cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
කළුතර බෝධිය
පහළ මළුවේ බෝධිය
විශේෂ කරුණු :- ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මැතිඳුන්ගේ  අයිතියෙන් යුත් “ස්වර්ණපාලි” නම් බස් සේවයක් මෙකල ආරම්භ විය. මෙම බස් රථ කළුතර පසු කර යන සෑම අවස්ථාවකම පඬුරක් දමා යා යුතු යැයි ඔහු විසින් නීතියක් පැනවීය. ඔහුගේ සේවයෙන් ඉවත්වූ රියදුරෙක් වෙනත් අයෙකුගේ බස් රථයක සේවය කර ඇති අතර දිනක් මෙම පඬුරු දැමීම දැඩි විචේචනය කරමින් ඔහු කළුතර බෝධිය පසු කර ගොස් ඇති අතර නුදුරේදීම අනතුරට පත්ව ඇත. මේ සිද්ධිය ප්‍රසිද්ධවත්ම බෝධිය පිළිබදව දැඩි විශ්වාසයක් හා භක්තියක් ඇතිකරගත් බැතිමතුන් බෝධිය පසුකර යන සෑම අවස්ථාවකදීම පඬුරක් දැමීමට පුරුදු විය. වර්තමානයේද ආගමික හේදයකින් තොරව බෝධිය පසුකර යන අය පඬුරු දමා යනු දැකිය හැකියි. අද පූජනීය ස්ථානයක් සේ ලංකාවේ පඬුරු තුලින් වැඩිම ආදායම් ලබන එකම පූජනීය ස්ථානය වන්නේ ද කළුතර බෝධියයි.
අර්ථය
දාර්ශනික භාවිතයේදී
මෙම වරද දාර්ශනික විටින්ග්ස්ටෛන් විසින් යන්ත්‍රය නිකන් තිබීම ලෙස හඳුන්වයි.
කළුතර බෝධිය
පහළ මළුවේ උතුරු පස බුදු මැදුර
ක්‍රි.ව. 1939 වන විට “සවුත්ලන්ඩ්” නමින් ප්‍රසිද්ධියට පත්වූ සිරිල් ද සොයිසා මහතාගේ බස් රථ සේවයෙන් ලද ආදායමත්, බැතිමතුන්ගෙන් ලද ආධාරත් එකතුකර මෙම බුදු මැදුර සාදන ලද බව කියවේ. පහළ බෝධියට උතුරු පසින් මෙම බුදු මැදුර පිහිටා ඇත.කළු ඟඟට යාව බැම්මක් බැඳ එහි පස් පුරවා සාමාන්‍ය මේසන් බාස් වරු ලවා මෙහි නිම කිරීම් කලද, මේ තාක් කිසිම උපද්‍රවයකට ලක්ව නොතිබීම විශේෂත්වයකි. ශාන්ත ඉරියව්වකින් වැඩ හිඳිනා සැරියුත් මුගලන් අගසව් දෙනමගේ පිළිමයන් මෙම බුදු මැදුර තුළ නෙලා ඇත.සිදුහත් උපත, කිරිපිඬු පූජාව, ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේ ලංකාවට වැඩම කිරීම වැනි ඓතිහාසික කතාවන් හා නෙළුම් මල් රටාවන් මනාව තෙලි තුඩින් සිත්තම් කිරීම තුළින් බෞද්ධ විහාරයක අංග ලක්ෂණයන් මෙම බුදුමැදුර තුල විදහා පා ඇත.
පහළ මළුවේ චෛත්‍යය
පහළ මළුවේ බෝධීන් වහන්සේට දකුණු පසට වන්නට පිහිටා ඇති මෙය ප්‍රමාණයෙන් කුඩාය. වර්ෂ 1939 දී පමණ මෙහි ආරම්භය සිදුවූ බව සඳහන් වේ. මෙම චෛත්‍යයත්,ගංගාව අසල බුදු මැදුරත්  ඵකම කාලයක ඇරඹුනු බව දැක්වේ. මෙම චෛත්‍යය වන්දනා කිරීමට සතර අතට විහිදුනු කුඩා බුදු කුටි 4ක් හා මල් ආසන 4ක් නිමවා ඇත. ක්‍රි.ව. 1942 වසරේ වැඩ අවසන් වූ පසු ඵම වසරේම මැයි මස වෙසක් පුර පසලොස්වක පොහෝ දින ඊට කොත් පලඳවා ති‍බේ.
අර්ථය
දාර්ශනික භාවිතයේදී
=== මේ පිළිබඳ විග්‍රහයක් සඳහා බලන්න - පෙනීම හා තථ්‍යතාව Appearance and Reality ===
කළුතර බෝධිය
පහළ මළුවේ චෛත්‍යය
විශේෂ කරුණු :- මෙම චෛත්‍යයට කොත් පැලඳවීම සියළු ආගමික වතාවත් මැද මහත් උත්සවාකාරයෙන් සිදුවූ බව කියවේ.මේ  මඟුල් බෙර ශබ්ද පූජාව පවත්වන විට ඉන් නිකුත්වූ ශබ්දයන් නිසා උඩ මළුවේ සිටි  සුදු ජාතික ඒජන්තවරයා උරණ වී බෙරකරුවන් පන්නා දැමූ බවත් ඉන්පසු ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මහතා බෙරකරුවන් 100ක් දෙනා ගෙනවිත් දවස පුරා බෙර වයා ඇති බවත් එවිට සුදු ජාතිකයා නිල නිවසද අතහැර ගිය බවත් සඳහන් වේ. පසුව රැස්ව සිටි සැදැහැවතුන් අමතා ප්‍රකාශයක් කළ මෙතුමා නුදුරු දිනකදීම උඩ මළුව ඉංග්‍රිසි ජාතිකයන් ගෙන් මුදවා පූජා භූමියක් කරන බව දන්වා තිබේ.
පෙබරවාරි 5
ප්‍රවර්ගය:පෙබරවාරි ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
කළුතර බෝධිය
පහළ මළුවේ දකුණු පස බුදු මැදුර
පහළ මළුවේ චෛත්‍යට දකුණු පසට වන්නටත් ආනන්ද බෝධීන් වහන්සේට උතුරු පසට වන්නටත් මෙම බුදු මැදුර පිහිටා තිබේ.අතීතයේ මේ ගොඩනැගිල්ල නගර සභා කාර්යාල ගොඩනැගිල්ලට අයත්ව පැවතුනු අතර 1960-70 වර්ෂ තුල කච්චේරියට අයත් ගොඩනැගිල්ල බෝධි භාරකාර මණ්ඩළයට පවරා ගැනීම මත මේ ගොඩනැගිල්ලද පවරා ගන්නා ලදී.පසුව ධර්ම ශාලාවකට ඔබින අයුරින් සකසන ලද එහි විශාල හිඳි පිළිමයක් අඹා පුද පූජා හා ධර්ම ශ්‍රවණයට උචිත වන අයුරින් සකසා තිබේ.
ආනන්ද බෝධීන් වහන්සේ
1960 වසරේ ඉන්දියාවේ මහා බෝධි සමාගමේ සාමාජිකයෙක්ව සිටි ශ්‍රීමත් සිරිල් ද සොයිසා මහතා ජේතවනාරාමයේ සංචාරයක නිරතව සිටියදී එහි වැඩ සිටින ආනන්ද බෝධීන් වහන්සේගේ අංකුරයක් මෙරටට වැඩමවාගෙනවිත් මෙම ස්ථානයේ රෝපණය කර ඇත.පහළ මළුවේ දකුණු පස බෝධි පරිශ්‍ර සීමාවේ අන්තිමට වන්නට මෙය රෝපණය කර ඇත.
නැගෙනහිර කුඩා බුදු මැදුරකින්ද, බටහිර දිශාව මල් ආසනයෙන්ද මෙහි මළුව නිර්මාණය වී ඇත.දශක 4ක් ඉක්මවා වැඩ සිටිනා බෝධීන් වහන්සේ සමස්ථයක් ලෙස ඉතාමත් නිරෝගීසුවයෙන් වැඩ සිටි නමුත් වරින් වර රෝගාතුර වූ පසු බටහිර දිශාවට විහිදුනු ශාඛාවන් කපා ඉවත් කර ඇති බව පෙනේ.
'''සම්බුද්ධ චේතියං සුගංච දුමින්දද්වන්දං
සම්බුද්ධ බිම්බපති මණ්ඩි මන්දිරංඛ
නන්වාන ලද්ධ කුසලේන භවේ සුඛංච
සංසාර මුඤ්චන සුඛංච සීවංලභාමි.'''
උඩ මළුවේ චෛත්‍යය (වටදාගෙය)
වර්ෂ 1953 දී උඩ හා පහල මළුවේ අධිකාරීත්වය බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයට පවරා ගැනීමෙන් පසුව උඩ,කඳුගැටය පිහිටි ප්‍රදේශය සංවර්ධනය කර ඵහිද පූජනීය බිමක් කිරීමට සිරිල් ද සොයිසා මහතා පියවර ගත්තේය. ඵහි ප්‍රතිපලයක් වශයෙන් 1964 දී විශාල වටදාගෙයක් තැනීමට මුල්ගල තබන ලදී.
වටදාගෙය පිහිටි මෙම භූමියේ වර්ගඵලය වර්ග අඩි 7150කි. චෛත්‍යයේ විෂ්කම්භය අඩි 95.4කි.මෙහි උස අඩි 185 කි. වට ප්‍රමාණය අඩි 335කි. අගල් 5ක ඝනකමින් යුත් කොන්ක්‍රීට් තට්ටුවකින් චෛත්‍යය රාජයා නිමවා ඇත. මෙහි තීන්ත ආලේපයට ගතවන්නේ සතියක කාලයකි. අති දැවැන්ත ප්‍රාකාරයක් මේ වටා සාදන ලද අතර, වටදාගෙයි අනුරූ 4 කින් සිව්කොන සරසා තිබේ. වටදාගේ ඇතුලත බිත්තියේ පන්සිය පනස් ජාතක කථාවේ සම්බුද්ධ චරිතයේ විවිධ තැන් නිරූපනය කරන්නා වූ විචිත්‍රවත් චිත්‍ර 75කින් යුක්ත වේ. මෙය චෛත්‍ය කුහරයට ගමන් කල හැකි ලොව ඇති ඵකම චෛත්‍ය ද වෙයි. මේ මහා විශ්වකර්ම නිර්මාණය 1974 ජනවාරි 24 දින උත්සවාකාරයෙන් කොත් පැළද, පූජනීයත්වයට පත්කර තිබේ. ඉංජිනේරු ශිල්පයේ අද්විතීය තැනක් හිමි කරගෙන සිටි ඒ. එන්. එස්. කුලසිංහ මහතා මෙම වටදාගෙයි නිර්මාපකයායි. මෙහි චිත්‍ර 75, මහනුවර චිත්‍ර ශිල්පියෙකු විසින් සිත්තම් කර තිබේ.
වටදාගෙය මධ්‍යයේ ඇති කුඩා චෛත්‍යය
මෙම විශ්මිත වටදාගෙය මධ්‍යයේ උස අඩි 26ක චෛත්‍යයක්(කුඩා ප්‍රමාණයේ) පිහිටා තිබේ. සාම්ප්‍රදායික චෛත්‍යක සියළු කලා නිර්මාණයන් නිරූපණය කොට මෙම චෛත්‍යය නිමවා ඇති අතර සතර අතට මුහුණ ලා සමාධි සුවයෙන් වැඩ සිටින බුදුරදුන් නිරූපිත හිඳි පිළිම 4 කින් හා මල් ආසන 4 කින් මෙය අංග සම්පූර්ණ චෛත්‍යයක ලක්‍ෂණ විද්‍යාමාන කරයි. මෙහි ධාතු නිධානය හා කොත් පැළඳවීම 1980-02-28 දින සිදුවිය.වටදාගෙයට පිවිසෙන මග දොරටු 3 කින් සමන්විතයි. ඵ් උතුරු පසින් හා දකුණු පසින්ය. මකර රූ දෙකකින් හා සඳකඩ පහනකින් මේ දොරටු දෙපස අලංකාරව සරසා ඇත.ශ්‍රී ලාංකේය ඉදිකිරීම් කලාව ලෝක තලයට ගෙනගිය මේ විශ්මිත වටදාගෙය, ඇතුලත චෛත්‍යය හා ඵහි නිර්මාණ සිරිල් ද සොයිසා මහතාගේ සිතේ සනිටුහන් වූ පරිදිම ජීවමාන කිරීමට දායක වූයේ නිර්මාණ ශිල්පී ජස්ටින් සමරසේකර ඇසෝෂියේට් හා ඉංජිනේරු දේශබන්දු විද්‍යාජෝති ආචාර්ය A.N.S. කුලසිංහයන් ඇතුළු පිරිසේ දායකත්වයෙනි.අදටත් මෙහි භූමි නිර්මාණය, සැලසුම්කරණය හා තාක්‍ෂණය දෙස් විදෙස් ඉංජිනේරුවන් පවා මවිත කරන්නට සමත්ය. මෙම පූජා භූමිය පුරාවටම ඉහලම තාක්‍ෂණයක් උපයෝගී කරගත් ජල රටා පද්ධතියක් ද ඇති බැව් කියවේ.
සක්මන් මළුව
කළු ගං ඉවුරට යාබඳව කොන්ක්‍රීට් වැටකින් සීමාකර ගං ඉවුර දිගේ පටු තීරුවකින් සමන්විත මෙම වැලි මළුව පහන් සිතින් භාවනානුයෝගීව සක්මන් කිරීමටත් සිත සංසුන් කරගැනීමටත් හැකි ස්වභාවික පරිසර පද්ධතියකින් හෙබි බිමකි. මෑත කාලයේ වර්ෂ 2000-05-17 වෙසක් දින බෝධි භාරකාර මණ්ඩලයේ සංවර්ධන ව්‍යාපෘති යටතේ මෙය නිර්මාණය කර විවෘත කරන ලදී.
යටි බිම් හරස් මග (උමං මාර්ගය)
මෙම පූජා භූමියට පැමිණෙන දහස් සංඛ්‍යාත සැදැහැවතුන්ගේ පහසුවසඳහා නව පාලම ඉදිකිරීම යටකතේ එවකට ශ්‍රී ලංකා ජනරජයේ ජනාධිපති වූ රණසිංහ ප්‍රේමදාස මහතාගේ නියමය පරිදි මාර්ග සංවර්ධන අධිකාරිය මගින් නිමවූ මෙම පාලමට සම්බන්ධ උමං මාර්ගය 1990- 01-27 දින එවකට අගමැති D.B. විජේතුංග මහතා විසින් විවෘත කරන ලදී. පොහෝ දින වලට වන්දනා කටයුතු පිණිස පැමිණෙන සැදැහැවතුන්ගේ පහසුව හා ආරක්‍ෂාව පිණිසත්, ගාලු-කොළඹ මහා මාර්ගයේ ඒ හෙතුවෙන් ඇතිවන රථ වාහන තදබදය අවම කිරීම පිණිසත් මෙම උමං මාර්ගය බෙහෙවින් ඉවහල් වේ.
ආශ්‍රිත ග්‍රන්ථ
1.රත්නසේකර, ටියුලා “කළුතර මහ බෝ සමිඳුගේ හා කළුතර පුරවරයේ ඓතිහාසික පසුබිම” තේජානි ප්‍රින්ටර්ස්, කළුතර ,2000-05-12
2.රංගල්ල, සංජීව කුමාර “කළුතර ඓතිහාසික බෝ සමිඳු” ප්‍රින්ට්ස් අයි ප්‍රමෝෂන්ස් එගොඩවත්ත පාර,බොරලැස්ගමුව ,2007- නොවැම්බර්
මනුෂ්‍ය කායික විද්‍යාව
මානුෂ්‍ය කායික විද්‍යාව යනු මනුෂ්‍යා ගේ ශරීරයේ සිදු වෙන ක්‍රියාවලීන් යුක්ත වූ විද්‍යාවයි. ව්‍යුහ විද්‍යාව සහ කායික විද්‍යාව බොහෝ සම්බන්ධයක් පෙන්නුම් කරයි. ව්‍යුහ විද්‍යාවෙන් මනුෂ්‍ය ගේ ආකෘතිය පිළිබඳවත් කායික විද්‍යාවෙන් මනුෂ්‍ය ගේ ක්‍රියාවලීන් පිළිබඳවත් අධ්‍යයනය වේ.
ඉතිහාසය
ග්‍රීසියේ සහ ඉන්දියාවෙහි වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක ඉතිහාසය ඉතා පැරණිය. ග්‍රිසියේ කායික විද්‍යාත්මක ඉතිහාසයෙ පිළිබද අවධාරණය කිරිම ඇරිස්ටෝටල් විසින් ආරම්භ කරන ලද අතර ඔහු කාර්යෙහි ව්‍යුහයේ සහ කෘත්‍යය අර ඇති සම්බන්ධතාවය පිලිබද පරිච්චනාත්මක චින්තන ඉදිරිපත් කරන ලදි. ඉන්පසු ක්ලෝසියස් ගැලනසි ක්‍රි.පු. 126-199 දක්වා කාලය කුලදි ශරිරියේ කාර්යයන් පිලිබදව පරියේෂණ පවත්වන ලදි. ශරීරයෙහි කාර්යයන් පිලිබදව පරියේෂණ පැවැත්වු පළමු විද්‍යාඥය ඔහුය. ඉන්දියාවේ ආයුර්වේදයට සම්බන්ධ පැරණි ග්‍රන්ථවල මනුෂ්‍ය ව්‍යුහය විද්‍යාව සහ කායික විදයාව පිලිබද තොරතුරු සටහන්ව පවති.
මධ්‍යකාලින යුගයේදි ඉන්දියානු සහ ග්‍රීක වෛද්‍ය විද්‍යව මුස්ලිම් වෛද්‍යවරැන්ගේ බලපෑමෙන් තවදුරටත් වර්ධනය විය. ඇවිලේනා 980-1037 දක්වා කාලවකවානුව තුළදි වෛද්‍ය විද්‍යාව අදාල පරික්ෂණ පැවැත්විම සහ ප්‍රමාණකරණය සිදු කර, ඉන්පසු ඉබින් අලි - නාෆස් විසින් 213-1288 කාල වකවනු තුළදි කායික විද්‍යා ක්ෂේත්‍රයෙහි බොහෝ තොරතුරැ අනාවරණය කර ගන්නා ලදි. ඒ අනුව ඔහු හැදවතෙහි ව්‍යුහය ප්‍රථම වතාවකට නිවැරදි විස්තර කනර ලද අතර කිරිටයේ ක්‍රියාකාරිත්වය පෙණහල්ලේ ව්‍යුහය සහ සංසරණ කායකාර්මය පිලිබදව ද නිවැරදි ද විස්තර කරන ලදි.
පුනරැදය කාල සමයේදි බටහිර ලොව කුප කාය විද්‍යාව සහ ව්‍යුහය විද්‍යාව පිලිබද පර්යේෂළු පැවැත්විම අරඹන ලදි. මෙම සමයේදි වවච්ඡේකයා පිලියම් හාවි විසින් සිදුකළ පර්යේෂණ වලදි සංසරණ පද්ධතිය පිළිබද තොරතුරැ සොයා ගන්නා ලදි.
19 වන සියවසේදි කායික විද්‍යාත්මක දැනුම ඉතා සීඝ්‍රයෙන් වර්ධනය විය. මැතියාස් ශිල්ඩන් සහ තියොඩොර් ශ්වෑන් විසින් සොයාගන්නා ලද සෛලීය න්‍යාය තුළින් අවයවයන් සෛල තුළින් නිර්මාණය වි ඇති බව ප්‍රථම වරට සොයා ගන්නා ලදි ක්ලෝඕ බර්නාඩ් 1813-1879 සහ වෝල්ටර් කැනෝන 1871-1945 මෙම සමයේ සිටි තවත් ඉතා ප්‍රසිද්ධ කාය වෛද්‍යවරයන් දෙනෙක් වේ.
පෙබරවාරි 6
ප්‍රවර්ගය:පෙබරවාරි ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
පෙබරවාරි 7
ප්‍රවර්ගය:පෙබරවාරි ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
ඇපල් රැහැන් රහිත යතුරුපුවරුව
යතුරු පුවරු පිලිබදව තවත් දෑ ,
මෙය එක කුඩා බැටරියකින් ක්‍රියා කරයි
Apple Wireless Keyboard එක සදහා AA වර්ගයේ බැටරි කැබලි එකක් පමනක් අවැසි වේ.එය මීට පෙර මොඩලයට වඩා එක බැටරි කැබැලක අඩුවීමක් පෙනේ.බුද්දිමත් ලෙස බලය කලමනා කරනය කරන පද්දතියක්ද මෙහි අතුලත්. එමගින් යතුරු පුවරුව වැඩ නොගන්න අවස්ත වලදී ක්‍රියා විරහිත වී නැවත යතුරු එබු සනකින් ක්‍රියත්මක වීමට පටන් ගනී.
ඈසට සහ ඔලුවට හරිම පහසුයි.
System Requirements
Software Update 2.0
දේව්දාස් (2002 හින්දි චිත්‍රපටය)
දේව්දාස් යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ සංජේ ලීලා භන්සාලි විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද 2002 ඉන්දියානු ප්‍රේම වෘත්තාන්ත නාට්‍ය චිත්‍රපටයකි. මෙය නිර්මාණය කොට ඇත්තේ ශරත් චන්ද්‍ර චට්ටෝපාධ්‍යායගේ 1917 නවකථාවක් වූ දේව්දාස් ඇසුරෙනි. මෙම නවකථාව ඇසුරෙන් නිර්මාණය වූ තෙවන හින්දි සංස්කරණය වන මෙය, එම තේමාව රැගත් පළමු හින්දි වර්ණ චිත්‍රපටය ද වේ. මෙම චිත්‍රපටයෙන් කියැවෙන්නේ මුල්කාලීන 1900 දශකයේ, සිය ළමාවියේ ළබැඳිය වන පාරෝ (ඓශ්වර්යා රායි) විවාහ කරගැනීමට ලන්ඩනයේ සිට පැමිණෙන දේව්දාස් (ෂාරුක් ඛාන්) නැමැති ධනවත් නීති උපාධිධාරියකුගේ කථාවකි. කෙසේනමුත්, ඔහුගේම පවුල විසින් එම විවාහය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම නිසා මත්පැනට ලොල් වන ඔහු, මානසිකව ද පිරිහෙන්නට වෙයි. එනිසා ඔහු චන්ද්‍රමුඛී (මධුරි ඩික්සිත්) නැමැති අභිසරුලියකගේ සරණ පතා යයි. මෙම චිත්‍රපටය 2002 කෑන්ස් චිත්‍රපට උළෙලේ දී ප්‍රදර්ශනය කෙරුණු අතර, 2014 ඉන්දියාවේ අන්තර්ජාතික චිත්‍රපට උළෙලේ දී ඉන්දියානු සිනමාවේ නර්තනය වර්ණනය අංශයේ දී ප්‍රත්‍යාවලෝකනය ‍කෙරිණි. දේව්දාස් චිත්‍රපටය බොක්ස් ඔෆිස් ඉන්ඩියා තුළ වාර්තා තබමින් තිරගත වූ අතර, හොඳම චිත්‍රපටය සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය ද හිමි කරගත්තේ ය. මීට අමතරව ජාතික සම්මාන පහක් හිමි කරගත් මෙම චිත්‍රපටය ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන දහයක් ද හිමි කරගත්තේ ය. මෙම චිත්‍රපටය සහ දිල්වාලේ දුල්හානියා පේ ජායෙන්ගේ චිත්‍රපටය එකල චිත්‍රපටයක් හිමි කරගෙන තිබූ වැඩිම ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන ගණනට හිමිකම් කීවේ ය‍. (නමුත් පසුව මෙම වාර්තාව භන්සාලිගේම Black චිත්‍රපටය විසින් බිඳහෙලන ලදී)
බටහිර ප්‍රේක්ෂකයන්ගේ ද යහපත් ප්‍රතිචාර හිමි කරගත් මෙම චිත්‍රපටය හොඳම විදේශ භාෂා චිත්‍රපටය සඳහා BAFTA සම්මානය සඳහා නිර්දේශ වූ මෙය හොඳම විදේශ භාෂා චිත්‍රපටය සඳහා ඉන්දියානු යෝජිත චිත්‍රපටයක් ද විය. 2010දී Empire සඟරා විසින් මෙම චිත්‍රපටය "ලෝක සිනමාවේ හොඳම චිත්‍රපට 100" අතුරින් #74වන ස්ථානය ලබා දී ඇත. ටයිම් සඟරාව විසින් දේව්දාස් චිත්‍රපටය 2002 වසරේ ලොව පුරා මුදාහැරුණු චිත්‍රපට අතුරින් හොඳම චිත්‍රපටය යැයි සඳහන් කොට ඇත. මෑතක දී මෙම චිත්‍රපටය ටයිම් සඟරාවේ සහස්‍රකයේ හොඳම චිත්‍රපටය 10 අතුරින් එකක් ලෙස නම්කොට ඇත.
චිත්‍රපටයේ සාර්ථකත්වයට මෙහි රංගනය ද ප්‍රධාන හේතුවක් වූ අතර, ෂාරුක් ඛාන්, මධුරි ඩික්සිත්, සහ ඓශ්වර්යා රායි යන තිදෙනාම ඔවුන්ගේ රංගන ප්‍රතිභාව වෙනුවෙන් ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන හිමි කරගත්හ. රංගනය මෙන්ම නර්තනය ද චිත්‍රපටයේ සාර්ථකත්වයට අතිශයින් ඉවහල් විය. මෙහි "මාර් ඩාලා" ගීතයේ ඩික්සිත්‍ගේ නර්තනය ඇගේ දිවියේ විශිෂ්ඨතම නර්තනයක් ලෙස සැලකේ. එසේම මෙහි ප්‍රධාන රංගන ශිල්පිණියන් දෙපළ වූ ඓශ්වර්යා රායි සහ මධුරි ඩික්සිත්ගේ අනන්‍ය නර්තනයන්ගෙන් වර්ණවත් වූ "ඩෝලා රේ ඩෝලා" ගීතය අතිශයින් ජනප්‍රියත්වයට පත් විය‍. මෙය තිරගත වූ සමයේ දේව්දාස් චිත්‍රපටය එතෙක් නිපදවා තිබූ වියදම් අධිකව බොලිවුඩ් චිත්‍රපටය වූ අතර, එහි අයවැයි වාර්තාව ලෙස ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 50ක් (ඇ.ඩො. මිලියන 7.4) සඳහන් විය. ඉන්දියාවේ සහ ඉන් පිටත මෙම චිත්‍රපටය දැවැන්ත ආර්ථික සාර්ථකත්වයක් හිමි කරගත් අතර, එය එම වර්ෂයේ ඉහළම ආදායම් ලද ඉන්දියානු චිත්‍රපටය ද විය.
කථාපුවත
1900 දශකයේ මුල් භාගයේ කෞශල්‍යාහට (ස්මිතා ජායිකාර්) ඇගේ ලාබාල පුත්‍රයා වන දේව්දාස් (ෂාරුක් ඛාන්), වසර 10කට පසු යළි නිවසට පැමිණෙන බව දැනගන්නට ලැබෙයි. දේව්දාස් සිය නිවස හැරගොස් තිබුණේ එංගලන්තයේ නීති විද්‍යාලයකට ඇතුළත් වීමට ය. කෞශල්‍යා මේ බව ඇගේ අසල්වැසියා වන සුමිත්‍රා (කිරොන් ඛේර්) හට පවසන අතර, ඇය ද සතුටට පත් වෙයි.
සුමිත්‍රාගේ දියණිය වන පාර්වතී හෙවත් "පාරෝ" චක්‍රබෝර්ති (ඓශ්වර්යා රායි) සහ දේව්දාස් ළමාවියේ සිටම ළබැඳි මිතුරෝ වූහ. දේව්දාස් එංගලන්තයට පිටත්ව යන විට ඔහුගේ යළි පැමිණීම අපේක්ෂාවෙන් පාරෝ තෙල් පහනක් දල්වන අතර, එය නිවීයාමට කිසිදින ඉඩ නොදෙයි.
දේව්දාස් යළි පැමිණි විට, ඔහු සහ පාරෝගේ මිත්‍රත්වය ප්‍රේමයක් බවට පෙරළේ. සැමදෙනාම විශ්වාස කරන්නේ දේව්දාස් සහ පාරෝ විවාහ වනු ඇතැයි කියා ය. නමුත් දේව්දාස්ගේ කුමන්ත්‍රණකාරී නෑනණ්ඩිය වන කුමුද් (අනන්‍යා ඛාරේ) සිහිපත් කරන්නේ පාරෝගේ මාතෘ පෙළපත අනුව සුමිත්‍රා යනු නර්තන සහ නෞටාන්කි ශිල්පීන්ගේ පරපුරකින් පැවතෙන්නියක බවයි. මේ නිසා ඇය මුඛර්ජී පවුලට නුසුදුසු බව යෝජනා වේ. දේව්දාස් සහ පාරෝට විවාහ ‍විය නොහැකි බවට සුමිත්‍රා සිය තීරණය ප්‍රසිද්ධියේ දැනුම් දෙයි. නමුත් කෞශල්‍යා මෙය ප්‍රතික්ෂේප කරමින් සුමිත්‍රාට ප්‍රසිද්ධියේ අවමන් කරන්නේ ඇය පහත් පන්තියකින් පැවත එන බව පවසමිනි. කෝපයට පත්වන සුමිත්‍රා හදිසියේම පාරෝගේ විවාහය මුඛර්ජීවරුන්ටත් වඩා ධනවත් පවුලක මිනිසකු සමග සිදුකරන්නට තීන්දු කරයි. ඨාකුර් භුවන් චෞධ්රි (විඩයේන්ද්‍ර ඝාට්ගේ) නම් මෙම පුද්ගලයා වැඩුණු දරුවන් තිදෙනකු සිටින, හතළිස් වියැති වැන්දඹු වංශවත් පුරුෂයෙකි.
දේව්දාස්ගේ පියා ද පාරෝව ප්‍රතික්ෂේප කළ පසු, සිය නිවස හැරයන දේව්දාස් වෛශ්‍යා ගෘහයක නවාතැන් ගනියි. පාරෝ වෙත ලිපියක් යවන ඔහු එහි ව්‍යාජ ලෙස සඳහන් කරන්නේ තමන් දෙදෙනා අතර කිසිදින ප්‍රේමයක් නොපැවති බවයි. වෛශ්‍යා ගෘහයේ දී ඔහුට චන්ද්‍රමුඛී (මධුරි ඩික්සිත්) නැමැති යහපත් හදවතැති නගරශෝභිනියක මුණගැසෙයි. ඇය ඔහුට පෙම් කරයි. නොබෝ කලකින්ම පාරෝව අත්හැර තමන් විශාල වරදක් සිදු කරගත් බව ඔහු අවබෝධ කරගනියි. විවාහ දිනයේ යළි පැමිණෙන ඔහු පාරෝහට තමන් සමග පලායන මෙන් ආරාධනා කළ ද, පාරෝ එය ප්‍රතික්ෂේප කරන්නේ ඔහු තමන්ව එතරම් පහසුවෙන් ප්‍රතික්ෂේප කිරීම ගැනි දොස් පවරමිනි.
සිය නව සැමියා තම්නව විවාහ කොටගත්තේ ඔහුගේ දරුවන්ට මවක සහ නිවසේ ස්වාමි දියණිය වීමට පමණක් බැව් පාරෝ ඇගේ සැමියාගෙන් දැන ගනියි. ඇගේ සැමියා පෙම් කරන්නේ ඔහුගේ මියගිය පළමු භාර්යාවට පමණකි. ඇය ඇගේ වගකීම් මනා කැපවීමෙන් යුතුව ඉටුකරයි. නමුත් සිත් තැවුලට පත්ව සිටින දේව්දාස් මේ වනවිට චන්ද්‍රමුඛීගේ ගෘහයේ ස්ථිර නවාතැන් ගෙන සිටින අතර, සුරාවට ද ඇබ්බැහි වෙයි. දේව්දාස්ගේ පියා මරණ මංචකයේ සිටින විට ඔහු සිය පුත්‍රයා වන දේව්දාස්ව දැක ගැනීමට ඉල්ලයි. නමුත් දේව්දාස් පැමිණෙන්නේ ප්‍රමාද වී වන අතර, එවිට ඔහුගේ පියාගේ අවමංගල්‍යය පැවැත්වේ. ඔහු එහි පැමිණෙන විටත් අතිශයින් බීමත්ව සිටියේ නිර්ලජ්ජිත අයුරිනි. අනතුරුව ඔහු පිටව යයි.
ක්‍රමයෙන් දේව්දාස් රෝගී වන අතර, සුළු මත්පැන් මාත්‍රාවකින් පවා ඔහු මරණයට පත්විය හැකි බව අනාවරණය වේ. සුවය ලබා ගැනීමට ඔහු සිය පවුලේ නිවස වෙත පැමිණෙයි. නමුත් මේ වනවිට ඇගේ නෑනණ්ඩිය විසින් ඔහුගේ මව සතුව තිබූ පවුලේ සේප්පුවේ යතුරු සොරකම් කොට ති‍බේ. ඔහු ඇයට විරුද්ධ වුව ද, කුමුද් ඔහුගේ මවට පවසන්නේ යතුරු සොරකම් කළේ දේව්දාස් විසින් බවයි. මෙය විශ්වාස කරන ඔහුගේ මව ඔහුව නිවසෙන් නෙරපා දමයි. චන්ද්‍රමුඛීගේ නාට්‍යාංගනා ගෘහය වෙත පැමිණෙන පාරෝ දේව්දාස්ව මත්පැනට හුරු කිරීම පිළිබඳ චන්ද්‍රමුඛීට චෝදනා නගයි. නමුත් චන්ද්‍රමුඛී දේව්දාස්ට පෙම් කරන බව ඇය ඉක්මණින් වටහා ගනියි. මත්පැනින් වළකින ලෙස පාරෝ දේව්‍දාස්ට අවවාද කරයි. නමුත් දේව්දාස් මුරණ්ඩු අයුරින් පසුවෙයි. ඔහු පාරෝට පොරොන්දු වන්නේ සිය මරණයට පෙර අවසන් වරට එක් වතාවක් ඇගේ දොරකඩ වෙත පැමිණෙන බවයි.
සිය සැමියාගේ නිවසේ දුර්ගා පූජාවක් සඳහා පාරෝ චන්ද්‍රමුඛීහට ආරාධනා කරයි. ඇය චන්ද්‍රමුඛීව සිය ඥාතීන්ට හඳුන්වා දෙන්නේ ඇගේ වෘත්තිය පිළිබඳ නොපවසමිනි. කෙසේනමුත්, භුවන්ගේ අවිනීත බෑණා වන කාලිබාබු (මිලින්ද් ගුණාජ්) එම නාට්‍යාංගනා ගෘහයට නිතර ආගිය පුද්ගලයකු වූ අතර, ඔහු චන්ද්‍රමුඛීගේ පසුබිම හෙළි කරමින් අමුත්තන් ඉදිරියේ ඇයට අවමන් කරයි.එසේම පාරෝ සහ දේව්දාස් අතර තිබූ සම්බන්ධය ද ඔහු ‍භුවන්හට හෙළි කරයි. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස භුවන්, පාරෝහට සිය මන්දිරයෙන් පිටවීම ස්ථිරව තහනම් කරයි. තමන්ට රට පුරා සංචාරය කළ යුතු බව පවසන දේව්දාස් තමන්ට යන්නට අවසර දෙන මෙන් චන්ද්‍රමුඛීගෙන් ඉල්ලයි. දුම්රියේ දී ඔහුට සිය පැරණි පාසල් මිතුරකු වන චුන්නිබාබු (ජැකී ෂ්‍රොෆ්) මුණගැසෙයි. ඔහු දේව් හට මිත්‍රත්වයේ නාමයෙන් මධුවිත පානය කරන මෙන් ආරාධනා කරයි. මෙය තමන්ට මාරාන්තික බව දැන දැනත් දේව් එය පානය කරයි.
මරණයේ අන්තයට පැමිණ සිටින දේව්දාස් සිය පොරොන්දුව ඉටු කිරීමට පාරෝගේ නිවස වෙත ගමන් කරයි. නමුත් මන්දිරයේ ප්‍රධාන දොරටුව ඉදිරිපිට ගසක් යට දී ඔහු සිහි විසඥව ඇද වැටෙයි. ඔහු වෙත යාම පිණිස පාරෝ මන්දිරයෙන් ඉවතට දිව යයි. මෙය දකින භුවන් සිය සේවකයින් හට මැදුරේ දොරටු වැසීමට අණ කරයි. තමන් දෙසට දිව එන පාරෝගේ බොඳවූ රුව දේව්දාස් දකියි. නමුත් ඇය ඔහු වෙත ළඟා වන්නට ප්‍රථම මන්දිරයේ දොරටුව වැසෙයි. ඇය දොරටුවෙන් ඇතුළත හිඳ වැළපෙයි. සිය අවසන් හුස්ම හෙළන අවස්ථාවේ දේව්දාස් පාරෝගේ නම කොඳුරයි. අනුතරවු දේව් මරණයට පත්වේ. එවිටම පාරෝගේ පහනේ දැල්ල ද නිවී යයි.
පිහිටීම සහ පසුතල
මෙම චිත්‍රපටයේ දර්ශවලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් මුම්බායිහි ධාරවි ප්‍රදේශයේ ය. මෙහි දී මුල්කාලීන 20වන සියවසේ කල්කටාවේ පරිසරය නිර්මාණය කිරීමට සිදු විය. චන්ද්‍රමුඛීගේ වේශ්‍යා ගෘහය ඉදිකෙරුණේ කෘත්‍රිම විලක් ආස්නනයේ ය. මෙය ගංගා නදිය අසල බෙනාරස්හි මෙන් දිස්වන අයුරින් නිර්මාණය කෙරිණි. පසුතලය වටා පිහිටි දේවාල නගරය පිළිබඳ අදහස ගොඩනැගුණේ රාජස්ථානයේ දිල්වාරා දේවාල අනුසාරයෙනි. මන්දිරය තුළ පාරෝගේ කුටිය නිර්මාණය කිරීමට රංජිත වීදුරු කොටස් 122,000,008ක් පමණ භාවිතා විය.
සංගීතය
චිත්‍රපටයේ නාදපථය නිර්මාණය කරන ල්දදේ ප්‍රධානව ඉස්මයිල් දර්බාර් විසිනි. මෙහි පද රචනය නුස්රාත් බාදර් විසින් සිදුකොට ඇත. මේ සඳහා පිළිවැයුම් ගායන ශිල්පීන් වන ශ්‍රේයා ඝෝෂාල් (පාර්වතී ලෙස), කවිතා ක්‍රිෂ්ණමූර්ති (චන්ද්‍රමුඛී ලෙස), සහ උදිත් නාරායන් (දේව්දාස් ලෙස) දායක වී ඇත. ඝෝෂාල් ඇගේ බොලිවුඩ් ආගමනය සිදුකළේ මෙම චිත්‍රපටය ඔස්සේයි. ඇය සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ අවධානය හිමි කරගැනීමට සමත් වූයේ ස රෙ ග ම හි දී ඇය ලතා මංගේෂ්කාර්ගේ භජන් ගීතයක් ගායනා කිරීම හේතුවෙනි. පසුව ඇයට පාරෝගේ චරිතයේ පිළිවැයුමේ අවස්ථාව හිමි විය. ඝෝෂාල්ගේ ගායන දිවියේ පළමු බොලිවුඩ් ගීතය වන "බයිරි පියා" ගීතය ගයන විට ඇගේ වයස අවුරුදු 16කි. ඇල්බමයේ ඇය ගීත පහක් ගායනා කළ අතර, මේ හේතුවෙන් ඇය විචාරක පැසසුමට සහ සම්මාන රැසකට පාත්‍ර විය. මේ අතර "බයිරි පියා" ගීතය වෙනුවෙන් හිමිවූ ගෞරවනීය හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා වන ජාතික චිත්‍රපට සම්මානය ද වේ. ප්ලැනට් බොලිවුඩ්හි අනිකේත් ජෝෂි විසින් මෙම ඇල්බමයට තරු 9ක් (10න්) ලබාදෙමින් පැවසූයේ "සියලුම ගීත පරිපූර්ණව ගයන ලද ඇල්බමයක් අපට හමුවන්නේ කලාතුරකිනි. දේව්දාස් ද එබඳු ඇල්බමයකි." .
විචාර
විචාරක සුකන්‍යා වර්මා ලියන්නේ, "සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ ලාභය පිණිස නොව දයාවෙන් යුතුව දේව්දාස් වෙනුවෙන් දරා ඇති උත්සාහය දිවියට වඩා විසල්, හෘදයාංගම සහ විශිෂ්ට අර්ථ දැක්වීමකි. පැහැදිළිවම දේව්දාස් යනු හදවතේත් කලාවේත් කාර්යයකි. ඛාමෝෂි - ද මියුසිකල් සහ හම් දිල් දේ චුකේ සනම් වැනි මුල්කාලීන අවස්ථාවල මෙන් චිත්‍රපටයේ වර්ණය, තේජස, හැඟීම්බර දසුන් නිරූපණයට ඔහු දැක්වූ ප්‍රියතාවය මෙම චිත්‍රපටය පුරා දිගහැරේ. විවාහයට පෙර පාරෝගේ රංජිත වීදුරු නිවහන, විවාහයෙන් පසු ඇගේ උස් මන්දිරය, දේව්දාස්ගේ විහිදුණු නිවස, චන්ද්‍රමුඛීගේ බබලන රඟමඬල මෙන්ම දුම්රිය මැදිරිය පවා නිතින් දේසායිගේ ඒකාලෝක පසුතලයන්ගෙන් සැරසී ඇති අතර, එය ඇසට රසඳුනක් වැනි ය." නර්තනයන් පිළිබඳ ඇය ලියා ඇත්තේ, "පණ්ඩිත් බිර්ජු මහාරාජ් සහ සරෝජ් ඛාන් හෘදයාංගම නෘත්‍ය රචනයෙන් තිරය සරසති. මධුරි ඩික්සිත්ගේ නර්තනයන් විස්මයජනක ය.....මෙහි අන්තර්ගත අතිශයෝක්තිය, ශ්‍රීවිභූතිය, ධනය, රුධිරය, ‍අරගලය, සංගීතය, ශෝකාන්තය හේතුවෙන් දේව්දාස් නැරඹිය යුතුම චිත්‍රපටයකි."
චිත්‍රපට විචාරකයකු වන සුභාෂ් කේ. ජා මෙම චිත්‍රපටය තරු 5න් 3.5ක් ලබාදෙමින් පැවසූයේ, "නීරස බොලිවුඩයේ නිමැවුම් අතුරින් වඩාත් විශිෂ්ට නිර්මාණයකි, දේව්දාස්. එය දෘශ්‍ය ප්‍රයෝගවලින් ‍පොහොසත් ය. පසුකල වෙනුවෙන් නිතින් දේසායිට සහ උසස් වස්ත්‍ර නිර්මාණ වෙනුවෙන් අබු -සන්දීප්, නීතා ලල්ලා සහ රේසා ෂරිෆි හට ප්‍රශංසා කළ යුතු ය. මෙහි චරිත හුදෙක්ම ඒවායේ උත්කෘෂ්ඨ වස්ත්‍රාභරණ පැළඳ ඔබමොබ සැරිසරන්නේ නැත. භන්සාලිගේ චරිත ප්‍රේක්ෂකයාහට අමතමින් ගී ගයයි. චැටර්ජීගේ සංවේදී ශෝකාන්තයේ විශාලත්වය එහි සාර්ථකත්වයට හානියක් සිදුකොට නැත. කථාව මගින් ස්‍රාවය වන දෘශ්‍ය සහ හැඟීම් ස්තර ග්‍රහණයට යම් පුද්‍ගලයකු සතුව දෘෂ්ටීන් දෙකක්වත් පැවතිය යුතු වේ. පාරෝ කෙරෙහි දේව්දාස් තුළ ඇති ඛේදනීය ප්‍රේමය නිරූපණයේ දී භන්සාලි 1950 දශකයේ මෙම නවකථාවෙන් ජනප්‍රවාදගත බිමල් රෝයි විසින් සිදුකළ උපකල්පනයේන ඔබ්බට ගොස් ඇති බැව් පෙනේ."
විචාරක තරන් ආදර්ශ් රචනා කොට ඇත්තේ, "දේව්දාස්හි අයවැය, කැන්වසය, සහ උසස් බව කිසිදු හින්දු චිත්‍රපටයකට බිඳහෙළිය නොහැකිව ඇත. විශිෂ්ට පසුතල, ගෞරවනීය පෙනුම, උසස් බව සහ සිදුවීම් හේතුවෙන් ඔබට කට අයාගෙන සිටීමට සිදුවන අයුරින් විමතියට පත් කරයි. තාක්ෂණිකව ද, මෙම චිත්‍රපටය විශිෂ්ට නිමැවුමකි. දර්ශන ක්‍රියාත්මක කිරීම, ශබ්ද ගුණාත්මකභාවය සහ සිනෙමාරූපණය මගින් ඔබගේ මනස ඔබට රසවිඳිය හැකි තරම් ඈත ලොවක් කරා රැගෙන යයි. භන්සාලි ආත්ම විශ්වාසයෙන් යුතුව දර්ශන කිහිපයක්ම මෙහෙයවා තිබේ. කිරොන් ඛේර්ට එදිරිව ස්මිතා ජයකාර් අතර ඇතිවන දැවෙන කෝපය (කථාවේ පළමු අර්ධයේ දී) විශේෂ අවස්ථාව්ක ලෙස දැක්විය හැක. එලෙසම, මිලින්ද් ගුණාජි විසින් මධුරි ඩික්සිත්ට අභියෝග කරන අවස්ථාව ද එවැනි අවස්ථාවකි. මධුරිට එදිරිව ඓශ්වර්යාගේ ඝට්ටනය සහ 'ඩෝලා ඩෝලා' දර්ශනයෙන් පසුව එළඹෙන නාට්‍යමය ජවනිකාවේ මධුරි සහ මිලින්ද්ගේ ඝට්ටනය හේතුවෙන් භන්සාලි ඔහුගේ කර්තව්‍යයේ විශිෂ්ටත්වයට පත්ව ඇති බව සාක්ෂි සපයයි."
සම්මාන
දේව්දාස් චිත්‍රපටය 2002 ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන උළෙලේ දී සම්මාන දහයක් හිමි කරගත්තේ ය. ප්‍රධාන සම්මාන හතරම (හොඳම චිත්‍රපටය, හොඳම අධ්‍යක්ෂක, හොඳම නළුවා සහ හොඳම නිළිය) හිමි කරගැනීමට සමත් වූ සිව්වන චිත්‍රපටය ද මෙයයි. දේව්දාස් 2002 ජාතික සම්මාන උළෙලේ දී සම්මාන පහක් හිමි කරගත්තේ ය: 2003 ස්ටාර් ස්ක්‍රීන් සම්මාන උළෙලේ දී දේව්දාස් සම්මාන පහක් හිමි කරගත්තේ ය: 2003 IIFA සම්මාන උළෙලේ දී දේව්දාස් සම්මාන දහසයක් හිමිකරගත්තේ ය: 2003 සී සිනේ සම්මාන උළෙලේ දී දේව්දාස් සම්මාන හයක් දිනාගත්තේ ය:
2003 ආසියානු චිත්‍රපට සම්මානය හිමි කරගැනීමට දේව්දාස් සමත් විය.
2003දී හොඳම විදේශ භාෂා චිත්‍රපටය සඳහා BAFTA සම්මානය වෙනුවෙන් දේව්දාස් නිර්දේශ විය.
ඉන්දියාව
2002 ජූලි 12වන සිකුරාදා දින මෙය ප්‍රදර්ශනය වීම ඇරඹුණේ තිරයන් 325ක ය. වසරේ ඉහළම විවෘත කිරීමේ ආදායම ලද චිත්‍රපටය වෙමින් එය ඉන්දියානු රුපියල් කෝ‍ටි 2.09ක (ඇ.ඩො. 310,000) ශුද්ධ ආදායමක් හිමි කරගත්තේ ය. කභි ඛුෂි කභී ඝම්... චිත්‍රපටයෙන් පසුව විවෘත කිරීමේ දින ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 2ක (ඇ.ඩො. 310,000) ආදායම් වාර්තාව පසුකළ දෙවන චිත්‍රපටය ද මෙයයි. එය වසරේ ඉහළම විවෘත කිරීමේ සතියේ සහ සතිඅන්ත ආදායම හිමි කරගත්තේ පිළිවෙලින් ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 6.15ක (ඇ.ඩො.මි. 910,000) සහ ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 11.78ක (ඇ.ඩො.මි. 1.8) ශුද්ධ ආදායමක් හිමි කරගනිමිනි. මෙම චිත්‍රපටය ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 41.65ක (ඇ.ඩො.මි. 6.2) සමස්ත ශුද්ධ ආදායමක් හිමි කරගත් අතර ‍බොක්ස් ඔෆිස් ඉන්ඩියා විසින් එය "ප්‍රේක්ෂකාකර්ෂණයක්" ලෙස හඳුන්වන ලදී. එය ඉන්දියාවේ 2002 වර්ෂයේ ඉහළම ආදායම ලද චිත්‍රපටය ද වේ.
විදේශ
මෙම චිත්‍රපටය ඉන්දියාවෙන් පිටත ඉහළ ප්‍රේක්ෂක ආකර්ෂණයක් හිමි කරගැනීමට සමත් විය. මෙහි පළමු සතිඅන්තයේ දී ඇ.ඩො.මි. 2ක (ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 9.75) සහ පළමු සතිය තුළ ඇ.ඩො. මිලියන 2.9ක (ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 14.13) ආදායමක් හිමිකරගත්තේ ය. මෙම චිත්‍රපටය ඇ.ඩො. මිලියන 6.5ක (ඉන්දියානු රුපියල් කෝටි 31.68) සමස්ත විදේශ ආදායමක් හිමිකරගත්තේ ය. විදේශයන්හි, 2002 වර්ෂයේ ඉහළම ආදායම ලද චිත්‍රපටය ද මෙයයි.
විචාර
BBC වෙනුවෙන් ෂමයිලා ඛාන් ලියා ඇත්තේ මෙම චිත්‍රපටය ඇය මෙතෙක් නැරඹූ හොඳම චිත්‍රපටවලින් එකක් බවයි. ටයිම්ස් සඟරාව සඳහන් කොට ඇත්තේ මෙම චිත්‍රපටය සහස්‍රකයේ වූ විශිෂ්ටතම විත්‍රපට 10 අතුරින් එකක් බවයි.
ඒ වතන්
ඒ වතන් යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ 2018 ඉන්දියානු චිත්‍රපටයක් වන රාසි හි ධ්වනිපථයෙහි අන්තර්ගත දේශාභිමානී ගීතයකි. මෙම ගීතය ගයනු ලබන්නේ අරිජිත් සිං සහ සුනිධි චෞහාන් විසිනි. ශංකර්–එහ්සාන්–ලෝයි විසින් සංගීත අධ්‍යක්ෂණය කළ මෙහි ගීත රචනාකොට ඇත්තේ ගුල්සාර් විසිනි. මෙම ගීතයෙහි සංගීත වීඩියෝවෙහි සෙහ්මත් ඛාන් (රංගනය ආලියා භාට්) නිරූපණය වේ.
මෙම ගීතය එහි වූ "දේශාභිමානී ස්වභාවය" නිසා පැසසුමට ලක් විය. වරෙක ගුල්සාර් පවසා සිටියේ ඒ වතන් ගීතය "අපේ ජාතියේ ගීතයක්" බවට පත්වනු ඇතැයි තමන් විශ්වාස කරන බවයි. මෙම ගීතය 2019 අන්තර්ජාතික ඉන්දියානු චිත්‍රපට ඇකඩමි සම්මාන උළෙලේ දී හොඳම පිළිවැයුම් ගායනය (පිරිමි සහ කාන්තා) සඳහා වූ සම්මානය හිමිකරගැනීමට සමත් විය.
අලයාඩිවෙම්බු ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
අලයාඩිවෙම්බු ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, නැගෙනහිර පළාතේ,   අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
මහා පොදු සාධකය
ගණිතයේ දී මහා පොදු සාධකය (gcd) යනු, දෙකක් හෝ ඊට වැඩි නිඛිල ගණනක්, අවම වශයෙන් එක් ශුන්‍ය නොවේ විට, ඉතිරි නොකර සංඛ්‍යා බෙදාලන විශාලතම ධන නිඛිලයක් වේ. උදාහරණයක් ලෙස, 8 සහ 12 හි මහා පොදු සාධකය 4 වේ.
ප්‍රවර්ගය:7 8  9
නාසි පක්ෂය
සාමාන්‍යයෙන් නාසි පක්ෂය  ලෙසින් හැඳින්වෙන, ජාතික සමාජවාදී ජර්මානු කම්කරු පක්ෂය (නැටිසියොනාලසෝෂියලිට්ස්ෂසර් ඩොයිෂ් ඇල්බර්ටාපාර්ටයි, කෙටි නම එන්එස්ඩීඒපී) යනු, නාසි වාදය ක්‍රියාවේ යෙදවූ සහ,  1920 සිට1945 දක්වා ජර්මනියේ සක්‍රීයව පැවති දේශපාලන පක්ෂයකි. එහි පූර්වප්‍රාප්තිකයා, ජර්මානු කම්කරු පක්ෂය (ඩීඒපී) පැවතියේ,  වසර 1919 සිට 1920 දක්වාය.
චීන අක්ෂර
චීන අක්ෂර (සම්ප්‍රදායික චීන: 漢字; සරල චීන: 汉字; පින්යින්: hànzì; ලිට්. 'හැන් අක්ෂර') චීන භාෂාව ලිවීම සඳහා සකස් කරන ලද ලාංඡන වේ.
චීන අක්ෂර යනු ලෝකයේ අඛණ්ඩව භාවිතා වන පැරණිතම ලේඛන පද්ධතියයි. නැඟෙනහිර සහ අග්නිදිග ආසියාව පුරා පැතිරී ඇති වත්මන් භාවිතය මෙන්ම චීන චරිත සංස්කෘතික කවය පුරා ඔවුන්ගේ ගැඹුරු ඓතිහාසික භාවිතය හේතුවෙන් චීන අක්ෂර භාවිතා කරන්නන් සංඛ්යාව අනුව ලොව වඩාත් පුළුල් ලෙස භාවිතා කරන ලද ලේඛන පද්ධති අතර වේ.
චීන පවුලේ විවිධ චීන භාෂාවල ලිඛිත අක්ෂර ලෙස, චීන අක්ෂර ඉතිහාසයේ දීර්ඝතම කාලයක් අඛණ්ඩව භාවිතා වූ ප්‍රධාන අක්ෂර වන අතර ප්‍රධාන අක්ෂර පද්ධති අතර වර්තමානයට සම්ප්‍රේෂණය වූ එකම අක්ෂර වේ. පුරාණ කාලයේ දී. සියලුම චීන රාජවංශවල ප්‍රධාන නිල භාෂාව චීන අක්ෂර වේ. පුරාණ කාලයේ චීන අක්ෂර පරිපූර්ණත්වය ඉහළ මට්ටමකට වර්ධනය වී ඇත. ඒවා චීනයේ පමණක් නොව, දිගු කලක් නැගෙනහිර ආසියාවේ එකම ජාත්‍යන්තර පොදු භාෂාව ලෙසද සේවය කර ඇත. කොරියානු අර්ධද්වීපය, වියට්නාමය, ජපානය වැනි රටවල 20 වන සියවසට පෙර ඒවා ලිඛිත සම්මතය විය.
පිරිත්
පිරිත් යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ආරක්ෂාව ගෙන දෙන ධර්ම කොට්ඨාශයකි. මුලින්ම පිරිත් දේශනා ආරම්භ වූයේ බුදුරජාණන් වහන්සේ ජීවමානව වැඩ විසු කාලයේදීයි. ලෙඩ රෝග වැළඳුනු අවස්ථා වලදීත්, නොයෙක් කරදර උපද්‍රව පැමිණි අවස්ථා වලදීත් පිරිත් දේශනාවෙන් ගුණ සලසා දෙන ලදී.
රහතන් වහන්සේලා ගිලන් වූ අවස්ථා වලදීත් බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිත් දේශනා කළහ. එමෙන්ම බුදුරජාණන් වහන්සේ ගිලන් වූ අවස්ථා වලදී රහතන් වහන්සේලා පිරිත් දේශනා කළහ. එම නිසා ඈත අතීතයේ සිටම බෞද්ධ ජනතාව පිරිත් දේශනාව ඉතා අගය කොට සැලකීමට හුරුවී සිටිති.
පිරිත් සුත්‍ර දේශනාව ආරම්භයේදී ඉහත දැක්වෙන ගාථා තුන ප්‍රකාශ කිරීම සිරිතකි. විපත්ති නැතිකර ගැනීම සඳහාත් සියලු දුක්, සියලු බය, සියලු රෝග වැනසීම සඳහාත් හේතු වන්නා වූ මංගල සම්මත කරුණු පිරිත් දේශනාවේ අඩංගුව පවතී.
අම්පාර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
අම්පාර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය  යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, නැගෙනහිර පළාතේ,   අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
අම්පාර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය පෙර දී නාමල්ඔය ප්‍රාදේශිය ලේකම් කොට්ඨාසය යනුවෙන් හැඳින්විය.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
ශ්‍යාමා ආනන්ද
ශ්‍යාමා ආනන්ද ශ්‍රී ලාංකේය සිංහල සිනමාවේ නිළියකි.
පෞද්ගලික ජීවිතය
ශ්‍යාමා වැඩිමහල් දියණිය ලෙස දෙසැම්බර් 24 වැනිදා කොළඹදී උපත ලැබුවාය. ඇගේ පියා එම් එස් ආනන්ද කීර්තිමත් සිනමාකරුවෙකු, අධ්‍යක්ෂකවරයෙකු සහ නිෂ්පාදකයෙකු විය. ඇගේ මව වයලට් ආනන්ද ද චිත්‍රපට නිෂ්පාදකවරියකි. කොළඹ බෞද්ධ කාන්තා විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය ආරම්භ කළ ඇය කොළඹ ශාන්ත බ්‍රිජට් කන්‍යාරාමයට සම්බන්ධ වී විශාඛා විද්‍යාලයෙන් උසස් අධ්‍යාපනය අවසන් කළාය. ඇයගේ පියා 2016 ජූනි 26 වන දින වයස අවුරුදු ශ්‍යාමාට එක් බාල සහෝදරියක් සිටී.
ඇය 1980 දෙසැම්බර් 15 වැනිදා තර්ස්ටන් විද්‍යාලයීය ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ නායක සාලිය පෙරේරා සමඟ විවාහ වූවාය. ඔවුන්ට දුවෙකු සහ පුතෙකු සිටී
සිනමා ජීවිතය
ඇය මුලින්ම පෙනී සිටියේ 1960 වසරේ රොබින් තම්පෝ නිෂ්පාදනයක් වූ වෙන ස්වර්ගයක් කුමටද චිත්‍රපටයේ මාස 6ක ළදරුවෙකු ලෙසය. ඉතා ලාබාල වියේදීම රිදී තිරයට පිවිසි ඇය සුවනීතා ලාලිනී, සුහද දිවි පිදුම, සිතක මහිම, සත පනහ, ඇතුල්වීම තහනම්, සෙනෙහස, පේනව නේද යන චිත්‍රපටවල ළමා චරිත කළ අතර ඇය හැඳින්වූයේ බේබි ශ්‍යාමා ලෙසයි.
1969 දී ඇගේ පියා ඔවුන්ගේ පළමු නිෂ්පාදනය ප්‍රවේශම් වන්න දියත් කළ අතර ඇයගේ පළමු ප්‍රධාන චරිතය සඳහා ටෝනි රණසිංහ, මාලිනී ෆොන්සේකා සහ ජෝ අබේවික්‍රම සමඟ ද්විත්ව චරිත නිරූපණය කළාය. 1969 දී ඇය සිය පියාගේ ප්‍රථම නිර්මාණයක් වූ MSA චිත්‍රපට නිකුතුවක් වූ ප්‍රවේසම් වෙන්න චිත්‍රපටයේ නිවුන් සොහොයුරියන් නිරූපණය කිරීම වෙනුවෙන් ශ්‍රී ලාංකේය සිංහල සිනමාවේ වසර 25 ක ඉතිහාසයේ හොඳම ළමා කලාකරුවන් සඳහා වන ලංකා දීපසික සම්මානය දිනා ගත්තාය.
1975 දී ශ්‍යාමා ඇගේ පියා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද රෝයි ද සිල්වා, එච්.ආර්. ජෝතිපාල සහ සුමනා අමරසිංහ සමඟ මගේ නංගි ශ්‍යාමා චිත්‍රපටයේ ශ්‍යාමා මාලාවේ පළමු චිත්‍රපටයේ රඟපෑවාය. 1978 දී ඇය චණ්ඩි ශ්‍යාමා චිත්‍රපටයේ ද්විත්ව චරිත නිරූපණය කළ අතර එය 1948 ආරම්භයේ සිට චිත්‍රපට සිනමා ශාලාවක ඉහළම එකතුවක් සඳහා වන ජේආර් ජයවර්ධන ජනාධිපති සම්මානය දිනා ගත්තේය. ඇය ගාමිණී ෆොන්සේකා සමඟ චිත්‍රපටයේ ද්විත්ව චරිත නිරූපණය කළාය, එය ඇයගේ වාණිජමය වශයෙන් සාර්ථකම චිත්‍රපටය විය. ශ්‍යාමා කතා මාලාවේ හෙලෝ ශ්‍යාමා (1982) තුන්වන චිත්‍රපටයේ ඇය තම මවට සාධාරණයක් ඉටු කිරීමට තම පියා වන ගාමිණී ෆොන්සේකා සමඟ තරඟ කරන යුතුකම් ඇති දියණියක ලෙස රඟපෑවාය.
එම වසරේම සුමිත්‍රා පීරිස් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද ගැහැණු ළමයි හි "පද්මිණී" ලෙස ශ්‍යාමා රඟපෑවාය. මෙම චිත්‍රපටිය කරුණාසේන ජයලත් විසින් රචිත ගැහුණු ළමයි නවකතාව ඇසුරින් නිර්මාණය විය. පොත ලියන විට ඔහු මවාගත් චරිතයට සමාන ලෙස ඇයගේ රංගනය ඔහු අගය කළේය. මෙම භූමිකාව සඳහා OCIC සම්මාන ලාභියා වූයේ ආනන්දය.
1994 දී ඇය තම පියා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද මම බය නැ ශ්‍යාමා චිත්‍රපටයේ සිය දියණිය සහ පුතා සමඟ පෙනී සිටියාය. මෙම චිත්‍රපටය ජනප්‍රිය හොලිවුඩ් චිත්‍රපටයක් වන Home Alone පාදක කරගෙන නිර්මාණය විය.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1959 උපත්
කඳුළු
250px|thumb| අශ්‍රැපාතයෙහි ව්‍යුහවිද්‍යාව විසින්, පහත දේ පෙන්වමින් a) අශ්‍රැ ග්‍රන්ථිය b) උත්තර අශ්‍රැ කොණ c) උත්තර අශ්‍රැ ආලිය d) අශ්‍රැ කෝෂය e) අධර අශ්‍රැ කොණ f) අධර අශ්‍රැ  නාලිය g) නාසා-අශ්‍රැ ආලිය
අශ්‍රැකරණය, හෝ අශ්‍රැවහනය යනු, කඳුළු ස්‍රාවය වීම වන අතර, එය බොහෝ විට කටයුතු කරන්නේ ඇස් උද්දීපනයකට ප්‍රතිචාරයක් වශයෙන් ඇස් පවිත්‍ර කිරීමට සහ ස්නේහනය කිරීමටයි. හැඞීම නිසා සැදෙන කඳුළු, දුක, උල්ලාසය, විස්මය හෝ ප්‍රමෝදය වැනි දැඩි අභ්‍යන්තර චිත්ත වේගයන් හා ආශ්‍රිත වෙයි. සිනහ වීම හෝ ඈනුම් ඇරීම යන අවස්ථාවන්හීද කඳුළු සැදිය හැක.
නගර සහ ග්‍රාම නිර්මාණය
නගර සහ ග්‍රාම නිර්මාණය යනු රජයන් විසින් ආර්ථික සහ සමාජයීය සංවර්ධනය, සහ පාරිසරික පාරිසරික ගුණාංග සමබර කිරීම  සඳහා භූමි පරිභෝජනය සැලසුම් කිරීමයි.
හැඞීම
thumb|right| හඞන සිඟිත්තෙක්
හැඞීම යනු, මානවයන්ගේ චිත්ත වේගී අවස්ථාවකදී එයට ප්‍රතිචාර වශයෙන්, කඳුළු වහනය වීමයි. "අක්සීය ව්‍යුහයන්හී කිසිදු උද්දීපනයකින් තොරව, අශ්‍රැ උපකරණ වෙතින් කඳුළු වහනය වීම වෙතින් ලක්ෂණෝපේත වන්නාවූ සංකීර්ණ ස්‍රාවීචාලක සංසිද්ධියක් " ලෙසින් හැඞීමෙහි ක්‍රියාව අර්ථදක්වා ඇත. ආශ්‍රිත වෛද්‍ය පදයක් වන්නේ අශ්‍රැකරණය යන්න වන අතර, එය විසින්ද චිත්ත වේගී නොවන කඳුළු වහනය වීම අශ්‍රේය කරයි. ඉකි ගැසීම, වැලපීම, විලාප දීම, ඉකි බිඳීම සහ, බෙරිහන් දීම ලෙසින්ද හැඞීම ව්‍යවහාර වෙයි.
නුවන් ප්‍රදීප්
අත්තච්චිගේ නුවන් ප්‍රදීප් රොෂාන් ප්‍රනාන්දු (උපත 1986 ඔක්තෝම්බර් 19), නුවන් ප්‍රදීප් ලෙස පොදුවේ හැඳින්වෙන ඔහු වෘත්තීය ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. ජාතික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකු වුවද, ඔහු වයස අවුරුදු 20 වන තෙක් කිසි විටෙකත් ක්‍රීඩා කර නොතිබූ අතර වඩාත්ම වැදගත් දෙය නම් ඔහුගේ 20 වන තෙක් ලෙදර් පන්දුව සමඟ ක්‍රීඩා නොකිරීමයි. ඔහු 2007 දී පන්දු යැවීමේ වේග තරඟයක් ජයග්‍රහණය කිරීමෙන් පසු ප්‍රසිද්ධියට පත් වූ අතර ඔහුව ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ඇකඩමියට යවන ලද අතර වසර 3 කට අඩු කාලයකට පසුව ජාතික ටෙස්ට් කණ්ඩායමට ක්‍රීඩා කිරීමට වරම් ලැබීය. ඔහු ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ වඩාත්ම සාම්ප්‍රදායික නොවන සොයාගැනීම ලෙස සැලකේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකීය ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයන් ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1986 උපත්
ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 1947
ක්‍රි.ව. 1947 අගෝස්තු 23 සිට සැප්තැම්බර් 20 දක්වා බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවේ මහා මැතිවරණය පැවැත්විණි.
පසුබිම
මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ (එකල සිලොන් නම් වූ) පැවති පළමු ජාතික මැතිවරණය ලෙස සලකනු ලැබේ. එහෙත් සැබැවින්ම එය සිදු වූයේ නිදහස ලැබීමට පෙර වන අතර, සෝල්බරි ආණ්ඩුක්‍රමය යටතේ පැවැත් වූ පළමු මැතිවරණය ද මෙයයි.
නිදහස් අරගලය සඳහා නායකත්වය දුන් නායකයින් කීපදෙනෙක් ම ඩී.එස්. සේනානායක මහතා නායකත්වය දුන් එක්සත් ජාතික පක්ෂය තුළ දැකිය හැක. විරුද්ධ පක්ෂයන් වූයේ ට්‍රොට්ස්කිවාදී ලංකා සම සමාජ පක්ෂය සහ ඉන්දියාවේ බොල්ෂෙවික් ලෙනින් පක්ෂය, ශ්‍රී ලංකාවේ කොමියුනිස්ට් පක්ෂය, ලංකා ඉන්දියානු කොංග්‍රසය සහ ස්වාධීන පෙළ ය.
ප්‍රතිඵල
සේනානායක මහතාගේ එජාපය ට බහුතරයක් ලබා ගැනීමට නොහැකි වුව ද, දෙමළ ප්‍රදේශ වල ආසන වලින් වැඩිම ප්‍රමාණයක් දිනාගත් සමස්ත ලංකා දෙමළ කොංග්‍රසය සමග සන්ධානගත වීමෙන් ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීම ට සමත් විය.
ශ්‍රී ලංකාව සම්පූර්ණ නිදහස ලබා නොගෙන ඩොමිනියන් රාජ්‍යයක් බවට පත් විය. බ්‍රිතාන්‍යය මෙරට හමුදා කඳවුරු පවත්වා ගෙන ගිය අතර ඉංග්‍රීසි රාජ්‍ය භාෂාව ලෙස පැවතෙමින් පාලන පද්ධතියේ බොහෝ කොටස් බ්‍රිතාන්‍යය නිලධාරීන් සමග ම බ්‍රිතාන්‍ය අත පැවතිණි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:මහා මැතිවරණ - ශ්‍රී ලංකා
සංශය
ක්‍රි.ව. 17 වැනි සියවසේ දර්ශනවාදයේ දී නවතම විද්‍යාවේත්, උසස් ගණිතයේත්, නිදහස් හෘද සාක්ෂියේත්, සංකලනය වීමෙන් පැන නැගුණ ඩෙකාට් ගේ දර්ශනයේ ආරම්භය, සංශය (Doubt) නම් වේ. "තේරුම් ගැනීමට නම් සංශය (අවිශ්වාස) කරන්න" යයි නිර්භීතව පැවසීය.
අවිශ්වාස කරන්නේ කුමක්ද?
* තමා ගේ සිට දෙවියන් දක්වා සෑම මතයක්ම. * ප්‍රත්‍යක්ෂයෙන් (ඉන්ද්‍රියන් මගින්) ලැබෙන සෑම ඥානයක්ම. * සෑම තර්කයක්ම * නින්දේදී සහ අවදියේදී ලැබෙන අනුභූතීන් * විද්‍යාඥයන්‍ ගේ සහ දර්ශනවාදීන් ගේ අදහස්.
තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය‍
අ.පො.ස. (උසස් පෙළ) තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය විෂය මාලාව
සංශය
එසේ අවිශ්වාස කරන්නේ මන්ද?
ශීත සෘතුවෙහි එක් දිනෙක තම ගිනි උදුන අසල වූ සිද්දියකින් ලැබුණු අත්දැකීමක්, "අවිශ්වාසයෙහි" හෙවත් "සංශයෙහි" උපත විය. එය නම්, උදුන සමීපයෙහි තිබි ඉටිකැබැල්ලක් වේගයෙන් උණුවී යාමයි. ප්‍රථමයෙන් ම ඉටි කැබෙල්ල හා සම්බන්ධව තබි ප්‍රත්‍යක්ෂයන් වන වර්ණය, සුවද හා හැඩය වේගයෙන් වෙනස්ව ගියේය. මින් ඩෙකාට් නිගමනය කළේ, ක්ෂණයකින් වෙනස්වන ප්‍රත්‍යක්ෂමය අත්දැකීම් මත දර්ශනයක් ගොඩ නො නැගිය හැකි බවයි.
තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය‍
1. තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණයේ මූලික සංකල්ප, වර්තමාන දැනුම් මූලික සමාජය තුළ යොදා ගන්නා ආකාරය, එහි භූමිකාව හා උචිත උපයෝගීතාව.
සංශය
එසේ අවිශ්වාස කරන්නේ මන්ද?
මේ ප්‍රත්‍යක්ෂයන් පිළිබදව ඩෙකාට් මෙසේ පවසයි. එනම් "මා දන්නා අන්දමට මේවා සමහරවිට අප රවටති." යනුයි. එමනිසා ප්‍රත්‍යක්ෂමය ඥානය පරම නියත ස්වරූපයෙන් යුතු යැයි අවිශ්වාසයෙන් තොරව පිළිගත නොහැක. මේ හේතු කොට ගෙන ප්‍රත්‍යක්ෂමය ඥානය, දර්ශනයේ නියත පදනම විය නොහැක.
පානකාවේ පේමරතන හිමි
බප/කැල/ ශ්‍රී ධීරානන්ද විද්‍යායතන පිරිවෙනෙහි පරිවේණාධිපති නායක හාමුදුරුවන් වහන්සේ පානකාවේ පේමරතන නායක හාමුදුරුවෝයි
තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය‍
1.1. තොරතුරු වල මූලික තැනුම් ඒකක හා ගති ලක්ෂණ.
සංශය
එසේ අවිශ්වාස කරන්නේ මන්ද?
ඔහුගේ මෙම විප්ලවීය සැකකිරීම (radical doubt) හුදු සැකකිරීම පමනකින් නොනැවතී විදිමත් සන්දේහයක් (The Method of Doubt) ගොඩනගයි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:දර්ශනික සිද්ධාන්ත
තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය‍
1.2. දත්ත හා තොරතුරු නිර්මාණය, බෙදාහැරීම සහ කළමනාකරණය සඳහා තාක්ෂණයේ අවශ්‍යතාව.
1.3. තොරතුරුවල වියුක්ත ආකෘතියක් ගොඩනගා ගැනීම, තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය සමග එහි අනුකූලතාව.
1.4. පරිගණක පද්ධතියක මූලික සංරචක වර්ගීකරණය.
1.6. ආයතනයන්හි විවිධ යෙදුම් ක්ෂේත්‍රවල තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය භාවිතය විමර්ශනය.
1.7. සමාජය කෙරෙහි තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණයේ බලපෑම.
2. නූතන පරිගණකවල කාර්යසාධනය විස්තර කොට සසඳා බලමින් පරිගණක පරිණාමය ගවේෂණය කිරීම.
2.1. සකසනයේ පරිණාමයට අදාළ ව පරිගණකයේ සිදු වූ සුවිශේෂී වෙනස්කම් පරම්පරා අනුව මතු කර දැක්වීම.
2.2. දෘඪාංග හා අතුරුමුහුණත් වල පරිණාමය ආශ්‍රිතව පරිගණකයේ ඵලදායී ක්‍රියාකාරිත්වය විමසා බැලීම.
3. පරිගණකයෙහි දත්ත නිරූපනය කරන ආකාරය සහ ඒවා ගණිතමය සහ තාර්කික මෙහෙයුම් සඳහා යොදා ගන්නා ආකාරය විමර්ශනය කිරීම.
3.1. පරිගණකයක සංඛ්‍යාංක දත්ත (Numeric data) නිරූපනය කරන ආකාරය විශ්ලේෂණය කිරීම.
3.3. ද්විමය, අෂ්ටක හා ෂඩ් දශමක සංඛ්‍යාවල මූලික අංක ගණිතමය සහ තාර්කික මෙහෙයුම් භාවිත කිරීම.
3.4. පරිගණකයෙහි ලකුණු වත් සංඛ්‍යා නිරූපණය කරන ආකාරය විශ්ලේෂණය කරල ඉපිලෙන ලක්ෂ්‍යය සහිත සංඛ්‍යා නිරූපණය කිරීම සඳහා සම්මත ක්‍රම භාවිත කිරීම.
4. මූලික අංකිත පරිපථ සහ උපාංග නිර්මාණය සඳහා තර්ක ද්වාර භාවිත කිරීම.
4.1. මූලික තර්ක ද්වාර වලට ම ආවේණික ක්‍රියාකාරීත්වයන් අනුව ඒවා විශ්ලේෂණය කිරීම.
4.2. බූලීය (Boolean) වීජ ගණිතමය නීති සහ කානෝ සිතියම් (Karnaugh Maps) ක්‍රමය යොදා ගනිමින් තාර්කික ප්‍රකාශන සුළු කිරීම.
4.3. තාර්කික ද්වාර භාවිතයෙන් සරල අංකිත පරිපථ සහ උපාංග නිර්මාණය කිරීම.
5. පරිගණකයක පරිසාධනය වැඩි දියුණු කිරීමට මතක කළමනාකරණය භාවිත කිරීම.
5.1. විවිධ වර්ගයේ මතකයන් සහ ඒවායේ ප්‍රධාන ලක්ෂණ හඳුනා ගැනීමට පරිගණක මතක පද්ධතිය පරීක්ෂා කිරීම.
5.2. විවිධ වර්ගවල මතකයන් ප්‍රභේදනය කිරීම.
5.3. පරිගණකවල පරිසාධනය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා මතකය සංවිධානය කිරීම.
6. පරිගණකවල සමස්ත ක්‍රියාවලිය කළමනාකරණය කිරීමට මෙහෙයුම් පද්ධති භාවිත කිරීම.
6.1. පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධතිය (Operating System) අර්ථ දක්වා පරිගණක පද්ධතියක් තුල එහි අවශ්‍යතාව විමර්ශනය කිරීම.
6.2. මෙහෙයුම් පද්ධතියක්, පරිගණකයක් තුල ඇති ගොනු නාමාවලිය (Directory) හා ගොනු (Files) කළමනාකරණය කරන ආකාරය ගවේෂණය කිරීම.
6.3. මෙහෙයුම් පද්ධතිය පරිගණකයක් තුල ක්‍රියාත්මක වන වැඩසටහනක අනු ඛණ්ඩ (Processes) කළමනාකරණය කරන ආකාරය ගවේෂණය කිරීම.
6.4. මෙහෙයුම් පද්ධතියක් මගින් පරිගණකයක මතකය සහ ආදාන /ප්‍රතිදාන මෙහෙයුම් කළමනාකරණය කරන අයුරු ගවේෂණය කිරීම.
7. ගැට‍ළු විසඳීමේ ක්‍රියාවලියේ දී පරිගණකයට උපදෙස් ලබා දීම සඳහා පරිගණක ක්‍රමලේඛ භාෂා (Programming Languages) යොදා ගැනීම.
7.2. ගැට‍ළු විසඳීම සඳහා මුදුන් - බිම් (Top-Down) පියවරාකාර පිරිපහදු ක්‍රමවේදය (Stepwise Refinement) යොදා ගැනීම.
7.3. ගැට‍ළු විසඳීම සඳහා ඇල්ගොරිතමික ප්‍රවේශය යොදා ගැනීම.
7.3.1 ගැටලු විසඳීම සඳහා ඇල්ගොරිතම යොදා ගැනීම හා ගැලීම් සටහන් ඇඳීම.
7.3.2 ගැලීම් සටහන් ඇඳීම - ආදර්ශ ප්‍රශ්න සහ පිළිතුරු.
7.4. ක්‍රමලේඛ පරිවර්තනය කිරීමේ සහ ක්‍රියාත්මක වීමේ ක්‍රියාවලිය පරීක්ෂා කරන අතර ප්‍රභව කේත (Source Codes) යන්ත්‍ර කේත (Machine Codes) බවට හැරවීම සඳහා පරිවර්තක (Translators) යොදා ගැනීම.
7.5. සංගෘහිත සංවර්ධන පරිසරය (IDE) ගවේෂණය කර එහි මූලික ලක්ෂණ හඳුනා ගැනීම.
7.6. ක්‍රමලේඛ ලිවීමේ දී ක්‍රමලේඛ භාෂාවල ඇති මූලිකාංග යොදා ගැනීම.
7.7. ක්‍රමලේඛ ගොඩ නැගීමේ දී පාලන ව්‍යුහ (Control Structures) යොදා ගැනීම.
7.8. ක්‍රමලේඛනයේ දී ලේඛනාල (Libraries) සහ සේවා (Services) භාවිත කිරීම.
7.9. ක්‍රමලේඛනයේ දී කාර්ය බද්ධ ක්‍රියා පටිපාටි භාවිත කිරීම.
7.10.විවිධ යුගවල ක්‍රමලේඛ ක්‍රියාදාමයන් සසඳා වෙනස දක්වයි.
7.11. ක්‍රමලේඛනයේ දී මොඩියුල යොදා ගැනීම.
7.12.වස්තු නැඹුරු ක්‍රමලේඛනයේ මූලිකාංග ගවේශනය කිරීම.
7.13.ක්‍රමලේඛයන්හි දී දත්ත ව්‍යුහයන් යොදා ගැනීම.
7.14.ක්‍රමලේඛයන්හි දී ගොනු සහ දත්ත පාදක හසුර වීම.
7.15.ක්‍රමලේඛයන්හි හමු වන ව්‍යතිරේඛ අවස්ථා හසුර වීම.
7.16.දත්ත සෙවීම, තේරීම.
රිචඩ් ද සොයිසා
සුප්‍රසිද්ද  මාධ්‍යවේදියෙකු, නිවේදකයෙකු, මානව හිමිකම් ක්‍රියාකාරිකයෙකු ,ලේඛකයෙකු සහ රංගන ශිල්පියෙකු වූ රිචඩ් ද සොයිසා 1958 මාර්තු මස 18 වෙනි දින ශ්‍රී ලංකාවේදී උපත ලැබීය. 1990 පෙබරවාරි මස 18 වන දින හඳුනා නොගත් සන්නද්ධ කණ්ඩායමක් විසින් ඔහුව පැහැරගෙන ගොස් ඝාතනය කරනු ලැබීය. ඔහුගේ ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් එවකට පැවති එක්සත් ජාතික පක්ෂ රජයට සහ රණසිංහ ප්‍රේමදාස ජනාධිපතිවරයා දෙසට ජනතා ඇඟිල්ල දිගු විය.
පසුතලය ( පසුබිම )
සුප්‍රසිද්ද  මාධ්‍යවේදියෙකු, නිවේදකයෙකු, මානව හිමිකම් ක්‍රියාකාරිකයෙකු ,ලේඛකයෙකු සහ රංගන ශිල්පියෙකු වූ රිචඩ් ද සොයිසා 1958 මාර්තු මස 18 වෙනි දින ශ්‍රී ලංකාවේදී උපත ලැබීය. ඔහුගේ පියා ලූෂන් ද සොයිසා වූ අතර මව ආචාර්ය මනෝරාණි සරවනමුත්තු  විය. ඔහුට එක සොහොයුරියක් සහ සොහොයුරෙක් සිටියහ. ඔවුන් මයිකල් සහ ලානාය. ගල්කිස්ස ශාන්ත තෝමස් විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය හැදෑරු  රිචඩ් ද  සොයිසා එකල බහු කුසලතා වලින් පිරි පුද්ගලයකු ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත්විය. ශාන්ත තෝමස් විද්‍යාලයේ සිංහල භාෂා ගුරුවරයෙකු වූ ඩි.එස්. ජයසේකර විසින් ඔහුගේ  සිංහල නාට්‍ය රංගන කුසලතාවයන් හඳුනා ගෙන සිය රංගන හැකියාව වැඩි දියුණු කරගැනීමට ඔහුව උද්යෝගිමත් කළේය. 1972 අන්තර් පාසල් ෂේක්ස්පියර් ඉංග්‍රීසි නාට්‍ය තරඟයේ හොඳම නළුවා ලෙසද ජයග්‍රහණය කළේය. එයට අමතරව ශාන්ත තෝමස් විද්‍යාලයේ වාද විවාද සංගමයේ සහ නාට්‍ය සංගමයේ සාමාජිකත්වයද දැරීය. 1983 දී ලෙස්ටර් ජේම්ස් පීරිස් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කල යුගාන්තය චිත්‍රපටය සඳහාද ඔහු සිය රංගනයෙන් දායකත්වය සැපයීය. ඔහු විසින් ජාතික රූපවහිනියේ විකාශය වූ යශෝරාවය ටෙලි නාට්‍යයේ රින්ස්ලිගේ චරිතයටද පණපොවන ලදී. රිචර්ඩ්ගේ ඉංග්‍රීසි උච්චාරණ හැකියාව අන්තර්ජාතික මට්මක තිබු අතර ඔහු ඉතා දක්ෂ ඉංග්‍රීසි භාෂා නිවේදකයෙක් විය. ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍ය පිළිබඳවද පුළුල් දැනුමක් ඔහු සතු විය. ඔහු ගාතනය වන කාල වකවානුවේ ඉන්ටර්ප්‍රෙස්‌ ප්‍රවෘත්ති සේවයේ ශ්‍රී ලංකා වාර්තාකරු ලෙස සේවය කළේය.
පැහැරගෙන යාම සහ ඝාතනය
ඔහුගේ මතයන් සහ මාධ්‍ය ක්‍රියාකාරකම් නොඉවසු කණ්ඩායමක් විසින් 1990 පෙබරවාරි 18 වන දින ඔහු පැහැරගෙන ගොස් ඝාතනය කරනු ලැබීය. රිචඩ් දී සොයිසාව මරා දැමුවේ ඔහු පෘතුගාලයේ ලිස්‌බන් නුවර ඉන්ටර්ප්‍රෙස්‌ ප්‍රවෘත්ති සේවයේ රාජකාරී භාර ගැනීමට ගිවිසුම් අත්සන් කරගෙන තිබූ අවස්ථාවකය. ඝාතනය වන සමයේ රිචඩ් ද සොයිසා සහ ඔහුගේ මව වැලිකඩ වත්ත නිවාස සංකීරණයේ ජිවත් වූහ. 1990 පෙබරවාරි මස 18 වන දින පාන්දර 3.30 ට ඔහුගේ නිවසට කඩා වැදුණු හඳුනා නොගත් සන්නද්ධ කණ්ඩායමක් විසින් කිසිඳු හේතුවක් නොදක්වා ඔහුව බලහත්කාරයෙන් නිවසේදී පැහැර ගැනුණි. ඔවුන් විසින් පැහැර ගැනීමට සඳහා 32 ශ්‍රී 4748 දරණ ලියාපදිංචි අංකය සහිත කොළ පැහැති ජීප් රථයක් භාවිත කොට තිබුණි. පැහැර ගැනුණු අවස්ථාවේ මව සහ රිචර්ඩ් ගේ සමකාලීන මිත්‍රයෙකු වූ A.V. කරුණාරත්න නිවසේ සිට ඇත. රිචර්ඩ් ගේ පැහැරගැනීම සම්බන්ධයෙන් ඔහු ගේ මව වන ආචාර්ය මනෝරාණි සරවනමුත්තු විසින් එදිනම පාන්දර 4.15 පමණ වැලිකඩ පොලිසියේ පැමිණිල්ලක් ගොනු කර තිබුණි. පැහැර ගැනුණු අවස්ථාවේදී ඇසින් දුටු සාක්ෂි 7 ඉතිරි විය. ඔවුන් ආචාර්ය මනෝරාණි සරවනමුත්තු ( මව ), ගාල්ලේ ඇලටිය විතානගේ කරුණාදාස ( ඉන්ටර්ප්‍රෙස්‌ ප්‍රවෘත්ති සේවයේ මාධ්‍ය සහායක ) , ඔහුගේ බිරිඳ එල්. එම්. මල්ලිකා, සරස්‌වතී ( නිවසේ සේවිකාවක් ), නිවසෙහි යට තට්ටුවේ පදිංචිව සිටි ඇල්ලේපොල යුවල සහ උනන්තැන්නය ( අසල් වැසියෙකු ) ලෙස සඳහන් විය.
පසු දින ( 1990 පෙබරවාරි මස 19 ) රිචඩ් ද සොයිසාගේ නිරුවත් මළ සිරුර මොරටුව කොරළවැල්ල දුම්රිය ස්‌ථානය අසළ වෙරළට ගොඩගසා තිබියදී ප්‍රදේශවාසීන්ට හමු විය. ධීවර බෝට්‌ටු හිමියකු වන මාකස්‌ ප්‍රනාන්දු විසින් මුහුදේ පාවෙමින් ගොඩ බිම දෙසට ගසාගෙන පැමිණෙමින් තිබු නිරුවත් මළ සිරුරක් ප්‍රථමයෙන් දැක තිබුණි. ඒ අසල ඔහුගේ සොහොයුරෙකු වන නිමල් ප්‍රනාන්දුද සිට ඇත. විශාල වශයෙන් ශරීරය ඉදිමිමකට ලක්වූ තිබු බැවින් එය කිසිවෙකුටවත් හඳුනා ගැනීමට නොහැකි විය. පසුව පොලිසියට දැනුම් දීමෙන් පසුව මෘත ශරීරය කළුබෝවිල රෝහලට යැවුනි. මොරටුව පොලිසිය මගින් එම ගොඩ ගසා තිබු මල සිරුර පිළිබඳව ශ්‍රී ලංකාවේ සියලුම පොලිස් ස්ථාන දැනුවත් කර තිබුණි. වැලිකඩ පොලිසියට ද එම පණිවිඩය ලැබී තිබූ බැවින් එම ආරංචිය පොලිසිය විසින් රිචර්ඩ්ගේ නිවසට පැමිණ දන්වන ලදී. රාත්‍රී 9.45 ට පමණ කළුබෝවිල රෝහලට පැමිණි ඔහුගේ මව සහ රිචර්ඩ්ගේ ලඟම මිත්‍රයෙකු වන තාරකී සිවරාම්  විසින් එම මළ සිරුර රිචඩ් ද සොයිසාගේ යැයි තහවුරු කරනු ලැබීය. ( තාරකී සිවරාම් මාධ්‍යවේදියව ද 2005 දී ඝාතනය කරනු ලැබීය ) රිචඩ් ද සොයිසාගේ මළ සිරුර හමුවන විට මෘත ශරීරය විශාල ලෙස ඉදිමි තිබූ අතර හිසේ පිටුපස සහ උගුරේ වෙඩි වැදුණු තුවාල තිබී ඇත. එයට අමතරව ඔහුගේ මුඛයේ හකු ඇට බිඳී තිබු බව පොලිසිය විසින් සනාථ කොට තිබුණි. රිචර්ඩ් දී සොයිසාගේ මෘත දේහය ඔහුගේ මහ ගෙදර වන අංක 42 දරණ නිවසේ තැන්පත් කර තිබුණි.
මරණ පරීක්‍ෂණ වාර්තාව
1990 පෙබරවාරි 20 වන දින රිචර්ඩ් දී සොයිසාගේ මරණ පරීක්ෂණය කොළඹ අධිකරණ වෛද්‍ය නිලධාරී කේ. නඩේසන් විසින් සිදු කරන ලදී. මරණ පරීක්‍ෂණ වාර්තාවට අනුව ගෙලට සහ වම් පැත්තේ කන අසලට වැදුණු වෙඩි පහර දෙකක් නිසා ඔහු ජිවිතක්ෂයට පත්වී ඇති බව සටහන් කොට ඇත. එක වෙඩි උණ්ඩයක් වම් කනට මදක් පහලින් ඇතුළුවී කන් අඩිය පසාරු කරගෙන ගොස් තුබූ අතර අනෙක් වෙඩි උණ්ඩය ගෙලෙහි ඉදිරි පසින් ඇතුළුවී පිටුපස ප්‍රදේශයෙන් පිටව ගොස් ඇති බව මරණ පරීක්ෂණ වාර්තාවේ තවදුරටත් සඳහන් වී තිබුණි.
මාධ්‍ය වාර්තා,ගුවන් විදුලි නාට්‍ය ,වාර්තාමය චිත්‍රපට සහ සම්මාන
රිචර්ඩ් දී සොයිසාගේ මරණය සම්බන්ධව 1990 අප්‍රියෙල් 23 වන දින ටයිම්ස් සඟරාවේ විශේෂ ලිපියක් පළවූ අතර එය ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් බෙදා හැරිම සහ විකිණීම තහනම් කරන ලදී. එම ලිපියේ අන්තර්ගතය වුයේ ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් මෙහෙයවන ඝාතන කණ්ඩායම් සහ ශ්‍රී ලංකාවේ සිදුවන බරපතල මට්ටමේ මානව හිමිකම් උල්ලංගනයන් පිළිබඳව ලොව දැනුවත් කිරීම නිසාවෙන් ඔහු ශ්‍රී ලංකා රජයට බලවත් තර්ජනයක් වූ බව සඳහන් විය. පසුව රජයේ මෙහෙයවීමෙන් මෙම ඝාතනය සිදුකොට ඇති බව වාර්තා විය.
රිචර්ඩ් දී සොයිසා ඝාතනය වීමෙන් පසුව ඉන්ටර්ප්‍රෙස්‌ මාධ්‍ය ආයතනය විසින් 1990 විශිෂ්ටතම ඇගයීමේ සම්මානය ඔහු වෙනුවෙන් පිරිනමන ලදී. ඉන් පසුව 2008 වර්ෂයේ දෙසැම්බර් මාසයේදී බ්‍රිතාන්‍යයේ බි.බි.සී ( BBC ) මාධ්‍ය ජාලය විසින් විනාඩි 60 ක ගුවන් විදුලි නාට්‍යයක් නිර්මාණය කොට BBC Radio4 චැනලය ඔස්සේ විසුරුවා හැරුණි. එම ගුවන් විදුලි නාට්‍යය නිෂ්පාදනය කොට තිබුනේ රිචර්ඩ් දී සොයිසා නම්වූ මාධ්‍යවේදියාගේ ජීවිතය සහ මරණය යන සිද්දීන් පාදක කොටගෙනය.
එමෙන්ම රිචර්ඩ් දී සොයිසාගේ මව පිළිබඳව වාර්තාමය චිත්‍රපටයක් රූගත කරමින් සිටියදී ශ්‍රී ලංකා රජයේ ආරක්ෂක අමාත්‍යංශය විසින් 2015 පෙබරවාරි 13 දින වාරණයට ලක් කෙරුණි. එම ච්ත්‍රපටය " දේ ඩාන්සින් එලෝන් " ( They Dance Alone ) යනුවෙන් නම්කොට තිබුණි.
පාර්ලිමේන්තු විපක්ෂයේ ඉල්ලීම්
රිචඩ් ද සොයිසාගේ ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් කොමිසමක් පත්කරන ලෙස 1990 මාර්තු 20 වෙනි දින විපක්ෂය විසින් පාර්ලිමේන්තුවේදී ඉල්ලා සිටියහ. එයට ප්‍රතිචාර දක්වමින් එවකට සිටි රාජ්‍ය ආරක්ෂක අමාත්‍ය රන්ජන් විඡේරත්න විසින් ප්‍රකාශකොට සිටියේ සෑම මිනිමරුමකටම කොමිසමක් පත්කළ නොහැකි බවය. පසුව 1990 සැප්තැම්බර් මාසයේදී විපක්ෂය විසින් ඝාතනයට සම්බන්ධව කොමිසමක් පිහිටුවන ලෙස ඉල්ලා ඒකාබද්ධ යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කෙරුණි. මෙම යෝජනාව වෙනුවෙන් සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක ඇතුළු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් 21 දෙනෙකු අත්සන් තබා තිබුණි. එම ඉල්ලීම සහ යෝජනාව පාර්ලිමේන්තු න්‍යාය පුස්‌තකයට ඇතුලත් කලද රජය විසුරුවන තෙක් කිසිඳු ක්‍රියාමාර්ගයක් නෙගෙන තිබුණි.
ඝාතකයින් හඳුනාගැනීම සහ නඩු පැවරීම්
රිචඩ් ඝාතනයෙන් පසු ඔහුගේ මව වන ආචාර්ය මනෝරාණි සරවනමුත්තු 1990 මැයි 10 රාත්‍රී 9.00ට ජාතික රූපවාහිනියේ ප්‍රවෘත්ති නරඹමින් සිටි අවස්ථාවක තම පුත්‍රයා පැහැරගෙන ගිය කණ්ඩායමේ නායකයා සිටිනු දක්නට ලැබුණි. ඇය දුටුවේ ඔහු පොලිස් නිල ඇඳුමෙන් සැරසී සිටින අයුරුය. ඔහු නමින් පොලිස්‌ පරීක්‌ෂක ලාල් ක්‍රිෂාන්ත ධර්මසිරි රංචාගොඩය. ඉන් පසුව ඇය විසින් තමා හඳුනාගත් එම පොලිස් නිලධාරියා පිළිබඳව අධිකරණය දැනුවත් කෙරුණි. අධිකරණයට දැනුම් දුන් පසු මහේස්‌ත්‍රාත් රෝහිණී පෙරේරා විසින් එම පොලිස් නිලධාරියා වහා අත්අඩංගුවට ගන්නා ලෙස නියෝගකල නමුත් එවකට සිටි රාජ්‍ය ආරක්‌ෂක ඇමති රන්ජන් විඡේරත්නගේ බලපෑම් මත ඔහුව අත්අඩංගුවට ගැනීමට පොලිසියට නොහැකි විය.
රිචඩ් ද සොයිසාව ආයුධ සන්නද්ධ කණ්ඩායමක් ලෙසින් ගොස් පැහැරගෙන ඝාතනය කොට ඇත්තේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස්‌ අධිකාරි රොනී ගුණසිංහ නායකත්වය දුන් පොලිස් කණ්ඩායමක් විසින් බව පසු කලක අනාවරණය විය. මෙම ඝාතනයට පොලිස්‌ පරීක්‌ෂක ලාල් ක්‍රිෂාන්ත ධර්මසිරි රංචාගොඩ, පොලිස්‌ පරීක්‌ෂක එම්.ජී.ජී. දේවසුරේන්ද්‍ර, පොලිස්‌ සැරයන් වෙඩික්‌කාරගේ සරත්චන්ද්‍ර යන අය සම්බන්ධ වූ බව අනාවරණය විය.
කාලය ගෙවියමත් සමග රිචඩ් ද සොයිසාව ඝාතනය කල පොලිස් නිලධාරීන්ට එරහිව මොරටුව මහෙස්‌ත්‍රාත් අධිකරණයේ නඩුවක් ගොනු කෙරුණි. පසුව එම නඩුව කොළඹ අලුත්කඩේ මහාධිකරණය ඉදිරියේ විභාගයට ගැනුනි. එම නඩුව මහාධිකරණ විනිසුරු රෝහිණී පෙරේරා ඉදිරියේ විභාග කෙරුණි. රජයේ නීතිඥ දමිත් තොටවත්ත පැමිණිලි පාර්ශවය වෙනුවෙන් ඉදිරිපත් වූ අතර විත්තිය වෙනුවෙන් ජනාධිපති නීතිඥ දයා පෙරේරා, නීතිඥ අනිල් සිල්වා සමඟ නීතිඥ කේ. තවරාසා පෙනී සිටියහ. වසර 15 තිස්සේ විභාග වූ නඩුවේ අවසන් තීන්දුව 2005 ඔක්තෝම්බර් මස 9 දින ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණි. රිචඩ් ද සොයිසාව ඝාතනය කිරීම වෙනුවෙන් අධිකරණයට ඉදිරිපත්කොට සිටි සියලුම විත්තිකරුවන් සියලු චෝදනාවලින් නිදොස් කොට නිදහස් කෙරුණි. එම නඩු තීන්දුවේ සඳහන් වුයේ සාක්ෂිකරුවන් විසින් ලබාදුන් සාක්ෂි පරස්පර විරෝධී බැවින් විත්තිකරුවන්ට එරහිව ගොනුකොට තිබු චෝදනා ඔප්පු වී නොමැති බවය. කොළඹ අලුත්කඩේ මහාධිකරණයේදී විභාගයට ගැනුණු නඩුවේ අගතියට පත් පාර්ශ්වය වෙනුවෙන් නීතිඥ බැටී වීරකෝන් ඇතුළු නීතිඥ කණ්ඩායමක් පෙනී සිටියහ.
ප්‍රධාන සක්ෂිකරුට එරහිව මරණිය තර්ජන
රිචඩ් ද සොයිසා ඝාතන නඩු විභාගයේ ප්‍රධාන ප්‍රබල සාක්ෂිය වුයේ ඉන්ටර්ප්‍රෙස්‌ ප්‍රවෘත්ති ආයතනයේ මාධ්‍ය සහායක ලෙස කටයුතු කල කරුණාදාසගේ සාක්ෂිය විය. ඝාතකයින් විසින් ඔහුට එරහිව එල්ල කරන ලද මරණිය තර්ජන හේතුවෙන් කරුණාදාස වසර දෙකකට අසන්න කාලයක් නවාතැන් ගෙන තිබුනේ එවකට හිටපු අමාත්‍යවරයකු වන ලලිත් ඇතුලත්මුදලිගේ නිවසේය.