cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
බ්‍රේල් මාධ්‍යය
තාක්ෂණික දියුණුව.
ඒ සදහා ඇමරිකාව මෙන්ම එංගලන්තයද නොයෙකුත් කථන මෘදුකාංග නිපදවා තිබේ.පරිගනකයේ  තිරය මත(moniter)දිස්වන ඕනෑම text,document,icon,වැනි ඒවා පමණක් නොව පරිගනකයේ එෟකෑම තැනක තැන්පත් කර ඇති දත්ත අපට එම කථන මෘදුකාංග ආධාරයෙන් ලබාගත හැකිය.ඊට අමතරව අන්තර්ජාල භාවිතය, ඊමේල් යැවීම,නෙට්වර්ත් කිරීම (NETWORKING)ආදී වූ අනාබාධිත පුද්ගලයින් කරන බොහෝ වැඩ කටයුතු වර්ථමානය වන විට ද්‍රෘශ්‍යෘබාධිත පුද්ගලයින් හට කිරීමට හැකිවී තිබේ.අප දක්කා පරිදි  වර්තමානය වන විට ද්‍රෘශ්‍යෘබාධිත පුද්ගලයින්ට පරිගනකයෙන් වැඩකල නොහැකි  වන්නේ  රූපක (GRAPIC)මෘදුකාංක වල පමණි. මොවුන් මෙලෙස කථන මෘදුකාංග ආධාරයෙන් පරිගනකයේ  වැඩ කටයුතු සිදුකරන්නේ මූසිකයෙන් නොව (MOUSE) යතුරු පුවරුව (KEYBOARD)උපයෝගී කරගෙනය. ඕනෑම පරිගණකයකට මෙම කථන මෘදුකාංගය ස්ථාපිත කිරීම (INSTALL) හැකි නිසා දෘශ්‍යාබාධිත පුද්ගලයන්ට  ඒ සදහා වෙනත් පරිගනකයක් අවශ්‍ය නොවන බව ඉඳුරාම කිව යුතුය.
විශේෂ ස්තූතිය
කේ. ජී. ‍ඒ. ඒ. ගුණරත්න ද්‍රෘශ්‍යාබාධිත සිසුන් සදහා පරිගනක උපදේශක ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්වවිද්‍යාලය ගං‍ොඩවිල , නුගේගොඩ.
සභාපති ශ්‍රී ලංකා ද්‍රෘශ්‍යාබාධිත උපාධිධාරී මණ්ඩලය අංක 694-1 ඩී, ඉඩම , මොරටුව
‍
සෙනෙට් සභාව
thumb|right| [[රෝමානු විනිශ්චයශාලාව|රෝමානු විනිශ්චයශාලාවක කූරියා ජූලියා]]
thumb|right| යුරෝපියානු සෙනෙට් සභාවන්ගේ සංගමයෙහි රැස්වීම [[ඩන්ස්ක් හී (2009)]]
ව්‍යවස්ථාදායකයක සෙනෙට් සභාවක් යනු, විමර්ශනාත්මක මන්ත්‍රණ සභාවක් වන අතර, බොහෝ විට, ද්වි මණ්ඩල ව්‍යවස්ථාදායකයක හෝ පාර්ලිමේන්තුවක හෝ, උත්තර මන්ත්‍රී මණ්ඩලය හෝ සභා ගර්භය හෝ වෙයි. මෙම නම සැදී ඇත්තේ, පුරාතන රෝමානු සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය වෙතින් වන අතර, එයට නම භාවිතා කෙරුණේ, සමාජයේ හෝ පාලක පංතියේ, ජ්‍යෙෂ්ඨ සහ එබැවින් නැණවත් සාමාජිකයන්ගේ මන්ත්‍රණ සභාවක් වූ බැවිනි.
වර්තමානයේ බොහෝ රටවල, සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය නමැති හා, රට අනුව, තේරී පත්වන, පත් කරනු ලබන, තනතුර උරුම වීමෙන් හෝ, වෙනත් ක්‍රම වලින් සාමාජිකත්වය ලබන, සෙනෙට් සභිකයෝ නමැති අයගෙන් සමන්විත මන්ත්‍රණ සභාවක් ඇත. එහි සාමාජිකයන් සාමාන්‍යයෙන් තේරී පත්වන පහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලයක් විසින් සම්මත කෙරෙන නීති සම්පාදන සඳහා, "මධ්‍යස්ථ දෙවන පරිකල්පිතයක්" සපයන සභා ගර්භයක් සදමින් නූතන සෙනෙට් සභිකයෝ දර්ශීය ලෙසින් සේවය කරති.
ග්‍රහකයන් සොයා ගැනීමේ ඓතිහාසික ක්‍රම
ග්‍රහකයන් සොයා ගැනීමේ ක්‍රමවේදයන් පසුගිය දශක දෙකක කාලය තුළ විස්මයජනක වර්ධනයක් දක්නට ලැබිණි.
දහ අට වන සියවසේ අවසන් වර්ෂ කිහිපය තුළ බාරොන් ෆ්රාන්ස් ක්ෂේවර් වොන් සැ(ඤ)ච් විසි හතර දෙනෙකුගෙන් සමන්විත වන තාරකා විද්‍යාඥයින් කණ්ඩායමක් සංවිධානය වී ආකාශ ගවේෂණයේ නියුතු වෙමින් ටයිටස් බෝඩ් නියමයට අනුව සූර්්‍යයාගෙන් බොහෝ ඈත පිහිටියේ යැයි ශී්‍රමත් විලියම් හර්ෂල් විසින් 1781 දී යුරේනස් ග්‍රහලොව සොයා ගැනීමේ ප්‍රතිඵලයක කොටසක් හැටියට කලින් ප්‍රකාශ කරන ලද නැති වූ ග්‍රහලොවක් සොයා ගැනීමේ මෙහෙයීමක් අරඹන ලදී. මෙම කර්තව්‍ය සඳහා රාශි චක්‍රයේ මන්දතා සීමාවන් ට එකඟව සැම තාරකාවක් පිලිබඳවම අතින් අඳින ලද සිතියම් අවශ්‍යය විය. පසුදින රාත්‍රියේ දී නැවත ආකාශය සිතියම් කරන අතර චලනය වන වස්තූන් සොයා ගැනීමට අපේක්ෂා කරන ලදී. නැති වූ ග්‍රහලොවේ චලනය පැයකට අර්ක් තත්පර 30 ක් බව නිරීක්ෂකයින් විසින් සොයා ගන්නා ලදී. කෙසේ වෙතත් පලමු ග්‍රහකය සිරිස් 1 සොයා ගන්නා ලද්දේ මෙම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයකු නොව ගි්‍යුසෙපේ පියාසි(ඤ) විසින්1801 දීය. එම වස්තුව රාත්‍රි කිහිපයක් තුළ විස්තාපනය විමෙන් පසුව ඔහු වෘෂභ රාශියේ පවතින නව තාරකාවක් වැනි වස්තුවක් සොයා ගන්නා ලදී. ඔහුගේ ගෝලයකු වූ කාල් ෆෙඩ්රිච් ගෝස් එම නොදන්නා වස්තුව පෘථිවියේ සිට කොපමණ දුරකින් පිහිටියේ දැයි සොයා ගැනීමට මෙම නිරීක්ෂණයන් භාවිත කරන ලදී. ඔහුගේ ගණනයන් ට අනුව මෙම වස්තූන් පිහිටියේ අඟහරු සහ බ්‍රහස්පති ග්‍රහලෝක අතර ය. පියාසි(ඤ) විසින් මෙය කෘෂිකර්මයට අධිපති රෝම දෙව්දුව සිරිස් නම්න් නම් කරන ලදී.
තවත් ග්‍රහකයන් තුනක් (පලාස් 2, ජූනෝ 3, වෙස්ටා 4) ඊළඟ අවුරුදු කිහිපය තුළ දී සොයා ගන්නා ලදී. තවත් වර්ෂ කිහිපයකට පසුව තාරකා විද්‍යාඥයින් තවත් මෙවැනි ග්‍රහකයන් ඇත්දයි සොයා බැලීමට කරන ලද නිරීක්ෂණයන් ඵලදායි නෙවූයෙන් තවත් ග්‍රහකයන් නැතැයි යන උපකල්පනය මත තව දුරටත් නිරීක්ෂණය කිරතම අත් හැර දමන ලදී.
කෙසේ වෙතත් කාල ලුඩ්වික් හෙන්ක් 1830 දී ග්‍රහකයන් සෙවීමේ අධිෂ්ඨානයෙන් නිරීක්ෂණ කටයුතු වල නිරත විය. අවුරුදු 15 කට පසුව එනම් අවුරුදු 38 කට පසුව සොයා ගත් නව ග්‍රහකය ඇස්ට්‍රියා 5 ඔහු විසින් සොය ගන්න ලදී. තවත් වර්ෂ දෙකක් ගතවීමට ප්‍රථමයෙන් හේබ් 6 තවත් ග්‍රහකයක් සොයා ගන්නා ලදී. ඉන්පසුව වෙනත් තාරකා විද්‍යාඥයන් මෙම ගවේෂණ කටයුතු වලට එක්වී අවුරුද්දක් පාසාම නව ග්‍රහකයක් සොයා ගන්නා ලදී.
1891 දී මැක්ස් වුල්ෆ් දිගු කල් නිරාවරණ ඡායාරූප තලයක් මත කෙටි රේඛා ලෙස දිස්වන තාරකා ඡායාරූප ශිල්පය භාවිතා කර ග්‍රහකයන් ගවේෂණය කිරීමේ පුරෝගාමියා විය. මෙම ක්‍රමය නිසා පෙර ක්‍රමයන්ගෙන් කරන ලද ගවේෂණ කටයුතු වඩා ශීඝ්‍රයෙන් ඉහල යන්නට විය. වුල්ෆ් පමණක් ග්‍රහකයන් 248 සොයා ගන්නා ලද අතර ඒ වන විට සොයා ගෙන තිබුනු මුළු ග්‍රහකයන්ගේ ගණන 300 ට මඳක් වැඩි ගණනකි. සියවසකට පසුව තවමත් හඳුනා ගෙන, අංකනය සහ නම් කරන ලද ග්‍රහකයන් ඇත්තේ දහස් ගණනකි. ගණන මීට වඩා වැඩි බව දන්නා මුත් බොහෝ තාරකා විද්‍යාඥයන් ඒවා ආකාශයේ පලිබෝධකයින් ලෙස හඳුන්වා ඒ පිලිබඳ වැඩි සැලකිල්ලක් නොදක්වයි.
1900 ගණන් වල ක්‍රමයන් සහ වර්තමාන තොරතුරු වාර්තා කිරීම
1998 වනතුරු ග්‍රහකයන් සොයා ගනු ලැබුයේ පියවර 4 ක ක්‍රියාදාමයකිනි. පළමුව පුළුල් ක්ෂේත්‍ර දුරදක්නයක් ආධාරයෙන් ආකාශයේ ප්‍රදේශයක් ඡායාරූපගත කරනු ලැබේ. ඡායාරූප යුගලක් පැයකට වරක් ගනු ලබයි. මෙලෙස යුගල් විශාල සංඛ්‍යාවක් දින කිහිපයක් තුල එකතු කර ගනු ලැබේ. දෙවනුව ත්‍රිමානේක්ෂ දූරේක්ෂයක් හරහා එකම ප්‍රදේශයේ පවතින සේයාරූප යුගලය නිරීක්ෂණය කරනු ලබයි. සූර්්‍යයා වටේ කක්ෂයේ පවතින ඕනෑම වස්තුවක් සේයාරූප යුගලය අතර සෙමින් ගමන් කරයි. වස්තුවේ ප්‍රතිබිම්බය ත්‍රිමානේක්ෂ දූරේක්ෂයේ තාරකා වල පසුබිමට මඳක් ඉහළින් පාවෙමින් පවතී. තුන්වෙනුව චලනය වන වස්තුව හඳුනාගෙන සංඛ්‍යංක අන්වීක්ෂයක් අධාරයෙන් එහි පිහිටීම නිවැරදිව සොයා ගනු ලබයි. පිහිටීම සොයා ගනු ලබන්නේ දන්නා තාරකා වල පිහිටීමට සාපේක්ෂවය.
පරිගනකමය ක්‍රමවේදයන්
පෘථිවිය හරහා කක්ෂය වැටී ඇති පෘථිවිය හා ගැටීමේ සම්භාවිතාවක් ඇති ග්‍රහකයන් පිලිබඳ වැඩි අවධානයක් යොමු වෙමින් පවතී. පෘථිවිය ට සමීප වැදගත් ග්‍රහකයන් වන්නේ ඇපලෝස්, ආමෝස් සහ ඇටන්ස් ය.
පෘථිවිය ට ආසන්න 433 ඊරොස් ග්‍රහකය 1898 තරම් ඈත කාලයේ දි සොයාගත් අතර 1930 ගණන් වලදී එවැනි වස්තූන් ගණනාවක් හඳුනා ගන්නා ලදී. සොයා ගැනීමේ අනු පිලිවෙල අනුව 1221 ආමෝර්, 1862 ඇපලෝ, 2101 ඇඩෝනිස් සහ 69230 හර්මීස් පෘථිවිය ට ඉතා සමීපයෙන් 1937 දී ගමන් ගන්නා ලදී. එහිදී තාරකා විද්‍යාඥයන් හට පෘථිවිය හා මෙම ග්‍රහකයන් ගැටමේ සම්භාවිතාවක් ඇති බව දැනුණි.
පසුගිය දශකයේ දී සිදුවූ සිද්ධීන් 2 ක් නිසා අනතුරුදායක තත්වයක් වැඩි වු ඇත. ඝට්ටනයක් නිසා ක්‍රිටේෂීය තෘතීය නෂ්ට වීම සිදු වූ බව ට විශ්වාස කෙරෙන වෝලාටර් ඇල්වරෙස් කල්පිතය 1994 දී නිරීක්ෂණය කරන ලද ෂූමාකර් ලෙවී 9 වල්ගා තරුව බ්‍රහස්පති ග්‍රහයා මතට කඩා වැටීම හේතුවෙන් වඩාත් පිලි ගැනීමට ලක් විය. එක්සත් ජනපද හමුදාව විසින් න්‍යෂ්ටික පිපිරීම් නිරීක්ෂණයට කක්ෂගත කළ චන්ද්‍රකා තොරතුරු වලට අනුව හෙලි කරගත් පරිදි ඉහළ වායුගෝලයේ මීටර 1 සිට 10 දක්වා විශ්කම්බයෙන් යුතු වස්තූන් අතර ඝට්ටන සිය ගණනක් සිදුවන බව නිරීක්ෂණය කරන ලදී.
මෙම සියලුම දේවල් සැලකිල්ලට ගෙන දුරේක්ෂයන් හා කෙලින්ම සම්බන්ධ කරන ලද ඡඡඪ කැමරා සහ පරිගනක වලින් සමන්විත වන ඉතා කාර්්‍යක්ෂම ස්වයංක්‍රීය පද්ධතීන් සවි කරන ලදී. 1998 සිට ස්වයංකී්‍රය පද්ධතීන් විසින් ග්‍රහකයන් විශාල සංඛ්‍යාවක් සොයා ගන්නා ලදී.
ලින්කන් පෘථිවියට සමීප ග්‍රහක පර්යේෂණ කණ්ඩායම විසින් පමණක් 2007 අගෝස්තු වන විට ග්‍රහකයන් 84764 සොයා ගන්නා ලදී. මෙම සියලුම ස්වයංක්‍රීය පද්ධතීන් මඟින් පෘථිවියට සමීප ග්‍රහක 4711 ක් සොයා ගන්නා ලද අතර ඒවායින් 600 කට වඩා වැඩි ගණනක් විශ්කම්බය කිලෝ මීටරයකට වඩා වැඩිය.
ඉන්දියාවේ ඉතිහාසය
ක්‍රි.පූ. 1,900,000 (මිලියන 1.9) තරම් ඈත කාලයක සිටම ඉන්දියාව සහ ඒ ආශ්‍රිත ප්‍රදේශ (ආදී) මානව ජනාවාසයන්ව පැවති බවට පුරාවිද්‍යාත්මක සාක්ෂ්‍ය හමුවී ඇත. 1983 දී සොයාගනු ලැබූ පන්ජාබ් සහ පාකිස්ථානයේ උතුරු දිග ප්‍රදේශ තුළ පවතින Riwat අඩවිය තුළින් එම සාක්ෂ්‍ය හමුවී ඇත. තවද වර්තමාන ඉන්දියාව, නේපාලය හා පාකිස්ථානය අතර පිහිටන සෝනියන් අඩවිය, වසර 500,000 — 125,000 කට පෙර පැවති පුරාවිද්‍යාත්මක සංස්කෘතියක් පිළිබඳ තොරතුරු හෙළිදරව් කරයි.
නූතන මානවයා පිළිබඳ පැරණිතම තොරතුරු ඉන්දියාවෙන් හමුවන්නේ ලෝකඩ යුගයට (ක්‍රි.පූ. 3300–1300) අයත් ශිෂ්ටාචාරයක් වන ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරය ඇසුරිණි. එය ක්‍රි.පූ. 2600 – 1900 අතර කාලයේ දී සමෘද්ධිමත්ව පවතින්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ.
ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරය
1922 දී ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරය අනාවරණය කර ගන්නා ලදී. මෙම ශිෂ්ටාචාරය හරප්පා ශිෂ්ටාචාරය වශයෙන් ද හඳුන්වනු ලැබේ. මෙය වර්ග සැතපුම් 840,000ක පමණ විශාල ප්‍රදේශයක පැතිර පැවති බව පංජාබ්, සින්ඩි සහ බලුකිස්ථාන් ආදී ප්‍රදේශ වල කරන ලද කැණීම්වලින් අනාවරණය වී තිබේ. දැනට සොයා ගෙන ඇති පුරාවිද්‍යාත්මක වටිනාකමකින් යුක්ත භුමි භාග 40ක් අතරින් තුනක් ඉතා වැදගත් වේ. ඒවා නම් මොහෙන්ජෝදාරෝ, හරප්පා සහ ලෝතාල් යන ස්ථානයි. මෙම ශිෂ්ටාචාරය පිලිබඳ ලිඛිත මූලාශ්‍ර සොයා ගෙන නොමැති අතර සොයා ගෙන ඇති මුද්‍රා වල ඇති අකුරු ද තවම කියවා නැත. එබැවින් මෙම ශිෂ්ටාචාරය පිළිබඳ නිශ්චිත නිගමන වලට එළඹිය නොහැකිය. නමුත් ප්‍රසිද්ධ පුරාවිද්‍යාඥයින් සහ ඉතිහාසඥයින් කීප දෙනෙකු එම සංස්කෘතිය පිළිබඳ යම් යම් අර්ථ නිරූපණ ඉදිරිපත් කොට ඇත.
හරප්පා
හරප්පා සංස්කෘතිය පිළිබඳ ටාටා ආයතනය මගින් සිදුකළ රේඩියෝ-කාබන් කාල නිර්ණ පරීක්ෂණ මගින් එම ශිෂ්ටාචාරය ක්‍රි.පූ. 3000 සහ ඒ ආසන්න කාල පරිච්ඡේදය තුළ සමෘද්ධිමත්ව පැවති බව අනාවරණය වී තිබේ. මෙම භුමි ප්‍රදේශයේ තිබී සොයාගත් හිස් කබල් කීපයක් පරික්ෂා කිරීමෙන් පසු ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරයේ නිර්මාතෘවරු පිලිබඳ විද්වතුන්ගේ මතය වන්නේ එම මිනිසුන් ප්‍රොටෝ ඔස්ට්‍රොලොයිඩ්, මධ්‍යධරණී, ඇල්පයින්, මොන්ග්ලොයිඩ් ආදී මනුෂ්‍ය වර්ගවල සම්මිශ්‍රණයක් වූ බවයි. හරප්පා ප්‍රදේශයේ බොහෝ ලක්ෂණ හඳුනා ගැනීමටත් නොහැකි වන තරමට විනාශ වී තිබේ.
මොහෙන්ජෝදාරෝ
විශිෂ්ට නගර සැලසුමකින් යුක්ත වීම මොහෙන්ජෝදාරෝවේ මැනවින් කැපී පෙනෙන ලක්ෂණයකි. විසිතුරු ජලාපවාහන ක්‍රම සහ පිරිසිදු බව ආදී ලක්ෂණ වලින් ද මෙම ප්‍රදේශය පොහොසත්ව පැවතිණි.
ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරයේ පරිහානිය
හරප්පා හා මොහෙන්දෝජාරෝව මුල්කරගෙන ඇති වූ සභ්‍යත්වය බිඳවැටුනේ කුමන හේතු සාධක මත ද යන්න නිශ්චිත නැත. උගත් වියත් පිරිස විවිධ දෘෂ්ටීන්හි පිහිටා සිට කරුණු දක්‌වයි. ඒවා අතර පරස්‌පර විරෝධි මතවාද බොහොමයක්‌ ඇත.
ක්‍රි. පූ. 2000 දී මෙසපොතේමියාව බිඳ වැටීමෙන් හරප්පා සභ්‍යත්වය කෙමෙන් පරිහානියට ගමන් කළ බවද උගත්හු පවසති. හරප්පා සහ මොහෙන්දෝජාරෝ මුල් කරගෙන ඇරඹි සභ්‍යත්වය දියුණු මට්‌ටමක පැවතිය ද ක්‍රි.පූ 1750 දී පමණ පරිහානියට ගමන් කර තිබේ.
වෛදික ශිෂ්ටාචාරය
වෛදික ශිෂ්ටාචාරයේ ආදී කර්තෘන් වූයේ ඉන්දු ආර්ය ජනතාව යි. ඔවුහු මුල් කාලයේ පදිංචිව සිටි ආසියාවේ බටහිර ප්‍රදේශ වල සිට, ඔවුන්ගේ සතුන්ට ප්‍රමාණවත් තරම් තණකොළ නොමැති වීම, ජනගහනය වැඩිවීම, දේශගුණික වෙනස්වීම් සහ අලුත් ප්‍රදේශ සොයා යාමේ කුතුහලය වැනි විවිධ සාධක නිසා දකුණට සංක්‍රමණය වූහ. ඒ ක්‍රි.පූ. 2800 තරම් කාලයේ දී යි. ක්‍රි.පූ. 2000 දී පමණ ආර්යයන් මුලින්ම ඉන්දියාවට ඇතුළු වීමේදී එහි පදිංචිව සිටි දේශීය ජනයා එයට විරුද්ධ වූ අතර එහි ප්‍රතිඵල වශයෙන් සංග්‍රාම රාශියක් ආරම්භ විය. අවසානයේ පරාජයට පත් දේශීය ජනතාව ආර්ය ජනතාව සමඟ සම්මිශ්‍රණය විය.
වෛදික සාහිත්‍ය
ආර්යයන් පිළිබඳ ව තොරතුරු බොහොමයක් ලබා ගෙන ඇත්තේ චතුර් වේද ග්‍රන්ථ වලිනි. ඒ අතරින් වඩා පැරණිම සහ වඩාත්ම වැදගත් කෘතිය ඍග් වේදය යි.
හින්දු අධිරාජ්‍යවාදය
මගධ ප්‍රදේශය කේන්ද්‍ර කොටගෙන ප්‍රබල අධිරාජ්‍ය තුනක උපත සිදු විය. හින්දු ආගමට අමතරව ජෛනාගමට සහ බුද්ධාගමට පාලකයන්ගේත් ධනවත් වෙළෙඳුන්ගේත් අනුග්‍රහය ලැබුණි. තක්ෂිලාව ශ්‍රේෂ්ටතම අධ්‍යාපන මධ්‍යස්ථානයක් බවට පත් වී තිබුණි. කෘෂිකාර්මික සහ කාර්මික ක්ෂේත්‍රවල සැලකිය යුතු ප්‍රගතියක් දක්නට ලැබුණි. බරණැස, සාකේත, කෞසම්බි, ශ්‍රාවස්ති, වේසාලි වැනි නගර බිහිවීමත් සමඟ වෙළඳ සහ වාණිජ කටයුතු ශීඝ්‍රයෙන් දියුණුවට පත් විය. නූතන කැණීම් වලින් රජවරු සහ ප්‍රභූවරු කලා සහ ගෘහ නිර්මාණ ක්ෂේත්‍ර වලට අනුග්‍රහය දැක්වූ බව අනාවරණය වේ.
මගධයේ නන්ද
මගධයේ හර්යංක රාජ වංශය බිඳ වැටීමත් සමඟ නන්ද වංශය එහි බලය පිහිටුවා ගත්තේ ය. එහි ආරම්භකයා මහා පද්මනන්ද නම් විය. ඔහු පහත යැයි සම්මත පවුලක උත්පත්තිය ලැබූ අයෙකි. නන්ද අධිරාජ්‍යය අවන්තියේ සිට අංග ජනපදය දක්වා ව්‍යාප්ත විය. කාලිංග රාජධානිය ද නන්ද පාලනයට යටත් වූවා විය හැකිය. මෙම වංශයේ අවසාන පාලකයා වූ ධනනන්ද (ක්‍රි.පූ. 300) කෘර පාලකයෙකු විය. ඔහු බලයෙන් පහ කිරීමට කුමන්ත්‍රණය කළ ඔහුගේ සතුරෝ හමුදාවේ අණ දෙන නිලධාරියෙකු වූ චන්ද්‍රගුප්ත මෞර්යගේ සහාය පැතූහ. කෞටිල්‍ය හෙවත් චානක්‍ය නම් බ්‍රාහ්මණයාගේ ද සහාය ඇතිව ධනනන්ද පාලනය පරාජයට පත් කළ චන්ද්‍රගුප්ත මගධ අධිරාජ්‍යය තුළ සිය බලය පිහිටු විය.
ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ ආක්‍රමණ
ක්‍රි.පූ. 327 දී මහා ඇලෙක්සැන්ඩර් විසින් ඉන්දියාව ආක්‍රමණය කරන ලදී. ග්‍රීක හමුදාව දැකීමෙන් බියට පත් වූ තක්ෂිලාවේ ආම්භී රජු කිසිදු විරුද්ධවාදී කමකින් තොරව ඇලෙක්සැන්ඩර්ගේ ආධිපත්‍යයට යටත් වූ අතර ආක්‍රමණිකයාට මැනවින් සත්කාර කළේ ය. ඉන්දියාවේ සිට ආපසු යන ගමනේ දී සුසා නම් ස්ථානයේ දී (ක්‍රි.පූ. 323 දී) ඇලෙක්සැන්ඩර් අධිරාජයා මරණයට පත් විය.
බින්දුසාර
ක්‍රි.පූ. 300 දී පමණ චන්ද්‍රගුප්ත මෞර්යගෙන් පසුව ඔහුගේ පුත් බින්දුසාර රජ විය. ඔහු වසර 27ක් පමණ රජ කළ බව සාමාන්‍ය පිළිගැනීම වුවත් ඔහුගේ පාලන සමය පිළිබඳ වැඩිමනත් තොරතුරු දැනගන්නට නැත. ඔහු අමිත්‍රඝාතක ලෙස ද හැඳින්විණි. එහි අරුත 'සතුරන් විනාශ කරන්නා' යන්නයි.
අශෝක
බින්දුසාර රජුගෙන් පසු ඔහු පුත් අශෝක රජ විය. වංශ කතා වලට අනුව අශෝක ඔහුගේ සහෝදරයන් 99 දෙනෙකු මරා රජකම ලබා ගෙන ඇත. ඔහු විසින් කාලිංග රාජධානිය ආක්‍රමණය කිරීමට කළ යුද්ධයේ අති බිහිසුණු තත්ත්වය අශෝක අධිරාජ්‍යයාගේ 13 වන සෙල් ලිපියේ දැක්වේ.
කාලිංග යුද්ධයේ සිදු වූ විනාශයත් සමඟ උපන් චිත්ත සන්තාපය නිසා මින් ඉදිරියට තමා කිසිම යුද්ධයක් නොකරන බවත් දහම් පණිවුඩය පතුරවාලමින් මිනිසුන්ගේ සිත්සතන් ජය ගැනීමට ක්‍රියා කරන බවත් ප්‍රකාශයට පත් කළේය. එලෙසින්ම ක්‍රියා කළ ඔහු මහජනතාවගේ අධ්‍යාත්මික හා භෞතික සුභ සාධනය සලසා දීම සඳහා දිවා රෑ වෙහෙසුණි.
අශෝක අධිරාජ්‍යයාගෙන් පසුව මෞර්ය අධිරාජ්‍යය ශීඝ්‍රයෙන් පරිහානියට පත් විය. මෞර්ය අධිරාජවරුන් විධිමත් පාලන රටාවක් ද සංවිධානය කළ බවට සාධක ඇත.
ශුංගයෝ
මෞර්ය රාජවංශයේ අවසාන රජුගේ සෙන්පතියා වූ පුශ්‍යමිත්‍ර ශුංග හමුදා ආචාරයක දී හමුදාව ඉදිරියේම තම රජු මරා දමා මෞර්ය අධිරාජ්‍යයේ ප්‍රධාන කොටස වූ මධ්‍ය ප්‍රදේශයේ පාලනය තමන් යටතට ලබා ගත්තේය. එහෙත් සෙසු ප්‍රදේශ වල සිටි පාලකයන් ස්වකීය ස්වාධීනත්වය ප්‍රකාශ කළ බැවින් අධිරාජ්‍යය කොටස් වලට බෙදී ගියේය.
කාන්ච පාලනය
ශුංග වංශයේ අවසාන පාලකයා වූ දේවභූති රජු මරාදමා ඔහුගේ ප්‍රධාන ඇමති වූ බ්‍රාහ්මණ වංශික වාසුදේව කාන්ච මගධ අධිරාජ්‍යයේ සිහසුනට පත් විය. කාන්ච පාලනය අවුරුදු 45ක් පමණ පැවතිණි.
ඩෙකෑනයේ සාතවාහන පාලනය
ක්‍රි.පූ. 30 දී පමණ සාතවාහන හෙවත් ආන්ද්‍රයන් විසින් කාන්ච වංශිකයන් බලයෙන් පහකොට ඩෙකෑනයේ සිය බලය පිහිටුවා ගන්නා ලදී. මෙම පාලන සමය ගැන තොරතුරු පුරාණ ග්‍රන්ථ, සෙල්ලිපි සහ කාසි යනාදී මූලාශ්‍ර මගින් සොයාගත හැකිය. සාතවාහනයන්ගේ මුල්ම පාලකයා වූයේ ශිමුඛ රජුය. ක්‍රි.ව. 3 වන සියවසේ දී පමණ සාතවාහන බලය මුළුමනින්ම පාහේ අභාවයට පත්විය.
ඉන්දියාවේ ග්‍රීක පාලනය
ශුංග පාලන සමයේ දී ග්‍රීකයෝ ඉන්දියාවේ වයඹදිග ප්‍රදේශවල රාජධානි පිහිටුවා ගත්හ. ඩිමිට්‍රියස් නම් ග්‍රීක පාලකයා ඇෆ්ඝනිස්තානය, පංජාබ් සහ සින්ධ් යන ප්‍රදේශවල සිය ආධිපත්‍යය පිහිටුවා ගත්තේය. මෙනැන්ඩර් රජු ඩිමිට්‍රියස්ගේ අනුප්‍රාප්තිකයා විය. ඔහු බුදුදහම උගත් ශ්‍රේෂ්ට විද්වතෙකු සහ එම ආගමේ ශ්‍රේෂ්ට අනුග්‍රාහකයෙකු ද විය. මෙනැන්ඩර් රජු හා ශ්‍රේෂ්ට බෞද්ධ උගතෙකු වූ නාගසේන හිමියන් අතර ඇති වූ ධර්ම සාකච්ඡා මිලින්ද ප්‍රශ්නය නමැති පාලි කෘතියෙහි අඩංගු වී ඇත. අන්ටියාල්කිදාස් තවත් වැදගත් ග්‍රීක පාලකයෙකි. ශකවරුන් ග්‍රීක ප්‍රදේශ ආක්‍රමණය කිරීමත් සමඟ ඉන්දියාවේ ග්‍රීක බලය පරිහානියට පත්විය.
පාර්තියන්වරු
පාර්තියන්වරු හෙවත් පල්ලවයෝ සෙලියුකිඩ් නම් තම ස්වාමියාට විරුද්ධව කැරලි ගසා ස්වාධීන රාජ්‍යයක් පිහිටුවා ගත්හ. ශ්‍රේෂ්ටතම පාර්තියන් පාලකයා වූයේ ගොන්ඩොපර්න්ස් ය. ඔහු සහ ඔහුගේ පවුලේ සාමාජිකයන් කිතු දහම වැළඳ ගත් බව කියවේ.
ශක හෙවත් සීතියන්වරු
යු-ඒ චී නම් ගෝත්‍රික ජනතාව විසින් ඔවුන්ගේ නිජබිම් වලින් පලවා හරිණු ලදුව ශකවරු ඉන්දියාවට ඇතුළු වී මතුරා, තක්ෂිලා සහ මාල්වා, කතියවාර් නමින් රාජධානි තුනක් පිහිටුවා ගත්හ. මතුරා හා තක්ෂිලා සහ මාල්වා පාලනය කළ පාලකයන් උතුරු ශත්‍රපයන් ලෙසද කතියවාර් පාලකයන් බටහිර ශත්‍රපයන් ලෙසද හැඳින්විණි.
කුෂාණවරු
චීන දේශ සීමාව භූමිය කොටගෙන සිටි යූඒ-චී ගෝත්‍රය ක්‍රි.පූ. 165 දී පමණ එම ප්‍රදේශයෙන් එළවා දමන ලදුව බටහිරට පැමිණ ඔක්සස් මිටියාවතේ සිටි පාර්තියන්වරුන් එළවා දමා එහි පදිංචි වූහ. ඔවුහු කොටස් පහකට බීඩි මධ්‍යස්ථාන පහක සිට පාලන කටයුතු ගෙන ගියහ. පළමු වන කැඩ්ෆයස් රජු විසින් ඔවුන්ව එක් ජාතියක් වශයෙන් එක්සත් කරනු ලැබීය. ඔහු රෝම අධිරාජයෙකු වූ ක්ලෝඩියස් විසින් නිකුත් කරන ලද කාසිවලට සමාන තඹ කාසි නිකුත් කළේය.
ගුප්ත පාලන අවධිය
කුෂාණ අධිරාජ්‍යය බිඳ වැටීමෙන් පසු යලිත් වරක් රටේ දේශපාලන එක්සත් බව ගොඩනගන ලද්දේ ගුප්ත අවධියේ දී ය. ගුප්ත වංශයේ තෙවන පාලකයා වූ පළමුවන චන්ද්‍රගුප්ත රජ වූ ක්‍රි.ව. 320 ගුප්ත යුගයේ ආරම්භක අවස්තාව ලෙස සලකනු ලැබේ. ඔහු ක්‍රි.ව. 335 දක්වා රාජ්‍යත්වය දැරිය. ඔහු මරණයට පත් වූ අවස්තාව වන විට අලහබාද් ප්‍රදේශයේ සිට බිහාරයේ දකුණු ප්‍රදේශය දක්වා විහිදුණු විශාල අධිරාජ්‍යයක් ගොඩනගා ගෙන තිබිණි. ඔහුගේ ජයග්‍රහණ පිළිබඳව අලහබාද් ප්‍රශස්තියේ සඳහන්ව ඇත.
වර්ධන රාජවංශය
ගුප්ත අධිරාජ්‍යයේ අවසාන කාලයේ එහි යටත් ප්‍රදේශ වලට නිරතුරුව එල්ල වූ හූන ආක්‍රමණ නිසා එම අධිරාජ්‍යය තුළ අවුල් වියවුල් සහ කොටස්වලට කැඩී යාම් පැවතුණි. අවසානයේ දී උතුරු ඉන්දියාවට දේශපාලන එක්සත් කමක් ලබා දීමට ථානේශ්වර් රාජධානිය පාලනය කළ වර්ධන රාජවංශය සමත් විය. ක්‍රි.ව. 606 දී හර්ෂවර්ධන, ථානේශ්වර් රාජධානියේ පාලන බලය ලබාගැනීමට සමත් විය.
බාදාම්යේ පැරණි වාලුක්‍ය රාජවංශය
හයවන සියවසේ සිට අටවන සියවස දක්වා කාලය තුළ ඩෙකෑනයේ දේශපාලන එක්සත් බවක් ඇති කිරීමට බාදාමියේ පැරණි වාලුක්‍ය රාජවංශයෙන් ඉතා වැදගත් මෙහෙයක් ඉටු විය. එම රාජවංශයේ වඩාත් කැපීපෙනෙන පාලකයා වූයේ දෙවන පුලකේෂින් (609 - 642) රජු ය. ඔහු නර්මදා නදියේ සිට කාවේරි නදිය තෙක් විහිදුණ අධිරාජ්‍යයක් බිහිකර ගැනීමට සමත් විය. අජන්තාවේ සමහර සිතුවම්, බාදාමියේ සහ පට්ටඩකාල් හින්දු දේවාල කලා ක්ෂේත්‍රයන්ගේ අභිවර්ධනයට වාලුක්‍ය රාජවංශයෙන් ලැබුණ දායකත්වය පෙන්නුම් කරයි.
කාංචිහි පල්ලවයෝ
ක්‍රි.ව. හත්වන - නවවන සියවස් අතර වූ කාලය තුළ ඉන්දියාවේ දකුණු කෙළවරේ ප්‍රදේශ පල්ලවයෝ පාලනය කළහ. ඔවුන්ගේ මුල්ම පාලකයා විශ්නගුප්ත රජුය. ක්‍රි.ව. නවවන සියවස වන විට එම රාජ්‍යය ශීඝ්‍රයෙන් පරිහානියට පත් විය.
කැබිනට් දූත මෙහෙය
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - ලෝකය ප්‍රවර්ගය:දකුණු ආසියාවේ ඉතිහාසය ප්‍රවර්ගය:ආසියාව
කටුපොත
කටුපොත සතර මංසන්ධියක් වන අතර එය නාරම්මල - වාරියපොළ පාරේ පිහිටා ඇත. කටුපොත සංධියේ සිට නාරම්මලට, වාරියපොලට, කුරුණෑගලට සහ කුලියාපිටිය යන් නගරයන්ට යා හැකි පරිදි නිර්මාණය වී ඇත.
වාස්තවිකත්වය - විවේචන
වාස්තවිකත්වය - විවේචන
වාස්තවිකත්වය පිළිබදව අදහස පක්ෂපාති පත්‍රකලාවේදන සහ ප්‍රඡාචාර පත්‍රකලාවදන ගේ විවේචනයට ලක්ව ඇත්තේ එමගින් සත්්‍ය සෙවීමට උත්සාහ නොකරන බැවිනි. ප්‍රායෝගිකව එවෙන වාස්තවිකත්වයක් සැපයිමට නොහැකි බවත්, කුමන සද්ධීන් ආවරනය කල යුතු ද යන් තිරනය කිරීමේ දී පවා පුවත් පත් කිසයම් දෘෂ්ටියකට  එලබෙන බවත් මොහු පවසති. එඩ්වට් හර්මන්, නෝම් වෝඩ්ක යන මාධ්‍ය විචාරකයන් ඉදිරිපත් කල ( ප්‍රචාරක ආකෘතිය ) හරහා ඔවුන් පෙන්වා දී ඇත්තේ වාස්තවිකත්වයේ අවසාන ප්‍රථිපලය වන්නේ රජයේ හෝ ප්‍රබලායතනිවල දෘෂ්ටියට පක්ෂපාති වීම බවය.
වාස්තවිකත්වය සම්බන්ද තවත් විවේචනයක් වශයෙන් මාධ්‍ය වේදී ඩේවිඩ් මිච් දක්වන්නේ 1990 ගණන් වල අප්‍රිකානු අැමරිකානුවන්ට ද වදහින්සාව පැමිණ වූ ආකාරය ප්‍රධාන පුවත් පත් “ විශේෂයෙන් නව්යෝක් ටයම්ස් ” විසින් වාර්තා කල ආකාරය. මේ කාලයේ කාන්තාවන්, දරුවන් හා පිරිමින් මරා දැමීම, අතපය කපා දැමීමවැනි කරුණු පුවත් පත් මගින් වාර්තා කරිනි. වාස්තවිමතවණ උදෙසා ඔවුන් මෙම කරුණු තුළතව වාර්තා කිරීම මින්ච් දකන්නේ වදහිංසනය සාදාරනි කරනය කිරීමක් නිසාය.
රාම් නාත් කෝවින්ද්
රාම් නාත් කෝවින්ද් (උපත 1 ඔක්තොම්බර් 1945) යනු, වත්මන් තනතුරුධාරී ජනාධිපති ප්‍රනාබ් මුඛර්ජි වෙනුවට ඉන්දියාවෙහි ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් 2017 ජූලි 25 දිනදී ධූරන්දර වීමට නියමිත ඉන්දියානු දේශපාලනඥයෙකි. 2015 සිට 2017 දක්වා ඔහු බිහාරයෙහි ආණ්ඩුකාරවරයා විය. 1994 සිට 2006 දක්වා රාජ්‍ය සභාවෙහි පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙසින්ද ඔහු සේවය කර ඇත.
ප්‍රවර්ගය:1945 උපත්
හොරණ පූර්වාරාම විහාරස්ථානය
හොරණ නගරය තුල පිිිහිටි අලංකාර ගෘහ නිර්මාණයන්ගෙන් යුත් දර්ශනීය විහාරස්ථානයක් ලෙස මෙම විිහාරස්ථානය හැඳිිින්න හැකිය.
ඩවුන්ස් සහලක්ෂණය
ට්‍රයිසොමි 21 එසේත් නැතිනම් ඩවුන්ස් සහලක්ෂණය යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ genetic disorder ගණයට අයත් බුද්ධි වර්ධනය හා බැඳි රෝගී තත්වයකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සහලක්ෂණ
සම්භාවනීය සංස්කෘතික සාහිත්‍යය
ප්‍රසිද්ධ කවියෙකු හා නාට්‍ය රචකයෙකු වූ කාලිදාසයන් විසින් "රඝුවංශ" (රජුගේ රජපෙළපතා හා "කුමරසම්භව" ( කුමාර් කාතික්‍යගේ උපත ) යන මහා කාව්‍ය රචනා කරන ලදී. ඒවා රචනා කිරීමේදී සම්භාව්‍ය සංස්කෘතිය භාවිතා කර ඇති අතර මහාකාව්‍ය සංස්කෘතිය භාවිතා කර නැත. "පානිනීගේ අශ්ඨධ්‍යාය", සම්භාව්‍ය සංස්කෘතියෙන් ලියන ලද තවත් කෘතියක් වන අතර එහි අඩංගු ධ්වනි විද්‍යාව හා ව්‍යාකරණ විධිය සම්භාව්‍ය සංස්කෘතියට ප්‍රමිතියක් ගෙනදේ. "මානු නීති" යනු හින්දි දර්ශනයේ එන වැදගත් පාඨයකි. සම්භාව්‍ය සංස්කෘතියේ උසස්ම නාට්‍ය රචකයා ලෙස කාලිදාසයන් සලකනු ලබන අතර ඔහු ප්‍රසිද්ධම සංස්කෘතික නාටක වන "ශකුන්තලාගේ ප්‍රත්‍යභිඥානය" සහ "මේඝධූත" රචනා කලේය. ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍යයේ ශේක්ස්පියර් සඳහා හිමිවන ස්ථානය, සංස්කෘතික සාහිත්‍යයේදී ඔහුට ලැබේ. ශුද්‍රක රචනා කල "ම්‍රිචකඨික", භාෂා රචනා කල "ස්වප්න වසවඩත්තම" හා ශ්‍රී හර්ෂ රචනා කල "රත්නමාලී" යනු තවත් ප්‍රසිද්ධ නාටක කිහිපයකි. ජයදේවා විසින් රචිත "ගීතා ගෝවින්දා" පසුකාලීන සාහිත්‍යාත්මක කෘතියකි. චන්ක්‍ය ගේ "අර්ථශාස්ත්‍ර" සහ වත්ස්‍යායන ගේ "කාමසූත්‍ර" යනු තවත් ප්‍රසිද්ධ කෘතීන් අතරින් කිහිපයකි.
ප්‍රවර්ගය:සාහිත්‍යය
ශුද්ධාත්ම දීමනා
ශුද්ධාත්ම දීමනා
I ප්‍රඥාව
II තේරුම් ගැනීම
• ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ ඉගැන්වූ විශ්වාසයේ සත්‍යතාවන් තේරුම් ගැනීම.
III දැනුමැතිකම
• දේව මහිමය සහ ගැලවීම සඳහා අවශ්‍ය දේ නිවැරදිව හඳුනා ගැනීමට හා තෝරා ගැනීමට ආදාළ අවස්ථාවේ දී ම තේරුම් ගැනීම සහ දැනුමැතිකම ය.
IV ධෛර්යය
• තම ආගමික ආගමික යුතුකම් ඉටු කිරීමේ දී මුහුණ දෙන බාධක සහ ගැටළු හමුවේ නොසැලෙන අධිෂ්ඨානයකින් කටයුතු කිරීම.
V දැනගැන්ම
• ස්වර්ග රාජ්‍යය කරා ගමන් කිරීමේ දී මුහුණ දෙන අනතුරුවලින් වැළකීමට මග දැනගැනීම.
• දෙවියන් වහන්සේට හිමි වන්දනාව සහ සේවය දීමට පුද්ගලයාව යොමු කරවීම.
VII දේව භය
• දෙවියන් වහන්සේට උතුම්ම ගෞරවය දීමටත් උන්වහන්සේ අකමැති සියලු දේ පිළිකුල් කිරීමටත් යොමුකරවයි.
සූවස් අර්බුදය
ත්‍රෛපාක්ෂික ආක්‍රමණය, සූවස් යුද්ධය, හෝ දෙවන අරාබි-ඊශ්‍රායෙල යුද්ධය ලෙසින්ද හැඳින්වෙන ( ʾAzmat al-Sūwais / al-ʿUdwān al-Thulāthī; ;  Mivtza' Kadesh "කදේශ් ක්‍රියාන්විතය," හෝ   Milẖemet Sinai, "සයිනායි යුද්ධය"), සූවස් අර්බුදය යන්නෙන් හැඳින්වෙන්නේ, ඊජිප්තුව එක් පසෙකින්ද, බ්‍රිතාන්‍යය, ප්‍රංශය සහ ඊශ්‍රායෙලය අනෙක් පසින්ද යන දෙපාර්ශවය අතර සිදුවූ සහ, බ්‍රිතාන්‍යය, ප්‍රංශය සහ ඊශ්‍රායෙලය පසුබැසිය යුතු බවට බල කිරීමෙහිදී ප්‍රධාන භූමිකාවන් ඉටු කල එක්සත් ජනපද, සෝවියට් සංගමය, සහ එක්සත් ජාතීන්ද සහිත වූ 1956 අගභාගයේදී සිදුවූ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සහ හමුදාමය  ඝට්ටනයකි.
සමාජ විද්‍යාව
සමාජ විද්‍යාව, යනු නවීන විද්‍යාවේ ශාඛාවකි.
කොරියානු විකාශන පද්ධතිය
කොරියානු විකාශන පද්ධතිය (Korean Broadcasting System / KBS; ) දකුණු කොරියාවේ ජාතික විකාශකයා වේ. 1927 දී ආරම්භ කරන ලද එය දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී සහ ගුවන් විදුලි විකාශකයන්ගෙන් එකකි.
සමාජ විද්‍යාව
සමාජ විද්යාව යනු කුමක්ද?
සමාජ විද්යාව, පුළුල් වශයෙන් කථා කරයි, ලෝකය ක්රියා කරන ආකාරය හා සමාජීය හැසිරීම් පිලිබඳ පැහැදිලි කිරීම් භාවිතා කරන ආකාරය පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබා දෙයි. ස්වභාවික විද්යාවන්ට (ජීව විද්යාව, රසායන විද්යාව, භෞතික විද්යාව) වලට සාපේක්ෂව ස්වාභාවික සංසිද්ධි (ප්රාථමික සෛල, අණු, සැහැල්ලු තරංග) විෂමතාවයන් සමාජ විද්යාවේ විෂයය වන්නේ සමාජයයි. සමාජ විද්යාඥයන් විසින් පරිණාමීය පර්යේෂණ ක්රම යොදාගනිමින් එකිනෙකා අතර අන්තර් පුද්ගල හා අන්තර්ක්රියාකාරි හැසිරීම් විමර්ශනය කිරීම, මිනිසුන් අපරාධ සිදු කරන්නේ ඇයිදැයි ජනතාව තුළ පෙලඹෙන්නේ ඇයිදැයි යන්න. මිනිසුන්ගේ හැසිරීම් රටාව ගැන අවබෝධයක් ලබා ගැනීමට ආණ්ඩුවලට සහ ආයතනවලට ඉඩ සලසන අධ්යයනයකි.
කොරියානු විකාශන පද්ධතිය
KBS ගුවන්විදුලි ජාල හතක්, රූපවාහිනී නාලිකා දහයක් සහ අන්තර්ජාලයට පමණක් සීමා වූ සේවාවන් කිහිපයක් ක්‍රියාත්මක කරයි. එහි ප්‍රමුඛතම භෞමික රූපවාහිනී මධ්‍යස්ථාන KBS1 නාලිකාව 9 හි විකාශනය කරන අතර KBS1 සහෝදර නාලිකාව KBS2, විනෝදාස්වාදය ඉලක්ක කරගත් ජාලයක්, නාලිකාව 7 හි විකාශනය කරයි. KBS ජාත්‍යන්තර සේවාව KBS World ද ක්‍රියාත්මක කරයි, එය විවිධ භාෂා දොළහකින් රූපවාහිනී, ගුවන්විදුලිය සහ මාර්ගගත සේවා සපයයි.
සමාජ විද්‍යාව
සමාජ විද්යාව යනු කුමක්ද?
මනෝවිද්යාව හැසිරීම සහ මානසික ක්රියාවලීන්ගේ විද්යාත්මක අධ්යයනයයි. මානසික ක්රියාවලීන් සිතුවිලි, හැඟීම්, චේතනා සහ වෙනත් නොකියවන සංසිද්ධි ලෙස හැසිරෙන අයගේ හැසිරීම් නිරීක්ෂණය කළ හැකිය. මනෝවිද්යාත්මක න්යායන් සහ පර්යේෂණ ව්යාපාරික කර්මාන්තය, අධ්යාපනික සැකසුම්, රාජ්ය ප්රතිපත්ති සහ තවත් බොහෝ යෙදීම් තිබේ. මනෝවිද්යාවෙහි ප්රධාන උප-විෂයයන් සමාජ, සංවර්ධනයේ, සංජානනය, ජීව විද්යාත්මක, සෞඛ්ය, කාර්මික / සංවිධානාත්මක, අසාමාන්ය සහ පෞරුෂය මනෝවිද්යාව ඇතුළත් වේ.
සමාජීය ප්රවණතා සහ ආයතන සංස්කෘතිය, දේශපාලනය සහ ආර්ථිකය පිළිබඳ හැඟීමක් ඇති කරලීම සමාජවාදය යනු විවිධාකාර විනය හැසිරවීමකි. සමාජ විද්යාව පිළිබඳ පාඨමාලා යොමු වන්නේ ආසියාවේ විශේෂ අවධානයක් යොමු කරමින් ලෝකය වටා සමාජයේ වෙනස්කම්වලට හා තත්වයන්ට අදාළ ශිෂ්ය විවේචනාත්මක චින්තනය වර්ධනය කිරීමයි. සමාජ අසමානතාව, සංක්රමණ හා නාගරීකරණය යන දෙඅංශයේම සමාජීය ගැටළු වලට විසඳුම් සපයන අතර පාඨමාලා හා විලාසිතා වැනි සමාජීය ප්රතිඵලවල ජාල වල භූමිකාවද මෙම ගැටළු වලට විසඳුම් සපයයි.සමාජ විද්යාව යනු සමාජය තුළ සහ සමාජය තුළ සිටින පුද්ගලයන් අතර සම්බන්ධතා පිළිබඳව සැලකිලිමත් වන ශාස්ත්රාලික විනයක ප්රධාන අංශයකි. අනෙක් අතට එය "සමාජ විද්යාව" ලෙස සැලකේ. සමාජ විද්යාව ආර්ථික විද්යාව, දේශපාලන විද්යාව, මානව භූගෝල විද්යාව, ජන විකාශනය, මනෝවිද්යාව, සමාජ විද්යාව, මානව විද්යාව, පුරාවිද්යාව, විද්යාව, ඉතිහාසය සහ වාග් විද්යාව යන ක්ෂේත්රයන්ගෙන් සමන්විතය. 19 වන සියවසේදී පිහිටුවන ලද "සමාජයේ විද්යාව" වන සමාජ විද්යාවෙහි ක්ෂේත්රයට විශේෂයෙන් යොමු දැක්වීමට මෙම යෙදුම සමහර අවස්ථාවල භාවිතා වේ. සමාජීය විද්යාවන්හි උප විෂයන් පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක ලැයිස්තුවක් සමාජ විද්යාව පිළිබඳ සැකිල්ලේ සොයාගත හැකිය.
සමාජ විද්යාව අවබෝධ කරගත් මෙවලම් ලෙස ස්වාභාවික විද්යාවන්හි ඇති සමානකම් ඇති ක්රමවාදී සමාජ විද්යාඥයෝ ක්රමවේදයන් භාවිතා කරති. එබැවින් විද්යාව නිර්වචනය කරන නවීන අර්ථයෙන් එය විද්යාව අර්ථ දක්වයි. පරස්පර විරෝධී සමාජ විද්යාඥයින්, ප්රතිවිරුද්ධව, සමාජ විවේචනය හෝ සංකේතමය අර්ථකථනය භාවිතා කිරීම වෙනුවට අනුක්රමාත්මක ලෙස අසමාදර්ශී න්යායන් සාදනු වෙනුවට, විද්යාව පුලුල් අර්ථයකින් සලකනු ඇත. නූතන අධ්යයන කටයුතුවල දී, පර්යේෂකයන් බොහෝ විට සරල ක්රමවේදයන් භාවිතා කරමින්, විවිධ ක්රමවේදයන් භාවිතා කරති (උදාහරණ වශයෙන් ප්රමාණාත්මක හා ගුණාත්මක පර්යේෂණ ඒකාබද්ධ කිරීම). සමාජ පර්යේෂණය යන වචනය ද සිය අරමුණු හා ක්රමවේදයන් තුළ විවිධ විවේචනවලින් ලත් වෘත්තිකයන් ලෙස ස්වාධීන උපාධියක් ලබා ගෙන ඇත.
ඉතිහාසය
"සමාජ විද්යාව" යන්නෙන් අදහස් වන්නේ කොට්ට්, ඩර්ක්හයිම්, මාක්ස් සහ වෙබර් වැනි චින්තකයින් විසින් පිහිටුවන ලද සමාජයේ නිශ්චිත විද්යාවන්ය. සාමාන්යයෙන් "උතුම් විද්යාව" හා කලා ශිල්ප වලින් බැහැරව පවතින සියලූම ශික්ෂණ වලට යොමු විය හැකිය. 19 වන ශතවර්ෂයේ අග භාගය වන විට විද්යාත්මක සමාජ විද්යාවන් ක්ෂේත්ර පහකින් සමන්විත විය: නීතිය, අධ්යාපනය, සෞඛ්ය, ආර්ථිකය හා වෙළඳාම හා නීතිය සංශෝධනය කිරීම සහ ව්යවස්ථාව සංශෝධනය කිරීම [2]
මානව විද්යාව ප්රධාන ලිපි: මානව විද්යාව සහ මානව විද්යාවේ සැකිල්ල මානව විද්යාව යනු මානව සම්පුර්ණයෙන් මනුෂ්යත්වයේ විද්යාවයි. එය මිනිසාගේ විද්යාවයි. මෙම ශික්ෂණය සමාජ විද්යාවන්, මානව ශාස්ත්ර සහ මානව ජීව විද්යාවේ විවිධ පැතිකඩයන් ඒකාබද්ධ කිරීම සමඟ කටයුතු කරයි. විසිවන සියවසේ දී, ශාස්ත්රාලික ශික්ෂණයන් බොහෝ විට ආයතනික වශයෙන් පුළුල් වසම් තුනකට බෙදා ඇත. ස්වාභාවික විද්යාව පුනර්ජනනීය හා විශ්වාසනීය පර්යේෂණ මගින් සාමාන්ය නීති පැනවීමට උත්සාහ කරයි. මානව ශාස්ත්රාලිය සාමාන්යයෙන් තනි පුද්ගලයන්, සිද්ධීන්, හෝ යුගයන් පිළිබඳ අවබෝධයෙන් අවධාරණය කරමින් දේශීය ඉතිහාසය, ඔවුන්ගේ ඉතිහාසය, සාහිත්යය, සංගීතය සහ කලාවන් හරහා අධ්යයනය කරයි. සාමාන්යයෙන් විද්යාත්මක ක්රමවේදයන් මගින් සමාජීය සංසිද්ධීන් සාමාන්යයෙන් විද්යාත්මක ක්රම වලින් වෙනස් වන ක්රමවේදයන් සාමාන්යකරණය කළ හැකි ආකාරයෙන් සමාජ විද්යාවන් විසින් සාමාන්යයෙන් උත්සාහ දරා ඇත.
මානව විද්යාත්මක සමාජ විද්යාව බොහෝ විට භෞතික විද්යාවේ හෝ රසායනික විද්යාවේ සාමාන්ය නීතියට වඩා සාමාන්ය ආකාරයේ සංවේදී විස්තර දක්වයි. එසේ නැතහොත්, මනෝවිද්යාවෙහි බොහෝ ක්ෂේත්රවල මෙන්, සාමාන්ය සිද්ධාන්ත මගින් තනි තනි සිද්ධීන් විස්තර කරනු ඇත. ඉතිහාසයෙහි සමහර ක්ෂේත්ර වැනි මානව විද්යාව (මානව ඉතිහාසය) මානව වර්ගයාගේ එක් කාණ්ඩයකට පහසුවෙන් නොගැළපේ. එක්සත් ජනපදය තුළ මානව විද්යාව උප ක්ෂේත්ර හතරකට බෙදී ඇත: පුරාවිද්යාව, භෞතික හෝ ජීව විද්යාත්මක මානව විද්යාව, මානවවිද්යා වාග් විද්යාව හා සංස්කෘතික මානව විද්යාව යන අංශයන් ය. බොහෝ උපාධි අෙප්ක්ෂක ආයතනයන්හි එය ලබා ෙදන පෙද්ශයකි. Anthropos (άνθρωπος) යන වචනය ග්රීක භාෂාවෙන් "මනුෂ්යයා" හෝ "පුද්ගලයා" යන ග්රීක් වචනයයි. එරික් වුල්ෆ් සමාජ විද්යා සංස්කෘතික මානව විද්යාව "මානව ශාස්ත්රයන්ගේ වඩාත්ම විද්යාත්මක හා විද්යාවේ වඩාත් විද්යාත්මක" ලෙස විස්තර කළේය.
මානව විද්යාවේ අරමුණ වන්නේ මිනිසුන් හා මිනිස් ස්වභාවය පිළිබඳ සමස්ත තොරතුරු සැපයීමයි. මෙහි අර්ථය වන්නේ මානව විද්යාඥයින් සාමාන්යයෙන් එක් උප ක්ෂේත්රයක විශේෂඥයන් වුවද, ඕනෑම ගැටලුවක ජෛව, භාෂාමය, ඓතිහාසික හා සංස්කෘතික අංගයන් සැමවිටම මතකයේ තබා ගනී. මානව විද්යාව තුළ සංකීර්ණ හා කාර්මික වූ බටහිර සමාජවල විද්යාව ලෙස විද්යාව ලෙස හැදී වැඩුණු නිසා මානව විද්යාවේ ප්රබල ප්රවනතාවයක් මානව විද්යාවේ ප්රචණඩත්වයට සරිලන සමාජ විද්යාව සමඟ සමීපව කටයුතු කිරීම, "බාල". [9] අද දින මානව විද්යාඥයන් "අඩු සංකීර්ණ" සමිති වැනි පද යොදා ගනී. නැතහොත් කාර්මික නොවන බටහිර සංස්කෘතීන්වල ජීවත් වන මානවයන් ගැන සඳහන් කිරීම සඳහා "පශු සම්පත්දායකයා" හෝ "ගොවියා" හෝ "උද්යාන විද්යාඥ" එවැනි පුද්ගලයින් හෝ ජනප්රිය (ethnos) මානව විද්යාව තුළ විශාල උනන්දුවක් ඉතිරිව තිබේ.
සමකාලීන චාරිත්රානුකූලව නිරීක්ෂණය කිරීමත් සමඟම ජෛව විද්යාත්මක, පුරාවිද්යාත්මක හා භාෂාමය දත්ත යොදාගෙන මිනිසුන් විස්තර කිරීම සඳහා බොහෝ මානව විද්යාඥයින් බොහෝ දෙනෙකු මානව විද්යාව සඳහා යොමු කරයි. 1990 දශකයේ හා 2000 දශකවල දී, සංස්කෘතිය යනු කවරෙක් ද යන්න පැහැදිලි කිරීමක් ඉල්ලා සිටියි. ඔහුගේ හෝ ඇයගේ සංස්කෘතිය අවසන් වන විට සහ තවත් ආරම්භයක් ගැන නිරීක්ෂකයෙකු දන්නේ කෙසේද යන්නත්, මානව විද්යාව ලිවීමේ වෙනත් වැදගත් තීරණාත්මක මාතෘකාවන් පිළිබඳවත් දැනගන්නට තිබේ. එක් විශාල පරිණාමීය ගෝලීය සංස්කෘතියක කොටසක් ලෙස සියලු මානව සංස්කෘතීන් දෙස බලනු ලැබේ. බොහෝ දේශීය නිරීක්ෂණයන් මගින් සම්පාදනය කිරීමෙන් නිරීක්ෂණය කළ හැකි දෙය බිමෙහි නිරීක්ෂණය කළ හැකි අතර මෙම ගතික සබඳතා සංස්කෘතික, ජීව විද්යාත්මක, භාෂාමය හෝ පුරාවිද්යාත්මක වේ.
ආර්ථික විද්යාව ප්රධාන ලිපි: ආර්ථික විද්යාව සහ ආර්ථික විද්යාව පිළිබඳ සැකිල්ල ආර්ථික විද්යාව යනු ධනය නිෂ්පාදනය, බෙදා හැරීම සහ පරිභෝජනය විශ්ලේෂණය කිරීම හා විස්තර කිරීමට උත්සාහ කරන සමාජ විද්යාවයි. [12] "ආර්ථික විද්යාව" යන වචනය ග්රීක οἶκος [oikos], "පවුල, ගෘහය, වතු" සහ νόμος [nomos], "චාරිත්ර, නීතිය" යන්නෙන් අදහස් කරන්නේ "ගෘහ පාලනය" හෝ "රාජ්ය කළමනාකරණය" යන්නයි. අර්ථශාස්ත්රඥයෙක් ආර්ථිකමය සංකල්ප සහ දත්ත යොදා ගනිමින් රැකියාවක නියුක්ත පුද්ගලයකු හෝ විෂය පිළිබඳ උපාධියක් ලබා ඇති අයෙකුය. 1932 දී ලයනල් රොබින්ස් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ආර්ථික විද්යාව පිළිබඳ සම්භාව්ය කෙටි අර්ථ දැක්වීම "මානව හැසිරීම් අධ්යයනය කරන විද්යාව විකල්ප භාවිතයන් ඇති විරල ආකාරයන් අතර සම්බන්ධය" ලෙස අධ්යයනය කරයි. හිඟකමෙන් හා විකල්ප භාවිතයෙන් තොර ආර්ථික ගැටළුවක් නැත. තව දුරටත් අදහස් දක්වන්නේ "අවශ්යතා සහ අවශ්යතා සපුරාලීමට මිනිසුන් උත්සාහ කරන ආකාරය අධ්යයනය කිරීම" සහ "මානව හැසිරීම් වල මූල්ය අංශ පිළිබඳව අධ්යයනය කිරීම" ය.
හොඳ මිලකට මිලදි ගැනුම්කරුවන්ගේ ගනුදෙනුව, ග්වාටමාල හි චිකිකස්ටෙන්ගන් වෙළඳපොළේ ඔවුන්ගේ හොඳම පෙරමුනේ ඉදිරියට යන අතරේ. ආර්ථික විද්යාව පුළුල් ශාඛා දෙකක් ඇත: ක්ෂුද්ර ආර්ථිකය, විශ්ලේෂණ ඒකකයක් තනි පුද්ගල නියෝජිතයකු වන අතර, විශ්ලේෂණ ඒකකයක් සමස්තයක් ලෙස ආර්ථිකයක් වන macroeconomics, වැනි. විෂයෙහි තවත් බෙදීම් ඇති ආර්ථික සාධක අනාවැකි සහ පැහැදිලි කිරීම සඳහා ධනාත්මක ආර්ථික විද්යාව, නිර්ණායක ආර්ථික විද්යාව, සමහර නිර්ණායක මගින් තෝරා ගැනීම් සහ ක්රියාවන් සිදු කරනු ලබයි. එවන් නියෝගයන් අනිවාර්යයෙන්ම ආත්මීය වටිනාකම විනිශ්චයන් ඇතුළත් වේ. විසිවන ශතවර්ෂයේ මුල් භාගයේ සිට, ආර්ථික විද්යාව බොහෝ සෙයින් ඉලක්කගත කළ හැකි ප්රමාණවලින්, න්යායික ආකෘති සහ ආනුභූතික විශ්ලේෂණයන් භාවිතා කර ඇත. කෙසේ වෙතත්, ප්රමාණාත්මක ආකෘති, භෞතචිකිත්සක පාසල මෙන් ම සොයා ගත හැකිය. දේශපාලනික, නීතිය, මනෝ විද්යාව, ඉතිහාසය, ආගම, විවාහය සහ පවුල් ජීවිතය සහ අනෙකුත් සමාජීය අන්තර්ක්රියාකාරිත්වය වැනි ආර්ථික සමාජ තර්කනයන් මෑත දශකයන්හි දී ආර්ථිකමය තර්ක කිරීම් වැඩි වැඩියෙන් යොදා තිබේ. (2) "ආර්ථික වටිනාකම" යනු වෙළඳපල (ආයුධ "දිගු) ගනුදෙනු මගින් හෙළිදරව් කර ඇති පරිදි ගෙවීමට ඇති කැමැත්තයි. ආයතනික ආර්ථික විද්යාව, හරිත ආර්ථික විද්යාව, මාක්ස්වාදී ආර්ථික විද්යාව හා ආර්ථික සමාජ විද්යාව වැනි වෙනත් ආගම්වල විෂමතාවේ ඇති පාසල්, වෙනත් හේතුන් උපයෝගී කර ගනී. නිදසුනක් ලෙස, මාක්ස්වාදී ආර්ථික විද්යාව උපකල්පනය කරන්නේ ආර්ථික විද්යාවේ මූලික වශයෙන් විනිමය වටිනාකම පිළිබඳ විමර්ශනය කිරීමයි. මානව ශ්රමයේ මූලාශ්රය එයයි.
දකුණු ආසියාවේ සමාජ ආර්ථික ආර්ථීක ප්රවර්ධනය ප්රවර්ධනය කිරීම
මෑත කාලීන සමාජ හා ආර්ථික තත්ත්වයන් මධ්යයේ දකුණු ආසියාතික රටවල් කලාපයේ වෙනස්කම්, තවදුරටත් අංඟලක්ෂිතව පවතී ගැඹුරු මුල්බැස ඇති සමාජ හා ආර්ථික අසමානතා. හැබැයි සැලකිය යුතු අභ්යන්තර කලාපීය සහ අභ්යන්තර රටකි ඉහත දැක්වෙන වෙනස්කම්, දිළිඳුකම සහ අසමානතාවයන් දශ ලක්ෂ සංඛ්යාත දහස් ගනනකගේ ජීවිත කාලයට බලපානවා ආසියානුවන්. එපමනක් නොව, පදනම් වූ ආර්ථික අසමානතාවයන් ආදායම් හා අනෙකුත් ආර්ථික වත්කම් බෙදා හැරීම, විවිධාකාරයෙන් පිරිහීම, බෙදාහැරීම සහ ආන්තිකකරණය, දකුනු ආසියාවේ බොහෝ දේ දක්වයි. දිගුකාලීන අසමානතා සමහරක් සංකීර්ණයි කුලය, ස්ත්රී පුරුෂභාවය, වාර්ගික හා ආගමික සම්බන්ධතාවයට සම්බන්ධයි වෙනස්කම්. ඉහත සඳහන් පසුබිමට අනුව, 2015 දී, a සමාජ හා ආර්ථික ප්රවර්ධනය පිළිබඳ කලාපීය සම්මන්ත්රණය දකුණු ආසියාව තුල සම කොටස්: අභියෝග සහ අපේක්ෂාවන් (ICPSE), ඉන්දියාවේ ඒකාබද්ධව සංවිධානය කරන ලද කොළඹ දී පැවැත්විණ සමාජ විද්යා පර්යේෂණ හා ජාතික විද්යා මණ්ඩලය ශ්රී ලංකා විද්යා පදනමේ සහාය ඇතිව එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවර්ධන වැඩසටහන. දකුණු ආසියාතිකයන්ගෙන් බොහෝ ලිපි ලේඛන විවිධ උප තේමාවන් සම්බන්ධව කටයුතු කරන රටවල් සම්මේලනයේ සමස්ත තේමාව ඉදිරිපත් කරන ලදී සහභාගි වූ රටවල්වල ප්රවීණ විද්වතුන්. ශ්රී ලංකාවේ මෙම සුවිශේෂී කලාපයට ඇතුළත් වූ ලිපි ලේඛන සමාජ විද්යා ජර්නලය ද ඉදිරිපත් කරන ලදී ඉහත සම්මන්ත්රණය. මෙම පත්රිකා තෝරා ගෙන තිබේ සම්මත කරන ලද සමාලෝචන ක්රියාවලිය අනුගමනය කරමින් ජර්නලයේ කර්තෘ මන්ඩලය. විසින් ආවරණය කරන ලද ප්රදේශ ප්රකාශිත පත්රිකා ගුණාත්මකව පුළුල් ලෙස විවිධ වේ විශ්වවිද්යාල අධ්යාපනය දියුණු කිරීම, යුද්ධයේ බලපෑම ළමයින්, මල් වගාව, අභිජනනය කිරීම ජනවාර්ගික-ආගමික වෙනස්කම්, ආබාධිතභාවය සහ දරිද්රතාවය, සහ ආදායම් උත්පාදනය හරහා කාන්තා බල ගැන්වීම. Chandra Gunawardena පළමුවන ලිපිය විශ්ලේෂණය කරයි තත්ත්ව ආරක්ෂණ ඒජන්සි කවුන්සිලය යන දෙකෙහිම සමාලෝචන විවිධ ශ්රී ලාංකිකයන් විසින් පිරිනමනු ලබන අධ්යාපනික වැඩසටහන් විශ්ව විද්යාල දෙපාර්තමේන්තු හා ආයතනික ගුණාත්මකභාවය විශ්වවිද්යාල. යුද්ධයෙන් පීඩාවට පත් වූ ළමුන් පිළිබඳ දෙවන ලිපිය කුමාරි තොරදෙණියා විසින් සංකල්පයන් ගැන සොයා බලයි මනෝ සමාජීය හා මනෝ සමාජීය වැඩසටහන් පැන නැංවීය සහ එවැනි දරුවන් සමඟ සම්බන්ධව පවත්වනු ලැබේ. පද්මිණී, එස් එම් පී පී සී සහ කෝදාගොඩ, ටී ඩී., ඔවුන්ගේ ලිපියෙන්, වර්තමාන තත්ත්වය පරීක්ෂා කර බලන්න ශ්රී ලංකාවේ මල්වගා කර්මාන්තයේ සහ එහි පරාසයේ විෂය පථය සමීක්ෂණය කරන ලද ප්රදේශවල කාන්තාවන්ට බලය ලබා දීම රට. හතරවෙනි ලිපියේ ඇන්ටන් පියරත්න පෙනී සිටී ශ්රී ලංකාවේ කතරගම පැදියාට්රාහි (ආගමික සංස්කෘතික සිදුවීම) සහ එහි අභිමතාර්ථයන් අභිබවා යාමේ හැකියාවයි වාර්ගික ආගමික සීමාවන්. පී. එච්. ටී. කුමාර සහ ඩී. බී. බී. ගුණවර්ධන මහතා සිය ලිපියෙන් ඔවුන්ගේ ලිපිය පරීක්ෂා කරයි ශ්රී ලංකාවේ ආබාධිත හා දරිද්රතාවය අතර සම්බන්ධය ඒවා එකතු කර විශ්ලේෂණය කළ ආනුභූතික දත්ත ආලෝකය. අවසාන වශයෙන්, මෙම කලාපයේ අවසාන ලිපියෙහි එම් ඒ එම් එම්. පෙරේරා සහ එම්. විජේරත්න අතර සම්බන්ධය විමර්ශනය ප්රේෂණ සහ ග්රාමීය ප්රාථමික අධ්යාපනය ශ්රී ලංකාවෙන් කථිකාචාර්යවරුන් විසින් සිදු කරන ලද සිද්ධි අධ්යයනයක ආකාරය.
සමාජ විද්යාව අර්ථ දැක්වීම
1: සමාජයේ සමාජය, සමාජීය ආයතන සහ සමාජ සම්බන්ධතා පිළිබඳ විද්යාව; විශේෂයෙන්: සංවිධිත කණ්ඩායම්වල සංවිධානාත්මක කණ්ඩායම්වල සංවර්ධනය, ව්යුහය, අන්තර් ක්රියාකාරීත්වය සහ සාමූහික හැසිරීම ක්රමානුකූලව අධ්යයනය කිරීම 2: සමාජ ආයතනයක ක්රියාකාරී සමස්තයක් ලෙස විද්යාත්මක විශ්ලේෂණය සහ අනෙකුත් සමාජයට සම්බන්ධ වන පරිදි
සමාජ විද්යාව යනු කුමක්ද? සමාජ විද්යාව පහත සියල්ල ලෙස විස්තර කළ හැක:
ටර්නර්ස් සහලක්ෂණය
ටර්නර්ස් සහලක්ෂණය යනු ජාන විකෘතිතා නිසා ඇතිවන රෝගී තත්වයකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සහලක්ෂණ
තෙත් සදාහරිත වනාන්තර
125px|right|thumb|තුරුලතා
මිනු/නාලන්ද ජාතික පාසල
7.17°N, 79.95167°W
තෙත් සදාහරිත වනාන්තර
පාරිසරික සාධක
<p ALIGN="Justify"> සාමාන්‍ය වාර්ෂික වර්ෂාපතනය මිලිමීටර 2500-5000 ට වැඩි මෙම ප්‍රදේශ වලට වැසි ලැබෙන්නේ නිරිතදිග මෝසම් සුළං මගිනි. මෙහි සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සෙ.අංශක 27 පමණ වන අතර වාතයෙහි ආර්ද්‍රතිවය 70%ක් පමණ වේ. අවුරැද්ද මුළුල්ලේ ඒකාකාරීව පවතින උෂ්ණත්වය, වර්ෂාපතනය සහ සූර්ය තාපය මෙහි ශාක වර්ධනයට ඉතා හිතකර පරිසරයක් ලබා දෙයි.මෙම ප්‍රදේශයේ බොහෝ ගස් වල වරින් වර කොළ හැලෙන නමුත් අවුරුද්ද මුළුල්ලේම රිකිලි ලියලමින් පවතින නිසා නිවර්තන සදාහරිත වනාන්තර යනුවෙන් මෙම වනාන්තර හැදින්වේ. වර්ෂාව අධික නිසාත්, උෂ්ණත්වය ඉහළ නිසාත්, ආලෝකය හොඳින් ලැබෙන නිසාත් මෙම වර්ෂා වනාන්තර ඝනව වැඩී තිබේ. එබැවින් ඛණිජ වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇත්තේ ශාක වලට උරාගෙනය. එමනිසා මෙම වනාන්තර වල පස ඛණිජ වලින් හීන වේ. එනම් පස එතරම් සරු නොවේ. තවද වර්ෂාව අධික බැවින් පසේ ක්ෂීරණය, එනම් ලවණ පසේ ගැඹුරට සේදීයාම වැඩියෙන් සිදුවේ.
100px|right|thumb|උඩවැඩියා
ශාකමය අගය
<p ALIGN="Justify"> ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත් සදාහරිත වනාන්තර වල ශාක විශේෂ 100 සිට 140 දක්වා වූ ප්‍රමාණයක් අන්තර්ගත වේ.මෙම වනාන්තර වල ඇති වෘක‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍්‍ෂයන් හි උස එකිනෙකට වෙනස්ය.එමනිසා ඒවා ස්ථරීය ආකාරයකට දිස්වේ.එනම් යටිරෝපණයක් දක්නට ලැබේ. වැඩිම උස ශාකය මීටර 45ක් පමණ උසට වැඩෙන අතර එවැනි ශාක වල මුදුන් එක‍ට එක්වී අඛණ්ඩ වියනක් සාදයි.මෙම වියන සාදන වෘක්ෂ වලට කටබොඩ, මලබොඩ, කිරිහැඹිලිය, අරිද්ද වැනි වෘක්ෂ විශේෂ අයත් වේ. උද්භිත ශාක වන හොර, බූ වැනි වෘක්ෂ "ඩිප්ටෙරොකාපස්" කුලයට අයත් වේ. වියන් ස්ථරයට පහළින් මිටි ගස් වලින් යුක්ත තවත් එක් ස්ථරයක් හෝ ස්ථර 2ක් ද ඊට පහළින් පඳුරු සහිත ස්ථරයක්ද වේ.ඊට යටින් අවසාන වශයෙන් අකාෂ්ඨමය පඳුරු විශේෂ වලින් බිම් වැස්ම ‍හෙවත් වටි වගාව දක්නට ලැබේ. වෘක්ෂ, ප‍‍‍ඳුරු සහ පැළෑටි වලට අමතරව ඉතා විශාල කාෂ්ටමය ආරෝහක ශාක විශේෂ ගණනාවක් ද මෙම වනාන්තර වල දක්නට ලැබේ. මේවා වියන් ස්ථරය තරමටම වැ‍ඩේ. උදා: වෙනිවැල් ගැට, පුස්වැල් ශ්‍රී ලංකාවට විශේෂ වූ ශාක 3100 ටත් වඩා ප්‍රමාණය අතුරින් 28%ක ප්‍රමාණයක් මෙම වනාන්තර තුළ දක්නට ලැබේ. ශාක විශේෂ අනුව වෙනස් වුවද ශ්‍රී ලංකාවේ නිවර්තන වර්ෂා වනාන්තර කොංගෝ, ඇමර්සන් වැනි වනාන්තර වලට ස්වභාවයෙනුත්, පෙනුමෙනුත් සමාන වේ. උඩු වියන හේතුවෙන් වනාන්තරය තුළට ආලෝකය වැටීම සීමා කෙරෙන හෙයින් ඒ තුළ අඳුරු බවක් දක්නට ලැබේ. වියන් ස්ථරයේ ඇති ප්‍රධාන ශාක : දොඹ. කීන, නා, මලබොඩ, 						වල්දෙල්, ඇටඹ එමෙන්ම මෙම වනාන්තර තුළ උඩවැඩියා වර්ග රාශියක් ඇත.
125px|right|thumb|වදුරා
සත්ත්වමය අගය
මෙම වනාන්තර ‍ජෛව විවිධත්වයෙන් යුක්තය. කෘමි විශේෂ, ගොළුබෙලි විශේෂ, මත්ස්‍ය, උරග, ඇමීෆීබියා, පක්ෂි විශේෂ සහ ක්ෂීරපායී සත්ත්ව විශේෂ රාශියක් ද මෙහි සිටී.
සිංහරාජ අඩවිය
<p ALIGN="Justify"> ජගත් උරුමයක් ලෙස සැලකෙන සිංහරාජය සත්ත්ව සහ ශාක විවිධත්වයෙන් යුක්තය.රත්නපුර, ගාල්ල, මාතර දිස්ත්‍රික්ක 3 පුරා පැතිරී ඇත. හෙක්ටයාර් 11.18 පමණ පැතිරී ඇති අතර ලොව පරිසරවේදීන්ගේ අවධානයට යොමුවී ඇත. කඳු පංති 3න් යුත් මෙහි උසම ස්ථානය හිනිපිටිගල බටහිර කන්ද වේ. නිවර්තන වනාන්තර වල ඇති ප්‍රධාන වියන් ස්ථර වන වියන් ස්ථරය, උප වියන් ස්ථරය, යටි වියන් ස්ථරය සහ බිම් වියන් ස්ථරය මෙහි ද දක්නට ලැබේ.1978 දී සිංහරාජය මිනිසා සහ ජෛවගෝලීය රක්ෂිතයක් ලෙස නම් කෙරුණ අතර 1988 දී ජාතික උරුමයක් ලෙසද 1989 දී ලෝක උරුමයක් ලෙස ‍ද නම් කෙරුණි.
තෙත් සදාහරිත වනාන්තර වල වෙසෙන විවිධ සතුන්
{| border="1"
ෙම් අඩවියත් බලන්න
මූලාශ්‍ර : නවයුගය, 2008 ඔක්තෝම්බර් කලාපය
පොදු වසම
පොදු වසම යනු කර්තෘ හිමිකම් නීති වල සීමාවන්ගෙන් ඔබ්බෙහි වන බුද්ධිමය දේපල හඳුන්වන පදයකි. කර්තෘ හිමිකම් කල් ඉකුත් වීම, අහිමි වීම, පැහැදිලි ලෙස අත්හැරීම, හෝ සරලවම අදාළ නොවන විට බුද්ධිමය දේපල මෙම තත්ත්වයට පත් වෙයි. මේවා සඳහා පරම (exclusive) අයිතීන් කිසිවෙකුත් නොදරන හෙයින්, ඕනෑම කෙනෙකුට, නීත්‍යානුකූලව මේවා භාවිතා කිරීම කළ හැකිය. ඒ සඳහා විශේෂ අවසර ගැනීමක් අවශ්‍ය නොවෙයි.
ආශ්‍රිත
• Public records
• Center for the Study of the Public Domain
• Copyfraud
• Copyleft
• Copyright status of works by the federal government of the United States
• Copyright Term Extension Act
• Eldred v. Ashcroft
• Fair dealing
• Free-culture movement
• Free software
• Freedom of panorama
• List of countries' copyright lengths
• List of films in the public domain in the United States
• Orphan works
• Paying public domain
• Public Domain Enhancement Act
• Public domain image resources
• Public domain in the United States
• Public domain software
තෝමස් කුරේ
අති උතුම් තෝමස් බෙන්ජමින් කුරේ හිමිපාණන්, රෝමානු කතෝලික සභාවේ ප්‍රථම ශ්‍රී ලාංකික කාදිනල් හිමිපාණන් වන සේක. මුන්වහන්සේ 1947 සිට 1976 දක්වා කොළඹ අගරදගුරු පදවිය ඉසිලූ සේක.
External links
ප්‍රවර්ගය:1901 උපත් ප්‍රවර්ගය:1988 මරණ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:Sri Lankan cardinals ප්‍රවර්ගය:20th-century Roman Catholic archbishops ප්‍රවර්ගය:Participants in the Second Vatican Council ප්‍රවර්ගය:Alumni of the University of Ceylon ප්‍රවර්ගය:Alumni of the University of Colombo ප්‍රවර්ගය:Cardinals created by Pope Paul VI
හෙන්රි අබෙවිකුම
1904 ජනවාරි මස 04 වනදා හෙන්රි අබේවික්‍රම උපන්නේ බද්දෙගම ගොඩෙ වත්තේ දොන් තෙපානිස් අල්විස් අබෙිවිකුම හා ක්ලේරා විජේවිකුම අලහකෝන් යුවලට දාවය. බද්දෙගම කොටගොඩ ප්‍රාථමික විද්‍යාලයෙන් ඉගෙනුම ඇරඔු හෙන්රි පසුව ගාල්ලේ රිචමන්ඩි විද්‍යාලයෙන්ද පසුව ගාල්ලේ ශාන්ත ඇලෝෂියස් විද්‍යාලයෙන්ද අධ්‍යාපනය හැදැරිය. 8 වන පංතියෙන් සිය අධ්‍යාපනය අවසන් කල හෙන්රි සිය පියා සතු ගොඩෙ වත්ත වතු යායේත් තේ තර්මාන්ත ශාලාවේත් කටයුතුවල නිරත විය. හෙන්රිට සහෝදර සහෝදරියන් 13 දෙනෙතු විය. වැඩිමහල් සොහොයුරිය වු ජේන් නෙලී (ලේල්වල හාමිනේ) මුදලිදු අන්දුයස් විකුමසේකර හා විවාහ විය. වැඩිමහල් සොහොයුරු ඇන්ඩෲ ( ඉංජිනේරු මහත්තයා) ලිස්බත් කොහොඔන් ජයසේකර හා විවාහ විය.තවත් ‍වැඩිමල් සො‍ෙහායුරියක් වු (පැණි හාමිනේ/හල්ලල හාමිනේ) වැලිගම හල්ලල ඉඩිප්පිලි/විතුමසිංහ/ගුණසේකර හා විවාහ විය.තවත් වැඩි මහල් සොහොයුරෙකුවු සයිමන් (උඩුගම රාජ්‍ය සභා මන්ත්‍රි /බද්දේගම පුථම පාර්ලිමෙන්තු මන්ත්‍රි හා ඩි.එස්.සේනානායක රජයේ ගමනා ගමන උප ඇමති) ඩේසි කේලමිබිආරචිචි සමග විවාහ විය. බාල හොහොයුරී මේරී ( වයස අවුරුදු 13 දි ) අකාලයේ රෝගීව මිය ගියාය. බාල හොහොයුරු ආතර් අබේවික්‍රම හදිසියේ මිය ගියේය. බාල සොහොයුරු එලන් ( සුදු හාමිනේ ) කොත්මලේ වටඅද්දර ආර්.ඒ.ඩි.ද ලැනරෝල් සමග විවාහ වුවාය.බාල සොහොයුරි ග්‍රේස් ( ඩොලී හාමිනේ )ටියුසන් වීරසිංහ සමග විවාහ විය.බාල හොහොයුරු ඩේසි අගුරුවාතොට හෙන්රි ජයවර්ධන සමග විවාහ වුවාය. බාල සොහොයුරි රෝසි(සොමි හාමිනේ) සේන විරසිංහ හා විවාහ වුවාය.බාල සොහොයුරු වින්සන්ටි ( මහතුන් මහත්තය )(බද්දෙගම ශ්‍රි.ල.නි.ප.සංවිධායක හා බද්දෙගම ගම් සභාපති ) හදිසියේ මිය ගියේය. බාල සොහොයුරි බියටිරිස් (බිටි හාමිනේ) අහංගම පාතෙගම ආරියසේන මහතා සමග විවාහ වුවාය. බාල සොහොයුරි සීතා පිළියන්දල ධර්මදාස වටරැක හා විවාහ විය. හෙන්රි ඉංග්‍රීසි අධිරාජ්‍යවාදි යුගයේ සිය සොහොයුරු සයිමන් සමග මෙරටට නිදහස ලබා ගැනිම සදහා වු ලංකා ජාතීන්ගේ සංගමයට බැදී දේශපාලනයට එක්විය.1926 වසරේ (ඉදිරියට තව කොටසක් එක් කිරිමට ඇත)
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
බංගලාදේශ තුන්කොන් තරගාවලිය 2018
මෙම 2017-18 බංග්ලාදේශය කුසලාන තුන්කොන් එක්දින ක්‍රිකට් තරගාවලියේ වූයේ ක්‍රිකට් 2018 ජනවාරි දී පැවැත්වූ තරගාවලියකි. එය බංගලාදේශය, ශ්‍රී ලංකාව සහ සිම්බාබ්වේ අතර පැවති තුන්කොන් තරඟාවලියක් වූ අතර, සියලුම තරඟ එක්දින ජාත්‍යන්තර (ODI) ලෙස ක්‍රීඩා කරන ලදී. ෂරේ-ඊ-බංගලා ජාතික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනය සියලුම තරඟ සඳහා සත්කාරකත්වය ලබා දුන් අතර, සෑම තරඟයක්ම මධ්‍යහ්නයේ ආරම්භ විය. දෙවැනි එක්දින තරගය එම ස්ථානයේ පැවැති 100 වැනි තරගය වූ අතර තෙවැනි තරගයේදී බංග්ලාදේශය ශ්‍රී ලංකාව ලකුණු 163කින් පරදවමින් එක්දින තරගවල ඔවුන්ගේ විශාලතම ජයග්‍රහණය වාර්තා කළේය.
අවසන් මහා තරගය පැවැත්වුණේ සත්කාරක බංග්ලාදේශය සහ ශ්‍රී ලංකාව අතරයි. ශ්‍රී ලංකා පන්දු යවන ක්‍රීඩක ෂෙහාන් මධුශංක මංගල තරගයේදී කඩුලු ත්‍රිත්වයක් දවා ගැනීමත් සමඟ තරගය ලකුණු 79කින් ජය ගැනීමට ශ්‍රී ලංකාව සමත් විය. තුන්කොන් තරගාවලියෙන් පසුව, ශ්‍රී ලංකාව බංග්ලාදේශයට එරෙහිව ටෙස්ට් තරඟ දෙකක් සහ වි20 ජාත්‍යන්තර තරඟ දෙකක් (T20I) ක්‍රීඩා කළේය.
සංචිත
දෙවැනි එක්දින තරගයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකා පිලේ නායකයා ලෙස දිනේෂ් චන්දිමාල් කටයුතු කළේ ඇන්ජලෝ මැතිව්ස් ආබාධයකට ලක්වීම හේතුවෙන් තරගාවලියෙන් ඉවත්වීම හේතුවෙනි. මැතිව්ස්ට ආවරණයක් ලෙස සදීර සමරවික්‍රම ශ්‍රී ලංකා සංචිතයට එක්කර ඇත. තෙවැනි එක්දින තරගයෙන් පසුව ඉම්රුල් කයිස් බංග්ලාදේශ සංචිතයෙන් ඉවත් කෙරිණි. කෙසේ වෙතත් අවසන් තරගයට පෙර ඔහුව නැවත සංචිතයට එක්කරනු ලැබුවා. සිව්වැනි එක්දින තරගය අතරතුර කුසල් පෙරේරා ආබාධයකට ලක් වූ අතර ඔහුට තරගාවලියේ සෙසු තරගවලින් ඉවත් විය. ඔහු වෙනුවට ධනංජය ද සිල්වා ශ්‍රී ලංකා සංචිතයට කැඳවා ඇත.
ඕෂේනියාව
ඕස්ට්‍රේලියාව
හෙන්රි ෆෝඩ්
= හෙන්රි ෆෝඩ් =
860
වසර  (රෝමානු සංඛ්‍යා) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,    දිනයකින් ඇරඹෙන  අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය.
අතුල සුමතිපාල
මහාචාර්ය අතුල සුමතිපාල (ඉංග්‍රීසි: Athula Sumathipala) MRCP, MD යනු එංගලන්තය කීල් විශ්වවිද්‍යාලයට සම්බන්ධිතව මනෝ වෛද්‍යවේදය පිළිබඳ කටයුතු කරන ශ්‍රී ලංකාවේ උපත ලද මහාචාර්යයවරයෙකි / විශේෂඥ මනෝ වෛද්‍යවරයෙකි.
මහාචාර්ය අතුල කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලය සහ ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාලයහි උපාධිධරයෙකි.
මහාචාර්ය අතුල හිටපු පර්යේෂණ හා සංවර්ධන ආයතනයෙහි අධ්‍යක්ෂද හිටපු ශ‍්‍රී ලංකා නිවුන් ලේඛනාගාරයේ අධ්‍යක්ෂද වෙයි. ඔහු රෝහණ විජේවීරයන්ගේ වෛද්‍යවරයාද විය.
අතුල සුමතිපාල කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
මුතු අරුංගලය පැළඳි යුවතිය
මුතු අරුංගලය පැළඳි යුවතිය (Dutch: Meisje met de parel, English:Girl with a Pearl Earring) යනු ඕලන්ද ජාතික චිත්‍ර ශිල්පී ජොහැන්ස් වමීර් විසින් 17 වන සියවසයේ අඳින ලද තෙල් සායම් සිතුවමකි. එය හිස දවටන ලේන්සුවක් (සාටකයක්) සහ මුතු අරුංගලයක් (කරාඹුවක්) පැලඳි යුවතියකගේ මුහුණේ සිතුවමකි. මෙම සිතුවම 1902 සිට නෙදර්ලන්තයේ හේග් නුවර මොරිට්ශුයිස් කලා කෞතුකාගාරයේ සිතුවම් එකතුවේ සුරක්ශිතව පවතී.
විස්තරය
මෙය විචිත්‍ර පෙරදිග තලප්පාවක් සහ අසාමාන්‍ය ලෙස විශාල මුතු අරුංගලයක් පැලඳි යුරෝපීය යුවතියකගේ මුහුණක සිතුවමකි. මෙම සිතුවම විචාරය කරන ඇතැමෙක් මෙම කරාඹුවේ අන්තර්ගතය සහ දිස්නය අනුව මුතු වලට වඩා ඔප දමන ලද ටින් ලෝහයෙන් සකස් කරන ලද්දක් යැයි අනුමාන කරති. සිතුවම කැන්වසයක් මත තෙල්සායමෙන් සිත්තම් කරන ලද්දක් වන අතර සෙ.මී. 44.5ක උසකින් සහ සෙ.මී. 39ක පලළකින් යුක්තය. එය "IVMeer" ලෙස අත්සන් තබා ඇති අතර දිනයක් සඳහන් නොවේ. මෙම සිතුවම 1665දී පමණ සිදු කරන ලද්දක් බව නිගමනය කර තිබේ.
රෝම සමුහාණ්ඩුව
රෝමයේ අවසන් අධිරාජ්‍යයා වු Torqin the proud මිය ගිය පසුව වාර්ෂිකව පත්කර ගන්නා ලද මහේස්ත්‍රාත්වරුන් හා විවිධ නියෝජිතයන් කොට්ඨාසයක් විසින් රාජ්‍යය පාලනය කරන ලදි. රාජතන්ත්‍රිකයන් දෙදෙනෙක් සිටි අතර ඔවුන් ප්‍රධානතම මහේස්ත්‍රාත්වරැන් ලෙස විධායක බලතල තුළින් රාජ්‍යය පාලනය කරන ලදි. රාජතාන්ත්‍රිකයන් දෙදෙනා හට සෙනට් මඩුල්ල හා කටයුතු කිරිමට සිදුවේ. මෙම සෙනේට් මඩුල්ල රාජ්‍යයේ සිටින ප්‍රබලතමයන්ගෙන් නිර්මාණය වී ඇති අතර කාලයක් සම සෙනෙට් මඩුල්ලේ ප්‍රමාණය සහ ප්‍රබලත්වය ද වැඩි විය. අනෙකුත් මහේස්ත්‍රත්වරුන් ලෙස Praetors, Quediles සහ Quastors p අයත් වු අතර රෝමයේ ජීවත් වු අඩු කුල පුරවැසියන්ට මෙම තනතුරු දැරීම මුල් කාලීනව තහනම් වුවද පසුව සාමාන්‍ය ජනයාට සහ Plebeians හට මෙම තනතුරු දැරිමේ හැකියාව ලැබුණි. ජනරජයේ නිළධාන් පත්කර ගැනිම ඡන්ද විමසිමක් සිදු විය.
ක්‍රි.පු. 5 වන සියවසේ දී රෝමය ගෝල් දේශයක් අත්පත් කර ගැනිමේ සටනින් පසුව ක්‍රි.පු තුන්වන සියවසේදී පැවති Punic Hispania Macdonian සහ Selcid  දේශයන් රෝමය විසින් අත්පත් කර ගැනිණි. මෙම නිසා ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේ දි මධ්‍යධරණි මුහුදේ බලවත්ම දේශය බවට රෝමය පත්විය.
විදේශ රාජ්‍යයන් යටතේ කර ගැනිමක් සමග අභ්‍යන්තර ගැටුම් ඇතිවිය. සෙනෙට් මණ්ඩලයට සාමාන්‍ය ජනයාගේ මුදලින් පොහොසත් වු අතර සාමාන්‍ය ජනයා සිටින තත්ත්වයට වඩා තවත් දුප්පත් විය. මෙම සමයේදි නව වෙළදද සමාජයක් බිහි වු අතර ඔවුන් Equestrians ලෙස හදුන්වනු ලැබිය. ක්‍රි.පු. 2 වන සියවසේදි මහජනයා ඉඩස් ප්‍රතිසංස්කරණය නීති ඉල්ලමින් කැරලි ගැසු අතර සටන් කරන ලද සහර ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණය නිති ඔවුන්ට ලබා ගැනිමට හැකි විය. මෙහි දී සිදු වු විශේෂි සිදුවිමක් නම් සමාන්‍ය ජනතාවගේ කැමැත්ත සහ පක්ෂපාතිත්වය සෙනට් මඩුල්ලට වඩා Gaius Marius නම් සේනාධිනායකයා හට ලැබිමයි.
මෙයින් පසුව එවකට සිටි ප්‍රබලතම සේනාධිනායකයන් තිදෙනෙකු වන ජුලියස් සීසර් පොම්පේ සහ ක්‍රාසස් :First Triumuirate" නම් රහසිගත කණ්ඩායමක් ආරම්භ කරන ලදි. රෝමයේ පාලන බලය තමන් අතරට ගැනීම මෙම කණ්ඩායමේ අරමුණ විය. මේ අතර තුරු පොම්පේගේ නායකත්වයෙන් සෙනෙට් සභාව සීසර්ට එරෙහිව සිවිල් යුද්ධයක් ආරම්භ කරන ලදි. පොම්පේ මෙහිදි පරාජයට පත් වු අතර සීසර් ඒකාධිපති පාලකයා බවට පත් විය. නමුත් ක්‍රි.පු. 44 දී සෙනට් මණ්ඩලය සීසර්ව මරණයට පත් කර නව ජනරජයක් බිහි කිරිමට උත්සහ දරණ ලදි. ඉන්පසු ඔක්ටේපියස් සීසර් බලයට පැමිණ මාර්ක් ඇනතනි හා ලෙපිඩස් හා එක්ව රොම්යේ බලය නැවතත් තමන් සතු කර ගත්තේය. සමම තිදෙනා අතර ඇති වු ගැටුම් හේතුවෙන් පසුව ලෙපිඩන් රටෙන් පිටුවහල් කරනු ලැබු අතර ක්‍රි.පු 31 දී ඇක්ටියම් හි පැවති සටනින් ක්ලියෝපැට්රා සහ මාර්ක් ඇන්තනි පරාජයට කොට ඔක්ටේපියස් නැවතත් ඒකාධිපති නායකයා බවට පත්විය.
යටත්විජිත සාහිත්‍යය
<!-- ඇමරිකානු සාහිත්‍යයේ මුල්කාලීන ස්වරූපය වූයේ, යුරෝපීන්ට හා යටත්විජිත සභාවන්ට ලැබුණු ප්‍රතිලාභ වර්ණනා කරමින් ලියවුනු ලිපි හා පත්‍රිකා වල ස්වරූපයයි. කපිතාන් ජෝන් ස්මිත් ඇමරිකාවේ ප්‍රථම කතෘ ලෙස සලකන අතර "ටෲ රිලේශන් ඔෆ් වර්ජිනියා (1608)", "ජෙනරල් හිස්ට්‍රි ඔෆ් වර්ජිනියා", "නිවු එන්ග්ලන්ඩ්" හා "සමර් අයිල්ස්" ඔහුගේ කෘති කිහිපකි. ඩැනියෙල් ඩෙන්ටන්, තෝමස් ආශෙ, විලියම් පෙන්, ජොර්ජ් පර්සි, විලියම් ස්ට්‍රෙචි, ජෝන් හමොන්ඩ්, ඩැනියෙල් කොක්ස්, ගේබ්‍රියෙල් තෝමස් හා ජෝන් ලෝස්න් එම ශෛලිය අනුගමනය කල තවත් රචකයන් කිහිප දෙනෙකි.
මුල්කාලීන ලිපි ලිවීමේදී ඇමරිකවේ ආගමික මතභේද සඳහා තුඩුදුන් ගිවිසුම්ද මාතෘකා විය. ජෝන් වින්ට්‍රෝප් රචනා කල සඟරාවක "මැසචුසෙට්ස් බේ කොලනි" යන ආගමික පදනම පිළිබඳව සාකච්ඡා කරන ලදී. "මේෆ්ලවර්ස්" නැමති කෘතිය පැමිණීමෙන් පසු වර්ෂයේ එඩ්වර්ඩ් වින්ස්ලෝ දින දර්ශනයක් වර්ථා කරන ලදී. ආගමික අභාශය ලත් අනෙකුත් රචකයන් වන ඉන්ක්‍රීස් මැතර් සහ විලියම් බ්‍රැඩ්ෆෝර්ඩ් යන අය විසින් "හිස්ට්‍රි ඔෆ් ද ප්ලේමවුත් ප්ලාන්ටේෂන් (1620-47) නමින් සඟරාවක් ප්‍රකාශයට පත් කලහ. රොජර් විලියම්ස් සහ නතාලියෙල් වොර්ඩ් යන කතෘන් ක්‍රිස්තියානි සභාවි කැඩීම පිලිබඳව දරුණු චෝදනාත්මක ප්‍රකාෂ නිකුත් කර ඇත.
සමහර කාව්‍යයන්ද පැවතිනි. ඇන් බ්‍රැඩ්ස්ට්‍රිට් සහ එඩ්වර්ඩ් ටේලර් යන අය විශේෂ සැලකිල්ලකට බඳුන් විය. අවසන් විනිශ්චය කාලය විස්තර කරමින්, මිෂෙල් විග්ල්ස්වර්ත් විසින් ලියවුනු "ඩේ ඔෆ් ඩූම්" යන කවිය ස්ඳහා විශාල ඉල්ලුමක් පැවතිනි. නිකොලස් නොයිස් නැමති කවියාද ඔහුගේ පද්‍ය හේතුවෙන් ප්‍රකට විය.
වෙනත් මුල්කාලීන ලිපි මඟින් ඉන්දියානුවන් සමඟ ඇතිවූ ඝට්ටන හා අන්තර් ක්‍රියා පිළිබඳව විස්තර කෙරේ. ඩැනියෙල් ගෝකින්, ඇලෙක්සැන්ඩර් විටේකර්, ජෝන් මේසන්, බෙන්ජ්මින් චර්ච් හා මේරි රෝලන්ස් යන අයගේ ලිපි තුලින් මෙය පැහදිලිව දැකගත හැක. ජෝන් එලියට්, බයිබලය අල්ගකින් භාෂාවට පරිවර්ථනය කලේය.