cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sëmundja e Leukemisë
Diagnostifikimi
- Ekzaminim fizik: Mjeku juaj kontrollon nyjat e ënjtura limfatike, shpretkën ose mëlçinë.
- Analizat e gjakut: Laboranti kryen një analizë të plotë të qelizave të gjakut për të kontrolluar numrin e qelizave të bardha të gjakut, të kuqe të gjakut, dhe pllakëzave. Leukemia shkakton nivel shumë të lartë të qelizave të bardha të gjakut. Ajo pa ashtu mund të shkaktojë nivele të ulëta të pllakëzave dhe hemoglobinës, që është pjesë përbërëse e qelizave të kuqe të gjakut.
- Biopsia: Mjeku largon një pjesë të indit për të shikuar qelizat e mundshme kanceroze. Kjo është metoda e vetme për të vërtetuar sigurt nëse është e pranishme leukemia në palcën kockore. Para se të merret mostra, përdoret një anestezion lokal për të mpirë zonën. Kjo ndihmon pakësimin e dhimbjes. Mjeku largon ca palcë kockore nga ashti i legenit ose ndonjë asht tjetër i madh. Patologu më pas përdor mikroskopin për të kontrolluar indin për qeliza leukemike. Ekzistojnë dy metoda përmes të cilës mjeku nxjerr palcën e kockave: •	Thithja e palcës së kockave: Mjeku përdor një gjilpërë të hollë, të zbrazët për të thithur një mostër të vogël të palcës kockore. •	Biopsia e palcës kockore: Mjeku përdor gjilpërë të hollë, me një majë në formë luge për të prerë dhe marrë një pjesë të vogël të kockës dhe palcës kockore.
Testet tjera mjekësore Testet të cilat mjeku juaj kërkon nga ju t’i bëni do të varen nga simptomat dhe lloji i leukemisë. Ju mund të dihet të bëheni edhe këto teste:
Analiza citogjenetike: Laboranti shikon kromozomet në qelizat e gjakut, palcës kockore ose nyjave limfatike. Nëse gjenden kromozome jonormale, testet mund të tregojnë se çfarë lloji të leukemisë ju keni. Për shembull, njerëzit me leukemi kronike mieloide kanë kromozome anormale të quajtura kromozome Philadelphia.
Analiza spinale: Mjeku mund të largojë një pjesë të lëngut cerebrospinal (lëngu që mbush hapësirën brenda dhe rreth trurit dhe palcës kurrizore). Mjeku përdor një gjilpërë të gjatë, të hollë, për të larguar lëngun nga pjesa e poshtme e shpinës. Procedura zgjat rreth 30 minuta dhe zhvillohet me anestezion lokal. Ju duhet të qëndroni të shtrirë për disa orë më pas për të parandaluar kokëdhimbjen. Laboranti analizon lëngun për qeliza leukemike ose shenja të tjera të problemeve.
Rrezatimi X në gjoks: Rrezatimi X mund të tregojë nyja limfatike të ënjtura dhe shenja të tjera të sëmundjes në gjoksin tuaj.
Pyetjet që mund t’ia bëni mjekut para se t’i nënshtroheni thithjes ose biopsisë së palcës kockore: •	 A do të merrni mostër nga palca kockore e legenit ose ndonjë asht tjetër? •	 Ku do të zhvillohet procedura? •	 Çfarë duhet të bëj për t’u përgatitur për këtë? •	 Sa do të zgjatë kjo? A do të jem i vetëdijshëm/zgjuar gjatë këtij procesi? •	 A shkakton dhimbje? Çfarë do të bëni për të parandaluar ose kontrolluar dhimbjen? •	 A ka rreziqe? Cilat janë shanset për infeksion ose gjakderdhje pas procedurës? •	 Sa gjatë do të më duhet për t’u rikuperuar? •	 Sa shpejt do t’i marr rezultatet? Kush do të mi shpjegojë? •	 Nëse kam leukemi, kush do të flasë për mua për hapat e ardhshëm? Kur mund të ndodhë kjo?
Referimet
Leukemia-Lorrie Klosterman - 2006 Leukemia-John M. Burke, Manish A. Shah - 2005 Leukemia-Uday R. Popat - 2011
Konflikti Çeçen-Rus
parapamje|[[Ushtari|Ushtarët e artilerisë çeçene.]] Konflikti çeçen-rus (rusisht: Chechenskiy konflikt; çeçenisht: Noxçiyn-Örsiyn dov) ishte konflikti shekullor, shpesh i armatosur, midis qeverive ruse, sovjetike dhe perandorake ruse dhe forcave të ndryshme çeçene. Faza e fundit e konfliktit filloi pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik në vitin 1991 dhe zgjati deri në vitin 2017.
Armiqësitë formale në Çeçeni datojnë që nga viti 1785, megjithëse elementët e konfliktit mund të gjurmohen shumë më tej. Perandoria Ruse fillimisht kishte pak interes për vetë Kaukazin e Veriut, përveçse si një rrugë komunikimi me aleatin e saj, Mbretërinë e Kartli-Kakhetit (Gjorgjia Lindore) dhe armiqtë e saj, Perandorinë Persiane dhe Osmane, por tensionet në rritje të shkaktuara nga aktivitetet ruse në rajoni rezultoi në një kryengritje të çeçenëve kundër pranisë ruse në 1785, e ndjekur nga përleshje të mëtejshme dhe shpërthimi i Luftës Kaukaziane në 1817. Rusia zyrtarisht fitoi kundër Imamatit në 1864, por arriti të mposhtte forcat çeçene vetëm në 1877.
Gjatë Luftës Civile Ruse, çeçenët dhe kombet e tjera të Kaukazit jetuan në pavarësi për disa vite përpara se të sovjetizoheshin në vitin 1921. Në vitin 1944 mbi bazën e akuzave të dyshimta për bashkëpunim të gjerë me forcat gjermane që avanconin, kombi çeçen si kolektiv u deportua në Azia Qendrore.
Konfliktet më të fundit midis qeverive çeçene dhe ruse filluan në vitet 1990. Ndërsa Bashkimi Sovjetik u shpërbë, çeçenët shpallën pavarësinë në vitin 1991. Nga fundi i vitit 1994 shpërtheu Lufta e Parë Çeçene dhe pas dy vjet luftimesh, forcat ruse u tërhoqën nga rajoni në dhjetor 1996. Në vitin 1999, luftimet rifilluan, duke rezultuar në një tjetër konflikt i madh i armatosur, që kulmoi me një numër të madh viktimash nga të dyja palët. Ka pasur një shkatërrim të madh të kryeqytetit çeçen në Betejën e Grozny. Ushtria ruse vendosi kontrollin mbi Çeçeninë në fund të prillit 2000, duke i dhënë fund fazës kryesore luftarake të luftës, me kryengritje dhe armiqësi që vazhduan për disa vite. Fundi i këtij konflikti u shpall në vitin 2017. Vullnetarët çeçenë në anën e Ukrainës janë aktualisht të përfshirë në luftimin e pushtimit rus të Ukrainës (2022–tani).
Beteja e Pasjanit
''Në Pasjan, fshat serb në lindje të Gjilanit u zbulua një çetë prej 30 vrastarësh e plaçkitësish serbë,  të cilët ishin strehuar në kishën e fshatit. Një kalimtar rasti i kishte hetuar dhe e kishte lajmëruar Idriz Seferin. Me urdhër të Idrizit ata ishin rrethuar nga çeta shqiptare, me gjithë atë ata e kishin hetuar dhe kishin ikur dhe strehuar në Gjylekreshtë të Vitisë. Përsëri ishin rrethuar dhe pas një lufte të ashpër ajo çetë komitësh ishte asgjësuar, e bashkë me ta edhe komandanti i tyre, Dragolub Nikoliq,  nga Beogradi. Pas shpartallimit të kësaj njësie të armatosur, njësi të organizuara nuk janë hetuar më deri më 1912 kur Serbia e pushtoi Kosovën.'' qendër|parapamje|Idriz Seferi
Zhvillimi i luftes
Beteja e Pasjanit ishte lufte ndermjet çetës së Idriz Seferit ndaj qetnikeve serb qe sulmuan fshatin Pasjan në verën e vitit 1907. Çetnikët serb u vërsulën si lëkunj ujqish mbi banorët e pa mbrojtur të fshatit Pasjan. Ky fshat asaj kohe kishte pak familje shqiptare, e të tjera kan qenë serbe,rome e vllehe.Por trimi Idriz Seferi,në emër të idealit të madh të jetës,nuk mori asgjë parasysh.Në krye të një grushti trimash,ky luftoi disa orë rresht duke u rikthyer paqen fshatarëve.
Bejkovë
Bejkova është një fshat në Njësinë administrative Q endër, në bashkinë e Kolonjës, Shqipëri.
Bejkova ndodhet në kodrën e vendosur përballë Malit të Gradecit dhe Kodrës "Gorica e Madhe", 4 km larg në rrugë automobilistike nga qyteti i Ersekës.
Internet Telecommunications ツ (Robert)
Internet Telecommunications ツ (Robert) është kanali zyrtar i Robert Vasilescu-t. Robert Vasilescu bën video me telefona. Kanali u krijua më 4 prill 2013. Robert Vasilescu bëri videon e tij të parë në YouTube në shkurt 2018. Robert Vasilescu është Rumun.
Nicholas Sparks
Nicholas Charles Sparks (lindi më 31 dhjetor 1965) është një romancier, skenarist dhe producent amerikan. Ai ka botuar njëzet e tre romane dhe dy vepra jo-fiktive, me mbi 115 milionë kopje të shitura në mbarë botën në më shumë se 50 gjuhë. Ndër veprat e tij janë The Notebook, A Walk to Remember, dhe Message in a Bottle të cilat, së bashku me 8 libra të tjerë nga Sparks, janë përshtatur si filma artistikë.
Jeta e hershme
Sparks ka lindur në vigjiljen e vitit 1965, në Omaha, Nebraska, i ati Patrick Michael Sparks, një mësues, dhe Jill Emma Marie (e lindur Thoene) Sparks, një shtëpiake dhe asistente e një optemistri. Ai ishte fëmija i mëzit, prej tre fëmijëve të familjes, me një vëlla më të madh Michael Earl "Micah" Sparks (1964-) dhe një motër më të vogël, Danielle "Dana" Sparks (1966-2000), e cila vdiq në moshën 33 vjeçare nga tumori në tru, një ngjarje që frymëzoi romanin e tij A Walk to Remember.
Geuensee
është një komunë në kantonin Luzern të Zvicrës.
Nicholas Sparks
Karriera si shkrimtar
Libri i parë i botuar i Sparks ishte Wokini: A Lakota Journey to Happiness and Self-Understanding ("Një Udhëtim Lakota Drejt Lumturisë dhe Vetë-Kuptimit"), një libër jo-fiktiv i bashkë-shkruar nga Billy Mills rreth besimeve dhe praktikave shpirtërore Lakota, botuar nga Feather Publishing. Libri shiti 50,000 kopje në vitin e parë pas publikimit.
Në vitin 1995, agjentja letrare Theresa Park siguroi një paradhënie prej 1 milion dollarësh për The Notebook nga Time Warner Book Group, libri që u bë romani përparimtar i Spark. I botuar në tetor 1996, romani u bë në listën e më të shiturve të The New York Times në javën e parë të publikimit dhe përfundimisht kaloi pesëdhjetë e gjashtë javë atje.
Në vitin 1998, pas botimit të The Notebook, Sparks shkroi Message in a Bottle, i cili, në vitin 1999, u bë i pari nga romanet e tij që u përshtat për film në vitin 1999. Në total, njëmbëdhjetë prej romaneve të tij janë përshtatur si filma: Message in a Bottle ("Mesazh në Shishe") (1999), A Walk to Remember ("Një Shëtitje e Paharrueshme") (2002), The Notebook ("Ditari") (2004), Nights in Rodanthe ("Netët në Rodanthe") (2008),  Dear John ("I Dashur Gjon") (2010), The Last Song ("Kënga e Fundit") (2010), The Lucky One (2012), Safe Haven (2013), The Best of Me (2014), The Longest Ride (2015), and The Choice (2016). Ai ka shitur gjithashtu përshtatjet e skenarit të True Believer ("Besimtari i Vërtetë") dhe At First Sight ("Në Shikim të Parë").
Duke përfshirë The Notebook, pesëmbëdhjetë nga romanet e Sparks kanë qenë Nr. 1 më të shitura të The New York Times, dhe të gjitha romanet e tij kanë qenë më të shitura si në New York Times ashtu edhe ndërkombëtarë. Sparks gjithashtu është renditur shpesh në listat vjetore të autorëve më të paguar të Forbes.
Në shtator 2020, Sparks botoi romanin e tij të njëzet e një The Return dhe e ndoqi atë me The Wish më 2021 dhe Dreamland më 2022, secila prej të cilave u zgjidhën si filma.
Avena
Lista e anëtarëve
Nichi Vendola
right|thumb|250px Nichi Vendola lindi 26.08.1958 në Bari është politikan italian.
Avena
është grup i famljes Poaceae, loji më i njohur i tyre është Tërshëra ( lat. Avena sativa L.) e njohur edhe si: tërshanë, tërshërë në krahinat shqiptare.
Lista e çiklistëve shqiptarë
Ky artikull përfshinë një listë të çiklistëve shqiptarë.
Psar (Kolonjë)
Psari është një fshat në komunën Novoselë në rrethin e Kolonjës të Shqipërisë.
Bakir Izetbegoviq
Bakir Izetbegoviq,lindi më 28 qershor 1956, është politikan boshnjak, nënkryetar i Partisë së Veprimit Demokratik (SDA), i biri i Kryetarit të parë të Kryesisë së Republikës së Bosnje-Hercegovinës, Alija Izetbegoviq.
Dhimbja
Dhimbja – ky material është kryesisht për dhimbjen fizike.
Pokémon (seritë e video lojrave)
Pokemon është një seri e lojrave video e zhvilluar nga Game Freak dhe Creatures Inc. dhe publikuar nga Nintendo, si pjesë ekskluzive e mediave Pokemon. Për herë të Parë të lëshuar në vitin 1996 në Japoni për Game Boy, seria kryesore e lojrave të rolit (Role-playing video games) ka vazhduar në çdo brez të kompjuterave të dorës nga Nintendo. Lojërat janë lëshuar zakonisht në çifte-secili me variacione të vogla. Ndërsa seria kryesore përbëhet nga lojërat e rolit, tipologji të tjera lojrash të derivuara përfshijnë gjini të tilla si veprim-aksion, mister, dhe lojrat dixhitale.
Dhimbja
Dhimbja është ndjesia e pakëndshme e cila është e pranishme kur vrasim gishtin e këmbës, kur presojmë djegie ne gishta, kur vendosim jod ne goditje dhe gërvishtje ne ne vende te dëmtuara te cilat janë afër kockave etj. ”Shoqata Ndërkombëtare për Studimet mbi Dhimbjen” e përcakton atë si një ndijim te pakëndshëm dhe një eksperience emocionale qe lidhet me dëmtime te forta, aktuale te indeve te dëmtuara dhe përshkruhet ne kohen e dëmtimit.
Dhimbja na motivon ne qe te tërhiqemi nga situata qe mund te na shkaktojnë dëmtime, te mbrojmë pjesët e dëmtuara te trupit derisa ato te shërohen, dhe gjithashtu te shmangim situata te tilla ne te ardhmen. Kjo tregohet nga stimulimi i receptorëve ne sistemin nervor periferik ose nga dëmtimi dhe keqfunksionimi i sistemit nervor qendror dhe periferik. Dhimbjet me te shumta shërohen me shpejtësi dhe saktësi ne te njëjtën kohe kur nxitja e dhimbjes është larguar dhe trupi është shëruar por shpeshherë dhimbja përsëritet, vazhdon edhe pas largimit te nxitjes se saj qe dmth pas largimit te dëmtimit fizik qe një person mund te këtë, pas shërimit fizik, shpeshherë dhimbja ritet dhe duket ne mospatjen e stimuluesve te dukshëm, dëmtimeve, patologjisë. Vlerat kulturore, sugjerimet gjumësjellëse, dhe aktivitet e njohura siç janë disertacionet dhe vlerësimet te cilat mund te ulin dulshem intensitetin e dhimbjes dhe pakëndshmerinë.
Dhimbja është e vetmja dhe me e shpeshta arsye për konsultimet, këshillimet fizike ne Shtetet e Bashkuara te Amerikës. Është një simptome e madhe dhe e rëndësishme e cila ne shume kushte mjekësore dhe dukshëm mund te ndërhyjnë edhe ne persona qe bëjnë një jete me cilësi te mire pra edhe tek këta persona mund te ndërhyje ne funksionimin e përgjithshëm te organizmit te tyre. Ilaçi i dhimbjes është respektivisht nen specialitetet mjekësore te anestezisë, neurologjisë, psikiatrisë. Studimi i dhimbjes kohet e fundit ka tërhequr shume fusha duke përfshire këtu farmacinë, neurobiologjinë, infermierinë, stomatologjinë, fizioterapinë dhe psikologjinë.
Sisteme dhe Regjione
Dhimbja mund te klasifikohet kidhur me sistemet e trupit duke përfshire ato: miofaciale (muskujt e faqeve), reumatik, neurologjike ose vaskulareose është vend ne trupin e njeriut, si dhimbja e kokës, dhimbja pelvike etj.
Teoria e kontrollit të hyrjes
Teoria e kontrollit të hyrjes është e propozuar për herë të parë nga Melzak dhe Wall në vitin 1965 dhe synon të shpjegojë sesi funksionojnë ndijimet e dhimbjes.
Trajtimi mjekësor dhe menaxhimi
Medikamentet trajtojnë dëmtime dhe patologji, duke mbështetur kështu shërimin e tyre, atyre i duhet te godasin simptomat shqetësuese te dhimbjes për te shmangur vuajtjet gjate trajtimit dhe shërimit. Kur një dëmtim i dhimbshëm ose patologji vazhdon për një kohe te gjate pra insiston dhe është e pranishme edhe pas shërimit te dëmtimit ose patologjisë dhe kur shkenca mjekësore smund te gjeje shkakun dhe medikamentine duhur përsëri edhe ne këtë rast dhimbja lehtësohet disi edhe me medikamentin e përdorur. Dhimbja kalimtare menaxhohet zakonisht nga një praktikues i cili duke përdorur medikamente siç janë ato anestezike, analgjezike anksiolitike. Një menaxhim efektiv për një dhimbje qe zgjat për një kohe te gjate zakonisht duhet bere nga “skuadra e menaxhimit te dhimbjes”. Në këtë skuadër menaxhimi bëjnë pjese: një mjek, një fizioterapist, dhe një infermier. Pamjaftueshmëri te trajtimit te dhimbjeve janë kryesisht te shfaqura ne pavionet kirurgjikale, ne problem qe duan kujdese intensive, ne aksidente te ndryshme qe mund te ndodhin, ne menaxhimin e te gjitha dhimbjeve kronike duke përfshire këtu edhe dhimbjen e kancerit, ne përkujdesjen e përgjithshme jot e mire etj. Ky neglizhim shtrihet, është i përhapur tek persona te te gjitha moshave nga me te rinjtë deri tek ata me te moshuarit.
Mozaiku i bimëve
Mozaiku i bimëve është një sëmundje e bimëve që shkaktohet nga disa viruse të cilat prekin gjethet e ngadonjëherë edhe organet e tjera të bimës, shfaqet me njolla me ngjyrë jeshile të errët, ndonjëherë edhe të zbehtë. Organet shpesh deformohen ose rrudhosen si pasojë e mosrritjes së njëtrajtshme të nervaturave me indet e ndërmjetme. Sëmundjet më të njohura të këtij grupi janë: mozaiku i duhanit, mozaiku i fasules, mozaiku i kastravecit etj. Për mënjanimin e dëmeve mbillen kultivarë të qëndrueshëm. Kohët e fundit përdoret trajtimi termik i fidanëve tek pemët frutore si dhe vaksinimi tek domatja.
I ringjalluri i penduar
I ringjalluri i penduar është libër, tregim i shkruar në formë të satirës i përmbledhur në 109 faqe nga shkrimtari Rexhep Qosja. Libri u botua në janar të vitit 2002 nga shtëpia botuese Toena ne numër ISBN: 9992715731, (EAN: 9789992715734 ISBN-10: 9992715731 dhe ISBN-13: 978-9992715734).
Kuvendi i Arbërit
Me emrin Kuvendi i Arbërit njihen këto ngjarje historike:
Ngjyra vjollcë e kaltër
right|thumb|100px|Ngjyra vjollcë e kaltër
Ngjyra vjollcë e kalltër:
Industria e gomës në Shqipëri
Më 1936 u ngrit punishtja e parë e gomës në Korçë me rreth 15 punëtorë për prodhimin e çizmeve, opingave dhe takave, për këpucë.
Prodhimi ishte artizanal dhe shumë i pakët. Më 1939 u ngrit në Durrës një punishte e vogël nga një shoqëri italiane. Të dyja këto punishte përpunonin gjysmëprodhimet e ardhura nga Greqia dhe Italia. Pas shtetëzimit të tyre më 28 nëntor 1948 u krijua fabrika e gomës “Kozma Nushi” në Durrës. Më 1950 filloi për herë të parë përzierja dhe përpunimi i brumit të gomës me lëndë bazë kauçuk natyror në makineri të reja. Në vitet 70 u projektua në vend dhe filloi të ndërtohet një fabrikë e re gome në Durrës.
Selenicë (Komuna Qendër Ersekë)
Selenica është një fshat në komunën Novoselë në rrethin e Kolonjës të Shqipërisë.
Kantoni Sarreguemines-Campagne
Kantoni Sarreguemines-Campagne (frëngjisht: Canton de Sarreguemines-Campagne) është një kanton në departamentin Moselle, rajonin Lorraine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Sarreguemines. Ka sipërfaqe 149.6km2 dhe popullsi 25772 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Sarreguemines-Campagne aktualisht përbëhet nga 21 komuna.
Ngjyra vjollcë
Ngjyra vjollcë bënë pjesë në ngjyra sekondare.
thumb|right|100px|Ngjyra vjollcë
Gjatësia valore e ngjyrës në spektër është 380 - 420 nm. Shpeshëherë me vjollcë e kuptojmë edhe ngjyrën vjollcë të kaltër "të thellë", në skaj të spektrit, të cilën akoma nuk mund ta tregojmë në ekrane.
Klubi i Patriotëve të Rinj
https://www.facebook.com/kprpdiu Klubi i patriotëve të rinj (KPR), është një organizatë rinore e Shqipërisë, e cila mbron çështjen çame.
Klubi Patriotëve të Rinj është forumi rinor i Partisë Drejtësi Integrim Unitet.
KPR eshte krijuar në vitin 2009 dhe ka qenë gjithnjë grupim me të rinj energjikë dhe patriotë. Aktivitetet e KPR-së kanë qenë të shumta dhe të gjitha me karakter të qartë kombëtar.
Lufta e Dytë Ballkanike
Zhvillimet politike dhe përgatitjet ushtarake për Luftën e Dytë Ballkanike tërhoqën rreth 200 deri në 300 korrespondentë lufte nga e gjithë bota.
Nebih Bunjaku
Nebih Bunjaku është nga Poliçka e Dardanës. Ciklin e ulët të fillores e kreu në vendlindje, tetëvjeçaren në Malishevë, të mesmen në Gjilan, kurse studimet në Prishtinë. Si student ka filluar karrierën e tij pedagogjike. Fillimisht punoi në shkollën fillore në Banjën e Sjarinës, pastaj në gjimnazin e Dardanës, në shkollën teknike të Gjilanit, në shkollën fillore të Banullës - Gllogofcit, në gjimnazin e Lypjanit, në shkollën teknike të Kastriotit.
Lufta e Dytë Ballkanike
Sfondi
Gjatë Luftës së Parë Ballkanike, Lidhja Ballkanike (Bullgaria, Serbia, Mali i Zi dhe Greqia) arriti të dëbonte Perandorinë Osmane nga provincat e saj evropiane (Shqipëria, Maqedonia, Sanxhaku dhe Trakia), duke i lënë osmanëve vetëm Trakinë Lindore. Traktati i Londrës, i nënshkruar më 30 maj 1913, i cili i dha fund luftës, njohu përfitimet e shteteve ballkanike në perëndim të vijës Enos-Midia, të hequr nga Midia (Kıyıköy) në bregun e Detit të Zi deri në Enos (Enez) në bregdetin e detit Egje, mbi bazën uti possidetis, dhe krijoi një Shqipëri të pavarur.
Nebih Bunjaku
Që nga viti 1993 punon në gjimnazin “Eqrem Çabej” në Prishtinë. Një mandat ishte drejtor i këtij gjimnazi. Është anëtar i Lidhjes së Shkrimtarëve të Kosovës dhe i “Pegasit” të Gjirokastrës për Prishtinë si dhe sekretar i përgjithshëm i Unionit të Shkrimtarëve dhe të Kritikëve Shqiptarë të Kosovës. Jeton në Prishtinë.
Lufta e Dytë Ballkanike
Sfondi
Megjithatë, marrëdhëniet midis aleatëve fitimtarë ballkanikë u acaruan shpejt për shkak të ndarjeve territoriale, veçanërisht në Maqedoni. Gjatë negociatave të paraluftës që kishin rezultuar në themelimin e Lidhjes Ballkanike, Serbia dhe Bullgaria nënshkruan një marrëveshje të fshehtë më 13 mars 1912, e cila përcaktonte kufijtë e tyre të ardhshëm, duke ndarë Maqedoninë veriore mes tyre. Në rast mosmarrëveshjeje të pasluftës, zona në veri të vijës Kriva Pallankë – Ohër (me të dy qytetet që u shkonin bullgarëve), ishte caktuar si “zonë e diskutueshme” nën arbitrazhin rus dhe zona në jug të kësaj vije i ishte caktuar Bullgarisë. Gjatë luftës, serbët arritën të pushtonin një zonë shumë më në jug të kufirit të dakordësuar, deri në vijën Manastir – Gjevgjeli (të dyja në duart e Serbisë). Në të njëjtën kohë, grekët përparuan në veri, duke pushtuar Selanikun pak para mbërritjes së bullgarëve dhe duke vendosur një kufi të përbashkët grek me Serbinë. parapamje| Ndarja paralufte serbo-bullgare e Maqedonisë, duke përfshirë zonën e kontestuar Kur delegatët bullgarë në Londër i paralajmëruan troç serbët se nuk duhet të presin mbështetjen bullgare për pretendimet e tyre në Adriatik, serbët u përgjigjën me zemërim se kjo ishte një tërheqje e qartë nga marrëveshja e paraluftës e mirëkuptimit të ndërsjellë sipas vijës së zgjerimit Kriva Pallankë-Adriatik, por bullgarët këmbëngulën se sipas tyre, pjesa maqedonase e Vardarit të marrëveshjes mbetej aktive dhe serbët ishin ende të detyruar të dorëzonin zonën siç ishte rënë dakord. Serbët u përgjigjën duke i akuzuar bullgarët për maksimalizëm, duke theksuar se nëse do të humbnin Shqipërinë e Veriut dhe Maqedoninë e Vardarit, pjesëmarrja e tyre në luftën e përbashkët do të ishte pothuajse kot.
Nebih Bunjaku
Reshat Sahitaj
Poezia e Nebih Bunjakut është syri dhe mendja e tij, ajo vjen në mënyrë spontane, pa asnjë sforcim artificial, gjë që në vargjet e tij lexuesi ndjen gurgullimën artistike që përhapet dhe rrëmben lexuesin, duke e shëtitur prej një ngjarjeje historike në një të dashurisë.
Lufta e Dytë Ballkanike
Sfondi
Kur Bullgaria i bëri thirrje Serbisë që të respektonte marrëveshjen e paraluftës për Maqedoninë e Veriut, serbët, të pakënaqur nga kërkesa e Fuqive të Mëdha që të hiqnin dorë nga fitimet e tyre në Shqipërinë veriore, refuzuan me vendosmëri të humbnin më tej territor. Zhvillimet i dhanë fund aleancës serbo-bullgare dhe e bënë të pashmangshme një luftë të ardhshme midis dy vendeve. Menjëherë pas kësaj shpërthyen përleshje të vogla përgjatë kufijve të zonave të pushtimit me bullgarët kundër serbëve dhe grekëve. Duke iu përgjigjur kërcënimit të perceptuar bullgar, Serbia filloi negociatat me Greqinë, e cila gjithashtu kishte arsye të shqetësohej për qëllimet bullgare. djathtas|parapamje|250x250px| Përfitimet territoriale të shteteve ballkanike pas Luftës së Parë Ballkanike dhe vija e zgjerimit sipas marrëveshjes sekrete të paraluftës ndërmjet Serbisë dhe Bullgarisë Më 19 maj/1 qershor 1913, dy ditë pas nënshkrimit të Traktatit të Londrës dhe vetëm 28 ditë para sulmit bullgar, Greqia dhe Serbia nënshkruan një aleancë të fshehtë mbrojtëse, duke konfirmuar vijën aktuale të demarkacionit midis dy zonave të pushtimit si kufi midis tyre dhe lidhjen e një aleance në rast sulmi nga Bullgaria ose nga Austro-Hungaria. Me këtë marrëveshje, Serbia ia doli që ta bënte Greqinë pjesë të mosmarrëveshjes së saj për Maqedoninë veriore, pasi Greqia kishte garantuar zonën e pushtimit aktual (dhe atë të diskutueshëm) të Serbisë në Maqedoni. Në një përpjekje për të ndalur afrimin serbo-grek, kryeministri bullgar Geshov nënshkroi një protokoll me Greqinë më 21 maj duke rënë dakord për një demarkacion të përhershëm midis forcave të tyre përkatëse, duke pranuar kontrollin grek mbi Maqedoninë jugore. Megjithatë, shkarkimi i tij i mëvonshëm i dha fund shënjestrimit diplomatik të Serbisë.
Nebih Bunjaku
Reshat Sahitaj
Në poezitë e Nebih Bunjakut do të gjejmë figurat historike, të cilat me veprimtaritë e tyre kanë lënë gjurmë në luftën për çlirimin kombëtar. Këto figura në vargjet e Nebih Bunjakut do të na duken edhe më të afërta, edhe më të veçanta dhe shumë të freskëta, pavarësisht se disa prej tyre i përkasin shekujve të kaluar.
Lufta e Dytë Ballkanike
Sfondi
U ngrit një pikë tjetër fërkimi: refuzimi i Bullgarisë për t'i dhënë Rumanisë fortesën e Silistrës. Kur Rumania kërkoi dorëzimin e saj pas Luftës së Parë Ballkanike, ministri i jashtëm i Bullgarisë ofroi në vend të kësaj disa ndryshime të vogla kufitare, të cilat nuk përfshinin Silistrën si dhe garanci për të drejtat e Arumunëve në Maqedoni. Rumania kërcënoi se do të pushtonte territorin bullgar me forcë, por një propozim rus për arbitrazh parandaloi armiqësitë. Në Protokollin e Shën Petersburgut të 9 majit 1913, Bullgaria pranoi të hiqte dorë nga Silistra. Marrëveshja që rezultoi ishte një kompromis midis kërkesave rumune për qytetin, dy trekëndëshat në kufirin Bullgari-Rumani dhe qytetin e Balchik dhe tokën midis tij dhe Rumanisë dhe refuzimit bullgar për të pranuar çdo dorëzim të territorit të saj. Megjithatë, fakti që Rusia nuk arriti të mbronte integritetin territorial të Bullgarisë, i bëri bullgarët të pasigurt për besueshmërinë e arbitrazhit të pritur rus për mosmarrëveshjen me Serbinë. Sjellja bullgare pati një ndikim afatgjatë edhe në marrëdhëniet ruso-bullgare. Pozicioni i pakompromis bullgar për të rishikuar marrëveshjen e paraluftës me Serbinë gjatë një nisme të dytë ruse për arbitrazh mes tyre, më në fund bëri që Rusia të anulonte aleancën e saj me Bullgarinë. Të dy aktet e bënë të pashmangshëm konfliktin me Rumaninë dhe Serbinë.
Nebih Bunjaku
Reshat Sahitaj
Nebih Bunjaku këto figura na i freskon duke ua pastruar pluhurin e kohës që ato të shkëlqejnë edhe në kohën e tashme dhe të ardhme.
Lufta e Dytë Ballkanike
Planet luftarake bullgare
parapamje|[[Ferdinand I of Bulgaria|Ferdinandi I i Bullgarisë]] Në vitin 1912, aspiratat kombëtare të Bullgarisë, të shprehura nga Car Ferdinandi dhe lidershipi ushtarak rreth tij, tejkaluan dispozitat e Traktatit të Shën Stefanit të vitit 1878, i konsideruar edhe atëherë si maksimalist, pasi përfshinte Trakinë Lindore dhe Perëndimore dhe gjithë Maqedoninë me Selanikun, Edrenenë dhe Kostandinopojën. Dëshmia e hershme e mungesës së realizmit në udhëheqjen bullgare ishte se megjithëse Rusia kishte dërguar paralajmërime të qarta të shprehura për herë të parë më 5 nëntor 1912 (shumë përpara Betejës së Parë të Çatalcës) se nëse ushtria bullgare do të pushtonte Kostandinopojën, ata do ta sulmonin atë, ata vazhduan përpjekjet e tyre për të marrë qytetin.
Nebih Bunjaku
Reshat Sahitaj
Figurat historike të Nebih Bunjakut do të kenë një trajtim të veçantë, ndoshta nga fakti se në momentin kur i ka shkruar, ka menduar të na i përkujtojë trimëritë e tyre, që pastaj të ndikojë te disa miopë, për t'ua hapur sytë.
Nebih Bunjaku nuk shkruan vetëm për trimëritë e figurave të ndritshme, por një vend të rëndësishme në veprat e tij e zë dashuria.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
djathtas|parapamje| Përqendrimet e forcave të shteteve ballkanike në qershor 1913 Sipas Ligjit Ushtarak të vitit 1903, forcat e armatosura të Bullgarisë ndaheshin në dy kategori: Ushtria Aktive dhe Milicia Kombëtare. Bërthama e Forcave të Armatosura përbëhej nga nëntë divizione këmbësorie dhe një kalorësie. Ushtria Bullgare kishte një organizim unik midis ushtrive evropiane, pasi çdo divizion këmbësorie kishte tre brigada me dy regjimente, të përbërë nga katër batalione me gjashtë kompani të rënda me nga 250 burra secila, plus një batalion të pavarur, dy regjimente të mëdha artilerie dhe një regjiment kalorësie, duke dhënë një total prej 25 batalione këmbësorie shumë të rëndë dhe 16 kompani kalorësie për divizion, që ishte më shumë se ekuivalenti i dy divizioneve me nëntë batalione, struktura standarde e divizionit në shumicën e ushtrive bashkëkohore, siç ishte edhe rasti me ushtritë greke dhe serbe në 1913. Rrjedhimisht, megjithëse Ushtria Bullgare kishte gjithsej 599,878 burra të mobilizuar në fillim të Luftës së Parë Ballkanike, kishte vetëm 9 divizione organizative, duke i dhënë një forcë divizioni më afër një korpusi ushtrie sesa një divizioni. Nevojat taktike gjatë dhe pas Luftës së Parë Ballkanike modifikuan këtë strukturë origjinale: u formua një divizion i ri i 10-të duke përdorur dy brigada nga divizionet 1 dhe 6, dhe tre brigada të pavarura u formuan nga rekrutët e rinj. Megjithatë, struktura e rëndë në përgjithësi mbeti. Në anën tjetër, Ushtria Greke e Maqedonisë kishte gjithashtu 9 divizione, por numri i përgjithshëm i ushtarëve ishte vetëm 118,000. Një faktor tjetër vendimtar që ndikonte në fuqinë reale të divizioneve midis ushtrive kundërshtare ishte shpërndarja e artilerisë. Ushtria greke me nëntë divizione kishte gjithsej 176 dhe ushtria serbe me dhjetë divizione, 230. Bullgarët kishin 1116, një raport 6:1 kundër grekëve dhe 5:1 kundër ushtrisë serbe.
Nebih Bunjaku
Reshat Sahitaj
Poezia është aktivitet i shpirtit të revoltuar apo të dashuruar, që në veprën e Nebih Bunjakut lexuesi që ka sens poetik i gjen këto tipare: Dashurinë dhe revoltën, dashurinë dhe atdheun, dashurinë për femrën, natyrën, ndërsa në anën tjetër hasim revoltën kundër armikut, revoltën kundër Bllacës, ditëve të golgotës shqiptare.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
Ka një mosmarrëveshje për fuqinë e ushtrisë bullgare gjatë Luftës së Dytë Ballkanike. Në fillimin e Luftës së Parë Ballkanike, Bullgaria mobilizoi gjithsej 599.878 burra (366.209 në Ushtrinë Aktive; 53.927 në njësitë plotësuese; 53.983 në Milicinë Kombëtare; 94.526 nga rekrutimet e 1912 dhe 1913; 14.204 vullnetarë; 14.424 roje kufitare). Humbjet e pakthyeshme gjatë Luftës së Parë Ballkanike ishin 33.000 burra (14.000 të vrarë dhe 19.000 vdiqën nga sëmundjet). Për të zëvendësuar këto humbje, Bullgaria rekrutoi 60,000 burra midis dy luftërave, kryesisht nga zonat e sapopushtuara, duke përdorur 21,000 prej tyre për të formuar brigadat e pavarura të Seres, Drama dhe Odrin (Edirne). Dihet se nuk ka pasur të demobilizuar. Sipas komandës bullgare, ushtria kishte në radhët e saj më 16 qershor 7,693 oficerë dhe 492,528 ushtarë (përfshirë tre brigadat e sipërpërmendura). Kjo jep një diferencë prej 99,657 burrash në fuqi midis dy luftërave. Në krahasim, zbritja e numrit të humbjeve duke përfshirë të plagosurit dhe duke shtuar burrat e saporekrutuar prodhon një total prej jo më pak se 576,878 burra. Ushtria po përjetonte mungesë të materialeve luftarake dhe kishte në dispozicion vetëm 378.998 pushkë. majtas|parapamje| Foto e një roje greke (majtas) dhe bullgare (djathtas) në portin e Selanikut, gjatë periudhës së pushtimit të përbashkët para shpërthimit të luftës. Ushtria e parë dhe e tretë (përkatësisht nën gjeneralët Vasil Kutinçev dhe Radko Dimitriev) u vendosën përgjatë kufijve të vjetër serbo-bullgarë, me ushtrinë e 5-të nën gjeneralin Stefan Toshev rreth Kyustendilit dhe ushtrinë e 4-të nën gjeneralin Stilijan Kovaçev në zonën Koçan -Radovish. Ushtria e 2-të nën gjeneralin Nikolla Ivanov u detajua kundër ushtrisë greke.
Nebih Bunjaku
Hasan Hasani
Nuk është e vështirë të hetohet se në vargun e Nebih Bunjakut edhe ironia, satira e humori, ngaqë problemet me të cilat ballafaqohet populli ynë nganjëherë të çojnë deri të këto cilësi veprimi.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
Ushtria e Mbretërisë së Serbisë numëronte 348.000 burra (nga të cilët 252.000 ishin luftëtarë) e ndarë në tri ushtri me dhjetë divizione. Forca e saj kryesore u vendos në frontin maqedonas përgjatë lumit Vardar dhe afër Shkupit. Komandanti i përgjithshëm nominal ishte Mbreti Pjetër I, me Radomir Putnik si shefin e tij të shtabit dhe komandant në terren.
Nebih Bunjaku
Iliaz Bobaj
Librin tuaj e lexova me nje fryme. U kenaqa fort, njelloj sikur te ishte libri im. Diku, ne mes te tij, ju shkruani : Nuk ka ku shkon më bukur. Për mendimin tim poezia duhet te jetë e pastër si natyra, pa lodhje, pa mbingarkesë, pa tepri të panevojshme, pa ato modernizmat qesharake. Kjo juaja është poezi e vërtetë. Unë i besoj poezisë së vertetë. I besoj aq shumë, sa e lëshoj veten tërësisht në dorën e saj, ku jam tërësisht i sigurt.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
Në fillim të qershorit, ushtria e Mbretërisë së Greqisë kishte një total prej rreth 142,000 njerëz të armatosur me nëntë divizione këmbësorie dhe një brigadë kalorësie. Pjesa më e madhe e ushtrisë me tetë divizione dhe një brigadë kalorësie (117,861 burra) u mblodh në Maqedoni, i pozicionuar në një hark që mbulonte Selanikun në veri dhe verilindje të qytetit, ndërsa një divizion dhe njësi të pavarura (24,416 burra) u lanë në Epir. Me shpërthimin e luftimeve, Divizioni i 8-të i Këmbësorisë (i vendosur në Epir) u transferua në front dhe me ardhjen e rekrutëve të rinj, forca e ushtrisë në teatrin maqedonas u rrit në rreth 145,000 burra me 176 topa. Mbreti Konstandini I mori komandën e forcave greke, me gjeneral-lejtnant Viktor Dousmanis si shefin e tij të shtabit.
Nebih Bunjaku
Selatin Novosella
Ti më njeh se nuk jam konformist. Andaj, vlerësimin tim për këtë buqetë poezish, e pranon si tepër të sinqertë. Në poezitë tua e gjeta edhe dhimbjen e Migjenit, edhe dashurinë për femrën të Lasgushit, edhe dashurinë për atdheun të Naimit.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
Mbretëria e Malit të Zi dërgoi në frontin maqedonas një divizion prej 12.000 vetësh nën gjeneralin Janko Vukotiç.
Nebih Bunjaku
Vezir Uka
Te Nebih Bunjaku shpërfaqet edhe drama e madhe dhe e vështirë e Kosovës me një liri shprehjesh motivuese dhe gjuhësore që shquhet për nga stili i tij krijues në qasjet tematike e të rrëfyerit. Ndaj, siç shihet, këtë art e bëjnë vlera të një ndërtimi të veçantë të fjalisë për t'i dhënë fuqi e gjallëri shprehjes. Për këtë autor, me shumë ide të thella, lirisht mund të thuhet se poezinë e tij, në përgjithësi, e shquan nota e protestës sociale, me një dozë të theksuar të ndjenjës së ekzistencës së rrezikuar të njeriut si qenie.
Lufta e Dytë Ballkanike
Forcat kundërshtare
Mbretëria e Rumanisë kishte ushtrinë më të madhe në Ballkan, megjithëse nuk ishte aktivizuar që nga Lufta Rumune për Pavarësi kundër osmanëve në 1878. Fuqia e saj në kohë paqeje ishte 6,149 oficerë dhe 94,170 burra, dhe ishte e pajisur mirë sipas standardeve ballkanike, duke zotëruar 126 topa fushor, pesëmbëdhjetë topa howitzer dhe tre topa malor, kryesisht të prodhuara nga Krupp. Pas mobilizimit, ushtria rumune mblodhi 417,720 burra të ndarë në pesë korpuse. Rreth 80,000 prej tyre u mblodhën për të pushtuar Dobruxhën Jugore, ndërsa një ushtri prej 250,000 vetësh u mblodh për të kryer ofensivën kryesore në Bullgari.
Nebih Bunjaku
Lulzim Logu
Sapo mbarova së lexuari librat që mora nga ti në Gjirokastër dhe me sinqeritet mbeta i impresionuar nga stili i� shlirët, vargu i ngrohtë dhe freskia mbresëlënëse.
Lufta e Dytë Ballkanike
Shpërthimi i luftës
djathtas|parapamje|309x309px| Plani fillestar bullgar i operacioneve Sulmi kryesor bullgar ishte planifikuar kundër serbëve me ushtritë e tyre 1, 3, 4 dhe 5, ndërsa ushtria e dytë kishte për detyrë të sulmonte pozicionet greke rreth Selanikut. Megjithatë, në ditët vendimtare hapëse së luftës, vetëm Ushtria e 4-të dhe Ushtria e 2-të u urdhëruan të përparonin. Kjo i lejoi serbët të përqendronin forcat e tyre kundër bullgarëve sulmues dhe të përballonin sulmin e tyre. Bullgarët ishin më të shumtë në numër në frontin grek dhe luftimet e nivelit të ulët u kthyen shpejt në sulm grek gjatë gjithë vijës më 19 qershor. Forcat bullgare u detyruan të tërhiqen nga pozicionet e tyre në veri të Selanikut (përveç batalionit të izoluar të vendosur në qytet, i cili u mposht shpejt) në pozicionet mbrojtëse midis Kilkisit dhe lumit Struma. Plani për të shkatërruar shpejt ushtrinë serbe në Maqedoninë qendrore me sulm të përqendruar doli të ishte jorealist dhe ushtria bullgare filloi të tërhiqej edhe para ndërhyrjes rumune dhe përparimi grek bëri të nevojshme shkëputjen e forcave për të mbrojtur Sofjen.
Sulmi bullgar kundër Greqisë
Ushtria e dytë bullgare në Maqedoninë jugore e komanduar nga gjenerali Ivanov mbajti një vijë nga liqeni i Dojranit në juglindje deri në Kilkis, Lachanas, Serres dhe më pas përtej kodrave të Pangaionit deri në detin Egje. Ushtria kishte qenë në vend që në maj dhe konsiderohej një forcë veterane, pasi kishte luftuar në rrethimin e Edrenesë në Luftën e Parë Ballkanike. Gjenerali Ivanov, ndoshta për të shmangur çdo përgjegjësi për humbjen e tij dërrmuese, pohoi pas luftës se ushtria e tij përbëhej nga vetëm 36,000 njerëz dhe se shumë nga njësitë e tij ishin të dobësuara, por një analizë e hollësishme e njësive të tij e kontradiktoi atë. Në total, forca e Ivanovit përbëhej nga 232 kompani në 58 batalione këmbësorie, një regjiment kalorësie (14 kompani) me 175 armë artilerie, që numëronin midis 80,000 vetësh (burimi zyrtar bullgar) dhe 108,000 (burimi zyrtar grek sipas historisë zyrtare bullgare para luftës 1932). Të gjithë historianët modernë pajtohen se Ivanov e nënvlerësoi numrin e ushtarëve të tij, por ushtria greke kishte ende një epërsi numerike. Shtabi grek gjithashtu vlerësoi numrin e kundërshtarëve të tyre nga 80,000 në 105,000 burra. Një pjesë e madhe e forcave të Ivanovit dhe veçanërisht Brigada e Dramës dhe Brigada e Seres përbëheshin nga rekrutët vendas krejtësisht të patrajnuar. parapamje| Litografi greke e betejës së Lachanas Ushtria greke, e komanduar nga mbreti Konstandin I, kishte tetë divizione dhe një brigadë kalorësie (117,861 burra) me 176 armë artilerie në një vijë që shtrihej nga Gjiri i Orfanos deri në zonën e Gjevgjelisë. Duke qenë se shtabi grek nuk e dinte se ku do të bëhej sulmi bullgar, bullgarët do të kishin epërsi të përkohshme lokale në zonën e zgjedhur për sulmin.
Më 26 qershor ushtria bullgare mori urdhër të shkatërronte forcat kundërshtare greke dhe të përparonte drejt Selanikut. Grekët i ndaluan dhe më 29 qershor u dha një urdhër për kundërsulm të përgjithshëm. Në Kilkis, bullgarët kishin ndërtuar mbrojtje të forta, duke përfshirë armët e kapura osmane, të cilat dominonin fushën poshtë. Divizionet e 4-të, të dytë dhe të 5-të grekë sulmuan përgjatë fushës me sulme të mbështetura nga artileria. Ushtria greke pësoi humbje të rënda, por të nesërmen kishte mbajtur llogoret. Në të majtën bullgare, divizioni i 7-të grek pushtoi Seres dhe divizionet e 1 dhe të 6-të pushtuan Lachanas. Mposhtja e ushtrisë së dytë nga grekët ishte fatkeqësia më e rëndë ushtarake që pësuan bullgarët në Luftën e Dytë Ballkanike. Burimet bullgare japin gjithsej 6971 humbje, mbi 6000 të burgosur dhe më shumë se 130 artileri të kapur nga grekët, të cilët pësuan 8700 humbje. Më 28 qershor, ushtria bullgare në tërheqje dhe trupat e parregullt dogjën qytetin e madh të Serres (një qytet kryesisht grek i rrethuar nga fshatrat bullgarë - në veri dhe perëndim - dhe grekë - në lindje dhe jug ), dhe qytetet Nigrita, Doxato dhe Demir Hisar, gjoja si hakmarrje për djegien e qytetit bullgar të Kilkis nga grekët, që kishte ndodhur pas betejës së kësaj të fundit, si dhe shkatërrimin e shumë fshatrave bullgarë në rajon. Në të djathtën bullgare, evzonët grekë pushtuan Gjevgjelinë dhe lartësitë e Matsikovës. Si pasojë, linja bullgare e tërheqjes përmes Dojranit u kërcënua dhe ushtria e Ivanovit filloi një tërheqje të dëshpëruar, e cila herë pas here kërcënonte të shndërrohej në një rrëmujë. Përforcimet në formën e divizionit të 14-të erdhën shumë vonë dhe iu bashkuan tërheqjes drejt Strumicës dhe kufirit bullgar. Grekët pushtuan Dojranin më 5 korrik, por nuk mundën të ndërpresin tërheqjen bullgare përmes Qafës së Strumës. Më 11 korrik grekët ranë në kontakt me serbët dhe më pas u ngjitën në lumin Struma. Ndërkohë forcat greke me mbështetjen e marinës së tyre zbarkuan në Kavallë dhe më pas depërtuan në brendësi të Trakisë perëndimore. Më 19 korrik grekët pushtuan Nevrokopin, dhe më 25 korrik, në një operacion tjetër amfib hynë në Dedeagac (sot Aleksandropoli), duke i shkëputur kështu plotësisht bullgarët nga deti Egje.
Fronti serb
parapamje| Trupat serbe me [[Telegrafi pa tela|stacion telegrafi në terren me valë gjatë Luftës së Dytë Ballkanike, në qershor 1913.]] Ushtria e 4-të Bullgare mbajti pozicionin më të rëndësishëm për pushtimin e Maqedonisë serbe. Luftimet filluan më 29–30 qershor 1913, midis ushtrisë së 4-të bullgare dhe ushtrisë së parë dhe të tretë serbe, fillimisht përgjatë Zletovskës dhe më pas pas një tërheqjeje bullgare, përgjatë Bregalnicës. Konfuzionet e brendshme çuan në humbje të mëdha bullgare në 1-3 korrik. Serbët kapën të gjithë Divizionin e 7-të të Ushtrisë IV Bullgare, pa asnjë luftim. Deri më 8 korrik, ushtria bullgare ishte mundur rëndë.
Në veri bullgarët filluan të përparojnë drejt qytetit kufitar serb Pirot dhe detyruan komandën serbe të dërgonte përforcime në Ushtrinë e 2-të që mbronte Pirotin dhe Nishin. Kjo u mundësoi bullgarëve të ndalonin ofensivën serbe në Maqedoni në Kalimanci më 18 korrik.
Më 13 korrik 1913, gjenerali Mihail Savov mori kontrollin e ushtrive të 4-të dhe të 5-të bullgare. Bullgarët u vendosën në pozicione të forta rreth fshatit Kalimantsi, në lumin Bregalnica në rajonin verilindor të Maqedonisë. Më 18 korrik, ushtria e tretë serbe sulmoi, duke u afruar në pozicionet bullgare. Bullgarët qëndruan të vendosur dhe artileria ishte shumë e suksesshme në thyerjen e sulmeve serbe. Nëse serbët do të kishin thyer mbrojtjen bullgare, ata mund të kishin shkatërruar Ushtrinë e Dytë Bullgare dhe të largonin bullgarët tërësisht nga Maqedonia. Fitorja mbrojtëse, së bashku me sukseset në veri të ushtrive 1 dhe 3, mbrojti Bullgarinë perëndimore nga një pushtim serb. Edhe pse kjo motivoi bullgarët, situata ishte kritike në jug, përballë ushtrisë greke.
Sulmi grek
majtas|parapamje| Trupat greke që përparojnë në grykën e Kresnës Fronti serb ishte bërë statik. Mbreti Konstandin, duke parë se ushtria bullgare në frontin e tij tashmë ishte mundur, urdhëroi ushtrinë greke të marshonte më tej në territorin bullgar dhe të merrte kryeqytetin, Sofjen. Konstandini donte një fitore vendimtare, pavarësisht kundërshtimeve të kryeministrit të tij, Eleftherios Venizelos, i cili kuptoi se serbët, pasi kishin fituar objektivat e tyre territoriale, tani morën një qëndrim pasiv dhe ia lanë peshën e luftës grekëve. Në qafën e Kresnës (Beteja e Grykës së Kresnës), grekët u zunë në pritë nga ushtria e dytë dhe e katërt bullgare, e cila sapo kishte ardhur nga fronti serb dhe kishte zënë pozicione mbrojtëse atje. Nga 21 korriku, ushtria greke ishte më e vogël se ushtritë bullgare tashmë kundërsulmuese, dhe Shtabi i Përgjithshëm Bullgar, duke u përpjekur të rrethonte grekët në një betejë të tipit Kannae, po ushtronte presion në krahët e tyre. Megjithatë, pas luftimeve të ashpra, pala greke arriti të depërtonte nëpër qafën e Kresnës dhe pushtoi Simitlin, më 26 korrik, ndërsa natën e 27–28 korrikut forcat bullgare u shtynë në veri në Gorna Dzhumaya (Blagoevgrad), 76 km në jug të Sofjes. Ndërkohë, forcat greke vazhduan marshimin e tyre në brendësi të Trakisë perëndimore, më 26 korrik, hynë në Ksantinë dhe të nesërmen në Komotinë. Më 28 korrik, ushtria bullgare, nën presion të madh, u detyrua të braktiste Gorna Xhumaja.
Ndërhyrja rumune
Rumania mobilizoi ushtrinë e saj më 5 korrik 1913, duke synuar të pushtonte Dobruxhën Jugore dhe i shpalli luftë Bullgarisë më 10 korrik. Në një qarkore diplomatike që thoshte, "Rumania nuk synon as të nënshtrojë shtetin dhe as të mposhtë ushtrinë e Bullgarisë", qeveria rumune u përpoq të zbusë shqetësimet ndërkombëtare për motivet e saj dhe për rritjen e gjakderdhjes. Sipas Richard Hall, "hyrja e Rumanisë në konflikt e bëri situatën bullgare të paqëndrueshme dhe shtytja rumune përtej Danubit ishte akti vendimtar ushtarak i Luftës së Dytë Ballkanike".
Në ditën e shpalljes së luftës prej Rumanisë, 80,000 burra të Korpusit të 5-të nën gjeneralin Ioan Culcer pushtuan Dobruxhën, duke pushtuar një front nga Tutrakani në Balchik. Kalorësia e korpusit pushtoi qytetin port të Varnës derisa u bë e qartë se nuk do të kishte rezistencë bullgare. Natën e 14–15 korrikut, ushtria e Danubit nën drejtimin e princit Ferdinand hyri në Bullgari në Oryahovo, Gigen dhe Nikopol. Me pushtimin fillestar të përfunduar, forcat rumune u ndanë në dy grupe: njëri përparoi drejt perëndimit, drejt Ferdinandit (tani Montana) dhe tjetri përparoi drejt jugperëndimit, drejt Sofjes, kryeqyteti bullgar, kudo paraprihej nga trupa zbuluese të kalorësisë.
Më 18 korrik, Rumania mori Ferdinandin dhe më 20 korrik ata pushtuan Vraca, 116 km në veri të Sofjes. Më 23 korrik, forcat e përparuara të kalorësisë kishin hyrë në Vrazhdebna, një periferi vetëm 11 km nga Sofja. Rumunët dhe serbët u bashkuan në Belogradchik më 25 korrik, duke izoluar qytetin e rëndësishëm të Vidinit. Pjesa e pasme bullgare ishte tërësisht e ekspozuar, nuk ishte bërë asnjë rezistencë, kryeqyteti ishte i hapur ndaj pushtuesit dhe cepi veriperëndimor i vendit ishte i prerë dhe i rrethuar. Gjatë pushtimit, Korpusi Ajror Rumun kreu misione fotorekonjeksioni dhe lëshim fletëpalosjesh propagandistike. Sofja u bë kryeqyteti i parë në botë ku fluturuan avionët e një shteti armik.
Rumania nuk numëroi asnjë humbje luftarake gjatë luftës së saj të shkurtër. Forcat e saj u goditën nga një shpërthim kolere, e cila vrau 1600 burra.
Ndërhyrja osmane
parapamje| Ahmed Izzet Pasha me uniformë (rreth 1913) Mungesa e rezistencës ndaj pushtimit rumun i bindi osmanët të pushtonin territoret që sapo i ishin dhënë Bullgarisë. Objekti kryesor i pushtimit ishte rimarrja e Edrenesë (Adrianopolit), e cila mbahej nga gjeneralmajor Vulko Velçev me vetëm 4000 trupa. Shumica e forcave bullgare që pushtuan Trakën Lindore ishin tërhequr në fillim të vitit për t'u përballur me sulmin serbo-grek. Më 12 korrik, trupat osmane në garnizonin Çatalca dhe Gelibolu arritën në vijën Enos-Midia dhe më 20 korrik 1913 kaluan vijën dhe pushtuan Bullgarinë. E gjithë forca pushtuese osmane përmbante nga 200,000 deri në 250,000 burra nën komandën e Ahmed Izzet Pashës. Ushtria e Parë ishte vendosur në skajin lindor të linjës (Midia). Nga lindja në perëndim ajo pasohej nga Ushtria e 2-të, Ushtria e 3-të dhe Ushtria e 4-të, e cila ishte vendosur në Gelibolu.
Përballë osmanëve që përparonin, forcat bullgare në inferioritet numerik u tërhoqën në kufirin e paraluftës. Edreneja u braktis më 19 korrik, por kur osmanët nuk e pushtuan menjëherë, bullgarët e ripushtuan të nesërmen (20 korrik). Meqenëse dukej se osmanët nuk po ndaleshin, ajo u braktis për herë të dytë më 21 korrik dhe u pushtua nga osmanët më 23 korrik. Edrene ishte pushtuar nga Sulltan Murati I në vitet 1360 dhe kishte shërbyer si kryeqyteti i parë evropian i Perandorisë përpara pushtimit të Kostandinopojës në 1453. Ministri i Luftës Enver Pasha, e quajti veten "Pushtuesi i dytë i Edrenesë", megjithëse forcat pushtuese nuk kishin hasur në rezistencë gjatë rrugës për në Edrene.
Ushtritë osmane nuk u ndalën në kufirin e vjetër, por kaluan në territorin bullgar. Një njësi kalorësie përparoi në Yambol dhe e pushtoi atë më 25 korrik. Pushtimi osman, më shumë se ai rumun, nxiti panik te fshatarësia, shumë prej të cilëve u larguan në male. Midis udhëheqësve u njoh si një përmbysje e plotë e fatit. Sipas fjalëve të historianit Richard Hall, "fushat e betejës në Trakinë Lindore, ku kaq shumë ushtarë bullgarë kishin vdekur për të fituar Luftën e Parë Ballkanike, ishin përsëri nën kontrollin osman." Ashtu si rumunët, osmanët nuk pësuan viktima luftarake, por humbën 4000 ushtarë nga kolera. Rreth 8000 armenë që luftonin për osmanët u plagosën. Sakrifica e këtyre armenëve u vlerësua shumë në gazetat turke.
Për të ndihmuar Bullgarinë të zmbrapste përparimin e shpejtë osman në Traki, Rusia kërcënoi të sulmonte Perandorinë Osmane përmes Kaukazit dhe të dërgonte flotën e saj të Detit të Zi në Kostandinopojë; kjo bëri që Britania të ndërhynte.