cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Deegaanada beelaha reer darawiish
Degmada Fiqifuliye
Degmada Fiqifuliye: 1. Ceerigaabo (Magaalo) 2. Jiidali 3. Masagan 4. Dib Qarax 5. Kulaal 6. Ardaa 7. Damala Xagare 8. Fiqifuliye 9. Awrboogays 10. Sarmaanyo 11. Xabaalo Camare 12. Boodacade
Degmada Bookh
Degmada Bookh (Wardheer):
1. Goobweyne 2. Qaawane 3. Domco 4. Dameer-cad 5. Wanaagsan 6. Goob 7. Marqaan 8. Adhi-maal 9. Jarmalo 10. Aan-galo 11. Xagar-Burburis 12. Jiingadda 13. Madax-gaal 14. Coon-baal 15. Gumurta Cagaare 16. Cagaare 17. Tuurgasangas
Degmada Danood
Degmada Danood (Wardheer): 1. Dannood 2. Boqonka 3. Sararweyne 4. Badhifufye 5. Farda laaye 6. Qudhac-dhalaan 7. Qararro-weyn 8. Tuurwareen 9. Heegaale 10. Laandheer 11. Xirsi macaf 12. Cilmi Xira 13. Koore tooshin 14. Cali Baarweyn
Degmada Wardher
Degmada Wardheer (Wardher): 1. Gole 2. Kurtunle 3. Farhareeri
Fabio Strinati
Fabio Strinati (San Severino Marche 19 Janawari 1983) waa gabayaa reer talyaani ah, qoraa iyo esperantist. Wuxuu kaloo qoray oo daabacay buugaag duco ah.
Abidjan
Abidjan Waamagaalada uguwayn Ivory Coast waana caasimadii hore.waxa kunool dad gaadhaya, (4,395,243) - (2017)
Fabio Strinati
Hordhac
Fabio Strinati wuxuu ku dhashay San Severino Marche sanadkii 1983 wuxuu ku nool yahay kana shaqeeyaa Esanatoglia, oo ah magaalo yar oo ka tirsan gobolka Macerata ee gobolka Marche. Ka dib markii aan muusigga iyo biyaano ka bartay maestro iyo biyaano-qaade Fabrizio Ottaviucci, iyo luqadda esperanto iyada oo loo marayo daraasadda ereyada Talyaaniga-Esperanto (CoEdEs, 1996) oo uu qoray Carlo Minnaja, wuxuu sameeyay kulankiisii ​​ugu horeeyay abwaan ahaan sanadkii 2014 leh buugga ''Pensieri nello scrigno. Nelle spighe di grano è il ritmo.'' Strinati, waa aqoonyahan ku takhasusay luuqadaha gobolka iyo kuwa laga tirada badan yahay, wuxuu kaloo tiriyey gabayo ku saabsan qowmiyadaha kala duwan ee Soomaaliya, sida Abgaal, Hauia iyo Yibir.
Abidjan
Taariikh
Dhamaadkii qarnigii 18aad ayay farnsiisku qabsadee wadanka Ivory Coast,magaalada abidjan waxa laqabsaday sandkii 1934 caasimada wadanka waxa ay noqotay sandkii 1983 kadib caasimada wadanka waxa loowareejiyay magaalda Yamoussoukro kadib markii uu barlamaanku sidaas ansixiyay,laakiin magaalada abijan wali waxa looyaqaanaa caasimada dhabtaha ee wadanka,wali waxasiiah safaarado iyo xafiisyo aydawladu leedahay.
Bile TV
Bile TV (oo la odhan jiray Muqdisho Cable TV) waa telefishin Soomaaliyeed oo la aasaasay sanadkii 2012-kii.
Derbi
Derbi (wall) sidoo kale loo yaqaano Gidaar, waa sagxad toosan. Isticmaalkeed wa qaybinta guriyaasha oo ka dhiga qolal. Ama waxay ilaalin karta guryaha. Gidaar waa dhismo ka samaysan dhagaxaan, caro iyo isku dhisyo kale kaasi oo difaac u ah dhisme aqal, guri, xaafad ama magaalo. Gidaarka ku wareegsan mee waxaa loo yaqaanaa Deyr.
Dhakhaatiirta Bilaaxuduudaa
Aasaaska
Ururka dhakhaatiirkta bilaa xuduuda ha waxa la aasaasy sanadkii 1971.
Liini
Liini (Orange; برتقالي) waa midabka u dhexeeya casaanka iyo huruuda, waana midab la sameeyo wakhtiga wax la rinjiyeeynayo. Magaca midabkan waxaa laga keenay khudaarta liinta. Dhaqanka deegaano badan oo caalamka ah waxaa midabka liiniga loo yaqaanaa mid u taagan ku qanacsani, saa'id, dab (olol), halis, xarakaad adag, tijaabo iyo iskafiirin, xilliga dayrta, iyo waxyaabo kale. Laakiin meelo kale oo ka mid ah qaarada Aasiya midabkan wuxuu astaan u yahay diinta Budhaha iyo Hindisamka.
Guud ahaan, midabka liiniga ah waxaa loogu magac-daray midabka liin macaan bislaatay (taasi oo ah midab huruud iyo casaan khafiif ah).
Noocyo Ka Mida Liiniga
=Midabo Kale= =Midabo Kale=
=Tixraac=
Cabdilahi Timocade
Cabdillaahii Timacade (Abdillahi Suldaan Mohammed, عبد الله سلطان محمد) wuxuu ahaa gabayaa, halabuur iyo xornimo-doon Soomaaliyeed kaasi oo gayiga Soomaaliya si fiican looya yaqaaney.
Hordhac
Sanadkii 1920kii Timacade wuxuu ku dhashay tuulada Galooley, oo u dhow magaalada Gabiley ee waqooyigalbeed maamulka maanta loo yaqaano Somaliland. Wakhtiyadii dhalinyarnimadiisa wuxuu Timacade ku soo noolaa deegaano kala duwan oo ka mid ah wadanka Itoobiya iyo Djibouti wakhtigaasi oo ku beegan qiyaastii 1940 ilaa 1950.
Gabayadii Gobanimodoonka
Wakhtiyadii gobanimodoonka wuxuu Timocade si joogta u tirin jirey gabayo iyo maansooyin taabanaya xaalada wakhtigaasi taagneyd iyo dhibaatada gumeystuhu dadka ku hayo. Gabayadiisa kuwu ugu caansan waxaa ka mid ahaa: <blockquote style="color:#999; background:white; padding:1em; border:1px solid DarkSeaGreen;"> <tt> ''Gumaysigu hashuu naga dhacay een gurayey raadkeeda ''gu'yaal iyo gu'yaal badan hashii gama'a noo diidey ''goobtay istaagtaba hashaan joogay garabkeeda ''guuraa habeenimo hashaan gebi walba u jiidhay ''gaashaandhigeedii hashu galowgu eedaamay ''hashii geeddankeedii rag badan goodku ku casheeyey ''gacmaa lagu muquunshaye xornimo noogumay garane ''garre iyo guntane maalintay gees isugu boodey ''Allaa noo gargaaree xornimo noogumay garane ''geeraarradeedii hashaan annigu googooyey ''galool iyo maraa iyo hashaan kidiga geylaanshey ''gaajiyo harraad badan hashaan ugu garaacaayay ''goobtuu sidkeedii go'ay galabtii foolqaaday ''ayadoo candhada giijisay oo godol ku sii deysay ''Garaad midan lahayn bay la tahay waad ka gaagixine ''annagoo gantaalaha dhaciyo haysan qori gaaban ''hashaan gaadda weynow libaax uga gaboon waayey ''Inaan Garayacawl uga tagaa waa hal soo gudhaye. ''.
</tt>
<blockquote style="color:#999; background:white; padding:1em; border:1px solid DarkSeaGreen;"> <tt> ''Dabuubtiisa gabay waan ka tagay dihashadiisiiye ''Dubaaqayga waataan ka jaray waa fog dabadeede ''Shin kastood daleed uga baxdoo nabar is-diidsiiso ''Dibnahaagu shaygay bartaa waad ku dayataaye ... ''Dir dir la isu laayiyo intaan weerar daba joogno ''Ooy dumarku weerkii sitaan danabadii waayey ''Uu sida dureemada u yaal meydku dibaddiinna ''Wallee doogsan maysaan haddaad dunida joogtaane ''Dugsi male qabyaaladi waxay dumiso mooyaane '''.
Maalintii Xoriyada
Markey taariikhdu ahayd 26kii Juun 1960kii waxaa xoriyada qaatey Goboladii Soomaalida Waqooyi kuwaasi oo dagaal culus la galay gumaystihii Ingiriiska. Fagaaraha kheyriyada magaalada Hargeysa oo iskugu soo baxeen dad badan oo u dabaaldegayay guusha xoriyada ayaa waxaa masraxa gabay dhaxalgal ah ka tiriyey Cabdulaahi Suladaan Maxamed Timacade. Gabaygaasi waxaa loo yaqaanaa Kana Siib Kana Saar: <blockquote style="color:#999; background:white; padding:1em; border:1px solid DarkSeaGreen;"> <tt> ''Anigoo sebi uun ahoo Sita leeb iyo qaansoo ''Siigaduun isku aasoo Sabo reer ka fogaanoon ''Laygu aaminin soofkiyo Saaca maanta aan joogno ''Gabaygu waygu sugnaayee Haddii aan Sarsarriigo ''Ama aan surmaseejo Amaba aan sixi waayo ''Ama aan ka salguuro Amaba laygu saluugo ''Soomaalida i maqlaysaay I su'aala hadhow ''Ilaahaan waxba seegine Subaciisa Quraankiyo ''Sabbaxooyin ku sheegayow Saciira iyo naciima Rabbiigii kala seerayow Markay suurtu dhawaaqdo e La soo saaro makhluuqa e Shaqiga iyo saciidka ''Maalintaad kala soocdo Dembigaannu samaynay ''Rabbigayow naga saamax ''Subciyay oo ka dukeeyaye Ka siddeetan sebaaney ''Calankaannu sugaynaye Sahankiisa ahaynow ''Seermaweydo hillaacdayow Sagal maanta darroorayoo ''Siigadii naga maydhayow Saq dhexaannu ahayne ''Kii soo saaray cadceeddow Samada kii u ekaaye ''xiddigaa mid la siiyayow Saaxirkii kala guurrayeaha Sarreeyow ma-nusqaamow An siduu yahay eegno e Kaana siib Kanna saar'.
</tt>
Sanadihii Dambe
Horaantii sanadihii 1970aadkii, Timacade waxaa ku haleelay xanuun dhuunta kaga dhacay. Mudo markuu bukaan ahaa ayaa markii dambe loo qaadey dhakhtarka Jomo Kenyatta Hospital ee magaalada Nairobi, magaalomadaxda wadanka Kenya, halkaasi oo lagu soo daaweeyey.
Nasiib-daro 6 February 1973 ayuu Cabdulaahi Suldaan Timacade ku geeriyooday magaalada Kalabaydh. Waxaa lagu aasay magaalada Gabiley.
York University
York University (YU) waxa ay ku taala magaalada Toronto, Ontario, Kanada. Jaamacadda York (Faransiiska: Jaamacadda York) waa jaamacad cilmibaaris dadweyne oo ku taalla Toronto, Ontario, Canada. Waa jaamacadda saddexaad ee ugu weyn Canada. [4] Jaamacadda York waxay leedahay qiyaastii 52,300 arday, 7,000 macalin iyo shaqaale, iyo 295,000 oo ka mida ardayda ajnebiga ah ee caalamka. Waxay leedahay kow iyo toban jimicsi, oo ay ka mid yihiin Kulliyadda Farshaxanka Farshaxanka & Xirfadaha Shaqada, Farsamada Sayniska, Dugsiga Lassonde School of Engineering, Schulich School of Business, Osgoode Hall Law School, Glendon College, Faculty of Education, Faculty of Health, Farsamada Waxbarashada Deegaanka, Kulliyadda Cilmi-baadhista Jaamacadda, Dugsiga Farshaxanka, Warbaahinta, Fulinta iyo Naqshadaynta (horeyna Kulliyadda Farshaxanka Fine), iyo 28 xarumo cilmi-baaris. Xarunta Keele iyo Xarunta Xarunta Markham ee mustaqbalka waxay sidoo kale guriga ku yaallaan goobaha dayax-gacmeedka ee College of Seneca.
Jaamacadda York ayaa la aasaasay sannadkii 1959-kii oo ah jaamacad aan ku dhisnayn sharciga jaamacadda York, [6] kaas oo helay Assent Royal ee Golaha Sharciga ee Ontario bishii 26 Maarso sanadkan. Fasalkiisii ​​koowaad waxaa la qabtay Sebtembar 1960-dii Falconer Hall oo ku yaalla Jaamacadda Toronto oo leh 76 arday. [8] Deyrtii 1961, York wuxuu u guuray xeradii ugu horeysay, Glendon College, wuxuuna bilaabay inuu xooga saaro farshaxanka muusikada iyo waxbarashada dadka waaweyn oo waqti dhiman ah. [7] Sanadkii 1965, jaamacaddu waxay furtay xarun labaad, Xarunta Keele ee Waqooyiga York, oo ku dhex taal jaaliyada deriska ee York Heights.
Qaar ka mid ah barnaamijyada York waxay heleen aqoonsi muuqda labadaba qaranka iyo caalamkaba. York wuxuu ku yaallaa Dugsiga ugu da'da weyn ee Canada, [9] kaas oo lagu sifeeyey mid ka mid ah kuwa ugu fiican Kanada, [10] iyadoo la aqbali karo oo la barbardhigayo Dugsiga USC ee Arts Cinematic Arts iyo Tisch School of Arts. Dugsiga Osgoode Hall Law School ayaa kaalinta labaad kaga jira Canada, ee ku yaal liiska Macallinka ee 2012 ee dugsiyada Kanada ee caadiga ah. [12] Schulich Dugsiga Ganacsiga ee York wuxuu ku guulaystay kaalinta sagaalaad ee adduunka, iyo kan ugu horreeya ee Canada, [13] iyo barnaamijka MBN Expansion ee barnaamijyada MBA, Schulich wuxuu ku jirey kaalinta 18-aad adduunka, isagoo markii ugu horeysay Canada. [14]
Labaatan sano ee ugu dambeysey, York wuxuu noqday xarun farsamo shaqaale leh dhowr macalimiin iyo dhacdooyin kale oo dhaca, [15] [16] [18] [2] [19] oo ay ku jiraan shaqo joojinta jaamacadaha ugu dheer taariikhda Kanadiyaanka ee 2018
Ilemi Saddexagal
Ilemi Saddexagal
Ilemi Triangle waa aag dhul ah oo lagu muransan yahay Bariga Afrika. Xaqiiqo ahaan ayaa lagu qeexay, tallaabooyinka u dhexeeya 10,320 iyo 14,000 kilomitir oo isku wareeg ah (3,985 iyo 5,405 sq mi). Magacaabid ka dib Anuak oo ah madaxa Ilemi Akwon, dhulkaas waxaa ka codsaday Koonfurta Suudaan iyo Kenya iyo xuduudaha Itoobiya. Dawladda Itobiya waxay marnaba sheegasho rasmi ah ka bixisay Ilami, xaqiiqna waxay ku heshiisay in dalka Sudan uu ahaa 1902, 1907, iyo 1972 heshiisyada.
Kenya hadda waxay leedahay xakamaynta xaqiiqda ah ee aagga. Khilaafku wuxuu ka soo baxay caddaynta heshiiskii 1914 ee dhexdhexaadinta tooska ah ee loo siman yahay in la isticmaalo keliya illaa khad cusub (oo aan la dhammayn ilaa 1930-kii) ayaa u oggolaan lahaa dhaqdhaqaaqyada reer guuraaga reer guuraaga ah ee dhaqan ahaan degay aagga. Aragtida dhaqaale ee laga dareemay dhulka iyo sidoo kale tobaneeyo sano oo colaadaha Suudaan ah ayaa ah laba arrimood oo dib u dhigay xalinta khilaafka.
Arday (musalsal)
Arday waa musalsal af Soomaali, waxaana soo saaray Bile Media iyo Riyo Films oo agaasime ka ah Axmed Faarax. Waxaa lagu duubay Muqdisho 2022 ilaa Maarso 8, 2023 waxaana lagu wadaa in laga daawado Bile TV Abriil 27, 2023.
Sheekada musalsalka ah waxay ku saabsan tahay arday dhigata dugsiyada sare ee magaalada Muqdisho iyo guud ahaan nolosha dhalinyarada. Arday waa musalsalka labaad oo Soomaaliya laga soo saaro muddo 31 sano ah, waxaana ugu horeysay Habboon oo ay soo saartay Astaan TV.
Wax soo saar
Shaqada taxanaha ah waxay bilaabatay horraantii 2022. Hordhaca ugu horreeyay ayaa la sii daayay Disembar 2022 shaqadu ay weli socoto taxanaha. Duubista iyo ka shaqaynta musalsalkani waxa ay soo idlaatay Maarso 2022. Waxa ay ahayd in la soo bandhigo taxanahan bisha Ramadaan, laakin goobihii rabshaduhu ka dhaceen awgeed, waxa loo maleeyay in taxanahani aanu ku haboonayn bisha. Abriil 22, 2022, waxaa la xaqiijiyay in taxanaha laga daawan doono Bile TV Abriil 27. Qaybaha waxaa sidoo kale la soo geliyaa kanaalka YouTube ee Bile TV Khamiis kasta.
Taxanuhu wuxuu ka kooban yahay 10 qaybood.
Jilayaasha
Axmed Cabdinuur – Feebaro
Cadnaan Maxamed - Ceydarus
Cabdalla Cali - Dhagool
Thuraya Salim - Malyun
Shukri Cabdulqaadir - Zeynab
Safa Aadan - Hibo
Safiyo Maxamed - Amran
Mitir labajibbaaran
Mitir labajibbaaran waa mid ka mid ah halbeegyada ugu muhiimsan halbeegyada cabiraadda bedeka, waxaa loo suntaa summadda (m²). Waxuu ka dhiganyahay m Labajibbaar dhererka geesaha ama dhinacyada hal Mitir.
Arday (musalsal)
Shirqoolkii
Sheekada musalsalka ahi waxay ku saabsan tahay arrimo badan oo ku xeeran saaxiibtinimada, guurka khasabka ah, gacan ka hadalka iyo isticmaalka mukhaadaraadka. Sheekadu waxay kaloo sahminaysaa mowduucyo culus oo ku xeeran kufsiga, faraxumaynta galmada iyo aflagaadada. Taxanaha waxa lagu dejiyay dugsi sare oo ku yaalla xaafadda dabaqadda dhexe ee magaalada Muqdisho.
Mitir labajibbaaran
Wuxuu le'egyahay halka mitir ee labajibbaaran:
1 Mitir labajibbaaran = 0.000001 Kiloomitir labajibbaaran = 0.0001 Higtaar
Saxaafad
axaafad (journalism) waa xirfad u istaagtay in ay uruuriso faallooyin ka bixoso Warka hubisana kalsoonida iyo usoo gudbinta mujtamaca, inta badan waxay ahaataa dhacdo hadda dhacday ee ku saabsan arrimaha siyaasadda, gudaha, ciyaaraha iyo arrimaha bulshada.
ma ahan wax fudud oo qaacido lagu soo koobi karo waxaana laga yaabaa in sida ugu dhaw uguna haboon eeynu ku sharxi karno ay tahay kaalin muuhim ah oo u adeegta bulshada ama shacabka, War cusub oo joogta ahna gaarsiiya qeybaha kala duwan ee bulshadda mana ahan hawl damaanadeeda si fudud lagu qaadi karo. Saxaafada iyo suxufinimaddu waa muhiim waxayna u baahantahay masuuliyad weyn iyo u bislaansho qoto dheer waayo waxa ay saameyn ku dhex leeyihiin Ra'yu caalamka guud ee dadweynaha iyo miisaan weyn oo bulshadda dhexdeeda ah. Sidaa awgeed wa in suxufiyiintu si fiican u fahamasanyahihiin xirfadooda si eysan u geysan waxyeelooyin ka imaan kara xirfadooda suxufinimo oo aay si qaldan u adeegsadaan ama loogu adeegsado.
Hadaba si loo helo suxufi ama saxafiyad damaanad qaad buuxda leh waxaa la isku raacsanyahay in suxufigu ama saxaafiyadu la yimaadaan sifooyinkan.
1-Maskax korsan iyo masuuliyad weyn 2-Hal abuur 3-Aqoon guud oo balaaran (tani macnaheedu waxuu yahay in suxufigu wax ka yaqaano xiriirka caalamiga ah (international relationship) iyo juqaraafiga adduunka (geography of the world) 4-Dulqaad, adkeysi, iyo dhiiranaan 5-Dareen xog ogaalnimo doon ah 6-Cadaalad iyo daacadnimo 7-Maskax madax banaan oo wax isweydiisa
Inkasto ooy jiraan tiro yar oo ka mid ah saxaafiyiinta soomaalida kuwaas oo maadada saxaafada iskuulo uga soo baxay hadana qaabka lagu noqon karo suxufinimaddu waa arrin aad u weyn marka loo eego masuuliydda uu qofku qaadayo sababtoo ah ficil ahaan weey adagtahay sida suxufi lagu noqon karo mana jiraan imtixaano si cad loogu soo baxo oo kuu sahlaya inaad ku soo biirto saxaafada qeybaheeda kala duwan waxa keli ah ee lagaaga baahanyahay waxa weeyaan inaad awood weyn iyo hibo u leedahay wax qorista isla markaasna aad ku hubeysantahay aqoon sal adag leh marka sifahan lagaa helo ayeey suurto gal tahay in laguu aqoonsado suxufi ama saxafiyad aanad fursad buuxda u heli kartaa inaad dhex gasho xirfadaad suxufinimo run ahaantiina mana ahan saxafaddu mid gabi ahaan lagu hanan karo fasaladda ama barida lagu barto maadada saxaafada, Rasmi ahaanteedana waxaad si rasmi ah u baran kartaa saxaafadda inaad ku dhex jirto shaqadda saxaafadda ogoowna in macalinkaaga kuugu wanaagsan ee saxafadda ku bari karo eey tahay qibradadaada.
WAA MAXAY WAR (NEWS) ?
Ereyga War (News) waxaa lagu qexaa War cusub “wax aan hore loo maqlin” isla markaasna isbedel sameeya si guudna marka loo macneeyo waxaa lagu qeexi karaa akhbaar cusub oo raad ku reebta dadweynaha.
Warku waa qabar cusub oo ka hadlaya dhacdo taagan isla markaasna loo gudbiyo qeyb sadexaad(dadweynaha) marka aan leeyahay qeeyb sadexaad waxaan ula jeedaa tusaale ahaan “Dowladdda soomaaliya iyo isabaaheysiga dib u xorenynta ee garabka jabuuti oo heshiis gaaray” waa hal daraf,wariyaha ama warbaahinta warka gudbineysana waa darafka labaad,cidda loo gudbinayo oo ah dadweynaha waa darafka saddexaad.
Haddaba War(News) waxaa noqon kara wax aan hore loo ogayn ama loo maqlin oo cusub oo markaasi dhaca sida tusaale: dagaal si kadis ah ku bilaabta, dhimasho iyo dhaawac meel ka dhaca,qof sun cabay,masuul la toogtay,madax la doortay ama iscasilay, qarax diyaaradeed,markab quusay,mudahraadyo dhaca ama dil, goobo ganacsi oo dab qabsaday, dhul gariir, duufaano, roobab qasaarooyin ama faa'iidooyin geystay,cudur halis ah oo dilaacay,dad daroogo lagu qabtay,afduub nooc walba leh,sicir barar,cimilo si kadis ah isku bedesha iyo arrimo kale oo fara badan.
Haddaba wariyeyaasha si ey dhegeystayaashooda ama akhristayaashooda ugu gudbiyaan isla markaasna u qanciyaan una soo jiitaan waxaa qasab ah ineey siiyaan xog dhab ah, waxaana lama huraan ah ineey u soo raadiyaan warar sugan oo xaqiiqda ku qotoma.
HABKA WARARKA LOO DIYAARIYO
Hababka wararka loo diyaariyo waxa eey ka mid tahay qeybaha ugu muhiihmka u ah warbaahinta isla markaasna waa xirfad eey ku kala hormarsan yihiin suxufiyiinta marka war la diyaarinayo waxaa jira qodobo muhiim u ah war diyaarinta oo ka kooban lix qodob su,aaleed kuwaas oo kala ah.
1-WHY——————MAXAY
2-WHERE————–XAGEE
3-WHEN—————-GOORMA
4-WHO——————KUMA
6-HOW—————– SIDEE
Ugu yaraan 2 ka mid ah suu'alahan ama ka badan waa in laga helaa warka ama sheekadda aad diyaarinayso,tusaale haddii aad akhritayaasha ama dhageestayaasha aad u soo gudbineyso shil ka dhacay meel ama wado waxa aay kaa doonayaan inay ogadaan goorta uu shilku dhacay,iyo cidda wax ku noqotay,sida eey wax u dhaceen iyo sababta eey wax u dhaceen iyo xaalkii dadka shilka wax ku noqday halka uu ku dambeeyay shilka kadib.
SIDA LOO KALA XUSHO WARARKA
1-Dhaqsaha- inuu yahay warku mid cusub oon hore an loo maqal. 2-Saameynta- inuu yahay war xiiso leh oo raad ku reeba dadweynaha. 3-Muhiimiyadda- in loo eego ama loo xusho sida eey muhiimiyaadiisi tahay macnaha waxa weeyaan “wax ma sababayaa” ma yahay war ka soo baxay qof miisaan culus ku dhex leh buslahadda. 4-Dhawaanshaha- inuu yahay war ka dhaca dalkaaga tusaale marka aad somaliland joogto halkii aad ka hadli lahayd war ka dhacay Ruushka ama Mareeykanka waxaa kaaga muhiimsan oo dadka ka jecelyihiin in aad u soo bandhigto wararka ka dhaca dalkooda, balse inaad soo gudbiso dad soomaali ah oo dhacdo ku qabsatay dal shisheeye ah waa war soo jiidan kara dadweynaha tusaale ahaan: Kooxo dabley ah oo dad soomaali ah ku afduubtay dalka talyaaniga. Sidoo kale mararka qaar wararka saameynta ku leh dunidda waa lama huraan in la qaato tusaale: Madaxweynaha mareeynkanka haddii uu geeriyoodo ama uu shil galo waa muhiim soo bandhigistiisa. 5-La yaab- inuu yahay war lama filaan ah oo lala fajaco amakaagna ku reeba bulshadda tusaale: nin qaniinay eey waa layaab laakiin eey qaniinay nin layaab maahan, sidoo kale qof bili'aadam ahaa oo iska bedela suuradiisii hore waa layaab warna waa laga dhigi karaa.
Dadka caadiga ah war ma noqdaan ilaa eey kala kulmaan waxyaabo aan caadi ahayn tusaale: “nin soomaali ah ayey booliska ingriisku qabteen isagoo jiifa darbi ku yaala faras magaalaha London” war maahan laakiin haddii aan dhahno. “booliska magaalada London ayaa qabtay wiil uu dhalay Raysul wasaaraha dalka ingiriiska isagoo jiifa darbi ku yaala faras magaalaha London” waa war.
WAA MAXAY CIWAAN AMA (NEWS LEDE) SIDEE AYAANA LOO SAMEEYAA ?
Ciwaanka warka (lede) waa waxa aqristaha ama dhageeystaha ku xambaara inuu hoos ugu daadagao nuxurka warka ciwaanka warkuna waa midka tilmaama muhiimyada warka uu leeyahay waxaana caadiyan haboon inuusan dhaafin (30-50) xaraf uuna lahaado xamaasad iyo naashnaashitaan aan ka badbadis lahayn xaqiiqdana ku saleysan.
Ciwaanka warka waxaa lagu tilmaamaa “war iibiyaha” sameyntiisana waxaa loogu kala duwanyahay hadba sida eey suxufiyiintu ugu kala wanaagsan yihiin hab suugaaneedka iyo ereyadda sida loogu kala qanisan yahay afka soomaaliga. Tusaale: “golaha amaanka ee qaramadda midoobay oo ka fariistay arrinta soomaaliya kana soo saaray qodobo xasaasi ah” waa war xiiso leh balse haddii aan dhahno “Golaha amaanke ee qaramadda midoobay oo ka fariistay arrinta soomaaliya” warkani markan saameyntiisa waa yartahay sababtoo ah kama muuqato wax xamaasad galin kara akhristaha ama dhageystaha.
Samenyta wararka salka ku haya qilaafaadka u dhaxeeya madax dowladeed ama urur waa eey ka duwantahay sameynta wararka caadiga ah waxaanan idiinku soo gudbin doonaa qormooyinkeyga soo socda haduu ilaahay idmo.
Ugu danbayntii saxaafadu waa ka madax banaantahay qabyaalada iyo qof jeclaysi ama nacaybsi waana mid had iyo jeer ku salaysan runta iyo dhexdhexaadin
Janada
Dhowaan dunida jannay noqon doontaa – rumaysad. Ilaahay dhulka wuxuu u abuuray inuu noqdo meel ay binuʼaadanka weligood ku noolaadaan. Ilaahay dadka dhegeysta adduun qurux badan dhexdiisa buu caafimaad kaamil ah iyo nolol weligeed ah ku barakeyn doonaa. Ilaahay Aadan iyo Xaawa wuxuu dejiyay Ceeden. Janada waxay ku taallay dhulka. Ilaahay ulajeeddadiisa waxay ahayd inay Aadan iyo Xaawa adduunkoo dhan janno ka dhigaan. Jannadii waxaa lagu magacaabay Beerta Ceeden. Beertii Ceeden waxay ahayd beer qurux badan. Ilaahay doonistiisa waa binu'aadanku inay weligood dunida ku noolaadaan. Binuʼaadanka nabad bay weligood ku raaxaysan doonaan. Jannada qofna ma xanuunsan doono. Dadku waxay jannada ku heli doonaan nolol qanciso. Markaan jannada dib ula midowno kuwa aan jecel nahay, illin baa farxad awgeed naga daadan doonto. Kuwa doonista Ilaah yeela baa ku noolaan doona Jannada. “Ilaah. . . indhahooda ilmo kastuu ka tirtiri doonaa, oo dhimashona mar dambe ma jiri doonto, oo mar dambena ma jiri doonaan murug iyo oohin iyo xanuun toona, waayo, waxyaalihii hore way dhammaadeen.” Dhowaan dunida jannay noqon doontaa:
Moringa (geed)
Moringa (Moringa oleifera, البان ama  المورنغا) waa geed kumanaan sano loo soo isticmaali jiray siyaabo kala duwan, cunno ahaan iyo daawo ahaanba. Waa geed la sheego inuu leeyahay boqolaal faa'ido oo aan halkaan lagu soo koobi karin, waana geed aad loogu sameeyay baaritaano cilmibaaris oo kaal duwan, haba u badnaan baaritaanandaas in lagu tijaabiyay xayawaanka. geedkaan ayaa wxuu daawo u yahay cudurrada oo dhan wuxuuna la dagaaldaa dhamaan bagteeriyada nool ee dhibta noolaha oo dhan, sida uu daawo ugu yahay nafaqo daarrada iyo abateedka wuxuu leeyahay fiitamiinno kala nooc ah oo aad u badan, waxaa ku jira 7 jibaar fitamin C- ga laga helo liinta iyo afar jibaar fiitamiin A- ga la ga helo karootada iyo afar jibaar kaalshiyamka laga helo caanaha.
Tilamaan
Geedka Moringa waa geed asalkiisu ka soo jeedo dhulka hindida, waxayna u isticmaali jireen weligood in ay ku daaweeyaan xanuuno badan, waana geed meelo badan ka bixi karo haddii lagu beero oo ay ka mid tahay dhulalka soomaaliya, wayna jiraan dad guryahooda ku beertay s ay uga faa'ideystaan.
Haddii aad leedahay xanuunka wadnaha, sonkorta, dhiig-karka ama kolestaroolka, waa in geedkaan la saaxiibtaa. Haddii ay nafaqo darri jirto ama cunnadaada aysan isu dheelli tirnayn iyaduna waa kuu muhiim in aad cunnada ku darsato. Midda ku saabsan welwelka, waxuu ka mid yahay waxyaabaha badan ee la sheego in lagu daweeyo, laakiin ma arag cilmibaaris u gaar ah arrintaan oo ku talinayso in daawo welwel ahaan loo qaato.
Reggio Calabria
Reggio Calabria waa magaalada ugu weyn Calabria. Waxay leedahay dad lagu qiyaasay ku dhawaad ​​200,000 waana magaalada kow iyo labaatanaad ee ugu dadka badan Talyaaniga, kadib Modena, iyo magaalada 100aad ee ugu dadka badan Yurub. Reggio Calabria wuxuu ku yaal bartamaha saxda ah ee badda Mediterranean waxaana lagu yaqaanaa cimilada, kala duwanaanshaha qowmiyadaha iyo dhaqanka. Waa xarunta dhaqaalaha saddexaad ee dhulweynaha Koonfurta Talyaaniga. Qiyaastii 560,000 oo qof ayaa ku nool nawaaxiga magaalo weynta, oo Jamhuuriyadda Talyaanigu u aqoonsatay 2015 inay tahay magaalo weyn. Reggio wuxuu ku yaalaa "suulka" gacanka Talyaaniga waxaana ka go'ay jasiiradda Sicily ee Marinka Messina. Waxay ku taallaa dhaadhacyada Aspromonte, oo ah buuro dhaadheer oo buuro leh oo dhex mara badhtamaha gobolka.
Mashinka Dabaylka
Mashinka Dabaylka
Reggio Calabria
Maaddaama ay tahay tiir weyn oo ka shaqeeya gobolka, waxay xiriir taariikheed, dhaqan iyo dhaqaale oo xooggan la leedahay magaalada Messina, oo ku teedsan marin -biyoodka Sicily, oo samaysa magaalo metro ah oo ka yar 1 milyan oo qof. [10]
Mashinka Dabaylka
sameeye hawo kulul iyo qabow, oo la isticmaalo marka heerkulku kulul yahay ama qabow yahay, aalad koronto leh oo leh noocyo badan
Reggio Calabria
Reggio waa magaalada ugu da’da weyn gobolka, xilliyadii hore, waxay ahayd gumeysi muhiim ah oo kobcayay Magna Graecia. Reggio wuxuu leeyahay nidaam magaalo oo casri ah, oo la aasaasay ka dib dhulgariirkii ba’naa ee 1908, kaas oo baabi’iyey inta badan magaalada. Gobolka waxaa ku dhacay dhulgariir. [11]
Waa xarun dhaqaale oo weyn oo loogu talagalay adeegyada gobolka iyo gaadiidka ee xeebaha koonfureed ee Mediterranean -ka. Reggio, oo leh Naples iyo Taranto, waxay hoy u tahay mid ka mid ah matxafyada qadiimiga ah ee ugu muhiimsan, Matxafka Qaranka ee Qadiimiga ah ee Magna Græcia, oo loo hibeeyay Giriigii Hore (oo ay ku yaalliin Bronzes of Riace, tusaale dhif ah oo ah farshaxan naxaas Giriig ah, oo noqday mid ka mid ah astaamaha magaalada). Reggio waa kursiga, ilaa 1907, ee Kormeeraha Qadiimiga ee Bruttium iyo Lucania.
Alchemist(Buug)
Alchemist (O Alquimista) Waamid kamida buugta uu qoray qoraga wayn ee Pawlo Kuwelho Buugan waxa ladaabacay sanadii 1988 waana buuga ugu iibsiga badan caalamka waxa ilaa hada laga iibsaday 65 milyan oo buug waxa lagu turjumay inkabadan 67 luqadood. buugani waxa uu kujiraa Rikoodh jabinta caalamiga ah ee Ginis.Buugan waxa uu kahadlayaa nin u dhashay wadanka isbayn oo adhi raace ah oo loosheegay ama kuriyooday in hadii uu aado Ahraamta kutaala wadanka Masar in uu helayo dahab halkaas ku aasan, islamarkaas ninkaas oo lagu magacaabo santiyago waxa uu bilaabayaa in uu iibiyo Adhigiisii oo uu baadi doono adhigii, Buugani guud ahaan waxa uu kasheekaynayaa in uu qofku dadaalo waxkasta oo dhiba oo soomara.
[SPG]Alchemist http://tellamrkhaled.com/pages/views/books/page_books_alchemist.html]
Idarays muuse
Idarays muuse...... waa mid kamida beelaha muuse abokor ee habarjeclo beeeshu waxay degtaa gobolada sool saraar iyo sanaag sida degmooyinka xundhurgaal ,oog badweyn ceelafweyn iyo ceerigaabo beesha waxay nabad kula noo shahay dhaman beelaha ay jaarka yihin,
beelaha ay tolkayihin
Madagascar (filim)
Madagascar waa filim majaajillo ah oo Maraykan ah 2005.
Sheeko
Beerta Xayawaanka ee Bartamaha New York, libaax, zebra, geri, iyo hippo waa saaxiibada ugu fiican iyo xiddigaha bandhigga. Laakiin marka mid ka mid ah xayawaanka laga waayo qafiskii ay ku jireen, saddexdii kalena way xoroobeen si ay isaga u raadiyaan, balse waxa ay dib isugu noqdeen... markab Afrika u socda. Marka weelkooda la afduubo, si kastaba ha ahaatee, saaxiibada, kuwaas oo kuligood ku soo koray maxaabiis ahaan, waxay si toos ah u bartaan sida noloshu noqon karto sida duurka.
Elmi Hassan Elmi
Elmi Hassan Elmi waxa uu ku dhashay dagmada bulo barde sanadi 1997 waxa uu ku baebaray dagmada hareeraheda waxanu bartay dugsi quraan oo uu haka ku dhameyay 30 donka quraanka Elmi 2014 waxa uu socdalay qarada yurub isago qoxonti ku aha wadamada qarada yurup hda ELMI WAA XASLEH aan caruur heesan
Warka Salidka Saudi Arabia
Warka Salidka Saudi Arabia
🇸🇦 Saudi Arabia
Liiska Diyaaradaha Wadanamaha
Liiska Diyaaradaha Wadanamaha
Sido KALE Fiiri
Buundo Diyaaradka
Aar Maanta
Xasan Nuur Sayid waa fanaan soomaliya oo aad u caan ah waxa uu ku noolyahay wadanka Ingiriiska Waxa uu ku dhashay magaalada jigjiga ee kililka shanaad ee somaaliya waxa uu fanka ku soo biiray sanadkii 2004ta waxa uuna 2012ka ku guulaystay abaalmarinta fiidiyowga uGu wanaagsan heesaha soomalida.
Bujumbura
Bujumbura waa caasimada Burundi. Magaaladaan waxaa degan dad gaaraayo ilaa 497,166 oo qof (2008). Bujumbura (/ ˌbuːdʒəmbʊərə /; afka Faransiiska: [byʒœbyʁa]), (oo horay usocday Usumbura) waa caasimadda, magaalada ugu weyn, iyo dekedda weyn ee Burundi. Waxay maraakiibta badankeeda u dhoofisaa madax-furka, qaxwaha, iyo sidoo kale suuf iyo madow. Waxay ku taallaa xeebta waqooyi bari ee Lake Tanganyika, xeebta labaad ee dunida ugu weyn ka dib markii Lake Baikal. Xarunta magaalada waa magaalo gumeysi leh oo leh suuq weyn, garoon heer qaran ah, Masaajid weyn, iyo kaniisadda Archdiocese ee Bujumbura. Matxafyada magaalada waxaa ka mid ah Matxafka Matxafka Nolosha iyo Matxafka Cimilada ee Burundi. Waxyaabaha kale ee soo dhaweynaya waxaa ka mid ah Ruushka Qaranka Ruushka ee Ruushka National Park, Mitrere (Livingstone-Stanley Monument) ee Mugere (halkaas oo David Livingstone iyo Henry Morton Stanley booqday 14 maalmood kaddib markii kulankoodii ugu horeeyay ee taariikhiga ahaa ee Ujiji ee Tansaaniya), madaxweynaha madaxweynaha iyo ilaha koonfureed ee koonfurta Nile, oo lagu magacaabo maxaliga Nile.
Ferries ayaa ka imanaya Bujumbura ilaa Kigoma ee Tansaaniya. Magaaladu waxay ku taallaa Garoonka Caalamiga Bujumbura iyo Jaamacadda Burundi. Taariikhda Eeg sidoo kale: Waqtiga Bujumbura Bujumbura wuxuu ka soo baxay tuulo yaryar ka dib markii uu noqday gole ciidan oo ku yaal Bariga Afrika sannadkii 1889-kii. Kadib Dagaalkii Dunida ka dib waxaa loo sameeyay xarunta maamulka ee Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay ee Rwanda-Urundi. Magaca waxaa laga bedelay Usumbura ilaa Bujumbura markii Burundi uu madaxbannaanaa 1962-dii. Tan iyo markii madax-bannaanida, Bujumbura wuxuu ahaa goob dagaal oo isdaba joog ah oo u dhexeeya laba kooxood oo asal ahaan ka soo jeeda, iyada oo ay ku jiraan maleeshiyooyin Hutu ka soo horjeeda ciidamadii isdaba-joogga ahaa ee Burundi. Bujumbura maanta wuxuu u taagan yahay magaalo aan horumarineed laakiin wali waa uu sii wadi doonaa waddankeeda.
Mamnuucida qaawan ee 2014
Siciido guray warsame
ciido guray warsame alle ha u naxariisto waxay ku geeri yootay magaalada garoowe taa riikhdu mar kay ahayd 28/03/2010 alle ha u naxariistee ifka wax ba ugama tagin da deeda oo ahyd 17 jir waxy xiriir wanaagsan la lahayd yaxye axmed siciid oo ahaa jacayl keeda samirn alle haka siiyo [siciido gurey wax sawira lagama hayo] marxuumadaa janada alle ha geeyo siciido waxay ku soo bar baadhay xasbahale waxay dhigan jidhey darwiish school taariikhteeda oo dhamaysan waxaan idiin soo gudbinay naa wakhti dhow yaxye axmed siciid
Bujumbura
Sida laga soo xigtay BBC, dadka reer Bujumbura waxaa loo yaqaan 'dhaqanka subaxnimadii Sabtida ee bilowday intii lagu jiray muddadii dheeraa ee colaadda qowmiyadda.' Sababtoo ah buuraha ku hareereysan waxay ku sugnaayeen dagaalyahanno hubeysan ka hor 2005-kii, shacabka Bujumbura "waxay isku dayi doonaan inay cabsi galiyaan cabsidooda iyo niyad-jabka iyo calaustrofobia, iyagoo marar badan ku jira koox." [1]
Bishii Maarso 2014, madaxweyne Pierre Nkurunziza ayaa mamnuucay budhcada, sababtoo ah "cabsi loo qabo in loo adeegsado daboolid loogu talagalay." [1] isla bishaas, taageerayaasha mucaaradka ah ayaa lagu xukumay xabsi daa'in si loogu isticmaalo " habka loo abaabulo "mudaaharaad sharcidarro ah oo soo jiidatay rabshad." [2] Juun 2014-kii oo ku yaal Bujumbura, "maamulka ayaa tan iyo markii ay xakameeyeen naadiyada qallafsan ee meelaha qaarkood .. Dhamaan isboortiga waa in ay hadda ka dhacaan sagaal barkood Bujumbura iyo meelo kale oo kubadda cagta loogu talagalay "[2]
Himilooyinka Horumarin Waara
Himilooyinka Horumarinta Waara ah (Ingiriisi Sustainable Development Goals) waa bartilmaameedyo la xidhiidha horumarka mustaqbalka ee caalamiga ah. Waxaa abuuray Qaramada Midoobay waxaana loo dallacsiiyay hadafyada caalamiga ah ee horumar waara. Hadafyadu maaha saboolnimo; eber gaajo; caafimaad iyo fayoobi wanaagsan; waxbarasho tayo leh; sinnaanta jinsiga; biyo nadiif ah iyo nadaafad; tamar la awoodi karo oo nadiif ah; shaqo hufan iyo kobac dhaqaale; warshadaha, hal-abuurka iyo kaabayaasha; sinnaan la'aanta la dhimay; magaalooyinka iyo bulshooyinka waara; isticmaalka iyo wax soo saarka mas'uul ka ah; ficilka cimilada; nolosha biyaha hoostooda; nolosha dhulka; nabadda, caddaaladda, iyo machadyo xooggan; iyo iskaashiga ujeedooyinka.
Muhuri webiga
Muhuri webiga
Doqonnimo
Doqonnimo, Dabbaalnimo (غباء, Stupidity) waa maangaabnimo iyo caqli yari xaga maskaxda ah, taasoo ay ka dhalato inay yaraadaan: Garashada, Dareenka, Baaraan dega arimaha, iyo aqoon yari,. waxaa suuro gal ah inay ku timaado dhaxal, ama ka kasbasho.
Muhuri webiga
Muhuri waa webi ka baxsan India iyo Bangladesh. Kacsanaanta Tripura, waxay u egtahay Bangladesh halkaasoo ay la mid tahay Feni oo u dhow afkii Bengal. Muhuri waxaa kale oo loo yaqaan 'Little Feni' [1]
Doqonnimo
„Garaadlaawayaashu nacasnimay dhaxlaan, Laakiinse kuwii miyir leh waxaa madaxa loo saaraa taaj aqoon ah.”
„Kuwa xigmadda leh waxay dhaxli doonaan sharaf, Laakiinse nacasyadu waxay u dallici doonaan ceeb.”
„Kii kuwa caqliga leh la socdaa, caqli buu yeelan doonaa, Laakiinse kii nacasyada raacaa waa baabbi'i doonaa.”
Qabuuraha baqiic
Sanad kasta kumanaan qof ayaa u yimaada siyaarada qabuurahaan, waxaana la wariyaa axaadiis cadeeneesa fadliga dadka ku duugan.
Warka Salidka Russia
Warka Salidka Russia
Halogen
Marka heerkulku caadiga yahay, curiyeyaasha hawoda ah waa midab casaan ah, kuwa dareeraha ahi waa cagaar, halka kuwa adkaha ahi leeyihiim midab madoow ah.
Guruubkan Halogenska waa shan curiye ee guruubka 17aad ee Diwaanka Curiye kuwaas oo kala ah: Foloriin (F), Koloriin (Cl), [Boromiin]] (Br), Aaydhiin (I), iyo Astatiin (At).
Neefaha Halogenska waa guutada kali ah ee dhamaan 118da Curiye laga helo sadexda marxaladood ee walaxda - adke, dareere iyo hawo. Dhinaca kale, dhamaan xubnaha halogenska waxay noqdaan asiidh (acid) markey la falgalaan Haydarojiinta, waxaana laga soo dhex saaraa macdanta cusbada. Dhamaantood waa sun.
Dareen
Dareen waa waxyaabaha shan laxaadka oo dareemayaasha iyo hormoonnada maskaxda keeno oo cadaanyo, boorrin, dhiirigelin, niyad, maayad, ficil celinta iyo edebkooda marmar xukuma.
Dhulka Carabta
Dhulka Carabta (Sidoo kale loo yaqaa Dalalka Carbeed ama Dunida carabta) waa ereybixin Juqraafi-Siyaasad -oo loogu yeero mandiqad ama gobol leh juqraafiluqad iyo dhaqan wadaag ah, Dunida Carabta ama bariga Dhexe, oo si rasmi ah u ah waddankii Carabta, sidoo kale loo yaqaan Qaranka Carabta, Carabta, ama dawladaha Carabta, waxay ka kooban yihiin 23* waddan oo Carab ah oo xubin ka ah Jaamacada Carabta.` Inta badan wadamadaas waxay ku yaalaan Bariga Dhexe, Waqooyiga Afrika.
Jaamacadda Carabta waxaa la aasaasay 1945, waxay leedahay 23*` xubnood iyo shan xubnood oo goobjoogayaal ah: Armania; Brazil;• Eritrea;-)• (-:Republic of Hindiya, iyo Venezuela. Jaamacadda Carabta lafteedu waxay korjoogto ka tahay dhawr urur oo caalami ah iyo kuwo heer gobol ah, sida ururrada Aan Isbahaysiga ahayn, Midowga Afrika, Qaramada Midoobay, waxayna dhawreen shirar dhawr ah oo Midowga Yurub ah.!!`
Raaxo
Raaxo waa dareen. Dareenkan waa mid ka horjeeda xanuun. Insaan iyo naasley labada ba wey dareemaan raaxo. Raaxo cafimaadka wey u fiican tahay. Qofka raaxo leeheen, waxa gaari kara itaala'aanta maskaxda.
Boqortooyada Ilaahay dhulka waxay ka dhigi doontaa meel raaxo badan. Dagaal iyo dembi iyo faqrinimo iyo gaajo ma jiri doonaan. Dadku si run ah bay u farxi doonaan.
STAYC
STAYC (Hangul: 스테이씨) waa koox gabdho Koonfur Kuuriya ah oo ay samaysay High Up Entertainment. Kooxdan ayaa ka kooban lix xubnood waxayna sii daayeen albumkoodii ugu horeeyay Star to a Young Culture ee 2020.
Magaca
Magaca kooxda, STAYC, waa erey la soo gaabiyey (Star to a Young Culture "Xiddiga Dhaqanka Dhallinyarada") waxaana loola jeedaa "in la muujiyo ujeeddada falka ee lagu maamulayo dhaqanka pop".
Muranka Koonfur Korea/Jabaan
Muranka Koonfur Korea/Jabaan
Kuuriyada Koonfureed ee Aasiya iyo muran ka dhashay badeecada japan ee iibka ah sababo la xiriira muranka u dhexeeya wadamada, kaliya koonfurta Kuuriya ayaa go'aansatay in ay siiso cunaqabatayn muwaadiniinteeda ah cunnooyinka Japan iyo waxyaabo kale.
Lahjadaha Af Soomaaliga
Af-Soomaaligu waa luuqad ka soo farcantey Afafka Afro-Aasiyatik loo yaqaano. Sida saxda ah Af-Soomaaliga waxaa uu yahay luuqada hooyo dadka Soomaalida ee ku dhaqan Geeska Afrika iyo meelo badan oo Soomaalida qurbaha. In kastoo Af-Soomaaligu mid yahay, waxaa jira lahjado badan oo ka farcaya kuwaasi oo lagaga hadlo deegaanada kala duwan ee Geeska Afrika. Sidaasi ay tahay dadka Soomaalidu waxay isku arkaan kuwo isku luuqad ah.
Qeybaha
Guud ahaan luqadda Af Soomaaliga waxaa loo kala qeebiyaa dhoor lahjadood waxaa ugu ween laba lahjadood oo kala ah Maxaatiri iyo Maay. kamase marna sidoo kale inee jiraan af guri sida Barawaani iyo Garre iyo kuwa kale oo looga hadlo gobolada shabeelooyinka, Lahjada Afka Soomaaliga waxaa aas aas u ah lahjadda Maxaatiri oo sida sharciga ah loo isticmaalo qoraaladda dukumintiyada. ) forms the basis for Standard Somali. Faahfaahinta iyo kala dhiga luuqada Soomaaliga waxaa aad wax uga qorey nin la odhan jirey Marcello Lamberti kaasi oo ka daabacay buuga loo yaqaano 'Die Somali-Dialekte'.
Shaxda Lahjadaha
Sida ku xusan buugaag ay kala qoreen nimanka Lamberti (1986) iyo Blench (2006) waxaa ku xusan in Af-Soomaaliga sidan hoos ku qoran loo kala saari karo:
Jamhuuriyadda Jek
Jamhuuriyadda Czech (Keska) (Jeeg: Česká republika) waa wadan ku yaalo qaarada Yurub. wadankaan markiisa hore wuxuu ka mid ah doladii ladhihi jiray Czechoslovakia intii eenan kala go'goin 1992dii. wadankaan waxaa la sameeyay 1 Janaayo 1993, wuxuu ka koobanyahay 2 gobol oo taariikh dheer leh Bohemiya iyo morafiya iyo gobol yar oo ladhoho Silesiya.Wadankaan waa wadan Dhax kujir ah, wuxuu xad la wadaagaa wadamada Jarmalka, Austriya,Islofaakiya iyo Boland. Česko Waa waddan horumarsan oo leh heer sare, dakhliga sare dhaqaalaha suuq-geynta dhaqaalaha bulshada oo saldhig u ah adeegyada, wax-soo-saarka iyo cusboonaanta. UNDP ayaa kaalinta 14-aad kaga jirta horumarinta aadanaha ee sinnaan la'aanta ah. Jamhuuriyadda Czech waa dawlad bulsho oo leh qaab 'bulsho' Yurub ah, nidaam daryeel caafimaad oo guud iyo waxbarasho jaamacadeed oo bilaash ah. Waxay u taagan tahay waddanka 6aad ee ugu nabdana ama ugu caansan oo waa mid ka mid ah waddamada ugu caansan dunida oo dhan, inta lagu gudajirayo waxqabadka xoogga leh ee maamulka dimoqraadiga ah.
Marwaan bin xakam
Marwaan bin xakam waa mid ka mid ah madaxda umawiyiinta mudo bilooyin ah ayuu haayay xilka, wuxuu dhalay cabdilmalik bin marwaan oo xilka uga dambeeyay.
Qaybta 7 ee curiye
G 6aad < Guruubka 7aad > G 8aad
thumb|Curiyaha Teknetiyaam.
Guruubka 7aad waa qeybta 7aad ee safafka Diwaanka Curiye. Si la mid ah qeybaha kale ee d-block, guruubkan wuxuu ka kooban yahay 4 curiye kuwaas oo kala ah: Manganiis (Mn), Teknetiyaam (Tc), Reheniyaam (Re) iyo Bohriyaam (Bh). Dhamaantood waxay ka tirsan yihiin Transitional Metals. Curiyayaashan oo mararka qaar ah dareere, ayaa markey adkeha yihiin leh midab madoow ah.
Hidhisidda
Hidhisidda si degdeg ah oo hawada ka soo baxa sambabada.
Elektaron
Dadbadan wxay amin san yiin korantada iyo taariikhdeeda inay ka soo bilaa ban.
Duki
Mauro Ezequiel Lombardo (Almagro, Buenos Aires; June 24, 1996), oo loo yaqaan Duki, waa heesta dabinada Argentina.
Taariikh nololeed
Duki wuxuu bilaabay inuu xiiseynayo hip-hop markii uu ahaa da'da toddobo. Wuxuu dhagaystay muusig fara badan oo kala jaad ah, laakiin khaas ahaan rap American, wax isaga u saamaynaya mustaqbalkiisa. Freestyle wuxuu soo jiitay dareenkiisa ka dib markuu arkay dagaal u dhexeeya Arkano iyo Skone, iyo 2013 wuxuu bilaabay inuu tartamo tartamo kala duwan. Guushiisu waxay bilaabatay ka dib kaqeybgalkiisii El Quinto Escalón, mid ka mid ah tartamaayaasha ugu caansan ee loo yaqaan 'frerio tart tartamada' ee Buenos Aires, kaasoo uu ku guuleystey taariikhda 6 ee 2016.
Xirfad miyuusig
Wareysi uu sheegay inuu xiiseynayo inuu dagaalo tiradda soo baxay 2010, si ay goortay arkayaan dagaal u dhaxeeya Spain Arkano iyo Skone sameeyay sanadkii 2009. Xiisihiisa guud ee kufsiga guud ahaan wuxuu dib ugu laabanayaa markii uu ahaa 7 jir, kaasoo muujiyay xiisaha ay u qabaan hip-hop iyo American rap.
Sannadkii 2011, mid ka mid ah asxaabtiisa ayaa u bixiyay naaneesta "Duki", marka laga reebo inuu u muujiyo dagaalo dheeri ah Mauro, kaasoo bilaabay inuu xiise badan u yeesho dagaalada rap-ka. Wuxuu sidoo kale deris u ahaa ganacsade reer Argentina ah Wolf, iyo walaalkiis ka yar MKS, kaasoo ah saaxiibka ugu fiican Duki.
Bishii Nofeembar 2019, wuxuu sii daayay albumkiisii istuudiyaha ee ugu horreeyay oo cinwaan looga dhigay 'Super Young Blood', oo ah ganaax taxane ah oo ku saabsan taxanaha loo yaqaan 'Dragon Ball Z', iyadoo lala kaashanayo fannaaniinta sida Khea, C. Tangana, iyo kuwa kale.
Ciyaaraha Gobolada 2010
Ciyaaraha Gobolada 2010 waa Ciyaarta Kubadda Cagta ee Gobolada Dalka Soomaaliya.Ciyaartaan waxaa lagu qabtay magaalada Garoowe ee Gobolka Nugaal. Ciyaartii ugu danbeesay ee gobolada soomaaliya waxee dhacday 23sano ka hor, waxaana lagu qabtay garoonka weyn oo ku yaalo magaalada Muqdisho. Ciyaartaan waxaa ka soo qeeb galay dad aad u badan waxaana la bilaabay taariikhda marka ee eheed Diseembar 15, 2010.
Judaan (filim)
Judaan Waa Filim Soomaali Ah Oo lagu Sameeyay Magalada Tog Wajaale ee xuduudka itoobiya Iyo Somaliland Filimka waxaa Qoray Saalim Bade Waxaa Jilaya Ismaciil Maxamuud, Yaxye Mahamed,(best barwaan) and Haldoor Ciise.
Muuska Itoobiya
Muuska Itoobiya ama Mooska Itoobiya (Ensete ventricosum) waa geedo ubax leh oo ka tirsan qoyska muuska ee Musaceae. 20 milyan oo qof ayay siisaa cuntada daruuriga ah.
Absame
Wayteen Absme)) oo leh isna saldanadii Absame Sayid Nimada, Wayteen Wuxuu Deegaan Ku Yahay Soomaliya, kenya ethiopia, Somaali Galbeed & Jubada Hoose iyo jubada dhexe iyo Shabelada Dhexe & NFD, Kenya, puntland iyo Banaadir
Hordhac
Beesha Absame waxay ka mid tahay qabiilada ugu waaweyn dadka Soomaalida. Intaasi waxaa dheer, Absamuhu wuxuu deegaan ku yahay magaalooyin badan oo ku yaala koonfurta Soomaaliya, gaar ahaan deegaanada Jubooyinka.
Ogaadeenka
Ogaadeenku waa qabiil ka tirsan beelaha Daaroodka, ee Dadka Soomaalida. deegaan ku yihiin Itoobiya (gaar ahan deegaanka Ogaden), wadanka Soomaaliya (gaar ahaan koonfur), iyo wadanka Kiinya,
Daarood
Daarood waa beel ka mid ah beelaha Soomaalida kuwaasi oo degan Geeska Afrika. Beesha Daarood waxaay degtaa wadanka Soomaaliya wadanka Itoobiya iyo deegaano ka tirsan wadanka Kiinya. Guud ahaan, beesha Daarood waxaa ka farcama reero badan oo ka mid yihiin: Absame, Jidwaaq, Wayteen Ogaadeen, Harti (reer Darawiish, Majeerteen iyo Warsangali), Dishiishe, Lailkase, Mareexaan iyo beelo kale.
Lahjadaha ay ku hadlaan daaroodku waa ay kala duwan yihiin oo iskuma dhowa, tusaale ahaan meesha ay kuwa dega Itoobiya lahjad gooni ah uga hadlaan kuwa dhinaca bari degana lahjad gaara ayay ku hadlaan, kuwa sanaag segana lahjad gaara ayaabay ku hadlaan. Asal ahaan odaygii Daarood ahaa waxa uu ku yimid Yaman Jabarti Ismaaciil isaga oo sheekh ah oo faafinaya diinta Islaamka gaar ahaana waxa uu ka soo degay meel u dhaw degmada Laasqoray ee gobolka Sanaag waxaa uu mudo diinta Islaamka ka faafinayey dhulka Bariga iyo Bartamaha Geeska Afrika. Daarood waxaa dhashay Doombiro Dir.
Butaan
Butaan ama Boqortooyada Butaan waa wadan Dhul xiran oo ku yaalo koonfurta Aasiya Bhutan (/ buːtɑːn /; འབྲུག་ ཡུལ་ Druk Yul), si rasmi ah Boqortooyada Bhutan (འབྲུག་ རྒྱལ་ཁཁབ་ Druk Gyal Khap), waa waddan baddan oo ku yaal Koonfurta Aasiya. Waxay ku taallaa dhinaca waqooyiga bari ee waqooyiga, gobolka Sikkim ee Hindiya iyo dooxada Chumbi ee Tibet ee galbeedka, gobolka Arunachal Pradesh ee bariga Hindiya, iyo dalalka Assam iyo West Bengal ee koonfurta. Bhutan waa joqraafi ahaan Koonfurta Aasiya waana gobolka labaad ee ugu tirada badan gobolka ka dib Maldives. Thimphu waa caasimadeeda iyo magaalada ugu weyn, halka Phuntsholing waa xarunta dhaqaalaha.
Madax-bannaanida Bhutan waxay ku jirtey qarniyo badan, waligeedna weligeed laguma dhicin taariikhdeeda. Waxaa lagu soo bandhigay waddada Tibaaxda ee Waddada Tibet, Hindiya iyo Koonfur Bari ee Asia, gobolka Bhutanese waxay soo saareen aqoonsi qaran oo kala duwan oo ku salaysan Buddhism. Waxaa hoggaaminaya hoggaamiye ruuxi ah oo loo yaqaano "Zhabdrung Rinpoche", dhulku wuxuu ka kooban yahay fiefdoms badan oo lagu xukumo sida Buddhist fiqi ahaan. Ka dib dagaalkii sokeeye qarnigii 19aad, Golaha Wakiilku wuxuu dib u midoobey waddanka waxana uu xiriir la sameeyey Boqortooyada Ingiriiska. Bhutan waxay sii wadeen iskaashi istiraatiiji ah oo lala yeeshay Hindiya intii lagu jiray kor u kaca wada xaajoodka Shiinaha, waxaana xuduud la leh xuduudaha dalka China. Sannadkii 2008, waxay ka gudubtay Boqortooyadii buuxsantay Boqortooyada Dastuuriga ah waxayna qabatay doorashadii ugu horreysay ee Golaha Qaranka ee Bhutan. Golaha Qaranka ee Bhutan wuxuu ka mid yahay baarlamanka xorta ah ee dimoqraadiga Bhutanese.
Muuqaalka dalka waxaa uu ka bilaabmaa bannaanka hoose ee dhulka hoostiisa ee koonfurta ilaa buuraha sare ee waqooyiga ee waqooyiga, halkaas oo ay ku jirto dusha sare ee 7,000 mitir (23,000 ft). Buuraha ugu sarreeya ee magaalada Bhutan waa Gangkhar Puensum, taas oo sidoo kale ah musharax adag oo loogu talagalay buurta ugu sarraysa aduunka oo dhan. Waxaa sidoo kale jira duur joogta kala duwan oo ku yaal Bhutan.
Koonfurta Aasiya, Bhutan ayaa markii ugu horreysay ku jirta xorriyadda dhaqaalaha, fududaynta ganacsiga, iyo nabadda; labaad ee dakhliga qofkiiba; waana waddanka ugu musuqmaasuqa badan ilaa 2016. Si kastaba ha noqotee, Bhutan ayaa weli ah waddanka ugu horumarsan. Hydroelectricity waxay xisaabisaa saamiga ugu badan ee dhoofinta. Dawladdu waa dimuqraadiyad baarlamaani ah; Madaxa dawladda waa Boqorka Bhutan, oo loo yaqaan 'Dragon King'. Bhutan waxay xiriirka diblomaasiyadeed la leedahay 52 waddan iyo Midowga Yurub, laakiin xiriir toos ah kuma laha shan ka mid ah xubnaha joogtada ah ee Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay. Waa xubin ka mid ah Qaramada Midoobay, SAARC, BIMSTEC iyo dhaqdhaqaaqa aan ku haboonayn. Ciidammada Bhutan waxay ku sii jirayaan xiriir xooggan oo ciidamada militariga ah la leh ciidamada Hindiya.
Qaybta 6 ee curiye
G 5aad < Guruubka 6aad > G 7aad
Guruubka 6aad waa qeybta 6aad ee safafka Diwaanka Curiye. Si la mid ah qeybaha kale ee d-block, guruubkan wuxuu ka kooban yahay 4 curiye kuwaas oo kala ah: Koroomiyaam (Cr), Molybdenum (Mo), Tungsten (W) iyo Siiborgiyaam (Sg).
Dhamaantood waxay ka tirsan yihiin Transitional Metals. Curiyayaashan oo mararka qaar ah dareere, ayaa markey adkeha yihiin leh midab madoow ah.
Gilda
Gilda waa 1946 filim Mareykan ah oo ay jilaysay Rita Hayworth. Sannadkii 2013, filimka waxaa maktabadda Koongarasku u dooratay in lagu keydiyo Diiwaanka Filimada Qaranka ee Mareykanka isagoo "dhaqan ahaan, taariikh ahaan ama bilic ahaan muhiim u ah".
Farriin muhiim ah
Farriin muhiim ah: rumaysad