cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
صوفی تاج گوپانگ
میکوں ہیر نہ آکھو کوئی
او زورے دیاں میندیاں لیندئیں
اصلوں رب توں نہ شرماوے
میں زمین دے چپے چپے
ہتھیں رانجھو رانجھو لکھیم
دھرتی پرت نکاح ھے میݙا
رب دی خاص گواہی دے وچ
دھرتی سر تے چاتی آنواں
آکھو تہاکوں پڑھ سݨواواں
رانجھݨ کوں میں حفظ کیتے می
او وی ہکی رات وچالے
میݙا انگ انگ
رانجھݨ رانجھݨ ڄاپ کریندے
رانجھݨ دا میں معنی مطلب
حکم ہووے تاں کھول ݙسانواں
رانجھݨ تے میں
ہاسے کار وٹا تے تختیاں ہک ٻئے دا ناں لکھدے ہاسے
اوندی تختی ہیر دے پوݨے میݙی رانجھݨ رانجھݨ
ول سکول دا در نہ ٹپیم
مسوں مک ڳیاں ورقے مک ڳے من دی تانگھ نہ مکی
دل دے تار طنبورے اتے رانجھݨ نام پکاراں
رانجھݨ رانجھݨ ورد کریندی
میں آپے رانجھا ہوئی
میکوں ہیر نہ آکھو کوئی
میݙی سیوہ اپݨے وسبے دی
میݙی سیوہ اپݨے وسبے دی
میݙی چاکری آدھل صدی دی
میں ماء ٻولی وچ لفظ الائے
میں گیت لکھیے ماء دھرتی دے
میں لیکیے ایرے نظمیں دے
ݙتے درشن صدیں دے سچ دا
ایں پورے جمل جہان کوں میں
میں وستی وستی نگر نگر
ݙتے کجل مساگ دے ہوکے ہن
میں جوڳی بݨ تے گھر گھر وچ
ہن چوپے لاتے الفت دے
ہم انڈیا توݨی پندھ کیتا
میں بھاشا دی پہچان بݨائی
میں نعرہ مار سرائیکی دا
میݙے سارے چارے واریے گئے
سئیں پیر فرید دے قدمیں توں
خواجہ نظام دے لعلیں توں
ایوارڈ فرید دی نگری توں
جیرھا اڄ پیا میکوں دان تھیندے
پیا جیرھا اے احسان تھیندے
ھے ودھ بہشت بشارت توں
اے لیکھا میݙی زندگی دا
اے سچ اے ہک حقیقت ھے
جو میں میرٹ تے نئیں امدا
اے خاص تہاݙی شفقت ھے
تساں اہدو کل جیوݨ پوتھی
میں ہک ورقے تے لکھ ݙیواں
ہک جنم ہووے تاں لکھ ݙیواں
ست جنم ہنڈھائے میں خواجے دی
اوں روہی یار ملاوڑی وچ
میں چھاݨیاں ریتوں روہی دیاں
میں وگ چرائے کئی روہی وچ
اتھ پھلو ݙاہا سݙویندا ہم
میکوں یاد اے چھیکڑی جنم میݙا
میں ٻانھاں پیر فرید دا ہم
ہوندا ہا انڳݨا ناں میݙا
احسن التحریر ملتان دا دستکار
سئیں مخدوم محمد حسن خان کلیم رقم دی عمر تریہہ سال دی ہئی ڄو اُنہاں ݙینہاں اِچ تحریکِ پاکستان نے زور پکڑیا تاں اُنہاں نے ہِک سچے پکے مسلمان دی حیثیت نال پاکستان دے قیام دے مطالبے کیتے آپݨی عملی جد و جہد اِچ وَدھ چڑھ کے حصہ ڳدا۔ اَتے ایں تحریک کُوں آپݨے فن دے سانڳے وی وݙی طاقت ݙتی۔ اُنہاں کوں بانیٔ پاکستان سئیں قائدِ اعظم محمد علی جناح دے نال وݙی عقیدت تے محبت ہئی۔ کئی واری قائد نال ملݨ دا وی شوق پورا تھیا۔ 1948ء اِچ ڄݙاں گورنر جنرل دی حیثیت نال سئیں قائد اعظم پشاور ڳئے تاں خوشنویس یونین ملتان دی نمائندگی کریندے سئیں کلیم رقمؔ شامل تھئے۔ پشاور دے مشہور آرٹسٹ اَتے خطاط ایم ایم شریف نے سپاس نامہ پیش کیتا تاں بانیٔ پاکستان نے وݙی خوشی دے نال وعدہ کیتا ڄو ساݙی حکومت ایں شریف فن دی سرپرستی کریسی۔
پاکستان بݨ ونجݨ دے بعد لاہور اِچ "خطاط الملک" دے لقب نال سئیں تاج الدین زریں رقم کُوں نوازیا ڳیا۔ اُنہاں ݙینہاں اِچ ای زرّیں رقم ملتان آئے تاں انہاں کلیم رقم سئیں کُوں اُنہاں دیاں فنی خدمتاں دے حوالے نال "احسن التحریر" دا لقب عطا کیتا اَتے کئی اینجھیں تحفے ݙتے ڄیڑھے فنی حوالے نال وݙے قیمتی ہَن جناب تاج الدین زریں رقم دے دستخط موجود ہِن۔ اُنہاں نے ’’مرقعِ زریں‘‘ دے ناں نال ابتدائی خطاطی دی سکھلائی کیتے کتاب چھاپی تاں اوندا پہلا ایڈیشن ہَا آپݨے ہتھ نال سئیں کلیم رقم دا سوہݨاں ناں لکھ کے تحفہ ݙتا۔ ڄیڑھا ڄو اُنہاں دے بالاں کول محفوظ ہِے۔
لوک فنِ خطاطی اِچ اُنہاں دے اُستاد صاحب اُنہاں دے پیرزادے اَتے ماموں حضرت مولانا حافظ بشیر احمد قریشی العراقی ہَن ڄیڑھے آپݨے دور دے وݙے عظیم خطاط ہَن۔ محمد حسن خان لنگاہ نے ایݙی محنت تے جان تروڑ کوشش دے نال اِے فن سِکھیا اَتے آپݨے استادِ گرامی دے جہیتے، ہونہار شاگرد ہووݨ دا انعام پاتا۔ اِیندے نال اِی اُستاد صاحب نے ’’کلیم رقم‘‘ دے فنی ناں نال الایا۔ تݙاں توں او محمد حسن خان لنگاہ توں ’’کلیم رقم‘‘ دے فنی ناں نال مشہور تھئے اَتے ڄگ تے ڄاݨے ڳئے۔
فنی حوالے نال ݙٹھا ونجے سئیں کلیم رقم خطِ نسخ دے بادشاہ ہَن۔ نسخ اَتے ثلث دیاں بے شمار طرزاں اِچ لکھݨ دا اُنہاں کوں عبور حاصل ہَا۔ اینویں ای وسط ایشیاء اِچ کلیم رقم دے لکھے ہوئے خطِ نستعلیق دی مقبولیت وݙے عروج تے ہئی۔ خطِ نستعلیق اِچ اُنہاں دا وکھرا انداز ہا اصل اِچ اُنہاں دے استادِ گرامی دی تحریر دی طرحاں ایرانی اَتے لاہوری طرزاں دا درمیانی اَتے خوبصورت ملاپ ہاَ۔ وَت علاقائی شناخت دی بنیاد تے مقبول انداز ہَا۔ ڄیڑھا ڄو فنی حلقیاں اِچ ملتانی طرزِ نستعلیق اَکھوایا۔ لنگاہ قوم دے اِے نامور قلمکار، خانوادۂ چشتیہ نظامیہ دے وݙے قد کاٹھ آلے پُتر سئیں محمد حسن خان کلیم رقم ویہویں صدی دے او آفاقی خوشنویس ہَن ڄنہاں دی مقبولیت فن دا دائرہ ٻہوں وسیع ہَا۔ کوئی مذہبی، دینی کتاب ہووے ہا، سیاسی ، سماجی جلسے دا وݙا پوسٹر ہووے ہاَ یا کوئی ٻیا لٹریچر ہووے ہَا نہ صرف ملک بھر اِچوں بلکہ وسطِ ایشیاء اِچ اُنہاں دے لکھے ہوئے اَتے نقاشی نال سڄے ہوئے فن پارے نادر ہوندے ہَن۔
ٻاہرلے جوڑ
ونکی:ابنِ کلیم دا سرائیکی لوک ادب وِچ کَم ونکی:سرائیکی لوک فنون اَتے ابنِ کلیم ونکی:دبستان فروغ خطاطی دا لوک فنون تے پورھیا ونکی:سرائیکی لوک فنون۔ ونکی:سرائیکی وسیب دے لوک فنون ونکی:لوک فنون۔ ونکی:لوک دستکاریاں ونکی:خطاطی دا لوک فن ونکی:ملتان دے روائتی لوک فنون ونکی:لوک ثقافت
ناروے وِچ زنانیاں
چنڳّے عہدیاں اُتّے زنانیاں
٢٠١٧ء وِچ ناروے دے ترے سبھ تُوں اہم اَتے تَکڑے عہدیاں وزارتِ عظمیٰ، وزارتِ خزانہ اَتے وزارتِ خارجہ وِچ ترے زنانیاں فائز تھی ڳئیاں ہَن۔ ݙو زنانیاں ایرنا سولبرگ اَتے سیوجنسن پہلاں وی ترتیب وار وزیر اعظم اَتے وزیرِ خزانہ دے اہم عہدیاں اُتّے ہَن جاں جو بعد وِچ ہفتے تِریمت وزیرِ خارجہ دے تقرّر دے بعد اِیہ تِرِیجھا سبھ تُوں اہم عہدہ وی ہِک تِریمت دے کول آ ڳیا ہئی۔ نویں تقرریاں دے بعد ناروے دی کابینہ دے کُل اراکین دی ڳِنتری اُنوِیہہ تِھی ڳئی ہئی اَتے اِنّھاں وِچُوں وزیر اعظم سمیت ٩ تِریمتاں ہن جاں جو بقایا ݙاہ بندے مرد ہَن۔ ناروے دی تاریخ وِچ اِیہ پہلا موقع ہئی جو ہِک تِریمت وزیرِ خارجہ دا تقرّر تِھیا ہئی۔ ناروے دی اَزادی بعد ہِک سو ٻارہ ورھیاں دے دوران تِرِیہہ وزیرِ خارجہ اِیں عُہدے اُتّے رِیہے جیڑھے سبھے دے سبھے مرد ہَن۔ تاہم اِنّھاں تبدیلیاں دے بعد اِیہ روائت مُک ڳئی جو ہِک تِریمت دا اِیں عہدے اُتّے تقرر عمل وِچ آ ڳیا۔ نویں وزیرِ خارجہ اکتالِھی ورھیاں دی مِس "اینے اریکسن سوریدے" دا تعلق حکمران جتّھے (ہورے پارٹی) نال رِیہا ہِے اَتے اُوہ اِین٘دے تُوں پہلاں وزیرِ دفاع سمیت اَݨ ڳِݨت عہدیاں اُتّے کَم کر چُکّے ہِن۔
حوالہ جات
ونکی:زنانیاں ونکی:زنانیاں بلحاظ دیس ونکی:زنانیاں اَتے اُنّھاں دے متعلقات ونکی:تِرِیمتاں بلحاظ دیس ونکی:تِرِیمتاں اَتے اُنّھاں دے متعلقات
عشرہ مبشرہ
عشرہ مبشرہ کنوں مراد او ڈاہ صحابہ ہن جہناں کوں دنیا وچ ہی جنت دی بشارت ڈتی گی ہئی ۔ انہاں وچوں چھ صحابہ شہادت دے رتبے پاتے
عشرہ مبشرہ صحابہ
حضرت ابوبکر صدیق
حضرت عمر فاروق
حضرت عثمان غنی
حضرت زبیر بن العوام
حضرت ابوعبید بن جراح
حضرت سعد بن ابی وقاص
حضرت طلحہ
حضرت عبدالرحمن بن عوف
حضرت سعید بن زید
لوک ادب دے مہان٘دریاں دے چِٹّھیاں
سرائیکی لوک ادب دے نامور شخصیات، ادیباں، شاعراں دے خطوط ہک تاریخ ہوندن۔ انھاں خطوط کنوں شخصیات دے نجی حالات اَتے واقعات بارے آگاہی ملدی ہے۔
"ہک عام آدمی دے خطوط اَتے ہک ادیب دے خطوط وچ بنیادی فرق اے ہے جو اے خطوط نہ صرف ادبی تقاضیاں کوں پورا کریندن بلکہ ادیب دے دل دی ڳالھ تئیں وی پُچیندن۔ ایہا وجہ ہے جو اے خطوط بنیادی مآخذ دا درجہ رکھدن۔ہݨ تک کئی ادیباں دے خطوط چھپ چُکن تے ایں طرحاں دی نثری تحریراں کوں فن دا درجہ مل چُکے۔"
شاعراں ، ادیباں، دانشوراں ، محققیں دے خطوط، ادبی مسائل اختلافات ، مباحث کوں سامݨے گھِن آندن۔ نثری سرمایہ خطوط دے علاوہ سرائیکی ادب وچ منظوم خطوط وی لکھئے ڳئین۔ ’’سوال تیݙا، جواب میݙا‘‘ ڈیرہ اسماعیل خان دے معروف شاعر نصیر سرمد اَتے جمال الدین دے درمیان منظوم خط نویسی دی کاوش کتابی صورت وچ ۱۹۸۲ء وچ شائع تھئی ہے۔ (۱۲)
دانش وراں ، ادیباں دے درمیان خطوط، ادبی مکالمہ وی خیال کیتے ویندن۔ خط دا تحریری اَتے مفصل جواب ہک سندی حیثیت رکھدے۔ جیندی اہمیت توں انکار نی کیتا ونڄ سڳدا۔
ملائکہ
ہک ایجھی مخلوق جینکوں اساں نی ڈیکھ سگدے مگر اساڈا ایمان اے تے فرشتے ہن ـ فرشتیاں کوں منیے بغیر اساڈا ایمان مکمل نی تھیندا
وڈے فرشتے
چار فرشتے وڈے فرشتے ہن
حضرت جبرائیل علیہ السلام
حضرت عزرائیل علیہ السلام
حضرت اسرافیل علیہ السلام
حضرت میکائیل علیہ السلام
حضرت جبرائیل علیہ السلام
انبیاء کرام ڈے پیغام گھن تے امدے ہن
حضرت عزرائیل علیہ السلام
روح قبض کرݨ دی ڈیوٹی ہے
حضرت اسرافیل علیہ السلام
قیامت دے ڈیہنہ صور پھونکیسے
حضرت میکائیل علیہ السلام
بارش وساوݨاں تے روزی تقسیم کرݨی
منکر نکیر
جیں وقت بندہ مر ویندے اونکوں قبر وچ دفن کرݨ دے بعد جو فرشتے اوں کنوں سوال جواب کریندن
کراما کاتبین
انسان دے ساجے تے کابے پاسوں جو فرشتے انسان دا نامہ اعمال تیار کریندن
نوٹ
تمام فرشتے اللہ دے نور کنوں پیدا تھین
عارف ملغاݨی
عارف ملغاݨی سرائیکی دانشور ہے.
ڄم پل
تونسہ نال تعلق ہے.
کم کار
روہی ٹی وی تے وسیب ٹی وی تے سرائیکی پروگرام کیتے ہن۔
تعلیم
ایم اے سرائیکی
سردار آصف علی خان زرداری
سردار آصف علی خان زرداری سابق صدر پاکستان ہک سرائیکی بلوچ سیاست دان تے ذوالفقار علی بھٹو دے ابتدائی سیاسی ساتھیاں وچ شامل حاکم علی زرداری دے پتر ہن۔ حاکم علی زرداری بعد وچ نیشنل عوامی پارٹی وچ شامل تھی ڳئے - آصف زرداری جولائی 1955ء وچ پیدا تھئے۔ انہاں دے والد دا سندھ وچ زمیندارے دے نال کراچی اچ وی کاروبار تے سینما گھر ہئی۔
امام ابوحنیفہ دے اساتذہ
علم الادب، علم الانساب تے علم الکلام دی تحصیل دے بعد علم فقہ کیتے امام حماد دے حلقہ درس توں فیض یاب تھئے۔ آپؒ علم فقه دے عالم ہن .آپؒ دے شیوخ و اساتذہ دی تعداد چار ہزار ݙسی ویندی ہے۔ جنہاں توں اوہ وقتاً فوقتاً اکتساب علم کریندے رہے۔ امام محمد باقر تے امام جعفر صادق دی شاگردی دا فخر وی انہاں کوں حاصل ہے۔
امام ابوحنیفہؒ نے تقریباً چار ہزار مشائخ توں علم حاصل کیتا، خود امام ابوحنیفہؒ دا قول ہے" میں کوفہ و بصرہ دا کوئی ایسا محدث نی چھوڑا جس توں میں علمی استفادہ نہ کیتا ہووے."
جسمانی قُربت
جسمانی قربت، جنسی قربت دی پہل ٓلی کار تِھی تے وی اُون٘ویں دی اُون٘ویں ہِے اُوہ اِین٘ویں کائے نِھیں۔ اِین٘دے وِچ بݨیادی طور تے ہِک ݙوجھے دے نال پرِیت ہون٘دی ہِے، جین٘دے ڳَل لاوݨ تُوں گِھن تے ہَتھ پَھدَّݨ اَتے ہَتھ پَھدَّݨ تُوں گِھن تے صوفے اُتے لِٹاوݨ تئیں ہر شے رَلّی ہوئی تِھی سڳدی ہِے۔ مثال دے طور تے، ڄیکر تُہاݙا حیاتی ٻیلی تُہاݙی ڳِچّی اُتّے مالش کرݨ دی کوشِت کرین٘دا ہِے، لیکن تُساں اُون٘دے تُوں پرے تِھی وین٘دے ہِیوے تاں، اِین٘دے اُتّے غور کرو جو اِیہ ردّعمل کِتّھوں تُوں آن٘دا پِیا ہِے؟ آپݨے حیاتی ٻیلی دے نال رابطے اُتّے آپݨے وِچاراں اَتے اُون٘دے ردِّعمل اُتے بھال ݙیوݨ دی لوڑ ہون٘دی ہِے۔ اِین٘ویں اِی کہِیں وی بندے دا وَل وَل یا بغیر وجہ دے ٻیلی دی قربت کُوں اَن ݙِٹّھا کرݨ قربت دے بجائے مروّجہ رشتے وِچ کَلھیپا گِھن تے آ سڳدا ہِے۔
تکنیکی انقلاب اتے جسمانی دوری
جدید دور وِچ پورھیے آلی حیاتی، ہر پاسُوں موجود موبائل فوناں دی ڳڄکار اَتے پیشہ ورانہ حیاتی دی وجہ کنُوں تُوں کئی پرنیوے شُدہ اَتے لیو اِن ریلیشن شپ دے جوڑیاں وِچ کَلھیپا پیدا تِھی چُکّا ہئی۔ ہِک تحقیق دے مطابق، 2020ء دی کورونا وائرس دی عالمی بِماری اَتے عالمی سطح دی جَن٘درا بندی دی پارُوں ٻہوں سارے جوڑے ہِک ݙوجھے تُوں ٻیا نیڑے تِھی ڳئے کیوں جو کاروبار ٹَھپ تِھی ڳیا ہئی اَتے موبائل فون دی ڳالھ مُہاڑ دا دور کُجھ حد توڑِیں موقوف تِھی ڳیا ہئی۔ تہُوں جَن٘درا بندی دے مُکَّݨ دے بعد اِیہ صورتِ حال وَلا پہلاں آلی کار تِھی ڳئی۔
حوالہ جات
ونکی:Category:ذال مرد دا رشتہ ونکی:Category:حیاتی ٻیلی نال ساک ونکی:Category:لوکاں دے آپت وِچ رابطے ونکی:Category:نسائیت اَتے جذباتیت ونکی:Category:قریبی تعلقات
ابنِ بطوطہ دا ہک واقعہ
ابنِ بطوطہ لکھدے کہ:
"جیہرلے اساں شہرِ صَنُوب وچ داخل تھئے تاں اتھوں دے لوگاں نے ݙٹھا کہ اساں ہتھ ٻدھ کے نماز نی پڑھدے۔ اتھوں دے لوگ حنفی المذہب ہن تے مذہبِ امام مالک تے اُس دی نماز توں واقف نی تے نی ڄاݨدے کہ مالکی مذہب وچ وی بہتر ایہو ہے کہ نماز دے دوران ہتھاں کوں ݙوہاں جانب تلے لٹکا ݙتا ونجے۔ اُنہاں وچوں بعض افراد ݙیکھ چکے ہن کہ حجاز و عراق دے روافض ہتھ ٻدھ کے نماز نی پڑھدے، لہٰذا اُنہاں نے ساݙے تے رافضی ہووݨ دی تہمت لائی۔ اُنہاں نے ساݙے کولوں ایں بارے وچ پوچھا۔ سو اساں ݙسا کہ اساں مذہبِ مالکی دے پیرو ہیں لیکن اوہ قائل نہ تھئے تے بدگمانی اُنہاں دے دل وچ پیہہ ڳئی، تݙاں تک کہ نائبِ سلطان نے ساݙے کیتے ہک خرگوش بھیڄا تے ہک خادم کوں مأمور کر ݙتا کہ اوہ ساݙے تے توجہ رکھے تے ݙیکھے کہ اساں اُس دے نال کیا کریندے ہیں۔ سو اساں اُونکوں کوہہ کے پکایا تے کھا گھدا۔ خادم، نائبِ سلطان دی جانب ول ڳیا تے اونکوں اِس وہاݨی دی خبر ݙتی۔ سو اوں ݙینہہ اساں اِس تہمت توں چھٹل تھئے تے بعد وچ اُنہاں نے ساݙے کیتے ہک ضیافت بھیڄی، کیونکہ روافض خرگوش نی کھاندے۔"
امام ابوحنیفہ دے شاگرد علماء
حضرت امام ابو حنیفہؒ دے ہک ہزار دے قریب شاگرد ہن جنہاں وش چالیہہ افراد بہت ہی جلیل المرتبت ہن تے اوہ درجۂ اجتہاد کوں پہنچے ہوئے ہن۔ اوہ آپؒ دے مشیرِ خاص وی ہن۔ انہاں وچوں چند دے ناں ایہ ہن :
علاوہ ازیں قرآن حکیم دے بعد اہل سنت و الجماعت دی صحیح ترین کتاب صحیح بخاری دے مؤلف امام محمد بن اسماعیل بخاری تے دیگر وݙے وݙے محدثین کرام آپؒ دے شاگرداں دے شاگرد ہن۔
ابوحنیفہ دے اہم تصانیف
آپ دی چند مشہور کتب درج ذیل ہن :
تے انہاں دی احادیث وچ تصانیف دی تعداد 27 دے قریب اے۔
پاکستان دے اخبار
پاکستان دے اخبار
فہرست [غائب کریں] 1 اردو 2 انگریزی 3 بلوچی 4 پشتو 5 پنجابی 6 سرائیکی 7 سندھی
[ترمیم] اردو
روزنامہ آج پشاور، اسلام آباد، ایبٹ آباد روزنامہ الاخبار، اسلام آباد روزنامہ اوصاف، اسلام آباد روزنامہ عوام، کراچی روزنامہ القمر، اسلام آباد روزنامہ ایکسپریس، کراچی، لاہور، اسلام آباد، پشاور، ملتان، فیصل آباد، گوجرانوالہ، سرگودھا، رحیم یار خان روزنامہ امروز، کراچی روزنامہ اسلام، کراچی، لاہور روزنامہ جنگ ، کراچی، لاہور، راولپنڈی، ملتان روزنامہ مشرق، لاہور روزنامہ نیا زمانہ، لاہور روزنامہ پاکستان، لاہور روزنامہ دین، کراچی، لاہور روزنامہ گوجرانوالہ ٹائمز، گوجرانوالہ روزنامہ جسارت، کراچی روزنامہ خبریں، لاہور روزنامہ ملت، لاہور روزنامہ نوائے وقت، لاہور روزنامہ امت، کراچی ہفت روزہ غزوہ ، کراچی,لاہور
ترمیم] بلوچی
نوای وطن، روزنامہ کوئٹہ
[ترمیم] پشتو وحدت، روزنامہ پشاور
[
ترمیم] پنجابی
سجن، روزنامہ لاہور خبراں، روزنامہ لاہور بھلےكھا، روزنامہ لاہور
[ترمیم] سرائیکی
کوک، سات روزہ کراچی روزنامہ جھوک ملتان ـ کراچی ـ خانپور
[ترمیم] سندھی
کاوش، روزنامہ حیدرآباد عبرت، روزنامہ حیدرآباد عوامی آواز، روزنامہ کراچی ھلال پاکستان، روزنامہ حیدرآباد کوشش، روزنامہ حیدرآباد سچ، روزنامہ حیدرآباد روزنامہ شام، روزنامہ حیدرآباد سفیر، روزنامہ حیدرآباد
بھٹ شاہ
بھٹ شاہ پاکستان دے صوبہ سندھ دا ہک شہر ہے۔ اتھاں جامعہ سندھ دے یونیورسٹی آف صوفی ازم اینڈ ماڈرن سائنسز بھٹ شاہ کیمپس واقع ہے۔ بھٹ شاہ وچ سندھ دے صوفی شاعر شاہ عبدالطیف بھٹائی دا مزار وی شامل ہے۔ انہاں دا کلام صرف تنبورے تے ڳایا ویندے۔ طبلے، ہارمونیم، گٹار یا کوئی ٻیا جدید آلۂ موسیقی دا استعمال نی کیتا ویندا۔ انہاں صوفی بزرگ دی ایہ خصوصیت ہئی کہ انہاں نے پنج تاراں تے مشتمل ہک مخصوص ساز تنبورہ ایجاد کیتا ہئی۔
اسرار پبلی کیشنز
ناول بھیانک آدمی کوں ماہانہ جاسوسی دنیا نے نومبر 1955ء وچ کراچی دے نال نال "الہ آباد" توں بیک وقت شائع کیتا ہئی۔ اکتوبر 1957ء وچ ابن صفی نے اسرار پبلیکیشنز دے ناں نال ہک ادارہ قائم کیتا جس دے تحت جاسوسی دنیا دا پہلا ناول ٹھنڈی آگ شائع تھیا۔ 1958ء وچ ابن صفی، لالو کھیت توں کراچی دے علاقے ناظم آباد منتقل تھی گئے۔ جنوری 1959ء وچ ابن صفی اسرار پبلیکیشنز کوں فردوس کالونی منتقل کر چکے ہن تے ایویں انہاں کوں اپݨی تخلیقات کوں پروان چڑھاوݨ کیتے ہک آرام دہ ماحول میسر آ گیا۔ ناظم آباد دی رہائش گاہ وچ اوہ 1980ء وچ اپݨے انتقال تک مقیم رہے۔
تحصیل صادق آباد
سرائیکی وسیب دا اِیہ خِطّہ لوک تہذیب تے لوک ثقافت دا ڳڑھ ہِے۔ اِیں سانڳے اِتّھوں دے انجو انج شہراں وِچ انجو انج مزاج دے لوک رہن٘دے ہِن۔ اِتُّھوں دے لوک ادب دا تذکرہ وی ٻہوں وسیع اَتے پھیلاء آلا ہِے جیکُوں ہِک جاء تے کٹّھا کرݨ ٻہوں اوکھا کَم ہِے تہوں اِیکُوں اساں انجو انج شہراں دے ناں دے نال اُنّھاں دے لوک ادب (Folklore) دے حساب نال ونݙین٘دے ہِسے ۔
اسرار پبلی کیشنز
ابن صفی دے بقول، انہاں دے صرف اٹھ ناولاں دے مرکزی خیال کہیں ٻیاں توں مستعار گھدے ہن باقی دے 245 ناول مکمل طور تے انہاں دے اپݨے ہن۔
تحصیل صادق آباد
ضلع رحیم یار خان
جنوبی پنجاب دا ضلع رحیم یار خان، پنج ہزار سال پُراݨی تاریخ رکھدے۔ اِیندا پُراݨاں ناں ’’نوشہرہ‘‘ ہَئی۔ نواب صادق خان پنجم والی ریاست بہاول پُور نے اِیں شہر دا ناں اَپݨے وَݙے پُتر رحیم یار خان دے ناں نال رکھیا۔
جُغرافیہ
ضلع رحیم یار خان دِی تحصیل، اِیہ شہر پنجاب اَتے سِندھ دے سنگم تے آباد ہِے۔  جغرافیائی طور تے سابقہ ریاست بہاول پور دا حِصہ ہَئی اِیہ شہر رحیم یار خان توں مغرب دِر 22 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔ سابق ریاست بہاول پُور دے نواب صادق محمد خان پنجم نے 1936ء وِچ اِیں شہر دِی بُنیاد رَکھی ہَئی۔
لوک ادب
بہاول پُور ڈویژن دا سب کنُوں معیاری کُتب خانہ اِتھائیں ہِے۔ کݨک، کپاہ، گنا، اِتھوں دِیاں اہم فصلاں ہِن۔ اِیں شہر دِی تہذیب و ثقافت سندھی / سرائیکی رلواں ملواں ہِے۔
جُغرافیہ
بھٹہ واہݨ دا تاریخی مقام صادق آباد توں جمال دین والی روڈ تے 10 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔
لوک ادب
بھٹہ واہݨ دا تاریخی مقام صادق آباد توں جمال دین والی روڈ تے 10 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔ بھٹہ واہݨ بارے مشہور ہِے جو اِیہ سَسّی کُوں پیدا تِھیوݨ توں بعد صندوق وِچ بند کر تے اِتھاہوں دریائے سِندھ وِچ سَٹ ڈِتا گیا ہَئی۔
جُغرافیہ
تحصیل صادق آباد دا شہر، مونجھیاں حویلیاں، قلعیاں تے کھنڈراں ٹھیٹراں دا شہر اَکھویندے۔ 1775ء وِچ عباسیہ خاندان دے ہِک سردار احمد خان نے اِیں شہر دِی بُنیاد رَکھی ہَئی۔
لوک ادب
علم و اَدب دے حوالے نال احمد پُور لمہ ڈاکٹر ایاز احمد ایاز سہروردی، ایاز فقیر سہروردی دے ناں نال مشہور ہِے اُنہاں دِیاں معروف کتاباں روح رہاݨ، پتھر نال ٹکر کن شیشے، ڈھیر برساتاں دے بعد، شائع تِھی چُکیئن۔ ݙوڄھی اَدبی شخصیت فقیر بخت علی بخت (1887ء ۔ 2004ء) دِی ہِے۔ دیوانِ بخت، کلامِ بخت، پنجتن دِی ذات ، اُنہاں دِیاں کتاباں چَھپ چُکیئن ۔
جُغرافیہ
صادق آباد تُوں 19 کلو میٹر دے فاصلے تے قصبہ جمال دین والی اَباد ہِے۔
لوک ادب
صادق آباد تُوں 19 کلو میٹر دے فاصلے تے قصبہ جمال دین والی دے شاعر اَسد جھلݨ جنہاں دے سرائیکی لوک شاعری دے مجموعے ’’ریت دے پندھ‘‘ اَتے ’’کِھلدے پُھل‘‘ چَھپ چُکیئن ۔
جُغرافیہ
تحصیل صادق آباد کنُوں 24 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔
لوک ادب
تحصیل صادق آباد کنُوں 24 کلو میٹر دے فاصلے تے ہِے۔ سنجر پُور دے نیڑے محمد آباد وِچ مبارک اُردو لائبریری ہِے۔ مبارک شاہ جیلانی تے انیس شاہ جیلانی، علم و لوک ادب دے حوالے نال وݙے ناں ہِن۔ اِتھاں تاریخ، فلسفہ، لوک ادب اَتے 16000 (سولہاں ہزار) کتاباں دِی لائبریری ہِے۔ انیس شاہ جیلانی مرحوم اِیندے سرپرست ہَن۔ انیس شاہ جیلانی دے لکھیئے سرائیکی صنف خاکیاں دِی کتاب وِی چَھپ چُکی ہِے ۔
حوالہ جات
ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب بلحاظ خِطّہ۔ ونکی:سرائیکی لوک ادب بلحاظ ضلع۔ ونکی:وسیب دے لکھاری بلحاظ شہر ونکی:لوک ادب بلحاظ قصبہ ونکی:سرائیکی لوک ادب۔ ونکی:لوک ادب۔ ونکی:لوک فنون ونکی:سرائیکی لوک رِیت۔ ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب۔ ونکی:ڈاکٹر خالد اقبال لائبریری۔ ونکی:رحیم یار خان دا لوک ادب ونکی:رحیم یار خان دی ثقافت
ابنِ جبیر دی سیاحت
محمد ابن جبیر دُنیا دے اُنہاں چند سیاحاں دی صفِ اوّل وچ نظر آندے ہن جنہاں نے اپݨی سیاحت وچ ہک دُنیا کوں شامل کر گھدا ۔ ایہ سفرنامہ کم و بیش اٹھ سو سال پہلے دا ہے۔ ابن جبیر دا تعلق غرناطہ (اندلس) نال ہئی۔ ایہ دراصل انہاں دا سفرنامہ حج ہے جیہڑا انہاں نے ذی الحج 578ھ وچ شروع کیتا تے صقلیہ، شام، مصر، فلسطین، عراق، لبنان تے حجاز مقدس دے مکمل احوال و آثار تے مشاہدات کوں سمیٹدے ہوئے محرم 581ھ غرناطہ واپس پہنچݨ تے مکمل کیتا۔ اس سفرنامے دی اہمیت ایہ وی ہے کہ ایہ ݙوجھی صلیبی جنگاں دے زمانے دی مستند تاریخی دستاویز ہے۔
ابن جبیر جتھاں جتھاں وی ڳئے، انہاں نے اتھوں دے سیاسی، سماجی تے اقتصادی حالات دے نال نال لوگاں دے مذہبی عقائد و نظریات تے رُسوم و رواج تک تفصیل نال بیان کر ݙتے ہن۔ مزید برآں جس انداز و اسلوب وچ ایہ سفرنامہ لکھا گیا ہے، اس توں پہلے اس دی کوئی نظیر نی ملدی۔ اتھاں تک کہ ابن بطوطہ جیہے سیّاحِ عالم نے اپݨے شہرہ آفاق سفرنامے وچ متعدد جگہاں تے ’’سفرنامہ ابن جبیر‘‘ کوں بطور حوالہ پیش کیتا ہے۔ ایہ سفرنامہ چونکہ فصیح عربی زبان وچ ہئی۔ اس دے متعدد قلمی نسخے دُنیا دے مختلف کتب خانیاں وچ موجود ہن تے تقریباً تمام ترقی یافتہ زباناں وچ اس دے تراجم تھی چکے ہن.
انہاں نے غرناطہ دے حاکم دے آکھݨ تے حج دی خدمت کیتے بحری رستے توں سفر اختیار کیتا تے جبل طارق توں تھیندے ہوئے اسکندریہ پہنچے. انہاں نے اس بحری سفر دے دوران جنوبی افریقہ وچ اس مسلمان گھراݨے کوں وی ݙٹھا جس دی عورتاں تے ٻالاں کوں بطور غلام فروخت کر ݙتا گیا. انہاں نے سسلی دے ساحل تے اپݨے بحری جہاز دے شدید سمندری طوفان وچ گِھر ونجݨ دا وی تزکرہ کیتا. اوہ مصر دے سلطان صلاح الدین بن یوسف دا تذکرہ وی کریندے ہن. قاہرہ وچ مدرسیاں دی کثرت توں اوہ کافی متاثر نظر آندے ہن. ابن جبیر نے مکہ، مدینہ، دمشق تے باقی شام دی وی سیاحت کیتی.
سرائیکی وسیب دی ماحولیات
سرائیکی تہذیب دی رد تشکیلیت دے بعد نوتشکیلیت آلے پاسے آؤں تاں اساں اے ڄاݨ سڳدے ہیں جو، ہاکڑہ کالی بانگاں (بھارت) گوملا، گومل، (ڈیرہ اسماعیل خان)، گنویری والا، چولستان، موہنجو ڈیرو (سندھ) ہڑپہ (ساہیوال) مول استھانہ / مول استھان / مولستان / مولتان حال (ملتان) ہکے دور دی تہذیب دیاں قدیم نشانیاں ہن۔ اے علاقے قدیم وادیٔ سندھ دی تہذیب تے ثقافت دی اگیندری نمائندگی کریندے ریہن۔ملتان شمالی وادیٔ سندھ دا ہک وݙا مرکز ریہے۔ جیندی حکومت وچ دہلی کابل تے مکران  جئیں علاقے شامل ریہن۔
مستنصر حسین تارڑ جنہاں دا تعلق ساہیوال نال ہے انہاں آپݨے ناول، بہاؤ وچ ساݙی وسوں دی اڄوکی سرائیکی تہذیب تے زبان کوں کالی بانگاں ،بھارت چولستان ہڑپہ ساہیوال تے موہنجو دڑوکوں دریاے گھاگھرا ،ہاکڑہ دے ٻنے آباد تہذیب دے اساطیری حوالہ جات نال پیش کیتے ۔جیندا ہک زنانہ کردار ،پاروشی آپݨے زمانے دے ماحولیاتی ارتقاء دے تصور کوں پورے وکھرپ تے سݨہپ دے نال پیش کریندے۔
مستنصر حسین تارڑ دا ناول ،بہاوء، سرائیکی وسیب دی قدیم ماحولیات تے قدیم جغرافیے داہک اہم منظر نامہ اے۔
قدیم ،کالی بانگاں بھارت راجھستان سابقہ ریاست ،بہاولپور ،چولستان ،سابق ساہیوال ملتان ،اجوکے سرائیکی وسیب دے اضلاع اندرون سندھ دی قدیم سرائیکی وسوں خاص کر زرداری تالپوری خانداناں دی زبان ،دراوڑ تے اوچ شریف کنوں اندرون خیبر پختونخواہ گومل ،گوملا ،اڄوکے ڈیرہ اسماعیل خان تئیں اے سارے علاقے سرائیکی وسوں تے سرائیکی تہذیب تے ثقافت دے ڳنڈھپ دا گوڑھا حوالہ ہن جیڑھاجو وادیٔ سندھ انڈس دا مکھ متھا ہے پیا۔
ڈاکٹر حمیرا اشفاق آپݨے ہک مضمون، بہاو، تاریخ و تہذیب کا سنگم، وچ لکھدئین جو:"ناول، بہاوء، قبل تاریخ کے دور کی باز آفرینی کرتا ہے جب دریائے سندھ کی گھاٹی میں شمال مغرب کی جانب سے آریائوں کی آمد شروع ہو گئی تھی۔حالانکہ اس دور کی جو ۲۳۰۰ ق۔م سے ۱۷۵۰ ق۔م پر مبنی مربوط تاریخ نہیں ملتی،لیکن کھداٗیوں سکوں مہروں برتنوں اور اوزاروں وغیرہ کی مدد سے مئورخین نے جنوب ایشیاء کی اس عظیم تہذیب پر تحقیقی نتائج برآمد کیے ہیں۔"ترجمہ:       ناول بہائو تاریخ کنوں پلے دی ڳٓلھ کریندے جݙاں دریائے سندھ دی گھاٹی وچ شمال مغرب دی طرفوں آریاواں دا آوݨ شروع تھی ڳیا ہئی۔ ایں دور ۳۲۰۰ق۔م کنوں ۱۷۵۰ تئیں دی کئی پکی تریخ نی ملدی لیکن کھدائیاں سکے، مہراں ولتن تے اوزاراں دی مدد نال تاریخ دا ناں جنوب ایشیادی ایں عظیم تہذیب بارے تحقیقی نتیجے برآمد کیتن۔
ٻاہرلے جوڑ
ونکی:سرائیکی لوک ادب۔ ونکی:سرائیکی لوک رِیت۔ ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب۔ ونکی:ڈاکٹر خالد اقبال لائبریری۔ ونکی:سرائیکی وسیب دی ماحولیات ونکی:سرائیکی وسیب دی تہذیب
ہماچل پردیش
ہماچل پردیش (ہندی: हिमाचल प्रदेश) شمالی بھارت دی ہک ریاست جیہڑی 21,495 مربع میل (55,670 مربع کلومیٹر) دے رقبے تے محیط ہے۔ ایندے سرحداں شمال وچ جموں و کشمیر، مغرب تے جنوب مغرب وچ پنجاب تے جنوب مشرق وچ ہریاݨہ تے اتراکھنڈ تے مشرق وچ تبت دے خودمختار علاقے نال ملدن۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
سلسلہ تعارف بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد دے مقامی شعراء تے ادیب۔۔۔۔
خلیل احمد خلیل
سلسلہ تعارف بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد دے مقامی شعراء تے ادیب۔۔۔
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ خلیل احمد
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ خلیل
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ حاجی غلام رسول
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ لدھیڑا
سکونت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔چاہ لدھیڑا درابن خورد
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ پرائیویٹ انڈسٹری میں سیکورٹی
تعلیم۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ ایف اے
رابطہ نمبر۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
پئی موت قر يب نظر دی ہیے
شالا راضی رب رحمان تھيوے ۔
کرے معاف  گناه  ميں  عاجر  دے
سکرات توں جند  آسان تھيوے
اوندی رحمت عیب چھپا ݙیوے
شالا کرم دا خاص میزان  تھیوے
جݙاں قبر ءچ رات خلیل آوے
شالا وارث ولی سلطان تھيوے۔
حکیم راقش
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔غلام فرید
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔حکیم راقش
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔مرحوم اللہ وسایا
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔بھٹی
جاہ پیدائش۔۔۔۔ درابن خورد
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔حکمت
رابطہ نمبر۔۔۔۔۔۔۔۔۔03457018398
صدر بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد
تصانیف۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
ݙو=........پہلا سرائیکی مکمل قائدہ
(اکھریں دی ڄاݨ)
ترائے=۔۔۔۔۔۔۔۔سہرے مدنی دے
چار=۔۔۔۔۔۔حبیب خدا ولادت مبارک
جے مسلم قوم دا فرد ہیویں
ظلمات
ت دے نال مقابلہ کر ۔۔۔۔
اے  دنیا ہیے صدمات  بھری
کورونا وباء
کورونا وائرس دی وباء ہک عالمگیر وبا ہے جیہڑی کورونا وائرس مرض دے پھیلݨ نال دنیا بھر وچ پھٹ پئی ہے۔ ایں وباء دا باعث سارس کووی 2 نامی وائرس ہے جیندی بناء تے انساناں دا نظام تنفس شدید خرابی نال دوچار تھی ویندے۔ دسمبر 2019ء وچ چینی صوبہ ہوبئی دے شہر ووہان وچ وبا دا ظہور تھیا تے ایں برق رفتاری نال پھیلا کہ چند ہی مہینیاں دے بعد 11 مارچ 2020ء کوں عالمی ادارہ صحت (WHO) نے اینکوں عالمی وبا قرار ݙے ݙتا۔ 27 مارچ تک 190 ملکاں دے مختلف خطیاں وچ ایں وبا دے 5 لکھ انونجاہ ہزار توں زائد متاثرین دی اطلاع آچکی ہے جنہاں وچوں 24 ہزار ہک سو افراد ایں مرض توں جانبر نہ تھی سڳے تے لقمہ اجل بݨ ڳئے، جبکہ 1 لکھ اٹھاویہہ ہزار متاثرین دے صحت یاب ہووݨ دی اطلاع ہے۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
حکیم راقش
صدمات دے نال مقابلہ کر۔۔
تیݙی قلم کلیم دا  اعصاء ہیے
آفات دے نال مقابلہ کر۔۔۔۔۔۔۔۔
حالات کنوں مجبور نہ تھی
حالات دے نال مقابلہ کر۔۔۔۔۔
ہائیکو
ہݨ وی ٻڈھڑی دے ٻال نہیں سمدے
ہݨ وی کٹوی دے وچ پتھر پکدن
ول عمر بن خطاب آوے ہا ۔۔۔۔۔۔۔۔۔
غزل
جݙاں  کہیں ستم  دا اثر ݙیکھدے ہئیں
ستم گر دے وکھرے ہنر ݙیکھدے ہئیں
جتھاں پھل دی قیمت توں پھل مہنگےہوون
اتھائیں بھنے پکھیاں دے پر ݙیکھدے ہئیں۔۔
وسبے   دے  ہر  ہک چوراہے  تے  راقش
دیگر دے رڃئیں دا شر ݙیکھدے ہئیں۔۔۔
نوید قمر
نام۔۔۔۔۔۔۔۔۔ ۔ محمد نوید
تخلص۔۔۔۔۔۔۔ ۔ قمر
ولدیت۔۔۔۔۔۔۔ ۔ خدابخش
قومی شناخت ۔ ۔۔۔۔۔۔۔۔بلوچ
جاہ پیدائش۔۔۔۔۔۔۔درابن خورد
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔tyloring
ݙوہڑا
آخری لائین
تو قمر پیر تے ھتھ آدھیں میں ہتھ تے پیر وی نئیں رکھدا
باذبلوچ
ناں۔۔۔۔رئیس بلوچ
تخلص۔۔۔۔۔۔باذ بلوچ
ولدیت ۔۔۔۔بشیر احمد مرحوم
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔بلوچ
جاہ پیدائش۔۔۔۔ درابن خورد
تعلیم۔۔۔۔. میٹرک تے ڈپلومہ آٹو اینڈ فارم
غیور بخاری دی حیاتی
سرائیکی شعری ادب اپݨے ارتقاء دیاں منزلاں طے کر تے اڄوکے دور اچ ہک ایجھا سوہݨا موڑ گھِندا پئے جیندا مستقبل قریب اچ منہ متھا مزید سوہݨا تھی ویسی .. فنی فکری طور تے سرائیکی لوک شاعری اچ تھیوݨ والے نویں تجربات اینویں لڳدے ٻہوں جلد ادب دے آسمان تے ستاریں دی مثال کھِنڈ ویسن.. نواں ڈکشن، نویں موضوعات نال نِسردا ہویا ادب جڳ جہان اچ اپݨے سُݨہپ نال عزت تے شہرت دا سبب بݨسی.. سوشل میڈیا تے ایں تِکھے انٹرنیٹ دے دور اچ وی ایہ کمال ھے جو سرائیکی کتاباں چھپدیاں وی پیئن تے پڑھیندیاں وی پیئن، کتاب پڑھݨ والے لوکاں دی تعداد وچ جِتھاں کمی آئی ھے، اُتھاں ادب کوں سُڄاک اکھ نال ݙیکھݨ والا سنجیدہ قاری وی ملیے، جیئں 'کتاب' کوں حالی توڑیں اپݨی حیاتی توں انج نی تھیوݨ ݙتا.. ایہ ساریاں ڳالھیں میں ادا سیئں غیور بخاری دی کتاب "" حیاتی "" کوں پڑھ کے محسوس کیتین..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
باذبلوچ
مصروفیات۔۔۔۔۔۔ڈرائیونگ سعودیہ
غیور بخاری دی حیاتی
ادا غیور بخاری دی 'حیاتی' میکوں جݙاں مِلی تاں میں  اوندا دیباچہ پڑھݨ شروع کیتا.. اُنھاں دی حیاتی اُتے لکھی ایں بھر پور تحریر کوں پڑھدیں پڑھدیں میݙیاں اکھیں نم تھی ڳیاں، ایں کیفیت دا احساس میکوں اوں ویلے تھیاجیڑھیلے ایہ لفظ پڑھدی پئی ہم...... '''بُکھ ہوٹھے ٹٻری سودھا وسیب توں لݙا ونڄݨ والا مزدور ہووے، یا پورہیا پال کریندی دھرتی ڄئی، دھرتی ڄئی دی سُہاڳݨ حیاتی ہووے یا رنڈیپے دا روڳ ہجر دی رات ہووے یا وصال دا حیاتی بھریا پل ایہ سمورے رنگ، رانداں، کھیݙاں یاداں، پل، ݙُکھ سُکھ اتے بُکھ تریہہ.... میݙی حیاتی ہِن.....''' سُدھ نی کیڑھے ویلے.... کتاب دے ݙُدھ وانگوں چِٹے کھیر پنّے تے اکھ دے عرش توں ہک بھاہ وانگوں ٻلدی ہنجھ دا قطرہ ڈھہہ تے برف بݨ ڳیا.. میکوں ایں ڳالھ دا شدت نال احساس تھیا جو میں کتاب دے پیش لفظ وچ کتھائیں ونڄیج ڳئی ہامی.. میں ادے غیور بخاری دی شاعری توں پہلی واری باضابطہ طور تے اوں ویلھے سُونہی تُھیّم جݙاں "'سرائیکی عوامی تریمت تحریک"' بݨی اتے اساں پہلا پروگرام ماء ٻولی دا کراچی آرٹس کونسل اچ منایا..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
باذبلوچ
رابطہ نمبر 03471968966
تعارفی کلام۔۔۔۔۔
غزل دے کجھ شعر
غیور بخاری دی حیاتی
میں تے ادی نینا پروگرام دی کمپیرنگ کرݨی ہئی اساں سرائیکی شعراء دا انقلابی کلام کٹھا کرݨ شروع کیتا تاں میکوں شکیل انجم سیئں، غیور بخاری دی سرائیکی انقلابی نظماں تے مشتمل کتاب "سِر دھرتی دی ویل" ݙتی.. جیکوں پڑھ کے میں دھرتی دے ݙُکھاں دی ڈھیر ساری واقف تھیّم، اوں کتاب اساݙا  پروگرام اچ ڈھیر سارا ساتھ ݙتا.. میں،ادی نینا، ادی رابعہ تے بھنڑیجی ذونیرہ
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
تعارفی کلام۔۔۔۔۔
محبت دے بیماراں کوں بیماری اے ازل دی ھے
سجݨ تئں پہنچ سڳدے نیں لچاری اے ازل دی ھے
غیور بخاری دی حیاتی
"'سِر دھرتی دی ویل"' وچوں ڈھیر ساری شاعری اوں پروگرام اچ پڑھی.. غیور بخاری دی کتاب "'سِر دھرتی دی ویل"' پڑھ کے اینویں لڳدا پیا ہا جیویں ایہ لاوارث تے بے وسیلے لوکیں دی فریاد ہووے.. اڄوکے دور دے مظلوم تے بے زبان سرائیکیاں دا انقلابی نصاب ہووے..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
تعارفی کلام۔۔۔۔۔
ملے ہن نین ازلاں توں خماری اے ازل دی ھے
غیور بخاری دی حیاتی
"سِر دھرتی دی ویل" تے اشاعت دا سن 2014ء لکھیل ھے، اتے "حیاتی"ایں سال اکتوبر 2021ء اچ چھپ تے آئی ھے، جیرھی '"سِر دھرتی دی ویل"' توں یکسر مختلف ھے.. "' حیاتی "' فنی فکری طور تے غیور بخاری دے علمی ادبی قدکاٹھ دی بشارت ھے..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔اللہ نواز
غیور بخاری دی حیاتی
ادا غیور بخاری ہک اݨ تھک شاعر ھے، جیئں ٻہوں تھوڑے ویلھے وچ سرائیکی ادب اچ ڈھیر سارا ودھارا کیتے.. غیور بخاری 4اپریل 1983ء کوں سرائیکی زبان و ادب دے ہک عظیم شاعر 'سید احمد حسن پُرسوز بخاری' دے گھر اکھ کھولی، غیور بخاری دا ناں اُنھاں دے چاچے تے عظیم انقلابی شاعر 'سید خورشید بخاری' رکھیا.. گھر اچ علمی ادبی ماحول ہووݨ پاروں طبیعت اچ شوخی تے شاعرانہ جاڳ غیور بخاری کوں چھٹی والی رات توں ہی شاید ݙاݨ دی صورت اچ مِلی ہوسی.. پُرسوز بخاری سیئں دی خواہش تے خواب کوں تعبیر مِلی تے اُنھاں دی شاعری اچ غیور سانگے منگی ڳئی دعا ایں مصرعے دی صورت اچ وسیب دے سامݨے آئی.....
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔نواز
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔محمد رمضان
ووہان
ووہان (لاطینی: Wuhan) ہک ملین آبادی دا شہر ہے جیہڑا چین وچ واقع ہے۔ ایندی مجموعی آبادی 10,120,00 افراد پر مشتمل ہے، ایہ ہوبئی صوبے اچ واقع ہے۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔قریشی
غیور بخاری دی حیاتی
؎میݙے پُرسوز پورہیے کوں رنگ لڳ پووے میݙا 'غیور سیئں' تھی لکھاری ونڄے
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
جاہ پیدائش۔۔۔۔ کوٹ ولی داد تحصیل کلاچی
سکونت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔درابن خورد
غیور بخاری دی حیاتی
ایہ مصرعہ پُرسوز بخاری سیئں دی ہک نظم 'میلادِ رسولؐ' دا ھے.. رسولؐ پاک دا سہرا لکھ کے شاید موکھ 'غیور بخاری' دی صورت اچ منگی ڳئی، دعا جیلے مقبول تھئی اوں ویلھے تیئں پُرسوز بخاری سیئں اپݨی ابدی حیاتی دا پندھ طے کر چُکیے ہن..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
تعلیم۔۔۔۔.۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔میٹرک
غیور بخاری دی حیاتی
"'حیاتی "'ادا غیور دی 5 کتاب ھے..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ذاتی کاروبار
رابطہ نمبر۔۔۔۔۔۔۔۔۔03229821105
غیور بخاری دی حیاتی
'"حیاتی"' کتاب دے مُکھ پنے کوں ݙیکھ کے ایویں لڳدے جیویں او دھرتی دے پُھلاں کوں ݙُکھ تے مونجھ توں کڈھ کے کوئی نواں زمانہ ݙکھاوݨ چہندے.. کتاب دے مُنڈھلے پنیاں اُتے ہک صفحے تے سنگریا ایہ شعر
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
اللہ نواز
سرپراست اعلیٰ۔۔ بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد تحصیل پروآ ضلع ڈیرہ اسماعیل خان
غزل
سانگے عمراں دے پل ءچ تروڑی ڳیۓ
غیور بخاری دی حیاتی
؎وت نویاں آساں دا ݙیوا ٻل ڳیا
ابنِ صفی دے ادبی خدمات
سن 1948ء وچ عباس حسینی نے ماہنامہ نکہت دا آغاز کیتا۔ شعبہ نثر دے نگران ابن سعید (پروفیسر مجاور حسین رضوی) ہن جبکہ ابن صفی شعبہ شاعری دے نگران مقرر تھئے۔ رفتہ رفتہ اوہ مختلف قلمی ناواں توں طنز و مزاح تے مختصر کہانیاں لکھݨ لگے۔ انہاں قلمی ناواں وچ طغرل فرغان تے سنکی سولجر جیہے اچھوتے ناں شامل ہن۔ سن 1948ء وچ نکہت وچ انہاں دی پہلی کہانی فرار شائع تھئی۔
غیور بخاری دی حیاتی
مونجھ دا کوجھا اندھارا ٹل ڳیا
؎روھی والے رِیتاں بُھل ڳن کھیر ڄمیندے کائنی..
کیݙا ݙُکھ ھے ڳاوی لسّی ہُݨ وُلڑیندے کائنی..
پہلے دور اچ لوک ہَن اہدے کھیر گناہ ھے ویچݨ..
اڄ دے دور اچ سکھڑاں چاہ لو کھیر بچیندے کائنی..
سرائیکی وسوں دی ایہ ہک رِیت ہئی جو لوک ݙُدھ پُتر دی خیر ہووی دی دعا ݙیندے ہن، وقت پاسہ پتریے تاں بُکھ ݙُدھ جھئیں حسین نعمت کوں ویچݨ تے مجبور کر ݙتے، پُتریں دی جوانی کوں رزق دا گُھݨ کھا ڳئے.. پیت پریت تے رِیت مردی مُکدی ویندی ھے، لوکیں دے مزاج بدلدی رُت اچ بدلدے ویندن.. غیور بخاری کوں لوکیں وچ آنوݨ والی تبدیلی دا ݙُکھ نی بلکہ اُنھاں رِیتاں دے مر ونڄݨ دا ارمان ھے جیڑھیاں اساݙی وساخ دی رونق ہوندیاں ہن.. ادا سئیں  غیور بخاری دی سُنڄاݨ مزاحمتی شاعری ھے، لیکن میکوں پہلی واری ادا  غیور دی شاعری وچ رومانوی شاعری دا حُسن وی ݙیکھݨ کوں پیا مِلدے اتے ایں ڳالھ تے وی یقین مزید پختہ پیا تھیندے جو ہر شاعر دے دل دے کہیں کونے وچ رومانس وی رہائش پذیر ہوندے.. غیور بخاری دی رومانوی شاعری وی لاجواب ھے.. رومانوی رنگ کوں وی اپݨی فِکری وݙائی نال ایں بیان کریندے.....
جیویں اوندا پُھل دے وانگوں چہرہ تھیندا ویندے..
اونویں میں توں یار غزل دا مطلع تھیندا ویندے..
ادا غیور مزاحمت تے رومانویت دے رنگیں وچ رچیا وسیا شاعر ھے، اتےشاعر ہک صوفی ہوندے تے سچے صوفی دی نشانی ایہ ھے جو او ہر سماجی بُرائی کوں چنگائی اچ بدلݨ دا تݨ مریندے، غیور بخاری دی شاعری وچ ایہ ڳُݨ وی مزاحمت تے رومانویت وانگوں بکھدا کھڑے.. او شدت پسندی دا مخالف ھے، امن، محبت تے بھرا بھرپی دا قائل ھے.. تہوں اوندی شاعری وچ انسانیت نال محبت دی جھلک وی سامݨے آندی.. ہک شعر ݙیکھو....
؎فرقہ نہ پُچھ غریب توں روٹی دا حال پُچھ..
جھیڑا نی ٹھیک شہر وچ رُلدے فقیر نال.. ہک ٻئی جاہ تے اہدن
مذہب مسلک قوم دا جھیڑا ہک پاسے تے رکھ تے سانول..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
غزل
جیڈاروندی رھیاں میکوں چھوڑی ڳیۓ
اوندے یاداں دے دریاکوں چاڑاجوأۓ
ونگ ونگ تےلکھایا ھامی ناں اوندا
ونگاں تروڑی ڳیۓ ٻاہنہ مروڑی ڱیۓ
وسوں وسبے تےنچدی قریہ ڈٹھی
پانڑیں بدلاں دے وچوں نچوڑی ڳیۓ
غیور بخاری دی حیاتی
بھانویں جو ݙُکھیں دی ہمسفر ھے ساݙی حیاتی..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
غزل
اندے متھے لڳن تھٸ ندامت نواز
اساں جھکدے ڳیۓھتھ جوڑی ڳیۓ
غیور بخاری دی حیاتی
ولا وی لڳدے پُھلیں دا گھر ھے ساݙی حیاتی..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
ناں ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔محمد جان
غیور بخاری دی حیاتی
کہیں دیاں اکھیں دے وچ نماݨے اساݙے خواب اِن..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔مسلوب
ولدیت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔اللہ ݙتہ
غیور بخاری دی حیاتی
کہیں دیاں ہنجوں دے نال تر ھے ساݙی حیاتی..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
قوم۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔پتافی بلوچ
جاہ پیدائش۔۔۔۔۔ہزارہ کچہ تحصیل پروآ
غیور بخاری دی حیاتی
توں اپݨی قسمت دا آپ پندھ کر ہمیش جیویں..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
ڈیرہ اسماعیل خان
سکونت۔۔۔۔۔۔۔۔. درابن خورد
غیور بخاری دی حیاتی
تیݙے مقدر توں بے خبر ھے ساݙی حیاتی..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
تعلیم ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ایف اے
غیور بخاری دی حیاتی
اساں اندھارے دے معتقد کیوں غیور تھیووں،،
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔جاب تے زمیندارہ،
رابطہ ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔03469502544
غیور بخاری دی حیاتی
غلام لوکیں کیتے سحر ھے ساݙی حیاتی..
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
03229095147
غیور بخاری دی حیاتی
ٻاہرلے جوڑ
ونکی:سرائیکی لوک شاعری ۔ ادی سعدیہ شکیل دی لِکّھت۔ ۔ ۔ ۔ ۔ ونکی:سرائیکی لوک پہناوے ونکی:سرائیکی لوک ادب ونکی:سرائیکی لوک رِیت ونکی:سرائیکی وسیب دا لوک ادب
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
مسلوب پتافی
بانی و جنرل سیکریٹری بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد تحصیل پروآ ضلع ڈیرہ اسماعیل خان
تصانیف۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
ہک=۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔علامتی اکھر
ݙو=۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔وینڈلے
(عنقریب آلی ان شااللہ)
ݙوھڑا
آے   عشق   سلامت   توڑ   نبھا
بھانویں رڳ رڳ دے وچ رچدا ونڄ
بھانویں  مجنوں  کر  یا سسی  کر
انھاں درد فراق دے ڳالھیں کوں
توں تیراں دے نال تچھدا ونڄ
میڈے دل دی ݙوہری نازک ہئی
پر بݨ مسلوب تے مچدا ونڄ
نظم
ٻلا   کیشے  تاڑی   ٻیٹھے
کیتی  دل  قوراڑی  ٻیٹھے
ابنِ ماجہ دے علمی خدمات
امام ابن ماجہ نے ترے اہم کتاباں لکھن:
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
نظم
ہکے  پاسے   دید   دیوانی
خس نہیں چیندا دلبر جانی
مونجھ مصلی ہنجھ دی تسبیح
نیتی   ٻیٹھے   حسبی  حسبی
چوہے ݙیکھ سیاݨے تھی ڳئے
میݙا  کھیر   لٻاݨے  پی  ڱئے
ٻلے  دا  میں  ݙٹھے  حال
ملدے   سبق   نال   مثال
اڄ  مسلوب  آ  کٹھے تھیوو
اپݨاں حصہ کھس کے پیوو۔
نظم
پل   دریا  توں   کتا   ٹپے
اپݨاں ݙیکھ پچھانواں نپے
حسد کیتوس ،لالچ کیتوس
آپݨے آپ کوں بے لڄ کیتوس
اوکوں ݙیکھ کے بھونکݨ پئےڳئے
اڄ دا قصہ ہئی لالچی کتا
ٻوٹی وانجھ کے او پئی ستا
ٻس مسلوبا ڳالھ صفا ہیے
لوبھ یا لالچ بری بلا ہیے
غلام قاسم قاصد
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔غلام قاسم
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔قاصد
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔اللہ وسایا
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔بلوچ
جاہ پیدائش۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ درابن خورد
سکونت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔درابن خورد
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ڈاکٹر
رابطہ نمبر۔۔۔۔۔۔۔۔۔03457332330
نائب صدر۔۔ بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد تحصیل پروآ ضلع ڈیرہ اسماعیل خان
نمونہ کلام
قطعہ
میکوں کناں تو ݙورا کر
یا  ٻالاں دا  آلا  گھن گھن
یا  صبراں  دا  خزانہ  ݙے
یا بھکھ دی اے بلا گھن گھن
میݙا مالک میݙے کولوں
میݙے اکھیں ولا گھن گھن
کلیم عثمانی
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ محمد کلیم
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔عثمانی
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔محمدسلیم
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔بلوچ
جاہ پیدائش۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ درابن خورد
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا ۔۔۔۔۔۔۔۔ سئیں ہک ڈو گزارشات کرن چنہداں جناب دی خدمت وچ ،
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
کلیم عثمانی
سکونت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔درابن خورد
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
1 ۔ اے گالھ درست اے جو 10 مئی کو سینٹ دی قائمہ کمیٹی وچ سرائیکی کوں قومی زبان بناون دا فیصلہ نئیں تھی سگیا ،پراے وی حقیقت اے جو سرائیکی سمیت ست زبانیں کوں قومی زباناں بنڑاون دا آئینی ترمیمی بل پیپلز پارٹی دے سینیٹر کریم خواجہ نے پیش کیتا ہئی پر اے بل سینٹ قائمہ کمیٹی قانون وانصآف نے حالی تک وی مسترد نئیں کیتا بلکہ ایں بل کوں چیئرمین کمیٹی سینیٹر جاویدعباسی آپڑیں صوابدیدی اختیارات استعمال کریندیں ہوئیں موخر pending کرڈتا ،تے ایں دی بجائے چار زبانیں کوں قومی زباناں بناون دا بل منظوری واسطے پیش کیتا ،جیہڑا ہی پی پی دے 2 سینٹرز سسی پلیجو ،عاجزدھامرہ نے سینٹ وچ پیش کیتا ہئی ۔
2 ۔ مذکورہ ڈوہیں بل پرائیویٹ ممبر بل ہن تے پیپلز پارٹی دے بل نئیں ،کیوں جو پیپلز پارٹی دی ہک لیجسلیٹو کمیٹی اے جیندا چیئر مین فرحت اللہ بابر اے ،پیپلز پارٹی دا ہر بل سینٹ یا قومی اسمبلی وچ پیش تھیون توں پہلے لیجسلیٹو کمیٹی کوں بھیجا ویندے جیکر کمیٹی منظوری ڈیوے تاں بل ہائوس وچ پیش کیتا ویندے ،ایندے برعکس قومی زبانیں دے ڈوہائیں بل پیپلزپارٹی لیجسلیٹو کمیٹی کوں نئیں بھجوائے گئے ،بلکہ ڈائریکٹ سینٹ وچ پیش کر ڈتے گئے ۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
کلیم عثمانی
مصروفیات۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔طالب علم
تعلیم۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔بی اے ۔۔۔۔۔۔ایم اے جاری
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
3 ۔ سینٹ دی قائمہ کمیٹی وچ منظوری نال سندھی ،پنجابی ،بلوچی ،پشتو قومی زباناں ہرگز ہرگز نئیں بن گیاں بلکہ اے حالی سینٹ وچ منظوری سانگے پیش تھیونے جتھاں ڈوترہائی اکثریت چہیدی ہوسی ،سینٹ وچ منظوری دے ٹیم کئی وی سینیٹر اٹھی کے ترمیم پیش کرسگدے جو ایندے وچ 5ویں زبان سرائیکی شامل کیتی ونجے ،ول اے بل قومی اسمبلی وچ پیش تھیسی ، اُ تھاں وی کئی ایم این اے اٹھی کے ترمیم پیش کرسگدے ۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
کلیم عثمانی
رابطہ نمبر۔۔۔۔۔۔۔۔۔03416081723
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
4 ۔ ایں پاروں اے گالھ درست کائنی جو قائمہ کمیٹی دے فیصلےبعد سینٹ دے ریکارڈ وچ سرائیکی دا ناں تھاں نئیں ریہا ،پیپلز پارٹی دی طرفوں 2013 وچ منظور کروائی گئی سرائیکی صوبے دی آئینی ترمیم ہنڑ وی سینٹ دے ریکارڈ تے موجوداے اونکوں موجودہ حکومت قومی اسمبلی وچ پیش کرکے منظور کرواسگدی اے ،جیکرچاہے تاں !
5 ۔ سینٹ دی قائمہ کمیٹی دے 12 ممبر ان ،جیندے وچوں پیپلزپارٹی دے 4 ,ن لیگ دے 4, پی ٹی آئی ،اے این پی ،ایم کیوایم دا ہک ہک ممبراے ، جے تلا کاوڑ پیپلزپارٹی تے کیتی بیٹھو اے تلا ن لیگ ،پی ٹی آئی تے وی بنڑدی اے ۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
کلیم عثمانی
!ڈپٹی جنرل سیکریٹری۔۔ بزم ادب سنیہڑہ درابن خورد تحصیل پروآ ضلع ڈیرہ اسماعیل خان
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
6۔ تہاکوں تاں صرف اے خبر اے جو ست زبانیں آلا بل سینٹ کمیٹی تو منظور نئیں تھی سگیا پر تہاکوں اے خبر کائنی جو سرائیکی سمیت ست زبانیں کوں قومی زباناں قرارڈیون دا بل 2016 وچ سینٹ وچ نامنظور وی تھی گیا ہئی ،اوں ویلھے وی اے بل سینیٹرکریم خواجہ پیش کیتا پر ن لیگ ،پی ٹی آئی دی مخالفت پاروں مسترد تھی گیا ہئی ،اوں ویلھلے کییں دی غیرت کیں نہ جاگی کہیں نوازشریف تے عمران خان دا پُتلا کیوں نہ ساڑیا! کیا تساں یا کئی سنگتی ڈسا سگدے جو سینیٹرکریم خواجہ ول ول کیوں سرائیکی کوں قومی زبان بناون دا بل سینٹ وچ پیش کریندا کھڑے کیا او سرائیکی اے ،جی نہیں ،کریم خواجہ ٹنڈومحمدخان دا سندھی اے جینکوں سرائیکی بولن وی نئیں آندی ،آخر اے کجھ دوستیں دی سالیں دی مسلسل محنت ،کشٹ دا نتیجہ ہوسی جیہڑے مسلسل لابنگ کریندے رہ گیئن ،افسوس ایں گالھ دا اے جوکہیں نئیں سوچا جو ست زبانیں دا بل سینٹ وچ پیش کیویں تھئے ،تے اے وی کہیں نئیں سوچا جو ہک واری نامنظور تھیون دے بعد ول ست زبانیں دا بل جوسینٹ وچ دوبارہ پیش تھئے تاں ایندے مقابلے وچ تساں سبھ دے دوست پلیجو صیب دی بھتریجی کیندی لابنگ نال چار زبانیں آلا بل سینٹ وچ پیش کیتا ،کہیں پلیجو صیب کن فون کرکے پچھے جو اے کم۔کیوں کیتا گئے ،ایندے پچھوں کون ہئی ،کیاتہاکوں اے وی ملوم اے جو چار زبانیں دا بل جیہڑے سندھی دانشوریں سسی پلیجو دے ہتھوں پیش کروائے انہاں دا ہک پارٹنر ہک سرائیکی دانشور وی ہے ،جیہڑا بے تاں سبھے کماں وچ خود کوں جامی چانڈیو تے نصیرمیمن دا پارٹنر اہدے پر چار زبانیں آلے بل دے معاملے وچ گھئو چا مریندے ،سردار صیب جیکر پیرا چیسو تا پیرا نوابشاہ ،لاڑکانے دی بجائے کتھاہیں آپڑیں گھر نہ پج ونجے ۔
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
نمونہ کلام
اوکھے سوکھے بابا جئیں تے خرچہ کیتی ویندے
پڑھ لکھ کے او دنیا اتے چرچہ کیتی ویندے
عثمانی ہک ݙو مرلے اتے رولا جیویں بڑے
اوہو ٻچڑا بابے اتے پرچہ کیتی ویندے
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
8۔ سردار صیب تہاکوں بہوں چنگی طراں معلوم اے جیکر پی پی پی 2013 دا الیکشن وی سرائیکی وسیب وچوں ہر گئی تاں پیپلزپارٹی دا انجام کیا تھیسی تے ایندے بدلے کون ساڈے اتے حکومت کریسی ،کیا تساں اوں بندے کوں وزیراعظم بناون چنہدو جینکوں مذاکرات سانگے طالبان آپڑاں نمائندہ نامزد کیتا ہئی ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔خدا نہ کرے جیکر پیپلز ہارٹی مک گئی تاں بیا کون اے جیہڑا تہاکوں سرائیکی صوبہ ڈیوے ،کیا اے سرائیکی قوم۔پرست جماعتاں ہک ایم پی اے ساکوں ڈے سگدین ؟؟؟؟
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
غلام قاسم
ناں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ غلام قاسم
صوفی تاج گوپانگ دے ناں کُھلا خط
9۔ سردار صیب اے جییڑے لوک تہاکوں تے عاشق بزدار کوں اج پیپلزپارٹی دے خلاف استعمال کریندے کھڑن کڈاہیں پچھیا ہیوے جوانہاں دی تنخواہ کتھوں آندی اے ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
(راݨا ابرار خالد)
سلسلہ تعارف بزم ادب سنہیڑادرابن خورد
غلام قاسم
تخلص۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ قاسم
ولدیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ ربنواز بلوچ
قومی شناخت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ بلوچ