cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dhufayl binu camar al dowsi
Faafinta diinta
Markii uu Dhufayl go’aansaday inuu u laabto magaaladii ay deganaayeen tolkiisa ayaa waxa uu u yimid Rasuulka (scw), isagoo ku yiri " Rasuulkii Ilaahayow waxaan ahay nin ay tolkiisa maqlaan, sidaa darteed waxaan jeclahay inaan iyaga u laabto si aan ugu yeero Diinta Islaamka, waxaana Ilaah iiga baridaa inuu ii yeelo calaamad iigu kaalmeysa Dacwada Islaamka. Rasuulka (scw) wuu ka aqbalay dalabkiisii, wuuna u duceeyay. Dhufayl wuxuu u safray magaalladii ay tolkiisa deganaayeen, markuu marayo meel sare oo buur ah oo u dhow magaalladii ay deganaayeen tolkiisa, ayaa waxaa labadiisa indhood dhexdooda fuulay Iftiin aad mooddo faynuus. Dhufayl wuxuu Ilaah ka baryay inuu iftiinkanka yeello meel aan ahayn wejiga, waayo wuxuu ka cabsaday in ay u maleeyaan tolkiisa ciqaab lagu ciqaabayo ka dib markii uu ka tagay Diintii uu haystay markii hore. Iftiinkii wuxuu u wareegay karbaash (jeedal) uu watay madaxiisa. Dhufayl markii uu yimi magaalladii, ruuxii ugu horeeyay ee uu la kulmay wuxuu ahaa aabihiis, wuxuuna ahaa odey waayeel ah. Dhufayl wuxuu ku yiri aabihiis "Isma sheeganno, waayoo waxaan ahay Muslim". Markaa aabihii ayaa ku yiri wiilkiisa Dhufayl "Wiilkaygayow anniga iyo adigu isku diin baynu nahay, halkaana ayuu aabihii ku soo Islaamay. Dhufayl haddana wuxuu dacwada u bandhigay xaaskiisa iyo qabiilkii uu ka dhashay ee reer Daws. Xaaskiisa iyadoo aan hakad gelin ayey qaadatay Islaamka, inkastoo reerkiisu ay ku madax adeegeen marka laga reebo Abuu Hureyra (RC) oo isagu qaatay islaamka. Dhufayl wax yar kaddib, wuxuu ku soo laabtay Rasuulka (scw), isagoo sharaxaad iyo warbixinno uga bixiyay wixii uu kula kulmay tolkiisa. Dhufayl wuxuu yiri "Waxaan imi magaallada Makka isagoo uu ila socdo Abuu-Hureyra (rc).
Rasuulka (scw) ayaa wuxuu i weydiiyay wixii aan kala kulmay tolkayga, waxaana ugu jawaabay " Quluub ad-adag iyo gaalnimo daran, waayo reer Daws waxaa ka xoog batay faasiqinimo iyo Alle ku caasin". Intaa ka dib Rasuulka (scw) wuu is taagay isagoo weysastay haddana wuu tukaday, dabadeedna wuxuu kor u taagay labadiisa gacmood isagoo Ilaah baryaya. Dhufayl wuxuu yiri markaan arkay wixii uu Rasuulka (scw) sameeyay ayaa waxaan u qaatay inuu Rasuulku (scw) habaari doono tolkayga oo markaas la halaagayo. Hase yeeshee Rasuulku (scw) wuxuu guda galay inuu u duceynayo reer Daws oo uu leeyahay "Ilaahoow hanuuni reer Daws", saddex jeer ayuu ku celceliyay. Intaa kaa dib Rasuulku (scw) wuxuu deymooday Dhufayl, wuxuuna ku yiri "Waxaad u laabataa tolkaaga, una dhimri oo si fudud ugu sheeg diinta Islaamka".
Wixii intaa ka danbeeyay Dhufayl wuxuu joogay dhulkii Daws, halkaa oo uu ka gudanayay Dacwadii Islaamka ilaa laga soo gaaro wakhtigii uu Rasuulku (scw) u hijrooday Maddiina, ay dhaceyna dagaladii waaweynaa ee Badar, Uxud, Khandaq. Waxaan u soo galay Rasuulka (scw), waxaana ila socotay siddeetan qoys oo reer Daws oo islaamay, weliba islaamkoona wanaagsanaaday. Rasuulku (scw) aad ayuu ugu farxay arrinkaas.
Xilligii khulafa raashidiin
Markii uu Nebiga (scw) geeriyooday ka dib ee khaliifnimadii loo doortay Abuubakar As-sadiiq waxa aan noqday mid adeeco oo naftiisa iyo seeftiisa u dhiibay Abuubakar As-sadiiq, ka dibna waxaa dhacay dagaalkii riddooyinka (dadkii diinta ka noqday), waxaana aan ahaa dadkii ugu horeeyay ee la dagaalama Museylamatul-kadaab, balse marka uu marayo meel u dhow meesha lagu magacaabo Yamaama, ayaa waxa uu arkay riyo, dabadeedna wuxuu asxaabtii uu la socday ku yiri: "waan riyooday, waxaana doonayaa inaad ii fasirtaan riyadaas?!". Waxay ku yiraahdeen maxaad aragtay?. Dhufayl, ayaa wuxuu yiri: "waa tan koowaade waxaan ku riyooday annigoo madaxa la iga xiiray. Tan labaadna waxaa afkayga ka soo baxay shimbir, tan saddexaadna waxaan arkay haweeneey caloosheeda i gashatay.
94 (tiro)
94 waa lambar tiro ka mid ah xisaabta taasi oo u qoranta sagaashan iyo afar.
Dhufayl binu camar al dowsi
Xilligii khulafa raashidiin
Ugu danbeyntiinna waxaan arkay wiilkayga Camar oo doonaya inuu igu soo ordo oo uu ii yimaado, hase ahaatee ay dad na kala dhex galeen". Dadkii waxay yiraahdeen oo keliya: "waa kheyr". Hase ahaatee, Dhufayl ayaa isku dayey inuu fasiro riyadii. Wuxuu yiri, horta madaxa la iga xiiri doono waa iyadoo madaxa la ii dheereyn doono oo la iga jarayo (dagaalka ku shahiidayo), shimbirka ka soo baxay afkaygana waa annigoo shahiidi doona, haweentii caloosha i gashatayna waa dhulka la igu aasi doonno, SIDAA DARTEED WAXAAN RAJEYNAYAA IN AAN DAGAALKA KU SHAHIIDO, wiilkayga Camar ee xaggeyga soo aadeyna waa isagoo doonaya SHAHAADO (inuu dagaalka ku dhinto), taasoo aan annigu u nasiib yeelan doono marka hore haddii Alle idmo, laakiin Camar isagu gadaal danbe ayuu shahaadada ka haleeli doonaa. Haddaba, markay dhacday dirirtii Yamaama, wuxuu Dhufeyl goobtii dagaalka ku soo bandhigay wacdarro lagu dayan karo, jeer uu ILAAH ka waafajiyo wixii uu doonayay oo ahayd inuu jidka Alle ku dhinto. Hase yeeshee wiilkiisa Camar, isaga kama noogin kii sii wada dagaalka, ilaa uu ka dhaawacmo, gacantiisa midigna ka go’do. Intaa ka dib, Camar wuxuu ku soo laabtay magaaladii Madiina, halka uu aabihiis Dhufeyl ku dhintay (shahiiday) dagaalkaas.
Haddaba, ugu danbeyntii Camar isna waxaa u danbeysay inuu helo wixii uu ku yididdiilan jiray in muddo ah, taasoo ahayd inuu ku dhinto jihaadka asagoo difaacaya jidka iyo diinta Alle (sw), wuxuu ku shahiiday dagaalkii Yarmuuk ee dhacday sannadkii 15-aad ee hijriyada. Ilaah ha u naxariisto Camar, waayo isna shahiid ayuu ahaa, aabihiisna shahiid ayuu ahaa.
94 (tiro)
= Qoraalo La Mid Ah =
= Xigasho =
Ciidanka Cirka
Ciidanka Cirka (air force; سلاح الجو) waa ciidanka qaran, dowlad ama urur leeyahay kuwaasi oo qaabilsan dagaalka cirka oo kali ah. Ciidankani waxay sida badan qeyb ka yihiin Ciidanka Xooga ee wadan leeyahay, waxayna qabtaan shaqooyin badan oo ka mid tahay basaasida, xog ururinta, duqeynta iyo weerarka dhinaca cirka ah.
Hordhac
Inkastoo xooga iyo muhiimada ciidanka cirku balaadhatay wixii ka dambeeyay Dagaalkii Labaad ee Aduunka, Ciidanka cirku waa qeyb ka mid ah ciidanka xooga (military army) ee wadan, dowlad, qaran ama urur leeyahay.
Teresa Graves
Teresa Graves (waxay dhalatay Janaayo 10, 1948 magaalada Houston, Mareykanka; waxay ku dhimatay Oktoobar 10, 2002 magaalada Los Angeles) - Jilaa iyo heesaa Mareykan ah. Janaayo 5, 1974, waxay noqotay mid ka mid ah Markhaatiyaasha Yehowah.
Cunto samaysiga
Cunto samaysigu waa habka noole cuntada u samaysto.noolayaashu laba hab mid ayuun bay cuntada ku samaystaan habka kali samaysasho iyo ku tiirsani. Cuntada la samaystaa waa waxyaabaha nooluhu u baahanyahay sida fiitamiino, borotiin, karboohaydarayt, dux iyo baruur iyo biyo. Hadda waxaan ka hadlaynaa noocyada samaysiga cuntada.
Noolayaasha cuntada goonidood u samaysta
noolayaashan waxa u badan dhirta. dhirtu waxa ay cuntadeeda ka samaysaa biyo, oksajiin iyo hawada kaarboon dhaayoksaydh iyada oo kaashanaysaa tamarta cadceeda (Qoraxda). Dhirtu waa isha koowaad ee laga helo tamarta amase qaybiyaha guud ee tamarta.
Noolayaasha iyagu ku tiirsan kuwa kale
kuwani waa dhamaan naflayda kale ee dhaqaaqada duurjoog iyo dabjoogba. Kuwani waxa ay ilaha tamarta ka helaan noolayaasha kale oo ay quutaan sida aadmiga oo quuta dhirta. Iyo libaaxa oo quuta aadmiga.
Xisbiga Kulmiye
Xisbiga Kulmiye Nabad, Midnimo iyo Horumarka (Peace, Unity and Development Party, حزب التضامن), loo soo gaabiyo Kulmiye, waa xisbi siyaasadeedka haya talada dalka Somaliland.
Hordhac
Kulmiye waa mid kamida xisbiyada siyaasadeedee Somaliland.
Taariikh
Kulmiye waa xisbi siyaasi waddani ah oo la asaasay bishii May ee sannadkii 2002. Ujeeddadiisuna tahay sidii Somaliland ay u gaadhi lahayd himilooyinkeeda ay ka midka yihiin inay ka mid noqoto dunida xorta ah ee dimoqraadiga ah. Xisbiga KULMIYE bishii Diisambar ee 2002 ayuu ku guulaystay kaalinta labaad ee tartankii doorashooyinkii degaamda Jamhuuriyadda Somaliland taasoo uu kaga mid noqday saddexda xisbi ee qaran ee sharciga ah. Ujeedooyinka ururkani Waa qaar si dhab ah uga turjumaya himilooyinka dadweynaha reer Somaalilaand higsanayo (aspirations of the people of Somaliland), kuwaas oo salka ku haya taariikhda halgamadii dheeraa ee loo soo maray xornimada dalka, hadday tahay tii isticmaarka la iskaga xoreeyey, iyo hadday tahay halgankii qadhaadhaa ee lala galay taliskii Maxamed Siyaad Barre, halgankaas oo midhihiisu yihiin xasilloonida iyo degenaashaha aynu maanta hadhsanayno iyo ictiraafka iyo horumarka aynu ku taamayno marka la barbar dhigo qalalaasaha ka taagan wixii Soomaaliya la isku odhan jiray inteeda kale.
Ka sokow dedaalka madaxda iyo xubnaha xisbigu u galeen dhismahiisa, waxa aan la iloobi karin taageerada balaadhan ee dhinacwalba leh ee xisbigu ka helay shacbiweynaha Somaliland taas oo xisbiga KULMIYE muddo gaaban u suurto gelisay inuu gaadho guulo waawayn isuna keeno waxgaradka iyo maskaxda reer Somaliland ee dhamaantood isku aragtida ka ah baahida loo qabo dimoqraadiyad iyo horumar in dalkan la gaadhsiiyo. Xisbiga KULMIYE si u taaba geliyo hanka shacbiga reer Somaliland waxa lagama maarmaan ah inuu helo taageradooda oo aan kala go’ lahayn gaar ahaan wakhtigan xasaasiga ah oo dalku marayo marxalad aad u adag oo aanuu ku sii soconkarin nidaamka ay maanta u xisbiga kulmiye wuxuu ku guulaystey inuu qabto hogaanka dalka sandkii 2010 kii isagoo helay 50% codki la dhiibtay yadoo uu hogaanka qabtay mudane axmed maxamed maxamuud siilanyo
Liiska Xisbiyada Siyaasada
Tan iyo wakhtigii dadka Soomaalidu qaateen xoriyada waxaa jiray xisbiyo siyaasadeed. Sanadkii 1969kii ayaa waxaa talada wadanka la wareegay Golaha Sare Kacaanka (SRC) kuwaasi oo dhowr nooc oo xisbiyo ah soo bandhigay; sida Xisbigii Kacaanka Hantiwadaaga. Si kastaba ha ahaatee, waxaa wadanka Soomaaliya ugu horeeyay Xisbiga SYL, kuwaasi oo ahaa xisbigii la dagaalamay gumaystihii wadanka.
Markii Jaale Siyaad Barre la wareegay talada wadanka, waxaa meesha ka baxday dhamaan xisbiyadii bulshada ee madaxa banaanaa, wakhtigaasi oo wadanka Soomaaliya iskubedelay nidaamka shuuciyada ee laga keenay wadanka Ruushka iyo Shiinaha. Ka dib, markii uu dhacay dagaalkii sokeeye ee wadanka sanadkii 1991kii ayaa waxaa meesha ka baxday dhamaanba nidaamkii dowladnimo ee wadanka Soomaaliya. Si kastaba ha ahaatee, dadaalo badan oo dawlad dhisid ah ka dib waxaa Soomaaliya dib uga soo noolaaday nidaamka xisbiyada kuwaasi oo ilaa maanta daciif ah.
Ururka Horumarinta Warshedaha Qaramada Midoobay
Ururka Horumarinta Wershadaha Qaramada Midoobay (United Nations Industrial Development Organization, loo soo gaabiyo: (UNIDO); منظمة الأمم المتحدة للتنمية الصناعية) waa wakiil khaas ah ee Qaramada Midoobay taasi oo degan magaalada Fiyeena, Austriya. Hadafka koowaad ee ururku waa horumarinta, talobixinta, dhiirigelinta iyo caawinta wershadaha. Ururkani wuxuu xubin buuxda ka yahay Kooxda Horumarka Qaramada Midoobay.
=Qoraalo La Xidhiidha=
=Linkiyo Kale=
=Tixraac=
Beesha reer maxamed Maxad case
Beelaha Reer Maxamed waxa ay ka koobantahay todoba jilib waxana ay deegaan ahaan deganyihiin dooxada Dibirawayn,degmada Baki,Xooray,Carawayne, Afcas, Xamarta,Cali xaydh,Bus,Bacado,Buurta Siimoodi, Xamarta,Dur-Dur cad,kalabaydh, Hadh-wanaag,Sambabka cas,deegaanka degmada Borama ee Xarunta gobolka Awdal iyo dalka Djibouti Beesha Reer Maxamed waxa ay ka tirsantahay Beelaha Habar Muuse waxaana ay guud ahaan hoostegtaa Beelaha Maxad Case Makadoor Siciid Daauud Gadabuursi.
Waan qabiilka ugu badan Beelaha maxamed case,Reer Maxamed waa dadka ilbax ahaan ugu horeeya dadka Soomaalida taasi waxa kuu cadaynaysa: Marka la jooga qurbaha ama dalka dibadiisa in xifiisyada iyo meelaha shaqooyinka muhiimka ahi ka socdaan dadka kaliya ee aad ku arkaysaa ay yihiin dad ka soo jeeda Beesha Reer Maxamed, markaas taasi waxa ay ku tusinaysaa inay yihiin dad leh xadaarad iyo ilbaxnimo soo jireen ah.
Reer maxamed waa dad lagu yaqaano geesinimo iyo raganimo
Beesha Reer Maxamed waa Beelaha hogaanka siyaasadeed maamul majaraha u haya dawladaha Soomaalida.Beesha Reer Maxamed ayaa ilaa wakhtigan saamayn wayn kuleh ama u taliya siyaasada dawladaha Geeska ama dawladaha Soomaalida. Siyaasiyiinta Reer Maxamed waa kuwa badiyaa Beelaha Gadabuursi ama Maxamed Case u matala kuraasta saami siyaasadeed ee Somaliland, Somalia iyo Djibouti. Beesha Reer Maxamed waxay caan ku tahay nabada iyo horumarka. Tan iyo ilaa heshiisyadii lagu dhisay maamulka Soomaaliland ayay beeshu martigelin, taageero, dhexdhexaadin iyo tusaalayn ku wadan bulshada ku dhaqan deegaanadaasi. Waxaa intaas dheer oo beesha Reer Maxamed lagu yaqaanaa horumarinta iyo dhiirigelinta waxbarashada, caafimaadka, aqoonta iyo cilmiga.
Waxa kale oo ay beeshu leedahay cuqaal iyo odayo dhaqameed caan ah oo laga yaqaano inta Somalidu ay degto.
1. Suldaanka Guud ee beelaha reer Maxamed waaa suldaan sheekh Ibraahim Cabdi Riiraash.
2. Cheif Caaqil Cali Cilmi
3. Suldaan Xaaji Daahir Awcilmi
4. Barkhad Cumar Xaaji Khayre.
5.Jiif caaqil Barkhad cilmi xirsi Xaaji lacagdoon
6.Caaqil Cali Bile Suldaan
7.Caaqil Faarax Geedi Cali
8.Caaqil Cabdi Axmed Dhidar
10.Nuur Maxamuud
11.Cilmi Xirsi Xaaji lacagdoon
12.C/risaq Adan Ahmed
XAGA SIYAASADA:
Reer Maxamed waxa ka dhashay siyaasiyiin badan waxana kamid ahaa:
1.Ex cali xaamud jibriil
2.Ex Axmed xaaji daahir aw cilmi
3.kornayl Mako jaamac (Ordaaye) xuseen
4.Ahmed Adan Ahmed Buuhane (current minster of Planning Somaliland).
Istuska
Iistuska waxaa af ingiriis lagu dhahaa vanity.
Mama Xadiyo
Mama Xadiyo waa taxane telefshin majaajillo oo Soomaali ah, waxaana soo saaray Astaan ​​TV. Sheekadu waxay diiradda saartaa jiilka hore iyo kan cusub.
Jilayasha
Ubah Fahma sida Mama Xadiyo
Saudi Arabia iyo Qatar Diplomaticka Dagaalki
Saudi Arabia iyo Qatar Diplomaticka Dagaalki
🇸🇦 Saudi Arabia G20 iyo 🇶🇦 Qatar iyo
Dagaalka Qadar-Sacuudi Carabiya, oo mararka qaar loo yaqaano Dagaalkii Qaboobaha labaad ee Carabta, [7] waa halganka joogtada ah ee saamaynta gobolka ee u dhaxeeya Golaha Iskaashiga Gacanka (GCC) ee Boqortooyada Qadar iyo Boqortooyada Saudi Arabia (KSA). Xiriirka Qadar-Sacuudi Carabiya ayaa si gaar ah u cidhiidhyey tan iyo bilowgii Carabta Carabta, [8] oo ka hadhay awoodda awoodda labada waddan ay doonayaan inay buuxiyaan, iyada oo Qatar ay taageerayso mabda'a kacaanka iyo Sacuudi Carabiya oo ka soo horjeeda. Labada gobolba waa xulufo Maraykan ah, waxayna iska ilaaliyeen khilaaf toos ah oo midba midka kale ah. [9]
Qatar waxay leedahay kala duwanaansho ay ku leedahay barlamaanka Sacuudiga dhowr arrimood: waxaa ay Al Jazeera ku baahisaa, oo taageertaa Guga Carabta; waxa ay sii wadi doontaa xiriirka wanaagsan ee ay la leedahay Iran, ee Sacuudiinti muhiimka ah; waxaana ay taageertay Isbahaysiga Islaamka ee horey u ahaa, in dhinacyada Sucuudigu u arkaan in ay yihiin dimuquraadiyad. [10] Sacuudi Carabiya waxay khilaafka la galaysaa Qatar sida hoos-u-dhac ku yimid khilaafka u dhexeeya Iran iyo Sacuudi Carabiya sababtoo ah Sucuudi Carabiya oo walaac dheer ka qabay xiriirka ay la leedahay dalka Iran iyo kooxaha xagjirka Iran. Si kastaba ha noqotee, Qatar ayaa ku adkeysanaysa in colaaddu ay tahay isku day lagu doonayo in Sacuudi Carabiya ay dib ugu celiso Qodobbada Qadar ee ay ku riyaaqeen qarnigii 20aad.
Dibadbaxii Tunisia ee Janaayo 2011 [12] ayaa xayiray madaxweynaha muddada dheer Zine El Abidine Ben Ali, oo u soo cararay Sacuudi Carabiya. Dagaalkii Al Jazeera ee ka dhacay Baxrayni ee 2011-kii ayaa shaki galiyay shakiga Sacuudiga ee xukuumadda Qadar ay doonaysay in ay ku afgambiso xukuumadda Sacuudiga iyada oo adeegsanaysa awoodda jilicsan. Sucuudiga ayaa markaa taageeray guulo badan oo ka soo horjeeda Qadar Carbeed si loo ilaaliyo Boqortooyada Bahrain, oo burburisa madaxweynaha dimuqraadiga ah ee Masar Masar Maxamed Mursi iyo taageerada caalamiga ee taageerada xukuumadda post-Gadaffi ee Liibiya. Tan iyo sanadkii 2013kii reer Masar ee reer Masar ee Abdel Fattah el-Sisi, waxaa jiray nidaam isdaba joog ah oo Sacuudi Carabiya, Imaaraadka Carabta (UAE) iyo Masar oo ka soo horjeeday naqshadaha Qatar iyo Turkiga, oo taageera kooxaha xagjirka ah ee Islaamiyiinta iyo Salafi, gaar ahaan dagaalka sokeeye ee Suuriya.
Labada Sacuudi Carabiya iyo Qatar ayaa dhexdhexaadinayay GCC intii ay socotay kacdoonka Yamani ee ka dhanka ah madaxweyne Cali Cabdalla Saalax, inkasta oo Qatar loo tixgeliyey pro-revolution iyo KSA pro pro Saleh. Labada dhinacba waxay sidoo kale taageereen rabshadaha madaxweynaha Suuriya Bashar al-Assad, oo ah isbahaysiga muhiimka ah ee Iran iyo wakiilkiisa Lebanon Hezbollah. Ka qayb qaadashada Qatari ee dagaalkii sokeeye ee Suuriya ayaa markii hore ka weynaa tan 2013 marka la barbardhigo Sacuudiga, taageeradooda ay taageersan yihiin kooxaha kacdoonka ah ee ka soo horjeeda waxay ka faa'iideysteen dowladdii ku meel gaarka ah ee Bashar al-Assad iyo waxa noqon lahaa Dawladda Islaamiga ah ee Ciraaq iyo Suuriya. ] Sanadkii 2014, labada kooxood ee taageersan ayaa ku sii xoogeysanayey dagaalkii sokeeye ee Liibiya isla markaana burburiyay xiriirka si ku meel gaar ah. Markii salman Sacuudiintu kor u qaaday carshiga sannadkii 2015, labaduba waxay bilaabeen in ay iskaashi badan ka sameeyaan Suuriya waxayna ku dagaalameen maleeshiyada Houthi ee Dagaalkii sokeeye ee Yemen. [10] Xidhiidhka ayaa lagu arkay meel u dhow heer sare marka Qatar ay xiriir la leedahay Iran ka dib dilkii Sacuudi Carabiya ee Nimr al-Nimr. [15]
Bishii Juun ee sannadkii 2017, Saudi Arabia, UAE, Bahrain, Masar, Maldives, Mauritania, Suudaan, Senegal, Jabuuti, Comoros, Jordan, Dawlada Talyaaniga ee kuyaala Tigreega iyo xukuumada Hadi-led Yemen ayaa xiriirkii kala dhaxeeyay Qatar Qadarka hawada ee Qadar iyo marinada badda oo ay weheliso Sacuudi Carabiya ayaa xannibaya dalka keliya ee ka gudbaya xiriirka ay la leeyihiin Iran, Al-Jazeera ayaa soo tebisay xog aan fiicnayn oo ku saabsan dawladaha kale ee GCC iyo Masar iyo taageerada la sheegey in ay taageerto kooxaha Islaamiyiinta ah [16] [17] Qatar ayaa sidoo kale laga eryay iskaashigii anti-Houthi. [18] Wasiirka Gaashaandhiga ee Qatar Khalid bin Mohammad Al Attiyah ayaa ugu yeeray xayiraad lagu soo rogay qulqulo dagaal, iyo wasiirka maaliyadda ee Qatar Ali Sharif Al Emadi ayaa sheegay in Qatar ay hodan ku tahay in ay hor istaagto xannibaadda. 24kii Agoosto 2017, Qatar waxay ku dhawaaqday inay dib u soo celin lahayd xiriirkii diblomaasiyadeed ee buuxa ee Iran. [15] Maaddaama dib u furitaanka diblomaasiyadeed uu gaarsiiyey sanadka labaad, Sacuudi Carabiya ayaa ku dhawaaqday in ay dhisi doonto tuulo ka dhigi doonta jasiiradda jasiiradda.
Aabe
Aabe ama Aabo (أب padre father) waa waalidka labka ah. Waa odayga ama ninka hooyoda
Aabe waxaa la dhahaa ninka dhalay caruur ama ka dhalay hooyada. Aabenimada waxee imaan kartaa oo kaliya markii aad guursatid oo manida shahwotid oo caruur dhashid.Dhaqan ahaan marka laga hadlaayo soomaalida aabaha woo shaqeeyaa, hooyada neh ilmaha ee korisaa, laakiin qarnigaan aa ku jirno hooyada iyo aabahaba wee isla shaqeeyaan. Aabe waxaa lagu noqon karaa da' yar.
Waalidku waa inay carruurtooda sharciyada Ilaahay ku koriyaan.
=Qoraalo Kale=
=Tixraac=
Kalandarka Islaamka
somaliland
Kalandarka Islaamka (Islamic calendar, Muslim calendar, ama Hijri calendar; ويم هجري}} at-taqwīm al-hijrī) (Cilmi Fallag ahaan loo yaqaano: Anno Hegirae ama AH) waa maalintiriska (Kalandarka) bulshada Islaamka kaasi oo loo yaqaano Hijri. Si la mid ah kaalandarhjknhuk sanadka Hijriga ah waa labo iyo toban bilood kuwaasi oo leh 354 ama 355 maalmood (cisho).
Kalandarka Hijriga ah waxaa laga isticmaalaa wadamo badan oo Islaam ah, waxaana dadka Muslimka ah ku xisaabshaan isla markaana kala socdaan bilaabida bisha barakaysan ee Ramadaan, soo gudashada waajibaadka Xajka, iyo Ciidaha.
Taariikhda Hijriga
Taariikhda sanadka Hijriga ah wuxuu bilaabmey sanadkii 622 C.D taasi oo ku beegan wakhtigii Nebi Muxamed (N.N.K.H) iyo asxaabtiisa u hijroodeen magaalada Medina waxaana alifey kalaandarka islamka saxaabigii cumar binu khadaab radiyallahu canhu ayagoo ka soo qaxay Makka.
Zendaya
Zendaya Maree Stoermer Coleman (Septeembar 1, 1996) waa jilaa Mareykan ah iyo heesaa. Waxay heshay abaal-marinno kala duwan oo ay ka mid yihiin Abaalmarinta Primetime Emmy, Abaalmarinta Satelite, iyo Abaalmarinta Saturn.
Tareen
Tareen (af-carabi قطار, af-ingiriis: train) waa nooc ka mida gaadiid ka dadku u adeegsadaan inay meel dheer ama meel ku gaaraan xilli gaaban, tareenka ayaa qaada dadka iyo alaabada, waana wax ka samaysan qolal la isku xiray iyo silsilado lugo leh oo ku dul roora bir loogu tala galay loona yaqaan birta tareenka. tareenada qaar baa ku shaqeeya dhuxul dhagax, qaarna shidaal, qaarka casriga ah ayaa ku shaqeeya koronta da.
Zendaya
Taariikh nololeedka
Zendaya Maree Stoermer Coleman waxa ay dhalatay Sebtembar 1, 1996, Oakland, California, waxaana u dhashay macalimiin Claire Stoermer iyo Kazembe Ajamu Coleman. Aabaheed waa Afrikaan-Maraykan; hooyadeed waxay leedahay abtirsiinyo Jarmal iyo Iskotish ah. Zendaya waxay leedahay shan walaalo oo ka weyn. Waxay dhigatay Dugsiga Hoose Fruitvale, halkaasoo hooyadeed wax ku baranaysay labaatan sano. Markii ay da'da lix jir ahayd, iyada iyo laba saaxiibo ah oo dugsiga ka tirsan ayaa halkaa ku soo bandhigay riwaayad loogu talagalay Bisha Taariikhda Madoow. Zendaya sidoo kale waxay dhigatay Dugsiga Farshaxanka Oakland.
Shaqo
Zendaya waxay shaqadeeda bilawday iyadoo ah moodel caruureed iyo qoob ka ciyaar. Doorkeeda Rocky Blue ee sitcom-ka Disney Channel Shake It Up (2010–2013) waxay heshay caannimadeeda. 2013-kiina, waxay ahayd tartame lix iyo tobnaad ee taxanaha tartanka qoob ka ciyaarka Dancing with the Stars. Doorkeeda halganka, kurayda balwada leh ee taxanaha HBO Euphoria (2019–hada) ka dhigay Zendaya qofka ugu da'da yar ee helay Abaalmarinta Primetime Emmy. Aflaanteeda doorarkeeda waxaa ka mid ah The Greatest Showman (2017), Spider-Man: Homecoming (2017), Smallfoot (2018), Malcolm & Marie (2021), Space Jam: A New Legacy (2021), iyo Dune (2021).
Marka laga soo tago xirfadeeda jilitaanka, Zendaya waxay ku dhiiratay muusikada. Sannadkii 2011, waxay sii daysay heesaha "Swag It Out" iyo "Watch Me", kan dambe ee iskaashiga Bella Thorne. Waxay la saxeexatay Hollywood Records ee 2012 ka dibna waxay sii daysay heesteedii ugu horeysay, "Replay".
Gabar
Gabar, Gaber ama Gabadh waa Dheddigga Dadka ee yar da` ahaan, badanaa gaber waxaa loogu yeeraa qofka dumarka ah inta aan la guursan, marmarna xataa marka la guursado kadib waa loo adeegsadaa, si la macno ah naag, hase ahaatee, Gaber waa magac sharaf hugan oo waxaa adeegsado qof weliba, lkn naag afka kuma qurxoona, bedelkeeda Haweeney ayaa la isticmaalaa. Farqiga gaar ah ee uu dhexeysa gabdhaha iyo wiilasha waa saxaaxda, gaar ahaan guska iyo siilka.
Wagooyinka Maraykanka deganka
saxanka tectonic ee waqooyiga america halkaas oo dalal badan ay degan yihiin saxanka tectonic plateau aagga Russia, usa, canada, volcaneos xadidan gobolka, aagga dhul ballaaran, saxanka tectonic ee u dhow meelaha qabow ee woqooyiga ee barafka badda
Wadanamha macaduwan
Sido kale firri
Sunda Degaanka tectonic
DAGAALKII STALINGRAD
Dagaalkii stalingrad sidoo kale loo yaqaano battle of stalingrad  معركة ستالينجراد wuxuu bilaawday 23-august 1942 wuxuuna socday dagaalkaan ilaa 2-febuary 1943, kadib markii jarmalka iyo xulufadiisii ay weerar culus ku qaadeen midawgii suufiyeet (soviet union) jarmalka ujeedadii uuka lahaa dagaalkaan ayaa ahayd inuu gacanta kusoo dhigo magaalada stalingrad oo maanta loo yaqaano Volgograd.
HORUDHAC
Markii uu jarmalka ku qabsaday wadanka poland 1Bil oo kaliya, norwayna uu ku qabsady laba bilood kadibna biljimka, natherlaand, iyo Luxembourg, gabi ahaanba qaaradii yurub waxay gashay dagaal qaraar oo ay kala kulmeysay ciidamadii naaziyiinta ee jarmalka, markii uu jarmalka intaas oo wadan uu qabsaday uuna helay ciidamo iyo hub aad u tiro badan hitler wuxuu go'aansaday inuu 1942-dii weeraro USSR The Union of Soviet Socialist Republics ama midawgii suufiyeetka, howl galkaas Dagaal ee lagu qaaday ruushka ayaa loo bixiyay magaca howlgalkii BAARBAROOSA ama operation of barbarossa
Bilawgii hore ee dagaalkii barbaroosa jarmalka iyo xulufadisii waxay soo hooyeen guulo aad u waaweynaa oo ay kamid tahay in gacanta lagu soo dhigay dhigay
<ul>
<li>BELARUUS</li> <li>ukraine</li> <li>BALTICS </li>
</ul> iyo dhulalkalaba, wuxuuna hitler go'doon galiyay magaalada moscow iyo leniiniigaraad, sidoo kale waxaa jab culus uu u geeystay ciidamadii ruushka ee koofiyad casta ahaa, DAGAALKII STALINGARAD
23 August 1942-dii hitler iyo xulufadiisii waxay dagaal ku qaadeen magaalada istaaliingaraad, sababtii ugu weyneeyd ee uu hitler magaaladan u weeraray ayaa ahyd in magaaladu ay ku taalo meel istaraatiiji ah. lehna qeyraad sida warshashadaha, gaaska dabiiciga, sababtii kale ee magaladan loo beegsaday ayaa ahyd in magaaladaan loogu magac daray hoogamihii shuuciga ee midawgii suufiyeetka joseph stalin kaas oo uu hitler aad u necbaa, magaaladu waxay ku taalay goob muhiim ah waxaana sidoo kale aytahay wadadii loo mari lahaa si loo weeraro gobolka QOWQAASKA caucasus waxaana ku yaala wabiga VOLGA oo ah mid aad u muhiimsan waana halka ay maraan maraakiibta xamuulka, iyo badeecooyinka kale ee la dhoofinaayo, qabsashada magaaladaan ayaa ka dhigan dharbaaxsho iyo dhabar jab aad u weyn oo loo geystay midawga suufiyeetka shaxdii jarmalka Bilawgii horeba waxaa la amray guutadii jarmalka ee la oran jiray case blue inay weerarka qaadaan, ciidamadii kusugnaa bariga ukraine ayaa lookala qeybiyay laba koox, kooxdii koobaad guutadii 17-aad iyo guutadii 1-aad oo wadato taangiyada panzer oo ka amar qaata jeneraal Wilhelm Frick Ayaa la amray inay weeraraan dhanka koonfureed  dhanka goobaha saliida ee gobolka qowqaas guutadii labaad oo ka kooban ciidankii 6aad ee jarmalka iyo ciidankii 4aad ee oo wataan taangiyada panzerka laba ciidan oo roomaaniyaan ah hal guuto oo talyaani ah iyo hal ciidan oo hangaariyaan ah ayaa lagu amray inay weerar qaadaan si ay ula wareegaan wabiga volga iyo magaalada stalingrad, waxaana hogaaminayay guutadaas general Fedor von Bock, shaxdii suufiyeetka dhanka midawgii soviet-ka waxaa la magacaabay general marshal Yeryomenko iyo generaal Nikita Khrushchev inay si degdega u keenaan qorsho dagaal oo looga hortagaayo duulaanka jarmalka iyo xulufadiisa, sidoo kale waxaa la amray ciidankii 62aad oo hoos tagaya generaal Vasily Chuikov inay difaacan magalada stalingrad, DAGAALKA durbaba diyaaradihii duqeynta jarmalka ee la oran jiray luftwaffe ayaa magaalada ka fuliyay duqeymo culus taas oo ay ku dhinteen tiro badan oo ruush ah iyo shacab, jarmalka wuxuu awood buuxda u yeeshay inuu maamulo hawada magaaladan
Caburinta ka dhanka ah Markhaatiyaasha Yehowah ee Poland sanadihii 1945–1956
Caburinta ka dhanka ah Markhaatiyaasha Yehowah ee Poland sanadihii 1945–1956 - xarig iyo caburin ay Wasaaradda Amniga Dadweynaha ka codsatay Markhaatiyaasha Yehowah ee Poland. Ujeeddada ficilku waxay ahayd in la baabi'iyo kooxdan diimeed ee Poland maamulada shuuciga ah. Mowjadda ugu weyn ee qabqabashadu waxay dhacday habeenka Juun 21-22, 1950. Guud ahaan, qiyaastii 5,000 oo qof ayaa la xiray. Marka loo eego tirakoobka dowladda, caburinta muddadan waxay ahayd inay saameyso 90% Markhaatiyaasha Yehowah.
Tan iyo 1989, Markhaatiyaasha Yehowah dr Boland waxay haysteen xorriyad, 130,000 xubnood.
Bariire
Bariire waa degaan ku yaala gobolka Shabeelaha Hoose Afgooye wuxuu u jiraa ilaa 30 km, Waa degmo Dhul barwaaqo leh. Barire waxaa dagan beel weynta Abaajibil oo ka tirsan awdigil waana dad caan ku ah tacbashada dalaga kala duwan iyo marti soorka wanaagsan Bariire waxey leedahay Buundo asaasi u ah isu gudubka gobolka shabeelada hoose waxaana ku nool dad beeraleey iyo xoolo dhaqato ah dhanka ganacsigana aad u yaqaanaa waxaana laga soo saara dalagyo noociisa kala duwan waxaana hoos yimaaday Awdheegle Sanadihii 1967 dhulalka Awdheegle Bariire waxaa loo aqoonsanaa dhulalka ugu baarwaaqda badnaa guud ahaan dalka soomaaliya faaido badan lagu soo saari jiray wixii laga helo Ilaa hadana ah dhul wali barwaaqaysan oo alle ku maneestay qayraad kala duwan oo lasoo koobi karin degaanka Bariire waxaa lagu yaqaanaa hal qabiil oo cirifyadiisa dhan dagan waana beelweynta Abaajibil kuwaasoo ah dad wanaaga iyo nabad ku noolaanshiyaha wada jacel.Sidoo kale Bariire waxaa dega walaalo kale Soomaaliyeed oo kasoo kale jeeda qabaailo kale, si nabad iyo walaaltinimo ayaana lagu wada degan yahay deegaanka.
Taariiqda Deegaanka Bariire
Dadka dagan waxaa lagu qiyaasaa tiradooda ku dhawaad ilaa 15000 oo ruux ama in ka badan deegaanka bariire waa Dhul aad iyo aad u barwaaqo badan oo marana wabiga shabeele waxaana dagan dad beeraleey ah oo xadaara leh nabadana jecel kuna dagaal wax soo saarka beeraha waxayna tacbadaan dalaga noocyadiisa kala duwan sida ,galeyda sisinta masigada yaanyada digirta cambaha liinta muuska baabaayga saytuunka isbaandheeska ayaa ka mid ah dalagyada la baxo deegaan weynaha bariire.
Deegaanka bariire waxaa la dagan yahay mudo qarniyaal ah waxaana dagan oo lagu yaqaanaa beelweynta Abaajabal kana tirsan 7 ilmo awdigil.deegaanku waxaa mara wadada dheer ee isku xariirisa muqdisho Afgooye Awdheegle Mubaarak janaale ilaa Marko .sidoo kale deegaanku wuxuu leeyahay buundo kala qaybisa magaalada .deegaanka bariire wuxuu ka kooban yahay 6 xaafadood oo waa weyn waxayna kala yihiin.
Deegaanku wuxuu sameeyay mudadii uu jiray Hormar kala duwan oo la taaban kara inkastoo ay saamaysay dhibaatadii dalka ka dhacday mudadii buburka Dawladii Dhexe Jaale Maxamed Siyaad Bare.
Antalya
Antalya (أنطاليا; ) waa magaalo ku taala koonfurta wadanka Turkiga waana caasimadda gobolka isla gobolka Antalya. Waa magaalo xeebeed ku taalo Badda Mediterreneanka waxayna caan ku tahay dalxiiska iyo ganacsiga waxaana lagu naaneesaa caasimada dalxiiska iyo fasaxyada dalka Turkiga.
Cali Banfas
Abwaan Cali Xasan Adan oo ku magacdheer "Cali Banfas" waxa uu ku dhashay magaalada Hargeysa Sanadkii 1948kii. waxa uu tacliintiisa Hoose ilaa sare ku dhamaystey magaalada Hargeysa. Isagoo tacliinta Waxbarista ku dhameystey Kuliyaddii Lafoole sanadku markuu ahaa 1970kii. Waxaa uu mudodheer kusoo shaqeeyey barre/macalin. Cali Xasan waxa uu bilowgii 80kii ilaa dhamaadkii sideetamaadka ku qaatay noloshiisa xabsi uu ku mutaystey la gabasho la'aantiisii halgankii uu kaga horyimad Taliskii Siyaad Barre iyo sidii uu ula waaban waayey kamid ahaanshihiisa halgamayaashii SNM, taasi oo uu ku mutaystay xabsi adag.
Dardaaran – Gabay Cali Xasan Aadan [Banfas] Gabaygan magaciisa waxa la yidhaahdaa Dardaaran. Wuxuu Abwaanku gabaygan curiyay habeenkii caanka ahaa, ee qaaradaha aduunka ay ka diiwaan gashay dhaqdhaqaaqa ururka Somalilyeed SNM taarriikhdiisu. Waa habeenkii uu qarxay dagaalkii 27 May 1988 kii, ee Hargeysa iyo Burcoba ay isku soo shubeen sooma-jeestayaasha SNM iyagoo oodahoodii sita. Waa habeenkii faraxada iyo naxdintaba lahaa. Gabaygu wuxuu ka hadlayaa falalkii wax ku oolka ahaa, ee is-dabajooga ahaa, ee SNM ku naafaysay taliskii Faqashta ahaa ee Afweyne. Waxa kalooyburisay SNM, markii siyaasadda cadawnimada ah, ee nacasnimada ah, ee wadan nacaybka ah uu kula saxeexday Mangeste inaan dal loo haystaa aanu jirin si SNM loogu soo celiyo, loogana soo mistaafiriyo dalka Itobiya dabadana looga soo eryo. Afweyne wuxuu iska dhaadhiciyay inay Siyaasaddaasi u suurta galayso, tiina SNM ayaa burisay. Gabaygu wuxuu ku bilaabmay sidan: Heshiiskuu daraaday u galay daalinka Afweyne Shaxduu dagay midbaa loo dagaye mala-daraantiisa Doqonkii Ogaadeen ku waa dagaladiisiiye Itoobiya dal uma haysaniyo saynka lagu duugay
Inuu yahay dalaal buu u qiray duulaankii shalaye Xabashigu dantiisuu arkaye tayda muu dayne Anigaba durkii laygu waday daabacay is rogaye Hadaydaan daf soo odhan habeen idinka oo duuban
Si kaloon ku doona xornimo nama dawayseene Dab wixii onkaday iyo wixii danab is dhaafaayay Dushiinaanu so halabsanay iyo doonti Nabi Nuuxe Haday maalintii nala dagto on ruux Duriyad sheegan
95 (tiro)
95 waa lambar tiro ka mid ah xisaabta taasi oo u qoranta sagaashan iyo shan.
= Liiska Tirada =
Cali Banfas
Duligaan ku noolayn marnaba kama daraateene Daaraha burburay ee madfaca lagu duqaynaayay Dahab iyo damaar iyo intii duunyo lagu waayay Intii diric shaheediyo intii danab ku naafowday
Salidka Yurub
Salidka Yurub
Cali Banfas
Inta caydh u soo dibad baxdee een daxandaxoonaynin Dir-xunkaad dhamayseen ayaan kaga dawoobaaye Nimankii lahaa duub-casta iyo yayda daba joogta Nimankii daluumaha xabsiga iilka nagu diiqay
95 (tiro)
= Qoraalo La Mid Ah =
Cali Banfas
Nimankii dibnaha eegayeehadalka noo diiday Nimankii dubkoodi gubnaa aragu diidaayay Daymadooda nimankii indhaha dab iga leefaayay Halkaan dabada saaraba kuwii igu dul-meeraayay
Salidka Yurub
saliida yurub oo ruushka ay ku leedahay kaydka ugu badan ee wadamada norway iyo uk ka dib ruushka oo la xaqiijiyay kaydka saliida ceyriin, uk waxa ay ka heleen beero badan oo ku yaala waqooyiga badda iyo norway oo leh in ka badan 8 bilyan oo barrle oo saliid ah , wadamo badan oo yurub ah ayaa leh shidaal aad u firfircoon. saliida sida spain, turkiga, iyo talyaaniga
Cali Banfas
Magacyada dugaaga ah kuwii darajo moodaayay Dabar-goynti baan nahay kuwii marinka loo daayay Nimankii dadkay soo xidhaan kiish la daba qaado Madax-furasho lagu doonayee duunka ka colownay
Nimankii dukaamada liqee rag uga duuduubtay Dagaagaan lahayn xeer gobeed ninaad u dayn raacdo Nimankii duqayn jirayguryaha daakirkiyo laylka Duqay iyo caruur iyo kuwaan dumarka dhaafaynin
95 (tiro)
= Xigasho =
Cali Banfas
Ilkihii Dameeraha Bakhtiyay Daanka Faqatiira Kuwii Go'ay Daraad Iyo Shalay Dakharki Loo Gaystay Gunnimado Raggay Damaqdaybaa Noo Dagaalamaye Xaqa Lama Daboolee Waxaan Kuugu Dabashaaray
Degma-laqus siday ugu dhacdiyo labbadi doofaarba Ee guul-wadihii loogu daray waan ku diirsadaye Dubaaxdooda meeshaan dhignay ee dhiigo kaga daatay Daruur curatay waa kow wixii da'ay mahiigaane
Xamarbuu dayaankii ku dhacay danab kiciisiiye Daalinkii tubtii buu maruu sii dabayshadayee' Alla haydin daayee xoriyad lagu damaashaado lixdankii mar baan daawannoo calanku waa deege
Kii hore daruur buu ahaa kanina waa dooge' Dalku uu idiin baahanyahay waana kaa dihine Dadaal waxaydun kula soo baxdoo idinku deeqaaye Siday diintu xeer noogu tahay dhaqan aan duugoobin
Dimuqraadi loo siman yihiyo daacad ku hogaansha Dadka waa la naanaabiyee dawga ku hagaaja Milatari baa nasoo daashadee dib uga faalooda Nin kuu digay kumuu dilin sidaa qaba dareenkeeda
Cumar xaanshi
Deegaanka cumar xaanshi wa deegan ka mid Ah gobalka Hiiraan Waxaana loogu magac daray sida Aad ka aragtaanba mujaahid xildhiban Wasir col Cumar xaanshi Aadan Alle ha unaxariisto Amin
Cali Banfas
Damal aan la jarin baan ahee daysta midhihiina Dan qudhaynu wad leenehee daaf u wada jeeda Dabku yii iga seexanine dogobyo weyn saara Daroorimad waan necebehee daadka iga moosa
Daldaloola badan baa jiree daah isaga yeella Dadnimadu hiday noo tahay dariska nooleeya Qoladii wax daandaansatana daafac ku lahaada Dacar iyo inaad malab tihiin dunida gaadhsiiya
Ninba doobiguu kuu shubay kiisa ugu deeqa Dambiyada kuwaan sii ridnayn kala dambayntiina Damac iyo colaad bay is huwane isugu dulqaad yeesha Daryeelkeeda Somali weyn duuga loo simane
Nin walbaa dagmoo leeyahaye daaqsintiyo ceelka Hadba kaa dan wada leedihiin daabka wada goosta Siyaasaddaha layguma dagee daakhiliyo khaarij Distoorkiina xaashida ku dhiga qalin aan duugoobin
Qolobaa Calankeed
Qolobaa Calankeed waa heesta calanka Soomaaliya. Qoraagu waa Xuseen Aw-Faarax, Laxanka waxaa sameeyay Abdullahi Qarshe.
Chorus
waa ceynoo,(𝄇) Cirkoo kala ee, Ee caashaqaye.
Naa ciidamisee, (𝄇) adow curadee, caan noqo ee!
caloosheennee, (𝄇) cidaad marisee, "Cawooy!" dhahe ee
Beyoncé
Beyoncé Giselle Knowles-Carter (dhashay Sebteembar 4, 1981) waa heesaa iyo atariisho Mareykan ah. Waxay xubin ka ahayd kooxda gabadha Destiny's Child. Waxay soo saartay albamkeedii ugu horreeyay ee Dangerously in Love 2003 markii Destiny's Child uu ku jiray nasasho. Tan iyo markaas, waxay sii daysay shan albums oo kale, kuwaas oo dhammaantood ay ku jiraan heeso guul leh. Waxaa guursaday fannaanka Jay-Z.
Shiikh Cabdiraxmaan Shiikh Nuur
Sheekh Cabdiraxmaan Sheekh Nuur (Abdurahman Sheikh Nuur, الشيخ عبد الرحمن نور) wuxuu ahaa nin aqoonyahan, macalim, qoraa, mu'alif, hogaamiye diineed oo u dhashay dadka Soomaalida. Sheekh Cabdriaxmaan waxaa fadhigiisu ahaa magaalada Boorama, halkaasi oo ku dhigi jiray cilmiga diinta iyo maadiga, isla markaana ku alifey Farta Boorama.
Taariikh
Sheekh Cabdiraxmaan wuxuu ku dhashay isla markaana ku koray magaalada Boorama, ee waqooyiga Soomaaliya. Sheekhu wuxuu ka soo jeedaa beesha Gadabuursi, ee beelweynta Dir.
Sanadkii 1933, Sheekh Cabdiraxmaan wuxuu alifey hab cusub oo loo qoro Far Soomaaliga, kaasi oo ugu magacdaray Farta Boorama. Fartani wuxuu ugu talogalay in lagu qoro Af-Soomaaliga.
Farta Boorama
Farta Boorama (Borama alphabet; Qaabka qoraalka: ) (sidoo kale loo yaqaano: Far Gadabuursi) waa nidaam wax-qoris oo ka mid ah Far Soomaaliga taasi oo uu alifey Sheekh Cabdiraxmaan Sheekh Nuur. Sida taariikhda lagu hayo, Sheekh Cabdiraxmaan wuxuu alifey fartan sanadkii 1933 wakhtigaasi oo uu ku sugnaa magaalada Boorama, oo noqonaysa sababta farta loogu magacdaray magaaladaasi.
Georges Pompidou
Georges Jean Raymond Pompidou (5 Luuliyo 1911 – 2 Abriil 1974), madaxweyne Faransiiska (1969-1974).
Abaalmarinta Muusikada Kuuriya
Abaalmarinta Muusikada Kuuriya ayaa ah abaalmarinno muusig oo Koonfur Kuuriya ah oo sannadle ah oo muujinaya in la maamuuso fannaaniinta muusikada caadiga ah iyo kuwa dhulka hoostiisa ka soo jeeda noocyo kala duwan. Si ka duwan abaalmarinnada kale ee waaweyn ee Koonfur Kuuriya, kuwaas oo inta badan ku tiirsan iibinta rikoorka si loo go'aamiyo kuwa ku guuleysta, Abaalmarinta Muusikada Kuuriya waxay qaybisaa abaalmarinno ku saleysan talooyinka guddi garsoorayaal ah oo ka kooban dhaleeceeyayaasha muusigga, soo-saareyaasha raadiyaha, aqoonyahanno, iyo xirfadlayaal kale oo ka tirsan warshadaha. Abaalmarintii ugu horreysay ee Muusikada Kuuriya waxaa la qabtay 2004.
Suuqa bakaaraha
Suuqa Bakaaraha waa suuq furan oo ku yaala magaalada Muqdisho ee dalka Soomaaliya. Waa kan ugu weyn dalka. Magaca Bakaaraha waxa uu ka yimid erayga af-soomaaliga ah ee silo ama kaydinta, baqaar
Suuqan ayaa la sameeyay dabayaaqadii 1972-kii xiligaasi oo uu dalka ka talinayay Maxamed Siyaad Barre. [ xigasho u-baxan ] Mulkiilayaashu waxay iibiyaan maalin kasta waxyaabaha daruuriga ah, oo ay ku jiraan galleyda, masagada, digirta, lawska, sisinta, sarreenka iyo bariiska, shidaalka iyo dawooyinka.
Waxay caan ku tahay fal-dambiyeedka sharci darrada ah, sida Baasaboorka Soomaaliga ee been abuurka ah oo daqiiqado gudahood lagu farsameeyo, Baasaboorka Itoobiya iyo Kenya, iyo dukumeentiyo kale oo been abuur ah oo ay ka mid yihiin warqadaha dhalashada iyo shahaadooyinka Jaamacadeed. Suuq-hoosaadkan xaaraanta ah waxa loo yaqaan Cabdalle Shideeye ka dib mid ka mid ah dadkii ugu horeeyay. [ xigasho u-baaxan ]
suuqa bakaaraha waa suuq weyn oo dadka soomaliyeed ay waxku kala iib sadaan markii la ga soo dejiyo dekeda muqdisho suuqa ayaa lageeyaa
dagaalkii muqdisho
Oktoobar 1993-kii, suuqu wuxuu ahaa goobtii uu ka dhacay dagaalkii Muqdisho ama dagaalkii badda madow. 2 ka mid ah 5-ta helicopter-ka Mareykanka ee Black Hawk ayaa lagu soo riday aaggaas, taasoo keentay inuu dhaco dagaal xooggan oo xalay oo dhan socday.
Rabshado, dab, iyo lacago been abuur ah
Sannadkii 1997-kii, waxa ka dhashay khilaaf ku saabsan xakamaynta cashuur ururinta suuqa. Iska hor imaadka ayaa sababay in baasuukayaal lagu tuuray haanta shidaalka. ( Haamaha shidaalka ayaa ka sarreeya dhulka suuqa, oo aan lagu keydin dhulka hoostiisa.) Dhowr qof oo rayid ah ayaa ku dhaawacmay.
Qayabaha suuqa u kala baxo
Suuqan ayaa u kala qaybsan qaybo kala duwan, sida suuqa dawooyinka, suuqa shidaalka, suuqa cuntada dalka, suuqa cuntada ee dibada laga keeno, suuqa caleenta timirta iyo suuqa hubka.
Daawooyinka ugu badan ee lagu kala iibsado suuqa dawooyinka waxa ay ka yimaaddeen India iyo Pakistan, oo ay weheliyaan Kenya, Masar, Urdun, Giriiga iyo Suuriya, waana dhif in laga keeno Yurubta Galbeed. Daawooyinka dhaqameed waxaa lagu iibiyaa meel gaar ah.
Waxaa jira suuq u gaar ah oo lagu iibiyo caanaha, kaas oo maalin walba laga keeno tuulooyinka Muqdisho ku teedsan oo laga keeno caanaha lo'da iyo geela. Sida suuqyada dahabka iyo dharka, waxaa halkan ka shaqeeya inta badan dumarka.
Dahabka ku jira suuqa dahabka ayaa inta badan waxaa laga keenaa Sacuudiga iyo Dubia, halkaasoo uu aad u jaban yahay. Dagaalkii sokeeye ka hor, suuqan waxaa gacanta ku hayay Hindi, Pakistaniyiin, Reer Xamar iyo Jariir iyo Tumaal yar. Inta badan dalka way ka carareen ama waa la dilay, dukaamadoodiina waa la dhacay. Maanta Reer Xamar, Jariir iyo Tumaal uun baa halkan ka hawl-gala. Dahabka lagu iibiyo wuxuu u adeegaa sida dahabka, laakiin wax kasta ka sarreeya sida maalgelinta oo la iibin karo haddii loo baahdo.
Dalabka ka socda suuqa Cabdalla Shideeye oo magaciisa laga soo qaatay nin ku guuleystay in uu ka ganacsado agabka elegtarooniga ah ayaa ka kooban kombiyuutaro iyo agab kale oo elaktroonig ah, dhanka kale waxaa ka mid ah dukumintiyo been abuur ah iyo dawooyin.
Wiil
Wiil waa labka, marka oo yaryahay. Daqanka reer galbeedka, wixi 18 ka yar, wa wiil, iyo wixii ka weyn, wa nin. Daqanka Soomaalida iyo Muslimiinta, wixii 15 kayar, waa wiil, wixii ka ween, waa Nin. Farqiga gaar ah ee uu dhexeysa wiilasha iyo gabdhaha waa saxaaxda, gaar ahaan guska iyo siilka.
Soomaalilaand
somaliland waa wadan aad iyo aad uqurux badan magaaloyinka somaliland waxaa kamida hargeisa burco borama laascanood ceerigabo gabiley sheekh beer yuroobe arabsiyo gaashamo laasqoray dhamaan iyo qaar kaloo badan wadanka somaliland waxaa degen beelo badan oo walaalo ah sida isaaq samaroon ciise reer darawiish warsangali dhamaan qaxootiga beelaha hawiye darood raxanweyn iwm somaliland waxay caawimo iyo kamaam udhistey dad badan oo konfurta iyo bariga somalia kasoo qaxdey oo magan galyona kasii say magaaloyinka waawey sida burco hargeisa iyo borama dhamaan dadkaas kasoo qaxay somalia ayaa tiradoodukor udhaaftey 3milyan qoys dadka somalilanderkuna wey soo dhaweeyen si fiican ileen waa dad walaalahooda ee laakin waxaan aad iyo aad uga xumahay dagaalka ka socda wadanka somalia ilaahayna waxaan uga baryayaa dadkaas walaalayaga ah inay nabad iyo caano usiiyo aamin amin waxaan leeyahay kusoo dhawaada wadankiini labaad somaliland laakin ilaahbaan idinku dhaarye naga daaya qaraxyada dad walaalihiina ayaanu nahay plzzzzzz qarax yada dhaafa qofkii isku daya inoo wadanka somliland qarax lasoo galow waxaad ogaata iney family gaaga ka go antahay walaahi waxa somaliland ku nool ee reer somalia ayaan laynaynaa ileen anigu jinigaa alshabaab ee iqarxinaya wajigiisa garan maaye ilove somaliland inlayga qarxi yo marabo somalilan<3
Baydhabo
Baydhabo (Baidoa; بيدوا), waa caasimad ku taala koonfurgalbeed gobolka Baay ee wadanka Soomaaliya. Sida ku xusan taariikhda, wakhtiyadii hore, magaalada Baydhabo waxay xudun u ahayd Saldanadii Ajuuraan.
Faallo
Baydhabo waa magaalamadaxda gobolka Bay ee dalka Soomaaliya, waxayna dhanka Koonfur-Galbeed ka xigtaa magaalamadaxda Muqdisho, oo ay u jirto 250 km. Waxayna saldhig u noqotay mar Dowladdii Ku meelgaarka ahayd ee Soomaaliya iyo Baarlamaanka. sidoo kale waxay xarun u ahaan jirtay qabqablayaashii Dagaalka. BAYDHABO waxey kutaalaa meel aad istiraatiiji u ah, waana magaalo madaxda gobolka baay.Magaaladaan waxaa ku nool dad Ku hadla Afka Maay maay ah una badan dadka magaalada taariikhda ku leh ee Rewing.Qabiilada baydhabo degan waaraxanwayn kuwaas oo ah Digil & mirifle, laakiinse ee sheegtaan in yihiin Reer Baydhabo, Waxaa ay dadka gobolkaas ku faanaan, dadka degan magaalada, sida eey u jecelyihiin magaalada iyo dadka degan.Reer baydhabo Qabilada Ugu waa weyn Waxaa ka mid ah 1-Hariin,2-Eelaay,3-Leysaan waa dad reer baydhabo la isku yiraahdo. Bay-dhabo.magaalada waxaa ka soo jeeda culumo caan ku ah dhanka diinta, waxeyna baydhabo eheet meelaha ugu quraan barashada badan. baydhabo waa magaalo cajiib ah oo ilaaheey ku maneestay qurux dabiici ah. waana meelaha soomaaliya ugu qabow.baydhabo waxay leedahay ilo aad u biyo badan oo aadna caan u ah.Kuwa ugu caansan waxaa ka mid ah (gebooda), (Bohol), (Galaanjo), (lama Mukiyo), waxayna leedahay ugu yaraan 5 Buundo, waana magaalo aad u dhismaysa.baydhabo waxaa ee isku xirtaa magaalooyin aad u farabadan oo ay ka midtahay caasimada dalka ee muqdisho.Dhalinyarada baydhabo waa kuwo xooga saaro wax barashada.Badankooda waxeey dhigtaan jaamacadaha iyo kollejyada.Dhalinyarada baydhabo waa kuwo dadaalo, umana badna waxa dhalinyarada gobolada kale ee ku mashquulsanyihiin, sida balwada, iyo waxa ee dhalinyarada waqtiga iskaga dhumiyaan ama waxa ee u heestaan horumar.Dhalinyaradaan waa kuwo tashada isna waansata, iskana ilaalisa dhalinyarada ciyaal suuqa noqota.Dhalinyardaan waa kuwo jecel dhaqanka soomaaliyeed.baydhaboo qofkii tagaa tagee , waa meel aan marnaba la ilaabi karin.Waana meel aan loo dhameyn karin indhaha sida dooga cagaaran.Baydhabo waa meesha Soomaaliya marka loo sii fiiriyo waa meesha ugu fiican uguna barwaaqa sooran baydhabo hada ayaa lagu dheelay maahanee walaahi ayaan dhahay ee waxey ahaan jirtay meesha ugu wanaagsan somaaliya baydhabo janaay.magaalada waxey caankutahay dadka dega waa dad reer guuraa iyo beeraley ah waa dad nabada jecel oo diinta aad ugu dhaqma.
Waxbarashada
magaaladu waxey hadda ka furan 5 jaamacadood iyo ugu yaraan 50 iskuul oo isugu jira hoose, dhexe iyo sare. hadaan soo qaadano jaamacadaha waxaa ka mid ah: jaamacadda Baidoa International University (BIU), jaamcadda koonfurta soomaaliya(USS), jaamacada baay, jaamacadda jubada sare. sidoo kale hadeyno soo qaadano iskuulada ugu muhimsan waxaa ka mid ah: iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee salaaxudiin,iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee sahal macalin ciise pss iskuulka hoose dhexe iyo sare ee alqalam, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee moodel, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee baydhaba, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee albashaa'ir, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee macmuur, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee almacrifa, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee almacruuf, iskuulka hoose, dhexe iyo sare ee alqudus iyo kuwo kaloo badan oo aan halkan kusoo koobi karin. jaamacadaha magaalada ku yaala waxaa wax ku barta ardey ka kal imaada gobolada koonfureed. magaalada waxey ka mid tahay magaalooyinka ugu waxbarasho wanaagsan oo waxey soo saartaa mutacalimiin aqoontooda tayeysan.