cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Çmimi i madh i Bahrainit 2007
Kualifikimi
Dy pilotët e ekipit Toyotas, Ralf Schumacher dhe Jarno Trulli filluan pjesën e dytë të parët. Sikur edhe në pjesën e parë pilotët e Ferrarit zunë pozitat e para, këtë herë ishte Massa i cili udhëhiqte. Në këtë pjesë prapa mbetën pilotët: Rubens Barrichello, Ralf Schumacher, Davidson, Heikki Kovalainen, Wurz dhe Button.
Santiago Salcedo
Santiago Salcedo (lindur më 6 Shtator 1981) është një futbollist paraguaji.
Çmimi i madh i Bahrainit 2007
Gara
Në start katër pilotët e parë i mbajtën pozitat e tyre në një afërsi shumë të madhe nga njëri tjetri. Në kthesën e tretë David Coulthard, Adrian Sutil, Jenson Button dhe Scott Speed ishin të involvuar në një incident që bëri që Button dhe Speed të largohen nga gara.
Santiago Salcedo
Kombëtarja
Për reprezentacionin paraguaji ka luajtur 6 ndeshje.
Puivert
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
Puivert (Languedocien : Puègverd ; Shqip: Pugjverdhi) është një komunë në departamentin Audë në rajonin Ocitani në Francën jugore.
Historia
Në 1213, Seigneurie, tani në duart e francezëve, iu dha nga Simon de Montfort një prej togerëve të tij, Lambert de Thury. Më vonë ajo iu nda familjes Bruyère.
Kështjella aktuale është franceze, e ndërtuar nga familja Bruyère në shekullin e 14-të, ndoshta rreth vitit 1310. Është ende në gjendje relativisht të mirë. Është një vend kyç në romanet "The Burning Chambers" dhe "The City of Tears" nga Kate Mosse.
Muhammed el-Munaxhid
Muhammed Salih El-Munexhid (Arabisht: محمد صالح المنجد; lindi më 7 qershor 1960) është dijetarë dhe themelues i uebsajtit IslamQA.info. Sipas Al Jazeera, Muhammedi është një nga dijetarë të njohur në lëvizjen të Selefizmit. Sipas Alexa.com, uebsajti i tij është më i popullarizuar.
Mësimet
Ai ka mbajtur një sërë klasash, si:
Ai jep ligjërime mbi karakterin islam të mërkurave dhe mban mësime mujore në Riad dhe Xhide.
Ai ka shfaqje në stacionin radio el-Kuran el-Kerim të quajtur Bayna an-Nabi wa Ashaabihi, transmetuar të shtunave në orën 2.05 pasdite, dhe Khutuwaat 'ala Tareeq al-Islaah, transmetuar në të mërkurave në orën 1.00 pasdite, të përsëritura të hënave në 6.45 pasdite.
Ai është shfaqur në një numër shfaqjesh televizive dhe video që prezantojnë mësime të ndryshme, gjithsej më shumë se 4500 orë audio gjatë një periudhe 23 vjeçare.
Craonnelle
Craonnelle është një komunë franceze, e cila ndodhet në departamentin Aisne të rajonit Hauts-de-France. Craonnelle ka një popullsi prej 111 banorë dhe sipërfaqe 5.91 km², me një dendësi prej 19 banor/km².
Të Drejtat Latine
parapamje|300x300px| Amfiteatri Romak i [[Kasino|Casinum, në Latium Antik, në Luginën e sotme Latine]] Të drejtat latine (gjithashtu shtetësia latine, latinisht: ius Latii ose ius latinum) përbënte një grup të të drejtave ligjore që u ishin dhënë fillimisht latinëve (latinisht: "Latini", Populli i Latium, vendi i Latinëve) sipas ligjit Romak. "Latinishtja" përdorej zakonisht nga juristët Romakë për të treguar këtë status. Me zgjerimin romak në Itali, shumë vendbanime dhe koloni jashtë Latium kishin të drejtat latine.
Të gjithë Latinët e Italisë morën shtetësinë Romake si rezultat i tre ligjeve që u futën gjatë Luftës Sociale midis Romakëve dhe aleatëve të tyre midis popujve Italikë ("socii") të cilët u rebeluan kundër Romës. Lex Iulia de Civitate Latinis (et sociis) Danda e vitit 90 para Krishtit u dha shtetësinë Romake të gjithë qytetarëve të qyteteve Latine dhe qyteteve Italike të cilët nuk ishin rebeluar. Lex Plautia Papiria de Civitate Sociis Danda e vitit 89 para Krishtit u dha shtetësinë Romake të gjitha qyteteve të federuara në Itali në jug të lumit Po (në Italinë veriore). Lex Pompeia de Transpadanis e vitit 89 para Krishtit u dha ius Latii komuniteteve të Transpadania, një rajon në veri të Po, i cili ishte mbështetur në Romë gjatë Luftës Sociale. Ai gjithashtu dha qytetarinë romake të atyre që u bënë zyrtarët në komunat e tyre përkatëse (qytete).
Jashtë Italisë, termi Latinitas vazhdoi të përdoret për raste të tjera. Ciceroni e përdori këtë term në lidhje me dhënien e Julius Caesar të të drejtave latine për Sicilianët në 44 para Krishtit. Ky përdorim i "ius Latii" ose "Latinitas" vazhdoi deri në mbretërimin e Perandorit Justinian I në shekullin e gjashtë pas Krishtit. Ky status u dha më vonë për qytete dhe rajone të tëra: Perandori Vespasian ia dha tërë Hispanisë dhe Perandori Hadrian ua dha atë shumë qyteteve.
Roma ishte një nga qytetet e shumta latine të Italisë. Nga 340 deri në 338 para Krishtit Lidhja Latine, një konfederatë e rreth 30 qyteteve në Latium (toka e Latinëve) e cila ishte aleate me Romën, u rrebelua, kjo njihet Lufta Latine. Romakët fituan luftën dhe shpërbënë Lidhjen Latine. Shumë nga shtetet e qyteteve të Latium u përfshinë plotësisht në Republikën Romake, ndërsa të tjerëve iu dhanë të drejta dhe privilegje të kufizuara që mund të ushtroheshin në marrëdhëniet me qytetarët Romakë. Këto filluan të njihen si ius Latii. Ius Latii iu dha disa kolonive romake të cilat u themeluan rreth Italisë në shekujt e katërt dhe të tretë para Krishtit për të forcuar kontrollin romak, ndërsa Roma zgjeroi hegjemoninë e saj mbi gadishullin. Ato ishin koloni të cilave iu dha statusi ligjor latin, dhe kolonëve të tyre ius Latii, në vend të statusit juridik romak të kolonive të tjera, kolonëve të të cilëve iu dha shtetësia romake. Kolonitë e statusit latin u quajtën "koloni latine" dhe ato me status romak u quajtën "koloni romake". Qytetarët romakë që u vendosën në një koloni latine humbën shtetësinë e tyre romake dhe fituan ius Latii. Kolonitë latine ishin zakonisht më të vogla se kolonitë romake.
Me zgjerimin romak përtej Italisë, kolonitë latine u themeluan edhe jashtë Italisë, p.sh. Carteia ( San Roque bashkëkohor), e cila u themelua në Hispania në 171 pes dhe ishte kolonia e parë latine jashtë Italisë. Në 122 pes, tribuni plebeian Gaius Gracchus prezantoi një ligj që shtriu ius Latii në të gjithë banorët e tjerë të Italisë. Kjo pasqyroi lidhjet në rritje midis Romës dhe popujve italikë përmes tregtisë dhe lidhjeve midis familjeve kryesore në qytetet italiane dhe familjeve patriciane në Romë. Në vitin 44 para Krishtit, Julius Caesar dha ius Latii për të gjithë Sicilianët e lindur falas.
Pas vërshimit të madh të vendbanimeve koloniale nën Julius Caesar dhe Augustus, ius Latii u përdor më shumë si një instrument politik që synonte integrimin e komuniteteve provinciale përmes udhëheqjes së tyre lokale. Statusi latin përfshinte marrjen e shtetësisë romake me mbajtjen e gjykatës komunale ( ius adipiscendae Counsore për Magistratum ), e cila supozonte një trajektore zhvillimi që do të sillte të paktën magjistratët lokalë përgjatë rrugës për në institucionin e një komuniteti të stilit Romak. Në vitin 123 pas Krishtit, Perandori Hadrian bëri një modifikim kryesor në të drejtat latine. Ai prezantoi " Latium maius " ("të drejta më të mëdha latine"), i cili i jepte nënshtetësinë romake të gjitha dekuracioneve të një qyteti në krahasim me " Latium minus ", i cili ua jepte vetëm atyre që mbanin një gjykatë.
Blerja e ius Latii ishte plotësisht e varur nga dhurata perandorake. Kjo përfitim mund të shtrihet në të gjithë gamën, nga grante për individë deri te shpërblime të dhëna për qytete të tëra, dhe madje mund të zbatohej për një popullsi të tërë, si kur Perandori Vespasian dha ius Latii për të gjithë Hispaninë në vitin 74 pas Krishtit. Megjithëse ky dekret mund të përfshijë qytete të tëra, është e rëndësishme të theksohet se nuk nënkuptonte domosdoshmërisht krijimin e një municipium (qytet vetëqeverisës). Shpesh, si në Hispania, municipia formal mund të ketë qenë formuar disa vjet pas grantit fillestar.
NAC Breda
NAC Breda ( Dutch pronunciation: [nɑk breːˈdaː] ), i njohur shpesh thjesht si NAC, është një klub futbolli profesionist holandez, me qendër në qytetin Breda, Holandë. NAC Breda luan në stadiumin Rat Verlegh, i emërtuar sipas lojtarit të tyre më të rëndësishëm, Antoon 'Rat' Verlegh. Ata luajnë në Eerste Divisie. Në historinë e saj, NAC ka fituar një titull kombëtar në 1921 dhe fitoi një Kupë në 1973.
NAC u themelua më 19 shtator 1912, kur dy klubet ADVENDO dhe NOAD u bashkuan në një klub, të dyja janë shkurtesa të emrave të tyre të plotë.
Asim Salihamixhiqi
Asim Salihamixhiqi ishte mësues i cili dha kontribut të çmuar për zhvillimin e arsimit dhe të shkollës në rajonin e Mitrovicës në periudhën mes dy luftërave botërore.
Biografia
Asim Salihamixhiqi punoi si mësues në fshatin Zhabar në periudhën 1925 - 1936. Përveq gjuhës shqipe njihte edhe gjermanishten, arabishten, turqishte, gjuhët BKS, etj. Ishte dashamir i sportit, muzikës, pikturës etj. Me iniciativën etij u themelua Këshilli i Shkollës i cili pastaj e shkarkoi nga detyra mësuesin shovenist Llaza Lekoviqi. Përveq kësaj ai arriti ti bindë fshatarët e Zhabarit se duhej ti dërgonin fëmijët në shkollë. Me librat të cilat i kishte sjellë nga Shqipëria, miku i tij i ngushtë Shaban Bella, Asimi ua mësonte alfabetin e gjuhës shqipe në mënyrë ilegale fëmijëve shqiptar dhe kështu ai arriti ti përvetsonte zemrat e tyre. Më 24 qershor 1934, Kryqi i Kuq i Komunës së Zhabarit, kishte organizuar një program festiv dhe mësuesi Asim i dërgoi nxënësit e tij të gjithë në rresht. Ai dhe nxënësit e tij, për këtë rast, ishin veshur që të gjithë me kostume kombëtare.
Qarqet komunikuese analoge
Zhvillimi i hovshëm i telekomunikimeve nëpërmjet sistemeve pa tela ka nxitur kërkesën për një trajtim të ndarë të qarqeve elektronike analoge komunikuese, përshkak të natyrës analoge të sinjalit në pika të ndryshme të këtyre sistemeve. Konsiderohet që deri në vitin 2010, gjysma e komunikimeve personale dhe në fushën e biznesit, do të zhvillohen nëpërmjet sistemeve të kominikimeve pa tela. Gjithashtu, zhvillim i madh është vërejtur edhe në sistemet komunikuese pa tela, në lëmin e komunikimeve satelitore, sistemeve të pozicionimit satelitor, rrjeteve lokale pa tela dhe sistemeve për identifikim me radio frekuenca.
Në vazhdim do të trajtohet funksionimi dhe projektimi i sistemeve pa tela nëpërmjet nënsisteve të radio frekuencave dhe atyre mikrovalore. Kjo përfshin modulatorët, qarqet për ngritjen e frekuencës dhe antenat, në rastin e transmetuesve, si dhe demodulatorët, qarqet për uljen e frekuencës dhe antenat marrëse, në marrës. Në procesin e funksionimit të këtyre nënsistemeve, do të marrin pjesë: filtrat, amplifikatorët, mikserët, oscilatorët dhe sintetizuesit e frekuencave, etj. Qarqet e modulatorëve, demodulatorëve janë trajtuar në kursin e përgjithshëm të telekomunikacioneve ndërsa përshkak të hapësirës së kufizuar të këtij kursi, antenat nuk do të jenë objekt trajtimi. Në përgjithësi nënsistemet e tilla janë analoge, për nga natyra, edhe në rastet kur sistemet e tilla shfrytëzojnë modulimet digjitale.
Komponentët e sistemeve pa tela
Në këtë pjesë do të trajtohen komponentët themelore analoge të sistemeve të radio-frekuencave dhe atyre mikrovalore, në një këndvështrim të përgjithshëm, ndërsa në pjesën vijuese do të trajtohen në mënyrë të ndarë dhe në detaje. Në figurën 1. 1 janë treguar simbolet e këtyre komponenteve, të cilat shfrytëzohen në bllok – diagramet e sistemeve RF dhe atyre mikrovalore, ndërsa në figurën 1. 2 janë treguar simbolet e filtrave.
Në përgjithësi, sistemet pa tela karakterizohen me një skemë gjenerale, pavarësisht nga variacionet e shumta në përdorime praktike. Bllok skemat tipike të një transmetuesi dhe një marrësi pa tela, janë treguar në figurën 1.3a dhe 1.3b. Në hyrje të një transmetuesi pa tela, zakonisht vie sinjali i zërit, videos, të dhënave ose të një informacioni tjetër dhe i cili do të transmetohet deri të një ose më shumë marrësa potencial. Sinjali i informacionit në hyrje të transmetuesit është në brezin themelor. Detyrë kryesore e sistemit transmetues është çvendosja e tij në një brez më të lartë të frekuencave, duke moduluar një sinjal sinusoidal të frekuencës së lartë, i cili tutje do të emitohet nga antena e transmetuesit.
Modulatori në skemën 1.3a e ka për detyrë të bëjë modulimin analog ose digjital të një sinjali sinusoidal nëpërmjet sinjalit të informacionit duke ia ndryshuar amplitudën, frekuencën ose fazën. Në dalje të modulatorit do të fitohet një sinjal i cili shtrihet në një brez më të lartë të frekuencave, i njohur si brezi i mesfrekuencave dhe në vazhdim do të shënohet me shkurtesën e njohur IF. Brezi IF zakonisht shtrihet ndërmjet 10 dhe 100 MHz. Nëpërmjet qarkut për përzierje të frekuencës, sinjali IF do të zhvendoset në brezin e nevojshëm të radio frekuencave. Mikseri do të prodhojë në dalje të tij sinjalin e shumës dhe diferencës së sekuencave të dy sinjaleve në hyrje. Filtri brez lëshues do të veçojë shumën e frekuencave të sinjaleve të hyrjes. Sipas nevojës, sinjali në dalje të mikserit përforcohet në amplifikatorin e fuqisë dhe i përcillet më tutje antenës, e cila e emiton në formë të valëve elektromagnetike. Në anën e marrësit, antena pranon sinjalin me brez shumë të gjerë frekuencor. Filtri brez lëshues do të ndajë vetëm brezin e kërkuar dhe do t’ia përcjell amplifikatorit me zhurmë të nivelit të ulët, i cili do ta përforcojë fuqinë e tij për aq sa është e nevojshme të ngacmojë stadin e mikserit. Mikseri në dalje të tij do të kthejë sinjalin në brezin IF. Sinjali IF do të përforcohet në amplifikatorin e fuqishëm IF dhe do të përcillet më tutje në demodulator për të rikthyer sinjalin në brezin themelor.
Antenat
Element i pandarë dhe shumë i rëndësishëm në sistemet pa tela është antena. Detyrë e saj është shëndrrimi i sinjalit RF në valë elektromagnetike dhe anasjelltas. Në rastet kur sistemi pa tela funksionon në lidhje duplekse, do të shfrytëzohet e njëjta antenë për emitim dhe për pranim. Njëra prej karakteristikave kryesore të antenave është diagrami i rrezatimit, që paraqet një vështrim grafik të nivelit të sinjalit të emituar ose të pranuar në raport me pozitën përkatëse rreth e përqark antenës. Sistemet e komunikimeve pa tela për transmetim difuziv, siç janë: televisioni, AM/FM kërkojnë antena që të rrezatojnë në të gjitha drejtimet e mundshme. Antenat e tilla njihen si antena omnidirekcionale dhe mund të jenë si dipole simetrike, monopol antenë ose edhe të tjera. Llojet tjera të sistemeve pa tela që kryesisht sigurojnë lidhjet pikë – pikë, kërkojnë antena te të cilat diagrami i rrezatimit tregon veti të drejtueshmërisë, pra, pjesën kryesore të energjisë së sinjalit të rrezatuar e ka të drejtuar në një kënd të caktuar. Në raste të këtilla flitet për drejtueshmërinë ose amplifikimin e antenës. Tre parametrat themelorë të antenave, frekuenca e punës, dimenzionet fizike dhe amplifikimi janë në lidhshmëri të drejtëpërdrejtë ndërmjet vehtes. Nëse do të kërkojmë që antena të ketë efikasitet të lartë të rrezatimit, do të kërkohen dimenzione fizike më të mëdha. Gjithashtu, nëse frekuenca në të cilën do të emitoj një antenë është e ulët, kjo do të imponojë dimenzione fizike më të mëdha. Le të ilustrojmë këtë me një shembull të dipolit simetrik gjysëm – valor. Nëse dipoli do të përdoret në frekuencën 300 kHz, atëherë:
λ/2=c/2f=(3*10^8 m/s)/(2*3*10^2*10^3 1/s)=(1000/2)m=500m
Pra, do të na duhet një dipol gjysëm – valor me gjatësi 500m. Nëse dipoli do të përdoret në 900 MHz, atëherë:
λ/2=c/2f=(3*10^8 m/s)/(2*9*10^8 1/s)=(1/6)m≈17m
Në kohë të fundit, kanë filluar të përdoren antena shumë të avancuara, në formë të vargjeve të antenave me çvendosje të fazës. Këto antena njihen si vargje adaptive e ndonjëherë edhe si smart antena, sepse janë në gjendje që të orientojnë diagramin e rrezatimit në drejtim të pranimit maksimal, meqërast rritet kapaciteti i sistemeve dhe zvoglohet inteferenca e sinjaleve në zonat urbane.
Filtrat
Në brezin 800 MHz deri 4 GHz, shumica e FBL – ve ndërtohen prej rezonatorëve dielektrik, të cilët karakterizohen me dimensione të vogla dhe kualitet të lartë. Në brezin e IF (nën 100 MHz) shfrytëzohen filtrat me kristal të kuarcit ose filtrat me valë akustike sipërfaqësore. Në pjesët e epërme të brezit mikrovalor, shfrytëzohen kryesisht rezonatorët e ndërtuar nga valëpërcjellësit. FPL kryesiht karakterizohen me kërkesa të vogla dhe ndërtohen zakonisht me qarqe LC ose linja transmetuese.
Amplifikatorët
Amplifikatorët përdoren për amplifikimin e sinjaleve. Ekzistojnë tre lloje të amplifikatorëve që përdoren në sistemet pa tela: amplifikatorët me nivel të ulët të zhurmës, të cilët shfrytëzohen në stadin e hyrjes së një marrësi pa tela, amplifikatori i fuqisë i cili përdoret në stadin e daljes së një dhënësi dhe amplifikatori IF i cili përdoret në stadet IF edhe të dhënësit edhe të marrësit. Parametri kryesor i amplifikatorëve është përforcimi i tij, por nuk është e pa rëndësishme karakteristika e zhurmës vetiake të amplifikatorit, sidomos në rastet kur ky përdoret në hyrje të një marrësi dhe te i cili niveli i sinjalit në hyrje është shumë i vogël. Meqenëse tranzistori është element jolinear, në dalje të amplifikatorëve na paraqiten harmoniqet e larta, të cilat shkaktojnë deformimin e sinjalit të informacionit. Në rastet kur në hyrje të tij vijnë më tepër sinjale, në dalje do të paraqiten edhe produktet intermodulare, disa nga të cilat mund të jenë në brezin e lëshimit të filtrave dhe të shkaktojnë deformime të pa evitueshme. Dukuria e ngopjes së elementit aktiv është një dukuri tjetër e cila mund të paraqitet, por kryesisht në amplifikatorët e fuqisë. Në aspektin teknologjik, sot shfrytëzohen kryesisht tranzistorët e Silicit (Si), për brezin e frekuencave deri në disa GHz. Në frekuenca më të larta se ato që i theksuam përdoret teknologjia SiGe, sepse është më e lirë se ajo GaAs.
Mikserët
Mikserët janë qarqe tre-portëshe, të cilat në dalje krijojnë shumën dhe diferencën e frekuencave të dy sinjaleve sinusoidale. Në këtë mënyrë mundësohet shndërrimin e frekuencës, ashtu që sinjali i informacionit në brezin themelor në qarkun e mikserit ngritet deri në frekuencën e dëshiruar, duke u përzier me një sinjal të frekuencës së lartë që vjen nga oscilatori lokal. Në anën e marrësit ndodh procesi i kundërt, i uljes së frekuencës së sinjalit RF, ashtu që në qarkun e mikserit krijohet diferenca e frekuencave të sinjalit të pranuar RF dhe të sinjalit të oscilatorit lokal. Konkretisht do të krijohet sinjali IF, duke eliminuar me filtër komponentët e shumës e cila në këtë rast është e padëshiruar. Parimisht, shndërrimi i frekuencës vazhdohet me elemente jolineare, dioda dhe transistorë. Edhe në njërin edhe në rastin tjetër, në dalje gjenerohen harmoniqet e larta si dhe produktet intermodulare të cilat përmbajnë shumën dhe diferencën e frekuencave të sinjaleve të hyrjes, në këtë mënyrë, mikserët modern realizohen me dioda ose transistorë, në bazë të principit të përshkruar më lart.
Oscilatorët
Oscilatorët janë qarqe që prodhojnë sinjalin e frekuencës së lartë, i cili në cilësi të sinjalit të oscilatorit lokal do të mundësoj shëndrrimin e frekuencës së sinjalit të informacionit dhe do të sigurojë burimin e sinjalit sinusoidal për modulim. Zakonishtë shtrihen në brezin frekuencor prej disa kiloherc e deri në disa gigaherc dhe duhet të ketë mundësinë e ndryshimit të frekuencës së sinjalit të gjeneruar në një brez të caktuar. Oscilatorët më të zakonshëm ndërtohen me tranzistor dhe një qark LC, për të kontrolluar frekuencën e oscilimit e që rëndomt është një diodë varikap. Oscilatorët e këtillë janë jo stabil sepse varen shumë nga tensioni i furnizimit, impedanca e shpenzuesit dhe ndryshimet temperaturore. Një zgjedhje më e mirë është treguar përdorimi i kristaleve të kuarcit në vend të qarqeve LC. Megjithatë, kontrollimi i frekuencës së oscilimit te këta oscilatorë është i vështirë dhe për këtë arsye janë zhvilluar qarqet PLL, të cilat bazohen në përdorimin e qarqeve me riveprim dhe një burimi të frekuencës stabile (zakonisht oscilator i kontrolluar i kristalit), për të prodhuar një set të frekuencave dalëse, shumë stabile. Për këtë qëllim qarqet PLL kombinohen me një mori të qarqeve tjera (shumëzues të frekuencës, pjestues të frekuencës, etj.) dhe krijojnë frekuencat e dëshiruara në dalje, stabiliteti i të cilave kontrollohet duke krahasuar fazën e sinjalit të burimit stabil me atë të daljes (i cili kthehet në hyrje nëpërmjet degës për riveprim).
Paul Migy
Paul Migy (14 shtator 1814, në Porrentruy - 1 prill 1879) ishte një politikan zviceran përfaqësues i Kantont të Bernës dhe President i Këshillit Zviceran të Shteteve (1851) dhe Këshillit Kombëtar (1857).
Midis dy Rilindjesh
Midis dy Rilindjesh me Autor: Shaban Sinani. Shtëpia Botuese: "Naimi". Viti i botimit 2010. Faqet e librit 300.
Teza themelore që bashkon studimet e këtij vëllimi është se midis kultit dhe kulturës, midis klerit dhe letërsisë, nuk ka dhe nuk mund të ketë ndarje, deri në epokën moderne të shekullarizimit. Pikërisht kjo sjellje metodologjike parimore shkencërisht e provuar për frytshmërinë e saj e ka nxitur autorin të bashkojë në një vëllim studime që shtrojnë një pyetje themelore për dijet albanologjike:
A ishin shqiptarët e periudhës arbërore pjesë e Rilindjes Europiane dhe a ka lidhje Rilindja e tyre Kombëtare me idetë e këtij "tërmeti të madh epokal", sikurse e quan autori?
A ka një vazhdimësi midis periudhës humaniste europiane dhe ideve romantike kombëtare?
Në mos më shumë, autori ka identifikuar disa prej kryemiteve të përbashkët të dy periudhave: mitin e origjinës, mitin e hershmërisë, mitin e vendlindjes, mitin e gjuhës amtare, mitin e heroit, mitin e Arbërit - diku si realitet parësor historik e diku si kujtim i të parëve në "Motin e madh". Prandaj, "Midis dy Rilindjesh" mund të kuptohet edhe si një përpjekje për të provuar se humanizmi europian dhe humanizmi shqiptar i shekullit të 19-të, ndonëse kronologjikisht me shekuj ndërmjet, në frymë ishin evokim dhe rikthim i njëri-tjetrit.
Kanë shumë interes për lexuesin ato studime që vështrojnë raportet e fenomeneve kulturore ndërkombëtare, perandorake, të shfaqura për shkak të një fryme të përbashkët apo të një politike kulturore të përbashkët. Libri "Midis dy Rilindjesh" është origjinal në llojin e vet. Ai do t’u shërbejë studiuesve të historisë, të qytetërimit, të kulturës, të letrave shqipe, të gjuhës amtare.
"Midis dy Rilindjesh" është një studim që kap në vështrim disa çështje të rëndësishme të lidhura me historinë, kulturën dhe letërsinë shqiptare. Me shumë interes kreu ku autori sjell në vështrim gjendjen kishtare në Shqipërinë e shekullit të 14-të - 15-të, duke e parë atë si rrjedhojë e një tradite, që bën lidhjen nga një periudhë ku krishterimi ishte në kulmin e vet të sundimit në këtë vend dhe të asaj periudhe, kur kishte filluar jo vetëm ndarja e kishës romane nga ajo bizantine, por kur edhe trysnia e islamizimit po ndihej e fortë.
Po ashtu, nëpërmjet dokumenteve të ndryshëm autori argumenton faktin që shoqëria shqiptare e kohës ishte e organizuar si ajo e të gjitha vendeve të tjera europiane dhe jeta e qyteteve bashkë me marrëdhëniet në to rregulloheshin me statute dhe rregullore, të cilat janë të dokumentuara dhe ruhen në arkiva të ndryshme, në dallim nga jeta e rrethinave, ku marrëdhëniet mes njerëzve rregulloheshin nëpërmjet kanuneve dhe të cilët janë ruajtur si pasuri zakonore gojore.
Statutet e qyteteve shqiptare duket se kanë qenë të një niveli të lartë dhe kjo tregon dhe nivelin e lartë të zhvillimit të kësaj shoqërie të krahasueshme me vendet e tjera të kohës. Në funksion të argumentimit të kësaj ideje autori vëren se jeta e fisnikërisë së kohës: heraldika, titujt, emblemat, stemat, vulat etj., por dhe marrëdhëniet diplomatike, tregtare, ekonomike, fetare etj. me vendet e tjera, të cilat analizohen me hollësi (kemi parasysh lidhje të tilla si Topiajt me anzhuinët, paria e Himarës me Papatin, Kastriotët me Mbretin e Napolit etj.) janë të një niveli të lartë.
Dokumentacioni i gjerë që shoqëron arsyetimin e autorit është shumë i vlefshëm në këtë rast dhe burim për teza të ndryshme shkencore në kuadër të idesë që kjo pjesë e botës ka qenë e mirintegruar në atë sistem të madh vlerash të asaj kohe a më mire epoke që quhet Rilindje Europiane.
Syzet mbrojtëse
parapamje|240px|Syze mbrojtëse Syze mbrojtëse janë forma të syzeve që zakonisht mbyllin ose mbrojnë zonën përreth syrit në mënyrë që të parandalojnë grimcat, ujin ose kimikatet të godasin sytë. Ato përdoren në laboratorët e kimisë dhe në zdrukthëtari. Ato shpesh përdoren edhe në sportet e dëborës, si dhe në not. Syzet shpesh vishen kur përdoren mjete të energjisë për të parandaluar dëmtimin e grimcave në sy. Shumë lloje të syzeve janë në dispozicion si syze për recetë për ata me probleme të shikimit.
Moda
Disa mbajnë syze mbrojtëse si modë. Ato zakonisht mbahen mbi sytë ose lart në ballë për të siguruar 'rëniet': një lloj prerje flokësh të gjatë, shpesh me shkëlqim sintetik.
Kafshët
parapamje|Një [[Qeni Malinois|Malinois belg e ushtrisë amerikane me Doggles për të mbrojtur sytë nga pluhuri në Afganistan]] Syzet janë në dispozicion për kuajt që përdoren në sportet e shpejtësisë siç janë garat me kuaj. Në disa tradita të ndeshjes me dema, kali mund të vesh një leckë mbrojtëse mbi sytë e saj.
Syzet janë përdorur në qentë ushtarakë, për mbrojtje në kushte të vështira, siç janë stuhitë ranore dhe rrotullimi nga helikopterët. Një nga markat e këtyre llojeve të syzeve janë Doggles.
Kishëz (Rakinicë, Podujevë)
Kishëz është një monument i trashëgimisë kulturore në Rakinicë, Podujevë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër.
Satoshi Otomo
Satoshi Otomo (lindur më 1 Tetor 1981) është një futbollist filipinet.
Kombëtarja
Për reprezentacionin filipinet ka luajtur 1 ndeshje.
Shkollari
Shkollari është një person që i kushton kohë të konsiderueshme studimeve, veçanërisht zhvillimit të ekspertizës në një fushë të studimit. Një shkollar mund të jetë gjithashtu një akademik, studiues, një person që punon si mësimdhënës në një universitet ose institucion tjetër të arsimit të lartë. Një akademik zakonisht mban një diplomë pasuniversitare.
Termi shkollar ndonjëherë përdoret me kuptim ekuivalent me atë akademik, studiues ose dijetar dhe përshkruan në përgjithësi ata që arrijnë zotërim në një disiplinë shkencore kërkimore.
KuqeZi (Alban F. Daci)
KUQeZi Gjinia: Shkenca politike, filozofi. Autori: Alban F. Daci. Viti i botimit 2012. Faqet e librit 256. ISBN 978-9928-111-15-9
Hélène Rivier
Hélène Rivier (25 maj 1902 – 11 shkurt 1986) ishte një bibliotekare zvicerane.
Vajza e Emile Théodore Rivier, një ministër, dhe Annie Rose, ajo lindi në Porrentruy dhe ndoqi Ecole de bibliothécaires në Gjenevë, duke u diplomuar në 1928.
Rivier vdiq në qytetin e Gjenevës në moshën 83 vjeçare
Nakhla (Arabia Saudite)
Nakhla (Arabisht: نَخْلَة) është një zonë në rajonin e Hexhazit të Arabisë Saudite midis qyteteve të Mekës dhe Taifit, e cila shërben si një kufi për Ḥaramin Islamik të Mekës.
Historia
Gjatë epokës së profetit Muhammed, këtu u krye një operacion i suksesshëm ushtarak, i njohur si "Bastisja e Nakhla". Bastisja e Nakhla ishte sulmi i shtatë i karvanit dhe sulmi i parë i suksesshëm kundër mekasve. Ai u zhvillua në muajin Rexheb të vitit 2 (pas hixhretit) (janar 624 p.e.s). Komandanti ishte Abdullah ibn Xhahsh el-Asadi, të cilin Muhamedi e dërgoi në Nakhlah si kreu i 12 emigrantëve me gjashtë deve.
Ulldecona
Ulldecona është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Montsià, të provincës Tarragona, në Katalonia. Ulldecona ka 7976 banorë (2013), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 126.88 km2.
Kronikë në gur
Kronikë në gur është një prej romaneve të hershëm të Ismail Kadaresë, i botuar së pari më 1971, flet për qytetin e Gji rokastrës e traditat e saj. Motivet autobiografike çojnë drejt fëmijërisë së autorit aty gjatë Luftës së Dytë Botërore.
Letrare
Kritiku dhe përkthyesi i veprës në gjuhën angleze Arshi Pipa shkruan se kjo vepër është pikë së pari një roman politik, heretik në frymëzimin e tij.
Joletrare
Ndër personazhet e përmendura është edhe greku Argjir Argjiri (gr. Αργύρης Αργυρίου) si personazh hermafroditi. Ky qe një banor i njëmendtë, grek i venduar në Gjirokastër nga fronti i Luftës Civile në Greqi, më 1949, jetoi disa vite aty, madje edhe u martua.
Nisma Socialdemokrate
Nisma Socialdemokrate (historisht Nisma për Kosovën (NK)) është një parti politike në Kosovë, formuar nga Fatmir Limaj dhe Jakup Krasniqi, ish-anëtarë të Partisë Demokratike të Kosovës në vitin 2014. Kryetari i partisë është Fatmir Limaj, ndërsa Jakup Krasniqi u bë sekretarë i këshillit të partisë.
Europa në Marrëdhëniet Ndërkombëtare
"Europa në Marrëdhëniet Ndërkombëtare" është një rrëfim i historisë së politikës ndërkombëtare europiane, i pasuruar në çdo moment me qëndrimin e autorit, i cili na përfshin në horizontin e tij të mendimit gjeopolitik për të analizuar disa nga etapat më të rëndësishme për formësimin e Europës së sotme.
Besim Kurti
Regjisor
1989 -- Djali elastik
1988 -- Tre vetë kapërcejnë malin
1987 -- Këmishët me dyllë
1986 -- Bardhësi
1984 -- Fejesa e Blertës (as./regjisor)
1982 -- Në ditët e pushimeve (as./regjisor)
1981 -- Gjurmë në kaltërsi (as./regjisor)
1979 -- Balonat (as./regjisor)
Film Dokumentar
1977 -- Bilbili i Labërisë
Producent
2004 -- I dashur armik
2004 -- Yllka
Aktor
2006 -- Gjoleka, djali i Abazit..........................Njeriu me dylbitë
2001 -- Chico.............................................
2001 -- Tirana viti zero.................................
1994 -- L’Amerika.......................................Hetuesi
1981 -- Gjurmë në kaltërsi.............................Skënderi
1979 -- Balonat........................................Babai i Gonit
1978 -- Në pyjet me dëborë ka jetë..................................Shoferi
1977 -- Njeriu me top...................................Todi Gjenomadhi
1975 -- Në fillim të verës...............................Mikele, ushtari italian
Pavlina Evro
Pavlina Evro (u lind më 22 janar, 1965) është një atlete shqiptare e distancave të mesme e të gjata e dalë në pension.
Lindur në Korçë, ajo u specializua për distancat e mesme 800m dhe 1500m. Është atletja shqiptare më e famshme për arritjen e rezultateve të jashtëzakonshme. U shpall kampjone e Shqipërisë dhe ende pas 26 vitesh është mbajtëse e rekordit për ato disiplina.
Evro do të mbahet mënd ndërkombëtarisht për renditjen e para në 1500 metra në Mitingun ndërkombëtar të Atletikës në Nicë, Francë në vitin 1984.
Shtëpi banimi - Ismail Sahatqiu
Shtëpi banimi - Ismail Sahatqiu është një monument i trashëgimisë kulturore në Prishtinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër.
Rruga Pejë - Mitrovicë
Rruga Pejë – Mitrovicë ose Rruga Mitrovicë – Pejë është një rrugë e vjetër në Kosovë, si një zgjatim i rrugës së Ibrit. Përdorej ekskluzivisht për karvanët. Ajo mirëmbahej dhe meremetohej nga autoritetet osmane para Luftërave Ballkanike por për shkak të pasigurisë përdorimi i saj u zvogëlua. Rindërtimi i saj vazhdoi kryesisht pas Luftës së Dytë Botërore kur u lidh me "Magjistralen e Adriatikut". Modernizimi i saj ka vazhduar pas Luftës së Kosovës 1997/99.
Lente korrigjuese
parapamje|240px|Një lente rregulluese bifokale e syzeve Lenti korrigjues është një lentë e veshur zakonisht para syrit për të përmirësuar shikimin. Përdorimi më i zakonshëm është për të trajtuar gabimet refraktive: miopi, hipermetropi, astigmatizëm dhe presbiopi. Syzet janë të veshura në fytyrë një distancë të shkurtër para syrit. Lentet e kontaktit vishen direkt në sipërfaqen e syrit. Lentet intraokulare implantohen me operacion më së shpeshti pas heqjes së kataraktit, por mund të përdoren për qëllime thjesht refraktive.
Me një vizion (single vision)
Syzet për lexim janë thjerrëza vizuale të vetme të dizajnuara për punë të afërt. Ato vijnë në dy stile kryesore: korniza të plota, në të cilat bëhet e gjithë lentja në lehtësimin e leximit, dhe gjysmë-syri, një stil i syzeve që ulen më poshtë në hundë. Lexuesit e kornizave të plota duhet të hiqen për të parë distancën në mënyrë të qartë, ndërsa distanca mund të shihet qartë mbi pjesën e sipërme të lexuesve me gjysmë sy.
Bifokal
Një bifokal është një lente me dy seksione, të ndara me një vijë (shih foton më lartë). Në përgjithësi, pjesa e sipërme e lenteve përdoret për shikimin në distancë, ndërsa segmenti i poshtëm përdoret për vizion të afërt. Zona e thjerrëzave që afron vizionin e afërt quhet segmenti shtesë. Ekzistojnë shumë forma, madhësi dhe pozicione të ndryshme për segmentin shtesë që zgjidhen për ndryshime funksionale si dhe kërkesat vizuale të pacientit. Bifokalet lejojnë njerëzit me presbiopi të shohin qartë në distancë dhe afër, pa pasur nevojë të heqin syzet, gjë që do të kërkohej me korrigjim të vetëm të shikimit.
Trifokale
Lentet trifokale janë të ngjashme me bifokalet, përveç se të dy zonat fokale janë të ndara nga një zonë e tretë (me korrigjim të fokusit të ndërmjetëm) në mes. Ky segment korrigjon vizionin e përdoruesit për distanca të ndërmjetme përafërsisht në gjatësinë e krahëve, p.sh. distanca e kompjuterit. Ky lloj lente ka dy linja segmentesh, duke ndarë tre segmentet e ndryshme të korrigjimit.
Progresiv
Shtimi progresiv ose lentet varifokale sigurojnë një tranzicion të qetë nga korrigjimi i distancës në korrigjimin e afërt, duke eliminuar linjat e segmenteve dhe lejimin e shikimit të qartë në të gjitha distancat, duke përfshirë ndërmjetësimin (afërsisht gjatësia e krahëve). Mungesa e ndonjë ndryshimi të menjëhershëm në fuqi dhe pamja uniforme e thjerrëzave i jep emrin "bifokal pa vijë".
Multifokal
Lentet e kontaktit multifokal (p.sh. bifokalet ose progresivët) janë të krahasueshme me syzet bifokale ose me lente progresive sepse ato kanë pika të shumta fokale. Lentet e kontaktit multifokal janë krijuar zakonisht për shikim të vazhdueshëm përmes qendrës së lenteve, por disa dizajne përfshijnë një zhvendosje në pozicionin e lenteve për të parë përmes fuqisë së leximit (të ngjashme me syzet bifokale).
Fokusi i rregullueshëm
Fuqia ose gjatësia fokale e fokusit të rregullueshëm ose të ndryshueshëm mund të ndryshohet për t'iu përgjigjur nevojave të përdoruesit. Një aplikim tipik i një lente të tillë është të përqendroni përsëri korrigjimin që lejon shikim të qartë në çdo distancë. Për dallim nga bifokalet, korrigjimi i vizionit të afërt arrihet në të gjithë fushën e pamjes, në çdo drejtim. Ndërrimi midis distancës dhe shikimit të afërt realizohet duke rregulluar rreshtimin e thjerrëzave, në vend që të ngjitni dhe / ose rrotulloni kokën. Nevoja për rregullim të vazhdueshëm kur vëmendja e personit kalon në një objekt në një distancë të ndryshme është një sfidë e projektimit të një lente të tillë. Rregullimi manual është më i rëndë se bifokalët ose lentet e ngjashme. Sistemet e automatizuara kërkojnë sisteme elektronike, furnizim me energji elektrike dhe sensorë që rrisin koston, madhësinë dhe peshën e korrigjimit.
Piano
Një lente korrigjuese me fuqi zero quhet lente plano. Këto lente përdoren kur njëra ose të dy sytë nuk kërkojnë korrigjimin e një gabimi refraktiv. Disa njerëz me shikim të mirë natyror u pëlqen të veshin syze si një dytëësore në stil, ose duan të ndryshojnë pamjen e syve të tyre duke përdorur lentet e kontaktit me risi.
Bursa (financiare)
Bursa është një lloj i ndihmës financiare për një nxënës ose student me qëllim të vazhdimit të shkollimit të mëtutjeshëm, shumë e caktuar të hollash, që shteti ose një kooperativë i jep çdo muaj një nxënësi a një studenti për të kryer studimet në një shkollë. Bursat jepen bazuar në kritere të ndryshme, të cilat zakonisht pasqyrojnë vlerat dhe qëllimet e dhuruesit ose themeluesit të çmimit. Paratë e bursave nuk kërkohen të paguhen nga studenti.
Aras Bulut İynemli
Aras Bulut İynemli (lindi më 25 gusht 1990) është aktor turk.
Karriera
Pasi luajti një rol në 2-3 reklama, ai mori një rol në serinë dramë As Time Goes By në vitin 2010. Ky dramë fitoi sukses ndërkombëtar dhe İynemli mori një shpërblim gjithashtu. Para kësaj ai kishte punuar edhe në dramën Arka Sokaklar, por ai mori një pauze pas pjesës së parë pasi ai kishte për të përfunduar arsimin e tij të inxhinierisë së avionëve. Ai vazhdoi studimet e tij në Universitetin e Teknologjisë në Stamboll.
It's Okay to Not Be Okay
It's Okay to Not Be Okay është një serial televiziv romantik i Koresë së Jugut në vitin 2020 me protagonistë Kim Soo-hyun dhe Seo Ye-ji. Ai u transmetua në tvN nga 20 qershor deri në 9 gusht 2020 për 16 episode.
Aras Bulut İynemli
Karriera
Në vitin 2013, ai u riparaqit në filmin azerbajxhanas-turk Mahmut dhe Merjem', bazuar në romanin nga Elçin Efendiyev. Ai portretizoi Şehzade Bayezid në serialin Sulejmani i Madhërishëm.
Në vitin 2015. İynemli u zgjodh të luaj rolin kryesor në serialin Maral En Güzel Hikayem së bashku me aktoren Hazal Kaya. Në vitin 2016-17, ai luajti rolin e Umut Jëllmaz / Mert Karadag në İçerde, ku mori pikëpamjet më të larta, me episodin e parë që mori 10 milionë shikime në YouTube. Nga viti 2017 deri më 2021 ai luajti rolin e Jamaç Koçovali në Çukur.
Përveç karrierës së tij si aktor, İynemli është shfaqur në shumë filma reklamues dhe është fytyra e markave të shumta.
Intervista (gazetë)
Gazeta Intervista është një gazetë e përjavshme shqiptare. Numri i saj i parë daton në korrik të vitit 1992. Botues i saj është Artan Kristo. Eshtë një gazetë e karakterit të përgjithshëm që bazohet në intervista me personalitete të jetës politike, sociale e artistike të vendit. Shpërndahet në Shqipëri, Kosovë e Greqi.
Lidhja Demokratike e Dardanisë
thumb|Logoja e partisë
Gratë në inxhinieri në Shtetet e Bashkuara
Historikisht, femrat në shumë vende të botës kanë qenë te përfaqësuara në norma më të ulëta se sa meshkujt, si ne shkence ashtu edhe në programe inxhinierike. Me kalimin e kohës, ky model ka çuar drejt një përqendrimi shumë më të lartë te inxhinierëve profesional në krahasim me femra. Përveç kësaj, kjo pabarazi ka bërë që profesionet në Edukim, Histori, Gjuhe e Letersi, Humanitet etj., të duken zona studimi dhe kariera më “femërore”. Disa teori të feminizmit sygjerojnë se këta faktorë social dhe historik kanë preukupuar nivelin e ulët të pjesëmarrjes së femrave në inxhinieri. Sqarime të shumta kane qenë të ofruara për të shpjeguar nivelin e ulët të pjesëmarrjes së femrave në këtë fushë.
Lidhja Demokratike e Dardanisë
Lidhja Demokratike e Dardanisë është parti politike në Kosovë. Partia u themelua në vitin 2007 nga Nexhat Daci. Partia e mban emrin e vjetër që ka pasur Kosova.
Gratë në inxhinieri në Shtetet e Bashkuara
Këto sqarime kanë të bëjnë me “paaftësine” psiqike të femrave për të qenë të suksesshme si inxhiniere, si dhe eliminimin e të gjithë faktorëve gjatë fëmijërisë së tyre që kanë ndikuar në dekurajimin e tyre për të hyrë në shkencë dhe në fusha të inxhinierisë.Përceptimet negative të inxhinereve femra, mund të luajnë një rol në arsyetimin e numrit të vogel të tyre të përfshira në këte fushë.
Bessude
Bessude (Bessùde) është komunë e Italisë në Provinca e Sasarit, në rajonin Sardenja. Ka sipërfaqe prej 26.79 km², dhe gjendet në lartësi mbidetare 447 m. Deri më 2016, kishte një popullsi prej 410 banorë.
Gratë në inxhinieri në Shtetet e Bashkuara
Historiku
Në fillimin e viteve të 60-të, komisioni për Statusin e femrave theksoi nevojën e tyre për të zvogëluar mungesën e vendeve të punës në mesimdhënie, shkencë dhe inxhinieri. Në vitin 1960, megjithatë, më pak se 1% e inxhinierëve të punësuar ishin femra. Për më tepër, inxhinieret femra që ishin punësuar, kishin më pak mundësi se sa meshkujt, për të marrë diploma të avancuara në fushën e tyre.
Hulumtimet kanë treguar se këto trende kanë qenë reflektuese nga mendimet dominuese të të dy palëve, si meshkujve ashtu edhe femrave, në lidhje me rolin e femrave në fuqinë punëtore gjatë gjithë kësaj periudhe. Në atë kohë, të dy grupet në masë të madhe kanë theksuar rolin e femrave si nëna shtëpiake dhe tradicionale më tepër se sa shkenctare ose inxhiniere.
Pavarësisht ndryshimit të pikëpamjeve politike ndaj femrave dhe minoriteteve, gjatë levizjes për të drejta civile, niveli i regjistrimit të femrave në inxhinieri ishte ende relativisht I ulët në krahasim me nivelin e meshkujve.Për shembull, në një studim prej më shmë se 440 universitete në Shtetet e Bashkuara gjatë viteve 1971-1972, përafërsisht 17% e të anketuarve të Shkences, Teknologjisë,Inxhinierisë dhe Matematikës ishin femra.Kjo përputhet me faktin se gjatë gjithë kësaj kohe, ishte regjistruar një diskriminim I ulët në sistemin arsimor amerikan.Femrat të cilat aplikuan në programe inxhinierike, ishin regjistruar në ritme të ngjashme me meshkujt. Gjatë kësaj periudhe ka pasur një rritje në numrin e femrave të diplomuara në shkenca dhe inxhinieri. Megjithatë, prapë se prapë nuk e përmbushnin as 5% të të gjithë të diplomuarve.
Sqarime rreth nivelit të ulët të pjesëmarrjes
Sqarime të shumta japin llogari për mungesën e inxhiniereve të diplomuara. Historikisht, femrat janë diplomuar e kanë mbetur në programet inxhinierike me ritme më të ulta se sa meshkujt. Një ndër arsyet e përdorura për të shpjeguar këtë tendencë ka qenë mbitheksimi se mashkulli është “shtylla e familjes” kur bëhet fjalë ne organizimin e familjeve në ditët e sotme. Edhe pse përqindja e familjeve të organizuara sipas këtij modeli ka rënë në mënyrë të konsiderueshme në dekadat e fundit, shumë individë (përfshirë edhe femrat), ende i konsiderojnë meshkujt si kryefamiljarët.
Kohët e fundit, kontribut më i madh për socializimin e femrave është dhënë gjatë gjithë fëmijërisë dhe adoleshencës së tyre. Të socializuara që nga vitet e fëmijërisë së tyre, janë ngritur në nivele më të larta të shoqërisë, ku shkenca, inxhinieria dhe matematika konsiderohen si “profesione të meshkujve”. Për disa, femrat duket si të paafta për t’i kryer me sukses këto profesione. Sidomos thuhej se atyre u mungon një pjesë e memories që është e nevojshme për të mësuar matematikën në nivele të larta, e në këtë mënyrë ua dëmton kapacitetet e tyre për inxhinieri.
Por, më vonë u raportua që aftësitë e lindura nuk mund të ndikojnë në nivelete e ulëta të femrave, sa I përket matematikes inxhinierike. Përkundrazi, disa autorë konstatojnë se femrat kanë aftësi të tilla të krahasueshme me meshkujt. Një tjetër faktorë që shërbente si mjet për të rritur numrin e femrave në fushat e inxhinierisë, ishte prania e ndonjë shembulli në jetën e tyre. Për shembull, femrat me njërin ose të dy prindërit inxhinierë, kanë më shumë gjasa suksesi në fusha të tilla. Përveç kësaj, inkurajimi nga mësuesit, këshilltarët, administratorët etj., mund të ndikojë pozitivisht në mundësitë e femrave për t’u avancuar në inxhinieri. Rëndesi të madhe luan edhe përgaditja në lëndët përkatësë gjatë shkollimit të mesem, që ndihmon shumë në karierën e tyre si inxhiniere. Megjithatë, faktorët e përmendur paraprakisht nuk luajnë rol në sasi të mjaftueshme për të kompensuar të gjitha disavantazhet e deri tanishme ndaj tyre. Kështu duke folur në përgjithësi, thuhet se femrat inxhiniere do të mbeten të diskriminuara në masë të madhe dhe kanë burime të pamjaftueshme në përmirësimin e kësaj gjendje.
Idris Bitlisi
parapamje|Mezari i Bittisit Idriz Bitlisiu ose Idrisi nga Bitlisi ( c. 18 janar 1457 – Stamboll, 15 nëntor 1520) ka qenë një ulema, kronist dhe nëpunës i Perandorisë Osmane me prejardhje kurde. Ka qenë dijetar i shumëanshëm që ka kontribuar mbi politikën lindore të perandorisë, posaçërisht kur mbretëroi Sulltan Selim Javuzi.
Ka shkruar disa vepra, si dhe përkthime dhe komentime në arabisht dhe turqisht, por shumica e tyre në persisht, në fusha të ndryshme si mjekësia, kozmologjia, filozofia, tesavufi, politiks, ahlaku dhe historia. Nami i tij mori spikamë sidomos me veprën Heşt Behişt (Tetë qiejt), një histori e letrarizuar osmane me kërkesë të Bajazitit II. Me këtë vepër ai filloi shkollën iraniane në historiografinë osmane dhe u bë përfaqësuesi i parë i traditës së shkrimit të zbukuruar duke futur letërsinë në histori. Me këtë vepër ai u bë nismëtari i persianizimit të historiografisë osmane, duke ndërfutur elemente letrare u bë shembulli i parë i shkrimit të zbukuruar të historisë.
Lokaliteti parahistorik (neolitik) i Runikut
Lokaliteti parahistorik (neolitik) i Runikut është një monument i trashëgimisë kulturore në Runik, Skenderaj, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër 02-338/81.
Historiku
Lokaliteti neolitik i Runikut ndodhet në komunën e Skenderajt, në fshatin Runik, e pozicionuar në pllajën e Drenicës, rreth 25 km në jugperëndim të Mitrovicës dhe rreth 10 km në veriperëndim të Skenderajt dhe gjendet në aksin rrugor që lidh Skenderajn me Istogun. Këtu është dëshmuar një nga vendbanimet më të hershme neolitike të Kosovës që i takon Kulturës së Starçevës, përkatësisht mileniumit të gjashtë p.e.s. dhe pasqyron një qytetërim të zhvilluar të kohës së gurit të ri. Ky lokalitet arkeologjik është hulumtuar gjatë viteve 1966-68 dhe sërish në vitin 1984. Hulumtime këto me karakter sondazhi të shtrira në rreth 35 parcela private të lagjes Dardania, me ç’rast u zbuluan mbetje dhe fragmente të shumta qeramike të periudhës neolitike (6500- 3500 p.e.s.) gjegjësisht u dëshmuan kultura e Starçevës dhe ajo e Vinçës. Hulumtime më të avancuara u zhvilluan edhe gjatë muajit Mars të vitit 2010, këto të karakterit të surveut sipërfaqësor apo njohur si prospektim apo incizime gjeofizike me magnetometër, të cilat u zhvilluan në dy pjesë të këtij areali arkeologjik, që së bashku kapte një sipërfaqe prej rreth 10000 metra katrorë. Ky vendbanim i hapur i periudhës së gurit karakterizohej nga kasollet e ndërtuara me trarë druri të lidhura dhe pa nivele të dyshemeve. Nga materiali i lëvizshëmarkeologjik zbuluar në këtë vendbanim neolitik dominojnë fragmente të qeramikës monokrome me lustër të kuqe, si dhe enë të zbukuruar në teknikën barbotine dhe impreso, por ka edhe qeramikë të pikturuar dhe me motive lineare e gjeometrike. Gjithashtu këtu janë dëshmuar edhe figurinat antropomorfe e tavolina (altar) kulti Nga enët e ndryshme zbuluar në Runik, vëmendjen e tërheq një vazo e punuar në argjilë dhe e pjekur, e lyer me ngjyrë okër dhe e pikturuar me ngjyrë të zezë të errët, e zbukuruar në formë të spirales me motiv të pëllëmbës së dorës. Nga zbulimet e shumëllojshme në këtë lokalitet reprezentativ neolitik, veçohet një artefakt unik jo vetëm për territorin e Kosovës por edhe për rajon. Ky ekzemplar i punuar nga argjila e pastruar mirë dhe e pjekur, me një lartësi prej vetëm 8 cm dhe e vrimuar si në boshtevrima për gishtërinjë po ashtu dhe në aksin më të lartë-pipëza, kishte shërbyer si një instrumenti frymor muzikor, një lloj fyelli neolitik. Instrumenti ishte pagëzuar me emrin Okarina e Runikut dhe është instrumenti me i hershëm muzikor i zbuluar në Kosovë. Tingujt dhe vibrimet e ngrohta të lëshuara nga ky instru­ ment, na transmetojnë botën e pasur shpirtërore e muzikore të njeriut neolitik të kësaj treve.