cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
සුල්ෆිකාර් අලිභූතෝ
ළමා කාලය
සුල්ෆිකාර් අලිභූතෝ ඉපදුනේ 1928 ජනවාරි 5 වැනිදා ඉන්දියාවේ ලර්කානා ආසන්නයේ පිහිටි සින්ද් හිදීය. ධනවත් ඉඩම් හිමියෙකු හා ජුනාගාද් ප්‍රාන්තයේ ඇමතිවරයෙකු වූ සර් ෂා නවාස් භූටෝ ඔහුගේ පියා වූයේය. මව වූයේ හින්දු ආගමික නාටිකාංගනාවකි. ඇය කිසිම දිනෙක නවාස් භූතෝ සමඟ විවාහ වූයේ නැත. ඔහුගේ අනියම් බිරිඳ වෙන්නට පෙර ඇය ජවහර්ලාල් නේරු ගේ පියා වූ මෝතිලාල් නේරු ගේ අනියම් බිරිඳව සිටියාය. උපතේදී සුල්ෆිකාර් ගේ නම වූයේ ගාසි රාම්ය. ෂා නවාස් ගේ බූදලයට උරුමකම් කියන්නට වෙනත් පිරිමි දරුවෙකු සිටියේ නැත. එම නිසා සුල්ෆිකාර් අලි වශයෙන් නම් කරන ලද ළමා භූතෝ ලර්කානා හි පිහිටි පවුලේ නිවසට වැද්ද ගනු ලැබිණි. එහිදී ඔහුට පවුලේ සිරිත් විරිත් කියා දෙන ලද අතර සාමාන්‍ය මුස්ලිම් අධ්‍යාපනයක්ද ලබා දෙන ලදී. එහෙත් මව ගේ අපකීර්තිමත් අතීතයත් ඔහුගේ මුල් කාලීන මුස්ලිම් නොවු තත්ත්වයත් නිසා මුස්ලිම් ජාතිකයන් අතර ඔහුට එතරම් තැනක් ලැබුණේ නැත. ඔහුට ඉහළ සමාජයට පිවිසීමට හැකි වූයේ එවකට පාකිස්තානු ජනාධිපතිව සිටි ජෙනරාල් අයුබ් ඛාන් ගේ ත්‍යාග ශීලීත්වයට පින් සිදුවන්නටය.
අධ්‍යාපනය
බොම්බායේදී සිය මූලික අධ්‍යාපනය හමාර කළ අලිභූතෝ තරුණයා 1947 දී දකුණු කැලිෆෝර්නියා සරසවියට ඇතුළත් වූයේය. පසුව ඔහු බර්ක්ලේ විශ්ව විද්‍යාලයට මාරු වූයේය. හාවර්ඩ් විශ්ව විද්‍යාලයටද තෝරාගනු ලැබුවත් ඔහු බර්ක්ලේහිම රැඳී ඉන්නට තීරණය කළේය. බර්ක්ලේ ශිෂ්‍ය සභාවට ඡන්දයෙන් තේරීපත්වූ ප්‍රථම ආසියාතිකයා වූයේ සුල්ෆිකාර් අලිභූතෝය. 1950 දී බර්ක්ලේ සරසවියෙන් දේශපාලන විද්‍යාව සඳහා බී.ඒ. උපාධිය ලබාගත් ඔහු ඔක්ස්ෆර්ඩ් සරසවියට ඇතුළත් වී ගෞරව උපාධියක් ලබාගත්තේය.
අත්අඩංගුවට ගැනීම හා අසම්පූර්ණ චෝදනා
සැප්තැම්බර් 3 වැනිදා භූතෝ අත්අඩංගුවට ගනු ලැබිණි. ඔහුට එල්ල වූ චෝදනාව වූයේ 1974 මාර්තු මාසයේදී දේශපාලන විරුද්ධවාදියෙකු වූ අහමඩ් රාසා කසුරිගේ පියා ඝාතනය කිරීමය. පාකිස්තානු මහජන පක්‍ෂයේ සාමාජිකයෙකු වූ 35 හැවිරිදි කසුරි වරක් පක්‍ෂය හැර දා ගියේය. එහෙත් එම පක්‍ෂයෙන්ම මැතිවරණයට ඉදිරිපත්වීමට ඔහුට වුවමනා වූ අතර පක්‍ෂය විසින් ඔහු ප්‍රතික්‍ෂෙප කරනු ලැබිණි. වරක් කසුරි සහ ඔහුගේ පවුලේ අයට සැඟවී පහර දෙනු ලදුව, එහිදී ඔහුගේ පියා මිය ගියේය. පසුව කසුරි පැවසුවේ පහර දුන් අයගේ ඉලක්කය වූයේ තමා බවත් මීට පෙර ද 15 දෙනෙකු ඝාතනය කිරීමට උත්සාහ කොට ඇති බවත්ය. අත්අඩංගුවට පත් වීමෙන් දින දහයකට පසුව විනිසුරු සමාධානි විසින් භූතෝ නිදහස් කරනු ලැබුවේ ඔහුට විරුද්ධව ඉදිරිපත් වූ සාක්‍ෂි පරස්පර විරෝධී හා අසම්පූර්ණ බැව් සඳහන් කරමිනි. එම නඩු තීන්දුව සමාධානි ගේ අවාසියට හේතු වූයේය. ඔහු වහාම උසාවි කටයුතුවලින් ඉවත් කොට නීති අමාත්‍යාංශයේ කළමනාකරණ කටයුතුවල යොදවනු ලැබිණි.
අලි භූතෝ එල්ලා මැරීමට සියා උල් හක් තීරණය කරයි.
ඉහළ උසාවියට
දින තුනකට පසුව සියා විසින් නැවත වරක් භූතෝ අත්අඩංගුවට ගනු ලැබුවේ එම චෝදනාව ඉදිරිපත් කරමින් යුද නීතිය යටතේය. පකිස්තානු මහජන පක්ෂය භූතෝගේ ආධාරකරුවන් එකතුකොට රැස්වීම් පවත්වන්නට වූ කල සියා මැතිවරණය අවලංගු කළේය. පහළ උසාවියට ඉදිරිපත් කරනු වෙනුවට කෙළින්ම ලාහෝර්හි ඉහළ උසාවියට ඉදිරිපත්කොට භූතෝට චෝදනා එල්ල කරන ලදී. මෙසේ කරනු ලැබුවේ ඔහුට අභියාචනා ඉදිරිපත් කිරීමට අවස්ථාවක් නොදීම පිණිසය. ඔහුට ඇප නියම කළ විනිසුරුවරයා ඉවත්කොට ඒ වෙනුවට පස් දෙනකුගෙන් සැදුම් ලත් විනිසුරු මඬුල්ලක් පත්කරනු ලැබීය. මෙහි ප්‍රධානත්වය ඉසිලුවේ අගවිනිසුරු මවුලවි මුස්ටාක්ය. ඔහු භූතෝට ඇප නියම කිරීම ප්‍රතික්‍ෂෙප කළේය. නඩු විභාගය මාස පහක්ම පැවැත්විණි. මේ නඩුවේදී භූතෝ නංවනු ලැබුවේ ඔහු වෙනුවෙන් විශේෂයෙන්ම පිළියෙළ කරනු ලැබූ විත්ති කූඩුවකටය. 1977 ඔක්තෝබර් 4 වැනිදා සාක්ෂි විභාගය ඇරඹිණි. ෆෙඩරල් ආරක්ෂක බලකායේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් මසුඩ් මහමුඩ් භූතෝට විරුද්ධව සාක්ෂි දුන්නේය. සියා විසින් බලය අල්ලා ගත් වහාම අත්අඩංගුවට ගනු ලැබ දෙමසක් සිරගත කොට තැබූ මහමුඩ් නිදහස් කරන ලද්දේ මේ සඳහාමය. කසුරි ඝාතනය කරන ලෙස භූතෝ අණ දුන් බවත් ඒ අනුව ෆෙඩරල් ආරක්ෂක බලකායේ සාමාජිකයන් සිව් දෙනෙකු විසින් ඝාතන තැත සැලසුම් කරන ලද බවත් මහමුඩ් කීවේය. මේ හතර දෙනා අත්අඩංගුවට ගෙන සම විත්තිකරුවන් වශයෙන් උසාවියට ඉදිරිපත් කරනු ලැබිණි. ඔවුහු තමා කළ වරද පාපෝච්ඡාරණය කළහ. එහෙත් එක් සාක්ෂිකරුවෙක් පසුව සිය සාක්ෂිය වෙනස් කළේය. තමාට වද දී බලෙන් පාපෝච්ඡාරණය කරවනු ලැබූ බැව් ඔහු කීවේය. පසුදා මෙම සාක්ෂිකරුවා උසාවියේ දක්නට නොවිණි. ඔහු හදිසියේම “රෝගාතුර” වූ බැව් දැනගන්නට ලැබිණි. භූතෝ සක්ෂි දෙන්නට පටන් ගත්තේ 1978 ජනවාරි 25 වැනිදාය. එදින කිසිම නිරීක්ෂකයෙකුට උසාවියට ඇතුළුවීමට ඉඩ නොදෙන්නට අගවිනිසුරු මවුලවි මුස්ටාක් කටයුතු කළේය. භූතෝ මෙයට ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ සාක්ෂි දීම ප්‍රතික්ෂේප කරමිනි. අගවිනිසුරු අගතිගාමී බවට චෝදනා කොට නඩු විභාගය නැවත පවත්වන ලෙස භුතෝ ඉල්ලා සිටියේය. විනිසුරුවරයා භූතෝගේ අතීතය සිහිපත් කරමින් ඔහුට නින්දා කළේය. ඔහුගේ ඉල්ලීමද ප්‍රතික්‍ෂෙප කරනු ලැබිණි. “මහත්වරුනේ එක්කෝ ඔහුගේ බෙල්ල නැත්නම් මගේ බෙල්ල" අණ දෙන නිලධාරීන්ගේ රැස්වීමකදී සියා විසින් කියන ලද බවද ප්‍රචලිත වූයේය.
මරණීය දණ්ඩනය
1978 මාර්තු 18 දා සුල්පිකාර් අලි භූතෝට මරණීය දණ්ඩනය නියම කරමින් නඩු තීන්දුව දෙනු ලැබිණි. භූතෝ අභියාචනාවක් ඉදිරිපත් කරන බවක් පෙනෙන්නට නොවීය. ඔහු රාවල්පිණ්ඩි මධ්‍යම බන්ධනාගාරයේ සිර කුටියක රඳවනු ලැබිණි. ඔහුගේ පවුලේ උදවිය අභියාචනයක් ඉදිරිපත් කළ අතර මැයි මාසයේදී එය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඉදිරියේ විභාග විය. මේ සඳහා සූදානම් වෙන්නට භූතෝට සතියක කාලයක් ලැබුණු අතර භූතෝ තමාට එල්ල වූ චෝදනාවලට පිළිතුරු දෙමින් ලියැවිල්ලක් පිළියෙළ කළේය. එහෙත් එය ප්‍රසිද්ධියට පත් කිරීමට සියා උල්හක් ඉඩ දුන්නේ නැත. අග විනිසුරු අන්වරැල් හක් 1978 ජූලි අග දක්වා උසාවිය විසුරුවා හැරියේය. එසේ කළේ අභියාචනාධිකරණයේ විනිසුරුවරුන් නව දෙනාගෙන් පස් දෙනෙකුම ලාහෝර් උසාවියේ තීන්දුවට එරෙහිවීම නිසාය. භූතෝට පක්‍ෂ වූ එක් විනිසුරුවරයෙකුට ජූලි මාසයේදී විශ්‍රාම ගැනීමට නියමිත විය. මේ නඩුව විභාග කිරීම සඳහා පත් කරන ලස අන්වරැල් හක් අගවිනිසුරුවරයා සියා උල්හක්ගේ සමීපතමයෙකු වූවා පමණක් නොව සියා රටින් පිට වූ අවස්ථාවලදී ජනාධිපති ධුරයේ ද වැඩ බැලීය. කෙසේ වුවද ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඉදිරියේ භූතෝගේ අයිතිවාසිකම් රැක ගැනීමට ඔහුගේ නීතිඥයන්ට පුළුවන්කම ලැබිණි. 1978 දෙසැම්බර් 18 වැනි දා රාවල්පිණ්ඩි අධිකරණයේදී භූතෝ මහජනතාව ඉදිරියේ පෙනී සිටියේය. එදින උසාවිය අතුරු සිදුරු නැතිව පිරී තිබිණි. මේ වන විට ඔහුට මරණ දඬුවම නියම වී මාස 9ක් ගත වී තිබූ අතර පසුගිය දින 25 තුළම පිරිසිදු වතුරවත් නොලැබූණ බව ඔහු අධිකරණය හමුවේ පැවසීය. ඔහු කිසිදු සටහනක් නොබලාම දින 4ක් තිස්සේ උසාවියට කරුණු ඉදිරිපත් කළේය. අභියාචනා ඉදිරිපත් කිරීම 1978 දෙසැම්බර් 23 දා අවසන් වූයේය. 1979 පෙබරවාරි 06 දා එහි තීන්දුව ලැබුණේ භූතෝ වරදකරුවෙකු කරමිනි. භූතෝ පවුල විසින් පෙත්සමක් ඉදිරිපත් කරන ලද අතර එම පෙත්සම විභාගයට ගන්නා තුරු මරණ දඬුවම කල් දැමිණි. 1979 පෙබරවාරි 24 වැනි දා පෙත්සම විභාගයට ගත්තේය. භූතෝ නිදහස් කරන ලෙස ඉල්ලා ලෝකයේ බොහෝ රටවල නායකයෝ පණිවිඩ එවූහ. ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ජිමී කාටර්, ප්‍රංශ ජනාධිපති ගිස්කාඩ් ඩි එස්ටයින් සහ ෆාඩ් රජු ආදීහු ද ඒ අතර වූහ. මේ අභියාචනා දේශපාලනඥයන් අතර පවතින වෘත්තීය සමිති ක්‍රියාමාර්ගයක් බඳුයයි සියා ප්‍රකාශ කළේය. මේ අතරතුරේදී තමාගෙන් සමාව ඉල්ලුවහොත් ඔහු නිදහස් කරන බවට සියා බන්ධනාගාරයේ සිටින භූතෝ වෙත පණිවිඩයක් යැව්වේය. භූතෝ එය ප්‍රතික්‍ෂේප කළේ අවඥා සහගතවය. 1979 මාර්තු 24 වැනි දා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් පෙත්සම නිෂ්ප්‍රභ කරන ලදී. සියා උල් හක් භූතෝගේ මරණ දඬුවම ස්ථිර කළේය. මේ අවාසනාවන්ත දේශපාලනඥයා ගේ මරණ දඬුවම ක්‍රියාත්මක කිරීමේ (අ)භාග්‍යය ලද අලුගෝසුවා වූයේ ටාරා මසීන්ය. ඔහු පකිස්තානයේ සිටින සුළුතර ක්‍රිස්තියානි බැතිමතුන්ගෙන් එකකු වූයේය. 1979 අප්‍රේල් 4 දා භූතෝගේ දෑත පිටුපසට කොට ගැට ගැසූ ටාරා මසීන් ඔහුගේ ගෙලට තොණ්ඩුව දැමුවේය. “දෙවියන් වහන්ස, මට පිහිට වෙන්න. මම අහිංසකයි ” තොණ්ඩුව ගෙලට තදවීමට පෙර භූතෝගේ මුවින් පිට වූ අවසන් වදන් ඒවා බව 1979 අප්‍රේල් 05දා බී.බී.සී. ප්‍රවෘත්ති සේවය වාර්තා කළේය. සුල්ෆිකාර් අලි භුතෝ නමැති මහා පුරුෂයා මරා දැමීම වෙනුවෙන් ටාරා මසීන්ට ඇමෙරිකානු ඩොලර් සියයකට සමාන දීමනාවක් පකිස්තානු රුපියල්වලින් ලැබිණි. භූතෝට මරණ දඬුවම ලබා දීම අසාධාරණයක් බව බොහෝ දෙනෙකුගේ අදහස වූයේය. ඊට කෙළින්ම සම්බන්ධ වූ හෝ අනුබල දුන් අයටද විවිධාකාර දුක් වේදනාවලට මුහුණ දෙන්නට සිදුවූ බව තතු දන්නෝ පවසති.
මෙයද බලන්න
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
කෝප්‍රට් ක්‍රෂ්
"කෝප්‍රට් ක්‍රෂ්" යනු, 30 රොක් නමැති ඇමරිකානු රූපවාහිනී කතාමාලාවෙහි පළමු කතාවාරයේ දහනවවන කතාංගයයි. සහකාර විධායක නිෂ්පාදක John Riggi විසින් එය ලියනු ලැබූ අතර අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලැබුයේ Don Scardino  විසිනි. 2007 අප්‍රේල් මස 12 වන දින ඇමරිකාවේ ඇති NBC National Broadcasting Company මගින්  මෙම අතුරුකතාව ප්‍රථමයෙන් ප්‍රකට කරන ලදී. මෙම අතුරුකතාවේ ආරාධිත තරු ලෙස ඇතුලත් වුයේ Kevin Brown, Grizz Chapman, John Lutz, Emily Mortimer, Maulik Pancholy, Jason Sudeikis, Rip_Torn Rip Torn සහ Akira Yamaguchi.
මෙම අතුරුකතාවේ, Floyd DeBarber (Sudeikis) සමග දැනට සතුටු ආදර සම්බන්ධතාවක් පවත්වාගෙන යන Liz Lemon ([[Tina Fey)]] අපහසුතාවට පත්වෙනවා Jack Donaghy (Alec Baldwin), Floyd DeBarber (Sudeikis) ගැන සිතීම නිසා. Jack තනතුරින් පහත දැමීමෙන් පසුවPhoebe (Mortimer)  සමග  ආදර සම්බන්ධතාවක් පටන් ගන්නා ලදී. ඒ අතර Tracy Jordan (Tracy Morgan) ඔහුගේ Jefferson චිත්‍රපටය නිෂ්පාදනය කිරීමට General Electric හි ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී  Don Geiss (Torn) ට ලබාදෙන ලදී.
රූපවාහිනි විචාරකයන්ගෙන් ධනාත්මක විවේචන ලබාගැනීමට "Corporate Crush" සමත් විය. IGN හි Robert Canning එය "solid" ලෙස විස්තර කරන ලදී. Nielsen ratings සම්ප්‍රදාය අනුව මෙම අතුරුකතාව නිවෙස් මිලියන 1.5ක දී එහි මුල් විකාශයේදීම නරඹා ඇත. Griffin Richardson නමැති කතාමාලාවේ ශබ්ද සංයෝජක Creative Arts Emmy Award හි විකට හෝ නාට්‍ය මාලා ( පැය භාගය ) හා රූප පනගන්වීම් සදහා විශිෂ්ට ශබ්ද සංයෝජක යන අංශය යටතේ නාම යෝජනා වන ලදී.
කථා වස්තුව
Liz (Tina Fey) ඉතාමත් සතුටට පත් වනුයේ Floyd(Jason Sudeikis) සමග හිතෛෂී ලෙස ඇසුරු කිරීමට අනුතුරුවයි.ඔවුන්ගේ ආදර ජිවිතයද ඉතාමත් ශක්තිමත් ලෙස පවතී. General Electric හි ප්‍රධාන විදායක නිලදාරියා වන Don Geiss (Rip Torn) ,Jack (Alec Baldwin) සමග ඔහුගේ රැකියාව ගැන කතා කලා මෙන්ම ඔහුට පෙන්වාදෙනු ලබයි ඔහුගේ පෙලේ සිටින  නිලදාරින් අතර ඔහු පමණක් එකම විවාහ නොවූ පුද්ගලයා වන බව. Jack ඉතාමත් කලකිරීමට පත් වන්නේ ඔහුගේ තනතුර Geiss නැමති තැනත්ව්ය Microwave Oven division හි ප්‍රධානියා ලෙස බාරගැනීමෙන් අනතුරුවයි. Liz තීරණය කරනවා Jack, Floyd ව රෑ කෑමට මුණගැසිය යුතු යැයි කියා එයින් Jack, Floyd ගැන ප්‍රගස්තියක් ඇති කරගැනීමෙන් Liz සහ Floyd  දෙදෙනාගේ ආදර ජීවිතයට third wheel එකක් ලෙස සිටීමට උත්සහ කරයි. මෙය නිසා අපහසු තාවයට පත් වන ඇය Jack හට පවසනුයි Floyd ට තනිවම සිටීමට ඉඩ හරින ලෙසයි. Jack එයට එකග වන අතර ඔහු Liz හට පවසනු ලබන්නේ ඔහු Phoebe (Emily Mortimer) නැමත්තිය සමග ආදර සම්බන්ධතාවයක් පවත්වාගෙන යනු ලබන බවයි. ඔහුට ඇය මුණ ගැසුනුයේ Christie's වෙන්දේසි ස්තානයේ ඇය චිත්‍ර කලාව ගනුදෙනු කරන්නෙක් ලෙස සේවය කරන විටයි. ඇයට නමුත් Avian Bone Syndrome නැමැති ලෙඩක් ඇති අතර Liz ව හමුවන තුන් වන දිනයහිදීද ආමන්ත්‍රණය කරනුයේ "Hi, මම Phoebe, මම දන්නේ නෑ ඔබ මාව අදුරනවාද කියා". Jack, Liz ගෙන් ඔහුගේ සහ Phoebe ගේ සම්බන්ධතාවයට අවසර පැතූ අතර එයට Liz අවසර දෙයි. වහාම Jack, Phoebe ට විවාහ යෝජනාවක් ගෙනෙයි.
ඒ අතරතුර Tracy (Tracy Morgan) තම චිත්‍රපට යට මුදල්  Don Geiss නැමති පුද්ගලයාගෙන් ලබා ගැනීමට උත්හස කරයි. චිත්‍රපටයේ නම වනුයි යේ Jefferson වන අතර එය ලියා ඇතේ Thomas Jefferson ගේ ජීවිතය හා සම්බන්ධ කොටය. නමුත් ඔහු Tracy ගේ මිලියන 35ක ව්‍යපෘතිය පිළිබධව කැමතක් දක්වනු නොලබන්නේ Tracy, NBC page Kenneth Parcell (Jack McBrayer), Grizz Griswold (Grizz Chapman) and "Dot Com" Slattery (Kevin Brown) යොදාගෙන ට්‍රේලරයක් කිරීමෙන්ද අනතුරුවයි. Geiss ව කැමති කරගැනීමට නොහැකි වුවද ඔහු Tracy ගේ පැරණි චිත්‍රපටය වන "Fat Bitch" චරිතයක් කිරීම කලහැකි බව දකී. Tracy තීරණය කරයි ඔහුම Jefferson චිත්‍රපටය සාදන බව.
නිෂ්පාදනය
right|thumb|
"Corporate Crush" සහකාර විධායක නිෂ්පාදක John Riggi විසින් එය ලියනු ලැබූ අතර අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලැබුයේ Don Scardino  විසිනි. "Blind Date" සහ "The Head and the Hair" රචනා කරන ලද Riggi කතාමාලා රචනය සඳහා කීර්තියට පත් තෙවන අවස්ථාව මෙය වන අතර  මෙය Scardino විසින් අධ්‍යක්ෂිත පස්වන කතාමාලාව වෙයි.
2007 අප්‍රේල් මස 12 වන දින ඇමරිකාවේ NBC මගින් පළමු වාරයේ 19 වන අතුරුකතාව ලෙස හා කතාමාලාවේ සමස්තය වශයෙන්  මෙය  මුල් වරට විකාශනය කරන ලදී.
මෙම අතුරුකතාවෙහි  Floyd DeBarber ලෙස රංගනයේ යෙදෙන විකට නළු  Jason Sudeikis ඇමරිකාවේ NBC මගින් සතිපතා විකාශිත Saturday Night Live (SNL)කෙටි විකට කතාමාලාවේ ප්‍රධාන චරිතය නිරුපණය කරන  ලදී. SNL හි ප්‍රධාන ලේඛිකාව ලෙස 1999 සිට 2006 දක්වා කටයුතු කරනු ලැබුයේ කතාමාලා නිර්මාතෘ, විධායක නිෂ්පාදක හා ප්‍රධාන නිළි  Tina Fey ය. මෙම අතුරු කතාව Sudeiki, 30 Rock හි පෙනී සිටි පස්වන අවස්ථාවයි. Phoebe චරිතයෙන් රංගනයේ යෙදෙන Emily Mortimer මෙම කතාමාලාවේ පෙනීසිටින ප්‍රථම අවස්ථාව මෙය වේ. පසුව ඇය "Cleveland" සහ "Hiatus" අතුරුකතා සඳහා ආරාධිත තරුව වශයෙන් දායක වෙයි. latter, ඇය ආරාධිත තරුව ලෙස පෙනීසිටි අවසාන අවස්ථාව වේ. මෙම කතාමාලාවේ පෙනී සිටීම පිළිබදව Mortimer   The Philadelphia Inquirer ට පවසා ඇත්තේ  "It was amazing doing telly. I'd never done a sitcom before and it was so fast. You're given dialogue as you're walking onto the set and it's kind of hairy. There are 10 people standing around watching the monitor and if they don't laugh – then instead of having another chance to do it – someone writes another line." ලෙසයි. "Corporate Crush" හි GE ආයතනයේ ප්‍රදාන විධායක නිලදාරියා වන Don Geiss ලෙස රංගනයේ යෙදෙන නළු Rip Torn මෙහි  පෙනීසිටින දෙවන අවස්ථාව මෙය වේ. Torn පළමුවෙන් පෙනීසිටියේ 2007 පෙබරවාරි 15 දින අතුරුකතාව වූ "The C Word"හි ය.
පිළිගැන්ම
ඇමරිකාවේ මුල් වරට තිරගත වූ විට Nielsen ratings ඇගයුම ට අනුව "Corporate Crush" මිලියන 5.1 ක් විසින් නරබන ලදී. මෙයට කලින් තිරගත වූ අතුරු කතාව වන "Fireworks" වලට වධා මෙහි නරබු ජනගහනයේ අඩුවක් දක්නට ඇත, Fire Works නැරබු ජනගහනය මිලියන 5.4ක් වේ. වසර 18-49 අතර ජනගහනයෙන් 2.6/7 ක ඇලීමක් "Corporate Crush" ලබා ගැනීමට මෙය සමත් විය. 2.6 න් ඉදිරිපත් වන්නේ 2.6 ක ප්‍රතිශතකයක් ලෙස එක්සත් ජනපදයේ වසර 18-49 අතර ජනගහනය වන අතර 7 න් නිරුපනය වන්නේ මෙම අතුරු කතාවට ධනාත්මක විචාරයක් ලැබීමට අනුතුරුව වසර 18-49 අතර ජනගහනයෙන් රුපවාහිනිය නරබන 7ක ප්‍රතිශතකයක් ලෙසයි.
Robert Canning නැමති IGN දායකයා පවසා ඇත්තේ coporate crush අතුරු කතාව "solid episode" යක් ලෙසත් 30 Rock හි "to have hit its storytelling stride" ඇති බවත්ය. ඔහු තවත් ඇතුලත් කරමින් පවසා සිටියේ "as we near the season finale, we're happy to see that 30 Rock has begun their drive towards a big finish". Canning මෙයට දහයෙන් අටක තක්සේරුවක් කර ඇත. TV Guide' හි Matt Webb Mitovich අදහස් ප්‍රකාශ කොට ඇත්තේ "though the 'My guy friend is dating my boyfriend' gag has been done to death on TV sitcoms, 30 Rock is to be forgiven if only because the same episode gave us a preview of, no, not The Real Wedding Crashers [Groan], but Jefferson, starring ... Tracy Jordan." TV Squad හි Julia Ward මෙම අතුරු කතාවට 7න් 5ක්‍ ලබා දී ඇති අතර Jenna Maroney's (Jane Krakowski) නොමැති වීම හොද කාරණයක් වන බවයි, තව දුරටත් පැහැදිලි කරමින් පවසා සිටියේ "I actually like Jane Krakowski, but I can't say that I've missed her". Ward, Jack සහ Liz අතර පවතින සම්බන්ධතාවය මෙසේ පවසන ලදී, එය "uneasy mutual respect thing" වන අතර ඇය තව දුරටත් පැවසුවේ "Alec Baldwin exercise his thespian prowess" ලෙසයි. කෙසේ වෙතත් ඇය තව දුරටත් අදහස් දක්වමින් පවසා සිටියේ 30 Rock කතා මාලාව නොබැලු අතර "wacky" නැමති කතා මාලාව නැරබු බවයි.
Griffin Richardson නමැති කතාමාලාවේ ශබ්ද සංයෝජක Creative Arts Emmy Award හි විකට හෝ නාට්‍ය මාලා ( පැය භාගය ) හා රූප පනගන්වීම් සදහා විශිෂ්ට ශබ්ද සංයෝජක යන අංශය යටතේ නාම යෝජනා වන ලදී. නමුත් ඔහු Entourage හි Steve Morantz ට සහ Scrubs හි Joe Foglia ට පරාජය වන ලදී.
බැලක්ලාවා (හිස්වැස්ම)
බැලක්ලාවා හෙවත් බැලක්ලාවා හිස්වැස්ම හෝ හිම මුහුණු වැස්ම යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ මුහුණේ කොටසක් පමණක් නිරාවරණය වන සේ පැළඳිය හැකි රෙදි හිස්වැස්මකි. මෙය පළඳින ආකාරය අනුව ඇස් පමණක්, මුඛය සහ නාසය හෝ මුහුණේ ඉදිරිපස කොටස නිරාවරණය වීම තීරණය වේ. සම්පූර්ණ මුහුණ සඳහාම විවෘත වීමක් සහිත ඇතැම් හිස්වැසුම් අකුලා හිසේ මුදුන ආවරණය වන තොප්පියක් ලෙස හෝ පහළට අකුලා ගෙලවටා කොලරයක් ලෙස භාවිතා කළ හැක.
මෙම නාමය භාවිතයට පැමිණියේ ක්‍රිමියානු යුධ සමයේ බැල්ක්ලාවාහි සටනේ දී මෙම ආකාරයේ හිස්වැසුම් භාවිතයට ගැනීම නිසායි. බැල්ක්ලාවා යනු ක්‍රිමියාවේ සෙවැස්ටොපොල් නගරය අසල පිහිටි ස්ථානයකි.
ඉතිහාසය
සම්ප්‍රදායික බැලක්ලාවා හිස්වැසුම් දඟර-ගෙතුම් වූල්වලින් නිර්මාණය කෙරිණි. නමුත් වර්තමානයේ ඒවා සේද, කපු, පොලිප්‍රොපිලීන්, නියෝප්‍රීන්, ඇක්‍රිලික් හෝ ලොම්වලින් නිර්මාණය කෙරේ.
මෙම ආකාරයේ හිස්වැස්මක් 19වන සියවසේ උහ්ලාන් හිස්වැස්ම හෝ ටෙම්ප්ලර් හිස්වැස්මක් ලෙස හැඳින්විණි.
1854 ක්‍රිමියානු යුද්ධයේ දී, දැඩි ශීත දේශගුණයෙන් ආරක්ෂා වීම පිණිස බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා වෙත අතින් මැසූ බැලක්ලාවා හිස්වැසුම් සපයා තිබේ. සිය සැපයුම් (උණුසුම් ඇඳුම්, ‍කාලගුණප්‍රතිරෝධී නිවාස, සහ ආහාර) නිසි වේලාවට නොලැබුණු බැවින් මෙය ඉතා වැදගත් අවශ්‍යතාවක් විය. රිචඩ් රට් අනුව, ඔහුගේ History of Handknitting (හස්ත ගෙතුම් කලාවේ ඉතිහාසය) තුළ දක්වා ඇති පරිදි, ඉහත "බැලක්ලාවා හිස්වැස්ම" යන වදන යුධ සමයේ භාවිතා වූවක් නොවේ. එය හමුවන්නේ 1881 තරම් පසුකාලයක ය.
ආරක්ෂාව
ගිනි නිවන භටයින් භාවිතා කරන මුහුණු වැසුම් ප්‍රභේදය නොමෙක්ස්වලින් තැනූ ගිනි-ප්‍රතිරෝධී ප්‍රභේදයකි. මෙහි ඔවුන්ගේ ස්වයං-අන්තර්ගත ශ්වසන උපකරණය (SCBA) මගින් ආවරණය වන විවරයක් ඇත.
විද්‍යුත් කාර්මිකයින් ශක්තිමත් ආම්පන්න සමග කටයුතු කිරීමේ දී මුහුණු පලිහ සමග බොහෝවිට චාප-දැල්ල අනුව ඇගැයූ හිස්වැසුම් ප්‍රභේදයක් භාවිතා කරනු ලැබේ.
Fédération Internationale de l'Automobile සංවිධානය විසින් අනුමත අවස්ථාවල තරග රියැදුරන් විසින් සිය හෙල්මටයට පහළින් ගිනි-ප්‍රතිරෝධී අමුද්‍රව්‍යයකින් තැනූ බැලක්ලාවාවක් පැළඳිය යුතු යැයි පවසා ඇත. අන්තර්ජාතික ක්‍රීඩා ලේඛ‍නයෙහි ඇතුළත් ධාවන අවස්ථා, කඳු-නැගීම්, පෙළපාලි සහ රට-හරහා යාමේ ඉසව්වල දී, සියලු තරග රථ ධාවකයින් සහ සහායක-ධාවකයින් උඩු කබායට අමතරව අත්වැසුම් (සහ-ධාවකයින්ට සිය මනාපයක් කළ හැක), දිගු යටඇඳුම්, බැලක්ලාවාවක්, මේස් සහ FIA 8856-2000 ප්‍රමිතියට අනුකූල සපත්තු පැළඳිය යුතු යැයි නියමයක් පවතියි.
යුධ සහ පොලිස් භාවිතය
1980 ලන්ඩනයේ ඉරාන තානාපති කාර්යාලය (නිම්රොඩ් මෙහෙයුම) වලෑමේ දී බ්‍රිතාන්‍ය විශේෂ ගුවන් සේවා (SAS) භටයින් බැලක්ලාවා හැඳ සිට ඇත. මෙලෙස බැලක්ලාවා පැළඳ සිය අනන්‍යතාව සඟවා ගන්නට ඔවුන් උත්සාහ දරන්නේ ඇතැම් SAS භටයින් උතුරු අයර්ලන්තයේ 'සාමාන්‍ය ජනයා' ලෙස රහසිගතව සේවයේ යෙදෙන බැවිනි. තානාපති කාර්යාල මෙහෙයුමෙන් පසු ඔවුනට එම පළාතේ සිය රාජකාරි යළි ආරම්භ කළ හැකිව තිබිණි.
ඉන්දියානු උපමහාද්වීපය තුළ, සාමාන්‍යයෙන් බැල්ක්ලාවා හිස්වැසුම් වඳුරු තොප්පි ලෙස හඳුන්වන්නේ ඒවා සාමාන්‍යයෙන් පොළොවේ වර්ණයෙන් සකසා ඇති නිසාත්, එමගින් මුහුණේ බොහෝ ලක්ෂණ ආවරණය කෙරෙන නිසාත් ය. ඇතැම් වඳුරු තොප්පිවල මුදුනේ කුඩා, විසිතුරු, වූල් පොම්-පොම් අංගයක් පිහිටයි. මේවා සාමාන්‍යයෙන් සීතලෙන් ආරක්ෂා වීමට හිමාලයානු සේවයේ නිරත සෙබලුන් විසින් භාවිතා කරනු ලබයි.
එක්සත් ජනපද මැරින් බලකාය විසින් මෑතක සිට ගිනි ප්‍රතිරෝධී සංවිධාන ඇඳුමේ කොටසක් ලෙස මුහුණු ආවරණයක් සමග සම්බන්ධ කළ බැලක්ලාවාවක් නිර්දේශ කොට ඇත.
1980 දශකයේ පසුකාලයේ පෙරෙස්ත්‍රොයිකා වර්ෂවල බැලක්ලාවාව සම්මත OMON (විශේෂ පොලිස් කාර්ය බලකාය) නිලඇඳුමේ කොටසක් බවට පත් විය. මෙහි සැබෑ අරමුණ වූයේ නිලධාරීන්ගේ අනන්‍යතාව රැකගෙන සංවිධානගත අපරාධවලින් ඇතිවන තර්ජන මගහැරවීමයි. 90 දශකයේ සංවිධානගත අපරාධ ප්‍රමාණය වැඩිවූ හෙයින්, කළු බැලක්ලාවා පැළඳ ආයුධ දරා සිටින මිනිසුන් නිරූපිත රූපවාහිනී දර්ශන ප්‍රචලිත විය. සංවිධානගත අපරාධ ප්‍රමාණය අවම වීමත් සමග, කෙසේනමුත්, බැල්ක්ලාවාව තැතිගැන්වීම් සඳහා භාවිතා වූ වස්ත්‍රයක් බවට පත්වූයේ එමගින් පළඳන්නාගේ මුහුණේ ලක්ෂණ ආවරණය කොට අනන්‍යතාව හඳුනාගැනීමට බාධා කරන නිසායි. සන්නද්ධ රුසියානු පොලීසිය සාමාන්‍යයෙන් බැලක්ලාවා පැළඳ සුදු කරපටි පරිශ්‍රයන් (සාමාන්‍යයෙන් මොස්කව් තුළ) තුළ සෙවීම් මෙහෙයවීම සිදුකරයි. මෙවැනි වටලෑම් රුසියාව තුළ "maski shows" ලෙස ප්‍රකට වූයේ, 1990 දශකයේ ප්‍රකට චිත්‍රකතා රූපවාහිනී වැඩසටහනක් ඇසුරෙනි.
සැඟවීම
බැලක්ලාවාව ඇතැම්විට SWAT සහ විශේෂ හමුදා නිලධාරීන් විසින් සිය වෘත්තීය කටයුතු සඳහා භාවිතා කිරීමට අමතරව ඇතැමුන් නීතිවිරෝධී කටයුතු සැඟවීමට ද යොදා ගනියි. මෙය ඇතැම් අවස්ථාවන්හි දී නීතිවිරෝධී හමුදා බලකායන් විසින් සිය අනන්‍යතාවන් සැඟවීමට යොදා ගෙන ඇත. තාවකාලික අයිරිෂ් ජනරජ හමුදාව සහ සෙසු හමුදාවන් සිය මෙහෙයුම්වල දී බැලක්ලාවා පළඳින බව ප්‍රකට කරුණකි.
කෙන්ට්හි බ්‍රිතාන්‍ය පොලීසිය විසින් War on Terror නැමැති පුවරු ක්‍රීඩාව රාජසන්තක කරන ලද්දේ එහි බැලක්ලාවාව අන්තර්ගත හෙයිනි. පොලීසිය පැවසූයේ එය "අපරාධකාරී ක්‍රියාවන්හි දී යම් තැනැත්තකුගේ අනන්‍යතාව සැඟවීමට භාවිතා කළ හැකි නිසා බවයි".
2012 අගෝස්තු මස ප්‍රංශයේ මාර්සේලිහි දී, බළල් කැරැල්ල (Pussy Riot) සංවිධානයේ බැලක්ලාවා පැළඳි ආධාරකරුවන් කිහිප දෙනකු අත්අඩංගුවට ගැනුණේ මුහුණ ආවරණය පිළිබඳ ප්‍රංශ තහනම අනුව ය.
ඕස්ට්‍රේලියානු සංගීත කණ්ඩායමක් වන TISM කණ්ඩායම සියලු මහජන ප්‍රදර්ශනයන්හි දී බැල්ක්ලාවා පැළඳ සිය අනන්‍යතාව සඟවා ගත්හ.
ශ්‍රී ලංකා විද්‍යභිවර්ධන සංගමයේ
මේ පිටුවට යන්න ශ්‍රී ලංකා විද්‍යභිවර්ධන සංගමය
අමර්ණ යුගය
kal keo riemi keo uno pokonth ruke eo
අංශ ප්‍රධාන
අංශ ප්‍රධාන යනු  විශ්ව විද්‍යාලයක හෝ පාසලක අධ්‍යයනාංශයක ප්‍රධාන තනතුරයි.
ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව
ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව යනු නිදහස් විකිපීඩියා විශ්වකෝෂයේ ඉංග්රීසි භාෂා සංස්කරණයයි. 2001 ජනවාරි 15 වන දින ආරම්භ කරන ලද එය විකිපීඩියා විශ්වකෝෂයේ පළමුවන සංස්කරණය වන අතර, 2019 අප්‍රේල් මස වන විට එය ලිපි වැඩිම ප්‍රමාණයක් ඇති සංස්කරණය වේ. 2019 ජූනි වන විට සියලු විකිපීඩියා සංස්කරණ වල ලිපි සැලකු විට එයින් 12% ක් ඉංග්‍රීසි භාෂා සංස්කරණයට අයත් වේ. 2015 නොවැම්බර් 1 දිනදී එය ලිපි මිලියන 5 සීමාව ඉක්මවිය. 2019 ජූනි 6 වැනි දින වන විට එහි ලිපි 5,870,446 ක් අන්තර් ගතව ඇත. 2015 ඔක්තෝබර් මාසයේදී ඉංග්රීසි විකිපීඩියාවේ ලිපි එකතුව සම්පීඩිත කල විට ප්‍රමාණය ගිගාබයිට් 11.5 ක් විය.
මැසිඩෝනියා ජනරජය
මැසිඩෝනියාව (Македонија, tr. Makedonija, ), නිල වශයෙන් මැසිඩෝනියා ජනරජය (Macedonian:, tr. Republika Makedonija) යනු ගිනිකොණදිග යුරෝපයේ බෝල්කන් අර්ධද්වීපයේ පිහිටි රටකි. එය කලින් පැවති යුගෝස්ලාවියාව බෙදී යාමෙන්, 1991 දී නිදහස හිමිකර ගෙන බිහි වූ රටකි. එය 1993 දී එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජිකත්වය හිමි කර ගත්තද, මැසිඩෝනියාව යන නාමය භාවිත කිරීම පිළිබඳව ග්‍රීසිය සමඟ පවතින මතභේදය නිසා, එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජිකත්වය හිමිව ඇත්තේ former Yugoslav Republic of Macedonia (FYROM) නාමය යටතේයි. එම නාමය යුරෝපා සංගමය, නේටෝව වැනි වෙනත් අන්තර්ජාතික සංවිධාන විසින් ද භාවිත කරනු ලබයි.
දෙවන එලිසබෙත් රැජිණ - එක්සත් රාජධානිය
දෙවන එළිසබෙත් රැජිණ වූ කලී නිදහස් ජනපද දහසකද, මුහුදෙන් එතෙර යටත් විජිතයන් වලද පාලිකාවයි. ඇය වාසය කරනුයේ එක්සත් රාජධානිය තුළයි. ඇය සතුව තිබූ පැරණි රාජධානිය ඇයගේ මුතුන් මිත්තන් විසින් පාලනය කරන ලද, දේශයන් වලින්ද සමන්විත විය. ඇගේ පියාවූ හය වන ජෝර්ජ් රජු 1952 පෙබරවාරි මස මියයාමෙන් පසු ඇය සිහසුනට පත්වුවාය.
එක්සත් රාජධානියට අමතරව ඇය කැනඩාව, ඕස්ට්‍රේලියාව, නවසීලන්තය, ජැ‍මෙයිකාව, බර්බඩෝසය, ග්‍රෙනාඩාව, පැපුවා නිව්ගිනියාව, සොලමන් දූපත්, තුවාලූ, ශාන්ත ලුසියා, ශාන්ත වින්ස්ටන් සහ ‍ග්‍රෙනඩ්න්ස්, ඇන්විගුවා සහ බාබුවා, බෙලිසය සහ ශාන්ත කෙට්ස් සහ හෙවිස් යන රටවලද රැජිණ ලෙස කටයුතු කරයි. එම සෑම රටකම අග්‍රාණ්ඩුකාර තනතුර දරනු ලබන්නේ එතුමිය විසිනි.
මෙම රටවල් 16 පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලීය රාජධානි ලෙස හඳුන්වයි. ඔවුන් සමඟ සම්බන්ධ වූ අනෙකුත් රාජ්‍යවල ජනගහනය මිලියන 129 ඉක්මවයි.
න්‍යායාත්මකව ඇයගේ බලය අති විශාලය. නමුත් ප්‍රායෝගිකව ඇය දේශපාලනමය කටයුතු සඳහා මැදිහත් වන්නේ කලාතුරකිනි. එක්සත් රාජධානිය තුළදී නම් ඇය තම රජයේ අමාත්‍යවරුන් සමඟ විවිධ සම්බන්ධතා මඟින් රටෙහි අභ්‍යන්තර කටයුතු වලට දායක වෙයි. II වන එළිසබෙත් රැජිණ වෙනත් තනතුරු රැසක් ද දරනු ලබන්නීය. ඒවා නම් පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලයේ ප්‍රධානියා, එංගලන්ත දේවස්ථානවල ප්‍රධානියා, නොමැන්ඩ් හි සිටුවර, මෑන්හි ප්‍රධානියා, ‍ ෆිජිහි ප්‍රධානියා යන ඒවාය. ඇයගේ සුවිශාල රාජ්‍යයේ විශාල වෙනස්කම් අද වනවිට සිදුවෙමින් පවතී. එනම් බොහෝ රාජ්‍යයන් අද බ්‍රිතාන්‍ය පරිපාලනයෙන් අත්මිදී ස්වාධීනව කටයුතු කිරීමට උත්සාහ දරති.
1947 එළිසබෙත් රැජිණ පිලිප් කුමරු සමඟ විවාහ වුවාය. ඔහු උපත ලැබුවේ ග්‍රීසියේ සහ ඩෙන්මාකයේ කුමරු ලෙස වුවද, ජාති ප්‍රවේශනයෙන් පසු ඔහු පිලිප් මවුන්ට්බැටන් සහ එඩින්බරහි සිටුවර යන නම් වලින් හඳුන්වනු ලැබීය. වර්තමානය වනවිට මෙම දෙපළට දාව දරුවන් හතර දෙනකු සහ මුණුපුරන් අටදෙනකු ඇත. අටවැන්නාවූ විස්කවුන්ට් සෙවර්න් උපත ලැබුවේ 2007 දෙසැම්බර් 17, එඩ්වඩ් කුමරු සහ සොපී කුමරියට දාවය.
ප්‍රවර්ගය:දෙවන එලිසබෙත් රැජිණ ප්‍රවර්ගය:බ්‍රිතාන්‍ය සිහසුනට හිමිකරුවෝ
අයිබීරියානු අර්ධද්වීපය
අයිබීරියානු අර්ධද්වීපය (අයිබීරියාව ලෙසද හැදින් වෙන) යුරෝපයේ නිරිත දෙසින් පිහිටා ඇති අර්ධද්වීපයකි. එම අර්ධද්වීපයට අයත් භූමිය ප්‍රධාන වශයෙන් ස්පාඤ්ඤය හා පෘතුගාලය අතර බෙදී ඇත. ඇන්ඩෝරාව, ප්‍රංශයට අයත් කුඩා ප්‍රදේශයන් කිහිපයක් සහ බ්‍රිතාන්‍යට අයත් ප්‍රදේශයක් වන ජිබ්‍රෝල්ටාව ද එයට ඇතුළත් වේ. වර්ග කිලෝමීටර් 596,740 ක (වර්ග සැතපුම් 230,400 ක්) වන මෙම අර්ධද්වීපය ජනගහනය අනුව ගත් කල දෙවන විශාලතම යුරෝපීය අර්ධද්වීපය ද වේ(ස්කැන්ඩිනේවියානු අර්ධද්වීපය හා බෝල්කන් අර්ධද්වීපයෙන් පසුව).
ශීතකාරක
පද්ධතියක ශීතකරණ ක්‍රියාවලිය සිදු කිරිමේදී තාප විපර්යාසය (මුදා හැරිම හෝ අවශෝෂණය) සදහා යොදා ගන්නා පදාර්ථ මාධ්‍යයකි. ශිතකරණ ශීතකාරක හඳුනාගත් මුල් අවධියේ සිට ශීත කාරක සදහා ස්වභාවික පරිසරයේ පවතින වායු වර්ගයන් සහ ජලය යොදා ගන්නා ලද බව සඳහන්ය. උදාහරණ වශයෙන් ,- ජලය/ඔක්සිජන්/කාබන් ඩයොක්සයිඩ්/ආගන් ශීතකරණ තාක්ෂනයේ දියුණුවත් සමගම මෙවැනි ශිත කාරක වෙනුවට දියුණු ශීත කාරක වර්ගයන් හඳුනාගනු ලැබීය.මේවා වර්තමාන ශීත කාරක ක්‍රමයන් වලදි භාවිතයට ගැනේ. බොහෝවිට ශීතකාරකයේ භෙෘතික ලක්ෂණ මත පදනම්ව ශීතකාරක හඳුනාගෙන ප්‍රයෝජනයට ගනු ලැබේ.
ඇමෝනියා ශීතකාරකය වන අවශෝෂණ ක්‍රමය.
C.F.C සංයෝග (පියොන්) ශිතකාරක ලෙස භාවිතා වන සම්පිඩන ශීතකාරක ක්‍රමය. ඉහත හඳුනා ගන්නා ලද ශීතකාරකවල රසායනික සංයුතිය යටතේ මේවාද ප්‍රභේද රාශියකි. ස්වභාවික වායුව = ජලය, ඔක්සිජන්, කාබන් ඩයොක්සයිඩ් සහ ආගන් හයිඩ්‍රොකාබන් සංයුතිය = මීතේන්, ප්‍රොපේන්, අකාබනික සංයා්ගය = ඇමෝනියා C.F.C (ක්ලෝරෝ ප්ලෝරෝ කාබන්) සංයෝග R11, R12 , R13, R22 , R502 යළියොමුව ශීතකාරක(Refrigerants) අංකිත ලැයිස්තු
ශිතකාරකය ගුණාංග
මෙලෙස හඳුනාගෙන ඇති ශීතකාරකයන් කාර්යක්ෂම විමට නැතහොත් එය හොඳ ශීතකාරකයක් ලෙස හැදින්විමට නම් ශිතකාරකය සතු විය යුතු ගුණාංග කිහිපයක් ඇත.
ශීතකාරක(Refrigerants) වර්ග
ශීතකාරක(Refrigerants) වර්ග ශිතකාරකයන්හි ලක්ෂණ සහ ඒවා හදුනාගැනිමේ පහසුව මෙන්ම සුවශේෂී කාර්යයන් සදහා යෝග්‍යතාවය,ගබඩා කිරිමේ පහසුව සදහා වැනි කරැණු පදනම් කරගෙන ඒවා කාණ්ඩ හතරකට බෙදා ඇත.
පළමු කාණ්ඩයේ ශීතකාරක
පළමු කාණ්ඩයේ ශීතකාරක = R12, R22 , R502
දෙවන කාණ්ඩයේ ශීතකාරක
සොයාදෙන්න
සිලින්ඩර් පරිහරණයේදී අනුගමනය කලයුතු දේ
මෙලෙස හඳුනාගෙන ඇති ශීතකාරකයන් කාර්යක්ෂම විමට නැතහොත් එය හොඳ ශීතකාරකයක් ලෙස හැදින්විමට නම් ශිතකාරකය සතු විය යුතු ගුණාංග කිහිපයක් ඇත.
ආශ්‍රීත ලිපි
ශීතකරණයේ අළුත් වැඩියාව සදහා අවැසි ප්‍රධාන උපකරණ
ශීතකරණය හදුන්වාදීම
ගෘහ ශීතකරණය(Home Refregirator)
ශීතකාරක(Refrigerants)
සම්පිඩකය.(Compressor )
වාෂ්පීකරණය (Evaporator)
සනීකාරකය(Condenser)
කේෂීය නළය (Capillary Tube)
විවිධ ශීතකාරක වර්ග හා ශීතකාරකයක් තුල පැවතිය යුතු ගුණාංග
ශීතකරණ පුහුණුවට මග
ශීතකරණ පුහුණුව විඩියෝපට
ශීතකරණ පුහුණුවට වැදගත්
වෙනත්
උස් පිම්ම
උස් පිම්ම යනු බටහිර High Dive ලෙස හඳුන්වන ක්‍රීඩාවයි. ඉතා උස් ස්ථාන වල සිට පිහිනුම් තටාක වැනි  දේ වලට පැනීම උස පිම්ම ලෙස හැඳින්වූවත් තාසජනක ක්‍රියා සඳාහාද උස්  පිම්ම යොදා ගැනෙනවා
ටැමිල් යුනියන් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජය
ටැමිල් යූනියන් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ පිහිටි පළමු පෙළ ක්‍රිකට් කණ්ඩායමකි. ඔවුන් පී. සරවනමුත්තු ක්‍රීඩාංගණය මව් ක්‍රිඩාංගනය ලෙස භාවිතා කරයි.
ඉතිහාසය
සමාජයට එහි මූලයන් 19 වැනි සියවසේ අවසන් වසර දක්වා ආපසු සොයා ගත හැකි අතර එහිදී පෙර පැවති ප්‍රතිවාදී සමාජ දෙකක් දෙමළ සංගම් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජය පිහිටුවීමට ඒකාබද්ධ විය. සමාජයේ කීර්තිමත් දෙමළ නීතිඥයින්, දේශපාලනඥයන් සහ සිවිල් සේවකයින් (පහත බලන්න) විසින් එහි භාරකාරත්වයෙන් සමාජයේ කළල වසර ප්‍රතිලාභ ලැබීය. ඉන් පළමු සමාජ ශාලාව ලංකා ක්‍රීඩා සමාජය ලෙස හඳුන්වනු ලැබූ අතර එය 1895 දී ආරම්භ කරන ලද ප්‍රයිස් පාර්ක් හි පදනම විය. 1898 දී, නිලතල දරන්නන් පිළිබඳ ප්‍රථම සඳහනෙහි ඩී. මුත්තුස්වාමි (සභාපති), ජීඑන්සී පොන්නම්බලම් (ලේකම්), ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ අනාගත කථානායක ශ්‍රීමත් වෛතිලිංගම් දුරෙයිස්වාමි (සමාජ කපිතාන්) ක්ලබ් කමිටුව ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත. ද්‍රවිඩ සංගමයේ සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජයේ නායකයා ලෙස GNC පොන්නම්බලම් (1905) පසුව දුරෙයිස්වාමි (1937-48) ධූරය දරනු ඇත. දෙවන දෙමළ ක්‍රීඩා සමාජයක් 1899 මාර්තු මාසයේදී කොළඹදී දෙවන දෙමළ ක්‍රීඩා සමාජයක් සංවිධානය කිරීමේ අරමුණින් කැඳවන ලද රැස්වීමකදී පිහිටුවන ලදී. මෙම රැස්වීම නිසි පරිදි නගර විද්‍යාල ශාලාවේ දී පැවැත්වුණු අතර එහි ප්‍රධානත්වයෙන් ගරු. P. කුමාරස්වාමි, ලංකා ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ හිටපු මන්ත්‍රී ( ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ පූර්වගාමියා). රැස්වීමේදී සමාජය එහි පාලන කමිටුව තෝරා පත් කර ගත් අතර, එයට ලංකා ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ මන්ත්‍රී ශ්‍රීමත් පොන්නම්බලම් අරුණාචලම්, ටී මුත්තු කුමාරස්වාමි, ඒඊ ස්ට්‍රෝං සහ ඊ.සෙල්ලායා යන මහත්වරු ඇතුළත් වූහ. ශ්‍රීමත් පොන්නම්බලම්ගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා වන ශ්‍රීමත් පොන්නම්බලම් රාමනාදන්, ශ්‍රී ලංකාවේ හිටපු සොලිසිටර් ජනරාල්, පසුව ඒකාබද්ධ දෙමළ සංගම් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජයේ සභාපති බවට පත් වූ අතර, ඊ. පූර්ණ කාලීන සමාගම් රෙජිස්ට්‍රාර්වරයා, පසුව ගරු ප්‍රධාන ලේකම් බවට පත් වූ අතර, තවත් පුත්‍රයෙක් (LW) ද්‍රවිඩ සංගම් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජයේ සහ හොකී ක්‍රීඩාවේ සමස්ත ලංකා කණ්ඩායම්වල නායකත්වයට පත් වූ අතර පසුව ජාතික පරිපාලකයෙකු ලෙසද කටයුතු කළේය. ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පලමු පෙල ක්‍රිකට් තරගාවලි ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පලමු පෙල ක්‍රිකට් කණ්
මැක්ස් ප්ලාන්ක්
දිවිය හා වෘත්තිය
මොහු සාම්ප්‍රදායික පවුලකින් පැවත එන්නෙකි. ඔහුගේ සීයා සහ මී මුත්තා සිද්ධාන්තමය මුලධර්ම ආචාර්යවරු විය. ඔහුගේ පියා නීතිඥයෙකු වු අතර මාමා විනිසුරුවරයෙකු විය.
ප්ලෑන්ක් ඉපදුනේ හොල්ස්ටේන්හි කීල් ප්‍රදේශයේය. දෙමාපියන් ජුලියස් විල්හෙම් ප්ලෑන්ක් හා එමා පැට්සිග්ය. ඔහු පවුලේ සය වැනි දරුවා විය. ඔහුගේ මතකයට අනුව 1864 දී ඇතිවු ඩැනිෂ් පර්සියානු යුද්ධයේදී පර්සියන් සහ ඔස්ට්‍රියන් හමුදා කීල් ප්‍රදේශයට ඇතුලු වුහ. 1867 ඔවුන් මියුනික් වලට පැමිණි අතර එහිදී ඔහු අධ්‍යාපනය ලබා ගැනීම උදෙසා මැක්සිවිල්යන් පාසැලට ගියේය. හර්මන් මුලර් හා ගණිතාචාර්යවරයෙක් යටතේ ඔහු තාරකා විද්‍යාවද යාන්ත්‍ර විද්‍යාව හා ගණිත ශාස්ත්‍රයද ඉගෙන ගත්තේය. බලශක්ති සුරැකීම ගැන ප්ලෑන්ක් මුලින්ම ඉගෙන ගත්තේ මුලර්ගෙනි. මොහු වයස 17 දී උපාධිය දිනා ගත් අතර භෞතික විද්‍යාව හා සම්බන්ධ වුයේ ඒ සමඟිනි.
මැක්ස් ප්ලෑන්ක්ට සංගීතයට සහජ හැකියාවක් තිබුණි. ඔහු විසින් පියානෝව, ඕගනය, සෙලෝව යන වාද්‍ය භාණ්ඩ වාදනය කරනු ලැබූ අතර ගීතද රචනා කළේය. කෙසේ වෙතත් ඔහු සංගීතය හැදෑරීම වෙනුවට භෞතික විද්‍යා විෂය ධාරා හැදෑරුවේය.
මියුනිකි භෞතික විද්‍යා ආචාර්යවරයෙකු වන ෆිලිප් වොන් ෆ්ලෑන්ක්ගේ උපදෙස් වලට අනුව භෞතික විද්‍යාව හැදැරීම ප්ලෑන්ක් ප්‍රතික්ෂේප කළේය. ඔහු කියා සිටියේ “මෙහි ඇති සියලු දේ සොයාගෙන ඇත” යනුවෙනි. ඔහුට නව සොයා ගැනීම් අවශ්‍ය නොවූණි. ඔහු 1874 මියුනික් විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුලු විය. ෆිලිප් වෝන් ජොලී යටතේ ඔහුගේ විද්‍යා ක්ෂේත්‍රයේ පර්යේෂණවල නියැළුණේය. රත්වු ප්ලැටිනම් තුළින් පැතිරුණු හයිඩ්‍රජන් ගමන් කිරීම ඇරඹුවේය. පසුව ඔහු ප්‍රායෝගික භෞතික විද්‍යාවට මාරු විණි. ප්ලෑන්ක් අධ්‍යයන වාර හයක සිද්ධාන්ත දේශනා මාලාවක් ආරම්භ කළේය.
හවාරා
ke lo ku rwo la eh nhe peo reko ruo co mo pon ro meo ru mok
භීතිකා ලැයිස්තුව
ඉංග්‍රීසි බසින් බිය යන අරුත ඇති phobia යන වචනය ග්‍රීක භාෂාවේ phobic, -phobe යන වචනවලින් බිදී ආවකි. මෙම චදන මනෝ විද්‍යාවේදී අහේතුක, අසාමාන්‍ය, අයුතු අනවරත හෝ අබලකාරක බිය සහිත මානසික අවපීඩන තත්වයන් හගවයි. (උදාහරණ. අංගන භීතිකාව), රසායන විද්‍යවේදී රසායනික ද්‍රව්‍ය සදහා පිළිකුල හදුන්වයි (උදාහරණ ජලභීතිය), ජීව විද්‍යාවේදී ජීවියතු යම් අවස්ථාවකට දක්වන අකමැත්ත පෙන්වයි(උදාහරණ. අම්ල භීතිකාව), සහ වෛද්‍ය විද්‍යාව තුල යම් උත්තේජනයක් කෙරේ අධිසංවේදීතාව හගවයි (උදාහරණ. ප්‍රභාභීතිකාව). සමාන්‍යයෙන් භීතිකාවයන වචනය යම් සිදුවීමක් යම් දෙයක් හෝ කිසිවකු කෙරේ දක්වන අප්‍රසන්න හෝ බිය ජනක මානසික තත්වය හගවයි.
මනෝ විද්‍යාත්මකව භීතිකාව යන වදනින් සරලව යමකට ඇති බිය හගවයි. බොහෝ භීතිකා පිළිබද විස්තර මනෝ විද්‍යා විෂයතුල අන්තරගතය. මේ පිළිබද විස්තර මනෝ විද්‍යා ග්‍රන්ත සගරා ප්‍රකාශනවල මෙන්ම ඇතැම් අධ්‍යාපනික වෙබ් අඩවිවලද අන්තරගතය. ඇතැම් භීතිකාවන් සාමාන්‍ය භීතිකා වන අතර තවත් සමහර භීතිකා අසාමාන්‍ය භීතිකාවෙයි.
මනෝ විද්‍යාවත්මක තත්වයන්
මනො විද්‍යා විශේෂඥයන් ඇතැම් පෞරුෂ ආබාධ සදහා භීතිකාව යන වචනය යෙදීම අනුමත නොකරයි.
ජීව විද්‍යාව,රසායන විද්‍යාව
ජීව විද්‍යාව ද ශාක හා සතුන් කෙරේ ඇතිවන භීතිකා තත්වයන් විරෝධාකල්පයන් පිළිකුල හැගීවීමට භීතිකා යව වදන යොදාගනී
පූර්ව මත හා විග්‍රහයන්
ඉංග්‍රීසි බසින් phobia යන චවනය අතීතයේ දී යමකට දක්වන අකමැත්ත පිළිකුල නියෝජනය කිරීමට හා යම් වචනයක විරුද්ධ පදය සාදා ගැනීමට භාවිත විය.උදාහරණ ලෙස ඇමරිකන් භීතිකාව(Americanophobia),යුරෝපීය භීතිකාව(Europhobia),ක්‍රිස්තියානි භීතිකාව(Christianophobia) සහ ඉස්ලාම් භීතිකාව දැක්විය හැක.
තවත් මෙවන් භීතිකා කිහිපයක්:
වදකහ
වෛද්‍ය භාවිතය
වදකහ මානසික වර්ධනය සිදුතරතැයි විශ්වාස කෙරෙන බැවින් කුඩා දරුවන්ට හා ලමා වියැති ශිෂ්‍යයන්ට දෙනු ලැබේ.
මෙහි රයිසෝමය ශමනක හෙවත් වේදනා නාශක ගතිගුණ ඇති බව සැලකෙන අතර අපස්මාරය සඳහා ප්‍රතිකාර කිරීමේදී භාවිතා වෙයි. අතීසාරය, උණ, වකුගඩු ආබාධ, වාතජ්වරය හෙවත් රූමැටිසියාව, සමහරක් හමේ රෝග, ආදිය සඳහාද මෙය භාවිතා වෙයි. වදකහ බොහෝ සාම්ප්‍රදායික ආයුර්වේද වෛද්‍ය යෝගයන්හී සංඝටකයක් වෙයි.
කුරුඳු වත්ත
කුරුඳු වත්ත යනු ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ නගරයට අයත් නාගරික කොටසකි. එය කොළඹ නගර මධ්‍යයේ සිට කිලෝ මීටර 3 ක් පමණ අග්නිදිග දිශාවෙන් පිහිටයි. අතීතයේ මෙම ප්‍රදේශය තුල කුරුඳු වගාකර තිබීම හේතුවෙන් කුරුඳු වත්ත යන නාමය මීට ලැබී තිබේ. වර්ෂ 1789 වන විට මෙහි අක්කර 289 ක පමණ ප්‍රමාණයක කුරුඳු වගා කර තිබූ බව පැවසෙයි.
වර්ථමානයේ අග්‍රාමාත්‍ය කාර්යාලය, කොළඹ නගර ශාලාව, සහ බොහොමයක් විදෙස් තානාපති කාර්යාල හා මහ කොමසාරිස් කාර්යාල රැසක්ද මෙම ප්‍රදේශයේ පිහිටුවා තිබේ.
කොළඹ කාලගුණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව පිහිටුවා තිබෙන්නේද කුරුඳු වත්ත තුල වෙයි.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ ජනාකීර්ණ ප්‍රදේශ
කාබන් මොනොක්සයිඩ් විෂ වීම
කාබන් මොනොක්සිඩ් විශවීම සිදුවන්නේ නිසි පමණට වඩා කාබන් මොනොක්සිඩ් ආශ්වාසය කිරීම නිසාවෙනි .කාබන් මොනොක්සිඩ් යනු විෂ සහිත වායුවකි, නමුත් වර්ණයක් නොමැති බව ,	නහයට දැනෙන්න ගන්දයක් නොමැති බව ,රසක් නොමැති බව සහ ආරම්බයේදී අපහසුතාවයක් නොමැති බව යන කරුණු හේතුවෙන් එය හදුනා ගැනීම මිනිසුන්ට අපහසු වී තිබේ .කාබන් මොනොක්සිඩ් යනු අසම්පුර්ණ දහනයක ප්‍රතිපලයකි .සම්පූර්ණ දහනය සිදු වී කාබන් දයෝක්සිඩ් සෑදීමට අවශ්‍ය ඔක්සිජන් නිසි ලෙස නොලැබීම හේතුවෙන් කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපදවේ. මෙම වායුව බහුලව නිපවදවනු ලබන්නේ ගෘහාශිතව හා කාර්මික මද්‍යස්ථාන ආශ්‍රිතව වේ .පරණ මෝටර් රථ ,ගැසොලින් බලයෙන් ක්‍රියාත්මක වන යන්ත්‍ර සුත්‍ර ,උනුසුම්කාරක සහ උයන උපකරණ කාබන් මොනොක්සිඩ් පිට කරන උපකරණ සදහා උදාහරණ වේ.100 ppm හෝ එපමණට වඩා ආශ්වාස කිරීම මිනිසුන්ට අහිතකර වේ.
කාබන් මොනොක්සිඩ් සුළු ලෙස ශරීර ගත වූ විට සිහින් හිසේ වේදනාව ,සංකූලතාව,හිසේ කරකැවිල්ල සහ සිහින් උන ගතිය වැනි ලක්ෂණ පෙන්නුම් කෙරේ .නමුත් විශාල ලෙස ශරීර ගත වුව හොත් ස්නායු පද්ධතියට හා හදවතට හානි පැමිණේ.මරණය පවා සිදු විය හැක .ඉහත තද බල ලෙස කාබන් මොනොක්සිඩ් ශරීර ගත වීම විෂම ප්‍රතිපල ඇති කෙරේ .ගර්බනි මවකට ආග්‍රනය වීමෙන් ගර්භය හෙවත් ගැබෙහි වූ දරුවාටද හානි පමුනුවාලියහැක .බොහෝ කල් සුළු ලෙස කාබන් මොනොක්සිඩ් ශරීර ගත වීම ආතතිය ,සංකූලතාව සහ අමතකවීම  බව වැනි රෝග ඇති කල හැක. කාබන් මොනොක්සිඩ් මගින් මිනිස් සිරුර තුල ඇති කරන නරක ප්‍රතිපලය වනුයේ හිමොග්ලොබින් හා බැදී කබෝසිහිමොග්ලොබින් (HbCO) මිනිස් රුධිරය තුල නිපදවීමි.මේ හේතුවෙන් මාංශ  පේශි තුල හිමොග්ලොබින් මගින් ඔක්සිජන් (O2)  මුදා හැරීම නතර කෙරේ .එම නිසා රුධිරය තුල ඔක්සිජන් ප්‍රතිශතය අඩු වේ .මෙය හිපොක්සියා නමැති රෝගී තත්වයට හේතු වේ.මීට අමතරව මයෝග්ලොබින් හා ම්ය්ටකොන්ද්ර්යුම් වල පවතින cytochrome oxidase සමග ප්‍රති විරුද්ද ලෙස ක්‍රියා කෙරේ .කබෝසිහිමොග්ලොබින් වලට නැවත  හිමොග්ලොබින් බවට පත් විය හැක .නමුත් මේ සදහා බොහෝ කාලය ගත වේ.කබෝසිහිමොග්ලොබින් ස්ථාවර හා සංකීර්න වීම මේ සදහා හේතු වේ.
කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීම සදහා බහුලව සිදුකරන සත්කාරය නම 100% ඔක්සිජන් ලබා දීම හෝ hyperbaric ඔක්සිජන් සත්කාරය ලබා  දීමය්. හිමොග්ලොබින් තුලින් කාබන් මොනොක්සිඩ් ගලවා ගැනීම සදහා ඔක්සිජන් මෙහිදී ප්‍රතිවිෂ කාරකයක් සේ ක්‍රියා කරනු ලැබේ.මෙහි අරමුණ වනුයේ රුධිරය තුල නිසි මට්ටමෙන් ඔක්සිජන් පවත්වා ගැනීමයි .මෙසේ විෂ ශරීර ගත වීම නතර කිරීම අවදානය යොමු කල යුතු ගැටළුවක් බවට පත් වී ඇත.ගෘහාශිතව නිපවදවන කාබන් මොනොක්සිඩ් වායුව කාබන් මොනොක්සිඩ් හදුනාගැනීමේ උපකරණයක් බාවිතයෙන් අවම කර ගත හැක .කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීම ලොව බොහෝ රටවල් මුහුණ දෙන සුලබම විෂ වීම වේ. ඉතිහාසය තුල සමුහ ඝාතනයන් සදහා බහුලව බාවිතා කල වායුවක් වේ,මේ සදහා බාවිතා කලේ මෝටර් රථයක් තුලින් නිකුත් වන දුම් වේ.වර්තමානය තුල පවතින රථ වාහන පවා ඉතා ඉහල ඉලෙක්ට්‍රොනික් දැනුම හා උත්ප්‍රේරක බාවිතා කර නිපදුවත් සැලකිය යුතු මට්ටමක කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපවදනු ලැබේ .එමනිසා වැසුණු ගරාජයක හෝ මෝටර්රථයේ පිටුපස දුම්බටය අවහිර වී තිබුණහොත් එයින් පිට කරන දුම් මිනිසෙකුට මිය යාමට තරම් ප්‍රමාණවත් වේ .කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීම සමහර හොල්මන් සහිතයි අතහැර දැමු ගෙවල් සදහාද හේතු කාරක වේ .මීට හේතුව වන්නේ සිහිමුළාව, ව්‍යාජ දර්ශනය වැනි හේතු නිසා අමනුෂයන් සිටිනවා යන බිය නිවැසියන් තුල ඇති වීම වේ.
සංඥාවන් සහ ලක්ෂණ
කාබන් මොනොක්සිඩ් යනු සියලු සවායු ක්‍රියාවන් සදහා විෂ සහිත වායුවක් වේ .පෙනහළු මගින් එය පහසුවෙන් උරා ගනු ලැබේ .එම නිසා සුළු ප්‍රමාණයක් ආශාවාසය කිරීම වුවද ස්නායු පද්ධතියට හානි පමුණුවා මරණය පවා සිදු කල හැක .නොයකුත් පුද්ගලයනට හා නොයකුත් මට්ටම් වලට  කාබන් මොනොක්සිඩ් දරා ගැනීමේ හැකියාවක් ඇත .දළ වශයෙන් 100 ppm හෝ එපමණට වඩා ආශ්වාස කිරීම මිනිසුන්ට අහිතකර වේ.ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදය තුල  OSHA යන තත්ව සහතිකය මගින් පවසනු ලබන්නේ පැය 8ක් තුල දල වශයෙන් 50ppm හෝ එයට වඩා අඩුවෙන් කාබන් මොනොක්සිඩ් වලට නිරාවරණය වීම සිදු වේය යුතු බවයි .මීට අමතරව උපරිම අගය වන 100ppm වලට නිරාවරණය වන ඕනම පුද්ගලයෙක් වහා එම ස්ථානයෙන් ඒවත් කල යුතුව ඇත .කාබන් මොනොක්සිඩ් ආශාවාසය තුලින් හදවතට හානි පැමිණෙන නිසා ආයු කාලය අඩු වීමට හේතු කාරක වී තිබේ .කාබන් මොනොක්සිඩ් ආග්‍රන මට්ටම වෙනස් වීම නොයෙකුත් හේතු කාරක මත රදා පවතී .ඒවා නම් ;යෙදී සිටින ක්‍රියා කාරකම් ස්වබාවය ,ලැබෙන 	වාතාශ්‍රය ප්‍රමාණය ,ස්නායු පද්ධතියටආශ්‍රිත රෝග ,හදවත් ආශ්‍රිත රෝග ,සෛල ආශ්‍රිත රෝග (දැකැති රක්ත හීන තාවය ),අධි රුධිර පීඩනය සහ පරිවෘත්තීය වේගය යන කරුණු වේ.
කාබන් මොනොක්සිඩ් විවිද මට්ටමින් ආශ්වාසය වූ විට පෙන්නුම් කරන රෝග ලක්ෂණ පහත වගුවේ දැක්වේ .:
උග්‍ර ලෙස විෂ ශරීර ගත වීම
ඉන්ද්‍රියන් තුල කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ විද්‍යමානවීම හදවත හා ස්නායු පද්ධතිය 	ප්‍රයෝජනයට ගන්නා ඔක්සිජන් මට්ටම අනුව රදා පවතී .කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ ශරීර ගත වූ විට පෙන්වන පළමු රෝග ලක්ෂණ ලෙස හිසරදය ,මහන්සිය ,	සනීප නැති බව,	ඔක්කාරය පැවසිය හැක .මෙවැනි රෝග ලක්ෂණ සෙම්ප්‍රතිශ්‍යාව හෝ වෙනත් රෝග කාරකයන් වන ආහාර විෂ වීම හා ගස්ට්‍රය්ටිස් ලෙස වරදවා හදුනා ගත හැක .බහුලව දැකිය හැකි කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ ශරීර ගත වීම රෝග ලක්ෂණය වනුවේ හිසරදයි .නමුත් නොකඩවා ආඝ‍්‍රාණය වීම හේතුවෙන් හදවත් රෝග ඇති වේ .හෘද ස්පන්දනය වැඩි වීම ,අඩු රුධිර පීඩනය ඒ සදහා උදාහරණ වේ .එමෙන්ම මෙය ස්නායු පද්ධතිය ආශ්‍රිතව රෝග ලක්ෂණ ලෙස කම්මැලිබව අපැහැදිලි බව ,අක්‍රමවත් ඇවිදන විලාසය මෙන්ම මරණය වුවද සිදු විය හැක .මීට අමතරව වකුගඩු අබාද ,සම ආශ්‍රිත රෝග මෙන්ම ශ්‍රව්‍ය හා දුශ්‍රය අබාදද ඇති විය හැක.
කාබන් මොනොක්සිඩ් දරුණු ලෙස ශරීර ගත වීම ස්නායු පද්ධතිය තුල ස්නායු ක්‍රියාත්මක වීමපමාකිරීමට හේතු වේ.මේ හේතුවෙන් චින්තන හැකියාවන් සදහා බදා පැමිණවීම, කෙටි කාලින අමතකවීම, චිත්ත වික්ෂේපය/පිස්සුව,අවසිහිය, මනෝවිකාරය, උද්දීප්‍යතාව,අමුතු ඇවිදින විලාසය, කථන අපහසුතා, පාකින්සන් රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කිරීම, වල්කීය අන්ධතාව, ආතති ස්වරුපය වැනි රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි. විෂාදය වැනි පෙර නොතිබූ රෝග පවා ඇති විය හැක. මෙම 50%ක් පමණ ස්නායු පද්ධතියට හානි පැමිණ වීම දින 2ක්_40 ත්ඇතුලත විෂම එල රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි. කව්රුන් විසින් මෙම විෂම එල රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කිරීම පමා කරයිද යන වග නිවැරදිව පැවසීම අපහසු වේ.නමුත් වයස් ගත වීමත් සමග මෙම රෝගලක්ෂණ පෙන්වීම පමා වීම බොහෝ විට සිදුවේ.
දිගු කාලින ලෙස විෂ ශරීර ගත වීම
දිගු කාලීනව සුළු ප්‍රමාණයන්ගෙන් 	කාබන් මොනොක්සිඩ් ආශ්වාස කිරීම දිගු කාලින හිසරදය, හිස බරගතිය ,ආතතිය , පටලැවිලි ස්වබාවය , අමතක වීම ,ඔක්කාරය,වමනය වැනි රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි. සමහරවිට මෙසේ සුළු ප්‍රමාණයන්ගෙන් දිගු කාලිනව  ආශ්වාස කිරීම ස්නායු පද්ධතියට චිරස්ථායී හානි පවා සිදු කල හැක. සාමාන්‍ය වශයෙන් කාබන් මොනොක්සිඩ් ආශ්වාස කිරීම නිසා ඇතිවෙන රෝග ලක්ෂණ කාලයත් සමග ඉබේම සුව වේ. නමුත් වාර්තා වූ එක්  උදාහරණයක සුළු ප්‍රමාණයන්ගෙන් කාබන් මොනොක්සිඩ් අවස්ථා 3කදි ආශ්වාස කිරීම හේතුවෙන් ඉගෙන ගැනීමේ අපහසු තා හා දිගු කාලින අමතක වීම සිදු වීම සිදු වී  තිබේ. සමහර පුදගලයන්ගේ හෘද්වාහිනි ආශ්‍රිත රෝග ඇති කිරීමටද මෙම විෂ ශරීර ගත වීම හේතු වේ.මෙය සමහර විට රුධිර නාලිකා සිහින් වීමේ රෝගය සදහාද හේතු කාරක වේ. කෙසේ නමුත් දෙගු කාලිනව කාබන් මොනොක්සිඩ් ශරීර ගත වීම හදවත් රෝගීනට හා ගර්බනි මවුන්ට ඉතාමත් අහිතකර වන අතර බොහෝ විට පසු කාලීනව දරුණු ප්‍රතිපල විදීමට හේතු කාරක වේ.
හේතු කාරක
කාබන් මොනොක්සිඩ් යනු අසම්පුර්ණ දහනයක ප්‍රතිපලයකි .සම්පූර්ණ දහනය සිදු වී කාබන් දයෝක්සිඩ් සෑදීමට අවශ්‍ය ඔක්සිජන් නිසි ලෙස නොලැබීම හේතුවෙන් කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපදවේ. සිගරට් දුම් වල ,නිවස් වල බාවිතා කරන දුම් වල, උනුසුම්කරකවල , උදුන් වල ලී දහනයේදී පිටවන දුම් වල ,වාහන දුම් වල ,එලෙක්ට්‍රොනික උත්පාදක යන්ත්‍ර/ ජෙනරේටරයන් ,ප්‍රෝපෙන් බාවිතා කරන අතේ ගෙන යාහැකි උදුන්, ගැසොලින් බාවිතා කරන උදුන් වන කොළ කපන යන්ත්‍ර, තණකොළ කපන යන්ත්‍රය, ඉහළ පීඩන සහිත පිරිසිදු කාරක, කොන්ක්‍රීට් කපන කියත් දත් අඬුවන් සදහා, ජව පරිණාමකයන් ,  වෙල්ඩිම් කරුවන්ගේ උපකරණයන් වලින්  කාබන් මොනොක්සිඩ් දුම පිටවේ. මෙසේ වලින් කාබන් මොනොක්සිඩ් දුම ආශාවාසය බොහෝ විට සිදු වනුයේ ඉහත උපකරණයන් වසාඇති ස්ථාන වල පාවිචියට ගැනීමේදී වේ.
මෙසේ කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ විමන් සදහා උදාහරණ ලෙස වතුර යට බාවිතා කරන ශ්වසන උදව් කාරකය තුල නිසි ලෙස වාත සම්පීඩකයන් බාවිතා නොකිරීම හැදින්විය හැක. එමෙන්ම අදික ලෙස කුඩා ළමුන් පටවාගෙන යන රථ වාහන, දුම් බටය අවහිර වී ඇති මෝටර් රථ, උත්පාදක යන්ත්‍ර, බෝට්ටු එන්ජිම් තුලින් කාබන් මොනොක්සිඩ්  බහුලව පිටවන බවසොයාගෙන තිබේ.එමෙන්ම දෙවෙනි ලෝක යුද්ද සමයේදී 700,000 පමණ සිරකරුවන් සමුල ගාතනයන් සදහා ජර්මානු නාසීන් විසින් බාවිතා කලේද කාබන් මොනොක්සිඩ්  විෂ පිරවූ දුම් ටැංකිය අනික් බහුලව සිදු වූ විෂ වීම නම් dichloromethane ඓන්ද්‍රීයන් තුල දිය වීමයි. පරිවෘත්තිය ක්‍රියා වලිය ඇතුලතිදී dichloromethane මගින් කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපදවනු ලබයි
අඹගස්පිටිය ගල්ලිඳවත්ත අම්බලම
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අම්බලම්
කාබන් මොනොක්සයිඩ් විෂ වීම
ව්‍යාධි කායික විද්‍යාව
කාබන් මොනොක්සිඩ් ශරීරය තුල කෙසේ ක්‍රියාත්මක වනවාද යන්න තවම සම්පුර්නයෙනම හදුනාගෙන කෙලවර කර නොමැත. නමුත් දන්නා ලෙස කාබන් මොනොක්සිඩ් ශරීරය තුල හිමොග්ලොබින්, මයෝග්ලොබින්, ම්ය්ටකොන්ඩ්ද්‍රයම් cytochrome oxidase සහ මොළයේ ලිපිඩ පෙරොක්සිඩේස් කිරීම සිදු කෙරේ.
හිමොග්ලොබින්
කාබන් මොනොක්සිඩ් වල විසරණ/ ව්‍යාප්ති හැකියාව ඔක්සිජන් වලට සාපේක්ෂව ඉතා ඉහලය.මිනිස් සිරුර තුල පවතින කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපදවන එකම එන්සිමය වනුයේ හීම් ඔක්සිජනයස් (heme oxygenase) වේ. මෙය සෛලය තුල ඇති අතර හීම් සංයෝගය කොටස් වලට කඩා දැමීම සිදු කරේ. සාමාන්‍ය තත්වයන් තුලදී ප්ලාස්මාව තුල කාබන් මොනොක්සිඩ් දළ වශයෙන් 0 mmHg වේ. මන්ද යත් කාබන් මොනොක්සිඩ් වලට පවතින ඉහළ විසරණ/ ව්‍යාප්ති හැකියාව නිසා නිපදවන කාබන් මොනොක්සිඩ් ඉක්මනින්ම ශරීරය තුලින් පිට වීම සිදු වේ. කාබන් මොනොක්සිඩ් නිසි ලෙස සංවාතන කිරිම සිදු නොවුන විට එය හිමොග්ලොබින් හා බැදේ. හිමොග්ලොබින් යනු රුධිරය තුල පවතින ඔක්සිජන් පරිවහනය කරන ප්‍රදාන සංයෝගය වේ.මෙසේ හිමොග්ලොබින්, කාබන් මොනොක්සිඩ් හා බැදී කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් නමැති සංයෝගය සාදයි. මේ නිසා රුධිරය තුල පවත්නා ඔක්සිජන් ප්‍රමාණය අඩු වීම සිදු වේ. දැනට සොයාගෙන ඇති පරිදි කාබන් මොනොක්සිඩ්, හිමොග්ලොබින් සමග බැදීමේ හැකියාව ඔක්සිජන් සමග බැදීමේ හැකියාවට වඩා 230 ගුණයක් වැඩිය
ඔක්සිජන් සමග බැදීමට හිමොග්ලොබින් සතුව ස්ථාන 4ක් පවතී. මින් එක පෙදෙසක කාබන් මොනොක්සිඩ් බැදුණු විට හිමොග්ලොබින් මගින් ඔක්සිජන් අත් නෑර තබාගැනීම හෝ මාංශ පේශි සදහා මුදා හැරීම සිදු කෙරේ .මෙම අවස්ථාව මගින් ඔක්සිජන් විඝටන ක්‍රියා වලිය දක්වන වක්‍රය වම් පෙදෙසට බර කිරීම සිදු කරනු ලැබේ. කාබන් මොනොක්සිඩ් විශවීම යන ක්‍රියා වලිය ඇතුලත දී ඔක්සිජන් හා හිමොග්ලොබින් සතුව තියෙන සමීප බන්දුතාවය හේතුවෙන් මාංශ පේශි වලට ඔක්සිජන් මුදා හැරීම අපහසු වේ.මේ හේතුවෙන් පේශි පීඩාව/ තුවාලයන් සිදු වීම වේ. හිමොග්ලොබින්, කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් බවට පත් වූ විට බබලන/ පැහැපත් රතු පැහැය ගනී. මෙය කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ප්‍රතිවර්තන වේගය වැඩි කරයි.මෙය මයෝග්ලොබින් වලින් කාබන් මොනොක්සිඩ් පමා වී නිදහස් කිරීම නිසා සිදු වේ.මෙය පසුව හිමොග්ලොබින් සමග බැදේ.
මයෝග්ලොබින්
කාබන් මොනොක්සිඩ් හිමෝ ප්‍රෝටීන් මයෝග්ලොබින් හා බැදේ.එහි මයෝග්ලොබින් සමග ඉතා සමීප බන්දුතාවයක් පවතී. මෙහි සමබන්ධ හැකියාව ඔක්සිජන් මෙන් 60 ගුණයක් වේ. කාබන් මොනොක්සිඩ්, මයෝග්ලොබින් හා බැදීම එහි ඔක්සිජන් පරිබෝජන හැකියාව අඩු කරයි. මේ හේතුවෙන් හදවත් රෝගී තත්වයන්, අඩු රුධිර පීඩනය වැනි තත්ව ඇතිවී ස්නායු රෝගී තත්වයන් ඇතිවිය හැක. නමුත් රෝග ලක්ෂණ මතු වීම පමා වීම සිදු විය හැක.මේ හේතුවෙන් රුධිරය තුල කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ප්‍රතිශතය වැඩි වීම සිදු වේ.මෙය මෙසේ සිදු වීමට හේතු වෙනුයේ මයෝග්ලොබින් තුලින් කාබන් මොනොක්සිඩ් අඩු වේගයකින් මුදා හැර ,පසුව හිමොග්ලොබින් සමග බැදීම හේතු වෙනුයි.
සයිටෝක්‍රෝම් ඔක්සිඩේස්
මයිටොකොන්ඩි‍්‍රයම ශ්වසන එන්සීම ක්‍රියාවලිය තුලින්ද මාංශ පේශි තුල ඔක්සිජන් පරිබෝජන ක්‍රියා වලිය සිදු වන ආකාරය පිලි බදව විස්තර කෙරේ. කාබන් මොනොක්සිඩ් සයිටෝක්‍රෝම් ඔක්සිඩේස් සමග බැදීමේ වේගය ඔක්සිජන් තරම් විශාල නොවේ.එම නිසා තරමක් ශක්තිමත් අන්තස්ශෛලීය බැදීමක් අවශ්‍ය වේ .මෙය සවායු පරිවෘත්තිය සදහා බාදාවක් වේ. මේ හේතුවෙන් සෛලය විසින් ලැක්ටික් අම්ලය සැදීම, ඇනොක්සියාව වැනි තත්වයන් සැදීම සිදු කරන අතර මේ හේතුවෙන් සෛල මිය යාම පවා සිදු විය හැක. සයිටෝක්‍රෝම් ඔක්සිඩේස් හා කාබන් මොනොක්සිඩ් අතර විඝටන වේගය අඩුය.මේ හේතුවෙන් oxidative metabolism ක්‍ෂය වීමේ ක්‍රියා වලිය දිගු වේ.
ස්නායු පද්තියට සිදු වෙන බල පැම
මොළයේ ලිපිඩ පෙරෝක්සි කරණය හේතුවෙන් සැලකිය යුතු ලෙස ස්නායු පද්තියට හානි පැමිණ වීම කාබන් මොනොක්සිඩ් මගින් සිදු වේ. මේ හේතුවෙන් චින්තන හැකියාවනට බදා පැමිණවීම බොහෝ විට සිදු වේ. විශේෂයෙන්ම මතකය හා ඉගෙනීමේ හැකියාවන්ට මෙය බලපෑ හැක.
ගර්බනිතාවය
කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂවීම ගර්බනි මව් වරුන්ට බොහෝ දරුණු ප්‍රති පල අත් වීමට හේතු කාරක විය හැක. මේ හේතුවෙන් භ්‍රෑණය වෙත ඔක්සිජන් ලැබීම අඩු වීම බොහෝ විට සිදු වේ.එමෙන්ම කාබන් මොනොක්සිඩ් වැදැමහ/ කලබන්ධය හරහා හිමොග්ලොබින් සමග බැදීම හේතුවෙන් කළල පේශි සම්බන්දව නොයෙකුත් අපහසු තා ඇති විය හැක. මීට අමතරව කාබන් මොනොක්සිඩ් වලට වැඩිහිටි හිමොග්ලොබින් සමග බැදීමේ හැකියාවට වඩා 10-15% අතර  වැඩි ප්‍රමානයකින් කළල හිමොග්ලොබින් සමග බැදීමේ ඇති හැකියාවද හේතුවෙන් කලලයට හානි පැනවීම වඩා පහසු වී තිබේ. එමෙන්ම කළල හිමොග්ලොබින් තුලින් කාබන් මොනොක්සිඩ් ඉවත් කිරීමද වැඩිහිටි යන්ගෙන් ඉවත් කිරීම තරම් වේගවත් නැත.එම නිසා සුළු ලෙස පවා කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂවීම කළලයට නොයකුත් හානි සිදු කරන අතර අදික ලෙස විෂ වුවහොත් මිය යාම පවා සිදු විය හැක. අ හේතුවෙන් කළලය හැකි තරම් කාබන් මොනොක්සිඩ් වලින් ආරක්ෂා කිරීම වඩා සුදුසු වේ
රෝග විනිශ්චය
කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ ශරීර ගත වූ විට පෙනුම් කරන රෝග ලක්ෂණ බොහෝ විට අනෙකුත් විෂ වායුන් හා නොයෙකුත් උණ වර්ග බෝ වීම නිසා පෙන්වන රෝග ලක්ෂණ වලට සමාන වීම නිසා රෝග විනිශ්ය ඉතා අපහසු වේ. ඉතිහාසය තුල සමහර කාබන් මොනොක්සිඩ් වලට නිරාවරණය වීම විෂ ශරීර ගත වීමක් ලෙස හදුන්වනු ලැබේ.නමුත් රුඩිරය තුල පවතින කාබන් මොනොක්සිඩ් ප්‍රමාණය මැන බැලීමෙන් පසුව මෙය කුමන විස වීමක්ද යන්න තහවරු කර ගත හැක. මේ සදහා බොහෝ විට සිදු කරනු ලබන්නේ රුධිරය තුල ඇති හිමොග්ලොබින් ප්‍රමාණය කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ප්‍රමානය සමග සංසන්දනය කිරීමයි. ප්‍රොටෝප්‍රෝපින් ,බිලුරුබින් බවට පත් කිරීමේ ක්‍රියා වලියේදී ස්වාබවිකවම අතුරු ප්‍රති පලයක් ලෙස කාබන් මොනොක්සිඩ් නිපද වේ. මෙහෙදී න් නිපදවන කාබන් මොනොක්සිඩ් ද හිමොග්ලොබින් හා බැදී කොබෝක්සි හිමොග්ලොබින් සදයි. නමුත් එම සාදන ප්‍රමාණය විෂ සහිත ප්‍රමාණයක් නොවේ. සාමාන්‍ය නිරෝගී පුද්ගලයකුගේ කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ප්‍රමාණය හිමොග්ලොබින් ප්‍රමාණයට දක්වන අනුපාතය 5%ක් පමණ වේ. නමුත් දවසකට සිගරට් පෙට්ටි 2ක් පමණ බාවිතා කරන පුද්ගලයෙකුගේ මෙම අනුපාතය 9%ක් පමණ වේ.
මෙහි විශේෂත්වය වන්නේ බොහෝ පුද්ගලයන් කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ ශරීර ගත වීමේ රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරන්නේ රුඩිරය තුල හිමොග්ලොබින් හා ඔක්සිහිමොග්ලොබින් අනුපාතය සාමාන්‍ය තත්වයට පම්නියට පසු වීමයි. මේ හේතුව නිසාද කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීම සොයා ගැනීම අපහසු වී තිබේ. (CO-oximeter) කාබන් මොනොක්සිඩ් ඔක්සි මීටරය නමැති උපකරණය මගින් රුධිරය තුල පවතින කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් මට්ටම සොයා ගත හැක.මෙය pulse oximeterට සමාන ලෙස ක්‍රියා කෙරේ. pulse oximeter ය කාබන් මොනොක්සිඩ් ප්‍රමාණය බැලීම සදහා සුදුසු නොවේ.මන්ද යත් සමහර විට කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ ගත වී ඇති පුද්ගලයෙකුගේ ඔක්සිජන් සන්තෘප්ති ප්‍රමාණය සාමාන්‍ය තත්වයම ලෙස පෙන්වීමියි. මෙසේ වීමට හේතුව වන්නේ කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ,ඔක්සි හිමොග්ලොබින් ලෙස වැරදියට හදුනා ගැනීම නිසා වෙනී. කෙසේ නමුත් මේ උපකරණ සියල්ලේම පාහේ බවිත කරන පුද්ගලයන් විසින් ගැබුරු හුස්මක් ගෙන එය අල්ලාගෙන සිට කාබන් මොනොක්සිඩ් රුධිරයර තුලින් පෙනහළු දක්වා යන තෙක් සිටිය යුතු වේ. අත්‍යවශ්‍ය අවතාවකදී රෝගියාට මෙවැනි දේ කල නොහකි නිසා හදිසි අවස්තාවන් වලදි මෙම උපකරණ වල බාවිතය ප්‍රති පල රහිත වේ.
වෙනත් නොයෙකුත් රෝග විනිශ්‍යය ක්‍රම
මෙහිදී නොයෙකුත් කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීමේ අවස්ථා ගැන රෝග විනිශ්ය කිරීම සිදු කල යුතුව ඇත. මුලින්ම දක්වෙන රෝග ලක්ෂණ හෙවත් කාබන් මොනොක්සිඩ් අඩු ලෙස ශරීර ගත වීම නිසා පෙන්වන රෝග ලක්ෂණ වෙනත් නොයකුත් රෝග ලක්ෂණ සමග පැටලිය හැක. බොහෝ විට වයිරස් උණ විට පෙන්වන රෝග ලක්ෂණ ,ආතතිය, පපු පෙදෙසේ වේදනාව , මිග්ග්‍රන් හෝ හිසේ වේදනාව වැනි රෝග ලෂණ පෙන්නුම් කල හැකි වේ.
ජීව විද්‍යාත්මක ආදර්ශ පරීක්ෂණ මගින් ගදුනාගැනීම
කාබන් මොනොක්සිඩ් විෂ වීම spectrophotometric ක්‍රමය හෝ chromatographic ක්‍රමය මගින් ද හදුනා ගත හැක. අදික දුම් පානය කරන්නෙකුගේ හෝ සාමාන්යෙන් අදික ලෙස දුම් වලට නිරාවරණය වන පුද්ගලයෙකුගේ කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් ප්‍රතිශතය 8-10% අතර ප්‍රමාණය වේ. රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කෙරුණු පුදගලයන්ගේ මෙම මට්ටම 10-30%ත් අතර පවතින අතර මේ හේතුවෙන් මිය යන පුද්ගලයන්ගේ රුඩිරය තුල 30-90% අතර කබෝක්සි හිමොග්ලොබින් පවතී.
ගොඩනැගිලි සදහා නිර්දේශිත කාබන් මොනොක්සිඩ් හදුනා ගැනීමේ උපකරණය
මෙසේ රෝග නිවාරණය බොහෝ සේ කතා කරන සෞක්‍ය ගැටළුවක් වේ.මේ හේතුවෙන් නොයකුත් උණුසුම් කාරක, උදුන් සහ නොයකුත් කාබන් මොනොක්සිඩ් හදුනා ගැනීමේ උපකරණ සවි කිරීමේදී සැල කියා යුතු වේ. කාබන් මොනොක්සිඩ් සදහා රසයක් නොමැති බව ,පැහැයක් නොමැති බව සහ වර්ණයක් නොමැති බව හේතුවෙන් පහසුවෙන් හදුනා ගත නොහැක.
ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදයේ පාරිබෝගික බාන්ඩ අද්‍යක්ෂක විසින් පවසනු ලැබුවේ කාබන් මොනොක්සිඩ් හදුනා ගැනීමේ උපකරණය නිවෙස් තුලට දුම් හදුනා ගැනීමේ  උපකරණය මෙන්ම වටිනා උපකරණයක් බවයි. ඔහු පවසන ආකාරයට නිවසක් තුල එක කාබන් මොනොක්සිඩ් හදුනා ගැනීමේ උපකරණයක් පැවතීම අත්‍යවශ්‍ය වන අතර ගොඩනැගිල්ලේ එක් මහලකට එකක් බැගින්වත් මෙවැනි උපකරණයක් තිබීම වඩා යෝග්‍ය වේ. මෙම උපකරණයන් මිළ අදික නොවීමත් ,පහසුවෙන් ලබාගත හැකි වීමත්,බැටරි හෝ AC මගින් බලය ලබාගත හැකි වීමත් මෙය බහුලව බාවිතා කිරීමට යොමු කිරීමට හේතු කාරකයක් වේ.ගොඩ නැගිල්ලක් තුල මෙවැනි උපකරණ බොහෝ විට සවි කරනු ලබන්නේ උනුසුම්කාරක හෝ වෙනත් උපකරණ ආශ්‍රිතව වේ. සැලකිය යුතු මට්ටමේ කාබන් මොනොක්සිඩ් මුදා හැරිය හොත් මෙම උපකරණය මගින් ශබ්දයක් නිකුත් කරනු ලැබේ.එම නිසා නිවැසියනට හෝ එහි සිටින පුද්ගලයන්ට එම ගොඩනැගිල්ල වත්ශ්‍රය කිරීම හෝ එතනින් පිට වීම සිදු කල හැක.දුම් හන ගැනීමේ යන්ත්‍ර මෙන් මෙමෙ උපකරණය සිලීම් මට්ටටමේ හෙවත් ඉතා ඉහලින් තැබීම අවශ්‍ය නොවේ.