cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rezoluta nr. 1101 e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara
'''Rezoluta nr. 1101 e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara''' u aprovua më 28 Mars 1997, për shkak të shqetësimit në lidhje me situatën në Shqipëri. Këshilli i Sigurimit krijoi një forcë sigurie shumëkombëshe, e cila do të krijonte kushtet për ndihmë humanitare.
Këshilli i Sigurimit vuri në dukje se situata në Shqipëri kishte degjeneruar pas falimentimit të skemave piramidale, dhe Organizata për Sigurimin dhe Bashkëpunimin në Europë (OSBE) dhe Bashkimi Europian po mundoheshin të gjenin një zgjidhje paqësore për krizën. Gjithashtu shprehej shqetësimi se kriza në Shqipëri, mund të përhapej edhe në vendet fqinje, në trojet etnike shqiptare.
Rezoluta e dorëzuar nga Italia bënte thirrje për ndërprerje të menjëhershme të dhunës. Ndërkohë Italia me vullnetin e vet u vu në krye të trupave shumëkombëshe të Misionit Alba (Agimi) që do të vendosnin rendin dhe qetësinë në vend. Operacioni do të ishte i paanshëm.
U vendos që trupat të qëndronin për tre muaj në vend dhe kostoja do të paguhej nga vendet pjesëmarrëse. Shtetet anëtare të këtij misioni do të raportonin çdo dy javë pranë Këshillit për situatën në vend.
Rezoluta u miratua me 14 vota pro, dhe me 1 abstenim, atë të Kinës e cila deklaroi se situata për të cilën diskutohej ishte çështje e brendshme e Shqipërisë, por për shkak të kërkesës së qeverisë shqiptare për ndihmë ndërkombëtare nuk hodhi veton.
Poda
Poda është një fshat në komunën Qendër Leskovik në rrethin e Kolonjës të Shqipërisë. Tani fshati është shpopulluar dhe kanë mbetur vetëm 11 shtëpi
Historia
Figura qëndrore e historisë së Podës është Zylyftar Poda i cili u bëri kryengritje Osmanëve gjatë fillimit të shekullit XIX
Kadrush Radogoshi
Kadrush Radogoshi (Gjakovë, 15 shtator 1948) është një poet, dramaturg, novelist, romancier dhe kritik letrar shqiptar. Disident shqiptar në Jugosllavi, kundërshtoi heqjen e autonomisë së Kosovës, arsye për të cilën u burgos në kohën e Millosheviqit. Radogoshi u emërua kryetar i Lidhjes së Shkrimtarëve të Kosovës. Që më 2010 është vendosur në Kanada.
Biografia
U lind në Gjakovë, ku kreu shkollën fillore, gjimnazin dhe SHLP, ndërsa studimet universitare të gjuhës e letërsisë dhe studimet pasuniversitare të letërsisë i kreu në Universitetin e Prishtinës, ku mbrojti tezën “Poetika e romanit bashkëkohor me tematikë të shek. XV” dhe mori gradën shkencore Magjistër i shkencave filologjike.Në “NorQuest College” (Edmonton, Kanada) kreu 8 semestra të Studimeve Interkulturore dhe Anglishtes si Gjuhë e Dytë (Intercultural Studies and English as a Second Language), pastaj ishte njëri nga katër kandidatët e zgjedhur në Programin njëvjeçar kanadez për shkrimtarë “Borderlines Writers Circle” 2013-2014.
Prej vitit 1969 e deri në vitin 1981 punoi në arsim, kur e burgosën dhe e dënuan për propagandë antijugosllave. Ishte i vetmi gjakovar në mesin e 237 intelektualëve të arrestuar më 28 mars 1989 e të dërguar në izolim fillimisht në Burgun e Leskovcit e pastaj në Burgun e Prokuples me arsyetimin se rrezikonte rendin dhe qetësinë publike në Kosovë. Në të vërtetë ky intelektual kishte kundërshtuar publikisht rrënimin e dhunshëm të autonomisë së Kosovës si njësi e Federatës jugosllave. Vite të tëra ka qenë i papunë dhe i përsekutuar, herë-herë gjer në linç publik. 18 vjet me radhë iu mor e drejta e ushtrimit të profesionit në fushën edukativo-arsimore. Vetëm pas Luftës së Kosovës, në vitin 1999 u lejua të ushtronte profesionin e tij të profesorit të letërsisë shqiptare.
Ka qenë kryetar i Klubit letrar “Gjon N. Kazazi” 1992-1997 dhe redaktor i Revistës letrare “Shtigje” (1979-1986) në Gjakovë. Në vitet 2005-2007 ishte nënkryetar, ndërsa në vitet 2007-2009 ishte kryetar i Lidhjes së Shktimtarëve të Kosovës. Nga 1 Shtatori i vitit 2010 jeton në Edmonton, kryeqytet Albertës (njësi federale kanadeze).
Gjerë tani ka botuar 20 vepra letrare dhe gjashtë tjera i ka në dorëshkrim. Poezitë e tij pos antologjive në gjuhën shqipe, suedeze, rumune janë botuar edhe në 9 antologji kanadeze dhe një antologji botërore në gjuhën angleze.
Pos dhjetëra çmimesh letrare të fituara në gazetat dhe revistat e Kosovës, me librin “Nëpër universin letrar” (ese, studime dhe kritikë letrare) ka fituar Çmimin Pjetër Bogdani për librin më të mirë në Kosovë në të gjitha zhanret letrare gjatë vitit (2003) dhe me librin “Çabrat Antologjia-Seancë e përshpirtshme” fitoi Çmimin për libër më të mirë poetik në Kosovë në vitin 2009.
Në vitin 2013 ka fituar medaljen e artë me stemën e University of Alberta nga Borderlines Writer Circle, ndërsa në vitin 2014 ka fituar EAC Project Grant for Individual Artists vlera e të cilit arrin 25.000 $ për projektin e romanit “Laocoon” në gjuhën angleze. Libri i tij poetik “Orpheus’ Palimpsest” në vitin 2018 arriti të hynte në listën e ngushtë prej pesë autorësh (shortlisted) të Shtëpisë Botuese “The University of Alberta Press”. Pos mediave tjera, profilit të tij letrar ia kanë kushtuar nga një faqe dy nga gazetat më të mëdha kanadeze “Edmonton Journal” e Edmontonit (82 faqe) dhe “The Gazette” e Montrealit. Është anëtar i tri asociacioneve të shkrimtarëve kanadezë. Për veprat e tij letrare kanë shkruar shkrimtarë dhe kritikë të shumtë shqiptarë, të cilët i kanë vlerësuar lartë ato, ndërsa pas shkuarjes në Kanada poezia e tij është pritur shumë mirë. Shkrimtari dhe kritiku letrar Richard Davies shkrimin e tij për poezinë e Kadrush Radogoshit e ka titulluar “Një Orfe i Edmontonit”, ndërsa në një rast gjatë performancës së tij në skenën e poezisë ka deklaruar: “Jam i nderuar që e ndaj të njëjtën skenë me shkrimtarin shqiptar e tani edhe kanadez Kadrush Radogoshin, i cili padyshim është ndër poetët më të mirë në Edmonton” (kryeqytet i Albertës).
Ky autor është prezantuar në shumë kategori enciklopedike në enciklopedi (botime klasike apo online) në gjuhën shqipe, angleze, holandeze, gjermane etj.
Gjerë tash ka botuar këta libra:
•	Në mes heshtjes e këngës, poezi, Rilindja, Prishtinë, 1981,
•	Në udhëkryq, poezi, Rilindja, Prishtinë, 1984,
•	Poetika e romanit bashkëkohor me tematikë të shek.XV, studim letrar, Fakulteti Filozofik, Prishtinë, 1985,
•	Nekrologji për Sodomën, poezi, Zëri, Prishtinë, 1991,
•	Jeta artistike e Ilir Shkretës, roman, Rilindja, Prishtinë, 1993,
•	Interpretime, kritikë dhe studime letrare, Rilindja, Prishtinë, 1993,
•	Heraldika e pikëllimit, poezi, Rilindja, Prishtinë, 1997,
233 p.e.s.
Mbi vitin 233 p.e.s..
Kadrush Radogoshi
Biografia
•	Adem Jashari dhe Vdekja, dramë, Rilindja, Prishtinë, 2001,
•	Nëpër universin letrar, ese, studime dhe kritikë letrare, Rilindja, Prishtinë, 2003,
•	Pikon çati e shpirtit, poezi, Lidhja e Shkrimtarëve të Kosovës, Prishtinë, 2004,
•	Orfeu nga Vendenisi, poezi, Lidhja e Shkrimtarëve të Kosovës, Prishtinë, 2005,
•	Nëpër rrathët e Ferrit serb, publicistikë dokumentare, Brezi ‘81, Prishtinë, 2005,
•	Pikëllim i buzëqeshur, poezi, Buzuku, Prishtinë, 2006,
•	Semantika e bregut tjetër, ese dhe kritikë letrare, Lidhja e Shkrimtarëve e Kosovës, Prishtinë, 2008,
•	Seancë e përshpirtshme 2, poezi (Libër bilingual:anglisht-shqip), Lidhja e Shkrimtarëve të Kosovës, Prishtinë, 1914,
•	Laokooni, roman, Toena, Tiranë, 2017,
•	Orpheus’ Palimpsest, poezi në gjuhën angleze, Nacional, Tiranë, 2018,
•	Palimpsest orfeik, poezi 2, poezi, Nacional, Tiranë, 2018.
Referime
https://www.voal.ch/ftese-20-prill-ora-1100-promovimi-romanit-te-shkrimtarit-kadrush-radogoshi-laokooni/
https://www.youtube.com/watch?v=HVtkLc0JLjI
Të burgosurit politikë shqiptarë në Kosovë 1945-1990
Udhëheqës të shteteve në vitin 1860
janë të radhitur sipas kontinenteve dhe pastaj në kontinente janë të radhitura shtetet sipas shkronjës.
Butka
është një fshat në Rrethin e Kolonjës në Shqipëri.
Ludwig von Mises
Ludwig Heinrich Edler von Mises (29 shtator 1881 – 10 tetor 1973) ishte filozof, ekonomist i Shkollës Austriake, sociolog dhe liberal klasik. U bë një nga figurat më të shquara të Shkollës Austriake të mendimit ekonomik dhe është i mirënjohur për punën e tij mbi “praxeology” (prakseologjinë ?), një studim i veprimit dhe zgjedhjes njerëzore.
Mises emigroi në Shtetet e Bashkuara të Amerikës në vitin 1940 nga frika se nazistët do të hynin në Zvicër, ku edhe jetonte asokohe.
Ahmet Myftar Dede
parapamje|Dede Ahmet Ahmataj Dede Ahmet Ahmataj ose Ahmed Myftar Dede (Brataj, 22 shkurt 1916 - 1980) ka qenë kryegjysh botëror (Dedebaba) i bektashizmit nga viti 1948 deri më 1958. Përktheu shumë libra, të cilat qenë një ndihmesë e madhe për bektashinjtë.
Biografia
Në vendlindje kreu shkollën qytetëse në vitet 1924 - 1929. Më 1937 shkon ushtar në rrethin e Dibrës dhe pasi lirohet vesh petkun e klerikut bektashi në teqen e Bllacës tek baba Zeneli. Atje shërbeu deri në vitin 1939. Më pas ai shërbeu në teqetë e Elbasan, Turan të Tepelenës, Vlorë deri në vitin 1942. Nga ky vit e deri në maj të vitit 1944, me armë në dorë luftoi në radhët e ushtrisë antifashiste dhe inkuadrohet në brigadën e 18 sulmuese. Ka qënë në batalionet partizane të Martaneshit, Elbasanit dhe të Pezës. Në vitin 1943, internohet në Portoromano të Durrësit. Pas internimit kaloi në çetën partizane të Shijakut ku plagoset rëndë.
Ludwig von Mises
Jeta e hershme
Ludwig von Mises ka lindur nga prindër hebrenj në qytetin e Lemberg, në Galicia, Austro-Hungarisë (tani Lviv, Ukrainë). Familja e babait të tij Arthur Edler von Mises ishte ngritur në fisnikërisë austriake në shekullin e 19, dhe ishte i përfshirë në ndërtimin dhe financimin e hekurudhave. Nëna Ludwig së, Adele (lindur në Landau), ishte mbesa e Joachim Landau, një deputet i Partisë Liberale të Parlamentit Austriak.
Ahmet Myftar Dede
Biografia
Në vitin 1945 shërben në teqenë e Kuzum Babait në Vlorë me titullin baba deri në vitin 1948. Në këtë teqe ai afroi shumë besimtarë dhe intelektual dhe dashamirës duke fituar respektin e gjithë Vlorës dhe Shqipërisë me punën e gjithanshme të tij të besimit bektashian.
Në 1 qershor të vitit 1948 emërohet në postin e lartë, Kryegjysh Botëror i Bektashinjve me Seli në Tiranë. Ai punoi për bektashizmin në Shqipëri dhe marrëdhëniet me teqet në botë, pjesëmarrës në konferencat e Paqes. Zotërues i gjuhës arabe dhe turke.
Më 1958 u hoq nga posti i Kryegjyshit dhe së bashku me dervishin e tij, Reshat Baerdhin, u internua në Drizar të Mallakastrës. Aty u mbajt nëntë vjet deri më 1967. Nga ai vit e deri më 1980 jetoi në Tiranë, në mënyrë ilegale punoi për bektashizmin. Jetoi me preokupacion duke predikuar urtësinë e dashurinë ndër njerëz me fjalën e urtë ndaj Zotit.
Vlerësime
parapamje|Tyrbja e Dede Ahmet Myftarit Albapost në përkujtim të figurave të shquara kombëtare për vitin 2001, emërtoi emisionin e pullave me Dede Ahmet Myftar Ahmataj. Për kontribut të shquar në përhapjen e bektashizmit dhe ndenjave kombëtare. Këshilli bashkiak i qytetit të Vlorës i ka dhënë titullin “Qytetar Nderi i Vlorës”. Nipi i tij Kujtim Ahmataj, ish sekretari i pergjithshem prane Selise se Kryegjyshates Boterore Bektashiane, boton ne 2008 librin e shumepritur "Shenjti Kembezbathur". Ne kete liber jeta dhe vepra e shenjtit vjen nepermjet rrefimeve te besimatareve te tij, atyre qe deshmuan dhe jetuan mrekulline e tij si shenjtor, si atdhetar dhe si nje nder personalitet me te fuqishme te Kryegjyshates Boterore Bektashiane. Botimi u realizua me mbështetjen buk are te Skënder Gazhelit mikut të Kryegjysh Dede Ahmetit. "Shenjti kembezbathur" ka pare disa ribotime, me kerkese te jashtezakonshme te publikut.
Prodhime te tjera perfshine filma dokumentarë fetarë artistikë dhe historikë (nga Muharrem Fejzo etj).
La Torre de Cabdella
La Torre de Cabdella është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Pallars Jussà, të provincës Lleida, në Katalonia.
Lidhje të jashtme
La Torre de Cabdella
Majat e Shalës - Një kronikë e disa udhëtimeve midis fiseve malësore të Shqipërisë
"majat e Shalës - Një kronikë e disa udhëtimeve midis fiseve malësore të Shqipërisë" libër me Autor Rose Wilder Lane. Përktheu Kujtim Ymeri. Shtëpia botuese "Dituria", viti i botimit 2004. Faqet e librit 186. ISBN 99927-59-49-6
Astrit Fazliu
Astrit Fazliu (lindur më 18 Tetor 1987) është një futbollistë kosovaro-shqiptar i cili luan me klubin kosovar KF Drita në Raiffeisen Superliga si anësor.
Islamizmi
Islami është një term përmledhës për ideologji të ndryshme politike, të cilat, siç pretendohet, bazohen në ide dhe interpretime specifike të fesë islame. Si fenomen veçanërisht i fundit të shekullit të 19-të dhe 20-të, u qëndron të gjithë rrymave në themel si cilësi thelbësore, pikëpamja se islami, si fe unitare (tërësore) që përmban gjithashtu edhe dimensione sociale, juridike, politike dhe ekonomike, mund dhe madje duhet të jetë i vetmi burim për një sistem politik. Temat qëndrore të lëvizjeve islamiste janë shkrimet e shenjta të fesë islame si pikënisja e të gjitha çështjeve të jetës publike dhe private, apelet për autenticitet të fesë, çështja e formës së regjimit dhe e legjislacionit në vendet islamike, solidariteti ndërmjet të gjithë myslimanëve si dhe qëndresa ndaj çdo ndikimi të këtyre çështjeve nga ana jo-myslimane dhe ndaj hegjemonisë (kulturore). Lëvizjet islamiste mund të veprojnë në shkallë kombëtare dhe ndërkombëtare.
Në praktikën gjuhësore të zakonshme termat „islamizëm“ dhe „fondamentalizëm islamik“ përdoren shpesh në mënyrë identike. Megjithatë këto terma nuk duhen trajtuar si sinonime. .
Termi
„Islamizmi“ është një term i gjerë që bashkon lëvizje, mentalitete dhe ideologji të ndryshme. Ai rrjedh nga termi Arab (إسلاموية). Në arabisht ai zëvendësohet shpesh edhe nga termi al-uṣūliyya (أصول uṣūl „rrënjë", „fondament", „themel"), që është përkthimi në arabisht i konceptimit nga ana evropiane e fondamentalizmit. Islamistët e cilësojnë veten në arabisht përveç islamiyun („islamistë“) ndryshe edhe usuliyun („fondamentalistë“), musalihun („reformatorë“), ose salafiyun („selefistë“).
Këto emërtime qëndrojnë në kundërshtim me fenë tradicionale islame, me doktrinën e të cilës ato ndonjëherë nuk korrespondojnë. Ortodoksia islame, ndryshe nga ndonjë doktrinë e lëvizjeve të ndryshme islamiste, bazohet në interpretimet e teksteve të shenjta të fesë islame të shekujve të parë të historisë islamike, kryesisht prej shek. i 8-të deri në të 10-të pas Kr., si dhe për sunnitët në teorinë e "fundit të ijtihad-it". Të gjitha çështjet e jetës së përditëshme, të etikës, politikës ato juridike etj., jenë trajtuar sipas saj në mënyrë përfundimtare. Për ortodoksinë nuk vihet në diskutim as riinterpretimi i kuranit dhe sidomos i sunnas po ashtu as "historizimi" (relativimi kohor) ose përshtatja ndaj kushteve të sotme.
Kritiku dhe islamologu i njohur Tilman Nagel në esenë e tij ''Islami apo islamizmi? Vështirësitë e diferencimit'' është i mendimit se një dallim ndërmjet islamit dhe islamizmit është "pa vlerë për të kuptuarit e tyre". "Feja islame dhe islamizmi janë po aq të pandashme nga njëra-tjetra, aq sa dhe kurani dhe sunna jepen si absolute dhe të vërteta për të gjitha kohërat", shkruan Nagel. Ai e përdor në fakt fjalën "islamizëm", por duke e vendosur atë në argumentimin e tij faktikisht në një shkallë me islamin ortodoks. Nagel-i argumenton se kështu feja islame, me përjashtim të Muʾatazila-jve, është në thelbin e saj fondamentaliste. . "Feja islame nuk i përshtatet si kristianizmi një shteti ekzistues por krijon një të vetin." Nagel e arsyeton këtë historikisht me komunitetin e hershëm islamik nën Muhamedin, për të cilin ai shkruan: "që në fillim një prirje e vendosur për dominancë ndaj të gjithë grupeve të tjera të njerëzve, pikërisht sepse ... e shihte veten si e vërteta e patundshme dhe definitivisht e drejtë. Përdorimi i dhunës për të ekzistuar vetë dhe më pas për mposhtjen e komuniteteve të tjera që pikërisht s'ishin islame, është kështu një tipar thelbësor edhe pse jo më thelbësori në historinë e veprimtarisë së Muhamedit në Medinë." .
Pararendësit e shekullit të 18-të
Në historinë e fesë islame ka patur herë pas here lëvizje fondamentaliste dhe radikale fetare që përpiqeshin të mobilizonin shoqëritë në vendet e tyre për t'u rikthyer tek vlerat (etike, morale) e të parëve (as-Salaf as-salih, 610–855), por që kryesisht hidhnin poshtë dhunën si mjet për arritjen e qëllimeve të tyre. Ndër ta bëjnë pjesë vehhabitët, që janë formuar në shekullin e 18-të, ideologjia e të cilëve paraqet sot bazën spirituale në Arabinë Saudite. Një tjetër „stërgjysh shpirtëror“ i rëndësishëm është Juristi nga Damasku Ibn Taimiya (1263–1328). E reja në islamizëm është thirrja për reformimin e islamit, e filluar nga modernizues si psh. Xhamal ad-Din al-Afghani dhe Muhammad Abduh, të cilët u përpoqën me anë të reformimit të kësaj feje të mbushnin boshllëkun ndërmjet mentalitetit islamik mesjetar dhe modernitetit të depërtuar prej perëndimit.
Fundi i shekullit të 19-të: mendimtarët arabë përpiqen të korrigjojnë kuptimin e fesë islame
Fundi i shekullit të 19-të solli për botën arabo-islamike një rënie kulturore dhe fetare. Perandoria Osmane filloi të ndahej në pjesët e saj përbërëse, Egjipti ishte vënë nën sundimin britanik. Qeveria qëndrore në Stamboll doli si e paaftë për të përballuar sfidat politike, ekonomike dhe sociale të fillimit të shekullit të 20-të. Sulltanët mbaheshin për të korruptuar dhe si shembuj të këqij për myslimanët. Sulltanati, i cili legjitimitetin e tij e bazonte teorikisht në mbajtjen të bashkuar të perandorisë dhe në përkrahjen e fesë, doli në realitet si i paaftë për t'ia dalë mbanë kësaj detyre. Borxhet e rënda e detyruan Perandorinë Osmane t'u bëjë koncesione fuqive të mëdha evropiane dhe favore në investime, në kërkimin dhe shfrytëzimin e pasurive natyrore (psh. të naftës). Afërsisht prej fundit të shekullit të 19-të perandoria ishte e varur financiarisht nga Evropa.
Si pasojë e ndryshimeve të mëdha që përshkuan botën arabe në lëmin ekonomik dhe sociokulturor, shoqëritë myslimane e panë veten përballë problemesh të reja. Ndikimi në rritje nga ana e fuqive të mëdha evropiane kishte çuar në humbje identiteti; si pasojë e migracionit (shpërnguljeve, mërgimit) dhe e urbanizimit u shkatërruan njësitë fisnore tradicionale të rëndësishme, industrializimi dhe individualizimi çuan në papunësi dhe varfëri në rritje. Si përgjigje ndaj këtyre problemeve, mendimtarë myslimanë si Xhamal ad-Din al-Afghani (1837–97), Muhammad Abduh (1849–1905) ose Rashid Rida (1865–1935) krijuan një mënyrë kuptimi për fenë islame, i cila para së gjithash propagandonte një ripërtëritje dhe rikthim tek vlerat dhe traditat e kuranit. Sipas tyre, në qoftë se myslimanët do t'i drejtonin përsëri vëmendjen fesë së vet, bota islamike do të fitonte edhe një herë fuqinë e dikurshme. Arritjet e kohëve moderne në thelb nuk hidheshin poshtë por duheshin integruar mbi bazën e vlarave islamike në shoqëritë e botës islame. Si përkrahës të përparimit teknik dhe të reformave shoqërore mendimtarët myslimanë të kësaj kohe cilësohen edhe si "modernizues islamikë".
Abduh dhe Rida hidhnin poshtë idetë mbizotëruese të juristëve klerikë konservativë tradicionalë (Ulema), të cilët në atë kohë mbaheshin kryesisht si vegla të regjimeve. Modernizuesit islamikë hidhnin poshtë çdo ndryshim të doktrinës islame në kuptimin më të ngushtë të pas vitit 855, ndër to, rrymat e ndryshme juridike islamike (madhhab), të cilat ata i trajtonin tërësisht si devijim nga doktrina e vërtetë islame.
Fillimi i shekullit të 20-të: ideologjia bëhet pjesë e sistemit
Lëvizjet moderne islamiste në kuptim të mirëfilltë, filluan të lindin në vitet 1920 dhe 1930. Në fillim të shekullit të 20-të, për njerëzit në lindjen e mesme dhe të afërme, filloi të zhvillohej një dinamikë katastrofike. Lufta e parë dhe e dytë botërore shkretoi pjesë të mëdha të lindjes së afërme dhe të mesme. Perandoria Osmane morri fund më 1918, pak më pas shpalli Ataturku sulltanatin si dhe kalifatin si të shfuqizuar. Ndërsa vendet evropiane në teknikë, shkencë dhe në shumë fusha të tjera dukeshin shumë më me epërsi se sa kolonitë dhe protektoratet e reja, ortodoksia e etabluar islame, sidomos ajo e akademive në Al-Azhar, nuk kishte ç't'i kundërvinte kohës moderne. Në këtë sfond sa vinin e përfitonin idetë e modernizuesve.
Pjesët e mbetura nga Perandoria Osmane u ndanë nga fuqitë fitimtare të luftës së parë botërore (Britania e Madhe, Franca), në shtete nacionalë, shumë prej të cilëve qeveriseshin me anë mandatesh nga Evropa. Kjo kohë shihet nga historianët islamikë si kohë e poshtërimit të rëndë jo vetëm për islamin si fe, por edhe për vetë qytetërimin arab dhe islamik. Pas arritjes së pavarësisë në shumë ish-shtete mandatore u instaluan ose u implantuan (montuan) sisteme regjimesh shekullare (laike) ose monarkike (mbretërore) që shpesh nuk merrnin parasysh bindjet dhe pikëpamjet tradicionale fetare të popullsive të tyre.
Në këto kohë përmbysjesh filloi të lindte doktrina e një rryme të re me orientim politik, e cila luftonte për një islam si bazë për një shoqërie ideale. Me autoritet deri më sot është Besëlidhja e vëllezërve myslimanë e formuar më 1928 në Egjipt nga ish-mësuesi Hassan al-Banna (1906–1949). Besëlidhja e vëllezërve myslimanë kritikonte monarkinë e përbuzur si „dekadente“, e cila ishte instaluar nga Britania e Madhe, si dhe shthurjen morale si pasojë e rënies kulturore të Egjiptit. Ajo përpiqej të përtërinte dogmat fetare dhe të zgjidhë paralelisht të gjithë problemet e vendeve islamike. Ndikimi britanik në vend, i cili zgjati faktikisht deri më 1952, konsiderohej nga islamistët si neo-kolonializëm, që duhej luftuar.
Abû l-A’lâ al-Maudûdî (1903–1979), i lindur në Indi dhe (prej vitit 1947) aktiv, me partinë e tij Jama'at-e islami të themeluar më 1941 në Pakistan, ka ushtruar gjithashtu ndikim me rëndësi ndaj islamizmit të ri. Në Iran ishte krijuar një formë e veçantë e fondamentalizmit islamik e mbrujtur nga doktrina e imamatit. Nën udhëheqjen e ajatollahut Ruhollah Musavi Khomeinit (1906–1989) u instalua pas revolucionit islamik të vitit 1972 një regjim duke u bazuar në një formë të fondamentalizmit shiit. Panislamizmi tashmë në rritje dhe eksporti që e shoqëronte atë nga Irani, fuqizoi edhe ideologjikisht lëvizjet islamiste në shumë vende.
Helmësi
është një fshat në Rrethin e Kolonjës në Shqipëri.
Islamizmi
Pas luftës gjashtëditore: islamizmi zëvendëson nacionalizmin
Një fazë me rëndësi në zhvillimin e islamizmit paraqet lufta gjashtëditore e vitit 1967 dhe koha direkt pas saj. Ideologjia e nacionalizmit arab, mbizotëruese deri në atë kohë, shteroi me humbjen e luftës kundra Izraelit, e konsideruar nga shtetet arabe si një poshtërim. Islamizmi u bë një alternativë e akceptueshme (e pranueshme) për shumë njerëz, të cilët, të zhgënjyer nga nacionalizmi dhe socializmi arab, kërkonin një kompensim ideologjik. Shumë sundimtarë arabë u dhanë privilegje islamistëve në mënyrë që të kufizonin ndikimin e nacionalistëve dhe panarabistëve dhe për të amortizuar pakënaqësinë e popujve. Në këtë mënyrë ata arritën të kufizojnë të drejtat demokratike duke iu kundërvënë kështu edhe përpjekjeve për ndryshime demokratike. Revolucioni iranian më 1979, megjithëse i mbartur nga shiitët, u bë në të gjithë botën islamike simbol dhe shembull për aftësinë e një shteti islamik për të mbijetuar.
Në vitet 1960 filloi të rritet ndikimi edhe i islamistëve radikalë (psh. Sayyid Qutb), që kohën e atëhershme e konsideronin si „xhahilija“ (koha e paditurisë). Është detyra e myslimanëve, thonin ata, që të ndihmojnë me anë të xhihadit në rritjen e rëndësisë së ligjit fetar në vendet islamike. Dështimi i socializmit arab, i shumë regjimeve monarkike dhe i nacionalizmit panarabik çoi në botën arabe në formimin e shumë grupeve islamiste.
Radikalizimi në vitet 1990. Islamizmi: fashizmi i shekullit të 21-të?
Njëkohësisht është në zhvillim e sipër një ri-islamizim në shumë nga shoqëritë islamike, gjë që ka shkaktuar në Evropë dispute (debate) si psh. atë për shaminë e kokës dhe për karikaturat për Muhamedin. Islamizmi i sotëm përdor mjete të ndryshme: edhe brenda familjes nëpërmjet mënyrës së jetesës të orientuar nga parimet islamike, me anë të reklamës dhe propagandës për fenë islame (da'va-ja), të përpjekjeve për të shfrytëzuar të gjitha mundësitë e ligjshme për fenë islame, shpërndarje literature dhe librash, të financimit të enteve socialë ose të ngritjes së xhamive.
Shkrimtari hollandez Leon de Winter e ka emërtuar islamizmin si „fashizmin e shekullit të 21-të“, duke e vendosur atë në një shkallë me terrorizmin: „Pas fashizmit të majtë sovjetik, pas fashizmit të djathtë nazist, është islamizmi fashizmi i shekullit të 21-të.“ Veçanërisht që prej atentateve terroriste të 11 shtatorit 2001 dhe zhvillimit në rritjte të regjimit iranian si diktaturë totalitare, sa vijnë e përhapen neologjizmat e diskutueshme si psh. "fashizmi islamik" në lidhje me fenomenin e islamizmit. Ky debat nxjerr në pah politizimin në rritje të këtij termi edhe në Evropë.
Tiparet kryesore
Doktrinat e rrymave islamiste në vendet e ndryshme të botës islamike, ndryshojnë pjesërisht shumë nga njëra-tjetra. Kjo i detyrohet sidomos ndikimit nga ana e traditave të vendit dhe të konfesioneve specifike (sekteve), siç e bën këtë të qartë një krahasim i partive islamiste të vendeve të lindjes së afërme me ato të Azisë juglindore. Megjithatë dallohen disa konstante idesh islamiste. Në to bëjnë pjesë:
1. Islami si burim referimi për të gjitha aspektet e jetës: për fenë, politikën, ekonominë, drejtësinë, marrëdhëniet mes burrit dhe gruas, arsimin dhe edukimin. Koncepti islamik i shumuliyyah („tërësia“) i Hasan Al-Bannas-it paraqitet kështu:
2. Thirrja për rikthim tek islami „i vërtetë“, i kuranit dhe sunnas, si dhe shpesh kundërshtimi për të pranuar fundin e ixhtihad-it që predikohet nga ortodoksia sunnite. Mënyra e jetesës dhe veprat e myslimanëve përreth cilësohen shpesh si jo-islame dhe të prira nga religjioziteti i shtirë.
3. Si rrjedhim i kësaj, hedhja poshtë e taklid-it, dmth. e traditave fetare dhe kulturore që islamistët i konsiderojnë si falsifikime të doktrinës së vërtetë të islamit. Duke u bazuar tek selefizmi, feja duhet spastruar nga ndikimet e huaja dhe duhet rikthyer në besimin e vërtetë të të parëve të devotë.
4. Thirrja për bashkim politik dhe fetar të të gjithë myslimanëve, e umma-s (panislamizëm). Fushat kryesore të veprimit të grupeve islamiste janë thirrjet për solidaritet me myslimanët në botë, sidomos me palestinezët dhe aktualisht me irakianët, të dy këta, popuj që sipas tyre shtypen nga armiku i pafe.
6. Qëndresë kundra çdo përzierje, kontrolli ose qeverisje të huaj jo-islame nga bota e jashtme jo-myslimane. Vendet myslimane duhen qeverisur vetëm nga myslimanë. Shume lëvizje islamiste bazohen në qëndresën politike kundra një fuqie pushtuese, psh. në zonat autonome palestineze dhe në Liban.
Është i rëndësishëm dallimi ndërmjet islamizmit moderat dhe atij radikal ose të dhunshëm me shumë nën-rryma që janë ndërmjet këtyre dy kategorive. Grupet radikale bëjnë pjesë në kategorinë „islamistë“ po aq sa edhe aktorët moderatë, që synojnë ta bëjnë fenë islame si parim për marrëdhëniet sociale dhe politike. Kështu, partitë dhe grupet islamiste paraqesin synime shumë të ndryshme: aktivistët moderatë hedhin poshtë me forcë dhunën, prijësit fetarë të grupeve radikale si dhe kufizimin e ndonjë lirie të individit. Gjithashtu duhet patur parasysh ndryshimi ndërmjet grupeve ose partive islamiste nga ato islamike ose myslimane. Grupimet dhe partitë „myslimane“ ekzistojnë gjithashtu, por spikasin nga islamistët duke mos insistuar në politizimin e fesë. Ato nuk bien automatikisht në kategorinë „islamististë“.
Islamizmi dhe demokracia
Meqë ideologjitë islamiste bazohen shumë tek forma e shtetit legjislativ dhe ekzekutiv islamik, tema e formës së pushtetit të një shteti islamik është në qendër të çdo ideologjie islamiste. Por pikëpamjet për të divergjojnë shumë nga njëra-tjetra.
Argumentet kundra demokracisë si formë e organizimit shtetëror bazohen në hipotezën se demokracia vetë si ideologji është e kundërta e parimeve teologjike të fesë islame: në qendër qëndron sovraniteti i zotit (hukm illah ose hakimiyyat lillah tek Abu l-Aʿlā al-Maududi dhe Sayyid Qutb-i) çka përjashton çdo formë të sovranitetit të popullit. Këto ide mbështeten sidomos në veprat e Maududi-t dhe Sayyid Qutb-it. Ayman Dhavahiri e cilëson demokracinë si shirk-u-billah, vendosjen e perëndive të tjera përbri zotit. , grupi xhihadist Hizb ut-Tahrir e quan demokracinë si "nizam-u-kufr", një sistem blasfemie. Sipas tyre, për myslimanët është "haram" që të bëjnë thirrje për demokraci ose të marrin pjesë në të. Sistemet demokratike shihen si jo-islame pasi liritë publike do të çonin në vepra të ndaluara në fenë islame, psh. në sjellje të papranueshme morale, si psh. prostitucioni.
Në kundërshtim me këtë ekziston një tendencë që përkrahet ndër të tjera nga partia En-Nahda (e ndaluar në Tunizi) e kryesuar nga Rachid al-Ghannouchi, Ḥasan at-Turābī, nga pjesë të Besëlidhjes së vëllezërve myslimanë egjiptiane dhe jordaneze dhe nga shumë intelektualë myslimanë. Këta e shohin demokracinë si strukturë të afërt me islamin për të kontrolluar në këtë mënyrë qeverinë. Al-Ghannouchi dhe të tjerë bazohen për këtë interpretim tek idea islame e shūrā-as, një mekanizëm politik me anë të të cilit sundimtari bie në ujdi me popullin e tij ose me klerin. Ghanouchi e konsideron demokracinë, (megjithëse jo në formën e saj shekullare (laike)), si mekanizëm të aftë për të ndaluar despotizmin dhe për të garantuar zbatimin e vërtetë të sharias, të kodit ligjor islamik. Parimi i sovranitetit të zotit kuptohet si parim themelor, i cili e detyron sundimtarin që të mos qeverisë në mënyrë despote dhe arbitrare, pasi pushteti ligjor i vërtetë ndodhet në dorën e zotit.
Pakicat fetare
Pasi feja islame (ashtu si edhe islamizmi) nuk e njeh islamizimin me forcë, pakicat fetare, përderisa bëjnë pjesë tek fetë me libër (si psh. të krishterët, hebrenjtë etj.), mbrohen nga ana e shtetit (statusi i dhimmi-ve). Grupet islamike dallojnë mes tyre në konceptimin e një "mbrojtje" të tillë; shumë prej tyre pranojnë që t'u lejohet pakicave praktikimi i fesë së tyre krejtësisht, të tjerë mundohen të kufizojnë praktikimin publik të saj. Sipas shumicës së ideologjive islamiste, heterodoksët (besimtarët e feve të tjera) zotërojnë gjerësisht të njëjtat të drejta si myslimanët, megjithatë atyre nuk u lejohet ushtrimi i pozitave të caktuara politike dhe mbajtja e armëve. Gjithashtu atyre u duhet të paguajnë në vend të taksës së zakat-it, të detyrueshme për myslimanët, një taksë të veçantë për kokë („xhizja“).
Imazhi i gruas
Imazhi i gruas në ideologjitë islamiste është gjithashtu shumë i ndryshëm. Bindja thelbësore e shumicës së grupeve islamiste është se gruaja së pari e ka vendin në ambientin shtëpiak, megjithatë, aktivitetet politike dhe fetare, puna dhe argëtimi, nuk janë të ndalura për to, përderisa këto janë të pajtueshme me familjen. Shumë organizata dhe parti islamiste kanë komitete dhe shoqata paralele për gratë, ku ato mund të aktivizohen politikisht. Kjo nxjerr në pah se imazhi i gruas në islamizëm nuk është as i njëllojtë, as njëdimensional. Kështu, shumë islamistë e shohin veten madje si reformues që mbrojnë gratë nga traditat e vjetëruara, të cilat për ta janë në të vërtetë jo-islame. Ndërsa grupe të tjera janë kundra daljes së grave në skenën publike duke propaganduar një imazh konservativ të gruas.
Marrëdhëniet e islamistëve mes njëri-tjetrit
Islamizmi sunnit ndryshon shumë nga ai shiit dhe pikëpamjet e përkatësisht tjetrit nuk pranohen. Këto divergjenca dalin në pah jo së fundi në lidhje me temën e lirisë së mendimit dhe të fjalës. Në përgjithësi konceptet, si psh. respekti, mirësjellja, morali dhe devotshmëria ndaj zotit janë shumë me rëndësi në botëkuptimin islamik. Si pasojë e kësaj, ka mundësi që kjo të çojë (në vendin e vet) në kufizimin e lirisë së mendimit për të ruajtur dhe mbrojtur këto koncepte.
Selefizmi
→ shih artikullin kryesor: Selefijje
Selefizmëm quhet rryma e pikëpamjeve të sotme islamiste, e cila kërkon rikthimin tek islami i dikurshëm i të parëve, tek profeti Muhamed dhe tek katër kalifët e drejtë. Kjo rrymë konsiderohet në përgjithësi si e lindur në shekullin e 19-të, si reagim ndaj influencës në rritje nga Evropa në Perandorinë Osmane dhe dobësinë në rritje të sulltanatit. Selefizmi, për herë të parë si tendencë në islam, hedh poshtë traditën e ulema-s si edhe ndikimet kulturore, sufizmin duke kërkuar ripërtëritjen e ixhtihad-it, interpretimin individual të teksteve islamike. Salfizmi është një rrymë, e cila bazohet në mendimtarë që nuk kanë patur ose kanë detyrimisht kualifikim klerikal. Si themeluesit e selefizmit konsiderohen ndër të tjerë Xhamal ad-Din al-Afghani (1838-1897), Muhammad Abduh (1849-1905) si dhe Rashid Rida (1865-1935). Selefizmi mund të konsiderohet si rrymë me influecë dhe pararendës i islamizmit të mëvonshëm.
Fondamentalizmi/Neofondamentalizmi
Termi i fondamentalizmit vendoset shpesh në gjuhën popullore në një shkallë me islamizmin; në literaturën akademike bëhet dallim ndërmjet këtyre dy termave. Tradicionalisht, ky term përcakton klerikët e ilm al-usul-i, të shkencës që merret me studimin e fondamenteve të jurisprudencës islame (fikh, arabisht: فقه).
Islamologu francez Olivier Roy e karakterizon fondamentalizmin islamik veçanërisht si mentalitet brenda islamit që i kundërvihet ortodoksisë së klerikëve, ulama-s. Në kundërshtim me islamizmin, fondamentalizmi e cilëson veten si lëvizje që kërkon të ndryshojë shoqërinë dhe jo në radhë të parë shtetin. Islamizimi i shoqërisë ka kështu përparësi para aktivizmit politik. Fondamentalizmi islamik ose Neofondamentalizmi është sipas definicionit të Roy-it, konservativ, duke i dhënë kështu gruas pak të drejta, çka është në kontrast të fortë me shumicën e grupeve islamiste, dhe duke parë hyrjen në fuqi të sharias si bazë të rëndësishme për islamizimin e plotë të shoqërisë. Nga ana tjetër, forma e pushtetit shtetëror shihet me më pak rëndësi se sa respektimi i vetë ligjeve fetare.
Historiani angloamerikan Bernard Lewis e cilëson si të pavend dhe gabim përdorimin e termit fondamentalizëm për fenë islame, pasi ai është përdorur fillimisht për kristianizmin. Ai përdoret aty për të cilësuar kryesisht rrymat protestante, të cilat luftojnë për origjinën hyjnore dhe pagabueshmërinë e biblës. Ky koncept veç, thotë Lewis, nuk përdoret dot në fenë islame, pasi besimi në origjinën hyjnone të kuranit është pjesë themeltare e kësaj feje. Kështu që, çdo mysliman do të ishte sipas këtij koncepti një fondamentalist. Afërsisht kështu shprehet edhe Abdelvahab Meddeb, duke thënë se fara e islamizmit gjendet që në tekstin e kuranit. Sipas tij, do të ishte shumë me e thjeshtë që të mos ekzistonte fare një lexim i tillë i kuranit.
Këtyre pikëpamjeve u kundërvihen islamologë si psh. Gilles Kepel ose Olivier Roy, të cilët akuzojnë Bernard Lewis dhe të tjerë për konceptimin njëdimensional dhe esencialist (të thjeshtëzuar) të fesë islame.
Islamistët në qeveri
Aktualisht ekzistojnë zyrtarisht dy shtete islamike: Irani dhe Arabia Saudite. të dy këto vende mbështeten mbi baza parimisht të ndryshme dhe divergjojnë edhe në lidhje me zhvillimin e tyre historik dhe me fenë shtërore, (Irani: shia dymbëdhjetëshe; Arabia saudite: sunnito-vehhabite). Të dy regjimet, sidomos ai iranian, kundërshtohen nga pjesë të popullsisë, sidomos nga grupet islamiste të „brendshme“, të cilat në fakt janë zyrtarisht të ndaluara, por në mënyrë të fshehtë janë duke gjetur bazë mbështetjeje në rritje.
Troshan
Troshani (Troshanë) është një fshat në komunën Blinisht në rrethin e Lezhës të Shqipërisë.
Islamizmi
Islamistët në qeveri
Në Turqi, partia e islamizmit "të butë" AKP (Partia e Drejtësisë dhe Zhvillimit) ka shumicën në parlament dhe që nga viti 2002 kontrollon qeverinë.
Debati mbi islamizmin
Debate shkaktojnë sidomos temat: myslimanët në botën e jashtme jo-myslimane, gruaja si dhe forma e vërtetë e shtetit islamik, ku jetojnë edhe pakica jo-myslimane, (dhimmi-t). Prandaj partitë islamike dhe islamiste përfaqësojnë pikëpamje shumë të ndryshme nga njëra-tjetra, duke filluar nga modifikimi moderat i ligjeve në disa pak fusha esenciale, si psh. ato në lidhje me familjen, deri tek shteti teokrat totalitar. Gjithashtu ekzistojnë edhe dallime të mëdha ndërmjet sunnitëve dhe shiitëve: sunnitët e shohin sundimin nga ana e njerëzve si legjitim ndaj zotit, ndërsa shiitizmi ortodoks nuk e imagjinon dot sundimin e njerëzve në këtë botë përpara rikthimit të mahdi-ut. Këtë traditë e ka ndërprerë ayatollah Khomeini pas revolucionit të vitit 1979, duke argumentuar se sundimi në këtë botë i juristit klerik më të lartë, shihet nga zoti si legjitim përderisa mahdi-u nuk është rikthyer akoma.
Problematik është edhe vlerësimi i islamistëve radikalë dhe potenciali i rrezikut prej tyre. Ndërsa disa grupime islamiste dhe ndjekësit e tyre nuk kanë karakter ushtarak, ka të tjera që janë radikalë në zbatimet dhe veprimet e tyre duke përkrahur dhunën për t'ia dalë në krye qëllimit. Veçanërisht çështja, se në ç'mënyrë duhet të jetojnë myslimanët në vendet jo-myslimane, psh. në Evropë, nuk është përcaktuar qartë nga ana e imamëve dhe juristëve klerikë islamikë. Organizatat radikale e shfrytëzojnë këtë paqartësi. Në vendet ku jetojnë pakica myslimanësh, zhvillohet një debat i gjallë për atë se si mund të analizohet potenciali i rrezikut nga islamistët. Probleme lindin këtu nëpërmjet barrierave gjuhësore dhe vetëizolimit të grupimeve islamiste. Kështu që përftimi i dijenive të sigurta mbi qëllimet konkrete të grupeve radikale është shpesh i vështirë.
Britani e Madhe
Nga gjithësej 60 milionë banorë të Britanisë së Madhe, janë 1,6 milionë myslimanë. Zonat me përqëndrimin më të madh janë Bradford, Oldham, Burnley, Birmingham, dhe sidomos kryeqyteti Londra. Bashkë me një numër të madh të huajsh të tjerë jo-myslimanë, këto zona paraqesin qendra sociale shumë problematike. Ndër të tjerë, edhe atentatorët e 7 korrikut 2005 në Londër, ishin të gjithë nga Bradford-i dhe shtetas britanikë.
Klima në shoqërinë britanike ka ndryshuar shumë. Autoritetet zyrtare në Britaninë e Madhe praktikojnë shumë tolerancë për çështjet në lidhje me lirinë e shprehjes së mendimit, megjithatë timbri është ashpërsuar, psh. në rastin kur qeveria kërkon zyrtarisht nga universitetet që „të vrojtojnë me kujdes“ studentët myslimanë.
Disa xhami janë prej kohësh pika takimi dhe shkëmbimi për islamistët me pikëpamje të njëjta. Kështu psh. sugjeron imami Omar Bakri nga Londra, kreu i sektit radikal Al Muhajiroum, vazhdimisht xhihad-in, si formën e vetme të konfrontimit me shoqëritë jo-myslimane. Për një kohë të gjatë kishte mundësi edhe sheiku Abu Hamza al-Masri, i cili predikonte në xhaminë e Nord-Finsbury-Park, t'u jepte instruksione për misionin e tyre disa personave të demaskuar më vonë si terroristë dhe kuadro të Al-Kaida-s, përpara se të arrestohej si pasojë e presionit nga ana Shteteve të Bashkuara. Sipas një artikulli në shtypin britanik në gusht 2007, janë rreth 20 përqind e myslimanëve në Britaninë e Madhe simpatizantë të islamistëve militantë (thotë Haras Rafik, një këshilltar i ish-kryeministrit britanik Gordon Brown), dhe madje deri në 9 përqind të atentatorëve vetëvrasës (kamikaze). Nga një kuotë prej 1,6 milionë myslimanësh, janë këta jo më pakë se 144.000 persona që përkrahin terrorizmin.
Prej para pak kohësh, janë përforcuar zërat që flasin për „Eurabinë“ ose „Londonistanin“ duke e përshkruar Londrën jo vetëm si kryeqytet kulturor evropian por edhe mysliman. Një pikësynim me rëndësi për ndjekësit e rinj (të përshtatur nga ana e jashtme ndaj vendit të tyre britanik) të kësaj teologjie, është vetëdija për të luftuar për një sistem revolucionar i cili, sipas tyre, do t'i sjellë më në fund gjithë botës drejtësinë islame.
Francë
Në Francë jetojnë afërsisht gjashtë milion myslimanë, me prejardhje krysisht nga Afrika e veriut. Shumica dërrmuese është paqësore dhe hedh poshtë idetë radikalo-islamiste. Shërbimi francez i mbrojtjes së kushtetutës mendon se në zonat e banauara të përqënduara urbane, si psh. në periferi të Parisit janë duke përparuar myslimanët radikalë. Veçanërisht rrezikohen „të rinj që kanë humbur ekuilibrin“, të cilët mund të radikalizohen lehtë nga elementët ekstremistë.
Nga fundi i vitit 2005 fitoi një farë eksploziviteti debati mbi fondamentalizmin islamik si pasojë e trazirave në Francë. Në të u përzie edhe problemi i i trajtimit të pabarabartë i francezëve me ngjyrë, shumë prej tyre jo gjithmonë me prejardhje myslimane.
Gjermani
Në Gjermani jetojnë, sipas një statistike të vitit 2007, rreth 3,5 milionë myslimanë. Sipas Shërbimit Federal për Mbrojtjen Kushtetutore, rreth një përqind e tyre janë anëtarë organizatash islamiste ose islamo-politike me pikëpamje radikale. Nga kjo del se janë rreth 32.100 persona që në vitin 2005 kanë qenë anëtarë të grupimeve islamiste. Nga këta janë 27.200 me origjinë turke dhe 3.350 arabe. Gjermania konsiderohet sidomos si zonë e qetë për terroristë të mundshëm islamistë. Disa politikanë kërkojnë një ndërhyrje më me forcë të shtetit kundra shkelësve islamistë të ligjit. Mbledhja e provave ndaj qëllimeve konkrete si edhe peshimi ndërmjet lirisë së mendimit dhe rrezikimit të shoqërisë, del shpesh si i vështirë. Në shumë raste shkelësit islamistë të ligjit janë në fakt me prejardhje jo-gjermane, por që zotërojnë veç shtetësinë gjermane.
Gazeta gjermane Die Welt ka shkruar në vitin 2008, duke iu referuar të dhënave të një analize të ndërmarrë në dhjetor 2007 nga unversiteti i Hamburgut, por që veç sipas saj, duhen „trajtuar me kujdes“: sipas kësaj analize, „14 përqind e popullsisë myslimane hedh poshtë demokracinë në Gjermani duke preferuar ligjin e sharias islame. Ky grup e sheh si legjitim edhe përdorimin e dhunës për motive politiko-fetare. Tek të rinjtë myslimanë arrin kjo vlerë në 29,2 përqind, tek studentët (duke përfshirë këtu edhe paragjykimet antisemite ose antikristiane) në 16,4 përqind.“
Zvicër
Në Zvicër jetojnë rreth 310.000 myslimanë, kryesisht sunnitë. (4,26 %), 40.000 prej tyre janë shtetas zvicerianë. 10 deri 15 përqind prej tyre praktikojnë fenë. Numri i islamistëve militantë në Zvicër vlerësohet nga ekspertët në rreth 3000.
Një prej islamistëve më të njohur në Zvicër ka qenë konvertiti (ndërruesi i fesë) Ahmed Huber.
Në qershor 2007 u dënua nga gjykata federale ish-marokania, shtetasja belge dhe islamistja Malika El Aroud, që është edhe e veja e Dahmane Abd el-Sattar-it, e vrasësit të Ahmad Shah Massoud-it, dhe e bashkëshortit të saj të dytë, Moez Garsallaoui, në lidhje me propagandë terroriste në internet. Kjo faqe interneti përhapte informacione mbi ndërtimin e bombave dhe video ekzekutimesh.
Itali
Italia dhe Vatikani janë sipas shërbimeve sekrete, prej kohësh në shënjestër të terroristëve islamistë. Në Itali jetojnë e pakëta 800.000 myslimanë. Sipas mendimit të gazetarit italian me origjinë nga Libia Fahrid Adli, frekuentojnë rreth pesë përqind e tyre rregullisht xhamitë; vetëm një pjesë e vogël e këtij grupi është i gatshëm për dhunë me motive fetare.
Ish-ministri i brendshëm Enzo Bianco ka njoftuar nga fillimi i i vitit 2004, se që në vitet 1997, 2000 dhe 2001 janë zbuluar grupe myslimanësh të cilat kanë patur lidhje me terroristët islamistë. Që prej atentateve të Madridit në mars 2004 dhe vrasjes së dy italianëve të marrë peng në shtator 2004 në Irak, ndjehet një rritje e mosbesimit të popullsisë ndaj pakicës myslimane. Përballë këtij zhvillimi, presidenti i republikës Carlo Azeglio Ciampi ka shprehur shqetësimin mbi klimën antiislamike në Itali. Ministri i brendshëm Giuseppe Pisanu ka bërë thirrje për dialog me myslimanët.
Spanjë
Analizat e ndryshme kanë nxjerrë në pah se islamistët me prirje për dhunë i rekrutojnë ndjekësit e tyre në radhët e kriminelëve të vegjël bashkëbesimtarë. Drejtori i Europolit Mariano Simancas ka kritikuar gjendjen në burgjet e mbingarkuara duke i cilësuar ato si „terren i përshtatshëm për ekstremizmin“. Në burgjet e Spanjës ndodhen rreth 6000 Afrikanoveriorë, kryesisht nga Maroku dhe Algjeria.
Ponciani
Papa Ponciani ( l. ?, Roma - v. 19 nëntor 235, Sardenja) ishte papa i 18 i Kishës Katolike. Shërbeu si papë që nga zgjedhja e tij më 21 korrik 230 dhe deri më 28 shtator 235. Paraardhës i tij ishte Papa Urbani I, ndërsa pasardhësi Papa Anteri.
231 p.e.s.
Mbi vitin 231 p.e.s..
Richard Ebeling
Richard Ebeling (30 janar 1950) është një autor me prirje libertariane dhe ka qenë president i Foundation for Economic Education nga viti 2003 në 2008.
Ka shkruar dhe redaktuar libra të shumtë, përfshirë tre vëllimet e Selected Writings of Ludwig von Mises.
Veprat e tija më të fundit janë Political Economy, Public Policy, and Monetary Economics: Ludwig von Mises and the Austrian Tradition, (Routledge, 2010), dhe Austrian Economics and the Political Economy of Freedom (Edward Elgar, 2003).
Ai është bashkë-autor dhe bashkë-redaktor i librit In Defense of Capitalism (5 vol.)
Red Skull
Red Skull është një hierark nazist i stërvitur nga vet Adolf Hitleri, dhe luan rolin e kundërshtarit më të lig të Kapiten Amerikës.
Scalable Link Interface
Scalable Link Interface është teknologjia e cila mundeson perdorimin e dy kartelave grafike ne nje PC. Mvarësisht nga kompliciteti i imazhit të afishuar ajo funksionon në dy mënyra:
Shkolla Teknike Ekonomike në Tiranë
Shkolla është çelur në vitin 1947 me emrin "Teknikumi Ekonomik". Në ato vite ajo i shërbeu sistemit të ekonomisë së centralizuar që shërbeu në Shqipëri deri në vitet 90. Shkolla ka qenë katërvjeçare dhe ka pasur specialitete të ndryshme të profilit ekonomik si; financë e merceologji, ekonomik dhe tregeti.
Pas vitit 90 kur Shqipëria po ndërtonte sistemin e ekonomisë së tregut të lirë shkolla është në shërbim të këtijë sistemi. Në bazë të këtijë sistemi u ndryshuan kurrikulat duke u futur në kurrikula të reja.
Ekonomist me tre specializime:
Ekonomist banke
Ekonomist sigurimesh
Ekonomist tatimesh
• Në mbarim të ciklit 5-vjeçarë përgadititen nxënës në nivelin e specialisteve të mesëm të aftë për të punuar në sektorin e Bankave, Tatimeve, Sigurimeve dhe Turizmit.
• Përgatitjen e nxënësve për vazhdimin e studimeve të larta në Universitet kryesisht në lëndët e profilit ekonomik.