cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lista e qyteteve të SHBA-së
Kjo listë i referohet vetëm popullsisë së bashkive indiviual brenda kufijve të tyre të përcaktuara, të cilat nuk përfshijnë bashkitë e tjera ose zonat e painkorpruara urbane.
Arbëria në Mesjetë
Mesjeta në Arbëri i referohet gjeografikisht viseve ku ditët e sotme është Shqipëria në kohërat kur i përkiste Perandorisë Bizantine e deri në pragun e pushtimit nga Perandoria Osmane. Pasi Perandoria Romake u nda në atë të lindjes dhe atë të perëndimit më vitin 394, ato vise që përbëjnë sot Shqipërinë qe u bënë pjesë e Perandorisë bizantine.
Pas betejës së Savrës më 1385 pjesa më e madhe e prijësve vendorë u bënë vasalë osmanë. Më 1415-1417 pjesa më e madhe e Shqipërisë së sotme Jugore dhe Qendrore u përbrendësua në Perandorinë Osmane dhe në të porsaformuarin Sanxhaku Arvanid. Në vitet 1432-1436, prijësit e pakënaqur për humbjen e privilegjeve të tyre paraosmane organizuan një kryengritje në viset jugore të Shqipërisë së sotme. Kryengritja u shtyp deri në një organizim të mëvonët nga Skënderbeu më 1443, pas mposhtjes së osmanëve në betejën e Varnës, gjatë Kryqëzatës së Varnës.
Më 1444 nën patronazhin venedikas, Skënderbeu si i pari i prijësve vendorë arbëror dhe zetas i bashkoi kundër Perandorisë Osmane në një aleancë jetëshkurtër që zgjati deri më 1450-51. Skënderbeu vijoi qëndresën e tij për 25 vjet deri në vdekjen e tij. Pasi territoret e tij u brendësuan në shtetin osman, vijoi ekspansioni i kësaj perandorie drejt territoreve venedikase, Shkodra iu dorëzua më 1479, Durrësi më 1501 dhe Ulqini më 1571.
Perandoria Serbe
Serbët kontrollonin nga fundshekulli XII atë që sot është Shqipëria Lindore dhe Veriore. Më 1204 pasi kryqtarët perëndimorë plaçkitën Kostandinopojën, Venediku fitoi kontroll nominal në Arbëri dhe në Epir, duke futur nën zotërimet e veta edhe Durrësin. Një pinjoll i dinastisë së dëbuar bizantine, Mihal Komneni I lidhi aleanca me prijësit arbëror dhe dëboi venedikasit dhe më 1204 formësoi një principatë të pavarur, Despotatin e Epirit me Nartën dhe Janinën si qendër. Më 1272 mbreti i Napolit, Karli I Anzhu zuri Durrësin dhe themeloi mbretërinë e Arbërisë. Përpjekjet e brendshme për pushtet dobësuan edhe më tej Perandorinë Bizantine në shek XIV duke i mundësuar sundimtarit më të fuqishëm serb, Stefan Dushanit që të themelonte një perandori jetëshkurtër që përfshiu krejt Arbërinë përveç Durrësit.
Afrim Kasolli
Afrim Kasolli lindi më 16.10.1979 në Prizren. Ka mbaruar studimet e larta në Universitetin e Prishtinës për Filozofi dhe Sociologji gjatë periudhës 2000-2006. Në përvojat e tij profesionale bën pjesë një seminar në kolegjin për studime njerëzore “Gani Bobi” me temë: “Shoqëria e hapur dhe armiqtë e saj” nga e cila ka përfituar një certifikatë dhe gjithashtu një kurs të gjuhës kroate në Fakultetin e filozofisë në Zagreb në vitin 2009. Përvojat e tij të punës janë të shumta dhe nisin në vitin 2000-2002 në Qendrën e Studimeve Njerëzore “Gani Bobi” si kërkues. Po në vitin 2002 ka punuar në revistën “Sheshi”, Prishtinë si ese-shkrues. Në vitin 2003 ka qenë kolumnist në revistën “Java” dhe në të njëjtin pozicion në 2005-ën në gazetën ditore “Lajm”. Ka punuar si asistent pedagog i filozofisë në Universitetin “Victory” gjatë viteve 2008-2009. Ndërkohë që gjatë viteve 2007-2010 ka qenë bashkëpunëtor në gazetën ditore “Express”.
Arbëria në Mesjetë
Perandoria Serbe
E shumta e dokumenteve të ruajtur rreth parisë arbërore në vitet 1350-1470 janë shkruar në serbisht. Më pas dokumentacionet ecin krah për krah si në gjuhën sllave ashtu dhe atë greke e ato latine.
Afrim Kasolli
Është aktivist i Lëvizjes vetëvendosje.
Arbëria në Mesjetë
Principata e Arbërit
Principata e Arbërit ka qenë një principatë autonome që ekzistoi në fund të shek. XII deri në vitet 1250'. Përgjatë ekzistencës së vet pati një varësi autonome ndaj vendeve fqinje, së pari Bizanti dhe pas Kryqëzatës së Katërt, Epirit; ndërkaq pati marrëdhënie të afërta me Mbretërinë Serbe. Arbëria shtrihej në viset e Shqipërisë së sotme të Mesme, me kryeqendër Krujën, dhe nuk kishte hapje të drejtëpërdrejtë në det. Progoni ishte sundimtari i parë, i cili besohet se ka qeverisur rreth vitit 1190, u pasua nga të bijtë: Gjini (1200-08) dhe Dhimitri (1208-16). Pas dinastisë së tyre, principata ra në kontrollin e sundimtarit Grigor Kamona dhe më pas dhëndrit të tij, Golemit. E veja e Dhimitrit, princesha serbe Komnena Nemanjiç, kishte trashëguar sundimatin dhe u martua sërish me Kamonën. Principata ra pas një kryengritjeje kundër Nikesë në mbështetje të Despotatit të Epirit.
Kantoni Grancey-le-Château-Neuvelle
Kantoni Grancey-le-Château-Neuvelle (frëngjisht: Canton de Grancey-le-Château-Neuvelle) është një kanton në departamentin Côte-d'Or, rajonin Bourgogne në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Grancey-le-Château-Neuvelle. Ka sipërfaqe 170.03km2 dhe popullsi 1073 banorë.
Jeannette Rodriguez
Jeannette Rodríguez është një aktore nga Venezuela, e njohur për telenovelat.
Arbëria në Mesjetë
Lidhja e Lezhës
Pas përshfaqes së osmanëve në tokat arbërore me ftesën e Karl Topisë për të luftuar Balshajt dhe Kryengritjes së viteve 1432-1436, më 1444 në Lezhë u mbajt një kuvend i fisnikëve arbër dhe zetas. Kuvendi, i quajtur generalis concilium ose universum concilium (këshilli i përgjithshëm) nga Barleti, vendosi për themelimin e një aleance ushtarake të fisnikëve me komandant të përgjithshëm Skënderbeun, për të kundërshtuar Perandorinë Osmane.
Kantoni Grancey-le-Château-Neuvelle
Përbërja aktuale
Kantoni Grancey-le-Château-Neuvelle aktualisht përbëhet nga 10 komuna.
Jeannette Rodriguez
Lindi më 16 maj 1961 në Caracas, Venezuela. Është e gjatë 1,72 m.
Arbëria në Mesjetë
Lidhje
https://web.archive.org/web/20160304003815/http://www.timediver.de/Albanien_Goldschatz_von_Vrap.html
Jeannette Rodriguez
Telenovelat
"Todo por tu amor" .... Marina Rangel (1997) "Micaela" (1992) TV series .... Micaela
"Pobre diabla - Hirushja e vogel" (1990) TV series .... Marcela Morelli
"Amandote" (1988) TV series .... Carolina Belloso
"La Dama de rosa" .... Emperatriz Ferrer / Gabriela Suárez... (1986) "Rebeca" (1985) TV series .... Geraldine
"Cristal" (1985) TV series .... Cristina Expósito, a.k.a. Cristal
"Leonela" (1983) TV series .... Paty
Tita Aida
Nikki Calma, e njohur ndryshe si Tita Aida, është një aktiviste sociale nga San Francisko, Kaliforni. Ajo është një aktiviste me eksperiencë në ndërgjegjësimin rreth virusit HIV/SIDA, sidomos në komunitetet aziatiko-amerikane si dhe për personat transgjinorë.
Aktivizmi
Tita Aida ka punuar për shumë vite në edukimin dhe de-stigmatizimin rreth virusit HIV në komunitetet LGBT në zonën Aziatike në fillim të viteve 90’ përmes punës me projektin e quajtur “Asian AIDS Project” në San Francisco Bay Area. Tita Aida është aktive në shumë iniciativa për çështjet e komunitetit trans. Ajo është drejtuese e programit Behavioral Health and Community Programs në të cilin ajo mbikëqyr drejtimin e iniciativës TRANS:THRIVE, një qendër me zyra në San Francisco, Kaliforni që përkujdeset për komunitetin transgjinor në zonën e Bay Area. Ajo mbikëqyr programin, aktivitetet dhe shërbimet e ofruara nga programi në fjalë.
Ajo mori pjesë në fushatën “I am Trans March” në të 10 edicion të Marshimit për të drejtat e komunitetit trans, në 2013.
Tita Aida ishte subjekt i filmit të vitit 2012 me titull “Tita: Still Around” të drejtuar nga regjisori S. Leo Chiang.
Hypertext
Hypertext (Hypateksti, Hiperteksti apo Sipërteksti) është përmbajtja e tekstit (në formë libri) e paraqitur në disa rrafshe jolinear në të cilat paraqiten tekste në vargun e fjalive të të cilëve lidhen njësi të teksteve.
Librat me strukturë (skelet) të përsosur, zakonisht kanë gjitha ato elemente çka ka edhe sipër teksti. Këto kanë hierarki (Kapituj, tituj), elementet lidhëse (Ndërlidhjet) si dhe mënyra të ndryshme për të marrë të dhënat (Pasqyra ose tabela të përmbajtjeve, të fjalëve të veçuara etj.). Dallimi në mes të librave me strukturë të fortë dhe sipër teksteve nuk qëndron në përmbajtje por në mënyrën e paraqitjes së përmbajtjes. Për deri sa libri, edhe përkundër "paraqitjes sipërfaqësore" të mundësisë jolineare për të ardhur deri tek e dhëna, zbatimi i kësaj mundësie është linearë - "faqe për faqe". Me anë të sipër tekstit, të paraqitur në ekran, në heshtje na paraqitet kjo mundësi e propozimit të librave.
Me fjalë të tjera, fjalët në librat e mirëfilltë, njerëzit i lexojnë, ndërsa në sipër tekstet njerëzit "lundrojnë".
Ka libra, përmbajtja e të cilave nuk d.m.th se duhet lexuar nga fillimi. Bije fjala, fjalorët apo librat me tekste mësimore. Për këto lloje të librave, sipër teksti duket të jetë zgjidhje ideale. Në anën tjetër, përdorimi i sipër tekstit për përmbledhjen e një romani, apo një libri me përmbajtje treguese të ndodhive, veprimeve dhe dukurive të ngjashme nuk ka kuptim. Por si duket edhe romanet e ditëve tona nuk kanë strukturë rrjedhëse vetëm të një ngjarje. Literatura po thuaj se 100 vitet e fundit vetvetiu i ka ikur formës lineare të përmbajtjes së librit. Me këtë dukuri, duket që edhe në këto vepra letrare, sipër teksti do të gjejë zbatim.
Deri më tani, sipër teksti përdoret zakonisht vetëm nëpër kompjuter, pasi që kompjuterët kanë mundësi të plotësojnë për mrekulli nevojën teknike të sipër tekstit. Por edhe në të kaluarën ka pasur përpjekje për të realizuar sipër tekstin me mjete tjera. Kështu në vitet shtatëdhjeta në Evropë depërtoj koncepti modern didaktik i mësimit i njohur si "nën udhëzimi i programuar". Në pyetje është një libër, për të cilin nuk ishte i nevojshëm leximi i përmbajtjes "me radhë". Libri ishte i përpiluar në atë mënyrë, që nxënësi lexonte copëza të tekstit apo pyetje dhe për anash tyre gjende tituj sugjerues tek pjesë tjera të tekstit të librit.
Mirëpo në praktik, ky libër tregoj që nxënësve i merr shumë kohë për shfletimin e fletëve dhe kishte rënie të koncentrimit të tyre për tekstin mësimor përkatës. Për nga ana e shfletimit, kompjuteri ka përparësi, por problemi i vëmendjes si duket mbete edhe më tutje. Si do që të jetë, në kompjuter, nëpërmjet një lëvizje e vogël të gishtit mundësohet kalimi në copën e tekstit të dëshiruar. Me këtë mënyrë zhduket një shkaktarë i rënies së vëmendjes. Disa studiues thonë se tërheqja e vëmendjes nga një tekst për më gjatë se tre sekonda shkakton rënien e vëmendjes dhe interesit të lexuesit.
Paraqitja elektronike e teksteve ka edhe anën negative. Nuk është fjala për botëkuptimet e disave që thonë "pa letër, nuk mësohet", por madhësia e sipër tekstit nuk dihet kjo d.m.th se lexuesi nuk mund të krijojë një përfytyrim për madhësinë përmbajtëse të tekstit. Nga njëherë kjo është e mirë se ardhur, por nga një herë e neveritshme. Për këtë qëllim d.m.th për të krijuar një përfytyrim rreth madhësisë së përmbajtjes së sipër tekstit ka disa teknika të brendshme të sipër testit si të ashtuquajturat Web-Views të cilat tentojnë të shkarkojnë kureshtjen dhe frikën rreth madhësisë së sipër tekstit.
Por ky problem duket se nuk është problemi kryesor i sipër tekstit. problem shumë më i madh që paraqitet në praktikë është krijimi i lidhjeve të copave të teksti ndërmjet veti të cilat krijojnë "përmbajtje në vete". Pas disa përpjekjeve për të gjetur zgjidhje adekuate ashtu që të krijohen projekte të veçanta të sipër teksteve dhe të ndërlidhen ndërmjet veti. Mirëpo në vitet e tetëdhjeta filloj të përflitej e të diskutohet sipër teksti dhe nga ky lëmsh në fillim të viteve nëntëdhjeta lindi ideja për krijimin e rrjetës anë e mbanë botës (Word Wide Web).
Biberist
është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Ardian Gjini
Ardian Gjini është politikan kosovar. U lind në Gjakovë me 19 Janar 1970. Gjini është deputet në Kuvendin e Kosovës nga radhët e Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, anëtar në Komisionin për Legjislacion dhe në Nën-komisionin për Mandate, Imunitet dhe Rregullore të Punës. Gjini është nën-kryetar në Aleancën për Ardhmërinë e Kosovës. Më parë shërbeu si ministër për ambijent dhe planfikim hapësinor. Ishte aktiv në politikë në Komunën e Gjakovës si përfaqësues i Partisë Nacional-Demokratike Shqiptare e cila u shkri në AAK. Ishte aktiv në Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës.
Albana Fetoshi
Albana Fetoshi Është aktiviste e Lëvizjes vetëvendosje. Ka studiur Matematikë në Universitetin e Prishtinës.
Afrim Hoti
Afrim Hoti është aktivist i Lëvizjes vetëvendosje.
Rudniku
Rudniku ka këto kuptime:
Fierzë, Elbasan
Fierzë është një fshat në Komunën Fierzë në Rrethin e Elbasanit të Shqipërisë.
Tokio Hotel
Tokio Hotel është një bande pop rock nga Gjermania, themeluar ne vitin 2001 nga këngëtari Bill Kaulitz, kitaristi Tom Kaulitz, basisti Georg Listing dhe bateristi Gustav Schafer. Kuarteti ka shënuar 4 single ne vend te 1-re dhe ka lëshuar tre albume ne vend te 1-re ne vendin e tyre te lindjes, duke shitur afërsisht 5 milion CD dhe DVD atje. Pasi regjistruan një CD te palançuar nen emrin "Devilish" (Djallëzorët) dhe pasi nënshkruan kontratën me Sony BMG Germany, banda lançoi albumin e tyre te pare ne gjuhen gjermane, "Schrei"(Scream/Bërtit), për here te pare me emrin "Tokio Hotel" ne Universal Music Germany ne vitin 2005. "Schrei" shiti me shume se gjysem milion kopje anembanë botes duke zëne 4 here vendin e pare ne "Top Five Singles" ne Gjermani dhe Austri. Ne vitin 2007, banda hodhi ne treg albumin e tyre te dyte gjerman "Zimmer 483" (Room 483/Dhoma 483) dhe albumin e tyre te pare anglisht "Scream", që shënuan se bashku rreth 1 milion kopje te shitura ne te gjithë boten, e cila e ndihmoi bandën te fitonte çmimin e tyre te pare ne MTV Europe Music Awards për "Best InterAct"(Bashkëpunimin me te mire). "Zimmer 483" zuri tre here vend te 1-re ne "Top Five Singles" ne Gjermani, ndërkohe, me vone, albumi "Scream" kishte dy single që arritën te futen ne "Top Twenty" ne vende te tjera si Francë, Portugali, Spanjë dhe Itali. Ne shtator te 2008,ata fituan ne Amerike çmimin e tyre te pare ne MTV Video Music Awards për "Best New Artist" (Artisti me i mire i ri). Ne tetor te 2008, ata fituan 4 çmime duke përfshire "Best International Artist" (Artisti Ndërkombëtar me i Mire) dhe "Song of the Year" (Kënga e Vitit) tek Los Premios MTV Latinoamerica (Çmimet e MTV ne Amerikën Latine), e mbajtur ne Meksiko. Tokio Hotel u be banda e pare gjermane që kishte fituar çmim tek MTV VMA (Video Music Awards) dhe gjithashtu ne MTV Latin America Awards. Ata gjithashtu fituan çmimin "Headliner" ne MTV Europe Music Awards, mbajtur ne Liverpool, me 6 nëntor 2008 dhe çmimin "Best Group" ne 5 nëntor 2008 tek MTV AMA ne Berlin. Ata fituan një çmim për "Best World Stage Performance" në 7 nëntor 2010 në MTV Europe Music Awards mbajtur ne Madrid.
Petrit Vasili
Petrit Vasili është një politikan shqiptar. Ai ishte kryetari i partisë LSI dhe ministër i shëndetësisë në kabinetin e Sali Berishës.
Zaandam
Zaandam është një qytezë në Zaanstad, provinca Hollanda e Veriut në Holandë me sipërfaqe km² dhe popullsi banorë.
La dama de rosa
La dama de rosa (sq. Zonja me te kuqe) është një telenovel nga Venezuela me Carlos Mata dhe Jeannette Rodriguez në 1986. Ajo u shkrua nga José Ignacio Cabruja dhe e drejtuar nga Luis Manzo. Fillimisht u lëshuar nga RCTV.
Skenari
Gabriela Suarez, një najzë e re ne shkollë dhe me ekip basketbolli, fillon punën në lavazh i makinave për të ndihmuar financiarisht familjen e saj, sepse babai i saj sapo ka vdekur dhe ajo është më e madhja nga vëllai dhe motra.
Lavazhi i makinave është në pronësi të një biznesmeni të famshëm, Clemente Tito, i cili me Gabriela do të ketë një romancë të shkurtër, por plot pasion. Shpejt, Gabriella inkriminohet në mënyrë të gabuar në një shkelje të trafikut të drogës, për të cilën dënohet me burg me 15 vjet burgim.
Tito Clemente e braktis në fatin e vet, duke e injoruar edhe pse ajo priste djalin i tij. Gabriela Suárez bën planet e saj të arratisjes, e cila do të zhvillohet më së fundi, mbasi ka plotësuar plotësuar shtatë vjet burg. Një qëllim të vetëm për ekzistim e inkurajon Gabriela : hakmarrje të njeriut që i ka shkatërruar jetën.
Për ta bërë këtë ndryshon pamjen fizike dhe duke përdorur një identitet të ri, dhe kthehet përsëri në jetën e Titos Clemente me synimin që të bie në dashuri përsëri.
Bolken
Bolken është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Kantoni Vimy
Kantoni Vimy (frëngjisht: Canton de Vimy) është një kanton në departamentin Pas-de-Calais, rajonin Nord-Pas-de-Calais në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Vimy. Ka sipërfaqe 139.45km2 dhe popullsi 21607 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Vimy aktualisht përbëhet nga 20 komuna.
Hardhi
Hardhi është një fshat në Komunën Fierzë në Rrethin e Elbasanit të Shqipërisë.
Deitingen
është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Glock 17
Referimet
Glock
Pjetër Jaku
Pjeter Jaku i lindur ne Mollë Kuqe - Mirditë, Shqipëri me 07 Janar 1953, është klasifikuar  ndër shkrimtarët shqiptar por, pa të dhëna të plota në Wekipedi ( për këtë mund të kontrollohet ).
Ka punuar pak vjet mësues i Gjuhes dhe leximit në ciklin e lartë të Shkollës  8 vjeçare Tale, më pas Drejtor  Shkolle në Rrilë. Nga viti 93 Kryetar i Degës së Librit Lezhë dhe librar në Librarinë Artistike “ Kuvendi”  të këtij qyteti.
Boton “ Kanunin e Lekë Dukagjinit” me një staf të specializuar, si dhe me lejen e Kishes Franceskane në Shkodër, pronë e së cilës ishte. Boton “ Albumin historiko- letrar, në shqip dhe anglisht “ Gjergj Kastrioti-Skenderbeu”, me një staf specialistësh të njohur, si dhe Revisten Kuvendi, po në këtë vit. Veç këtyre, boton rreth 60 tituj të njohur, “ Histori psikologjie”, poezi të Nerudës,poezi te Ndoc Gjetjes, antologji me leraret e reja, libra të Profesor Doktor Mark Vuji, “Mësues i Popullit”, të poetit dhe prozatorit të përsekutuar nga regjimi komunist, Dodë Gegë Bajraktari etj etj në fushen e botimeve të të tjerëve.
Në vitin 1999 emigron në Amerikë, ku pas një viti e pak themelon Revisten e njohur Kuvendi, ku e kthen në të përmuajshme në formatin e një libri. Përherë e printon në Atdhe, ku sadopak ndihmon ekonomikisht. Poashtu, dhe gjithë librat e tjerë që botohen më siglen  “ Kuvendi “ shtypen në Lezhë dhe në Tiranë. Revista “ Kuvendi” është në vitin e 21-të botimit, e cila ka një histori të veçantë, sidomos me themelimin e eventit të njohur “ Ditët e Letërsisë Shqipe në Amerikë”, që organizohen e drejtohen nga “ Kuvendi” dhe Pjetër Jaku prej 20 vitesh.
Pjetër Jaku-autor
Botoj poezitë e para në vitin 1975 në Gazetën e njohur Drita, një cikël për gjyshin dhe nënën dhe më pas në Revistën “ Nëntori” e gazetën “ Zëri i Rinisë”, si dhe disa shkrime publicistike në gazetat e njohura të Kohës, si “ Bashkimi”, “ Puna” dhe “Zëri i Popullit”. Në “Zërin e  Popullit” depërtoi pa pasur asnjë të njohur me një shkrim dhe, pa qënë kurrë komunist as shërbëtor i regjimit,  për ingjinjerin e përsekutuar Leonard Kraja, ku më vonë, nga ai shkrim, Leonardi u ngrit në detyra të rëndësishme. Para  viti 1990 mori dy çmime kombëtare në konkurset e kohës, me tematikë për nënën dhe punën, ( jo poezi ideologjike )
Pas viteve 90 ka botuar këto  libra me autoresine e tij:
Torrent, Valencia
Torrent, Valencia është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Horta Oest, të provincës Valencia, në Komunitetin e Valencias. Torrent, Valencia ka 79843 banorë (2010), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 69.3 km2.
Pjetër Jaku
Ankthe, poezi 1998
Torrent, Valencia
Lidhje të jashtme
Torrent
Pjetër Jaku
Mungese e hirte, poezi 2008
Te pakten, pak, poezi 2019
Shqiptarët në Detroit, Publicistikë 2006
Kosovë, 10 ditet e para të Pavarësisë, publicistike, 2008
Triologjinë për Fishten, 2003:
Vlerat letrare në Lahuten e Malësisë
Fjalori Fishtian
Vargje të zgjedhura nga veprat poetike të Fishtës
11 PYETJE Zef Brozit, 2001
30 vjet me  malësorët, Dom Anton Kcires, 2001
Akulli
Akulli është një nga gjendjet e ujit - i ngrirë dhe në gjendje të ngurtë. Varësisht nga prezenca e pastërtisë si grimcat të baltës ose flluskat e ajrit, ai mund të paraqitet transparent ose pak a shumë me ngjyrë të errët kaltër në të bardhë.
Pjetër Jaku
Memorie te Pashk Kçires, 2001
Në prozë:
Akulli
Në Sistemin Diellor, akulli paraqitet në formë natyrale në vende që janë më afër Diellit si në Mërkur ashtu edhe në vendet që janë më larg si në retë Oort. Përtej Sistemit Diellor, ai paraqitet në formë ndëryjore. Ai është i bollshëm në sipërfaqen e Tokës – veçanërisht në regjionet polare dhe mbi vijat e borës – dhe, si formë e ngjashme e rreshjeve dhe depozitimit, luan një rol të rëndësishëm në qarkun ujor të Tokës dhe në klimën e saj. Ai bie si fjolla bore, breshëri ose mund të ndeshet si acar.
Molekulat e akullit shfaqen në gjendje të ndryshme agregate që varen nga temperatura dhe shtypja. Virtualisht gjithë akulli i sipërfaqes së Tokës dhe në atmosferë e saj është nga struktura heksagonale kristaline e përcaktuar si Akull Ih (lexo “akull një h”).
Pjetër Jaku
Polici me Kuran, roman
Akulli
Akulli përdoret në mënyra të ndryshme, duke përfshirë ftohësit, sportet dimërore dhe skulpturat e akullit.
Pjetër Jaku
Ka në projekt botimi të shpejte:
Akulli
Formimi natyror
Termi që i përshkruan të gjitha pjesët e sipërfaqes së Tokës ku uji është në formë të ngrirë quhet kryoferë. Akulli është komponent i rëndësishëm i klimës globale, veçanërisht në ciklin e ujit. Akullnajat dhe copat e borës janë të rëndësishme për ruajtjen mekanike të ujit të freskët; me kohë ato mund të sublimohen ose shkrihen. Bora e shkrirë është një burim i rëndësishëm i ujit të freskët sezonal. Organizata Meterorologjike Botërore përkufizon disa lloje të akullit varësisht nga origjina, madhësia, ndikimi dhe të tjera. Hidratet klatrate janë formë e akullit që përmbajnë molekula të gazit bllokuar brenda mburojes kristalore të saj.
Pjetër Jaku
Nje liber me poezi të papublikuara
Akulli
Akulli në oqeane
Akulli që gjendet në det mund të jetë në formë të akullit që lundron mbi ujë, akull i shpejtë i fiksuar në një bregore, ose akull spirancës nëse ngjitet në fundin e detit. Akulli që vjen nga një akullnaj mund të bëhët ajsberg.FFjala Ajsberg rrjedh nga gjuha flamande që do të thotë "Mali prej Akulli". Ajsbergët janë blloqe të mëdha akujsh, të shkëputura nga masa e akullit kontinental,të cilat notojnë në sipërfaqen oqeanike. Ata paraqesin rrezik për lundruesit që lundrojnë nëpër oqeane. Akulli i detit mund të mblidhet bashkë nga rrymat dhe erat për të formuar një kreshtë shtyrëse deri në 12 metra të gjatë.
Pjetër Jaku
Dhe me pas një me poezi të zgjedhura
Përmbledhjen e publicistikes, rreth 500 faqe
Shkembimet me miqtë- letra etj…
Akulli
Akulli në liqene
Format e akullit në ujë të qetë krijojnë brigje, një shtresë të hollë duke u përhapur nëpër sipërfaqe, dhe pastaj në tatapjetë. Akulli në liqene është në përgjithësi në katër lloje: primare, sekondare, të mbivendosur dhe aglomerate.
Pjetër Jaku
Doktor Danja, sarkazem
Akulli
Akulli i brymës
Bryma është një lloj i akullit të formuar në objekte të ftohta kur pikat e ujit kthjellohen mbi ta. Kjo mund të vëzhgohet në kohë të mjegulltë, kur temperaturat bien gjatë natës. Bryma e butë përmban një proporcion të lartë të ajrit të bllokuar, duke e bërë atë të paraqitet më shumë i bardhë sesa transparent, dhe duke i dhënë densitetin e një çereku të atij akulli të pastër. Bryma e rëndë është relativisht e dendur.
Pjetër Jaku
Qershor, 2020
Kantoni Fontaine-lès-Dijon
Kantoni Fontaine-lès-Dijon (frëngjisht: Canton de Fontaine-lès-Dijon) është një kanton në departamentin Côte-d'Or, rajonin Bourgogne në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Fontaine-lès-Dijon. Ka sipërfaqe 138.92km2 dhe popullsi 32412 banorë.
Pjetër Jaku
Pjeter JAKU, The most popular Albanian -American author in exile
Akulli
Plumbat e akullit
Plumbat e akullit formohen kur një shtresë e ajrit të ngrirë është e vendosur në mes të 1,500 dhe 3,000 metra mbi tokë, me ajër të sub-ngrirë mbi dhe nën të. Kjo shkakton shkrirje të pjesshme ose komplete të çfarëdo fjolle nëpër shtresë të nxehtë. Duke rënë në shtresën e sub-ngrirë më afër sipërfaqes, ato ri-ngrihen në plumba të akullit.
Kantoni Fontaine-lès-Dijon
Përbërja aktuale
Kantoni Fontaine-lès-Dijon aktualisht përbëhet nga 13 komuna.
Pjetër Jaku
The Writer, Poet, best known Journalist, and Editor -in -Chief of “Kuvendi” Journal, Pjeter Jaku was born in Molla Kuqe, Mirditë, Albania. He is among the most popular and best known Albanian authors in Albanian letters, poetry, prose, essays, documentary novel and literary journalism. After he had graduated from “Luigj Gurakuqi” University, Shkodra, Albania,
Akulli
Breshëri
Si edhe reshjet tjera, breshëri formohet në stuhitë e reve pikëzat e ujit të superftohtë ngrihen në kontakt me bërthamat e kondensuara, si pluhuri ose papastërtia.
Pjetër Jaku
In 1999, Pjeter Jaku emigrated from Albania to America, and he is mentioned as one of the Albanian-American based author in exile, who thinks, writes and his creative writing speak only in Albanian language. A year or two after emigrating, he founded “Kuvendi” (The Assembly), the best -known and worldwide Albanian Journal, a monthly Journal Articles completed manuscript into a formatted Book, the most were printed in Albania, to support for economic aid only modestly. Also, other authors’ books have been published, under “Kuvendi”(The assembly) logo, in Lezha and Tirana InfoBase publishing. The periodical journal enters its 21st year of publishing. Since its conception in 2001, the “Kuvendi” (Assembly) Journal has featured and published the creative work of several Albanian authors over years. As part of a historical journal, history since its establishing a literary culture in America noted as Albanian Literary Days Detroit Michigan, which are organized and operated exclusively by literary agents and editor-in chief -of the “Kuvendi” (Assembly) Journal, Pjeter Jaku. For more than two decades, Albanian Literary Days shine the Albanian culture evolved in two different worlds; America and Albania!
Akulli
Fjollat e borës
Kristalet e borës krijohen kur pikëzat e reve super të ftohta ngrihen. Këto pikëza janë në gjendje të ruajnë lagështi në temperaturë më të vogël se −18 °C (255 K; 0 °F), për shkak të ngrirjes, disa molekula në pikëza duhet të bashkohen nga mundësia për të formuar një marrëveshje të ngjashme me atë të rrjetës së akullit; pastaj pikëza ngrihet rreth kësaj “bërthame”.
Pjetër Jaku
The Albanian Literature Days, Detroit Michigan or noted in other words; A Literary Feast of the Albanian American culture, that over 20 years has been presented the vision, orientation and history - Beautiful and Unique!
Akulli
Pluhuri diamant
I ashtuquajturi “pluhur diamanti”, i njohur edhe si halat e akullit ose kristalet e akullit, formohen në temperaturë −40 °C (−40 °F) për shkak të ajrit me lagështi pak më të lartë nga përzierja me të ftohtë.
Pjetër Jaku
The Albanian Literary Days have become a potent symbol of an era, urging a sense of love and humanity, establishing equal dignity and worth of every author, as our culture becomes more culturally diverse, where the physical and human factors converse among the wise building bridges, innovate and realize the opportunity. Among the potential cultural influences on the experience of consciousness, which come in the memory of the poet Pjeter Jaku, -it is the history of Lezha City, in the sense of evoking the active evocation of the strengths, skills, vision, historical and national idealism, developing the values by impressive forces and placing in the wider context, that illustrates the interconnection between;
Akulli
Fazat
Akulli mund të jetë në një nga 17 fazat e ngurta kristalore të ujit, ose në gjendje të ngurtë amorfe në densitete të ndryshme.
Pjetër Jaku
National and patriotic feeling, and in poems such as the cultural heritage of the poetic tradition, by idealizing the analogous expression; “Kuvendi i Lezhes”, Albania and “Kuvendi”(The assembly) Journal Detroit, Michigan, founded by Pjetër Jaku, in 2001.
Akulli
Fazat
Shumica e lëngjeve nën shtypje rritëse ngrihen në temperatura më të larta për shkak se shtypja ndihmon në mbatjen e molekulave bashkë. Megjithatë, lidhjet e hidrogjenit të fortë në ujë e bëjnë atë të ndryshëm: për disa shtypje më të larta se 1 atm (0.10 MPa), uji ngrin në temperaturë nën 0 °C, siç tregohet në diagramin në vazhdim. Shkrirja e akullit nën shtypje të lartë mendohet se kontribuon në lëvizjen e akullnajave.
Pjetër Jaku
Pjetër Jaku's passion and poetic identity does not come only from cultural heritage of Lezha’s poetic tradition, -noted as the “birthplace of poetry”, but the Poet, Pjeter Jaku belongs to the dreams of the golden age, that the raw material of the soul, - is the Art of Poetry! The poetry of Pjetër Jakut is the poetry that brings a special spirit of solitude, exploring a striking phenomenon that has taken place in the entire Albanian society. The poet Jaku has the flow of his own resurrection river, just as he is on running and flocking into flow!
Akulli
Fazat
Akulli, uji, dhe uji avull mund të ekzistojnë në një pikë të trefishtë, e cila saktësisht është 0.01 °C (273.16 K) në shtypje 611.73 Pa (Klevinin në fakt përkufizohet si 1/273.16 e ndryshimit në mes të pikës së trefishtë dhe zeros absolute). Ndryshe nga shumica e trupave të ngurtë, akulli është i vështirë ndaj supernxehtësisë. Në një eksperiment, akulli në −3 °C është super nxehur në rreth 17 °C per 250 pikosekonda.
Pjetër Jaku
The Editions of the Writer, Poet, Journalist and Editor in chief,
Akulli
Fazat
Duke iu nënshtruar shtypjeve të larta dhe temperatura të ndryshme, akulli mund të formohet në 16 ndarje të njohura si faza. Me kujdes të gjitha fazat, përveç akullit X, mund të rimbulohen në një ambient presioni dhe temperature të ulët. Llojet ndryshojnë nga struktura e tyre kristalore, renditja dhe densiteti. Ekzistojnë po ashtu dy faza metastabile të akullit nën shtypje, IV dhe XII. Akulli XII u zbulua në vitin 1996. Në vitin 2006, XIII dhe XIV u zbuluan. Në vitin 2009, akulli XB u gjet në shtypje ekstremisht të lartë dhe −143 °C. Në shtypje akoma më të larta, akulli bëhet metal; kjo është vlerësuar të ndodhë në vlera të ndryshme nga 1.55 TPa deri në 5.62 TPa.
Donika Kadaj Bujupi
Donika Kadaj-Bujupi është politikane shqiptare nga Kosova. Kadaj-Bujupi u lind më 20 mars 1979. Është deputete në Kuvendin e Kosovës nga radhët e Vetëvendosjes. Deri në prill 2016 ishte deputete e Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës nga viti 2007. Është e anëtare e Komisionit për Punë të Jashtme.
Akulli
Fazat
Ashtu si format krisaline, uji i ngurtë mund të ekzistojë në gjendje amorfe si akull amorf (ASË) me densitete të ndryshme. Uji në medium ndëryjor dominohet nga akulli amorf, duke e bërë atë formën më të zakonshme të akullit në univers.
Pjetër Jaku
Pjetër Jaku
Çerragë
Çerragë është një fshat në Komunën Fierzë në Rrethin e Elbasanit të Shqipërisë.
Akulli
Fazat
Në hapësirën e jashtme, akulli kristalor heksagonal (forma mbizotëruese është gjetur në Tokë) është ekstremisht e rrallë. Akulli amorf është më i zakonshëm; megjithatë, akulli kristalor heksagonal mund të fromohet nga veprimet vullkanike.
Mirza Masrur Ahmed
Kalifi i V
Akulli
Fazat
parapamje|725px|centre|Diagrami shtypje-temperaturë i ujit.
Mirza Masrur Ahmed
Mirza Masroor Ahmad i lindur më 15 shtator 1950 është udhëheqësi shpirtërorë i Ahmadiyya Muslim Community.
Donika Kadaj Bujupi
Kadaj-Bujupi ka ndjekur Fakultetit e Gazetarisë dhe Komunikimit Masiv në Prishtinë më 2002-2005 dhe studime pasuniversitare në komunikim masiv në Institutin e Gazetarisë dhe Komunikimit Masiv KIJAC gjatë periudhës 2005-2007.
Pjetër Jaku
He published his first solo collection of poems in a well- known literary journal, “Drita”(The Light), in 1975. He gathered a collection of poems to honor grandparents and remember the love they gave. The poems were published in later collections in
Markat
Markat është një fshat në komunën Markat në rrethin e Sarandës të Shqipërisë.
Pjetër Jaku
"Nëntori"(The November) Journal and  "Zeri i Rinisë", (The voice of Youth) paper, and free-lance articles in the Post, in well-known newspapers of time, such as “ Bashkimi”, (The Union), “Puna” (The work), and “Zeri i Popullit” ("The People’s voice) ".
Derendingen
është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Markat
Gjeografia
Toponimet të fshatit Markat
Pjetër Jaku
Published Works-Books by Pjeter Jaku
Markat
Demografia
Familjet në fshatin Markat:
Pjetër Jaku
-“Harrimi i vetes”-(Self-Forgetfulness) poems, 1994
-“Ankthe”- (Anxiety), poems, 1998
Markat
Demografia
Myrtenj, Isklamatë, Ahmetenj, Kolaj, Rexhaj,Idrizaj, Pashakaj etj.
Pjetër Jaku
-“Mungese e hirte”, -(The grey of your absence) poems, 2008
-“Te pakten, pak”, (At least, a little..)( poezi 2019
Markat
Ekonomia
Bazohet kryesisht në bujqësi dhe blegtori.
Pjetër Jaku
-Shqiptarët në Detroit, Publicistikë -(Albanians in Detroit) Book Publicity,  2006
-Kosovë, 10 ditet e para të Pavarësisë, publicistike, 2008
(Kosovo, the first 10 days of Independence,) Journalism, 2008
-Triologjinë për Fishten, - (Fishta-Trilogy), 2003:
(The highland Lute and literary values)
-Fjalori Fishtian- Fishta’s Poetic Vocabulary
-Vargje të zgjedhura nga veprat poetike të Fishtës
-11 PYETJE Zef Brozit, 2001-(11 question for Zef Brozi)
-30 vjet me  malësoret, Dom Anton Kcires, 2001
(30 years between highlanders) Dom Anton Kcires, 2001
-Memorie te Pashk Kçires, -(Memories of Pashk Kcira), 2001
Prose Writings
-Dalina, roman- Dalina, novel
-Polici me Kuran, roman,- (The police and Qur'an)
-(A volume of unpublished poems)
Vëllim  me poezi të zgjedhura
-(Volume one; New and selected poems)
-Përmbledhjen e publicistikes, rreth 500 faqe
-Autografe me miqtë- letra etj…
Friends’ autograph collection,- letters etc.
Translated, Written and Prepared by Raimonda MOISIU
www.revistakuvendi.org
Kantoni Marquion
Kantoni Marquion (frëngjisht: Canton de Marquion) është një kanton në departamentin Pas-de-Calais, rajonin Nord-Pas-de-Calais në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Marquion. Ka sipërfaqe 138.11km2 dhe popullsi 11149 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Marquion aktualisht përbëhet nga 17 komuna.
Mekanika e Hamiltonit
Mekanika e Hamiltonit është një ri-formulim i mekanikës klasike që u paraqit për herë te parë në 1833 nga matematikani Irlandez Uilliam Rouan Hamilton. Si teori u ngrit në bazë të mekanikës së Lagranzhit, një riformulim tjetër i mekanikes klasike, i dhënë nga Jozef Luiz Lagranzhi në 1788. Megjithatë teoria mund të formulohet pa mbështetje në mekanikën e Lagranzhit, duke përdorur hapësira simplektike. Shikoni seksionin mbi formulimin matematik për këtë. Metoda e Hamiltonit ndryshon nga mënyra e Lagranzhit sepse në vend që të shprehet nëpërmjet konditave të ekuacioneve diferenciale të rendit të dytë në një hapësirë koordinatave n-dimensionale, ajo jepet nga kondita të ekuacioneve të rendit të parë në një hapësire fazale 2n-dimensionale.
Ashtu si në mekaniken e Lagranzhit, ekuacionet e Hamiltonit japin një këndvështrim të ri dhe ekuivalent të mekanikës klasike. Përgjithësisht, këto ekuacione nuk janë shumë të përshtatshme për zgjidhjen e problemeve praktike. Megjithatë, ato na lejojnë që të shikojmë më thellë në strukturën e përgjithshme të mekanikës klasike dhe lidhjes së saj me mekaniken kuantike siç jepet nga formalizmi Hamiltonian. Për më tepër metoda ka aplikime edhe në degë të tjera te shkencës.
Një paraqitje e thjeshtuar e përdorimit të metodës
Për një sistem të mbyllur shuma e energjisë kinetike me energjinë potenciale jepet nga një set ekuacionesh diferenciale të njohura si ''ekuacionet e Hamiltonit’' për atë sistem. Funksioni Hamiltonian mund të përdoret për të përshkruar sisteme të thjeshta si një top që përplaset poshtë e lartë, një lavjerrës ose lëkundjet e një suste në të cilën energjia ndryshon nga kinetike në potenciale në mënyrë të vazhdueshme gjatë një intervali kohor. Funksionet Hamiltoniane mund të përdoren në modelimin e energjisë në sisteme komplekse dinamike si për shembull në orbitat planetare apo në mekanikën kuantike.
Ekuacionet e Hamiltonit jepen si më poshtë :
Në ekuacionet e mëlartme, pika tregon derivatin e zakonshëm të funksionit në lidhje me kohën, p = p(t) (të quajtura impulsi i përgjithshëm) dhe q = q(t) (të quajtura koordinatat e përgjithshme), të cilat marrin vlera ne një hapësire vektoriale të caktuar, tani \mathcal{H} =  është i ashtëquajturi funksion Hamiltonian, ose funksioni skalar Hamiltonian. Në mënyrë më eksplicite kjo jepet si :
që përcakton fushën e vlerave ku parametri t ("koha") ndryshon.
Për një derivim të detajuar të këtyre ekuacioneve shikoni seksionin mbi mekanikën e Lagranzhit më poshtë.
Interpretimi fizik, mnemoteknika
Vini re se T është një funksion vetëm i p, kurse V është një funksion vetëm i x (ose q).
Tani derivati në lidhje me kohën i implulsit p është i barabartë me forcën Njutoniane, kështu që këtu ekuacioni i parë i Hamiltonit tregon që forca mbi thërrmijën është e barabarte me shpejtësinë e ndryshimit të humbjes së energjisë potenciale në lidhje me ndryshimet në pozicionin x,. (Forca jepet nga minus gradienti i energjisë potenciale.)
Derivati-kohor i q këtu ka kuptimin e shpejtësisë : ekuacioni i dytë i Hamiltonit tregon se shpejtësia e thërrmijës është e barabartë me derivatin e energjisë kinetike në lidhje me impulsin. (Për derivatin në lidhje me p të p2/2m e barabartë me p/m = mv/m = v.)
Përdorimi i ekuacioneve te Hamiltonit
Shndërro shpejtësitë me rezultatin qe morët ne hapin e tretë (3). Apliko ekuacionet e Hamiltonit.
Shënime
Së pari një sqarim mbi atë që në këtë artikull kemi quajtur moment, impulsi këtu përcaktohet si p = mv. Në tekstet shqiptare kjo madhësi zakonisht quhet impuls. Kjo nuk është e saktë sepse impulsi është ndryshimi i impulsit. Për hollësi të mëtejshme shikoni artikujt mbi impulsin dhe vrullin.
Ekuacionet e Hamiltonit janë tërheqëse në thjeshtësinë e tyre mahnitëse me simetrinë paksa të (thyer). Ato janë analizuar nga çdo këndvështrim i mundshëm, që nga fizika e thjeshtë deri te gjeometria simplektike. Shumë dihet mbi zgjedhjet e këtyre ekuacioneve, megjithatë në rastin e përgjithshëm, zgjedhjet ekzakte te ekuacioneve te lëvizjes nuk mund te jepet në mënyrë eksplicite për një sistem me më shumë se dy pika lëndores. Rezultati i madhësive te konservuara luan një rol shumë te rëndësishëm në kërkimin për zgjedhjet e ekuacioneve ose informacionin mbi natyrën e tyre. Ne modele me një numër te pafundëm gradash lirie, kjo ashte shumë më e komplikuar.
Një zonë interesante dhe premtuese kërkimi, është studimi i sistemeve te integrueshme, ku një numër i pafundëm i madhësive konservuese mund te ndërtohet.
Derivimi i ekuacioneve të Hamiltonit
Ne mund te derivojmë ekuacionet e Hamiltonit duke analizuar se si funksioni Lagranzhian ndryshon kur ne ndryshojmë kohen dhe pozicionin e thërrmijave.
Tani vrulli (impulsi) i përgjithshëm u përcaktua si keshtu qe ekuacionet e Lagranzhit na tregojnë se
ku ky rezultat mund te zëvendësohet nëe variacionin e funksionit Langrazhian
Kjo mund të rishkruhet si
Termi në anën e majte është funksioni Hamiltonian që ne përcaktuam më parë, kështu që tani gjejmë :
Ku barazimi i dyte është i vërtetë për shkak të vetë përcaktimit te derivateve pjesore. Duke bashkuar termat nga te dyja anët, ekuacioni i mësipërm jep ekuacionet e Hamiltonit :
Ekuacionet e Hamiltonit si riformulim i mekanikës së Lagranzhit
Duke filluar me mekanikën e Lagranzhit, ekuacionet e lëvizjes jane te bazuara në koordinata te përgjithshme
Duke shkruar shpejtësitë e përgjithshme
Funksioni Lagranzhian mund te jepet si :
Ku sabskriptet e variablave kuptohet qe paraqesin N variabla te asaj madhësie. Mekanika Hamiltoniane kërkon qe të zëvendësoje variablat e shpejtësisë së përgjithshme me variablat e impulsit te përgjithshëm, që njihen gjithashtu si impulsi i konjuguar. Duke vepruar në këtë mënyrë, është e mundur që të trajtosh sisteme të caktuara, si për shembull aspekte të ndryshme të mekanikës kuantike, që ndryshe do të ishin akoma më të vështira.
Për çdo variable të shpejtësisë se përgjithshme, ekziston një variabël e impulsit te konjuguar, që përcaktohet si :
Në koordinata Karteziane, impulsi i përgjithshëm është impulsi linear. Në koordinata rrethore polare, impulsi i përgjithshëm që i korrespondon shpejtësisë këndore është impulsi këndor. Për një zgjedhje arbitrare koordinatash te përgjithshme, zakonisht nuk është e mundur që ti japësh një interpretim intuitiv impulsit të konjuguar.
Një gjë që nuk është shumë e qarte në këtë formulim që varet nga sistemi koordinativ është se koordinata të ndryshme të përgjithshme nuk janë gjë tjetër veçse koordinatizime të ndryshme të të njëjtit manifold simplektik.
Funksioni Hamiltonian është transformimi Lazhandrian i funksionit Lagranzhian :
Nëqoftese ekuacionet e transformimit që përcaktojnë koordinatat e përgjithshme janë te pavarura nga t, si dhe nëqoftëse funksioni Lagranzhian është një shumë e produkteve të funksioneve (në koordinata e përgjithshme) që janë homogjene ne rend zero, rend të parë ose te dytë, atëherë mund të tregohet se H është e barabarte me energjinë e përgjithshme E = T + V.
Çdo anë e relacionit \mathcal{H} prodhon një diferencial :
Duke zëvendësuar relacionin për impulsin e konjuguar në këtë ekuacion dhe duke analizuar çdo koeficient, në arrimë në ekuacionet e lëvizjes së mekanikes Hamiltoniane, të njohura ndryshe si ekuacionet kanonike te Hamiltonit :
Ekuacionet e Hamiltonit janë ekuacione diferenciale të rendit te pare, pra ato janë shumë më të lehta për tu zgjidhur ne krahasim me ekuacionet e Lagranzhit të cilat janë të rendit të dytë. Megjithatë hapat që duhen marrë për të arritur të këto ekuacione janë shumë më të vështira në krahasim me ato të mekanikës së Lagranzhit, duke filluar me koordinatat e përgjithshme te funksionit Langrazhian, ne fillim duhet te llogaritim funksionin Hamiltonian, pastaj të shprehim çdo shpejtësi të përgjithshme me ane të impulsit të konjuguar, si dhe te zëvendësojmë shpejtësitë e përgjithshme në funksionin Hamiltonian me momentet e konjuguara. Pra me një fjale, siç shikohet, nuk ka ndonjë ndyshim të madh në sasinë e punës që duhet bërë për të zgjidhur një problem në mekaniken e Hamiltonit ne krahasim me mekanikën e Lagranzhit. Në fund të fundit, ajo jep të njëjtën zgjidhje si në mekaniken e Lagranzhit ose edhe më thjesht si nga ligjet e Njutonit.
Arsyeja thelbësore për mënyrën tërheqëse të metodës së Hamiltonit është fakti se ajo tregon bazat e një strukture tepër te thellë të mekanikës klasike.
Gjeometria e sistemeve Hamiltoniane
Një sistem Hamiltonian mund te shikohet si një tufë fibrash E mbi kohen R, me një fibër Et, ku t ∈ R është pozicioni në hapësire. Funksioni Lagranzhian është një funksion mbi një tufe xhetesh J mbi E ; duke marre transformimin Lazhandrian ne lidhje me fibrat e funksionit Lagranzhian, kjo jep një funksion ne një tufe duale, fibra e së cilës t është hapësira kotangjente T*Et, e cila është e pajisur me një formë simplektike natyrale, ky funksion është funksioni Hamiltonian.
Përgjithësimi në mekanikën kuantike nëpërmjet parantezave të Puasonit
Ekuacioni i më lartëm i Hamiltonit është i vlefshëm në mekanikën klasike, por jo për mekanikën kuantike, sepse ekuacionet diferenciale që diskutuam më lart marrin parasysh që ne kemi mundësinë të kemi njohuri të plotë mbi pozicionin dhe vrullit (impulsin) e thërrmijës për çdo moment në kohë. Megjithatë, ekuacionet mund të përgjithësohen edhe më tej, si për shembull në mekanikën kuantike ose edhe në mekanikën klasike duke shfrytëzuar transformimet nëpërmjet algjebrës së Puasonit mbi p dhe q, deri te algjebra e parantezave te Mojalit.
Në këtë rast, forma më e përgjithshme e ekuacioneve të Hamiltonit është
Ku f është një funksion i p dhe q, dhe H është funksioni Hamiltonian. Për të gjetur rregullat për të llogaritur një paranteze Puasoni pa përdorur ekuacione diferenciale, referoju artikullit mbi algjebrën e Liut ; një parantezë Puasoni është emri i një paranteze të Liut në algjebrën e Puasonit.
Në fakt, kjo mënyrë algjebrike jo vetëm që na lejon që të zgjerojmë nocionin e distribucionit të probabilitetit në hapësirën fazale në distribucionin e kuazi-probabilitetit të Wignerit, por gjithashtu është një metodë më e fuqishme veçanërisht në trajtimin klasik, ku ndihmon për analizimin e madhësive të konservuara në një sistem.
Formalizmi matematik
Për çdo funksion H qe ka vlere reale dhe është i lëmuar në një manifold simplektik ne mund të përcaktojmë një sistem Hamiltonian. Funksioni H njihet si Hamiltoniani ose funksioni i energjisë. Manifoldi simplektik në këtë rast quhet hapësire fazale. Funksioni Hamiltonian indukton një fushe vektoriale speciale ne manifoldin simpletik, e cila njihet si fusha vektoriale simplektike.
Fusha vektoriale simplektike, që gjithashtu njihet si fusha vektoriale Hamiltoniane, shkakton një rrjedhe Hamiltoniane në manifold. Kurbat integrale të fushës vektoriale janë një familje me një parametër e transformimeve në manifold ; parametri i kurbave zakonisht quhet kohe. Evolucioni kohor në këtë rast jepet nga simplektomorfizmat. Nga Teorema e Ljuvilit, çdo simplektomorfizem ruan formën e volumit në hapësirën fazale. Grumbullimi i simplektomorfizmave të shkaktuara nga rrjedha e Hamiltonit zakonisht quhet mekanika e Hamiltonit e sistemit Hamiltonian.
Fusha vektoriale Hamiltoniane shkakton gjithashtu një veprim special te quajtur, parantezat e Puasonit. Parantezat e Puasonit veprojnë mbi funksione në një manifold simplektik, duke i dhëne hapësirës së funksioneve një strukture që quhet algjebra e Liut.
Le të kemi një funksion te caktuar f
Neqoftese kemi një distribucion probabiliteti, ρ, atëherë (nëqoftesë shpejtësia në hapësirën fazale ka divergjencë zero, dhe probabiliteti ruhet) në këtë rast mund të tregohet se derivati konvektiv është zero, pra