cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Demografia e Egjiptit
Egjipti njihet për civilizimin e tij të lashtë dhe me disa prej monumenteve të famshme në botë. Në afërsi të Kajros janë Sfinnga dhe Piramidat e mëdfha. Sot, Egjipti është qendër e rëndësishme politike dhe kulturore e Lindjes së Mesme.
Pozita i gjeografike e Egjiptit është jashtëzakonisht e volitshme. Gadishulli Sinait është një urë tokësore që lidh Egjiptin me Azinë. Nëpërmjet Detit Mesdhe lidhet me Evropën, ndërsa Kanali i Suezit   është një nyje e rëndësishme e rrugëve tregtare midis kontinenteve.
Egjipti është një nga vendet më të populluara në Afrikë dhe Lindjen e Afërme. Sipas regjistrimit të popullsisë në vitin 2006, Egjipti kishte 72.798.031 banorë. Popullsia është rritur shpejt për shkak të normës së lartë të natalitetit. Egjipti, për shembull, në vitin 1976, kishte 36.626.204 banorë. Ndërsa sipas vlerësimeve në vitin 2008 kishte  81.713.520 kurse një vit ma vonë ka arritur në 83.082.869.
Shumica e popullsisë jeton në afërsi të brigjeve të Nilit, sidomos rreth Kajros, Aleksandri dhe në deltën e Nilit si dhe përgjatë kanalit të Suezit. Hapësira e madhe e shkretëtirë së Saharasë është rrallë e banuar.
Shumica e popullsisë e përbëjnë egjiptianët (98 %, pasardhësit e egjiptianët e lashtë të cilët flasin gjuhën arabe).
Qytetet më të mëdhenj të Egjiptit janë : Kajro (8 milionë b.), Aleksandria (4,25 milionë b.), Giza (3250000), Subra al Kejma (1.05 milionë b.), Port Said (590 000 b.), Suezi (530 000 b.), Luxor (470 000 banorë).
Gjeografia e Polonisë
Vija bregdetare e Polonisë është 491 km e gjatë ndërsa kufiri tokësorë 2,788 km i gjatë dhe e ndanë atë nga Kalingradi (Rusia) (206 km), Lituania (91 km), Bjellorusia (407 km), Ukraina (526 km), Sllovakia (444 km), Çekia (658 km) dhe Gjermania (456 km).
Demografia e Egjiptit
Pakicat etnike në Egjipt janë arabët beduin në Gadishullin e Sinait, mandej berberët në oazën Siva dhe Nubia në pjesën jugore të Egjiptit.
Gjeografia e Polonisë
Klima
thumb|right|300px Klima e Polonisë është mesatare dhe duke shkuar kah lindja kalon në atë kontinentale. Verërat janë të nxehta mesatare me temperatura mesatare nga 16 dhe 19 C ndërsa dimrat janë të ftohët me temperature  mesatare 0C e në lindje -5 gradë C. Të reshura ka gjatë gith dimrit, të cilat në lindje dimrat janë të thatë se sa vërërat.
Demografia e Egjiptit
Një numër i vogël i grekët, italianët, hebrenjtë dhe pakicat e tjera, të cilët janë shkrirë në popullsinë vendase krishtere dhe myslimane, apo kanë emigruar.
Gjeografia e Polonisë
Relievi
thumb|right|300px Pjesa më e madhe e relievit të Polonisë është terren i rrafshnaltave, kufiri në jugë përshkohet nga malet. Pika më e ultë e relievit gjendet përgjatë bregut të lumit Elb në vendin e quajtur Raçki ( -2m; pol.: Raczki Elbląskie) dhe ajo më e larta në lartësi mbidetare prej 2,499 metrave në vendin e quajtur Rysy.
Demografia e Egjiptit
Në Egjipt ka 500.000 deri 3.000.000 refugjatët dhe azilkërkuesit. Nga ky numër rreth 70.000 refugjatë palestinezë dhe 150.000 refugjatë irakianë. Refugjatët shumica janë refugjatë sudanez, numri i të cilëve është i papërcaktuar, por është vlerësuar në mes 2 dhe 5 milion. Fe zyrtare në Egjipt është Islami (sunit) dhe përfshinë rreth 90 % të popullsisë.
Gjeografia e Polonisë
Relievi
Si pasurit natyrore të këtij vendi llogariten: qymyri, bakri, gazi natyrorë, argjendi, plumbi, kripa qelibari si dhe toka e punueshme.
Hidrografia
thumb|right|300px Lumenj: Liqenet:
Vishnja (pemë)
thumb|right|250pxVishnja (lat. Prunus cerasus) është dru nga familja Rosaceae që i përket llojit Prunus, së bashku me qershinë dhe kumbullën. E përhapur është në pjesën më të madhe të Evropës dhe në Azinë jugperëndimore.
Karakteristikat
Pema e vishnjës është më e ulët se e qershisë rritet nga 4 deri në 10 metra lartësi fryti është i thartë dhe pak i idhët.
Roanoke County
Roanoke County është një nga  qarqet në shtetin federal Virginia të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Anapesti
Anapesti është rrjedhë e një lloj versi (vër si ... vargë) tre pjesorë nga koha antike, format themelore të të cilit përbëhen nga dy rrokje të shkurta pa theksuara apo një rrokje e gjatë e theksuar. Në motet antike, anapesti përdorej për Marsh apo për beteja, pasi që kombinimi i rrokjeve "shkurt-shkurt-gjatë" krijon efektin me karakter shtytës. Si e kundërta e anapestit merret Daktilusi (Daktylus).
968
Mbi vitin 968.
Do të jetojmë ndryshe
Do të jetojmë ndryshe roman, Autori: Dhimitër Xhuvani. Viti i botimit: 1979. Faqet e librit 286.
Luigi
Luigi (Japonisht: ルイージ, Hepburn: Ruīji, ) është një personazh imagjinar i paraqitur në video lojëra dhe media të ngjashme të lëshuara nga Nintendo. Krijuar nga stilisti japonez i video lojërave Shigeru Miyamoto, Luigi portretizohet si vëllai binjak më i ri vëllazëror dhe ndihmës i Marios. I përcaktuar nga sjellja e tij zemërmirë, por frikacake, Luigi shfaqet në shumë lojëra përgjatë ekskluzivitetit të Marios, shpesh duke shoqëruar vëllain e tij.
Luigi u shfaq për herë të parë në lojën Game & Watch të vitit 1983 Mario Bros., ku ai është personazhi i kontrolluar nga lojtari i dytë. Ai do ta ruante këtë rol në shumë lojëra të ardhshme, duke përfshirë Mario Bros., Super Mario Bros., Super Mario Bros. 3, Super Mario World, ndër tituj të tjerë. Ai ishte fillimisht i disponueshëm si personazh kryesor në Super Mario Bros. 2. Në paraqitjet më të fundit, roli i Luigit u kufizua gjithnjë e më shumë në spinoffs, si seritë Mario Party dhe Mario Kart; megjithatë, ai është paraqitur në një rol kryesor në Luigi's Hammer Toss, Mario is Missing, Luigi's Mansion, Luigi's Mansion: Dark Moon, Dr. Luigi, New Super Luigi U, Luigi's Mansion Arcade, dhe Luigi's Mansion 3. Në shumicën e lojërave të përmendura, ai thirret të veprojë si hero sepse Mario ka nevojë për shpëtim. Luigi është shfaqur gjithashtu në çdo episod të tre serive televizive DiC bazuar në lojërat NES dhe Super NES.
Koncepti dhe krijimi
150px|parapamje|majtas|Kjo emblemë shfaqet në kapelën e Luixhit dhe si simbol për të në shumë ndërfaqe lojërash. Ngjarjet që çuan në krijimin e Luigit filluan në vitin 1982, gjatë zhvillimit të Donkey Kong, ku Shigeru Miyamoto kishte krijuar Marion (atëherë i njohur si "Jumpman"), duke shpresuar se ai do të ishte në gjendje të riformulonte personazhin në një sërë rolesh në lojërat e ardhshme. Miyamoto u frymëzua nga Joust për të krijuar një lojë me një modalitet të njëkohshëm me dy lojtarë, gjë që çoi në zhvillimin e tij të lojës Mario Bros. në vitin 1983. Në atë lojë, Luigit iu dha roli i vëllait të Marios si personazhi i dytë i luajtshëm. Miyamoto vërejti se fjala japoneze ruiji do të thotë "i ngjashëm", duke shpjeguar kështu ngjashmëritë në madhësi, formë dhe lojë të Luigit me Marion.
Ndërsa Miyamoto fillimisht e portretizoi Marion si një marangoz në Donkey Kong, të dy Mario dhe Luigi u stiluan si hidraulikë italianë në Mario Bros., me sugjerimin e një kolegu. Kufizimet e softuerit në kohën e origjinës së lojës përkatëse nënkuptonin që shfaqja e parë e Luigit ishte e kufizuar në një shkëmbim të thjeshtë palete. Për sa i përket grafikës dhe lojës, personazhet ishin plotësisht identikë; skema e ngjyrave jeshile e miratuar për Luigi mbeti një nga karakteristikat e tij fizike përcaktuese në publikimet e mëvonshme.
Pas suksesit të Mario Bros., Luigi u prezantua në një audiencë më të gjerë në 1985 me lëshimin e lojës së konsolës Super Mario Bros. Edhe një herë, roli i tij u kufizua në një shkëmbim paletash dhe mund të përdorej vetëm nga lojtari i dytë. Versioni japonez i Super Mario Bros. 2 në vitin 1986, i lëshuar më vonë në perëndim si Super Mario Bros.: The Lost Levels, shënoi fillimin e zhvillimit të Luigit drejt shndërrimit në një personazh më të dalluar. Lëvizja e Luigit nuk ishte më identike; ai tani mund të kërcente më lart dhe më larg se vëllai i tij, në kurriz të reagimit dhe saktësisë së lëvizjes.
Karakteristikat
Luigi portretizohet si vëllai më i gjatë, më i vogël i Marios, dhe zakonisht shihet i veshur me një këmishë jeshile, pantallona të gjera blu të errët dhe një kapele jeshile me një shenjë "L" të gjelbër. Edhe pse Luigi është një hidraulik si Mario, aspekte të tjera të personalitetit të tij ndryshojnë nga loja në lojë; Luigi duket gjithmonë nervoz dhe i ndrojtur, por është me natyrë të mirë dhe mund ta mbajë durimin më mirë se vëllai i tij. Një version i vogël i personazhit të quajtur Baby Luigi debutoi në Super Mario World 2: Yoshi's Island, i cili mbahet rob nga Kamek. Ai gjithashtu u shfaq në Mario & Luigi: Partners in Time si një personazh i luajtshëm së bashku me Baby Mario. Ai është dubluar nga Charles Martinet, ashtu si ai i rritur. Duke qenë binjaku më i ri i Marios, Luigi supozohet të jetë gjithashtu 24 vjeç.
Ndërkohë që nuk është zyrtarizuar, Daisy është përfolur si interesi romantik i Luigit. Në Mario Kart Wii ata shihen në statujë duke kërcyer së bashku. Ajo ishte kufoma e tij në NES Open Tournament Golf siç ishte Peach për Marion. Gjithashtu në trofeun e Daisy në Super Smash Bros. Melee, thuhet se ajo është ndoshta përgjigjja e Luigit për Mario's Peach.
Mbiemri
Nintendo fillimisht nuk i dha Luigi një mbiemër. Përdorimi i parë i dukshëm i "Luigi Mario" ishte në përshtatjen e filmit live-action të vitit 1993. Në shtator 2015, në festivalin e 30-vjetorit të Super Mario Bros, Miyamoto deklaroi se emri i plotë i Mario ishte Mario Mario. Si rezultat, kjo konfirmon indirekt se emri i plotë i Luigi është Luigi Mario.
Kokqepa
KokQepa është një sit satirik shqiptar.
Luigi
Viti i Luigit
Më 19 mars 2013, Nintendo filloi "Viti i Luigi". Kjo përfshinte një vit lojërash me temë Luigi si Luigi's Mansion: Dark Moon, Dr. Luigi, Mario & Luigi: Dream Team, dhe New Super Luigi U. Një statujë eLuigi's Mansion u lansua në Club Nintendo. Më 19 mars 2014, përfundoi Viti i Luigit.
Kokqepa
Histori
KokQepa synon te krijoje një lloj te ri humori ne trevat shqiptare. Nen sloganin "Një dush i mire lajmesh për turmat e palara me mendje te pashplara" KokQepa komenton me satire dhe sarkazëm ngjarjet e ditës si dhe komenton mbi shoqërinë dhe realitetin shqiptar.
Luigi
Muaji i Luigit
Më 4 tetor 2019, Nintendo deklaroi se i gjithë muaji tetor do të ishte Muaji i Luixhit. Kjo është bërë për të festuar Luigi's Mansion 3, i cili u publikua më 31 tetor 2019. Muaji i Luigit përfundoi më 1 nëntor 2019.
Kokqepa
Histori
Artikulli i pare "Emigranti mashkull kthehet ne atdhe për tu martuar" u botua ne gusht 2009, date kjo qe merret si fillimi i KokQepes. Aktualisht botohen mesatarisht 2 artikuj ne dite, kryesisht te ndare ne "Lajme Kryesore", "Lajme shkurt", "Idiotorial", "Kronike nga ujërat e zeza", "Kronike nga jeta e idiotit" dhe "zbulime".
Kokqepa gjithashtu boton një horoskop satirik mujor si dhe sondazhe e teste te ndryshëm satirike personaliteti.
Luigi
Pritja
Që nga paraqitja e tij në Super Mario Bros., Luigi ka marrë një pritje shumë pozitive. Nintendo Power e renditi Luixhin si heroin e tyre të pestë të preferuar, duke përmendur besueshmërinë e tij ndërsa e përshkroi atë si një i dobët. Ata gjithashtu e renditën atë si me një nga mustaqet më të mira. GameDaily e renditi "djalin e neglizhuar" si një nga 25 arketipet e tyre më të mira të video lojërave, duke përmendur Luigin si shembull dhe duke deklaruar se atij i mungon karizma e vëllait të tij më të madh Mario dhe se ai duhet të marrë një tjetër rol kryesor. Ata gjithashtu renditën Luigi's Poltergust 3000 nga Luigi's Mansion si një nga 25 truket më të mira të Nintendo. UGO Networks e renditi Luigin në vendin e 16-të në listën e tyre "25 italianët më të paharrueshëm në video lojëra", duke e renditur atë mbi vetë Marion.
Kokqepa
Histori
Kokqepa ka gjithashtu një fanë page ne Facebook, ku promovohen lajmet me te fundit.
Luigi
Pritja
Luigi është paraqitur në shumë lista. Machinima e vendosi Luigin në listën e tyre "Top 10 Sidekicks in Gaming" list. Ai u rendit gjithashtu si ndihmësi më i mirë në video lojërat nga Maximum PC. IGN e renditi atë të dytin në listën e tyre 10 më të mirë, duke komentuar "Asnjë çift nuk ilustron dashurinë vëllazërore si Mario dhe Luigi". Maxim e renditi Luigin si ndihmësin e dytë më të nënvlerësuar, pas Waylon Smithers të serialit televiziv "The Simpsons".
Kokqepa
Pritje
Kohet e fundit KokQepa është popullarizuar nëpërmjet Facebook dhe komenteve ne shqypin e përditshëm shqiptar si për shembull ne Gazeta Tema.
I madh e i vogël
I madh e i vogël Autori: Mina K. Qirici. Viti i botimit: 1980. Faqet e librit 305.
Donati i Vlorës
Donati i Vlorës (Vlora - San Dana (Leçe)) ishte një martir i krishterë nga Iliria që jetoi mes shekullit II - IV të erës sonë dhe është i nderuar si shenjtor nga Kisha Katolike dhe nga Kisha Ortodokse.
Biografia
Me origjinë nga Valona, ai zbarkoi në Salento, ku shërbeu si dhjak në shenjtëroren e Santa Maria di Leuca. Gjatë një sulmi nga saraçenët në shenjtërore, ai mori me vete piksin që përmban Eukaristinë dhe iku për ta shpëtuar në drejtim të fshatit më të mbrojtur të Montesardo. Ai më vonë u plagos dhe u kap disa milje larg qytetit, në lokalitetin La Mora. Pak para kapjes së tij, ai ishte në gjendje që të konsumonte Eukaristinë, e cila merrej si ushqim pasi ai ishte i përgatitur për të vdekur. Edhe pse eshtrat e tij u hodhën në det, një pllakë tregon vendin e martirizimit të tij dhe ai prej kohësh nderohet si një shenjtor i të dy Kishave, asaj të Lindjes dhe asaj të Perëndimit.
Në librin ACTA SANCTORVM i vitit 1643 (Libri i të Shenjtëve)  për Shën Donatin  (Danax – lexohet Danaks, thuhet  pikërisht kështu: “Hic ex Illyrico oriundus, loco qui Aulon” (Ai është me origjinë ilire, nga vendi i saj Vlora), kjo është bërë në bazë të dokumenteve që i ka lënë me shkrim që në gjallje Shën Donati.
Kulti
Nga Martirologjia Romake më 16 janar shkruan : “Në Vlorë të Ilirikut, në Shqipërinë e sotme, shenjtor Danakte, martir”.
Kantoni Vaour
Kantoni Vaour (frëngjisht: Canton de Vaour) është një kanton në departamentin Tarn, rajonin Midi-Pyrénées në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Vaour. Ka sipërfaqe 135.65km2 dhe popullsi 1517 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Vaour aktualisht përbëhet nga 9 komuna.
970
Mbi vitin 970.
Vangjush Mio
thumb|Vangjush Mio Vangjush Mio (5 mars 1891 – 30 dhjetor 1957) Piktor i Popullit, ishte një piktor impresionist shqiptar. Ishte vëllai i regjisorit dhe aktorit të mirënjohur Sokrat Mio.
Jeta dhe vepra
Mio lindi më 5 mars 1891 në Korçë. Në vitin 1908 për shkaqe ekonomike ai u detyrua që bashkë me vëllanë të largohet për në Bukuresht. Ishte anëtar aktiv i kolonisë së artistëve shqiptarë në kryeqytetin e Rumanisë dhe në vitin 1915 filloi studimet për Arte të Bukura në Universiteti Kombëtar të Arteve në Bukuresht. Në vitin 1919 mbaron studimet me sukses dhe në të njëjtin vit hap ekspozitën e parë personale në Bukuresht. Në vitin 1920, ai u kthye për disa muaj në vendlindjen e tij ku ekspozoi edhe punimet e tij. Kjo ishte ekspozita e parë artistike për publikun në gjithë Shqipërinë. Në shtator të po të njëjtit vit ai u largua për në Romë. Si admirues i madh i impresionizmit italian të shekullit XIX dhe fillim shekullit XX, ai u regjistrua në Akademinë mbretërore të Shën Llukës (San Luca). Sidoqoftë, problemet ekonomike e shtrënguan atë të ndërpresë studimet dhe të rikthehet në Korçë. Këtu ai u punësua si mësues arti në Liceun Francez, ku mes nxënësve të tjerë ai i dha mësim edhe kryetarit të ardhshëm të vendit, Enver Hoxhës.
Falë një burse shtetërore, ai mundi të rivazhdojë studimet në Romë të cilat i përfundoi më 1924. pas kësaj Mio u kthye në vendlindjen e tij në Korçë, e cila në atë kohë qe kryeqendra kulturore e vendit.
Vangjush Mio ishte piktori i parë impresionist në Shqipëri. Ai njihet më së shumti për peisazhet dhe konsiderohet si pesazhisti më i përkryer shqiptar i shekullit XX. Temat e tij të parapëlqyera i merrte nga Korça, Pogradeci dhe rrethinat, por ai përjetësoi në punimet e tij edhe qytete të tjera si Tirana, Elbasani, Himara, Berati dhe Gjirokastra. Përveç peizazheve, Mio ishte brilant edhe në pikturimin e portreteve. Ai ishte njëkohësisht edhe skenograf i teatrit të qytetit të Korçës. ii
Gjatë 40 viteve karrierë të lavdërueshme ai realizoi mbi 400 vizatime dhe 130 piktura. Rreth 60 punime të tij mund të admirohen në Galerinë Kombëtare të Arteve në Tiranë. Veprat e tjera, nën kujdesin e të bijës Rozeta, ekspozohen në shtëpinë e Vangjushit që tani njihet si Muzeu Vangjush Mio. Në vitin 1994 njëzetenjë piktura të cilat ende nuk janë gjetur u vodhën nga muzeumi. Në vijim 27 piktura me një vlerë rreth 300,000 USD u raportuan të zhdukura në korrik 2012. Mes 27 pikturave të zhdukura, gjendeshin edhe disa nga veprat e para të piktorit që datojnë në fillim të viteve 1920.
Nderime
Vangjush Mio u nderua me titullin Piktor i Popullit.
Qendrës kulturore të Korçës iu vu emri i tij.
Që prej vitit 2007, çdo vit në fund të tetorit në Korçë zhvillohet Festivali Ditët e Mios. Për katër ditë me radhë artdashësit mund të vijnë dhe të admirojnë piktura nga artistë shqiptarë dhe të huaj. Ditën e fundit, në Qendrën Kulturore Korçë zhvillohet ekspozitë me punimet e të gjithë piktorëve.
Që prej disa vitesh fituesit e konkursit mbarëkombëtar të Arteve të Bukura nderohen me Çmimin Vangjush Mio.
Në vitin 2020 u vlerësua me çmimin “Nder i Kombit”.
Nëpër analet e diplomacisë angleze (1976)
Nëpër analet e diplomacisë angleze Autori: Arben Puto. Viti i botimit: 1976. Faqet e librit 225.
Rappahannock County
Rappahannock County është një nga  qarqet në shtetin federal Virginia të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Richmond County (Virginia)
Richmond County është një nga  qarqet në shtetin federal Virginia të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Xhamia e Tabakëve
parapamje|Xhamia e Tabakëve Xhamia e Tabakëve është një nga xhamitë e Tiranës e vendosur pranë Urës së Tabakëve. Kjo monument kulture osmane e ndërtuar në lagjen e esnafit të Tabakëve rreth shekullit të XVII, ajo u demtua nga goditja e nje rrufeje por vazhdon te funksionojë ne saje te nje riparimi te bere nga familja Resmja e cila edhe sot vazhdon te kujdeset per te.
Hoxhë (Imami) e xhamisë është Elvis efendi Naçi.
Abdurrahim Buza - piktor i popullit i Republikës Popullore socialiste të Shqipërisë
Abdurrahim Buza - piktor i popullit i Republikës Popullore socialiste të Shqipërisë Autori: Abdurrahim Buza. Viti i botimit: 1974. Faqe: 50.
Starçevicë
parapamje|Starrçevicë
Hafiz Ymer Shemsiu
Hafiz Ymer Shemsiu lindi në Prishtinë në vitin 1895, në Mahallën e Muhaxhirëve.
Starçevicë
Starrçevicë (serbisht:Старчевица apo Starčevica) është shlyerja në Banja Luka. Është e vendosur në anën e djathtë të lumit Vrbas.
Hafiz Ymer Shemsiu
Muhaxhirë ishin të parët e tij, gjyshi Mustafë Sylejmani, me vëllezërit : Ibrahimin, Ismailin dhe Osmanin, të cilën erdhën në Kosovë nga Prokuplja. Mësimet fillestare i ndoqi në Prishtinë, ndërsa medresenë e vazhdoi në Prishtinë dhe Shkup. Veprimtarinë arsimore-pedagogjike e filloi në mejtepin e Ferizajit, pranë dajës, Haxhi Pllanës, ku do të mbajë mësime, ndërsa vetë përgatitej për hafiz. Kur u përgatit për hafiz, pra, kur e mësoi Kur'anin e shenjtë përmendësh, atëherë, titullin e nderuem Hafiz e mbrojti publikisht në Xhaminë e Boshnjakëve, para komisionit përkatës. Gjatë Luftës së Parë Botërore, (1915-1918), në kohën e Austrisë, siç thotë populli, u hapen nëpër Kosovë shkollat shqipe. Me ndihmën e Hasan Prishtinës, në vitin 1915, Hafiz Ymer Shemsiu e hapi një shkollë shqipe, në katundit Sazli, në rrethin e Ferizajit. Ferizaji ishte zonë e pushtuar nga bullgarët, të cilët e mbyllën pa u bë muaji, kurse mësuesin, hoxhën, Hafiz Ymer Shemsiun e lidhën me zingjirë dhe e dërguan, ashtu të lidhur, në burgun e Ferizajit. Burgu i Ferizajit nuk e dobësoi hoxhën, por e forcoi, këtë e dëshmon veprimtaria e tij në vazhdimësi, për fe e atdhe. Hafiz Ymer Shemsiu, që nga viti 1920, ishte një veprimtar i devotshëm në Lëvizjet kryesore çlirimtare-shqiptare, nëpër Kosovë, disa prej të cilave janë edhe këto : Në mejtepin e tij, Hafiz Ymeri, përveç mësimeve fetare, ua mësonte nxënësve të tij, në fshehtësi, shkrim-leximin shqip, pastaj edhe njohuri të tjera si në histori, gjeografi, matematikë, fizikë, kështu, përgatiti kuadër të aftë edhe për administratë. Hafiz Ymer Shemsiu, përveç veprimtarisë atdhetare- çlirimtare-kombëtare, arsimore-padagogjike-kulturore, është marrë edhe me krijimtari letrare, duke shkruar ilahi, poezi, me përmbajte fetare dhe atdhetare. Poeti i ndërgjegjës fetare e kombëtare, Hafiz Ymer Shemsiu ka shkrue shumë ilahi, poezi, të cilat janë në frymën e vargut popullor lirik dhe epiko-historik.
Në një ilahi, kushtuar Muhammedit (a.s.) që ka 48 vargje, ndër të tjera, shkruen :
Në poezinë e Hafiz Ymer Shemsiut, pasqyrohet në mënyrën më besnike krimet e forcave armike, krimet barbare ndaj popullsisë shqiptare :
Hafiz Ymer Shemsiu, gjatë Luftës së Dytë Botërore, ishte kundërshtar i forcave partizane-komuniste, ndërsa ishte përkrahës i forcave kombëtare-nacionaliste. Kur forcat partizane-komuniste-çetnike e morën pushtetin, atëherë, menjëherë, Hafiz Ymerin e izoluan. Në fillim të muajit maj, 1945, ashtu, në izolim, Hafiz Ymer Shemsiu, ndërroi jete në mjerim.
Kantoni Beaucaire
Kantoni Beaucaire (frëngjisht: Canton de Beaucaire) është një kanton në departamentin Gard, rajonin Languedoc-Roussillon në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Beaucaire. Ka sipërfaqe 206.1km2 dhe popullsi 29395 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Beaucaire aktualisht përbëhet nga 5 komuna.
Lindja e Largët
parapamje|Lokacioni i lindjës së largët siç definohet kulturalisht
Lindja e Largët (ose Lindja e Largme) është emërtim për vendet e Azisë Lindore përgjatë Oqeanit të Qetë. Shpesh nënkupton edhe Azinë Juglindore dhe atë Lindore, ndërsa nganjëherë edhe pjesën më lindore të Rusisë, pra lindjen e largët ruse dhe regjionin perëndimor të Oqeanit të Qetë.
E drejta për heshtje
E drejta për heshtje është një parim ligjor që i garanton çdo individi të drejtën për të refuzuar t'u përgjigjet pyetjeve të oficerëve të zbatimit të ligjit ose zyrtarëve të gjykatës. Është një e drejtë ligjore e njohur, në mënyrë eksplicite ose me konventë, në shumë prej sistemeve ligjore të botës.
E drejta mbulon një sërë çështjesh të përqendruara në të drejtën e të akuzuarit ose të pandehurit për të refuzuar të komentojë ose të japë një përgjigje kur merret në pyetje, qoftë para ose gjatë procedurave ligjore në një gjykatë. Kjo mund të jetë e drejta për të shmangur vetëinkriminimin ose e drejta për të heshtur kur merret në pyetje. E drejta mund të përfshijë dispozitën që nuk mund të bëhen konkluzione të kundërta nga gjyqtari ose juria në lidhje me refuzimin e një të pandehuri për t'iu përgjigjur pyetjeve përpara ose gjatë një gjykimi, seance dëgjimore ose ndonjë procedimi tjetër ligjor. Kjo e drejtë përbën vetëm një pjesë të vogël të të drejtave të të pandehurit në tërësi.
Origjina e të drejtës për heshtje i atribuohet sfidës së Sir Edward Coke ndaj gjykatave kishtare dhe betimit të tyre ex officio. Në fund të shekullit të 17-të, ajo u vendos në ligjin e Anglisë si një reagim ndaj teprimeve të inkuizicioneve mbretërore në këto gjykata. Në Shtetet e Bashkuara, informimi i të dyshuarve për të drejtën e tyre për të heshtur dhe për pasojat e heqjes dorë nga kjo e drejtë përbën një pjesë kyçe të paralajmërimit të Mirandës.
Maggie Gyllenhaal
Margaret Ruth "Maggie" Gyllenhaal (lindur në 16 nëntor, 1977) është një aktore amerikane.Ajo është vajza e drejtorit Stephen Gyllenhaal dhe skenaristes  Naomi Foner Gyllenhaal(i lindur Achs) dhe e motra më e vjetër  e aktorit Jake Gyllenhaal.Ajo e bëri debutimin e saj në ekranin kur ajo filloi të parqitet në filmat të babait të saj.Gyllenhaal më vonë arritur një rol të rëndësishëm  në filmin Donnie Darko (2001).
Korrupsioni në polici
parapamje|Një [[Karikatura|karikaturë e vitit 1902 përshkruan një oficer policie, sytë e të cilit janë të mbuluar me një leckë të etiketuar "ryshfet".]] Korrupsioni në polici është një formë e keqsjelljes së policisë në të cilën oficerët e zbatimit të ligjit përfundojnë duke thyer kontratën e tyre politike dhe abuzojnë me pushtetin e tyre për përfitime personale. Ky lloj korrupsioni mund të përfshijë një ose një grup oficerësh. Korrupsioni i brendshëm i policisë është një sfidë për besimin e publikut, kohezionin e politikave të departamenteve, të drejtat e njeriut dhe shkeljet ligjore që përfshijnë pasoja të rënda. Korrupsioni policor mund të marrë shumë forma, si ryshfeti.
Maggie Gyllenhaal
Gyllenhaal së fundmi u shfaq në një sërë filmash, duke përfshirë edhe filmin Sherrybaby(2006), për të cilin ajo u propozua për Globin e Artë, komedi romantike e Trust the Man(2006) dhe filma me buxhet të madh të tillë siWorld Trade Center(2006) dheThe Dark Knight(2008).
Filmografia
thumb|right|Maggie Gyllenhaal, 2004
Pulaski County (Virginia)
Pulaski County është një nga  qarqet në shtetin federal Virginia të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Strezhova
Strezhovë, (Стрежево/Streževo) është fshat në komunën e Manastirit, Maqedoni.
Shën Mitri (Itali)
thumb|right|250px|Vendodhja e Komunës së Shën Mitrit në Provincën e Kozencës Shën Mitër (italisht: San Demetrio Corone) është një qytet dhe komunë në Provincën e Kozencës së Rajonit të Kalabrisë në Itali.
Shën Mitri ndodhet në një lartësi prej 521 m mbi nivelin e detit në kodrat që ngrihen mbi fushën e Sibarit në Greca Sila. Ai është ndër qendrat më të rëndësishme të komunitetit arbëresh, që ka ruajtur gjuhën, zakonet, kulturën, ritet fetare dhe identitetin etnik të tij. Ai është vendi i Kolegjit të Shën Adrianit (1794), një organizatë e rëndësishme fetare dhe kulturore për ruajtjen e ritit bizantin dhe traditat.
Në vend janë edhe disa shqiptarë, çë erdën gjatë emigracionit te fundit shqiptare.
Myrteza Vuci
Hafiz Myrteza Vuci (1891 - Tiranë, 1954) ka qenë ulema dhe imam shqiptar.
Biografia
U lind në një familje me tradita besimi. Fëminia e tij qe e vështirë, meqë i ati, Abdyl Vuci e la të vogël jetim. Hyrja në xhami e një djaloshi me pasion si edhe nga gjallëria e tij, bëri që Hafiz Këlmendi të interesohej që pas mejtepit, që ky djalë kishte mbaruar, të vazhdonte shkollën... Në vitet 1912 e më vonë ai gjendet imam në xhaminë e Pazarit të vjetër (xhamia afër kalasë)...  Niveli i tij i lartë kulturor, duke zotëruar mirë gjuhën arabe dhe turke, bëri që ai të dallohet për ngritjen e tij në kulturën islame. Janë të freskëta në kujtesën e besimtarëve, sidomos Mevludet apo kur bënte vasë me atë zërin e tij karakteristik... Sëbashku me shokët e tij si Hafiz Sulejman Gavoçi, Hafiz Man Durrësi, etj., i jepnin gjallëri festave fetare...  Në vitin 1954 ai vdes në Tiranë, ku i bëhet edhe varrimi".
Gjurmë të kaligrafisë artistike arabe me dorën e Hafiz Myrteza Vucit
Ndër gjurmët më interesante që ka lënë pas Hafiz Myrteza Vuci, në artin e shkrimit të arabishtes, është edhe shkrimi i emrit të tij, shoqëruar me emrat e disa prej prejardhësve të tij, duke na ofruar në këtë mënyrë një pjesë të rëndësishme të pemës gjenealogjike të fisit të tij. Kështu, mbi sipërfqen e një prej librave në posedim të tij, ai shënon: "Myrteza ibn Abdull-llah ibn Mustafa ibn Hamza ibn Bekr Vuci", pra : Myrteza Abdullah Mustafa Hamza Beqir Vuci.
Ndër gjurmët interesante të shkrimeve arabe, me dorën e Hafiz Myrteza Vucit, është edhe tabela në të cilën është shkruar besmeleja, d.m.th : "Bismil-lahirr-rrahmanirr-rrahim". Në këtë tabelë[3] shihet qartë tendenca e shkruesit të saj për të krijuar një pamje artistike nëpërmjet shkronjave të kësaj fjalie të shenjtë. Karakteristikë të këtij shkrimi janë: forma standarde e pikëzimit dhe e vokaleve, zbukurimi i fjalisë nëpërmjet zgjatjes së shkronjave "r" dhe "m". Poashtu shihet qartë forma e bukur që i është dhënë emrit të madhëruar: "All-llah", si dhe zbukurimi me anën e tre dyzueseve (shedde) dhe dy rrokësave të lehtë (sukun).
Me shkrimin e H. Myrteza Vucit, në gjuhën arabe, është shkruar edhe duaja e bukës. Veçoritë e saj janë titulli në gjuhën turke : "Ekmek duasi" - (duaja e bukës) dhe shkrimi i saj në gjuhën arabe. Shkrimi është i rrjedhshëm, i qartë dhe i kompletuar me vokalet përkatëse. Në tekstin e kësaj duaje shënohet : "Elhamdu lil-lahil-ledhi et'amena ve sekâna ve xhealena minesh-shakirín. Ve rahmetull-llahi ve berekatuhu ala sahibit-taâmi vel-akilín. All-llahumme zid ni'metena minel-halali ve la tenkus bihurmtil-fatiha", që mund të përkthehet kështu : "Falënderimet i takojnë Allahut, i Cili na ushqeu dhe na dha të pijmë dhe na bëri prej falënderuesve. Mëshira dhe begatitë e Allahut qofshin mbi të zotin e këtij ushqimi dhe mbi ata që u ushqyen.  O Zot na e shto begatinë prej hallallit dhe mos na e pakëso, për hatër të Fatihasë".
Libra të Hafiz Myrteza Vucit, të gjetur në bibliotekën e mbetur të Hafiz Qamil Tresit
Teksa punoja për inventarizimin dhe evidentimin e librave të mbetur nga biblioteka e Hafiz Qamil Tresit (1922-1988), pata mundësinë të prek nga afër një pjesë të librave të Hafiz Myrteza Vucit, që kishin kaluar në posedim të Hafizit nga Tetova. Në kontaktet e mia me familjarët e H. Myrteza Vucit, në Shkodër, kam mësuar se pasi kishte ndërruar jetë, disa nga hoxhallarët e Shkodrës dhe talebet e tyre, kishin ardhur në shtëpinë e hoxhës, për të blerë librat e tij.
Referimet
[1] Duke iu referuar të dhënave të këtij materiali, ku H. Myrteza Vuci prezantohet si nxënës i "Hafiz Këlmendit", mendoj se bëhet fjalë për Hafiz Jusuf Abdullah Këlmendin (1876 - 1943), duke parë edhe miqësinë Hafiz M. Vucit me H. Sulejman Gavoçin, për të cilin dijmë se ka marrë ixhazet nga hoxha i lartpërmendur, sikurse e kam bërë të ditur kur kam shkruar për dy hoxhallarët ne fjalë.
Esnafet shqiptare (Shek. XV - XX)
Esnafet shqiptare (Shek. XV - XX) është një monografi historike e studjuesit Zija Shkodra, punuar më 1965 dhe botuar më 1973. Faqet e librit 395.
Anglocizmi
Anglicizma është shprehje e përdorur nga anglo-saksonet me të cilën tregojnë trashëgimin e përkatësisë gjuhësore të fjalëve të anglishtes që kanë depërtuar apo huazuar në gjuhët tjera. Me të nuk ndahet vetëm një fjalë por hynë edhe fjali të përbëra si b.f. "He shook my hand". Nganjëherë bëhen dallime në mes të anglicizmit dhe amerikanizmit, pra nga cila hapësirë ka arrdhë fjala apo shprehja.
Fatos Kërçiku
Fatos Kërçiku ka lindur më 8 dhjetor 1961 në Tiranë.
Arsimimi: 1981/9~1986/1 Inxhinier Hidroteknik, Universiteti Shtetëror i Tiranës 1994/4~1994/9 Mësimi i Gjuhës Japoneze, Universiteti i Kyushu-s, Japoni
1994/10~1997/ Master i Inxhinierisë Universiteti Kyushu-s, Japoni
1997/4~2000/3 Doktor i Shkencave Inxhinierike Universiteti Kyushu-s, Japoni 2000/5~2002/4 Post-Doktor Program, Universiteti Kyushu-s, financuar nga Fondacioni Japonez për Promovimin e Shkencës (JSPS)
Eksperienca Profesionale: 1986/1-1987/12 Inxhinier Zbatimi ne Hekurudhën Milot-Burrel-Klos
1988/1~1990/12 Krye-Inxhinier, Kantieri Rubik, Hekurudha Milot-Burrel-Klos 1991/1~1994/3 Inxhinier Zbatimi, Ndërmarrjen Hidroteknike Bovill, 2002/7~ 2005/11 Referent për Japoninë, Drejtoria e Azisë dhe Afrikës, Ministria e Punëve të Jashtme 2005/11~ 2009/4 I Ngarkuar me Punë, Ambasada Shqiptare, Tokio, Japoni. 2009/5~ 2010/8 Drejtor, Drejtoria e Azisë Afrikës dhe Oqeanisë 2010/8 Ambasador, Ambasada R.SH., Nju Delhi, Indi.
Eskatologjia
thumb|200px|"Katër kalorësit e Apokalipsit", nga [[Albreht Dyrer.]] Eskatologjia (nga greq. Εσχατολογία, es´hato - i fundit, e fundme + logia - kuptim, mësim) është një degë e teologjisë dhe filozofisë që merret me studimin e ngjarjeve të fundme (të mbrame) në historinë e botës apo fatin e fundmë të njerëzimit, zakonisht ajo nënkuptohet si fundi i botës. Pra, eskatologjia është një besim apo mësim që merret me shpresat për përsosmëri të individit dhe mbarë njerëzimit, që rrjedh nga besimi fetar; me fundin ose gjërat e fundme, si: vdekja, ardhja e dytë, ose gjykimi i fundit (ditën e gjyqit).
972
Mbi vitin 972.
Eskatologjia
Shumë prej feve monoteiste besojnë se anëtarë "të përzgjedhur" ose "të denjë" të besimit të vërtetë do të shpëtojnë nga gjykimi i fundit dhe zemërimi i Perëndisë. Ata do të merren në parajsë ose përpara, gjatë, ose pas fundit të botës.
Në Krishterim
Eskatologjia është studimi i eshaton-it – periudës së fundit së histories së botës dhe i kulmit të qëllimeve të Perëndisë. Sidoqoftë, ka të bëjë jo vetëm me ngjarjet e fundit, por edhe me çështjet përfundimtare – ato të fatit të të shpëtuarve dhe të humburve. Një eskatologji e ekuilibruar kërkon që të marrim parasysh jo vetëm mësimet e Dhiatës së re, por edhe ato të Dhiatës së vjetër. Mjerisht, filosofia greke ka ushtruar ndikim të keq në këtë studim.Gjithashtu është me rëndësi që ky mësim të jetë praktike, që të ndikojë në jetën e besimtarit. Lëndë eskatologjike mësohet për t’i dhënë zemër besimtarit të dekurajuar dhe për ta nxitur për t’i shërbyer Perëndisë dhe për jetë të përkushtuar. Dhiata e re përmban dy lloje eskatologji: eskatologjia e realizuar dhe ajo e parealizuar. Eskatologjia e realizuar është: ajo që është plotësuar me ardhjen e pare të Krishtit, ndërsa e parealizuar është ajo që duhet të plotësohet ende.
Kryerja e qëllimeve të Perëndisë – fundi i sundimit të Djallit dhe vendosja e mbretërisë së Perëndisë – sipas Dhiatës së Vjetër dhe asaj të Re, varet nga ndërhyrja ose intervenimi i një personi – Mesisë. Ai lidh eskatologjinë e realizuar me atë të parealizuar.
Sipas judaizmit koha ndahej në «epokën e tanishme» (e cila është nën sundimin e Djallit) dhe në «epokën që po vjen» ose «epoka që duhet të vijë» (nën sundimin e Mesisë). Vija ndarëse ndërmjet të dyve ishte ardhja e Mesisë. Dallimi, pra, ndërmjet të dyve ishte jo «Toka» dhe «Qielli», por ndërmjet «kësaj epoke» dhe «epokës që po vjen». Për shkak të ardhjes së parë të Krishtit, besimtarët ndodhen në pozitë të veçantë: jetojnë në epokën e tanishme dhe njëkohësisht i përkasin edhe epokës që do të vijë. Shpirtërisht tashmë jetojnë atë kohë të ardhshme, sepse kanë pranuar Shpirtin e shenjtë dhe jetën e përjetshme. Në këtë kuptim, «besimtarët i ka zënë koha e fundit» (1 Kor 10,11). Ata jetojnë në tensionin midis «tashmë» dhe «ende jo». Besimtarët jetojnë në kohën e fundit (Heb 9,26; 1 Pjt 1,20), e cila në DhV/BV shënonte kohën në prag të ardhjes së Mesisë dhe vendosjes së mbretërisë qiellore. Prandaj, nocioni «eshatologjia e realizuar» ka të bëjë me të krishterët, por jo edhe me botën në përgjithësi.
A. Jeta e përjetshme
Kjo shprehje do të thotë «jeta eskatologjike», jeta e erës së ardhshme kur, pas ringjalljes, besimtarët do të ndodhen përgjithmonë jashtë sferës së mëkatit dhe vdekjes. Kështu, shprehja nuk nënkupton aq shumë zgjatjen e pandërprerë të jetës, sa cilësinë e saj: jeta e Perëndisë që na ndërmjetëson Shpirti i shenjtë. Nëpërmjet Atij që banon tek ne, ne kemi tashmë parashijë të asaj që do të vijë më vonë me plotësi: në këtë kuptim tashmë kemi jetën e përjetshme. Kjo është domethënia themelore e shprehjes «pavdekshmëri» (2 Tim 1,10). Sipas Jezusit, Jeta e përjetshme përbëhet nga njohja jote, njohja e Perëndisë së vetëm dhe të vërtetë si dhe e atij që dërgove, Jezusit, Mesisë. (Gjn 17,3). Kjo do të thotë të kesh marrëdhënie vetjake me Perëndinë (dhe ta provosh me jetën tënde të shndërruar), dhe kjo të garanton ringjalljen për një jetë të lavdishme. Jeta e përjetshme e përshkruar në Ungjillin sipas Mateut, është sinonimike me jetën në mbretërinë e Perëndisë.
B. Mbretëria e Perëndisë
Në kuptimin e vet fillestare, kjo shprehje ka të bëjë me bashkësinë e njerëzve, të cilët jetojnë nën sundimin e drejtpërdrejtë të Perëndisë, sferë, në të cilën realizohet plotësisht vullneti i Perëndisë. Keto njerëz janë shërbëtorët e tij. Qysh nga koha e rënies së njeriut në mëkat, bota është nën sundimin e tërthortë të Perëndisë, por me ardhjen e Krishtit kjo gjendje origjinale kund të rikthehet për ata që besojnë në Të. Madhështia e sundimit mesianik («mbretërisë») ishte qartë e shënuar në DhV/BV. Por nocionin e refuzimit të Mesisë dhe intervali midis ardhjes së parë dhe ardhjes së dytë të Mesisë nuk e kuptonin hebrenjtë. Shëmbëlltyrat Jezusit përshkruan formën e çuditshme të mbretërisë gjatë mungesës së Mbretit (Mesisë).
Sa i përket kohës sonë të tanishme, asaj mbretërie i takojnë të gjithë ata që i janë nënshtruar sundimit të Perëndisë nëpërmjet Krishtit. Me shtrirjen e fjalës, shprehja «të jesh në të» do të thotë: të jesh qendra e qëllimeve të Perëndisë. Ungjilli sipas Mateut thotë se kjo mbretëri Izraelit i është marrë, e kjo do të thotë se ata nuk janë më të privilegjuar për t’i shërbyer Perëndisë dhe se nuk janë më qendër e qëllimeve të tij. Gjatë mbretërinsë së mijëvjeçari, pjesëtarët e tanishëm të mbretërisë, do të banojnë në Jerusalemin e Ri, ku do të jetojnë në trupa të shndërruar në formën e tyre qiellore. Ndërkaq, Krishti do të sundojë drejtpërdrejt edhe mbi Izraelin e rilindur, dhe kështu, në këtë kuptim, atij do t’i kthehet «mbretëria e vjetër teokratike». Njëkohësisht, Krishti do të sundojë mbi gjithë botën, edhe pse shumë nga bota do të jenë të parilindur. Nga ana tjetër, «të hysh në mbretëri» është sinonimike me zotërimin e jetës së përjetshme, d.m.th. shpëtimin. Pra, kjo shprehje nuk do të thotë: të jetosh në tokë gjatë mbretërisë njëmijëvjeçare. Dispensacionalistët e keqkuptojmë vazhdimisht këtë aludim: ata mesojnë se kombet që i kanë trajtuar me korrektësi çifutët do të shpërblehen me hyrjen në mbretërinë e njëmijëvjeçare. Sidoqoftë, fragmenti do të ketë lidhje me gjykimin e diasporës çifute në themel të pranimit ose mospranimit të shpalljes së lajmit të mirë menjëherë para kthimit të Mesisë.
Ai na nxori nga pushteti i fuqive të errësirës dhe na kaloi nën sundimin e Birit të tij të dashur. Me anën e tij na çliroi. Për hirin e tij na i fali mëkatet (Kol 1,13). Të jemi mirënjohjës se kemi marrë një atdhe (fjfj. një mbretëri) që nuk mund të na merret (Heb 12,28). Prandaj ju them: privilegji i shërbimit të Perëndisë, (fjfj. mbretëria) do t’ju hiqet. Do t’i jepet popullit që do të veprojë sipas kërkesave të kësaj përgjegjësie (Mt 21,43).
C. Ringjallja
Kjo shprehje, para së gjithash ka të bëjë me ringjalljen e trupit, i cili është pjesë përbërëse e rëndësishme e personalitetit të gjithmbarshëm të njeriut. Ajo shërben si prelud i nevojshëm për ekzistencën e shndërruar në formën e saj qiellore në epokën që po vjen. Në Bibël ringjallja është e lidhur ngushtë gjithashtu me gjyqin. Njerëzit do të ringjallen dhe do të gjykohen, do të përgjigjen para Perëndisë për jetën e tyre. Ringjallja e parë do të ndodhë me kthimin e Krishtit, drejtpërdrejtë në prag të vendosjes së mbretërisë mijëvjeçare. Kjo sigurisht do të përfshijë kishën dhe besimtarët e periudhës së DhV/BV. Kjo do të jetë ringjallje për në ekzistencë me formën e saj qiellore. Besimtarët do të marrin trupa shpirtëror, të cilët do të jenë vegël e përsosur e shpirtit, të aftë për t’u materializuar dhe për t’u çmaterializuar, dhe, në bazë të kësaj mundësie, të ekzistojnë në disa dimensione (1 Kor 15,50-53; Ap/Zb20,4-6). Bibla lejon të flasë edhe për ringjalljen e jobesimtarëve (ringjallje për gjyq), por me këtë rast kjo vepron më tepër si ngjallje e trupit të vjetër të vdekur. Jobesimtarët do të hidhen me trup në liqenin e zjarrtë, sepse me trupat e tyre kanë bërë vepra, për të cilat do të dënohen (Ap/Zb20,12-15). Çifutëve, si popull, kjo, sipas të gjitha gjasëve, do t’u ndodhë në fillim të mbretërisë mijëvjeçare, ndërsa pjesës tjetër të njerëzimit në mbarim të saj (Dan 12,2; Mt 25,31-45).
Në fakt kur ju u pagëzuat, u varrosët bashkë me Mesinë, dhe u ringjallët me të, sepse besuat në fuqinë e Perëndisë që e ringjalli nga të vdekurit. (Kol 2,12) Ju u ringjallët bashkë me Mesinë. Drejtojuni, pra, asaj që është lart, ku gjendet Mesia i ulur, në fron në vendin e nderit, në anën e djathtë të Perëndisë... (Kol 3,1).
“Atë kohë – tha engjëlli – do të ndërhyjë kryetari i madh engjëllor, Mihaeli, dhedo të luftojë për popullin tënd. Do të ketë një periudhë vështirësie dhe shtypjeje, e cila nuk ekzistonte qysh se njerëzimi mban mend. Por populli yt do të shpëtojë, secili, emri i të cilit është shkruar në librin e Perëndisë. Shumë veta, që flejnë nën dhe, do të zgjohen, disa për jetë të përjetshme, dhe disa për humbje të përjetshme. Por ata që kanë mbajtur urtësinë e Zotit dhe që u kanë treguar shumë njerëzve rrugën për në jetë (të përjetshme), do të ndriçojnë përgjithmonë si yjet në qiell.” (Dn 12,1-2).
Unë (Mesia) po ju them: koha po afrohet – tashmë filloi – kur të vdekurit do ta dëgjojnë zërin e Birit të Perëndisë, e kush e dëgjon do të kthehet në jetë. Ati është burim i tërë jetës dhe Ai i dha Birit pushtetin ta dhurojë jetën siç bën Ai vetë. Ai e emëroi Birin të gjykojë, sepse është Biri i njeriut. Mos u çuditni! Po vjen koha, kur të gjithë ata që pushojnë në varr do ta dëgjojnë zërin e tij dhe do të dalin: kush bëri mirë, do të ringjallet për të marrë jetën e përjetshme, kurse kush bëri keq do të ringjallet për të marrë dënimin e tij. (Gjn 5,25,28).
D. Lavdërimi. Ky term i përket realizimit të plotë të qëllimit, të cilin Perëndia e kishte kur e krijoi njeriun. Ajo do të realizohet me ndryshim rrënjësor, të cilin e quajmë shndërrim në formën e tij qiellore. Njeriu është krijuar në shëmbëllesën e Perëndisë, prandaj, sipas të gjitha gjasëve, kishte mundësi që edhe drejtpërdrejt të arrinte ekzistencën e shndërruar në formën e saj qiellore, po të kalonte tundimin dhe të kundërshtonte bashkimin me mësymjen Djallit për të rebeluar kundër Perëndisë. Sipas Letrës drejtuar Hebrenjve, vetëm nëpërmjet Krishtit mund të arrijmë atë që kemi humbur në Adamin dhe të arrijmë atë që Adami do të kishte mundur të arrinte. Qëllimi i Perëndisë me rastin e krijimit të njeriut ishte që në të pasqyronte madhështinë e vet (dmth. natyrën e tij, pamjen, karakterin). Në Rom 3,23 lexojmë se «të gjithë u bënë fajtorë dhe humbën madhështinë që u dha Perëndia»; sigurisht që ky pohim do të thotë se shëmbëllesa e Perëndisë në njeriun është më e vogël dhe më e dobët sesa që duhet të jetë. Megjithëkëtë, kjo shëmbëllesë mund të përtërihet, por vetëm me anë të besimi te Jezusi, Mesia, dhe nëpërmjet veprimit të Shpirtit të shenjtë, i cili banon në ata që besojnë dhe i cili me atë veprim, i ndryshon në shëmbëlltyrën e Krishtit. Në ringjallje, trupat tanë ashtu do të ndryshojnë dhe prej atij momenti do të mund të shprehin plotësisht shëmbëllesën e Perëndisë.
=II. Çështjet eskatologjike=
A. Gjyqi
1. PARIMET E PËRGJITHSHME
Si shumë fjalë të tjera hebrenje në Bibël, edhe fjala, të cilën e përkthejmë me «gjyq» (heb. shafat) mund të shpreh një sërë kuptimesh të ngjashme, varësisht nga kërkesat e kontekstit. Kjo fjalë mund të ketë domethënien «vlerësoj», «shpall dikënd fajtor (dënoj)», ose «ekzekuton dënimin (ndëshkoj)». Përkthimet e vjetra janë ngapak të ashpra dhe nuk pasqyrojnë plotësisht mendimin. Në periudhën e DhV/BV, gjykimet e Perëndisë vinin kryesisht drejtpërdrejt dhe në formë fizike. Kështu, Davidi i është lutur Perëndisë që t’i dënojë armiqtë e tij, duke menduar që Perëndia duhej t’i likuidonte ose të lë- shonte mbi ta ndonjë fatkeqësi tjetër. Por nuk ka menduar në Gjyqin e fundit. Në të vërtetë, Gjyqi i fundit ose dënimi i përjetshëm përmenden shumë pak në DhV/BV. Duhet të kemi parasysh se në DhV/BV mbreti ishte edhe kryetar i gjykatës, gjë që në shoqëritë e tanishme nuk ndodh. Nocioni i gjyqit mbështetet në përgjegjësinë e njeriut para Perëndisë ose përgjegjësinë ndaj Perëndisë. Meqë njeriu është krijuar në shëmbëllesën e Perëndisë, është vënë në krye të strukturës së caktuar, prej nga rrjedh përgjegjësia. Për sjelljet i tij duhet të përgjigjet para Perëndisë. Pra, është e natyrshme që ekziston gjyqi ose gjykimi. Ky gjyq ka këto karakteristika:
a. Gjyqi do të jetë i gjithmbarshëm: Nuk do të dënohen të gjithë njerëzit përnjëherë apo në të njëjtën mënyrë: megjithatë, gjyqi do të ndikojë në secilin person. Përveç kësaj, Bibla pohon se nuk do të gjykohet vetëm njeriu, por edhe qeniet mbinatyrore, sepse Perëndia, i cili i ka krijuar, i ka vënë brenda strukturës autoritare.
b. Gjyqin do ta zbatojë në bazë të përgjegjësisë personale. Bibla nuk thotë vetëm se do të gjykohen të gjithë, por edhe atë se secili do të paraqitet për vete.
c. Biri i Perëndisë do të gjykojë. Perëndia i ka dorëzuar gjyqin Birit të vet. Krishti vërtet ka të drejtë të gjykojë, sepse ai është edhe Biri i Perëndisë edhe Biri i Njeriut. Së pari, ai është Zot i gjithçkaje – Ligjdhënës i cili i di të gjitha. Së dyti, e di drejtpërdrejt dhe saktësisht se çdo të thotë të jesh njeri. Mandej, ai ka vuajtur (d.m.th. sa i përket intenzitetit) më tepër se çdokush tjetër. Askush nuk do të thotë se Perëndia nuk ka të drejtë të gjykojë për shkak se ai nuk ka vuajtur aq shumë. Krishti përfaqëson Ligjin, Shtetin, por edhe popullin.
a). Ky gjykim nuk do të jetë vetëm një proces i veçantë: do të jetë edhe ngjarje. Në disa fragmente në Bibël (sh. psh. Rom 1,18), gjyqi përshkruhet si proces i cili tashmë po zhvillohet në botë. Njeriu korr atë që ka mbjellur, edhe atë – në këtë botë. Në disa fragmente të tjera lexojmë se si Perëndia e dënon botën në përgjithësi me katastrofa të ndryshme. Shembulli më i dukshëm është Përmbytja. Bibla gjithashtu thotë se Perëndia një ditë do ta dënojë botën me zjarr. Por kjo nuk mohon të vërtetën që secili njeri personalisht duhet të qëndrojë para Perëndisë, që të gjykohet në bazë të veprave të tij, ose, me fjalë të tjera, që të përgjigjet për sjelljet e tij.
b). Gjykimi do të zhvillohet në bazë të Ligjit të Perëndisë. Meqenëse njeriu është krijuar në shëmbëllim të Perëndisë, ne jemi përgjegjës për atë se në ç’masë e kemi ruajtur ose jo shembëllesën e Perëndisë, ose në ç’masë kemi jetuar në pajtim me të. Perëndia është i shenjtë dhe ka caktuar që edhe njeriu të jetë i shenjtë, sepse i ka caktuar një rol shumë të rëndësishëm. Karakteri i Perëndisë është zbuluar në Ligjin dhe plotësisht në Krishtin. Kështu Perëndia mund të gjykojë edhe motivet e brendshme. Është me rëndësi të dimë se njeriu nuk do të hidhet në ferr pikërisht sepse ka mohuar Ungjillin (edhe pse kjo fajin e tij e rrit), por sepse e ka shkelur Ligjin e Perëndisë. Atje do të hidhet sepse është mëkatar. Ungjilli shërben që të çlirojë nga gjykimi dhe dënimi njeriun tashmë të dënuar! Kjo na sjell para një pyetjeje të vështirë: Çfarë do të ndodhë me ata, të cilën nuk kanë dëgjuar kurrë për ungjillin? Është e sigurt se çdo njeri merr një njohuri të caktuar nëpërmjet Ligjit (dëshmia e shkruar e Perëndisë) ose ndërgjegjes; mirëpo asnjeri nuk ka reaguar pozitivisht ndaj të dyve. Pali diskuton në lidhje me këtë dhe jep përgjigjen e tij në Letrën drejtuar Romakëve 3,23: Të gjithë (kategoritë e njerëzve) u bënë fajtorë dhe humbën madhështinë që u dha Perëndia. Për këtë shkak, të gjithë janë të humbur dhe duhet të dëgjojnë Ungjillin, që të shpëtohen. Prandaj, Ungjilli është i rëndësishëm për secilin. Përndryshe, arsyetimi i Palit do të ishte plotësisht pa kuptim. Në Letrën drejtuar Efesianëve 2,12, thotë se të gjithë njerëzit pa Krishtin (d.m.th. të ndarët nga Ungjilli) jetojnë pa Perëndinë dhe pa shpresë.
Por në ç’mënyrë atëherë njerëzit nga koha e DhV/BV kanë mundur të hyjnë në marrëdhënie shpëtuese me Perëndinë? Përgjigjja është: në bazë të zgjedhjes së Perëndisë, sipas së cilës Perëndia ua ka llogaritur flijimin e Mesisë. Disa kundërshtojnë duke thënë se drejtësia vetëvetiu kërkon që Ungjilli t’u ofrohet të gjithë njerëzve. Megjithatë, sa i përket drejtësisë, Bibla thotë se të gjithë janë të dënuar. Nëse dëshirojmë t’i thërrasim drejtësisë së Perëndisë, qëndrojmë para dënimit. Shpëtimi mund të arrihet vetëm në bazë të mëshirës së Perëndisë (flisë së Krishtit), edhe atë me anë të besimit. Megjithatë, në qoftë se shikojmë në prapaskenë, do të shohim se në gjithçka vepron zgjedhja e Perëndisë.