cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
මුඛ සංසර්ගය
යමෙකු මුඛය, දිව, දත් හෝ උගුර යොදාගෙන තවෙකෙකුගේ ලිංගෙන්ද්‍රිය උත්තේජනය කිරීම මුඛ සංසර්ගය​‌ ලෙස සැලකේ. කාන්තාවකගේ ලිංගෙන්ද්‍රිය උත්තේජනය කිරීම භගලේහය ලෙසත් පුරුෂ ලිංගෙන්ද්‍රිය උත්තේජනය කිරීම ශිශ්න මුඛෝත්තේජනය ලෙසත් හැඳින්වේ. මුඛය යොදාගෙන සිරුරේ වෙනත් ස්ථාන උත්තේජනය කිරීම(සිප ගැනීම, ලෙවකෑම) මුඛ ලිංගික ක්‍රියා ලෙස නොසැලකේ. ලිංගික සංසර්ගයට පෙර උත්තේජනයක් ලෙස හෝ සංසර්ගය අතර හෝ මුඛ ලිංගික ක්‍රියාවල යෙදේ. thumb|alt=|දිව දැමීම
තුලිත රසායනික සම්කරණ
KI + I2
මුඛ සංසර්ගය
ශිශ්න මුඛෝත්තේජනය
ශිශ්න මුඛෝත්තේජනය යනු මුඛය, දිව හෝ උගුර මගින් පුරුෂයෙකුගේ ශිශ්උනය ත්තේජනය කිරීමයි. ලිංගික සංසර්ගයට පෙර උත්තේජනයක් ලෙස හෝ ලිංගික ආශ්වාදයක් ලබා ගැනීම සඳහා මෙය සිදු කරයි. අවිවාහක පෙම්වතුන් ද අනවශ්‍ය ගැබ් ගැනිම් වලින් තොරව ලිංගික තෘප්තිය ලබාගැනීම සඳහා මෙම මුඛ ලිංගික ක්‍රියාවේ යොදා ගනී.
තුලිත රසායනික සම්කරණ
තුලිත රසායනික සම්කරණ ලිවිම (ඔක්සිකරණය,ඔක්සිහරණය ඇසුරින්)
මෙහිදී මුලින්ම අපි ඔක්සිකරණ අංක කියන්නෙ මොකක් ද,කියලා බලමු
මුඛ සංසර්ගය
භාවිතය
විවිධ හේතු මත යෝනි සංසර්ගයට විකල්පයක් ලෙස බහුලව මුඛ සංසර්ගය යොදාගැනේ. ලිංගික සහකරුවන් දෙදෙනෙකු සංසර්ගයේ යෙදීමට ප්‍රථම පෙර සුදානමක් ලෙස මුඛ ලිංගික ක්‍රියාවල යෙදීම වැදගත්ය. විශේෂයෙන් කාන්තාව මුඛ ලිංගිකව උත්තේජනය කිරීමෙන් ඇගේ යෝනි මාර්ගයෙන් ලිහිසි ද්‍රව්‍ය ස්‍රාවය වී යෝනි සංසර්ගය පහසු කරයි. අවිවාහකයන් බොහෝවිට මුඛ සංසර්ගයේ යෙදෙනුයේ අනවශ්‍ය ගැබ් ගැනීමකින් තොරවත් කන්‍යාභාවය හානිකර නොගෙනත් ලිංගිකව හැසිරීමට හැකි ආරක්‍ෂිත ක්‍රමයක් ලෙසය.
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්ටේන්
ඔක්සිකරණ අංකය යනු කිසියම් ප්‍රබේදයක පවතින පරමාණුවක් පුර්ණ වශයෙන් හෝ අර්ධ වශයෙන් ලබගනනා හෝ පිටකරන ඉලෙක්ට්‍රෝන (e) සංඛ්‍යාව ඔක්සිකරණ අංකය වේ.
මුඛ සංසර්ගය
භාවිතය
සාමාන්‍යයෙන් මුඛ ලිංගික ක්‍රියාවල දීමෙන් ගැබ් ගැනීමක් සිදුවිය නොහැකිය. නමුත් ඇඟිලිවල හෝ ශරීරයේ වෙනත් ස්ථානයක තැවරුණු ශුක්‍ර තරලය යෝනිමර්ගයේ ස්පර්ශ වුවහොත් ගැබ්ගැනීමේ අවදානමක් පවතියි. ශුක්‍ර තරලය ගිලීමෙන් වුවද කිසිසේත්ම ගැබ්ගැනීමක් සිදුනොවන අතර උදරයේ අම්ල මගින් ශුක්‍රාණු ජීර්ණය වේ. ගර්භණී සමයේදි ද ආරක්ෂාකාරීව මුඛ සංසර්ගයේ යෙදිය හැකිය. තවද සහකරුගේ ශුක්‍රාණු ගිලීමෙන් කාන්තාවකට ගබ්සාවක් සිදුවීමේ අවධානම බොහෝ සෙයින් අඩුවන බව පරීක්ෂණවලින් සොයාගෙන ඇත.
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්ටේන්
එමෙන්ම මෙම ක්‍රමය භාවිතා කිරිමට ඔක්සිකරණයඋඉහ්හ්හ් හා ඔක්සිහරණය යන සංකල්ප පිලිබද දැනගත යුතුය.
මුඛ සංසර්ගය
සෞඛ්‍ය අවධානම
HIV, HPV, හර්පීස්, ගොනෝරියා සහ වෙනත් ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන රෝග මුඛ  සංසර්ගයෙන්ද සම්ප්‍රේෂණය විය හැකිය. නමුත් යෝනි හෝ ගුද සංසර්ගයට සාපේක්‍ෂව මුඛ සංසර්ගයෙන් මෙම රෝග සම්ප්‍රේෂණය වීමේ අවදානම අඩු මට්ටමක පවතී. මුඛයේ තුවාල පැවතීම මෙන්ම මුඛ සංසර්ගයට පෙර දත් මැදීම, රළු ආහාර සැපීම මගින්ද මෙම අවධානම ඉහල යාහැකිය.දුම්බීම හා බුලත්විටකෑම හා වෙනත් නිකොටින් අඩංගු මත්ද්‍රව්‍ය භාවිත කරන පුද්ගලයන් හා මුඛ සංසර්ගයේ යෙදීමද අවධානම් සහගතබව පර්යේෂකයන් පෙන්වා දෙයි.මානව පැපිලෝමා වෛරසය (HPV) හේතුවෙන් ඇතිවන මුඛ පිළිකා අවදානම ඉහළයාමට නිකොටින් හා වෙනත් පිළිකා කාරක අඩංගු මත්ද්‍රව්‍ය හේතුවේ.මෙම වෛරසය මුඛ සංසර්ගය මගින්ද පැතිරිය හැක.කෙසේ වෙතත් දුම්පානය හා බුලත්විට කෑම හා වෙනත් දුම්කොළ ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන පරිභොජනය කරන පුද්ගලයන් අතර HPV වෛරසය  නිසා ඇතිවන පිළිකා බහුල වුවද කාලාතුරකින් දුම්පානය නොකරන අය අතරත් HPV නිසා ඇතිවන පිළිකා දැකිය හැකිය.මුඛ පිළිකා පුරුෂයන් අතර බහුලව දක්නට ලැබෙන අතර කාන්තාවන් අතර ද කලාතුරකින් පිළිකා දක්නට ලැබේ.සාමාන්‍යයෙන් නිකොටින් අඩංගු මත්ද්‍රව්‍ය  වැඩි වශයෙන් භාවිත කරන්නේද පුරුෂයන්ය.මුඛ පිළිකා රෝගීන් වැඩි වශයෙන්ම වාර්ථාවන රටකි ශ්‍රී  ලංකාව.
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්සිකරණය
කිසියම් ප්‍රබේදක ඉලෙක්ට්‍රෝන පුර්ණ වශයෙන් හො අර්ධ වශයෙන් ඉවත්විමයි.
උදා÷Na→Na++e
මුඛ සංසර්ගය
ඉරියව්
thumb
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්සිකරණය
{e=ඉලෙක්ට්‍රෝන}
මුඛ සංසර්ගය
සතුන්
සත්ව රාජධානියට අයත් බොහෝ සත්ව විශේෂ අතර මුඛ ලිංගික සංසර්ගය දැකිය හැකිය.විශේෂයෙන් ක්ෂීරපායී සතුන් අතර සුලභය.ගැහැණු සතුන් විසින් පිරිමි සතුන්ගේ ශීශ්නය උරාබීම ලෙවකෑම වැනි ක්‍රියා සත්ව ලෝකයේ දක්නට ලැබෙන්නකි.උදාහරණ ලෙස වවුලන් අතර මුඛ ලිංගික සංසර්ගය දැක්විය හැක. සුනඛයන් අතරද මෙය දැකිය හැක.
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්සිකරණය
NO3අයන Al කුඩු සමග හදන ප්‍රතික්‍රියාව
මුඛ සංසර්ගය
සතුන්
ප්‍රවර්ගය:ලිංගික ක්‍රියා
තුලිත රසායනික සම්කරණ
ඔක්සිහරණය
කිසියම් ප්‍රබේදයක ඉලෙක්ට්‍රෝන පුර්ණ වශයෙන් හො අර්ධ වශයෙන් ලබගැනිමයි.
උදා÷S+2e→S2-
ඉලෙක්ට්‍රෝන අර්ධ ප්‍රතික්‍රියා
ඔක්සිකරණය හෝ ඔක්සිහරණය වන ප්‍රබේදය සමතුලිතව පවතින ලෙසද දෙපස ආරෝපන සමානවන ලෙස ලියනු ලබන ප්‍රතික්‍රියා වන්ය.
අම්ලික මද්‍යකදි ඉලෙක්ට්‍රෝන අර්ධ ප්‍රතික්‍රිය
මෙහිදී ආරෝපණ තුලික කිරිම සදහා හයිඩ්‍රජන් ධන අයන (H+) භාවිතා කරයි.
උදා÷H2S→S+2H++2e(ඔක්සිකරණය)
2HNO3+2H++2e→NO2+H2O(ඔක්සිහරණය)
භෂ්මික මද්‍යකදි ඉලෙක්ට්‍රෝන අර්ධ ප්‍රතික්‍රියා
මෙහිදී ආරෝපණ තුලික කිරිම සදහා OH- භාවිතා කරයි.මෙහිදී ඔක්සිකරණයට හො ඔක්සිහරණයට ලක්වු හෝ ලක්වන ප්‍රබේදයෙ පිහිටි ඔක්සිජන් (O) ප්‍රමානය මෙන් දෙගුණයක් OH- අනෙත් පසට එකතු කලයුතුය.
උදා÷Cl2+4OH-→2OCl-+2e+2H2O
තුලිත සම්කරණ
අම්ලික මද්‍යයේදි සල්ෆර් (S) හා සංද්‍ර නයිට්‍රික් අම්ලය HNO3 ප්‍රතික්‍රියා කර සල්ප ඩයොක්සයිඩ් (SO2),නයිට්‍රජන් ඩයොක්සයිඩ් (NO2) හා ජලය (H2O) ඇතිකරන ප්‍රතික්‍රියාව සලකමු.
මෙහිදි S, SO2 බවට පත්වේ.මෙය ඔක්සිහරණ ප්‍රතික්‍රියාවක් වේ.මෙහිදි S ඔක්සිකරණ අංකය 0 සිට +4 දක්වා වැඩිවේ.එනම් S වලින් 4e පිටවි ඇති බවයි.එ අනුව එහි අර්ධ ප්‍රතික්‍රියාව පහත පරිදි වේ.
S+2H2O→NO2+4e+4H+____(1)
එමෙන්ම HNO3,NO2 බවට ඔක්සිහරණය වේ.එය පහත පරිදි වේ.
HNO3+H++e→NO2+H2O___(2)
දැන් සම්කරණ යුගලයෙ e සංඛ්‍යාව සමාන⁣ කර සම්කරණ එකතුකරන්න.
(1)+(2)×4
S+2H2O+4HNO3+4H++4e→SO2+4e+ 4H2O+4NO2
මෙහිදි දෙපසම පවතින ප්‍රබේද තුලිත කරන්න.එහිදි දෙපසම 4e ඇති බැවින් 4e ඉවත්වෙ.ඒ ලෙසම 4H+ ද ඉවත්වී යයි.එ මෙන්ම දකුණු පස ඇති 4H2O ට වම් පස ඇති 2H2O ඉවත්වි දකුණු පස 2H2O ඉතිරී වේ.එවිට සම්කරණය පහත පරිදිවේ.
S+4HNO3→SO2+2H2O+4NO2
මෙහි දෙපස පරමාණු හා අාරෝපන සමාන බැවින් මෙය ආරෝපන සංස්ථිති නියමය හා ස්කන්ධ සංස්ථිති නියමය අනුව තුලිත සමිකරනයකි.
භගමණිය
භගමණිය යනු ක්ෂීරපායින්, පැස්බරුන් සහ වෙනත් සතුන්ගෙන් සීමිත වර්ග සංඛ්‍යාවක ගැහැනු සතුන්ගේ ලිංගික අවයවවලට අයත් ව පිහිටා තිබෙන ලිංගික වින්දනයේ දී වැදගත් වන කුඩා ග්‍රන්ථියක් වැනි අවයවයකි. මානව ස්ත්‍රීන්ගේ භගමණියහි දෘෂ්‍ය කොටස පිහිටා ඇත්තේ ඇතුල් යෝනි තොල්වල පියන් එක්වන තැන අසළ මුත්‍ර විවරයට ඉහළිනි. පිරිමි ශිශ්නයේ සමප්‍රභවය ලෙස සැලකුණත් මෙය එයින් වෙනස් වන්නේ මුත්‍රමාර්ගයක් ඒ තුළ නොපිහිටන බැවිනි. එමෙන් ම එහි ප්‍රජනනයට අදාල කාර්යභාරයක් ද නැති. පුල්ලි හයිනාවන්ගේ භගමණිය මුත්‍ර කිරීමට හැකි ලෙස සැකසී ඇති අතර ඔවුහු සිය වෙසෙසින් විශාල භගමණිය තුළින් මුත්‍රකිරීම මෙන් ම පැටවුන් වැදීම ද සිදුකරති. උණහපුළුවන් සහ මකුලු වදුරන් වැනි වෙනත් ඇතැම් සතුන්ට ද විශාල භගමණියක් පිහිටයි.
මිනිසුන්ගේ සහ අනෙකුත් ක්ෂීරපායින්ගේ මෙය කළලයේ ඇති යුනික ගැටය (genital tubercle) නම් ප්‍රසරයෙන් විකසනය වේ. මුලින් වෙන් කර හදුනාගත නොහැකි වුවත් මෙම ගැටය ශිශ්නයක් හෝ භගමණියක් බවට ප්‍රජනක පද්ධතියේ වර්ධනයේ දී විකසනය වන අතර පුරුෂ හෝමෝනවල (androgens) බලපෑම මත මෙය තීරණය වේ.
ස්ත්‍රී ශරීරයේ තිබෙන වඩාත් ම සංවේදී ශෘංගාරෝද්දීපක කලාපය මෙය වන අතර පොදු වශයෙන් ස්ත්‍රී ලිංගික වින්දනයේ ප්‍රමුඛ ම අවයවය වෙයි. මානව භගමණියේ හිස දළ වශයෙන් හැඩයෙන් සහ ප්‍රමාණයෙන් මෑ ඇටයක් පමණ වන අතර සංවේදී ස්නායු අග්‍ර 8000ක් පමණ එහි පවතින බවට ගණන් බලා ඇත. භගමණිය සංකීර්ණ අවයවයක් වන අතර එහි ප්‍රමාණය සහ සංවේදීතාවය එකිනෙකින් වෙනස් විය හැකි ය.
සුරතාන්තය සදහා දායකත්වය
කාන්තාවන්ගෙන් 70-80%ක් පමණ ප්‍රතිශතයකට භගමණිය කෙළින් ම (වෙන ම ම) උත්තේජනය කිරීම (කිසියම් කාලයක් එක දිගට අතින්, මුඛයෙන් හෝ වෙනත් ක්‍රමයකින් භගමණියේ බාහිර කොටස් මත තෙරපවීම) සුරතාන්තයට පත්වීම සදහා වුවමනා වන බව පොදු සංඛ්‍යා දත්ත අනුව පෙනී යයි. යෝනි-ශිශ්න සංසර්ගයේ දී වක්‍ර ව සිදුවන භගමණිය උත්තේජනය වීම ද ප්‍රමාණවත් විය හැකි ය.
විකසනය
thumb|[[ප්‍රජනක පද්ධතියෙහි විකසනය#බාහිර ලිංගේන්ද්‍රිය|භගමණිය විකසනය වීමේ අවස්ථා]] ක්ෂීරපායියන්ගේ ලිංගික විභේදනය තීරණය කෙරෙනුයේ X හෝ Y (පුරුෂ) වර්ණදේහයක් රැගෙන යන ශුක්‍රාණුව විසිනි.
මුණ්ඩය සහ කාය
thumb|right|250px|නිරාවරිත භග මුණ්ඩයක් අතිශයින් සසස්නායුකරිත තන්තුමය-වාහිනීමය වැස්මක් ලෙසින් භගමණිය කායෙහි අග මුණ්ඩය පවතින අතර, සාමාන්‍යයෙන් මෑ ඇටයක හැඩය සහ ප්‍රමාණය සහිත වන නමුදු සමහරවිටෙක එය වඩාත් විශාල හො කුඩා විය හැකිය.
යුබික්විටින්-ප්‍රෝටියෝසෝම් පද්ධතිය
යුබික්විටින්-ප්‍රෝටියෝසෝම් පද්ධතිය සෛලීය ක්‍රියාවලි ගනණාවක් නියාමනය කරනු ලබන, ප්‍රෝටීන විකරණයට සහ හායනයට ලක්කරන සෛලීය ක්‍රියාවලියකි. පද්ධතිය ක්‍රියාත්මකවන්නේ  E1 යුබික්විටින් සක්‍රියකාරක එන්සයිමය, E2 යුබික්විටින් යුග්මකාරක එන්සයිමය සහ E3 යුබික්විටින් ලයිගේස එන්සයිමය අනුක්‍රමිකව, සක්‍රියව ATP (ශක්තිය) වැයකරමින්, යුබික්විටින් අණුවක් ඉලක්ක ප්‍රෝටීනය වෙත එක් කිරීම මගින් ප්‍රෝටීනයක් විකරණය කිරීමෙනි. මෙම ක්‍රියාවලිය යුබික්විටිනීකරණය යනුවෙන් හැඳින්වේ. E3 ලයිගේස මගින් ඉලක්ක ප්‍රෝටීන හඳුනාගෙන යුබික්විටින් අණුව E2 වෙතින් ඉලක්ක ප්‍රෝටීනයට මාරුකිරීමට දායක වන බැවින් පද්ධතිය තුල ප්‍රබල භූමිකාවක් රඟ දක්වයි. යුබික්විටින් අණුවක් ප්‍රෝටීනයකට සවිවන්නේ ලයිසින් හෝ සිස්ටීන් ඇමයිනෝ අම්ල කාණ්ඩයක් ඇති ස්තානවලටය. එක් කරන යුබික්විටින් අනු ගනණ මත ප්‍රෝටීනයක ඉරණම තීරණය වේ. තනි යුබික්විටින් අණුවක් එක් කිරීමේදී හිස්ටෝන පාලනය, ග්‍රාහක හායනය හෝ අණුක සංඥා නියාමනයට දායක වියහැකි අතර බහු යුබික්විටින් අණු එක් කිරීමේදී 26S ප්‍රෝටියෝසෝමය මගින් හායනය කිරීම සඳහා පෙර-සනිටුහන් කරනු ලබයි. යුබික්විටින් හරණ එන්සයිම (deubiquitin enzymes; DUB) බහු-යුබික්විටින් පූර්වජ ප්‍රෝටීන සැකැසීමෙහි කාර්යභාරය මෙන්ම නියාමන කටයුතු වන යම් E3 ලයිගේසයක් මගින් සිදුකරන යුබික්විටිනීකරණයට බාදා  පැමිනවීම,සංශ්ලේෂනය කල යුබික්විටින් දාම වල සෝදුපත් කියවීම ද සිදුකරයි. ප්‍රෝටීනයක් යුබික්විටිනීකරණයට ලක්වීද දැන පහල-පෙල සංඥා ගලා යමට උපකාරී කිරීමට මේ අණු ක්‍රියාකරයි.
බ්‍රාහ්මීය අක්ෂර පවුල
බ්‍රාහ්මීය අක්ෂර මාලා යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ අබුගිඩා ලේඛන ක්‍රම කුටුම්භයකි. මේවා ඉන්දියානු උපමහාද්වීපය, අග්නිදිග ආසියාව සහ සිද්ධං අක්ෂර ස්වරූපයෙන් ජපානය ඇතුළු නැගෙනහිර ආසියාව යන ප්‍රදේශවල භාවිතා වේ. පුරාතන ඉන්දියාවේ බ්‍රාහ්මී හෝඩියෙන් සම්භවය වූ මෙම අක්ෂර මාලාවන් දකුණු, නැගෙනහිර සහ අග්නිදිග ආසියාවේ විවිධ භාෂා පවුල් තුළ භාවිතා වේ: ඉන්දු-ආර්ය, ද්‍රවිඩ, ටිබෙට්-බුරුම, මොංගෝලික, ඕස්ට්‍රෝආසියාතික, ඕස්ට්‍රෝනීසියානු සහ තායි භාෂා පවුල් තුළ මෙම අක්ෂර භාවිතා වේ.
History
Brahmic scripts descended from the Brahmi script. Brahmi is clearly attested from the 3rd century BC during the reign of Ashoka, who used the script for imperial edicts, but there are some claims of earlier epigraphy found on pottery in South India and Sri Lanka. The most reliable of these were short Brahmi inscriptions dated to the 4th century BC and published by Coningham et al. (1996).
Northern Brahmi gave rise to the Gupta script during the Gupta period, which in turn diversified into a number of cursives during the medieval period. Notable examples of such medieval scripts, developed by the 7th or 8th century, include Nagari, Siddham and Sharada.
The Siddhaṃ script was especially important in Buddhism, as many sutras were written in it. The art of Siddham calligraphy survives today in Japan. The syllabic nature and dictionary order of the modern kana system of Japanese writing is believed to be descended from the Indic scripts, most likely through the spread of Buddhism.
Southern Brahmi evolved into the Old Kannada, Pallava and Vatteluttu scripts, which in turn diversified into other scripts of South India and Southeast Asia.
The present Telugu script is derived from the Kannada-Telugu script, also known as "Old Kannada script", owing to its similarity to the same.
සංසන්දනය
පහත සැසඳුම් වගුවෙහි දැක්වෙන්නේ ප්‍රධාන භාරතීය අක්ෂර මාලාවන් කිහිපයක් වන අතර, එකම බ්‍රාහ්මී අක්ෂර සමූහයකින් ඒවා සම්භවය වී ඇති බව පෙන්වීමට මෙමඟින් උත්සහ දරා ඇත. මේ අනුව: The transliteration is indicated in ISO 15919.
ස්වර
මෙහි ස්වර වම්පස පේළියෙහි එහි ස්වාධීන ස්වරූපයෙන් ද, දකුණු පසින් ඒවායෙහි පිල්ලම් ස්වරූපයෙන් ක් ව්‍යඤ්ජනාක්ෂරය සමග සම්බන්ධ කොට ද දක්වා ඇත. A glyph for ka is an independent consonant letter itself without any vowel sign, where the vowel a is inherent.
ඓතිහාසික
ක්‍රි.පූ. 3වන සියවස පමණ හමුවන ආදිතම අභිලේඛන අනුව, බ්‍රාහ්මී අක්ෂර මාලාවෙහි ප්‍රාදේශීය වෙනස්කම් පැවති බැව් පෙනේ. ක්‍රි.ව. 5වන සියවස පමණ වන විට්, බ්‍රාහ්මී අක්ෂර මාලාව තවදුරටත් වෙනස්කම්වලට භාජනය වී මධ්‍යකාලීන යුගය වන විට නව අක්ෂර මාලාවන් රැසක් බවට විකසනය විය. අතීත අක්ෂර මාලාවන් ප්‍රධාන වශයෙන්ම උත්තර සහ දක්ෂිණ බ්‍රාහ්මී අක්ෂර මාලාවන් ලෙස බෙදා දැක්වේ. උත්තර කාණ්ඩයේ ගුප්ත අක්ෂර මාලාව බෙහෙවින් බලපැවැත්වුණු අතර, දක්ෂිණ සමූහයෙහි භාවිතා වූ වට්ටේලුට්ටු සහ පැරණි-කන්නඩ/පල්ලව අක්ෂර බුද්ධාගමේ ව්‍යාප්තියත් සමඟින් අග්නිදිග ආසියාව කරා ද ව්‍යාප්ත විය.
ආක්ටික්
ආක්ටික්  යනු පෘථිවියෙහි උතුරු-දෙසටම වන් ධ්‍රැව පෙදෙසකි.
1999 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන කණ්ඩායම් සංචිත
පැළඳ සිටි ජර්සි අංකයට අනුකූලව 1999 මැයි 14 සිට 1999 ජුනි 20 දක්වා පැවති එංගලන්තයේ පැවති 1999 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානය සඳහා නම් කරන ලද අවසන් 15 දෙනාගේ කණ්ඩායම් ලැයිස්තුව මෙයයි. සෑම කණ්ඩායමක්ම ක්‍රීඩකයින් 1 සිට 15 දක්වා ගණන් කළ යුතු අතර සාමාන්‍යයෙන් නායකයින් අංක 1 ජර්සිය පැළඳ සිටියහ.
ආක්ටික්
ප්‍රවර්ගය:ආක්ටික්
1999 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන කණ්ඩායම් සංචිත
ඕස්ට්‍රේලියාව
පුහුණුකරුවා:🇦🇺 ජෙෆ් මාර්ෂ්
බංග්ලාදේශය
පුහුණුකරුවා: ගෝර්ඩන් ග්‍රීනිජ්
ඉන්දියාව
පුහුණුකරුවා:🇮🇳 අන්ෂුමන් ගයික්වඩ්
නවසීලන්තය
පුහුණුකරුවා:🇦🇺 ස්ටීව් රික්සන්
පාකිස්ථානය
පුහුණුකරුවා:🇵🇰 මුෂ්තාක් මොහොමඩ්
දකුණු අප්‍රිකාව
පුහුණුකරුවා:🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 බොබ් වුල්මර්
තරගාවලියේ අංක 1 ජර්සිය නොපැවැත්වූ එකම නායකා හන්සි ක්‍රොන්ජේ ය.
ශ්‍රී ලංකාව
පුහුණුකරුවා:🇱🇰 රෝයි ඩයස්
බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්
පුහුණුකරුවා: මැල්කම් මාර්ෂල් කාල් හූපර් මුල් කණ්ඩායමට නම් කරන ලදී, නමුත් රිකාඩෝ පවෙල් පසුව ඒ වෙනුවට නම්වි කරන ලදී. කාල් හූපර් 1999 අප්‍රේල් මස 27 දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් පිටියෙන් සමුගන්නා ලදී.
තලිඩමයිඩ්
තලිඩමයිඩ්  යනු 1950 ගණන් වල අග භාගයෙහිදී හඳුන්වා දුන් ශමනක ඖෂධයක් වන අතර උදා ආබාධයට ප්‍රතිකාර කෙරුමට හා නින්ද ලබා දීමට භාවිතා කෙරිණි.
මණිමේඛලා
මණිමෙඛලා දෙවියෝ, මණිමේඛලා දෙවගන , මණිමෙඛලා දෙවියෝ. ,ඇය සාගරය ආරක්ෂා කරන දේවතාවිය සහ සීනිගම දේවාලය. , ඇය පෙනී සිටියාය තුල සාහිත්‍යයතමිල්නාඩු.
ආර්ථික සම්පත් වර්ග 4
ආර්ථික සම්පත් වර්ග 4කි 1.භූමිය 2.ශ්‍රමය 3.ප්‍රාග්ධනය 4.ව්‍යවසායකත්වය
ඌර්වශී
ඌර්වශී (उर्वशी) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ හින්දු පුරාවෘත්තයන් හි එන අප්සරාවකි. ඉන්ද්‍ර දෙවියන්ගේ රාජ විමනෙහි දිව්‍යාංගනාවක් වූ ඇය සියලු අප්සරාවන් අතර රූමත්ම තැනැත්තිය ලෙස සැලකිණි.
අංජනා
අංජනා (සංස්කෘත: अञ्जना), හෙවත් අංජනී සහ අංජලී යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ භාරතීය වීරකාව්‍යයක් වන රාමායණය තුළ සඳහන් හනුමාන් දෙවියන්ගේ මාතාවයි.
තිලෝත්තමා
තිලෝත්තමා (तिलोत्तमा) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ හින්දු පුරාණෝක්තිවේදයෙහි විස්තර වන අප්සරාවකි. සංස්කෘත භාෂාවෙන් "තිලා" යන්න 'තල' (බීජ) හැඳින්වීමට භාවිතා වන අතර "උත්තමා" යන්නෙන් උසස් යන්න හැඟවේ. ඒ අනුව තිලෝත්තමා යන්නෙන්, කුඩාම අංශුවෙන් පවා උසස් ගති ලක්ෂණවලින් හෙබි යන අර්ථය ගෙන දෙයි.
කටුගස්තොට පාලම
කටුගස්තොට පාලම, යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මහනුවර - යාපනය A9 මාර්ගයේ පාලමකි. කටුගස්තොට නගරයේ ඇති මෙම පාලම මහවැලි ගඟ හරහා ඇත. කුරුණෑගල - පුත්තලම A10 මාර්ගය මේ අසලින් ඇරඹේ. තුන් සිංහලේ රුහුණ සහ මායා රට මෙම පාලමෙන් යාවන අතර පිහිටි රටද පාලමට දර්ශනය වේ.
මේවාද බලන්න
ප්‍රවර්ගය:කටුගස්තොට ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පාලම්
සෙල් සිග්නලිං ටෙක්නොලොජි
1999 දී බෙවර්ලි, මැසචූසට්ස් හිදී සංස්ථාපිත පෞද්ගලිකව පාලිත සමාගමක්  වන ''' සෙල් සිග්නලිං ටෙක්නොලොජි, ඉන්කෝපරේටඩ්. (CST)''' විසින් නිෂ්පාදනය කරනුයේ සෛලීය සංඥාකරණ මංපෙත් අධ්‍යයනය සඳහා භාවිතා වන  ප්‍රතිදේහ සහ ආශ්‍රිත කාරක වෙති. CSTහී වර්තමාන සංස්ථානික මූලස්ථානය පිහිටා ඇත්තේ ඩෑන්වර්ස්, මැසචූසට්ස් හී වෙයි.
ඉතිහාසය
නිව් ඉංග්ලන්ඩ් බයෝලැබ්ස් (NEB) හී සෛලීය සංඥාකරණ කණ්ඩායමෙහි සේවය කල විද්‍යාඥයින් විසින් 199දී සෙල් සිග්නලිං ටෙක්නොලොජි, ඉන්කෝපරේටඩ්. (CST) පිහිටුවා ගන්නා ලදි. මුලින්ම කමින්ස් කේන්ද්‍රයෙහි (බෙවර්ලි, මැසචූසට්ස්) පවත්වාගෙන පැමිණි CST ආයතනය, පෙරදී කිංස් ග්‍රාන්ට් ඉන් (ඩෑන්වර්ස්, මැසචූසට්ස්) ආයතනය පිහිටි ස්ථානයේ එහි වර්තමාන එක්සත් ජනපද මූලස්ථානය වෙත ගෙන එන ලද්දේ 2005 අගභාගයෙහිදීය. එහි පුළුල් අළුත්වැඩියාවන් කිරීමෙන් අනතුරුව, එ.ජ. හරිත ගොඩනැගිලි මණ්ඩලය විසින් 2007 දී වර්තමාන මූලස්ථානය LEED (බලශක්තිමය හා පාරිසරික සැලසුම්කරණය පිළිබඳ නායකත්වය) සහතික පහසුකමක්  ලෙසින් ප්‍රකාශ කරන ලදි. 2008 සහ 2009 දී, CST විසින් එහි පාරසමුද්‍ර ක්‍රියාකාරකම් පුළුල් කරන ලද්දේ, චීන මහජන සමූහාණ්ඩුවෙහි, ජපානයෙහි, සහ නෙදර්ලන්තයෙහි සහධාරී කාර්යාල පිහිටුවමිනි.
බොස්ටන් ග්ලෝබ් විසින් 2009 දී ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු සංගණනයක් අනුව “රැකියාවේ යෙදිය හැකි හොඳම ස්ථාන 100” අතුරින් එකක් බවට  සෙල් සිග්නලිං ටෙක්නොලොජි, ඉන්කෝපරේටඩ්. (CST) නම් කෙරිණි.
පර්යේෂණ
මානවයන්ගේ, මූසිකයන්ගේ, සහ මීයන්ගේ ප්‍රෝටීන් ෆොස්ෆොරයිලීකරණය පිළිබඳ විස්තර සපයන  ෆොස්ෆොසයිට්ප්ලස් නමැති  ශික්ෂිත, වෙබ්-පදනමැති  ජෛව තොරතුරු තාක්ෂණ  සම්පතක්  CST විසින් නඩත්තු කරනු ලබයි. මෙම ශික්ෂිත තොරතුරු වලට ප්‍රෝටීන් ඇසිටිල්කරණය, මෙතිල්කරණය සහ උබිකුටින්කරණය වැනි අනෙකුත්  පශ්චාත්-පරිවර්තන විකරණ ද අඩංගු වෙයි. මෙම නිදහසේ ප්‍රවේශ්‍ය, සබැඳි මූලාශ්‍රය සඳහා භාගික වශයෙන් අරමුදල් සැපයෙන්නේ NIH (ජාතික සෞඛ්‍ය ආයතන) වෙතින් ලැබෙන අනුග්‍රහය මගිනි.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:1999 දී සංස්ථාපිත සමාගම් ප්‍රවර්ගය:මැසචූසට්ස්හී පදනම්ව ඇති සමාගම් ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජනපදයෙහි ජෛවතාක්ෂණ සමාගම් ප්‍රවර්ගය:බෙවර්ලි, මැසචූසට්ස්
ධ්‍රැව පෙදෙස
ශීත කලාප ලෙසින්ද හැඳින්වෙන පෘථිවියෙහි ධ්‍රැව පෙදෙස් යනු ලෝක ගෝලයෙහි ධ්‍රැව වට කොට පිහිටි පෙදෙස් වෙති. ප්‍රධාන වශයෙන්  ධ්‍රැව කැටි අයිස් වලින් සමන්විත හා උත්තර ධ්‍රැවය සහ දක්ෂිණ ධ්‍රැවය මැදි කොට පිහිටා ඇති මෙම පෙදෙස් පිළිවෙලින් පිහිටා ඇත්තේ ආක්ටික් සාගරයෙහි සහ ඇන්ටාක්ටිකා මහාද්වීපයෙහිය. ධ්‍රැව මුහුදු අයිස් වර්තමානයෙහිදී හීන වෙමින් යන අතර එය බොහෝ විට ගෝලීය උණුසුම් වීමෙහි ප්‍රතිඵලයක් විය හැක.
මඛන්ලාල් චතුර්වේදී "පුෂ්ප් කි අභිලාෂා" 1922 / පී.බී. අල්විස් "මලක් කතා කරයි" 1944 / ඩෝල්ටන් “උඩඟු ලියන්" 1966
= පණ්ඩිත් මඛන්ලාල් චතුර්වේදීගේ "පුෂ්ප් කි අභිලාෂා" 1922 කවිය සහ පී.බී. අල්විස් පෙරේරාගේ "මලක් කතා කරයි" 1944 අනුවර්තන කවියේ ආභාස ඩෝල්ටන් අල්විස්ගේ "උඩඟු ලියන් ගොතා බඳින" 1969 ගී පද රචනයට දායක වුනු අන්දම ගැන විමසුමක් =
අමරදේව විසින් තනු නිර්මාණය කර සංගීතය මෙහෙයවා, නන්දා මාලිනී විසින් 1969 දී ගායනා කරන "උඩඟු ලියන් ගොතා බඳින" නමින් ඩෝල්ටන් අල්විස් කළ පද රචනාව පණ්ඩිත් මඛන්ලාල් චතුර්වේදී (1889 - 1968) හින්දි බසින් 1922 පෙබරවාරි 28 වනදා ලියූ "පුශ්ප් කි අභිලාෂා" නම් "මලක අභිලාෂය" යන අරුත ඇති කවි පන්තියේ ආභාසයෙන් (ආලෝකය ලබා) ලියන ලද්දක් ලෙස බොහෝ දෙනෙක් සළකනවා. 2010 වසරේ දී පමණ මලී මලියසේන හෙවත් ආචාර්ය මොරගොඩ මලියසේන මෙම කවිය අර්ථය හැකිතාක් රැකගෙන සාර්ථකව සිංහලට පරිවර්තනය කරලා තියෙනවා. කවියක් එක බසකින් තවත් බසකට පරිවර්තනය කිරීමේ දී මුල් කවියෙන් සම්ප්‍රේක්ෂණය වෙන හැඟුම්, අර්ථය ආදී සමස්තය ඒ ආකාරයෙන්ම පල කරන්න අපහසු බව පැහැදිලි කරුණක්. මලී මලියසේනගේ කවිය මුල් කවියේ අනුවර්තනයක් හෙවත් adaptation එකක් කියලා සමහරු හැඳින්වුවත් එය සාර්ථක පරිවර්තනයක් (translation) ලෙසයි මම දකින්නේ. මඛන්ලාල් 1922 කවිය ලියන යුගයේ ඉන්දියාවේ නිදහස් සටනේ උග්‍ර අවධියක්. මේ නිසා ඔහු වැඩිපුර උලුප්පා දක්වන්නේ "රටේ නිදහස වෙනුවෙන් සටනට යන ජනතාව" ට කැපවෙන්නත්, දෙවියන් හෝ පෙම්වතුන්ට කැප නොවීමටත් මලේ ඇති අභිලාෂය. අපි මුලින්ම මඛන්ලාල්ගේ මුල් කවිය, එහි මලියසේන සිංහල පරිවර්තනය, සහ ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනයක් කියවලා ඉමු.
* (ගයා රම්‍ය අල්විස් අනුව ගුවන්විදුලි තැටි විස්තරයේ සටහන්ව ඇත්තේ 1969 තැටිගත වූ ගීයක් ලෙසිනි)
පද්‍ය තුනේ සංසන්දනය ඇතුළත් යූ ටියුබ් වීඩියෝව
පන්ඩිත් මඛන්ලාල් චතුර්වේදී ගේ “පුශ්ප් කි අභිලාෂා" – 1922
1. चाह नही, मैं सुरबाला के गहनों में गूँथा जाऊँ
2. चाह नहीं प्रेमी-माला में बिंध प्यारी को ललचाऊँ
3. चाह नही सम्राटों के शव पर, हे हरि, डाला जाऊँ
6. मातृ-भूमि पर शीश चढाने, - जिस पथ जावें वीर अनेक।।
පන්ඩිත් මඛන්ලාල් චතුර්වේදී ගේ “පුශ්ප් කි අභිලාෂා" සිංහලානුවාදය / පරිවර්ථනය: ආචාර්ය මොරගොඩ මලියසේන - 2010 ආසන්න වසරක
1. අප්සරාවක සවන අබරණ වන්නට නැත මට ආසා.
2. මල්දමක හිඳ පෙම්වතුන්ගේ අනුරාගය පුබුදන්නට නැත මට ආසා.
3. චක්‍රවර්ති රාජ මෘත දේහ අරා නිදන්නට දෙවියනි, නැත මට ආසා.
4. දේව ප්‍රතිමා ශිර්ෂ මස්තකාරූඪ වීමට මා ලද භාග්‍යයෙන් උදම් වීමට නැත මට ආසා.
5. උයන් පල්ලාණෙනි, මුදා හළ මැන මා. විසි කළ මැන මා, එ මගට.
6. මව් බිම උදෙසා දිවි පිදුමට යන දහසක් විරුවන් යන්නේ යම් මගකද, එ මගට.
English Translation of “The yearning of a flower” / “Pushp Ki Abhilasha” of Pandith Makhanlal Chaturvedi
1. I don't desire to be entwined in a female deities’ ornaments.
2. I don't desire to be woven into a garland of a lover places on his beloved luring her.
3. I don't desire to be placed on the dead bodies of the emperors.
4. I don't desire to take pride in my fortune to be placed on the heads of the Gods.
5. Oh, Gardner, pluck me! Throw me onto the path.
6. To be trodden on, by the valiant men who march forward to sacrifice themselves for the motherland.
මඛන්ලාල් චතුර්වේදී ගේ කවියේ සාරය උපුටා ගෙන පී බී අල්විස් පෙරේරාත් (1917 - 1966) වර්ෂ 1944 දී අනුවර්තන කවියක් ලියලා තියෙනවා. මම දකින විදියට පී.බී අල්විස්, මඛන්ලාල් චතුර්වේදී ගේ කවියේ හෘදය වෙන පස්වන සහ හයවන පැදි දෙක සහ සමස්ත අර්ථයේ සාරාංශය යොදාගෙන ඒ කවියට මඛන්ලාල් ගේ මුල් කවියේ තිබුනාට වඩා වැඩි සාමාජීය රසයක් (flavour) තවරලා තමයි මේ අනුවර්තනය කරන්නේ. විශේෂයෙන්ම පී බී අල්විස් “කුහක දනපති දන… කෑම මේසය සරසන,” “දනන් රවටන… ලොකු මිනිසුන් ගෙළ… මල් දමෙක පළඳන” සහ “උඩඟු ළඳකගෙ වරලස… සරසන” කියන මුල් කවියේ නොතිබුණු අදහස් ආදේශ කිරීම තුළින් මෙම කවිය ලාකීයකරණයක් කරනවා පමණක් නෙවෙයි සාර්ථකව සමාජීය හෝ ඊනියා සමාජවාදී රසකාරකයක් (flavour) මේ කවියට තවරමින් 'චුළවංශයේ’ නැතිනම් 'පුථු-ජ්ජන' (පුථු- බහුලව පැතිරුණු + ජන- ජනතාව) දෘෂ්ටිකෝණයක් කවියට ලබා දෙනවා. නමුත් මෙම වාසිය පී.බී. ලබා ගන්නේ මඛන්ලාල් ගේ මුල් කවියේ තිබුන යම් යම් ධනාත්මක දේවල් කීපයකුත් කැප කරමින්. මඛන්ලාල් පැදි හයකින් කියන දේ පී.බී පැදි අටකින් කියන්නේ කවියේ දිග වැඩි කරමින්. ඒ වගේම ඔහු පළමු පැදි දෙකෙන් “මල උයන් පල්ලාට හිතවතකු මාර්ගයෙන් (සමහර විට පී.බී. මේ හිතවතා කියා අදහස් කළේ මඛන්ලාල් වීමට පුළුවන්) පණිවුඩයක් දෙන බව” අනවශ්‍ය ලෙස එකතු කිරීමට යාමෙනුත්, ඒ වගේම තුන්වන පැදියේ මඛන්ලාල් කවියේ නොතිබූ ඒ වගේම පී.බී. එකතු කළ අලුත් සන්දර්භයටත් අදාළ නැති "මී මැසි බඹරුන්ට රොන් රස දෙන්නට මාව දෙන්න එපා" කියලා කියන එකෙනුත් කවියේ දිග තවත් වැඩි වෙනවා වගේම අනවශ්‍ය දිශාවකට කවිය යොමු වෙනවා. මඛන්ලාල්ගේ කවියේ තිබූ "පෙම්වතියන්ගේ ආකර්ෂණය දිනා ගැනීමට පෙම්වතුන් විසින් පෙම්වතියන්ගේ ගෙළ පළඳන මල් මාලයේ ගෙතෙන්නට මට අවශ්‍ය නැහැ" කියන අදහස දෙන්න පී.බී. "මී මැසි” කවිය එකතු කළා කියලා සමහරෙකුට අනුමාන කරන්න පුළුවන් වුනත් "මී මැසි බඹරුනට, මගේ රොන් රස විඳුමට, ඉඩ නොදෙනු" කියන වචන වලින් එහෙම අදහසක් එන්නේ නැහැ වගේම සොබාදමේ ප්‍රපංචයක් සමාජ සහ ආගමික ප්‍රපංච එක්ක පටලවා ගැනීමෙන් කවියට හානියක් කෙරෙනවා කියන එකයි මගේ හැඟීම. මඛන්ලාල් තමන්ගේ කවියේ මුල් පැදි හතරෙන් 1. දිව්‍යාංගනාවන් හෝ සුරවමියන් (සුරබාලා) සැරසිලිවල, 2. ප්‍රේමවන්තයින්ගේ මල්මාලාවල, 3. මියගිය අධිරාජ්‍යයන්ගේ මෘත කලේබර මත, සහ 4. දෙවියන්ගේ ශීර්ෂය මත "මට ඉන්න අවශ්‍ය නැහැ" කියන තේමා හතර අවධාරණය කරනවා. මීට වෙනස්ව යමින් පී.බී. 1. මී මැස්සන් සහ බඹරුනට රොන් රස විඳුමට, 2. කුහක ධනපතියන්ගේ කෑම මේස සැරසීමට, 3. දෙවියන් පිදුමට, 4. ප්‍රසිද්ධියේ සභා මැද ජනතාව රවටන ලොකු මිනිසුන් (ජන නායකයින් සහ දේශපාලකයින්?) ගෙළ ලන මල්මාලා වලට, සහ 5. උඩඟු ළඳක වරලස සැරසීමට, "මට අවශ්‍ය නැහැ" කියන තේමා ආවරණය කරනවා. මේ අනුව පැහැදිලිව පෙනෙන දෙයක් තමයි පී.බී. විසින් මඛන්ලාල්ගේ මුල් කවියේ තේමා තුනක් හළලා අලුත් තේමා හතරක් එකතු කරන බව. කවියේ මුල් කොටස, ඒ කියන්නේ “මේ මේ ඒවා මගේ අභිලාෂයන් නෙවෙයි” කියලා මල කියන කොටස විතරක් අරන් බැලුවොත් පී.බී. ගේ සහ මඛන්ලාල්ගේ එකම පොදු තේමාව වෙන්නේ දෙවියන් හෝ දේවරූප විතරයි. පී.බී. ගේ කවිය ඔහු විසින් ඊට අලුතින් එක් කරන ලද ඊනියා සමාජවාදී දෘෂ්ටියේ වාසිය අත්කරගන්නා ගමන්ම, කවියේ දිග ආදිය නිසා මඛන්ලාල්ගේ කවියේ පේළි හයකින් දී තිබූ සංක්ෂිප්ත භාවය සහ ආවේගීය ශක්තිය, නැති කර ගන්නවා. මා දකින විදියට පී.බී ගේ මුල් කවි තුන අනවශ්‍ය (redundant), එහෙමත් නැත්නම්  කවියේ අදහසට හානියක් නොවන පරිදි කපා දැමිය හැකි පැදි තුනක්. දැන් අපි පී.බී. ගේ කවිය කියවලා බලමු.
“මලක් කතා කරයි” - පී. බී. අල්විස් පෙරේරා - 1944
1. උයන් පලු හිතවත!
විදහන සෙයින් ඔබ තැත
සුවඳ පතුරමි වෙමින් විකසිත
2. හිතවතකු ඇසුරෙන්
සරණ යැදුමක අයුරින්
මම දැන් ඔබ කෙරෙන්
යදිමි තිළිණයක් සෙනෙහෙ පඬුරෙන්
මගේ රොන් රස විඳුමට
ඉඩ නොදෙනු ඔබ හට
කියමි මෙය බිඳ පිනි කඳුළු කැට
4. කුහක දනපති දන
කෑම මේසය සරසන
ලෙසින් මිල ඇරගෙන
නොදිය යුතු මා තුරින් නෙලමින
5. අවි මුගුරු සුරතට
ගෙන වැද සිටින දෙවොලට
දෙවියා ඉදිරිපිට
නොදෙනු මැන මා රැගෙන තැබුමට
6. විත් මහ සබා මැද
දනන් රවටන ඇම සඳ
ලොකු මිනිසුන් ගෙළ ද
නො පළඳනු මා මල් දමෙක බැඳ
7. යුතු මුවග මද හස
උඩඟු ළඳකගෙ වරලස
බැඳ සරසන පිණිස
නොදෙනු හිතවත! මල පඬුරු ලෙස
8. දෑ නිදහස රිසින
තැත දරන නො පසිඳු වෙන
කෙනෙකු පිය පහරින
තැලෙන්නට මා මගට ලනු මැන
උපුටා ගත්තේ:  අමර හේවාමද්දුම සහ සරත් විජේසූරිය සංස්කරණය කළ  "පී බී අල්විස් පෙරේරා කවි එකතුව" 1993, 76 පිට
නමුත් පී.බී අල්විස් නම් මහා කවියා විසින් ඇතිකරපු මේ අඩුව පුරවලා, මහා කවි මඛන්ලාල්ට වගේම පී.බී. ටත් සාධාරණයක් කරන්න තවත් මහා කවියෙක් වන ඩෝල්ටන් අල්විස් මෙම අදහසම ගී පද රචනයක් ලෙස ලියනවා. ඩෝල්ටන්ගේ "උඩඟු ලියන්" ගී පද රචනාවේත් පී.බී කළා වගේම මඛන්ලාල් ගේ මුල් කවියේ හදවත වෙන අන්තිම පැදි දෙක සුරක්ෂිතව සහ පී.බී.ටත් වඩා ප්‍රභලව සහ ආවේගජනක සවරූපයකින් ආරක්ෂා කර ගන්නවා. නමුත් ඩෝල්ටන් තම නිර්මාණයේ පළමු කොටස සඳහා යොදාගන්නේ මඛන්ලාල්ගේ මුල් කවියේ නොතිබිච්ච පී.බී. අලුතෙන් හඳුන්වා දුන් තේමා දෙකක්. ඒ තමයි 1. උඩඟු ලියන් ගේ වරලස, සහ 2. හිස් මිනිසුන්ගේ කෑම මේස, කියන දෙක. ඩෝල්ටන් විසින් පී.බී. කවි දෙකකින් (4+6) ආවරණය කරපු "කුහක ධනපතියන්" සහ "ජනයා රවටන ලොකු මිනිසුන්" කියන දෙකොටසම "හිස් මිනිසුන්" ලෙස ලේබල් කරලා එක ගොඩකට දැමීමෙන් පී.බී. අල්විස්ගේ කවියේ නැති, මඛන්ලාල්ගේ කවියේ තිබුණු සකසුරුවම් බව (parsimony) සහ සංක්ෂිප්ත භාවය (economy) -වෙනත් වචන වලින් කිව්වොත් අවම වචන සංඛ්‍යාවක් යොදා ගනිමින් අදහස අඩුවක් නැතිව ප්‍රබලව පැවසීම- නැවත ලබා දෙනවා. මෙසේ කිරීම තුළින් ඩෝල්ටන් නැවතත් මුල් කවියේ තිබූ හැඟුම් ජනනය කිරීමේ ශක්තියට (potency) අලුත් පණක් ලබා දෙනවා. ඩෝල්ටන් (1926-1987) විසින් පී.බී ගේ කවියෙන් වැඩි වශයෙනුත්, පණ්ඩිත් මඛන්ලාල් චතුර්වේදී ගේ කවියෙන් අඩු වශයෙනුත් ආභාසය ලබා ගෙන මේ කවිය ලියපු බවක් තමයි මම දකින්නේ. දැන් අපි ඩෝල්ටන්ගේ ගී පද රචනාවට අවධානය යොමු කරමු.
“උඩඟු ලියන් ගොතා බඳින” - ඩෝල්ටන් අල්විස් - 1969 ආසන්න වසරක
1. උඩඟු ලියන් ගොතා බඳින
මා පිපුනේ නැත
මේ දෙරණේ
බොජුන් මේස මත සුවඳ හලන්නට
3. රට වෙනුවෙන් සටනට වැද දිවි දුන්
රණවිරුවකුගේ අවසන් ගමනට
යන මහජනතා පා දූවිල්ලෙන්
තැළී වෙළී සැනහී මියයන්නෙම්
4. මගේ පරම පැතුම එයයි
එමගට මා විසිකරන්න
පද රචනය - ඩෝල්ටන් අල්විස්
ඩෝල්ටන්ගේ කවියේ සහ පී.බී. ගේ කවියේ ඇති සමානතා විමසීමට, ඒ දෙකේ අදාළ කවි එකතැනකට අරගෙන බලමු.
ඩෝල්ටන්ගේ 1 වන කවිය:
නීල වරල සරසන්නට
මේ දෙරණේ"
පී.බී. ගේ වන 7 වන කවිය
මෙහි පළමු පේළියේ එන "යුතු මුවග මද හස" කියන එක උඩඟු ලියන් සමග එතරම් හොඳින් ගැළපෙන්නේ නැත්තේ උඩඟු ලියන් එක්කෝ සිනහසෙන්නේ නැහැ, එහෙමත් නැතිනම් ආඩම්බර හෝ සදය සිනාවකින් සිනාවෙනවාය කියන අපේ සිත් තුළ ඇති සංජානනයට නොගැළපෙන නිසා. "මදහස" කිව්වහම අපිට ඇතිවෙන්නේ සුන්දර ලියක් පිළිබඳ හැඟීමක්. මේ නිසා කවියේ මුල් පදය හැර ඉතිරිය සංසන්දනය කර බලමු.
"උඩඟු ළඳකගෙ වරලස
බැඳ සරසන පිණිස
ඩෝල්ටන්ගේ 2 වන කවිය:
"හිස් මිනිසුන් කුස් පුරවන සිත් පුරවන බස් දොඩවන
පී.බී. ගේ වන 4 වන කවිය
"කුහක දනපති දන
කෑම මේසය සරසන
ලෙසින් මල ඇරගෙන
නොදිය යුතු මා තුරින් නෙලමින"
පී.බී. ධනපති කියන වචනය පාවිච්චි කිරීම තුළින් මාක්ස්වාදී අදහස් නොදරන්නන්ගෙන් කවිය තරමක් ඈත් කරතත්, ඩෝල්ටන් හිස් මිනිසුන් කියලා යෙදුවහම සමාජවාදී නොවන තමන් "හිස්" නැතැයි සිතාගෙන ඉන්න කාට කාටත් ගීතය රස විඳින්න පුළුවන් වෙනවා. ඩෝල්ටන්ගේ කවියට ආපු මෙම තේමා දෙකම මඛන්ලාල්ගේ මුල් කවියේ නැති නිසා අපිට සාධාරණ නිගමනයකට එන්න පුළුවන් ඩෝල්ටන් කවියේ මුල් කොටසේ ආභාසය ලබලා තියෙන්නේ පී.බී. ගේ කවියේ අලුතින් එකතු කරපු සංකල්ප දෙකෙන් මිස මඛන්ලාල් ගේ මුල් කවියේ තිබූ සංකල්පවලින් නොවන බව.
මී ළඟට අපි, මඛන්ලාල්ගේ මුල් කවියේ, පී.බී. ගේ කවියේ, සහ ඩෝල්ටන්ගේ කවියේ හදවත වෙන දෙවැනි කොටස වෙන පැදි දෙක, පසුව කළ කවි දෙක සහ මුල් කවියේ මලියසේනගේ පරිවර්තනය අරන් විමසලා බලමු.
ඩෝල්ටන්ගේ 3 සහ 4 පැදි
යන මහ ජනතා පා දූවිල්ලෙන්,
තැළී වෙළී සැනහී මියයන්නෙම්"
"මගේ පරම පැතුම එයයි
එමගට මා විසිකරන්න"
පී.බී. ගේ 8 වන කවිය
තැත දරන නො පසිඳු වෙන
කෙනෙකු පිය පහරින
තැලෙන්නට මා මගට ලනු මැන"
මඛන්ලාල්ගේ කවියේ මලියසේන පරිවර්තනයේ 5 වන සහ 6 වන කවි.
"උයන් පල්ලාණෙනි, මුදා හළ මැන මා. විසි කළ මැන මා, එ මගට."
"මව් බිම උදෙසා දිවි පිදුමට යන දහසක් විරුවන් යන්නේ යම් මගකද, එ මගට."
මඛන්ලාල් කියන්නේ "මව්බිම වෙනුවෙන් දිවි පිදුමට යන" වීරයන් යන මගට විසිකරන්න කියලා. පී.බී. කියන්නේ "ජාතියේ නිදහස වෙනුවෙන් යන අප්‍රසිද්ධ කෙනෙකු" යන මගට විසිකරන්න කියලා. ඩෝල්ටන් කියන්නේ "රට වෙනුවෙන් සටනට වැද දිවිදුන් රණවිරුවකුගේ අවසන් ගමනට යන මහ ජනතාව" යන පාරට මාව විසිකරන්න කියලා. කවියේ හදවත වෙන මේ කොටසේ මම කැමතිම වර්ශ්න් එක තමයි මඛන්ලාල් ලියපු විදිය. නමුත් ඩෝල්ටන් ලියපු විදිය ප්‍රබල හැඟුම් ජනනය කරන එකක් බවත් පේනවා.
ඒ වගේම අපිට නිගමනය කරන්න පුළුවන්, පී.බී. වගේම ඩෝල්ටන් ගේත්, කවිවල අදහසේ හරය, ඒ කිව්වේ "අහවල් අහවල් හිස් දේවල්වලට සම්බන්ධ වෙන්න මගේ අභිලාශයක් නැහැ", "මගේ අභිලාෂය මව්බිම වෙනුවෙන් සටනට යන ජනතාවගේ පයට පෑගිලා මිය යන එක" මඛන්ලාල්ගෙන් ඍජුව උපුටා ගෙන (adaptation) තියෙන බව.
කවියක සංක්ෂිප්ත බව සහ ප්‍රභල හැඟුම්ජනක බව සෑම විටම එකිනෙක හා සම්බන්ධ නොවෙතත් මේ කවි තුන විමසීමේ දී මඛන්ලාල්ගේ කවියේ වචන සංඛ්‍යාව 56 ක් වීමත්, ඩෝල්ටන්ගේ කවියේ වචන සංඛ්‍යාව 54 ක් වීමත්, ඊට සාපේක්ෂව පී.බී.ගේ කවියේ වචන සංඛ්‍යාව 122ක් වීමත් කැපී පෙනෙන ලක්ෂණයක්. ඒ වගේම මලී මලියසේන පරිවර්තනයේ වචන සංඛ්‍යාව 63කට සීමා වීමත්, මා කළ පරිවර්තන අනුවර්තනයේ වචන සංඛ්‍යාව 92ක් වීමත් මත මුල් එක වඩා රසවත් වීමත් මීට සමාන්තරව යන බව පේනවා.
“මලක පැතුම”
1. සුරවමියක සැරසිල්ලක
වියමන් වී සැනසෙන්නට
තුන් හිතකින් නොසිතමි මම
2. පෙම්බරියන් සිත් ගැනුමට
මධුකරයින් ගෙළ පළඳන
මල්දමකට ගෙතී ඉන්න
සසර වසන තුරු බැහැ මට
3. සක්විත්තන් මෘත දේහයෙ
සුවඳ දෙමින් සැතපෙන්නට
අහෝ දෙවියනී නොහැකිය
නිසැකයෙන්ම මට නොහැකිය
4. ඉහළ තලාවල වැජඹෙන
සුර මුරුවන් හිස් ගෙඩි මත
වැජඹෙන්නට ලද ඉරණම
භගවත් යැයි නොසිතමි මම
5. අහෝ උයන්පල්ලාණෙනි
මාව නෙළාගෙන රැගෙන යන්න
නොනැවත පාගමනින් යන
මහෝඝයට විසි කරන්න
6. සිංහ හදවතක් දරමින
මව්බිම වෙනුවෙන් හිස දෙන
සටන් බිමට පියමංවන
මහජනතා ප්‍රවාහයේ
දෙපා වැළඳ සිප ගන්නට