cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Namazi
Namazi - është shtylla e dytë e Islamit, obligim i cili i shpallet Muhammedit a.s. gjatë udhëtimit të tij i njohur si Miraxhi. Namazi është obligim për të gjithë myslimanët të cilët jan të aftë psiqikisht dhe fizikisht (për të gjymtit fizikisht namazi është i obliguar por me lehtësime). Obligimi vendimtar i namazit është abdesi, pa marrjen korrekte të abdesit namazi është i pa pranueshëm. Obligim gjithashtu është që namazi të falet në kohën e vet e cila shpallet nëpërmjet ezanit. Gjatë kryerjes së namazit myslimanët kthehen kah Qabja.
Quart de Poblet
Quart de Poblet është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Horta Oest, të provincës Valencia, në Komunitetin e Valencias. Quart de Poblet ka 25441 banorë (2008), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 19.6 km2.
Namazi
Argumente mbi faljen e namazit
Falja e namazit bëhet duke u bazuar në rregullat e dala nga dy burimet kryesore të legjislacionit islam, pra Kur'anit dhe hadithit. Myslimanët gjatë të gjitha veprimeve para, gjatë dhe pas faljes së namazit bazohen në këto dy burime. Nëse në ndonjë veprim këto dy burime janë me deklarim jo direkt, të pa kuptueshëm për masën atëherë merret parasysh konkluzioni i dijetarëve islamë të cilët janë legjitim dhe të pranueshëm.
Katedralja e Växjös
Katedralja është e vendosur pranë bregut Vaxjo veriore të liqenit (me hekurudhore mes), në juglindje të sheshit të qytetit dhe në verilindje të stacionit të trenit në Växjö qendrore. Kjo faqe është fillimisht një gadishull në liqen përpara liqeni u ul 1814
Quart de Poblet
Lidhje të jashtme
Quart de Poblet
Namazi
Kushtet e namazit
Namazi si tërësi ka 12 kushte (obligime, farze), pa llogaritur nënkushtet të cilat i kanë këto kushte, të cilat patjetër duhet t'i ketë për t'u llogaritur i kryer. Nga këto dymbëdhjet kushte gjashtë (6) janë kushte që duhet plotësuar para hyrjes në namaz kurse gjashtë janë të lidhura drejtpërdrejt me kryerjen e vetë aktit të namazit.
Katedralja e Växjös
Kisha është ndërtuar jashtë e tulla dhe materiale ndërtimi janë relativisht të rralla të ashtuquajturit "model gdhendur kvadersten."
Namazi
Pjesët e namazit
parapamje|446x446px|Falja e namazit
Namazi, si lutje e organizuar dhe e caktuar sipas rregullave islame, ka disa pjesë përbërëse të cilat e përcjellin para dhe gjat kryerjes dhe pa të cilat namazi nuk llogaritet.
Katedralja e Växjös
Katedralja është relativisht mjaft e vogël, e cila ndoshta ka të bëjë me Vaxjo dioqezë ishte një pin relativisht e vogël në Mesjetë. Ai vetëm e mbuluar Varend, ndërsa pjesët e tjera të Småland ishte një nga Linköping dioqezë. Vaxjo dioqezën zgjeruar më vonë gjatë 1500. Kisha është ndërtesa më e lartë Vaxjo me një lartësi prej 63 metra.
Namazi
Pjesët e namazit
Para faljes së namazit rregull dhe element kryesorë për faljen e namazit pa të cilin jo që nuk pranohet namazi por edhe njeriu i vetedijshem nëse falë namaz llogaritet mëkatarë është abdesi.
Katedralja e Växjös
Historia e ndërtimit
Mesjetën e hershme Kisha daton nga mesjetën e hershme dhe legjenda e Shën Sigfrid është i lidhur me katedralen Vaxjo vjetër, e cila tashmë ishte Kishës Episkopale në 1100s. Faltoren e tij (varrit) është mbajtur në kishën e deri në 1600, kur urdhrat peshkopale u shkatërrua.
Kulla e fortë në perëndim mbetet nga katedralja e parë e ndërtuar në stilin romane. Kjo kullë u kurorëzua me dy kulla, steeples, dhe ka një homologe të Rydaholms kishë në Rydaholm, disa mil në veri të Vaxjo. Rydaholms kisha kullë është gjithashtu një e fortë, kullë e gjerë e cila është kurorëzuar me dy kulla, steeples. Por kulla në Rydaholm është ndërtuar në granit dhe Katedralen Vaxjo në tulla.
Në vezë suxhuk e jashtme gjenden në 1800 është një Rune mur, gur kalama Viking-së. Ai tani qëndron jashtë murit (shih foto më poshtë).
1276-1740 Kisha e djegur (djegur) herë të parë në 1276 dhe kisha ish u zëvendësua nga një më të madh, ndoshta në stilin gotik (vaults brenda kishës është e spetsbågiga, por kjo gjithashtu ndodh në kishat romane alternuar me raundin koka harqe, të tilla si Katedrales Lund).
1585-1740 ishte katedralja çati të lartë me fiksime dhe dy kullat, steeples, pas ndryshime të vogla në stilin e Rilindjes, që kisha djegur nga danezët në 1570 Për ekonominë dhe mbledhjen e fondeve për rindërtimin e katedrales u Jons Olsson (Bazi), dikur një nga famullitar dioqeze të Gårdsby Kuvendit, në rrethin e Norrvidinge, pranë Rottne veri të Vaxjo dhe dekan ndoshta ish Vaxjo. Ai është i njohur i parë i anëtarëve të mëvonshme më të famshëm të familjes Baz (Baazius).
Ai kujdeset për kishën e kishte në 1585 mund të gjendet në Suecia hodie Antiqua et. 1740 u plagosën, megjithatë, kulla dhe kisha të vështirë nga zjarri, pas një grevë rrufe dhe u rindërtua përsëri.
Restaurime në vitet 1800 1849-1852 Kisha ka pësuar një rinovim të madh projektuar nga arkitekti Karl Georg Brunius. Kulla kishte katër Gables u largua dhe aisles kisha pingul në drejtim gjatësor ishin disa Gables rritur mbi çdo dritare. Kisha gjithashtu ishte pajisur me një tavan të ulët të kishës shkop. Gables ishin të zbukuruar me neo-gotik reliefs abstrakte, të ndryshme për çdo fund të rresht. Dials Tornurets ishin vendosur në krye të paneleve kulla anë dhe kullës kishte asnjë shigjetë. 1898 kisha pësuar një restaurim të vogla, të cilat nuk ndryshojnë pamjen e kishës ose të embellished atë më tej.
Restaurimi 1958-1960 Një restaurim i plotë është bërë nga Kisha 1958-1960 nga Kurt von Schmalensee. Kjo lë të kishës mori dy steeples binjake dhe çati me fiksime të lartë, që Kisha kishte 1585-1740. Me atë braktiset anët nga vitet 1800, por unaza e vjetër verbër në krye të kullës gjatë tornhuvarna ruajtur shembull.
Namazi
Pjesët e namazit
Pjesët që e përbëjnë namazin janë:
Ajkuna Tolaj
Ajkuna Tolaj  gazetare pranë gazetes RTK-së, shqiptare nga Kosova.
Namazi
Prishja e namazit
Namazi ka kushte të caktuara përmes të cilave duhet të kryhet. Njerëzit nga padituria ose nga pa vetëdija (mos përqëndrimi i duhur) gjat kryerjes së namazit qoft vetë ose me imam bëjnë gabime të shumta të cilat mund të shpien deri në uljen e vlerës së namazit ose edhe prishjen (shkatërrimin) në tërësi që nënkupton ri përsëritjen e namazit.
Si falet namazi
Të falurit e namazit për femra ka dallim nga të falurit e namazit për meshkuj jo vetëm në mënyrën e të falurit por edhe në kushtet e kohës së faljes së namazit. Me kohën e faljes së namazit nënkuptohet periudha kohore dhe jo koha brenda ditës.
Namazi në përgjithësi është obligativ për të gjithë myslimanët e moshës së pjekur. Në këtë gjithpërfshirje nuk marrin pjesë njerëzit me të meta psiqike sepse islami i ka liruar nga të gjitha përgjegjësitë dhe obligimet, por nuk lihen anash njerëzit me të meta fizike këta njerëz kanë lehtësime në faljen e namazit pra se prap e kan të obliguar.
Gratë kanë një statut të posaçëm në këtë drejtim. Grave u është e ndaluar falja e namazit gjat kohës së menstruacioneve dhe gjat kohës së lehonisë, sepse namazi kërkon pastërti jo vetëm psiqike e shpirtërore por edhe pastërti fizike.
Jakup Krasniqi
Jakup Krasniqi (i lindur më 1 janar 1951) në fshatin Negrovc të Komunës së Drenasit, është politikan shqiptar dhe ish-President i përkohshëm i Kosovës. Ka qenë Kryetar i Kuvendit të Kosovës. Gjatë Luftës së Kosovës ai ishte zëdhënës politik i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK-së). Në nëntor të vitit 2020 u arrestua për krime lufte kundër njerëzimit të paraqitura para Dhomave Speciale të Kosovës.
Jeta
Studimet i mbaroi në Prishtinë në Fakultetin Filozofik dega Histori. Më pas i kushtohet punës  si  pedagog  dhe krahas  saj fillon  veprimtarinë politike  në ilegalitet. Në vitet 1981 deri më 1991 burgoset për arsye politike nga pushtuesi serb.
Aktiviteti politik
Ishte pjesëtar aktiv i LDK-së në Drenas e më vonë edhe anëtar i kryesisë së  LDK-së. Angazhohet aktivisht në ndërtimin e strukturave të UÇK-së dhe zëdhënës i saj në kohën e luftës. Anëtar i delegacionit shqiptar në Rambuje të Francës. Ministër në qeverinë e parë të  Kosovës. Pas zgjedhjeve të  para në Kosovën e  çliruar  ministër  për shërbimet publike.
Në vitin 2014 së bashku me Fatmir Limaj formuan partinë e quajtur Nisma për Kosovën. Tani është Kryetar i Këshillit Kombëtar të kësaj partie.
Rrugë biblike në Shqipërinë e Vjetër
Rrëfime mbi punën e mundimshme dhe udhëtimet në Shqipëri dhe Kosovë në shekullin e 19-të prej Aleksandër Thompsonit, i dërguar nga Shoqëria Biblike Britanike dhe e Huaj, të cilit Perëndia i dha një peshë të veçantë dhe jetëgjatë për popullin shqiptar. Diçka nga pasioni i tij për Shqipërinë kalon edhe te lexuesi.
Muhamed Mufaku
Muhammed Mufaku është profesor i historisë pranë Universitetin "Al-al-Bajt" të Jordanit. Përkrahë ligjerimeve, Mufaku në vitin 2009 ka nxierrur edhe një libër të titlluar "Kosova- rrezaton gërshetimin e kulturave në mes Lindjes dhe Perëndimit".
Sistemi shtetëror në Japoni
Japonia është monarki kushtetuese ku fuqia e Perandorit është shumë e kufizuar. Si figurë ceremoniale, kushtetuta e favorizon si "Simbol i Shtetit dhe Unitet i Popullit". Pushteti qëndron në duart e kryeministrit dhe anëtarëve të Diet-ës Kombëtare, përderisa sovraniteti i takon popullit. Perandori luan rolin e kreut të shtetit në çështjet diplomatike. Akihito është Perandori aktual i Japonisë. Naruhito si Princi i Kurorëzuar i Japonisë qëndron si pasuesi i kurorës Perandorake.
Organi legjistlativ i Japonisë është Diet-a Kombëtare, Parlament me dy dhoma. Diet-a përmban: Dhoma e Përfaqësuesve, me 480 vende, të zgjedhur me votën e popullit çdo 4 (katër) vjet ose vota mund të ndërrojë çdo gjë, dhe Dhoma e Këshilltarëve që ka 242 vende, ku mandati zgjat 6 (gjashtë) vjet. Në Japoni ekziston e drejta e votës përmbi moshën 20 vjeçe me fletë të fshehta votimi. Programi liberal konservativ i Partisë Liberale Demokratike të Japonisë ka bërë qe kjo parti të jetë në pushtet që nga viti 1995, përveç një koalicioni shumë të shkurtër qeveritar i formuar nga partitë opozitare në vitin 1993. Partia më e madhe opozitare në Japoni është Partia Demokratike Social-Liberale e Japonisë.
Kryeministri është kreu i Qeverisë, i ardhur në pushtet me aprovimin e Perandorit të Japonisë pas diskutimeve ne Diet-ën Kombëtare dhe nevojitet edhe miratimi i Dhomës së Përfaqësuesve që kyeministri të marrë pozitën. Kryeministri është kreu i Kabinetit dhe ka rol vendim-marrës në të gjitha ministritë. Yukio Hatoyama është kryeministri aktual i Japonisë, nga Partia Demokratike e Japonisë.
Kantoni Montier-en-Der
Kantoni Montier-en-Der (frëngjisht: Canton de Montier-en-Der) është një kanton në departamentin Haute-Marne, rajonin Champagne-Ardenne në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Montier-en-Der. Ka sipërfaqe 227.33km2 dhe popullsi 5331 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Montier-en-Der aktualisht përbëhet nga 11 komuna.
Kantoni Audun-le-Roman
Kantoni Audun-le-Roman (frëngjisht: Canton d'Audun-le-Roman) është një kanton në departamentin Meurthe-et-Moselle, rajonin Lorraine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Audun-le-Roman. Ka sipërfaqe 201.4km2 dhe popullsi 19150 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Audun-le-Roman aktualisht përbëhet nga 25 komuna.
Vatikani (kthjellim)
Vatikani është i njohur për disa kuptime në gjuhen shqipe. Si:
Njësia administrative Kozare
Komuna Kozare është një komunë në Rrethin e Kuçovës në Shqipëri.
Info
Komuna e Kozares ndodhet në pjesën veriperëndimore të qytetit të Kuçovës. Qëndra e saj është fshati Havaleas rreth 3 km larg qytetit. Kjo komunë ka një popullsi rreth 8.000 banorë dhe përbëhet nga fshatrat: Kozare, Fier Mimarë, Salcë Kozare, Vlashuk, Zdravë, Gegë, Frashër, Demollarë, Ferras Kozare. Ka një pozicion gjeografik shumë të përshtatshëm dhe me një terren gati fushor. Pothuajse të gjitha fshatrat përfshihen nga lumi Devoll, ku, në fshatin Vlashuk, nga 1963 është ndërtuar një digë që shërben për ruajtjen e nivelit të ujit në Liqenin e Thanës, për vaditjen e tokave dhe për evitimin e përmbytjeve. Në hapësirën gjeografike të komunës së Kozares gjendet edhe rezervuari i Fier Mimarit që mban nën ujë rreth 400 ha tokë. Përveç kultivimit të produkteve bujqësore, Kozara dallohet edhe për terrenin naftëmbajtës. Në territorin e saj, Ndërmarrja e Nxjerrjes së Naftës ka pothuajse fondin më të madh të puseve për rajonin e Kuçovës. Mendohet që fshati i Kozarës të jetë mjaft i hershëm gjë që e dëshmon kisha e fshatit Salcë-Kozare. Sot Kozarja ka shkollë të mesme të përgjithshme dhe shumë objekte të tjera që lidhen me biznesin dhe agro-industrinë e kësaj komune.
Zgjedhjet e vitit 2007
Në zgjedhjet lokale të vitit 2007 për Komunën Kozare fitoi kandidati i së majtës z. Fatmir Doksani me 52.87% të votave, ndërsa kandidati i të djathtës z. Myslim Haxhi ka marrë 47.13% të votave. Për Këshillin Komunal PS-ja ka fituar 4 vënde nga 15, PD-ja 2 vënde, LSI-ja 1, PDR-ja 2, ndërsa PAD, PAA, PSD, PDS, PBDNJ, PDK nga 1 vend.
Zgjedhjet e vitit 2011
Për Këshillin Komunal nga 15 vende PS-ja ka fituar 4 vënde, PD-ja 3 vënde, ndërsa LSI, AD, LDK, PLL, PR, PDS, PSD dhe PUK nga 1 vend.
Quartell
Lidhje të jashtme
Quartell
Hachikō
thumb|300px|Hachikō Hachikō ose Hachiko shkurtimisht Hachi (japonisht: ハチ公; Ōdate, 10 nëntor 1923 – Shibuya, 8 mars 1935), i njohur si Qeni Besnik, lindi më 10 nëntor 1923 në një fermë pranë qytetit Odate, Japoni. Një pasdite në vitin 1924, Hidesaburo Ueno, profesor në departamentin e bujqësisë në Universitetin e Tokios, do të kthehej në shtepi me një qen të vogel. Hachiko e priste Uenon çdo ditë në stacionin e trenit, deri më 21 maj të vitit 1925, ditë në të cilën profesor Ueno ndërroi jetë pasi kishte pësuar Hemoragji Cerebrale. Hachiko nuk do të pajtohej me humbjen e mikut të shtrenjtë dhe do të vinte çdo ditë në stacionin e trenit gjatë 9 viteve të ardhshme. Hachiko ndërroi jetë (ngordhi) më 8 mars 1935, pranë stacionit, ‘’Shibuya Station’’. Më pas, kur mësoi këtë histori, populli japonez e vlerësoi duke e bërë Simbol Kombëtar të Besnikërisë në Japoni. Në prill 1934, një vit para ngordhjes, u ngrit një statujë për nder të tij dhe Hachi ishte vete i pranishëm në përurimin e saj. Gjatë luftës statuja dëmtohet, por rindërtohet në vitin 1948, ku qëndron edhe sot dhe është një vend takimi shumë popullor. Çdo vit pranë stacionit hekurudhor organizohet një ceremoni solemne për nder të tij, ku marrin pjesë qindra miq të qenve dhe vleresojnë lart Hachin, i cili nuk e harroi deri në vdekje mikun e tij. Në nderim të tij, Hollywood-i ka bërë edhe një film Hachiko: A Dog's Story (2008), vleresuar nga kritika, ku interpreton aktori i mirënjohur Richard Gere.
Globoçari
Globoçar (greqisht: Μακροχώρα/Makrokhóra) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1927, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke Γλουμποτσάρι/Gloumpotsári.
Gjeografia
Nga veriu Globoçari kufizohet me Sharatin, nga jugu me Mazrekun, nga lindja me Nuneshatin dhe nga perëndimi me Kushovicën.
Toponimet të fshatit Globoçar:(Para Luftës së Dytë Botërore)
Demografia
Familjet në fshatin Globoçar:(Para Luftës së Dytë Botërore)
Alishanàtë, Çalénjtë, Dulatë, Harunàtë, Hodatë, Rexha, Vejzatë, Zhapët,Kasimatët.
Burjatia
Burjatia, zyrtarisht Republika Burjate (Rusisht: Респу́блика Буря́тия, Respublika Burjatija; Burjatisht: Буряад Улас, Burjaad Ulas) është republikë anëtare e Federatës Ruse, e ndodhur në Siberi në Azi. Më parë pjesë e Distriktit Federal Siberian, ajo ka qenë një pjesë e Lindjes së Largët Ruse që nga viti 2018. Kryeqyteti i tij është qyteti Ulan-Ude. Zona e saj është 351,300 kilometra katrorë me një popullsi prej 972,021 (sipas regjistrimit të vitit 2010).
Në Burjati jetojnë 981.238 banorë, prej të cilëve dy të tretat janë rusë dhe vetëm 27,8 % janë burjatë, banorë titullarë të republikës. Burjatët janë të afërt me mongolët dhe flasin një gjuhë të së njëjtës familje.
Gjeografia
Republika është e vendosur në rajonin jug-qendror të Siberisë përgjatë bregut lindor të liqenit Baikal.
Brenda, ajo kufizohet me Oblastin Irkucku, Zabajkalski Krai dhe Tëvanë. Ndërkombëtarisht, ajo kufizohet me Mongolinë.
Mbi 80% e territorit të republikës ndodhet në rajonin malor, duke përfshirë Malet Baikal në brigjet veriore të liqenit Baikal, Ulan-Burgas në lindje të liqenit dhe Malësinë Selenga në jug pranë kufirit Mongoli-Rusi. Pika më e lartë është Mönkh Saridag e gjatë 3,491 metra.
Burimet natyrore të republikës përfshijnë ar, tungsten, zink, uranium dhe më shumë.
Ndarjet administrative
Republika e Burjatisë është e ndarë administrativisht në 21 distrikte, 6 qytete/qyteze, 16 venbdanime të stilit urban dhe 238 selsoviet dhe somon.
Politika
parapamje|right|Shtëpia moderne burjate me instrumente, dorëshkrime dhe armë tipike e Burjatisë. Kreu i Republikës (më parë President) zgjidhet nga votuesit e republikës për një mandat katër vjeçar. Nga viti 2004 deri më 2012 kreu i Burjatisë (së bashku me të gjithë krerët e tjerë të rajoneve në Rusi) u emërua direkt nga presidenti rus..
Midis viteve 1991 dhe 2007, Presidenti ishte Leonid Vasiljeviç Potapov, i cili u zgjodh më 1 korrik 1994, u rizgjodh më 1998 (me 63.25% të votave), dhe pastaj u rizgjodh përsëri më 23 qershor 2002 (me mbi 67% të votave). Para zgjedhjeve, Potapov ishte Kryetar i Sovjetikës së Lartë të Republikës - posti më i lartë në atë kohë.
Parlamenti i Republikës është Hurali i Popullit, i zgjedhur gjerësisht çdo pesë vjet. Hurali i Popullit ka 66 deputetë dhe aktualisht dominohet nga partia qeverisëse e vendit, Rusia e Bashkuar, me 45 vende. Vladimir Anatoljeviç Pavlov është Kryetar i Hiralit të Popullit që nga shtatori 2019.
Kushtetuta e Republikës u miratua më 22 shkurt 1994.
Ekonomia
Ekonomia e republikës është e përbërë nga produkte bujqësore dhe tregtare duke përfshirë grurë, perime, patate, lëndë drusore, lëkurë, grafit dhe tekstile. Peshkimi, gjuetia, kultivimi i gëzofit, blegtoria e deleve dhe bagëtive, minierat, grumbullimi i stoqeve, inxhinieria dhe përpunimi i ushqimit janë gjithashtu gjeneratorë të rëndësishëm ekonomikë.
Rubiaceae
Nën famljet
thumb|right|250px|Egyptian Starcluster Pentas lanceolata
Rubiaceae
është familje e njohur me disa emra latinë si madder, bedstraw etj. Bimët tjera të futura këtu janë edhe të cinchona, partridgeberry, gambier, ixora, dhe aal. Një numër antarësh të failjeve Dialypetalanthaceae, Henriqueziaceae, Naucleaceae dhe Theligonaceae janë futur në familjen Rubiaceae sipas grupit Angiosperm Phylogeny Group. Tani janë diku 600 nënëfamilje me 10.000 antarë në familjen Rubiaceae
Njëgjira
(lat. asperula odorota)
Familjet
Kjo familje ndahet në tri nënfamilje të mëdha :
Kampionati Botëror i Futbollit 2006/Ekuadori
right|thumb|200px| [[Federata Ekuadoriane e Futbollit]]
Ramiz Cërnica
Ramiz Ahmeti-Cërnica i lindur më 1903 në familjen Hoxha në fshatin Cernicë të Gjilanit. Lindja e tij ishte mëdhatë jo vetëm për familjen, fisin, fshatin e krahinën, por për tërë Kosovën dhe gjithë Shqipërinë. Më 25 maj është jo vetëm ditëlindja, por edhe ditëvdekja e tribunët popullor, atdhetarit të shquar Ramiz Cernica 1979.
Jeta dhe veprimtaria
Ramiz Ahmeti-Cërnica u lind në Cernicë të Gjilanit në një familje patriarkale, me tradita atdhetare, mikpritëse e bujare. Ishte djali i tretë i Mulla Halimit, bashkëluftëtarit të Idriz Seferit.
Ramiz Cernica është dhe mbetet një nga figurat më të mëdha të historisë së popullit shqiptar e të luftës për çlirim e bashkim të kombit tonë të ndarë padrejtësisht. Ramiz Cernica me veprimin e tij dhe aktin e qëndrimit burrëror e heroik në Kuvendin e Prizrenit më 1945, dha shembullin e madh se si duhet të veprojë biri besnik për interesat e shenjta të popullit dhe Atdheut.
Përfundimi i luftërave çlirimtare nga tri ushtritë tona kombëtare, përfundimisht i ka hapur udhë realizimit të qëndrimit të tij historik : "ME SHQIPËRINË PO, JO ME SERBINË".
Ramiz Cernica në Kuvendin e Prizrenit, të gjithë atdhetarëve, te të gjitha gjeneratave, na e ka mbajtur gjallë ëndrrën për bashkim të Kosovës me Shqipërinë. Ramiz Cernica frymëzuesi i qindra dhe mijëra atdhetarëve, që ishin bërë barrikada të gjalla para pushtuesve, kriminelëve e gjakpirësve serbë, ishte fanari ndriçues i rrugës së lavdishme për çlirim e pavarësi. Ishte udhërrëfyes për gjithë atdhetarët deri me vdekjen e tij.
Edukimi dhe frymëzimi patriotik
Ashtu sikur gjeneratat para tij, edhe Ramiz Cernica ndikohej nga rrethanat politike të kohës. Në formimin dhe zhvillimin e personalitetit të tij ndikoi në radhë të parë edukimi familjar, si dhe luftërat çlirimtare të lëvizjes kombëtare, të cilat si fëmijë i përjetoi. I ati i tij Halim Ahmeti-Mulla Halimi ishte luftëtar aktiv në luftërat e Drenogllavës e të Kaçanikut të vitit 1910. Në këtë kohë Ramiz Cernica ishte në moshën 7-8 vjeçare.
Luftërat Ballkanike dhe Luftën e Dytë Botërore i përjetoi në moshën 12-15 vjeçare. Këto ngjarje historike, luftërat heroike të babait të tij, si dhe realiteti i hidhur i një varfërie totale që mbretëronte te popullata shqiptare u ngulitën në kujtesën e tij dhe lanë gjurmë të pashlyeshme në qenien e tij njerëzore dhe e ngritën moralin e tij njerëzor e patriotik.
Mundësitë shkollimit në Cernicë dhe në rrethin e Gjilanit
Mësimi në shkollën e Cernicës zhvillohej në gjuhën arabe dhe turke, i cili zgjati gjer më 1932. Më 1913 pushteti i Beogradit e zgjeroi objektin e mëparshëm shkollor të Cernicës edhe për dy dhoma mësimi, të ashtuquajtur shkollë shtetërore. Kosta Nikoliq, mbikqyrës i arsimimit të rrethit të Gjilanit e njofton Ministrinë e Arsimit të Serbisë në prill të vitit 1912, se në rrethin e Gjilanit ka fare pak shkolla muslimane, jo vetëm të ashtuquajtura zyrtare, por edhe aso private, mejtepe ku punonin hoxhollarët e fshatrave. Sipas tij në rrethin e Gjilanit punonin katër shkolla zyrtare shqiptare, në Hogosht, Koretin, Rogaçicë dhe Cernicë.
Në këtë kohë në shkollën e Cernicës ishin nxënësit e përzier serbë e shqiptarë. Mësuesi ishte serb. Në këtë shkollë jipte mësim në lëndën e fesë Shaip Rexhepi (Mulla Shaipi), nip i Mulla Halimit.
Në atë kohë shkollimi ishte selektiv dhe për ketë arësye Ramiz Cernica nuk pati mundësi shkollimi. Shkrim-leximin e mësoi si autodidakt. Këtë e avancoi dhe e plotësoi gjatë viteve të shërbimit të tij ushtarak prej tetëmbëdhjetë muajve (1927-1928) në qytetin e Vukovarit. Falë avancimit shkollor, por edhe njohurive ushtarake, që i kishte përfituar gjatë shërbimit në ushtri, i besohet datyra e komandantit të togut.
Shkrim-leximin e ushtroi dhe e persosi edhe gjatë shërbimit 7-8 muajsh në gjandarmëri më 1929 në Kumanovë.
Më 1933 kreu një kurs të makinerisë shirëse dhe bleu një makinë shirëse, me të cilën përmirësoi gjendjen ekonomike jo vetëm të familjes së madhe – Halimi, por edhe të xhaxhait të vet, Mulla Ilazit, vëllait të Mulla Halimit. Kështu në moshën tridhjetëvjeçare, Ramiz Cernica forcohet ekonomikisht.
Në këto rrethana ekonomike e politike, Ramizi formohej e piqej për ndërmarrje e aksione jo vetëm brenda familjes, por edhe jashtë saj në interes të shoqërisë e të kombit në përgjithësi.
Veprimtaria politike dhe atdhetare
Karriera politike dhe veprimtaria atdhetare e tribunit të dashur popullor - Ramiz Cernica shtrihet në tri periudha historike:
Aktiviteti politik dhe patriotik në periudhën e para luftës
Mbretëria SKS nxori një ligj të ri, kandidatët për kryetarë komune duhej të dinin gjithësesi shkrim-lexim. Të gjithë ata që nuk dinin shkrim-lexim, nuk mund ta ushtronin më tutje postin e kryetarit. Në këtë periudhë karakterizohet angazhimi i Ramiz Cernicës në zgjedhjet për kryetar komune. Gjatë viteve 1929-1934 detyrën e kryetarit të komunës së Parteshit e ushtroi Ademi, vëllai i madh i Ramiz Cernicës. Pasi që Ademi nuk dinte shkrim-lexim, sipas ligjit të ri, nuk mund ta ushtronte më tutje këtë detyrë. Ky ligj ishte një favor i mirë për Ramizin, i cili falë këtyre rrethaneve dhe autoritetit që gëzonte në popull, shfrytëzoi rastin që të merrte pjesë në zgjedhjet elektorale më 1934 për kryetar të komunës së Parteshit. Kundër-kandidat kishte serbin Kërstiq. Ramiz Cernica fitoi shumicën e votave, sepse për të kishin votuar jo vetëm shqiptarët, por edhe shumë serbë. Ramiz Cernica kandidoi edhe në mandatin e dytë për kryetar komune (më 1938). Kundër-kandidat kishte Daut Rexhepin. Edhe në mandatin e dytë fitoi shumicën e votave. Për qatip (sekretar) kishte Musa Ilazin. Policë ishin: Hasan Ali – Remniku, Fejzë Remniku, Tafë Radivojci, Sejdi Abazi, Hasan Agushi etj. Komuna e Parteshit përbëhej nga këto fshatra: Parteshi, Cernica, Gumnishta e Poshtme, Gumnishta e Epërme, Livoçi i Poshtëm, Budrika e Poshtme, Budrika e Epërme, Radivojci, Nasala dhe Remniku. Ramiz Cernica si kryetar komune kishte ngritur autoritetin, si njeri i drejtë, parimor dhe mbrojtës i të gjithëve pa marrë parasysh nacionalitetin. Ai kishte një reputacion, një nderim në gjithë Anamoravën. Qëndrimi i tij ishte me orientim demokrat. Ishte mbrojtës i të drejtave të njeriut dhe përfaqësonte ekskluzivisht të drejtat e popullatës. Ai reagonte kundër çdo lloj diskriminimi, qoftë ndaj shqiptarëve, qoftë ndaj pakicës serbe. Shumëherë merrte pjesë në pleqësime të ndryshme për të zgjidhë konflikte e ngatërresa, për të bërë pajtime të njerëzve në mesveti. Për këtë çmohej si njeri i drejtë dhe fjala e tij kishte peshë. Ai karakterizohet me këto cilësi: guximi, vendosmëria, drejtësia, uniteti dhe humaniteti. Përmes këtyre cilësive zuri miq jo vetëm në Anamoravë, por gjithandej nga kishte shetitur e punuar. Si njeri i këtillë, ai ra së shpejti në konflikt me politikën hegjemoniste, kolonizuese e grabitqare të Mbretërisë SKS.
- Konflikti i parë i Ramiz Cernicës ishte ai me inxhinierin Bozho Maksimoviq, i familjes së Kamenogllavëve të Gjilanit, i cili ishte caktuar të zbatonte Reformat Agrare, i cili duke i zbatuar këto reforma, uzurponte tokat shqiptare. Ramiz Cernica kundërshtoi ashpër këtë padrejtësi ndaj popullit shqiptar, të ashtuquajturën Reformë Agrare, kolonizimin e Kosovës si dhe shpërnguljen e dhunshme të shqiptarëve për në Turqi. Pushteti i atëhershëm në vend që të respektojë ligjin dhe të marrë masa ndaj Maksimoviqit, e burgosë Ramiz Cernicën. Popullata e komunës së Parteshit dhe e rrethit të Gjilanit e kundërshton në mënyrë të jashtëzakonshme këtë burgosje të padrejtë. Presioni ishte aq i madh saqë pushteti ishte i detyruar ta lirojë atë nga burgu. Ky konflikt i dha kurajë Ramiz Cernicës që të vazhdojë me qëndrime të tilla për mbrojtjen e interesave të popullit. Me këtë gjest dhe me këtë vepër në interes të popullit, Ramizi fitoi besim dhe autoritet edhe më të madh te popullata e Anamoravës. Përmes reagimeve publike përpiqej ta bind popullatën të mos shpërngulej për Turqi apo në vende tjera.
- Konflikti i dytë i Ramiz Cernicës me pushtetin monarksit të Mbretërisë SKS ishte ai me banin e Banovinës së Vardarit të Shkupit. Shkaku i këtij konflikti ishte kaçaku i njohur i asaj kohe, Tafë Kabashi. Popullata shqiptare shtypej e keqtrajtohej nga kolonistët serbomalazezë. Ndihmë nga regjimi i kohës nuk kishte. Për këtë arësye, në mungesë të interesimit shtetëror, përgjegjësinë për mbrojtjen e popullatës së pafajshme në rajone të ndryshme e merrnin kaçakët përsipër. Kështu Tafë Kabashi, duke mbrojtur popullatën e shtypur e keqtrajtuar shqiptare kishte vrarë një kolon serbë. Kjo vrasje bëri bujë të madhe dhe krijoi një atmosferë tensionuese në Anamoravë. Për këtë qëllim bani i Shkupit erdhi në Viti më 1939. Ai urdhëroi të tubohen të gjithë kryetarët e komunave të rrethit të Gjilanit që të vinin në takim me të. Ai mbajti një fjalim arrogant e mospërfillës para të gjithë kryetarëve të komunave të Gjilanit, i cili më tepër ishte një kërcënim se sa fjalim. Qëllimi i tij ishte që t’i thyente kryetarët e pastaj të vepronte me ta sipas dëshirës së tij. Ai iu kërcënua kryetarëve se nëse nuk e zënë Tafë Kabashin, kaçakun e rrezikshëm brenda 24 orëve, atëherë do të vriten 100 shqiptarë për një serb. Te të pranishmit mbretëronte heshtja. Të gjithe mbanin kokat e ulura. Kjo heshtje i pëlqente banit të Banovinës së Shkupit, sepse në njërën anë e konsideronte si fitore psikologjike mbi ta dhe në anën tjetër kjo heshtje e kushtëzonte vetvetiu përgjegjësinë për faj kolektiv. Në ndërkohë reagon Ramiz Cernica, në cilësinë e kryetarit të Parteshit:                                                                                                                                                  “Mos u frikësoni vëllezër, sepse nuk ka ligj në botë që parasheh njëqind për një, por vetëm kokë për kokë, e kjo s’është detyra jonë, po juaja.” Pastaj i drejtohet banit, “Ju paguani xhandarë, ata marrin rroga për të mbajtur rendin dhe nëse keni guxim, urdhëroni e zini Tafën. Ja ku e kini, në mal, e mos i bini në qafë popullit të pafajshëm!”                                                                                                                                          Ky ishte një guxim i madh i Ramiz Cernicës. Për këtë arësye xhandarët e naçallnikët serbë filluan ta përcillnin në çdo hap, duke i vënë prita për ta liquiduar. Truproje besnike kishte Fazli Myrtën e Ranatovcit, kryetarë në Zhegër, si dhe policët Hasan Remnikun e Sejdi Abazin. Një nga këto prita ishte edhe ajo prita e vënë te Kodra e Parteshit, por falë vigjilencës së truprojave të tij, Ramiz Cernica i shpëton vdekjes së sigurtë.
Kuvendi i Prizrenit (8, 9 dhe 10 korrik të vitit 1945)
Në të morën pjesë 137 delegatë dhe të ftuar të tjerë, nga të cilët vetëm 32 ishin shqiptarë. Vetëm 7 % e popullatës serbe përfaqësohej nga 105 delegatë.
Në mesin e këtyre shqiptarëve që morën pjesë në këtë Kuvend ishte Ramiz Ahmeti-Cernica si delegat i rrethit të Gjilanit. Me këtë rast Ramizi pati guxim që haptas të deklarojë se është kundër aneksimit të Kosovës nga ana e Serbisë, duke shprehur njëkohësisht vullnetin e popullit të Kosovës për bashkim me Shqipërinë. Kjo paraqitje e Ramizit në këtë konferencë shkaktoi një tollovi dhe një tërbim të egër të udhëheqësve të Kosmetit, sidomos të Ali Shukriut, kështu që Ramizit ia ndërprenë fjalën dhe kryesia e punës dha një pushim, ndërprerje të shkurtër të punës, sepse u pa se pas Ramizit, të inkurajuar nga fjala e tij, i ngrenë duart për të marrë fjalën edhe ca delegatë të tjerë. Ky deklarim i hapur e i guximshëm i kushtoi shumë shtrenjtë Ramizit. Më pastaj pushteti antishqiptar në Gjilan e dënoi me 20 vjet burg të rëndë.
Më 25 maj 1993, Xhelal Ramadani këndoi këngën në Cernicë për këtë ngjarje “Ramiz Cernica flet n’kuvend”ː “Priti e foli Ali Mitrovica                                                                                                                                                              -Mos e ngoni shka flet Ramiz Cernica,                                                                                                                               se me folë ky edhe ner vorre,                                                                                                                                       i shkojnë populli permas taborre. Po s’ja muert Ramizit fjalën,                                                                                                                                    Serbia e humbi sot Kosovën. Si vetima ai Ramiz Cernica,                                                                                                                                       u çue n’kamë kah Ali Mitrovica:                                                                                                                                             -O Ali, Ali Mitrovica                                                                                                                                                 ti gjithmonë ke folë me spica. O Ali-o, ty t’vraftë buka! ty t’vraftë buka e popullit shqiptar,                                                                                                                               s’e kem ditë që je tradhtar,                                                                                                                                       ty t’vraftë uji edhe buka,                                                                                                                                             a kujton se t’u tuta,                                                                                                                                              që t’nimova sikur vlla,                                                                                                                                                     po ti sot m’dole has shka.”
Në burgun e Nishit
Ramiz Cernicën, pasi e dënuan, e qojnë së pari në burgun e Nishit.
I burgosuri politik, anëtar i LNDSH, Rexhep Bunjaku për Ramizin në”Bujkun” e datës 26.VIII.1996, shkruan kështu:
"Në burg më ra në sy një burrë rreth 45-vjeçar, me shtat të mesëm. Në dukje të parë,dukej sikur tërë qenia e tij ishte e rrethuar me një oreol të shenjtërisë dhe përhapte urtësi, mençuri, dashuri, mirëkuptim e durim. E pyeta Abdullah Musliun (gjithashtu i burgosur) se kush ishte ky burrë. Më tha se është Ramiz Cernica, tribun i nderuar dhe udhëheqës militant i paepur i popullit shqiptar. Shkurtimisht e përshkroi jetën dhe veprimtarinë e bac Ramizit, duke shtuar se djalin, Raifin, e kishte në burg, në kazamatet e Mitrovicës së Sremit. Më afër me bacë Ramizin u njoftova nëpërmjet Hamdi Berishës, nipit të tij. Kur u përshëndetëm i tëri u skuqa nga respekti dhe fillova të belbëzoja diç pa lidhje. Mirëpo, fytyra e tij simpatike, shikimi i tij i butë, zëri qetësues më trimëroi dhe, së shpejti u lirova nga ajo psikozë e inferioritetit. Aty për aty formova bindje të thellë se sjellja, buzëqeshja dhe mençuria e këtij burri do ta çarmatoste çdo bashkëbisedues, qoftë ai mik apo armik."
Në burgun e Mitrovicës së Sremit
Mandej prej burgut të Nishit e largojnë me pretekst se kinse ai ishte shumë i rrezikshëm dhe s’duhej të kishte kontakt me të burgosurit e tjerë. Atë e qojnë prej burgut të Nishit në Ajdivqevc të ndërtojë rrugën magjistrale prej Jugut deri në Lubljanë.
Prej Ajdivqevcit e sjellin në Mitrovicë të Sremit, ku tre muajt e parë i kaloi në izolim. Gjatë bisedave me disa të burgosur, Ramiz Cernica e kupton që i biri i tij Raifi ishte po në këtë burg, por në Pavijonin tjetër. Ramizi kërkon të kalojë në Pavijonin tjetër, kërkesë kjo që edhe iu miratua. Në fillim takohen ata dy (babë e bir) në zdrukthtari. Pastaj rastësisht bien së bashku në një dhomë, në një shtrat. Për tri vite rresht rrinë së bashku në një dhomë, pa e ditur pushteti se janë baba e bir. Së bashku i kanë ndarë netët dhe ditët. Së bashku e kanë ndarë të mirën dhe të keqen. Pas tri vitesh shkon dikush dhe i spiunon se Ramizi dhe Raifi janë baba e bir. Menjëherë i ndajnë. Raif Halimi tregon: „Më vështirë m’u ka dukur kur ma kanë larguar babën, sesa kur më kanë burgosur!“
Jeta dhe veprimtaria e pas burgut
Më 1956 lirohet nga burgu. Në mars të vitit 1961 Ramiz Cernica arrestohet përsëri. Një vit më parë, më 1960 ishte formuar një organizatë ilegale, e cila në programin e saj kishte synimet e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit dhe bashkimin e trevave shqiptare nën Jugosllavi me Republikën e Shqipërisë. Këtë organizatë e udhëhiqnin Ali Aliu, ekonomist nga Presheva dhe dy nipat e Ramizit: Ramadan e Kadri Halimi. Pasiqë Ramiz Cernica ishte në dijeni të kësaj organizate u arrestua dhe u dënua me 18 muaj burg të rëndë, të cilat i mbajti përsëri në Nish.
Ramiz Cernica i ka mbajtur gjithsejt 13 vjetë burg.
Vdes më 25 maj 1979 në moshën 76 vjeçare.
Përmbyllje
Prof.dr. Fehmi Rexhepi shkruan për Ramiz Cernicën:
Portreti historik i atdhetarit Ramiz Cernica (1903-1979), fjalë rasti e mbajtur në tribunën kushtuar Ramiz Cërnicës.
“-Ramiz Cernica nuk ishte historian, por me veprën dhe angazhimin e tij atdhetar, krijoi histori dhe hyri në të për të mbetur përgjithmonë në mesin e figurave të mëdha të atdheut. Ai radhitet në mesin e atyre burrave të mëdhenj të kombit që qindvjeqarët dhe epokat me shumë vështirësi ia falin njerëzimit.
Figura e Ramizit dhe meritat e tij karshi atdheut e bëjnë atë të pavdekshëm duke i rezervuar vend nderi në altarin e lirisë. Respekti i brezave të rinj nda Ramizit dhe veprës së tij ishte dhe do të jetë frymëzim i përhershëm. Andaj, gjithë përpjekjet që bëhen për vlerësimin e kësaj figure madhore të kombit, është vetëm një kontribut modest yni krahasuar me borxhin që kemi ndaj tij dhe ndaj veprës madhore të tij.”
Lidhje të jashtme
20. Dr. Jakup Krasniqi, Fjalim në Akademinë Kombëtare për Tribunin e Kombit Ramiz Cernica
21. Rexhep Bunjaku tregon se si e takon Ramiz Cernicën në burg
22. Hashim Shala & Sevdi Malsia - Ramiz Cernica
23. Këngë për Ramiz Cernicën
24. Nusret Pllana - Fjalim për Ramiz Cernicën
25. Abdyl Hoxha - Djali i Ramiz Cernicës
26. Ndue Dodaj - Fjalim për Ramiz Cernicën
27. Ismet Sylejmani - Fjalim për Ramiz Cernicën 2011
28. Fjalim në Akademinë Kombëtare për Tribunin e Kombit Ramiz Cernica
29. Ambasadori i Shqipërisë flet në tribunën mbajtur për Ramiz Cernicën, më 10 janar 2007 në Prishtinë
Vatikani (institucion)
Vatikani është rezidenca e Papës në Romë mbi Bregun Vatikano (Monte Vaticano). Asaj i është bashkangjitur edhe Kisha e Petritit. Ka diku 1 000 Halla, Dhoma dhe Kapella ndër të cilat kanellën gjashtëkëndore që është dekoruar nga Rafaeli. Po ashtu në Vatikan gjendet Arkivi me libra dhe përmbledhje kulturore që konsiderohen si burimi më i vlefshëm i dokumenteve.
Aparteidi
parapamje|Tabelë e kohës së aparteidit Aparteidi (Afrikaans: ndarje, veçim) është doktrinë politiko-shoqërore në Republikën e Afrikës së Jugut e cila ekziston që nga viti 1948: Nëpërmjet ndarjes politike, sociale, ekonomike dhe hapësinore të racave synohej arritja e një zhvillimi të ndarë në të gjitha fushat. Politika e Aparteidit u hodh poshtë nga gati të gjitha vendet e botës, pasi ajo çonte drejt shtypjes së të gjithë afrikanëve "jo të bardhë" të Afrikës së Jugut dhe forconte sundimin e pakicës së përbërë nga të bardhët.Aparteidi shkaktoi izolimin politik të Afrikës së Jugut. Organizatat politike të afrikanëve zezakë iu kundërvunë Aparteidit që në fillim. Në vitin 1990/91, nën qeverisjen e presidentit De Klerk u anuluan të gjitha ligjet e Aparteidit; Në vitin 1993/94, të gjitha racat fituan barazinë politike. Regjimi i Aparteidit i Afrikës së Jugut, në gjithë botën u bë sinonim i padrejtësisë dhe shkeljes së të drejtave të njeriut.
Zhvillimi
parapamje|Vendndodhja e banustanëve Shenjat e para të racizmit afrikano-jugor janë gjetur që në kohën e popullimit të rajonit Cape nga pjesëtarët e kompanisë holandezo-indianojugore në pjesën e dytë të shek. XVII. Kjo shoqëri tregtare bënte dallimin mes pjesëtarëve të kompanisë, të ashtuquajturve qytetarë të lirë, skllevërve dhe të huajve. Grupi i të bardhëve apo i evropianëve nuk ekzistonte ende në këtë kohë. Tendenca e kompanisë gjatë shek. XVIII për punësimin vetëm të të bardhëve forcoi vetëdijen e këtij grupitdhe stimuloi bashkimin e pjesëtarëve të kompanisë dhe qytetarëve të lirë. Me kalimin e kohës u krijua një hiearki sociale, në krye të së cilës ishin pjesëtarët e kompanisë dhe qytetarët e lirë, ndërsa në fund të saj zezakët dhe skllevërit. Identiteti grupor i të bardhëve zhvillohej padyshim edhe nga shkaqet fetare. Për të bardhët, si tipare të civilizimit llogariteshin krishterimi dhe shkollimi elementar. Me kalimin e kohës, i bardhi ose më saktë i krishteri e konsideronte veten si më të vlefshëm se zezakët.
Të gjetur në panik për shkak të lirimit të skllevërve, përzierja e britanikëve të rinj në Kejptaun dhe shfaqja e bandave zezake shkaktuan në vitet 1837-1846 lëvizjen legjendare të afro 10.000 personave në drejtim të veriut më saktë veri-lindjes, për të themeluar atje Republikën Afrikane Transvaal (1952) dhe shtetin e lirë Oranje (1954), në të cilat të drejtën e votës e kishin vetëm të bardhët.
Nën udhëheqjen e kryeministrave Malan (1948-1954) dhe Strijdom (1954-1958), administrata e Afrikës së Jugut synonte të ashtuquajturin "Wit baasskap", sundimin në jetën e përditshme dhe në politikë të njeriut të bardhë. Të gjitha vendimet dhe konventat e polikës së mëparshme të ndarjes u shndërruan në ligje të aparteidit. Kjo periudhë shënoi pikën kulminante të aparteidit "petty", të aparteidit të vogël, e cila e bëri publik diskriminimin e jo të bardhëve.
Në epokën e H.F. Vervoerdit (1958-1966), politika e ndarjes racore kishte prioritet. Ajo synonte shndërrimin në shtete të pavarura të territoreve të fiseve të dikurshme, duke krijuar në këtë mënyrë një Afrikë të vogël, të pasur dhe të bardhë të Jugut. Por planet e Vervoerdsit nuk u realizuan: Problemi i miliona zezakëve nëpër qytete dhe mosnjohja ndërkombëtare e këtij shteti e dobësoi zhvillimin e politikës së kësaj qeverie. Në kohën e qeverisjes së Vervoerdsit, në arenën ndërkombëtare u shtua kritika, kritikë kjo e cila në atë kohë nuk pati rrjedhoja të rëndësishme. Pas kësaj u bënë korrigjime kozmetike, pas të cilave nuk flitej më për aparteid, por për një "zhvillim të ndarë".
Në periudhën e qeverisjes së Vorsterit (1966-1978), Afrika e Jugut u izolua gjithnjë e më tepër. Në vitin 1976 nisi kryengritja e zezakëve në Soweto, në Township-in e Johaesburgut. Edhe kolonitë e atëhershme mike Angola dhe Mozambiku kaluan në anën e "shteteve të frontit" dhe i shpallën luftë Afrikës së Jugut. Për t'iu shmangur izolimit, për herë të parë filluan bisedimet me jo të bardhët. Në vitin 1974 u anulua shumica e ligjeve të aparteidit.
ANC-ja
parapamje|Flamuri i ANC-së Me fitoren e Partisë Kombëtare në vitin 1948 dhe me me fillimin e menjëhershëm të ashpërsimit të diskriminimit, ndarjes dhe shtypjes ndryshoi edhe politika e zezakëve: Ata nuk ishin më të gatshëm të luteshin për përmirësimin e gjendjes së tyre, por filluan të kërkonin pjesëmarrje të barabartë në pushtet dhe heqjen e ligjeve diskriminuese. Pika kulminante u arrit me shpalljen e të ashtuquajturit Freedom Charter (1956), i cili shkaktoi shpartallimin e krahut radikal të ANC-së Pan Africanist Congress of Azania (PAC).
Në vitin 1960, ANC-ja dhe PAC-ja ftuan popullsinë për mosbindje qytetare në formën e demonstratave të paarmatosura kundër ligjit të pasaportave. Rezultati tragjik i këtyre demonstratave ishte e ashtuquajtura masakra Sharpeville, në të cilën u vranë nga policia 69 persona dhe u plagosën 178 të tjerë. Pas trazirave që përfshinë tërë vendin si pasojë e këtyre vrasjeve, ANC-ja dhe PAC-ja u ndaluan nga qeveria më 8 prill 1960. Ky ishte njëherazi edhe fundi i rezistencës paqësore. Që të dy organizatat u detyruan të vepronin në ilegalitet, duke themeluar degët e armatosura Umkhonto ëe Sizëe (ANC), dhe Poqo (PAC).Dhuna solli dhunën. Zyrat e qeverisë dhe centralet elektrike u hodhën në erë. Në vitin 1964 u burgos dhe u dënua me burgim të përjetshëm Mandela, ndërsa pak më vonë edhe pjesa tjetër e grupit udhëheqës. Në këtë mënyrë u thye përkohësisht rezistenca politike zezake. Në vitet 70, në kohën kur ekonomia e Afrikës së Jugut ishte përfshirë nga kriza strukturore, Angola dhe Mozambiku kishin fituar pavarësinë dhe i ashtuquajturi Black Consciousness Movement kishte arritur pikën kulminante, nisën protestat e udhëhequra në radhë të parë nga studentët dhe nxënësit, të cilët demonstruan kundër futjes së gjuhës afrikaans si gjuhë zyrtare nëpër shkolla. Revolta e nxënësve filloi në Soëeto dhe u zgjerua më vonë në tërë vendin.Radikalizimi i lëvizjeve të tjera zezake i solli ANC-së përparësi, sepse tani, në radhët e saj filluan të anëtarësoheshin edhe të bardhët.
Më pas, Afrika e Jugut u përfshi nga një kulturë dhune, e cila ishte vështirë të kontrollohej: Autobombat shpërthenin nëpër qendra tregtare, bombat e dorës nëpër restorante, pavarësisht nga urdhëri i shtabit të përgjithshëm të ANC-së në Lusakë (Zambi) për organizimin e sulmeve vetëm kundër objekteve jo-civile.Në vitin 1986 qeveria reagoi duke shpallur gjendjen e jashtëzakonshme. Por në vend të ashpërsimit të kursit të konfrontimeve, të dyja palët filluan të bëheshin pragmatike. Si rezultat i kësaj nisën bisedimet e para për daljen nga kriza. Mandela, edhe pse i burgosur, zhvilloi bisedime me presidentin e atëhershëm Bota. Grupe të ndryshme filluan ta vizitonin shtabin e përgjithshëm të ANC-së në Zambia.
Mposhtja e aparteidit
Shteti i Afrikës së Jugut, në fillim të viteve 60 e kishte shuar gati plotësisht rezistencën e zezakëve. Në vend që të fillojnte mënjanimin e shkaqeve që sollën lindjen edhe zhvillimin e rezistencës, shteti i Afrikës së Jugut vazhdoi zbatimin e programit për realizimin e Aparteidit. Kriza ekonomike, Ndikimi i lëvizje Black Consciousness, mungesa e perspektivës dhe keqësimi gjithnjë e më i madh i kushteve të jetesës së banorëve të qyteteve ashpërsuan edhe më tej gjendjen në mesin e viteve 70. Shkaktar i kryengritjes së nxënësve në qytetin Soueto, kryengritje kjo e cila u shua me dhunë nga policia, ishte miratimi i ligjit, i, i cili parashikonte si gjuhë zyrtare të mësimdhënies gjuhën Afrikaans të boerëve. Kryengritjet u zgjeruan edhe në pjesë të tjera të vendit.
Policia dhe shërbimi i fshehtë e kishin gjendjen nën kontroll. Megjithatë, shumë gjëra ndryshuan. Në vend të zbatimit konsekuent të politikës së Aparteidit, qeveria ndërmori një sërë ndryshimesh. Vetëbesimi dhe ndjenja e fitores u rritën dukshëm. Rezistenca e zezakëve nuk ishte më vetëm një grup i vogël që mund të eliminohej lehtë, por ajo u rrit në një lëvizje të fortë, e cila mund të kontrollohej vetëm me anë të kompromiseve.
Më të ngadalshmet ishin ndryshimet në fushën politike. Në vitin 1984 u shpall kushtetuta e re, e cila ishte një përpjekje e presidentit Botha për vendosjen emarrëdhënieve me racat e tjera. Sistemi i deriatëhershëm parlamentar u zëvendësua me sistemin që parashikonte kompetenca më të mëdha për presidentin. Uformuan dhoma të veçanta parlamentare dhe këshilla ministrash për grupet e të bardhëve, mulatëve dhe indianëve. Për çështjet e brendshme të grupeve përkatëse vendosnin vetë dhomat përkatëse, ndërsa për çështjet e përbashkëta vendosej bashkarisht.I dukshëm ishte përjashtimi i plotë i zezakëve. Në këtë mënyrë u veprua sipas ideologjisë Homeland, sipas të cilës zezakët kishin rajonet e tyre, në të cilat ata mund të organizonin jetën e tyre politike. Parë nga një perspektivë e modifikuar bëhet e qartë se mulatët dhe indianët përbënin pakicën në Afrikën e Jugut. Arsyeja e përjashtimit të shumicës (zezakëve) ishte ruajtja e të drejtave të të bardhëve.