cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rediet Abebe
Jeta dhe edukimi i hershëm
Në vitin 2015, Abebe filloi doktoraturën e saj në shkencat kompjuterike në Universitetin Cornell si hulumtuese në shkencën teorike kompjuterike dhe inteligjencën artificiale (AI), me fokus aplikimet e tyre në drejtësi dhe mirëqenie sociale. Ajo u këshillua nga Jon Kleinberg. Abebe ishte gruaja e parë e me ngjyrë që përfundoi një doktoraturë për shkencat kompjuterike në Cornell.
Kërkimet dhe karriera
Hulumtimi i Abebe zhvillon teknika në AI dhe algoritme për të përmirësuar mundësitë për komunitetet historikisht në disavantazh. Punimi i saj duke përdorur pyetjet e kërkimit për të kuptuar nevojat e informacionit mbi shëndetin në Afrikë është një nga veprat e para të njohura për përdorimin e një rrjeti të madh dhe analiza të bazuara në media sociale për të studiuar shëndetin në të gjitha 54 vendet në Afrikë.
Gjatë gjithë vitit 2019 Abebe shërbeu në Institutin Kombëtar të Grupit të Punës së Shëndetit në UA së bashku ekspertë të AI, përfshirë Kate Crawford, Dina Katabi, Daphne Koller dhe Eric Lander. Grupit të punës i ishte ngarkuar të zhvillonte një raport gjithëpërfshirës dhe rekomandime, të cilat u miratuan njëzëri nga Komiteti Këshillëdhënës dhe Drejtorit të Përgjithshëm të NIH, Francis Collins.
Abebe u zgjodh si një Junior Fellow në Harvard Society of Fellows në 2019. Ajo është bashkëpunëtorja e dytë Junior me një Ph.D. dhe shkencëtarja e parë femër e kompjuterave që do të përfshihej në këtë shoqëri.
Dizajnimi i mekanizmit për mirëqenien sociale
Në 2016 Abebe bashkë-themeloi nismën e Diyjnimit të Mekanizmit për Mirëqenien Sociale (MD4SG), një koleksion kërkimi shumë-disiplinor që përdor algoritmet dhe hartimin e mekanizmit për të trajtuar pabarazinë. MD4SG organizon një seri me workshops që thekson punën dhe lidh komunitetin e studiuesve të angazhuar për përdorimin e algoritmeve për të përmirësuar mirëqenien e shoqërisë. Abebe u nderua si pionere në Inovatorët Nën 35 vjeç të MIT Technology Review 2019 pjesërisht për punën e saj bashkë-themeluese MD4SG.
Black in AI
Në Universitetin Cornell, Abebe është përfshirë në mentorimin e studentëve nga grupe të nën-përfaqësuara. Gjatë kohës së saj në Universitetin Cornell, ajo ndihmoi në përpjekjet që çuan në një numër të paparë studentësh nga studentë të minoriteteve të nën-përfaqësuara që të regjistroheshin në programin e doktoraturës në shkencat kompjuterike.
Oden Kozuki
Oden Kozuki (光月おでん. Kōzuki Oden) ishte daimyo e Kuri në Vendin Wano dhe djali i ish-shogunit Sukiyaki Kozuki, duke qenë anëtar i Familjes Kozuki. Ai ishte burri i Toki Kozukit dhe babai i Momonosuke dhe Hiyori. Për më tepër, ai ishte udhëheqësi i një grupi samurai legjendar dhe të fuqishëm të njohur si Nëntë Këllëfët e Kuq, me të gjithë ata që shërbejnë si mbajtësit e tij dhe aleatët më të besuar.
Për 5 vjet të jetës së tij, Oden u nis në det dhe u bë një pirat, duke shërbyer si komandant i divizionit të 2-të të Piratëve të Mjekërrbardhit dhe më vonë duke u bërë anëtar i Piratëve të Roger. Pasi gjeti thesarin e Joy Boy në Laugh Tale, Oden udhëtoi për në shtëpi dhe e vuri qëllimin e tij për të hapur kufijtë e Wano ndaj botës duke marrë më në fund vendin e babait të tij si Shogun. Sidoqoftë, ai hasi kundërshtim nga uzurpatori i tij Kurozumi Orochi dhe pirati Kaido, të cilët e ekzekutuan atë 20 vjet më parë.
Personaliteti
Oden ishte një njeri jashtëzakonisht i guximshëm, i sigurt dhe vetë-vullnetar. Kjo e motivoi atë të bënte veprime të egër dhe të dhunshme për përfitimet e tij gjatë rinisë dhe adoleshencës së tij, të tilla si djegia e kazinos së yakuza pasi u ndalua nga ajo dhe rrëmbimi i grave natën për të formuar një harem në male. Në përgjithësi, Oden ishte i njohur për marrjen në një numër të konsiderueshëm të luftimeve të dhunshme, dhe ai u kujdes pak për pasojat e veprimeve të tij, pasi ai me kënaqësi qëndroi në këmbë kundër yakuza dhe të dashurit e grave kur shpërtheu luftimet si rezultat i dy incidentet e lartpërmendura. Edhe pse shumica e burrave ishin të tmerruar nga veprimet e tij, qëndrimi i tij e bëri atë shumë tërheqës për gratë, duke përfshirë ato që ai rrëmbeu për haremin e tij ndërsa ata qëndruan me të me dëshirë.
Pasi u dënua për punë në gurore, Oden u bë më pak egoist dhe filloi të veprojë për të përmirësuar jetën e qytetarëve të Kryeqytetit të Luleve përreth tij. Sidoqoftë, këto veprime ishin po aq të egër dhe të pamenduar mirë sa ato që Oden bëri për të përfituar vetë. Shembulli më i dukshëm është kur ai u përpoq të ndihmonte qytetarët gjatë një thatësire duke devijuar një lumë në qytet, gjë që bëri që qyteti të përmbytej. Për më tepër, kur Perëndia e Malit sulmoi Kryeqytetin e Luleve, Oden shpejt shkoi në aksion për t'u përpjekur ta trajtojë atë dhe madje mori përgjegjësinë për shkaktimin e krizës në mënyrë që të hiqte fajin nga Kin'emon, i cili shkaktoi incidentin aksidentalisht. Oden dukej se shpesh donte të thoshte mirë, por veproi në mënyra që ishin të pamatur dhe potencialisht të huaj për ata që ishin përreth tij. Për shembull, për të nderuar një njeri të ndjerë që njihte dikur, Oden gatoi një tenxhere me supë oden mbi mbetjet e djegura dhe "ndau një pije të fundit" me ish-mikun e tij, për të tmerruar anëtarët e familjes së tij që ishin në zi. Pasi u internua nga Sukiyaki, ai dukej se kishte gjetur një rrugëdalje për përpjekjet e tij të pazakonta për heroizëm, pasi ai ishte në gjendje të sillte paqe në Kuri dhe të rindërtonte infrastrukturën e tij në vetëm dy vjet.
Oden ishte gjithashtu jashtëzakonisht aventuresk dhe donte të largohej në mënyrë të paligjshme nga Vendi Wano, duke e parë atë si shumë të ngushtë. Në rininë e tij, ai e shihte këtë ëndërr si më të rëndësishme sesa përgatitja për të pasuar babanë e tij si shogun. Në fakt, vendosmëria e Oden për të lundruar ishte aq e madhe sa ai vazhdoi të përpiqej ta bënte këtë 38 herë para se të bëhej daimyo. Kur Mjekërrbardhi refuzoi vazhdimisht dhe u përpoq të lundronte fshehurazi pa e njoftuar atë, Oden u hodh drejt në det duke mbajtur Moby Dick nga një zinxhir, duke tronditur Piratët e Mjekërrbardhit. Kështu, Mjekërrbardhi i imponoi atij një sfidë jashtëzakonisht të vështirë të cilën Oden pranoi me gatishmëri ta pranonte pasi Oden mund të kalonte nëpër motet dhe pengesat më të vështira pa u dridhur. Pasi ai u bashkua zyrtarisht me Piratët e Mjekërrbardhit, Oden u entuziazmua jashtëzakonisht shumë dhe kurioz kur arritën në çdo ishull të ri, duke mësuar zbulime të reja të cilat ishin të panjohura për Wano, deri në pikën që ai përfundoi duke u hedhur pa mend në rrezik. Pasi lundroi me Piratët e Roger, Oden vendosi që ai donte të pasonte babanë e tij si shogun dhe të hapte kufijtë e Wano, duke dashur të ndryshonte të gjithë botën.
Oden ishte gjithashtu një njeri mjaft naiv pasi ai u përdor lehtësisht nga Orochi, gjë që bëri që Kaido ta quante një zot të pamend. Sa herë që Orochi vinte tek ai duke kërkuar para, Oden gjithmonë i jepte kërkesat e tij dhe i jepte hua, diçka për të cilën Denjiro e qortonte vazhdimisht. Oden gjithashtu besoi se Orochi do të respektonte një marrëveshje që Orochi dhe Kaido të largoheshin nga Wano nëse ai poshtëronte veten për pesë vjet. Në fund të fundit, naiviteti i Oden indirekt do të lejonte që Orochi të ngrihej në pushtet dhe ta kthente Wano në një djerrinë.
Pasi nënshtroi kriminelët dhe të paligjshmit e Kuri, Oden zgjodhi t'i reformonte ata në vend që t'i ekzekutonte si kriminelë. Oden nuk e toleroi diskriminimin, duke e konsideruar atë një simbol të injorancës.
Ushqimi i preferuar i Oden ishte supa me oden, të cilën ai e gatoi për të ushqyer mbajtësit e tij gjatë udhëtimit të tij rreth Wano dhe gjithashtu pasi u bë daimyo e Kuri. Oden madje ishte krenar që u emërua pas ushqimit të tij të preferuar, duke deklaruar se kishte lindur të zihej si supë me oden ndërsa vdiq në një tenxhere me vaj të vluar. Oden gjithashtu i pëlqente të pinte sake, pasi kishte filluar të pinte alkool kur ishte vetëm 8 vjeç.
Aftësitë
Si daimyo i Kuri, Oden kishte një sasi të madhe të fuqisë dhe ndikimit në rajon para vdekjes së tij. Është nënkuptuar se ai kishte aftësinë për të dëgjuar "Zërin e Gjithë Gjërave", të cilin djali i tij gjithashtu trashëgoi. Duke qenë një ish-anëtar i të dy ekuipazheve legjendare, Oden konsiderohej si një pirat jashtëzakonisht i fuqishëm me një nivel të madh të ndikimit në të dy ekipet. Për disa vjet pas vdekjes së Oden, Mjekërrbardhi e mbajti vakant vendin e Oden si Komandant i Divizionit të 2-të dhe i vuri në dukje [[Portgas D. Ace], Komandantit të ri të Divizionit të 2-të, për rëndësinë dhe domethënien e paraardhësit të tij dhe se Ace ishte arrogant për të menduar se ai mund të përpiqej të sfidoni Kaido, një njeri që as Oden nuk mund ta mposhtte. Ndikimi i tij madje shtrihet drejt anëtarëve të fisit Mink në Zou, me udhëheqësit Inuarashi dhe Nekomamushi që ishin anëtarë të Nëntë Këllëfëve të Kuq.
Oden zotëronte një kombinim të jashtëzakonshëm të aftësive luftarake dhe karizmës. Shkathtësia e tij luftarake u pa në moshë të hershme, kur ai hyri në beteja masive dhe grindje me samurai dhe yakuza të fuqishme dhe mbijetoi, duke shkaktuar një numër të nënkuptuar të lartë të viktimave gjatë viteve. Pavarësisht se ndiqej shpesh nga autoritetet në rininë e tij, ai u kap vetëm një herë dhe iu shmang kapjes shumë herë më pas. Kombinimi i tij luftarak dhe karizma u pa më së miri në rivendosjen e tij të paqes në Kuri, ku ai mundi Ashura Doji të fuqishëm dhe pastaj vazhdoi të mblidhte kriminelët e tjerë të rrezikshëm dhe t'i bënte ata të punonin nën të, përfshirë Ashura. Para kësaj, ai gjithashtu demonstroi karizmën e tij duke u bërë shpejt një figurë me reputacion të lartë si një punëtor në gurore.
Oden është një ekspert në gatimin e ushqimit të tij të preferuar, duke e gatuar atë shpesh për të ushqyer mbajtësit e tij gjatë udhëtimit të tij rreth Wano dhe gjithashtu gjatë udhëtimit të tij me Piratët e Roger.
Haoshoku Haki
Oden zotëronte aftësinë për të përdorur Ambicien e Pushtimit. Në takimin e tij me Edward Newgate 30 vjet më parë, përplasja e papritur midis të dyve krijoi një efekt të dukshëm të ngjashëm me rrufetë, si dhe lëshoi një valë tronditëse, kjo tregohet edhe gjatë përplasjes së tij kundër Kaidos. Ndërsa nuk tregohet në manga, Oden përdor efektin më të zakonshëm të Haoshokut të paktën një herë, duke i bërë të fikët një bandë të rojeve të Kaidos.
Busoshoku Haki
Oden ishte një mjeshtër jashtëzakonisht i fuqishëm i Ambicien e Armatimit, i cili njihet si "Ryuo" në Wano.
Në moshën 18-vjeçare, Oden ishte mjeshtër në përdorimin e Ryuo, pasi i zbarkoi të dyja shpatat e tij duke i forcuar, duke e prerë Perëndinë e Malit në një prerje të vetme. Në moshën 29 vjeç, Oden ngurtësoi shpatat e tij dhe pastaj u përplas me një nga 12 Saijo O Wazamono, Murakumogiri, i cili i përkiste Edward Newgate, një mjeshtër jashtëzakonisht i fuqishëm Ambicies së Armatimit. Një dëshmi e vërtetë e zotësisë së tij, në moshën 39 vjeç, Oden ishte në gjendje të plagosë Kaido afër-pathyeshëm ndërsa ishte në formën e tij të dragoit, duke i dhënë atij një mbresë të përhershme.
Në anime kur Oden përdor Ambicien e Armatinit të avancuar, ajo tregohet si një aura që rrjedh me ngjyrë të kuqe.
Dublimi
Oden Kozuki dublohet nga Hiroya Ishimaru në japonisht.
Komuna Ale
Komuna Ale (Suedisht: Ale kommun) është komunë në provincën Västergötland. Komuna u themelua në vitin 1974.
Lovro Zovko
thumb|Lovro Zovko Lovro Zovko (lindi më 18 mars 1981) është tenist kroat. Si i ri Zovko është rradhitur i nënti në vitin 1998. Në vitin 2000 dhe 2001, Zovko arriti në finalen së bashku me Ivan Ljubičić.
Hektor Peçi
Prof. Dok. Hektor Peçi një nga emrat më të njohur të mjekësisë shqiptare u lind në Zagori Gjirokastër dhjetor 1931 dhe u nda nga jeta në tetor 2022
Prof. Peçi filloi punë në Klinikën Hospitaliere në vitin 1965. Pas një specializimi në Tiencin (Kinë) për sëmundjet endokrine dhe metabolike dhe rreth 6 muaj në Paris për diabetologji, në vitin 1982 mbrojti Disertacionin dhe në vitin 1987 iu dha titulli Docent dhe në vitin 1994 Profesor.
Ka drejtuar specialitetin e endokrinologjisë gjatë viteve 1974-1985. Në vitet 1980-1985 ka marrë pjesë si drejtues i depistimit në zbulimin e diabetit të hershëm me glicemi pas ushqimit në 92.000 persona të ekzaminuar. Ka qenë Zv. Dekan i Fakultetit të Mjekësisë në vitet 1973-76.
Ka udhëhequr disertacione, diploma studentësh dhe ka përpiluar kartelën tip për sëmundjet e tiroides dhe diabetit (1965), ka qenë anëtar i Këshillit të Botimeve të Fakultetit dhe anëtar i Këshillit Shkencor të Fizikës Bërthamore.
Prof. Peçi do të mbetet një emër i çmuar në historikun e mjekësisë shqiptare.
David Woodard
David Woodard (i lindur më 6 prill 1964) është një shkrimtar dhe dirigjent amerikan. Gjatë viteve 1990 ai krijoi termin prekuiem, një bashkim i preemptive dhe rekuiem, për të përshkruar praktikën e tij budiste të kompozimit të muzikës së dedikuar që do të luhej gjatë ose pak para vdekjes së subjektit të saj.
Shërbimet përkujtimore të Los Angeles, në të cilat Woodard ka shërbyer si dirigjent ose drejtor muzikor përfshin një ceremoni qytetare të vitit 2001 të mbajtur në teleferikun, tashmë jofunksional, Angels Flight në nderim të viktimës Leon Praport dhe vejushës së tij të lënduar Lola. Ai ka kryer rekuieme për botën e egër, duke përfshirë një Pelikan Kalifornie Kaf në kreshtën e një plazhi ku kishte rënë kafsha.
Woodard është i njohur për kopjimet e tij të Dreamachine, një llambë butësisht psikoaktive, të cilat janë ekspozuar në muze arti në të gjithë botën. Në Gjermani dhe Nepal ai është i njohur për kontributet ndaj revistës letrare Der Freund, duke përfshirë shkrime mbi karmën e interspecieve, vetëdijen e bimëve dhe vendbanimin Paraguaian Nueva Germania.
Edukimi
Woodard është arsimuar në Shkollën e Re për Kërkime Sociale dhe në Universitetin e Kalifornisë, Santa Barbara.
Nueva Germania
Në vitin 2003 Woodard u zgjodh këshilltar në Juniper Hills (Konteja Los Angeles), Kaliforni. Në këtë kapacitet ai propozoi një marrëdhënie me qytetin motër Nueva Germania, Paraguaj. Për të avancuar planin e tij, Woodard udhëtoi drejt utopisë së dikurshme vegjetariane/feministe dhe u takua me udhëheqjen e saj komunale. Pas një vizite fillestare, ai zgjodhi të mos e vazhdonte marrëdhënien, por kishte gjetur në komunitet një objekt studimi për shkrimet e mëvonshme. Ajo që i tërheq vëmendjen në veçanti janë idetë proto-transhumaniste të planifikuesit spekulativ Richard Wagner dhe Elisabeth Förster-Nietzsche, e cila së bashku me burrin e saj Bernhard Förster themeloi dhe jetoi në koloni midis viteve 1886 dhe 1889. thumb|Woodard dhe Burroughs me Dreamachine, rreth vitit 1997
Nga viti 2004 deri në vitin 2006, Woodard udhëhoqi ekspedita të shumta në Nueva Germania, duke fituar mbështetje nga nënkryetari i atëhershëm i ShBA, Dick Cheney. Në vitin 2011, Woodard i dha novelistit zviceran Christian Kracht lejen për të publikuar korrespondencën e madhe personale, kryesisht në lidhje me Nueva Germanian, në dy vëllime, nën firmën Wehrhahn Verlag të Universitetit të Hanoverit. Nga shkëmbimi letrar, Frankfurter Allgemeine Zeitung thotë, "[Woodard dhe Kracht] zhdukin kufirin midis jetës dhe artit". Der Spiegel pohon se vëllimi i parë, Five Years, është "puna shpirtërore përgatitore" për novelën pasuese të Kracht, Imperium.
Sipas Andrew McCann, "Kracht e shoqëroi Woodard në një udhëtim në atë që ka mbetur nga vendi, ku pasardhësit e kolonëve të parë jetojnë [nën] rrethana të përkeqësuara në mënyrë drastike. Siç tregon korrespondenca, Kracht e detyroi dëshirën e Woodard për të avancuar profilin kulturor të komunitetit dhe për të ndërtuar një opera të vogël Bayreuth, në vendin e asaj që dikur ishte shtëpia e familjes së Elisabeth Förster-Nietzsche." Në vitet e fundit, Nueva Germania ka shkuar në një destinacion më të përzemërt, me shtretër dhe mëngjese dhe një muze historik të improvizuar.
Dreamachine
Nga viti 1989 deri në 2007, Woodard ndërtoi kopje të Dreamachine, një konstruksion stroboskopik i hartuar nga Brion Gysin dhe Ian Sommerville që përfshin një cilindër të ngërthyer, prej bakri ose letre, që rrotullohet rreth një llampe elektrike—kur vërehet me sy të mbyllur makineria mund të shkaktojë devijime mendore të krahasueshme me intoksikimin e drogave ose ëndërrimin.
Eleni Bukura Altamura
Eleni Bukura Altamura është e njohur si vajza piktore e Greqisë dhe gruaja e parë që arriti te futej në akademine Italiane të pikturës.
Jeta
Eleni u lind në një ishull Grek të quajtur Spetses dhe vjen nga një familje Shqiptare(Arianite). Babai i saj luftoi kundër Turqve në vitin 1821 dhe sipas enciklopedive ai ndërtoi teatrin e parë në Athine Bukura Theater. Gjinia e saj ishte pengese, por Eleni pati kurajon të vishej si burrë që të mund të studionte pikturën.
Endri Hasa
Endri Hasa është një nga 140 deputetët e Kuvendit të Republikës së Shqipërisë, dalë nga zgjedhjet e 25 qershorit 2017. Ai i përket Partisë Demokratike të Shqipërisë,ne qarkun e Elbasanit.
Referime dhe shënime
https://www.parlament.al/wp-content/uploads/2015/10/lista-sipas-qarqeve-1.pdf
Mitsukejima
thumb|240px|Mitsukejima Mitsukejima (Japonisht: 見附島) është një ishull i pabanuar në Suzu, Ishikawa Japoni. Për shkak të formës së saj, ajo është e njohur edhe si Gunkanjima (軍艦 島 "Battleship Island"), e cila është gjithashtu emri i përbashkët i dhënë Ishullit Hashima.
Sipas folklorit, ishullit i është dhënë emri "Mitsukejima" nga murgu budist, studiues dhe artist, Kūkai, i cili ishte i pari që zbuloi ishullin gjatë udhëtimit nga Ishulli Sado.
Mitsukejima është rreth 150 metra e gjatë, 50 metra e gjerë dhe 30 metra mbi nivelin e detit. Ai përbëhet nga toka diatomace të periudhës neogene, materialet e papërpunuara që zakonisht përdoren për shichirin, një sobë gatimi portativ me argjilë e cila është një produkt special i Suzu. Mitsukejima njihet si një vend piktoresk i Noto Hantō Quasi-National Park, dhe tërheq shumë turistë.
Piktori i ndjerë Morio Nakajima pëlqen peizazhin e ishullit dhe e pikturon atë në vende të ndryshme.
Shkenca sportive
Shkenca sportive (gjithashtu shkenca e sportit dhe stërvitjes, mjekësia sportive) është një disiplinë që studion se si funksionon trupi i shëndetshëm i njeriut gjatë stërvitjes dhe se si aktiviteti sportiv dhe fizik promovon shëndetin dhe performancën sportive duke filluar që nga perspektiva qelizore dhe duke përfshirë tërë trupin. Studimi i shkencës sportive tradicionalisht përfshin fushën e fiziologjisë (fiziologjinë stërvitore), psikologji (psikologjinë sportive), anatominë, biomekanikën, biokiminë dhe biokinetikën. Shkencëtarët e sportit dhe konsulentët e performancës sportive po rriten në raport me rritjen e kërkesave dhe punësimit, me fokus gjithnjë në rritje brenda botës sportive për arritjen e rezultateve sa më të mira të mundshme. Përmes studimit të shkencës dhe sportit, hulumtuesit kanë zhvilluar një kuptim më të madh se si trupi i njeriut reagon ndaj ushtrimeve, trajnimeve, mjediseve të ndryshme dhe shumë stimujve të tjerë.
Ali Pashë Tepelena : (bibliografi e anotuar)
Ali Pashë Tepelena : (bibliografi e anotuar) libër i pëgatitur nga Mimoza Halili dhe redaktore Afërdita Sharxhi. Botuar në Tiranë nga "Albin" në vitin 2000. Faqet e librit 203.
Ciutadella de Menorca
Ciutadella de Menorca është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Ciutadella, të provincës Ishujt Balearik, në Ishujt Balearik. Ciutadella de Menorca ka 29160 banorë (2009), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 186.34 km2.
Tepelena sport
Tepelena sport libër me autor Novruz Xh. Shehu dhe redaktor Ethem Ibrahimi. Botuar në Tiranë në vitin 2000. Faqet e librit 135.
Lisi i Bershinit
Lisi i Bershinit është një monument natyror në fshatin Bershi, pjesë e bashkisë Klos e rrethit të Matit. Ai ndodhet në lartësinë 440 m mbi nivelin e detit. Monumenti në fjalë i cili ndodhet në Bershin ka një perimeter i cili shkon në 23m. Mosha e këtij monumenti është 270 vjeçare. Ka vlera shkencore (biologjike dhe ekologjike), kulturore, didaktike, fetare dhe turistike. Vizitohet sipas intinerarit të rrugës kombëtare Burrel – Klos e pastaj ajo rurale për në Bërshin.
Tika Behrami
Më datë 31 Tetor 2019, 2TON & Tika publikojnë videoklipin "TT". Teksti i këngës u shkrua nga |2Ton2Ton & Tika Behrami. Videoklipi u prodhua nga kompania XL Films.
Më datë 20 Dhjetor 2019, Tika publikon videoklipin "Yalla". Teksti i këngës u shkrua nga Tika Behrami. Videoklipi u prodhua nga kompania XL Films.
Bajishtica e Poshtme
Bajishticë e Poshtme (serbisht: Доња Бејашница/Donja Bejašnica) është fshat në komunën e Prokuplës, Serbi.
Adriani
Perandori i madh i Romës, Adriani, i shkëlqyer, aktiv dhe i zgjuar, i njohur në latinisht si Publius Aelius Hadrianus, sundoi në Perandorinë e fuqishme Romake për 21 vjet me radhë (117-138 e.s). Adriani u lind në një familje gjysmë italiane e gjysmë spanjolle më 24 janar të vitit 76 dhe vdiq më 10 korrik të vitit 138. Babai i tij ishte i gradës senatoriale dhe ishte një kushëri i parë i perandorit Trajan. Ai u martua me mbesën e Trajanit Vibia Sabina herët në karrierën e tij, përpara se Trajani të bëhej perandor. parapamje|Perandori Adrian dhe Antinous. Muzeu Britanik Ushtria dhe Senati i Romës miratuan pasimin e Adrianit si perandor. Me sundimin e tij Adriani preferoi të investojë në zhvillimin e kufijve të qëndrueshëm, të mbrojtur dhe bashkimin e popujve të ndryshëm të perandorisë. Adriani ndiqte me energji idealet e veta perandorake dhe interesat personale. Ai vizitoi pothuajse çdo krahinë të perandorisë, shoqëruar nga një shpurë perandorake specialistësh dhe administratorësh. Ai inkurajoi gatishmërinë dhe disiplinën ushtarake dhe nxiti, dizenjoi, ose subvencionoi personalisht institucione të ndryshme civile dhe fetare dhe ndërtimin e projekteve. Në Romë vetë, ai rindërtoi Panteonin dhe ndërtoi tempullin e gjerë të Venusit dhe Romës. Në Egjipt, ai mund të ketë rindërtuar Serapeumin e Aleksandrisë. Ai ishte një admirues i flaktë i Greqisë dhe u përpoq ta bënte Athinën kryeqytet kulturor të Perandorisë së tij, kështu që ai urdhëroi ndërtimin e shumë tempujve të pasur atje. Marrëdhënia e tij e fortë me djaloshin e bukur grek Antinous dhe vdekja e parakohshme e këtij djali bëri që Adriani të dëshpërohej thellë e të krijonte kultin më të ri romak për nder të tij. Ai shtypi revoltën e Bar Kokhba-s në Judea, por mbretërimi i tij nga ana tjetër ishte paqësor.
Perandori Adrian – adhuruesi më i madh i kulturës helene
Perandori romak Adriani ishte adhuruesi më i madh i kulturës së lashtë greke. Gjatë viteve të sundimit të tij, ai veproi sipas dashurisë së tij për Athinën, duke e pajisur atë me projekte të rëndësishme që transformuan strukturën e saj urbane. Projektet e tij janë: Biblioteka e Adrianit, Ujësjellësi Adrianik, përfundimi i tempullit të Zeusit Olimpik, ura monumentale mbi Kefisin Eleusinian, Harku i Adrianit, Panteoni, i cili ishte ndoshta tempulli më i lartë i Greqisë së lashtë dhe të tjerë.
Dashuria e Adrianit për Athinën lindi që në adoleshencën e tij, gjatë së cilës ai iu përkushtua me shumë pasion arsimit grek saqë njerëzit e quanin Graeculus, që përkthehet greku i vogël. Athina, të cilën ai e projektoi si djep të intelektit, ia ktheu dashurinë dhe mirësitë e tij. Statujat e Adrianit në Akropol dhe në Agora tregojnë se ai adhurohej së bashku me hyjneshën Athene dhe Zeus Eleutherion, dhe nderohej si Dionisi i Ri. Me rastin e 1900 vjetorit nga ngritja e tij në fron, Athina moderne e nderoi perandorin filohelen me ekspozitën "Adriani, Shpëtimtar dhe Themelues".
Përpara se të emërohej pasardhësi i Trajanit si perandor romak, Adriani kaloi një periudhë kohe në Athinë, me shumë mundësi nga fundi i konsullimit në 108 deri sa u caktua gjeneral (legatus) në 117 e.s. në provincën siriane.
Vitet e Adrianit në Athinë ndikuan në qasjen e tij administrative dhe kulturore ndaj Greqisë në përgjithësi dhe Athinës në veçanti kur ai ishte perandor. Ai e kaloi pjesën më të madhe të sundimit të tij duke vizituar krahinat, duke i kushtuar shumë kohë Greqisë dhe krahinave të tjera lindore. Në Athinë, Adriani sponsorizoi përfundimin e Tempullit e Zeusit Olimpian, një nga më të mëdhenjtë e kohës së tij. Në vitin 129 ai mori titullin ‘Olympius’, dhe në 131/132 Athina e nderoi atë me monumentin ‘Harku i Adrianit’, në të cilën ata mbishkruan emrin e tij së bashku me Tezeun si themelues të qytetit. Rreth asaj kohe Adriani krijoi Panhelenionin, një federatë qytetesh greke me Athinën si qendër. Të gjithë anëtarët përfaqësoheshin në mënyrë të barabartë në sytë e shtetit romak.
Portreti i Adrianit është një dëshmi e qëndrueshme e filohelenizmit të tij. Portreti i Adrianit përfshin atletizmin rinor dhe ngjyrën e pacenuar tipike të idealizmit grek. Ky stil artistik përqendrohet në bukurinë e njeriut të përafërt me atë të hyjnive. Si rezultat, lloji i portretit të Adrianit është gjithnjë rinor dhe pa të meta. Ai huazon më tej nga tradita greke me tiparet e tij më dalluese: flokë të gjatë kaçurrela dhe mjekër të ngushtë. Mjekra në veçanti ishte një simbol grek i burrërisë, dhe ai ishte perandori i parë që kishte e shfaqte këtë, duke qënë se shumica e perandorëve romak nuk e kishin zakon të mbanin mjekër.
Biblioteka e Adrianit, një strukturë madhështore që u përfundua në 131/132 e.s, dëshmon për vlerësimin e lartë që perandori kishte për qytetin e Athinës, se ai e ndërtoi atje dhe jo në Romë një ndërtesë të tillë. Panteoni Athinas, mbetjet e të cilit ruhen në lindje të Bibliotekës, ndoshta kombinonte adhurimin e perëndive dhe Adrianin e hyjnizuar. Mbetjet e Gjimnazit që Adriani themeloi në Athinë ruhen gjithashtu.
I madh ishte interesimi i Adrianit për festimin brilant të festës së Dionisisë në Shenjtëroren e Dionisit Eleuthereus, në hyrjen jugore të Akropolit. Duke pasur dëshirën për ta lidhur veten me shkëlqimin e festivalit dhe trashëgiminë intelektuale të qytetit, Adriani organizoi Lojërat Dionisiane dy herë, që do të thotë se ai mbulonte shpenzimet e kësaj feste të madhe. Fasada e skenës dykatëshe dhe rrugicat e teatrit u zbukuruan me statuja, ndërsa pati edhe disa ndryshime në amfiteatro.
Ujësjellësi Adrianik nuk është vetëm një projekt i madh infrastrukturor, por edhe një dëshmi e vullnetit të perandorit për të përmirësuar cilësinë e jetës në Athinë. Me një gjatësi prej 25 km, ai konsiderohet si një nga tunelet më të gjatë të botës romake dhe një arritje teknike në mekanikën nëntokësore. Ndërtimi filloi në vitin 125 dhe përfundoi në 140 e.s nën sundimin e Antoninus Pius, pasardhësi i Adrianit, siç ishte shkruar në një mbishkrim në arkitrafin e fasadës monumentale të Rezervuarit të lashtë.
Duke qenë i inicuar në Misteret Eleusiniane, Adriani urdhëroi të ndërtohej një urë mbi lumin Kephisos, ende e dukshme sot, në mënyrë që të lehtësonte shtegun e Procesionit të Shenjtë. Ura u ndërtua në një pikë rreth një kilometër në verilindje nga propiloni i Faltores së Demetrës dhe Kores në një zonë të rrezikshme ku lumi vërshonte shpesh. Sa i përket harkut të Adrianit, të njohur për ne, ai u ngrit nga Athinasit për të nderuar Adrianin. Përfundoi në 131/132 pas Krishtit dhe perandori supozohet të ketë hyrë përmes tij për të përuruar tempullin e Zeusit Olimpik.
Muri i Adrianit parapamje|420x420px|Muri i Adrianit (Britani e Madhe) Muri i Adrianit, i quajtur gjithashtu edhe Muri Romak apo Vallum Aelius Hadriani në latinisht, ishte një fortifikim mbrojtës në krahinën romake të Britanisë, i filluar në vitin 122 në mbretërimin e perandorit Adrian. Ai shtrihet nga brigjet e lumit Tyne afër Detit të Veriut deri në Grykëderdhjen e lumit Solway në Detin Irlandez, dhe ishte kufiri verior i Perandorisë Romake, menjëherë në veri të të cilit ishin tokat e Britanikëve të Lashtë veriorë, përfshirë Piktët.
Një pjesë e konsiderueshme e murit ende qëndron dhe mund të ndiqet në këmbë përgjatë Rrugës së bashkuar të Adrianit. Εlementi më i madh arkeologjik romak në Britani, muri shkon gjithsej 73 milje (117.5 kilometra) në veri të Anglisë. Konsideruar si një ikonë kulturore britanike, Muri i Adrianit është një nga atraksionet kryesore të lashta turistike të Britanisë. Është caktuar si një sit i trashëgimisë botërore të UNESCO-s në 1987.
Referime
Shpallja e Pavarësisë së Epirit të Veriut
Në një proklamatë drejtuar popullit të Vorio Epirit, Zografos pohoi se aspiratat e tyre nuk përfilleshin, pasi Fuqitë e Mëdha kishin refuzuar vetëqeverisjen brenda shtetit shqiptar. Pas negociatave ndërmjet përfaqësuesve shqiptarë dhe vorioepirote në fillim të majit dhe me ndërhyrjen e Fuqive të Mëdha, u nënshkrua Protokolli i Korfuzit. Sipas kësaj marrëveshjeje, Vorio-Epiri do të ishte një pjesë autonome, plotësisht vetëqeverisëse e Shqipërisë nën suzerenitetin e princit shqiptar. Megjithatë, Protokolli, i cili njihte karakterin grek të rajonit, nuk u zbatua kurrë për shkak të paqëndrueshmërisë politike në Shqipërinë e asaj kohe.
Sfondi
Gjatë Luftës së Parë Ballkanike (1912-1913), ushtria greke depërtoi mbrojtjen osmane në frontin e Epirit dhe përparoi më në veri. Kështu, pas përfundimit të luftës, Greqia kontrollonte rajonin historik të Epirit. Megjithatë, Traktati i Londrës (maj 1913) dhe Protokolli i Firences (dhjetor 1913) i dhanë pjesën veriore Principatës së sapokrijuar të Shqipërisë. Kjo zonë që përkonte afërsisht me ish-provincat osmane ( sanxhakët ) të Ergirit dhe Görices, u bë e njohur më pas nga grekët si Epiri i Veriut ( Greek  Voreios Ipiros' ). Ky vendim i Fuqive të Mëdha Evropiane nuk ishte i pëlqyer nga popullsia vendase greke.
Me kushtet e Protokollit të Firences, qeveria greke detyrohej të evakuonte forcat e saj nga zona në vijën e re kufitare greko-shqiptare. Megjithatë, qeveria greke ngriti shqetësime për procesin e evakuimit të forcave greke, duke u vënë në dukje Fuqive të Mëdha se shteti i sapokrijuar shqiptar nuk ishte në gjendje të siguronte menjëherë rajonin. Në veçanti, qeveria greke dhe popullsia vendase i trembeshin mundësisë së reprezaljeve dhe mizorive nga grupet e parregullta shqiptare. Për të rregulluar detajet e evakuimit me Komisionin Ndërkombëtar të Kontrollit, një organizatë e krijuar nga Fuqitë e Mëdha për të siguruar paqen dhe stabilitetin në rajon, prefekti grek i Korfuzit u zhvendos në Vlorë, ku ishte vendosur qeveria e përkohshme e Shqipërisë.. Ndërkohë, autoritetet greke siguruan popullsinë vendase greke se qeveria greke do të ndërmerrte nisma për t'u siguruar atyre njohjen e statusit të minoritetit dhe të drejtave në legjislacionin shqiptar. Autoritetet greke paralajmëruan gjithashtu popullsinë e qytetit të Korçës (greqisht: Korytsa) se çdo veprim kundër inkorporimit në Shqipëri do të ishte i pafrytshëm. Ata këmbëngulën gjithashtu se ushtria greke do t'ua dorëzonte kontrollin e rajonit vetëm njësive të rregullta shqiptare të udhëhequra nga oficerë holandezë të Komisionit Ndërkombëtar, ndërsa forcat greke do të qëllonin mbi çdo bandë të parregullt shqiptare që do të tentonte të hynte në rajon.
Asambleja Panepirotike
Kuvendi shkaktoi një sërë ngjarjesh. Georgios Christakis-Zografos, një ish-ministër i Jashtëm grek dhe me origjinë nga rajoni, mbërriti në Gjirokastër dhe diskutoi situatën me përfaqësuesit vendas. Për të siguruar mbrojtjen e popullsisë vendase, Zografos u propozoi Fuqive Evropiane tre opsione për Vorio-Epirin: autonomi të plotë nën sovranitetin nominal të Princit të Shqipërisë, autonomi të gjerë administrative ose të tipit kantonal me një xhandarmëri të rekrutuar ekskluzivisht nga vendasit. ose një periudhë kontrolli të drejtpërdrejtë nga Fuqitë e Mëdha për një kohë të tillë derisa trupat e huaja të tërhiqeshin pa rrezikuar popullsinë vendase. Përfaqësuesit e Vorioepirotëve kërkuan gjithashtu njohjen formale të të drejtave të veçanta arsimore dhe fetare të popullsisë vendase ortodokse greke. Për më tepër, për rajonin bregdetar të Himarës, Kuvendi pretendoi të njëjtat privilegje dhe status autonom që kishte gëzuar gjatë epokës osmane. Më 22 shkurt, Zografos u dërgoi një notë përfaqësuesve të Fuqive të Mëdha ku trajtonte situatën aktuale: "Asambleja Panepirotike e mbledhur në Argjirokastër na ka ngarkuar të kërkojmë që të pranoni të tërheqni vëmendjen e qeverive tuaja për kushtin e krijuar për të krishterët ortodoksë grekë që janë vënë në zotërim të Shqipërisë me shpalljen e Fuqive. Popullsia e Epirit besonte vërtet se kishte të drejtë të shpresonte se Evropa, duke e shkëputur nga Greqia dhe duke i hequr lirinë që kishte për më shumë se një vit, do të mendonte të paktën të ruante ekzistencën e saj dhe trashëgiminë e saj etnike që ishte në gjendje. për të ruajtur të paprekur gjatë pesë shekujve të tiranisë së ashpër. Duke qenë se përbërja e shtetit të ri ishte e përbërë nga kaq shumë elementë heterogjenë dhe pa kohezion etnik dhe fetar, kërkohej nga një organizim i posaçëm që të ishte në gjendje të largonte dyshimet, të ruante pronën, të ndërmjetësonte aspiratat e të përçarëve dhe reciprokisht. elementet armiqësore dhe duke i lejuar ata të zhvillohen në paqe dhe siguri. Megjithatë, ne besojmë se është e pamundur që Evropa të jetë injorante për fatin që pret popullsinë greke që dëshiron t'i dorëzojë Shqipërisë – një popullsi, numri i së cilës, sipas statistikave osmane, është më i madh se 130,000 dhe që përbën shumicën në zonat e sakrifikuara... Në këto kushte dhe në mungesë të një zgjidhjeje që do të mjaftonte për të mbrojtur Epirin, një zgjidhje që përndryshe do të kishte qenë e lehtë për t'u zbuluar, popullsia epirote detyrohet t'u deklarojë Fuqive se nuk mund t'i nënshtrohet vendimit të tyre. Ajo do të shpallë pavarësinë e saj dhe do të luftojë për ekzistencën e saj, traditat dhe të drejtat e saj."
Meuse
Meuse (Shqip: Mëza ) është një departament në Francën verilindore, i emërtuar sipas lumit Meuse. Mëza është pjesë e rajonit Grand Est dhe është pa dalje në det dhe kufizohet me departamentet franceze të Ardennes, Marne, Haute-Marne, Vosges, Meurthe-et-Moselle dhe shtetin e Belgjikës në veri. Pjesë të Mëzës i përkasin Parc natural regional de Lorraine. Kishte një popullsi prej 184,083 banorësh në 2019. Linjat e frontit në luftën e llogoreve gjatë Luftës së Parë Botërore zhvilluan kurse të ndryshme nëpër departament dhe ai priti një betejë/ofensivë të rëndësishme në 1916 në dhe rreth Verdunit.
Historia
Mëza është një nga 83 departamentet origjinale të krijuara gjatë Revolucionit Francez më 4 mars 1790, me urdhër të Asamblesë Kushtetuese Kombëtare. Departamentet e reja do të administroheshin në mënyrë uniforme dhe përafërsisht të barabarta me njëri-tjetrin për nga madhësia dhe popullsia. Departamenti u krijua nga ish- provincat e Barrois (zona e Bar-le-Duc ) dhe Tre peshkopatat (zona e Verdun ).
Irini Qirjako
Irini Qirjako është një këngëtare popullore e folkplorit shqiptar nga Finiq u lind me 05.05.1950. Ajo është një nga këngëtaret më të famshme popullore në jug të Shqipërisë. Ajo këndon më shumë këngë popullore toske dhe kryesisht potpuri të vetë-kompozuara.
Meuse
Historia
Beteja e Sedanit u zhvillua në pjesën perëndimore të departamentit gjatë Luftës Franko-Prusiane në 1870. Ajo rezultoi në kapjen e perandorit Napoleon III dhe një numër të madh të trupave të tij dhe në mënyrë efektive vendosi luftën në favor të Prusisë dhe aleatëve të saj. Zona ishte përsëri një fushë beteje në Luftën e Parë Botërore kur u luftua Beteja e Verdunit në 1916. Në Luftën e Dytë Botërore ajo përsëri qe skenar veprimi i një beteje tjetër kur gjermanët kërkuan të krijonin një bazë nga e cila të kapnin urat mbi lumin Mëzë dhe ta kalonin atë.
Gjeografia
majtas|parapamje|234x234px| Pranvera në Mëzë Mëza është një departament në Francën verilindore dhe është pjesë e rajonit të Grand Est. Kryeqyteti dhe qyteti më i madh në departament është Bar-le-Duc, dhe qytete të tjera të mëdha janë Commercy dhe Verdun. Skaji verior i departamentit kufizohet me Belgjikën, në lindje shtrihet departamenti Meurthe-et-Moselle, në jug shtrihet Vosges, në jugperëndim shtrihet Haute-Marne, në perëndim shtrihet Marne dhe në veriperëndim, Ardennes. Lumenjtë kryesorë që rrjedhin nëpër departament janë lumi Meuse, Aire dhe Chiers. Një kreshtë që shkon nga jugu në veri ndan pellgjet ujëmbledhëse të Senës dhe Rinit. Këto kodra quhen Argonne dhe janë të veshura me pyje lisi. Sipërfaqja e departamentit është 6,237 km2.
Shpallja e Pavarësisë së Epirit të Veriut
Asambleja Panepirotike
Javën në vijim një numër qytetesh shpallën autonominë e tyre: Himara, Gjirokastra, Saranda (Agioi Saranta) dhe Delvina (Delvino).
Meuse
Gjeografia
Të korrat kryesore të kultivuara janë gruri, elbi dhe tërshëra, patatet, raca, perimet dhe frutat. Rritet blegtoria dhe nga pyjet nxirret lëndë drusore. Industritë kryesore janë prodhimi i birrës dhe prodhimi i qelqit dhe pllakave. Punimi i dantellave është një zanat tradicional në departament.
Demografia
Që nga mesi i shekullit të XIX-të, eksodi i banorëve të fshatit drejt qyteteve ka bërë që popullsia e Francës rurale të bjerë. Mëza nuk ka qytete të mëdha për të thithur popullsi dhe kështu popullsia totale e departamentit është ulur ndjeshëm. Ajo arriti në 328,657 banorë në 1851, por kishte rënë në 277,955 deri në vitin 1911. Lufta e Parë Botërore i dha një goditje të rëndë departamentit dhe deri në vitin 1921 u regjistruan vetëm 207.309 banorë. Shumë banorë kishin ikur dhe fshatra të tëra që ishin në ose afër vijës së frontit në 1916 u shkatërruan. Kështu, Mëza ka disa komuna të pabanuara, sepse fshatrat nuk u rindërtuan kurrë, dhe në fakt këta fshatra njihen si "Morts pour la France" ("Të vdekura për Francën"); numri i të shpërngulurve nga fshatrat varion nga 131 në 718. Që nga fundi i Betejës së Verdunit në 1916, këto komuna kanë qenë të pabanuara me një popullsi zyrtare prej zero; Fshatrat janë Beaumont-en-Verdunois, Bezonvaux, Cumières-le-Mort-Homme, Fleury-devant-Douaumont, Haumont-près-Samogneux dhe Louvemont-Côte-du-Poivre. Në pjesën e fundit të shekullit të XX-të, numri i banorëve në departament ka ndryshuar pak, por përfundimisht ra nën 200,000 banorë në vitet 1980.
Njeriu ëndërr : Dr. Përparim Tepelena : (jeta, vepra)
Njeriu ëndërr : Dr. Përparim Tepelena : (jeta, vepra) libër me autor Novruz Xh. Shehu dhe redaktor Anesti Kondili. Botuar në Tiranë nga "Albin" në vitin 2000. Faqet e librit 80. ISBN 99927-32-41-5
Nga f. 45 libri përmban autoreferatin e disertacionit "Disa të dhëna mbi veprimin metabolik dhe përdorimin praktik të ujit mineral të Glinës" mbrojtur nga P. Tepelena në 1964.
Shpallja e Pavarësisë së Epirit të Veriut
Deklarata
parapamje| Foto e ceremonisë zyrtare të shpalljes në Gjirokastër, 1 mars 1914. Rrjedhimisht, më 28 shkurt 1914, u shpall Republika Autonome e Vorio Epirit dhe u formua një qeveri e përkohshme për të mbështetur objektivat e shtetit. Vetë Christakis-Zografos u bë president i qeverisë së përkohshme. Në një proklamatë drejtuar popullit të Vorio Epirit, Zografos pohoi se aspiratat e tyre ishin shpërfillur, se Fuqitë e Mëdha madje u kishin mohuar atyre vetëqeverisjen brenda shtetit shqiptar, si dhe garancitë për mbrojtjen e jetës, pronës, lirisë fetare dhe të ekzistencës së tyre kombëtare. Deklarata gjithashtu u bëri thirrje epirotëve të bëjnë çdo sakrificë për të mbrojtur integritetin e Vorio Epirit dhe liritë e tij nga çdo sulm. "Epirotas: Të mbledhur në Gjirokastër, Asambleja Kushtetuese e delegatëve të thirrur me vullnetin e popullit ka shpallur formimin e Shtetit Autonom të Vorio Epirit, që përfshin krahinat që ushtria greke detyrohet të braktisë..."
Lisi i Qafë Shënkollit
Lisi i qafë Shënkollit ndodhet në afërsi të fshatit Dukagjin. Ai ndodhet 650 m mbi nivelin e detit. Përbëhet nga kati i drurëve të lisit ato janë me trung dhe kurorë të veçantë në formë piramidale. Ai ka një lartësi prej 21 m dhe diametër të trungut rreth 1 m, ka një moshë mbi 250 vjeçare. Këto drurë kanë vlera shkencore ku më të rëndësishmet janë vlerat biologjike dhe kulturore gjithashtu didaktike dhe turistike. Ky vend mund të vizitohet sipas intinerarit Burrel – Dukagjin.
Shpallja e Pavarësisë së Epirit të Veriut
Deklarata
Deklarata u nënshkrua edhe nga krerët e peshkopatave metropolitane ortodokse greke vendase: Vasileios i Dryinoupolis, Spiridoni i Velës dhe Konicës dhe Germanos i Koricës. Ditën e shpalljes, Zografos njoftoi Komisionin Ndërkombëtar të Kontrollit për emërimin e tij si president i qeverisë së përkohshme dhe njoftoi se epirotët do ta konsideronin çdo përpjekje të xhandarmërisë së sapoformuar shqiptare për të kaluar kufirin e tyre si një akt armiqësie dhe do t'i rezistonin. . Vorio-Epiri Autonom përfshinte gjithashtu Himarën, Delvinon, Sarandën dhe Përmetin (Premeti).
Po atë ditë, Zografos dërgoi një telegram në Korçë duke i kërkuar popullit të ndjekë shembullin e pjesës tjetër të Vorio-Epirotëve. Megjithatë, më 1 mars, sipas kushteve të Protokollit të Firences, qyteti iu dorëzua xhandarmërisë shqiptare. Kryeministri grek, Eleftherios Venizelos, urdhëroi menjëherë tërheqjen dhe dorëzimin e krahinës së afërt të Kolonjës në duart e njësive shqiptare, para se edhe popullata të mund t'i bashkohej kryengritjes. Si rezultat, peshkopi Spiridoni, i cili planifikoi të bëhej kreu i lëvizjes për autonomi në këtë rajon, u arrestua dhe u dëbua nga autoritetet greke.
Në fjalimin e tij më 2 mars, Zografos arriti në përfundimin se vorioepirotët, pas pesë shekujsh pushtimi osman, nuk do ta pranonin fatin që Fuqitë u kishin vendosur. Ditët në vijim Alexandros Karapanos u bë Ministër i Punëve të Jashtme dhe Dimitrios Doulis Ministër i Luftës i qeverisë së përkohshme. Doulis, me origjinë nga Vorio Epiri, kishte dhënë më parë dorëheqjen nga posti i tij si kolonel i ushtrisë greke dhe iu bashkua forcave revolucionare të Vorio Epirit. Ushtria vorioepirote arriti në 5000 vetë që në ditët e para të formimit të saj. Bërthama e ushtrisë përbëhej kryesisht nga ish-anëtarë të ushtrisë greke, disa prej të cilëve ishin me prejardhje vendase epirote. Me mbështetjen e njësive të parregullta vullnetare, ajo arriti një fuqi punëtore prej rreth 10,000.
Në Greqi
parapamje|250x250px| Harta e Vorio Epirit e paraqitur në [[Konferenca e Paqes në Paris|Konferencën e Paqes të Parisit të vitit 1919, nga qeveria e përkohshme e mërguar e Vorio Epirit]] Ushtria greke vazhdoi me evakuimin e rajonit, por procesi u ngadalësua nga frika se një tërheqje e nxituar mund t'u ofronte mundësinë grupeve të parregullta për të kryer mizori kundër popullsisë civile. Duke qenë se qëndrimi zyrtar i qeverisë greke ndaj kryengritjes ishte ai i neutralitetit të rreptë, Kryeministri Venizelos urdhëroi bllokimin e portit të Sarandës dhe ndaloi një demonstratë në Athinë në favor të kryengritjes. > Megjithatë, nuk mund të vihet në dyshim se qeveria greke simpatizoi kërkesat e vorioepirotëve. Në fakt, e vetmja mënyrë që Venizelos të ndalonte kryengritjen do të kishte qenë shpallja e gjendjes ushtarake në rajon, por ky veprim do të shkaktonte destabilitet të madh politik dhe dorëheqje të mundshme të qeverisë së tij. Madje, partitë opozitare në Greqi e akuzuan Venizelosin se kishte shkuar përtej asaj që kërkohej prej tij për të zbatuar vendimin e Fuqive të Mëdha dhe në vend që thjesht të evakuonte rrethet, ai po ua dorëzonte shqiptarëve dhe po u hiqte epirotëve çdo mjet. rezistencës.
Zhvillimet diplomatike dhe ushtarake
Nga ana tjetër, qeveria shqiptare, në pamundësi për të përballuar lëvizjen Vorioepirote, kërkoi që Fuqitë e Mëdha të merrnin masa. Qeveria shqiptare pretendonte se megjithëse ushtria greke po evakuonte rajonin, ajo po zëvendësohej nga luftëtarët guerilë të organizuar nga autoritetet greke. Ndërkohë, më 7 mars 1914, Princi Uilliam i Wied-it mbërriti në Shqipëri dhe urdhëroi menjëherë kolonelin holandez Lodewijk Thomson të negocionte me përfaqësuesit vorioepirote. Thompson u takua me Karapanos më 10 mars dhe propozoi një administratë të kufizuar lokale për Epirin e Veriut nën një guvernator të krishterë, përveç garancive për të drejtat fetare dhe arsimore. Iniciativa e Thompson u hodh poshtë nga pala Vorioepirote.
Më 11 prill, revolucionarët epirotë morën kontrollin e Korçës, por katër ditë më vonë Xhandarmëria shqiptare, e udhëhequr nga oficerët holandezë, e ripushtoi qytetin. Si rezultat, holandezët arrestuan dhe dëbuan peshkopin ortodoks grek Germanos, pasi kishin prova se ai ishte nxitësi kryesor i kryengritjes, si dhe anëtarë të tjerë të këshillit të qytetit. Pas tërheqjes së plotë të ushtrisë greke nga rajoni më 28 prill, në disa lokacione shpërthyen konfliktet midis forcave vorioepirote dhe xhandarëve shqiptarë. Luftimet e ashpra u zhvilluan në rajonin e Cepos, në veri të Gjirokastrës, ku njësitë e xhandarmërisë shqiptare u përpoqën pa sukses të depërtonin drejt jugut, duke u përballur me rezistencën e forcave vorio-epirote. Nga ana tjetër, epirotët arritën të përparonin dhe të merrnin kontrollin e Ersekës dhe avancuan më tej në Frashër dhe Korçë.
Në fillim të majit, autoritetet shqiptare, duke qenë të paaftë për të shtypur lëvizjen në Epirin e Veriut, u bënë të gatshme të nisnin diskutimet me ndërhyrjen e Komisionit Ndërkombëtar. Kështu, Princi William i Wied-it i Shqipërisë i kërkoi Komisionit, i cili përfaqësonte qeverinë shqiptare, të fillonte negociatat. Ky i fundit, për të shmangur një përshkallëzim të madh të konflikteve të armatosura me rezultate katastrofike, vendosi të ndërhyjë. Më 7 maj, Zografos mori një komunikim për të nisur negociatat mbi një bazë të re dhe e pranoi propozimin. Kështu, të nesërmen u urdhërua një armëpushim.
Pasojat
parapamje| Foto e negociatave që çuan në Protokollin e Korfuzit. Përfaqësuesit e të dyja palëve u takuan për negociata në Sarandë, por negociatat përfundimtare u zhvilluan në ishullin e afërt të Korfuzit, Greqi. Më në fund, më 17 maj 1914, përfaqësuesit e Vorio Epirit dhe Shqipërisë nënshkruan një marrëveshje që plotësonte kërkesat kryesore të epirotëve dhe u bë e njohur si Protokolli i Korfuzit. Sipas kësaj marrëveshjeje, Vorio Epiri, i cili përbëhej nga rajonet që rrethonin qytetet e Gjirokastrës dhe të Korçës, do të ishte një pjesë autonome, plotësisht vetëqeverisëse e Shqipërisë nën suzerenitetin e princit shqiptar.
Në përgjithësi, Protokolli njohu karakterin grek të rajonit dhe gjuha greke fitoi një status zyrtar atje, krahas atij shqiptar. Kërkesat kryesore të qeverisë vorioepirote u pranuan. Megjithatë, një sërë çështjesh nuk u miratuan, veçanërisht zgjerimi i zonës në të cilën popullsia greke do të gëzonte arsimin në gjuhën e saj amtare në rajonet përreth Vlorës dhe Durrësit (në Shqipërinë qendrore, në veri të Epirit të Veriut). emërimi i zyrtarëve më të lartë ortodoksë grekë në qytetet kryesore të zonës autonome dhe përjashtimi nga shërbimi ushtarak i popullsisë vendase, edhe në kohë lufte.
Megjithatë, Protokolli nuk u zbatua kurrë për shkak të paqëndrueshmërisë politike në Shqipëri. Më 27 tetor, pas miratimit të Fuqive të Mëdha, ushtria greke hyri sërish në Epirin e Veriut. Qeveria e Përkohshme e Vorio Epirit pushoi zyrtarisht së ekzistuari, duke deklaruar se e kreu misionin e saj.
Në vitin 1916 për shkak të zhvillimeve të Luftës së Parë Botërore, trupat italiane dhe franceze dëbuan ushtrinë greke nga zona. Në vitin 1921 ajo iu dorëzua përfundimisht Shqipërisë, ndërkohë që kryeministri shqiptar njohu një sërë të drejtash të minoritetit grek, të cilat shumë shpejt u shpërfillën. Si rezultat, shumica e shkollave greke u detyruan të mbylleshin dhe arsimi grek lejohej vetëm në zona të caktuara.
Meuse
Qytetet kryesore
Komuna më e populluar është Verduni; prefektura Bar-le-Duc është prefektura e dytë më e populluar. Që nga viti 2019, ka 5 komuna me më shumë se 4000 banorë:
Turizmi
Muzeu Evropian i Birrës (Musée Européen de la bière) në Stenay, i themeluar në vitin 1986, konsiderohet më i madhi i këtij lloji në kontinent.