cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bacarimin
Ubaxa lab wuxuu ku yaalaa laamaha sare ee geedaha, halka kan dhedig ku sameeysan yahay laamo hooseeya. Taasi waxay suurto gelisaa in firida-tafiirtu (pollen) si fudud u gaadho ubaxa dhedig ayagoo hawada dhex maraya.
Sida caadiga ah, ubaxa dhirtu waxay sameeyaan tiro badan oo firida-tafiirta ah (pollen), sababtoo ah lama hubo midka ku hagaagaya ubaxa dhedig. Dhirta dabayshu bacarimiso ma lahan ubax qurux badan iyo macmacaanka soo jiita xasharaadka. Si ka duwan taas, ayaa dhirta cayayaanku u kala qaado firida-tafiirta (pollen) waxay leeyihiin ubax waawayn oo midab qurux badan leh, isla markaasna badhtanka ayay ku leeyihiin dareere macaan; kuwaas oo soo jiita xasharaadka. Firida-tafiirtu waa mid qoyaan leh oo ku dhegta lugaha xasharaadka iyo meel kasta ooy gaadhaan. Sidoo kale, qaar kale waxay leeyihiin baadad u suurto gelisa ineey hawada dhex sabeeyaan, taas oo qaarkood safraan masaafo dhan ilaa 800km.
Tenrikyo
Tenrikyo waa diin lagu aasaasey Jabaan qarniga 19ka, gaar ahaan Miki Nakayama, oo naag Jabaani ah.
Thelema
Thelema waa diin lagu aasaasey sanadka 1904 oo sharciga Aleister Crowley iyo kitaabka The Book of the Law raacsan.
Anhui
Anhui waa caddaynta shiinada ku taal meel u dhow webiga yangtze, hefei waa qirashadii ugu dambeysay ee Anhui.
Bari
Bari:
Woqooyi
Waqooyi waa mid ka mid ah Afarta jiho ee asalka ah, waxeyna ka koreysaa dhul baraha.
Kompasretning
Haatif inc
HT (oo loo soo gaabiyo magaciisa asalka ah 'Haatif' ﻫَﺎﺗِﻒ, oo macneheedu yahay, wax aad ka maqashay meel fog) waa Soomaali online warbaahinta bulshada iyo adeegga xidhiidhka bulshada ee saldhiggiisu yahay [Soomaaliya]]. Haatif waxa lagu heli karaa luuqado badan balse waxa inta badan adeegsada Af-soomaali ku hadla. Haatif waxay u ogolaataa isticmaalayaasha inay farriimaha isu gudbiyaan si guud ama si gaar ah; abuur kooxo, bogag guud, iyo dhacdooyin; wadaag oo ku dheji sawirada, maqalka, iyo muuqaalka; oo ciyaara ciyaaraha browser-based.
Taariikhda
Marka loo eego SimilarWeb, Haatiif waa mareegta 1-aad ee loogu booqashada badan yahay Soomaaliya.
Buuri
Buuri (Tobacco; تبغ شائع) waa geed ka mid ah dhirta nikootiinta leh. Sida la ogyahay, waxaa jira in ka badan 70 nooc oo buuri ah, kuwaas oo si kala duwan loo isticmaalo.
Haatif inc
Mareegta
Sida shabakadaha bulshada intooda badan, shaqada xudunta u ah goobta waxay ku salaysan tahay fariimaha gaarka ah iyo wadaaga sawirada, xaalada cusub iyo xidhiidhka saaxiibada. Haatif waxa kale oo uu leeyahay qalab lagu maareeyo bulshooyinka onlineka ah iyo boggaga caanka ah. Goobtu waxay u ogolaataa isticmaaleyaasheeda inay soo geliyaan, raadiyaan oo ay ku shubaan waxa ku jira warbaahinta, sida muqaal iyo muusik. haatif waxa ku jira matoor raadin horumarsan, kaas oo u ogolaanaya su'aalo adag oo lagu helo saaxiibo, iyo sidoo kale raadinta wararka wakhtiga dhabta ah. Haatif waxay cusbooneysiisay sifooyinkeeda iyo naqshadeeda Abriil 2020.
Buuri
Sheyada laga sameeyo caleenta, laamaha iyo jirida buuriga qalalan aad ayay u badan yihiin, waxaana ka mid ah sigaarka, sigaarka buuran, isnayfta sanka laga qaato, buuriga afka, buuriga la ruugo, buuriga shiishada iwm.
Buuriga ugu badan ee dunida laga isticmaalo waxaa markii ugu horeeysay laga helay qaaradaha Waqooyi Ameerika iyo Koonfur Ameerika halkaas oo dadka deegaanku isticmaali jireen. Laakiin maanta buurigu wuxuu ka baxaa wadano badan oo dunida ah, sida Ruushka, Turkiga iyo Hindiya.
= Taariikhda Buuriga =
Sida taariikhdu sheegtay, qarnigii 9aad ayaa qabiilo ka mid ah beelahii degenaa Waqooyiga Ameerika sida qabiilka Maaya loo yaqaan iyo Aztecs isticmaali jireen noocyo badan oo buuriga ama tobaakada ka mid ah.
Waxay ahay qarnigii 17aad markii buuriga la keenay qaarada Yurub halkaas oo loo farsameeyay qaabab badan oo ka mid ah buuriga aan maanta u naqaano, tusaale sigaarka.
Buuriga intiisa u badan waxaa dunida gaadhsiiyay gumeeystayaashii reer Yurub.
Samia Suluhu Hassan
🇹🇿 Tanzania
Buuri
= Isticmaalka Buuriga =
In ka badan, 70% caleenta buuriga la soo saaro dunida waxaa laga sameeyaa sigaar.
Samia Suluhu Hassan
Samia Suluhu Hassan
Buuri
Sanadkii 2002da tirokoob la sameeyay waxaa lagu ogaaday in 6.8 milyan ton la soo saaray, taas oo 5.2 milyan ton laga sameeyay qiyaastii 5.5 tiriliyan xabo oo Sigaar ah; taaso oo eey cabeen in ka badan 1.1 bilyan oo dad ah.
Samia Suluhu Hassan
hogaamiyaha jamhuuriyada Tanzaniya ee bariga afrika ee Tanzaniya, cod dimuqraadi ah, Tanzaniya waa wadan bari afrika ah oo ku yaala badweynta Hindiya.
Buuri
Inkastoo tirada cabitaanka sigaarka ee wadanada horumaray hoos u sii dhacayso, waxaa si xawaare badan u sii kordhaysa tirada dadka sigaarka caba wadanada soo koraya.
Gobolada Itoobiya
Gobalka somalida itopia
Buuri
= Noocyada Buuriga =
Liiska ergeda dibloomaasiyiinta ku sugan Soomaaliya
Waa Liiska ergeda dibloomaasiyiinta ku sugan Soomaaliya. Inta badan safaaradaha waxa ay ku yaallaan, Muqdisho.
Buuri
Caleenta, laamaha iyo jirida buuriga qalalan waxaa laga sameeyaa sheeyo aad u badan, waxaana ka mid ah sigaarka, sigaarka buuran (cigar), isnayfta sanka laga qaato, buuriga afka, buuriga la ruugo, buuriga shiishada iwm.
Guud ahaan, buurigu waa mukhaadaraad qaabkii doonaba haloo isticmaalee. Sida ugu badan jajabka geedka buuriga waa la qiijiyaa ayadoo la isticmaalayo siyaabo kala duwan. Tusaale ahaa, sigaarku waa buuri warqad cad oo khafiif ah ku duuban kaas oo afka laga nuugo qiiqiisa. Shiishada ama badeecadu waa la mid oo qidcad buuri ah ayaa dab dhuxul ah lagu shidaa, dabadeed qiiqa ayaa tuunbo lagu nuugaa.
= Ganacsiga Buuriga =
Soo saarida buuriga aduunku 40% ayuu kacay intii u dhaxaysay 1971kii oo 4.2 milyan ton la soo saari jirey, iskuna bedeshay 5.9 milyan ton sanadkii 1997ka, iyo 7.1 milyan ton sanadkii 2010ka. Sidoo kale, wadano cusub ayaa ku soo biiray suuqa buuriga aduunka oo marka hore u xidhnaa wadano reer Yurub iyo labada Ameeriko. Wadano badan oo dunida soo koraysa ah ayaa bilaabay beerista iyo soo saarista buuriga.
Soo saarka buuriga ee wadanka Shiinaha ayaa kordhay 17% sanadkii 1971 ilaa 47% sanadkii 1997, sababtoo ah qiimaha badeecadooda ayaa aad u hoosaysay.
Guud ahaan, dunida waxaa la soo saaraa 6.7 milyan ton oo buuri ah. Wadanada ugu sareeya saarka buurigu waa Shiinaha (39.6%), Hindiya (8.3%), Brasil (7.0%) iyo Maraykanka (4.6%). Dhinaca kale, waxaa jira wadano badan oo tiro yar oo buuri ah soo saara. Kuwaas waxaa ka mid ah: Filibiiniska, Ruushka iyo Turkiga.
= Khatarta Caafimaad =
Buurigu waa midka sadexaad ee mukhaadaraadka lala qabsado iyo kan afar-iyo-tobnaad ee 20ka mukhaadaraad ee ugu khatarta badan dunida.
Buuriga ama tobaakadu waxyaabaha ay ka kooban tahay aad ayay u kala duwan yihiin waanay khatar iyo halis badan yihiin. Tusaale ahaan, Sigaarku waxa uu ka mid yahay mukhaadaraadka, sababtoo ah waa wax lala qabsado oo qofka isticmaalo mar kasta u baahan yahay.
In ka badan 60% dadka isticmaala buuriga waxay u dhintaan xanuuno la xidhiidh asaga. Isticmaalka buurigu wuxuu keenaa cimri deg-deg, midabka oo is-bedela, ilkaha oo casaada iyo xanuuno badan oo halis ah sida xanuunka "Kansarka" sambabada, kansarka dhuunta, kansarka faruuryaha iyo kuwo kale oo badan.
Dumarka buuriga ku xidhan wakhtiga eey uurka yihiin waxay keentaa ineey dhalaan ilmo aad u liita oo misaankiisu ka hooseeyo ilmaha eey dhasho hooyo aan buuri isticmaalin.
Waxa intaas dheer, warshadaha sameeya buuriga iyo beeraha laga beero buurigu waxay shaqaaleysiiyaan caruur si ay yareeyaan kharashka soo saarista.
= Sigaar cabid ma jiro = Qaar ka mid ah bulshooyinka diinta (sida Markhaatiyaasha Yehowah) waxaa saaran waajibaad ah inay si cad uga fogaadaan cabista sigaarka iyo isticmaalka tubaakada.
Megingjörð
Megingjörð waa suunka ee khuraafaadka Nordik oo Thor xidho. Sida laga soo xigtay suugaanta Norse, suunka ayaa Thor ka dhigaya mid xoogan.
Liberal Democrats
Liberal Democrats https://www.libdems.org.uk/ 🇬🇧 United Kingdom
Doox
Doox (valley; وَادِي), loogu dhawaaqo wād (وَاد), sidoo kale loo yaqaano Waadi (erey Af-Carabi ah) waa dhul joogiisu hooseeyo halkaas oo biyo mareen ah wakhtiga roob badan ka da'o dhulka joogiisu sareeyo.
Liberal Democrats
xibiga Uk waddanka yurub, liberal democrats , Xisbiga siyaasiga ah ee uk waa xisbiga saddexaad ee ugu wayn dalkan UK
Waddanka Costa Rica Kubedka
Waddanka Costa Rica Kubedka
Dharka Kubedka
🇺🇸 United States New Blance NB
Doox
Nooycada
Waxa jira noocyo badan oo Dooxyo ah kuwaasi oo sameeysan qaaban kala duwan, sida: qaabka V, iyo qaabka U. Dhamaan dooxyadu waxay ka soo bilaabmaan dhul joog sare leh sida buuraha.
Idaho
[[File:Public-Lands-Western-US.png|thumb|right|Sixty percent of Idaho's land is held by the [[National Forest
Idaho (/ aɪdəhoʊ / (Ku dhawaad ​​codka dhegeysan)) waa gobolka gobolka waqooyi galbeed ee Maraykanka. Waxay xuduud u tahay gobolka Montana oo ah bariga iyo woqooyi, Wyoming oo bari, Nevada iyo Utah xagga koonfureed, iyo Washington iyo Oregon xagga galbeedka. Waqooyiga, waxa ay qayb ka tahay xudduudda Kanadiyaanka ah ee gobolka British Columbia. Dad tiradoodu tahay qiyaastii 1.7 malyan iyo aag 83,569 mayl laba jibaaran (216,440 km2), Idaho waa kii 14aad ee ugu weynaa, tirada ugu yar ee 12aad iyo kan 7aad ee ugu hooseeya ee ka mid ah 50ka waddan ee Maraykanka. Magaalada caasimadda ah iyo magaalada ugu weyn waa Boise. Idaho ka hor intaan Yurub degeneyn waxaa degen dadwaynaha Asal ahaan, kuwaas oo qaarkood ay weli ku nool yihiin aagga. Qarnigii 19aad, Idaho waxaa loo tixgeliyey qayb ka mid ah Oregon Country, oo ah degaan ka soo horjeedda Maraykanka iyo Boqortooyada Ingiriiska. Waxay si rasmi ah u noqotay waddanka Maraykanka iyadoo la saxiixday Heshiiskii Oregon ee 1846, laakiin meel gooni ah oo Idaho ah lama abaabulin illaa iyo 1863, halkii lagu darey mudaharaadyada Oregon iyo Washington Territory. Idaho ayaa ugu danbeyntii la soo gebogebeeyay Midowga Maxaakiinta 3-da Luulyo, 1890-kii, isagoo noqday 43-jir. Abaabulka qayb ka mid ah Woqooyi Galbeedka Waqooyi Galbeed (iyo isku xirka Cascadia), Idaho waxay u qaybsan tahay gobollo kala duwan iyo cimilada. Woqooyiga gobolka, tirada yar ee ka baxsan Idaho Panhandle waxay si dhow ula xiriirtaa Bariga Washington, oo ay la wadaagto Booska Waqooyiga Bari ee - inta kale gobolka ayaa isticmaala Mountain Time Zone. Koonfurta gobolka waxaa ka mid ah Wabiga Snake River (oo badiba dadweynaha iyo dhulka beeraha), halka koonfur-bari ay ku jirto qayb ka mid ah Basin weyn. Idaho waa meel aad u buuran, waxaana ka kooban dhowr xabbadood oo buuraha Rocky ah. Adeegga Maraykanka ee Forest Forest wuxuu heystaa 38% dhulka Idaho, inta badan gobol kasta.
Abaalmarinta Golden Disc
Abaalmarinta Golden Disc (, oo hore loo higgaadiyay Abaalmarinta Golden Disk ka hor 2015) waa xaflad abaal-marin muusik ah oo sannadle ah oo Koonfur Kuuriya ah oo lagu sharfayo guulaha laga gaaray warshadaha muusiga maxalliga ah. Xafladda abaal-marinnada ayaa la aasaasay iyada oo ujeeddadeedu tahay in kor loo qaado hal-abuurka dhaqanka caanka ah, daahfurka fannaaniinta cusub,iyo ka qayb-qaadashada kobaca mihnadda muusigga. Xafladii ugu horeysay ayaa la qabtay sanadkii 1986 waxaana loo aqoonsaday mid ka mid ah abaal marinta muusiga ee ugu caansan Koonfur Kuuriya.
Waddanka Honduras Kubedka
Waddanka Honduras Kubedka
Dharka Kubedka
🇪🇸 Spain Joma
Dheelitirnaan Soo qaado
Dheelitirnaan Soo qaado
Cumar Dhuule
Cumar Dhuule (عمر ظوله; Omar Dhule) wuxuu ahaa fanaan ka mid ahaa fanaaniinta ugu caansanaa suugaanta dadka Soomaalida ah. Fanaanku waxuu horaantii 1941dii ku dhashay duleedka magaalada Burco gobolka Togdheer ee maanta ka tirsan dowlad-goboleedka Somaliland. Fanaanku wuxuu ahaa heesaa aad u cod macaan oo geyiga Soomaaliyeed aad looga jecel yahay. Codkiisa wanaagsan darteed waxaa lagu naaneysi jirey Boqorka Qaaciga Fanka Soomaaliyeed.
Fanaan Dhuule wuxuu caan ku ahaa heesaha qaaciga ah, garaacida kabanka (gaar ahaan nooca loo yaqaano "cuudka"), saaridda laxanka, abuurista halabuur, samaynta sheekooyinka iyo majaajilada, habaynta ruwaayadaha iyo guud ahaan ka qeyb-qaashada Fanka Soomaalida. Faanaanku wuxuu kamid ahaa dadki dalka ka baxay markii u qarxay dagaalkii sokeeye. Waxa uu na waqti joogay waddanka Suuriya kadibna waxaa uu usoo gudbay waddanka Iswisarland gaar ahaan magaalada Jenefa oo uu waqti ku noolaa.
= Heesaha Fanaanka = = Fanka Soomaalida =
Fanka Soomaalida waa nidaamka, abuurida, qurxinta, habaynta iyo soo bandhiga heesaha Soomaalida, ruwaayadaha iyo majaajilooyinka u dhaqanka ah dadka Soomaalida ah meelkasta ooy joogaan, gaar ahaan inta ku dhaqan Bariga Afrika. Guud ahaan, fanka Soomaalidu waa nooc ka mid ah Suugaanta Soomaalida. Sidoo kale, dadka ku hadla Af Soomaaliga waxay leeyihiin fan iyo suugaan aad u heersareeya, qani ku ah aqoon iyo xirfad qoto dheer. In kastoo fanka maanta jira yahay mid aad u da' yar wuxuu leeyahay waaxyo iyo noocyo aad u badan. Kuwaasi waxaa ka mid ah heesaha qaaciga, qaraamiga, heesaha jaaska, ruwaayadaha, majaajiloyinka, filimaanta, bandhigyada fanka, qoob-ka-ciyaarka iyo guud ahaan madadaalada ku baxda luuqada Soomaaliga.
=Fanaaniinta Soomaaliyeed = Heesta Heyga goosan caawaad iga gacan sareysaa waxaa la qaadda Aamina Feer
Fannaaniinta Soomaaliyeed ee caanka ah aad bay u badan yihiin rag iyo dumarba; haddaynnu dhawr ka xusno fannaaniintii hore ee waaweynaa waxa ka mid ah kuwa ku xusan jadwalka hoose.
Joh. Enschedé
'''Royal Joh. Enschedé'''
'''Royal Joh. Enschedé''' (Dutch: Koninklijke Joh. Enschedé) waa waraaqda dukumiintiga amniga, tigidhada iyo warqadaha bangiga ee ku yaal Haarlem, Netherlands. Joh. Kufsigu wuxuu ku takhasusay daabacaadda, warbaahinta iyo amniga. Shirkadda waxay martigalisay Maktabadda Enschedé illaa 1990 oo waxay leedahay qaybo ka mid ah Amsterdam, Brussels iyo Haarlem. Tusmo Shirkadda waxaa la aasaasay 1703, markii Izaak Enschedé uu ka diiwaangashanaa Qorayaasha Guild ee Haarlem. [1] Joh. Enschedé ayaa muddo dheer lala xiriiriyay daabacaadda lacag-qorista; Shirkadda waxay daabacday "Robin" (Dutch Roodborstje), oo ahayd bangiga ugu horeeyay ee Holland, 1814. [2] Tan iyo markaas, Joh. Enschedé ayaa daabacday warqadaha lacagta ee gobolka Netherlands. Sanadkii 1866, dhimashadii Johannes Enschedé III, Joh. Kombiyuutarka ayaa iibiyey buugga qooyska ee qoyska oo wuxuu bilaabay inuu daabaco stamps.
Joh. Enschedé samayan
shan Waddanka Midowga Yurub- Euro
Sido kale fiiri
Liska Shirkad Lacagta
Meroux
Meroux waa bulsho hore. Waxaa laga helaa gobolka Bourgogne-Franche-Comté ee waaxda Territoire de Belfort ee waqooyi-bari ee Faransiiska. 1dii Jannaayo 2019, waxaa lagu biiriyay degmada cusub ee Meroux-Moval. =Tixraac=
Liin bambeelmo
Liin Bambeelmo (grapefruit; زنباع) waa midho ka mid ah khudaarta gaar ahaan qoyska liinta. Midhaha geedka liin bambeelmadu waa mid ka weyn dhamaan noocyada kala duwan ee liinta, waxayna leedahay biyo badan oo dhanaan iyo macaan iskugu jira. Liin bambeelmadu waa geed la isku talaalay oo markii ugu horeeysay si shil ah la iskugu talaalay liin macaan iyo geedka Bomelo ee laga helo koonfurbari Aasiya. Gasiirada Barbados ee Kaariibiyaanka ayaa si lama filaan ah nin beeroole ahi iskugu talaalay geedka liin macaanta iyo bomela halkaasi ooy ka soo baxdey liin bambeelmadu. Markii ugu horeeysay ee la arkey waxa ka soo baxay talaalkaasi waxaa loo bixiyey "khudaartii la xaaraantinimeeyay" (forbidden fruit); waxaana loo fahmey ineey tahay bomelo sumoowday.
Wadanka Soomaaliya waxaa aad uga baxa liin bambeelmada. Gobolada koonfurta waxay aad ugu caan yihiin beeraha liin bambeelmada iyo muuska oo labadoodaba loo dhoofiyo caalamka.
=Sharaxaad=
Geedka liin bambeelmadu markuu si fiian u koro wuxuu gaadhaa dherer dhan 5–6 meter (16–20 fiit), in kastoo kuwa ugu dhaadheeri gaadhaan ilaa 13–15 m (43–49 ft). Intaas waxaa dheer, caleemaha geedkani waa kuwo waligood-cagaar ah, balbalaadhan oo dhumucdoodu le'eg tahay 15 sentimeter (5.9 inji). Markuu geedku gaadho qaangaadh wuxuu bixiyaa ubax 5 senitmitir (2 inji) baladhkiisu dhan yahay. Midhaha liin bambeelmadu waa mid leh midab huruud-oranji ah, waxayna u sameeysan tahay qaab wareegsan oo sida goobada oo kale ah midaasi oo dhumucdeedu tahay 10–15 cm (3.9–5.9 in).
Midhaha liin bambeelmada waxay leedahay hilib furfuran oo leh midababo kala duwan midaasi oo ku xidhan meesha laga qodo, cimilada iyo nafaqada carada; waxaana midabada ugu badan cadaan, buni (pink) iyo casaan. Sidoo kale liin bambeelmadu waxay leedahay asiidh badan, iyo fiitamiin-Sii badan, iyo dhadhan macaan ah.
=Taariikh= Taariikh ahaan liin bambeelmadu waxay ka soo jeedaa ama waalid u ah liin macaanta iyo geedka bomelo oo labadooduba asal ahaan ka soo jeedaa gobolada koonfurbari ee qaarada Aasiya.
Geedaha liin qarbooshta waxaa markii ugu horeeysay ka bixi jirtey deegaanada cimilada kulul ee wadanka Ciraaq iyo Iiraan, waxaana la dhaqan jirey geedkan tan ilaa ilbaxnimadii Baabiyloon taasi oo hada laga joogo dhowr kun oo sano.
Geedaha liin qarbooshta waxaa markii ugu horeeysay ka bixi jirtey deegaanada cimilada kulul ee wadanka Ciraaq iyo Iiraan, waxaana la dhaqan jirey geedkan tan ilaa ilbaxnimadii Baabiyloon taasi oo hada laga joogo dhowr kun oo sano. Dhamaan noocyada liintu waxay ka soo tafiirmeen geedka "genus" ee Saynis ahaan loo yaqaano Sitrus. Taasi micnaheedu waa in dhamaan noocyada kale (sida Liin Dhanaanta, Liin Qarbooshta iyo Liin Bambeelmada) ka soo tafiirmeen geedka Jenus ee liin macaanka.
Sida lagu xusay taariikhda geedka liinta waxaa markii ugu horeeysay lagu isticmali jirey koonfurta wadanka Shiinaha oo la aaminsan yahay ineey tahay meesha ay asal ahaan ka timidey, iyo deegaano ka mid ah wadanada Koonfurbari Aasiya. Waxaa beerashada geedka la dadku bilaabeen ilaa 2500 sano C.H (Ciise Hortii).
Dhinaca qaarada Yurub waxaa la sheegay in nooc liin dhanaanta ah lagu isticmaali jirey wadanka Talyaaniga taasi ooy ka sameeyn jireen daawooyinka iyo walaxaha la isku dhayo. Waxay liintu aad ugu fiday qeybaha kale ee qaarada Yurub qiyaastii qarnigii 16aad, wakhtigaasi oo beerashada liintu aad u koobnayd.
Waxaa qaaradaha Ameerika soo gaadhsiiyay liinta sahamiyayaashii boqortooyada Isbayn. Kiristofer Kolumbus ayaa la aaminsan yahay inuu geedka liinta ka beeray agagaarka deegaanka loo yaqaano Hispaniola.
=Muuqaalka=
=Qoraalo La Xidhiidha=
=Tixraac=
Cunto
Cunto, Raashin (طعام; food) waa shay kasta oo la quuto si looga helo nafaqo iyo awood jidhka nooluhu u baahan yahay si uu u sii noolado. Cuntadu waa walax nooluhu quutaan taasi oo unugyada jidhka siisa tamar ay ku shaqeeyaan. Sida caadi ah cuntada waxaa laga helaa dhirta ama xayawaanka (ama labadoodaba); waxayna ka kooban tahay nafaqo, sida duxda (baruur), borotiin, fiitamiin, macdano iyo noocyo kale oo nafaqo ah kuwaasi oo taageera isla markaana tamar uu ku socdo siiya xubnaha jidhka. Walxaha cuntada waxa inta ugu badan laga qaataa afka waxayna tegtaa caloosha halkaasi oo unugyada jidhku u sii kala jebiyaan walxo yaryar, isla markaana loo isticmaalo awood ahaan, si noloshu u sii jirto.
Naf
Naf
Cunto
Sida badan, cuntada waxaa laga helaa khayraadka dabiiciga ah ee oogada dhulka, taas oo inta ugu badan ka timaada midhaha iyo xubnaha kala duwan ee dhirta. Sidoo kale, cuntada waxaa keenaa jidhka noole kale. Sida taariikhdu xustay, wakhtiyadii hore dadku waxay cuntada ku heli jireen ugaadhsi iyo qadhaabsi, maantase waxaa taas sadexeeysay waa wax-beerasho.
Naf
Naf (ingiriis: Soul; Carabi: روح) ruuxda ku jirta Noolaha. Naftu waa ruux Ilaahay geliyo noolaha, taas oon la arki karin, lana taaban karin.
Cunto
Amniga iyo nadaafada cuntada waxaa dabagal ku sameeya hay'adaha eey ka mid yihiin International Association for Food Protection, World Resources Institute, Programma Alimentare Mondiale,  Organizzazione delle Nazioni Unite per l'Alimentazione e l'Agricoltura, iyo International Food Information Council, kuwaas oo wax ka sheega helitaanka cuntada, nafaqada cuntada, noocyada cuntada, koritaanka bulshooyinka, dhaqaalaha & cuntada iyo helitaanka biyaha. Dunida maanta waxaa la isku afgartey in dhamaan aadamuhu xaq u leeyahay helitaanka cuntada iyo cabitaanka biyo.
Naf
Naftu waa furaha nolosha dhamaan xayawaanka, taas oo markuu dhasho ilaa inta uu ka dhimanayo ku jirta.
Cunto
=Ilaha Cuntada=
Naf
Naftu markey ka baxdo dadka waxaa soo baxa mayd.
Waddanka Czech Republic Kubedka
Waddanka Czech Republic Kubedka
Naf
Markaan dhimanno nafteenna jidhka kama baxdo. Dhoobo baa binuʼaadanka laga sameeyay. Markuu jidhkeennu dhinto waxba naga ma sii noolaado. Ma nihin naf ku dhex nool jidh. Markaynu dhimanno maskaxdeennuna way dhimataa oo fekradaheenna way baabbaʼaan.
Cunto
Waxaa jira xooga yar oo cunto ah oo iyadana laga helo fungiga, waxaa ka mid ah geedka mushroomka loo yaqaano. Fungida iyo nooc ka mid ah bakteriyada waxay suurto-geliyaan in noocyo ka mid ah cuntada la khamiiriyo si loo helo waxyaalaha ay ka midka tahay yiistida, rootida, canjeerada, khamriga, jiista, kombuujaha iyo yogurtka.
2018
2017 - 2018 - 2019
Cunto
Sida caadiga ah in badan oo qeybaha dhirta ah ayaa dadku cunaan; kaga biloow midhaha, caleemaha, jirida, laamaha iyo xididada. Waxaa dadku beertaan ilaa 2,000 oo nooc oo dhir ah, kuwaasi oo dhamaantood loo isticmaalo cunto ahaan kaliya. Firida dhirtu waa tan ugu badan ee dadka iyo xayawaanku quutaan, sababtoo ah waxay leedahay nafaqo aad u badan oo muhiim u ah jiritaanka, koritaanka iyo caafimaadka noolaha. Nafaqooyinkaasi waxaa ka mid ah duxda omega, fiitamiino, borotiino, kaarboonhaydarate iyo kuwo kale oo badan.
2018
Sannadka 2018: “Laakiinse kuwa Rabbiga isku halleeyaa xoog cusub bay heli doonaan.„
Cunto
=Sharaxaad=
2018
„Maadaama uu nidaamkani ku dhow yahay dhammaadkiisa, waxaan filan karnaa in cadaadiska noloshu sii kordhayo. Hubi, si kastaba ha ahaatee, kan “kan daal siiya kan daalan, oo itaalka siiya kuwa tabarta yar” ayaa ku siin kara wax kasta oo aad u baahan tahay inaad ku sii wadato.”
Cunto
Cuntada laga helo dhirta iyo xayawaanka waxay ka kooban tahay nafaqo, sida dux, fiitamiino, kaarboonhaydaraytis, borotiin iyo macdano kala duwan oo jidhu u baahan yahay.
=Wakhtiyada Cuntada=
Quraac
Quraac, Qureec (breakfast; إفطار) waa cuntada ugu horeeysa ee dadku cunaan aroortii marka laga soo tooso hurdada. Sida caadiga ah, quraacdu waa raashinka aroorti dadku cunaan. In kastoo dadku ku kala duwan yihiin wakhtiyada iyo nooca cunto ay ku quraacdaan. Guud ahaan dadku waxay quraacdaan qorax soo baxa aroortii ilaa laga gaadho qiyaastii 10ka subaxnimo, mararka qaar la gaadhsiiyo ilaa 11ka subaxnimo. Habeenkii marka dadku seexdaan waxay qaataan saacado badan oo bilaa cunto ah, markaas quraacu waa cuntada koowaad ee dadku ku bilaabaan markay soo toosaan taasi oo ku xidhan wakhtiga qof kasta ka tooso hurdada. Hadaba waxaa jira dadka qaar aan waxba cunin saacado badan xataa aya oon waxba ku mashquul ahayn.
Qado
Qado (lunch; غداء) waa cuntada la cuno badhtamaha maalinta taasi oo ka kooban noocyo badan oo raashin ah. Marka la tixraaco dhaqanka dadka Soomaalida, qadadu waa cuntada ugu muhiimsan sadexda wakhti ee dadku wax cuno. Wakhtigani waxaa inta badan dadku cunaan cuntada ugu culus, badan ee ugu fiican ee la heli karo. Cuntada qadada Soomaalida waxaa ka mid ah: hilib, kaluun, bariis, baasto, khudaar, midho, maraq iyo noocyo kale. Si taasi ka duwan taasi meelo badan oo caalamka ah qadadu muhiim uma aha sida cashada wakhtigaasi oo la cuno raashinka ugu fiican ee la heli karo.
Guud ahaan, qadadu waa cuntada labaad ee dadku cunaan maalintii (waxay ku xigtaa quraaca); waxaana inta ugu badan la isticmaalaa wakhtiga duhurkii ee 12ka P.M wixii ka dambeeya.
Casho
Casho (dinner; عشاء) waa cuntada sadexaad ee dadku cunaan habeenkii ka hor intaanay seexan. Sida caadiga ah cashadu waa cuntada ka dambeysa qadada taasi oo dadku cunaan wakhtiga ka dambeeya qorax dhaca ilaa habeen badhka. Wadanada qaar waxaa caan ah in dadku casheeyaan 5ta galabnimo, ka hor intaanay qoraxdu dhicin, taasi oo dhakhaatiirta iyo cunto yaqaanadu ku sharaxeen ineey tahay mid u fiican caafimaadka. Wadanka Soomaaliya iyo guud ahaan dadka Soomaalidu waxay inta ugu badan casheeyaan salaada cishaa'i wixii ka dambeeya. Sidoo kale, cuntooyinka ugu caansan ee dadka Soomaaliyeed ku casheeyaan waxaa ka mid ah: canjeerada, rootida, sabaayada, malawax, baastda, fadiirada, garowga, digirta, cambuulada, qamadiga, misirka, khudaar, midhaha iyo noocyo badan oo halkan lagu soo koobi karin.
Deegaano badan oo caalamka ah cashadu waa cuntada ugu muhiimsan maalinta oo dhan, taasi oo dadku isticmalaan raashinka ugu muhiimsan ee la heli karo. Sidoo kale, cashadu waxaa lagu fasiri karaa micnayaal badan taasi oo ku xidhan dhaqanka iyo deegaanka.
Cuwaaf
Deegaano badan oo ka mid ah dhulka Soomaalida waxaa caan ka ah shaaha la cabo galabtii ee loo yaqaano Shaadaliga, kaasi oo laftiisu ka mid ah cuwaafta. Sidoo kale, meelo badan oo Waqooyiga Soomaaliya ka mid ah waxaa caan ku ah cuntada qadada wixii ka soo hadhay in dib loo cuno wakhtiga galabtii ka hor intaanay qoraxdu dhicin taasi oo loo yaqaano cuwaaf.
Wadanada reer galbeedku aad ayay u isticmaalaan cuwaafta, waxaana dhakhtarku dadka in badan ku dhiiri geliyaa in la cuno cuwaafta fudud dhowrkii saacadood hal mar wakhtiga maalinta oo dhan. Waxaa sidoo kale aad wadanada reer galbeedka looga isticmaalaa midhaha khudaarta, buskudka, cabitaanka, cunto fudud iyo jibsiga kuwaasi oo loo dhaxaysiiyo wakhtiyada cuntada muhiimka ah.
In kastoo ay kala duwan tahay nooca iyo xajmiga cuwaaftu guud ahaan waa cunto u dhaxaysa wakhtiyada rasmiga ah ee la raashimiyo. Sidoo kale waa cunto ka fudud cuntooyinka sadexda ah ee la cuno maalintii iyo habeenkii. Waxaanay ka koobnaan kartaa macmacaan sida buskud, xalwad, keeg, rooti, shaah, bun; dhandhanaa sida baagiye, qureebaad, shigni, basbaas, hambeegur iyo wixii la mid ah. Dhakhaatiirtu aad ayay u dhiirigeliyaan cuwaafta, waxayna ku sheegtaa ineey jidhka ka ilaaliso xanuuno ay ka mid tahay macaanka iyo dhiig-karka.
Shaadali
Shaadali sidoo kale loo yaqaano casariye waa shaaha dadku cabaan wakhtiga galabtii.
=Muuqaalka=
=Qoraalo La Xidhiidha=
=Tixraac=
Sharcinimada
Erayga sharci micnihiisu waa wax wanaagsan oo sax ah. Sababta ay wax u saxan yihiin waxay noqon kartaa sababtoo ah waxay raacayaan sharciga, diintu waxay tiraahdaa waa sax, ama laga yaabee inay dabiici ahaan sax tahay. Waxaa laga yaabaa in dadku ay ku heshiin waayaan waxa saxda ah, sababtaas darteed waxaa laga yaabaa in ay ku heshiin waayaan waxa "sharci" yahay iyo waxa "sharci ah". Waxaa jira laba adeegsi oo kala duwan oo ereyga "sharcinimada" =Sharci siyaasadeed= =Carruurta iyo qoysaska= =Tixraac=
Somalia ka bixitaanka heshiiska Salidka
Somalia ka bixitaanka heshiiska Salidka
ka bixitaanka heshiiska shidaalka, ka bixida Soomaaliya oo sahaminta shidaalka iyo xuquuqda shidaalka ay yihiin mawduucyada tamarta adduunka ee Somaliya iyadoo lagu qiyaasay in ka badan 30 bilyan oo barrle ee Somaliya dhulka iyo shidaalka xeebaha
Senarclens
Senarclens waa degmo ku taal Morges oo ku taal gobolka Vaud ee Iswisarland.
Galbeed
Galbeed ama Qorax u dhac, qoraxsin waa mid ka mid ah Afarta jiho ee asalka ah,
Olympics Japan 2020
Olympics Japan 2020
🇯🇵 Japan
Japan ciyaaraha Olimpic 2020 Kulamada caalamiga ah, oo ku salaysan magaalada tokyo, ciyaarta ayaa soo kicin doonta, ciyaaraha caalamiga ah ee kubada cagta adduunka oo dhan, iyada oo cayaaraha cusub lagu soo bandhigay ciyaaraha kala duwan, ololaha Olombikada ayaa bilaabi doona ciyaaraha adduunka oo socdaalaya.
.
2020
2021
Halk Banka
Dhisidda Bishii Oktoobar 2011, xarun cusub ayaa loo dhisay Bangiga Dhexe ee magaalada Ashgabat - waxaana la furay bangiga 20-guurada. Dhismuhu wuxuu leeyahay 12 sheeko, wuxuuna ku yaalaa bartamaha Atamyrat Niyazov Avenue. Waxay leedahay qol ballaaran oo shaqeynaya, xafiisyo shaqo oo leh macaamiisha VIP, ATM-ka casriga ah, miiska kaalmada, iyo qolka shirarka 200 qof. Dhismahan dhismahan waa goob uu xafiisyo ka furanayo Xafiiska Qiimeynta Baanka Dhexe ee Bankiga Dhexe.
Adeegyada Bankiga wuxuu leeyahay dhowr nooc oo ah lacago amaah ah. Ilaa bilowgii 2017, bangiyada Internetka iyo bangiyada gacanta ayaa bilaabay inay shaqeeyaan. Waxaa sidoo kale jira adeeg lacag bixin ah oo loogu talagalay adeegyada bulshada iyo bixinta gaaska iyo korontada.
Rosetta Stone
Rosetta Stone Dhagax ka Rosetta 🇪🇬 Egypt
Dhagaxa Rosetta (Masar) waa dhagax si loo fahmo luqadaha oo ah muusik asal ah, laankuna waxaa laga yaqaanaa gobolka, lakiin waxa loola jeeday hab lagu fahmo 3 diimood oo caadi ah oo loogu talagalay taariikhda waqooyiga bariga Afrika.
Soomaalinimo
Qawmiyiinta Soomaalida ee markii hore rumaysnaa in Shanta Soomaaliyeed meel la isugu keeno, markii ay taasi adkaatay, waxay uga wareegeen dhan kale. Jamhuuraddii Soomaalida in dib loo yagleelo, kadibna gobolada maqan lagu taageero sidii ay dalalka ay ka tirsan yihiin cad weyn uga goosan lahaayeen.
Islaamofoobiya
Islaam nacayb, Islaamofoobiya (Islamophobia; إسلاموفوبيا) waa baqdinta, cabsida iyo xumaanta ay dadka dareemaan markay arkaan dadka muslimiin ama wax la xiriira diinta Islaam.
Lana Del Rey
Aragtida bulshada
Iyadoo ilo badan lagu tilmaamay inay tahay dumarnimo-diida,   Del Rey waxay tiri: "Aniga ahaan, arrinta dumarnimada-ka kaliya maaha fikrad xiiso leh. Waxaan aad u xiiseynayaa ... SpaceX iyo Tesla, waxa ku dhici doona suurtogalnimadayada intergalactic. Mar kasta oo dadku ay soo qaadaan dumarnimada... Runtii sidaas uma xiisaynayo." Waxay kaloo tiri:"Aniga ahaan, dumarnio run ah waa qof dumar ah oo si sax ah u sameeya waxa ay rabto. Haddii dookheygu yahay, ma aqaano, la joogo rag badan, ama haddii aan ku raaxaysto xiriirka dhabta ah, uma maleynayo in taasi ay tahay mid ka soo horjeeda dumarka. Aniga ahaan doodda dumarnimada marna may ahayn inay sawirka soo gasho. Sababtoo ah wax badan kama aqaano taariikhda dumarnimada, sidaas darteed ma ihi runtii qof ku habboon in la keeno wada-hadalka. Wax kasta oo aan qorayay waxay ahaayeen kuwo si gaar ah loo qoray, run ahaantii waxay noqon kartaa oo kaliya falanqayn shakhsi ah."Ka dib kiisaska xadgudubka galmada ee Harvey Weinstein, waxay ka dhawaajisay taageeradeeda dhaqdhaqaaqa Me Too, waxayna isu aqoonsatay inay tahay dumarnimo. Ee 2020, waxay ka dhawaajisay inay taageersan tahay mowjadda saddexaad ee dumarnimada.
Saint-Georges-du-Bois, Sarthe
|Saint-Georges-du-Bois waa bulsho. Waxaa laga helaa gobolka Pays de la Loire ee waaxda Sarthe ee galbeedka Faransiiska.
Shirkad Ammu industries
Shirkad Ammu Industries 🇮🇳 India Shrikad Hindika, salidka Barrelka (Mid).
NH90
NH90 Eurocopter
helicopter of europa, kobter ciidan urursan , ka samaysan bir , Kobter duulaya ee farsamada design
Salidka Hind
Salidka Hind Salidka Hindika, ku so bilab 1890
🇮🇳 India
Magaloka
Xerada delta
waa xero ka tirsan Xerada xabsiga Guantanamo Bay
Waxa ay kamid tahay xerooyinka ugu arxanka daran
Xeerka Dahabka ah
Xeerka Dahabka ah. Erayga "Xeerka Dahabka ah" kuma jiro Kitaabka Quduuska ah. Si kastaba ha ahaatee, qaar badan ayaa ereygan u isticmaala inay tixraacaan xeer-dhaqan oo Ciise baray. Ciise wacdigiisii caanka ahaa ee Buurta ku yidhi: “Wax walba. . . Waxaad doonaysaan in rag idinku sameeyo, idinkuna sidaas oo kale ku sameeya iyaga. (Matayos 7:12; Luukos 6:31) Xeerka Dahabka ah ayaa sidoo kale lagu muujiyey sidan: “Kuwa kale ku samee sidaad doonaysid inay kuu sameeyaan.” — Encyclopedia of Philosophy.
Xeerka Dahabka ah wuxuu khuseeyaa dhammaan xaaladaha. Tusaale ahaan, waxay noqon kartaa. ..
Sideed u dabaqi kartaa Xeerka Dahabka ah? 1. Fiirsoow. 2. Noqo mid naxariis badan. 3. Noqo qof dabacsan.
Doorashada oo dib u dhac ku keentay Afrika
Doorashada oo dib u dhac ku keentay Afrika
East End Park
East End Park waa garoon kubbadda cagta oo ku yaal Dunfermline, Fife, Skotland.
Garoonku wuxuu hadda ku ciyaaraa martigelinta ciyaaraha gurigooda ee kooxda heerka koowaad ee Skotland, Dunfermline Athletic Club.
Qarankhaacinta
Qarankhaacinta (af-ingiriis: treason) waa oo horjeeda qaranimada.
Ciqaab dilka
Ciqaab dilka waa nidaamka sharciga oo dembi ahaan qof loo dilo. Dembiyada oo qof loo dilo waxaa ka mid ah qarankhaacinta.
HTML
HyperText Markup Language (HTML) waa nooc ka mid ah luqadda calaamadaynta. Waxaa loo isticmaalaa in lagu sameeyo boggaga internetka. Bogagga mareegaha waxaa ku jiri kara qoraal, xiriirin, sawirro, iyo xitaa cod iyo muuqaal. HTML wuxuu u sheegaa daalacayaasha webka sida ay bogaggu u ekaan karaan. HTML wuxuu kaloo ku daraa macluumaadka meta boggaga internetka. Macluumaadka Meta waa macluumaadka ku saabsan bogga mareegaha tusaale, magaca qofka bogga sameeyay. Daalacashada shabakadu badanaa ma muujiyaan macluumaadka meta. =Tixraacyada=
Doorashada oo dib u dhac ku keentay Asia
Doorashada oo dib u dhac ku keentay Asia
HyperText
Sideedaba Hypertext (af Ingiriis ahaan waxaa loogu dhawaaqaa [],ama [haaypatekesti], macnahiisa afka Soomaaliga waa Farbooddo) waa habka laisugu xiriiriyo qoraallo, masawirro iyo macluumaad kaleba ayadoo la adeegsanaayo(hyperlinks) farbooddada waxaa lagu diyaariyaa luqadda Hypertext Markup Language (HTML) af Soomaali ahaan ah [luqadda qeexista ee farbooddada]
Doorashada oo dib u dhac ku keentay Asia
Aasiya
Dib u dhac ku yimaada doorashada asia waxaa sabab u ah afgambi, musuq maasuq , dagaal , ama arimo kale oo badan , wadamo badan oo asia ah ayaa dib u dhac ku yimid doorashada , dadka u soo baxay doorashada dib u dhacyada ayaa sababi kara dhibaatooyin hor leh oo ka dhaca wadamada qaarkood dib u dhaca ku yimid awgeed.
Engi
Engi waxay ahayd degmo, degmada Glarus Süd iyo gobolka Glarus ee Iswisarland.
=Tixraac=
Ogaden
Ogaadeen (loogu dhawaaqo Ogadēn; Ogaden, { ama Huwan waa deegaan ku yaallaa dhulka Soomaali Galbeed kaasi oo ay degaan Dad Soomaali ah. Deegaanka Huwan ama Ogaadeeniya waa ilaa 200,000 square kilometres, taasi oo xad la leh Ethiopia, Djibouti, iyo Kenya. Ogaadeniya waa Gobol dhaca Galbeedka soomaliya waana shul soomaaliyeed inkastoo ogaadeniya Ingiriiska uu siiyay gumeystaha itoobiya hadana waxaa loo garan ogyahay iney tahay Gobol soomaliyeed Ogaadeniya waxaa xoog kusheegata gumeysiga itobiya waxaana Laga xoreeyay dagaalkii 77-kii EE ciidamada xooga soomaliyeed ay kuxoreeyen Somali galbeed . Intaasi waxaa dheer, magaalooyinka ugu caansan waxaa ka mid ah Jigjiga, Dhagaxbuur, Godey, Qabri Dahar, Fiiq, Shilavo, Kelafo, Wardheer iyo Danaan.
Maamulka Gobolka
Soomaali Galbeed ama dowlad deeggaanka Soomaalida DDS. waa Ismaamul goboleed oo ku hoos jira gumeysiga XabashidaItoobiya.maamulkaan woxoo leeyahay madax iyo ciidan u gooni ah waxoon ku yaalaa Geeska Afrika.Ismaamulka Soomaali galbeed waxee daris latahay gobollada Woqooyiga,bariga, iyo Koonfurta.Koonfur galbeed neh waxaa xigo dalka kenya, galbeedka neh gobolada itoobiya.Ogadenia waxee ka midtahay dhulka Soomaaliya.Ogadenia waxee leedahay taariikh aad u dheer. gumeestihii ingriiska ayaa soo gumeestay dhamaadkii 1890ki, waxaana la dhihi jiray ingriiska somaliland, waxoona ku daray dalka itoobiya 1897. ingriiska markale ayoo isku dayay in oo ka soo saaro ogadenia dalka itoobiya,waa markii oo ingiriiska iyo talyaaniga ee wada shaqeen ee sameeyeen, sida ee gobolada soomaalida u miday lahaayeen. Dagaalkii Labaad ee Aduunka itoobiya waxee isku dayday in ee qaadato, dhulka Eratareya iyo ogadenia. ingriiska dhul yar ayoo ka qaatay ogadenia oo ka bilaawdo, magaalada haud ilaa fransiiska somaliland oo hatta la dhoho Jabuuti. ingriiska dhulkaas ma ku darin itoobiya ilaa sanadka marka oo ahaa 1954tii. 1977 ayaa waxaa dhacday, dagaalkii xoreenta Soomaali galbeed, waa markii ee itoobiya dhibaateysay shacabka ogadenia, waagaas itoobiya waxee iskugu wici jirtay libaaxyada afrika, laakiin madaxweynihii soomaaliya Maxamed Siyaad Barre oo dhalasho ahaan ka soo jeedo dhulka soomaali galbeed ayaa aad uuga xumaaday, dhibaatada ee itoobiyaanka ku haayeen dhulkaas, waa markii oo duulaan ku qaaday itoobiya.ciidamada Soomaaliya, ayaa isku dayay, in ee itoobiya ka bixiyaan dhulka ogadenia. ciidmada soomaaliya waxee markaas gacanta ku haayeen dhulka ogadenia oo dhan, caasimada addis ababa waxyar ee u jireen. aduunka marka oo arkay, itoobiya oo dhamaaneeso ayaa waxaa garab siiyay wadamada Ruushka oo markaas ahaa Midowga Sofiyet,Kuuba iyo Koonfur Yemen. ciidamada soviet unionka ayaa askarta somalida dib u celiyay, markii ee XDS ee dareemeen in ee ku aadin ciidamada ruushka, dhaqaalihii neh oo ku yaraaday. qaar ka mid ah ciidamada xooga ayaa sii joogay dhulka soomaali galbeed, ayaga oo wadaniyad ka muuqato, waxeena la dagaalamaayeen ciidamada shisheeye iyo kuwa itoobiyaanka.
Kheyrudiin barboosa
Khadir bin yacquub oo loo yaqaan "kheyrudiin barboosa" waa mid ka mid ah hogaamiyayaasha cusmaaniyiinta ee bada kuwa ugu caansan, asaga iyo walaalkiis caruuj ayaa u istaagay la dagaalanka isbayn oo daadaansi ku haysay waqooyiga afrika, waxey qeyb ka qaateen soo badbaadinta tobaneeyo kun oo reer andalus ah, mar dambe waxey ka dhiseen dawlad u gaar ah aljeeriya, balse weerar ay isbaanishka soo qaadeen ayuy ku shahiiday caruuj, kheyrudiin ayaa ku biiray cusmaaniyiinta waxaana loo magacaabay admiraal hogaamiyo usduulka cusmaaniyiinta 1533dii guulo badan ayuu ka soo hooyay wuxuuna gaarsiiyay dawladaha reer Yurub jab is daba joog ah, haba ugu sareeyo dagaalkii barooza oo ku jabiyay isbshaysi todobo dawlad oo ree yurub ah.
Basali
Basali (Pink; زهري) waa midab casaan badhxan ah, kaasi oo inta badan lagu arko ubaxa. Midabka basaliga ah wuxuu magaciisa ka helay khudaarta basasha oo u midab eg yahay. Sida lagu ogaaday macluumaad bulshada ah oo lagu sameeyay wadano badan ooy ka mid yihiin qaarada Afrika, Ameerika iyo Yurub midabka buniga ah waxaa inta ugu badan uu astaan u yahay jacaylka, quruxda, ixtiraamka, caashaqa, dareenka, tixgalinta, macaanida, ilmonimada, dumarnimada iyo xubiga saa'idka ah. Waxaana inta ugu badan isticmaala ama dhar ka tosha dumarka da'da dhexe ah (15 sano ilaa 45 sano). Marka lagu daro midabka madoowga ama buniga waxay ka turjumeeysaa ayay dad badani yidhaahdeen shukaansi iyo haasaawe.
Midabka basaliga ah waxaa markii ugu horeeysay la isticmaalay qarnigii 17aad.
=Muuqaal=
=Midabo Kale=
=Tixraac=
Dawladii safawiyiinta
Dawala safawiyiinta (afka carabiga; الدولة الصفوية, afka faarisiga; ایران صفوی) waa dawlad islaami shiico ahayd oo ka talineeysay iiraan iyo wadamada dariska la'ah 1501 ilaa 1736, waxaana loo arkaa bilawga taariikhda cusub ee iiraan, isbadalka ugu weyn ee soo kordhisay dawladaan ayaa ah iney madahbka shiica labo iyo toban madhabka rasmiga ah ee iiraan, dawladaan ayaa dagaalo adag la gashay cusmaaniyiinta oo matalaayeen suniyiinta.
Sidee Noloshu Ku Bilaabatay?
Kitaabka Quduuska wuxuu ina barayaa taas. . . NOLOSHA waxay ka timaaddaa NOLOSHA oo keliya. “Isha noloshu adaa la jirta.” — Sabuurradii 36:9.
Dawladii safawiyiinta
Taariikhdeeda
ka dib burburkii tiimuuriyiinta waxaa ka jiray xaalad kacsanaan ah iyo fawdo baahsan waxaa soo baxay dariiqooyin diineed, waxaana ka mid ahaa dariiqada safawiyiinta oo hadafkeeda ahaa mid siyaasadeed ka sokow mida diinta, Hogaamihii aaq qooyonloo oozoon xasan ayaa ahaa inuu aad u soo dhaweeyay dariiqadaan laakin markuu dhintay 1478 madaxdii ka dambeesay ma ayna u bagin dhaqaaqa dariiqadaan shiikh xeydar hogaamiyaha dariiqada ayaa lagu dilay dagaal ka dhacay dabaristaan 1488,
Sidee Noloshu Ku Bilaabatay?
ILAAH U SAMEEYEY DHIR IYO NOLOL “SIDA NOOCYOODA”. (Bilowgii 1:11, 12, 21, 24, 25) Kitaabka Quduuska ma qeexin xuduudaha “noocaas” Tani waxay u ogolaanaysaa in heerka kala duwanaansho gudahood nooc kasta.
ILAAHAY AYAA AADANAHA KU ABUURAY AWOOD U LEH IN AY SOO BANDHIGAAN ISKU SIFOOYINKA AKHRISKA EE UU HAYSTO. Sifooyinkaas waxaa ka mid ah jacayl, wanaag, iyo caddaalad. “Ilaah wuxuu yidhi, Aan dadka ka samaynno araggeenna oo u eg.” — Bilowgii 1:26.
Noloshu waa hadiyad qiimo badan oo Ilaahay ka timid. Nolosha Ilaahay bay ka timid. Waan inaan ixtiraamno nolosha. Ilaahay doonistiisa waa binu'aadanku inay weligood dunida ku noolaadaan. Noloshu iska ma iman. Ilaahay baa nolosha abuuray. Ilaahay baa wax walba abuuray. Ilaahay baa wax kasta oo nool abuuray. Ilaahay waa Abuuraha waxa nool oo dhan. Kitaabka wuxuu yiri Ilaah Yehowah baa dadka “siiya nolosha iyo neefta iyo wax walbaba.” (Falimaha Rasuullada 17:24, 25; Sabuurradii 36:9) Kan nolosha abuuray inuu dib u soo nooleeyo qof dhintay wuu karaa.
Huruud
Huruud   (الكركم Turmeric) waa geed dhireed iyo xididkiis oo oo ka mida bahda sanjabiisah meesha laga helay ayaa ahayd koonfur galbeed Hindiya, wuxuuna u baahanyahay heer kul 20 ilaa  30 °C (68 و 86 °F) ah iyo roob badan si uu u ubaxeeyo, taasoo keenta hoosta inuu ku yeesho xidid sidii quwaax oo kale ah, markii aan caadi loo cunayn waa la kariyaa xididka ka dibna waa la qallajiyaa iyadoo la adeegsanyo foorno kulul ka dibna waa  tumaa ama la shiidaa si ay budo midab huruud ah leh u noqoto. hindida iyo bakistaaniyiinta ayaa caan ku ah inay ku darsadaa cuntada marna u adeegsadaan in jirka la marsado si uu u siiyo iftiin iyo muuqaal qurxoon.
Cilmi Baaris lagu sameeyay
hadaba cudurrada ay cilmibaaradaas badankood isku raaceen inuu daawo u yahay waxaa ka mid ah:
diraasadaha mid ka mid ah waxay hruduuda ku tijaabisay dad qaba xanuunka roomaatiisamka iyadoo la barbardhigay daawada "diclofenac", waxaa la arkay dadkii qaatay huruuda inay ka xanuun yaraayeen, shaqadooda si sahlan u qabsadeen iyagoo wax waxyeello ah ku reebin, sidaas daraadeed shirkado ayaa bilaabay inay qaab kaniini capsule ah ka dhigaan si loogu adeegsado xanuunka roomaatiisamka iyo riixa.
Adeegsiyo Kale
Waxaa kaloo huruuda loo isticmaalaa carfinta cuntada iyo midabaynta cuntada, inkastoo dadkeena qaarkood ay cuntada ka ilaashadaan in ay u isticmaalaan.
Soomaaliya ma lagu beeri karaa
Huruuda asalkeeda waxay ka timid dalka Hindiya, halkaas ayaana dunida badankeed looga dhoofiyaa, laakiin wadamo badan oo beertay ayaa jira, taariikhda huruuda markii laga sheekaynayo waxaa la sheegaa wadankii ugu horeeyay ee la geeyo wuxuu ahaa dalka shiinaha "CHINA", waxaa ku xigay oo la geeyay bariga africa oo la sheego inay timid waqti ku aadan 700 sano ka hor dhalashada nabi ciise, markaasoo doomo lagu keeni jiray xeebaha bariga africa, sidaas ayaana loogu beeray.
Soomaaliya waxay ka mid tahay dhulalka Huruuda ay ka bixi karto, haddii taariikhda la fiiriyane waa lagu beeri jiray, laakiin nasiib xumo, waxaa hadda lagu beeraa wadamada dariska aan dhahay oo noolaga keenaa iyadoo budo ah, sida ethiopia, kenya illaa Sudan waa lagu beeraa.
Dadka xiiseeyo beerashada geedaha daawada leh khaasatan qolooyinka keenay geedka "Moringa" waxaan kula talin lahaa in la bilaabo beerashada huruuda oo la qiyaasayo in dhulkeena ay ka soo bixi karto huruud tayo leh.
Sidee loo isticmaalaa Huruuda?
Huruuda iyadoo qalalan iyo iyadoo qoyan intaba waa la isticmaalaa, faa'idadane waxay ku badan tahay midda fresh-ka ah oo qoyan ama isla markaas la shiiday, cunis iyo cabitaan intaba waa loo isticmaalaa, waxaa jirta siyaabo kala duwan oo loo isticmaalo waxaana ugu caansan qaababkaan:
Fiiro Gaar ah
Dad badan ayaa geedkaan ku qalada Zanjabiisha inkastoo ay isku bah yihiin hadana isku mid maaha.
Marka
Marka (Carabi: ماركا, Ingiriis: Merca, Talyaani: Merca) waa magaalo ku taala gabaldhaca magaalada Muqdisho una jirto ☃☃☃☃, Marka waa caasimadda gobolka Shabeellaha Hoose waxaana lagu yaqaan quruxdeeda iyo dhaqanka eey dadka degan haaystaan kaasoo aad uga duwan kuwa kale. Waxaa bari ka jirta Badweynta Hindiya Sannadle ah sida (Shiribta,Bereyda, Heleyda IWM.), Magaalada waxay kaloo caan ku tahay soo saarida Dharka Aliindiga.waxaa dagao qabiilo badan oo somali ah iyo inyaroo carab ah qabilada somaalid waxa ugu badan magala iyoo drgana da ku teed san 88%ah bulsho ahaan beesha biimaal maxamed iyo inyar oo carab inay yihiin sheegan.
Dagaaladii Bimalka iyo Talyaaniga ee Magaalada Merca, Jilib, Gendershe, Jazeera iyo Lafoole Magalada waa maaalo taariq fac ween leh dhanka la dagalankii Gaaladii talyaaniga ahayd ee dhulka Muslimiinta ku soo duulay, rabayna inay u noqoto xarunta dhaqaalaha ee bariga africa isla markaana rabay in ay Bulshada somalida ku dhex faafiyaan fikirkooda iyo diintooda qaldan. Lkn waxay bulshadii halkaas deganeed kala kulmeen Jab xoogan oo ayna filaynin, mudo 40 sano ku dhawaadna ay Dagaal kula galeen bad iyo bariba iyo magaaloyin kale sida. Jilib-Merca, Gendershe, Jazeera, iyo Degaanka Lafoole Taasoo sabatiisa lahayd Xasuuqii kumanaan Talyaani ah Hal maalin lagu laayay weerar Raggii Bimalka ahaa inta u dhexeeysa Muqdisho iyo Afgooye ee hdda loo yaqaano Lafoole. ilaa ugu danbayn ay codsadaan in heshiis lala galo.
Heshiiskii Dhaqaalaha Bimalka iyo Talyaaniga Ka dib dagaalo qaraar oo ay galeen Talyaaniga iyo Raggii Bimalka ahaa waxaa jiray Heshiis dhex maray labada dhinac. Heshiiskaas oo ahaa mid dhaqaalo taas oo hayd in bulshadii Soomaaliyeed halkaas Xarunta u ahayd (Bimalka) ay tacabkooda beeraha sida Booska iyo miraha kale ay u dhoofin jireen Dalka taliyaaniga mudo sanado ah oo lagu qiyaaso ku dhawaad 20 sano, ka hor bixitaankoodii. Kadib bixitaankii Taliyaaniga ee koonfurta 1960 dib markale waxaa dib u bilowday Mooskii laga dhoofin jiray Dekeda Marka ee la gayn jiray Dalka Taliyaaniga. Taasoo so soctay ilaa 15 sano oo kale ilaa laga soo gaaro 1975s Markaas oo loo soo wareejiray Dekada Muqdisho xiligiis xukunkii Siad barre.
Tacliinta
Dadka Marka jooga badanaa weey tacliin badanyahiin waxeeyna ka shaqeeystaan badda una dhoofaan wadamada Carabta sida Yemen si eey usoo iibiyaan badeecaadkooda kana soo iibsadaan kuwa kale. Badanaa waxeey yihiin Injineeryo iyo Macalimiin. Sidoo kale waxaa dadka Marka badanaa ka yimaado lagu yaqaan Qaalli iyo Ganacsada yaal. Dugsi tacliin iyo Quraan labado weey ku badanyihiin magaalada Marka waxaana caruurta lagu dheerri geliyaa inay tacliin tooda ka fikiraan si eey u caawiso mustaqbalkooda inkastoo uu hadda dowlad la'aanta eey ka tanbadisay waalidiinta meesha dagan ku waasoo dhib eey ku tahay in eey bixiyaan lacagta dugsiga ama jaamacadda.
Magaalaga marko waxey ka kooban tahay sadex xaafadood oo kala ah Horseed, Wadajir iyo Howlwadaag waxaana waxaa hoos taga xaafado yar 1- Horseed waxaa hoostaga --- Bulajaan Buufow iyo Lumabardi 2- Wadajira waxaa hoostaga Saraha Beyturaas iyo Awbaale 3- Hoolwadag waxaa hoostaga Xaafa Ruushiya, Sheekh Abroone
Cuntada
Sidoo kale magaalda Marka waxey leedahay hoteelo caan ah dalxiisna loogu imaado sida, Hotel Madiina iyo kuwo kaloo la mid ah. Waxaa kaloo laga heli karaa magaalada Marka maqaayado la fadhiisan la cunaayo sida sambuuska, bajiyaha, kabaabka. Suuqyaasha ku yaalo magaalada waa labo suuq po kala ah kaas oo ku yaalo horseed midna wa Suuqa Weyn ee magaalada Marka. Dadka magaalada Marka joogo badanaa ma cunaan hilibka sida loogu cuno qeybaha kale ee dalka. Dadka badanaa waxeey cunaan malaayga ama kaluunka iyo doorada. Waxaa galabyadii lagu yaqaan in aay cunaan macmacaan yada caanka ka ah Koonfur Soomaaliya ku waasoo lagu cabo qaxwo kharaar. Marmarka qaarne waxeey cunaan bajiye iyo sambuus iyo bisbaas.
Luqada
" Marka Cadeey, Minin Ow Osman, Muufo kuus kuus iyo macmacaan, Martidii moodo munaafaq waaye."
Sidoo kale fiiri
* Qoryooley
* Sablaale
* Kurtunwaaey
* Marka
* Wanleweyn
* Baraawe
Shiishad
Shiishad sidoo kale loo yaqaano Badeecad (Waterpipe ama Shisha; نارجيلة) waa dhalo biyo ku jiraan oo dusha sare buuri iyo dab lagaga shido isla markaana leh gacan tuunbo dheer oo la nuugo. Badeecada qiiqeega ayaa afka laga qaataa taas oo tegta sambabada.
Buuriga shiishadu wuu ka duwan yahay buuriga kale sababtoo ah waxaa lagu dhex daraa midho kala duwan kuwaas oo bedela dhadhanka iyo urta qiiqa badeecada.