cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Legeni i njeriut
right|thumb|250px|Legeni tek femrat 250px|right|thumb|Legeni tek meshkujt Legeni (pl. pelvises ose pelves) është i ndërtuar nga eshtra të parregullta ,është strukturë dhe bazë e shpinës. Legeni është i perbere nga pesë deri shtatë eshtra .Legeni merr pjesë tek grupi i eshtrave të gjymtyrëve të poshtme. Legen i merr emrin e saj per shkak te saj forme. Ne gj.Latine, legen do te thote "pellg" ose "vazo te medha".Legeni ka për detyrë që peshën e trupit ta bart tek gjymtyrët e poshtme.Shërben për mbrojtjen e organeve që ndodhen të brendësi të tij si dhe për përforcimin e shumë muskujve.
Qafat malore
thumb|right|250px|Qafa Kamqik Uzbekistan right|250px|<skema e Qafes malore Qafat Malore paraqesin në vetvete një ulje të vijës kreshtore midis majave malore fqinjë. Në zonat malore kalimi nga një vend në tjetrin zakonisht bëhet nëpërmjet qafave, prandaj dhe rrugët kalojnë nëpër to. Në varësi nga detyrat që zgjidhin trupat në luftim si dhe nga kushtet e situatës dhe karakteri i vendit, rëndësia taktike e formave tipike të relievit mund të jetë e ndryshme. Megjithatë mbi rëndësinë e tyre, në përgjithësi mund të thuhet se lartësitë janë mjaft të përshtatshme për vendosjen e pikave të vrojtimit dhe ndërtimin e pozicioneve të zjarrit të armëve të këmbsorisë, mbasi prej tyre vendi shikohet mjaft mirë. Rëndësi të madhe në këtë drejtim, kanë sidomos lartësitë që zotërojnë, mbi vendin përqark. Luginat në përgjithësi janë të favorshme për t`u përdorur si mburoje apo si rrugë të fshehta për manovër tërheqje dhe furnizim. Rëndësi të madhe kanë bile format e vogla të sipërfaqes së Tokës, si rrëketë, gropat natyrore, gropat e formuara nga predhat e artilerisë dhe bombat e aviacionit, stomet etj. Ato mund të shfrytëzohen gjerësisht prej trupave si mburoje gjatë kërcënimeve dhe zvarritjeve nën zjarrin e armikut. Rëketë, kanalet, mbushjet e gërmimet gjatë rrugëve etj, ndikojnë pozitivisht edhe në mbrojtjen e ADM. Prof. Asoc. Dr Myslim PASHA,GJEOGRAFIA USHTARAKE, INSTITUTI GJEOGRAFIK USHTARAK I SHQIPËRISË, Tiranë 2006</
Eipass
EIPASS (Pashaporta Evropiane e Informatikës) çertifikimi i kompetencave në fushën e TIK kualifikon dhe i jep vlerë CV-së suaj, duke lehtësuar futjen në botën akademike dhe në botën e punës. EIPASS mbështet përhapjen e kulturës dixhitale dhe principin e LifeLong Learning mbi të cilin bazohen programet ndërkombëtare të çertifikimit. EIPASS është shërbimi online i çertifikimeve informatike, i cili ofrohet ekskluzivisht për Shqipërinë nga Certipass Digital Skills, i cili është një ent që merret me inovacionin dhe formimin, duke promovuar në partneritet me ente publike, universitete dhe shoqëri private të gjithë hapat e formimit të personalizuar, hapa këto të aftë t´ju përgjigjen nevojave të vazhdueshme specifike të profesionistëve.
A. Çfarë është CDS?
Inovacioni në radhë të parë është kulturë, pastaj proçes teknologjik! Certipass Digital Skills është enti i vetëm distributor i autorizuar nga CERTIPASS për shpërndarjen e çertifikimeve EIPASS (European Informatics PASSport) në territorin e: Shqipërisë, Bosnjë – Herzegovinës, Kosovës, Maqedonisë, Serbisë dhe Malit të Zi. Certipass Digital Skills promovon marrëveshje dhe partneritete me shkollat, universitetet, entet publike dhe entet e kërkimit, kombëtare dhe ndërkombëtare, për zhvillimin në bashkëpunim të projekteve të rëndësishme dhe të iniciativave në fushën kulturore, edukative, formuese dhe shkencore.
Objektivi është favorizimi dhe shpërndarja e zhvillimit të kompetencave dixhitale dhe promovimi i rritjes së numrit të të rinjve të talentuar, duke marrë pjesë edhe në projekte të rëndësishme kombëtare dhe ndërkombëtare që lidhen me temën e formimit dhe të çertifikimit të kompetencave TIK, lidhur me edukimin dhe punën.
Certipass Digital Skills propozon zgjidhje formimi dhe çertifikimi të kompetencave në fushën e TIK, me një gamë të gjerë shërbimesh bashkëkohore duke ofruar metodologjitë dhe teknologjitë më të avancuara, të disponueshme në ditët e sotme, që lejojnë përvetësimin e niveleve të ndryshme të kompetencave në funksion të përmbajtjes didaktike, të programit të studimeve të ndërmarra apo që do të ndërmerren, të sjelljeve personale, të pritshmërive si dhe të roleve të punësimit të kandidatëve.
Digital Skills bashkëpunon për realizimin e projekteve evropiane të koofinancuara: Një mundësi e vyer kjo për kulturën dhe për ata që bashkëpunojnë në këtë sektor, për arritjen e një mbështetjeje në realizimin e ideve dhe projekteve, iniciativave dhe aktiviteteve që lejojnë përhapjen e identitetit kulturor të vendit.
B. Çfarë është EIPASS?
'''EIPASS (European Informatics PASSport - Pashaporta Evropiane e Informatikës), është programi ndërkombëtar i çertifikimit të kompetencave dixhitale që bën të mundur përdorimin e menjëhershëm të kompetencave të fituara në shkollë, universitet dhe në çdo vend pune apo përvoje personale. Me EIPASS, Pashaporta Evropiane e Informatikës, çertifikimi i kompetencave në fushën e TIK kualifikon dhe i jep vlerë CV-së suaj, duke lehtësuar futjen në botën akademike dhe në botën e punës. EIPASS mbështet përhapjen e kulturës dixhitale dhe principin e LifeLong Learning mbi të cilin bazohen programet ndërkombëtare të çertifikimit. Shërbimet EIPASS të çertifikimit azhornohen vazhdimisht, si në përmbajtje ashtu edhe në aspektin teknik.
C. Çfarë është CERTIPASS?
CERTIPASS është Enti i parë i çertifikuar nga UNI EN ISO 9001:2008, në fushën e çertifikimeve informatike. Me përkujdesjen dhe punën profesionale të të gjithë bashkëpunëtorëve, CERTIPASS kujdeset dhe i jep rëndësi të veçantë përmbajtjes, formës dhe funksionimit të sistemit të përpunimit të Programeve të çertifikimit EIPASS. Çertifikimi i cilësisë ISO 9001 është një tjetër garanci: puna jonë është organizuar nëpërmjet proçedurave dhe metodave të arsyetuara, të verifikuara dhe vazhdimisht të vlerësuara për të rregulluar dhe përmirësuar standartet tona, performancën tonë si dhe cilësinë e shërbimeve që ofrojmë.
D. Çfarë është KULTURA INFORMATIKE?
Kultura informatike është një element bazë i formimit të përhershëm (Lifelong Learning). Gjithashtu ajo është elementi bazë i aftësisë për të përdorur kompjuterin dhe internetin në mënyrë "korrekte dhe efikase", si një kusht paraprak për njohjen dhe përdorimin e metodologjive të të mësuarit modern dhe efikas.
Akreditimi
'''CERTIPASS merr pjesë në sektorin e formimit dhe të arsimit, me qëllimin e çertifikimit të kompetencave në fushën e TIK, duke konsideruar këtë çertifikim si një mjet strategjik dhe thelbësor për rritjen e kulturës dixhitale në tërësi, duke bërë të mundur kështu përhapjen e atyre aftësive "jo formale" që institucionet dhe komuniteti kanë vendosur në bazë të profilit të qytetarit të ri evropian (ET 2020). Qëllimi është ai i pajisjes me çertifikatë të kompetencave në fushën e njohurive TIK dhe për këtë arsye të përdorshme në kontekstet shkollore, universitare dhe të punës, duke u klasifikuar në CV kandidatësh dhe duke kontribuar në avancimin e karrierës nëpërmjet programeve specifike të çertifikimit të sektorit.
Inspektimet
Për të siguruar transparencën dhe efikasitetin e shërbimeve të seancave të provimeve, Trupi Inspektues zhvillon veprimet e kontrollit dhe monitorimit, duke verifikuar gjithashtu që, në Ei-Center të jenë respektuar dhe zbatuar të gjitha normat dhe proçedurat e nënshkruara në fazën e akreditimit. Në një rrjet në të cilin vlerat e "shpërndarjes" dhe "rritjes reciproke" janë baza e marrëdhënieve bashkëpunuese, veprimet e inspektimit bëhen një rast përballjeje që finalizohet me përmirësimin e vazhdueshëm të shërbimeve EIPASS dhe të shërbimeve që vetë Ei-Center ofron.
Mbështetja e EIPASS për Ei-Center
Shpërndan know-how të fituara në vitet e eksperiencës, të domosdoshme për të vepruar me profesionalizëm në këtë fushë. Garanton format e duhura dhe efikase të ndihmës në fazën e fillimit dhe për të gjithë periudhën e anëtarësimit. Programon azhornimin e vazhdueshëm lidhur me përfaqësuesit e zonës për çdo Ei-Center. Projekton dhe përpunon materiale komunikimi të nevojshme për promovimin korrekt të shërbimeve EIPASS, në dispozicion të Ei-Center pa pagesë. Organizon dhe mbështet në bashkëpunim me Partnerët e përkryer, aktivitete të llojit seminare, konferenca të profesionalizmit të lartë dhe me një përmbajtje shkencore, inovative dhe eksperimentale.
Kush mund të bëhet Ei-Center?
Qendrat edukative dhe trajnuese, publike dhe private, të tilla si Institucione Shkollore të të gjithave niveleve, Universitetet dhe Qendrat e formimit. Anëtarësimi në cilësinë e Ei-Center siguron mbështetjen e trajnimit dhe çertifikimit të aftë për përmbushjen e çdo nevoje, nga alfabetizimi i parë informatik deri në çertifikimin e një niveli më të lartë të kompetencave të avancuara të sektorit.
Të bëhesh një Ei- Center është sinonim i inovacionit, cilësisë dhe ndërkombëtarizimit. Sistemi është i zbatueshëm në çdo territor në gjendje të ofrojë mundësi të menjëhershme zhvillimi.
Çfarë është një Qendër Evropiane e Informatikës, (Ei-Center)?
Ei-Center janë Shkolla, Universitete dhe Ente të trajnimit të pavarur që, pas një verifikimi të kujdesshëm të zotërimit të kërkesave të akreditimit të nevojshëm, autorizohen nga CERTIPASS në shpërndarjen e rrugëtimeve të Çertifikimit EIPASS në qendrat e tyre të provimit. Për të garantuar standarte të larta të cilësisë, CERTIPASS bashkëpunon me Trupin Inspektues, përgjegjës për veprimet e kontrollit dhe monitorimit, me qëllim që të verifikojë që Ei-Center kanë respektuar dhe zbatuar të gjitha normat dhe proçedurat në fazën e akreditimit.
Për të marrë çertifikimin EIPASS është e nevojshme të shkoni në një Ei-Center të akredituar dhe të merrni Ei-Card-in e mbushur me kreditet e nevojshme për të kryer provimin e çertifikimit të zgjedhur.
Si të kërkosh një Ei-Center?
1. Shtypim www.eipass.com
4. Tek shiriti i parë klik Tutte.
5. Tek shiriti i dytë klilk rrethin ose qytetin dhe do t'ju shfaqet lista me të gjitha Qendrat Evropiane të Akredituara për atë qytet.
Monotipia
thumb|Monotipi e [[Giovanni Benedetto Castiglione]]
Monotipia është mënyrë e shtypit në teknologjinë grafike në të cilën fitohet vetëm një kopje e shtypit dhe çdo kopje e shtypur në këtë teknikë ka vlerën e origjinalit.
Monotipia në një ngjyrë fitohet kur në gurin litografik, metal apo pllakë xhami vendoset ngjyra e shtypit. Dhe në matricën e përgatitur përforcohet letra e hollë, pastaj duhet pasur kujdes që ajo mos të ngjitet për së tepërmi për ngjyre. Nëpër fletë vizatohet me laps apo me ndonjë pendë në formë gjilpëre. Çdo presion në pllakë e tërhjek nga një pjesë të ngjyrës, kurse në anën tjetër mbetet gjurma (kopja e shtypur). Kur vizatimi të jetë i gatshëm, në letër mbetet kopja në pozitiv, ndërsa në pllakë në negativ. Pastaj në të njëjtën kopje, negativi mund të shtypet në tjetër letër nëse me ndonjë rrotullues të përshtatshëm e presojmë. Në këtë mënyrë dy vizatime të ndryshme ashtuqë njëri është në negativ ndërsa tjetri në pozitiv.
Punimi i pllakës monotipike të shtresuar me ngjyrë grafike, kërkon një koncentrim dhe përgatitje të punës që do të thotë se kjo nuk mund të shfrytëzohet shumë në kushtet shkollore. Është përshtatshme për fëmijë në shkollën fillore, sepse mundëson të zhvillohen aftësitë kreative dhe artistike duke bërë kombinime me figura dhe kjo teknikë të çlodh dhe të gëzon në punë.
Stadiumi "Ismet Shabani"
Stadiumi "Ismet Shabani" një është një stadium futbolli në Ferizaj, në të cilin i luan ndeshjet Klubi Futbollistik Ferizaj. Stadiumi ka një kapacitet prej 2.000 ulësesh.
Treni prej akulli
Treni prej akulli novelë, Autori: Vladimir Ndini. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2012. Faqet e librit 90. ISBN 978-99928-148-03-2
Udhëzues fushor i florës së Shqipërisë
Udhëzues fushor i florës së Shqipërisë me Autor Jani Vangjeli. Botuar nga Akademia e Shkencave. Instituti Kërkimeve Biologjike. Tiranë, 2003. Faqet e librit 598. ISBN 99927-818-6-6
Qytetërimi neolitik dhe eneolitik në Shqipëri
Qytetërimi neolitik dhe eneolitik në Shqipëri me Autor Muzafer Korkuti. Botuar nga Akademia e Shkencave e Shqipërisë. Tiranë, 2010. Faqet e librit 351. ISBN 978-99956-10-42-5
August Strindberg
parapamje|August Strindberg
August Strindberg (22 janar 1849, 14 maj 1912), shkrimtar dhe piktor suedez. Studime në Upsalë që Strindberg i filloj i ndërpresi pa provim dhe pati ekonomikisht një jetesë i pasigurt si gazetar deri 1874 kur marri punë si e.o. amanuensis në Bibliotekën Mbretërore dhe me këtë edhe siguri sociale. Ai u martua 1877 me Siri von Essen.
Në një mbledhje novelash Från Fjerdingen och Svartbäcken (1877), Strindbergu ka përshkruar jetën si student ne Upsalë dhe kritikoj ashpër edukimin të shkollës universitare. Në një roman më kritikë sociale, Röda rummet/Dhoma i kuqe, ai zbuloj mashtrimet ekonomike në botën financiare dhe mospërputhje brenda drejtoria, parlament, kishën dhe në shtëpia botuese, shtypin suedez dhe teatrin. Kritika ndaj institucione shoqërore i bëri Strindbergun shkrimtarin më i diskutueshëm dhe i kritikuar në Suedi, por për shkak të tregimor i shkëlqyeshëm të kryeqytetit suedezë ai u ndihë plotësisht i pranueshëm që në fillimi. Kjo libër satirike filloj realizmin të kohës 1880 në letërsinë suedeze.
Strindbergu vazhdoi me shkru drama historike : Gillets hemlighet/Fshehtësia e Gilletit (1880), Lycko-Pers resa/Udhëtimi i Pers i lumtur (1882) och Herr Bengts hustru/Gruja i zotërisë Bengt (1882). Kur u kritikuar për padituri në historinë e qytetërimit demokratikë të tij parimore për shkak të librit Svenska folket/Populli suedezë (1881–82) ai i bëj një sulm të ashpër në një roman kritikë sociale, Det nya riket/Shteti i Ri (1882). Përveç poemë dashurie përmban Dikter/Poema (1883) kritikë revolucionare.
Strindbergu ka bë tani armik kudo. Ai e lë punën në Bibliotekën Mbretërore dhe më familjen e braktis vendin për Paris, por zhvendos 1884 në Zvicër.
Strindbergu flet për një socializëm anarkiste në një shkallë të vogël sipas Utopier i verkligheten/Utopia në të vërtetë (1885). Dashuri dhe martesë shqyrtoi ai në mbledhjen novelash Giftas 1–2 (1884–86). Andej behët portret gruaje të tij gjithnjë e më shumë kritike, pjesërisht për shkak të brengosje në martesën të vetës. Një tallje me kungimin ngriti një aktakuzë kundër tij për blasfemi. Procesi gjyqësore u bërë një barrë e rëndë psikike, "edhe megjithë ai nderua si të ishte një hero pas lirimit dhe kthimit në shtëpi. Tendenca të tij paranoike u forcua dhe u bë permanent.
Mbasi procesi novelash Giftas Strindbergu kishte nevojë të sqaroj veten për publikun e gjerë. Ai shkruajti një seri romana autobiografik, Tjänstekvinnans son (1886–1909), ku analizoj jetën e vet me aftësi psikologjike dhe ndaj personalitetin e vet në pamje të ndryshme.
En dåres försvarstal/Vetëmbrojtja budallaqe, që Strindbergu shkruajti në frëngjisht 1887–88, është një përpjekje për më shmang deklarimin si i sëmurë psikik; ai projektoj që gruaja është faji. Drama Fadren/Atë është një ngjeshje në të njëjtën temë. Sugjestionimi psikologjike ka një roll i rëndësishëm, sikur në dramën Fröken Julie/Zonjusha Julie (1888), kryevepra e natyralizmit psikologjik, ku në parathënien shpjegon Strindbergu që figurat janë mjaft pa karaktere. Ai e plotësoj psikologjinë me idea nga Spencer, Taine, Zola, Nietzsche dhe me vetëanalizë. Në dramën Fordringsägare/Kreditor (1889) lufta e trurit është temë qendrore.
Strindbergu e ka shkru romanin Hemsöborna/Banorët e Hemsösë (1887) kur kishte probleme personale më të vështira. Por Strindbergu e bëri si një gjë e parëndësishëm këtë vepër e freskë dhe harmonike. Libri pati një rol terapeutike për ata në një gjendje e vështirë, por mbas njëqind vjet nuk është e harruar. Libri është letërsi e gjallë. Strindbergu vazhdoj më përshkru jetën arkipelage në novelën Skärkarlslif (1888) dhe në romaninn i hafsbandet (1890), që karakterizon më filozofin rreth një njëri superior (übermensch).
Strindbergu erdhi përsëri në Suedi 1889 dhe u nda nga martesa 1891. Në fillimin e 1890-eve ai i njohi veten i shpërfillur. Një përpjekje për me zë vend si shkrimtar në Gjermani marri fund pa sukses dhe pas një martesë e shkurtër më gazetaren austriake Frida Uhl shkoj Paris, ku merre me okultizmi dhe alkimi. Ai kaloi në një krizë psikiatrike, që e përshkruaj në Inferno (1897) dhe Legender/Legjenda (1898), dhe krijoj një Zot ndëshkues. Personazhi kryesor në dramën Till Damaskus/Tek Damaskus (1–3, 1898–1904) kërkon në besim qëllimin i jetës. Kjo dramë ka përmbajte ekspresionizëm dhe surrealizëm. Në një radhë dramash mbretërore është kronologjia e neglizhuar. Anakronizma ai i konsideroj domosdoshëm për teknikën e dramës, këtilla përdori ai qysh më romanin "Mäster Olof". Kryevepra ndërmjet këto drama mbretërore është Gustaf Vasa (1899). Dödsdansen/ Valle vdekje (1–2, 1901) është një dramë martesësh rreth urrejtje dashurie si një gjendje ekzistencial. Strindbergu ishte martuar me aktoren Harriet Bosse, dhe për asaj e shkrujti rolin Indras dotter/Bija e Indrës në Ett drömspel/Një lojë ëndërr (1902), ku ai bashkoj eksperienca reale e ndryshme brenda ëndërra pa lidhje, por i rremë në forma logjike. Kjo dramë konsideroj Strindbergu si më të madhe prej tjera vepëra të tij.
Në Götiska rummet/Dhoma Gëta (1904) përtërij kritikën shoqërore të rinisë. Theksohet që ai kritikoj shoqërinë më mirë përpara. Shkrimtarë të papëlqyeshëm sulmoi në Svarta fanor/Flamuri i Zi (1907), por një zënkë të madhe me ata së pari kishte në një grindje. 1907 ai i krijoj katër vepëra për teatër dhe forcoji pozitën e vet si nismëtar skenike, veprat janë Oväder/Stuhi, Brända tomten/Trualli i djegur, Spöksonaten/Fantazmi Sonata och Pelikanen/Pelikani. Ai pohoj që teatri është i gjallë nga fjala e folur dhe nuk ka nevojë për dekorime dhe kostuma. Ai kritikoj shkencën, armik i betuar i fesë, në En blå bok/Një libër e kaltër (1–4, 1907–12); autoritetet ishte Bibla dhe Swedenborg. Në dramën e fund, Stora landsvägen/Rruga e madhe (1909), përshkrimi është rruga e vdekjes.
Strindberg ishte i mirë si kritikues i shoqërisë por i pabesueshëm për shkak që ai i mbrojti ndërrimet e këndvështrimët të shpejta duke bëri ndryshmin një cilësi të mirë. Sipas Knut Hamsun ai ishte "një radikal por një radikal reaksionar". Strindbergu besoj që "një vjershëtar vërtetë duhet sakrifikoj vetën si person për veprën e vetë", dhe ai në jetë flijoj jo vetëm vetën por edhe pa konsiderim edhe tjerë për ketë arsye. Veprimtaria e tij është personal dhe intensiv, ai gjej udhën të veta por edhe parlajmëroj drejtime letrare që bëj atë i pëlqyeshëm. Strindbergu është shkrimtari më i madh në letërsinë suedeze.
Përmbledhje e veprave të Strindbergut 1-55 botoi John Landquist 1912–21. Brev/Letëra 1–22 botoi shoqëria Strindbergssällskapet 1948–2002, që redaktoi Torsten Eklund (1–15) dhe Björn Meidal (16–22). Një tirazh është në botim që nga 1981 më Lars Dahlbäck si redaktor kryesor deri 2009, pasi Per Stam. Tirazhi kombëtar synoj të përmbledh 72 vëllime përveç komenta me tekste kritike në formë elektronike.
Strindberg kushtoj kohë artit figurativ nën periudha të shkurtër. Ai bëri pikturën e parë në vaj 1872 (që sot është e zhdukur), mbasi një vjet ka pikturua disa imazhe peizazhe nga Kymmendö dhe Sandhamn. Si në fillim në keto piktura ai shfrytëzoi pikësëpari pasurinë e ngjyrave për shprehje. Gjatë qëndrimin në qytetin zviceran Gersau 1886 ai marri disa auto-portrete fotografike në frymën e realizmin estetik. Në verën e hershme 1892 pikturoj përsëri në Dalarö. Motive ishte vala të rrezikshme, oqeanet e stuhishme, shtrëngata, shenja për lundrim. Pikturat ai i tregoi në një ekspozitë vetjake në Stockholm njëtën verë, por nuk pati kuptim nga mik e artit. Në vjeshtën 1892 dhe 1893 ai vazhdoj me ngjyros në Berlin. Në Dornach u krijua njëzet piktura, që ndryshojnë dy motive, shpella dhe vala kah shkëmbinin, dhe kanë të qartë një simbolik e qartë fshehur. Mbasi zhvendos në Passy dhe Paris vjeshtën e vitit 1894 ai krijua një seri pikturash me motive e detit.
Në viteve 1901 dhe 1903 rifilloj pikturimin sikurse 1905 kur e kryej pikturat e fundit e vet. Sipërpërmenduar Strindbergu punoj gjithashtu med fotografim, dhe në shekulli tetëmbëdhjetë fotografimet ishte pjesë e shkencave natyrore të tij ; fotografiat ndërkaq konsiderojnë si vepër arti. Këto fotografia ai bëri së bashku më fotografë; qysh nga 1906 dhe disa vite përpara bashkëpunoj me och några år framåt samarbetade han med një fotograf Herman Andersson, dhe ata kanë krijua fotografia mbi rrugëve dhe formacion reje.
Álvaro García Linera
220px|parapamje|Álvaro García Linera
Álvaro Marcelo García Linera (* 19 tetor 1962) është një politikan dhe sociolog bolivian und Sociologe. Ne vitin 2005 ai u zgjodh ne krah te Evo Morales si zevendes president. Te dy janë anëtare te Movimiento al Socialismo.
I lindur në Cochabamba ndoqi Colegio San Agustín. Me pas studioi ne Universidad Nacional Autónoma de México ne Mexiko-Stadt dhe u be Matematikan.
Pas kthimit të tij në Bolivi, ai u përpoq për të zbatuar disa nga bindjet e tij socialiste në praktikë dhe u bashkua me "Ayllus Rojos", një grup prej eksperimental, i frymëzuara nga marksizmi i komuniteteve Indigjene në veriperëndim te Bolivisë. Kur kjo përpjekje dështoi, García Linera vendosi për një angazhim radikal.
Kantonet e Francës
Kantonet e Francës janë nënndarje territoriale të departamenteve dhe qarqeve të Republikës Franceze.
Përveç rolit të tyre si njësi organizative në lidhje me aspekte të caktuara të administrimit të shërbimeve publike dhe drejtësisë, qëllimi kryesor i kantoneve sot është të shërbejnë si zona elektorale për zgjedhjen e anëtarëve të asambleve përfaqësuese të krijuara në secilin prej departamenteve territoriale të Francës (këshillat e departamenteve, më parë këshillat e përgjithshëm). Për këtë arsye, zgjedhje të tilla në Francë njiheshin si "zgjedhje kantonale", deri në vitin 2015 kur emri i tyre u ndryshua në "zgjedhje departamenti" për t'u përshtatur me emrin e këshillave të departamenteve.
Që nga viti 2015, në Francë kishte 2,054 kantone.
Shumica e tyre grupojnë së bashku një numër komunash (ndarja administrative më e ulët e Republikës Franceze), megjithëse komunat më të mëdha mund të përfshihen në më shumë se një kanton, pasi kantonet - në kontrast të dukshëm me komunat, të cilat kanë më shumë se dy milionë banorë (Paris) dhe vetëm një person (Rochefourchat) - synohen të jenë afërsisht të barabartë në madhësinë e popullsisë.
Roli dhe administrimi
Roli i kantonit është, në thelb, të sigurojë një kornizë për zgjedhjet e departamenteve. Çdo kanton zgjedh një grua dhe një burrë për ta përfaqësuar atë në conseil départemental du département – ​​ose këshillin e departamentit për departamentin, që është ndarja kryesore administrative e Republikës Franceze.
Në zonat urbane, një komunë e vetme përfshin përgjithësisht disa kantone. Anasjelltas, në zonat rurale, një kanton mund të përbëhet nga disa komuna më të vogla. Në rastin e fundit, shërbimet administrative, për shembull shtabi i xhandarmërisë, ndodhen shpesh në qytetin kryesor (chef-lieu) të kantonit, megjithëse ka përjashtime, si kantonet Gaillon-Campagne dhe Sarreguemines-Campagne, të cilat kanë të përbashkëta një "krye-qytet" që nuk i përket asnjërit kanton.
Për qëllime statistikore (INSEE), njëzet qarqet e Parisit - nënndarjet administrative të atij qyteti - konsiderohen ndonjëherë kantone, por ato nuk shërbejnë për një funksion më të madh elektoral.
Kantonet gjithashtu formojnë rrethe ligjore, si selitë e Tribunaux d'instance ose "Gjykatat e Shkallës së Parë" (also, "TI"...) Historikisht, kantonet quhen justices de paix ose "gjykatat e rrethit".
Historia
Kantonet u krijuan në vitin 1790 në të njëjtën kohë me départements nga Komiteti Revolucionar për Ndarjen e Territorit (Comité de division). Ata ishin më të shumtë se sot (ndërmjet 40 dhe 60 për çdo departament). Kantonet në fillim u grupuan në ato që quheshin rrethe. Pas shfuqizimit të rrethit në 1800, ato u riorganizuan nga Konsullata në rrethe. Numri i kantoneve më pas u reduktua në mënyrë drastike (midis 30 dhe 50 njësi) nga Loi du 8 pluviôse an IX (28 janar 1801), ose "Ligji për zvogëlimin e numrit të gjykatave të rretheve", ose Loi portant reduction du nombre de justices de paix në frëngjisht. Prefektët e departamenteve iu tha nga qeveria që t'i gruponin komunat brenda kantoneve të sapokrijuara. Listat e departamenteve, pasi miratoheshin nga qeveria, u botuan në Bulletin des lois në 1801 dhe 1802; këto lista ishin baza e ndarjeve administrative të Francës nga atëherë deri në vitin 2015, megjithëse kantonet me popullsi të vogël u eliminuan dhe u krijuan kantone të reja në zona me rritje të fortë demografike. Në përgjithësi, numri i tyre u rrit ndjeshëm.
Në maj të vitit 2013 u miratua një ligj që uli në mënyrë drastike numrin e kantoneve. Ky ligj hyri në fuqi në zgjedhjet e departamenteve franceze në mars 2015. Para reformës kantonale, kishte 4,032 kantone; më pas ishin 2,054, me kantonet në Martinikë dhe Guajana të shfuqizuara. Ligji i reformës i vitit 2013 ndryshoi gjithashtu përfaqësimin e kantoneve në këshillat e departamenteve: çdo kanton tani përfaqësohet nga një burrë dhe një grua.
Zemërimi i piktorit të vogël
Zemërimi i piktorit të vogël novela, Autori: Sokol Jakova. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2008. Faqet e librit 150. ISBN 978-99956-6-9
Kantoni Pré-en-Pail
Kantoni Pré-en-Pail (frëngjisht: Canton de Pré-en-Pail) është një kanton në departamentin Mayenne, rajonin Pays de la Loire në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Pré-en-Pail. Ka sipërfaqe 144.93km2 dhe popullsi 5536 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Pré-en-Pail aktualisht përbëhet nga 7 komuna.
Skalitësit e lirisë
Skalitësit e lirisë Autori: Xhevat Malltezi. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2009. Faqet e librit 165. ISBN 978-99956-14-36-2
Ponor
Ponor është një komunë në qarkun Alba në Rumani. Ka një popullsi prej 538 banorësh dhe sipërfaqe 62,16 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 6 fshatrave: După Deal, Geogel, Măcăreşti, Ponor, Vale în Jos, Valea Bucurului.
Referime
Ponor
Bughea de Jos (Argeş)
Bughea de Jos (Argeş) është një komunë në qarkun Argeş në Rumani. Ka një popullsi prej 2.985 banorësh dhe sipërfaqe 24,00 km².
Kalsoyarfjørður
Kalsoyarfjørður, ose Kalsøfjord në gjuhën daneze, është një ngushticë e Ishujve Faroe e cila ndodhet mes ishujve Kalsoy në perëndim dhe Kunoy në lindje.
Ardit Beqiri
Ardit Beqiri (lindur më 13 Shkurt 1979 në Shkodër, Shqipëri) është mbrojtës i KF Partizani dhe është gjithashtu edhe kapiteni i skuadrës.
Manastiri (qytet)
Manastiri (maqedonisht: Битола, Bitola) është qyteti i dytë më i madh në Maqedoninë e Veriut i cili ndodhet në pjesën jugore të vendit. Ai është qyteti në të cilin është krijuar alfabeti shqip. Qyteti është një qendër administrative, kulturore, industriale, komerciale, dhe edukative. Ai paraqet është një kryqëzim të rëndësishëm që lidh jugun e detit Adriatik me Detin Egje dhe Europën Qendrore. Është i njohur si "qytetin e konsujve" që nga periudha osmane, pasi që shumë vende evropiane kanë konsullata në Manastir.
Thana
( lat. Cornus mas L.), e njohur edhe si: thanë e butë, thanë e kuqe, sharrëkuqe, është bimë e familjes Cornaceae.
Manastiri (qytet)
Ekonomia
Në Manastir gjendet potenciali më i madh ekonomik pas qytetit të Shkupit. Manastiri është qendër e industrisë së materialit ndërtimor, e industrisë metal-përpunuese, tekstile, të lëkurës, ushqimit, etj.
Thana
Përshkrimi
Thana është një shkurre gjethe rënëse mesatare ose e madhe, ose pemë e vogël 5–12 metra e lartë, me degë kafe të errët dhe degëza të gjelbërta. Gjethet janë në anë të kundërta, 4-10 cm të gjata dhe 2–4 cm të gjera, me një formë ovale të zgjatur. Lulet janë të vogla (5-10 mm në diametër), me katër petale të verdha, që çelin në grupime prej 10-25 lule së bashku, në fund të dimrit (midis shkurtit dhe marsit), shumë përpara se të shfaqen gjethet. Fruti është i kuq me formë vezake 2 cm i gjatë dhe 1.5 cm në diametër dhe ka një bërthamë gjithashtu me formë vezake dhe që piqet në mes deri në fund të verës.
Manastiri (qytet)
Kultura
Gjatë fillim shekullit XIX, Manastiri ka qenë një nga vatrat kryesore të klubeve shqiptare, të cilat orvateshin për përhapjen e arsimit shqip kudo ndër shqiptarët. Pas Revolucionit Xhonturk (1908), duke përfituar nga lëshimet e vogla që bënë fillimisht xhonturqit, Manastiri bëhet çerdhe e vërtetë e klubeve shqiptare, patriotëve shqiptarë dhe shtypshkronjave të librave në gjuhën shqipe. Në këtë qytet shqiptar u mbajt Kongresi i Manastirit (1909) i cili priu për një alfabet të njësuar të gjuhës shqipe.
Thana
Frutat
Fruti është i ngrënshëm, siç përdoret në Evropën Lindore, Britani të Madhe dhe Kolumbinë Britanike, Kanada, por fruti i papjekur është i athët. Kur piqen, frutat janë të kuqe të errët ose të verdhë të hapur. Ka një shije acidike. Përdoret kryesisht për të bërë prevede ose liko, por gjithashtu mund të hahet edhe i tharë. Në Shqipëri dhe Bosnje dhe Hercegovinë nga frutat e thanës prodhohet raki, ndërsa në Azerbajxhan dhe Armeni prodhohet vodkë.
Manastiri (qytet)
Kultura
Mbas Luftërave Ballkanike, Manastiri u pushtua nga hordhi serbe, të cilat bënë mizori të papapara mbi popullsinë shqiptare të Manastirit. Manastiri gjithashtu njihet edhe si një nga qytetet shqiptare që ka mbështetur Kryengritjen e Ilindenit (Ilirdës) (1903) e cila i siguroi Republikës së Krushevës një autonomi të shkurtër. Në këtë qytet janë takuar shpeshherë përfaqësuesit patriotë shqiptarë si Çerçiz Topulli, Bajo Topulli, Mihal Grameno, Ahmet Njazi Bej Resnja me krerët e rezistencës maqedonase.
Thana
Lulet
Thana përdoret edhe si pemë zbukuruese, për lulet e saj të verdha të cilat mbushin pemën në fund të dimrit.
Manastiri (qytet)
Historia
Manastiri ka qenë kryeqendër gravituese e Vilajetit të Manastirit, i cili përfshinte një sipërfaqe prej 22.000 km katrorë, ku bënin pjesë edhe tokat shqiptare të Iliridës deri në Elbasan.
Thana
Druri i thanës
Druri i C. mas është jashtëzakonisht i dendur dhe, ndryshe nga druri i shumicës së specieve të tjera bimore drunore, nuk noton mbi ujë. Kjo dendësi e bën atë të vlefshëm për prodhimin e dorezave të veglave, pjesëve për makina, etj.
Manastiri (qytet)
Historia
Manastiri është qytet i hershëm mesjetar i banuar nga popullsia arbërore. Ky qytet është ngërthyer në arteriet më të rëndësishme të Ballkanit mesjetar. Në këtë qytet janë të njohura karvanët tregtarë, të cilët ekspozonin mallrat dhe produktet nga Lindja dhe Perëndimi.
Thana
Druri i thanës
Thana përdorej që nga shekulli i shtatë para Krishtit nga mjeshtrit shqiptarë dhe grekë për të ndërtuar shtiza, shigjeta dhe harqe. Zejtarët e konsideronin atë shumë më superior se çdo dru tjetër.
Manastiri (qytet)
Historia
Duke qenë se Manastiri ka paraqitur një pozitë tejet strategjike në Ballkan, pushtuesit osmanë, pas betejës së Savrës (Lushnjë) kundër Balshës II, iu sulën Manastirit dhe Kosturit si qytete ku do të mund ta përqendronin ushtrinë e tyre për pushtime të mëtejshme.
Thana
Druri i thanës
Në Itali, mazzarella, uncino ose bastone, një shkop i mbajtur nga barinjtë e rajonit Maremma, është bërë tradicionalisht nga druri i thanës dhe quhet crognolo ose grugnale, forma dialektesh të fjalës italisht: corniolo.
Manastiri (qytet)
Historia
Manastiri, si një nga qytetet më të rëndësishme të Ballkanit Jugor dhe në veçanti të Shqipërisë, është pushtuar kohë pas kohe nga pushtues të ndryshëm të huaj: Perandoria e Niqesë (Azi e Vogël), Perandoria Bizantine (formacion pasues i Perandorisë Romake), Perandoria Bullgare e mbretit Asen dhe nga Perandoria e Car Dushanit.
Këtu ndodhet godina e alfabetit shqiptar si muze (shtëpia e Fehim Zavalanit), ashtu si dhe godina e Bajo Topullit.
Politika
partia dominuese: LSDM
Të tjera
Telekomunikacioni Transporti Pushime
Zëri im
Zëri im poezi, Autori: Anton Papleka. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2010. Faqet e librit 190. ISBN 978-99956-14-55-3
Muzeu arkeologjik i Apolonisë
Muzeu arkeologjik i Apolonisë është i ndërtuar brenda arealit arkeologjik të Apolonisë. Muzeu u hap në vitin 1958 në gjysmëhark rreth kishës së Shën Mërisë.Ende sot jane  disa  statuja  ne kete  zone. Muzeu u rikonstruktuar disa herë dhe mori një formë përfundimtare në vitin 1985. Në vitin 1996 iu shtua edhe godina për kërkimet e studimet arkeologjike.
Udhëheqës të shteteve në vitin 1995
janë të radhitur sipas kontinenteve dhe pastaj në kontinente janë të radhitura shtetet sipas shkronjës.
Muzeu Kombëtar, Gdańsk
Muzeu Kombëtar në Gdańsk ( Muzeum Narodowe w Gdańsku ), i themeluar në vitin 1972 në Gdańsk është një nga degët kryesore të sistemit muzeor kombëtar të Polonisë. Historia e tij daton në çerekun e tretë të shekullit të 19-të.
Historia
Vendndodhja e tij kryesore është në manastirin e vjetër françeskan të vonë- gotik, i cili është përdorur për të vendosur ekspozita që nga fundi i shekullit të 19-të. Gjatë asaj periudhe ai njihej si Danziger Stadtmuseum, i cili mbante një koleksion të konsiderueshëm të veprave historike të artit. Thelbi i koleksionit të Muzeut përbën koleksionin e Jacob Kabrun, i cili përfshin disa mijëra piktura, vizatime dhe printime të mjeshtrave evropianë nga fundi i shekullit të 15-të deri në fillim të shekullit të 19-të.
Pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, 65% e ndërtesës kryesore të muzeut ishte shkatërruar dhe shumë nga koleksionet e muzeut humbën, duke përfshirë të gjitha ekspozitat numizmatike si dhe veprat e artit nga Lindja e Largët. Po ashtu biblioteka dhe disa nga të dhënat e muzeut humbën ose u shkatërruan. Ekspozita e parë e pasluftës u hap në vitin 1948 dhe muzeu ndryshoi emrin e tij në "Muzeu Pomeranian në Gdańsk". Në vitin 1956, kryevepra "Gjykimi i Fundit " i Hans Memling u kthye në Gdańsk. Edhe një pjesë e koleksioneve të pikturave dhe printimeve u rikthyen. Fillimisht muzeu ishte vendosur në Pallatin Opatów në Oliwa dhe përbënte departamentin etnografik të muzeut. Që nga viti 1989, pallati strehon koleksionin e muzeut të artit modern.
Departamentet
parapamje|260x260px| Porta e Gjelbër në Gdańsk Aktualisht muzeu ka shtatë departamente:
Kantoni Épinal-Est
Kantoni Épinal-Est (frëngjisht: Canton d'Épinal-Est) është një kanton në departamentin Vosges, rajonin Lorraine në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Épinal. Ka sipërfaqe 91.4km2 dhe popullsi 28525 banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Épinal-Est aktualisht përbëhet nga 10 komuna.
Lavdosh Feruni
Lavdosh Feruni është një nga veprimtarët e njohur të mjedisit në Shqipëri.
Konjuhi (Kratovë)
Konjuhi është fshat në komunën e Kratovës, në Republikën e Maqedonisë.
Festa e abetares - Abetare e pranverës
Festa e abetares - Abetare e pranverës Autori: Afërdita Avdiko. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2009. Faqet e librit 30. ISBN 978-99956-14-47-8
Kriza lindore dhe lëvizja shqiptare
Gjatë viteve 70 të shek. XIX u duk qartë se politika 40-vjeçare tanzimatiste e qarqeve sunduese osmane nuk arriti të ndalte procesin e shthurjes së mëtejshme të perandorisë së sulltanëve. Plogështia e strukturës shtetërore, arbitrariteti i hallkave administrative dhe korrupsioni i aparatit burokratik, që Perandoria Osmane kishte trashëguar nga sistemi i mëparshëm feudal-ushtarak, u shtuan më shumë. Në vitet 70 ekonomia e saj ndodhej në një amulli të përgjithshme. Gjatë dy dekadave të fundit vërshimi i mallrave të industrisë evropiane ishte trefishuar. Më 1875 niveli i eksportit përfaqësonte çerekun e importit. Kriza e saj financiare ishte acaruar në kulm. Porta e Lartë ishte e detyruar të merrte çdo vit nga jashtë borxhe të reja, pasi me të ardhurat buxhetore nuk përballonte dot as gjysmën e shpenzimeve të veta. Më 1875 të ardhurat ishin 800 milionë franga ari, kurse borxhet e saj të jashtme kapnin 5,3 miliardë franga ari. Perandoria Osmane nuk ishte në gjendje të shlyente jo vetëm këstet e kredive, por as kamatën e tyre të përvitshme.
Me gjithë përpjekjet e tyre gjysmëshekullore, qarqet sunduese osmane nuk i siguruan dot Perandorisë së tyre as qetësinë e brendshme politike. Kryengritjet e masave popullore kundër shtypjes feudale dhe ato të kombësive joturke kundër zgjedhës osmane, vazhduan të shpërthenin në të katër anët e Perandorisë. Për më tepër, tani kishte dalë në skenë, si forcë e re kundërshtare, edhe lëvizja liberale demokratike turke, e përfaqësuar nga organizata e “Osmanëve të Rinj”, e cila synonte të zhdukte despotizmin feudal teokratik të sulltanëve.
Edhe gjendja ndërkombëtare po zhvillohej në dëm të saj. Gjatë viteve 70 kishte dalë në skenë Perandoria Gjermane, e cila kishte filluar të trondiste pozitat ndërkombëtare të dy perandorive koloniale, të Anglisë dhe të Francës. Disfata që pësoi Franca nga Prusia (1871), i dha rast Rusisë cariste të hidhte poshtë nenet e Traktatit të Parisit (1856), që e pengonin të armatosej në Detin e Zi kundër Perandorisë Osmane. Po ashtu, Austro-Hungaria, pas disfatës që kishte pësuar politika e zgjerimit të saj në Gjermani e në Itali, kishte filluar të aktivizohej në drejtim të Gadishullit Ballkanik dhe të detit Egje. Gjatë kësaj kohe edhe Italia, e cila kishte përfunduar bashkimin e saj politik dhe kishte hyrë në radhët e Fuqive të Mëdha, ndonëse ishte ende e dobët, aspironte të vinte një këmbë në bregdetin lindor të Adriatikut.
Festa e abetares, abetare e natyrës
Festa e abetares, abetare e natyrës Autori: Afërdita Avdiko. Botuesi: Redona. Viti i botimit: 2009. Faqet e librit 30. ISBN 978/-99956-14-46-1
Kriza lindore dhe lëvizja shqiptare
Në këto rrethana shpërtheu në korrik të vitit 1875 kryengritja çlirimtare kundërosmane në Hercegovinë. Muajin tjetër ajo u shtri në Bosnjë. Në kryengritjet e të dy vendeve morën pjesë vetëm popullsitë sllave të krishtere. Banorët sllavë myslimanë, të cilët në Bosnjë përfaqësonin shumicën e popullsisë, qëndruan jashtë kryengritjes, madje pjesërisht anuan kundër saj. Me gjithë ndihmën që patën nga Serbia e Mali i Zi, kryengritësit nuk i bënë dot ballë kundërveprimit ushtarak osman. Në vjeshtë e në dimër, hovi i kryengritjeve ra, por në pranverën e vitit 1876 ato u gjallëruan përsëri. Për më tepër, në prill 1876 shpërtheu kryengritja çlirimtare në Bullgari. Megjithatë Porta e Lartë mundi përsëri t’i shtypte kryengritjet bullgare, boshnjake dhe hercegovinase.
Poşaga
Poşaga është një komunë në qarkun Alba në Rumani. Ka një popullsi prej 1.249 banorësh dhe sipërfaqe 134,00 km². Komuna është formuar nga bashkimi i 7 fshatrave: Corţeşti, Inceşti, Lunca, Orăşti, Poşaga de Jos, Poşaga de Sus, Săgagea.
Kriza lindore dhe lëvizja shqiptare
Sapo shpërtheu kryengritja në Hercegovinë e në Bosnjë, Serbia e Mali i Zi u përpoqën ta shtrinin zjarrin e saj edhe në popullsitë e tjera të shtypura të Turqisë Evropiane. Ato i nxitën për kryengritje kundërosmane edhe shqiptarët, por këta nuk lëvizën, sepse panë që Beogradi dhe Cetina kishin qëllime aneksioniste ndaj trojeve të tyre. Në qershor 1876, kur u pa se plani i shpërthimit të kryengritjes së përgjithshme të popujve të shtypur të Ballkanit kishte dështuar, Beogradi e Cetina kaluan në aksion të hapur. Serbia më 30 qershor dhe Mali i Zi më 1 korrik 1876 i shpallën luftë Perandorisë Osmane. Serbia e Mali i Zi patën përkrahjen e Perandorisë Ruse, e cila u dërgoi armatimet e nevojshme dhe, së bashku me to, edhe 30 mijë “vullnetarë” rusë për të luftuar për çlirimin e “vëllezërve” sllavë nga zgjedha osmane.
Virgjili
Virgjili ishte një poet romak, i famshëm për shkrimin e Eneidas, dhe për prezencen e tij tek operat e Dante Alighieri. Në shkrimet e tij ai flet edhe për Ilirët dhe Ilirinë.
Jeta
Virgjili në veprën e tij "Bacolica" shpesh përdor realizma të kohës në të cilën jetoi ndërsa në poemën "Georgica" mund të shihet dashuria e sinqertë e tij për natyrën dhe bujqësinë dhe bën përpjekje për të përgjithësuar njohuritë mbi ekonominë fshatare. Në vepren e tij "Eneiden" ("Iliada" e "Odiseja" romake) tregon për peripecitë e udhëtimit të heroit trojan Eneas, i cili përpara se të arrinte në Lat për të formuar gjoja mbretërinë e tij në tokën latine qëndroi për pak ditë edhe në Butrint. Kjo poemë mbeti e papërfunduar dhe u botua vetëm pas vdekjes së autorit.
Në veprn e Vergilit e gjejmë një stil të bukur, një varg melodioz dhe një gjuhë të punuar.
Pavarësia shqiptare dhe diplomacia e fuqive të mëdha : (1912-1914)
Pavarësia shqiptare dhe diplomacia e fuqive të mëdha : (1912-1914) me Autor Arben Puto. Botuar nga "Toena". Tiranë, 2012. Faqet e librit 584.
Vëllimi që po i jepet sot në dorë lexuesit është fryt i një pune shumëvjeçare. Objekti kryesor i shqyrtimit është aspekti diplomatik i çështjes shqiptare në evolucionin e vet në etapën “klasike” të imperializmit, në fund të shekullit XIX – fillim i shekullit XX.
Shtyrja kryesore për t’u angazhuarnë këtë fushë ka ardhur nga bindja se përpunimi i historisë diplomatike ka një rëndësi të veçantë në rastin tonë. Historia diplomatike e nxjerr Lëvizjen Kombëtare Shqiptare në dimension të ri, e vendos atë në kontekstin ballkanik e bile evropian, në një plan më të gjerë.
Për këtë ajo ka ushtruar kurdoherë një forcë tërheqëse të veçantë. Libri ka një bazë të gjerë burimesh. Janë konsultuar gjatë viteve arkivat e Fuqive të Mëdha: Romës, Parisit, Vjenës dhe Londrës. Një ndihmë të madhe ka dhënë Universiteti i Tiranës. U ndala posaçërisht periudhës së Pavarësisë (1912-1914) jo rastësisht.
Kjo është pa dyshim një periudhë kthese në historinë tonë kombëtare, por edhe e vetmja periudhë që i hapet trajtimit sintezë të çështjes shqiptare me të gjitha problemet që ka shtruar tani dhe më parë.
Do të ishte mosmirënjohje të mohohej roli i dorës së parë i Austrisë në çështjen e krijimit të një shteti shqiptar, por mirënjohja nuk duhet të kthehet në skllavëri. (Ismail Qemali, DDF, Bisedë me delegatin francez në KNK, dt. 4.11.1913)
Vendi ynë mund dhe do të kuvernohet për njëfarë dhimokratie, prej pleqet, sikundër kanë qënë prindërit tanë qëmotit, dhe sikundër janë edhe sot malësitë e Shqipërisë, që janë thuajse të dlira e më vete. (Sami Frashëri ,“Shqipëria ç’ka qenë, ç‘është e ç’do të bëhet”)
Beteja e Uhudit
Beteja e Uhudit ishte një angazhim i madh midis myslimanëve të hershëm dhe kurejshëve gjatë luftës mysliman-kurejsh. Beteja u zhvillua në një luginë në veri të Malit të Uhudit afër Medinës të shtunën, më 23 mars 625 pas Krishtit (7 Sheval, 3 Hixhri).
Beteja u pa si një pengesë e rëndësishme për muslimanët dhe një fitore e vogël për kurejshët pasi ata do të ktheheshin me një forcë edhe më të madhe në Betejën e Hendekut.
Prapavija
parapamje|djathtas|Beteja e Uhudit me detaje të avancuara Myslimanët e hershëm u persekutuan nga Kurejshët në qytetin e tyre të lindjes në Mekë për më shumë se një dekadë. Kur shpallja hyjnore erdhi për të migruar, Muhamedi dhe myslimanët u larguan për t'u vendosur në Medine për t'i shpëtuar persekutimit dhe për të ndërtuar një komunitet atje.
Myslimanët dhe kurejshët u përleshën shpesh në përleshje dhe bastisje, duke kulmuar në Betejën e Bedrit në mars 624. Mekasit u shpartalluan me udhëheqësit e tyre të rëndësishëm të vrarë në betejë, duke përfshirë famëkeqin Amr ibn Hisham.
Përleshje të mëtejshme mes mekasve dhe muslimanëve do të ndodhin pas kësaj. Disa muaj më vonë, Ebu Sufjani mobilizoi një forcë pushtuese prej mbi 3000 burrash për t'u hakmarrë kundër myslimanëve për humbjet në Bedr.
Beteja
parapamje|djathtas|Mali Uhud shihet nga varrezat e dëshmorëve të Uhudit
Mekasit marshojnë për në Medine
parapamje|Lugina e malit Uhud (mali i dyfishtë që shihet më poshtë në vijën e strukturës së kullës) ku Muhamedi u çua për të pushuar pas lëndimit Në krye të një ushtrie prej 3000 trupash, Ebu Sufjan ibn Harb u nis drejt Medinës për t'u hakmarrë për humbjen e mekasve në Bedr. Ata fushuan në kullotat në veri të qytetit, me shpresën se myslimanët do të dilnin për t'i takuar. Sipas historianit të hershëm mysliman Ibn Is'hak, një numër i grave mekase thuhet se kanë shoqëruar ushtrinë e Ebu Sufjanit për të rritur moralin e tyre, duke përfshirë Hind bint 'Utbah, gruan e Ebu Sufjanit.
Një skaut lajmëroi Muhamedin për praninë dhe numrat e ushtrisë mekase vonë të enjten, më 20 dhjetor 624. Të nesërmen në mëngjes, u mblodh një këshill mysliman i luftës dhe pati një mosmarrëveshje se si të zmbrapseshin më mirë mekasit. Muhamedi dhe shumë prej figurave të larta të mençura sugjeruan se do të ishte më e sigurt të luftoje brenda Medinës dhe të përfitonte nga fortesat e saj të fortifikuara. Myslimanët më të rinj argumentuan se mekasit po shkatërronin të korrat e tyre dhe se grumbullimi në fortesa do të shkatërronte prestigjin mysliman. Muhamedi përfundimisht pranoi dëshirat e këtij të fundit dhe përgatiti forcën myslimane për betejë.
Fushimi i muslimanëve në Uhud
Një grup prej përafërsisht 1,000 burrash myslimanë u nisën drejt veriut nga Medina në drejtim të malit Uhud vonë të premten, më 21 dhjetor 624. Herët në mëngjes, ata zunë një pozicion në shpatet e poshtme të kodrës së Uhudit. Pak para se të fillonte beteja, Abdullah ibn Ubeji, kreu i Khazraj, së bashku me 300 burra të tjerë, tërhoqën mbështetjen e tyre për Muhamedin dhe u kthye në Medine, me raporte që sugjeronin pakënaqësinë e Ibn Ubejit me planin për të marshuar nga Medina për të takuar mekasit. Ibn Ubeji dhe pasuesit e tij më vonë do të dënoheshin në Kuran për këtë veprim.
"Ajo që ju gjeti (goditi) juve, atë ditë kur u ndeshën dy ushtritë, ajo ishte me vullnetin e Perëndisë – për të zbuluar kush janë besimtarët e vërtetë, dhe për t’i zbuluar hipokritët, e kur iu tha atyre: “Ejani të luftoni në rrugën e Perëndisë, ose të paktën mbrohuni!” – ata u përgjigjen: “Sikur ta dinim që do të bëhet luftë e vërtetë, na, me siguri, do t’ju pasonim”. Atë ditë ata ishin më afër mohimit sesa besimit, sepse me gojën e tyre flisnin atë, që nuk e kishin në zemrat e tyre, - se, Perëndia i di mirë ato që i fshehin ata. Atyre që nuk luftuan e u thanë vëllezërve të vet: “Sikur të na dëgjonit neve nuk do të mbyteshit”, thuaju: “Prapsojeni vdekjen nga vetja, nëse flisni të vërtetën!”"
Forcat myslimane, që tani numërojnë rreth 700 veta, fushuan në shpatet e Uhudit, përballë Medinës, me shpinën e tyre të mbrojtur nga mali. Para betejës, Muhamedi kishte caktuar 50 harkëtarë në një kodër shkëmbore aty pranë në anën perëndimore të kampit mysliman. Ky ishte një vendim strategjik për të mbrojtur krahët e pambrojtur të ushtrisë myslimane në numër të madh; harkëtarët në kodër duhej të mbronin krahun e majtë, ndërsa krahu i djathtë duhej të mbrohej nga mali i Uhudit i vendosur në anën lindore të kampit musliman. Mbrojtja e krahëve të ushtrisë myslimane nënkuptonte që ushtria mekase nuk do të ishte në gjendje të rrotullohej rreth kampit musliman, dhe kështu ushtria muslimane nuk do të rrethohej apo rrethohej nga kalorësia mekase, duke pasur parasysh se kalorësia mekase ishte më e madhe se ajo myslimane. kalorësia me 50-me-1. Muhamedi i urdhëroi harkëtarët muslimanë që të mos largoheshin nga pozicionet e tyre në kodër, përveç nëse urdhërohej ta bënin këtë nga ai, duke e bërë të qartë duke u thënë këto fjalë shigjetarëve, "'Nëse na shihni se ne triumfojmë dhe fillojmë të marrim plaçkë, mos ejani të na ndihmoni. Dhe nëse shihni se na mposhtim dhe zogjtë hanë nga kokat tona, mos ejani të na ndihmoni.'"