cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Salomon Klass
Shërbimi në Ushtrinë Finlandeze
Pavarësisht statusit të tij si invalid i luftës, ai u kthye në shërbim në ushtri për të trajnuar rekrutët në vjeshtën e vitit 1940. Pas shpërthimit të Luftës së Vazhdimit, e cila vuri përballë Gjermaninë dhe Finlandën kundër Bashkimit Sovjetik gjatë Luftës së Dytë Botërore, Klass u caktua të ishte komandant kompanie i Regjimentit të Këmbësorisë 11 Kompania e Parë në sektorin Kiestinki afër Uhtua. Regjimenti i këmbësorisë ishte në varësi të Ushtrisë Gjermane të Norvegjisë dhe Klass kishte shkëmbime të përditshme me ushtarë gjermanë dhe austriakë. Një herë, një komandant i një divizioni gjerman, Kolonel Pilgrim, bëri një vizitë të befasishme në pozitën komanduese të Klass për ta komplimentuar atë për punën e tij dhe e pyeti nëse ishte nga rajoni Baltik, për shkak të theksit të tij kur fliste gjermanisht. Klass u përgjigj se gjuha e tij amtare ishte jidishtja dhe se ai ishte hebre, në të cilën Pilgrim u përgjigj duke u ngritur dhe duke thënë, "Unë nuk kam asgjë personale kundër jush si hebre", duke bërë përshëndetjen e Hitlerit dhe duke e lënë çadrën.
Nominimi i Kryqit të Hekurit
Në veri të rajonit të Kiestinki, sovjetikët kishin fortifikuar një kodër të cilën trupat gjermane po planifikonin ta sulmonin. Në përgatitje të kësaj, artileria finlandeze granatoi kodrën dhe në intervalet e breshërisë, kompania e Klass parandaloi shtatë kundërsulme nga sovjetikët. Trupat gjermane pushtuan kodrën me lehtësi dhe Salomon Klass ishte në një listë të personelit finlandez për t'u vlerësuar me Kryqin e Hekurt Gjerman. Klass i kërkoi eprorit të tij të hiqte emrin e tij nga lista dhe në vend të kësaj u dha Urdhri Finlandez i Kryqit të Lirisë, Klasa e 3-të. Klass e bëri këtë për të shmangur dëmtimin e marrëdhënieve të mira të punës me gjermanët. Dy hebrenjtë e tjerë finlandezë të dhënë Kryqin e Hekurt, major Leo Skurnik dhe infermierja Dina Poljakoff, gjithashtu refuzuan çmimin.
Pas luftës
Pas shkarkimit nga ushtria në fund të Luftës së Dytë Botërore, Klass emigroi në Suedi, ku u mor me tregtinë e gëzofit. Ai shkroi kujtimet e tij nën titullin Minnen från Vinterkriget och Fortsättningskriget 1939–1945 ( Kujtime nga Lufta e Dimrit dhe Lufta e Vazhdimit, 1939–1945 ).
Fulgencio Batista
Fulgencio Batista y Zaldívar (/bəˈtiːstə/; Spanisht: [ fulˈxensjo βaˈtista i salˈdiβaɾ]; i lindur Rubén Zaldívar, 16 Janar, 1901 – 6 Gusht, 1973) ishte një oficer ushtarak dhe politikan Kuban i cili shërbeu si President i zgjedhur i Kubës nga 1940 në 1944 dhe si diktatori i saj i mbështetur nga SHBA nga 1952 deri në 1959, përpara se të rrëzohej gjatë Revolucionit Kuban. Batista fillimisht u ngrit në pushtet si pjesë e Revoltës së Rreshterëve të vitit 1933, i cili përmbysi qeverinë e përkohshme të Carlos Manuel de Céspedes y Quesada. Ai më pas e emëroi veten shef të forcave të armatosura, me gradën e kolonelit dhe kontrolluar në mënyrë efektive "pentarkinë" pesë-anëtarëshe që funksiononte si kreu kolektiv i shtetit. Ai e mbajti këtë kontroll përmes një vargu presidentësh kukulla deri në 1940, kur ai u zgjodh vetë President i Kubës në një platformë populiste. Ai më pas vendosi Kushtetutën e Kubës në 1940 dhe shërbeu deri në 1944. Pasi mbaroi mandatin e tij, Batista u zhvendos në Florida, duke u kthyer në Kubë për të kandiduar për president në 1952. Përballë humbjes së caktuar elektorale, ai udhëhoqi një grusht shteti ushtarak kundër Presidentit Carlos Prío Socarrás që parapriu zgjedhjet.
Kthimi në pushtet dhe marrja e mbështetjes financiare, ushtarake dhe logjistike nga qeveria e Shteteve të Bashkuara, Batista pezulloi Kushtetutën e vitit 1940 dhe anuloi shumicën e lirive politike, përfshirë të drejtën për grevë. Ai pastaj u rreshtua me pronarët më të pasur të tokave të cilët zotëronin plantacionet më të mëdha të sheqerit, dhe kryesoi një ekonomi në stanjacion që zgjeroi hendekun midis Kubanëve të pasur dhe të varfër. Përfundimisht arriti në pikën ku shumica e industrisë së sheqerit ishte në duart e SHBA, dhe të huajt zotëronin 70% të tokës së punueshme. Si i tillë, qeveria shtypëse e Batistes atëherë filloi të përfitonte sistematikisht nga shfrytëzimi i interesave tregtare të Kubës, duke negociuar marrëdhënie fitimprurëse me dy Mafia Amerikane, që kontrollonin bizneset e drogës, bixhozit dhe prostitucionit në Havana, dhe me kompani të mëdha shumëkombëshe me bazë në Sh.B.A. të cilët u dhanë kontrata fitimprurëse. Për të shuar pakënaqësinë në rritje në mesin e popullatës - e cila më pas u shfaq përmes trazirave dhe demonstratave të shpeshta të studentëve—Batista vendosi censurë më të rreptë të medias, ndërkohë që përdori gjithashtu Byronë e tij për Shtypjen e Aktiviteteve Komuniste policinë sekrete për të kryer një dhunë në shkallë të gjerë, torturat dhe ekzekutimet. Këto vrasje u montuan në 1957, ndërsa idetë socialiste u bënë më me ndikim. Shumë njerëz u vranë, me vlerësime që varionin nga qindra në rreth 20,000 njerëz të vrarë.
Katalizimi i rezistencës ndaj taktikave të tilla, për dy vjet (Dhjetor 1956 – Dhjetor 1958) Lëvizja e 26 Korrikut e Fidel Castro dhe elementë të tjerë rebelues komunistë udhëhoqën një luftë urbane guerile dhe në fshatra kundër Qeveris te Batistes, gjë që arriti kulmin në disfatën e tij eventuale nga rebelët nën komandën e Che Guevara në betejën e Santa Clara në ditën e Vitit të Ri 1959. Batista menjëherë iku nga ishulli me një pasuri personale të grumbulluar në Republikën Dominikane, ku njeriu i fortë dhe aleati i mëparshëm ushtarak Rafael Trujillo mban pushtetin. Batista përfundimisht gjeti azil politik në Portugalinë e Oliveira Salazar, ku së pari jetoi në ishullin Madeira dhe më pas në Estoril, jashtë Lisbonës. Ai ishte i përfshirë në aktivitete biznesi në Spanjë dhe po qëndronte atje në Guadalmina afër Marbella në kohën e vdekjes së tij nga një sulm në zemër më 6 gusht 1973.
Jeta e hershme
Batista lindi në qytetin e Veguita, në komunën e Banes, provinca e Holguinit, Kubë, në vitin 1901, te Belisario Batista Palermo dhe Carmela Zaldívar González, i cili kishte luftuar në Luftën Kubane të Pavarësisë. Ai ishte me origjinë Spanjolle, Afrikane, Taíno dhe Kineze. Nëna e tij e quajti Rubén dhe i vuri mbiemrin e saj, Zaldívar. Babai i tij nuk donte ta regjistronte atë si Batista. Në regjistrat e regjistrimit të gjykatës së Banes, ai ishte ligjërisht Rubén Zaldívar deri në 1939, kur, si Fulgencio Batista, ai u bë një kandidat presidencial dhe u zbulua se ky emër nuk ekzistonte në certifikatat e lindjes; atij iu desh të shtynte prezantimin e kandidaturës së tij dhe të paguante 15,000 peso gjykatësit vendor.
Të dy prindërit e Batista besohet se kanë qenë të racës së përzier dhe njëri mund të ketë pasur gjak autokton të Karaibeve. Batista fillimisht u arsimua në një shkollë publike në Banes dhe më vonë ndoqi klasat e natës në një shkollë amerikane Quaker. Ai u largua nga shtëpia në moshën 14 vjeç, pas vdekjes së nënës së tij. Duke ardhur nga një prejardhje e përulur, ai fitoi jetesën si një punëtor në fushat e kallamit, doket dhe hekurudhat. Ai ishte një rrobaqepës, mekanik, shitës qymyri dhe shitës frutash. Në vitin 1921, ai udhëtoi për në Havana dhe në prill u bashkua me ushtrinë si një privat. Pas mësimit të stenografisë dhe shtypjes, Batista u largua nga ushtria në vitin 1923, duke punuar shkurtimisht si mësues i stenografisë përpara se të regjistrohej në Guardia Rural (policia rurale). Ai u transferua përsëri në ushtri si trupor, duke u bërë sekretar i një koloneli të regjimentit. Në shtator të vitit 1933, ai mbajti gradën rreshter stenograf dhe si i tillë veproi si sekretar i një grupi nënoficerë që drejtuan një "komplot të rreshterve" për kushte më të mira dhe përmirësimin e perspektivave të gradimit.
Grusht shteti 1933
Në vitin 1933, Batista drejtoi një kryengritje të quajtur Revolta e Rreshterëve, si pjesë e grushtit të shtetit që përmbysi qeverinë e Gerardo Machado. Machado u pasua nga Carlos Manuel de Céspedes y Quesada, të cilit i mungonte një koalicion politik që mund ta mbështeste dhe shpejt u zëvendësua.
U krijua një presidencë jetëshkurtër me pesë anëtarë, e njohur si Pentarkia e vitit 1933. Pentarkia përfshinte një përfaqësues nga secili fraksion anti-Machado. Batista nuk ishte anëtar, por kontrollonte forcat e armatosura të Kubës. Brenda disa ditësh, përfaqësuesi për studentët dhe profesorët e Universitetit të Havana-s, Ramón Grau San Martín, u bë president - dhe Batista u bë Shefi i Shtabit të Ushtrisë, me gradën kolonel, duke e vendosur në mënyrë efektive atë në kontrollin e presidencës. Shumica e trupave të oficerëve të porositur u detyruan të tërhiqeshin ose, disa spekulojnë, u vranë.
Grau mbeti president për pak më shumë se 100 ditë përpara se Batista, duke komplotuar me të dërguarin e SHBA Sumner Welles, e detyroi atë të jepte dorëheqjen në janar 1934. Grau u zëvendësua nga Carlos Mendieta dhe brenda pesë ditësh SHBA njohu qeverinë e re të Kubës, e cila zgjati njëmbëdhjetë muaj. Batista më pas u bë njeriu i fortë pas një sërë presidentësh kukulla derisa u zgjodh president në 1940. Pas Mendieta, qeveritë pasuese u drejtuan nga José Agripino Barnet (5 muaj) dhe Miguel Mariano Gómez (7 muaj) para se Federico Laredo Brú të sundonte nga Dhjetori 1936 deri në tetor 1940.
Presidenca e parë (1940–1944)
Kuba hyri në Luftën e Dytë Botërore në krah të Aleatëve më 9 dhjetor 1941, duke i shpallur luftë Japonisë dy ditë pas sulmit në Pearl Harbor. Më 11 dhjetor, qeveria Batista i shpalli luftë Gjermanisë dhe Italisë. Në dhjetor 1942, pas një vizite miqësore në Uashington, Batista tha se Amerika Latine do të duartrokiste nëse Deklarata nga Kombet e Bashkuara do të bënte thirrje për luftë me Spanjën e Francisco Franco, duke e quajtur regjimin "fashist".
Pas presidencës
Në 1944, pasardhësi i zgjedhur me dorë nga Batista, Carlos Saladrigas Zayas, u mund nga Grau. Në muajt e fundit të presidencës së tij, Batista u përpoq të hendikeponte administratën e ardhshme të Grau. Në një korrik 17, 1944, dërgimi te Sekretari i Shtetit i SHBA, Ambasadori i SHBA Spruille Braden shkroi:
Becomingshtë duke u bërë gjithnjë e më e dukshme që Presidenti Batista synon të shkëpusë Administratën e ardhshme në çdo mënyrë të mundshme, veçanërisht financiare. Një sulm sistematik në  Thesar është në aktivitet të plotë me rezultatin që Dr. Grau me siguri do të gjejë arka bosh kur të marrë detyrën më 10 tetor. Bshtë e qartë që Presidenti Batista dëshiron që Dr. Grau San Martin të marrë përsipër detyrime që me drejtësi dhe kapitali duhet të jetë çështje e shlyerjes nga Administrata aktuale.
Ai vazhdoi të merrte pjesë në politikën Kubane dhe u zgjodh në Senatin Kuban në mungesë në 1948. Duke u kthyer në Kubë, ai vendosi të kandidojë për president dhe mori leje nga Presidenti Grau, pas së cilës formoi Partinë e Veprimit të Bashkuar. Me marrjen e pushtetit ai themeloi Partinë e Veprimit Progresiv, por ai kurrë nuk e rimori mbështetjen e tij të mëparshme popullore, megjithëse sindikatat e mbështetën atë deri në fund.
Grusht shteti ushtarak dhe presidenca e dytë (1952–1959)
Në 1952, Batista kandidoi përsëri për president. Në një garë me tre drejtime, Roberto Agramonte i Partisë Ortodokse kryesoi në të gjitha sondazhet, i ndjekur nga Carlos Hevia i Partisë Autentike. Koalicioni i veprimit të bashkuar të Batista po drejtonte një të tretën e largët.
Më 10 mars 1952, tre muaj para zgjedhjeve, Batista, me mbështetjen e ushtrisë, bëri një grusht shteti dhe mori pushtetin. Ai përjashtoi Presidentin në largim Carlos Prío Socarrás, anuloi zgjedhjet dhe mori kontrollin e qeverisë si një president i përkohshëm. Shtetet e Bashkuara e njohën qeverinë e tij në 27 Mars. Kur u pyet nga qeveria e SHBA për të analizuar Kubën e Batista, Arthur M. Schlesinger, Jr tha
Korrupsioni i Qeverisë, brutaliteti i policisë, indiferenca e qeverisë ndaj nevojave të njerëzve për arsim, kujdes mjekësor, strehim, për drejtësi sociale dhe drejtësi ekonomike ... është një ftesë e hapur për revolucion.
Batista, Fidel Castro dhe Revolucioni Kuban
Unë besoj se nuk ka asnjë vend në botë që të përfshijë ndonjë dhe të gjitha vendet nën dominimin kolonial, ku kolonizimi ekonomik, poshtërimi dhe shfrytëzimi ishin më keq se në Kubë, pjesërisht për shkak të politikave të vendit tim gjatë regjimit të Batista. Unë e miratova shpalljen që Fidel Castro bëri në Sierra Maestra, kur ai me justifikim bëri thirrje për drejtësi dhe posaçërisht dëshironte ta pastronte Kubën nga korrupsioni. Unë madje do të shkoj më tej: në një farë mase është sikur Batista ishte mishërimi i një numri mëkatesh nga ana e Shteteve të Bashkuara. Tani do të duhet të paguajmë për ato mëkate. Në çështjen e regjimit të Batista, unë jam në marrëveshje me revolucionarët e parë Kubanë. Kjo është krejtësisht e qartë.
— Presidenti i SHBA-ve John F, Kennedy, per Jean Daniel, 24 tetor 1963.
Më 26 korrik 1953, pak më shumë se një vit pas grushtit të dytë të Batistës, një grup i vogël revolucionarësh sulmuan Kazermat Moncada në Santiago. Forcat qeveritare lehtë mundën sulmin dhe burgosën udhëheqësit e saj, ndërsa shumë të tjerë u larguan nga vendi. Lideri kryesor i sulmit, Fidel Castro, ishte një avokat i ri që kishte kandiduar për parlament në zgjedhjet e anuluara të vitit 1952. Megjithëse Castro nuk u emërua kurrë zyrtarisht, ai ndjeu që grushti i Batistës kishte zhdukur atë që do të kishte qenë një karrierë premtuese politike për të. Pas sulmit të Moncada, Batista pezulloi garancitë kushtetuese dhe gjithnjë e më shumë u mbështet në taktikat e policisë në një përpjekje për të "frikësuar popullsinë përmes shfaqjeve të hapura të brutalitetit".
Nga fundi i vitit 1955, trazirat e studentëve dhe demonstratat anti-Batista ishin bërë të shpeshta dhe papunësia u bë një problem pasi të diplomuarit që hynin në fuqinë punëtore nuk mund të gjenin punë. Këto u trajtuan përmes rritjes së shtypjes. E gjithë rinia u pa si revolucionarë të dyshuar. Për shkak të kundërshtimit të tij të vazhdueshëm ndaj Batista dhe sasisë së madhe të veprimtarisë revolucionare që po zhvillohej në kampusin e saj, Universiteti i Havana-s u mbyll përkohësisht në 30 nëntor 1956 (nuk u hap përsëri deri në 1959 nën qeverinë e parë revolucionare). Më 13 Mars 1957, udhëheqësi i studentëve José Antonio Echeverría u vra nga policia jashtë Radio Reloj në Havana pasi njoftoi se Batista ishte vrarë në një sulm studentësh në Pallatin Presidencial. Në të vërtetë, Batista mbijetoi, dhe studentët e Federatës së Studentëve të Universitetit (FEU) dhe Directorio (DR) që drejtuan sulmin u vranë në përgjigjen e ushtrisë dhe policisë. Castro shpejt dënoi sulmin, pasi Lëvizja e 26 Korrikut nuk kishte marrë pjesë në të.
Në prill 1956, Batista thirri udhëheqësin popullor ushtarak Kolonel Ramón Barquín përsëri në Kubë nga posti i tij si atashe ushtarak në Shtetet e Bashkuara. Duke besuar se Barquín do të mbështeste sundimin e tij, Batista e ngriti atë në Gjeneral. Sidoqoftë, Conspiración de los Puros i Barquín (Komploti i të Pastrit) tashmë ishte në proces dhe tashmë kishte përparuar shumë larg. Më 6 Prill 1956, Barquín udhëhoqi qindra oficerë të karrierës në një përpjekje grushti shteti, por u irritua nga togeri Ríos Morejón, i cili tradhtoi planin. Barquín u dënua me izolim për tetë vjet në Isle of Pines, ndërsa disa oficerë u dënuan me vdekje për tradhëti. Shumë të tjerë u lejuan të qëndronin në ushtri pa qortime.
Pastrimi i trupit të oficerëve kontribuoi në pamundësinë e ushtrisë kubane për të luftuar me sukses Castro dhe guerilasit e tij. Policia e Batista iu përgjigj trazirave në rritje të popullit duke torturuar dhe vrarë të rinj në qytete. Sidoqoftë, ushtria e tij ishte e paefektshme kundër rebelëve të vendosur në Malet Sierra Maestra dhe Escambray. Një shpjegim tjetër i mundshëm për dështimin për të shtypur rebelimin u ofrua nga autori Carlos Alberto Montaner: "Batista nuk e përfundon Fidelin nga lakmia ... E tij është një qeveri hajdutësh. Të kesh këtë bandë të vogël guerile në male është në avantazhin e tij, në mënyrë që ai të mund të urdhërojë shpenzime speciale të mbrojtjes që ata mund të vjedhin ". Rregulli i Batista u bë gjithnjë e më jopopullor në mesin e popullatës dhe Bashkimi Sovjetik filloi të mbështeste fshehtas Castron. Disa nga gjeneralët e Batista gjithashtu e kritikuan atë në vitet e mëvonshme, duke thënë se ndërhyrja e tepërt e Batista në planet ushtarake të gjeneralëve të tij për të mposhtur rebelët pengoi moralin e Ushtrisë dhe i bëri të gjitha operacionet joefektive.
Cla Famos
Jeta personale, edukimi dhe karriera
Babai i Famos është nga Engadini, nëna e tij është nga Luzerni, ku ai u rrit. Familja e tij vjen nga industria e ndërtimit.
Pas maturës, Famos filloi të studionte teologjinë në vitin 1987 në Universitetin e Bernës dhe në Seminarin Teologjik të Bashkimit (Union Theological Seminary) në Richmond, Virxhinia, të Shtetet e Bashkuara të Amerikës, nga ku u diplomua në vitin 1993 me një vikariat dhe me ordinancën. Pas diplomimit në teologji, Famos ka studiuar ligj në Universitetin e St. Gallen-it, prej nga ka diplomuar në vitin 1995 (lic. Iur.). Në vitin 1999 ai mori doktoraturë nga i njëjti universitet (Dr. iur.). Nga viti 2000 deri në vitin 2005, Famos punoi si asistent profesor në departamentin e teologjisë të Universitetit të Cyrihut dhe mori habilitacionin e tij në vitin 2005. Që atëherë ai ka mësuar si profesor nderi në universitetet e Bernës, Luzernit dhe Cyrihut. Hulumtimi i Cla Famos përqendrohet në teologjinë praktike, kibernetikën, mirëqenien shpirtërore, ligjit fetar shtetëror, ligjit të kishës protestante dhe etikës.
Në vitin 1995 Famos mori pozitën e pastorit në komunen Uster së bashku me gruan e tij (deri në vitin 2000). Që nga viti 2005 ka qenë drejtor i Fondacionit Studimor Zviceran si pasardhës i Markus Huppenbauer. Cla Famos jeton me gruan të tij në Uster dhe ka dy fëmijë.
Politikë
Famos ishte dhe është politikisht shumë aktive, në veçanti në qytetin e tij Uster, si një bord dhe anëtar i shoqatave të ndryshme si shoqata tregtare, komuniteti kulturor, shoqëria civile e shoqërisë dhe shumë të tjerë. Për më tepër ai është një anëtar aktiv i partisë FDP (Freisinnig-Demokratische Partei, Shqip: Partia Liberale Demokratike) lokale në Uster. Ai është kryetar i Komisionit për Shërbime Publike dhe Siguri, anëtar i Komisionit për të Drejtat Civile (2007-2010) dhe Këshillit Komunal të Uster-it (2007-2014). Që nga viti 2014 ai ka qenë anëtar i Këshillit të Qytetit të Uster-it, përgjegjës për financat.
Publikime
Famos botoi disa vepra ndër të tjera mbi çështjet në teologjinë praktike dhe ligjin e kishës. Më poshtë është një përzgjedhje e publikimet të tij [5]:
Muggia
Muggia ësht një qyteti i vogël, i ndodhur në provincë të Trieste-s.
Urvillers
Urvillers është një komunë franceze, e cila ndodhet në departamentin Aisne të rajonit Hauts-de-France. Urvillers ka një popullsi prej 621 banorë dhe sipërfaqe 13.69 km², me një dendësi prej 45 banor/km².
Gërmadhat e kishës ne Sferkë-Volljakë
Gërmadhat e kishës ne Svërh-Volljakë është një monument i trashëgimisë kulturore në Sferkë - Volljakë, Klinë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër 513/66.
Si të vdiset
Si të vdiset është një film shqiptar i realizuar nga Kosovafilmi në vitin 1972.
Banesa e Halim Canit
Banesa e Halim Canit është një monument i trashëgimisë kulturore në rrethin e Gjirokastrës, në qarkun e Gjirokastrës, Shqipëri. Ky monument është i llojit "Arkitekture", i miratuar me numër "Urdhëres08.01.1977".
Ľubomír Luhový
Ľubomír Luhový (lindur më 31 Mars 1967) është një ish-futbollist.
Kombëtarja
Për kombëtaren çekosllovake, kombëtaren sllovake ka luajtur 11 ndeshje.
Arben Bajo
Arben Bajo skulptor shqiptar. Ka lindur në vitin 1967 në Gjirokastër, liceun e kreu në Fier dhe studioi skulpturë në Akademinë e Arteve të Bukura, në Tiranë, (1988-1992). Ka hapur shumë ekspozita personale në Shqipëri dhe jashtë vendit. Është realizuesi i shtatores së At Zef Pellumbit, Asim Zenelit, Vaçe Zelës në Lushnje etj. U nda nga jeta më 9 gusht 2020.
Partia e Veprimit Demokratik të Sanxhakut
Partia e Veprimit Demokratik të Sanxhakut ( SDAS ) është një parti politike në Serbi, që përfaqëson pakicën etnike boshnjake të përqendruar në rajonin e Sanxhakut.
Historia
Partia e Veprimit Demokratik të Sanxhakut (SDA) u themelua më 29 korrik 1990 në Novi Pazar, si një degë e Partisë së Veprimit Demokratik me seli në Sarajevë,  e cila atëherë ishte një parti politike pan-jugosllave. Dega u themelua për të mbrojtur interesat e myslimanëve etnikë të Sanxhakut, Serbisë, Malit të Zi dhe Kosovës. Udhëheqja e SDA-së përfshinte Sulejman Ugljanin, kryetar i SDSH-së, Harun Haxhiq, kryetar i SDSH-së së Malit të Zi, Numan Baliq, kryetar i Partisë së Veprimit Demokratik të Kosovës dhe Riza Halilin, kryetar i SDSH-së së Preshevës.
SDA themeloi Këshillin Kombëtar Mysliman të Sanxhakut (MNVS) më 11 maj 1991. MNVS veproi si një organ thuajse-qeveritar i myslimanëve të Sanxhakut. Organizoi një referendum midis 25 dhe 27 tetorit 1991, duke pyetur myslimanët e Sanxhakut nëse ata janë në favor të "autonomisë së plotë politike dhe territoriale" të Sanxhakut dhe "të drejtës së tij për t'u bashkuar me një nga republikat sovrane" me sa duket SR Bosnja dhe Hercegovina. Autoritetet serbe e shpallën referendumin jokushtetues. Referendumi u organizua me mbështetjen e SDA-së boshnjake, edhe pse kjo u mohua nga MNVS. MNVS pretendoi se 264,000 njerëz në Sanxhak, në pjesën tjetër të RSFJ-së dhe jashtë saj kërkuan të përfshiheshin në listën e votuesve. Pjesëmarrja ishte 71%, ndërsa 98% votuan pro autonomisë politike dhe territoriale të Sanxhakut me të drejtë bashkimi me republikat e tjera të RSF Jugosllavisë. Kryetari i SDA tha se MNVS do të vendosë se cilës republikë do t'i bashkohet Sanxhaku, në varësi të zhvillimeve të mëtejshme. Historikisht mbrojti ideologjinë radikale nacionaliste dhe islamike boshnjake.
Në fund të nëntorit, MNVS zgjodhi një qeveri të re. Sekretari i SDA, Rasim Ljajiq u emërua kryeministër, ndërsa Ugljanin mbeti kryetar i MNVS. SDA mbajti shumicën në qeveri, me Organizatën Liberale Boshnjake dhe Partinë e Barazisë Kombëtare gjithashtu të përfaqësuar.
Pasi Komuniteti Evropian shpalli njohjen e ish-republikave jugosllave në dhjetor 1991, Ugljanin i dërgoi rezultatet e referendumit Ministrit të Jashtëm holandez Hans van den Broek duke kërkuar "njohjen dhe subjektivitetin e plotë ndërkombëtar dhe ligjor të Sanxhakut". Në janar 1992, MNVS deklaroi krijimin e një "statusi special" për Sanxhakun që do t'i jepte rajonit një autonomi të gjerë. Iniciativa nuk u njoh nga qeveria jugosllave apo serbe.
Në një letër vijuese drejtuar Këshillit Ministror Evropian të 5 prillit 1992, Ugljanin, nën ndikimin e themelimit të afërt të Republikës Federale të Jugosllavisë (e themeluar pasi republikat e tjera u larguan nga RSF Jugosllavia, përveç Serbisë dhe Malit të Zi ), dhe duke iu referuar Lufta e Bosnjës, kërkoi përsëri njohjen e Sanxhakut, si dhe vendosjen e trupave të OKB-së dhe pranisë tjetër ndërkombëtare.
Më 18 prill, një Konferencë e Intelektualëve Myslimanë të Sanxhakut, Malit të Zi dhe Serbisë protestoi, me terma të fortë, kundër themelimit të RF të Jugosllavisë kundër vullnetit të tyre, duke bërë thirrje për mosnjohjen e saj. MNVS miratoi një rezolutë më 28 prill që mohonte ekzistencën e RF të Jugosllavisë dhe këmbënguli që myslimanët e Sanxhakut duhet t'i bashkoheshin republikës së zgjedhjes së tyre, e cila, në këtë rast, ishte Republika e Bosnjës dhe Hercegovinës e dominuar nga myslimanët boshnjakë. Në rezolutë thuhej troç se “myslimanët e Sanxhakut nuk e njohin Jugosllavinë e sapo krijuar”.
Këshilli Kombëtar Bosnjan
Zgjedhjet e para për këshillat kombëtare të pakicave të ndryshme kombëtare në Serbi u mbajtën në tetor të vitit 2014. Këshilli Kombëtar i Boshnjakëve ka 35 vende. Pjesëmarrja në Këshillin Kombëtar Boshnjak ishte 35.7%. Shumica e vendeve fitoi koalicioni i udhëhequr nga SDA e Sanxhakut, i cili fitoi 19 deputetë, ndërsa koalicioni kundërshtar i Myftiut Muamer Zukorliq fitoi 16 vende.
Hedhësit e bombave
Hedhësit e bombave (sr.: Bombaši) është një film shqiptarë i realizuar nga Kosovafilmi në vitin 1973.
IÉSEG School of Management
"IESEG" u rendit e 33-a ndër shkollat evropiane të biznesit në 2019-ën nga gazeta "Finacial Times".
Programet e saj janë trefish të akredituara nga sistemet ndërkombëtare AMBA, EQUIS dhe AASCB. Shkolla numëron mbi 40000 ish-studentë në fushat e biznesit dhe politikës, si Christophe Catoir (kreu ekzekutiv i Adecco France-it) dhe Nicolas Wallaert (kreu ekzekutiv i Cofidis France-it).
Joker (film i vitit 2019)
Skenari Në vitin 1981, kllouni i partisë dhe komedi aspirues i artit Arthur Fleck jeton me nënën e tij, Penny, në Gotham City. Gotham është i mbushur me krim dhe papunësi, duke lënë pjesë të popullsisë të padrejtuar dhe të varfëruar. Arthur vuan nga një çrregullim mjekësor që e bën atë të qeshë në kohë të papërshtatshme, në varësi të shërbimeve sociale për ilaçe. Pasi një bandë delikuentësh sulmon Arthurin në një rrugicë, bashkëpunëtori i tij Randall i jep një armë për mbrojtje. Arthur ndjek një marrëdhënie me fqinjën e tij, nënën e vetme Sophie Dumond dhe e fton atë në rutinën e tij të ardhshme të ngritjes në një klub nate.
Ndërsa ishte argëtues në një spital për fëmijë, arma e Arturit bie nga xhepi i tij. Randall gënjen se Arthur bleu armën vetë, dhe Arthur pushohet nga puna. Në metro, ende në përbërjen e tij të kllounit, Arthur rrihet nga tre biznesmenë të dehur të Wayne Enterprises; ai qëllon dy në vetëmbrojtje dhe plagos të tretin para se ta ndiqte nga treni dhe ta ekzekutonte në shkallët. Vrasjet dënohen nga kandidati për kryebashkiak miliarder Thomas Wayne, i cili i quan "klloun" ata që kanë zili për njerëzit më të suksesshëm. Demonstratat kundër të pasurve të Gotham fillojnë, me protestuesit që veshin maska ​​klloun në imazhin e Arthur. Shkurtimet e fondeve mbyllin programin e shërbimit social, duke e lënë Arthur pa mjekimin e tij.
Sophie ndjek rutinën e ngritjes së Arthurit, e cila shkon keq; ai qesh në mënyrë të pakontrolluar dhe ka vështirësi të japë shakatë e tij. Idoli i Arturit, drejtuesi i popullarizuar i emisioneve të bisedave, Murray Franklin, tallet me Arturin duke treguar klipe nga rutina e komedisë në shfaqjen e tij. Arthur përgjon një letër të shkruar nga Penny drejtuar Tomas, duke pretenduar se ai është djali i paligjshëm i Tomas dhe i sjell keq nënës së tij për fshehjen e së vërtetës. Arthur shkon në Wayne Manor, ku takon djalin e vogël të Thomas Bruce, por arratiset pas një sherri me shërbëtorin e familjes Alfred Pennyworth. Pas një vizite nga dy detektivë të Departamentit të Policisë së Gotham City, duke hetuar përfshirjen e Arthur në vrasjet në tren, Penny pëson një goditje në tru dhe shtrohet në spital.
Arthur hyn fshehtas në një ngjarje private shikimi duke prezantuar filmin Charlie Chaplin Modern Times dhe përballet me Thomas, i cili i thotë se Penny është mashtruese dhe jo mamaja e tij e vertet.
Kosova në Festivalin Evropian të Kërcimtarëve të Rinj
Kosova ka marrë pjesë një herë në Festivalin Evropian të Kërcimtarëve të Rinj, që nga hyrja e saj më 2011. Kjo përbën pjesëmarrjen e vetme të Kosovës në një ngjarje të Eurovizionit.
Në vitin 2011, Radio Televizioni i Kosovës zgjodhi balerinën e njohur Tringa Hysa për të përfaqësuar vendin për herë të parë në FEKR. Ajo performoi nën koreografinë e Rudina Bërdynaj, me kompozimin nga Korab Shaqiri të quajtur "Lindje e Re".
Alessandro Manzoni
Alessandro Francesco Tommaso Antonio Manzoni, i njohur si Alessandro Manzoni (Milano, 7 mars 1785 - Milano, 22 maj 1873) ka qënë një letrar italian, i konsideruar si një nga më të rëndësishmit romancier italian të të gjitha kohërave, i famshëm për romanin I promessi sposi (të fejuarit), i ambientuar në Itali, midis vitit 1628 dhe vitit 1630. Manzoni hodhi themelet për romanin modern, duke përkaruar njësinë linguistike italiane.
Refugjatët kosovarë në Shqipëri
Refugjatët kosovarë në Shqipëri i referohen kryesisht shqiptarëve etnikë të Kosovës (në atë kohë pjesë e Republikës Federale të Jugosllavisë) duke ikur nga Lufta e Kosovës në Shqipërinë fqinje në vitin 1999. Kjo krizë ishte e jashtëzakonshme në atë kohë, si një lëvizje e popullsisë kjo e madhe në një periudhë e tillë e shkurtër ishte e paparë që nga Lufta e Dytë Botërore. Përveç atyre që shkojnë në Shqipëri, një numër i madh i refugjatëve nga Kosova ikën në Republikën e Maqedonisë. Pothuajse të gjithë 500,000 deri 600,000 individë të mbetur në Kosovë u shpërngulën në vetë rajonin, pa e lënë atë.
Kriza e refugjatëve, nga marsi deri në qershor 1999
Në mars të vitit 1999, NATO filloi një sulm ajror ushtarak në Kosovë, në emër të një "Lufte Humanitare". Kjo bëri që shumë shqiptarë të iknin nga Kosova drejt vendeve fqinje, kryesisht nga marsi deri në qershor 1999.
Shqipëria hapi kufijtë e saj që nga fillimi i krizës në mënyrë që të linte refugjatët të vijnë. Njerëzit po vinin direkt në kufirin që ndodhej në veri-lindje të vendit, ose ishin transferuar nga Maqedonia. Shqipëria nuk ishte e përgatitur për kaq shumë njerëz që të vinin dhe kërkuan ndihmë ndërkombëtare për të mbuluar nevojat themelore të refugjatëve. Për të koordinuar operacionet, qeveria shqiptare krijoi Grupin e Menaxhimit të Emergjencave ditë pas fillimit të sulmit ajror ushtarak të NATO-s. Ky grup ka koordinuar veprimet nga strukturat kryesore si UNHCR dhe shumë organizata të tjera siç janë OJQ-të. Sidoqoftë, situata ishte delikate gjatë ditëve të para sepse UNHCR dhe OJQ-të nuk parashikuan që bombardimet e NATO-s do të zgjasin për disa muaj dhe do të çonin në një lëvizje të tillë të popullatës. Pajisjet në fillim kishin mungesë, por shumë struktura ndërkombëtare dhe fonde të mbledhura nga OJQ-të dhe / ose i dhanë ndihmë praktike Shqipërisë. Disa vende evropiane deklaruan se ishte në interes të refugjatëve të qëndronin në rajon dhe të jepnin ndihmë financiare. Për shembull, Gjermania dha para për të ndërtuar kampe në Shqipëri për refugjatët e transferuar nga Maqedonia. Në krye të refugjatëve të vendosur në kampe, popullsia shqiptare mirëpriti shumë prej tyre në shtëpitë e tyre, duke ndarë hapësirë ​​dhe ushqim.
Gati 435,000 refugjatë u desh të linin Kosovën për në Shqipëri, sipas UNHCR. Shumica e tyre mbërritën drejtpërdrejt në Shqipëri dhe disa prej tyre u transferuan nga Maqedonia. Në kulmin e Luftës së Kosovës, refugjatët po kalonin kufirin për në Shqipëri në masën 4,000 njerëz në orë. Më pas, UNHCR deklaroi se deri 25% e popullsisë së Kosovës kishin ikur.
Më 11 qershor 1999, fushata ajrore nga NATO u ndal. Një ditë më parë, një marrëveshje teknike ushtarake u nënshkrua nga të dy palët dhe i dha fund konfliktit të armatosur. Më pas, raporti i UNHCR i shkruar për krizën e refugjatëve thoshte se ai ishte menaxhuar mirë, në lidhje me rrethanat.
Pas krizës, nga qershori 1999
Në traktatin e paqes të nënshkruar nga Nato dhe Republika Federale e Jugosllavisë, u kërkua që refugjatët të ktheheshin në shtëpitë e tyre. Shumica e refugjatëve ishin me të vërtetë në gjendje të ktheheshin në Kosovë gjatë të njëjtit vit, pasi përfundoi konflikti i armatosur.
Polemika
NATO fajësoi Republikën Federale të Jugosllavisë dhe udhëheqësin e saj Sllobodan Millosheviq për krizën e refugjatëve. Për shkak të paqëndrueshmërisë në rajon, NATO nuk e ndau fluksin masiv të refugjatëve nga viti 1998 deri në fund të konfliktit në statistikat e tij. Megjithatë, sipas disa studiuesve, fluksi masiv filloi menjëherë pas bombardimit të Jugosllavisë nga NATO.
Campo de' Fiori
parapamje|Monumenti i filozofit Giordano Bruno në qendër të sheshit. Campo de' Fiori ( Italisht: [ˈkampo de ˈfjoːri], fjalë për fjalë "fusha e luleve") është një shesh drejtkëndor në jug të Piazza Navona në Romë, Itali, në kufirin midis rione Parione dhe rione Regola. Ishtë diagonalisht në juglindje të Palazzo della Cancelleria dhe një bllok në verilindje të Palazzo Farnese. Campo de 'Fiori, përkthyer fjalë për fjalë nga italishtja, do të thotë "fushë me lule". Emri daton në Mesjetë kur zona ishte një livadh.
Historia
Në Romën e Lashtë, zona ishte hapësirë ​​e papërdorur midis Teatrit të Pompeut dhe Tiberit të prirur nga përmbytjet. Megjithëse Orsini u vendosën në krahun jugor të hapësirës në shekullin e 13-të, deri në shekullin e 15-të, sheshi mbeti i pazhvilluar. Kisha e parë në afërsi të menjëhershme u ndërtua gjatë papnatit të Boniface IX (1389-1404), Santa Brigida a Campo de 'Fiori; me ndërtimin e rionit, kisha tani është përballur me atë pjesë të sheshit të dikurshëm që tani është Piazza Farnese. Në 1456, nën Papa Callixtus III, Ludovico Kardinal Trevisani shtroi zonën si pjesë e një projekti të madh për të përmirësuar rione Parione. Kjo rinovim ishte si rezultat dhe shkak i disa ndërtesave të rëndësishme që u ndërtuan në rrethinë; në veçanti, pallati Orsini në Campo de 'Fiori u rindërtua. Rilindja Palazzo della Cancelleria mund të shihet në gdhendjen e Vasit, duke u ngritur me madhështi përtej cepit të djathtë të sheshit. parapamje|Tregu ditor me statujën e Giordano Bruno në sfond. Campo de 'Fiori nuk është zyrtarizuar kurrë në mënyrë arkitektonike. Sheshi ka mbetur gjithmonë një fokus për kulturën tregtare dhe të rrugës: rrugët përreth janë emëruar për tregti - Via dei Balestrari (prodhuesit e harkëve), Via dei Baullari (prodhuesit e arkave), Via dei Cappellari (krijuesit e kapelave), Via dei Chiavari (prodhuesit e çelësave) dhe Via dei Giubbonari (rrobaqepës). Me rrugët e reja të hyrjes të instaluara nga Sixtus IV - Via Florea dhe Via Pellegrino - sheshi u bë pjesë e Via papale ("rruga e Papës"), rruga që lidh Bazilikën e Shën Gjon Lateran dhe Vatikanin dhe përshkuar nga Papa pas tij zgjedhje gjatë të ashtuquajturës "Cavalcata del zotërim", kur ai arriti në Lateran nga Vatikani për të marrë në zotërim qytetin. Ky zhvillim urban solli pasuri në zonë: Një treg i lulëzuar i kuajve u zhvillua dy herë në javë (e hënë dhe e shtunë) dhe shumë bujtina, hotele dhe dyqane u vendosën në Campo de 'Fiori. Më e famshmja prej tyre, Taverna della Vacca ("Inn's lope") qëndron ende në cepin jugperëndimor të sheshit, në fillim të Via de 'Cappellari. Ajo i përkiste Vannozza dei Cattanei, dashnorja më e famshme e Alexander VI Borgia, vula familjare e të cilit është akoma e ekspozuar në fasadën e shtëpisë.
Ekzekutimet mbaheshin publikisht në Campo de 'Fiori. Këtu, më 17 shkurt 1600, filozofi Giordano Bruno u dogj i gjallë për herezi dhe të gjitha veprat e tij u vendosën në Indeksin e Librave të Ndaluar nga Zyra e Shenjtë. Në 1889, Ettore Ferrari i kushtoi një monument atij në vendin e saktë të vdekjes së tij: Ai qëndron sfidues përballë Vatikanit dhe u konsiderua në ditët e para të një Italie të ribashkuar si martir i lirisë së mendimit. Mbishkrimi në bazë lexon: A BRUNO - IL SECOLO DA LUI DIVINATO - QUI DOVE IL ROGO ASS ("Për Bruno - shekulli i parashikuar prej tij - këtu ku u dogj zjarri"). Trupi i teologut dhe shkencëtarit Marco Antonio de Dominis u dogj gjithashtu në këtë shesh në 1624.
Përveç njerëzve, Zyra e Shenjtë dogji Talmudin në Campo de 'Fiori; djegia e librit u bë më 9 shtator 1553, ditën e parë të festës së vitit të ri hebre, Rosh Hashanah. Një pllakë përkujtuese e këtij incidenti ishte ngjitur në rrugën e tregut në Campo de 'Fiori në 2011 (ideja e përkujtimit të kësaj ngjarjeje ishte frymëzuar nga monumenti i Giordano Bruno). Pllaka citon një përshkrim Talmudik të martirizimit të Rabbit Hananiah ben Teradion, i cili u dogj i gjallë i mbështjellë me një rrotull Torah; citon gjithashtu "Sha'ali Serufah ba-Esh", një poezi vajtimi nga Meir nga Rothenburg e shkruar pasi pa ngarkesa vagonash të dorëshkrimeve Talmudike të djegura në Paris në 1242.
Prishja e një blloku banesash në 1858 zgjeroi Campo de 'Fiori dhe që nga viti 1869, atje është mbajtur një treg i përditshëm perimesh dhe peshqish që ishte mbajtur më parë në Piazza Navona. Burimi i lashtë i bagëtive i njohur si la Terrina ("lengu i supës") u vendos në 1889 dhe u zëvendësua me një kopje që tani përdoret për të mbajtur të freskëta lulet e prera. Mbishkrimi i saj: FA DEL BEN E LASSA DIRE ("Bëni mirë dhe i lini të flasin") i përshtatet natyrës thashetheme të tregut. Pasdite, lojërat lokale të futbollit u lënë vendin sazeve për kafenetë në natyrë.
Natën, Campo de 'Fiori është një vend takimi për turistët dhe të rinjtë që vijnë nga i gjithë qyteti. Në vitet pas vitit 2000, ai u bë një nga vendet më të rrezikshme të natës të qytetit për shkak të sulmeve dhe sulmeve nga turistë të dehur dhe mbështetës të futbollit.
Manastiri i Virgjëreshës së Shenjtë të Hvosnos
Manastiri i Virgjëreshës së Shenjtë të Hvosnos është një monument i trashëgimisë kulturore në Vrellë, Burim, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër 02-370/63.
Banesa e Hatif Zekos
Banesa e Hatif Zekos është një monument i trashëgimisë kulturore në rrethin e Gjirokastrës, në qarkun e Gjirokastrës, Shqipëri. Ky monument është i llojit "Arkitekture", i miratuar me numër "Urdhëres08.01.1977".
Sulmi i kuq
Sulmi i kuq është një film shqiptarë i realizuar nga Kosovafilmi në vitin 1974.
I promessi sposi
I Promessi sposi është një roman i shkruar nga romancieri italian Alessandro Manzoni, i ambientuar në Lombardi midis vitit 1628 dhe vitit 1630. Libri flet për historinë e Lorenzo Tramaglino (zakonisht i thërritur "Renzo") dhe Lucia Mondella, të cilët duhën të martohen, por martini i tyre pengohet nga Don Rodrigo, një fisnik më origjinë spanjolle. Ky libri është një nga më të famshmit në Itali, dhe është konsideruar si vepra më përfaqësuese e romantizmit italian dhe një nga parimet e letërsisë italiane për thellësinë e temave.
Ura e fshatit
Ura e fshatit është një monument i trashëgimisë kulturore në Bubël, Malishevë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkitekturor", i miratuar me numër.
Wenatchee, Washington
Wenatchee, Washington (City of Wenatchee) është një qytet në qarkun Chelan të shtetit federal Washington, SHBA. Në Wenatchee, Washington jetojnë 31925 banorë (2010), dhe dendësia e popullisë është 1586.4 banor/km2 (4108.8 banorë/sq mi). Qyteti ka një sipërfaqe prej 20.8 km2 (8.04 sq mi) dhe lartësi mbidetare prej 237 m (780 ft).
Saint-Pierremont, Aisne
Saint-Pierremont është një komunë franceze, e cila ndodhet në departamentin Aisne të rajonit Hauts-de-France. Saint-Pierremont ka një popullsi prej 48 banorë dhe sipërfaqe 6.98 km², me një dendësi prej 7 banor/km².
Ushtria e Vardarit
Rendi i Betejës, 19 tetor 1912
Më 19 tetor 1912, ushtria u strukturua si më poshtë:
Rendi i Betejës, 12 nëntor 1912
Më 12 nëntor 1912, ushtria u strukturua si më poshtë:
Rendi i Betejës, 16 nëntor 1912
Më 16 nëntor 1912, ushtria u strukturua si më poshtë:
Burimet
<references group="" responsive="1">
Historia e hebrenjve në Kosovë
parapamje| Guri i varrit hebre në Prishtinë parapamje| Varrezat hebraike në Prishtinë Historia e hebrenjve në Kosovë pasqyron në masë të madhe atë të historisë së hebrenjve në Serbi, përveç gjatë Luftës së Dytë Botërore, kur Kosova, si pjesë e Mbretërisë Shqiptare, ishte nën kontrollin italian dhe më vonë nën kontrollin gjerman. Përjashtimi tjetër është pas Luftës së Kosovës të vitit 1999, kur krahina filloi ndarjen e saj politike nga Serbia.
Sundimi osman
Para pushtimit osman të rajonit, dokumentacioni mbi hebrenjtë e Ballkanit ishte i paqartë. Komunitetet hebreje të Ballkanit u rritën në shekujt e 15-të dhe të 16-të nga ardhja e refugjatëve hebrenj që iknin nga inkuizicioni spanjoll dhe portugez. Sulltan Bajaziti II i Perandorisë Osmane mirëpriti refugjatët hebrenj në perandorinë e tij. Hebrenjtë u përfshinë në tregtinë midis krahinave të ndryshme në Perandorinë Osmane, duke u bërë veçanërisht të rëndësishëm në tregtinë e kripës.
Regjistrimi i taksave kadastrale turke i vitit 1455 i tokave të Brankoviçit (që mbulon 80% të Kosovës së sotme) regjistroi 1 banesë hebreje në Vushtri. Një statistikë austriake e botuar në 1899 vlerësoi:
Sundimi jugosllav
Pas Luftës së Parë Botërore, Serbia u bashkua me Malin e Zi, dhe më pas u bashkua me Shtetin e Sllovenëve, Kroatëve dhe Serbëve për të formuar Mbretërinë e Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve, e cila shpejt u riemërua Mbretëria e Jugosllavisë. Kosova e populluar kryesisht nga shqiptarët përfshihej në Serbi. Në atë kohë, rreth 500 hebrenj banonin në Kosovë.
Regjistrimi i popullsisë i vitit 1921 për territoret që përfshijnë Kosovën e sotme numëronte 439,010 banorë: Sipas fesë:
Lufta e Dytë Botërore dhe Holokausti
Në vitin 1941, Kosova u inkorporua në Shqipërinë e Madhe të sunduar nga Italia. Në korrik 1943, kur Italia u largua nga lufta, gjermanët morën kontrollin e Kosovës. Në vitin 1944, partizanët komunistë ripushtuan Kosovën nga Shqipëria dhe e bënë atë pjesë të Jugosllavisë Federale Demokratike.
Shifrat e dëbimeve dhe vdekjeve/mbijetesës
1) Gusht 1941, Mitrovicë, nën pushtimin gjerman, raportohet se 88 hebrenj janë dërguar në kampin e përqendrimit Sajmisht pranë Beogradit, ku u vranë. Para deportimit, të gjithë burrat hebrenj në Mitrovicë pretendohet se janë arrestuar, ndërsa gratë janë dërguar në punë të detyruar të përditshme. Në shkurt 1942, gratë thuhet se u arrestuan me fëmijët e tyre, prona hebreje u mor nga bashkëpunëtorët vendas dhe u shkatërrua sinagoga. Një raport i vitit 1960 drejtuar Administratës së Sigurimit Shtetëror të NR Serbisë detajon emrat e viktimave nga 12 familje të pushkatuara në kamp në dimrin e vitit 1941.
4) 14 maj 1944, Prishtinë. Shefi nazist Heinrich Himmler organizoi Njësinë e Skënderbeut, e cila u komandua nga gjermanët për të arrestuar 281 hebrenj që u dërguan në Bergen-Belsen nëpërmjet Beogradit të pushtuar, ku, sipas Noel Malcolm, 'më shumë se' 200 vdiqën, ose sipas Martin Cüppers, 'të paktën' 177 vdiqën.
5) Gusht 1944, Prishtinë, Një listë e gjerë me 789 viktima kryesisht jo-hebreje, përfshirë boshnjakë, shqiptarë, serbë, komunistë, partizanë dhe aktivistë, të arrestuar nga divizioni SS Skënderbeg për t'u transportuar në Rajh është publikuar nga Robert Elsie. 31 persona janë renditur si hebrenj dhe 11 persona të tjerë, kryesisht fëmijë, janë renditur thjesht në bazë të përkatësisë së një familjeje hebreje. Fati i tyre nuk dihet.
Detashmenti i Pejës
Detashmenti i Pejës i Perandorisë Osmane (turqisht: İpek Müfrezesi) ishte një nga Detashmentet nën komandën e Ushtrisë Perëndimore Osmane. Ajo u formua në zonën e İpek (sot: Peja) gjatë Luftës së Parë Ballkanike.
Historia e hebrenjve në Kosovë
Shifrat e dëbimeve dhe vdekjeve/mbijetesës
Megjithëse shumica e historianëve duket se kanë konsensus rreth figurës 281, historiani shqiptar Haxhi Bajraktari thuhet se ka shkruar se vetëm 43 emra hebrenjsh ishin përfshirë në gjithsej 249 të dëbuar, të cilët ai i përshkruan kryesisht si komunistë dhe partizanë. Analiza e listave me sa duket origjinale të transportit nazist sugjeron që shifrat e Bajraktarit për hebrenjtë të jenë të nënvlerësuara. Historiani serb Pavle Dzeletovic Ivanov gjithashtu e vendos numrin e arrestimeve më 14 maj në 400 (që anasjelltas sugjeron mbivlerësim). Emrat e atyre që mbijetuan dhe vdiqën në Bergen-Belsen janë regjistruar në burim
Noel Malcolm përmbledh se nga 551 hebrenj vendas të Kosovës të pranishëm para luftës, 210 kishin vdekur deri në fund. Kjo nuk korrespondon numerikisht me provat e plota të mësipërme. Prandaj, numri i vërtetë mbetet i panjohur.
Detashmenti i Pejës
Rendi i Betejës, 19 tetor 1912
Më 19 tetor 1912, detashmenti u strukturua si më poshtë:
Burimet
<references group="" responsive="1">
Historia e hebrenjve në Kosovë
Shifrat e dëbimeve dhe vdekjeve/mbijetesës
Dëshmi dhe fotografi mund të gjenden në faqen e internetit të Muzeut të Holokaustit në SHBA.
Pjesë nga deklaratat e dëshmitarëve
Një fragment nga deklarata e Hedviga Schönfein, e burgosur e kampit Judenlager Zemlin (Sajmište) është publikuar nga Qendra për Demokraci dhe Pajtim në Evropën Juglindore:
“Menjëherë pas mbërritjes në kamp, gjermanët na thanë se kampi do të evakuohej gradualisht, sepse kishin ndërmend të burgosnin komunistët në kamp, por nuk donin të na tregonin se ku do të na çonin. . . . Për transferimet e para ftuan vullnetarë dhe i pari që u ftua ishte grupi nga unë - hebrenjtë nga Kosova. (. . . ) Ata që ishin caktuar për transport u urdhëruan, ose më saktë, u këshilluan me dashamirësi të merrnin me vete gjërat e tyre më të çmuara dhe të paketonin me kujdes të gjithë pjesën tjetër dhe të vendosnin adresën e tyre të saktë në paketë. (. . . ) Kështu, këto transferta niseshin pothuajse çdo ditë. Të dielave dhe gjatë festave zakonisht nuk kishte transferime apo largime, por kishte ditë që makina bënte dy xhiro. Shoferi i makinës gri shpesh hynte vetëm në kamp, mblidhte fëmijë rreth vetes, i përkëdhelte, i merrte në krahë dhe u jepte karamele. Fëmijëve u pëlqente dhe sa herë që vinte, nxitonin drejt tij për të marrë karamele. Askush në kamp nuk dyshoi se njerëzit ishin çuar drejt vdekjes. Besohej fuqimisht se ata po transferoheshin në një kamp pune.”
Një deklaratë e Albert Ruben sugjeron një dëbim nga Prishtina në dimrin e vitit 1943, e pa regjistruar nga historianët akademikë më lart:
“Në fund të vitit 1943, tashmë ishte dimër, ndoshta nëntor ose dhjetor, njerëzit SS erdhën në të gjitha shtëpitë e hebrenjve për të na mbledhur. Na ngritën nga shtretërit dhe na çuan drejt e në kazermë afër fushës së futbollit. Ishim shumë, më shumë se katërqind veta. Aty qëndruam dy ditë. Të gjithë sollën ushqim me vete. Ne nuk kishim një tualet, kështu që hapëm një gropë dhe vendosëm disa dërrasa druri mbi të. Ata na kërcënonin, na thoshin t'i dorëzonim florinjtë dhe sendet e tjera me vlerë dhe ne i hidhnim në tualet. Atë që nuk u kishim dhënë më parë të varfërve, tani po e hidhnim në tualet. S'kaloi shumë dhe na futën në vagonët e bagëtive dhe na çuan në kampin e hebrenjve në Beograd në Sajmisht."
Burime të mëtejshme informacioni mbi Luftën e Dytë Botërore dhe periudhën e Holokaustit
Informacione të gjera mbi pushtimin gjerman të Shqipërisë, me materiale origjinale burimore naziste që i referohen Kosovës, mund të gjenden në veprën e Robert Elsie.
Një kritikë e plotë e mësimit të lëndës së Luftës së Dytë Botërore dhe holokaustit në shkollat e Kosovës është prodhuar nga Oral History Kosova.
Komuniteti i pasluftës
Federata e Komuniteteve Hebraike në Jugosllavi u formua pas Luftës së Dytë Botërore për të koordinuar komunitetet hebraike të Jugosllavisë së pasluftës dhe për të lobuar për të drejtën e hebrenjve për të emigruar në Izrael. Selia e Federatës ishte në Beograd, kryeqyteti i Jugosllavisë së pasluftës.