cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Konservimi i ngarkesës elektrike
Konservimi i ngarkesës elektrike në fizikë është parimi që pohon se ngarkesa elektrike nuk mund të krijohet ose të shkatërrohet. Sasia e ngarkesës elektrike është një madhësi që ruhet gjithmonë.
Matematikisht, ligji mund të formulohet si
ku Q(t) është sasia e ngarkesës elektrike në një volum specifik në një kohë t, QIN është sasia e ngarkesës që rrjedh brenda volumit midis kohës t1 dhe t2, QOUT është sasia e ngarkesës që rrjedh jashtë këtij volumi në të njëjtën periudhë kohore.
Kostandin Nishku
Kostandin Nishku ka qenë arsimtar dhe ndër intelektualët e parë i Bashkësisë Ortodokse të Tiranës ose Vllehët. Nga viti 1900 ishte drejtor i shkollës 7 vjeçare të kësaj Bashkësie. Ishte njeri me botkuptim të gjerë. Kur pothuajse u hap nga Filip Ashiku shkolla shqipe në Tiranë, Kostandin Nishku jo vetëm nuk i pengoi nxënësit e shkollave të Bashkësisë, por përkundrazi i nxiste të shkonin edhe në atë shkollë për të mësuar gjuhën e folur dhe shkrimin shqip.
Konservimi i ngarkesës elektrike
Ruajtja e ngarkesës elektrike mund të kuptohet si rrjedhim i teoremës së Nëdherit, nje nga rezultatet themelore në fizikën teorike, e cila shpreh një korrespondencë një me një midis simetrive dhe ligjeve të ruajtjes. Invarianca e ngarkesës elektrike ne lidhje me invariancën e madhesise të potencialit elektrik dhe potencialit vektorial jep ligjin e ruajtjes së ngarkesës elektrike.
Pohimi formal i ligjit
Në mënyrë më formale, do të përdorim koncepte nga analiza vektoriale dhe diferenciale në mënyrë që të shprehim ligjin në terma të densitetit të korrentit ρ (në kulomb për metër kub) dhe densitetit të korrentit elektrik J (në amper për metër katror):
Kostandin Nishku
Referime
Përmendet ne veprat studimore:
Konservimi i ngarkesës elektrike
Pohimi formal i ligjit
Ky pohim është ekuivalenti i ruajtjes se vektorit katër-dimensional të korrentit. Në mesin e shekullit të nëntëmbëdhjetë, Xhejms Klark Maksuell postuloi ekzistencën e valëve elektromagnetike si rrjedhojë e zbulimit të tij që ligji i Amperit (në formën origjinale) nuk qe konsistent me ligjin e ruajtjes së ngarkesës elektrike. Pas riformulimit në mënyre korrekte të ligjit të Amperit, Maksuelli e kuptoi që valë të tilla udhëtojne me shpejtësinë e dritës, dhe që drita në vetvete është një formë e rrezatimit elektromagnetik. Shikoni artikullin mbi ekuacioni i vales elektromagnetike për një shpjegim më të plotë të këtyre zbulimeve.
Derivimi matematik
Korrenti total qe rrjedh brenda ne nje volum hapesinor eshte ku S = ∂V eshte kufiri i V i orientuar nga nje normale me drejtim jashte siperfaqes qe rrethon volumin, dhe dS eshte forma e shkurter per NdS, vektori normal me drejtim jashte siperfaqes te kufirit ∂V. Ketu \mathbf{J} eshte densisteti i korrentit (ngarkesa per njesi siperfaqeje per njesi kohe) ne siperfaqaen e volumit. Vektori eshte i drejtuar ne drejtimin e rrjedhes se korrentit.
Nga Teorema e divergjences kjo mund te shkruhet si
Ngarkesa eshte e elidhur me densitetin e korrentit nga relacioni Kjo jep
5 Lekë (1970)
Monedha 5 Lekë përkujtimore e lëshuar në qarkullim nga Banka e Shqipërisë në vitin 1970 për qëllime numizmatike.
Krem çokollate
Krem çokollate është ëmbëlsirë e përgatitur me qumësht, vezë, sheqer dhe përbërës tjerë në sasi të vogla.
Për të përgatitur krem çokollate nevojiten :
Në një enë me fund sferik hidhen vezët, niseshteja, kakao (i shkrirë me pak ujë të vokët) dhe ujë i ftohtë. Përzihet mirë, pastaj hidhet qumështi i vluar. Masa vihet në zjarr dhe përzihet derisa të trashet. Kremi i përgatitur hidhet nëpër filxhan dhe lihet për t'u ftohur.
Luftëtarët që bënë epokë nuk duhen harruar
Luftëtarët që bënë epokë nuk duhen harruar seri librash me 7 vëllime. Autori: Idriz Hysen Shehi.
Tërfili me katër fletë
Tërfili me katër fletë novelë - përrallë. Autori: Bardhyl Xhama. Viti i botimit: 2003. Botuar nga "Neraida". Faqet e librit 64.
Ura e Tabakhanës
Ura e Tabakhanës apo Ura e Suzi Çelebiut është një monument i trashëgimisë kulturore që ndodhet në qytetin e Prizrenit.
Përmbledhje
Ura e Tabakhanës u ndërtua në vitin 1513, nga Suzi Çelebiu prandaj edhe njihet edhe si Ura e Suzi Çelebiut, e cila gjindet pranë Xhamisë së Suziut. Kjo urë shërbente për lidhjen e qytetarëve të kësaj lagje, me lagjet tjera të qytetit.
Motoşeni
Motoşeni është një komunë në qarkun Bacău në Rumani. Ka një popullsi prej 3.807 banorësh dhe sipërfaqe 104,50 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 13 fshatrave: Bicleşti, Chetreni, Chicerea, Cociu, Cornăţel, Fântânele, Fundătura, Gura Crăieşti, Motoşeni, Poiana, Praja, Rotăria, Şendreşti.
Kantoni Roquevaire
Përbërja aktuale
Kantoni Roquevaire aktualisht përbëhet nga 9 komuna.
1920 në Kosovë
Ngjarje nga viti
Stanley County
Stanley County është një nga  qarqet në shtetin federal South Dakota të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
1612
Mbi vitin 1612.
Hodo Jaho
Hodo Jaho Autori: Sami Kapaj. Viti i botimit: 2001. Faqet e librit 133.
Demografia e Pakistanit
right|parapamje|300px| demografia e Pakistanit, numri i popullsisë në mijë parapamje|right|300px|grupet më tëdha etnike në Pakistan dhe në viset përrreth viti 1980 Pakistani konsiderohet si një ndër vendet më të populluara të botës me rreth 220 milionë banorë. Aktualisht ai renditet i 6-ti pas Brazilit. Nga viti 1951 deri 1998 popullsia urbane e Pakistanit është rritur për shtatë herë.
Pakistani në vitin 1951 ka pasur vetëm 33 milion banorë. Një rritje e tillë dramatike megjithëate shenja të ngadalsimit Nataliteti në Pakistan është 34 promila, ndërsa mortaliteti është 10 promila. Shkala e shtimit natyrorë 24 promila. Urdu është gjuhë nacionale edhe pse është gjuhë amtare e vetëm 8% të popullsisë., ndërsa gjuha angleze është gjuhë zyrtare, e cila shfrytëzohet sipas kushtetutës, në bisnes, dhe në shumicën e Universiteteve. Gjuhën pengjabe e flasin 60 milion banorë, por nuk është e pranuar për gjuhë zyrtare.
Ransol
Ransol është një vendbanim në komunën Canillo në Andorra. Sipas regjistrimeve të vitit 2012 vendbanimi ka një popullsi prej 294 banorësh.
Biskota me qumësht
Biskotat me qumësht janë ëmbëlsirë e përgatitur me qumësht, gjalpë, vezë, sheqer dhe sodë.
Për të përgatitur biskota me qumësht nevojiten :
Në një enë hidhet gjalpi, sheqeri (pudër) dhe soda. Rrihen mirë derisa të zbardhet, pastaj shtohen vezët duke i rrahur, hidhet qumështi, i cili më parë është ngrohur pak. Shtohet mielli edhe përzihen lehtë, duke mos e punuar shumë që të mos bëhet elastik. Pastaj bëhen biskotat në forma sipas dëshirës, vihen në tavë të lyer me gjalpë edhe piqen.
Peshorja (yjësia)
Peshorja është yjësi e horoskopit. Emri latin është Libra dhe simboli është 20px (♎). Gjendet mes Virgjëreshës në përëndim dhe Akrepit në lindje.Yjesit ne I ndaj e ne erthaore dhe kendore. Nje fat I mire ju pret
400px|thumb|Peshorja|center
Jacqueline Bracamontes
Jacqueline Bracamontes van Hoorde lindi me 23 dhjetor të 1979 në Guadalajara është një aktore Meksikane. Ishte fituese e konkursit nacional "Nuestra belleza" (Bukuria jonë) në vitin 2000.
Bigrafia
Jacqueline është vajza e trajnuesit të futbollit Jesús Bracamontes dhe e Jacqueline Van Hoorde. Kur u kthye në Meksikë, filloi të punojë si një modele për disa revista modash për të rinj ; gjithashtu hyri në aktivitete si modele profesionale në Guadalahara. Në 2008 u shfaq në telenovelën "Mëndjelehtat nuk shkojnë në parajsë". Në 2009 në telenovelën Magji dashurie ose Joshja Magjike.
Aerostati
Aerostatët janë quajtur kështu sepse përdorin ngritës aerostatik, i cili është një forcë lëvizëse që nuk kërkon lëvizje nëpër masën e ajrit përreth, duke rezultuar në aftësinë VTOL. Kjo është në kontrast me aerodinat e rënda që përdorin kryesisht ngritjen aerodinamike që kërkon lëvizjen e një sipërfaqeje krahu përmes masës ajrore përreth. Termi është përdorur gjithashtu në një kuptim më të ngushtë, për t'iu referuar balonës së lidhur në mënyrë statike në kontrast me aeroplanin me fluturim të lirë. Ky artikull përdor termin në kuptimin e tij më të gjerë.
Aftra
Aftra është një copëz kartoni me një fitil të vogël në mes, që vihet mbi vajin e kandilave.
Ura e vjetër e gurit në Kërk Bunar
Ura	e	vjetër	e	gurit në Kërk bunar	gjendet	në	kilometrin	e	6-të të	rrugës	Prizren-Reçan	dhe	lidh	brigjet	e Lumbardhit ku	ngushtica është	më	e shprehur. Ura	me	një	gjatësi	20 m	dhe	një	gjerësi	prej	3.5m	mbështetet	në	një	shkëmb	gëlqerorë	dhe	ka vetëm një qemer me lartësi 6 m mbi nivelin e	ujit.
1613
Mbi vitin 1613.
Sully County
Sully County është një nga  qarqet në shtetin federal South Dakota të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Negri (Bacău)
Negri (Bacău) është një komunë në qarkun Bacău në Rumani. Ka një popullsi prej 2.926 banorësh dhe sipërfaqe 39,00 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 6 fshatrave: Brad, Călineşti, Mâgla, Negri, Poiana, Ursuaia.
1919 në Kosovë
Ngjarje nga viti
Albert Tafani
Albert Tafani është një këngëtar i mirënjohur shqiptar nga Elbasani.
Farad
thumb|right|Examples of various types of capacitors. thumb|right|a 1-farad capacitor.
Faradi (simboli: F) është njësia SI e kapacitancës. është e emëruar sipas fizikantit Britanik majkell Faradei.
Përcaktimi
Faradi përcaktohet si sasia e kapacitancës për të cilën një diferencë potenciale prej një volt rezulton në një ngarkese statike prej një kulomb. Në SI ajo paraitet me s4A2m−2kg−1. Meqenëse një amper është shpejtësia e rrjedhës elektrike (korrenti) të një kulomb për sekondë, një përcaktim alternativ është së faradi është njësia e kapacitancës që kërkohet për një sekonde për një rrjedhe ngarkese prej një amper që të ndryshoje voltazhin me një volt. Relacione të tjera jepen më poshtë :
F qëndron për Farad, A për Amper, s për sekonda, V për Volt, C për Kulomb, J për Xhul, N për Njuton, m për metër, kg për kilogram.
Shpjegimi
Meqenëse faradi është një njësi shumë e madhe në krahasim më kërkesat në pajisjet tipike elektrike, vlerat e kapacitoreve jepen zakonisht në mikrofaradë (μF), nanofaradë (nF), ose pikofaradë (pF). Meqenëse shkronja greke μ zakonisht shkakton probleme tipografike, natacioni uF përdoret në vend të μF në literaturën elektronike. Vlera shumë të vogla të kapacitoreve si ato në qarqet e integruara jepen në femtofaradë, një femtofarad është i barabarte me 10−15 F. Teknologji të reja kanë arritur në prodhimin e të ashtuquajturve superkapacitore të cilët ofrojnë sasi deri në rendin e kilofaradeve.
Kapacitori në vendet Evropiane njihet edhe si kondensator.
200 vjet me trungun e Myftar Sevranit
200 vjet me trungun e Myftar Sevranit libër me autor Hysni Daja.
Herrerías
Herrerías është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Western coast of Cantabria, të provincës Cantabria, në Cantabria. Herrerías ka 669 banorë (2008), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 40.34 km2.
1918 në Kosovë
Ngjarje nga viti
1614
Mbi vitin 1614.
Aleksandër Hobdari
Aleksandër Hobdari (1888 - 1960) renditet si një ndër industrialistët dhe intelektualët e parë të Bashkësisë Ortodokse të Tiranës, Vllehët. Kreu fakultetin e Kimisë në Athinë. Njeri me iniciativë, ngriti në Tiranë më 1914 fabrikën e sapunit të rrobave dhe tualetit, më 1919 fabrikën e miellit, më 1922 fabrikën e alkoolit dhe më 1924 fabrikën e akullit dhe të pjeve freskuese. Me iniciativën dhe drejtimin e tij të parë u ngrit në Durrës më 1925 shoqëria aksionere STAMLES për industrinë e duhanit dhe më 1927 themeloi në Tiranë shoqërinë aksionere SITA, e cila mori përsipër prodhimin e kripës dhe shitjen e saj me çmime unike në mbarë vendin si dhe konçesionin e ndriçimit elektrik të qytetit të Tiranës dhe kryerjen e instalimeve elektrike të banesave. Më 1934 u largua nga SITA dhe nga viti 1934 e deri më 1939 u emërua drejtor i përgjithshëm i Portit të Durrësit. Pas Luftës së Dytë Botërore dha eksperiencën e tij në sferën e industrisë kimike duke punuar në Elbasan e në Rrogozhinë ku ndihmoi në zhvillimin e industrisë së sapunit. Tërë jetën profesionale është aktivizuar në veprimtaritë ekonomike dhe është shquar për ndershmëri dhe korrektesë.
Referime
Përmendet ne veprën studimore:
Kosta Trebicka
Kosta Trebicka (9 shkurt 1958 – 12 shtator 2008) ishte një biznesmen shqiptar i cili u mor me ceshtjen e shitjeve te armeve te Gerdecit, që vdiq në kushte të paqarta. Ktyre i kan ber dhe nje film War Dogs e ka emrin.
Jeta
Lindi në Korçë, por pas marrjes së nështetësisë amerikane ai jetonte në SHBA. Biznesmeni Kosta Trebicka u bë i njohur për publikun kur denoncoi në media aferën korruptive mes kompanisë AEY dhe MEICO-s për tregtinë e armëve. Denoncimi i tij mbi këtë aferë u bë në tv News24, disa ditë pas shpërthimit të fabrikës së demontimit Alba Demil në Gërdec më 15 mars 2008. Vdes pas një aksidenti rrugor në datën 12 shtator 2008 në rrethinat e Korçës.
Todd County (South Dakota)
Todd County është një nga  qarqet në shtetin federal South Dakota të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Tripp County
Tripp County është një nga  qarqet në shtetin federal South Dakota të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Monroe County (Kentucky)
Monroe është një nga 120 Countet në shtetin federal Kentucky në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Xhamia e Teqesë
Xhamia e Teqesë është një xhamia në Teqe, dhe një monument i trashëgimisë kulturore në rrethin e Gjirokastrës, në qarkun e Gjirokastrës, Shqipëri. E përmendur nga Evlija Çelebiu në shekullin XVII. Xhamia, në formën që na shfaqet sot është ndertuar në vitin 1773 nga Ahmet Çelebiu. Ka pasur një mbishkrim, në të cilin thuhej se ajo është ndërtuar në vitin 1145 (1732/1733 E.S.). Kjo xhami duhet të jetë ajo që është përshkruar nga Evlija Çelebiu, si Xhamia e Teqesë. Nga banorët e zonës ajo njihej edhe si Xhamia e Meshit. Mori statusin monument kulture në vitin 1973. Ajo ishte ende në këmbë në vitin 1967, por duhet të jetë shkatërruar pak kohë më pas. Ky monument është i miratuar me numër "1886 10.06.1973".
Teqeja e Zallit
parapamje|Teqeja e Zallit me kube jeshil Teqeja e Zallit ose Teqeja Asim Baba (Turqisht: Âsım Baba Tekkesi) është një teqe në lagjen Manalat, Gjirokastër, Shqipëri. Mori statusin monument kulture në vitin.
Kantoni Thônes
Kantoni Thônes (frëngjisht: Canton de Thônes) është një kanton në departamentin Haute-Savoie, rajonin Rhône-Alpes në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Thônes. Ka sipërfaqe 298.53km2 dhe popullsi 13502 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Thônes aktualisht përbëhet nga 10 komuna.
Nicolae Bălcescu (Bacău)
Nicolae Bălcescu (Bacău) është një komunë në qarkun Bacău në Rumani. Ka një popullsi prej 9.388 banorësh dhe sipërfaqe 54,63 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 5 fshatrave: Buchila, Galbeni, Lărguţa, Nicolae Balcescu, Valea Seacă.
Montgomery County (Kentucky)
Montgomery është një nga 120 Countet në shtetin federal Kentucky në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Bell Rock
[[Skeda:Bell Rock Lighthouse.jpg|parapamje|Bell Rock LighthouseVendndodhja : Skoci
Viti i ndertimit: 1810
Lartesia: 35.3m
Tragjegimia: Ndertese e lisuar ne kategorine A.]] Fanari Bell Rock, në brigjet e Angus, Skoci , është fanari më e vjetër e mbijetuar në botën detare. Është ndërtuar në mes të viteve 1807 dhe 1810 nga Robert Stevenson në Bell Rock (i njohur edhe si Inchcape ) në Detin e Veriut, 11 milje (18 km) në lindje të Firth of Tay. Duke qëndruar në lartësi 35 metra (115 ft), drita e saj është e dukshme nga 35 km statut në brendësi.
PPSH Dokumenta kryesore I
PPSH Dokumenta kryesore Vëllimi I (1941 - 1948). Shtëpia Botuese "Naim Frashëri" Tiranë, 1971. Faqet e librit 582.
Bell Rock
Puna ndërtimore në të cilën qëndron ky fanar është ndërtuar në një standard kaq të lartë saqë nuk është zëvendësuar ose përshtatur për 200 vite. Llambat dhe reflektorët u zëvendësuan në 1843 dhe u përdorën në fanarin e Cape Bonavista, Newfoundland, ku gjenden aktualisht. Punimi i fanarit është automatizuar që nga viti 1988.
PPSH Dokumenta kryesore I
Përmban periudhat:
- nëntor 1941 - mars 1942 - prill 1942 - shkurt 1943 - Mars - qershor 1943
Bell Rock
Sfidat e hasura në ndërtimin e farit kanë çuar në atë që ajo përshkruhet si një nga Shtatë mrekullitë e Botës Industriale .
PPSH Dokumenta kryesore I
- gusht - nëntor 1943
- 1944
Bell Rock
Historia
Sipas legjendës, shkëmbi quhet Bell Rock për shkak të një përpjekjeje të shekullit të 14-të nga Abbot e Arbroath për të instaluar një zile paralajmëruese në të. Zilja doli vetëm një vit para se të vidheshin nga një pirat holandez. Kjo histori është përjetësuar në " The Inchcape Rock ", një poezi nga poeti i shekullit të 19-të, Robert Southey. Shkëmbi ishte skena e mbytjeve të shumta, pasi ajo qëndron vetëm nën sipërfaqen e detit për të gjitha, por disa orë në baticë të ulët.
Nga ana e shekullit të 18-të, u vlerësua se shkëmbinjtë ishin përgjegjës për shkatërrimin e deri në gjashtë anije çdo dimër. Vetëm në një stuhi, 70 anije u humbën nga bregu lindor i Skocisë. Inxhinieri skocez Robert Stevenson kishte propozuar ndërtimin e një fanari në Bell Rock në 1799, por shqetësimet e kostos dhe natyra relativisht radikale e propozimit nga një inxhinier i ri shkaktuan që ai projekt të vendoset në raft. Humbja e luftës HMS York dhe të gjitha në bord në 1804 rezultoi në një zhurmë në Parlament. Stevenson dërgoi projektin e tij tek John Rennie i cili miratoi projektimin dhe koston. Repriza e Rennie çoi në miratimin e legjislacionit në 1806, duke bërë të mundur që ndërtimi të fillonte. Lighthouse Bordi Northern dhënë kontratën për të hartuar dhe për të ndërtuar të John Rennie, me Stevenson u emërua si asistent kryesor. Dizajni është i bazuar në më të hershme Eddystone far projektuar nga John Smeaton, e cila Stevenson kishte inspektuar në 1801, dhe e cila është ndërtuar edhe në një gumë në det të hapur duke përdorur gurë interlocking. Ai gjithashtu përmbante karakteristika më të reja, të tilla si dritat e rradhës që ndryshojnë midis të kuqe dhe të bardhë të hartuara nga marangozi Francis Watts. Stevenson ishte krejtësisht përgjegjës për ndërtimin dhe llogaria e tij me shkrim e punës i dha pak ose aspak kredi Rennie. "Shpërndarja e përgjegjësisë për këtë punë çoi në mosmarrëveshje të zgjatura midis pasardhësve të tyre përkatës, por tani është e sigurtë se ndërsa Stevenson e projektonte farën në krye, roli i Rennie ishte shumë i rëndësishëm".
Ndërtimi
Në 1807 Stevensoni punësoi 60 burra, duke përfshirë një farkëtar. Stevensoni nuk donte të përdorte pluhur të zi pasi mund të kishte dëmtuar shkëmbin mbi të cilin do të qëndronte fanari. Ata nisën të lundronin më 17 gusht 1807, për t'u larguar për dy muaj. Ndërsa fillimisht kishte pak ngurrim për të punuar në Sabat, për të përfunduar fanarin në kohë dhe mbi buxhetin, shumica e punëtorëve ishin të përgatitur të punonin të dielave, përveç katër prej gurëthyesve që refuzuan, por që më vonë u pajtuan.
PPSH Dokumenta kryesore I
- Lënda
10 Lekë monedhë (2005)
Monedha metalike 10 Lekë e lëshuar në qarkullim nga Banka e Shqipërisë në vitin 2005 për qëllime numizmatike me tematikë "Tirana 85-vjet kryeqytet, 1920-2005". Pamja kryesore: Vlera emërore 10 Lekë, sipër një pëllumb dhe në hark poshtë shkruar "Tirana 85-vjet kryeqytet" si dhe viti 1920-2005. Pamja e pasme: Në mes të monedhës është objekti "Varr monumental i qytetit të Tiranës", shkruar në hark sipër "SHQIPERI - ALBANIA" dhe në hark poshtë viti 2005. Vizatimet e monedhës janë realizuar nga piktori Petraq Papa.
Materiali dhe pastërtia: CuAl6Ni2
Pesha: 3,6 gr.
Diametri: 21,25 mm
Forma: e dhëmbëzuar
Tirazhi: 10.000 copë
Ngjyra: e verdhë
Pingyao
Edhe sot e kësaj dite, Pingyao ruan muret e qytetit, oborret, lagjet dhe ndërtesat me vjetërsi 600 vjeçare. Banorët e këtij qyteti, banojnë ende në këto ndërtesa me vlerë kulturore. Banorët e atjeshëm dhe turistët e vendeve të ndryshme e shijojnë këtë qytet të lashtë.
Në vitin 1997, qyteti i lashtë Pingyao është përfshirë në listën e trashëgimive kulturore botërore nga UNESCO. Çdo vit, shumë turistë nga vende të ndryshme, vizitojnë Pingyao-n, ku katër stinët e vitit kanë karakteristikat e veta. Para vizitës në Pingyao, është mirë të keni njohuri bazë mbi historinë e grupit etnik kinez Han, nga ku mund të gjeni përgjigjjet e shumë pyetjeve historike. Njëkohësisht ju sygjerojmë të merrni aparat fotografik, pasi çdo vend në Pingyao do t'ju linte mbresa.
Raca shqiptare
Raca shqiptare është libër me studime antropologjike e historike nga autori Jakov Milaj.
Kryevepra e tij ”Raca shqiptare” është shkruar në vitin 1944 dhe mbeti mbi 50 vjet në hije (deri në vitin 1997), ashtu si edhe autori i saj. Në këtë vepër madhore, ai hodhi për herë të parë rrugën për antropologjinë shqiptare. Vepra ka një karakter të theksuar shkencor, patriotik dhe kombëtar. Vepra doli atëherë ku në gjentikën shqiptare ishte gjendje thatësire. Si vepër, ajo është e para në llojin e saj e shkruar nga një autor shqiptar. Në aspektin antropologjik, ky është i pari punim, i shkruar mjeshtërisht më një gjuhë të pasur dhe të pastër, ku del tipi fizik shqiptar dhe ecuria e tij evolutive në rrafsh kombëtar kanë thenë shkenctarët e ndryshëm për “Racën shqiptare” të doktor Milajt. Por vetë autori, më mirë se kushdo tjetër e ka treguar misionin e tij në këtë vepër qëllimi i hartimit të kësaj vepre ka qenë që të nxjerrë në shesh disa të vërteta, gjer më sot të panjohura, mbi racën tone dhe t’u jape shkas, atyreve që e ndjejnë vehten të zotin, për t’u marrë pak më tepër më biologji e anthrologji. Përfundimet, që ka për të nxjerrë lexonjësi nga këto faqe janë të thjeshta dhe, ndofta, të njohura intuitivisht prej shumë Shqiptarëvet, me gjithë se të mohuara prej të huajvet dashakeqë. Se populli arbëror ka një origjinë të vetme të përbashkët: se është anas(autokton) në të gjitha viset ku banon sot; se as midis muslimanvet e kristjanvet, as midis Gegvet e Toskvet nuk ka ndonjë ndryshim racor; e, më në funt, se ndihet nevoja për një politikë shoqërore që të synojë fuqizmin fizik të racës shqiptare. Pa dyshim Profesori Milaj është pjesë më e mirë e studieuesve patriotë shqiptarë,i asaj pjese që i dedikohet mbijetesa e identitetit tonë.
Fizika teorike
Fizika teorike është një degë themelore e fizikës e cila përdor modelet matematike dhe idetë abstrakte të saj në mënyrë që të shpjegojë të dhënat eksperimentale të marra në natyrë. Qendra e fizikës teorike është fizika matematike edhe pse teknika konceptuale përdoren shpesh. Synimi është që ta formulojmë fenomenin në një mënyrë që të shpjegojë thelbin e teorisë nga principet bazë dhe gjithashtu në të njëjtën kohë fenomeni të përshkruhet me një aparat të caktuar matematik. Zhvillimi i shkencës varet veçanërisht në bashkëveprimin midis studimeve eksperimentale dhe teorisë. Në disa raste, fizika teorike aderon sipas standardeve të saktësisë matematike pa i dhënë shume peshë eksperimentit dhe observimeve. Për shembull, gjatë zhvillimit të relativitetit special, Albert Ajnshtajni që shume i interesuar me transformimet e Lorencit të cilat i lënë ekuacionet e Maksuellit invariante, por ai nuk qe shume i preokupuar me eksperimentin e majkelson-Morlit i cili donte të provonte udhëtimin e Tokës përmes eterit luminefer. Nga ana tjetër, Ajnshtajnit ju dha Çmimi Nobel për shpjegimin e efektit fotoelektrik, një rezultat eksperimental të cilit i mungonte një formulim teorik.
Lidhje te jashtme
Physik
Romani Luftimet midis tre shteteve
Në Kinë, me t’u përmendur vepra e njohur e letërsisë klasike kineze: “Luftimet midis tre shteteve” (三國演義), mund të themi se ky roman dihet pothuajse nga çdo familje që nga i madhi e deri tek i vogli, nga burra e gra. Gjatë disa shekujve, pamjet e luftimeve madhështore, figurat e gjalla të personazheve, ngjarjet interesante, të gjalla dhe të zgjuara, të përshkruara në këtë roman, janë gjithnjë të përqyera nga banorët kinezë dhe janë gjithmonë tema diskutimi e studimi të gjatë të shumë dijetarëve.
Në romanin: “Luftimet midis tre shteteve” fliteshin tregimet historike të ndërlikuara e të gjata të afro njëqind vjetëve nga viti 184 deri në vitin 280 të erës së re. Me historinë e tre shteteve, shumë shënime, ngjarrje të dëgjuara, tregime dhe gojëdhëna popullore, të grumbulluara nga ai, Luo Guannzhong, duke shkrirë edhe idealin e tij politik dhe jetën e tij luftarake në ushtrinë kryengritëse, ripasqyroi në mënyrë të gjallë e më së miri historinë e luftës politike e luftarake midis tre shteteve: Vei, Shu dhe Wu.
Suksesi artistik i romanit: “Luftimet midis tre shteteve” konstaton në shumë aspekte. Nëpërmjet përshkrimit të luftës tronditëse politike e luftarake, autori duke përdorur mënyra të ndryshme artistike, skulpturoi me sukses një kontigjent të madh figurash të qarta e të plota të personazheve. Në gjithë romanin kishte mbi 400 personazhe, ndër ta dhjetra ishin të përshkruar me theks dhe me karakteristika të qarta, si mbreti i shtetit Vei, Cao Cao, që dinte të përdorte shumë strategji e taktikë dhe ishte djallëzor me shumë dyshime, mjeshtri luftarak i shtetit Shu, Zhugë Liang, që ishte i zgjuar dhe dinte të përdorte taktikë e strategji, gjenerali i shtetit Shu, Zhang Fei, që ishte trim dhe i hapur e i kujdeshëm, mareshalli i shtetit Wu, Zhou Yu, që ishte i mënçur, por zemërngushtë, etj. Të gjithë këta persona ishin figura tipike dhe të njohura nga të gjithë.
Ky roman jo vetëm ka vlerë të madhe letrare, por është edhe një vepër me karakter enciklopedik për shoqërinë feudale, sepse kishte përshkrime të aspekteve të ndryshme të shoqërisë së atëhershme. Në Kinë gjithnjë e më shumë specialistë e dijetarë studiojnë nga kjo vepër e madhe vlerën letrare dhe rëndësinë reale të tij parë nga prizmi historik, i talenteve, psikologjik, i shkencës së marrëdhënieve publike, taktik, adminsitritiv, luftarak, artistik, etik etj.
Romani: “Luftimet midis tre shteteve” është e mirëpritur nga popujt e vendeve të ndryshme, është përkthyer në shumë gjuhë të vendeve të tjera, është përhapur në vende të ndryshme, duke u quajtur: “një vepër e vërtetë me karakterin e pasur popullor.”
1615
Mbi vitin 1615.
Morgan County (Kentucky)
Morgan është një nga 120 Countet në shtetin federal Kentucky në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
Dick Marty
parapamje|right|250px Dick Marty (i lindur më 7 janar 1945 në Sorengo) është një politikan zviceran (FDP.The Liberalët) dhe ish-prokurori i shtetit i kantonit të Ticino. Ai është anëtar i Këshillit Zviceran të Shteteve (nga viti 1995), dhe është një ish-anëtar i Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës.
Karriera Profesionale
Max Planck Institute Nga viti 1972 deri 1975, Marty ka punuar në Institutin Max Planck për të Jashtme dhe të Drejtën Ndërkombëtare Penale në Freiburg, Gjermani, përgjegjës për pjesën mbi ligjin zviceran.
Prokuroria
Në 1975, Marty u propozua prokurorin shtetëror të Ticino, në të cilën pas ai u vuri në dukje posaçërisht për aktivitetet e tij energjike që luftojnë krimin e organizuar dhe drogës. Për arritjet e tij në fushën e legjislacionit të drogës, ai ka marrë në 1987 një Award Nderi i Departamentit të Drejtësisë së Shteteve të Bashkuara dhe një çmim special nderi nga Zyrtarët e Zbatimit të Shoqatës Ndërkombëtare narkotike. Në vitin 1989 ai u zgjodh anëtar i kantonit ekzekutiv në Ticino, ku ai ishte drejtor i departamentit të financave, dhe në 1992 përveç kësaj ka mbajtur postin e presidentit, i cili rrotullohet në mesin e anëtarëve. Në 1995, pas u zgjodh në Këshillin Zviceran të Shteteve të Ticino, ai dha dorëheqjen nga posti i tij ekzekutiv dhe ka punuar që nga kohë të pjesshme si një konsulent juridik dhe ekonomik.
Në Këshillin e Shteteve ai ka qenë anëtar i komisioneve kryesore, duke përfshirë Komisionit të Financave dhe të Ekonomisë dhe Tatimet Komisionit, dhe mori pjesë aktive në marrjen e kushtetutës së re zvicerane përmes parlamentit.
Këshilli i Evropës
Marty ka vepruar si Raportuesi Special për çështje familjare Sociale, Shëndetit dhe Komisionin e Kuvendit në temën e eutanazisë. Raport dhe projekt-rezolutë e tij, botuar në shtator 2003, i bëri thirrje Këshillit të anëtarëve të Evropës për të mbledhur të dhëna empirike mbi vdes asistuar, për të nxitur debatin dhe analizën e provave, dhe të marrin në konsideratë nëse legjislacioni duhet të sillen përpara për mjekët e liruar nga ndjekja penale për të ndihmuar vetëvrasje në kushte të caktuara të rrepta. qëndrimi i tij provoi të diskutueshme dhe raport është kritikuar nga një numër organizatash, të tilla si Federata Botërore e Shoqatave katolike Mjekësore dhe Këshillit skocez mbi Njerëzore Bioetika. John Keown, një profesor i etikës së krishterë në Universitetin Georgetown në Washington, DC, e përshkroi atë si "rrëmujë e zotit Marty" dhe e kritikoi atë për "cektësi" dhe "selektivitet."
Komiteti më pas miratuar një opinion formal të përgatitur nga Kevin McNamara, i cili kritikoi disa nga të gjeturat dhe konkluzionet e Martit dhe e kërkuar për të zëvendësuar thirrje për qeveritë të marrin në konsideratë legjislacionin për të legalizuar ndihmuar që po vdes me një rezolutë për të "APORTI përsëri në Asamblenë Parlamentare për shqyrtim të mëtejshëm". Amendamentet Meknamara u kritikuar nga ana e tij nga organizata të tilla si Federata Botërore e drejta për Die Shoqëritë.Kritika Keown-së i raportit të Martit u kritikua nga Guy Widdershoven e Universitetit të Mastrihtit.
Raporti i Martit, ndërsa i ndryshuar, u refuzua nga 138 vota në 26. Marty tha se ai shpresonte se çështja do të vijë përpara Kuvendit në të ardhmen.
Në vitin 2005, Marty u emërua për të udhëhequr një hetim nga ana e Këshillit të Evropës në të CIA-s burgjet e supozuara të paligjshme sekrete në Evropë. Marty është duke planifikuar për të përdorur imazhet satelitore dhe shkrimet e aviacionit, në mesin e shumë burime të tjera të informacionit, për të gjetur nëse i "interpretim" të dyshuarve terroristë për torturim të mundshëm, apo burgjet sekrete të paligjshme, kanë ndodhur në ndonjë nga 47 anëtare të Këshillit të Evropës shtete. Këto aktivitete mund të jetë një shkelje e standardeve evropiane të të drejtave të njeriut. Në qershor 2006 Marty lëshoi raportin e tij në emër të Këshillit, të bindur se provat treguan se 14 shtete evropiane kanë ndihmuar në kryerjen e abuzimeve të tilla.
Marty botoi pjesën e dytë të kësaj pune më 8 qershor të vitit 2007, i quajtur Burgjet sekrete dhe transferimet ilegale të të burgosurve që Përfshijnë Këshillit të Shteteve të Evropës anëtare:. Raportit të Dytë.
Artikulli kryesor: vjedhje organeve në Kosovë Më 14 dhjetor 2010, Marty miratoi një raport për miratim në Këshillin e Evropës duke pretenduar trajtimin çnjerëzor të njerëzve dhe vrasjen e të burgosurve me qëllim të largimit dhe trafikimin e paligjshëm të organeve njerëzore në Kosovë, që përfshijnë Hashim Thaçi, kryeministri i Kosovës dhe ish Kosovën udhëheqës i Ushtrisë Çlirimtare politik.
Politikanët kryesorë të Kosovës reagoi ashpër për raportin e Martit. Presidenti i përkohshëm i Kosovës, Jakup Krasniqi, e quajti raportin "racist ndaj shqiptarëve". [13] Kryeministri Thaçi akuzoi Marty për të qenë "një kundërshtar i pavarësisë së Kosovës" dhe e quajti raportin "politikisht të motivuar", "jo i bazuar në fakte", me"Qëllimi për të dëmtuar shtetin e sapo krijuar të Kosovës, imazhin e Kosovës, për të vënë në dyshim procesin e zgjedhjeve, krijimin e institucioneve dhe të ardhmen evropiane të Kosovës". [14] Siç është raportuar nga disa ndërkombëtar, [15] serb, [16] të Kosovës [17] dhe [18] agjencitë shqiptare të lajmeve, në një intervistë për TV Klan shqiptar më 24 dhjetor 2010, Thaçi kërcënuar se do të publikojë një listë të shqiptarëve që bashkëpunuan në dhënien e informacionit për të Dick Marty për këtë raport.
Dik Marti është i martuar dhe ka tri vajza.
Kantoni Puymirol
Kantoni Puymirol (frëngjisht: Canton de Puymirol) është një kanton në departamentin Lot-et-Garonne, rajonin Aquitaine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Puymirol. Ka sipërfaqe 110.78km2 dhe popullsi 7276 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Puymirol aktualisht përbëhet nga 10 komuna.
Bradley County (Tennessee)
Bradley County është një nga  qarqet në shtetin federal Tennessee të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Kantoni Marseille-La Belle-de-Mai
Përbërja aktuale
Kantoni Marseille-La Belle-de-Mai aktualisht përbëhet nga 1 komuna.
Kalaja e Karashëngjergjit
Kalaja e Karashëngjergjit është një monument i trashëgimisë kulturore që gjendet në mes të fshatrave Mazrek dhe Karashëngjergj të Hasit, në Komunën e Prizrenit.
Përmbledhje
Muri rrethues i kalasë kap një gjatësi prej 120 m, është i ndërtuar me gurë mesatar dhe i lidhur me llaç të cilësisë së dobët. Gjykuar për nga teknika e ndërtimit të mureve rrethuese dhe materiali sipërfaqësor arkeologjik, mund të thuhet që kemi të bëjmë me një fortifikatë që i takon kohës së mesjetës (shek. IX-XI).
1917 në Kosovë
Ngjarje nga viti
Hervás
Hervás është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Valle del Ambroz, të provincës Cáceres, në Extremadura. Hervás ka 4190 banorë (2012), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 60 km2.
Władysław Reymont
Władysław Stanisław Reymont (Kobiele Wielkie afër Radomskos, 7 maj 1867 - Varshava, 5 dhjetor 1925), shkrimtar polak. Fitues i Çmimit Nobel për letërsi, për vitin 1924.
Santa Coloma
Santa Coloma është një vendbanim në komunën Andorra la Vella në Andorra. Sipas regjistrimeve të vitit 2012 vendbanimi ka një popullsi prej 3 040 banorësh.
1616
Mbi vitin 1616.
Demografia e Iranit
parapamje|right|300px|dendësia e popullsisë sipas provincave në Iran Irani ka 70.049.262 banor sipas regjistrimit të vitit 2006. Gati një e katërta e popullsisë është më e re se 15 vjet.
shtimi i natyror
17,17 lindje / 1000 banor (2009 ).
në vendin e 120 botë
struktura moshore dhe gjinore
0-14 vjet: 21,7 % (7.394.841 meshkuj / femra 7 022 076)
15-64 vjet: 72,9 % (24501544 mashkull / femër 23 914 172)
65 vjet e më tepër: 5.4 % (femra 1,725,828/femra 1.870.823) (2009 ) e përgj: 27 vjet
mashkull: 26,8 vjet
60 vjetori I çetës plakë të Skraparit
60 vjetori i çetës plakë të Skraparit Grup Autorësh. Viti i botimit: 2002. Faqet e librit 50.
Demografia e Iranit
struktura moshore dhe gjinore
femra: 27.2 vjet (2009 )
struktura fetare
Mysliman 98 %(Shit 89 %, sunit 9 %), tjera (përfshin Zoroastrian, çifute, të krishterë, dhe Bah) 2%.
Hispaniola
Hispaniola është një ishull në Karaibe. Hispaniola rrjedh nga fjala spanjishte:La Española. Hispaniola përfshin dy shtete, Haitin dhe Republikën Dominikane. Ka rreth 76,480 km2 dhe dendësi prej 236 per km2, nga numri i banorëve në vitet e fundit ka qenë 18,072,315, por pas Tërmetit në Haiti që ndodhi në janar të vitit 2010, numri i banorëve është zvogëluar. Hispaniola është edhe i njohur si ishulli i dytë më i madh në karaibe (Pas Kubës).
1617
Mbi vitin 1617.
Williamson County (Tennessee)
Williamson County është një nga  qarqet në shtetin federal Tennessee të Shteteve të Bashkuara të Amerikës.
Identiteti evropian i shqiptarëve
Identiteti evropian i shqiptarëve një "sprovë", një libërth i Ismail Kadaresë që arsyeton rreth Identitetit Kombëtar të Shqiptarëve. Shtëpia botuese Onufri, 2006. Numri i faqeve 64. Ky libër hapi një debat ndërmjet Ismaik Kadares dhe Rexhep Qoses.
Historiku i brigadës 8-të sulmuese
Historiku i brigadës 8-të sulmuese Autori: Naxhi Zhupa. Viti i botimit: 2002. Faqet e librit 360.
1916 në Kosovë
Ngjarje nga viti
Pozita gjeografike e Hasit
parapamje|Harta e Shqipërise (Hasi) Hasi shtrihet në verilindje dhe në pjesën lindore të Krahinës Malore Veriore. Hasi kufizohet në veri e veriperëndim me rrethin e Tropojës me të cilin ndahet nga përroi i Skatinës dhe gropa e Bytyçit, në perëndim ndodhet nga rrethi i Pukës me liqenin artificial të Fierzës, në jugperëndim, jug dhe juglindje ndahet nga rrethi i Kukësit me lumin Drin, ndërsa në lindje këtë krahinë e ndan në dy pjesë kufiri politik me Kosovën. Brenda këtyre kufinjëve sipërfaqja e saj arrinë në 353 km2.
Krahina e Hasit shtrihet rreth e rreth Pashtrikut. Ajo i ngjan një ishulli, të cilin e rrethon Drini i Bardhë e Drini i Bashkuar, Ereniku, Rastusha dhe Skatina, ndërsa përmes tij qarkullojnë edhe disa lumenjë të vegjël që derdhen në Drinin e Bardhë dhe në Dri. Si tërësi gjeo-etnografike shtrihet në zonën verilindore të Shqipërisë, midis pellgut të Krumës në veriperëndim, Kukësit në juglindje, luginës së Drinit në jugperëndim dhe Drinit të Bardhë në verilindje. Hasi shtrihet në skajin jugor të Rrafshit të Dukagjinit me një sipërfaqje prej 912 km 2 dhe është ndër krahinat  më të mëdha të trojeve Shqiptare. Brenda kufive të Shqipërisë Hasi ndodhet në pjesën veriore të rrethit Kukësit, kufizohet në jug me Lumën nga perëndimi me Malazinë, nga veriperëndimi me Bytyçin dhe Malësinë e Gjakovës. Pjesa e Hasit (Kosovë) shtrihet mes Qafë Prushit në veri dhe Drinit të Bardhë në jug duke zënë skajin jugor të Rrafshit të Dukagjinit dhe kufizohet me; Rekën e keqe, Përdrininë dhe vazhdon në drejtim të fshatrave përreth Drinit të Bardhë deri në Vërmicë.
Ndarja administrative e Hasit
Hasi bën pjesë në qarkun e Kukësit. Hasi me gjithsej 21.400 banorë është i ndarë në 4 qendra administrative përkatësisht; 1 Bashki dhe 3 Komuna. Hasi përfshinë 70 fshatra, 40 prej tyre në Kosovë dhe 30 në Shqipëri. Qendra e Krahinës së Hasit është Kruma, që në vitin 1972 u shpall qytet.
Nga ana etnografike, Hasi ndahet në 3 pjesë:
Treva e Hasit, si një njësi e pandashme etnografike dhe gjeografike është një trevë e rrethuar në të gjitha anët me rrjedhat e lumenjëve, duke formuar nje “ ishull karakteristik “ që rrallë e hasim në ndonjë zonë tjetër të trojeve shqiptare.
Kushtet natyrore
I gjithë territori i Hasit përfaqëson një pllaje karstike në lartësi 800–100 m, të vendosura mbi formacione ultrabazikësh. Hasi në tërësi është krahinë kodrinoro-malore pasi lartësitë 400-800m, i zënë 66% të sipërfaqes së përgjithshme të tij, përkatësisht hapsirat ku shtrihen vendbanimet e kësaj malësie. Veçori natyrore të kësaj malësie janë dukuritë karstike si hinkat, gropat, lugjet karstike, guvat, shpellat etj. Territori i Hasit dallon për mbizotërimin e peisazheve kserofite, në njëren anë dhe në anën tjetër thatësia e klimës dhe varfëria e ujërave rrjedhese, brenda territorit të Hasit janë tiparet themelore të kësaj krahine. Relievi i krahinës së Hasit  dallohet për amplitudë të madhe hipsometrike (1721 m). Relievi ka një shtrirje nga 400–500 m lartësi mbi nivelin e detit deri në 1989 m mbi nivelin e detit (Pashtrikut).
Ky reliev përbëhet nga gropa, kodra me reliev te copëtuar nga kurrize malore. Ajo shtrihet nga 268 m (pasqyra e liqenit të Fierzës) deri 1989 m mbi nivelin e detit (maja e Pashtrikut). Lartësia mesatare është 662 m mbi nivelin e detit. Lartësitë e saj rriten nga perëndimi drejtë lindjes dhe nga juglindja drejt  verilindjes.
Kufinjët natyrorë të Krahinës së Hasit janë në të gjitha anët të rrethuara me ujë, me përjashtim të 2327 m që rrethohet me tokë. Shprehur në %, sipërfaqja e territorit të Krahinës së Hasit është: 656 km 2ose 64% e territorit të saj janë në Hasin e Shqipëris, ndërsa 347 km2 ose 36 % e territorit i takojnë Hasit të Kosovës. Malësia e Hasit bën pjesë tërësisht në zonën tektonike Mirdita. Ajo ndërtohet në pjesën më të madhe nga formacione magnetike, nga shkëmbinjë gëlqerore, kurse gropat janë të mbushura me depozitime molasike pliokuaternare të përfaqësuara prej argjileve, subargjileve, ranorëve, konglomeratë etj.
Në malësinë e Hasit dallohen 4 nënjësi kryesore përbërëse: Gropa e Krumës dhe Pllaja e Hasit, në Hasin e Shqipërisë dhe Lugina e Drinit te Bardhë dhe Pllaja e Rrafshit, në Hasin e Kosovës. Gropa e Krumës shtrihet në pjesën qendrore të kësaj zone dhe ka formen e një amfiteatri të madh natyrorë, të rrethuar nga kurora e relievit gjysmë malore e kodrinore, që hapet gjerësisht nga jugperëndimi në Luginën e lumit Drin. Ka shtrirje verilindje-jugperëndim, sipërfaqja 227 km2dhe lartësi mesatare 450–500 m mbi nivelin e detit. Luginat e përrenjëve  që e përshkojnë këtë gropë kanë arritur të depërtojnë jo vetëm në trashësinë molasike të saj por edhe në shkembinjët ultrabazikë rrënjesorë.
Ato fillojnë nga gropat tekniko-erozive të Dobrunës dhe të kontaktit midis Krumë-Vlahnës. Pak më ndryshe paraqitet relievi i pjesës veriperëndimore të gropës së Krumës mes fshatrave Helshan e Perollaj ku merr një karakter më të theksuar. Shpati juglindor ka një thyerje të mënjëhershme të pjerrësisë për shkak të diferencimit litologjik dhe tektonik. Shpati verilindor, mes majës së Tregtanit e rrethit të Kasolles, përfaqëson një rrepirë thyerje karbonatike. Si rezultat I copëtimit tekniko-eroziv ai është ndarë në një sërë gropash e lugjesh si: gropa e Dobrunës dhe ajo e Vlahnës. Shpati veriperëndimor, mes fshatrave Kurpal e Helshan, perfaqëson nje reliev të zhvilluar në ultrabazikë të shkatërruar me ndryshim hipsometrik 200–250 m më poshtë se relievet e zhvilluara në karbonatikë. Pllaja e Hasit, me sipërfaqje 126 km 2, shtrihet në skajin juglindorë të malësisë dhe ka lartësi mesatare 900–1000 m mbi nivelin e detit. Përbëhet nga gëlqerorët e Kretës së sipërme dhe dallohet për shkallën më të madhe të diferencimit tektonik në krahasim me njësit e tjera. Kjo pllajë është modeluar mbi një pllake karbonatike të vendosur mbi shkëmbinjë ultrabazike me gjerësi dhe trashësi më të madhe tek maja e Pashtrikut 1989 m mbi nivelin e detit. Dukuria më karakteristike e saj është zhvillimi i madh proceseve karstike. Këto dukuri kanë çuar në formimin e nje mori formash karstike deri në përmasat e uvalave. Format karstike mes pllajës së Tregtanit, Domajt e Qytezes ( gjysma jugperëndimore e pllajës ). Ne verilindje të pllajës ngrihet një reliev malor gati tipik alpin i cili përfaqësohet nga kurrizi malor Pashtrik - maja e Kurores. Ky varg malor ngrihet 1300 –1500 m.
Klima
Malësia e Hasit bën pjesë në klimën mesdhetare paramalore veriore. Hasi dallohet për temperatura paramalore e cila dallohet për verën e freskët dhe dimër të lagësht e të ftohtë më ngrica e dëborë. Temperatura mesatare vjetore arrinë 11.4 0c (Krumë). Në shpërndarjen mujore të temperaturave vërehet se janari është muaji më i ftohtë me vlera mesatare zakonisht 0.40c – 0.9 0c. Minimumet absolute të kësaj zone takohen në muajin janar, kur kanë arritur në 190c për stacionin e Krumës, por shtrirja e tyre kap gjithë periudhën tetor – prill. Temperaturat më të larta takohen gjatë muajit korrik e gusht me shumë pak ndryshime 210c dhe 220c për stacionin e Krumës. Maksimalja absolute është shënuar në qytetin e Krumës në muajin korrik me 38.6 0c.
Partizani trim nga Devolli
Partizani trim nga Devolli Autori: Vasil Gjylameti. Viti i botimit: 2003. Faqet e librit 65.
Pozita gjeografike e Hasit
Reshjet atmsosferike
Malësia bën pjësë në territoret që marrin reshjë nën mesataren e vendit. Kjo sepse ajo rrethohet nga perëndimi me male të larta, në të cilat shkarkohet pjesa më e madhe e lagështirës të masave ajrore të lagështa, që vijnë nga perëndimi dhe jugperëndimi. Mesatarisht bien 900–1000 mm reshje në vit. Ato kanë regjim mesatar të çrregullt ku 60-65 % e tyre bien në gjysmën e ftohtë të vitit. Hasi si zone gjeografike e Dukagjinit është e rrethuar edhe me male që shumë gjeografë i quajnë  malet e Hasit, të cilat e rrethojnë rrafshin e Dukagjinit, nga ana jugperëndimore prej Qafës së Morinës në veriperëndim deri te Gryka e Drinit në juglindje. Këto male janë vazhdim i masivit malorë të Mirditës, të cilat në perëndim të Kosovës zbresin gati vertikalisht në fund të gropës së Dukagjinit. Përpos majës më të lartë të Pashtrigut (1989 m), kemi edhe malin Kurora (1573 m), malin Pergesti (1098 m), majën e Lugit të Borës (1402 m), maja e Çanakut ( 1060 m ), Kalaja (1032 m ), maja e Domajve (1355 m ), Rrethi i Kasolles (1383 m ), maja e Qytezës (1440 m ), Guri i Malit.
Hidrografia
Tokat e murrme pyjore ose te pyjeve te ahut shtrihen në lartësite 1000–1400 m mbi nivelin e detit dhe kanë shtrirje tepër të vogël. Dallohen tokat e murrme pyjore malore, te cilat lokalizohen në trajtën e një brezi të ngushtë mes fshatit Dobrunë në veriperëndimin e bjeshkës së Krumës në juglindje.
Tokat livadhore malore shtrihen në rrethinën e majës së Pashtrikut në lartësitë 1400–1900 m mbi nivelin e detit. Ato mbulohen gati tërësisht nga kullotat alpine duke lënë të zhveshur vetëm kreshtën kulmore të Pashtrikut.
Monumentet natyrore
Shpella e Pëllumbave ndodhet në lartësinë mbi 1300 m, pranë pikës kufitare të Gurit të Bardhë në malin e Pashtrikut, i përket fshatit Vlahën, komuna Golaj e rrethit të Hasit. Përbën një shpellë karstike. Është e gjatë mbi 30m, e gjerë deri në 11 m dhe e lartë 5 m. Në të kalojnë natën shpend të ndryshëm, por më shumë pëllumbat e egër prej te cilave ka marrë emrin. Shpella ka konkrecione të shumta dhe vlera shkencore. Vizitohet duke ndjekur rrugën rurale qyteza e Krumës- fshati Vlahen - pika kufitare e Gurit të Bardhë. parapamje|351x351px|left|Burimi i Krumës (Vrella )maja e Qytezës ndodhet në afërsi të Krumës në rrethit të Hasit, në lartësinë rreth 800 m mbi nivelin e detit. Përbën një majë të ndërtuar nga gëlqerorë të Kretës së sipërme që ngrihet mbi territorin përreth. Zbulimet arkeologjike kanë evidentuar mbetje të një vendbanimi te vjetër, nga ka edhe emertimin. Ka vlera shkencore (gjeomorfologjike, historike ) dhe kulturore. Vizitohet duke ndjekur rrugën kukës - qyteti i Krumës.
Burimi I Krumës ndodhen në pjesën juglindore të qytetit Krumë, në lartësinë 480 m mbi nivelin e detit. Përbën një burim të madh karstik, që del në rrezen e një rrëpire, në kontaktin tekniko-litologjik midis gëlqerorëve të kretës së sipërme dhe molasës kuaternale. Ka prurje 600 l/sek, dhe ujë të pastër. Vizitohet me lehtësi sipas intinerarit qyteti I Kukësit- qyteza e Krumës.
Burimet e Brrutit ndodhet në afërsi të fshatit Brrut, në lartësinë 450 m mbi nivelin e detit. Përbën një burim të madh karstik, që del në kontaktin litologjik midis gëlqerorëve të Kretës së sipërme dhe magmatikëve. Ka ujë të pastër e të ftohtë. Krijon një pamje  mahnitëse dhe ka vlera shkencore (gjeologjike, morfologjike, hidrologjike) kulturore, didaktike dhe turistike. Vizitohet me lehtësi sipas intinerarit qyteti I Kukësit- Brrut.
Gurra e Domajve ndodhet në afërsi të fshatit Domaj, komuna Gjinaj e rrethit të Hasit, në lartësinë 400 m mbi nivelin e detit. Përbën një burim të madh karstik, që del në kontaktin tekniko-karstik të gëlqerorëve te Kretës së sipërme dhe terrigjenëve. Ka prurje mbi 300 I/sek dhe ujë të pastër dhe të ftohtë. Krijon një mjedis shumë tërheqës. Ka vlera shkencore ( gjeologjike, gjeomorfologjike, hidrologjike ), kulturore, didaktike dhe turistike. Vizitohet duke ndjekur rrugën rurale qyteza e Krumës- fshati Domaj.
Shpella e Dajçit ( llapatanave ) ndodhet në fshatin Mujaj të rrethit të Hasit 13 km nga qyteti i Krumës. Kjo shpellë është me origjinë karstike, mes stalaktite e stalakmite mjaft interesante.
Shpella e Borës  ndodhet në malin Rrethi i Kasolles, është 17 km nga qyteti i Krumës. Është e thellë 15 m, rrethohet me pyllë e lëndina dhe populli e ka mbushur atë më borë, është interesante.
Shpella e Dajanit për këtë shpellë ekziston një legjendë ku thuhet se është hedhur fyelli i bariut dhe pasi ka përshkuar thellësinë 600m ka dalë në Krumë në burimin e quajtur Vrella e Krumës. Kjo shpellë komunikon me tunele të shumta.