cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arti në Shqipëri
Rilindja dhe Pavarësia
Pas njohurive të para që morën në Shkollën e Vizatimit, nxënësit e saj, vazhduan studimet në akademitë e arteve të Evropës si në Romë, Paris, Athinë, Milano, Bukuresht, Firence etj, dhe, kur u kthyen në atdhe u bënë mësuesit e brezit më të ri të piktorëve shqiptarë. Veprimtari tjetër e rëndësishme gjatë periudhës së pavarësisë ka qenë konkursi ndërkombëtar për ngritjen e monumentit të Heroit Kombëtar, Skënderbeut, që u organizua në Tiranë më 1937. Veç skulptorëve shqiptarë morën pjesë mjaft autorë të njohur evropianë. Çmimin e parë e fitoi skulptori i njohur kroat A. Agustincic (1900-1979), ndërsa e drejta e ekzekutimit i u dha skulptorit italian R. Romaneli. Monumenti i Skënderbeut, realizuar nga Romaneli, u vendos në sheshin “Albania” në Romë, dy vjet pas konkursit, më 1939.
Në artin e periudhës së Rilindjes dhe të Pavarësisë përfshihet edhe veprimtaria e artistëve që jetonin në kolonitë jashtë atdheut si dhe veprimtaria e arbëreshëve të Italisë. Ashtu si letërsia e kësaj periudhe, edhe veprat figurative te arbëreshët dhe diaspora kishte të njëjtat motive e të njëjtin stil me artin që zhvillohej në Shqipëri. Nga kolonitë shqiptare veçohet piktori Theohar Gjini që veproi në Paris dhe Bukuresht, ndërsa në fshatrat arbëreshe (Itali) u shqua skulptori Mikel Trota, që kritikët e kohës e quanin “Canova i ri” (A. Canova 1757-1822). Gjatë luftës së dytë botërore (1939-1944), kushtet për veprim në fushën e artit u kufizuan. Megjithatë u organizuan disa ekspozita. Më e rëndësishmja ishte ajo e vitit 1943, me pjesëmarrjen e artistëve më të mirë të vendit. Veprimtaritë e tjera kanë qenë kryesisht ekspozita personale.
Arti pas vitit 1945
Veprimtaria e parë në fushën e arteve figurative, pas çlirimit të vendit, është Ekspozita Kombëtare, e hapur në prill të vitit 1945, në Tiranë. Në shtypin e kohës ajo u quajt “ekspozita e parë kombëtare”, duke mohuar kështu atë të vitit 1931 dhe të tjerat më pas. Pra u duk qartë tendenca për të filluar “gjithçka nga e para” edhe në art ! Ekspozita e vitit 1945 dhe sidomos të tjerat që u hapën më pas, përcaktuan dhe drejtimin e ri në artin shqiptar, rrugën e vetme të lejueshme për shtetet komuniste ; metodën e realizmit socialist.
Ngritja e institucioneve artistike
Pas 1945-sës edhe në fushën e artit u bë një punë më e organizuar për ngritjen e institucioneve. Më 1946 u hap shkolla e mesme artistike që përgatiste piktorë skulptorë dhe grafistë. Në vitin 1954 u ngrit për herë të parë Galeria Kombëtare e Arteve, ëndërr disa vjeçare e artistëve dhe amatorëve të artit. Aty u grumbulluan veprat më të mira të traditës si dhe të autorëve bashkëkohës. Njëzet vjet më pas u ndërtua godina e re e Galerisë, ku ndodhet dhe sot dhe u pasurua me një numër më të madh veprash. Në godinën e re është hapur një sallë për vepra të autorëve të huaj ku bëjnë pjesë edhe tablo nga Rembrandt, Ticiani etj.
Ne vitin 1972 u krijua "Ndermarja e Riprodhimit të Veprave të Artit" Drejtuar nga z.Skënder Glina, ajo u bë një qëndër komplekse në ndihmë të artistëve të të gjitha fushave të artit, kryesisht të ati monumental.
Piktorët, skulptorët bashkë me artistët e tjerë të skenës dhe ekranit themeluan organizatën e tyre të quajtur Lidhja e Artistëve me qëllim “që të bashkonin përpjekjet për formimin e artit të ri të realizmit socialist”.
Nxënësit që mbaronin shkollën e mesme artistike në Tiranë vazhdonin studimet në akademitë e arteve në Bashkimin Sovjetik dhe në vendet e tjera të Lindjes. Në vitin 1960, kur Shqipëria u nda nga kampi socialist, studentët u kthyen në atdhe dhe, po atë vit, në Tirane u ngrit Instituti i Lartë i Arteve (sot Akademia e Arteve). Disa vite më vonë u hapën edhe shkolla të tjera artistike. Në qytetet kryesore u ngritën Galeri Arti. U hapën disa muze kombëtarë si Muzeu i Artit Mesjetar në Korçë, Muzeu Arkeologjik në Tiranë etj si dhe disa muze historikë si Muzeu Skënderbeu në Krujë, Muzeu Historik Kombëtar ku veç afreskeve që janë pikturuar aty, ruhen edhe shumë vepra arti origjinale me shumë vlerë. Për studimin e veprimtarisë së arteve figurative, si dhe arteve të tjerë, që nga viti 1986 funksionon Qendra e Studimit të Arteve pranë Akademisë së Shkencave.
Zhvillimi i skulpturës
Që nga viti 1945, thuajse çdo vit janë organizuar ekspozita të arteve figurative. Më të rëndësishme quheshin ato me rastin e përvjetorëve të Çlirimit dhe të ngjarjeve te tjera kombëtare. Janë organizuar gjithashtu edhe shumë konkurse kombëtare. Konkursi i parë u shpall më 1948 për realizimin e monumentit të Skënderbeut. Nga ky konkurs fitoi skulptori Janaq Paco (1914-1989) me bocetin e tij që u realizua në bronz pas 10 vjetëve dhe u vendos në qytetin e Krujës (28 nëntor 1959). Mbas çlirimit mori zhvillim të madh skulptura monumentale. Brenda pak viteve u ngritën disa vepra. Nga veprat më të rëndësishme vlerësohen monumenti ekuestër i Skënderbeut në Tiranë (1968) me autorë O. Paskali, A. Mano, J. Paco ; “Monumenti i Pavarësisë” në Vlorë (1972) më autorë K. Rama, M. Dhrami, Sh. Hadëri si dhe disa statuja shtatore dhe monumente të tjera nga Th. Thomai, P. Culi, H. Dule, F. Dushku, A. Mano etj.
Në pikturë u realizuan një numër më i madh veprash. Për herë të parë morën zhvillim thuajse të gjitha zhanret e arteve vizive që nga piktura e skulptura e kavaletit te grafika, skenografia, tekstili, qeramika, qelqi, e deri te mozaiket dhe afresket që u aplikuan në disa godina social kulturore. Në gjithë këtë mori veprash, ndonëse të realizuara nën një censurë të rrepte, u realizuan edhe vepra me vlera të veçanta artistike. Në artet figurative mungon një figurë aq e shquar sa Ismail Kadare në letërsi, por gjithsesi ashtu si dhe Kadare shkroi kryevepra gjatë periudhës së realizmit socialist, po ashtu edhe mjaft piktorë të talentuar, kanë realizuar tablo të bukura, që s’kanë asgjë të përbashkët me të ashtuquajturën metodë të realizmit socialist.
Skematizimi i veprimtarisë artistike
Pas viteve ’60 në Shqipëri artet zhvilloheshin të shkëputura jo vetëm nga vendet e zhvilluara perëndimore, por edhe nga shtetet e bllokut të Lindjes. Për artistët figurativë ishte i pamundur kontakti me veprat origjinale të autorëve të huaj, qoftë edhe në mënyrë klandestine sic mund të bëhej me tingujt e muzikës apo me letërsinë. Pra ishte mbyllur çdo shteg për të mësuar nga përvoja e artit bashkëkohorë botërorë. Kështu, nga viti në vit, veprimtaria në këtë fushë skematizohej gjithnjë e më shumë dhe artistët e ndjenin veten gjithnjë e më ngushtë. Atëherë filuan disa reagime në forma të ndryshme. Artistë të veçantë preferuan të trajtonin më shumë temën historike, një pjesë e madhe i u përkushtua kryesisht peizazhit ; pra u futën ne ato tema dhe gjini ku bëheshin më lehte përpjekje për t’iu shmangur kanoneve të metodës së realizmit socialist që ngurtësonte fantazinë. Nga “devijime’ të tilla qëndroi më pak e prekur veprat e piktorit A. Buza (1905-1987) si dhe një pjesë e madhe e tablove të piktorëve K. Kodheli, (l. 1920), Sadik Kaceli (1913-2000) etj.
Pas viteve ’70 në Shqipëri u edukuan tre breza pedagogësh që përgatisnin artistë të rinj. Grupi i parë vinte nga akademitë e perëndimit, i dyti nga shkollat e vendeve të Lindjes, dhe të tretët ishin përgatitur në Akademinë e Tiranës. Kontradiktat që filluan të shfaqeshin midis tyre vitet e fundit, riformonin grupe të tjera që nuk përcaktoheshin nga vendet ku kishin studiuar apo nga mosha, por nga aftësit, talenti dhe kultura e tyre. Përfaqësuesit që luftonin për tu shkëputur nga skematizmi gjendeshin në çdo brez. Por ndaj tyre qëndronte gjithnjë e fortë goditja nga ithtarët e realizmit socialist. Atëherë artistët novatorë mbijetonin duke realizuar dy lloj veprash ; tablo për ekspozita, që plotësonin kërkesat e zyrtarëve të artit dhe vepra arti vetëm për në studio, tek të cilat bënin eksperimente artistike për një ditë që do të vinte. Herë pas here, vepra të tilla dorëzoheshin edhe në ekspozita. Ndonëse sillnin vlera të reja artistike ato jo vetëm nuk ekspozoheshin por bëheshin objekt kritikash. Një nga ato tablo ka qenë edhe “Betimi i Vrana Kontit” të S. Kamberit që sot cilësohet midis tablove më të mira. Ndër artistët më të shquar, të asaj periudhe, që mundi të rezistonte duke iu përgjigjur kërkesave të kohës, por të jepte edhe vepra me vlera artistike ka qenë piktori S. Shijaku (l. 1933). Veprimtaria e tij shtrihet në disa gjini si tablo, peizazhe, portrete, afreske dhe së fundi në qeramikë të pikturuar dhe skulpturë.
Përpjekje për liri vepruese
Fantazia vepruese e artistëve më të talentuar gjithnjë ka qenë në luftë me skematizmin e imponuar edhe në artin shqiptar. Ndonëse të izoluar nga veprimtaria bashkëkohore botërore, artistët shqiptarë herë pas here kanë bërë përpjekje për më shumë liri vepruese. Shembulli më i dukshëm i viteve të realizmit socialist, ka qenë ekspozita me titullin sinjifikativ: “Pranvera”-1972 që u hap në Tiranë. Pas disa përpjekjeve latente që u dukën në ekspozitën e një viti më parë (1971), në këtë të dytën u ndje një frymëmarrje më e gjerë. Por goditja kundër saj u bë e menjëhershme dhe e fortë duke e ndrydhur më shumë artin shqiptar në vitet e mëpasëm. Në ato vite u shfaqën edhe disidentët e parë në pikturën shqiptare si E. Gjergo, E. Hila, A. Oseku, M. Velo etj. Përpjekjet për më shumë liri vepruese shfaqeshin herë pas here edhe në mbrojtjet e diplomave të artistëve të rinj, por ato ndrydheshin më lehtë. Megjithatë ato vazhdonin gjithnjë me guxim deri nga fundi i viteve ’80-të kur studenti E. Rama (l. 1966) me diplomën e tij paralajmëronte për një pikturë që nuk do të ndrydhej më në të ardhmen.
Arti bashkëkohor
Ishte pikërisht viti 1991 kur piktura shqiptare nisi rrugën ku nuk do të ndjehej më tutela e një drejtimi të vetëm artistik, siç provoi gjatë 50 vjetëve. Më shumë se në artet e tjera tani në pikturë vihet re një hapësirë më e larmishme dhe më e madhe. Janë hapur më shumë ekspozita personale ku paraqiten vepra që u përkasin rrymave bashkëkohore të artit botëror. Në këtë fazë, në Shqipëri gjen edhe autorë që ende pikturojnë si në vitet e realizmit, por tonin e pikturës së sotme e japin piktorët që përpiqen për një gjuhë të veçantë artistike si dhe autorët e rinj me “kapriçot” artistike që tentojnë drejt një stili sa më bashkëkohor. Artistët shqiptarë, deri dje të izoluar brenda vendit të tyre, tani po ballafaqohen me botën për të marre vlerësimin më të saktë të veprave artistike. Deri tani janë arritur suksese në shtete të ndryshëm nga disa autorë shqiptarë ku më i shënuari është ai i piktorit A. Shima në një nga galeritë më të njohura të Londrës dhe që vazhdon edhe sot në disa galeri të Amerikës.
Tani artistët shqiptarë janë të grupuar në shoqata të ndryshme, sipas prirjeve të tyre, ndonëse edhe Lidhja e Artistëve (e themeluar më 1952) ekziston akoma, kuptohet tani me një platformë tjetër, që i përshtatet artit të sotëm. Në vitin 1993 në Tiranë u ngrit Galeria Te & Gi, e para galeri private ku u grumbulluan një grup artistësh me prirje progresive. Janë hapur edhe galeri të tjera private. Galeria Kombëtare është përshtatur veprimtarisë bashkëkohore dhe ka arritur të organizojë ekspozita me pjesëmarrjen e artistëve nga shumë vende të botës.
Gjithsesi këto janë hapat e para të artit të ri shqiptar drejt harmonizimit me artin e vendeve të tjera evropiane, ndaj të cilëve Shqipëria qëndroi e izoluar vite më parë.
Artistët e Diasporës
parapamje|left|Vila Albani Pas pushtimit osman, gjatë shekullit XV-të dhe më vonë, morën rrugën e emigrimit shumë shqiptarë. Midis tyre emigruan edhe të talentuar në art të cilët i zhvilluan prirjet në vendet ku u vendosën. Megjithëse ende nuk është bërë ndonjë studim i plotë njihen disa artistë të shquar. Në Itali albanezëve të Vincencës, Gjon dhe Jeronim u është gdhendur epitafi : “Ille alter Phidias, his Poliklet erat”, që i krahason me dy nga mjeshtrit më të mëdhenj të skulpturës helene. Ndërsa në katedralen Duomo të Milanos, altari është gdhendur nga skulptori me origjinë shqiptare Aleks Tarketa. Shumë artistë shqiptarë u shquan në Venedik. Atje ngritën edhe shkollën e tyre dhe e quajtën “Scuola degli Albanesi”.
Panamaja
Panamaja është shteti më jugor i Amerikës së Mesme. Vendi përfshin rripin tokësor i cili lidh Amerikën Veriore me Amerikën Jugore. Panamaja kufizohet në perendim me Kosta Rikën, dhe me Kolumbinë në lindje. Në anën jugore ka dalje në oqeanin Paqësor, ndërsa në veri ka dalje në detin e Karibeve.
Arti në Shqipëri
Artistët e Diasporës
Si tekste shkollore u përdorën veprat e humanistëve shqiptarë Marin Bicikemi (1468-1528) dhe Marin Barleti (1460-1512) më të njohurit nga artistët janë piktorët Mark Basaiti (1496-1530) dhe Victor Karpaci (1465-1525). Për origjinën e tyre shqiptare kanë shkruar edhe disa studiues të huaj.
Panamaja
Panamaja ka pozitë shumë të përshtatshme gjeografike. Pozitën e përshtatshme gjeografike ia mundëson kanali i Panamasë.
Arti në Shqipëri
Artistët e Diasporës
Një nga figurat më të shquara të kësaj periudhe është Aleksandër Albani (1692-1779). Edhe sot ai vlerësohet si një nga të parët koleksionistë të veprave të artit. Vila e tij në Romë që edhe sot quhet “Vila Albani” është nga të parat muze të artit në Evropë. Aty ka studiuar edhe arkeologu i njohur J. Winckelman (1717-1768).
Me origjinë shqiptare kanë qenë edhe disa arkitektë të njohur si S. Mehmeti, K. Dulla, S. Atiku etj që zbukuruan Stambollin dhe qendra të tjera të perandorisë osmane si dhe A. Aleksi, M. Tivarasi, Gj. Durrësaku etj që punuan në vise të tjera të Evropës. Mugesa!
Panamaja
Historia
Evropiani i parë i cili ka ardhur në këto vise është Rodrigo de Bastidas duke notuar në vitin 1501 nga Venezuela duke kërkuar ari. Një vit më vonë Kristofor Kolumbo viziton këtë hapësirë dhe vendoset përkohësisht. Pasiqë Vasco Núnez de Balboa në vitin 1513 argumenton se rripi tokësor i Panmasë është rrugë  e cila lidhë dy detra, Panamaja bëhët vend i kryqëzimit të rrugëve tregëtare të mbretërisë spanjole në Botën e Re. Suksesi i spanjolëve ka pasur edhe anën e errët – shfrytëzimin dhe plaqkitjen e popullësisë vendase.
Panamaja mbeti koloni e Spanjës 300 vite me radhë, nga 1538, deri në vitin 1821 deri atëherë kur bëhet krahinë e Kolumbisë. Në vitin 1903 SHBA-të ndihmojnë kryengritjen panameze për ndarje dhe pavarësi nga Kolumbia. Gjatë shekullit të 20-të qeveria e Panamasë shpesh ka kaluar periudha të destabilizimit politik dhe korupsioni. Në vitin 1989 në kohën e sundimit të gjeneralit Manuela Noriege ushtria e SHBA-së fillon sulmin ndaj Panamasë, vetëm pak ditë para se Kanali i Panamasë të kaloj nën kontrollimin e Panamasë.
Arti në Shqipëri
Artistët e Diasporës
Artistët e diasporës se re shqiptare janë më të shumtë se ata të kohëve të hershme. Ata u përkasin rrymave të ndryshme të artit botëror. Në këtë vështrim të shkurtër po veçojmë vetëm katër prej tyre që janë të njohur edhe në artin botëror. Këta janë : fotografi i shquar Gjon Milli (1902-1980), që jetoi dhe veproi në USA ; piktori Abedin Dino (1913-1993) mik me Picasso dhe personalitete te tjera të shquar në Paris ; Çatin Saraçi (1902-1974) mik dhe bashkëpunëtor i afërt i ekspresionistit Oskar Kokoshka, gjatë viteve që qëndroi në Londër si dhe Ibrahim Kodra (l. 1916) një nga përfaqësuesit e shquar të kubizmit në Itali.
Panamaja
Historia
SHBA-të dorzuan Kanalin e Panamasë, infrastrukturën dhe administrimin në 31 dhjetor të vitit 1999.
Përbërja etnike
Pjesën më të madhe të popullsisë e përbëjnë mestizot, pra popullsia e përzier indiane, spanjole dhe kineze.
Arti në Shqipëri
Artistët e Diasporës
Gjeografia e artistëve të diasporës së re shqiptare përfshin shumë vende të botës dhe me artin e tyre mund të bëhet një album me vepra të bukura arti. Në këtë veprimtari futen edhe tablote e artistëve arvanitas, që banojnë në Greqi. Në vitin 1985 është botuar në Athinë një album me veprat e disa autorëve më të njohur arvanitas, por veprat e tyre është më e pasur, ashtu siç është më e pasur gjithë veprat e diasporës së re shqiptare e cila po shtohet me autorë të rinj që u larguan nga atdheu pas vitit 1990.
Panamaja
Besimet fetare
Në Panama dominon feja katolike e cila ndiqet nga rreth 80% e popullsisë. Feja katolike është fe zyrtare në Panama. Fe të tjera që praktikohen në vend janë: feja protestante, feja myslimane, me një numër të kufizuar ndjekësish dhe feja hinduiste, e cila është fe dominuese në komunitetin hindu të vendit.
Ekonomia
✔️
Arti në Shqipëri
Artistët e Huaj për Shqipërinë
Pikërisht gjatë shekullit XVIII-të, kur në Shqipëri sapo kishte nisur rrugën piktura realiste, në Salonet e Parisit, në disa ekspozita në Angli, Gjermani, Itali, Austri etj., u vendosën edhe tablo me temë shqiptare. Vepra të veçanta ishin realizuar edhe më parë nga autorë të shquar si P. Veroneze (1528-1588) ”Rrethimi i Shkodrës”, A. Durer (1471-1528) “Skënderbeu” vizatim etj., por gjatë shekujve XVIII-XIX-të erdhën më shumë piktorë të shquar drejt Shqipërisë. U realizuan disa tablo, etyde, akuarele dhe vizatime nga kreu i romantizmit E. Delacroix (1798-1863); portreti “Shqiptarja” nga C. Corot (1796-1875), kompozimi i famshëm “Gratë suliote” nga A. Scheffer (1799-1858), si dhe tablo, portrete dhe peizazhe nga R. Bonigton (1802-1828), V. Vereshagin (1843-1904), G. Sargent (1856-1925), Ç. Conder (1868-1909) etj. Artisti i njohur francez L. Gerome (1824-1904) ka pikturuar mbi 20 tablo me figura shqiptarësh; kroati P. Jovanovic (1859-1931) mbi 10 kompozime me skena të ndryshme nga jeta shqiptare, ndërsa anglezi i famshëm E. Lear (1812-1888) realizoi mbi 100 akuarele, litografi, vizatime dhe tablo në ngjyra vaji nëpër Shqipëri. Përveç artistëve të mësipërm, ka edhe shumë autorë të tjerë të huaj që, ndonëse janë më pak të njohur, kanë realizuar vepra me vlerë për historinë dhe kulturën shqiptare. Pjesa më e madhe e gjithë këtyre veprave që u përmendën është përmbledhur në librin e ilustruar “Albania and albanians in world art” që është botuar në shqip (1990) dhe në anglisht (1991).
28
Mbi vitin 28.
Vdekje
20er
Njësia administrative Kthellë
Komuna Kthellë është një komunë në Rrethin e Mirditës në Shqipëri.
Vultureşti (Argeş)
Vultureşti (Argeş) është një komunë në qarkun Argeş në Rumani. Ka një popullsi prej 2892 banorësh dhe sipërfaqe 48.08 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 3 fshatrave: Bârzeşti, Huluba, Vultureşti.
Stelvio Mestrovich
Stelvio Mestroviç është një intelektual poliedrik : shkrimtar, dashnor muzikë, poet e kritik letrar. Ka lindur në Zarë te ish-Jugosllavisë, sot Republika e Kroacisë, më 20 qershor të vitit 1948. Jeton në Lucca (Itali).
Vepra e Mestroviçit është përkthyer në gjuhë të ndryshme. Ky shkrimtar është përfshirë në antologji italiane, gjermane, austriake, spanjolle, bullgare... etj. Romani i tij i parë “Suor Franziska” (1992) është fitues i çmimit të rëndësishëm “Viareggio/Farabolina”.
Për këtë personalitet kanë shkruar “La Stampa", "La Repubblica", "Il Tirreno", "La Nazione", "Die Wiener Zeitung", "L' Arena", " Il Basso Adige" e organe të tjera italiane e të huaja.
Stelvio Mestroviç është përfshirë në “DizioNoir”, botuar nga Delos Books, shkruar nga Mauro Smocovich e Carlo Lucarelli.
Njësia administrative Kaçinar
Komuna Kaçinar është një komunë në Rrethin e Mirditës në Shqipëri.
Kantoni Saint-Girons
Kantoni Saint-Girons (frëngjisht: Canton de Saint-Girons) është një kanton në departamentin Ariège, rajonin Midi-Pyrénées në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Saint-Girons. Ka sipërfaqe 259.14km2 dhe popullsi 10282 banorë.
Andrea Noli
Andrea Noli lindi në Francë me 25 gusht,1962. Në moshën pesëmbëdhjetë vjeçare, Andrea dhe nëna e saj jetonin në Greqi, ku ajo ka studiuar dhe vepruar për një kohë me Nastasia Papathanasiun. Nga aty ata shkuan në Argjentinë, ku Andrea filloi punën si modele. Duke qenë pothuajse nëntëmbëdhjetë vjet që udhëtojnë nëpër botë, ajo dhe nëna e saj u vendosën në Meksikë për të jetuar përgjithmonë.
Në vitin 1991, ajo vazhdoi karrierën e saj modelimit në vendin tonë, dhe kjo ishte në sajë të modelimit që lidh për të hyrë Televisa, auditioning për t'u bashkuar me grupin "Garibaldi". Jo ndalur atje, Luis de Llano e ftoi atë për t'u bashkuar me grupin muzikor "Tropicosas" me Eva Garbo dhe Maria de Souza. Në moshën 21, duke lënë Tropicosas, shkoi për të studiuar për një vit në punëtori të vepruar Sergio Jimenez.
Ai filloi punën e tij si një shtesë në vitin 1992 në "Rinia Magjike" opera sapuni, dhe kishte disa paraqitjet në "shoelaces rozë", në vitin 1994. Në vitin 1995 ai mori pjesë në opera sapuni "Acapulco, trupit dhe shpirtit" dhe se të njëjtin vit ai u ftua për të punuar në teatër në lojë "budalla mua, nëse ju doni" me José Moreno Elias dhe Alexis Ayala. Ajo ishte në vitin 1999 kur ai takohet Jorge Salinas në lojë "tradhtoj mua, nëse ju doni", duke ruajtur një miqësi që do të zgjasë për vite me rradhë.
Në Televisa marrë ndonjëherë një karakter në çdo peshë opera sapuni. Më vonë, duke punuar në "The President Zonjë" vendosi të largohet, më vete, për të studiuar duke vepruar SHBA në vit. Në kthimin e tij, Sergio Mayer ftoi atë për t'u bashkuar me TV Azteca. Andrea u pajtua menjëherë duke u pajtuar për Sitcom "Mau, meows e dashurisë." Në TV Azteca CEFAC erdhi një muaj si pjesë e gjeneratës së parë. Në këtë kompani, ka punuar në opera sapuni si "puthje të ndaluara" (2000), "Goditje të ulët" (2000), "Ashtu si në filma" (2002), "For You" (2002), "trashëgimtare (2005) "Top modele" (2005), "The Smiths" (2005).
Në vitin 2002, për të përfunduar regjistrimin e Telenovela "For You" me Leonardo Garcia dhe Ana de la Reguera, është kur Noli Andrea u ribashkua me Rodolfo de ANDA, e cila filloi me një marrëdhënie që dukej shumë serioze edhe pse, zgjati pak më shumë se dy vjet. Pas një miqësi të gjatë me Jorge Salinas, vendosën të jetojnë një romancë që filloi 3 vjet më parë dhe shkaktuan ½ Andrea shtatzënisë së. Pas mbajtur identitetin e babait të fëmijës së saj mister, Andrea ishte i befasuar me deklaratat Jorge Salinas dha një revistë në të cilën ai pranoi të jetë babai i fëmijës ajo ishte Noli Andrea.
Ka pasur shumë deklarata të të dyja palëve të cilat kanë ndodhur në këtë rast. Në mungesë të ndonjë përkrahje prej tij, Andrea vendosi që të ketë vajzën e saj vetëm. Valentina bija e tij, u lind më 9 shtator 2006 situatë që jeta ndryshuar tërësisht.
Në vitin 2008, ajo luajti një vampir emrin Rosana për TV seri Azteca televizive të quajtur "Nata e Përjetshëm", një histori e dashurisë dhe romancë që luan temë vampir.
Ishte hedhur në romanin e prodhuar nga TV Azteca "Morena Passion", e cila u bë me një të hedhura të jashtëzakonshme. Andrea portretizuar Silvia Rueda (nëna e protagonist). Puna e tij e fundit ishte me shfaqje teatrore "Claudia: Unë dua të shkoj i çmendur", ku ajo luajti Draper Claudia, "një grua që angazhohet në prostitucion dhe vret një nga klientët e tij.
Në korrik 2010, një fazë e re filloi Venga ardhjen la Alegria dhe na tregoi se si një shofer është e shkëlqyer dhe si qenie njerëzore. Andrea shënoi një cikël të ri për karrierën e tij, duke marrë pjesë në gëzimi vijnë deri në nëntor 2010.
Në mars 2011, Andrea vendos të kthehet në teatër përsëri dhe Trisha të luajë dhe të jetë pjesë e sezonit të dytë të "5 Gratë veshur fustan të njëjtën", një skenë e dramaturgut Alan Ball, e cila tregon një histori të plotë të komedi dhe me humor, duke prekur temat e mëdha të njerëzimit në shekullin e njëzet e një.
Ndërmjet 2011-2012, Andrea është fokusuar në opera sapun të prodhuar nga Azteca, Sky kuqe në të cilin ajo luan një zuzar quajtur Lucrecia. Megjithatë, nga pranimi i madh publik vendosi të zgjasin deri në fillim të vitit të ardhshëm. Në maj të 2012, duke marrë pjesë në të ri telenovela TV Azteca Dashuria rob qenë Beatriz Del Valle.
13 janar
Ngjarje
parapamje|200px|Banorë të [[Burundit.]]
Minerali
parapamje|Minerali Mineralet janë elemente homogjene kimike ose kombinime amorfe, të kristalizuara ose amorfe, të strukturës ose formës së caktuar. Në kuptim të këtij ligji mineralet nuk janë lëndë minerare. Mineralet përbëhen nga elementë që janë substanca të thjeshta që nuk mund të ndahen në substanca të tjera. Disa minerale, si ari, përbëhen vetëm nga një element, por shumica e tyre përbëhen nga dy ose më shumë elementë. Disa minerale të caktuara priten dhe lëmohen për t'u përdorur si gurë të çmuar.
Agora
Agora (Ἀγορά Agorá) ishte një hapësirë publike qendrore e poliseve të lashta greke. Agora është përfaqësimi më i mirë i përgjigjes së formës së qytetit për të akomoduar rendin shoqëror dhe politik të polisit. Kuptimi i mirëfilltë i fjalës është "vendi i mbledhjes" ose "kuvendi". Agora ishte qendra e jetës atletike, artistike, shpirtërore dhe politike në qytet. Agora e Lashtë e Athinës është shembulli më i njohur.
Letërsia romantike shqiptare
Letërsia romantike shqiptare është një zhanër i letërsisë romantike. Romantizmi është një epokë dhe shkollë letrare universale që ka prekur të gjitha letërsitë kombëtare të Evropës. Në letërsinë kombëtare evropiane romantizmi është vetëm një epokë letrare, kurse në botën shqiptare ështe një ringjallje kulturore. Shumë janë shkrimtarët romantikë shqiptar, ndër këta ata më të mëdhenj janë: Jeronim de Rada, Zef Skiroi dhe Naim Frashëri. Këta përfaqësojnë tipin e autorit romantik shqiptar që në letërsi trajton njësoj temat personale kombëtare dhe universale. Tek autorët e tjetrë forcohet ndonjëra nga këto karakteristika, por asnjëri prej tyre nuk e arrin universalitetin e këtyre dy autorve të mëdhenj.Feja ishte ne shërbim të cështjes kombëtare për romantizmin shqiptar. Romantikët shqiptar u mbështetën te folklori shqiptar duke fituar origjinalitet dhe natyre kombëtare.Shekulli i XV, pra kulti i Skëndërbeut shihej si një periudh e cila duhej rikthyer. Njësoj si romantizmi evropian, romantizmi shqiptar u përqëndrua ne tre kulte, kulti i atdheut, i natyrës dhe i ndjenjës. Tek te dyja vëmë re se vendosin në qendër njeriun. Tek letërsia romatike shqiptare vëmë re se heroi ishte një njeri i thjeshtë, luftëtar, i ditur dhe i angazhuar. Forma më e kërkuar e letërsisë romantike është poema si thurje liriko-epike ,ku gjejmë emocione, pamje e ngjarje drama,komedi etj.
Disa nga autorët romantik shqiptar janë: Anton Santori që shkroi dramen shpirtrore e shoqërore per arbreshet me noncat e saj tragjike, Pashko Vasa trajton te vërteten mbi shqiptaret dhe shkruan liriken e fort te kushtrimit per kryengritje e luft per qlirim nga turqit, Kostandin Kristoforidhi studion letersin e shkruar dhe te folur, punon per afrimin e dialekteve per te krijuar shqipen letrare, Gavril Dara i Riu kendon kengen per motin e madh, Zef Serembe Mbret lirik i kulluar, Sami Frashëri shkruan traktatin ideologjik per shqiprin dhe shqiptaret, Filip Shiroka etj. Të gjithë këta autorë janë edhe veprimtar të mëdhenj kombëtar. Forma zotëruese e shkrimit romantik shqiptar është vargu, të gjitha veprat më të mëdha janë shkruar në vargje. Mirëpo forma më e kërkuar e letërsisë romantike shqipe është poema si thurrje liriko-epike. E kësaj periudhe është edhe vepra e madhe “Parimet e estetikës” e De Radës e shkruar në italisht, që vlerësohet si vepra kryesore teorike e romantizmit shqiptar. Himnizimi si prosë krijuese u duk në letërsinë shqipe që te autorët e vjetër, në rradhë të parë si himnizim i derivuar i “ Shkrimit të shenjët”. Ndonëse himnizimi zakonisht është i lidhur me kultin e heroizimit kombëtar ai ka përfshi nivelin e një etosi dhe etnosi për të kaluar në ristrukturimin e sistemit moral kombëtar, sidomos në veprën e Naim Frashërit, që është himnizuesi më i madh i letërsisë shqipe. Romantizmi krijoi bazat e letërsisë shqipe duke theksuar karakteristikat vendëse dhe vlerat universale. Kjo shkollë që shtrihet gjatë shekullit të XIX nxorri dy autorë të mëdhenj De Radën dhe Naim Frashërin, si dhe kryeveprat letërare: Këngët e Milosaos, Skanderbeku i pafan, Bagëti e Bujqësi, Lulët e verës, Istori e Skënderbeut. Largimi në kohë e në hapësirë, kulti i subjektit, një gjendje shpirtërore e lidhur me fenë, kulti i gruas, lidhja me format e letërisë gojore, janë veçanti të romantizmit shqiptar.
Lulekuqja
200px|right|alt=Lulekuqja Lulekuqja është një bimë nje vjecare. Rritet ne vende barishtore, nga zonat e ulta e deri ne 1000 m lartesi mbi nivelin e detit. Ne lengun, si qumesht, gjenden alkaloide helmuese: morfine, papaverine, tebaine, si dhe alkaloidi jo helmues, readine, lende ngjitese, sasi te vogla yndyre, etj. Ne mjeksine popullore petalet perdoren ne forme ekstrakti te lenget si qetesues i lehte i kolles se bardhe, si dhe për te ndaluar rrjedhjen e gjakut. Lengu i perftuar nga zierja e luleve perdoret për t'i dhene ngjyre te kuqe veres dhe për te pergatitur shurup. Petalet perdoren edhe për te ngjyrosur rrobat ne ngjyre roze dhe violet... Farat permbajne rreth 44 % vaj i pershtatshem për t'u ngrene dhe për qellime teknike...
29
Mbi vitin 29.
Vdekje
20er
Literatura mbi ngjarjet e vitit 1997
Referime
Gazeta Shqip :https://web.archive.org/web/20110322234045/http://www.gazeta-shqip.com/opinion/d031cb5e5ecf37fc0d5ce81cd78f1c83.html
Luis Felipe Tovar
Luis Felipe Tovar (lindi më 31 dhjetor 1961) është mësues dhe aktor meksikan.
Në vitin 2003, ai e la shkollën për ta hapur një lokal, ku shumica e klientëve janë homoseksualë. Ai ka një djalë me emrin Tadeo dhe një vajzë me emrin Fernanda.
Fairfield County (Connecticut)
Fairfield është një nga tet qarqe në shtetin federal Connecticut në Shtet e Bashkuara të Amerikës.
Gëzimi dhe Hidhërimi
Gëzimi Dhe Hidhërimi janë ndjenja shpirtërore. Edhe pse te jesh i gëzuar është mire te ndihmon ne jete mirëpo edhe hidhërimi është pjesë e jetës sonë. Ne fakt do te thoja pikëllimi,sepse nëse një njeri është i gëzuar ai ndjen një ndjenj shumë te bukur qe te jep shpresë dhe te gjallëron për jete. E Nëse një njeri është i pikëlluar ose i hidhëruar do te duhet te përpiqet qe ta kaloj këtë fazë sa me shpejt duke ber gjera qe mund te zhdukin pikëllimin qe ndjen brenda vetes. Te dyja këto ndjenja janë pjese e jetës tone qe e zhvillojmë normalisht, ka shumë ndjenja te bukura mirëpo, nder ndjenjat me te bukura është gëzimi, lumturia ndërsa nder ndjenjat me te këqija te themi është hidhërimi ose pikëllimi e sidomos te ndjesh hakmarrje për dikend është një gjë shume e keqe.
Kantoni Saint-Cyprien
Kantoni Saint-Cyprien (frëngjisht: Canton de Saint-Cyprien) është një kanton në departamentin Dordogne, rajonin Aquitaine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Saint-Cyprien. Ka sipërfaqe 195.36km2 dhe popullsi 7070 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Saint-Cyprien aktualisht përbëhet nga 14 komuna.
Lusën
është një fshat në Njësinë administrative Ujmisht në rrethin e Kukësit të Shqipërisë.
Histori
Lusna bën pjesë në krahinën e Lumës dhe është në skajin e saj më lindor. Zanafilla e Lusnes është nga dy fise te ardhura nga Lura e Dibrës te cilët pasi blenë tokat që kanë edhe sot u vendosen ne Lusen. Fiset janë Gjeta Kola (Kolgjini) dhe Pepa (Peposhi) me pas nga shtimi i tyre linden edhe fise tjera qe jetojnë sot në Lusen. Nga fisi Kolgjini linden edhe fisi Lleshi, Lika dhe Biba. Me pas ne Lusen erdhen edhe fisi me pas akoma edhe fisi Dokuzi, Cara, Lashi dhe Çejku.
30
Mbi vitin 30.
Hebrenjtë sefardikë
Hebrenjtë kanë jetuar në Spanjë që nga koha e Romës së Lashtë. Sefardik vjen nga fjala hebraike Sefard, që do të thotë, Spanjë. Në fillim kjo fjalë përdorej për t’iu referuar pasardhësve të hebrenjve të Spanjës.
30
Vdekje
30er
Hebrenjtë sefardikë
Ata sot janë të shpërndarë nëpër të gjithë botën, në Izrael, Turqi, SHBA, në Amerikën Latine, Greqi, Bullgari, Francë e Britani e Madhe, mes të tjerash "Hebrenjtë sefardikë" tashmë është një term me kuptim më të gjerë dhe përdoret për të identifikuar hebrenjtë nga Orienti, Azia apo Afrika.
Nexhmije Pagarusha
Nexhmije Pagarusha (Pagarushë, 7 maj 1933 - 7 shkurt 2020) ishte një këngëtare dhe aktore shqiptare. Ajo mbahet si mbretëresha e muzikës shqiptare.
Biografia
Veprimtaria e saj muzikore 40-vjeçare është aq e gjerë, sa që është vështirë të thuhet se cilit zhanër i takon. Është e njohur për interpretimet e saj të shkëlqyera në muzikën popullore dhe opera.
Nexhmije Pagarusha ishte edhe aktore e suksesshme, si në film ashtu edhe në teatër.
Në Beograd vijoi shkollën e muzikës për solo kanto, të cilën ajo e la në vitin e tretë dhe nuk e vazhdoi më. Po ashtu në Beograd kishte paraqitjen e parë muzikore në skenë. Në vitin 1948 është pranuar soliste në Radio Prishtinë.
Bashkëpunoi edhe me këngëtarët nga Shqipëria dhe u paraqit edhe në Shqipëri me ansamblin “Shota” me rastin e një turneu.
”Baresha” është një ndër kryeveprat e interpretimit të saj. Kjo këngë u kompozua nga bashkëshorti i saj Rexho Mulliqi, me tekstin e poetit Rifat Kukaj.
Nexhmije Pagarusha interpretoi në një koncert të muzikës klasike veprat e përkthyera shqip të Bethovenit, Puçinit, Verdit, etj. Ky koncert ka qenë i pari i këtij lloji. Fatkeqësisht, asnjërit nga organizatorët teknikë nuk iu kishte kujtuar që të regjistronte këtë koncert! Për fat të keq, nuk janë evidentuar as të gjitha koncertet dhe repertori i këngëve të kënduara nga ajo, ngaqë, siç ka thënë ajo një herë, për të vetëm muzika ishte me rëndësi; ajo dhe muzika ishin një. Mendohet se ajo ka interpretuar mbi 150 këngë.
Ajo ishte pjesëmarrëse e koncerteve në Kosovë, Shqipëri, Bullgari, etj. Karrierën muzikore e përfundoi në vitin 1984, pas një koncerti në Sarajevë.
Pas 16 vjetësh larg skenës, ajo u paraqit në vitin 2000 me këngën "Për ty" në një emision të udhëhequr nga Ardit Gjebrea, i cili e bindi të bëjë këtë.
Më 2018 Pagarusha u vlerësua me "Medaljen e Mirënjohjes" nga presidenti amerikan, Donald Trump.
Me 7 Shkurt 2020, Nexhmije Pagarusha u nda nga jeta.
Filma
Interpretoi në filmat dhe shfaqjet teatrore
Kategoria e Parë 1997-98
Statistika të Kategorisë së Parë në sezonin 1997-98.
Ky ishte Kampionati i 62-të i Shqipërisë. Nisi më 14 shtator, 1997 dhe përfundoi më 30 maj, 1998.
Hartford County (Connecticut)
Hartford është një nga tet qarqe në shtetin federal Connecticut në Shtet e Bashkuara të Amerikës. Qyteti kryesor është Hartfordi.
Kantoni Saint-Lizier
Kantoni Saint-Lizier (frëngjisht: Canton de Saint-Lizier) është një kanton në departamentin Ariège, rajonin Midi-Pyrénées në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Saint-Lizier. Ka sipërfaqe 181.37km2 dhe popullsi 7165 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Saint-Lizier aktualisht përbëhet nga 16 komuna.
Ebu Ejyb el-Ensari
Ebu Ejub el-Ensari (arabisht: أبو أيوب الأنصاري, turqisht: Ebu Eyyûb el-Ensarî, vdiq rreth vitit 674) - i lindur Khalid bin Zeyd bin Kulejb bin Thaalba (arabisht: خالد ابن زيد ابن كُليب ابن ثعلبه) në Jethrib - me prejardhje nga fisi Beni Nexhar, ishte një shok i ngushtë (arabisht: الصحابه, sahaba) dhe flamurtari i profetit islam Muhamed. Ebu Ejubi ishte një nga ensarët të historisë së hershme islame, ata që e mbështetën Muhamedin pas hixhrës (migrimit) në Medine në vitin 622. Patronimi Ebu Ejub, do të thotë baba i Ejubit. Ebu Ejubi vdiq nga sëmundja gjatë Rrethimit të Parë Arab të Kostandinopojës.
Biografia
Ebu Ejub el-Ensariu u lind në Jethrib, Hexhaz si Khalid bin Zejd në familjen Beni Nexhari të Benu Hazrexh, Ebu Ejubi ishte kryefamiljari i tij, ai ishte një nga pleqtë e zgjedhur në Medine i cili shkoi në luginën e Akabesë dhe u betua për besnikëri ndaj Islamit në duart e Muhamedit, i cili e quajti atë Ebu Ejub el-Ensari.
Konvertimi në Islam
Kur Muhamedi mbërriti në Medine, të gjithë banorët e qytetit u ofruan ta strehonin. Thuhet se deveja ishte urdhëruar nga Allahu, kështu që Profeti Muhamed e la devenë të vendoste të ecte aty ku zgjidhte dhe të qëndronte në shtëpinë e kujtdo që ndalonte. Deveja u ndal në shtëpinë e Ebu Ejub el-Ensariut. Ndonëse Ebu Ejub el-Ensari kishte përgatitur ushqim vetëm për Muhamedin dhe Ebu Bekrin, Muhamedi urdhëroi që të gjithë në lagje të ftoheshin për të marrë pjesë në ushqim.
Tonin Çobani
Tonin Çobani (lindur më 05.10.1947) është shkrimtar,  studiues dhe kritik letrar me një veprimtari krijuese që shtrihet thuajse në një gjysmë shekulli. Firmën e tij e mbajnë 39 tituj librash (monografi shkencore, eseistikë, fiction), që së bashku me ribotimet i afrohen Tonin Çobani mban gradën shkencore Doktor Shkencash (PhD) në fushën e letërsisë pranë Qendrës së Studimeve Albanologjike (QSA), Tiranë. Ka qenë pedagog i jashtëm në Universitetin “Luigj Gurakuqi” të Shkodrës, si lektor i Letërsi shqipe (1997-1998) dhe si titullar i Eseistikës në Departamentin e Gazetarisë (2008-2014). Ka qenë gjithashtu pedagog  i Shkrimit Akademik pranë Universitetit “Kristal” (Tiranë) që nga viti akademik 2008-2009 e deri më 2014. Ka dhënë edhe leksione të Historisë së artit e të Mendim kritik. Në Tiranë, ku jeton familjarisht nga viti 1998, ka qenë gazetar i rubrikave kulturore (Koha Jonë) dhe në vazhdim ka ushtruar funksione të ndryshme pranë Këshillit Kombëtar të Radios dhe Televizionit (sot AMA).
Gjatë vitit akademik 1977-1978, ka kryer me shkëputje nga puna studimet pasuniversitare për kritikë letrare, pranë Institutit të Lartë Arteve (sot Akademia e Arteve, Tiranë), duke mbrojtur tezën: Qëndrimi ndaj Figurës së Naim Frashërit dhe veprës së tij gjatë viteve 1912-1939. Pas këtij kualifikimi pasuniversitar ai i kushtohet seriozisht kritikës letrare (dhe artistike) dhe studimeve historiko-letrare, duke publikuar në shtypin qendror artikuj, studime dhe përmbledhje me studime, ku mund të veçohen monografitë dhe botimet e shumta për jetën dhe veprën e Gjergj Fishtës, të Lekë Dukagjinit, Frang Bardhit, Pjetër Zarishit dhe Nënë Terezës.
Mësimet fillore i ka nisur në qytetin e lindjes, Shkodër, ku prezenca e familjes Çobani dokumentohet në regjistrat e kishës nga viti 1734. Gjatë viteve 1961-1965 ka kryer shkollën e mesme pedagogjike të atij qyteti me rezultate të shkëlqyera. Ato rezultate kanë përcaktuar vazhdimin e studimeve të larta në Universitetin e Tiranës, pranë Fakultetit Histori-filologji, dega Gjuhë-letërsi shqipe (1965-1969) dhe emërimin e tij si mësues letërsie në gjimnazin e qytetit të Lezhës qysh në moshë 22-vjeçare.
2. Veprimtaria
Krahas mësimdhënies në gjimnaz e qytetit të Lezhës (1969- 80; 1986-87; 1991-98), u mor me muzikë (si orkestrant pranë Pallatit të Kulturës dhe si kompozitor amator); organizoi aktivitetet artistike të gjimnazit: krijoi dhe drejtoi orkestrën, korin dhe  teatrin e gjimnazit. Ndërkohë dha kontributin e tij me studime pedagogjike dhe kulturore, një pjesë e të cilave gjetën dritën e botimit në shtypin lokal. Më 1979 i akordohet medalja “Naim Frashëri”. Të gjitha këto bënë që të marrë detyra drejtuese në sektorët e kulturës të qytetit dhe të rrethit: Drejtor i Drejtorisë Kulturore (1980-86) dhe Shef Kulture (1987-91). Nga Këshilli i Bashkisë Lezhë  i është dhënë titulli “Qytetar Nderi”(2018)
Shkrimin e parë kritiko-letrar e ka botuar në gazetën “Drita” 1976, ndërsa 2 vjet më vonë fiton një nga çmimet vjetore të revistës “Nëntori” për recension libri artistik. Në vitin 1988 boton librin e parë “Kërkime letrare” me recensentë: prof.dr. Dhimitër Shuteriqi, prof.dr.Jup Kastrati dhe prof.dr.Razi Brahimi. Vetëm pas viteve ’90 provoi të botonte tregime (Çmimi i Parë në takimin e dytë të shkrimtarëve ndërkufitarë, Pogradec 2004) dhe t’i kushtohej më intensivisht publicistikës, gjegjësisht eseistikë (Çmimi “Velia 1999”) e studimeve historiko-letrare dhe sociologjike. Ka marrë pjesë me kumtesa në disa veprimtari shkencore brenda dhe jashtë vendit.
I. Monografi shkencore:
2.       “The vilified prince Lekë Dukagjni”, LAP, Lambert Academic Publishing  2017
3.      “Frang Bardhi dhe relacionet e tij”, monografi, Misioni Katolik Shqiptar: Zagreb, 2006.
4.     “Pjetër Zarishi dhe Krijimi i rruzullimit”, monografi, TOENA:Tiranë, 2007.
5.     “Figurat mitologjike në Lahutë të Malcis”, monografi (resume anglisht), TOENA: Tiranë, 2008.
6.     “Nënë Tereza, nderimi në trevat shqiptare” album shqip-anglisht (bashkautor), Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve të Kosovës: Prishtinë, 2010.
7.     “Nënë Tereza, nderimi në trevat shqiptare” (bashkautor),  album shqip-kroatisht (Përk. Nikollë Martini): Zagreb, 2013.
8.     “Lahuta e Malcis, ngjizja mitologjike  dhe fjalori i figurave mitologjike”, monografi (resume anglisht), Qendra e Studimeve Albanologjike, Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë, Tiranë,2012.
9.     “Gjergj Fishta dhe Kanuni i lekë Dukagjinit”, Botimet Gjergj Fishta, Tiranë, 2014.
II. Përmbledhje me studime dhe ese:
1.      Kërkime letrare”, studime dhe kritika letrare, SHB Naim Frashëri: Tiranë, 1988.
3.      “Paralele kulturore të një qyteti”, artikuj dhe studime, EB Lisitan: Tiranë, 2001.
4.      “Fishtologji, studime, EB Gjergj Fishta: Lezhë, 2006.
III. Tregime dhe novela:
1.       “Puthje pa puthje”, tregime, EB Lisitan: Lezhë, 1996.
2.      “Një grua përballë vetvetes”, novelë, EB Lisitan: Lezhë, 1997.
3.      “Etyde në prozë, gjashtë triptikë”, tregime, TOENA: Tiranë, 2002.
5.       “Lekë Dukagjini, kështjella e ligjeve”, Albas: Tiranë, Tetovë, Prishtinë, 2015.
6.      “Legjenda dhe vende shqiptare”(bashkautor: Rita Petro, Tonin Çobani), Albas: Tiranë, Tetovë, Prishtinë, 2015..
IV. Tekste për shkollat e larta dhe të mesme:
1.      “Eseistika”, tekst për shkollat e larta (resume anglisht), Botimet Gjergj Fishta, Tiranë, 2013.
2.      “Gjuha shqipe dhe letërsia 11”, tekst për shkollat e mesme (me zgjedhje të detyruar), Albas, Tiranë, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016,2017.
3.      “Leximi i komentuar i veprës letrare 2”(bashkautorë: Tonin Çobani, Dhurata Shehri, Kastriot Gjika), tekst për shkollat e mesme, SHBLSH, Tiranë: 2000, 2001, 2003.
4.      “Letërsia dhe gjuha shqipe 2” ( bashkautorë: Enver Hysa, Gjovalin Shkurtaj, Idriz Metani, Tonin Çobani, Dhurata Shehri, Kastriot Gjika), SHBLSH e Re, Tiranë, 2004, 2005, 2006, 2007.
5.      “Letërsia bashkëkohore shqiptare”(bashkautorë: Ali Aliu, Shaban Sinani, Stefan Çapaliku, Tonin Çobani), tekst për shkollat e mesme ALB-ASS: Tiranë, 2001.
V. Të tjera:
1.     Gjergj Fishta “Vepra letrare” në 10 vëllime (bashkautorë Tonin Çobani - kryeredaktor, Ndue Zef Toma, Tefë Topalli, Stefan Çapaliku, Hamit Boriçi). EB Gjergj Fishta: Lezhë, (2001, 2011).
2.      “Lahuta e Malcis” e Gj. Fishtës për shkollat e mesme, ALB-ASS: Tiranë, 2001 (ribotuar po këtë vit edhe në Tetovë).
3.     “Lahuta e Malcis” e Gj. Fishtës për shkollat e mesme, Tiranë, Albas 2011 (ribotim i përmirësuar).
4.     “Lahuta e Malcis”, e Gj. Fishtës, antologji për shkollat e mesme, Pakti:Tiranë, 2009, 2011.
5.      “Lezha - guide book”, anglisht (Editorial staff: Tonin Çobani, Moikom Zeqo, Farudin Hoxha, Ahmet Osja, Mahir Hoti, Zef Ymeri), Ecological Club: Lezha, 2002.
6.     “Lezha – guidë”, (bashkautor), Klubi ekologjik: Lezhë, 2002.
7.     “Poezi nga Mrizi i Zanave, Vallja e Parrizit, Anzat e Parnasit” të Gj. Fishtës, pajisur me shënime dhe pasthënie, EB Lisitan, Lezhë 1994.
8.     “Poezi të zgjedhura nga Mrizi i Zanave, Vallja e Parrizit, Anzat e Parnasit” të Gj. Fishtës, pajisur me shënime dhe pasthënie, SHBLSH e Re: Tiranë, 2004.
9.     “Juda Makabe” e Gj. Fishtës, pajisur me shënime dhe pasthënie, EB Lisitan: Lezhë, 1995.
10.     “Juda Makabe” dhe “Jerina” të Gj. Fishtës, pajisur me shënime dhe pasthënie, EB Lisitan: Lezhë, 1995.
11.
12.     “Shqiptarët dhe të drejtat e tyne” e Gj. Fishtës, pajisur me shënime dhe pasthënie, EB Gjergj Fishta:: Lezhë, 1998.
Perandoria Osmane
Perandoria Osmanllije ose Osmane (osmanisht دولت عليه عثمانیه‎ Devlet-i ʿAlīye-i ʿOsmānīye, turqisht Osmanlı İmparatorluğu), e njohur edhe si Perandoria Turke, ishte një perandori e themeluar në fund të shekullit XIII në Azinë e Vogël veriperëndimore, gjëgjësisht në rrethinën e Bilexhikut dhe Sëgytit, nga kreu fisnor oguz turk Osmani. Pas vitit 1354, osmanët kaluan në Evropë, dhe me pushtimin e Ballkanit, Bejllëku Osman u kthye në një perandori transkontinentale. Osmanët i dhanë fund Perandorisë Bizantine në vitin 1453 me pushtimin e Kostadinopojës nga Mehmet Fatihu.
Tonin Çobani
V. Të tjera:
13.    Ndoc Gjetja, Biri i njeriut : poezi të zgjedhura, pajisur me parathënie, TOENA, Tiranë, 2014.
Perandoria Osmane
Gjatë shekujve XVI dhe XVII, në kulmin e fuqisë së saj nën sundimin e Sylejmanit të Madhërishëm, Perandoria Osmane ishte një perandori shumëkombëshe e shumëgjuhëshe, që sundonte mbi pjesën më të madhe të Evropës juglindore, pjesë të Evropës qendrore, Azisë perëndimore, Kaukazit, Afrikës veriore, dhe Bririt të Afrikës. Në fillimin e shekullit XVII, perandoria përfshinte 32 vilajetet dhe shtetet e shumta vasale.
Me Kostadinopojën si kryeqytet dhe me kontrollin e tokave rreth Detit Mesdhe, Perandoria Osmane ishte qendra e ndërveprimeve mes Lindjes dhe Perëndimit për gjashtë shekuj. Përderisa dikur ishte menduar se perandoria kishte hyrë në një periudhë rënieje pas vdekjes së Sylejmanit të Madhërishëm, kjo pikëpamje nuk mbështetet më nga shumica e historianëve akademikë. Perandoria vazhdoi të ruante një ekonomi, shoqëri, dhe ushtri të fuqishme gjatë shekullit XVII dhe shumicës së shekullit XVIII. Sidoqoftë, gjatë një periudhe të gjatë paqeje nga viti 1740 deri në vitin 1768, sistemi ushtarak osman mbeti pas sistemit të rivalëve të tyre evropianë, Perandorisë Habsburge dhe Ruse. Osmanët vazhdimisht pësuan humbje të rënda ushtarake në fund të shekullit XVIII dhe në fillim të shekullit XIX, gjë që i nxiti ata që të fillojnë një proces gjithëpërfshirës të reformimit dhe modernizimit të perandorisë, të njohur si Tanzimati. Kështu, gjatë rrjedhës së shekullit XIX, Perandoria Osmane u bë më e fuqishme dhe e organizuar, pavarësisht humbjeve të mëtejshme territoriale, veçanërisht në Ballkan, ku u shfaqën një numër i shteteve të reja. Perandoria lidhi aleancë me Gjermaninë në fillim të shekullit XX, duke shpresuar të arratisej nga izolimi diplomatik që kishte kontribuar në humbjet territoriale të saj, dhe kështu filloi Luftën e Parë Botërore në anën e Fuqive Qendrore.
Tonin Çobani
Prof.Dr.Mark Tirta (Akademik i Asociuar), Tiranë
Në monografinë Figurat mitologjike në Lahutë të Malcis, Tonin Çobanin “ka kapur e ka zbërthyer me shumë skrupolozitet çdo dukuri të paraqitur me elemente mitike në këtë vepër të Fishtës dhe ka vlerësuar funksionet artistike që ato paraqesin në vështrim të gjithanshëm: si krijimtari letrare e një niveli të lartë e ndërkohë me natyrë komunikimi tepër popullor...”.
Perandoria Osmane
Ndërsa perandoria ishte në gjendje të mbajë vetën gjatë luftës, ajo po përballej me mospajtime të brendshme, veçanërisht me Revoltën Arabe. Gjatë kësaj kohe, krime të mëdha u kryen nga qeveria osmane kundër armenëve, asirianëve dhe grekëve pontikë.