cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Stor-Elvdal
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Drita Siliqi
Babai i saj ishte Athanas Shundi, i cili ka qenë mësues në shkollën e parë shqipe të Tiranës dhe pas përfundimit të studimeve universitare për kimi dhe farmaci në Napoli, hapi farmacinë e tij në Tiranë. Ai ishte delegat i Tiranës në Kongresin e Kishës Autoqefale që u mbajt në Berat në shtator të vitit 1922 dhe që vendosi që gjuha e liturgjisë në Kishën Ortodokse Autoqefale Shqiptare të ishte gjuha shqipe. Nëna e Dritës, Kaliroi Spiru Shundi ishte nga një familje tregtare nga Durrësi, që pati nxjerrë njerëz të njohur si Nako Spiru, por që u persekutua nga regjimi komunist.
Shumë pjesëtare të familjes se saj vuajtën shtetëzimet, madje edhe burgjet e komunizmit. Ndërsa ishte student në Tiranë, Drita u njoh me poetin e ri Drago Siliqi, me të cilin do të lidhte më pas jetën e saj. Pas përfundimit shkëlqyeshëm të studimeve universitare për letërsi, ajo punoi për shumë vite me radhë si arsimtare, fillimisht në Institutin Bujqësor të Kamzës e në Gjimnazin e Shkodrës, në shkollat e mesme “Petro Nini Luarasi” dhe “Sami Frashëri” të Tiranës dhe me pas si pedagoge në Fakultetin e Histori Filologjisë, Katedra e Letërsisë. Më vonë, ajo do të punonte për disa vjet si kryeredaktore në revistën “Shqiptarja e Re”. Në vitin 1957, Drita u bë bashkëshortja e intelektualit të njohur Drago Siliqi, poet, kritik letrar dhe publicist, i cili vdiq në një aksident ajror më 13 korrik të vitit 1963, duke e lënë pas Dritën me dy vajzat, Darinën dhe Laurën.
Gjithë jetën e saj Drita Siliqi ua dedikoi vajzave të saj, nderimit të emrit të bashkëshortit Drago Siliqi si dhe një pune të palodhur intelektuale. Ajo botoi veprën e plotë të Drago Siliqit, u mor me studimin e jetës dhe veprës së Dora D’Istrias (Elena Gjika), përktheu librin “Rinia e një shqiptareje” (viti 2002), botoi librin me studime “Gruaja shqiptare, probleme të gruas në shtypin e rilindjes dhe pavarësisë” (viti 2003), përktheu nga italishtja librat “Seksi i shpërfillur” dhe “Intervistë me historinë” të gazetares dhe publicistes së njohur italiane Oriana Fallaci.
Në vitin 2000 ajo u vendos në Shtetet e Bashkuara pranë vajzës së saj. Vdiq në 2013.
Storfjord
Storfjord është një komunë në qarkun Troms, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 1543 km² dhe popullsi 1912 banorë.
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Radiovalët
Radiovalët janë valë elektromagnetike brenda një brezi të frekuencave që fillon nga disa kHZ (Valët e gjata) deri në 3 GHz (në këto hyjnë edhe mikrovalët)
Radiovalët mund të jenë krijuar nga natyra apo me ndihmën e instrumenteve teknike. Ekzistencën e këtyre valëve në teori e ka vërtetuar James Clerk Maxwell ndërsa më vonë me anë të një eksperimentit, ekzistencën e tyre e ka vërtetuar Heinrich Rudolf Hertz.
Radiovalët teknike
Radiovalët e krijuar me instrumente teknike, e kalojnë brezin e atyre natyrore dhe në spektrin elektromagnetik përfshijnë mikrovalët dhe rrezet tera-herc. Me ndihmën e këtyre valëve bëhet përhapja apo bartja e informatave teknike. Frekuencat e këtyre valëve janë të normalizuara (standartizuara) në brezet e frekuencave.
Zakonisht radiovalët përdorën pa ndonjë lidhje mekanike për transmetim të zërit, fotografisë dhe të dhënave tjera që shërbejnë për lokalizimin apo radio stacione.
Të dhënat që duhet transmetuar me ndihmën e modulatorëve futen në një bartës të valëve dhe nga aty në një antenë shpërndarëse. Antena pranuese i merr këto valë me të njëjtat lëkundje të cilat me një përforcues i përcjellë deri te de-modulatori.
Me ndihmën e radiovalëve mund të arrihen edhe efekte tjera si p.sh nxehja, tharja e qëllime tjera shëndetësore.
Paraqitja në natyrë
Radiovalët krijohen edhe në natyrë. Me radiovalët që vijnë nga gjithësia merret Radioastronomia.
Kështu është e njohur rrezatimi i hidrogjenit në rrugën e kulloshtës (rruga e qumështit) me një gjatësi të valëve prej 21cm. Radiovalë tjera, me studimin e të cilave merret Radioastronomia, kanë si burim kryesisht yjet e mëdha, Pulsantët, nga të ashtuquajturat galaksia aktive dhe Quasarët.
Po ashtu rrezatimi i radiovalëve bëhet edhe nga Dielli dhe planetët tjerë ndërsa vetëtima krijon radiovalë të fuqishme të cilat përdoren për lokalizimin e vetëtimës.
Shiko dhe këtë
Radio frequency Onde radio 高周波 Radiofrekvens
Orfeu
Orfeu (Ὀρφεύς, Orpheus) - i biri i zotit Apoloni ose i Eagarit, zotit të ujit dhe muzës Kaliopa, këngëtari dhe muzikanti rnë i madh i miteve greke.
Strand
Strand është një komunë në qarkun Rogaland, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 218 km² dhe popullsi 10600 banorë.
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Bashkësia Shqiptare e Kebekut në Montreal
Bashkësia Shqiptare e Kebekut në Montreal është e legalizuar nga ligji i Asamblesë Kombëtare të Quebec-ut dhe selin e saj e ka në Montreal, Quebec.
Përndryshe bashkësia ka statutin në të cilin është përkufizuar përdorimi i gjuhës zyrtare (Shqipja, Frëngjishtja dhe Anglishtja) si dhe qëllimet dhe rregullret tjera që kanë të bëjnë me funksionimin e bashkësisë.
Si qëllim kryesor i bashkësisë është sigurimi i zhvillimit kulturorë të popullatës me origjinë shqiptare në provincën e Kebekut. Ky qëllim parashikohet të arrihet me anë të nxitjes dhe ruajtjes së njohurive mbi gjuhën shqipe të popullatës, krijimin e organizatave ndihmëdhënëse dhe edukuese. Po ashtu bashkësia,ndër qëllimet e veta ka vendosur të jetë edhe përhapja e kulturës shqiptare në mjedisin përkatës dhe nxitja e mardhënjeve tolerante ndër etnike.
Në pyjet me dëborë ka jetë
Filmi "Në pyjet me borë ka jetë " është prodhuar nga Kinostudio Shqipëria e Re në vitin 1978.
Bashkësia Shqiptare e Kebekut në Montreal
Për mërgimtarët e sapo ardhur bashkësia mundohet që të ju afrojë atyre informata, sygjerime dhe ndihmë. Antarët e bashësist dhe bashkësia për këta mërgimtarë përpiqen që të sigurojnë vende punësimi.
Të gjitha këto qëllime kërkojnë një angazhim të anëtarëve për botimin e një organi vetë informues.
Anëtarsia e bashkësisë përbëhet nga anëtarët aktiv dhe joaktiv (në bazë parapagimit të antarsis) dhe nga anëtarët e nderit. Antarësimi nuk është i kushtëzuar me përkatësin etnike.
Në pyjet me dëborë ka jetë
Përmbajtja e filmit
Luka transferohet në një qytezë veriore. Në udhëtimin e parë së bashku me të shoqen rruga është bllokuar nga bora e madhe. Luka i trembet jetës së kësaj qyteze por gjen një mjedis shoqëror shumë të shëndetshëm ku gruaja e tij ndjehet shumë mirë.
Bashkësia Shqiptare e Kebekut në Montreal
Bashkësia ka edhe sekretariate si ai për informim dhe media, për gjuhën shqipe, punë sociale dhe për pritje të posa ardhurëve, sportit dhe sekretariatin e kulturës.
Preukopimi për vendlindjen
Preukopimet për vendlindjen dhe vendasit e tyre edhe këtë bashkësi e kanë prekur dhe për këtë arsye ju kanë drejtuar edhe Ministris së ytetarëve dhe emigracionit në Ottava
Ifiti
Ifiti (Ίφιτος, Iphitus) - i biri i Euritit, mbretit të Ehales, mik i kreshnikut Herakli.
Nuk i ka besuar Autolikut dinak se Herakliu në kohën e vizitës së tij në Ehali e ka vjedhë kopenë e kafshëve mbretërore dhe, për ta dëshmuar pafajsinë e tij, shkon për ta kërkuar kopenë. Duke udhëtuar arriti në qytetin Tirint dhe e vizitoi Herakliun, por kjo për të qe e kobshme. Kur Herakliu gjatë gostisë, të përgatitur për nderë të Ifitit morri vesh se për ç'arsye Euriti dyshon në të, u zemrua aq shumë sa filloi të tërbohet dhe e hudhi Ifitin prej mureve.
Sipas mitit mbi Herakliun, këtë zemërim të Herakliut e ka nxitur hyjnesha Hera, e cila pa ndërprerje i bënte keq dhe i kurdiste kurtha. Për shkaik të vdekjes së Ifitit Herakliu qe i detyruar të shitet në skllavëri për tri vjet, ndërkaq paratë që kishte fituar për këtë ia dha Euritit si dëmshpërblim për djalin e vrarë. Heraklin dhe Ifitin (rëndom në praninë e Jolës, motrës së Ifitit, që donte ta fejojë Herakliun) e dimë nga disa piktura në vaza. Më e vjetra është në kraterin e madh korintian rreth vitit 590 para e.s. dhe gjendet në Luvër të Parisit.
Bahri Beci
Bahri Beci (Shkodër, 6 mars 1936) është akademik dhe gjuhëtar shqiptar. Veprimtaria e tij shkencore është shtjelluar në fushën e dialektologjisë, të fonetikës, të gramatikës, të gjuhës letrare, të historisë së gjuhës, si edhe të marrëdhënieve të shqipes me gjuhët ballkanike. Anëtar i shumë asociacioneve kombëtare e ndërkombëtare. Për punën e tij ka marrë medalje nga Kuvendi dhe nga Presidenti i Republikës.
Biografia
U lind në Shkodër më 28 shkurt, por u regjistrua në gjendje civile nga familja më 6 mars, i biri i Jonuzit dhe Nadires. Familja e tij nga i ati e kishte prejardhjen e rishtë nga Ulqini, prej ku njëri prej prijësve të Lidhjes së Prizrenit, Mehmet Beci (gjyshi i të atit) ishte zhvendosur pas dorëzimit të qytetit Malit të Zi. Banonin në rrugën Dervishbeg dhe Bahrija studimet fillore dhe të mesme i kreu në qytetin e lindjes, këtë të fundit duke e ndjekur tek instituti i mesëm pedagogjik që më pas u mori emrin "Shejnaze Juka".
Studimet e larta i kreu në Universitetin e Tiranës (1954-1958) në fushën e Gjuhës dhe të Letërsisë shqipe. Nga shtatori i vitit 1958 e deri më 1977 u emërua Punonjës Shkencor në Institutin e Historisë e të Gjuhësisë. Ndoqi dhe kreu studimet pasuniversitare në Paris (1975-'77), ku mbrojti tezën e doktoraturës me temë "Le système vocalique et consonantique du parler de la ville du Shkodra" (Sistemi zanor dhe bashkëtingëllor i së folmes së qytetit të Shkodrës). Më 1979 ka marrë gradën shkencore “Kandidat i shkencave” për disertacionin “Të folmen e gegërishtes qendrore” dhe titullin “Bashkëpunëtor i vjetër shkencor" në Shqipëri. Më 1984 në Tiranë, mbrojti sërish doktoratën me temën “Të folmet veriperëndimore të shqipes dhe sistemi fonetik i të folmes së Shkodrës” dhe në vitin 1994, titullin “Drejtues kërkimesh ose Profesor”. Në vitet 1974-1975 ishte sekretar shkencor i Institutit të Gjuhësisë dhe të Letërsisë, kryeredaktor i revistës “Studime filologjike” (1984-1993), sekretar i revistës “Studia albanica” (1993-1997), shef i Sektorit të Gramatikës dhe të Historisë së Gjuhës në Institutin e Gjuhësisë (1993-1997) dhe drejtor i këtij instituti (1993-1997). Më 1997, ka shkuar në Francë si pedagog i Shqipes në Institutin Kombëtar të Gjuhëve dhe Qytetërimeve Lindore të Parisit (INALCO).
Më 2008 u zgjodh si anëtar i rregullt i Akademisë së Shkencave të Shqipërisë.
Dionisi
Dionisi (Διόνυσος, poashtu edhe Βάκχος, Bacchus) – i biri i Zeusit, zotit suprem dhe dashnores së tij Semelës, zoti i verës dhe i vreshtarisë.
Miti i Dionisit
Gjoja ka lindur në Tebë, mirëpo vendi i tij i lindjes është konsideruar Nakososi, Kreta, Elisa, Teosi dhe Eleuteri, Çështja e origjinës së Dionisit, marrë në përgjithësi, është mjaft e ndërlikuar. Kur është dashur që Dionisi të vijë në botë, Hera xheloze, gruaja e Zeusit, vendosë ta vrasë. E vizitoi Semelën me pamjen e dadës plakë dhe e bënë që ta lusë Zeusi, që t'i paraqitet madje vetëm njëherë me tërë fuqinë dhe madhështinë e vet. Zoti suprem në sedrën e vet e plotëson dëshirën e Selemës dhe i paraqitet në shkëlqimin e vetëtimave të veta i përcjellë me bubullimat e rrufeve. U bë pikërisht ajo që Hera dëshironte: një vetëtimë e dogji pallatin mbretëror teban, kurse zjarri e përfshiu edhe Semelën, e cila në frikë të vdekjes e lind dështakun. Mirëpo, ndërhyri Zeusi. Vërtet, dashnoren e vet ia la fatit të saj, por rreth djalit të vet e ngrit murin e dendur, i cili e ka ruajtur prej zjarrit. Kur u shua zjarri, e nxori djalin nga strehimi dhe për ta mbrojtur, e futi në kofshë të vet që të zhvillohet deri në fund. Kur pastaj Dionisi u lind për të dytën herë (në njërin prej vendeve të cekura) Zeusi ia dorëzoi zotit Hermesi që të kujdeset për të.
Hermesi nuk ishte i martuar, dhe si kasnec i zotërave përherë ka qenë në rrugë, nuk ka pasur kohë për eduikimin e Dionisit të ri, andaj ia dorëzon Inës, motrës së Selenës, gruas së Atamantit, mbretit të Orhoimenit. Kur Hera mësoi se Ina dhe Atamanti e pranuan Dionizin, Atamantit ia lëshon të çmendurit që në sulmet e tërbimit ta vrasë djalin. Mirëpo, mbreti i goditi vetëm djemt e vet dhe gruan, sepse Hermesi ndërhyri në çastin e fundit dhe e shpëtoi Dionisin nga vdekja. E dërgoi në luginën e Niksit dhe aty ua besoi nimfave, të cilat e fshehën thellë në shpellë me hyrje të mbyllur me hardhinë e rrushit dhe aty e edukonin përkundër të gjitha dinakërive dhe grackave të Herës. Këtu Dionizi, për herë të parë, e shijoi verën me të cilën pastaj e dehte vetvetën, edukatoret dhe shokët e vet Silenët dhe Satirët. Nga këtu ua ka sjellë njerëzve fidanët e para të hardhisë së rrushit. Ua jep në shenjë të mirënjohjes për miqësinë e Ikariusit, bariut të Athinës dhe e mësoi që prej rrushit të bëjë pije ndërsa edhe vetë me vullnetin e Zeusit u bë zot i kësaj pije.
Kulti i Dionisit
Lajmin për lindjen e Dionisit dhe të pijes së tij dehëse njerëzit e pranuan me ndjenja të ndara. Disa menjëherë, me ngazëllim e pëqafuan kultin e tij, ndërsa të tjerët i kundërvihen vendosmërisht. Likurgu, mbreti trak provoi, për shembull, që me goditje me korbaç ta largojë nga toka e tij Dionizin dhe adhuruesit e tij, andaj u dënua me verbësi dhe me vdekje të papritur (sipas disa verzioneve edhe me çmendje). Mbreti teban, Penteu e urrente Dionizin për shkak se me harenë dhe shoqërueshmërinë e vet ua largonte mendjen nga punët aq të rëndësishme siç janë lufta, vetëmohimi, sakrificat për gjërat e larta etj. (Kuptohet, këtë e ka paguar shtrenjtë për çka do të flitet nën emrin e tij). Në Argos, madje, kultit të tij i kanë kundërshtuar gratë, në krye me vajzat e mbretit. Dionizi përkorjen e tyre të ftohtë e shndërron në çmendje, kështu që filluan të vriten në mes vetes. Në udhëtimet e tij, Dionizi ka ndeshur jo vetëm armiqtë e vet të vjetër e të përbetuar, por edhe ata të rastit dhe vështirë mund të thuhet se kush i ka shkaktuar kokëçarje më të madhe. Njëherë e zun rob cubat tirenas, duke e konsideruar djalë të ndonjë mbreti prej të cilit kanë pritur ndonjë shpërblim të madh. Por edhe Dionizi i then prangat, shndërrohet në luan dhe bëri që anija e cubave, aty për aty, të mbulohet me hardhinë e dendur të rrushit, kështu që cubat në lemeri kërcejnë në det, ku shndërrohen në delfinë (përveç timonierit, i cili i vetmi i pat lutur që ta lirojnë Dionizin. Më në fund njerëzit e pranuan Dionizin si zot të fuqishëm, kurse dhuratës së tij - verës - i janë lëshuar deri më sot - nga njëherë më tepër se ç'eshtë nevoja.
Grekët nuk e konsideronin Dionizin vetëm zot të verës dhe të vreshtarisë, por poashtu edhe mbrojtës të kopshtarisë dhe të kaçubave të cilave ua ka dhënë fresikinë dhe lëngshmërinë, prandaj edhe zot të plleshmërisë. Pasi që vreshtaria dhe pemtaria kërkojnë zell dhe punë, e kanë nderuar si nismëtar të këtyre veprimtarive dhe njëherit dhe si dhurues të begatisë që dalin prej tyre. Si zot të verës e kanë ndertuar, para së gjithash, për arsye se njerëzit i ka liruar prej brengave dhe ishte burim i haresë jetësore. Me dhuratat e veta e freskonte shpirtin dhe trupin, nxiste dashamirësinë, sillte ahengje dhe dashuri, artistëve u ka mundësuar zhvllimin e plotë të energjisë krijuese. Gjitha këto dhurata kanë qenë dhe mbetur dhe është e pamundur të paguhen me çfarëdo kuptohet, vetëm me kusht në qoftë se me rastin e shprehjes së respektit Dionizit i përmbahemi parimit të lashtë "smeden agan" - "asgjë tepër".
Dionisi me prejardhjen e vet nuk është grek, si duket është hyjni lindore. Emri tjetër i tij, Bakkho, Bakusi, është me origjinë indiase. Kulti i tij që në kohërat e stërlashta është përhapur në tërë botën greke (pastaj edhe greko-romake), ndonëse, siç na bëjnë të kuptojmë mitet, në çdo vend nuk është përhapur thjeshtë dhe lehtë. Emrin e Dionizit e gjejmë të shënuar në mbishkrimet kretase të shkrimit linear "B" nga shek. XIV para e.s., mirëpo, Homeri ende nuk e inkuadron në shoqërinë e zotërave kryesorë. Sipas Hesiodit gruaja e tij ishte Ariadna, e bija e Minosit, mbretit të Kretës, të cilën Tezeu, heroi i Athinës e përfiton me mashtrim dhe e rrëmben, kur duke u kthyer prej Kretës ndalet në ujëdhesën Naksos. Me Afroditën, hyjneshën e dashurisë dhe të bukurisë e ka pasur djalin Priap, i cili u bë zot i plleshmërisë. Në mite ndeshemi edhe me Dionisin Zagre dhe Dionisin Jakh.
Dionisi në letërsi dhe artet
Kulti i Dionisit në Greqi "në fillim,ka qenë i thjeshtë, por i hareshëm", shkruan Plutarku, "por vonë kremtet për nderë të tij u bënë më të shfrenueshme dhe më të zhurmëshme". Nën ndikimin e kulteve lindore në disa vise u shndërruan në bakanalie të vërtetë në kuptim të sotëm të fjalës, kurse pjesëmarrësit e tyre i kaplonte "ekstaza", d.m.th. largimi i shpirtit nga trupi. Veçmas të shfrenuara ishin kremtet e natës në të cilat merrnin pjesë edhe gratë të veshura si përcjellëse të Dionizit (bakantet, menadet etj.). Në Beoti, në Fokidë adhurueset e tij hidheshin madje edhe në kafshë që ishin per t'u flijuar dhe e hanin mishin e tyre të gjallë që me ia marrur korpin dhe gjakun e vet zotit. Zhvillim të ngjashëm ka përjetuar kulti i Dionizit edhe te romakët, të cilin e kanë marrë që nga mbarimi i shek. V para e.s. Kundër çrregullimeve që shpërthyen në vitin 186 para e.s. me rastin e kremteve të Dionisit është dashur që edhe vetë senati romak të ndërmarrë masa të jashtëzakonshme. Në Athinë (dhe në përgjithësi në Joni) më së gjati është ruajtur karakteri burimor grek i kremteve të Dionizit. Janë mbajtur disa herë në vjet, ndërsa më të rëndësishmet ishin të ashtuquajturat "Dionisiet e Mëdha" kah mbarimi i marsit.
Artistët grekë Dionisin e kanë paramenduar dhe paraqitur ose si burrë plak e serioz me flokë dhe mjekërr të bujshme ose si djalosh. Njëra prej shtatoreve më të bukura antike në përgjithësi është Hermesi me Dionisin e Praksitelit, përafërsisht nga viti 340 para e.s. (sot gjendet në Muzeun e Olimpisë) i cili e paraqet si fëmijë. Prej shtatoreve të shumta të tipit të parë, ndër më të njohurat është ajo e ashtuquajtura Dionizi mjekrrosh në Muzeun e Vatikanit, kopja romake e origjinalit helenistik dhe Dionizi Helenistik në Muzeun Arkeologjik në Rodos. Prej shtatoreve të tipit të dytë veçmas dallohen Dionizi Kapitolian, Dionizi i Vatikanit dhe Dionizi me Erosin në Napoli, kopje romake të veprave helenistike. Në Muzeun Kombëtar Arkeologjilk të Athinës gjendet i ashtuquajturi Dionizi Sardanupal, kopja e origjinalit të famshëm nga ishek. IV para e.s. e gjetur në teatrin e Dionizit në Akropol. Është ruajtur edhe një numër i .madh pikturash në vaza me figurën e Dionizit. Sikur të ishim të detyruar që ta veçojnë vetëm një ose dy, do të ishte Dionizi në anije i Egzdkuit, përafërsisht nga viti 530 para ejs. (që sot gjendet në Antikuarin e Mynihut) dhe Dionizi në gomar nga viti 530-520 para e.s. (që sot gjendet në Muzeun Britanik në Londër). Prej mozaikëve ndoshta kujdes të veçantë kërkon Martesa e Dionisit dhe e Ariadnës nga fundi i shek. të e.s.- që sot gjendet në Muzeun Bardo në Tunis, në Serbi është Dionizi me Leopardin i shek. IV të e.s. i gjetur në Gamzigrad, tani gjendet në Muzeun Popoullor në Zajeçar. Artistët e kohës së re Dionizin e paraqitnin njësoj dhe në interes të njëjtë si edhe ata antikë. Në mesin e tyre veçmas dallohet Bakkhu me Erosin e vogël i Michelangelo (Mikelangjelos) i vitit 1497 (sot gjendet në Muzeun Kombëtar të Firencës) dhe Bakhu prej mermerit i vitit 1554 i Domenico Pogginit (Domeniko Pogjinit), sot gjendet në Mu¬zeun Metropolitan në Nju Jork. Prej veprave pikturale duhet përmendur të paktën „Bakhun e Caravaggiout (Karavagjiut), përafërsisht e vitit 1590 që gjendet në Villa Borghese në Eomë; Bakhu me Silenin e Carracciut (Karakqiut) gjendet në Galirinë Kombëtare në Londër, Bakhun e Rubensit të vitit 1635-1640 (dhe sot gjendet në Ermitazhin e Leningradit, Hermesi ia beson Dionizin nimfave, pikturë e Boucherit (Busherit) dhe gjendet në koleksionin e Wallaceit në Londër dhe Bakhun në të Dehurit të Velaskezit (e vitit 1625-1629, dhe sot gjendet në Prado të Madridit).
Disa hulumtues e konsiderojnë edhe Martesën Aldobrandine të famshme si paraqitje nga miti mbi Dionizin dhe Ariadnën. Fjala është për freskën sipas tipit helenistiik nga shek. IV-III para e.s. e cila në vitin 1600 u zbulua në pronën e kardinalit Aldobrandin, e cila në kohërat e lashta i takonte mecenës së famshëm (sot gjendet në Muzeun e Vatikanit). Tregimi mbi Dionizin dhe Arianën i ka frymëzuar edhe shumë kompozitorë (C. Monteverdin, GJP. Hendelin, J. Benden, R. Straussin e të tjerë; prej atyre modern B. Martinou).
Këshilltarët
Filmi "Këshilltarët" është prodhuar nga Kinostudio "Shqipëria e Re" në vitin 1979. Regjia: Xhezair Dafa, Skenari: Kujtim Gjonaj, Producent: Shqipëria e re, Muzika: Sokol Shupo.
Lumi i Akelout
parapamje|300px|Achelous was often reduced to a bearded mask, an inspiration for the medieval [[Green Man. Floor mosaic, Zeugma Turkey.]]
Akelou (Ἀχελῷος, Achelous) - zoti i lumit më të madh në Greqi, (sot Aspropotami në Etoli), i ati i Sirenave, trim me shtat vigan, i cili ka ditur ta ndryshojë figurën e vet.
Artistët antikë shpesh e kanë pikturuar Akeloun. Maska e tij është gjetur në rrotullzën etrure, siç duket të shek. VI - V para e.s., që sot gjendet në Muzeun e Vatikanit. Të të njëjtës kohë janë gati gjysma prej njëzet e pestë pikturave të njohura në vazat në të cilat janë paraqitjet e betejës së Akelout me Herakliun. Prej pikturave të kohërave të mëvonshme të cilat e paraqesin Akeloun dy janë në Muzeun Metropolitan në Nju Jork, njëra është prej Jan Bruegelit plak, ndërsa tjetra e Pierre Paule Rubensit (Pjer Pol Rubensit). Në Luvër të Parisit gjendet panou i madh ku paraqitet Herakliu me Akeloun, vepër e Goido Renit (Gvido Renit), si duket është e viteve 1617-1621. Në letërsinë e vjetër, kohë pas kohe, e ndeshim emrin e Akelout në kuptim të "kameleonit" tonë - kjo është edhe e kuptueshme, sepse për ngadhënjimin mibi mjeshtrinë e shndërimeve ka vërtet fuqi herkuliane dhe të qëndresës.
Perzeu
Perzeu (Περσεύς; ndryshe edhe Perseua ose Perseus) i biri i Zeusit, zotit suprem dhe i Danesë, të bijës së Akriziut, mbretit të Argut.
Ishte njëri prej personazheve të rralla mitike, që nuk ka pasur asnjë element negativ, madje as si nofkë. Kështu ai i shërbeu si shembull madje edhe Herakliut, i cili kohë pas kohe i lëshohej furisë dhe shpesh dehej me plotë kuptimin e fjalës, ose Akilit i cili interesat e veta i vente mbi interesin e tërë ushtrisë. Për nga bukuria Perzeu ka qenë i njëjtë me zotërat, spikatej me fuqi dhe me shkathtësi, ishte tejet i guximshëm dhe përherë në çdo gjë i suksesshëm, që është virtyt të cilin njerëzit më së shumti e çmojnë.
U lind nën rrethana të jashtëzakonshme. Gjyshi i tij, Akriziu, njëherë mori vesh për profecinë se do të vritet prej duarve të nipit të vet. Për ta mënjanuar fatin e tillë, të bijës, Danesë, ia ndërtoi një dhomë nëntokësore prej guri e bronze dhe në të e mbylli për t'ia penguar kontaktin me njerëz. Por zoti suprem, Zeusi, ia tejkaloi Akriziut. Pasi që Danea i pëlqente depërtoi deri tek ajo nëpër kulm në trajtë të shiut të arët. Pas kohës së caktuar i lindi djali, të cilin e pagëzoi me emrin Perze. Origjinën e tij hyjnore asesi nuk e fshehte. Mirëpo, pëkundrejt kësaj Akriziu donte të lirohej prej tij. Urdhëroi që të bëhet një arkë e madhe, në të cilën e mbylli Denenë dhe Perzeun, e gozhdoi me dorë të vet dhe me ndihmën e shërbëtorëve e hudhi në det.
Polidekti pa se qëllimin e vet mund ta arrijë nëse lirohet prej Perzeut. Kundër tij nuk ka pasur guxim të çohet haptas, sepse i frikësohej zotit suprem, por pas meditimit të gjatë, erdhi në një ide të mrekullueshme: para Perzeut e shprehi dyshimin lidhur me origjinën e tij hyjnore dhe e thirri djaloshin që për këtë të dëshmojë me vepra mbinjerëzore. Pasi që Perzeu e pranoa këta, ja dha për detyrë që ta vrasë Gorgonën Meduzë të neveritshme dhe t'ia sjellë kokën e saj.
Kjo me të vërtetë kërkonte përpjekje mbinjerëzore. Së pari ishte e njohur që secili që e shikon Meduzën, përbindëshen me krih me dhëmbët e gjatë të syrit dhe gjarpinjët në vend të blejve të flokëve, menjëherë ngurohet, dhe e dyta, nuk dihej se ku jetonte kjo Meduzë me dy motrat e veta. Perzeut kanë mundur t'i ndihmojnë vetëm zotërat dhe pasi që ka qenë trim (veç kësaj edhe i biri i sunduesit të tyre), me të vërtetë edhe i kanë ndihmuar. Zoti Hermes ia dha shpatën e lakuar magjike goditjet e të cilës kurrë nuk shkonin huq, ndërkohë hyjnesha Athena ia dha mburrojën e shkëlqyeshme prej remi, në të cilën çdo gjë reflektohej si në pasqyrë. Kështu i armatosur Perzeu niset për në rrugë. Udhëtoi sa i sigurtë aq edhe i vendosur. I kaloi shumë mbretëri, I njohti shumë popuj dhe mposhti shumë kurtha që njerëzve ua vejnë para tyre cubat dhe sunduesit. Më në fund, arriti në token e zymtë, ku jetonin plakat Graet, motrat e Gorgonave të cilat dinin se si mund të arrihet deri te Gorgona. Ishin tri gra dhe të triat kanë pasur vetëm një sy dhe një dhëmb. Kur njëra e kishte këtë sy, dy të tjerat ishin të verbëra dhe kanë qenë të detyruara të merren për dore. Perzeu priti çastin kur ia jipnin syrin njëra tjetrës, kështu që asnjëra prej tyre nuk shihte. Ua muar dhe iu kërcnua se nuk do t'ua kthejë poqese nuk ia tregojnë rrugën deri te Gorgona. Kjo rrugë çonte nëper zabel ku jetonin nimfat qëllimmira, të cilat Perzeut i dhanë tri dhurata të dobishme: përkrenaren e Hadit, zotit të botës nëntokësore, që njeriun e bënte të papashëm, sendalet me krihë të cilat njeriut i mundësonin të fluturojnë dhe strajcën e mrekullueshme e cila smadhohej dhe zvogëlohej sipas asaj se çka ka brenda. Perzeu i mbathi sandalet dhe me tërë armët e veta fluturoi kah perëndimi ku gjendej ujëdhesa e Gorgonave.
Edhe në kohërat mitike një fluturim i tillë ka qenë diçka fantastike dhe vetvetiu Perzeut kishte për t'ia siguruar famën e amshueshme. Përshkrimi i tij e ka tronditur botën antike, madje edhe më tepër se ajo që ka ndodhur pas kësaj. Nga lartësia e madhe Perzeu i pa Gorgonat. Të triat kishin qenë të shtrira përmbys, të mbuluara me krihët e tyre vezullues dhe flinin në breg të detit. Dy prej tyre ishin të pavdekshme, dhe vetëm njëra, Meduza, ishte vdekatare. Por si të njihej në mesin e të tjerave? Perzeu e ngriti mburojën e vet të shëndritshme, duke u shikuar në te sikur në pasqyrë. Drejt-përdrejt nuk guxoi t'i shikojë Gorgonat sepse secila, posa do tia kthente fytyrën e vet kah ai, do të shndërrohej në gur. Derisa mendonte se cilën ta sulmojë, pran tij u paraqit zoti Hermes dhe ia tregoi të skejshmen, e cila ishte e shtrirë mu në buzë të detit, dhe e nxiti djaloshin që mos të frikësohej. Si shqiponja lepurit u vrësul Perzeu drejtë Meduzës.
Qe i detyruar ta shfrytëzojë pikërisht këtë çast kur Gorgonat ishin në gjumë. Gjarpërinjët në kokën e Meduzës e ndien afrimin e armikut dhe filuan të fërshëllojnë. Mirëpo, Përzeu nuk u frikësua edhe kur u trazuan dhe e zgjuan Meduzën. Para se t'i shkojë përdore t'i hapë sytë, vëzulloi shpata e tij dhe me një të rënië ia preu kokën. Me shpejtësi të vetëtimës e hudhi kokën e Meduzës në strajcën e mrekullueshme dhe fluturoi në hapësira të larta. Nga trupi i Meduzës shpërtheu gjaku i zi nga i cili doli vigani Krisao dhe Pegazi, kali me krih. Në atë moment fluturuan pas Perzeut edhe Gorgonat e pavdekshme per t'ia marrë hakun e motrës së tyre, por nuk e arritën sepse, i papashëm, me përkrenare të Hadit në kokë, u zhduk pas detit të pakufishëm, kah lindja, ku gjendej ujëdhesa Serifa.
Sandalet me krih nuk kanë mundur ta sjellin Perzeun në cak, e sidomos jo pa stacione. Arriti deri te bregu veriperëndimor i Afrikës, ku jetonte Titani Atlant, i cili, për shkak të kryengritjes kundër zotërave, ka qenë i dënuar që për jetë e mot ta mbajë kupën qiellore. Atlanti ishte tejet armiqësor ndaj mysafirëve, ngase e dinte profecinë se njëherë do të vijë i biri i Zeusit, i cili do t'ia sjellë fatkeqësinë.Kur Perzeu iu paraqit si biri i Zeusit dhe ngadhënjimtar mbi Meduzën, Atlanti në vend që ta përshëndeste e quajti gënjeshtar dhe e dëboi me fjalë fyese. Kuptohet se Perzeu nuk lejohej që të ofendohej pa e dënuar atë që e fyente: e ktheu kokën dhe nga strajca e nxori kokën e Meduzës. Posa e pa Atlanti, u shndërua në shkëmbë mali. Kështu i ngurosur gjendet i shtrirë për së gjati në mes Marokut dhe Tunizisë sot e kësaj dite.
Kur Perzeu pushoi, i mbathi sandalet dhe vazhdoi rrugën. Në ajrin e zjarrtë të Afrikës Veriore strajca lëshoi gjakun nga koka e Meduzës. Posa pikat e tij ranë në tokë, lindën nga këto gjarpinjët helmues të cilët me kohe aq u shumuan sa që në tërë atë vend e kanë shuar jetën dhe e kanë shndërruar në shkretëtirë ranore. Por kur ndodhi kjo, Perzeu tani më ishte larg, në vetë skajin e botës deri më atëherë të njohur - në Etiopi.
Balonat
Filmi "Balonat" është prodhuar nga Kinostudio Shqipëria e Re në vitin 1979. Regjia: Ismail Zhabjaku, Skenari: Muharrem Skënderi, Halil Kamberi, Producent: Shqipëria e re, Muzika: Avni Mula, Robert Radoja.
Përmbajtja e filmit
Lufta Antifashist zgjon edhe fëmijët. Me ndihmën e mësuesit të tyre ata mendojnë të shkruajnë në balona parrulla që t’i shohë i gjithë populli dhe fashistët të mos kenë mundësi t’i fshijnë. Fashistët arrijnë t’i zbulojnë dhe plagosin njërin prej fëmijëve por balonat me parrulla anitfashiste vazhdojnë të ngrihen lart. Filmi flet ne kohen kur Shqiperia ishte e pushtuar nga fashistet italiane. Antifashistet permes trakteve dhe parrullave si:VDEKJE FASHIZMIT LIRI POPULLIT-i benin tirrje popullit te bashkohej ne lufte per clirimin Shqiperise.Nderkohe qe te antifashistet i shkruanin keto parrulla naten karabinieret italian i sbulonin dhe i prishnin diten me qellim qe populli te mos ndermerte ndonje demostrate.Nje nate 2 djem pane se ne mure ishin shkruar disa nga keto parrulla dhe karabinieret vinin dhe i prishnin.Ata menduan se nese keto parrulla do te shkruheshin diku qe nazistet te mos i prishnin dote ateher gjithkush mund ti lexonte ato.Keshtu atyre iu lindi ideja se ku mund ti shkuanin keto parrulla.Keto parrulla ato do ti shkruanin ne balona dhe me pas ato do ti leshonin lart ne qell, atje ku karabinieret nuk i prishnin dot.Keshtu djemte mblodhen dhe disa femij te tjere,zune vend ne nje ndertese te vjeter dhe iu perveshen punes.Ata mblodhen letra punedore,vizatuan shkroja,mblodhen shkopinj,i ngjiten,i lidhen me spango dhe i bene gati.Kjo aksjome e femijeve u morr vesh edhe nga disa antifashiste te fshatit.Lajmi u perhap edhe ne disa banore.Fashistet nuk dinin gje per ate qe kishin organizuar femijet.Nje nga te moshuarit e fshatit i ndihmoje feminjet se si ti benin balonat e tyre me te mira,gjithashtu ai krijoj dhe nje plan me qellim qe asnje nga fashistet mos ta zbulonte se kush i kishte ngritur balonat.Dita e balonave erdhi dhe femijet ishin te pregatitur.Ata i ngriten balonat e tyre ne oborrin ne nje shtepie.Te gjithe i pane balonat,perfshire dhe fashistet te cilet u terbuan kur i pane.Ata filluan te kerkonin ne te gjitha shtepite e fshtit.Komandanti i karabinierve e gjeti vendin se ku ishin ngritur balonat dhe ne ato momente i nevrikosur,nxorri pistoleten dhe qelloj nje nga femijet te cilin e plagosi.Femija ishte nje vajze me emrin Drita.Fale kujdesit te mjekve ajo i shpetoi rrezikut per jeten.Antifashistet kur e morren veshte ate nate ata shkuan per te vrare komandantin i cili kshte kryer krimin.Pasi e vrane fashistet e morren versh se ckishte ndodhur dhe nuk u morren me me femijet.Balonat vashduan te valviteshin ne qiell dhe femijet Fituan pavarsine e tyre.
Perzeu
Kështu vizita e Perzeut te mbreti Kefe përfundoi me kremte martesore dhe hareja mbizotëroi jo vetëm në pallat, por edhe në tërë tokën e çliruar. Kur gostia ishte në kulm, nëpër sallën e mysafirëve jehuan hapat e burrave të armatosur, ndërsa nëpër dyert e hapura hyri njësia e ushtarëve të cilën e udhëheqte Fineu, i fejuari i dikurshëm i Andromedës. U vërsul në Perzeun, e quajti hajn të nuseve dhe ftoi mbretin që t'ia dorëzojë Andromedën. Kefeu qëndroi në anën e Perzeut: kreshniku i ri nuk e ka vjedhur vajzën por se e ka fituar me luftë atëherë kur Feneu kishte hequr dorë prej saj. Në vend të përgjegjës Fineu e hudhi shtizën në Perzeun, por ajo nuk e qëlloi dhe u ngul në mur. Perzeu e mori atë dhe e hudhi në Fineun, por ky kërceu ashtu që shtiza e goditi njërin prej përcjellësve të tij. Në sallën e mysafirëve shpërtheu beteja e ashpër. Feneu ishte superior, sepse ishte i armatosur, kurse dasmorët, kuptohet, kishin ardhur të paarmatosur. Në momentin më kritik Perzeu u tha miqëve të vet që ta kthejnë shikimin nga ai dhe prej strajcës e nxori kokën e Meduzës. Njerëzit e armatosur filluan që njëri pas tjetrit të ngurosen. Në fund edhe Fineu u shndërrua në trupore guri.
Pas dasmës Perzeu së bashku me Andromedën u nis për në ujëdhesën Serifa, ku arriti në momentin e duhur. Polidekti tani më priste ushtarët të cilët do t'ia sillnin Danenë poqese e braktis tempullin e Zeusit në të cilin, duke ikur prej tij, ishte strehuar. Por në vend të Danesë në dyer u paraqit i biri i saj. Mbreti nuk u besonte syve të vet. Ishte i bindur se Perzeu është vrarë në betejë me Gorgonet. Kur kreshniku i ri i tregoi se sipas urdhërit të tij e ka vrarë Meduzën, i shpërtheu gazi dhe e quajti mburracak dhe gënjeshtar. "Mbasi nuk beson, o mbret, ja dëshmia!" bërtiti Perzeu dhe e nxori prej strajce kokën e Meduzës. Polidekti e shikoi dhe u shndërrua në gur.
Në Arg Perzeu sundoi gjatë, i lumtur dhe në paqe. Trimi i vërtetë nuk duhet ta smadhojë famën e vet me pushtimin e tokave të huaja. Kur Akrizi u bind se prej djalit të Danesë nuk i kanoset rreziku, u kthye në Arg. Por fatit nuk i iku. Në kremtet solemne, sportive padashtas disku i Perzeut e goditi në kokë. Nga pikëllimi i thellë që gjyshit ia shkaktoi vdekjen, vendosi ta braktisë Argun, duke ia dhënë mikut të vet Megapentit, i cili si kompenzim ia jep Tirintin. Në afërsi të tij Perzeu i ndërtoi qytetet e forta Midenë dhe Mikenën, gërmadhat e të cilave mbizotërojnë edhe sot mbi Argun.
Perzeu dhe Andromeda pas vdekjes, me vullnetin e zotërave, u shndërruan në hyllësi të shkëlqyeshëm, të cilët në qiell mund ti shohim qartas edhe vetëm me sy. I biri i tyre më i madh, Alkeu u bë mbret në Tirint dhe babë i mbretit Amfitrion. Djemtë e tij, Elektrioni dhe Steneli, u bënë mbretër në Mikenë, ndërsa djemtë e tyre Mestori dhe Heleu, si edhe dhëndri i tyre, Periereu, për të cilin e martuan vajzën e tyre Gorgofonën, ishin burra trima. Njësoj trim ka qenë edhe Ebali, burri i dytë i saj dhe më i famshmi ka qenë nipi i tyre, trimi Herakli.
Ndikimi
Miti për Perzeun është ruajtur në disa versione. Përmendet te Homeri. Epizode të tij ka përpunuar Simonidi nga Kea (në shek. VI-V. para e.s.), i kthehet edhe Euripidi (në tragjedinë e humbur Andromeda e vitit 412 para e.s.), por edhe poetët e tjerë. Prej poetëve romakë e kanë trajtuar Virgjili (sipas tij arka me Danenë dhe Perzeun arriti deri te brigjet e Italisë) dhe, më në fund Ovidi, verzioni i të cilit, në Metamorfozat, sot është më i njohuri. Nga antika na janë të njohura më së njëqind piktura në vaza me veprat e tij. Perzeu duke ikur pas vrasjes së Meduzës, është paraqitur në më se tridhjetë vaza, Perzeu e vret Meduzën në gjashtëmbëdhjetë, Perzeu, Danea dhe arka në pesëmbëdhjetë, Perzeu dhe Andromeda, në gjysmën e dytë të shek. IV para e. s. e pikturoi Nikiasi. Për të dimë vetëm nga përshkrimi dhe nga kopja në pikturën murale në Pompeje rreth vitit 70 të e.s. (sot në Muzeun Popullor në Napoli). Vepra më e lashtë skulpturale që e paraqet Perzeun, i cili e vret Meduzën, është ruajtur në metopën nga i ashtuquajturi tempulli C në Selmunt (ndoshta e vitit 540-530 para e.s.), sot në Muzeun Popullor Sirakuzë). Vëmendjen e tërheq, ndonëse për nga koha i papërcaktuar, relievi i quajtur Perzeu me Andromedën e Uruar, që gjendet në Muzeun Kapitolian në Romë, ndërsa mozaiku me dimensione të mëdha që e paraqet Perzeun dhe Andromedën nga mesi i shek. II të e.s., sot gjendetn në Muzeun Bardo në Tunis.
Miti për Perzeun në shek. XV e Frymëzon Pier di Cosime (Pjer di Kozima) për pikturën Perzeu e liron Andromedën, Tizianin (Ticianin) për pikturën Perzeu dhe Andromeda (rreth vitit 1555, sot në koleksionin e Valeceit në Londër), Rutil Manettiun për pikturën Perzeu e liron Andromedën (rreth vitit 1589, sot në Villa Borgese në Rome), P.P. Rubensin për tri piktura Perzeu dhe Andromeda (nga viti 1620-1640, që sot gjenden në Galerinë e Berlinit, në Ermitazhin e Leningradit dhe në Prado të Madridit), pastaj Lemoinin rreth vitit 1749), etj.
Prej veprave skulpturale duhet përmendur, para së gjithash, Perzeun e Benvenuto Cellinit (Benvenuti Qellini) nga viti 1533, që sot gjendet në Loggi dej Lanzi (Logji dei Lanci) në Firencë, pastaj ansamblin Perzeu e liron Andromedën e Pierre Pugetut (Pjer Puzheut), e vitit 1684, sot gjendet në Luvër të Parisit), dy skulptura të Anton Kanovës, Perzeu me kokën e Meduzës (e vitit 1792, sot në Muzeun e Vatikanit, dhe e vitit 1800, sot në Ermitazhin e Leningradit), si edhe skulptura Perzeu dhe Gorgona e A. Rodenit. Operën Andromeda dhe Perzeu e komponoi V. Kempeleni, premijera e së cilës është mbajtur me 1781 në Vjenë).
Göteborg
Göteborg është qyteti i dytë më i madh në Suedi dhe qyteti i pestë më i madh në vendet nordike me një popullsi prej 604,829 (2020) banorë në qytet dhe mbi 1 000 000 në zonën metropolitane. Göteborg u themelua me iniciativën e Mbretit Gustav II Adolf dhe mori statusin e qytetit më 1621. Për shkak të planifikimit urban, Göteborg u quajt Amsterdami i Ri nga holandezët për shumë vite. Në shekullin e 19-të, Göteborg u industrializua kryesisht nga emigrantët britanikë dhe gjatë kësaj kohe qyteti u mbiquajt "Londra e Vogël", siç quhet edhe sot.
Ndërtesat e Göteborgut janë rritur së bashku me periferitë përreth dhe formojnë, sipas përcaktimit të Statistikave të Suedisë, zonën urbane të Göteborgut. Grumbullim është më së shumti në komunën e Göteborgut, por edhe qendrat e mëdha në Mölndal dhe Partille të përfshira. Komuna e Göteborgut është pasardhëse e qytetit të vjetër administrativ të Göteborgut dhe përfshin gjithashtu zona jashtë zonës urbane. Sipërfaqja e përgjithshme e qytetit është 721,64 kilometra katrorë, nga të cilat 271,41 km ² është ujë. Qendra gjeografike Göteborgut qëndron në terren, rreth 700 metra në veriperëndim të Brunnsbotorget Hisingen.
Disa nga Skandinavia e grupeve më të mëdha industriale si AB Volvo, SKF dhe të tjerë të njohur kompanitë e teknologjisë ESAB dhe Hasselblad AB ka origjinën e vet dhe zyrën e saj qendrore në Göteborg. Një pjesë e madhe e eksporteve dhe importeve suedeze kryhen nëpërmjet portit të Göteborgut, i cili është më i madhi në rajonin nordik. Göteborg është selia e qarkut të Västra Västra County, qendër e komunës së qytetit të Göteborgut.
Emri
Emri Göteborg filloi të përdorej për qytetin në fillim të shekullit të 17-të. Drejtshkrimet alternative kanë përfshirë Giötheborg 1605, Göteborgh dhe Gothenburg 1607 dhe Gamble Gotenborg 1619. Vetë emri fillimisht vjen nga fakti se Göteborgu ishte një qytet i fortifikuar pranë lumit Göta.
Në shekullin e 17-të, holandezët e quajtën Göteborgun Amsterdami i Ri për një periudhë për shkak të planifikimit urban. Göteborgu nganjëherë quhet ende "Londra e Vogël", e cila daton nga shekulli i 19-të kur Göteborgu u industrializua me ndihmën e emigrantëve britanikë, të cilët gjithashtu morën pjesë në ndërtimin e qytetit që në fillim.
Pak histori
Njerëzit kanë jetuar për disa mijëra vjet në vendin ku ndodhet tani Göteborgu. Gjatë epokës së gurit, ekzistonte tashmë një vendbanim në grykëderdhjen e lumit Göta, në Sandarna aktuale. Për shembull, ka njëmbëdhjetë dhoma gdhendje në shkëmb në Goteborg.
Nga gjysma e parë e shekullit të 13-të, bregu jugor i grykëderdhjes së lumit Göta ishte suedez, ndërsa Halland më në jug ishte danez dhe Bohuslän në veri ishte norvegjez, e cila krijoi një korridor prej rreth 15 kilometrash nga deti. Nëpërmjet porteve në lumin Göta, Suedia kishte një kontakt të dobishëm të drejtpërdrejtë me detin në perëndim, kryesisht përmes Lödöse 50 km në rrjedhën e sipërme në grykëderdhjen e lumit Ljudaån. Në shekullin e 14-të, kalaja Älvsborg u ndërtua në grykë për të konsoliduar pretendimet e Suedisë.
Ekonomia
Shkak të vendndodhjes së favorshėm Göteborgut në qendër të Skandinavi tregtare, dhe të anijeve kanë luajtur gjithmonë një rol të madh në historinë ekonomike të qytetit, dhe ata vazhdojnë të bëjnë kështu. Porti i Göteborgut ka arritur të jetë port i madh në Skandinavi.
Përveç tregtisë, shtylla e dytë e Göteborgut ka qenë tradicionalisht e prodhimit, dhe industri të cilat në mënyrë të konsiderueshme kontribuon në pasurinë e qytetit. Kompanitë e mëdha që operojnë në zonën e bimëve përfshijnë SKF, Volvo, dhe Ericsson. Volvo Cars është punëdhënësi më i madh në Göteborg, duke mos përfshirë punët në kompanitë e furnizimit. industritë e jakë blu të cilat kanë dominuar në qytet për kohë të gjatë janë ende faktorë të rëndësishëm në ekonominë e qytetit, por ato janë duke u zëvendësuar gradualisht nga industri të teknologjisë së lartë.
Kultura
Deti, tregtia dhe historia industriale e qytetit janë të dukshme në jetën kulturore të Goteborgut. Tërheqjen më të mëdha në qytet është në parkun zbavitës Liseberg. Një tjetër fakt në lidhje me trashëgiminë industriale të qytetit është se shumë prej institucioneve kulturore, si dhe spitalet dhe në universitet, janë krijuar në sajë të donacioneve nga tregtarët e pasur dhe industrialistëve, për shembull Muzeu Röhsska.
Stranda
Stranda është një komunë në qarkun Møre og Romsdal, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 866 km² dhe popullsi 4546 banorë.
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Stryn
Stryn është një komunë në qarkun Sogn og Fjordane, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 1381 km² dhe popullsi 6855 banorë.
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Përtej mureve të gurta
Përmbajtja e filmit
Pasi mbush 12 vjeç Asimeja e re detyrohet të rrijë e mbyllur në shtëpi. Familja e fejon me një të ri të cilin nuk e kishte njohur kurrë më parë. Gjatë luftës një partizane e plagosur rri në shtëpinë e Asimesë. Asimeja vendos të dalë partizane.
Sula (Møre og Romsdal)
Sula është një komunë në qarkun Møre og Romsdal, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 59 km² dhe popullsi 7342 banorë.
Demografia
300px|majtas|parapamje|Popullsia e komunës Në grafik paraqitet popullsia e komunës duke nisur nga viti 1950.
Suldal
Suldal është një komunë në qarkun Rogaland, Norvegji. Komuna ka një sipërfaqe 1736 km² dhe popullsi 3895 banorë.
Buzirisi
parapamje|right|280px|[[Heracles killing Busiris and his suitors, Attic red-figure hydria, ca. 480 BC, Staatliche Antikensammlungen (Inv. 2428)]]
Buzirisi (Βούσιρις Busiris) - mbreti egjiptian, i biri i Poseidonit, zotit të detit dhe Lisianatës, mbretëreshës egjiptiane.
Ngritet në fron pas vdekjes së gjyshit të tij Epafit, i cili sipas miteve greke ka qenë mbreti i parë egjiptian. Posa e merr ai pushtetin, në Egjipt mbizotëron shtërpësia. Kur ajo zgjati plot nëntë vjet, e ftoi Trazeun, fallxhiun e famshëm nga Qiproja, i cili profetizoi se shtërpësia do të ndërpritet vetëm në qoftë se për çdo vit zotit suprem, Zeusit, do t'i flijohej nga një i huaj. Buzirisi pasi ndëgjoi këtë urdhëroi që Trazeu të ngujohet në pranga dhe e flioji si të parin, e pastaj urdhëroi që të burgoset secili i huaj që hyn në tokën e Egjiptit me qëllim që të ketë dikend që do të mund ta flijohej. I huaji i fundit me të cilin pat vepruar kështu mbreti Buziris ishte Herakliu, i cili në Egjipt arriti në ekspeditën për mollët e arta nga kopshti i Hesperidëve. Por kur e sollën te elteri, Herakliu i theu prangat, e vrau djalin e Buzirisit, Amfidamantin dhe pastaj edhe vetë Buzirisin. Prej atëherë Egjipti më nuk ishte vendi në të cilin të huajt i priste vdekja.
Mitet egjiptiane nuk dinë për mbretin Buziris. Emri i tij sigurisht ka të bëjë me emrin Uziris të zotit të nëntokës, kurse legjenda për vrasjen e të huajve është refleks i rrethanave reale, sepse Egjiptin, kur e kanë zbuluar grekët, për ta ishte tokë e mbyllur, në të cilën të huajt nuk mund të merrnin leje për hyrje.
Vizita e Herakliut që i bëri mbretit Buziris është paraqitur përafërsisht në nja tridhjetë vaza, prej të cilave më e lashta është nga shek. VI para e.s. Gjenden gadi në të gjitha koleksionet e mëdha antike, e më se shumti ne Amerikë (në Nju Jork, Boston dhe Filadelfi).
Nereu
Nereu (Νηρεύς, Nereus) - zoti i detit, sipas disave i biri i titanit Oqean dhe gruas së tij Tetis; ndërsa sipas të tjerëve i biri i Pontit, zotit të thellësirave të detit dhe i hyjneshës së tokes, Gea.
Në mite më te ndeshemi tani më si me plakun dhe babain e një numri të madh të bijave që i ka pasur me gruan e vet, Doridën. Jetonte në detin Egje, në mes Samotrakës dhe Imbrit, ka ditur ta ndryshojë pamjen, ka pasur dhantinë e falltorit dhe u bë i famshëm me atë që fliste të vërtetën. Mirëpo, nuk profetizonte me qejf dhe këtë e bënte atëherë kur e detyronin. Sa na është e njohur, kjo i shkoi për dore vetëm Herakliut.Njerëzit i ka dashur,u ofronte here me pejsazhe të mrekullueshme nga deti, veçmas i donte marinarët guximtarë.
Figura e Nereut nga antika na është ruajtur përafërsisht në tetëdhjetë piktura në vaza. Më e lashta është e shek. VI. para e.s. dhe në përgjithsi paraqesin Nereun dhe Nereidet dhe Nereun me hyjni të detit. Në katërmbëdhjetë vaza është skena e Betejës së Nereut me Herakliun. Prej paraqitjeve të shumta skulpturale të figurës së tij s'do mend se më e mira është ajo në frontonin perëndimor të shejtnores së Zeusit në Pergam, ku e gjejmë në shoqëri të Doridës dhe të Oqeanit, në betejë me Gjigantët e vitit 180-160, para e.s., dhe sot gjendet në Muzeun Shtetror në Berlinin Lindor).
Anteu
parapamje|right|300px|[[Heracles and Antaeus, red-figured krater by Euphronios, 515–510 BC, Louvre (G 103)]]
Anteu(Ἀνταῖος, Antaeus) - i biri i Poseidonit, zotit të detit dhe hyjneshës së tokës Gea, gjigant i fuqisë së papërballueshme.
Jetonte në Lihi dhe secili që vinte në tokën e tij e detyronte që të luftojë me të. Në dyluftim rëndom e mundte kundërshtarin dhe vriste pa mëshirë. Kundërshtari i tij i fundit ishte Herakliu, kur u gjend në Lihi në rrugë për mollat e arta të Hesperidës, të cilat sipas urdherit të mbretit Euriste, ishte i detyruar që t'i sjellë në Mikenë. Në dyluftim Herakliu e zbuloi fshehtësinë e fuqisë së Anteut: në të vërtetë, kur Anteu e ndiente se po dobësohet, ngjitej ngurtësisht për tokë dhe fuqia sërish i kthehej. Prandaj Herakliu e çon lart në ajër, andaj gjiganti ishte i ndarë prej nënës tokë, e humb fuqinë dhe Herakliu ia zë frymën.
Legejnda mbi Anteun hyn në mesin e më të njohurave të mitoiogjisë greke. Në vetëdiejn e njeriut modern nuk ruhet aq për nga ndikimi i krijimeve të shumta Betejat e Herakliut me Anteun (në vazat antike prej të cilave në muzetë e ndryshme janë afër tridhjetë; në pikturat murale, p.sh. të atyre të vëllazërve Carracci (Karakçi) në pallatin e Bolonjës Sanpieri; në skulpturat e Giovani da Bologna (Gjovani da Bolonja), përafërsisht të vitit 1570, në Muzeun Artistiko historik në Vdenë etj.), por më tepër për shkak se fati i Anteut është njëri prej ilustrimeve më të bukura të fatit të secilit vend, në emër të të cilit poeti V. Dyku thotë: "Poqese heq dorë prej meje nuk do të dështoj. Poqese heq dorë, do të dështosh".
Ditari Blog
Ditari elektronik apo blogu (nga blog nga weblog, fjalë e përbërë nga Web dhe log), është një ditarë (personal) digjital. Shënimet e shkruara në llogaritësin personal publikohen në World Wide Web. Në fakt blogu është një fletë e gjatë në të cilën publikohen shkrimet sipas kohës kur ato janë shkruar. Në të vërtet është një fletë interneti por që në rastin ideal është fleta është e shkruar vetëm në një nivel (pa nënfleta). Blogu i jepë mundësin „blogerit“ dhe lexuesit një hapësirë të thjeshtë mediale për paraqitjen e aspekteve të jetës apo mendimit personal për temat specifike. Me fjalë të tjera Blogu merret si një „këndë në internet“ i ngjashëm me forumin në internet ku bëhet shkëmbimi i informatave, mendimeve apo përvojave, etj.