cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
ORIGJINA DHE HISTORIA E LËVIZJES SË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Sot, 185 vende kanë një Shoqatë Kombëtare të Kryqit të Kuq apo të Gjysmëhënës së Kuqe të cilat janë njohur nga Asambleja e Lëvizjes dhe me miliona vullnetarë janë formuar prej tyre në dhënien e ndihmës. Ndërsa që nga marrëveshja e parë që bënë shtetet më 1864 që ishte një traktat që përmblidhte rregullat për të cilat shkruante Dunanti dhe që u bë i njohur nën emrin Konventa e Parë e Gjenevës, sot ekzistojnë një mori marrëveshjesh në këtë fushë që formojnë të ashtuquajturën të Drejtë Ndërkombëtare Humanitare. Shumë i rëndësishëm është në këtë kuadër identifikimi me lehtësi i personave që japin dhe marrin ndihmë në kohë lufte me qëllim që të mbrohen prej palëve në konflikt. Për këtë arsye u vendos që të përdorej e njëjta shenjë mbrojtëse dhe identifikuese: një kryq i kuq mbi një fushë të bardhë. Prej kësaj embleme morën më vonë edhe emrin shoqatat e ndihmës, ato u quajtën shoqata të Kryqit të Kuq. Vëndet e botës arabe dhe të besimit mysliman e zëvendësuan me një simbol tjetër: një Gjysmëhënë të Kuqe në një fushë të bardhë. Këto dy simbole kanë sot të njëjtin qëllim dhe të njëjtën vlerë. Ato shpalosin që të dyja neutralitetin dhe paanësinë, parime të domosdoshme për të siguruar besimin e të gjithë luftëtarëve dhe të të gjithë viktimave dhe për t'u lejuar mbajtësve të tyre të identifikohen dhe të ndihmojnë viktimat në vendin ku ato janë goditur.
PARIMET THEMELORE TË LËVIZJES
Humanizmi E lindur nga dëshira për t'u ardhur në ndihmë pa dallim të plagosurve në fushat e betejës, Lëvizja Ndërkombëtare e Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe, në rrafshin ndërkombëtar dhe kombëtar, përpiqet në çdo rrethanë të parandalojë dhe të lehtësojë vuajtjet e njerëzve. Ajo synon mbrojtjen e jetës dhe të shëndetit të njeriut si dhe respektimin e tij. Përkrah mirëkuptimin e ndërsjelltë, miqësinë, bashkëpunimin dhe një paqe të qëndrueshme midis të gjithë popujve.
Paanësia Lëvizja nuk bën asnjë dallim për arsye kombësie, race, feje, gjëndje shoqërore apo përkatësie politike. Punon vetëm për t'u ardhur në ndihmë njerëzve në vuajtjet që kanë dhe për t'u dhënë zgjidhje me përparësi nevojave më urgjente.
Neutraliteti Me qëllim që të ketë gjithnjë besimin e të gjithëve, Lëvizja i shmanget pjesëmarrjes në çfarëdo polemike me karakter politik, racial, fetar apo ideologjik.
Bartolomeo Bruti
Bartolomeo Bruti, Barthélemy Bruto ose Bartholomeo Brutti (l. 1557 – v. 1591) ishte një shqiptar postelnic (dhomëtar), diplomat, tregtar, spiun, agjent, përkthyes dhe një tregtar shumëgjuhësh, pjesë e familjes Bruti nga Lezha e Shqipërisë Veneciane. Ai punoi për venecianët, Filipin II të Portugalisë, Spanjën Habsburge, Mbretëreshën e Anglisë, Principatën e Moldavisë, Zygmund III Vasa dhe Vezirin e Madh Sinan Pasha me të cilin ai kishte lidhje. Ai ishte djali i një kapiteni kalorësie nëpunës i Venedikut. Bartolomeo Bruti u martua me Maria de Pleba, një e afërme e perandorit Matthias del Faro. Djali i tyre, Antonio lindi në 1578. Në 1573, Bartolomeo Bruti, 16 vjeç, dërgoi një peticion në Venecia pasi ishte trajnuar në Stamboll për t'u bërë një giovane de lingo, ose një agjent venecian. Më 1575 u kthye në Romë pasi kishte mësuar gjuhën osmane-turke. Midis 1574 dhe 1579, ai punoi për spanjollët në një mision për të vendosur një armëpushim në Mesdhe midis dy fuqive të mëdha Venedikut dhe Perandorisë Osmane. Ai punoi gjithashtu si spiun për venedikasit duke rregulluar marrëveshje me vezirin e madh osman Sinan Pasha për të cilin punonte.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
PARIMET THEMELORE TË LËVIZJES
Pavarësia Lëvizja është e pavarur. Duke qenë ndihmëse e pushteteve publike në veprimtaritë e tyre humanitare dhe duke iu nënshtruar ligjeve të vendeve përkatëse, Shoqatat Kombëtare duhet megjithatë të ruajnë një autonomi që u lejon të veprojnë gjithnjë sipas parimeve të Lëvizjes.
Bartolomeo Bruti
Pas betejës së Lepantos, Mehmed Bej Pasha, guvernator i Algjerisë (1567–1568), u kap nga venecianët. Ai u lirua pasi Bruti negocioi një marrëveshje. Së bashku me Sokollun që i dha informacion sekret, Bruti bëri një marrëveshje me autoritetet Habsburge për të spiunuar veprimtarinë ushtarake osmane. Bartolomeo propozoi një marrëveshje të re; nëse Filipi II i Portugalisë mund t'i ofronte Sokolliut 30,000 dukate, atëherë ata mund të korruptonin zyrtarët osmanë për të krijuar përfundimisht një aleancë anti-osmane në Afrikën e Veriut, veçanërisht në Algjeri. Në 1575, ai udhëtoi për në Romë si pjesë e një misioni për të shkëmbyer 34 robër lufte osmane midis forcave të ligës që kishin marrë pjesë në Betejën e Lepantos dhe Perandorisë Osmane. Fillimisht ai udhëtoi në Fermo, pastaj në Raguzë ku osmanët do të dorëzonin të burgosurit e krishterë. Në 1576, ai ofroi të dërgonte letra përmes Kotorrit dhe Raguzës në vend të Korfuzit dhe të ndryshonte korrierët grekë me sllavët. Ai gjithashtu njoftoi Sinan Pashën për një agjent spanjoll të quajtur Antonio Sanz i cili mbërriti në Kostandinopojë në 1582. Për fat të Sanzit, ai pati një salvoconducto të dhënë nga Këllëç Aliu. Megjithatë, atij iu desh të linte menjëherë qytetin dhe gruan dhe fëmijët e tij në të.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
PARIMET THEMELORE TË LËVIZJES
Uniteti Nuk mund të ketë veçse një Shoqatë të Kryqit të Kuq dhe të Gjysmëhënës së Kuqe në të njëjtin vend. Ajo duhet të jetë e hapur për të gjithë dhe të shtrijë veprimin e saj humanitar në tërë territorin.
Bartolomeo Bruti
Ambasadori jozyrtar i Habsburgëve i quajtur Giovanni Margliani i ofroi mëkëmbësit të Napolit të dërgonte dy vrasës të quajtur Sinan dhe Haydar për të vrarë Bartolomeo Brutin për lojën e tij të dyfishtë. Oferta u refuzua pasi Bruti nuk ishte as vasal, as renegat. Bruti gjeti vdekjen e tij në 1591 pasi princi moldav Aron Tirani (1591–1595) e mbyti Brutin, i cili në atë kohë ishte rreth 30 vjeç. Aaron Tirani kishte marrë hua nga Bruti dhe nuk pranoi t'i kthente ato. Bruti ishte një tip makiavelian që luante në shumë anë njëkohësisht.
Diplomat dhe këshilltar
Në rininë e tij Bruti punoi si spiun për venecianët në rrugët e Perës në Kostandinopojë. Ai gjithashtu punoi për spanjollët duke e detyruar të vepronte "agjent i dyfishtë". Në verën e vitit 1546, Bruti dhe Mariano di Lipari zbarkuan në skelën e Trapanit me informacione të vlefshme për qeverinë siciliane. Bruti u bë i njohur për shpëtimin e Petru Şchiopulit dhe në këmbim ai e bëri Brutin një kancelar dhe këshilltar sekret. Bruti solli dy vëllezërit e tij Cristoforo dhe Benedetto në Moldavi duke u dhënë atyre tokë. Bolshevikët moldavë e kishin frikë. Në 1579, Iancu Sasul (Saon) përfitoi nga Şchiopul dhe huazoi para nga Bruti. Sasul shpejt ra në favorin e Portës dhe iu pre koka në 1582 në kufirin me Poloninë në Lviv. Şchiopul i dha titullin cubicularius Bruttit i cili ushtroi ndikim si te Şchiopul ashtu edhe te Mihnea II, renegati i Vllahisë, nipi i Şchiopulit. Bruti i shkroi Papës duke i kërkuar barinj shpirtëror (Françeskanë dhe jezuitë, nga Polonia) në mënyrë që të shtohej numri i katolikëve prej 15,000 që do të luftonin "heretikët" e Transilvanisë (protestanë dhe husitë). Bruti ndihmoi në kapjen e kishave Hussites duke i dhënë ato jezuitëve. Më 14 janar 1587, Bruti i shkroi një letër nga Iasi për Annibal de Capua: " Këta françeskanë janë shumë të paktë dhe nuk flasin as gjermanisht, as hungarisht, kështu që nuk mund të kujdesen shpirtërisht për këta katolikë, 15000 në numër ".
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
PARIMET THEMELORE TË LËVIZJES
Universaliteti Lëvizja Ndërkombëtare e Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe në gjirin e së cilës të gjitha Shoqatat kanë të drejta të barabarta dhe detyrën të ndihmojnë njëra-tjetrën, është e përbotshme.
Bartolomeo Bruti
Diplomat dhe këshilltar
Bruti u shoqërua me Papa Sixtus V të mëvonshëm dhe Papa Gregori XIV. Bruti ishte aktiv në fusha të tjera dhe në vend që të promovonte punët e Venedikut dhe t'i shërbente Spanjës, gjatë krizës dinastike portugeze, ai krijoi një sipërmarrje nga osmanët kundër Spanjës në favor të aspirantit portugez për fronin, në shtëpinë e Anton I. Bruti. mbajti kontakte me Mbretëreshën e Anglisë që mbështeti Portën. Në gusht të vitit 1584, Bruti i dërgoi gruas së tij 6000 dukate hungareze në Venecia dhe ai mundësoi tregti të mirë me rumunët nëpërmjet vëllezërve të tij Në vitin 1590, Bruti u pranua në fisnikërinë polake. Bisedimet e paqes osmano-polake u zhvilluan atë vit me ndërmjetësimin e Anglisë, me kapjen e Bartolomeo Brutit, "agjent del Principe di Moldavia", në Varshavë dhe Konstandinopojë. Mikut të tij të vjetër, banorit të Dubrovnikut Tomi Nadali, një mjek dhe kanunit të Krakovës, Brutti i kishte besuar më parë vetes: "ancor io ho di figlioli et vorrei vedere qualche premio di questa mia servitù". kur u bë Duka (1574-1579), thirri Brutin, duke i dhënë titullin e kancelarit dhe këshilltarit sekret dhe, si diplomat i dukatit dhe portit, luajti një rol të rëndësishëm në jetën politike të Moldavisë. Bartolomeo solli dy nga vëllezërit e tij, Cristoforo dhe Benedetto, me vete në Moldavi, ku iu dha gjithashtu prona. Pozicioni i dha atij aq shumë pushtet sa bolshevikët moldavë e kishin frikë. Në vitin 1579, Iancu Sasul (Sakson) përfitoi nga pozita e dobësuar e Petru Lame dhe, duke marrë hua para nga Bruti, erdhi tek ai. Nunci në Poloni për të siguruar barinjtë shpirtërorë (Françeskanë dhe jezuitë, veçanërisht nga Polonia) me Kryepeshkopin e Lvivit për një numër ndoshta pak të rritur prej 15,000 katolikësh që do të luftonin "heretikët" e Transilvanisë (protestantët, husitët) hungarezë dhe gjermanë të vendosur. Në nëntor 1588, si kabineti i Dukës së Brestit të Moldavisë, ai informoi nunciun papal në Poloni se Duka kishte siguruar jezuitët duke u dhënë atyre dy fshatra të tjerë hungarezë, që ishin të Brutit. Vetë Bartolomeus Brutus ndihmoi për të përzënë "heretikët" dhe u martua me priftërinj nga kishat dhe famullitë katolike atje.
Bruti dhe Sokoli janë takuar në Stamboll dhe kanë krijuar shpejt lidhjen. Megjithatë, ata shpejt u bënë rivalë ndërsa konkurruan për ndikimin mbi Sulltanin dhe Sokoliu e arrestoi Brutin në kështjellën e tij duke e akuzuar si spiun dhe duke e kërcënuar me konvertim të detyruar në Islam. Arsyeja e vërtetë e arrestimit të Brutit ishte se ai përmbante informacione sekrete për dy nga njerëzit e Sokollus, Hurrëm Beun, një agjent spanjoll, dhe Solomonin, të cilët në fakt ishin myslimanë dhe pretendonin të ishin të krishterë. Pavarësisht kërcënimeve, Bruti nuk pranoi të konvertohej. Përfundimisht Bruti u lirua me ndërhyrjen e Sulltanit.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Një Lëvizje Ndërkombëtare
Strukturat e Lëvizjes Ndërkombëtare të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe
Bartolomeo Bruti
Iancu Sasul, Petru Schiopul dhe Bruti
Bruti u akuzua si tradhtar nga osmanët dhe se kishte ndërhyrë në zgjedhjen e princit të Moldavisë. Ai u detyrua të kthehej në Napoli ku u ndëshkua nga autoritetet spanjolle. U kthye në Stamboll dhe hyri në shërbim të princit moldav Iancu Sasul. Megjithatë, më vonë ai do ta tradhtonte Sasulin për Petru Schiopul ku u bë doganieri i madh. Në pranverën e vitit 1586, udhëtari francez François de Pavie de Fourquevaux mbërriti në Iasi dhe takoi Brutin, i cili filloi një operacion shkëmbimi valutor pasi Bruti njihej si "tregtari i madh". Bruti i dha Fourquevaux një urdhër pagese për t'u nxjerrë në Lwów te doganierja e madhe Sima Vorsi. Kur mbërriti pas gjashtë ditësh, francezit iu tha se dokumentet nuk ishin të dobishme. Fourquevaux ishte i mërzitur, megjithatë, studimet rumune të kësaj ngjarjeje nuk arrijnë në përfundimin nëse Bruti e mashtroi Fourquevoux ose nëse Sima Vorsi bëri pasi të dy tregtarët kishin interesat e tyre. Gjithashtu rezultoi se francezi ishte në Moldavi për “kënaqësi”.
Konstandin Vorsi, i biri i Sima Vorsit, në moshën 15-vjeçare ka kryer një vrasje gjatë shkollës dhe i ka shpëtuar dënimit falë përfshirjes së Bartolomeo Brutit dhe vëllait të tij Bernardo Bruti. Më 6 maj 1590 Bruti dërgoi me një kolonë turke për të bërë paqe midis Polonisë dhe Perandorisë Osmane. Polakët i ishin mirënjohës Brutit dhe kancelari Jan Zamoyski propozoi që atij t'i jepej natyralizimi polak. Që nga ky moment ai u përfshi në emërimin e Voivodit (sundimtarit princëror) të shtetit klient osman të Moldavisë. Në vitin 1582 ai u ngarkua të shkonte në Kostandinopojë për të sjellë dhurata të pazakonta me rastin e festës së synetisë për djalin e Sulltan Muradit III. Në vitin 1590, ai u zgjodh si i dërguar zyrtar në Poloni në emër të Sinan Pashës. Mieczysław Brahmer deklaron se Zamoyski, Bartolomeo Bruti dhe hospodar Pietro lo Zoppo, nuk lanë gur pa lëvizur për ryshfet, me shumën prej 50.000 talerësh, Sinan Pasha dhe pashallëk të tjerë.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Kryqi i Kuq Shqiptar është pjesë e Lëvizjes Ndërkombëtare të Kryqit te Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe, organizatës më të madhe humanitare botërore.
Bartolomeo Bruti
Misioni i sabotimit dhe agjent spanjoll
Në 1574, agjenti spanjoll Martin de Acuña u kap gjatë pushtimit osman të Tunizisë. Ai erdhi në Madrid në 1576 pasi u shpëtua nga skllavëria. Ai u dërgua te Zëvendës Mbreti i Napolit ku takoi Brutin, një ndërmjetës si ai. Edhe pse Acuna dhe Bruti kishin interesa kontradiktore. Acuna u nis për një mision sabotazhi, megjithatë Bruti protestoi por mbreti i Napolit nuk e dëgjoi dhe e dërgoi Acunën në Stamboll. Në 1576, Bruti ishte në Napoli ku u takua me Martín de Acuña. Ai i tha Brutit se ishte rrugës për në Stamboll për një mision sabotazhi të cilin Bruti e kundërshtoi me forcë duke thënë se në kohën kur agjenti të mbërrinte në Stamboll, anijet osmane do të ishin tashmë në det dhe jo në gji, siç besonte Acuña. Në pranverën e vitit 1577, Martín de Acuña nga Valladolidi garantoi mundësinë e një armëpushimi të fshehur me Perandorinë Osmane, ndërsa Bruti dorëzoi letrat e Mehmet Beut të Algjerisë, një akt tradhtie ndaj Sulltanit. Acuna vendosi që Bruti ishte i vlefshëm për shkak të njohurive të tij të gjuhës turke. Megjithatë, Acuna u tërhoq nga kjo ide dhe kërkoi që autoritetet spanjolle të arrestonin Brutin. Në marrje në pyetje, Bruti pretendoi se ishte një spiun venecian që ishte dërguar në Itali nga tregtari hebre dhe zyrtari osman Joseph Micas. Spanjolli i pa gënjeshtrat e tij dhe më vonë Bruti pranoi dhe shpjegoi se misioni i tij i vërtetë ishte të bindte Filipin II të rivendoste Mehmed Bej Pashën, Guvernatorin e Përgjithshëm të Algjerisë (1567–1568), djalin e një mbreti të mëparshëm të Algjerisë, Ali Pashës ( Salah Rais), në pushtet në Algjer. Bruti dhe Acuna argumentuan dhe ngatërruan Filipin II me deklarata kontradiktore se si të shpëtonin skllevërit e krishterë të kapur në Stamboll dhe si të sulmonin flotën osmane. Bruti kishte frikë se nëse flota osmane do të sulmohej, osmanët do ta dinin se Bruti e kishte rregulluar atë. Filipi II përfundimisht besoi se vendosja e Mehmet Beut si mbret në Algjer ishte një ide e mirë dhe vendosi ta kthente Brutin në Stamboll për të vazhduar negociatat.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Lëvizja është e formuar nga tri përbërës, që janë:
- 185 Shoqata Kombëtare - Komiteti Ndërkombëtar i Kryqit të Kuq - Federata Ndërkombëtare e Shoqatave të Kryqit te Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe
Bartolomeo Bruti
Misioni i sabotimit dhe agjent spanjoll
Në vitin 1580, ambasadori francez Jacques de Germigny (1579-1585) i raportoi nga Stambolli Henrikut III të Francës se Bruti, i cili ishte përdorur nga agjenti spanjoll Don Marillano, duke punuar për Filipin II të Spanjës, u arrestua në Lezina (La Zenia). pasi ishte lajmëruar nga disa persona të dehur që po qanin për shkak të vdekjes së Sokollu Mehmed Pashës.
Kantoni Tannay
Kantoni Tannay (frëngjisht: Canton de Tannay) është një kanton në departamentin Nièvre, rajonin Bourgogne në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Tannay. Ka sipërfaqe 197.79km2 dhe popullsi 2937 banorë.
Bartolomeo Bruti
Zygmund III Vasa, venecianët dhe spanjollët
Gjatë periudhës së kontratës së tij me Venedikun, ai ndihmoi osmanët të bënin një plan kundër Spanjës në favor të mbretit portugez Antonio I të Portugalisë. Më 1 qershor 1587, Bruti mbajti kontakte me Elizabeth I, Mbretëreshën e Anglisë. Mbretëresha mbështeti përkrahësin portugez të trashëgimisë Filipi II, duke menduar për sipërmarrjen ushtarake të vitit 1585 me Muradin III kundër një armiku të përbashkët, dhe veçanërisht në kohën e përgatitjes së flotës spanjolle, e cila në 1588 urdhëroi pushtimin e Anglisë, kryesisht për shkak të ndihma që i dha Spanjës në Holandë. Sipas Brutit, anglezët kishin interesa për të fituar ndikim në Perandorinë Osmane kundër Habsburgëve. Bruti gjithashtu ishte i interesuar të fitonte mbështetjen e Mbretëreshës për të ndikuar në ambasadorin britanik në Kostandinopojë duke siguruar fronin e Petru Schiopulit. Bruti mbajti gjithashtu kontakte me Mbretin e Polonisë, Zygmund III Vasa (1587–1632) dhe Moldavinë, në mënyrë që të tërhiqte vëmendjen e Mbretëreshës Elizabeth dhe të krijonte një rend katolik polak jezuit.
Kantoni Tannay
Përbërja aktuale
Kantoni Tannay aktualisht përbëhet nga 20 komuna.
Bartolomeo Bruti
Habsburgu, Vllahia dhe Mbretëresha Elizabeth
Vjena kishte shumë interes për të punuar me të afërmin e Bartolomeos Bruti, Antonio Bruti për shkak të popullaritetit dhe njohurive të familjes. Për shkak të lidhjeve të ngushta të Brutit me Sinan Pashën dhe autoritetet e Habsburgëve, ambasadori anglez në Stamboll u përpoq ta përdorte atë. Në 1591, autoritetet e Habsburgëve dërguan një agjent në Koper për të folur me familjen e Bartolomeos. Mbretëresha Elizabeth mori letra nga Bartolomeo Bruti më 1 qershor 1587, të cilat, sipas Eduard Barton, ambasador anglez i Stambollit, lajkatonin mbretëreshën sepse emri i saj kishte arritur deri në Moldavi dhe Vallachia. Bruti i dërgoi asaj një letër të titulluar Manu proprai në fund të verës së vitit 1590. Barton, njeriu i Queens, tha se “ Shqiptari, i cili në misionin e tij ofronte shërbimet e tij për të ardhmen, kishte kohë që dëshironte të shihte oborrin anglez ”. Bruti kishte qenë në kontakt me Mbretëreshën që nga viti 1587. Më 2 tetor 1590, Mbretëresha Elizabeth i dërgoi një letër Brutit duke e falënderuar për ndalimin e luftës midis Polonisë dhe osmanëve pasi përndryshe do të kishte " ndikim serioz në tregtinë angleze të municioneve ". Aftësitë politike Brutis dhe diplomacia me Mbretëreshën mundësoi një përmirësim të tregtisë midis Anglisë dhe Moldavisë.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Shoqatat Kombëtare të Kryqit të Kuq dhe të Gjysmëhënës së Kuqe.
Bartolomeo Bruti
Habsburgu, Vllahia dhe Mbretëresha Elizabeth
Më 27 gusht 1588, Bruti, që përfaqësonte Pjetrin e Moldavisë, mundësoi privilegje për tregtarët anglezë dhe përfaqësuesi i mbretëreshave angleze Mjeshtri William Hareborn u kthye me letrat që i kishte dhënë Bruti nga Kostandinopoja.
Shkëmbimi i të burgosurve dhe tradhtia
Gjatë shkëmbimit të të burgosurve, Bruti kishte shpëtuar Gabrio Serbellonin, i cili ishte xhaxhai i Xhovani Marlianit, një agjent spanjoll. Gjatë kësaj periudhe, Bartolomeo Bruti po udhëtonte me Xhovani për në Kostandinopojë pasi ata ishin miq të mirë. Atje, ai ndryshoi planet duke i ofruar të arratisej me Marlianin në Anadoll, ndërsa Sokollu Mehmed Pashës i tregonte plane të tjera. Bruti kishte bërë një marrëveshje me autoritetet e Habsburgëve për të ndihmuar Marlianin nga njëra anë dhe nga ana tjetër për të vazhduar negociatat me Sinan Pashën. Ata arritën në Stamboll në fund të 1577 dhe negociuan një armëpushim tre-vjeçar në shkurt 1581. Bruti dhe Marliani nuk e donin njëri-tjetrin dhe u përpoqën të përjashtonin njëri-tjetrin. Bruti më pas bëri një plan për ta hequr qafe. Fillimisht, ai i tha Marlianit se Sokollu ishte i zemëruar me të për keqinformimin në lidhje me ardhjen e një zyrtari të Habsburgëve dhe se Marliani duhet t'i kërkonte Sokollus leje për t'u larguar. Nëse ky plan nuk funksiononte, Bruti do të priste derisa sulltani të dilte për gjueti dhe pastaj të shkonte e t'u fliste sulltanëve në shqip, gjë që Marliani nuk e kuptonte. Marliani nuk pranoi të largohej dhe Bruti i tha Sulltanit se Marliani po komplotonte kundër osmanëve. Marliani u tmerrua nga “tradhtia” e Brutisit.
530
Mbi vitin 530.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Sot pothuajse në të gjitha vendet ekziston një shoqatë e Kryqit të Kuq apo e Gjysmëhënës së Kuqe. Këto Shoqata janë të hapura për të gjithë dhe shërbimet e tyre i përgjigjen vetem një kriteri, atij të nevojës.
Për t'u njohur nga KNKK e për t'u pranuar në gjirin e Federatës, ato duhet të përmbushin disa kushte. Ato njëkohësisht duhet të zbatojnë shtatë parimet e Kryqit të Kuq, midis të cilëve ato të neutralitetit, humanizmit, paanësisë dhe vullnetarizmit janë të një rëndësie të vecantë. Ato duhet njëkohësisht të njihen nga vetë qeveritë e tyre si shoqata vullnetare ndihmëse të Pushtetit Publik.
Komiteti Ndërkombëtar i Kryqit të Kuq (KNKK)
Qytetari
Qytetar është personi, bartës i lejes së qëndrimit, të lëshuar nga autoriteti kompetent, që është e vlefshme për territorin e një shteti ose personi i kualifikuar si refugjat ose si viktimë e huaj e trafikimit, në pajtim me ligjet përkatëse..
531
Mbi vitin 531.
Qytetari
E drejta shëndetsore
Çdo qytetar ka të drejtë, për kujdes shëndetësor që është i kushtëzuar me gjendjen e tij të shëndetit. Kujdesi shëndetësor duhet të jetë i përshtatshëm, me qasje në vazhdimësi për të gjithë dhe pa diskriminim.
Qytetari mund të lihet që të presë për kujdes shëndetësor vetëm për shkaqet dhe për periudhën e arsyeshme të kohës, që nuk e rrezikon jetën e tij dhe në rast se qytetari është vendosur në listën e pritjes, ai duhet të informohet për shkakun e pritjes, për takimin kur mund t’i ofrohet shërbimi, si dhe për pasojat e mundshme të kësaj pritje.
Rendi i qytetarëve në listën e pritjes, si dhe zgjedhja në bazë të saj, duhet të përcaktohen duke pasur parasysh standardet shëndetësore që mund të kontrollohen, si dhe kriteret profesionale, në mënyrën që është e kushtëzuar me gjendjen e tyre të shëndetit dhe pa asnjë diskriminim. Zyrtari në Ministrinë e Shëndetësisë, përgjegjës për të drejtat e qytetarëve në kujdesin shëndetësor ka për detyrë, që të bëjë kontrollimin e listave të pritjes, me iniciativë personale ose në bazë të kërkesës me shkrim të vetë qytetarit, brenda kufizimeve mbi fshehtësinë profesionale.
E drejta e dinjitetit njerëzor Gjatë trajtimit mjekësor duhet të respektohen: dinjiteti, jeta private, integriteti personal dhe bindjet religjioze të qytetarit dhe gjatë ofrimit të shërbimeve shëndetësore, qytetarit mund t’i kufizohet ushtrimi i të drejtave, vetëm për periudhën e kohës, në masën dhe në mënyrën e përcaktuar me ligj, kushtëzuar nga gjendja shëndetësore e tij.
E drejta e largimit nga institucioni Në rast se, qytetari largohet nga institucioni shëndetësor pa paralajmërim, mjeku përgjegjës duhet ta evidentojë këtë fakt në dokumentacionin e tij, shëndetësor; atëherë kur, largimi i paparalajmëruar nga institucioni shëndetësor, është i kushtëzuar me gjendjen shëndetësore të qytetarit, duhet të njoftohen autoritetet kompetente, ndërsa në rastin e qytetarit, i cili nuk ka aftësi veprimi, ose ka aftësi të zvogëluar veprimi, duhet të njoftohet përfaqësuesi ligjor i tij.Qytetari, anëtari i ngushtë i familjes së tij, të afërmit e tjerë ose përfaqësuesi ligjor i tij, duhet që, paraprakisht, të informohen mbi largimin nga institucioni shëndetësor, së paku 24 orë para lëëshimit të planifikuar.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Ai siguron mbrojtje dhe ndihmë si për viktimat e konflikteve, për robërit e luftës dhe të internuarit civilë, për të plagosurit dhe anijembyturit e luftës ashtu dhe për civilët që ndodhen në territorin armik apo të pushtuar nga armiku. Përfaqësuesit e KNKK vizitojnë në burgje gjithashtu edhe të dënuarit politikë. Roli i KNKK në kohë konflikti është përcaktuar në katër Konventat e Gjenevës dhe në Protokollet shtesë. Promotor dhe mbrojtës i këtyre traktateve ndërkombëtare, Komiteti ndihmon në zhvillimin dhe njohjen e tyre në botë. Financimi: Kontributet vullnetare të qeverive, të Shoqatave Kombëtare dhe të institucioneve të tjera ndërkombëtare ose dhe donacione të njerëzve të veçantë.
Qytetari
E drejta shëndetsore
E drejta për të qenë i informuar Qytetari ka të drejtë që të disponojë me emrat, kualifikimet dhe pozicionet e personaveqë janë të përfshirë drejtpërdrejt në procesin e ofrimit të shërbimeve shëndetësore për të dhe Qytetari ka të drejtë, që të sigurojë informatën në mënyrën, e cila është e pranueshme për të, duke pasur parasysh moshën, nivelin arsimor, nivelin e diturisë, gjendjen psikike dhe pritjet e tij, lidhur me çështjen konkrete.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Misioni KNKK rrjedh nga nevoja themelore njerëzore, e përbashkët për të gjitha qytetërimet, për të vendosur rregulla të cilat do të kontrollojnë përdorimin e forcës dhe do ta ruajnë dinjitetin e të pafuqishmëve.
Qytetari
E drejta shëndetsore
E drejta e vendimit personal Qytetari, ka të drejtë që të vendosë se a do t’i nënshtrohet ose jo trajtimit të caktuar. Kjo e drejtë mund të kufizohet vetëm në mënyrën e përcaktuar me ligj.
E drejta e refuzimit të dhënies së pëlqimit Intervenimet jetëpërkrahëse ose jetëshpëtuese, mund të refuzohen, duke lejuar që sëmundja të ketë rrjedhën e saj të natyrshme, vetëm atëherë kur qytetari lëngon nga sëmundja serioze, që është e pashërueshme dhe kur është e sigurt se kjo sëmundje, bazuar në të arriturat e fundit të shkencës mjekësore, do të shkaktojë vdekjen, brenda një periudhe të shkurtër kohore, edhe në rast se ofrohet kujdesi plotësisht adekuat shëndetësor. Refuzimi i intervenimeve jetëpërkrahëse ose jetëshpëtuese mund të bëhet, duke i respektuar procedurat formale, të definuara në ligj.
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
STRUKTURAT E LËVIZJES NDËRKOMBËTARE TË KRYQIT TË KUQ DHE GJYSMËHËNËS SË KUQE
Përbëhet nga gjithë Shoqatat e Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe të njohura. Sekretariati i saj ndodhet në Gjenevë. Federata koordinon ndihmën ndërkombëtare që sigurohet nga Shoqatat Kombëtare për viktimat e fatkeqësive natyrore dhe për refugjatët e zhvendosur jashtë zonave të konfliktit. Ajo gjithashtu ndihmon Shoqatat e Kryqit te Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe për zhvillimin e kapaciteteve të tyre, duke i ndihmuar ato në planifikimin dhe ndërhyrjen në rast dizastre, zbatimin dhe menaxhimin e projekteve në shërbim të njerëzve në nevojë në komunitetet e tyre lokale.
VIZIONI
Kryqi i Kuq Shqiptar synon të jetë një shoqatë humanitare e zhvilluar që punon për përmirësimin e jetës dhe të dinjitetit të njerëzve në nevojë, në përputhje me Parimet Themelore të Lëvizjes Ndërkombëtare të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe.
Qytetari
E drejta shëndetsore
E drejta e qasjes ndaj dokumentacionit shëndetësor Qytetari ka të drejtë që të jetë i njoftuar me të dhënat që i përmban dokumentacioni i institucionit shëndetësor, lidhur me të dhe është i autorizuar që të ketë informatë lidhur me qasjen ndaj tyre
E drejta e ruajtjes së konfidencialitetit dhe aspektit privat të të dhënave shëndetësore Qytetari ka të drejtë në ruajtjen e konfidencialitetit dhe përmasës private të të dhënave personale; të informatave që janë të lidhura me gjendjen e tij shëndetësore; trajtimin mjekësor si dhe çdo informate tjetër, që përmban dokumentacioni i tij shëndetësor.
ZBATIMI I TË DREJTAVE TË QYTETARIT NË KUJDESIN SHËNDETËSOR Menjëherë pas pranimit ose para fillimit të ofrimit të shërbimeve shëndetësore, institucioni shëndetësor, duhet të informojë qytetarin, varësisht nga gjendja e tij shëndetësore, mbi të drejtat dhe përgjegjësitë në kujdesin shëndetësor, mbi mundësitë e zbatimit të tyre si dhe për rregullat operative të institucionit. Kjo dispozitë duhet të zbatohet në mënyrë të plotë ndaj cilitdo person tjetër që, në emër të qytetarit, në pajtim me këtë Ligj, ka të drejtë të ushtrojë të drejtën e vetëpërcaktimit.
Ankesat e qytetarëve Qytetari ka të drejtë të parashtrojë ankesë ndaj institucionit shëndetësor përkitazi me shërbimin shëndetësor që i është ofruar, jo më vonë se 60 ditë pas shkaktimit të incidentit. Pastaj Institucioni shëndetësor duhet të bëjë hetime lidhur me pohimet në ankesë dhe duhet të informojë qytetarin mbi rezultatet e hetimeve me shkrim, brenda 10 ditëve të punës. Nëse ai nuk është i kënaqur atëherë Qytetari ka të drejtë të ankesës në vendimin e institucionit shëndetësor, në institucionin e tij mbështetës. .....
Kryqi i Kuq dhe Gjysmëhëna e Kuqe
MISIONI
Kryqi i Kuq Shqiptar, ndihmon, njerëzit në nevojë duke mobilizuar forcën e humanizmit të shoqërisë, nëpërmjet veprimtarisë së vet humanitare.
QËLLIME
Qëllimi 1: 	Të përhapen më tej njohuritë rreth misionit dhe veprimtarive të Kryqit të Kuq dhe të promovohen vlerat humanitare dhe Parimet themelore të Lëvizjes ndërkombëtare të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe.
Qëllimi 2:	Të rriten dhe të përsosen kapacitetet e shoqatës për një ndërhyrje sa më efektive në raste katastrofash.
Qëllimi 3 :	Të kontribuohet në forcimin e shëndetiti të popullatës. Qëllimi 4 :	Të kontribuohet për plotësimin e disa prej nevojave bazë të njerëzve në nevojë dhe për përmirësimin e gjedjes së tyre sociale.
Qëllimi 5:	Të zhvillon më tej elementët e një shoqatë që funksionon mirë. Qëllimi 6:	Të rritet qëndrueshmëria financiare e shoqatës, duke u bazuar në burimet e brendshme.
POLITIKA E MENAXHIMIT TË VULLETARËVE
POLITIKA E MIRATUAR NË ASAMBLENË V TË PËRGJITHËSHME MBI MENAXHIMIN E VULLNETARËVE
Kryqi i Kuq Shqiptar e përmbush misionin e tij duke u mbështetur në ndihmën vullnetare që ofrojnë anëtarët e shoqatës. Për këtë arsye ai e konsideron vullnetarizmin si bazën e gjithe veprimtarisë së vet humanitare. Vullnetarizmi është një nga shtatë parimet themelore të Lëvizjes Ndërkombëtare të Kryqit të kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe dhe Kryqit të Kuq Shqiptar si pjesë përbërëse e saj.
Në përputhje me të, KKSH:
•	Promovon vullnetarizmin si rrugë që nxit dhe mobilizon solidaritetin njerëzor me qëllim lehtësimin e njerëzve në nevojë.
•	Promovon vullnetarizmin si mënyrë për të mbështetur emancipimin e shoqërisë civile.
•	Konsideron vullnetar çdo person i cili i nisur nga dëshira e mirë e tij, kryen punë vullnetare për të kontribuar në përmirësimin e jetës së njerëzve në nevojë pa përfitim material apo financiar duke respektuar parimet themelore të Lëvizjes Ndërkombëtare të Kryqit të Kuq dhe Gjkyëmëhënës së Kuqe.
•	Njeh dhe vlerëson vullnetarizmin si mënyrë për krijimin e një rrjeti të gatshëm që vepron në raste katastrofash.
•	Rekruton vullnetarë në përputhje me Statutin e Shoqatës.
QËLLIMI/OBJEKTIVAT E PROGRAMIT TË MENAXHIMIT TË VULLNETARËVE
QËLLIMI
Tw zhvillohen më tej elementët e një shoqate që funksionon mire. OBJEKTIVAT
•	Të sigurohet një përfshirje active e të rinjve në veprimtaritë dhe në vendimmarrjen e KKSH •	Të përmirësohen treguesit, standartet dhe humanizmi në sistemin e Menaxhimit të Vullnetarëve •	Të promovohet vullnetarizmi
PËRKUFIZIMI I VULLNETARIT
Vullnetar i KKSH është ai person i cili nisur nga dëshira e lirë e tij kryen punë vullnetare për të kontribuar në përmirësimin e jetës së personave në nevojë.
Çdo punë e vullnetarit është pa përfitim material apo financiar dhe kryhet duke respektuar Parimet bazë të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënes së Kuqe.
PËRGJEGJËSITË
Të tregojë kujdes të veçantë për sigurinë e vullnetarëve gjatë ushtrimit të aktivitetit.
VULLNETARË NË KRYQIN E KUQ SHQIPTAR
Kryqi i Kuq Shqiptar synon të përfshijë sa më shumë të jetë e mundur anetarët e komunitetit dhe sidomos të rinjtë në aktivitetet humanitare të Shoqatës, jo vetëm si përfitues por edhe si partnerë në organizimin e aktiviteteve.
Janë me qindra detyra dhe aktivitete të ndërmarra nga vullnetarë të Kryqit të Kuq në nivel lokal në të tërë vendin
Duke marrë në konsideratë situatën e të rinjve në vendin tonë Kryqi i Kuq Shqiptar i ka kushtuar një vemendje të veçantë punës me të rinjtë. Të rinjtë përbëjnë një pjesë shumë të rëndësishme të anëtarëve të Kryqit të Kuq Shqiptar. Angazhimi i tyre në aktivitetet që synojnë të parandalojnë dhe lehtësojnë vuajtjen njerëzore  është një detyrë me të cilën ata mund të identifikohen lehtësisht.
Janë këta njerez një faktor ndryshimi të cilët japin një kontribut të vlefshëm në plotësimin e nevojave të njerëzve vulnerabël në komunitetet e tyre lokale.
PSE DUHET TË JENI VULLNETARË NË KRYQIN E KUQ SHQIPTAR ?
SEPSE NË KËTË MËNYRË JU KENI MUNDËSINË:
•	Të bëheni pjesëtarë të një lëvizjeje humaniste mbarëbotërore dhe të një misioni humanitar universal.
•	Të realizoni aspiratat tuaja të natyrshme kundrejt solidaritetit dhe humanizmit.
•	Të kontribuoni kështu në ndryshimin e jetesës së njerëzve në nevojë dhe për një të ardhme më të mirë.
•	Të keni kontakte me njerëz të ndryshëm dhe të jeni pjesë e një mjedisi shoqëror ku mund të gëzoni shoqërinë e të tjereve dhe të ndani  eksperiencat.
•	Të rrisni kapacitetet tuaja apo të zhvilloni aftësitë tuaja komunikuese nëpërmjet takimeve, trajnimeve dhe kurseve formuese që ne ofrojmë.
•	Të siguroni një të ardhme më të mirë për veten tuaj dhe të arrini qëllimin tuaj personal për një vend pune më të mirë nëpërmjet aftësive dhe eksperiencës së punës që fitoni pranë KKSH, çertifikatave apo dëshmive të dhëna për pjesmarrjen tuaj në aktivitete dhe trajnime.
JU MUND TË SILLNI NDRYSHIMIN
Falë bujarisë së njerëzve, Kryqi i Kuq Shqiptar ndihmon në përmirësimin e jetës së atyre që ndodhen në kushte të vështira ekonomike dhe sociale në gjithë SHQIPËRINË.
Në qoftë se ju do të donit të jepnit ndihmesën tuaj, qoftë duke dhënë kontribut në donacione, qoftë duke u bërë anëtarë dhe vullnetarë të Kryqit të Kuq Shqiptar, lutemi të kontaktoni me Zyrën e Kryqit të Kuq në qytetin tuaj ose në zonën ku ju banoni.
Zona tropike
thumb|Zona tropike Zona tropikeshtrihet në veri dhe në jug të zonës ekuatoriale deri në zonën subtropike. Në zonën tropike dallohen viset me reshje prej 10-3 muaj, me temperatura të larta. Varësisht prej periudhës së lagësht ndryshon edhe vegjetacioni prej pyjeve tropike deri në savane, stepe dhe shkretëstira. Pyjet tropike dhe savanet kanë dendësi më të madhe bimësh dhe më shumë lloje, ndërsa për shkak të lagështisë së vogël në shkretëtira zvogëlohet shumë si numri i bimëve ashtu edhe numri i llojeve. Në savana jetojnë barngrënësit: elefanti, gjirafa, zebra, antilopa, lopa e egër etj., ndërsa prej egërsirave: luani, leopardi, tigri, hienat etj. Në shkretëtira, jeta është zhvilluar kryesisht në oaza, ku ka burime uji, ndërsa në pjesët e tjera, aty ku mund të hapen bunare. Në oaza dhe në lugina lumore rriten palmat, hurmat, drithërat dhe bimët e tjera, ndërsa prej kafshëve ka më shumë dele, deve e dhi.
Konkord
Konkord (njohur ndryshe si Concorde) ishte një avion supersonik i transportit civil, ndërtuar sipas marrëveshjes së qeverive franko-angleze nga shoqëritë Sud-Aviation (e cila pas bashkimit me Nord-Aviation dhe Force de frappe u quajt Aérospatiale) dhe Korporatës British Aircraft.
Konkord është një nga dy linjat ajrore supersonike që janë prodhur ndonjëherë. Avioni tjetër është sovjetiku Tupolev Tu-144 ose Concordoff Concordski, i quajtur kështu për shkak të ngjashmërisë me Concorde.
Shpejtësisa e Konkordit gjatë fluturimit në një lartësi prej 16 000-18 000 metra është 2,02 Maç. Ai ka një krah delta të modifikuar si dhe motor afterburner të zhvilluar më parë për bombarduesin britanik Avro Vulcan. Ai është gjithashtu Aeroplani i parë civil, para Airbus që u pajis me kontrolluesit elektrik të fluturimit.
Fluturimet komerciale fillun më 21 janar 1976 dhe përfunduan 27 vjet më vonë në vitin 2003. Këto fluturime parë komercial ka ndodhur me British Airways dhe Air France mbi Oqeanin Atlantik, 21 janar 1976. Fluturimet e fundit u zhvillua përkatësisht më 31 maj, 2003 për Air France dhe më 24 tetor 2003 për British Airways ndërsa "fluturimi i lamtumirës" më 26 nëntor të po atij viti. Jean-Cyril Spinetta, atëherë presidenti i Air France, tha: "Concorde nuk do të ndalet, sepse me të vërtetë kurrë nuk do të dalë nga imagjinata e njerëzve."
Suspended Animation
Suspended Animation është solo albumi i parë i John Petrucci-t, i lëshuar më 1 mars. Albumi i takon zhanrit instrumental rock, hard rock, dhe heavy metal, duke marrur disa elemente edhe nga progressive metal-i.
Pasthirrma
Pasthirrmat (Britmat, OH-AHTET) janë : zëtinguj (fonema), rrokje ose fjalë me të cilat frymëtohet gjendja emocionale. Të ngjashme janë edhe përgjasjet (imitimet) e britmave të vet njeriut ose të atyre që dëgjon në botën ku ai jeton që quhen onomatope, që pak a shumë janë zëthirrmat të perceptuara me anë dëgjimit, me të cilat ai kërkon të identifikojë një gjasë që ka ndodhur, si edhe emocionin e çasti.
Pasthirrmat frymëtojnë gjasje ose gjendje të ndryshme nga bota shpirtërore njerëzore dhe nga natyra e gjallë. Pasthirrmat e shkruara bartin qëndime të ndryshme me vlera metonimike, sepse arrijnë shprehin, edhe grafikisht, ndjenjat çast pas çasti e të shfaqin gjendje, si : gëzimin, kënaqësinë,miratimin ose të kundërtën etj. Pasthirrma është një dukuri e brendshme psiqike e gjuhësore. Me to përftohet një tipar i qënësishëm i gjuhë, ai i përsosërisë së mendimit. Pasthirrmat harmonizojnë ndjenjat dhe emocionet me çdo dukuri, veprimi a gjendjeje që na shfaqet në çastin e ligjërimit. Ato janë gjithashtu paravaja të grupit të foljeve të mendimit abstrakt, që e kanë prejardhjen po prej këtyre rrokjeve a tingujve frymëtues, si p.sh. mërmërit, bëlbëzoj, gugurit, hesht, çuditem, habitem, gëzohem, hidhërohem, pikëllohem, lumturohem etj. Kësisoj, pasthirrmat kanë përdorim të domosdoshëm, sidomos në një tekst letrar, sepse me to shfaqen gjendjet emocionale.
O’sa bukuri ka tufa,sa gaz bie bagëtia ! Naim Frashëri
Mori bijzë, bijzë e Ljalës. /Moj e bukur dhe e mbriturzë./ Pse më sjellë ndë monë që shkuam ? G.Darai Ri
“Mërmëritjet e fëmijës janë më shumë dhe më pak se fjala. Ato s’ janë nota, e megjithë atë janë këngë. Ato s‘janë rrokje, e megjithëatë janë një e folme. Mërmëritja e ka pasur fillimin e vet në qiell dhe nuk do të ketë mbarimin e vet mbi tokë... Ky bëlbëzim përbëhet nga ajo që thoshte fëmija kur ishte engjëll dhe nga ajo që do të thotë kur të bëhet njeri. Djepi ka një dje, ashtu sikurse varri ka një Nesër. Kjo Nesër dhe kjo Dje përziejnë në këtë gugurimë të errët, të panjohurën e tyre të dyfishtë dhe asgjë nuk e provon Zotin, amshimin, përgjegjësinë. Dualitetin e fatit, sa kjo hije e stërmadhe në këtë shpirt të trëndafiltë.” Viktor Hygo Duke studiuar pasthirrmat, sidomos në atë çka mund të shprehim me to, mund të kuptojmë natyrën e sistemit emocional të mendimit dhe të gjuhës në tërësi. Me to, ashtu si mendimi, edhe teksti letrar përfton qëndrimin emocional duke i dhënë gjuhës së letërsisë artistike natyrshmërinë dhe vërtetësinë jetësore. Natyrshëm në gjuhën e folur ato dallohen qartë, sepse shqiptohen dhe dëgjohen. Nga intonacioni i shqiptimit të pasthirrmave, si pjesë përbërëse e çdo njësie rrokjore, arrihet të kapet qëllimi i dialogut të folësi e kjo është një teknikë që trashëgohet shoqërisht së brendshmi nga gjithësecili, pra ka karakter psiko-shoqëror.
Funksioni parësor i pasthirrma është që ato të mbartin intonacionin e gjuhës duke i dhënë asaj tiparin psiko- nacional. Edhe në rastin e një fjalie të qetë dëftore, në shqip, intonacionin e pulsojnë zanoret, të cilat në vargjet poetike kanë një sistem tepër préçis shqiptimi dhe studimi, ndërsa në analizën e prozës kritiku profetizon për muzikalitet të gjuhës së veprës, për veçantitë e stilit, sepse askush nuk u kushton rëndësinë e duhur këtyre fonemave, nga që jemi mësuar të analizojmë vetëm me gjymtyrë të fjalisë, dhe pak kujt i shkon mendja se te madhësia e një rrokjeje fshihet shpirti i gjuhës.
Në se duhet të mbrijmë në thelbin e çështjes, që po trajtojmë, mund të pohojmë se intonacioni thirrmor, që e mbartin pasthirrmat, ka të bëjë me natyrshmërinë dhe thelbin e vet gjuhës. Duke kuptuar se intonacioni rrokjor është tipar i qënësishëm të gjuhës, besojmë që ai është produkt psiqik dhe pjesë e nuklit të maturisë së një gjuhe kombëtare dhe si i tillë.Kemi mendimin se njësitë rrokjore janë bartëse të intonacionit thirrmor, por edhe arkivi shpirtëror i gjuhës. Duke u nisur nga studimi i tyre mund të gjenden ndër to dhe dëshmi të rrënjëve dhe të moshës së një gjuhe.
Gjuha shqipe ka intonacione thirrmore, cilësisht të dallueshëm, për çdo rrokje, por ndodh që e njejta pasthirrma të shpreh nuanca te ndryshme psiqike në vartësi me dialogun a kontektin e mendimit. Çdo gjuhë ka tiparin e vet intonativ. Pa u intonuar në akordet emocionale të një gjuhe, s’mundet t’i jepet qartësi dhe thellësi mendimit. Nga qëmtimi i vemendshëm, mbrimë në përfundimin e pakundërshtueshëm, se : Shqipja shqiptimin e fjalës e bën rrokjor dhe çdo njësi rrokjore e fjalës e ka intonacionin e saj të shqiptimit : natyror, të gjatë, të hapur, të mbyllur etj., kjo në vartësi të tonit të shqiptimit të zanores. Mendoj se, është e drejtë që dijetarët e gjuhës përkufizojnë si pasthirrma të parme tingujt e veçantë, kryesisht ata zano, grup zanor ose rrokje, si : a, e, ë, i, o, u, y, sh, au, eu, oi, ua, ba, hë, moj, sus, a-ha, oh-u, o-re, mo-re, o-bo-bo, u-bu-bu, oh, ah, haj, o-lele, uf, of etj, andaj mund të themi se, në çdo ndërtim rrokjor, pasthirrmat zanore kanë vlera të patjetërsueshme shqiptimore dhe është pikërisht intonacioni me të cilin ato artikulohen e që u jepet fjalëve kuptimi i duhur. Çdo fjalë e shqipes ka ligjin logjik, unik e historik të lidhjes e shqiptimit rrokjor.
Rrokja, si njësia bazë për shqiptimin e Shqipes, është një njësi zëtingëllore që lehtëson shprehjen e qartë të mendimit e që ka rend tipik historik, si : zanore me vlera rrokjore ; bashkëtingëllore ose tog bashkëtingëllor +zanore (CV ose CCV) p.sh. ba-ba, shtë-pi ; bashkëtingëllore +zanore +bashkëtingëllore (CVC) p.sh. hap, shes, ngec, etj ; bashkëtingëllore +diftong (CVV) më-su-es. Çdo folës i Shqipes, mirëfilli e di se, ai, nuk gërmëzon kur ligjëron, por mbështetet mrekullisht në lidhjet rrokjore ku gjithmonë është e pranishme zanorja. Çdo rrokje është një nyjëtim i dyfisht dhe me sa kuptohet ka qënë një gjetje e një periudhë shumë e hershme kur njeriu ka përfshirë pasthirrmat, si mbartëse të intonacioni, në themelet e gjuhës së folur fillimisht dhe hap pas hapi dhe asaj të shkruar.
Disa here, kanë konkluduar këta autorë, si në Linearin B, të gjitha shenjat përveç shenjave zanore të vetme) në Qipriotshe (Lineari A) paraqiten rrokjet në formën : bashkëtingëllore +zanore (CV), bashkëtingëllorja ndiqet nga zanorja. Në renditjen për të paraqitur togun bashkëtingëllor (si CCV), të bashkëtingëllores fundore (CVC), si dhe diftongjeve (CVV) shqiptimi i simboleve përdoret të shkel një rrokjogramë ndërmjet për më tepër një bashkëtingëllore ose pjese e një diftongu.
Ajo çfarë, Ventris dhe Çadwick, dalluan me gjenialitet qe, se : Lineari B është një shkrim që përftohet dhe kuptohet kur lexohet si shenjë rrokjore. Pra, në dialektin e lashtë Mikenas simbolet, hieroglifet, kishin njëherazi vlera si shenja që kishin një shqiptim rrokjor të përcaktuar, nga ky shqiptim rrokjor merrej kuptimi i duhur i fjalëve (Kjo dukuri është fort e dallueshme edhe në Shqipen e sotme moderne.
Gjuha sot kuptohet si fjala e artikuluar. Fjala e artikuluar - thotë profesor Çabej, është gjuha më e përsosur e njeriut. Fjalën tonë ne e shoqërojmë me gjeste dhe me mimikë, duke i dhënë asaj gjallëri dhe ngjyrim emocional. Njeriu për t’u shprehur përdor gjestet, që janë lëvizjet shprehëse të dorës, të krahut dhe të kokës, si edhe mimikën që janë lëvizjet shprehëse të muskujve të fytyrës. Gjuha e mimikës dhe e gjesteve është forma instiktiv, por dhe më e lashta e komunikimit njerëzor, që u përdor njëherazi e shoqëruar edhe me thirrma gëzimi, hareje, dëshpërimi, pëkëllimi etj. Vetëm kështu fjala mori kuptimin e duhur. Por, mendoni se sa e vështirë do të qe për njeriun, për të kaluar në fazën e gjuhës së artikuluar me vlera të përgjithësuara, pa këto pasthirrma që mbartnin tërë botën emocionale të tij. Pasthirrmat zanore i japin kuptimshmëri fjalës nëpërmjet muzikalitet të brendshëm (gëzimi, kënaqësie, habie, frike, tmerri, keqardhjeje, zëmërimi, kërcënimi, përbuzjeje, etj) që ato kanë. Pa këto ndryshime shqiptimore që kanë zanoret askush nuk do të arrinte të shfaqte : gëzimin, kënaqësinë, pakënaqësinë, habinë, frikën, tmerrin, keqardhjen, dhimbjen, dëshpërimin, zëmërimin, kërcënimin, përbuzjen etj. Për të shprehur kaq ndjenja të ndryshme, pasthirmat e parme, por edhe ato që ngurtësohen si të tilla, kanë të veçant dhe të padeformueshëm intonacionin e tyre të shqiptimit. Pasthirrma është zbatuesja e dëshirës dhe qëllimit të folësit. Në rrethana të ndryshme të kumtimit të mendimit, në vartësi nga përmbajtja kuptimore e gjithë fjalisë, edhe e njejta pasthirrmë, shpreh ndjenja jo të njejta nga që ato kushtëzohen nga kuptimi i fjalisë mbështetëse.
Sot dihet, se çdo symbol-shkronjë në gjuhë, në veçanti tingujt bashkëtingëllor frymëtohen më lehtë me një nga tingujt zanor, por në lashtësi, vetëm kështu, u përftua hopi i duhur, nga u kalua në gjuhën e artikuluar.
Gjuha Shqipe ka 7 zanore, por duke qënë se në gjasjen më të madhe ato përdoren si pjesë e pandarë e rrokjeve, ato nuk kanë vetëm tonin natyror, kjo në vartësi me çatin emocional apo edhe natyrën e bashkëtingëllores (e shurdhët apo e zëshme). Kur ato shqiptohen në fjalë, gjat shqiptimit rrokjor, mund të formëtohen më tepër se 23 tinguj zanore.