cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Shiu acidik
Krijimi i shiut acidik
Për shkak të çlirimit të gazrave acidike në atmosferë edhe tretjes së tyre në pikat e shiut, ai pastaj bie në tokë i tillë, me përbërje acidike. Në gjendje normale shiu ka sasi të vogël të aciditetit. Kjo shkallë varet nga sasia e CO2 të tretur në të, si edhe sasi të vogla të klorit. Sipas standardeve aciditeti duhet të jetë pH = 5.0. Para revolucionit industrial ka qenë 5-6, kurse tani është rritur. Acidi akrbonik formohet sipas reaksinit:
Më pas acidi karbonik mund të jonizohet në ujë duke formuar përqëndrime të ulta të joneve hidron dhe karbonat:
Depozitimet e acidit në mjedis mund të përfshijnë edhe acide të tjera përveç acidit.
Historia
Efektet gërryese të ajrit të ndotur acidik të qyeteve të mëdha mbi bloqet e gurëve apo mermereve u vunë re që në shekullin XVII nga John Evelyn, i cili mbajti shënim kushtet e mjerueshme të koleksionit me statuja antike të Thomas Howard. Që prej revolucionit industrial, çlirimi i dioksidit të squfurit dhe oksidit të azotit në atmosferë është rritur. Në vitin 1852, Robert Angus Smith ishte i pari që shpjegoi lidhjen ndërmjet shiut acid dhe ndotjes atmosferike në Mançester, Angli. <!-- Though acidic rain was discovered in 1853, it was not until the late 1960s that scientists began widely observing and studying the phenomenon. The term "acid rain" was coined in 1872 by Robert Angus Smith. Canadian Harold Harvey was among the first to research a "dead" lake. Public awareness of acid rain in the U.S increased in the 1970s after The New York Times published reports from the Hubbard Brook Experimental Forest in New Hampshire of the myriad deleterious environmental effects shown to result from it.
Occasional pH readings in rain and fog water of well below 2.4 have been reported in industrialized areas. Industrial acid rain is a substantial problem in China and Russia and areas downwind from them. These areas all burn sulfur-containing coal to generate heat and electricity.
The problem of acid rain has not only increased with population and industrial growth, but has become more widespread. The use of tall smokestacks to reduce local pollution has contributed to the spread of acid rain by releasing gases into regional atmospheric circulation. Often deposition occurs a considerable distance downwind of the emissions, with mountainous regions tending to receive the greatest deposition (simply because of their higher rainfall). An example of this effect is the low pH of rain which falls in Scandinavia. -->
Reaksionet kimike
Efekti i shiut acid në statuja|thumb|right Reaksionet e acideve sulfurike:
Krijimi i acidt sulfuror:
Krijimi i acidit sulfurik nga acidi sulfuror: Krijimi i acidit nitrik:
Hidroliza
Acidi sulfurik disosohet në ujë dhe ashtu si dioksid karboni, hidolizohet: Ndotja e ajrit i referohet pranise se kimikateve ne atmosfere ne sasi dhe ne kohe zgjatje, gje e cila eshte e demshme per shendetin e njeriut dhe mjedisin.
Dëmet që shkaton shiu acid
parapamje|Pemë të thara nga shiu acid Për shkak të lirimit të gazrave acidike në atmosferë dhe tretjes së tyre në pikat e shiut, ai pastaj bie në tokë i tillë, me përbërje acide. Ky shi është mjaft i dëmshëm për bimët, objektet tjera dhe për shëndetin e njeriut.
Në gjende normale shiu ka sasi të vogël të acidit. Kjo shkallë varet nga sasia e CO2 të tretur në të, si edhe sasi të vogla të klorit. Sipas standardeve aciditeti duhet të jetë pH = 5.0. Para revolucionit industrial ka qenë 5-6, kurse tani është rritur. Shiu acid dëmton edhe ujin duke i shkaktuar vdekje peshqve dhe gjallesave të tjera. Pasojë e formimit të shirave acidik janë okidet e azotit dhe oksidet e sulfurit. Këto okside dëmtojnë organet e frymëmarrjes. Gjatë reshjeve atmosferike oksidet e sulfurit reagojnë me ujin duke formuar acide përkatëse, si acidin sulfurik dhe acidin sulfuror. Këto reshje quhen të reshura acidike, të cilat janë shkatërrueset më të mëdha të fasadave të ndërtesave, shtatoreve, por në veçanti të botës bimore.
Azerbajxhani
Azerbajxhani (zyrtarisht: Republika e Azerbajxhanit; Azərbaycan) është shtet në Kaukaz, në udhën e Evropës për në jug-perëndimin e Azisë me dalje në Detin Kaspik. Në veri Azerbajxhani kufizohet me Rusinë pastaj vjen Gjeorgjia, Irani dhe në pjesën perëndimore të saj gjendet Armenia ndërsa Republika Autonome Nahiçevan (enklavë në Azerbajxhan)  kufizohet me Armenin në veri dhe lindje, Iranin në jug  dhe perëndim dhe Turqinë në veri-perëndim.
Azerbajxhan ishte anëtare e Bashkimit Sovjetik dhe tani është anëtare e Këshillit Evropian që nga viti 2001. Shumica e popullsisë janë mysliman shii dhe turkik perëndimor të njohur si Azerbajxhanë ose shkurt Azerë. Qeveria është në të ashtuquajturin tranzitim demokratik me udhëheqës klasik.
Historia
Kjo pjesë e rruzullit ka qenë gjatë historisë gjithnjë e njohur për prodhime industriale. Që në kohërat e moçme kur nga këtu bizantinët importonin naftën dhe vajigurë për armën e re “Zjarri grek”. Pasurit e vajgurit dhe të naftës më të njohurat janë në rrethinën e Absheronit (regjion).
Gjatë mbretërisë së Sasanidëve persian, ky regjion shërbente jo vetëm për eksportim të vajit por edhe si vend i kulturës ku ishin disa të ditur të një lloj religjioni të quajtur zoroastrik. Edhe sot në pjesë të ndryshme të Azerbajxhanit (posaçërisht në vend me vaj dhe naftë) mund të hasen gërmadhat e tempujve të zoroastikëve.
Rezervat e naftës në Absheron pas islamizimit ishin një lloj legjende që popullatës i kishte sjellur begati në të mirat materiale dhe nga predikuesit u shpallen si pasuri të organizatave jo shtetërore (vakf).
Eksploatimi i rezervave të qymyrgurit është i lidhur ngushtë me periodën ruse në Azerbajxhan. Gjatë kësaj kohe udhëheqja e kolonializmi rusë i ofronte në arkadë tkat në pjesën veriore të këtij regjioni me qëllim që të tërhiqte investitorët privat dhe të bënte më atraktive eksploatimin e të pasurive natyrore të këtij regjioni. Me këtë politik arrihej edhe furnizimi i industrisë ruse në Moskë me lëndë të parë industriale si: prodhime të naftës, vajgurit, pastaj me kerozin, mazut dhe produkte tjera kimike.
Në viti 1893 eksportuesit më të mëdhenj të naftës në botë ishin ShBA-ja me 51% ndërsa Rusia merrte pjesë me 46%. Nga rezervat e lumit Baku në vitin 1898 Rusia në një konkurrencë të ashpër ja arrin që të zë amerikanët dhe ti kaloj ata kështu edhe të përfitoj për veti tregun e Evropës.
Pas ardhjes së sovjetëve në fuqi në vitin 1920 dhe reformës për heqjen e pronës private në fushat e Azerbajxhanit filluan investimet në "stilin e madh" për krijimin e një industrie të mirëfilltë të derivateve të naftës. Kjo shkaktoj një rritje të lartë të produktivitetit, frytet e së cilës më së shumti i merrte Moska e cila vendoste mbi eksploatimin e pasurive natyrore dhe qeveria e Azerbajxhanit vetëm mund të kënaqej me atë që i jepej.
Heiko Hubertz
Heiko Hubertz është krijuesi I Bigpoint, me lokacion në Hamburg, Berlin,San Francisco dhe Malta.Sot kompania e cila u krijua në vitin 2002 është një nga portalet më të avansuara për lojra dhe numëron tri nga lojrat më të popullarizuara në botë me rreth 155 milion përdorues të regjistruar. Bigpoint regjistron perreth 250,000 përdorues qdo ditë.
Azerbajxhani
Historia
Në vitin 1941 Azerbajxhani nxjerr rreth 175 milion barela naftë, që përbënte 75% të prodhimit të përgjithshëm të Bashkimit Sovjetik. Kjo edhe e shpjegon më së miri qëllimin e Adolf Hitlerit dhe gjeneralëve të tij për të pushtuar këtë pjesë gjatë luftës së dytë botërore.
Me gjetjen e rezervave gjigante në regjione tjera të Bashkimit Sovjetik, e posaçërisht në Siberinë perëndimore fillon të bije rëndësia e burimeve të naftës në Azerbajxhan. Mirëpo kualiteti i naftës së nxjerr nga këto burime në Azerbajxhan e rritë rendësin e këtyre burimeve pas futjes masive në qarkullim të aeroplanëve e sidomos për objekte fluturues ushtarake dhe raketa. Po kështu nga Azerbajxhani vinin edhe ekspertet e eksploatimit të naftës pasi që aty ishin hapur edhe shkollat për këtë qëllim dhe për prodhimet tjera kimike.
Heiko Hubertz
Lojrat e Bigpoint
Lojrat online të cilat janë thuajse më të popullarizuarat në kohët e tashme janë. 1)	Seafight 2)	Farmerama 3)	Darkorbit 4)	Battle star galactica
Bordi Drejtues
1)Khaled Helioui Khaled Helioui është Drejtor Menaxhues i Bigpoint, një nga zhvilluesit kryesor në lojë online në botë dhe botues dhe ofruesi për më tepër përmbajtje për më shumë se 1.000 partnerë globalë të shpërndarjes. Z. Helioui ju bashkua Bigpoint në korrik të 2012 si Shef  Zyrtar i Lojrave (CGO), që vënë atë në krye të të gjithë departamentit të lojës për të mbikëqyrur zhvillimin e lojrave të reja, menaxhimin e ciklit të jetës të lojrave të gjalla, dhe botimin e titujve të jashtme. Ndërsa në pozitën e CGO ai paraqiti disa lojëra të reja dhe shumë të suksesshme dhe menaxhohet partneriteteve të rëndësishme për Bigpoint. Khaled Helioui ka mbuluar hapësirën e teknologjisë në AT Associates Inc, një firmë ndërkombëtare  e kapitalit privat, ku ai kishte monitoruar trendet dhe investuar në teknologji nga viti 2009 deri në maj 2012. Ai kryesisht mirrej me burim dhe ekzekutim ne  investimet e AT-së në Bigpoint dhe ishte i përfshirë me kompanitë e portofolit shtesë internetit të tilla si Fotolia, eDreams ose eCircle.30-vjeçari francez-tunizian u bashkua me ndihmë teknike nga UBS AG, ku ai e këshilloi kompanitë e teknologjisë në të gjithë Evropën për rritjen e kapitalit, bashkimit dhe blerjeve.
Azerbajxhani
Historia
Kjo edhe shkaktoi kaosin pas përleshjeve ushtarake në regjionin e Karabah-ut. Kështu që në vitin e parë të pavarësisë (shpallur më 18 tetor 1991) nxjerrja e naftë bije për 8-9 milion tonë.
Politika
Azerbaxhani është Republik presidenciale me një dhomë parlamenti. Kushtetuta e shtetit është nxjerrur më 12 nëntor 1995.
Njësitë territoriale
parapamje|300px|Harta e njësive administrative në Azerbaijan
Azerbajxhani administrohet në këto njësi territoriale:
Ekonomia
Azerbajxhani është shtet industrial-agrar. Të ardhurat e përgjithshme kombëtare nga sektori dytësor i realizon me 39%. Për një profil të këtillë ekonomik pa dyshim ka qenë vendimtare baza e mirë energjetike. Përveç naftës dhe gazit natyror në strukturën e lëndëve djegëse rëndësi ka hidroenergjia. Baza energjetike në vitin 1997 ishte 17 miliardë KWh. Degët industriale më të rëndësishme janë e pajisjeve për përfitimin e naftës, e elektroindustrisë, e metalurgjisë së zezë dhe e përfitimit të aluminit. Vend të posaçëm ka industria kimike me përpunimin e naftës. Traditë më të gjatë dhe përhapje më të madhe ka industria e tekstili dhe ajo ushqimore. Industria e tekstilit përpunon pambukun dhe leshin. Industria ushqimore merret me përpunimin e drithërave, të verës, të konservimit të peshkut dhe të pemëve. Qendrat më të rëndësishme industriale janë: Baku, Ganja, Lenkoran etj.
Bujqësia është veprimtari e rëndësishme ekonomike. Në saje të strukturës relativisht të mirë të arave (22%), temperaturës së lartë, ujitjes së tokave Azerbajxhani prodhon shumë kultura bujqësore, grurë 830 000 t. Elb 220 000 t. Patate 220 000t, rrush 285 000 t,. Pambuk 165 000 tonë etj.
Blegtoria është degë përcjellëse e bujqësisë. Fondi prej 1,8 milion krerë gjedhe, 300 000 buallica, 5 milion krerë dele, 114. 000 krerë dhi, është relativisht bazë e mirë ekonomike.
Demografia
Azerbajxhani në vitin 1967 ka pasur 4,8 milion banorë e pas 31vjetësh, përkatësisht në vitin 2011 shënoi 9,1 milion banorë. Për këtë periudhë shënon rritje për 3 milion banorë. Në shtim të tillë Azrbajxhani ka pasur në saje të regjimit ekspansiv të popullsisë. Në vitin 1997 shkalla e lindshmërisë ishte 22,9 promila, e vdekshmërisë 9,3 promila ndërsa shtimi natyrorë ishte 13,6 promila. Me këtë dinamikë Azerbajxhani diferencohet prej shumë shteteve të këtij regjioni. Në strukturën nacionale Azerbajxhani deri diku është shtet homogjen. Pjesën më të madhe të popullsisë e bëjnë azeriturqit me 93%, pas të cilëve vijnë rusët me 1,3%, gjorgjianët 0,2% etj.
Okultacioni
thumb|right|250px|Jupiteri (vend i ndritshëm në të djathtë), para se ai të bllokohet nga Hëna viti 2005 Okultacioni (latinisht: occultatio, "fshehje" ose "insinuatë") është një fenomen astronomik kur një trup qiellor siç shihet nga Toka, fshehet pas një tjetrit.
Kantoni Pontailler-sur-Saône
Kantoni Pontailler-sur-Saône (frëngjisht: Canton de Pontailler-sur-Saône) është një kanton në departamentin Côte-d'Or, rajonin Bourgogne në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Pontailler-sur-Saône. Ka sipërfaqe 214.51km2 dhe popullsi 7059 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Pontailler-sur-Saône aktualisht përbëhet nga 19 komuna.
Nata (kthjellim)
Nata ka këto kuptime:
Kantoni Liévin-Nord
Kantoni Liévin-Nord (frëngjisht: Canton de Liévin-Nord) është një kanton në departamentin Pas-de-Calais, rajonin Nord-Pas-de-Calais në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Liévin. Ka sipërfaqe km2 dhe popullsi 21622 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Liévin-Nord aktualisht përbëhet nga 2 komuna.
Peroksidi i natriumit
Peroksidi i natriumit është komponim inorganik. Është substancë e ngurtë me ngjyrë të verdhë dhe është bazë e fortë. thumb|Peroksidi i natriumit|center
Përfitimi
Peroksidi i natriumit mund të përfitohet kur bashkëveprojnë natriumi me oksigjenin në temperaturë 130-200 °C:
thumb|Struktura e peroksidit të natriumit|center
Përdorimi
Peroksidi i natriumit përdoret te drunjtë për prodhimin e letrës dhe tekstilit.
Villargordo del Cabriel
Villargordo del Cabriel është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Requena-Utiel, të provincës Valencia, në Komunitetin e Valencias. Villargordo del Cabriel ka 685 banorë (2009), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 71.6 km2.
Molla
Molla (Malus domestica) është një bimë frutore që i përket familjes Rosaceae. Ajo është një nga bimët e kultivuara frutore më të njohura.
Përshkrimi
Molla është një pemë e vogël gjetherënëse 5-12m e gjatë, me një kurorë të dendur dhe të gjerë dhe sistem rrënjor të cekët.
Gjethet janë të alternuara, të thjeshta, ovale, pak të dhëmbëzuara, që fillojnë të rrumbullakta tek bishti dhe përfundojnë me majë. Ato janë 5-12cm të gjata dhe 3-6cm të gjera, të lëmuara sipër dhe me push poshtë. Bisht i gjethes është 2-5cm.
Lulet janë hermafrodite të bardha me nuancë rozë që zbehet gradualisht, me pesë petale dhe 2,5-3,5cm. Ata çelin në tufa prej 3-7 lulesh. Lulëzimi zhvillohet në pranverë, në të njëjtën kohë me sythat. Pllenimi bëhet nëpërmjet insekteve. 150px|thumb|left|Lulja e mollës <!-- Molla është fryt]] pomaceous e pemë molle, specie Malus domestica në familje u rrit Rosaceae. Ajo është një nga frytet e pemës më gjerësisht kultivuar. Druri është i vogël dhe qumeshtit, duke arritur 3-12 metra (9,8-39 ft) i gjatë, me një kurorë të gjerë, shpesh shumë të dobët. [2] gjethet janë aranzhuar këmbyer thjeshtë ovals 5-12 cm i gjatë dhe 3-6 centimetra ( 1,2-2,4 in) gjerë në një 2-5 centimetra (0,79-2,0 in) bisht i gjethes me një tip akute, diferencë dhëmbëzuar dhe një underside pak pupla. Lulet janë prodhuar në pranverë ne të njëjtën kohë me nisjen e lulëzimit te saj. Lule të bardhë me një nuancë trëndafili që gradualisht zbehet, pesë petalet, dhe 2,5-3,5 centimetra (0,98-1,4 in) në diametër. Frutat maturohet në vjeshtë, dhe zakonisht është 5-9 centimetra (2,0-3,5 in) diametër. Qendra e frutave përmban pesë carpels rregulluar në një pikë pesë yje, secili carpel që përmbajn një ne tre fara.
Të paktën 55 milion ton mollë u rriten në mbarë botën në vitin 2005, me një vlerë prej rreth 10 miliard dollarë. Kinë prodhohen rreth 35% të këtij totali. [4] Shtetet e Bashkuara është prodhuesi i dytë kryesor, me më shumë se 7,5% të prodhimit botëror. Turqia, Franca, Italia, dhe Irani janë edhe ndër eksportuesit kryesorë mollë.
Vetitë kuruese të mollës
150px|thumb|Lulja e mollës Molla jo pa qëllim quhet "fruti i artë", pasi jo vetëm që përdoret si frut freskues, por shërben edhe për përgatitjen e lëngjeve dhe uthullës. Fruti i mollës për shkak të përbërjeve të pazëvendësueshme që përmban, ndikon pozitivisht në kurimin e shumë sëmundjeve.Sidomos ne qetesimin e sistemit nervor,perdoret ne formen e cajit ku molla pritet ne feta dhe lihet te zieje ne nje ene me uje, me pas i shtohet mjalte dhe pihet e ngrohe,kjo te shkakton gjume dhe lehtesim te dhimbjeve te fytit. Çaji që përgatitet nga lulet e mollës pihet kundër ftohjeve të ndryshme, lehtëson etjen, forcon nervat, mushkëritë dhe zemrën, Ky çaj është mjet i mrekullueshëm për rregullimin e tretjes. Për përgatitjen e çajit nga lulet e mollës duhet që në pranverë të mblidhen lulet e freskëta, të cilat thahen në hije dhe pastaj si të thara përdoren gjatë vitit. Çaji nga këto lule zihet sikur edhe çdo çaj tjetër, por në vend të sheqerit ëmbëlsohet me mjaltë. Çaji i përftuar nga fetat e thara të mollës, përdoret për qetësimet psikike pas punëve të rënda, për ripërtëritjen e mëlçisë dhe pastrimit të veshkës.
Gurët në veshka
200px|thumb|Trungu i mollës Malus Hupehensis Duhet theksuar se pirja e rregullt e lëngut të mollës nuk lejon formimin e gurëve në veshka dhe ndikon mirë te njerëzit, që kanë vuajtur nga verdhëza. Mjeku rekomandon pirjen e çajit të mollës 3 herë në ditë 1 gotë, por gjithmonë pas buke. Lulet e mollës përdoren në formën e çajit që qetëson kollën. Për kollën e butë këshillohet 1 kokërr mollë, lëngu i një kokrre limoni, 2 lugë mjaltë dhe pak ujë. Molla pritet në kubikë të vegjël dhe zihet me ujë së bashku me lëngun e limonit. Më pas shtohet mjalti dhe lihet deri sa të formohet një masë e trashë si qull. Kura e përgatitur përdoret disa herë në ditë nga 1 lugë gjelle. Kurse gjethet e kësaj peme përdoren për lehtësimin e enjtjeve në trup. Një grusht nga këto gjethe hidhen në 2 litra ujë dhe lihen të zihen për 20 minuta. Çaji pihet 2 herë në ditë nga gjysmë gote para buke. Molla zvogëlon kolesterinën në gjak dhe preferohet si preventiv për arteriosklerozën dhe hipertensionin në gjak. Është mirë të konsumohen 3 kokrra mollë në ditë.
Tretja
Molla është një nga frutat që ndihmon ata që kanë probleme me tretjen e ushqimit. Këshillohet ngrënia e një kokrre molle 3 herë në ditë para buke, për 5 ditë me radhë. Të hash 2 kokrra mollë në ditë, pengon infarktin e miokardit dhe gëlqerosjen e enëve të gjakut. Gjithashtu konsumimi i këtij fruti ndihmon ata persona që vuajnë nga tensioni i lartë i gjakut si dhe të gjithë ata që vuajnë nga sëmundja e migrenës. Ky frut është shumë i mirë për ndalimin e dhimbjeve të saj. Nëse i sëmuri sulmohet nga krizat e migrenës, duhet të konsumojë patjetër një kokërr mollë. Për shkak se përmban substanca të shumta minerale, këshillohet kundër inflamacionit të zorrës, reumatizmës dhe gurëve në veshka. Një mollë e ngrënë në mëngjes, ndikon mirë në pastrimin e dhëmbëve dhe eliminon thartirën e tepërt në gjak.
Uthulla e mollës
Uthulla natyrale e mollës është jashtëzakonisht e mirë për një forcë magjike dhe vlerësohet shumë që të jetë pjesë përbërëse e jetës së përditshme. Për të gjithë ata që vuajnë nga sinoziti këshillohet të pihet një gotë me ujë në të cilën është hedhur një lugë nga uthulla e mollës. Kjo kurë duhet të përdoret 7 herë në ditë për të pasur efektin e dëshiruar. Uthulla përdoret edhe për sytë që lotojnë. Një lugë uthull molle hidhet në një gotë ujë, në të cilën është hedhur dhe pak jodio e holluar. Pihet një lugë gjelle para drekës. Kjo kurë është mirë të vazhdojë për 15 ditë. Përveç vetive kuruese, uthulla e mollës është shumë e preferueshme të përdoret për sallata. Gjithashtu, uthulla gjen perdorim te rendesishem ne parandalimin e simptomave te gripit apo te ftohjes. Per kete rekomandohet te hidhet pak uthull ne nje cajnik apo avullues uji duke bere te mundur perhapjen e avujve te saj ne dhome duke ju lehtesuar. Kjo teknike perdoret shume mire edhe gjate nderrimit te stineve dhe ngacmoheni nga alergji te ndryshme. Per dhimbjen e fytit rekomandohet hedhja e nje luge caji uthull ne nje gote uje per te bere gargare e me pas te percillet. Mund te shtohet edhe pak mjalte sipas deshires, per ndryshuar shijen. Ndersa per te ftohtin, rekomandohet perzjerja e 1/4 gote uthulle molle me 1/4 gote mjalte e cila mbyllet hermetikisht. Nga kjo perzjerje te tundur mire para cdo perdorimi, mund te konsumoni nje luge gjelle deri ne 8 here ne dite. Theksojme se midis perdorimeve, kjo perzjerje duhet te qendroje e mbyllur hermetikisht.
Lidhje të jashtme
Kulturapfel Tarhaomenapuu Maceira
Mauricie
Mauricie është një rajon administrativ në Provincën Kebek, Kanada. Rajoni administrativ ka një sipërfaqe 35452 km² dhe popullsi 258928 banorë. U themelua më 30 korrik 1997.
Aetigkofen
është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Aetigkofen është një komunë në rrethin e Bucheggberg në kantonin Solothurn të Zvicrës. Më 1 janar 2014 ish-komunat e Aetigkofen, Tscheppach, Brügglen, Aetingen, Bibern (SO), Gossliwil, Hessigkofen, Mühledorf (SO), Küttigkofen, Kyburg-Buchegg hynë në komunën e re të Buchegg.
Zonë e ndërtuar, strehimi dhe ndërtesat përbëjnë 2.9% dhe infrastruktura e transportit përbëhet nga 3.4%. Nga vende pyjore, e gjithë zona e pyllëzuar e tokës është e mbuluar me pyje të rënda. E tokës bujqësore, 44.4% është përdorur për të lashtat në rritje dhe 10.7% është kullota, ndërsa 2.0% përdoret për pemishte apo kulturat hardhisë.
Komuna është e vendosur në rrethin Bucheggberg, në luginën e sipërme Mühle në këmbë lindore të malit Schöniberg. Ajo përbëhet nga "haufendorf" fshat(një fshat i parregullt, i paplanifikuara e ndërtuar rreth një sheshi qendror) të Aetigkofen dhe Mettlen dhe Chutzenhof shtëpitë e fermës.
Panteizmi
Panteizmi (nga gr. pan = gjithë, mbarë, krejt dhe theos = Perëndi; fjalë për fjalë do të thotë «Perëndia është gjithçka» dhe «Gjithçkaja është Perëndi») është një mësim që njëjtëson hyjnoren me gjithësinë dhe dukuritë e saj. Ndryshe mund të përkufizohet si "konceptim i atij që mendon se natyra e Zotit përkon me natyrën e gjithësisë". Panteizmi beson se nuk ka perëndi pa lëndën, fuqitë, dhe ligjet e shfaqura në gjithësi. Panteizmi është një mësim që veçorizon shumë Budizmin dhe Hinduizmin, dhe paraqitet në shkrimet hinduiste të Vedas dhe Bhagavadgitas. Shumë filozofë helenë kanë ndihmuar në themelimin e panteizmit perëndimor. Në mesjetë dhe rilindje, tradita rrodhi më pas në neoplatonizëm, dhe në besimin judaiko të krishterë në misticizëm. Në qindvjeçarin e 17-të Spinoza formuloi sistemin më të përparuar panteistik, duke argumentuar se Perëndia dhe natyra janë dy emra pak a shumë për një realitet.
Emërtimi mendohet të jetë sajuar nga Gjon Toland në qv. 18-të, por pikëpamjet panteiste janë shumë të lashta.
Mao Ce Dun
Mao Ce Dun është film shqiptar i vitit 2007 me regji nga Besnik Bisha skenar nga Besnik Mustafaj dhe drejtor fotografie Nino Çeleste, me produksion nga B and G film Pro me Digitalb dhe Albanian Public Television, drejtor artistik Arben Basha
Bahamet
Ishujt Bahamas (anglisht: The Bahamas) janë ishuj që e përbëjnë një shtet në Atlantikun verior i takojnë ishujve të Indisë perëndimore. Ishujt Bahamas ndodhen në jug-lindje të ShBA-ve, në veri-lindje të Kubës dhe hynë po ashtu në grupin e ishujve të Amerikës së mesme. Prej më shumë se 700 ishujve të Bahamëve janë të banuara vetëm 30 prej tyre.
Emri i këtij grupi të ishujve vije nga pushtuesit spanjollë. Spanjollët ujërat e ishujve i thërrisnin Baja Mar (nga spanjishtja: det i rrafshët). Më vonë nga folësit e anglishtes flitej për ishujt "The Bahamas".
Historia
Udhëtimi i Kristofor Kolombit në Botën e Re në vitin 1492 besohet të ketë kaluar së pari në ishujt e San Salvadorit që ndodhen në jug të Ishujve Bahamas. Ai nga aty në mënyrë paqësore mori mbështetjen nga indianët e Amerikës të quajtur Aravak ose Lukajan (besohet të ju ketë dhënë dhurata për njerëzit ). Nga vitet 1400 deri në vitet 1600 këta ishuj ishin nën kontrollin Spanjoll. Në shekullin XVIII disa lojalistë britanikë shpërngulen gjatë lëvizjes anti-britanike nga Anglia e Re (New England) në ishujt e Bahamës. Ndërsa në vitin 1783 këta ishuj deklarohen nga britanikët si koloni e tyre.
Më 1973 popullsia votoi për pavarësimin e vendit nga Britania e Madhe sikurse edhe një pjesë e madhe e viseve të kontrolluara nga Komunveltit britanik. Që nga shpallja e pavarësisë në këtë pjesë ka filluar përparimi i turizmit, bankat tani janë të njohura për transfere të hollash në nivel botërorë sikurse dhe menagjmenti investues (term i përdorur në perëndim për persona që blejnë apo investojnë në pjesët e pa zhvilluara të botës)
Politika
Politika e Shtetit
Shiko edhe: A JE KORE a
* Mardheniet e jashtme të ...
Gjeografia
Gjeografia e shtetit
Ekonomia
Ka një rrjetë të zhvilluar komunikacioni,është prodhues i njohur i pemëve tropikale dhe drunjëve. Ekonomia e Bahamase mbeshtetet tek bujqesia,blegtoria,pylltaria dhe peshkimi.Industria perfaqesohet nga ajo kimike,ushqimore etj.Bahamas shquhet per numrin e =====vaporeve===== dhe si qender financiare nderkombetare.
Demografia
Demografia e shtetit
Kultura
Kultura e Shtetit
Të tjera
* Telekomunikacioni * Transporti * Ushtria * Pushime
Aparati tretës
Si krijohet aparati tretës
Ai krijohet që kur ne jemi ende në barkun e nënës ku qelizat nervore ndahen në dy pjesë njëra formon trurin dhe tjetra pjesën e poshtme te njeriut aparatin tretës. Mbas kësaj ndarje secila punon për të organizuar sistemin e vet sipas ADN-së të secilit prej nesh, por që gjithmonë mbajnë lidhje direkte ndërmjet tyre nëpërmjet një rrjeti të dendur fijesh nervore deri në formimin e plote, por që vihet në funksion vetëm pas lindjes, pasi deri atëher organizmi ynë ushqehet nëpërmjet atij të nënës. Pra deri në momentin e lindjes trupi ynë është steril por që në brendësi te tij janë te gjithë trupat mbrojtës te cilët janë marrë nëpërmjet trupit te nënës. Menjëherë pas lindjes fëmija fillon te marri frymë dhe te pijë qumësht duke u vënë kështu në kontakt direkt me natyrën dhe duke marrë gjithashtu të gjitha mikrobet që gjenden përreth në atë moment. Aparati ynë tretës është i pari që mbushet me bakterie te cilat siç do shohim me vone janë te domosdoshme për te zhvilluar dhe rritur organizmin tone. Bakterjet që hynë dhe qëndrojnë përgjithmonë në organizmin tone janë nga 300 deri 500 lloje te ndryshme, dhe secili prej tyre ka me miliarda unita, që përbejnë atë që quhet "microflora intestinale" por që në për ti kuptuar dhe shpjeguar më lehtë i ndajmë në dy grupe :
Quhen bakterie të dëmshme sepse gjatë reaksioneve në te cilat marrin pjesë krijojnë elemente helmues për gjakun dhe trupin tone (Putrefazione) "Bacillus coli".
Quhen bakterie të domosdoshme sepse gjatë reaksioneve në te cilat marrin pjesë krijojnë elemente te dobishëm dhe te domosdoshëm për gjakun dhe trupin tone "Lactobacillus Acidophilus".
Pra në shpërbërjen e ushqimit marrin pjesë që te dyja llojet dhe gjithmonë duhet te dominojnë bakteriet e domosdoshme dhe jo te dëmshme "(sigurisht që këto kane emra por nuk është vendi këtu për te dhëne edhe emrat e tyre)" por ka raste kur ato te keqiat janë me te shumte në numër dhe fitojnë mbi te mirat duke dhëne reaksionet e mëposhtme :
te cilat janë helme shum te forte, kurse "indolo" dhe "scatolo" janë ata që japin ere te keqe në procesin e jashtëqitjes.
Microflora intestinale qëndron në pjesën e poshteme te intestinos (zorrës) ndërsa në stomak dhe pjesën e pare te intestinos nuk ka asnjë bakter kjo sepse ato nuk mund te jetojnë në një ambient acid siç është stomaku dhe pjesa e pare e intestinos bën përjashtim këtu vetëm një Bakter që i reziston këtij ambienti acid dhe shkakton ulceren gastrite ai quhet Helicobacter.
Bakteriet ndahen gjithashtu edhe në bakterie që jetojnë pa oksigjen dhe bakterie që jetojnë vetëm me oksigjen ku këto te fundit janë ato që na nevojiten me shume për micro florën.
Ç'far funksioni ka microflora ?
Ajo ka tre funksione :
Organet përbërëse
1.Goja
Goja realizon tre procese kyesore:
a) bluarjen mekanike të ushqimit me anë të dhëmbëve me formulë I² C¹ PM² M³ (dy dhëmbë inciziv-prerës, 1dhëmbë kanis-i qenit, 2 dhëmbë paradhëmballë dhe tre dhëmballë).
b) lagia: me anë të pështymës e cila sekretohet 1500 ml/24 h. Ajo përmban 99% H2O dhe 1% mucin-proteinë që e bënë pështymën ngjitëse dhe veshtullore. Aty ka edhe enzimë amilaz për tretjen kimike të karbohidrateve nga polisaharide në disaharide. Pështyma sekretohet nga tre çifte gjendrash: nënnofulla, nëngjuha dhe afër veshit-parotide.
c) gëlltitja: realizohet nga 25 muskuj dhe dy struktura: gjuhëza (mbyll pjesën fundore të hundës ) dhe epiglota ( mbyll pjesën fillestare të trakes ).
2. Stomaku:
Stomaku ka një vëllim bosh prej 50 ml por në saj të muskulit shumë të zhvilluar ai mund të zgjerohet. Ai tkurret me shpejtësi 1-4 m/s që vjen e shtohet drejt fundit. Në fund të stomakut ndodhet unaza e epilorit e cila kufizohet me zorrën e hollë. Ajo hape e mbyllet me shpejtësi duke bërë që ushqimi të kaloj pjesë-pjesë. Stomaku ka funksion tretës. Ushqimi qëndron në stomak për 3-4 orë para se të kaloji në zorrë. Stomaku sekreton 2000 ml në 24 orë nga ku 21 ml janë HCl. Kjo substancë ka disa funksione.
Sergio Floccari
Sergio Floccari (i lindur më 12 nëntor 1981) është një futbollist profesionist italian i cili luan si sulmues për klubin SPAL.
Vitet e hershme
Floccari filloi karrierën e tij ri i ri me klubin lokal të qytetit të tij, Nicotera, para se të kalonte në sistemin e të rinjëve të Catanzaros. Ai filloi karrierën si profesionist me Avezzanon dhe ekipin e Promoziones, Montebelluna, dhe më pas luajti tek skuadrat e Serie C2, Mestre dhe Faenza. Floccari shfaqi vlerat e tij tek Faenza nën drejtimin e trajnerit Carlo Regno, që më vonë do të ishte edhe ndihmësi i Davide Ballardinit tek Lazio në sezonin 2009–10.
Rritja si lojtar
Pas një periudhe të suksesshme tek Faenza, ai u bashkua me Genoan në vitin 2002, por nuk fitoi dot një vend titullari, duke luajtur vetëm nënte ndeshje ku shënoi vetëm një gol në sezonin e tij të parë në Serie B.
Floccari bëri një hap prapa duke u rikthyer në Serie C2, duke u bashkuar me Riminin në formë bashkëpronësie ku ai luajti dhe shënoi rregullisht. Golat e tij ishin një kontribut për ekipin që siguroi ngjitjen në Serie B. Klubi e bleu atë plotësisht në qershor 2003.
Në janar 2006, forma e tij u shpërblye kur ai u ble nga ekipi që luftonte për mbijetesë në Serie A, Messina (sëbashku me Atalantën, skuadër e cila e pa Floccarin si një element për t'i shpëtuar rënjes nga kategoria. Floccari shënoi tre herë por Messina mbijetoi falë skandalit të Calciopolit. Dy nga tre golat e tij erdhën në barazimin 2–2 ndaj Juventusit. Në qershor 2006, Messina e bleu plotësisht kartonin e tij nga Atalanta. Në sezonin e tij të parë të plotë në Serie A, Floccari shënoi vetëm dy herë me skuadrën që u rendit e fundit.
Atalanta
Sulmuesi kalabrez nuk u rikthye me Messinën në Serie B, por u rible nga Atalanta për 1.875 milion € (1.675 milion € plus mbrojtësin Mariano Stendardo).
Te Atalanta, Floccari luftoi për një vend titullari me sulmues si Simone Inzaghi, Antonio Langella dhe Riccardo Zampagna. Goli i tij i parë në kampionat erdhi ndaj kampionëve të Interit, dhe pas zënkës së Zampagnës me trajnerin Luigi Delneri (gjë që solli largimit e sulmuesit tek Vicenza Calcio), aktivizimi i Floccarit si titullar u rrit, dhe ai e mbylli sezonin 2007–08 me tetë gola në kampionat.
Në sezonin 2008–09, Floccari u përmirësua sërisht, duke shënuar dymbëdhjetë gola në ligë me Atalantën që arriti një vend komod në mes të renditjes.
Shënvasil
Shën-vasili është një fshat në komunën Lukovë në rrethin e Sarandës të Shqipërisë.
Fshati Shen Vasil gjendet ne kembet e malit Shendelli dhe malit te Bardhe ne rrethin e Sarandes. Eshte nje nder fshatrat e Rivieres se Bregdetit dhe kufizohet nga Nivica, deti Jon, Lukova dhe lumi i Kalases. Ze nje siperfaqe gati 3000 ha. Kufijte e hollesishem te fshatit jane:
Nga Jugu:
Nga Lindja:
Bujana e Sime, Furrat e Vjeroduke, Vana, Bocashi, Lumi i Kalases deri tek Prapamullirja e Bezhane, Perroi qe varet nga Qafa e Kondoshesheve, ngjitet te ara e Gaqe Spiros ne krye, aty ndahet kufiri me Ksillohor, me Koqinoven e Zhulate, Spithari ne Koqinove i punuar me cimbiralle, Qafa e Koqinoves, Bregu i Madh, Qafa e Muzhaqit, Maja e Ndrakshanit, Qafat e Vrogoriut, Qafa e Ares se Nacit, Bregu i Ares se Nacit, Qafa e Vase, Kulla e Hitos.
Nga Veriu:
Gjondelet, Gryka e Shtratit, Bregu i Grykes se Shtratit, Rrethi i Muxgave, Qafa e Herespujes, Lemi i Hajdhe, Burimi i Lugjit, Ara e Kol Nacit, Brezaret e poshtme te Zhubdenes, Qafa e nomese se Goxhe, Ara e Bardhit, Bregu i Bardhit, Qafa e Pazarit, Ara e Senice, Bregu i Sitriotes, zbret ne Grille, ndahet me buzat e Bezhane, Faqja e Shpelles, Guri i Madh, Argeleja ne qafe te Plakotoit, Lisat e Thomare.
Nga Perendimi:
Deti Jon, Hunda e Gradecit, tek Vjeshtarakja e Shendelliut, del te Qafa e Lukes, Bregu i Llakes se Bujqerit dhe zbret tek Lemi i Shen Vasilit.
Fshati shtrihet ne Luginen e Malit te Shendelliut e Malit te Bardhe ne lartesine 282 m mbi nivelin e detit.
Eshte fshat autokton mijeravjecare, me rrenoja tipike arkeologjike si: Kalaja e Dhoknes, si dhe mbetje arkeologjike ne Ovel, Celle, ne Manastirin e Shen Vasilit etj.
Eshte fshat i krishtere i ritit ortodoks. Ka dy manastire i Shen Vasilit dhe ai i Shen Merise se Krorezes, gjithashtu ka pase 11 kisha. Manastiri i Shen Vasilit qendron ne nje kodrine dhe prej tij ka mar dhe emrin fshati. Ka qene qender murgesh, ka pasur nje shkolle prifterinjsh dhe nje bibliotheke te pasur krishtare.
Manastiri i Shen Merise se Krorezes eshte ndertuar ne mes te shek. 14. në një breg shkëmbor, në një pozitë natyrore të mbrojtur dhe njëkohësisht piktoreske, prej nga hapet një pamje e gjerë e peizazhit bregdetar. Nga ndërtimet e vjetra të manastirit kanë arritur deri në ditët e sotme kisha, kulla dhe një ndërtesë me çardak. Kisha ne Krorez është pikturuar në vitin 1672 nga Mihal Jerma nga Delvina. Është e tipit në formë kryqi me kupolë, me përmasa të brendshme 7,90×4,40 m. Muratura eshte e ndertuar me gure dhe eshte rrafshuar mire me llac gelqereje. Ajo perfundon me nje kornize te holle guri. Apsida dhe tamburi jane te suvatuara me nje strese te holle llaci. Catia eshte e mbuluar me rrasa guri. Ndertesa me cardak eshte e ndertuar ne vitin 1762. Ajo eshte dykateshe. Ne katin e dyte del nje galeri e mbeshtetur mbi qemere dhe e hapur ne balle me nje radhe shtyllash druri. Cardaku eshte i mbuluar nga nje zgjatim i flegres se catise se pjeses tjeter te nderteses. Kulla eshte trekateshe, me karaktere te mbyllur dhe me hapesira ndricimi te pakta e te vogla. Hyrja ne katin e dyte te kulles behet me shkalle te jashtme prej guri, te mbeshtetura mbi nje qemer cilindrik.Pervec ketyre ndertimeve, rreth e rrotull kishes jane shperndare dhe rrenoja ndertimesh te tjera. Oborri i manastirit eshte i shtruar me plloca guri. Ky manastir ka pasur nje kembane e cila ju dhurua nga mbreti Ferdinand i Napolit si perkujtim te 30 lukovjoteve qe rane per mbrojtjen e mbretereshes se Napolit. Kjo kembane u zhduk ne vitin 1967 dhe deri me sot nuk u mesua fati i saj.
Fshati lindi ne shek 329 pas Krishtit dhe e emri i tij i pare ishte Ayios Basiley. Fshati i vjeter ka qene i pozicionuar ne krahun veri-lindor te malit Shendelli dhe ka pasur 3 lagje: Bilushin, Binjarin dhe Marjushen. Ndodhet i rregjistruar ne te gjitha rregjistrat qe ka bere Perandoria osmane ne 1431-1582. Fshati u dogj dy here: Ne vitin 1640 nga turqit se bashku me Nivicen dhe Zhulatin dhe me 23 Prill 1798 diten e Pashkes se Madhe me Nivicen dhe Lekursin nga Ali Pashe Tepelena, komanduar nga Jusuf Arapi. Francezet e lejuan flloten e Ali Pashe Tepelenes te kalonte kanalin e Korfuzit dhe te zbarkonin naten e Pashkeve dhe te godisnin ne pabesi bregdetasit. Ja c´thote edhe kenga:
Pashk e Krishtit mos ardhc kurre
As per turq, as per kaure!
Si na bere detin ure?
Na u be ure deti?
Korfuz te rafte termeti,
Dhe u shofsh me freng dhe frenga
Se nga ti na erdhi renga,
Na e solle hasmin brenda.
Fshati i vjeter u braktis dhe fshati i ri u ndertua me 1801 ne afersi te Manastirit te Shen Vasilit. Simboli i tij eshte rrapi 205 – vjecar. Historiani francez Francois Pouqueville ne udhetimin e tij ne Epir dhe Shqiperi(1806 François Pouqueville: Travels in Epirus and Albania) shkruan me nje saktesi per te gjthe fshatrat e Bregdetit si dhe per Agios Vasili (Shen Vasili sot).
Ne breg ne rrenojat e fshatit Agios Vasili zbuluam nje kishe te vogel Panagia Kronia (Virgjeresha e Kronjes) ku gjetem vend te pushonim. U ulem ne diell dhe duke thare rrobat e lagura nga shiu dhe duke ngrene buke po sodisnim poshte rreth 50 familje te krishtera te cilet po ngrenin nje fshat te ri. 2 mile me lart siper Shen Vasilit ne krahun e djathte shikoje Nivice Bubarin, nje fshat qe ringjallej nga hiri.
Bekoje, o Perendi,
Si ulli e si mulli
si ujet ne Shovasi
Si ujet ne Bistrice
Si fieri ne Prapanice.
Ka qene fshat me tradite ne kultivimin e ullirit dhe te bimeve te arave, Ka pase te zhvilluar blektorine, kryesisht te imtat.
Me 1870 ka pase shkolle greke, ndersa me 1918 u cel shkolla shqipe. Ka pase ne vitet 1970 shkolle 8-vjecare dhe me 1985 te mesme bujqesore te pergjithshme. Eshte sot nje fshat i vogel ne Luginen e Malit te Shendelliut e te Malit te Bardhe ne lartesine 282 m mbi nivelin e detit. Fshati ka rreth 1494 banore.
Lagjia Kopace, Hani, Rimi, Mesohori, Burimi, Gurreza, Bregu i Shqeve, Hundecove.
Majmuni
Majmunët janë primatë halporhini (“hundë-thatë”), një grup parafiletik të cilët kryesisht posedojnë bisht dhe përafërsisht është e përbërë nga 260 lloje të njohura ekzistuese. Shume lloje të majmunëve janë banorë të pemëve (që rron në drurë), megjithëse ka lloje të cilat kryesisht jetojnë në tokë, siç janë babuinët. Shumë lloje po ashtu janë aktive gjatë ditës (ditor). Majmunët kryesisht janë të konsideruar të jenë inteligjent, në veçanti majmunët e Botës së Vjetër. Lemurët, lorisët dhe galagot nuk janë majmunë; në vend të majmunëve janë primatë sepstirinë (“hundë-lagur”). Si majmunët, thembërgjatët janë primatë halporhini; sidoçoftë, ata po ashtu nuk janë majmunë. Ekzistojnë dy lloje kryesore të majmunëve: majmunët e Botës së Re (platirhinët) nga Amerika Jugore dhe Qëndrore dhe majmunët e Botës së Vjetër (katarhinët e superfamiljes Cercopithecoidea) nga Afrika dhe Azia. Majmunët hominoid (gibonët, orangutanët, gorillat, shimpanzetë dhe njerëzit), ku të gjithë nuk kanë bisht, janë po ashtu katarhinë por nuk konsiderohen majmunë. Për shkak se majmunët e Botës së Vjetër janë të lidhur më ngushtë me majmunët hominoid më shumë se me majmunët e Botës së Re, akoma termi “majmun” përjashton këtë fis më të afërt, majmunët përmenden si grupi parafiletik. Simianët (“majmunët”) dhe thembërgjatët u shfaqën në mes të halporhinëve para 60 milion viteve. Majmunët e Botës së Re dhe majmunët katarhinë u shfaqën në mes të simianëve para 35 milion viteve. Majmunët e Botës së Vjetër dhe Hominidaët u shfaqën në mes të majmunëve katarhinë para 25 milion viteve. Simianët basal të zhdukur siç është Aegyptopithecus ose Parapithecus [35-32 milion vite më parë] janë po ashtu të konsideruar si majmunë nga primatologët. thumb|Majmuni Makaka
Përshkrimi
thumb|Marmoseti Goeldi (Callimico goeldii) Majmunët sillen prej një madhësie nga marmoseti xhuxh, i cili mund të jetë i vogël 117 milimetra (4.6 in) me një bisht prej 172 milimetra (6.8 in) të gjatë dhe 100 gram (3.5 oz) i rëndë, deri te mashkulli mandril, gati 1 metër (3.3 ft) i gjatë dhe një peshë prej 36 kilogramësh (79 lb). Disa jetojnë nëpër pemë kurse disa jetojnë në savane: mënyra e të ushqyerit ndryshon në disa lloje por shumica konsumojnë: fruta, gjethe, fara, lule, vezë dhe kafshë të vogla (përfshirë merimanga dhe insekte). Disa karakteristika ndahen në mes të grupeve: shumica e majmunëve të Botës së Re kanë bishta kapës ndërsa majmunët e Botës së Vjetër nuk kanë bishta kapës ose nuk kanë bisht fare. Majmunët e Botës së Vjetër kanë shikim me ngjyra trikormatike si të njeriut, ndërsa majmunët e Botës së Re mund të jenë triomatik, dikromatik ose si te majmunët e natës dhe te galagoja më e madh-monokromatik. Sidoqoftë edhe majmunët e Botës së Re dhe të Vjetër, kanë sy të drejtuara përpara, fytyrat e majnunëve të Botës së Re dhe të Vjetër kanë dukje të ndryshme, sidoçoftë përsëri, çdo grup ndan disa karakteristika të prbashkëta siç janë llojet e hundëve, faqeve dhe nofullave.
Klasifikimi
Në listën e më poshtme mund të shihni se ku janë të vendosur disa familje të majmunëve në klasifikimin e primatëve ekzistues. thumb|Majmuni ketër i thjeshtë thumb|Makaka gaforrengrënëse
Marrëdhënia me njerëzit
Shumë lloje të majmunëve kanë pasur marrëdhënie me njerëzit. Disa mbahen si kafshë shtëpiake, disa përdoren si organizma model nëpër laboratore ose në misione në hapsirë. Ata mund të mbyten (kur rrezikojnë agrokulturat) ose përdoren si kafshë shërbyese për njerëz të paaftë. Në disa zona, disa lloje të majmunëve konsiderohen si peste (dëmtues) bujqësore, dhe mund të shkaktojnë dëme të mëdha në të korura. Kjo mund të shkaktojë ndërlikime për mbrojtjen e specieve të rrezikuara, e cila mund të jetë një lëndë për keqtrajtim. Në disa raste të fermerëve perceptimi i dëmit mund të kapërcej dëmin aktual. Majmunët të cilët janë mësuar pranisë së njerëzve në vende turistike koniderohen si të dëmshëm, duke sulmuar turistët. Në fe dhe në kulturë, majmuni shpesh përfaqëson ligësinë.
Si kafshë shërbyes për të paaftët
Disa organizata ushtrojnë majmunët kapuqinë si kafshë shërbyes për t'i ndihmuar tetraplegjikët dhë njerëz të tjerë me lëndime të rënda të shtyllës kurrizore ose me dëmtime të mobilitetit. Pasi që të jenë të socializuar në shtëpi njerëzish si foshnje, majmunët tejkalojnë një ushtrim të gjerë para se të vihen me një njeri të paaftë. Rreth shtëpisë, majmunët ndihmojnë me ushqimin, joshjen, përdorimin e objekteve, dhe mirëmbajtje personale.
Në eksperimente
thumb|Përdorimi i majmunëve nëpër laboratore është i diskutueshëm Majmunët më të zakonshëm që gjenden në hulumtimin e kafshëve janë griveti, dhe makaka zeshkane, të cilët janë ose të kapur egërsisht ose janë të edukuar me qëllim. Ata kryesisht përdoren për shkak se trajtohen me lehtësi, cikli i shpejtë riproduktiv (në krahasim me majmunët e tjerë) dhe ngjashmërinë e tyre psikologjike dhe fizike me njerëzit. Në mbarë botën, mendohet se rreth 100,000 deri në 200,000 primatë jonjerëzor përdoren për hulumtime çdo vit, 64.7% e të cilëve janë majmunë të Botës së Vjetër, dhe 5.5% majmunë të Botës së Re. Kjo përfshin një pjesë të vogël të kafshëve që përdoren në hulumtime. Në mes të viteve 1994 dhe 2004 Shtetet e Bashkuara përdorën rreth 54,000 primatë jonjerëzor, përderisa rreth 10,000 primatë jonjerëzor u përdorën në Bashkimin Evropian në vitin 2002. Përdorimi i majmunëve në laboratore është i kundërrshtuar. Aktivistët e të drejtave të kafshëve deklarojnë se përdorimi i tyre është mizor dhe është një burim i vogël i informacioneve, dhe ka pasur shumë protesta, vandalizëm në objektet e testimeve dhe kërcënime tek puntorët. Të tjerët deklarojnë se kjo ka quar drejt përparimeve mjeksore siç është vaksina e tërbimit, kuptimin e riproduktimit të njerëzve dhe njohuri bazike për funksionin e trurit dhe se parandalimi i lëndimeve ndaj njerëzve duhet të jetë një prioritet më i lartë se lëndimi i mundshëm i bërë ndaj majmunëve. Kjo temë është kthyer në një shkak të njohur për të drejtat e kafshëve dhe grupeve për mirëqenien e kafshëve.
Në hapsirë
Një numër i shteteve kanë përdorur majmunët si pjesë e programeve të tyre për eksplorimin e hapsirës, ku përfshihen Shtetet e Bashkuara dhe Franca. Majmuni i parë në hapsirë ishte Alberti II, i cili fluturoi në raketën V-2 e lëshuar nga SHBA-të më 14 qershor, 1949. thumb|Semi një Makakë zeshkane, ka fluturuar në një lartësi prej 89 kilometrave (55 milje) nga NASA, 1959
Si ushqim
Trunjtë e majmunëve përdoren si ushqim i shijshëm në pjesët e Azisë Jugore, Afrikë dhe Kinë. Në ligjet tradicionale të dietës muslimane, ngrënja e majmunëve është e ndaluar. Sidoçoftë, majmunët ndonjëherë janë duke u ngrënë në disa pjesë të Afrikës.
Letërsia
Sun Vukong (“Mbreti majmun”), një personazh i cili figuron dukshëm në mitologjinë Kineze, është një protagonist në romanin Kinez klasik komik Udhëtimi për në Perëndim. Majmunët janë të përhapur në shumë libra, programe televizive dhe filma. Seriali televiziv majmuni dhe personazhi letrar Xhorxhi Kurioz janë të gjitha shembuj. Joformalisht termi “majmun” shpesh përdoret më gjerësisht se vetëm si përdorim shkencor, dhe mund të përdoret për të përmendur shimpanzetë, gibonët dhe gorillat. Shkrimtari Terry Pratchett përmend këtë diferencë duke e përdorur në romanin e tij Discworld, ku biblotekani i Universitetit të Padukshëm është një orangutan i cili bëhet shumë i dhunshëm nëse përmëndet si majmun.
Feja dhe adhurimi
Hanumani, një qenie hyjnore e njohur në Hinduizëm, është majmun perëndi si njeri. Ai jep guxim, fuqi dhe jetëgjatësi për personin që mendon për të ose perëndin Rama. thumb|Statuja Simiane në një faltore Budiste në [[Tokjo, Japoni]] Në Budizëm, majmuni është një personifikim i Budës por mund të përfaqësojë edhe dinakërinë dhe shëmtuarsinë. Metafora Kineze Budiste "majmuni i mendjes" i referohet të pavendosurës, shtetit të shqetësuar të mendjes së njeriut. Majmuni poashtu është një nga Tre Kafshët e Pakuptimta, që simbolizonë lakminë, tigri që përfaqësonë zemërimin dhe dreri sëmundje dashurie. Mizaruja, apo tre majmunët e mençur, janë të nderuar në folklorin Japonez, ata së bashku shprehin parimin proverbial "mos shih të keqen, mos dëgjo të keqen, mos flas të keqen". Malajët antikë të Perusë adhuronin natyrën. Ata vendosën shprehje mbi kafshë dhe përshkruanin majmunët në artin e tyre.
Zodiak
Majmuni është i nënti në ciklin dymbëdhjetë-vjetor të kafshëve i cili shfaqet në Zodiakun Kinez i afërt me Kalendarin Kinez. Hera tjetër kur majmuni do të figuroj si shenjë e zodiakut do të jetë në vitin 2028.
Aalsmeerderbrug
Aalsmeerderbrug është një qytezë në Haarlemmermeer, provinca Hollanda e Veriut në Holandë me sipërfaqe km² dhe popullsi 500 banorë.
The Jelly Jam 2
The Jelly Jam 2 është albumi i dytë i progressive rock bendit The Jelly Jam, i lëshuar më 14 shtator.
Aetingen
është një komunë në kantonin Solothurn të Zvicrës.
Çokollata
Çokollata është një produkt ushqimor industrial që ka për bazë kakaon, në disa raste ajo mundet të jetë mix me fruta ose fruta të thata. Përdoret për ushqim në formë të pastër dhe si gjysmë produkti në industri e kuzhinës. Fjala çokollatë rrjedhë nga pija e parë me përmbajtje të saj Xocóatl (Xócoc: hidhur; atl: ujë; d.m.th "ujë i hidhur") e cila prodhohej nga Actekët. Kjo pije ka qenë ujë i përzier me kako, vanile dhe biber Cajen.
Origjina e fjalëve kakao dhe çokollatë
Bima Theobroma Cacao (emri shkencor i kakaos) u klasifikua nga Lineu duke patur parasysh emrin dhe përdorimin e tij në qytetërimet që i përdornin në atë kohë: kakaoja si ushqimi i perëndive.
Një ndër gjërat më të çuditshme dhe të përfolura mbi ushqimin e perëndive është etimologjia e fjalëve kakao dhe çokollatë dhe mbi këtë janë formuluar shumë teori: