cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Giovanni Cimbalo
Giovanni Cimbalo është i mirënjohur në botën akademike për studimet e tij të shkëlqyera ne fushën e "Marrëdhënieve të Komuniteteve fetare me shtetin" në Evropën Lindore e më gjëre. Një vend të veçantë në studimet e tij zë Shqipëria ku së fundmi me rastin e 100 vjetorit të Pavarësisë, në 18-19 tetor 2012 në Ravenna së bashku me grupin e tij të punës Federica Botti e Arens Çela realizoi një Konferencë të titulluar "Komunitetet fetare në Shqipëri: bashkëjetesa është e mundshme". Gjithashtu në shtator të 2012 publikoi librin e tij monografik me titull "Pluralizmi fetar dhe komunitetet fetare në Shqipëri" i cili do të ndiqet nga një vëllim tjeter dy-gjuhesh.
Borëbardha dhe Shtatë Xhuxhat (film 1937)
Përmbajtja
Ndërkohë, Mbretëresha zbulon se Borëbardha është akoma gjallë kur pasqyra përsëri i përgjigjet se Borëbardha është më e drejta në tokë dhe zbulon se zemra në kutinë e argjendurve është në të vërtetë ajo e një derri. Duke përdorur një ilaç për të maskuar veten si një plakë e vjetër, Mbretëresha krijon një mollë të helmuar, e cila do ta vendosë kushdo që ta hajë atë në "Vdekjen e Fjetur", një mallkim që mëson se mund të prishet vetëm nga "puthja e parë e dashurisë", por është e sigurt Borëbardha do të varroset e gjallë. Ndërsa Mbretëresha shkon në vilë ndërsa xhuxhët janë larg, kafshët janë të kujdesshëm për të dhe nxitojnë për të gjetur xhuxhët. Duke bërë një sulm të mundshëm në zemër, Mbretëresha mashtron Borëbardhën duke e sjellë atë në vilë për të pushuar. Mbretëresha mashtron Borëbardhën duke e kafshuar në mollën e helmuar nën pretekstin se është një mollë magjike që i dhuron dëshirat. Ndërsa Borëbardha bie në gjumë, Mbretëresha shpall se ajo tani është më e drejta e tokës. Xhuxhët kthehen me kafshët ndërsa Mbretëresha lëshon vilën dhe e ndjekin atë, duke e bllokuar atë në një shkëmb. Ajo përpiqet të rrokulliset një gur mbi ta, por para se të mund ta bëjë këtë, rrufeja godet shkëmbin, duke bërë që ajo të bjerë në vdekjen e saj.
Xhuxhët kthehen në vilën e tyre dhe e shohin Borëbardhën në dukje të vdekur, duke u mbajtur në një lagje të ngjashme me vdekjen nga helmi. Duke mos dashur ta varrosin nga sytë në tokë, ata e vendosin atë në një arkivol xhami të zbukuruar me ar në një pastrim në pyll. Së bashku me krijesat pyjore, ata mbajnë vrojtimin e saj. Një vit më vonë, princi që nga fillimi i filmit mëson për gjumin e saj të përjetshëm dhe viziton arkivolin e saj. I trishtuar nga vdekja e saj e dukshme, ai e puth atë, e cila thyen magji dhe e zgjon atë. Xhuxhët dhe kafshët të gjithë gëzohen ndërsa Princi merr Borëbardhën në kështjellën e tij.
Avni Resuli
Avni Resuli lindi në vitin 1926 në Durrës dhe vdiq më 10 shtator të vitit 1988, ishte aktor dhe regjisor i njohur shqiptar.
Pas një përvoje si amator në disa shfaqje, në janar të 1948 fillon punë pranë Teatrit Popullor si aktor. Roli i tij i parë ishte në pjesën "Për ata që janë në det" premiera e së cilës u shfaq në 12 qershor të vitit 1948. Në jetën e tij të gjatë skenike Avni Resuli që nga 1948 e deri sa u shkëput prej saj në 1988, plot 40 vjet, ai interpretoi dhjetëra role, mbi 100 si në pjesët kombëtare, ashtu edhe në ato të huaja. Nga viti 1967 deri në 1974 ai punoi si inspektor skene, por që nuk u shkëput nga interpretimi në skenë. Në filmin artistik Avni Resuli ka dhënë një kontribut modest. Që nga viti 1980 - 81 Avni Resuli iu përkushtua më shumë punës si asistent regjisor, derisa doli në pension. Puna e tij e fundit ishte përgatitja e shfaqjes "Zbutja e Kyeneçës" (qershor 1988).
Instituti i Statistikës
Instituti i Statistikës ose Instat para krijimit të shtetit shqiptar më 1912 shërbimi statistikor nuk ekzistonte. Në vitin 1924 për herë të parë ekzistonte një zyrë statistikore që mbante evidenca të ndryshme ekonomike pranë Ministrisë së Botorës (mirëmbajtjes së rrugëve) dhe Bujqësisë.
Veprimtaria e kësaj zyre kufizohej në inventarët bujqësore që përfshinin numrin e bujqve dhe llojin dhe sasinë e shfrytëzimit te tokës me bime bujqësore e blegtorale, si dhe ne disa statistika te cekta mbi industrinë, tregtinë, eksport-importet e çmimet.
Për herë të parë shërbimi statistikor në Shqipëri është institucionalizuar me Dekretin nr. 121, dt. 8/04/1940. Sistemi statistikor në shtetin Shqiptar është themeluar me Vendimin nr. 35, dt. 13/01/1945 me krijimin e Drejtorisë së Statistikës të atashuar pranë Këshillit të Ministrave. Më vonë kjo drejtori kaloi nën varësinë e Komisionit të Planit të Shtetit. Sot ky sistem është organizuar në formën e një instituti të veçantë nën varësinë e Këshillit të Ministrave.
Shërbimi statistikor në Republikën e Shqipërisë realizohet nga:
- Instituti i Statistikës (INSTAT).
- Drejtoritë e statistikës në rrethe.
- Zyrat e gjendjeve civile si dhe nga persona juridike e fizike.
Letícia Sabatella
thumb|200px|Letícia Sabatella Letícia Sabatella, lindi më 8 Mars të vitit, 1971 në Belo Horizonte, Brazil, është aktore braziliane.
Anatomia e njeriut
parapamje|right|"Njeriu virtytian". Skicim i trupit njerëzor
Anatomia  e njeriut është studimi shkencor i morfologjisë së trupit të njeriut të rritur. Anatomia ndahet në anatomi bruto dhe anatomi mikroskopike. Anatomi bruto (ose anatomi topografike, anatomi rajonale, ose antropotomi) është studimi i strukturave anatomike që mund të shihen me sy të lirë(pa ndihmën e thjerrzave ose mikroskopit).
Anatomia mikroskopike është studimi i strukturave anatomike me ndihmën e mikroskopit, e cila përfshin historia (studimi i organizimit të indeve), dhe studimin e qelizave. Studimi i rrethinës së pjesëve të trupit dhe vendndodhjes së tyre që në kirurgji luajnë një rol të rëndësishëm bëhet në Anatominë topografike. Krahasimi ndërmjet pjesëve të trupit të qenieve të gjalla bëhet në Anatominë krahasuese.
Mësimet, kërkimet dhe studimet për pjesët e trupit të organizmave zhvillohen në Institute e ndryshme shkollore për të cilët në rrethin e ngushtë thuhet Anatomia. Anatomia e njeriut së bashku me fiziologjinë dhe biokiminë është themeli i shkencës mjekësore.
Studimet e para mbi anatominë e njeriut
Fjala anatomi rrjedh nga gjuha greke dhe do të thotë “disektim” (prerje dhe ndarje). Ajo shfrytëzohet për shënimin e ndërtimit dhe përbërjes së qenieve të gjalla dhe shkencës për studimin e tyre.
Anatomia është shkencë shumë e vjetër, mirëpo për sa i përket anatomisë së njeriut, ajo e ka marrë formën autentike nga mesi I shekullit XVI, kur kanë filluar të kryhen disektime metodike të kufomave të njeriut, me qëllim që hollësisht të studiohet ndërtimi i tyre. Deri në këtë kohë, kjo praktikë ka qenë rreptësisht e ndaluar, sipas normave etike dhe bindjeve fetare ekzistuese, ndërsa njohuritë për ndërtimin dhe funksionimin e trupit të njeriut, kanë rrjedhur para së gjithash nga vështrimet e kryera mbi kafshë, e për këtë arsye, ato kanë qenë joprecize dhe shumë prej tyre të gabuara.
Ndarjet e anatomisë
Anatomia e studion trupin e njeriut ne mënyre përshkruese, te te gjithë pjesëve te organizmit duke i ndare ato ne disa sisteme te cilat janë :
Ndërtimi i Trupit të Njeriut
Në trupin e njeriut ka afërsisht 100 trilion qeliza. Çdo minut vdesin rreth 300 milion prej këtyre qelizave. Në qoftë se organizmi i trupit nuk do t’i zëvendësonte në mënyrë të vazhdueshme ato, të gjitha qelizat e trupit do të vdisnin për 230 ditë.
Uji
Uji është elementi me i rëndësishëm qe ndodhet ne toke e qe luan një rol kryesor ne transportimin e elementeve baze ne qelizat e bimëve. Përben 60 % te peshës trupore. Uji cilësohet ndryshe si elementi jetik i gjallesave. Uji është përbërësi kryesor i urinës dhe plazmës se gjakut.
Elementët kimikë
Në trupin e njeriut, përveç ujit, ndodhen edhe shumë lëndë të tjera. Një njeri me trup normal përmban aq yndyrë sa për të prodhuar shtatë kallëpe sapuni, sheqer aq sa për të mbushur një kavanoz, kripë sa për të mbushur gjashtë kripore, karbon sa për të prodhuar 9000 lapsa plumbi, fosfor sa për të prodhuar 2200 fije shkrepëse, hekur sa për të bërë një gozhdë 25 mm, një lugë squfur dhe 30 gram metale të tjera.
Kaliumi (K)
Është elementi me i bollshëm ne qelize. Trupi përmban rreth 250 miligram kalium. Ajo luan një rol te rëndësishëm ne reagimet energjike, sinteza e proteineve si dhe ne ruajtjen e ekuilibrit te acideve ne trup. Megjithëse është e nevojshme ekzistenca e kaliumit ne regjimin ushqimor, por kemi informacion te paket lidhur me nevojën e sasisë minimale te saj dhe studimet shkencore tregojnë se ushqimet bimore janë te pasura me këtë element.
Natriumi (Na)
Eshte elementi me i bollshem ne likuidin e jashtem te qelizave. Si nje elektrolit ne likuidet jashte qelizes, ndihmon ne ruajtjen e presionit osmezik jashte membranes se qelizes dhe ka nje ndikim te njejte si kaliumi Brenda qelizes per ruajtjen natyrale te balances se ujit. Nevoja ditore per te eshte llogaritur nga 3 ne 7 g.
Hekuri (Fe)
Është metali (element) me i bollshëm i trupit dhe përbenë rreth 0,004 % te peshës trupore. Ne mënyre te natyrshme sasia e saj nga 3 ne 5 g. Është e ndryshme dhe varet nga mosha, gjinia, madhësia, shëndeti dhe sasia e rezervuar e tij ne trup. Ne te vërtet hekuri është një lende me ngjyre gjaku qe transporton oksigjen te mjaftueshëm për frymëmarrje dhe gaz karbonik (dioksid karboni) nga qelizat ne mushkëri. Çdo dite trupi ynë me ane te ushqimit përfiton 10 deri 30 mg hekur.
Azoti (N)
Organizmi ynë përmban sasi te mëdha azoti dhe luan një rol kryesor ne strukturën e proteineve.
Fosfori (P)
Luan nje rol kryesor ne organizmin e njeriut, kryesisht ne procesin e marrjes apo te çlirimit te energjive te organizmit.
Kalciumi (Ca)
Eshtë një element mineral qe përben 1,5 deri ne 2 % te peshës se trupit tek personat e rritur. Nga kjo sasi 99 % e kalciumit gjendet ne kocka dhe tek dhembet.
Magneziumi (Mg)
Ne momentet e lindjes, ne trupin e njeriut ndodhet 0,5 g, ndersa ne moshe te rritur, ne trup ka nje sasin 21 – 28 g, 50 % deri ne 60 % ndodhet ne kocka dhe rroli kryesor i saj eshte ne qelizat nervore per te lehtesuar funksionimin e tyre.
Sulfuri (S)
Përben 0,25 % te peshës trupore te njeriut dhe ndodhet ne çdo qelize te trupit te njeriut. Me tepër ndodhet ne flokë, lëkure dhe thonj. Ajo vepron si një element antihelmues, duke u përzier me përbërësit helmuse dhe i shndërron ata net e padëmshëm apo i eliminon plotësisht.
Jodi (I)
Ne organizem ndodhet rreth 15 – 23 mg, ose përben 0,00004 % te peshës trupore te njeriut. Ndodhet ne te gjitha qelizat e trupit, por 70 – 80 % e sasisë se jodit ndodhet ne gjëndrat e tiroideve. Kjo lende është pjeserishte ne formën e hormone trioksines qe sintetizohet nga gjëndra e tiroideve dhe luan një rol te rëndësishëm ne forcimin dhe metabolizmin e trupit.
Mangani (Mn)
Eshte shume i nevojshem per skeleton dhe gjymtyret ledhes. Ai gjendet ne sasine e me teper se 10 mg, ne trupin e njeriut dhe kryesishte ne kocka, melci dhe veshka.
Bakri (CU)
Njihet si pjesa me e rendesishme e shume enzimave. Luan nje rol mjaft te rendesishem ne pengimin e paksimit te sasise se gjakut ne trup. Femijet kane nevoje jetike pere kete perberes i cili ndodhet ne sasi te konsiderueshme tek produkti i qumeshtit.
Nkeli (Ni)
Gjendet ne kokrat e grurit, orizit fasules, thjerzes etj. dhe luan nje rol kryesor ne rritjen natyrale dhe shumimin si dhe strukturen e veprimtarise se qelizave.
Rritja
Trupi i njeriut në çdo natë rritet afërsisht 1 cm, gjatësi të cilën e humbet ditën. Rritja gjatë natës shpjegohet me faktin se trupi, duke qenë i shtrirë i shmanget veprimit të forcës së gravitetit mbi disqet e kërceve të skeletit. Kërkimet dhe zbulimet e fundit tregojnë se fëmijët e porsalindur, 63 ditët e para, nuk rriten, por pas 63 ditëve, fillojnë të zgjaten nga 1 cm çdo ditë. Kjo sjell si pasojë nevojën e shtimit të vrullshëm të qelizave dhe, nga kjo, fëmijët kanë një uri të përhershme dhe për këtë bëhen grindavecë. Në këtë periudhë prindërit duhet të jenë mjaft të kujdesshëm.
Shpretka E vendosur ne anen e majte te abdomenit Shtrihet nga brinja e IX e deri te brinja e XI Vie ne kontakt me lukthin, veshken e majte dhe zorren e trashe Ka dy faqe: Faqen viscerale Faqen parietale Hyrja ne shpretke - ilium Ne prerje ka ngjyre te kuqe te mbyllet.
Pankreasi Organ tek i vendosur ne zgavren e barkut Anatomikisht lokalizohet nen lakesen e madhe te lukthit, anash shpretkes dhe mbi duodenum. Pankreasi perbehet prej tri pjeseve kryesore : kokes qafes trupit dhe bishtit.
Neper mes te pankreasit shtrihet kanali kryesor pankreatik Kanali kryesor pankreatik derdhet se bashku me kanalin e perbashket te vrerit ne duodenum. Demtimi i pankreasit shkakton diabetin.
Veshkat
Jane organe cifte Te vendosura ne retroperitoneum, ne dy anet e zgavres se barkut Anatomikisht lokalizohen ne pjeset anesore te pasme te abdomenit Veshka e majte eshte e vendosur prapa shpretkes, pankreasit dhe lukthit, ndersa e djathta prapa melqise dhe fshikezes se temthit.
Zemra
Forma e zemrës është e ngjajshme me formen një koni, maja e të cilit tregon nga ana e majt dhe tëposht. Zemra te njerzit ndohet në anën e majtë të kraharorit, në raste të ralla nga ana djatht (Situs inversus).
Zemër e shëndosh peshon sa 0,5 % e peshës së trupit, ndërmjet 300 dhe 350 g. 500 gram është pesha kritike. Prej kësaj peshe enët e gjakut të zemrës nuk janë në gjendje ta furnizojnë më atë me.
Ndërtimi
Zemra përbëhet prej dy pjesëve : Pjesa e djathtë, e cila gjakun e lëviz në drejtim të mushkerive (qarkullimi i vogël). Pjesa e majtë, e cila e lëviz gjakun në drejtim të pjesëve tjera të trupit (qarkullimi i madh). Pasi që rezistenca në enët e gjakut në trup eshte pesë herë më e madhe se rezistenca në mushkëri, pjesës së majtë të zemrës i duhet për këto përmasa edhe më shumë të punojë se pjesa e djathtë. Për këtë arsye pjesa e majtë e ka murin më të trashë se pjesa e djathtë, por volumi është i njëjtë në të dyja pjesët e zemrës. Zemra ka 2 barkusha (lat. ventriculi) dhe 2 valvula (lat. atrium). Barkushja e majtë (ventrikuli i majtë) pompon gjak në qarkullimin sistemik, ku presioni është rreth 80–120 mm Hg, kurse barkushja e djathtë pompon në qarkullimin mushkëror, ku presioni është rreth 8–25 mm Hg. Barkushet janë pompa të fuqishme me mure të trasha muskulore, dhe prandaj presioni i gjakut venoz (0–2 mm Hg) nuk arrin t'i tendosë. Valvulat janë dhoma tö zemrës, me mure të holla e të tendosshme, që shërbejnë si rezervuarë për gjakun venoz, por që njëkohësisht mund të tkurren e ta pompojnë gjakun me njëfarë presioni për në drejtim të barkusheve.
Sistemi kardiovaskular
Pllakë përkujtimore
Pllakë përkujtimore është emërtim për ato pllaka ku përkujtohet nje individ, ngjarje apo vend me rëndësi historike.
Historiku
Nuk dihet kur janë përdorur për here të parë ne territoret shqiptare por në Shqipëri mbas 1944 ato u përdorën gjërësisht.
Anatomia e njeriut
Ndërtimi
Sistemi kardiovaskular është I ndërtuar prej rrjetit të dendur të enëve të gjakut I cili, me ndihmën e impulseve ritmike e përcjellin nga zemra vazhdimisht gjakun nëpër organizëm dhe u dërgon të gjitha indeve ato elemente, të cilat u nevojiten për të kryer funksionin e tyre dhe më pas I mbledh mbeturinat e metabolizmit qelizor, që t’I dërgojë deri tek organet përgjegjëse për pastrimin e tyre.
Funksioni
Zemra është pompa. Në mënyrë që pompa (zemra) të kryejë funksionin e saj duhet që muskuli i zemrës të jetë shëndoshë e mirë. Duhet që sistemi elektrik i zemrës të koordinojë tkurrjen e valvulave dhe të barkusheve si dhe duhet që muskuli të furnizohet rregullisht me gjak. Gjatë tkurrjes (sistoles) të barkushes së majtë, presioni brenda barkushes natyrisht është më i lartë sesa presioni në aorte. Kjo e pengon qarkullimin e gjakut në shtratin koronar. Gjithashtu, fillesa e arterieve koronare gjatë sistolës mbyllet nga kuspet e valvulës të hapur të aortës. Si rrjedhojë, enët koronare nuk mund ta furnizojnë me gjak barkushen e majtë gjatë sistolës. Barkushja e majtë furnizohet me gjak vetëm gjatë diastoles. Nëse diastola shkurtohet, barkushja e majtë ka më pak kohë për t'u furnizuar me gjak. Valvulat e zemrës duhet të jenë të afta të hapen plotësisht dhe të mbyllen plotësisht. Stenoza është ngushtim i vrimës të valvulës. Mbyllja jo e plotë përbën pamjaftueshmëri të valvulës. Pasojë e pamjaftueshmërisë është regurgitimi (rikthimi i gjakut). Venat rikthejnë gjakun në zemër. Që të kryejnë këtë funksion, venat janë të pajisura me valvula që nuk lejojnë kthimin e gjakut mbrapsht. Tkurrja e muskujve të gjymtyrëve i shtrydh venat dhe e shtyn gjakun drejt qendrës ('pompa muskulore'). Po ashtu, presioni negativ gjatë frymëmarrjes ndihmon kthimin e gjakut për në zemër.
Zemra në numra
Mushkëria
Mushkëritë (lat. Pulmo, -onis m.) janë organe të frymëmarrjes. Në trupin e njeriut janë dy mushkëri e djathta dhe e majta. Në anën e majtë ndahen në dy pulmonarë dhe në anën e djathtë në tre pulmonarë. Mushkëritë nuk përmbajnë muskuj. Ajri lëvizet prej muskujve ndërmjet brinjeve dhe muskulit të diafragmes. Mushkëritë janë të mbështjellura me mbështjellës shumë të hollë e cila quhet pleura.
Ndërtimi i mushkërive të njeriut
Në trupin e njeriut janë dy mushkëri, e djathta dhe e majta. Në anën e majtë ndahen në dy pulmonarë dhe në anën e djathtë në tre pulmonarë. Mushkëritë nuk përmbajnë muskuj. Pulmonarët ndahen në 9/10 segmente. Në mushkëriun e djathtë gjenden 10 segmente. Në krahun e majtë mungon segmenti i 7-të kështu që me këtë zemres i jep një vend. Maja e sipërme e mushkërisë diku rreth 3–4 cm është larg nga klavikula, kurse poshtë mushkërive shtrihet diafragma. Mushkëritë kufizohen nga ana e stomakut me brinjen e 6, anash me brinjën e 8 dhe nga shpina me brinjën e 10. Mushkëria e majtë në përgjithësi është më i vogël, ngase në afërsi të saj gjendej e vendosur zemra. Volumi i mushkërive tek njeriu përmban diku rreth 5 deri 6 litra. Bronket që e bëjnë përcjelljen e ajrit përfundojnë në qese të vockla, që quhen Alveole ose qeset e mushkërive. Këtu ndodhet pra shkëmbimi i gazrave. Sistemi i tërësishëm i frymëmarrjes ndryshe quhet edhe sistemi bronkial.
Mëlçia
Melçia eshte gjendra me e madhe e trupit te njeriut me peshe afersisht 1500 gram, me ngjyre te kuqe te erret ne kafe me konsistence te bute. Ajo vendoset ne pjesen e siperme te kavitetit abdominal, pjesa me e madhe e saj ze vend nen hakrun brinjor te djathte, ne hypocondrium dexter. Tek melcia dallojme dy faqe, facies diafragmatica e drejtuar siper dhe perpara qe i korrespondon konkavitetit te diafragmes, dhe facies visceralis qe shikon nga pjesa e pasme dhe qe ka raport me organet. Facies diafragmatica eshte e lemuar, konvekse dhe aty dallojme ligamentum folciforme hepatis qe fikson melcine te diafragma dhe e ndan kete faqe ne lobus dexter dhe sinister. Nga mbrapa ligamentum folciforme vazhdon me ligamnetum coronare dextrum dhe sinistrum qe perfundojne ne ligamentum triangulare. Prapa ligamentum coronare gjendet buza e pasme e melcise, e ngjitur me diafragmen (pars nuda). Facies visceralis sheh prapa dhe poshte dhe eshte ne raport me organet. Aty dallojme tre brazda, 2 nga te cilat kane drejtim fissura sagitalis sinistra dhe dextra. Fissura sagitalis sinistra formohet ne pjesen e perparme nga sulcus ligamentum teres hepatis kurse ne pjesen e pasme nga ligamentum venosum. Fissura sagitalis dextra ne pjesen e perparme formohet nga fossa vesica felleae kurse ne pjesen e pasme nga sulcus venae cavae inferoris. Gjendet edhe nje brazde tjeter me drejtim transversal, Porta hepatis. Melcia ka 2 buze, margos posterior dhe margos anterior.
Syri
Syri është shqisë që na siguron më së tepërmi informacion për botën që na rrethon : sytë, ose kokërdhokët e syrit i pranojnë ngacmimet e dritës që vijnë nga jashtë dhe shndërrohen në sinjale nervore që përcillen me rrugë të posaçme deri tek truri, ku shndërrohen në fotografi vizuale.
Veshi
Veshi është organ i ndërlikuar, i cili nga njëra anë është përgjegjës për dëgjimin, shqisë përmes së cilës pranojmë zërat që vijnë nga ambienti i jashtëm, shqisë themelore, e cila na sinjalizon për atë që ndodh përreth nesh, si dhe shërben për komunikim, ndërsa nga ana tjetër merr pjesë në mbajtjen e baraspeshës.
Shëndrrimet Termike
Shpeshë herë në jetën e përditshme kemi dëgjuar për avullimin, vlimin, kondenzimin, ngrirjen dhe shkrirjen. Me një emër këto janë dukuri termike, me ç'rast të gjitha këto dukuri termike kalojnë nëpër faza të caktuara.
Shkrirja dhe Ngurtësimi
Ngrirja është proces natyror i cili haset kudo ku temperaturat janë 0 °C. Fillimisht kemi trup në gjendje të lënget (p.sh uji) që atë ujë ta kthejmë në akull (trup të ngurt) fillimisht duhet që lëngut ti largohet nxehtësia që e zotëron. Kjo arrihet duke e furnizuar trupin me burim ftohtësie me ç'rast ai do ta nxjerrë nxehtësinë duke e pranuar ftohtësinë. Me testime të shumta është treguar se nxehtësia e cila i nevojitet trupit (e ngurtë) me masë 1 kg për ta kthyer në 1 kg ujë duhet nxehtësi (Q) prej 330,000 J (Xhul ose Xhaul).
'''Procesi i shëndrrimit të trupit nga gjendja (faza) agregate e lëngët në gjendjen (fazën) agregate të ngurtë e quajmë ngurtësim ose ngrirje. '''
Shkrirja është proces i kundërt i ngrirjes sepse ai është në kundërshtim me strukturën atomike të ngrirjes por që si të përbashkët i kan kushtet klimatike sepse uji ngrin dhe shkrin në temperaturë 0 °C. Në rastine shkrirjes që trupi të shkrihet fillimisht duhet të pranohet nxehtësia. P.sh trupi i ngurtë që të kthehet në lëng fillimisht duhet të pranojë nxehtësi e pastaj nxehtësiua do ia prish strukturën atomike kristalore akullit duke liruar energjinë e molekulave tek të cilat forca tërheqëse është më e vogël sesa tek rasti i ngurtësimit.
Procesi i shëndrrimit të trupit nga gjendja (faza) agregate e ngurt në gjendjen (fazën) agregate të lëngët e quajmë shkrirje.
Nxehtësia Latente
Marrim një enë, enën e mbushim me ujë venfosim një termometër dhe prapë në enë vendosim një enë tjetër me naftalinë të ngurtë ku poashtu vendosim një termometër. Kur fillojmë ta nxehim me një burim nxehtësie (resho p.sh.) do shohim se temperatura do arrijë deri në 80 °C tek uji dhe 80 °C tek naftalina e ngurtë. Kujtojmë se nuk e kemi ndërprerë ende burimin e nxehtësisë, atëherë do shohim se uji do arrijë temperaturë prej 90 °C, kurse naftalina jo do e mbajë tempon prej 80 °C. Pse? Përveq se naftalina ka mbajtur tempon e 80 °C ajo gjithashtu ka filluar edhe të shkrihet me ç'rast ka filluar të lëngëzohet pra kjo na bën të kuptojmë se burimi i nxehtësisë ka ofruar nxehtësi në trajtë të barabart por që naftalina e ngurtë nuk ka shkuar në rritjen e temperaturës por në shkrirjen e trupit. Pra kjo nxehtësi nuk mund të shihet me sy të lirë andaj quhet nxehtësi latente ose nxehtësi e fshehtë.
Avullimi, Vlimi dhe Kondensimi
'''Nxehtësin të ciliën e merr uji që të kalojë në gjendje agregate të gazët, quhet nxehtësi specifike e avullimit, qa. Me ç'rast q (nxehtësia specifike) dhe a (avulli).'''
Në anën tjetër kemi vlimin, vlimi krijohet gjatë nxehjes së ujit, molekulat marrim aq shumë energji saqë arrijnë të shkëputen të gjitha njeherësh (duke marr parasysh se molekulat marin nxehtësi me temperatur prej 100 °C) duke krijuar një avullim të vrullshëm.
Avullimi i vrullshëm quhet vlim.
Kalimi nga gjendja agregate e gazët në gjendjen agregate të lëngët, quhet kondesim. Kondesimi është proces tjetër i ciklit ujor, ai arrihet me anë të lirimi të enerjgisë së gazit me ç'rast atë e ka marr nga uji i cili ka vluar e pastaj avulluar (ka pranuar nxehtësi).
'''Nxehtësia e cila lirohet gjatë kondesimit të gazit duke e kthyer në lëng, quhet nxehtësi specifike e kondensimit, qk. Me ç'rast q (nxehtësia specifike) dhe k (kondensimi).'''
Bengali
Bengali ishte shtet me sistem mbretërorë gjatë viteve 1338-1539, tani pjesë e Bangladeshit dhe e Indisë.
Provinca Kërxhali
Provinca Kërxhhali (bullgarisht: Кърджали Област) është një provincë e Bullgarisë jugore, fqinje me Greqinë në jug dhe lindje. Kërdxhali është 3209,1 km² dhe qyteti i saj kryesor është Kërxhali nga ku provinca merr dhe emrin. Bullgaria e aneksoi këtë rajon në vitin 1921 gjatë Luftës së Parë Botërore.
Demografia
Tabela e mëposhtme tregon ndryshimin e popullsisë së provincë në periudhën pas Luftës së Dytë Botërore (1946-2009):
Etniciteti
Në regjistrimin e vitit 2001, 158,704 banorë të rajonit të Kërxhalit e identifikuan veten në një nga grupet e mëposhtme etnike:
Klagenfurt
Klagenfurt (slovenisht Celovec) është kryeqyteti i njësisë federale austriake të Korushkës. Emri zyrtar është Klagenfurt am Wörthersee. Me një popullsi prej 92.404 banorësh (2006.) Klagenfurti është qyteti më i madh i Korushkës dhe i gjashti në Austri. Pjesa më e madhe e popullsisë ose 89,4% janë gjermanë pastaj 3,3% kroatë dhe rreth 2% janë sllovenë.
Historia
Sipas legjendës Klagenfurti u themelua në vendin ku u vra kulçedra e cila jetonte në moçalin përreth, në qendërtë qytetit është e vendosur skulptura e kulçedrës e cila është edhe simbol i qytetit. Sipas burimeve historike qytetin e formoi konti Herman në mes të shekullit XII. Në vitin 1246 djali i tij Bernhard qytetin e çvendosi në lokalitetin e sotëm sepse në vendin e mëparshëm kërcnohej nga vërshimet e shpeshta. Qyteti ka formën e katërkëndëshit me rrugë të drejta dhe nëpërmes qytetit kalon një kanal i cili lidhet me liqenin Wörthersee. Në vitin 1809 ushtria e Napoleonit i shkatërroi muret rrethuese të qytetit. Në vitin 1863 u ndërtua hekurudha e cili bëri lidhjen me Vienën dhe Trieshtën dhe ndikoi në zhvillimin ekonomik të qytetit. Në shekullin XIX shumicën e banorëve e përbënin sllovenët dhe qyteti ishte qendër kulturore e tyre, aty kanë jetuar dhe krijuar intelektualë shkrimtarë shkencëtarë dhe artistë si (Anton Martin Slomšek, Jurij Japelj, Anton Janežič, Andrej Einspieler, Matija majar i France Prešeren). Ata prej klagenfurti shpërndanin idetë e rilindjes kombëtare të popullit slloven. Pas luftës së parë boërore dhe coptimit të Austro-Hungarisë u hap kontesti në mes Austrisë dhe Mbretërisë të SKS në lidhje me përkatësinë e Korushkës. Në vitin 1920 sipas një marrëveshjeje paqësore u mbajt një referendum në të cilin 60% e popullsisë u përcaktua që Korushka të mbetetnë Austri. Pas këtij vendimi numri e sllovenëve filloi të zvogëlohet shumë. Gjatë luftës së dytë botërore qzteti u bmbardua dhe trupat britanike hynë në qytet pak para partizanëve jugosllav të cilët kërkonin që Korushka tëfutej nëpërbërje të Jugosllavisë. Pas kërcënimeve të britanikëve forcat jugosllave u tërhoqën nga Austria. Dri në vitin 1955 Klagenfurti i takonte zonës okupuese britanike.
thumb|200px|Pogled na Klagenfurt s Radsberga thumb|200px|Klagenfurt-magistrat thumb|200px|Klagenfurt-katedrala
Gjeografia
Klagenfurti ndodhet në pjesën jugore të Austrisë në një luginë në mes Alpeve dhe malit Karavanke. Në perëndim të qytetit ndodhet liqeni Wörthersee që është qendër rekreative dhe shpesh me përkëdhelje quhet "Deti i Austrisë". Nëpër qytet rrjedh lumi Vang, jo larg qytetit në jug rrjedh lumi Drava.
Klima është kontinentale me ndryshime relative të mëdha të temperaturës nga shumë të ulta në shumë të larta. Nga Karavanket fryn një erë e ngrohtë që vendasit e quajnë Föhn (fen) e cila në pranverë bën që të shkrihet shpejtë bora e dimrit
Objekte kulturore
Sheshi kryesor quhet Alter Platz rreth të cilit janëtë ndërtuara ndërtesa në stilin e renesansës në qendër është Lindworm me kulçedrën si simbol. Aty pranë është edhe një katedralë madhështore në stilin barok me një sahat kullë. Turizmi kryesisht zhvillohet përreth liqenit në të cilin është plazhi më i madh liqenor në Evropë. Pranë parkut të madh ndodhet qendra Minimundus në të cilin ndodhen kopjet në minijaturë të ndërtesave më të rëndësishme të botës. Përreth liqenit ndodhet edhe kështjella Maria-Loretto. Në rrethinë ka edhe një numër të caktuar kështjellash tjera.
Kantoni Bastia-3
Kantoni Bastia-3 (frëngjisht: Canton de Bastia-3) është një kanton në departamentin Haute-Corse, rajonin Corse në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Bastia. Ka sipërfaqe km2 dhe popullsi banorë.
Përbërja aktuale
Kantoni Bastia-3 aktualisht përbëhet nga 1 komuna.
Minimundus
Parku u hap në vitin 1958, dhe deri më sot e kanë vizituar mbi 15 milion vizitorë.
Disa nga modelet : Shumë nga modelet janë të lëvizshme dhe zhvendosen gjatë pushimit dimëror.
Hacking Challenge
Koncepti anglisht Begriff Hacking Challenge (shqip: „sfide per Hackim“), gjithashtu edhe Hacking Contest apo Hackit, percakton detyren apo nje seri detyrash ne sferen e Hakimit. Kryesisht behet fjale per ndërhyrjen në zonat e parashikuara posaçërisht me fjalëkalimin mbrojtur.
Pishtari olimpik
Pishtari olimpik, është prej çeliku dhe ka formën e një skije. Është i gjatë 77 cm, i gjerë 10,5 cm, ndërsa peshon 1,9 kg. Nga jashtë është lyer me një ngjyrë të veçantë që mundëson rezistencë të madhe termike që shkon nga -20 °C deri 25 °C. Pishtari ka një autonomi prej 15 min dhe mund të funksionojë deri në 5.000 m lartësi. Flaka e tij ushqehet nga një përzierje hidrokarburesh (40% propilen, 60% butan) që ndodhet brenda pishtarit në një lloj bombole prej alumini.
Hacking Challenge
Këto detyra mund të ndahen përsëri pikërisht ne: Jne HackIts, qe perbehen nga kode te JavaScript, ose por qe kerkojne njouri ne MySQL, MsSQL, PHP, ASP. Ndryshimet ane, nje JavaScript HackIt ne teori eshte shume me i thjeshte per tu zgjidhur,meqe perdoruesi  mund te ttherrase  kodin e perdorimit  direkt permes funksioneve te caktuar te  Browser. Ne perdorime, qe jane ndertuar me MySQl, MsSQL ose te ngjashm eme to,  „Hacker“i duhet  Sicherheitslücken in der Web-Anwendung finden und diese gezielt ausnutzen; dazu zählt beispielsweise eine SQL-Injection.
Detyra të tilla zakonisht janë të ofruara në një web site të veçantë për njerëzit që janë të interesuar në sigurimin e kompjuterit dhe të promovojnë që kanë të bëjnë gjallë dhe sportiv me këtë temë. Nje koncept i ngjashem jane garat, me të cilin një kompani apo një organizatë duke u përpjekur për të testuar nëse një sistem është mjaft e sigurt dhe të kontrolluar këtë, bën thirrje për të goditur sistemin. Këto gara janë të stimuluara zakonisht me para relativisht me çmim të lartë duke filluar te konvertuara disa mijëra euro.
Matja
Matja është caktimi i një numri në një karakteristijë të një objekti ose ngjarje,e cila mund të krahasohet me objekte ose ngjarje të tjera. Fushëveprimi dhe aplikimi i matjes varet nga konteksti dhe disiplina. Në shkencat natyrore dhe inxhinierinë, matjet nuk zbatohen për vetitë nominale të objekteve ose ngjarjeve, që është në përputhje me udhëzimet e fjalorit ndërkombëtar të metrologjisë të botuar nga Byroja Ndërkombëtare e Peshave dhe Masave. Sidoqoftë, në fusha të tjera si statistikat si dhe shkencat shoqërore dhe të sjelljes, matjet mund të kenë nivele të shumta, të cilat do të përfshijnë shkallë nominale, rendore, interval dhe raporti.
Matja është një gur themeli i tregtisë, shkencës, teknologjisë dhe kërkimit sasior në shumë disiplina. Historikisht, ekzistuan shumë sisteme matëse për fushat e larmishme të ekzistencës njerëzore për të lehtësuar krahasimet në këto fusha. Shpesh këto arriheshin me marrëveshje lokale midis partnerëve tregtarë ose bashkëpunëtorëve. Që nga shekulli i 18-të, zhvillimet përparuan drejt unifikimit, standardeve të pranuara gjerësisht që rezultuan në Sistemin Ndërkombëtar Ndërkombëtar të Njësive (SI). Ky sistem zvogëlon të gjitha matjet fizike në një kombinim matematikor të shtatë njësive bazë. Shkenca e matjes ndiqet në fushën e metrologjisë.
Metodologjia
Matja e një prone mund të kategorizohet nga kriteret e mëposhtme: lloji, madhësia, njësia dhe pasiguria. Ata mundësojnë krahasime të paqarta midis matjeve.
Propozimi i parë për të lidhur një njësi bazë SI me një standard eksperimental të pavarur nga fiat ishte nga Charles Sanders Peirce (1839-1914), cili propozoi të përcaktonte njehsorin në lidhje me gjatësinë e valës së një linje spektrale. Kjo ndikoi drejtpërdrejt në eksperimentin Michelson – Morley ; Michelson dhe Morley citojnë Peirce dhe përmirësohen në metodën e tij.
Standardet
Me përjashtim të disa konstantave themelore kuantike, njësitë e matjes rrjedhin nga marrëveshjet historike. Asgjë e natyrshme në natyrë nuk dikton që një inç duhet të jetë një gjatësi e caktuar, dhe as që një milje të mos jetë një masë më e mirë distanca sesa një kilometër. Sidoqoftë, gjatë rrjedhës së historisë njerëzore, së pari për lehtësi dhe më pas për domosdoshmëri, standardet e matjes evoluan në mënyrë që komunitetet të kishin standarde të caktuara të përbashkëta. Ligjet që rregullojnë matjen u krijuan fillimisht për të parandaluar mashtrimin në tregti.
Njësitë e matjes përcaktohen përgjithësisht mbi baza shkencore, të mbikëqyrura nga agjenci qeveritare ose të pavarura, dhe të vendosura në traktate ndërkombëtare, parësore e së cilës është Konferenca e Përgjithshme e Peshave dhe Masave (CGPM), e themeluar në 1875 nga Konventa e Metrave, duke mbikëqyrur Sistemi Ndërkombëtar i Njësive (SI). Për shembull, njehsori u ripërcaktua në vitin 1983 nga CGPM për sa i përket shpejtësisë së dritës, kilogrami u ripërcaktua në 2019 për sa i përket konstantës së Planck dhe oborri ndërkombëtar u përcaktua në 1960 nga qeveritë e Shteteve të Bashkuara, Mbretëria e Bashkuar, Australia dhe Afrika e Jugut si saktësisht 0.9144 metra.
Në Shtetet e Bashkuara, Instituti Kombëtar i Standardeve dhe Teknologjisë ( NIST ), një ndarje e Departamentit të Tregtisë së Shteteve të Bashkuara, rregullon matjet tregtare. Në Mbretërinë e Bashkuar, roli kryhet nga Laboratori Kombëtar i Fizikës (NPL), në Australi nga Instituti Kombëtar i Matjes, në Afrikën e Jugut nga Këshilli për Kërkime Shkencore dhe Industriale dhe në Indi Laboratori Kombëtar Fizik i Indisë.
Kantoni Gagny
Kantoni Gagny (frëngjisht: Canton de Gagny) është një kanton në departamentin Seine-Saint-Denis, rajonin Île-de-France në Francë. Kryeqëndra e kantonit është Gagny. Ka sipërfaqe 6.83km2 dhe popullsi 38765 banorë.
Matja
Sistemet zakonore perandorake dhe ato amerikane
Para se njësitë SI të miratoheshin gjerësisht në të gjithë botën, sistemet britanike të njësive angleze dhe më vonë njësitë perandorake u përdorën në Britani, Komonuelth dhe Shtetet e Bashkuara. Sistemi erdhi i njohur si njësi zakonore e SH.B.A.-së në Shtetet e Bashkuara dhe është ende në përdorim atje dhe në disa vende të Karaibeve. Këto sisteme të ndryshme të matjes janë quajtur nganjëherë sisteme këmbë-paund-sekondë pas njësive Perandorake për gjatësi, peshë dhe kohë edhe pse tonët, qindra peshat, gallonët dhe miljet detare, për shembull, janë të ndryshme për njësitë amerikane. Shumë njësi Perandorake mbeten në përdorim në Britani, e cila është transferuar zyrtarisht në sistemin SI-me disa përjashtime siç janë shenjat rrugore, të cilat janë akoma në kilometra. Drafti i birrës dhe mushtit duhet të shitet nga petka perandorake dhe qumështi në shishe të kthyeshme mund të shitet nga pica perandorake. Shumë njerëz e matin lartësinë e tyre në këmbë dhe në inç dhe peshën e tyre në gurë dhe kile, për të dhënë vetëm disa shembuj. Njësitë perandorake përdoren në shumë vende të tjera, për shembull, në shumë vende të Komonuelthit që konsiderohen të matura, sipërfaqja e tokës matet në hektarë dhe hapësirën e dyshemesë në këmbë katrore, veçanërisht për transaksionet tregtare (në vend se statistikat e qeverisë). Në mënyrë të ngjashme, benzina shitet nga gallon në shumë vende që konsiderohen të matura.
Kantoni Gagny
Përbërja aktuale
Kantoni Gagny aktualisht përbëhet nga 1 komuna.
Matja
Sistemi metrik
Sistemi metrik është një sistem dhjetor i matjes bazuar në njësitë e tij për gjatësinë, njehsorin dhe për masën, kilogramin. Ekziston në disa variacione, me zgjedhje të ndryshme të njësive bazë, megjithëse këto nuk ndikojnë në përdorimin e saj të përditshëm. Që nga vitet 1960, Sistemi Ndërkombëtar i Njësive (SI) është sistemi metrik i njohur ndërkombëtarisht. Njësitë metrike të masës, gjatësisë dhe energjisë elektrike përdoren gjerësisht në të gjithë botën për qëllime të përditshme dhe shkencore.
Sistemi Ndërkombëtar i Njësive
Sistemi Ndërkombëtar i Njësive (shkurtuar si SI nga emri i gjuhës frënge Système International d'Unités ) është rishikimi modern i sistemit metrik. Systemshtë sistemi më i përdorur i njësive në botë, si në tregtinë e përditshme ashtu edhe në shkencë. SI u zhvillua në vitin 1960 nga sistemi metër-kilogram-sekondë (MKS), sesa sistemi centimetër-gram-sekondë (CGS), i cili, nga ana tjetër, kishte shumë variante. Njësitë SI për shtatë sasitë fizike bazë janë: Në SI, njësitë bazë janë matjet e thjeshta për kohën, gjatësinë, masën, temperaturën, sasinë e substancës, rrymën elektrike dhe intensitetin e dritës. Njësitë e derivuara ndërtohen nga njësitë bazë, për shembull, vat, pra njësia për energji, përcaktohet nga njësitë bazë si m 2 · kg · s −3. Karakteristikat e tjera fizike mund të maten në njësi të përbërjes, siç është dendësia e materialit, e matur në kg / m 3.
Konvertimi i parashtesave
SI lejon shumëzimin e lehtë kur ndërrohen midis njësive që kanë të njëjtën bazë, por parashtesa të ndryshme. Për të kthyer nga metra në centimetra është e nevojshme vetëm të shumëzoni numrin e metrave me 100, pasi që ka 100 centimetra në një metër. Anasjelltas, për të kaluar nga centimetra në metra një shumëzon numrin e centimetrave me 0.01 ose ndan numrin e centimetrave me 100.
Gjatësia
Një vizore ose rregull është një mjet i përdorur, për shembull, në gjeometri, vizatim teknik, inxhinieri dhe zdrukthtari, për të matur gjatësinë ose distancat ose për të tërhequr linja të drejta. Të thuash të drejtën, vizorja është instrument i përdorur për të sunduar linja të drejta dhe instrumenti kalibruar përdorur për të përcaktuar gjatësinë quhet një masë, megjithatë përdorimi i përbashkët i bën thirrje të dy instrumentet sundimtarët dhe emri mastar veçantë është përdorur për një rregull i pashënuar. Përdorimi i fjalës masë, në kuptimin e një instrumenti matës, mbijeton vetëm në masën kasetë frazë, një instrument që mund të përdoret për të matur, por nuk mund të përdoret për të vizatuar linja të drejta. Siç shihet edhe në fotografitë në këtë faqe, një rregull i marangozit prej dy metrash mund të paloset në një gjatësi prej vetëm 20 centimetra, që të futet lehtësisht në xhep, dhe një kasetë prej pesë metrash me shirita mund të tërhiqet lehtësisht për t’u futur brenda një strehim i vogël.
Disa emra të veçantë
Disa emra jo-sistematikë aplikohen për disa shumëfish të disa njësive.
Tregtitë e ndërtimit
Tregtimet Australiane të ndërtesave adoptuan sistemin metrik në 1966 dhe njësitë e përdorura për matjen e gjatësisë janë metra (m) dhe milimetra (mm). Centimetri (cm) shmanget pasi ato shkaktojnë konfuzion gjatë leximit të planeve. Për shembull, gjatësia dy metra e gjysmë zakonisht regjistrohet si 2500 mm ose 2.5 m; do të konsiderohej jostandard për të regjistruar këtë gjatësi si 250 cm.
Tregtia e anketuesit
Anketuesit amerikanë përdorin një sistem matjeje të bazuar në dhjetor, i krijuar nga Edmund Gunter në 1620. Njësia bazë është zinxhiri i Gunter me 66 ft  cila ndahet në 4 shufra, secila prej 16.5 ft ose 100 lidhje prej 0.66 këmbët. Një lidhje është shkurtuar "lk", dhe lidh "lks" në veprat e vjetra dhe anketat e tokës të bëra për qeverinë.
Koha
Koha është një matje abstrakte e ndryshimeve elementare mbi një vazhdim jo hapësinor. Tregohet me numra dhe / ose periudha të emërtuara si orë, ditë, javë, muaj dhe vite. Eshtë një seri dukjesh e pakthyeshme e dukurive brenda këtij vazhdimi jo hapësinor. Përdoret gjithashtu për të treguar një interval midis dy pikave relative në këtë vazhdim.
Masa
Masa i referohet pasurisë së brendshme të të gjitha objekteve materiale për t'i rezistuar ndryshimeve në momentin e tyre. Pesha, nga ana tjetër, i referohet forcës në rënie të prodhuar kur një masë është në një fushë gravitacionale. Në vjeshtë të lirë, (pa forca neto gravitacionale) objekteve u mungon pesha, por mbajnë masën e tyre. Njësitë perandorake të masës përfshijnë ons, kile dhe ton. Njësitë metrike gram dhe kilogram janë njësi të masës.
Një pajisje për matjen e peshës ose masës quhet një shkallë peshimi ose, shpesh, thjesht një shkallë. Një shkallë pranverore mat forcën por jo në masë, një ekuilibër krahason peshën, të dy kërkojnë një fushë gravitacionale për të operuar. Disa nga instrumentet më të sakta për matjen e peshës ose masës bazohen në qelizat e ngarkesës me një lexim dixhital, por kërkojnë një fushë gravitacionale për të funksionuar dhe nuk do të funksiononin në vjeshtë të lirë.
Ekonomi
Masat e përdorura në ekonomi janë masa fizike, masa për vlerën e çmimit nominal dhe masa reale të çmimeve. Këto masa ndryshojnë nga njëra-tjetra nga variablat që matin dhe nga variablat e përjashtuar nga matjet.
Hulumtimi i sondazhit
Në fushën e hulumtimit të sondazhit, merren masa nga qëndrimet individuale, vlerat dhe sjellja duke përdorur pyetësorë si një instrument matës. Si të gjitha matjet e tjera, matja në hulumtimin e sondazhit është gjithashtu e ndjeshme ndaj gabimit të matjes, dmth largimi nga vlera e vërtetë e matjes dhe vlera e dhënë duke përdorur instrumentin e matjes. Në studimin thelbësor të studimit, gabimi në matje mund të çojë në përfundime të njëanshme dhe efekte të vlerësuara gabimisht. Për të marrë rezultate të sakta, kur shfaqen gabimet në matje, rezultatet duhet të korrigjohen për gabimet në matje.
Vangjeli Pikuli
Vangjeli Pikuli (2 Shkurt 1929 - 2 Korrik 2021) lindi në Korçë. Ishte nje aktore shqiptare. Në afro 20 vjet në skenë Vangjeli Pikuli interpretoi pak role dhe në shumë pak prej tyre pati role kryesore. Megjithatë ajo mbahet mend nga brezi i vjetër si një aktore e talentaur, por që pati fatin e keq të punonte mes yjeve të këtij teatri. Ka filluar në teatër aktore më 1948, kur sapo kishte mbaruar të mesmen. Ka interpretuar rreth 25 role në Teatrin Popullor, ku veçohen rolet e Gorillovas, Zhenja, Saida,Tefta, Elena, Jan Mej Ti etj. Është larguar nga teatri në 1970.
Matja
Vështirësitë
Meqenëse matja e saktë është thelbësore në shumë fusha, dhe meqenëse të gjitha matjet janë domosdoshmërisht përafrime, duhet bërë shumë përpjekje për të bërë matjet sa më saktë që të jetë e mundur. Për shembull, merrni parasysh problemin e matjes së kohës që i duhet një objekti të bie në një distancë prej një metër (rreth 39 Inç ) Duke përdorur fizikën, mund të tregohet se, në fushën gravitacionale të Tokës, duhet të marrë ndonjë objekt rreth 0.45 sekondë të bjerë një metër. Sidoqoftë, në vijim janë vetëm disa nga burimet e gabimit që lindin:
Vangjeli Pikuli
Vangjeli Pikuli u nda nga jeta ne Tirane me 2 Korrik, 2021.
Matja
Vështirësitë
Për më tepër, burime të tjera të gabimit eksperimental përfshijnë:
Eksperimentet shkencore duhet të kryhen me shumë kujdes për të eleminuar sa më shumë gabime, dhe për t'i mbajtur vlerësimet reale realiste.
Teoria përfaqësuese
Në teorinë përfaqësuese, matja përcaktohet si "korrelacioni i numrave me entitetet që nuk janë numra". Forma më e përpunuar teknikisht e teorisë përfaqësuese është e njohur edhe si matje lidhëse shtesë. Në këtë formë të teorisë përfaqësuese, numrat caktohen bazuar në korrespondencat ose ngjashmëritë midis strukturës së sistemeve të numrave dhe strukturës së sistemeve cilësore. Një pronë është sasiore nëse mund të vërtetohen ngjashmëri të tilla strukturore. Në format më të dobëta të teorisë përfaqësuese, siç është ajo e nënkuptuar brenda veprës së Stanley Smith Stevens, numrat duhet të caktohen vetëm sipas një rregulli.
Koncepti i matjes shpesh keqkuptohet si thjesht caktim i një vlere, por është e mundur që të caktohet një vlerë në një mënyrë që nuk është një matje për sa i përket kërkesave të matjes së shtojcave shtesë. Dikush mund të caktojë një vlerë në lartësinë e një personi, por përveç nëse mund të vërtetohet se ekziston një lidhje midis matjeve të lartësisë dhe marrëdhënieve empirike, nuk është një matje sipas teorisë së matjes së shtojcave shtesë. Po kështu, llogaritja dhe caktimi i vlerave arbitrare, si "vlera e librit" të një aktivi në kontabilitet, nuk është një matje sepse nuk plotëson kriteret e nevojshme.
Tre lloje të teorisë përfaqësuese
1) Lidhja empirike
Në shkencë, një marrëdhënie empirike është një marrëdhënie ose korrelacion i bazuar vetëm në vëzhgim sesa teori. Një marrëdhënie empirike kërkon vetëm të dhëna konfirmuese, pavarësisht nga baza teorike
2) Rregulli i hartës
Bota e vërtetë është Fusha e hartave, dhe bota matematikore është diapazoni. kur ne hartojmë atributin e sistemit matematikor, kemi shumë mundësi zgjedhjeje për hartografinë dhe diapazonin
3) Gjendja e përfaqësimit të matjes
Teoria e informacionit
Teoria e informacionit pranon që të gjitha të dhënat janë të pasakta dhe statistikore në natyrë. Kështu që përkufizimi i matjes është: "Një grup vëzhgimesh që zvogëlojnë pasigurinë kur rezultati shprehet si sasi." Ky përkufizim nënkuptohet në atë që bëjnë shkencëtarët kur matin diçka dhe raportojnë si mesataren ashtu edhe statistikat e matjeve. Në terma praktikë, njeriu fillon me një supozim fillestar për vlerën e pritshme të një sasie, dhe më pas, duke përdorur metoda dhe instrumente të ndryshme, zvogëlon pasigurinë në vlerë. Vini re se në këtë vështrim, ndryshe nga teoria e përfaqësimit pozitivist, të gjitha matjet janë të pasigurt, kështu që në vend që të caktoni një vlerë, një varg vlerash i caktohet një matjeje. Kjo gjithashtu nënkupton që nuk ka një dallim të qartë ose të zoti midis vlerësimit dhe matjes.
Mekanika kuantike
Në mekanikën kuantike, një matje është një veprim që përcakton një pronë të veçantë (pozicionin, momentin, energjinë, etj.) Të një sistemi kuantik. Para se të bëhet një matje, një sistem kuantik përshkruhet njëkohësisht nga të gjitha vlerat në një varg vlerash të mundshme, ku probabiliteti i matjes së secilës vlerë përcaktohet nga funksioni i valës së sistemit. Kur kryhet një matje, funksioni i valës së sistemit kuantik " shemb " në një vlerë të vetme, të përcaktuar. Kuptimi i paqartë i problemit të matjes është një problem themelor i pazgjidhur në mekanikën kuantike.
Biologji
Në biologji, nuk ka një teori të matur mirë të vendosur. Sidoqoftë, theksohet rëndësia e kontekstit teorik. Për më tepër, konteksti teorik që rrjedh nga teoria e evolucionit çon në artikulimin e teorisë së matjes dhe historianitetit si një nocion themelor.
Lazër Vlashi
Lazër Vlashi (15 shtator, 1919 - 9 tetor 2015), ishte një artist i shquar shqiptar nga Durrësi, Shqipëri.
Aktivitetin artistik e filloi në Teatrin Popullor në vitin 1948, pas një përvoje në teatrin amator. Roli i tij i parë në skenën e këtij teatri është roli i Celuhovit në pjesën “Gubernatori i provincës” më 1949. Ka interpretuar mbi 80 role kryesore e episodike, si: Stasin tek “Një nuse për Stasin”, Rastakofskin te “Revizori”, Montanin te “Otello”, Murrashin te “Toka jonë”, Rusakovin te “Në kopshtin e jargavanëve”, Kazanokun te “Orët e Kremlinit”, Ymerin te “Shtatë Shaljanët”, Simplin te “Gratë gazmore të Uindsorit”, Shpend Hekakeqin te “Besa e madhe”, etj.
Doli në pension në mars 1976, por në skenë qe i pranishëm deri në mesin e viteve ’90, në role të vegjël. Ka interpretuar me nivel edhe në disa filma artistikë.
Alessio Cerci
Alessio Cerci (lindur më 23 korrik 1987) është një futbollist profesionist italian i cili luan si mesfushor anësor për klubin turk Ankaragücü.