cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Genti
Emri
Emri ilir Genti duket se rrjedh nga protoindoevropiane *g'en- "të lindësh", i ngjashëm me latinishten gens, gentis "farefisni, fis, racë". Ai duhet të pasqyrojë emrin e rindërtuar *gent(i)yos, duke caktuar mbretin si kreun e të afërmve të tij, si proto-gjermanishtja ''*kun-ing-az. ''
Aleanca me dardanët dhe maqedonasit
Në vitin 169 pes Genti rregulloi vrasjen e vëllait të tij Platorit sepse plani i tij për t'u martuar me Etutën, bija e mbretit dardan, Monuni II, do ta kishte bërë atë tepër të fuqishëm. Genti më pas u martua me të fejuarën e Platorit, duke siguruar aleancën e Dardanit të fuqishëm.
Perseu i Maqedonisë, pasi kishte rimarrë disa poste romake në Ilirinë e pushtuar romake, kontrollonte rrugët që të çonin në perëndim drejt ardianëve. Në këtë pikë Perseu dërgoi ambasadën e tij të parë te Genti, e përbërë nga mërgimtari ilir Pleurati dhe maqedonasit Adaeu dhe Berea. Ata e gjetën Gentin në Lisos dhe e informuan për sukseset e Perseut kundër romakëve dhe Dardanëve dhe fitoren e fundit mbi Penestët. Ilirët u përgjigjën se atij nuk i mungonte vullneti për të luftuar romakët, por paratë. Asnjë premtim nuk u bë për këtë pikë as nga kjo ambasadë dhe as nga një tjetër e dërguar nga Stuberra menjëherë më pas. Perseu vazhdoi përpjekjet e tij për të përfshirë Gentin në luftë, mundësisht, pa kosto për thesarin e tij. I mërguari ilir Pleurati ngriti 1000 këmbësorë dhe 200 kalorës nga Penestët. Pushtimi romak i Maqedonisë në vitin 168 pes e detyroi mbretin t'i premtonte një subvencion Gentit, anijet e të cilit mund të përdoreshin për të sulmuar romakët. U përmend një shumë prej 300 talentesh dhe krahas kësaj Perseu dërgoi shokun e tij Pantauchus për të bërë marrëveshjet. Në qytetin e Medeonit (tani Medun, Mali i Zi) ranë dakord për pengjet dhe Genti pranoi betimin e mbretit. Ai dërgoi Olimpion me një delegacion të Perseut për të mbledhur paratë dhe traktati u përfundua me një ceremoni në Dium në Gjirin Thermaik. U mbajt një paradë formale e kalorësisë maqedonase e cila mund t'u ketë lënë përshtypje ilirëve dhe kalorësia mund të ketë përfaqësuar maqedonasit në ratifikimin e traktatit.
300 talentet u numëruan nga thesari mbretëror në Pellë dhe ilirët u lejuan ta shënonin marrëveshjen me vulën e tyre. Një përparim prej dhjetë talentesh iu përcoll Gentiit dhe kur kjo u kalua nga Pantauchus, mbretit iu kërkua të fillonte aksionet kundër romakëve. Kur Genti burgosi dy të përfaqësues romakë të dërguar nga Appius Claudius në Lychnid, Perseu kujtoi pjesën tjetër të subvencionit me besimin se Genti ishte tani aleati i tij.
Ngritja në pushtet
Genti dhe Perseu dërguan një ambasadë të përbashkët për të ftuar Rodosin në luftën kundër Romës. Genti gjithashtu ndërtoi një flotë prej 270 lembësh, duke treguar se priste një armik në Adriatik. Ushtria e tij numëronte 15.000 njerëz. Genti konsideronte se tani ishte i përgatitur të niste një luftë me Romën.
Lufta e Tretë Ilire
Në muajtë janar dhe shkurt të vitit 168 pes Genti, pasi kishte mbledhur forcën e tij prej 15,000 burrash dhe flotën e lembëve në Lisus, qyteti më jugor i shtetit të tij, përparoi në territorin romak dhe rrethoi qytetin ilir Basania, një aleat romak që refuzoi të dorëzohej, megjithëse ishte vetëm 5 milje larg nga Lisusi. Gjysmëvëllai i tij Karavanti, duke shkëputur 1000 këmbësorë dhe 50 kalorës, sulmoi Kavët duke mos arritur të pushtonte një nga qytetet e tyre, ndërsa shkatërronte fushat përreth qytetit të Karavandis. Një flotilje prej tetë lembësh u nis pak më vonë për të sulmuar qytetet bregdetare të Epidamnit dhe Apolonisë. Ndërkohë, romakët nën Api Klaudin kishin dëgjuar për aleancën që Genti bëri me Perseun e Maqedonisë dhe arrestimin e të dërguarve romakë. Prandaj, ai e zhvendosi ushtrinë e tij nga fushimet e tyre dimërore në Nimfeum, duke i shtuar asaj edhe trupa nga Bylisi, Epidamni dhe Apolonia dhe ndërsa marshonte në veri fushoi pranë lumit Genesus (Shkumbin, Shqipëri). Atje ai u takua me komandantin e ri romak, pretori Lucius Anicius Gallus i cili kishte ardhur nga Italia në Apoloni me dy legjione, të përbëra nga 600 kalorës dhe 10,400 këmbësorë, bashkë me 800 kalorës dhe 10,000 këmbësorë nga aleatët tjerë italikë. Flota e tij, madhësia e së cilës nuk dihet, u forcua nga një forcë prej 5000 marinarësh. Kësaj force imponuese ai i shtoi 200 kalorës dhe 2000 këmbësorë të parthinëve, një koinon ilir aleat i romakëve. Këto forca të kombinuara ia kalonin ato të Gentit me një raport që sillej rreth dy me një.
Meqenëse një pjesë e tekstit të Tit Livit mungon, pak dihet për këtë pjesë të fushatës. Duket se flota e Aniciusit u angazhua me ilirët në det dhe kapi një numër të lembëve të tyre. Më pas, ata mundën ilirët në tokë, duke i lejuar ata të përparonin në zemër të territorit ilir. Pasi atje, ata siguruan dorëzimin e qyteteve armike kryesisht përmes negociatave dhe jo sulmeve të drejtpërdrejta. Genti i përqendroi forcat e tij të mbetura pranë kryeqytetit të tij Shkodrës, një qytet i fortifikuar mirë i vendosur në një pozicion të fortë natyror. Kur Aniciusi u afrua me ushtrinë e tij në formacion beteje, ilirët ikën në qytet në panik. Genti kërkoi dhe iu dha një armëpushim tre-ditor me shpresën se Karavanti do të vinte në çdo moment me një ushtri të madhe ndihmuese: por kjo nuk ndodhi. Pas humbjes së tij, Genti dërgoi dy të dërguar nga radhët e krerëve të shquar të fiseve, Teutiku dhe Bellusi, për të negociuar me komandantin romak. Në ditën e tretë të armëpushimit, Genti erdhi në kampin romak dhe iu dorëzua Aniciusit, i cili i dha një darkë me nderime të plota dhe më pas e arrestoi. Ilirët në Shkodër u dorëzuan dhe liruan të dërguarit romakë. Ushtria romake marshoi në veri të Liqenit të Shkodrës ku, në Meteon, ata kapën mbretëreshën e Gentit Etuta, vëllain e tij Karavantin dhe djemtë e tij Skerdilaidin dhe Pleuratin së bashku me ilirë të tjerë.
Rënia e dinastisë ardiane transmetohet nga Livi në një mënyrë ceremoniale të triumfit të Aniciusit në Romë: Brenda pak ditësh, si në tokë, ashtu edhe në det, ai mundi fisin e guximshëm ilir, i cili ishte mbështetur në njohuritë e tyre për territorin dhe fortifikimet e veta.
Pasojat
parapamje|Emri i gjinisë [[Gentiana u emërua sipas Gentit si një haraç për të, pasi ai mund të ketë qenë zbuluesi i vetive tonike të Gentiana lutea. ]] Triumfi i Romës përfshinte kapjen e shumë flamujve mbretërorë, plaçkave të tjera të luftës, orenditë e vetë mbretit dhe thesarin e përmendur më sipër. Nga shitja e plaçkës, përveç arit dhe argjendit që shkonte në thesarin e shtetit, u fituan miliona sektercii.
Me vendim të Senatit, Genti dhe familja e tij u dërguan në Spoletum, për t'u mbajtur nën vëzhgim. Të burgosurit e tjerë u dërguan në Romë. Por banorët e Spoletumit refuzuan të mbanin nën vëzhgim familjen mbretërore, kështu që ata u transferuan në Gubbio (Iguvium). Plaçka e sekuestruar në Iliri përfshinte 220 anije. Me dekret të Senatit Romak, C. Cassius Longinus ua dha këto anije të marra nga Genti banorëve të Korkyrës, Apolonisë dhe Epidamnit. Viti i vdekjes së Gentit nuk dihet, por në Gubbio ekzistojnë rrënoja të varrit të tij.
Ndëshkimi romak i Ilirisë kurseu vetëm ato koinone që e kishin mbështetur Romën hapur në luftën me ilirët. Ata që kishin qenë armiq, qytetet e tyre, ndërtesat dhe institucionet publike u dogjën dhe u plaçkitën tërësisht. Të kursyerit ruajtën mënyrën e mëparshme të administrimit, me zyrtarë të zgjedhur çdo vit, dhe i paguanin Romës vetëm gjysmën e taksave që kishin paguar më parë gjatë mbretërimit të Gentit. Koinonet me bazë federative u shpërbën dhe secila njësi u njoh si një koinon më vete, duke gëzuar autonomi lokale dhe shpesh herë edhe të drejtën për të prerë monedhat e veta.
Ndërsa trojet jugore ilire ishin pushtuar një herë e mirë, legjionet romake vazhduan për më shumë se njëqind vjet të tjera me përpjekjet për të pushtuar territoret veriore dhe lindore.
Vazhdimësia e mundshme
Arkeologu shqiptar Hasan Ceka ka hedhur hipotezën se emri i një prej të dërguarve të Gentit në Romë, Bellus mund të ketë qenë një transkriptim i gabuar i emrit Ballaeus (Ballaios / Ballai). Ndonëse nga pikëpamja gjuhësore ky identifikim është shumë problematik, disa studiues e kanë pranuar dhe përkrahur idenë se Ballaj ishte pasardhësi i Gentit, i cili kishte rivendosur marrëdhënie miqësore me Romën dhe kishte rimëkëmbur një pjesë të Mbretërisë Ilire. Ballaj ishte një mbret ilir i dëshmuar vetëm në monedhat e tij që sundoi mes viteve 167 – 135 pes. Ballaj duket se ka sunduar pas vitit 168 pes në fortesën e vjetër të Mbretëreshës Teuta, Rhizon. Në kohën kur një pjesë e rajonit ishte pjesë e Republikës Romake dhe zotërimet ardiane ishin shpërbërë që nga koha e Gentit ai kishte arritur të ruante një lloj pavarësie madje kishte edhe një lloj rivaliteti me Farosin. Ndërsa bollëku i prerjeve monetare të tij në rajon do të sugjeronte se ai ishte një figurë shumë me ndikim, ende nuk ka asnjë dëshmi dokumentare apo historike për ekzistencën e tij.
Kantoni Montfort-sur-Risle
Kantoni Montfort-sur-Risle (frëngjisht: Canton de Montfort-sur-Risle) është një kanton në departamentin Eure, rajonin Haute-Normandie në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Montfort-sur-Risle. Ka sipërfaqe 113.53km2 dhe popullsi 6670 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Montfort-sur-Risle aktualisht përbëhet nga 14 komuna.
Komisia Letrare Shqipe
Komisia Letrare Shqipe në Shkodër është një këshill i formuar nga intelektualët më në zë të kohës mbi çështjen e gjuhes shqipe, ndër këtë elitë merrnin pjesë edhe albanologë të huaj.
Formimi
Në të përkohshmen “''Lajmet e Komisisë Letrare Shqipe”, 1918, f.2 shënohet se Komisija filloi veprimtarinë e vet të 1-ën e shtatorit 1916. Në fillim misët (anëtarët) e Komisisë u mblodhën disa herë e biseduan gjatë e gjatë mbi statutin, mbi rregulloren e mbi mënyrën, mbas së cilës do të niseshin me zhvilluem programin e punës që statuti i vinte për barrë Komisisë''”. Por puna përgatitore kishte filluar edhe më parë, mbasi nuk kërkohej vetëm dëshira e mirë e secilit prej pjesëtarëve të saj, por edhe miratimi i komandës ushtarake austriake. Atë koncension që bënë autoritetet ushtarake austriake për hapjen e shkollave në gjuhën shqipe, patriotët shqiptarë e shfrytëzuan me zgjuarsi dhe shumë shpejt, pa kaluar vetëm pak muaj pas pushtimit hodhën idenë për themelimin e Komisisë Letrare Shqipe. Por vendimi për miratimin e Komisisë ishte marrë më 30. qershor 1916. Ka edhe një version tjetër për fillimin e Komisisë, të cilin a e jep Pal Duka-Gjini në monografinë “Gjergj Fishta jeta dhe vepra” (Tiranë, 1992, f.100) ku shkruan: ”''Dishiri dhe përkrahja e Austrisë për të mëkambë gjuhën shqipe i dhanë zemër veteranëve të kombit për punë përherë e ma të vlershme në këtë drejtim. Kjo përkrahje trimënoi L.Gurakuqin të themelonte, më 3 gusht 1916, nën mbrojtjen e autoriteteve ushtarake të kryesueme nga gjeneral Trollman dhe i ndikuem nga Dr.R.Nachtigal, studiues ky i gjuhës sonë, si dhe nga dr. Gjergj Pekmezi Komisinë Letrare''”
Pjesëmarrja
Pjesëmarrës të KLSH ishin kryesisht intelektualë me potencë, të njohur gjithandej në vendin tonë dhe jashtë, personalitete të kulturës kombëtare “ekspertë të të gjitha fushave, njohës të të gjitha gjuhëve klasike dhe moderne të kontinentit evropian, si dhe të zhvillimit arsimor e kulturor të vendeve të përparuara”. Me një përfaqësi të tillë do të arrihej në “bashkimin e një elite intelektuale të fuqishme” që pa tjetër do t’i jepte udhë disa prej problemeve më të mprehta dhe të ngutshme të gjuhës, letërsisë, arsimit dhe kulturës kombëtare.
Në studime të ndryshme të së kaluarës, por edhe sot studiues të ndryshëm, duke i rimarrë emrat nga njëri-tjetri, japin edhe intelektualë të tjerë që nuk kanë qenë anëtar të KLSH. Për të sqaruar këtë problem, po paraqesim listën e anëtarëve dhe pjesëmarrësve në KLSH të shoqëruara me disa të dhëna jetëshkrimore deri në vitin 1916, vit kur u mblodh KLSH. Në mbledhjen e parë themeluese morën pjesë gjashtë vetë: Luigj Gurakuqi, At Gjergj Fishta, Sotir Peci, Dom Ndre Mjeda, Mati Logoreci, dhe At Ambroz Marlaskaj. Pjesëmarrës dhe të ftuar të tjerë të KLSH që morën pjesë në mbledhjet e mëvonshme qenë dr.Gjergj Pekmezi, Hilë Mosi, Anton Paluca, Hafiz Ali Korça, Aleksandër Xhuvani, Maksimilian Lamberci, Rajko Nahtigal, Emzot Vinçens Prenushi, Sali Nivica, Josif Haxhimima dhe Luigj Naraçi.
Në procesverbalin e KLSH që fillon më 1 shtator 1916 dhe përfundon më 22 maj 1918 e që ruhet në Arkivin e Shtetit, janë protokolluar 63 mbledhje. Mbështetur këtu po i rreshtojmë pjesëmarrësit sipas numrit të mbledhjeve që kanë marrë pjesë: 1.Luigj Gurakuqi 54 mbledhje 2.Luigj Naraçi 50 3.Mati Logoreci 46 4 Sotir Peci 39 5. Ndue (Anton) Paluca 38 6.Gjergj Pekmezi 34 7.Hilë Mosi 30 8.Dom Ndre Mjeda 28 9. Atë Gjergj Fishta 27 10.Josif Haxhimima 24 11.Maksimilian Lamberc 12 12.Atë Ambroz Marlaskaj 10 13.Sali Nivica 7 14.Hafiz Ali Korça 5 15. Imzot Vincenc Prendushi 4 16.Aleksandër Xhuvani 3 17.Rajko Nachtigal 2.
Struktura
Struktura e këtij institucioni ka qenë e tillë: një kryetar, i emëruar nga Komanda ushtarake austro-hungareze, një sekretar (Në “Laimet...” thuhet: ”Sekretari i komisisë do të jetë nji ndër sekretarët Drejtorisë së arsimit, tue qenë se Komisia gjithmonë do të ketë marrëdhënie me Drejtorinë e arsimit.) disa miss, disa miss me korrespondencë dhe të ftuar. Disa janë paguar, disa jo, disa kanë kryer edhe detyra të tjera. Anëtarë do të ishin 7, por ky numër mund të rritej në 12. Sipas statutit të përkohshëm të KLSH të miratuar nga korpskomanda austriake më dt.4 shtator 1916 thuhej se missët do të mblidhen çdo ditë 1-3 orë. Por në mbledhjen e 16 shtatorit 1916 u morën edhe këto vendime për t’u pasqyruar në rregulloren ose statutin e Komisisë. Anëtarët e Komisisë do të mblidhen tri herë në javë nga dy orë. Çdo mbledhje do të protokollohet, do të caktohet tematika për të cilën do të diskutohet, vendimet do të merren me shumicë votash dhe për zgjidhjen e ndonjë problemi me rëndësi mund të aktivizohet ndonjë dijetar i huaj që njihet si autoritet në filologjinë shqiptare. Por edhe statuti u përpunua që t’i përgjigjej më mirë realitetit të kohës. Kështu në mbledhjen e dt. 7.12 .1917 u miratua rregullorja me ndryshimet përkatëse. U përcaktuan edhe njëherë objekti i punës së KLSH, detyrat që do të ketë komiteti veprues, kryetari, sekretari, bibliotekari etj. Por jo gjithçka mbeti e pandryshuar, ashtu siç ishte në statut.
Kryetar i KLSH u caktua nga Komanda ushtarake austriake dr.Gjergj Pekmezi, i cili e kreu këtë detyrë nga data 24 shtator 1916 deri më 17 shtator 1917. Për largimin e Gj.Pekmezit nga KLSH ka dy njoftime të kundërta, të dy të botuara ne gazetën “Posta e Shqipnies”. Në nr. 89, të dt.13 tetor 1917 thuhej: “''Marrim vesh se i ndritshmi z.Dr.Gjergj Pekmezi, të cilin kryekomanda e ushtrisë e ka pasë emnue kryetar në Komisinë Letrare, ka hjekë dorë prej kësaj zyreje. Kryekomanda i lutet që ta mbajë prap atë zyrë, por tue pasë prej punësh të tjera nuk kishte si me iu shtrue kësaj barre, e pranoi dorëheqjen e tij.” Katër ditë më vonë, më 17 .10.1917 pas këtij njoftimi gazeta “Posta e Shqypniës” jep një njoftim tjetër, që e kundërshton të parin, bërë nga vetë Gj.Pekmezi, ku thuhej: “Dorëheqjen time e dhashë se s’kam qenë aspak i marrun vesh me vendimet e dhanuna përmbi ortografinë e gjuhës shqipe prej Komisisë Letrare , tue u ndodhë për pushime në Vjenë...''”. Pastaj detyra e kryetarit iu ngarkua L.Gurakuqit. Por Gurakuqi, disa muaj më parë e pikërisht që nga 15 prilli i vitit 1917 me urdhër të komandës ushtarake kishte kryer detyrën e zv.kryetarit të Komisisë. Kur u emërua Gurakuqi kryetar, zëvendës i tij u bë Mati Logoreci. Në fillim të punës së Komisisë sekretar u zgjodh A.Marlaskaj, por u zëvendësua shpejt nga Luigj Naraçi.
KLSH kërkoi të shtrijë veprimtarinë e vet gjithandej nëpër Shqipëri. Për këtë qëllim ajo caktoi edhe anëtarë korrespondentë, si Sh. Gjeçovin. Këta veprimtarë do të ndihmonin Komisinë me materiale të mbledhura nga goja e popullit etj. Kështu në shkresën që i dërgon Shtjefën Gjeçovit, kryetari i komisisë Gj.Pekmezi, më 8. nëntor 1916 jo vetëm e njoftonte se ishte emëruar anëtar korrespondent i KLSH, por i kërkonte të dërgonte “përralla dhe këngë popullore t’atyne viseve”, por këta duhet të mblidhen mirë dhe të përshkruhen “krejt ashtu siç tregohen dhe këndohen si nga ana e dialektit, ashtu edhe rreshtimi i fjalëve (të jetë, T.O.) i pandryshuem fare.” Në përgjigjen që i jep Shtjefën Gjeçovi nga Thethi , mbasi e falenderon për emërimin si anëtar korrespondent , i shkruan: “Unë si gjithëherë edhe prej tashit do të përpiqem me cenë (=zell, T.O.), për t’mbledhun t’visarit t’literaturës sonë prej gojet t’kombit...” por ai shpreh shqetësimin nëse ka për të gjetur subjektet që interesojnë. Në AQSH ruhet edhe letërkëmbimi me atdhetarë të tjërë, si Sali Çekaj, Salih Gjuka, të cilët në letërkëmbimin me KLSH shfaqin mendimet e tyre për çështje të ndryshme të gjuhës.
Me të vërtetë shumica e pjesëmarrësve ishin nga Shkodra, por prania e intelektualëve nga qytete të tjera të Shqipërisë, si S.Peci, A.Xhuvani, H.Ali Korça e J.Haxhimima ishte një element i përparuar i Komisisë, që vëmendjen nuk e përqendroi vetëm tek intelektualët shkodranë, por i dha një hapësirë më të madhe dhe një shtrirje më të gjerë, duke e konceptuar veprimtarinë e saj si një çështje mbarëkombëtare dhe vendimet që mori, qenë mjaft të përparuara për kohën.
Coritiba Foot Ball Club
Coritiba Foot Ball Club, i njohur më mirë si Coxa ose thjesht Coritiba, është një klub futbolli nga Curitiba, kryeqytetin e Paraná të Brazilit dhe është bërë i njohur mirë për ekipin e futbollit. E themeluar më 12 tetor 1909 nga pasardhësit e gjermanëve, është një nga klubet më të populluara në Brazil dhe tradicionale në jug të vendit.
I quajtur "Coxa", ka ngjyrat e saj kryesore jeshile dhe të bardha. Stadiumi i saj është Couto Pereira i cili është ndërtuar në vitin 1932. Rivali i tij kryesor është Atletico Paranaense, me të cilin luan klasiken "Atletiba".
Ishte klubi i parë shtetëror që fitoi titullin kombëtar në vitin 1985. Ekipi gjithashtu ka 38 kampionate rajonale. Coritiba ishte gjithashtu skuadra e parë në shtetin e tyre për të luajtur Libertadores.
Ekipi ka gjithashtu rekordin e tretë më të madh botëror në fitore të njëpasnjëshme, dhe më i madhi midis brazilianëve.
Lynn County (Texas)
Lynn County është një nga 254 Countet në shtetin federal Texas në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Gjarpri me gushë
Gjarpri me gushë apo gjarpri i zi i kënetës (Coronella austriaca), siç e kanë njohur të parët, është një specie e rrallë në vendin tonë. Me gjatësi 1,5 - 2 metra, me ngjyrë të zezë dhe me gushë të bardhë në formë qeske, ku mban lëngun e tij helmues. Lëviz natën dhe ditën me një shpejtësi të paparë dhe është shumë i rrezikshëm për çdo qenie të gjallë që ai e gjen përpara.
Lista e ambasadorëve të Shqipërisë në Greqi
Kjo është lista e Ambasadorëve shqiptarë që kanë përfaqësuar Shqipërinë në Greqi :
Godenja
Godenjë, (malazezisht: Годиње/Godinje) është vendbanim në Komunën e Tivarit në Mal të Zi.
Iriqi
Iriqi është gjitar i nënfamiljes Erinaceinae dhe i rendit biologjik Eulipotyphla. Është kafshë e vogël gjitare, që e ka trupin të mbuluar nga sipër me gjemba të fortë dhe që mblidhet si top për t’u mbrojtur nga rreziku. Njihen 17 lloje të iriqëve të ndarë në 5 gjini që jetojnë në pjesë të Evropës, Azisë, Afrikës dhe Zelandës së Re. Nuk ka iriq vendas në Australi dhe nuk ka specie të gjalla vendase në Amerikë (gjinia e zhdukur Amphechinus dikur ishte e pranishme në Amerikën e Veriut).
Përshkrimi fizik
Iriqët njihen për shkakë të gjembave që kanë në shpinën e tyre të cilët nuk janë helmues. Edhe përkundër lëizshmërisë së lëkurës gjembat nuk mund të largohen lehtë nga shpinda e iriqit. Iriqit të ri i bine gjembat e bebes duke iu zëvendësuar me ato të të rriturit. Iriqit i bien gjembat gjithashtu edhe gjatë të paturit të ndonjë stresi ekstrem ose gjatë ndonjë sëmundje.
Mundësia mbrojtëse e iriqit është ajo që ka aftësinë e shëndrrimit në një top të shtrënguar duke bërë që gjembat të jenë të drejtuara në të gjitha drejtimet. Sidoqoftë, efektiviteti i përdorimit të kësaj taktike varet nga numri i gjembave që ka. Për disa lloje të iriqëve më mirë është të largohen nga rreziku ose edhe të sulmojnë se sa të përdorin aftësinë e marrjes së formës së topit me gjenmba.
Të ushqyerit
Iriqi ushqehet me insekte, krimba, por edhe me bar.
Zonat e mbrojtura
thumb| Harta e Zonave të mbrojtura në [[Shqipëria|Shqipëri]] Këto janë zonat e mbrojtura në Shqipëri.
Daniel Ricciardo
Daniel Ricciardo (lindur më 1 korrik 1989 në Perth, Australia Perëndimore) është një pilot australian që garon në Formula Një për skuadrën franceze Renault. Ai ka fituar Kampionatin Britanik të Formulës Tre në vitin 2009. Pasi Mark Webber lajmëroi tërheqjen e tij nga Formula Një, Ricciardo u konfirmua si pasardhësi i tij te Red Bull për sezonin 2014. Ai do të jetë partneri i Sebastian Vettel i cili është kampioni në fuqi.
Ai shpalli emrin e tij 'Ricciardo' jo 'Ricey-ardo' duke thënë se familja e tij e shqipton atë.
Formula Ford dhe Formula BMW
Ricciardo filloi garaimin karting në moshën 9 vjeç dhe mori pjesë në shumë evente të karting që nga fillimi. Në vitin 2005, ai u bashkua kampionatit Formula Ford në Australinë Perëndimore në moshën 15 vjeç, duke garuar me makinën Van Diemen; ai e mbylli sezonin në vendin e tretë. Në fund të sezonit, ai mori makinën Van Diemen duke garuar nëpër rrugët e pistës Sandown Raceway në Melbourne për të konkuruar në kampionatin kombëtarë të Formula Ford, por makina e tij e vjetër nuk ishte konkuruaese dhe ai e mbylli garën në vendin e 16të dhe u tërhoq në garën e tretë. Vitin tjetër, megjithatë, ai fitoi një bursë në kampionatin aziatik të Formula BMW me Eurasia Motorsport. Gjatë sezonit debutues, Ricciardo mori dy fitore (të dyja në Cirkuiti Bira) dhe gjithashtu arriti një pole position në Zhuhai. Ai e përfundoi renditjen e pilotëve në vendin e tretë me 231 pikë, 59 pikë më pak se kampioni Earl Bamber.
Formula Tre
Gjatë gjysmës së sezonit 2008, Ricciardo bëri debutimin e tij në Formula Tre në pistën e Nürburgring, duke hyrë në skuadrën e SG Formula të Formula 3 Euro Series. Pavarësisht se kaloi një periudhë të shkurtër me skuadrën SG Formula, ai u kualifikua për garën e parë të tij të Australisë i teti ku më vonë në garë përfundoi garën i gjashti pasi James Jakes dhe Christian Vietoris ngecën në bokse.
Ricciardo lëvizi te Kampionati Britanik i Formula Tre për sezonin 2009 me makinën Carlin Motorsport. Ai gjithashtu bëri debutimin e tij në kampionatin e World Series by Renault, duke garuar sëbashku me Charles Pic te Tech 1 Racing për raundet Autódromo Internacional do Algarve në Portugali. Ai u tërhoq në garën e parë dhe në garën e dytë përfundoi i 15ti. Kur u rikthyue në Formulën Tre, ai thelloi avantazhin në kampionat me 45 pikë përpara se të rikthehej në cirkuitin portugez. Një fitore dhe një vend i tretë në pistën britanike, i solli atij në avantazh të pakundërshtueshëm prej 64 pikë avantazh ndaj Renger van der Zande. Kjo gjë e bëri Ricciardon pilotin e parë australian që nga David Brabham në vitin 1989 që fiton një titull të Kampionatit Britanik të Formula Tre. Ashtu si Brabham, Ricciardo e fitoi titullin me një makinë që ka motorrin Volkswagen. Ricciardo e përfundoi sezonin në nivele të larta, duke marrë dy pole position në raundin e fundit të kampionatit, në cirkuitin e Brands Hatch. Ai e fitoi garën e parë me 50 sekonda distancë, gjithashtu edhe të dytën, të dy garat u zhvilluan në cirkuitin e Oulton Park. Ai e fitoi kampionatin me 87 pikë diferencë nga vendi i dytë që mbahej nga austriaku Walter Grubmüller dhe 97 pikë nga vendi i tretë Renger van der Zande i cili mungoi në 2 garat e para dhe 2 garat e fundit.
Ricciardo vazhdoi bashkpunimin me Carlin, duke garuar në Çmimin e madhë të Makaut. Riccardo shpejt shfaqi ritmin e tij, duke përfunduar i dyti (dhe debutuesi më i shpejtë) mbrapa Marcus Ericsson në kualifikuesen e parë, përpara se ta mbyllte në vendin e pestë kualfikuesen e dytë, duke vendosur kohën e tij për garën. Ricciardo u detyrua të tërhiqej nga gara që në xhiron e parë pasi goditi një nga muret e pistës.
Formula Renault 3.5 Series
thumb|majtas|Ricciardo në cirkuitin e Paul Ricard në 2011 Formula Renault 3.5 Series. Më 30 tetor 2009, Ricciardo u ble nga Tech 1 për të konkuruar në sezoni 2010. Ai konkuroi me skuadrën në Autódromo Internacional do Algarve në Portugali në 2009 dhe shoku i tij i skuadrës ishte Brendon Hartley, një tjetër pilot që u largua në mesin e sezonit nga skuadra.
Pas një incidenti gjatë një ngjitje malore me biçikletë, Ricciardo u detyrua të humbiste testin e dytë të sezonit 2010, por ai arriti të merrte pole position në dy garat e para të hapjes së sezonit 2010 në cirkuitin e Ciudad del Motor de Aragón në Alcañiz të Spanjës. Ai i përfundoi garat në vendin e dytë dhe të tretë respektivisht, duke i krijuar vetes një status si pretendet për titullin kampion. Dy javë më vonë, në cirkuitin e Circuit de Spa-Francorchamps, ai e përfundoi garën në vendin e 13 pasi shkoi qëndroi në boske si dënim për shkak se kishte penguar pilotët e tjerë. Në garën e dytë në atë cirkuit, ai ishte i dyti por i'u dha një penallti për shkak se theu rregullat para fillimit të garës dhe e përfundoi atë në vendin e pestë. Një javë më vonë, në Circuit de Monaco, Ricciardo siguroi pole position e tretë të sezonit dhe e përfundoi garën në vendin e parë 33 sekonda para rivalit për titull Stefano Coletti. Kjo ishte edhe fitorja e tij e parë në kampionat në garën e pestë të sezonit. Australiani siguroi edhe 2 fitore të tjera në garat e Hungaroring dhe Hockenheim. Pas pole position e gjashtë pas 12 garash, shefi i Tech 1, Simon Abadie, vlerësoi përpjekjet e pilotit në maksimum, duke thënë: "Unë jam i lumtur, dhe i lumtur për Danielin sepse 6 pole position në 12 gara është mirë", dhe më pas tregoi ambicjet e skuadrës për sukses, duke i thënë korrespondentit të autosport Peter Mills, "Unë shpresoj që Daniel të fitoj kampionatin".
Në garën e parë të cirkuitin e Silverstone, Ricciardo u përfshi në një aksident spektakolar me fituesin e pole position të asaj gare Jon Lancaster, me australianin që doli nga pista dhe u përplas me muret rrethuese, dhe përfundimisht dëmtoi gomat e makinës së tij. Aksidenti erdhi në fundin e garës, kurse shoku i tij i skuadrës Jean-Éric Vergne fitoi garën pas aksidentit. Pasi siguroi pol pozitë në garën e dytë të këtij cirkuiti, Ricciardo kaloi shumicën e garës duke kryesuar me 3 sekonda nga ndjekësit. Megjithatë, pas një frenimi të gabuar në xhiron e fundit të garës bëri që rivali i tij për titull Esteban Guerrieri ta parakalonte atë dhe të fitonte garën.
Duke arritur në raundin e fundit të sezonit, Ricciardo ishte vetëm 3 pikë mbrapa kyresuesit të kampionatit Mikhail Aleshin dhe vetëm 13 pikë para vendit të tretë që mbahej nga argjentinasi Esteban Guerrieri. Pasi more pol pozitën e tetë të sezonit, australiani ja doli mbanë për të marrë fitore dhe gjithashtu të vendoste xhiron më të shpejtë gjatë garës. Pasi siguroi vendin e dytë në provat kualifikuese për garën e dytë, Ricciardo arriti ta ruajë pozicionin e tij deri sa arriti në boske dhe u parakalua nga 2 pilotë të tjerë, përfshirë shokun e skuadrës Jean-Éric Vergne. Me vetëm 2 xhiro të ngelur dhe duke luftuar për një pozicion, australiani u parakalua nga rivali për titull Aleshin. Duke përfunduar garën në pozicionin e katërt, Ricciardo dështoi të siguronte titullin në sezonin e tij debutues, duke e humbur atë nga Mikhail Aleshin për vetëm dy pikë.
Në 2011, Ricciardo garoi për ISR Racing para se të thirrej nga skuadra e Formula 1, HRT.
Formula Një
thumb|djathtas|Ricciardo si piloti i tretë i [[Scuderia Toro Rosso, duke garuar në 2011 Çmimi i madh i Malajzisë.]] Ricciardo bëri debutimin e tij në timonin e një makine të Formula Një në Circuito de Jerez, ku ai testoi makinën Red Bull Racing me disa pilotë të rinj për tre ditë në datat 1–3 dhjetor 2009. Në ditën e fundit të testeve, ai vendosi kohën më të shpejtë duke u shkëputur nga pilotët e tjerë me më shumë se 1 sekondë. Ai ishte i vetmi pilot që e uli kohën nën 1:17. Shefi i Red Bull Racing Christian Horner sygjeroi që Ricciardo të zëvëndësonte shokun e tij në World Series 2010, Hartley, si piloti testues dhe rezervë i skuadrës. Pasi doli, Ricciardo dhe Hartley ishin ndarë për të testuar të 2 makinat Red Bull, por Ricciardo shkoi më vonë te Scuderia Toro Rosso kurse Hartley u hoq nga akademia e Red Bull.
Më 11 nëntor 2010, Ricciardo u konfirmua si piloti i vetëm që do të përfaqsonte Red Bull Racing në testet e fundit të sezonit të pilotëve të rinj në Yas Marina Circuit, më 16–17 nëntor. Pas njoftimit, ai komentoi, "Unë nuk mund të presë për të garuar sërisht me makinën fantastike të Formula Një. Ricciardo vazhdoi të tregoj aftësitë e tij, duke dominuar eventin. Me xhiron e tij më të shpejtë, ai ishte 1,3 sekonda më i shpejtë se kampioni i sezonit 2010, Sebastian Vettel.
Në Çmimin e madh të Australisë 2011, Ricciardo vendosi kohën e 16të më të mirë në praktikën e parë, vetëm një të dhjetën më i ngadaltë se shoku i tij i skuadrës me eksperiencë Sebastian Buemi. Australiani më vonë përmirësoi kohën e tij duke e përfunduar praktikën e premtes në Çmimin e madh të Turqisë në vendin e tetë, një pozicion para Buemi.
HRT (2011)
Megjithatë, më 22 tetor 2011, disa ditë para fillimit të Çmimit të madhë të Indisë, ku Narain Karthikeyan u rikthye për të garuar në garën e shtëpisë, HRT F1 lajmëroi se Vitantonio Liuzzi i hapi rrugën indianit Karthikeyan për të garuar në sy të tifozëve të vendit të tij, duke lejuar Ricciardon me skuadrën spanjolle. Ai e përfundoi garën në vendin e 18të pasi u nis nga vendi i 21të. Në Çmimin e madh të Abu Dhabit, Ricciardo u tërhoq nga gara për shkak të probleme mekanike në gjeneratorin e korentit të alternuar pasi nisi garën nga vendi i 20. Në garën e fundit të sezonit në Brazil, ai e nisi garën nga vendi i 22të dhe e përfundoi në vendin e 20të kurse shoku i tij Liuzzi u tërhoq nga gara në xhiron e 61të për shkak të problemeve mekanike.
Toro Rosso (2012–2013)
thumb|djathtas|Ricciardo duke garuar për [[Scuderia Toro Rosso|Toro Rosso-n në 2012 Çmimin e madh të Malajzisë.]] Më 14 dhjetor 2011, i konfirmua që Ricciardo do të garonte për Toro Rosso-n për sezonin 2012, sëbashku me francezin Jean-Éric Vergne i cili më vonë u parakalua edhe nga britaniku Paul di Resta. Në garën e parë të sezonit në Australi, Ricciardo arriti të parakalojë shokun e skuadrës në xhiron e fundit duke marrë 2 pikët e para në karrierën si pilot i Formula Një. Pas këtij rezultati të mirë në garën e parë të sezonit, Ricciardo nuk mori pikë deri në Çmimin e madhë të Belgjikës ku e përfundoi garën i nënti sërisht para di Restës, por këtë herë mbrapa Éric Vergne i cili e përfundoi garën e teti.
Pas një vendi të 12të në garën e rradhës në Itali, Ricciardo arriti të merrte në 3 gara rresht pikë; në garat e Singaporit dhe Indisë përfundoi i nënti, kurse në garën e Koresë përfundoi i dhjeti. Në garën e Monakos, ai u tërhoq nga gara për herë të parë për shkak të një problemi në timon, kjo do të ishte edhe tërheqja e vetme e sezonit të Ricciardos. Më pas Ricciardo mori edhe 1 pikë në garën e Abu Dhabit. Ai e mbylli sezonin me 10 pikë kurse shoku i tij i skuadrës Jean-Éric Vergne e mbylli me 16 pikë. Më 31 tetor 2012, Toro Rosso lajmëroi se kishin firmosur me Ricciardon edhe për sezonin 2013.
Sezoni 2013 nuk nisi në rrugën duhur për Riccardon pasi ai nuk mori pikë në dy garat e para të sezonit sepse i përfundoi para kohë për shkak të problemeve mekanike. Në garën e tretë të sezonit në Kinë, ai e përfundoi garën në vendin e 7të duke marrë 6 pikë; ky ishte rezultati më i mirë i karrierës së tij në Formula Një. Në garën e katërt të sezonit në Bahrain, makina e tij STR8 nuk ishte në një gjëndje të mirë me Riccardon që e mbylli garën në vendin e 16të. Gjatë sezonit, ai do të merrte 1 pikë në Spanjë, Belgjikë, Indi dhe Brazil, 4 pikë në Britani dhe 6 pikë në Kinë dhe Itali. Ai e mbylli sezonin me 20 pikë kurse shoku i tij i skuadrës Jean-Éric Vergne me 13 pikë.
Infiniti Red Bull (2014)
Më 2 shtator 2013, Ricciardo u shpall si zëvëndësuesi i patriotit të tij Mark Webber te Infiniti Red Bull Racing direkt në një televizion australian. Ai do të jetë partneri i Sebastian Vettel i cili është kampion i katërfishtë botëror.
Në garën e parë të sezonit, në Australi, Ricciardo u kualifikua për garën në vendin e dytë dhe u mposht në xhiron e fundit të sesionit nga Lewis Hamilton. Në garë, Riccardo përfundoi në vendin e dytë mbrapa debutuesit Kevin Magnussen për t'u australiani i parë që merr një podium në garën e shtëpisë së tij. Megjithatë, vendi i dytë i Riccardos u hetua nga delegati teknik i Formula Një Jo Bauer, pasi zbuloi se Red Bull-i i Ricciardos kishte kaluar limitin e konsumimit të karburantit i cili është 100 litra. Ricciardo më pas u skualifikua për këtë shkelje teknike dhe humbi pozicionin e dytë të fituar në garë, më pas Red Bull konfirmoi se do të apelojë vendimin.
Spiro Dine
Spiro Dine (Vithkuq, 1846 - Egjipt, 12 prill 1922) ishte atdhetar dhe folklorist shqiptar.
Daniel Ricciardo
Përmbledhja e karrierës
* Sezoni në vazhdim.
Spiro Dine
Jeta
Dinia emigroi në Egjipt më 1866, në moshën njëzet vjeç, rreth një vit pas Thimi Mitkos, të cilin e takoi atje e me të cilin pas pak kohe do të bashkëpunonte për përmbledhjen e Mitkos me këngë dhe përralla popullore shqiptare. Ai ishte edhe anëtar themelues i seksionit të Shoqërisë së të shtypuri shkronja shqip në Egjipt më 1881.
Iriqi
Shumimi
Iriqi shumohet gjate fillimit te pranveres. Pasi mbaron dimri iriqi eshte gati per tu shumuar. Ai mund te beje nga 3-5.
Spiro Dine
Jeta
Ndërkohë që ishte në Shibîn el Kôm, Spiro Dinia pati letërkëmbim me Jeronim De Radën dhe u frymëzua nga veprimtaria e vëllezërve Frashëri. Më vonë në jetë do të entusiazmohej sidomos nga botimi i poemës epike të Naim Frashërit Istori' e Skënderbeut, e cila ishte vepra poetike më e dashur për të.
Vepra
Libri për të cilin përmendet Spiro Dinia, madje i vetmi botim i rëndësishëm i tij, është një përmbledhje monumentale 856 faqesh me folklor e letërsi shqiptare, i titulluar "Valët e detit", Sofje 1908. Këtë titull Dinia e zgjodhi për të simbolizuar rrugën e mundimshme të historisë së Shqipërisë si dhe dallgët e njëpasnjëshme të pushtimeve që kishin pllakosur atdheun e tij. Valët e detit është e ndarë në dy pjesë. Në 412 faqet e para kemi poezi atdhetare të vetë Dines, asnjë nga të cilat nuk është tërheqëse për lexuesin e sotëm, si dhe poezi të shkrimtarëve të tjerë e të udhëheqësve kombëtarë të periudhës së Rilindjes: Koto Hoxhi, Thimi Thoma Kreji, Kostandin Kristoforidhi, Anastas Kullurioti, Loni Logori dhe Jani Vreto. Ndonjë vjershë atdhetare, ndonëse disi e fryrë e në traditën e Rilindjes, iu kushtohet albanologëve të shquar si Johan Georg fon Han, Dora d'Istria dhe Kostandin Kristoforidhi. Pjesa e dytë e veprës i kushtohet letërsisë folklorike; ndër to gjejmë këngë dashurie, këngë dasme, vaje, vargje humoristike e satirike, ndonjë vjershë fetare e didaktike, përralla dhe mitologji. Në kohën e botimit Valët e detit ishte libri më i madh në faqe se çdo libër tjetër shqip i botuar deri atëherë.
Sprovë për një fjalës të muzikës popullore homofonike të Shqipërisë së Veriut
Sprovë për një fjalës të muzikës popullore homofonike të Shqipërisë së Veriut me Autor Vasil S. Tole. Botuar nga Akademia e Shkencave e Shqipërisë. Tiranë, 2010. Faqet e librit 148.
Iriqi
Klasat dhe llojet
240px|parapamje|right|[[Iriqi me vesh të gjatë]] 200px|parapamje|Një iriq urban në mbrëmje.
Daniel Ricciardo
Rezultatet në Formula Renault 3.5 Series
(veglat) (Garat me shkronja të trasha përfshijnë pole position) (Garat me shkronja të pjerrta përfshijnë xhirot më të shpejta)
Shqipëria dhe Greqia 1949-1990 : paqja e vështirë
Shqipëria dhe Greqia 1949-1990 : paqja e vështirë me Autor Beqir Meta. Botuar nga "Kristalina-KH" Tiranë, 2012. Faqet e librit 339.
Daniel Ricciardo
Rezultatet në Formula Një
(veglat) (Garat me shkronja të trasha përfshijnë pole position) (Garat me shkronja të pjerrta përfshijnë xhirot më të shpejta) † Piloti nuk e ka përfunduar, por ka kompletuar 90% të garës.
* Sezoni në vazhdim.
Shqipëria dhe Greqia 1949-1990 : paqja e vështirë
"Shqipëria dhe Greqia 1949 - 1990, paqja e vështirë" vëllimi i dytë i studimit shkencor mbi marrëdhëniet greko-shqiptare. Libri hedh dritë mbi ngjarje të "pluhurosura" nga ana e të dyja qeverive në periudha të ndryshme.
Lista e ambasadorëve të Shqipërisë në Këshillin e Evropës
Kjo është lista e Ambasadorëve shqiptarë që kanë përfaqësuar Shqipërinë në Këshillin e Evropës:
Madison County (Texas)
Madison County është një nga 254 Countet në shtetin federal Texas në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Papilio alexanor
thumb
Flatrat e përparme të verdha me 4 shirita të zi (2 të shkurtër) me njollat e verdha përgjatë buzës anësore katërkëndëshe; flatrat e pasme të dhëmbëzuara, të verdha, me një shirit të zi të drejtë, një të dhëmbëzuar pranë buzës anësore (me mesin vjollcë), me njollëzë të zezë në mesin e flatrës, me njollë të kuqe pranë këndit fundor dhe me një zgjatim ("bisht") të gjatë e pjesërisht të verdhë. Hapësirat e flatrave variojnë nga 55 - 85mm. Takohet rralë, kryesisht në mjedise gurore me bimësi të ndryshme e shkurre.
Papilio machaon
thumb
Flatrat e përparme të verdha, me 4 shirita të zi (një i gjatë), në bazë me njollë të zezë dhe me njollat e verdha përgjatë buzës anësore në formë gjysmë hëne; flatrat e pasme të verdha, të dhëmbëzuara, me shirit të zi përgjatë buzës anësore dhe asaj të pasme, me njolla të kuqe në këndin fundor dhe me një zgjatim ("bisht") të gjatë të zi. Hapësira e flatrave varion nga 55 - 95 mm. Takohet gjithandej në mjedise barishtore, me shkurre, të mbjella, drurë frutorë.
Lipscomb County (Texas)
Lipscomb County është një nga 254 Countet në shtetin federal Texas në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Tensioni greko-shqiptar : 1939-1949
Tensioni greko-shqiptar : 1939-1949 me Autor Beqir Meta. Botuar nga "Globus R" Tiranë, 2007. Faqet e librit 525.
Limestone County (Texas)
Limestone County është një nga 254 Countet në shtetin federal Texas në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Struktura e materies
Struktura e materies
Duke i bashkuar atomet e elementeve ne grupe më të mëdha formohen materialet që ne i njohim ne praktikë. Dihet se kur afrohen dy atome, së pari paraqiten forcat tërheqëse ndërmjet bërthamave dhe elektroneve. Si pasojë e kësaj paraqiten ndërtimet në lëvizjen e elektroneve të jashtme. Nëse energjia e këtyre elektroneve është më e vogël se e atomit të vetmuar, bëhen lidhjet e atomeve dhe me ndihmen e forcave lidhëse kimike formohen molekulat. Interaksioni ndërmjet molekulave, distanca dhe dendësia e tyre përcakton gjendjen agregate të materialeve. Materialet e ndryshme paraqiten ne tri gjendje agregate:
1. Gjendja agregate e gazët
2. Gjendja agregate e lëngët
3. Gjendja agregate e ngurtë
4.Plazma
1. Gjendja agregate e gazët
Materialet ne gjendje te gazët pa ndikim te jashtëm kanë aftësi të zgjerohen dhe të përfshijnë tërë hapësiren përrreth. Gazrat nuk kane forme as vellim konstant,por grimcat e tyre shperndahen ne hapesiren ne te cilen gjendet.Molekulat qe gjenden ne substanca te gazeta gjenden ne largesi relativisht te madhe.Kjo kushtezon qe veprimi i forcave intermolekulare (te van der Walsit)te jete shume e vogel.Si rrjedhoje,molekulat e gazit levizin ne menyre kaotike,kjo levizje njihet si levizje e Braunit. Presioni eshte proces ku molekulat e gazit ndeshen me muret e enes.
Ligjet e gazrave 1.Ligji i Bojl-Mariotit pershkruan gjendjen e nje gazi ne temprature konstante.Sipas ketij ligji,presioni i gazit ne temprature konstante eshte ne perpjestim te zhdrejte me vellimin e tij.Kjo nenkupton qe prodhimi midis presionit dhe vellimit eshte madhesi konstante.Ne qofte se vellimi pergjysmohet.presioni i gazit do te dyfishohet dhe anasjelltas.
Ligji i Gej-Lusakut e pershkruan gjendjen e nje gazi ne vellim konstant.Sipas ketij ligji,presioni i gazit ne vellim konstant eshte ne perpjestim te drejte me tempraturen.Kjo nenkupton qe heresi midis presionit dhe tempratures eshte madhesi konstante.Ne qofte se tempratura e gazit dyfishohet presioni do te dyfishohet dhe anasjelltas.P
Ligji i Sharlit-pershkruan gjendjen e gazit ne presion konstant.Sipas ketij ligji,vellimi i gazit ne presion konstant eshte ne perpjestim te drejte me tempraturen.Kjo nenkupton ne qofte se tempratura rritet vellimi i tij do te dyfishohet dhe anasjelltas.
2. Gjendja agregate e lëngët
Te materialet e lëngëta molekulat ne mes veti gjenden në distanca të vogla dhe formojnë një kompleks jostabil në gjendje kuazstacionarr.
3. Gjendja agregate e ngurtë
Materialet e ngurta kanë veti ta ruajnë formën vëllimin dhe se ndërrimet e tyre për shkak të veprimit të forcave të dobëta të jashtme në shumicen e rasteve nuk janë te konsiderueshme.
4.Plazma
Plazma si gjendje e materies paraqitet vetëm në kushte te veçanta.
Shiko gjithashtu
Kimia
Materialet elektroteknike
Fusha e Panonisë
thumb|right|300px Fusha e Panonisë është ultësirë në Evropën Qendrore.
Gjeografia
Ultësira e Panonisë në fillim ka qenë det. Deti Panonin ka qenë pjesë e ish-oqeanit të Tetisit ku ka pasur lidhje me Detin Mesdhe të sotëm. Ky det po ashtu ka qenë i bashkangjitur me Detin Egje nëpërmjet Luginës së sotme. Për shkak që gjatë orogjenezës alpine janë kryer lëvizje orogjene radiale (horst-grabenore) një ngritje e maleve Karpate e ka izoluar detin nga pjesa tjetër. Dhe, kur i humb përfundimisht lidhjet me ish-oqeanin e Tetisit, deti Panonin shndërrohet në liqen. Pra, në orogjenezën alpine, kur janë krijuar malet, është krijuar edhe grabena e Panonisë. Në pliocen, pasi e përjetoi fazën liqenore, ndodhin proceset e abrazionit ku ky liqen akumulohet në fundin e Tabanës duke mbetur kështu e gjithë ajo pjesë tokësore e cila sot njihet si Ultësira e Panonisë.
Ndërtimi grimcor i lëndës
Eksperiment: Marrim një gotë ujë hedhim pak sheqer pasi ta përziejm do të krijohetn një masë homogjene, duke mos u dukur fare sheqeri. Mirëpo kur e marim dhe e provojm shija do të jetë e ëmbël pra kjo nënkupton se lënda (sheqeri) ka ruajtur vetitë e saj. Kjo na mëson se trupi edhe pse tretet në njëfar mase prap nuk mund të tretet i tëri sepse ekzistojn disa grimca mikroskopike të cilat quhen molekula. Pra molekulat janë grimca të imëta të cilat i ruajn vetitë e tyre.dhe keto qe sapo lexuat nuk jane aspak te verteta Pas molekulave kemi edhe atomet pastaj kuarket dhe mendohet se ekzistojn edhe fijet mikroskopike, e njohur edhe si "Teoria e Fijeve" pra teoria është hedhur mirëpo mungon praktika për ta vërtetuar këtë të fundit. Ndërtimin grimcor të lendës e paraqesin molekulat të vilat përpos që i ruajnë vetitë e tyre ato edhe lëvizin këtë e kuptojmë me anë të këtij eksperimenti: Marrim një gotë të vogel e mbushim me ujë, mbi ujë hedhim ngjyrë të kuqe e cila e skuq lëngun të tërin. Pas kësaj e vendosim në një enë të madhe shohim se ngjyra zbehet paksa, më pas e vendosim në një enë edhe më të madhe, do shohim se ngjyra do të zbehet dukshëm. Pra kjo na mëson se molekulat e lëngjeve nuk rrinë sikurse tek trupat e ngurtë (në gjendje kristalore) por ato lëvizin duke e plotësuar të gjithë hapësirën e lëngut (në rastin e eksperimentit). nje djale te ri, ajo mund te futet ne burg bashke me ndertimin grimcor te lendes.
Hapësira boshe ndërmjet molekulave Ndërmjet molekulave gjithmonë ka hapësira boshe si pasojë e lëvizjes kaotike. Edhe kjo dukuri mund të vërtetohet me anë të eksperimentit si p.sh. Marim 20 cl³ ujë dhe 20 cl³ alkool, më pas këto dy lënd i përziejm do shohim se vëllimi i tyre nuk do të jetë 40 cl³ por më pak mbase 36 cl³. Kjo do të thotë se molekulat e të dyjave lëndëve kan depërtuar ndërmjet hapësirave boshe të njëra tjetrës. Në anën tjetër hapësira boshe ndërmjet molekulave mund të zmadhohet dhe të zvogëlohet dhe kjo ndodh vetëm tek trupat e ngurtë. E kemi shembullin tek bymmimi dhe tkurrja. Gjatë verës telat e shufrave eletrike pothuajse bien në tokë pra ktu kemi hapësira boshe të cilat ndodhin për shkak të veprimit të rrezeve të diellit duke bërë largimin reciprok të molekulave, në anën tjetër këtë dukuri e kemi edhe në stinën e dimrit ku telat e shufrave elektrike shtrëngohen shumë në këtë rast bymehen dhe kemi zvogëlim të hapësirave boshe.
Thiên Đường
thumb|200px|Thiên Đường Shpella Thiên Đường është një shpellë në Vietnami, shpellë Thiên Đường ndodhet në provincën e Quang Binh, Vietnam. Kjo është shpella më e madhe në botë. Një burrë lokal zbuluar këtë shpellë në 2005, por një ekip britanik hulumtuar atë dhe e njoftoi këtë shpellë në 2010. Gjatësia është 31 km, lartësi është 100 m, gjerësia është 150 m. Nuk është një lumë i nëndheshëm.
Ura e Mesit
parapamje|Ura e Mesit Ura e Mesit, ndodhet 8 km larg qytetit të Shkodrës mbi lumin Kir, është një monument kulture me vlera të mëdha dhe simbol i qytetërimit të lashtë. E ndërtuar në vitin 1768 nga Mehmet Pashë Bushati, ura me kurriz që ndodhet mbi lumin Kir shërbente për të lidhur Drishtin me Shkodrën. Duke qenë një monument me vlera të mëdha arkitektonike e teknike, kjo urë është një objekt që tërheq vizitorë të shumtë. Me gjatësi 108 metër, gjërësi 3.40 metër dhe me 13 harqe jo simetrike, për ndërtimin e saj janë përdorur gurë të latuar, ndërsa traseja është bërë me pllaka guri, Vlerat e kësaj ure shtohen dhe nga terreni piktoresk pranë saj me shkëmbinj dhe ujin e pastër.
Venera Mustafa
Venera Mustafa (e lindur më 1981) është dizajnere e modës nga Kosova, që jeton dhe vepron në Prishtinë. Në 2010 Venera Mustafa themeloj markën nën emrin e saj veneramustafa, me baze dhe prodhim ne Prishtine Kosove.
Përfundoi studimet ne dizajnin e modes prêt a porter me specializim ne modën e meshkujve ne “ESMOD” Paris, ajo gjithashtu mban diplomën e skulptures nga fakullteti I arteve ne Prishtinë. Puna praktike me Anne Valerie Hash dhe me grupin dinamik Luise & Franck i dha asaj mundesinë për të parë nga afër kompanitë profesionale të modës në Paris. Rruga e drejtoj në Kopenhage në një tjetër kompani por jo si të tjerat Henrik Vibskov, mbi të gjitha një artist i kompletuar.
Cigare "Durrës special"
Cigare "Durrës special" cigare të prodhimit shqiptar të shitura në tregun e Shqipërisë.
Kantoni Routot
Kantoni Routot (frëngjisht: Canton de Routot) është një kanton në departamentin Eure, rajonin Haute-Normandie në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Routot. Ka sipërfaqe 142.06km2 dhe popullsi 13001 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Routot aktualisht përbëhet nga 18 komuna.
Iphiclides podalirius
thumb
Flatrat e përparme me ngjyrë të verdhë shumë të zbehtë deri në të bardhë, me 6-7 shirita të zinj - të murrmë, 2-3 nga të cilat janë të shkurtër, buzës anësore me bordurë të errët.
Flatrat e pasme me ngjyrën e flatrave të përparme të dhëmbëzuara, me 3 shirita të zinj - të murrmë, buzës anësore me shirit blu - të zi dhe me majë të verdhë. Hapërisa e flatrave varion nga 62 - 75 mm. Takohet gjithandej, në ekzemplarë të rrallë, kryesisht në mjedise të hapura me bimësi barishtore e shkurre.