cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Meka
Burimet e ujit
Në Mekën para-moderne, qyteti përdori disa burime kryesore të ujit. Të parët ishin puset lokale, të tilla si Pusi Zemzem, që prodhonin përgjithësisht ujë të njelmët. Burimi i dytë ishte burimi i Ejn Zubejde (Pranvera e Zybejdes). Burimet e kësaj pranvere janë malet e Jabal Sa'd dhe Xhebel Kabkāb, të cilat janë disa kilometra në lindje të Arafatit ose rreth 20 km në juglindje të Mekës. Uji transportohej prej tij duke përdorur kanale nëntokësore. Një burim i tretë shumë sporadik ishte reshjet e shiut të cilat ruheshin nga njerëzit në rezervuarë ose cisterna të vogla. Reshjet e shiut, siç janë të pakta, paraqesin gjithashtu rrezikun e përmbytjeve dhe kanë qenë një rrezik që nga kohërat më të hershme. Sipas el-Kurdi, ka pasur 89 përmbytje deri në vitin 1965. Në shekullin e kaluar, përmbytja më e rëndë ishte ajo e vitit 1942. Që nga ajo kohë, diga janë ndërtuar për të përmirësuar këtë problem.
Klima
Meka përmban një nxehtë shkretëtire (Köppen: BWh), në tre zona të ndryshme të qëndrueshmërisë së bimëve 10, 11 dhe 12. Ashtu si shumica e qyteteve të Arabisë Saudite, Meka ruan temperaturat e ngrohta deri të nxehta edhe në dimër, të cilat mund të shkojnë nga 19 ° C natën në 30 ° C pasdite, por gjithashtu, shumë rrallë, bie në temperatura zero dhe nën zero. Temperaturat e verës janë jashtëzakonisht të nxehta dhe vazhdimisht thyejnë shenjën 40 ° C pasdite, duke zbritur në 30 ° C në mbrëmje, por lagështia mbetet relativisht e ulët, në 30-40%. Shiu zakonisht bie në Mekë në sasi të vogla të shpërndara midis nëntorit dhe janarit, me shtrëngata të mëdha gjithashtu të zakonshme gjatë dimrit.
Kultura
Kultura e Mekës është prekur nga numri i madh i pelegrinëve që vijnë çdo vit, dhe kështu mburret me një trashëgimi të pasur kulturore. Si rezultat i numrit të madh të pelegrinëve që vijnë në qytet çdo vit, Meka është bërë larg qyteti më i larmishëm në botën myslimane. Në kontrast me pjesën tjetër të Arabisë Saudite, dhe posaçërisht Nexhdi, Meka është bërë, sipas The New York Times, "një oaz i mrekullueshëm i mendimit dhe diskutimit të lirë dhe, gjithashtu, i liberalizmit që nuk ka gjasa pasi mekasit e shohin veten si një fortesë kundër zvarritësve ekstremizmi që ka kapërcyer shumë debate islamike".
Al Baik, një restorant i ushqimit të shpejtë, është shumë i popullarizuar midis pelegrinëve dhe vendasve. Deri në vitin 2018, ajo ishte në dispozicion vetëm në Mekë, Medinë dhe Xhide, dhe udhëtimi në Xhide vetëm për të marrë një shije të pulës së skuqur ishte e zakonshme.
Sporti
Në Mekën para-moderne, sportet më të zakonshme ishin mundja e improvizuar dhe gara vrapimi. Futbolli tani është sporti më i popullarizuar në Mekë dhe mbretëri, dhe qyteti pret disa nga klubet më të vjetra sportive në Arabinë Saudite siç është el-Wehda FC (themeluar më 1945). Stadiumi Mbreti Abdulaziz është stadiumi më i madh në Mekë me një kapacitet prej 38,000.
Victorious (Sezoni 1)
Sezoni i parë i Victorious ka dalë në SHBA më 27 Mars 2010 dhe ka mbaruar në 26 Mars 2011. Në Shqipëri sezoni i parë i serialit ka nisur në vitin 2012, si fillim në Tip TV (Tring) dhe më pas në Junior (Digitalb).
Lista e llojeve të kafshëve: F
foka
Hummelo en Keppel
Hummelo en Keppel është një qytezë në Bronckhorst, provinca Gelderland në Holandë me sipërfaqe km² dhe popullsi  banorë.
Polimnia dhe Melpomena
Polimnia dhe Melpomena është një antologji personale në dy vëllime me poezi të autorit Kasëm Trebeshina që përfshin prodhimtarinë e tij poetike nga viti 1937 deri më 2003. Vëllimet u botuan në Prishtinë më 2004, nga shtëpia botuese "Faik Konica". Vëllimi i parë me 467 dhe i dyti me 516 faqe.
Mesina
Messina (240.890 banore) është një qytet në jug të Italisë, Sicili.
Lista e llojeve të kafshëve: Ë
== Ë = There is not a single one
J. R. R. Tolkien
John Ronald Reuel Tolkien lindi më 3 janar 1892 në Bloemfontein, sot Afrika Jugore, dhe vdiq më 2 shtator 1973 Bournemouth, Britania e Madhe. Ishte shkrimtar dhe filolog.
Go-Sai
thumb|250px|Perandori i Japonisë Perandori Go-Sai (後西天皇; lindi më 1 janar 1638 - 22 mars 1685) i njohur si Perandori Go-Saiin (後西院天皇 Go-Saiin-tennō) ishte perandori i 111-të i Japonisë. Mbretërimi zgjati nga 1655 deri 1663.
J. R. R. Tolkien
John Ronald Reuel Tolkien u lind më 3 janar te vitit 1892, ne Blumfonteinte Qytetit të Lirë të Orangit (pjesë e Afrikës së Jugut të sotme). Pas vdekjes së parakohshme të të Atit, kur ai ishte vetëm 4 vjeç u kthye për të jetuar në Angli, në qytetin Searhool të Birmingamit së bashku me të jëmën dhe të vëllain.
Go-Sai
Emri i tij personal ishte Nagahito (良 仁) ose Yoshihito dhe titulli i tij para-aderimit ishte Hide-no-Miya (秀 宮?) ose Momozono-no-Miya. Ai ishte djali i tetë i perandorit Go-Mizunoo. Ish-perandoresha Meishō ishte motra e tij nga tjetra nënë, dhe ish-perandori Go-Kōmyō ishte vëllai i tij nga tjetra nënë.
Familja e perandorit Go-Sai ka jetuar me të në pallatin Heian. Kjo familje përfshirë të paktën 11 djem dhe 17 vajza, asnjëri prej të cilëve do të ngjiten në fron.
J. R. R. Tolkien
E jëma vdiq, kur Tolkin ishte vetëm dymbëdhjetë vjeç. Humbja e saj i kushtoi shumë dhe ishte dashuria për fenë ajo që do të zëvendësonte dashurinë e së ëmës. Kujdestarinë e dy vëllezërve mori përsipër një prift i krishterë i kishës lokale i cili ishte dhe një mik i familjes.
Tolkin vazhdoi studimet e tij në shkollë dhe filloi të tregonte interesim të madh parimeve mbi të cilat ndërtohen dhe funksionojnë gjuhët. Filloi të kërkonte skeletin e përbashkët të të gjitha gjuhëve, domethëne filloi të merrej me Filologjinë, me shkencën e fjalës. Studioi gjuhën Anglosaksone dhe gjuhën e lashtë Norvegjeze. Nga kjo dashuri që kishte për fjalët, filloi të krijonte gjuhë të tija. Gjuhën e parë që shpiku quhej ‘’Animalic’’ dhe përbëhej sidomos nga emra kafshësh. Më vonë do të krijoje fjalë të bazuara në modelin grek dhe do të krijojë gjuhë përsëmbrapshti.
Në verën e vitit 1911 do të udhëtoje në Evropë. Aty do të bleje disa kartolina, midis së cilave ndodhej dhe një pikture e Madelener, me titull, Shpirti i Malit. Në këtë kartolinë shfaqej një plak me mjekërr të bardhe dhe një kapele të gjere, i veshur me një mantel. Plaku po i fliste një dreri. Shumë më vonë do të shkruante në këtë kartolinë: ‘’Prejardhja e Gandalfit’’.
Në vazhdim vajti të studionte në Oksford, atje ku dhe do të mësojë dhe gjuhën Kelte dhe atë Finlandeze. Nga gjuha e vjetër Finlandeze më vonë do të lindte dhe gjuha ‘’Quenya’’, gjuha superiore e elfeve. Në vitin 1913 u fejua me Edithin, e cila do të ishte modeli i saj për Luthienën e ‘’Simarrilion’’. Në të njëjtin vit filloi të studionte gjuhën Angleze të Mesjetës. Atëherë do të binte në duart e tij teksti i Crist of Cyneëulf, një antologji poezish fetare anglosaksone, ku një varg i bëri shumë përshtypje:
‘’Eala Earendel engla beorthtast Ofer middandeard monnum sended’’
Mbi mes-tokën i dërguar tek njerëzit’’.
Më vonë do të merret me studimin e Norvegjishtes së lashtë, që sollën Norvegjezët në Islandë. Aty lexoi oluvspa, Profecinë e Proftides, që tregon historinë e botës qe nga krijimi i saj, e deri në fatin e saj përfundimtar. Ky tekst e influencoi thelle imagjinatën e Tolkin.
Fillimi i mitologjisë së tij, filloi me ‘’Udhëtimin e Earendel, yllit të mbrëmjes’’, me një poezi që shkruajti. Ishte udhëtimi i yll-anijes në qiell dhe ideja e yje-detarit që me anijen e tij shfaqet nga Dyert e Natës dhe udhëton në qiell. Ishte në kohën kur filloi dhe Lufta e Parë Botërore. Në atë periudhe Tolkin shkruajti dhe poezi të tjera, që më vonë do të botoheshin në librin ‘’Aventurat e Tom Mbandill’’.
Në vitin 1915, u rimor me poezinë e Earendel duke e ripërpunuar dhe duke e zgjeruar. Gjuhën ‘’Quenya’’ që kishte krijuar fillimisht e quante si një ‘’hobi të çmendur’’, por më vonë konkludoi se në këtë gjuhë i flisnin Earendelit elfet dhe zanat që takonte në udhëtimin e tij të çuditshëm. Në këtë poezi ndodhen shumë elemente që më vonë do të shohim tek Silmarrilion.
Kur shkruajti Silmarrilion, ai vetë besonte se po shkruante të vërtetën. Nuk besonte se qëniet që ai përshkruante, elfet, xhuxhat, Orket, ekzistonin ndonjëherë, por ndjente se historitë e tij në një farë mënyre ishin mishërimi i një të vërtete të thellë. Përsa u përket emrave të personazheve dhe të vendeve, ato erdhën nga gjuhët që kishte shpikur Tolkin. Gjuhët që kishte krijuar, më fillimtare ‘’Quenya’’ përmbanin qindra fjalë.
Disa probleme shëndeti e larguan nga vija e parë e luftës në Angli, ku edhe ndenjti deri në fund të luftës. Në spital shkruajti historinë e fëmijëve te Hurin. Gjirot e tij me Edithin, në një pyll te vogël, i frymëzuan historine e Berenit dhe të Luthienes. Edithi ishte Luthiena dhe për këtë arsye këmbënguli të shkruhej tek pllaka e varrit të saj edhe ky emër, dhe më vonë Beren tek varri i tij.
Tolkin la frymën e tij të fundit në moshën 81 vjeçare, më 2 shtator të vitit 1973. U varros përkrah gruas së tij, në varrezat e Oksfordit.
Për shumë vite me radhe punonte mbi Silmarrilion, të cilin kurrë nuk arriti të mbaronte por që vazhdimisht e përmirsonte dhe e rikonsideronte. Sipas tij Silmarrilion ishte vepra kryesore e tij.
Shumë njerëz e akuzuan Tolkin se përse nuk ekzistonte Zoti në veprat e tij. Por duhet të mos harrojmë se bota e përrallave nuk është një botë fetare dhe se Tolkin respekton shumë këtë botë dhe hyn me kujdes pasi nuk dëshiron ta ndosë duke i shtuar elementë të huaj kundrejt kësaj bote. I pëlqenin shumë përrallat dhe për këtë, të gjithë ata që gjithashtu u pëlqejnë dhe duan të lexojnë një përrallë që nuk është për fëmijë, le të lexojnë Zotin e Unazave.
Hobit fillon si një përralle për fëmijë të vegjël dhe arrin në histori për te rritur. Zoti i Unazave përfundon si diçka shumë më e thellë dhe më madhështore. Silmarrilion vjen për të na dhënë prehistorinë e Zotit të Unazave, por edhe Mitologjinë e mes-tokës.
Sensacionale është mënyra e vënies së datave të fakteve që ndodhin në veprat e profesor Tolkin, që kanë të bëjnë me Mes-Tokën. Në përgjithësi bazohet në idenë e epokave të botës. Epokat pra janë një mënyrë me të cilën njerëzit e mençur dhe kronografët e Mes-Tokës matnin vitet. Duke llogaritur bazën e supozuar të krijimit të Diellit dhe të Hënës nga Valaret. Sipas traditave të elfëve, dhe për këtë dhe quhen epoka të Diellit. Dihen dhe tre të tjera që erdhën në vijim. Më përpara këtyre ishin dy epoka të tjera : Epoka e Valareve, që zgjat gati 35.000 vite dhe Epoka e Pemëve.
Karakteristika e librave të tij është kujdesi i madh që Tolkin ka për detajet më të vogla, dhe për këtë arsye i duhej të rikthehej shpesh herë mbrapa për të korrigjuar gabime të mundshme. Kujdesohej edhe se sa dite kishin kaluar, në mënyrë që të mos përshkruante gabimisht fazat e Hënës.
Por më e rëndësishmja është dashuria e tij për botën imagjinare që ai përshkruan, të cilën arrin të transmetojë tek lexuesit e tij. Nuk shkruan me qëllim për të dhënë mesazhe të veçantë, por shkruan për të shprehur atë që lind brenda tij në një mënyrë krejt spontane dhe ndoshta kjo është arsyeja që i bën librat e tij kaq joshës. Akoma dhe Mitologjia dhe Prehistoria e tij tek Simarrilion kanë diçka spontane dhe reale.
Përdor enkas kombinime të pazakonshme fjalësh dhe shprehjesh dhe, sigurisht, kjo gjë ka krijuar probleme të mëdha tek përkthyesit, pasi fjala e tij fillimisht duket e e ngurtë, nëse vetë lexuesi nuk koncepton në kohën e duhur këtë formë të shkruari të Tolkin. Përdor gjithmonë fjalët e tij me kuptimin me të rrallë dhe zanafillës në kombinime të tij, diçka që fenomenikisht duket sikur është në dëm të hijeshisë së fjalës letrare ashtu siç është bërë zakon.
Tolkin nuk priste kurrë që librat e tij do të bëheshin kaq të famshëm, përkundrazi besonte se do të lexoheshin nga një pjesë shumë e vogël e lexuesve të këtij lloji. Dhe megjithatë, vizioni i Mes-tokës, duke pasur rrënjët e tij tek dashuria e tij për bukurinë ëngjëllore të pyjeve të gjelbërta të Oksfordit e deri tek kodrat e lulëzuara të Jorkshairit, kapi frymën e kohës dhe u bë një burim frymëzimi për shumë shkrimtarë, artistë dhe filmbërës bashkëkohorë.
I njohur në gjithë botën është J. R. R. Tolkien si autor i trilogjisë The Lord of the Rings, në shqip Kryezoti i Unazave.
Qyteti Antik i Finiqit
Phoinike gjendet rreth 8 km në brendësi nga qyteti i Sarandës, në bregdetin e detit Jon në Shqipërinë e Jugut, rreth 20 km nga kufiri grek. Territori, që i përkiste në peridhën helenistike Kaonisë - pjesë e mbretërisë së Epirit - është i pasur me objekte arkeologjike të cilat datohen nga periudha klasike deri në atë bizantine, në një paesazh akoma te paprekur dhe të karakterizuar, pak më në jug, nga liqeni i brendshëm i Vivarit, mbi të cilin gjendej qyteti i lashtë i Butrintit. Dëshmitë e shumta të burimeve të lashta (Polibi, Straboni, Tit Livi, Ptolemeu e më pas Prokopi dhe Hierokli) na flasin për pasurinë e madhe të qytetit, veçanërisht në periudhën helenistike, midis shekujve III e II p.e.s, kur është i njohur roli parësor i qytetit në lidhjen epirote. Përgjithësisht në raportë të mira me Republikën Romake (ndoshta nuk mori pjesë në ndihmën që dhanë disa qytete të zonës Filipit V e më pas Perseut të Maqedonisë në periudhën e përplasjes me Romën), Phoinike organizoi brenda mureve të saj nënshkrimin e traktatit që i dha fund Lufëts së Parë Maqedonase, traktat i njohur me emrin "Paqja e Phoinike-s". Properiteti i qytetit me siguri vazhdoi edhe në periudhen perandorake, periudhë mbi të cilën dokumentimi arkeologjik është rritur shumë këto vitet e fundit.
Gjatë periudhës bizantine qyteti vazhdoi jetën e tij për gati dhjetë shekuj, me një interesim të veçantë, të dokumentuar nga Procopi, të Justinianit, që mbështeti ndërhyrje të rëndësishme urbanistike. Pushtimi turk, për te cilin Ugolini gjeti gjurmë arkeologjike që flisnin për një pushtim të dhunshëm, i dha fund historisë së vjetër të qytetit, i cili mbeti më pas një fshat i vogël në rrëzë të kodrës së acropoliti, Finiqi, që ekziston akoma.
Rezultatet e kërkimeve të Luigi Ugolini-t u përmblodhën shume shpejt në një monografi të rëndësishme të botuar në vitin 1932, monografi që është edhe sot një vepër shumë e rëndësishme për qytetin. Rrethimi i fortë i mureve, të cilën Ugolini e analizoi nga afër dhe kronologjia e të cilit u fiksua po në atë kohë, duhet të gjurmohet akoma për të kuptuar shtrirjen dhe periudhat, siç kanë treguar edhe studimet më të reja të arkeologëve shqipëtarë. Muret rrethojnë sipërfaqen dhe një pjesë të shpateve të një kodre te gjatë dhe te ngushtë, e cila ngrihet 272 m nga fusha përreth dhe ka një gjatësi të përgjithshme rreth 3 km, e një gjërësi, gjithonë në bazë, rreth 600 m. Qyteti romak dhe bizantin shtrihej edhe në pjesët më të ulta të kodrës, aty ku më vonë u ngrit fshati modren. Ugolini, dhe pas tij gërrmimet më te reja (të fundit ne vitin 2002), identifikuan nekropolin grek dhe romak në shpatete e kodrës; këtu kërkimet do të intensifikohen në të ardhmen, edhe për arsyen se, për fat të keq, zona është shkatërruar nga gërrmimet klandestine (që kanë perfshirë edhe pjese te akropolit).
Shumë të rëndësishme qenë sondazhet e kryera nga Ugolini në sektorin lindor të rrafshit më të lartë, i cili u identifikua si i rrethuar nga seksioni më i lashtë i fortifikimeve që mbyllnin, me sa duket, ndërtesat shoqërore dhe ato më të rëndësishme të qytetit grek. Këtu më pas arkeologët shqipëtarë hipotizuan praninë e agorasë. Po këtu ndodhet edhe i ashtuquajturi thesauròs (një tempull i vogël prostylos), disa stera romake dhe kisha bizantine. Më vonë, gjatë viteve tetëdhjetë, u identifikua teatri, me dimensione shume të mëdha, në shpatet jugore të kodrës, ekzistenca e të cilit u konfirmua nga punët e Misionit Italian në vitin 2000 dhe ku u rifilluan gërrmimet në 2001. po këtu gjendet edhe nje lagje e ndërtuar mbi tarraca, një impiant skenografit tipik i periudhës helenistike, ku arkeologët shqipëtarë kanë gërrmuar pjesërisht një ndërtesë me dy peristilë, edhe kjo e riggërrmuar nga Missioni (gërrmimet 2000-2002).
Megjithë këto kërkime dhe impenjimin e madh të Ugolinit, gjatë kohës së shkurtër që ai ndenji në Phoinike, dhe megjithë punimet e mepasshme, ngelet akoma shumë për të zbuluar dhe për të kuptuar, edhe pse shume të dhëna na vijne nga gerrmimet e tre vjetëve te fundit: është akoma e panjohur shtrirja reale e qytetit, në fillim grek e më pas romak dhe bizantin, e mbi të gjitha forma urbane, pjesë e rrjetit rrugor, shtrirja dhe forma e zonave shoqërore, tipologjitë e strukturave të banesës, raporti ndërmjet pjesës së sipërme të fortifikuar, dhe asaj të poshtme në këmbët e kodrës. Veçantitë, shtrirja dhe fazat e nekropolit, si edhe gjendja e popullimit në territor patën, këto vitet e fundit, shpjegimet e para falë kërkimeve të Misionit.
Mace e madhe
Ulërima
Macet e mëdha dallohen nga macet e vogla edhe në strukturën e kockës së gjuhës. Ajo është e përbërë nga kocka të vogla që shërbejnë si një "kllapë" e muskullit të gjuhës në fytin e maces. Me ndihmën e interkonjeksioneve elastike, macet e mëdha mund të rrisin sasisë e ajrit të marrur dhe kështu mund të krijojnë një tingull që është tipik për ta, e që quhet "ulërimë". Leopardi i dëborës nuk mund të ulërijë, megjithëse bën pjesë ne 5 macet më te mëdha.
Kërcënimet
Kërcënimet kryesore për macet e mëdha variojnë nga lokacioni gjeografik, por kryesisht janë shkatërrimi i habitatit dhe gjuetia. Në Afrikë shumë mace të mëdha janë gjuajtur nga pastoralistët ose zyrtarët e kontrollit të kafshëve të problemit të qeverisë. Ekzistojnë disa zona të mbrojtura që strehojnë popullata të mëdha dhe jashtëzakonisht të dukshme të leopardëve afrikanë, luanëve dhe gepardëve, të tilla si Chobe e Botsvanës, Masai Mara i Kenisë dhe Serengeti i Tanzanisë. Përkundrazi, është jashtë këtyre zonave të ruajtjes ku gjuetia përbën kërcënimin dominues ndaj mishngrënësve të mëdhenj.
Në Shtetet e Bashkuara, 19 shtete kanë ndaluar pronësinë e macëve të mëdha dhe të kafshëve të tjera ekzotike të rrezikshme si kafshë shtëpiake dhe Akti i Sigurisë së Varfër të Zogjve ndalon shitjen dhe transportimin ndërshtetëror të këtyre kafshëve. Ligji fillestar i sigurimit të kafshëve të egra (CWSA) u nënshkrua në ligj më 19 dhjetor 2003. Për të adresuar problemet që lidhen me rritjen e tregtisë në specie të caktuara të mëdha të maceve, rregulloret e CSWA u forcuan me një ligj të miratuar më 17 shtator 2007. Llojet e mëdha të maceve të trajtuara në këto rregullore janë luani, tigri, leopardi, leopardi i dëborës, leopardi me re, gepardi, jaguarët, kuguarët dhe çdo kombinim hibrid i këtyre llojeve (ligeri, tigoni, etj.) që rezultojnë nga mbarështimi i këtyre mace të mëdha. Pronësia private e këtyre maceve nuk është e ndaluar me këtë ligj, por ligji e bën të paligjshëm transportin, shitjen ose blerjen e tyre në tregti ndërshtetërore ose të huaj. Megjithëse këto rregullore duket se sigurojnë një kuadër të fortë ligjor për kontrollin e tregtisë që përfshin macet e mëdha, organizatat ndërkombëtare si Fondi Botëror për Natyrën (WWF) kanë inkurajuar Shtetet e Bashkuara të forcojnë më tej këto ligje. WWF është e shqetësuar se dobësitë në rregulloret ekzistuese të SHBA mund të ndihmojnë pa dashje për të ushqyer tregun e zi për pjesët
Evulucioni
Vlerësohet se paraardhësit e shumicës së maceve të mëdha u ndanë larg nga Felinae rreth 6.37 milionë vjet më parë. Felinae, nga ana tjetër, përbëhet kryesisht nga macet e vogla dhe të mesme, duke përfshirë macet shtëpiake, por edhe disa macet më të mëdha të tilla si kuguari dhe gatopardi.
Një studim i vitit 2010 i botuar në 'Phylogenetics Molecular dhe Evolution' ka dhënë një pasqyrë në marrëdhëniet e saktë evolucionare të maceve të mëdha. Studimi zbulon se leopardi i borës dhe tigri janë specie shumë të përbashkëta, ndërsa luani, leopardi dhe jaguar janë më të lidhur ngushtë me njëri-tjetrin. Tigri dhe leopardi i dëborës ndryshuan nga macet e mëdha të stërgjyshërve afërsisht 3.9 m. Tigra pastaj evoluar në një specie unike drejt fundit të epokës Plioceni, rreth 3.2 p.e. Paraardhësi i luanit, leopardit dhe jaguar ndahet nga macet e tjera të mëdha nga 4.3-3.8 p.e. Midis 3.6-2.5 p.e jaguari u nda nga paraardhësi i luanëve dhe leopardëve. Luanët dhe leopardët u ndanë nga njëri-tjetri rreth 2 p.e. Fosili më i hershëm i maceve, Panthera blytheae, që daton në 4.1-5.95 p.e., u zbulua në jugperëndim të Tibetit.
Vargu i peshës
Vargu i peshave të ekspozuara nga speciet është e madhe. Në pjesën e poshtme, leopardët e borës zakonisht peshojnë 22 deri në 55 kg, me një mostër të jashtëzakonshëm që arrin 75 kg dhe gepardët zakonisht peshojnë 21-72 kg.
Luanët meshkuj dhe femra në mënyrë tipike peshojnë 150-249 kg dhe 110-182 kg përkatësisht dhe tigrat meshkuj dhe femra 100-306 kg dhe 75-167 kg përkatësisht. Luanët dhe tigrat janë jashtëzakonisht të rëndë dhe mashkujt janë regjistruar të kalojnë 306 kg në shkretëtirë dhe peshojnë rreth 450 kg në robëri.
Ligri mund të rritet shumë më shumë se sa llojet e prindërve, luani dhe tigri. Në veçanti, një liger i quajtur 'Nook' raportohet se ka peshuar mbi 550 kg.
Lista e llojeve të kafshëve: GJ
gjamutiiii
Hunsel
Hunsel është një qytezë në Leudal, provinca Limburgu në Holandë me sipërfaqe km² dhe popullsi  banorë.
Dhurata Bozdo
Dhurata Bozdo (Shijak, 1931 - 29 gusht 2018) ka qenë arsimtare dhe romancierje shqiptare.
Biografia
U lind më 1931 në Shijak në familjen Deliallisi. Studimet e larta i kreu në degën Gjuhë-Letërsi dhe më pas iu përkushtua për gjithë jetën e saj mësuesisë dhe letrave shqipe. Shkrimtarja Bozdo, ishte anëtare përgjatë gjithë jetës së saj e Lidhjes së Shkrimtareve të Shqipërisë. Ka botuar romanet “Shkëlqim i rremë”, “Përballë dallgëve” dhe “Kush i vrau ato ëndrra?” me dy pjesë.
U nda nga jeta më 29 gusht 2018 në moshën 87-vjeçare.
Divizioni Nr. 11 (Manitoba)
'''Divizioni Nr. 11' është një divizion (njësi gjeografiko-statistikore)'' në provincën Manitoba, në Kanada. Divizioni ka një sipërfaqe km² dhe popullsi 636177 banorë.
Marko Marin
Marko Marin (13 Mars 1989, Bosanska Gradiška) është një futbollist gjerman me prejardhje serbo-boshnjake i cili luan për Werder Bremen në Bundesliga si mesfushor i avancuar.
Zhitomi i Madh
është një fshat në Rrethin e Beratit në Shqipëri.
Marko Marin
Karriera me klubet
thumb|left|Marko Marin (2009) Marin e filloi karrierën me SG 01 Hoechst dhe më pas me luajti për Eintracht Frankfurt, për tu zhvendosur më vonë tek akadeima e të rinjve e Borussia Mönchengladbach. Pas një viti tek akademia e Mönchengladbach atij iu ofrua një kontratë tre vjeçare me klubin të cilën ai e pranoi dhe më pas bëri debutimin e tij si profesionist me klubin. Në 9 gusht 2008 Marin shënoi një tripletë në fitoren e Mönchengladbach 8–1 me skuadrën e divizionit të shtatë VfB Fichte Bielefeld në raundin e parë të Kupës së Gjermanisë, DFB Cup. Golin e tretë e realizoi me anë të një penalltie në minutën e 70-të. Në 24 qershor 2009 Marin u shit tek Werder Bremen për € 8,5 milion.
Zhitomi i Madh
Historia
kurt pasha I Beratit, ishte nga Fshati Zhitom I Beratit ,ai kishte saraje pa fund ne Zhitom Tërpan Drobonik. Mbasi u Bè pasha I Beratit ai zhvendosi sarajet e tij ne Qytet në Lagjen Mangalem.
Marko Marin
Skuadra kombëtare
Në të njejtin vit, më 20 gusht ai bëri paraqitjen e dyte me Gjermaninë dhe shënoi golin e tij të parë, kundër Belgjikës. Marin luajti edhe në kompeticionin UEFA-CAF Meridian Cup në 2007 dhe është pjesë e skuadrës gjermane në Botërorin Afrika e Jugut 2010.
Jeta
Marin shkoi në Gjermani në moshën 2-vjeçare në 1991 me të ëmën, Borka dhe të atin, Ranko, për shkak të punës së të ëmës së tij.
Besnik Dushaj
== Besnik Dushaj ka lindur në 20.08.1969 në Tropojë. Ai rrjedh nga një familje e njohur në rrethin e Tropojës, e përndjekur politikisht nga regjimi komunist. Ai është diplomuar si Jurist në Universitetin “Luigj Gurakuqi” dhe ka kryer Masterin e Shkencave Juridike në drejtimin Penal në Universitetin e Prishtinës. ==
== Pas proçesit të Rithemelimit të Partisë Demokratike të Shqipërisë dhe nisjes së zgjedhjeve të brendshme në çdo degë të kësaj force politike, Besnik Dushaj mori drejtimin e Degës së PD Tropojë, duke u zgjedhur kryetar i saj me votat e antarësisë, dhe në Nëntor të vitit 2022, përmes proçesit historik të Primareve, ai u u zgjodh nga anëtarët dhe simpatizantët e PD Tropojë, me diferencë të madhe votash, si kandidat i Partisë Demokratike për Kryetar të Bashkisë Tropojë. == Besnik Dushaj gëzon popullaritet të madh në komunitetin tropojan dhe më gjerë, si njeri i thjeshtë, i cili është gjendur gjithmonë shumë pranë qytetarëve dhe me një kontribut të jashtëzakonshëm në zhvillimin e Tropojës.
Grupi Parlamentar i Partisë Demokratike të Shqipërisë 2013-2017
Gjeografia e Kumanovës
Kumanova shtrihet në pjesën veriore Maqedonisë, dhe ndodhet në mes koordinatave 21° 41’ të gj.gj.l, 42° 08’ të gj.gj.v, dhe gjindet në mes Malet të Karadakut në perëndim, dhe malit të Kozjakut në lindje, kurse kah jugu është i hapur kah fushëgropa e Shkupit, kurse nga veriu me luginën e Preshevës.
Është vend mesatarisht i lartë, ku lartësia mesatare arrin rreth 387 m mbi nivelin e detit. Ka klimë të mesme kontinentale, me reshje të mjaftueshme dhe me ujëra të bollshëm.
Ka pozitë të favorshme gjeografike ngase është nyje transiti dhe ndodhet në një udhëkryq ku kalojnë rrugë të rëndësishme regjionale dhe ndërkontinentale e që lidhë vende të ndryshme.
Pozita e volitshme, kushtet e përshtatshme natyrore kanë mundësuar që kjo hapësirë të banohej herët dhe dendur.
Pozita gjeografike e komunës së Kumanovës
Mirëpo një e dhënë tjetër paraqitet kohëve të fundit në një hart të perandorisë romake nga Ptolomeu një gjeneral romak (Gaius), gjatë pushtimeve në Ballkan e gjënë në përdorim nga vendasit me emrin “umbra nova” - që ka kuptimin vend i hijeve te reja.
Pasi që shtrihet në verilindje, ku kalojnë rrugë të rëndësishme, dm.th. udhëkryq i korridoreve 8 dhe 10, apo vazhdim i rrugëve të vjetra Singidinum-Naissus-Scupi-Byllazora-Stobi-Thesaloniki.
Zë një sipërfaqe prej rreth 509,48 km², me një gjatësi prej 20 km dhe gjerësi 14 km, dhe në të cilën jeton një popullsi prej 105 485 banorë (të dhëna zyrtare të v. 2006), prej të cilëve 26,5 % janë shqiptarë dhe ka një dendësi prej 207 banor/km². maja më e lartë është Puplaku (1651 m), kurse lumi më i madh është Pçinja me kapacitet 16,1 m³/s.
Këtë hapësirë e përbëjnë 29 vendbanime rurale dhe qyteti i Kumanovës si qendër urbane e administrative komunale, ku ajo paraqet 4,71 % nga territori i përgjithshëm i R. Maqedonisë.
Fushëgropa e Kumanovës s’bashku me luginën e Preshevës dhe një pjesë të basenit të Shkupit i takojnë pjesës qendrore.
Lugina e Kumanovës është urë lidhëse e luginave të Moravës dhe asaj të Vardarit.
Lokaliteti i Kumanovës, duke i vënë në pah pozitën dhe kushtet natyrore, mund të thuhet me plot gojë dhe pa hamendje se ka qenë e banuar qysh nga kohërat e lashta. Këtë e argumentojnë edhe një varg rikognostifikime, me ç’rast janë zbuluar gërmadha të fortifikatave “Putarnica” afër fshatit Nikushtak, dhe “Gradishte” afër fshatit Buçima.
Sipas burimeve historike, dëshmohet se lokaliteti i Kumanovës herët ka qenë dendur i banuar. Nga aspekti antropologjik,rajoni i Kumanovës ka përbërje heterogjene me elemente dardanthrrakas, pajon, etj. Mirëpo si qytet përmendet vonë edhe nga disa udhëpërshkrues, të cilët në misionet e tyre, janë ndalur për të pushuar në këtë hapësirë.
Gjithashtu mjaft me rëndësi vlenë të përmendet edhe të dhënat e kosullit austriak J. G. Han të vitit 1835 ku në mes tjerash pohon se ky vend ka pasur 650 shtëpi. Këtë teori e pranon, kur flietet për këtë trevë edhe Jovan haxhi Vasileviq i cili në veprën e tij ”Juzhna Stara Srbija” thotë : Kumanova në vitin 1896 ka pasur 14 530 banorë, me xhami e kishë dhe qendër të rregulluar.
Njëri ndër ta që përmend këtë zonë është edhe një tregtar dhe udhëpërshkrues turk i njohur me emrin Evlija Qelebi (1660), i cili mes tjerash përmend dhe thotë se, pas K. Pallankës, një orë hecje vjen një qytet i quajtur Kumanovë, me 600 shtëpi rrugë të pluhurosura, qendër e sistem ndriçimi të rregulluar, me xhami e shadërvan, dhe me një fushë të etur dhe me një popullsi mjaft bujare,që ai i quan arnaut. Kumanova gjithashtu vie në skenë kur përmedet s’pari herë në regjistrimet e kadastrës turke në vitin 1519. Një të dhënë të ngjashme e jep edhe një hulumtues shqiptar Pjetër Masdreku i cili thotë se seri në shekullin XVII në Kumanovë nuk ka pasur asnjë shtëpi sllave. Këtë mund ta shohim edhe nëpër defteret tuke.
Gjithashtu më vonë, më 1835 Kumanova përmendet edhe nga një gjeolog me prejardhje Frënge i cili dy herë kalon nëpër Maqedoni me emrin Âmy Boué. Ai mes tjerash shkruan : Kuamnova (turqisht Gigligova), qytet me 3000 banorë, i rrethuar me kopshte kurse rrugët i ka plot pluhur, ndërsa shtëpit me mure avlive, me 250 dyqane tregtare dhe zejtare etj.
Gjithashtu ky lokalitet njihet ndryshe edhe me emrin Karadak, ku në të cilën janë zhvilluar të rëndësishme dhe që karakterizohet me një të kaluar të bujshme dhe të larmishme, me çka për të dëshmojnë edhe dokumente dhe objekte tjera. Kështu rajoni i Kumanovës ka dhënë mjaft në kontributin e çështjes kombëtare, duke filluar që nga koha e Skënderbeut, i cili gjatë kalimit mirëpritet nga banorët e kësaj zone dhe fiton përkrahjen me çka bënë një natë në fshatin Rramanli, e duke vazhduar pastaj në pjesëmarrje në lidhjen e Prizrenit, pastaj gjatë LNÇ-Bajram Shabani, luftës së ballit kombëtar në krye me bacën Sulë Hotla, dhe në fund edhe vulën e dëshmive e trogon gjatë vitit 2001 me çka treguan se janë të pa trembur, guximtar kur është në pyetje mbrojtja e vatrës stërgjyshore, dhe atdheu me çka sot ne gjeneratat e reja gëzojmë një liri të plotë ku mund ti kryejmë të gjitha, e të arsimohemi në gjuhën tonë anëtare, e edhe në këtë drejtim ka dhënë mjaft ky regjion edhe në aspektin intelektual dhe ka sakrifikuar çdo herë kur e ka desht nevoja.
Veçurit demografike
Këtu sot jetojnë : shqiptarë, maqedonas, turq, rom, etj. Për shkak të kushteve në këtë vend numri i popullsisë gjithnjë rritet.
viti shqiptarë maqedon turqë romë   serb tjerë 1948 20039     44525   2381  2764   9057   732 1953  5416      48979  19487  2780  12530   785 1961  7198      58595  17185    -   12799  4142 1971 28488      62412   5072  3400  12488  1681 1981 39603      65803   2802  4558  11967  2150 1994 47178      64526    422  3121  11682   885 2002 18277      42840    256  4042   4727   578
Tab.4. Popullsia e Kumanovës sipas përbërjes etnike gjatë viteve.
Sipas regjistrimit te vitit 1991 ne komunën e Kumanovës kanë jetuar 135.482 banorë, që paraqet 6,66 % nga numri i përgjithshëm i banorëve në Republikën e Maqedonisë, derisa sipas regjistrimit të vitit 1994 në komunën e Kumanovës jetojnë 126 543 banorë ose rreth 6,55 % te numrit të përgjithshëm të banoreve ne Republikë, që në krahasim me regjistrimin paraprak është zvogëluar për 0,11 %, ndërsa sipas regjistrimit të vit. 2002 rreth 105 484 banorë.
Popullsia sipas gjinisë
Ky element struktural është i rëndësishëm për vlerësimin e shtimit natyror, si dhe për ekonomin e vendit.
Mirëpo ndikim ka pasur lufta, që ka ndikuar në zvogëlimin e meshkujve e kjo ka ndikuar edhe ne numrin e përgjithshëm te popullsisë. Ai ka lëviz në mes 51,8 % dhe 48,2 % sipas vlerësimit te v. 1971. viti meshkuj femra 1971  23356   22987 1981   30618   30224 1994   32492   32741 2002   47466   47143
Tabela. 5
Popullsia sipas moshës
Struktura e vjetërsisë është element mjaft i rëndësishëm demografik nga i cili mund te shihen mundësit e ripërtëritjes se popullsisë, si dhe gjithashtu luan rol të rëndësishme edhe në faktorin ekonomik. Mirëpo rolë kanë luajtur edhe lëvizjet e popullsisë. viti  0-19  20-59 mbi 60 1961 46973  44842   8060 1971  49964  53008  10135 1981  50669  63183  12120 1994  45030  66617  15956
Tabela. 6
Popullsia sipas strukturës arsimore
Struktura arsimore si faktor demografik është me rëndësi të posaçme për zhvillimin kulturor te popullsisë ashtu edhe për përparimin e ekonomisë në përgjithësi. Ajo para 1944 respektivisht para L. II. B ka qen e vobektë. Hov me të madh mori në v. 50, kur filloi të vetëdisohet popullata.
Nga kjo shihet çart se luftërat e pandërprera kanë luajtur rol negative në përgatitjen arsimore të popullsisë së këtij vendi, e me këtë pushtuesi më leht ka sunduar. pa përgatitje |shkollë fillore |arsim mesëm |arsim i lart |arsim sipëror 16871          23564          15200          1512          1358      4844           24243          23286          5252             -
Popullsia sipas strukturës fetare
Kurse sa i përket përkatësisë fetare nuk ka luajtur shumë ndikim, sepse kur ka qen fjala për organizime kundër pushtuesve, ata pa dallim kane luftuar për çlirim. Mirëpo statistikat tregojnë se në këto hapësira kane jetuar popullsi te besimeve te ndryshme. Ajo edhe me tepër e ka begatuar kulturën e tyre. Viti krishterë  mysliman  tjerë 1931   12662      4300      22
Lëvizja e popullsisë
Popullsia për shkaqe ekonomike dhe politike vazhdimisht ka lëviz për ndryshim të hapësirës dhe përmirësim dhe lehtësim të jetës së tij dhe pasardhësve të tij.
Mirëpo këto lëvizje janë bërë në drejtime të ndryshme si psh. me zhvillimin e jetës urbane dhe me vetëdijesimin e popullsisë dhe me braktisjen e profesionit të vjetër dhe me arsimimin e tyre ai filloi të bëj një jetë të re. Por kjo lëvizje u bë edhe në drejtim të vendev tjera të jashtme e sidomos të atyre perëndimore e tej oqeanike. Kjo lëvizje çoi edhe në ndryshimin e strukturës dhe dendësisë së sajë. Mirëpo shkaktar tjerë ishin edhe regjimet, me çka çoi deri te lëvizja dhe ndryshimet e strukturës dhe dendësisë së popullsisë së kësaj treve.
Për këtë shkak një numër i konsiderueshëm i popullsisë së kësaj ane kanë lëvizur në drejtime të ndryshme, si psh: në vendet e Evropës Perëndimore, pastaj të atyre tejoqeanike si Amerikë dhe Australi, pastaj gjatë regjimit komunist të dalë nga paslufta pjesëmarrësit të involvuar dhe ata që shkruheshin mysliman detyroheshin me dhunë po ashtu edhe ata të tjerë ose të asimilohen ose ta ndërrojnë fenë, dhe kështu për në Turqi përcilleshin.
Çerkezi
Shtrihet në pjesën jug-perëndimore rreth 1,8 km të qytetit të Kumanovës.
Zë një sipërfaqe prej 3,4 km² ku në të cilin jeton një popullsi prej 3741 banorë (mbi 5000 banorë-sondazh e bërë nga autori v. 2007 duke përfshirë këtu edhe lagjen e stacionit hekurudhorë) dhe me mbi 850 shtëpi. Ndodhet në një lartësi mbidetare prej 390 m.
Për shkak të afërsisë së Kumanovës ky lokalitet i ka përafërsisht karakteristikat e ngjajshme gjeografike natyrore me të. Mirëpo shikuar në aspektin popullativ ai ka ndryshuar. Përndryshe në këtë hapësirë kanë jetuar fise dardan, pajon etj. Sot ky vend është një zonë e ngritur e urbanizuar e tregtare me zhvillim të lartë të vetëdijës shoqërore.
Duke u nisur nga vet emri i tij në të cilin territor nga pushteti turk i atëhershëm në vit. 1876 një fis i dëbuar nga Kaukazi vie në këtë trevë.
thumb|Kokino Të dhëna statistikore nga enti komunal Sipërfaqe|Gjithsejt|Maqedonas|Shqiptarë|Turq|Romë|Vllehë|Të tjer|Lart.mbidet|Tokë   |Kullota (km²) |ban(2002)|         |         |    |    |      |       |     (m)   |pjellore| (ha) 3,4  |  3741   |    -    |  3726   |  1 | -  |   -  |  14   |     390   |   302  |   5
tab. 10
Vlenë të përmendet se nëpër të kalojnë rrugë të rëndësishme që lidhin Kumanovën me Shkupin,si rruga e vjetër e Shkupit dhe hekurudha e cila ndihmon në lëvizjen e popullsisë dhe të mallrave.
Toponimet- Bunari i Malokëve: kompleks arash ku gjendet ky bunar, që kishte hapur njëri i lagjes Malokaj.
Çeshma Kadis: burim, që rrjedh nga fjala Kadi, u - gjykatës në kohën e sundimit osman, që gjykonte sipas sheriatit dhe që kryente funksione civile. Ograde: nga fjala sllave Ograda – rrethojë, kompleks arash që gjendeshin afër fshatit. Hoduti Rramanlisë: janë ara që gjenden në kufi me fshatin Rramanli. Leksemë turke me kuptimin kufi-ri. Livadhi Xhamisë: livadhe që kanë qenë afër objektit fetar. Rampa: kompleks arash. Nga maqed. Rampa-pjesë e përparme e skenës së teatrit, parmak; barrierë hekurudhore. Te Llaka : kompleks arash që në të kaluarën kishte qenë vend moçalik. Te Xhadja Vetër : vend që e përshkonte rruga e vjetër për Shkup. Toka Zez : ara që përbëhen nga dheu i zi. Rrushi Vetër : vend ku ka pasur vreshta, tani janë bërë ara.
Kush e ngriti Observatorin në afërsi të Kumanovës para 4000 vjetëve ?
Në fund të vitit 2001, 30 kilometra në veri-lindje të Kumanovës, nga një arkeolog maqedonas u zbulua një observator antik. Vërtetë rruga deri të zbulimi i këtij observatori ishte gjetja e një mori qeramikash të datuara nga koha e bronzit, e që pastaj duke e vështruar kodrinën Tatiçev Kamen dhe gurët megalit (vullkanik), hetuan se bëhet fjalë edhe për një observator, me të gjitha karakteristikat e tij. Observatori, sipas Fjalorit të Gjuhës së Sotme Shqipe, Prishtinë, 1981, faqe. 1298, ka kuptimin: e një Qendreje shkencore për vëzhgime astronomike e meteorologjike e në të cilin janë të gjitha pajimet dhe pajisjet e nevojshme. Këtë e vërtetoi edhe një studiues tjetër-fizicient maqedonas. Sipas, vëzhgimeve të mëvonshme u hetua se ky observator kishte dy vende vrojtimi, kishte markerët (shenjuesit) dhe se observatori përcakton katër pozicionet kryesore të hënës dhe tre pozicione kryesore të diellit gjatë një viti, ekuinokset vjeshtore e pranverore dhe solsticet e dimrit e të verës." Pos kësaj, një shënues tregon se observatori është përdorur gjithashtu edhe për të vëzhguar lëvizjen e grumbullit yjor Plejades. Për këtë lokalitet u intersua edhe Qendra astronomike NASSA, dhe sipas shkrimeve maqedone, ajo, këtë observator e rradhiti të katërtin në botë për nga vjetërsia, pas atij Abu Simbel në Egjipt, Stonehenge në Britani dhe Angor Wat në Kamboxhia, ndërsa për nga rëndësia, ky fitoj 80 pikë nga 100 pikë të mundshme.
Ky lokalitet i plotëson edhe 6 pikat e fizicientit dhe astronomit Xherald Hokins, që i paraqiti në vitin 1979, andaj renditet edhe në lokalitet arkeoastronomik.
Përndryshe, gjetjet e këtushme dëshmojnë se popullsia e moçme, që e rregulloi, këtë observator e ka përdorur edhe si vend rituali festiv, edhe atë për të korrurat, sepse janë gjetur enë për bluarjen e drithit. Ky observator është datuar i vitit 1800 para erës sonë, pra 1500 vjet para Aleksandrit të Madh. Këtu lind një çështje tjetër, që maqedonët, në shkrimet e shumta e në shumë gjuhë, ende nuk e kanë deshifruar se, si është e munduar që në at kohë, kur nuk mund të bëhej dallimi në mes të shkencës dhe religjionit, të jetë ngritur një objekt i tillë për vëzhgimin e lëvizjes së diellit, të hënës e të yjve, e përmes tij edhe të caktoheshin datat përkatëse, në rastin konkret, koha e të korrurave. Nga këtu lind edhe pyetja tjetër, se cili popull në at kohë jetonte në këto vise dhe e bëri këtë mrekulli shkencore.
Nga datimi i këtij objekti astronomik, 600 vjet para Luftës së Trojës, e vërteta se në territorin e Kumanovës kanë jetuar fiset ilire: Dardanët, Peonët e Naropët, fare leht mund të vie deri te konstatimi se kjo vepër është e ilirëve. Rregullimi i vendit për observim (vështrim) me gurë gjigant, dëshmon tip ndërtimesh ilire, pastaj emërtimi i tashëm i fshatit Kokino, në territorin e të cilit është gjetur ky observator, shihet se rrjedh nga fjala kokë, e pos kësaj, fshati tjetër në afërsi edhe sot quhet Arbanashko.
Emri i kodrinës me gurë vullkanik, që quhet Tatiçev Kamen, mund të ketë rrjedhë nga gjuha ilire Gurina e Thatë. Në qendrën e lokalitetit të fshatit Kokino, në Nagoriqanin e Vjetër, është ndërtuar një kishë, për të cilën, vende vende studiuesit maqedon, thonë se, është ngritur në themelet e një objekti antik, dëshmon se edhe ai ka qenë i popullit shumë më të vjetër se sa i maqedonasve, pra i ilirëve. Vendndodhja strategjike e këtij objekti, në afërsi të lumit Pçinja dhe në luginën që lidh lindjen me perëndimin, ku u zhvillua edhe lufta në mes të ushtrisë serbe dhe ushtarëve shqiptar në vitin 1912, tregon se, këtë vend, shqiptarët dhe të parët e tyre denbabaden e kanë populluar dhe mbrojtur. Shtrirja e Dardanëve dhe e fiseve tjera ilire deri në ngushticën e Dardaneleve (vetë emri dëshmon mjaft) madje edhe përtej saj, bënë me dije se këtë objekt e ngritën fiset ilire përkatësisht Dardanët, edhepse historianët sllav, këtë popull mundohen ta nënçmojnë, e në anën tjetër trumbetojnë se kanë gjetur Demastionin, në mes të Bujanocit e Pohor Pçinjskit, që edhe bie në afërsi të këtij observatori.
i ofruam në këtë shkrim vetëm disa mendime dhe supozime rreth këtij objekti të lashtë, i cili ka zgjuar interesim të madh në opinionin shkencor botëror, sa që edhe NASSA është interesuar për te, më qëllim që studiuesit shqiptar të sferave përkatëse të interesohen për te dhe përmes bashkëpunimeve të ndryshme të marrin pjesë në hulumtimet e mëtejme shkencore, më qëllim të dëshifrimit të drejtë të aftësisë intelektuale të popullatës e cila e ndërtoi këtë objekt astronomik, në gurët vullkanik, në kodrinën Tatiçev Kamen dhe për përcaktimin e këtij populli.
Përndryshe, sot, në kohën elektronike ofrohen kushte e mundësi për përcjelljen e hulumtimeve të tilla, andaj historianet, arkeologët, etnografët e fisicientët shqiptar, nuk duhet të heshtin, por të jenë pjesëmarrës të drejtpërdrejtë në rrjedhat shkencore që zhvillohen në botë, e posaçërisht në Ballkan, banorët e parë te të cilit ishin paraardhësit tanë.
Kantoni Caen-7
Kantoni Caen-7 (frëngjisht: Canton de Caen-7) është një kanton në departamentin Calvados, rajonin Basse-Normandie në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Caen. Ka sipërfaqe km2 dhe popullsi 14029 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Caen-7 aktualisht përbëhet nga 2 komuna.
Gjergjan
Gjergjan është një fshat në Komunën Gjergjan në Rrethin e Elbasanit të Shqipërisë.
Shiko edhe
Shtrihet nga 76 m -202 m mbi nivelin e detit.Ka nje popullsi prej 1645 banoresh,ku vetem 7 familje jane autoktone,te tjerat jane te ardhura si pasoje e levizjeve demografike qe nga viti 1945 e deri ne vitin 2012.Shtrihet ne fushen e Elbasanit dhe rreze kodrave te Bujarsit
'''sit.Kufizohet ne perendim me fashatin Muriqan,ne jug me Thanen,ne veri nga fshati Gjonme dhe ne lindje kufizohet me fshatin Keshtjelle. Ka rreth 350 ha toke,nga keto vetem 96 ha shtrihen ne zonen fushore.Ka nje nentoke te pasur me ujra te pastra,por qe ende dhe sot e kesaj dite si pasoje e keq menaxhimit nga drejtusit lokale e rajonal,banoret e ketij fshati nuk e kane privilegjin e furnizimit 24 ore me uje.Pershkohet nga kanali Naun Panxhi,i cili ben te mundur ujitjen e tokes fushore.Ka shkolle 9 vjecare ku mesojne rreth 450 nxenes.Eshte 8 km larg ngaqendra e qarkut Elbasan,dhe rreth 3.5 km larg nga qyteza e Cerrikut.Ka nje klime mesdhetare kontinentale,me vere te nxehte,ku ne gusht te vitit 2008 temeratura maximale rregjistroi 43.5 grade,dhe nje dimer relativisht te ftohte,me nje temp minimale - 11 grade rregistruar ne janar te vitit 2012.''' Rifat Kullolli
Oshiloskopi
Oshiloskopi është paisje elektroteknike që shërben për shëndrimin e impulseve elktronike në fotosignale.Më herët është qujtur oshilograf, dhe është njohur si fushë, CRO (për oshiloskopët rreze-katodike), ose DSO (për oshiloskopët modern digjital).
Osiloskopi përdoret në shkencë, në mjekësi, në inxhinieri dhe në industrinë e telekomunikacionece. Më së shumti përdoret në punë laboratorike dhe si pajisje elektronike.
Përshkrimi
Oshiloskopi bazik, i treguar në ilustrim, është i ndarë nga katër seksione: ekrani, kontrollat vertikale, kontrollat horizontale dhe kontrollat e vogla. Ekrani zakonisht është CRT ose LCD i cili është i nxjerrë jashtë me vijat burimore horizontale dhe vertikale të referuara si në gjeografi. Përveç shfaqjes, seksionet e ekranit janë të pasjisura me tri kontrolla bazike: një çelës fokus, një çelës i intensitetit dhe një buton rreze-gjets.
Seksion vertikal kontrollon amplitudën e sinjaleve të shfaqura. Ky seksion mban çelësin selektues Volt për Division (Volts/Div), një ndërprerës selektor AC/DC/Ground dhe një hyrje vertikale për instrumentin. Përveç kësaj, ky seksion është i pajisur me çelësin vertikal për pozicionin e rrezes.
Seksioni horizontal kontrollon kohën bazike ose “spastrimin” e instrumentit. Kontrolla primare është ndërprerësi selektor Sekonda për Division (Sec/Div). Po ashtu e përfshirë është edhe hyrja për thurjen e sinjaleve të boshteve X-Y. Çelësi horizontal i pozicionit të rrezës është i vendosur përgjithësisht në këtë seksion.
Seksioni i kontrollave të vogla kontrollon ngjarjen fillestare të pastrimit. Këto mund të jenë të vendosura për të restartuar automatikisht pas çdo pastrimi ose mund të konfigurohen që tu përgjigjen ngjarjeve të brendshme ose të jashtme. Kontrolla principe e këtij seksioni është ndërprerësi selektor i burimit dhe i bashkimit. Hyrja e jashtme (EXT input) dhe niveli i rregullimit janë po ashtu të përfshirë.
Përveç instrumentit bazik, shumica e oshiloskopave janë të furnizuar edhe me një kontrollë. Kjo kontrollë i lidh me çfarëdo hyrje të instrumentit dhe tipikisht ka një rezistor 10-hyrës të impedancës hyrëse të oshiloskopit.
Tipet dhe modelet
Ekzistojnë disa lloje të oshiloskopëve:
Lidhjet me internetin
Udhëzues, anglisht.
Zhitomi i Vogël
është një fshat në Rrethin e Beratit në Shqipëri.
Ygdrasil
parapamje|"Pema Yggdrasil" (1886) nga Friedrich Wilhelm Heine Ygdrasil (gjuha e vjetër nordike: Yggdrasill) është një pemë e shenjtë e madhe e cila konsiderohet figura qendrore në kozmologjinë nordike. Rreth saj ekziston gjithçka tjetër, duke përfshirë Nëntë Botët.
Ygdrasil dëshmohet në Edda poetike të përpiluar në shekullin e 13-të nga burime të mëparshme tradicionale dhe në prozën Edda të përpiluar në shekullin e 13-të nga Snorri Sturluson. Sipas këtyre dy burimeve, Ygdrasil është një pemë e madhe hiri e cila konsiderohet figura qendrore në kozmos dhe konsiderohet shumë e shenjtë. Perënditë shkojnë çdo ditë në Ygdrasil për t'u mbledhur në asambletë e tyre tradicionale qeverisëse. Degët e Ygdrasil shtrihen larg në qiej dhe pema mbështetet nga tre rrënjë që shtrihen larg në vende të tjera; një te pusi Urdharbrunr në qiej, një te burimi Hvergelmir dhe një tjetër te pusi Mímisbrunnr. Krijesa të ndryshme jetojnë brenda Ygdrasil, duke përfshirë dragoin Níðhöggr, një shqiponjë pa emër, dhe drerat Dáinn, Dvalinn, Duneyrr dhe Duraþrór.