cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
අයිස් බකට් චැලෙන්ජ්
සමහර විට ඒඑල්එස් අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් ලෙසින් හැඳින්වෙන, අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් යනු, පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය (ඒඑල්එස්) නම් රෝගය පිළිබඳ අවබෝධය දියුණු කිරීමට සහ පර්යේෂණ සඳහා පරිත්‍යාග කිරීමට අනුබල දීමට, යමෙකුගේ හිස මතට අයිස් වතුර බාල්දියක් හලා ගැනුම සම්බන්ධිත ක්‍රියාකාර කමකි. 2014 ජූලි-අගෝස්තු කාලයේදී සමාජ සන්නිවේදනය තුල සීඝ්‍ර හා පුළුල් ලෙසින් එය පැතිර ගියේය. එක්සත් ජනපදයේ, බොහෝ ජනයා සහභාගි වන්නේ ඒඑල්එස් සංගමය වෙනුවෙන් වන අතර, එක්සත් රාජධානියේ, බොහෝ ජනයා සහභාගි වන්නේ චාලක නියුරෝන රෝග සංගමය වෙනුවෙන් වුවද, සමහරක් පුද්ගලයන් විසින් තීරණය කර ඇත්තේ අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් වෙතින් ඔවුන්ගේ මුදල්, වෙනත් සංවිධාන වෙත පරිත්‍යාග කිරීමටය.
මෙම තරග කැඳවුම විසින් අභියෝග කරනුයේ, නම් කෙරුණු සහභාගියන් විසින් ඔවුන්ගේ හිස් මත අයිස් වතුර බාල්දි වක්කරගැනුම රූ ගත කිරීම සහ එලෙස කරන ලෙස අනෙකුන් නම් කිරීමත්ය.
සම්භවය
thumb|left|[[ඇට්ලැන්ටා ෆෝල්කන්ස් ක්‍රීඩකයන්, ක්‍රීඩා පුහුණුකරුවන් සහ, කාර්ය මණ්ඩලය විසින් අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් අභියෝගය බාර ගන්නා අයුරු]] අසරණ සරණය සඳහා මුදල් එකතු කිරීමට, අයෙකුගේ හිස මත සිසිල් වතුර හෙලීමෙහි සම්භවය කෙසේවීදැයි පැහැදිලි නොවන අතර එය බහු මූලාශ්‍රයන්ට උපලක්ෂණය කරනු ලැබේ. 2013-මැද භාගයේ සිට 2014 මුල් අවදිය වන තුරු,අඥාත සම්භවයක් සහිත  "කෝල්ඩ් වෝටර් චැලෙන්ජ්" නම් අභියෝගයක්, උතුරුදිග එක්සත් ජනපදයේ ප්‍රදේශ වල සමාජ සන්නිවේදනය තුල ජනප්‍රිය විය. මෙම කර්තව්‍යයෙහි සාමාන්‍ය වශයෙන් සිදු කල යුතුව තිබුණේ, පිළිකා පර්යේෂණ සඳහා මුදල් පරිත්‍යාග කිරීම හෝ සිසිල් ජලයට පැනීමට සිදු වීමයි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චාලක නියුරෝන රෝගය
A34 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A34 යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. මාන්කුලම සහ මුලතිව් යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය කරුපදමුරිප්පු, ඔඩ්ඩුසුඩාන් සහ මුලියවාලෙයි යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
වෙදැදුරු වික්‍රම ෆොන්සේකා පියතුමා
වෙදැදුරු වික්‍රම ෆොන්සේකා පියතුමා, ශ්‍රී ලංකාවේ වෙසෙන සිංහල වෙද මහතෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සිංහල වෙදකම
ස්ටාර් ඔෆ් බොම්බේ
ස්ටාර් ඔෆ් බොම්බේ යනු කැරට් 182 (ග්රෑම් 36.4) ක බරකින් යුක්ත ශ්‍රී ලංකාවේ සම්භවය වූ ආරුනූල් නිල් මැණිකකි.
පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය
පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය (ඒඑල්එස්)— ලූ ගේරිෂ් රෝගය සහ, විරල ලෙසින් චකූ රෝගය—යනු, විවිධ හේතු සහිත  ස්නායු ක්ෂයවීමේ ව්‍යාබාධයකි. චාලක නියුරෝන රෝගය (එම්එන්ඩී) යන පදය, සමහරවිට ඒඑල්එස් සමගින් අන්‍යෝන්‍ය හුවමාරු අයුරින් භාවිතා කෙරුනද, අනෙක් සමහරුන් එය භාවිතා කරනුයේ, ඒඑල්එස් ද අඩංගු සමරූප රෝගී තත්ත්වයන් කාණ්ඩයක් හැඳින්වීමටය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චාලක නියුරෝන රෝගය
AA035 මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
මාර්ගය තෙරවික්කුලම සහ පුදුකුඩිඉරුප්පු යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:AA ශ්‍රේණියේ මාර්ග - ශ්‍රී ලංකා
දොන් රිචඩ් ධර්මසේන මුදලි
කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ රයිගම කෝරළයේ ලංදේසි සමයේ මුදලි වරයෙකු වූ කැපී පෙනෙන චරිතයකි. වස්කඩුවේ පට්ටිකාරවාසල වලව්වේ විසූ මෙතුමා පිළිබඳ නාරි සංදේශ කාව්‍යයේ දිගු ලෙස විස්තර වේ.කතෝලික ආගම අතහැර බුදු දහම ව්‍යාප්ත කරවීමට මූලිකත්වය ගත් අයෙකි.
මිනුවන්ගොඩ දීපංකර තෙරණුවෝ
මිනුවන්ගොඩ දීපංකර තෙරණුවෝ යනු බෞද්ධ භික්ෂුවක් වන්නාහ. මහමෙව්නා භාවනා අසපුවහි වැඩවසයි.
සංක්‍ෂිප්ත විස්තරය
මිනුවන්ගොඩ දීපංකර තෙරණුවෝ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:බෞද්ධ දාර්ශනිකයන් ප්‍රවර්ගය:නූතන බෞද්ධ ගත්කතුවරු ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික භික්ෂූහූ
කරන්දෙනිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
කරන්දෙනිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, දකුණු පළාතේ,   ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කය
විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තය
විද්‍යාවේ දී සිද්ධාන්තයක්, න්‍යායක් හෝ වාදයක් යනු විද්‍යාත්මක ක්‍රමයට අනුකූලව නැවත නැවතත් පරීක්ෂණ කිරීමෙන් තහවුරු කරන ලද ස්වභාවික ලෝකයේ සහ විශ්වයේ යම් අංශයක් පිළිබඳ පැහැදිළි කිරීමකි. හැකි සෑම විටකදීම සිද්ධාන්තයන් පාලිත තත්ත්වයන් යටතේ පරීක්ෂණ මගින් අත්හදා බැලීමට ලක් කෙරේ. පරීක්ෂණාත්මකව අත් හදා බැලීම සිදු කළ නොහැකි අවස්ථා වලදී, ඒවා අපහරණ තර්කණ (Abductive reasoning) මූලධර්ම හරහා විමසා බලනු ලැබේ.
විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තයක් විද්‍යාත්මක තතුවකින් (scientific fact) හෝ විද්‍යාත්මක නියමයකින් (scientific law) වෙනස් වන්නේ මෙසේය: විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තයක් මගින් යම් දෙයක් සිදු වන්නේ "ඇයි" ද යන්න සහ එසේ වන්නේ "කෙසේ" ද යන්න පිළිබඳ පැහැදිළි කෙරෙයි. තතුවක් යනු සරල, මූලික නිරීක්ෂණයකි. නියමයක් යනු තතු පිළිබඳ ප්‍රකාශයක් වෙයි (බොහෝ විට ගණිතමය සමීකරණයක්). උදාහරණයක් ලෙස, නිව්ටන්ගේ ගුරුත්වය පිළිබඳ නියමය යනු වස්තූන් අතර ඇති ආකර්ශනය ගැන පුරෝකථනය කළ හැකි ගණිතමය සමීකරණයක් වන අතර, එමගින් ගුරුත්වාකර්ෂණය සිදු වන්නේ කෙසේ දැයි පැහැදිළි නොකෙරේ.
ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ දී සිද්ධාන්තය සඳහා theory යන වචනය භාවිත වෙයි. සාමාන්‍ය ඉංග්‍රීසි ව්‍යවහාරයේදී theory යන්නට ඇති අර්ථය විද්‍යාවේ දී සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් ය. සාමාන්‍ය එදිනෙදා භාවිතයේ දී theory යන්නෙන් අදහස් කෙරෙන්නේ හිතලුවක් හෝ අනුමානයක් වන නමුත්, විද්‍යාවේ දී theory යන්නෙන් අදහස් කෙරෙන්නේ අත්හදා බලා ඇති සහ විශාල වශයෙන් වලංගු යැයි පිළිගැනීමට ලක් වූ පැහැදිළි කිරීමකට ය.
තව තවත් සාක්ෂි සොයා ගැනෙන විට විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තයක් වෙනස්කිරීම් වලට ලක්වීමට ඉඩ ඇති අතර, පවතින සිද්ධාන්තය මගින් නව සොයාගැනීමක් පැහැදිළි කිරීමට නොහැකි නම් එම සිද්ධාන්තය ප්‍රතික්ෂේප කෙරෙනු ලැබෙයි. එවැනි අවස්ථා වලදී, වඩාත් නිරවද්‍ය නව සිද්ධාන්තයක අවශ්‍යතාවය ඇති වෙයි. ඇතැම් සිද්ධාන්තයන් ඉතාමත් හොඳින් සංස්ථාපිත ව ඇති අතර ඒවා අනාගතයේදී සම්පූර්ණයෙන් වෙනස් වීමට ඇති ඉඩකඩ ඉතා අල්පය. උදාහරණ ලෙස පරිණාමවාදය, සූර්‍යකේන්ද්‍රවාදය, සෛල වාදය, භූකාරක තැටි වාදය, රෝග පිළිබඳ විෂබීජ න්‍යාය, ආදී විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තයන් දැක්විය හැකිය. ඇතැම් විශේෂ අවස්ථාවල දී සියලුම දත්තයන්ට ගැළපීමට නොහැකි සිද්ධාන්ත සහ නියමයන් පවා ප්‍රයෝජනවත් විය හැකිය (සරලභාවය නිසා). නිව්ටන්ගේ චලිතය පිළිබඳ නියමයන් එක් උදාහරණයකි. ආලෝකයේ වේගයට සාපේක්ෂව කුඩා ප්‍රවේගයන්හිදී නිව්ටන් ගේ නියමයන් සෑහෙන දුරට නිරවද්‍ය ය.
විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්තයන් පරීක්ෂා කළ හැකි අතර, අසත්‍යේක්ෂණය කළ හැකි පුරෝකථන නිපදවයි. ඒවා යම් ස්වභාවික සංසිද්ධියකට හේතු පැහැදිළි කරන අතර, භෞතික විශ්වයෙහි යම් අංශ පුරෝකථනය කිරීම සඳහා භාවිත වෙයි. වෙනත් ආකාර වල විද්‍යාත්මක දැනුම මෙන්ම, විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්ත අපෝහනීය මෙන්ම අභ්‍යුහනීය ද වෙයි. විද්‍යාඥයන් විද්‍යාත්මක දැනුම වැඩි දියුණු කිරීමට ද, තාක්ෂණයෙහි සහ වෛද්‍ය විද්‍යාවෙහි ප්‍රගමනයට දායක වීම සඳහා ද විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්ත යොදාගනියි.
කැන්ගන් ඇල්කනයින් වතුර පෙරනය Kangen Alkaline Water Filter
ඉතිහාසය
දෙවන ලෝක යුධ සමයේ හිරෝෂීමා සහ නාගසාකි යන ජපානයේ ප්රධාන නගරයන් දෙකට පරමාණූ බෝම්බ හෙලීමෙන් අනතුරැව එම අවස්ථාවේ දීම දශ ලක්ෂ ගනනින් ජපන් ජාතිකයින් ජීවිතක්ෂයට පත්වුයේ ශරිරයේ කොටසක්වත් සොයා ගැනීමටය නොහැකි වන පරිද්දෙනි එසේම තවත් කොටසක් පත්වු පිලිස්සුම් තුවලයන් හේතුවෙන් ක්‍රමක් ක්‍රමයෙන් මිය ගිය අතර තවත් කොටසක් සදා කාලිකවම ආභාධීත ත්ත්වයට පත්විය පසුකාලීනව උපදින ලදරැ පරම්පරාවටද වසර ගනනක් යනතුරැ මෙම රසායනික අවියේ අතුරැ පලයන්ට ගොදුරැව භයානක සුවකල නොහැකි රෝගයන්ට ගොදුරැ විය වසර කිහිපයක් යනතුරැද අවට ප්‍රදේශයන්හි උපදින දරැවන්ද  එහි අතුරැ පලයක් වශයෙන් ආසාදනයන් වලට ගොදුරැ වීමටත් සිදුවිය මෙම හේතුව නිසා මෙම ජපන් ජාතිකයින් විසින් මෙම අපහසුතාවයන්ගෙන් තම ජනතාව බේරා ගැනීම සදහා නොයෙකුත් පර්යේෂණයන්ගේ නිරතව සිටින ලදී. == මූලාශ්‍රය == මෙලෙසින් පරික්ෂණයන්ගේ නිරතව සිටි පරිකෂකයන්ගේ විශේෂ අවධානයට ලක්වූ ස්ථාන වශයෙන් වසර දහස් ගනනක ඉතිහායක් පුරා ලොව විවිධ ජාතීනගේ ලෙඩ සුව කිරිමට තරම් බලක් වූ ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water)කෙරෙහිය.
ජලය
ලිං වැව් සහ ටැප් ජලයේ නොයෙක් නොයෙක් ලවන වර්ගයන් අඩංගුව පවතින බැවින් එම ලවන වර්ගයනට අනුකුලව ජලය ආම්ලිකද(Acidic)භාෂ්මිකද(ALkaline)ද යන්න තීරණය වන බවද සමහර ස්ථානයන් පරිසරයේ ඇති ලවන වල ප්‍රමානයන් අනුව තීරණය වන අතර එහි පීඑච් අගය 0 - 07 පහල අගයක ගනනේ නම් එම ජලය භාෂ්මික(Acidic Water) බවත් 07 - 14 ත් අතර අගයක් ගනනේනම් එම ජලය ආම්ලික(Alkaline Water)වන බවත් සදහන්ය.එසේම ජලයේ ඇති මෙම ලවන වෙස්කම් කිරිමට නම් විද්යූත් විච්ඡෙදනයකට ලක්කල යුතු බවට සදහන්ය.ජලය පිළිබද නිගමනයන් එහෙත් දීර්ඝකාලීනව යම් ජලයක ආම්ලිකභාවය(Acidic)හෝ භාෂ්මිකභාවය(Alkline)රදා පවතිනනේ නම් එය සත්‍ය වශයෙන්ම පුදුමාකාර සිදුවීමක් වනවාට කිසිදු සැකයක් නොමැතතේ පරිසරයට උච්ත පරිදි හා පරිසරයේ යම් යම් වෙනස් කම් තුලින් ඕනෑම ජල උල්පතක ලිදක හෝ නලයක ආම්ලිකතාවය(Acidic)හෝ භාෂ්මිකතාවය(Alkaline) වෙනස් විමකට ලක්වීමකට ඉඩකඩ ඇති බැවිනි
ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water)
ලෝකයේ රටවල් පහක් තුල ලෙඩුන් සුවකල හැකි මෙම ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water) උල්පත් පහක් පැවතෙන බැවින් එ පිළිබදව 1950 වරෂයේදී පරිකෂණයන් ආරම්බ කිරිමට කටයුතු කර ඇත.එම රටවල් අතරින් ප්‍රධානම ස්ථානය වශයෙන් ප්‍රංශයේ ලූර්දු දේවශ්ථානයේ ඇති ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water)උල්පත සදහන් වේ.එසේම මෙක්සිකොවේ,ජර්මනියේ,ඉන්දියාවේ සහ ඩුබායි යන රටවල් හී ඇති මෙම ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water)පිළීබද පරික්ෂණයන්හි නිරතව සිටි පරික්ෂකයිනයිනට නිරිකෂණය වුයේ මෙම ශුද්ධ වූ ජලය(Holy Water) භාෂ්මික(ඇලකලයින් Alkaline)බැවින් යුක්ත වන බවත්බ එම ජලය ලෙඩ සුව කිරිමට තරම් බලයක් ඇති බවය.
ආරම්භය හා නිෂ්පාදනය කිරිම
කැන්ගන් ඇල්කලයින් වතුර පෙරනයේ ආරම්භය(Kangen Alkaline Water Filter)1950
ජීව වායුව
ජීව වායුව යනු වායුවකි.
ත්‍රිකුණාමලය
ශ්‍රී ලංකාව. කොළඹට ඊසාන දෙසින් කිලෝමීටර් 237 ක් (සැතපුම් 147), යාපනයට කිලෝමීටර් 182 ක් (සැතපුම් 113) ගිනිකොන දෙසින් සහ මඩකලපුවේ සිට කිලෝමීටර් 111 ක් (සැතපුම් 69 ක්) උතුරින් පිහිටි ත්‍රිකුණාමලය වරායට ඉහළින් දිවයිනේ නැගෙනහිර වෙරළ තීරයේ පිහිටා ඇත. සහස්‍ර දෙකකට අධික කාලයක් පුරා දිවයිනේ ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ භාෂා කතා කිරීමේ සංස්කෘතියේ ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථානයක් විය.සහස්‍ර දෙකකට වැඩි කාලයක් පුරා දිවයිනේ ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ භාෂා කතා කිරීමේ සංස්කෘතියේ ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථානයක් වන්නේ ත්‍රිකුණාමලයයි. 99,135 ක ජනගහනයක් සහිත නගරය ඉදිකර ඇත්තේ එකම නමින් අර්ධද්වීපයක වන අතර එහි අභ්‍යන්තර හා පිටත වරායන් බෙදී යයි. ත්‍රිකුණාමලයේ ජනතාව ත්‍රිකුණාමලය ලෙස හැඳින්වෙන අතර ප්‍රාදේශීය අධිකාරිය ත්‍රිකුණාමලය නාගරික සභාවයි. ත්‍රිකුණාමලය නගරය ප්‍රසිද්ධ කෝනස්වරම් කෝවිලේ නිවහනක් වන අතර එහි සිට දෙමළ නාමයක් වන තිරුකෝනමලෙයි සංවර්ධනය කර උපයා ඇත. මෙම නගරය භද්‍රකාලි අම්මාන් කෝවිල, ත්‍රිකුණාමලය, ත්‍රිකුණාමලය හින්දු සංස්කෘතික ශාලාව වැනි 189 තිහාසික ස්මාරකවල වාසස්ථානය වන අතර 1897 දී විවෘත කරන ලද ත්‍රිකුණාමලය හින්දු විද්‍යාලය වේ. ත්‍රිකුණාමලය යනු ත්‍රිකුණාමලය දුම්රිය ස්ථානය වන අතර යාපනයට සහ මුත්තූර්හි වරායේ දකුණු පැත්තට ඉපැරණි තොටුපළ සේවාවක් ද වේ.
ත්‍රිකුණාමලයේ ඉතිහාසය වසර දෙකහමාරකට වඩා වැඩි කාලයක් පුරා දිව යයි. එය ආරම්භ වන්නේ නූතන යුගයට පෙර කෝන්ස්වරම් කෝවිලට සම්බන්ධ සිවිල් ජනාවාසයකිනි. ආසියාවේ පැරණිතම නගරවලින් එකක් වන එය ගිනිකොනදිග ආසියාව සමඟ දිවයිනේ ජාත්‍යන්තර වෙළඳ ඉතිහාසයේ ප්‍රධාන නාවික වරායක් ලෙස සේවය කර ඇත. ආගස්තිය විසින් පිහිටුවන ලද සිද්ධාර් දෙමළ වෛද්‍ය විශ්ව විද්‍යාලය වන "අගතියර් තපනම්" හි ආසියාවේ පැරණිතම වෛද්‍ය පර්යේෂණවලින් සමහරක් එහි උප නාගරික ගම්මානයක් වන කන්කුවෙලි වෙතින් මහාද්වීපය පුරා දෙමළ තමපර්නියන් සංස්කෘතිය ව්‍යාප්ත කිරීමට උපකාරී විය. පුරාණ ලෝකයේ එය අනුරාධපුර රාජධානිය, පල්ලව රාජවංශය, චෝළ රාජවංශය, පාණ්ඩ්‍ය රාජවංශය, වන්නිමායි අධිපතීන් සහ යාපනය රාජධානිය යටතේ කොනස්වරම් සිද්ධස්ථානයේ ආදායම හරහා සංවර්ධනය වෙමින් වන්නි රටේ නැගෙනහිර රාජධානිවල අගනුවර විය. පෘතුගීසීන් යාපනය රාජධානිය යටත් කර ගැනීමෙන් පසු 1620 දී ඩෙන්මාර්කය, ලන්දේසීන්, ප්‍රංශ ජාතිකයන් අතර අත මාරු කරමින් 1795 දී ඇමරිකානු විප්ලවීය යුද්ධයේ සටනින් පසු බ්‍රිතාන්‍යයන් සහ 1795 දී බ්‍රිතාන්‍යයන් අතර ශක්තිමත් වූ වරාය නගරයක් බවට පත් වූ විට ත්‍රිකුණාමලය නාගරීකරණය දිගටම පැවතුනි 1815 දී බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාව. නගරයේ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය ස්වදේශික හා යුරෝපීය විලාසිතාවන් අතර අන්තර්ක්‍රියාකාරිත්වයට හොඳම උදාහරණ කිහිපයක් පෙන්වයි. 1942 දෙවන ලෝක සංග්‍රාමයේදී ඉන්දියානු සාගර වැටලීමේ කොටසක් ලෙස ජපන් ජාතිකයින් විසින් ප්‍රහාරයට ලක් කරන ලද අතර, 1948 දී ශ්‍රී ලංකාව නිදහස ලැබීමෙන් පසුව, දෙමළ සහ සිංහල ජනතාව අතර දේශපාලන සම්බන්ධතාවය පිරිහී සිවිල් යුද්ධයක් පුපුරා යාමෙන් නගරයට හා දිස්ත්‍රික්කයට බලපෑම් එල්ල විය. එය ත්‍රිකුණාමලයෙහි ප්‍රධාන නාවික හා ගුවන් හමුදා කඳවුරු පිහිටා තිබේ. දිවයිනේ විශාලතම ලන්දේසි බලකොටුව ද නගරය සතුව ඇත.
දකුණින් මහාවැලි ගංගා ගඟෙන් පාලම් වූ ත්‍රිකුණාමල බොක්ක, සංස්කෘත භාෂාවෙන් "‍ඓතිහාසික" ගොකර්ණ"යන්නෙහි අර්ථය" එළකිරිගේ කන් "යන්නයි. අද්විතීය ලෙස, ත්‍රිකුණාමලය යනු පංච ඊශ්වරම්, පාදල් පෙට්‍රා ස්ථලම්, මහා ශක්ති පීතා සහ ශ්‍රී ලංකාවේ මුරුගන් තිරුපාඩයි; හින්දු භක්තිකයින්ට එහි පූජනීය තත්වය එය "දක්ෂිණ-පසුව කයිලාසම්" හෝ "දකුණේ කයිලාෂ් කන්ද" සහ "පෙරදිග මිථ්‍යාදෘෂ්ටිකයන්ගේ රෝමය" ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට හේතු විය. වරාය විශාල ප්‍රමාණයේ සහ ආරක්ෂාව සඳහා ප්‍රසිද්ධය. ඉන්දියන් සාගරයේ වෙනත් කිසිම තැනකට වඩා වෙනස්ව, එය සියලු කාලගුණික කාලවලදී සියලුම ශිල්ප වලට ප්‍රවේශ විය හැකිය. එය “ලෝකයේ හොඳම වරාය” ලෙසත්, බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් “ලෝකයේ ඇති වටිනාම යටත් විජිත උරුමය ලෙසත්, අපේ ඉන්දියානු අධිරාජ්‍යයට වෙනත් තැනකින් භුක්ති විඳින්නේ නැති ආරක්ෂාවක් ලබා දීම” ලෙසත් විස්තර කර ඇත. ජනප්‍රිය සංචාරක ගමනාන්ත අතර උප්පුවෙලි, සල්ලි සහ නිලවේලි යන වෙරළ තීරයන් ඇතුළත් වේ. ත්‍රිකුණාමලය ශ්‍රී ලංකාවේ නැගෙනහිර විශ්ව විද්‍යාලයේ මණ්ඩපයක් විසින් සේවය කරනු ලබන අතර එය සියවස් ගණනාවක් පුරා දේශීය හා ජාත්‍යන්තර කවි, චිත්‍රපට, සංගීතය සහ සාහිත්‍යයේ ආභාෂය ලැබීය.
ත්‍රිකුණාමලය
ත්‍රිකුණාමලය නගරය සංවර්ධනය වී ඇත්තේ හින්දු සිද්ධස්ථානයට කැපවූ ප්‍රවර්ධන භූමියේ ගම්බද ජනාවාසයකිනි. කෝ, කෝන් සහ කොනාතා යන යෙදුමේ මූලාරම්භය පැරණි දෙමළ වචනයේ "ස්වාමීන්", "රජ" හෝ "ප්‍රධානියා" යන වචන සඳහා යොමු වී ඇති අතර, මෙහි මුලසුන දරන දේවතාවිය සඳහන් කරයි; මෙම පදය ක්‍රි.පූ. 6 වන සියවසේ - ක්‍රි.ව. 2 වන සියවසේ දෙමළ බ්‍රාහ්මී සෙල්ලිපි කිහිපයක දක්නට ලැබේ. කෝන්ස්වරම් පිහිටා ඇති වෙරළබඩ අර්ධද්වීපයේ පිහිටි ත්‍රිකුණාමලය යනු පැරණි දෙමළ වචනයක් වන “තිරු-කෝනා-මලයි” (දමිළ: තව්ආරම් තම්ම්) යන්නෙහි ඉංග්‍රීසි ස්වරූපයකි. එහි අර්ථය “පූජනීය කන්දෙහි අධිපතියා” යන්නයි. 7 වන සියවසේ තෙවරම් සම්බන්දර් විසිනි. තිරු යනු සාමාන්‍යයෙන් භාවිතා වන "පූජනීය" දේවාල භූමියක් වන අතර මලයි යන්නෙන් අදහස් කරන්නේ කන්ද හෝ කන්ද; මැද දෙමළ අත්පිටපත්වල හා සෙල්ලිපිවල ස්මාරක සංයුක්ත සිද්ධස්ථානය තිරුකෝනමලෙයි කොනසාර් කෝවිල් ලෙස සඳහන් වේ. පැරණි දෙමළ භාෂාවෙන් කෝනා (දමිළ: චාමා) යන්නට උච්ච වැනි වෙනත් අර්ථයන් ඇති අතර, කොනේස්වරම් යන යෙදුමේ තවත් සම්භවයක් කුනා (නැගෙනහිර) යන දෙමළ වචනයෙන් පැමිණිය හැකිය. එමනිසා, වෙනත් පරිවර්තකයන් ත්‍රිකුණාමලයේ අර්ථ දැක්වීම් යෝජනා කරන්නේ “පූජනීය කෝණික / කඳු මුදුන”, “පූජනීය නැගෙනහිර කන්ද” හෝ “කඳු මුදුන් තුනක්” වැනි ය. මෙම විහාරස්ථානය ඉදිකර ඇත්තේ ස්වාමි පාෂාණය මත වන අතර එය ස්වාමි මලයි හෝ කෝනා-මාලයි ලෙසද හැඳින්වේ. අර්ධද්වීපයේ කඳු බෑවුම අඩි 400 ක් (මීටර් 120) කෙලින්ම මුහුදට වැටේ
Gokarna Bay, Trincomalee
දේවමාළිගාව උතුර දෙසට ඔටුනු ලබන වටකුරු ස්වාභාවික වරායක් වන ත්‍රිකුණාමලය වරාය, කෝ-කන්නම් හෝ “ස්වාමීන්ගේ කම්මුල” ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. වරාය නගරයේ වරාය බොක්කෙහි සංස්කෘත සමාන වන්නේ ගෝ-කර්නා යන්නයි, එහි අර්ථය “එළකිරි” හෝ ගොකර්නා පට්ටනා සහ දේවතාවියගේ නම ගෝකර්නේශ්වර හෝ සංස්කෘත භාෂාවෙන් ගෝ - නාතා ය. මෙම සම්බන්ධතාවය මත පදනම්ව පත්මනාදන් තිරු-ගොකර්නා-මලයි හෝ තිරු-ගෝනා-මලයි යන ව්‍යුත්පන්න සම්බන්ධකය ඉදිරිපත් කරයි. ක්‍රි.පූ 350 සිට 290 දක්වා කාලය තුළ ජනවාර්ගික විද්‍යා Me මෙගස්තීනස් සිය දිවයින දිගු ගංගාවකින් බෙදී ඇති බවත්, එක අඩකින් රන් හා මුතු විශාල ප්‍රමාණයක් නිපදවන බවත්, මේ රටේ වැසියන් පැලියොගෝනි ලෙස හැඳින්වේ, එනම් පැරණි ගෝනි දෙමළ සහ ග්‍රීක භාෂාවෙන් ප්ලිනි විසින් තමිලකම්හි පාණ්ඩ්‍යයන් මෙන් වන්දනාමාන කරන ලද හර්කියුලිස් සහ ඩයොනිසස් (බැචස්) එකතු කරයි. ක්‍රි.ව. 300 දී ලියන ලද වාය පුරාණ ග්‍රන්ථයේ විශේෂයෙන් රන් හා රිදී පොහොසත් කඳු පන්තියේ මලයාවේ උසම කඳු මුදුන ගැන සඳහන් වන අතර “මෙම දූපතට නැගෙනහිරින් මුහුදේ වෙරළට වන්නට විශාල ශිව දේවාලයක් ක්‍රි.ව. 1223 දී දෙමළ අලුත් අවුරුදු දිනය දක්වා වූ හින්දු කෝවිලේ දොරකඩක් මත කැණීම් කරන ලද ග්‍රාන්තා පිටපතේ සංස්කෘත සෙල්ලිපියකට අනුව බොක්ක ගෝකරන්න ලෙසද හැඳින්වේ. [12] ඉන්දියාවේ කර්ණාටක, කාලිංග, තමිල්නාඩු සහ නේපාලයේ ගෝකර්නා යනු පුරාණ ශිව දේවාල හා සම්බන්ධ ස්ථානයකි. පළමුවන රාජේන්ද්‍ර චෝළ විසින් පුළුල් කරන ලද ත්‍රිකුණාමලයේ භද්‍රකාලි අම්මාන් කෝවිල ස්වාමි පර්වතයට පිවිසීමට පෙර කොනසාර් පාරේ පිහිටා ඇත. ත්‍රිකුණාමලය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ නැගෙනහිර පළාතේ ත්‍රිකුණාමල දිස්ත්‍රික්කයේ අගනගරයයි.
තනිකම
මිනිසුන්ට දැනෙන සංකීර්ණ හැඟීමකි.
ප්‍රවර්ගය:හැඟීම්
සෙංකඩගල
වර්තමානයේ මහනුවර නමින් හැඳිවෙන ප්‍රදේශයේ කලින් තිබූ නගරය සෙංකඩගල නම්විය.
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:සෙංකඩගල
ආදි බුදුන්
thumb|වජ්‍රධර, සර්ම සම්ප්‍රදාය තුළ නිරූපණය කර ඇති ප්‍රධාන ආදි බුදුන් ආදි බුද්ධ (සංස්කෘත: आदिबुद्ध) යනු වජ්‍රයාන බුදු ධහමට අනුව "පළමු බුදුන්" හෝ "ආදිතම බුදුන් වහන්සේය". මෙම ස්වරූපය සඳහා තවත් පොදු යෙදුමක් වන්නේ ධර්මකාය බුදුන්ය.
නිරුක්තිය
"ආදි" යන්නෙහි තේරුම "පළමු" යන්නයි, එනම් ආදිබුද්ධ යනු ප්‍රථමයෙන් බුදු බව ලබා ගත් තැනැත්තායි. "ආදි" යන්නෙන් "ප්‍රාථමික" යන්න ද අදහස් විය හැක, එය පුද්ගලයෙකු පිළිබඳව සඳහන් කිරීමක් නොව, සියලු සංවේදී ජීවීන් තුළ පවතින අනන්ත ප්‍රඥාවයි.
ඉන්දු-ටිබෙට් බුදු ධහම
ඉන්දු-ටිබෙට් බුදු ධහම තුළ ආදි බුදුන් විස්තර කිරීමට සමන්තබද්‍ර, වජ්‍රධර හෝ කාලචක්‍ර යන යෙදුම් බොහෝ විට භාවිතා වේ. මංජුශ්‍රීනාමසංගීතියට විලාසවජ්‍ර දී ඇති අටුවාවෙන් නිදසුන් වන පරිදි මංජුශ්‍රී ආදි බුදුන් ලෙස දුටු සම්ප්‍රදායක් ද භාරතයේ තිබිණි. විලාසවජ්‍ර සිය අටුවාවේ මෙසේ සඳහන් කරයි."මංජුශ්‍රී යනු දස අදියරෙහි අධිපති වූ බෝසතාණන් වහන්සේ නොවේ. ඒ වෙනුවට ඔහු ද්විත්ව නොවන ඥානයයි (අද්වයඥාන), ඔහු ප්‍රඥාවේ (ප්‍රඥාපාරමිතා) පරිපූර්ණත්වයයි."
බම්බලපිටිය සිරිධම්ම තෙරණුවෝ
බම්බලපිටිය සිරිධම්ම තෙරණුවෝ යනු බෞද්ධ භික්ෂුවක් වන්නාහ. බම්බලපිටිය වජිරාරාම වාසිව වැඩවසයි.
සංක්‍ෂිප්ත විස්තරය
බම්බලපිටිය සිරිධම්ම තෙරණුවෝ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:බෞද්ධ දාර්ශනිකයන් ප්‍රවර්ගය:නූතන බෞද්ධ ගත්කතුවරු ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:භික්‍ෂූහූ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
මිරිසවැටිය
ක්‍රිස්තු පූර්ව 161 - 137 කාලය තුළ ලංකාවේ රජ කළ දුටුගැමුණු මහ රජතුමා ඉදි කළ ප්‍රථම චෛත්‍යය ලෙස මිරිසවැටිය චෛත්‍යය හැඳින් වේ. සර්වඥ ධාතු සහිත රජතුමාගේ කොන්තය (රජුගේ රාජ්‍ය බලය සංකේතවත් කරන ආයුධය) නිධානයක් වශයෙන් පූජා කොට දහනව කෝටියක් ධනය ද වැය කර ඉදි කර ඇති මෙම චෛත්‍යය ආරම්භයේදී උසින් අඩි හැටක් සහ වට ප්‍රමාණයෙන් අඩි පන්සිය හැටකි. පසු කාලීනව මෙය ලංකාවේ රජ කළ විවිධ රජවරුන් විසින් ප්‍රතිසංස්කරණය කොට, විශාල කර ඇත. මෙම චෛත්‍යය එකල පැවති අග්‍රගණ්‍ය චෛත්‍යයක් ලෙස ඓතිහාසික පුරාවෘත්තවල සඳහන් වේ.[1] 2021-12-08
පිහිටීම
ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු මැද පළාතේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ අනුරාධපුර පූජා නගරයට අයත් පෙදෙසේ පිහිටා ඇති මෙම චෛත්‍යය ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ස්පර්ශයෙන් අතිපාරිශුද්ධ වූ ස්ථානයක ඉදිකර ඇතැයි සැළකේ. මෙම චෛත්‍යය සාදා නිමවා පූජා කිරීමේදී රහතුන් වහන්සේලා එක්ලක්ෂ අනූදහසක් එම ස්ථානයට වැඩම කර වූ බව ඉතිහාසයේ සඳහන් වේ. මෙම චෛත්‍යය ඉදි වූ ක්‍රිස්තු පූර්ව 161 - 137 කාලයේදී ලංකාවේ අගනුවර ලෙස පැවතියේද අනුරාධපුරය යි.
පුරාවෘත්ත
තමන් අනුභව කරන කවර ආහාරයකින් වුවද මුල් කොටස සංඝයා වහන්සේලාට පූජා කරන සිරිතක් දුටුගැමුණු රජතුමාට තිබූ බවත්, එක් දිනක රජතුමා යම්කිසි ප්‍රමාද දෝෂයකින් සඟුන් නොපුදා මිරිස් මාළුවක් අනුභව කළ බවත්, සිදු වූ එම දෝෂයට වන්දි වශයෙන් මෙම චෛත්‍යය ඉදි කළ බවත් මහාවංශයේ සඳහන් වේ. නමුත් තවත් මතයක සඳහන් වන්නේ දිය කෙළිය සඳහා තිසා වැවට ගිය රජතුමා එක් දිනක එතුමාගේ සර්වඥ ධාතු සහිත ජය කොන්තය මෙම ස්ථානයේ තබා ගිය බවත්, දිය කෙළි නිමවා නැවත පැමිණ එම කොන්තය ගැනීමට උත්සාහ කිරීමේදී එය එතැනින් සෙලවීමටවත් නොහැකිව තිබූ බවත්, පසුව රජතුමා එය වට කොට මෙම චෛත්‍යය ඉදි කරවූ බවත් ය. එහිදී රජතුමා කොන්තයේ වූ සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේලාගෙන් සයවර්ණ බුදුරැස් කොන්තය වටා වැටියක්, වළල්ලක් ලෙස විහිද යනු දුටු නිසා රැස් වළල්ල යන තේරුම ඇති (රැස් යන තේරුම සහිත පාළි සහ සංස්කෘත භාෂාවේ එන "මරිචි" යන්න චරිචි -> මරිස -> මිරිස ලෙසත්, වළල්ල යන තේරුම සහිත සංස්කෘත භාෂාවේ එන "වෘත්ත" යන්න වට්ට -> ඉවට්ටි -> වැටි ලෙසත් බිඳී අවුත්) "මිරිසවැටිය" යන නම එයට යෙදූ බව එම මතයෙන් කියවේ.
වන්දනා ගාථාව
අභය රාජ සධාතුක කුත්තවරං - සුනිඡායකතං බහුමාණිකං සකලහිතං පණමේසදා - මරිච්වට්ටික චෙතිය මුත්තමං
තේරුම
තාපගති විද්‍යාවේ දෙවන නියමය
තාපගති විද්‍යාවේ දෙවන නියමය.
මිරිසවැටිය
වන්දනා ගාථාව
දුටුගැමුණු රජතුමා විසින් සර්වඥධාතු සහිත වූ උතුම් ජය කොන්තය නිධාන කොට කරවන ලද මිරිසවැටිය චෛත්‍යය නමදිමි.
සේයා රූ එකතුව
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක‎
තාපගති විද්‍යාවේ දෙවන නියමය
නියමයේ විවිධ ආකාරයන්
සෘජුව එන්ට්‍රොපිය සඳහා අදාල වන දෙවන නියමයේ සූත්‍රකරණය රුඩොල්ෆ් ක්ලෝසියස් විසින් සිදුකරන ලද්දකි.
ඒකලිත පද්ධතියක් තුළ යම් ක්‍රියාවලියක් සිදුවන්නේ, එම පද්ධතියේ සමස්ත එන්ට්‍රොපිය ඉහළ නැංවීමෙන් පමණි.
එනම් පද්ධතියට නොවෙනස්ව පැවතීමට හෝ එන්ට්‍රොපිය ඉහළ දමන ඇතැම් භෞතික ක්‍රියාවලි දරා සිටීමට හැකිය. (ඝර්ෂණය රහිත ස්ථිරතාපී තෙරපුමක් වැනි සම එන්ට්‍රොපිය හෝ ප්‍රතිවර්ත්‍ය ක්‍රියාවක් මෙම නීතියට විරුද්ධත්වයක් දක්වයි) ඒකලිත පද්ධතියක සම්පූර්ණ ඒන්ට්‍රොපිය අඩු කරන ක්‍රියාවලීන් හට නොගනී. පද්ධතියක් සමතුලිතතාවයේ ඇත්නම් අර්ථ දැක්වීම අනුව ස්වයංසිද්ධ ක්‍රියාවලීන් සිදු නොවන අතර එම නිසා පද්ධතිය උපරිම එන්ට්‍රොපිය මට්ටමේ ඇත.
දෙවන නියමයේ සරලම සූත්‍රකරණය වන, තාප සූත්‍රකරණය ද ක්ලෝසියස් විසින් නිර්මාණය කරන ලද්දකි :
තාපයට අඩු උෂ්ණත්වයක ඇති ද්‍රව්‍යයක සිට වැඩි උෂ්ණත්වයක් ඇති ද්‍රව්‍යයක් වෙත ස්වයංසිද්ධව ගලා යෑමේ හැකියාවක් නැත.
එදිනෙදා අත්දැකීම් මගින් අප දන්නා පරිදිම සරලව කියතොත් සිසිල් වස්තුවක සිට උණුසුම් වස්තුවක් වෙත (කාර්යය කිරීමකින් තොරව) ගලා නොයයි. උදාහරණයක් ලෙස ශීතකරණයක් තුළ තාපය සිසිලසේ සිට උණුසුම තෙක් ගලායන්නේ බාහිර කාරකයක් ආධාර කිරීමෙන් පමණි. උදා : සම්පීඩකය මතක තබා ගන්න. එන්ට්‍රොපිය පිළිබඳ ගණිතමය අර්ථ දැක්වීම මගින් තාපය සිසිලසේ සිට උණුසුමට ගලායන ක්‍රියාවලියක් එන්ට්‍රොපිය පහළ දමයි. මෙම තත්වය ඒකලිත නොවන පද්ධතියක් සඳහා සත්‍ය විය හැක කෙසේ නමුත් එසේ සත්‍ය වීම සඳහා දෙවන නියමයෙන් දැක්වෙන පරිදි සමස්ථ එන්ට්‍රොපිය තිබෙන අගයක් හෝ වැඩිවන අගයක් වන පරිද්දෙන් වෙනත් ස්ථානයක එන්ට්‍රොපි ජනනයක් සිදුවිය යුතුය. උදාහරණයක් ලෙස ශීතකරණයක් තුළට යන විද්‍යුත් ශක්තිය තාපය බවට පත් වී පිටුපසින් නික්ම වන්නේ එන්ට්‍රොපියේ ශුද්ධ වැඩිවීමක් නියෝජනය කරමිනි.
ලෝඩ් කෙල්වින්ගේ දෙවන නියමයේ තුන්වන සූත්‍රකරණය වන තාප යන්ත්‍ර සූත්‍රකරණය නම් ,
“තාපය සම්පූර්ණයෙන් කාර්ය බවට පරිවර්තනය කළ නොහැක”
අන්වීක්ෂීය පද්ධති
තාප ගති විද්‍යාව සමතුලිතයේ ඇති මහේක්ෂ පද්ධතියක සිද්ධාන්තයක් වන අතර එම නිසා දෙවන නියමය මනාව පහදාගත් උෂ්ණත්වවල ඇති මහේක්ෂ පද්ධති සමග පමණක් යෙදේ. දෙවන නියමය යම් පරමාණු කිහිපයක පරිමාණය මත නොයෙදේ. උදාහරණයක් ලෙස අණු දෙකක් සහිත පද්ධතියක් තුළ සෙමින් චලනය වන (ශීතල) අණුවට වේගයෙන් චලනය වන (උණුසුම්) අණුවට ශක්තිය මාරු කිරීම විය හැක. එවැනි සියුම් පද්ධති උසස් තාප ගති විද්‍යාවේ බල ප්‍රදේශයෙන් බාහිර වේ. නමුත් ඒවා ක්වොන්ටම් තාපගති විද්‍යාවේ සංඛ්‍යාන යාන්ත්‍ර විද්‍යාවෙන් විමර්ශනය කළ හැක. යම් පිකෝග්‍රෑම් ප්‍රමාණයකට වඩා වැඩි ස්කන්ධයක් සහිත ඕනෑම ඒකලිත පද්ධතියක් දෙවන නියමය මිලියනයකින් යම් කොටස් කිහිපයක් ඇතුළත සත්‍ය වේ.
ශක්තිය විසිරයාම
ආරෝපණ සම්‍යකඩ වීම තාපගති විද්‍යාවේ 2වන මූලධර්මයේ ප්‍රතිඵලයක් ද?
කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යාව
කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යාව යනු සුවිශේෂ ව්‍යාපාර තීරණ ගැනීම සඳහා සූක්ෂම ආර්ථික විද්‍යා විශ්ලේෂණය යොදාගනු ලබන, ආර්ථික විද්‍යාවේ ශාඛාවකි. එය ආර්ථික විද්‍යා න්‍යාය හා ප්‍රායෝගික ආර්ථික විද්‍යාව එකට යා කරනු ලබයි. එය ප්‍රථිපායන විශ්ලේෂණය, සහ-සම්බන්ධතාවය, ලැන්ගන්ගේ අවකලනය වැනි ප්‍රමාණාත්මක ශිල්ප ක්‍රම වලින් විශාල වශයෙන් උකහා ගනී. කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යාව තුළ ඒකීය තේමාවක් ඇතිනම් එය, ආයතනයක අරමුණු හා හිඟකම මඟින් පනවන ලද බාධාවන් දී ඇතිවිට ප්‍රශස්ත ව්‍යාපාර තීරණ ගැනීමට ගන්නා උත්සාහය ලෙස දැක්වීමට හැකිවේ (උදාහරණ ලෙස,සංකාර්ය පර්යේෂණ හා වැඩසටහන භාවිතය තුළින්). ඕනෑම ව්‍යාපාර තීරණයක් පාහේ කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යා උපකරණ මඟින් විශ්ලේෂණය කළ හැකි නමුත් එය පොදුවේ බොහෝ විට යොදාගනු ලබනුයේ:
විශ්වවිද්‍යාලවල උසස් උපාධි අපේක්ෂකයින් සඳහා කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යාව විෂයය මූලිකව ඉගැන්වේ. සංඝටනය කළ විෂයක් ලෙස එයට ප්‍රවේශ වේ. එනම්, එය පුළුල් හා විවිධ පූර්ව අවශ්‍ය පාඨමාලා වල බොහෝ සංකල්ප ඒකාබද්ධ කරයි. බොහෝ රටවල කළමනාකරණ ආර්ථික විද්‍යාව, මූල්‍ය ආර්ථික විද්‍යාව, ක්‍රීඩා න්‍යාය, ව්‍යාපාර පුරෝකථන හා කාර්මික ආර්ථික විද්‍යාව ආවරණය කරණු ලබන ව්‍යාපාර ආර්ථික විද්‍යා උපාධි හැදෑරීමට හැකියාව ඇත.
ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්
ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත් නවයක් ඇත. 19 වන සියවසෙහි සිට මෙම පළාත් පැවතුණද 1987 දී ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව සඳහා 1987 දී 13 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය වෙතින් පළාත් සභා පිහිටුවන තුරු වන තෙක් නීති ක්‍රියාත්මක කිරීමෙහි දේශපාලනමය හා පරිපාලනමය බලතල ඒවා සතුව නොපැවතිනි
පවතින
සියලුම ජනග‍හන දත්ත ආසන්නයේම පැවති 2012 ශ්‍රී ලංකා ජන සංගණනය අනුවය.
මූලාශ්‍ර
<references group="N"/>
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලන කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්
ඇඩ්රිනලින්
ඇඩ්රිනලින්  යනු හෝමෝනයක්, neurotransmitter සහ ඖෂධයක් වේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ඖෂධ
ස්ටෑම්ෆර්ඩ් පාලම සටන
හැරල්ඩ් ගොඩ්වින්සන් රජු යටතේවූ ඉංග්‍රීසි හමුදාවක් සහ හැරල්ඩ් හැඩ්රාඩා රජු සහ ඉංග්‍රීසි රජුගේ සහෝදර ටොස්ටිග් ගොඩ්වින්සන් විසින් මෙහෙයවුනු ආක්‍රමණික නෝර්වීජියානු හමුදා බලකායක් අතර ස්ටෑම්ෆර්ඩ් පාලම සටන පිළිබඳ සටන් කටයුතු 1066 සැප්තැම්බර් 25 දින ඇවිලුනේ  එංගලන්තයෙහි  ස්ටෑම්ෆර්ඩ් පාලම ගම්මානයෙහිය. රෞද්‍ර සටනකින් පසුව, බොහෝ නෝර්වීජියානුවන් හා සමගින් හැඩ්රාඩා සහ ටොස්ටිග් දෙදෙනද මරා දැමුණහ. හැරල්ඩ් ගොඩ්වින්සන් රජු විසින් නෝර්වීජියානු ආක්‍රමණියන් පලවාහැරුනද, සති තුනක් ගත වීමට පෙර, නෝර්මන්වරුන් වෙතින් ඔහුගේ හමුදාව හේස්ටිංස්හිදී පරාජය කරනු ලැබිණි. 1069–1070 වසර පරාසයෙහිදී ඩෙන්මාර්කයෙහි ස්වෙන් එස්ත්‍රීත්සන් රජු සහ  1098 වසරෙහිදී සහ 1102–1103 වසර පරාසයෙහිදී නෝර්වේහී අනාවරිත පාද මැග්නස් රජු වැන්නන් විසින්, ඉදිරි දශකයන් තුලදී, බ්‍රිතාන්‍යයෙහි සහ අයර්ලන්තයෙහි, ප්‍රධාන ස්කැන්ඩිනේවියානු මෙහෙයුම්  සිදුකෙරුණද, වයිකිං යුගයෙහි නිමාව ලෙසින් මෙම සටන සංකේතාත්මක ලෙසින් සාම්ප්‍රදායිකව සටහන් කෙරෙයි.
පසුබිම
වසර 1066 ජනවාරියෙහිදී එංගලන්තයෙහි  වරද පිළිගත් එඩ්වඩ් රජුගේ මරණය වත්ම අනුප්‍රාප්තිය පිළිබඳ ගැටුමක් ඇවිලී  වයඹ දිග යුරෝපයෙහි විවිධාකාර  තරග වදින්නන් විසින් බ්‍රිතාන්‍ය රාජාසනය සඳහා සටන් වැදීම සිදුවිය.
මිනිස් කශේරුව
මානව ව්‍යුහ විද්‍යාවේ, කශේරුව හෙවත් කොඳු ඇට පෙළ (ලතින් − කොලුම්නා වර්ටිබ්‍රාලිස්)  යනු  සන්ධානගත කශේරුකා 24 කින් සහ,  ත්‍රිකාස්ථියෙහි සහ  අනුත්‍රිකාස්ථියෙහිදී සම්බද්ධ කශේරුකා  9 කින්ද  සාමාන්‍යයෙන් සමන්විත ස්තම්භයක් වෙයි. ඌනකායෙහි පෘෂ්ඨීය දිශාවෙහි,   අන්තර් කශේරුක බිම්බයන් විසින් එකිනෙකින් වෙන් කරන ලදුව පිහිටයි. එහි කශේරුක නාලය තුල සුෂුම්නාව දරමින් එය ආරක්ෂා කරයි.
මිනිසුන්ගේ සිරුරේ සාමාන්‍යයෙන් කශේරුකා තිස්-තුනක් (33) ඇති අතර, මෙයින් පහක් එකිනෙකට සම්බද්ධවී ත්‍රිකාස්ථිය තනන අතර (අනෙකුන්   අන්තර් කශේරුක බිම්බයන් විසින් එකිනෙකින් වෙන් කරන ලදුව පවතියි) අනුත්‍රිකාස්ථිමය අස්ථි සතරක් කෝකකය සාදයි.
ඉහළින් පිහිටි පෙදෙස් තුනක් තුල ඉතිරි කශේරුකා 24 පිහිටන අතර, පිහිටන පෙදෙස් ප්‍රකාර, ග්‍රෛවී (කශේරුකා 7), උරස් (කශේරුකා 12) සහ කටී (කශේරුකා 5) යන ලෙසින් නම් කෙරෙති. එක් පෙදෙසක් තුල පිහිටන කශේරුකා සංඛ්‍යාව එකකින් වැඩි කිරීම හෝ අඩු කිරීම හෝ සිදු විය හැකි අතර, අඩු කිරීමක් වෙනුවට බොහෝවිට වෙනත් පෙදෙසක කශේරුවක් වැඩි කිරීම සිදු වෙයි. කෙසේවෙතත්, ග්‍රෛවී කශේරුකා සංඛයාව වැඩි කිරීම හෝ අඩු කිරීම හෝ ඉතාමත් කලාතුරකින් සිදු කෙරෙයි.
thumb|right|300px|කශේරුව
පළමු හා දෙවන ග්‍රෛවී කශේරුකා හැරුණු විට, සත්‍ය හෝ සචල කශේරුකා අතර (ඉහළ පෙදෙස් තුන) සමහර පොදු ගුණාංග පවතින අතර, උරස් පෙදෙසෙහි මැද කොටසෙහි කශේරුකාවක් පරික්ෂා කිරීමෙන් මෙය හොඳින් අධයයනය කළ හැක.
එක් කශේරුකාවක ව්‍යුහය
right|thumb|300px|මානව උරස් කශේරුකාවක රූපයක්. [[පර්ශුව|පර්ශු වෙත සන්ධාන ගත වීම් සටහන් කර ගන්න]]
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:මිනිස් සිරුර
ජලයේ රසායනික හා ‍ෙභෟතික ගුණ
1)	ජල අණු අතර ඇති හයිඩ්‍රජන් බන්ධනවල අකෘතියක්
2)	ජල බිදුවක් වැටීම නිසා ඇතිවී ඇති පොළා පනින ජල දහර හා ඒ වටා ඇති කේශික තරංග
3)	මකුණු දැලක බිදුණු පිණි බිංදු
4)	රසදිය හා ජලයේ කේශික ක්‍රියාවලීන්හි සංසන්දකයන්
ජලය
ජලය දැනට සොයාගෙන ඇති සියළු ජීවී ආකාරවලට අත්‍යාවශ්‍ය ද්‍රාවකයක් වන අතරම පෘථිවිය මතුපිට බහුලව පවතින සංයෝගයක් ද වේ.
තොරතුරු හා ගුණාංග සාමාන්‍ය නම	ජලය IUPAC නම 	ඔක්සිඩේන් අමතර නම්	ඇක්වා, ඩයි හයිඩ්‍රජන් මොතොක්සයිඩ් හයිඩ්‍රජන් හයිඩ්‍රොක්සයිඩ් අණුක සූත්‍රය	H2O CAS අංකය	7732-18-5 InChI	InChI = 1/ H2O / hIH2 අණුක ස්කන්ධය	18.0153 gmol-1 ඝනත්වය හා කලාපය	0.998gcm-3 (200°C හිදී 1atm හිදී ද්‍රව තත්වයේ වේ) 0.917gcm-3 (00°C හිදී 1atm හිදී ඝන තත්වයේ වේ) ද්‍රවාංකය	00°C (273.15K) (320F) තාපාංකය	99.974°0C (373.124K) (211.950F) විශිෂ්ට තාප ධාරිතාවය	4.184Jg-1K-1 (200°C හිදී ද්‍රව අවස්ථාවේ දී)
ජලයේ අණුක සූත්‍රය “H2O” වන අතර එක් ජල අණුවක් සමන්විත වන්නේ එක් ඔක්සිජන් පරමාණුවක් හා සහසංයුජව බන්ධනය වී ඇති හයිඩ්‍රජන් පරමාණු යුගලකිනි.
ජලයේ ප්‍රධාන භෞතික හා රසායනික ලක්ෂණ කිහිපයක් පහත දැක්වේ.
මෙම රූප සටහනෙන් දැක්වෙන්නේ ජලය සමග දරුණු ලෙස ප්‍රතික්‍රියා කරන ද්‍රව්‍යය ප්‍රවාහනයේදී යොදාගන්නා ADR නම් ලේබලයකි.
සෝඩියම්, ලිතියම් , කැල්සියම් හා පොටෑසියම් වැනි ඇතැම් ද්‍රව්‍යය ‍ජලය සමග ප්‍රභලව ප්‍රතික්‍රියා කරන අතර ගිනි ගන්නා සුළු හයිඩ්‍රජන්
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Water#Chemical_and_physical_properties
පාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝ
පාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝ යනු බෞද්ධ භික්ෂුවක් වන්නාහ. භාරතනාග ලෙන්ආරන්‍යය තන්තිරිමලේ අනුරාධපුරයහි වැඩවසයි.
සංක්‍ෂිප්ත විස්තරය
පාගොඩ ජන්තවංශ තෙරණුවෝ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:බෞද්ධ දාර්ශනිකයන් ප්‍රවර්ගය:නූතන බෞද්ධ ගත්කතුවරු ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:භික්‍ෂූහූ
පැසිස්ට්වාදී ආර්ථීකවේදය
පැසිස්ට්වාදී ආර්ථික විදව යනු, පැසිස්ට් රජයන් විසින් ක්රියාත්මක කල ආර්ථික ප්රතිපත්තිවේ. පැසිස්ට්වාදය යන පදය, 20 වන සියවසේ ආරම්භයේ සිට එහි මැද භාගය දක්වා, යුරෝපයේ ඇතැම් පදේශවල (සහ ඇතැමුන්ට අනුව, ලතින් ඇමරිකාවේ) පැවති, දැඩි දේශාභිමානී හැසිරීම් හා ආධිපතයන් හැඳින්වීමට භාවිතා කරනලදි. “පැසිස්ට්වාදය” සඳහා, පිළිගත් තනි නිර්වචනයක් නැත. පැසිස්ට්වාදීන් ලෙස හඳුනාගන්නා බොහෝ කණ්ඩායම්, තමන්ව හඳුන්වා ගැනීමට එම පදය භාවිතා නොකරති. එසේම පැසිස්ට්වාදය යන පදය, විස්තරාත්මක පදයක් ලෙස වවහාර නොකරන අතර, වර්තමානයේ ප්රශංසාත්මක පදයක් හෝ දේශපාලන විශේෂණයක් ලෙස ප්රධාන වශයෙන්ම භාවිතා කරනු නොලබයි. පැසිස්ට්වාදී චින්තනය ආර්ථික ගැටලු පිළිබඳව කලාතුරකින් සලකනු ලබන අතර ඊට අමතරව, මෙමගින් පැසිස්ට්වාදී ආර්ථික විදවේ ඕනෑම සාපේක්ෂ අධයනයකට බාධා ඇති කරයි.
එසේ වුවද, වෙනත් ක්රමවලින් වෙන්කර හදුනාගත හැකි, පැසිස්ට් ජාතීන් සතු ලක්ෂණ සහිත, පැසිස්ට්වාදී දේශපාලන ආර්ථිකයක් ඇතැයි, සමහර විද්වතුන් හා විශ්ලේෂකයින් තර්ක කරති. පැසිස්ට්වාදී ආර්ථික අතර සමහර සමානකම් පැවතුනද, පැසිස්ට් ආර්ථික සංවිධාන සඳහා විශේෂ ආකාරයක් නැතැයි අනෙක් අය තර්ක කරති. කිහිප දෙනෙකු, නූතන සුභසාධන තත්වයන් තුල, පුළුල්වන එක්සත් ජනපදයේ බලය පදනම් වූ බහු ජාතික ධනවාදය තුල, රජය හා පෞද්ගලික වවසාය අතර නව සමායතන සම්බන්ධතාවය තුල, හා සමාජ ප්රජාතන්ත්රවාදී ආර්ථීක ප්රතිපත්ති තුල, පැසිස්ට්වාදී ආර්ථීක පතිපත්තිවල ප්රතිරාවයන් දකිති.
පැසිස්ට්වාදී ආර්ථික වල පොදු ලක්ෂණ
ප්රථම පැසිස්ට්වාදී සංචලන, පළමු ලෝක යුද්ධයේ අවසාන වර්ෂවල ඇතිවිය. ඔවුන්, ජාතික පුනරුප්පත්තියක් පොරොන්දු වූ අතර, සමාජයට හා සංස්කෘතික පරිහානිය ඇතිකිරීම පිළිබඳව ලිබරල්වාදයට සමාජවාදයට හා භෞතිකවාදයට දෝෂාරෝපණය කරණ ලදී. එසේම ඔවුන් සම්ප්රදායික, ගතානුගතික වටිනාකම් වලට ආපසු ගමන් කිරීමටද පක්ෂග්රාහී විය (නව දේශපාලන ක්රමයක් තුලින් මෙයට ලඟාවීමට ඔවුන් යෝජනා කලද).
ජාතියක, සංස්කෘතික හා අධත්මික නව පිබිදීමක් ඇතිවූවිට, සමෘද්ධිය ස්වභාවිකවම ඒ පසුපස පැමිණෙන බව එක් කැපී පෙනෙන පැසිස්ට්වාදී විශ්වාසයකි. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස, ආර්ථීකය වැඩි වැදගත්කමක් නැති දෙයක් ලෙස, පැසිස්ට්වාදීන් සැලකූ අතර ඔවුන්ට පැහැදිලි ආර්ථික දර්ශනයක් නොමැති විය. පැසිස්ට්වාදී පක්ෂයක විවිධ සාමාජිකයන්, ඔවුන් සහාය දෙන ආර්ථීක ප්රතිපත්ති පිළිබඳව නිරතුරුවම ප්රතිවාදී ප්රකාශ සිදු කල හැකිය. බලයේ සිටියදී, පැසිස්ට්වාදීන් බොහෝවිට දේශපාලන අරමුණු සඳහා වඩාත් සුදුසුයැයි ඔවුන් විශ්වාස කල ආර්ථීක වැඩසටහන් තෝරාගනු ලැබිනි. බොහෝකල් පැවති පැසිස්ට්වාදී පාළනයන් (ඉතාලියේ බෙනිටෝ මුසෝලිනිගේ පාළනය වැනි) මගින්, කාළයෙන් කාළයට ඔවුන්ගේ ආර්ථික ප්රතිපත්තිවල ප්රබල වෙනස්කම් ඇතිකරන ලදී.
එපමණක් නොව, පැසිස්ට්වාදීන්ට ඔවුන්ගේ ආර්ථික තීරණ හැඩගස්වන දේශපාලන දර්ශන ගණනාවක් ඇත. මෙයින් පළමුවැන්න, සමාජවාදයට හා ලිබරල් ධනවාදයට එරෙහි මූලික පැසිස්ට්වාදී විරෝධතාවයි. ආර්ථික විද විෂය තුලට ඔවුන්ගේ අදහස් ක්රියාත්මක කිරීම, “තුන්වන මාර්ගයක්” නිරූපණය කරන බවට පැසිස්ට්වාදීන් තර්ක කල අතර, ඔවුන් සංස්ථාගතවීමට හා පංති සහයෝගීතාවයට පක්ෂපාතීවිය. විෂමතාවයන් හා වෙනස් සමාජ පංති පැවතීම වාසිදායක විය හැකියයි ඔවුන් විශ්වාස කල නමුත් (සමාජවාදී දර්ශනයට පටහැනිව), මෙම පංති අතර සම්බන්ධතාවලට මැදිහත්වීමේ කාර්යක් රජයට ඇති බවටද ඔවුන් තර්ක කරන ලදී. (ලිබරල් ධනවාදීන්ගෙන් දර්ශනයට පටහැනිව)
පැසිස්ට්වාදීන් විසින් නිදහස් වෙළඳ ධනවාදී හෝ කොමියුනිට්ස්වාදී නොවන, යතාර්ථවාදී ආර්ථීක විකල්පයක් සපයනලදි. පැසිස්ට්වාදී ආර්ථීකවල ආවේනික ලක්ෂණයක් වුයේ, ආර්ථීක පාළනය කලහැකි බවයි. එනම්, රජය විසින් පබල ඍජු බලපෑමක් සිදු කරණ හා සම්පත් හා නිෂ්පාදිත බෙදාහැරීම ඵලදායීව පාළනයකරණ ආර්ථිකයක් වීමයි.
සාමානයෙන්, සමහර කර්මාන්ත ජනසතු කිරීමට අමතරව, පැසිස්ට් ආර්ථික, පෞද්ගලික දේපල හා පෞද්ගලික මූලාරම්භ මත පදනම් වූ නමුත් රජයට කරන සේවය මත මේවා අවිනිශ්චිතවිය.
CPU - නියෝග නල මාර්ග (Instruction pipeline)
ගොනුව:Fivestagespipeline.png
පැසිස්ට්වාදී ආර්ථීකවේදය
මානව සම්බන්ධතාවන්ගේ සමාජ ඩාවින්වාදී දෘෂ්ඨයෙන්ද, පැසිස්ට්වාදය ක්රියාත්මකවිය. ඔවුන්ගේ අරමුණ පබලයන්ට අනුබලදීම හා දුබලයන් ඉවත් කිරීමයි. ආර්ථික භාවිතය අතින් මෙහි අදහස, වෘත්තීය සමිති හා වැඩකරන පංතියේ වෙනත් ආයතන විනාශ කරමින්, සාර්ථක වපාරිකයන්ගේ උනන්දුව වැඩි කිරීමයි. සංස්ථාපිත බලය ආරක්ෂා කිරීම පැසිස්ට්වාදයේ අවශ කොටසක් බව ලෝරන්ස් බ්රිට් යෝජනා කරයි. ‘පෞද්ගලික අංශයට වගකියන බදු ගෙවන්නන්, පැසිස්ට්වාදය මගින් ඇති කරයි’ යනුවෙන් ඉතිහාසඥ ගටෙනෝ සල්වෙමිනි, 1936 දි තර්ක කරන ලදී. මන්ද, “රජය පෞද්ගලික වවසායවල අත්වැරදීම්වලට ගෙවනු ලබයි. ලාභය පෞද්ගලික අංශ හා පුද්ගලයන් ලබන අතර, පාඩු පොදු හා සමාජමය වේ.”
CPU - නියෝග නල මාර්ග (Instruction pipeline)
RISC යන්ත්‍රයක අදියර 5 කින් යුත් මූලික නල මාර්ග (1F = නියෝග ගෙන්වා ගැනීම, ID = නියෝග විකේතනය කිරීම , EX = ක්‍රියාත්මක කිරීම , MEM = මතක පිවිසුම , WB = රෙජිස්ටරය නැවත ලිවීම)
පැසිස්ට්වාදී ආර්ථීකවේදය
අවසාන වශයෙන්, පැසිස්ට්වාදය දැඩි හමුදා පාළනයක් විය. එනිසාම, පැසිස්ට්වාදීන් නිරතුරුව යුධ වියදම් කැපී පෙනෙන ලෙස වැඩිකල අතර, ඔවුන්ගේ ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා ප්රධානම හේතුව, ශක්තිමත් හමුදාවක ආධාරය සහිතව, ශක්තිමත් ආර්ථිකයක් ඇතිකිරීමට ඔවුන් තුල වූ බලාපොරොත්තුවයි. පැසිස්ට් රජයන් මගින් පෞද්ගලික ලාභ සෙවීම ධෛර්යමත් කලඅතර විශාල වපාර වලට ප්රතිලාභ පිරිනමනලදි. නමුත්, අනෙක් අතට සියලු ආර්ථීක ක්රියාකාරකම් ජාතියේ යහපතට කල යුතු යැයි නියම කරනලදි. බොහෝ සිද්ධින් වලදී, විදේශ වෙළඳාම සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් කිරීම හෝ අධෛර්යමත් කිරීම මෙයින් අදහස් කල අතර; අනවශ තරම් ජාතන්තර වෙළඳාමේ නිරතවීම මගින් ජාතික ආර්ථීකය, ජාතන්තර ප්රාග්ධනය මත යැපෙන තත්වයකට පත්වන බව, ඔවුහු විශ්වාස කලහ. එමනිසා ජාතන්තර ආර්ථික සම්බාධක පැනවීමට ඔවුන් ක්රියා කලහ. සමෘද්ධිය(autarky) ලෙස හැඳින්වූ ආර්ථීක ස්වයං පෝෂණය, බොහෝ පැසිස්ට් රජයන්ගේ ප්රධානම අරමුණක් විය.
CPU - නියෝග නල මාර්ග (Instruction pipeline)
නියෝග නල මාර්ග යනු පරිගණක හා අනෙකුත් සංඛ්‍යාංක ඉලෙක්ට්‍රෝන උපකරණ සැළසුම් කිරීමේදී ඒවායේ නියෝග සංඛ්‍යාව (ඒකක කාලයකදී ක්‍රියාත්මක කරන නියෝග ගණන) වැඩි කිරීමේ තාක්ෂණික ක්‍රමයකි.
බොහෝමයක් නවීන cpu ක්‍රියාත්මක වන්නේ ස්පන්දකයක් මගිනි. cpu අභ්‍යන්තරිකව ලොජික් (logic) හා ෆ්ලිප් ෆ්ලොප් (flip flop) ඔවුන්ගේ නව අගයක් ගන්නා අතර ඉන්පසු එහි අඩංගු තර්කය අනුව (ලොජික්) නව අගයන් විකේතනය කිරීමට යම් කිසි කාලයක් ගනී. ඉන්පසු ඊළගට ස්පන්දනක සංඥාව පැමිණෙන අතර ෆිලිප් ‍ෆ්ලොප් නැවත ඒවායේ අගයක් ගනී. මෙලෙස දිගින් දිගටම සිදුවෙයි. ලොජික් නැවත ඒවායේ අගයක් ගනී. මෙලෙස දිගින් දිගටම සිදුවෙයි. ලොජික් කුඩා කො‍ටස්වලට කඩා එම කොටස අතරට ෆ්ලිප් ෆ්ලොප් ඇතුළත් කිරිමෙන් ලොජික් වලංගු ප්‍රතිදාන දීමට ගතවන කාලය අඩු කරගත හැක. මෙමගින් ස්පන්දක ආවර්තය අඩු කර ගත හැක. උදාහරණයක් ලෙස RISC ප්‍රවාහය අදියර 5කට බෙදා ඇති අතර එක් එක් කොටසක් අතර ෆ්ලිප් ෆ්ලොප් කාණ්ඩ ඇත.
උපද්‍රව :	 ක්‍රමලේඛ කරුවන් එකලස් කිරීමේ කේත (Assembly Code) ලිවීමේදී සෑම නියෝගක්ම මීළඟ නියෝගය ක්‍රියාත්මක වීමට පෙර ක්‍රියාත්මක වන බවට උපකල්පනය කරයි. මෙම උපකල්පනය නල මාර්ග මගින් අහෝසිකර දමයි. මේ නිසා ක්‍රමලේඛයක් වැරදියට හැසිරීමේ තත්වය උපද්‍රවයක් ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. උපද්‍රව වළක්වා ගැනීම සඳහා ෆෝවර්ඩින් හා ස්ටෝලින් (Forwarding and Stalling) වැනි තාක්ෂණික ක්‍රම භාවිතයේ ඇත.
නල මාර්ග නොවන ක්‍රමයක් භාවිතය අකාර්යක්ෂම වේ. මන්ද, නියෝග චක්‍රය අතරතුර සමහරක් CPU මොඩියුල අක්‍රීයව තිබියදී වෙනත් මොඩියුලයක් ක්‍රියාකාරී වේ. නල මාර්ග මගින් CPU වල අක්‍රීය කාලය සම්පූර්ණයෙන් නැති නොකළත් එම මොඩියුල සාමාන්තරව වැඩ කරවීමට සැළැස්වීමෙන් ක්‍රමලේඛ ක්‍රියත්මක කිරීම සැළකිය යුතු ලෙස වැඩි කරයි.
ප්‍රධාන නල මාර්ග පිහිටුවා ඇති සකසූ (processors) අභ්‍යන්තරිකව එකිනෙකට වෙනස් ක්‍රියාත්මක අර්ධ ස්වාධීනව වැඩ කළ හැකි අදියර දෙකකට සැලසුම් කර ඇත. එක් එක් අදියර සැලසුම් කර දාමයකට සම්බන්ධ කර ඇත. එම නිසා එක් එක් අදියරෙහි ප්‍රතිදානය අනෙක් අදියරේ ආදානය ලෙස ඇතුල් වේ. මෙලෙස සකසුව සංවිධානය කිරීමෙන් මුළු සකසූ කාලය සැළකිය යුතු ලෙස අඩුවේ.
අවාසනාවකට මෙන් සියලු නියෝග ස්වාධීන නොවේ. සරල නල මාර්ගයකදී නියෝගයක් ක්‍රියාත්මක වීමට අදියර 5ක් අවශ්‍ය වේ. සම්පූර්ණ කාර්ය සාධනයෙන් යුතුව වැඩ කිරීමට පළමුවැන්න සම්පූර්ණ වන අතරතුර අපර ස්වාධීන නියෝග හතරක් ක්‍රියාත්මක කළ යුතුවේ. පළමු නියෝගයේ ප්‍රතිදානය මත නොයැපෙන නියෝග හතරක් නොමැති නම්, එය විසඳන තෙක් නල මාර්ග පාලක තර්කය ස්ටෝල් හෝ නිශ්ඵල ස්පන්දක චක්‍ර නල මාර්ගය තුළට ඇතුල් කළ යුතුය. වාසනාවකට මෙන් “ස්ටෝලින්” අවශ්‍ය ගැටළු ‍නැවත යොමු කිරීම (Forwarding) මගින් සැළකිය යුතු ප්‍රමාණයකට විසඳා ගත යුතුව තිබේ.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Instruction_pipeline
ටාට්‍රසින්
thumb|right|300px|Chemical structure of tartrazine, C16H9N4Na3O9S2 thumb|right|300px|Space-filling model of tartrazine - the sodium ions are shown in purple. ටාට්‍රසින් (Tartrazine) (හෙවත් E102 හෙවත් FD&C Yellow 5) යනු කෘතිම ලෙමන් කහ පැහැති azo වර්ණකයකි.ආහාර වර්ණකයක් ලෙස බහුලව භාවිතා කෙරේ. මෙය නිපදවන්නේ ගල් අඟුරු වලිනි. It is water soluble and has a max absorbance in an aqueous solution at 427±2 nm.
තවමත් බොහෝ රටවල කාතිම කෑම වර්ග සඳහා මෙය යොදන්නේ ඉතාමත් අඩු මිල වර්ණකයක් බැවිනි. - obviously used for yellow, but can also be used with E133 Brilliant Blue FCF (FD&C Blue 1) or E142 Green S to produce various green shades.
ටාට්‍රසින් වෙනුවට භාවිතා කලහැකි සෞඛ්‍යට හානිකර නොවන වර්ණක නම්....  ඇනාටෝ(annatto), මෝල්ට් (malt) වර්ණය, බීටාකැරොටීන් (betacarotene) (see Sensitivities & Intolerance, below).
ආහාර
ධනවත් රටවල් ටාට්‍රසින් භාවිතයට සීමා පනවමා ඇතත් ලංකාවේ තවමත් සීමා රහිතව බහුලව භාවිතා කරයි. නිදසුන් කිහිපයක්....
බිස්කට්, cotton candy, කාබනීකෘත බීම, ටිපි ටිප්, flavored chips යෝගට්, cereals (corn flakes, muesli, etc.), cake mixes, pastries, custard powder, soups (particularly instant or "cube" soups), sauces, some rices (like paella, risotto, etc.), kool-aid,Gatorade, ice cream, ice lollies, candy, chewing gum, marzipan, ජෑම්, jelly, gelatins, marmalade, mustard, horseradish, noodles, pickles and other pickled products, certain brands of fruit squash, fruit cordial, chips, tim tams, and many convenience foods together with glycerin, lemon and honey products.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ආහාර වර්ණක ප්‍රවර්ගය:පෝෂණය
කිඹුල් උභතෝකෝටිකය
දරුවා නැවත බාරදෙන බවට පියා අනුමාන කලහොත් ගනුදෙනුව තර්කශාස්ත්‍රානුකූලව සුමට (එහෙත් භාවිකථනීය නොවන) වන අතර, දෙපාර්ශවයටම උභතෝකෝටිකයක් පැන නගින්නේ දරුවා නැවත භාර නොදෙන්නේ යයි ඔහු අනුමාන කලහොත් ය. මෙහිදී දරුවා තබා ගැනුමට කිඹුලා තීරණය කලහොත්, ඔහුගේ කොන්දේසි ඔහු විසින්ම කඩ කෙරෙයි: පියාගේ අනාවැකිය සත්‍යවූ බැවින් දරුවා නැවත භාර දිය යුතුය. කෙසේවෙතත්, දරුවා නැවත භාරදීමට කිඹුලා තීරණය කලහොත්, මෙම තීරණය පෙර ප්‍රතිඵලය පදනම් කරගෙන ගනු ලැබූවක් වුවද, එවිටත් ඔහු විසින් ඔහුගේම කොන්දේසි කඩකරනු ලබයි: එය එසේ වන්නේ කිඹුලා විසින් දරුවා නැවත භාර දීම නිසා පියාගේ අනාවැකිය අසත්‍ය වීම නිසා දරුවා නැවත භාර දිය නොයුතු බැවිනි. කිඹුලා කුමක් කල යුතුද යන පැණය එබැවින් විරුද්ධාභාසී වන අතර, යුක්තිගෝචර විසඳුමක් එයට නොමැත්තේය.
පාරදැනුම විසින් ඉදිරිපත් කෙරෙන තර්ක ශාස්ත්‍රානුකූල ගැටළු සමහරක් නිරාවරණය කිරීමට කිඹුල් උභතෝකෝටිකය උපකාරී වෙයි. මේ අතින් බලන කල, දැනුම පිළිබඳ පහත උපකල්පනයන්,  සමූහ වශයෙන් පරික්‍ෂාකර බැලූ කල, අසංස්ථිත බව පැහැදිලි කිරීමට,  රිචඩ් මොන්ටාජ් (1960) විසින් භාවිතා කල  අනපේක්‍ෂිත ආලම්භ විරුද්ධාභාසය ට සන්දර්භය අතින් එක්සම බව පෙනේ:
කිඹුල් උභතෝකෝටිකය සාකච්ඡා කල පළමුවැන්නන් වූයේ පුරාතන ග්‍රීක ප්‍රභවයන්ය.
බෝයිස් ඕවර් ෆ්ලවර්ස් (රූපවාහිනී කතාමාලාව)
බෝයිස් ඕව ෆ්ලව'ස් යනු 2009 වසරේ නිපදවූ දකුණු කොරියාව නු ටෙලි නාට්‍ය පෙළකි. කු හයේ සන්, ලී මින් හෝ , කිම් බම් , කිම් ජූ සහ කිම් හ්යුන් ජුන් යන රංගන ශිල්පීහු මේ නිර්මාණයට රංගනයෙන් දායක වෙති. මෙය KBS 2 නාලිකාවේ 2009 වර්ෂයේ විකාශනය කෙරිණි. මෙය කොටස් 25කින් සමන්විතය.
මෙය "යෝකෝ කාමියෝගේ බෝයිස් ඕව ෆ්ලව්'ස්' නම් කොරියානු ග්‍රන්ථය පදනම් කරගෙන තැනුවකි.මේ කතාව වර්තමාන සින්ඩරෙල්ලා කතාවට සමාන වේ.එනම් දුප්පත් සහ දිරිමත් පාසල් ශිෂ්‍යාවක් F4 නම් කණ්ඩායමක ඉතා ධනවත් සහ කඩවසම් තරුණයින් 4දෙනෙකුගෙ සිත් ඇදගනීමට සමත් වේ.
කතා වස්තුව
ප්‍රවර්ගය:රූපවාහිනී කතාමාලා
ක්‍රිකට්
ක්‍රිකට් යනු,ක්‍රිඩකයන් 11 දෙනෙකුගෙන් සැදුම්ලත් කණ්ඩායම් 2 පිටියෙ ක්‍රීඩා  කරන ක්‍රිඩාවකි.මෙය මහත්මාවරුන්ගේ ක්‍රීඩාව ලෙසද හදුන්වයි. මෙය ලොව දෙවන ජනප්‍රියම ක්‍රීඩාවයි. ජාත්‍යන්තර පිටියක මැද යාර 22 ක් දිග කොටු හැඩයෙන් යුත් තණතීරුව පිහිටා ඇති අතර පිටියේ අරය අවමය මීටර් 54ක් වේ.ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් තුනකට බෙදෙයි. ඒ එක්දින තරඟ, විස්සයි විස්ස තරඟ හා ටෙස්ට් තරඟ වශයෙනි.ඊට අමතරව වර්තමානයේ T10,the Hundred,T5 වැනි තරඟ ද ක්‍රීඩා කරයි. සැම කණ්ඩායමකටම පිතිකරණ අවස්ථාව හිමිවනවා එක් කණ්ඩායමක් පන්දුවට පහර දෙන අතර අනෙක් කණ්ඩායම විසින් පන්දු යැවීම හා ප්‍රතිවාදී පිළ ලකුණු රැස් කිරීම නැවැත්වීමට පන්දු රැකීම සිදු කරයි.මෙම එක් අවස්තාවක් ඉනිමක් ලෙස හදුන්වයි. ටෙස්ට් තරඟයකදී පමණක් කණ්ඩායමට ඉනිම් 2ක් හිමිවේ. තරගය පවත්වාගෙන යාමේදී පන්දු රකින පිරිසෙන් එක් අයකු පන්දු යවන්නා ලෙස හදුන්වන අතර ඔහු පිතිකරුවා වෙත තණතීරුව දිගෙ පන්දුව එල්ල කරයි. පිතිකරු ක්‍රිකට් පිත්තෙන් පන්දුවට පහර දෙනු ලබයි. එවිට පන්දුව සීමාව පසුකර හෝ ඔහුට තණතීරුවේ අනෙක් අන්තයට මාරුවී ලකුණු රැස්කර ගැනීමට අවස්තාව සැලසේ. පිතිකරු දැවි යනතුරු පිතිකරණයේ යෙදෙයි. පිතිකරන කණ්ඩායමේ පිතිකරුවන් දස දෙනෙකු දැවි ගිය විට එම කණ්ඩායමේ ඉනිම නිමාවේ. ඉන්පසු කෙටි විවේක කාලයකින් පසු නැවතත් කණ්ඩායම් දෙකේ චරිත (පිතිකරනය,පන්දු රැකීම) මාරුවී සෙල්ලම් කර අනෙක් කණ්ඩායම ලබා ගත් ලකුණු පසුකර ජයග්‍රහනය ලබා ගනී. වෘත්තීමය ක්‍රිකට් ක්‍රිඩාවේ පරාසය පන්දු වාර 20 සිට දින පහක් පැවැත්වෙන ටෙස්ට් ක්‍රිකට් දක්වා දිවයයි. එක් පන්දු වාරයකට පන්දු 6ක් යැවිය යුතුය. ක්‍රිකට් නීති පවත්ගෙන යනු ලබන්නේ ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය හා මාර්ලිබෝන් ක්‍රිකට් සමාජයයි.
ක්‍රිකට් මුලින්ම ක්‍රිඩා කර තිබෙනුයේ දකුණු දිග එංගලන්තයේ 16වන සියවසෙ දීය. 18වන සියවස අවසාන භාගයෙදී එය එංගලන්තයේ ජාතික ක්‍රීඩාව දක්වා දියුනු විය. ඉංග්‍රිසි ආධිපත්‍යය පැතිරීම ක්‍රිකට් ක්‍රිඩාව පිට රටවලට පැතිරීමට හෙතු වූ අතර 19වන සියවස මැද භාගය වන විට මුල්ම ජාත්‍යන්තර තරග පැවැත්වුනි. ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සලය තරග හැසිරවීම් මණ්ඩලය පූර්ණ සාමාජිකයන් 12 දෙකුගෙන් යුක්ත වේ. මෙම තරග බොහො ජනප්‍රිය ඕස්ට්‍රේලියාව, එංගලන්තය, ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව හා දකුණු අප්‍රිකාව යන රටවල් වලය.
ඉතිහාසය
දැනට දන්නා තරමින් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ ඉතිහාසය ආරම්භ වන්නේ දහසය වන සියවසේ අග භාගයේ දී ය. ගිනිකොන දිග එංගලන්තයේ දී ආරම්භ වූ එය 18 වැනි සියවසේ දී එංගලන්තයේ ජාතික ක්‍රීඩාව බවට පත්ව 19 වන සියවස වන විට වර්ධනය වී ලෝකය පුරා පැතිරිණි. අන්තරජාතික ක්‍රීඩා තරග ඇරඹි ඇත්තේ 1844 වර්ෂයේ වන අතර ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ආරම්භ වී ඇත්තේ 1877 වග ඒ පිලිබඳ අතීතාවලෝකනය කිරීමේ දී පෙනී යයි. ජනප්‍රියත්වය අතින් ලෝකයේ දෙවැනි ස්ථානයට පත් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව දෙවැනි වී ඇත්තේ පාපන්දු ක්‍රීඩාවට පමණී.
ලෝක ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් කවුසිලය විසින් පාලනය වන අතර එහි සාමාජික රටවල් සියයක් පමණ සිටිය ද ටෙස්ට් වරම් ලබා ඇත්තේ රටවල් 12ක් පමණකි. එම රටවල් ලෙස එංගලන්තය,ඕස්ට්‍රේලියාව,දකුණු අප්‍රිකාව,බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්,ඉන්දියාව,නවසීලන්තය,පාකිස්තානය,ශ්‍රී ලංකාව, සිම්බාබ්වේ,බංග්ලාදේශය,ඇෆ්ගනිස්තානය හා අයර්ලන්තය පෙන්වා දිය හැකිය. ක්‍රිකට් කොතනින් කවදා ආරම්භ වී දැයි නිශ්චිතවම කිව නොහැකිය. මේ පිලිබඳ විශේෂඥයින් පොදුවේ පිළිගන්නා මතය වන්නේ සැක්සන් වරුන්ගේ හෝ නොර්මන් වරුන්ගේ කාලයේ එංගලන්තයේ ගිනිකොන දිග ප්‍රදේශයේ කෙන්ට් හා සසෙක්ස් අතර පිහිටි ‘වීල්ඩ්’ (weald) නම් ප්‍රදේශයේ වන ලඳු වල ක්‍රීඩා කල ළමයින් විසින් මෙය ආරම්භ කොට ඇති බවකි. ක්‍රිකට් ගැන ලිඛිත සටහනක් මුලින්ම හමුවන්නේ 1597 ජනවාරි 17 තරම් අතීතයකය. ජෝන් ඩෙරික් නමැති පනස් නම වන වියේ පසුවූ අයෙකු ඊට අවුරුදු පනහකට පෙර පාසලේ දී තමා ළමයින් හා එක්ව ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා කල වගට විස්තරයක් කියා ඇත.
පරම්පරා ගණනක් යන තුරු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව නොනැසී පවත ඇත්තේ ළමයින්ගේ ක්‍රීඩාවක් ලෙසයි. වැඩිහිටියන් එම ක්‍රීඩාවේ නියැලෙන්නට පටන් ගත්තේ 17 වන සියවසේ මුල් කාලය පටන් ය.මුල් කාලයේ බෝල සෙල්ලමක් ලෙස ඇරඹි ඇති ඊට පිත්ත (bat) එකතු වී ඇත්තේ පසුවය. එල්ලයට යන බෝලය වෙනතක හරවා පහර දීම පිණිස මුලින්ම bat එක උපයෝගී කරගෙන ඇති බව පෙනී යයි. පිතිකරුවා බිහිව ඇත්තේ එම කාර්ය නිසා ය. මුලින්ම පන්දුව ලෙස පරිහරණයට ගෙන ඇත්තේ ගලක් හෝ බැටළු වූල් ගුලියකි. කොටුවක් හෝ ගොවිපල වැඩට ගත උපකරණයක් මුලින්ම පිත්ත ලෙස පරිහරණයට ගන්නඇති සැලකේ. මෙම ක්‍රීඩාව ලඳු අතර ඇති බැටළුවන්ට තණ කැවූ පිට්ටනි වල ක්‍රීඩා කරන්නට ඇතැයි සැලකේ. ගේට්ටුවක්, කුඩා බංකුවක් හෝ ගසක් විකට්ටුව ලෙස ගන්නට ඇත.
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා
ඉමදුව ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
ඉමදුව ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, දකුණු පළාතේ,   ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
ජනගහනය
මුළු ජනගහනය 51751
ග්‍රාම නිළධාරි වසම්
වවුලුගල, හව්පේ
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කය
මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය
සමාජමය ගැටළුවකට එරෙහිව හෝ එවන් ගැටළු පිටුදැකීම පිණිස සිදුකරන්නාවූ ක්‍රියාකාරීභාවයක් වුවද තමාතද ඊට දාවකවූවායයි සිදුකරන්නාය දැනෙන්නාවූ තෘප්තිය හැර වෙනත් සැලකියයුතු ඵලයක් නොලැබෙන්නාවූ ද ක්‍රියාකාරීභාවය මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය නම්වේ.
දෙහිවල අරියධම්ම තෙරණුවෝ
සංක්‍ෂිප්ත විස්තරය
දෙහිවල අරියධම්ම තෙරණුවෝ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික භික්ෂූහූ ප්‍රවර්ගය:බෞද්ධ දාර්ශනිකයන් ප්‍රවර්ගය:නූතන බෞද්ධ ගත්කතුවරු ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ස්වාභාවික සංවහන තාප සංක්‍රාමණය
ස්වාභාවික සංවහනය යනු යාන්ත්‍රණයක් හෝ තාප සංක්‍රාමණ යාන්ත්‍රණයකි. එහි තරල වල චලන උෂ්ණත්ව අනුක්‍රමණවලට අනුව තරලවල ඝනත්වයේ සිදුවන වෙනස්වීම් නිසා පමණක් ඇතිවන අතර තරල චලිත බාහිර ප්‍රභයනික් (පොම්ප, පංකා, චූෂණ උපකරණ ආදිය) උපදවන විට ඇති නොවේ. (ස්වභාවික සංවහනයේ දී තාප ප්‍රභවයක් අවට ඇති තරල ප්‍රභවයන් තාපය ලබා ගනී. එවිට තරල‍ෙය් අඩු ඝනත්වය අඩුවී එය ඉහල නැඟීමට පෙළඹේ.) එවිට වටපිටාවේ ඇති සිසිල් තරල මඟින් එම රත් වූ තරල ප්‍රතිස්ථාපනය වේ. මෙම සිසිල් තරල නැවතත් තාපය ලබාගෙන රත් වන අතර නැවත සිසිල් තරලය මඟින් එම රත්වූ තරල ප්‍රතිස්ථාපනය වේ. මෙම ක්‍රියාවලිය අඛණ්ඩව සිදුවෙමින් සංවහන ධාරාවක් ඇති කරයි. ස්වභාවික සංවහනය සඳහා වන එලවුම් බලය නම් උත්ප්ලාවකතාවයයි. එය තරල ඝනත්වයේ වෙනස නිසා ඇති වන ප්‍රතිඵලයකි. මේ නිසා ගුරුත්වජ බලය හෝ ඒ හා සමාන බලයක් (ත්වරණය, කේන්ද්‍රාපසාරී බලය හෝ කොරියොලිස් බලය වැනි තුල්‍යතා මූලධර්මය මගින් ඇති වන) ස්වභාවික සංවහනයට අත්‍යවශ්‍ය ‍ වේ. නිදසුනක් ලෙස ක්ෂුද්‍ර ගුරුත්වජ පරිසරයක් පවතින, කක්ෂගත කර ඇති, ජාත්‍යන්තර අභ්‍යාවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ දී ස්වභාවික තාප සංවහනය ‍සිදු නොවේ. එහිදී වෙනත් තාප සංක්‍රාමණ යාන්ත්‍රන මගින් අධික ලෙස රත් වූ විද්‍යුත් උපකරණ සිසිල් කිරීම කරනු ලැබේ.
ස්වභාවික සංවහනය පර්යේෂකයන්ගේ මහත් අවධානයකට ලක්වී තිබේ. මන්දයත් එය ගිනිදැල්වලින් ඉහළ නගින රත් වූ වාතයේ, දිය වැල්වල , මුහුදු සුළං ඇති වීමේ දී වැනි ස්වාභාවික සංසිද්ධිවල දි මෙන්ම සහ ද්‍රව කළ ලෝහ සිසිලනයෙන් අන්වීක්ෂීය ව්‍යුහ සෑදීම වැනි ඉංජිනේරු යෙදීම්වල ද , ආවරණය කළ අහස් යානා පියාපත්වල හා සූර්ය තටාකවල යෙදෙන බැවිණි. ස්වාභාවික සංවහනයයේ ඉතා පොදු වූ කාර්මික යෙදවුමක් වන්නේ වාත සිසිලනයයි. මෙය පරිගණක චීප තරම් වූ කුඩා පරිමාණවල සිට විශාල පරිමාණයේ ක්‍රියාවලි සිදු කරන උපකරණ දක්වා ද භාවිතා කරයි.
ගණිතමය වශයෙන් විශේෂ පද්ධතියක් ස්වභාවික සංවහනය දෙසට නැඹුරු වීම ග්‍රෑෂොෆ් අංකය (Gr) මගින් දක්වයි. Gr යනු උත්ප්ලාවකතා බලය බල හා දුස්ස්‍රාවිතා බලය අතර අනුපාතයයි.
ධර්මකාය
ධර්මකාය (සංස්කෘත: धर्म काय) යනු මහායාන බුදු ධහමේ එන ත්‍රිකාය සංකල්පයේ එන බුදුන්ගේ එක් කායකි. ධර්මකාය යනු බුදුන් වහන්සේලාගේ ප්‍රකාශිත නොවූ, අචින්ත්‍ය අංගයක් වන අතර එයින් සියලු බුදුවරුන් හටගන්නා අතර උන්වහන්සේලාගේ පරිනිර්වාණයෙන් පසු නැවත ඒ තුළට පැමිණේ. ධර්මකාය තුළින් පැමිණෙන බුදුවරුන් දරා ගන්න බෞතික ශරීරය. නිර්මාණකාය ලෙසින් හැඳින්වේ. තායිලන්තයේ ධම්මකාය සම්ප්‍රදාය සහ පුරාණ භාරතීය සම්ප්‍රදායේ තථාගතගර්භ සූත්‍රය තුළ ධර්මකාය සලකන්නේ සියලු සත්වයන් තුළ පවතින පරමාත්මය ලෙසයි. ධර්මකාය යනු බ්‍රහ්මන් ගේ පශ්චාත් වෛදික සංකල්පයට සමීපව අනුරූප වන විශ්වයේ වඩාත්ම උතුම් හෝ සත්‍ය යථාර්ථය ලෙස සැලකිය හැකිය.
ස්වාභාවික සංවහන තාප සංක්‍රාමණය
මෙහි β යනු තාපජ ප්‍රසාරණ සංගුණකයයි. (K-1), g යනු ගුරුත්වජ ත්වරණය ද ΔT යනු රත් වූ මතුපිට පෘෂ්ඨය හා නිකර තරලය (K) අතර උෂ්ණත්ව වෙනස ද L යනු ලාක්ෂණික දිග ද (වස්තු‍ව මත මෙය රදා පවතී) හා ν යනු දුස්ස්‍රාවීතාවය ද වේ.
ද්‍රව සදහා β හි අගයන් වගුගත කොට ඇත. මීට අමතරව පහත සමීකරණයෙන් ද β ගණනය කළ හැක.
ධර්මකාය
ත්‍රිකාය ධර්මය
ත්‍රිකාය ධර්මය (සංස්කෘත, වචනාර්ථයෙන් "ශරීර තුනක්" හෝ "පෞරුෂයන් තුනක්") යනු යථාර්ථයේ ස්වභාවය සහ බුදුවරයෙකුගේ ස්වරූපය යන දෙකම පිළිබඳ බෞද්ධ ඉගැන්වීමකි.
ස්වාභාවික සංවහන තාප සංක්‍රාමණය
පරිපූර්ණ වායුවක් සඳහා මෙම අංකය පහසුවෙන් සෙවිය හැක.
ධර්මකාය
ත්‍රිකාය ධර්මය
ධර්මකාය පිළිබඳව ප්‍රථමයෙන් ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ ක්‍රි.පූ. 1 සියවසෙහි සම්පාදනය කරන ලද අෂ්ටසාහස්‍රිකා ප්‍රඥාපාරමිතා සූත්‍රය තුළයි. ක්‍රිස්තු වර්ෂ 300 දී පමණ, යෝගාචාර සම්ප්‍රදාය විසින් විසින් ත්‍රිකාය "ත්‍රි-ශරීර" ධර්මයෙහි බුදුන් වහන්සේගේ ස්වභාවය පිළිබඳ ප්‍රචලිත අදහස් ක්‍රමවත් කරන ලදී. මෙම ධර්මයට අනුව බුද්ධත්වයට අංශ තුනක් ඇත.
ස්වාභාවික සංවහන තාප සංක්‍රාමණය
තවද රත් වූ තරලයේ උඩුකුරු තෙරපුම, චලනයට බාධා පමුණුවන අභ්‍යන්තර ඝර්ෂණයට දක්වන අනුපාතය ලෙස ද ග්‍රාෂොෆ් අංකය හැඳින්විය හැක. ඉතා ඇලෙන සුළු, දුස්ස්‍රාවී තරලවල තරල චලිතය මෙන්ම ස්වභාවික සංවහනය ද සීමා වේ. අනන්ත දුස්ස්‍රාවීතාවයක් ඇති අන්ත්‍ය අවස්ථාවලදී තරලය චලිත සිදු ‍ෙනාවන අතර සියලුම තාප සංක්‍රාමණයන් සිදුවනුයේ තාප සන්නයනය මඟිනි.
සමහරවිට තාප - ද්‍රාව්‍ය සංවහනය නමින් හැඳින්වෙන සාන්ද්‍රණ අනුක්‍රමණය නිසා සිදුවන ස්වාභාවික සංවහනය සදහා ද සමාන සමීකරණයක් ලිවිය හැක. මෙම අවස්ථාවේ දී රත් වූ තරලයක වූ සාන්ද්‍රණය සිසිල් තරලයට විසරණය වන අතර එය කෙසේ ද යත් ජල භාජනයකට තීන්ත එක් කළ විට එම තීන්ත ජල අවකාශය තුළ විසරණය වන අයුරිනි.
ස්වභාවික සංවහනය රත් වූ මතුපිට පෘෂ්ඨයේ ජ්‍යාමිතිය මත විශාල ලෙස රඳා පවතින අතර තාප සංක්‍රාමණ සංගුණකය නිර්ණය කිරීමේ දී විවිධාකාර ප්‍රතියෝග පවතී. රේලයි අංකය (Ra) නිතරම භාවිතා වන අතර,
විවිධ ජ්‍යාමිතීන් සඳහා සාමාන්‍යයෙන් යොදන ප්‍රතියෝගයක් වනුයේ