cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Shkolla konvikt
Përmbledhje
Secili student ka një orar individual, i cili në vitet e para lejon pak diskrecion. Konviktorët dhe studentët e ditës mësohen së bashku në orët e mësimit dhe në shumicën e rasteve vazhdojnë përtej ditës së shkollës duke përfshirë aktivitetet sportive, klubet dhe shoqërimet ose ekskursionet.
Shkollat konviktore në letërsi
Shkollat e konviktit dhe rrethanat në mjediset e tyre përreth janë trajtuar në një varg veprash letrare duke filluar që nga periudha e vonë viktoriane. (Në mënyrë tipike, protagonistët e gjejnë veten herë pas here që duhet të thyejnë rregullat e shkollës për arsye të ndershme në mënyrë të tillë që lexuesi mund t'i identifikojë lehtë, dhe mund të ndëshkohen rëndë kur kapen - por që zakonisht ata nuk fillojnë me një rebelim total kundër shkollës si një sistem.)
Basia Frydman
Basia Frydman (17 qershor 1946 - 21 gushr 2016) ishte aktore suedeze. Ajo ka studiuar në akademinë kombëtare suedeze për aktrim deri në vitin 1972. Në vitin 1994, ajo u nominua si aktorja më e mirë në rolin e saj në filmin The Slingshot.
Lokalitet arkeologjik në Surqinë
Lokalitet arkeologjik në Surqinë është një monument i trashëgimisë kulturore në Surqinë, Ferizaj, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik".
Lokaliteti arkeologjik në Nerodime të Ulët
Lokaliteti arkeologjik në Nerodime të Ulët është një monument i trashëgimisë kulturore në Nerodime e Ulët, Ferizaj, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik".
Historiku
Lokacioni arkeologjik në Nerodime të Ulët është zbuluar në vitin 1988. Disa kërkime arkeologjike që janë bërë në këtë vend, afër varrezave ortodokse kanë rezultuar me një zbulim të një kompleksi që ka shumë të ngjarë të jetë ndërtuar gjatë antikitetit të vonë. Në këtë lokacion të pozicionuar në perëndim të qytetit të Ferizajt, disa sondazhe arkeologjike të zhvilluara këtu në arealin fare pranë varreve ortodokse, rezultuan me zbulimin e një kompleksi prej një vile të antikës së vonë, me atrium dhe mozaik polikromi, gjeometrik dhe figural i dyshemesë. Faza e parë i përket shekulli IV, kurse rindërtimi dhe mbindërtimi i takon shekujve V-VI. Mozaiku u zbulua në dyshemenë e një dhome drejtkëndore me absidë, mbase që ka shërbyer si triklinijum.
Duke u mbështetur në kompozimin e mozaikut të dyshemesë zbuluar në këtë lokalitet dhe analogjia e stilit të kompozimit të mozaikut me martirijumin e Heraclea Lyncestis në Maqedoni si dhe martiriumin e bazilikës së Linit në Shqipëri, ngjajshmëria e të dy lokaliteteve (mozaiqeve) të lartëpërmenduara me mozaikun e Nerodimes së Poshtme është evidente dhe reflektojnë vepër të artit të ndonjë artisti apo shkolle shumë të mirë të kohës në fjalë.
Lokalitet arkeologjik Gjyteti në Jezerc
Lokalitet arkeologjik Gjyteti në Jezerc është një monument i trashëgimisë kulturore në Jezerc, Ferizaj, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik".
Eklesisë
Ekklesia (ἐκκλησία ekklesia Greek) ishte një asamble popullore në qytete (poleis) të Greqisë së lashtë. Përbërja e tyre dhe forcat politike janë të ndertuar në mënyra të ndryshme në qytete. Përveç ekklesia jane hasur edhe emra të tjerë.
Gylbahar Hatun
Gülbahar Hatun dhe Ayşe Hatun kurrë nuk ishin gra të ndryshme. Teoria e origjinës së Gülbahar Hatun e bën atë një grua ndryshe nga Ayşe Hatun pasi që të dy gratë kishin të njëjtin emër vajzër, Ayşe në të dy origjinat dhe ishin gjithashtu të martuara në të njëjtin vit. Teoritë e prejardhjes së saj janë:
Mbishkrimi osman (vakfiye) e përshkruan atë si Hātun binti Abd-us-Samed (Vajza e Abd-us-Samed), i cili mbështet mendimin se ajo ishte një jo-myslimane që u kthye më vonë në Islam. Abd-us-Samed, që do të thotë Shërbëtor i Zotit, ishte anonimi që u aplikua për shumë të krishterë të Ballkanit dhe Anadollit që u kthyen në Islam në periudhën klasike otomane.
Gjykata e Xhamisë historike Gül-Bahar Khâtûn në Trabzon-Turqi, ku është vendosur varri i vajzës së Alaüddevle Bozkurt Beut të Dulkadirids Ayşe Khâtûn. Origjina e përshkruar më sipër përshkruhet edhe për Emine Gülbahar Hatun, gruan e Mehmed Pushtuesit, nënë e Sulltan Bayezid II dhe gjyshen e Sulltan Selim I. Origjina e përshkruar më poshtë është origjina më e pranueshme e Gülbahar Hatun.
Sipas kësaj origjine (shumica e burimeve kanë pohuar se) ajo ishte vajza e Alaüddevle Bozkurt Bej, sundimtari i njëmbëdhjetë i Dulkadiridëve me në qendër rreth Elbistanit në Kahramanmaraş. Emri i saj i vërtetë ishte Ayşe dhe u riemërua Gülbahar pas martesës së saj. Sidoqoftë, sipas historianit Grek Konstandin Paparrigopulos, Gülbahar Hatun ishte një Grek Pontik i quajtur Maria, i cili ishte bija e një prifti nga fshati Livera, rrethi Maçka.
Bayezid u martua me të në 1469 në Amasya. Kur Bayezid ishte akoma një princeshë ("princi otoman") dhe guvernator i Sanxhakut Amasya kur ajo lindi Selim I në 1470. Kur Mehmed Pushtuesi vdiq në 1481, Bayezid u zhvendos në Kostandinopojë, kryeqytetin e Perandorisë Osmane, etj. së bashku me familjen e tij për të ngjitur fronin.
Sipas traditës turke, të gjithë princat pritej të punonin si guvernatorë provincë (sanxhakbeu) si pjesë e trajnimit të tyre. Nënat e princave ishin përgjegjës për sjelljen e duhur të djemve të tyre në postet e tyre krahinore. Në 1495 ai u dërgua në sanxhakun Trabzon dhe më pas në 1511 në Samandıra, dhe Gülbahar e shoqëruan atë.
Sidoqoftë, ajo kurrë nuk njihej si Sulltanesha Valide sepse vdiq në vitin 1505 para se Selimi të ngjitej froni. Washt u ndërtua në 1514 për nder të nënës së tij dhe u rivendos në 1885.
Pleurati I
Pleurati I ( Greek Ancient : Πλευρᾶτος; sundoi 356-335 pes) ishte një mbret ilir, i shtetit të taulantëve. Pleurati ishte babai i Glaukut. Filipi II fitoi një betejë të ashpër me të në vitin 344 para Krishtit edhe pse Filipi nga kjo betejë mbeti i plagosur.
Aktivitetet ushtarake
Pas këtij konflikti Shteti i Taulantëve në krye me Pleuratin mbetën të orientuar vetëm në tokat përgjatë Adriatikut. Sidoqoftë, ky shtet vazhdoi një politikë antimaqedonase deri në vitin 335 para Krishtit, kur Glauku dhe Kleitusi u rebelua kundër Aleksandrit të Madh.
Sōjōbō
parapamje|240px|Sōjōbō Sōjōbō (Japonisht: 僧正坊 shqiptimi [soːd͡ʑoːboː]) është mbreti mitik i tengut. Në folklorin dhe mitologjinë japoneze, tengu janë krijesa legjendare që mendohet se banojnë në malet dhe pyjet e Japonisë. Sōjōbō është një lloj specifik i tengut që quhet daitengu dhe ka pamjen e një yamabushi, një vetmitar malor japonez. Daitengu kanë një formë kryesisht njerëzore me disa tipare të ngjashme me zogjtë si krahët dhe kthetrat. Karakteristikat e tjera fizike dalluese të Sōjōbō përfshijnë flokët e tij të gjatë, të bardhë dhe hundën e gjatë të panatyrshme.
Sōjōbō thuhet se jeton në malin Kurama. Ai sundon mbi tengun tjetër që banon në malin Kurama përveç të gjithë tenguve të tjerë në Japoni. Ai është jashtëzakonisht i fuqishëm, dhe një legjendë thotë se ai ka forcën e 1.000 tengu normal.
Sōjōbō është ndoshta më i njohur për legjendën e mësimit të tij luftëtar Minamoto no Yoshitsune (i njohur më pas me emrin e tij të fëmijërisë Ushiwaka-maru ose Shanao) artet e shpatës, taktikës dhe magjisë.
Etimologjia
alt=|right|parapamje|Statuja tengu në malin Kurama Shumica e tengu referohen në mënyrë të paanshme. Sōjōbō është një përjashtim dhe është një nga tengu që u jepen emra personal dhe njihen si personalitete individuale. Emri Sōjōbō e ka zanafillën në një tekst të quajtur Tengu Meigikō, i cili daton nga mesi i periudhës Edo në Japoni.
Emri Sōjōbō e ka origjinën nga Sōjōgatani, lugina në malin Kurama afër Tempullit Kifune e lidhur me Shugenja. Në këtë luginë Ushiwaka-maru stërviti me Sōjōbō në legjendë. Sōjōgatani do të thotë lugina e Peshkopit ose lugaja e Peshkopit. Emri i kësaj lugine rrjedh nga asketi Sōjō Ichiyen.
Yamabushi (伏 伏, 'ata që shtrihen në male') janë asketikë nga tradita Shugendō. Shugendō (修 驗 道, 'mënyra e kultivimit të fuqisë së mbinatyrshme') përfshin elemente të shumë traditave fetare, përfshirë Budizmin. Të dy tengu dhe yamabushi kishin një reputacion për të banuar në male. Yves Bonnefoy sugjeron që kjo kontribuoi në besimin popullor se yamabushi dhe tengu ishin identikë ose të paktën të lidhur ngushtë.
Mitologjia
Sōjōbō është i njohur për marrëdhëniet e tij me luftëtarin japonez Minamoto no Yoshitsune në legjendë. Pasi babai i Yoshitsune u vra në një betejë me klanin Taira, Yoshitsune i ri u dërgua në një tempull në malin Kurama. Në malin Kurama, Yoshitsune u takua me Sōjōbō dhe u trainua nga ai në artet marciale. Yoshitsune u bë një luftëtar shumë i aftë si rezultat i trajnimit të Sjōbō. Për shembull, në epikën e luftës Heiji monogatari (Përralla e Heiji) thuhet se trajnimi i Yoshitsune të ri "ishte arsyeja pse ai mund të vraponte dhe të hidhej përtej kufijve të fuqisë njerëzore".
Klasifikimi
Sōjōbō është një tengu, të cilat janë një lloj krijesash jo-njerëzore në folklorin japonez dhe mitologjinë me karakteristika dhe aftësi mbinatyrale. Tengu konsiderohen gjithashtu shembulli i njohur i yōkai. Yōkai është një term që mund të përshkruaj një gamë të qenieve të ndryshme të mbinatyrshme. Sipas Foster, një yōkai mund të karakterizohet në një numër mënyrash, të tilla si "... një krijesë e çuditshme ose misterioze, një përbindësh apo qenie fantastike, një frymë ose një shpërthim".
Ekzistojnë dy nën-kategori kryesore ose llojet e tengut. Së pari, ka tengu me formën parësore të një shpendi dhe së dyti ka tengu që kanë formën parësore të një njeriu. Tengu i nënkategorisë së parë zakonisht quhet kotengu por mund të quhet edhe karasu tengu ose shōtengu. Nënkategoria e dytë e tengut quhet daitengu ose "tengu me hundë të gjatë". Ndërsa përshkruhet se ka një formë kryesisht njerëzore, Sōjōbō i përket nën-kategorisë daitengu.
Elizabeth Throsby
Elizabeth Isabella "Betsey" Throsby (née Broughton ; 4 Shkurt 1807-14 janar 1891) ishte e mbijetuara australiane nga masakra e Boyd-it të vitit 1809.
E lindur në Norfolk Island, Throsby ishte dy vjeçe kur ajo dhe nëna e saj u larguan nga Sidnei në Boyd,nisur për në Angli përmes Zelandës së Re. Gjatë udhëtimit, filloi një mosmarrëveshje ndërmjet kapitenit anglez të anijes dhe një pasagjeri Māori që kthehej në shtëpinë e tij në Portin Whangaroa. Pasi arritën atje, fisi i tij mësoi për mosmarrëveshjen e tyre dhe u hakmorr në mënyrë brutale duke vrarë dhe kanibalizuar pjesën më të madhe të 70 pasagjerëve dhe ekuipazhit, duke përfshirë këtu edherë nënën e Throsby. Throsby dhe tre të mbijetuarit e tjerë u shpëtuan disa javë më vonë nga tregtari dhe eksploratori Alexander Berry, i cili i dërgoi ato në Amerikën e Jugut. Throsby mbeti atje për gati një vit derisa një gjuetar balenash e çoi atë në Sidnej për t'u ribashkuar me babanë e saj.
Ajo do të martohet në vitet e vona të adoleshencës dhe të rriti një familje të madhe në Parkun Throsby në jug të Sidneit, ku jetoi pjesën tjetër të jetës së saj.
Lindja dhe familja
Elizabeth Broughton lindi në 4 Shkurt 1807 në Ishullin Norfolk. Ajo ishte më e vogla prej 5 fëmijëve që ishin të anglezit William Broughton dhe gruas së tij e Ann Glossop, me prejardhje Uellsiane. Lindur në Chatham, Kent në 1768, William udhëtoi për në Uellsin e Ri Jugor(New South Wales) në 1787 si një shërbëtor falas i John White, kirurgut të parë të kolonisë.
Në 1792, ndërsa punonte si rojtar në Parramatta, Broughton u takua me Glossop. Ata u zhvendosën në ishullin Norfolk në 1800 kur ai u bë zv / komisar i detyrës së tij.
Teutamado
Teutamado është një mbret ilir i fisit paonas qe ka mbretëruar nga viti 378 deri ne 358 p.e.s. Teutamado është i njohur nga nje monedhë antike.
Biografia
Teutamado ishte njëri nga mbretërit e Paionisë në Ilirinë lindore. Rreth shek. IV para erës së re (rreth vitit 325 para Kr.). Në historiografinë shqiptare ky mbret nuk përmendet fare, pasi ai nuk njihet dhe nuk është cituar në ndonjë botim në shqip as edhe në gjuhë të huaj.
Në një muze të huaj ruhet një monedhë e Mbretit TEUTAMADO prej argjendi që mendohet të jetë e shek. IV para Kr. dhe për të cilën thuhet se Teudamado ishte Mbret i Paionisë. Në faqen e parë të monedhës është vendosur figura e Zeusit me drejtimin djathtas, ndërsa në faqen e pasme paraqitet Mbreti plak i hipur mbi kalë dhe me një shpatë të shkurtër në dorë, shpatë tipike ilire. Poshtë, i rrëzuar për tokë, është figura e një luftëtari armik. Sipër kësaj monedhe, me shkronja të mëdha, lexohet emri i Mbretit: TEYTAMADO. Ky emër nuk është fare i panjohur për historinë e ilirëve (kujtojmë Mbretëreshën Teuta, të shoqen e Mbretit Agron dhe Triteutën, gruan tjetër të tij, e cila lindi Mbretin ilir, Pin, ndaj mund të hamendësohet se fjala TUEUTAMADO, mund të kuptohet dhe si TEUTA+MADO (Teuta i Madh?!). Ky supozim mbështetet edhe me tekstin përcjellës të kësaj monedhe, ku bëhet fjalë për një mbret plak që lufton mbi kalë kundër armikut. Poshtë dhe në anën e majtë të monedhës është një shpend mitologjik, që duket sikur ka dy koka (bycapitis). Kjo monedhë unike e me vlera të jashtëzakonshme për historinë e ilirëve dhe të kombit shqiptar (shek. IV para erës së re), ndodhet në një muze të huaj dhe është monedha që kushton më shumë nga fondi i Ilirisë, rreth 30 500 dollarë. Ajo është grupuar me disa monedha të tjera prej argjendi të qytetit të pazbuluar ilir të Damastionit, monedha ku dukshëm në njërën anë është figura e Zeusit dhe në anën tjetër, janë vendosur disa vegla pune për shkrirjen e metaleve dhe ku lexohet fjala: PELLAG.
Salona
Salona ishte një qytet antik dhe kryeqyteti i fisit ilir dhe më vonë provincës romake të Dalmacisë. Emri Salona ruan gjuhën e banorëve të hershëm të kësaj treve, të cilët romakët i quajtën Dalmatë, që konsiderohen të jenë pjesë e një grupi më të madh të quajtur Ilirët. Salona (ose Salloni) ndodhet në qytezën e sotme Solin, menjëherë pranë Splitit, në Kroacinë e sotme. parapamje| Ujori (akuadukti) i Salonës parapamje| Termat Salonës parapamje| Amfiteatri i Salonës
Karnivorët
Karnivora janë të ndarë në dy subrende: Feliformia ( "si mace ") dhe Kaniformia ( "si qen ").
Taksonomia
Të gjithë mishngrënësit ndajnë të njëjtin rregullim të dhëmbëve në të cilin premula e fundit e sipërme (me emrin P4) dhe molari i parë i poshtëm (me emrin m1) kanë kurora të imëta smalike që punojnë së bashku si dhëmbëprerës për të këputur mishi. Karnivorët kanë pasur këtë përshtatje për mbi 60 milion vjet, dhe këto përshtatje dentare ndihmojnë në identifikimin e llojeve dhe grupimeve të specieve mishngrënëse.
Evolucioni
Karnivorët evoluar në Amerikën e Veriut nga anëtarët e familjes Miacidae (miacids) rreth 42 milion vjet më parë. Ata së shpejti u ndahën në forma si mace dhe qen ( Feliformia dhe Caniformia ).
Karakteristikat dalluese
Shumica e karnivorëve janë mishngrës ; ata zakonisht kanë kthetra të mprehtë zakonisht me pesë, por asnjëherë më pak se katër, gishtërinj në çdo këmbë, dhe të mirë-zhvilluar dhe dhëmëb qeni të zhvilluar. Premula e fundit e nofullës së sipërme dhe molarit të parë të ulët quhen carnasials ose dhëmbët sektorial. Këto dhëmbë si dhëmbë mbyllen (afër) me një veprim gërshërës për prerjen dhe copëtimin e mishit. Carnasials janë më të zhvilluar tek Felidae dhe më pak të zhvilluara tek Ursidae. Karnivorët kanë gjashtë incisors dhe dy canines konik në çdo nofulla. Vetëm dy perjashtime,nga kjo jane lundra e detit ( Enhydra lutris ), e cila ka 4 cepa ne nofullen e poshtme, dhe ariu dembel ( Melursus ursinus ), i cili ka 4 cepa ne nofullen e siperme. Numri i molarëve dhe premolarit është i ndryshueshëm në mes të llojeve të mishngrënësve, por të gjithë dhëmbët janë rrënjosur thellë dhe janë difodontë. Inkurajtorët mbahen nga mishngrënësit dhe efekti i tretë është zakonisht i madh dhe i mprehtë.Karnivorët kanë katër ose pesë shifra në çdo këmbë, me shifra e parë në forife, i njohur gjithashtu sithua e vesës, duke qenë e gjallë në shumicën e specieve dhe mungon në disa.
Nënfamilia Kanoidea (ose nënrend Kaniformia ) - Kanidae (ujqërit, qentë dhe dhelprat), Mepitidae (morfeta), Mustelidae (nuselalat, vjedulla dhe vidrat), Prokionidae (rakuni), Ursidae (ariu), Ailuridae (panda e kuqe ), Otariidae (luanët e detit ), Odobenidae (fokat ) dhe Pocidae (tre familjet e fundit të klasifikuara më parë në superfamiljen Pinipedia ) dhe familja e zhdukur Ampikionidae (ariu-qen). Shumica e specieve janë mjaft të thjeshta në ngjyrosje, duke mos pasur lëkur të ndezur ose të zbukuruara, si shumë lloje të felinëve dhe viverridëve. Kjo është për shkak se Kanoidea priren të shkojnë në klimë të butë dhe subarktike, edhe pse Mustelidae dhe Prokionidae janë në disa vende tropikale. Shumica janë tokësore, edhe pse disa specie, si prokionid, janë që jetojnë në pemë. Të gjitha familjet përveç Kanidae dhe disa specie të Mustelidae janë plantigrade. Ushqimi është i ndryshëm dhe shumica kanë tendencë të jenë gjithnjë në njëfarë mase, dhe kështu dhëmbët karnasiale janë më pak të specializuara. Kanoidea ka më shumë premolarë dhe molarë në një kafkë të zgjatur. parapamje|Një ari i murrm, që tregon dhëmbët e mprehtë dhe kthetrat karakteristike të karnivorëve Nënfamilia Feloidea (ose nënrend Feliformia ) - Felidae (macet), Prionodontidae (linsangu aziatik), Herpestidae (mangustat), Hiaenidae (hienat), Viverridae (civet), dhe Eupleridae (karnivoranët Malagasi), si dhe të zhdukurit të familjes Nimravidae(paleofelidet). Kjo është për shkak se këto specie kanë tendencë të shkojnë në habitate tropikale, edhe pse disa lloje banojnë në habitate të butë dhe nëntokësore. Shumë prej tyre janë arboreal ose semiarborore, dhe shumica janë digjitale. Ushqimi ka tendencë të jetë më rreptësisht mishngrënës, sidomos në familjen Felidae. Ata kanë më pak dhëmbë dhe kafka më të shkurtër, me carnasials shumë më të specializuara të destinuara për prerjen e mishit. Kthetrat Feliformia shpesh janë retractile, ose rrallë, semiretractile. Falangat e fundit, me nyjën e bashkangjitur, mbështjellin në pjesën e përparme në një mbështjellës nga ana e jashtme e falangës së mesme të shifrës dhe mbahen në këtë pozicion kur pushojnë nga një ligament i fortë elastik. Në këmbët e sipërme, nyja e fundme ose falangas tërhiqet në majë dhe jo në anën e falangës së mesme. Muskujt e thellë përkulës i drejtojnë terminalet e terminalit, kështu që kthetrat dalin nga mbështjellësit e tyre dhe zilja e butë "kadifeje" papritmas kthehet në një armë të frikshme. Mbërthimi i zakonshëm i kthetrave ruan pikat e tyre nga veshin.
Superfamiljare Pinipedia (trikeku, foka, dhe luanët e detit), që tani konsiderohet të jenë pjesë e Kaniformiave, janë gjitarë të vegjël ujorë të mesëm (deri 6.5 m). Duke qenë shtëpiotermike (me gjak të ngrohtë) gjitarët detarë, pinipedët i nevojitet për një sipërfaqe të ulët sipërfaqe për raportin e masës trupore. Përndryshe, ata do të vuanin nga humbja e tepruar e nxehtësisë për shkak të kapacitetit të lartë të ujit për përçueshmëri të nxehtësisë. Trupi është izoluar zakonisht me një shtresë të trashë yndyrë të quajtur bluber dhe mbuluar zakonisht me flokë. Shifrat nuk janë të ndara, por të lidhura me një rrjet të trashë që formon pantofla për not; kështu, forelimbs dhe hindlimbs janë transformuar në padles. Kjo u mundëson atyre të zhyten në thellësi ekstreme (600 m për vulën Weddell). Ata mund të qëndrojnë nënujore për periudha të gjata kohore, nganjëherë një orë ose më shumë, por shumica e zhytjeve zakonisht janë të shkurtra. Rajoni i fytyrës i kafkës është relativisht i vogël, me fenerë shumë të vogël ose të mangët, dhe vibrinsat janë të zhvilluara mirë. Dhëmbët molariform janë kryesisht homodontë dhe qentë janë zhvilluar mirë. Bishti është shumë i shkurtër ose mungon, veshët janë të vogla ose mungojnë po ashtu dhe gjenitalet e jashtme janë të fshehura në çarje ose depresione në trup.
Struktura e kafkës
parapamje|Kafka e një hiene parapamje|246x246px|Diagrami i një kafkë ujku me karakteristika kryesore të etiketuara Anëtarët e Karnivorave kanë një formë karakteristike të kafkës me trurin relativisht të madh të mbështjellur në një kafkë të rëndë. Kafka ka një hark zigomatik të zhvilluar pikërisht pas maxillës (e zakonshme për të gjithë gjitarët dhe paraardhësit e tyre të kinodont ), dhe ata kanë kockëzuar bullae të jashtëm auditor. Feloidea ka një bulla audituese me dy dhoma. Përveç lejimit të hapësirës shtesë për kalimin e muskujve për të punuar nofullën më të ulët, harku zigomatik gjithashtu lejon diferencimin e grupeve të veçanta të muskujve që të përfshihen në kafshimin dhe përtypet. Maseters bashkëngjitni nga dentari (në mënyrë specifike, fosa) në harkun zigomatik dhe mbi maxillë përpara harkut, duke siguruar forcë dërrmuese. E temporalis jep nga dentari (specifike, proces coronoid ) në anën e braincase, duke siguruar moment rrotullimi në lidhje me aksin e nofullës artikulim.
Në krahasimin e kafkave të mishngrënësve dhe bimngrënësve mund të shihet se forca qethëse e temporaliseve është disi më e rëndësishme për mishngrënësit, të cilët kanë më shumë hapësirë ​​në kokë (kjo nuk është e palidhur me inteligjencën mishngrënëse) dhe zakonisht zhvillon një kreshtë sagitale(duke dalë nga prapa në anterior në kafkë), duke siguruar ende hapësirë ​​shtesë për shtojcën temporale. Gryka e karnivoranëve mund të lëvizin vetëm në një bosht vertikal, në një lëvizje lart e poshtë, dhe nuk mund të lëvizin nga njëra anë në tjetrën. Lidhja e nofullës në mishngrënës priret të qëndrojë brenda avionit të mbylljes së dhëmbëve, një marrëveshje që thekson më tej prerjen (si në një palë gërshërë). Në barishtoret, forca dërrmuese e maseters është relativisht më e rëndësishme se sa është prerja. Lidhja e nofullës në përgjithësi është shumë më e madhe se niveli i mbylljes së dhëmbit, duke lejuar hapësirë ​​shtesë për shtojcën masive në dentalni dhe duke shkaktuar rrotullimin e nofullës së poshtme që të përkthehet në forcë dërrmuese përpara dhëmbëve midis dhëmbëve të nofullës së sipërme dhe të poshtme.
Stomalogjia
Stomatologjia ka të bëjë me rregullimin e dhëmbëve në gojë, me notacionin dentar për dhëmbët e nofullës së sipërme duke përdorur shkronjat e sipërme të letrës I për të treguar incisorët, C për qenët , P për premolarë dhe M për molarët , letra i, c, p dhe m për të treguar dhëmbët e mandibullit. Dhëmbët janë numëruar duke përdorur një anë të gojës dhe nga pjesa e përparme e gojës në pjesën e prapme. Në mishngrënës, premula e sipërme P4 dhe m1 e ulët molar formojnë carnassials që përdoren së bashku në një veprim gërshërës për të prerë muskujt dhe tendonin e pre.
Fiziologjia
Karnivorat ka një stomak të thjeshtë të përshtatur kryesisht për të tretet mishi, në krahasim me sistemet e përpunuara të tretjes të kafshëve barishtore, të cilat janë të nevojshme për të prishur fibrave të vështira dhe komplekse të bimëve. Kaecum është ose mungon apo të shkurtër dhe të thjeshtë, dhe zorrës së trashë nuk është saculated ose shumë më të gjerë se sa zorrë e vogël. Shumica e specieve të Karnivorave janë, në një farë mase, gjithëpërfshirës, ​​me përjashtim të Felidae dhe Pinipedia, të cilat janë mishngrënës të detyruar. Shumica kanë sens të zhvilluar shumë, sidomos vizion dhe dëgjim, dhe shpesh një ndjenjë shumë e mprehtë e erë në shumë lloje, si në Canoidea. Ata janë vrapues të shkëlqyeshëm: disa janë vrapues me distancë të largët, por më shpesh janë sprinterë. Edhe arinjtë dhe rakunat, megjithëse dukshëm të ngadalshëm dhe të ngathët, janë të aftë për shpërthime të shquara të shpejtësisë.
Specializimet e dietës
Karnivorat përfshijnë mishngrënës, omnivores , dhe madje disa lloje kryesisht herbivorous , të tilla si panda gjigand dhe binturongu. Dhëmbët e rëndësishëm për karnivorët janë qenët e mëdhenj, paksa të përsëritura, që përdoren për të shpërndarë pre, dhe karnavali komplekse, që përdoret për të rregulluar mishin nga kocka dhe për ta shpërndarë atë në copa të tretshëm. Qentë kanë dhëmbë molar prapa carnasials për dërrmues të eshtrave, por macet kanë vetëm një molar të reduktuar në masë të madhe, prapa carnasialit në nofullën e sipërme.Macet kanë hequr kockat e tyre të pastra, por nuk do t'i shtypin ato për të marrë palcën brenda. Omnivoret, të tilla si arinjtë dhe rakunat, kanë zhvilluar karnasialë të ngathët, të ngjashëm me molarët. Carnasials janë një përshtatje kryesore për grabitjen tokësore të vertebrorëve; të gjitha urdhrat e tjerë placentë janë kryesisht herbivorë, insektivorë, apo ujore. parapamje|Një mace me një pjellë prej katër kotelesh
Sistemi riprodhues
Shumica e karnivoranve meshkuj kanë një baculum, edhe pse është relativisht i shkurtër tek felinët , dhe mungon tek hienat.Karnivorant kanë tendencë për të prodhuar një pjellë të vetme një herë në vit, por disa lindin një herë në disa vite.Periudha mesatare shtrihet në mes të 50 dhe 115 ditëve, megjithëse ursidët dhe mustelidë kanë vonuar implantimin, duke zgjatur periudhën e shtatzënisë gjashtë deri në nëntë muaj përtej periudhës normale.Lindja e shumë individëve është zakonisht është e madhe, duke filluar nga një në 13 të rinj, të lindur me sytë dhe veshët e pazhvilluar. Në shumicën e llojeve, nëna ka kujdes ekskluziv ose të paktën parësor të pasardhësve. Shumë lloje të karnivorave janë të vetmuar, por disa janë të shoqërueshëm.
Filogjenia
Tradicionalisht, familja e zhdukur Viverravidae (viverravidët) ishte menduar të ishin më të hershmit e karnivoranve, me të dhënat fosile të parë shfaqen në Paleocenën e Amerikës së Veriut rreth 60 mi, por kohët e fundit përshkruar dëshmi nga morfologjia kraniale tani i vendos ato jashtë rendit Karnivora.
Miacidae nuk janë një grup monofiletik, por një grup parafiletik.Sot, Karnivora është e kufizuar në grupin e kurorës , Karnivora dhe miacoidët janë të grupuar në krehër Karnivoramorfa , dhe miacoids janë konsideruar si karnivoramorf basal. Bazuar në karakteristikat e dhëmbëve dhe madhësive të braçkës, tani dihet se karnivorat duhet të ketë evoluar nga një formë edhe më primitive se Kreodonta, dhe kështu këto dy urdhra nuk mund të jenë edhe grupe motër. Karnavora, Kreodonta, Polidota dhe disa urdhra të tjerë të zhdukur janë grupuar në mënyrë joformale së bashku në Flade. Skemat e klasifikimit më të vjetër e ndanë rendin në dy nënshkrime: Fisipedia (e cila përfshinte familjet e para të Karnivorave të tokës) dhe Pinipedia (që përfshinin fokat ,trikekun dhe luanin e detit ). Sidoqoftë, tani është e njohur se Fisipedia është një grup parapletik dhe se nuk ishin grupi motër e fisipedëve, por më parë kishin dalë nga mesi i tyre.
Karnivorat përgjithësisht ndahet në Feliformia (si-mace) dhe Kaniformia (si-qeni), të fundit prej të cilave përfshihen pinipedët. Pinipedët janë pjesë e një klase, e njohur si Arktoidea, i cili përfshin gjithashtu subfamiljen Ursidae (arijnt) dhe Musteloide. Musteloidea nga ana e tij përbëhet nga Mustelidae (shqarthave: nuselalat), Prokionidae (prokionid: rakuni), Mepitidae (mofetën) dhe Ailurus (Panda e kuqe). Kaniformët më të vjetra janë Miacis specie cognitus Miacis, të Ampikionidae (Arijnt-qentë) të tilla si Dapoenus, dhe Hesperokion (i familjes Canidae, nënfamiljes Hesperokioninae). Hesperokionine kanid shfaqen së pari në Amerikën e Veriut, dhe specie të hershme aktualisht  datojn në 39.74 Mya, por ata nuk ishin të përfaqësuar në Evropë deri edhe në Miocenit, dhe jo në Azi dhe Afrikë deri në Pliocenit. Miacis dhe Ampikionidae ishin të parët e kaniform për t'u ndarë nga të tjerët dhe ndonjëherë konsiderohet të jenë grupe motër me Ursidae, por afërsia e saktë e Ampikionidae dhe Ursidae, si dhe Arktoidae me Ursidae, është ende e pasigurtë.Kanidët( uqërit ,kojotat ,çakejntë, dhelprat dhe qentë ) përgjithësisht konsiderohet të jetë grupi motër me Arktoidea. Ursidae ndodhin së pari në Amerikën e Veriut në Eocenën e Vonë (rreth 38 mya) shumë i vogël dhe kishte një kafkë vetëm 7 cm të gjatë. Ashtu si kanidët, kjo familje nuk shfaqet në Euroazi dhe Afrikë deri në Miocene. Familjet e tjera të kaniformëve Ampikionidae, Mustelidae dhe Prokionidae ndodhin në të dy Botën e Vjetër dhe në Botën e Re nga Eocenin vonë dhe Oligocenin e hershme. parapamje|Një [[civet i palmave afrikane, ndoshta një shembull i një formimi primitiv]] Paraardhësi i të gjithë Feliformëve evoluan nga ndarja Kaniformia-Feliformia. Nandinia ,civeti palmet afrikan( Nandinia binotata ), duket të jetë më primitive e të gjitha formave dhe i para që ndahet nga të tjerët.Linsangu aziatik të gjinisë Prionodon (vendosur tradicionalisht në Viverridae) formojnë familjen e tyre, si disa të fundit.Studimet tregojnë se Prionodoni është në fakt i gjallë më e afërt në lidhje me macet. Nimravidae janë parë ndonjëherë si më basalët të gjitha feliformëve dhe i pari për të ndarë nga të tjerët, por ekziston mundësia që Nimravidae nuk mund të takojnë edhe brenda rendit,  dhe për këtë arsye pozicioni i saj si një kullë brenda Karnivorave është aktualisht i paqëndrueshëm. Studime të tjera tregojnë se barbourofelid formojnë një familje të veçantë, e cila është e lidhur ngushtë me felinët vërtetë në vend që të lidhen me nimravidët. Fosilet e njohur me origjinë datojnë nga Eoceni i vonë (37 mya), nga Formimi i Carnivores të Bardhë të Chadronian në Rimsin e Flamurit, Wyoming. Diversiteti i Nimravidëve duket se ka arritur kulmin rreth 28 mije vjet më parë. Hiperkarnivorouët (rreptësisht ngrënës mishi) feliformët nimravid ishin zhdukur në Amerikën e Veriut, pas 26 Mya dhe felinët nuk arrijnë në Amerikën e Veriut deri në Miocenit në fillim të mesme (16 Mya).
Është sugjeruar se kanidët e evoluan morfologjitë në hiperkarnivorous sepse nuk ishin mungesa e feliformëve gjatë kësaj periudhe ( maceve, 26-18.5 mya), megjithatë të dhënat e kohëve të fundit nuk e mbështesin këtë hipotezë.E të cilave u zhdukën para shfaqjes së felideve. Pavarësia u rrit gjatë "boshllëkut të maceve" edhe me zhdukjen e kjo ishte për shkak të zhdukjes së ndërmjetësve morfologjikë, dhe për shkak se mishngrënësit filluan të zënë morfopacinë hipokarnivorousve (jo 100% mishngrënës) për herë të parë në Amerikën e Veriut.Prokionidët nuk arritën në Amerikën e Veriut deri në fillim të Micenit dhe disa të tjerë "(p.sh.,Ursinae ), nuk arriti deri në Miocenin e vonë. Linjat e zhdukura të Ursidae ishin të pranishme në Amerikën e Veriut nga Eoceni i vonë përmes Miocenit dhe ampikionides (ariu-qen) ishin të pranishëm edhe gjatë kësaj periudhe, por morën një morfospace të përbashkët në përgjithësi me kanidët dhe jo në afërsi me ursidë. Një pyetje e madhe mbetet se pse ka pasur një rënie progresive në karnivoramorpanve hiperkarnivorous gjatë Oligocenit të vonë /fillim të Miocene. Gjatë kësaj periudhe të gjitha format hiperkarnivorous u zhduken nga të dhënat fosile, duke përfshirë feliformët hiperkarnivorous, kanid, dhe mustelid. Një shpjegim i mundshëm është ndryshimi i klimës. Toka u ftoh gradualisht pas Paleocenit dhe gjatë një periudhe që përfshinte kufirin e Eocenit / Oligocenit, ndodhi një ngjarje dramatike e ftohjes klimatike.
Një studim i kohëve të fundit ka zgjidhur përfundimisht pozicionin e saktë të Ailurusit : pandës së kuqe nuk është as prokionid as një ursid, por formon një familje monotipike, me musteloidët e tjerë si të afërmit e saj më të ngushtë të gjallë. I njëjti studim tregoi gjithashtu se ata nuk janë një familje primitive, siç ishte menduar dikur. Madhësia e trupit të tyre të vogël është një tipar i mesëm - forma e trupit primitiv të arktoideve ishte e madhe, jo e vogël. Studimet e fundit molekulare sugjerojnë gjithashtu se Karnivorat endemike të Madagaskarit, duke përfshirë tre përgjithshmë zakonisht klasifikuar me civetët dhe katër përgjithshmë të mangustave klasifikuar me Herpestidae, janë zbritur të gjitha nga një paraardhës i vetëm. Ata formojnë një taxon të vetëm motër në Herpestidae.Hienat janë gjithashtu të lidhura ngushtë me këtë klasë.
Klasifikimi
parapamje|[[Nuselala, karnivori më i vogël]] Kur u emërua për herë të parë Karnivora, kishte vetëm pesë familje:
parapamje|[[Elefanti Jugor i detit|Elefantit jugor i detit , karnivori më i madh]] Skema më e zakonshme klasifikuese moderne e ndan Karnivorat në jetesë gjashtëmbëdhjetë dhe një numër familjesh të zhdukura, si më poshtë:
Nënrendi Feliformia ("si-macet")
Familja Nandinidae :civeti palmen afrikan ; një specie
Familja † Nimravidae : macet dhëmbë-shpatë (5-36 mya) parapamje|[[Ariu i murrmë, një nga më të mëdhenjtë e karnivoranve tokësor]] Incertae sedis
† Aneuropsi annectens
Gjinija † Mellivorodon
† Mellivorodon paleindicus
Mbifamilja Feloidea
Familja Felidae : macet; 41 lloje në 15 gjini
Familja † Barbourofelidae : (6-18 mya)
Gjinija † Stenogale (Schlosser, 1888)
† Stenogale aurelianensis ( Miocene e Ulët, Francë )
† Stenogale bransatensis ( Oligocene e sipërme, Bransat , Francë) parapamje|Një [[Macja|mace dhe një qen, karnivoran të zbutur]] † Stenogale brevidens
† Stenogale gracilis (Filhol, 1877) ( Ulët Oligocene, Quercy , Francë)
† Stenogale intermedia (Oligocene e Ulët, Quercy, Francë)
Gjinija † Haplogale (Filhol, 1882)
† Haplogale media (Filhol, 1882) (Ulët Oligocene, Quercy, Francë)
Mbifamilja Viverroidea
Familja Viverridae : civet dhe aleatët; 34 lloje në 15 gjini
Mbifamilja Herpestoidea
Familja Eupleridae : karnivoran malagasi; 10 specie në shtatë gjini
Familja Herpestidae :mangustat dhe aleatët; 34 lloje në 14 gjini
Familja Hiaenidae :hienat dhe proteli me kreshte ; katër lloje në tre gjini
Familja † Lopokionidae
Mbifamilja † Stenoplesiktoidea
Familja † Perkrokutidae
Familja † Amfikionidae : ari-qen (9-37 mya)
Familja Kanidae : qentë dhe aleatë; 38 lloje në 12 gjini
Infrarendi Arktoidea
Mbifamilja Ursoidea
Familja † Hemikionidae : (2-22 mya)
Familja Ursidae : mbart ; tetë lloje në pesë breza
Mbifamilja Pinipedia
Familja † Enaliarctidae : (23-20 mya?)
Familja Odobenidae :trikeku ; një specie
Familja Otaridae :luani i detit ; 15 lloje në shtatë gjini
Familja Fokidae :foka ; 18 lloje në 13 gjini
Mbifamilja Musteloidea
Familja Ailuridae : panda e kuqe ; një specie
Familja Mefitidae :morfeta ; 12 specie në katër gjini
Familja Mustelidae : nuselala dhe aleatë; 59 lloje në 22 gjini
Mali i Shëndëllisë
parapamje|Mali i Shëndëllisë Shëndëllia është mal në rrethin e Tepelenës, në fillim të vargmalit Shëndëlli-Lunxhëri-Bureto me kuotën më të lartë 1802 m. Kufizohet nga perëndimi me luginën e Vjosës, ndërsa nga lindja lugina e përroit të Mezhgoranit dhe atij të Maricajt e ndajnë nga mali i Trebeshinës. Shtrihet nga lugina e lumit të Luftinjës në veri e deri te gryka e Këlcyrës në jug me gjatësi rreth 10-12 km. Kurrizi i malit është i sheshtë, me rënie graduale në drejtim të veriut dhe i përpunuar kryesisht nga dukuritë karstike. Në këmbët e shpatit perëndimor të Shëndëllisë janë vendosur qendrat e banuara (Dragoti, Damësi, Kashishti, Beçishti etj ).
Beteja e Foinikës
Hyrje
Trashëgimi në fron i takonte të birit, Pinit, që Agroni e kishte me gruan e dytë, Triteutën. Meqë ky ishte i mitur, sundimin e mori në dorë bashkëshortja e tij e parë, Teuta. A ishte ky një veprim i ligjshëm apo një uzurpim nuk dihet me saktësi, por ardhja e saj në fuqi paraqet një rast të veçantë në të drejtën e trashëgimisë. Mundet që paaftësia e së ëmës t’i ketë lënë vendin thjeshtrës; mundet gjithashtu që në vijën mashkullore të mos ketë pasur një tjetër më të afërt me trashëgimtarin e ligjshëm, por më shumë ka të ngjarë që thjeshtra energjike nuk donte t’ia kalonte këtë të drejtë një dege tjetër të familjes mbretërore, e cila mund të sillte më vonë ndërlikime në fatin e pinjollit të Agronit. Sidoqoftë ardhja e saj në fuqi nuk u bë në rrugë të zakonshme dhe vdekja e papritur e Agronit, ka të ngjarë të ketë krijuar në oborrin ilir një gjendje të nderë. Por çështja gjeti zgjidhjen e vet. E përkrahur nga përfaqësuesit më të fuqishëm të shtresës sunduese ilire, “miqtë” e mbretit, ajo u vu në krye të shtetit dhe me ta “ushtroi - siç thotë Polibi, - drejtimin e punëve”.
Teuta nuk e ndryshoi politikën e jashtme të shtetit ilir dhe veprimtaria e mëtejshme e tij u zhvillua në frymën e aleancës së farkëtuar nga Agroni me Maqedoninë. Në vitin 230, një vit pas fitores mbi Medionin, një forcë ushtarake dhe detare ilire, “jo më e vogël se ajo e Agronit”, u vu përsëri në lëvizje drejt jugut. Këtë radhë ajo kishte si objektiv kryesor aleatin verior të etolëve dhe aheasve, Epirin. Njëkohësisht flota ilire kishte marrë urdhër të konsideronte troje armike gjithë anëdetjen dhe t’i shtrinte veprimet deri thellë në Elidë dhe në Meseni, krahina që ishin nën ndikimin etol. Me këtë aksion flota do të mbante nën presion armikun deri në skajet më të largëta dhe do të përcaktonte qëndrimin e shtetit ilir ndaj aleatëve të etolëve e të aheasve, kurse forcat kryesore do të godisnin nga deti dhe nga toka objektivin kryesor, Epirin. Forcat detare ilire zbritën në afërsi të kryeqendrës së Lidhjes Epirote, Foinikes, dhe u drejtuan kundër saj. Pasi bindën mercenarët galë t’u dorëzonin qytetin, e zunë atë pa vështirësi. Epirotët të shqetësuar dërguan forcat e tyre në ndihmë të Foinikes. Por pa arritur mirë të vendosin lëmin e tyre buzë lumit, që rrjedh pranë qytetit (Bistrica e sotme), morën vesh se një ushtri tjetër ilire prej 5 000 vetash, nën komandën e Skerdilaidit, ishte drejtuar kundër tyre, duke kaluar nëpër ngushticën e Antigonesë (gryka e Tepelenës). Forcat epirote që u dërguan kundër tyre nuk e ndaluan dot marshimin ilir. Ndërkaq ilirët që kishin zënë Foiniken ndërmorën një sulm të fuqishëm kundër lëmit epirot që ndodhej në anën e përtejme të lumit (Bistricës). Epirotët u shpartalluan plotësisht, duke lënë në fushë të luftës shumë të vrarë e të plagosur; vetëm një pjesë mundën të shpëtojnë e të ikin tek atintanët. Por edhe këtë radhë dështimin e epirotëve Polibi e shpjegon me befasinë e goditjes ilire dhe shkujdesjen e armiqve të tyre.
Beteja
Foinika ishte marrë më parë nga ilirët që vepronin nën Mbretëreshën Teuta, në vitin 230 pes, pasi një garnizion gaulish prej 800 burrash u dorëzua te forca më të madhe ilire. Si reagim, Lidhja Epirote dërgoi në një ushtri të rimarrë Foiniken. Ata zunë pozicionet në një lumë jashtë Foinikës. Ndërkohë, 5,000 ilirë nën Skerdilaidin kishin përparuar në brendësi të Epirit nga Iliria Jugore dhe kishin arritur një kalim vetëm jashtë Antigonesë. Epirotët reaguan duke ndarë ushtrinë e tyre, duke dërguar një shkëputje të vogël për të mbrojtur Antigoneinë, ndërsa ruanin trupin e tyre kryesor jashtë Phoenice. Ilirët në Phoenice, duke parë që ushtria epirote ishte e ndarë, përparuan drejt kampit të tyre dhe kaluan lumin. Të nesërmen forcat u përfshinë në betejë. Forcat Greke u dëbuan dhe u mposhtën keq, me shumë u vranë ose u kapën, dhe mbetjet e ushtrisë u larguan për në Atinania.
Përgatitjet për një betejë të dytë
Pas betejës, Lidhja Epirote nuk kishte arritur të merrte nën kontroll Foniken, qytetin më të fuqishëm të Epirit. Forcat e Skerdilaidit kishin pushtuar gjithashtu zona tjera të Epirit verior deri në Antigone. Epirotët kërkuan ndihmë nga aetolianët dhe akeianët, me të parët që ishin mundur më parë nga Ilirët nën Agronin në Medion në vitin 232 pes. Që të dy grupet dërguan një ushtri të kombinuar lehtësuese te epirotët që mbërritën në Helikranum, afër Janinës moderne, në vitin 230 pes. Ilirët në Foenike dhe ata jashtë Antigonesë nën Skerdilaidin bashkuan forcat në Epir dhe përparuan drejt Helikranumit në zemër të Epirit, duke u përgatitur për të përfshirë edhe forcën e re greke në betejë. Sidoqoftë, ata u thirrën përsëri në Iliri nga Teuta para se të fillonte beteja, pas një revolte ilire në mbështetje të Dardanisë. Mbreti dardan, Longari, kishte pushtuar Ilirinë, duke shkaktuar një kryengritje. Kështu që, pasi ilirët bënë një armëpushim me Epirotët u tërhoqën. Ata gjithashtu hoqën dorë nga çlirimtarët që kishin kapur në betejë së bashku me qytetin e Foinikes për një shpërblim. Më pas, duke marrë skllevër dhe pre, ilirët u kthyen në Iliri nga deti, ndërsa 5,000 ushtarë nën komandën e Skerdilaidit u tërhoqën në veri drejt kalimit të Antigonesë.
Epilogu
Pas betejës dhe tërheqjes eventuale të forcave ilire, epirotët panë që ligat greke nuk mund t’i mbronin. Lidhja Epirote dhe Akarnania dërguan ambasadorë te Mbretëresha Teuta dhe hynë në një aleancë me Ilirinë kundër lidhjeve akeane dhe aetoliane.
Pas këtij dështimi epirotët e humbën çdo shpresë në fuqitë e veta dhe iu drejtuan për ndihmë aleatëve të tyre etolë e aheas. Ndihma nuk vonoi t’u jepej dhe forcat e të dy lidhjeve arritën në vendin e quajtur Helikanon (një vend i paidentifikuar) diku në pellgun e Vurgut. Këtu erdhën dhe pushtuesit e Foinikes bashkë me forcat e Skerdilaidit, që duhet të kenë ndjekur rrugën më të shkurtër nga qafa e Skarficës për të arritur në Foinike. Të dyja palët u radhitën përballë njëra-tjetrës, por nuk arritën të përleshen, sepse, siç thotë Polibi, ilirët morën urdhër nga Teuta të tërhiqeshin nga Epiri, për t’u dalë përpara dardanëve që po sulmonin nga lindja dhe për të qetësuar disa nga fiset që ishin bashkuar me ta.
Modernizmi
Modernizmi është një lëvizje filozofike dhe një lëvizje arti që buroi nga shndërrimet e gjera në shoqërinë perëndimore gjatë fundit të shekujve XIX dhe fillimit të Shekullit XX. Lëvizja pasqyronte një dëshirë për krijimin e formave të reja të artit, filozofisë dhe organizimit shoqëror, të cilat pasqyronin botën industriale të sapo shfaqur, duke përfshirë veçori të tilla si urbanizimi, teknologjitë e reja dhe lufta. Artistët u përpoqën të largoheshin nga format tradicionale të artit, të cilat i konsideronin të vjetëruara ose të vjetëruara. Dispozita e poetit Ezra Pound në 1934 për "Bëni të re!" ishte gur themeli i qasjes së lëvizjes.
Beteja e Foinikës
Epilogu
Sa qe real dhe serioz ky rrezik dardan nuk mund të thuhet, por fakti është se ilirët nuk u shqetësuan shumë dhe nuk u shpejtuan të largohen nga Epiri pa i rregulluar mirë punët e tyre. Ata përfunduan më parë një armëpushim me epirotët, në bazë të të cilit u kthenin atyre qytetin dhe robërit që ishin qytetarë të lirë, kundrejt një shpërblimi, kurse skllevërit dhe plaçkën i mbajtën për vete. Ushtria dhe flota morën rrugën e kthimit duke marrë me vete, me sa duket, edhe premtimin për një aleancë të ardhme. Dhe me të vërtetë kjo nuk vonoi të përfundohet. Përfaqësuesit epirotë arritën me të shpejtë te mbretëresha ilire dhe përfunduan me të një aleancë, duke marrë përsipër të ndihmonin ilirët dhe të jenë armiq të etolëve dhe të ahejve. Po këtë gjë bënë edhe akarnanët, të cilët kishin ardhur së bashku me epirotët. Rezultati u arrit: Epiri u shkëput nga etolët dhe aleanca me akarnanët krijoi tani një kufi të largët, por të drejtpërdrejtë midis lidhjeve greke dhe shtetit ilir.
Modernizmi
Risitë moderniste përfshinin artin abstrakt, romanin e vetëdijes, kinemanë e montazhit, muzikën atonale dhe me dymbëdhjetë ton dhe pikturën divizioniste. Modernizmi në mënyrë të qartë hodhi poshtë ideologjinë e realizmit [a] [2] [3] dhe shfrytëzoi veprat e së kaluarës me punësimin e riprodhimit, përfshirjes, rishkrimit, rikapitullimit, rishikimit dhe parodisë. [B] [c] [4] Modernizmi gjithashtu hodhi poshtë sigurinë e të menduarit iluminist, dhe shumë modernistë gjithashtu refuzuan besimin fetar. [5] [d] Një karakteristikë e dukshme e modernizmit është vetëdija për traditat artistike dhe shoqërore, të cilat shpesh çuan në eksperimente me formën, së bashku me përdorimin të teknikave që tërhoqën vëmendjen ndaj proceseve dhe materialeve të përdorura në krijimin e veprave të artit. [7]
Ndërsa disa studiues e shohin modernizmin duke vazhduar në shekullin XXI, të tjerë e shohin atë duke u zhvilluar në modernizëm të vonë ose modernizëm të lartë. [8] Postmodernizmi është një largim nga modernizmi dhe hedh poshtë supozimet e tij themelore. [9] [10] [11]
përmbajtje
1 Përkufizim
2 Histori e hershme
2.1 Origjina
2.2 Fillimet në fund të shekullit XIX
3 Periudha kryesore
3.1 Në fillim të Shekullit 20 deri në 1930
3.2 Modernizmi vazhdon: 1930-1945
4 Pas Luftës së Dytë Botërore (kryesisht artet pamore dhe interpretuese)
4.1 Hyrje
4.2 Teatri i Absurdit
4.3 Sondazhi dhe ndikimet abstrakte
4.4 Figurat ndërkombëtare nga arti britanik
4.5 Në vitet 1960 pas ekspresionizmit abstrakt
4.6 Arti pop
4.7 Minimalizmi
4.7.1 Postminimalizmi
4.7.2 Kolazhi, montimi, instalimet
4.7.3 Neo-Dada
Christian Pulisic
Christian Mate Pulisic (lindur më 18 shtator 1998) është një futbollist profesionist amerikan i cili luan si anësor ose mesfushor sulmues për klubin italian Milan dhe kombëtaren amerikane.
Modernizmi
4.7.5 Intermedia, multi-media
Shibi (tjegull)
parapamje|240px|Shibi në formën e shachihoko Shibi (鴟 尾) është një pllakë zbukuruese japoneze e vendosur në të dy skajet e kreshtës që ngrihet në një çati të ndezur. Kanji për fjalën do të thotë përkatësisht "katana" dhe "bisht". Për shkak se ngjan me këpucë, nganjëherë quhet edhe kutsugata (沓 形), që do të thotë "formë këpucësh".
Modernizmi
4.7.6 Fluksi
Shibi (tjegull)
Shibi shpesh merr formën e një shachihoko.
Modernizmi
4.8 Periudha e vonë
Christian Pulisic
Pulisic lindi në Hershey, Pennsylvania të Shba-së, dhe filloi karrierën e tij si profesionist në Gjermani me Borussia Dortmund në vitin 2015, ku ai fillimisht u vendos në ekipin e të rinjëve. Pas vetëm 15 ndeshjesh, ai u ngjit në ekipin e parë në vitin 2016 kur ai ishte vetëm 17 vjeç. Ai luajti pak në sezonin e tij të parë në ekipin e parë, por paraqitjet e tij u rritën shumë në sezonin e ardhshëm, ku ai ishte një lojtar i rëndësishëm në ekipin e Dortmundit që fitoi kupën në sezonin 2016–17. Në janar 2019, ai u transferua te Çelsi për 73 milion $ (57.6 milion £) duke u bërë lojtari Amerikan Verior më i shtrenjtë i të gjitha kohërave. Ai filloi të luante për ekipin nga fillimi i sezonit 2019–20, duke u nominuar për edicionin e parë të çmimit "Lojtari i Ri i Sezonit në Premier Ligë".
Pulisic bëri debutimin e tij me Shtetet e Bashkuara në mars 2016 në moshën 17 vjeç. Që nga ajo kohë ai ka luajtur 34 ndeshje dhe ka shënuar 14 gola. Ai është lojtari më i ri ka luajtur si kapiten për Shba-në. Pulisic ndihmoi ekipin të arrinte në finalen e CONCACAF Kupës Gold 2019; në aspektin personal, ai ka fituar një çmimin "Atleti i Ri i Vitit i Futbollit Amerikan" dhe dy herë çmimin "Atleti i Vitit i Futbollit Amerikan".
Modernizmi
5 Modernizmi në Afrikë dhe Azi
Christian Pulisic
Jeta e hershme
Pulisic ka lindur në Hershey, Pennsylvania, ku kaloi pjesën më të madhe të fëmijërisë së tij. Prindërit e tij, Kelley dhe Mark Pulisic, të dy luajtën futboll në Universitetin George Mason, me Mark i cili gjithashtu luajti futsallë si profesionist për klubin Harrisburg Heat në vitet 1990' si dhe më pas u bë trajner, duke drejtuar klube në nivel të rinjsh dhe profesional.
Kur ishte 7 vjeç, Pulisic jetoi një vit në Angli, duke luajtur me të rinjtë e Brackley Town. Kur babai i tij ishte drejtori i përgjithshëm i klubit të futsallës Detroit Ignition në mesin e viteve 2000', Pulisic jetonte në Michigan dhe luante për Michigan Rush. Gjatë kohës së tij atje, Pulisic ndiqte shkollën fillore Workman. Pasi familja e tij u rikthye në zonën Hershey, Pulisic u rrit duke luajtur me klubin e Akademisë së Zhvillimit të Futbollit Amerikan, PA Classics, dhe në disa raste u stërvit me klubin profesionist lokal Harrisburg City Islanders, që tani njihet si Penn FC.
Modernizmi
6 Dallimet midis modernizmit dhe postmodernizmit