cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Keratokonusi
Keratokonusi
Ende nuk dihet shkaku se përse, në disa pacientë, rreth moshës 18- 32 vjeç, shfaqet një tendencë për hollim central të kornesë, dhe për pasojë ajo fillon të marrë formë konike (prej nga vjen edhe emri i sëmundjes). Kjo formë specifike, shpesh me tendencë progresive dhe evolutive, shoqërohet me parregullsi (irregularitet) të sipërfaqes së kornesë. Këto ndryshime të formës shaktojnë përthyerje jo të rregullt të dritës nga kornea dhe imazhi i përftuar që i transmetohet trurit është i deformuar. Keratokoni zakonisht fillon në pubertet, avancon deri në moshën 35 vjeç ku dhe shpesh ndërpritet zhvillimi i tij. Shpejtësia dhe shkalla e progresit të sëmundjes varion shumë nga një pacient në tjetrin, dhe varet nga konsistenca e kornesë. Zakonisht prek të dy sytë por stadi i avancimit mund të jetë i ndryshëm. Nuk njihet ende shkaku i shfaqjes dhe avancimit të keratokonusit, megjithë studimet e shumta që janë bërë. Dihet me siguri se kemi të bëjmë me një sëmundje të trashëgueshme, zbulimi i geneve përgjegjëse të së cilës do të na çojë në trajtimin e plotë të saj. Klinikisht keratokoni paraqitet me shfaqjen e astigmatizmit progresiv (numër cilindrik që ka tendencë në rritje). Diagnoza e sëmundjes vendoset nga mjeku specialist oftalmolog duke gjykuar nga forma e kornesë në biomikroskop, karakteri evolutiv i korrigjimit cilindrik dhe egzaminimi topografik i kornesë. Topografia e kornesë është metoda e zgjedhur për zbulimin e keratokonit.
Baruti
parapamje|upright=1.35|Barut për mbushjen e armëve të zjarrit me grykë në madhësi granulimi Baruti është eksplozivi kimik më i hershëm i njohur. Ai përbëhet nga një përzierje e sulfurit, karbonit (në formën e qymyrit) dhe nitratit të kaliumit (kriporit). Sulfuri dhe karboni veprojnë si lëndë djegëse ndërsa kripori është një oksidues. Baruti është përdorur gjerësisht si një shtytës në armë zjarri, artileri, raketa dhe piroteknikë, duke përfshirë përdorimin si agjent shpërthyes për eksplozivët në gurore, miniera dhe ndërtim rrugësh.
Keratokonusi
Trajtimi i keratokonus
Momente të rëndësishme në trajtimit e keratokonit janë:
Baruti
Baruti klasifikohet si një eksploziv i ulët për shkak të shkallës së dekompozimit relativisht të ngadaltë dhe rrjedhimisht shkrirjes së ulët. Eksplozivët e ulët shpërthejnë (d.m.th., digjen me shpejtësi nënsonike), ndërsa eksplozivët e lartë shpërthejnë duke prodhuar një valë goditëse supersonike. Ndezja e barutit të mbushur pas një predheje gjeneron presion të mjaftueshëm për të detyruar goditjen nga gryka me shpejtësi të lartë, por zakonisht jo forcë të mjaftueshme për të çarë fuçi armësh. Kështu, ai bën një shtytës të mirë, por është më pak i përshtatshëm për të copëtuar shkëmbinj ose fortifikime me fuqinë e tij shpërthyese me rendiment të ulët. Sidoqoftë, ai u përdor gjerësisht për të mbushur predha artilerie të shkrirë (dhe u përdor në projektet e minierave dhe inxhinierisë së ndërtimit) deri në gjysmën e dytë të shekullit të 19-të, kur u vunë në përdorim eksplozivët e parë të lartë.
Keratokonusi
Trajtimi i keratokonus
• Depistimi i hershëm me anë të topografisë korneale
Baruti
Baruti është një nga Katër Shpikjet e Mëdha të Kinës. I zhvilluar fillimisht nga Taoistët për qëllime mjekësore, ai u përdor për herë të parë për luftë rreth vitit 904 e.r.. Ajo u përhap në të gjithë Euroazinë nga fundi i shekullit të 13-të. Përdorimi i tij në armë ka rënë për shkak të pluhurit pa tym që e zëvendëson atë dhe nuk përdoret më për qëllime industriale për shkak të joefikasitetit të tij relativ në krahasim me alternativat më të reja si dinamiti dhe nitrati i amonit/karburantit.
Keratokonusi
Trajtimi i keratokonus
• Vendosja e lenteve të forta të kontaktit
• Korneal crosslink
Lentet e kontaktit të forta
Në stadet fillestare syzat ndihmojnë në përmirësimin e shikimit, por më vonë, me avancimin e keratokonusit dhe rritjen e kurbaturës së kornesë, korrigjimi më i mirë realizohet me anë të lenteve të kontaktit të forta (rigide). Këto lente duke u puthitur me sipërfaqen e kornesë sigurojnë një sipërfaqe të lëmuar që përthyen në mënyrë korrekte rrezet e dritës dhe realizon formimim e një imazhi të qartë në retinë. Keratokoni ka tendencë të progresojë. Vendosja e lenteve të forta të kontaktit përbën një pengesë mekanike që kundërshton rritjen e kurbaturës së korese. Me avancimin e keratokonusit, forma konike e kornesë vjen duke u shtuar dhe lentet nuk qëndrojnë më mirë në sipërfaqen e saj, duke shkaktuar gërvishtje (abrazion) dhe sensibilitet të rritur ndaj dritës. gjithashtu në rastet me keratokonus sasia e lotit të prodhuar nga syri pakësohet, nuk ka barrierë lubrifikuese midis lentes dhe kornesë dhe kjo është një arsye tjetër se përse jo të gjithë pacientët me keratokonus nuk i tolerojnë dot lentet e forta të kontaktit. Në këto raste, si dhe në rastet me tendencë të theksuar për avancim të kornesë, rekomandohen dy metoda kirurgjikale që kanë rezultuar më efikase në frenimin e evolucionit të keratokonit.
1 - Vendosja e Intacs
Është një metodë kirurgjikale që konsiston në vendosjen kirurgjikale të unazave në formë harku në trashësinë e kornesë duke realizuar kështu sheshimin e saj. Kjo proçedurë është shumë e përshtatshme dhe e rekomandueshme për pacientët të cilët nuk tolerojnë dot mbajtjen e lenteve të kontaktit të forta dhe në të cilët vlera e keratometrisë nuk i kalon 58 D. Gjithashtu u ofrohet edhe atyre individëve me keratokonus që duan të përmirësojnë shikimin. Kjo proçedurë kirurgjikale u aplikua për herë të parë në Francë para 8 vitesh dhe aplikohet tashmë si proçedurë rutinë në trajtimin e keratokonit në SHBA. Është proçedurë e aprovuar nga FDA dhe nën protokollin HDE.
2. Collagen cross-lInking
Cross – linking është një metodë trajtimi jo kirurgjikale, që bazohet në aplikimin e rrezeve ultraviolet A (UVA 365 nm) dhe riboflavinës (Vitamina B2) e cila rrit qëndrueshmërinë e strukturës së kornesë në 300 %. Në studimet që janë bërë, një korne e tillë më e qëndrueshme, është treguar më rezistente ndaj tendencës për të progresuar në formën e keratokonusit. Ky trajtim aplikohet prej vitesh në Europë dhe rekomandohet në pacientë me Keratokonus progresiv, i shoqëruar ose jo me INTACS
Marrësi i mesazhit të dhënave
Marrësi i mesazhit të dhënave nënkupton personin që synohet dhe cilësohet si marrës i mesazhit të dhënave nga autori i mesazhit, mirëpo nuk përfshin personin që vepron si ndërmjetësues në lidhje me mesazhin e të dhënave.
String theory
Teoria e fijeve (ang : string theory) është teori në fizikë që tenton të tregojë dhe unifikojë forcat si graviteti dhe elektromagnetizmi. Kjo teori që është zhvilluar nga formulat matematikore ka fituar popullaritet sidomos në vitet e 80-ta dhe sot është e shprehur në pesë mënyra të ndryshme. Studimet me përplasësin e grimcave të krijuar në CERN do të mund të vërtetoheshin pjesë ose në tërësi këtë teori. thumb|Membrana sipas Terise M
Çka thotë teoria e fijeve
Teoria e relativitetit e fushës kuantike është shumë e përshtatshme për të përshkruar sjelljet e vrojtuara dhe vetitë e grimcave elementare. Por, kjo teori është e mirë kur fusha e gravitetit është aq e dobët sa që mund të lihet pas dorë, pra të mos përfillet. Teoria e grimcave është e vlefshme vetëm kur ne pretendojmë që fusha e gravitetit nuk ekziston.
Teoria e përgjithshme e relativitetit ka hapur rrugë të reja për përshkrimin e Universit, orbitave të planetëve, ovulimit e yjeve, shpërthimin e madh dhe vrojtimin e vrimave të zeza. Megjithatë, kjo teori mund të aplikohet vetëm kur ne pretendojmë që Universi është pastër klasik dhe që mekanika kuantike nuk është e nevojshme në përshkimin e Natyrës (Shih figurën në të majtë : bashkëveprimet e grimcave mund të shfaqen edhe në distancë zero, por teoria e gravitacionit sipas Ajnshtajnit nuk ka kuptim në këtë rast). Besohet që teoria e fijes do ta mbulojë këtë zbrazëti (Shih figurën në të djathtë : bashkëveprimi i fijeve nuk ndodh në distancë zero, por në një zgjatim, prandaj kjo shpien deri te një interpretim më i arsyeshëm kuantik).
Fillimisht, teoria e fijes ishte shtruar për shpjegimin e relacioneve në mes të spineve dhe masave për grimcat të caktuara, të quajtura hardone, e në të cilat bëjnë pjesë edhe neutroni e protoni. Gjerat nuk shkuan siç u mendua, prandaj u zhvillua Kromodinamizmi kuantik (Quantum Chromodynamics), teori e cila dha një shpjegim më të mirë për hadronet.
Grimcat në teorinë e fijes janë rrjedhojë e një ngacmimi të fijes dhe e përfshirë në këtë ngacmim, sipas teorisë së fijes, është një grimcë me masë zero dhe me dy njësi të spinit. Po të kemi të bëjmë me një teori të mirë kuantike të gravitetit, atëherë grimcat që do të mbartë forcën e gravitetit do të kenë masën zero dhe dy njësi të spinit. Kjo ka qenë e njohur për një kohe të gjatë në fizikën teorike. Këto grimca, të parapara vetëm teorikisht, quhen gravitone. Kjo udhëheqi teoricienët e parë të fijes të kërkojnë që teoria e fijes të aplikohet jo si teori e grimcave hadronike, por si teori e gravitetit kuantik, një fantazi e fizikës teorike e papërmbushur për dekada në bashkësinë e grimcave dhe gravitetit.
Por, nuk ishte e mjaftueshme që një graviton të jetë i parashikuar me teorinë e fijes. Dikush mund të shtojë një graviton në fushën kuantike, por llogaritë të cilat janë supozuar të përshkruajnë natyrën bëhen të pavlera. Kjo është për shkak se, siç është përshkruar në diagramin e mësipërm, interaksionet e grimcave paraqiten në një pikë të vetme të kohë-hapësirës, në distance zero mes grimcave interaktive. Për gravitonet, matematika është aq e dobët në distancë zero, sa që përgjegjet nuk kanë kuptim. Në teorinë e fijes, fijet ndeshen në një distance të vogël, por të fundme dhe përgjegjet në këtë rast kanë kuptim. Kjo nuk do të thotë që teoria e fijes nuk është pa mangësi. Por, sjellja në distancën zero është e tillë që ne mund të kombinojmë mekanikën kuantike me gravitetin dhe mund të flasim me arsye rreth ngacmimit të fijeve, të cilat mbajnë forcën e gravitetit.
Atëherë, çka është teoria e fijes ?
Mendoni për një kitare me tela, të cilat janë akorduar duke e tërhequr telin nën tensionin rreth kitarës. Varësisht nga se si është tërhequr teli dhe sa tension ka në tel, do të krijohen nota të ndryshme në tela. Këto nota muzikore mund të thuhet të jenë ngacmime nën tensionin e asaj kitareje.
Ngjashëm, në teorinë e fijes, grimcat elementare të cilat ne i vëzhgojmë në përshpejtuesit e grimcave (ang : Particle accelerators), mund të mendohen si nota muzikore apo ngacmime të fijeve elementare. Në teorinë e fijes, sikur se në lojën me kitarë, fija duhet të tërhiqet nën tension me qëllim që të ngacmohet. Megjithatë, fijet në teorinë e fijes janë të lira dhe pluskojnë në kohëhapësirë, pra nuk janë të lidhura për kitare sikurse telat (Shih figurat në të majtë : Ekzistojnë dy teori themelore për fijet : ajo kur fijet janë të mbyllura në lak, i cili s'mund të hapet-e sipërmja, dhe ajo në të cilën fija është e lidhur në lak i cili mund të hapet-e poshtmja). Megjithatë, ato kanë tension. Tensioni i fijeve në teorinë e fijes, është i përcaktuar me shprehjen 1/(2 p a'), ku a' shqiptohet si alfa prim dhe është e barabartë me katrorin e shkallës së gjatësisë së fijes. Nëse teoria e fijes do të jetë një teori e gravitetit kuantik, atëherë masa mesatare e fijes do të jetë diku afër shkallës së gjatësisë së gravitetit kuantik, të quajtur gjatësia e Plankut, e cila është rreth 10-33 centimetra, ose rreth një milion të bilionit të bilionit të bilionit të centimetrit.
Fatkeqësisht, kjo do të thotë që vargjet janë shumë shumë të vogla që të mund të analizohen përmes teknologjisë së tashmë ose të ardhshme të fizikës së grimcave dhe për këtë arsye teoricienët e fijeve duhet të përdorin metoda më të dobishme për testimin e teorisë, se sa vetëm të shikojnë fijet e vogla në eksperimentet e grimcave. Teoria e fijes është e klasifikuar në bazë të asaj se a e mbyllen apo jo fijet në një lak, si dhe në bazë të asaj nëse spektri i grimcave përmban apo jo fermione. Me qëllim që të përfshihen fermionet në teorinë e fijes, duhet të jetë një simetri speciale e quajtur supersimetria, e cila nënkupton që për secilin boson (grimcë, e cila transmeton forcën) ekziston një fermion (grimcë që përbën substancën) korrespondues. Supersimetria i takon grimcave që trasmetojnë forcat në grimcat që përbëjnë substancën.
Teoricienët besojnë që grimcat supersimetrike janë shumë masive që të detektohen në përshpejtuesit e tanishëm. Përshpejtuesit e grimcave të dekadës së ardhshme mund të jenë në prag të gjetjes së evidencës për një energji të lartë të supersimetisë. Evidenca për supersimetri të shkallës së lartë të energjisë, mund të jetë evidencë përmbledhëse që teoria e fijes të jetë një model i mirë matematik për përshkrimin e Natyrës në distanca të vogla.
Sa teori të fijes ka ?
Janë disa mënyra që teoricienët mund të ndërtojnë teoritë e tyre për fijen. Fillojmë më pjesët përbërëse elementare: Një fije e vogël. Më pas zgjedh : a duhet të jetë një fija e hapur apo e mbyllur? Pastaj pyet: A të zgjedh vetëm bosonet (grimca që transmetojnë forcën) apo të kërkoj edhe fermione (grimca që përbëjnë substancën) ? (Rikujtoni që në teorinë e fijes, një grimcë është sikur një notë e ekzekutuar në një tel).
Nëse përgjegja në pyetjen e fundit është vetëm bosonet, ju lutem, atëherë njëri merr vetëm teorinë bosonike të fijes. Nëse përgjegja është jo, unë kërkoj që substanca të ekzistojë!, atëherë kemi nevojë për supersimetri, e cila nënkupton një ndeshje të barabartë mes bosoneve dhe fermioneve. Teortia supersimetrike e fijes quhet teoria e superfijes. Ekzistojnë pesë teori të superfijes, të paraqitura në tabelën e mëposhtme. Pyetja përfundimtare për teoritë e fijes do të jetë : A mundem ta bëj mekanikën kuantike të arsyeshme ? Për fijet bosonike kjo pyetje është përgjegje nëse numri i dimensioneve të hapësirës është 26. Për superfijet mund të zbresim deri në 10. Se si vijmë deri te numri 4 i dimensioneve të hapësirëskohës, është një çështje tjetër.
Tabelë e shkurtër e teorive të fijes
Tipi Dimensionet kohëhapësinore Përshkrimi Bozonike 26 Përmban vetëm bozone, pra grimca të fushes, jo fermione, grimca të materies, si dhe përfshin fijet e tipit që hapen dhe që nuk hapen. E meta kryesore : parasheh grimcat me masë imagjinare, tahionet
E8 x E8.
Nëse kërkojmë që të arrijmë në një hapësirëkohë 4 dimensionale prej asaj 10 dimensionale, atëherë numri i fijeve rritet, sepse, sipas teorisë së fijes, ka shumë më tepër mënyra për të bëjë më të vogël një hapsirëkohë gjashtë dimensionale, se sa ato katër tjerat. Ky proces i kompaktifikimit apo ngjeshjes së dimensioneve të padëshiruara përbën një pjesë në veti dhe shumë interesante të fizikës.
Mirëpo, numri i teorive të fijes gjatë viteve të fundit është zvogëluar dhe kjo për arsyen se teoricienët e fijes janë duke zbuluar që ajo që ata kishin menduar gjatë gjithë kohës është e tëra një teori e njëjtë, e interpretuar në mënyra të ndryshme !
Kjo periudhë në historinë e teorisë së fijes është quajtur si revolucioni i dytë i fijes. Tani, nxitimi më i madh në hulumtimin e fijeve është që të mbyllim tabelën e mësipërme në një teori, të cilën disa njerëz dëshirojnë ta quajnë teoria M, si nëna e të gjitha teorive.
Një pamje e re e teorive të fijes
Në një kohë, teoricienët e fijes besuan që ekzistojnë 5 teori të superfijes : tipi I, tipet IIA dhe IIB, dhe dy teori të fijeve heterotike. Mendohej që jashtë këtyre pesë teorive vetëm njëra ishte saktësisht Teoria e Çdogjësë dhe kjo ishte teoria, kufiri i energjisë së ulët të së cilës, me dhjetë dimensionet e ngjeshura në katër, paraqiste më së miri vrojtimet e derisotshme të ndeshura në fizikë. Teoritë tjera nuk mund të jenë asgjë tjetër, përveçse të refuzuara nga teoria e fijes, konstruksione matematikore pa bekimin e natyrës për te ekzistuar në realitet.
Por, tani dihet që kjo figurë naive ishte e gabuar dhe se që të pesë teoritë e superfijes janë të lidhura në mes veti thuajse secila është një rast i veçantë të një teorive më fondamentale. Këto teori janë të ndërlidhura me transformime të cilat quhen dualitete. Nëse dy teori janë të ndërlidhura me një transformim dual kuptojmë që teoria e parë mund të transformohet në ndonjë mënyrë ashtu që të përfundojë duke u dukur sikurse teoria e dytë. Që të dy teoritë themi se janë duale me njëra tjetrën nën llojin e transformimit.
Këto dualitete lidhin madhësitë fizike, të cilat, gjithashtu, është menduar që janë të ndara. Shkallët e distancave të vogla dhe të mëdha, forcat e forta dhe të dobta të çiftëzuara - këto kuantitete gjithmonë kanë shënuar një kufi shumë të dalluar të sjelljes së një sistemi fizik, si në teorinë klasike të fushave, ashtu edhe në fizikën e grimcave kuantike. Por, fijet mund të fshehin diferencën në mes të së madhes dhe së voglës, të fortës dhe të dobtës, dhe kjo është arsyeja që këto teori të ndryshme përfundojnë duke qenë të ndërlidhura.
Distancat e vogla dhe të mëdha
Simetria duale, e cila fsheh mundësinë tonë që të bëjmë dallimin në mes të shkallëve të distancave të vogla dhe të mëdha, është e quajtur dualiteti T, dhe vjen nga kompaktifikimi i dimensioneve ekstra hapsinore në teorinë 10-dimensionale të superfijes.
Supozojmë që jemi në një hapësirëkohë dhjetë dimensionale, do të thotë kemi nëntë dimensione të hapësirës dhe një të kohës. Nëse e marrim një nga 9 dimensionet e hapësirës dhe e formojmë një rreth të radiusit R, atëherë udhëtimi në atë drejtim për distancën L = 2pR na dërgon përgjatë rrethit dhe na kthen aty ku kemi filluar. Udhëtimi i gimcës rreth këtij rrethi do të ketë një moment të kuantizuar dhe kjo do të kontribuojë në energjinë totale të grimcës. Por, fija është shumë e ndryshme, sepse përveç lëvizjes në rreth, fija gjithashtu mund të mbështillet përreth. Numri i kohëve që fija mbështillet nëpër rreth quhet numri i mbështjelljeve, e cila gjithashtu është e kuantitizuar.
Tani gjëja më e çuditshme e teorisë së fijes është që këto mode të momenteve dhe të mbështjelljeve mund të zëvendësohen, përderisa gjithashtu mund të zëvendësohet radiusi R i rrethit me Lst 2/R, ku Lst është gjatësia e fijes.
Nëse R është shumë më e vogël se sa gjatësia e fijes, atëherë shprehja Lst2/R do të jetë shumë e madhe. Kështu që, duke zëvendësuar momentin dhe mënyrën e mbështjelljes së fijes, zëvendësohet shkalla e madhe e distancës me një shkallë të vogël të distancës.
Ky tip i dualitetit quhet dualiteti T. Dualiteti T ndërlidh tipin IIA me tipin IIB të teorisë së supervargjeve. Kjo do të thotë që, nëse marrim tipin IIA dhe tipin IIB dhe i ngjeshim që të dyja në një rreth, duke këmbyer momentin dhe mbështjelljen, si dhe shkallët e distancës, ndryshohet njëra teori në tjetrën. E njëjta vlen edhe për dy teoritë heterotike.
Dualiteti T fsheh diferencën në mes të distancave të mëdha dhe atyre të vogla. Ajo që i duket si distancë shumë e madhe në një mod të fijes, në modin e mbështjelljes së fijes duket si distancë shumë e vogël. Kjo është në kundërshtim me mënyrën se si është punuar në fizikë deri ne ditët e Keplerit dhe Njutonit.
Çiftëzimi i fortë dhe i dobët
Çka është konstantja e çiftëzimit ? Ky është një numër i cili na tregon se sa është i fortë bashkëveprimi. Për shembull, konstantja e Njutonit është konstante e çiftëzimit për forcën e gravitetit. Nëse konstantja e Njutonit është e dyfishuar me vlerën që e ka tani, atëherë do të ndiejmë dy herë me tepër forcën e gravitetit të tokës dhe toka do të ndjejë dy herë më shumë forcën e gravitetit nga dielli dhe hëna, e kështu me radhë. Konstantja e madhe e çiftëzimit nënkupton forcë më të madhe dhe konstantja e vogël e çiftëzimit nënkupton forcë më të dobët. Çdo forcë ka konstantën e çiftëzimit të saj. Për elektromagnetizmin konstantja e çiftëzimit është proporcionale me katrorin e ngarkesës elektrike. Kur fizicientët studiojnë sjelljen kuantike të elektromagnetizmit, ata s'mund ta zgjidhin saktësisht tërë teorinë, kështu që ata e ndajnë atë në pjesë të vogla dhe secila pjesë që ata mund ta zgjidhin ka një konstante të caktuar të çiftëzimit. Në vlera normale të energjisë së elektromagnetizmit konstanta e çiftëzimit është e vogël dhe disa nga përafrimet e para japin një zgjidhje të përafërt me atë të saktën. Por, nëse konstantja e çiftëzimit është e madhe, metoda e njehsimit bie poshtë dhe pjesët e ndara bëhen të pavlefshme si zgjidhje e përafërt. Kjo gjithashtu mund të ndodhë edhe në teorinë e fijes. Teoritë e fijes kanë një konstante të çiftëzimit. Por, përkundër teorisë së grimcave, konstantja e çiftëzimit tek fijet nuk është vetëm numër, por varet nga mënyra e oscilimit të fijes, e quajtur zgjerim (dilaton). Duke zëvendësuar fushën e zgjerimit me minus vetvetën, zëvendësohet një konstante me vlerë të madhe të çiftëzimit me një tjetër, me vlerë të vogël.
Kjo simetri quhet dualiteti S. Nëse dy teori të fijes janë të ndërlidhura me dualitetin S, atëherë njëra teori me konstante të fortë të çiftëzimit është e njëjtë me teorinë me konstante të dobët të çiftëzimit. Vëreni që teoria me çiftëzim të fortë nuk mund të kuptohet si zgjerim në seri, por teoria me çiftëzim të dobët mund të kuptohet si e tillë. Pra, nëse të dy teoritë janë të ndërlidhura me dualitetin S, atëherë ne duhet të kuptojmë vetëm teorinë e dobët, e cila është ekuivalente me teorinë e fortë. Për një fizicient, kjo do të thotë blej dy e paguaj për një! Teoritë e superfijeve të ndërlidhura me dualitetin S janë: Tipi I i teorisë së superfijes me teorinë e superfijes heterotike SO(32), dhe tipi IIB me vetvetën.
Çka nënkuptojmë me këtë ?
Dualiteti T është diçka unike në fizikën e fijeve. Është diçka që grimcat nuk mund ta bëjnë, sepse grimca nuk mund të mbështillet në rreth sikurse mundet një fije. Nëse teoria e fijes është një teori korrekte e Natyrës, atëherë ajo implikon që ndarja në mes të shkallëve të mëdha dhe të vogla të distancës në fizikë nuk është një ndarje e fiksuar, por e rrjedhshme, varësisht nga tipi i hetimit të cilin e përdorim si matës të distancës, dhe si e masim qëndimin hulumtimit.
E njëjta vlen edhe për dualitetin S, e cila na mëson që limiti i çiftëzimit të fortë të një teorie të fijes mund të përshkraj limitin e çiftëzimit të dobët të një teorie tjetër të fijes.
Më shumë se thjesht fije
Një zbulim befasues është që teoria e superfijes nuk është vetëm teori mbi objektet njëdimensionale. Në teorinë e fijes ka objekte shumë dimensionale duke filluar prej zero (pikat) deri te nëntë, të quajtura fishet apo cipat p (p-branes). Në terminologjinë e fisheve, ajo të cilën e zakonisht e quajmë membranë do të jetë dy-fishore, fija quhet një-fishore dhe pika zero-fishore.
Çka i përbën fishet p ? Fishi p është një objekt hapësinor, i cili është zgjidhje në ekuacionin e Ajnshtajnit në limitin e energjisë së ulët tek teoritë e superfijeve, me densitet të energjisë së fushave jogravitacionale të kufizuara me nënhapësirë p-dimensionale të hapësirës nëntë dimensionale në teori. (Përkujtoni që teoria e superfijes ka të bëjë me një hapësirë dhjetë dimansionale, nëntë dimensione hapësirë dhe një kohë). Për shembull, në zgjidhje me ngarkesën elektrike, nëse dendësia e fushës elektromagnetike është e shpërndarë përgjatë një vijë në hapësirë, kjo vijë një-dimensionale mund të konsiderohet si fish p me p=1.
Një klasë e veçantë e fisheve p në teorinë e fijeve janë edhe fishet D. Fishi D është fish p, ku mbarimet e fijeve të hapura janë të lokalizuara në fishe. Fishi D është si ngacmim kolektiv i fijeve.
Këto objekte morën shumë kohë që të zbulohen, sepse ndodhen thellë në matematikën e dualitetit T. Fishet D janë të rëndësishme për të kuptuar vrimat e zeza në teorinë e vargjeve, veçanërisht për llogaritjen e qëndrimeve kuantike të cilat na qojnë deri te entropia e vrimave të zeza, e cila ishte një arritje e madhe në teorinë e vargjeve.
Sa dimensione ?
Përpara se teoria e fijes të fitojë vëmendjen e plotë të teoricienëve të fizikës, teoria më e famshme ishte teoria njëmbëdhjetë dimensionale e supergravitetit, e cila është një supersimetri e kombinuar me gravitet.
Hapësira 11-dimensionale do të duhej të kompaktizohet në sferë 7-dimensionale, p.sh. duke lënë 4 dimensione të hapësirës të dukshme për vrojtuesit në distanca të largëta.
Si mundet që teoria 10-dimensionale e superfijes të kthehet në teori të supergravitetit me hapësirë 11-dimensionale ? Ne tashmë kemi mësuar që relacionet dualistike në mes të teorive të superfijes ndërlidhin shumë teori të ndryshme, barazimi i distancave të mëdha me distancat e vogla dhe zëvendësimi i çifteve të forta me çifte te dobëta. Kështu që, duhet të ekzistojë një relacion dual që të mund të shpjegojë se si një teori e fijes, e cila kërkon hapësirë 10-dimensionale, mund të bëhet një teori 11-dimensionale.
Teoria e njohur si M teoria
Teoria M është teoria e panjohur 11-dimensionale, limiti i ulët i energjisë së të cilës është teoria e supergravitetit 11-dimensionale, e diskutuar me sipër. Megjithatë, shumë njerëz kanë marrë gjithashtu në përdorim M teorinë që ta shenjëzojnë teorinë fondamentale, nga e cila teoritë e panjohura të superfijes shfaqen si limite të veçanta.
Ne ende nuk e dimë teorinë fondamentale M, por shumëçka është mësuar për teoritë 11-dimensionale dhe se si ato ndërlidhen me atë për superfije në hapësirë 10-dimensionale.
Në teorinë M ekzistojnë gjithashtu edhe objektet e përhapura dhe ato quhen më parë si M-fishe se sa si D-fishe. Një klasë e M-fisheve në këtë teori ka hapësirë dy dimensionale, dhe kjo quhet M2-fishe.
Tani konsideroni teorinë M me një hapësirë 10-dimensionale e ngjeshur në rreth të radiusit R. Nëse njëra nga dy dimensionet e hapësirës të cilat përbëjnë M2-fishin është e dëmtuar përgjatë rrethit, atëherë mund të barazojmë objektin me fije fondamentale (një-fishe) të tipit IIA.
Tipi IIA duket të jetë teori 10-dimensionale dhe ekuivalente me teorinë M, me një limit të çiftëzimit shumë të fortë.
Ne ende nuk e dimë se çfarë është një teori fondamentale përballë teorisë së fijes, por duke gjykuar nga të gjitha këto relacione, duhet të jetë një teori shumë interesante dhe e pasur, për atë se ku shkallëzohet distanca, fuqia e çiftëzimeve, por cak edhe numri i dimensioneve në hapësirë nuk është koncept fiks por entitete fluide, të cilat ndryshojnë varësisht nga këndvështrimi ynë.
Bursa Shqiptare e Titujve ALSE
Bursa Shqiptare e Titujve ALSE SH.A., është e para bursë titujsh me kapital privat që ushtron aktivitetin në Republikën e Shqipërisë. Në Bursën ALSE tregtohen të gjithë llojet e instrumenteve financiare që njihen nga Ligji nr. 9879, datë 21.02.2008 “Për Titujt” (i ndryshuar), dhe që plotësojnë kriteret e listimit apo kuotimit të përcaktuara në rregulloret përkatëse të ALSE.
= Historiku = Sistemi financiar në Shqipëri
Shqipëria ka një sistem financiar të zhvilluar në mënyrë asimetrike me shtyllën e zhvilluar të sektorit bankar, dhe një sektori jo-bankar të zhvilluar në mënyrë modeste. Kështu, si pjesë e sektorit financiar jobankar, Shqipëria ka një treg ku pothuajse mungon tregu i kapitalit, edhe pse shumë operatorë të tregut janë të licensuar (firma brokerimi, kujdestare, fondet e investimeve, fondet e pensioneve, jeta-sigurimit, etj). Nga ana tjeter, pavarësisht nga një prani e qartë e skemave të kursimit kolektiv (fondet e investimeve dhe fondet e pensioneve, skemat e sigurimit të jetës) gjatë 5 viteve të fundit, zhvillimi i tyre i mëtejshëm është penguar në mënyrë rigoroze nga mungesa e tregut të brendshëm të kapitaleve dhe investimeve alternative.
Bursa e Tiranës
Bursa Shqiptare e Titujve
Bursa Shqiptare e Titujve ALSE sh.a. nisi në vitin 2014 si një projekt ambicioz me mbështetjen e Bankës Credins, me një ekip ekspertësh të specializuar në letrat me vlerë dhe tregjet e kapitalit, me qëllim krijimin e një platforme elektronike tregtimi në pronësi private, që do të bejë të mundur përputhjen e ofertës dhe kërkesës për letra me vlerë në Shqipëri. Kjo platformë elektronike do të mbushte mungesën e tregut të organizuar (bursës), ku biznesi vendas mund të rrisë kapitalin në mënyrë alternative nga sektori bankar.
Projekti u lobua tek palët e interesuara (institucione financiare brenda e jashtë vendit) me qëllim sigurimin e mbështetjes financiare. Më pas u kalua tek studimi i tregut, identifikimi i sistemeve elektronike të tregtimit, përgatitja e rregulloreve dhe dosjes së licencës pranë Autoritetit të Mbikëqyrjes Financiare (AMF). Duke parë potencialin e lartë të zhvillimit të këtij projekti si dhe kushtet e favorshme për zhvillimin e tregut vendas të kapitaleve, në vitin 2016 kësaj iniciative iu shtuan edhe dy institucione të tjera financiare: AK Invest dhe Banka Amerikane e Investimeve.
Licensimi i ALSE
Me vendimin e tij nr. 88, datë 03.07.2017, Bordi i AMF licencoi shoqërinë “Bursa Shqiptare e Titujve ALSE” sh.a., si bursa e parë shqiptare me kapital privat e licencuar në vend. Vendimi i Bordit të AMF-së erdhi pas vlerësimit në përputhshmëri me kërkesat e legjislacionit të të gjithë dokumentacionit lidhur me objektin e aktivitetit, kapitalin, organet drejtuese të shoqërisë, infrastrukturën dhe sistemet teknologjike të nevojshme për realizimin e aktivitetit të saj. Tregtimi zyrtar i Titujve të Borxhit Qeveritar (Bono Thesari dhe Obligacione Thesari) në Bursën ALSE, ka nisur për herë të parë në Shkurt 2018.
= Vizioni dhe misioni = Vizioni i ALSE është krijimi i një tregu kombëtar titujsh i cili të kthehet një një pikë kyçe të tregut financiar vendas dhe një nyje e rëndësishme lidhëse me tregjet e huaja, për të mundësuar aksesin sa më të lehtë e të shpejtë të biznesit shqiptar tek burimet e lira të financimit. Ky vizion do ta kthente ALSE jo vetëm në një treg të besueshëm në sytë e biznesit dhe investitorëve vendas por edhe në një partner serioz e të besueshëm për investitorët e huaj, apo institucionet homologe ndërkombëtare në industrinë e titujve.
Misioni i ALSE është krijimi i një tregu funksional e të centralizuar i cili do të mundësojë përputhjen e kërkesës dhe ofertës për tituj në tregun vendas. Gjithashtu, ALSE synon organizimin e tregtimit të titujve në një ambjent eficient nga pikëpamja e kostove të ulëta të ndërmjetësimit, treg transparent, të pa-anshëm dhe me standarde që garantojnë mbrojtjen e investitorëve të portofolit.
= Pse një kompani duhet të listohet në Bursë = Dy janë arsyet pse një subjekt (biznes apo ent emetues) kërkon listimin e titujve në një bursë:
= Avantazhet e Listimit =
= Anëtarësimi në ALSE = Për tu Anëtarësuar, çdo bankë dhe/ose shoqëri komisionere e licensuar nga AMF duhet të aplikojë pranë Bursës ALSE, në përputhje me dispozitat e Kapitullit 2 të Rregullores së Bursës Shqiptare të Titujve.
Pranimi i një banke dhe/ose shoqërie komisionere të licensuar nga AMF për t’u Anëtarësuar në ALSE i nënshtrohet miratimit paraprak me shkrim nga ALSE. ALSE u jep të drejta hyrjeje të barabarta në Tregun e ALSE të gjithë Aplikantëve të përshtatshëm që plotësojnë kriteret e pranimit të përcaktuara në këtë Rregullore dhe në Ligjet Shqiptare përkatëse.
= Procesi dhe Hapat e Anëtarësimit në ALSE =
In Flames
In Flames është një grup muzikor suedez nga Gotherburg-u,i formuar më 1990.Ata kanë realizuar 10 albume,3 EP,dhe një live DVD.Në 2008,In Flames kishte shitur mbi 2 milion rekorde kudo nëpër botë.
Formimi
In Flames  është formuar në vitin 1990 nga Jesper Strömblad si një projekt anësor nga grupi i tij i atëhershëm Ceremonial Oath.Qëllimi i tij ishte të shkruante këngë me një drejtim më melodik, gjë të cilën ai nuk ishte i lejuar të bënte në grupin e tij.Në 1993,Jesper vendosi të largohej nga Ceremonial Oath për shkak të diferencave muzikore dhe filloi te fokusohej më shumë në In Flames.
Emblema - Komuna Tërbuf
Emblema e Komunës Tërbuf është ...
Përballje : aforizma dhe sentenca
Përballje : aforizma dhe sentenca, me autor Skënder Drini, red. Hasan Lekaj. Botuar në Shkodër në vitin 2002 nga "Camaj-Pipa". Libri ka 58 faqe. ISBN 9992749644
Thirrja
Thirrje nënkupton lidhjen e krijuar me mjetet e shërbimeve publike telefonike në dispozicion, ku mundësohet komunikim i dyanshëm në kohë reale.
102
Mbi vitin 102.
Thirrja
Burimi i të dhënave
Wezwanie (film 1976)
Kantoni Monségur
Kantoni Monségur (frëngjisht: Canton de Monségur) është një kanton në departamentin Gironde, rajonin Aquitaine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Monségur. Ka sipërfaqe 115.67km2 dhe popullsi 4702 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Monségur aktualisht përbëhet nga 15 komuna.
Njësia administrative Kolsh (Lezhë)
Komuna Kolsh është një komunë në Rrethin e Lezhës në Shqipëri.
Audi
Historia
Historia e Audi-t filloi ne Gusht te vitit 1899,kur August Horch themeloi Horch & Cie, ne Këln te Gjermanise. Aty ishte vendi ku ndihmoi ne krijimin e makines se tij te pare.Pas disa mosmarreveshjes me anetaret e tjere te bordit,ai japi doreheqje dhe themeloi një kompani tjetër te cilen nuk dinte se si ta emeronte për shkak se tashme mbiemri i tij ishte ne perdorim,dhe i mbrojtur. Si alternative tjetër për emerimin e kompanise se re, ai zgjodhi perkthimin e mbiemrit te tij ne gjuhen latine, pra kompania e re morri emrin Audi.
Duke iu falenderuar pjesemarrjes se tij te suksesshme ne “Austrian Alpine Runs”,August Horch arriti synimin e tij duke e bere kompanine te famshme ne gjithë boten për pak vite.
Ne vitin 1932,Audi u bashkua me kompanite Horch,DKW dhe Wanderer,për te formuar ”Auto Union”.Kjo ndodhi pergjate periudhes kur kompania ofroj “Audi Front” prodhimin e ri i cili bente kombinimin e motorrit 6 cilindersh dhe ngasjes permes rrotave te perparme. Gjate fillimit te Luftes se Dyte Botërore, sikur te gjitha fabrikat gjermane, edhe kjo prodhonte paisje për ushtrine dhe kështu u be cak i bombardimeve te cilat e demtuan shume. Me 17 Gusht 1948 “Auto Union AG” nga “Chemnitz” u fshie nga regjistri komercial. Ndërsa ne vitin 1949 ne Ingolstadt te Gjermanise u krijua një “Auto Union”.
Inxhinieret e ketij “Auto Unioni” krijuan modele te reja te Audit dhe i shiten ato me emer te thjeshte te quajtur Audi dhe modelet 60, 70, 80, dhe super 90. Shitja zgjati deri ne 1972 dhe emertimet ishin ne baze te kuajfuqive përkatëse. Po keta inxhinier zhvilluan Audi100 ne menyre sekrete nen drejtimin e Ludwig Kraus pa dijen e shefit te tyre Heinz Nordhoff. Kur u prezentuar me sukses ky prototip, Nordhoff ishte shume i impresionuar qe autorizoi prodhimin e kësaj makine, qe u lancua ne vitin 1968, dhe qe doli te ishte një sukses i madh. Me këtë, ringjallja e Audi-t u kompletua dhe u percjell nga gjenerata e pare e modelit Audi80 ne 1972, i cili do te ishte një shembull për automobilat e ardhshem te kompanise VW.
==Audi neper kohe ==
1901-1918
Ne këtë kohe u krijua automobili i pare qe ne fillim ishte sikur një loder e mire teknike. Pastaj ne fillim te shekullit te 20-te, motori i makines filloi te zhvillohet ne një gare serioze.
1918-1932
Nga një prodhim i shkalles se vogel kaloi ne prodhim te shkalles me te larte. Perkunder krizes ekonomike globale ne ate periudhe, automobili dhe ne veqanti motocikleta perjetuan një faze te rritjes se popullaritetit. Metodat moderne te prodhimit nga SHBA-te, lejuan qe edhe klasa e mesme gjermane te kishte qasje ne motorin e makines.
1932-1945
Kjo ishte koha e konstruktimit te motoreve dhe e transportit individual. Me perfundimin e krizes ekonomike globale, perdorimi privat i automobileve u be i rendesishem. Prodhimi i shkalles se larte ishte ne fokusin e aktivitetit industrial. AUDI, DKW, Horch dhe Wanderer u bashkuan ne 1932 për te formuar “Auto Union AG”. Kjo krijoi grupin e dyte me te madh te automobilave ne Gjermani.
1945-1965
Kjo periudhe u karakterizua me mrekulline e ekonomise gjermane pas luftes ne vitin 1950. Për “Auto Union”-nin do te thoshte humbja e shtepise dhe rindertimit te DKW ne Ingolstadt,ne Bavaria dhe ne Dusseldorf.
Audi sot
Shitjet e kompanise u rriten shume ne vitet e 90-ta te shekullit 20, vecanerisht ato u rriten ne Evropen Lindore, Afrike dhe ne Lindjen e Mesme. Kina posaqerishte është bere celes i  suksesit se Audit ne tregun e makinave. Një faktor për këtë popullaritet kaq te madh te Audit ne Kine është se te gjithë politikanet ne Kine kane veturat zyrtare te kësaj marke. Ne fund te vitit 2009 fitimet e medha te kompanise Audi bene qe kjo te jete dega me suksesshme e VW, ndërsa ne Maj te vitit 2011 Audi theu rekordet e shitjeve te saj ne Amerike permes modeleve te reja Audi A7 dhe Audi A3 TDI. Ne Shtator te 2012, Audi njoftoj se është duke e konstruktuar fabriken e re me baze ne Puebla te Meksikos. Kjo fabrike është parashikuar qe te jete funksionale qe nga viti 2016 dhe te prodhoje pasardhesin e modelit Audi Q5.
Disa nga modelet e tanishme:
Shkodra Tv1 (historik i shkurtër)
Shkodra Tv1 : (historik i shkurtër) / përgat. Skënder Drini ; përgat. Meritan Spahija ; përgat. Erzen Koperaj ; red. Hasan Lekaj. Botuar në Shkodër në vitin 2001 nga "Camaj-Pipa". Libri ka 76 faqe me foto. ISBN 9992749121
Kronikë e vendit tim
Kronikë e vendit tim : tregime : përshkrime, me autor Kin Dushi. Botuar në Tiranë në vitin 1961 nga "Naim Frashëri". Libri ka 168 faqe.
Kantoni Grenade
Kantoni Grenade (frëngjisht: Canton de Grenade) është një kanton në departamentin Haute-Garonne, rajonin Midi-Pyrénées në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Grenade. Ka sipërfaqe km2 dhe popullsi 33572 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Grenade aktualisht përbëhet nga 15 komuna.
104
Mbi vitin 104.
Banorët e shkallës nr.6
Banorët e shkallës nr.6 : komedi në katër akte, me autor Kin Dushi. Botuar në Tiranë në vitin 1958 nga "Naim Frashëri". Libri ka 75 faqe.
Njësia administrative Arrën
Komuna Arrën është një komunë në Rrethin e Kukësit në Shqipëri.
1978–79 Kupa Evropiane
Kupa Evropiane 1978-79, garimi i ekipeve kampione të ligave të shteteve evropiane, u fitua nga ekipi futbollistik anglez Nottingham Forest duke mundur ekipin Malmö FF. Forest mundi kampionin e vitit 1977-78, Liverpool, që në rundin e parë.
Festivali i 26-të i Këngës në RTSH
Parathënie
Përmbledhjet, këngët pjesëmarrëse të secilës natë, fituesit, deri në festivalin e 30-të, këtu e kudo që t'i lexoni, janë hedhur nga Jozef Zamputti që i ka të regjistruara direkt nga festivalet. Njëlloj janë rregjistruar nga Jozef Zamputti koncertet "Kur vjen pranvera".
Përmbledhje
Festivali i 26-të i Këngës në RTSH u zhvillua në Tiranë nga data 25 deri 27 Dhjetor të vitit 1987. Prezantoi: Silvana Braçe. Morën pjesë 21 këngë: 11 natën e parë, 10 natën e dytë dhe 12 dolën në finale. Kënga fituese “Nuk të harroj”, kënduar nga Irma e Eranda Libohova, me muzikë të Agim Krajkës dhe tekst të Haxhi Ramës. Është fitorja e parë e A. Krajkës mbas shumë çmimeve të dyta e të treta. Tashmë ka pak këngë për Partinë dhe shumica për dashurinë dhe jetën rinore. Në këtë festival merr pjesë për herë të parë këngëtarja Anita Bitri.
.
Nata e parë - 25.12.1987
.
Dyzeldorfi
Dyseldorfi është kryeqyteti i njësisë federale Nordrhein-Westfalen të Gjermanisë si dhe qyteti i katërt më i madh i Nordrhein-Westfalen-it. Shtrihet mbi rajonin e Renit të Ulët dhe është vendi i qarqeve udhëheqëse të Dyzeldorfit. Pos Metropolrajonit Rhein-Ruhr dhe Këlnit, njihet dhe si qytet mjaft i pasur me thesare kulturore.
Qyteti në vitin 1882 arriti numrin e banorëve deri në 100.000 dhe u bë një ndër qytetet më të mëdha. Qyteti u pagëzua me emrin "Düsseldorf" nga lumi "Düssel" dhe përkthyer fjalë për fjalë d.m.th Fshati Dysel.
Kultura
thumb|300px|Shëtitje buzë [[Rhein|Rinit]] Për kultivimin e kultures gjermano-shqiptare në Dyseldorf përkujdeset shoqata si Qendra informative kulturore shqptare "Emin Duraku".
Festivali i 26-të i Këngës në RTSH
Nata finale - 27.12.1987
Në natën finale dolën 12 këngë sipas kësaj radhe:
.
Nysret Salihemixhiqi
Nysret Salihamixhiqi - Biografia
Nusret Salihamixhiqi është një nga mjeshtrit novatorë kryesorë të Kosovës. Ai lindi më 1931 në Kosovë. Ka diplomuar në akademinë e Arteve në Beograd në vitin 1959. Ka pasur njëzet e tri ekspozita personale në Kosovë dhe botën e jashtme. Ka marrë pjesë në shumë ekspozita kolektive me karakter kombëtar e ndërkombëtar, ku ka fituar disa mirënjohje kombëtare dhe ndërkombëtare. Me prirjen e tij për bruto, ndryshimin e shkujdesur të fëmijës së tij si figuracionet, skenat e tij, linjat e tij, përdorimin e varietetit, Salihamixhiqit e tërhiqnin qartazi procedurat dhe mendimet e çuditshmërisë themelore dhe mjeshtërisë. Duke parë kompozimet dhe vizatimet e tij, njeriu shpejt zbulon një anësi për të punuar nga Paul Klee, Jean Dubuffet dhe Joan Miró. Ndërsa nuk mund të mohohet brendësia e strukturave të tij piktoreske, Salihamixhiqi duket se ka qenë më pak i magjepsur nga e pavëmendshmja në thelb sesa nga botët imagjinare që mund të rinovojë. Nga vitet 1960 e tutje, ai u angazhua për formimin e një bote tjetër më shumë se njerëzore, duke aluduar në trajnimin e tij si "loja". E përshkruar në shumë marrëveshje me materialin, kartonin dhe letrën, ajo është një botë e pakufishme aq e rëndësishme për qartësinë e saj të lëngshme në lidhje me miqësinë dhe mirëdashjen e kafshëve që e zënë atë.
Asti Papa
Asti Papa (lindur më 17 nëntor 1931 në Bari, Itali) është inxhinier gjeolog, doktor i shkencave, profesor dhe përkthyes.
Biografia
Pasi kreu Politeknikumin e Tiranës punoi për ngritjen e shërbimit gjeologjik të naftës (1951-1954) në Patos. U diplomua në Fakultetin e Gjeologjisë dhe Minierave (1959). Punoi në disa ndërmarrje gjeologjike, ne Institutin e Kërkimeve Gjeologjike,  në atë të Naftës dhe të Gazit, në Ekspeditën Detare (1959-1981). Në vitet 1981-1992 punoi në sektorin e Enciklopedisë Shqiptare, në Akademinë e Shkencave të Shqipërisë. Më pas (1992-1996) ishte konsulent shkencor i kompanisë AGIP për kërkimin e hidrokarbureve në detin Adriatik.
Nysret Salihemixhiqi
Prezantuar në Excellent Plan of Things
Loja [Game] ca. 1970s Tempera në letër
Asti Papa
Biografia
Gjatë veprimtarisë së tij është marrë kryesisht me çështjet e gjeologjisë regjionale. Ka qenë drejtues i studimeve të para stratigrafike për Miocenin (1959-1962), bashkautor i ndarjes tektonike të Shqipërisë (1964), nismëtar i studimit të shelfit detar shqiptar të Adriatikut (1975), bashkautor i Hartës Gjeologjike të Shqipërisë 1:200 000 (1967) etj. Ka futur për herë të parë në Shqipëri nocionet e sotme gjeologjike të tektonikës së pllakave (1972) dhe ka interpretuar strukturën e Albanideve në bazë të tyre.
Nysret Salihemixhiqi
Prezantuar në Excellent Plan of Things
Loja [Game] 1984 (mesatarisht.) Tempera në letër
Loja [Game]1984 Tempera në letër
Asti Papa
Biografia
Ka qenë anëtar i kryesisë së Shoqatës së Gjeologëve të Shqipërisë (1989-1998), anëtar i Shoqatës Gjeologjike të Francës (1971).
Nysret Salihemixhiqi
Prezantuar në Excellent Plan of Things
Loja [Game]1984  Tempera në letër
Loja [Game]1993 Tempera në letër
Haxhi Qamili
parapamje|200px|Haxhi Qamili para ekzekutimit, Durrës 1916. Qamil Xhameta i njohur si Haxhi Qamili (Sharrë, 1876 - Durrës, 16 gusht 1915) mendohet se ka qenë sheh i tarikatit Melami dhe njëri nga prijësit e kryengritjes së viteve 1914-1915 e Shqipërisë së Mesme.
Biografia
U lind në Sharrë, i biri i Zyber Xhametës, ishte shehu i një teqeje të tarikatit Melami. Pasuesit e këtij tarikat kishin ndjekur kryengritjen e madhe në Rumeli në shekullin e 15 të drejtuar nga shejh Bedredini, nxitur për barazinë shoqërore dhe braktisjen e luksit të shfrenuar. Sipas Thanas Floqit, në rininë e tij kishte punuar për Toptanasit. Sipas Mid'hat Frashërit, pasi nuk e pranoi rekrutimi i redifëve, shkoi vullnetar në mbrojtje të Shkodrës vjeshtën e 1912, i dekoruar për trimërinë e tij nga Hasan Riza Pasha.
Kryengritja
Kryengritja nisi në mesin e majit të 1914, por zanafillën e kishte që më 1913 nga Banka Kombëtare që themeloi Qeveria e Vlorës. Fryma e kryengritjes gjeti mbështetje në ish-zyrtarët osmanë, hoxhallarët dhe nga fshatarët të cilët kishin frikë nga humbja e tokave nga spekullimi financiar. Më 17 maj 1914 kryengritja shpërtheu rreth Shijakut dhe Kavajës. Më 18 maj kryengritësit morën Tiranën, dhe pak më vonë u drejtuan nga Durrësi ku të paraqitnin kërkesat e tyre, por u zmbrapsën me forcën e armëve. Më 3 qershor 1914 kryengritësit në Shijak, bënë të ditur kërkesat e tyre në një mbledhje në Kavajë, ndër kërkesat kërkonin largimin e Princ Vidit të sjellur nga Fuqitë e Mëdha. Kryengritësit myslimanë kërkuan ribashkimin e Shqipërisë me shtetin osman ose së paku të qeverisej nga një princ osman nën sovranitetin e sulltanit dhe në përputhje me Sherijen. Flamuri që mbanin kryengritësit ishte me yll e hënë në fushë jeshile. Në Shijak u formua "kryeqendra", ku Mustafa Ndroqi qe kryetari, Xhenabi Adil zëvendësi dhe oficeri xhonturk Qamil Haxhi Fejza kryekomandanti i trupave, ndërsa Musa Qazimi, myftiu i Tiranës, dhe Haxhi Qamili qenë anëtarë. Porse Haxhi Qamili qe prijësi i njëmendtë shpirtëror i fshatarësisë, i cili e ndjente veten që kishte caktim hyjnor për të zhbërë padrejtësitë.
Së pari shpërndau pasurinë e tij tek të varfërit dhe jetimët, më pas u zhvendos nga një vend në tjetrin duke konfiskuar mallrat dhe shtëpitë e të pasurve e duke ua dhënë të varfërve. E tillë shkoi kryengritja saqë korrikun e 1914 e gjithë Shqipëria përveç Durrësit, Vlorës dhe Korçës, qe ndër duart e kryengritësve. Durrësi dhe Vlora ende mbaheshin nga administrata e Vidit, ndërsa Shkodra qe nën administrimin ndërkombëtar.
Gushtin e 1914, kryengritësit e Haxhi Qamilit përparuan drejt Vlorës ku mposhtën trupat e dobëta qeveritare që duhet ta kishin mbrojtur qytetin kund pranë Lushnjes. Pas mosmarrëveshjeve të "kryeqendrës" me Esad pashë Toptanin, dhe kur Perandoria Osmane u shpalli luftë fuqive të Antantës, më 14 nëntor 1914 - shpërtheu edhe konflikti i armatosur mes kryengritësve dhe njësive të pashait. Më 23 nëntor, kryengritësit me prijën e Haxhiut, sulmuan Tiranën dhe dogjën sarajet e pashait Toptanas në Derven. Esadi u rrethua në Durrës, i ndihmuar nga italianët.
Janarin e 1915 kryengritësit me Qamilin në krye bënë një mbledhje në Tiranë, ku vendosën se qeveria e Esad Pashës ishte jolegjitime dhe duke pohuar neutralitetin e shqiptarëve në Luftën e Parë Botërore. Më 9 maj 1915 në Tiranë, në një mbledhje të Këshillit të Përgjithshëm, u zgjodh komandant i përgjithshëm. Duke shikuar pushtimin e jugut nga andartet greke, zbarkimin e italianëve në Vlorë dhe rrezikun edhe më të madh serb që bëhej gati të ripushtonte Shqipërinë, pleqësia e kryengritësve u dërguan letra Serbisë dhe fuqive të mëdha. Për të mos u dhënë shkas që të pushtoheshin, u propozonin paqen dhe iu zotuan që të mos shërbenin si mercenarë me asnjërën palë ndërluftuese të luftës botërore.