cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
පේර ශාකය
පළතුර
පේර පළතුරු, සාමාන්‍යයෙන් සෙ.මි 4-12 පමණ දිගැති, ශාක විශේෂය අනුව ගෝලාකාර හෝ ඕවලාකාර වේ. ඊට දෙහි ලෙලි වලට මදක් සමාන සාමාන්‍ය සුවඳක් ඇත. පිටත සම  රළු, බොහෝ විට තිත්ත රසය සමග, හෝ මෘදු හා මිහිරි විය හැක. විශේෂ අතර, වෙනස්කම් සැලකූ විට, සම ඕනෑම ඝනකම විය හැකි අතර, පරිණත වීමට පෙර  සාමාන්‍යයෙන් කොළ පැහැ නමුත්,ඉදීමත් සමග කහ, දුඹුරු, හෝ කොල පැහැ බවට පත් වෙයි. ඇතුළත මදය පැණි රස හෝ ඇඹුල් සහ සුදු ( "සුදු" පේර) සිට තද රෝස ( "රතු" පේර) පැහැය දක්වා විය හැක. විශේෂය අනුව මදයේ බීජ, ප්‍ර්‍රමාණය සහ දැඩිබව වෙනස් වේ. දකුණ|thumb|300x300පික්|'Thai maroon' පේර, රතු ඇපල් පේර cultivarses
ආහාර පිසීමේදී භාවිතයන්
මෙක්සිකෝවේ, පේර agua fresca ජනප්‍රිය පානයකි. සමස්ත පළතුර punch සඳහා ප්‍රධාන අමුද්‍රව්‍යක් වන අතර, යුෂ බොහෝ විට ආහාර පිසීමේ දී සෝස් වර්ග (උණුසුම් හෝ ශීතල)ලෙස ද යොදා ගනී. එමෙන්ම artisan සූකිරි, වියළි කෑම වර්ග, පළතුරු බාර්, අතුරුපස, හෝ chamoy ඉසිනු සඳහා ද භාවිතා වේ. Pulque de පේර යනු දේශීය මත්පැන් සඳහා යොදා ගන්නා ජනප්‍රිය මිශ්‍රණයකි.
බොහෝ රටවල් වල, පේර, අමුවෙන් කොටස් වලට කපා හෝ ඇපල් ආහාරයට ගන්නා ලෙස භාවිතා කරන අතර සමහර රටවල් වල එය ලුණු හා ගම්මිරිස් ස්වල්පයක්, cayenne කුඩු හෝ කුළු බඩු මිශ්‍රණයක්(masala) සමඟ ආහාරයට ගනු ලබයි. එය පකිස්ථානයේ ජාතික පළතුර ලෙස හැඳින්වේ. පිලිපීනයේ, ඉදුණු පේර sinigang පිසීම සඳහා යොදා ගනු ලබයි. පේර, තායිවානයේ ජනප්‍රිය සුලු ආහාරයක් වන අතර, ඒවා උණුසුම් කාලයේදී බොහෝ වීදි වෙලඳසල් හා රාත්‍රී වෙලඳපොලවල් වල, සීනි සහ ලුණු සමඟ වියළි මිදි කුඩු මිශ්‍රණ පැකට් සමඟ විකුණනු ලැබේ. නැගෙනහිර ආසියාවේ, පේර සාමාන්‍යයෙන් පැණිරස හා ඇඹුල් රසැති වියළි මිදි කුඩු මිශ්‍රණ සමඟ ආහාරයට ගනු ලබේ. පේර යුෂ බොහෝ රටවල ජනප්‍රිය වී ඇත.පේර පළතුරද බොහෝ විට පළතුරු සලාද ලෙස සූදානම් කෙරේ.
පේර වල ඇති ඉහළ පෙක්ටීන් මට්ටම නිසා,ඒවා පුළුල් ලෙස සූකිරි, කල් තබා ගන්නා ආහාර, ජෙලි, ජෑම්, සහ දොඩම් ජෑම් ( බ්රසීලියානු goiabada හා කොලොම්බියානු හා වෙනිසියුලානු bocadillo වැනි) සෑදීමට හා යුෂ හා aguas frescas හෝ ටෝස්ට් කරන ලද දොඩම් ජෑම් සෑදීමට භාවිතා කරයි.
රතු පේර විශේෂයෙන් ආම්ලිකතාවය අවම කිරීම සඳහා ලුණු දැමූ නිෂ්පාදන වන සෝස් වර්ග වන තක්කාලි වල ආදේශක සඳහා පදනම ලෙස භාවිතා කළ හැක. බ්රසීලයේ chá-de-goiabeira නම් වූ බීම වර්ගය, පේර සහ ඒවායේ කොළ වල තැම්බුම්සාරය යොදා ගෙන සෑදිය හැක. එය ඖෂධීය ගුණයකින් යුතු පේර ශාක පත්‍ර "තේ" නම් වේ.
පෝෂ්‍ය පදාර්ථ
පේර මධ්‍යස්ථ මට්ටමක් සහිත ෆෝලික් අම්ලය, තන්තු සහ විටමින් C වලින් පොහොසත් ය. සාමාන්‍යයෙන් අඩු කැලරි සහිත වැඩි වශයෙන් අත්‍යවශ්‍ය පෝෂ්‍ය පදාර්ථ ඇති නිසා එක් පේර පළතුරක (P. guajava), දොඩම් පළතුරක ඇති විටමින් C ප්‍රමාණය මෙන් හතර ගුණයක් පමණ අඩංගු වේ.
කෙසේ නමුත්, පෝෂණ ප්‍රමාණය එය වගා කරනු ලබන ආකාරය හරහා වෙනස් වේ.බොහෝ පොදු ප්‍රභේද වල ඇති  ප්‍රමාණයෙන් ස්ට්‍රෝබෙරි පේර(P. littorale var. cattleianum) වල 25% ක් පමණක් පැවතියද එවායේ එක් පළතුරක් මගින්(90 mg) ලබා දෙන මුලු විටමින් C මගින් ගත යුතු ආහාර පාලක නිර්දේශයේ 100% සපයයි.
ශාක රසායනික ද්‍රව්‍ය
(+)-gallocatechin හා leucocyanidin වැනි කැරොටිනොයිඩ හා polyphenols යන දෙවර්ගයම පේර වල අඩංගු වේ. මේවායින් සමහර phytochemicals පළතුරේ සම සහ මාංසමය වර්ණය නිෂ්පාදනය කරන අතර රතු-තැඹිලි පේර, කහ-කොළ පේර වලට වඩා polyphenol හා කෙරොටිනොයිඩ ඉහළ අන්තර්ගතයක් දරයි.
පේර බීජ තෙල්
alt=A bottle of guava seed oil surrounded by fruit|වම|thumb|පේර බීජ තෙල් සමහරවිට ආහාර පිසීමේ හෝ විලවුන් නිෂ්පාදනය සඳහා යොදා ගැනේ. පේර බීජ තෙල්, බීටා කැරොටින්, විටමින් A, විටමින් C, තඹ, සින්ක් හා සෙලෙනියම් ප්‍රභවයක් වේ.
පේර බීජ තෙල් තුළ ඇති මේද අම්ල සංයුතිය පහත සඳහන් වගුව මගින් ඉදිරිපත් කර ඇත.එය පේර බීජ තෙල් linoleic අම්ලයෙන් පොහොසත් බව පෙන්වනු ලබයි.
කටුකුරුන්ද
පිහිටීම
කොළඹ සිට කිලෝමීටර 45 ක් පමණ දකුණු දෙසින් ගාල්ල - කොළඹ ඒ-02 ප්රධාන මාර්ගය ආසන්නයේ පිහිටා ඇත.බෞද්ධ කතෝලික සහ මුස්ලිම් ජනතාව සහජීවනයෙන් ජීවත් වන ප්‍රදේශයකි.
ඉතිහාසය
කටුකුරුන්ද ග්‍රාමයේ ඉතිහාසය වීදියේ බණ්ඩාර විසූ කෝට්ටේ රාජධානි යුගයදක්වාම ඈතට දිවෙයි. වීදියේ බණ්ඩාරගේ පැළෑඳ බලකොටුව වැටලීමට පරංගි හමුදාව පැමිණි මාර්ගයේ වීදියේ බණ්ඩාර ගේ සහචරයන් කටුපඳුරු දමා අවහිර කළ බව ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වේ. එබැවින් මෙම ප්‍රදේශය පුරා කටුගස් ව්‍යාප්ත වූ අතර කටුකුරුන්ද යන නාමය භාවිතයට පැමිණි බව කියැවෙයි. කලමුල්ලේ සිට වීදියේ බණ්ඩාර ට ඔත්තු සැපයූ කොරමැණ්ඩල් ද්‍රවිඩයෙකු වූ සුසෙව් ද සූසා කටුකුරුන්ද ග්‍රාමයේ මුල් පදිංපදිංචිකරුවන් බව කියැවෙයි. සුසෙව් ද සූසා ගේ පුත්‍රයෙකු වූ දොන් සුසෙව් ප්‍රනාන්දු ගේ පරපුර පසු කාලයේදී කටුකුරුන්ද ප්‍රදේශයේ බලවත් බලයක් ගොඩනැගූ අතර කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ පළමුවන ස්කාගාර හිමියා වූ සුසෙව්හේවාගේ සල්මන් ප්‍රනාන්දු රේන්ද මහතා ඉදිකළ ලංකාවේ විශාලතම ගෘහ නිර්මාණයක් වූ "ගල්ගේ" හෙවත් "Gem Villa" මැදුර කටුකුරුන්ද ග්‍රාමය කංකා ඉතිහාසයේ සටහනක් තැබීමට සමත් විය.
පළමුවන ජෙට්ඨතිස්ස රජ
පසු ඔහුගේ දෙටු පුත් ජෙට්ඨතිස්සයන් රජ විය ඒ බු.ව.805 වන අතර එතැන් සිට බු.ව.815 දක්වා රාජ්‍ය විචාළේය සිය පියා මෙන් මහා විහාරීය භික්ෂූන්ට බෙහෙවින් පක්ෂපාතීව ඔහු ක්‍රියා කළේය කෙසේ වුවත් ගෝඨාභයගේ අවසන් කාලය වන විට ඇමතිවරු මෙන්ම රාජ්‍ය නිලධාරීන්ද රජුගේ අවමගුලට සහභාගී වීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට තරම් වෙනස් මතධාරීන්ට සිටියහ.
ඒ අනුව ගෝඨාභයගේ අවමගුල් පෙරහැරට ඇමතිවරු කොටසක් සහභාගී නොවූහ ඒ සදහා කැමති වූ ඇමතිවරු මහාසේන කුමරු පෙරගමන් යවා ඉතිරි ඇමතිවරුන් මඟ අහුරා උලහිඳවා මරා දමා ඇත එසේ මරා දමා ඇත්තේ රජුගේ සොහොන වටා උල හිදුවීමෙන් නිසා ජනතා කෝපයක්ද මේ රජුට එල්ල විය එසේම සිරිසඟබෝ රජු මැරවීම පිළිබඳව ගෝඨාභය රජු කෙරෙහි කිසියම් අප්‍රසාදයක් ඇමතිවරු අතර තිබීමටද ඉඩකඩ තිබුණි ඒ සමගම භූත විද්‍යාවේ කෙළ පැමිණි සංඝමිත්‍ර තෙරුන්ගේ කුමන්ත්‍රණාකාරී පිළිවෙත් නිසා මෙවැනි තත්ත්වයකට පසු බිම් සකස් කිරීමක්ද විය හැකිය කෙසේ හෝ සම් වකවානුව වන විට යන්ත්‍ර මන්ත්‍ර තන්ත්‍ර ක්‍රම බුදු දහමට ඇතුල් වෙමින් පැවතුණි.
දෙටු තිස් රජු සිය බලය තහවුරු කර ගත් නිසා සංඝමිත්ත ආපසු දඹදිව ගොස් ඇත මහා වංශ ටීකාවේ සදහන් පරිදි ඔහු එසේ ගොස් ඇත්තේ මහසෙන් කුමරු සමඟ සාකච්ඡා කර ඔහු අභිෂේක ලැබීමෙන් පසු තමා සොයා එන බව දැනුම් දීමෙනි.
මේ රජු මහා විහාර සතරක් ඉදි කරවූ බවත් වැව් හයක් කරවන ලද බවත් ඇතැම් මූලාශ්‍රවල සදහන්ය සිය පියා විසින් අරඹා තිබූ ලෝවා මහාපාය ප්‍රතිසංස්කරණ මහා බෝධියට තොරන් දෙකක් සැදවීම,මහා සෑයට අනගි මැණිකක් පූජා කිරීම,ථූපාරාමයේ තිබූ බුදු පිළිමයක් පාචීන තිස්ස පබ්බත විහාරයට වැඩමවා තැන්පත් කිරීම මෙහිදී සිහි කළ යුතුය වර්තමානයේ නුවර වැවේ බැම්මට උඩින් මිහින්තලා පාරට උතුරින් ඊට නුදුරුව දිය අගලකින් වට වූ නටඹුන් වූ බිම ප්‍රාචීන තිස්ස පබ්බත ආරාමය වශයෙන් හදුනාගෙන තිබේ.
කෙසේ වුවත් ඇමතිවරු ඝාතනය කෙරුවද ක්‍රමයෙන් රට පුරාම සිය අණසක පවත්වා ගෙන යාමට ජෙට්ඨතිස්ස බලවත් විය මහසෙන් කුමරු ගැන වැඩි සදහනක් මෙන්ම විශේෂ තොරතුරක් ඓතිහාසික මූලාශ වලින් මේ යුගයේදී හෙළි නොවේ එසේම ජෙට්ඨතිස්ස රජුගේ රාජ්‍ය සමය තුළ පිහිටුවන ලද සෙල්ලිපි ද දැනගන්නට නොමැත.
ද ලයන් කිං
ද ලයන් කිං යනු 1994 දී Walt Disney Feature Animation විසින් ප්‍රභූත ඇමරිකානු සජීවීකරණ විශේෂාංගයක්.
ප්‍රවර්ගය:1994 සජීවිකරණ චිත්‍රපට ප්‍රවර්ගය:1990s ඇමරිකානු සජීවිකරණ ප්‍රවර්ගය:1990s මනඃකල්පිත චිත්‍රපට ප්‍රවර්ගය:ඇමරිකානු ළමා මනඃකල්පිත චිත්‍රපට ප්‍රවර්ගය:ඉංග්‍රීසි-භාෂා චිත්‍රපට
බ්‍රිජට් ග්ලෝස්ටර්හි ආදිපාදවරිය
බ්‍රිගිට් ග්ලෝස්චර්හි ආදිපාදවරිය දෙවන එලිසබෙත් මහ රාජෝත්තමාවියගේ ඥාති සහෝදරයෙක් වන එඩ්වඩ් කුමරු ග්ලෝස්චර්හි ආදිපාදවරයාගේ බිරිඳ වේ.
සියම් මහ නිකාය
සියම් නිකාය හෙවත් ශ්‍යාමෝපාලී නිකාය උපාලි නම් ස්වාමින් වහනසේ නමක් විසින් ආරම්භ කරනු ලදුව, සිංහල රාජධානි සමයේ මහනුවර ප්‍රදේශය ආශ්‍රිතව ආරම්භව වර්තමානයේ ශ්‍රී ලංකාව පුරා පැතිර පවතී. එම නිකාය තායිලන්තයේ (තායිලන්තය පෙර හැඳින්වුයේ සියාම් රාජ්‍යය නමිනි)හටගත් නිසා මෙම නම ලැබී ඇත. සියම් නිකායේ මල්වතු හා අස්ගිරි යනුවෙන් ප්‍රධාන පාර්ශව දෙක වන අතර මෙම කොටස් දෙක තුළ කොටස් 5 ට බෙදී පවතී. මල්වතු හා අස්ගිරි පාර්ශව දෙක සඳහා වෙන වෙනම මහා නායක වහන්සේලා වැඩ සිටිති.
ඉතිහාසය
ගරු වැලිවිට සරණංකර සංඝරාජ මාහිමියන්ගේ (1698 - 1778) ආරාධනාව පරිදි උපාලි නම් තායිලන්ත ස්වාමින් වහන්සේ කීර්ති ශ්‍රී  රාජ්‍ය සමයේදී (1742 - 1782) මහනුවරට 1753 වැඬම කර උපසම්පදා උත්සවය පවත්වන ලදී. (සාමනේර භික්ෂුන් වහන්සේලා අධි ශීලයේ පිහිටුවීම) ශ්‍රී ලංකාවේ බුදු සසුන වසර 500 තුළ තුන්වරක් නැතිවී ගිය අතර I වන විමලධර්මසුරිය (1591 - 1604) හා II වන විමලධර්මසුරිය (1687 - 1707) රාජ්‍ය කාලවලදි බුදු සසුන නැවත  පිහිටුවන ලදී. නමුත් මෙය ඉතා කෙටිකාලීන විය.
ෂියා අනුගාමික‍යන්
මුස්ලිම්වරැන්ගේ දෙවැනි විශාලතම අනු කොටස ෂියා අනුගාමික‍යන්ගෙන් යුක්ත වන අතර ඔවුන් අලි ඉබ්නු අබි තාලිබ් පරම්පරාවෙන් පැවතගෙන එන ඉමාමිවරැන්ගේ දේශපානික හා ආගමික නායකත්වය අනුගමනය කරයි. ෂියා අනුගාමිකයන් විශ්වාස කරන අන්දමට අලි ක්‍රබ්නු අවිතාලින් මුහම්බද් නබි (සල්) තුමාගේ ඥාති සොහොයුරා මෙන්ම බෑණනුවන්ද වන බැවින් ඔහු මුහම්මද් නබි (සල්) තුමාගේ නීත්‍යානුකූල අනුප්‍රාප්තිකයා වන බවයිත ෂියා අනුගාමිකයින් (අලි ඉබ්නු අනුප්‍රාප්තිකයා වන බවයි. ෂියා අනුගාමිකයින් අලි ඉබ්නු අකුමාගේ ප්‍රථම ඉමාමි වරයා (නායකයා) වශයෙන් පිළිගන්නා අතර ඔවුන් ඊට පෙර පාලනයේ යෙදුනු මුස්ලිම් කලීෆාවයරැන්ගේ නීත්‍යානුකූල බල ප්‍රතික්ෂේප කරයි.
සියම් මහ නිකාය
උපාලි ස්වාමීන්වහන්සේ
මහනුවර සංඝ සමාජය එවිට ජ්‍යොතිශ ශාස්ත්‍රය වැනි බුදුදහමට නුසුදුසු ක්‍රම අනුගමනය කරමින් සිටි අතර උපාලි තෙරුවන්ගේ අභිප්‍රාය වුයේ සංඝ සමාජයේ වත්පිළිවෙත් සුපිරිසිදු කිරීමයි. මහනුවර දළදා පෙරහැරේ ආරම්භය සිදුවුයේද උපාලි තේරුන්ගේ මැදිහත් විමෙනි. වාර්ෂිකව බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දන්ත ධාතුව කේන්ද්‍රකරගත් මෙම පෙරහැර වාර්ෂිකව පැවැත්වේ. මෙම පෙරහැර පළමුව ආරම්භ වුයේ බුදුදහම හා සම්බන්ධ හින්දු දෙවියන්ට ගෞරව දැක්වීමට වුවද බෞද්ධ ජාතියකට මෙය නුසුදුසු යැයි සැලකු උපාලි තෙරණුවන්ගේ ආභාෂය හේතුවෙන් රජතුමා 'මින් පටන් දෙවියන් හා මනුෂ්‍යයන් සියළු දෙනාම බුදුරජාණන්වහන්සේගේ සරණ යා යුතුයි' යන ප්‍රකාශය නිකුත් කළේය.
ෂියා අනුගාමික‍යන්
ඔුන්ගේ විශ්වාසයට අනුව ඉමාමි දෙවිය දෙවියන් වහන්සේ විසින් ලබා දෙන අතර ඉම්මා වරයා මුස්ලිම්වරැන්ගේ ඒකාන්ත අධ්‍යාත්මික බලය දරා සිටියි. තවද ධර්මය හා දිව්‍යමය හෙලිදරව් කිරීම් සම්බන්ධයෙන් තීරණය ගැනමේ බලය ඇත්තේ ද ඉමාමි වරයාටමය. ෂියා අනුගාමිකයින් හා සුන්ති අනුගාමිකයින් අතර පවතින සිරිත් විරිත්වන හරයන්ගේ වෙනස්කම් නැතිවුවද, යම් සුවිශේෂි හදිසි වල නිසි වලංගු භාවනය හා වැදගත්කම ගැන මෙම දෙපාර්ශවය එකගත්වයක් පළ නොකරයි.
ෂියාවරැ ඡයාෆාරි නිතිම්මාංසය නැමති නීති සම්ප්‍රදායන් අනුගමනය කරයි. ෂියා මුස්ලිම්වරැ අතර අනු කොටස් කිහිපයකි. විශාලතම ධිනා අනු කොටස වන්නේ Twlvers (ඉකත්තා අෂාරියාහ්) අනෙක් අනු කොටස් නම් ඉස්මයිලි Aeceners සහ සැසිදියාහ්
සියම් මහ නිකාය
ආශ්‍රිත වෙනත් ලිපි
ප්‍රවර්ගය:සියම් නිකාය
ආසියානු වෙරළ ක්‍රීඩා උළෙල
ආසියානු වෙරළ ක්‍රීඩා  උළෙල (Asian Beach Games) යනු වර්ෂ දෙවතාවකට වතාවක් ආසියානු රටක් තුල පවත්වන වෙරළ ක්‍රීඩා උළෙලකි. මෙම ක්‍රීඩා උළෙල ආසියානු ඔලිම්පික් කමිටුවේ නියාමනය යටතේ පවතී. පලමු වෙරළ ක්‍රීඩා උළෙල 2008 දී ඉන්දුනීසියාව තුල, බාලි දූපතේදී පැවැත්විනි.
සත්කාරක නගර සහ ජයග්‍රාහකයින්
වරහන් තුල දක්වා තිබෙන්නේ එක් එක් රට විසින් දිනා ගනු ලැබූ රන් පදක්කම් සංඛ්‍යාවයි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:තරගාවලියන් ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා උළෙල
සවිඳු කෝලිය රාජකරුණා
== 1994 වර්ෂයේදී රත්නපුර ,බලන්ගොඩ ප්‍රදේශයේ උපත ලද සවිඳු කෝලිය රාජකරුණා  පවුලේ වැඩිමලා විය. ඔහුගේ සම්පූර්ණ නම රාජකරුණා මුදියන්සේලාගේ සවිඳු කෝලිය රාජකරුණා ය. පියා ආර්.එම්.නිමල් රාජකරුණා  සහ මව සුමනාවතී විය.ප්‍රථමික අධ්‍යාපනය බලන්ගොඩ කුමාර විද්‍යාලයෙන් ලැබූ අතර පසුව ර/ශ්‍රී බුද්ධ ජයන්ති මාධ්‍ය මහා විද්‍යාලයේ උසස් පෙළ දක්වා අධ්‍යාපනය හදාරා ඇත. ==
=== ඔහු 2013 වසරේ උසස් අධ්‍යාපනයෙන් පසුව පුර්ණ කාලීනව චිත්‍ර කලාවට යොමු වෙයි. සුන්දර දර්ශන ප්‍රසිද්ධ පුද්ගලයින් ත්‍රිමාණ චිත්‍ර ඇඳීමෙන් Facebook හරහා දෙස් විදෙස් රසිකයන්ගේ සිත් ඇද ගන්නට සමත් වූ ඔහු 2014 වසරේ සිට වෘර්තියමය චිත්‍ර ශිල්පියෙක් විදියට වැඩ අරඹයි. ===
=== 2014 වසරේ අවසානයේ ජැක්සන් ඇන්තනිගේ සී රජ ටෙලිනාට්‍යයේ සහය කලා අධ්‍යක්ෂක වරයෙකු ලෙස  සිනේමාවට පිවිසෙයි. ගැමුණු මහරජ, නිදහසේ පියා DS ,ශ්‍රී වික්‍රම වැනි ටෙලි සිනිමා නිර්මාණ වලට සහය කලා අධ්‍යක්ෂණයෙන්  දායක වී ඇත. ===
=== පැන්සලෙන් පින්සලෙන් පාට පැන්සලෙන් තමන්ගේම ආරයකින් සජීවී රූප මැවූ සවිඳු කෝලිය ගැන ලක්බිම, ජනයුගය, තරුණයා, දිනමිණ  යන පුවත් පත් වලින්ද රූපවහිනි මාධ්‍ය තුලින්ද පැසසුමට ලක් විය. . මේ වන විට ඔහුගේ සිතුවම් 1000 කට වඩා ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු විවිධ රට වලට අලෙවි කර ඇත. ===
අම්බලන්ගොඩ සුනන්දාරාම මහා විහාරය
thumb|අම්බලන්ගොඩ සුනන්දාරාම මහා විහාරය ඝණ්ඨාර කුළුණ මේ විහාරස්ථානය අම්බලන්ගොඩ දුම්රිය පොලේ සිට මීටර්‌ 200 ක්‌ පමණ නැගෙනහිරින්‌ පිහිටා ඇති අතර මහ පන්සල පාර ඔස්සේ එයට පිවිසිය හැකිය. නම්බිමුල්ල පේරුව තුළ පිසිටා ඇති මෙති විහාරස්ථානයට අයත් බිම්‌ ප්‍රමාණය අක්කර පහක්‌ පමණවේ. සම්ප්‍රදායානුකූලව විහාරස්ථානය අයන්වනුයේ විලේගොඩ, නම්බිමුල්ල, මහ අම්බලන්ගොඩ, (එඬඩේරමුල්ල ග්‍රාමය සහ පනියන්දුව ග්‍රාමයද අයත් වනුයේ මහඅම්බලන්ගොඩ පේරුවටයි.) පටබැඳිමුල්ල යන සතර පේරුවටයි. දායකගම පේරුව වශයෙන් හැඳින්වෙයි. මේ අනුව පැරණි කාලයේ සිටම විහාරස්ථානයේ දායක සභාව සමන්විත වනුයේ එකී සතර පේරුව නියෝජනය වන පරිද්දෙනි.
මැඩම් ටුසූ, හොංකොං
මැඩම් ටුසූ, හොංකොං, චීනයේ පිහිටි කීර්තිමත් වැක්ස් කෟතුකාගාරයේ කොටසක් වන අතර එයට අරමුදල් සපයනු ලබන්නේ ප්‍රංශයේ මෙරී ටුසූ මගින්ය, එය පිහිට අත්තෙ හොංකොං දුපත් වල පිහිටි හොංකොං හි පීක් කුලුන තුලය. එය ආසියවේ පිහිටි ප්‍රතම හා ස්තීර මැඩම් ටුසූ කෟතුකාගාර 2න් එකක් වෙයි, අනෙක ශැන්ග්හයි ශකාවයි, එය විවෘත කලේ 2006 දීය. හොංකොං හි පිහිටි ශාකාවේ ජාත්‍යන්තරව සුප්‍රසිද්ද පුද්ගලයන් 100 කට ආසන්න දෙනෙකුගෙ ඉටි රූප ඇත,ආසියානු රූප සමගින් එම එකතුව තුන් ගුණයකටත් වඩා වැඩිවේ, එයින් 16 දෙනෙකු හොංකොං අය වෙයි. ඉටි රුප ලක්ශන අනුව හොංකොං ලස්සනම පුද්ගලයින්, සංගිතයෙ විශේශ පුද්ගලයින්, ඓතිහාසික හා ජාතික වීරයන්, ක්‍රිඩාවේ දක්ශයින් හා යන තෙමා යටතෙ වර්ගී කරනය සහ ලොකයෙ ප්‍රතම දර්ශනය.
ඉතිහාසය
1990 අග භාගයේ, මැඩම් ටුසූ ස්තාන ලොව පුරා පැතිරුනා ප්‍රදාන නගර වල ලන්ඩන්, ඇමස්ටර්ඩැම් සහ ලාස් වෙගාස්, නමුත් ආසියා-පැසිපික් කලාපයේ එකක්වත් නැත. "මැඩම් ටුසූගේ සන්චාරක ආකර්ශනය" ආසියානු නගර වන සින්ගපූරුව, ඔස්‍රටේලියාව පතිරුනා, විශාල වශයෙන් ජනප්‍රිය බව සනාත කරමින්, ටුසූ මණ්ඩලය තීරනය කරා ඉහල ඉල්ලීම සපුරන්න ආසියවේ ඔවුන්ගේ ස්තිර ස්තනයක් පිහිටවන්න, හොංකොං තොරා ගත්තේ ආසියනු වෙළද පොලට සමීප නිසා.
මැඩම් ටුසූ හොංකොං විවෘත කලේ පීක් හිදී 2000 දී, මේ දක්වා ජාත්‍යන්තරව ප්‍රසිද්ද පුද්ගලයන් සහ දේශීය සුවිශේශී පුද්ගලයන්ගේ 100 කට ආසන්න දෙනෙකුගෙ ඉටි රූප ඇත — ආසියානු රූප සමගින් එම එකතුව තුන් ගුණයකටත් වඩා වැඩිවේ, එයින් 16 දෙනෙකු හොංකොං අය වෙයි. ආසියාවේ කීර්තිමත් පුද්ගලයින් සහ සුපිරිතරු බොහො විට වරප්‍රසාදය හිමිවනව විවෘත කරන්න ඔවුන්ගේ ඉටි රූපය තරමක ඔවුන්ගේ ප්‍රෙක්ශක පිරිසක් සමග. 2005 සෙප්තෙම්බර්, එය එහි අලුත්වඩියා කිරීම් ආරම්භ කල අතර ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තුව වුයේ අමුත්තන්ට ආකර්ශනීය සහ විනෝදකමී අත්දැකීමක් අතුලත් කිරීමයි. එය නැවත විවෘත කලේ 2006 මැයි 18 හොංකොං ඩොලර් මිලියන 20 (යු.එස්.$2.6 මිලියන) ක වියදමින් එයට තවත් වර්ග මීටර 700 (7,500 එස්.කියු. එෆ්.ටි.) ක මහල් 3 කින් සමන්විත ප්‍රදර්ශන ඉඩකඩක් සහ තේමා 5කට බෙදන ලද ප්‍රදේශ ද එක් කරමිනි. ආගන්තුකයන්ට ආකර්ශනීය පෙදෙස් හරහා ගමන් කල හ්කි අතර තරු සමග මිශ්‍ර වීමට ඔවුන්ට එම තේමා සහිත ප්‍රදේශ වල හොංකොං ම‍න‍ මෝ‍හ‍න‍ චරිත, සංගිතයෙ විශේශ පුද්ගලයින්, ඓතිහාසික හා ජාතික වීරයන්, ක්‍රිඩාවේ දක්ශයින් සහ ලොකයේ ප්‍රසිද්ධ නාට්‍ය වල මංගල දර්ශනය ඇතුලත්ව නැවතිය හැක.
2008 දී, කෟතුකාගාරයේ ප්‍රධානියා බ්‍රෙට් පිඩ්ගිඔන්, ඔහු වර්ථමානයේ මැඩම් ටුසූ හොංකොං සහ ශැන්හයි සාමාන්‍යාධිකාරී වේ. ඔහු මීට පෙර මැඩම් ටුසූ නිව්යෝර්ක් හි අව් රුදු 8 ක් සෙවය කර තිබේ. නගර මධ්‍යන්යlයේ පිහිටි කෟතුකාගාරයට කුඩා බස් රථ, කුලි රථ හො පීක් ට්‍රැම් රථ භාවිතයෙන් ලගා වියහැකි අතර එය පෙ.ව. 10 සිට ප.ව. 10දක්වා අවුරුද්දේ සැම දවසක් පුරාම විවෘතව පවතී. ඇතුල් වීමේ ගස්තුව වැඩිහිටියකු සදහා එච්.කේ.$140 (යු.එස්.$18) සහ අවුරුදු 3 ත් 11 ත් අතර ළමයකු සදහා එච්.කේ.$70.
ඉටි රූප සෑදීමේ ක්‍රියාවලිය
ඉහල හැකියා වලින් යුක්ත වූ මැඩම් ටුසූ හි මුර්ති ශිල්පයින් එක් වරක් හො වඇඩි වාර ගනනාවක් ප්‍රසිද්ද පුද්ගලයා සමග කෙලින්ම සම්බන්ද වීමට අවස්තාව හිමිවන අතර හිසකෙස්වල පාට ඇස් වල පාට සටහන් කරගනී, 500 කට වඩා වැඩි ඉතා නිවැරදි සිරුරේ ප්‍රමානයන් සටහන් කරගනී. ඉතාම වැදගත් දෙය වනුයේ අදාල ප්‍රසිද්ද පුද්ගලයාගේ පෟරුෂත්වය ආවර්ජනය වන එකිනෙකාට විශේෂිතවු ලක්ශන හන්ඩුනා ගනිමයි. ඊලග පියවර වනුයේ අච්චුව සැදීමට අදාල හිස සහ සිරුර මැටිවලින් සාදා ගැනීමයි. අච්චුව භාවිතයෙන් හිස සහ අත් වල හැඩය ඉටි වලින් සාදා ගනී, ඇස් ඇතුලත් කරනු ලැබේ. එක් එක් ඇසක් මුල් පිටපතෙහි තත්වයම ලබාගැනීමට අතින් පාට කරනු ලැබේ. මීලගට් ඇත්ත මිනිස් හිසකෙස් යොදාගනී.
හිස සහ අත් පාටකර තිබෙන්නේ තෙල්, ජලය සහ ඇක්‍රලික් පාට කලවම් කිරීමෙන්. අච්චුව භාවිතා කිරීමෙන් සිරුර ෆයිබර්ග්ලාස් වලින් සාදයි, පසුව හිස සහ අත් ෆයිබර්ග්ලාස් සිරුරට සවිකරන අතර බොහෝවිට ප්‍රසිද්ද පුද්ගලය ලබාදෙන අදුම් අන්දවයි. හැඩ ගැසී පෙනීම, රෙදිපිලි සහ මුහුණෙහි ස්වභාවය යන සියලුම දේ රූපය හැකිතක් තාත්වික කිරිමට ඉවහල් වේ. මේ සියලු ක්‍රියාවලිය සම්පූර්ණ කිරීමට සාමාන්‍යයෙන් 20 දෙනෙකුගෙන් යුක්ත කණ්ඩායමකට මාස 6 ක කාලයක් ගතවන අතර එකක් සදහා වියදම හොංකොංඩොලර් මිලියනයක් පමණ වේ.
මූණුවර චරිත ලක්ශන
ප්‍රසිද්ද යුද්ගලයන් ලක්ශන අනුව එක් එක් තේමා යටතට වර්ගීකරණය කල ලැයිස්තුව:
මැඩම් ටුසූ ශැන්හයි
දෙවන ආසියානු මධ්‍යස්තානය පිහිටා ඇත්තේ චීන නගරයක් වන ශැන්හයි නගරයේය. එය පෙරදිග ආසියාවේ ශැන්හයි හි ප්‍රසිද්ධිය වැඩි වීමටත් සංචාරක ආකර්ශනය වැඩි විමටත් සංචාරකයන් ප්‍රමනය වැඩි කරගැනීමටත් හෙතු විය, ටුසූ මණ්ඩලය 2004 මුල් භාගයේ දී ශැන්හයි බලධාරීන් සමග සාකච්චා කලා ආසියාවේ දෙවන කෟතුකාගාරයත් ස්තාපනය කිරිමේ හැකියව පිළිබදව. ශැන්හයි බලධාරීන් එම යෝජනාවට එකග වූ අතර මැඩම් ටුසූ ශැන්හයි (上海杜莎夫人臘像館) 2006 මැයි 1 වන දින බටහිර නැන්ජින් පාර තුල පිහිටි නව ලෝක දෙපාර්තමේන්තු ගබඩාවෙ 10 වන මහලෙහි විවෘත කරන ලදී.
ශැන්හයි ශාකාවේ මේ දක්වා ජාත්‍යන්තරව ප්‍රසිද්ද පුද්ගලයන් සහ දේශීය සුවිශේශී පුද්ගලයන් 75 කට ආසන්න ඉටි රූප, සහ එහි 2වන හා 3වන පියවර වලදී තවත් වඩිපුර එකතු කිරීමට බලාපොරොත්තු වේ. කෟතුකාගාරය අවුරුද්ද පුරාම සැම දවසකම උදෑසන 10 සිට රාත්‍රී 10 දක්වා විවෘතව පවතින අතර එය මාතෘකා 7 කට බෙදා ඇත: මන මෝහිනියන්, තිරය පිටුපස, ඉතිහාසය සහ වීරයෝ, සංගීතය, චිත්‍රපට, වේගය සහ ක්‍රීඩාව. ඇතුල් වීමේ ගස්තුව වැඩිහිටියකු සදහා ආර්.එම්.බී. 135 (යු.එස්.$20) වන අතර ශිෂ්‍යයකු සදහා ආර්.එම්.බී. 100 වේ. මැඩම් ටුසූ ශැන්හයි යනු ලන්ඩන්, ඇමස්ටර්ඩෑම්, නිව් යොර්ක් නගරය සහ හොංකොං පසුව ටුසූ මණ්ඩලයේ 6 වන ඉටි වැඩ කෟතුකාගාරය වෙයි.
රංගකලාව, චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනිය පිළිබඳ යූසීඑල්ඒ ශාස්ත්‍රාලය
රංගකලාව, චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනිය පිළිබඳ යූසීඑල්ඒ ශාස්ත්‍රාලය (යූසීඑල්ඒ ටීඑෆ්ටී) යනු, කැලිෆෝනියාවේ ලොස් ඇන්ජලීස්හී කැලිෆෝනියා විශ්වවිද්‍යාලය (යූසීඑල්ඒ) තුල පිහිටි ශාස්ත්‍රාල 11 අතරින් එකකි. පෙරමුණෙහි පවතින විශ්වවිද්‍යාලයක් විසින් අදාල ක්ෂේත්‍ර තුන (රංගකලාව, චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනිය) එක් පරිපාලනයක් යටතට ගෙන සුසංයෝජනය කල පළමු අවස්ථා වූ බැවින්ම මෙම ශාස්ත්‍රාලයෙහි ඇරඹුම අතිශයින් මූලස්ථම්භන අවස්ථාවක් විය. උපාධි අපේක්ෂක පාඨමාලා බොහෝවිට නාට්‍ය පිළිබඳ ලෝකයේ ඉහළ මට්ටමෙහි පවතින අධ්‍යයනාංශ අතර අනුස්ථිතිය ලබයි. එ.ජ. පුවත් හා ලෝක වාර්තාව අනුව උපාධිධාරී පාඨමාලා සාමාන්‍යයෙන් ජාතික වශයෙන් ඉහළ ස්ථාන තුන අතර අනුස්ථිතිය ලබයි. ශාස්ත්‍රාලය සතුව ඇති විශිෂ්ඨතම සම්පත් අතර, ගෙෆ්න් නෘත්‍යශාලාව සහ, 2015 වසරෙහිදී එහි 50වන සංවත්සරය සමරණ ලෝකයේ විශ්වවිද්‍යාලයක් සතුව ඇති එවැනි ගණයේ විශාලතම සංරක්ෂිතය වන  යූසීඑල්ඒ චිත්‍රපට හා රූපවාහිනී සංරක්ෂිතය වෙති.එක්සත් ජනපදයෙහි මාධ්‍ය කරුණු එකතු අතරින් විශාලතමයන්ගෙන් එකක් මෙම සංරක්ෂිතය තුල වන අතර, එය දෙවන වන්නේ  වොෂිංටන් ඩී.සී. හි පිහිටි ලයිබ්‍රරි ඔෆ් කොංග්‍රස් තුල පිහිටි සංරක්ෂිතයට පමණි. එහි තැන්පත් ගර්භයන් තුල චලන චිත්‍රපට හා රූපවාහිනී කෘති  220,000 කට වඩා ප්‍රමාණයක් සහ  ප්‍රවෘත්ති සේයා පට අඩියාවන්  අඩි මිලියන 27 කට වඩා  තැන්පත් කර ඇත.
2014 වසරෙහිදී ශාස්ත්‍රාලය සඳහා ඇතුළත් කර ගැනීම, ශිෂ්‍යයන් 631 විය. 2014 ශරත් සෘතුවෙහිදී, ශාස්ත්‍රාලයට අයැදුම්පත් 4,442 ලැබුණු අතර ඒ අතරින් අයදුම්කරුවන් 346 වෙත (7.8%) ඇතුළත් වීමට අවකාශ ලැබිණි.
පීඨ ආචාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයින් 140 දෙනෙකු විසින් උපාධි අපේක්ෂකයන් 335 සහ උපාධිධාරි ශිෂ්‍යයන් 296 වෙත උගැන්වීම කරන අතර, ගුරුවර ශිෂ්‍ය අනුපාතය 1:5 පමණ වෙයි.
ඉතිහාසය
ජර්මානු රංගකලා අධ්‍යක්ෂක විලියම් මෙල්නිට්ස් විසින් අධිපතිත්වය දැරූ රංගකලා අධ්‍යනාංශය යූසීඑල්ඒ හී  තැනුනු වකවානුව වූ   1947 වසර දක්වා, රංගකලාව, චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනිය පිළිබඳ යූසීඑල්ඒ ශාස්ත්‍රාලයෙහි මූලාරම්භය විහිදෙයි. 1961 වසරෙහිදී යූසීඑල්ඒ ලලිතකලා ශාස්ත්‍රාලය ලෙසින් මෙම අධ්‍යයනාංශය නම් ලබද්දී, මෙල්නිට්ස් සමාරම්භක පීඨාධිපති ධූරයෙන් පිදුම් ලැබූ අතර, රංගකලා අධ්‍යනාංශයෙහි  මුලැදුරු ලෙසින් නාට්‍ය විවේචක සහ චිත්‍රපට නිෂ්පාදක කෙනත් මෙක්ගාවන් පත්වීම් ලැබීය. ලලිතකලා ශාස්ත්‍රාලයෙහි තත්ත්වය වර්ධනය වූ අතර, වසර හතක් තුලදී එහි  අධ්‍යයනාංශ දෙක ඔවුන්ගේම ස්ථාන වෙත ගෙන යන ලදි. 1963 වසරෙහිදී රංගකලා අධ්‍යනාංශයෙහි නිවහන බවට මෙක්ගාවන් ශාලාව පත්වූ අතර, 1967 වසරෙහිදී චලන චිත්‍රපට, රූපවාහිනී සහ රේඩියෝ අධ්‍යයනාංශය මෙල්නිට්ස් ශාලාව වෙත ගෙන යන ලදි.
1999 වසරෙහිදී, යූසීඑල්ඒ ටීඑෆ්ටී හී දෙවන පීඨාධිපති ලෙසින් රොබට් රෝසන් පත්විය. අග්‍රගණ්‍ය මහාචාර්යවරයෙක් සහ චිත්‍රපට ඉකිහාසඥයෙක් වන රෝසන්, චල රූපණ කෘති පිළිබඳ විශාලතම එකතු අතරින් එකක් බවට යූසීඑල්ඒ චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනී සංරක්ෂිතය පත්කිරීමෙහි කාර්යයට පෙරදී උර දුන්නේය.
දඹ පළිඟු
ප්‍රවර්ගය:පළිඟු
ගයිඩො වෙන් රොසම්
පයිතන් නිර්මාතෘ
ජී. ආර්. පෙරේරා
ගල්හේනගේ රත්නපාල පෙරේරා (උපත 1939 නොවැම්බර් 13), හෙවත් '''ජී. ආර්. පෙරේරා''' යනු ශ්‍රී ලංකා සිංහල සිනමාවේ, වේදිකාවේ සහ රූපවාහිනියේ නළුවෙකි. ඔහු දශක පහකට අධික කාලයක් වෘත්තීය ජීවිතයක් ගත කරමින් රූපවාහිනී කතාමාලා 600 කට අධික සංඛ්‍යාවක රඟපා ඇත.
කිරිගරුඬ
ප්‍රවර්ගය:කිරිගරුඬ
ජී. ආර්. පෙරේරා
පෞද්ගලික ජීවිතය
රත්නපාල පෙරේරා 1939 නොවැම්බර් 13 වැනිදා කිරුළපනේදී පවුලේ වැඩිමලා ලෙස උපත ලැබීය. පවුල ඉක්මනින්ම බොරලැස්ගමුව එගොඩවත්තට පදිංචියට ගියා. ඔහුට බාල සහෝදරයන් දෙදෙනෙක් සහ එක් බාල සහෝදරියක් සිටී. ඔහුගේ පියා ව්‍යාපාරිකයෙක් සහ සූදුවට ඇබ්බැහි වූවෙකි. ඔහුගේ මව ගුරුවරියක් විය. ඔහු අධ්‍යාපනය ලැබුවේ රත්තනපිටිය ආනන්ද විද්‍යාලයෙන් සහ කොළඹ 13, කොටහේන කුමර විද්‍යාලයෙනි.
ඔහුගේ බිරිඳ ටෙලිනාට්‍ය නිෂ්පාදකවරියකි. මෙම යුවළට දියණියන් දෙදෙනෙකු සහ එක් පුතෙකු සිටී. ඔහුගේ බාල දියණිය වන යමුනා එරන්දතී ටෙලිනාට්‍ය නිළියක් වන අතර තොරතුරු තාක්ෂණය පිළිබඳ ගෞරව උපාධිධාරිනියකි.
වෘත්තීය ජීවිතය
ඔහුව රංගනයට හඳුන්වා දුන්නේ ඔහුගේ සමීප මිතුරෙකු මෙන්ම කීර්තිමත් නාට්‍යකරුවෙකු වූ තිස්ස අබේසේකර විසිනි. අබේසේකර පෙරේරා සහ ප්‍රේම රංජිත් තිලකරත්න, ධර්මසිරි වික්‍රමරත්න, වික්‍රම බෝගොඩ සමඟ එක්ව නාට්‍යවේදී සුගතපාල ද සිල්වා ප්‍රමුඛ “අපේ කට්ටිය” නමින් නාට්‍ය කණ්ඩායමක් පිහිටුවන ලදී. ඔවුන් එකතු වී ‘‘බෝඩිං කරයෝ’’ වේදිකා නාට්‍යයේ රඟපෑවේය. එම නාට්‍යය 1961 රාජ්‍ය නාට්‍ය උළෙලේ හොඳම නාට්‍යය ලෙස සම්මානයට පාත්‍ර විය. 1962 දී ධර්මසිරි වික්‍රමරත්න අධ්‍යක්ෂණය කළ ‘‘රන්තෝඩු’’ වේදිකා නාට්‍යයේ සුළු චරිතයක් රඟපෑවේය. 1963 දී ඔහු ප්‍රේමරංජිත් තිලකරත්නගේ කුළුඳුල් නාට්‍ය වන ‘‘වගුරු බිම’’ හි රඟපෑවේය. ඔහු වේදිකා නාට්‍ය හතක රඟපා ඇත.
ඔහු සිනමා ජීවිතය ආරම්භ කළේ 1971 දී ඩී.බී. නිහාල්සිංහ අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද වැලිකතර චිත්‍රපටයෙන් සුළු භූමිකාවක් සමඟය. ඔහුගේ පළමු ප්‍රධාන චරිතය පැමිණියේ ඔහුගේ වෘත්තීය ජීවිතයේ දෙවන චිත්‍රපටය වන මැණික් සඳරසාගර විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද කළු දිය දහර චිත්‍රපටියෙනි. ඔහුගේ මංගල රූපවාහිනී රංගනය පැමිණියේ තිස්ස අබේසේකර අධ්‍යක්ෂණය කළ ‘‘තුන්කල් සිහිනය’’ කතාමාලාවෙන්. "දූ දරුවෝ" කතා මාලාවේ "මලකඩ බාස්" චරිතය ඔහුගේ ටෙලිනාට්‍ය ජීවිතයේ හැරවුම් ලක්ෂ්‍යය විය. ඔහු ඉන්දියානු, ඇමරිකානු සහ ජර්මානු චිත්‍රපට තුනක් ඇතුළත් විදේශීය චිත්‍රපට හයකට රංගනයෙන් දායක වී ඇත.
සම්මාන
1980 දී ඔහු "කරුමක්කාරයෝ" චිත්‍රපටයේ චරිතය වෙනුවෙන් විචාරක සම්මානයක් දිනා ගත්තේය. 2007 දී ඔහු "චක්‍රායුදය" ටෙලි නාට්‍යයේ චරිතය වෙනුවෙන් හොඳම සහය නළුවාට හිමි සම්මානය දිනා ගත්තේය. රයිගම් ටෙලීස් හි වැඩිම ටෙලිනාට්‍ය සංඛ්‍යාවක රඟපෑම සඳහා ඔහු සම්මානයට පාත්‍ර විය.
External links
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික නළුවෝ ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා
සොලමන් දුපත්
සොලමන් දුපත් පැපෝවා නිව්ගිනියාවට බටහිරින්, මෙලිනීසියාවෙහි පිහිටි රටකි. එහි දුපත් 1000 ක් තිබේ. එහි වර්ග ප්‍රමාණය වර්ග කි.මී. 28,400 (වර්ග සැතපුම් 10,965 ) කි. අගනුවර වන්නේ හොනෙයිරා අතර එය ගොවාඩැල්කැනල් දුපතේහි පිහිටා ඇත. සොලමන් දුපත් මෙලනීසියානුවන් විසින් අවුරුදු දහස් ගණනකට පෙර ජනාවාස නොගෙන සිටි බැව් විශ්වාස කෙරේ. 1893, බ්‍රිතාන්‍ය රාජධානිය ‍සොලමන් දුපත් තම රැකවරණය යටතේ තබා ගත්හ. 2 වන ලෝක යුද්ධ සමයේ ඇමරිකානුවන් හා ජපන් ජාතිකයන් අතර දරුණු සටන් ඇති වු අතර සොලමන් දුපත් ව්‍යාපාරය 1942 – 1945 සහ ගොවාඩැල්කැනල් සටන ද විය. 1976 ස්වරාජ්‍යයට හිමි වු අතර නිදහස අවුරුදු 2 කට පසුව හිමි විය. සොලමන් දුපත් ව්‍යවස්ථාදායක රාජතන්ත්‍රයක් වන අතර, වර්තමානයේ 11 එලිසබෙත් රැජිනගේ පාලනයට යටත්ය. 1998 පටන් ජනවාර්ගික ගැටුම්, රාජ්‍ය අපචාර, අපරාධ සමාජීය ස්ථාවරත්වයට හානිදායක වී ඇත. 2003 වර්ෂයේ ජුනි මාසයේ ඔස්ට්‍රේලියානු අන්තර්ජාතික හමුදාවක් වන ප්‍රාදේශීය සහභාගිතා පදනම, සොලමන් දුපතට පැමිණ සාමය, නිරායුධ කිරිම් හා සිවිල් පාලනය ගොඩනගන ලදි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:දූපත් ප්‍රවර්ගය:දූපත් රටවල්
පෙපි I මෙරිරේ
පෙපි I මෙරිරේ (රාජ්‍ය පාලනය ක්‍රි.පූ. 2332 – 2287) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඊජිප්තුවේ හයවන රාජවංශයේ තෙවන රජු ය. ඔහුගේ පළමු සිහසුන් නාමය වූයේ නෙෆෙර්ඩ්ජාහෝර් යන්නයි. පසුව රජු විසින් "රේගේ සෙනෙහලත්" යන අරුතැති මෙරිරේ යන්න ඒ වෙනුවට භාවිතා කරන ලදී.
ශ්‍රී ලංකාවේ පහතරට වැසි වනාන්තර
දකුණ|thumb|ලෝක උරුමයක් වන සිංහරාජ රක්ෂිත වනාන්තරය මෙම පරිසර කලාපයට වැදගත් ජාතික උරුමකි. ශ්‍රී ලංකා පහතරට වැසි වනාන්තර දිවයිනේ නිරිතදිග කොටසේ උන්නතාංශය මීටර් 1000 ක් (අඩි 3,281) පහල  ශ්රී ලංකාවේ නිවර්තන වැසි වනාන්තර නියෝජනය කරයි.මෙහි  වසර පුරා උණුසුම්, තෙත් කාලගුණයක් පවතී.වසර දහස් ගණනක් සිට මහාභූමියක් වු  ඉන්දියානු  අර්ධද්වීපයෙන් හුදෙකලාව පිහිටීම හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාවේ වැසි වනාන්තර තුළ පමණක් දැකිය හැකි බව බොහෝ ශාක සහ සත්ව විශේෂ පරිණාමය වී තිබේ. ඝන වනාන්තර උඩුවියන් සෑදි ඇත්තේ ගස් විශේෂ  150 කට වැඩි මීටර් 45 (අඩි 148) ක් තරම් ඉහළ කරා ළඟා වන ස්තර මගිනි.මෙම පහතරට වැසි වනාන්තරය ශ්රී ලංකාවේ මුළු භූමි ප්රමාණයෙන් සියයට 2.14 පමණ වේ. මෙම පරිසර කලාපය ලඳු කැලෑ වලට හා ශ්රී ලංකාවේ කුඩා ආවේණික ක්ෂීරපායින්ට නිවහනකි. ලොව පුරා සිටින උභය ජීවී විශේෂ වලින් වැඩිම ඝනත්වය ඇත්තේ ශ්රී ලංකාවේය. එයට ගස් ගෙම්බන් විශේෂ 250 ක් ඇතුලත් වන අතර ඔවුන් මෙම වැසි වනාන්තර තුළ ජීවත්වේ.
වන ආවරණය
මෙම පහතරට වැසි වනාන්තර මෙරට ;මුළු භූමි ප්රමාණයෙන් 2.14 ක් ආවරණය කරයි. එය හෙක්ටයාර  124,340.8ක්  (480.1 වර්ග සැතපුම්) පමණවේ.තෙත් මෝසම් වනාන්තර වල  වාර්ෂික වර්ෂාපතනය 2,500-1,800 mm (98-71 දී) පමණ වන අතර ඒවා  උස මීටර් 1000 (අඩි 3,281)  පහල භූමිවල පිහිටා ඇත. කන්නෙලිය, විහාරකැලේ, නාකියදෙනිය, සහ ලෝක උරුමයක් වන සිංහරාජ, මෙම පරිසර කලාපයට නියෝජනය කරන වනාන්තර වේ.බඹරබොටුව , මොරපිටිය, රුනාකන්ද , ගිලීමලේ හා එරත්නේ  අනෙක් රක්ෂිත වනාන්තර කිහිපයකි. [4] වසර පුරා වර්ෂාපතනය හා නොවෙනස් උෂ්ණත්වය ජෛව විවිධත්වයෙන් ඉතා පොහොසත් වීමට උපකාරීවේ. මෙම වනාන්තර ගංගා සඳහා වැදගත් ජල පෝෂක ප්රදේශයක් ලෙස ක්රියා කරයි.
භූ විද්යාත්මක ඉතිහාසය
ශ්රී ලංකාව නොගැඹුරු පෝක් සමුද්ර සන්ධිය මගින් ආසියානු මහාද්වීපයෙන් වෙන් වූ මහද්වීපික දිවයිනකි. Cretaceous යුගය තෙක් වරක් ශ්රී ලංකාව Gondwanaland කොටසක් විය. පසුව එය ඉන්දීය භූ තැටියේ කොටසක් ලෙස  වෙන්ව උතුරු දෙසට පා වී ගියේය.වසර මිලියන 55 කට පසුව ඉන්දීය භූ තැටිය ආසියානු මහාභුමීය සමග ඝට්ටනය වුණි.එම නිසා බොහෝ  Gondwana වර්ගීකරණ වර්තමානයේ  ශ්‍රී ලංකාවේ දැකිය හැකිය.මයෝසීන යුගයේ අගබාගය වන විට පළමුව ශ්රී ලංකා  ඉන්දියානු උප මහාද්වීපයෙන් වෙන් බවට පත් විය.දේශගුණික වෙනස්කම් නිසා  නිරිත දිග ශ්රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව බටහිර ඝාට්ස් අතර  සමීපතම අනෙකුත් තෙත් වනාන්තර තුළ  වියළි කලාපයක් ඉස්මතු විය. කෙසේ නමුත් ප්‍රධානභූමියෙන් මුල් වෙන්වීමේ සිටම දිවයින   ඉඩම් පාලම් මගින් නැවත නැවතත්, එරටට සමග සම්බන්ධ කර ඇති නමුත්, ශ්රී ලංකාවේ තෙත් වනාන්තර හා එහි තෙත් වනාන්තර-අනුවර්තනය biota පාරිසරිකව හුදෙකලා ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.
ශාක
මෙම කලාපයේ වෘක්ෂලතාදියට මූලික වශයෙන්ම දේශගුණය සහ භූ ලක්ෂණද ද්විතීයිකව භෞම කොන්දේසි දායක වේ.මල් ප්‍රජාවන් දෙකක් ශ්රී ලංකා පහතරට වැසි වනාන්තර තුළ ආධිපත්යය පතුරුවා ඇත. මේවා Dipterocarpus  (සිංහල 'හොර ") ප්රජාව සහ  නා-දර්ශය ප්‍රජාව (සිංහල" නා-Doona ")වේ.මෙම Dipterocarpus ප්රජාව Dipterocarpus zeylanicus, Dipterocarpus hispidus, Vitex altissima, Chaetocarpus castanocarpus, Dillenia retusa, Dillenia triquetra, Myristica dactyloides, සහ Semecarpus gardneri සමන්විත වේ. මෙම නා-දර්ශය ප්රජාව, Anisophyllea cinnamamide, Cullenia rosayroana,  නා ගස (ශ්රී ලංකා ජාතික ගස) Mesua  nagassarium, Myristica dactyloides, Palaquium petiolare, දර්ශය affinis, දර්ශය congestiflora, දර්ශය disticha, දර්ශය megistophylla, දර්ශය trapezi folia, දර්ශය වෝර්තින්ටන්, Syzygium rubicundum, යනාදියෙන්ද Chaetocarpus castanocarpus, Garcinia hermonii, Syzygium neesianum, සහ Xylopia championi හි උප වියන් වලින්ද සමන්විතවේ. මෙම පරිසර කලාපයට අයත් අසේවිත වනාන්තර ස්ථර හතරකින් යුක්තය. මීටර  30-40 (98-131 අඩි) දී ප්රධාන වියන්, මීටර  15-30 (49-98 අඩි) දී උප වියන්, මීටර් 5-15 (16-49 අඩි ඇති ) යටි, සහ විරල පඳුරු ස්ථරය. ම තු වන ස්ථර යේ ශාක ප්රධාන වියනත් මීටර් 45 (අඩි 148) දක්වා පැතිර යයි.
වෙරළ තීරයේ සමීප පිහිටා වගුරැ වනාන්තර පරිසර කලාපයට තුළ එකිනෙකට වෙනස් පුරුද්දක් ප්රදේශවේ. Avicennia-Rhizophora-Sonneratia කඩොලාන වෙරළ තීරයේ වාටිය ආධිපත්යය පතුරුවා ඇත.
ජෛවවිවිධත්වය
සියලුම ලංකාවට ආවේණික ශාක හා සත්ව නිරිත දිග වැසි වනාන්තර පමණක්  සීමා වී  ඇත. උණුසුම් තෙත් දේශගුණිය හා දිගු භෞතික හුදෙකලාව, සම්මත තෙත් වනාන්තර විශේෂ ඒකදේශිකතාවකය  විශේෂඥ ඉහල තලයකට උසස් කර ඇත. ශ්රී ලංකාවට ආවේණික ශාක විශේෂ 306 අතුරින් සියයයට 60 කට වැඩි ශාක  මෙම පරිසර කලාපයට සීමා වේ. තවත් විශේෂ 61ක් කඳුකර වැසි වනාන්තර සහ වියළි වනාන්තරවල පැතිර පවතී. ආසියානු වැසි වනාන්තර තුල ප්රමුඛ ශාක පවුල වන Dipterocarpaceae මෙහි විශේෂ එකදේශියතාවයක්  පෙන්වයි. Dipterocarpaceae පවුලට  අයත් ශාක විශේෂ 58 කින් ආවේණික විශේෂ දෙකක් පමණක් මෙම වැසි වනාන්තර ද සොයා ගත හැක. Anoectochilus setaceus හෝ Wanaraja ( "වනාන්තර රජු" සඳහා සිංහල) ආවේණික උඩවැඩියා මෙම පරිසර කලාපයේ පමණක් සුරක්ෂිත වනාන්තර දක්නට ලැබේ. ශාක විශේෂ කිහිපයක් ඉතා දේශීයකරණය බෙදාහැරීමේ පෙන්වයි. පහත් බිම් හා උප කඳුකර වනාන්තර, ශ්රී ලංකාව තුළ හා දකුණු ආසියාව පුරාම ශාකමය අතින් අතිශයින් සාරවත්බවක් පෙන්වයි
ක්ෂිරපායින්
විශාල සතුන් සංඛය්යාවක් සඳහා ශ්රී ලංකා භූමි ප්රදේශය ප්‍රමාණවත්  නොමැත. rhinoceroses, hippopotamuses, සිංහ ආදී සතුන්ගේ පාරම්පරික ආකාරයේ පොසිල වාර්තා රැසක් සොයා ගෙන ඇත. සුළු විශේෂ  සංඛ්යාව නොතකා, මෙම පරිසර කලාපය  අතිශය ආවේනික ශාක විශේෂ, ලඳු කැලෑ ඇතුළු ආසන්න ආවේනික ක්ෂීරපායීන්, සඳහා නිවහනක් වී ඇත. ලංකාවට ආවේණික ලඳු කැළෑ වර්ග දෙක ආසියානු ගොඩබිම ලඳු කැළෑ සහ වනාන්තර ලඳු කැළෑ වශයෙන් පිළිවෙලින් ගොදුරු වන හා වඳ වී යන ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත.ශ්රී ලංකා දිවියා දිවයිනේ විශාලතම මාංශ භක්ෂක සත්වයා වන අතර හඳුනාගත් තර්ජනයට ලක්වූ සත්වයකි. ආසියානු අලි ඇතුන් මෙම වැසි වනාන්තර තුළ සුළු වශයෙන් ජීවත් වන සහ තර්ජනයට ලක් වූ ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත. ඔවුන් විශාල වශයෙන් ජීවත් වන වියළි කලාපීය වනාන්තර, මෙන් නොව මෙම පරිසර පද්ධතියන්ගේ  අලිගහනය වාස භූමි අහිමි සහ ඛණ්ඩනයන්ට  මුහුණ දෙනු ලබයි. ඉන්දීය හාවා, ධීවර බළලා සහ කොළ-දිවියා, මෙම පරිසර කලාපයේ වාසය කළ අනෙකුත් ක්ෂීරපායී කිහිපයකි.
නුදුරු-ආවේණික හා අතිශය ආවේනික ක්ෂීරපායි විශේෂ පහත ලැයිස්තු ගත කර ඇති ප්රදේශවල ජීවත් වෙති. දැඩි ආවේණික විශේෂ තරු ලකුණ යොදා ලකුණු කර ඇත.
පක්ෂීන්
.මෙම පරිසර කලාපයට සම්පූර්ණයෙන්ම ශ්රී ලංකාවටවට ආවේණික පක්ෂින්  අඩංගු වේ. පක්ෂි විශේෂ දහසයක් ආසන්න ආවේණික ලෙසද  විශේෂ දෙකක් වන බට ඇටි කුකුළා සහ   ලංකා පිලච්චා  ස්වදේශීය විශේෂ ලෙසද  වර්ගීකරණය කර ඇත. ඇටි කුකුලා සහ ලංකා අරංගයා  තර්ජනයට  ලක් වූ පක්ෂින් ලෙස ලැයිස්තුගත කර ඇත. අළු දෙමලිච්චා, වත රතු මල් කොහා සහ පෙති ගෝමර වල් අවිව්චියා අනෙකුත්  තර්ජනයට ලක් වී  ඇති විශේෂ වේ.
උරගයින්, මාලුන් සහ උභයජීවින්.
ශ්රී ලංකාවේ උරග සත්ව කාණ්ඩයට ආවේණික විශේෂ 114 සමග විශේෂ 204 ඇතුළත් වේ. තවත් තක්සෝන 17ක් උපවිශේෂය මට්ටමින් ලංකාවට ආවේණික වෙයි. හැල කිඹුලා spineless forest lizard සහ මිරිදිය මත්ස්ය විශේෂ අටක් අන්තරාදායක ලෙස  ලැයිස්තුගත කර ඇත.ලොව පුරා උභය ජීවී විශේෂ වැඩිම ඝනත්වය (වර්ග කිලෝ මීටර් 1,000 (386 වර්ග සැත)  විශේෂ 3.9ක් ) ශ්‍රී ලංකාව සතුව ඇත. මෙහි Rhacophoridae පවුලට අයත් ගෙම්බන් විශේෂ 250 ක් ඇතුළත් වේ. මෙම බොහෝමයක් විශේෂ සීමාසහිත පරාසයක බෙදාහැරීම, බොහෝ විට වර්ග කිලෝමීටර 0.5 (0.19 වර්ග සැත)ක් පමණවේ. මෙම විශේෂ වාස භූමි අහිමි වීම සහ කැබැලි වීමට මුහුණ  දී ඇත.
තර්ජන හා සංරක්ෂණය
ශ්රී ලංකාවේ වැසි වනාන්තර බොහෝ වගාවන් සඳහා, පළමුව කෝපි සහ සින්කෝනා වගා  හා පසුව තේ හා රබර් සඳහා එළි පෙහෙළි කරන ලදී. ඉතිරි වනාන්තර තෙත් කලාපයේ සියයට 4.6 පමණක් ආවරණය කරයි. 1990-2005 අතර කාලය තුළ ශ්රී ලංකාව, ලෝකයේ ප්රාථමික වනාන්තර විනාශ අනුපාත වැඩිම වන රටක් බවත් අනාවරණය වේ. 2005 දී සිදු කළ සමීක්ෂණයකින් හෙළි ශ්රී ලංකාවේ ගෙම්බන් විශේෂ  17ක් පසුගිය දශකය තුල වඳ වී ඇති අතර  ඔවුන්ගේ වාසස්ථාන සුරක්ෂිත නොකරන්නේ  නම් තවත් ගෙම්බන්  විශේෂ  11ක්  වඳ වී යාමේ අවදානමකට ලක් මුහුණ දීමට සිදු වේ. මෙම ඉතිරි වනාන්තරද කැබලි කැඩී පවතී. ඒවා බොහෝ දුරට වර්ග කිලෝමීටර 10 (3.86 වර්ග සැත)ට අඩු ප්‍රදේශක පැතිරී ඇත. හොර දඩයම් සහ වන නිෂ්පාදන (දැව, දර, ඖෂධීය ශාක) උදුරා ගැනීමෙන් රක්ෂිත වනාන්තර සියල්ල පාහේ ප්රශ්නයකට මුහුණ දී  ඇත.
කෙසේ නමුත්, දැනට පවතින වනාන්තර සංරක්ෂණය කරන්නේ නම් මෙම පරිසර කලාපයට අයත් ශාක විශේෂ බොහොමයක් කුඩා වාසස්ථාන අවශ්යතා ඇති ලෙස, වැඩි දියුණු කළ හැක. මෙම පරිසර කලාපයට සමඟ එකට බැඳෙන  රක්ෂිත ප්රදේශ කිහිපයක් පවතී. වඩාත් කැපී පෙනෙන දෙක වන්නේ ලෝක උරුමයක් සිංහරාජ වන රක්ෂිතයේ හා සමනළ අඩවිය අභය භූමියයි. සුරක්ෂිත මුළු පරිසර කලාපය වර්ග කිලෝමීටර් 260(100.39 වර්ග සැත)ක්  පමණවේ.
මෙම පරිසර කලාපයට සමඟ පැටලෙන්නේ බව රක්ෂිත ප්රදේශ :.
රථවාහන පොලිසිය
thumb|2016 තුර්කියේ ප්‍රධාන ආරක්ෂක අධ්‍යක්ෂක මණ්ඩලයේ  ෆෝඩ් ටර්නියො(Ford Tourneo) පණිවිඩකාරක පොලිස් මෝටර් රථයක්. දකුණ|thumb|අලුත් දකුණු වේල්ස්(Wales) පොලිස් බලකායේ ටොයොටා කැම්‍රි(Toyota Camry) රථවාහන පොලිස් මෝටර් රථය. thumb|ඉන්දුනීසියා රථවාහන පොලිස් නිළධාරීන් රථවාහන පොලිසිය හෝ  වාහන ගමනාගමන නිලධාරීන්,බොහෝ විට ව්යවහාරයේ හදුන්වන රථවාහන පොලිස් නිලධාරීන් යනු රථවාහන යොමු හෝ මාර්ග නීති බලාත්මක කිරීම සඳහා බලතල ඇති පොලිස් ඒකකයේ සේවය කරන පොලිස් නිලධාරීන් ය.රථවාහන පොලිසියට ප්‍රධාන මාර්ග වල මුර සංචාරය කරන සහ අනෙකුත් මාර්ග තදබදය  පාලනය කරන පොලිස් නිලධාරීන් ඇතුළත් වේ.එය මෙසේ  සඳහන් කර ඇත: ...traffic police, who are regarded as peripheral to most police forces, participate in both authoritative intervention and symbolic justice. Perhaps alone of all the assignments, traffic police are full-service police. They are different from the rest, however, because their work is limited to a particular venue — namely, public thoroughfares — and to particular people — namely, those who operate motor vehicles. But in terms of work, traffic police are detectives as well as patrol officers. Mr Masuku 0342716100/ 0733568699. Bayley, Police for the Future (1996), p. 34. thumb|එක්සත් ජනපදයේ සාමාන්ය රථවාහන නීතිමය මෙවලම්
ඉතිහාසය
රථවාහන පොලිසිය සියවස් තුනකට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ යම් ආකාරයක පැවතී තිබේ:
ස්වයංක්‍රිය රථවාහන පොලිසිය
මෙම මාතෘකාව පිළිබඳ වැඩි විස්තර සඳහා Traffic Robots in Kinshasa බලන්න. කොංගෝ ජනරජයේ ස්වයංක්‍රිය රථවාහන පොලිසි පහක් ක්‍රියත්මක වේ . වරදකරුවන් අල්ලා පසුව දඩ ගැසීමට හෝ සිර  භාරයට ගැනීමට, භ්‍රමණය කිරීමට හැකි සංවෘත පරිපථ රූපවාහිනී කැමරා අඩංගු විශාල ඇලුමිනියම් හැඩ යොදා ගනි. මෙම පද්ධතිය එරට වහල මත ඇති සූර්ය කෝෂ වල බලය මගින් රොබෝ ආකාරයට  ක්‍රියත්මක වේ. රොබෝ අතේ ඇති රතු සහ කොළ විදුලි බුබුලු මගින් වාහන තදබදය පාලනය කරයි. මෙම රොබෝ යන්ත්‍රයට මිනිසුන් සමග කතා කල හැකි අතර ඔවුන්ට පාර මාරු වීමට උදවු කල හැක.
මෙම පද්ධතිය කාන්තා ඉංජිනේරු සංගමය විසින් නිර්මාණය කර  ඇත.තවත් රොබෝවරු පහක් Katanga පළාත වෙනුවෙන් මිලදී ගෙන ඇති අතර තවත් යෝජනා තිහක් motorway භාවිතය සඳහා යෝජනා වී ඇත.
රථ වාහන පොලිසිය ආදර්ශයක් ලෙස
1998 දී ස්ටීවන් චාන්ස් සහ ස්ටීවන් ඩේල් ලේඛන කටයුතු සමඟ කටයුතු කිරීම සඳහා ආදර්ශයක් ලෙස රථවාහන පොලිසිය යෝජනා කරන ලදී.
පූර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය
තත්වය (Quality) යනු භාවිතය සඳහා සුදුසු වීමයි (Fitness for use), නැතහොත් එසේ ඇති හැගීමයි. පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය යනු, සංවිධානයක සැම ක්ෂේත්‍රයක් ම සහ කාර්යයක් ම සම්බන්ධයෙන් අඛණ්ඩ වර්ධනය ළඟා කරගැනීම සඳහා කැපවූ සංවිධාන සංස්කෘතියක් (Organizational Culture) නිර්මාණය කර ගැනීමයි. වඩාත් පුළුල් ලෙස නිර්වචනය කළහොත්, නිෂ්පාදන වල, ක්‍රියා පටිපාටියන්හි, මානව සහ භෞතික සම්පත් වල තත්වය කළමනාකරණය කරගැනීම තුලින් බාහිර සහ අභ්‍යන්තර පාරිභෝගිකයින් තෘප්තිමත් කිරීම සඳහා ඇති ව්‍යුහගත ක්‍රමවේදයක් පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය තුලින් හඳුන්වා දෙයි.
තත්ත්ව පාලනය
ඉජිනේරැ විච්‍යාව හා නිෂ්පාදනයේදි තත්ත්ව පාලනය හා ගුණාත්මක ඉංජිනේරැ ශිල්පය මගින් පාරිභෝගිකයාගේ අවශ්‍යතාව සපුරාලීමට වගබලාගනී. මෙම ක්‍රමය ඉංජිනේරැ විද්‍යාව හා ව්‍යාපාරයන් සම්බන්ධ කර නිර්මාණය කර ඇත.
මුලධර්ම
යම් වරදක් සිදු වූ විට, එහි මුලය සොයාගන ඉක්මනින් ම නිවැරදි කිරීම පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණයේ දී ඉතා වැදගත් කාර්යයකි. මෙමගින් නැවතත් එවන් වරදක් සිදුවීම වලකාලයි. මේ අනුව පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය යටතේ සංවිධානයක සෑම අංශයකම අඛණ්ඩ වර්ධනයක් බලාපොරොත්තු වෙයි.
අඛණ්ඩ වර්ධනයක් කරගැනීම සඳහා සංවිධානයක සේවාමය ගුණාත්වයක් ඇතිකිරීම, නිමැවුම් චක්‍රය වර්ධනය කිරීම,නම්‍යශීලී භාවය වර්ධනය කිරීම, පිරිවැය අවම කිරීම ආදී අංශ කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමුකළ යුතුයි. මෙහිදී සේවකයන් සඳහා අධිකරීමය බලය ලබාදෙමින්, ඔවුන්ගේ අදහස් මෙම ක්‍රියාවලිය සඳහා සෘජුවම භාවිතා කල යුතුයි.
ඩේමින් ගේ මතය
පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය පිලිබඳ විවිධ දේශකයින් මත ඉදිරිපත් කර ඇති අතර එඩ්වඩ් ඩේමින් විසින් හඳුන්වාදෙනු ලැබූ කළමනාකරණ ක්‍රමවේදයන් ට අනුව, පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය ප්‍රධාන කරුණු 14 කට සාරාංශ කල හැක.
== පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය == පුර්ණ තත්ත්ව කළමනාකරණය - Total Quality Management (TQM) TQM යනු කාර්ය මණ්ඉලයේ සියළු ක්‍රියාකාරකම් සදහා ගුණවත්බව පිලිබද වැටහිමක් ලබාදෙන උපාය මාර්ගයකි. TQM නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියේ, අධ්‍යාපනික රාජ්‍ය හා සේවා ආයත වල භාවිතාවේ. NASA හි අභ්‍යවකාශය හා විද්‍යාත්මක වැඩමුළු වලදිත් මෙම ක්‍රමය භාවිතා වේ.
TQM ව්‍යාකරණ 3 කින් සමන්විත වේ.
Total (සම්පුර්ණ)	-	සම්පුර්ණ ආයතන, සපයුම් වර්ග භාණ්ඩක ජිව චක්‍රය (Life Cycle) Quality 		-	ගුණවත්බව Management		-	කළමණාකරණය (සැලසුම් කිරීම, සංවිධානය, පාලනය, මෙයෙවිම වැනි දෑ.)
ISO හි අර්ථ දැක්විම TQM යනු ගුණාත්ම බව කේන්ද්‍රකරගත්, සහභාගිවන කණ්ඩායම පදනම් වු දිගුකාලීන පාරිභෝගික තෘප්තිය (Customer Satisfaction) මගින් සමාජයට හා ආයතනයට වැඩි උදාකරණ ක්‍රමයකි.
මෙහි ප්‍රධාන අරමුණක් නම් සැම ක්‍රියාකාරකමකට විචලතාව අවම කිරිමයි. එමගින් දිගුකාලීන යහපැවැත්මක් ඇති වේ. (Royee D, thyer B, Pedsett D හා Logen T ) ජපානයේ TQM ක්‍රියාවලිය 4 කින් සමන්විත වේ. Kazen			- 	අඛණ්ඩ දියුණුව (ව්‍යාපෘති නැවත කිරිමට හැක)
Atorimoe Hishitu	-	විය යුතු දේ ඒ අයුරින්ම සිද්ධ වේවි (උදාහරණයක් ලෙස පැනක් මගින් ලිපි ලිවිය හැක)
Locrse			-	පාරිභෝජකයා නිශ්පාදිතය භාවිතා කරන අයුරැ බලා වැඩිදියුණු කිරීම
Miryokuteki Hinshistu-	නිෂ්පාදකයේ සංවේදි ගුණයක් තිබිය යුතුයි (උදාහරණ ලෙස පැන ලිපිය යුත්තේ ලියන්නාට අවශ්‍ය පරිදිය.)
TQM මගින් ආයතනයේ සියළු අංශයන්ගේ මෙම ගුණාත්මක තත්ත්වයක් පවත්වාගෙන යාමට උපදෙස් දෙයි මෙහිදි කරන ක්‍රියාව පලමු වරට නිවැරදිව කර දොස් ඇතිවිම හා නාස්තිය වලක්වා ගැනිම සිදුවේ.
තත්ත්ව සහතිකය
තත්ත්ව සහතික කිරිමට, නිර්මාණය, ප්‍රවර්ධනය, නිෂ්පාදනය, ස්ථාපනය, සේවය හා ලේඛණගත කිරිම යන සියළු ක්‍රයිවන් අයත්වේ. "උවමනාව සරිලිම (Fit for purpose) " හා පළමුවර නිවැදිව නිපදවිම" යන පුරැදු හදුන්වාදිම තත්ත්ව සහතකිය මගින් සිදුවිය. මේ සදහා ගුණාත්මක අමුද්‍රව්‍ය මිලට ගැනීම, එකලස් කිරීම භාණ්ඩ හා උපාංග සේවාවන් සම්බන්ධ වු නිෂ්පාදිත, කළමණාකරණය, නිෂ්පාදනය හා පරික්ෂාවන් සදහා වෙන වෙනම තත්ත්වයන් හා රෙගුලාසි නියම කර ඇත.
තත්ත්ව සහතිකයට යොදාගන්නා ජනප්‍රිය ක්‍රමයක් වන්නේ PDCA (Plan do check Act) සලසුම් කරන්න, යොදද්ද, පරික්ෂාකරන්න, ක්‍රියාකරන්න ක්‍රමය හෙවත් Shewort වක්‍රයයි.
අසමත්විම් පරික්ෂා කිරීම පාරිභෝජික ද්‍රව්‍ය සඣහා අසාර්ථ වේදැයි යන පරික්ඹාව, නිෂ්පාදන ක්‍රිටාවලියේ කල යුතුය. උෂ්ණත්වය, දෙදරිම හා ආර්ද්‍රතාවයේ වැඩිවිමෙන් භාණ්ඩයෙක් අසාර්ථ විය හැක. මෙම ක්‍රියාවලියේදි බලාපොරොත්තු නොවු දුර්වලතාවන් සොයා එමගින් නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය වැඩි දියුණු කල හැක. මෙවැනි සරල වෙනස්විම් මගින් නිධෂ්පාදනෙය් දියුණුවක් ලබාගත හැක. (අච්චුව නොඇලෙන තින්ත, අගුලට වොෂර් දහ පුහුනුවිම් ලබාදිම (ඇණ ඇති නොවේ)
බොහෝ ආයතන සංඛ්‍යනය පාලවයෙන් ආයතන "Six Sigma" තත්ත්වයට ගෙනවිම තැත් කරයි. එනම් ප්‍රමිත ව්‍යාප්තිය (Normal Distribution) Six Sigma හි සම්මත අපගමනය(Standard Devicition)සාන කිරිමයි. මෙලෙස පාලනය කල හැකි සම්භාවිතාවය මිලියන 4 ක් පමණ ‍වේ. මෙහිදි බොහා් අණවුම් නිවැරදි ලේඛනගත කිරිම ආදි ලිපිකාරකාර්තව්‍යයන් වැදගත් වේ. සාම්ප්‍රදායික අහඹුලෙස කතාරාගෙනව පරික්ෂාවෙන් ස්‍යාත දත්ත සකසයි. මෙලෙස දිගින් දිගට හදිසියේ තොරා ගන්නා භණ්ඩ කණ්ඩායක් පරික්ෂා කර අපගමනය (Voriance) නිර්ණය කරයි.
අර්ථ දැක්වීම් කිහිපයක්
TQM - සම්පූර්ණ තත්ත්ව කළමණාකරණය
1.සම්පූර්ණ 	-	සම්පූර්ණ ආයතනයම අඩංගු වේ. භාණ්ඩයක ජීවන වක්‍රය (Product life Cycle ) සම්පූර්ණයෙන්ම ආවරණය වේ.
2.තත්ත්වය	-	වචනයේ අර්ථයෙන් ම ගුණාත්මක බව හා තත්ත්වය පිළිබඳ සැලකේ.
3.කළමණාකරණය -	සැලසුම් කිරීම, සංවිධානය කිරීම, පාලනය කිරීම, නායකත්වය සැපයීම, සේවක මඩුල්ල සහ සියලු අංශ කළමණාකරණය කිරීම.
සම්මතකරණය සඳහා වූ ජාත්‍යන්තර සංවිධානය - International Organization for standardization (ISO)
''සම්පූර්ණ තත්ත්ව කළමණාකරණය යනු තත්ත්වය හෝ ගුණත්මක බව සුරැකීම කේන්ද්‍ර කොටගත්, දීර්ඝ කාලීන දියුණුවක් ඉලක්ක කර ගනිමින්, පාරිභෝගික තෘප්තිය මෙන්ම සියලු ආයතනික පාර්ශවකරුවන්ට වාසි අත්වන අයුරින් ආයතනයේ සියලුම අංශ පෙළගස්වන කළමණාකරණ ප්‍රවිශ්ටයයි.”
මුලික අරමුණ වනුයේ එකිනෙකට වෙනස් ක්‍රියාවලින්හි දී සිදුවන වෙනස්කම් අවම කරගෙන ඉතා ඉහළ ලෙස යොදවන වෙහෙසට අනුරූප ඒකාකාර ප්‍රතිඵල ලබා ගැනීමයි. (Royse, D, Thyer, B, Padgett. D, & Logan T. 2006)
ජපානයේ TQM  සංකල්පය මෙලෙස පියවර හතරකින් විස්තර කරයි.
1.	Kaizen			-	මුලිකවම මෙහිදී සාකච්ඡා වනුයේ ක්‍රියාවලි වැඩි දියුණු කිරීම අඛණ්ඩව සිදු කිරීමයි.
2.	Atarimae Hinshitsu	-	යම් දෙයක් සිදුවිය යුතු පරිදි ක්‍රියා කළ යුතුයි යන අදහස මෙහිදී විස්තර කෙරේ. (උදා: පෑනෙන් ලිවිය යුතුයි)
3.	Kansei 	-	යම්කිසි භාණ්ඩයක් භාවිතා කරන ක්‍රමය අනුව, එම භාණ්ඩ වැඩිදියුණු කිරීමට මඟ සැලසීම පිළිබඳ අධ්‍යයනය කිරීම.
4.	Miryokuteki Hinshitsu	-	යම් දෙයකට හෝ වස්තුවකට හෝ භාණ්ඩයකට කලාත්මක බවක් තිබිය යුතුයි යන්න මින් අදහස්  කෙරේ. (උදා: පෑනක් එය භාවිත කරන්නාට සිත්ගන්නා සුළු විය යුතුය)‍
මෙම සම්පූර්ණ තත්ත්ව කළමණාකරණ ක්‍රමවේදය භාවිතා කිරීමෙන් ආයතන තම නාස්තිය/අපතේ යාම්/දෝෂ/ප්‍රතික්ෂේප වන භාණ්ඩ ප්‍රමාණය  ආදිය අවම කර ගනිමින් අවශ්‍ය ගුණාත්මක  බව /නිරවද්‍යාතාව පළමු උත්සාහයෙන්ම ලබා ගැනීමට වෙර දරයි.
තවද බලන්න
කළමනාකරණය
ව්‍යාපෘති කළමනාකරණය
බාහිර සබැඳි
TQM
මුලාශ්‍ර
Prof. J S Chandan (2004), Management Theory and Practice, Vikas Publishing House Pvt Ltd, ISBN 0-7069-9030-7
S C Sharma (1999), Management of Systems, Khanna Publishers, ISBN 8174090932
නව පුවත්පත් කලාවේ ඉතිහාසය
වොල්ෆේ අන්විටින්ග්ලි විසින් ප්‍රථම වරට නව පුවත්පත් කලාවේ ශෛලියට අනුව හොට් රොඩ් කල්චර් (hot rod culture) නම් ඔහුගේ ප්‍රථම ලිපිය තම අදහස් සමඟ ඔහුගේ කතුවරයා වෙත ඉදිරිපත් කළේය. කතුවරයා විසින් එය මුද්‍රණය කොට ප්‍රචාරයට කටයුතු කළේය. ඔහුගේ එම ලිපියේ මුල්පිටපතේ පාඨය වූයේ , "There Goes That Kandy - Kolored Tangerine - Flake Streamline Baby Around The Bend"ය. පසුව එම පාඨය "The Kandy - Kolored Tangerine - Flake Streamline Baby" ලෙස පරිවර්තනය වූ අතර 1965 දී වොල්ෆේගේ නිකුත් වූ ප්‍රථම පාඨක ග්‍රන්ථයෙහි  පාඨය වූයේද එයයි. නොර්මන් මේලර්, ජොඈන් ඩිජියන්, ඩැරල් බොබ් හුස්ටන්, ටෘමන් කැපොට්, ජෝර්ජ් පිල්ම්ප්ටන්, ටෙරී සවුතන් සහ ගේ ටැල්සේ යන මාධ්‍යවේදීන් විසින් නව ක්‍රම වේදය හඳුනාගනු ලැබීය. නව පත්‍ර කලාවේ සහ ගොන්සෝ (gonzo) පත්‍ර කලාවේ ප්‍රධාන වෘත්තිකයා ලෙස පෙනී සිටි හන්ටර් එස්. තොම්සන්, ඔහුගේම ක්‍රමවේදයක් අනුගමනය කළේය. ඔහුගේ ප්‍රථම ග්‍රන්ථය වූයේ හෙල්ස් එන්ජල්ස් : ද ස්රේන්ජ් ඇන්ඩ් ටෙරිබල් සහ සාගා ඔෆ් ද අවුට්ලෝ මෝටර්සයිකල් ගැන්ග්ස්. එය ලෝක සම්මත නිබන්ධන වාර්තාකරණයේ පිවිසුම බවට පත් විය. ෆ්‍රෑන්ක් සිනැට්‍රා විසින් 1966 දී ශ්‍රීමතුන් වෙනුවෙන් රචිත ෆ්‍රෑන්ක් සිනැට්‍රා හැස් අ කෝල්ඩ් (Frank Sinatra Has a Cold), ලිපිය නව පත්‍රකලාවේ බලවත් විපර්යාසයක් කල ලිපි අතර ප්‍රමුඛ වේ.
බාජිරාඕ මස්තානි (ධ්වනිපථය)
බාජිරාඕ මස්තානි යනු ශ්‍රේයාස් පුරාණික් සහ දේව්රත්ගේ සහාය ඇතිව සංජේ ලීලා භන්සාලි විසින් එම නමම ඇති 2015 හින්දි චිත්‍රපටය සඳහා නිමවන ලද ධ්වනිපථ ඇල්බමයයි. මෙහි චිත්‍රපටයේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරන්නේ රන්වීර් සිං, දීපිකා පඩුකෝන් සහ ප්‍රියංකා චොප්රා විසිනි. මුලින් හින්දි බසින් පටිගත කෙරුණු මෙහි ඇල්බමය ගීත නවයකින් මනව්විත අතර, එයි ‍2015 නොවැම්බර් 24 දින ඊ‍රෝස් මියුසික් වෙතින් මුදාහරින ලදී. චිත්‍රපටයේ මුල් ස්කෝරය රචනා කරන ලද්දේ සංචිත් බල්හාරා විසිනි.
චිත්‍රපටයේ සංගීථය අවස්ථානුගත අතර ආඛ්‍යාන විලාසයෙන් යුතු ය. මෙම ගීත වසර දොළහක් පුරා චිත්‍රපට තිර පිටපත ගොඩනගන අතරතුර, ගීත පිළිබඳ අදහස් ද ගොඩනැගී ඇත. සිය චිත්‍රපට ධ්වනිපථය නිමැවීම සඳහා භන්සාලි පෙළඹුණේ මූඝල්-ඉ-අසාම් චිතප්‍රටයේ සංගීතයෙනි. මෙහි ගීත මගින් මරාඨි ජන, සුෆි, ලාවණි, කව්වාලි සහ වෙනස් රාග සම්මිශ්‍රිත ඉන්දියානු සම්භාව්‍ය ශෛලීන්ගේ ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි.
මුදාහැරීමෙන් පසුව, සංගීත විචාරකයන් බලාපොරොත්තු තබා සිටියේ මෙහි ස්වරයන් එහි දෘශ්‍ය අංග සමග ගැළපෙනු ඇති බවයි. විචාරකන් සඳහන් කළේ ඇල්බමය අර්ධ-සම්භාව්‍ය බවත්, සංගතය, තනු සහ රිද්මය හුවා දැක්වෙන බව ය. පසුබිම් ස්කෝරය ඝෝෂාකාරී සහ විසිතුරු වුවත්, එහි අධිභාවිතය සහ ප්‍රබල බව විවේචනයට ලක් විය.
සිය සංගීත අධ්‍යක්ෂණය සඳහා සංජේ ලීලා භන්සාලි හොඳම සංගීත අධ්‍යක්ෂක සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය වෙනුවෙන් නිර්දේශ විය. කෙසේනමුත්, "දීවානි මස්තානි" ගීතය වෙනුවෙන් ශ්‍රේයා ඝෝෂාල් හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය හිමි කරගන්නට සමත් වූවා ය. ජස්ටින් ජෝසේ සහ බිස්වදීප් චැටර්ජී යන ශිල්පීන් දෙදෙන හොඳම ශ්‍රව්‍යරේඛනය සඳහා ජාතික චිත්‍රපට සම්මාන හිමි කරගත්හ. එහි දී පළමුව සඳහන් ශිල්පියා විසින් අවසන් ප්‍රති-පටිගතකරණය සඳහාත්, දෙවනුව සඳහන් ශිල්පියා ශබ්ද සැලසුම සඳහාත් සම්මාන ලදහ. 2016 ආසියානු චිත්‍රපට සම්මාන උළෙලේ හොඳම මුල් සංගීතය ප්‍රවර්ගයෙන් චිත්‍රපට ස්කෝරය නිර්දේශ විය.
සංවර්ධනය
ගීත සංජේ ලීලා භන්සාලි සඳහා පෙළඹවීමක් ලදුවේ මූඝල්-ඉ-අසාම් (1960) චිත්‍රපටයෙනි. "අල්බේලා සජන්" පථය සඳහා භන්සාලි මෙහි මුල් ගීතය භූපාලි රාගයෙන් ගැයූ කිෂෝරි අමොන්කාර් සුසර කොට ඇත. මෙහි නව සංයෝජනය නිමැවුණේ අහිර් භෛරව් නම් වෙනත් රාගයක් සමග මුසු කිරීමෙනි. භන්සාලි සඳහන් කළේ මරාඨි ජන සහ සම්භාව්‍ය සංගීතය හැරුණු විට බාජිරාඕ මස්තානි ධ්වනිපථය සඳහා තමන් ආභාසය ලැබූවේ හෘදයිනාත් මංගේෂ්කාර්ගේ මරාඨි ඇල්බමයක් වූ ශිව් කල්‍යාණ් රාජා තුළින් බවයි. "මෝහේ රන්ග් දෝ ලාල්" පථය නිමවන ලද්දේ සිය ගුවන් ගමන අවලංගු වීමෙන් පසු භන්සාලි ගුවන් තොටුපළේ නැවතී සිටින අතරතුර ය. "දීවානි මස්තානි"හි ආරම්භක සංයෝජනය වසර දොළහක් පමණ අතීතයට දිවෙන අතර, එහි සංකල්පය පහළ වූයේ භන්සාලි ස්නානය කරමින් සිටින අතරතුර ය. ඔහු මෙසේ පැවසී ය: "මට බාජිරාඕ මස්තානි චිත්‍රපටයක් ලෙස නිර්මාණය කිරීමට සිතුණු ප්‍රථම අවස්ථාව එයයි." එම ගීතය ආරම්භ වන්නේ "නභතූන් ආලි අප්සරා, අෂි සුන්දරා, සාස් සාස්වුනා" නම් මරාඨි පද සමගයි. එහි අර්ථය "සුරඟනක් අහසින් බැස්සා ය, ඉතා සුන්දර සහ අලංකාර වස්ත්‍රයෙන් සැරසී" යන්නයි. පද රචක ප්‍රශාන්ත් ඉන්ගෝලේ "ගජානනා" ගීතය රචනා කිරීම පිළිබඳ මෙසේ සඳහන් කළේ ය: "ගණපතිඳුන් වෙනුවෙන් ආර්තියක් රචනා කිරීමට මට භාර වූවා. මට අවශ්‍ය වූයේ මින් පෙර සිදුනොකළ දෙයක් සිදු කිරීමටයි. ඒ නිසා ආපසු ගෙදර ගිය මා මගේ මවගෙන් ගනේෂ්ජී සඳහා කියන විවිධාකාර නම් අසා සටහන් කරගත්තා."
ජස්ටින් ජෝසේ කේ. ධ්වනිපථයේ සහ මුල් ස්වරමාලාවේ ශ්‍රව්‍ය මිශ්‍රකරණයට ප්‍රධාන වශයෙන්ම දායක විය. ඔහුට අනුව, මෙහි ඇතැම් දර්ශන සඳහා චරිත සහ හැඟීම් පිළිබඳ බෙහෙවින් සොයාබැලීමට සිදුව ඇත. ඔහුගේ කණ්ඩායම මාස එකහමාරක් මුළු‍ල්ලේ පැය 600ක පමණ කාලයක් ශ්‍රව්‍ය මිශ්‍රකරණයේ නියැළී ඇත. ඔවුනට චිත්‍රපටයේ චරිත සහ යුගය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කිරීමට සිදුවිය.
ගීත
බොලිවුඩ් හංගමාහි සංගීත විචාරක ජෝගින්දර් තුතේජා මෙම ඇල්බමයට තරු 3.5ක් (5න්) ලබා දෙමින් මෙසේ පැවසී ය: "බාජිරාඕ මස්තානි අපේක්ෂිත සීමාවේ ඇත. පථ 10ක් තරම් විශාල සංඛ්‍යාවක් සහිත බරැති ඇල්බමයක් වන මෙය ඉහළ සම්භාව්‍ය පදනමකින් යුතු අතර, ජනප්‍රිය වීමේ විභවයක් ඇති ගීත කිහිපයක් ද වේ. අවම වශයෙන් ගීතවලින් අර්ධයක් අවස්ථානුකූල වුව ද, සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ විශේෂඥතාවත් සමගින් විස්මිත දෘශ්‍යයන් සමග ගෙතී ඇත. එය තිරයෙහි හොඳ පරිකල්පනයක් මවනු ඇතැයි සිතිය හැක." ඉන්ඩියා‍-වෙස්ට් වෙනුවෙන් විචාරක ආර්. එම්. විජයකාර් සිය විචාරයෙහි මෙම ධ්වනිපථයට ලකුණු 5න් 4.5ක් ලබාදෙමින් විස්තර කොට ඇත්තේ ඇල්බමය "සුවඳ රෝස කුසුමක්" බවයි. ඔහු මෙසේ සඳහන් කළේ ය: "මහාරාෂ්ට්‍රීය පසුබිම, ස්වරමාලා හා සම්ප්‍රදායික මරාඨි පද්‍යයන් සහ උද්ධෘත "බාජිරාඕ මස්තානි"හි රසවත් ස්වරමාලාවේ ප්‍රමුඛ ය. "හම් දිල් දේ චුකේ සනම් (1999) චිත්‍රපටයෙන් පසු සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ හොඳම ස්වරමාලාවකි." Rediff.com හි එලීනා කපූර් ඇල්බමයට ලකුණු 5න් 3ක් ලබාදෙමින් හැඳින්වූයේ එය "රෝලර් කෝස්ටර් සවාරියක්" බවයි. ඇය සඳහන් කළේ "බාජිරාඕ මස්තානිහි සංගීතය රෝලර් කෝස්ටර් සවාරියක් වැනි ය. මෙහි භන්සාලිගේ තනුවල කිසිදු දොසක් දක්නට නොලැබුණ ද, ධ්වනිපථයේ ගීත 10 තුළ ඉහළ පහළ යාම් කිහිපයක් දැකගත හැකි බවයි. බාජිරාඕ මස්තානිහි ධ්වනිපථයේ කව්වාලි සහ ප්‍රේමය බහුලව දක්නට ලැබේ."
ද ඉන්ඩියන් එක්ස්ප්‍රස් පුවත්පතේ සුවාංශු ඛුරානා ඇල්බමයට 5න් 3.5ක් ලබාදෙමින් සඳහන් කොට ඇත්තේ, "බොහෝ කොටස්වල බාජිරාඕ මස්තානි නැවුම් බවින් යුක්ත ය. එය බාජිරාඕගේ යුගයේ පරෙස්සමින් ප්‍රතිෂ්ඨාපිත සංගීතයක් වැනි ය. ඇතැම් පථ අනෙක්වා පරයා යයි. භන්සාලිගේ වෙනස් හඬ සහ අවහිරය සහ විපුලත්නය අතර සමබරතාවින් යුතු මෙය මිලදී ගන්න." ද ටයිම්ස් ඔෆ් ඉන්ඩියාහි කස්මින් ෆර්නැන්ඩස් ඇල්බමයට තරු 5න් 3.5ක් ලබාදෙමින් සිද්ධාර්ත්-ගරීමාගේ පද රචනය, අරිජිත් සිං, විශාල් දඩ්ලානි සහ ශ්‍රේයා ඝෝෂාල්ගේ ගායනය අගය කොට ඇත. දේවේශ් ෂර්මා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සඳහා වූ සිය විචාරයෙහි මෙම ඇල්බමයට තරු 5න් 3ක් ලබාදෙමින් සඳහන් කොට ඇත්තේ, "බාජිරාඕ මස්තානිහි ධ්වනිපථය කොකු-පිරවූ මසාලා ගීතවලට පුරුදු වූ සාමාන්‍ය ශ්‍රාවකයා සඳහා නොවේ. නතු කරගත් රසින් යුත් එය ඔබ ඔබේ අවරෝධනයන් පහත ලන්නේ නම් එහි විශිෂ්ටතාව පෙන්වනු ඇත. පිරිසිදු ස්වර සුසංයෝගය මාධූර්යය සහ රිද්මය අතර දෝලනය වේ." කොයිමොයිහි සූරාභි රෙඩ්කාර් ඇල්බමයට ලකුණු 5න් 3ක් ලබාදුන්නේ ය. ඔහු සාරාංශ කර දැක්වූයේ, "බාජිරාඕ මස්තානි ධ්වනිපථය මිශ්‍රිත බෑගයකි. සම්භාව්‍ය ගී අනෙක්වා පරයා බබළයි. මෙම ඇල්බමය දෘශ්‍යමය සත්කාරයක් ද වනු ඇතැයි අපේක්ෂිත ය."
අලෙවිකරණය
ධ්වනිපථ ඇල්බමයේ පළමු කේවලය වූ "ගජානනා" ගීතය මුදාහැරුණේ පූනේහි බාලේවාදි ක්‍රීඩාංගණයේ ශ්‍රී ශිව් ඡත්‍රපති ක්‍රීඩා සංකීර්ණයේ දී ය. එයට චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂ සංජේ ලීලා භන්සාලි, රන්වීර් සිං සහ දීපිකා පඩුකෝන් සම්බන්ධ විය. චිත්‍රපටයේ දෙවන කේවල ගීතය වූ "දීවානි මස්තානි" මුදාහැරුණේ දිල්ලියේ උත්සවයක දී ය. තෙවන තනි ගීතය වූ "පිංගා" 2015 නොවැම්බර් 14 දින නිකුත් කිරීමට නියමිතව තිබුණ ද, එය අවලංගු කෙරුණේ 2015 නොවැම්බර් පැරිස් ප්‍රහාර හේතුවෙනි. එය නිල වශයෙන් නිකුත් කෙරුණේ 2015 නොවැම්බර් 15 දින ය.
"මල්හාරි" නම් ගීථය 2015 නොවැම්බර් 29 දින භෝපාල්හි උත්සවයක දී දියත් කෙරිණි. "අල්බේලා සජන්" සහ "ආයත්" යන ගීත ද "මල්හාරි" සමග එම අවස්ථාවේ මුදාහැරිණේ ධ්වනිපථය මුදාහැරීමෙන් පසුව ය.