cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historia e arteve
Letërsia bashkëkohore
Në Spanjë, letërsia e shekullit të XX nisi me të ashtuquajturin novecentismo, të përfaqësuar nga José Ortega y Gasset, Ramón Pérez de Ayala, Ramón Gómez de la Serna dhe Eugeni d'Ors. Më tej lindi Gjenerata e 27-ës, me një përpjekje më të madhe avangardiste, që kërkonte indenë e «poesía pura», me disa ndikime nga surealizmi (Federico García Lorca, Rafael Alberti, Vicente Aleixandre, Pedro Salinas, Jorge Guillén, Dámaso Alonso, Gerardo Diego, Luis Cernuda, Miguel Hernández).
Në letërsinë hispaniko-amerikane spikatën: Alfonsina Storni, Gabriela Mistral, Vicente Huidobro, César Vallejo, Pablo Neruda, Jorge Luis Borges, Nicolás Guillén, Rómulo Gallegos, Miguel Ángel Asturias, Alejo Carpentier, Juan Rulfo, Carlos Fuentes, Julio Cortázar, Mario Vargas Llosa, Gabriel García Márquez, Octavio Paz, Guillermo Cabrera Infante, Augusto Roa Bastos, Ernesto Sabato, Mario Benedetti, Isabel Allende etj.
thumb|369x369px|Poster i një komedie te G. Bernard Shaw
Teatri bashkëkohor
Teatri i shekullit të XX pati një diversifikim të stileve, duke evoluar paralelisht me rrymat artistike avangardiste. Vendoset më shumë vëmendja te drejtimi artistik dhe te skenografia, te karakteri vizual i teatrit dhe jo vetëm te ai letrar. U avancua në teknikën interpretuese, me më shumë thellim psikologjik (metoda Stanislavski, Actors Studio e Lee Strasberg) si dhe duke e vënë më shumë theksin te gjesti, aksioni dhe lëvizja. Braktisen tre njësitë klasike dhe nis teatri eksperimental, me forma të reja të të bërit teatër si dhe një theksim më të madh të spektaklit, duke u rikthyer te riti dhe manifestimet e tjera të kulturës antike ose ekzotike. Marrja gjithëmonë e më shumë rëndësi nga regjizori teatror, që shumë herë është arkitekti i një vizioni të caktuar të vënies në skenë (Vsevolod Meyerhold, Max Reinhardt, Erwin Piscator, Tadeusz Kantor).
Midis lëvizjeve të ndryshme teatrore duhen vënë në pah: ekspresionizmi (Georg Kaiser, Fritz von Unruh, Hugo von Hofmannsthal); «teatri epik» (Bertolt Brecht, Peter Weiss, Rainer Werner Fassbinder); «teatri absurd», i lidhur ngushtë me ekzistencializmin (Antonin Artaud, Eugène Ionesco, Samuel Beckett, Albert Camus); dhe Angry young men, me natyrë jo konformiste dhe antiborgjeze (John Osborne, Harold Pinter, Arnold Wesker). Autorë të tjerë të shquar janë: George Bernard Shaw, Luigi Pirandello, Alfred Jarry, Tennessee Williams, Eugene O'Neill, Arthur Miller, John Boynton Priestley, Dario Fo etj. Në Spanjë spikatën Federico García Lorca, Miguel Mihura, Alejandro Casona, Antonio Buero Vallejo, Alfonso Paso dhe Fernando Arrabal.
Që nga vitet ‘60 teatri ka reaguar kundër distancimit të teatrit epik, duke kërkuar një komunikim dramatik të vendosur nëpërmjet aksioneve reale që prekin spektatorin (The Living Theatre, teatri-laborator i Jerzy Grotowski, aksionet e happening). Regjizorët e rinj kanë bashkuar me këtë «teatër provokues» një ndërgjegje stilistike të bazuar te ceremonia, zbavitja dhe ekzibicionizmi (Peter Brook, Giorgio Strehler, Luca Ronconi). Gjuha e folur është kështu e zëvendësuar nga ajo vizuale dhe arti dramatik rikuperon në njëfarë mënyre ambicjen e vjetër «teatrit total». Kjo shfaqje paraqitet në grupe të ndryshme spanjolle si Els Joglars, Els Comediants dhe La Fura dels Baus, ose grupi kanadez Cirque du Soleil. thumb|312x312px|Poster i operas Salome te Richard Strauss-it, 1910
Muzika bashkëkohore
Artikulli kryesor: Muzika klasike bashkëkohore
Kantoni Boën-sur-Lignon
Kantoni Boën-sur-Lignon (frëngjisht: Canton de Boën-sur-Lignon) është një kanton në departamentin Loire, rajonin Auvergne-Rhône-Alpes në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Boën-sur-Lignon. Ka sipërfaqe 221.08km2 dhe popullsi 12999 banorë.
Historia e arteve
Muzika bashkëkohore
Në fushën muzikore transicioni i shekullit u karakterizua nga postromantizmi i Richard Strauss, Gustav Mahler dhe Aleksandr Skriabin, duke futur më vonë në mjedisin e avangardave artistike: kubizmi tentoi dehumanizimin, ndaj skematizimit dhe ndërtimeve lineare, pa zbukurime (Erik Satie); ekspresionizmi pretendonte të shkëpuste fenomenet e jashtme, duke qenë instrumenti vetëm i realitetit krijues të kompozitorit dhe duke pasqyruar kryesisht gjendjen e tij anemike, jashtë gjithë rregullave dhe gjithë konvencioneve (Darius Milhaud, Francis Poulenc, Arthur Honegger); futurizmi eksperimentoi me zhurma dhe tinguj natyror dhe nga jeta e përditshme (Luigi Russolo, Edgar Varèse); neoklasicizmi –i lidhur në Rusi me realizmin socialist, i quajtur edhe «sinfonizmi sovjetik»– riktheu format klasike, por të riinterpretuara si dhe heqja dorë nga përparimet e reja avangardiste (Carl Orff, Gustav Holst, Igor Stravinski, Sergei Prokofiev, Dimitri Shostakovich, Sergéi Rahmaninov); dodekafonizmi qe një sistem i bazuar në dymbëdhjetë tone të shkallës harmonike, që përdoreshin në çdo rend, por në seri, pa përsëritur asnjë notë para se të tingëllojnë të tjerat, duke evituar polarizimin, tërheqja për qendrat tonale (Arnold Schönberg, Alban Berg, Anton von Webern); me forma të njëjta, ultrakromatizmi zgjeroi shkallën muzikore në shkallë më të ulëta se semitonet –e katërta ose e gjashta e tonit– (Alois Hába, Ferruccio Busoni); Objektiviteti i Ri solli një vizion më realist dhe shoqëror të muzikës, duk krijuar konceptin e Gebrauschmusik («muzika utilitare»), e bazuar në konceptin e konsumit të masave për të përpunuar vepra me ndërtim të thjeshtë dhe të arritshme nga gjithë bota (Paul Hindemith, Kurt Weill).
left|thumb|228x228px|Ennio Morricone Që nga mesi i shekullit vazhdoi eksperimentimi dhe diversiteti i koncepteve muzikore, duke prodhuar teknika dhe efekte të reja sonore, si muzika elektronike e Karlheinz Stockhausen; muzika konkrete e Pierre Schaeffer dhe Pierre Henry; serializmi i Olivier Messiaen, Luigi Dallapiccola, Pierre Boulez dhe Luis de Pablo; polistilizmi i Luciano Berio; «fushat zanore» të Luigi Nono; muzika e rastësishme e John Cage, Charles Ives, Witold Lutoslawski dhe Cristóbal Halffter; neotonalizmi i Arvo Pärt dhe Henryk Górecki; «muzika statistike» e Iannis Xenakis, Krzysztof Penderecki dhe György Ligeti; minimalizmi i Philip Glass; dhe new age-i i Michael Nyman dhe Wim Mertens.
thumb|309x309px|Michael Jackson Opera mbajti në fuqi repertorin e mëparshëm, që u vazhdua të përfaqësohej me suksese në teatrot dhe auditorët më të mirë të botës, ndërkohë që në nivel produktiv, edhe pse pati një prodhim të shumtë dhe të shkëlqyer, inovacionet e prodhuara në këtë fushë nuk gëzuan aq shumë sukses mes publikut të gjerë. Në fillim të shekullit, verizmi italian vazhdoi në të ashtuquajtur «postverizëm» i përfaqësuar kryesisht nga Riccardo Zandonai (Francesca da Rimini, 1914; Giulietta e Romeo, 1922). Postromantizmi pati figurën e madhe të Richard Strauss-it (Salomé, 1905; Ariadne auf Naxos, 1912). Neoklasicizmi la vepra si Edipi mbret (1925), i Igor Stravinski-t; Lady Macbeth de Mtsensk (1936) e Dimitri Shostakovich-it; dhe Lufta dhe Paqja (1946) e Sergei Prokofiev-it. Në nivel avangardist, spikatën ekspresionizmi dhe dodekafonizmi: Moses und Aron (1926), i Arnold Schönberg-ut; Wozzeck (1925) dhe Lulú (1935), e Alban Berg-ut; Jonny spielt auf (1927), i Ernst Krenek. Më së afërmi spikat vepra e Benjamin Britten, me vlerë të madhe dramatike (Peter Grimes, 1945; Ëndrra e një nate vere, 1961; Vdekja në Veneci, 1973). Eksponent të tjerë janë: Kurt Weill (Aufstieg und Fall der Stadt Mahagonny, 1930), George Gershwin (Porgy and Bess, 1935), Paul Hindemith (Mathis der Maler, 1938), Francis Poulenc (Les mamelles de Tirésias, 1947), Gian Carlo Menotti (The Medium, 1946; The Telephone, 1947; The consul, 1950), Alberto Ginastera (Bomarzo, 1967) etj.
Gjithashtu, pati mjaft rëndësi edhe muzika popullore, që gjeneroi stile të ndryshme muzikore si jazz-i, soul-i, blues-i, rock-u, pop-i, heavy, punk, reggae, rap etj. Në shekullin e XX patën gjithashtu një bum të madh spektaklet muzikore, si kabareja dhe music-hall-i, ndërkohë që mori një protagonizëm në rritje kolona zanore kinematografike (John Williams, Ennio Morricone, Henry Mancini, Andrew Lloyd Webber, Leonard Bernstein, Maurice Jarre, Vangelis, Nino Rota). Aspekti konsumist i qytetërimit të tanishëm, shfaqja e tipologjive të reja (radioja, video-clip-i etj.) dhe futja e mbështetjeve të reja të regjistrimit muzikor (disku, kaseta, compact-disc-u, formatet informatike audio si mp3) favorizuan popullarizimin e muzikës, që u kthye në një aspekt i domosdoshëm i kohës së lirë moderne, me shumimin e koncerteve dhe recitaleve si dhe fenomenet autentike të masave rreth grupeve të ndryshme interpretuese (Elvis Presley, The Beatles, Rolling Stones, Bob Dylan, Bruce Springsteen, Michael Jackson, Madonna etj.). Në kohët e fundit, industria diskografike pësoi një rënie progresive për shkak të shkarkimeve ilegale në internet, fakt që ka gjeneruar një debat të fortë që gjithësesi do të vazhdoi.
Dekorata "Nënë Tereza"
Urdhri "Nënë Tereza" është një dekoratë nderi e Republikës së Shqipërisë që u jepet qytetarëve shqiptarë dhe të huaj për akte të shquara humanizmi ndaj kombit shqiptar dhe njerëzimit. Dekorata jepet me dekret nga Presidenti i Shqipërisë. Ky urdhër është i artë.
Historia e arteve
Muzika bashkëkohore
thumb|312x312px|Baleti Reveletions nga Alvin Ailey
Kërcimi bashkëkohor
Artikulli kryesor: Kërcimi bashkëkohor
Kërcimi bashkëkohor nisi sërish me udhëheqjen e baletit rus i përftuar në fund të shekullit të XIX: Mihail Fokindio i dha më shumë rëndësi shprehjes mbi teknikën; vepra e tij Chopiniana (1907) inauguron «baletin atmosferik» –vetëm kërcim, pa fill subjektor–. Sergéi Diágilev qe arkitekti i triumfit të madh të Baletit Rus në Paris, duke futur kërcimin në rrymat avangardiste: suksesin e tij të parë e mori me Polovetsian Dances (rusisht: Половецкие пляски, Polovetskie plyaski) i operas Princi Igor i Alexandre Borodine (1909), të cilët i pasoi L'Oiseau de feu (rusisht: Жар-птица, Xhar ptiça) (1910), Petrushka (1911) dhe Shenjtërimi i pranëverës (rusisht: «Весна священная», Vesná svyaschénnaya) (1913), i Igor Stravinski-t; dhe në fund, Parade (1917) qe një hit brenda avangardës, me muzik të Erik Satie, koreografi të Léonide Massine, libret i Jean Cocteau dhe dekorimi i Pablo Picasso-s. Në grupin e Diágilev-it spikatën balerinët Vaslav Nijinsky, Anna Pavlova dhe Tamara Karsavina. Me Revolucionin Sovietik baleti rus u kthye në një instrument i propagandës politike, duke humbur pjesën më të madhe të kreativitetit, megjithëse nxori balerinë të mëdhenj si Rudolf Nureyev-i dhe Mihail Baryshnikov-i si dhe u prodhuan vepra të shquara si Romeo dhe Zhulieta (1935) dhe Hirushja (1945) e Prokofiev-it dhe Spartaku (1957) i Aram Khachaturian. Mori gjithashtu vëmendje sistemi pedagogjik i ideuar nga Agrippina Vaganova.
Kantoni Boën-sur-Lignon
Përbërja aktuale
Kantoni Boën-sur-Lignon aktualisht përbëhet nga 18 komuna.
Dekorata "Nënë Tereza"
Deri më tani me Urdhri "Nënë Tereza" nga Presidenti janë dekoruar:
Historia e arteve
Kërcimi bashkëkohor
Në periudhën mes luftrave spikatën shkolla franceze dhe britanike, ashtu si dhe shfaqja e Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Në Francë, Le Ballet de l'Opéra national de Paris u kthye në shkëlqimin e erës romantike, falë mbi të gjitha punës së Serge Lifar, Roland Petit dhe Maurice Béjart. Në Mbretërinë e Bashkuar spikatën figura si Marie Rambert, Ninette de Valois, Frederick Ashton, Antony Tudor, Kenneth MacMillan, Margot Fonteyn etj. Në Shtetet e Bashkuara, ku kishte pak traditë, filloi në pak kohë arriti një nivel të lartë kreativiteti dhe profesionalizmi, falë, në radhë të parë të pionerëve si Ruth Saint Denis, Martha Graham, Doris Humphrey dhe Agnes De Mille. Rusi George Balanchine –i dalë nga shoqëria e Diágilev-it– u vendos aty në 1934, ku themeloi School of American Ballet si dhe prodhoi një spektakël që jehoi si një nga koreografitë më të mira të shekullit. Në vitet ’50-‘60 u shqua veprimtaria rinovuese e Merce Cunningham që, e ndikuar nga ekspresionizmi abstrakt dhe muzika e rastësishme e John Cage-it, futi kërcimin e bazuar te rastësia, kaosi, chance choreography-ja. Tjetër hit i madh i epokës qe West Side Story (1957) e Jerome Robbins-it.
Me Paul Taylor-in kërcimi hyri në mjedisin e postmodenizmit, me një manifest fillestar te Duet-i i tij (1957), duke qëndruar i palëvizur bashkë me një pianist që nuk e prekte pianon. Kërcimi postmodern futi rrymën dhe përditshmërinë, trupat e zakonshëm përballë stilizimeve të balerinëve klasik, me një përzierje stilesh dhe ndikimesh, që nga orientalet deri te folkloriket, duke përfshirë edhe lëvizjet aerobic dhe kickboxing. Koreograf të tjerë post-modernist qenë Glen Tetley, Alvin Ailey dhe Twyla Tharp. Në dekadat e fundit të shekullit spikatën koreografët si William Forsythe dhe Mark Morris, ashtu si dhe shkolla hollandeze, e përfaqësuar nga Jiří Kylián dhe Hans van Manen dhe ku u formua gjithashtu dhe spanjolli Nacho Duato. Në nivelin e kërcimeve popullore, në shekullin e XX pati një diversitet të madh stilesh, mes të cilëve mund të veçojmë: foxtrot-in, charleston-in, claqué-në, chachacha-në, tango-n, bolero-n, pasodoble-n, rumba-n, samba-n, conga-n, merengue-n, salsa-n, twist-in, rock and roll-in, moonwalk-un, hustle-in, breakdance-in etj.
thumb|269x269px|Lentja e aparatit
Fotografia e shekullit të XX
Artikulli kryesor: Historia e fotografisë
Në shekullin e XX u shtri dukshëm përdorimi i fotografisë, nga përmirësimet e vazhdueshme teknike te kamerat e bartshme që mundësuan një përdorim më të përgjithësuar të kësaj teknike në nivel amator. Prania e saj qe esenciale në revista dhe periodikë, duke marrë në mediat e komunikimit masiv një rol mbizotërues në kulturën vizive të shekullit të XX. Gjatë Luftës së Parë Botërore dhe pas luftën pasuese lindi gazetaria fotografike, fillimisht në Gjermani, me revista si Berliner Illustrierte Zeitung dhe Münchner Illustrierte Presse, duke dalluar punën e Erich Salomon dhe Stefan Lorant, krijues të «reportazhit fotografik». Kjo formë e fotoperiodizmit u shtri shpejt në të gjithë botën, e mbështetur nga shfaqja e kamerave të reja –Leica (1925)– me objektivë të ndërkëmbyeshëm dhe shirit me 36 shkrepje. Në 1947 u shfaq Polaroidi, me foto çasti. Në shekullin e XX fotografia qe gjithashtu shumë e lidhur me modën dhe publicitetin.
Fotografia u integrua plotësisht me lëvizjet avangardiste: kështu, fotografët ekspresionist gjerman (August Sander, Karl Blossfeldt, Albert Renger-Patzsch) krijuan një tip fotografie të bazuar në qartësinë e imazhit dhe përdorimin e dritës si mjet shprehjeje, duke modeluar format dhe shkëputur teksturat. Ky tip fotografie mori një rezonanzë të rëndësishme ndërkombëtare, duke gjeneruar lëvizje paralele si photographie pure franceze dhe straight photography amerikane. Futurizmi italian u lidh me fotografinë në lëvizje (fotodinamizmi), i përfaqësuar nga Anton Giulio Bragaglia. Në Britaninë e Madhe lindi vorticizmi, i lidhur me kubizmin, ku spikati Alvin Langdon Coburn. Me Revolucionin Sovjetik, në Rusi u imponua realizmi socialist, me figurë mbizotëruese Aleksandr Rodchenko. Në Shtetet e Bashkuara, Alfred Stieglitz themeloi Photo-Secession-in, që tregoi jetën urbane me emotivitet artistik dhe u lidh me lëvizje si dadaizmi. Në këtë të fundit u shqua Man Ray, që arriti të bënte fotografi pa kamera, duke vendosur objektivin mbi film dhe duke e ekspozuar disa seconda në dritë, duke krijuar imazhe ambige mes figuracionit dhe abstraksionit. Tjetër inovacion i dadaizmit qe fotomontazhi, si punimet e John Heartfield dhe Hannah Höch. Dhe së fundmi, surealizmi që futi në fotografi botën e të pandërgjegjshmes, e ëndrrave, imazhet onirike (Eugène Atget, Jacques-André Boiffard, Raoul Ubac).
Kinematografia
Artikulli kryesor: Historia e kinematografisë
Një nga revolucionet artistike dhe audiovizuale të shekullit të XX qe kinemaja: duke filluar nga shpikja e kinematografisë në 1895 nga vëllezërit Lumière, kinemaja pati një evoluim të shpejtë si artistik ashtu dhe teknologjik që e ktheu në fenomen autentik në mas, duke u konsideruar menjëherë si «arti i shtatë». Kinemaja është ndoshta një nga mjetet artistike më të komplete, ku pas filmit me zë përfshiu skenarin letrar, interpretimin, dekorimin, makiazhin, veshjet etj. Për më tepër futi një përmasë të re, kohën, pasimin kronologjik të fakteve, ku luan një rol të rëndësishëm montazhi. Në fillimet e saj kinemaja ishte memece, pa zë, fakt që nuk e pengoi të krijonte një gramatikë autentike vizuale që solli bazën kryesore të narracionit kinematografik. Me përfshirjen e elementeve të marrë nga teatri si dekorimet dhe efektet speciale –proces i nisur nga Georges Méliès–, kinemaja arriti një shkallë të madhe autenticiteti artistik. Me karakter qartësisht industrial për sa i përket aspektit të saj produktiv, kinemaja mori një ngulitje të parë dhe të shpejtë në Shtetet e Bashkuara, ku lulëzoi një industri e fuqishme kinematografike që do të kristalizohej te Hollywood-i. Aty lindën disa nga gjenitë e parë të kinemasë: Edwin S. Porter, i pari në krijimin e skenave plan-kundëraplan; David Wark Griffith, që futi montazhin narrativ dhe efektet e ndriçimit; dhe Charles Chaplin, që veç të qenit inisiator i star-sitem-it hollywoodian, qe pioner në aspekte të shumta interpretative dhe intrigën rrëfyese, si gjinitë dhe personazhet arketipik, për më tepër futjen e psikologjisë në interpretim.
left|thumb|310x310px Hapat pasues të kinemasë shkojnë paralel me avangardat artistike të epokës: kinemaja ekspresioniste gjermane futi një stil subjektivist që ofronte në imazhe një deformim ekspresiv të realitetit, e përkthyer në terma dramatikë, nëpërmjet shtrembërimit të dekorimit dhe makiazhit, ashtu si dhe efektet e dritës si dhe krijimin pasues të atmosferave tmerruese ose, të paktën, shqetësuese. Duhet veçuar Robert Wiene, Friedrich Wilhelm Murnau, Fritz Lang, Georg Wilhelm Pabst, Josef von Sternberg dhe Ernst Lubitsch. Në Francë, sollën një refleks kinematografik si impresionizmi ashtu dhe surealizmi: i pari u përkthye në vepra me përmbjtje të lartë intelektuale dhe morale, me tematika të rafinuara dhe thjeshtësi të madhe stilistike si dhe një natyralizëm në kundërshtim me artificialitetin ekspresionist, me rekurse si efekti flou dhe flashback; u përfaqëusua nga Louis Delluc, Abel Gance dhe Jean Epstein. Kinemaja surealiste qe pasqyrim besnik i karakterit onirik të kësaj rryme, me vepra ku mbizotëronte njëfarë atmosfere ëndrre, deliri, deri te çmenduria; përfaqësuesit e saj më të mirë qenë Salvador Dalí dhe Luis Buñuel. Kubizmi mori gjithashtu një reflektim në eksperimentimin ritmiko-plastik të baletit mekanik (1924) të Fernand Léger. U arrit të realizoheshin edhe filma abstrakt, vepra regjizorësh si Viking Eggeling (Sinfonia Diagonale, 1921), Hans Richter (Rythmus, 1921), Oskar Fischinger (Kompozim në blu, 1927) dhe Germaine Dulac (Arabesque, 1930). Një nga prurjet e mëdhaja në kinemanë botërore qe kinemaja sovjetike: të ndërgjegjshëm për vlerën divulgative të artit të ri, liderët revolucionar rusë nxitën industrinë kinematografike, që do të arrinte maja shumë të larta me veprën e Sergei Eisenstein-it, Lev Kuleshov-it, Dziga Vertov-it, Vsevolod Pudovkin-it, Aleksandr Dovzhenko-s etj. Është një kinema që kombinonte pastërtinë vizuale me elegancën artistike, duke rinovuar gjuhën kinematografike nëpërmjet montazhit, me të cilin pasojnë metaforat vizuale me impakt dhe cilësi të madhe, me një komponente introspeksioni psikologjik dhe ekspresion sentimental.
thumb|303x303px|Filmi The Kid" i Charles Chaplin, 1921 Në 1926 u fut zëri, me filmin Don Zhuan, të cilin e ndoqën në vitin pasues Këngëtari i jazz-it, të dyja të Alan Crosland. Kjo veçanti e re solli nga një anë skenare më të mirë, që mund të qenë më të pasur në dialogje –e cila solli regjistra të rinj interpretues nga ana e aktorëve– dhe, nga ana tjetër futjen e muzikës, që do të ishte thelbësore për shoqërimin e shumë skenave. Përparimi pasues teknologjik qe futja e ngjyrave në 1935 me Panairin e kotësive, të Rouben Mamoulian. Kjo qe epoka e artë e kinemasë së Shteteve të Bashkuara, me regjizor si King Vidor, Frank Capra, John Ford, William Wyler, Elia Kazan, George Cukor, Billy Wilder, Cecil B. DeMille, Howard Hawks, Alfred Hitchcock, Michael Curtiz, Raoul Walsh, Orson Welles etj. Në Evropë, në ato vite pasuan lëvizje të ndryshme me rëndësi të madhe: Në Francë u shfaq «natyralizmi poetik», i karakterizuar nga simbioza mes realizmit përshkrues dhe gjuhës poetike, i përfaqësuar nga Jean Vigo, René Clair dhe Jean Renoir; dhe nouvelle vague, e ndikuar nga ekzistencializmi, me natyrë antiintelektuale, duke nxjerr të ashtuquajturën «Le cinéma d'auteur» (Claude Chabrol, François Truffaut, Alain Resnais, Jean-Luc Godard). Në Itali doli neorealizmi, që u ushqye nga realiteti i ashpër, me vepra akuzuese shoqërore të realizuara përgjithësisht në mjedise punëtore dhe fshatare; spikatën Luchino Visconti, Roberto Rossellini, Vittorio de Sica, Federico Fellini dhe Pier Paolo Pasolini. Në Britaninë e Madhe u prodhua Free cinema-ja, e karakterizuar nga një estetik realiste dhe tematika të kompromisit shoqëror (Lindsay Anderson, Tony Richardson, Karel Reisz). U shfaq kinemaja nordike me veprën e Carl Theodor Dreyer-it, Ingmar Bergman dhe Victor Sjöström. Në Spanjë u prodhuan veprat e para të rëndësishme nga dora e Luis García Berlanga, Juan Antonio Bardem, Carlos Saura etj.
left|thumb|309x309px|Steven Spielberg Në mes të shekullit filluan të marrin rëndësi kinematografitë e vendeve jo perëndimore, që sollën forma të reja kuptimi të kinemasë dhe një freski më të madhe si në tematika ashtu edhe në veçantitë stilistike. Në Brazil u prodhua një shkollë (cinema nôvo) që bashkonte arritjet folklorike me akuzimin shoqëror: Glauber Rocha, Nelson Pereira dos Santos, Ruy Guerra, Vítor Lima Barreto. Në Kubë nxitja revolucionare favorizoi krijimin e një industrie me natyrë dokumentare por me cilësi të madhe estetike (Humberto Solás, Tomás Gutiérrez Alea). Gjithashtu u shfaqën kinematografitë meksikane (Juan Bustillo Oro, Emilio Fernández) dhe argjentinase (Hugo del Carril, Leopoldo Torre Nilsson, Mario Soffici). Në Japoni u bashkua teknologjia moderne me tematikën tradicionale, me një ndjesi të veçantë estetike që i jepte një rëndësi të madhe lirikës vizuale (Akira Kurosawa, Kenji Mizoguchi, Nagisa Ōshima). Kinematografi të tjera emergjente janë ajo afrikane dhe islame (veçanërisht në Iran me Abbas Kiarostami-n). Në Indi lindi një industri të madhe të quajtur Bollywood –e krahasuar me industrisë kinematografike amerikane por me B, për Bombay–, me parapëlqimin për tema mitologjike dhe praninë e muzikës dhe kërcimeve tradicionale, ku spikatën Satyajit Ray, Raj Kapoor, Farah Khan dhe Sanjay Leela Bhansali.
Në dekadat e fundit të shekullit të XX prodhimi kinematografik është vërtitur midis kinemasë komerciale dhe kinemasë artistike, ku duhet vënë në pah vepra e regjizorëve si Woody Allen, Pedro Almodóvar, Adolfo Aristarain, Bernardo Bertolucci, Tim Burton, Mario Camus, Francis Ford Coppola, Constantin Costa-Gavras, Brian De Palma, Clint Eastwood, Miloš Forman, José Luis Garci, John Huston, Stanley Kubrick, Ang Lee, David Lynch, George Lucas, Joseph L. Mankiewicz, Vincente Minnelli, Max Ophüls, Roman Polanski, Sydney Pollack, Otto Preminger, Carol Reed, Arturo Ripstein, Martin Scorsese, Ridley Scott, Steven Spielberg, Oliver Stone, Andréi Tarkovski, Guillermo del Toro, Fernando Trueba, Andrzej Wajda, Wim Wenders, Zhang Yimou, Franco Zeffirelli, Fred Zinnemann etj. Një nga lëvizjet e fundit kinematografike ka qenë Dogma 95 (Lars von Trier, Søren Kragh-Jacobsen), kinema asketike dhe e lirë, në vende të jashtme, pa dekorime dhe ndriçim tjetër veç natyrorit, me zërin e drejtpërdrejt dhe ngjyrë, pa truk, gjini pa aksion sipërfaqësor.
thumb|330x330px|The Yellow Kid, ne New York Journal, 1896
Tregimi figurativ
Artikulli kryesor: Tregimi figurativ
Tregimi figurativ (comic në anglisht, fumetto në italisht) është një narracion i ilustruar me figura, që paraqesin imazhet dhe –opsionalisht- tekstin (e futur nëpërmjet të ashtuquajturve «sanduiçë» si dialogje dhe «didaskalitë» si tekst në fund të imazhit), duke treguar një histori në sensin argumental dhe kronologjik. I bazuar në prodhimin në seri, shfaqet për herë të parë në gazeta dhe revista, për të marrë autonominë e vet në edicionet e pavarura. Fillimet e tij në mjetet e komunikimit masiv shfaqet në fund të shekullit të XIX dhe fillimet e të XX. Konsiderohet zakonisht si tregimi i parë me figura ai i The Yellow Kid i Richard Felton Outcault, i shfaqur në 1896 në të përditshmen New York World (këmisha e verdhë e personazhit i dha emrin «shtypi i verdhë»). Në 1905 doli Little Nemo in Slumberland, i Winsor Mccay, që e çoi tregimin figurativ në lartësi të mëdha artistike, ku u dallua për fantazinë dhe kreativitetin e tij. Më vonë spikatën Rudolph Dirks, George Herriman, George McManus etj.
Pas Luftës së Parë Botërore u shfaqën librat e parë me tregime figurative ose revistat e tregimeve figurative dhe nisi lidhja e kinemasë me tregimin figurativ, që u influencuan reciprokisht, ku spikati vepra e Walt Disney, filmat e të cilit me vizatime të animuara u kthyen në klasikë autentikë. Në vitet ’30 u shfaqën disa nga personazhet dhe autorët më të njohur të botës së tregimit figurativ: Buck Rogers-i i Dick Calkins (1929), Hergé dhe Tintín-i i tij (1930), Chester Gould dhe Dick Tracy (1931), Alex Raymond-i me Flash Gordon-in (1933), Terry dhe piratët e Milton Caniff-it (1934), Burne Hogarth dhe Tarzani (1936), Harold Foster me Prince Valiant-in (1937) etj. Një gjini e madhe për tregimet figurative qenë superheronjtë, me figurat mitike si Superman-i (1938), Batman-i (1939) apo Captain America (1941).
Mes viteve ‘60 dhe ‘80 pati një diversifikim të madh, me një sensibilitet të ku mbizotëronte estetika dhe vula e cilësisë si dhe nisën të shumohen titujt drejtuar një publiku më të rritur. Spikatën personazhet si Barbarella (1962), Blueberry (1963), Mafalda e Quino-s (1964), Valentina (1965), Corto Maltese i Hugo Pratt-it (1967), Conan i Roy Thomas dhe John Buscema (1970) etj. Lindi tregimi figurativ erotik (Guido Crepax, Milo Manara), lindi cómic de autor (Jacques Tardi, Carlos Giménez, Enki Bilal, Vittorio Giardino) dhe vulat më avangardiste, si Metal Hurlant i Moebius-it. Që nga vitet ‘80 pati një sukses të madh manga japoneze, e karakterizuar nga epope të gjata me dinamizëm të madh, me efekte të shumta sonore. Megjithëse fillimi i saj lidhet me revistën Manga Shōnen (1947), të Osamu Tezuka, ishte fundi i viteve ‘80 kur arriti suksesin e saj më të madh, me Akira-n e Katsuhiro Otomo (1982-'93) dhe Dragon Ball-in e Akira Toriyama-s (1984-'95). Më së fundi, teknologjitë e reja kanë shkaktuar inovacione të mëdha për tregimin figurativ, si webcómic-u në internet.
thumb|273x273px|Sfilate mode ne Seul
Arti fluturak
Artikulli kryesor: Arti fluturak
Në shekullin e XX mori një zhvillim të madh arti fluturak (jetëshkurtër), që nga karakteri i tij i përkohshëm dhe tranzitor nuk lë vepra jetëgjata, ose në qoftë se lë –siç është rasti i modës– nuk do të jetë përfaqësuese e çastit në të cilin u krijua. Në këto shprehje është vendimtar kriteri i shijes shoqërore, që është karakterizuesi i prirjes, për të cilin është thelbësor puna e mediave të komunikimit.
Moda: është arti i veshjes, konfeksionit e veshjes sipas parametrave funksional dhe stilistik, si në veshje ashtu edhe në aksesorë (kapele, dorashka, çanta, këpucët, zyzet). Prirja që nga fillimi i shekullit të XX ka shkuar drejt një funksionaliteti dhe komoditeti më të madh (duke eliminuar korsenë), duke shfaqur në vitet ‘20 minifundin, ndërkohë që duke filluar nga 1950 mbizotëron veshja informale dhe rinore, e shenjuar nga përdorimi i pantallonave cowboys. Midis stilistëve më të shquar radhiten: Coco Chanel, Cristóbal Balenciaga, Christian Dior, Manuel Pertegaz, Yves Saint Laurent, Giorgio Armani, Paco Rabanne, Gianni Versace, Karl Lagerfeld, Calvin Klein, Jean Paul Gaultier etj.
Gastronomia: është arti i kuzhinës, me një komponent të qartë praktik ndërkohë që ushqimi është i domosdoshëm për qenien njerëzore, por me një aspekt të madh krijimtarie e rrjedhur nga kombinimi i ushqimeve dhe inovacionit për krijimin e recetave të reja. Prirjet e ndryshme gastronomike i detyrohen mbi të gjitha varianteve rajonale, pasi çdo vend ka vulën e tij dalluese. Së fundmi lindi e ashtuquajtura nouvelle cuisine, që e vë theksin si te ushqimi ashtu dhe te paraqitja. Si kuzhinier të rëndësishëm mund të përmenden: Auguste Escoffier, Joël Robuchon, Paul Bocuse, Heston Blumenthal, Donato de Santis, Karlos Arguiñano, Juan María Arzak, Ferran Adrià, Santi Santamaria etj.
Shiko dhe:
Historia e arteve pamore
Historia e pikturës
Historia e arkitekturës
Historia e letërsisë
Historia e teatrit
Historia e kinemasë
Petro Zhulati
Ka shumë mundësi që Petro lohja të ketë qenë në të vërtete prijësi shqiptar sundimtar i despotatit të Artës në shek 14-t Pjeter Ljosha ose Petro Loshja. Roli i tij si kundërshtar i vendosur i sundimit bizantin në Epir është i mirënjohur, veçanërisht fale betejës epokale të Ahelout midis shqiptareve dhe trashëgimtarit të fundit bizantin te despotatit të Artës Niqifori. Në mbështetje të kësaj hipoteze vjen dhe fakti i ekzistencës deri vonë në Luginën e Kardhiqit te patronimit familjar Loshja si emër familje.
Leonard Toska
Leonard Toska është një peshëngritës shqiptar. Ai është për momentin trajner i Ekipit të peshëngritjes së Shtermenit në Elbasan (Shqipëri).
Kalemaj
Kalemaji është një fshat në komunën Buz në rrethin e Tepelenës të Shqipërisë.
Vera Karalli
Vera Alexeyevna Karalli (Вера Алексеевна Каралли; 27 korrik 1889 – 16 nëntor 1972) ishte balerinë e njohur ruse, koreografe dhe aktore e filmave pa zë gjatë viteve të para të shekullit të 20-të.
Jeta e hershme dhe karriera
left|thumb|Vera Kalalli në "Krizantemy" (1914) thumb|Kartëpostalja e viteve 1910 E lindur në Moskë, Karalli diplomoi në Shkollën e Teatrit e Moskës në vitin 1906 nën drejtimin ruse mësuesit të shquar Aleksandër Gorsky. Karalli ka performuar me Sergei Diaghilev në kompaninë e tij, Ballets Russes në vitin 1909, si dhe 1919 dhe 1920. Ajo u bë një soloiste pas dy vitesh në Teatrin Bolshoi dhe u bë balerinë në vitin 1915. Karalli shpesh ka pasur partner  balerinin  Mikhail Mordkin.
Vdekja e Rasputin-it
Karalli ishte një mësuese e Dukës së Madh Dmitri Pavlovich i Rusisë dhe thuhet se ishte edhe nje bashkë-konspiratore në vrasjen e dhjetorit 1916 të Grigori Rasputin. Ajo ishte gjoja një nga dy gratë e pranishëm në pallatin e Felix Yussupov në natën e vrasjes të Rasputin-it. Tjetra ishte Marianne Pistohlkors. Mashkulli i dyshuar për komplotin, asnjëherë publikisht nuk i identifikoj dy gratë e tjera.
Muhurri
është një fshat në Shqipëri...
Gjeografia
Muhurri është një fshat në afërsi të qytetit Peshkopi, rrethi Dibër. Ndodhet në luginën e lumit Drini i Zi.
Ramadan Krasniqi (sportist)
Ramadan Krasniqi lindi në Prishtinë në vitin 1954 dhe është një nga karateistët e njohur shqiptarë. Me karate filloi të merret në vitin 1972. Nga fundi i viteve '70 u angazhua si trajner në klubin e karatesë "Universiteti" të Prishtinës, kurse në vitin 1996 themeloi klubin e karatesë "Rrufeja", me të cilin korri suksese të shënueshme. Sukseset dhe mënyra e interpretimit të karatesë e renditën atë në mesin e mësuesve të njohur shqiptarë të karatesë. Një kohë punoi si trajner i karatesë në Holandë.
Është anëtar i disa asociacioneve ndërkombëtare të karatesë.
Jeton dhe vepron në Prishtinë.
Northlane
Northlane është një grup muzikor nga Sydney në New South Wales të Australia. Deri tani, grupi publikoi dytë albume dhe një EP të cilat nganjëherë kanë qenë të përfaqësuar në toplista. Grupi përbëhet nga Adrian Fitipaldes (Këngëtar), John Deily (Kitara), Josh Smith (Kitara), Alex Milovic (E-Bas) dhe Nic Pettersen (Drums).
Woudrichem
Woudrichem është një qytet dhe komunë në provincën Brabanta Veriore në Holandë me sipërfaqe 51.65 km² dhe popullsi 14441 banorë. Woudrichem është kryeqendra e komunës.
Format e pashtjelluara të foljes
Format e pashtjelluara të foljes janë: '''pjesorja, përcjellorja, paskajorja, mohorja. '''Format e pashtjelluara të foljes, për nga tipi i ndertimit mund të ndahen në dy grupe: Në grupin e parë përfshihen pjesorja dhe ato që janë ndërtuar mbi bazen e saj: forma e pashtjelluar mohore (pa larë) dhe përcjellorja (duke larë), kurse në grupin e dytë do të përfshihen format e pashtjelluara të tipit për të larë e me të larë, që janë ndërtuar mbi bazën e emrit prejfoljor asnjanës (të tipit të larë).
Pjesorja
Në gjuhën shqipe pjesorja ka një përdorim të gjerë dhe të llojllojshëm. Shërben si bazë për të formuar kohët e përbëra me ndihmë të foljeve kam e jam. Pjesorja shërben si bazë edhe për formimin e formave (mënyrave) paskajore, përcjellore dhe habitore me ndihmë të fjalëzave përkatëse.
Pjesorja shërben për të formuar edhe mbiemra dhe emra foljorë. P.sh. nxënës, mësues, i sjellshëm, i (e) bindur etj. Këta emra dhe mbiemra janë formuar me anë të foljes në pjesoren e cila është bazë e tyre: sjell, nxënë, bindur etj., duke marrë në fund njërën nga prapashtesat: -j, -s, -shëm e disa prej tyre edhe një nyje të përparme i, e ose të.
Paskajorja
Folja e përdorur në formën paskajore shërben për të emëruar një veprim ose gjendje në mënyrë të pacaktuar d.m.th pa i'u referuar një kryefjale të caktuar. Në rolin e paskajores përdoret forma e tipit për të punuar, (me kuptim mohor) përdoret edhe forma e tipit pa punuar. Format e diatezave pësore e vetëvetore të këtyre paskajoreve sajohen me anë të pjesëzës u. P.sh. për të larë - për t’u larë; pa larë - pa u larë etj. Paskajorja përdoret në ndërtime me funksion qëllimor, përcaktor dhe kallëzuesor.
Mohorja
Forma e pashtjelluar mohore ndërtohet duke vënë përpara pjesores së foljes fjalëzën me kuptim mohor -pa. Shpreh moskryerjen e një veprimi në të shkuarën ose në të ardhmen. Përdoret kryesisht në ndërtime. Pra këto forma që u cekën më lartë nuk ndryshojnë, andaj edhe quhen forma të pashtjelluara.
Shiko edhe
Format e shtjelluara të foljes
BBC World
parapamje|right|160px|[[BBC në Londër.]]
BBC World është një nga radiostacionet ndërkombëtare më të dëgjuara ne botë. Programet e BBC-së transmetohen në 33 vende të ndryshme anembanë botës përmes radios, televizionit, satelitit etj. Ndryshe nga programet normale të radios apo televizionit të BBC-së për Britaninë e Madhe të cilat financohen kryesisht nga taksat e licencimit, transmetimet e BBC World Service mundësohen nga fondet e qeverisë britanike, por politikisht ai mbetet gjithmonë i pavarur.
BBC World Service në shqip
parapamje|right|200px|[[BBC World Service në logo.]] Emisionet e BBC në gjuhën shqipe transmetohen katër herë në ditë.
( *) - Sat.=Sateliti, Frek.=Frekuenca, Symb.=Symbolrate, Poz.=Pozicioni, Ver.=Vertikal, Hor.=Horizontal
(**) - Hë=E Hënë, Ma=E Martë, Më=E Mërkurë, En=E Enjte, Pr=E Premte, Sh=E Shtunë, Di=E Dielë
Gjuhët e transemetimit
Historia e transmetimeve nga BBC World Service në gjuhë të ndryshme të botës
Ndodhitë e Çufos
Ndodhitë e Çufos është film i vizatuar i metrazhit të shkurt për fëmijë, i prodhuar nga kinostudioja Shqipëria e Re më 1982. Ndodhitë e Çufos është përgatitur nën skenarin e Gaqo Bushakasë, regjinë dhe vizatimet i ka bërë Vlash Droboniku, ndërsa për operator është angazhuar Tomi Vaso. Muzikën e filmit e ka kompozuar artisti i merituar i kohës Limos Dizdari, për montazhiere është angazhuar Peri Mato, për operatore zëri Flora Uka, ndërsa për redaktor Luan Rama. Zërat i kanë interpretuar Eva Pëllumbi dhe Mikela Çobani.
Përmbajtja
Personazhet luhen nga figurat e vizatuara të kafshëve. Ndërsa personazh kryesorë është Çufoja, një figurë e derrkucit i cili këput molla nga një oborr i mollëve, në të cilin këputja e tyre është e ndaluar. Rojtari i mollëve e kap Çufon dhe e sjellë atë në klasë tek mësuesja e tij. Çufon aty e presin edhe ndodhi tjera.
Qyteti i Shën Andreut
Qyteti i  Shën Andreut (en: Saint Andrews) është një qytet skocez, që shtrihet në lindje të rajonit të Fife në Skoci, rreth 30 milje (50 km) në veri-lindje të kryeqytetit, Edinburgut.
Qyteti i Shën Andreut është shtëpia e Universitetit të Shën Andreut, universitetit të tretë më të vjetër në botën anglishtfolëse dhe më i vjetri në Skoci. Universiteti është një pjesë integrale e qytetit dhe gjatë vitit shkollor studentët e universitetit përbëjnë afërsisht një të tretën popullsisë së qytetit. Qyteti i Shën Andreut ka një popullsi prej 16,680 banorësh, duke u renditur si vendbanimi i pestë më i populluar në Fife.
Qyteti e ka marrë emrin nga Shën Andrea, një nga dymbëdhjetë apostujt e krishtërimit, për nder të të cilit qe ndërtuar një Katedrale e madhe në shekullin e 8-të, dhe vendbanimi filloi të marrë formë në anën jugore të kësaj katedrale.
Jup Henkes
250px|thumb|djathtas|Jup Henkes,traineri i [[FC Bayern Munich]]
Josef "Jupp" Heynckes (lindur më 9 maj 1945 në Mönchengladbach,Gjermani) ishte një lojtar Gjerman që shumicën e karrieres e kaloi në klubin e Mönchengladbach-ut.Gjate karrieres se tij si menaxher fitoi  2 kampionate gjermanë dhe një UEFA Champions League me Real Madrid. Sot është menaxheri i FC Bayern München.
Kuzhnen (Pukë)
Kuzhneni është një fshat në komunën Gjegjan) në rrethin e Pukës të Shqipërisë.
Dumnica e Llugave
Dumnicë e Llugave është një vendbanim në komunën e Vushtrrisë, Kosovë. Pas vitit 1999 fshati është i njohur edhe me emrin Krasniq i Mesëm.
Shalës (Buz)
Shalësi është një fshat në komunën Buz në rrethin e Tepelenës të Shqipërisë.
Náquera
Náquera është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Camp de Túria, të provincës Valencia, në Komunitetin e Valencias. Náquera ka 6009 banorë (2012), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 38.7 km2.
Lidhje të jashtme
Náquera
Dhragomia
Dhragomi (greqisht: Ζερβοχώρι/Zervokhori) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1929, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke Δραγουμή/Dragoumí.
Gjeografia
Nga veriu Dhragomia kufizohet me Vojnikun, nga jugu me Logatin, nga lindja me Gllavicën dhe nga perëndimi me Karbunarin. Para Luftës së Dytë Botërore, Dhragomia kishte këto lagje: Anastasenjtë, Binjarët, Hasanenj, Haxhimanatë, Manenj, Mecenj, Mehmetatë, Muhametenj, Papadhopulli, Sulotë dhe Zulfatë.
Toponimet të fshatit Dhragomi:(Para Luftës së Dytë Botërore)
Hurdhë-Muhurri
është një fshat në Rrethin e Dibrës në Shqipëri.
Pjetër Bua
Pjetër Bua i mbiquajtur i Çali ka qenë një arhond arbër në Despotatin e Moresë i cili u bë nxitësi kryesor i Kryengritjes së Moresë më 1453-1454. Pas kryengritjes, u njoh nga Perandoria Osmane si përfaqësuesi i arbërorëve të Moresë.
Biografia
Anëtarë i farës së Buatëve, i ati i tij, Gjon Bua ishte arhondi i Angjelokastrës dhe Katohisë (Etoli-Akarnani). Pak pas rënies së Kostandinopojës dhe vdekjes së perandorit të fundit bizantin Konstandini XI Paleologu (1449-1453), më 29 maj 1453, rreth 3.000 arbërorë me në krye Buan u ngritën në revoltë ndaj dy despotëve të Moresë: vëllezërit Dhimitër II dhe Thoma Paleologu, prej rritjes së taksave. Fshatarët arbërorë të Arkadisë dhe Lakonisë nën udhëheqjen e tij dhe Teodor Buhali, sundimtar i Leondanisë.
Pasi despotët Paleologë thërritën trupat osmane, Bua komandonte pjesët e Moresë që nuk ishte shtënë në dorë nga osmanët. Pasi revolta dështoi, Sulltani Mehmet Fatihu e njohu Pjetër Buan si përfaqësues i arbërorëve të Moresë.
Kaonët
Kaonët ishin një nga fiset më të rëndësishëm të Mbretërisë së Epirit, fiset epirote identifikoheshin si ilirë dhe kishin elemente të kulturës ilire. Kaonia shtrihej nga lumi Kalama i Çamërisë në Jug e deri në luginën e Drinosit në Gjirokastër në Veri. Qyteti më i madhë i Kaonëve ishte Antigonea në afërsi të Gjirokastrës së sotshme. Kaonët ishin një fis shumë luftarak. Kryesisht ata përdornin shigjeta, shpata, mburoja druri e hekuri, si dhe hobe.
Komar
Komari është një fshat në komunën Buz në rrethin e Tepelenës të Shqipërisë.
Aeroporti i Tivatit
Aeroporti i Tivatit është një aeroport ndërkombëtar që i shërben qytetit bregdetar malazez të Tivatit dhe rajonit përreth.
Aeroporti ndodhet 3 km në jug të qendrës së Tivatit, me pistën e përafruar me Fushën e Tivatit ( Montenegrin    ).
Është më i ngarkuari nga dy aeroportet ndërkombëtare në Mal të Zi, tjetri është Aeroporti i Podgoricës. Trafiku në aeroport ndjek natyrën shumë sezonale të industrisë së turizmit në Malin e Zi bregdetar, me 80% të vëllimit të përgjithshëm të pasagjerëve që trajtohen gjatë sezonit të pikut (maj-shtator).
Vështrim i përgjithshëm
Aeroporti Tivat ndodhet pranë qytetit të Tivat, 8 km nga qendra e Kotorrit, dhe 20 km në veri-perëndim të Budvës, një nga destinacionet më të njohura turistike në bregun lindor të Adriatikut. Pista e vetme e aeroportit përfundon vetëm 88 m nga vija bregdetare e Gjirit të Kotorrit.
Aeroportit të Tivatit i është caktuar klasifikimi 4D nga ICAO, i hapësirës ajrore të klasit D, dhe shquhet për qasjen sfiduese dhe procedurat e uljes. Ulja në Tivat konsiderohet e kërkuar për shkak të terrenit kodrinor që rrethon luginën në të cilën ndodhet aeroporti dhe erërave të forta të kundërta. Qasja e pistës 32 kërkon një zbritje në luginën e Tivatsko polje, dhe një kthesë 20° për shtrirjen e pistës pak përpara uljes. Qasja e pistës 14 është edhe më sfiduese, për shkak të manovrës rreth-tokë të ekzekutuar në peizazhin dramatik që rrethon Gjirin e Kotorrit. Është i njohur mes pilotëve si Kai Tak Evropian për shkak të qasjes së tij të ndërlikuar dhe procedurave të uljes, dhe gjithashtu mund të krahasohet me Aeroportin Madeira. Pasagjerët që zbarkojnë në Tivat kanë pamje nga gjiri, malet përreth dhe një fluturim i ulët mbi marinën e jahteve luksoze Porto Montenegro. Aeroporti zakonisht vizitohet nga vëzhguesit e avionëve, pasi fundi i pistës është lehtësisht i arritshëm dhe ofron pamje të papenguara të ngritjeve dhe uljeve, me një sfond malor.
Shërbimet gjatë gjithë vitit nga aeroporti përfshijnë Beogradin dhe Moskën ; megjithatë, më shumë se 80% e trafikut është i përqendruar në periudhën e verës,  me futjen e fluturimeve sezonale dhe çarter. Me hapjen e Porto Montenegro dhe futjen e shërbimeve të tjera turistike të nivelit të lartë, aeroporti kujdeset gjithnjë e më shumë për avionët e biznesit.
Autostrada e Adriatikut ( E65 / E80 ) kalon pikërisht pranë terminalit të pasagjerëve, duke e bërë aeroportin lehtësisht të aksesueshëm nga e gjithë pjesa veriore e bregdetit malazez.
Historia
Aeroporti në Tivat u hap më 30 maj 1957, si një aeroport i vogël me një pistë të vetme me bar (1200 m × 80 m) një përparëse e vogël (30 m × 30 m) dhe një ndërtesë terminali e kompletuar me kullën e kontrollit. Nga viti 1957 deri në vitin 1968, aktiviteti në aeroport përbëhej kryesisht nga trafiku i brendshëm i pasagjerëve për në Beograd, Zagreb dhe Shkup, me avionë JAT Douglas DC-3 dhe Ilyushin Il-14.
Nga viti 1968 deri në vitin 1971, aeroporti iu nënshtrua zgjerimit dhe modernizimit. Ajo u rihap më 25 shtator 1971 me një pistë të asfaltuar (2500 m × 45 m), platformë më e madhe (450 m × 70 m), rrugët lidhëse të zgjeruara dhe terminali dhe kulla e kontrollit krejtësisht e re e pasagjerëve. Pas tërmetit të vitit 1979, aeroporti u rinovua përsëri. Veçanërisht, platforma u zgjerua (460 m × 91.5 m) dhe rrugët lidhëse u zgjeruan, kështu që aeroporti mund të trajtonte avionë me trup të gjerë.
Më 23 prill 2003, pronësia e aeroportit u transferua nga Jat Airways tek kompania publike "Aeroportet e Malit të Zi", në pronësi të qeverisë së Malit të Zi. Që atëherë, aeroporti u modernizua dhe rinovua përsëri, me një terminal të rindërtuar pasagjerësh që u hap më 3 qershor 2006. Në tetor 2007, Koreja e Jugut bëri një donacion qeveritar me vlerë 1 milion dollarë për një pajisje të re aeroporti duke filluar nga ngarkuesit e ngarkesave deri te sistemi i shfaqjes së informacionit të fluturimit. Reforma të mëtejshme erdhën në vitin 2008 kur disa lloje të vjetra avionësh pasagjerësh si Ilyushin Il-86 u ndaluan përgjithmonë të fluturonin për në Tivat dhe më pas u ridrejtuan në Aeroportin e Podgoricës për shkak të uljes së zhurmës.
Megjithatë, ndërsa trafiku i pasagjerëve në mesin e viteve 2010 iu afrua shifrës së një milioni dhe rritja e fortë vazhdon, terminali i pasagjerëve ishte një pengesë në muajt e pikut të verës. Kështu, një terminal i ri pasagjerësh ishte planifikuar në aeroportin e Tivatit, së bashku me një zgjerim të mëtejshëm të objekteve të aeroportit.
Në dhjetor 2018, kryeministri Dushko Markoviç hapi Terminalin 2 të sapondërtuar në Aeroportin e Tivatit – investimi i parë që nga viti 2006, kur u ndërtua ndërtesa ekzistuese e aeroportit. Markoviq e shfrytëzoi këtë rast për të theksuar se bashkëpunimin ndërmjet Qeverisë dhe Menaxhmentit të Aeroporteve e sheh si shembull që duhet ndjekur edhe nga të tjerët në Mal të Zi.
Kantoni Vernon-Nord
Kantoni Vernon-Nord (frëngjisht: Canton de Vernon-Nord) është një kanton në departamentin Eure, rajonin Haute-Normandie në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Vernon. Ka sipërfaqe km2 dhe popullsi banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Vernon-Nord aktualisht përbëhet nga 8 komuna.
Kontea Northumberland (Ontario)
Kontea Northumberland është një konte (county) në provincën Ontario, në Kanada. Kontea ka një sipërfaqe 1902.97 km² dhe popullsi 80963 banorë.
Nabd
Nabd është një kompani arabe e grumbullimit të lajmeve, e themeluar në vitin 2012, me seli në Dubai dhe zyra në Emiratet e Bashkuara Arabe, Kuvajt, Arabinë Saudite, Egjipt dhe Jordani. Nabd grumbullon përmbajtje arabe nga 1500 botues, duke përfshirë botues vendas në Rajoni i Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut, botues ndërkombëtarë dhe kanale televizive. Nabd është aktualisht i disponueshëm si një aplikacion celular në pajisjet iOS dhe Android dhe në ueb nëpërmjet portalit Nabd.com. Që nga Marsi 2022, kompania pretendon se platforma e saj ka arritur mbi 25 milionë përdorues në muaj.
Historia
Nabd u themelua në vitin 2012 nga Abdur-Rahman El-Sayed. Më 23 tetor 2012, Nabd u lëshua për pajisjet iOS. Më 7 tetor 2013, Nabd u lëshua për pajisjet Android.
Në qershor 2018, Nabd shtoi një seksion të dedikuar sportiv me rezultatet e drejtpërdrejta të ndeshjeve të futbollit, ndeshjet dhe oraret.
Në prill 2019, Nabd filloi një veçori të transmetimit të drejtpërdrejtë që përfshin kanale lokale dhe ndërkombëtare.
Në gusht 2019, Nabd u bë i disponueshëm në ueb nëpërmjet portalit Nabd.com.
Në janar 2021, Nabd u bë i disponueshëm në Galerinë e Aplikacioneve Huawei.
Në maj 2021, Nabd nisi një seksion të të dhënave të tregjeve financiare.
Partneritetet
Në tetor 2020, Samsung bashkëpunoi me Nabd si ofruesi i lajmeve arabe për përdoruesit e smartfonëve Samsung në rajonin e Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut. Në të njëjtin muaj, një partneritet i ngjashëm u njoftua midis Huawei dhe Nabd. Në të njëjtin vit 2020, Nabd nënshkroi një marrëveshje partneriteti me Kombet e Bashkuara, e cila u dha këtyre të fundit mundësinë për të shpërndarë lajmet e tyre arabe në audiencën e Nabd.
Në shkurt 2022, Nabd bashkëpunoi me Transsion për të ofruar përmbajtje lajmesh arabe për markat e Transsion duke përfshirë pajisjet Infinix, Tecno dhe Itel në rajonin e Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut.