cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vegla (kthjellim)
Mjetë i thjeshtë
Vegëla është mjetë i thjeshtë a përdorës që shërben për të bërë një punë ose për të kryer një veprim; në shumës janë disa përdorëse që së bashku shërbejnë për të bërë diçka. Vegla bujqësore, prerëse, sportive, punës. Pjesa themelore e mjetëve të prodhimit, ku hyjnë zakonisht mjetet mekanike të punës (makinat, pajisjet, aparaturat etj.) të cilat njeriu i përdor në procesin e prodhimit të të mirave materiale. Veglat e rojes, veglat e gjahut etj. .
Pjesë e një pajisjeje
Vegla është pjesë e një pajisjeje, e një mjeti, e një mekanizmi a një makine.
Trajta të ndryshme
Vegla mund të jetë mjetë me përbërje e me trajta të ndryshme, me tela, me pipëz, me tastierë etj., e të cilat luajn këngë e pjesë muzikore.
Avlëmend
Avlëmend, vegjë. Punon (end) në vegël).
Abstrakte
Njeri që vihet në shërbim të dikuj dhe bënë punën e tij, njeri a grup njerëzish, që i shërben vebërisht dikujt, shërbëtor.
Shembuj: Është bërë vegël e të tjerëve. Shërbente si vegël. E përdorte si vegël.
Biseda
Organ i brendëshem i njeriut që kyen një pnë të caktuar.
Komuna e Osllomejit
Gjeografia
Kjo komunë është e rrethuar me pyje, edhe atë rreth 4640 hektarë pyje, 3345 hektarë kullosa dhe vetëm 3168 hektarë tokë të punueshme. Por, si çdo komunë tjetër ashtu edhe kjo komunë në pronë të vete nuk ka asnjë hektar tokë. 98 për qind e pyjeve janë tokë shtetërore si dhe 95 për qind e kullosave po ashtu është pasuri shtetërore. Komuna e Osllomesë në pjesën veriperëndimore kufizohet me komunat Zajaz dhe Gostivar, ndërsa në pjesën verilindore me komunën e Brodit. Në pjersën jugore kufizohet me komunën e Kërçovës.
Vegla (kthjellim)
Krahinore
Veshi i një ene, vjegë
Komuna e Osllomejit
Gjeografia
Territori i komunës së Osllome ka sipërfaqe prej 130 km2, dendësia mesatare e popullatës është 80 banorë në 1 km2- dhe numërohet si një ndër komunat rurale më të banuara në Republikë.
Demografia
Gjinia femra        5.099 meshkuj      5.326 Gjithsej     10425
Kombësia Përqindja Gjithsej Shqiptarë 98.38% 10.257 Maqedonas 1.05% 110
Ekonomia
Numri i të punësuarve në komunën e Osllomesë është afërsisht 11 për qind. Popullsia e kësaj komune kryesisht merren me bujqësi tradicionale, dhe mbi 50 për qind kafshatën e bukës e sigurojnë nga kurbeti. Osllomeja si çdo komunë tjetër që ka përqindje të lartë të strukturës etnike shqiptare, ka edhe shkallë të lartë të papunësisë. Numri i të punësuarve është shumë më i vogël se ato që pranojnë ndihma sociale. Numri i atyre që marrin ndihma është 1.128 ose 10.8 për qind, që do të thotë se është më i lartë se i të punësuarve. Nga kjo komunë ata që kërkojnë punë janë 1166, prej të cilëve 128 janë femra, ndërsa 966 meshkuj. Përqindja me e madhe e të papunësuarve është e moshës së re, edhe atë nga 20 deri në 29 vjet rreth 40 për qind. Ata që kërkojnë punë janë me kualifikime të ndryshme, ndër të cilët ka edhe me arsim sipëror.
CouchSurfing
Demografia
Gjithashtu në janar 2011, anëtarët e CouchSurfing përfaqësonin më së 80000 qytete unikë në 245 shtete e vende. Rreth 20 % e tyre e kanë regjistruar shtetin e tyre si Gjermani, Francë, Kanada apo Angli, dukë qënë në Shtete të Bashkuara të Amerikës. Qyteti më numrin më të madh të anëtarëve vendas ishte Parisi.
Komuna e Osllomejit
Ekonomia
Në komunë ka vetëm 17 të punësuar, ndërsa komuna nuk ka borxhe. Komuna e Osllomesë ende nuk e ka sistematizuar administratën dhe nuk ka krijuar sektor, të cilët do kontribuonin për fazën e dytë të decentralizimit
Shiko edhe
Vetëm një Klub Volejbolli ekziston në komunën e Osllomesë, derisa 3 fusha sportive të futbollit janë të ndërtuara nga vet banorët, por pasi që nuk ekziston liga komunale asnjë nga 2 klubet futbollisitike "Bashkimi"dhe "Kastrioti"për fat të keq nuk jan më aktiv.
Hapësira mediale në komunën e Osllomesë është e mbuluar përmes mediave dhe bashkëpunëtorëve të mediave nacionale me seli në Kërçovë. funksionon 1 televizion kabllovik dhe 2 tv lokale TV “USKANA” dhe TV “GURRA”
CouchSurfing
Demografia
Anglishtja flitej nga afro 74 % e anëtarëve të CouchSurfing, kurse frëngjishtja 20 %, spanjishtja 17 % dhe gjermanishtja 16 %.
Mosha mesatarë e pjesëmarrësve ishte 28.
Casey Fenton
Projekti CouchSurfing ishte përfytyruar nga Casey Fenton më 1999. Sipas llogarisë së Fentonit, ideja i erdhi pasi kishte gjetur një fluturim të lirë nga Boston në Islandë. Ai u dërgoi imejla 1500 studentëve, në mënyrë të rastësishme, nga Universiteti i Islandës për t'i pyetur nëse mund të banonte. Përfundimisht, ai morri më së 50 përgjigje për mikpritje. Në kthimin e tij drejt Bostonit, ai filloi të zhvillontë idëtë që do ta definonin projektin CouchSurfing.
Fenton zhvilloi kodin më ndërprerje përgjatë disa viteve pasuese. Sajti u hodh në përdorim në bashkëpunim më Dan Hoffer, Sebastien le Tuan dhe Leonardo Silveira, si version "beta", në janar 2003. Projekti u bë uebsajt publik në janar 2004.
Në fillim rritja e sajtit ishte e ngadalshme. Kah fundi i 2004-ës, sajti kishte vetëm 6000 anëtarë. Në vitin 2005, rritja u shpejtua, dhe kah fundi i vitit, anëtarësimi arriti gati në 45000. Më 29 janar 2011, CouchSurfing kishte gati 2,5 milionë anëtarë dhe është sajti më i popullarizuar për strehim pa pagesë. Në prill 2011, sajti kishte një shkallë trafiku prej 2434, sipas Alexa-s.
Humbja dhe rilansimi i databazës më 2006
Në qershor 2006, projekti pati një varg problemesh kompjuterikë që çuan në humbjen e një pjesë të shënimeve nga baza e të dhënave, në mënyrë të pakthyeshme. Për shkak të sasisë së këtyre të dhënave kritikë që ishin humbur, Casey Fenton ishte i mendimit së projekti nuk do të mund të ringjallej. Më 29 qershor 2006, ai u dregoi nga një imejl të gjithë anëtarëve, më përmbajtje :
Imejli i tij kishte hasur në kundërshtim njëzëri nga anëtarët dhe kishte gjetur përkrahje të konsideruar për rifillimin e projektit. Kolektivi i CouchSurfing gjedej në Montreal asokohe dhe ata që ishin të pranishëm atje u ngazhuan në rikrijimin e sajtit origjinal, dukë i bërë shfrytëzuesit t'i vendosnin sërish të dhënat për profilet e tyre. CouchSurfing 2.0 u shpall në fillim të qershorit 2006, më qëllimin që të ishte ndërnacional për 10 ditë. Që nga rilansimi i sajtit, projekti ka gjetur mbështetje nga mediat ndërkombëtarë.
Incidenti në Leeds më 2009
Më 5 mars 2009, në Leeds, Britani të Madhe, një person më emrin Abdelali Nachet përdhunoi një grua nga Hong Kong-u, e cila kishte qëndruar të vendbanimi i tij përgjatë projektit CouchSurfing. Nachet u dënua më 10 vjet heqje lirie, dhe u dërgua në burg.
Misioni
Formulimi i CouchSurfing për misionin e vet është "Krijo Përvojë Inspiruese" :
"Të CouchSurfing International, në parashikojmenje botë ku secili të mund të kërkojë dhe të krijojë lidhje kuptimplotë më njerëzit dhe vendtakimet e tyre. Ndërtimi i lidhjeve kuptimplotë ndërmjet kulturave na mundëson neve t'u përgjigjemi shumëllojshmërisë më kureshtje, mirësjellje dhe respekt.  Të çmuarit e shumëllojshmërisë e shpërndan tolerancën dhe krijon një komunitet global."
Kolektivi i CouchSurfing
Që nga qershori 2006, zhvillimi i uebsajtit është bërë në pjesën më të madhe nga Kolektivi i CouchSurfing : ngjarjet të cilat zgjasnin më ditë aop javë, e që bashkonin grupet e CouchSurfing në një qytet të zgjedhur, për të zhvilluar dhe përmirësuar CouchSurfing-un. Kolektivët e mëparshëm janë mbajtur në Montreal, Vjenë, Zelandë të Re, Roterdam, Tajlandë, Alaskë, Kosta Rikë dhe Stamboll.
Festivali Evropian i Këngës për Fëmijë 2011
Festivali Evropian i Këngës për fëmijë 2011 (ang: Junior Eurovision Song Contest 2011) është edicioni i 9-të i këtij festivali. Këtë vit festivali do mbahet në Jerevan të Armenisë.
Këtë vit do marrin pjesë gjithsej 13 shtete, nga ta 12 janë që kanë marr pjesë vitin e kaluar, ndërsa Bullgaria kthehet sivjet pas largimit në vitin 2009 për shkak të rezultatit jo të mirë në vitin 2008. Ndërsa shtetet që nuk do marrin pjesë do jenë Serbia dhe Malta për shkak të kushteve financiare.
Finalja
Finalja do jetë nata e vetme për zgjedhjen e fituesit të këtij festivali. Për ta bërë një gjë të tillë, ç'do shtet do votoj sipas mënyrës së vjetër të Eurovizionit duke dhënë pikët nga 1 deri 12. Gjithashtu sikur 5 vitet e kaluara në fillim të votimit, ç'do shtet do marrë 12 pikë.
Alkanet
Çdo atom i karbonit duhet të ketë 4 lidhje qoftë C-H (do të thotë, të lidhet me atome të hidrogjenit) apo lidhje C-C (do të thotë lidhje me atome tjera siç është karboni, pra te jetë i lidhur me katër atome të tjera) dhe çdo atom i hidrogjenit duhet të jetë i lidhur me një atom të karbonit.
Një varg i atomeve të karbonit është i njohur si strukturë karbonike. Në përgjithësi, numri i atomeve të karbonit përdoren shpesh për të përcaktuar përmasat e alkanëve (p.sh.: C2 - alkane).
Hidrokarburet e ngopura kanë formulë të përgjithshme CnH2n+2 kurse për radikalët CnH2n+1 ku atomet të karbonit janë bashkuar në një strukturë. Hidrokarburet e ngopura janë të ndarë në alkane dhe cikloalkane, ato nuk kanë struktura të ngjashme dhe në kuptim të gjerë cikloalkanet nuk janë alkane. Megjithatë, ndonjëherë cikloalkanet janë quajtur alkane ciklike, emërtim i cili mund të jetë konfuz, sepse në të vërtetë alkanet quhen alkane aciklike.
Përfaqesuesi kryesor i alkaneve, është metani me formulë molekulare CH4. Nuk ka asnjë kufizim për numrin e atomeve të karbonit që mund të jenë të lidhura së bashku, i vetmi kufizim: është molekulë ciklike, e ngopur dhe është një hidrokarbur. Hidrokarburet e ngopura dhe vajrat më të rëndë janë shembuj të alkaneve ku numri i atomeve të karbonit mund të jetë më i madh se 10.
Alkanët nuk janë shumë reaktive dhe kanë pak aktivitet biologjik.
Izomeria
Izomeria e alkaneve dhe hidrokarburëve në përgjithësi ka të bëjë me strukturë dhe veti (kimike e fizike) të ndryshme në krahasim me alkanin përkatës. Alkanet me një numër karbonesh më të madh se tre mund të organizohen dhe renditen në mënyra të ndryshme duke dhënë kështu izomere strukturorë. Izomeri më i thjeshtë për alkanet është ai në të cilin të gjitha atomet e karbonit vendosen në një varg të vetëm pa degëzime. Këta izomerë quhen 'normal' (n-pentan, n-eptan) sipas sistemit IUPAC. Numri i izomerëve rritet në mënyrë të shpejtë me rritjen e numrit të atomeve të karbonit.
Përdorimi
Alaknet kanë përdorim të gjerë në jetën e përditshme. Përdoren si lëndë të djegshme, për ndriçim dhe si lëndë të parë për industrinë kimike, farmaceutike, kozmetike, të masave plastike, si tretës etj.
Vetitë fizike
Alkanet dhe cikloalkanet janë gaze dhe lëngje, me rritjen e masës molekulare të tyre temperatura e vlimit rritet. Hidrokarburet e ngopura nuk kanë grup funksionor, pra s'kanë ato apo grupime atomike të cilat do t'i përcaktojnë vetitë fizike e kimike të tyre. Ato janë substanca pak aktive dhe për këtë arsye janë quajtur në fillim parafina, e cila është marrë nga fjala latinisht parum affinis që do të thotë pak të afta.
Vetitë kimike
Alkanet japin disa lloje reaksione si:
1- Reaksionë zëvendësimi, nga bashkëveprimi i halogjenëve aktivë siç janë bromi apo klori me alkanet në prani të dritës sjell zëvendësimin e hidrogjenit me halogjen, p.sh.:
CH3-CH2-CH3  +   Br2→ CH3-CH2-CH2-Br2 +  HBr
2-Reaksionë oksidimi, kontrolli i alkaneve çon në formimin e një sërë komponimesh si p.sh.:
CH4→ CH3OH (metanol)                  CH4→ CH2O (metanal)
Telekomunikacioni
Telekomunikacioni është transmetimi i informacionit në distanca të konsiderueshme për të komunikuar. Në të kaluarën, telekomunikacioni përfshinte përdorimin e sinjaleve vizuale, të tilla si fenerë, sinjale tymi, dhe heliograf optike, apo mesazhe audio nëpërmjet rënive të daulleve në mënyrë të koduar, dhe shembuj të tjerë të ngjajshme. Në kohën moderne të energjisë elektrike dhe elektronikës, telekomunikacioni tani përfshin edhe përdorimin e pajisjeve elektrike të tilla si telegrafi, telefoni, dhe teleshkruesi, përdorimin e radio si dhe fibrat optikë dhe elektronika e tyre e lidhjes, plus përdorimin e satelitëve dhe Interneti.
Kuptimet e hershme të komunikimit në largësi përfshinte sinjalet vizuele si zjarret sinjalizuese, sinjalet e tymit, sinjalet me flamuj dhe heliografet opetike. Shembuj të tjerë para-modern të komunikimit në largësi të mëdha përfshijnë audio-mesazhet si kodimi i tingujve të daulles, brirët e mushkërive dhe bilbilat me zë të lartë. Teknologjitë modern për komunikim në largësi të mëdha zakonisht përfshijnë teknologjitë elektrike dhe elektromagnetikem si telegrafi, telefoni, dhe teleprinter, radioja, transmetimi i mikorvalëve, fibrat optike, dhe satelitët komunikues.
Një revolucion në komunikimin pa kabllo filloi në dekadën e parë të shekullit të 20 me zbulimin e komunikimit përmes radios nga Guglielmo Marconi i cili e fitoi çmimin Nobel për fizikë në vitin 1909. Të tjera zbulime fillestare dhe zbulime në këtë fushë përfshijnë Charles Wheatstone dhe Samuel Morse (telegrafi), Alexander Graham Bell (telefoni), Edwin Armstrong, dhe Lee de Forest (radio), ashtu si dhe John Logie Baird dhe Philo Farnsworth (televizori).
Etimologjia
Fjala telekomunikacion u adaptua nga frëngjishtja. Ajo është fjalë e përbërë nga parashtesa greke tele-, që nënkupton “distancë”, dhe fjalës latine communicare, që do të thotë “të shpërndash”. Fjala francize telecommunication së pari u zbulua nga French Grande École “Telecom ParisTech” zyrtarisht e njohur si "École nationale supérieure des télécommunications" në vitin 1904 nga inxhinieri dhe novelisti francez Édouard Estaunié.
Konceptet bazike
Një numër i koncepteve bazike përsëriten gjatë gjithë literaturës në teorinë modern të telekomunikacionit dhe në sisteme.
Elementet bazike
Për shembull, në një stacion transmetues radioje transmetuesi është amplifikatori i fuqisë më i madhi; antena transmetuese është në mes të amplifikatorit të fuqisë dhe “kanalit të lirë hapësinor”. Antena e pranuesit është në mes të “kanalit të lirë të hapësirës” dhe pranuesit. Radio pranuesi është destinacioni i radio sinjaleve, dhe këtu është vendi ku konvertohen nga elektriciteti në zë që njerëzit të mund ta dëgjojnë.
Nganjëherë, sistemet e telekomunikacionit janë “duplex” (sistem dy-rrugor) me një kuti të vetme elektronike që punon edhe si pranues, edhe si marrës-transmetues. Për shembull, një telefon celular është një marrës-transmetues. Transmetimi elektronik dhe pranuesi elektronik në marrës-transmetues janë të pavarur nga njëri-tjetri. Kjo mund të shpjegohet nga fakti se radio transmetuesi përmban amplifikator të fuqisë që operon me fuqi elektrike të matura në vat ose kilovat, por radio pranuesit përdorin fuqi të radios që maten në mikrovat dhe nanovat. Kështu, marrës-transmetuesit duhet të projektohen kujdesshëm dhe të ndërtohen për të izoluar fuqinë e lartë qarkore të tyre dhe fuqinë e ulët qarkore të tyre nga njëra-tjetra.
Telekomunikacioni mbi linjat fikse quhet komunikim pikë-në-pikë sepse është në mes të një transmetuesi dhe një pranuesi. Telekomunikacioni nëpër radio-transmetues quhet komunikim transmetues sepse është në mes të një transmetusi të fuqishëm dhe shumë të tjera me fuqi të ulët por radio-pranues sensitiv.
Telekomunikacionet në të cilat shumë transmetues dhe shumë pranues janë dizajnuar që të bashkëpunojnë dhe të shpërndajnë të njëjtin kanal fizik quhen sisteme multiplekse. Shpërndarja e kanaleve fizike duke përdorur përbërësit shpesh jep pakësim në shpenzime. Sistemet multiplekse janë të paraqitura në rrjetet e telekomunikacionit, dhe sinjalet multiplekse janë të kaluara përmes nyjeve që të përmirësojnë destinacionin terminal të pranuesit.
Komunikimet analoge përball atyre digjitale
Sinjalet komunikuese mund të jenë ose sinjale analoge ose digjitale. Ekzistojnë sistemet e komunikimit analog dhe sistmetet e komunikimit digjital. Për një sinjal analog, sinjali ndryshon vazhtimisht në lidhje me informacionin. Në një sinjal digjital, informacioni është i koduar në një set vlerash diskrete (për shembull, një set i zerove dhe njësheve). Gjatë përhapjes dhe pranimit, informacioni i përbërë nga sinjale analoge do të ulet në mënyrë të pashmangshme nga zhurma e padëshirueshme fizike. (Dalja e një transmetuesi është zhurmë e lirë për të gjitha qëllimet praktike.) Ngjashëm, zhurma në një sistem komunikimi mund të shprehet duke shtuar apo zbritur nga sinjali i dëshiruar në një mënyrë komplet të zakonshme. Kjo formë e zhumrës quhet zhurmë shtuese, me kuptimin se ajo zhurmë mund të jetë negative ose pozitive në momente të ndryshme të kohës. Zhurma që nuk është zhurmë shtuese është një situatë më e vështirë për tu përshkruar ose analizuar.
Nga ana tjetër, përveç nëse zhurma shtuese tejkalon një kufi të caktuar, informacioni i përbërë nga sinjalet digjitale do të mbetet i paprekur. Rezistenca e tyre ndaj zhurmës paraqet një avandazh kyç të sinjaleve digjitale ndaj atyre analoge.
Rrjetet telekomunikuese
Një rrjet komunikues është grumbull i transmetuesve, pranuesve dhe kanaleve komunikuese që i dërgojnë mesazhe njëra-tjetrës. Disa rrjete komunikuese digjitale përmbajnë një ose më shumë rutera që punojnë së bashku për ta transmetuar informacionin tek përdoruesi korrekt. Një rrjet komunikues analog përbëhet nga një ose më shumë çelësa që e krijojnë lidhjen në mes të dy ose më shumë përdoruesve. Për dy rastet, përsëritësit mund të jetë e nevojshme ta plotësojnë ose ta rikrijojnë sinjalin kur transmetohet në distanca të mëdha. Kjo është për të luftuar humbjen e intensitetit që mund ta merr një sinjal i padallueshëm nga zhurma.
Avantazhe të tjera të sistemeve digjitale mbi ato analoge është se dalja e tyre është më e lehtë të ruhet në memorie, për shembull, gjendjet dy-voltëshe (të larta dhe të ulta) janë më të lehta të ruhen sesa një gjendje e vazhdueshme.
Kanalet komunikuese
Termi “kanal” ka dy kuptime të ndryshme. Në njërin kuptim, një kanal është medium fizik që mban një sinjal në mes të transmetuesit dhe pranuesit. Shembuj të kësaj përfshijnë atmosferën për komunikime të zërit, fibrat optik të xhamit për disa lloje të komunikimeve optike, kabllot koaksiale për komunikime nga rruga e tensioneve dhe rrymave elektrike në to, dhe hapësira e lirë për komunikime duke përdorur dritën e dukshme, rrezet infra të kuqe, rrezet ultravjocllë dhe radiovalët. Kanali i fundit quhet “kanali i hapësirës së lirë”. Dërgimi i radiovalëve nga një vend në tjetrin nuk ka të bëjë me prezensën ose mungesën e një atmosfere në mes tyre. Radiovalët udhëtojnë nëpër një vakuum perfekt lirshëm ashtu siç udhëtojnë nëpër ajër, mjegull, re apo ndonjë lloj tjetër të gazit pranë ajrit.
Kuptimi tjetër i termit “kanal” në telekomunikacion shihet në frazën “kanal komunikimi”, i cili është ndarje e një mediumi transmetues kështu që ai mund të përdoret për të dërguar grumbull informatash njëherësh. Për shembull, një radio stacion mund të transmetojë radiovalët brenda në hapësirën e lirë me frekuenca në lagje me 94.5 MHz (megaherc) derisa një tjetër radio stacion mund të transmetojë radiovalë njëkohësisht në frekuenca në ladje të 96.1 MHz. Secili radio stacion mund të transmetojë radiovalë në një frekuencë rreth 180 kHz (kiloherc), me qendër në frekuenca si më lart, të cilat quhen “frekuenca mbajtëse”. Secili stacion në këtë shembull është i ndarë nga stacioni i tij më i afërt nga 200 kHz, dhe ndryshimi në mes të 200 kHz dhe 180 kHz (20 kHz) është një lejim inxhinierik për papërsosmëritë e sistemit komunikues.
Në shembullin e mësipërm, “kanali i hapësirës së lirë” është ndarë në kanale komunikuese bazuar në frekuenca. Sistemi i tillë i ndarjes quhet “frequency-division multiplexing” (FDM).
Një tjetër mënyrë e ndarjes së mediumeve komunikuese në kanale është të caktohet secili dërgues një segmet kohe (për shembull, 20 milisekonda për çdo sekond), dhe të lejohet secili dërgues të çojë mesazhe vetëm brenda kohës së vet të punës. Kjo metodë e ndarjes së mediumeve në kanale komunikuese quhet “time-division multiplexing” (TDM), dhe përdoret për komunikimin e fibrave optik. Disa sisteme radio-komunikuese përdorin TDM brenda një kanali të caktuar FDM. Kështu, këto sisteme përdorin hibrid të TDM dhe FDM.
Modulimi
Formësimi i një sinjali për të përçuar informacion është i njohur si modulim. Modulimi mund të përdoret për të paraqitur një mesazh digjital si një formë valore analoge. Kjo quhet “keying” – një term i nxjerr nga një përdorim më i vjetër i kodit Morse në telekomunikacion – dhe ekzistojnë disa teknika keying (përfshirë phase-shift keying, frequency-shift keying dhe amplitude-shift keying). Sistemi “Bluetooth” për shembull, përdor phase-shift keying për të shkëmbyer informacione me pajisjeve të ndryshme. Përveç kësaj, ka kombinime të phase-shift keying dhe amplitude-shift keying që quhen (në zhargonin e kësaj fushe) “quadrature amplitude modulation” (QAM) që përdoren në sisteme radio-komunikuese digjitale të kapacitetit të lartë.
Shoqëria
Telekomunikacioni ka ndikim të dukshëm shoqëror, kulturor dhe ekonomik në shoqërinë moderne. Në vitin 2008, vlerësimet i vendosen të ardhurat e industrisë së telekomunikacionit në vlerë prej 4.7 trilion dollarë ose nën 3% të prodhimit botëror bruto.
Mikroekonomia
Në fushën e mikroekonomisë, kompanitë e përdorin telekomunikacionin që të ndihmojnë ndërtimin e perandorive biznesore globale. Kjo është një vetë-evidencë e faqes online Amazon.com por, duke u bazuar te akademiku Edëard Lenert, edhe shitësi tradicional Ëalmart ka përfituar nga infrastruktura më e mirë telekomunikative krahasuar me konkurrentët e vet. Në qytetet nëpër botë, pronarët e shtëpive përdorin telefonët e tyre për të porositur dhe aranzhuar shërbime të ndryshme shtëpiake duke filluar nga shpërndarja e picave e deri te elektriçistët. Madje edhe komunitetet relativisht të varfëra përdorin telekomunikacionin për avantazhet e tyre. Në rrethin e Bangladeshit, Narshingdi, fshatarët e izoluar përdoruin telefonët celularë për të folur direkt me punëdhënësit e tyre dhe aranzhojnë çmime më të mira për punën e tyre. Në Côte d'Ivoire, kultivuesit e kafesë i shpërndajnë telefonët mobil për të përcjell ndryshimet për orë në çmimet e kafes dhe t’i shesin ato në çmimet më të mira.
Makroekonomia
Në fushën e makroekonomisë, Lars-Hendrik Roller dhe Leonard Ëaverman sugjeron një lidhje shkakore në mes të infrastrukturës së mirë telekomunikuese dhe rritjes së ekonomisë. Pak diskutuan ekzistencës e lidhjes edhe pse disa argumentuan se është gabim të shihet kjo lidhje si shkakore.
Për shkak të përfitimeve ekonomike nga infrastruktura e mirë telekomunikuese, është një rritje shqetësuese për qasjen e padrejtë në shërbime telekomunikuese ndaj shteteve të ndryshme të botës – që njihet si përçarja digjitale. Studimi i vitit 2003 nga International Telecommunication Union (ITU) zbuloi se afërsisht një e treta e vendeve kanë më pak se një abonim mobil për çdo 20 persona dhe një e treta e vendeve kanë më pak se një abonim telefonik kabllo-nëntokësor për çdo 20 persona. Në terma të qasjes së internetit, afërsisht gjysma e gjithë shteteve kanë më pak se një në 20 persona me qasje në internet. Nga ky informacion, ashtu si edhe të dhënat edukative, ITU-ja ishte në gjendje të përpiloj një indeks që mat gjithë aftësistë e shtetasve për qasje dhe përdorim të internetit dhe teknologjive komunikuese. Duke e përdorur këtë, Suedia, Danimarka dhe Islanda morën vlerësimin më të lartë derisa vendet afrikane si Nigeria, Burkina Faso dhe Mali morën më të ultin.
Ndikimi shoqëror
Telekomunikacioni ka luajtur një rol të dukshëm në marrëdhëniet shoqërore. Megjithatë pajisjet si sistemi i telefonit reklamohen fillimisht me theks në dimensionet praktiketë pajisjes (si aftësia për të përçuar biznes ose shërbim shtëpiake) për kundër dimensioneve sociale. Para viteve të 1920-ta dhe 1930-ta dimensionet sociale të pajisjes u bënë temë e shquar në reklamat e telefonit. Promocione të reja filluan të ftojnë emocionet e konsumatorëve, duke stresuar rëndësinë e bisedimeve shoqërore dhe duke qëndruar të lidhur me familjen dhe shoqërinë.
Që atëherë roli që telekomunikacioni ka luajtur në lidhjet shoqërore u bë i rënëdsishëm. Në vitet e fundit, popullariteti i rrjeteve sociale ka shënuar rritje dramatike. Këto faqe iu lejojnë përdoruesve të komunikojnë me njëri-tjetrin ashtu si edhe të postojnë fotografi, ngjarje dhe profile të cilat mund t’i shohin të tjerët. Profili mund të përmbajë moshën e një personi, interesat, preferencat seksuale dhe statusin. Në këtë mënyrë, këto faqe mund të luajnë rol të rëndësishëm në gjithçka nga organizimi i lidhjeve shoqërore deri në gjykata.
Primare te rrjetet sociale, teknologjitë si “short message service” (SMS) dhe telefoni po ashtu kanë pasur ndikim të dukshëm në ndërveprimet shoqërore. Më 2000, grupi hulumtues Ipsos MORI raportoi se 81% e 15-24 vjeçarëve përdorues të SMS-ve në Britaninë e Madhe përdorin këtë shërbim për të koordinuar marrëveshjet shoqëore dhe 42% e tyre për flirtim.
Ndikimet tjera
Në terma kulturor, telekomunikacioni ka mundësuar qasjen publike në muzikë dhe filma. Me televizor, njerëzit mund të shohin filma që nuk i kanë parë më herët në shtëpitë e tyre pa shkuar në kinema ose në dyqane të videove. Me radio dhe internet, njerëzit mund të dëgjojnë muzikë të cilën se kanë dëgjuar më parë pa shkuar në dyqanet e muzikës.
Telekomunikacioni ka transformuar mënyrën e marrjes së lajmeve. Studimi i vitit 2006 i udhëhequr nga Peë Internet dhe American Life Project gjeti se kur mbi 3,000 njerëz që jetojnë në SHBA u pyetën se ku i marrin lajmet e tyre, shumica e tyra e zgjodhën televizorin ose radion para gazetave. Këto rezultate janë të përmbledhura në tabelën në vazhdim (përqindja arrin më shumë se 100% pasi njerëzit kishin mundësi të zgjidhnin më shumë se një burim).
Telekomunikacioni ka pasur të njëjtin ndikim në reklama. TNS Media Intelligence raportoi se në vitin 2007. 58% e reklamave në SHBA u bën në mediume që varen nga telekomunikacioni. Rezultatet janë të përmblehdura në tabelën në vazhdim.
Magic 4 karaoke
"MAGIC 4" është një grup profesional në Shqipëri që merret me organizimin e festave me muzikë dhe karaoke. Ai përbëhet nga katër pjesëtarë, Vanina, Entela, Frensi dhe Marseli, të cilët këndojnë dhe menaxhojnë këtë veprimtari. Grupi "Magic 4" e ushtron aktivitetin që prej vitit 2007 dhe ka lëvizur nëper vende të ndryshme të Shqipërisë për ta promovuar atë. Që prej krijimit të tij grupi "Magic 4" arriti ti japë dinamikë, ngjyra dhe ritëm tjetër mbrëmjeve me muzikë karaoke. Realizimi i festave te fundjaves nëpermjet këngës dhe protagonizmit të njerëzve sipas formatit të "Magic 4" rezultoi tepër i suksesshëm për argëtimin e atyre që e frekuentojnë. Katërshja ndër të tjera pati si meritë edhe realizimin fizik të këngëve shqiptare ne version karaoke (orkestracione të titruara) duke i dhene kësaj forme te argëtimit tonalitet kombëtar. Gjatë verës së vitit 2008 "Magic 4 Karaoke" krijoi të parën karaoke të hapur në Shqipëri në plazhin e Dhërmiut duke e njerrë këngën e kënduar nga të gjithë jashtë mureve të së zakonshmes. Sot "Magic 4 karaoke" numëron shumë fansa të cilët ndjekin për çdo fundjavë aktivitetin e grupit.
Repertori Karaoke
"Magic 4 karaoke" disponon nje repertor te madh me kenge shqiptare te cilat kendohen nga te gjithe njerezit. Ato vijne nga Festivalet (Festivali i Kenges ne RTSH, Kenga Magjike, Top fest etj.), spektaklet televizive (Kenget e shekullit 1 dhe 2, Kthehem te dielen, Maratona e kenges popullore etj.) apo repertoret personale te kompozitoreve apo kengetareve shqiptare. Kenget ruajne variantin origjinal dhe ndihmohen nga titrat per te qene sa me te kendueshme nga te gjithe ata qe argetohen nepermjet kesaj forme. Kenget qe si me poshte vijojne jane te gjitha te ndertuara ne versionin karaoke.
Columbus (Ohio)
Columbus (shqiptohet Kolumbus) është kryeqyteti dhe qyteti më i madh i shtetit amerikan të Ohajos. Ai është qyteti i pesëmbëdhjetë më i madh në Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Kolumbus është qendra e qarkut Franklin, por qyteti është zgjeruar dhe ka aneksuar pjesë të qarqeve Delëuerë dhe Feirfild. Qytetit i është dhënë emri për nder të Kristofor Kolombi. Ai u themelua në vitin 1812 në vendbashkimin e lumenjve Scioto dhe Olentangy, dhe mori funksionet e kryeqytetit të Ohajos në 1816. Qyteti ka një ekonomi të larmishme bazuar në arsim, institucione qeveritare, sigurimet, bankat, modën, mbrojtjen, aviacion, ushqim, rroba, logjistikë, çelik, energji, kërkime mjekësore, kujdes shëndetësor, hoteleri, shitjet me pakicë, dhe teknologji. Kolumbusi modern është shfaqur si një qytet teknologjikisht i sofistikuar. Në Kolumbus ndodhet institucioni privat më i madh në botë për hulumtime dhe zhvillimi, Instituti Memorial Battelle, CAS-i (Shërbimi i Abstrakteve Kimike), zyra qendrore më e madhe në botë e informacionit kimik, flota private e avionëve më e madhe në botë NetJets, dhe Universiti Shtetëror i Ohajos, me Kampusin më të madh në SHBA.
Në vitin 2009, revista BusinessWeek e ka quajtur qytetin si vendi më i mirë në SHBA për të rritur fëmijë. Revista Forbes në vitin 2008 e renditi qytetin si nr. 1 për përvehtësimin e teknologjisë në vend, dhe qyteti u rendit ndër dhjetë qytetet më të mirë nga Relocate America në vitin 2010. Në vitin 2007, Revista fDi e renditi qytetin nr. 3 në SHBA për qytetet e të ardhmes, dhe Kopshti Zoologjik dhe Akuariumi i Kolumbusit u vlerësua nr. 1 në vitin 2009 nga USA Travel Guide.
Popullsia e qytetit ishte 787.033 në regjistrimin e vitit 2010, duke u bërë qyteti më i populluar në Ohajo. Ai është kryeqyteti i katërt më i populluar në Shtetet e Bashkuara.
Shteti i Ohajos
Rajoni ku ndodhet Kolumbusi i sotëm quhej dikur Shteti Ohajo, nën kontrollin e Perandorisë Franceze. Tregtarët evropiane u dyndën në zonë, për të tregtinë e lëkurave të leshta. thumb|300px|left| image_map e Shtetit Ohajo midis 1775–1794 që përshkruan vendodhjet e betejave dhe masakrave në zonën që e Ohajos. Zona u përfshi në mënyrë të qëndrueshme midis fraksioneve ndërluftuese, duke përfshirë vendasit dhe interesat evropiane. Në 1740 tregtarët e Pennsylvanisë kishin pushtuar territorin deri sa francezët i dëbuan me dhunë ata. Në fillim të viteve 1750 George Washington uu dërguan në Shtetin Ohajo nga Kompania Ohajo për vëzhgim, dhe lufta për kontrollin e territorit çoi në Luftën Shtatë Vjeçare midis francezë dhe indianëve vendas.
Distrikti Ushtarak i Virxhinias
Pas Revolucionit Amerikan, Shteti Ohio u bë pjesë e Qarkut Ushtarak të Virxhinias nën kontrollin e Shteteve të Bashkuara. Kolonë nga Bregdetin Lindor erdhën këtu, por në vend që të gjenin një yonë bosh, kanë hasën fiset Miami, Delaware, Wyandot, Shawnee, dhe Mingo, si dhe tregtarë evropiane. Fiset i rezistuan zgjerimit të Shteteve të Bashkuara, duke rezultuar në vite të konfliktit të ashpër. Beteja vendimtare e Fallen Timbers rezultoi në Traktatin e Greenville, i cili më në fund hapi rrugën për vendbanimet e reja. Në vitin 1797, një topograf i ri nga Virxhinia me emrin Lucas Sullivant gjeti një zgjidhje të përhershme në bregun perëndimor të bashkimit të lumit Scioto dhe lumit Olentangy. Një admirues i Benjamin Franklinit, Sullivant e quajti fshatin e tij kufitar "Franklinton". Edhe pse vendi ishte i dëshirueshëm në afërsi me lumenj të lundrueshëm, Sullivant dështoi fillimisht kur, në 1798, një përmbytje e madhe spastroi vendbanimin e sapo formuar. Ai këmbënguli, dhe fshati u rindërtua.
Shekulli i 19-të
Pasi Ohajo u bë shtet në 1803, lufta politike midis liderëve më të shquar të shtetit rezultoi në lëvizjen kryeqytetit të shtetit nga Chillicothe të Zanesville dhe anasjelltas përsëri. Legjislatura e shtetit në fund vendosi që një kryeqytet i ri i ndodhur në qendër të shtetit, ishte një kompromis i domosdoshëm. Kolumbus u zgjodh si vend për kryeqytetin e ri për shkak të vendndodhjes së tij qendror brenda shtetit dhe mundësisë për të shkuar aty me anë të rrugëve të kryesore të transportit (kryesisht lumenj) në atë kohë. Legjislatura e zgjodhi atë si kryeqytetin e shtetit Ohio kundrejt konkurrentëve të tjerë, duke përfshirë Franklinton, Dublin, Worthington dhe Delaware. Para vendimit të legjislaturës shtetërore në 1812, Kolumbus nuk ekzistonte në atë kohë. Qyteti u projektua nga e para si kryeqytet i shtetit, duke përgatitur veten për rolin e tij në jetën politike, ekonomike, dhe sociale e shtetit Ohio. I quajtur në nder të Kristofor Kolombit, kryeqyteti u themelua më 14 shkurt 1812. Në atë kohë, kjo zonë ishte e mbuluar me pyje të dendur dhe përdorej vetëm për gjueti.
Qyteza e Kolumbusit u themelua zyrtarisht më 10 shkurt, 1816. Nëntë persona u zgjodhën për të plotësuar pozita të ndryshme të kryetarit të bashkisë, Thesarit, dhe disa të tjerë. Edhe pse Lufta e fundit e 1812-ës kishte sjellë prosperitet në këtë zonë, rëniet e mëvonshme ekonomike dhe kërkesat kontradiktore në vend kërcënuan suksesin e qytetit të ri. Kushtet në fillim ishin shumë të këqia me periudha të shkurtra e të shpeshta të etheve dhe shpërthimit të kolerës në 1833. thumb|left|Ndërtesa e vjetër e bashkisë, e ndërtuar në vitin 1872 dhe e djegur në vitin 1921
Rruga Kombëtare arriti Kolumbusin nga Baltimore në vitin 1831, e cila plotësoi një lidhje të re me Kanalin Ohajo dhe Erie të qytetit dhe çoi në një rritje të vrullshme të popullsisë. Një valë e emigrantëve nga Evropa çoi në krijimin e dy zonave etnike në periferi të qytet. Një popullsi e konsiderueshme irlandeze u vendos në veri përgjatë Rrugës Naghten (sot Bulevardi Nationwide), ndërsa gjermanët përfituan nga tokat me çmim të lirë në jug, duke krijuar një komunitet që u njoh si Das Alte Südende (SkajiJugor i Vjetër). Popullsia gjermane e Kolumbusit ndërtoi punishte birrash të shumta, Seminarin Lutheran Trinity, dhe Universitetin e Kryeqytetit.
Me një popullsi prej 3500 banorësh, Kolumbus u miratua zyrtarisht si një qytet më 3 mars, 1834. Atë ditë legjislatura kreu një akt të veçantë, i cili i dha autoritet legjislativ këshillit të qytetit dhe autoriteti gjyqësor kryetarit të bashkisë. Zgjedhjet u mbajtën në prill të atij viti, duke zgjedhur John Brooks si kryebashkiakun e parë. Kolumbus aneksoi qytetin e ndarë Franklinton në 1837.
Në vitin 1850 Hekurudha Kolumbus dhe Xenia u bë hekurudha e parë për të hyrë në qytet, e pasuar nga Hekurudha e Cleveland, Columbus dhe Cincinnati në 1851. Dy hekurudhat ndërtuan një stacion të përbashkët në lindje të rrugës së High në veri të Naghten (e quajtur në atë kohë Linja Publike Veriore). Trafiku hekurudhor në Kolumbus u rrit, duke pasur në 1875 tetë hekurudha, dhe një stacion të ri.
Gjatë Luftës Civile, Kolumbus ishte një bazë e madhe për vullnetarët e Ushtrisë së Unionit që strehoi 26.000 trupa dhe mbajti 9.000 të burgosurve lufte të Konfederatës në Kampin Chase që ndodhet në Hilltop në perëndim Columbus. Mbi 2.000 ushtarë të Konfederatës mbetën të varrosur aty, duke e bërë atë një nga varrezat më të mëdha të Konfederatës në veri. Nga fundi i shekullit të 19-të, Kolumbus pa ngritjen e disa bizneseve të mëdha prodhues. Qyteti u bë i njohur si "Kryeqyteti Karrocave të Botës", në sajë të pranisë së rreth 25 fabrikave të karrocave, sidomos Kompania Columbus Buggy, e cila u themelua në vitin 1875 nga C.D. Firestone. Kompania e birrës Columbus Consolidated Brewing gjithashtu u rrit gjatë kësaj kohe, dhe kjo mund të ketë kishte arritur sukses edhe më të madh po të mos ndikonte Lidhja Anti-Saloon, një organizatë kundër pijeve alkoholike me bazë në qytetin fqinj Westerville. Në industrinë e çelikut, një njeri largpamës i quajtur Samuel P. Bush drejtonte Kompaninë Buckeye Steel Castings. Në vitin 1894 në Kolumbus lindi James Thurber, shkrimtar, gazetar dhe karikaturist shumë i njohur me karrierë në Paris dhe Nju Jork. Sot departamenti i teatrit i shtetit të Ohajos ka një qendër shfaqjesh të quajtur për nder të tij, dhe shtëpia e tij e fëminisë pranë Qarkut Discovery është në Regjistrin Kombëtar të Vendeve Historike.
Shekulli i 20-të deri sot
"Eksperimenti Kolumbus" ishte një projekt mjedisor i njohur ndërkombëtarisht në vitin 1908, i cili ndërtoi e fabrikës së parë të ujit në botë për të aplikuar filtrimin dhe zbutjen, e projektuar dhe shpikur nga vëllezërit Hoover, Clarence dhe Charles. Ndër ata që punuan për ndërtimin e projektit ishte Jeremia O'Shaughnessy, që ndërtoi Digën O'Shaughnessy. Ky zbulim ndihmoi në reduktimin në mënyrë drastike të vdekjeve nga tifo. Këto projekte janë akoma në përdorim sot.
Kolumbus fitoi një nga pseudonimet e tij, "Qyteti i Harqeve", për shkak të dhjetra harqeve druri mbi rrugën High në fillim të shekullit të 20. Harqet ndriçuan rrugët dhe përfundimisht u bënë mjeti me të cilin energjia elektrike u sigurua për rrugët e reja. Harqet u hoqën në vitin 1914, por u rindërtuan prej metali në distriktin Short North në vitin 2002 për interesin e tyre unik historik.
Gjeografia
Bashkimi i lumenjve Scioto dhe Olentangy ndodh vetëm në veri-perëndim të qendrës të qytetit. Kolumbus ka relativisht një topografi të sheshtë për shkak të një akullnaje të madhe që mbuloi shumicën e Ohajos gjatë Kohës së Akullnajave të Wisconsin. Megjithatë, ka diferenca të konsiderueshme në lartësi në zonë, me pikën më të lartë 345 m mbi nivelin e detit pranë New Albany, dhe pikën më të ulët 200 m pranë Lockbourne. Degët e përroit Alum dhe ato të lumit Olentangy rrjedhin në një shtrat argjilor, ndërsa degët e lumit Scioto rrjedhin nëpër toka gëlqerore.
Sipas Zyrës së Regjistrimit të Shteteve të Bashkuara, qyteti ka një sipërfaqe prej 577,85 km2, nga të cilat, 562,47km2 është tokë dhe 15,38km2 është ujë.
Klima
Klima e rajonit është midis klimës së lagësht kontinentale dhe klimës së lagësht subtropikale, e karakterizuar nga një verë e nxehtë, me zagushi dhe një dimër i ftohtë dhe i thatë. Dëbora e dimrit është relativisht e lehtë.
Temperatura më e lartë e regjistruar ndonjëherë në Kolumbus ishte 41 °C, e cila ka ndodhur dy herë, një herë më 21 korrik 1934, dhe përsëri më 14 korrik, 1936. Temperatura më e ulët e regjistruar ndonjëherë ishte -30 °C më 19 janar, 1994. Kolumbus është subjekt i motit të ashpër tipik në Shtetet e Bashkuara Mesperëndimore (Midwestern). Stuhi të rënda mund të shkaktojnë rrufe shpeshta, breshër kokërmadh dhe erëpërdredhës (tornado), sidomos gjatë pranverës dhe ndonjëherë gjatë vjeshtës. Përmbytjet, stuhitë, dhe ngricat mund të ndodhin nga koha në kohë.
Ekonomia
Kolumbus ka një ekonomi përgjithësisht të fuqishme dhe të shumëllojshme bazuar në arsimim, sigurimet, bankat, modën, mbrojtjen, aviacionin, industrinë ushqimore, logjistikën, çelikun, energjinë, hulumtimin mjekësor, shëndetësinë, hotelerinë, shitjen me pakicë, dhe teknologjinë.
Në vitin 2011, qyteti kishte pesë korporata që bëjnë pjesë në listën e 500 korporatave më të mëdha të SHBA-së si Nationwide Mutual Insurance Company, American Electric Power, Limited Brands, Momentive Specialty Chemicals, Big Lots, dhe Cardinal Health që ndodhet në periferi në Dublin. Punëdhënës të tjerë të mëdhenj në zonë përfshijnë shkolla të shumta (për shembull, Ohio State University) dhe spitale, institute kërkimore si Battelle Memorial Institute, institucione financiare të tilla si JP Morgan Chase dhe Huntington Bancshares, si dhe companitë Owens Corning dhe Wendy. Korporata të mëdha të huaja ose degë të tyre veprojnë në qytet si kompanitë gjermane Siemens dhe Roxane Laboratories, kompania finlandeze Vaisala, kompanitë japoneze Tomasco Mulciber Inc. dhe AY Manufacturing, si dhe kompanitë zvicerane ABB Group dhe Mettler Toledo.
Festa kombëtare
Festa nacionale janë ditë të caktuara nga një regjim në një shtet. Zakonisht dita e festes nacionale zgjedhet dita e shpalljes së pavarësisë apo ndonjë ngjarje që simbolizon në pikë kthesë në historinë e një shteti.
Harry Potter dhe Guri Filozofal (filmi)
Harry Poter dhe Guri Filozofal (shfaqur në SHBA si Harry Poter dhe Guri i Magjistarit) është një film i vitit 2001 i zhanrit fantazi, me regji nga Chris Columbus, shpërndarë nga Warner Bros. Pictures. Filmi bazohet në romanin me të njejtin titull të J. K. Rowling.
Harry Potter dhe Guri Filozofal, i pari në serinë e filmave Harry Potter, u shkrua nga Steve Kloves me David Heyman si prodhues. Filmi tregon vitin e parë në Shkollën e Magjisë dhe Shtrigërisë Hoguorts të personazhit kryesor, Harri Poter, teksa ai zbulon që është një magjistar i mirënjohur dhe fillon edukimin e tij magjik.
Warner Bros. bleu të drejtat e librit në vitin 1999 për një shumë prej 1 milionë paundësh. Xhirimi filloi në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2000, me Chris Columbus, i cili u përzgjodh si regjisor nga një listë e rishikuar regjisorësh të mundshëm, përbërë nga Chris Columbus, Steven Spielberg dhe Rob Reiner. Aktorët kryesorë përfshijnë Daniel Radcliffe, në rolin e Harri Poterit, Rupert Grint, në rolin e Ron Uezlit dhe Emma Watson, në rolin e Hermionë Grenxhërit. Rowling këmbënguli që e tërë trupa e aktorëve të ishte angleze ose irlandeze dhe filmi u xhirua në Leavesden Film Studios, si dhe në ndërtesat historike përreth Mbretërisë së Bashkuar.
Harry Potter dhe Guri Filozofal u shfaq si premierë në Mbretërinë e Bashkuar më 4 nëntor 2001. Filmi u konsiderua një sukses i madh nga ana financiare duke arritur të mbledhë rreth 974.8 milionë dollarë në të gjithë botën. I shpallur si filmi më fitimprurës në vitin 2001, në 2018 filmi renditet i 36-ti në filmat më fitimprurës të të gjithë kohërave dhe filmi i dytë më i suksesshëm nga seria Harry Potter, fill pas Harry Potter dhe Dhuratat e Vdekjes, Pjesa e Dytë.
Harry Potter dhe Guri Filozofal ishte kandidat për shumë çmime Oskar, duke përfshirë këtu çmimin për muzikën më të mirë origjinale, kinematografinë më të mirë dhe kostumografinë më të mirë.
Filmi u ndoq nga 7 filma të tjerë duke filluar me Harry Potter dhe Dhoma e të Fshehtave në vitin 2002 dhe duke e mbyllur me Harry Potter dhe Dhuratat e Vdekjes Pjesa e Dytë në vitin 2011, afërsisht 10 vjet pas daljes në kinema të filmit të parë.
Skenari
parapamje|majtas|Shtëpia në të cilin banojnë Dërslinjtë në Privet Drive, e kthyer në një pikë të vizitueshme Albus Urtimori, Minerva MekGuri dhe Rubeus Hagridi, pjesëtarë të stafit të Shkollës së Magjisë dhe Shtrigërisë Hoguorts, dërgojnë një foshnjë jetime të quajtur Harri Poter te familjarët e tij të vetëm, Dërslinjtë. Për dhjetë vjet rresht, Harri Poteri, një çunak në dukje i zakonshëm, është pre e keqtrajtimit psikologjik e fizik të kushërinjve të tij të ligj, vetëm e vetëm sepse është “i pazakontë”, siç ata e quajnë, gjë për të cilën ka dhënë dhe shenja. Teksa po afronte ditëlindja e tij e njëmbëdhjetë, krejt papritur, Harri, nis të marrë letra të panumërta nga disa bufë, letra të cilat Dërslinjtë refuzojnë t'ia japin. Në ditëlindjen e tij të njëmbëdhjetë, Hagridi rishfaqet dhe i thotë atij se ai në fakt është një magjistar dhe është pranuar në Hoguorts, që ishte dhe mesazhi që gjendej në letrat e marra.
Harri dhe Hagridi takohen sërish kur ky i fundit e çon Harrin në Diagon Alli, rrugica e fshehtë tregtare e botës së magjisë, për t’i blerë dhuratën e ditëlindjes – bufin e bardhë, Hedvig – dhe për të blerë mjetet e nevojshme shkollore. Hagridi e informon atë për të shkuarën e tij dhe i shpjegon Harrit se ai është i famshëm në botën e magjisë si "Djali që Jetoi", pasi, kur ishte ende foshnjë, arriti t’i mbijetonte një sulmi nga një magjistar i errët, i njohur si Lordi Fluronvdekje. Fluronvdekja vrau prindërit e Harrit, por dështoi në vrasjen e Harrit, pasi sulmi i tij mbi këtë të fundit u kthye mbrapsht, duke i lënë Harrit vetëm një shenjë rrufeje në ballë dhe duke e bërë Fluronvdekjen krejt të pafuqishëm. Pasi është pajisur me gjithçka i duhet, Harri niset për në shkollë ditën e parë të shtatorit, duke marrë Ekspresin e Hoguortsit nëpërmjet Binarit 9 e ¾, në stacionin e Kings Krosit.
Gjatë vitit, Harri jo vetëm fillon të mësojë magji, por zbulon më tepër për të shkuarën dhe prindërit e tij. Pa dashje, falë talentit të tij të lindur, Harri ia del të bëhet pjesë e skuadrës së Kuidiçit si kërkues (një sport në botën e magjisë ku njerëzit fluturojnë mbi bishta fshesash) teksa mbron një nxënës tjetër Grifart, Nevil Longbotomin, nga Drako Mallfoi. Ai mëson se babai i tij, Xhejms Poteri, ka qenë gjithashtu kërkues i skuadrës së Grifartit kur ishte nxënës i Hoguortsit.
Një natë, ai, Roni dhe Hermiona, duke u futur pa dashje në Korridorin e Ndaluar në katin e tretë të shkollës, hasin një qen të madh trekrerësh i cili duket se po ruan diçka. Pasi treshja lë pa ndjenja një Troll malesh të arratisur dhe Harri thuajse rrëzohet nga fshesa e tij për shkak të një mallkimi gjatë një loje Kuidiçi, të rinjve u krijohen dyshime se dikush po përpiqet të shtjerë në dorë diçka që qeni trekrerësh po ruan. Duke përdorur informatat që i shpëtojnë nga goja Hagridit, Hermiona zbulon se qeni është duke ruajtur Gurin Filozofal, një objekt magjik që mund t’i sigurojë pronarit të tij pavdekësinë. Harri del në përfundimin se mësuesi i tij i shurupeve, Severus Pitoni, është duke u munduar të shtjerë në dorë Gurin.
Disa ditë më vonë, Harri kapet natën jashtë shtratit dhe dënohet. Teksa detyrohet të ndihmojë Hagridin si ndëshkim në Pyllin e Ndaluar, Harri sheh një krijesë me kapuç duke thithur gjakun e një njëbrirëshi për vetitë e tij shëruese. Krijesa provon të sulmojë Harrin, i cili shpëton për qime falë ardhjes së Centaurit Florenc, një mik i afërt i Hagridit. Harri është i bindur se krijesa me kapuç ishte Fluronvdekja dhe se Pitoni po mundohet të rikthejë Fluronvdekjen në fuqinë e tij të plotë.
Pasi dëgjojnë prej Hagridit se qeni trekrerësh, Flufi, e zë gjumi nëse i luhet muzikë, dhe se Hagridi ia ka zbuluar këtë një burri misterioz në një tavernë atypari, Harri, Roni dhe Hermiona dalin në përfundimin se Pitoni kishte qenë burri në tavernë dhe tentojnë të lajmërojnë Urtimorin. Me të mësuar se ai sapo është thirrur për punë nga Ministria e Magjisë, treshja është e sigurt se Pitoni do të provojë atë natë ta vjedhë Gurin dhe kështu vendosin ta gjejnë atë para Pitonit. Përveç Flufit, qenit trekrerësh, ata përballen me një sërë pengesash të tjera: I mbijetojnë një bime gjigante të njohur si Kurthi i Djallit, kalojnë një dhomë të mbushur me çelësa agresivë fluturues dhe fitojnë një lojë të rrezikshme shahu me gurë me përmasa njerëzore.