cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
චන්ද්‍රයාගේ ජලය
චන්ද්‍ර ජලය සඳහා සාක්ෂි
ධ්‍රැවීය චන්ද්‍ර ආවාටවල මතුපිට අයිස් පැවතීමේ හැකියාව පළමු වරට යෝජනා කළේ Caltech ගවේෂකයන් වන Watson, Bruce Murray හා Harrison Brown විසිනි. 1994 දී Clementine probe චන්ද්‍ර දක්ෂිණත් ධ්‍රැවයේ ආවාට සිතියම් ගත කළේය. පරිගණක සමාකරණයන්ට අනුව 14000 km2 ප්‍රදේශයක සදාකාලික සෙවනැලි ප්‍රදේශය පවතින බැවින් එහි චන්ද්‍ර හිම පැවතීමට හැකියාවක් ඇත. ද්විත්ව ස්ථායි රේඩාරයක් ඇති කිරීමට probe රේඩියෝ සම්ප්‍රේෂණ හැකියාව යොදා ගන්නා ලදී. Clementine මෙහෙයුමේ ද්විත්ව ස්ථායි රේඩාර් පරීක්ෂණවල ප්‍රතිඵල මතුපිටට ආසන්නව කුඩා මිදුණු ජල පැකට්ටු පැවතීමට ඉඩ ඇති බව පෙන්වා දෙයි. චන්ද්‍ර ‍ගවේෂක නියුට්‍රෝන ප්‍රකාශ මානයෙන් ලබාගත් දත්ත අඟවන පරිදි ද්‍රව‍ ප්‍රදේශවල ප්‍රාවරණ වල ඉහළ ස්ථරයේ අනියම් ලෙස ඉහළ හයිඩ්‍රජන් සාන්ද්‍රණ පවතී. Clementine හා චන්ද්‍ර ගවේෂකයෙක් දත්ත මත පදනම්ව නාසා ආයතනය ඇස්තමේන්තු කර ඇති අන්දමට ඝන කිලෝමීටර් 1 ක පමණ ජල අයිස් ප්‍රමාණයක් පවතී.
1999 ජුලි මාසයේ මෙහෙයුම අවසානයේදී චන්ද්‍ර ගවේෂකය Shovmaker ආගාධයට හිතාමතාම ගට්ඨනය කරන ලදී. චන්ද්‍රයාගේ දක්ෂිණ ද්‍රවයේදී සිදු කෙරුනු මෙයින් බලාපොරොත්තු වුයේ හදුනාගත හැකි ප්‍රමාණයේ ‍ජලය විහිදෙනු ඇති බවය. භූමි පාදක දුරේක්ෂ වලින් ලබාගත් ප්‍රකාශ මාන නිරීක්ෂණ ජල සලකුණක් හෝ ලබානොදේ.
ඉතා මෑත කාලයේ එනම් 2006 දී Arecobo ග්‍රහ‍ලෝක රේඩාරයේ නිරීක්ෂණ වලින් පෙන්නුම් කළ පරිදි ඇතැම් ද්‍රවා සන්න Clementine රේඩාර් පරාවර්තනයන් ඇතැම් විට ලාබාල අගාධ වලින් උත්ෂිප්ත පාෂාණ සමග සංයෝජනය වී ඇත. ඒ සත්‍යක් නම් මෙයින් ඇඟවෙන්නේ නියුට්‍රෝන ප්‍රතිඵල ප්‍රාථමිකව අයිස් වලට වඩා හයිඩ්‍රජන් වලින් සමන්විත වන බවයි. උදාහරණ ලෙස හයිඩ්‍රජන් අණු හෝ කාබනික අණු ගත හැක. කෙසේ වුවත් මෙම දත්ත වල අර්ථ නිරූපණය අනන්‍ය නොවන අතර (අයිස් හෝ මතුපිට රළු බව නිරීක්ෂිත සලකුණුවලට හේතු විය හැක. එමෙන්ම එයින් හෙළිවන පරිදි සදාකාලික අදුරු අගාධයන් හි ජලීය අයිස් පැවතීමේ හැකියාවට මෙම ප්‍රතිඵල පාදක නොවේ.
චන්ද්‍ර හිම ගවේෂණය නාසා ආයතනයේ චන්ද්‍රයා යලි සලකා බැලීමේ කාක්ෂිකය (LRO) මෙහෙයුම සමග ඉදිරියට යනු ඇත. 2008 ඔක්තෝබර්වලදී එය දියත් කිරීමට නියමිතව ඇත. LRO හි පුවරුව මත උපකරණ විවිධාකාර නිරීක්ෂණ ලබාගනු ඇති අතර ඒවා ජලය පිළිබද තවත් සාක්ෂි සපයනු ඇත. මෙහෙයුමේ LCROSS සංඝටකය දියත් කිරීමේ රථයේ ඉහළ භාගයේ ගැටී ධ්‍රැවීය චන්ද්‍ර ආවාටයකට පතිත වනු ඇත. ඊට සමීපව කුඩා ඒෂණියක් විහිදුම් පොම්පය කරා පියාසර කොට ජලය පැවතීම හදුනා ගැනීමට උත්සාහ කරනු ඇත.
ශ්‍රී ලංකා කොටියා
ශ්‍රී ලංකීය කොටියා (Panthera pardus kotiya) ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික කොටි උප විශේෂයකි. මොවුන් ව පළමු වරට විස්තර කර ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකීය සත්ව විද්‍යාඥයකු වන පී. එඩ්වඩ් පිරිස් දැරණියගල විසින් ය.
2020 වර්ෂයේ සිට මොවුන් වඳවීයාමේ අවධානමට ලක්වූ සත්ව කොට්ඨාශක් ලෙස IUCN රතු දත්ත පොතට අනුව වර්ගීකරණය කර ඇත. 2020 වර්ෂය වනවිට වනාන්තර තුළ නිදැල්ලේ වෙසෙන කොටි ජනගහනය 800 ටත් අඩු බව අනුමාන කෙරේ. විල්පත්තු ජාතික වනෝද්‍යානය තුල බහුල වශයෙන් කොටි දැකගත හැකිය.
නාමකරණ ගැටළුව
මෙම සත්ත්වයා දිවියා යනුවෙන් ඇතැම් අවස්ථාවල වැරදියට හඳුන්වා ඇත. එසේම කොටියා යනු ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් Tiger යනුවෙන් හඳුන්වන සත්ත්වයාද නොවේ. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් Tiger යනුවෙන් හඳුන්වන සත්ත්වයා ව්‍යාඝ්‍රයා ලෙසත් Sri Lankan leopard යන සත්ත්වයා ශ්‍රී ලංකා කොටියා ලෙසත් හැඳින්වීම නිවැරදි වේ. දිවියා යන වචනය කොටියාට වඩා කුඩා බළල් පවුලට අයත් සතුන් සදහා භාවිතා වේ. උදා: හඳුන් දිවියා, කොළ දිවියා
ලක්ෂණ
ශ්‍රී ලංකා කොටියාගේ සම තැඹිලි-කහ පැහැති සම මත කළු පුල්ලි සහිතයි. ඉන්දියානු කොටියාට වඩා කුඩා පුල්ලි ඇත. පාද ආසන්නයේ දී සම සුදු පැහැයට හුරු වේ. සාමාන්‍ය පිරිමි සත්වයෙකු කි.ගෑ. 56 (රාත්තල් 124) බරින් යුක්ත ය. උපරිම වශයෙන් එය කි.ගෑ. 77(රාත්තල් 170) බරින් යුක්ත වේ. දිග සාමාන්‍යයෙන් මිටර් 1.27(අඩි 4 අඟල් 7) වේ. වලිගය සෙ.මී.86(අඩි 2 අඟල් 10) දිගින් යුක්තයි. සාමන්‍ය ගැහැණු සත්වයෙකු බර කි.ගෑ. 29) රාත්තල් 64) පමණ වේ. දිගින් මිටර් 1.04(අඩි 3 අඟල් 5) පමණ වේ. වලිගය සෙ.මී. 77(අඩි 2 අඟල් 6) පමණ වේ. ශ්‍රී ලංකා කොටියා අතීත විශාල කොටින්ගෙන් උප විශේෂයක් ලෙස පැවත එයි. මක්නිසාද යත් ලංකාවේ සිටින එකම විශාලතම බළල් පවුලේ සාමාජිකයා වන්නේ කොටියා ය. කි.ගෑ 100 ඉක්මවු කොටියන් ද වාර්තා වන්නේ ද මේනිසා ය. මෙලනින් වර්ණකය වෙනසක් සහිත මෙලනිකෘත කොටියන් ද වර්තමාන වනවිට වනාන්තර තුළ වාර්තාවේ. මෙය ඉතා කාලාතුරකින් දැකිය හැකි දෙයකි. සමහරුන් මෙය කොටින්ගේ වෙනම විශේෂයක් ලෙස වරදවා වටහාගනි. නමුත් මෙය ජානමය හේතුවක් නිසා කොටි ගහණයක් තුල කාලාතුරකින් දකින්න ලැබෙන දෙයකි. ජගුවර් සත්වයන්ගේ මෙන්ම මොවුන්ට ද සමේ වර්ණය නිසා රාත්‍රී කාලයේ දී අනෙක් සමාජිකයන්ට වඩා වාසී සැලසේ. කෙසේ වුවත් මොවුන් වාර්තා වන්නේ සතර දෙනෙක් පමණි. මාවලදෙනිය, පිටාදෙනිය සහ නල්ලතැන්න ප්‍රදේශ වලින් 2019 වර්ෂයේදී වානජිවි කාර්යංශය මගින් වනයේ අටවන ලද කැමරා පද්ධති මඟින් රාත්‍රී කාලයේ දී ඡායාරූප ගතකිරීමට හැකිවිණි. එහි එක් පිරිමි සත්වයෙකු, ගැහැණු සත්වයෙකු සහ කුඩා පැටවුන් දෙදෙනකු සහිතවයි. නමුත් නුවරඑලිය අවටින් 2020 මාර්තු සහ මැයි මස අසන්න වකවානුවක මිනිසුන් විසින් වල් ඌරන් සඳහා අටවන ලද මඳු වලට හසුවී දෙදෙනකු ජීවිතක්ෂයට පත්විය. මේ මඟින් තහවුරු වන්නේ කළු කොටින්, කොටි ගහණ තුල වර්තමානය වන විට විරල නොවන බවයි.
ව්‍යාප්තිය
ශ්‍රී ලංකා කොටියා අතීතයේ ලංකාව පුරා ව්‍යාප්ත වී පැවතිනි. නමුත් වර්තමානය වනවිට වියළි කලාපය තුල බහුල වශයෙන් ජිවත් වේ. නමුත් සුළු ප්‍රමාණයක් සිංහරාජ වනය, සමනොළ කන්ද වන රක්ෂිතය තුළ මෙන්ම නුවරඑලිය තේ වතු ආශ්‍රිතවත් වාසස්ථාන කරගෙන ජීවත් වේ. ශ්‍රී ලංකා තුළ කොටින් බහු ලෙස ජීවත් වන්නේ විල්පත්තු අභයභූමිය තුළයි. එය මුළු කොටි ගහණයෙන් 60-70% පමණ වේ.
හැසිරීම
යාල ජාතික වනෝද්‍යානයේ කරන ලද අධ්‍යයනයකින් හෙළි වී ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකාවේ කොටියන් වෙනත් කොටි උප විශේෂයන්ට වඩා සමාජශීලී නොවන බවයි. මොවුන් හුදකලා දඩයම්කරුවන් වන අතර තරුණ ගැහැණු සතුන් පමණක් ස්ත්‍රීන් කිහිප දෙනෙකු සමඟ දඩයම් කරයි. මොවුන් රාත්‍රියේ දඩයම් කිරීමට කැමැත්තක් දක්වන නමුත් උදේ සහ සවස් කාලයේ සහ දිවා කාලයේ වේලාවන්හි ද ක්‍රියාකාරී වේ. ඔවුන් ඔවුන්ගේ දඩයම් කරන ලද සතුන් ගස් මතට ගෙන යයි, එයට හේතුව තරඟකාරිත්ව සහ ගොදුරු හිඟ වීමයි. දිවියා ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම විලෝපිකයා බැවින් ගොදුරු වෙනත්ආ සතුන්රගෙන් ආරක්ෂා කර ගැනීමට අවශ්‍ය නොවේ. 2001 සිට 2002 දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ ගිණිකොනදිග වෙරළ කලාපයේ යාල ජාතික වනෝද්‍යානයේ I වන කොටසෙහි වැඩිහිටි කොටින්ගේ ගහණ ඝනත්වය කිලෝමීටර 100 කට (වර්ග සැතපුම් 39) සතුන් 17.9 ක් ලෙස ගණන් බලා ඇත. මෙම කොටස වර්ග කිලෝමීටර 140 (වර්ග සැතපුම් 54) කින් සමන්විත වන අතර වෙරළබඩ තැනිතලා සහ ස්ථිර වැව් සහ ස්වාභාවික ජල තටාක අඩංගු වේ. ශ්‍රී ලාංකික කොටියා දඩයම් කරන්නේ නිහඬව ව තම ගොදුර පසුපස හඹා යමින්, එය වේගයෙන් ලුහුබඳිමින් වේගයෙන් ගොදුරු අඩපණ කරයි. ගොදුර සාමාන්‍යයෙන් බෙල්ල සාපාකෑම මඟින් අඩපණ කරනු ලැබේ. බොහෝ මුවන්, මීවයින්, වල් ඌරන් වැනි විශාල සතුන් මෙන්ම ගොදුරු හිඟ වු විට කුඩා ක්ෂීරපායින්, කුරුල්ලන්, උරගයින් ද දඩයම් කරයි. වැඩි වශයෙන් මුවන් ආහාර ලෙස යොදා ගන්නේ මොවුන් වියළි කලාපය තුල බහුල වීම නිසා ය. සාමාන්‍යයෙන් කොටින්ට විශේෂ අභිජනන කාලක් නැත. වසර පුරා එය සිදු ව්පැඑ.සාමාන්‍යයෙන් වරකට පැටවුන් දෙදෙනෙකු හෝ හතර දෙනෙකු බිහිකරයි. බිහිවන පැටවුන් හොඳින් වැඩෙන තුරු මව් සත්වයා ඇතුළු කුඩා ගහණය තුල ජීවත් වේ. වැඩුණු පිරිමි සතුන් හුදෙකලා වී දඩයම් කර ජීවත් වේ. සතුන් බිහිකරන වකවානුවේදී පමණක් රැලට එකතුවේ.
තර්ජන
වාසස්ථාන අහිමිවීම හා ඛණ්ඩනය වීම හේතුවෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ කොටින්ගේ පැවැත්මට තර්ජනය එල්ල වී ඇත. මිට අමතරව මූලික වශයෙන් යම් මට්ටමක සම්, දත් ලබාගැනීමට දඩයම් කිරීම් සහ සෘජු හා වක්‍ර ලෙස මිනිස් උගුල් වලට හසුවීම නිසා කොටියන් මරණයට පත්වේ. සිංහරාජා සංරක්ෂණ ප්‍රදේශයේදී උගුල් අටවා කොටියන් තිදෙනෙකු මිය ගිය අතර, ඉන් එක් අයෙකු ගිරිතලේ වනජීවී කෞතුකාගාරයේ තැන්පත් කර ප්‍රදර්ශනය කෙරේ. 2020 මැයි මාසයේදී හැටන්හි නල්ලතන්නියේ හි තේ වත්තක් ආශ්‍රිතව දී තුවාල ලැබූ තවත් දිවියෙකු සොයාගෙන බේරා ගන්නා ලදී. පසුව එය ප්‍රතිකාර සඳහා රන්දෙනිගල සත්ව රෝහලට ගෙන යන ලදී. පසුව මෙම සත්වයා එහිදී ප්‍රතිකාර ලබන අතරතුර මිය ගියේය. උගුරේ හා බෙල්ලට දැඩි ලෙස තුවාල වී ඇත. 2020 වර්ෂය තුළ ද වැඩි වශයෙන් මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා කොටියන් සැළකියයුතු සංඛ්‍යාවක් මියගියහ. වැඩි වශයෙන් සිදුවිම් වාර්තා වන්නේ තේ වතු ආශ්‍රිතවයි. ඊට හේතුව තේ නිෂ්පාදනය සඳහා වනාන්තර එළිපෙහෙළි කිරීමයි. තේ වතු ආශ්‍රිතවත පවතින්නේ ද ජෛව විවිධත්වය ඉහළ ප්‍රදේශයක ය.
සංරක්ෂණය
වනෝද්‍යාන හා වනජීවී සංරක්ෂණ භාරය යටතේ කොටියන් ව්‍යාපෘතිය ශ්‍රී ලංකා රජය සමඟ සමීපව කටයුතු කරයි. ශ්‍රී ලංකා වනජීවී සංරක්ෂණ සංගමය ද අධ්‍යයන කිහිපයක් සිදු කරනු ඇත. කොටින්ගේ වාසස්ථාන කැබලි කිරීම වේගයෙන් සිදුවන මධ්‍යම කඳුකරයේ ඉලක්කගත වැඩ කටයුතු කරමින් පවතී. කෙසේ වුවත් ලංකාව තුල විතැන් සංරක්ෂණ කොටින් සඳහා භාවිතා නොකරයි. බහුල වශයෙන් යාල ජාතිකවනෝද්‍යානය සහ විල්පත්තු ජාතික වනෝද්යානය මඟින් කොටින් සංරක්ෂණයට සැලකියයුතු මෙහෙවරක් ඉටු කරයි. කෙසේ වුවද 2011 දෙසැම්බර් වන විට ලොව පුරා සත්වෝද්‍යානවල සත්ව උද්‍යානවල සිටින ශ්‍රී ලාංකික කොටින් සංඛ්‍යාව 75 කට වැඩිය. යුරෝපීය වඳවීමේ තර්ජනයට ලක්ව ඇති විශේෂ වැඩසටහන යටතේ පිරිමි සතුන් 27 ක්, ගැහැණු සතුන් 29 ක් සහ තෝරා නොගත් සතුන් 8 දෙනෙකු සංරක්ෂණ කටයුතු සිදු කරයි.
ජන සමාජයේ වැරදි වැටහීම්
මේ වැරදි ව්‍යවහාරය 1980 දශකයේ අග භාගයේ සහ 1990 මුල භාගයේ "LTTE" සංවිධානයේ ක්‍රියාකාරිතවත් සමග සමාජ ගත වී ඇත. එම සංවිධානය විසින් තමාගෙ ලාංඡනය ලෙස භාවිතා කරනු ලැබුවේ ව්‍යාඝ්‍රයෙක් වන අතර "Liberation Tigers of Tamil Elam" ලෙස හඳුන්වන ලදී. මෙය "දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටිසංවිධානය" වැරදි ලෙස සිංහලට පරිවර්තනය කර ඇති අතර ඉන් පසු එය නිතර කියැවෙන යෙදුමක් බවට පත්විය. 180px|right|thumb|[[දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි|දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටිසංවිධාන ලාංඡනය]]
පුරාණ ප්‍රස්ථාව පිරුළක් වන "කැළේ මාරු වුනත් කොටියාගේ පුල්ලි මාරු වෙන්නේ නැත" යන්න නිවැරදි සිංහල ව්‍යවහාරයට අනුව කොටියා සතුව පවතින්නේ පුල්ලි බවත් ඉරි පවතින්නේ ව්‍යාඝ්‍රයාට බවත් තහවුරු කරයි. එසේම "කොටි වලිගය අල්ලගත්ත වගේ" ප්‍රස්ථාව පිරුළ සහ "කොටියාකුඹුර" වැනි ස්ථාන නාම කීපයක්ම සිංහල ජන වහරේ පැවතීම අනුව කොටියා යනු ශ්‍රී ලංකාව තුල වාසය කරන සත්ත්වයෙක් බව පැහැදිලි වේ.
ප්‍රවෘත්ති ප්‍රචාරණය
ප්‍රවෘති ප්‍රචාරණය යනු රූපවාහිනිය ගුවන් විදුලිය හරහා විවිධ ප්‍රවෘති සහ වෙනත් තොරතුරු ප්‍රචාරණයයි. මේවා ප්‍රවෘති අංශය මගින් හෝ ප්‍රචාරණ ජාලයක් මගින් නිෂ්පාදිත තොරතුරු විය හැකිය. ක්‍රීඩා,කාලගුණය,වාහන තද බදය වැනි ප්‍රේක්ෂකයාට හෝ ශ්‍රාවකයාට අදාල වන්නේ යැයි හැගෙන විශේෂ කරුණුද ඊට ඇතුළත් විය හැකිය.
ප්‍රවෘති විකාශනයේ සමාජ බලපෑම්
ජනමාධ්‍යවේදනයේ සහ විකාශනයේ දියුණුවත් සමග කාලය සහ අවකාශනය එකිනෙකට වෙන්ව ඇත. අවකාශයේ දුරස්වීමට භෞතික දුර අදාළ නොවේ. කිසිදු ප්‍රමාණයකින් තොරව දිගුකරමින් තොරතුරු හුවමාරු කළ හැක.
විශේෂයෙන්ප්‍රවෘති විකාශනය අප බොහෝ පුද්ගලයින් අදහස්,රැකියාවෙන් ගැන දැරූ අදහස් වෙන් කර ඇත. එක් කාලයකදී දේශපාලන නම්‍යතාවය සහ බලය මගින් ජනතාව විශ්මිතයට පත් වුවද අද ඔවුන්ගේ ක්‍රියා සහ තීරණ වාර්තාගතව විකාශනය වන නිසා මහජනයා ඔවුන්ගේ වැරදි හදුනාගෙන ඔවුන්ද සාමාන්‍ය පුද්ගලයන් ලෙස දකී. රූපවාහිනිය අද අප විශ්මය අඩු කරන අතර දේශපාලඥන්ගේ ආත්ම සම්මානනයද අඩු කරයි. කථාවක් පවත්වන විට ඔවුන්ගේ උද්වේගය සහ හවුල් බව අපට දැක ගත හැක.
රූපවාහිනී ප්‍රවෘති විකාශනය
රූපවාහිනී ප්‍රවෘති යනු රූපවාහිනිය හරහා වර්තමාන සිද්ධි වාර්තා කිරීමය. එය තත්පර ගණනක් හෝ පැය ගණනක් තරම් දිගු විය හැකි අතර ලෝක, ජාතික, ප්‍රාදේශීය පුවත් තොරතුරු ගෙන ඒම රූප මත පදනම්ව ඇත. සිද්ධි පිළිබදව වීඩියෝද පෙන්වයි. හදිසි හෝ ඉතා වැදගත් ප්‍රවෘතියක් ඇතිවිට වැඩසටහන් පෙළ ගැස්වීමට බාධා කර එය විකාශනය කෙරේ. සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රවෘති වැඩ සටහන් පෙළ ගැස්සවීමට ඇතුළත් කර ඇත.
කේබල් ප්‍රවෘති
කේබල් ප්‍රවෘති යනු වර්තමාන සිදුවීම් සඳහා දවසේ පැය 24 ම කැප කර ඇති රූපවාහිනී නාලිකාය මෙහි ආරම්භකයා CNN වේ. ඔවුන්ගේ නව සොයාගැනීම් අනුව එය කේබල් නිවුස් නෙට්වර්ක් ලෙස නම් කර ඇත. චන්ද්‍රිකා හා වෙනත් තාක්ෂණික දියුණුවත් සමග කේබල් යන වදන එතරම් සුදුසු නොවූවත් තවම භාවිතා වේ. අල් ජසිරා ,ෆ්‍රාන්ස් 24, BBC නිවුස්,ස්ටාර් නිවුස්,ෆොක්ස් නිවුස් වැනි නාලිකා බොහොමයක් දැනට බිහිවී ඇත. සමහර නාලිකා විශේෂීකරණය කර තවදුරටත් ගෙනයයි. උදා ESPN ( ක්‍රීඩා ), CNBC ,බ්ලුම්බර්ග් ටෙලිවිෂන් සහ ෆොක්ස් බිස්නස් නෙට්වර්ක් (මූල්‍ය‍)
කේබල් පුවත්වලින් සාම්ප්‍රදායික පුවත් විකාශනය වන අතර හදුනා ගැනිම සදහා ‘ජාල පුවත්’ යන වදන යෙදේ. උද- M5NBC සහ එහි NBC නිවුස් ජාලය
රූපවාහිනී ප්‍රවෘති නාලිකා
රූපවාහිනී ප්‍රවෘති නාලිකා යනු ප්‍රවෘති විකාශනයට පමණක් විශේෂ වූ රූපවාහිනී නාලිකයාය. ලොව ප්‍රථම රූපවාහිනි ප්‍රවෘති නාලිකාව CNN ය.
ගුවන් විදුලි ප්‍රවෘති විකාශනය
ගුවන් විදුලි ප්‍රවෘති රූපවාහනී ප්‍රවෘත්ති වලට සමානය. එකම වෙනස එය ගුවන් විදුලියකින් ප්‍රචාරණය වීමය. එය දෘශ්‍ය අංශයට වඩා ශ්‍රව්‍ය අංශය පිළිබදව සැලකිල්ලක් යොමු කෙරේ. වාර්තාකරුවන් ශබ්ද පටිගත කරන අතර ඒවා ගුවන් විදුලය හරහා ප්‍රචාරය කරයි. රූපවාහිනියට වඩා සීඝ්‍රයෙන් ගුවන් විදුලියේ පුවත් අලුත් වේ. සාමාන්‍යයෙන් පැයකට වරක් හෝ දෙවරක් වශයෙනි.
බොහෝ ගුවන් විදුලි විකාශනවල ප්‍රවෘති විකාශනය මිනිත්තු 0-06 දක්වා දිවෙයි. සමහර විකාශන මුළු මිනිත්තු හයම තමන් නිපදවා ගන්නා අතර සමහරුන් ජාලාත්මක විකාශයන් හරහා මිනිත්තු දෙකක හෝ තුනක දේශීය ප්‍රවෘති ප්‍රකාශයක් සිදු කරයි. බොහෝ විට වෙළෙඳ දැන්වීම් සහ කාලගුණය සඳහාද යම් කාලයක් භාවිතා වේ. විශාල නගරවල නම් වාහන තද බදය පිළිබඳව වාර්තාද ඇතුළත්ව ඇත. සමහර විකාශනයන් කාර්ය බහුල පැය වලදී පමණක් වාහන තදබදය වාර්තා කරන අතර තවත් සමහරු දවස පුරා වාර්තා කරති.
ප්‍රවෘති විකාශනය
සාමාන්‍යයෙන් රූපවාහිනී නාලිකාවල දිනකට තුන් - හතර වරක් ප්‍රවෘති විකාශනය වේ. උදෑසන 5-6 මධ්‍යහන,සවස 5-6 සහ රාත්‍රී 10- 11 ලෙසය. බොහෝ ආයතන සිය ප්‍රවෘති විකාශනය සඳහා ආකර්ශණීය නම් යොදා ගනී. (උදාහරණ ගුඩ්මෝනින්...... ,ලයිව් ඇට් එයිට්)එහි අරමුණ වන්නේ එක් ආයතනයක් තවත් ආයතනයකින් වෙන් කර හඳුනා ගැනීමටය. විශේෂයෙන් ප්‍රේක්ෂක සංඛ්‍යාව මැනීමේ සමීක්ෂණ වලද දී ප්‍රේක්ෂකයාට නාලිකාවේ නම අමතක වුවද ප්‍රවෘති විකාශනයේ නම ප්‍රේක්ෂකයාගේ මතකයේ රැදේ.
ගුවන් විදුලි නාලිකා සෑම පැයකට වරක් මිනිත්තුවක පමණ ප්‍රවෘති විකාශනය කරයි.
පුරා ප්‍රවෘති විකාශය කරයි. එක්සත් ජනපදනයේ CNN හෝ එක්සත් රාජධානියේ BBC වැනි නාලිකා ප්‍රවෘති විකාශනය කරයි. අන්තර්ජාල පුවත් වාර්තාද දවස පුරා අලුත් වේ.
ප්‍රවෘති ඉදිරිපත් කරන්නෝ ප්‍රවෘති විකාශනයේ විවිධ කොටස් දක්වා සිටිති. ඔවුන් සම්මුඛ සාකච්ඡාද පවත්වයි.
ප්‍රවෘති ඉදිරිපත් කරන්නන්ගේ බොහෝ පුවත් “ පාර්සල් ස්වරූපයක් ගනී’. ඒවා මිනත්තු 1 - 5 අතර බොහෝ කාලයක් සදහා කලින් පටිගත කර ඇත. සම්මුඛ සාකච්ඡා,ඡායාරූප සහ වෙනත් කොටස් එක්කර සංස්කරණය කර ඇත. එම කොටස්වල සම්බන්ධයන් පැහැදිලි කිරීම සදහා කටහඩ යොදාගනී.
සමහර සිද්ධීන් සජීවීව වාර්තා කෙරේ. අදාල ස්ථානයේ සිටින වාර්තාකරුවෙකු හෝ ප්‍රවෘති ඉදිරිපත් කරන්නා සිදු කරනු ලබන සම්මුඛ සාකච්ඡාවක් හා සජීවී රූප රාමුවක් වශයෙන් මෙය ඉදිරිපත් කළ හැක. ශබ්ද සහ රූප රූපවාහිනී ආයතනයට කේබල් හරහා එවනු ලැබේ. මේවනවිට සජීවී මාධ්‍යකරණය වර්ධනය වී ඇති අතර එම නිසා සිය ලිවීමේ හෝ වාර්තාකරණයේ හැකියාව මෙන්ම කැමරාවට මුහුණදීමේ හැකියාවද මාධ්‍යවේදීන්ට වැදගත්වේ.
රූපවාහිනී පුවත් වැඩ සටහන් නිෂ්පාදනයකරුවන් විසින් සකස් කරනු ලබයි. කුමක් ඇතුලු කර යුතුද,නැතිද කුමන කාලයක් සදහාද යන්න මෙන්ම,සිද්ධි ඉදිරිපත් කළ යුතු අනුපිළිවෙළද ඔවුන් තීරණය කරයි.
සිද්ධීන් රැස් කිරීම සඳහාම වෙනස් පුවත් සංස්කරණවරයෙකු පත් කෙරේ.
කාර්මික අධ්‍යක්ෂක සහ පසුතල අධ්‍යක්ෂකගේ මෙන්ම කාර්යය මණ්ඩලයේ සහය ඇතිව අධ්‍යක්ෂකවරයා ප්‍රවෘති වැඩසටහන් අධ්‍යයනය කරයි. බොහෝ වැඩසටහන සජීවීය.
ප්‍රවර්ගය:ප්‍රවෘති
742
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
ශෘංගාර සාහිත්‍යය
කියවන්නිය ව ලිංගික ව උත්තේජනය කිරීමේ අරමුණ ඇති ව හෝ ලිංගික ව උත්තේජනය කිරීමට හැකි අන්දමින් මානව ලිංගික හැසිරීම් විෂය කරගනිමින් ලියැවුණු ප්‍රබන්ධමය හෝ  නිර්ප්‍රබන්ධමය වූ  රචනාවන් ශෘංගාර සාහිත්‍යයට අයත් වේ. මේවා නවකතා, කෙටිකතා, කාව්‍යය, ආවර්ජනා සහ ලිංගික අත්පොත් වැනි ඕනෑම ස්වරූපයකින් ප්‍රකාශයට පත්විය හැකිය. වෛශ්‍යකර්මය, කාම සැණකෙළි, සමලිංගිකත්වය, ස්වයං පරපීඩා කාමුකත්වය සහ වෙනත් නොයෙක් අශ්ලීලමය විෂයන් හෝ අර්චනයන් වැනි තේමාවන් ඇසුරු කරගත් අශ්ලීලමය වූ හෝ නොවූ භාෂාවකින් රචනා වන ප්‍රකාශනයන් ද මෙම ශානරයෙහි ම  විශේෂාංගයන් ය. උපහාසය සහ සමාජ විචාරය යනු ද මෙයට අයත් අනෙකුත් පොදු මූලිකාංගයන් වෙයි. මෙවැනි අමුද්රව්‍ය පිළිබඳ ව සංස්කෘතික තහංචි පැවතුන ද මුද්රන ශිල්පය සොයාගැනීමට පෙර කාමකතාවන්හි ව්‍යාප්තිය ප්‍රබල ලෙස ඉස්මතු නොවීය. එයට හේතුව වූයේ අත්පිටපත් නිෂ්පාදනය වියදම් අධික කාර්යයක් වූ බැවින් තෝරාගත් පාඨක පිරිසක් අතර සුළු වශයෙන් ව්‍යාප්ත වීමයි. 15වන සියවසේ මුද්රන ශිල්පය සොයාගැනීමත් සමඟ දැවැන්ත වෙළඳපොළකට මෙන් ම (අශ්ලීලත්වය පිළිබඳ සමාජාකල්ප හේතුවෙන්) වාරණය සහ නෛතික අවහිර කිරීම් වැනි  සීමාකිරීම්වලට ද හිමිකම් කීමට එය සමත් විය. මෙහි ප්‍රතිඵලය වුයේ මෙවැනි ප්‍රකාශන බොහොමයක නිෂ්පාදනය සහ සංසරණය රහසිගත ව සිදුවීමයි.
17වන සහ 18වන සියවස්
නමුත් A Ramble in St. James's Park නම් පැදිය නිසැකව ම ඔහු විසින් රචනා වූවක් වන අතර එහි දී සුවදායී ව්‍යායාමයක් පිණිස උද්‍යානය වෙත ගමන් කරන කථකයාට අනාදිමත් කාලයක (පැදිය තුළ මෙය ඇරඹුණු සමය when ancient Pict began to Whore යනුවෙන් දක්වයි) පටන් සල්ලාලකමින් දූෂිත වූ එකී භූමියේ දී ගුද රමණයන්, දූෂණයන් සහ ව්‍යභිචාරයන් මුණගැසෙයි. මෙම පද්‍යය 1953 තරම් මෑතක දී පවා රොචෙස්ටර්ගේ කාව්‍ය සංග්‍රහ  වෙතින් වාරණය වූ නමුත් ලිංගිකත්වය පිළිබඳ පොදු ආකල්පයේ වෙනස්වීමත් සමග ඔහුගේ දිවිය අළලා තවත් නාට්‍යයක් ඇසුරින් නිමැවුණු ද ලිබර්ටීන් නම් සිනමා කෘතිය තුළ නාට්‍යමය ජවනිකාවක් ලෙස ඉදිරිපත් කරනු ලැබීය.
ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍යය තුළ ශෘංගාර පද්‍ය සංග්‍රහයන් විවිධ අය විසින් රචනා වී ඇති අතර J. S. Farmer විසින් සංස්කරණය කළ 17වැනි සියවසේ  Drollery සංග්‍රහයන්,  Pills to Purge Melancholy, (1698–1720)  Roxburghe Ballads,  Bishop Percy's Folio, The Musical Miscellany, National Ballad and Song, Merry Songs and Ballads Prior to the Year AD 1800 සහ T. R. Smith විසින් සංස්කරණය කළ වෙලුම් තුනකින් යුතු  Poetica Erotica  (1921) සහ  තවදුරටත් අශ්ලීල වූ Immortalia (1927) නම් එහි අනුප්‍රාප්තිකයා ඒ අතර වේ. Les Muses gaillardes (1606), Le Cabinet satyrique (1618) සහ La Parnasse des poetes satyriques (1622) ප්‍රංශ සංග්‍රහයන්ට නිදසුන් වේ.
1763දී ඇන් එසේ ඔන් වුමන් නමින් එංගලන්තයේ දි පළ වූ ශෘංගාර පද්‍ය හතරකින් යුතු  සංග්‍රහය ද ජනප්‍රිය කෘතියක් විය. මෙහි සිරස්තලය ඇන් එසේ ඔන් මෑන් නම් ඇලෙක්සැන්ඩර් පෝප්ගේ අශ්ලීල පැදිය ඇසුරින් නිර්මිත වූවක් වූ අතර යුනිවර්සල් ප්‍රේයර් මුල්කරගනිමින් වෙනි ක්‍රියේටර් ඔර් ද මෙයිඩ්ස් ප්‍රේයර් නමින් පෝප් ලියූ හාස්‍යානුකරණයෙහි එ නමින් ම කළ අශ්ලීල හාස්‍යානුකරණයක් සහ පෝප්ගේ ද ඩයිං ක්‍රිස්ටියන් ටු හිස් සෝල් හාස්‍යානුකරණය කරමින් ලියූ ද ඩයිං ලවර් ටු හිස් ප්‍රික් යන පද්‍ය මෙහි අන්තර්ගත විය. මෙම කවි ජෝන් විල්කිස් සහ තෝමස් පොටර් හෝ තෝමස් පොටර් හෝ ජෝන් විල්කිස් විසින් රචිත බැව් සළකනු ලැබේ. මෙම කවි එංගලන්තයේ මුළුමහත් හවුස් ඔෆ් ලෝඩ්ස්  මණ්ඩළය උදෙසා ම ප්‍රසිද්ධියේ කියවනු ලැබූ එක ම අශ්ලීල කෘතිය වීමේ වරම හිමිකරගත් අතර ඉන් ඉක්බිති ව අසභ්‍ය කෘතියක් ලෙසට ඔවුන් විසින් නිශ්චය කරන ලදු ව එහි කතුවරයා වශයෙන් සැකකෙරුණු විල්කිස් ව නීතිභ්‍රෂ්ටයෙකු ලෙස නම්කෙරුණි.
රොබට් බර්න්ස් ස්කොටීෂියානු ජනගීත එක්රැස් කිරීම සහ සංරක්ෂණය කිරීම සිදුකළ අතර එහිදී ඔහු ඒවා සංශෝධනය කිරීමත්, එකතු කිරීමත්, උපුටා ගැනීමත් සිදුකළේය. 20 වන සියවස තරම් මෑතක දී ස්කොට්ලන්තයේ සංගීත ශාලාවල ජනප්‍රිය වූ අසැබි ගී එකතුවක් වූ The Merry Muses of Caledonia (මෙම සිරස්තලය බර්න්ස් විසින් යෙදූවක් නොවේ ) මින් ප්‍රකට සංග්‍රහයක් විය.
19වැනි සියවස
One of the 19th century's foremost poets—Algernon Charles Swinburne—devoted much of his considerable talent to erotic verse, producing, inter alia, twelve eclogues on flagellation titled The Flogging Block "by Rufus Rodworthy, annotated by Barebum Birchingly"; more was published anonymously in The Whippingham Papers (c. 1888). Another notorious anonymous 19th-century poem on the same subject is The Rodiad, ascribed (seemingly falsely and in jest ) to George Colman the Younger. John Camden Hotten even wrote a pornographic comic opera, Lady Bumtickler’s Revels, on the theme of flagellation in 1872.
Pierre Louÿs helped found a literary review, La Conque in 1891, where he proceeded to publish Astarte—an early collection of erotic verse already marked by his distinctive elegance and refinement of style. He followed up in 1894 with another erotic collection in 143 prose poems—Songs of Bilitis (Les Chansons de Bilitis), this time with strong lesbian themes.
20වැනි සියවස
Although D. H. Lawrence could be regarded as a ආදර නිස‍‍ද‍ෙස් ලියන්නෙකු ලෙස, ඔහු usually dealt in the less romantic aspects of love such as ලිංගික frustration or the sex act itself. Ezra Pound in his Literary Essays complained of Lawrence's interest in his own "disagreeable sensations" but praised him for his "low-life narrative." This is a reference to Lawrence's dialect poems akin to the Scots poems of Robert Burns, in which he reproduced the language and concerns of the people of Nottinghamshire from his youth. He called one collection of poems Pansies partly for the සාමාන්ය ephemeral nature of the verse but also a pun on the French word panser, to dress or bandage a wound. "The Noble Englishman" and "Don't Look at Me" were removed from the official edition of Pansies on the grounds of obscenity; Lawrence felt wounded by this.
වයස අවුරුදු 17 දි, Gavin Ewart acquired a reputation for wit and accomplishment through such works as "Phallus in Wonderland" and "Poems and Songs", which appeared in 1939 and was his first collection. The intelligence and casually flamboyant virtuosity with which he framed his often humorous commentaries on human behaviour made his work invariably entertaining and interesting. The irreverent eroticism for which his poetry is noted resulted in W H Smith's banning of his "The Pleasures of the Flesh" (1966) from their shops.
Canadian poet John Glassco wrote Squire Hardman (1967), a long poem in heroic couplets, purporting to be a reprint of an 18th-century poem by George Colman the Younger, on the theme of flagellation.
පුරාතන, මධ්‍යකාලීන සහ මුල් නූතන අවධීන්
පෙට්රෝනියස් ආර්බිටර්ගේ Satyricon පුරාණ ලෝකයේ හමුවන (රෝමානු) සම්භාව්‍ය ශෘංගාර සාහිත්‍ය කෘතියකි. මෙය පසුකාලීන ව ෆෙලිනි විසින් සිනමාවට නගන ලදී.
මධ්‍යකාලීන අවධියේ දී, සල්ලාල පූජකයන් අතින් කන්‍යාරාමවල සිටින පූජකවරියන් දූෂණයට ලක්වන අයුරු කියැවෙන කථා ඇතුළත් ඉතාලි ජාතික ජියෝවන්නි බොකෑෂියෝගේ ඩිකැමරන්(1353) අපට මුණගැසෙයි.මෙම කෘතිය බොහෝ රටවල තහනමට ලක් වූ අතර සියවස් පහකින් පසු පවා එංගලන්තයේ සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ බලධරයන් විසින් ප්‍රකාශයට පත් වූ පිටපත් අත්අඩංගුවට ගැනීම සහ විනාශ කිරීම දක්නට හැකි විය. නිදසුනක් ලෙස 1954 සහ 1958 අතරතුර දී ඉංග්‍රීසි ජාතික මහේස්ත්‍රාත්වරුන් විසින් මෙම කෘතිය විනාශකිරීමේ නියෝග අටක් පනවන ලදී.
15වැනි සියවසේ දි Facetiae නමින් Gian Francesco Poggio Bracciolini විසින් ලියන ලද අශ්ලීල ජනකතාවලිය ද ඉතාලියානු සම්භාව්‍ය ශෘංගාර සාහිත්‍යයේ තවත් එක් නිදසුනකි. 1444 දි ලියැවුණු The Tale of Two Lovers (ලතින් බසින්: Historia de duobus amantibus) 15වන සියවසේ දැවැන්ත අලෙවියක් පෙන්නුම් කළ කෘතීන් අතරින් එකක් වූ අතර එහි කතුවරයා වූයේ දෙවැනි පියුස් පාප්වරයා ව ද සිටි Aeneas Sylvius Piccolomini ය. මෙය ලිපි හුවමාරුවක ආකෘතියෙන් රචනා වූ මුල්කාලීන කෘතියකට නිදසුනක් වන අතර ශෘංගාරාත්මක පරිකල්පනයන්ගෙන් ආඪ්‍ය විය. මුල් ම මුද්‍රිත සංස්කරණය 1467ත්  1470ත් අතර කොලෝන්හි උල්රිච් සෙල් විසින් ප්‍රකාශයට පත්කෙරිණි.
බොකෑෂියෝගේ ඩිකැමරන්හි මෙන් ම කාමුක අභිනයන් නිරූපණය කෙරෙන සිතුවම් ඇතුළත්  Giulio Romanoගේ කුප්‍රසිද්ධ  I Modi  සංග්‍රහයෙහි ද ආභාෂය ලැබූ Marguerite de Navarre ගේ  Heptameron (1558) කෘතිය පළවීමත්,  Pietro Aretino ගේ අශ්ලීල සොනටාවනුත් හේතුවෙන්  16වැනි සියවස සුවිශේෂී වේ.
පතිනියන්, වේසියන් සහ මෙහෙණියන්ගේ ලිංගික ජීවිත සංසන්දනය කරමින් ඒවායේ වෙනැසියාවන් දක්වන Ragionamenti  නම් සුප්‍රසිද්ධ වෛශ්‍යා සංවාදය ද ඇරටිනෝ  විසින් ලියැවිණි. Ferrante Pallavicino ගේ La Retorica delle Puttane (වෙසඟනන්ගේ මධුරාලාප); මිශෙල් මිලට් සහ Jean L'Ange වෙත කර්තෘත්වය පවරන L'Ecole des Filles (කෙල්ලන්ගේ ඉස්කෝලය)  සහ නිකොලස් කොරියර්ගේ The Dialogues of Luisa Sigea මෙකී ශානරය යටතේ ලියැවුණු පසුකාලීන කෘතීන් ය. මෙවැනි කෘතීන් බොහෝවිට හිරිමල් යුවතියකට  අත්දැකීම්සම්පන්න වැඩිහිටි ගැහැනියකගෙන් ලැබෙන ලිංගිකමය කරුණු පිළිබඳ අවවාද අනුශාසනාවන් වස්තු විෂය කරගත් අතර දාර්ශනිකකරණයේ, උපහාසයේ සහ ප්‍රති-පූජකවාදීත්වයේ සංරචකවලින් යුතු විය. ඩොනල්ඩ් තෝමස් විසින් L'École des filles කෘතිය The School of Venus නමින් පරිවර්තනය කර ඇති අතර "ලිංගික උපක්‍රම පිළිබඳ නොසැඟවුණු අත්පොතක් මෙන් ම ප්‍රථම ගණයේ ශෘංගාර කලාකෘතියක් " ද ලෙස පසුකවරයේ සඳහන් කර ඇත. මෙම කෘතියේ (බොහෝවිට වාරණය වූ ) පරිච්ඡේදයක් රසවිඳිමින් තමන් ස්වයං වින්දනයේ යෙදුණු බව සැමුවෙල් පෙපිස්ගේ දිනපොතක සඳහන් වෙයි. කොරියර්ගේ Dialogues of Luisa Sigea මෙම ශානරයේ ස්වකීය පූර්වගාමීන්ට වඩා තරමක් ඉදිරියෙන් සිටි අතර වැඩිහිටි ගැහැනිය විසින් බාල යුවතියට ලෙස්බියානු ගතිසිරිත් ගැන ප්‍රායෝගික උපදෙස් දීම සහ දේවගැතියන් වීමට කැමැත්තෙන් සිටින අය වෙතින් පීඩාවකට පත්වීමේ ආධ්‍යාත්මික සහ ශෘංගාරාත්මක අනුහස් දක්වමින් එය නිර්දේශ කිරීම ද ඇතුළත් විය. මෙම කෘතිය විවිධ මාතෘකා යටතේ භාෂාවන් රැසකට පරිවර්තනය වූ අතර ඉංග්‍රීසියට නැගුනේ A Dialogue between a Married Woman and a Maid ලෙසිනි. The School of Women මුල්වරට Aloisiae Sigaeae, Toletanae, Satyra sotadica de arcanis Amoris et Veneris යන ලතින් සිරස්තලය යටතේ පළ විය. එහි මුල්කෘතිය කීර්තිමත් කිවිඳියක මෙන් ම ලිස්බන් රාජසභාවේ සම්භාවනීය තරුණියක ද වූ Luisa Sigea de Velasco විසින් ස්පාඥ්ඥ බසින් ලියන ලද බවටත් පසු ව ජීන් හෝ ජොහෑන්නස් මර්සියස් විසින් ලතින් බසට පරිවර්තනය කළ බවටත් අත්පිටපතේ සඳහන් විය. නමුත් සිගෙයාගේ කර්තෘත්වය හුදු ප්‍රලාපයක් පමණක් වූ අතර මර්සියස්ගේ පරිවර්තනය ද තනිකර ම අසත්‍යයක් විය. සැබෑ කතුවරයා වූයේ නිකොලස් කොරියර් ය.
මෙම යුගයේ අද්විතීය කෘතියක් නම් කුප්‍රකට ජෝන් විල්මට් හෙවත් රොචෙස්ටර්හි දෙවන අර්ල්වරයා විසින් ලියූ අසැබි නාටකයක් (closet play) වූ Sodom, or the Quintessence of Debauchery (1684) ය. එහි එන සොදොමෙහි බොලොක්සිනියානු රජු විසින් "that buggery may be used O'er all the land, so cunt be not abused" (මුලු රටේ ම පුකේ ඇරිල්ලයි සිද්ධ වෙන්න ඕනෙ, මොකද හුත්ත කෙළෙසන්න ඉඩදෙන්න බැහැ) යනුවෙන් නිකුත් කරන නියෝගය හේවායන්ගේ සිත්ගැනීමට සමත් වුවත් පොදු වශයෙන් ඉන් ඇති වන හානිකර බලපෑම් හේතුවෙන් රාජකීය වෛද්‍යවරයා විසින් "Fuck women, and let Bugg'ry be no more" (හුකපල්ලා ගෑනුනේ, ආයෙ නං පුකේ අරින්න දෙන්න එපා) යනුවෙන් පවසන්නට යෙදේ.
18වැනි සියවස
මෙරිලන්ඩ් පොත්වලින් බොහොමයක් ම පළ කළ   Edmund Curll (1675–1747) එංගලන්තයේ ශෘංගාර කෘති ප්‍රකාශනයේ මුල් පුරෝගාමීන් අතරින් කෙනකු විය. ස්ත්‍රී ශරීරය භූමි දර්ශනයක ලෙසින් පෙන්නුම් කළ  මෙම කෘති ඉංග්‍රීසි ශෘංගාර සාහිත්‍යයයේ එක්තරා අපූරු ආරකට අයත් ශානරයක් විය. Charles Cotton ගේ  Erotopolis: The Present State of Bettyland (1684) මෙම ශානරයට අයත් මුල් ම කෘතිය බව පෙනේ. The Potent Ally: or Succours from Merryland (1741) හි මෙය සංක්ෂිප්ත ව ඇතුළත් විය. Thomas Stretzerගේ A New Description of Merryland: Containing a Topographical, Geographical and Natural History of that Country (1740), Merryland Displayed (1741) සහ A Compleat Set of Charts of the Coasts of Merryland (1745) නම් සිතියම් සමූහයක් ද ඇතුළත් වූ අනෙකුත් කෘති අතර විය. ලෝරන්ස් ස්ටර්න්ගේ  A Sentimental Journey Through France and Italy (1768) හි හාස්‍යානුකරණයක් ලෙසින් Timothy Touchit විසින් ලියන ලද ''La Souriciere. The Mousetrap. A Facetious and Sentimental Excursion through part of Austrian Flanders and France'' (1794) මෙම ශානරයට අයත් අවසන් කෘතිය ලෙස බිහිවිය.
කෙසේනමුත් ප්‍රංශ ලේඛකයන් සිය ස්ථාවරය රැකගත්හ. ඉංග්‍රීසි මෙරිලන්ඩ් කෘතිවල අභූත බවට එදිරි ව නවතමයෙන් පරිවර්තනය වූ ඇරබියන් නයිට්ස් වෙතින් ආභාෂය ලබමින් මිනිසුන් විසින් සමීප ව ඇසුරු කරන හෝ ලිංගික අවයව සමග සබදකම් පවත්වන සෝෆාවන්, ඩිල්ඩෝවන්, සහ වැසිකිළි බඳුන් (bidets) වැනි වස්තූන් බවට මිනිසුන් පරිවර්තනය වීමේ සිදුවීම් ඇතුළත් නව ශානරයක් බිහි විණි. ඔවුන්ගේ ලිංගික හැසිරිම්වල ඉතිහාසය පිළිබද ව වාර්තාවක් ලබාගනු පිණිස කාන්තාවන්ගේ යෝනිය තුළට ඇතුළු කරනු ලබන මැජික් මුදුවක් ගැන කියවෙන ප්‍රංශ දාර්ශනික ඩිඩෙරෝගේ  Les Bijoux indiscrets (1747)  මෙම ප්‍රවණතාවේ කූටප්‍රාප්තිය සනිටුහන් කළේ ය.
මෙ සමයට අයත් අනෙකුත් ප්‍රංශ ශෘංගාර සාහිත්‍ය කෘති අතර  දර්ශනවාදයේ මෙන් ම ලිංගිකත්වයේ  ද අබිරහස් වෙත දැරියක් යොමුවන අයුරු කියැවෙන  Jean-Baptiste de Boyer, Marquis d'Argens ගේ Thérèse Philosophe(1748)  සහ සිය පියා විසින් ලිංගික අත්දැකීම් ලබාදුන් යොවුන් දැරියක් ගැන විප්ලවකාරී ප්‍රංශ දේශපාලනඥයකු වූ  Comte de Mirabeau විසින් ලියන ලද The Lifted Curtain or Laura's Education  මෙන් ම  1782 දී මුල්වරට පළවුණු Pierre Choderlos de Laclos ගේ Les Liaisons dangereuses (භයානක සබඳකම්)  වේ.
18වැනි සියවසේ අගභාගයේ දී මාකස් දි සාද් විසින් ලියැවුණු Justin, or the Misfortunes of Virtue සහ 120 Days of Sodom ස්වයං-පර පීඩා කාමුකත්වය නැමති තේමාව හඳුන්වා දුන් අතර ස්වපීඩා කාමුකත්වය සහ පරපීඩා කාමුකත්වය ඇසුරු කළ පසුකාලීන ශෘංගාරාත්මක ප්‍රබන්ධයන්ට ද ආභාෂය සැපයීය. පසුකාලීන ලේඛකයෙකු වු Sacher- Masoch මෙන් ම මාකස් දි සාද් ද තම කෘති තුළ නිරූපිත ලිංගික චර්යාවන්ට සිය නාමය ලබාදුන්නෝ ය.
19වැනි සියවස
In the Victorian period, the quality of erotic fiction was much below that of the previous century—it was largely written by 'hacks'. Some works, however, borrowed from established literary models, such as Dickens. It also featured a curious form of social stratification. Even in the throes of orgasm, the social distinctions between master and servant (including form of address) were scrupulously observed. Significant elements of sado-masochism were present in some examples, perhaps reflecting the influence of the English public school, where flagellation was routinely used as a punishment. These clandestine works were often anonymous or written under a pseudonym, and sometimes undated, thus definite information about them often proves elusive.
Clandestine erotic periodicals of this age include The Pearl, The Oyster and The Boudoir, collections of erotic tales, rhymes, songs and parodies published in London between 1879 and 1883.
The centre of the trade in such material in England at this period was Holywell Street, off the Strand, London. An important publisher of erotic material in the early 19th century was George Cannon (1789–1854), followed in mid-century by William Dugdale (1800–1868) and John Camden Hotten (1832–1873).
An important and entertaining conspectus and evaluation of 19th-century (pre-1885) and earlier underground erotica, from the author's own private archive, is provided by Victorian writer Henry Spencer Ashbee, using the pseudonym "Pisanus Fraxi", in his bibliographical trilogy Index Librorum Prohibitorum (1877), Centuria Librorum Absconditorum (1879) and Catena Librorum Tacendorum (1885). His plot summaries of the works he discusses in these privately printed volumes are themselves a contribution to the genre. Originally of very limited circulation, changing attitudes have led to his work now being widely available.
Notable European works of erotica at this time were Gamiani, or Two Nights of Excess (1833) by Frenchman Alfred de Musset and Venus in Furs (1870) by the Austrian author Leopold von Sacher-Masoch. The latter erotic novella brought the attention of the world to the phenomenon of masochism, named after the author.
Pioneering works of male homosexual erotica from this time were The Sins of the Cities of the Plain (1881), which features the celebrated Victorian transvestite duo of Boulton and Park as characters, and Teleny, or The Reverse of the Medal (1893).
Important publishers of erotic fiction at the end of the 19th century and the beginning of the 20th were Leonard Smithers (1861–1907) and Charles Carrington (1867–1921), both of whom were subject to legal injunctions from the British authorities in order to prohibit their trade in such material. Because of this legal harassment the latter conducted his business from Paris. Erotic fiction published by Carrington at this period includes Raped on the Railway: a True Story of a Lady who was first ravished and then flagellated on the Scotch Express (1894)   and The Memoirs of Dolly Morton (1899) set on a slave-plantation in the Southern States of America.
20වැනි සියවස
20th-century erotic fiction includes such classics of the genre as: Suburban Souls (1901), published by Carrington and possibly written by him also; The Confessions of Nemesis Hunt (issued in three volumes 1902, 1903, 1906), probably by George Reginald Bacchus, printed by Duringe of Paris for Leonard Smithers in London; Josephine Mutzenbacher (1906) by Felix Salten; Sadopaideia (1907) by Anon (possibly Algernon Charles Swinburne); Les Mémoires d'un jeune Don Juan (1907) and the somewhat disturbing Les onze mille verges (1907) by Guillaume Apollinaire;    The Way of a Man with a Maid (1908) and A Weekend Visit by Anon; Pleasure Bound Afloat (1908), Pleasure Bound Ashore (1909) and Maudie (1909) by Anon (probably George Reginald Bacchus), and My Lustful Adventures (1911) by the pseudonymous 'Ramrod'; Manuel de civilité pour les petites filles à l'usage des maisons d'éducation (1917) and Trois filles de leur mère (1926) by Pierre Louys;  Story of the Eye (1928) by Georges Bataille; Tropic of Cancer (1934) and Tropic of Capricorn (1938) by Henry Miller; The Story of O (1954) by Pauline Réage; Helen and Desire (1954) and Thongs (1955) by Alexander Trocchi; Ada, or Ardor (1969) by Vladimir Nabokov; Journal (1966), Delta of Venus (1978) and Little Birds (1979) by Anaïs Nin   and The Bicycle Rider (1985) by Guy Davenport and Lila Says (1999) by an anonymous author.
Vladimir Nabokov's Lolita is often described as an erotic novel, but other critics view it more as a literary drama with elements of eroticism.
Lolita and The Story of O were published by Olympia Press, a Paris-based publisher, launched in 1953 by Maurice Girodias as a rebadged version of the Obelisk Press he inherited from his father Jack Kahane. It published a mix of erotic fiction and avant-garde literary works. The Girls of Radcliff Hall is a roman à clef novel in the form of a lesbian girls' school story written in the 1930s by the British composer and bon-vivant Gerald Berners, the 14th Lord Berners, under the pseudonym "Adela Quebec", published and distributed privately in 1932.
ආසියානු ශෘංගාර ප්‍රබන්ධය
Chinese literature has a tradition of erotic fiction dating back to at least the 16th century. The earliest novel with explicit sexuality is Ruyijun zhuan (The Lord of Perfect Satisfaction), by Xu Changling. The critic Charles Stone has argued that pornographic technique is the "union of banality, obscenity, and repetition," and contains just the "rudiments" of plot, style, and characterization, while anything that is not sexually stimulating is avoided. If this is the case, he concluded, then The Lord of Perfect Satisfaction is the "fountainhead of Chinese erotica," but not pornography. Another notable work is The Carnal Prayer Mat usually attributed to Li Yu (1657). The most famous sexually explicit novel is the Jin Ping Mei written by an author who used only a pseudonym (his real name is unknown).
In Indonesia, a mysterious erotic writer known only as Enny Arrow wrote countless novels from the late 1970s until the early 1990s which were secretly circulated through magazine sellers. Most of the novels are known for their vulgar and hyperbolic, sometimes comical language. They are now regarded as classics by some Indonesians and have been scanned for historical purposes.
සමකාලීන ශෘංගාර ප්‍රබන්ධය
In the 21st century, a number of female authors have risen to prominence, including Alison Tyler, Rachel Kramer Bussel and Carol Queen. Janine Ashbless, Kristina Lloyd, and Portia da Costa are well known for their erotic novels and short stories. Kristina Wright is well known for her bestselling genre themed anthologies through Cleis Press, including steampunk erotica, paranormal erotic romance, and fairy tale erotica, exemplified by authors such as Shanna Germain and Michelle Augello-Page. Mitzi Szereto is an editor and author who wants to see the term 'erotica' removed from novels and anthologies that include depictions of sexual activities. Other authors celebrate the term 'erotica' but also question why literature 'with the sex left in' should be considered outside literary fiction.
The debate has been rekindled by the release, in 2012, of the 50 Shades of Grey trilogy written by E. L. James. The phenomenal success of her erotica for every woman, dubbed 'mommyporn', has given rise to satires like Fifty Shames of Earl Grey by 'Fanny Merkin' (real name Andrew Shaffer), a book of essays called Fifty Writers on Fifty Shades (ed. Lori Perkins), a parody called Fifty Sheds of Grey and editors of erotic imprints re-evaluating the content and presentation of the genre. Booksellers and libraries also appear to be reconsidering their reluctance to carry erotica.
A development in contemporary erotica has been that, contrary to some previous views that it was mainly a male interest, many women readers are aroused by it, whether it be traditional pornography or tailor-made women's erotica. Romantic novels are sometimes marketed as erotica—or vice versa—as "mainstream" romance in recent decades has begun to exhibit blatant (if poetic) descriptions of sex. Erotic romance is a relatively new genre of romance with an erotic theme and very explicit love scenes, but with a romance at the heart of the story. Erotic fantasy is a subgenre of fantasy fiction and utilizes erotica in a fantasy setting. These stories can essentially cover any of the other subgenres of fantasy, such as high fantasy, contemporary fantasy, or even historical fantasy. The extents of the genre to break existing conventions and limits in subject matter have managed to shock popular audiences, with genres such as monster erotica emerging with the ease of digital publishing.
Erotic fantasy fiction has similarities to romantic fantasy but is more explicit. Erotic fantasy can also be found in fan fiction, which uses plot elements and characters from popular fiction such as television series, movies or novels. Erotic fan fiction may use characters from existing works in relationships undreamed of by their creators, such as "slash" (homoerotic) fan fiction. Fan fiction and its Japanese counterpart, doujinshi, account for an enormous proportion of all erotica written today.
Internet erotic fiction
The Internet and digital revolution in erotic depiction has changed the forms of representing scenes of a sexual nature. One researcher concluded that erotic literature was available among the poor and performed at public readings in 18th-century Britain.
Erotica was present on the Internet from the earliest days, as seen from rec.arts.erotica on Usenet. This news group was a moderated forum for the exchange of erotic stories that predated the creation of the World Wide Web. Most of this migrated to the alt.* hierarchy forums by the 1990s, including alt.sex.stories. The vast majority of Internet erotica is of an amateur nature, written for the enjoyment of the author and readers instead of for profit. Increased interactivity and anonymity allows casual or hobby writers the opportunity not only to author their own stories but also to share them with a world-wide audience. Many authors adopt colorful pseudonyms and can develop cult followings within their genre, though a small number use (or claim to use) their real names. Among transgender or genderqueer authors it is a common practice to adopt a feminine or masculine alter-ego, although it is not unheard of for a writer to use his or her own given name.
Writings of prostitutes
Prostitution was the focus of much of the earliest erotic works. The very term "pornography" is derived from the Greek pornographos meaning "the writing of prostitutes", originally denoting descriptions of the lives and manners of prostitutes and their customers in Ancient Greece. According to Athenaeus in The Deipnosophists these constituted a considerable genre, with many lubricious treatises, stories and dramas on the subject.
Accounts of prostitution have continued as a major part of the genre of erotic literature.
In the 18th century directories of prostitutes and their services, such as Harris's List of Covent Garden Ladies (1757–1795), provided both entertainment and instruction.
In the 19th century, the sensational journalism of W. T. Stead's The Maiden Tribute of Modern Babylon (1885) about the procuring of underage girls into the brothels of Victorian London provided a stimulus for the erotic imagination. Stead's account was widely translated and the revelation of "padded rooms for the purpose of stifling the cries of the tortured victims of lust and brutality" and the symbolic figure of "The Minotaur of London" confirmed European observers worst imaginings about "Le Sadisme anglais" and inspired erotic writers to write of similar scenes set in London or involving sadistic English gentlemen. Such writers include D'Annunzio in Il Piacere, Paul-Jean Toulet in Monsieur de Paur (1898), Octave Mirbeau in Jardin des Supplices (1899) and Jean Lorrain in Monsieur de Phocas (1901).
Well-known recent works in this genre are The Happy Hooker: My Own Story (1971) by the Dutch madame Xaviera Hollander and The Intimate Adventures of a London Call Girl (2005) by Belle de Jour.
Erotic memoirs
Erotic memoirs include Casanova's Histoire de ma vie, from the 18th century. Notable English works of this genre from the 19th century include The Ups and Downs of Life (1867) by Edward Sellon and My Secret Life by "Walter". Edward Sellon was a writer, translator and illustrator of erotic literature who wrote erotica for the pornographic publisher William Dugdale, including such works as The New Epicurean (1865). The true identity of "Walter" is very mysterious. Ian Gibson, in The Erotomaniac speculates that My Secret Life was really written by Henry Spencer Ashbee and therefore it is possible that "Walter" is a fiction. A famous German erotic work of this time, published in two parts in 1868 and 1875 entitled Pauline the Prima Donna purports to be the memoirs of the opera singer Wilhelmine Schröder-Devrient. Various discrepancies with known facts of the singer's life, however, have led many to doubt the veracity of this book and the erotic adventures contained in the second volume, at least, appear to be very implausible. These include the author indulging in lesbian sadomasochism, group sex, sodomy, bestiality, scatology, necrophilia, prostitution and vampirism: all before she had reached the age of 27. 20th-century contributions to the genre include Frank Harris's My Life and Loves (1922–27) and the convicted Austrian sex criminal Edith Cadivec's Confessions and Experiences and its sequel Eros, the Meaning of My Life (published together 1930-1). A 21st-century example is One Hundred Strokes of the Brush Before Bed (2004) by Melissa Panarello.
ලිංගික අත්පොත්
Early sex manuals, as well as being instructive, are often, also, great works of literature. They include from the classical world, the lost works of Elephantis and Ovid's Ars Amatoria. The Indian Kama Sutra is one of the world's best-known works of this type. The Ananga Ranga, a 12th-century collection of Indian erotic works, is a lesser known one. Also very famous, and often reprinted and translated, is The Perfumed Garden for the Soul's Recreation, a 16th-century Arabic work by Sheikh Nefzaoui. There is anecdotal evidence that at least as late as the mid-20th century sex therapists and other physicians prescribed erotic literature as treatment for erectile dysfunction.
To 1857
Erotic or pornographic works have often been prosecuted, censored and destroyed by the authorities on grounds of obscenity. In Medieval England, erotic or pornographic publications were the concern of the ecclesiastical courts. After the Reformation the jurisdiction of these courts declined in favour of the Crown which licensed every printed book. Prosecutions of books for their erotic content alone were rare and works which attacked the church or state gave much more concern to the authorities than erotica or 'obscene libel' as it was then known. For instance the Licensing Act of 1662 was aimed generally at "heretical, seditious, schismatical or offensive books of pamphlets" rather than just erotica per se. Even this Licensing Act was allowed to lapse in 1695 and no attempt made to renew it.
The first conviction for obscenity in England occurred in 1727, when Edmund Curll was fined for the publication of Venus in the Cloister or The Nun in her Smock under the common law offence of disturbing the King's peace. This set a legal precedent for other convictions. The publication of other books by Curll, however, considered seditious and blasphemous, such as The Memoirs of John Ker, apparently most offended the authorities. Prosecutions of erotica later in the 18th century were rare and were most often taken because of the admixture of seditious and blasphemous material with the porn. For instance, no proceedings were taken against the publishers of Cleland's notorious Fanny Hill (1763).
1857–1959
It was the Obscene Publications Act 1857 which made the sale of obscene material a statutory offence, for the first time, giving the courts power to seize and destroy offending material. The origins of the Act itself were in a trial for the sale of pornography presided over by the Lord Chief Justice, Lord Campbell, at the same time as a debate in the House of Lords over a bill aiming to restrict the sale of poisons. Campbell was taken by the analogy between the two situations, famously referring to the London pornography trade as "a sale of poison more deadly than prussic acid, strychnine or arsenic", and proposed a bill to restrict the sale of pornography; giving statutory powers of destruction would allow for a much more effective degree of prosecution. The bill was controversial at the time, receiving strong opposition from both Houses of Parliament, and was passed on the assurance by the Lord Chief Justice that it was "... intended to apply exclusively to works written for the single purpose of corrupting the morals of youth and of a nature calculated to shock the common feelings of decency in any well-regulated mind." The House of Commons successfully amended it so as not to apply to Scotland, on the grounds that Scottish common law was sufficiently stringent.
The Act provided for the seizure and destruction of any material deemed to be obscene, and held for sale or distribution, following information being laid before a "court of summary jurisdiction" (Magistrates' court). The Act required that following evidence of a common-law offence being committed - for example, on the report of a plain-clothes policeman who had successfully purchased the material - the court could issue a warrant for the premises to be searched and the material seized. The proprietor then would be called upon to attend court and give reason why the material should not be destroyed. Critically, the Act did not define "obscene," leaving this to the will of the courts.
Whilst the Act itself did not change, the scope of the work affected by it did. In 1868 Sir Alexander Cockburn, Campbell's successor as Lord Chief Justice, held in an appeal that the test of obscenity was "...whether the tendency of the matter charged as obscenity is to deprave and corrupt those whose minds are open to such immoral influences and into whose hands a publication of this sort may fall." This was clearly a major change from Campbell's opinion only ten years before - the test now being the effect on someone open to corruption who obtained a copy, not whether the material was intended to corrupt or offend.
Cockburn's declaration remained in force for several decades, and most of the high profile seizures under the Act relied on this interpretation. Known as the Hicklin test no cognisance was taken of the literary merit of a book or on the extent of the offending text within the book in question. The widened scope of the original legislation led to the subsequent notorious targeting of now acknowledged classics of world literature by such authors as Zola, James Joyce and D.H. Lawrence plus medical textbooks by such as Havelock Ellis rather than the blatant erotica which was the original target of this law.
In contrast to England, where actions against obscene literature were the preserve of the magistrates, in America such actions were the responsibility of the Postal Inspection Service, embodied in the federal and state Comstock laws, named after the postal officer and anti-obscenity crusader Anthony Comstock who proved himself officious in the work of suppression both in his official capacity and through his New York Society for the Suppression of Vice. The first such law was the Comstock Act, (ch. 258 enacted March 3, 1873) which made it illegal to send any "obscene, lewd, and/or lascivious" materials through the mail. Twenty-four states passed similar prohibitions on materials distributed within the states.
Modern legislation
This question of whether a book had literary merit eventually prompted a change in the law in both America and the UK. In the United Kingdom the Obscene Publications Act 1959 provided for the protection of "literature" but conversely increased the penalties against pure "pornography." The law defined obscenity and separated it from serious works of art.
The new definition read: