cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
AK-47
AK-47 (ama Avtomat Kalashnikova) (Af-Ruush: Автомат Калашникова образца 1947 года), waa hub weerareed aad u fudud oo qof waliba isticmaali karo, qorigaan rasaas yaryar ayaa loo isticmaalo waxa sameeyay nin ruush ah oo magiciisu yahay (Mikhail Kalashnikov) ninkan markii uu keenay fikrad ah in uu sameeyo qorigan dilaaga ah waxa uu ku jiray isbitaal ku yaala magaalada mosko oo lagaga daweynayay dhaawacyo kasoo gaadhay dagaalkii labaad ee dunida, kadib ciidamada ruushku waxa ay si caama u tijaabiyeen qorigan dilaaga ah sanadii 1947, markii lagaadhay sanadii 1950 waxa ay ruushku soo saareen noocyo aad u badan oo qorigan ah, waxa lagu samaynjiray Warshada hubka ee magaceedu yahay izh, kadib sanadkii 1955 .waxa uu qorigani ka hawl galay ama si rasmiya u isticmaalay ciidamada ruushka ama soofiyeedka, kadib waxa iyana warshado samaystay ay qorigan kusamaynayaan dawladihii shuuciga ahaa ee bariga yurub sida Jarmalkii Bari, Poland, Roomaaniya, Yuguslaaviya iyo qaarkale oo badan, hada qorigan waxa si rasmi ah u isticmaala ciidamada dawlado kabadan 40 dawladood, qoriga looyaqaano AK-47 waxa uu qabaa nafaha dad badan oo somali ay ugu badantahay.
Waa malinta jimcaha malin qerbadan
Isbuca islamka oo aad u qerbadan ilahey hanala kulan siyo malin kastoo jimco ah iyo qeer keeda mal maha ugu qerka badan isbuca islamka waa malinta jimcaha malin qerbadan.
AK-47
= Sidoo kale arag ==
Mustaqbalka Somaliland Waddanka
Dib u heshiisiin mustaqbalka Somaliland, oo codad Somaliland ku hesho madax-banaanideeda , mustaqbalka Somaliland oo xubin ka ah un iyo imf iyo baanka adduunku waxay ku suurtoobaysaa lacag u gaar ah iyo dawlad shaqaynaysa.
Nabi Isxaaq C.S.
Wiilka kaliya ee Ibraahim u dhashay xaaskiisa Saarah. Sidaa darteed, xiriir muhiim ah oo ku jira safka ka soo jeeda Masiixa. Isxaaq waxaa naaskii laga jaqsiiyay qiyaastii 5 sano, wuxuu u fiicnaa sidii allabariga loo bixiyey laga yaabee 25, wuxuu guursaday 40, wuxuu dhalay laba mataano ah markay ahayd 60, wuxuuna ku dhintay da'da 180.
Mid ka mid ah saddexda awoowe ee reer binu Israa'iil Isxaaq Yehowah wuu jeclaa. Isxaaq waalidkiis waxay ahaayeen Ibraahim iyo Saarah. naagtu waa Rebeqah. Waqtigaas kaddib Isxaaq laba wiil buu dhalay waxaana la oran jiray Ceesaw iyo Yacquub.
Mustaqbalka Somaliland Waddanka
lacaga Somaliland
https://fxrate.org/SOS/EUR/
Dooraashaha
2001 Somaliland constitutional referendum
Nabi Luud C.S.
Nabi Luud C.S. waa mid ka mid ah nabiyada Alle,
Huutuu
Huutuu (Hutu هوتو) waa dadyow ku nool afrikada dhexe waxay aad u joogaan Ruwanda iyo Burundi, waa mid ka mida dhinacyadii isku haystay burundi ee isir sooca adeegsan jiray. dhinaca kale wxuu ahaa Tutsiga. Huutuuga ayaa %84 dadka ruwaandha.
Nabi Luud C.S.
Nabi Luud (N.N.K.H) waxa weeye wiilkii uu adeerka u ahaa Nabi Ibraahim Al-khaliil. waxaana Eebe u diray magaalo la dhaho Saduum, oo iminka loogu yeedho Badda dhimatay.
Qoomkii Nabi Luud waxay ahaayeen gaalo, balse waxa u dheeraa inay ahaayeen qoom akhlaaqda iyo fidrada basharka ka baxay, waxa Ninku ugalmo tagi jirey Nin kale. Waa caado aan hore uga dhicin basharka dhexdiisa iyo xataa xayawaanaadka kale.
Eebe waxa uu abuuray waxa uu ka dhigay lammaane, Raga iyo Dumar sidoo kale xayawaanada, dhirta, roobka iyo makhluuq kasta waxay leeyihiin lamaane waa Lab iyo Dhidig, waxaanu ugu talo galay in labka iyo dhidigu ay is guursadaan oo iskugu tagaan hab ku haboon, laakiin qoomkani way khilaafeen fidrada basharka.
Ficilkan foosha xun waxay ku samayn jireen dadka hortooda, waana layskugu faani jiray, ceebna agtooda umay arkeyn.
Awowgii Terax iyo ina Ibraahim (Aabraam) walaalkiis Haaraan; markaa, abti Ibraahim.
Waqtigan gudihiisa Luud iyo reerkiisa waxay degganaayeen magaalada Sodom. Luud xaq buu ahaa muuna noqon sida dadka sinada badan ee Sodom. Markuu Yehowah goʼaansaday inuu xukunkiisa ku soo dejiyo magaaladaas wuxuu Luud u soo diray malaaʼigo siday digniin u siiyaan. Malaaʼigihii waxay Luud iyo reerkiisa ku deddejiyeen inay Sodom ka qaxaan oona dib u eegin. Ilaahay samada wuxuu ka soo daayay baruud iyo dab siduu u halaago dadka degganaa Sodom iyo magaalada u dhow oo sharka leh Gomora. Luud iyo labadiisii gabdhood way baxsadeen. Haddaba naagtiisii gadaal bay eegtay malaha iyadoo xiiseynayso waxyaalihii ay ka soo tegeen. Dhega adayggan aawadeed nolosheedii bay ku lumisay.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Maxamed Harti Majeerteen, waa Beel kamida beelaha Soomaaliyeed, Ee ugu saamaynta Badan Guud ahaan Bulshada Soomaalida, Gaar ahaan Soomaaliya. Waxay beeshanu Degtaa Gobolada Bari, Nugaal, Mudug, Jubbada Hoose, iyo Gobolka Doolo, Ee Soomaali Galbeed.
sidoo kale waxay Degaan Meelo kamida Dalka Cumaan.
Taariikh Kooban
1890-kii Majeerteen oo 700 ilaa 800 oo qori u diray GeriKoombe, si ay Harar oo dhibaato badan ku haysay isaga difaacaan.
Ninkii Ingiriiska xeebaha Soomaaliyeed u joogay bay ka idan dalbadeen in ay ciidan lug ku geeyaan Berbera ka dibna ay Saylac doon ku tagaan, dabadeedna ay Harar u lugeeyaan. Waxa uu leeyahay “waan ku qoslay waxaanna isku dayay in aan u sharxo in waxani nacasnimo tahay.” Hubkii waxa ay mariyeen dhulka oo waxa ay ka gudbiyeen carro Ogaadeen iyada oo wadaad wado si aan loo qashqashaadin.
Macluumaad Guud
Waxay dhalasho wadaag yihiin beelaha Warsangeli, Dhulbahante, Dishiishe, iyo beelo kale, oo dhamaan wada Ah ilmo Harti, Koombe, kablalax, Daarood.
Waxay beeshu Degtaa Magaalooyinka Garoowe, Boosaaso, iyo Gaalkacyo. -iyo inta u dhaxaysa- oo dhamaantood Caasimado u ah Gobolo kamida 18 kii gobol ee Soomaaliya. Waxay sidoo kale beeshu degtaa, Magaalada kismaayo, Iyo Dalka Cumaan,
Waa beel kamida Qabaa'ilka soomaaliyeed, ee ugu saamaynta Badan Soomaaliya, haday noqoto siyaasad ahaan, dhaqaale, ahaan iyo bulsho ahaanba.
marka laga hadlayo beelaha soomaalida Beesha Majeerteen waxay ku dhex leedahay miisaan Xoog leh. in ay heer sare ka gaaraan miisaanka siyaasada, iyo dhaqan dhaqaalaha bulsheed ee soomaalida waxaa ku sababayn karaa inay yihiin dad aad isugu duuban, midaysan, aadna u qaddariya isimadooda iyo madaxdooda
Af-Romani
Af-Romani (limba română ama română) waa af lagagahadlo Romania, Moldofa, Kanada, Maraykanka, Ruushka, Ukrain, Israaiil, Serbia iyo Hungaria. Dadka kuhadlo luqada waa qiaas 28 milyan oo qof. Akhriska sii wad
Maxamed Harti (Majeerteen)
Macluumaad Guud
Beesha Majeerteen, Waxay isku darsatay oo ilaahay ku manaystay arimo badan oo dhif iyo naadir ay tahay in mid ama labo kamida beelaha kale ee soomaaliyeed laga helo.
Waxaana kamida:
Ismaaciil ibrahim
dadka caanka ah
Suldaan ahmed Jama suldaan of north WEST Mudug 1920
Maxamed Harti (Majeerteen)
Macluumaad Guud
isku soo wada duub, Arimahan waxa ay miisaan wayn siiyeen beesha Majeerteen.
KHAYRAADKA
Deegaanka Beeshani degto waa deegaan balaaraan, Cimillo kala duwan, Dabeecad kala Gedisan, Mudug iyo bari iyo Nugaal iyo wardheer-na aysan isku ciid ahayn. waana mid kamida deegaannada ugu hodansan Geeska Afrika, Waxaana laga heli karaa Nooc kasta oo khayraad Ah oo laga helo dhulka Soomaalida. iyo waliba waxyaabo u gaar ah oo aan laga helin deegaannada kale ee dadka Soomaalidu degaan.
Soomaalida Qaybtood waxaa macquul ah in ay aaminsanyihiin in deegaannada Barigu yihinin Deegaanno Saxare ah, oo aan waxba laga beeri karin. balse Arrintaasi waa khalad, Ma jirto Meel kamida Dhulka soomalida oo aan waxba laga beeri karin. Dhulka bariguna waa kamid wax walba oo Dhulka soomaalida laga beeri karana waa laga beeri karaa, lkn Dadka deegaanka ayaa inta badan Xoolo raacato ah oo aan beeraha Ahmiyad Badan siin.
Ismaaciil ibrahim
dadka caanka ah
Shiikh cismaan shiikh somaliyeed
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
Sida Caadiga ah Dadka Deegaannada Bariga Dega waxay u kala Qaybsanaayeen sadex Qaybood oo qayb waliba ay si gaar ah u noolayd.
Qaybta 1aad uguna badan waxay yihiiin/ahaayeen-na Xoolo dhaqto Raacato ah, waana majooratiga Dadka Deegaanadan Daga, iyo waliba badanka Dadka Soomaalida.
Ismaaciil ibrahim
dadka caanka ah
Rage warsame Gabayaa somaliyeed
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
Kooxda 2aad waxay ahaayeen Dad Tujaar badmaaxyo ah, Xeebaha deggan Xiriir Ganacsi-na la lahaa Carabta, Faarisiyiinta, Hindiya, Shiinaha, iyo waliba Caalamka si guud. Dadkani inkastoo Kooxda hore ka yaraayeen, LKN badanka waxay ahaayeen dad ilbax ah, waana Dadka mar waliba Samaynayay Xadaaradihii iyo dawladihii ka Kacayay Deegaankan Bariga, laga soo bilaabo Xadaaradii Banti(Punt) ee jirtay Xiligii faraaciimta, iyo Tobonaan xadaaro kale oo lumay maadama aynaan wax Qori jirin- ama aan wax Qori jirnay Lkn dadka wax Qora Ay yaraayeen Wixii ay qoreenna badanka ay iska lumeen-, ilaa laga soo gaarayo Saldanadihii jiray Gumaystaha Ka hor. (Dabcan-na waxaa soo hoos Gelaya Kooxdan Kalluumaysatada)
Kooxda 3aad-na waa Beeralayda, Kooxdani wat yartahay, waxaana soo hoos gelaya beeralayda Fooxa, xijiga, beeyada, Iyo Timirta. iyo Noocyada kale ee Dalagga. Dhulka bariga waxaa laga helaa Beeraha ugu badan Ee laga beero Timirta Guud ahaa Geeska Afrika.
Ismaaciil ibrahim
dadka caanka ah
Iyo dad badan oo aan halkaan lagu soo koobi karin
Jifooyinka Ismaciil ibrahim
Beshu waxay u kala baxdaa laba jifo oo kala ah reer garaad iyo reer Samakaab labadaa beelna midkasta jifooyin ayaa ka sii baxa
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
Deegaanka Geesoley, Waa degaan hoos taga degmada Murcanyo ee Gobolka bari. Waxaana ku taal Beer-timireedda Ugu weyn Geeska Afrika. Maxamed Maxamuud Oo ka mida Dadka deegaanka oo u warramay Astaan Tv oo warbixin Ka diyaarisay Beeraha Timirta ee Geesaley Ayaa u Sheegay: In Beertaas ay warbixinta ka Diyaarinayeen Dhererkeedu yahay 6Km Halka Ballaceedu Yahay 2Km Ayna ku yaalaan Inta u dhaxaysa 35kun illaa 40kun oo Geed Timireed. Waadna Dareemi kartaa Baaxadda ay ku fadhido Beertaas oo kaliya( oo aysan Ku jirin Beeraha kale ee deegaanada kale ku yaal), Hadii maalgalin Fiican ay heshana Ay ku filnaan Karto Soomaaliya iska daayee Guud ahaan Dalalka Geeska Afrika.
Sidoo kale waxaa iyana Jira Beeyada Oo dad badani ku tiirsanyihiin loona iib Geeyo Dalalka Caalamka.
Ismaaciil ibrahim
Meelaha ay aadka u dagaan dagaan ama ku badanyihiin
Ceel Howd
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
Si kooban Deegaanka beesha majeerteen waxaa laga helaa Noocyo kala duwan oo khayraad ah, ayna ugu horeeyaan Afarta Meesi xoolaad, Xijiga, Beeyada, Beeraha Timirta, Beeraha Dalagyada Kala duwan, Noocyada Kaluunka iyo khayraadka Dabiiciga ah ee Badda Cas iyo tan Hindiya, Macdanta Noocyadeeda kala Duwan. waana wax qof kasta oo Soomaali ah uu leeyahay Cidina aysan ka sheegan karin, maaha wax beeshan u gaar ah.
waxaana aaminsanahay in qof kasta oo Soomaali ah Oo Halkaa taga Uu xor u yahay in wuxuu doono uu ka samaysan karo Khayraadkaas, Aniguna aan ahay Qof aan si khaas ah beeshan kasoo jeedin Lkn Kusoo dhex koray, Garanayana waxay galaan iyo waxay Gudaan. Ma aaminsani in qof Majeerteen ah uu iga Xigo ama iga sheegan karo. Taasna waxaa Sabab u ah Gobonimada ay beeshan ku caan baxday. Horayna waatuu Abwaan Reer Sh. Isxaaq Gabay dheer uu lahaa Majeerteen-na ku amaanayay uu yiri:
Ismaaciil ibrahim
Meelaha ay aadka u dagaan dagaan ama ku badanyihiin
Isqanbuus
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
... ''Waxaan hadal kusoo Goynayaa, Ama kusoo Gaabshay.
Anigoon Gedaafiyo Afxumo, Qolana Gaarsiinin.
Ismaaciil ibrahim
Meelaha ay aadka u dagaan dagaan ama ku badanyihiin
Bacaadweyn
Maxamed Harti (Majeerteen)
KHAYRAADKA
Somaalida markaan kala guroo, Gees walba u eegay.
Gobonimadu Hoygeedu waa, Guri Majeerteenee. ''
Ismaaciil ibrahim
Meelaha ay aadka u dagaan dagaan ama ku badanyihiin
Doogsan
Maxamed Harti (Majeerteen)
BEDKA AMA MASAAXADA
Dhulka ay beeshu ka Degto Soomaaliya waxa uu masaaxo ahaan gaarayaa 120,000Km². Taasoo Kadhigan 19% Guud ahaaan bedka soomaaliya oo Gaarayaa 637,000km. Ama si kale hadii loo dhigo shan meelood oo meel DHulka Soomaaliya ayay beeshu Degtaa.
Tani waxay muujinaysaa inay tahay beesha ugu deegaanka Ballaaran Gabi ahaanba beelaha daga Soomaaliya, Marka laga reebo deegaanada ay Kiinya iyo itoobiya haystaan.
Ismaaciil ibrahim
Meelaha ay aadka u dagaan dagaan ama ku badanyihiin
Qurac dheer
Maxamed Harti (Majeerteen)
BEDKA AMA MASAAXADA
Marka laga tago Shanta qabiil ee Soomaali oo idil u kala baxaan, oo hoos faracyada loogu daadego, waxay beelaha soomaalidu u kala baxaan ilaa 15 qabiil oo deegaano balaaran ka dega dhulka Soomaalida. Marka laga hadlayo Beesha ugu dhulka wayn Deegaanada Soomaalida Waxaa aan shaki ku jirin inay tahay beesha daarood oo degta ku dhawaad labo meelood oo meel dhulka soomaalida. marka se hoos loosii dego oo loo tago qabaa'ilka beelaha waawayn ka Farcama, Qabiilka ugu dhulka wayn deegaanada Soomaalida waa Beesha Ogaadeen, Deegaanada Xeebta Teedsan-se marka laga hadlayo waxa Guud ahaan Soomaalida  Dhulka ugu balaadhan ee Xeebaha Teedsan Deggan Majeerteen.
Xadka Xadka
Xadka Xadka
I'm Not Cool
I'm Not Cool waa EP-gii toddobaad ee heesta-heesaha Kuuriyada Koonfureed Hyuna. P Nation ayaa soo saartay heestan Janaayo 28, 2021 waxaana qeybiyay Kakao M. Waa EP-kii Hyuna ugu horreeyay ee Kuuriya muddo ku dhow afar sano, ka dib markii la sii daayay Following (2017). EP-gu waxa uu ka kooban yahay shan hees, oo ay ku jiraan heestii isku magaca ahayd iyo heesteedii hore ee dhijitaalka ah "Flower Shower".
Xadka Xadka
Xudduudaha xuduuduhu waa caqabad kala-bax ah oo ka dhex socda xuduud caalami ah. Caqabadaha noocan oo kale ah ayaa sida caadiga ah loo dhisay ujeedooyinka xakamaynta xuduudaha sida xakamaynta soogalootiga sharci-darrada ah, tahriibinta dadka, iyo tahriibinta. [2] Xaaladaha xuduudaha la isku haysto ama aan la caddayn Karin, qaabaynta rasmiga ah waxaa laga saari karaa isku-kalsoonida hal dhinac ah ee dalab dhuleed. Tusaalooyinka darbiyada xuduudaha ah waxaa ka mid ah Qolalka Great Wall of China, Boqortooyada Midowgeyga ee waqooyiga, kala-soocida taxane taxane ah. Dhismaha xuduudaha xuduudaha ayaa kordhay horraantii 2000m; badh ka mid ah dhammaan xuduudaha xuduudaha laga dhisay tan iyo dagaalkii labaad ee dunida 2-dii dhamaaday 1945 ayaa la dhisay ka dib 2000.
Xadka Xadka
Note: The table can be sorted alphabetically or chronologically using the icon.
Maxamed Harti (Majeerteen)
BEDKA AMA MASAAXADA
Lkn, Marka aan soomaaliya ka hadlayno Deegaan ahaan waxaa ugu dhul wayn Majeerteen Oo dega sida aan horay usoo sheegnay shan meelood oo meel soomaaliya oo idil, Halka 14 ka qabiil ee waawayn ee soo haray ay kala qaybsanayaan 4-ta meel ee soo haray.
Majeerteenku, waxay degaan Gobolka bari oo ahaa gobolka ugu wayn 18kii gobol ee Soomaaliya, waxay kaloo gabi ahaanba degaan gobolka Nugaal, waxay kala bar ka deganyihiin Gobolka Mudug.
Deegaanada Ay degaan Sida aan Soo sheegnay Waxay Gaarayaan 120kun oo Km².
Nabi Yacquub C.S.
Nabi Yacquub C.S. waa mid ka mid ah nabiyada Alle.
Maxamed Harti (Majeerteen)
BEDKA AMA MASAAXADA
Arrintanina waa mid kamida sababaha ay beesha Majeerteen saamaynta Xooggan ugu leedahay Siyaasada Iyo jiheynta Masiirka Soomaaliya.
Nabi Yacquub C.S.
Isxaaq laba wiil buu dhalay waxaana la oran jiray Ceesaw iyo Yacquub. Ceesaw qof cibaado laʼ buu ahaa laakiinse Yacquub waxyaalaha quduuska ah buu qiimeyn jiray abaalmar buuna ka helay. Ilaahay Yacquub magaciisa Israaʼiil buu ku beddelay. Laba iyo tobankii wiil uu dhalayna madaxyada qabiillada reer binu Israaʼiil bay noqdeen. Odaygii Yacquub cimrigiisii oo dhan wuxuu ku dhammaystay Masar isagii oo reerkiisii weynaa la jooga. Dhimashadiisii kahor wuxuu sii sheegay Farcanka la ballanqaaday oo ah Badbaadiyaha inuu noqon doono Hoggaamiye awood badan. Wuxuuna yiri inuu ka dhalan doono reerka wiilkiisii Yahuudah. Yuusufna intuunan dhiman wuxuu sii sheegay inuu Ilaahay maalin reerka Yacquub Masar ka saari doono. saari doono. Ina Isxaaq iyo Rebeqah. Eebbe markii dambe wuxuu siiyay magaca Israa'iil, wuxuuna noqday aabbaha dadka reer binu Israa'iil (oo sidoo kale loogu yeero reer binu Israa'iil iyo markii dambe, Yuhuudda). Wuxuu ahaa aabbaha 12 -ka wiil oo iyaga iyo farcankooduba ay ka koobnaayeen 12 -ka qabiil ee ummadda Israa’iil. Magaca Yacquub wuu sii waday in loo isticmaalo qaranka ama dadka reer binu Israa'iil.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Qisada Sayid maxammed Cabdiile xasan iyo Abaanduulihii Daraawiishta (abshir dhoorre). Saaxiibtino, Daacadnimo, Nafhur-nimo, kalsooni. Qiso ka cajiibsan oo soomaali ka dhex dhacday wali ma Arag.
Sayidku wuxuu ahaa mid ka mida halgamayaashii soomaaliyeed ee wax walba u huray mar un siduu u arki lahaa Soomaali xor ah oo aan Saancadde yurub kasoo duulay hoos tagaynin.
Waxaa la oran karaa waa qofka inta la hayo Taariikhda soomaalida ugu muhiimsan uguna mudan ee soomaali u soo halgamay. Xataa axmed guray waxaan aaminsanahay in sayidku ka miisaan wayn yahay. Maxaa yeelay marka la isku eego duruufaha iyo xiliyada ay kusoo beegmeen, cida ay la dagaalamayeen, Awooda ay haysteen, Cida kasoo horjeeday iyo waxyaabo kaleba waxaa si fudud u qiimayn kartaa cida Duruuf adag iyo Caqabado badan ka tallaabsatay.
Si fudud, imaamku waxa uu dhaxlay dawlad dhisan oo nidaamkeedu u dhamaystiranyahay, waxa uuna la dagaalamayay xabashi, waxa uu kusoo koray nolol dagaalyahannimo, askarinimo, iyo dawladnimo. Waxaa la socday dhamaan muslimiinta Geeska Afrika (Soomaali, Canfar, Oromo, iwm.) Halka sayidku uu ku dhashay baadiye, Noloshiisa intii badnayd uu kusoo qaatay Wadaadnimo, waligiisna uusan istaagin meel dagaal, Dawladnimana uusan hoos harsan. Hadana Caqabadahaas oo dhan inta ka gudbay ayuu isagoo hal Qof ah Dawlad asaasay, kadibna isagoo dhowr kun oo soomaali ah wata ayuu la dagaalay Ingiriis, Talyaani, Xabashi, iyo Soomaali badan.
Ismaaciil ibrahim
Tixraac
http://www.abtirsi.com/view.php?person=6461
Troms
Troms wuxuu ahaa gobol ku yaali jiray Waqooyiga Norway, waxaa bishii 1 janaayo 2020 lagu soo daray gobolka kale ee (Finnmark), waxaana la aasaasay gobol cusub oo la dhaho Troms iyo Finnmark. Troms waxay xuduud la lahaan jirtay gobolka lagu biiray ee Finnmark oo waqooyi bari ka xigta iyo gobolka Nordland oo koonfur galbeed ka xigta. Gobolka Norrbotten Län ee dalka Iswiidhan wuxuu ka xigaa dhanka koonfureed, waxayna xuduud gaaban la leedahay gobolka Lapland ee Finland, galbeedka waxaa ka xigta badda norway.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Dad badan baa jira oo isku daya inay sayidka suurad xumeeyaan, balse wax lala yaabo maahan oo xiligii uu noolaaba dad baa jiray ingiriisku naas-nuujin jiray berberana fadhiyay oo Sayidka har iyo habeen  maagi jiray. Kuwanina waa la mid uun Balse wax ay badali karaan baan jirin.
Aan u soo laabto Sayidka iyo Majeerteen, Marka laga soo tago xifaaltankii dhex yiil sayidka iyo boqorradii majeerteen oo ka baqayay in dawladahooda sayidku ka qaado. Hadana waxaa halkan kusoo gudbin doonaa mid kamida Qisooyinkii ugu wanaagsanaa ee dhex maray Sayidka iyo dadka u dhashay Reerkan.
Abshir Dhoorre waxaa uu ahaa Abaanduulihii daraawiishta, Waxa uu ahaa la taliyaha Sayidka, mid kamida dadka uu ugu kalsooni badanyahay, Marka laga soo tago Qoyska sayidka Abshir dhoore waxa uu ku jiray dhowrka qof ee ugu awoodda badan daraawiish dhexdeeda, haduusanba Kan ugu horeeya ahayn. Dabcan waxa uu ka mid ahaa Khusuusiga, waxaana lagu tilmaami karaa Darwiishkii ugu daacadsanaa daraawiishta Sayidka.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
1. 1 Mushkiladu waa dhibaato iyo caqabad aad rabtid in aad ka gudubto.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Waxa uu qabay Gabar uu dhalay sayidka, halka sayidkuna qabay abshir Dhoorre walaashii. Dad badan oo waxaa jiray Madaxdii Daraawiishta ahayd oo markii duqaymihii diyaaraduhu bilaabmadeen, Daraawiish ka tagay. Lkn Abshir dhoorre iyo dhowr qof oo kale ayaa sayidka kusoo haray taasoo ku tusinaysa sida uu sayidka u Aaminsanaa.
Buugga: Taariikhdii Daraawiishta iyo Sayid Maxamed Cabdulle Xasan – ee uu qoray Aw-Jaamac Cumar Ciise. Bogga 270-271Waxaa ku qoran.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
Asalka nolosha waa Daal iyo dhibaato, aduunkana lagama helayo qof aaney soo wajahin caqabado iyo mushkilado,
2. Dadka marka loo eego sida ay uwajahaan mushkiladaha waa ay kala gadsantahay kuwa ayaa ka guulaysta dhibaatooyinka soo wajaha oo si wanaagsan uxaliya kuwan waa ay ku adkaataa, qaarna waa ay isu dhibaan adhibata soo food sartay kaana waa caajsilow, ugu danbeytana waa uu quustaa hase ahaatee waa ogyahay in mushkiladi haysato, mana yaqaano xalkeeeda. Waxaa jira qaar kale oo ay soo food saarto dhibaato ama mushkilada oo aan ogayn waxa hayo, waana uu isku dayaa in uu xaliyo dhaibatada soowajahday hase ahaatee majoogtaynayo xalkiisa.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Dayuuradda wareeggeedii labaad ayaa koox Daraawiish ahi rasaas ku rideen. Waxa la sheegay in dayuuradda xabbad lala helay, dabadeedna ay Ceeldheer ku dhacday. Daraawiishi waxay sheegtay in rasaastoodii jikraha ka dhacaysey ay dayuuraddaas waxyeello u geysatay, dhiciddeediina xabbaddaasi sabab u ahayd. Hase ahaatee, Ingiriisku wuxuu sheegay in dayuuraddaas mishiinku ka xumaaday, dabadeedna ay halkaas ku dhacday.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
3. Macnahu ma ahan in aad hal xal oo kaliya in aad raaadiso shareecada islaamkana waxaa ay latimid qabab farabadan oo aad ku xalin karto dhibaatadaada.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Sayidka iyo wixii ag joogey waxay ku carareen daartii la dhisaayey. Ma qiyaamihii baa kacay? Ma adduunkii baa qarxay? Ma buunkii baa la afuufay? Qayladii baa willatay; qararkii baa daryaamay. Meel la galo iyo meel cid qarisaa la waayey. Markii la wareeray Sayidkii iyo raggii gaarka ka ahaa waxay galeen godka Xeela, waa meel irrid keliya leh oo dusha sare ka daboolan oo lagu xarbiyi karo, hase ahaatee, welwel iyo cabsi baa Eebbe ku riday. Nin waliba harkiisii buu ka diday, ama haadkii buu ka cararay.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
4. Nolosha muslimka ma ahan shar oo kaliya waxaana laga maarmaan ah in ay lahato qeyr wajigay rabtaba ha ahatee, waxaana ka mid ah (maxabatu laahi,i stiqfaar in aad dareentid nimcada alle kugu galadsaday, in aad garato xaqiqada aduunyada, ka caado dhigo in aad sheegto waxyaabah wanaaga ah, ku qancid wixii allah uu kuuqoray ee ku soogara, waxaa kale oo muhiim ah in aad barato nolosha dadka kugu heeran iyo in aad baarto rabitanadooda, si aad u hanato.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Ingiriisku waxa uu weeraray Taleex halkaas oo uu dayuurado iyo ciidan lug ahba ku weeraray. Sayidku waxa uu halkaas ka baxay Goor galabnimo ah Halka cadawgu ka war helay habeenkii, in sayidkii baxay.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
5. mushkilada iyo caqabada waxaad ku xalin kartaa waaya aragnimo iyo khibrad lagu daray iimaan iyo xiriir wanaagsan oo kala dhaxeeya bulshada inteeda kale, maxaa yeelay bani`adamku waa bulshawi qof kaligiis noolna majiro.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Markuu sayidku in muddo ah socday waxa uu ka leexday Dadkii badnaa ee la socday isaga oo kaxaystay Dhowr qof oo uu ku kalsoonyahay.
Buuga Taariikhdii Daraawiishta iyo Sayid Maxamed Cabdulle Xasan – Aw-Jaamac Cumar Ciise. Bogagga 275-276 waxaa ku qoran
Podgorica
Podgorica ama bodgorisa waa caasimada wadanka Montenegro
Fanka toosinta shaqsiyadeed
Qodobadan Raac si aad Uxaliso dhibaatoyinka kula soo Gudboonada
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
"Sayidkii wuxuu habeenkii xaasaskii iyo dadkii qaxa ahaa dhex socdaba, subaxdii buu dhinaca galbeed uga bayray, isagoo koox Daraawiishi la socoto. Kooxdaa waxa laga tilmaamay Abshir Dhoorre, Cismaan Boos, iyo laba gabdhood oo walaalihiis ah.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
1 Xadey mushkilada ku haysa: marka hore waa in aad ogtahay dhibaatad ku soo wajahday oo aad fahansan tahay taarikhdeeda goorma ayey bilaabatay maxaa usababa iwm, hana u malaynin inaad adiga oo kaliya garan karto dhibaatadaad oo dhan ama aad horay ka fahmi karto waxaa laga yaabaa in aad si tartiib tartiib ah u dareento.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Waxa la weriyey dadkaa qaxa ahaa socodkoodii waa la kala duway oo waxa loo qaybshey dhawr waddo oo kala duwan, hase ahaatee isbarbar socota sidaana waxa loo yeelay in cadowgu garan waayo meeshuu Sayidkii maray oo ku wareero.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
2 Baadi goob xalka ugu wanaagsan: marka aad ogaatid mushkilada waa in aad udagdagtaa sidii aad uxalin lahey raadi xalka aad isleedahay waa ugu haboonyahay xalka hadi aadan si dagdag ah uga gaari Karin isku day in aad si tartiib tartiib ah ujoojiso si aad ula qabsato Siyaasaddada cusub, kuna dheeh istiqfaar iyo ala kacabsi si aadan markale kugu soo laban ayada oo kale.
3 Dooro xalaka aad isleedhay waa ugu wanaagsanyahay marka aad latashato dadka oo aad hesho fikiro iyo talooyin farabadan.
4 Mowduucyad aad ku xalinaysid dhibaatooyin kaaga dhig meesha ay ku habonyahiin oo sida ay isu leeyahiin u isticmaal, una kala hor mari sida ay ukala Muhiimanyahiin.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Col weyne wuxuu ka dhacay raadkii iyo budulkii, daba socdaba duhurkii buu ku gaaray dooxda Waw oo magaalada Garoowe ka xigta dhinaca waqooyi galeed. Dagaal xun baa meeshaa ka dhacay oo dadku ku hoobtay, dadka galabtaas la laayey waxa ka mid ahaa 40 carruur ah oo 7 wiil oo Sayid Maxamad dhalay ka mid yihiin, Xaaji Suudi Shabeelle, Ibraahim Buqul, Obsiye Seed, Fitawaraari oo Xabashi ah oo Dariiqada joogey iyo boqollaal qusuusidii Daraawiishta ka tirsanaa. Wixii dad ahaa ama duunya ahaana gacanta gaalka ayey galeen.
Fanka toosinta shaqsiyadeed
5 Habdii xalinta dhibaatoyinka ku soo food saara ( ugu horeyn xadey dhibaatada, aruuri macluumaadka laxiriira, markaa ka dib uhel waxyaabahii aad ku bedelan laheeyd, kadibna dooro bedelka ugu wanaagsan, ugu danbeyntina ku xali sida ugu wanaagsan iyo meesh ay quseyso).
6 Mushkiladaha waa ay kala gadisan yahin qaarbaa ah kuwa quseeya ruux kaliya,qaarna waxaa ay ka dhaxeeyaan laba ruux, kuwana waa jamac oo wada taabanaya dad farabadan, mid kasta oo ka mid ah waxa ay leeyahay xal ugar ah
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Sayidkii iyo kooxdii la socotay waxay galeen buuraha Boocame iyo Biratable. Abshir Dhoorre oo maalintaa ku joogey faras la oran jirey Shaluumaray oo hadba gees u wiifinaaya, si uu dadka firdhadka ah ama habqanka baxsadka ah oo dayuuraddu waalisay isugu soo urursho dad iyo duunyo wixii maalintaa gaalku qabtay, wixii la diley maahee wixii kale waxa la geeyey Qawlo; hooggii maalintaa meeshaa ka dhacay wixii dad la laayey ama darxumo lagu falay wixii daar burbutay ama degel rogmaday, wixii duunyo la dhacay ama adduun la mooraduugay, afna lagama sheegi karo, qalinna laguma qori karo maahugii Daraawiish haystey galabtaasuu wareegey."
Buugga Taariikhdii Daraawiishta iyo Sayid Maxamed Cabdulle Xasan – Aw-Jaamac Cumar Ciise. Bogagga 303, 304 ,305, 306 waxaa ku qoran "oo afartii nin ee buurta Sayidka la fuulay ka mid ahaa wuxuu yiri, “Sayidka hilibkii iyo culayskii baa ka batay oo markaanu buurta fuuleyney Abshir Dhoorre iyo Cismaan Boos waa garab galeen, anna waa badhi taaraayey.” Wuxuu yiri, “Markaanu buurtii indha indhaynay Sayidku intuu cabbaar aamusay oo hamiyey buu wuxuu yiri, ‘Halkan dhaafi mayno, berrina xoolaa inoo imanaya, waa inaynu buurta illin laga soo koro u samaynaa, dusheedana laba daarood ka dhisnaa.’ Sidaasaannu Iimey ku degney laba daaroodna looga dhisay. Waa meeshii ugu dambaysey oo Daraawiishi Qalcad dagaal ka dhisato, magacoodana ugu dambeysey.” " " GEERIDII SAYIDKA
Fanka toosinta shaqsiyadeed
7 Xalka Mushkilada Kooxda waxaa ay u baahantahay hogaamiye, waana in siqota dheer looga baaraandagaa xalka laga qadanayo, Ruuxa hogaan ka loo doranayo waa in lasiiyaa tolo wanaagsan, waxaana lagama maarmaan ah in si qota dheer looga baaraandago mushkiladaha guud inta aysan weynaan.
Jubba raas
Madaxweynaha Maamul Goboleed lagu Magacaabo JUBA RAAS STATE ayaa lagu caleema saaray Dalka Sweden
Fanka toosinta shaqsiyadeed
8 Dajiso qorshe wanaagsan oo aad u raacdo sidii aad uga taqalusi laheyd dhibaatad ku so wajahday, waxa suura gal ah in aad hesho markaa jawi aad ku neefsato oo aad uga baxdo mushkiladii,.
Isha W/D: xafsa Sudi & Ca`isha Sudi (Madaxda) http://newSoomaaliya.webs.com/ca%60isho.htm
Jubba raas
Madaxweynaha Juba Raas State oo halkaas ka hadlay caleema saarkiisa kadib ayaa balanqaaday in uu la imaandoono waxqabad dhab ah. Waxa uuna balanqaaday in uu tagidoono halka maamulkiisu ka shaqayndoono degmooyin ka mid ah koofurta Dalka Soomaalia.
Waxaana dad badini isweydiinayaan sida ay maamulo lagu dhiso dalka dibadiisa ay si toos ah uga shaqayndoonaan dalka Soomaaliya gudahiisa oo intiisa badan ay ka taliyaan Xoogaga hubaysan ee Alshabaab.
Waxaase looga fadhiyaa maamulkan cusub in uu ka mira dhaliyo balanqaadkiisa, haddii kale waxa uu ka midnoqonayaa Maamulo farabadan iyo Madaxweyneyaal farabadan oo aan dhaafin halkii lagu caleemo saaray.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Sayid maxammed Iyo Abaanduulihii Daraawiishta
Horay waxaannu u soo sheegnay in guddoon lagu gaaray labo qalcaaood oo dagaal in laga dhiso buurta Iimey dusheeda, illin laga galana loo sameeyo. Markaana qalcad Sayidka looga dhiso buurta dusheeda. Iyado laysla oggolaaday taa in la meel mariyo, hawshiina lagu dhex jiro ayaa goor subaxa Sayidku laba nin kaxaystay oo wuxuu tegey meel webiga jiinkiisa ah oo meesha daarta weyn laga dhisayo aan ka fogeyn. Wuxuu damacsanaa inay labadaas nin gooyaan labo geed oo siiq ah oo webiga jiinkiisa ku yaal si daarta lagu qori saaro.
Iyadoo labadii nin geedkii goynayso, Sayidkiina ag fadhiyo oo dheri labada nin meseggo ku karsanaayeen hadba isku raacinaayo ayaa xanuun yar oo caajis lagu tilmaamay qabtay. In kastoo cabbaar uu is adkeeyey mar dambe ayuu kor u soo baxay oo wuxuu galay aqalkiisa, ka dibna waa jiifsaday, nimankii gaarka ahaa wuxuu ku yiri, “Yaan la ii iman,” hase ahaatee, duhurka dabadiisii ayuu u yeeray laba gabdhood oo walaalihiis ahaa Jamaad iyo Rooxo oo wuxuu u sheegay in xanuun hayo, casarkii markay ahaydna wuxuu u yeeray Abshir Dhoorre. Wuxuu ku yiri, “Galabta culays baa i saaran ee Daraawiishta kala maamul.” Makhribka gadaalkiisiina labadii gabdhood buu iska diray oo wuxuu yiri, “Abshir Dhoorre ha ii yimaado.” Sida la weriyey Abshir wuxuu u tegey Sayidkoo naftu deysey. Markuu hubsaday inuu meyd yahay intuu maradii ku awday oo aqalkii daaha u rogey ayuu labadii nin oo gaarka ahaa ku yiri, “Aqalka yaan cidi gelin.” Isla markaas wuxuu u yeeray dhawr nin oo qusuusidii Daraawiishta ka mid ah si uu arrinta ugu sheego. Raggaas waxa laga tilmaamay Sheekh Yuusuf Cabdille, walaalkiis iyo Xuseen Faarax “Dhiqle” iyo Aw Cabdille Ibraahin, haddii adoo meel saymo ah jooga arrin culusi jilibka ku soo saarto oo talo kugu barraahsato waxaad cuskataa ragannimo calool adayg iyo labo kelyood. Sideedana Daraawiishi waxay ahaayeen niman calool adag oo yuhuun leh, in yar ka dibna waxay u yeereen dhawr nin oo tabar iyo farsamo aqoon la bidaayey, in warku dibadda uga baxana way ka af-haysteen. Isla markaana waxay ka hawl galeen xabaashii. Qalcaddii la dhisaayey oo markaa qorisaar joogta dhexdeedii ayay qabri ka jeexeen, in kastoo meeshu dhagax ahayd. Markay nin jooggi arooriyeen bay hoos qabrigii ka soo dhiseen, markaasey kafneen oo iilkii jiifiyeen, dabadeedna ku qori saareen, dabadeedna kuud hal mitir le’eg ka dul dhiseen, kolkaasay albaabkii dibadda uga baxeen oo daartii oo dhan malaaseen. In kastoo dadkii dusha sare joogey mooyee aan dadkii hoos degganaa geerida Sayidka ogaan, subaxdii bay dadkii u sheegeen
Ummaddii Daraawiish ku abtirsan jirtey oo maalintaas meeshaas joogtey wexey noqdeen laba meelood:
1. Wixii reer Shiikh Cabdille ahaa iyo dadkii aan ka hari karin waxaa loo raray Gindhir iyo gurigii reer Daadhi, had iyo jeerna waxa la yiraahdaa Sayidkaa ku dardaarmay, oo wuxuu yiri, “Xaasaska waxaan ku ogahay reer Daadhi,” halkaasoo ilaa dhowaan dad badan oo reer Cabdulla Xasan ahi ku dhaqnaayeen.
2. Intii kale nin Bari iyo Nugaal u kaca iyo nin webiga Shabeelle hoos u qaada oo Talyaani u galay, nin waliba meeshii ay la ahaatay ayuu nafta la aaday.
Sayid Maxamad sidaasuu ku god galay, isagoo aan gumeysiga gacantiisa gelin, dhaqdhaqaaqii Daraawiishtu halkaasuu ku dhammaaday, guubaabadii Sayidkana waxa ugu dambeeyey gabayga la baxay Dardaaran, aan soo qaadanno tuducya ka mid ah gabaygaas wuxu yiri:
Ilaahay ha u naxariisto Sayid Maxamed si sharaf leh iyo nafhurnimo leh ayuu soomaali ugu halgamay, Si sharaf leh ayuuna u geeriyooday isagoo aan cadaawe gacantiis galin, Si sharaf leh ayuuna dunida u macsalaameeyay si sharaf lehna waa loo Aasay.
Maqaalkan yar waxa uu inoo Cadeynayaa saaxiibtinimadii Ka dhexeysay Sayid maxamed iyo Abaanduulihiisii Abshir dhoorre. Xiligii uu sayidku baraaraha ku jirayna Garabkiisii midig ayuu u ahaa, xiligii loo itaal sheegtay ee Dayuuradaha loo Adeegsaday,Madaxdii Daraawiishna badankood cidleeyeen, abshir dhoorre cidla ugama tagin ee meel walba oo sayidku aado waa uu la socday, Ilaa alle oofsaday. Sayidkuna daacadnimada Abshir waa la socday taana waxaa daliil u ah Iyadoo walaaladiis joogaan Ayuu markuu xanuunsaday amray in abshir dhoorre Daraawiish sii maamulo. Halka markay u cadaatay in wakhtigiisii la gaarayna Qofkii ugu danbeeyay ee uu yiri ha la iigu yeero uu abshir dhoorre Noqday, waxaana aaminsanay abshir dhoorre hadii uu sayidka inta uusan dhiman gaari lahaa inuu u dardaarmi lahaa inuu la wareego Hogaanka Daraawiishta balse alle ma qadarin, oo inta uusan gaarin ayaa sayidka alle oofsaday.
Boon
Boon waa degmo ka mid ah degmooyinka ugu waawayn uguna dadka badan degmooyinka gobolka Awdal.
Carlos the Jackal
Magiciisa dhabta ahi waa { Ilich Ramírez Sánchez }{إلييتش راميريز سانشيز }waxa loo yaqaanaa ama uu ku caan baxay karlos.waxa uu dhasahy. 12/oktobar/1949.asalkiisu waxa uu kasoo jeeda vanzuela waxa uu kadhashay caaila aad looyaqaano oo qaniya.wuu islaamay kadib waxa uu aaday ingiriiska si uu ugasoo barto ingiriisiga.mabaran ingiriisiga kaliya lakin waxa uu barto oo waliba si fiican uu uguhadli jiry luqado badan ookala duwan oo ay kamidyihiin.carabiga.taliyanaiga faransiiska.ruushka.iyo isbainshka.kadib waxa uu usafray dhanka mosko.isaga oo rabay.in uu ku
Maxamed Harti (Majeerteen)
Siyaasadda iyo Taariikh-da
beesha Majeerteen waxaanu dhihi karnaa, Beel ahaan waa beesha Kaalinta koowaad kaga jirta siyaasadda Soomaalida 150kii Sano ee la soo dhaafay marka aanu eegno, iyo Doorka iyo saamaynta ay Kulaheed oo aanu hoos ku falanqayn Doonno.
Tisjiic
Tisjiic(Tsijic) (تيسجي واييي ), Waa Magaalo ka tirsan gobolka Bari Waxay 90 Kiilomitir u jirtaa Magaalada Boosaaso. Waxa ay ku Caantahay Dhirta Dhaadheer ee Dhif iyo naadirka in laga helo Soomaaliya ee la yiraahdo [Daabaanta] iyo Geedaha Maydiga,Beeyada oo soomaaliya ay caan ku tahay
Carlos the Jackal
biiro jamacad mosko.kadib karlos halkaas waxa ay isku barteen wiil dhalinyarao ahaa oo.isna wax kabaranayay.jamacada mosko wiil kaasi waxa uu u dhasahy wadanka aljeeriay.waxa uu ahaa magiciisu maxamed budiya.karlos waxa uu aad ula yaabay oo uu lacajabay afkaarta uu xanbaarsanyahay maxamed budiya.oo sikadisa unoqotay mid lamida tii uu aminsanaa karlos.kadib karlos waxa uu ku biiray.dhaqdhaqaaqa fatax ee falastiniyiinta.oo uu saxiibkii maxamed budiya uu kamid ahaa. waxa ay goaan ku gaadheen in ay .ugargaaraan.falastiin
kadib markii uu fatax kubiiray karlos waxa uu labilaabay.tababaro ay fatax kusamayn jireen wadanka urdun.xiligaas karlos waxa uu ka dhinacdagaalamay fatax.oo ladagaalamaysay ciidamada urdun iyo qabaailaka urdun.kadib waxa uu u raacau fatax xagaas iyo kaamaka ay fatax ku leedahay wadanka lubnaan.xiligaas ayay sobaxday xidignimada karlos waxa uu ku caanbaxay fariidnimadiisa iyo maskaxdiisa iyo geesinamada uu lahaa.iyo waliba sidii uu u dhuumanjiray.karlos waxa uu istacmali jiray magacyo badan ay kamidyihiin salamim.mishil.waxa uu aaday kadib xaga yurub isaga oo donayay in uu hawlo kafuliyo goobo ay leeyihiin yuhuua iyo qolyaha caawiyaa.nacaybkii uu nacbaa yuhuuda iyo ambarayalida maraykanka.waxa uu karlos isticmaalay dhammaan awoodiisii maskexeed sidii uu wax u gaadhsiinlahaa yuhuuda.ciyaarta karlos ee layaabka badnayn waxa aybilaabnatay,kadib markii.sirdoonka yuhuuda ee musad ay dileen.saxiibkii maxamed budiya.karlos iyo saxibadiisii,falastiiniyiinta haa awaxay bilaabeen in ay aar goostaan.waxa uu noqday beegsigii ugu dhawaa ee ay ku argoosanayeen magalada muyunikh e wadanka jarmalka.halkaasna waxa ay ka gaysteen .hawlgal laodhanjiray.{maydii madoobayd ee munikh}karlos waxa uu ahaa midkamida kuwii soqabanqaabiyay.hawshaas.jabhadihii uu karlos lashaqayn jiray waxa kamid haaa.ciidanka cas ee jaban.iyo jabhada ita ee kadagaalanta wdanka isbayn.iyo laodhanjiray badar minhof.oo jarmal hayd.karlos waxa uu .qaraxyo kagaystay in kabadan.dawlad yuruba munikh waxa uu qorsheeyay in uu dilo 11 ciyaartoo ah yahuud.oo kaqayb galayay.ciyaarihii olonbiga .ee sanadii.1972.lagu qabtay magaalada muyinikh.xiligaas karlo cimrigiisu waxa uu ahaa.23.jir kaliya.karlos waxa uu kaqaybgaly oo uu wax kaqorsheeyay.afduubkii layaabka lahaa ee kadhacay caasimada ustaria ee fiyena.oo lagu afduubay in kaabadan 25 wasiir oo ahaa wasiirada shiidaalka ee dawladaha shiidaalka soo saara ee ku jira uruka obik.taasina waxa ay dhacday sanadii.1975. waxa kale oo karlos gacanta ku dhigay safaarada farnsiisku ay ku lahaayeen magaalada heeg ee wadanka holan oo ah saldhiga maxkamada caalamka.waxakale oo uu kaarlos afduubay diyaarad.fadhiday oo ka kacaysay garoonka diyaaradaha ee magaalada kanbala.ee wadanka ogandha. diyaaradaas waxa ay siday dalxiisayaal israaiiliyiinah.karlos hada waxa uu kujiraa jeel kuyaala wadanka farsiiska oo uu kaligii meel ku xidhanyahay.karloos sirdoonka farnsiiska ayaa ku qabtay
wadanka suudaan sanadii 1995.
Qaar kamida hawlihii uu fuliyay
Hawlaha uu fuliyay ee lagu xasuusan karo karlos aad ayay u badanyihiin midba waxay ka ka darantahay tankale waxaana ka mida hawlihii uu fuliyay.
Maxamed Harti (Majeerteen)
Siyaasadda iyo Taariikh-da
Qarnigan Maanta la Joogo, Siyaasaddu Waa Shay aad u muhiim ah, oo dhamaan Quwadaha dunidu ku kala tartamaan Sida ay u dhisi lahaayeen siyaasad wanaagsan, oo ay ku kala kasban karaan dawladaha faraha badan ee maanta Dunida ka jira.
Dagaal iyo juujuub in wax lagu raadsado waxaa u danbaysay Dagaal-Kii 2aad ee dunida, Taasoo la ogaa masiibadii ka dhalatay iyo malaayiintii ku naf waayay. Iyagoo taa ka duulaya, labadii quwadood ee ugu waawaynaa Dunida waa USA iyo USSR ee waxay ay xoogga saareen in dalalka ay qaab siyaasadeysan kusoo galaan, oo midiba midka kale inta dal uu ka xigtaysan karo uu ka soo soocdo. Taasoo sababtay Dagaalkii Qaboobaa. Dagaal dhacay iyo xabad la riday toonna ma jirin e, waxa la isku dagaalayay waxay ahayd siyaasad. taasoo ugu danbayn siyaasadii maraykanka ay ka xoog badatay tii Midowga Soofiyeeti, sababtayna in USSR loo kala jaro illaa dhowr iyo toban dawladood iyadoo aan hal xabo lagu ridin.
Dal kasta Dalka uu ka siyaasad Wanaagsan yahay, wuu ka saamayn, Saaxiibbo, Degnaan(istiqraar) iyo Hormar badan-yahay.
Shakhsi Kasta-na, Shakhsiga uu ka siyaasad Wanaagsan-Yahay Wuu uga Rajo Fiicanyahay dhanka dawlad-nimada iyo In uu kasbado bulsho badan oo isaga Aragti ahaan la dhacsan. Tusaale dhanka soomaalida waxaa noogu filan madaxweyniihii hore ee Dalka M. farmaajo.
dhanka dalalka dibaddana Waxaa tusaale noogu filan Dalka Turkiye. 20sano meesha uu taagnaa iyo maanta meesha uu taaganyahay waa kaaf iyo kala dheeri. Maanta waynu wada ognahay saamaynta Turkigu uu dunida ku leeyahay xattaa Quwadaha waawayn baa siday u soo kala dhawaysan lahaayen ku kala tartama, Taasna waxaa sabab u ah siyaasadda Cajiib ah ee uu ku dhaqmo Madaxweynaha Dalkaas R. T. Erdogan.
Beesha Majeerteen aan usoo laabtee Siyaasadda Soomaaliya Saamayn aad u xoogan oo qof waliba dareensanyahay Ayay ku leedahay kuna lahayd Gumaystihii kahor, iyo kadib-ba. burburkii ka hor iyo kadib-ba.
Hadana sidaas oo ay tahay, marnaba hamar looma madax banayn bal in dalka ay meel un ku Hubsadaan oo meel wanaagsan gaarsiiyan. Laba madaxweyne oo beesha kasoo jeeda ayaa dalka soo maray midi marka uu labo sano oo kaliya hayay ayaa la Iqtiyaalay, Waa madaxwene Cabdirashiid e. waxaana la sheegaa in dilkiisii ay ka danbeeyeen saraakiishii kacaanka. Halka midka kalena waa M. Cabdullaahi Yuusuf ee markii uu dalka Fagaarayaasha Caalamka Geeyay, Madaxtooyadii dalka uu noqday Qofkii ugu horeeyay ee fariista, Inta uusanba saldhigan lagu bilaabay Mooshinno, Qulqulatooyin iyo kacaammo. Taasoo ugu danbayn uu meeshii u banneeyay.
GUMAYSTIHII KA HOR
Inta uusan dalka Soo Galin Gumaystihii Caddaa, Beeshani waxay maamulaysay Ku Dhawaad 65% Soomaaliyadii Talyaaniga. Waxaana ka jiray Laba dawladood Oo nabad gelyo ku naalloonayay bulshaduna kuwada noolaayeen. kana Talinayay Min Boosaaso Illaa Beledweyne Gobolka Hiiraan, inta u dhaxaysa.
GUMAYSTIHII KADIB
Inkastoo markii hore labadan Dawladood ay isku dayeen in ay iska difaacaan Talyaanigii Soo qabsaday inta badan koonfurta soomaaliya, hadana waxaa xaqiiq ahayd si kasta oy u adkaystaan in aysan marnaba libin wayn ka gaarayn Talyaaniga oo kamid ahaa 5ta Quwadood ee ugu xooggan Dunida, Taasoo ay sii dheereyd Talyaaniga oo adeegsanayay siyaasad Qaab-daran oo ahayd qaybi oo xukun uu iskaga hor keenayay Qabaa'ilkii halkaa kuwada noolaa iyo waliba isagoo gubayay Magaalooyinka waawayn Ee bariga ku yaal isagoo dhowr magaalo oo ku yaallay gobolka bari dhulka la simay, Waxay ahaayeen magaalooyin xaddaaradi ka jirto balse maanta waa magaalooyin yaryar oo ku yaalla xeebaha gobolka bari.
'''1926-dii l, Magaalada Baargaal Ayaa Noqotay Meeshii U danbeysey Dhamaan Dhulka Soomaalida Ee laga Taago Calankii Gumaystaha, Taasoo ka dhigan in dhulkii kale oo dhan Lasoo qabsaday. Tanina waxay ku tusinaysaa Hal adayga Dadkeeda iyo siday u diidanaayeen In marnaba La gumaysto.'''
Labadan dawladood waxay taageero hiil iyo hooba la garab taagnaayeen Sayidka Iyo Daraawiishtiisii, inkastoo meelaha qaar ay isaga horyimaadeen. Hadana sababihii ugu waawaynaa ee loo xiray Suldaankii Hobyo waxaa kamid ahaa Taageeradii qarsoodiga ahayd ee uu siin jiray Sayidka.
JABKII DARAAWIISHTA KADIB
Jabkii Sayidka Iyo Daraawiishta waxaa muuqatay in soomaalidu Agoomowday, Waxayna u muuqatay in ay Rajo dhigtay, Sidoo kale waxaa cadaatay in Gumaystaha Cad aan dagaal xiliyadan Dalka looga saari karin.
Balse rajo beelkaa waxaa Amal U badallay Sadex iyo toban dhalinyaro ah, oo asaasay Ururkii SYL. kuna ballamay in ay waxkastaba u huraan sidii ay dalkooda xornimo u gaarsiin lahayeen ugana saari lahaayeen dulmiga iyo gumaysiga uu ninka yurub kasoo Duulay Ku hayo ummada soomaaliyeed. hub ma aysan Qaadan balse waxay ku dagaalamayeen siyaasadda iyo Qalinka iyagoo ugu danbaynna hammigoodii kadhabeeyay. 60- kiina dalka xorriyad Gaarsiiyay.
Shan kamida 13kii Dhalinyaro ee Asaastay URurkii SYL ayaa waxay kasoo Jeedeen Beeshan Majeerteen Taasoo ah abaal beeshani ay soomaali ku leedahay.
XORNIMADI KADIB
KA sokow in Madaxweynihii Labaad ee dalka, Raiisal wasaarihii Ugu horeeyay, wasiiro badan, iyo siyaasiyiin xilal muhiim ka hayay Dawladihii Kacaanka ka hor jiray, ay Beesha Majeerteen Kasoo jeedeen. Hadana waxaa jiray Dhowr siyaasi oo saamayn xooggan lahaa oo lagu tilmaami jiray in ay yihiin milkiilayaasha dawladda, Qofkay dhisaanna uu u badnaa in xilka madaxweynaha, Raiisal wasaaraha iyo xilalka kale ee dawladdaba uu ku soo bixi jiray, Qof kasta oo olole wadana uu iyaga Xulufaysi ka raadsan jiray. Raggan badankood waxay kasoo jeedeen Beesha Majeerteen. waxaana ka xusi karnaa XAAJI MUUSE BOQOR CUSMAAN.
KAHOR KACAANKII
Kadib dilkii madaxweyne Cabdirashiid lagu dilay magaalada Laascaanood, Waxaa shir degdeg ah isugu yimid Baarlamaankii Dalka, iyagoo ka Cabsi qaba in dalku firaaq Siyaasadeed Galo, ayay si Aqlabiyad leh isugu raaceen In dalka madaxweyne uu ka Noqdo Xaaji Muuse boqor, oo hayb ahaan ay is xigeen madaxweynihii La dilay. Iyadoo sidaa lagu ballansanyahay ayaa waxaa dhacay afgenbigii Millitariga Iyagoo Sadexdii qof ee u horreeyay ee ay Xireen uu ka mid ahaa Xaaji muuse boqor.
KACAANKII KADIB M. Jaalle M. Siyaad Barre, oo Talada dalka kula wareegay Afganbi ayaa Waxa uu aad beeshan uga ilaaliyay Xilalka Sarsare ee Dalka, Isagoo oo ka cabsi Qabay in ay xilkiisa ku qabsadaan, gaar ahaan Xilalka sarsare ee Ciidammada. Isagoo ogsoon In madaxweynihii la dilay Uu beeshan kasoo Jeedo, Siyaasigii Dilka kadib ay baarlamaanku isku raaceenna uu beeshan kasoo jeeda, Taasna ay sii dheertahay in Tuhun uu jiray ah in Saraakiisha kacaanku oo jaalle siyaad Uu hormuud u ahaa inay ka danbeeyeen Dilkii Madaxweyne Cabdirashiid.
178 (tiro)
178 waa lambarka boqol-todobaatan iyo sideedaad ee tirada xisaabta. Lambarkan waa mid dhaban ah, waxaana ka horeeya lambar 177 lambarka ku xigana waa 179. = Liiska Tirada =
Maxamed Harti (Majeerteen)
KAHOR KACAANKII
Saraakiil Dhowr ah oo Dulmi tirsanayay Ayaa 1978dii Sameeyay Isku day Afganbi, Inkasta oo uu fashilmay.
Markii uu fashilmay Afgambigaas, Waxay galeen duurka iyagoo asaasay Jabhaddii SSDF iyagoo hammigoodii ugu waynaana uu ahaa inay m. siyaad barre xilkaa dhaafsiiyaan, kadib Jabhado kale oo badan oo qaaday waddadii SSDF siyaad barrena ka hor yimid. waxaa ugu danbayn dhacday in siyaad barre Xilkii madaxtimo uu isaga tago.
Majeerteen iyaga oo tirsanaya in Madaxweynahoodii la dilay, Dawladoodiina la Afgambiyay ayaa xukunkii Kacaanku waxa uu ugu sii daray Cunaqabatayn dadban oo dhanka dawladda Ah oo beeshan la saaray, iyaga oo laga ilaaliyay Xilalka dawlada, Qofkasta oo Saamayn leh oo beeshan kasoo jeedayna uu dareensanaa in dabagal Iyo Fiiro gaar ah lagu hayo. iyaga oo waxaas oo dhan u sabrayay muddo 9sano ah ayaa waxaa dhacday in saraakiil Soomaali ah balse laga yaabo in beeshani u badnayd ay Afganbi isku dayeen, balse uu fashilmay.
Taaas dawladda waxay u noqotay 'meel aan rabay roob ma iigu da'ay' Iyagoo Dhowrkaa Sarkaal ee Af-gebmiga Sameeyay Dartood Beel dhan oo shiikh iyo shariif-ba leh loogu Shaabadeeyay in Ay Kacaan diid yihiin.