cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tërheqja e Madhe Serbe
Pasojat
parapamje|Dita e Serbisë, e organizuar në [[Parisi|Paris për përfitimin e Fondit Serb të Ndihmës më 25 qershor 1916. Poster nga Theophile Alexandre Steinlen]] Sipas statistikave zyrtare të vitit 1919, 77.455 ushtarë serbë vdiqën rrugës, ndërsa 77.278 u zhdukën. Fatin më të keq e kishte Kolona Jugore, ku rreth 36.000 djem të rinj, disa që do të ishin bërë rekrut në vitin 1916, por disa deri në dymbëdhjetë vjeç, ishin urdhëruar nga ushtria të bashkoheshin me tërheqjen; dhe brenda një muaji vdiqën rreth 23.000 prej tyre.
Nga rreth 220,000 refugjatë civilë që ishin nisur nga Serbia përmes Kosovës dhe Shqipërisë për në bregdetin e Adriatikut, vetëm rreth 60,000 mbijetuan. Ata që mbijetuan ishin aq të dobët sa mijëra prej tyre vdiqën nga lodhja e plotë në javët pas shpëtimit të tyre. Për shkak se përbërja shkëmbore e ishullit e bënte të vështirë gërmimin e varreve, ata që vdiqën gjatë udhëtimit u varrosën në det. Trupat u ulën nga anijet franceze në thellësi të detit Jon, pranë ishullit grek të Vidos ; më shumë se 5000 serbë besohet se janë varrosur në këtë mënyrë. Deti rreth Vidos njihet si "Varreza e Kaltër" (Plava grobnica) Fushësali Putnik udhëtoi për në Francë për trajtim mjekësor, ku vdiq vitin e ardhshëm. Gati 5000 refugjatë serbë, kryesisht gra dhe fëmijë u dërguan në Korsikë, të evakuuar nga Shqipëria, ku morën pjesë stafi i spitalit ushtarak të grave skoceze që kishte udhëtuar me ta, një operacion i financuar nga Fondi i Ndihmës Serbe me qendër në Londër. Shumë nga djemtë e rinj që i kishin mbijetuar tërheqjes u dërguan në Francë dhe Britani për shkollim.
Serbia u nda në zona të veçanta pushtuese ushtarake austro-hungareze dhe bullgare. Në zonën e pushtimit austro-hungarez (Serbia veriore dhe qendrore), u krijua Guvernatori i Përgjithshëm Ushtarak i Serbisë me qendër në Beograd. Në territorin e pushtuar nga bullgarët u krijua një qeveri ushtarake me qendër në Nish, zona u nda në dy zona administrative. Regjimet pushtuese austriak dhe bullgar ishin shumë të ashpër, popullsia ishte e ekspozuar ndaj masave të ndryshme të shtypjes, duke përfshirë internimin masiv, punën e detyruar, kampet e përqendrimit për kundërshtarët politikë, urinë, shkombëtarizimin dhe politikën bullgarizuese.
Kosova u nda në dy zona okupuese austro-hungareze: Metohia hyri në Qeverinë Ushtarake Austro-Hungareze të Malit të Zi, ndërsa një pjesë më e vogël e Kosovës me Mitrovicën dhe Vushtrrinë u bë pjesë e Qeverisë Ushtarake Austro-Hungareze të Serbisë. Pjesa më e madhe e Kosovës – Prishtina, Prizreni, Gjilani, Ferizaji, Rahoveci përfshihej në Rajonin Ushtarak Bullgar të Maqedonisë.
Gjatë vitit 1916, më shumë se 110,000 trupa serbe u transferuan në Selanik, ku u bashkuan me ushtrinë aleate pasi Greqia hyri në luftë; rreth gjashtë divizione serbe të këmbësorisë dhe një divizion kalorësie, të emërtuara sipas rajoneve dhe lumenjve në atdheun e tyre, përfundimisht do të ktheheshin për të shërbyer, duke luajtur një rol kyç në përparimin e Frontit Maqedonas në shtator 1917 dhe çlirimin e atdheut të tyre një vit më vonë.
Tërheqja e madhe konsiderohet nga serbët si një nga tragjeditë më të mëdha në historinë e kombit të tyre. Ajo do të kujtohet, duke përdorur simbolikën biblike, si golgota shqiptare, një sakrificë e shenjtë e ndjekur nga 'ringjallja' kombëtare e fitores së Serbisë në fund të luftës.
Walter White
Walter Hartwell White Sr. (me pseudonimin e Heisenberg) është një personazh imagjinar, i interpretuar nga Bryan Cranston, protagonist i serialit amerikan Breaking Bad.
Biografia e personazhit
Walter është një profesor kimie ne gjimnazin e Albuquerque, që për të mbajtur ekonomikisht familjen e tij është i detyruar të punoj në një autolavazh.
Ai zbuloi që ka kancer në mushkri, dhe kjo e bën të mendoj që, kur pa një ish-nxënës të tij që po gatuante drogë, të gatuaj dhe ai, meqë e njeh shumë mirë kiminë.
Banim kolektiv Pronë e Komunës
Banesa kolektive (Pronë e Komunës) është një monument i trashëgimisë kulturore në Prishtinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër.
Amable de Bourzeys
Amable de Bourzeis (6 prill 1606, Volvic – 2 gusht 1672, Paris) ishte një kishtar, shkrimtar, helenist dhe akademik francez.
Një anëtar bashkëthemelues i Akademisë franceze, në 1663 Jean-Baptiste Colbert e bëri gjithashtu atë një nga pesë anëtarët themelues të Académie des Inscriptions et Belles-Lettres.
Muhibbe Darga
Muhibbe Darga (lindur në 13 qershor 1921- 6 mars 2018) ishte një arkeologe turke. Ajo ishte mbesa e Darugazade Mehmet Emin Bey, kujdestarja e parë e pallatit të Sulltan Abdülhamid, poetja dhe përkthyesja nga frëngjishtja në turqisht e novelave të Zhyl Vernit.
Darga lindi në Stamboll në qershor 1921 dhe u rrit nga kujdestarë francezë. Ajo studioi në Paris dhe Stamboll. Babai i saj ishte doktor dhe për shkak të obligimeve profesionale të babait të saj, ajo udhëtoi përgjatë Anatolisë në vitet 30’ së bashku me familjen e saj. Në darkat familjare të kësaj familjeje të periudhës otomane zhvilloheshin debatet mbi artin dhe letërsinë, historinë greke dhe romake. Për më tepër, familja celebronte të gjitha ritualet fetare të qytetit si Pashkët, Krishtlindjet, Ramazanin si dhe organizonte shpeshherë festa me maska dhe veshje pompoze.
Darge ndoqi studimet në Departamentin e Arkeologjisë, Universiteti i Stambollit në fillim të viteve 1940. Ajo u njoh me shumë figura të shquara të arkeologjisë në këtë fakultet, të themeluar prej profesorit Theodor Bossert. Entuziasmi dhe personaliteti i saj prej ekstroverteje, njohja ekslente e gjuhës frënge dhe gjermane si dhe pasioni për arkeologjinë spikati tek të gjithë personat që e njihnin Dargën.
Pas marrjes pjesë në disa gërmime, në fund të viteve 1970 ajo nisi të drejtojë gërmimet në zonën historike të Şemsiyetepe në juglindje të Turqisë, një zonë që gjendet nën ujë pas ndërtimit të një dige rajonale. Pas një dekade gërmimesh në Şemsiyetepe, shumë afër lumit Eufrat, një seri vendbanimesh të hititëve të dikurshëm të lokalizuara në Eskishehir, në Anatolinë qendrore. Ajo ligjëroi shumë leksione në Turqi si dhe jashtë vendit. Ajo vdiq në mars 2018 në moshën 96 vjeçare në Stamboll.
Kevin Schon
Kevin Schon lindi më 1958. Është një aktor dhe komedian amerikan.
Chanathip Songkrasin
Chanathip Songkrasin (lindur më 5 Tetor 1993) është një futbollist tajlanda.
Kombëtarja
Për reprezentacionin tajlanda ka luajtur 37 ndeshje.
Winnie Mandela
Winnie Mandzikela-Mandela e njohur më mirë si Winnie Mandela, është një politikane e Afrikës së Jugut, anëtare dhe aktiviste e ANC, ka lindur më 26 shtator 1936 dhe vdiq më 2 prill 2018. Ajo ishte, nga viti 1957 deri më 1996, gruaja e dytë e Nelson Mandelës, President i Afrikës së Jugut. Ajo njihej si një aktiviste kundër aparteidit në Afrikën e Jugut. Ajo ndoqi studimet për punë sociale në Johannesburg. Me Nelson Mandelën u njoh në vitin 1957 dhe një vit më vonë u martuan, martesë nga e cila sollën dy fëmijë.
Megjithatë, martesa ishte e shkurtër, pasi Mandela u arrestua në vitin 1963 dhe u dënua me burgim të përjetshëm për tradhti, ndërsa vetë Winifred vuajti pasojat e aparteidit, fillimisht duke u vendosur në arrest shtëpie e më pas duke u dëbuar në Brandfort, një qytezë ku internoheshin kundërshtarët e regjimit.
Në vitin 1969 u bë ndër të parat të dënuara sipas një ligji famëkeq të periudhës së aparteidit, ku u ndëshkua me 18 muaj e vetmuar dhe krejtësisht e izoluar në një qeli në burgun qendror të Pretorias me akuzën e terrorizmit.
Aktiviste, ashtu si bashkëshorti i saj që ndodhej në qeli, Winifred do të fitonte popullaritetin masiv në Afrikën e Jugut dhe në mbarë botën me ecjen dorë për dore me Nelson Mandelën pas lirimit të tij në vitin 1990.
Por, një vit më vonë Winifred u dënua me akuzën e rrëmbimit dhe më pas vrasjes së një aktivisti nga truprojat e saj personale.
Dënimi me 6 vite burg u reduktua në një gjobë dhe dy vite burg me kusht. Pas kësaj, martesa me Nelson Mandelan u shkund nga themelet dhe ajo që do të ndante përfundimisht rrugën e saj me presidentin e parë me ngjyrë të Afrikës së Jugut.
Çifti u nda në vitin 1996, pas 37 vitesh martesë.
Në zgjedhjet e para demokratike, në vitin 1994, Winifred u zgjodh deputete dhe u vendos zv.ministre e Kulturës, por u shkarkua nga Nelson Mandela pas një udhëtimi të paautorizuar në Ganë.
Që prej asaj kohe mbante postin e deputetes, pavarësisht se në sallë shfaqej rrallë e më rrallë.
Mbrojtësi (serial televiziv i vitit 2018)
Mbrojtësi (Turqisht: Hakan Muhafız, Anglisht: The Protector) është një serial turk i vitit 2018, i zhanrit dramë, fantazi, me personazh kryesor Hakanin, rolin e të cilit e luan aktori i njohur turk Çağatay Ulusoy. Seriali është krijuar nga Binnur Karaevli dhe regjia është bërë nga Can Evrenol, Umut Aral dhe Gönenç Uyanık. Historia është frymëzuar nga romani misteri i romancierës turke Nilüfer İpek Gökdel, 'Karakalem ve Bir Delikanlının Tuhaf Hikayesi' (Historia e Çuditshme e Qymyri Drurit dhe Adoleshentit), i cili u botua më 2016. Sezoni i parë përmban 10 episode dhe është vënë në dispozicion në portalin Netflix më 14 dhjetor 2018. Sezoni i dytë përbëhet nga 8 epizoda dhe u vu në dispozicion për transmetim të drejtpërdrejtë më 26 prill 2019. Më 10 qershor 2019 seriali u rinovua për sezonet 3 dhe 4. Sezoni i katërt dhe i fundit u lançua më 9 korrik 2020.
Përmbajtja
Hakan Demir, i cili zotëron një dyqan në Stamboll, zbulon se pasi babai i tij birësues Nesheti u vra, ai është i lidhur me një urdhër të vjetër sekret detyra e të cilit është të mbrojë qytetin. Si mbrojtës, Hakani duhet të përqafojë trashëgiminë e familjes së tij, të bëhet një hero misioni i të cilit është të vrasë të Pavdekshmin dhe të mbrojë qytetin nga shkatërrimi. Besnikët marrin ndihmë nga Kemali dhe vajza e tij Zejnep, të cilat janë anëtare të rendit sekret.
Hashirama Senju
Hashirama Senju (千手柱間, Senju Hashirama) është personazh në mangën Naruto. Ai ishte anëtar i klanit të famshëm Senju. Hashirama kërkoi paqe për botën shinobi dhe për këtë qëllim themeloi Konohagakure me klanin e tij, mikun dhe rivalin e tij të fëmijërisë: Madara Uchiha dhe klanin Uchiha. Ai më vonë do të bëhej Hokage i Parë (初代火影, Shodai Hokage) i Konohagakure. Megjithëse ai nuk ishte në gjendje të arrijë paqen gjatë jetës së tij, trashëgimia dhe vizioni i tij për botën do të vazhdonte të formonte fshatin dhe gjithë botën shinobi edhe pas vdekjes së tij.
Historia
Hashirama lindi gjatë periudhës së shteteve ndërluftuese, më i madhi nga katër djemtë e Butsuma Senju. Hashirama dhe vëllezërit e tij u rritën në fushën e betejës duke zhvilluar luftë të vazhdueshme me rivalët e Senju: Uchiha. Gjatë joproduktive të tij të rrallë, Hashirama takoi një djalë në moshën e tij, të quajtur Madara. Të dy shpejt zhvilluan një rivalitet miqësor. Hashirama nuk e miratoi këtë praktikë të dërgimit të fëmijëve për të luftuar dhe vdekur, duke besuar se kjo vetëm do të rrisë hidhërimin midis Senju dhe Uchiha, duke shkaktuar kështu më shumë vdekje.
Pas vdekjes së vëllezërve të tyre, Hashirama dhe vëllai i tij i mbetur, Tobirama, vendosën që një sistem i ri shinobi do të duhej të zbatohej për t'i dhënë fund ciklit të vdekjeve të fëmijëve, një sistem që do të kërkonte një aleancë midis Senju dhe Uchiha. Ashtu si Hashirama, Madara ishte gjithashtu një shinobi që kishte humbur vëllezërit në fushën e betejës. Së bashku ata imagjinuan një botë ku fëmijët si ata nuk do të kishin nevojë të luftonin dhe ku vëllezërit e tyre do të ishin të sigurt nga dëmtimi. Si një masë paraprake, Hashirama dhe Madara nuk zbuluan emrat e tyre të familjes, por megjithatë zbuluan identitetet e njëri-tjetrit: Hashirama ishte një Senju, Madara ishte një Uchiha; ishte detyra e tyre të vrisnin njëri-tjetrin. Hashirama e la këtë detyrë mënjanë, duke mos dashur t’i merrte jetën shokut të tij. Sidoqoftë, Madara, vendosi që ëndrrat e tyre për një botë paqësore ishin të pamundura, dhe për këtë arsye i dha fund miqësisë në mënyrë që ata të mund të vrisnin njëri-tjetrin pa rezerva.
Pas një beteje mes këtyre dy klaneve, Senju, Uchiha dhe të gjitha klanet e tyre të lidhura u bashkuan për të themeluar një fshat paqeje, ku fëmijët kurrë nuk do të kishin nevojë të vdisnin në betejë. Hashirama dhe Madara, duke rindezur miqësinë e tyre të fëmijërisë, e quajtën atë fshat Konohagakure (木ノ葉隠れの里, Konohagakure no Sato, shqip: "Fshati i Fshehur i Gjethes"). Vendet e tjera së shpejti do të ndiqnin shembullin e Konohagakure dhe do të ndërtonin fshatrat e tyre të fshehura. Ishte dëshira e tij që Madara të bëhej Hokage, udhëheqësi dhe mbrojtësi i fshatit. Me insistimin e Tobirama, pozicioni i Hokage u zgjodh në mënyrë demokratike dhe në fund u zgjodh Hashirama. Hashirama dëshironte që Madara të punonte me të si një vëlla dhe si dora e tij e djathtë në mënyrë që ai të mund të përmirësonte pozicionin e tij midis fshatarëve dhe një ditë ta zëvendësonte atë si Hokage të Dytë. Madara mendonte se pozicioni do të shkonte në mënyrë të pashmangshme në Tobirama, e cila nga ana tjetër do të përfundonte keq për Uchiha. Me pozicionin e tij në Konoha duke u zvogëluar me shpejtësi dhe pasi u manipulua nga pllaka guri që Zetsu ndryshoi, Madara vendosi që fshati ishte një eksperiment i dështuar dhe e braktisi atë, me qëllim që një ditë të kthehej përsëri për t'u përballur me Hashirama në betejë përsëri.
Pas luftimeve të panumërta dhe me Nëntë bishtin nën kontrollin e tij, Madara sfidoi Hashirama në një garë finale. Fuqia e Nëntë Bishtit, si dhe përpjekjet e Hashirama për ta kapur dhe frenuar atë, shkatërruan peisazhin, duke gdhendur atë që më vonë do të quhej Lugina e Fundit. Hashirama kaloi gjithë betejën e tyre duke u përpjekur të arsyetonte me Madara, por Madara vazhdoi luftimet derisa ai ishte shumë i lodhur për të mbajtur akoma edhe Sharingan e tij aktiv. Kjo i dha mundësinë Hashirama ta shpërqendronte me një klon druri ndërsa Hashirama e vërtetë e goditi me thikë në shpinë. Madara u shemb dhe, para se të vdiste, vuri në dukje se sa kishte ndryshuar Hashirama nga kur ishin fëmijë.
Si pasojë e betejës, Tobirama fshehu trupin e Madarës dhe gruaja e Hashiramës, Mito, vulosi Nëntë bishtin brenda vetes në mënyrë që të përmbajë fuqinë e saj të madhe në dobi të Konoha. Për një kohë, gjërat ishin paqësore, por paqja për të cilën Hashirama kishte punuar aq shumë kishte filluar të zbërthehej; në një moment Fshati i Ujëvarës dërgoi Kakuzu për ta vrarë atë. Megjithëse ai mundi Kakuzun, luftërat e tjera filluan të shpërthenin.
Në një kohë të panjohur, Hashirama thirri një samit të Kageve në mënyrë që ai të mund të ndante bishat e bishtave që Konoha kishte fituar me ta, duke ekuilibruar kështu pushtetin midis tyre. Por bashkëpunimi nuk do të ishte aq i thjeshtë sa Hashirama synonte të ishte, së pari nga kërkesa e Tobiramës që fshatrat e tjerë të paguanin për bishat e bishtave që morën, pastaj nga kundër-kërkesa e Kazekage së Parë për para dhe territor në vend të një bishë bishti. Ndërsa trazirat filluan të rriteshin, Hashirama ndau frikën e tij se çdo marrëveshje që ata bënin do të ishte vetëm e përkohshme, por gjithashtu se brezat e ardhshëm mund të krijonin një unitet të qëndrueshëm.
Në fund të fundit, dëshira e Hashirama për paqe nuk do të realizohej gjatë jetës së tij dhe ai vdiq ndërsa Konohagakure filloi të lulëzonte. Para vdekjes së tij ai i kaloi titullin Hokage Tobirama dhe e udhëzoi të mos keqtrajtojë klanin Uchiha.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
parapamje|Shkolle per femijnë Shqiptarë në [[Filati, foto nga 1942-1944]] Gjenocidi grek kundër Çamërisë ose dëbimi i shqiptarëve nga Greqia ishte shpërngulja e detyruar e mijëra shqiptarëve çamë nga Çamëria, pjesë e rajonit bregdetar të Epirit, pas Luftës së Dytë Botërore në Shqipëri, në duart e elementëve të rezistencës greke, Lidhja Kombëtare Republikane Greke (EDES) (1944) dhe luftëtarët veteranë të rezistencës EDES (1945). Gati 35,000 Shqiptaresh Çam u depërtuan nga Çamërisë ne ate kohe.
Në periudhën e vonë osmane, tensionet midis çamëve dhe popullsisë greke u shfaqën përmes konflikteve komunale që vazhduan gjatë kaosin në Luftërave Ballkanike, kur një pjesë e rajonit historik të Epirit, atëherë nën sundimin osman, u bë pjesë e Greqisë.
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Gjatë Luftës së Parë Ballkanike, shumica e shqiptarëve çamë, megjithëse në fillim hezituan, u rreshtuan në anën e forcave osmane kundër forcave greke dhe formuan njësi të armatosura të parregullta dhe dogjën vendbanime të banuara nga të krishterët ortodoksë, me vetëm pak bejlerë shqiptarë të gatshëm të pranonin sundimin grek në rajon. Si përgjigje ndaj këtij aktiviteti në rajon u organizuan njësi guerile greke. Pas luftërave ballkanike dhe gjatë periudhës së ndërmjetme, çamët myslimanë nuk u integruan në shtetin grek, i cili adoptoi politika që synonin t'i dëbonin ata nga territori i tyre, pjesërisht përmes përfshirjes së tyre në shkëmbimin e popullsisë greko-turke, edhe pse kjo nuk u realizua për shkak të kundërshtimeve të regjimit fashist të Italisë. Për më tepër, tentativa për vendosjen e refugjatëve grekë nga Anadolli brenda zonës dhe periudhat e represionit të hapur shtetëror në vitet 1920 dhe 1930, veçanërisht nga regjimi autoritar Metaxas, çoi në tensione midis pakicës çame dhe shtetit grek. Ndërkohë, propaganda fashiste italiane nisi në vitin 1939 një fushatë agresive proshqiptare për aneksimin e rajonit grek dhe krijimin e një shteti të madh shqiptar.
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Gjendja
Perandoria Osmane nuk njihte në zotërimet e veta kombësi, por vetëm komunitete fetare – myslimanët, rumët (ortodoksët) dhe latinët (katolikët). Rrjedhimisht edhe shqiptarët ishin grupuar në këto tri komunitete fetare dhe nuk njiheshin si një njësi kombëtare më vete. Atyre u lejohej ushtrimi i funksioneve arsimore-kulturore vetëm në gjuhët turko-osmane, greke dhe latine-italiane. Ndërsa te popujt fqinjë ortodoksë sllavë u ruajt, kundër vullnetit të Patrikanës greke, tradita e përdorimit të gjuhës popullore në kishë e në arsim, shqiptarët ishin privuar nga përdorimi i gjuhës amtare shqipe në kisha e në arsim. Përveç kësaj, komunitetet e tyre fetare ishin të varura nga tri qendra të ndryshme të huaja kishtare e kulturore.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Si e tillë, me fillimin e Luftës së Dytë Botërore, një pjese e vogël i popullsisë çame bashkëpunoi me trupat e Boshtit, ose duke u ofruar atyre mbështetje indirekte (udhërrëfyes, lidhje lokale, informatorë etj.) ose duke u rekrutuar si trupa të Boshtit të parregullta dhe të armatosur. Rastet e fundit ishin përgjegjëse për mizori kundër popullatës lokale greke. Shqiptarët e Çamërisë u akuzuan për bashkëpunim me forcave e akseve. Ne realitet, Greqia ka pasur një rezistencë te madhe kundër nazifashizmin dhe luftuan per çlirimin e Shqipërisë. Vetëm disa bashkëpunëtore të armatosura çame morën pjesë aktive në operacionet naziste që rezultuan në vrasjen e më shumë se 1200 fshatarëve grekë midis korrikut dhe shtatorit 1943 dhe, në janar 1944, në vrasjen e 600 personave në anën shqiptare të kufirit.parapamje|Protestat për Çamërinë
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Institucionet arsimore
Institucionet kryesore arsimore që u ngritën në periudhën e sundimit osman në Shqipëri, ishin shkollat e komuniteteve myslimane, me mësim në gjuhët turko-osmane dhe arabe. Në fillim të shek. XVI, me të ardhurat që vinin nga pasuritë e vakëfuara të feudalëve dhe besimtarëve të tjerë të pasur myslimanë, u hapën në disa qendra të Shqipërisë, kryesisht pranë xhamive, shkolla fillore ose mektepe. Këtu mësuesit-hoxhallarë u mësonin nxënësve leximin e librit të shenjtë, të kuranit, dhe pak shkrim me shkronja arabe. Në shek. XVII, kur ndodhi islamizimi masiv i shqiptarëve, filloi të shtohej numri i mektepeve që hasen tani edhe në disa fshatra. Pranë mektepeve në qytetet kryesore të vendit u çelën edhe shkolla të një shkalle më të lartë, medresetë, ku nxënësit mësonin gramatikën dhe leksikun e arabishtes, të persishtes dhe të osmanishtes, retorikën e letërsisë orientale dhe doktrinën islame. Numri i nxënësve të tyre ishte i kufizuar. Në këto medrese përgatiteshin klerikët që shërbenin në institucionet e kultit islamik dhe në aparatin shtetëror. Në tokat shqiptare u krijua kështu një shtresë intelektualësh të pajisur me kulturë islame, disa prej të cilëve kishin studiuar edhe në medresetë e Stambollit, të Aleksandrisë ose të Bagdatit.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Bashkëpunimi me Fuqitë e Boshtit nxiti pakënaqësi nga pala greke dhe pas Luftës së Dytë Botërore, shumica e komunitetit çam duhej të ikte në Shqipëri. Në këtë proces 200-300 çamë u masakruan nga forcat EDES në vendbanime të ndryshme, ndërsa gjithsej 1200 u vranë. Disa burime shqiptare e rrisin këtë numër në shek. 2000. Në vitet 1945-1946, një gjykatë bashkëpunëtore speciale në Greqi dënoi gjithsej 2109 shqiptarë çamë në mungesë për bashkëpunim me fuqitë e Boshtit dhe krime lufte. Numri i vlerësuar i shqiptarëve çamë të dëbuar nga Epiri në Shqipëri dhe Turqi ndryshon: shifrat përfshijnë 14,000, 19,000, 20,000 dhe 25,000. Sipas raporteve çame ky numër duhet të rritet në c. 35,000. Mizoritë nuk u inkurajuan nga udhëheqja e EDES dhe misioni britanik, por të dy nuk ishin në gjendje t'i parandalonin ato. Disa fisnikë vendas grekë premtuan kalim të sigurt dhe ofruan të strehonin të gjithë ata çamë që do të braktisnin anën naziste.
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Institucionet arsimore
Më e vështirë ishte gjendja e arsimit të popullsisë së krishterë, e cila nuk gëzonte mbështetjen e shtetit dhe i nënshtrohej diskriminimit. Ortodoksët dhe katolikët kishin pak shkolla fillore (fetare) që ishin ngritur zakonisht pranë ndonjë manastiri ose kishe dhe në raste të veçanta pranë ndonjë fshati. Edhe ata pak nxënës që i frekuentonin ato ishin të paracaktuar, kryesisht, për t’u bërë klerikë. Mësuesit ishin gjithashtu klerikë, ndërsa programi i tyre përbëhej nga lëndë krejtësisht fetare.
Shkollat e komunitetit ortodoks, që funksiononin në Shqipëri qysh nga shek. XVI-XVII, ishin nën mbrojtjen e Patrikanës së Stambollit, ndaj patën një jetë më të qëndrueshme. Mësimi në këto shkolla jepej greqisht, në gjuhën e kishës. Fondet për mbajtjen e tyre formoheshin nga dhuratat e besimtarëve për kishën dhe qysh nga gjysma e dytë e shek. XVII edhe nga kontributi financiar që jepnin esnafet ortodokse të qyteteve për këtë qëllim. Për përgatitjen e mësuesve patrikana kishte organizuar shkolla në Malin Atos dhe në Stamboll. Shkollat katolike ishin nën drejtimin e kishës së Romës dhe kishin si detyrë të përgatisnin mësues-klerikë. Si mësues shërbenin klerikë shqiptarë e të huaj, të përgatitur në kolegje të veçanta, siç ishte p.sh. Kolegji Ilirik në Loreto. Kur misionarët e Romës vunë re se veprimtaria e tyre në Shqipëri nuk po jepte rezultatet që priteshin, për shkak se zhvillohej latinisht ose italisht dhe jo në gjuhën e popullit, Roma filloi të përdorte edhe gjuhën shqipe në shkollat fetare katolike. Në këto rrethana u hapën disa shkolla të tilla, ku mësohej edhe gjuha shqipe dhe ku shërbenin si tekste mësimore katekizmat e hartuar nga shkrimtarë klerikë si Pjetër Budi. Këto ishin ngritur kryesisht pranë famullive dhe manastireve. Një shkollë e tillë funksiononte në vitet 1628-1675 në Pedhanë dhe po në atë kohë edhe në Blinisht (të dyja në rrethin e Lezhës), si dhe në Kurbin (rrethi i Krujës). Në 1669-1670 funksiononte një shkollë katolike në gjuhën shqipe edhe në Himarë. Në Pedhanë e në Blinisht u krijuan më vonë edhe shkolla më të larta, gjimnaze, ku përdorej gjithashtu gjuha shqipe. Këto shkolla u ngritën nga murgj françeskanë. Shkolla të mesme shqipe katolike u hapën edhe në Janievë të Kosovës (1671), në Velje të Mirditës (1699), në qytetin e Shkodrës (1699). Në këto shkolla të mesme nxënësit, që ishin destinuar për t’u bërë klerikë, studionin teologjinë, gjuhët latine e italiane dhe disa prej tyre dërgoheshin për studime më të larta në Itali. Mësimi i gjuhës shqipe në këto shkolla, edhe pse tepër i kufizuar, ishte në interes të popullsisë vendase, që i përkrahte ato. Kështu gjimnazi i Blinishtit u ngrit me kërkesën e krerëve të vendit dhe kur në vitin 1648 shkolla e Pedhanës u rrafshua nga një ekspeditë ndëshkimore osmane, banorët e fshatit e rindërtuan atë përsëri.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Rivendosja në Shqipërinë
Për më tepër, sipas burimeve shqiptare, 2500 refugjatë myslimanë çamë humbën jetën nga uria dhe epidemitë gjatë rrugës për në Shqipëri. Pas vendosjes së anëtarëve të komunitetit në Shqipëri, Republika Popullore e Shqipërisë nuk i trajtoi ata si viktima, por pati një qëndrim shumë mosbesues ndaj tyre dhe vazhdoi me arrestime dhe internime. Shqiptarët çamë u etiketuan si "reaksionarë" dhe pësuan njëfarë persekutimi brenda Shqipërisë, ndoshta sepse ishin shtetas grekë, elitat e tyre tradicionalisht ishin pronarë të pasur, kishin bashkëpunuar me forcat e Boshtit dhe ishin përfshirë në aktivitetet anti-komuniste.
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Institucionet arsimore
Zhvillimi i arsimit në gjuhën shqipe në shek. XVII u pengua për shkak të ndjekjeve të qeveritarëve osmanë. Megjithatë, në shek. XVII, në shtresat e larta të shoqërisë shqiptare ishte zgjeruar rrethi i njerëzve të mësuar. Por edhe këta, të përgatitur në institucione fetare në gjuhët e mëdha të kulturës, në latinisht, greqisht ose në arabisht, parapëlqenin të përdornin këto gjuhë. Në çerekun e parë të shek. XVII Pjetër Budi shprehej shumë ashpër për një pjesë të madhe të klerit të lartë katolik shqiptar, që tregohej indiferent dhe mospërfillës ndaj lëvrimit të gjuhës shqipe, si dhe ndaj gjendjes së mjerueshme kulturore të popullit shqiptar.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Rivendosja në Shqipërinë
Pas dëbimit të komunitetit Çam në Shqipëri, Çamët organizuan Komitetin Antifashist i Emigrantëve Çamë, me ndihmën e qeverisë komuniste të re të Shqipërisë. U krijua gjatë valës së parë të refugjatëve dhe synonte të bënte Greqinë të pranonte rikthimin e Çamëve në shtëpitë e tyre. Ata organizuan dy kongrese, miratuan një memorandum dhe dërguan delegatë në Greqi dhe në aleatët evropianë. Pas tre vitesh aktiviteti, organizata nuk arriti as të ri-vendoste Çamët në Çamëri, as të internacionalizonte çështjen e Çamëve.
Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
Institucionet arsimore
Në vitin 1622 kisha katolike krijoi institucionin me emrin “De Propaganda Fide” me qendër në Romë. Ky ngriti disa shkolla për përgatitjen e klerikëve shqiptarë, si Kolegji ilirik i Fermos (1633), që drejtohej nga misionarët jezuitë, shkolla e Montorinos në Romë, nën drejtimin e misionarëve françeskanë dhe dy shkolla për nxënësit nën drejtimin e bazilianëve, njëra në Grota Ferra afër Romës dhe tjetra në një koloni arbëreshe të Sicilisë. Rrethana më të favorshme për arsimin shqip u krijuan, kur në fronin e papës hipi Klementi XI, me origjinë shqiptare. Me nismën e tij u mblodh më 1703 Koncili i peshkopëve të Shqipërisë, që njihet me emrin “Koncili i Arbërit”, i cili vendosi të përhapte letërsinë fetare në gjuhën shqipe. Tetë vjet më vonë, më 1711, në shkollën e Montorinos në Romë u hap katedra e gjuhës shqipe.
Dëbimi i shqiptarëve çamë
Rivendosja në Shqipërinë
Ata u dhanë shtëpi të reja në pjesë të jugut të Shqipërisë nga regjimi i Republikës Popullore e Shqipërisë, duke krijuar një shpërndarje të elementit grek lokal. Në dhjetor të vitit 1945, Administrata e Kombeve të Bashkuara për Ndihmën dhe Rimëkëmbjen miratoi 1.45 milion dollarë amerikanë për refugjatët Çam në Shqipëri. Megjithatë, për shkak të përkeqësimit të marrëdhënieve midis Republikës Popullore të Shqipërisë dhe botës perëndimore, regjimi lokal ndaloi çdo ndihmë financiare dhe humanitare.
Që nga viti 1947, Komiteti u ngarkua me normalizimin e situatës së jetesës për refugjatët Çam në Shqipëri. Në vitin 1951, Çamëve u dha me forcë shtetësinë shqiptare dhe Komiteti u shpërbë.
Njësia administrative Poroçan
Komuna Poroçan është një komunë në Shqipëri.
Dubs
Historia
Qysh në shekullin e 13-të, banorët e dy të tretave veriore të Dubs flisnin Franc-Comtois, një dialekt i langues d'oïl. Banorët e dy të tretës jugore të Dubsit flisnin një dialekt të gjuhës arpitane. Të dyja gjuhët bashkëjetuan me frëngjishten, gjuha zyrtare e ligjit dhe tregtisë, dhe vazhduan të fliteshin shpesh në zonat rurale në shekullin e XX-të. Të dyja fliten ende sot, por jo në baza ditore.
Dubsi ishte i rëndësishëm si një portë për në Zvicër përmes kalimit në Cluse de Pontarlier. Shumë njerëz të famshëm, duke përfshirë Mirabeau, Toussaint Louverture dhe Heinrich von Kleist, u burgosën në Kështjellën e Jouxit.
Dubsi është një nga 83 departamentet origjinale të krijuara gjatë Revolucionit Francez më 4 mars 1790. Ajo u krijua nga një pjesë e ish-provincës Franche-Comté. Prefektura (kryeqyteti) është Besançoni.
Në 1793, republika e Mandeureës u aneksua nga Franca dhe u përfshi në departament. Ky distrikt u kalua midis territoreve dhe departamenteve të ndryshme në riorganizimet dhe luftërat administrative që pasuan, por u rivendos në Dubs në 1816 kur departamentit iu shtua edhe ish-principata e Montbéliardit.
Sidoqoftë, komuna Le Cerneux-Péquignot u aneksua nga Kantoni i Neuchâtelit sipas kushteve të Traktatit të Parisit të vitit 1814, dhe që atëherë mbeti territor zviceran.
Viktor Hygo, Gustave Courbet, Armand Peugeot, Vëllezërit Lumier dhe Frank Darabont janë ndër njerëzit e famshëm të lindur në Dubs.
Gjeografia
Dubsi është pjesë e rajonit aktual të Bourgogne-Franche-Comté dhe është i rrethuar nga departamentet franceze Jura, Haute-Saône dhe Territori i Belfortit, dhe kantonet zvicerane Vaud, Neuchâtel dhe Jura.
Departamenti dominohet nga malet Jura, të cilat ngrihen në lindje të Besançonit.
Qytetet kryesore
Komuna më e populluar është Besançoni, prefektura. Që nga viti 2019, ka 5 komuna me më shumë se 10,000 banorë:
Ekonomia
Departamenti Dubs është në të njëjtën kohë më i gjelbërti dhe më i industrializuari në Francë.
Është vendlindja e prodhuesit të automobilave Peugeot.
Turizmi
Kalaja e Joux dhe Besançon janë destinacione të rëndësishme turistike.
Lei
Lei (Lèi) është komunë e Italisë në Provinca e Nuoros, në rajonin Sardenja. Ka sipërfaqe prej 19.11 km², dhe gjendet në lartësi mbidetare 456 m. Deri më 2016, kishte një popullsi prej 507 banorë.
Njësia administrative Kushovë
Komuna Kushovë është një komunë në Shqipëri.
Dhentaria
Përmbledhje
Dhentë mund të rriten në një varg zonash klimatike, përfshirë edhe zonat e thata. Fermerët ndërtojnë gardhe, strehimore, kaseta qethjeje dhe mjedise të tjera në pronën e tyre, siç janë ujërat, ushqimet, transporti dhe kontrolli i dëmtuesve. Shumica e fermave menaxhohen në mënyrë të tillë që delet të kullosin kullotat, ndonjëherë nën kontrollin e një bariu ose një qeni delesh.
Burimet kryesore të të ardhurave për një fermë vijnë nga shitja e qengjave dhe qethja e deleve për leshin e tyre. Fermerët mund të zgjedhin për mbarështim njërën ose disa nga racat e ndryshme të përshtatshme për rajonin e tyre dhe kushtet e tregut. Kur fermeri sheh që një dele (femër e rritur) po tregon shenja të caktuara karakteristike, ata mund të organizojnë në qiftëzim me meshkuj. Qengjat e porsalindur janë të mbarështruar në mënyrë tipike.
Ellen Winther
Ellen Winther Lembourn (mbiemri i vajzërisë Sørensen ; 11 gusht 1933, Århus – 13 gusht 2011) ishte një këngëtare daneze e operës, më e njohur ndërkombëtarisht për pjesëmarrjen e saj në Eurovizionin 1962.
Dhentaria
Përmbledhje
Sipas bazës së të dhënave FAOSTAT të Organizatës së Kombeve të Bashkuara për Ushqim dhe Bujqësi, pesë vendet e para sipas numrit të krerëve të deleve (mesatarisht nga viti 1993 deri në vitin 2013) ishin: Kina kontinentale (146.5 milion koka), Australia (101.1 milion), India (62.1 milion), Irani (51.7 milion), dhe ish- Sudani (46.2 milion). Përafërsisht 540 milion dele theren çdo vit për mish në të gjithë botën.
Ellen Winther
Winther u trajnua si këngëtare opera dhe bëri debutimin e saj në Teatrin Mbretëror Hollandez ku edhe punoi për 30 vite. Në 1962, Winther fitoi përzgjedhjen daneze me këngën "Vuggevise" ("Ninullë"), dhe mori pjesë në Eurovizionin e atij viti, të mbajtur në Luksemburg City më 18 Mars. "Vuggevise" përfundoi e 10ta nga 16 këngë.
Martesat
Winther ishte e martuar me pianistin John Winther nga viti 1960-66, me dy fëmijë nga kjo martesë dhe me shkrimtarin dhe politikanin Hans Jørgen Lembourn nga viti 1973 deri në vdekjen e tij në 1997.
Vdekja
Ellen Winther Lembourn vdiq më 13 gusht 2011, dy ditë pas ditëlindjes së saj të 78-të.
Safet Zejnullahu
Safet Zejnullahu u lind më 10 janar 1967 në fshatin Lladoc të Podujevës, ku kreu shkollën fillore. Studimet për letërsi e gjuhë shqipe dhe për gazetari i kreu në Prishtinë.
Karrierën prej gazetari e filloi në vitin 1988 në gazetën e studentëve “Bota e Re”, pastaj në revistën ”Forumi” (1993-94). Në periudhën 1995-1999 punoi në Qendrën për Informim të Kosovës (QIK). Në periudhën 2000-2009 punoi në gazetën ditore “Zëri”, ndërsa në vijim, deri në vitin 2016 ishte drejtor i Departamentit të Informacionit dhe Komunikimit me Publikun në Zyrën e Presidentit të Republikës së Kosovës. Nga viti 2016 punon në Radiotelevizionin e Kosovës. Gjatë karrierës së tij ka bashkë­punuar edhe me shumë gazeta e revista në vend.
Duke filluar që nga viti 2006 është mësimdhënës në kolegjin UBT në Prishtinë, ku ligjëron lëndët: Shkrimi akademik, Proseminar, Shkathtësitë e shkrimit 1 dhe 2, Metodat e Shkrimit dhe Media digjitale dhe Sociale.
Ka marrë pjesë në shumë konferenca ndërkombëtare nga fusha e medias dhe ka publikuar punime shkencore nga kjo fushë.
Është autor i librave “Lufta për Kosovën” (“Zëri”, 2000), “Shkrimi dhe Komunikimi” (UBT, 2014) dhe “Lajmi në kohë lufte dhe krize” (UBT, 2017).
Mbretëria e Dy Siçilive
Mbretëria e Dy Siçilive (italisht: Regno delle Due Sicilie; napoletanisht: Regno d"e Ddoje Sicilie; siçilianisht: Regnu dî Dui Sicili) ishte një mbretëri në Italinë Jugore nga viti 1816 deri më 1861. Mbretëria ishte shteti më i madh sovran për nga popullsia dhe madhësia në Itali përpara bashkimit italian, duke përfshirë Siçilinë dhe të gjithë Gadishullin Italian në jug të Shteteve Papale, që mbulonte pjesën më të madhe të zonës së Mezzogiorno së sotme.
Mbretëria u formua kur Mbretëria e Siçilisë u bashkua me Mbretërinë e Napolit, e cila zyrtarisht njihej edhe si Mbretëria e Siçilisë. Meqenëse të dyja mbretëritë u quajtën Sicili, ato njiheshin kolektivisht si "Dy Siçilitë" (Utraque Sicilia, fjalë për fjalë "të dyja Siçilitë"), dhe mbretëria e bashkuar mori këtë emër. Mbreti i Dy Siçilive u rrëzua nga Giuseppe Garibaldi në vitin 1860, pas së cilës njerëzit votuan në një plebishit për t'u bashkuar me Mbretërinë e Sardenjës. Aneksimi i Mbretërisë së Dy Siçilive përfundoi fazën e parë të bashkimit italian dhe Mbretëria e re e Italisë u shpall në vitin 1861.
Emri
Emri "Dy Siçilitë" e ka prejardhjen nga ndarja e Mbretërisë mesjetare të Siçilisë. Deri në vitin 1285, ishulli i Siçilisë dhe Mezzogiorno ishin pjesë përbërëse të Mbretërisë së Siçilisë. Si rezultat i Luftës së Mbrëmjes Siçiliane (1282–1302), Mbreti i Siçilisë humbi ishullin e Siçilisë (i quajtur edhe Trinacria) ndaj Kurorës së Aragonit, por mbeti sundimtar mbi pjesën gadishullore të mbretërisë. Edhe pse territori i tij u bë i njohur jozyrtarisht si Mbretëria e Napolit, ai dhe pasardhësit e tij nuk hoqën dorë kurrë nga titulli "Mbreti i Siçilisë" dhe ende zyrtarisht i referoheshin mbretërisë së tyre si "Mbretëria e Siçilisë". Në të njëjtën kohë, sundimtarët aragonez të ishullit të Siçilisë e quajtën gjithashtu mbretërinë e tyre "Mbretëria e Siçilisë". Kështu, kishte dy mbretëri të quajtura "Siçili": prandaj, kur u ribashkuan, Dy Siçili. Ky është riaplikuar nga kombëtarja e futbollit të Dy Siçilive, një klub futbolli italian që nga dhjetori 2008.
Prejardhja e dy mbretërive
Në vitin 1130, mbreti norman Roger II formoi Mbretërinë e Siçilisë duke kombinuar Qarkun e Siçilisë me pjesën jugore të Gadishullit Italian (i njohur atëherë si Dukati i Pulias dhe Kalabrisë) si dhe me Ishujt Maltezë. Kryeqyteti i kësaj mbretërie ishte Palermo, i cili ndodhet në ishullin e Siçilisë. thumb|[[Cappella Palatina, kisha e bashkuar e parë e Roger II të Siçilisë.]] Gjatë mbretërimit të Karlit I të Anzhuit (1266-1285), Lufta e Mbrëmjes Siçiliane (1282-1302) ndau mbretërinë. Karli, i cili ishte me prejardhje franceze, humbi ishullin e Siçilisë nga Shtëpia e Barcelonës, të cilët ishin nga Aragoni dhe Katalonia. Karli mbeti mbret i rajonit të gadishullit, i cili u bë i njohur zyrtarisht si Mbretëria e Napolit. Zyrtarisht Karli nuk hoqi dorë kurrë nga titulli "Mbretëria e Siçilisë"; kështu ekzistonin dy mbretëri të veçanta që e quanin veten "Siçili".
Sundimi i drejtpërdrejtë aragonez dhe spanjoll
parapamje|majtas|Kurora e Aragonit, shtrirja më e madhe Vetëm me Paqen e Caltabellotta (1302), të sponsorizuar nga Papa Bonafaci VIII, dy mbretërit e "Siçilisë" njohën legjitimitetin e njëri-tjetrit; mbretëria e ishullit më pas u bë "Mbretëria e Trinacria" në kontekste zyrtare, edhe pse popullsia ende e quajti atë Siçili. Në vitin 1442, Alfonso V i Aragonit, mbret i Sicilisë ishullore, pushtoi Napolin dhe u bë mbret i të dyjave.
Alfonso V e quajti mbretërinë e tij në latinisht "Regnum Utriusque Siciliæ", që do të thotë "Mbretëria e të dy Siçilive". Me vdekjen e Alfonsos në vitin 1458, mbretëria u nda përsëri midis vëllait të tij Gjoni II të Aragonit, i cili mbajti ishullin e Siçilisë dhe djalit të tij të paligjshëm Ferdinandin, i cili u bë Mbreti i Napolit. Në vitin 1501, Mbreti Ferdinand II i Aragonit, djali i Gjonit II, ra dakord të ndihmonte Luis XII të Francës të pushtonte Napolin dhe Milanin. Pasi Frederiku IV u detyrua të abdikonte, francezët morën pushtetin dhe Louis mbretëroi si Louis III i Napolit për tre vjet. Negociatat për të ndarë rajonin dështuan dhe francezët shpejt filluan përpjekjet e pasuksesshme për të detyruar spanjollët të largoheshin nga gadishulli.
Loceri
Loceri (Lòceri) është komunë e Italisë në Provinca e Nuoros, në rajonin Sardenja. Ka sipërfaqe prej 19.37 km², dhe gjendet në lartësi mbidetare 206 m. Deri më 2016, kishte një popullsi prej 1.293 banorë.
Mbretëria e Dy Siçilive
Sundimi i drejtpërdrejtë aragonez dhe spanjoll
Pasi francezët humbën Betejën e Garigliano (1503), ata u larguan nga mbretëria. Ferdinandi II më pas i ribashkoi të dy zonat në një mbretëri. Nga viti 1516, kur Çarls V, Perandori i Shenjtë Romak, u bë mbreti i parë i Spanjës, si Napoli ashtu edhe Siçilia u vunë nën sundimin e drejtpërdrejtë të Perandorisë së Shenjtë Romake dhe më pas lundruan midis Habsburgëve dhe sundimit spanjoll. Në vitin 1530 Çarls V i dha ishujt e Maltës dhe Gozo, e cila kishte qenë pjesë e Mbretërisë së Siçilisë, tek Kalorësit Hospitaler (më pas i njohur si Urdhëri i Maltës). Në fund të Luftës së Trashëgimisë Spanjolle, Traktati i Utrecht në vitin 1713 i dha Sicilinë Dukës së Savojës, derisa Traktati i Rastatt më 1714 ia la Napolin perandorit Çarls VI. Në Traktatin e Hagës të vitit 1720, Perandori dhe Savoja shkëmbyen Siçilinë për Sardenjën, duke ribashkuar kështu Napolin dhe Siçilinë.
Popullsia historike
Mbretëria kishte një popullsi të madhe, kryeqyteti i saj Napoli ishte qyteti më i madh në Itali, të paktën tre herë më i madh se çdo shtet tjetër italian bashkëkohor. Në kulmin e saj, mbretëria kishte një ushtri prej 100.000 ushtarësh dhe një burokraci të madhe. Napoli ishte qyteti më i madh në mbretëri dhe qyteti i tretë më i madh në Evropë. Qyteti i dytë më i madh, Palermo, ishte i treti më i madh në Itali. Në vitet 1800, mbretëria përjetoi rritje të madhe të popullsisë, duke u rritur nga afërsisht pesë në shtatë milionë. Ajo mbante afërsisht 36% të popullsisë së Italisë rreth vitit 1850.
Për shkak se mbretëria nuk krijoi një departament statistikor deri pas vitit 1848, shumica e statistikave të popullsisë para atij viti janë vlerësime dhe regjistrime që konsideroheshin nga bashkëkohësit si të pasakta.
Ushtria
Ushtria e Dy Siçilive ishte forcat tokësore të Mbretërisë, ajo u krijua nga vendosja e dinastisë Bourbon në Italinë Jugore pas ngjarjeve të Luftës së Trashëgimisë Polake. Ushtria u shemb gjatë Ekspeditës së Mijërave.
Ekonomia
parapamje|majtas|250px|[[Monedhë argjendi: 120 grana Ferdinando II - 1834]] Një problem i madh në Mbretëri ishte shpërndarja e pronës së tokës - pjesa më e madhe e saj u përqendrua në duart e disa familjeve, fisnikërisë së tokës. Fshatrat strehonin një proletariat të madh rural, dëshpërimisht të varfër dhe të varur nga pronarët për punë. Qytetet e pakta të Mbretërisë kishin pak industri, duke mos siguruar kështu daljen e tepërt të popullsisë rurale që gjendet në Italinë veriore, Francë apo Gjermani. Shifrat e mësipërme tregojnë se popullsia e fshatit u rrit me një ritëm më të shpejtë se ajo e vetë qytetit të Napolit, një fenomen mjaft i çuditshëm në një kohë kur pjesa më e madhe e Evropës përjetoi Revolucionin Industrial.
Ndërsa ishte i pazhvilluar në krahasim me Italinë Veriperëndimore dhe vendet bashkëkohore të Evropës Perëndimore në kohën e bashkimit në vitin 1861, paga mesatare e Dy Siçilive ishte në fakt më e lartë se Italia Qendrore dhe në të njëjtin nivel me Italinë Verilindore. Ishulli i Siçilisë, në veçanti, ishte më i pasur se pjesa kontinentale e mbretërisë dhe pagat e tij ishin shumë afër me ato të veriperëndimit. Megjithatë, divergjenca u rrit masivisht pas bashkimit, për shkak të kolapsit të plotë të ekonomisë së jugut.
Bujqësia
Siç u regjistrua në regjistrimin e vitit 1827, për pjesën napolitane (kontinentale) të mbretërisë, 1,475,314 e popullsisë mashkullore u renditën si bujq, të cilët tradicionalisht përbëheshin nga tre klasa Borgesi, Inquilani (ose fermerë të vegjël) dhe Contadini (ose fshatarësia), së bashku me 65,225 të listuar si barinj. Gruri, vera, vaji i ullirit dhe pambuku ishin produktet kryesore me një prodhim vjetor, siç u regjistrua në vitin 1844, prej 67 milionë litra vaj ulliri të prodhuar kryesisht në Pulia dhe Kalabri dhe të ngarkuar për eksport në Gallipoli së bashku me 191 milionë litra verë që ishin në pjesën më të madhe të konsumuar në vend. Në ishullin e Siçilisë, në vitin 1839, për shkak të më pak tokave të punueshme, prodhimi ishte shumë më i vogël se në kontinent, megjithatë u kultivuan afërsisht 115,000 hektarë vreshta dhe rreth 260,000 hektarë pemëtore, kryesisht fiku, portokalli dhe agrume.
Industria
Industria ishte burimi më i madh i të ardhurave në krahasim me shtetet e tjera paraunitare. Një nga komplekset industriale më të rëndësishme në mbretëri ishte kantieri detar i Castellammare di Stabia, i cili punësonte 1800 punëtorë. Fabrika inxhinierike e Pietrarsa ishte fabrika më e madhe industriale në gadishullin italian, duke prodhuar mjete, topa, shina, lokomotiva. Kompleksi përfshinte gjithashtu një shkollë për makinistët dhe inxhinierët e marinës dhe, falë kësaj shkolle, mbretëria ishte në gjendje të zëvendësonte personelin anglez që kishte qenë i nevojshëm deri atëherë. Anija e parë me avull me shtytje me vidhos e njohur në Detin Mesdhe ishte "Giglio delle Onde", me qëllime dërgimi poste dhe transporti pasagjerësh pas vitit 1847.
Në Kalabri, Fonderia Ferdinandea ishte një shkritore e madhe ku prodhohej gize. Reali ferriere ed Officine di Mongiana ishte një fabrikë hekuri dhe armësh. E themeluar në vitin 1770, ajo punësoi 1600 punëtorë në vitin 1860 dhe u mbyll në vitin 1880. Në Siçili (afër Katanisë dhe Agrixhentos), sulfuri nxirrej për të prodhuar barut. Minierat siçiliane ishin në gjendje të plotësonin pjesën më të madhe të kërkesës globale për sulfur. Prodhimi i rrobave të mëndafshta u fokusua në San Leucio (afër Caserta). Rajoni i Bazilikatës kishte gjithashtu disa mullinj në Pontencë dhe San Chirico Raparo, ku përpunoheshin pambuku, leshi dhe mëndafshi. Përpunimi i ushqimit ishte i përhapur, veçanërisht pranë Napolit (Torre Annunziata and Gragnano).
Claude Dagens
Claude Jean Pierre Dagens (i lindur më 20 maj 1940 në Bordo, Zhirondë ) është një prelat francez i Kishës Katolike, i cili shërben si peshkop i Angoulême.
Më parë peshkopi ndihmës i dioqezës së Poitiers nga viti 1999 deri në 2005, ai është një teolog specialist dhe u zgjodh anëtari i 20të që zë ulësen me numër 1 të Académie française në prill 2008. Ai ka shkruar me bollëk për rolin e Kishës në shoqërinë franceze dhe marrëdhëniet e saj me shekullarizmin.
Për shkak të dialogut të tij me anëtarët e Masonerisë së Lirë, ai ka provokuar acarimin e disa katolikëve tradicionalistë (shih Katolicizmi dhe Frimasoneria ).
FK Transinvest
Futbolo klubas Transinvest, FK Transinvest është klub futbollistik nga Galinė, Lituani që është krijuar në qershor të vitit 2022. Stadiumi i stadiumi "Širvintos".
Sukseset
Pirma lyga (D2)
Lojtarët
Përditësuar më 2023-05-26.
Tamara Martinoviq
Karriera
Martinović ëshë diplomuar në shkollën e baletit “Lujo Davičo” në Beograd, si dhe është studente e Universitetit të Beogradit, pranë Fakultetit të Filologjisë.
Ajo ka kërcyer për pjesë muzikore si dhe pjesë baleti, duke përfshirë këtu “Cigani lete u nebo” (Ciganët fluturojnë në qiell), “Poljubi me Kejt “(Kiss me Kate), “Chicago”, “Svetlosti pozornice” (Dritat e Skenës), “Kabare” (Kabareti – Bob Fosse), “Nova Dobra stara vremena” (Kohërat e vjetra dhe të mira), “Neki to vole vruće” (Some Like it Hot), “Zemlja” (Toka- Allegado), “La Capinera”. Tamara do të nisi së shpejti në teatrin “Terazije” në produksionin "Maratonci trče počasni krug", i cili u hap në maj 2008.
Performancat e medias
Martinović ka performuar në televizion së bashku me këngëtarin Zdravko Čolić dhe balerinën Aleksa Jelic.
Njësia administrative Kodovjat
Komuna Kodovjat është një komunë në Shqipëri.
Ligjërime për Nënë Terezën : konferencë shkencore : 3 tetor 2003
Ligjërime për Nënë Terezën : konferencë shkencore : 3 tetor 2003 libër i redaktuar nga Moikom Zeqo. Botuar në Tiranë në vitin 2003 nga Muzeu Historik Kombëtar. Libri ka 71 faqe.
Shtatë ditë rizbulimi të Amerikës
Shtatë ditë rizbulimi të Amerikës libër me autor Moikom Zeqo. Botuar në Tiranë në vitin 2003, libri ka 181 faqe.
Dashuri me një të panjohur
Dashuri me një të panjohur libër me tregime, me autor Eris Rusi, red. Moikom Zeqo. Botuar në Tiranë në vitin 2004 nga "Toena". Libri ka 194 faqe.
Selamllëku i Mazgitit
Sellamllëku i Mazgitit është një monument arkitekturor i trashëgimisë kulturore që ndodhet në Mazgit të Komunës së Kastriotit, në Kosovë.
Silvio Spann
Silvio Spann (lindur më 21 Gusht 1981) është një ish-futbollist Trinidadi dhe Tobagoja.
Kombëtarja
Për reprezentacionin Trinidadi dhe Tobagoja ka luajtur 41 ndeshje.
Frymëzimi i mbramë
Frymëzimi i mbramë libër me poezi me autor Moikom Zeqo, zgjodhi dhe përg. Andrea Llukani. Botuar në Tiranë në vitin 2007, libri ka 88 faqe.
Gërmadhat e lokalitetit arkeologjik "Stacio Herculana"
Gërmadhat e Lokalitetit Arkeologjik Antik 'Stacio Herculana' është një monument i trashëgimisë kulturore në gushtericë e Lartë dhe e Ulët, Lipjan, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër 171/67.
Tumat Ilire në lokalitetin Boka në Përçevë
Tumat Ilire në lokalitetin Boka në Përçevë është një monument i trashëgimisë kulturore në Përçevë, Klinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër.