cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Metafizika Libri i Tretë (Aristoteli)
Por nga ana tjetër astronomia nuk mund të merret me madhësi të perceptueshme dhe as me këtë qiell mbi ne. Për as linjat e perceptueshme nuk janë vija të tilla për të cilat flet gjeometri (sepse asnjë gjë e perceptueshme nuk është e drejtë ose e rrumbullakët në mënyrën në të cilën ai përcakton 'të drejtë' dhe 'të rrumbullakët'; sepse një cikël prek një buzë të drejtë jo në një pikë, por si Protagoras thoshte se e bëri, në përgënjeshtrimin e tij për gjeometrat), dhe as lëvizjet dhe orbitat spirale në qiej si ato për të cilat trajton astronomia, dhe as nuk kanë pika gjeometrike të njëjtën natyrë me yjet aktualë.-Tani ka disa që thoni se këto të ashtuquajtura ndërmjetës midis Formave dhe gjërave të perceptueshme ekzistojnë, jo përveç gjërave të perceptueshme, por në këto; rezultatet e pamundura të kësaj pikëpamje do të zgjasnin shumë për të numëruar, por mjafton të merren parasysh edhe pika të tilla si më poshtë: -Nuk është e arsyeshme që kjo të jetë kështu vetëm në rastin e këtyre ndërmjetësve, por qartazi Formularët gjithashtu mund të jini në gjërat e perceptueshme; sepse të dy pohimet janë pjesë e së njëjtës teori. Më tej, nga kjo teori del se ka dy trupa të ngurtë në të njëjtin vend dhe se ndërmjetësit nuk janë të paluajtshëm, pasi ato janë në gjërat e perceptueshme lëvizëse. Dhe në përgjithësi, për cilin qëllim do të supozohej se ata ekzistonin vërtet, por që të ekzistonin në gjëra të perceptueshme? Për të njëjtat rezultate paradoksale do të pasojnë të cilat ne i kemi përmendur tashmë; do të ketë një parajsë përveç parajsës, vetëm se nuk do të jetë veç, por në të njëjtin vend; gjë që është akoma më e pamundur.
Pjesa 3
(6) Përveç vështirësisë së madhe për të deklaruar çështjen me të vërtetë në lidhje me këto çështje, është shumë e vështirë të thuash, në lidhje me parimet e para, nëse janë gjinitë që duhet të merren si elemente dhe parime, ose më mirë përbërësit kryesorë të një sendi; p.sh. janë pjesët kryesore prej të cilave përbëhen tingujt e artikuluar që mendohet të jenë elemente dhe parime të tingullit të artikuluar, jo tingulli i zakonshëm i artikuluar i gjinisë; dhe ne u japim emrin e 'elementeve' atyre fjalive gjeometrike, provat e të cilave nënkuptohen në provat e të tjerëve, ose të të gjithëve ose të shumicës. Më tej, si ata që thonë se ekzistojnë disa elemente të gjërave trupore ashtu edhe ata që thonë se ekziston një, thonë pjesët e të cilave përbëhen trupat dhe përbëhen nga parimet; p.sh. Empedocles thotë se zjarri dhe uji dhe pjesa tjetër janë elementët përbërës të gjërave, por nuk i përshkruan këto si gjini të gjërave ekzistuese. Përveç kësaj, nëse duam të shqyrtojmë natyrën e diçkaje tjetër, ne shqyrtojmë pjesët e së cilës, p.sh. një shtrat përbëhet dhe si janë vendosur së bashku, dhe atëherë ne e dimë natyrën e tij
Prandaj, për të gjykuar nga këto argumente, parimet e gjërave nuk do të ishin gjinitë; por nëse ne e njohim secilën gjë me përkufizimin e saj, dhe gjinitë janë parimet ose pikënisjet e përkufizimeve, gjinitë duhet të jenë gjithashtu parimet e gjërave të përcaktueshme. Dhe nëse për të marrë njohuri për speciet sipas të cilave emërtohen gjërat do të thotë të marrësh njohuri për gjërat, gjinitë janë të paktën pikat fillestare të specieve. Dhe disa gjithashtu nga ata që thonë unitet ose qenie, ose e madhja dhe e vogla, janë elemente të gjërave, duket se i trajtojnë ato si gjini.
Por, përsëri, nuk është e mundur të përshkruhen parimet në të dy mënyrat. Për formulën e thelbit është një; por përkufizimi nga gjinitë do të jetë i ndryshëm nga ai që shpreh pjesët përbërëse të një sendi.
Pjesa 4
(8) Ka një vështirësi të lidhur me këto, më e vështira nga të gjitha dhe më e domosdoshme për t'u shqyrtuar, dhe për këtë diskutimi tani na pret. Nëse, nga njëra anë, nuk ka asgjë përveç gjërave individuale, dhe individët janë të pafund në numër, si atëherë është e mundur të marrësh njohuri për individët e pafund? Për të gjitha gjërat që kemi njohur, ne i njohim për aq sa ato kanë një farë uniteti dhe identiteti, dhe për aq sa disa atribute u përkasin atyre në mënyrë universale.
Për më tepër, nëse pranojmë në kuptimin e plotë se diçka ekziston përveç sendit konkret, sa herë që diçka parashikohet për çështjen, atëherë, nëse ka diçka veçmas, duhet të jetë diçka përveç secilit grup individësh, ose nga disa dhe jo nga të tjerët, apo nga asnjë? (A) Nëse nuk ka asgjë përveç individëve, nuk do të ketë asnjë objekt mendimi, por të gjitha gjërat do të jenë objekte kuptimore dhe nuk do të ketë njohuri për asgjë, përveç nëse themi se ndjesia është njohuri. Për më tepër, asgjë nuk do të jetë e përjetshme ose e palëvizshme; sepse të gjitha gjërat e perceptueshme zhduken dhe janë në lëvizje. Por nëse nuk ka asgjë të përjetshme, as nuk mund të ketë një proces të të qenurit; sepse duhet të ketë diçka që do të ndodhë, dmth nga e cila do të ndodhë diçka, dhe termi përfundimtar në këtë seri nuk mund të ketë ardhur të ekzistojë, pasi që seriali ka një kufi dhe pasi asgjë nuk mund të dalë nga ajo që nuk është. Më tej, nëse gjenerimi dhe lëvizja ekzistojnë, duhet të ketë gjithashtu një kufi; sepse asnjë lëvizje nuk është e pafund, por çdo lëvizje ka një fund dhe ajo që është e paaftë për të përfunduar ardhjen e saj nuk mund të jetë në proces të ardhjes; dhe ajo që ka përfunduar ardhjen e saj duhet të jetë ai sa më shpejt që të jetë bërë. Për më tepër, meqenëse materia ekziston, sepse është e pa gjeneruar, është fortiori e arsyeshme që substanca ose thelbi, ajo për të cilën materia do të ekzistojë, duhet të ekzistojë; sepse nëse nuk do të jetë as thelbi dhe as materia, asgjë nuk do të jetë aspak, dhe meqë kjo është e pamundur, duhet të ketë diçka përveç sendit konkret, dmth. formën ose formën.
Por përsëri (B) nëse duam ta supozojmë këtë, është e vështirë të thuash në cilat raste duhet ta supozojmë dhe në cilat jo. Me sa duket nuk është e mundur të mendohet se në të gjitha rastet; ne nuk mund të supozojmë se ka një shtëpi përveç shtëpive të veçanta.-Përveç kësaj, a do të ketë substanca e të gjithë individëve, p.sh. nga të gjithë njerëzit, të jetë një? Kjo është paradoksale, sepse të gjitha gjërat, përmbajtja e të cilave është një, janë një. Por a janë substancat të shumta dhe të ndryshme? Kjo gjithashtu është e paarsyeshme.-Në të njëjtën kohë, si bëhet çështja secili prej individëve dhe si është gjëja konkrete këto dy elemente?
(9) Përsëri, dikush mund të bëjë pyetjen vijuese edhe në lidhje me parimet e para. Nëse ato janë vetëm një në natyrë, asgjë nuk do të jetë numerikisht një, madje as uniteti - vetë dhe qenia - vetë; dhe si do të ekzistojë njohja, nëse nuk do të ketë diçka të përbashkët për një grup të tërë individësh?
Por nëse ekziston një element i përbashkët që është numerikisht një, dhe secili prej parimeve është një, dhe parimet nuk janë si në rastin e gjërave të perceptueshme të ndryshme për gjëra të ndryshme (p.sh. pasi që kjo rrokje e veçantë është e njëjtë në natyrë sa herë që ndodh, elementet janë gjithashtu të njëjta në natyrë; vetëm në natyrë, sepse edhe këta, si rrokja, janë numerikisht të ndryshëm në kontekste të ndryshme), - nëse nuk është kështu, por parimet e gjërave numerikisht janë një, do të ketë asgjë tjetër përveç elementeve (sepse nuk ka asnjë ndryshim kuptimi midis "numerikisht një" dhe "individit"; sepse kjo është vetëm ajo që ne nënkuptojmë me individin - numerikisht një, dhe me universale ne nënkuptojmë atë që është e parashikueshme për individët). Prandaj do të jetë ashtu sikur elementët e tingullit artikulues të ishin të kufizuar në numër; e gjithë gjuha në botë do të kufizohej në ABC, pasi nuk mund të kishte dy ose më shumë shkronja të të njëjtit lloj.
(10) Një vështirësi e cila është aq e madhe sa është lënë pas dore nga filozofët modernë dhe nga paraardhësit e tyre - pavarësisht nëse parimet e gjërave që prishen dhe ato të gjërave që nuk prishen janë të njëjta ose të ndryshme. Nëse ato janë të njëjta, si janë disa gjëra që prishen dhe të tjera nuk prishen, dhe për çfarë arsye? Shkolla e Hesiodit dhe të gjithë teologët menduan vetëm për atë që ishte e besueshme për veten e tyre dhe nuk kishin kujdes për ne. Sepse, duke pohuar parimet e para për të qenë perëndi dhe të lindur nga perëndi, ata thonë se qeniet që nuk shijuan nektarin dhe ambrosinë u bënë të vdekshme; dhe qartë se ata janë duke përdorur fjalë që janë të njohura për veten e tyre, megjithatë ajo që ata kanë thënë në lidhje me vetë zbatimin e këtyre shkaqeve është mbi të kuptuarit tonë. Sepse nëse perënditë shijojnë nektarin dhe ambrosinë për kënaqësinë e tyre, këto nuk janë në asnjë mënyrë shkaqet e ekzistencës së tyre; dhe nëse i shijojnë ato për të ruajtur ekzistencën e tyre, si mund të jenë të përjetshëm perënditë që kanë nevojë për ushqim? -Por në hollësitë e mitologëve nuk ia vlen të kërkojmë seriozisht; ata, megjithatë, që përdorin gjuhën e provës, ne duhet të marrim në pyetje dhe të pyesim pse, në fund të fundit, gjërat që përbëhen nga të njëjtat elemente janë, disa prej tyre, të natyrës së përjetshme, ndërsa të tjerët zhduken. Meqenëse këta filozofë nuk përmendin asnjë shkak dhe është e paarsyeshme që gjërat të jenë ashtu siç thonë ata, padyshim që parimet ose shkaqet e gjërave nuk mund të jenë të njëjta. Edhe njeriu për të cilin dikush mund të mendojë të flasë në mënyrë më të vazhdueshme-Empedokli, edhe ai ka bërë të njëjtin gabim; sepse ai pohon se grindja është një parim që shkakton shkatërrim, por edhe grindja do të dukej jo më pak për të prodhuar gjithçka, përveç Një; sepse të gjitha gjërat, përveç Zotit, dalin nga grindjet. Të paktën ai thotë: - "
Nga e cila gjithçka që ishte dhe është dhe do të jetë më tutje-
Pemët, dhe burrat dhe gratë, morën rritjen e tyre,
Dhe kafshët, zogjtë dhe peshqit që ushqehen me ujë,
Implikimi është i dukshëm edhe përveç këtyre fjalëve; sepse nëse grindjet nuk do të kishin qenë të pranishme në gjëra, të gjitha gjërat do të kishin qenë një, sipas tij; sepse kur të bashkohen, 'atëherë grindjet qëndruan më së shumti'. Prandaj vijon gjithashtu nga teoria e tij se Zoti më i bekuar është më pak i mençur se të gjithë të tjerët; sepse ai nuk i njeh të gjitha elementet; sepse ai nuk ka në të asnjë grindje dhe dija është e ngjashme me të ngjashmit. "Për në tokë," thotë ai, "
ne shohim tokën, nga uji i ujit,
Nga eteri eter si perëndia, nga zjarri që tret zjarrin,
Dashuria nga dashuria, dhe grindja nga grindja e zymtë. "
Por-dhe kjo është pika që kemi filluar nga kjo të paktën është e qartë, se në teorinë e tij vijon se grindja është sa shkaku i ekzistencës, aq edhe i shkatërrimit. Dhe në mënyrë të ngjashme dashuria nuk është posaçërisht shkaku i ekzistencës; sepse gjatë mbledhjes së gjërave në një, ajo shkatërron të gjitha gjërat e tjera. Dhe në të njëjtën kohë Empedocles nuk përmend asnjë shkak të vetë ndryshimit, përveç se gjërat janë kështu nga natyra.
Por kur sherri më në fund u bë i madh në gjymtyrët e
Sfera
Dhe filloi të pohonte të drejtat e saj kur koha ishte përmbushur
Gjë që u është caktuar atyre nga ana tjetër me një betim të fuqishëm. "
Kjo nënkupton që ndryshimi ishte i nevojshëm; por ai nuk tregon asnjë shkak të domosdoshmërisë. Por megjithatë deri më tani të paktën vetëm ai flet vazhdimisht; sepse ai nuk i bën disa gjëra të prishen dhe të tjerat prishen, por i bën të gjitha të prishen, përveç elementeve. Vështirësia për të cilën po flasim tani është, pse disa gjëra janë të prishura dhe të tjera jo, nëse ato përbëhen nga të njëjtat parime.
Le të mjaftojë kjo si provë e faktit se parimet nuk mund të jenë të njëjta. Por nëse ekzistojnë parime të ndryshme, një vështirësi është nëse këto gjithashtu do të jenë të prishura ose të prishen. Sepse nëse ato prishen, padyshim që edhe këto duhet të përbëhen nga elemente të caktuara (për të gjitha gjërat që zhduken, prishen duke u zgjidhur në elementet prej të cilave ato përbëhen); kështu që rrjedh se para parimeve ekzistojnë parime të tjera. Por kjo është e pamundur, pavarësisht nëse procesi ka një kufi ose vazhdon deri në pafundësi. Më tej, si do të ekzistojnë gjërat e prishura, nëse parimet e tyre do të anulohen? Por nëse parimet janë të paprishshme, pse gjërat e përbëra nga disa parime të prishura do të prishen, ndërsa ato të përbëra nga të tjerat janë të prishshme? Kjo nuk është e mundshme, por është ose e pamundur ose ka nevojë për shumë prova. Për më tepër, askush nuk është përpjekur as të mbajë parime të ndryshme; ato mbajnë të njëjtat parime për të gjitha gjërat. Por ata gëlltisin vështirësinë që thamë së pari sikur ta konsideronin diçka dredha-dredha.
(11) Hetimi që është më i vështiri nga të gjithë dhe më i domosdoshmi për njohjen e së vërtetës është nëse qenia dhe uniteti janë substanca të gjërave dhe nëse secila prej tyre, pa qenë asgjë tjetër, përkatësisht është qenie ose unitet, ose ne duhet të hetojmë se çfarë është qenia dhe uniteti, me nënkuptimin se ato kanë një natyrë tjetër themelore. Për disa njerëz mendojnë se janë të së parës, të tjerët mendojnë se janë të karakterit të dytë. Platoni dhe Pitagorianët menduan se qenia dhe uniteti nuk ishin asgjë tjetër, por kjo ishte natyra e tyre, thelbi i tyre ishte vetëm uniteti dhe qenia. Por filozofët natyrorë marrin një linjë tjetër; p.sh. Empedokli - sikur të zvogëlohet në diçka më të kuptueshme - thotë se çfarë është uniteti; sepse ai do të dukej se do të thoshte se është dashuri: të paktën, kjo është për të gjitha gjërat shkaku i të qenit i tyre një. Të tjerët thonë se ky unitet dhe qenie, nga të cilat gjërat përbëhen dhe janë bërë, është zjarr dhe të tjerët thonë se është ajër. Një pikëpamje e ngjashme shprehet nga ata që i bëjnë elementët më shumë se një; sepse këto gjithashtu duhet të thonë se uniteti dhe qenia janë pikërisht të gjitha gjërat që ata thonë se janë parime.
(A) Nëse nuk supozojmë se uniteti dhe qenia janë substanca, del se asnjë prej universaleve të tjerë nuk është substancë; sepse këto janë më universale nga të gjitha, dhe nëse nuk ka unitet në vetvete ose qenie vetë, vështirë se do të ketë në ndonjë rast tjetër diçka përveç asaj që quhen individë. Për më tepër, nëse uniteti nuk është një substancë, padyshim që numri gjithashtu nuk do të ekzistojë si një entitet i ndarë nga gjërat individuale; sepse numri është njësi, dhe njësia është saktësisht një lloj i caktuar i një.
Por (B) nëse ekziston një unitet-vetë dhe një qenie vetë, uniteti dhe qenia duhet të jenë thelbi i tyre; sepse nuk është diçka tjetër që parashikohet universalisht nga gjërat që janë dhe janë një, por vetëm uniteti dhe qenia. Por nëse do të ekzistojë një qenie-vetë dhe një unitet-vetvetiu, ka shumë vështirësi për të parë se si do të ketë diçka tjetër përveç këtyre, -Dua të them, se si gjërat do të jenë më shumë se një në numër. Sepse ajo që është ndryshe nga qenia nuk ekziston, kështu që domosdoshmërisht ndjek, sipas argumentit të Parmenides, se të gjitha gjërat që janë janë një dhe kjo po ekziston.
Më tej, nëse uniteti-vetvetiu është i pandashëm, sipas postulatit të Zenonit nuk do të jetë asgjë. Për atë që as kur shtohet nuk e bën një gjë më të madhe dhe as kur zbritet nuk e bën atë më pak, ai pohon se nuk ka asnjë qenie, dukshëm duke supozuar se çdo gjë që ka qenë është një madhësi hapësinore. Dhe nëse është një madhësi, është trupore; sepse truporja ka qenë në çdo dimension, ndërsa objektet e tjera të matematikës, p.sh. një avion ose një vijë, i shtuar në një mënyrë do të rrisë atë që i shtohet, por në një mënyrë tjetër nuk do ta bëjë këtë, dhe një pikë ose një njësi nuk e bën atë në asnjë mënyrë. Por, meqenëse teoria e tij është e një rendi të ulët, dhe një gjë e pandashme mund të ekzistojë në mënyrë të tillë që të ketë një mbrojtje edhe kundër tij (sepse i pandashmi kur shtohet do ta bëjë numrin, megjithëse jo madhësinë, më të madh), - akoma si mund të shkojë një madhësi nga një e tillë e pandashme ose nga shumë? Shtë si të thuash që linja është bërë nga pikat.
Por edhe nëse minerali supozon që çështja të jetë e tillë që, siç thonë disa, numri rrjedh nga vetë uniteti dhe diçka tjetër që nuk është një, sidoqoftë duhet të pyesim pse dhe si produkti do të jetë herë një numër dhe nganjëherë një madhësi, nëse jo-një ishte pabarazi dhe ishte i njëjti parim në secilin rast. Sepse nuk është e qartë se si madhësitë mund të shkojnë ose nga një dhe nga ky parim, ose nga një numër dhe ky parim.
Pjesa 5
(14) Një pyetje e lidhur me këto është nëse numrat dhe trupat, aeroplanët dhe pikat janë substanca të një lloji, apo jo. Nëse nuk janë, na ngatërron të themi se çfarë është qenia dhe cilat janë substancat e gjërave. Për modifikime dhe lëvizjet, marrëdhëniet, dispozitat dhe raportet nuk duket se tregojnë përmbajtjen e asgjë; sepse të gjithë janë të paracaktuar nga një temë dhe askush nuk është një "kjo". Dhe për sa i përket gjërave që mund të duken mbi të gjitha për të treguar substancën, ujin dhe toka dhe zjarri dhe ajri, nga të cilat përbëhen trupat e përbërë, nxehtësia dhe i ftohti dhe të ngjashme janë modifikime të këtyre, jo substancave, dhe trupi i cili modifikohet kështu vetëm vazhdon si diçka reale dhe si substancë. Por, nga ana tjetër, trupi është sigurisht më pak i një substance sesa sipërfaqja, dhe sipërfaqja se linja, dhe linja sesa njësia dhe pika. Sepse trupi kufizohet nga këto; dhe mendohet se janë të aftë të ekzistojnë pa trup, por trupi i paaftë për të ekzistuar pa këto është arsyeja pse, ndërsa shumica e filozofëve dhe më të hershmit mes tyre mendonin se substanca dhe qenia ishin identike me trupin, dhe se të gjitha gjërat e tjera ishin modifikime të kësaj, kështu që parimet e para të trupave ishin parimet e para të qenies, aq më shumë Kohët e fundit dhe ata që konsideroheshin më të mençur ishin numrat e parimeve. Siç thamë, atëherë, nëse këto nuk janë substancë, nuk ka asnjë substancë dhe asnjë qenie fare; për aksidentet e këtyre nuk mund të jetë e drejtë të quhen qenie.
Por nëse pranohet kjo, që linjat dhe pikat janë substancë më shumë sesa trupa, por ne nuk shohim se çfarë lloj trupash mund t'i përkasin këtyre (sepse nuk mund të jenë në trupa të perceptueshëm), nuk mund të ketë asnjë substancë. - Më tej, këto janë të gjitha ndarjet e dukshme të trupit, -një në gjerësi, tjetri në thellësi, tjetri në gjatësi. Përveç kësaj, asnjë lloj forme nuk është e pranishme në solide më shumë se çdo tjetër; kështu që nëse Hermesi nuk është në gur, as gjysma e kubit nuk është në kub si diçka e përcaktuar; prandaj as sipërfaqja nuk është në të; sepse nëse ndonjë lloj sipërfaqe do të ishte në të, sipërfaqja që shënon gjysmën e kubit do të ishte gjithashtu në të. Dhe e njëjta llogari vlen për vijën, për pikën dhe njësinë. Prandaj, nëse nga njëra anë trupi është në substancën e shkallës më të lartë, dhe nga ana tjetër këto gjëra janë aq më shumë sesa trupi, por këto nuk janë madje as raste të substancës, na huton të themi se çfarë është qenia dhe cila është substanca e gjërat janë.-Sepse përveç asaj që është thënë, pyetjet e brezit dhe të udhëzimit na ballafaqojnë me paradokse të mëtejshme. Sepse nëse substanca, që nuk ka ekzistuar më parë, tani ekziston, ose ka ekzistuar më parë, më pas nuk ekziston, ky ndryshim mendohet se shoqërohet nga një proces i të qenurit ose zhdukur; por pikat, vijat dhe sipërfaqet nuk mund të jenë në proces ose të bëhen ose të prishen, kur ato në një kohë ekzistojnë dhe në një tjetër nuk ekzistojnë. Sepse kur trupat bien në kontakt ose ndahen, kufijtë e tyre bëhen njëkohësisht një në një rast kur preken, dhe dy në tjetrin - kur ndahen; kështu që kur të jenë bashkuar një kufi nuk ekziston por është zhdukur, dhe kur të jenë ndarë kufijtë ekzistojnë të cilët më parë nuk ekzistonin (sepse nuk mund të thuhet se pika, e cila është e pandashme, ishte e ndarë në dy). Dhe nëse kufijtë vijnë në ekzistencë dhe pushojnë së ekzistuari, nga çfarë krijohen ato? Një llogari e ngjashme mund të jepet edhe për 'tani' në kohë; sepse kjo gjithashtu nuk mund të jetë në proces për të ardhur në ekzistencë ose për të pushuar së qeni, por megjithatë duket se është gjithmonë e ndryshme, gjë që tregon se nuk është një substancë. Dhe padyshim që e njëjta gjë është e vërtetë për pikat, vijat dhe aeroplanët; zbatohet i njëjti argument, pasi që të gjithë janë njësoj ose kufij ose ndarje.
Në përgjithësi mund të ngrihet pyetja pse në fund të fundit, përveç gjërave të perceptueshme dhe ndërmjetmeve, duhet të kërkojmë një klasë tjetër të gjërave, d.m.th. Format që ne paraqesim. Nëse është për këtë arsye, sepse objektet e matematikës, megjithëse ndryshojnë nga gjërat në këtë botë për ndonjë aspekt tjetër, nuk ndryshojnë aspak në atë se ka shumë të të njëjtit lloj, kështu që parimet e tyre të para nuk mund të kufizohen në numrin (ashtu si elementet e të gjithë gjuhës në këtë botë të ndjeshme nuk janë të kufizuara në numër, por në natyrë, përveç nëse dikush merr elementet e kësaj rrokjeje individuale ose të këtij tingulli individual të artikuluar - elementet e të cilit do të kufizohen edhe në numër; kështu a është gjithashtu në rastin e ndërmjetësve; sepse atje edhe anëtarët e të njëjtit lloj janë të pafund në numër), kështu që nëse nuk ka-përveç objekteve të perceptueshme dhe matematikore-të tjerët, siç janë disa të mirëmbahen format, të mos jetë asnjë substancë e cila është një në numër, por vetëm në natyrë, dhe as parimet e para të gjërave nuk do të përcaktohen në numër, por vetëm në natyrë: -nëse atëherë kjo duhet të jetë kështu, format duhet gjithashtu të mbahen të ekzistojnë. Edhe nëse ata që e mbështesin këtë pikëpamje nuk e shprehin atë artikuluar, prapëseprapë kjo është ajo që ata do të thonë, dhe ata duhet të mbajnë Format vetëm sepse secila prej Formave është një substancë dhe asnjë nuk është rastësisht.
(13) E lidhur ngushtë me këtë është pyetja nëse elementët ekzistojnë potencialisht ose në ndonjë mënyrë tjetër. Nëse në ndonjë mënyrë tjetër, do të ketë diçka tjetër para parimeve të para; sepse potenca është para shkaktarit aktual dhe nuk është e nevojshme që gjithçka potenciale të jetë aktuale.-Por nëse elementët ekzistojnë potencialisht, është e mundur që gjithçka që është nuk duhet të jetë. Sepse edhe ajo që nuk është akoma është e aftë të jetë; sepse ajo që nuk do të ndodhë, por asgjë që është e paaftë për të qenë nuk do të ekzistojë.
Nëse, pra, parimet janë universale, këto universale. Prandaj nëse do të ketë rezultate ndiqni; nëse ato nuk janë universale, por të njohjes së parimeve duhet të ketë natyrën e individëve, ato nuk do të jenë parime të tjera para tyre, domethënë ato të ditura; sepse njohja e gjithçkaje është ajo që parashikohet universalisht prej tyre.
Arjuzanx
Arjuzanx është një komunë në Francë. Arjuzanx bën pjesë në departamentin Landes të rajonit Nouvelle-Aquitaine. Komuna ka një popullsi prej 211 banorë dhe sipërfaqe 29.2 km².
Tripoli (Liban)
parapamje|Muri Nahr Abu Ali në Tripoli (Liban) Tripoli (arabisht: طرابلس / ALA-LC: Ṭarābulus ) është qyteti më i madh në pjesën veriore të Libanit dhe qyteti i dytë në vend. Shtrihet në një distancë prej 85 km në veri të kryeqytetit Bejrut. Tripoli është kryeqyteti i Governoratit Verior dhe qendër e Qarkut të Tripolit. Tripoli ka dalje në pjesën lindore të Detit Mesdhe, dhe është porti detar më verior i Libanit. Tripoli kufizohet me qytetin El Mina, port detar në kuadër të Qarkut të Tripolit. Në kuadër të Qarkut të tij janë edhe katër ishuj të vegjël në det të hapur, e të cilët janë gjithashtu edhe ishujt e vetëm në gjithë territorin e Libanit. Njëri prej ishujve Palm Islands u shpall zonë e mbrojtur për shkak të statusit të tij si një strehë e sigurt për breshkat e rrezikuara të llojit (Chelona mydas), të shpendëve shtegtare (migratore) dhe disa specieve tjera të rralla.
Komanda Kibernetike e Shteteve të Bashkuara
parapamje|Vula e Komandës Kibernetike të [[Shtetet e Bashkuara të Amerikës|Shteteve të Bashkuara.]] Komanda Kibernetike e Shteteve të Bashkuara (USCYBERCOM) është 1 nga 11 komandat e unifikuara luftarake të Departamentit të Mbrojtjes së Shteteve të Bashkuara (DoD). Ai unifikon drejtimin e operacioneve të hapësirës kibernetike, forcon dhe integron aftësitë, ekspertizën e hapësirës kibernetike të DoD.
USCYBERCOM u krijua si një komandë e nën-unifikuar nën Komandën Strategjike të SHBA nën drejtimin e Sekretarit të Mbrojtjes Robert Gates më 23 qershor 2009 në selinë e Agjencia e Sigurisë Kombëtare (NSA) në Fort George G. Meade, Maryland. Ajo bashkëpunon me rrjetet e NSA-së dhe është drejtuar njëkohësisht nga drejtori i Agjencisë së Sigurisë Kombëtare që nga fillimi i saj. Ndërsa fillimisht u krijua me një mision mbrojtës në mendje, ajo është parë gjithnjë e më shumë si një forcë sulmuese. Më 18 gusht 2017, u njoftua se USCYBERCOM do të ngrihej në statusin e një komande të bashkuar luftarake të plotë dhe të pavarur. Më 23 maj 2023, u njoftua se Presidenti Biden propozoi në Senat Lejtënant-Gjeneral Timothy Haugh si komandantin e ardhshëm të USCYBERCOM.
Xhamia Isa Fakih
Xhamia Isa Fakih, Xhamia e Myftinisë Çinar ose Xhamia e Salihut (turqisht: Çınar mufti cami, Salih cami ) është një tempull mysliman i shekullit të 16-të në Manastir.
Vendndodhja
Xhamia ndodhet në anën e majtë të lumit Dragor, në sheshin e Myftinisë, afër Hamamit Eski Çifte dhe Rrapit të Madh, në rrugën Dimitar Vlahov.
Historia
Xhamia u ndërtua në vitin 911 hixhri (1505-1506) në Sheshin e Myftiut dhe u rindërtua në vitin 1259 Hixhri (1843). Isa Fakih ishte një kadi i famshëm i Manastirit dhe babai i një kadiu tjetër të famshëm, Is'hak Çelebija ibn Isa. Emri i tij Fakih tregon se ai ishte një nga juristët që ligjëronte ligjin (Fıkıh) në Shkollën Jurisprudence në Manastir. Duket se për disa kohë ka qenë defterdar (shefi i financës së vilajetit) në pallatin e Sulltanit. Duket se Isa Fakih ka mbajtur edhe postin e myftiut në administratën e qytetit. Për mirëmbajtjen e xhamisë ai organizoi një fondacion fetar, një vakëf, i cili përbëhej nga dymbëdhjetë dyqane, pesëmbëdhjetë shtëpi dhe të gjitha taksat e mbledhura nga tregu i drithit. Dihet se ai ndërtoi një xhami në Edrene dhe një të panjohur një han. Në bazën e minares, një mbishkrim me një rresht në një pllakë mermeri thotë se xhamia është rindërtuar në vitin 1259 hixhri (1843).
Arkitektura
Xhamia është modeste, hapësira kryesore e faljes është 10,25 x 8,55 metra, minarja është në anën perëndimore, ndërsa në anën veriore është shtuar një portik. Zona e faljes është një ndërtesë e thjeshtë drejtkëndëshe me çati me pllaka të lakuar. Fillimisht, nën çati kishte një kube prej druri. Hajati është 5 metra i gjatë dhe muret janë 0,85 metra të trashë. Mihrabi është kthyer 43 gradë drejt Mekës dhe është i gdhendur në mermer. Pesë rreshta mukarnash stalaktiti zbukurojnë murin e kibles. Rreth dritareve në formë drejtkëndëshe dhe në kamaren e murit ka zbukurime, të caktuara për lutje.
Minarja ndodhet në mes të murit perëndimor. Baza e tij është prej guri të latuar dhe tavani me tulla të suvatuara.
Beteja e Dobrosinit
Beteja e Dobrosinit ishte një konflikt midis policisë së Republikës Federale të Jugosllavisë dhe grupit militant shqiptar Ushtria Çlirimtare e Preshevës, Medvegjës dhe Bujanocit (UÇPMB) gjatë kryengritjes së viteve 2000-2001 në Luginën e Preshevës. Më 4 mars, UÇPMB-ja me 500 kryengritës sulmoi dhe pushtoi fshatin strategjik Dobrosin. Marrja e Dobrosinit shënoi fillimin e kryengritjes në Luginën e Preshevës. Gjatë Betejës 1 kryengritës i UÇPMB-së dhe 1 polic serb u vranë, ndërsa 2 policë serbë u plagosën. Gjatë luftimeve, 175 civilë u shpërngulën nga fshati dhe u larguan në Kosovën fqinje.
Prapaskena
UÇPMB u krijua më 26 janar 2000. Atë ditë, oficerët e policisë serbe pushtuan fshatin Dobrosin me shumicë shqiptare në kufi me Kosovën. Fshati ka qenë pjesë e "zonës së çmilitarizuar" pas Luftës së Kosovës dhe Marrëveshjes së Kumanovës në vitin 1999. Pas një përleshje zjarri mes policisë serbe dhe banorëve shqiptarë, mbetën të vrarë dy vëllezër shqiptarë. Që atëherë, UÇPMB e uniformuar filloi të shfaqet në fshat.
Panairi i librit “Tirana 2006”
Panairi i librit “Tirana 2006” u zhvilluar nga 1-8 nëntor në mjediset e Qendrës Ndërkombëtare të Kulturës në Tiranë. Ky ishte panairi i 9- të i librit dhe ku paraqitën botimet e tyre rreth 120 shtëp botuese në gjuhën shqipe.
Les Ageux
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
Les Ageux (Shqip: Lazë) është një komunë në departamentin Oise në Francën veriore.
Maksimin Daja
Galerius Valerius Maximinus, i njohur gjithashtu si Daia. dhe Maximinus II,. ( 270-  Korrik 313), ishte perandor romak nga 310 në 313. Ai u përfshi në luftërat Civile të Tetrarkisë midis pretenduesve rivalë për kontrollin e perandorisë, në të cilat ai u mund nga Licinius. Një pagan i angazhuar, ai u angazhua në një nga persekutimet e fundit të të krishterëve, para se të nxirrte një urdhër tolerance pranë vdekjes së tij.
Emri
Perandori Maximinus fillimisht quhej Daza, një emër i zakonshëm në Iliri, ku ai lindi. Forma "Daia" e dhënë nga pamfletisti i krishterë Lactantius, një burim i rëndësishëm në jetën e perandorit, konsiderohet si një gabim drejtshkrimor dhe i vjetëruar. Ai mori emrin Maximinus me kërkesë të xhaxhait të tij, Galerius, dhe emri i tij i plotë si perandor ishte Galerius Valerius Maximinus. Studimi modern shpesh i referohet atij si Maximinus Daza, megjithëse kjo formë e veçantë nuk dëshmohet nga dëshmi epigrafike ose letrare.
Karriera e hershme
Ai lindi nga fshati, motra e perandorit Galerius pranë tokave të tyre familjare rreth Felix Romuliana, në Dacia Ripensis, një zonë rurale atëherë në ish -rajonin Danubian të Moesia, tani Serbia Lindore. Ai u bë i famshëm pasi u bashkua me ushtrinë.
Në vitin 305, xhaxhai i tij nga nëna Galerius u bë Augusti lindor dhe adoptoi Maximinus, duke e ngritur atë në gradën e Cezarit (në fakt, Perandori i ri lindor), dhe duke i dhënë atij qeverinë e Sirisë dhe Egjiptit.
Luftë civile
Në vitin 308, pas ngritjes së Licinius në Augustus, Maximinus dhe Kostandini u shpallën filii Augustorum ("bijtë e Augustit"), por Maximinus ndoshta filloi të stilonte veten si Augustus gjatë një fushate kundër Sasanidëve në 310. Me vdekjen e Galerius në 311, Maximinus ndau Perandorinë Lindore midis Licinius dhe atij. Kur Licinius dhe Konstandini filluan të bëjnë kauzë të përbashkët, Maximinus hyri në një aleancë të fshehtë me uzurpatorin Cezar Maxentius, i cili kontrollonte Italinë. Ai erdhi në një çarje të hapur me Licinius në 313; ai thirri një ushtri prej 70,000 burrash, por pësoi një humbje dërrmuese në Betejën e Tzirallum në lagjen e Heraklea Perintit më 30 prill. Ai iku, fillimisht në Nikomedia dhe më pas në Tarsus, ku vdiq gushtin tjetër.
Persekutimi i të krishterëve
Maximinus ka një emër të keq në analet e krishtera për ripërtëritjen e persekutimit të tyre pas botimit të Ediktit të Tolerancës nga Galerius, duke vepruar në përgjigje të kërkesave të autoriteteve të ndryshme urbane që kërkojnë të dëbojnë të krishterët. Në një rishkrim që i përgjigjet një peticioni të bërë nga banorët e Tiros, të transkriptuar nga Eusebius i Cezareas, Maximinus shpjegon një ortodoksi pagane, duke shpjeguar se përmes "kujdesit dashamirës të perëndive" mund të shpresosh për prodhime të mira, shëndeti dhe deti paqësor, dhe se nuk është kështu, duhet fajësuar "gabimi shkatërrues i kotësisë boshe të atyre njerëzve të pabesë [që] e rënduan tërë botën me turp". Në një mbishkrim ekzistues ( CIL III.12132, nga Arycanda ) nga qytetet e Likisë dhe Pamfilisë duke kërkuar ndalimin e të krishterëve, Maximinus iu përgjigj, në një mbishkrim tjetër, duke shprehur shpresën e tij se "ata [...] të cilët, pasi u çliruan nga [...] ato anësore [...] gëzohen [si] të rrëmbyer nga një sëmundje e rëndë ".
Pas fitores së Konstandinit mbi Maxentius, megjithatë, Maximinus i shkroi Prefektit pretorian Sabinus se ishte më mirë të "kujtonim krahinorët tanë në adhurimin e perëndive më tepër me nxitje dhe lajka". Përfundimisht, në prag të përplasjes së tij me Licinius, ai pranoi dekretin e Galerius; pasi u mund nga Licinius, pak para vdekjes së tij në Tarsus, ai lëshoi një dekret të tolerancës më vete, duke u dhënë të krishterëve të drejtat e grumbullimit, ndërtimit të kishave dhe restaurimin e pronave të tyre të konfiskuara. parapamje| Suva e hedhur në Muzeun Pushkin të një busti porfir të një perandori të epokës tetrarkike nga Athribis -tani në Muzeun e Kajros -etiketuar si Maximinus
Faraoni i Egjiptit
Ndërsa krishterimi vazhdoi të përhapet në Egjipt, titulli i Faraonit ishte gjithnjë e më i papajtueshëm me lëvizjet e reja fetare. Statusi i Maximinus si jo-i krishterë u dha priftërinjve të Egjiptit një mundësi për ta cilësuar atë si Faraon, në të njëjtën mënyrë si sundimtarët e tjerë të huaj të Egjiptit ishin stiluar më parë. Thënë kështu, vetë perandorët romakë kryesisht e shpërfillën statusin që u ishte dhënë nga egjiptianët; dhe roli i tyre si mbretër perëndi u pranua vetëm brenda vendit nga vetë Egjiptianët. Maximinus do të ishte personi i fundit që iu dha titulli i Faraonit-asnjë perandor i krishterë romak/bizantin, as udhëheqës islamik, nuk vazhdoi traditën e lashtë të perëndisë-mbretit faraonik të Egjiptit.
Vdekja
Vdekja e Maximinusit i atribuohej në mënyrë të ndryshme "dëshpërimit, helmit dhe drejtësisë hyjnore".
Bazuar në përshkrimet e vdekjes së tij të dhëna nga Eusebius, dhe Lactantius si dhe shfaqjen e oftalmopatisë së Graves në një bust të statujës Tetrarkike nga Anthribis në Egjipt që ndonjëherë i atribuohet Maximinus, endokrinologu Peter D. Papapetrou ka avancuar një teori se Maximinus mund të ketë vdekur nga tirotoksikoza e rëndë për shkak të sëmundjes së Graves.
Maximinus ishte perandori i fundit romak, dhe kështu individi i fundit, që mbante titullin e faraonit, duke e bërë vdekjen e tij fundin e një detyre 3,400-vjeçare.
Eusebius mbi Maximinus
Shkrimtari i krishterë Eusebius pohon se Maximinus ishte konsumuar nga koprracia dhe bestytnitë. Ai gjithashtu thuhet se ka jetuar një mënyrë jetese shumë të shpërndarë:"Dhe ai shkoi në një marramendje dhe dehje aq të madhe saqë mendja e tij ishte e çrregulluar dhe e çmendur në karusalët e tij; dhe ai dha urdhra kur ishte i dehur, për të cilat u pendua më vonë kur ishte i matur. Ai nuk lejoi që askush ta tejkalonte në shthurje dhe shthurje, por e bëri veten një instruktor të ligësisë ndaj atyre që ishin rreth tij, si sundimtarë ashtu edhe nënshtetas. Ai i bëri thirrje ushtrisë të jetojë në mënyrë të pahijshme në çdo lloj argëtimi dhe moskokëçarjeje, dhe inkurajoi guvernatorët dhe gjeneralët që të abuzojnë me subjektet e tyre me rrëmbim dhe lakmi, pothuajse sikur të ishin sundimtarë me të. Pse duhet t'i lidhim veprat e pacipa, të paturpshme të njeriut, apo të numërojmë turmën me të cilën kreu tradhti bashkëshortore? Sepse ai nuk mund të kalonte nëpër një qytet pa korruptuar vazhdimisht gra dhe virgjëresha shkatërruese."Sipas Eusebius, vetëm të krishterët i rezistuan atij."Sepse njerëzit duruan zjarrin, shpatën, kryqëzimin dhe kafshët e egra dhe thellësitë e detit, dhe prerjen e gjymtyrëve, djegiet, goditjen dhe gërmimin nga sytë, gjymtimet e të gjithë trupit, dhe përveç këtyre, urinë dhe minat dhe obligacionet. Në të gjitha ata treguan durim në emër të fesë në vend që të transferonin nderimin ndaj Zotit ndaj idhujve. Dhe gratë nuk ishin më pak burra se burrat në emër të mësimit të Fjalës Hyjnore, pasi duruan konfliktet me burrat dhe morën çmime të barabarta virtyti. Dhe kur u tërhoqën zvarrë për qëllime korruptive, ata e dorëzuan jetën e tyre deri në vdekje dhe jo trupat e tyre në papastërti."Ai i referohet një gruaje të krishterë me lindje të lartë që refuzoi përparimet e tij. Ai e internoi atë dhe sekuestroi të gjithë pasurinë dhe pasuritë e saj. Eusebius nuk i jep vajzës një emër, por Tyrannius Rufinus e quan atë "Dorothea", dhe shkruan se ajo iku në Arabi. Kjo histori mund të ketë evoluar në legjendën e Dorothea të Aleksandrisë . Cezar Baronius e identifikoi vajzën në tregimin e Eusebius me Katerinën e Aleksandrisë, por bollandistët e hodhën poshtë këtë teori.
Lufta në udhëkryq
Lufta në udhëkryq, roman me autor Viktor Canosinaj. Botuar në Tiranë nga "Konica", në vitin 2003. Libri ka 208 faqe.
Stera e Baboçatëve (Gjirokastër)
Stera e Baboçatëve (Gjirokastër) është një monument i trashëgimisë kulturore në rrethin e Gjirokastrës, në qarkun e Gjirokastrës, Shqipëri. Ky monument është i llojit "Arkitekture", i miratuar me numër "2509/130.06.1983".
Finlanda Qendrore
Finlanda Qendrore (Keski-Suomi Mellersta Finland) është një rajon (maakunta / landskap) në Finlandë. Rajoni kufizohet me Päijänne Tavastia, Pirkanmaa, Ostrobothnia Jugore, Ostrobothnia Qendrore, Ostrobothnia Veriore, Savonia Veriore dhe Savonia Jugore.
Jyväskylä është qendra e rajonit dhe njëkohësisht qyteti më i madh në zonë.
Komunat
Rajoni Finlanda Qendrore ka 23 komuna. Qytetet dhe qytezat janë të shënuara me shkronja të theksuara.
Xhamia Karamanli (kthjellim)
Xhamia Karamanli mund ti refererohet:
Shawn Mendes
Shawn Peter Raul Mendes (u lind më 8 gusht, 1998) është këngëtar dhe tekstshkrues Pop/folkpop/poprock nga Kanada ja. Ai tërhoqi vëmendje në vitin 2013 kur filloi të publikojë këngë në aplikacionin për shpërndarjen e videove Vine. Një vit më, ai tërhoqi vëmendjen e menaxherëve të artit Andrew Gertler dhe Island Records A&R Ziggy Chareton, gjë që çoi në nënshkrimin e një marrëveshjeje me etiketën rekorde.
Mendes vazhdoi të lëshojë një PE në korrik të vitit 2014 dhe albumin e tij të parë "handwritten" (2015), kënga  "Stitches" e të cilit arriti në 10 vendet e para në SHBA dhe Kanada dhe numrin një në Mbretërinë e Bashkuar. Albumi i tij i dytë " Illuminate" (2016), u parapri nga single-i "Treat You Better". Të dy albumat debutuan në majë të Billboard 200 të SHBA-së, duke e bërë Mendes-in një nga pesë artistët që kanë debutuar në numrin një nën moshën tetëmbëdhjetë vjeç. Mendes ka kryesuar tre turne botëror: ShawnsFirstHeadlines, Shawn Mendes World Tour dhe World Illuminate Tour.
Më 14 prill 2015, Mendes lëshoi albumin e tij të plotë Handwritten, i cili debutoi në numrin një në tabelën Billboard 200 me 119,000 njësi të njëpasnjëshme albumi, duke shitur 106,000 kopje në javën e parë dhe ishte platinum i certifikuar. Mendes pastaj u bë artistja më e re për të debutuar në numrin një që nga lirimi i My World 2.0 i Justin Bieber. E vetmja e treta nga albumi, "Stitches", arriti kulmin në numrin katër në Billboard Hot 100 të SHBA, duke u bërë i pari i tij i parë në SHBA dhe arriti pozitën më të lartë në tabelën kryesore të top 40. Kënga më vonë arriti numrin një në Britani të Madhe. Gjithashtu në vitin 2015, Mendes u hap për Taylor Swift gjatë datave të vitit 1989 World Tour për Amerikën e Veriut. Në fund të vitit 2015, Mendes dhe Camila Cabello, të cilët në atë kohë ishin anëtare të grupit Harmonika e Pestë, lanë të vetmen bashkëpunuese "Unë e di atë që bëre gjatë verës së kaluar". Kënga u përfshi në rishikimin Mendes 'Handwritten Revisited. Mendes u rendit në mesin e 25 Adoleshentëve më me influencë të kohës në 2014, 2015 dhe 2016.
Këngët e tij: There's Nothing Holding me Back In my Blood Mercy Treat you better(1 bilion klikime) Stitches (1 bilion klikime) Nervous Lost in Japan Youth I Know what you did last Summer Roses Imagination Something big Roses Life of the party (kenga e tij e pare) Show you Ruin Never be alone Dont be a fool Aftertaste Why Perfectly wrong Belive Bad reputation Hold on Memories the Weight
Pranvera e Pragës
Pranvera e Pragës, roman me autor Jani Guxo. Botuar në Tiranë nga "Neraida", në vitin 2003. Libri ka 223 faqe.
Svinishti (Kurshumli)
Svinisht (serbisht: Свињиште/Svinjište) është fshat në komunën e Kurshumlisë, Serbi.
Lihus
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
Lihus (Shqip: Lihusi) është një komunë në departamentin Oise në Francën veriore. Popullsia në 2019 qe rreth 422 banorë
Grekët
Emri Grekët mund të nënkuptojë:
Arlanc
Arlanc është një komunë në Francë. Arlanc bën pjesë në departamentin Puy-de-Dôme të rajonit Auvergne-Rhône-Alpes. Komuna ka një popullsi prej 1929 banorë dhe sipërfaqe 32.19 km².
Mjellma me xhungë
parapamje parapamje Mjellma me xhungë (Cygnus olor) është një lloj mjellme dhe një anëtar i familjes së shpendëve të ujit Anatidae. Isshtë vendas në pjesën më të madhe të Eurosiberisë, dhe (si një vizitor i rrallë i dimrit) në veriun e largët të Afrikës. Speciesshtë një specie e futur në Amerikën e Veriut, shtëpia e popullatave më të mëdha jashtë zonës së saj amtare, me hyrje shtesë më të vogla në Australi dhe Afrikën jugore. Emri 'memec' rrjedh nga të qenit më pak i zëshëm se llojet e tjera të mjellmave. Matja 125 to 170 cm në gjatësi, ky mjellmë e madhe është tërësisht e bardhë në pendë me një sqep portokalli të kufizuar me të zezë. Shtë e njohur nga pulla e theksuar në majë të sqepit, e cila është më e madhe te meshkujt.
Taksonomia
Mjellma me xhungë u përshkrua për herë të parë zyrtarisht nga natyralisti gjerman Johann Friedrich Gmelin si Anas olor në 1789, dhe u transferua nga Johann Matthäus Bechstein në gjininë e re Cygnus në 1803. Të dy Cygnus olor dhe do të thotë "mjellma" në latinisht; cygnus është një formë variante e cycnus, një huazim nga greqisht κύκνος kyknos, një fjalë me të njëjtin kuptim.
Megjithë origjinën e tij Euroaziatike, të afërmit e saj më të afërt janë mjellma e zezë e Australisë dhe mjellma me qafë të zezë e Amerikës së Jugut, jo mjellmat e tjera të Hemisferës Veriore të gjinisë Cygnus. Lloji është monotipik, pa nënspecie të gjalla.
Evolucion
Nënfosilet e heshtura të mjellmave, 6,000 vjeç, janë gjetur në shtretërit e torfe post-akullnajore të Anglisë Lindore, Britania e Madhe. Ato janë regjistruar nga Irlanda në lindje në Portugali dhe Itali, dhe nga Franca, 13,000 vite para së tashmes (Desbrosse dhe Mourer-Chauvire 1972–1973). Nënspeciet paleosubile Cygnus olor bergmanni, i cili ndryshonte vetëm në madhësi nga zogu i gjallë, njihet nga fosilet e gjetura në Azerbajxhan. Cygnus Falconeri, një tjetër pale specie nga ishujt mesdhetarë të Maltës dhe Sicilisë, mund të ketë qenë edhe më e madhe (një e treta më e madhe se Cygnus olor) dhe pa fluturim.
Fosilet e paraardhësve të mjellmave më aleatë të largët të mjellmës memece janë gjetur në katër shtete të SHBA: Kaliforni, Arizona, Idaho dhe Oregon. Afati kohor shkon nga Mioceni në Pleistocenin e vonë, ose 10,000 vite para së tashmes. Gjetja e fundit ishte në shkretëtirën Anza Borrego, një park shtetëror në Kaliforni. Fosilet nga Pleistoceni përfshijnë Cygnus paloregonus nga Liqeni Fosil, Oregon, Froman's Ferry, Idaho dhe Arizona, të referuara nga Howard në Shpendët e ujit të botës si "ndoshta mjellma e tipit memec".
Kokëkashta në ishullin e gurtë
Kokëkashta në ishullin e gurtë, roman me autor Stavri Pone. Botuar në Lezhë nga "Lisitan", në vitin 2003. Libri ka 157 faqe.
Universiteti i Malit të Zi
Universiteti i Malit të Zi (malazezisht: Univerzitet Crne Gore, Универзитет Црнe Горe ) është një universitet i cili ndodhet në Podgoricë, Mali i Zi. Ai u themelua në vitin 1974 dhe është i organizuar në 19 fakultete.
Historiku
Universiteti i Malit të Zi është themeluar më 29 prill të vitit 1974. Në atë vit institucionet e mëposhtme arsimore nënshkruan Marrëveshjen për themelimin e Universitetit të Titogradit: Një vit pasi u themelua, institucioni ndryshoi emrin në Universiteti Velko Vllahoviq në nder të aktivistit komunist dhe pjesëmarrës në Luftën e Dytë Botërore, nga Mali i Zi, i cili vdiq po atë vit. Në vitin 1992, universitetit i është dhënë emri aktual - Universiteti i Malit të Zi.
Organizimi
Selia e universitetit është në Podgoricë, kryeqytet i Malit të Zi, me një popullsi prej rreth 150,000 banorë. Shumica e fakulteteve të Universitetit të Malit të Zi gjenden në Podgoricë, ndërsa disa fakultete janë hapur në Budva dhe Bijello Polje në vitin 2005.
Barbarët (roman)
Barbarët, roman me autor Arben Kondi. Botuar në Tiranë, në vitin 2003. Libri ka 200 faqe.
Universiteti i Malit të Zi
Fakultetet
Universiteti përbëhet nga 19 fakultete (të gjitha të vendosura në Podgoricë, nëse nuk shprehet ndryshe): Në kuadër të fakulteteve, janë departamentet dhe grupet studimore.
Barbarët (roman)
Shënime: Letërsia shqipe, romane.
Universiteti i Malit të Zi
Fakultetet
Universiteti përfshin dy institute hulumtuese shkencore: Gjithashtu veprojnë edhe këto qendra:Qendra e Teknologjisë së Informacionit, Qendra për të Drejtat e Njeriut, Qendra për Studime Ndërkombëtare, si dhe Qendra për Sigurimin e Cilësisë në universitet.
Lidhje të jashtme
Koordinatat: [//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?pagename=University_of_Montenegro&params=42_26_36_N_19_14_38_E_region:ME-16_type:landmark_source:kolossus-dewiki <span class="geo-dms" title="Maps, aerial photos, and other data for this location"> 42°26'36"N 19°14'38"E  / <span class="geo-dec" title="Maps, aerial photos, and other data for this location">42.44333°N 19.24389°D / 42.44333; 19.24389   ]
Fjalori i Esperantos
Fjalori i Esperantos fillimisht u përcaktua në Unua Libro, botuar nga LL Zamenhof më 1887. Ai përmbante rreth 900 fjalë rrënjësore. Rregullat e gjuhës i lejojnë folësit të marrin hua fjalët sipas nevojës, duke rekomanduar vetëm që ata të kërkojnë fjalët më ndërkombëtare dhe të marrin një fjalë bazë dhe të nxjerrin të tjerë nga ai, në vend që të marrin hua shumë fjalë me kuptime të ngjashme. Në 1894, Zamenhof botoi fjalinë e parë Esperanto, Universala vortaro, e cila u shkrua në pesë gjuhë dhe furnizoi një grup më të madh fjalësh rrënjësore.
Esperanto zë një terren të mesme midis "natyraliste" gjuhë të ndërtuara si Interlingua, të cilat marrin fjalët en masive nga gjuhët e tyre burimore me derivim të vogël të brendshëm, dhe a  priori gjuhe e strukturuar, të tilla si Solresol, në të cilën fjalët nuk kanë lidhje historike me gjuhë të tjera. Në Esperanto, fjalët rrënjore merren dhe ruajnë pjesën më të madhe të formës së gjuhës së tyre burimore, qoftë forma fonetike ( ex- nga ex- ) ose forma ortografike ( teamo nga team ). Megjithatë, çdo rrënjë mund të formojnë dhjetëra derivime që mund të mbajnë pak ngjashmëri me fjalë ekuivalente në gjuhët burimore, të tilla si registaro (qeverisë), e cila rrjedh nga reg Latinate root (për të sunduar).
Shtëpia e Topullarve (Gjirokastër)
Shtëpia e Topullarve (Gjirokastër) është një monument i trashëgimisë kulturore në rrethin e Gjirokastrës, në qarkun e Gjirokastrës, Shqipëri. Ky monument është i llojit "Arkitekture", i miratuar me numër "266/116.02.1979".
Sekiraça
Sekiraçë (serbisht: Секирача/Секирача) është fshat në komunën e Kurshumlisë, Serbi.
Shkëndija (revistë 1940-43)
Revista Shkëndija ishte një revistë e përkohshme letrare dhe artistike e botuar nga viti 1940 në vitin 1943.
Histori
Numri i parë i Shkëndijës doli në korrik të vitit 1940, ndërsa numri i fundit, i njëmbëdhjeti, është i vitit 1943. Ky organ drejtohej nga shkrimtari Ernest Koliqi, kurse drejtor përgjegjës ishte Selahudin Toto. Por nga numri 1 i vitit 1942 drejtor përgjegjës dhe pronar u bë Ernest Koliqi. Shkëndija ishte periodiku kryesor letrar në Shqipëri gjatë periudhës së Luftës së Dytë Botërore.
Arlay
Arlay është një komunë në Francë. Arlay bën pjesë në departamentin Jura të rajonit Bourgogne-Franche-Comté. Komuna ka një popullsi prej 711 banorë dhe sipërfaqe 14.11 km².