cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nottingham
Nottingham ni mji wa Uingereza.
Mnara wa taa wa Ulenge
Mnara wa taa wa Ulenge uko katika kisiwa cha Ulenge, Mkoa wa Tanga, kaskazini mashariki mwa Tanzania. Ulijengwa wakati wa ukoloni wa Kijerumani mwaka wa 1894.
Karibu na mnara wa taa, kulikuwa ns jengo la kupata nafuu na kupona baada ya udhaifu uliosababishwa na ugonjwa uliowapata Wazungu.
362 KK
Makala hii inahusu mwaka 362 KK (kabla ya Kristo).
Kitairaha
Kitairaha (au Kibauro) ni lugha ya Kiaustronesia nchini Visiwa vya Solomon inayozungumzwa na Watairaha kwenye kisiwa cha Makira. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kitairaha imehesabiwa kuwa watu 4980. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitairaha iko katika kundi la Kioseaniki.
Mlimani (Morogoro)
Mlimani  ni kata ya Morogoro Mjini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67117. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,893 walioishi humo.
Sinop
Sinop inaweza kutaja maana zifuatazo:
Enriko wa Osso
Pamoja na kuwa paroko, na kuwajibika hasa katika katekesi, alianzisha jumuia Kikosi cha Mt. Teresa wa Yesu kwa ajili ya malezi ya wasichana. Alipoondolewa, alikwenda kuishi kwa Ndugu Wadogo.
Alitangazwa na Papa Yohane Paulo II kuwa mwenye heri tarehe 14 Oktoba 1979 na mtakatifu tarehe 16 Juni 1993.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.
Siirt
thumb Siirt (Kikurdi:Sêrt), Kiarabu:سعرد) ni jina la mji uliopo mjini kusini-mashariki mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Jimbo la Siirt. Mjini kwa Siirt kumechanganya wakazi kati ya Wakurdi, Waturuki, na Waarabu. Idadi ya wakazi jinsi ilivyohesabiwa hapo mwaka wa 2000 ilikuwa takriban watu 98,281 wanaoishi mjini hapa.
Ingawa mji bado unaonekana kama mmoja kati ya miji maskini katika Uturuki, lakini bado kuna watu wamejenga majumba ya kisasa, maduka, mabenki na mahoteli leo hii yanapatikana mjini hapa.
Kibeezen
Kibeezen ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Wabeezen. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kibeezen imehesabiwa kuwa watu 450 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibeezen iko katika kundi la Kijukunoidi.
Plastiki
thumb|300px|Vifaa vya nyumbani vilivyotengenezwa kwa plastiki Plastiki (kutoka Kigiriki πλαστική plastiki yaani "iliyopewa umbo fulani" ) ni aina ya maunzi mango yanayoundwa kwa njia ya kikemia na kukubali umbo lolote yakiwa teke.
Plastiki ni maunzi sintetiki ambayo haitokei katika mazingira kiasili. Inatengenezwa kwa kuunganisha molekuli nyingi kuwa nyororo ndefu ya polima.
Kuna aina nyingi za plastiki. Kwa kuchagua kemikali na kuongeza madawa mbalimbali kuna chaguo kubwa ya tabia kama ugumu, kubadilika umbo, unyumbufu, uvumilivu kwa joto au baridi au muda wa kudumu.
Wakati wa kutengenezwa plastiki inakubali kila umbo hivyo hutolewa kama filamu, punje, vipande bapa au umbo lolote linalotakiwa. Mifuko na maunzi ya kufugia bidhaa huwa ni plastiki. Plastiki haipokei maji au unyevu hivyo kitu kinachofungwa kabisa ndani ya karatasi ya plastiki inabaki kavu.
Historia
Maunzi ya kwanza katika historia yaliyofanana na plastiki ilikuwa aina ya lami iliyopatikana baada ya kupika utomvu ya miti fulani. Baadaye wataalamu walibuni njia za kubadilisha vitu kama pembe ya wanyama kwa kuipika pamoja na madawa ilikukubali kubadilishwa umbo.
Hatua kubwa ilikuwa mbinu wa kutia dawa la sulfuri kwenye mpira asilia. Kwa njia hii Charles Goodyear wa Marekani aliweza kutengeneza mpira ulioendelea kuwa laini. Aliendelea kubuni njia ya kubadilisha tabia za mpira kuwa mgumu kabisa.
Maendeleo makubwa ya plastiki ilipatikana na utaalamu wa kutumia mafuta ya petroli. Mafuta haya mazito ni mchanganyiko wa kemikali mbalimbali. Katika viwanda vya kusafishia mafuta maunzi haya yanatenganishwa na molekuli zinazofaa zinatolewa kwa matenegnezo ya aina za plastiki.
Matumizi
Matumizi ya wastani ya plastiki kwa kila mkazi yalikuwa mwaka 2000:
Hadi mwaka 2017 mnamo tani bilioni 8.3 zilitengenezwa duniani. Tani milioni 6.3 za jumla hii zimekuwa takataka isiyotumiwa tena. Asilimia 9 ya takataka hiyo zilirejereshwa na kutumiwa tena kwa umbo tofauti. Asilimia 12 zilichomwa na asilimia 79 ziliwekwa kwenye dampo za takataka au kukaa katika mazingira.
Matatizo ya mazingira
Hivyo nchi nyingi zimeanza kutoa sheria juu ya matumizi ya plastiki.
Takayoshi Yamano
Takayoshi Yamano (山野 孝義; alizaliwa 5 Aprili 1955) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Yamano alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 11 Juni 1980 dhidi ya China. Yamano alicheza Japani katika mechi 2.
Kitalise
Kitalise ni lugha ya Kiaustronesia nchini Visiwa vya Solomon inayozungumzwa na Watalise kwenye kisiwa cha Guadalcanal. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kitalise imehesabiwa kuwa watu 12,500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitalise iko katika kundi la Kioseaniki.
372 KK
Makala hii inahusu mwaka 372 KK (kabla ya Kristo).
Usumaku
Katika Fizikia, usumaku ni nguvu ambayo inaweza kuvutia (kuvuta karibu) au kurejesha  vitu ambavyo vina asili ya chuma ndani yao. Kwa maneno rahisi ni sifa ya vitu vingine vinavyovuta karibu au kurudisha vitu vingine.
Sumaku
alt=Mistari ya kisumaku|thumb|Mistari ya kisumaku ya nguvu ya sumaku iliyoonyeshwa kwa mhisio wa vyuma kwenye karatasi Usumaku unaweza kufanywa na sumaku ya kudumu, au kwa umeme katika waya. Hii inaitwa sumakuumeme. Wakati sumaku zinawekwa karibu na vitu vya sumaku, sumaku na kitu hutolewa kwa kila mmoja. Hii inaitwa kivutio cha kisumaku. Sumaku inaweza pia kurudisha (kusukumiza) sumaku nyingine. Vitu vingi ambavyo vinavutiwa na sumaku vina chuma ndani yao. Metali nyingine, kama aluminiamu, hazivutiwa na sumaku.
Uga sumaku
Sumaku ina eneo lisilo onekana linaloitwa "uga sumaku". Vitu vya kisumaku ndani ya eneo hili lisiloonekana huvutiwa na sumaku. Vitu vya kisumaku nje ya uga kisumaku havivutiwi na sumaku. Hii ndiyo sababu sumaku lazima iwe karibu na kitu ili kuvutia.
Ncha za sumaku mbili zinarejesha au kuvutia. Ncha tofauti huvutiana. Kwa mfano, ikiwa ncha ya kusini ya sumaku moja iko karibu na ncha ya kusini ya sumaku nyingine, sumaku sukumizana. Hii pia itatokea kwa ncha mbili za kaskazini ambazo zitawekwa karibu. Ikiwa ncha ya kaskazini iko karibu na ncha ya kusini, sumaku zitavutana mpaka ziweze kushikamana na inaweza kuwa vigumu kuvuta.
Miliki za kisumaku
Usumaku husababishwa na elektroni (chembe hasi katika atomi ambazo ni pia mashtaka ya umeme) inazunguka. Zaidi ya kundi la elektroni huzunguka katika mwelekeo huo, nguvu ya sumaku. Katika sumaku, elektroni nyingi zinazunguka katika mwelekeo huo.
Tunaweza kufanya sumaku kipande kidogo cha chuma kwa 'kusugua' kwa sumaku. Electroni katika chuma "hujisokota" kwenye sumaku ya kupitisha kama mchezaji wa mpira wa kikapu akizunguka mpira wa kikapu.
Matumizi ya sumaku
Sumaku zina matumizi mengi. Moja wapo ilipatikana zamani wakati wafuatiliaji waligundua kuwa sumaku inaweza kutumika kama dira ili kuonyesha mwelekeo wa kaskazini na kusini.
Sumaku ya umeme
Sumaku ya umeme ni aina nyingine ya sumaku. Inafanya kazi tu wakati umeme ukiwepo. Mkondo wa umeme hufanya uga sumaku. Ukisokota waya kwenye koili, elektroni huzunguka koili na kufanya miliki ya kisumaku kuwa na nguvu zaidi.
Mara nyingi, sumaku hizi zinafanya kazi kwa kutumia koili ya waya inayofanya eneo la sumaku wakati kuna mkondo wa umeme ndani yake. Mbali na koili hii ya waya, kipande kikubwa cha chuma, kwa kawaida chuma, kinawekwa ndani ya koili ili kuongeza eneo la sumaku. Ingawa sumakuumeme nyingi hutumia koili ya waya ambayo hufanya kama sumaku wakati mkondo wa umeme unapita kati yake (selenoids kwa kiingereza) nyingi kuinua vitu vizito, solenoids ndogo hutumiwa katika umeme kila siku. Kwa mfano, hutumiwa kubadilisha volteji katika transfoma
Vipande vya umeme hutumiwa kufanya vitu vingi vinavyofanya kazi kama kompyuta, televisheni na redio na pia kengele za milango.
Mawimbi ya sumakuumeme
Mawimbi sumakuumeme (ing. electromagnetic waves) ni mnururisho wa mawimbi zinazounganisha uga sumaku na uga wa umeme na kubeba nishati. Mifano ya mawimbi sumakuumeme ni wimbiredio, mikrowevu, mawimbi ya joto, mawimbi ya urujuanimno, eksirei, na nuru inayoonekana kwetu.
Uga sumaku wa Dunia
Dunia yote inazungukwa na uga sumaku unaoundwa na mzunguko katika kiini chake. Kiini cha Dunia kinafanywa na chuma na nikeli katika hali ya joto kubwa; mzunguko wa Dunia husababisha mikondo ya umeme katika kiini hiki na hivyo kutokea kwa uga sumaku mkubwa.
Karibu na ncha za Dunia ziko pia ncha sumaku za kaskazini na kusini.
Kigujarati
thumb|250px|[[Mahatma Gandhi (Baba wa taifa wa Uhindi) na Muhammad Ali Jinnah (Baba wa taifa la Pakistan) walikuwa wasemaji mashuhuri wa Kigujarati wa karne ya 20. Lugha ya pamoja haikushinda tofauti za kidini na kisiasa kati yao. (picha ya 1944)]]
Gujarati (ગુજરાતી gujǎrātī?) ni lugha muhimu nchini Uhindi.
Kinajadiliwa na watu milioni 46 duniani. Ni kati ya lugha rasmi 22 za shirikisho la Uhindi na lugha rasmi ya jimbo la Gujarat katika India ya magharibi.
Wasemaji wa Kigujarati zaidi ya milioni 45 huishi Uhindi na wengi wao wako kwenye jimbo la Gujarat. Takriban 400,000 hukadiriwa katika Afrika ya Mashariki ni lakhi mbili na nusu Tanzania na lakhi moja na nusu Kenya. Uingereza wako karibu lakhi tatu na mnamo lakhi moja huko Pakistan. Kinahesabiwa kuwa kati ya lugha za Kihindi-Kiajemi ndani ya lugha za Kihindi-Kiulaya. Lugha za karibu ni pamoja na Urdu, Kihindi, Kipunjabi, Kisindhi, Kimarathi na Kibengali.
Asili ya kutokea kwa Kigujarati ilikuwa Kisanskrit iliyokuwa lugha ya chanzo cha utamaduni wa Uhindi.. Kigujarati cha Kale kilipatikana kama lugha ya fasihi tangu mnamo mwaka 1100.
Kigujarati huandikwa kwa mwandiko wake wa pekee ambao ni abugida inayofanana na Devanagari ya Kihindi.
Mfano:
કેમ છો? 	(kem cho?) 	Habari zako? (salamu ya kawaida)
Herodoti
thumb|right|Herodoti wa Halikarnassos. Herodoti wa Halikarnassos (kwa Kigiriki Ἡρόδοτος Ἁλικαρνᾱσσεύς, hēródotos halikarnāsséus; 484 KK - 425 KK) alikuwa mwandishi wa historia wakati wa Ugiriki ya Kale.
Maisha
Alikuwa mwenyeji wa mji wa Halikarnassos katika Asia Ndogo (Uturuki ya leo) akasafiri baadaye na kutembelea nchi nyingi, kame vile Italia, Bahari Nyeusi na Misri. Alikusanya habari nyingi kutoka kwa watu wengine pia.
Maandishi
Herodoti ni maarufu kwa sababu alikusanya habari nyingi za historia ya kale ya mataifa ya Asia, Afrika na Ulaya. Waroma wa Kale walimwona kama "Baba wa historia".
Sehemu kubwa ya maandishi yake yamepotea; yanajulikana tu kwa sababu yanatajwa katika vitabu vingine vya kale. Lakini historia yake ya vita kati ya Wagiriki na Wajemi wakati wa karne ya 5 na 6 KK imehifadhiwa.
Kwa jumla hata wataalamu wa leo hutegemea mara nyingi habari zilizokusanywa na Herodoti juu ya Babeli, Misri, Uajemi na Ugiriki ya Kale.
Tarihi
Tarihi ni hadithi zinazosimulia kuhusiana na matukio ya kihistoria. Matukio hayo huweza kuwa ya kweli au ya kubuni, lakini huwakilishwa kisanaa ili kuwa ya kuvutia watu.
Port Vila
thumbnail|right|200px|Muonekano wa Mji wa Port Vila
Tarihi
Mara nyingi wahusika wake ni binadamu, lakini hupewa uwezo mkubwa au mdogo sana kutegemea na tukio linalosimulia.
Mambo yanayosimulia katika tarihi ni kama vile:
Port Vila
Port Vila ni mji mkuu wa nchi ya visiwani vya Vanuatu katika Pasifiki ya kusini. Anwani ya kijiografia ni 17°45′S 168°18′E. Kuna wakazi 29,356.
Lodi
Lodi ni jina la miji ifuatayo:
Port Vila
Port Villa iko kwenye mwambao wa kusini wa kisiwa cha Efate. Ni mahali penye bandari kubwa na uwanja wa ndege muhimu wa nchi.
382 KK
Makala hii inahusu mwaka 382 KK (kabla ya Kristo).
Yohane wa Reom
Yohane wa Reom (Courtangy, Ufaransa, 440 hivi - Reom, Ufaransa, 28 Januari 544/554) alikuwa padri aliyeanzisha monasteri huko Reom, Neustria, chini ya kanuni ya Pakomi.
Kabla ya hapo aliwahi kuishi kama mkaapweke halafu kujiunga na monasteri ya Lerins.
Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu.
Sikukuu yake inaadhimishwa kila tarehe 28 Januari.
Kisiwa cha Kulazu
ni kati ya visiwa vya Wilaya ya Ukerewe, mkoa wa Mwanza, kaskazini mwa Tanzania.
Kinapatikana katika ziwa Nyanza, la pili duniani kwa ukubwa.
Visiwa vya Mariana ya Kaskazini
Visiwa vya Mariana ya Kaskazini ni eneo la ng'ambo la Marekani linalojitawala katika Pasifiki ya magharibi, kusini kwa Japani.
Jiografia
Visiwa 16 vyenye eneo la kilometa mraba 463 jumla ni sehemu ya funguvisiwa ya Mariana na vikubwa ni Saipan, Tinian na Rota. Sehemu ya kusini ya funguvisiwa ni Guam ambayo pia ni eneo la ng'ambo la Marekani.
Historia
Wakazi wa kwanza wanaojulikana ni Wachamoru.
Tangu mwaka 1667 visiwa vilikuwa koloni la Hispania.
Baada ya vita ya Marekani dhidi Hispania sehemu ya kusini ya Mariana ikatwaliwa na Marekani. Kaskazini ikauzwa kwa Ujerumani.
Baada ya vita kuu ya kwanza ya dunia makoloni ya Ujerumani ziligawiwa kwa nchi mbalimbali na Mariana ya Kaskazini ziliwekwa chini ya utawala wa Japani.
Baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia visiwa vikawa sehemu ya eneo lindwa la Pasifiki lililotawaliwa na Marekani.
Mwaka 1978 visiwa vikapata madaraka ya kujitawala kwa ushirikiano na Marekani. Guam, ambapo kuna kituo muhimu cha kijeshi, inaendelea kuwa kama koloni la Marekani.
Watu
Idadi ya wakazi imefikia 53,883 (2010): kati yao 50% wana asili ya Asia (Wafilipino, Wachina, Wakorea, Wajapani, Wabangladesh n.k.). Wakazi asili ni 37.9% tu.
Upande wa dini, wengi wao ni Wakatoliki (64.1%).
Uchumi
Uchumi unategemea hasa utalii.
1955
Makala hii inahusu mwaka 1955 BK (Baada ya Kristo).
Waliozaliwa
bila tarehe
Kitanema
Kitanema ni lugha ya Kiaustronesia nchini Visiwa vya Solomon inayozungumzwa na Watanema kwenye kisiwa cha Vanikolo. Mwaka wa 2007 idadi ya Watanema imehesabiwa kuwa watu 150 lakini ni wazee wanne tu ambao wangeweza kuongea Kitanema, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitanema iko katika kundi la Kioseaniki.
Yanga Baliso
Yanga Baliso (alizaliwa 27 Machi 1997) ni mwanasoka wa Afrika Kusini ambaye anacheza kama kiungo wa klabu ya AC Oulu.
Niger (maana)
Niger ni neno linaloweza kumaanisha:
Martin Luther King, Jr.
left|80px thumb|right|300px|Martin Luther King, Jr. Dr Martin Luther King, Junior (Atlanta, Georgia, 15 Januari 1929 – Memphis, Tennessee, 4 Aprili 1968) alikuwa Mkristo mwenye asili ya Afrika, mchungaji wa Kibaptisti na mwanaharakati mashuhuri kutoka nchi ya Marekani aliyepigania haki za binadamu, hasa Wanegro, wakati nchi hiyo ilipokuwa bado na sheria za ubaguzi wa rangi.
Baadhi ya madhehebu ya Marekani, hasa Waanglikana na Walutheri, yanamheshimu kama mtakatifu mfiadini.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe yake ya kuzaliwa au ya kuuawa.
Mzamaji (ndege)
Wazamaji (tafsiri kutoka Kiing.: diver) ni ndege wa maji wa jenasi Gavia, jenasi pekee ya familia Gaviidae. Wanafanana na vibisi na minandi lakini ni tofauti na wamepewa oda yao Gaviiformes. Wana ngozi kati ya vidole kama minandi lakini domo lao lina ncha kali bila kulabu kama vibisi. Kama zile spishi nyingine huzamia kabisa ili kukamata samaki, gegereka, amfibia, koa na luba. Hulijenga tago lao kwa matope, mimea ya maji na manyasi ardhini karibu na maji ya ziwa katika kande za kaskazini za Amerika, Ulaya na Asia. Jike huyataga mayai 1-3. Nje ya majira ya kuzaa hupatikana baharini na spishi kadhaa huhama mpaka pwani za Afrika ya Kaskazini-magharibi.
Martin Luther King, Jr.
Maisha
Aliwaongoza Waamerika Weusi kupinga ubaguzi wa rangi uliokuwepo katika sehemu za USA mpaka miaka ya 1960. Katika mapambano hayo alifuata mapokeo ya Mt. Agostino katika Kanisa. Alieleza ya kuwa kila mtu amepewa na Mungu heshima yake, hivyo sheria za nchi na serikali zinazovunja heshima hiyo si za haki. "Imetupasa kumtii Mungu kuliko wanadamu" (Mdo. 5:29).
Partille (manispaa)
Jiografia
Eneo lake ni 59.35 km².
Martin Luther King, Jr.
Maisha
Aliwaita watu kupinga ubaguzi hata dhidi ya serikali na polisi lakini bila kutumia mabavu. Watu waliongozwa na M. L. King waliandamana mahali pengi wakanyamaza wakipigwa na kukamatwa. Wakaingia katika hoteli, shule na vyombo vya usafiri vilivyotengwa kisheria kwa watu weupe, wakasubiri mpaka polisi ilipoitwa na kuwakamata. Wakapokea adhabu na mapigo.
Baada ya miaka kadhaa mapambano kwa silaha hizo za amani yalishinda. Mahakama kuu ya Marekani na serikali kuu zilitangaza ya kuwa ubaguzi wa rangi katika mikoa mbalimbali hauruhusiwi kuendelea. Mwaka 1964 alipokea Tuzo ya Nobel ya Amani kwa sababu ya kutetea haki bila ya kutumia mabavu.
Hata hivyo aliuawa kwa kupigwa risasi na mteteaji wa ubaguzi wa rangi mwaka 1968.
Baada ya hapo ujumbe wake ulizidi kukubalika na sheria mbalimbali zilibadilishwa.
Anahesabika kama mmoja wa watu wakubwa wa Mungu katika historia ya Kanisa.
392 KK
Makala hii inahusu mwaka 392 KK (kabla ya Kristo).
Yaren
thumb|Yaren
Yaren (zamani iliitwa pia "Makwa") ni tarafa kwenye nchi ya kisiwani cha Nauru yenye nafasi ya mji mkuu. Eneo lake ni 1.5 km² kuna wakazi 1,100 (2003).
Kisheria hakuna mji mkuu nchini Nauru lakini karibu majengo yote ya serikali pamoja na bunge yapo Yaren.
Oldham
thumbnail|right|280px|Muonekano wa Mji wa Oldham
Oldham ni mji wa Uingereza.
Little Ferry, New Jersey
right|thumb| 260px|Mahali pa Little Ferry katika Bergen County na [[New Jersey]] Little Ferry ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2008, mji una wakazi wapatao 10,400 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 1 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 4.4 km².
Kaunti ya Kiambu
Kaunti ya Kiambu ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.
Ilikuwa mojawapo ya wilaya za Kenya katika Mkoa wa Kati baada ya nchi kupata uhuru.
Wakati wa sensa ya mwaka 2019 wakazi walikuwa 2,417,735 katika eneo la km2 2,538.6, msongamano ukiwa hivyo wa watu 952 kwa kilometa mraba.
Kupakana na Nairobi kumeifanya iwe na idadi ya wakazi wengi mijini, kwa sababu ya maendeleo katika sekta ya mali yasiyohamishika. Sekta za viwanda na ukulima pia zimechangia kukuza kaunti hii kiuchumi.
Makao makuu ya kaunti hii ni mji wa Kiambu. Hata hivyo, utendaji wa kaunti hutekeleza majukumu yake kutoka Thika, ambayo wilaya yake imemezwa tena na Kiambu (2010).
Jiografia
Kaunti hii imepakana na kaunti za Nairobi (kusini), Machakos (mashariki), Nakuru (magharibi), Nyandarua (kaskazini magharibi) na Murang'a (kaskazini).
Topografia ya kaunti ina nyanda za juu na nyanda za kati.
Kaunti ina vyanzo kadhaa vya maji.
Kiambu hupata misimu miwili ya mvua: Machi hadi Mei na Septemba hadi Disemba. Miezi kati ya Juni hadi Agosti huwa msimu wa baridi kali. Halijoto hutegemea na eneo. Maeneo ya nyanda za juu hupata baridi zaidi. Kata ndogo za Lari na Limuru na sehemu za magharibi za Gatundu Kusini, Gatundu Kaskazini na Githunguri hupata ukungu mzito na baridi ifikayo 7°c.
Utendaji
Gavana, sasa Ferdinand Waititu, ndiye mkuu wa kaunti na serikali. Yeye huchaguliwa kwa muhula wa miaka mitano katika uchaguzi mkuu. Ana nguvu za utendaji na za kuteua wanakamati wa Kamati ya Utendaji ya Kaunti baada ya kuidhinishwa na Bunge la Kaunti. Hata ingawa mji mkuu wa kaunti uko Kiambu, utendaji wa serikali uko mji wa Thika.
Bunge
Bunge la Kaunti ya Kiambu ni la chumba kimoja. Lina wajumbe 60 waliochaguliwa kutoka wadi sitini za kaunti na wajumbe 27 walioteuliwa. Kila mjumbe anashikilia hatamu ya miaka mitano, inayofanywa upya katika uchaguzi mkuu. Spika wa bunge na naibu wake huchaguliwa na wajumbe. Bunge la Kiambu liko katika mji wa Kiambu.
Mahakama
Kuna Mahakama Kuu ya Kiambu iliyoanzishwa tarehe 20 Juni 2016. Ina jaji mmoja.
Kitanibili
Kitanibili ni lugha ya Kiaustronesia nchini Visiwa vya Solomon inayozungumzwa na Watanibili kwenye kisiwa cha Utupua. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kitanibili imehesabiwa kuwa watu 15 tu, na lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitanibili iko katika kundi la Kioseaniki.
Kaunti ya Kiambu
Utawala
Kamishna wa kaunti huteuliwa na Rais wa Kenya. Yeye ni mwakilishi wa rais kusaidia mambo ya utawala wa serikali ya kitaifa.
Kaunti ndogo
Kaunti imegawanywa katika maeneo bunge yafuatayo :
Apia
Apia ni jina la:
Zangalewa
Zangalewa (Zamina mina, kwa jina lingine) ni wimbo uliorekodiwa mwaka wa 1986 na kikundi cha densi cha Zangalewa (Bendi la Muziki). Wimbo huu unajulikana nchi karibu zote za Afrika, na kutumiwa na skauti, polisi na wanajeshi wa nchi hizo haswa katika mazoezi yao. Umeimbwa katika lugha kadhaa zinazopatikana nchi za Afrika Magharibi.
Katika lugha ya Kiduala, maana ya "Zangalewa?" ni "Nani alikuita?", ama, "Nani alikuambia uingie kwenye jeshi?"
Lizaboni
Lizaboni  ni jina la kata ya Manisipaa ya Songea katika Mkoa wa Ruvuma, Tanzania yenye postikodi namba  57106 . . Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 14,815 waishio humo.
Zangalewa
Chanzo
Wakati wa Vita Kuu ya Dunia, nchi ya Ufaransa ilitumia watawala wake kutoka nchi ya [Kamerun] kusababisha vijita na ugomvi katika kambi za adui kabla ya jeshi lao kuu (la Ufaransa) kupigana na adui. Mkameruni aliyekuwa amejisajili kuingia jeshi hilo basi alijiambia kwa huzuni, "edjibe zangalewa!" Neno "edjibe" ni neno faragha linaloweza kuonyesha hisia tofauti kama hasira, furaha, mshangao, nk. Kwa Kiswahili, njia moja ya kusema "Edjibe zangalewa!" ni, "Daa! Nini kilichokuleta hapa?!"
Maana
Emeli Kojidie, kiongozi wa bendi la Zangalewa anasema kuwa wimbo huo unaweza kuwa na maana mbili:
Kiyaka (Afrika ya Kati)
Kiyaka ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati na Jamhuri ya Kongo inayozungumzwa na Wayaka. Isichanganywe na lugha ya Kiyaka nchini Jamhuri ya Kongo wala na lugha ya Kiyaka nchini Angola. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kiyaka nchini Afrika ya Kati imehesabiwa kuwa watu 15,000. Pia kuna wasemaji 15,000 tena nchini Kongo. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kiyaka iko katika kundi la C10.
Uwanja wa michezo wa Bunamwaya
Uwanja wa Bunamwaya  ni uwanja wa michezo mseto unaopatikana katika mjini Wakiso Town,nchini Uganda. Hivi sasa unatumika zaidi kwa mchezo wa mpira wa miguu. Pia unatumika kama ukumbi wa Bunamwaya SC ya Super League ya Uganda. Uwanja una uwezo wa kuchukua watu takriban 5,000. .
310 KK
Makala hii inahusu mwaka 310 KK (kabla ya Kristo).
Härryda (manispaa)
thumb|200px| thumb|200px| Härryda ni manispaa na pia mji nchini Uswidi. Utawala wa mtaa ni Mölnlycke. Kuna wakazi 34,198 (mwaka 2005).
Kibikya
Kibikya ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun. Mwaka wa 1986 kulikuwa na msemaji mmoja wa Kibikya tu. Kwa hiyo lugha imetoweka kabisa kwa sasa, Wabikya wakitumia lugha ya Kijukun badala ya lugha yao. Uainishaji wa lugha hiyo ndani ya lugha za Kiniger-Kongo haujatafitiwa; labda iko ndani ya kundi la Kibeboidi.
Kisiwa cha Buluza
ni kati ya visiwa vya Wilaya ya Ukerewe, mkoa wa Mwanza, kaskazini mwa Tanzania.
Michael Vaughn
Michael C. Vaughn ni jina la kutaja uhusika wa kwenye mfululizo wa kipindi cha televisheni cha Alias. Uhusika umechezwa na Michael Vartan, Vaughn ni mmoja kati ya wafanya-wenzi wa Sydney Bristow na vilevile ndiye kipenzi chake cha baadaye na kuendelea. Yeye, kama Sydney, ana maarifa katika nyanja mbalimbali. Vipawa vyake vya kilugha, vinaonekana katika sehemu mbalimbali, ikiwa ni pamoja na Kifaransa, Kihispania, Kiitalia, na nyingine nyingi tu.
Kisiwa cha Buluza
Kinapatikana katika ziwa Nyanza, la pili duniani kwa ukubwa.
Ukanda wa asteroidi
Ukanda wa asteroidi (Kiing. asteroid belt) ni mviringo wa asteroidi au miamba mikubwa na midogo na vumbi unaozunguka jua kati ya njia za Mirihi na Mshtarii katika mfumo wa jua letu. Umbali wake na jua ni eneo kati ya 2 hadi 3.4 vizio astronomia.
Michael Vaughn
Kupitia katika misimu mitatu ya mwanzo, jina msimbo lake lilikuwa BoyScout; kuanzia msimu wa nne na kuendelea, lilikuwa Shotgun. Kwenye msimu wa tano, jina la kuzaliwa la Vaughn lilijulikana kuwa ni André Micheaux.
Ukanda wa asteroidi
Gimba kubwa katika ukanda huo ni 1 Ceres ambayo ni sayari kibete.
Michael Vaughn
Wasifu na uhusika
Michael Vaughn awali alikuwa msimamizi wa Sydney Bristow wakati anafanya kazi kama kachero-maradufu wa CIA ndani ya SD-6. Lakini polepole, makachero hao wawili wakaanza kutengeneza hisia za kimahaba na wawili hao walifanya kazi kwa karibu kuhakikisha kwamba wamelitokomeza shirika la kijasusi. Hili limepelekea kumfurahisha baba wa Sydney, Jack Bristow, kachero-maradufu mwingine ndani ya SD-6.
Kibefang
Kibefang ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Wabefang. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibefang imehesabiwa kuwa watu 2980. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibefang iko katika kundi la Grassfields ambalo linafanana na lugha za Kibantu.
Ukanda wa asteroidi
Sayari za Utaridi (Mercury) hadi Mirihi (Mars) zilizopo ndani ya ukanda huu huitwa "sayari za ndani"; sayari zilizoko nje ya ukanda kutoka jua kuanzia Mshtarii (Jupiter) hadi Neptuni huitwa "sayari za nje".
Michael Vaughn
Wasifu na uhusika
Mahusiano ya Vaughn na Sydney yamekuwa wazi baada ya kuangamizwa kwa SD-6 wakati wa msimu wa pili. Pale Sydney alipouawa dhahiri kwenye moto miezi michache baadaye, Vaughn aliyevunjika moyo ameacha kazi CIA na kupata kazi kama mwalimu wa lugha ya Kifaransa. Pia alipata kujihusisha na mfanyakazi wa NSC Bi. Lauren Reed na kisha baadaye kumuoa wakati fulani-kipindi cha miaka miwili ya kupotea kwa Sydney.
Ukanda wa asteroidi
Idadi ya magimba ya ukanda haihesabiki lakini mengi ni madogo sana. Vipande vilivyohesabiwa ni kama 400,000. Gimba la pekee linaloonekana kwa macho bila darubini ni 4 Vesta kwa sababu uso wake unaakisisha nuru nyingi kushinda asteroidi nyingine hata kushinda sayari kibete Ceres.
Masi ya ukanda wote huhesabiwa kuwa takriban asilimia 5 ya masi ya mwezi wa dunia yetu. Zaidi ya nusu ya masi hii ya asteroidi za ukanda ni magimba 4 makubwa ambayo ni sayari kibete Ceres na asteroidi kubwa za 4 Vesta, 2 Pallas na 10 Hygiea. Zote 4 huwa na kipenyo kinachozidi kilomita 400. Yote mengine ni madogo zaidi hadi kuwa punje za vumbi tu. Lakini densiti ya masi ya ukanda si kubwa na vyombo vya angani kadhaa vimeshapita ukanda bila kugongana na vipande vyake.
Tunguska
Tunguska ni eneo kubwa la Siberia kati ya mito miwili inayoitwa Tunguska ya mawe na Tunguska ya chini ambalo liko kusini-mashariki mwa mkoa Krasnoyarsk Krai wa Urusi. Ni eneo lisilokaliwa na watu wengi. Imekuwa maarufu duniani kutokana na Tukio la Tunguska ambako asteroidi iliangukia na kusababisha uharibifu mwingi.
Michael Vaughn
Wasifu na uhusika
Pindi alipogundua kwamba Sydney bado yu hai, Vaughn akarudi CIA na kwa haraka zaidi akaona hisia zake sio imara kwa mkewe, kiukweli kwamba ilileta shida na wasiwasi mkubwa kwa ndoa ya Lauren. Hatimaye, ikagundulika kwamba Lauren alikuwa kachero-maradufu wa Kina Covenant na kwamba Lauren amemtongoza Michael ili apate habari juu ya Sydney. Vaughn akawa na huzuni na kukamatwa kwa Sydney na akatiwa moyo na Jack Bristow kumuua Lauren, ambapo alifanya mwishoni mwa msimu wa tatu. Kitendo hicho kiliendelea kumzuru katika sehemu ya msimu wa nne japokuwa amempiga risasi Lauren ili kumkinga asimuue Sydney.
Tunguska
Tukio la Tunguska
Mashahidi walitoa taarifa juu ya mlio mkubwa kama mfululizo wa milipuko au mapigo ya mabunduki kwa mbali mnamo saa 7.15 asubuhi tarehe 30 Juni 1908 (tarehe 17 Juni katika kalenda ya Juliasi). Watu wachache walisimulia ya kwamba walisikia milipuko mbalimbali. Katika eneo kubwa miti iliangushwa. Milango na madirisha ya nyumba katika kijiji cha Vanavara kilichokuwa na umbali wa kilomita 65 kutoka eneo la mlipuko vilivunjika.
Kwa umbali wa kilomita 500 mwako wa nuru na tetemeko zilihisiwa na abiria kwenye reli ya Siberia.
Hakuna uhakika kama watu walikufa kwa sababu wakazi pekee wa eneo hili walikuwa wawindaji wa kabila la Waevenki.
Taarifa ya kwanza la eneo lenyewe linapatikana kutokana msafara wa mwanasayansi Mrusi Leonid Kulik aliyekaribia Tunguska mwaka 1922; 1927 alifika hadi kiini cha uharibifu na 1938 picha zilipigwa kutoka eropleni. Alikuta ya kwamba miti ilianguka katika kanda ya upana wa 70 km na urefu wa 55 km jumla eneo la 2,150 km², eneo linalolingana na ukubwa wa wilaya ya Tanzania kama Muranga. Kitovu chake kilikuwa kanda la kilomita 8 lenye miti iliyochomwa na bila matawi ilhali ilisimama.
Maelezo mbalimbali
Leonid Kulik alikuwa mtaalamu wa kwanza aliyehisi ya kwamba uharibifu ilisaabishwa na mshtuko kutokana na kimondo kilichoingia katika angahewa ya dunia na kupashwa joto hali halafu kupasuka kilomita kadhaa juu ya uso wa ardhi.
Hadi leo wataalamu wengi wanakubali elezo hili ingawa kuna majadiliano kama gimba la Tunguska lilikuwa kimondo, nyotamkia au asteroidi. Tatizo la maelezo yote ni ukosefu wa vipande vinavyotazamiwa kuwa na asili ya kimondo. Kinyume chake nyotamkia kubwa inaweza kueleza kutokuwepo kwa vipande kwa sababu inafanywa na barafu na vumbi tu lakini wengi hawaamini ya kwamba ingeweza kufikia karibu na uso wa ardhi vile bila kuyeyuka tayari katika kimo kikubwa.
Mwaka 2007 wanasayansi kutoka Italia walichungulia ziwa lililopo katika Tunguska wakaamini ya kwamba ziwa hili linajaza kasoko lililosababishwa na kipande cha gimba la Tunguska ingawa wataalamu wengine wana mashaka.
Wanasayansi wachache Warusi na Wajerumani waliunda nadharia ya kwamba sababu ya uharibufu ilikuwa tukio kutoka ndani ya ardhi ambako kiputo kikubwa cha gesi asilia ndani ya la ardhi kilipasuka na kutoka ghafla hewani ilipowaka kilomita kadhaa juu ya ardhi.
Tunguska kama mfano wa hatari kutoka anga-nje
Wataalamu wengi wanaotazama gimba la Tunguska kama gimba la angani wanatumia uharibifu uliosababishwa nalo kama mfano wa hatari kutoka anga-nje. Tunguska haikupata vifo vingi vya wanadamu mwaka 1908 kwa sababu ilikuwa eneo tupu bila makazi ya watu. Lakini kama gimba la Tunguska lingeanguka juu ya mji mkubwa idadi ya wafu ingeweza kufikia malakhi au hata mamilioni ya watu. Tena astronomia imegundua ya kwamba kuna magimba mengi na makubwa zaidi yanayozunguka Jua. Inajulikana ya kwamba yale magimba makubwa yanaweza kuvutwa na graviti ya dunia na kuanguka hapa. Kasoko kubwa sana zimetazamiwa duniani na pia kwenye sayari nyingine zilizosababishwa na mapigo ya vimondo na asteroidi. Sayansi imekadiria ya kwamba nishati ya mapigo yaliyosababsha kutokea kwa kasoko hizi kubwa inapita nguvu ya mabomu makubwa ya kinyuklia.
Hapa mataifa ya dunia yameanza majadiliano juu ya ushirikiano wa kutambua magimba ya angani yanayolenga Dunia yetu na kuandaa mbinu za kuzizuia kwa mfano kwa kupeleka mabomu katika anga-nje na kuyapasua mbali na Dunia au kuyalenga upande mwingine.
Siku ya asteroidi ilianza kukumbukwa duniani tangu mwaka 2014 kwenye tarehe ya Juni 30, tarehe ya anguko la asteroidi ya Tunguska kwenye 30 Juni 1908.
Kiuradhi
Kiuradhi kilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wauradhi katika jimbo la Queensland. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea Kiuradhi, yaani lugha imetoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuradhi kiko katika kundi la Kipaman.
Satoshi Tezuka
Satoshi Tezuka (手塚 聡; alizaliwa 4 Septemba 1958) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Tezuka alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 11 Juni 1980 dhidi ya China. Tezuka alicheza Japani katika mechi 25, akifunga mabao 2.
Kisuma
Kisuma ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wasuma. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kisuma imehesabiwa kuwa watu 50,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisuma iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
1956
Makala hii inahusu mwaka 1956 BK (Baada ya Kristo).
Teinainano
Teinainano (au: South Tarawa) ni mji mkuu wa nchi ya visiwani ya Kiribati katika Pasifiki.
Majengo ya serikali yapo hasa mjini Bairiki ambao ni kisiwa kidogo kilichounganishwa na sehemu nyingine za Teinainano kwa madaraja.
Kuna Chuo cha Ualimu cha Kiribati pamoja na tawi la Chuo Kikuu cha Pasifiki ya Kusini. Kuna pia ofisi kuu za makanaisa makubwa.
Mwamala (Kwimba)
Kwa maana mbalimbali ya jina hili tazama hapa
Kivale
Kivale ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wavale. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kivale imehesabiwa kuwa watu 5400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kivale iko katika kundi la Kibongo-Bagirmi.
Mwamala (Kwimba)
Mwamala ni kata ya Wilaya ya Kwimba katika Mkoa wa Mwanza, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao  10,582 waishio humo.
Msimbo wa posta ni 33821.
Kiteanu
Kiteanu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Visiwa vya Solomon inayozungumzwa na Wateanu kwenye kisiwa cha Vanikolo. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kiteanu imehesabiwa kuwa watu 520. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiteanu iko katika kundi la Kioseaniki.
Kisiwa cha Lyegoba
ni kati ya visiwa vya Wilaya ya Ukerewe, mkoa wa Mwanza, kaskazini mwa Tanzania.
Kinapatikana katika ziwa Nyanza, la pili duniani kwa ukubwa.
Šilutė
thumb|250px|Kanisa la Uprotestanti katika Šilutė Šilutė (Kijerumani: Heydekrug) ni mji nchini Lituanya. Kuna wakazi 21,476 (mwaka 2001). Mji ulianzishwa 1511.
Jiografia
Umbali na Jiji la Klaipėda ni 48 km.
thumb|right|180px|
Korongo-nyangumi
Korongo-nyangumi ni ndege kubwa anayefanana na korongo wa familia Ciconiidae. Jina lake linatoka kwa umbo la kichwa chake pamoja na domo lake. Kwa sababu ya mfanano ndege huyu aliainishwa zamani katika oda ya Ciconiiformes, lakini utafiti wa kijeni ulionyesha nasaba na wari na kwa hivyo anaainishwa sasa katika Pelecaniformes.
Maelezo
Ndege huyu ni mrefu wenye urefu wa kawaida wa sm 110 hadi 140 na baadhi ya violezo hufikia hadi sm 152. Urefu kutoka mkia hadi domo unaweza kuanzia sm 100 hadi 140. Uzito umeripotiwa kuwa kati ya kg 4 hadi 7. Dume ana uzito wa wastani wa kg 5.6 na ni mkubwa kuliko jike wa kawaida wa kg 4.9. Mabawa ni mapana yenye urefu pamoja wa sm 230 hadi 260, bora kwa kupaa.
Sifa bainifu ya spishi hiyo ni domo lake kubwa na nono, ambayo ina rangi ya ubua mkavu na alama kijivu zisizo sahihi. Kigongo chake kilichofunuliwa (au kipimo kilicho juu ya mandibuli ya juu) ni sm 18.8 hadi 24, domo la tatu kwa urefu kati ya ndege waliopo baada ya wari na korongo wakubwa. Spishi hii inaweza kuwashinda wari katika mzunguko wa domo, hususa ikiwa domo linachukuliwa kuwa sehemu ngumu yenye keratini kama mfupa. Kama wari walio nayo, mandibuli ya juu ina kigongo kali na kuishia kwa kulabu kali.
Manyoya ya ndege wapevu yana rangi ya samawatikijivu huku manyoya ya kuruka ni kijivu iliyoiva kama grife. Kidari kina manyoya marefu kadhaa ambayo yana mashina meusi. Kinda ana rangi sawa ya manyoya, lakini ni kijivu iliyoiva yenye mng'ao kahawia.[3] Mara wanapozaliwa korongo-nyangumi huwa na domo la ukubwa kiasi zaidi ambalo mwanzoni lina rangi ya kijivufedha. Domo linakuwa kubwa zaidi wakati makinda wanapokuwa na umri wa siku 23 na kukua vyema kwa siku 43.
Urukaji
Korongo-nyangumi huweka mabawa yake mabapa akipaa na, kama ilivyo kwa wari, huruka na shingo iliyopindika. Kasi yake ya kupiga mabawa, kwa makadirio ya mipigo 150 kwa dakika, ni baini ya kasi ndogo zaidi ya ndege yoyote, isipokuwa spishi kubwa za korongo. Ruwaza ni kupishana mizunguko ya kupiga na kupaa ya takriban sekunde saba kila mmoja, ambayo inaweka umbali wake wa kupaa kati ya ule wa korongo wakubwa na tumbusi ya Andes (Vultur gryphus). Wakipeperushwa korongo-nyangumi hujaribu kuruka si zaidi ya m 100 hadi 500. Miruko mirefu ni nadra na ni miruko michache tu zaidi ya umbali wake wa chini wa kutafuta chakula wa m 20 ambayo imerekodiwa.
Msambazo na makazi
Korongo-nyangumi anasambazwa katika vinamasi vya maji baridi vya katikati mwa Afrika ya kitropiki, kutoka kusini mwa Sudani na Sudani Kusini kupitia sehemu za mashariki mwa JK Kongo, Rwanda, Uganda, magharibi mwa Tanzania na kaskazini mwa Zambia. Spishi hii ni nyingi zaidi katika jimbo la West Nile na Sudani Kusini (hususa Sudd, ngome kuu ya spishi hiyo); pia ni muhimu katika maeneo manyevu ya Uganda na magharibi mwa Tanzania. Rekodi zaidi za pekee za korongo-nyangumi zimeripotiwa nchini Kenya, Jamhuri ya Afrika ya Kati, kaskazini mwa Kameruni, kusini-magharibi mwa Ethiopia na Malawi. Violezo vya uzururaji kuelekea Bonde la Okavango, Botswana na sehemu ya juu ya Mto Kongo pia zimeonekana. Msambazo wa spishi hii inaonekana kwa kiasi kikubwa sanjari na ule wa mafunjo na kambare mamba, chakula chake kikuu. Mara nyingi hupatikana katika maeneo ya uwanda wa mafuriko yaliyoingiliwa na mafunjo na matete yasiyosumbuliwa. Wakati korongo-nyangumi yuko kwenye eneo lenye maji ya kina kirefu, kitanda cha mimea inayoelea ni sharti. Pia hupatikana mahali ambapo kuna maji yenye oksijeni duni. Hii husababisha samaki wanaoishi ndani ya maji kutoka ili kupumua mara nyingi zaidi, na hivyo kuongeza uwezekano wa korongo-nyangumi kuwakamata kwa mafanikio. Korongo-nyangumi haihami na ina miondoko midogo ya msimu kutokana na mabadiliko ya makazi, upatikanaji wa chakula na usumbufu wa wanadamu.
Michoro juu ya majabali kutoka Oued Djerat, mashariki mwa Aljeria, inaonyesha kwamba korongo-nyangumi alitokea zaidi upande wa kaskazini katika maeneo manyevu ambayo yalifunika Jangwa la Sahara la kisasa wakati wa Holocene ya Mapema.
Mwenendo na ekolojia
Korongo-nyangumi anajulikana kwa miendo yake ya polepole na tabia ya kukaa tuli kwa muda mrefu, ambayo inatokeza maelezo ya spishi kuwa "kama sanamu". Wako nyeti sana kwa usumbufu wa kibinadamu na wanaweza kuacha (kiota|viota) vyao wakitafishwa na watu. Hata hivyo, wakati wa kutafuta chakula, ikiwa uoto mnene unasimama kati yake na watu, ndege huyu anaweza kukaa. Anavutiwa na maji yenye oksijeni duni kama vile kinamasi|vinamasi na mabwawa ambapo samaki huibuka mara kwa mara ili kupumua. Kipekee kwa ndege mkubwa kama huyu, korongo-nyangumi mara nyingi husimama na kukaa kwenye mimea inayoelea, ambayo inafanya aonekane na sile-maua mkubwa, ingawa pondagundi mkubwa (Ardea goliath), ambaye ana ukubwa sawa na kutokea mahali pamoja mara kwa mara, pia anajulikana kusimama kwenye mimea ya majini. Korongo-nyangumi, ambaye ni kiwa, hutafuta chakula kwa umbali wa m 20 au zaidi kutoka kwa wengine hata mahali ambapo kuna idadi kubwa. Spishi hii hunyemelea mawindo yake kwa subira kwa jinsi ya polepole na ya kuvizia. Akiwinda, korongo-nyangumi hupiga hatua polepole sana na mara nyingi haisogei. Tofauti na ndege wengine wakubwa, spishi hii huwinda kwa kutumia macho tu na hajulikani kujihusisha na uwindaji wa kugusa. Mawindo yanapoonekana, huanzisha mgomo mkali wa haraka. Walakini, kulingana na ukubwa wa mawindo, wakati wa kushughulikia baada ya mgomo unaweza kuzidi dakika 10. Takriban 60% ya migomo hutoa mawindo. Mara kwa mara maji na mimea hunyakuriwa wakati wa mgomo na kumwagika kutoka kwenye kingo za mandibuli. Shughuli ya viboko inaweza kufaidisha korongo-nyangumi bila kukusudia, kwani viboko walio chini ya maji mara kwa mara huwalazimisha samaki kuibuka .[
Chakula
Korongo-nyangumi hula samaki kwa kiasi kikubwa lakini ni mbuai waliohakikishiwa wa aina mbalimbali za vertebrata wa ardhioevu. Spishi za mbuawa zinazopendelea zimeripotiwa kuwa pamoja na kambaremamba-chui (Protopterus aethiopicus) na samakimagamba kijivu (Polypterus senegalus) na spishi mbalimbali za Tilapia na kambale, hizi za mwisho haswa katika jenasi Clarias. Mbuawa wengine walioliwa na ndege huyu ni pamoja na vyura, nyoka wa maji, mburukenge (Varanus niloticus) na mamba wachanga. Mara chache zaidi makobemaji, konokono, wagugunaji na ndege wadogo wa maji wameripotiwa kuliwa More rarely, the shoebill will consume snails, rodents, and small waterfowl. . Kuna ripoti moja isijathibitishwa ya korongo-nyangumi waliojilisha na ndama wa lechwe kusi (Kobus leche). Kwa kuzingatia domo lake kubwa lenye kingo kali na achamo mpana, korongo-nyangumi anaweza kuwinda mbuawa wakubwa, mara nyingi akilenga mbuawa wakubwa kuliko wanaochukuliwa na ndege wengine wakubwa wanaotembea majini. Samaki wanaoliwa na ndege huyu kwa kawaida huwa katika urefu wa sm 15 hadi 50 na wana uzito wa takriban g 500, ingawa kambaremamba wa hadi m 1 wameshambuliwa. Nyoka wanaowindwa huwa na urefu wa sm 50 hadi 60 kwa kawaida. Katika Vinamasi vya Bangweulu nchini Zambia mbuawa wakuu waliolishwa kwa makinda na wazazi walikuwa kambale mumi (Clarias gariepinus) na nyoka wa maji. Nchini Uganda kambaremamba na kambale walilishwa haswa kwa makinda. Wakati mwingine domo kubwa hutumiwa kuchimba kwenye matope ya chini ya mabwawa ili kutoa kambaremamba kutoka kwa mashimo yao ya kuokoka majira ya ukame.
Sauti
Kwa kawaida korongo-nyangumi huwa kimya, lakini hufanya maonyesho ya kugonganisha domo kwenye kiota. [3] Wakati wa kushiriki katika maonyesho haya, ndege wapevu pia wamejulikana kutamka 'muu' kama ng'ombe pamoja na milio ya juu. Makinda na wapevu wote hujishughulisha katika kugonganisha domo wakati wa msimu wa kulea kama njia ya mawasiliano. Makinda wakiomba chakula, huita kwa sauti isiyo ya kawaida kama chechevu za kibinadamu. Katika kisa kimoja ndege mpevu aliyeruka alisikika akitoa mikoromo minene, ambayo inaonekana kama ishara ya uchokozi kwa korongo marabu (Leptoptilos crumeniferus).[14]
Kuzaliana
Hali ya upweke ya korongo-nyangumi inaenea hadi tabia zao za kuzaliana. Kwa kawaida viota hutokea kwa chini ya viota vitatu kwa km ya mraba, tofauti na koikoi, minandi, wari na korongo ambao hujenga viota katika makoloni kwa kiasi kikubwa. Jozi ya kuzaliana hutetea kwa nguvu eneo la km2 2 hadi 4 dhidi ya korongo-nyangumi wengine. Ujenzi wa kiota mara nyingi huanza karibu na mwisho wa majira ya mvua ili mayai yatatoa makinda karibu na mwanzo wa majira ya mvua yanayofuata. Wazazi wote wawili hushiriki katika kujenga kiota kwenye jukwaa linaloelea baada ya kuondoa eneo la takriban m 3 kwa upana. Jukwaa kubwa na bapa la kutagia mara nyingi huzamishwa kwa kiasi ndani ya maji na linaweza kuwa na kina cha m 3. Kiota chenyewe kina upana wa m 1 hadi 1.7. Kiota na jukwaa zote mbili hutengenezwa kwa mimea ya majini. Mayai meupe 1-3 hutagwa. Mayai haya hupima mm 80 hadi 90 kwa 56 hadi 61 na yana uzito wa karibu g 164. Uatamiaji huchukua takriban siku 30. Wazazi wote wawili huatamia, kuweka kivuli, kulinda na kulisha kinda, ingawa majike labda huwa wasikivu zaidi. Vipande vya chakula hutapikwa kutoka kwa koromeo moja kwa moja katika domo la kinda. Korongo-nyangumi hulea zaidi ya kinda mmoja mara chache, lakini wataangua zaidi. Kwa kawaida makinda wachanga hufa na hulengwa kama "kisaidizi" ikiwa kinda mkubwa atakufa au ni dhaifu. Kuondoka kiota hufikiwa kwa takriban siku 105 na ndege mchanga anaweza kuruka vizuri kwa siku 112. Walakini, bado analishwa kwa mwezi au zaidi baada ya hii. Itachukua ndege mchanga miaka mitatu kabla ya kukomaa kikamilifu kingono.[14]
Korongo-nyangumi hupatikana kwa ugumu wakati wa kukaa kwenye kiota, kwa hivyo ni lazima kamera ziwekwe ili kuwatazama kutoka mbali ili kukusanya data za tabia. Kuna faida kwa ndege ambao wanaanza kuzaa mapema, kwani makinda hutunzwa kwa muda mrefu.[18]
Juba, Sudan Kusini
Idadi ya watu
Idadi ya watu wake ilikuwa 525,953 mwaka wa 2017. Sensa ya Aprili / Mei 2008 matokeo yake yalikataliwa na serikali ya Kusini mwa Sudan.
Liz Carpenter
thumb|180px|right| Liz Carpenter mnamo [[1987]] Mary Elizabeth Sutherland Carpenter (Septemba 1, 1920 - Machi 20, 2010) alikuwa mwandishi, mwanaharakati, ripota, mshauri wa vyombo vya habari, mwandishi wa hotuba, mwanasiasa, na mtaalamu wa mahusiano ya umma.
Alikua mwanamke wa kwanza kuwa mtendaji msaidizi wa Makamu wa Raisi Lyndon Baines Johnson tangu mwaka 1961 hadi 1963, na pia alikua katibu wa waandishi wa habari wa mke wa Raisi Bird Johnson kutoka mwaka 1963 hadi 1969, Carpenter alikuwa mwanachama mashuhuri na pia rafiki wa karibu wa Johnson White House.
Juba, Sudan Kusini
Idadi ya watu
Juba ni mmojawapo wa miji inayokua haraka sana duniani na unaendelea kutokana na fedha za mafuta na kuja kwa Wachina kwa ajili ya kazi na maendeleo.
Charlene Carruthers
Charlene Carruthers ni mwanaharakati wa haki za wanawake weusi na mwandishi ambaye kazi yake inazingatia maendeleo ya uongoz i.
Juba, Sudan Kusini
Idadi ya watu
Ukuaji wa idadi ya watu:
Mzinga (Morogoro)
Kwa matumizi tofauti ya jina hili angalia Mzinga
Juba, Sudan Kusini
Historia
Mwaka wa 1922, idadi ndogo ya wafanyabiashara wa Kigiriki waliwasili katika eneo hilo na kuanzisha Juba, kando ya ufuo wa mto White Nile. Wagiriki ambao walikuwa na mahusiano bora na kabila la Juba (Wabari) walijenga kinachojulikana leo kama Business District. Majengo ambapo leo ni Buffalo Commercial Bank, Nile Commercial Bank, Paradise Hotel, Kinorwe Consul's House na hivyo wengine wengi, walijengwa na Wagiriki na walikuwa miundo ya kudumu tu mtu anaweza kupata mpaka mwanzoni mwa miaka ya 1940.
Lynda Carter
thumb|180px|right| Carter mnamo 2012 Lynda Jean Cordova Carter (alizaliwa Julai 24, 1951) ni mwigizaji, mwimbaji, wa Marekani mwenye taji la shindano la urembo ambaye alitawazwa kuwa Miss World USA 1972 na kumaliza katika 15 bora kwenye shindano la Miss World 1972.
Mzinga (Morogoro)
Mzinga  ni kata ya Morogoro Mjini katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania yenye Postikodi namba 67118. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,452 walioishi humo.
Juba, Sudan Kusini
Historia
Kutoka 1899-1956, Juba ilikuwa katika Sudan iliyosimamiwa kwa pamoja na Uingereza na Misri. Uingereza inatarajia kujiunga na sehemu ya kusini ya Sudan na Uganda walikuwa dashed mwaka 1947 kwa makubaliano ya Juba, pia inajulikana kama Mkutano wa Juba, kuunganisha kaskazini na kusini mwa Sudan. Mwaka 1955, na uasi wa kusini mwa askari katika mji ulisababisha Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Sudan hadi 1972 na kuzuka tena baadaye hadi mwaka 2005 ilipotekwa na Sudan People's Liberation Army na kufanywa mji mkuu wa kudumu wa mikoa ya Kusini mwa Sudan, ingawa mji mkuu wa mpito ulikuwa Rumbek. thumb|left|Juba Hotel mwaka 1936.
Baada ya ujio wa amani, Umoja wa Mataifa uliongeza uwepo Juba, Kusini mwa Sudan wakati ambapo shughuli nyingi zilikuwa zimesimamiwa kutoka Kenya. Chini ya uongozi wa Ofisi ya Umoja wa Mataifa ya Kuratibu Masuala ya Kibinadamu, Umoja wa Mataifa ilianzisha kambi ijulikanayo kama "OCHA Camp", ambalo lilikuwa kama msingi kwa mashirika mengi ya Umoja wa Mataifa na mashirika yasiyo ya kiserikali.
thumb|Daraja la Juba. thumb|A'AM mitaani mwa Juba.
Miundombinu
Barabara na bandari zimekarabatiwa na Umoja wa Mataifa na serikali ya Sudan Kusini, lakini matengenezo kamili unatarajiwa kuchukua miaka mingi. Schweiziska Foundation Mine Action (FSD) kwenye 2003 ulianza kwa wazi barabara Juba kupelekea kutoka Uganda na Kenya, inatarajiwa kwamba barabara hizi utakuwa na demined upya kabisa katika mwendo wa 2006-2008. Barabara ya kwanza ambayo imeanza kuwa mpya ni barabara ya Uganda. Barabara hiyo ni muhimu hasa kama wakazi wengi waliokimbilia Uganda wakati wa vita. Barabara ni muhimu mno kwa mchakato wa amani nchini Sudan ili watu waweze kurudi majumbani mwao na kuishi maisha ya kawaida tena.