cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Wamasai
Nywele
Anapofikisha umri wa miezi 3, mtoto hupewa jina na kichwa hunyolewa safi, isipokuwa kifurushi cha nywele, kinachofanana na kilemba cha jogoo kutoka shingo hadi paji la uso. Ufananishi huu na jogoo humaanisha "hali ya neema" wanayopewa watoto wachanga. Mwanamke aliyepoteza mtoto awali alipokuwa akijifungua ataweka kifurushi hiki cha nywele mbele au nyuma ya kichwa, kutegemea kama alipoteza mvulana au msichana.
Siku mbili kabla ya wavulana kutahiriwa, vichwa vyao hunyolewa. Kisha vijana mashujaa huruhusu nywele zao kukua, na hutumia muda mwingi wakisuka nywele. Nywele hizo hupakwa mafuta ya wanyama na mchanga mwekundu, na huhasimiwa juu ya kichwa kwa kipimo cha masikio. Nywele kisha husukwa: inagawanyishwa katika sehemu ndogo na kusongwa kwanza ikiwa imetenganishwa, halafu ikiwa imeunganishwa. Pamba au nyuzi za sufu zinaweza kutumiwa kurefusha nywele. Nywele zilizosukwa huweza zikaachwa zimelegea au zikafungwa pamoja kwa ngozi. Wakati wapiganaji kwenda kupitia Eunoto, na kuwa wazee, nywele zao ndefu zilizosukwa hunyolewa.
Vilevile wanaume hunyoa nywele wanapopita kifungu kimoja cha maisha hadi kingine. Bibiarusi pia atanyolewa kichwa chake, na kondoo wawili dume watachinjwa kuzingatia sherehe hiyo.
Ushawishi wa dunia ya kisasa
Sera za serikali, kama vile hifadhi na utunzaji wa akiba, na kutengwa kwa Wamasai, pamoja na kuongeza idadi, n.k. zimefanya vigumu kudumisha maisha ya Wamasai.
Katika kuongezeka kwa umaskini na uhamiaji, mamlaka ya wazee wa jadi wa Kimasai inaonekana kudidimia.
Kwa muda, miradi mingi imeanza kusaidia viongozi wa Kimasai kutafuta njia za kuhifadhi mila zao na pia kusawazisha mahitaji ya elimu ya watoto wao kwa dunia ya kisasa.
Wamasai wengi wameacha maisha ya wahamaji na kupata nafasi za kuwajibika katika biashara na serikali. Hata hivyo, licha ya maisha ya kisasa wanayoishi mjini, wengi hurudi nyumbani na nguo za kisasa, na hutoka kwenye familia yao wakiwa wamevalia shuka la kitamaduni (kitambaa cha rangi nyingi), patipati za ngozi ya ng'ombe, na fimbo ya mbao ('o-rinka') - wakihisi huru kwa wenyewe na dunia.
Wilaya ya Kilindini
thumb|Shule ya Allidina Visram huko Mombasa, mnamo 2006, palikuwa mahali pa kituo cha Briteni cha "Kilindini" wakati wa Vita vya Kidunia vya pili. Wilaya ya Kilindini ilikuwa wilaya ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya. Makao makuu yake yalikuwa Mombasa mjini.
Wilaya ya Kilifi
Wilaya ya Kilifi ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).
Albania
Albania ni kati ya nchi zinazoendelea na imeomba kujiunga na Umoja wa Ulaya.
Wilaya ya Kilifi
Makao makuu yalikuwa mjini Kilifi.
Kwa sasa imekuwa kaunti ya Kilifi.
Albania
Mji mkuu ni Tirana (wakazi 418,495).
Historia ya kale
Albania ilikaliwa na makabila mbalimbali ya Wailiriko, Wathraki na ya Wagiriki.
Katika karne ya 3 KK eneo lilitekwa na Dola la Roma na kufanywa sehemu ya majimbo ya Dalmatia, Masedonia na Iliriko.
Karne za Kati
Mwaka 1190 ndani ya Dola la Roma Mashariki ulitokea ufalme mdogo wa Arbër kwa juhudi za archon Progon huko Krujë.
Katikati ya karne ya 15 nchi ilitekwa na Waosmani.
Historia ya kisasa
Ufalme wa Albania ulitekwa na Italia ya Benito Mussolini mwaka 1939 hadi 1943, ulipowekwa na Ujerumani wa Adolf Hitler chini yake.
Baada ya nchi hizo mbili kushindwa vitani, nchi ikaongozwa na Enver Hoxha ikijitenga zaidi na zaidi na dunia nzima. Kati ya miaka 1945 na 1990 ilipotawaliwa na chama cha Kikomunisti Albania ilitangaza kuwa nchi ya kwanza ya kiatheisti na kupiga marufuku kila aina ya dini.
Kutokana na mapinduzi ya mwaka 1991 Jamhuri ya Kisoshalisti iliiachia nafasi jamhuri ya nne.
Kwa sasa Albania ni kati ya nchi maskini zaidi za Ulaya na wananchi wengi (walau 900,000) wamehamia Ugiriki, Italia, Marekani n.k.
Watu
Wamebaki wakazi 2,876,591 (2017). Zaidi ya 98% za wakazi hutumia lahaja za Kialbania ambacho ni lugha ya pekee kati ya lugha za Kihindi-Kiulaya. Lakini wengi wanazungumza pia Kigiriki au lugha nyingine.
Kati ya miaka 1945 na 1990 ilitawaliwa na chama cha Kikomunisti iliyotangaza Albania kuwa nchi ya kwanza ya kiatheisti iliyopiga marufuku kila aina ya dini. Hata hivyo, baada ya uhuru kupatikana tena, 39% za wakazi anajali sana imani fulani. Katika sensa ya mwaka 2011, 58.79% walijitambulisha kama Waislamu (hasa Wasuni) na 17.06% Wakristo (wakiwemo 10.03% Wakatoliki na 6.75% Waorthodoksi). Wakanamungu walikuwa 2.5% tu.
Hasankeyf
thumb|Hasankeyf ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Batman kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
Mitholojia ya Kirumi
Mitholojia ya Kirumi ni jumla ya imani kuhusu miungu ya Roma ya Kale jinsi ilivyosimuliwa katika visasili na hadithi za kidini za utamaduni huo.
Dini bila vitabu vitakatifu
Dini ya Roma ya Kale haikuwa na msahafu au vitabu vitakatifu kama Biblia, Qurani au Veda. Hadithi zilizoonyesha imani kuhusu miungu zilisimuliwa katika familia, kuimbwa na washairi na baadaye tu kuandikwa na waandishi bila kuunda andiko maalumu la kidini.
Dini ya wakulima
Kiasili Waroma wa kale walikuwa wakulima na hiyvo dini yao iliangalia miungu iliyowakilisha nguvu asilia na matukio muhimu katika mazingira yao kama Tellus (ardhi), Ops (mavuno), Ceres (mazao ya shambani). Waroma waliwaza nguvu hizi kama kimungu wakitafuta kuziathiri kwa kuzipa uso wa mungu fulani aliyeweza kuabudiwa.
Kupokea miungu ya majirani na mataifa yaliyoshindwa
Lakini Waroma wa Kale waliathiriwa wenyewe sana na majirani wao walioitwa Waetruski waliowaletea habari nyingi za miungu ya Kigiriki na hivyo mawazo mengi yenye asili ya Kigiriki yaliingia katika dini ya Kiroma. Mara nyingi walijaribu kulinganisha miungu ya Kigiriki na miungu yao wenyewe kwa kusema kwa mfano mungu Ares wa Wagiriki ni yeye yule kama Mars wa Kiroma, ni tofauti ya lugha tu.
Baada ya kupanua milki yao kuwa Dola la Roma lililojumlisha mataifa kwenye mabara matatu ya Ulaya, Afrika na Asia waliimarisha mtindo huo uliowasaidia kuwatawala wale watu wengi wenye tamaduni tofautitofauti. Walikubali miungu ya kila taifa kwa kuwaingiza katika dini yao ama kama jina tofauti ya mungu aliyekuwepo tayari kwao au kama nyongeza. Hii haikuwa vigumu mno katika imani yao iliyojua miungu mingi.
Miungu mikubwa na miungu ya nyumba
Waroma waliabudu hasa miungu mikubwa 12 iliyosimamia mwendo wa dunia kwa jumla. Lakini katika maisha ya kila siku miungu inayoweza kuitwa midogo au miungu ya binafsi ilikuwa muhimu pia. Iliitwa Lares au Penati na kutazamwa kama mizimu ya marehemu iliyokaa karibu na au ndani ya nyumba ilhali haionekani. Kila asubuhi na wakati wa sikukuu fulani baba wa nyumba aliwatolea sadaka ndogo na sanamu zao zilikuwa na nafasi ya heshima katika nyumba.
Itundu (Makete)
Kwa matumizi tofauti ya jina hili angalia hapa Itundu
Itundu ni jina la kata ya Wilaya ya Makete katika Mkoa wa Njombe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,413 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 59513
92 KK
Makala hii inahusu mwaka 92 KK (kabla ya Kristo).
Mto Namusio
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Mlima Ngera
ni jina la mlima ulioko katika Mkoa wa Simiyu nchini Tanzania.
Una urefu wa mita 1,640 juu ya usawa wa bahari.
Mto Namusio
Maji yake yanaishia katika ziwa Turkana (Kenya).
Koji Funamoto
Koji Funamoto (船本 幸路; alizaliwa 12 Agosti 1942) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Funamoto alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Septemba 1967 dhidi ya Ufilipino. Funamoto alicheza Japani katika mechi 19.
Kisemu
Kisemu  ni kata ya Wilaya ya Morogoro Vijijini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67215. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,137 walioishi humo.
Kibungo Juu
Kibungo Juu  ni kata ya Wilaya ya Morogoro Vijijini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67228.
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,304 walioishi humo.
Kata ya Kibungo juu inaundwa na vijiji vitano navyo ni: Kibungo Juu, Lanzi, Nyingwa, Dimilo na Lukenge. Kuna shule za msingi tano, moja kwa kila kijiji. Wananchi wa kata ya Kibungo ni wakulima wa mazao ya biashara kama vile karafuu, hiriki, tangawizi, bizari, ndizi, lakini wanalima pia mazao ya chakula kama vile mpunga, mahindi, mihogo, magimbi na mengineyo.
Uwanja wa michezo wa Ajaylat
Ajaylat Stadium ni uwanja wa michezo unaotumika kwa matumizi mbalimbali mjini Ajaylat nchini Libya. Na unatumika zaidi kwa mchezo wa mpira wa miguu na uwanja wa nyumbani wa timu ya Al Urouba. Uwanja huo unachukua watu 8,000. Msimu wa ligi kuu ya Libya 2008-2009, timu ya Wefaq Sabratha walicheza katika uwanja huu wakati uwanja  Sabratha ulipokua kwenye matengenezo.
Kibungo Juu
Tamaduni za wananchi wa Kibungo Juu hazina tofauti na zile za Waluguru wengine; kwa uchache ni wakarimu na wanaheshimu akina mama; ndiyo maana ukoo unakwenda kwa kufuata mama.
Rebecca Bell
Rebecca Bell (alizaliwa 1953) ni mtaalamu wa elimu ya mazingira wa Maryland, Marekani. Bell alikuwa kiongozi wa maswala ya mazingira na mtaala wa shule ya umma ya Maryland na ametunukiwa kama Mwalimu wa Sayansi wa Shule ya Kati ya Maryland. Amefanya kazi kwa Mpango wa Kitaifa wa Utawala wa Bahari na Anga ambao hufanya kazi na wanasayansi kufuatilia mabadiliko katika mifumo ikolojia. Mwaka 2008, alihudumu kwenye Delaware II, akisaidia utafiti wao kuhusu mwelekeo wa mfumo wa ekolojia wa muda mrefu. Bell pia anahudumu katika Tume ya Mabadiliko ya Tabianchi ya Gavana wa Maryland Martin O'Malley.
Petro wa Anagni
Petro wa Anagni (alizaliwa Salerno, Campania - alifariki 3 Agosti 1105) anakumbukwa kama askofu mwenye juhudi wa mji huo (Italia ya Kati) kwa muda wa miaka 43.
Kabla ya hapo aliishi kama mmonaki kati ya Wabenedikto hadi alipoitwa na kardinali Ildebrando wa Soana kuhamia Roma.
Papa Paskali II alimtangaza mtakatifu tarehe 4 Juni 1110.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.
Nanami Sone
Nanami Sone (alizaliwa 2 Septemba 1999) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Nanami alicheza kwa mara ya kwanza kwenye Ligi ya Yogibo WE mnamo 20 Septemba 2021.
Igulungu (Uyui)
Igulungu ni jina la kata ya Wilaya ya Uyui katika Mkoa wa Tabora, Tanzania yenye postikodi namba 45228.
Elimu nchini Cote d'Ivoire
Elimu nchini Côte d'Ivoire inaendelea kukabiliwa na changamoto nyingi. Kiwango cha wanaojua kusoma na kuandika kwa watu wazima bado kipo chini: mnamo 2000, ilikadiriwa kwamba 48.7% ya jumla ya wakazi wanajua kusoma na kuandika (60.8% ya wanaume na 38.6% ya wasichana). Watoto waliowengi kati ya miaka 6 na 10 hawajaandikishwa shule. Idadi kubwa ya wanafunzi wa elimu ya sekondari ni wanaume. Mwishoni mwa elimu ya sekondari, wanafunzi wanakaa na kufanya mtihani wa mwisho (Baccalauréat). Nchi ina vyuo vikuu mjini Abidjan (Université de Cocody) na huko Bouaké, (Université de Bouaké).
Mfumo wa elimu
Mfumo wa elimu yao umegawanyika katika hatua tatu: shule ya msingi hudumu kwa miaka sita, inapelekea kupata cheti cha masomo ya msingi; shule ya secondari hudumu kwa miaka saba, inapelekea kupata cheti kuhitimu masomo hayo. Elimu ya chuo kikuu, inapatikana mjini Abidjan tu, katika kilele cha shahada. Idadi kubwa ya taasisi za masuala ya kiufundi na mafunzo wa ualimu nayo hutolewa baada ya elimu ya msingi na sekondari pia. Kulikuwa hakuna mfumo wa elimu ya watu wazima, ijapokuwa watu wazima wengi huudhuria kozi mbalimbali nyakati za usiku, katika maeneo ya vijijini, wanapata elimu yao ya kujua kusoma na kuandika na maelekezo mengine kwa kupitia redio.
Makadiro yaliyofanywa mwaka wa 1980 inaonesha kwamba asilimia 14 ya mshule ya msingi na asilimia 29 ya mashule yasekondari yalikuwa ya watu binafsi. Mengi yao yalikuwa mashule ya Katoliki, iliyokuwa ikifanyiwa kazi na walimu wa kidini na walimu wa kawaida, na sehemu ya mshahara inatolewa ruzuku kutoka serikalini.
Mashule ya Wakatoliki yalikuwa yakifanya kazi zake mjini kusini na mshariki, lakini pia yalikuwa yakipatikana huko sehemu zingine za nchi. Mafunzo ya kidini yalikuwa hayaruhusiwi katika mashule ya serikali. Mashule ya Kiislamu yalikuwa maarufu huko mjini kaskazini na yalikuwa huru, lakini yalikuwa hayaungwi mkono na serikali. Baadhi ya wanafunzi huudhuria mashule yote ya Kiislamu na umma vilevile.
Wilaya ya Kinango
thumb|Kinango Wilaya ya Kinango ilikuwa wilaya ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya. Makao makuu yake yalikuwa Kinango mjini.
Attleboro, Massachusetts
thumbnail|right|200px|Stesheni ya Attleboro, Massachusetts
Remina Chiba
Remina Chiba (alizaliwa 30 Aprili 1999) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Remina alicheza kwa mara ya kwanza kwenye timu ya taifa ya japani dhidi ya serbia mnamo 24 Juni 2022.
82 KK
Makala hii inahusu mwaka 82 KK (kabla ya Kristo).
Mto Nangolipia
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika ziwa Turkana (Kenya).
Kanu (mnyama)
Kanu, kala au karasa ni wanyama wadogo wa jenasi Genetta katika familia Viverridae. Kanu mlasamaki aliainishwa katika jenasi Osbornictis lakini wataalamu wameonyesha kama spishi hii ina mnasaba wa karibu na kanu wa jenasi Genetta. Wanyama hawa ni warefu na wembamba wenye mkia mrefu, kichwa kidogo na masikio makubwa. Rangi yao ni nyeupe hadi njano na wana madoa meusi na mkia wenye miviringo. Mkia wao ni mrefu sana: 1-1.5 mara urefu wa mwili. Hiyo inawapa taraju wakisombea miti na kuchupa matawi. Wanatokea Afrika tu isipokuwa kanu madoa-madogo ambaye anatokea Rasi ya Iberia na Mashariki ya Kati pia. Kanu wana tezi kando ya mkundu zinazotoa aina ya zabadi ambayo inanuka sana. Hula wanyama wadogo, mijusi, ndege wadogo, amfibia, wadudu na hata matunda.
72 KK
Makala hii inahusu mwaka 72 KK (kabla ya Kristo).
Shirika la Kimataifa la Nishati ya Nyuklia
Shirika la Kimataifa la Nishati ya Nyuklia (International Atomic Energy Agency (IAEA)) ni mamlaka ya kujitawala ya kimataifa inayoshirikiana na Umoja wa Mataifa (UM). Ilianzishwa tar. 29 Julai 1957 na nchi 81 wanachama wa UM.
Hata kama si moja kwa moja chini ya katiba ya UM inatoa taarifa zake kwa Mkutano Mkuu wa UM na Baraza la Usalama la UM.
Uwanja wa michezo wa Wobi Bobo-Dioulasso
Uwanja wa michezo wa Wobi Bobo-Dioulasso ni uwanja wenye matumizi mengi unaopatikana huko Bobo-Dioulasso, nchiniBurkina Faso. Kwa sasa unatumika sana kwa michezo ya soka na ndiyo uwanja wa nyumbani kwa klabu ya Union Sportive du Foyer de la Régie Abidjan-Niger. Uwanja una uwezo wa kubeba takribani idadi ya washabiki 10,000.
Shirika la Kimataifa la Nishati ya Nyuklia
Muundo
IAEA ina mikono mitatu:
Kazi inatekelezwa katika idara sita za utawala, sayansi ya nyuklia na matumizi yake, nishati nyuklia, usalama wa nyuklia, ushirikiano wa kiteknolojia na usimamizi wa vituo vya kinyuklia duniani.
Makao makuu yapo kwenye Jiji la UM huko Vienna (Austria). Ofisi za kanda zipo Toronto and Tokyo, halafu kuna ofisi ndogo kwenye makao ya UM huko New York na Geneva. IAEA ina pia maabara ya uchunguzi katika Seibersdorf (Austria) na Monako.
Mafanikio na matatizo
Udhaifu mmojawapo wa IAEA ni katiba ya kwanza inayodai kibali cha nchi wanachama kwa uchunguzi wa hali ya vituo vya nyuklia katika nchi hizi. Kwa njia hii nchi kadhaa ziliweza kuficha jitihadi zao za kuunda silaha za kinyuklia. Kwa sababu hiyo kuna mapatano mapya inayoruhusu wachunguzi wa IAEA kuingia katika maabara na taasisi ziote zinazoshughulikia mambo ya nyuklia wakati wowote. Ila tu haya mapatano mapya yalikubaliwa na nchi 73 pekee hadi 2006.
IAEA pamoja na mkurugenzi Mohamed ElBaradei ilipokea tuzo ya Nobel ya Amani mwaka 2005. Tuzo hili lilitolewa kwa sababu IAEA ilijitahidi kuzuia uvamizi wa Irak mwaka 2001.
Timazi
450px|thumb|Timazi huonyesha kama ukuta ni wima au la thumb|Mjenzi anapima wima kwa timazi kabla ya kumwaga simiti Timazi ni kifaa cha ujenzi kinachosaidia kujenga ukuta kiwima-wima.
Shirika la Kimataifa la Nishati ya Nyuklia
Mafanikio na matatizo
Wataalamu wa UM walikuwa wametambua maabara ya kinyuklia nchini Irak yaliyofichwa kinyume na masharti ya mkataba wa kuzuia usambazaji wa silaha za nyuklia. Katika miaka kabla ya uvamizi wa Irak na Marekani IAEA ilifaulu kuchunguza maabara na ofisi nyingi hadi Irak haikuwa tena na utafiti wa kuunda silaha za nyuklia isipokuwa serikali ya Marekani haikuamini taarifa za IAEA na kushambulia Irak hata hivyo. Kamati ya Nobel iliamua ya kwamba IAEA ilijitahidi kuzuia matumizi ya kijeshi ya nishati ya nyuklia na kujenga matumizi salama ya nishati hii.
Viungo vya Nje
Tovuti rasmi ya IAEA
Timazi
Kimsingi ni kitu kidogo na kizito kama jiwe, kipande cha metali ya risasi au chuma kilichofungwa kwa kamba. Uzito wa uzani utanyosha kamba kuwa nyoofu. Timazi ikitundikwa kando la ukuta inaelekea chini kiwima. Hapo kamba inatakiwa kwenda sambamba kabisa na ukuta. Baada ya kuweka timazi mjenzi anaona kama kuna tofauti au la. Picha naonyesha mfano wa ukuta wima (upande wa kushoto) na usio wima (upande wa kulia).
Kimulikaji
thumbnail|right|200px|Mfano wa Kimulikaji Kimulikaji (kwa Kiingereza: phosphor) ni dutu inayong'aa na kutoa nuru ikiathiriwa na mwanga wa masafa tofauti.
Timazi
Katika ujenzi wa kisasa kuna mitambo inayochukua nafasi ya wima ya kawaida.
Kimulikaji
Vimulikaji hutumiwa katika aina mbalimbali za taa.
Timazi
Usafiri kwa maji
Kifaa ambacho ni sawa na timazi inatumiwa pia na mabaharia kwa kupima kina cha maji. Ila tu hapa hawaangalii kama kitu ni wima; wanapima kina cha maji kwa kutupa uzani uliofunga kwa kamba katika maji na kuona ni mita au futi ngapi za kamba zinazoingia hadi uzani unafika mwisho. Hii inasaidia wakati meli inakaribia pwani au kisiwa kuona kama kina kinatosha.
Fizikia
Katika fizikia tabia ya timazi ya kumbembea (ing. pendulum) ilitumiwa kufanya utafiti wa graviti. Galileo Galilei alikuwa mtaalamu wa kwanza aliyechungulia tabia za timazi wakati wa kubembea na hisabati katika mwendo huu. Timazi ya kubembea (pendulum)
Kozluk
thumb|Kozluk,_kolordu_kavşağı.
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Batman kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
95
Makala hii inahusu mwaka 95 BK (Baada ya Kristo).
Waliofariki
90er
Milima ya Itonjo
iko katika Mkoa wa Simiyu nchini Tanzania.
Arseni wa Korfu
Arseni wa Korfu (pia: Arseni wa Kerkyra; alifariki 959 hivi) alikuwa askofu wa kisiwa hicho cha Ugiriki aliyewajibika kuchunga kundi lake na kukesha usiku katika sala.
Inasemekana alikuwa kwanza Myahudi kutoka Palestina, ingawa alizaliwa Konstantinopoli.
62 KK
Makala hii inahusu mwaka 62 KK (kabla ya Kristo).
Begi la kidiplomasia
Begi la kidiplomasia (linajulikana kwa lugha nyingine kama mkoba wa kidiplomasia) ni sanduku lenye ulinzi halali kisheria ambalo hutumika kubeba viambatisho au vitu vinginevyo kati ya kazi za kidiplomasia baina ya serikali ya nyumbani au wanadiplomasia, mabalozi au vyombo rasmi.
Arseni wa Korfu
Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 19 Januari.
Maeneo ya Kihistoria
Maeneo ya kihistoria ni maeneo maalumu ambapo vipande vya kisiasa, jeshi, tamaduni au histiria ya jamii zimeweza kutunzwa kwa ajili ya thamani ya tamaduni zake. Maeneo ya kihistoria huwa yanalindwa kisheria na mengi yamekuwa yakitambuliwa kuwa na hadhi maalumu za historia ya nchi. Eneo la kihistoria inawezakua ni jengo lolote, eneo la ardhi, saiti au umbo ambalo ni la mitaa, mkoa, au lenye umuhimu kitaifa. Hii humaanisha kwamba eneo hilo linatakiwa kuwa na aghalabu miaka hamsini au zaidi.
Milima ya Nassa
iko katika Mkoa wa Simiyu nchini Tanzania.
Kigala
Kigala ni jina la kata ya Wilaya ya Makete katika Mkoa wa Njombe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 3,022 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 59509
94
Makala hii inahusu mwaka 94 BK (Baada ya Kristo).
Waliofariki
90er
Nzubuka (Uyui)
Nzubuka ni jina la kata ya Wilaya ya Uyui katika Mkoa wa Tabora, Tanzania yenye postikodi namba 45229.
Mto Kanapo
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Injini ya mvuke
[[Image:Steam engine in action.gif|thumb|right|350px|Muundo wa injini ya mvuke 52 8134 Hoentrop 2012-09-16.jpg. Hili ni daraja lililo tumia injini hiyo na lilitengenezwa kuanzia mwaka  1942 hadi 1950 na kufanya kazi mpaka mwaka  1988.]]
Injini ya mvuke ni injini inayotumia nguvu ya mvuke kwa kufanya kazi. Nguvu ya mvuke ni nishati ya joto iliyomo ndani yake. Nishati hii inabadilishwa kuwa mwendo.
Ndani ya mashine maji hupashwa moto kuyageukia kuwa mvuke. Mvuke unaingizwa katika silinda ambako unasukuma pistoni ndani yake. Mwendo wa pistoni unabadilishwa kuwa mwendo wa kuzunguka kupitia fitokombo.
Injini za kwanza za mvuke zilitengenezwa kwa kuendesha pampu za kuvuta maji kwenye migodi ya makaa huko Uingereza. Kuanzia miaka ya 1780 mafundi waliongeza gia na fitokombo na hivyo injini ya mvuke ilitumiwa hata viwandani kuendesha mashine mbalimbali zilizowahi kutumia awali nguvu ya wanadamu au ya wanyama. Mhandisi James Watt anakumbukwa kwa uboreshaji wa injini za kwanza.
Injini ya mvuke ilikuwa uti wa mgongo wa upanuzi wa viwanda na mapinduzi ya viwanda yaliyoendelea kubadilisha maisha na jamii kwanza huko Uingereza, halafu Ulaya na kote duniani. Injini za mvuke ziliendelea kusukuma magari ya kwanza ama barabarani au kwenye reli. Jina la "gari la moshi" bado linakumbuka asili hii hata kama leo injini za reli ni za diseli au umeme si tena mvuke. Siku hizi injini za mvuke karibu zimepotea kiwandani na pia kwenye magari. Lakini kutokana na uhaba wa mafuta ya petroli unaotarajiwa kwa miaka ujao kuna majarabio mapya kutengeneza magari yanayoendeshwa tena kwa injini za kisasa za mvuke.
Kwa jumla kuna bado matumizi ya aina ya injini ya mvuke katika vituo vya umeme. Mara nyingi umeme hutengenezwa kwa kuchemsha maji ama kwa mafuta au makaa au nyuklia na kutumia nishati ya joto ndani ya mvuke wa maji kuzungusha tabo au jenereta.
Ladies and Gentlemen (albamu)
"Ladies and Gentlemen" ni jina la kutaja albamu ya pili ya mwanamuziki wa Kijerumani Lou Bega. Albamu ilitolewa mnamo mwaka wa 2001.
Chati
{| width="0%"
52 KK
Makala hii inahusu mwaka 52 KK (kabla ya Kristo).
Tamaki Okuma
Tamaki Okuma (alizaliwa 25 Disemba 2001) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama beki wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Tamaki alicheza kwa mara ya kwanza kwenye Ligi ya Yogibo WE mnamo 20 Septemba 2021.
Kiroka
Kiroka  ni kata ya Wilaya ya Morogoro Vijijini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67204. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 21,853 walioishi humo.
Kati yao walio wengi ni Waluguru wanaofuata dini ya Uislamu, lakini walau asilimia 10 ni Wakristo, hasa wa Kanisa Katoliki (parokia ya Mtakatifu Kizito ya Jimbo Katoliki la Morogoro).
Kazi kubwa ya wananchi ni kilimo, hasa cha matunda mbalimbali.
1941
Makala hii inahusu mwaka 1941 BK (Baada ya Kristo).
Utitiri-utando mwekundu
Utitiri-utando mwekundu (Tetranychus evansi) ni utitiri wa familia Tetranychidae katika oda Trombidiformes aliye msumbufu mbaya katika mashamba ya mboga. Inashambulia spishi za mimea za familia Solanaceae hasa na nyingi nyingine pia.
Kwa asili spishi hii ilitokea Amerika ya Kusini lakini siku hizi imevamia mahali pengi duniani, katika tropiki na nusutropiki hasa, kama vile Afrika kusini kwa Sahara, nchi za Bahari ya Kati, Asia ya Mashariki-Kusini na Australia.
Maelezo
Hao ni matitiri wadogo na urefu wa majike ni mm 0.5 na wa madume ni mm 0.4. Rangi ya majike ni machungwa hadi nyekundu iliyoiva na kuna mabaka meusi yasiyo dhahiri kila upande wa mwili na miguu ina rangi ya machungwa isiyoiva. Madume ni machungwa-njano wenye miguu ya rangi ya machungwa isiyoiva. Mgongo una jozi 13 za manyoya mafupi na makunyanzi ya mgongo yanafuata urefu na kuunda muundo wa umbo la almasi juu ya jozi za tatu na za nne za miguu.
Majike wanaweza kutaga mayai hadi 200. Matitiri hao wanahitaji nyuzijoto ya juu ya 10.3ºC ili kukua. Kwa 36ºC hupitia hatua zote za maisha yao katika muda wa wiki moja. Baada ya yai kuna hatua moja ya lava na hatua mbili za tunutu (protonymph na deutonymph) na mwishowe mpevu. Mayai yasiyotungwa ya matitiri-utando hutoa madume na mayai yaliyotungwa hutoa majike (arrhenotoky).
Mimea vidusiwa
Matitiri hao hujilisha kwa mimea ya familia Solanaceae hasa. Mimea mingine inayodusiwa ni miharagwe na mpamba na maua ya mapambo kama miwaridi. Magugu mengi kama Amaranthus, Chenopodium na Convolvulus hudusiwa pia.
Kwa kawaida matitiri wako kwenye upande wa chini wa majani, lakini utando wao unaweza kufunika mmea mzima. Wanaweza kutawanywa na upepo, maji ya umwagiliaji na wafanyakazi (juu ya mavazi na vyombo) na kwa mbali kubwa kwa njia ya biashara ya mimea.
Udhibiti
Aina fulani za mazao, haswa za nyanya, zinapinga mashambulio kwa sababu ya nywele fupi kwenye majani na shina. Kupogoa na kuweka mashina kwenye waya hufanya iwe rahisi kudhibiti matitiri.
Jimbo Katoliki la Mtwara
Jimbo Katoliki la Mtwara (kwa Kilatini "Dioecesis Mtuarana") ni jimbo la Kanisa Katoliki lenye makao makuu mjini Mtwara katika kanda ya Songea upande wa kusini nchi Tanzania.
Kama majimbo yote 34 ya nchi hiyo, linafuata mapokeo ya Roma.
Eneo la jimbo lina kilometa mraba 7,780, ambapo wanaishi wakazi 859,000 (2013), wengi wao wakiwa Waislamu. Kati yao Wakatoliki ni 73,700, sawa na asilimia 8.6, nao wanaunda parokia 18. Askofu wa jimbo ni Titus Joseph Mdoe. Mapadri ni 42, ambao kati yao 23 ni wanajimbo na 19 watawa. Kwa wastani kila padri anahudumia waamini 1.754.
Mabruda ni 38 na masista 189.
Jamestown (St. Helena)
300px|thumb|Jamestown mwaka [[1970 inavyoonekana kutoka baharini]] thumb|300px|right|Jamestown kisiwani [[Saint Helena.]] Jamestown ni bandari na mji mkuu wa eneo la ng'ambo la Uingereza linaloundwa na visiwa vidogo vya Saint Helena, Ascension na funguvisiwa la Tristan da Cunha. Mji uko kisiwani St. Helena katika bahari ya Atlantiki takriban km 1.868 kutoka pwani ya Angola. Idadi ya wakazi inakaribia 1,000.
Mji wenyewe ni hasa barabara moja yenye nyumba za aina ya ujenzi wa kikoloni cha Kiingereza.
Historia
Zamani wafanyabiashara wengi walipeleka dhahabu yao hadi St. Helena kwa sababu kisiwa kilikuwa na sifa ya kuwa mahali pa usalama kwa kutunza dhahabu. Haya yote imepungua hadi kupotea kabisa kwa sababu za mabadiliko ya teknolojia za benki na pia ya usafiri. Leo hii kuna meli tu ya RMS St Helena inayofika takriban mara 2 kwa mwezi ikitumia siku 4-5 kwa ajili ya safari hadi Afrika Kusini. Idadi ya wakazi wa Jamestown imeendelea kupungua.
42 KK
Makala hii inahusu mwaka 42 KK (kabla ya Kristo).
Kasense
Kasense ni jina la kata ya Wilaya ya Sumbawanga Mjini katika Mkoa wa Rukwa, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11,201 waishio humo.
Katandala
Katandala ni jina la kata ya Wilaya ya Sumbawanga Mjini katika Mkoa wa Rukwa, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 12,685 waishio humo.
Isila (Uyui)
Isila ni jina la kata ya Wilaya ya Uyui katika Mkoa wa Tabora, Tanzania yenye postikodi namba 45230.
Mto Lalachat
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Lundi
Lundi  ni kata ya Wilaya ya Morogoro Vijijini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67213. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,685 walioishi humo.
Çermik
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Diyarbakır kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
32 KK
Makala hii inahusu mwaka 32 KK (kabla ya Kristo).
Duckie Thot
Nyadak "Duckie” Thot (alizaliwa Melbourne, Australia, 23 Oktoba 1995) ni mwanamitindo Mwaustralia aliyefikia nafasi ya tatu katika mashindano ya Australia's Next Top Model akiendelea na kazi ya mwanamitindo nchini Marekani.
Wazazi wake walihamia Australia mwaka 1994 kutoka Sudan Kusini wakati wa vita. Baba yake ni tabibu wa mifugo na mama yake anafanya kazi katika utunzaji wa watoto. Alikuwa na kaka na dada sita. Dada yake Nikki Thot ni mwanamitindo pia.
Wakati akiwa mdogo, Duckie alikabiliwa na masuala mengi kama vile kudharauliwa kwa sababu ya ngozi yake nyeusi na jina. Aliamua kujipa jina la kisanii "Duckie" kwa sababu lilikuwa rahisi kutamkwa na wanafunzi wenzake na walimu vilevile. Duckie pia anaitwa “Black Barbie” kwa sababu ni mrembo sana.
Maisha
Duckie ana ndugu zake sita wanaishi Melbourne, Australia. Katika Machi 2018, Duckie na Kofi Siriboe walitangaza kwamba walikuwa kwenye uhusiano. Kofi Siriboe ni mchezaji kutoka Ghana lakini alizaliwa Marekani. Katika Januari 2019, Duckie na Kofi walimaliza uhusiano wao. Yeye ni mtu wa kibinafsi na anajihusisha na mashabiki wake haswa kupitia Instagram yake.
Kazi
Alipokuwa na umri wa miaka 17, Duckie aliwania taji la Australia’s Next Top Model. Akiwa katika mashindano, Duckie alikabiliwa na ukosoaji huo huo ambao aliokabiliana nao alipokuwa anakua. Wanamitindo wenzake walimwonea wivu sana kwa sababu ufuasi mkubwa aliokuwa nao. Katika mashindano, Duckie alijisuka nywele yake kwa sababu hapakuwa na msusi yeyote. Wasusi hawakuwa na ujuzi wowote wa kushughulikia nywele zake za asili za Kiafrika. Kwa sababu ya rangi yake ya ngozi, wasanii wa kiufundi walikuwa na ufahamu mdogo wa jinsi ya kumrembesha kwa kutumia foundation. Mwisho wa mashindano, alimaliza katika nafasi ya tatu. Baada ya mashindano, alihamia mjini Brooklyn katika jimbo la New York, nchini Marekani ili kuendeleza kazi yake. Yeye alipata umaarufu baada ya kushirikiana na Rihanna, mwanamuziki Mbarbados. Rihanna alimuajiri katika Savage x Fenty, kampuni ya mitindo. Baadaye, Kanye West alimuajiri katika Yeezy, kampuni ya mitindo pia. Duckie alifanya kazi kwa Victoria’s Secret pia.
Utetezi
Duckie amekuwa akizungumza sana juu ya maswala ambayo wanawake weusi wanakabiliana nayo katika ulimwengu wa mfano, haswa wale walio na ngozi nyeusi kama yake. Katika mahojiano ya hivi karibuni alipoulizwa juu ya ubaguzi wa rangi katika tasnia ya kuigwa, alijibu, “Ubaguzi uko kila mahali. Lazima ujua jinsi ya kuupuuza.” Alifanya kazi kama Balozi wa L'Oréal, kampuni ya mrembo. Wakati wa Machafuko ya Sudani Kusini mwaka 2019, Duckie aliongea kwenye ukurasa wake wa Instagram, akiuliza kuongezeka kwa ushiriki kwani Sudani Kusini ilikuwa kwenye mkutano wa vyombo vya habari wakati huo.
93
Makala hii inahusu mwaka 93 BK (Baada ya Kristo).
Waliofariki
90er
Luwumbu
Luwumbu ni jina la kata ya Wilaya ya Makete katika Mkoa wa Njombe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 2,240 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 59515
92
Makala hii inahusu mwaka 92 BK (Baada ya Kristo).
Waliofariki
90er
Çınar
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Diyarbakır kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
Uwanja wa michezo wa 7 Oktoba
Uwanja wa michezo wa 7 Oktoba ni uwanja wa nyasi uliopo mjini Tripoli, nchini Libya na unatumika zaidi kwa mchezo wa mpira wa miguu.
Uwanja una uwezo wa kuchukua takribani watu 5,000 na ulijengwa mnamo mwaka 1939. Ulipewa jina la Uwanja wa Municipal na ulikua uwanja wa shirikisho la mpira uko Tripoli, nchini Libya kabla ya mwezi Juni 11 uwanjwa ulijengwa tena mwaka 1970s. Unatumika kama uwanja wa mazoezi ya timu ya klabu ya Al-Ittihad.
Milima ya Nyaroboro
iko katika Mkoa wa Simiyu nchini Tanzania.
Kilele kina urefu wa mita 1,517 juu ya usawa wa bahari.
Junji Kawano
Junji Kawano (川野 淳次; alizaliwa 11 Julai 1945) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
22 KK
Makala hii inahusu mwaka 22 KK (kabla ya Kristo).
1859
Makala hii inahusu mwaka 1859 BK (Baada ya Kristo).
Brangelina
Brangelina ni jina linalojumuisha muigizaji Brad Pitt wa kutoka Marekani aliyeigiza katika filamu zaidi ya 40 (kama Fight Club, Se7en, Mr. & Mrs. Smith) na Angelina Jolie ambaye ni balozi wa shirika la Umoja wa Mataifa na vilevile muigizaji wa filamu kama Lara Croft: Tomb Raider na Changeling.
Brad Pitt
Katika miaka ya nyuma, Pitt amewahi kuwa na uhusiano wa kimapenzi na waigizaji wengi kama Robin Givens, Jill Schoelen, na Juliette Lewis. Pitt pia alikuwa mchumba wake Gwyneth Paltrow, aliyekuwa na uhusiano naye kuanzia mwaka wa 1995 hadi 1997.
Pitt alionana na muigizaji wa kipindi cha Friends aitwaye Jennifer Aniston mnamo 1998 na wakaoana mjini Malibu mnamo 29 Julai 2000. Mnamo Januari 2005, Pitt na Aniston walitangaza kuwa wameachana baada ya kuoana kwa muda ya miaka saba.
Angelina Jolie
Mnamo 28 Machi 1996, Jolie aliolewa na muigizaji Muingereza Jonny Lee Miller. Jolie na Miller waliachana mwaka uliofuata na talaka ikatolewa mnamo 3 Februari 1999. Mnamo 5 Mei 2000, aliolewa na muigizaji wa Marekani anayeitwa Billy Bob Thornton, na wakawachana mnamo 27 Mei 2003.
Uhusiano wao
Jolie na Pitt walikutana walipokuwa wanaigiza katika filamu ya Mr. & Mrs. Smith na uhusiano wao ulijulikana sana kwenye Hollywood. . Inasemekana kuwa Pitt na Jolie walipendana pindi Pitt bado alikuwa na Jennifer Aniston, lakini wote wamekataa madai haya; wakisema kuwa walipendana walipukuwa wakiigiza filamu hii. Uhusiano wa Pitt na Jolie ulithibitishwa wakati picha zilitoka za kuonyesha Pitt akiwa na Jolie na mwanawe Maddox kwenye bahari nchini Kenya. Wawili hawa walionekana wakiwa pamoja mara nyingi, na watangazaji wakawabandika wapenzi hawa jina la "Brangelina". Mnamo 11 Januari 2006, Jolie alitangaza kuwa alikuwa na mimba ya Brad Pitt.
Watoto
<div style=" margin: 0 0 1.5em 1em; background: #f9f9f9; float: centre; width: 250px; font-size: 95%;" class="NavFrame"> Watoto wa Brangelina
Carl Linnaeus
thumb|right|175px|Carl Linnaeus mwaka [[1775.]] Carl Linnaeus (tamka: Karl Lineus; pia kwa umbo la Kilatini Carolus Linnaeus na baadaye Carl von Linné; 23 Mei 1707 – 10 Januari 1778) alikuwa mwanasayansi nchini Uswidi aliyeweka misingi ya biolojia ya kisasa kwa kuunda utaratibu wa taksonomia au uainishaji wa mimea na wanyama katika vikundi mbalimbali na kuvipa majina ya kisayansi.
Familia na elimu yake
Akasoma tiba, botania na zoolojia kwenye chuo kikuu cha Uppsala akawa anafundisha botania kuanzia 1730.
Mwaka 1732 alifanya safari katika Uswidi ya kaskazini alipokusanya mimea mingi na kuipanga katika vikundi. Katika kazi hizi alitambua kasoro za uainishaji jinsi ilivyokuwa kawaida wakati ule akaanzisha mpangilio mpya.
Alisafiri pia Uingereza na Ufaransa alipofanya utafiti wa mimea kutoka pande zote za dunia aliyoona kwa wafanyabiashara waliokuwa na bustani ya sampuli kutoka makoloni ya nchi hizo.
Wakati huo alitoa toleo la kwanza la kitabu chake juu ya "Systema Naturae" au muundo wa utaratibu wa viumbe alimopanga aina za mimea, wanyama na mawe.
Profesa wa botania
Baada ya kurudi Uswidi alipata nafasi ya profesa ya botania kwenye chuo kikuu cha Uppsala alipoendelea kufundisha na kuandika. Alizidi kuboresha kitabu cha "Systema Naturae", akatoa kitabu cha pili kilichokuwa muhimu kwa wanafuNzi wake "Species Plantarum" (aina za mimea).
Mlima Bugulwahombo
ni kati ya milima iliyoko katika Mkoa wa Shinyanga nchini Tanzania.
Wilaya ya Kwale
Makao makuu yalikuwa mjini Kwale.
Mlima Bugulwahombo
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.
Carl Linnaeus
Profesa wa botania
Mwaka 1757 Linnaeus alipewa na mfalme wa Uswidi cheo cha mkabaila akajiita Carl von Linné.
Akaendelea kufundisha hadi alipogonjeka mnamo 1774 na kiharusi.
Aliaga dunia tarehe 10 Januari 1778 mjini Uppsala akazikwa katika kanisa kuu la mji huo.
Umuhimu wake
Utaratibu wa uainishaji wa Linnaeus unaendelea kufuatwa hadi leo, na kila mmea au mnyama unapewa jina la kisayansi yenye sehemu mbili: sehemu ya kwanza inataja jenasi na sehemu ya pili spishi. Kwa kawaida linafuatwa na herufi ya kwanza ya jina la mtaalamu aliyeeleza spishi hiyo kwa mara ya kwanza katika maandiko ya kisayansi.
Hadi leo aina za mimea au wanyama zilizoainishwa na Linnaeus inatajwa kwa herufi "L." baada ya jina la kisayansi, kwa mfano mpunga ni mmea wa jenasi inayotajwa kwa jina la kisayansi kama Oryza (L.) na "L." katika mabano inaonyesha jenasi hii ilielezwa mara ya kwanza na Linnaeus. Jina la kisayansi ya simba Panthera leo L. kwa sababu pia mnyama huyu aliwekwa na Linnaeus katika utaratibu wa uainishaji wa kisayansi.
Pesa ya Uswidi inaonyesha picha yake kwenye noti ya krona 100.
Viungo vya nje
Vyanzo
Vinginevyo
Mto Layonalokare
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Yuka Anzai
Yuka Anzai (alizaliwa 14 Oktoba 1996) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama kiungo wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Yuka alicheza kwa mara ya kwanza kwenye Ligi ya Yogibo WE mnamo 16 Oktoba 2021.
Mto Layonalokare
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
12 KK
Makala hii inahusu mwaka 12 KK (kabla ya Kristo).
Çüngüş
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Diyarbakır kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
91
Makala hii inahusu mwaka 91 BK (Baada ya Kristo).
Waliofariki
90er
Norton, Massachusetts
thumb|right|260px|Mahali pa Norton katika Bristol County na [[Massachusetts]] Norton ni mji wa Marekani katika jimbo la Massachusetts. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 18,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 32 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 74 km².
Nanami Ishida
Nanami Ishida (alizaliwa 8 Septemba 1998) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama beki wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Nanami alicheza kwa mara ya kwanza kwenye Ligi ya Yogibo WE mnamo 2 Oktoba 2021.
Tandala (Makete)
Kwa matumizi tofauti ya jina hili angalia hapa Tandala 300px|thumb|Kijiji cha Ikonda, kata ya Tandala Tandala ni jina la kata ya Wilaya ya Makete katika Mkoa wa Njombe, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5,933 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 59506
Mto Lodoketemit
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Dicle
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Diyarbakır kwenye kanda ya Kusinimashariki mwa Anatolia huko nchini Uturuki.
Sikonge (kata)
Makala hii inahusu kata ya Sikonge, kwa matumizi ya Sikonge kama Wilaya tazama hapa
Archana Soreng
Archana Soreng (alizaliwa 1996) ni mwanaharakati wa mazingira wa kabila la Kharia asilia kutoka kijiji cha Bihabandh cha Rajgangpur huko Sundergarh, Odisha, India. Amekuwa akifanya kazi kwa ajili ya uhamasishaji kuhusu mabadiliko ya hali ya hewa na uwekaji kumbukumbu, uhifadhi, na uendelezaji wa maarifa na desturi za jadi za jamii asilia.
Yoshio Kikugawa
Yoshio Kikugawa (菊川 凱夫; alizaliwa 12 Septemba 1944) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Kizwite
Kizwite ni jina la kata ya Wilaya ya Sumbawanga Mjini katika Mkoa wa Rukwa, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 16,187 waishio humo.
Archana Soreng
Soreng amechaguliwa kuwa mmoja wa wanachama saba wa Kundi la Ushauri la Vijana kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi lililoanzishwa na Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa kama sehemu ya Mkakati wa Vijana wa Umoja wa Mataifa.
Yoshio Kikugawa
Kikugawa alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 12 Oktoba 1969 dhidi ya Korea Kusini. Kikugawa alicheza Japani katika mechi 16.
Sikonge (kata)
Sikonge ni jina la kata iliyopo Wilaya ya Sikonge katika Mkoa wa Tabora, Tanzania yenye postikodi namba 45301.
Mto Lokasirim
unapatikana katika wilaya ya Nakapiripirit, kaskazini mwa Uganda.
Wilaya ya Malindi
thumb|Nguzo ya Vasco da Gama na Bahari ya Hindi
Wilaya ya Malindi ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).
Mto Lokasirim
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Wilaya ya Malindi
Makao makuu yalikuwa mjini Malindi.
Kwa sasa imekuwa sehemu ya kaunti ya Kilifi.
Tadao Onishi
Tadao Onishi (大西 忠生; 18 Aprili 1943 - 29 Juni 2006) alikuwa mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Onishi alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 10 Oktoba 1969 dhidi ya Australia. Onishi alicheza Japani katika mechi 1.
Mlima Bulangali
ni kati ya milima iliyoko katika Mkoa wa Shinyanga nchini Tanzania.
Chisato Inoue
Chisato Inoue (alizaliwa 27 Oktoba 2002) ni mchezaji wa mpira wa miguu nchini Japani ambae anacheza kama beki wa klabu ya wanawake ya JEF United Chiba inayoshiriki ligi ya Yogibo WE huko Japani. Chisato alicheza kwa mara ya kwanza kwenye Ligi ya Yogibo WE mnamo 16 Oktoba 2021.
Ihanga
Ihanga ni jina la kata ya Mji wa Njombe katika Mkoa wa Njombe, Tanzania yenye postikodi namba 59109. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5,095 walioishi humo.
Bagamoyo (mji)
Vyanzo vidogo
Bagamoyo iko kati ya miji ya kale kabisa ya Waswahili katika Tanzania ya leo. Magofu ya Kaole (msikiti na makaburi ya karne ya 13 BK) yako karibu na Bagamoyo yakionyesha umuhimu wa utamaduni wa Kiislamu katika eneo hili. Lakini hakuna uhakika kuhusu historia ya Bagamoyo ya kale isipokuwa ya kwamba mnamo karne ya 18 mji haukuwa muhimu. Wakazi walio wengi wakati ule walikuwa wavuvi na wakulima, ila palikuwa na biashara kiasi cha samaki na chumvi.
Jina
Jina la Bagamoyo huelezwa kutokana na maneno "bwaga" na "moyo". Elezo la kawaida linarejea biashara ya watumwa kwa kudai eti watumwa waliona bahari ambako watasafarishwa hadi Unguja na mbali zaidi, hiyvo walikatishwa tamaa na "kumwaga moyo". Hayo husimuliwa mara nyingi kwa watalii wanaotembelea mji na kuangalia majengo ya kale.
Afisa Mjerumani August Leue aliandika mnamo mwaka 1900 kwamba wapagazi waliimba njiani wimbo ufuatao: "Tunakwenda Bagamoyo, roho yangu furahi, tumelia barani kuwa mbali nawe, Bagamoyo, Bagamoyo" akieleza kwamba wapagazi na pia wakazi wengine wa Mrima waliona Bagamoyo kama mji wa furaha na starehe.
Mlango wa misafara ya Afrika ya Kati
Hasa kuhamia kwa makao ya Sultani wa Oman kuja Zanzibar kuliongeza umuhimu wa mwambao wa Mrima karibu na Unguja. Bandari Zote zilizotazama Unguja zilianza kukua na kupokea mizigo kutoka na kwenda Unguja na kati ya hizo Bagamoyo ilikuwa muhimu zaidi kwa sababu ilikuwa karibu zaidi na mji wa Zanzibar.
Tangu Zanzibar kuwa mji mkuu wa Omani familia za Waarabu pamoja na mawakala wa kampuni za Wahindi walihamia Bagamoyo wakipanua biashara yake. Mji ukawa kituo muhimu zaidi kwenye pwani; biashara ya misafara mikubwa ya karne ya 19 kwenda barani hadi Kongo ilianza na kurudi hapa kushinda bandari nyingine za Mrima.
Kufikia mwaka 1860 hivi Bagamoyo ilikadiriwa kuwa na wakazi wa kudumu 3,000 walioongezeka kuwa 20,000 mnamo mwisho wa karne ya 19. Pamoja na wapagazi wa misafara waliokaa miezi kadhaa mjini baada ya kufika kutoka bara na kusubiri hadi kurudi, mara nyingi wakiajiriwa kubeba tena mizigo ya safari mpya, idadi yao ilifikia watu 30,000-40,000, hivyo jumla ya wakazi iliweza kufikia 50,000 hadi 60.000 kwa muda.
Bagamoyo iliendelea kuwa mji mkubwa katika koloni la Afrika ya Mashariki ya Kijerumani hata baada ya serikali ya kikoloni kuhamia Dar es Salaam hadi kujengwa kwa reli ya kati iliyohamisha sehemu kubwa ya biashara kule ambako reli hiyo ilianza.
Bandari ya biashara
Wafanyabiashara wa Zanzibar walikusanya bidhaa zao huko Unguja wakavuka bahari na kuajiri wapagazi waliozibeba hadi Tabora na Ujiji kwenye Ziwa Tanganyika; kutoka kule biashara iliendelea katika maeneo ya Kongo. Wapagazi wakarudi miezi au miaka kadhaa baadaye wakileta hasa pembe za ndovu zilizokuwa na soko kubwa katika Ulaya na Marekani. Wapagazi wengi walikuwa watu wa maeneo ya magharibi walioitwa kwa jumla "Wanyamwezi".
Mji mkuu wa koloni la Kijerumani
Mnamo Aprili 1888 Sultani wa Zanzibar alikodisha eneo la pwani kwa Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki iliyoanzisha makao makuu yake Bagamoyo. Ukali wa kampuni ulisababisha katika muda wa miezi chache ghasia ya wenyeji wa pwani iliyoleta vita vya Abushiri ambavyo vilikandamizwa na wanajeshi wa Ujerumani. Mwaka 1890 serikali ya Ujerumani ilichukua madaraka ya utawala badala ya kampuni halafu mji mkuu ukahamishiwa Dar es Salaam.
Kushuka kwa biashara
Umuhimu wa Bagamoyo ulianza kupungua kwa sababu meli kubwa zilitumia bandari ya Dar es Salaam badala ya Bagamoyo. Bandari yake haikufaa tena kwa meli kubwa zilizopaswa kutia nanga kilomita mbele ya mwambao ilhali kina cha maji huko Dar es Salaam iliruhusu meli kufika mwambaoni moja kwa moja, Hatimaye tangu ujenzi wa reli kutoka Dar es Salaam kuelekea Morogoro, Tabora hadi kufikia Kigoma biashara ya Bagamoyo ilipungua sana. Reli hiyo ilichukua nafasi ya njia ya misafara kutoka Mrima kuelekea Ziwa Tanganyika kwa sababu usafiri wake ulikuwa haraka zaidi, tena kwa bei nafuu kuliko gharama za kukodi wapagazi.
Mnamo 1913 (kabla ya Vita Kuu ya Kwanza) wakazi wa kudumu walikuwa 5.000 tu. Bado ilikuwa na ofisi za kampuni 25. Mwaka 1908 ni meli 149 zenye tani 198.305 pamoja na jahazi 689 zenye tani 15,369 zilizofika hapo. Hadi mwaka 1912 zilikuwa jahazi 402 tu zenye tani 8.465 (meli za 1912 hazikutajwa tena katika takwimu ya Ujerumani). Kinyume chake, bandari ya Dar es Salaam ilifikiwa 1912 na meli kubwa zaidi za kibiashara 164 zenye tani 644.306, meli za serikali 103 zenye tani 15.455 na jahazi 702 zenye tani 15.919.
Mji wa kisasa
Leo hii Bagamoyo ni mji mdogo unaofanywa na kata mbili za Magomeni na Dunda. Majengo yake ya kihistoria yako katika hali mbaya. Wakazi walio wengi wanaishi katika sehemu jipya la Magomeni na soko jipya. Majaribio ya hifadhi ya urithi wa kihistoria yaliona matatizo tangu miaka mingi. thumb|[[Mzee katika mji mkongwe wa Bagamoyo.]] Bagamoyo ina chuo cha kitaifa kiitwacho Chuo cha Sanaa cha Bagamoyo. Kinafundisha uchoraji wa jadi wa Tanzania, uchongaji, michezo, kucheza na kucheza. Mwaka 2007 kulingana na chuo, Sanaa ya Bagamoyo na Taasisi ya Kitamaduni (TaSuba) ilianzishwa. Tangu mwaka 2002 barabara ya lami imepatikana na kuleta matumaini ya kuongezeka kwa utalii. Idara ya Mambo ya Kale nchini Tanzania inafanya kazi ili kudumisha maboma ya zama za kikoloni karibu na Bagamoyo na kuimarisha mji. Mwaka wa 2006, idara hiyo iliomba UNESCO kuingiza Bagamoyo katika orodha ya Urithi wa Dunia (World Heritage), katika jamii ya kitamaduni.
Tangu kuunganishwa na Dar es Salaam kwa barabara ya lami Bagamoyo inaona ongezeko la watalii kutoka nje na pia Watanzania.