cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Washia
thumb|300px|Nchi za Waislamu wengi na madhehebu Kibichi: Wasunni wengi; Nyekundu: Washia wengi
Washia (pia: Shi'a; kutoka Kiarabu:شيعة ) ni dhehebu katika Uislamu (Kiarabu: الإسلام). Kufuatana na makadirio mbalimbali kati ya asilimia 10 na 20 za Waislamu wote hufuata Shia na wengine walio wengi ni Wasunni.
Tofauti kubwa kati ya madhehebu mawili hayo ni juu ya suala la uimamu au ukhalifa baada ya Mtume; hata hivyo, wana tofauti juu ya masuala mengine ya kiitikadi na hukumu pia.
Wasizaki
Wasizaki ni kabila la watu kutoka kaskazini-magharibi mwa nchi ya Tanzania, karibu na Ziwa Viktoria.
Mwaka 1987 idadi ya Wasizaki ilikadiriwa kuwa 82,000. Lugha yao ni Kisizaki.
Washia
Neno Shia linatokana na Kiarabu shiá't ali (شیعته علی) yaani "chama cha Ali" likimaanisha kundi la wafuasi wa Ali ibn Abu Talib aliyekuwa mkwe wake Mtume Muhammad na familia yake. Dhehebu hili linashikilia na kuamini kwamba Mtume alimteua Ali kama Wasii wake (Khalīfa) na Uimamu (mafundisho ya Shia) (kiongozi wa kiroho na kisiasa) baada yake. Uteuzi huo ulifanyika katika tukio la Ghadir Khumm, lakini alizuiwa kumrithi Muhammad kama kiongozi wa Waislamu kama matokeo ya chaguo lililofanywa na baadhi ya masahaba wengine wa Muhammad (ṣaḥāba) pale Saqifah.
Mtazamo huo kimsingi unapingana na ule wa Uislamu wa Kisunni, ambao wafuasi wake wanaamini kwamba Muhammad hakuteua mrithi kabla ya kifo chake na wanamchukulia Abu Bakr, ambaye aliteuliwa kuwa khalifa na kundi la Waislamu wakuu pale Saqifah, kuwa khalifa wa kwanza halali (rāshidūn) baada ya Muhammad.
Chanzo cha Shia
Washia huamini ya kwamba familia ya Muhammad hustahili kuwa na uongozi kati ya Waislamu. Familia hii huitwa "ahl-al-bayt" (Kiarabu:أهل البيت).
Ali alimwoa mtoto wa pekee wa mtume aliyeishi yaani binti yake Fatima akawa pia baba wa Hassan na Husain wajukuu wa pekee wa mtume. Baada ya kifo cha Ali wafuasi wake walitaka Hasan na Husein kumfuata katika nafasi ya uongozi wa Uislamu wote lakini idadi kubwa ya Waislamu walishikamana na Muawiya
Washia huamini ya kwamba uongozi wa ahl-al-bayt uliendelea kupitia maimamu mbalimbali.
Vikundi
Washia waligawanyika baada ya imamu wa sita Ismail ibn Dschafar kuhusu swali ni nani imamu halali wa saba. Kutokana na farakano hili vikundi mbalimbali vilijitokeza.
Kutokana na uhamiaji wakati wa karne ya 19 matawi ya Waismaili yamepatikana pia katika Afrika ya Mashariki. Hasa Wakhodja wamejitolea katika mazingira wanapoishi kwa kujenga shule, sahanati na mahospitali vinavyoitwa mara nyingi "Aga Khan".
Kihistoria palikuwa na vikundi vingi vingine kama vile Wafatima waliotawala Misri kati ya 953 na 1171 BK.
Uwanja wa michezo wa Jamhuri (Dodoma)
Uwanja wa michezo wa Jamhuri ni uwanja wa michezo uliopo katika mkoa wa Dodoma, makao makuu ya nchi ya Tanzania. Ni uwanja unaotumika sana kwa ajili ya mchezo wa mpira wa miguu ukiwa na uwezo wa kuchukua mashabiki 30,000. Pia ni uwanja wa nyumbani wa timu ya JKT Ruvu Stars.
Wilaya ya Bechar
thumbnail|right|280px|Wilaya ya Bechar, Algeria thumb|right|260px|Ramani ya Béchar Béchar ni wilaya mojawapo ya Aljeria.
Biga, Çanakkale
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Çanakkale kwenye kanda ya Marmara huko nchini Uturuki.
Lekoni-Lekori Department
Lekoni-Lekori ni department ya Mkoa wa Haut-Ogooué huko mjini kusini-mashariki mwa nchi ya Gabon. Mji mkuu wake ni Akieni.
Wasuba
Wasuba ni kabila kutoka eneo la Ziwa Viktoria, nchini Tanzania, karibu na mpaka wa Kenya.
Lugha yao ni Kisuba japo wengi wao huongea Kijaluo, hivyo lugha yao iko kwenye hatari ya kutokomea kabisa. Wasuba wengi hujitambulisha kama Waluo kwani wameasili (wameathiriwa na kuridhia) mila na desturi za Kiluo.
Yakobo wa Nisibi
thumb|[[Masalia yake yanapotunzwa.]] (alifariki Nusaybin, leo nchini Uturuki, 338) alikuwa askofu wa mji huo kuanzia mwaka 309 hadi kifo chake.
Alianzisha shule ya Nisibi, alikuwa kiongozi wa kiroho wa Efrem wa Syria na alishiriki Mtaguso wa kwanza wa Nisea (325). Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki kama mtakatifu.
Mia sita sitini na mbili
Ni namba asilia inayofuata 661 na kutangulia 663.
Yakobo wa Nisibi
Sikukuu yake ni tarehe 12 Mei au 15 Julai.
Mia sita sitini na mbili
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 331.
Enzo G. Castellari
thumb|right|Enzo G. Castellari Enzo G. Castellari (alizaiwa akiwa na jina la Enzo Girolami, mnamo tar. 29 Julai ya mwaka wa 1938) ni mwongozaji wa filamu kutoka nchini Italia. Ni mtoto wa mwongozaji wa filamu Marino Girolami, almaarufu kama Franco Martinelli. Enzo alijijengea jina mwenyewe katika miaka ya 1960 kwa kuongoza filamu kadhaa za western, maarufu kama Spaghetti Westerns, moja kati ya filamu hizo ni kama ifuatavyo: Go Kill and Come Back, Seven Winchesters for a Massacre na Go Kill Everybody and Come Back Alone.
Milima ya Ukinga (Njombe)
Milima ya Ukinga iko kusini magharibi mwa Tanzania kwenye ncha ya kaskazini ya Ziwa Malawi.
Ni sehemu ya kusini ya Milima ya Kipengere, safu ya milima inayoelekea kusini mashariki kutoka bonde la mto Ruaha Mkuu upande wa kaskazini hadi lile la mto Ruhuhu upande wa kusini kwa kufuata Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki.
Kilele chake ni Mlima Jamimbi (mita 2,925 juu ya usawa wa bahari) unaoshuka moja kwa moja ziwani.
Sergei Rachmaninoff
thumb|right|300px|Sergei Rachmaninoff.
Sergei Vasilievich Rachmaninoff (Kirusi: Сергей Васильевич Рахманинов, Sergej Vasil’evič Rakhmaninov) (1 Aprili 1873 – 28 Machi 1943) alikuwa mtunzi wa Opera, mpigaji kinanda na mwelekezi mashuhuri kutoka nchini Urusi. Huyu aliwahi kuwa bingwa wa muziki wa clasiki katika Ulaya kwa kipindi cha Romatic.
Kigaddang
Kigaddang ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wagaddang. Mwaka wa 1984 idadi ya wasemaji wa Kigaddang imehesabiwa kuwa watu 30,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigaddang iko katika kundi la Kifilipino.
Wilaya ya Blida
thumbnail|right|280px|Wilaya ya Blida, Algeria thumb|right|260px|Ramani ya Blida Blida ni wilaya mojawapo ya Aljeria.
Kaaba
right|thumb|Kaaba ikizungukwa na waumini. Kaaba ni jengo lenye umbo la mchemraba lililopo ndani ya msikiti mkuu wa Masjid al-Haram mjini Makka nchini Saudia.
Inatazamwa kama mahali patakatifu katika imani ya Uislamu. Waislamu huamini ni nyumba ya Mungu iliyojengwa kiasili na Adamu na baadaye na Abrahamu.
Ni lengo la safari ya hija. Kila Mwislamu mwenye uwezo anatakiwa kuitembelea angalau mara moja katika maisha yake.
Waislamu wanatakiwa kuielekea Kaaba wakati wa kusali na kila msikiti huwa na sehemu ya mihrabu inayotazama Makka. Mwelekeo huu huitwa kibla.
827
Makala hii inahusu mwaka 827 BK (Baada ya Kristo).
Waliozaliwa
bila tarehe
283
Makala hii inahusu mwaka 283 BK (Baada ya Kristo).
Paterni wa Avranches
Paternus (au Paterne, Patier, Pair, Padarn; Poitiers, mwisho wa karne ya 5 - Scissy, 565 hivi) alikuwa abati aliyeanzisha monasteri mbalimbali hadi Bretagne (Ufaransa) akawa askofu wa Avranches, Normandy kuanzia mwaka 552 hadi kifo chake.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waanglikana kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Aprili.
Wilaya ya Bouira
thumbnail|right|280px|Wilaya ya Bouira, Algeria thumb|right|260px|Ramani ya Bouira Bouira ni wilaya mojawapo ya Aljeria.
Dunstable, Massachusetts
thumb|right|260px|Mahali pa Dunstable katika Middlesex County na [[Massachusetts]] Dunstable ni mji wa Marekani katika jimbo la Massachusetts. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 3,300 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 68 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 43 km².
282
Makala hii inahusu mwaka 282 BK (Baada ya Kristo).
Yosefu wa Arimataya
Yosefu wa Arimataya alikuwa Myahudi mwanamume wa karne ya 1, maarufu hasa kutokana na habari zake zinazopatikana katika Injili (Mk 15:42-46; Math 27:57-60; Lk 23:50-53; Yoh 19;38-42).
Habari za ziada, lakini si za kuaminika, zinapatikana katika vitabu ambavyo havimo katika Biblia ya Kikristo, hasa Injili ya Nikodemu.
Tajiri na mtu wa baraza la Israeli, alichukua jukumu la kumzika Yesu Kristo, akiomba ruhusa ya Ponsyo Pilato na kujitolea kaburi alilokuwa amejiandalia pangoni kwenye Kalivari.
Anaheshimiwa kama mtakatifu na Kanisa Katoliki, Waorthodoksi, Waanglikana, Walutheri na madhehebu mengine ya Ukristo.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 31 Agosti au nyingine.
Mto Wijobi
unapatikana katika wilaya ya Lamwo, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Ferdinand Samson Mpanda
Ferdinand Samson Mpanda (amezaliwa tar. - ) ni mbunge wa jimbo la Kilwa Kaskazini katika bunge la kitaifa huko nchini Tanzania. Anatokea katika chama cha CCM.
Kigiangan
Kigiangan ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wagiangan. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kigiangan imehesabiwa kuwa watu 55,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigiangan iko katika kundi la Kifilipino.
Akira Matsunaga
Akira Matsunaga (松永 行; 21 Septemba 1914 - 20 Januari 1943) alikuwa mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Matsunaga alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 4 Agosti 1936 dhidi ya Uswidi. Matsunaga alicheza Japani katika mechi 2, akifunga mabao 1.
Kuuawa kwa Anthony Weber
Mnamo Februari 4, 2018, Anthony Weber, mwanamume mwenye asili ya Kiafrika mwenye umri wa miaka 16, aliuawa kwa kupigwa risasi na manaibu kutoka Idara ya Sheriff ya Kaunti ya Los Angeles huko Westmont, California. Manaibu walifika eneo la tukio kwa sababu walipokea simu ya 911. Mpiga simu alidai kuwa mtu fulani alikuwa amemnyooshea bunduki. Manaibu hao walidai kwamba Weber alificha kwenye kiuno chake hivyo wakampiga risasi zaidi ya kumi. Manaibu hawakupata bunduki kwa Weber.
Fallout (Heroes)
Hadithi
Sehemu inaanza na Mr. Bennet anamleta Claire nyumbani huku huku wakijadiliana kuhusu nguvu zake. Mr. Bennet anakubuli kwa Claire kwamba anajua kuhusu nguvu zake kabla hata yeye hajajua. Akawa na jazba naye, lakini kamtuliza kwa kumwambia alikuwa akijaribu kumlinda.
Sylar amekamatwa na kushikiriwa kwenye selo ya kazini kwa Mr. Bennet. Mr. Bennet anamwambia Sylar kwamba nguvu zake hazitofanyakazi kwenye sehemu hii. Mr. Bennet anazungumza naye kuhusu nguvu zake kadha wa kadha ambazo anazitumia dhidi ya wenzake ambazo baadhi yao amezichukua. Sylar anajibu kwamba amepata hizo nguvu nyingine kwa sababu anajua vitu jinsi vinavyo "tiki", inamfanya kuwa wa kipekee kuliko wengine.
Mr. Bennet anamwabia Sylar kwamba huo ni uwendawazimu, kuwa na nguvu nyingi za DNA za kigeni na kupelekea kuharibu akili yake. Mr. Bennet anamwita Sylar kwa jina lake halisi, Gabriel, kitendo ambacho kimemkera vibaya sana - akajibamiza mwenyewe kwenye vioo na kupiga makelele, "My name is Sylar!" Mr. Bennet anamhabarisha kwamba atamegwa vipande-vipande na kuchambuliwa, akimfananisha na kitendo cha Sylar pindi anapokarabati saa zake, na kutambua kipi kinamfanya aweze "kutiki".
Wendy Craik
Gwenneth Jean Steele Craik (alizaliwa Canberra, Australia, 1949) ni mwanabiolojia.
Maisha ya Awali na Elimu
Wendy ni mtoto wa pili kati ya watoto wanne wa mama mwenye shahada ya biashara, Audrey Mavis (jina la awali Ion) na Duncan Robert Steele Craik, ambaye baadaye alikuwa Mdhibiti Mkuu wa Jumuiya ya Madola. Alikuwa akisomea Shule ya Upili ya Telopea Park, akishinda ufadhili wa Jumuiya ya Madola mwezi Novemba 1965 kwa miaka yake miwili ya mwisho. Alipata shahada yake katika Chuo Kikuu cha Taifa cha Australia mnamo 1973 akiwa na BA (Hons) and the University Medal for Zoology. Alihitimu PhD ya Zuolojia huko University of British Columbia kwa tasnia "A further investigation of the homing behaviour of the intertidal cottid, Oligocottus maculosus Girard".
Kazi
Mwaka 1995, alibadilisha mwelekeo wa kazi yake, aliondoka Queensland na akateuliwa kuwa mkurugenzi mtendaji wa Shirikisho la Wakulima la Kitaifa (NFF), akichukua nafasi ya Rick Farley katika jukumu hilo. Ingawa alikuwa akilenga kuendesha NFF na kusimamia mahitaji yanayopingana ya mashirika wanachama, alibaki na uhusiano wake na sayansi ya baharini na maji alipohudumu katika Baraza la Taasisi ya Sayansi ya Baharini ya Australia na kama mwenyekiti wa Kamati ya Ushauri ya Sekta ya Ardhi na Maji ya CSIRO kutoka 1997 hadi 2000. Pia alikuwa mwanachama wa Taasisi ya Maliasili na Malighafi ya Ardhi ya Chuo Kikuu cha Melbourne na, kutoka 1997 hadi 1999, alikuwa mwanachama wa Baraza la Baraza la Kilimo la Australia.
Mykola Radeĭko
Mykola Radeĭko (alizaliwa Oktoba 2, 1920, huko Yavoriv, Mji wa Lviv — alifariki mwaka 2005, huko Oslo, Norway) alikuwa ni daktari na mmoja wa viongozi wa Jeshi la Waasi la Ukraina katika Mkoa wa Lemko.
Wendy Craik
Kazi
Mwaka 2000, aliondoka NFF na kuongoza Earth Sanctuaries Limited huko Adelaide na pia akateuliwa kuwa mwenyekiti wa Mamlaka ya Usimamizi wa Uvuvi wa Australia mwaka huo huo na kupewa muhula wa miaka mitatu tena mwaka 2003. Alirudi Canberra mwaka 2002 kujiunga na ACIL Tasman (sasa ACIL Allen Consulting) kama afisa mkuu wa uendeshaji. Alikuwa mwanachama wa Baraza la Kitaifa la Ushindani na rais wake mwaka 2003. Aliteuliwa kuwa Mkurugenzi Mtendaji wa Tume ya Bonde la Murray Darling (sasa Mamlaka ya Bonde la Murray-Darling) mwaka 2004 kwa miaka minne.
Mia sita sitini na tatu
Mia sita sitini na tatu ni namba inayoandikwa 663 kwa tarakimu za kawaida na DCLXIII kwa zile za Kirumi.
Wendy Craik
Tuzo na Heshima
Craik aliteuliwa kuwa Mwanachama wa Australian Academy of Technology and Engineering mnamo 1996.
Mia sita sitini na tatu
Ni namba asilia inayofuata 662 na kutangulia 664.
Wendy Craik
Tuzo na Heshima
Craik alipewa Medali ya Jubilei ya Miaka 100 mnamo Januari 2001 kwa "mchango wake katika maendeleo ya viwanda na masuala ya kijamii yanayoathiri sekta za kilimo". Alikuwa ameteuliwa kuwa Mtendaji wa Nguvu ya Australia katika Heshima za Siku ya Australia 2007 kwa "huduma yake kwa sekta ya rasilimali asili ya uchumi, haswa katika maeneo ya uvuvi, ikolojia ya bahari na usimamizi wa mageuzi ya maji, na kwa mchango katika sera zinazoathiri Australia ya vijijini na mikoa".
Mia sita sitini na tatu
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 13 x 17.
Ramani ya nyota
Ramani za nyota za zamani zilionyesha mara nyingi maumbo ya kundinyota jinsi zilivyowazwa katika mitholojia ya mataifa.
Mkoa wa Katavi
Makao makuu yako Mpanda.
Ramani ya nyota
Siku hizi ramani za nyota zinapatikana pia kama programu za kompyuta na katika intaneti.
Mkoa wa Katavi
Wilaya
Wilaya za mkoa huo mpya ni tatu pekee: Mlele, Nsimbo (awali Mpanda mjini) na Tanganyika (awali Mpanda vijijini).
Wakazi
Katika sensa ya mwaka 2022 idadi ya wakazi ilihesabiwa kuwa 1,152,958.
Ramani ya nyota
Ramani za nyota zimehifadhiwa katika majengo ya Misri ya Kale tangu zamani, labda pia tangu Zama za Mawe.
Mkoa wa Katavi
Utamaduni
Kabila kubwa ni lile la Wafipa; pia kuna Wabende, Wapimbwe na Wakonongo na dini yao kwa kiasi kikubwa sana ni Ukristo wa madhehebu ya Kanisa Katoliki.
Ni kweli Wafipa ni kabila kubwa lakini kuna jamii ya kabila la Wapimbwe ambalo linapatikana katika maeneo ya tarafa ya Mpimbwe ambalo kwa kiasi kikubwa ndio hasa wenyeji wa mkoa huu mpya wa Katavi ambalo kwa asili linapatikana katika vijiji vya Mamba, Mpimbwe na Majimoto. Kama utafuatilia vizuri katika kijiji cha Mamba kuna kivutio kizuri: bwawa kubwa la asili la maji ya moto ambayo hayapoi muda wote, ni ya moto iwe mchana au usiku.
Kabila lingine ni Wakonongo ambao nao wanatokea mkoa huu mpya.
Pia kuna sehemu za mkoa huu ni wa kihistoria katika baadhi ya maeneo. Mfano mtaa wa Madukani ambao walikua wakiishi Wahindi na Waarabu wa Oman kama Mzee Yusuf Al Salmi.
Majimbo ya bunge
Wakati wa uchaguzi mkuu wa Tanzania mwaka 2015 mkoa huu ulikuwa na majimbo ya uchaguzi yafuatayo:
Ramani ya nyota
Ramani za kisasa
Tangu upanuzi wa elimu ya astronomia na kujulikana kwa nyota mamilioni haikuwezekana kuonyesha tena nyota zote kwenye ramani. Siku hizi ramani zilizochorwa na kuchapishwa zinatumiwa zaidi kwa kusudi la kuelimisha jamii kuhusu nyota angavu zaidi na kama msaada wa kutambua violwa kama vimondo au sayari lakini si tena kwa kazi ya kitaalamu inayotumia orodha za nyota pamoja na majiranukta angani.
Bozcaada (district)
thumb|Ramani ya Bozcaada ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Çanakkale kwenye kanda ya Marmara huko nchini Uturuki.
Kihanunoo
Kihanunoo ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wahanunoo. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kihanunoo imehesabiwa kuwa watu 13,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kihanunoo iko katika kundi la Kifilipino.
Need for Speed: Carbon
alt=Need for speed carbon|thumb|Need for speed carbon Need for speed: Carbon ni mchezo wa mashindano na Sanaa ya Maandishi ambayo ni ya mfululizo wa Need for Speed. Ni mchezo wa 12 katika mfululizo wa Need for Speed na inapatikana kwenye mifumo mingi ya michezo kama vile PlayStation 2, PlayStation 3, Xbox, Xbox 360, GameCube, Wii na kompyuta.
281
Makala hii inahusu mwaka 281 BK.
Need for Speed: Carbon
Uchezaji wa mchezo
Need for speed Carbon ni kama Need for speed: Most wanted lakini mabadiliko makubwa ni kuongezwa kwa wakati wa usiku katika mchezo.
Njemba
thumb|Huyu ni njemba aliyekuwepo miaka ya zamani Njemba ni viumbe vikubwa vyenye nguvu za ajabu na ukubwa wa mwili. Katika hadithi mbalimbali, neno njemba limeundwa mwaka wa 1297.
Katika hadithi nyingi za Ulaya, njemba hujulikana kama viumbe vya kwanza ambavyo vinahusishwa na machafuko, na mara nyingi hupambana na miungu. Njemba hawa huwa na hasira kali pale wanapoona miungu mbalimbali.
Baadhi ya manjemba huitwa Nephilim, neno ambalo mara nyingi hutafsiriwa kama njemba ingawa tafsiri hii haikubaliki ulimwenguni. Wao ni pamoja na Og, Mfalme wa Bashani, Wanefili, Anaki, na majeshi ya Misri yaliyotajwa katika Mambo ya Nyakati 1:11:23.
Kutembelewa kwanza kwa Wanefili hupatikana katika Mwanzo 6:4.
Filamu kama vile 'Jack the giant' wamejenga mtazamo wa kisasa kuwa walikuwepo viumbe kama hao, wakati mwingine husema hula binadamu, hasa watoto (ingawa hii ni kweli kuchanganyikiwa kwa ogres, ambazo ni dhahiri kwa wanadamu), wakati majini mengine hula mifugo ya wanadamu.
Mia sita sabini
Mia sita sabini ni namba inayoandikwa 670 kwa tarakimu za kawaida na DCLXX kwa zile za Kirumi.
Ni namba asilia inayofuata 669 na kutangulia 671.
Yohane Mbatizaji Nam Chongsam
Yeye na wenzake 102 walitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa watakatifu tarehe 6 Mei 1984.
Mia sita sabini
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 5 x 67.
Yohane Mbatizaji Nam Chongsam
Sikukuu ya hao Wafiadini wa Korea huadhimishwa tarehe 20 Septemba.
Mazingira
Mwishoni mwa karne ya 18, Ukristo wa Kikatoliki ulianza kuenea taratibu nchini kwa juhudi za wananchi walei. Mwaka 1836 Korea, nchi ya Kikonfusyo ilipata wamisionari wa kwanza kutoka nje (wanashirika wa Paris Foreign Missions Society).
Chini ya nasaba ya Joseon, Ukristo ulifutwa, tena waamini walidhulumiwa na kuuawa. Waliobaki walipaswa kushika imani yao kwa siri.
Waakie
Waakie (pia Wamosiro, kutokana na jina la ukoo mmojawapo) ni kabila dogo la watu wa Tanzania wanaoishi upande wa magharibi wa Mkoa wa Arusha. Mwaka 2000 walihesabiwa kuwa 5,268.
Waakie, kama makabila mengine ya wawindaji wa Kenya na Tanzania, wanaitwa pengine Wadorobo au Wandorobo.
Wengi wao hawatumii tena lugha yao, Kiakie, bali Kimasai na Kiswahili
Mohamed Ould Abdel Aziz
thumb Mohamed Ould Abdel Aziz (kwa Kiarabu: محمد ولد عبد العزيز‎ Muḥammad Wald ‘Abd al-‘Azīz; amezaliwa 20 Desemba 1956) ni mwanasiasa wa Mauritania ambaye alikuwa Rais wa 8 wa nchi, madarakani kutoka mwaka 2009 hadi 2019.
Askari kwa kazi na afisa wa ngazi ya juu, alikuwa kiongozi wa mapinduzi ya Agosti 2005 ambayo yalimuondoa Rais Maaouya Ould Sid'Ahmed Taya, na mnamo Agosti 2008 aliongoza mapinduzi mengine, ambayo yalimpindua Rais Sidi Ould Cheikh Abdallahi.
Kufuatia mapinduzi ya 2008, Abdel Aziz alikua Rais wa Halmashauri Kuu ya Nchi kama sehemu ya kile kilichoelezwa kama mpito wa kisiasa unaoandaa uchaguzi mpya. Alijiuzulu wadhifa huo mnamo Aprili 2009 ili kusimama kama mgombea katika uchaguzi wa rais wa Julai 2009, ambao aliushinda. Aliapishwa mnamo 5 Agosti 2009. Alichaguliwa tena mnamo 2014, halafu hakutaka kuchaguliwa tena mnamo 2019. Alibadilishwa na Mohamed Ould Ghazouani, ambaye alichukua madaraka tarehe 1 Agosti 2019.
Abdel Aziz pia aliwahi kuwa Mwenyekiti wa Umoja wa Afrika kutoka 2014 hadi 2015.
Wilaya ya Setif
thumb|right|260px|Ramani ya Sétif Sétif ni wilaya mojawapo ya Aljeria.
LT
LT au lt ni kifupi cha:
280
Makala hii inahusu mwaka 280 BK.
John Magufuli
John Pombe Joseph Magufuli (29 Oktoba 1959 - 17 Machi 2021) alikuwa rais wa tano wa Tanzania, akitokea katika chama cha Mapinduzi CCM. Aliongoza kwa muda wa miaka mitano na nusu hadi kifo chake.
Aliwahi kuwa Mbunge wa jimbo la Biharamulo Mashariki katika bunge la kitaifa huko nchini Tanzania na tangu mwaka 2010 aliteuliwa kuwa Waziri wa Ujenzi.
Tarehe 12 Julai 2015 alichaguliwa kuwa mgombea urais wa Tanzania kupitia Chama cha Mapinduzi akiwa na mgombea mwenza Samia Suluhu Hassan.
Tarehe 29 Oktoba 2015 Tume ya Taifa ya Uchaguzi ilimtangaza kuwa rais wa awamu ya tano wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania kwa ushindi wa kura 8,882,935 sawa na 58.46% pamoja na makamu wa rais Samia Suluhu Hassani.
Tarehe 5 Novemba 2015 aliapishwa kama rais wa tano wa Tanzania, ingawa upinzani haukukubali matokeo hayo.
Baada ya uchaguzi wa tarehe 28 Oktoba 2020 Tume ya Taifa ya Uchaguzi ilimtangaza tena mshindi pamoja na makamu wa rais Samia Suluhu Hassan kwa kura 12,516,252 sawa na 84.4% ingawa kulikuwa na malalamiko makubwa.
Elimu
left|thumb|Magufuli kijana akiwa kidato cha kwanza katika shule ya Seminari Katoke, Machi 1975. Alikuwa na Shahada ya Uzamivu ya Kemia (2006 – 2009) kutoka Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Pia miaka 1991 – 1994 alisomea Shahada ya Uzamili (Kemia) katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam, na baadaye Chuo Kikuu cha Salford nchini Uingereza na miaka 1985 – 1988, alisoma Shahada ya Kwanza ya Elimu katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam akichukua masomo ya Kemia na Hisabati. Kabla ya hapo tena Magufuli alisomea diploma katika Chuo cha Mkwawa, Iringa, akichukua masomo ya Kemia na Hisabati, hiyo ilikuwa miaka 1981 – 1982.
Upande wa sekondari, Magufuli alipata elimu ya juu ya sekondari katika Shule ya Sekondari Mkwawa huko Iringa kipindi cha miaka 1979 – 1981. Kabla ya hapo miaka 1977 – 1978, alisoma elimu ya sekondari katika Shule ya Sekondari Lake, Mwanza na miaka 1975 – 1977, alisoma Shule ya Msingi Katoke, Biharamulo mkoani Kagera. Hapo kati alikwenda Jeshi la Kujenga Taifa huko Arusha kwa mujibu wa sheria.
Uzoefu wa kazi
Magufuli alipomaliza elimu yake ya ualimu katika chuo cha ualimu cha Mkwawa, mwaka 1982, alianza kutumia taaluma yake ya Kemia na Hisabati kwa kufundisha Shule ya Sekondari Sengerema hadi mwaka 1983.
Baada ya hapo akafanya kazi kama Mkemia katika Chama cha Ushirika cha Nyanza huko Mwanza hadi mwaka 1995 kisha akaanza safari yake ya siasa kwa kugombea ubunge mwaka 1995 huko Biharamulo Mashariki, kazi ambayo anaifanya hadi tarehe 1 Agosti 2015.
Akiwa Mbunge wa Biharamulo Mashariki huko Chato amekuwa Naibu Waziri na Waziri katika Wizara mbalimbali. Tangu mwaka 2000 hadi 2005 alikuwa Naibu Waziri wa Ujenzi. Mwaka 2005 – 2008: Waziri wa Ardhi, Nyumba na Maendeleo ya Makazi. Mwaka 2008 – 2010: Waziri wa Maendeleo ya Mifugo na Samaki. Mwisho 2010 – 2015: Waziri wa Ujenzi.
Uchaguzi wa urais wa mwaka 2015
Tarehe 22 Julai Magufuli alichaguliwa kukiwakilisha Chama cha Mapinduzi kama mgombea urais kwenye Uchaguzi Mkuu wa Tanzania, 2015, alipongezwa na naibu katibu mkuu wa zamani wa Umoja wa Mataifa Asha-Rose Migiro na balozi wa Marekani kwa Umoja wa Afrika Amina Salum Ali kwa kwenda kukiwakilisha chama.
Japokuwa alikutana na changamoto kubwa kutoka kwa mgombea wa chama cha upinzani Edward Lowassa katika uchaguzi uliofanyika tarehe 25 Oktoba 2015, tume ya taifa ya uchaguzi ilimtangaza Magufuli ndiye mshindi kwa asilimia hamsini na nane. Mgombea mwenza, Samia Suluhu, pia alitangazwa kuwa makamu wa rais. Kuapishwa kwa Magufuli kulifanyika tarehe 5 Novemba 2015.
Ndani ya mwezi mmoja tangu alipoingia madarakani alianza kudhibiti matumizi mabaya ya fedha ndani ya serikali kwa kufuta baadhi ya sherehe zisizo na ulazima pamoja na kupambana kwa dhati na wakwepakodi.
Hivyo alifanikiwa kujenga imani ya wananchi wengi wa Tanzania ambao kwa kiasi kikubwa walionyesha kuchoshwa na uongozi wa chama chake.
Tarehe 10 Desemba 2015 alitangaza baraza la mawaziri likiwa na watu 34 tu katika nafasi ya waziri au naibu waziri, ndiyo baraza lenye mawaziri wachache ukilinganisha na uongozi uliopita.
Ufanyaji kazi
Rais John Magufuli alisifika kwa ufanyaji kazi hodari kama mtu asiyekubali umaskini unaosababishwa na watu, hasa kwa wafanyakazi wake.
Pia alikuwa mtu ambaye anapenda haki sawa kwa wote na huchukia rushwa, ambayo amefaulu kuipunguza kwa kiasi fulani, pamoja na kutambua na kuondoa wafanyakazi hewa na watumishi wasio na sifa.
Hata hivyo wengine wengi, yakiwemo mataifa makubwa ya Ulaya na Amerika, walihoji jinsi alivyokabili matatizo ya Zanzibar kuhusu kurudia uchaguzi wa tarehe 25 Oktoba 2015 uliofutwa bila sababu ya kueleweka.
Pia jinsi serikali ilivyozidi kufinya uhuru wa vyama vya upinzani kukutana na wananchi na uhuru wa vyombo vya habari kutoa taarifa muhimu.
Lawama hizo ziliigharimu Tanzania kunyimwa misaada ya Marekani na nchi nyingi za Ulaya.
Lawama nyingine zilitokea nchini kwa jinsi alivyoshughulikia tetemeko la ardhi la mwaka 2016 kaskazini mwa nchi na uhaba wa mvua uliofanya wengi wazungumzie hali ya njaa, kitu ambacho mwenyewe hakukikubali.
Wakati huohuo wengine walilalamikia uchelewaji wa kuajiri waliomaliza chuo pamoja na uchache wa pesa katika mzunguko.
Wilaya ya Saida (Aljeria)
thumbnail|right|280px|Wilaya ya Saida, Algeria thumb|right|260px|Ramani ya Saida Saida ni wilaya mojawapo ya Aljeria.
Alois Beaulieu
, M.E.P. (Langon, Ufaransa, 8 Oktoba 1840 - Sai-Nam-Hte, 7 Machi 1866) ni mmojawapo katika kundi kubwa la Wakristo wa Kanisa Katoliki nchini Korea waliouawa kwa ajili ya imani yao katika miaka 1791–1888. Wanakadiriwa kuwa 8,000 - 10,000.
John Magufuli
Ufanyaji kazi
Baadaye alielekeza nguvu zake kupambana na madawa ya kulevya na ushoga.
Alois Beaulieu
Padri huyo mmisionari alikatwa kichwa pamoja na askofu Simeoni-Fransisko Berneux na mapadri wawili wa shirika lake: Yusto Ranfer na Petro-Henri Dorie kwa sababu, walipoulizwa na watesi wamefika Korea kufanya nini, walijibu kwa ujasiri na unyofu kwamba wana lengo la kuokoa watu kwa jina la Yesu.
Hao na wafiadini wenzao 99 walitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa watakatifu tarehe 6 Mei 1984.
John Magufuli
Ufanyaji kazi
Mnamo Oktoba 2019 alifanikiwa kuhamia Dodoma, jiji lililoteuliwa tangu zamani kuwa makao makuu ya nchi.
Alois Beaulieu
Sikukuu ya hao Wafiadini wa Korea huadhimishwa tarehe 20 Septemba.
John Magufuli
Kifo
Kadiri ya taarifa rasmi, John Pombe Magufuli alifariki tarehe 17 Mei 2021 saa 12 jioni katika hospitali ya Mzena ya jijini Dar es Salaam.
Alois Beaulieu
Mazingira
Mwishoni mwa karne ya 18, Ukristo wa Kikatoliki ulianza kuenea taratibu nchini kwa juhudi za wananchi walei. Mwaka 1836 Korea, nchi ya Kikonfusyo ilipata wamisionari wa kwanza kutoka nje (wanashirika wa Paris Foreign Missions Society).
Chini ya nasaba ya Joseon, Ukristo ulifutwa, tena waamini walidhulumiwa na kuuawa. Waliobaki walipaswa kushika imani yao kwa siri.
John Magufuli
Kifo
Magufuli hakuonekana hadharani tangu tarehe 27 Februari 2021, kisha uvumi ulienea kuwa yeye ni mgonjwa. Tarehe 10 Machi gazeti la Nation nchini Kenya lilitoa taarifa kwamba "kiongozi Mwafrika ambaye hakuonekana wiki mbili" amepokewa katika hospitali fulani mjini Nairobi akiwa na Covid-19. Wengi walihisi kiongozi asiyetajwa ni Magufuli. Mwanasiasa wa upinzani Tundu Lissu alidai ameambiwa na watu ambao hakutaja kuwa Magufuli ndiye aliyetibiwa katika Hospitali ya Nairobi na kwamba kuna mipango ya kumhamisha Uhindi. Lissu aliongeza baadaye kwamba Magufuli aliaga dunia mnamo tarehe 10 Machi.
Usiku wa tarehe 17 Machi 2021 Makamu wa Rais Samia Suluhu alitangaza kuwa Magufuli aliwahi kufariki Dunia mnamo saa 12 jioni kwenye hospitali ya Emilio Mzena jijini Dar es Salaam alipokuwa anatibiwa. Hakueleza ugonjwa uliosababisha kifo lakini alisema marehemu aliwahi kuwa na matatizo ya moyo kwa miaka 10. Alitangaza kipindi cha siku 14 cha maombolezo ya kitaifa. Mbali ya kutajwa kwa matatizo ya moyo ya marehemu, uvumi kuhusu Covid-19 kama sababu halisi ya kifo hicho uliendelea.
Mwili wa marehemu ulipelekwa Uwanja wa Uhuru mjini Dar es Salaam tarehe 20 Machi 2021. Idadi kubwa ya watazamaji ilisababisha msongamano ambamo watu 45 au zaidi walikufa baada ya kukanyagwa na wengine.
Magufuli alizikwa nyumbani kwao Chato, alikokuwa ameelekeza pesa nyingi za umma, tarehe 26 Machi 2021.
Çan
thumb|Moja ya sehemu katika Mji wa çan
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Çanakkale kwenye kanda ya Marmara huko nchini Uturuki.
Mia sita sitini na nne
Mia sita sitini na nne ni namba inayoandikwa 664 kwa tarakimu za kawaida na DCLXIV kwa zile za Kirumi.
Ni namba asilia inayofuata 663 na kutangulia 665.
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 2 x 2 x 83.
Rihei Sano
Rihei Sano (佐野 理平; 21 Septemba 1912 - 26 Machi 1992) alikuwa mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Sano alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 4 Agosti 1936 dhidi ya Uswidi. Sano alicheza Japani katika mechi 2.
Pearl S. Buck
Pearl Buck (26 Juni 1892 – 6 Machi 1973) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Jina lake la kuzaliwa ni Pearl Comfort Sydenstricker; Buck ni jina la mume wake. Lakini aliandika chini ya jina la John Sedges. Anajulikana hasa kwa riwaya zake juu ya maisha katika nchi ya Uchina ambapo alilelewa akiwa mtoto wa wamisionari. Mwaka wa 1932 alituzwa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake The Good Earth. Mwaka wa 1938 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Eceabat
ni mji na wilaya iliopo katika Mkoa wa Çanakkale kwenye kanda ya Marmara huko nchini Uturuki.
Tonino Valerii
Tonino Valerii (amezaliwa tar. 20 Mei 1934) ni mwongozaji wa filamu wa Kitaliano, anafahamika zaidi kwa kuongoza filamu za western, maarufu kama Spaghetti Western. Valerii alianza shughuli za filamu akiwa kama mwongozaji msaidizi wa Sergio Leone, alimsaidia kuongoza filamu ya A Fistful of Dollars, kabla ya kuhama na kuanza kuongoza filamu zake mwenyewe. Miongoni mwa filamu zake zenye kufahamika zaidi ni kama ifuatavyo: Day of Anger (1968) The Price of Power (1969), A Reason to Live, a Reason to Die (1972) na My Name Is Nobody (1973), iliyochezwa na Henry Fonda.
279
Makala hii inahusu mwaka 279 BK.
Mto Wilyec (Lamwo)
unapatikana katika wilaya ya Lamwo, kaskazini mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Framingham, Massachusetts
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Framingham, Massachusetts
Kihigaonon
Kihigaonon ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wahigaonon. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kihigaonon imehesabiwa kuwa watu 30,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kihigaonon iko katika kundi la Kifilipino.
Roger Martin du Gard
left|80px thumbnail|right|200px|Roger Martin du Gard Roger Martin du Gard (23 Machi 1881 – 22 Agosti 1958) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Ufaransa. Anajulikana hasa kwa riwaya zake "Akina Thibault" (kwa Kifaransa Les Thibaults zilizotolewa miaka ya 1922-40). Mwaka wa 1937 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Basil Pesambili Mramba
Basil Pesambili Mramba (15 Mei 1940 - 17 Agosti 2021) alikuwa mbunge wa jimbo la Rombo katika bunge la kitaifa nchini Tanzania. Alikuwa anatokea katika chama cha CCM.
Aliporudi bungeni mwaka 1995 aliteuliwa na rais Benjamin William Mkapa kuwa Waziri wa Viwanda na Biashara, lakini alibadilishwa kuwa mkuu wa Mkoa wa Mbeya hadi mwaka 2000. Baada ya kurudi bungeni alikuwa Waziri wa Fedha kuanzia mwaka 2000 hadi mwaka 2005. Mwaka 2006, aliteuliwa kuwa Waziri wa Miundombinu, na mwaka huohuo alipelekwa Wizara ya Viwanda, Biashara na Masoko hadi mwaka 2008. .
Mwaka 2015 alihukumiwa kwenda jela miaka 3 katika kashfa ya mikataba ya ukaguzi wa dhahabu pamoja na aliyewahi kuwa waziri wa nishati, Daniel Yona kwa makosa ya matumizi mabaya ya madaraka na kulisababishia taifa hasara ya Tsh bilioni 11.7 ($ milioni 5). Baada ya miezi 6 aliweza kutoka gerezani akipewa kazi ya kijamii.
Aliaga dunia akiwa na umri wa miaka 81 kutokana na ugonjwa wa Covid-19.
Utungisho
Utungisho (kwa Kiingerezaː Fertilisation au fertilization; pia generative fertilisation, conception, fecundation, syngamy na impregnation ) ni muungano wa gameti ya kiume na ya kike ambao ni mwanzo wa kiumbehai mpya.
Utungisho ni wakati muafaka katika mchakato mzima wa kuzaliana. Huanza pale mbegu ya manii inapokutana na sehemu ya nje ya kijiyai (ovum) na humalizikia pale kiini cha mbegu hiyo kinapoungana na kile cha yai kuaunda seli moja ambayo baadaye hukua na kufikia hali ya kiumbe kikubwa cha spishi yake.
Utungisho hutokea kwa wanyama hali kadhalika kwa mimea ambayo huzaliana kwa ogani zote za kike na kiume kuchangia katika kutengeneza kiumbe kipya.
Mudhihir Mohamed Mudhihir
Mudhihir Mohamed Mudhihir (amezaliwa tar. 1 Januari 1950) alikuwa mbunge wa jimbo la Mchinga katika bunge la kitaifa huko nchini Tanzania. Anatokea katika chama cha CCM. Amehitimu Shahada ya Sheria katika Chuo Kikuu Huria cha Tanzania.
Mkoa wa Simiyu
thumb|Mahali pa mkoa nchini Tanzania. Mkoa wa Simiyu ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania,wenye postikodi namba 39000. Ulianzishwa rasmi Machi 2012 kwa kumega mkoa wa Shinyanga upande wa mashariki.
Makao makuu yako Bariadi.
Wakazi
Kadiri ya sensa ya mwaka 2022, mkoa una wakazi 2,140,497 kutoka 1,584,157 wa mwaka 2012, walipokuwa wameongezeka 1.8% kwa mwaka katika miaka 2002-2012.
Msongamano wa watu ni 63 kwa kilometa mraba.
Kabila kubwa ni lile la Wasukuma.
Wilaya
Mkoa huo mpya una wilaya zifuatazo: Bariadi, Busega, Maswa, Meatu, Itilima.
Majimbo ya bunge
Wakati wa uchaguzi mkuu wa Tanzania mwaka 2015 mkoa huu ulikuwa na majimbo ya uchaguzi yafuatayo:
Wilaya ya Tamanghasset
thumb|left|Mazingira ya Wilaya ya Tamanghasset. thumb||[[Ramani ya Tamanghasset.]] Tamanghasset ni wilaya kubwa kuliko zote za Aljeria, ikienea kwa karibu robo ya nchi yote.
Jina linatokana na lile la makao makuu, Tamanghasset au Tamanrasset.
Ndani yake mna Hifadhi za Taifa mbili.
Gloria Usieta
Gloria Usieta (alizaliwa 19 Juni 1977) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa zamani wa nchini Nigeria ambaye alicheza katika timu ya taifa ya Mpira wa miguu ya Nigeria katika Kombe la Dunia la FIFA la wanawake la mwaka 1999 na kombe la Olimpiki la mwaka 2000.
Waakiek
Kati yao wazee wachache tu wanatumia lugha yao, Kiakiek. Wengi wanatumia Kimasai au Kikuyu.
Wametokana na Waogiek.
720
Waliozaliwa
bila tarehe
Uwanja wa michezo wa Kaitaba
Uwanja wa michezo wa Kaitaba ni uwanja wa michezo uliopo katika mji wa Bukoba, nchini Tanzania. Ukitumika sana kwa ajili ya mchezo wa mpira wa miguu na ni uwanja wa nyumbani wa timu ya Kagera Sugar, timu inayoshiriki ligi kuu ya Tanzania Bara, uwanja huu una uwezo wa kuchukua mashabiki 5,000.
Mia sita sitini na tano
Mia sita sitini na tano ni namba inayoandikwa 665 kwa tarakimu za kawaida na DCLXV kwa zile za Kirumi.
Ni namba asilia inayofuata 664 na kutangulia 666.
Vigawo vyake vya namba tasa ni: 5 x 7 x 19.
Chingis Khan
thumb|300px|Chingis Khan (picha ya karne ya 14 [[BK)]] 300px|thumb|Dola la Chingis-Khan wakati wa kifo chake 1227 BK; mipaka ya nchi za kisasa Chingis Khan (pia: Genghis Khan; takriban 1162 – 18 Agosti 1227) alikuwa kiongozi wa Wamongolia aliyeunda Milki ya Wamongolia iliyoendelea kutawala eneo kubwa kuanzia China pamoja na Asia ya Kati hadi Urusi na Mashariki ya Kati.
Kuunganisha makabila ya Wamongolia
Alizaliwa kwa jina la Temujin kama mtoto wa chifu wa kabila la Kimongolia. Wakati ule Wamongolia walikuwa wafugaji wahamaji walioishi kaskazini mwa nchi ya Mongolia ya leo. Walikuwa na makabila mengi yaliyoendelea kupigana kwa vita. Temujin alishiriki katika vita vingi akaendelea kuunganisha makabila mbalimbali. Tangu mwaka 1201 alikuwa na nguvu ya kutosha akashambulia mataifa ya jirani kama Watartari waliowahi kumwua baba yake akawashinda. Mwaka 1206 Temujin aliitisha mkutano wa viongozi wote wa Wamongolia waliomkubalia kama kiongozi mkuu na kumpa cheo cha "Chingis Khan" yaani mtawala mkubwa.
Sheria za kimaandishi
Maazimio ya mkutano yalianzisha dola jipya ambamo Temujin alikuwa mtawala pekee mwenye madaraka ya kutunga sheria. Alitawala kwa msaada wa halmashauri iliyokuwa na mama yake, kaka yake na wana wake. Temujin alimwagiza mwana wake aliyejua mwandishi kuandika sheria zote za kale zilizohifadhiwa kwa kumbukumbu tu katika kitabu pamoja na amri na sheria mpya alizoendelea kutangaza. Nakala za kitabu hicho zilitumwa katika pande zote za milki yake. Sheria hizo zilimaliza utawala wa machifu waliowahi kuamua mambo kufuatana na hiari zao.
Jeshi la kudumu
Temujin aliendelea kuanzisha jeshi kwa kutangaza sheria kuwa kila Mmongolia alipaswa kuwa mwanajeshi. Aliweza kuzawadia askari wake kwa mali zilizotekwa vitani. Yeye mwenyewe aliteua viongozi waliosimamia vikosi vya wanajeshi 1,000. Hapo hakuteua tena ndugu zake bali aliwachagua viongozi hao kulingana na uwezo na uaminifu.
Utawala
Kazi kubwa ya Temujin ilikuwa kujenga umoja na nidhamu. Wamogolia walizoea kuungana kwa vita lakini kuacha maungano na kufarakana kufuatana na hiari za machifu. Kwa kuunda jeshi la pamoja Temujin alikuwa na chombo cha kuunganisha makabila kwa njia ya kudumu kwa sababu machifu wa kale hawakuwa na nafasi tena katika muundo huo wakapungukiwa umuhimu.
Baada ya kutwaa milki za majirani alipata pia maafisa Wachina hasa waliokuwa na maarifa ya utawala, hivyo aliweza kuanzisha utaratibu wa kodi na huduma.
Mwenyewe hakujua kuandika wala kusoma lakini alielewa umuhimu wa maandiko akaamuru kutungwa kwa mwandiko maalumu kwa ajili ya lugha ya Kimongolia.
Baada ya kuimarisha utawala wake kati ya China na Bahari ya Kaspi alijenga mji mkuu mpya wa Karakorum uliokuwa mji wa kwanza wa kudumu wa Mongolia. Kwa kazi kama utawala, biashara na ufundi alichukua watu kutoka sehemu mbalimbali za milki yake; alitambua ya kwamba Wamongolia wenyewe walizoea ufugaji na vita tu kwa hiyo alitegemea wafanyabiashara Waislamu Waturuki na Waajemi, maafisa wa utawala na mafundi Wachina na wataalamu Wakristo.
Upanuzi
Baada ya kuunganisha makabila ya wafugaji Temujin aliongoza jeshi lake dhidi ya milki ya China katika kusini. Kuanzia mwaka 1211 alivuka ukuta mkubwa wa China kwa jeshi la askari 100,000. Mwaka 1215 alitwaa Beijing na kuanzia 1219 hata milki ya Korea ilianza kumlipia hongo.
Mwaka 1218 kulitokea matatizo na majirani wa Khorezmu upande wa magharibi; msafara wa Kimongolia uliwahi kushambuliwa na mabalozi waliotumwa huku kupeleleza hali waliuawa. Kwa hiyo Temujin aliitisha mkutano wa viongozi wa milki yake wakaamua kushambulia Khorezmu. Mkutano uleule ulimkubali pia mwana wa tatu Ugedai kama mrithi wa Temujin atakayemfuata kama Khan mkuu.
Miaka 1219/1220 Wamongolia walimshinda mfalme wa Khorezmu wakaangamiza miji ya ufalme huu na kuua watu wengi. Vikosi vya jeshi hilo viliendelea upande wa magharibi na kuangamiza nchi za Warusi na sehemu za Kaukazi. thumb|400px|Eneo la Karakorum leo alipojenga Chingis Khan mji mkuu wake
Kifo na urithi
Mwaka 1227 Chingis Khan alikufa akiwa mzee; wengine husema ya kwamba sababu ya kifo ilikuwa anguko kutoka juu ya farasi; wengine husema ya kwamba binti wa mfalme aliyeuawa na Temujin alilipiza kisasi kwa kumchoma kwa kisu.
Kaburi lake lilifichwa na walinzi wake kufuatana na desturi ya Wamongolia haijajulikana hadi leo. Inasemekana ya kwamba wapandafarasi 1,000 walikanyaga sehemu ya kaburi kwa miguu ya farasi zao halafu waliuawa wenyewe baada ya kuleta taarifa ya kwamba walitimiza kazi ya kumzika Chingis Khan.
Wafuasi wake waliendela kupanua milki. China yote pamoja na Urusi zilikuwa majimbo ya milki ya Wamongolia nayo ilikuwa milki kubwa katika historia ya dunia.
Kwa watu wengi Chingis Khan ni sawa na ushindi katili na wa kinyama. Lakhi za watu waliuawa na wanajeshi wake. Aliposhinda taifa la Watartari aliamuru watu wote wenye urefu juu ya futi nne wauawe yaani watu wazima wote. Wamongolia siku hizi wanamwona kama Baba wa Taifa lao. Alitumia miaka mingi kuunganisha na kueneza makabila ya watu wahamaji wa Mongolia.
Baadhi ya wanahistoria wanasema kwamba alikuwa na kichwa kizuri cha kijeshi kuliko karibu watu wote wengine katika historia ya dunia.
Konstantin Popovich
Konstantin Fedorovich Povich (alizaliwa 1924, alifariki 2010) alikuwa mdadisi wa fasihi kutoka Ukraina na Moldova, mwandishi, msemaje,  Mtangazaji, Daktari wa Fiolojia (1974), Profesa (1988), Tabibu wa Chuo cha Sayansi cha Moldova (1995), mwanachama wa Umoja wa Waandishi wa Ukraina na Moldova, na Mwanasayansi Mashuhuri wa Moldova (1984).
278
Makala hii inahusu mwaka 278 BK.
Mto Cigazure (Muyinga)
ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Muyinga na mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia mto Ruvubu, huelekea Mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Sergio Sollima
Sollima alianza kuongoza filamu nyingi sana za mtindo wa sword na sandal ambazo zilitamba sana katika miaka ya 1960. Pamoja na kuvuma sana kwa mtindo huo wa sword na sanda, baadae ulikuja kufa kabisaa ukawa hauna wapenzi kama ilivyokuwa awali. Kitendo hicho kilipelekea Sollima kuwa miongoni mwa waongozaji wa filamu wa kwanza kukimbilia katika filamu za western ya Italia, maarufu kama Spaghetti Western.
Akiwa huko aliongoza filamu ya The Big Gundown (alicheza nyota Lee van Cleef na Tomas Milian) filamu ilitolewa mnamo mwaka wa 1966 ikiwa imepata mafanikio makubwa kabisa, licha ya ukweli uliopo filamu iliweza kushindana kidogo na filamu zilioongozwa na Sergio Leone The Good, the Bad and the Ugly na vile vile za mwongozaji Sergio Corbucci Django.
Baadae kidogo Sollima akatengeneza filamu zingine mbili za western, Face to Face (nyota alikuwa Milian na Gian Maria Volonté) filamu ilitolewa mnamo mwaka 1967, kisha akatoa Run, Man, Run! (nyota alikuwa tena Milian) mnamo mwaka wa 1968. Japokuwa Sollima aliongoza filamu tatu za westerns lakini vile vile hakufikia usawa ule wa filamu maarufu kama za waongozaji (Leone na Corbucci), kila mmoja katika hao wamekuwa miongoni mwa waongozaji wa filamu waliopata washabiki wengi wengi kuliko waongozaji wote wa filamu za western.
Uwanja wa michezo wa Kambarage
Uwanja wa michezo wa Kambarage ni uwanja wa michezo uliopo katika mkoa wa Shinyanga nchini Tanzania, hutumika sana kwa ajili ya mchezo wa mpira wa miguu na ni uwanja wa nyumbani wa timu ya  Kahama United,uwanja huu una uwezo wa kuchukua mashabiki   30,000
Kihiligaynon
Kihiligaynon ni lugha ya Kiaustronesia nchini Ufilipino inayozungumzwa na Wahiligaynon. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kihiligaynon imehesabiwa kuwa watu 5,770,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kihiligaynon iko katika kundi la Kifilipino.
Jeremy McDole
Jeremy "Bam Bam" McDole alikuwa mlemavu wa Kiafrika mwenye umri wa miaka 28 ambaye alipigwa risasi na kuuawa na polisi huko Wilmington, Delaware mnamo Septemba 23, 2015, saa 3:00 usiku. McDole alikuwa kwenye kiti cha magurudumu wakati wa kupigwa risasi. Polisi waliitikia wito kuhusu mtu aliyekuwa na bunduki. Picha za kamera kutoka kwa mtu aliye karibu zilionyesha maafisa wakimuamuru McDole kuangusha silaha yake na kuinua mikono yake, huku McDole akipigwa risasi baada ya risasi kufikia eneo la kiuno chake. Idara ya Jimbo la Delaware iliwaondolea maafisa hao makosa, lakini ikahitimisha kuwa mmoja wa maafisa waliohusika alikuwa ameonyesha kazi ya polisi "mbaya sana". Ukaguzi wa 2020 wa Ofisi ya Mwanasheria Mkuu wa Delaware ulifikia hitimisho sawa. Wote waliamua kutowasilisha mashtaka yoyote. Familia ya McDole ilishtaki jiji la Wilmington, na mnamo Januari 2017, suluhu ya dola milioni 1.5 ilifikiwa na jiji hilo.
Waasa
Waasa ni kabila dogo la watu wa Mkoa wa Manyara, Tanzania Kaskazini. Mwaka 1999 walihesabiwa kuwa 300 tu, baada ya wengine kumezwa na kabila la Wamasai.
LU
LU au lu ni kifupi cha:
Mnara
''Makala hii inataja Mnara kama jengo refu. Kwa makala ya Mnara kata ya Wilaya ya Lindi Vijijini, tafadhali fungua hapa.''
thumb|right|250px|[[Mnara wa Eiffel ni ishara ya mji wa Paris.]]
Mnara (kut. Kar. مناره‎ manara) ni jengo refu na kimo chake kinazidi kipenyo chake mara kadhaa.
Kuna aina nyingi za minara: Mnara wa kihistoria unaojulikana zaidi ni mnara wa Babeli unaotajwa katika Biblia (kitabu cha Mwanzo 11). Wataalamu wengi huona ilikuwa aina ya zigurat yaani jengo kubwa lililounganisha tabia za mnara na piramidi.
Uwanja wa michezo wa Aleksandria
thumb|Uwanja wa michezo wa Alexandria Uwanja wa michezo wa Aleksandria (Kiarabu إستاد الأسكندرية) ni uwanja wa michezo wenye malengo mengi katika wilaya ya Moharram Bey ya Aleksandria nchini Misri. Ulijengwa mnamo mwaka 1929 na Mfalme Fouad, unachukuliwa kuwa uwanja wa zamani kabisa huko Misri na Afrika yote. Uwanja wa Alexandria sasa una uwezo wa kuchukua zaidi ya watu 20,000 baada ya ukarabati  mnamo mwaka  2016-2017.
Usanifu
Uwanja huo ulibuniwa na Mrusi mbunifu Vladimir Nicohosov, ambaye alishawishiwa na usanifu wa Kiislamu.
Chuo cha Kikristo cha Aleksandria
Chuo cha Kikristo cha Aleksandria (au Shule ya Elimu ya Kikristo ya Aleksandria) katika karne za kwanza BK kilikuwa kimojawapo kati ya vituo vikuu viwili vya elimu ya Kikristo na kati ya vyuo vya kwanza vilivyofundisha imani ya Kikristo kwa namna ya kitaalamu. Wakati wa Mababu wa Kanisa teolojia na ufafanuzi wa Biblia ya Kikristo vilivyotolewa huko vilitofautiana na Shule ya Antiokia. Majina ya vituo vyote viwili yalitokana na majiji vilipostawi katika Ukristo.
Wakati wanateolojia wa Antiokia ya Siria (leo nchini Uturuki) walifuata zaidi maneno yenyewe ya Biblia, wale wa Aleksandria (Misri) walipenda zaidi kuifafanua kiroho. Matokeo ya tofauti hizo yalijitokeza katika teolojia kuhusu fumbo la Yesu Kristo yakasababisha mafarakano makubwa ya karne ya 5.
Kadiri ya Jeromu shule ya Aleksandria ilianzishwa na Mwinjili Marko. Baadaye anatajwa Athenagora wa Athene (176), lakini kwa hakika zaidi Panteno 181, aliyeacha uongozi kwa mwanafunzi wake bora, Klementi wa Aleksandria mwaka 190. Huyo alifuatwa na Origene akiwa na umri wa miaka 18 tu, na wataalamu wengine wanaoheshimiwa kama watakatifu katika Kanisa la Kiorthodoksi na Kanisa Katoliki kama Gregori Mtendamiujiza, Heraklas, Dionisi wa Aleksandria na Didimo Kipofu.
Ilipoanzishwa kusudi lake lilikuwa kuwaelimisha Wapagani waliotafuta habari za imani mpya ya Kikristo kabla ya ubatizo. Chuo cha Aleksandria kikaendelea haraka kuwa kitovu cha elimu ya Kikristo na majadiliano kati ya imani ya Kikristo na falsafa ya Kigiriki iliyostawi sana Aleksandria, mji mkuu wa Misri wakati huo.