cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gereza
Majengo
Vyumba vya wafungwa ni tofauti kati ya gereza na gereza; kuna vyumba ambako wafungwa wengi hushikwa pamoja; kuna vyumba vya wafungwa wawili-wawili. Nchi zinazofuata haki za binadamu hulenga kumpa kila mfungwa chumba chake cha pekee akiwa na nafasi ya kukutana na wafungwa wengine, kama kazini, wakati wa chakula au kwenye vipindi vya michezo. Kumtenga kabisa mfungwa na wafungwa wengine ni adhabu ya nyongeza.
I'm Serious
I'm Serious ni albamu ya kwanza ya mwanamuziki T.I.. Ilitolewa mnamo 9 Oktoba 2001.
Historia
Albamu yake ya kwanza ilishirikisha wasanii kama Pharrell wa kuotka The Neptunes, Too Short, YoungbloodZ, Pastor Troy, Bone Crusher, Lil Jon, P$C, Beenie Man na Jazze Pha. Albamu hii iliuza takriban nakala 12,000 kwenye wiki yake ya kwanza.
South Valley Stream, New York
thumb|ramani ya mji
South Valley Stream ni mji wa Marekani katika jimbo la New York.
Kifungo cha maisha
Maisha gerezani (pia yanajulikana kama kifungo cha maisha au maisha kifungoni) ni hukumu cha kifungo kwa uhalifu mbaya ambapo mshtakiwa hubaki katika gereza kwa ajili ya mapumziko ya maisha yake. Mifano ya makosa ambayo mtu anaweza kupokea hukumu hii ni pamoja na: mauaji, uhaini wa hali ya juu, kali au vurugu na matukio ya madawa ya kulevya au biashara ya binadamu, au kuchochewa na matukio ya wizi kusababisha kifo au madhara ya kimwili makubwa.
Hichi kifungo hakipatikaniwi katika nchi zote. Hata hivyo, ambapo kifungo cha maisha ni kifungo kiwezekanacho, kuna uwezekano pia kuomba mafuatilio rasmi ya kuomba kuachiliwa kwa masharti baada ya muda fulani kuwa gerezani. Hii ina maana kwamba anastahili mshakiwa kutumia mabaki ya hukumu (yaani, mpaka kufa) nje gerezani; hii ni kawaida kwa masharti kutegemea tabia iliyopita na ya siku za usoni, ikiwezekana na baadhi ya vikwazo au masharti. Kinyume na mamlaka bila kifungo cha maisha, mshtakiwa baada ya kutolewa gerezani kwa kutumikia kifungo ni muachwa huri baada ya kuachiliwa.
Urefu wa muda na maoni yanayozunguka kule kuachiliwa kwa masharti inatofautiana sana kwa kila mamlaka. Katika baadhi ya maeneo washtakiwa wanastahili kuomba kuachiliwa kwa masharti mapema iwezekanavyo, kwa wengine, tu baada ya miongo kadhaa. Hata hivyo, wakati wa kuwa na haki ya kisheria kuomba kuachiliwa kwa masharti mara nyingi haisemi chochote kuhusu tarehe halisi ya kuruzukiwa kuachiliwa kwa masharti. Kipande 110 cha mkataba wa Roma ya Mahakama ya Kimataifa ya Uhalifu kinasema kuwa kwa aina ya uhalifu (mfano, uhalifu wa kivita, uhalifu dhidi ya ubinadamu na mauaji ya kimbari), mfungwa anatakiwa kutumikia theluthi mbili ya kifungo maalum, au miaka 25 katika kesi ya kifungo cha maisha. Baada ya muda huu, Mahakama kasha hukiangalia upya kifungo kuamua kama ni kinaweza kupunguzwa.
Kilogo
Kilogo ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Walogo. Mwaka wa 1989 idadi ya wasemaji wa Kilogo imehesabiwa kuwa watu 210,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilogo iko katika kundi la Kimoru-Madi.
C. V. Savitri Gunatilleke
Malwattage Celestine Violet Savitri Gunatilleke (amezaliwa 30 Julai 1945) ni profesa aliyestaafu katika Chuo Kikuu cha Peradeniya katika Jimbo la Kati la Sri Lanka. Amekuwa na taaluma ya muda mrefu katika ikolojia ya misitu na amekuwa kiongozi katika ikolojia na elimu. Utafiti wake mwingi umejikita katika msitu wa mvua wa Sinharaja nchini Sri Lanka. Anachukulia mchango wake mkuu katika ikolojia ya misitu kuwa kueneza wazo kwamba uhifadhi wa misitu wenye mafanikio unategemea wahifadhi wa ndani. Sambamba na hili, anajivunia wanafunzi wake kwa mafanikio yao katika nyanja ya uhifadhi.
Kimusom
Kimusom ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamusom. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimusom imehesabiwa kuwa watu 200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimusom iko katika kundi la Kioseaniki.
C. V. Savitri Gunatilleke
Maisha ya awali
Malwattage Celestine Violet Savitri Gunatilleke alizaliwa Julai 30, 1945 huko Bandarawela, Mkoa wa Uva, Sri Lanka kwa M. Joseph Peeris na Ruth Peeris. Yeye ndiye mkubwa kati ya wasichana 6. Alipata elimu ya msingi katika shule ya Little Flower huko Bandarawela, mji wa kilimo katika Wilaya ya Badulla kuanzia 1949 hadi 1953. Kuanzia 1954 hadi 1964, alihudhuria shule ya sekondari, inayolingana na shule ya kati na ya upili, katika Convent ya St. Bridget huko Colombo, mji mkuu wa kibiashara wa kisiwa hicho.
Hiroki Fujiharu
Hiroki Fujiharu (藤春 廣輝; alizaliwa 28 Novemba 1988) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Simon Laiseri
Simoni Laiza alikuwa ni kiongozi wa kabila la Waarusha.alizaliwa mwaka 1888 katika mkoa wa Arusha, Tanzania. alifariki mwaka 1983 akiwa na umri wa miaka 95.14 Januari 1948,alitangazwa kuwa kiongozi wa kabila la Waarausha wakati wa utawala wa koloni la Uingereza
Vitamini A
Vitamini A ni aina ya vitamini ambayo hupatikana kwenye baadhi ya matunda na mizizi kwa ajili ya kusaidia uwezo wa macho kuona. Mfano wa mzizi wenye vitamini A ni karoti; mfano wa mboga ni mchicha; mfano wa matunda tajiri katika vitamini A ni chungwa n.k.
Yapo madhara yanayotokana ukosefu au upungufu wa vitamini A; miongoni mwa madhara hayo ni magonjwa kama vile "ukavu macho".
Madhara ya ugonjwa huo ni kama vile:
Kiumbehai
thumb|150px|Bakteria ya Escherichia coli ni mfano wa viumbehai katika kundi la prokaryota thumb|150px|[[Sifongo-bahari ni mfano wa viumbehai katika kundi la eukaryota]] Kiumbehai ni kitu kilicho hai kama vile binadamu, mnyama, mmea au bakteria.
Kwa upande mmoja viumbehai ni molekuli za mata jinsi ilivyo kwa vitu vingine, kwa mfano udongo, mawe, fuwele au hewa. Kwa upande mwingine mata hii ina mfumo wenye tabia mbalimbali ambazo kwa pamoja zinaunda uhai kama vile uwezo wa kuzaa, kukua na umetaboli (uwezo wa kujenga au kuvunja kemikali mwilini).
Hata kama sayansi haijajua kikamilifu uhai ni nini inatambua jumla ya tabia hizo kama dalili za uhai.
Kiumbehai kinaweza kuwa na seli moja (kama bakteria kadhaa) au kuwa na seli milioni kadhaa kama mwanadamu.
Viumbehai vyenye seli moja tu ni vidogo sana: havionekani kwa jicho bali kwa hadubini tu.
Sifa za viumbehai
thumb|Kobe wakijamiiana. Kiumbehai ni kiumbe chenye uwezo wa kuzaliana, kukua, kula, kujongea, kuhisi, kupumua, kutoa taka za mwili. Ni lazima awe na sifa hizo ambazo zinaweza kufafanuliwa kama ifuatavyo:
1. kukua: ni ongezeko la kudumu la sura ya mwili na ukubwa wake. Viumbehai hukua na wanahitaji chakula chenye virutubishi vyote (mlo kamili) ili waweze kukua.
2. kuzaliana: kuzaa au kuzaliana ni mchakato wa kibiolojia ambao viumbe wapya - "uzao" - hutolewa kutoka kwa wazazi wao. Uzazi ni kipengele cha msingi cha uhai wote unaojulikana; kila kiumbe binafsi kipo kama matokeo ya uzazi.
3. kula: kula (pia inajulikana kama kuteketeza) ni kumeza chakula, kwa kawaida kutoa viumbe heterotrofu kwa nishati na kuruhusu ukuaji. Wanyama na heterotrofu nyingine wanapaswa kula ili waweze kuishi - "carnivores" kula wanyama wengine, "herbivores" kula mimea, "omnivores" hutumia mchanganyiko wa mimea na wanyama, na "detritivores" kula maozo. Fungi hupunguza vitu vya kikaboni nje ya miili yao kinyume na wanyama ambao humba chakula chao ndani ya miili yao. Kwa wanadamu, kula ni shughuli ya maisha ya kila siku.
4. kujongea: ni kitendo cha kubadilisha eneo au mahali alipo kiumbe huyo
5. kuhisi: ni mchakato wa kukandamiza kwa mujibu wa viumbe vya vyema ni nyeti na ina viungo vitano vya mwili kwa ajili ya hisia ambavyo ni macho, masikio, ngozi, ulimi na pua. Pua inatumika kunusia, macho yanatumika kuangalia, ulimi unatumika katika kuonja, ngozi inatumika katika kuhisi na masikio yanatumika katika kusikiliza.
6. kupumua: kupumua (au uingizaji hewa) ni mchakato wa kusonga hewa ndani na nje ya mapafu ili kuwezesha kubadilishana gesi na mazingira ya ndani, hasa kwa kuleta oksijeni na kusafirisha kabonidaioksaidi.
7. kutoa taka za mwili: ni mchakato ambao taka za kimetaboliki na vitu vingine visivyofaa vinaondolewa kutoka kwa viumbe. Katika vimelea hii hasa hufanywa na mapafu, figo na ngozi. Hii ni kinyume na usiri, ambapo dutu hii inaweza kuwa na kazi maalumu baada ya kuacha kiini. Utoaji taka mwili ni mchakato muhimu katika aina zote za uhai. Kwa mfano, katika mkojo wa wanyama hufukuzwa kwa njia ya urethra, ambayo ni sehemu ya mfumo wa msamaha. Katika viumbe vya seli moja, taka hutolewa moja kwa moja kupitia uso wa seli.
Aina za viumbehai
Wataalamu wamegawa viumbehai katika makundi matatu kufuatana na muundo wao wa ndani:
Makundi hayo huitwa domeni 3 za uainishaji wa kisayansi.
Virusi viko kati ya viumbehai na vitu visivyo hai; wataalamu wengine husema havistahili kuitwa "viumbehai" kwa sababu haviwezi kuzaa pekee yake, haina umetaboli wake bali unategemea kuingia ndani ya seli na kutumia nafasi za seli kwa kuzaa kwake.
Muhange
Muhange ni jina la kata ya Wilaya ya Kakonko katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 24,195 waishio humo.
Kilombi
Kilombi ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Walombi. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kilombi imehesabiwa kuwa watu 12,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilombi iko katika kundi la Kisudani cha Kati.
Miaka ya 510
Makala hii inahusu muongo ya miaka 510 - 519.
Kimutu
Kimutu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamutu. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kimutu imehesabiwa kuwa watu 3500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimutu iko katika kundi la Kioseaniki.
Çanakkale
thumb|right|400px|Picha ya Fararsi wa mbao kutoka filamu ya mwaka wa 2004 maarufu kama Troy. Çanakkale ni mji uliopo katika bandari ya nchini Uturuki, katika Mkoa wa Çanakkale - kusini mwa (Asia) kwenye pwani ya Dardanelles (au Hellespont).
Pachuca, Hidalgo
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Pachuca, Hidalgo
Çanakkale
Mkoa wa Çanakkale, upo kama Mkoa wa Istanbul, upo katika pande zote mbili, yaani Ulaya na Asia. Feri zimepita hapa moja kwa moja na kuelekea zake huko kaskazini mwa Ulaya.
Çanakkale ni karibu kidogo na mji mkuu wa Troy ya Kale. Farasi wa mbao kutoka katika filamu ya mwaka wa 2004 ya Troy ni kivutio kikubwa katika uso wa bahari hiyo.
Pachuca, Hidalgo
Pachuca (jina rasmi: Pachuca de Soto) ni mji mkuu na pia mji mkubwa katika jimbo la Hidalgo upande wa kati - kusini ya jimbo. Idadi ya wakazi ni 275,578 na eneo lake ni 158 m. Umbali na Jiji la Mexico ni 94 km.
thumb|left|220px|
Daniel W. Dobberpuhl
Daniel "Dan" William Dobberpuhl ( 25 Machi 1945 - 26 Oktoba 2019 ) alikuwa Mhandis i wa Umeme nchini Marekani ambaye aliongoza timu kadhaa za wabunifu wa microprocessor
Historia
Dobberpuhl alizaliwa  tarehe 25,machi 1945 huko Streator,Illinois.Mnamo mwaka 1967,Alihitimu shahada ya Sayansi katika uhandisi wa umeme kutoka Chuo Kikuu cha Illinois huko Urbana-Champaign. Alifanya kazi kama mhandis i wa Idara ya Ulinzi hadi mnamo mwaka1973,Alipofanya kazi katika Kampuni ya  General electrical (GE) huko Syracuse, New York.
Dec
Mnamo 1976 Dobberpuhl alijiunga na kampuni ya  Digital Equipment Corpartion (DEC) huko Hudson, Massachusetts kama mhandisi wa semicondukta na aliongoza timu ya ubunifu  wa microprocessor kama vile DEC T-11 na MicroVAX. Alipanda nafasi za juu zaidi za kiufundi katika Kampuni ya DEC na kuwa mmoja wa wahandisi watano wakuu wa ushauri wa kampuni hiyo. Hata hivyo, Aliongoza timu ya ubunifu kwa  vizazi vitatu vya kwanza vya processor (CPU) ya DEC Alpha na mnamo mwaka1985 alichapisha kitabu kilichoitwa " The Design and Analysis of VLSI Circuits ", kilichoelezewa kama "maandishi yatakayo ongoza sekta ya  umeme."
R v K
Katika R v K, kesi muhimu katika sheria ya jinai ya Afrika Kusini, Kitengo cha Rufaa kilishikilia kwamba, katika kesi za utetezi wa kibinafsi, shambulio dhidi ya mshtakiwa halihitaji kufanywa bila hatia. Inawezekana pia kuchukua hatua kwa utetezi wa kibinafsi dhidi ya mtu ambaye hana uwezo wa uhalifu, kama vile mtu mwenye shida ya akili. Centlivres CJ alilinganisha sheria ya Afrika Kusini na yale ambayo Holmes J alisema katika Brown v Marekani:
Waandishi wengi wanaoheshimika wanakubali kwamba ikiwa mwanamume anaamini kwamba yuko katika hatari ya kifo mara moja au madhara makubwa ya mwili kutoka kwa mshambuliaji wake anaweza kusimama na kwamba ikiwa ataua hajavuka mipaka ya kujilinda halali ,Tafakari iliyotenganishwa haiwezi kudaiwa mbele ya kisu kilichoinuliwa juu.
Camden, New Jersey
thumbnail|right|280px|Sehemu ya Mji wa Camden, New Jersey
Camden ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2006, mji una wakazi wapatao 80,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 6 kutoka juu ya usawa wa bahari.
Mti
thumb|400px|Miti ikistawi kando ya [[ziwa.]] Mti ni mmea mkubwa wa kudumu wenye shina la ubao.
Miti huishi miaka mingi; miti yenye umri mkubwa imejulikana kuwepo kwa miaka 4,800 huko Kalifornia. Kuna dalili za mti mmoja uliopimwa huko Uswidi kuwa na miaka zaidi ya 9,000.
Kwa jumla ugumu wa ubao na uzito wake hutegemea namna ya kukua kwa mti. Miti inayokua polepole huwa na ubao mgumu na mzito zaidi; miti inayokua harakaharaka huwa na ubao mwepesi na laini.
Ufafanuzi wa mti
Ufafanuzi wa kimataifa ni hivi:
"mti ni mmea wa ubao, kwa kawaida wenye shina moja tu, unakua hadi kimo cha angalau mita mbili. Kama kuna mashina mengi, moja lifikie unene wa sentimita tano kwa kina cha kifuani cha mtu".
Shina
Unene na urefu wa shina unatofautisha mti na mimea mingine kama vichaka ambavyo vina shina ya ubao pia. Shina linainua majani ya mti kufikia kimo cha juu ya mimea mingine penye nuru ambayo ni chanzo cha lishe ya mti kwa njia ya usanisinuru. Ndani ya shina kuna seli zinazofanya kazi ya bomba na kufikisha maji hadi kilele cha matawi. Katikati ya shina ubao unakufa ni kama mfupa wa shina na kuongeza uimara wake. Gnada la nje huwa na seli zinazoendelea kujigawa na kuongeza unene.
Mti ukikatwa shina huonyesha mara nyingi duara au miviringo ambazo ni alama ya hatua za ukuaji wa mti. Kuonekana kwa duara hizi kunategemea mazingira ya mti; nje ya kanda ya tropiki kuna majira yanayosababisha vipindi vya kukua na vipindi vya kukaa kwa mti na hivyo duara mpya inajitokeza kila mwaka. Kwa hiyo mti wa aina hii unaruhusu kuona umri wake kwa kuhesabu tu idadi ya duara za shingoni.
Mizizi
Shina refu na zito linahitaji mizizi inayolingana. Mizizi huwa hasa na kazi mbili:
Miti inakuza mzizi kulingana na tabia za udongo. Penye udongo laini sana kama mchanga mti unahitaji mizizi pana inayoshikana udongo katika mazingira yake. Miti mingine inakuza hasa mzizi kama boriti. thumb|left|Mti wenye mizizi mikubwa, aina ya [[Ceiba pentandra.]]
Matawi
Matawi ni alama ya mti lakini kuna pia aina kadhaa zisizo na matawi; kwa mfano familia ya Arecaceae yenye miti kama mnazi, mchikichi au mtende hukuza majani makubwa moja kwa moja kutoka shina.
Majani
Majani yana kazi muhimu kwa mti si mapambo tu. Kuna hasa shughuli mbili thumb|250px|Mizizi inashika mti kwenye udongo
Miti na ekolojia
Miti ni muhimu sana kwa ekolojia ya dunia kwa sababu
Nabii Eliya
thumb|200px|right|Nabii Eliya alivyochorwa na [[José de Ribera.]] Eliya (kwa Kiebrania אליהו, Eliyahu, maana yake "YHWH ndiye Mungu wangu"; kwa Kiarabu إلياس, Ilyās), alikuwa nabii katika Ufalme wa Kaskazini (Israeli) wakati wa mfalme Ahabu (karne ya 9 KK).
Habari za nabii huyo maarufu sana katika Biblia, na labda katika Qurani pia, zinapatikana hasa katika vitabu vya Wafalme.
Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 20 Julai.
Unabii wake
Hapo Mungu akamtuma Eliya wa Tishbi (1Fal 17-18) ambaye jina lake lina maana ya kwamba, “Mungu wangu ni YHWH” na linajumlisha kazi yake ya kutetea kwa ari zote imani ya kweli hata akaiokoa. Ili kuondoa utata wa kuabudu pande mbili, Eliya kwanza alizuia mvua isinyeshe nchini miaka mitatu na nusu, ibada kwa Baali zisifanikiwe hata kidogo, halafu akashindana na manabii hao hadhara ya Israeli yote juu ya mlima Karmeli. Tofauti na mbinu za manabii 450 wa Baali, waliofikia kujichanja na kutoka damu ili kuvuta moto kutoka mbinguni wasifaulu, Eliya aliomba tu kwa unyofu kwamba Mungu ajitokeze ili kugeuza mioyo ya watu wake wamrudie. Kwa kuteremsha moto toka mbinguni juu ya sadaka yake YHWH alithibitisha kuwa ndiye Mungu pekee na kuwa anaendelea kuwaokoa watu wake. Baada ya Eliya kuwachinja wote aliruhusu mvua inyeshe tena. Ndiyo sababu anasifika kwa nguvu ya sala yake (Yak 5:17-18).
Hasa ni kwamba, baada ya kukimbia hasira ya Yezebeli aliyemuapia atamuua kabla ya kesho yake, akisali pangoni juu ya mlima Sinai kama Musa mwanzoni mwa agano la Israeli na Bwana, alijaliwa kutokewa na kuagizwa upya na Mungu katika sauti ndogo ya upepo mtulivu akamilishe kazi yake hasa kwa kuwafanya Elisha nabii na Yehu mfalme (1Fal 19:1-18). Hata katika Yesu kugeuka sura mlimani akatokea pamoja na Musa ili wamshuhudie kama wawakilishi wa Torati na Manabii (Mk 9:2-13).
Kwa jinsi alivyofanya kazi kwa ari, na kwa kupalizwa juu ya gari la moto (2Fal 2:1-18) akalinganishwa na moto (YbS 48:1-11) akatabiriwa atarudi kabla ya siku ya Bwana (Mal 3:23-24).
Ndiyo sababu Injili zinamtaja mara nyingi.
Mto Ruvuvu
Mto Ruvuvu (pia Ruvubu au Rurubu) ni mto ambao unaanzia nchini Burundi na kuishia Tanzania ambapo unaungana na mto Nyabarongo kutoka Rwanda kuunda mto Kagera ambao unaishia katika Ziwa Viktoria.
Nabii Eliya
Sala zake
"Ee Bwana, Mungu wa Ibrahimu, na wa Isaka, na wa Israeli, na ijulikane leo ya kuwa wewe ndiwe Mungu katika Israeli, na ya kuwa mimi ni mtumishi wako, na ya kuwa nimefanya mambo haya yote kwa neno lako. Unisikie, Ee Bwana, unisikie, ili watu hawa wajue ya kuwa wewe, Bwana, ndiwe Mungu, na ya kuwa wewe umewageuza moyo wakurudie". (1Fal 18:36-37) "Yatosha! Sasa, Ee Bwana, uiondoe roho yangu; kwa kuwa mimi si mwema kuliko baba zangu". (1Fal 19:4)
Marie Van Brittan Brown
Marie Van Brittan Brown (30 Oktoba 1922 – 2 Februari 1999) alikuwa mgunduzi wa mfumo wa usalama nyumbani (CCTV).
Nabii Eliya
Mwendelezo wa kazi yake
Kati ya wanafunzi wake (walioitwa wana wa manabii) kazi yake kwa miaka zaidi ya 50 iliyeendelezwa hasa na nabii Elisha, ambaye anasifika pia kwa miujiza yake (YbS 48:12-16) na pamoja na mwalimu wake amechukuliwa na Yesu Kristo kama mfano wa unabii wake utakaowaokoa mataifa baada ya Israeli kumkataa (Lk 4:24-27). Elisha alijihusisha sana na siasa akaombwa shauri na wafalme mbalimbali hata wa nchi za nje. Kwa kumpaka mafuta Yehu alianzisha mapinduzi dhidi ya ukoo wa Ahabu na kukomesha upotoshaji wake wa imani. Mapinduzi hayo yakaenea kusini kwa kumuua Atalia, binti wa Yezebeli, aliyetawala miaka saba kisha kuua watu wote wa ukoo wa Daudi (mtoto Yoashi tu alinusurika).
Murungu
Murungu ni jina la kata ya Wilaya ya Kibondo katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,338 waishio humo.
Nabii Eliya
Mwendelezo wa kazi yake
Kadiri ya Injili ya Luka, malaika Gabrieli alitabiri kuwa Yohane Mbatizaji atakayezaliwa atarithi karama ya Eliya na kutekeleza unabii wa Kitabu cha Malaki juu yake.
Marie Van Brittan Brown
Mwaka 1960 pamoja na mumewe Albert Van Brittan Brown aliunda mfumo wa kwanza wa kuhakikisha usalama nyumbani, dhidi ya visa vya uhalifu.
Nabii Mika
Nabii Mika, ambaye jina lake la Kiebrania מיכה linamaanisha "Nani kama Mungu?", alifanya kazi wakati mmoja na nabii Isaya (miaka 740-700 hivi K.K.).
Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu, hasa tarehe 21 Desemba na 14 Agosti, lakini pia 14 Januari, 18 Januari na 31 Julai.
Ujumbe
Ujumbe wake unajulikana kupitia kitabu chenye jina lake katika gombo la Manabii Wadogo (Kitabu cha Mika)
Humo tunasoma kwamba yeye, kama vile Isaya, alitetea haki za wanyonge (2:1-11) na kutabiri adhabu.
Lakini hasa alitabiri juu ya Masiya, kwamba atazaliwa Bethlehemu (5:1-3), tunavyosoma katika Injili ya Mathayo kuhusu uzazi wa Yesu Kristo.
Mike Kirkwood
Mike Kirkwood (amezaliwa 1943 kule Visiwa vya Karibi) alikuwa mwandishi wa Afrika Kusini na mhariri wa jarida Staffrider. Baadaye alihamia Uingereza.
Wilaya ya Adzopé
Wilaya ya Adzopé (kwa Kifaransa: département d'Adzopé) ni moja kati ya Wilaya nne za Mkoa wa La Mé ulioko Kusini mwa Cote d'Ivoire.
Dungunyi
Dungunyi ni jina la kata ya Wilaya ya Singida Vijijini katika Mkoa wa Singida, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 10,503 waishio humo.
Wilaya ya Adzopé
Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 193,518.
Wilaya ya Adzopé sasa imegawanywa katika tarafa zifuatazo:
Kimuyuw
Kimuyuw ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamuyuw. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kimuyuw imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimuyuw iko katika kundi la Kioseaniki.
Miaka ya 500
Makala hii inahusu muongo ya miaka 500 - 509.
Ukanda wa Mediteranea
thumb|right|250px|
(Kituruki:Akdeniz Bölgesi) ni moja kati ya kanda 7 za Uturuki ambazo zimetengwa kwa ajili ya kuhesabia sensa ya wakazi.
Mikoa
thumb|right|250px|
Abia (jimbo)
thumb|300px|Ramani. Abia ni jimbo la kujitawala la Nigeria lenye wakazi milioni 4.2 (2005) na eneo la km² 5,834. Mji mkuu ni Umuahia na mji mkubwa Aba wenye wakazi 900,000.
Eneo
Abia imepakana na majimbo ya Enugu, Ebonyi, Cross River, Akwa Ibom, Rivers, Imo na Anambra. Haina pwani.
Kusini mwa jimbo ni tambarare ya chini yenye mvua nyingi. Maeneo ya kaskazini ni ya juu kidogo.
Uchumi
Uchumi umetegemea hasa kilimo. Nafaka, minazi, mahindi, mpunga, muhogo, matunda na mboga hulimwa.
Kuna pia madini yanayochimbwa: ni hasa zinki, mchanga, chokaa pia kiasi cha mafuta ya petroli. Abia hukorogwa bia na kuna viwanda vya nguo na kioo.
Wakazi
Watu wa Abia ni hasa wa kabila la Igbo.
Josh Sugarmann
Josh Sugarmann ni mtetezi wa bunduki nchini Marekani. Yeye ndiye mkurugenzi mkuu na mwanzilishi mwaka 1988 kutoka kituo cha Kuzuia Ghasia, shirika lisilo la faida la elimu na utetezi, mwandishi wa vitabu viwili vya udhibiti bunduki.
Anablogu kuhusu masuala haya kwa Huffington Post na kuchapisha op-eds kwenye vyombo vya habari.
Stewart Manor, New York
thumbnail|right|250px|Kituo cha zima moto katika Mji wa Stewart Manor, New York
Stewart Manor ni mji wa Marekani katika jimbo la New York.
Nyabibuye
Nyabibuye ni jina la kata ya Wilaya ya Kakonko katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,046 waishio humo.
Kimwatebu
Kimwatebu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamwatebu. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimwatebu imehesabiwa kuwa watu 120 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimwatebu iko katika kundi la Kioseaniki.
Redouane Barkaoui
Redouane Barkaoui (alizaliwa Aprili 4, 1979) ni mchezaji wa soka wa zamani wa Moroko.
Kazi
Tarehe 5 Septemba 2010, Redouane Barkaoui alisaini mkataba wa mwaka na klabu ya Ligi Kuu ya Indonesia, Persela. Redouane alijiunga rasmi na Ligi ya Botola, akisaini mkataba na klabu ya Widad Fes.
Mto Duma
Mto Duma ni tawimto muhimu zaidi la mto Simiyu nchini Tanzania. Kwa njia hiyo maji yake yanachangia ziwa Viktoria, mto Naili na hatimaye Bahari ya Kati.
Kengo Kawamata
Kengo Kawamata (川又 堅碁; alizaliwa 14 Oktoba 1989) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Japani.
Kawamata alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Machi 2015 dhidi ya Tunisia. Kawamata alicheza Japani katika mechi 9, akifunga mabao 1.
Kilugbara
Kilugbara ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Walugbara. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kilugbara nchini Kongo imehesabiwa kuwa watu 840,000, na mwaka wa 2004, idadi ya wasemaji nchini Uganda ilihesabiwa kuwa 797,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilugbara iko katika kundi la Kimoru-Madi.
Vitabu vya Wafalme
Katika vitabu vya historia vya Tanakh (Biblia ya Kiebrania), vinavyopatikana pia katika Agano la Kale (sehemu ya kwanza ya Biblia ya Kikristo), viwili vinafuata kinaganaga habari za wafalme wote wa Israeli waliomfuata mfalme Daudi hadi mwisho wa ufalme wa Yuda.
Vitabu hivyo viwili hapo mwanzo vilikuwa kitabu kimoja, navyo vinaendelea na historia ya Israeli tangu mwisho wa Vitabu vya Samweli. Muda wote unaoelezwa katika vitabu hivi ni kama miaka 400 hivi, kuanzia miaka ya mwisho ya utawala wa Daudi mpaka watu walipopelekwa katika kifungo cha Babeli. Hivyo vinaeleza mgawanyiko wa ufalme katika sehemu mbili, historia yake na jinsi falme hizo mbili zilivyorudi nyuma na kwenda mbali na mapenzi ya Mungu.
Lakini waandishi hawakusimulia hayo ili kutunza kumbukumbu za zamani kama wanavyofanya wanahistoria, bali kwa lengo la kuonyesha tena uaminifu wa Mungu, aliyezidi kutuma manabii wake hata baada ya kuona hawasikilizwi, bali wanadhulumiwa hata kuuawa. Kwa kutegemea uaminifu huo, Wayahudi waliohamishiwa Babeli waliweza kutumaini mwanzo mpya. Hasa manabii wa mwisho wa wakati huo, Yeremia na Ezekieli, waliwatia moyo kuwa Mungu atabadili mioyo yao na kufanya nao Agano Jipya.
Mtindo wa uandishi
Kama ilivyokuwa katika vitabu vya Yoshua, Waamuzi na Samweli, vitabu viwili vya Wafalme viliandikwa kama historia ya unabii. Maana yake ni kwamba, madhumuni ya mwandishi si kusimulia matukio ya historia tu, bali alitaka kuonyesha maana ya matukio hayo katika mpango wa Mungu. (Kwa maelezo zaidi kuhusu maandiko ya historia ya unabii, tazama maelezo katika Kitabu cha Yoshua).
Kwa sababu ya makusudi hayo, mwandishi hakusimulia matukio yote ya wakati fulani wala hakuorodhesha mambo yote kwa mfululizo maalumu wa wakati. Yeye alichagua na kupanga habari kadiri ya maana yake ya kidini kuliko ile ya kisiasa. Inawezekana kwamba mfalme aliyekuwa na mambo mengi makubwa ya siasa ametajwa kwa maneno machache tu (k.mf. Omri: 1 Fa 16:21-28), ambapo mambo yasiyokuwa ya maana kubwa ya siasa aliyaeleza kwa kirefu (k.mf.huduma za Eliya na Elisha). Alitaja mambo ya nchi za jirani tu kama yalikuwa na maana kwa mpango wa Mungu kwa ajili ya Israeli.
Mtunzi na wakati
Mwandishi wa vitabu vya Wafalme hakutajwa kwa jina. Inawezekana kwamba alikuwa nabii aliyepata nafasi ya kusoma masimulizi rasmi ya historia ya kifalme pamoja na masimulizi ya manabii (1 Fa 11:41; 15:7, 23, 31; taz. 2 Nya 9:29; 33:19). Sehemu kubwa za vitabu vya manabii Isaya na Yeremia pia zinaonekana katika vitabu vya Wafalme (Isa 36:1-39:8; Yer 39:1-10; 52:1-34).
Inawezekana kwamba kazi ile yote ilimalizika baada ya kuanguka kwa taifa la Israeli, watu walipokuwa kwenye uhamisho wa Babeli.
Mwisho wa mfalme Daudi (971 hivi K.K.)
Habari za mwisho za Daudi zinapatikana katika 1Fal 1-2 tunaposikia juu ya njama ya mtoto wake mwingine: Adonia alitaka kutawala akajifanya mfalme huku Daudi mkongwe hana habari. Lakini nabii Nathani akaingilia kati ili mwandamizi awe Solomoni, ambaye alipozaliwa na Betsabea, mke wa Uria alimhakikishia Daudi msamaha wa Mungu.
Mfalme Solomoni (971-931 hivi K.K.)
Ufalme wake uliweza kustawi kuliko ule wa baba yake kutokana na msingi imara aliouweka Daudi.
Lakini mwenyewe aliudhoofisha na kusababisha mara baada ya kifo chake utokee utengano kati ya makabila ya Kaskazini na yale ya Kusini.
Kati ya kazi muhimu alizozifanya, mojawapo ni kujenga hekalu la Yelusalemu na kuliweka wakfu kwa sherehe kubwa ya siku saba, ambapo Mungu alionyesha kibali chake kwa kulijaza kwa sura ya wingu (1Fal 8). Polepole hekalu hilo likaja kuwa la pekee hata patakatifu pengine pote pakakatazwa chini ya mfalme Yosia.
Wafalme wa Israeli na Yuda (931-587 K.K.)
Baada ya Solomoni, huko Israeli (Kaskazini) walitawala watu wa koo mbalimbali (931-722), wote wabaya. Hatimaye watu karibu wote walipelekwa uhamishoni Ashuru (722). Hakuna aliyerudi.
Kumbe huko Yuda (Kusini) waliendelea kutawala watu wa ukoo wa Daudi tu (931-587). Kati yao kuna wafalme wema 2 (Ezekia na Yosia); wengine wema kiasi; wengine wabaya. Hatimaye watu wao pia walipelekwa uhamishoni Babeli (587) lakini baadhi wakarudi (kuanzia 538).
Manabii
Tofauti na mtangulizi wake, Daudi alimpendeza Mungu, si kwa sababu hakufanya makosa, bali kwa sababu alikuwa tayari kumsikiliza akisema kwa njia ya manabii wake Nathani, Gadi n.k. Alikubali kukosolewa, kuonywa na kuambiwa la kufanya. Kila mfalme baada yake alitakiwa kufanya hivyo.
Kazi yao kubwa haikuwa kutabiri yatakayotokea, bali kuwa madaraja kati ya Mungu na watu wake, wakiwafahamisha yeye anawaza na kutaka nini.
“Nabii” ni hasa mtu “anayesema kwa niaba” ya Mungu. Si lazima aandike kitu.
Kwa kuwa Roho ni wa Bwana tu, akijalia unabii ni kama karama ipitayo: hivyo mtu yuleyule anaweza akasema mara ukweli mara uongo. Vilevile karama hiyo haithibitishi usahihi wa imani na uadilifu wa mhusika. Hatimaye baadhi yao wakaanza kuitwa “manabii wa uongo”, kwa sababu ya kutabiri uongo kwa niaba ya Mungu (kwa makusudi mazima au kwa kujidanganya) na zaidi kwa sababu ya kupotosha imani na maadili ya taifa lake.
Manabii Eliya na Elisha (865-790 hivi K.K.)
Waisraeli walielekea dini za kandokando kwa sababu zilikuwa zinaahidi kufanikisha maombi yao kwa ibada za hakika, wakati Mungu ana hiari ya kupokea au kukataa sadaka zao. Waisraeli walijaribu kufuata pande zote mbili kwa pamoja, ila Mungu hakuweza kukubali, kwa kuwa ni peke yake tu. Imani yao iliyumba hasa wakati mfalme Ahabu alipotawala Kaskazini (869-850 hivi K.K.), ambapo Yezebeli, mke wake, alifanya juhudi kubwa za kuikomesha kabisa imani yao kwa YHWH ili wamuabudu Baali, mungu mkuu wa kwao aliyehusika na mvua, kufuatana na sanamu mbili zilizotengenezwa na Yeroboamu I zikiwa na sura ileile ya Baali ([[fahali wa dhahabu]). Mezani pa malkia huyo walikuwa wanalishwa manabii wa uongo 850, kumbe manabii wa Bwana waliuawa karibu wote.
Hapo Mungu akamtuma Eliya (1Fal 17-18) ambaye jina lake lina maana ya kwamba, “Mungu wangu ni YHWH” na linajumlisha kazi yake ya kutetea kwa ari zote imani ya kweli hata akaiokoa. Ili kuondoa utata wa kuabudu pande mbili, Eliya kwanza alizuia mvua isinyeshe nchini miaka mitatu na nusu, ibada kwa Baali zisifanikiwe hata kidogo, halafu akashindana na manabii hao hadhara ya Israeli yote juu ya mlima Karmeli. Tofauti na mbinu za manabii 450 wa Baali, waliofikia kujichanja na kutoka damu ili kuvuta moto kutoka mbinguni wasifaulu, Eliya aliomba tu kwa unyofu kwamba Mungu ajitokeze ili kugeuza mioyo ya watu wake wamrudie. Kwa kuteremsha moto juu ya sadaka yake, Bwana alithibitisha kuwa ndiye Mungu pekee na kuwa anaendelea kuwaokoa watu wake. Baada ya Eliya kuwachinja wote aliruhusu mvua inyeshe tena. Ndiyo sababu anasifika kwa nguvu ya sala yake (Yak 5:17-18).
Hasa ni kwamba, baada ya kukimbia hasira ya Yezebeli aliyemuapia atamuua kabla ya kesho yake, akisali pangoni juu ya mlima Sinai kama Musa mwanzoni mwa agano la Israeli na Bwana, alijaliwa kutokewa na kuagizwa upya na Mungu katika sauti ndogo ya upepo mtulivu akamilishe kazi yake hasa kwa kuwafanya Elisha nabii na Yehu mfalme (1Fal 19:1-18). Hata katika Yesu kugeuka sura mlimani akatokea pamoja na Musa ili wamshuhudie kama wawakilishi wa Torati na Manabii (Mk 9:2-13).
Kwa jinsi alivyofanya kazi kwa ari, na kwa kupalizwa juu ya gari la moto (2Fal 2:1-18) akalinganishwa na moto (YbS 48:1-11) akatabiriwa atarudi kabla ya siku ya Bwana (Mal 3:23-24). Ndiyo sababu Injili zinamtaja mara nyingi.
Kwa miaka zaidi ya 50 kazi yake iliendelezwa na Elisha, ambaye anasifika pia kwa miujiza yake (YbS 48:12-16) na pamoja na mwalimu wake amechukuliwa na Yesu kama mfano wa unabii wake utakaowaokoa mataifa baada ya Israeli kumkataa (Lk 4:24-27). Elisha alijihusisha sana na siasa akaombwa shauri na wafalme mbalimbali hata wa nchi za nje. Kwa kumpaka mafuta Yehu alianzisha mapinduzi dhidi ya ukoo wa Ahabu na kukomesha upotoshaji wake wa imani. Mapinduzi hayo yakaenea kusini kwa kumuua Atalia, binti wa Yezebeli, aliyetawala miaka saba kisha kuua watu wote wa ukoo wa Daudi (mtoto Yoashi tu alinusurika).
Muhtasari wa kitabu cha kwanza
1:1-4:34	Sulemani aimarisha ufalme wake
9:26-11:43	Mambo mengine katika utawala wa Sulemani
12:1-16:28	Siku za kwanza katika ufalme uliogawanyika
16:29-22:53	Huduma ya Eliya
Muhtasari wa kitabu cha pili
1:1-8:15	Huduma ya Elisha
8:16-12:21	Kuondolewa kwa Ubaali wa Yezebeli
13:1-17:41	Historia ya kuangyuka kwa Israeli
18:1-25:30	Historia ya kuangyuka kwa Yuda
Nyamtukuza
Kuhusu matumizi tofauti ya jina hilo angalia Nyamtukuza (Nyang'hwale)
Nyamtukuza ni jina la kata ya Wilaya ya Kakonko katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 15,102 waishio humo.
Kanda ya Kusinimashariki ya Anatolia
thumb|right|250px|
' (Kituruki:Güneydoğu Anadolu Bölgesi) ni moja kati ya kanda 7 za Uturuki ambazo zimetengwa kwa ajili ya kuhesabia sensa ya wakazi.
Mikoa
thumb|right|250px|
Takashi Usami
Takashi Usami (宇佐美 貴史; alizaliwa 6 Mei 1992) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Anachezea timu ya taifa ya Japani.
Usami alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Japani tarehe 27 Machi 2015 dhidi ya Tunisia. Usami alicheza Japani katika mechi 27, akifunga mabao 3.
Jumuiya ya Uhifadhi wa Mazingira Tanzania
Tanzania Environmental Conservation Society, pia inajulikana kama TECOSO Tanzania, ni Shirika lisilo la kiserikali limeanzishwa mwaka 1998 na kusajiliwa tarehe 11 Februari, 1999 chini ya Sheria ya Vyama CAP.337 RE2002 kutoka Vyama (Maombi ya Usajili) Kanuni za 1954. Mtazamo wake ni ulinzi wa Mazingira na uhifadhi wa makazi ya viumbe hai, kukuza njia jumuishi ambayo inajumuisha maendeleo ya jamii, elimu ya mazingira, uhifadhi wa asili na Utalii hasa wa ekolojia. Shirika pia ni asasi inayosaidia katika kushirikiana na kufanya miradi ya kitafiti, mafunzo ya kiuongozi, elimu ya ufundi stadi ambayo inazingatia usawa wa kijinsia.
Mbinu ya uhifadhi
TECOSO Tanzania pia inadumisha mtandao baina ya mabara kwa kubadilishana habari na kujenga uwezo wa juhudi za uhifadhi. Inafanya kazi na washirika tofauti, pamoja na taasisi za serikali au vyama, watafiti, taasisi za ujifunzaji za ndani na za kimataifa, vyuo vikuu na NGO zingine. Shughuli nyingi za shirika hufanywa katika Mkoa wa Arusha, Mkoa wa Manyara, Dar es Salaam, na Mkoa wa Kilimanjaro.
Kinafi
Kinafi ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wanafi. Mwaka wa 1988 idadi ya wasemaji wa Kinafi imehesabiwa kuwa watu 160. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinafi iko katika kundi la Kioseaniki.
1 Machi
Tarehe 1 Machi ni siku ya 60 ya mwaka (ya 61 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 305.
Sikukuu
Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Papa Felix III, Albinus wa Angers, Dewi, Siviardi, Switbati, Leo wa Bayonne, Leoluka, Rudesindo, Agnes Cao Guiying n.k.
Miaka ya 620
Makala hii inahusu muongo ya miaka 620 - 629.
Misri ya Kale
thumb|right|250px|[[Piramidi ya Giza pamoja na Sphinx.]] thumb|right|250px|Ufalme wa Misri ya Kale mnamo 1500 KK pamoja na maeneo iliyotawala. Misri ya Kale ni ustaarabu uliokuwepo Afrika kaskazini, sambamba na mto Naili, kuanzia kwenye delta au mdomo wa Naili, toka kaskazini mwa Misri kwenda kusini hadi Jebel Barkal, kwenye maporomoko ya nne, wakati wa kupanuka kwake (Karne ya 15 KK).
Ustaarabu huo ulidumu kwa karibu milenia tatu, toka takribani mwaka 3200 KK hadi mwaka 30 KK nchi ilipovamiwa na Waroma na kuwa sehemu ya Dola la Roma. Historia ya kisiasa hutazamwa kuanza na Farao Menes mnamo 3200 KK na kwisha na uvamizi wa Wagiriki chini ya Aleksander Mkuu mnamo 332 KK. Kinachofuata kilikuwa kipindi cha Misri kama nchi ya kujitegemea chini ya mafarao Wagiriki (nasaba ya Ptolemaio) hadi kuvamiwa na Waroma na kuwa jimbo la Dola la Roma.
Mahitaji ya kupanga na kutunza mifereji pamoja na mitambo ya umwagiliaji na kusimamia ugawaji wa maji yalisaidia kutokea kwa vyanzo vya hisabati na mwandiko. Mwandiko wa Misri ulikuwa hiroglifi zilizokuwa aina ya mwandishi wa picha.
Dini ya Misri ilitarajia maisha baada ya kifo ambayo yanapaswa kuandaliwa na watu wakati wa maisha haya.
Wafalme, walioitwa Mafarao, walijengewa makaburi makubwa sana na piramidi zao ni kati ya makaburi makubwa kabisa duniani.
Vipindi vya historia ya Misri ya Kale
Historia ya Misri hugawiwa kufuatana na nasaba za wafalme wake ambao kwa jumla zilikuwa 31. Kuna ugawaji wa kimsingi kwa vipindi vikuu vitatu:
Siku hizi wanahistoria wamezoea ugawaji wa undani zaidi, ilhali miaka ya kuanza na kuishia mara nyingi hayana uhakika.
Gomesi
thumb|Wanawake wa Uganda wakiwa katika vazi la gomesi Gomesi au busuuti ni mavazi ya rangi ya urefu hadi sakafuni. Ndilo vazi linalotumika sana kwa wanawake huko Buganda na Busoga. Mavazi ya kitamaduni ya kiume ni kanzu.
Asili
Wasomi bora walifuatilia asili ya Gomesi mwaka1905. Nguo hiyo ilianzishwa na mbunifu wa Goan, Caetano Gomes, ambaye wakati huo alikuwa mkazi wa Uganda ambayo ilikuwa Mlinzi wa Uingereza wakati huo.Vazi hilo halikutumiwa sana hadi mke wa Daudi Cwa wa Pili wa Buganda, Kabaka au mfalme wa Buganda, alipovaa katika sherehe rasmi ya mume wake mwenye umri wa miaka 18 (alikuwa kabaka tangu umri wa miaka 1) mwaka 1914.
Ubunifu
Gomesi ni nguo ndefu yenye urefu hadi sakafuni.Nguo hiyo ina rangi za kung'aa.Nguo hiyo imefungwa na sash iliyowekwa chini ya kiuno karibu na nyonga. Gomesi ina vifungo viwili upande wa kushoto wa mstari wa shingo.Gomesi nyingi hutengenezwa kwa hariri, pamba, au kitambaa cha kitani, na hariri ndiyo ya gharama kubwa zaidi.
Gomesi inaweza kuvikwa kwa tukio lolote, na katika maeneo ya vijijini ni aina ya mavazi ya kila siku. Wakazi wa mijini na vijijiini huwa wanavaa kwenye hafla maalum kama vile mazishi na harusi. Gomesi huvaliwa kwenye sherehe za harusi wakati wa utangulizi, ambao pia hujulikana kama Kwanjula. Wakati wa Kwanjula, wanafamilia wote wa kike wa familia ya bwana harusi wanatakiwa kuonekana wamevaa Gomesi.Mwimbaji Alicia Keys alivaa gomesi alipotembelea Uganda mwaka 2007.
Kima (lugha)
Kima ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Wama. Mwaka wa 1977 idadi ya wasemaji wa Kima imehesabiwa kuwa watu 4700. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kima iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
1336
Makala hii inahusu mwaka 1336 BK (Baada ya Kristo).
Waliozaliwa
bila tarehe
Rugenge
Rugenge ni jina la kata ya Wilaya ya Kakonko katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,871 waishio humo.
The Bellmores, New York
thumbnail|right|250px|Jengo la Shule katika Mji wa The Bellmores, New York
The Bellmores ni mji wa Marekani katika jimbo la New York.
Opera (wavuti)
thumb|Opera Opera ni kivinjari cha wavuti kwa Windows, MacOS, na Linux ambacho ni mifumo ya uendeshaji iliyoandaliwa na Opera Software. Inatumia injini ya mpangilio wa Blink.
Toleo la mapema ilikuwa ni kwa kutumia injini ya mpangilio wa Presto bado inapatikana, na inaendesha mifumo ya FreeBSD.
Tyren Arendse
Tyren Arendse (alizaliwa 31 Desemba 1980 huko Cape Town, Western Cape) ni mchezaji mpira kiungo wa kati wa Afrika Kusini katika klabu ya daraja la kwanza ya taifa ya Engen Santos na Afrika Kusini .Anatoka Mto Elsie kwenye Cape Flats.
Kinakanai
Kinakanai ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wanakanai. Mwaka wa 1981 idadi ya wasemaji wa Kinakanai imehesabiwa kuwa watu 13,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinakanai iko katika kundi la Kioseaniki.
Jersey City, New Jersey
thumb|right|260px Jersey City ni mji wa Marekani katika jimbo la New Jersey. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2007, mji una wakazi wapatao 240,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 9 kutoka juu ya usawa wa bahari.
29 Februari
29 Februari ni siku ya pekee katika kalenda kwa sababu haipo kila mwaka. Inaweza kutokea baada ya miaka minne pekee lakini kwa utaratibu maalum. Kuwepo kwa tarehe hiyo kunafanya mwaka kuwa mwaka mrefu wa siku 366.
Utaratibu wa kupatikana kwa 29 Februari
Inatokea tu kila mwaka wa nne kama namba ya mwaka inagawika kwa 4 kama vile 2004, 2008, 2012, 2016, 2020, 2024, 2028. Lakini haipo tena katika kila mwaka ambao namba yake hugawika kwa 100 kama vile miaka 1800, 1900, 2100 isipokuwa ipo tena katika miaka ambayo namba hugawika kwa 400 kama vile 1600, 2000, 2400, 2800.
Ikiwepo ni siku ya sitini ya mwaka. Mpaka uishe zinabaki siku 306.
Sababu ya kuwepo kwa 29 Februari
29 Februari kama siku ya nyongeza inaingizwa katika kalenda ya kawaida ili kuratibu urefu wa mwaka wa kalenda na majira yaani na mwendo wa Dunia ukizunguka Jua kwenye obiti yake.
Kalenda hutumia kizio cha siku, yaani muda wa Dunia kuzunguka kwenye mhimili wake, kuanzia machweo ya Jua hadi machweo yanayofuata. Katika muda wa mwaka 1 kuna siku zaidi ya 365; kwa wastani mwaka huwa na sekunde 31,536,000 au siku 365.2425 yaani karibu siku 365 na robo lakini kidogo chini yake. Tofauti hiyo ya karibu robo siku husawazishwa kwa kuingiza siku ya nyongeza kila baada ya miaka minne lakini kuipumzisha mara tatu kila baada ya miaka 100, ikirudiwa kila baada ya miaka 400.
Sikukuu
Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Papa Hilarius, Oswadi wa York, Augusto Chapdelaine n.k.
Friday
Friday ni filamu ya washikaji-ya-vichekesho ya mwaka wa 1995 kutoka nchini Marekani. Filamu imeongozwa na F. Gary Gray ikiwa ndiyo filamu yake ya kwanza kuongoza. Ndani yake anakuja Ice Cube, ambaye pia alishiriki katika kuandika muswaada andishi wa filamuna DJ Pooh, na Chris Tucker katika uhusika wake wa kwanza kwenye filamu. Filamu inaelezea masaa 16 ya maisha bila ajira ya Craig Jones (Cube) na Smokey (Tucker), ambaye anatakiwa alipe deni la dola 200 la mwuza dawa za kulevya ifikapo saa 4 kamili usiku huo.
Mafanikio ya filamu yamezaa matoleo mengine mawili: Next Friday (2000) na Friday After Next (2002). Sehemu ya nne ya filamu itaitwa Last Friday ilikuwa ikishuhulikiwa kwa miaka kadhaa sasa lakini imepitishwa mnamo mwezi wa Aprili 2017 - na hiyo ni kwa mujibu wa John Witherspoon.
Hadithi
Craig Jones (Ice Cube), bwana mdogo anayeishi mjini Los Angeles, amepoteza kazi yake hivi karibuni, baada ya kusingiziwa kwiba. Bila kuwa na mipango yoyote, anajiachia kibarazani kwao na mshikaji wake, Smokey (Chris Tucker), aliyejiachia, ambaye anauza dawa za kulevya kwa ajili ya Big Worm (Faizon Love), msambazaji wa dawa za kuelevya asiye na akili hata punje mtaani hapo.
Siku nzima, Craig na Smokey wanaangalia yanayojiri mtaani kwao. Wanakumbana na Ezail, ambaye anaunga mkono tabia zake za matumizi ya dawa za kulevya kwa viji-makosa; Debbie Parker (Nia Long), mwanamke mzuri ambaye Craig ana mahaba nae;jirani yake Craig, Stanley, ambaye mashauzi ya utajiri wake unamshangaza Craig; Red (DJ Pooh), mfanyakazi mwenzi wa zamani wa Craig na rafiki wa tangu utotoni ambaye baiskeli na kidani chake kiliporwa na Deebo (Tiny Lister Jr.), mkorofi wa mtaani; Mchungaji Clevor (Bernie Mac), mchungaji mtaani hapo, ambaye kabambwa akila uroda na mama wa Debbie Bib. Parker (Kathleen Bradley) mke wa Bwana Parker (Tony Cox); na Felisha, dada wa Debbie na demu wa Deebo, ambaye anamwudhi kila mtu mtaani kwao kwa tabia yake ya kuombaomba.
Rugongwe
Rugongwe ni jina la kata ya Wilaya ya Kibondo katika Mkoa wa Kigoma, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 27,246 waishio humo.
Friday
Hadithi
Smokey, ambaye alikuwa akivuta badala ya kuuza mibangi aliyopewa kuuza, ana mgogoro na Big Worm. Katika harakati zake za kutaka kujitetea upotevu wa pesa zake, Smokey anamsingizia Craig. Big Worm anatishia kuwaua wote iwapo hawatolipa pesa yake ifikapo saa nne kamili usiku.
Craig anakerekwa na kumvaa Smokey kuhusu ukosefu wake wa mipango ya kuuza bangi kabla ya kuamua kumsaidia Smokey. Craig anajaribu kuazima pesa kutoka kwa mamake Betty (Anna Maria Horsford) bila mafanikio; dada yake, Dana (Regina King); na demu wake mwenye wivu kichizi, Joi (Paula Jai Parker). Baba wa Craig, Willie (John Witherspoon), hatimaye anajua mpango wa Craig, vilevile habari ya Craig amebeba bunduki. Willie anaongea nae, na kumweleza ya kwamba Craig anapaswa kutumia mikono yake, badala ya bunduki, kwa kutatua matatizo yake, yote hayo alikuwa akimweleza Craig hadithi namna babake mdogo, ambaye ni ndugu wa Willie, alivyopoteza maisha akiwa na miaka 22 kwa fujo za matumizi ya bunduki.
Baadaye, wakati Craig na Smokey wanajadiliana juu ya hatma yao, wakaingiliwa na ujio wa Rita (Yvette Wilson), demu ambaye Debbie alimwunganishia mapema. Smokey anagundua ameongopa mwonekano wake: badala ya kufanana na Janet Jackson kama alivyodai hapo awali, Rita ni bonge halafu ana kipara.
Smokey anaelekea nyumbani kwa Debbie kulalamika, akiwa huko kaiona baiskeli ya Red katika kibustani. Kanyatia na kumkuta Deebo kalala na Felisha. Smokey anajaribu kuchukua pesa ambayo yeye na Deebo waliiba kwa Stanley mapema siku hiyo, lakini akavurugwa na Ezail. Wote wakatoroka bila pesa kabla Deebo kuamka. Smokey anarudi kwa kina Craig na kumwambia, na Craig anakubali kurudi tena akiwa na Smokey kwenda kujaribu tena, lakini kipindi hicho, Deebo anawapitia nyuma yao.
Wawili wale wanagundua kuna gari jeusi linapita na kujificha polepole, wanashuku huenda ikawa waendeshaji wanaotandika risasi. Wakaingia woga, wakakimbilia chumbani kwa Craig. Halafu, punde Willie anawavaa na suala la Big Worm, na muda wa saa usiku unakaribia, wanaamua kutoka nje. Wakiwa nje, wanagundua kuna gari dogo limeegesha mtaani huku taa zikiwa zimezimwa. Wawili hao wakachoropoka mbio kama wanaume wakielekea mahali gari lilipo huku wakitandika risasi upande ule.
Majirani wakatoka nje baada ya kusikia milio ya risasi ikilindima mtaani hapo. Debbie anamshambulia Deebo kwa kumchapa Felisha baada ya Deebo kwa kumsingizia Felisha jaribio la wizi wa Smokey. Deebo hatimaye anamshambulia Debbie, huku akina Craig na Smokey wakiwasili.
Miaka ya 690
Makala hii inahusu muongo ya miaka 690 - 699.
Friday
Hadithi
Wakati Debbie anamuinua Craig, Smokey anakwiba pesa kutoka kwa Deebo aliyezilai na kutoweka kutoka katika eneo la tukio. Red anampa za uso tena Deebo kuhakikisha haamki na kuchukua baiskeli na mnyororo wake huku Ezail akiiba viatu vya Deebo. Craig na Debbie wanakubaliana kukutana siku inayofuata huku Craig akivunja uhusiano wake na Joi kwa njia ya simu.
Gen Shoji
Gen Shoji (昌子 源; alizaliwa 11 Desemba 1992) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Japani. Anachezea timu ya taifa ya Japani.
Kimamvu
Kimamvu ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Wamamvu. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kimamvu imehesabiwa kuwa watu 60,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimamvu iko katika kundi la Kisudani cha Kati.