Kontrolli_i_Lartë_i_Shtetit
Me këtë ligj u bënë ndryshime të rëndësishme dhe në tërësinë e tij ai i përmbahet parimeve të standardeve ndërkombëtare të kontrollit të INTOSAI-it. KLSH është institucion i pavarur kontrolli i jashtëm në Republikën e Shqipërisë. Pozicioni kushtetues i KLSH përcaktohet në ligjin nr. 154.2014, date 27.11.2014 dhe “Kushtetuta e Republikës së Shqipërisë”, pjesa 14, nenet 162-165. Funksionet dhe detyrat e KLSH janë përcaktuar shprehimisht në Kushtetutë dhe në ligjin organik nr. 154/2014, datë 27.11.2014, “Për Kontrollin e Lartë të Shtetit”. Në organizimin e drejtimit, KLSH i referohet rregullave e udhëzuesve organikë të brendshëm që veprojnë në përputhje me legjislacionin shqiptar. Parimet bazë të drejtimit (organizimit) rrjedhin nga Deklarata e Limës, standardet e auditimit të INTOSAI-t dhe udhëzuesit evropianë të zbatimit. KLSH është anëtare e INTOSAI dhe EUROSAI që nga viti 1993. Në aspektin e bazës rregullative të KLSH janë miratuar dhe janë objekt pasurimi të vazhdueshëm disa akte nënligjore mjaft të rëndësishme, si : Rregullorja e Brendshme e Organizimit dhe Funksionimit të KLSH; Standardet e Auditimit të KLSH, bazuar në standardet ndërkombëtare të auditimit (INTOSAI); Manualet e Auditimit te Performances, Financiar, Perputhshmerise dhe Teknologjise se Informacionit; Kodi Etik i KLSH, etj. Pavarësia e institucionit është e garantuar me pozicionin kushtetues dhe ligjin organik të KLSH, duke filluar nga pavarësia e Kryetarit, pavarësia financiare, imuniteti i Kryetarit, pavarësia organizative dhe funksionale. Kryetari zgjidhet dhe shkarkohet nga Kuvendi me propozim të Presidentit të Republikës dhe qëndron në detyrë për 7 vjet, me të drejtë rizgjedhjeje. KLSH ka për objektiv auditimin e përdorimit efektiv, eficient dhe ekonomik të fondeve publike, miradministrimin financiar dhe kontrollin e zbatimit të ligjshmërisë në fushën ekonomike e financiare. Gjithashtu, komunikimin dhe dhënien e informacionit autoriteteve publike dhe publikut në përgjithësi, nëpërmjet publikimit të raporteve të paanshme. KLSH ka për detyrë të auditojë : KLSH e ushtron auditimin e administrimit të pronës shtetërore dhe zbatimin e buxhetit të shtetit, në subjektet e përcaktuara në ligjin organik. Auditimi mbulon çështjet e rregullshmërisë, të administrimit financiar dhe vlerësues. Referuar legjislacionit në fuqi, Kryetari i KLSH ka një sërë të drejtash në fushën e organizimit të brendshëm; të programimit të auditimeve ; të pagave e të shpërblimit të personelit; të standardeve të auditimit ; në fushën e përcaktimit të kompetencave dhe detyrave ; të botimeve ; të marrëdhënieve me institucionet përfshirë Gjykatën dhe Prokurorinë etj. Audituesit e KLSH kanë të drejtë ligjore për të marrë informacionin e nevojshëm në të gjitha njësitë që auditojnë dhe që janë objekt auditimi. KLSH ka të drejtë të japë rekomandime lidhur me auditimin e drejtimit dhe atë të auditimit të brendshëm, dhe kërkon nga subjektet e audituara dhe autoritetet e larta shtetërore marrjen e masave të nevojshme për përmirësimin e gjendjes në përputhje me këto rekomandime. Gjithashtu, KLSH ka të drejtë të bëjë propozime për përmirësimin e legjislacionit në fushat brenda detyrave të tij, madje kur gjatë auditimit konstaton akte ligjore ose nënligjore në kundërshtim me ligjet bazë, mund të kërkojë ndryshimin ose shfuqizimin e tyre nga organet që i kanë nxjerrë ; ndërkohë që për shkeljet financiare me dëm ekonomik, KLSH kërkon kompensimin e vlerave të humbura. Për rastet kur shkeljet financiare me dëm ekonomik, përbëjnë vepër penale, ndaj personave përgjegjës bëhet kallëzim në organet e prokurorisë, duke i dërguar dhe materialet përkatëse. Lidhur me marrëdhëniet institucionale të KLSH, ato përcaktohen qartë në kushtetutë dhe ligjin organik. Krahas detyrimit për paraqitjen çdo vit në Kuvend të: Vend të veçantë zenë edhe marrëdhëniet me strukturat e shtetit, si : Kuvendin, Presidentin e Republikës, Qeverinë, organet e sistemit të drejtësisë, të Prokurorisë, të masmedias (të shkruar dhe televizive); me organizmat ndërkombëtarë si INTOSAI, EUROSAI, Gjykatën e Llogarive të BE, institucionet homologe të auditimit, etj. Rritja e kapaciteve të KLSH, zbatimi konform kërkesave të standardeve ndërkombëtare të auditimit, të auditimeve të ligjshmërisë, rregullshmërisë dhe vlerësimit të drejtimit, si dhe ngritja e përvitshme e nivelit profesional të punonjësve të KLSH nëpërmjet dhënies së asistencës dhe implementimit të projekteve të binjakëzimit me institucionet homologe të auditimit të BE, do të sigurojnë rrugën e KLSH-së dhe të Shqipërisë për integrimin në Bashkimin Evropian.