cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Borsalino
Historia
Më 4 prill 1857, Giuseppe Borsalino filloi një seminar në Alessandria që u specializua në prodhimin e kapelave të ndjera. Punëtoria përfundimisht u rrit në prodhimin industrial, dhe në vitin 1888 kompania u zhvendos në një fabrikë të re të krijuar nga Arnaldo Gardella, e vendosur në Corso Cento Cannoni, Alessandria. Në këto vite Borsalino prodhonte 2.500 kapele në ditë, por kur kompania fitoi Grand Prix, një çertifikatë e rëndësishme për cilësinë, në Paris Exposition Universelle, përhapi famën e markës në nivel global. Suksesi i Giuseppe Borsalino ishte i ndërlikuar: trashëgimtari i caktuar, Teresio Borsalino, ishte kundër kushëririt të tij Giovanni Borsalino, djali i Lazzaro, i cili përuroi një fabrikë të re të kapelave duke përdorur emrin e familjes. Midis Borsalino Antica Casa dhe Borsalino Fu Lazzaro ishin vite të betejave të vështira tregtare, por në fund Teresio doli dhe emri Borsalino u bë përsëri.
Në prag të Luftës së Parë Botërore Borsalino prodhonte rreth 2,000,000 kapele në vit. Prodhimi punësoi mbi 2.500 të punësuar, që përfaqësojnë një burim të rëndësishëm në ekonominë e qytetit Piemonti. Jashtë vendit, marka u përhap kudo, duke pushtuar tregjet më të rëndësishme: britanikët, por veçanërisht amerikanët, ku kapelet e prodhuara në Alessandria u miratuan nga sistemi i yjeve të Hollivudit.
Zvogëlimi i kompanisë ndodhi në vitin 1950 në bashkëpunim me fillimin e rënies në shpërdorim të kapelave zyrtare: Borsalino kështu shndërrohet nga produkti në masë në një objekt kulti. Në vitin 1987 fabrika e kapelave u zhvendos nga qendra historike në Alessandria në atë aktuale të Spinetta Marengo, në periferi të qytetit, dhe presidenti Vittorio Vaccarino, pasardhësi i fundit i familjes Borsalino, ia shiti kompaninë një grupi sipërmarrësish milanez.
Në vitet '90-ta kompania ndryshoi pronësinë disa herë për t'u blerë përfundimisht nga sipërmarrësi Marco Marenco, i përfshirë në një krizë financiare prej 3.5 miliardë eurosh. Më 18 dhjetor 2017 Gjykata e Alessandrisë shpalli falimentimin e Borsalino Giuseppe dhe Fratello Spa. Haeres Equita, një fond i kapitalit privat i cili administron aktivitetet e markës që nga viti 2016, konfirmon vullnetin për të vazhduar prodhimin, shpërndarjen dhe aktivitetet promovuese të koleksioneve të ardhshme, duke mbajtur të gjitha punësimet dhe mirëmbajtjen e sitit të prodhimit në Alessandria (Piemonte). Në vitin 2017, me rastin e 160 vjetorit të kompanisë, Ministria Italiane e Zhvillimit Ekonomik njohu Borsalino si një nga 'Ekselencat e sistemit të prodhimit', duke i kushtuar asaj një pullë me vlerë prej 0.95 euro. Më 12 korrik 2018, kompania u shit në një ankand gjyqësor për 6.4 milion euro Haeres Equita.
Muzeu i Kapelës Borsalino
Në pranverën e vitit 2006, Muzeu i Kapelës Borsalino u hap në selinë historike të kompanisë në Corso 100 Cannoni, Alessandria. Një iniciativë e përbashkët nga këshilli i qytetit Alessandria dhe ndërmarrja Borsalino, muzeu mbulon një sipërfaqe ekspozite prej 400 m2 dhe strehon rreth dy mijë kapele, të shfaqura në kabinetet historike të stilit Chippendale të bëra në vitet 1920 nga Arnaldo Gardella për dhomën e mostrës së fabrikës. Në vitin 2018, muzeu po planifikon të transferohet në një vend më të madh me një ekspozitë të rinovuar plotësisht.
Ibën Saudi
Abdulaziz ibn Abdul Rahman ibn Feisal ibn Turki ibn Abdullah ibn Muhammed Al Saudi (Arabisht: عبد العزيز بن عبد الرحمن بن فيصل بن تركي بن عبد الله بن محمد آل سعود‎; 15 janar 1876 - 9 nëntor 1953) i njohur në Perëndim si Ibn Saudi, ishte monarku i parë dhe themeluesi i Arabisë Saudite, "shteti i tretë Saudit". Ai ishte sundimtar i gjithë Mbretërisë së Arabisë Saudite nga 23 shtator 1932 deri më 9 nëntor 1953 por sundoi pjesë të saj qysh nga viti 1902.
Ai ripushtoi qytetin e shtëpisë stërgjyshore të familjes së tij të Riadit në vitin 1902, duke filluar tre dekada pushtimesh që e bënë atë sundimtar të pothuajse të gjithë Arabisë qendrore dhe veriore. Ai konsolidoi kontrollin e tij mbi Nexhdin në vitin 1922, pastaj pushtoi Hixhazin në vitin 1925. Ai zgjeroi sundimet e tij në atë që më vonë u bë Mbretëria e Arabisë Saudite në vitin 1932. Si Mbret, ai kryesoi zbulimin e naftës në Arabinë Saudite në vitin 1938 dhe fillimi i prodhimit në shkallë të gjerë të naftës pas Luftës së Dytë Botërore. Ai lindi shumë fëmijë, duke përfshirë 45 djem, dhe të gjithë mbretërit pasues të Arabisë Saudite, të paktën gjatë vitit 2020.
Jeta e hershme dhe origjina e familjes
Ibn Saud lindi më 15 janar 1876 në Riad në rajonin e quajtur Nexhd në Arabinë qendrore. Ai ishte djali i Abdul Rahman bin Feisal, sundimtarit të fundit të Emiratit të Nexhdit, "Shteti i Dytë Saudit". Nëna e Ibn Saudit ishte anëtare e familjes Sudairi, Sara bint Ahmed es-Sudairi. Ajo vdiq në vitin 1910. Vëllezërit dhe motrat e tij të plotë ishin Feisal, Nura, Bazza, Haja dhe Sa'ad.
Familja e tij, Shtëpia e Saudit, kishte qenë një fuqi në Arabinë qendrore për 130 vitet e mëparshme. Sauditët kishin provuar më parë të kontrollonin pjesën më të madhe të Gadishullit Arabik në formën e Emiratit të Dirijes, "Shteti i Parë Saudit", deri në shkatërrimin e tij nga një ushtri osmane në Luftën Osmano-Saudi në fillim të shekullit XIX.
Në vitin 1890, rivalët rajonalë afatgjatë të Shtëpisë së Saudit, Rashiditë, pushtuan Riadin. Ibn Saudi ishte 15 vjeç në atë kohë. Ai dhe familja e tij fillimisht u strehuan tek Al Murrah, një fis beduin në shkretëtirën jugore të Arabisë. Më vonë, Al Saudët u zhvendos në Katar dhe qëndroi atje për dy muaj. Ndalesa tjetër e tyre ishte Bahreini, ku ata qëndruan për pak kohë. Shteti osman i lejoi ata të vendoseshin në Kuvajt dhe ata u vendosën atje ku jetuan për gati një dekadë.
Në pranverën e vitit 1901, Ibn Saudi dhe disa të afërm, duke përfshirë një gjysmë vëlla, Muhamedin dhe disa kushërinj, u nisën për një ekspeditë bastisjeje në Nexhd, duke synuar kryesisht fiset e lidhura me Rashiditë. Ndërsa bastisja rezultoi fitimprurëse, ajo tërhoqi më shumë pjesëmarrës. Numri i sulmuesve arriti kulmin në mbi 200, por numrat u zvogëluan gjatë muajve në vijim.
Në vjeshtë, grupi bëri kamp në oazin Xhabrin. Ndërsa argjëronte Ramazanin, ai vendosi të sulmonte Riadin dhe ta rimarrë atë nga Rashidët. Natën e 15 janarit 1902, ai udhëhoqi 40 burra mbi muret e qytetit në palma të pjerrëta dhe mori qytetin. Guvernatori Rashidi i qytetit, Ajlan, u vra para kalasë së tij. Ripranimi saudit i qytetit shënoi fillimin e Shtetit të Tretë Saudit.
Ngritja në fuqi
Pas kapjes së Riadit, shumë ish mbështetës të Shtëpisë së Saudit u mblodhën në thirrjen e armëve të Ibn Saudit. Ai ishte një udhëheqës karizmatik dhe i mbante njerëzit e tij të furnizuar me armë. Gjatë dy viteve të ardhshme, ai dhe forcat e tij morën pothuajse gjysmën e Nexhdit nga Rashiditë.
Në vitin 1904, Abdulaziz i Rashidëve (gjithashtu i njohur si Ibn Rashid) i bëri thirrje Perandorisë Osmane për mbrojtje dhe ndihmë ushtarake. Osmanët u përgjigjën duke dërguar trupa në Arabi. Më 15 qershor 1904, forcat e Ibn Saudit pësuan një humbje të madhe nga forcat e kombinuara osmane dhe Rashidëve. Forcat e tij u rigrupuan dhe filluan të bëjnë luftë guerile kundër Osmanëve. Gjatë dy viteve të ardhshme, ai ishte në gjendje të prishë rrugët e tyre të furnizimit, duke i detyruar ata të tërhiqeshin. Fitorja e Ibn Saudit në Rawdat Muhanna, në të cilën vdiq Ibn Rashid, i dha fund pranisë osmane në Nexhd dhe Kasim deri në fund të tetorit 1906.
Gjatë Luftës së Parë Botërore, qeveria britanike vendosi marrëdhënie diplomatike me Ibn Saud. Agjenti britanik, kapiteni William Shakespear, u prit mirë nga beduinët. Misione diplomatike të ngjashme u krijuan me çdo fuqi arabe që mund të ketë qenë në gjendje të unifikojë dhe stabilizojë rajonin. Britanikët hynë në Traktatin e Darin në chjetor 1915, i cili i bëri tokat e Shtëpisë së Saudit një protektorat britanik dhe u përpoqën të përcaktonin kufijtë e shtetit saudit në zhvillim. Në këmbim, Ibn Saud u zotua të bënte përsëri luftë kundër Ibn Rashid, i cili ishte aleat i osmanëve.
Në vitin 1925, forcat e Ibn Saud kapën qytetin e shenjtë të Mekës nga Sherifit Husein, duke i dhënë fund 700 viteve të sundimit Hashemite. Më 8 janar 1926, figurat kryesore në Mekë, Medine dhe Xhide shpallën Ibn Saudin Mbret të Hixhazit. Ai e ngriti Nexhdin në një mbretëri gjithashtu më 29 janar 1927. Më 20 maj 1927, qeveria britanike nënshkroi Traktatin e Xhides, i cili shfuqizoi marrëveshjen e mbrojtjes së Darinit dhe njohu pavarësinë e Hixhazit dhe Nexhdit, me Ibn Saud si sundimtarin e tyre.
Zbulimi i naftës dhe rregullat e saj
parapamje|220px|St. John Philby Nafta u zbulua në Arabinë Saudite në vitin 1938 nga gjeologët amerikanë që punonin për Standard Oil Company të Nju Jorkut (SOCONY) në partneritet me zyrtarë sauditë. Përmes këshilltarëve të tij St John Philby dhe Amin Rihani, Ibn Saudi dha autorizim të konsiderueshëm mbi fushat e naftës Saudite për kompanitë amerikane të naftës në vitin 1944. Duke filluar në vitin 1915, ai nënshkroi paktin "miqësi dhe bashkëpunim" me Britaninë për të mbajtur milicinë e tij në linjë dhe të ndërpresë çdo sulme të mëtejshme kundër protektoratit të tyre për të cilët ishin përgjegjës.
Pasuria e tij e sapo gjetur e naftës solli me vete një fuqi të madhe dhe ndikim që Ibn Saudi do të përdorte për të përfituar në Hixhaz. Ai detyroi shumë fise nomade të vendoseshin dhe të braktisnin "luftërat e vogla" dhe hakmarrjet. Ai gjithashtu filloi zbatimin e gjerë të ideologjisë së mbretërisë së re, bazuar në mësimet e Muhamed ibn Abdulvehabi. Kjo përfshinte një fund të riteve të pelegrinazhit të sanksionuara tradicionalisht, të njohura nga shkollat ​​ortodokse të jurisprudencës, por në kundërshtim me ato të sanksionuara nga Muhamed ibn Abdulvehabi. Në vitin 1926, pasi një karvan egjiptianësh gjatë rrugës për në Mekë u rrahën nga forcat e tij pasi që luajtën bori, ai u shty të lëshonte një deklaratë pajtuese për qeverinë egjiptiane. Në fakt, disa deklarata të tilla u janë lëshuar qeverive myslimane në të gjithë botën si rezultat i rrahjeve të pësuara nga pelegrinët që vizitojnë qytetet e shenjta të Mekës dhe Medinës. Me kryengritjen dhe dhjetësimin pasues të Ihvan në vitin 1929 përmes britanikëve fuqia ajrore, vitet 1930 shënuan një pikë kthese. Me rivalët e tij të eleminuar, ideologjia e Ibn Saudit ishte në fuqi, duke i dhënë fund gati 1400 vjet praktikave fetare të pranuara rreth Haxhit, shumica e të cilave u sanksionuan nga një mijëvjeçar i bursave.
Ibn Saud krijoi një Këshill Shura të Hixhazit që në vitin 1927. Ky Këshill më vonë u zgjerua në 20 anëtarë dhe u kryesua nga djali i mbretit, Feisal.
Luftërat e huaja
Princi Rashed mbështeti kundërshtimin e Izeddin el-Kassam në vitin 1935 i cili e çoi atë dhe pasuesit e tij në rebelim kundër Abdullah I të Jordanisë. Në vitin 1937, kur u detyruan të largoheshin nga Jordania, Princi Rashed ek-Huzai, familja e tij dhe një grup pasuesish të tij zgjodhën të shkonin në Arabinë Saudite, ku Princi Rashedi jetoi për disa vjet në mikpritjen e Ibn Saudit.
Vitet e mëvonshme
Ibn Saud e pozicionoi Arabinë Saudite si neutrale në Luftën e Dytë Botërore, por përgjithësisht u konsiderua se favorizonte Aleatët. Sidoqoftë, në vitin 1938, kur u zbulua se një sulm ndaj një tubacioni kryesor britanik në Mbretërinë e Irakut ishte i lidhur me ambasadorin gjerman, Fritz Grobba, Ibn Saud i siguroi strehim Grobba-s. Është raportuar se ai kishte qenë duke mos i pëlqyer britanikët që nga viti 1937.
Në fazën e fundit të luftës, Ibn Saud u takua me figura të rëndësishme politike. Një nga këto takime, i cili zgjati për tre ditë, ishte me Presidentin e SHBA-së Franklin Delano Roosevelt më 14 shkurt 1945. Takimi u zhvillua në bordin e USS Quincy në segmentin Liqeni i Madh i Hidhur i Kanalit të Suezit. Takimi hodhi bazën e marrëdhënieve të ardhshme midis dy vendeve.
Takimi tjetër ishte me Kryeministrin britanik Winston Churchill në Grand Hotel du Lac në brigjet e Oasis Fayyoun, pesëdhjetë milje në jug të Kajros, në shkurt 1945. Sauditët raportojnë se takimi u përqendrua shumë në problemin palestinez dhe ishte joproduktiv për sa i përket rezultateve të tij, në kontrast me atë me Roosevelt.
Në vitin 1948, Ibn Saud mori pjesë në Luftën Arabo-Izraelite, por kontributi i Arabisë Saudite u konsiderua përgjithësisht si simbol.
Pas emërtimit të Princit Saud si trashëgimtar i tij, Ibn Saud ia la pjesën më të madhe të detyrave të tij dhe ai kaloi shumicën e kohës në Taif.
Ndërsa shumica e familjes mbretërore dëshironin luks si kopshte, makina të shkëlqyera dhe pallate, Ibn Saud dëshironte një hekurudhë mbretërore nga Gjiri Persik në Riad dhe më pas një shtrirje për në Xhide. Kjo u konsiderua nga të gjithë këshilltarët e tij që jetonin në vend si marrëzi e një plaku. Përfundimisht, ARAMCO ndërtoi hekurudhën, me një kosto prej 70 milion dollarësh, të marrë nga honoraret e naftës së Mbretit. Ai u përfundua në vitin 1951 dhe u përdor komercialisht pas vdekjes së mbretit. Kjo i dha mundësi Riadit të rritet në një qytet relativisht modern. Por kur u ndërtua një rrugë e asfaltuar më 1962, hekurudha humbi trafikun e saj.
Vdekja dhe varrimi
Ibn Saud ishte duke përjetuar sëmundje të zemrës në vitet e tij të fundit, dhe ai ishte gjysmë i verbër dhe i rrëmbyer nga artriti. Në tetor 1953, sëmundja e tij u bë e rëndë. Ai vdiq në gjumë nga një sulm në zemër në pallatin e Princit Feisal në Taif më 9 nëntor 1953 në moshën 78 vjeç.
Namazi i varrimit u krye në el-Hauije në Taif. Trupi i tij u soll në Riad ku u varros në varrezat el-Oud pranë motrës së tij, Nura.
Borne
Borne është një komunë franceze, e cila ndodhet në departamentin Ardèche të rajonit Auvernia-Rhône-Alpes. Borne ka një popullsi prej 43 banorë dhe sipërfaqe 32.01 km², me një dendësi prej 1 banor/km².
Lappeenranta
Lappeenranta (Lappeenrannan kaupunki), është një komunë në Finlandë. Është pjesë e rajonit Karelia Jugore.
Kraja me veçantitë shestanase në rrjedhën e shekujve : (aktet e konferencës shkencore, Ulqin, 7-8 tetor 2011)
Kraja me veçantitë shestanase në rrjedhën e shekujve : (aktet e konferencës shkencore, Ulqin, 7-8 tetor 2011). Libër nga Ardian Marashi (përg.), Gjergj Pepgjoni (përg.) dhe autorët kolektivë nga Shoqata "Don Gjon Buzuku", Qendra e Studimeve Albanologjike. Instituti i Historisë. Botuar në Shkodër; Ulqin nga "Gjergj Fishta"; "Gjon Buzuku", në vitin 2013. Bot. i 2-të i zgjeruar e përmirësuar me 552 faqe.
Arkeologjia e Ferizajt
Arkeologjia e Ferizajit ashtu sikur edhe Arkeologjia e Kosovës ka një pasuri të madhe arkeologjike por në këtë fushë nevojiten akoma hulumtime të shumta institucionale. Nejse, tani për tani hulumtimet për arkeologjinë e Kosovës janë përfshirë në Enciklopedinë Botërore të Arkeologjisë (English: Encyclopedia of Global Archeology ) si shtet me trashëgime të pasura arkeologjike. Resurset e pasura natyrale e të pëlqyeshme gjeostrategjike kanë qenë ideale për zhvillimin e jetës që nga kohët prehistorike, të cilat me krenari reprezentojnë trashëgiminë e pasur dhe të bollshme arkeologjike të shtetit tonë. Në fund të shekullit të 19, për herë të parë u publikuan të dhëna shkencore për trashëgiminë arkeologjike të Kosovës, me anë të hulumtuesve: A.Evans , F.Kanitz e të tjerë si: Ami Boué , Johann Georg von Hahn , Wilhelm Tomaschek. I gjithë aktiviteti arkeologjik i Kosovës fillon pas themelit të Muzeut të Kosovës në 1949. Prej shumë arkeologëve të Europës dhe të Botës sygjerohet se ai i Komunës së Ferizajit numërohet ndërmjet rretheve se ka pasuri të vlefshme të trashëgimisë arkeologjike.
Kapaku i Sarkofagut të Nikadinit
Tre arkeolog, një arkitekt dhe një piktor, nga hulumtimet në oborrin e pasëm të Xhelal Berishës në fshatin Nikadin jo shumë larg nga qendra e Ferizajit, kanë mundësuar gjetjen e themeleve të një kishe, për të cilën besohet të jetë që nga koha paleokristiane e shekullit V dhe VI. Nga hulumtimet besohet se Kapaku i Sarkofagut të Nikadinit ishte në themelet e kishës poshtë dyshemesë. Instituti Arkeologjik i Kosovës ka deklaruar se "Kapaku i Srkofagut", është vlerësuar si një element pagan dhe si një akt i pasjellshëm i krishterëve, ata e kishin shtruar me tulla dyshemenë e kishës. Shumë arkeologë shqipëtarë i kanë vlerësuar këto gjetje si zbulime shumë të pasura të themeleve të kishave paleokristiane në Kosovë. Po ashtu, gjatë kërkimeve janë gjetur blloqe të kohës së romakëve. Edhe pse Ferizai është një qytet i ri (130 vjeçar) krahasuar me qytetet e tjera të Kosovës, është e vjetër deri në kohën e Ilirisë së vjetër. Kjo është e regjistruar në shumë harta arkeologjike të shumë shteteve të ndryshme të botës.
Hyjnia e Varoshit
Ana neolitike e identifikuar e Varosh-it lokalizohet 2 km në jug-lindje nga qyteti, në fshatin e Varoshit. Jo gjatë një ekspedite arkeologjike, por duke punuar në atë rrethinë janë gjetur gjurmë të ndryshme neolitike te një lloj çeramike. Shumica e materialeve të lëvizshme arkeologjike tregojnë gjurmë të njnë bërthame neolitike të Kulturës së Starçevës dhe Kulturës së Vincës. Në disa pjesë të kësaj rrethine arkeologjike gjatë 2011, regjistrime gjeofizike, u bënë matje me magnometër dhe rezultoi me struktura nëntokësore të cilat mund të tregojnë mbetje të shtëpive neolitike. Mbetje të këtyre gjetjeve besohet se janë gjetur edhe në mbetje të civilizimeve antike. Në Varosh, 500m nga kisha gjendet Urna, e cila që nga viti 1967 qëndron në Muzeun e Kosovës. Misteret kanë qenë të shumta që nga viti 1984, ku profesori i historisë, Ymer Berisha kishte gjetur një gur të gdhendur.
Abeilhan
Abeilhan është një komunë në Francë. Abeilhan bën pjesë në departamentin Hérault të rajonit Occitanie. Komuna ka një popullsi prej 1290 banorë dhe sipërfaqe prej  7.81 km².
Haters Back Off
Haters Back Off është një serial komik amerikan, me protagoniste Colleen Ballinger bazuar në personazhin e saj, Miranda Sings. Premiera e episodit të parë u dha më 14 tetor 2016 në Netflix. Në serial bëhet fjalë për familjen e çuditshme të Miranda Sings, një superyll pa kurrfarë talenti dhe me besim të tepruar në vetvete. Netflix e cilëson serialin si një komedi bizarre familjare.
Jasiqi
Jasiq është një vendbanim në komunën e Junik, Kosovë.
Ulqinakët dhe Durrësi
Ulqinakët dhe Durrësi : (Durrësi derë e hapur, bujare dhe mikpritëse) libër me autor Xhod Beja dhe Sadedin Limani (red.). Botuar në Durrës nga "Mileniumi i Ri", në vitin 2010. Faqet e librit 138.
Përshëndetje me tre gishta
Përdorimi
thumb|right|Tubimi zgjedhor i [[Boris Tadiq|Boris Tadiqit]] Sipas shkencëtarit politik Anamaria Dutceac Segeste, rëndësia e përshëndetjes është e shumëllojshme: megjithëse është përdorur nga nacionalistët, ajo nuk mund të monopolizohet si e tillë; ajo është përdorur pa konotacione agresive nacionaliste, d.m.th. në ngjarje sportive, nga kundërshtarë të Millosheviçit, nga presidenti Boris Tadiq gjatë Lojërave Olimpike Verore të vitit 2008, etj.
Kroatët, boshnjakët dhe shqiptarët e Kosovës, të cilët kanë qenë në luftë me serbët, e gjejnë këtë përshëndetje si diçka provokative. Një artikull i lajmeve Politika i vitit 1998 fliste për "demonizimin shumëvjeçar" të përshëndetjes, "i cili tashmë kishte hyrë në katalogun e gjesteve planitare", së bashku me grushtin e mbyllur, pëllëmbën e shtrirë dhe shenjën V.
Luftërat jugosllave
Gjatë luftërave jugosllave, përshëndetja u përdor gjerësisht si një simbol serb. Në hyrje të luftës boshnjake, serbët e Bosnjës u inkurajuan të votojnë në referendumin e vitit 1991 përmes posterave që shfaqnin të tre gishtat. Gjatë luftërave, ushtarët serbë ngritën të tre gishtat në shenjë fitore.
Kur trupat paqeruajtëse ruse hynë në Sarajevë në vitin 1994, ata përdorën përshëndetjen kur përshëndetën trupat serbe, dhe për shkak të kësaj, ata u markuan pro serbëve; UNPROFOR përdori përshëndetjen serbe kur përshëndeti serbët, dhe shenjën V kur përshëndeti boshnjakët, duke treguar paanshmëri.
Gjatë Luftës kroate, kishte raste të civilëve serbë të masakruar, pasi i kishin prerë të tre gishtat në dorën e djathtë. Një grua serbe kroate e intervistuar nga korrespodentja e luftës, Misha Glenny i kishte të tre gishtat e qëlluara.
Në vitin 2006, Kombet e Bashkuara publikuan çështjen me titull IT-00-39-T nga Gjykata Ndërkombëtare për Prokurorinë e Personave përgjegjës për shkelje të rënda të ligjit ndërkombëtar humanitar të kryera në territorin e ish-Jugosllavisë që nga viti 1991, duke përshkruar disa mizori të kryera nga forcat ushtarake dhe policore serbe mbi civilët boshnjakë dhe kroatë më 20 korrik 1992, në fshatrat Keratem, Omarska dhe Trnopolje. Të arrestuarit u ekzekutuan, poshtëruan dhe u detyruan të pështyjnë flamurin boshnjak dhe të bëjnë shenjën me tre gishta.
Kishte raste kur robërit jo-serbë u detyruan të përdorin përshëndetjen. Sipas një dokumentari të BBC-së për masakrën e Srebrenicës, botuar nga Human Rights Watch më 16 gusht 1995, forcat serbe të Bosnjës transportuan civilë boshnjakë me autobusë në fshatin Tisca. Gjatë udhëtimit, civilët që panë çetnikët treguan simbolin me tre gishta dhe kur arritën, forcat e policisë serbe i detyruan të dorëzonin ata për të dorëzuar ar dhe stoli dhe duke kërcënuar se do të presin gjinjtë e grave.
Në vitin 2004, Francis R. Jones publikoi një punim ku shqyrtoi veprat e poetit serb Vasko Popa. Ndërsa përkthente veprën Uspravna zemlja dhe Vucja so, Jones zbuloi recensionin e poetit skocez Alan Bold të Popa në vitin 1997 i cili shkroi se "nacionalizmi serb ka qenë sinonim i gjithçkaje që kundërshtoi Popa". Artikulli përmbante një imazh të përshëndetjes me tre gishta.
Në vitin 2008, gazeta boshnjake Oslobođenje publikoi një përmbledhje të arrestimit të Radovan Karaxhiq. Më 24 korrik, gazeta duke krahasuar drejtuesit e Republikës Srpska me ato të epokës së kohës së luftës në gazetën e parë që përshkruan Milorad Dodik pranë Karadžiž me një fotografi të Dodik duke dhënë përshëndetjen me tre gishta gjatë luftës.
Lufta në Kosovë
Më 22 tetor 1999, Human Rights Watch mori fotografi nga administrata e UÇK-së në Pejë, ku përshkruheshin ushtarët serbë që mbanin pushkë, duke bërë përshëndetjen me tre gishta dhe duke qëndruar para shtëpive të djegura. Zyrtarët e UÇK-së i thanë Human Rights Watch që fotografitë ishin gjetur në shtëpitë e qytetarëve etnikë serbë në zonën e Pejës pasi forcat serbe dhe jugosllave u tërhoqën nga Kosova më 12 qershor.
Në vitin 1999, pas bombardimeve të NATO-s ndaj Serbisë, Colin Woodard shkruajti për mijëra amerikanë serbë që mbushën parkun përballë Shtëpisë së Bardhë në Pennsylvania Avenue, duke bërtitur "Kosova është Serbi" dhe "Stop bombardimeve", ndërsa veshnin kapele ushtarake dhe bënte përshëndetje me tre gishta. Priftërinjtë ortodoksë serbë në mbledhje folën para turmës, duke thënë se "Serbia ishte një komb i civilizuar".
Në vitin 2001, pas përfundimit të luftës në Kosovë, forcat e UÇPMB-së duhej t'ia dorëzonin veten KFOR-it, megjithatë, një incident ndodhi kur forcat serbe qëlluan për vdekje një komandant të lartë të UÇPMB-së (i cili nuk ishte i interesuar për marrëveshjen me KFOR-in) si ai aksidentalisht u fut në një fshat ku gjeneralët serbë drejtuan një sfilatë duke i dhënë përshëndetjen tre gishtërinjve serbë.
Sportistët
thumb|right|Basketbollisti i NBA-së [[Aleksandar Pavloviq duke shfaqur përshëndetjen me tre gishta]] Në një fotografi të famshme të ekipit të Red Star Beograd, që festojnë fitoren e tyre në Kupën e Evropës 1990-1991, tetë lojtarë janë parë duke përdorur përshëndetjen serbe, përveç lojtarit kroat, Robert Prosineçki.
Pasi fitoi kampionatin evropian të basketbollit në vitin 1995, i gjithë skuadra e atëhershme jugosllave shfaqi të tre gishtat. Aleksandar Gjorqeviq thotë se i ndau tre gishtat "për të mos qenë provokues. Vetëm: kjo është Serbia, ne jemi ne, kjo jam unë - asgjë tjetër. Është krenaria ime". Tenisti serb Novak Gjokoviq ngre tre gishta pas fitoreve të tij.
Në vitin 2001, ish-lojtari i ekipit të futbollit australian, Perth Glory, Bobby Despotovski (i prindërve serbë) u sanksionua nga Federata Australiane e Futbollit për dhënien e përshëndetjes për turmën kryesisht të komunitetit kroat në një ndeshje të Melbourne Knights dhe nxitje lufte; Despotovski dhe trajneri Bernd Stange u sulmuan më pas nga tifozët e Knights, duke detyruar ndeshjen e radhës mes palëve të zhvendoset në Launceston.
Lojtari i water polo Aleksandar Shapiq tha më 2007 se "Unë e di se ajo është përdorur nga ushtarët në luftë, por unë nuk i ngre tre gishta sepse e urrej dikë. Unë i respektoj të gjithë popujt, dhe e di se çfarë është në zemrën time".
Ka pasur raste në ish-Jugosllavi ku mbështetësit huazojnë në mënyrë paradoksale simbolet dhe parullat nga grupet e tjera etnike: në maj 2003, tifozët e klubit kroat të Bosnjës NK Široki Brijeg, gjatë një ndeshje kundër FK Željezničar Sarajevo, brohorisnin "vritni turqit" dhe ngritën tre gishtat.
Llagapët e ulqinakëve
Llagapët e ulqinakëve libër me autor Kapllan Resuli dhe Svetllana Resulbegovic (red.). Botuar në Gjenevë nga "Ballkani", në vitin 2003. Faqet e librit 82.
Burimet natyrore të Kosovës
Burimet natyrore gjatë historisë
Burimet natyrore në Kosovë dikur ishin "shtylla kurrizore e industrisë". Megjithatë, prodhimi aktualisht është i ulët për shkak të investimeve të pamjaftueshme në pajisje. Ndër këto burime natyrore që më parë kanë qenë të rëndësishme në ekonominë e Kosovës ishin mineralet dhe metalet si: linjiti, alumini, kromi, magnez, nikel, plumb, zink dhe disa materiale ndërtimi të ndryshme. Kosova ishte historikisht një zonë minierash për ish-Jugosllavinë. Kompleksi industrial Trepça në Mitrovicë "ishte operacioni më i madh i minierave në ish Jugosllavi". Gjatë kohës së Jugosllavisë, Kosova zotëronte 50% të rezervave nikel të Jugosllavisë, 36% të linjitit, 48% të rezervave të plumbit dhe zinkut, 47% të rezervave të magnezit dhe 32.4% të rezervave të kaolinitit. Gjatë kësaj kohe, minierat ishin motori i rritjes së Kosovës; Megjithatë, sektori u përball me një rënie nga vitet 1990. Edhe para Jugosllavisë, burimet natyrore të rajonit u eksploruan dhe u nxorën. Gjatë sundimit të mbretit Milutin (në mesin e shekullit të 14-të) minierë në Novobërdë u konsiderua miniera më e pasur me argjend në Ballkan, ndërsa dy minat e tjera në Kosovë pas Artanës ishin Trepça dhe Janjevo. Gjatë shekullit të 14-të dhe 15-të, Artana ishte zemra e ekonomisë lokale, ajo njihej si qyteti i argjendit dhe i arit. Për shkak të rëndësisë së saj të madhe, ajo ishte gjithashtu shumë e mbrojtur dhe ishte qyteti i fundit që binte në duart e osmanëve gjatë pushtimit në shekullin e 15. Të dhënat nga viti 1931 deri në vitin 1998 tregojnë se prodhimi total nga kompleksi industrial Trepça gjatë kësaj kohe ishte:
Nga viti 1922 deri në vitin 2004, shfrytëzimi kumulativ i rezervave të linjitit arriti në 265Mt. Megjithatë, nga shtatori 2005 deri në të dhënat më të fundit në vitin 2007, Trepça prodhoi vetëm plumb, zink dhe bakër me një mesatare prej 5.000 ton në muaj. Disa nga hulumtimet e botuara pretendojnë se Trepça ende ka potencial për prodhimin e 999,000 ton plumb, 670,000 ton zinku dhe 2,200 tonë argjendi. Megjithëse minierat e burimeve minerare më të shquara të Kosovës, të tilla si plumbi, zinku dhe argjendi, ishin një pjesë e rëndësishme e ekonomisë së saj para vitit 1999, minierat aktive të minierave të plumbit, zinkut dhe argjendit u ndërprenë në fillim të konfliktit të Kosovës. Edhe pse këto miniera paraqesin një mundësi të mirë për investime, privatizimi i tyre ka qenë i vështirë për shkak të çështjeve të pronësisë.
Qiratë totale të burimeve natyrore në 2010, siç llogaritet nga Banka Botërore, ishin 1.52% të PBB-së. Bujqësia ka qenë gjithashtu një sektor i rëndësishëm i ekonomisë në Kosovë për shkak të pasurisë së saj në tokat bujqësore. Ajo përbënte 25% të prodhimit të përgjithshëm në Kosovë. Sidoqoftë, sot përdorimi i tokës bujqësore është mjaft i ulët në Kosovë. 53% e totalit të tokës në Kosovë konsiderohet si tokë e punueshme. Ferma mesatare është rreth 1.4 hektarë.
Toka
Meqenëse është sipërfaqja mbi të cilën ndodhin aktivitetet më të mëdha ekonomike, toka është një nga burimet më të rëndësishme natyrore që kontribuojnë drejt zhvillimit ekonomik. Kosova ka sipërfaqe të përgjithshme prej 10,877 kilometra katrorë, e cila klasifikohet si: 53 deri 54,23% tokë bujqësore, 40,92% toka pyjore dhe 4,85% toka jopjellore. Kosova posedon një larmi të madhe të tokave. Vlerësohet se 15% e tokës në Kosovë është tokë e cilësisë së lartë, e pasuar me 29% të kualitetit të mesëm, kështu që 56% e të gjithë tokës është tokë me cilësi të dobët, ndërsa cilësia e lartë dhe e mesme përbëjnë 44% të tokës në Kosovë. Toka e lartë dhe e mesme përbëhet nga 11% nga toka humus, 8.4% tokë karbonat gri, 7.8% tokë aluviale dhe toka të tjera të errëta dhe serpentine. Toka e dobët e cilësisë përbëhet nga toka diluviale, kënetat, tokat gri acid dhe toka të tjera jopjellore dhe kryesisht shtrihet në zonat kodrinore dhe në malet.
Toka bujqësore
Aktiviteti kryesor ekonomik në Kosovë është bujqësia për shkak të zhvillimeve të saj të pazhvilluara. 54.23% e tokës në Kosovë është e kualifikuar të jetë tokë bujqësore, ose 342.400 hektarë të zonës së saj. Megjithatë, sektori formal bujqësor punëson vetëm 3.9% të njerëzve në fuqinë punëtore. Nga 54.23% e tokës që është toka bujqësore, 15% e saj konsiderohet të jetë tokë bujqësore me cilësi të mirë, 29% e tokës bujqësore me cilësi të mesme dhe 56% e mbetur e tokës me cilësi më të ulët.
Toka pyjore
Pyjet kanë një rëndësi të madhe në Kosovë dhe ato janë një nga burimet më të mëdha natyrore të Kosovës. Ato përfshijnë 40.92% të sipërfaqes së përgjithshme të tokës në Kosovë. Pyjet në Kosovë janë me rëndësi të madhe sepse ato janë të pasura me biodiversitetin. Kosova ka gjithsej 464,800 hektarë pyje dhe një tjetër 28,200 hektarë tokë pyjore.
Flora
Kosova posedon një nga florën më të pasur në Ballkan, megjithëse përfshin vetëm 2.3% të zonës në Ballkan. Më e rëndësishmja në këto lidhje janë malet Alpeve Shqiptare dhe Malet e Sharrit. Deri më tani, në Kosovë janë identifikuar rreth 2,500 lloje të florës. Kjo larmi e madhe e bimëve në Kosovë paraqet një burim të vlefshëm natyror, sidomos duke pasur parasysh sipërfaqen e saj të vogël. Megjithatë, edhe me këto burime të pasura, flora në Kosovë nuk është përdorur në dobi të ekonomisë, madje as në të kaluarën.
Druri
Druri është përdorur në Kosovë si burimi kryesor i ngrohjes. Studimet tregojnë se familjet në Kosovë konsumojnë 7.58 m3 dru çdo gjatë një viti, ose një konsum total prej 1.525 milion m3 në vit.
Uji
Kosova mund të sigurojë rreth 131 × 106 m3 ujë në vit nga ujërat e saj nëntokësore dhe rrjedhat e lumenjve.
Mungon hulumtimi lidhur me rezervat e ujërave nëntokësore në Kosovë. Rezervat e ujërave nëntokësore në Kosovë janë të vendosura kryesisht në formacione të ndryshme të shkëmbinjve. Edhe pse këto rezerva kanë një rëndësi të madhe për nevojat e ujit të pijshëm, si dhe për bujqësinë dhe industrinë, ato përdoren kryesisht nëpër puset private. Në zonën e pellgut të lumit Drin të Bardhë, ka akumulime të ujërave nëntokësore, të cilat kanë një sipërfaqe totale prej 998 km2, vëllim të përdorshëm prej 271x106 m3 dhe një kapacitet total të vlerësuar prej 511x106 m3.
Liqenet
Në Kosovë, ka vetëm pak liqene natyrore. Ndër liqenet artificiale janë: Liqeni Radonjikut, Gazivodës, Batllavës, Përlepnicës dhe Badovcit, të cilat kanë këto karakteristika:
Liqeni i Gazivodës:
Liqeni i Batllavës:
Liqeni i Radonjikut
Lumenjtë
Nga lumenjtë në Kosovë:
50.7% i përkasin (rrjedhin) Detit të Zi, këto janë: Ibri, Morava e Binçës dhe Sitnica së bashku me degët e saj Llapi dhe Drenica; 43.5% në detin Adriatik, këto janë: Drini i Bardhë dhe degët e saj në Deçan, Pejë, Prizren, Erenik, Klinë, Plazhë Topluha dhe Ujëvarat e Mirusha; dhe 5.8% në Detin Egje, këto janë: Lepenci dhe dega e saj Nerodimka. Lumenjtë në Kosovë kanë rrjedha të parregullta gjatë vitit, por ato zakonisht kanë rrjedha të larta në sezonin e dimrit dhe në pranverën e hershme. Të katër lumenjtë kryesorë në Kosovë janë: Drini i Bardhë, Lepenci, Morava dhe Iberi. Lumi Drini i Bardhë është lumi më i gjatë në Kosovë me një gjatësi prej 122 km. Më poshtë janë gjatësia dhe sipërfaqja e lumenjve kryesorë në Kosovë:
Uji mineral dhe termik
Tabela e mëposhtme paraqet karakteristikat fiziko-kimike të disa burimeve termo-minerale në Kosovë:
Peshkataria
Peshkataria është evidente në Kosovë në shumicën e burimeve të ujërave të ëmbla; megjithatë, ekziston një mungesë e menaxhimit të peshkimit që e bën të vështirë mbajtjen e peshkimit. Llojet kryesore të peshqve që gjenden në Kosovë janë: troftë, mustak, dritë, luginë, etj.
Burimet e mineraleve
Burimet kryesore minerare të Kosovës janë: plumbi, zinku, argjendi, nikeli, kobalt, kromi, linjiti, bakri, boksiti, magnezi, hekuri dhe disa minerale industriale si: kaolinë, bentoniti, kuarci, halloiziti, diatomite, granati, asbesti dhe leuciti. Burimet minerare në Kosovë llogariten të jenë me vlerë 13.5 miliardë euro, bazuar në një anketë të Drejtorisë për Miniera dhe Minerale dhe Bankën Botërore, prej së cilës 6 miliardë euro i atribuohen minierës vetëm në Sibofc, 3 milion Trepçës, 2 miliardë në Ferronikel dhe një tjetër 2 miliardë burime të tjera nëpër Kosovë. Megjithëse ish-drejtori për miniera dhe minerale, Hengstmann, pretendoi për këtë vlerë, eksperti i minierave, Adil Januzi, pretendoi se burimet natyrore të Kosovës janë me vlerë edhe më të madhe, meqenëse Kosova posedon vetëm linjit me mbi 13 miliardë ton. Kompleksi industrial Trepça posedon vetëm më shumë se 60 lloje minerale të cilat janë identifikuar deri më tani.
Mineralet metalike
Vlerësimet arrijnë në vlerë prej mbi 1 miliard dollarë rezervash të plumbit, zinkut, argjendit, manganit, nikelit dhe borit. Rezervat e burimeve minerale kryesore në Kosovë llogariten të jenë:
Nielles-lès-Calais
Nielles-lès-Calais është një komunë në departamentin e Pas-de-Calais në rajonin Verior të Francës.
Gjeografi
Nielles-lès-Calais ndodhet 4 milje (6km) në jug të Calais, në kryqëzimin të rrugëve D304 dhe D245E.
Burimet natyrore të Kosovës
Mineralet metalike
Një depozitë minerale e njohur si Artana ndodhet në pjesën lindore të Prishtinës, rreth 18 km nga ajo. Artana llogaritet të përmbajë 9 milion ton mineral, me një përmbajtje mesatare prej 2,5% Zn (zinkut), 2,3% Pb (plumb) dhe 92 ppm Ag (argjend). Ndërsa tre mineralet kryesore që gjenden në këtë depozitë janë plumbi, zinku dhe argjendi, janë identifikuar edhe elementë të tjerë si kadmiumi (Cd), bizmut (Bi), ari (Au) etj. Ujit dhe zinkut gjenden në Kosovë në minierat e mëposhtme: miniera Stari Trg, miniera Crnac, miniera Artana, Hajvalia, Kizhnica, Badovc etj. Magnezi gjendet në: Strezovc dhe Golesh. Minat gëlqerore janë: Sharrcem. Chrome gjendet në Deve. Boksiti gjendet në Klinë. Eksportet e metaleve bazë përbëjnë një pjesë të madhe të eksporteve totale, në rreth 63%, dhe ato kanë vazhduar të rriten. Nga 19 milionë euro në eksportet e metaleve bazë në vitin 2004, ato u rritën në 124 milionë euro në vitin 2008. Nga 47 milionë euro në 2007, eksportet e hekurit dhe çelikut u rritën në 105 milionë euro në vitin 2008. Pas kësaj rritjeje të eksporteve, një rënie e kërkesës filloi deri në fund të vitit 2008.
Plumbi
Kosova është e pasur me plumb. Vetëm kompleksi i minierave të Trepçës vlerësohet të ketë depozita të plumbit në 425,000 ton. Udhëheqja prodhohet në Mitrovicë, ndërsa rezervat minerale për prodhimin e plumbit gjenden në: Stanterg, Artana dhe Kopaonik. Këto minerale përmbajnë metale të rralla si: Ag, Au, Bi, Sb, Mn, Cu, Ge, Te, Ta dhe Se. Rezervat llogariten të jenë me vlerë 41.2 milion ton. Lead ka një koeficient të shërbimeve prej 95-98% ndërsa prodhimi i plumbit, siç u vlerësua në vitin 1987 ishte rreth 100,000t plumb në vit. Pika e prodhuar në Kosovë përdoret në tri industritë kryesore në Kosovë:
Ndërsa një sasi e konsiderueshme shkon në industritë e ish-Jugosllavisë. Përqendrimi i plumbit i përgatitur në Mitrovicë ka përbërjen kimike në vijim:
Zinku
Kosova është gjithashtu e pasur me zink të prodhuar edhe në Mitrovicë. Vetëm kompleksi Trepça përmban 415.000 tonë zink. Meqenëse baza minerale për zink është e njëjtë me atë të plumbit, zakonisht quhen minerale plumb-zink. Përqendrimi i zinkut është disi i ngjashëm me plumbin në përbërës, struktura kimike e zinkut të prodhuar në Mitrovicë është si vijon:
Rreth 20,000 ton në vit të zinkut të prodhuar përdoren në Vushtrri si kallaj zinku dhe rreth 60,000 ton në vit në Gjakovë si zinku në tuba dhe litarë.
Hekuri, mangani, bakri, uraniumi, titani, toriumi
Megjithëse ka indikacione për burime të tilla minerale, hetimet vazhdojnë ende dhe nuk përcaktohen. Deri në ditët e sotme ka pasur disa burime të hekurit të vërejtur në: - Petrashticë-Shtime (44% hekur dhe 2,5% Cr2O3), Tërstenik (40% hekur dhe 3,5% Cr2O3), dhe Sedllarë (Kamenicë, 40% ). Mangani zakonisht gjendet i shoqëruar nga plumbi dhe zinku. Rajonet e Novobërdës, Brodit dhe Dragashit përmbajnë burime mangani me interes ekonomik. Këto rezerva përmbajnë një strukturë kimike mesatare të manganit në 22.2% dhe vlerësohet të jetë rreth 5 milion ton. Bakri gjendet në vendet e mëposhtme:
Boksitët
Përdorimi i boksitit në Kosovë filloi në vitin 1966 dhe tani gjendet në Malin Grebnik, rezervat e të cilave arrijnë në 1.7 milion ton bokside. Përveç rezervave të boksitit, 2 ton aluminit janë gjetur në katër ton bokside, nga e cila prodhohet pastaj alumini. Kjo do të thotë se mali Grebnik potencialisht përmban 425,000 ton alumini. Struktura kimike e boksitit në Kosovë është:
Kromi
Në Kosovë ekzistojnë pak burime kromi dhe ato përhapen në rajonet e Brezovicës, Gjakovës, Lubotenit, Rahovecit dhe Goleshit. Kromi është nxjerrë në Gjakovë nga minierat e Deva. Struktura mesatare e kromit është 44% Cr2O3. Megjithëse nuk ka të dhëna të caktuara mbi sasinë e burimeve të kromit në Kosovë, deri në vitin 2008 prodhimi total i kromit ishte rreth 102 milion ton.
Kuarc
Megjithëse në Kosovë ekzistojnë disa zona të pasura me kuarc, hulumtimi mbi këtë mineral nuk është i plotë. Rezervat llogariten të jenë rreth 340,000 m3.
Karbonati i magnezit
Disa vende në Kosovë përmbajnë karbonat magnez (MgCO3), si Strezovci dhe Goleš. Struktura kimike e këtyre mineraleve është:
Para 1990, mesatarisht, prodhimi vjetor ishte 110,000 ton magnezit, 22,000 ton magnezit sintered dhe 10,000 ton magnezit kalcinuar kaustik. Deri më tani, deri më tani janë përdorur rreth 4.6 milion ton të këtij minerali. Rezervat totale aktuale janë: 2.4 milion ton në Magure dhe 1.7 milion ton në Strezovcë.
Kaolinë, bentonite dhe çimento
Kosova gjithashtu posedon rezerva të mëdha të kaolinëve (gurë të pasura me kaolinë), një nga më të mëdhatë në Kosovë që ndodhet në Karaçevë të ulët, në lindje të Gjilanit. Kjo minierë në Karaçevë të ulët ka funksionuar që nga viti 1965, dhe deri më tani, rezervat totale të kaolisë përdoren përafërsisht 372,000 ton. Në përgjithësi, Kosova posedon rezerva totale të kaolinëve prej rreth 15 milionë m3 kryesisht të përhapur në katër fusha. Rezervat Bentonite në Kosovë vlerësohen të jenë në total 86 milion ton, dhe ato janë kryesisht të përhapura në shtatë fusha minerale. Rezervat e çimentos në Kosovë vlerësohen të jenë në total 95 milion ton, dhe ato janë të përhapura në "Hanin e Elezit". Guri dekorativ, gëlqeror dhe zhavor Kosova posedon gjithsej 3 miliard ton mermer (mermer i zi, oniks, mermer i gjelbër) dhe ato gjenden kryesisht në Deçan dhe Pejë. Rezervat e gurit gëlqeror vlerësohen të jenë rreth 10 miliardë tonë, ndërsa gruri i gjetur në lumenj vlerësohet të jetë 1 miliard ton.
Linjiti
Kosova është kryesisht e pasur me linjit dhe linjiti përbën 97% të prodhimit të energjisë elektrike në Kosovë. Rezervat e Kosovës të linjitit janë të pestat në botë, rreth 14 miliardë tonë. Linjiti në Kosovë gjendet në tre basenet kryesore: baseni i Kosovës, pellgu i Dukagjinit dhe pellgu i Drenicës. Pellgu i Kosovës deri më tani ka qenë baseni kryesor që përdoret për minierat. Shfrytëzimi i linjitit në Kosovë u regjistrua për herë të parë në vitin 1922, në pellgun e Kosovës, kur filloi miniera. Pellgu i Kosovës ka një sipërfaqe prej 274 km2. Pellgu i Dukagjinit ka një sipërfaqe prej 49 km2. Pellgjet e tjera përfshijnë një sipërfaqe prej 5.1 km2. Linjiti në Kosovë është i ulët në përmbajtjen e squfurit dhe ka një përqendrim të mirë gëlqeror që do të thotë se mund të thithë squfur gjatë djegies. Në përgjithësi, minierat e linjitit në Kosovë kanë ndër karakteristikat më të favorshme në Evropë. Raporti mesatar i grumbullimit të mbeturinave ndaj qymyrit është 1.7m3 në 1 dhe është me cilësi të lartë për prodhimin e energjisë elektrike. Vlera neto kalorifike e linjitit në Kosovë varion midis 6.28 dhe 9.21 MJ / kg, me një mesatare prej 7.8 MJ / kg. Lagështia varion midis 38 dhe 48%, përqindja e hirit në mes të 9.84 dhe 21.32%, dhe përmbajtja e squfurit në mes 0.64 dhe 1.51%. Kosova ka rezerva të dytë më të mëdha të linjitit të shfrytëzueshëm në Evropë, vetëm pas Gjermanisë dhe Polonisë. Linjiti është burimi kryesor i energjisë në Kosovë dhe do të mbetet për shkak të rezervave të larta.
Bazeni i Kosovës
Bazeni i Kosovës ka rreth 12 miliardë ton linjit. Qymyri në pellgun e Kosovës është me llojin e linjitit dhe mosha gjeologjike e tij është P | Raporti i qymyrit deri në tokën e mbeturinave në pellgun e Kosovës është 1: 185. Ajo ka një trashësi mesatare prej 45 m. Ngjarjet e qymyrit në këtë pellg variojnë nga sipërfaqja deri në 310 metra maksimale nën nivelin e sipërfaqes. Linjiti në pellgun e Kosovës është me cilësi të lartë, vlerat mesatare për parametrat më të rëndësishëm janë:
Ndërsa ekziston një përafrim aktual i rezervave në këtë minierë, eksplorimet nuk janë ende të plota dhe ekziston mundësia për rezerva më të gjera. Bazuar në analizën e sasisë së rezervave të linjitit dhe kushteve të shfrytëzimit brenda pellgut të Kosovës, Ministria e Energjisë dhe Minierave në Kosovë ka klasifikuar Zona C ose të ashtuquajturat "Miniera e Re" si më të përshtatshme për shfrytëzim, së bashku me Zonën D të pellgut të Kosovës ose të ashtuquajturit "Dardhishtë" në gjuhën shqipe. Zona G dhe I e pellgut të Kosovës janë vlerësuar gjithashtu si shumë të përshtatshme për shfrytëzim të ardhshëm bazuar në sasinë e tyre rezervë dhe raportin e djerrinës ndaj qymyrit. Këto dy zona janë vlerësuar të kenë kapacitet të mjaftueshëm për të mundësuar ndërtimin dhe drejtimin e termocentraleve të reja. Këto katër zona janë klasifikuar si Prioriteti 1 (Zona C dhe Zona D) dhe Prioriteti 2 (Zona G dhe Zona I), ndërsa zonat e klasifikuara nën Prioritetin 3 kanë kushte të këqija për shfrytëzim, ose për shkak të degradimit si Zona E ose raportet e dobëta të djerrinës ndaj qymyrit të tilla si Zonat F, H, J dhe K. Të gjitha këto zona (përveç Zonës J) janë gjithashtu të kufizuara për shkak të densitetit të lartë të popullsisë.
Bazeni i Dukagjinit
Bazeni i Dukagjinit përmban tre seri të thëngjillit:
Veriu i basenit të Dukagjinit është më produktiv, në lokalitetet Kline, ku trashësia mesatare e thëngjillit është 40 m. Vlerat e parametrave bazë të cilësisë në këtë pellg janë:
ETU = 600 deri 10,000 kJ / kg S = 1.06% L = 31 deri 69% H = 20 deri 27% Eksplorimet në këtë pellg gjithashtu nuk kanë përfunduar; kështu, me hulumtime të mëtejshme parashikohet që rezervat të rriten me dy miliardë ton. Rajonet e Pejës, Gjakovës dhe Prizrenit mbeten të ardhshëm për hulumtime dhe hulumtime të mëtejshme.
Pellgu i Drenicës
Derisa pellgu i Kosovës ndodhet në Lindje të Kosovës dhe pellgun e Metohisë në Perëndim, pellgu i Drenicës qëndron mes tyre me potencialin më të ulët krahasuar me dy të tjerët. Pellgu i Drenicës përbëhet nga dy shtretër qymyri: Skenderaj dhe Drenica. Shtrati i thëngjillit Skenderaj përfshin një sipërfaqe prej 5.1 km2 me një trashësi mesatare prej 15 m. Qymyri në këtë pellg ka një raport djerrinë në qymyr të 1.35: 1 m3 / t. Në vijim janë rezervat të cilat janë përcaktuar në fushën e Skenderajt:
Vlerat për parametrat e cilësisë në këtë fushë qymyri janë:
Fusha e Drenasit ka një sipërfaqe prej rreth 3.2 km2 dhe rezervat:
Ndërsa pellgu i Kosovës dhe Metohisë mund të shfrytëzohet për prodhimin e energjisë elektrike, pellgu i vogël i Drenicës nuk mund të përdoret për prodhimin e energjisë, edhe pse mund të shfrytëzohet për qëllime industriale; pra, nuk ka ndonjë rëndësi të vogël. Pellgu i Drenicës përbëhet nga dy zona: Zona I (në Skenderaj) dhe Zona II (në Gllogofc). Zona I e pellgut të Drenicës ka rreth 70 milion ton rezerva të linjitit, ndërsa Zona II ka rreth 25 milion ton rezerva gjeologjike. Vlera mesatare kalorike e linjitit në të dy zonat është 7,300 kJ / kg, ndërsa gjerësia mesatare e thëngjillit në zonën I është 200 m dhe në zonën II 10 milion.
Industria minerare dhe metalurgjike
Megjithatë, ka shumë paqëndrueshmëri strukturore në këtë sektor dhe megjithëse përbën një pjesë të lartë të eksporteve, industria është gjithashtu shumë e varur nga importet. Industria e minierave dhe metaleve në Kosovë tregon mungesë të integrimit të brendshëm, që do të thotë se ka pak lidhje në procesin e prodhimit mes segmenteve të ndryshme në industri dhe ka nevojë për investime në këtë fushë. Gjithashtu, duke krijuar ndërmarrje të reja në sektorin e minierave dhe metaleve, Kosova ishte në gjendje të ulte defiçitin e llogarisë rrjedhëse në vitin 2011 me rreth 537 milionë euro. Edhe pse përpunimi i metaleve u zhvillua shpejt brenda industrisë së minierave dhe metalit gjatë viteve 2003–2011 dhe rriti të ardhurat e eksportit me 16 fish, ajo nuk ishte në gjendje të inkurajonte lidhjet e prodhimit brenda industrisë. Gjatë vitit 2009–2011, vetëm licencat minerare të lëshuara ishin për kompanitë ekzistuese në Kosovë dhe vetëm 5 ishin lëshuar për projektet e nxjerrjes. Gjatë viteve 2003–2011 importet gjithashtu u rritën nga mineralet dhe xehe, të cilat pastaj u përpunuan në vend dhe u rieksportohen.