya Kitaifa ya Riadha ya Australia na kufanikiwa kupata kiwango cha kufuzu cha Olimpiki kwa michezo ya majira ya joto 2020 iliocheleweshwa huko Tokyo. Kukimbia kwenye olympiki huko Tokyo alimaliza nafasi ya saba.
Mambo moto tv
Mambo Moto tv ni stesheni ya lugha ya Kiswahili iliyoundwa mwaka wa 2021 Nchini Tanzania.
Kipindi
Inaonyesha vipindi kwa lugha ya Kiswahili. Inapatikana chaneli 140 kwa Dstv na 213 kwa zuku. Vipindi vyake ni kama:
1938 KK
Makala hii inahusu mwaka 1938 KK (kabla ya Kristo).
Krioli ya Guyana
Krioli ya Guyana ni lugha ya Krioli inayotumiwa hasa katika nchi ya Guyana (650,000) na katika nchi jirani ya Surinam (50,000). Wenyewe wanaiita Creolese au Guyanese.
Ni lugha ya Krioli yenye asili ya Kiingereza, pamoja na athira za lugha za Kiafrika, Kihindi, Kiindio na Kiholanzi. Inafanana na Krioli ya Kiingereza ya Visiwa vya Karibi: kuna tofauti za msamiati na sarufi lakini kwa jumla wasemaji huelewana.
DJ Maphorisa
Themba Sonnyboy Sekowe (amezaliwa Novemba 15, 1987), anayejulikana kitaaluma kama DJ Maphorisa (au tuseme Madumane), ni mtayarishaji wa rekodi wa Afrika Kusini, DJ na mwimbaji. Akiwa mtayarishaji wa rekodi na mchanganyiko wa muziki wa nyumbani, amapiano na afropop, amefanya kazi naye na amepokea sifa za utayarishaji kutoka kwa wasanii kadhaa mashuhuri, akiwemo Wizkid, Sizwe Alakine, Kwesta, Uhuru, Drake, Black Coffee, Major Lazer, Runtown, C4. Pedro, TRESOR, Kabza De Small na Era Istrefi. Kwa sasa ametiwa saini na lebo yake ya rekodi ya BlaqBoy Music baada ya kuacha Kalawa Jazmee Records.
Alipata umaarufu baada ya kutoa nyimbo nyingi za wasanii wa aina nyingi za muziki, kama vile Uhuru ("Y-Tjukuta"), Kwesta ("Ngud'"), Busiswa ("Lahla"), DJ Zinhle ("My name Is" ), Profesa ("Yezebeli") na Shekinah ("Anayefaa").
2019-sasa: Rumble in the Jungle, Banyana EP
Mnamo Aprili 9, 2021, Maphorisa, TRESOR na Kabza De Small walitoa albamu ya studio ya ushirikiano Rumble in the Jungle Jungle. Mnamo Aprili 16, 2021, studio ya Maphorisa na Tyler ICU EP Banyana ilitolewa. EP iliwashirikisha Sir Trill, Daliwonga na Kabza De Small, Mpura, na Visca. Wimbo huu "Banyana" ulipita mitiririko milioni 4.2 na iliidhinishwa kuwa platinamu maradufu na tasnia ya Kurekodi ya Afrika Kusini. Mnamo 2021, alianza Made in Lagos Tour kwa tukio la ufunguzi na Wizkid. Katika 2021 Music Kwaito and House Music Awards alipokea uteuzi wa DJ Bora. Mnamo tarehe 17 Septemba 2021, alitoa wimbo "Abalele" akiwa na Kabza De Small akimshirikisha Ami Faku.
Mnamo Oktoba 2021, alitayarisha nyimbo za mwimbaji mzaliwa wa Kongo TRESOR, "Makosa" na "Nyota" kutoka kwa albamu, Motion.
Diskografia
Albamu Shirikishi na EP
Tuzo za Jarida la Muzik la Kiafrika
{| class="wikitable" !
Tuzo za Chaguo la Watazamaji wa Dstv Mzansi
{| class="wikitable"
Tuzo za Kibinadamu za Kiafrika
{| class="wikitable"
Tuzo za Muziki za MTV Africa
{| class="wikitable"
Tuzo za Mzansi Kwaito na House Music Awards
{| class="wikitable"
Tuzo za Muziki za SA Amapiano
{| class="wikitable"
Back to the Future Part III
Back to the Future Part III ni filamu ya tamthiliya ya kuchekesha ya Kimarekani ya 1990 inayounganisha bunilizi ya kisayansi na Western. Ni awamu ya tatu na ya mwisho ya filamu tatu za Back to the Future. Filamu hiyo iliongozwa na Robert Zemeckis, na nyota Michael J. Fox, Christopher Lloyd, Mary Steenburgen, Thomas F. Wilson na Lea Thompson. Filamu hiyo inaendelea mara moja kufuatia Kurudi kwa Baadaye Sehemu ya II (1989); akiwa amekwama mnamo 1955 wakati wa safari yake ya kusafiri, Marty McFly (Fox) anagundua kuwa rafiki yake Dk. Emmett "Doc" Brown (Lloyd), aliyenaswa mnamo 1885, aliuawa na Buford "Mad Dog" Tannen (Wilson), mkuu wa Biff- babu. Marty anasafiri hadi 1885 kumuokoa Doc na kurudi tena kwa 1985, lakini mambo ni ngumu wakati Doc anapenda na Clara Clayton (Steenburgen).
Abong-Mbang
ni mji uliopo katika nchi ya Kamerun, mkoa wa Mashariki.
Mwaka 2021 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 14,661
Nzi-matunda
Nzi-matunda ni nzi wa familia Tephritidae katika oda Diptera wanaoshambulia matunda duniani kote. Mabuu yao huishi ndani ya matunda mbalimbali yakiiva mitini ambamo wanajilisha na nyama ya matunda hayo. Nzi wa familia Drosophilidae huitwa nzi-matunda pia, lakini hawa ni wadogo zaidi na hula matunda yanayooza kwa kawaida. Ni bora kuwaita nzi-matunda wadogo.
Majike huingiza mayai yao katika matunda au sehemu nyingine za mimea na miti. Baada ya kutoka kwenye mayai mabuu huanza kujilisha na tishu ambamo hujikuta. Kwa sababu kunaweza kuwa mabuu mengi katika tunda moja, wanaweza kuletea wakulima hasara nyingi. K.m. nzi wa maembe anaharibu maembe mengi bila hatua za kuwadhibiti.
Mohammad Ansari
thumb| Mohammad Ansari Mohammad Ansari (alizaliwa Tehran, Iran, 23 Septemba 1991) ni mchezaji wa soka wa Irani, ambaye sasa anacheza katika klabu ya Persepolis.
Jesse Lingard
thumb|lingard akiwa anachezea Manchester United 2015 File:Cskamu 31.jpgthumbnail|right|280px|Jesse Lingard Jesse Lingard (alizaliwa 15 Desemba 1992) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Uingereza na pia amejishirikisha katika wimbo wa Pekejeng iliyotungwa na kikundi cha uimbaji Sailors nchini Kenya.
Mohammad Ansari
Persepolis
Ansari alijiunga na klabu ya Persepolis kutoka katika Ligi ya Azadegan Shahrdari Tabriz. Ansari alicheza vizuri na hatimaye akawa katika kikosi cha kwanza cha klabu hiyo pia hucheza kama beki wa klabu hiyo.
Jesse Lingard
Lingard alichaguliwa katika kikosi cha wanaume 19 kwa ajili ya ziara ya awali ya msimu wa Manchester United. Alifunga mabao yake mawili ya kwanza kwa United katika ushindi wa kirafiki wa 5-1 dhidi ya A-League All Stars huko Sydney tarehe 20 Julai, ambayo ya kwanza ilikuwa lengo la kwanza la klabu chini ya meneja mpya David Moyes. Baada ya mechi, alisema "Ninaamini mimi mwenyewe lakini ni lazima kuanza kuamini mimi zaidi". Pia alifunga dhidi ya Yokohama F. Marinos na Kitchee SC kumaliza ziara kama mchezaji bora na malengo manne katika mechi nyingi.
Ingawa alikuwa na matumaini ya "kuruka hatua ya mkopo wakati huu na kuvunja moja kwa moja kupitia" Manchester United, Lingard alijiunga na Birmingham City kwa mkopo wa mwezi mnamo tarehe 19 Septemba, akaenda moja kwa moja hadi kumi na moja kwa mechi ya michuano dhidi ya Sheffield Jumatano siku mbili baadaye ya St Andrew. Alifungua mabao baada ya dakika 20 na lengo lake la kwanza katika soka kubwa wakati kipa klabu Chris Kirkland alipiga risasi na Chris Burke, alikamilisha kofia yake ya dakika 13 baadaye, na akafunga nne katika nusu ya pili ili kupata ushindi wa 4-1.
Lingard haikuwepo kwa tiketi ya Ligi ya Birmingham ya Ligi ya tatu kwa sababu Manchester United hakutaka yeye amefungwa kikombe, kisha katika mechi yake ya tatu ya ligi, alifanya upungufu wa adhabu, aliyopewa wakati alipokuwa akipigwa nje ya eneo hilo, na kichwa cha dakika 89 ili kukamilisha kushindwa kwa 4-0 kwa Millwall. Mkataba ulifikia kupanua mkopo wa Lingard mpaka tarehe 14 Desemba, lakini kisha amekosa mechi tatu wakati akipokea matibabu huko Manchester United kwa kuumia magoti. Mkopo huo uliongezwa zaidi, hadi 1 Januari 2014, lakini Lingard imesimamishwa kwa mechi mbili zilizopita za spell. Dhidi ya Wigan Athletic mnamo tarehe 26 Desemba, alipelekwa kwa ajili ya kulala juu ya Jordi Gómez mara baada ya kukataa kick ya bure wakati alipoonekana akipigwa.
Ingawa Birmingham alitarajia kupanua mkopo huo, Lingard alirudi Manchester United na alikuwa mchezaji asiyetumika katika mechi dhidi ya Swansea City tarehe 11 Januari.
Tarehe 27 Februari 2014, Lingard alijiunga na klabu nyingine ya michuano, Brighton & Hove Albion, kwa mkopo wa siku 93. Alifunga bao lake la kwanza kwa klabu mnamo Aprili 8, kwa kushinda 4-1 dhidi ya klabu ya zamani ya Leicester City, ambaye alikuwa amefungwa muhuri siku za Ligi Kuu ya awali.
Wakati alipokuwa na Albion, Lingard alicheza mara 17, ikiwa ni pamoja na kwenye mashindano ya michuano, na akafunga mabao 4.
Ziwa la Kreta
Ziwa la Kreta (Crater Lake) ni ziwa dogo la Kenya (kaunti ya Nakuru).
Lina eneo la kilometa mraba 0.11.
Tazama pia
• Orodha ya maziwa ya Kenya
Kwintiani, Teodoli, Tekla na Festina
Kwa kuwa hayajulikani mengine kuhusu historia yao, hawaorodheshwi tena na Martyrologium Romanum.
Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 14 Juni.
Shinji Mikami
thumb|311x311px|Shinji Mikami. Shinji Mikami (alizaliwa Agosti 11 1965) ni Mjapani mkurugenzi wa michezo ya video za kompyuta, ni mkurugenzi na mtayarishaji wa video hizo.
Abderrahmane Abdelli
thumb|Abderrahmane Abdelli akicheza mandol (mandole ya Algeria) katika tamasha huko Ghent, Ubelgiji mnamo [[Oktoba 1, 2006]]
Shinji Mikami
Alianza kazi yake huko Capcom mwaka wa 1990, aliendelea kuongoza makampuni hayo yanayotengeneza na kusambaza michezo hiyo mpaka 2006.
Abderrahmane Abdelli
Abderrahmane Abdelli (alizaliwa Aprili 2, 1958), ni mwandishi wa Kiberber na mtunzi wa nyimbo anayejulikana kwa kuchanganya muziki wa kitamaduni wa huko Afrika ya Kaskazini kwa upigaji wa gitaa.
Shinji Mikami
Mikami alizaliwa katika kisiwa cha Yamaguchi na kukulia katika kisiwa cha Honshū, Kama kijana mwenye nguvu, Mikami alikuwa dereva wa mashindano ya Formula one. Pia alikuwa anajishughulisha na kuigiza filamu.
Abderrahmane Abdelli
Wasifu
Abdelli nimzaliwa wa Mechta Behalil, Algeria, wakati wa vita vya Uhuru wa Algeria. Familia yake ilihamishwa na mlipuko katika kijiji chao, Kennour, sehemu ya Mkoa wa Tizi Ouzou, na jeshi la anga la Ufaransa. Baada ya vita, familia ya Abdelli ilikaa katika mji wa pwani wa Dellys. Akiwa mvulana, Abdelli alitengeneza gitaa lake la kwanza kutoka kutokana na kopo tupu la mafuta, ubao wa mbao na kamba ya uvuvi. Baada ya kujifunza kupiga gitaa, Abdelli alitambulishwa kwa mandol na bwana Chaabi, Chaïd Moh-Esguir.
Shinji Mikami
Akiwa kijana alififunza karate na taekwondo, alisomea mambo ya bidhaa chuo kikuu, Mikami alihitimu katika Chuo Kikuu cha Doshisha, ambapo alijitokeza katika utafiti wa bidhaa mbalimbali.
Abderrahmane Abdelli
Wasifu
Abdelli alianza muziki wake kwa mara ya kwanza huko Dellys, Kabylie, wakati wa tamasha la Uhuru wa Algeria mwaka 1974. Alishinda mashindano kadhaa nchini Algeria kwa waimbaji mahiri. Abdelli alitoa albamu yake ya kwanza mnamo 1984, lakini haikufanikiwa. Miaka miwili baadae, alitoa albamu ambayo iliuza nakala 12,000, lakini hakuwahi kupokea malipo kutoka katika kampuni yake ya rekodi ya Abdelli ilitoa albamu kadhaa nchini Algeria, lakini alihamia Ubelgiji mwaka 1984.. Ndipo alipokutana na mtayarishaji Thierry Van Roy, ambaye alivutiwa sana na muziki wa Abdelli hivi kwamba alitumia miaka miwili kuchunguza mizizi ya mapokeo ya muziki ya Waberber katika Chuo Kikuu cha Algiers." Tangu 1986 amejenga makazi yake huko Brussels, Ubelgiji.
Albamu maarufu zaidi za Abdelli ni pamoja na New Moon na Among Brothers Ametumbuiza kwenye matamasha mbalimbali barani Ulaya, ikiwa ni pamoja na WOMAD na tamasha la 0110 concert huko Ghent. Mbali na Ulaya ametembelea Uingereza, Marekani na Kanada.
Utetezi wa Kanisa Katoliki
Utetezi wa Kanisa Katoliki ni sehemu ya teolojia ya Ukristo inayolenga kutoa hoja za kutetea imani na maisha ya Kanisa Katoliki dhidi ya zile za watu wa madhehebu au dini nyingine au za wale wasio na dini yoyote wanaolenga kuthibitisha kasoro zake ili kukomesha imani katika asili yake ya Kimungu.
Kwa kutaja utetezi wa namna hiyo katika lugha nyingi limetoholewa neno la Kigiriki ἀπολογία, apologia, "utetezi wa sauti, hotuba ya utetezi".
Ni tofauti kidogo na hoja zinaotumiwa na Wakatoliki dhidi ya dini, madhehebu na itikadi nyingine ili kuonyesha vilivyo na kasoro.
Historia
Utetezi wa Ukristo ulihitajika mapema dhidi ya hoja za Wayahudi na wengineo, hivyo unajitokeza katika Agano Jipya lenyewe, kwa mfano katika nyaraka za Mtume Paulo.
Baadaye uliendelea katika maandishi ya Mababu wa Kanisa kama vile Yustino mfiadini, Tertullianus, Origen na Agostino wa Hippo. Baadhi yao walitetea Ukristo dhidi ya dhuluma za serikali ya Dola la Roma na kwa hiyo wanaitwa Mababu watetezi (wa imani).
Baadaye kazi hiyo iliendelezwa na walimu wa Kanisa wa Karne za Kati, kama vile Anselm wa Canterbury, Thoma wa Akwino na wengineo wa Teolojia ya shule.
Juhudi za pekee zilihitajika na kufanyika wakati wa Matengenezo ya Kiprotestanti, yaliyoelekea kusambaratisha Kanisa kwa msingi wa ufafanuzi mpya wa Biblia na kwa kutegemea itikio la wengi dhidi ya makwazo yaliyotolewa na baadhi ya viongozi wa ngazi zote, hata Mapapa. Wakati huo walijitokeza hasa Wajesuiti kama vile Petro Kanisi na Roberto Bellarmino.
Wakati wa Falsafa ya mwangaza kati ya watetezi wa Kanisa dhidi ya falsafa hiyo iliyopinga kabisa imani yoyote ya dini, anakumbukwa hasa Blaise Pascal.
Katika karne za mwisho kuna walei walioongokea Ukatoliki kama John Henry Newman na Gilbert K. Chesterton huko Uingereza, Scott Hahn na mke wake huko Marekani na wengine wengi.
Mbinu
Watetezi hao na wengineo wametumia hoja za kifalsafa, za kihistoria na za fani nyingine, mbali ya madondoo ya Biblia, kadiri ya hoja zilizotumiwa na wapinzani, ambao pengine wanakanusha mafundisho ya Kanisa, pengine wanalaumu zaidi matendo ya wanakanisa, hasa viongozi.
Hata hivyo, utetezi mkuu ni utakatifu wa maisha ya waamini, ambao kila unapopatikana unakumbusha neno la Yesu kwamba matunda yanathibitisha ubora wa mti kuliko hoja za akili. Kati ya hao kuna waamini milioni 30 hivi waliofia dini yao huku wakisamehe watesi wao.
Ugumu wa kazi hiyo
Ugumu wa kutetea Kanisa hilo una sababu mbalimbali.
Upande wa imani na maadili, ni kwamba Kanisa Katoliki lina mafundisho mengi sana kutokana na juhudi za miaka 2000 hivi za kuwa na uwiano kati ya mitazamo inayopingana. Kanisa hilo halikubali kurahishisha mafundisho kwa kusisitiza upande mmoja unaoeleweka zaidi na kuweka kivulini upande wa pili. Hivyo, kwa mfano, unakiri kuwa Yesu ni Mungu kweli na papo hapo mtu kweli katika umoja wa nafsi yake. Kufafanua fumbo hilo kwa mtu asiyesadiki ni jambo gumu kuliko kumueleza kwamba ni Mungu tu au mtu tu.
Malamata
Malamata (Setaria verticillata) ni spishi ya nyasi katika nusufamilia Panicoideae. Asili ya nyasi hili ni Ulaya lakini sasa imewasilishwa au imesamba katika mabara yote mengine isipokuwa Antakitiki. Ni gugu baya na imeanza kupinga viuamimea. Visuke vina nywele zenye kulabu ndogo zinazorahisisha usambazaji wa mbegu zake kwa manyoya ya wanyama na siku hizi kwa nguo za watu.
Utetezi wa Kanisa Katoliki
Ugumu wa kazi hiyo
Tena, katika ulimwengu wa kisasa, Kanisa Katoliki linajikuta mstari wa mbele katika kutetea uhai na haki duniani, pamoja na kupinga maovu mbalimbali yaliyoenea kwa faida kubwa ya kiuchumi ya makundi mbalimbali, kama vile wanaouza binadamu, wanaonyanyasa wanyonge, wanaotoa mimba za wanawake n.k. Hivyo si ajabu kwamba linakabiliwa na chuki na upinzani mkubwa.
Upande wa maisha, ugumu ni kwamba Kanisa Katoliki linakaribia kutimiza miaka 2000 ya uwepo wake, likiwa na muundo unaoonekana, ulioenea sasa duniani kote. Ndani yake hadi sasa wameishi bilioni kadhaa za Wakristo, wakiwemo milioni kadhaa za wakleri na watawa katika mazingira mbalimbali, pengine machafu na ya kikatili sana, yaliyoweza kuwaathiri kwa urahisi.
Malamata
Spishi nyingine ya Setaria ni aina ya nafaka: mwele-kichaa (''S. italica).
Mto Makanda (Makueni)
unapatikana katika kaunti ya Makueni, kusini mwa Kenya.
Utetezi wa Kanisa Katoliki
Maelekezo ya kisasa
"Tunahitaji utetezi wa aina mpya, kulingana na madai ya leo, ambayo izingatie kwamba jukumu letu si kushinda hoja, bali kuokoa watu, ni kuwajibika katika mapambano ya kiroho, si katika mabishano ya nadharia, ni kutetea na kukuza Injili, si sisi wenyewe".
Lehututu
Lehututu ni kijiji katika Kgalagadi North, Wilaya ya Kgalagadi huko nchini Botswana. Idadi ya wakazi wa kijijini hapa ilikuwa 1,956 kulingana na matokeo ya sensa ya mwaka wa 2011.
Krispini mfiadini
ni kati ya Wakristo wa Afrika Kaskazini waliouawa kwa ajili ya imani yao.
Kwa kuwa hayajulikani mengine kuhusu historia yake, haorodheshwi tena na Martyrologium Romanum.
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu mfiadini.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 1 Juni.
Maungamo
Maungamo (kwa Kilatini: Confessiones kwa Kiingereza: Confessions ) ni habari za maisha ya Augustino wa Hippo zilizoandikwa naye mwenyewe kwa Kilatini kati ya miaka 397 na 400.
Maungamo ni kati ya vitabu maarufu zaidi vya Augustino na wa lugha ya Kilatini.
Mto Kwale (Singida)
ni mto wa Mkoa wa Singida (Tanzania ya kati).
Maji yake yanaishia Bahari Hindi kupitia mto Rufiji.
Paa (Bovidae)
Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Paa (ing. duiker; huitwa pia: Nsya, Sylvicapra grimmia; Mindi, Cephalophus spadix; Funo, Cephalophus natalensis; na Chesi, Philantomba monticola) ni jina la kawaida kwa wanyama wadogo wa Afrika wanaofanana na swala na walio na pembe fupi. Huainishwa katika nususfamilia Cephalophinae ya familia Bovidae. Paa-chonge ni wanyama wengine katika familia Tragulidae.
1939 KK
Makala hii inahusu mwaka 1939 KK (kabla ya Kristo).
Augustino Caloca
thumb|[[Picha halisi ya Mt. Augustino Caloca.]] Augustino Caloca (jina kamili kwa Kihispania Agustín Caloca Cortés; Zacatecas, Mexico, 5 Mei 1898 - Colotlan, Mexico, 25 Mei 1927) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki nchini Meksiko hadi alipouawa bila kesi wakati wa Vita vya Wakristero. Hivyo alishuhudia uaminifu wake kwa Kristo na kwa Kanisa lake.
Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 22 Novemba 1992 halafu mtakatifu mfiadini tarehe 21 Mei 2000 pamoja na wenzake 24 waliofia dini katika vita hivyo :
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 21 Mei ila ya kwake mwenyewe ni tarehe ya kifodini chake.
Paterni wa Vannes
Paterni wa Vannes (au Paternus, Paterne, Patier, Pair, Padarn; alizaliwa karne ya 5 - alifariki 490/511) alikuwa askofu wa kwanza wa Vannes, Bretagne (leo nchini Ufaransa) kuanzia mwaka 467 hivi hadi kifo chake.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waanglikana kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 21 Mei.
Cecil Kellaway
Cecil Kellaway(alizaliwa Agosti 22 1890 - akafariki Februari 28 1973) alikuwa mwigizaji wa Uingereza / Afrika Kusini. Aliteuliwa kuwania tuzo ya Academy Award for Best Supporting Actor kupitia filamu ya The Luck of the Irish na Guess Who's Coming to Dinner 1967.
Maisha ya Awali
Cecil Kellaway alizaliwa Agosti 22 1890 huko Cape Town, Afrika Kusini. Alikuwa mtoto wa wazazi wa Kiingereza, Rebecca Annie (née Brebner) na Edwin John Kellaway, mbunifu na mhandisi. Edwin alihamia Cape Town kusaidia kujenga nyumba za bunge pale Cape Town na alikuwa rafiki mzuri wa Cecil Rhodes, ambaye alikuwa baba wa ubatizo wa Cecil..
Cecil alivutiwa na uigizaji tangu akiwa mdogo. Alisomeshwa katika chuo cha Normal, Cape Town na huko England katika shule ya Grammar. Alisomea uhandisi na aliporudi Afrika Kusini aliajiriwa katika kampuni ya uhandisi. Walakini hamu ya uigizaji ilikuwa kali sana na alikua muigizaji wa wakati wote, akiigiza kwanza katika filamu "Potash na Perlmutter.
Alitumikia kwa muda mfupi jeshini mnamo 1914 lakini alitolewa nje. Filamu ya mapema aliyoigiza ilijulikana kama The Prince of Pilsen.
Alifanya ziara kwa miaka mitatu kupitia China, Japan, Siam, Borneo, Malaya, Kaskazini na Afrika Kusini na Ulaya, katika filamu kama "Monsieur Beaucaire".
Dusmareb
ni mji wa Somalia ya kati.
Kizauzou
Kizauzou ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Uchina inayozungumzwa na Wanu. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kizauzou imehesabiwa kuwa watu 2100. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kizauzou iko katika kundi la Kingwi.
1920 KK
Makala hii inahusu mwaka 1920 KK (kabla ya Kristo).
Mto Makila (Makueni)
unapatikana katika kaunti ya Makueni, kusini mwa Kenya.
Maji yake yanaishia katika mto Athi-Galana-Sabaki na hatimaye katika Bahari ya Hindi.
Mto Liembele
ni mto wa Mkoa wa Singida (Tanzania ya kati).
Mikoa ya Kamerun
300px|thumb|Mikoa ya Kamerun Mikoa ya Kamerun ni maeneo ya utawala wa ngazi ya juu nchini Kamerun. Kwa lugha ya Kifaransa huitwa "région" tangu mwaka 2008 ambapo rais Paul Biya alibadilisha jina rasmi kutoka "provinces" za awali kuwa "régions. Jumla ya mikoa ni 10.
Kila mkoa uko chini ya mkuu wake anayeitwa gavana (gouverneur de région) na kuteuliwa na rais wa jamhuri, pamoja na Halmashauri ya Mkoa.
Halmashauri ya Mkoa ni serikali ya mkoa. Ina wawakilishi wa wilaya wanaochaguliwa na wawakilishi wa watawala wa jadi.
Ziwa Hohnel
ni ziwa dogo la Kenya (kaunti ya Nyeri).
Gayo, Joviani na Filipo
ni kati ya Wakristo wa Moroko ya leo waliouawa kwa ajili ya imani yao.
Batouri
ni mji uliopo katika nchi ya Kamerun, mkoa wa Mashariki.
Mwaka 2021 idadi ya watu ilikadiriwa kuwa 43,821
Machafuko ya Darfur
Machafuko ya Darfur yalianza katika eneo la Darfur, Sudan, mnamo Februari mwaka wa 2003 wakati ambapo Jeshi la Ukombozi la Sudan na Harakati ya Haki na Usawa zilichukua silaha na kuanza kushutumu serikali kwa kuwadhulumu wananchi Waafrika huku ikiwapendelea Waarabu.
Gayo, Joviani na Filipo
Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.
Machafuko ya Darfur
Wahusika
Upande mmoja, ambao unajumuisha jeshi la Sudan na Janjaweed, kundi la wanamgambo lenye wapiganaji kutoka makabila ya Abbala ambayo ni mchanganyiko wa Waarabu na Waafrika wa kanda ya kaskazini katika eneo la Rizeigat la Sudan. Makabila haya haswa ni wafugaji wa kuhamahama ambao huchunga wanyama kama vile ngamia.
Gayo, Joviani na Filipo
Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 15 Juni.
Machafuko ya Darfur
Wahusika
Upande mwingine ulikuwa wa makundi ya waasi, hasa Jeshi la Ukombozi la Sudan na Harakati ya Haki na Usawa, ambayo yalipata wapiganaji kutoka makabila ambayo si ya Kiarabu wala ya Kiislamu, kama vile Fur, Zaghawa, na Masalit.
Serikali ya Sudan, ingawa imekana hadharani kuwa haiwasaidii wanamgambo wa Janjaweed, inashutumiwa kwa kuwasaidia kifedha, na kwa kuhusika katika mashambulizi ya pamoja yanayolenga raia. Serikali ya Sudan imelaumiwa kwa kuharibu ushahidi, kama vile kufunika makaburi ambapo watu wengi wamezikwa. Pia serikali hiyo imewakamata na kuwanyanyasa wanahabari, hivyo kufanya ripoti za habari kutoka eneo la Darfur kuwa chache. Nyuma ya serikali, China na Iran zimeunga mkono sana mauaji kwa kutoa silaha nyingi za aina mbalimbali, zikiwemo za kikemia.
Itikio la kimataifa
Ingawa serikali ya Marekani imeufafanua mgogoro katika eneo hilo kama mauaji ya kimbari, Umoja wa Mataifa tarehe 31 Januari 2005 ulitoa ripoti ya kurasa 176 ikisema kuwa, ingawa kulikuwa na mauaji kwa wingi na ubakaji wa raia wa eneo la Darfur, haingeweza kuyatambua mateso hayo kama "mauaji ya kimbari" kwa sababu "nia ya kufanya mauaji ya kimbari haikuwepo".
Wanaharakati wengi, hata hivyo, wanatambua mgogoro katika eneo la Darfur kama mauaji ya kimbari, kama vile mashirika ya Save Darfur Coalition, Aegis Trust na Genocide Intervention Network. Mashirika hayo yanaashiria matamshi ya Katibu Mkuu wa zamani wa Marekani Colin Powell, yaliyotambua mgogoro kama mauaji ya kimbari. Mashirika mengine ya kiharakati, kama vile Amnesty International, ingawa yanaomba hatua ya kimataifa ichukuliwe, wanakataa kutumia maneno mauaji ya kimbari.
Kuna makadirio mbalimbali ya idadi ya watu waliouawa. Serikali inadai ni 10,000 tu, lakini Umoja wa Mataifa unasema ni 300,000. Vilevile waliokimbia eneo lao ni 450,000 tu kadiri ya serikali, bali 2,850,000-3,000,000 kadiri ya UM.
Mbali ya hayo, ubakaji wa watoto na wanawake umezidi, hasa kutokana na hamu ya serikali ya kufuta uwepo wa wasio Waarabu nchini.
Kwa sababu hiyo, rais wa Sudan, Omar al-Bashir amekuwa rais wa kwanza kufunguliwa kesi katika Mahakama ya Kimataifa ya Makosa ya Jinai akiwa madarakani. Mashtaka ni mauaji wa kimbari, makosa ya jinai ya kivita na makosa ya jinai dhidi ya utu.
Kaharabu
thumbnail|right|Mapambo ya vito vya kaharabu 180px|thumbnail|Rezini ya ubao wa miti ni chanzo cha kaharabu Kaharabu (kutoka Kiajemi کهربا kahroba; kwa Kiingereza amber) ni rezini (si utomvu) ya kisukuku cha miti iliyokua miaka milioni iliyopita. Inaweza kufanana na aina za sandarusi lakini kwa jumla umri wake ni mkubwa na ni mgumu zaidi kuliko sandarusi. Aina bora za kaharabu zinajulikana pia kwa jina la kitaalamu la succinit.
Kaharabu ilitokea katika mazingira ya misitu ya miti yenye rezini husika iliyoendelea kuwa kisukuku katika mchakato wa kufunikwa na maganda manene ya udongo yaliyosababisha shinikizo la tani nyingi na joto kwa miaka elfu na zaidi.
Matumizi na biashara ya kaharabi inajulikana kutokana na utafiti wa kiakiolojia tangu miaka 12,000 hivi. Wagiriki wa Kale waliita kaharaba kwa jina "elektron" wakatambua ya kwamba kipande cha kaharaba baada ya kusuguliwa kinavuta sehemu ndogo za kitambaa au nyuzi kwake. Hapa ni asili ya neno "electric" (umeme) katika lugha za Ulaya.
thumbnail|[[Mbu wa kale katika kipande cha kaharabu.]] Katika elimu ya historia ya viumbehai kaharabu ni muhimu kwa sababu mara nyingi vipande vyake vinatunza wadudu na viumbe wengine wadogo waliokaa kwenye miti na kufunikwa ndani ya kitone cha rezini bichi. Wadudu hao wamehifadhiwa hivyo kwa miaka milioni kadhaa na leo wanapatikana kwa uchunguzi wa kitaalamu.
Oligonukleotidi
Oligonukleotidi ni molekuli fupi za Asidi DeoksiriboNukleini (ADN) au Asidi RiboNukleini (ARN), zilizo na matumizi mbalimbali kama vile katika upimaji wa vinasaba, utafiti na biolojia ya ujasusi. Molekuli hizi hutengenezwa katika maabara kwa usanisi wa kemikali wa solid-phase. Aidha, zinaweza kutengenezwa kama molekuli zenye strandi moja kwa kuzingatia mfuatano ulioagizwa na mtumiaji,hivyo basi ni muhimu katika usanisi wa jeni bandia, polymerase mnyororo mmenyuko (PCR), utambuzi mpangilio wa DNA, molecular cloning na kama molecular probes. Katika viumbehai, oligonukleotidi hupatikana kama molekuli ndogo za RNA zinazotumika katika udhibiti wa utengenezaji wa protini kutokana na taarifa iliyopo kwenye jeni (km microRNA ).
Oligonukleotidi huundwa kwa mpangilio maalum wa nukleotidi. Urefu wa molekuli hizi huonyeshwa kwa " -mer " (kutoka kwa Kigiriki, meros, "sehemu"). Kwa mfano, oligonukleotidi ya nukleotidi (nt) sita ni heksama, ilhali ya ishirini na tano kwa kawaida huitwa "25-mer". Oligonukleotidi huambata oligonukleotidi zingine mfano wa DNA au RNA, kwa utaratibu mahususi, ili kuunda dupleksi. Sifa hii ya oligonukleotidi ndio msingi wa matumizi yake kama probes katika kugundua mfuatano maalum wa DNA au RNA. Mifano ya taratibu zinazotumia oligonukleotidi ni pamoja na DNA microarray, Southern blot, uchambuzi wa oligonukleotidi antisensi, fluorescent in situ hybridization ( FISH), PCR, na usanisi wa jeni bandia.
Oligonukleotidi huundwa kwa 2'-deoksiribonukleotidi (oligodeoksiribonukleotidi), ambazo zinaweza kurekebishwa kwenye uti wa mgongo au kwenye nafasi ya 2' ya sukari ili kuafikia athari tofauti tofauti za kifamasia. Marekebisho haya hupatia oligonukleotidi sifa mpya na kuzifanya kuwa kipengele muhimu katika tiba ya antisense.
Usanisi
Oligonukleotidi hutengenezwa kwa usanisi kemikali unaotumia vitalu vya ujenzi kama vile protected phosphoramidites za asili au nukleosidi zilizoboreshwa kikemikali. Ujenzi wa mnyororo wa oligonukleotidi huendelea katika mwelekeo wa 3' hadi 5' kwa kufuata utaratibu wa kawaida unaojulikana kama "synthesis cycle". Kukamilika kwa mzunguko mmoja wa sintetiki husababisha kuongezwa kwa nukleotidi kwenye mnyororo unaokua. Mavuno chini ya 100% ya kila hatua ya syntetiki na tukio la mmenyuko ya upande huwa athari katika ufanisi wa mchakato huu. Kwa kawaida, mlolongo wa oligonukleotidi huwa mfupi (urefu wa nukleotidi 13-25 ). Nukleotidi 200, mara nyingi, huwa urefu wa juu zaidi wa oligonukleotidi syntetiki. HPLC na njia zingine zinaweza kutumika kutenga oligonukleotidi zilizo na mlolongo wa nukleotidi unaofaa.
Marekebisho ya kemikali
Kuunda oligonukleotidi fupi fupi zenye uimara wa kemikali ndiyo iliyokuwa changamoto ya kwanza katika kutengeneza tiba za ASO. Oligonukleotidi za asili huharibiwa kwa urahisi na nucleases, vimeng'enya ambavyo hupasua nukleotidi na vinapatikana kwa wingi katika kila aina ya seli. Oligonukleotidi fupi pia huwa na mshikamano dhaifu, jambo ambalo huchangia kwa kuharibiwa kwake in vivo.
Marekebisho ya uti wa mgongo
Nukleotidi za nukleosidi organothiophosphate (PS) analogs hupatia oligonukleotidi baadhi ya sifa za manufaa. Sifa hizi kuu zinazotokana na uti wa mgongo wa PS kwenye nukleotidi ni utambuzi wa diastereomer kwa kila nukleotidi na uwezo wa kufuatilia kwa urahisi mimenyuko inayohusisha nukleotidi za phosphorothioate, ambayo ni muhimu katika usanisi wa oligonukleotidi. Maboresho ya uti wa mgongo wa PS hulinda oligonukleotidi dhidi ya uharibifu usiohitajika na vimeng'enya. Uboreshaji wa uti wa mgongo wa nukleotidi hutumiwa sana kwa ajili ya kuafikiwa kwake kwa urahisi na usahihi kwenye nukleotidi nyingi. Kuunganishwa kwa fluorescent kwenye mwisho wa 5' na 3' ya oligonukleotidi yaliripotiwa kutathmini miundo, mienendo na mwingiliano wake kwenye mazingira.
Marekebisho ya pete ya sukari
Uboreshaji mwingine ambao ni muhimu katika matumizi ya matibabu ya oligonukleotidi ni marekebisho ya 2' ya sukari. Kurekebisha sukari katika nafasi ya 2' huongeza ufanisi wa oligonukleotidi kwa kuongeza uwezo wa kufungamana na oligonukleotidi lengwa, haswa katika tiba za oligonukleotidi antisensi. Pia hupunguza mshikamano na protini zisizo maalum, na kuongeza usahihi wa uhusiano na protini maalum lengwa. Marekebisho mawili kati ya yanayotumika sana ni 2'-O-methyl na 2'-O-methoxyethyl. Marekebisho ya fluorescent kwenye nukleobesi pia yaliripotiwa.