cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Demokracia
Shembulli i demokracisë athinase nën Perikliun
Demokracia zbatohej gjithashtu duke lehtësuar pabarazitë ekonomike dhe shoqërore me praktikën e liturgjive (barrë e ndërmarrë nga shteti që i besohej qytetarëve më të pasur), në një sistem mbështetjeje për më të varfrit, duke siguruar punë për të gjithë.
Asambletë e para përfaqësuese në Mesjetë
Në Europën mesjetare nuk ekzistonte një shtet demokratik, por disa qytete, (komuna) në Flandër dhe Itali sidomos, kishin përvoja me diçka të ngjashme me demokracinë. Nga ana tjetër, parimet demokratike po zbatoheshin edhe në shumë komunitete manastirore.
Lindja e demokracive moderne
Bazuar mbi vlerësimin e individit dhe mbi barazinë gjyqësore, ideali demokratik modern shfaqet në fillim të shekullit të 18-të nga një konceptim i ri mbi njeriun sipas të cilit, ai, i lirë dhe i pajisur me vullnet të vetin, nuk është më i nënshtruar nga forcat hyjnore. Liria përkufizohet si një dhunti e vetvetishme e qenies njerëzore dhe realizohet plotësisht nëpërmjet njohjes së të drejtave natyrore, të patjetërsueshme dhe të shenjta.
Ky konceptim, që trondit shoqërinë e urdhrave dhe privilegjeve të Regjimit të Vjetër, pranohet solemnisht në Francën e Revolucionit ku Deklarata mbi të drejtat e njeriut dhe qytetarit e 1789 deklaron se “ njerëzit lindin dhe qëndrojnë të lirë dhe të barabartë si e drejtë ”.
Scammon Bay, Alaska
Scammon Bay, Alaska (Scammon Bay) është një qytet në qarkun Wade Hampton të shtetit federal Alaska, SHBA. Në Scammon Bay, Alaska jetojnë 505 banorë (2007), dhe dendësia e popullisë është 284.9 banor/km2 (737.8 banorë/sq mi). Qyteti ka një sipërfaqe prej 1.6 km2 (0.6 sq mi) dhe lartësi mbidetare prej 5 m (16 ft).
Demokracia
Modeli i demokracisë përfaqësuese britanike (shek. XVII-XVIII)
Ndërkohë që Rilindja risolli në modë teoritë politike të antikitetit grek, Reformacioni kalvinist (gjysma e dytë e shek. XVI) mori (Në Skoci, në Francë, në Holandë), një ngjyrim demokratik. Megjithatë, monarkia absolute triumfoi në shumicën e shteteve europiane.
Filozofi anglez Xhon Lok dha formulimin e parë koherent të demokracisë moderne në esenë e tij Mbi qeverinë civile (1690): liria është një e drejtë natyrore e njeriut; një qeveri është legjitime vetëm nëse ajo është e bazuar në një kontratë me popullin; pushteti i të bërit ligje dhe ai i të zbatuarit të tyre duhet të veçohen.
Kjo ndarje pushtetesh, e ripohuar pak më vonë nga Monteskje (Mbi frymën e ligjeve, 1748), bëhet një nga themelet e demokracisë. Bashkë me pohimin e përgjegjësisë ministeriale dhe dobësimin e prerogativës mbretërore, Britania e Madhe vuri në vend regjimin e parë parlamentar, institucionet e të cilit u bënë një model.
Demokracia përfaqësuese dhe demokracia e drejtpërdrejtë
Demokracia përfaqësuese është e bazuar në parimin, sipas të cilit vetëm një trup përfaqësuesish të zgjedhur mund të ngjallin në mënyrë të vërtetë vullnetin kombëtar. Zhan Zhak Ruso, teorist i sovranitetit popullor në “Kontrat sociale” (1762), bëhet apostulli i demokracisë së drejtpërdrejtë ku çdonjëri nga individët që përbëjnë popullin është zotërues i një cope pushteti, të cilën e vendos nën vullnetin e përbashkët. Ky vullnet shfaqet nga e drejta e votës universal, demokracia e drejtpërdrejtë dhe regulli i shumicës. Eksperiencat demokratike perëndimore nisen nga ky konceptim i pamundur për ta vënë në punë në shtetet e mëdha dhe shoqëritë moderne komplekse.
Pranimi i demokracisë liberale në shekullin e 19-të
Demokracia fillon të triumfojë në fund të shekullit të 18-të. Revolta e kolonive angleze të Amerikës së Veriut lind “Deklaratën e të drejtave” të 1776, që shërben si bazë e Kushtetutës demokratike të Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Revolucioni francez i 1789 trondet tërë themelet e monarkive me të drejtë hyjnore dhe sjell “Deklaratën e të drejtave të njeriut dhe të qytetarit”, që prek të gjithë njerëzit. Këto dy revolucione janë pikënisje e regjimeve të para republikane dhe zgjerimit të së drejtës së votës.
Objektivi i evolucionit politik demokratik
Lufta për demokracinë bëhet që prej shekullit të 19-të një nga motivimet kryesore të evolucionit politik. Për mbështetësit e demokracisë liberale, veprimet e pushtetit kufizohen në sferën politike, që është ndjeshëm e distancuar nga sferat ekonomike dhe sociale. Për liberalët, demokracia ka si qëllim përfundimtar të garantojë lulëzimin e të drejtave të vetvetishme të qenies njerëzore: pushteti duhet të sigurojë me anë të mënyrave ligjore respektimin e lirive në mënyrë që marrëdhëniet shoqërore mes individëve, juridikisht të barabartë, të zhvillohen lirisht. Individët nuk duhet të mbështeten përveçse te vetvetja për të përmbushur fatin e tyre.
E drejta e votës: një çështje madhore
Përtej vendosjes së lirive themelore dhe kufizimit, madje përmbysjes së pushtetit mbretëror, është vendosja e së drejtës së votës që bëhet një çështje thelbësore.
Për një kohë të gjatë, e drejta e votës i është rezervuar gjithmonë një pakice. Systemi i bazuar mbi taksën e votimit, që përjashtonte nga zgjedhësit në popullatë ata që nuk kishin të ardhura të mjaftueshme, u ndryshua progresivisht.
Kriteret e demokracisë liberale
Në të gjitha regjimet demokratike, Kushtetuta duhet të garantojë liritë themelore (liria e fjalës, garanci kundër arbitraritetit, liria e shtypit, liria e protestës, etj.), ndarjen e pushteteve (ekzekutiv dhe legjislativ, kryesisht), e drejta universale e votës, organizimi i zgjedhjeve të lira e të rregullta dhe pluralizmi partiak. Këtu duhet të përfshihen gjithashtu procedurat për ndryshimin e Kushtetutës ashtu si edhe kontrolli i përputhjes me kushtetutën të ligjeve.
Shfaqja e “demokracisë socialiste”
Transformimet e jetës ekonomike pas revolucioneve industriale, përkeqësimi i kushteve materiale të gjithë një kategorie të popullsisë dhe zhvillimi i lëvizjeve shoqërore në shekullin e 19-të çuan në një kritikë globale dhe radikale të parimeve të demokracisë liberale nga socializmi. Duke u nisur nga analiza e kushteve të punëtorëve, Marksi (Kapitali) solli prova për faktin se demokracia nuk kishte mundur ta ndalonte shfrytëzimin e njeriut nga njeriu.
Sipas teoristëve të socializmit, regjimet demokratike nuk janë veçse një instrument për dominimin e një klase mbi një tjetër. Për marksizmin, shteti nuk është kombi i organizuar me miratimin e të gjithëve, por produkt i antagonizmit mes klasave dhe instrument shtypjeje në duart e klasës zotëruese. Kështu, vetëm zhdukja e shtetit dhe klasave mund të çojnë në një demokraci të vërtetë. Liria konsiderohet si diçka krejtësisht formale sa kohë që barazia shoqërore nuk është arritur.
Zgjerimi i modelit liberal
Gjysma e parë e shekullit të 20-të shquhet nga vendosja e të drejtës së votës universale në shumicën e vendeve europiane. Ky zgjerim nuk prekte vetëm kategori burrash që ishin të përjashtuar por edhe femrat, të cilave iu akordua kjo e drejtë (1906 në Finlandë; 1928 në Britani të Madhe; 1944 në Francë), ndonjëherë pas përfundimit të një lufte të vështirë.
Vlerat e demokracisë pluraliste dhe liberale u mohuan, megjithatë, nga dy lloje regjimesh: nga njëra anë, nga diktaturat fashiste të Italisë dhe naziste të Gjermanisë (ashtu si edhe nga regjime të tjera autoritare në atë kohë si Spanja apo Portugalia) dhe, nga ana tjetër, nga regjimet komuniste që ndiqnin demokracinë socialiste apo “popullore”.
Nga krijimi i OKB deri pas Luftës së Ftohtë
Pak pas Luftës së Dytë Botërore, vlerësimi i parimeve demokratike, në veçanti të drejtat e njeriut, u shfaq nga Deklarata universale e të drejtave të njeriut, e adoptuar në 10 dhjetor 1948 nga Asambleja e përgjithshme e Kombeve të Bashkuara. Kjo u ndoq, në 1966, nga dy pakte, njëri në lidhje me të drejtat civile dhe politike, kurse tjetri, me të drejtat ekonomike, shoqërore dhe kulturore. Në kuadrin europian, Konventa europiane e të drejtave të njeriut u firmos në Romë në 4 nëntor 1950.
Megjithatë, Bashkimi Sovjetik kishte vendosur sistemin e vet politik dhe ekonomik në shumicën e vendeve të Europës lindore dhe qendore, duke vendosur një regjim “totalitar” (themeluar mbi një bazë autoritare dhe policeske, ku çdo lëvizje kritike konsiderohej subversive). Në kontekstin e Luftës së Ftohtë që vinte në kundërshti bllokun lindor dhe bllokun e demokracive perëndimore, “versioni socialist i demokracisë” u aplikua gjithashtu në Kinë dhe në disa vende të tjera në zhvillim.
Revolucionet demokratike të 1989 në vendet e Europës lindore dhe shpërbërja e Bashkimit Sovjetik (1991) i dhanë fund kësaj përballjeje. Që atëherë, pluralizmi liberale mund të pretendojë ekluzivitet si model demokratik. Por, megjithëse, në planin e vlerave, modeli i demokracisë pluraliste është vendosur, shumë regjime ushtrojnë në fakt një pushtet autoritar.
Një shtet i dobësuar
Ndërkohë që e drejta universale e votës u adoptua nga të gjitha regjimet liberale, u formuan organizata të mëdha politike (partitë) dhe shoqërore (sindikatat): përveç garantimit të lirive individuale, demokracia liberale ka pranuar ekzistencën e lirive kolektive, si p.sh lirinë e protestës dhe anëtarësimit në sindikatë.
Konceptimi klasik i rolit të individëve në fushën politike u modifikua në mënyrë të konsiderueshme dhe regullat politike u përmbysën: disa organizata të mëdha u vunë përballë njëra tjetërës si rivalë për pushtet. Tani e tutje, asambletë legjislative u strukturuan në bazë të forcave politike dhe funksionimi i pushtetit është në varësi të lojës së koalicioneve. Gjithashtu, pluralizmi i opinioneve është diçka që, në kushte të caktuara, do të dobësonte pushtetin.
Demokracitë liberale karakterizohen tanimë nga një shumëfishim i organizatave politike, sociale dhe ekonomike. Shoqëria demokratike ka formuar grupe interesi që vendosen në mes të individit dhe pushtetit. Paralelisht, rritja e rolit të shtetit duket se ka arritur kufjtë e vet. Përballë këtij evolucioni, disa propozojnë një rikthim në burimet e liberalizmit, që do të thotë një “zvogëlim të shtetit”.
Shoqatat si kundër-pushtet
Roli i fituar nga organizatat politike dhe shoqërore në lojën politike kanë modifikuar rregullat e demokracisë. Grupet janë vendosur si kundër-pushtete dhe kanë marrë autonominë e tyre lidhur me pushtetin politik, mbi të cilin ato veprojnë drejtpërsëdrejti duke negociuar me qeverisësit në emër të interesave të anëtarëve të tyre. Demokracia ka tendencë kështu që të shndërrohet në një bashkësi të madhe organizmash korporatiste, ku fuqia zëvendëson ligjshmërinë.
Në këtë kuadër, vendimi politik duket më pak si rezultat i një debati sesa fryt i vënies në punë të një rrjeti klientele dhe një negocimi mes partnerëve publike dhe grupeve private të interesit. Në përfundim, shoqatat më të fuqishme përpiqen të imponojnë vullnetin e tyre.
Kjo krizë e pushtetit prek të gjitha demokracitë perëndimore dhe i jep vend, në mënyrë paradoksale, riformimit të “feudeve” brenda shoqërisë demokratike, duke modifikuar kuptimin fillestar të pluralizmit dhe legjitimitetit politik.
Teknokracia
Ndërkohë që forcimi i shtetit që në fillim të shekullit të 20-të ka ndihmuar në rritjen e rolit të qeverisë dhe administratës, pushteti teknokratik, në shtetet në fund të shekullit të 20-të, ka tendencë të zëvendësojë atë të të zgjedhurve. Ekspertët ruajnë gjithmonë një vend më të madh në proceset e ndryshme dhe zhvillojnë një rrjet marrëdhëniesh me grupet për të arritur kompromise. Negocimi kontraktual rrezikon gjithashtu të zëvendësojë në mënyrë sistematike debatin, tradicionalisht i kërkuar për të rregulluar interesat e kundërt.
Evolucioni i shoqërisë demokratike karakterizohet gjithashtu nga reduktimi i pjesëmarrjes politike nga qytetarët, që vjen nga njëra anë nga rënia e ideologjive mobilizuese që shoërohet në anën tjetër me një krizë legjitimitetit të institucioneve politike. Ky “deficit demokratik” rritet shpesh nga një personalizim më i madh i pushtetit.
Kriza e shtetit të fuqishëm
Kriza e shtetit të fuqishëm është vënë gjithnjë e më shumë në dukje që prej viteve 1970, me ngritjen e neoliberalizmit. Ky fenomen shpjegohet në pjesën më të madhe nga roli gjithmonë në rritje i shtetit në jetën ekonomike dhe atë të qytetarit, duke shkaktuar një rritje të shpenzimave qeveritare, shpesh duke shkaktuar borxhe publike gjithnjë e në rritje. Buxhetet janë në krizë dhe shpenzimet publike janë bërë të pakontrollueshme. Teoristët dhe ekonomistët neoliberalë si Milton Friedman de Friedrich Hayek mendojnë se shtetit duhet të zvogëlohet ndjeshëm, në rolin e vet minimal dhe thelpësor, në mënyrë që shoqëria civile të rigjejë ritmin normal të marrëdhënieve të lira.
Xhamia e Pirinazit
Xhamia e Pirinazit ose Xhamia Pirinez është një monument i trashëgimisë kulturore në Prishtinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër 02/53/1/1967.
Vështrim
Xhamia e Pirinazit u ndërtua nga të njëjti gurë sikurse edhe Xhamia e Mbretit (Fatih). Ajo u ndërtua rreth njëqind vjet më pas, në pjesën e dytë të shekullit të XVI. Themeluesi i saj, njeriu i quajtur Piri Nazir, ka shërbyer si Vezir gjatë sundimit të dy Sulltanëve Osmanë. Sipas disa legjendave vendore ‘Guri i Llazarit’, i cili gjendet në kopshtin e xhamisë, është guri mbi të cilin Princ Llazarit i’u ka prerë koka më 1389. Para se trupi i tij të zhvendosej në Manastirin e Ravaniqit, Princ Llazari ishte i varrosur në Xhaminë e Pirinazit me lejen e Sulltan Bajazidit.
Paulo Silas
Paulo Silas (lindur më 27 Gusht 1965) është një ish-futbollist brazilian.
Kombëtarja
Për reprezentacionin brazilian ka luajtur 34 ndeshje.
Selim Sirri Pashë Gjiriti
lidhja=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/77/Giritli_S%C4%B1rr%C4%B1_Pa%C5%9Fa_%281844-1895%29.jpg/220px-Giritli_S%C4%B1rr%C4%B1_Pa%C5%9Fa_%281844-1895%29.jpg|parapamje| Selim Sirri Pashë Gjiriti Selim Sirri Pashë Gjiriti ("Sırri Pashë Kretasi") ishte një administrator osman i shekullit të 19-të dhe njeri i letrave (shkrimtar) me origjinë turke nga Kreta (Gjiriti).
Biografia
Ai lindi në 1844 në Kandin, Kretë, Perandoria Osmane si djali i Helvaxhizade Salih Tosun Efendiut. Ai filloi punën si nëpunës në burokracinë lokale osmane në Kretë dhe më vonë erdhi në Stamboll, duke ndjekur një arsim me një theks të veçantë fetar. Duke u ngjitur në hierarki, ai shërbeu si guvernator i Trabzonit, Kastamonu, Ankara, Sivas, Janinë, Prizren dhe Bagdad ku u shqua si një administrator i suksesshëm.
Shkrimet e tij të natyrës personale dhe politike i botoi nën titullin "Letra të Sırrı Pashës" (Mektubat-ı Sırrı Paşa). Një koleksion tjetër janë komentet e tij (tefsir) të vargjeve të ndryshme të Kuranit, të bashkuara nën titujt Sırr-ı Kur'an (sekret i Kuranit), Sırr-ı insan, Sırr-ı Tenzil, Sırr-ı Meryem dhe Ahsenü' l-Kasas. Veçanërisht kjo e fundit, me temën e tregimeve të Jozefit dhe Jakobit, mbetet një vepër referimi në letërsinë turke. Për një kohë është marrë edhe me mbledhjen e Kanunit të Lekë Dukagjinit në përpjekje për të ndalur vllavrasjen mes shqiptarëve.
Sırrı Pasha u martua me poeten dhe kompozitoren Leyla Saz dhe ishte babai i Vedat Tek, një figurë novatore e arkitekturës turke. Ai vdiq në një moshë relativisht të hershme në 1895.
Puerto Real
Lidhje të jashtme
Puerto Real
Revin
Revin është një komunë franceze, e cila ndodhet në departamentin Ardennes të rajonit Grand Est. Revin ka një popullsi prej 6783 banorë dhe sipërfaqe 38.42 km², me një dendësi prej 177 banor/km².
Legjenda e kuqe
Legjenda e kuqe libër me autor Aleks Çaçi. Botuar në Tiranë në vitin 1968 nga "Naim Frashëri". Libri ka 59 faqe.
Shënime: Letërsia shqipe, poezia.
Na hoqën çatinë
Na hoqën çatinë : novelë, me autor Aleks Çaçi. Botuar në Tiranë në vitin 1980 nga "SHBLSH". Libri ka 85 faqe.
Vitet e botimit: 1953, 1965, 1975.
Shënime: Letërsia shqipe, letërsia për fëmijë, tregime dhe novela.
Lokalitet arkeologjik në Biti të Epërme
Lokalitet arkeologjik në Biti të Epërme është një monument i trashëgimisë kulturore në Biti e Epërme, Shterpcë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik".
Seldovia, Alaska
Seldovia, Alaska (Seldovia) është një qytet në qarkun Kenai Peninsula të shtetit federal Alaska, SHBA. Në Seldovia, Alaska jetojnë 255 banorë (2010), dhe dendësia e popullisë është 258.1 banor/km2 (668.6 banorë/sq mi). Qyteti ka një sipërfaqe prej 1.5 km2 (0.6 sq mi) dhe lartësi mbidetare prej 16 m (52 ft).
Puigcerdà
Puigcerdà është një komunë në Spanjë, e vendosur në qarkun Baixa Cerdanya, të provincës Girona, në Katalonia. Puigcerdà ka 9022 banorë (2009), dhe përfshinë një sipërfaqe prej 18.92 km2.
Lidhje të jashtme
Puigcerdà
Historia e Koresë Jugore
parapamje|Gyeongbokgung, 1395 Qytetërimi korean është një nga qytetërimet më të lashta të botës. Gjetjet arkeologjike tregojnë se Gadishulli Korean u popullua qysh në periudhën e paleolitit të poshtëm. Historia koreane fillon me themelimin e shtetit Kogjoson më 2333 p.K. nga prijësit legjendar Tangun. Që nga bashkimi i tri mbretërive të Koresë më 668 e.s., gadishulli u sundua si një vend i vetëm nga dinastitë vendëse Silla, Gorjo dhe Çoson, duke i bërë ballë sulmeve të shumta kineze e japoneze. Perandoria Koreane u shpërbë më 1910, kur vendi u aneksua nga Japonia. Pas çlirimit dhe okupimit nga forcat sovjetike dhe amerikane në mbarim të Luftës së Dytë Botërore, gadishulli u nda në Korenë e Veriut dhe të Jugut. Kjo e fundit u shpall shtet demokratik më 1948, ndonëse zgjedhje të lira e demokratike u zhvilluan deri në vitin 1987.
Pas pushtimit të Koresë së Jugut nga Veriu më 25 qershor 1950, lufta pasuese mes dy Koreve përfundoi me një armëpushim të papërshtatshëm dhe që nga ajo kohë kufiri mes dy vendeve është më i fortifikuari në botë. Pas luftës, ekonomia jugkoreane u rrit dukshëm dhe vendi ka arritur të bëhet një nga ekonomitë më të fuqishme në botë, demokraci e plotë dhe fuqi rajonale në Azinë Lindore.
Koreja e Jugut është republikë presidenciale, e ndarë në 16 njësi administrative, dhe vend i zhvilluar me standard të lartë të jetesës. Është ekonomia e katërt më e madhe në Azi dhe e 13-ta në botë sipas barazisë së fuqisë blerëse. Ekonomia është e orientuar ndaj eksportit, me prodhim të përqendruar në elektronikë, automobila, anije, makineri, petrokemikale dhe robotikë. Korea e Jugut është anëtare e Kombeve të Bashkuara, Organizatës Botërore të Tregtisë, Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD) dhe ekonomive të G-20-shes. Është gjithashtu anëtare themeluese e Forumit të Bashkëpunimit Ekonomik të Azi-Paqësorit (APEC) dhe Samitit të Azisë Lindore.
Lumi i Shtimes
Lumi i Shtimes është degë e majtë e lumit Sillnica, rrjedh nga malet e Carralevës në drejtim të Fushës së Kosovës. Formohet me bashkimit e lumit të Carralevës dhe lumit Topilla në afërsi të Shtimes. Ka një gjatësi prej rreth 26 km me sipërfaqe të pellgut 186 km2. Pas lumit Drenica, lumi i Shtimes është dega më e madhe e majtë e lumit Sillnica me të cilin bashkohet afër fshatit Ruboc të komunës së Lipjanit për të vazhduar në drejtim të Detit të Zi.
Marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Austrisë
Marrëdhëniet Shqipëri-Austri u referohen marrëdhënieve aktuale dhe historike të Shqipërisë dhe Austrisë. Shqipëria ka një ambasadë në Vjenë dhe 7 konsullata nderi në Eisenstadt, Gössendorf, Grac, Grödig, Salcburg, St. Pölten dhe Villach. Austria ka një ambasadë në Tiranë. Historia e marrëdhënieve diplomatike të Shqipërisë dhe Austrisë daton që nga viti 1912, kur Shqipëria e shpalli pavarësinë e saj më 28 nëntor 1912. Si një anëtare e Bashkimit Evropian (BE), Austria mbështet Shqipërinë në rrugën e saj të integrimit në euro.
Bashkëpunimi
Marrëdhëniet diplomatike midis Shqipërisë dhe Austrisë kanë qenë tradicionalisht të ngushta dhe aktualisht qeverisen nga një grup i traktateve komplekse (përfshirë ato me Bashkimin Evropian (BE), nga të cilat Austria është anëtare).
(Vendi - Viti - Objekti ose Traktati)
Sistemi i automatizuar i marrjes së të dhënave meteorologjike
Në stacionet pa pilot, vëzhgimet kryhen çdo 10 minuta. Rreth 700 stacione pa pilot vëzhgojnë reshjet, temperaturën e ajrit, drejtimin dhe shpejtësinë e erës dhe kohëzgjatjen e diellit, ndërsa stacionet e tjera vëzhgojnë vetëm reshje.
Për rreth 280 stacione (të drejtuar ose të papajisur) të vendosura në zona me reshje të dëborës, vërehet edhe thellësia e borës.
Piperët
Piperët është një fis historik (pleme) me origjinë shqiptare dhe një rajon në verilindje të Malit të Zi. Piperi ndodhet midis lumenjve Moraça dhe Zeta deri në periferitë veriore të kryeqytetit malazez Podgoricë.
Origjina
Fillimisht një fis shqiptar i njohur edhe me emrin Pipri    Piperët iu nënshtruan një procesi të integrimit gradual kulturor në popullsinë fqinje sllave. Një raport françeskan i shekullit të 17-të ilustron fazat e fundit të akulturimit të tyre. Autori i saj shkruan se Bratonozhiqët, Piperët, Bjelopavliqët dhe Kuçët: " nulla di meno essegno quasi tutti del rito serviano, e di lingua Illrica ponno piu presto dirsi Schiavoni, ch' Albanesi " (pasi që pothuajse të gjithë përdorin gjuhën serbe. Gjuha ilire (sllave), së shpejti ata duhet të quhen sllavë, se sa shqiptarë). Hulumtimet historike kanë treguar se Piperi nuk është një fis ( pleme ) me prejardhje të përbashkët patrilineale. Ai u formua në periudhën midis mesit të shekullit të 15-të dhe shekullit të 16-të nga komunitete që u vendosën në periudha të ndryshme në Piperi, ku gjetën gjithashtu një popullsi tashmë të vendosur.
Periudha osmane
Piperi shfaqet në defterin e sanxhakut të Shkodrës më 1485 dhe më 1497. Popullsia e Piperit u dyfishua nga 167 në 347 familje nga viti 1485 në 1497. 121 prej tyre ishin burra të pamartuar dhe 38 të veja. Kjo tregon se shumë nga të ardhurit ishin refugjatë nga zonat e pushtuara në Mal të Zi dhe në Shqipërinë veriore. Në defterin plotësues të vitit 1497, ka disa grupe farefisnore në rajonin e Piperit, i cili shfaqet si një nahije e veçantë e ndarë në tre timare nën spahinjtë vendas të krishterë osmanë. Shumë komunitete të fshatrave të Piperit u kategorizuan si të vendosura tashmë ose të ardhur nga zona të tjera. Në fshatra, bashkësitë formonin grupe familjesh sipas përpjekjeve të tyre farefisnore. Kjo ndarje e vendbanimeve sipas lidhjeve farefisnore vazhdoi edhe në fillim të shekullit të 20-të. Vendbanimet e Piperit në 1497 ishin Luška Župa (tani Crnci), Drezga, Zavala, Dobriko, Mrke, Hrasnica, Bjelice, Duga, Brestica (lumi afër Spuž), Rječica, Strahalić, Moračice, Radušev Do dhe Drenovica. Disa fshatra ishin pjesë e komuniteteve të veçanta, të identifikuara si katun në defter, si ishin Katun Bukumir, Katun Bushat (Bushat) dhe Katun Drenovica. Të tre katunët ishin vendosur në zonën e Bratonožići. Antroponimia sllave e asaj kohe në Piperi i atribuohet kryesisht luzhanëve, ndërsa antroponimia shqiptare Bukumirit, Bushatit dhe disa komuniteteve më të vogla. Komunitete të tjera si Macure dhe Mataruge ishin vendosur gjithashtu në Piperi. Gjurmët e tyre mund të identifikohen kryesisht brenda luzhanëve, me të cilët ata ishin bashkuar në atë kohë në të dhënat historike. Me to lidhet toponimi Macur jama (gropa e Macurës) në Piperin e sotëm. Një pjesë e banorëve të Piperit kanë ruajtur në traditat e tyre të periudhës para se të bëhen ortodoksë që kanë qenë katolikë.
Piperi u përmend për herë të parë në dokumentet veneciane në fillim të shekullit të 15-të. Mariano Bolizza regjistroi një në vitin 1614 se Piperët kishin gjithsej 270 shtëpi, të besimit ortodoks serb. Në vitin 1613, osmanët filluan një fushatë kundër fiseve rebele të Malit të Zi. Si kundërpërgjigje, Piperi së bashku me fiset e Kuçit, Bjelopavliqit, Vasojeviqit, Kastratit, Kelmendit, Shkrelit dhe Hotit formuan një bashkim politik dhe ushtarak të njohur si “Bashkimi i Maleve” ose “Malet Shqiptare”. Në kuvendet e tyre të përbashkëta, krerët u betuan në besë për t'i rezistuar me të gjitha fuqitë e tyre çdo ekspedite të ardhshme osmane, duke mbrojtur kështu vetëqeverisjen e tyre dhe duke mos lejuar vendosjen e autoritetit të spahinjve osmanë në malësitë veriore. Kryengritja e tyre kishte karakter çlirimtar. 700 burrat me armë komandoheshin nga Radoslav Bozhidarov. Giovanni Bembo, Doge i Venedikut (1615–1618), kishte mundur piratët serbë ( Uskoks ), të cilët austriakët i kishin punësuar kundër Republikës së Venedikut; ata u detyruan të strehoheshin në Nikshiq dhe Piperi, dhe u vendosën në fshatra dhe fise, nën udhëheqjen e mëvonshme të familjes Petroviq-Njegoš, e cila mbajti detyrën e Mitropolitit Ortodoks Serb të Cetinjes (më vonë Vladika, Princ-ipeshkëv) pas vitit 1694. Ata luftuan Osman Pashën në 1732 dhe Mahmut Pashën në 1788. Në 1796 ata luftuan përsëri Mahmut Pashën, në Betejën e Martinićit (në Danilovgrad). Ata luftuan edhe me Tahir Pashën rreth vitit 1810.
Princi-peshkop Petar I (r. 1782-1830) zhvilloi një fushatë të suksesshme kundër beut të Bosnjës më 1819; zmbrapsja e një pushtimi osman nga Shqipëria gjatë Luftës Ruso-Turke çoi në njohjen e sovranitetit malazez mbi Piperin. Petari I kishte arritur t'i bashkonte Piperët dhe Bjelopavlicët me Malin e Zi të Vjetër. Një luftë civile shpërtheu në 1847, në të cilën Piperi, Kuci, Bjelopavlici dhe Crmnica u përpoqën të përballeshin me fuqinë e centralizuar në rritje të princit të ri të Malit të Zi; secesionistët u nënshtruan dhe krerët e tyre u pushkatuan. Mes Luftës së Krimesë, kishte një problem politik në Mal të Zi; Xhaxhai i Danilos I, Gjergji, bëri thirrje për një luftë tjetër kundër osmanëve, por austriakët e këshilluan Danilon të mos merrte armë. Një komplot u krijua kundër Danilos, i udhëhequr nga xhaxhallarët e tij Gjergj dhe Pero, situata erdhi në kulmin e saj kur osmanët vendosën trupa përgjatë kufirit me Hercegovinën, duke provokuar malësorët. Disa kërkuan një sulm në Tivar, të tjerë sulmuan Hercegovinën, dhe pakënaqësia e subjekteve të Danilos u rrit aq shumë sa Piperi, Kuçi dhe Bjelopavliqi, e shpallën veten një shtet të pavarur në korrik 1854 Danilo u detyrua të merrte masa kundër rebelëve në Brda, disa kaluan në territorin turk dhe disa u nënshtruan dhe duhej të paguanin për luftën civile që kishin shkaktuar.
Petar II Petrović-Njegoš themeloi forcën policore ( gvardija ) në të gjithë Princi-peshkopata e Malit të Zi, si pjesë e transformimit të tij nga një federatë fisnore në një shtet të organizuar; 26 prej tyre ekzistonin në Piperi.
Periudha moderne e vonë
Piperi ishin një nga fiset që përbënin " Të Gjelbrit " (Zelenaši), një fraksion politik që e pa bashkimin e Malit të Zi me Serbinë në vitin 1918, si aneksimin e Malit të Zi, dhe në vend të kësaj mbështeti një Mal të Zi të pavarur. Të Gjelbrit nxitën Kryengritjen e Krishtlindjeve më 7 janar 1919, e cila u shtyp nga trupat serbe.
Gjatë Luftës së Dytë Botërore, shumica e fisit mbështeti partizanët jugosllavë. Komiteti malazez i Partisë Komuniste Jugosllave ishte i dominuar nga klanët e Piperi para luftës dhe ata ishin nxitësit e kryengritjes së korrikut 1941. Një nga komunistët më të famshëm Piperi ishte Dr. Vukasin Markoviq, një bashkëpunëtor personal i Leninit, i cili u kthye pas revolucionit të tetorit nga Rusia në Mal të Zi, duke planifikuar të organizonte një revolucion sovjetik. Pas dështimit dhe arrestimit të tij, ai u arratis në BRSS, ku mori detyrat e partisë.
Tradita gojore
Që nga shekulli i 19-të, traditat gojore dhe tregimet fragmentare u mblodhën nga shkrimtarë dhe studiues që udhëtuan në rajon, për historinë e hershme të Piperit. Një qasje ndërdisiplinore dhe krahasuese e atyre tregimeve me materiale të regjistruara historike ka dhënë më shumë tregime të bazuara në histori në shekujt 20 dhe 21.
Johann Georg von Hahn regjistroi traditën gojore për origjinën e Piperit në mesin e shekullit të 19-të. Tradita e njëjtë gojore me variacione të vogla ruhet edhe në komunitetet e tjera të rajonit. Sipas tij, paraardhësi i parë i drejtpërdrejtë mashkull i Triepshëve ishte Ban Keqi, djali i Keqit, një shqiptar katolik i cili iku nga pushtimi osman dhe u vendos në një zonë sllavishtfolëse që do të bëhej rajoni historik i Piperit. Djemtë e tij, Lazër Keqi (paraardhësi i Hotit), Ban Keqi (paraardhësi i Triepshit), Merkota Keqi, Kaster Keqi (paraardhësi i Krasniqit) dhe Vas Keqi (paraardhësi i Vasojeviqit ) u detyruan të braktisnin fshatin pasi kishin kryer vrasje kundër vendasve. por Keqi dhe djali i tij i vogël Piper Keqi mbetën aty dhe Piper Keqi u bë paraardhësi i drejtpërdrejtë i fisit Piperi. Emri i paraardhësit të parë, Keq, që në shqip do të thotë i keq, në Malësi u jepet vetëm fëmijëve ose fëmijëve të familjeve me shumë pak fëmijë (për shkak të vdekshmërisë foshnjore). Në ato familje, si hajmali u vu një emër "i shëmtuar" ( i çudun ) për të mbrojtur fëmijën nga " syri i keq ".
Rreth gjysmë shekulli më vonë, etnologu Jovan Erdeljanoviç udhëtoi në rajon dhe bëri studime të shumta të fisit në të cilat ai regjistroi shumë nga zakonet dhe traditat e tij. Ai gjithashtu mblodhi histori nga anëtarët e fisit, në lidhje me origjinën dhe vëllazëritë e tij. Sipas traditës gojore, pas rënies së despotatit serb në shekullin e 15-të, një fisnik i quajtur Gojko, me familjen e tij, la Serbinë jugore dhe erdhi në Moraça. Prej tij thuhet se burojnë katër vëllazëri të mëdha të Piperëve: Gjurkovici, Lazareviqi, Petroviqi dhe Vukotiqi. Erdeljanović identifikoi se tradita gojore e kishte origjinën nga Lutovci, pjesa më e rëndësishme e fisit, dhe arriti në përfundimin se ata ishin të ardhur që erdhën në zonë pas rënies së Despotatit. Erdeljanović deklaroi gjithashtu se katër bratstva (vëllazëritë) kryesore nga rajoni Rogami, Rajkovići, Stamatovići, Vučinići dhe Vukanovići, ishin bërë pobratim ( vëllezër gjaku ) dhe se ata të gjithë festojnë festën (slavën) e Kryeengjëllit Mikael.
Kultura
Për sa i përket zakoneve tradicionale, deri në fund të shekullit të 19-të, në Piperi mbetën në përdorim gjurmët e një varianti të kanuneve veriore shqiptare.
Në gjysmën e parë të shekullit të 20-të, Marie Amelie von Godin, ndërsa udhëtonte në Mal të Zi, raportoi gjurmë të dygjuhësisë në zonën e Piperit. Sipas raportimeve të saj, megjithëse në këtë zonë nuk flitej më shqip, disa vajtime dhe betime ende këndoheshin dhe recitoheshin në shqip.
Identiteti
Në shekullin 18 tregojnë se piperët më pas identifikoheshin si serbë, në një vështrim nga viti 1757 dhe në një letër të dërguar nga Rusia. Dokumentet dhe sidomos letra e Ivan Radonjiqit nga viti 1789 tregon se malazezët identifikoheshin si serbë ndërsa Banjani, Kuçi, Piperi, Bjelopavlići, Zećani, Vasojevići, Bratonožići nuk u identifikuan fare si "malazez". Ata u përmendën të gjithë vetëm në mënyrë rajonale, gjeografike dhe fisnore dhe asnjëherë si kategori etnike.
Megjithatë, që nga shpërbërja e Jugosllavisë, pjesa kryesore e njerëzve që jetojnë në zonën e Piperit e identifikojnë veten si malazezë, me një shumicë të vogël të tyre që mbështesin pavarësinë e Malit të Zi.
Pita
Pita (lindur më 4 Gusht 1958) është një ish-futbollist brazilian.
Kombëtarja
Për reprezentacionin brazilian ka luajtur 7 ndeshje.
Zgjedhjet parlamentare në Kosovë, 2021
Zgjedhjet parlamentare u mbajtën në Kosovë më 14 shkurt 2021. Rezultatet ishin një fitore e madhe për të majtën Vetëvendosje, të udhëhequr nga Albin Kurti dhe partneri i saj i koalicionit, Vjosa Osmani, ish kryetare e parlamentit të Kosovës, e cila fitoi pothuajse 50% të votave të përgjithshme. Vjosa Osmani pritet të zgjidhet presidentja e dytë femër e Kosovës pas formimit të qeverisë së re. Partia Demokratike e Kosovës e lidhur me ish-presidentin Hashim Thaçi doli e dyta.
Prapavija
Zgjedhjet parlamentare të tetorit 2019 nxorën partinë e opozitës Vetëvendosje si pjesën më të madhe në parlament, duke përfunduar pak përpara Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK). Të dy partitë formuan një qeveri të re më 3 shkurt 2020, me kryeministër udhëheqësin e Vetëvendosjes Albin Kurti. Kurti u zgjodh kryeministër me 66 vota dhe dhjetë abstenime. 34 deputetë të opozitës bojkotuan votimin dhe u larguan nga ndërtesa e Kuvendit. Koalicioni shpejt u shemb kur LDK-ja paraqiti një mocion mosbesimi më 25 mars 2020 për shkak të mosmarrëveshjeve rreth mënyrës së trajtimit të pandemisë së koronavirusit. Mocioni kaloi, me 82 anëtarë të Kuvendit që votuan pro, hera e parë që një qeveri kosovare kishte rënë në një mënyrë të tillë. Kabineti Kurti vazhdoi në detyrë si një qeveri e përkohshme, ndërsa lideri i LDK-së Avdullah Hoti u përpoq të formonte një qeveri. Megjithëse e drejta e Hotit për të qenë Kryeministër ishte vënë në dyshim nga Kurti dhe Vetëvendosje, të cilët pretenduan se një qeveri nuk mund të formohej pa partinë që fitoi më shumë vende në zgjedhjet e mëparshme, më 28 maj Gjykata Kushtetuese konfirmoi se LDK kishte të drejtë të formojnë një qeveri pa zgjedhje të reja. Gjykata vendosi që pasi partia që fitoi zgjedhjet nuk arriti të formonte një qeveri të re, një parti tjetër ishte në gjendje ta bëjë këtët gjë dhe Hoti mund të miratohej si Kryeministër në një votim parlamentar.
Më 3 qershor Hoti u zgjodh Kryeministër me një votim të 61–24, me një abstenim. Sidoqoftë, më 21 dhjetor Gjykata Kushtetuese vendosi që vota e Etem Arifit nga pakica Partia e Ashkalinjve për Integrim në favor të Hotit ishte e pavlefshme (pasi Arifi ishte dënuar për mashtrim) dhe për pasojë qeveria nuk kishte marrë mbështetjen e shumicës së kuvendit. Si rezultat, u lajmëruan zgjedhje të reja, me qeverinë Hoti që vazhdonte si një qeveri e përkohshme.
Sistemi zgjedhor
120 anëtarët e Kuvendit të Kosovës zgjidhen me përfaqësim proporcional me listë të hapur, me 20 vende të rezervuara për pakicat kombëtare. Një prag zgjedhor prej 5% është në dispozicion për partitë jo-pakicë. Për të formuar një qeveri, një parti ose koalicion duhet të ketë një shumicë prej 61 deputetësh nga 120 vende në Kuvendin e Kosovës.
Poezi / Aleks Çaçi
Poezi libër me autor Aleks Çaçi. Botuar në Tiranë në vitin 1973, libri ka 192 faqe.
Shënime: Letërsia shqipe, poezia.
Arkivi i Prishtinës
Arkivi i Prishtinës është një monument i trashëgimisë kulturore në Prishtinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër.
Historiku dhe përshkrimi
Ndërtesa e Arkivit Qendror të Prishtinës (AQP-së), ish-Shkolla e Mesme Teknike, gjendet në zonën e parë të trashëgimisë kulturo-historike të qytetit të Prishtinës. Viti i saktë i ndërtimit nuk dihet, por sipas të dhënave supozohet se është ndërtuar kah fundi i shek.XIX nga arkitekt i panjohur. Ndërtesa ka tipare të stilit neoklasik, fasada është simetrike dhe e thjeshtë e dekoruar me pilastra dhe kate të përfunduara me friz, të cilat e karakterizojnë horizontalitetin e ndërtesës. Ndërtesa është e mbuluar me kulm katërujor. Përbëhet nga bodrumi, përdhesja dhe kati. Secili etazh ka rreth 460 m², që do të thotë se objekti gjithsej është 1380 m². Fasada e këtij objekti ndonjëherë vetëm është ngjyrosur. Në kohën e Turqisë ishte pronë e Pashës (emri i panjohur) dhe shërbente si burg. Pas Luftës së Dytë Botërore shërbeu si shkollë profesionale (shkollë e zanatlinjve), shkollë e nxënësve në ekonomi 1947–1951. Ndërtesa shërbeu si konvikt i nxënësve të Gjimnazit “Ivo Llolla Ribar” më 1951–1957. Pas suprimimit të Autonomisë së Kosovës, shkolla u shfrytëzua nga refugjatët për 10 vite, refugjatë nga Kroacia dhe Bosnja. Pas luftës së vitit 1999 OSCE e bëri meremetimin dhe u shfrytëzua si shkollë e mesme teknike deri në vitin 2002–2003. Në vitin 2004 nga Kuvendi Komunal i Prishtinës iu dha në shfrytëzim Arkivit të Qytetit të Prishtinës, mirëpo objekti nuk i plotëson kushtet për këtë lloj qëllimi.
Lista e qyteteve në Maqedoninë e Veriut
Kjo është një listë e qyteteve dhe qytezave në Maqedoninë e Veriut. Gjithsej janë 34 qytete, prej të cilave 5 kanë popullsi mbi 50,000 banorë, dhe 12 qyteza që kanë popullsi më pak se 10,000 banorë. Kryeqyteti, Shkupi është qyteti me më shumë banorë, ku jetojnë rreth 25% e popullsisë së përgjithshme të shetit. Sipas regjistrimeve të vitit 2002, 59.5% e popullsisë jetonin në zonat urbane.
Statistikat
Dymbëdhjetë qyteza në Maqedoni kanë popullsi nën 10,000 banorë: Demir Hisari (2,593), Peçeva (3,237), Demir Kapia (3,275), Brodi (3,740), Vallandova (4,402), Kamenica (5,147), Krusheva (5,330), Bogdanca (6,011), Kratova (6,924), Berova (7,002), Probishtipi (8,714) dhe Resnja (8,748). Këto qyteza zyrtarisht quhen "qytete", por shpesh i referohet si "qytete të vogla", për shkak të madhësisë së popullsisë.
Në Maqedoni ka vetëm 5 qytete me popullsi me mbi 50,000 banorë: Shkupi (506,926), Manastiri (74,550), Kumanova (70,842), Prilepi (66,246) dhe Tetova (52,915).
Shtatëmbëdhjetë qytete në Maqedoni kanë popullsi prej 10,000 deri 50,000 banorë: Velesi (43,716), Shtipi (43,652), Ohri (42,033), Gostivari (35,847), Strumica (35,311), Kavadari (29,188), Koçani (28,330), Kërçova (27,067), Struga (16,559), Radovishti (16,223), Gjevgjelia (15,685), Dibra (14,561), Kriva Pallanka (14,558), Sveti Nikolla (13,746), Negotina (13,284), Dellçeva (11,500) dhe Vinica (10,863).
Domatja rome
Domatja rome ose Roma është një domate kumbull e përdorur gjerësisht si për konservimin dhe prodhimin e pastës së domates për shkak të natyrës së saj të hollë dhe të fortë. Zakonisht e gjendur në supermarkete në disa vende, domatet rome njihen gjithashtu si domate italiane ose domate italiane kumbulle.
Domatet rome rriten në Shtetet e Bashkuara, Meksikë, Australi dhe Britaninë e Madhe.
Llojet
Varianti "Roma VF" është më i zakonshmi në katalogët e farërave që nga viti 2007. Ajo u zhvillua nga shkencëtarët e Shërbimit Kërkimor Bujqësor të USDA (ARS) në Beltsville, Maryland, në vitet 1950 si një kultivar rezistent ndaj vyshkjes së fusariumit.
Ndërsa domatet rome janë një varietet i pllenuar i hapur në vend se të jetë hibrid, ai është përmirësuar në mënyrë të qëndrueshme deri në atë pikë sa shumica e hardhive të domateve rome janë verticilium- dhe rezistente ndaj vyshkjes ndaj fusariumit (pra VF në emër).
Shumica e domateve kumbulla komerciale të shitura në tregjet në hemisferën perëndimore janë rome ose lloje të lidhur me to. Domatet më të vogla kumbulla në madhësinë e domateve qershi ndonjëherë shiten si "rome foshnja". Një i afërm më i vogël i njohur si "Windowbox Roma" shitet si një domate e përshtatshme për kopshte dritaresh dhe kontejnerë të varur.
Përshkrimi
Domatet rome janë në formë veze ose dardhe dhe të kuqe kur piqen plotësisht. Ato kanë pak fara dhe janë një domate e mirë për konservim dhe salcë. Ndërsa Roma është një varietet i pllenuar, në përgjithësi nuk konsiderohet domate e trashëgimisë.
Duke u pjekur për nën tre muaj, vetë bima rritet në 1 metër lartësi dhe fruti i vetëm peshon rreth 60 gramë. Vreshtat japin shumë fruta, duke e bërë Romën një larmi të njohur për kopshtarët që bëjnë shumë konservim në shtëpi.
Emblema e Jugosllavisë
parapamje|240px|Emblema e [[Republika Socialiste Federative e Jugosllavisë|Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë]] Emblema e Jugosllavisë përmbante gjashtë pishtarë, të rrethuar me grurë me një yll të kuq në majë, dhe digjen së bashku në një flakë; kjo përfaqësonte vëllazërinë dhe unitetin e gjashtë republikave federale që formuan Jugosllavinë: Bosnje dhe Herzegovinën, Kroacinë, Maqedoninë, Malin e Zi, Serbinë dhe Slloveninë. Data e shtypur ishte 29 nëntor 1943, dita kur Këshilli Antifashist për Çlirimin Kombëtar të Jugosllavisë (AVNOJ) u takua në Jajce në takimin e tij të dytë dhe formoi bazën për organizimin e pasluftës të vendit, duke krijuar një republikë federale. Kjo ditë u festua si Dita e Republikës pas themelimit të republikës. Emblema e Jugosllavisë, së bashku me ato të republikave përbërëse të saj, janë një shembull i heraldikës socialiste.
Mbretëria Jugosllave
Stema e Mbretërisë së Jugosllavisë (e quajtur më parë Mbretëria e Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve) ishte një evolucion i stemës së Serbisë. Grafikisht stema ishte e ngjashme, duke shfaqur vetëm dy ndryshime kryesore, ndryshimi i parë ishte kurora mbretërore. Stema mbretërore serbe përshkruan kurorën dinastike Obrenoviq, ndërsa stema mbretërore Jugosllave përshkruaji kurorën dinastike Karagjorgjeviq në pushtet.
Dallimi i dytë ishte mburoja e mbingarkuar në shqiponjën e bardhë me dy koka. Stema e mëparshme serbe përshkruante vetëm kryqin tetragramatik serb, që përfaqësonte vetëm kombin serb. Kur u formua Jugosllavia, mburoja e kapërcyer u ndryshua për të përfshirë kombet e sapo integruara kroate dhe sllovene, si tre kombet zyrtare të Jugosllavisë. Stema përfshin tre yje të artë me gjashtë armë në formën e një trekëndëshi përmbys, të miratuar nga stemat e familjes Kontet e Celjes. Një imazh i stemës mbretërore Jugosllave mund të shihet në kartëmonedhën 10-dinare jugosllave të vitit 1926.
Seward, Alaska
Seward, Alaska (Seward, Alaska) është një qytet në qarkun Kenai Peninsula të shtetit federal Alaska, SHBA. Në Seward, Alaska jetojnë 2693 banorë (2010), dhe dendësia e popullisë është 75.7 banor/km2 (125.3 banorë/sq mi). Qyteti ka një sipërfaqe prej 55.8 km2 (21.5 sq mi).
Emblema e Jugosllavisë
Republika Socialiste Federative e Jugosllavisë
Gjatë Luftës së Dytë Botërore (1943–1945), shteti jugosllav u emërua Jugosllavia Federale Demokratike, në vitin 1945 u riemërua Republika Popullore Federale e Jugosllavisë, dhe përsëri më 1963 në Republikën Socialiste Federale të Jugosllavisë (RSFJ). Emblema e Jugosllavisë socialiste u krijua më 1943 dhe mbeti në përdorim deri në vitin 1963, kur vendi iu nënshtrua reformave dhe u riemërua për herë të fundit. Ajo përmbante pesë pishtarë të rrethuar me grurë dhe digjen së bashku në një flakë; kjo përfaqësonte vëllazërinë dhe unitetin e pesë kombeve të RSFJ-së: kroatët, maqedonasit, malazezët, serbët dhe sllovenët. Boshnjakët nuk u përfaqësuan si një komb përbërës, përkundër faktit se ekzistenca e boshnjakëve që identifikoheshin si komb kishte ndodhur që nga fundi i shekullit të 19-të përmes ndikimit të figurave të tilla si Mehmed Kapetanoviq.
Emblema e republikave
Emblemat përfshinin simbole të vjetra historike ku ato mund të demonstronin pajtueshmëri historike me sistemin e ri politik socialist - shih stemën tradicionale kroate dhe serbe në mes të stemave të tyre; gjithashtu mali slloven Trigllavi u njoh si një simbol i Frontit Çlirimtar Slloven gjatë Luftës Çlirimtare gjatë Luftës së Dytë Botërore. Kur simbolet e vjetra u konsideruan të papërshtatshme (kryqi tradicional në stemën serbe, stemën etnike ose fetare për Bosnjën dhe Hercegovinën, ish-simboli tradicionalisht monarkist për Malin e Zi ose luani historik për Maqedoninë), tipare të shquara ose simbole jozyrtare kombëtare u shtuan, p.sh. Mali Lovćen për Malin e Zi, ose një palë oxhaqesh për Bosnjën dhe Hercegovinën. E njëjta gjë me stemën federale jugosllave: të gjitha emblemat e ndara republikane kishin një yll të kuq dhe grurë, ose bimë të tjera të rëndësishme nga ai rajon. Emblemat individuale të gjashtë republikave socialiste jugosllave ishin si më poshtë:
Varianca
djathtas|parapamje|400x400px| Shembull i zgjedhjeve nga dy popullata me të njëjtën mesatare por varianca të ndryshme. Popullata e kuqe e ka mesataren 100 dhe variancën 100 (D.S=10) ndërsa popullata blu ka mesataren 100 dhe variancën 2500 (D.S=50). Në teorinë dhe statistikat e probabilitetit, varianca ose dispersioni është shamngia në katror nga mesatarja e një ndryshoreje rasti. Varianca shpesh përkufizohet gjithashtu si katrori i devijimit standard. Varianca është një matëse e shpërndarjes, që do të thotë se është një matëse se sa larg është shpërndarë një grup numrash nga vlera e tyre mesatare. Është momenti i dytë qendror i një shpërndarjeje, dhe kovarianca e ndryshores së rastësishme me vetveten, dhe shpesh përfaqësohet nga \sigma^2, s^2,, D(X), ose V(X).
Një avantazh i dispersionit si masë e shpërndarjes është se është më i përshtatshëm për manipulimin algjebrik sesa masat e tjera të shpërndarjes, siç është devijimi absolut i pritur ; për shembull, varianca e një shume ndryshoresh rasti të pakorreluara është e barabartë me shumën e variancave të tyre. Një disavantazh i dispersionit në zbatime praktike është se, ndryshe nga devijimi standard, njësitë e tij ndryshojnë nga ajo e n.r, kjo është arsyeja pse devijimi standard raportohet më shpesh si një masë e shpërndarjes pasi përfundon llogaritja.
Historia e Jordanisë
Historia e Jordanisë
Varianca
Ka dy koncepte të ndryshme që emërtohen të dyja "variancë". Njëra, siç u diskutua më lart, është pjesë e një shpërndarjeje teorike probabiliteti dhe përcaktohet nga një ekuacion. Varianca tjetër është një karakteristikë e një grupi vëzhgimesh. Kur varianca llogaritet nga vëzhgimet, ato vëzhgime zakonisht maten nga një sistem i botës reale. Nëse të gjitha rezultatet e mundshme të sistemit janë të pranishme, atëherë varianca e llogaritur quhet variancë e popullsisë. Normalisht, megjithatë, vetëm një nëngrup është i gatshëm dhe varianca e llogaritur nga kjo mënyrë quhet variancë e mostrës. Varianca e llogaritur nga një kampion konsiderohet si një vlerësim i variancës së plotë të popullsisë. Ka shumë mënyra për të llogaritur një vlerësim të variancës së popullsisë, siç diskutohet në seksionin më poshtë.
Historia e Jordanisë
Në antikitet, Jordania e dtëve të sotme, u bë vendi i disa mbretërive të lashta Semitik Kanaanit folëse, që përfshinin mbretërinë e Edomit, në mbretërinë e Moabit, mbretërinë e Amonit, mbretërinë e Izraelit dhe gjithashtu Amalekitët. thumb|right|250px|Sheshi Oval Romak në qytetin e lashte të Xherashit Gjatë periudhave të ndryshme të historisë, rajoni dhe kombet e tij ishin subjekt i kontrollit të perandorive të fuqishme të huaja si Perandoria Akkadiane (2335-2193 Para Krishtit), Egjipti i vjetër (shek. XV deri në shek. XIII Para Krishtit), Perandoria Hitite (shek. XIV dhe shek. XIII Para Krishtit), Perandoria e Mesme Asiriane (1365-1020 Para Krishtit), Perandoria Neo-Asiriane (911-605 PK), Perandoria Neo-Babilonase (604-539 PK) dhe Perandoria Akaemenide (539-332 PK) dhe, për periudha të shkëputura kohe, nga Izraelitët. Guri i Moabit regjistroi lavdinë e Mbretit Mesha të Moabit dhe fitoren e tij mbi Izraelitët. Mbretëritë e Amonit dhe Moabit janë përmendur në hartat e lashta, dokumentet e Lindjes së Afërme, objektet e lashta greko-romake, dhe shkrimet fetare të krishtere dhe hebraike.
Varianca
Përkufizimi
Varianca e një ndryshoreje rasti X është vlera e pritur e devijimit nga mesatarja në katror e X,  :