Arktiku
Ndryshimet klimatike
thumb|Mbështjejlla e akullt e Arktikut sic ka qenë në vitin 2007 krahasuar me vitin 2005 dhe krahasuar me mesataren e viteve 1979-2000 thumb|Rritja e sipërfaqes së akujve të detit të Arktikut e matur nga satelitët thumb|Zhvillimi i vëllimit të akujve të detit të Arktikut e vlerësuar nga matja e cila tregon mundësitë e humbjes së të gjithë akujve të verës në të ardhmen e afërt Arktiku është veçanërisht i prekshëm ndaj efekteve të çdo ndryshimi klimatik, siç është bërë e dukshme zvogëlimi i akullnajave të detit në vitet e fundit. Modelet klimatike parashikojnë ngrohje më të madhe në Arktik se sa që është mesatarja globale, duke rezultuar në një vëmendje të rëndësishme ndërkombëtare ndaj këtij regjioni. Në veçanti, ka shqetësime se tkurrja e Arktikut, një pasojë e shkrirjes së akullnajave dhe akujve të tjerë në Grenlandë, së shpejti mund të shkaktojë një rritje të konsiderueshme të nivelit të detit në mbarë botën. Modelet klimatike në të cilën IPCC-ja raporton Numrin 4 është e bazuar duke dhënë një mori parashikimesh për humbjen e akujllnajeve të detit të Arktikut, ku tregon se humbja e të gjithë akullnajeve do të ndodhë në shtator në mes të viteve 2040 deri një kohë mbas vitit 2100. Rreth gjysma e mdoeleve të analizuara tregojnë se humbja e të gjitha akullnajeve do të ndodh në shtator të vitit 2100. Në kohët e fundit, Studimi i Arktikut Katlin përfundoi se humbja e akullit të verës do të ndodhë rreth vitit 2029. Megjithëse ka qenë e dukshme që nga viti 2007, se ato modele vulgarisht nënçmojnë humbjen e akullnajeve të detit. Siç shihet në dy diagramet që ndodhen në anën e djathtë, që nga viti 1995 deri në vitin 2000, të gjitha numrat e madhësive të të mburojës së akullt të Arktikut (shtirja, sipërfaqja dhe vëllimi) janë duke u zvogëluar në mënyrë intensive. Kjo lëvizje te poshtë modulet nga variacione statistikore, të cilat shkaktojnë vëmendje mjaft të madhe të mediave, kur do të mbërrij një rekord të ri. Në lidhje me rekordet e shkrirjes, viti 2012 ishte një vit produktiv, kështu konfirmohet tendenca e dekadës së kaluar. Kjo mund të ketë shkuar më tej nga një ciklon i fuqishëm vere, një dukuri e rallë në Arktik, e cila e shpërndau akullin e hollë dhe shkaktoi përzierjen e ujrave të ftohta të sipërfaqes me shtresat e ujrave të thella më të ngrohta. Sipas Universitetit të Bremenit, në shtator të vitit 2011 mbështjellsi i akullt i Arktikut ishte më i vogël deri më tani i regjistruar (matjet satelitore filluan në vitet 1970). Arktiku është duke u zvogëluar në sipërfaqe dhe holluar. Temperaturat e Arktikut janë rritur dyfish më shpejtë sesa mesatarja globale gjatë gjysmëshekullit të fundit. Shpejtësia e ndryshimit i ka shokuar shkencëtarët. Në çoftë se trendet aktuale vazhdojnë, shkrirja e akujve në Arktik gjatë verës do të ndodhë brenda 30 viteve – rreth 40 vite më herët sesa ishte parashikuar prej Reportit të Vlerësimit të Katërt të IPCC-ës. Meqë vëllimi i akullit të detit nuk mund të matej nga skanerët e largët aq lehtë sa është shtrirja, modelet numerike janë ndërtuar për të llogaritur trashësinë e akullit nëpër pikat e njohura, e cila pastaj është përmbledhur duke dhënë vëllimin e akullit. Vëllimi i rezultuar gjatë kohës na tregon se do të ndodhë një humbje më e madhe e akullit se sa parashikojnë studimet e shtrirjes. Tkurrja aktuale e Arktikut po formon shqetësime ndaj lirimit të metanit të Arktikut. Lirimi i metanit i ruajtur në permafrost mund të shkaktoj shpejtimin dhe ashpërsimin e ngrohjes globale, meqë metani është një gaz i fuqishëm i serrës. Në shkallët-kohore mijëvjeçare dekompozimi i hidrateve të metanit në shtratin e detit të Arktikut po ashtu mund të zmadhojë ngrohjen globale. Rastet e kaluara të lirimit të metanit mund të lidhen me vdekjet e mëdha, një rast zhdukjeje e madhe në kufi të Permiant dhe Triasik, dhe Maksimumi Termal Paleocene-Eocene, në të cilën temperaturat menjëherë u ngritën. Mënjanë shqetësimeve në lidhje me efektet e dëmshme të ngrohjes në Arktik, disa mundësi të mundshme kanë marrë vëmendje. Shkrirja e akujve është duke formuar Kalimin Veriperëndimor, rrugë e anijeve përmes gjerësive më veriore, më të lundrueshme, duke rritur mundësitë se rajoni Arktik do të kthehet në një linjë kryesore tregtare. Veç kësaj, besohet se shtrati i detit të Arktikut mund të përmbajë fusha të naftës të rëndësishme të cilat mund të jenë të përdorshme në qoftë se mbështjellësi i akullt do të shkrihet. Këto faktorë kanë quar drejt debateve ndërkombëtare ku shtetet mund të fitojnë sovranitet mbi ujrat e Arktikut. Karta e Njoftimit të Arktikut e Administratës Kombëtare Oqeanike dhe Atmosferike prezanton çdo vit informacione të freskëta mbi vrojtimet e fundit të rrethanave të ambientit në Arktik i afërm me të dhënat historike.