cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sputnik 1
Kurushwa kwa Sputnik 1 kulitokea wakati wa mashindano makali baina ya Umoja wa Kisovieti na Marekani. Marekani ilishtuka kabisa kwa sababu waliwahi kuamini ya kwamba walikuwa mbele. Mshtuko wa Sputnik ulisababisha mabadiliko katika siasa ya Marekani iliyoongeza juhudi zake katika teknolojia na elimu. Hapo yalianza mashindano ya anga (en:Space Race baina ya Marekani na Umoja wa Kisovieti ambapo pande zote ziliendelea kupeleka satelaiti nyingi kwenye anga zilizofuatwa na vyomboanga vya kubeba watu hadi Marekani ilifaulu kufikisha watu mwezini mwaka 1969 kwa mradi wa Apollo 11.
Mkoa wa Équateur
Mkoa wa Équateur (Mkoa wa Ikweta) ni mmoja ya mikoa 26 ya kujitawala ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Idadi ya wakazi wake ni takriban 1,626,606. Mji mkuu ni Mbandaka.
Eneo la mkoa huu liko katika kaskazini-magharibi ya Kongo kando ya mto Kongo. Upande wa magharibi unapakana na nchi ya Kongo-Brazzaville.
Sehemu kubwa ya Hifadhi ya Taifa ya Lomako Yokokala iko ndani ya mkoa huu. Hifadhi hii inajulikana hasa kwa sababu ndiko mahali pekee duniani wanapoishi nyani kubwa wa Bonobo wanaohesabiwa kati ya hominidi.
Akithi
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Magharibi, nchini Kenya.
Malmi
thumb|Malmi. Malmi (kwa Kiswidi: Malm) ni wilaya na kitovu cha biashara katika sehemu ya kaskazini ya Helsinki.
Somalia ya Kiitalia
thumb|right|Somalia ya Kiitalia ndani ya Somalia ya leo. Somalia ya Kiitalia ilikuwa koloni la Italia kwenye eneo la Somalia tangu miaka ya 1880 hadi 1960, mwaka wa uhuru.
Kuanzia mwaka 1888 Italia ilijipatia mikataba ya ulinzi na masultani mbalimbali waliotawala maeneo madogo kwenye Pembe ya Afrika. Walitangulia 1889 na sultani ya bandari ya Hobyo na mtawala wa usultani wa Majerteen.
Mwaka 1892 Usultani wa Zanzibar ulikodisha bandari ya Banadir kati ya Mogadishu hadi Brava kwa Italia. Mwaka 1905 Italia ilinunua eneo hili kutoka Zanzibar na kulitangaza kuwa koloni na Mogadishu kuwa mji mkuu.
Baada ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia Waitalia walikabidhiwa na Uingereza eneo la Kismayu. Walilitawala kwa jina la "Oltre Giuba" (ng'ambo ya mto Juba) na kuliunganisha na Somalia ya Kiitalia tarehe 30 Juni 1926.
Wakati uleule waliamua kumaliza hali ya sultani za Majarteen na Hobyo kuwa nchi lindwa na kuzifanya sehemu kamili za koloni. Mipango hiyo ilisababisha vita kali ya miaka miwili kwa sababu masultani waliona mikataba yao ya ulinzi ilivunjwa wakapinga jeshi la Italia.
Mwaka 1936 Somalia ikaunganishwa na Ethiopia kuwa sehemu ya Afrika ya Mashariki ya Kiitalia.
Wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia makoloni ya Italia yalivamiwa na Uingereza uliotawala Somalia tangu 1941.
Mwaka 1960 utawala wa kikoloni ulikwisha na Somalia ikapata uhuru wake.
Mawazine
alt=Mawazine|thumb|Mawazine Mawazine (موازين) ni tamasha la kimataifa la Morocco inayofanyika kila mwaka huko Rabat, Morocco, ikiwashirikisha wasanii wengi wa muziki wa kimataifa na wazawa. Tamasha hili inaongozwa na Mounir Majidi, katibu wa mfalme wa Morocco, Mohammed VI na mwanzilishi na raisi wa utamaduni wa Maroc, taasisi inayoratibu Mawazine na tamasha zingine. Watu takribani milioni 2.5 walihudhuria tamasha la Mawazine mwaka 2013 na kuifanya kuwa tamasha kubwa zaidi duniani baada ya Donauinselfest huko Viena.
Wasanii kama Whitney Houston, Mariah Carey, Rod Stewart, Charles Aznavour, Stevie Wonder, Alicia Keys, Shakira, Rihanna, Justin Timberlake, Jennifer Lopez, Enrique Iglesias, Demi Lovato, Christina Aguilera, Ricky Martin, Pharrell Williams, Iggy Azalea, Bruno Mars, Wiz Khalifa, Pitbull, Kanye West, Scorpions, La Fouine, Maître Gims, Damso, Booba, French Montana, Usher, Avicii, Akon, David Guetta, DJ Snake, Hardwell, Placebo, The Chainsmokers, Maroon 5, The Jacksons, Sugababes, Chic, Evanescence, Chris Brown, Luis Fonsi, Nick Jonas, Stromae, Jason Derulo, Juanes, Lenny Kravitz, The Weeknd, Kylie Minogue, Ellie Goulding, Sting, Julio Iglesias, Ennio Morricone, Robert Plant, Cat Stevens, B.B. King, Susana Baca, Carlos Santana, Elton John, Deep Purple and Travis Scott wamekwisha tumbuiza katika tamasha la Mawazine.
Mto Namuninga
unapatikana katika wilaya ya Manafwa, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Wikipedia ya Kiromania
Wikipedia ya Kiromania (kifupi: ro.wiki au ro.wp ; kwa Kiromania: Wikipedia în limba română) ni toleo la kamusi elezo huru ya Wikipedia kwa lugha ya Kiromania.
Ilianzishwa mnamo mwezi wa Juni 2003, toleo hili lina makala takriban 100,000 (kwa mwezi wa Januari 2008) na ndiyo Wikipedia ya 16 kwa ukubwa. Mnamo mwezi wa Desemba 2004, watumiaji katika Wikipedia ya Kiromania walianza mjadala kuhusu kuanzisha ukurasa wa kwao wenyewe wa Wikimedia, Asociaţia Wikimedia România.
Saa ya mchanga
250px|thumb|Saa ya mchanga inayoonyesha kipindi cha dakika 3; baada ya dakika 3 mchanga wa juu umeshuka. Hutumiwa kwa kupika mayai. Saa ya mchanga ni saa ambayo hutumia mchanga au unga katika kupima muda.
Saa za mchanga ni saa ambazo zilikuwa zikitumika kwa kiwango kikubwa hapo zamani, kabla ya teknolojia ya saa ambazo zinatumia seli au betri.
Mto Nakiu
ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.
Mba
Sababu ziko mbalimbali, na hakuna tiba ya hakika.
Kwa kuwa ni tatizo linaloonekana wazi, mara nyingine linamuathiri mtu hata upande wa saikolojia.
Kianjai
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Magharibi, nchini Kenya.
Tshilidzi Nephawe
alt=Mchezaji wa mpira wa vikapu Tshilidzi Nephawe|thumb|Mchezaji wa mpira wa kikapu Tshilidzi Nephawe Tshilidzi Nephawe (amezaliwa 10 Juni 1989) ni mchezaji wa mpira wa kikapu kitaaluma wa Afrika Kusini wa Niigata Albirex BB ya Ligi ya Japan B.League.
Mto Namunyiri
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Tshilidzi Nephawe
Nephawe alihudhuria Shule ya Sekondari ya Mphaphuli karibu na Thohoyandou na alichezea timu za mkoa wa Limpopo akiwa na umri mdogo. Aliendelea na Chuo Kikuu cha Jimbo la New Mexico, ambapo alikuwa mchezaji mwenza wa mchezaji wa baadaye wa NBA Pascal Siakam.
Yakobo wa Marka
thumb|right|Yakobo wa Marka Yakobo wa Marka (1 Septemba 1393 - 28 Novemba 1476) alikuwa Mwitalia maarufu kama mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo na padri wa Kanisa Katoliki.
Alitangazwa mwenye heri na Papa Urban VIII tarehe 12 Agosti 1624 na mtakatifu na Papa Benedikto XIII tarehe 10 Desemba 1726.
Kamusi ya Kiswahili Sanifu
Kamusi ya Kiswahili Sanifu ni kamusi ya lugha ya Kiswahili iliyotolewa mara tatu na TUKI (sasa TATAKI).
Inaorodhesha vidahizo (maneno) kwenye kurasa 646, pamoja na maelezo, orodha ya vibadala, kurasa za picha, jedwali za vivumishi na viwakilishi na orodha ya majina ya nchi.
Yakobo wa Marka
Maisha ya awali
Alizaliwa Monteprandone (karibu na Ascoli Piceno, leo katika mkoa wa Marche, nchini Italia) tarehe 1 Septemba 1393. Baada ya kufanya kazi ya kuchunga mifugo, alikimbia kwa ndugu yake fulani amsaidie kusoma.
Kisha kupata elimu kubwa katika sanaa huko Ascoli Piceno alijipatia digrii ya Sheria huko Perugia kwenye mwaka 1412. Baadaye alifanya kazi kama hakimu na wakili huko Bibbiena na Firenze katika mkoa wa Toscana.
Wito na malezi
Kisha kufunga urafiki na Wafransisko wa huko na kutafakari mafumbo ya ukombozi kwenye mlima La Verna, aliacha kazi na kuingia utawani mnamo Julai 1416. Huko alilelewa pamoja na Yohane wa Kapestrano na Bernardino wa Siena. Mwaka 1423 alipewa daraja takatifu ya upadri.
Utume
Mhubiri hodari, alitumwa na shirika lake kupinga uzushi wa Wabogomili huko Bosnia na wa Wausi huko Austria na Boemia; alianzisha konventi kadhaa katika Ulaya ya Kati, akieneza ibada kwa Jina la Yesu na kutetea vita vya msalaba dhidi ya Waturuki.
Alishiriki Mtaguso wa Firenze wenye lengo la kurudisha umoja kati ya Wakatoliki na Waorthodoksi.
Kwa juhudi zake mwaka 1446, tena mwaka 1463, alipatanisha miji ya Fermo na Ascoli Piceno iliyokuwa imeshindana muda mrefu. Pia alitunga katiba za miji 11 huku akianzisha vyama vya kitume pia.
Pamoja na kazi hizo, alitunga vitabu 18, alijenga makanisa, konventi, hospitali, maktaba, visima n.k.
Alifariki huko Napoli tarehe 28 Novemba 1476. Tarehe hiyo ndiyo sikukuu yake ya kila mwaka katika liturujia.
Abraham Lincoln
Abraham Lincoln (12 Februari 1809 – 15 Aprili 1865) alikuwa Rais wa 16 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1861 hadi 1865.
Alikuwa na Kaimu Rais wawili: kwanza Hannibal Hamlin, halafu Andrew Johnson aliyemfuata kama Rais, Lincoln alipouawa.
Lincoln amejulikana kama rais wa upande wa kaskazini katika vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Marekani kati ya majimbo ya kaskazini dhidi ya Shirikisho la Madola ya Amerika la kusini.
Kwa hiyo hukumbukwa kama rais aliyeleta mwisho wa utumwa, yaani uhuru kwa watumwa wote wa Marekani na kuunganisha taifa tena.
Juhudi zake zilimgharimu uhai.
Lincoln na kufutwa kwa utumwa
Lincoln aliingia katika siasa alipokuwa wakili huko Springfield, Illinois; mwaka 1846 alichaguliwa mbunge wa kitaifa katika Nyumba ya Wawakilishi kwa kipindi kimoja. Mwaka 1849 alirudi kwa familia yake na kazi ya uwakili. Mwaka 1856 aliingia tena kwenye siasa alipoona upanuzi wa nguvu ya watetezi wa utumwa katika majimbo ya kusini ya Marekani. Aliunda tawi la Illinois ya Republican Party akateuliwa kuwa mgombea wa urais akachaguliwa rais wa Marekani kwenye Desemba 1860.
Lincoln alipinga utumwa lakini kwa asili hakuwa mpinzani mkali; aliona kwamba utumwa uliwahi kukubaliwa katika katiba ya Marekani tangu mwanzo lakini aliona hali hiyo iendelee katika majimbo ya kusini tu yaliyokuwa sehemu za Marekani tangu mwanzo ilhali majimbo ya kaskazini yaliukataa. Alipinga upanuzi wa utumwa katika majimbo mapya yaliyoendelea kuundwa wakati Muungano wa Madola ya Amerika ulipanua eneo lake upande wa magharibi na kuelekea utawala juu ya nchi yote kati ya Kanada na Meksiko.
Alipinga hatua ya majimbo ya kusini kujitenga na baada ya mashambulio dhidi ya vituo vya kijeshi vya Muungano aliamua kuchukua hatua za kijeshi ili kurudisha majimbo yaliyoasi. Mwanzoni mwa vita alitangaza nia yake haikuwa kumaliza utumwa kusini; lakini baada ya vita kuendelea miaka miwili alikuwa tayari kuchuka hatua kali zaidi.
Mwaka 1862 alitia sahihi tangazo la Bunge la Muungano kuwa watumwa wote waliomilikiwa na askari waliopiga vita dhidi ya Muungano wakamatwe na kutangazwa huru. Mwisho wa 1862 Lincoln mwenyewe alitoa amri ya kutangaza uhuru wa watumwa wote katika majimbo yote yaliyotumia silaha dhidi ya Muungano. Alikubali pia kuajiri watumwa kuwa wanajeshi kama wamekimbia kutoka upande wa kusini na kujitolea. Hakufuta kabisa utumwa kwa sababu bado kulikuwa na majimbo machache yenye utumwa yaliyobaki katika Muungano. Baada ya mwisho wa vita Lincoln alipata kibali cha bunge cha kufuta utumwa kabisa katika maeneo yote ya Marekani.
Fuvu
Fuvu (pia "fuu") ni neno linalotumiwa hasa kuhusu mifupa ya kichwa cha binadamu na wanyama wengi ambayo ni maalumu kwa ajili ya kulinda ubongo.
Kila mwanadamu ana fuvu la kichwa; usingekuwa na fuvu usingeweza kuishi na kichwa kisingekuwa na umbo maalum.
Fuvu ni muhimu sana ili ubongo ufanye kazi yake vizuri. Maneno yanayo tumika kufafanua pande za fuvu utosi,kishogo na paji. Fuvu la nazi linaitwa zaidi kifuu.
Mto Budega
unapatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia ziwa Tanganyika, huelekea Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki.
Mto Bagundi
unapatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Nkomo
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Magharibi, nchini Kenya.
Hifadhi ya Misitu wa Marike
Hifadhi ya Misitu wa Marike ni mbuga ya misitu, na iko katika Ukingo wa Kaskazini nchini Gambia. Ilianzishwa mnamo Januari 1, 1954, inashughulikia hekta 174.
Hifadhi ya Misitu wa Marike ina mwinuko wa mita 17.
Mto Namweke
unapatikana katika wilaya ya Manafwa, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mto Bugogo
ni korongo linalopatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia ziwa Tanganyika, huelekea Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki.
Mto Nakiwacho
ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.
Wikipedia ya Kituruki
Wikipedia ya Kituruki (Kituruki: Türkçe Vikipedi) ni toleo la kamusi elezo huru ya Wikipedia kwa lugha ya Kituruki. Ilianzishwa mnamo mwezi wa Desemba 2002, na kwa tar. 3 Februari 2008, toleo hili lina makala zaidi ya 100,000.
Hii ni Wikipedia ya 17 kwa ukubwa wa hesabu ya wingi wa makala, na ni moja kati ya Wikipedia 16 yenye idadi ya milioni nne ya uhariri wa makala. Pia, ni moja kati ya Wikipedia 13 zenye zaidi ya watumiaji 150,000 waliojisajiri.
Diego wa Alkala
Anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu. Alitangazwa kuwa hivyo na Papa Sixtus V mwaka 1588.
Wikipedia ya Kituruki
Mnamo mwezi wa Novemba katika mwaka wa 2006, Wikipedia ya Kituruki imeteuliwa chini ya kundi la Sayansi kwa ajili Altın Örümcek Web Ödülleri (Golden Spider Web Awards), ambayo inajulikana sana kama "Web Oscars" for Turkey. Mnamo mwezi wa Januari 2007, Wikipedia ya Kituruki imepewa tuzo kwa kuwa na makala bora. Tuzo hiyo ilitolewa wakati wa sherehe mnamo tar. 25 Januari 2007 katika Chuo Kukuu cha Ufundi cha Istanbul.
Diego wa Alkala
Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 12 Novemba.
Wikipedia ya Kituruki
Na kwa mwezi wa Mei 2009, Wikipedia ya Kituruki imekuwa ya pili kwa ukuaji wa Wikipedia zenye makala zaidi ya 100,000.
Diego wa Alkala
Maisha
Alipohiji Roma kwa Jubilei alijitosa kuhudumia waliopatwa na tauni.
Jozi Nuggets
Jozi Nuggets, ni klabu ya mpira wa vikapu ya Afrika Kusini yenye makao yake mjini Johannesburg. Timu hiyo inashiriki Ligi ya Mpira wa Kikapu ya Johannesburg (JBL), ambayo ilishinda ubingwa mnamo 2017 na 2018. Klabu hiyo ilishinda Ubingwa wa Klabu ya Kitaifa mnamo 2019.
Klabu hiyo inakuza wachezaji wake kutoka umri wa miaka 10 na wengine wanachezea timu ya wanaume na wanawake wakubwa. Klabu hii imeshirikiana na Jiji la Joburg kwa programu zinazojumuisha ukuzaji wa wachezaji wachanga ndani ya jiji na maeneo ya karibu. [inahitajika] Klabu ilianzishwa mnamo 1998 na kufufuliwa mnamo 2008. Klabu ina programu ya wanaume, wanawake na vijana na pia ina wachezaji wanaowakilisha Timu ya Taifa ya Afrika Kusini
Mnamo 2019, Nuggets iliwakilisha Afrika Kusini katika mashindano ya kufuzu kwa Ligi ya Mpira wa Kikapu Afrika (BAL). Tarehe 23 Oktoba 2019, Nuggets ilishinda mchezo wake wa kwanza katika ngazi ya bara iliposhinda Dolphins 68-60
Maktaba
thumb|245x245px|[[Ukumbi wa kujisomea katika maktaba ya New York City.]] Maktaba ni sehemu au jengo lililo maalum kwa ajili ya kujisomea na kujifunza juu ya vitu mbalimbali. Kuna aina kadhaa za maktaba ila zote hazina tofauti kwani zina lengo moja: kutoa elimu.
Asilimia kubwa ya maktaba huwa na vitabu vya aina mbalimbali, kwa mfano: vya kiada na ziada. Pia unaweza kuwa na maktaba yako binafsi na licha ya kuwa na maktaba yako unaweza kwenda shuleni ukaingia maktaba kwani kuna maktaba ya shule. Pia kuna maktaba ya kijiji, ya wilaya, ya mkoa na hata ya taifa, zote hizi kwa ajili ya elimu.
Mto Bumba (Cankuzo)
ni korongo linalopatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia ziwa Tanganyika, huelekea Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki.
Nzi (kundinyota)
Nzi (kwa Kilatini na Kiingereza Musca) ni jina la kundinyota kwenye nusutufe ya kusini ya dunia yetu.
Mahali pake
Nzi iko jirani na kundinyota mashuhuri ya Salibu (Crux) iliyopo upande wa kaskazini, Mkuku (en:Carina) upande wa magharibi, Kinyonga (Chamaeleon) upande wa kusini, Ndege wa Peponi (Apus) na Bikari (Circinus) upande wa kaskazini-mashariki.
Jina
Nzi ni kati ya makundinyota yaliyobuniwa tangu mabaharia Wazungu kuzunguka Dunia yote katika karne ya 16 na kuona mara ya kwanza nyota za kusini. Haikujulikani kwa Wagiriki wa Kale au Waarabu waliojifunza kutoka kwao. Kundinyota hii ilielezwa mara ya kwanza na mabaharia Waholanzi Pieter Dirkszoon Keyser na Frederick de Houtman katika safari yao ya kuelekea Indonesia zikaonyeshwa mara ya kwanza mwaka 1598 katika globu ya nyota ya Petrus Plancius.
Salim Ahmedy
Salim Ahmedy Issa (amezaliwa Muheza, Tanga, 6 Juni 1983) ni mwigizaji, mwongozaji, mwandishi na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Tanzania. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Gabo Zigamba. Salim amekuwa akisifika kwa umahiri wake katika kuzishika nyusika tofauti. Anafahamika zaidi kwa kucheza filamu ya Big Surprise, Danija, Siyabonga, na nyingine nyingi. Pia ameonekana katika mifululizo ya runinga maarufu kama vile Jua Kali, Kapuni na Baba Olivia.
Nzi (kundinyota)
Jina
Keyser alitumia jina la Kiholanzi De Vlieghe (Nzi) lililotajwa baadaye kwa jina la Kilatini "Musca“. Baadaye ilipokelewa katika "Uranometria" ya Johann Bayer aliyetumia njia ya "Apis" (nyuki) na hivyo kuna vitabu vya zamani vinavyotumia jina Apis lakini baadaye "Musca" ilirudishwa.
Salim Ahmedy
Maisha ya awali
Salim alianza elimu ya msingi mnamo 1992 hadi 1998 katika shule ya Iringa Wilolesi. Baadaye sekondari katika shule ya Al-Haramain. Akamaliza 2002. Kuanzia 2003-2006 alijiunga na Chuo Darul Ulumi, Elimu ya Thanawiy. 2006 Chuo Cha Tasuba, Kozi ya Mwaka Mmoja upande wa sanaa. 2007 alijiunga na kampuni ya Super Loaf. Ambapo alifanyakazi mwaka mmoja pekee. Hapo alijikita zaidi kama mhasibu na baadaye akawa mchanganya viambata vya bidhaa.
Mwigizaji, umarufu
Akiwa katika mahojiano ya kipindi cha Salama Na kinachotupwa mkondoni huko YouTube chini ya Salama Jabir, Salim alitoa siri ya chimbuko la jina la Gabo, "Asili ya jina ni Gabo ni Gabon. Lina maana ya 'sauti isiyosikika" na Zigamba, ni ng'ombe wa kimila aliyekuwa akiabudiwa na Wasukuma zama za kale. Kimsingi, Salim alianza uigizaji rasmi mnamo mwaka wa 2006. Akiwa katika kipindi cha awali kabisa kupoteana na ujalunga, yaani, umri wa miaka 23. Wakati huo alikuwa akisoma Chuo cha Sanaa Bagamoyo (TASUBA). Kabla ya kufika kilele cha kufahamika, alijitupa katika makundi kadhaa ya uigizaji yaliyokuwa jijini Dar es Salaam huku ari ya kutaka kuwa mwigizaji nyota ikifika pomoni. Katika kutimiza ile ndoto ya miaka mingi, hatimaye akawemo katika filamu ya "Olopong" iliyotayarishwa na Al Riyamy Production iliyoongozwa na Khalfan Abdalah, ikafuatiwa na 007 Days.
Nzi (kundinyota)
Jina
Leo Musca ipo pia kati ya kundinyota 88 zinazoorodheshwa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Mus'.
Nyota
Nyota angavu zaidi ni α Alfa Muscae yenye mwangaza unaoonekana wa 2.7 mag ikiwa umbali wa Dunia wa miakanuru 310  Ni rahisi kuiona maana ni nyota angavu  jirani na Salibu kwa kufuata mstari wa urefu wa Salibu kuelekea kusini.
Salim Ahmedy
Mwigizaji, umarufu
Atafutaye hachoki, hata akichoka, basi keshapata. Dumu la kutojulikana lilipasuka rasmi mnamo mwaka 2012 baada ya kucheza katika filamu ya "Bado Natafuta." Yaliyomo ndani yake yakaonekana vema. Filamu hiyo alicheza na Patcho Mwamba, Zuberi Mohamed na Shamsa Ford.
Baada ya kufanya kazi, hatmaye akaanzisha kampuni yake ya utayarishaji wa filamu. Akaipa jina la Gabz Media Production (T) Limited.
Filamu
Baadhi ya filamu za Gabo;
Nairi
Alpha Gruis,  α Gruis,   Alnair   Nairi
Nairi  (ar., lat. & ing. Alnair pia  α Alfa Gruis, kifupi Alfa Gru, α Gru) ni nyota angavu zaidi katika kundinyota la Kuruki (Grus) na nyota angavu ya 31 kwenye anga ya usiku.
Jina
Nairi inayomaanisha “ng'avu” ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. . Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema النّيّر  al-nair wakimaanisha „ ng'avu ". Waarabu walihesabu nyota hii katika kundi la Hutu Junubi. Kwa matumizi ya kimataifa Umoja wa Kimataifa wa Astronomia ulikubali jina la Kiarabu na kuorodhesha nyota hii kwa jina la "Alnair".
Alfa Gruis ni jina la Bayer kwa sababu Alfa ni herufi ya kwanza katika Alfabeti ya Kigiriki na Nairi ni nyota angavu zaidi katika Kuruki - Grus.
Tabia
Nairi iko umbali wa miakanuru takriban 101 kutoka Jua letu. Ina mwangaza unaoonekana wa mag 1.7 na mwangaza halisi ni -0.72. Spektra yake ni ya aina ya B6 au B7. "B" inamaanisha ni nyota ya safu kuu inayoyeyunganisha hidrojeni kuwa heliamu; inawezekana imeshafika tayari mwisho wa hatua hii na itahamia karibuni kuyeyunganisha heli kwa elementi nzito zaidi.
Kama nyota nyingi zinazofanana nayo inazunguka haraka kwenye mhimili wake kwa kasi ya angalau kilomita 236 kwa saa katika kanda ya ikweta yake.
Yohane wa Pian del Carpine
Yohane wa Pian del Carpine (Magione, Perugia, 1185 hivi – 1 Agosti 1252) alikuwa Mfransisko wa Italia aliyepata umaarufu kutokana na safari yake barani Asia.
Maisha
Akiwa wa kwanza kufika huko aliandika kitabu cha kumbukumbu za safari yake kupitia Ukraina, Asia ya Kati na maeneo mengine ya dola hilo.
Alifanywa askofu mkuu wa Antivari, Montenegro, mwaka 1247.
Maandishi
Ystoria Mongalorum iliandikwa naye katika miaka ya 1240. Ndicho kitabu cha kwanza cha Wazungu kuhusu Wamongolia.
Robert Baden-Powell
thumb|307x307px Robert Baden-Powell (pia: Baron Baden-Powell, Luteni Mkuu Robert Stephenson Smyth Baden-Powell, OM, GCMG, GCVO, KCB, DL; 22 Februari 1857 - 8 Januari 1941) alikuwa afisa wa jeshi la Uingereza na mwandishi wa kitabu cha skauti wa kiume, ambaye alikuwa msukumo wa mtapakao wa skauti,alikuwa mwanzilishi na Mkunga Mkuu wa kwanza wa Chama cha skauti ya wavulana na mwanzilishi wa Viongozi wa Vijana. thumb Baada ya kufundishwa Shule ya Charterhouse huko Surrey, Baden-Powell alifanya kazi katika Jeshi la Uingereza tangu 1876 hadi 1910 nchini India na Afrika. Mnamo mwaka wa 1899, wakati wa Vita kati ya waashanti na wandebele nchini Afrika Kusini, Baden-Powell alifanikiwa kulinda mji huo katika kuzingirwa kwa Mafeking. Vitabu kadhaa vya kijeshi, vilivyoandikwa kwa ajili ya kukubaliana na mafunzo ya kijeshi na mafunzo ya swala katika miaka yake ya Kiafrika, pia vilisomwa na wavulana. Mnamo 1907, alifanya kambi ya maandamano, katika kisiwa cha Brownsea, ambayo sasa inaonekana kama mwanzo wa uskauti. Kulingana na vitabu vyake vya awali, aliandika kitabu cha skauti wa kiume, kilichochapishwa mwaka 1908 na bwana Arthur Pearson, kwa ajili ya usomaji wa vijana. Mnamo mwaka wa 1910 Baden-Powell alistafu kutoka jeshi na alianzisha Chama cha skauti wa kike.
Rally ya kwanza ya skauti ilifanyika kwenye The Crystal Palace mwaka 1909, ambayo ilionekana idadi ya wasichana wamevaa sare ya skauti, ambayo aliiambia Baden-Powell kuwa walikuwa "Wasichana wa skauti", ambapo baada ya mwaka 1910, Baden-Powell na dada yake Agnes Baden-Powell aliunda viongozi wa wasichana. Mwaka wa 1912 alimuoa Olave St Clair Soames. Alitoa mwongozo kwa viongozi wa skauti wa kike hadi kustaafu mwaka wa 1937. Baden-Powell aliishi miaka yake ya mwisho huko Nyeri, Kenya, ambako alikufa na kuzikwa mwaka 1941. Rally ya kwanza ya Scout ilifanyika kwenye The Crystal Palace mwaka 1909, ambayo ilionekana idadi ya wasichana wamevaa sare ya Scout, ambaye aliiambia Baden-Powell kwamba walikuwa "Msichana Scouts", ambapo, mwaka wa 1910, Baden-Powell na dada yake Agnes Baden-Powell waliunda Viongozi wa Vijana kutoka kwa Msichana Movement ilikua. Mwaka wa 1912 alioa Olave St Clair Soames. Alitoa mwongozo kwa Miongozo ya Scouting na Girl mpaka kuondoka mwaka 1937. Baden-Powell aliishi miaka yake ya mwisho huko Nyeri, Kenya, ambako alikufa na kuzikwa mwaka 1941.
Maisha ya awali
Baden-Powell alizaliwa kama Robert Stephenson Smyth Powell katika Stanhope Street 6 (sasa Stanhope Terrace), Paddington huko London, mnamo 22 Februari 1857. Aliitwa Stephe (aitwaye "Stevie") na familia yake. baada ya godfather yake, Robert Stephenson, mhandisi wa reli na wa kiraia; [11] jina lake la tatu lilikuwa jina la mke wa mama yake.
Baden-Powell alikuwa mwana wa Reverend Baden Powell, Profesa Safili wa Jiometri katika Chuo Kikuu cha Oxford na Kanisa la Uingereza la Uingereza na mke wake wa tatu, Henrietta Grace Smyth (3 Septemba 1824 - 13 Oktoba 1914), binti wa kwanza wa Admiral William Henry Smyth. Baada ya Baden Powell alikufa mwaka wa 1860, kutambua watoto wake na umaarufu wa mume wake marehemu na kuwaweka watoto wake mbali na ndugu zao na ndugu zao, mama yake aliitwa jina la familia Baden-Powell (jina hilo hatimaye lilibadilishwa kisheria na Royal License juu ya 30 Aprili 1902.
Baden-Powell alikuwa na ndugu wa ndugu zaidi zaidi ya nne kutoka kwa pili ya ndoa zake mbili zilizopita, na ndugu wote wa Warington (1847-1921), George (1847-98), Agosti mara nyingi mgonjwa (1849-63), Francis (1850) -1933), Agnes (1858-1945) na Baden (1860-1937), pamoja na wengine watatu waliokufa vijana sana kabla ya kuzaliwa.
Baden-Powell alihudhuria Shule ya Rose Hill, Wellbridge Wells. Alipewa ushindi kwa Charterhouse, shule ya kifahari ya umma. Alicheza piano na violin, alikuwa msanii ambidextrous, na walifurahia kutenda. Likizo zilizotumiwa kwenye safari za baharini na ndugu zake. Utangulizi wake wa kwanza wa ujuzi wa Scouting ulikuwa kwa njia ya kuenea na kupikia mchezo wakati wa kuepuka walimu katika misitu ya karibu, ambayo ilikuwa imara nje ya mipaka.
Nyeri imejulikana kimataifa kwa sababu ni mahali pa kuzikwa kwa Robert Baden-Powell anayekumbukwa kama mwanzilishaji wa harakati ya maskauti. Maskauti kutoka nchi mbalimbali za dunia hufika hapo mara kwa mara kwa kumheshimu mzee huyu.
Kazi ya kijeshi
Mwaka wa 1876 Baden-Powell alijiunga na Hussars ya 13 nchini India na cheo cha lieutenant. Aliimarisha na kuheshimi ujuzi wake wa kijeshi na kuwafundisha Wazulu katika miaka ya 1880  katika jimbo la Natal la Afrika Kusini, ambapo jeshi lake lilikuwa limewekwa, na ambako alielezewa katika Despatches. Wakati wa safari zake, alipata kamba kubwa ya shanga za mbao. Ijapokuwa Baden-Powell alidai kuwa shanga hizo zilikuwa ni za mfalme wa Zulu yaani Dinizulu, mtafiti mmoja alijifunza kutoka kwa jarida la Baden-Powell tu kwamba alikuwa amechukua shanga hizo kutoka kwenye mwili wa mwanamke aliyekufa,na mfumo wa shanga hizo sawa na shanga za posa kuliko shanga za shujaa. Shanga baadaye ziliingizwa katika mpango wa mafunzo ya Wood Badge alianza baada ya kuanzisha Movement Scouting. Ujuzi wa Baden-Powell uliwavutia wakuu wake na alikuwa Mchungaji wa Jeshi na Mkurugenzi Mkuu wa Kambi ya Kamanda Mkuu na Gavana wa Malta, mjomba wake Sir Henry Augustus Smyth. Aliwekwa Malta kwa miaka mitatu, pia alikuwa anafanya kazi kama afisa wa akili kwa ajili ya Médereji, Mkurugenzi wa Upelelezi wa Jeshi. Mara nyingi alisafiri akijificha akikamata vipepeo, kuingiza mipangilio ya mitambo ya kijeshi katika michoro yake ya mabawa ya kipepeo.Mwaka 1884 alichapisha Utukufu na Scouting.
Baden-Powell alirudi Afrika mwaka wa 1896, na alihudumu katika vita vya pili vya Matabele, katika safari hiyo ili kupunguza wafanyakazi wa kampuni ya Uingereza Kusini mwa Afrika chini ya kuzingirwa huko Bulawayo. Huu ulikuwa uzoefu wa kujipatia kwa sababu sio tu kwa sababu aliamuru ujumbe wa uaminifu katika eneo la adui katika Milima ya Matopos, lakini kwa sababu mawazo mengi ya baadaye ya Boy Scout yalishiriki hapa. Ilikuwa wakati wa kampeni hii ambayo yeye alikutana kwanza na kumpenda mpigaji wa Marekani Frederick Russell Burnham, ambaye alianzisha Baden-Powell kwa hadithi za Marekani Old West na mbao (yaani scoutcraft), na hapa kwamba alikuwa amevaa koti ya kampeni ya Stetson pamoja na Thomas Stetson
Baden-Powell alishtakiwa kwa kutekeleza kinyume cha sheria mfungwa wa vita mwaka wa 1896, mkuu wa Matabele Uwini, ambaye alikuwa ameahidi kuwa maisha yake yataokolewa ikiwa angejitoa. Uwini alihukumiwa kupigwa risasi na kikosi cha risasi na mahakama ya kijeshi, adhabu ya Baden-Powell imethibitisha. Baden-Powell alifunguliwa na mahakama ya kijeshi ya uchunguzi lakini mamlaka ya kiraia ya kikoloni walitaka uchunguzi wa umma na kesi. Baadaye Baden-Powell alidai kuwa "alitolewa bila kosa juu ya tabia yangu." Baden-Powell pia alishtakiwa kuruhusu wapiganaji wa Kiafrika chini ya amri yake ya kuwaua wafungwa wa adui ikiwa ni pamoja na wanawake, watoto na wasio wapiganaji.
Mary Msukuma
Mary Sixtus Busungu (anafahamika kwa jina lake la kisanii kama Mary Msukuma; amezaliwa 5 Februari 1982) ni msanii wa maigizo ya vichekesho na mjasiriamali kutoka nchini Tanzania. Ni dada wa damu wa mwanamuziki Benjamin wa Mambo Jambo ambaye ameonekana kushiriki naye katika mifululizo ya vichekesho mtandaoni.
Maisha
Mary ni mtoto wa saba kati ya watoto kumi wa marehemu Sixtus Michael Busungu.
Alisoma elimu ya msingi katika shule tofautitofauti kutokana na kuhamishwa kwa wazazi kikazi. Shule alizosoma ni pamoja na Shule ya Msingi Kikombo iliyopo Mpwapwa Mkoani Dodoma, Kibakwe iliyopo mkoani Dodoma, Isenga iliyopo Mwanza Pasiansi, Changanyikeni iliyopo jijini Dar es Salaam na kumalizia Kawawa iliyopo wilaya ya Kinondoni kuanzia mwaka 1990 -1996.
Miaka 1997—2000 alijiunga na elimu ya sekondari ambapo pia alisoma katika shule tofautitofauti. Alisoma Oysterbay Under Maria Management, Tegeta High School zote zipo wilaya ya Kinondoni. Elimu hiyo ya sekondari alikuja kumalizia Mpwapwa sekondari mkoa wa Dodoma.
Baada ya kumaliza elimu ya sekondari, alishiriki mashindano ya ulimbwende na kushinda Miss Dodoma nafasi ya pili—2003. Baadaye alishiriki Miss Kanda ya Kati na kuibuka mshindi wa nne mwaka huohuo wa 2003, baada ya hapo aliendelea na urembo na kushiriki Miss Morocco—Kinondoni—jijini Dar es Salaam na kufanikiwa kuwa kwenye kumi bora—2005.
Mwaka wa 2005, alisoma kozi ya ukarani katika Chuo cha Splended (Ilala). Baadaye pia aliweza kushiriki katika shindano la Miss Kisura na kuibuka mshindi wa kisura photogenic wa Tanzania 2009. Alianza kazi za ujasiliamali na ubunifu wa mitindo na kushiriki pia kwenye maonyesho ya mitindo ya watu maarufu kama Ally Lemtura, Fatuma Amour na Merinyo wa Africa Sana.
Konrad wa Parzham
thumb|Mt. Konrad akitoa msaada. Konrad wa Parzham O.F.M. Cap. ni jina la kitawa la Yohane Birndorfer (Bad Griesbach, Passau, Ufalme wa Bavaria, leo nchini Ujerumani, 1818 - Altötting, Bavaria, 1894) alikuwa bruda wa shirika la Ndugu Wadogo Wakapuchini na kufanya kwa unyenyekevu mkubwa kazi ya bawabu kwenye patakatifu pa Altötting kwa miaka 40 na zaidi.
Daima mkarimu kwa fukara, hakuacha mhitaji yeyote kuondoka bila kumpa kwanza maneno mazuri ya faraja ya Kikristo.
Alitangazwa na Papa Pius XI kuwa mwenye heri mwaka 1930 na mtakatifu mwaka 1934.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 21 Aprili.
Ateri
Ateri (pia arteri, kutoka neno la Kigiriki ἀρτηρία, artēria, kupitia Kiingereza artery) ni mshipa wa damu unaopeleka damu nje ya moyo wa binadamu na wanyama kadhaa. Hivyo ateri ni sehemu ya mfumo wa mzunguko wa damu.
Mshipa huu hubeba damu yenye oksijeni kutoka kwenye moyo kwenda sehemu zote za mwili. Mwili unatumia oksijeni kutengeneza nguvu. Ateri nyingi hubeba oksijeni, ila ateri pekee isiyobeba oksijeni ni Ateri ya mapafu.
Ateri zina safu tatu. Safu ya nje ni nene na inaundwa na tishu. Safu ya kati inaundwa na misuli, kwa hiyo ateri inaweza kupanuka au kusinyaa, wakati safu ya ndani inaundwa na seli ambazo zipo pia kwenye moyo.
Mshipa wa arteri hauwezi kuuona kwa macho tu, ila unaweza kuuona kwa kutumia kifaa kiitwacho hadubini.
Ateri muhimu
Kuna aina mbili za arteri:
Arteri kuu (aorta)
Aorta (au aota) ni ateri kuu kwenye mwili: inaanza kwenye ventriko ya kushoto ya moyo ambayo ina damu iliyobeba oksijeni kutoka kwenye mapafu.
Aorta ni mshipa mkubwa kuliko mishipa yote katika mwili wa binadamu.Mshipa huu hushukua damu yenye oksijeni kwenye moyo kwenda sehemu zote za mwili.
Mshipa huu hugawanyika katika mishipa midogomidogo iitwayo mishipa ya kapilari.
Arteri mapafu
Arteri mapafu ni aina ya arteri inayosafirisha damu isiyo na oksijeni kutoka kwenye moyo kwenda kwenye mapafu.
Ateri ya mapafu ni ateri pekee
Picha
alt=ateri kuu za mwili|thumb|318x318px|Ateri kuu za [[mwili.]]
Mto Cogo (Cankuzo)
unapatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Katika mkoa huo kuna makorongo matatu yenye jina hilohilo: moja linaelekea vilevile mto Kongo, lakini mawili yanaelekea Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Bonobo
Bonobo au Sokwe Mtu Mdogo ni jina la nyani wakubwa wa familia Hominidae wanaofanana sana na binadamu. Anatazamiwa kama spishi ya karibu zaidi na binadamu (Homo sapiens).
Mto Namakala
ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.
Bonobo
Spishi hii inaishi pekee katika eneo la Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo upande wa kusini kwa Mto Kongo katika eneo la Mkoa wa Équateur.
Bonobo wametazamiwa kwa muda mrefu kama aina bainifu ya Sokwe Mtu wa Kawaida (chimpanzee) akiitwa kwa majina kama chimpanzee mdogo. Lakini tangu utafiti wa mwanabilojia Mjerumani Ernst Schwarz mwaka 1928 na wenzake Waamerika Harold Coolidge na Robert Yerkes ilionekana ni spishi baidi katika jenasi Pan.
Bonobo ni spishi katika hatari ya kupotea kwa sababu inaishi katika maeneo ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo pekee. Wataalamu wameona ya kwamba spishi zote za Pan hazijui kuogelea vema kwa hiyo kuna hoja ya kuwa spishi hizi mbili ziliachana baada ya kutokea kwa Mto Kongo takriban miaka milioni 1.5 – 2 iliyopita. Bonobo huishi kusini kwa Mto Kongo lakini Sokwe Mtu wa kawaida huishi pande za kaskazini kwa mto huo.
Bonobo huwa na miguu mirefu, midomo yenye rangi ya pinki na uso mweusi. Nywele juu ya kichwa zinaelea upande kuanzia katikati juu ya kichwa. Kwa jumla katika jamii zao kike mzee ana nafasi kubwa.
Wanakula hasa matunda na majani lakini wanaongeza nyama kutoka wanyama wadogo.
Mto Nanyinya
unapatikana katika wilaya ya Manafwa, mashariki mwa Uganda.
Bonobo
Viungo vya Nje
What is a Bonobo?
Mto Nanyinya
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mzee Kizito
Mzee Kizito ni jina la uhusika kutoka katika tamthilia ya Siri ya Mtungi kutoka nchini Tanzania. Uhusika umechezwa na Nkwabi Ng'hangasamala. Mzee Kizito ni mtu mwema, mwenye moyo wa huruma kwa kila mja aliyekaribu nae. Ana nyumba tatu. Moja Bi. Farida, Bi. Mwanaidi na Nusura. Vilevile anamiliki gereji ambayo anafanya kazi na watoto zake. Ni moja kati ya wazee wanaofuata maadili mno, tena hapendi kuyumbishwa wala kuyumbisha. Msema kweli kwa kila linalomfika.
Ana mahusiano ya wastani na mkwewe Cheche Mtungi. Ndiye aliyemwezesha kufungua upya Studio ya Mtungi. Rafiki wake wa karibu ni Mjomba (Seif Mbembe), ambaye ndiye hasa anayemtegemea katika kutekeleza mambo yake mengi sana. Mjomba ndiye aliyefanikisha zoezi la kumtolea posa Nusura hapo awali. Hata alivyopata gono, haraka alimwendea Mjomba na kumweleza yanayomsibu na bila kusita Mjomba alimshauri aende hospitali kujitazama. Kwa ujumla wake, Kizito hana shida na mtu. Ana urafiki na kila lika. Mara kadhaa Duma ameonekana kwenda kuazima gari la Mzee Kizito na kulifanya vibaya na bado aliendelea kumpa.
Guy M'Bongo
Guy M'Bongo (alizaliwa tarehe 23 Septemba 1968) ni mchezaji wa mpira wa kikapu na raia wa Jamhuri ya Afrika ya Kati.
Mbeu
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Magharibi, nchini Kenya.
Guy M'Bongo
Alikuwa mmoja kati ya wachezaji wa timu ya taifa iliyoshiriki Olimpiki mwaka 1988.
Mto Namakonga
ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.
Kipato
Kipato (kutoka kitenzi "kupata") ni kitu chochote au malipo anayopata mtu baada ya kufanya kazi fulani.
Kila mmoja lazima awe na kipato chake, haijalishi ni kiasi gani, tena kipato cha mtu ni siri yake mwenyewe.
Thangatha
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Mashariki, nchini Kenya.
Buti
thumb|Buti kwa ajili ya usalama wa wafanyakazi. thumb|200x200px|Buti zinazotumika maabarani (zinakabiliana na petroli, kemikali za alkali na vitu vingine) thumb|Mwanamke akiwa amevalia mabuti yanayofikia magoti. Buti (wingi: mabuti; kutoka Kiingereza "boot") ni aina ya kiatu kikubwa kinachofunika mguu pengine hadi magotini. Mara nyingi huwa la ngozi, lakini yale ya kisasa hufanywa kutoka kwa vifaa mbalimbali.
Buti huvaliwa kwa kazi maalumu - kulinda mguu kutokana na maji, baridi kali, matope au hatari (kwa mfano, kutokana na kemikali au kutumia vidole vya chuma) au kutoa usaidizi wa ziada wa mguu kwa shughuli zenye nguvu au kwa sababu ya mtindo.
Katika hali nyingine, kuvaa buti kunahitajiwa na sheria au kanuni, kama katika baadhi ya mamlaka zinazohitaji wafanyakazi katika maeneo ya ujenzi kuvaa mabuti ya chuma. Buti linashauriwa pia kwa wapanda pikipiki.
Historia ya buti
Buti za kwanza hazikuwa zimeundwa kama zile za leo. Ilikuwa tu ni mahala pa kukanyagia pamoja na kitambaa kirefu cha kufunika mguu hadi juu ya goti. Miaka ya 1000 KK, buti zilipata sura mpya huku waundaji wakileta ngozi kutoka Asia na kuzitumia kutengeneza buti za ngozi.
Wainuit na Waaleut walitengeneza buti za kuvalia kwa msimu wa kipupwe. Miaka ya 1700, wanajeshi wa Hessian walileta mabadiliko makubwa kwa utengenezaji wa buti maana yao yalionekana marefu yafikayo kwa paja na kwa hiyo ikawa ndio desturi. Watengenezaji wakaunda mabuti marefu ambayo leo kwa Kiingereza yaitwa cowboy boots.
Picha zinazoonyesha historia ya buti huenda zikapatikana vizuri katika mchoro ulioko Hispania unaonyesha mwanamume akiwa amevaa buti za ngozi huku mwanamke akiwa na mabuti ya manyoya. Mchoro huu ulifanyiwa kati ya 12000 na 15000 KK kuonyesha kwamba buti ni vazi la kitambo sana.
Minajili ya uvaaji wa buti
Kwa leo buti huvaliwa na wanaofanya kazi fulani au wale ambao wanatembea katika mazingira fulani kama kwenye maji, tope, theluji au unyevu. Katika mazingira haya, mabuti yafaa isilowe maji au kuingiza ili mvaaji asiende akalowa. Buti pia huweza kuhifadhi joto isiende kwamba mvaaji akapata magonjwa kwa kupata baridi miguuni mwake.
Ulimbwende na utanashati wa kuvaa buti
Mbali na kutumika kwa kazi na kukinga miguu ya mvaaji kutokana na baridi, tope na theluji, buti huvaliwa kwa minajili ya mitindo ya urembo.
Katika sherehe za maonyesho ya mitindo ya uvaaji (fashion shows) buti huvaliwa kuashiria huba na ngono. Wasichana wanaofanya filamu za ngono na huba huwa mara kwa mara wamevaa buti za ngozi, mipira ya PVC au hata latex ili kuweza kuwa na mvuto mkubwa kwa wanaotazama.
Aina za buti
thumb|Compact British Boots. Kuna aina nyngi za buti kama vile:
Mikinduri
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Mashariki, nchini Kenya.
Rudesindo
Rudesindo (pia: Rosendo; Santo Tirso, Ureno, 26 Novemba 907 - Celanova, Hispania, 1 Machi 977) alikuwa mapema mmonaki, akawa askofu wa Mondonyedo - Dumio akiwa na umri wa miaka 18 kuanzia 925 hadi 950, halafu 955-958, lakini pia gavana 955-969.
Kati ya juhudi zake, kuna uanzishaji wa monasteri kadhaa na kuongoza jeshi dhidi ya wavamizi Waarabu na Wanormani.
Mwaka 968 hadi 977 alikabidhiwa jimbo lingine akawa abati wa Celanova, alipotembelewa na watu wengi kwa ajili ya ushauri.
Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 1 Machi.
Watu wa Kupro
Watu wa kisiwa cha Kupro ni 970,000.
Walio wengi wanaongea Kigiriki na ni Wakristo Waorthodoksi, lakini upande wa Kaskazini ni Waislamu wanaoongea Kituruki.
Ugonjwa unaopitishwa hewani
Ugonjwa unaopitishwa hewani (kwa Kiingereza: airborne desease) ni ugonjwa wowote ambao husababishwa na vimelea vinavyoweza kusambaa kwa njia ya hewa. Vimelea vinaweza kuwa virusi, bakteria, au kuvu au uyoga, ambavyo vinaweza kuenea kwa njia ya kupumua, kuzungumza, kukohoa, kuinua vumbi, kunyunyizia viowevu, choo au shughuli yoyote ambayo inazalisha chembe erosoli au matone. Magonjwa ya aina hiyo ni muhimu sana katika tiba ya binadamu na mifugo.
Mara nyingi, vimelea hewa au mzio kusababisha uvimbe katika pua, koo, na mapafu, kusababisha msongo wa kukohoa, koo kuuma, na dalili nyingine ambazo zinaweza kuathiri hata mwili wote.
Maelezo
Magonjwa ya kuambukiza husababishwa na usambazaji wa vijidudu kwa njia ya hewa. Wanaweza kutoka vyanzo vya maambukizi kama vile viowevu vya mwili wa mnyama aliyeambukizwa au mtu, au taka za kibiolojia. Vijidudu ambavyo kusababisha ugonjwa pia wanajulikana kama vimelea. Wanaweza kuenea katika erosoli, vumbi au viowevu, ambayo inaweza kukaa katika hewa muda mrefu kutosha kusafiri kwa umbali kubwa. Kwa mfano, kufanya kazi kunaweza kuwa na maambukizi ya kuambukiza kwa urefu wa basi.
Kuvuta pumzi vimelea mara nyingi kusababisha kuvimba na kuathiri mfumo wa upumuaji. Magonjwa ya binadamu ya kuambukiza si pamoja na masharti yanayosababishwa na uchafuzi wa hewa, lakini uchafuzi wa hewa ina jukumu muhimu katika magonjwa yasiyo ya binadamu ya hewa wanaohusishwa na pumu. Uchafuzi wa mazingira unasemekana kushawishi kazi ya mapafu kwa kuongeza njia ya kuvimba.
Magonjwa ya kuambukiza yanaweza pia kuathiri wanyama. Kwa mfano, ugonjwa wa Newcastle ni ugonjwa wa ndege ambao unaathiri aina nyingi duniani kote ambazo ni kuambukiza kupitia uchafuzi wa mazingira.
Maambukizi
Maambukizi kuenea wakati watu wenye afya kuvuta pumzi ya kuambukizwa na erosoli au wakati erosoli ikingia machoni, mdomo au pua. Mtu mwenye afya hatakiwi kuwa na mawasiliano ya uso kwa uso au kuwa katika chumba kimoja na mtu aliyeambukizwa. Joto na unyevu wote hali (nje) na binadamu (ndani) yanasababisha maambukizi ya magonjwa ya namna hiyo. Mambo mengine ambayo husababisha kuenea kwa makundi ni upepo, mvua na tabia ya binadamu na usafi.
Kuzuia
Baadhi ya njia za kuzuia magonjwa ya kuambukiza ni chanjo, kuvaa barakoa na kuepuka mtu yeyote ambaye anaweza kuambukizwa. Mfiduo kwa mtu au mnyama mwenye ugonjwa wa aina hiyo haina dhamana ya kuambukizwa ugonjwa huo, kwani maambukizi yanategemea nguvu ya mfumo wa kinga wa kila mtu na kiasi cha chembe anazomeza.
Antibiotiki zinaweza kutumika katika kukabiliana na maambukizi ya msingi ya bakteria ya hewa, kama vile pneumonic plague.
Wataalamu wengi wa afya ya umma kushauri usafi makini na kujitenga kijamii ili kupunguza maambukizi hewa.
Haiwezekani kupunguza hatari ya kuambukizwa ugonjwa wa aina hiyo, lakini si kuzuia maambukizi. Ili upunguze maambukizi:
Mto Gahama (Cankuzo)
unapatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia ziwa Tanganyika, huelekea Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki.
Mto Nasyanda
unapatikana katika wilaya ya Manafwa, mashariki mwa Uganda.
Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.
Mandy (wimbo)
"Brandy" ni moja kati ya nyimbo zilizovuma katika mwaka 1971 kutoka kwa watunzi Scott English na Richard Kerr. Ulifanikiwa kufika katika nafasi ya 12 katika chati ya single za Uingereza. Huku toleo la kwanza lilifanya vibaya nchini Marekani. Mwaka 1974 ulirekodiwa na Barry Manilow kama "Mandy". Wimbo huu ulikuwa ni wimbo wa kwanza kutoka kwa mwandishi Manilow kufika katika nafasi ya kwanza katika chati ya Billbord Hot 100 na chati ya Adult Contemporary, na pia ni wimbo wake wa kwanza kupata nishani ya dhahabu.
Wapo waliodhani kuwa, Mwandishi huyu aliandika wimbo huu kwa ajili ya mbwa wake aliyempenda, lakini suala hili limekuwa likitiliwa mashaka. Mwandishi mmoja wa alimpigia simu katika saa za asubuhi na kumuuliza nani hasa aitwa "Brandy" na ndipo bila kutilia maanani alijibu "Mbwa" ili aondokane na kero za mwandishi..
Miaka mitatu baada ya wimbo huu kurekodiwa na Mtunzi wa Kizungu mwaka 1971 na rekodi ya Manilow,aliandika wimbo uliovuma wa "Brandy (You're a Fine Girl)" hii ikiwa ni mwaka 1972. Sasa ili kuondoa mchanganyiko, wakati Manilow alipoamua kutengeneza Wimbo wake aliamua kubadilisha jina la wimbo na kuuita "Mandy". Alikuwa Clive Davis aliependekeza Manilow arekodi wimbo huo. , Mwanzoni Manilow alirekodi wimbo huo katika dizaini ya pop, ambao kidogo ulifanana na wa mwimbaji mwingine, lakini mtengenezaji wake hakupenda staili hiyo, na hivyo Manilow aliamua kurudia kwa mara ya pili katika mahadhi ya taratibu, na ndipo mtengenezaji wake alipoupenda. ulikuwa ni wimbo wa kwanza kutoka kwa Manilow kutengeneza katika studio za Clive Davis' Arista Records chini ya lebo ya (formerly Bell Records) kuweza kufanya vizuri katika chati ya muziki ya Billboard Hot 100.
Wimbo huu, umeshawahi kuimbwa na wanamuziki wengine pamoja na Andy Williams (1975), Richard Clayderman (1994), Johnny Mathis (1997), Me First and the Gimme Gimmes (1997), Bradley Joseph (2005), Raymond Quinn (X Factor runner-up 2006), Donny Osmond (2007).
Toleo la Westlife
Wimbo huu pia umeimbwa na kundi la Westlife.Wimbo wa "Mandy" ilikuwa nu single ya pili kutoka katika albamu yao ya Turnaround.
Kiguchwa
ni kata ya kaunti ya Meru, eneo bunge la Tigania Mashariki, nchini Kenya.
Mto Namakungu
ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.
Junior Madozein
Joseph Junior Ghislain Madozein (alizaliwa tarehe 10 Oktoba 1987) ni mchezaji wa mpira wa kikapu na raia wa Jamhuri ya Afrika ya Kati, mara ya mwisho alichezea ASOPT inayoshiriki Ligi ya Kikapu Daraja la I nchini humo.
Wasifu kimataifa
Madozei alichezea timu ya taifa ya mpira wa kikapu akiwakilisha nchi yao katika mashindano ya AfroBasket mwaka 2007, ambapo alipata wastani wa pointi 1.7, rebaundi 1.3, na pasi za magori 0.8. Mnamo Juni 26, 2015, alikuwa mmoja wa wachezaji 20 walioitwa kwenye kikosi cha timu hiyo kwahajili ya mashindano ya AfroBasket 2015 na kocha mkuu Aubin-Thierry Goporo. Wengine ni pamoja na Romain Sato na James Mays.
Mto Duhiro
unapatikana mashariki mwa Burundi (mkoa wa Cankuzo).
Maji yake, kupitia ziwa Tanganyika, huelekea Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki.
Nasreem Ndiye
Nasreem Ndiye ni mrembo aliyeiwakilisha nchi ya Tanzania katika mashindano ya Miss World 2008 nchini Afrika Kusini. Alizaliwa mnamo mwaka wa 1986. Kwa sasa anachukua digrii yake ya masuala ya Mahusiano ya Kimataifa. Yeye anataka afanyekazi katika mashirika ya wahisani.
Kuruki (kundinyota)
400px|thumb|Ramani ya kundinyota Kuruki - Grus jinsi inavyoonekana kwa mtazamaji kwenye [[nusutufe ya kaskazini ya Dunia]] 350px|thumb|makundinyota yenye majina ya ndege kwenye angakusi, jinsi zilivyochora na [[Johann Bayer katika atlasi ya nyota "Uranometria"]]
Kuruki (kwa Kilatini na Kiingereza Grus) ni jina la kundinyota kwenye angakusi.
Mahali pake
Kuruki linapakana na kundinyota  Hutu Junubi (Piscis Austrinus) upande wa kaskazini,  Hadubini (en: Microscopium) na Mhindi (Indus) upande wa mashariki, Tukani (Tucana) upande wa kusini na Zoraki (Phoenix) upande wa magharibi.
Jina
Keyser alitumia jina la Kiholanzi  “Reygher” (ndege kama Kingoyo) iliyochukuliwa baadaye katika lugha nyingine kama ndege aina ya korongo na kutajwa kwa jina la Kilatini „Grus“ (korongo). Waarabu waliitafsiri kwa كركي kurkiy iliyokuwa "Kuruki" kati ya mabaharia Waswahili.
Grus iko pia katika orodha ya makundinyota 88 ya Umoja wa Kimataifa wa Astronomia Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Gru.
Nyota
Kuna nyota angavu mbili katika Kuruki na hizi ni Nairi au α Alfa Gruis yenye mwangaza unaoonekana wa mag 1.73 ikiwa na umbali kutoka Dunia wa miakanuru 101. Mabaria waliita Nairi kutokana na jina la Kiarabu Alnair (ar. النّيّر, "angavu") ambayo ni jina la kimataifa. Rangi yake ni nyeupe, nafasi yake katika Kuruki ni bawa la kulia. Nyota angavu ya pili ni β Beta Gruis yenye umbali wa miakanuru 170 na mag 2.0.