Tempujt_hindu_në_Varanasi
Mitet
Shumë mite tregojnë se besimtari i vërtetë e arrin çlirimin nga cikli i vdekjes dhe rimishërimit (saṃsāra) duke adhuruar Shiva. Adhuruesit e Shivës pas vdekjes çohen drejtpërdrejtë në banesën e tij në Malin Kailash nga mesazheri i tij dhe jo nga Yama, zoti i vdekjes. Sipas tyre besohet gjithashtu superioriteti dhe fitorja e Shivës mbi vetë natyrën e tij, pasi identifikohet shpesh me vdekjen. Ka një besim popullor që vetë Shiva reciton mantran e shpëtimit në veshët e njerëzve që vdesin në Tempullin Vishvanatha. Sipas mitologjisë në Varanasi thuhet se Shiva jeton në çdo kokërrizë rëre apo thërrmijë të tij. Varanasi është pjesë e mitologjisë së lashtë Indiane dhe përmendet në eposet e Ramayanas dhe Mahabharatas. Përgjatë kohëve Varanasi ka qenë i njohur në mënyrë alternative si "Avimuktaka", "Anandakanana", "Mahasmasana", "Surandhana", "Brahma Vardha", "Sudarsana", "Ramya" dhe "Kashi" - 'Qyteti i Dritës". Varanasi është destinacioni përfundimtar i të gjithë pelegrinëve hindu që kërkojnë moksha nga cikli i lindjes, vdekjes dhe rimishërimit. Fjala ‘kashi’ rrjedh nga fjala ‘kas’ që do të thotë të shkëlqesh. I mbushur me tradita dhe mite, Kashi është ‘vendi origjinal’ i krijuar nga Shiva dhe Parvati, mbi të cilin ata qëndronin që në fillimin e kohës. Sipas një legjende popullore, duke u lutur, Shiva, me fuqinë dhe aurën e tij, krijoi qytetin e mrekullueshëm të Panchakroshit ose Panchkoshit, ku qëndronte Vishnu. Ky ishte i mbushur me pyje dhe nuk kishte burime të pijshme uji. Vishnu, që gjendej aty, kaloi mjaft kohë në pendesa duke iu lutur Shivës. Kur Shiva shkoi në Kashi, i kënaqur me përkushtimin e Vishnut, me tridentin e tij ai gërmoi një pus, Pusin Gyan Vapi, ku buroi mjaft ujë. Në këtë mënyrë sipas mitologjisë, Pusi Gyanvapi Kupa është më i vjetër se vetë Gangu, që u soll në tokë nga Shiva nëpërmjet flokëve të tij. Ndërsa sipas një varianti tjetër, njëherë shirat kishin munguar për 12 vjet në Varanasi dhe kështu njerëzit e atij vendi ishin në shqetësim dhe ndiheshin të pashpresë. Atëherë një shenjt i madh e shpoi tokën me tridentin e Shivës, ku buroi një rrjedhë e bollshme uji të shenjtë. Kur Shiva e dëgjoi këtë, i premtoi se ai do të mbetej në këtë pus përgjithmonë. Sipas mitit, Vishnu u mahnit nga kjo mrekulli dhe pasi luajti kokën, i ra nga veshi stolia, duke bërë që vendi të njihet si Manikarnika, që do të thotë stolia e veshit ose kreshtës. E gjithë zona Panchakroshi e ujërave të Manikarnikas u grumbullua në tridentin e Shivës. Atëherë nga kërthiza e Vishnut lindi një lule zambaku me Brahman në të. Sipas mitologjisë kur Shiva e ngarkoi Brahman të krijonte botën, ai e kishte krijuar qytetin Panchakoshi, vendi të cilin Shiva nuk do ta braktisë kurr dhe e kishte vendosur Muktidayak Jyotirlingën shpëtimtare. Sipas mitologjisë hindu, në mënyrë që të shpëtonte jetët e atyre që janë të varur nga veprimet e tyre ose karma, Shiva e mbajti qytetin e Panchakroshit (territori i shenjtë i Varanasit) larg nga i gjithë universi. Kështu, kur toka u zhyt nën ujëra gjatë Pralayas, d.m.th. fundit të botës, Varanasi u mbajt i sigurt nga Shiva me tridentin e tij, prandaj vendi quhet Avimukta Kshetra, dmth. "Vendi i Pabraktisur". Në këtë qytet, vetë Shiva vendosi Muktidayak Jyotirlingan shpëtimtare. Në Panchakoshi, çdo mëkat i mundshëm shkatërrohet, prandaj vendi quhet instrumenti i një mokshaje të veçantë të quajtur “Samyugha”. Kjo është arsyeja pse ky qytet, është sunduar nga Brahma, Vishnu dhe Shiva dhe është vendi ku duan të vdesin edhe vetë hyjnitë. Më pas Shiva e hoqi këtë Varanasi nga tridenti i tij dhe e vendosi në botën e vdekatare. Kështu ai nuk u shkatërrua as kur përfunduan ditët e Brahmas, gjatë Pralayas, d.m.th. shkatërrimit përfundimtar të botës, pasi Shiva e mbajti në tridentin e tij. Origjina e tempullit është e mbushur me legjenda dhe rrëfenja. Mitet e kësaj faltoreje përmenden gjithashtu në literaturën puranike. Sipas një legjende nëna e Parvatit ndjehej e turpëruar që dhëndri i saj nuk kishte një banesë të përshtatshme. Kështu, për të kënaqur Parvatin, Shiva i kërkoi Nikumbhas ti mundësonte atij një vendbanim (tempull) në Varanasi. Nikhumbha, nga ana e tij, i kërkoi të drejtonte punën një brahmini të quajtur Anikumbha, i cili me ndërtimin e tempullit ngarkua Divodasin. Perëndia i kënaqur me punën e tyre, u dhuroi bekime të gjithëve, por Divodasi nuk u bekua me një djal dhe i mërzitur e shkatërroi strukturën. Atë zonë e mallkoi edhe Nikumbha që të mos banohej. Duke dëgjuar përbetimet e përsëritura të Divodasit, Shiva u rikthye përsëri për të banuar në mënyrë të përheshme aty. Perëndia bashkë me hyjneshën Parvati filloi përsëri ti bekonte adhuruesit e tij me dhurata të mrekullueshme. Parvati ishte aq e kënaqur sa ofroi ushqim (annam) për të gjithë dhe kështu u adhurua si Anapurani. Shiva vetë shihet duke kërkuar annam (ushqim), me një enë në duar, nga hyjnesha e ulur në faltoren e afërt. Kjo rrëfenjë është skalitur në Tempullin e Devi Parvatit që qëndron përkrahë faltores kryesore. Shiva shihet me një tas për ushqim përpara hyjneshës. Ajo konsiderohet si një nga 51/52 Shakti Pithat (vendi ku ra dora e majtë e Parvatit, kur trupi i saj u coptua nga Mahavishnu Sudarshana Çakra). Sipas miteve, Varanasi është gjithashtu vendi nga ku u shfaq 'Jyotirlinga' e parë e tejshpoi koren e tokës dhe ndriçoi drejt qiellit. Mitet e Jyotirlingave janë të mirë-dokumentuara në literaturën puranike, ku tregohet se në kohën e krijimit nuk kishte asgjë; të pranishëm ishin vetëm Brahma dhe Vishnu. Sipas legjendës së përmendur te Shiva Purana, midis Brahmas (zoti i krijimit) dhe Vishnut (forma e zotit gjatë ruajtjes, ose konservimit) nisi një grindje se kush ishte superior. Të dy përdorën armët më të fuqishme kundër njëri-tjetrit pas mijëra vitesh luftimesh. Kur armët ishin gati të shkaktërronin gjithëçka, në mënyrë që të zgjidhte mosmarrveshjen, Shiva u shfaq si një kolonë e pafundme drite (jyotirlinga) që i tejshponte të tre botët e kozmologjisë hindu dhe i përvetësoi armët e tyre. Si pjesë e provës, Shiva u kërkoi Vishnut dhe Brahmas të zbulonin përkatësisht kreun dhe fundin e kolonës. Brahma mori formën e mjellmës dhe fluturoi lartë ndërsa Vishnu mori formën e derrit të egër dhe u nis poshtë për të gjetur fundin dhe deklaruan se kushdo që e gjen i pari fundin do të jetë fituesi. Të dy nuk mundën ta gjenin fundin dhe u kthyen pas shumë vjetësh. Ata kërkuan për vite të tëra por më kot dhe u rikthyen në pikën e fillimit të lodhur dhe të mëdyshur. Vishnu pranoi se nuk mundi ta gjente fundin ndërsa Brahma, me dëshminë e gënjeshtërt të lules Kewada dhe lopës tregoi se e kishte gjetur fundin e kolonës. Në çast, Shiva i inatosur u shfaq si një tjetër kolonë e flaktë dhe deklaroi se të tre janë i njëjti Omkaar ku Brahma është krijuesi, Vishnu konservuesi dhe Shiva shkatërruesi. Meqë Brahma kishte gënjyer, Shiva e mallkoi atë që të mos kishte vend në ceremonitë fetare, ndërsa Vishnun e bekoi të adhurohej në përjetësi. Brahma dhe Vishnu e kuptuan dhe e njohën Shivën si Qenien Supreme. Që atëherë kolona e flakës u zhduk, por pjesë të vogla të saj mbetën në Varanasi si jyotirlinga e quajtur Kashi Vishvanatha. Sipas një legjende kjo jyotirlingë më vonë u ftoh në malin e shenjtë Annamalai, mbi të cilin gjendet Tempulli Annamalaiyar. Në këtë mënyrë faltoret jyothirlinga, janë vendet ku Shiva shfaqet si një kolonë e flaktë drite. Sipas mitologjisë Shiva e manifestoi veten në formën e jyotirlingës në 12 qytete të shenjtë të Indisë, ku bën pjesë edhe Varanasi. Sipas mitologjisë hindu ka 64 forma të Shivës, që nuk duhen ngatërruar me jyotirlingat. Secila nga vendet e dymbëdhjetë jyotirlingave merr emrin e idhullit kryesues – që është një manifestim i ndryshëm i Shivës. Në të gjitha këto vende, imazhi kryesor është lingami ose linga që përfaqëson kolonën pa fillim dhe pa fund Stambha, që simbolizon natyrën e pafundme të Shivës. Meqë Shiva e shfaqi veten e tij në formën e një jyotirlinge në ditën e 14-të të muajit të Phalgunas, dita konsiderohet veçanërisht fatsjellëse dhe festohet si Mahashivaratri.