cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dëbimi i shqiptarëve
4. Padyshim, shkaku kryesor që kolonizimi ynë pati pak sukses në këto rajone është fakti se tokat më të mira mbetën në duart e shqiptarëve. E vetmja rrugë e mundshme për kolonizimin tonë masiv të këtyre rajoneve është t'u marrim tokën shqiptarëve. Pas luftës, në kohën e rebelimit dhe të veprimtarisë së kryengritësve, kjo do të mund të arrihej lehtë duke dëbuar një pjesë të popullsisë shqiptare në Shqipëri, duke mos legalizuar uzurpimin e tyre dhe duke blerë kullotat e tyre. Këtu ne duhet të kthehemi përsëri tek gabimi i madh i konceptit tonë të pasluftës lidhur me të drejtën e posedimit të tokës. Në vend që të përfitonim nga koncepti i vetë shqiptarëve lidhur me pronësinë e tokës që ata kishin uzurpuar (vështirë që ndonjëri prej tyre të ketë pasur tapi të dhëna nga turqit, përveç për tokat e blera, për të keqen e shtetit dhe kombit tonë), ne jo vetëm i legalizuam të gjitha këto uzurpime, por ç'është më e keqja i mësuam shqiptarët me idetë evropiano-perëndimore lidhur me pronësinë private. Më përpara ata as që mund të kishin ide të tilla. Në këtë mënyrë, ne u dhamë vetë atyre një armë për të mbrojtur veten, për të mbajtur tokat më të mira për veten dhe për ta bërë të pamundshëm nacionalizimin e një prej rajoneve më të rëndësishme për ne.
Nga e gjithë kjo del se metodat e politikës sonë të kolonizimit në jug deri në ditën e sotme nuk kanë dhënë rezultatet që ne do të duhej të kishin arritur dhe të cilat po na imponohen vetiu si domosdoshmëria më e madhe shtetërore.
Kolonizimi i krahinave të jugut
Duke lexuar pjesën e parë të këtij dokumenti, mund të vëreshë menjëherë se duke shqyrtuar problemin e kolonizimit të rajoneve jugore, problemi prek kryesisht rajonet në veri dhe në jug të Maleve të Sharrit. Kjo nuk është e rastit. Ky bllok shqiptarësh rreth Maleve të Sharrit ka një rëndësi të madhe kombëtare, shtetërore dhe strategjike për shtetin tonë. Ne tashmë e kemi përmendur mënyrën se si ai u krijua dhe rëndësinë e këtij rajoni për lidhjen e rajoneve përreth Luginës së Vardarit në më mënyrë të qëndrueshme me territoret tona të vjetra. Forca më e madhe e ekspansionit serb që në fillimet e shtetit të parë serb në shekullin e IX-të ka qenë bazuar gjithmonë ne vazhdimësinë e këtij ekspansioni, sikundër dhe në zgjerimin e territoreve të vjetra të Rashkës në të gjitha drejtimet, duke përfshirë këtu edhe zgjerimin e tyre në drejtim të jugut. Kjo vazhdimësi është ndërprerë nga shqiptarët dhe deri sa lidhja e vjetër e pandërprerë e Serbisë dhe e Malit të Zi me Maqedoninë gjatë të gjithë shitrirjes së saj nga Lumi Drin deri në Moravën e Jugut nuk do të jetë rivendosur, ne nuk do të jemi të sigurtë për posedimin e këtij territori. Nga pikëpamja etnike maqedonasit do të bashkohen plotësisht me ne vetëm kur ata do të kenë mbështetjen e vërtetë etnike nga ana e atdheut serb, e cila u ka munguar deri në ditët e sotme. Ata do ta arrijnë këtë vetëm nëpërmjet shkatërrimit të bllokut shqiptar.
Përveç këtij blloku me 18 distrikte, shqiptarët dhe pakicat e tjera kombëtare në pjesët e tjera të rajoneve jugore janë të shpërndarë dhe si rrjedhim nuk janë aq të rrezikshëm për jetën tonë kombëtare dhe shtetërore. Të nacionalizosh rajonet përreth Maleve të Sharrit do të thotë të varrosësh përgjithmonë çdo irredentizëm, të sigurosh përgjithmonë pushtetin tonë mbi këto territore.
Problemi i Sanxhakut të Novi Pazarit është duke u zgjidhur vetiu dhe nuk luan më në jetën tonë shtetërore rolin që ka luajtur deri në vitin 1912. Ne do të kujtojmë vetëm se me shpërnguljen e shqiptarëve është prerë lidhja e fundit midis myslimanëve tanë në Bosnje e Novi Pazar dhe pjesës tjetër të botës myslimane. Ato janë duke u bërë pakica fetare, e vetmja pakicë myslimane në Ballkan, dhe ky fakt do të përshpejtojë nacionalizimin e tyre.
Para pak kohësh Mali i Zi është bërë një problem mjaft i rëndë. Një tokë e varfër nuk mund të mbajë një popullsi që është rritur 16 përqind nga viti 1912 deri në vitin 1931. Gjatë shekujve, ky element turbullues dhe baritor ka kontribuar me karakteristika esenciale në racën tonë. I kanalizuar në drejtimin e duhur, energjitë e tij nuk do të jenë shkatërrimtare, por do të shfrytëzohen për të mirën e përgjithshme të shtetit në qoftë se ai do të drejtohet nga juglindja.
Shqiptarët nuk mund të dëbohen vetëm me anën e kolonizimit gradual. Ata janë i vetmi popull, i cili gjatë mijëvjeçarit të fundit mundi jo vetëm t'i rezistojë bërthamës së shtetit tonë, Rashkësh dhe Zetës, por edhe të na dëmtojë, duke i shtyrë kufijtë tanë etnikë më në veri dhe më në lindje. Përderisa në mijëvjeçarin e fundit kufijtë tanë u zhvendosën në Suboticë në veri dhe Kupë në veriperëndim, shqiptarët na dëbuan nga Shkodra dhe krahina e saj, ish kryeqyteti i Bodinit, nga Metohia dhe Kosova. E vetmja mënyrë dhe të vetmet mjete për të qëruar hesapet me ta është forca brutale e një shteti të organizuar. Ne nuk kemi pasur sukses në drejtim të asimilimit të shqiptarëve në favorin tonë. E kundërta, për shkak se ata mbështeten tek Shqipëria, vigjilenca e tyre kombëtare është zgjuar dhe në qoftë se ne nuk i lajmë hesapet me ta në kohën e duhur, brenda 20 30 vjetëve ne do të përballemi me një irredentizëm të tmerrshëm, shenjat e të cilit janë tashmë të dukshme dhe ato në mënyrë të paevitueshme do të vënë në rrezik të gjitha territoret tona të jugut.
Problemi ndërkombëtar i kolonizimit
Në qoftë se nisemi nga hipoteza se shpërngulja graduale e shqiptarëve nëpërmjet kolonizimit tonë gradual është jo efektive, atëherë ne na është lënë vetëm një rrugë, ajo e shpërnguljes së tyre në masë. Në këtë rast, ne duhet të marrim në konsideratë dy shtete, Shqipërinë dhe Turqinë.
Me popullsinë e saj të rrallë, me moçalet e padrenazhuara dhe luginat e pakultivuara gjatë lumenjve, Shqipëria do të jetë në gjendje të pranojë disa qindra mijë shqiptarë nga vendi ynë. Me territoret e saj të gjera dhe të pabanuara dhe tokat e papunuara në Azinë e Vogël dhe Jurdistan, Turqia moderne ka mundësi të pakufizuara për një kolonizim të brendshëm. Megjithatë, pavarësisht nga përpjekjet e Kemal Ataturkut, turqit nuk e kanë mbushur akoma vakuumin e krijuar si rezultat i shpërnguljes së grekëve nga Azia e Vogël në Greqi dhe të disa prej kurdëve në Persi. Që këtej del se mundësia më e madhe është që pjesa më e madhe e shqiptarëve të shpërngulur të dërgohet atje.
Së pari, ne theksojmë se nuk do ta kufizojmë veten vetëm në hapat diplomatikë me qeverinë e Ankarasë, por do të shfrytëzojmë të gjitha mjetet për të bindur Tiranën për të pranuar disa nga këta njerëz të zhvendosur. Unë besoj se kjo do hasë vështirësi në Tiranë, për shkak se Italia do të përpiqet ta pengojë këtë proces. Por paratë luajnë një rol të madh në Tiranë. Në bisedimet lidhur me këtë çështje, qeveria shqiptare do të informohet se ne nuk do të ndalemi para asgjëje për të arritur zgjidhjen finale të kësaj çështjeje. Eventualisht, në mënyrë sekrete zyrtarë të lartë në Tiranë mund të binden se do të kenë përfitime materiale në rast se nuk do ta kundërshtojnë këtë pazarllëk.
Sikundër kemi dëgjuar, Turqia ka rënë dakord të pranojë fillimisht afro 200.000 persona të shpërngulur prej nesh, me kusht që ata të jenë shqiptarë, gjë që është shumë e favorshme për ne. Ne duhet të konformohemi me këtë dëshirë të Turqisë menjëherë dhe të nënshkruajmë një marrëveshje për shpërnguljen e popullsisë shqiptare sa më shpejt që të jetë e mundur. Lidhur me shpërnguljen e popullsisë shqiptare, ne duhet të studiojmë konventat që Turqia ka nënshkruar kohët e fundit lidhur me këtë çështje me Greqinë, Rumaninë dhe Bullgarinë, duke i kushtuar vëmendje dy gjërave: se Turqia do të pranojë mundësisht kontigjentin më të madh, ndërsa nga pikëpamja e aspektit financiar do t'i jepet ndihma maksimale, sidomos në fushën e organizimit të transportimit të tyre sa më shpejt që të jetë e mundur. Nuk ka dyshim se ky problem do të ngjallë një farë shqetësimi ndërkombëtar, që është i paevitueshëm në raste të tilla. Në njëqind vjetët e fundit, sa herë që të është ndërmarrë ndonjë veprim i tillë në Ballkan, gjithnjë ka pasur disa fuqi që kanë protestuar për shkak se veprime të tilla nuk përputhen me interesat e tyre. Në rastin e dhënë, Shqipëria dhe Italia do të bëjnë ndonjë protestë. Për sa i përket Shqipërisë, e kemi theksuar edhe më lart se duhen bërë përpjekje për të nënshkruar me të një konventë lidhur me këtë problem dhe nëse nuk e arrijmë dot këtë, ne do të bëjmë që ajo të heshtë lidhur me shpërnguljen e shqiptarëve në Turqi. E përsërisim se një aksion i kryer me mjeshtëri dhe paratë e përdorura si duhet në Tiranë do të jenë vendimtarë në këtë problem. Opinioni botëror, sidomos ai i financuar nga Italia, do të zemërohet pak. Megjithatë, bota sot është mësuar me gjëra që janë shumë më të këqia se kjo dhe është e zënë kaq shumë me problemet e përditshme sa që ky aspekt i problemit nuk do të jetë shkas për shqetësime. Në kohën kur Gjermania mund të dëbojë dhjetëra mijë ebrejë dhe Rusia mund të shpërngulë miliona njerëz nga një pjesë e kontinentit në tjetrën, shpërngulja e disa qindra mijë shqiptarëve nuk do të shpjerë në shpërthimin e luftës botërore. Por ata që do të vendosin duhet ta dinë se çfarë duan dhe të këmbëngulin për arritjen e qëllimit, pavarësisht nga pengesat e mundshme ndërkombëtare.
Italia padyshim do të nxjerrë më shumë vështirësi, por në momentin e dhënë ajo është jashtëzakonisht e zënë me problemet e veta lidhur me Abisininë dhe Austrinë dhe nuk do të guxojë të shkojë shumë larg në kundërshtimin e saj. Të them të vërtetën, rreziku kryesor qëndron në mundësinë se aleatët tanë të mëdhenj, Franca dhe Britania, mund të ndërhyjnë. Atyre mund t'u jepet një përgjigje e ftohtë dhe e vendosur se sigurimi i vijës Moravë-Vardar është në interesin e tyre, gjë që u konfirmua gjatë luftës së madhe të fundit, dhe ajo mund të bëhet më e sigurt, për ne dhe për ata, vetëm kur ne të dominojmë plotësisht rajonin përreth Maleve të Sharrit dhe Kosovës.
Mënyra e shpërnguljes
Sikundër e kemi theksuar tashmë, shpërngulja në masë e shqiptarëve nga trekëndëshi i tyre është i vetmi kurs për ne. Për të realizuar shpërnguljen e një popullsie të tërë kërkesa e parë është që të krijohet një mendësi e përshtatshme. Ajo mund të krijohet në mjaft mënyra.
Sikundër e dimë, masat myslimane përgjithësisht influencohen lehtë sidomos nga feja, paragjykimet dhe fanatizmi. Prandaj, gjëja e parë që duhet të bëjmë është që të bindim klerikët dhe njerëzit e tyre me influencë me anë të parave ose kërcënimeve që ata të përkrahin shpërnguljen e shqiptarëve. Duhet të gjenden sa më shpejtë që të jetë e mundur agjitatorë nga Turqia, në qoftë se ajo do të na i japë, për të përkrahur shpërnguljen. Ata duhet të flasin për bukuritë në tokat e reja në Turqi, për jetën e lehtë dhe të rehatshme që bëhet atje, për fanatizmin fetar dhe të ngjallin krenarinë për shtetin turk midis masave. Shtypi ynë mund të japë një ndihmë të jashtëzakonshme në përshkrimin e shpërnguljes së njerëzishme të turqve nga Dobruzha dhe se sa mirë janë vendosur ata në tokat e reja. Këto përshkrime do të krijojnë midis masave të shqiptarëve predispozicionin e domosdoshëm për t'u shpërngulur atje.
Një mjet tjetër do të jetë shtrëngimi i ushtruar nga aparati shtetëror. Ligji duhet zbatuar deri në një për ta bërë qëndrimin e shqiptarëve të padurueshëm: gjobat, burgosjet, zbatimi i egër i urdhëresave të policisë, si ndalimi i kontrabandës, prerja e pyjeve, dëmtimi i bujqësisë, lënia e qenëve zgjidhur, puna angari dhe mjete të tjera që mund të përdorë një forcë policore me përvojë. Nga pikëpamja ekonomike: mospranimi për të njohur tapitë e vjetra të tokës, puna me regjistrimin e tokës që duhet të përfshijë menjëherë vjeljen e pamëshirëshme të taksave dhe shlyerjen e të gjitha borxheve private dhe publike, rekuizimi i të gjitha kullotave shtetërore apo komunale, shfuqizimi i koncesioneve, heqja e lejeve për ushtrimin e profesionit, pushimi nga puna në zyrat shtetërore, private apo komunale etj, do të shpejtojnë procesin e shpërnguljes së tyre. Masat në fushën e shëndetësisë: zbatimi me dhunë i të gjitha dispozitave madje edhe brenda shtëpive, duke rrëzuar të gjitha muret dhe gardhiqet rrethuese, zbatimi me rreptësi i masave veterinare që do të rezultojnë në ndalimin e shitjes së bagtive në treg gjithashtu do të aplikohen në një mënyrë efektive dhe praktike. Kur vjen puna tek feja, shqiptarët janë shumë të prekshëm, prandaj ata mund të ngacmohen në këtë drejtim gjithashtu. Kjo mund të arrihet me një keqtrajtim të klerikëve të tyre, shkatërrimin e varrezave, ndalimin e poligamisë, dhe sidomos zbatimin e rreptë të ligjit që detyron vajzat të ndjekin shkollën fillore kudo që janë.
Iniciativa private gjithashtu mund të ndihmojë shumë në këtë drejtim. Ne mund t'u shpërndajmë armë kolonistëve tanë sipas nevojës. Format e vjetra të veprimit çetnik do të organizohen dhe do të mbështeten në mënyrë të fshehtë. Në veçanti, do të organizohet një vërshim i malazezve nga kullotat malore për të krijuar një konflikt në shkallë të gjerë me shqiptarët në Metohi. Ky konflikt do të përgatitet me anën e njerëzve tanë të besuar. Ai do të inkurajohet dhe kjo mund të bëhet më lehtë në kohën që shqiptarët do të jenë revoltuar vërtetë, atëherë e gjithë grindja do të paraqitet si një konflikt midis klaneve dhe do të shpjegohet me arsye ekonomike po të jetë nevoja. Më në fund, mund të sugjerohen rebelime lokale. Ato do të shtypen me gjak me anë të klaneve dhe të çetnikëve më tepër se sa me anë të ushtrisë.
Organizimi i shpërnguljes
Nga harta e bashkëngjitur del e qartë se cilat rajone duhet të pastrohen. Ato janë: Dibra e Epërme, Pologu i Poshtëm, Pologu i Epërm, Malet e Sharrit, Drenica, Peja, Istogu, Vuçiterni, Stavica, Llapi, Graçanica, Nerodimja, Dalovia, Podgori, Gora, Podrimja, Gjilani dhe Kaçaniku. Midis këtyre rajoneve, që përbëjnë të gjithë bashkë pykën shqiptare, më të rëndësishmit për ne tani janë: Peja, Gjakovica, Podrimja, Gora, Podgori, Sharri, Istogu dhe Drenica në veri të Maleve të Sharrit, sikundër dhe Dibra e Epërme dhe dy Pologët në jug dhe Malet e Sharrit. Këto janë zona kufitare që duhet të pastrohen nga shqiptarët me çdo çmim. Rajonet e brendshme si Kaçaniku, Gjilani, Nerodimja, Graçanica, Llapi, Vuçiterni etj, mundësisht duhet të dobësohen, sidomos rajonet e Kaçanikut dhe të Llapit, ndërsa të tjerët duhet të kolonizohen gradualisht dhe sistematikisht në një periudhë prej dhjetra vjetësh.
Mjetet e përmendura më lart do të përdoren në radhë të parë në rajonet kufitare, në rast se ne duhet t'i pastrojmë ato nga shqiptarët.
Gjatë ripopullimit duhet të mbajmë mend këto që vijon
Në radhë të parë, ripopullimi duhet të fillojë në fshatra dhe pastaj në qytete. Duke qenë më kompaktë, fshatrat janë edhe më të rrezikshëm. Pastaj gabimi i shpërnguljes së varfanjakëve vetëm do të shmanget : shtresat e mesme dhe të pasura përbëjnë shtyllën kurrizore të çdo kombi, prandaj ato duhen persekutuar dhe duhen pastruar. Duke mos pasur mbështetjen e bashkëpatriotëve që janë të pavarur ekonomikisht, varfanjakët nënshtrohen më lehtë. Kjo çështje ka një rëndësi të madhe dhe po e theksoj këtë për arsye se një nga shkaqet kryesore që kemi pak sukses në kolonizimin tonë të jugut është se të varfërit u dëbuan, ndërsa të pasurit mbetën, kështu që ne nuk bëmë përpara, sepse fituam fare pak tokë për vendosjen e kolonistëve tanë. Gjatë krijimit të mendësisë për shpërnguljen, duhet të bëhet çdo gjë e mundur për të shpërngulur fshatra të tërë ose të paktën familje të tëra. Një gjendje e tillë, në të cilën një pjesë e familjes largohet kurse pjesa tjetër mbetet duhet të mënjanohet me çdo kusht. Shteti ynë nuk ka ndërmend të shpenzojë miliona për ta bërë jetën më të lehtë për shqiptarët, por të heqë qafe sa të jetë e mundur më shumë prej tyre. Për këtë arsye blerja e tokave të shqiptarëve që shpërngulen nga ata që mbeten prapa duhet të ndalohet në mënyrë absolute. Largimi i individëve dhe i fshatrave të tërë mund të lidhet edhe me pyetjen nëse ata duan ta kenë më të lehtë procesin e shpërnguljes.
Me të dhënë pëlqimin për shpërngulje, atyre u duhet dhënë e gjithë ndihma e duhur. Procedura administrative do të thjeshtëzohet, prona e tyre do të paguhet në vend, dokumentat e udhëtimit do të lëshohen pa asnjë formalitet, dhe atyre do t'u jepet ndihmë për të shkuar në stacionin më të afërt të trenit. Trenat do të jenë gati për t'i dërguar deri në Selanik, nga ku ata do të hipin menjëherë në anije për në Azi. Ka shumë rëndësi që udhëtimi i tyre të jetë i lehtë, i rehatshëm dhe i lirë. Mundësisht udhëtimi me tren të jetë pa para dhe ata të ndihmohen me ushqime, sepse nga kjo do të varet shumë nëse do të shpërngulen masa të mëdha njerëzish apo jo. Frika e vështirësive të udhëtimit do të jetë pengesa kryesore në lëvizjen e tyre. Prandaj ajo mund të kapërcehet duke zgjidhur të gjitha problemet e lidhura me udhëtimin shpejt dhe energjikisht. Një kujdes i veçantë duhet të bëhet për të siguruar se ata do të kenë sa më pak vështirësi në udhëtim, sepse njerëzit e thjeshtë orientohen me vështirësi. Prandaj do të jetë e këshillueshme të studiohet sistemi i transportit nga agjenci të mëdha udhëtimi dhe të përdoret ky studim. Personi i shpërngulur duhet të kalojë nga dora në dorë pa e ndjerë barrën e kësaj çvendosjeje. Vetëm në këtë mënyrë është e mundur të krijohet ai vërshim shqiptarësh të shpërngulur që do të zbrazë jugun tonë prej tyre.
Popullimi i rajoneve të shpopulluara
Problemi i vendosjes së kolonive në rajonet e çpopulluara nuk është më pak i rëndësishëm se shpërngulja e shqiptarëve.
Lind pyetja e parë: Kush do të vendoset atje? Gjëja më e natyrshme do të ishte që ato të popullohen me elementin tonë nga rajonet pasive. Në radhë të parë më të përshtatshmit janë malazezët sepse Metohia, Drenica dhe Kosova janë vendet më të natyrshme, ku ata mund të vërshojnë prej maleve të tyre të varfëruara. Rritja e popullsisë në Mal të Zi ka sjellë një varfëri, e cila kohët e fundit ka shkaktuar trazira të vazhdueshme social-politike të disfavorshme për fuqinë e shtetit tonë dhe shumë të rrezikshme për ligjin dhe rregullin në të ardhmen. T'u japësh atyre misër dhe pensione është pa dobi. E vetmja zgjidhje është t'i dërgosh ata në rajonet pjellore të Metohisë, Drenicës dhe Kosovës. Pastaj, meqënëse ata janë të afërt me shqiptarët për sa i përket mentalitetit dhe temperamentit, malazezët janë instrumenti më i përshtatshëm për t'i mundur ata. Së pari, ata mund të përdoren në rajonet në veri të Maleve të Sharrit. Ndërkohë, krahas tyre, edhe disa njerëz nga Liçani, Krajsinca, Serbia, Kaçaku, Uzhica dhe Toplica duhet të përdoren si kolonistë. Kjo është e domosdoshme për të krijuar zakone më të mira pune dhe organizimi midis malazezëve, për të thyer psikologjinë e tyre të grupeve baritore dhe frymën e kolektivitetit që karakterizon malësorët me anën e përzjerjes dhe të ndërmartesave me njerëz të rajoneve të ndryshme dinarike. Në këtë mënyrë, do të formohet një tip i ri malazezësh me një këndvështrim më pak lokal dhe më të gjerë serb.
Kushte të përshtatshme do të krijohen për emigrantët serbë të jugut që banojnë në rajonet në jug të Maleve të Sharrit, kështu që ata do të mund të vënë në posedim tokat pjellore. Ata janë njerëz të ndershëm e punëtorë që do t'i jenë mirënjohës shtetit për gjithë jetën në qoftë se do të krjohen për ta kushte të pëlqyeshme jetese në zonat fshatare. Serbët fshatarë të jugut në përgjithësi kanë të drejtë të presin më shumë kujdes dhe vëmendje se ç'po u kushtohet sot.
Kolonizimi i Pologut (i Epërm dhe i Poshtëm) dhe i Dibrës me këta paupers (varfanjakë, përkth.), si dhe dhënia e kullotave atyre dhe jo shqiptarëve, do t'i bëjë ata që ta ndjejnë se ky është shteti i tyre dhe do t'i mbrojnë kufijtë e tij.
Sulejman Demollari
Demollari ishte futbollisti më popullor në Shqipëri i dekadës së 1980-1990. Në moshën 19-vjeçare u shpall ndër 10 sportistët më të mirë të vitit dhe iu dha titulli, “Mjeshtër Sporti”. Është fitues disa herë i anketës së “10 sportistëve më të mirë të vitit”. Ai është “ylli” i futbollit shqiptar, modeli i futbollistit dhe i sportistit, i cili radhitet krahas figurave të mëdha të futbollit shqiptar, si: Loro Boriçi, Zihni Gjinali, Refik Resmja, Qemal Vogli, Panajot Pano etj.
Dëbimi i shqiptarëve
Popullimi i rajoneve të shpopulluara
Gjatë kolonizimit të fshatrave të boshatisura nga shqiptarët, është me rëndësi të mënjanohen vonesat burokratike dhe formalitetet e mërzitshme. Veprimi i parë i menjëhershëm është që t'u jepet kolonistëve e drejta e posedimit mbi tokat ku janë vendosur. Një nga arsyet kryesore për mossuksesin e kolonizimit ka qenë fakti se kolonistët nuk e kanë fituar menjëherë të drejtën e posedimit dhe në këtë mënyrë ajo është keqtrajtuar në duart e zyrtarëve dhe politikanëve të paskrupullt. Fshatarët e ndjejnë veten të sigurt në posedimin e tokës vetëm kur ata e dinë se askush nuk mund t'i largojë më prej saj. Prandaj, atyre do t'u jepet një garanci e tillë menjëherë. Por në të njëjtën kohë, është e rrezikshme t'u japësh kolonistëve të drejtën e plotë të pronësisë mbi tokën. Në parim, ekonomitë e kolonistëve kanë misionin e tyre shtetëror dhe nacional, dhe ai që merr një ekonomi të tillë duhet ta shpjerë misionin deri në fund. Prandaj, ai nuk mund të ketë një pronësi të pakufizuar mbi këtë pronë. Sepse ka njerëz mjaft të ndryshëm midis tyre, si proletarë të fshatit të cilët kanë humbur ndjenjën e tyre të pronësisë mbi tokën ose barinjë që duhet të përshtaten me bujqësinë. Ata duhet të lidhen me tokën me anën e forcës së ligjit. Sepse ata mund të fillojnë ta duan krahinën dhe shtëpinë e tyre të re dhe nëqoftëse ata vetë nuk mund ta arrijnë këtë, sidoqoftë fëmijtë e tyre do të mund ta bëjnë. Për këtë arsye duhet të mënjanohet me anën e ligjit që kolonistët të fitojnë pronësinë e plotë mbi tokën në jo më pak se 30 vjet, megjithëse e drejta për posedim do t'u jepet menjëherë. Sipas ligjit tonë, gratë në vendin tonë duhet të përjashtohen nga trashëgimia në tokat e kolonizuara, me përjashtim të rasteve kur kolonisti nuk ka pasardhës meshkuj dhe gruaja ka ndërmend të sjellë një dhendër në shtëpi. Pronat që u janë dhënë kolonistëve deri tani kanë qenë të vogla. Duke patur parasysh metodat ekstensive të bujqësisë, rënien e çmimeve të produkteve bujqësore, sikundër dhe familjet e medha të kolonistëve, 5 deri 10 hektarë tokë janë të pamjaftueshëm për të siguruar kushtet për zhvillimin ekonomik të kolonistëve.
Është më mirë të popullosh një rajon me një numër më të vogël kolonistësh me kushte më të mira zhvillimi se sa ta popullosh atë me një numër të madh apo me gjysëmproletarë fshati. Ky gjithashtu ka qenë një shkak madhor përse nuk kemi patur sukses deri tani në kolonizimin e jugut dhe të veriut.
Elementë kaq të përshtatshëm për kolonizim në kushte kaq të vështira që kemi sot janë të rrallë midis popujve të tjerë. Këto pak suksese që kemi arritur në politikën e kolonizimit janë rezultat i këtyre cilësive kolonizuese të racës sonë. Vetëm fshatarët tanë, të cilët luftojnë me tokat e mbuluara me shkurre ose që nuk kanë qenë punuar asnjëherë dhe janë zhvendosur nga një mjedis në një tjetër, kanë qenë në gjendje të mbijetojnë në kushte kaq të vështira. Çfarë nuk do të bënin ata në qoftë se shteti do t'u jepte gjërat që e ka për detyrë t'u japë.
Metoda e kolonizimit të Toplicës dhe Kosanicës pas vitit 1878, kur shqiptarët u dëbuan nga këto rajone, është gjithashtu e mbushur me mësime. Metoda për kolonizimin e këtyre rajoneve u parashtrua në ligjin e 3 janarit 1880. Me 3 shkurt të të njëjtit vit, Këshilli i Popullit aprovoi ligjin mbi amendamentin e marrëdhënieve agrare sipas parimit "toka fshatarëve". Pa hezitim, Serbia mori borxhin e parë të huaj për të paguar Turqinë për tokat që kishte marrë. Ajo nuk formoi ndonjë ministri të reformës agrare apo ndonjë aparat të kushtueshëm për problemin e kolonizimit, por çdo gjë u bë në një mënyrë të thjeshtë dhe praktike. Organet e policisë ua shpërndanë tokat të gjithë atyre që donin ta punonin. Erdhën njerëz nga Mali i Zi, Sjenica, Vranja, Kosova, Peja etj. gjatë 30 vjetëve pas vitit 1878. Toplica dhe Kosanica, dikur rajone shqiptare me reputacion të keq, i dhanë Serbisë regjimentin më të mirë në luftërat e viteve 1912-1918, Regjimentin e Dytë të Hekurt. Toplica dhe Kosanica paguan dhe stërpaguan me gjakun e bijve të tyre ato dhjetë milionë dinarët që Serbia pati shpenzuar për ripopullimin e tyre.
Vetëm duke ndjekur këtë shembull dhe duke ditur se çfarë kërkohet, duke mos kursyer as paratë as gjakun, mund të krijojë shteti ynë një Toplicë të re në Kosovë dhe Metohi.
Që këtej del se në qoftë se ne duam që kolonistët të qëndrojnë atje ku janë, ata duhet të jenë të sigurt se do t'i kenë të gjitha mjetet për të jetuar për disa vite. Ne duhet të ndalojmë rreptësisht çfarëdo spekullimi me shtëpitë dhe pronat e shqiptarëve të shpërngulur. Shteti duhet t'i rezervojë vetes të drejtën e pakufizuar për të disponuar pronat e tundshme dhe të patundshme të njerëzve të shpërngulur dhe duhet të vendosë kolonistët e vet menjëherë pas nisjes së shqiptarëve. Kjo duhet të bëhet sepse do të jenë të rralla rastet kur do të niset një fshat i tërë njëherësh. Të parët që do të vendosen në këto fshatra duhet të jenë malazezët, që janë një popull arrogant, gjaknxehtë dhe i pamëshirshëm. Ata do t'i dëbojnë shqiptarët e mbetur me sjelljen e tyre dhe këtu mund të sillen pastaj kolonistë nga rajone të tjera.
Ky dokument merret vetëm me problemin e kolonizimit të Serbisë së Jugut. Problemi i Vojvodinës, sidomos i trekëndëshit hungarez në Backë, Senta-Kula-Backa Topola, nuk është më pak i rëndësishëm për ne. Për të shkatërruar këtë trekëndësh në Vojvodinë është njëlloj si të shkatërrosh bllokun shqiptar përrreth Maleve të Sharrit. Duke ndjekur ndarjen e pronave të mëdha, atje mbesin dhjetëra mijëra ferma hungareze që janë sot një barrë e rëndë për fshatarët e mesëm serbë dhe gjermanë të Vojvodinës. Disa nga këta punëtorë gjermanë apo hungarezë, që janë punëtorë bujqësie apo pronarë të vegjël, mund të dërgohen në jug, sepse në Backë, në kufirin me Hungarinë, ata paraqesin rrezik, aq më tepër që serbët e Backës përbëjnë vetëm 25 përqind të popullsisë. Në Serbinë e Jugut, duke i mbrojtur pronat e tyre kundër Shqipërisë, ata do të bëhen shtetas të mirë, që do të integrohen me masat e popullit tonë dhe, ç'është edhe më e rëndësishme, duke qenë më të përparuar dhe në një nivel më të lartë kulturor se fshatarët tanë, ata do të japin shembullin e metodave të përparuara në kultivimin e tokës. Ne theksojmë në mënyrë të veçantë se serbët e Vojvodinës nuk duhet të dërgohen në jug për kolonizim. Në Vojvodinë ka akoma tokë për kolonizim. Prandaj atyre u duhet dhënë tokë atje. Theksojmë gjithashtu se gjatë periudhës 1928-1929 atje pati një lëvizje të gjerë midis hungarezëve. Një përpjekje tjetër në këtë drejtim duhet të pengohet dhe publiku ynë duhet të udhëzohet si të përkrahë një lëvizje të hungarezëve dhe të gjermanëve nga Vojvodina dhe sidomos nga Backa në jug.
Aparati i kolonizimit
Një rëndësi të veçantë për zgjidhjen e çështjes që po diskutojmë ka ekzistenca e një aparati për ta drejtuar këtë punë. Puna e dobët e aparatit që ka zbatuar politikën tonë të kolonizimit është në një shkallë të madhe shkaku që deri tani ne nuk kemi patur sukses. Për ta manjanuar një gjë të tillë në të ardhmen, duhet bërë riorganizimi.
Asnjë punë tjetër nuk kërkon më shumë vazhdimësi zbatimi sa ç'kërkon kolonizimi. Ne kemi theksuar se një nga arsyet kryesore të mungesës së suksesit në kolonizimin tonë në veri dhe në jug është puna e pakët dhe ndryshimi i politikës me ndryshimin e qeverive. Në rast se kjo duam të mënjanohet në të ardhmen, kolonizimi duhet t'i besohet Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë. Pse? Thjesht për arsye të mbrojtjes. Ushtria jonë është e interesuar në vendosjen e elementit tonë përgjatë kufirit, sidomos në sektorët më delikatë. Për këtë qëllim ai do të bëjë ç'është e mundur për të siguruar kufijtë me anë të një kolonizimi sa më të qëndrueshëm. Shtabi i Përgjithshëm, si institucioni i paë i mbrojtjejes së interesave tona kombëtare, mund të kontribuojë shumë në tërë politikën tonë të kolonizimit. Shtabi i Përgjithshëm do të dijë si të mbrojë zbatimin e politikës së kolonizimit nga ndërhyrjet private të atyre që duan ta përdorin atë në interesin e tyre dhe nga çdo ndikim i jashtëm. Një fakt tjetër i rëndësishëm është se do të jetë më lehtë për Shtabin e Përgjithshëm të bindë institucionet me përgjegjësi për rëndësinë e çështjes dhe t'i bëjë ata që marrin vendimeve efektive. Këshilli i Popullit do të ketë më besim tek ai dhe do t'i japë kreditë e nevojshme më lehtë se të tjerëve.
Shtabi i Përgjithshëm do të udhëheqë të gjithë punën nëpërmjet Këshillit Shtetëror të kolonizimit. Ky këshill do të jetë krejt i pavarur, por drejtëpërdrejtë nën kontrollin e Shefit të Shtabit të Përgjithshëm dhe do të ketë të gjitha organet e kolonizimit tonë nën kontrollin e tij. Përfaqësuesit e disa ministrive të interesuara, shoqata kombëtare, organizma teknike dhe institucione shkencore do futen në këtë këshill.
Gabimi më i madh i politikës sonë të kolonizimit qëndron në faktin se burokracia e pastërvitur dhe jo kompetente ka thënë fjalën kryesore në këtë punë dhe është marrë me të jo vazhdimisht dhe pa e eksploruar atë tërësisht. Le të përmendim kolonizimin e vullnetarëve tanë nga Hungaria në Ovce Polje, Kadrifikovo ose emigrantët nga Istra dhe Gorica që u vendosën përreth Demir Kapijas. Kjo kërkon një lidhje të ngushtë midis forcës së shtetit, iniciativës private dhe institucioneve shkencore me politikën tonë të kolonizimit. Iniciativa mund të veprojë në shumë drejtime. Mbrojtja Popullore, Sokolasit, Shoqatat Çetnike etj. duhet të ndërmarrin kundër shqiptarëve veprime, në të cilat është mirë që të marrë pjesë edhe shteti. Shoqatat e agronomëve, doktorëve, inxhinjerëve, kooperativave etj. mund të ndihmojnë shumë mirë nëpërmjet këshillave teknike për të zgjidhur shumë probleme që dalin gjatë procesit të kolonizimit. Edhe shoqatat kulturale, si Prosveta në Sarajevo, Matica Srpska në Novi Sad, shoqatat Sveti Sava në Beograd etj. gjithashtu kanë detyrat e tyre në lidhje me këtë çështje.
Nuk ka dyshim se institucionet tona më të larta shkencore kanë filluar të humbasin prestigjin e tyre të dikurshëm. Shaku kryesor për këtë është se universiteti dhe Akadamia e Shkencave po largohen gjithnjë e më shumë nga jeta reale dhe janë duke neglizhuar detyrën Themelore që kanë ata në një vend relativisht të prapambetur si ky i yni, duke hapur rrugën për zbatimin e realizimeve shkencore të shekullit XX-të. Miliona do t'i ishin kursyer këtij vendi, shumë gabime do të kishin qenë mënjanuar, duke përfshirë dhe politikën e kolonizimit, sikur problemet të ishin studiuar me seriozitet dhe objektivitet nga punonjësit tanë shkencorë kompetentë para se ato të shtroheshin për zgjidhje. Politika jonë e kolonizimit po ashtu do të kishte pasur një vlerësim më serioz, një vazhdimësi më të madhe dhe zbatim më efektiv, sikur ekspertët dhe punonjësit tanë shkencorë të jepnin paraprakisht mendimin e tyre. Në radhë të parë, Akademia Mbretërore Serbe e Shkencave e Beogradit duhet të marrë iniciativën të organizojë një studim tërësor shkencor për të gjithë problemin e kolonizimit të vendit. Kjo do të kishte qenë e mundur për shumë arsye. Në universitet ne kemi ekspertë për çdo çështje që është e lidhur me kolonizimin e vendit tonë. Mësueset dhe akademikët e universitetit janë punonjës të pavarur, të cilët i nënshtrohen më pak ndikimeve të jashtme politike. Ata tashmë kanë një përvojë të mirë në një punë të tillë dhe veprimtaria e tyre shkencore është një garanci e objektiviteti të tyre. Prandaj ata do të marrin iniciativën për të themeluar një institut të kolonizimit, detyrë e të cilit do të jetë angazhii në studimin e kolonizimit. Shteti nga ana e tij do të shkëpusë nga ministri të ndryshme të gjitha ato institucione që kanë qenë të angazhuar me këtë problem dhe me to të krijojë një institucion të posaçëm, Zyrën e Inspektimit të Kolonizimit.
Zyra e Inspektimit të Kolonizimit do të kryesohet nga Inspektori i Përgjithshëm i caktuar me dekret me propozimin e Ministrit të Luftës, Shefit të Shtabit të Përgjithshëm dhe Kryeministrit. E gjithë veprimtaria e institutit dhe e Zyrës së Inspektimit të Kolonizimit do të zhvillohet sipas urdhrave dhe mbikëqyrjes të Këshillit të Shtetit, ndërsa Inspektori i Përgjithshëm do të përgjigjet para Shefit të Shtabit të Përgjithshëm.
Instituti i kolonizimit do të jetë i ndarë në këto seksione: 1) organizimi; 2) edukimi dhe kultura;3) financa; 4) bujqësia; 5) ndërtimi; 6) higjiena etj. Në marrëveshje me shoqatat shkencore dhe kulturore-edukative, seksionet do të studiojnë problemet e kolonizimit dhe do të përatisin direktivat, duke e pajisur kështu politikën tonë të kolonizimit me një plan të shëndoshë dhe shkencërisht të përpunuar, i cili do të shërbejë për marrjen e vendimeve. Në krye të këtij instituti do të jenë njerëz të emëruar nga Këshilli i Shtetit, që përbëhet nga përfaqësues të ministrive të përmendura, universiteti, Akademia e Shkencave dhe ato organizata private, nacionale dhe kulturore-organizative që do të zgjidhen apo do të emërohen në këtë këshill. Në këtë rast duhet të bëhet kujdes që atje të caktohen njerëz jo për të fituar nder, por njerëz që e duan dhe janë të dedikuar në këtë punë.
Kryetarët dhe nëpunësit e Institutit do të caktohen nëpërmjet konkurrimit.
Born This Way
Albumi "Born this way" është albumi i dyte i këngëtares amerikane Lady Gaga. Albumi është i zhanrit pop/dance dhe ishte i inspiruar nga këngetare si Whitney Houston, Madonna, George Michael dhe Prince.
Laura Omloop
Laura Omloop (Laura) është këngëtare Belge e cila do të prezantojë Belgjikën në Festivalin Evropian Të Këngës Për Fëmijë 2009 në Kiev të Ukrainës. Kënga e saj quhet "Zo Verliefd" (Në Dashuri) në versionin Yodelo. Laura fitoi çmimin e parë në Belgjikë nga 20 konkurrentë tjerë.
E bukura e dheut (Përralla shqiptare)
E bukura e dheut Përralla shqiptare. Autori: Kastriot Mahilaj. Shtëpia botuese: "EMAL". Viti i botimit 2014. Faqet e librit 112. ISBN 978-9928-04-184-5
R.E.M.
R.E.M. është një rok bend i formuar në Athens (Georgia, ShBA) në vitet e`80–a nga Bill Berry, kitaristi Peter Buck, basisti Mike Mills dhe këngëtari Michael Stipe.
Festivali Evropian i Këngës për Fëmijë 2010
Eurovizioni për fëmijë këtë vit do mbahet në kryeqytetin e Bjellorusisë, Minsk. Azerbajxhani ndoshta do konfirmojë ardhjen e tyre për herë të parë për shkak se u munduan të marrin pjesë edhe në 2008 dhe 2009 por u larguan në minutën e fundit.
Bjellorusia, konfirmoi pjesëmarrjen për shkak se është shteti Organizatorë.Ndërsa Belgjika konfirmoi pjesmarrjen disa ditë pas Eurovizionit për fëmijë në Kiev. Televizioni VRT në Belgjikë vendosi të konfirmoj më datat 23 nëntorë. Ndërsa Holanda Vitin e Kalura në Kiev fitoi Festivalin me 121 Pikë me Margjin 5-pikëshe ndaj Armenisë dhe Rusisë. Para nëntorit Malta dha një konferencë për pjesmarrje dhe Malta vendosi që të bëj prapë pjesmarrje në Minsk. Pas një muaji Malta la konfirminin duke lënë rezultatin të paditur. Malta mori vendin e 8-të në Kiev. Rezultatet më të mira të Maltës ishin në vitin 2008 me vendin e 4-të prej 100 pikëve komplete. Me mundësi por jo shumë të mëdha në Eurovizionin 2010 për fëmijë shteti debitues do mund të jetë Azerbajxhani. Azerbajxhani dha për herë të parë mundim në vitin 2007 në Holandë. Por Azerbejxhani u largua. Vitin 2008 Azerbejxhani konfirmoi Pjesmarrjen por u largua për shkak se televizioni Azer nuk kishte datë të cakutar të festivalit. Pas disa muajsh Azerbejxhani gjithashtu kontriboi mendimit të bëjë debut në vitin 2009 në Kiev por iu tërheq kërkesës. Bosnja dhe Hercegovina gjithashtu u mundua në vitin 2007 por nuk këkoi më pjesmarrje. Izraeli deshi të marr pjesë në vitin 2008 por iu tëherq kërkesës për shak të financave dhe festivalit. Por Izraeli transmetoi LIVE Eurovizionin 2008 në Lemesos të Qipros. Rregulli i Eurovizionit për Fëmijë gjithashtu tregon se këngëtari i atij shteti apo ndyshe ri-prezantuesi duhet ta shkruaj dhe kompozojë këngën vetë. Gjithashtu rregulli është që cdo këngë pjesmarrëse të jetë në gjuhën e shtetit të vet. Këtë vit u kthye në festival Letonia dhe Lituania, gjithashtu edhe Suedia që supozonte një tërheqje të mundshme u kthye me televizion tjetër ndërsa Qipro dhe Rumania larguan për arsye të kushteve financiare dhe të rezultateve jo të mira që këto shtete morën viteve të kaluara. Qipro nuk ka qenë e sukseshme viteve të fundit, në vitin 2009 u klasifikua e 11-ta, jashtë Top 10, gjithashtu edhe viteve të mëparshme ajo mori vende jo të mira, gjithashtu edhe Rumania nuk ka qenë e sukseshme, në vitin 2009, ky shtet u klasifikua e fundit, me vetëm 6 pikë të marrura nga të gjithë pjesmarrësit dhe 12 nga festivali. Rumania në një konferencë për shtyp në vitin 2009, para se të zgjedhte përfaqësuesin bëri të ditur një tërheqje të mundshme për shkak të rezultatit të keq në vitin 2008, ku ata klasifikuan këngën e tyre si këngë "Fituese". Pas tërheqjes në vitin 2010, ata pretenduan të ktheheshin por prap TVR (Televizioni Rumun) nuk kishte kushte të mjaftueshme financjare të përfaqësohej në Eurosong.
La Bastida
La Bastida është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Qarku Sierra de Francia, të provincës Salamanca, në Castile dhe León. La Bastida ka 28 banorë (2013), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 18.53 km2.
Lidhje të jashtme
La Bastida
Çardaku
parapamje|Çardak Çardaku ka qenë pjesë e hapur ne katin e dytë të një tipi të banesave shqiptare në ballin e tyre ose edhe në të dy anët e tjera, zakonisht e kthyer nga jugu.
Çardaku ishte përgjithësisht i zbuluar, pa tavan, me streha të gjera dyfishe dhe me një varg shtyllash druri. Në disa banesa ishte një nga mjediset kryesore. Në banesën qytetare të periudhës feudale çardaku arriti trajta të zhvilluara me vlera të larta arkitektonike dhe dekorative, veçanërisht në Shkodër, Berat, Gjakovë, Prizren etj. Ndeshet edhe në banesat qytetare të Gjirokastrës dhe në disa banesa fshatare. Duke filluar nga mesi i shek.XIX, çardaku rrudhet e mbyllet, humbet funksionet e mëparshme.
Shiko dhe këtë
Çardaku lojë në të cilën njëra palë e lojtarëve përkulen të lidhur nga kurrizi për duarsh dhe lojtarët e palës tjetër përpiqen t'u hipi sipër (kaladibrançe).
Zgjedhjet parlamentare në Kosovë
Zgjedhjet parlamentare të Kuvendit të Kosovës (Kuvendi i Kosovës, janë mbajtur gjashtë herë që nga viti 1999 më të fundit në qershor të vitit 2017. Kuvendi është institucion i sistemuar nga Kushtetuta e Kosovës, është organi ligjvënës i Republikës së Kosovës dhe përbëhet nga një dhomë 120-anëtarëshe; 100 votohen direkt në Kuvend ndërsa 20 janë të reservuara si në vazhdim:
Kosova ka një sistem multi-partial, me shumë parti dhe sistem të përfaqësimit proporcional dhe vende të garantuara për  përfaqësusit e pakicave, do të thotë se asnjë parti nuk do të ketë një shumicë parlamentare. (Përveç kësaj, një numër minimal të Ministrave janë dhe mbeten të rezervuara për Serbët dhe pakicat e tjera)
Zgjedhjet parlamentare (2017)
Data e zgjedhjeve: 11 qershor 2017
Numri i votuesve të regjistruar: 1,888,059
Pjesëmarrja në zgjedhje: 779,729 votues (41.3%)
Zgjedhjet ishin shkaktuar nga një mocion mosbesimi nga Nisma Socialdemokrate e Fatmir Limaj, më 10 Maj 2017 me një votim 78 pro 34 kunder dhe 3 abstenim.
Zgjedhjet parlamentare (2014)
Data e zgjedhjeve: 8 qershor 2014
Numri i votuesve të regjistruar: 1,799,023
Pjesëmarrja në zgjedhje: 734,055 votues (42.63%)
Zgjedhjet parlamentare (2010)
Data e zgjedhjeve: 12 dhjetor 2010
Numri i votuesve të regjistruar: 1,632,276
Pjesëmarrja në zgjedhje: 706,317 votues (45.29%)
Referimet
http://www.kqz-ks.org/zgjedhjet-e-pergjithshme/
Khojavend (rajon)
Referime
Khojavend
Lista e kompanive
Këtu janë të paraqitura listat e firmave sipas kategorizimeve të më poshtme.
Berati, çelësi turistik
Berati, çelësi turistik - Guida e parë turistike-praktike për Beratin. Gjuha: Shqip & Anglisht. Botues "Çelësi", faqe 82. ISBN 978-99943-964-0-5 Autorët: Fatos Baxhaku (teksti), Zylyftar Hoxha (red.), Ilir Baçi (përkth.). Viti i botimit 2007.
Çarki
Çarki, sini e madhe, me buzë të cektë që përdoret për lakror ose për të shtruar përpara bukë e gjellë.
Kantoni Saint-Pierre-des-Corps
Kantoni Saint-Pierre-des-Corps (frëngjisht: Canton de Saint-Pierre-des-Corps) është një kanton në departamentin Indre-et-Loire, rajonin Région Centre në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Saint-Pierre-des-Corps. Ka sipërfaqe 11km2 dhe popullsi 15665 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Saint-Pierre-des-Corps aktualisht përbëhet nga 1 komuna.
Krimi në korporatë
Në kriminologji, krimi në korporatë apo krimi korporativ i referohet krimeve të kryera ose nga një korporatë (dmth, një ent biznesi që ka një personalitet juridik të veçantë nga personat fizikë që menaxhojnë aktivitetet e saj), ose nga individë që veprojnë në emër të një korporate ose subjekti tjetër biznesi (shih zëvendësin përgjegjësia dhe përgjegjësia e korporatës). Për krimet më të këqija të korporatave, korporatat mund të përballen me shpërbërjen gjyqësore, nganjëherë të quajtur "dënimi me vdekje korporative", që është një procedurë ligjore në të cilën një korporatë detyrohet të shpërbëhet ose të pushojë së ekzistuari.
Disa sjellje negative nga korporatat mund të mos jenë në të vërtetë kriminale; ligjet ndryshojnë ndërmjet juridiksioneve. Për shembull, disa juridiksione lejojnë tregtimin e brendshëm.
Krimi i jakave të bardha
Termi "krim i jakës së bardhë" i referohet krimit të motivuar financiarisht, të padhunshëm ose jo të dhunshëm drejtpërdrejt të kryer nga individë, biznese dhe profesionistë të qeverisë. Ajo u përkufizua për herë të parë nga sociologu Edwin Sutherland në 1939 si "një krim i kryer nga një person me respekt dhe status të lartë shoqëror gjatë profesionit të tij". Krimet tipike të jakave të bardha mund të përfshijnë vjedhjen e pagave, mashtrimin, ryshfetin, skemat Ponzi, tregtimin e brendshëm, shantazhin në punë, përvetësimin, krimin kibernetik, shkeljen e të drejtave të autorit, pastrimin e parave, vjedhjen e identitetit dhe falsifikimin. Krimi i jakës së bardhë përputhet me krimin e korporativ.
Krimi në korporatë
Krimi i korporatave mbivendoset me:
Epilepsia
Epilepsia është një grup çrregullimesh neurologjike jo të transmetueshme të karakterizuara nga kriza epileptike të përsëritura. Krizat epileptike mund të ndryshojnë nga periudha të shkurtra dhe pothuajse të pazbulueshme deri në periudha të gjata dridhjesh të forta për shkak të aktivitetit elektrik jonormal në tru. Këto episode mund të rezultojnë në lëndime fizike, ose drejtpërdrejt të tilla si kockat e thyera ose duke shkaktuar aksidente. Në epilepsi, krizat tentojnë të përsëriten dhe mund të mos kenë një shkak të menjëhershëm themelor. Krizat e izoluara që provokohen nga një shkak specifik, si helmimi, nuk konsiderohet se përfaqësojnë epilepsi. Njerëzit me epilepsi mund të trajtohen ndryshe në zona të ndryshme të botës dhe të përjetojnë shkallë të ndryshme të stigmës sociale për shkak të natyrës alarmante të simptomave të tyre.
Mekanizmi themelor i konfiskimeve epileptike është aktiviteti i tepërt dhe jonormal i neuroneve në korteksin e trurit, i cili mund të vërehet në elektroencefalogramin (EEG) të një individi. Arsyeja pse kjo ndodh në shumicën e rasteve të epilepsisë është e panjohur (idiopatike); disa raste ndodhin si rezultat i dëmtimit të trurit, goditjes në tru, tumoreve të trurit, infeksioneve të trurit ose defekteve të lindjes përmes një procesi të njohur si epileptogjenezë. Mutacionet gjenetike të njohura janë të lidhura drejtpërdrejt me një pjesë të vogël të rasteve. Diagnoza përfshin përjashtimin e kushteve të tjera që mund të shkaktojnë simptoma të ngjashme, të tilla si të fikët, dhe përcaktimin nëse një shkak tjetër i konfiskimeve është i pranishëm, siç është tërheqja e alkoolit ose problemet me elektrolitin. Kjo mund të bëhet pjesërisht duke imazhuar trurin dhe duke kryer analiza gjaku. Epilepsia shpesh mund të konfirmohet me një EEG, por një test normal nuk e përjashton gjendjen.
Epilepsia që shfaqet si rezultat i çështjeve të tjera mund të parandalohet. Krizat janë të kontrollueshme me mjekim në rreth 69% të rasteve; shpesh janë të disponueshme medikamente të lira kundër krizave. Tek ata, krizat e të cilëve nuk i përgjigjen mjekimit; operacioni, neurostimulimi ose ndryshimet dietike mund të merren parasysh më pas. Jo të gjitha rastet e epilepsisë janë të përjetshme dhe shumë njerëz përmirësohen deri në atë pikë sa trajtimi nuk është më i nevojshëm.
Që nga viti 2020, rreth 50 milionë njerëz kanë epilepsi. Gati 80% e rasteve ndodhin në vendet në zhvillim. Në vitin 2015, rezultoi me 125,000 vdekje, një rritje nga 112,000 në vitin 1990. Epilepsia është më e zakonshme tek të moshuarit. Në botën e zhvilluar, fillimi i rasteve të reja ndodh më shpesh tek foshnjat dhe të moshuarit. Në botën në zhvillim, fillimi është më i zakonshëm tek fëmijët më të rritur dhe të rinjtë për shkak të dallimeve në frekuencën e shkaqeve themelore. Rreth 5-10% e njerëzve do të kenë një krizë të paprovokuar deri në moshën 80 vjeç, me mundësinë për të përjetuar një krizë të dytë që rritet në mes 40% dhe 50%. Në shumë zona të botës, ata me epilepsi ose kanë kufizime në aftësinë e tyre për të drejtuar makinën ose nuk u lejohet të drejtojnë makinën derisa të mos kenë kriza për një kohë të caktuar. Fjala epilepsi është nga greqishtja e lashtë ἐπιλαμβάνειν, "të kapësh, të zotërosh ose të mundosh".
Krizat
Ekzistojnë gjashtë lloje kryesore të krizave të përgjithësuara: krizat tonike-klonike, tonike, klonike, mioklonike, mungesë dhe atonike. Të gjitha ato përfshijnë humbje të vetëdijes dhe zakonisht ndodhin pa paralajmërim.
Krizat toniko-klonike ndodhin me një tkurrje të gjymtyrëve të ndjekura nga shtrirja e tyre dhe harkimi i shpinës që zgjat 10-30 sekonda (faza tonike). Mund të dëgjohet një klithmë për shkak të tkurrjes së muskujve të kraharorit, e ndjekur nga një dridhje e gjymtyrëve në unison (faza klonike). Krizat tonike prodhojnë kontraktime të vazhdueshme të muskujve. Një person shpesh bëhet blu pasi frymëmarrja ndalet. Në krizat klonike ka dridhje të gjymtyrëve në unison. Pas ndalimit të lëkundjeve, mund të duhen 10-30 minuta që personi të kthehet në normalitet; kjo periudhë quhet "gjendja postitale" ose "faza postitale". Humbja e kontrollit të zorrëve ose fshikëzës mund të ndodhë gjatë një krizë. Njerëzit që përjetojnë një krizë, mund të kafshojnë gjuhën e tyre, qoftë në majë ose në anët; në krizat toniko-klonike, kafshimet anash janë më të zakonshme. Kafshimet e gjuhës janë gjithashtu relativisht të zakonshme në krizat psikogjene jo-epileptike.