cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ඩොමීනියන් රාජ්‍යය
අර්ථදැක්වීම
කිසියම් බල ප්‍රදේශයක් හැඳින්වීමට, පෙරදී "ඩොමීනියන් රාජ්‍යය" යන පදය භාවිතය, 16වන සියවස තරම් ඈත අතීතයට විහිදෙන අතර,  1535 සිට 1800 පමණ දක්වා, වේල්සය විස්තර කිරීමට සමහරවිට භාවිතා කෙරිණි: නිදසුනක් වශයෙන්, වේල්සයේ නීති 1535 පණත යන්න යෙදෙන්නේ ඩොමීනියන් රාජ්‍යය, සාමන්ත රාජ්‍යය සහ වේල්ස ප්‍රාන්තය වෙතය. වර්ජීනියා යටත් විජිතය වෙත 1660දී පමණද, නිව් ඉංග්ලන්ඩ් ඩොමීනියන් රාජ්‍යය වෙත 1686දී පමණද ඩොමීනියන් රාජ්‍යය යන්න නිල අභිධානයක් ලෙසින් පවරන ලදි. මෙම ඩොමීනියන් රාජ්‍යයන් කිසි දිනෙක ස්වයං-පාලන තරාතිරම් නොවූහ. කෙටි-කාලීන නිව් ඉංග්ලන්ඩ් ඩොමීනියන් රාජ්‍යය තැනීම සැලසුම් කෙරුණේ– පසුකාලීන ඩොමීනියන් රාජ්‍යයන්ගේ අරමුණට පටහැනි වශයෙන් – රාජකීය පාලනය දැඩි කරගැනුමට සහ යටත් විජිතයේ ස්වයං-පාලනය දුර්වල කිරීමටය.
ප්‍රධාන ජනමාධ්‍ය සඳහා භාවිතාවන විවිධ අංග
ඉලෙක්ට්‍රොනික් මාධ්‍ය සහ මුද්‍රිත මාධ්‍යවලට අයත්වන්නේ
·	Broad Casting -  පටු අර්ථයෙන් ගත්විට ගුවන් විදුලිය සහ රූපවාහිණිය මගින් විසුරුවා හැරීම
·	නොයෙක් ආකාරයේ තැටි සහ ටේප් පටි, විසිවෙනි ශතවර්ෂයේ මේවා ප්‍රධාන වශයෙන් සංගීතය සඳහා පාවිචිකරන ලදී. පසුව පරිගණක සහ වීඩියෝ සඳහා යොදා ගැණුනි.
·	චිත්‍රපටි - බොහෝවිට විනෝදාස්වාදය සඳහා පාවිච්චියට ගැනේ. එමෙන්ම වාර්තා සඳහා ද උපයෝගී කර ගනී.
·	අන්තර් ජාලය - බොහෝ ප්‍රයෝජනවත්ය. නොයෙක් අවස්ථාවන් හා තරඟකාරී අවස්ථාවන්වලට ඉඩකඩ සලසයි. ප්‍රවෘත්ති, සංගීතය, කලින් පටිගත කරන ලද කථා ශ්‍රවණය‍, සහ වීඩියෝ දර්ශන නැරඹීම ආදී ප්‍රයෝජන ලබා ගත හැකිය.
·	ප්‍රකාශන - පටු අර්ථයෙන් මුද්‍රිත කඩදාසි ප්‍රධාන වශයෙන් පොත් පත් සඟරා සහ පුවත්පත්
·	වීඩියෝ ක්‍රීඩා
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Mass_media#Forms
කළුතර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය
කළුතර දිස්ත්‍රික්කය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ පිහිටා ඇති දිස්ත්‍රික්කයකි. දිස්ත්‍රික්කයේ සම්පූර්ණ භූමි වර්ගප්‍රමාණය වර්ග කිමී 1,598 ක් වන අතර සම්පූර්ණ ජනගහණය ( 2001 දි ) 1,066,239 ක් විය.
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:කළුතර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය
ශ්‍රී මහා බෝධිය
ඹබට අවැසි ලිපිය තෝරාගන්න
ඉංජිනේරු විද්‍යාව
ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු ලෝකයේ අවශ්‍යතාව අනුව විවිධ තාක්ෂණික උපකරණ, පද්ධති හෝ කි‍්‍රයාවලි නිර්මාණය කිරීමේ සහ නිපදවීමේ අධ්‍යයනමය කේෂත‍්‍රය සහ වෘත්තිමය කේෂ්ත‍්‍රයයි. ඇමරිකානු ඉංජිනේරු කවුන්සිලය විසින් මේ සඳහා අර්ථ දැක්වීම් ඉදිර්පත් කොට ඇත. තවද ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු, අපේක්ෂිත අරමුණු ඉටුකර ගැනීම ඉවහල්වන අමුද්‍රව්‍ය, ව්‍යවුහයන්, යන්ත්‍ර, උපාංග, පද්ධති හා ක්‍රියාවලි නිර්මාණය කිරීම හා ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා විද්‍යාත්මක දැනුම යොදා ගැනීම හා ස්වාභාවික නීතීන් හා භෞතික සම්පත් යොදා ගැනීමේ වෘත්තියයි. වෘත්තිය සංවර්ධනය සඳහා ඇමෙරිකානු ඉංජිනේරු කවුන්සිලය (ECPD) ඉංජිනේරු විද්‍යාව පහත ලෙස නිර්වචනය කර ඇත.
ඉංජිනේරු විද්‍යාව හදාරා එය ක‍්‍රියාවට නගන වෘත්තිමය පුද්ගලයා ඉංජිනේරුවරයෙකු ලෙස හදුන්වනු ලබයි. විවිධ කේෂත‍්‍රයන්හි තම කුසලතා පෙන්වන ඉංජිනේරුවරුන් ඇති අතර ඔවුන් විසින් කේෂත‍්‍රයට ආදාල වූ විවිධ ප‍්‍රධාන, උප ප‍්‍රධාන ආචාර ධර්ම අනුව තම සේවය සැලසීම සඳහා බැදී ඇත
ඉංජිනේරුකරණයේ විවිධ අංශයන් විවිධ තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රයන්ට අදාළව විශාල පරාසයක් පුරා පැතිරී ඇත.
ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ ඉතිහාසය
ඉංජිනේරු විද්‍යාව මානවයා බිහිවු දා පටන් ආරම්භ වු විෂය ක්ෂේත‍්‍රයකි. කප්පිය, ලීවර, රෝදය, ආදී සොයා ගැනීම් ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ මූලාරම්භය ලෙස සැලකේ. මුල් වකවානු වලදී ඉංජිනේරුවා යන පදය භාවිත වී ඇත්තේ එන්ජින් කි‍්‍රයා කරවන්නා, යුධමය එන්ජින් නිපදවන්නා යන අර්ථයෙනි. එන්ජිම යන පදය ලතින් භාෂාවේ ”ඉංජේනියම්” යන පදයෙන් ව්‍යුත්පන්න වූවකි.
පසු කාලිනව යුධමය කටයුතු වලින් බැහැර වු ඉංජිනේරු විද්‍යාවන් බිහිවු අතර ගොඩනැගිලි, පාලම්, මහාමාර්ග තැනීමේ කටයුතු එයට අයිති විය. මෙය සිවිල් ඉංජිනේරු විද්‍යාව ලෙස හැඳින්විණ. ඊජිප්තුවේ පිරමිඩ, චීනයේ චීනමහා ප‍්‍රාකාරය, බාබිලෝන්හි එල්ලෙන උයන ආදී පැරණි නිර්මාණ සිවිල් ඉංජිනේරුවරුන් සහ යුධමය ඉංජිනේරුවන් අතින් බිහිවු අපුරු නිර්මාණයන්ය. මුල් කාලයේ සිවිල් ඉංජිනේරුවා හැඳින්වුයේ ‘‘ඉලෙක්ටි‍්‍රසිටි ’’ යන පදයේනි. ලොව පළමු වාෂ්ප එන්ජීම 1698 දී නිපදවුයේ යාන්ති‍්‍රක ඉංජිනේරුවකු වු තෝමස් සේවරි විසිනි. කාර්මික විප්ලවය ආරම්භ වුයේ මෙම නිර්මාණය හරහාය. 19 වන ශතවර්ෂයේ අගභගයේදී ජේමිස් මැක්ස්වෙල් සහ හෙන්රිච් හර්ට්ස් විසින් කරනු ලැබු විවිධ පර්යේෂණ කටයුතු ආශ‍්‍රයෙන් ඉලෙක්ට්‍රොනික ඉංජිනේරු විද්‍යාව බිහිවිය. රික්තක නලය සහ ට‍්‍රාන්සිස්ටරයේ සොයා ගැනීම නිසාද පසුකලෙක ඉලෙක්ට්‍රොනික ඉංජිනේරුවා නව මඟකට යොමු විය. තෝමස් සේවරි සහ ජේම්ස් වොට්ගේ සොයා ගැනීම නවීන යාන්තී‍්‍රක ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ මුලාරම්භයයි.
19 වන ශතවර්ෂයේදී රසායන ඉංජීනේරු විද්‍යාව ආරම්භ විය. ඒ කාර්මික විප්ලවයත් සමඟය. ගුවන් යානා තාක්‍ෂණය පිළිබඳ ඉංජිනේරු විද්‍යාව මේ අතර වෙනම ක්ෂේත‍්‍රයකි. ගුවන් යානා නිපදවීම, සැලසුම් කිරීම එම ක්ෂේත‍්‍රයට අයත් වේ.
විලර්ඞ් ගිබ්ස් විසිනි 1863 දී ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ පළමු ඉංජිනේරු විද්‍යාව පිළිබඳ ආචාර්ය උපාධිය ලබාගත්තේ ය.1990 දී පරීගණක තාක්‍ෂණයේ දියූණූවත් සමඟ පළමු පිරික්සුම් එන්ජිම සොයාගත්තේ පරිගණක ඉංජිනේරුවරයකු වන ඇලන් එම්ටේෆ් විසිනි.
ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ සමාජමය සම්බන්ධය
බොහෝ ඉංජිනේරු ව්‍යාපෘති සිදු කරනු ලබන්නේ යම් රටක රජය, පෞද්ගලික ව්‍යාපාර, සමාගම් හෝ ආයෝජකයන් හා ඒකාබද්ධවය. එනමුත් එම සෑම ව්‍යාපෘතියක්ම එය ප‍්‍රයෝජනයට ගන්නා හෝ නොගන්නා සෑම අයකුගේම ජීවිතයට වක‍්‍රාකාරව හෝ බලපෑම් ඇති කරනු ලබයි.
ඉංජිනේරුමය සැලසුම් කිරීම් යනු ඉතා බලවත් පාරිසරික වෙනස්කම්, සමාජීය, ආර්ථිකමය වෙනස්කම් ඇති කළ හැකි විෂය ක්ෂේත‍්‍රයකි. මේ නිසා මෙම කි‍්‍රයා පටිපාටිය විවිධ ආචාර ධර්ම වලට අනුව සිදු කෙරෙනු ලැබෙයි. එනමුත් ඉංජිනේරු ආචාරධර්ම පද්ධතියන් මැනවින් ගොඩනැගුණු ක්ෂේත‍්‍රයක් නොවන අතර එම නිසා විවිධ කි‍්‍රයාකාරකම් හමුවේ සමාජයට විවිධ බලපෑම් ඇතිකරනු ලබයි. න්‍යෂ්ටික අවි, මේ සඳහා උදාහරණ වේ. ඉංජිනේරුවිද්‍යාව රටක හෝ සමාජමය පද්ධතියක සංවර්ධනය කෙරෙහි ඝෘජු බලපෑමක් ඇති කරන අතර, ඉංජිනේරු විද්‍යාව එතරම් සංවර්ධනය නොවු රටවල සංවර්ධන මට්මටද අවම තලයක පවතී.
ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ දී පරිගණක භාවිතය
නවීන විද්‍යාත්මක හා තාක්ෂණික කටයුතු සදහා පරිගණක හ පරිගණක මෘදුකාංග බෙහෙවින් වැදගත් වේ. ව්‍යාපාර කටයුතු වල දී භාවිතා කරන මෘදුකාංග  මෙන්ම ඉංජිනේරු කටයුතු වල දී ද ඒ සඳහාම විශේෂිත වූ පරිගණක ආශ්‍රිත මුලික භෞතික  ක්‍රියාවලීන් හි ආකෘතීන් සෑදිය හැකි අතර ඒවා සංඛ්‍යාත්මක ක්‍රම මගින් විසදිය හැකි වේ.
ඉතා බහුලව භෘවිතා කරන CAD (Computer - aided design) මෘදුකාංගය ඉංජිනේරුවන් හට ත්‍රිමාණ ආකෘතීන් හා ද්විමාන රූප නිර්මාණය කිරිමට ද තම නිර්මාණයන් හි දළ නිරූපණය සඳහා  උපකාරී වේ. CAD මෘදුකාංගය, DMU (Digital mockup) සහ CAE මෘදුකාංග (Finite element method analysis වැනි) ඉංජිනේරුවන් හට තමා නිර්මාණ‍යන් හි ආකෘතීන් ගොඩනගා ඒවා අධ්‍යයනය කිරීමට උපකාරී වේ. මෙහිදී අධික වියදමක් දරමින් හා වැඩි කාලයක් ගත කරමින් භෞතික මුලාකෘතින් සෑදීම අවශ්‍ය නොවේ. මෙමගින් නිෂ්පාදනයන් සහ උපාංග වල ඇති දුර්වලතා නිරීක්ෂණය, යෝග්‍යතාව පරීක්ෂා කිරීම, ඒවා එකට එකතු කිරීම සහ ඒවා අධ්‍යයනය කිරීම සිදු කළ හැක. තවද පද්ධතියක උෂ්ණත්වය, ආතතිය, විද්‍යුත් චුම්බක විමෝචනය, විද්‍යුත් ධාරාවන් හා වෝල්ටීයතාව, ඩිජිටල් ලොජික් ලෙවල්ස්, තරල ප්‍රවාහයන් හා ප්‍රගතිය (kinematics) යන ස්ථිතික හා ගතික ගති ලක්ෂණ ද මෙහි දී අධ්‍යයනය කළ හැක. මෙම තොරතුරු පරිශීලනය හා බෙදා හැරීම සාමාන්‍යයෙන් සංවිධානය කරනු ලබන්නේ නිෂ්පාදන දත්ත කළමණාකරණ (Product data management) මෘදුකාංග මගිනි.
ඉංජිනේරු වෘත්තිය සදහා විශේෂ වූ තවත් මෙවලම් අතුරින් කිහිපයක් ලෙස CNC යන්ත්‍ර ආශ්‍රිත පුහුණුව සදහා භාවිතා වන CAM මෘදුකාංගය, නිෂ්පාදන ඉංජිනේරු අංශය සදහා වන නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලි කලමණාකරණ (Manufacturing process management) මෘදුකාංගය, ඉලෙක්ට්‍රොනික ඉංජිනේරුවන් සදහා PCB  (Printed circuit board)  සහ පරිපථ සටහන් සදහා වූ EDA, නඩත්තු  කලමණාකරණය සදහා MRO භාවිතය සහ සිවිල් ඉංජිනේරු වෘත්තියේ දී AEC මෘදුකාංගය දැක්විය හැක.
මෑත කාලයේ දී නිෂ්පාදනයන්ගේ වර්ධනය සදහා පරිගණක මෘදුකාංග භාවිතය PLM (Product Lifecycle Management) ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ.
ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ ක්‍රමවේදය
ඉංජිනේරුවන් ප්‍රශ්නවලට විසඳුම් සෙවීමට හෝ පවතින දෙයක් වැඩි දියුණු කිරීමට භෞතික විද්‍යාව හා ගණිතය උපයෝගී කර ගනී. තෝරා ගැනීම් කිහිපයක් තිබුණහොත් ඉංජිනේරුවන් ඒවායේ යෝග්‍යතාව මැන අවශ්‍යතාවයට වඩාත්ම උචිත විසඳුම තෝරාගනී. ඉංජිනේරුවෙකුගේ ඉතාම වැදගත්ම හා විශේෂිතම කාර්යභාරය වන්නේ නිර්මාණයක ඇති සීමාවන් හඳුනා ගැනීම, තේරුම් ගැනීම හා අර්ථ දැක්වීම මඟින් සාර්ථක ප්‍රථිඵල අත්කර ගැනීමයි. සාමාන්‍යයෙන් තාක්ෂණික අතින් සාර්ථක නිර්මාණයක් කිරීම පමණක් නොසෑහේ, එය ඉදිරි අවශ්‍යතාවයන් සඳහා ද ගැලපිය යුතුය. මෙම සීමාවන් අතරට, භාවිතයට ඇති සම්පත්, භෞතික, සංකල්පමය හා තාක්ෂණික සීමාවන්, අනාගත සංශෝධනයන්ට ඇති නැඹුරුව,වියදම් ,ආරක්ෂාව ,ඉල්ලුම, ඵලදායීතාව සහ වැඩදායීතාව වැනි සාධක ඇතුළත් වේ. මෙම සීමාවන් හඳුනා ගැනීම මඟින් ඉංජිනේරුවන් සෑදිය හැකි වස්තුවක් හෝ පද්ධතියක් නිපදවීමට හෝ ක්‍රියා කිරීමට අවශ්‍ය සීමාවන් පනවනු ලබයි.
ගැටලුවලට විසඳුම් සෙවීම
ඉංජිනේරුවන් ඔවුන්ගේ විද්‍යාව, ගණිතය සහ මනා පලපුරුද්ද භාවිතා කරමින් ගැටලුවලට විසඳුම් සොයයි. ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු ව්‍යවහාරික ගණිතය හා විද්‍යාවෙහි එක්තරා ශාඛාවකි. ගැලපෙන ගණිතමය ආකෘතියක් නිර්මාණය කිරීම මඟින් ඉංජිනේරුවන්ට එය අධ්‍යයනය කිරීමට පහසු කරන අතර ගැලපෙන විසඳුම් පරීක්ෂා කිරීමද කළ හැකිය.බොහෝ විට තෝරා ගැනීම් කිහිපයක් තිබෙන අතර ඉංජිනේරුවන් එම නිර්මාණවල යෝග්‍යතාව පරීක්ෂා කර අවශ්‍යතාවයට වඩාත්ම උචිත විසඳුම තෝරාගත යුතුය. ගනරිච් අල්තුරෙල් (Genrich Altshuller), පේටන්ට් බලපත්‍ර විශාල සංඛ්‍යාවක් අධ්‍යයනය කිරීමෙන් පසුව, පහළ මට්ටමේ ඉංජිනේරු නිර්මාණ සඳහා සම්මුතියකට එලඹීමේ හැකියාව මූලික වන බවත් ඉහළ මට්ටමේදී වඩාත්ම උචිත නිර්මාණය වන්නේ ප්‍රධානතම ගැටලුව ඇති කරන සාධකය ඉවත් කිරීම බවත් ප්‍රකාශ කරන ලදී. මහා පරිමාණයෙන් නිපදවීමට පෙර ඉංජිනේරුවන් තම නිර්මාණයන් කෙතරම් දුරට නියමිත පරිදි ක්‍රියා කරන්නේදැයි නිගමනය කිරීමට උත්සාහ දරයි. ඔවුන් මේ සඳහා මූලාකෘති, සුළු පරිමාණයේ ආකෘති, අත්හදා බැලීම්, ආතතිය පිළිබඳ පරීක්ෂණ, විනාශවීම හා නොවීම පිළිබඳ පරීක්ෂණ භාවිතා කරයි. මෙවැනි පරීක්ෂණ මඟින් නිෂ්පාදනය කොතරම් දුරට අපේක්ෂිත පරිදි ක්‍රියාකරන්නේද යන්න නිගමනය කළ හැකිය.ඉංජිනේරුවන් හොඳ වෘත්තිකයන් වශයෙන් තම නිෂ්පාදනයන් නියමිත පරිදි ක්‍රියා කරනවාද යන්න පිළිබඳ ඇති වගකීම ඉතා බරපතල ලෙස සලකන අතර මහ ජනතාවට හිතාමතාම හානියක් වන අයුරින් ක්‍රියා නොකරයි. අනපේක්ෂිත හානි අවම කර ගැනීමට ඔවුන්ගේ නිර්මාණවල ආරක්ෂාකාරීබව පිළිබඳ විශේෂ කොටස් ඇතුලත් වේ. කෙසේ වුවද බොහෝවිට ආරක්ෂාකාරීබව ඉහළ යන විට නිර්මාණයේ කාර්යක්ෂමතාව පහල බසී.
ප්‍රවර්ගය:ඉංජිනේරු විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:ගණිතය
ජෛව ඉන්ධන
මනුෂ්‍යයන් විසින් ගින්දර සොයා ගැනීමේ සිට රත් කිරීම හා ආහාර පිසීම සඳහා ජෛව ඉන්ධන භාවිතා කර ඇත. විද්‍යුතයේ සොයා ගැනීමෙන් පසුව විදුලි බලය ගණනය කිරීමට ද ජෛව ඉන්ධන යොදා ගැනීමට හැකි විය. කෙසේ නමුත් පොසිල ඉන්ධනවල (ගල් අඟුරු, වායු හා තෙල්)සොයා ගැනීමත් සමඟ ප්‍රවාහනය තාපය හා ජවය සඳහා දියුණු වූ ලෝකයේ යොදා ගන්නා ජෛව ස්කන්ධ ඉන්ධන ප්‍රමාණය සීඝ්‍රයෙන් අඩු වී ඇත.
නාලන්දා පාගමන
කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදී නාලන්දීය ක්‍රීඩා සංගමය මගින් නාලන්ද කනිෂ්ඨ ආදී ශිෂ්‍ය සංගමය හා අනිත් සියලු ආදී ශිෂ්‍ය සංගම් වල සහභාගිත්වයෙන් සංවිධානය කරනු ලබන වාර්ශෂික උත්සවයකි. මෙමගින් ලැබෙන සියලු ආදායම පාසලේ ඉදිරි ක්‍රීඩා කටයුතු ඉහල නැංවීම සඳහා යොදවනු ඇත.
ජෛව ඉන්ධන
ද්‍රව ජෛව ඉන්ධන
කර්මාන්තයේ මුල් දිනවල සිටම භාවිතයට ගෙන ඇත. අභ්‍යන්තර දහන එන්ජිමෙහි නිර්මාතෘ වූ ජර්මානු ජාතික නිකොලස් ඕගස්ට් ඔටෝ ඔහුගේ හඳුන්වාදීම ධාවනය කළේ එතනෝල් වලිනි. ඩීසල් එන්ජිමෙහි නිර්මාතෘ වූ ජර්මානු ජාතික රුඩොල්ෆ් ඩීසල් එය රටකජු තෙල් මත ධාවනය වීමට නිර්මාණය කළ අතර හෙන්රි ෆෝඩ් විසින් 1903- 1926 දක්වා නිෂ්පාදිත කාරයක් වූ Ford Model T කාරය නිර්මාණය කළේ සම්පූර්ණයෙන්ම කංසාවලින් නිපදවන ලද ජෛව ඉන්ධන මඟින් ධාවනය වන ලෙසය. කෙසේ නමුත් පෙන්සිල්වේනියා හා ටෙක්සාස්වල බොරතෙල් විශාල සැපයුම් සොයා ගැනිමත් සමඟ පෙට්‍රෝලියම් ඉන්ධන මිළෙන් අඩු වූ අතර ඉක්මනින් බහුලව භාවිතා කිරීම ආරම්භ විය. මෝටර් රථ හා ට්‍රක් මඟින් ඛනිජ තෙල් / පෙට්‍රෝලියම්: ගැසොලයින්/ පෙට්‍රල් හෝ ඩීසල් මඟින් නිෂ්පාදිත ඉන්ධන යොදා ගැනීම ආරම්භ කරන ලදී.
නාලන්දා පාගමන
ක්‍රි.ව. 2014
ක්‍රි.ව. 2014 දීද නාලන්දා පාගමනපැවැත් විනි. මෙයට ආදි නාලන්දියයන්ද, වර්තමාන සිසුන්ද සහභාගිවිනි. එම ආදි නාලන්දියයන් අතරට ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ, වාරිමාර්ග හා ජලසම්පත් කළමනාකරණ අමාත්‍ය සහ පාර්ලිමේන්තුවේ සභානායක නිමල් සිරිපාල ද සිල්වා, ධීවර හා ජලජ සම්පත් සංවර්ධන අමාත්‍ය රාජිත සේනාරත්න, නියෝජ්‍ය කථානායක චන්දිම වීරක්කොඩි, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීතිලංග සුමතිපාල ඇතුලත්විය
වැඩිදුර කියවීම්
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:නාලන්දා විද්‍යාලය, කොළඹ ප්‍රවර්ගය:කොළඹ වාර්ෂික උත්සව
ජෛව ඉන්ධන
ජෛව ඉන්ධන නිෂ්පාදනයේ සහ පරිභෝජනයේ ගැටළු
ජීව ඉන්ධන වලින් බලාපොරොත්තු වන වාසි වන්නේ ; හරිතාගාර වලින් විමෝචනය වනු ලබන වායු ප්‍රමාණය අවම කිරීම, පොසිල ඉන්ධන භාවිතය අවම කිරීම, ජාතික බල ශක්තියේ ආරක්ෂාව වැඩි කිරීම, ග්‍රාමීය සංවර්ධනය ඉහලනැංවීම, සහ අනාගතය සඳහා ඉන්ධන සැපයීම ප්‍රමාණවත් කිරීමයි. කෙසේනමුත් විවිධ පැතිකඩ වලින් බලන කල ජීව ඉන්ධන නිෂ්පාදනය ගැටලුවක්බවට පත්වී ඇත. දේශගුනිකව් වෙනස්වීම් සම්බන්ධ ජාත්‍යාන්තර කමිටුවෙහි සභාපති 'රාජේන්ද්‍ර පචෞරි' විසින් 2007 මාර්තුමසදී කරනලද නිරීක්ෂණයකට අනුව මේ සඳහා තිරිඟු වල මිල ඉහලයාම බලපැමක්ව ඇති බවයි.තවද ආහාරවල අරක්ෂාවද මේ සඳහා පොදුවේ බලපෑමක් ඇති කරයි. ජීව ඉන්ධනවල වුවද සීමාකාරී තත්වයක් දක්නට හැක.අවම පිරිවැයෙන් උපරිම නිෂ්පාදනයක් සඳහා නිෂ්පාදන සැලසුම් කඩිනමින් හඳුන්වා දිය‍යුතු අතර ඒවා උපරිම ලෙස පරිසර හිතකාමීද වියයුතුය.පළමුවරට ජීවඉන්ධන නිෂ්පාදයේදී බලශක්ති අවශ්‍යතාවයෙන් ඉතාමත් සුළු කොටසක් පමණක් නිපදවිය හැකි අතරම එය පරිසර හිතකාමිද වේ.දෙවනවර නිෂ්පාදනයේදී මුහුණදීමට සිදුවන ප්‍රධානතම ගැටළුව වනුයේ ප්‍රාග්ධන වියදමයි. මෙහිදී ඩීසල් බලාගාර සඳහා ඇස්තමේන්තුගත මුදල යූරෝ මිලියන 500කි. තවද, ජීව ඉන්ධන සඳහා වන වාසි හෝ අවාසි වෙනස්වන අවස්ථාව එක් අතකට ශක්තියක් ලබාගැනීමක්වේ.2008 මාර්තු 28වන දින 'ට්යිම්ස්' සඟරාවෙහි මේ පිලිබඳව 'The clean energy myth' නමින් ලිපියක් ඇත ඉන්ධන සඳහා විකල්පයක් ලෙස තිරිඟු වලින් නිපදවනු ලබන එතනෝල් සඳහා දේශපාලඥයින් හා මහා පරිමාණ  ව්‍යපාරිකයින් යොමුවීම නිසා, ලෝක ආහාරවල මිලගණන් ඉහල නැංවීමත්, ඇමසන් වනාන්තරය විනාශ කිරීමට උදව් කිරීමත්, ගෝලීය උෂ්ණත්වය වඩාත් දරුණු කිරීමත් සිදුවේ
පොසොන් උත්සවය
මහින්දාගමනයට පෙර
මහින්දාගමනයට පෙර සිටම පොසොන් මස පසලොස්වක දින හා තදාසන්න කාලය රජරට සැණකෙලි වකවානුවක් විය. මෙම දිනය හැදින්වූයේ ජෙට්ඨමූල නකත්ත දිනය හෙවත් දෙටුමුල් නැකැත පැවැත් වූ දිනය ලෙසය.
මහින්දාගමනය
මෞර්ය පාලකයෙකු වූ අශෝක අධිරාජ්‍යයා විසින් වත්මන් ඉන්දියාවේ විශාල ප්‍රදේශයක් තුළ තම අධිරාජ්‍යය පුළුල් කරගැනීමට සමත් විය. නමුත් ඔහු කාලිංග දේශය යටත් කරගැනීමේ සටන්වලින් පසු තමා විසින් සිදු කළ යුධ සංග්‍රාම හා මනුෂ්‍ය ඝාතන පිළිබඳව ඇති වූ දැඩි කණස්සල්ල හේතුවෙන් වෛදික සම්ප්‍රදායෙන් ඉවත් වී බුද්ධාගම වැළඳ ගත්තේ ය. ඉන්පසු තම අසල්වැසි රාජ්‍යයන් වෙත බෞද්ධ දහම ව්‍යාප්ත කිරීම ආරම්භ කළේ ය. ක්‍රිස්තු පූර්ව 250 දී පමණ පවත්වන ලද තෙවන බෞද්ධ සංගායනාවේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස බුදු දහම ශ්‍රී ලංකාවට ව්‍යාප්ත වීම සිදුවිය. ඒ සඳහා අශෝක අධිරාජ්‍යයා ක්‍රිස්තු පූර්ව 247 දී තම පුත් මිහිඳු හිමියන් ලක්දිව පාලකයෙකුව සිටි තිස්ස රජ වෙත පිටත් කර හරින ලදී.
මහින්දාගමනයට පසු
ලක්දිව රාජකීයයන් විසින් බලවත් මෞර්ය අධිරාජ්‍යය සමග පැවැත් වූ මිත්‍රත්වය හේතු කොටගෙන තිස්ස රජු බුදු දහම වැළඳ ගත්තේ ය. එමගින් තිස්ස රජුට දේවානම්පිය තිස්ස යන නමින් අශෝක අධිරාජ්‍යයාගේ අනුග්‍රහය යටතේ දෙවන වරට රාජාභිෂේකය ලැබීමට හැකිවිය. රාජකීයයන් බුදු දහම වැළඳ ගැනීම මත කෙටි කලකින් රජරට පුරාම බුද්ධාගම පැතිර ගියේ ය.
පොසොන් උත්සවයේ අංග
ප්‍රවර්ගය:උත්සව - ශ්‍රී ලංකා
සඟරා
255px|right|thumb|සඟරාවක් මිලට ගන්නා පාරිභෝගිකයෙක්. සඟරා, වාර ප්‍රකාශන යනු එක්තරා නිශ්චිත කාලයකට වරක්, විවිධ ආකාරයේ ලිපි ලේඛණ අඩංගු ප්‍රකාශනයන් වේ. මේවාට මුදල් ලැබෙන්නේ දැන්වීම්වලින් සහ එම ප්‍රකාශන අලෙවි කිරීමෙනි. නැතහොත් ඒ දෙකම හේතුවෙනි.
සඟරා වර්ග
සඟරා වර්ග ඉතා පළල් විෂය වර්ග දෙකකට බෙදේ. පාරිභෝගිකයින්ගේ සඟරා සහ ව්‍යාපාරික සඟරා වශයෙනි. ප්‍රායෝගික වශයෙන් සඟරා යනු වාර ප්‍රකාශනවල උපකාණ්ඩයකි. වෘත්තීය කරුණු අලලා කෙරෙන සඟරා සාමාන්‍ය වාර ප්‍රකාශනවලට වඩා වෙනස් වේ. ඒවා විද්‍යාත්මක, කලාත්මක, අධ්‍යාපනික කරුණුවලට සීමා වන අතර සීමිත සාමාජිකයින් පිරිසක් සිටින, මිළ අධික ,සීමා සහිත බෙදා හැරීමක් පවතින, සඟරා වර්ගයකි. මේවායේ දැන්වීම් ඇත්තේ සුළු වශයෙනි. නැතහොත් නැති තරම්ය. බොහෝ ව්‍යාපාරික සඟරාවන් බොහෝ විට රඳා පවතින්නේ සාමාජිකයින්ගේ මුදල් මතයි. සමහර අවස්ථාවලදී සාමාජික මුදල් ගෙවන ඕනෑම කෙනෙකුට මෙම සාමාජිකත්වය ලබා ගත හැක.
අනෙකුත් අවස්ථාවල ප්‍රකාශකයාගේ නිර්ණායකයන්ට එකඟවන කියවන්නාට නොමිලේ සාමාජිකත්වය ලබාගත හැක. මෙම භාවිතය හැඳින්වෙන්නේ සීමිත බෙදාහැරීම යනුවෙනි. (Conrtolled Circulation) කියවන්නන් නොහොත් පාඨක සමාජයට අදාල වන්නේ ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතාවයන්ය, යන්න දැන්වීම් කරුවන්ට ඒත්තු ගැන්වීම මෙයින් අදහස් කරේ. ඒවායේ පළවන දැන්වීම්වල සඳහන් කෙරෙන ද්‍රව්‍යය පාඨකයන්ට මිළ දී ගැනීමේ ශක්තිය තිබෙන බව දැන්වීම්කරුවන්ට ඒත්තු ගැන්වීමට ඔවුනට පුළුවන. බොහෝවිට මෙම ක්‍රම දෙක එකට මිශ්‍රවෙයි. ව්‍යාපාරික සඟරා සඳහා දැන්වීම් යනු ආදායම් ලැබීමේ මාර්ගයකි.
ප්‍රකාශනය
සඟරා එළි දැක්වීම සඳහා විවිධාකාර මූලික කරුණු පෘථුල ලෙස යොදා ගනු ලැබේ. ඒවායේ මූලික අංග, එනම් ප්‍රකාශන කාල සටහන, සඟරාවේ සැකැස්ම හැඩය, ඉලක්කගත පෘඨකයින් යනාදිය වීක්ලි වැනි කාලීන සිද්ධි ඉලක්ක කරගත් සඟරා සිරිතක් වශයෙන් සතියකට වරක් නැත්නම් සති 2කට වරක් පළ වේ. ධනාත්මක ජීවිතය, (positive life) කැට් ෆැන්සි (cat fancy) වැනි විශේෂ කරුණක් ඉලක්ක කර ගත් සඟරාවල එලි දැක්වීමේ කාල පරතරය ඊට වඩා දිගු විය හැක. සමහර විට මාස එකකට, මාස දෙකකට නැතහෝත මාස තුනකට වරක් වශයෙනි. සඟරාවක සාමාන්‍යයෙන් පිට කවරයේ දිනයක් දක්නට ලැබෙන නමුදු එය නියම වශයෙන් සඟරාවට එලි දක්වන දිනය නොවේ. සාමාන්‍යයෙන් එදිනෙදා, කාලීනව නිකුත් කරන සඟරාවල්, පොත් සාප්පු වල පුවත් පත් අලෙවි කරන ස්ථානවල තබා තිබේ. ඇතැම් පාඨකයින්ට තැපැල් මඟින් ලැබේ. බොහෝ සඟරා ප්‍රකාශකයින් පසුගිය සඟරා කලාප ද ලබා ගැනීමට පහසුකම් සලසා ඇත.
බොහෝ සඟරාවල ප්‍රකාශනයට පත් කරනු ලබන්නේ වාණිජ අරමුණු ඇතිවයි. මේවා මුද්‍රණය සඳහා වෙබ් ඩ්ෆ් සෙට් ප්‍රොසෙස් වෙබ් සමතල මුද්‍රණ ක්‍රමය උපයෝගී කරගනු ලැබේ. සාමාන්‍යයෙන් සඟරාවක් මුද්‍රණය කරනු ලබන්නේ පිටු 16 ක කොටස් වශයෙන් කලු සුදු හෝ වර්ණයෙන් මුද්‍රණය වෙයි. මෘදු කවරයක් යොදා කටු ඇමිනීමෙන් ඉහත කොටස් ගොනු කරනු ලැබේ. මෙම ක්‍රමය සෑදල මැසීමේ ක්‍රමය (Saddle stitching) යනුවෙන් හඳුන්වනු ලැ‍බේ. එසේ නැතහොත් එම කොටස් එක් කොට මැලියමක් ආලේප කර එකට අලවනු ලැබේ. මෙම ක්‍රමය පරිපූර්ණ බැඳීම (Perfect binding) ලෙස හඳුන්වයි.
ඇතැම් සඟරා අන්තර්ජාලය ඔස්සේ ප්‍රකාශනය කරනු ලැබේ. බොහෝ සඟරා මුද්‍රිත මාධ්‍යයෙන් වෙන්ව අන්තර්ජාල ප්‍රකාශන ලෙස ද එළි දැක්වේ. ඇතැම් සඟරා අන්තර්ජාලයේ පමණක් දක්නට ලැබෙන අතර අනෙකුත් ඒවා මුද්‍රිත මාධ්‍යයෙන් පවතී. අන්තර්ජාලයේ සඟරා සාමාන්‍යයෙන් හඳුන්වනු ලබන්නේ ඩන් ලයින් සඟරා යනුවෙනි.
ඇතැම් සඟරා ඒවා ප්‍රකාශනය කරන රට තුළ පමණක් තිබේ. තවෙකක් විශේෂිත කලාප හෝ නඟර තුළය. අනෙක්වා අන්තර්ජාතික වශයෙන් දැකිය හැක. බොහෝ විට වෙනස් වෙනස් මුද්‍රණවලිනි. පැහැදිලි කරතොත් ලෝකයේ එක් රටකට හෝ කලාපයට එක් මුද්‍රණයක් වශයෙනි. මේවායින් ඇතැම් සඟරාවල කර්තෘ මණ්ඩලය සහ අඩංගු දැන්වීම් ආදිය එකිනෙකට වෙනස් නමුදු ඒ සම්පූර්ණ වශයෙන් නොවේ.
වෙනත් ප්‍රකාශනයන්
සමහර කාරණා නිසා සඟරාවකට බොහෝ ලෙසින් සමරූපි බවක් දැක්වුවද, වඩාත් සුවිශේෂි අනුලැකියක් දරාගෙන විද්වත් ලිපි පලකරන්නාවූ ශාස්ත්‍රීය වාරිකයක් සාමාන්‍යයෙන් හැඳින්වෙන්නේ "ශාස්ත්‍රීය සංග්‍රහය"ක් ලෙසිනි. මෙවැනි ප්‍රකාශන තුල වෙළෙඳ දැන්වීම් සුළුවෙන් අඩංගු වීම හෝ සපුරා අඩංගු නොවීම හෝ නිරික්ෂණය කල හැක. විචාර්යයන්ගේ හෝ විෂය පථය ගැන දැනුවත් සම්මානික වියත් මණ්ඩලයක හෝ සියුම් පරික්ෂනයට සියළු ලිපි ලක් වෙති.
ඉතිහාසය
“ද ජෙන්ටල් චන්’ස් මැගසින්” (The Eentleman’s Magazine) නැමති සඟරාව 1731 වර්ෂයේදී ලන්ඩනයේ ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. මෙම සඟරාව පාඨකයා සඳහා සාමන්‍ය තොරතුරු රැගත් ප්‍රථම සඟරාව වශයෙන් සලකනු ලැබේ. එය සංස්කරණය කරන ලද්දේ එඩ්වර්ඩ් කෝච් (Edward Cave) නැමැත්තා විසිනි. මේ සඳහා සිල්වනුස් අර්බන් (Sylranus Urban) නැමති අනුවර්ථ නාමය ඔහු යොදා ගත්තේය. වාරික ප්‍රකාශනයකට මැගසින් (ගබඩාව) යන වචනය පළමුවෙන් භාවිතා කළ පුද්ගලයා ඔහුය.
පාරිසරික බලපෑම
ජීවන චක්‍ර අධ්‍යයනයක් පෙන්නුම් කරන්නේ ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදයෙහි සාමාන්‍ය තරමෙහි රාත්තල් 0.39 සඟරාවක එක් පිටපතක් නිෂ්පාදනය කොට බෙදාහැරීම නිසා ඇතිවන්නාවූ CO2 විමෝචන සම්පූර්ණයෙන් කිලෝග්‍රෑම් 0.95 (රාත්තල් 2.1) -- ශාක වලින් ලබා ගන්නා කඩදාසි, වෙනත් ද්‍රව්‍යය, නිෂ්පාදනය, ප්‍රවාහනය සහ පාරිභෝගික භාවිතය ඇතුළු දේ හේතුවෙන් -- පමණ වන බවයි. රාත්තල් 0.39 සඟරාවක් නිසා අභාවයට යන්නාවූ ස්වභාවික ජීව පරිසර භව්‍යය වර්ග මීටර 0.73 (වර්ග අඩි 7.9 ) බවට ඇස්තමේන්තු ගතකොට ඇත.
thumb|විකිණිමට තබා ඇති සඟරා.
මහාද්වීප
මහාද්වීපයක් යනු පෘථිවිය මත ඇති විශාල එකට බැඳුණු භූමි ප්‍රදේශයකි. දැනට පිළිගැනෙන සම්මතයට අනුව ලෝකය මහාද්වීප 7කට බෙදෙන අතර ඒවා විශාලත්වය අඩු වෙන පිළිවෙලට ආසියාව, අප්‍රිකාව, උතුරු ඇමෙරිකාව, දකුණු ඇමෙරිකාව, ඇන්ටාර්ක්ටිකාව, යුරෝපය, සහ ඕස්ට්‍රේලියාව වෙයි.
මහාද්වීප ගණන
මහාද්වීප වෙන්කර හඳුනාගැනීම සඳහා ක්‍රම කිහිපයක් වෙයි:
විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ
විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ (ෆොරෙක්ස්, එෆ්එක්ස්, හෝ  මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ) යනු ව්‍යවහාර මුදල් වෙළෙඳාම් කිරීම සඳහා පවතින ගෝලීය විමධ්‍යගත කෙරුණු වෙළෙඳපොළකි. වර්තමාන හෝ නිර්ණය කෙරුණු හෝ මිල යටතේ ව්‍යවහාර මුදල් අරභයා සිදුවන සමස්ත ආකාරයෙහි මිලදී ගැනීම්, විකිණීම් සහ හුවමාරු කිරීම් මෙයින් අදහස් වෙයි. වෙළෙඳාම් කිරීමෙහි ධාරිතාව සැලකුණු කළ, ලොව විශාලතම වෙළෙඳපොළ මෙය වන අතර දෙවැන්න වන්නේ ණයවර වෙළෙඳපොළ වෙයි. මෙම වෙළෙඳපොළෙහි කටයුතු වලට සහභාගීවන ප්‍රධාන අයවළුන් වන්නේ විශාල ජාත්‍යන්තර බැංකු වෙති. සති අග හැරුණු විට අනෙකුත් දින තුල දිවා රාත්‍රී පුරාවටම ලොව පුරා මූල්‍ය කේන්ද්‍රස්ථානයන් විසින් බහුවිධ ආකාරයෙහි ගැනුම්කරුවන් සහ විකුණුම්කරුවන් පුළුල් පරාසයක් අතර වෙළෙඳාම්කිරීම සඳහා පහසුකම් සපයයි. විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ විසින් වෙනස් ව්‍යවහාර මුදල් වල සාපේක්ෂ අගයයන් නිර්ණය නොකරන මුත්, අනෙකුන් විසින් සිදුකෙරන ඉල්ලුම මත යැපෙමින් කිසියම් ව්‍යවහාර මුදලක වත්මන් අගයයෙහි වෙළෙඳපොළ වටිනාකම නියම කර දක්වයි.
මහාද්වීප
මහාද්වීප ගණන
බොහෝ විට ඕස්ට්‍රේලියාව තනි මහාද්වීපයක් ලෙස සැළකුණ ද තවත් සමහරෙක් එය ඕෂනියාව නමැති තවත් මහාද්වීපයක කොටසක් ලෙස සළකති. ඔවුන් පවසන අන්දමට ඕෂනියාවට ඕස්ට්‍රේලියාව, නවසීලන්තය සහ පැසිපික් දූපත් අයත් වෙයි.
විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ
විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ ක්‍රියාත්මක වන්නේ මූල්‍ය ආයතනයන් මගින් වන අතර, එය විවිධ මට්ටම් මත ක්‍රියා කෙරෙයි. තිරයෙන් පිටුපස ක්‍රියාකාරකම් වලදී, බැංකු විසින් "ගනුදෙනුකරුවන්" නම් ලද මූල්‍ය ව්‍යාපාර ආයතන කුඩා සංඛ්‍යාවකගේ උපකාරය පතන අතර, ඒවා විසින් සක්‍රීය ලෙසින් විශාල ප්‍රමාණයන්හී විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳාම්කිරීම් වල සහභාගී වෙති. බොහෝ විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු ගනුදෙනුකරුවන් බැංකු වන අතර, රක්ෂණ සමාගම් සහ වෙනත් ආකාරයේ මූල්‍ය ව්‍යාපාර ආයතන කිහිපයක්ද මෙය හා සම්බන්ධ වූවත්, ඉහත කරුණ නිසා මෙම තිරයෙන් පිටුපස වෙළෙඳපොළ සමහරවිටෙක "අන්තර්බැංකු වෙළෙඳපොළ" ලෙසින් හැඳින්වෙයි.
මහාද්වීප
මහාද්වීප ගණන
උතුරු ඇමෙරිකාව සහ දකුණු ඇමෙරිකාව එකම මහාද්වීපයක් යැයි සමහරෙක් පවසති. තවත් සමහරෙකුගේ මතය අනුව යුරෝපය සහ ආසියාව යනු යුරේසියාව යන මහාද්වීපයේ කොටස් දෙකකි. යුරේෂියාව සහ අප්‍රිකාව යුරාෆ්‍රේසියාව නමැති විශාල මහාද්වීපයක කොටස් දෙකකැයි මතයක් ද පවතියි.
විදේශීය මූල්‍ය හුවමාරු වෙළෙඳපොළ
Forexxx
Forex Fx Market ලෙසද හදුන්වයි. වර්තමාන්යේදි ලොව පවතින සියලුම රටවල් මේ සමඟ සම්බන්ධ වී පවති. මෙහිදි සිදුවන් මූලිකම දැයනම් එක් මුදල් කාණ්ඩයක් තවත් මුදල් කාණ්ඩයක් සමග හුවමාරු වීමකි. Fx Marketපැය 24 පුරාම ක්‍රියාත්මක විම සිදු වේ. ලොව පවතින විශාලම මූල්‍ය වෙළඳපොළ මෙය වේ. මෙහිදී දිනකට ඩොලර් ට්‍රිලියන 5කට වඩා වැඩි ගනුදෙනු ප්‍රමාණයක් සිදු වේ.
මහාද්වීප
මහාද්වීප ගණන
විවිධ මහාද්වීප පෙන්වා ඇති වර්ණ කේතනය කළ සිතියමකි. සමාන වර්ණ සහිහ කොටස් නැවත බෙදීමට හෝ ඒකාබද්ධ වීමට ලක්වේ.
චීනය, පෝලන්තය, සහ රුසියාව වැනි, සමහරක් ඉංග්‍රීසි-නොවන භාෂා භාවිතාවන රටවල දී ඕෂනියාව සාමාන්‍ය මහාද්වීපයක් ලෙස සැලකෙයි. එයට හේතුව වන්නේ "මහාද්වීපය" යන්න සඳහා ඔවුන්ගේ වදන "විශාල භූ ස්කන්ධයක් හා බැඳුන බිමක්" (ඉංග්‍රීසි landmass යන පදය දෙසට බරව) යන්න වෙනුවට, "දූපත් ද ඇතුළුව ප්‍රධාන භූමි බෙදීමක්" ලෙස අර්ථ දැක්වෙන (ඉංග්‍රීසි region යන පදය දෙසට බරව) නිසාය.
භාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:මහාද්වීප
මෝනාලි ඨාකූර්
මෝනාලි ඨාකූර් (උපත 1985 නොවැම්බර් 3) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු ගායිකාවක සහ නිළියකි. ඇය ජාතික චිත්‍රපට සම්මානයක්, ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මාන සහ තවත් සම්මාන ගණනාවක් හිමිකරගෙන තිබේ. ඩම් ලගා කේ හඊශා (2015) චිත්‍රපටයේ "මෝහ් මෝහ් කේ ධාගේ" ගීතය උදෙසා ඨාකූර් හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා ජාතික චිත්‍රපට සම්මානය හිමිකරගත්තා ය. එසේම ලූටෙරා (2013) චිත්‍රපටයේ "සවර් ලූන්" ගායනය උදෙසා ඇය හොඳම පිළිවැයුම් ගායිකාව සඳහා ෆිල්ම්ෆෙයාර් සම්මානය හිමිකරගත්තා ය. සී ටීවී නාලිකාවේ ස රෙ ග ම ප ලි'ල් චෑම්ප්ස් 2014 හි විනිසුරුවරියක වූ ඇය කලර්ස් ටීවී හි රයිසිං ස්ටාර් හි වාර දෙකක් සඳහා සිය දායකත්වය සැපයූවා ය.
ඕස්ට්‍රේලියා–ශ්‍රී ලංකා සබඳතා
වර්තමානයේ ශ්‍රී ලංකාව සහ ඕස්ට්‍රේලියාව අතර පවතින්නේ සමීප සම්බන්ධතාවයකි. ඕස්ට්‍රේලියානු මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයක් ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ නගරයේ පිහිටුවා තිබෙන අතර, ශ්‍රී ලංකා මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයක් ඕස්ට්‍රේලියාවේ කැන්බෙරා හී පිහිටුවා තිබෙයි.
ඉතිහාසය
ලංකාව, බ්‍රිතාන්‍යයෙන් නිදහස ලබා ගැනීමෙන් අනතුරුව, 1949 වර්ෂයේදී ඕස්ට්‍රේලියාවේ කැන්බරා හී සිය මහ කොමසාරිස් කාර්යාලය විවෘත කරන ලදී.
සංචාර
1951 දී එවක ශ්‍රී ලංකා අගමැති වූ ඩී.එස්. සේනානායක මහතා ඕස්ට්‍රේලියාවේ නිල සංචාරයක් සිදු කරන ලදී. ඉන්පසු 1954 දී අගමැති සර් ජෝන් කොතලාවල සහ 1978 දී ජනපති ජේ.ආර්. ජයවර්ධන යන මහත්වරුද ඕස්ට්‍රේලියාවේ නිල සංචාර සිදුකල අතර 2011 වර්ෂයේදී ශ්‍රී ලංකා ජනපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා, 2011 පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලීය රාජ්‍ය නායක සමුළුවට සහභාගී වීම පිණිස ඕස්ට්‍රේලියාවට යන ලදී.
ඕස්ට්‍රේලියානු අගමැතිවරු වූ Robert Menzies, Gough Whitlam සහ ටෝනි ඇබට් යන මහත්වරුද ශ්‍රී ලංකාවේ සංචාරය කොට තිබෙයි. මින් ටෝනි ඇබට් මහතා ‎2013 පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලීය රාජ්‍ය නායකයින්ගේ සමුළුවට සහභාගී වීම පිණිස ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි අතර, එහිදී අනවසර සංක්‍රමණ වැලැක්වීම සඳහා ශ්‍රී ලංකාවට නව මුර සංචාර යාත්‍රා දෙකක් පරිත්‍යාග කිරීමට පොරොන්දු වෙන ලදී.
වෙළඳ සබඳතා
ශ්‍රී ලංකාව සහ ඕස්ට්‍රේලියාව අතර සිදුවන වාර්ෂික වෙළඳ ගණුදෙණු ප්‍රමාණය සාමාන්‍යයෙන් ඉහල අගයක පවතියි. ශ්‍රී ලංකාව ඕස්ට්‍රේලියාවෙන් එළවළු සහ කිරි නිෂ්පාදන ආනයනය කරනු ලබන අතර තේ, ඇඟළුම්, රෙදිපිළි, රබර්, යකඩ සහ වානේ ඕස්ට්‍රේලියාවට අපනයනය කරයි.
ආධාර
2008-09 වර්ෂ කාලය සඳහා ඕස්ට්‍රේලියාව, ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 27 ක ආධාර වෙන් කල අතර, 2009 අප්‍රියෙල් වලදී, එනම් ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධය අවසන් සමයේදී, ඕස්ට්‍රේලියාව තවත් අමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 4.5 ක මානුෂීය ආධාරයක් ශ්‍රී ලංකාවට ලබා දුනි.
දොන් ජුවන් ධර්මපාල රජ
දොන් ජුවන් ධර්මපාල (පෘතුගීසි: Dom Joaõ Dharmapala) ශ්‍රී ලංකාව පාලනය කළ රජ කෙනෙකි. ඒ වසර 1551 සිට 1597 මැයි 27 දක්වාය. ඔහු අගනුවර කෝට්ටේ අවසාන සැබෑ රජු සහ පාලකයා ලෙසද හැඳින්වේ. ඔහු හත්වන බුවනෙකබාහු රජ තුමාගේ මුණුපුරා ද වීදිය බංඩාරගේ හා සමුද්‍රදේවියගේ පුත්‍රයා ද වේ. බුවනෙකබාහු රජුගේ මරණින් පසුව ධර්මපාල කුමාරයා රාජාභිෂේක ලැබීය. ඔහු ශ්‍රී ලංකාවේ පළමු කතෝලික රජු විය. ඉතා දුර්වල පාලකයෙකු ලෙස සැළකෙන මෙතුමා කෝට්ටේ රාජධානිය පෘතුගීසීන්ට තෑගි ඔප්පුවක් මගින් පවරදුන්හ. මෙතුමා ඉතා ලබාල අවදියේදී පෟතුගීසින්ගේ වුවමනාවට සිහසුනට පත්වුවෙකු විය. පෘතුගීසීන් විසින් ඔටුනු පළඳවීම සඳහා මොහුගේ රන් පිළිමයක් පෘතුගාලයට යවන ලදී. සිංහල ඉතිහාසය තුල සිහසුනට පත්වූ එකම කතෝලික සිංහල රජු ඔහුවිය. මෙතුමා කතෝලික දහම වැලදගෙන භෞතිස්ම ලැබූවෙක් විය. කෙසේ වෙතත් මෙතුමාට වැඩිකලක් සිහසුන හෙබවීමට නොහැකිවිය. කතොලික රජකු වීම නිසාත් දුර්වල පාලනය නිසාත් මහජන ප්‍රසාදය ලබාගැනීමට නොහැකිවිය. සිහසුන හැරදමා පෘතුගීසි ආරක්ෂාව යටතේ කොළඹ පිහිටි බලකොටුවේ සිටියදී මිය ගියහ.
අඩවියෙන් බැහැර පිටු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු ප්‍රවර්ගය:රජවරු - කෝට්ටේ රාජධානිය ප්‍රවර්ගය:සිරි සඟ බෝ රාජ වංශය
නව පුවත් ලේඛන කලාව
නව පුවත් ලේඛන කලාව ( New Journalism) යනු 1960 හා 1970 දශකයේ බිහි වූ පුවත් වාර්තාකරණයේ හා පුවත් ලේඛන කලාව පිළිබඳව 1960 හා 1970 යන දශකවල තිබුණූ සම්ප්‍රදායකි. එම කාලය වන විට සාමාන්‍යයෙන් සම්ප්‍රධායෙන් බැහැරවූවක් ලෙස පෙනී ගියේය. එම යෙදුම එහි වර්තමාන අර්ථය සමග ගලපමින් භාවිතයට ගන්නා ලද්දේ පුවත්පත් කලාව පිළිබඳව ද නිව් ජර්නලිස්ම් නමින් 1973 දී ලිපි එකතුවක් කළ ටොම් වුල්ෆ් විසිනි. මෙම ලිපි එකතුවට ඔහුගේම ලිපි සහ ටෲමන් කැපොටෙ, හන්ටර් එස්.තොම්ප්සන්, නෝටන් ටේලර්, රොබට් ක්‍රිගස්ට්ගෝ සහ තවත් අයගේ කෘති ඇතුළත්ය.
මෙම නව පුවත් ලේඛන කලාව නම් ක්‍රමයේ ලිපි පුවත්පත්වල දක්නට නොලැබෙන නමුදු ඊට වඩා ඒවා දක්නට ලැබෙන්නේ ද නිව් යෝකර්, නිව් යෝර්ක් මැගසින්, ඇට්ලැන්ටික් මන්ත්ලි, රෝලිං ස්ටෝන්ස්, එක්ස්වයර් මැගසින්, කොඉවලූෂන් ක්ටාර්ටලි සහ (සුළු කාලයකට) ස්කෑන්ඩ්ලන්ඩ් මන්ත්ලි නම් සඟරාවලයි.
මාර්ගගත (සයිබර්) පුවත්පත් කලාව
වර්ල්ඞ් වයිඞ් වෙබ් මාර්ගගත (සයිබර්) පුවත්පත් කලාවේ අළත්ම මාධ්‍යයක් ලෙස ජනනය කරනු ලැබේ. වෙබ් ජාලය තුළින් තොරතුරු වේගයෙන් ප‍්‍රචාරණය කළ හැක. කෙනෙකුගේ විචක්ණ ලෙස විනිවිදයාම පරිගණකය යන වෙබ් බවුසර් ගින් සිදු කල හැක. මෙහි විශාල ලෙස ප්‍රවෘත්ති පුර්ණ වල ප්‍රධානය මාධ්‍ය වෙබ් භාවිතාකරන්නාට වඩා වැඩිවේ.
මාර්ගගත පුවත්පත් කලාවේ විශාල කොටස පවතින මුද්‍රණයේ ව්‍යාප්තිය සහ වෙබ් සහ වෙබ් පිටපත් වල මුලික නිපැවුම් හරහා සිදුකරන ප්‍රචාරණ මාධ්‍යය වේ. බලාපොරොත්තු වන වේලාව මුදාහැරිය යුතු ප්‍රවෘත්ති වාර්තා, ඒවා ලියු විගස සහ සංස්කරණය කළ විගස ප‍්‍රමාණයට පත් කළ හැක. මෙහිදි නියමිත පිඩනය වැඩි වන අතර බොහෝ මාධ්‍යකරුවන් හරහා යැමේ භිතිය වැඩිවේ.
අලූත් නිෂ්පාදන සහා සංඛ්‍යාමය කොටස හා අන්තර්ජාලය පිළිබද පැතිරි ව්‍යාප්තිය සම්ප‍්‍රදායක පුවත්පත් වෘත්තිමය සංස්කෘතියට අභියෝගාත්මක වේ.
සහභාගිත්ව විමේ සංකල්පය අනකුව හෝ (පුද්ගල මාධ්‍යකරණයෆ අනුව මගින් ආධුනික වාර්තා යෝජනා කළ හැති ඒවා මගින් වෘත්තිය මාධ්‍ය හරහා ඒවායේ ඇතුළත හෝ පිටත යෝජනා කරනු ලැබේ.
බොහෝ පුවත්වෙබ් අඩවි ඒවා පාවිච්චි කරන අයට නිදහස් වේ. ඒවා වැදගත් විශේෂයක් නම් උ්කක ීඑරුැඑ වදමරබ්ක වෙබ් අඩවියෙන් අඩංගු දේ බලාගැනිම සදහා මුදලක් ගෙවිය යුතු වේ. නමුත් භැඅ හැ්ර එසප වැනි වෙබ් අඩවි වල වර්තමාන පුවත් මුදලකින් තොරව ලෙබා ගත හැක. නමුත් ලේඛන වාර්තා සහ උපදෙස් පත‍්‍රිකා සහ අනිකුත් ප‍්‍රවෘත්ති නොවන අංග ලබාගැනිමට නියමිත ගාස්තුවක් ගෙවිය යුතු වේ. ීක්එැ සහ ී්කදබ වැනි ඒකිය වෙබ් ප‍්‍රකාශන පටන් ගැනිමට උත්සාහ ගත්තත් ඒවාට ග‍්‍රාහක මුදලක් ගෙවිය යුතු බැවින් ඒවායේ සාර්ථත්වය සිමිත විය.
අන්තර්ජාලය හේතුවෙන් බොහෝ පුවත්පත්වල අතු බෙදිමෙන් අලූත් මාධ්‍යය බිහිවිය. ඒවායේ වෙබ් අඩවි, විඩියෝ, පෙට් කාට්ස්, බ්ලොක්ස් සහ සල්යිඞ් ෂෝ වලින් සමන්විත වේ. ලිපි පිලිබද අදහස් කතුවරයාගේ අනුමැතියකින් තොරව යැවිමට පාඨකයාට ීඑදරහ ජය්එ මගින් අවස්ථාව ලබා දෙනු ලබයි.
http://en.wikipedia.org/wiki/New_Journalism
13
13 වසර (XIII) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,  ඉරිදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය. එකල, එය හැඳින්වුනේ, සීලියූස්ගේ සහ  ප්ලැන්කුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික  ධූර වර්ෂය (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්,  අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 766 වසර  ) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා 13 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය. ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
යතුරු ලියනය
thumb|300px|Remington Typewriter මුද්‍රණ යන්ත්‍රය නිපදවිම මානව සන්නිවේදන ඉතිහාසයේ වැදගත් සන්ධිස්ථානයක් විය. මෙතෙක් අතින් ලියු පොත් පත් දැන් මුද්‍රණ ද්වාරයෙන් නිකුත් වන්නට පටන් ගැනිණි. පොතක පිටපත් සංඛ්‍යාව දහස් ගණනින් වැඩි වත්ම ඒවා කියවන පාඨක පිරිස් ද වැඩි විණ. පාඨකයාගේ ඥාන සම්භාරයද ශිඝ්‍රයෙන් වර්ධනය විණ.
එසේ වුවද මුද්‍රණ මාධ්‍ය මුලික වශයෙන් ජන මාධ්‍යයක් විය. අන්තර් පුද්ගල සන්නිවේදනය අරබයා ඉන් ලැබුණු පිටිවහල මඳය. ඒ අන්තර් පුද්ගල අවශ්‍යතා පිරිමසා ගැනිමේ කාර්ය භාර්ය පැවරැණේ තවත් නව නිෂ්පාදනයකටය ඒ typewriter (ටයිප් රයිටර් ) හෙවත් යතුරු ලියනය' යි.
මුලින්ම යතුරු ලියනයක් නිපදවන ලද්දේ දහනවවන සියවසෙහිය. වෙළද පොළට මුලින්ම පිවිසියේ " රෙමිංටන්" (Remington) යන නමින් හැඳින්වුණු ඉංග්‍රිසි යතුරු ලියනයකි. ඉංග්‍රිසි පාලන සමයේ දි මේ යතුරු ලියනය මෙරටටද හඳුන්වා දෙනු ලැබිණ. රජයේ කාර්යාල වල ලිපි ලේඛන සකස් කිරිමට මෙන්ම මුද්‍රණය සඳහා අත් පිටපත් සකස් කිරිමට ද මේ යතුරු ලියනයක් අවශ්‍ය වුයේ විසිවන සියවසේ මැද භාගයේ දී සිංහලය රාජ්‍ය භාෂාව බවටත් අධ්‍යාපන මාධ්‍යය බවටත් පත් වීමෙන් පසුවය.
සිංහල යතුරු ලියනය
සිංහලය අරබයා යතුරු ලියනයක් සකස් කිරිම ගැටලු සහිත ප්‍රශ්නයක් විය. පළමුවැන්න "යතුරු පුවරුව" (Keyboard) සැලසුම් කිරිමේ ප්‍රශ්නයයි. ඉංග්‍රිසි භාෂාව ලිවිමට අවශ්‍ය වන්නේ අකුරු 26 ක් පමණකි. එහෙත් සිංහලයෙන් ලිවීම සඳහා අකුරුවලට අමතරව "පිලි" නම සංකේත විශේෂය ද අවශ්‍ය වේ. අකුරු දෙකක් එකට බැඳ ලිවිමේ සම්ප්‍රදායක් ද සිංහලයෙහි ඇත. "බැඳි අකුරු" නම් අකුරු නම් අකුරු විශේෂය ඉංග්‍රිසියෙහි නැත.
සිංහලයෙහි ඇති අක්ෂර සංඛ්‍යාවද ඉංග්‍රිසි අක්ෂර සංඛ්‍යාවට වඩා වැඩිය. ඉංග්‍රිසි හෝඩි‍යේ ඇත්තේ අකුරු 26 ක් පමණකි. සිංහල හෝඩියේ අක්ෂර සංඛ්‍යාව 60 ආසන්නය. එහෙත් හැම ඉංග්‍රිසි අකුරකටම Small හා Large යනුවෙන් රූප දෙකක් ඇති බැවින් එහි අක්ෂර රූප සංඛ්‍යාව ද 52 තරම් විශාලය. සිංහලය සඳහා යතුරු ලියනයක් නිපදවිමේ ගෞරවය හිමි වන්නේ අධ්‍යාපන අධ්‍යක්ෂකවරයෙකු ලෙස සේවය කළ එචි එස් පෙරේරා මහතාට යැයි සඳගෝමි කෝපරහේවා මහතා පෙන්වා දෙයි. එවක රාජ්‍ය භාෂා දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවය කළ ලෝරන්ස් පෙරේරා මහතා ද ඔස්ටින් කැන්ටර් මහතා ද සිංහල යතුරු ලියන නිර්මාණයෙහිලා බෙහෙවින දායක වු බව අසන්නට ලැබිණ.ටයිප් රයිප් රයිටරය සඳහා "යතුරු ලියනය"යන පදය නිර්මාණය කරන ලද්දේ කැන්ටර් මහතා විසින් බව කෝපරහේවා මහතා කියයි. 1946 දී පමණ භාවිතයට ආ සිංහල යතුරු පුවරුවෙහි යතුරු 46 ක් වු බව කියනු ලැබේ. ඉම්පීරියල් (imperial) නම් ඉංග්‍රිසි සමාගමක් විසින් වෙළඳ පොළට හඳුන්වා දුන් මෙහි කොතරමි අඩුපාඩු තිබුණත් එය පසුකාලින යතුරු පුවරුවලට පාදක වුණු බව පෙනේ. 1950 පමණ වන විට ක්‍රිස්ටෝ (Christo) ඕර්බිස් (Orbis ) හා ඔලිම්පියා (Olympia)යනුවෙන් තවත් සිංහල යතුරු ලියන තුනක් වෙළඳ පොළට පිවිසිණ. මේවායෙහි යතුරු පුවරු එක හා සමාන නුවුයෙන් සිංහලය සඳහා වඩාත් විධිමත් වු ද කාර්යක්ෂම වු ද යතුරු පුවරුවක අවශ්‍යතාව දැනිණ. ඒ ගැන සොයා බැලිමට කාරක සභා කිපයක්ම රජය විසින් පත් කරන ලදි.
මේ කාරක සභාවල වගකීම වුයේ "සම්මත යතුරු පුවරුවක් " නිර්මාණය කිරිමට උපදෙස් දීමයි මේ එක් කාරක සභාවක වාර්තාව 1959 දී Report of the committee on the Arrangement of the sinhala Typewriter keyboad යන නමින් සැසි වාර්තාවක් වශයෙන් පළ කෙරිණ. මේ කාරක සභාවෙන් අනුමත කළ යතුරු පුවරුව සහිත යතුරු ලියනය පමණක් 1961 වර්ෂයේ සිට රජයේ කාර්යාල වල භාවිතයට නිර්දේශ කෙරිණ. එහෙත් එහි වලංගු භාවය අවුරැදු පහක කාල පරිචිඡේදයකට පමණක් සීමා කරන ලද්දේ ඊට වඩා හොඳ යතුරු පුවරුවක් නිර්මාණයට ඇති ඉඩ ප්‍රස්තාව නොවළක්වනු පිණිසය. යතුරු ලියන පුවරුවක අකුරුපෙළගස්වා තිබෙන්නේ අකාරාදී පිළිවෙළින් නොවේ. වඩාත් බහුලව යොදන අකුරු පුවරුවේ මැද කොටසටත් විරල වශයෙන් යෙදෙන අකුරු ඈතිනුත් යෙදෙන ආකාරයට සිංහල අකුරු අතුරින් වඩාත් බහුලව යෙදෙන අකුරු මොනවා දැයි තීරණය කිරිම ලේඛන ව්‍යවහාර සමීක්ෂණයකින් පසුව පමණක් කළ යුත්තකි කැන්ටර් මහතා මෙන්ම ලෝරන්ස් පෙරේරා මහාතාද මේ සම්බන්ධයෙන් සෑහෙන වෙහෙසක් දෑරු පුරෝගාමීන් වශයෙන් හැඳින්විය හැකිය.
සිංහල යතුරු ලියනය ගැන තව දුරටත් සොයා බැලිමට 1964 දී අධිකරණ අමාත්‍යංශය විසින් තවත් කාරක සභාවක් පත් කරනු ලැබිණ. එහි සභාපති වශයෙන් ක්‍රියා කළේ එවක රාජ්‍ය භාෂා කොමසාරිස් පදවිය දරු ආචාර්ය නන්දදේව විජේසේකර මහතායි. මේ කාරක සභාව විසින් අනුමත කරන ලද යතුරු පුවරුව "විජේසේකර යතුරු පුවරුව" යන නමින් පසු කලෙක හැඳින්වෙන්නට විය. ඔලිම්පියා යතුරු ලියනයට අමතරව Adler (ඇඩිලර් ) යන නමින් අලුත් යතුරු ලියනයක් ද මේ නව යතුරු පුවරුව ජනප්‍රිය කිරිමට දායක විය.
"විජේසේකර " යතුරු පුවරුව තනි අකුරු පමණක් නොව "බැඳි අකුරු " ලිවිමට ද ඉඩ ලබා දෙයි. මේ යතුරු පුවරුව ද පසුව මඳ සංශෝධනයන්ට භාජනය කරන ලදි.
ආශිත ග්‍රන්ථ
(ජේ .බී දිසානායක‍ "සිංහල අක්ෂර විචාරය"කෘතිය ඇසුරුණි)
මේ අඩවිත් බලන්න
Sinhala Search
පුවත් පත් බෙදාහැරීම (ව්‍යාප්තිය)
බොහෝ ර‍ටවල් වල පත්‍ර බෙදා හැරීම ස්වාධීන ආයතන මගින් විගණනයට ලක්වේ. දැන්වීම් කරුවන්ට කිසියම් පුවත්පතක ව්‍යාප්තිය පිළිබදව ප්‍රකාශකයින් කරන ප්‍රකාශ පිලිබඳව දැන්වීම් කරුවන්ට සහතිකකර කීම මෙම විගණන වල පරමාර්ථයයි.
ඡායාරූපකරණය අභ්‍යන්තර
ඡායාරෑපකරණය අභ්‍යන්තරය
රෑපයක්
නාභිය දුර ඡයාරූපකරණයේ සංයුතියට බලපාන අයුරු නාභිය දුර වෙනස් කරමින් ප්‍රධාන වස්තුවේ සිට කැමරාවට ඇති දුර වනෙස් කිරමෙන් ප්‍රධාන වස්තුවක එම ප්‍රමාණයේම තබාගෙන අනෙක් වස්තුවේ විවිධ ප්‍රමාණය ලබාගත හැක.
ඡයාරූප කාචයක් අනනතයට යාමු කළ විට එහි පසුපස නිශ්පන්ද ලක්ෂ්‍යය නාභීය තෂ්යේදී සේයා පඨලයන් වෙනස් වේ. කැමරාවෙන් ඉතා ඇත පිහිටන වස්තු තියුණු ප්‍රතිබිම්බ කිරය මත සාදයි. ඇතැම් විට ඡයාරෑප ශිල්පීන් ප්‍රතිබිම්බ තලප නාභීය තලප ලෙසද හදුන්වයි. වස්තුව අන්තයේ ඇතිවට මේවා සමපාත වේත නමුත් කුඩා වස්තු දුරවල් සදහා නාභිය තලය ස්ථායි වේ. දුර ඇති වස්තුවක ප්‍රතිබිම්බයේ විශාලනය කාචයේ නාභීයු දර මගින් තීරණය කෙරේ.
කාචයේ නාභිය දුර, ඉදිරිපස නිශ්පන්ධ ලක්ෂ්‍යයේ සිට වස්තුවට දුර  , පසුපස නිශ්පන්ද ලක්ෂ්‍යයේ සිට ප්‍රතිබ්මබයට දුර  ද නම් ,
අඩුවන විට ද වැඩි විය යුතුයත උදාහරණයක් ලෙස නාභිදුර 50mm වු සාමාන්‍ය 35mm කැමරාවක් සලකමු අන්තයේ අති වස්තුවක් නාභිගත කිරීම සදහා පසුපස නිශ්පන්ධ ලක්ෂ්‍ය   = 50mm ස්ථානගත කල යුතුය. නමුත් එක මීටරයක් අැතින් ඇති වස්තුවක් නාභිගත කිරීම සදහා කාචය 2.6 mm ක් ප්‍රතිබිම්භ තලයෙන් ඉවතට ගෙන යායුතු වේ. මේ අනුව  = 52.6mm නාභිය දුර සාමාන්‍යයෙන් මිලිමීටර් වලින් සටහන් කරන අතර ඇතැම් පැරණි කැමරා වල වමය සෙන්ටිමිටර් හෝ අගල් වලින්ද දක්නට ලැබේ. කැමරාව හසුකරගත හැකි පරාසය නාභිය දුරත් සේයා පඨලයේ ප්‍රමාණයත් අතර අනුපාතය මත රදා පවතී.
කාචයේ දුර සේයා පඨලයේ හෝ සංවේදකයේ විකර්ශනයේ සදිගට සාමානනම් එය සාමාන්‍ය කාචයක් ලෙස හදුන්වනු ලැබේ. මෙවැනි කාදයක දැකිය හැකි කෝණය 530 ක් පමණ වන අතර මෙවැනි කාචයක නාභිය දුර 50mm පමණ වේ. මීට වඩා දිගු නාභි දුරක් ඇති කාදච ටෙලිෆෝටෝ කාච ලෙස හැදින්වෙන අතර මේවායේ නාභි දුර 85 mm පමණ වේ
35 mm සව්මනයේ ප්‍රසිද්ධ හේතුකොට ගෙන සමාන්‍යයෙන් කැමරා කාච පද්ධතියක වාභිය දුර 35 mm අවක නාභිය දුරට සාපේෂ්ව ප්‍රකාශ කරනු ලබයි. 35 mmසමක නාභිය දුර භාවිතය සංඛ්‍යාංක කැමරාවටද පොදු කරැණකි.
අභිප්‍රේරණය
අභිප්‍රේරණය (motivation) යනු යම් පුද්ගලයෙකු යම් කාර්යයක් සඳහා දිරිගැන්වීමයි. අභිප්‍රේරණය යන්න පුද්ගලයින් තුල උද්ගතවන මානසික ක්‍රියාවලියකි. මෙය විවිධ අවස්ථාවන් හිදී චක්‍රයක් ලෙස
යනාදී කරුණු පිලිවෙලින් සිදුවෙමින් පවතියි. සේවක අභිප්‍රේරණය (Employee Motivation) යනු සංවිධාන පරමාර්ථ ඉටුකරගැනීම සඳහා සේවකයින් ස්වෙච්ජාවෙන් ම පෙළඹවීමේ කළමනාකරණ ක්‍රියාවලියයි.
අභිප්‍රේරණ න්‍යායයන්
අභිප්‍රේරණය පිලිබඳ න්‍යායන් රාශියක්ම ඉදිරිපත් කර ඇති අතර එම සෑම න්‍යායකින්ම පෙන්වාදී ඇත්තේ පුද්ගල අභිප්‍රේරණය සඳහා බලපාන සාධක සහ අභිප්‍රේරණ ක්‍රියාවලිය සිදුවන ආකාරය පිළිබඳවයි.
අන්තර්ගත න්‍යායන්
මිනිසුන් අභිප්‍රේරණය කරන්නේ මොනවයින් ද යන කාරණාව අන්තර්ගත න්‍යායන් මගින් පැහැදිලි කර ඇත.
ජලාශ්‍රිත පරිසර පද්ධති
විශාල මෝය හෝ සමුදුර ජලය ජලජ පරිසර පද්ධතියේ කොටස් වේ. ජලජ පරිසර පද්ධතියක කොටස් මෝය කට සහ වෙරළබඩ ජලාශ වේ. ජලජ පරිසර පද්ධතියක් යනු ජලාශයක පිහිටි පරිසර පද්ධතියකි. එකිනෙක අතර සහ සම්බන්ධයෙන් යුත් ජීවීන් වර්ග සහ ඔවුන්ගේ පරිසර ජලජ පරිසර පද්ධතියක් තුළ හමුවේ. සමුද්‍ර පරිසර පද්ධති සහ මිරිදිය පරිසර පද්ධති වශයෙන් ප්‍රධාන පරිසර පද්ධති දෙකක් ඇත.
අභිප්‍රේරණය
අන්තර්ගත න්‍යායන්
thumb|මැස්ලෝ ගේ අවශ්‍යතාධුරාවලි න්‍යාය thumb|ඒබ්‍රහම් මැස්ලෝ ,1908 – 1970
ජලාශ්‍රිත පරිසර පද්ධති
සාමුද්ය
thumb|right|හවායින් දූපත් ආශ්‍රිත කොරල් පරය සංකීර්ණ කරදිය පරිසර පද්ධතියකට උදාහරණයකි.
කරදිය පරිසර පද්ධතිය පෘථිවි භූමියෙන් 71% වඩා ගෙන ඇති අතර ආසන්න වශයෙන් පෘථිවියේ ජල සම්පතෙන් 97% රඳා ගෙන සිටී.මෙම පද්ධති ලෝකයේ දළ ප්‍රාථමික නිෂ්පාදිතයෙන් 32% උත්පාදනය කරයි.කරදිය පද්ධති මිරිදිය ජලජ පද්ධති වලින් වෙනස් වන්නේ ඒවායේ විවිධ සංයෝග ද්‍රාවණ වී ඇති නිසාය.විශේෂයෙන්ම ලවණ වර්ග කරදියේ ද්‍රාව්‍යව ඇත.මුහුදු ජලයේ දිය වී ඇති ද්‍රව්‍ය වලින් 85%ම සෝඩ්යම් හා ක්ලෝරීන්ය.මුහුදු ජලයේ ලවණතාව ජල කොටස් දහසකට 35 කි.(35 ppt). නමුත් මෙම ලවණතාව විවිධ කරදිය පද්ධති වලදී වෙනස් වේ. කරදිය පරිසර පද්ධතිය පහත කොටස් වලට බෙදිය හැක.සාගරික (මහද්වීපික තැටිය වසා සිටින සාගරයේ නොගැඹුරු කොටස) ; ගැඹුරු (පතුල හෝ ගැඹුරුම ජලය ), නිතල (පතුලේම වූ උපස්තරය), අන්තර්-උදම් (වඩදිය හා බාදිය අතර පිහිටන ප්‍රදේශය) වූ පුනිල මෝය , ලවණ වගුරු බිම,කොරල් පර සහ ජලතාපී විවර (රසායනිකව සංස්ලෝපිත සල්ෆර් බැක්ටීරියා මගින් ආහාර මූල්‍ය සපයයි.)
කරදිය පරිසර පද්ධතියක හමුවන ජීවී පන්තිවලට දුඹුරු ඇල්ගී, ඩයිනෝනැල්ගේටිඩ ,කොරල් ,ශීර්ෂ පාදිකයන් ,ශලනචර්මිය සහ මෝරුන් ඇතුළත් වේ.කරදිය පරිසර පද්ධතියෙන් අල්ලා ගන්නා මත්ස්‍යයින් සත්ව ජනගහණයෙන් ලබා ගන්නා විශාලතම වාණිජ ආහාරය වේ. කරදිය පරිසර පද්ධතියට මුහුණපාන ගැටළු වන්නේ දරා ගත නොහැකි කරදිය සම්පත් උපයෝජනය,ජල දූෂණ‍ය සහ වෙරළබඩ ප්‍රදේශවල ඉඳිකරන ගොඩනැගිලි වේ.
මිරිදිය
මිරිදිය පරිසර පද්ධති පෘතුවියෙහි සම්පුර්ණ වර්ග ඵලයෙන් 0.8% ක ප්‍රමාණයක් ආවරණය කරන අතර එය පෘතුවියෙහි සියළුම ජල ප්‍රමාණයෙන් 0.009% ක්වේ. ඒවා මගින් ආසන්න වශයෙන් 3% ක් වු ශුද්ධ ප්‍රාථමික නිෂ්පාදනයක් සැප‍යේ. මෙම මිරිදිය පරිසර පද්ධති වල ලොව පුරා මෙතෙක් හඳුනාගෙන ඇති මත්ස්‍ය විශේෂ වලින් 41% ක් ජීවත් වේ.
අභිප්‍රේරණය
මැස්ලෝ ගේ අවශ්‍යතා ධුරාවලි න්‍යාය (Maslow's Needs Hierarchy Theory)
මුලින් ම සඳහන් කර ඇති අවශ්‍යතා 1, 2 සහ 3 ප්‍රාථමික අවශ්‍යතා ලෙසත් 4 සහ 5 යන්න ද්විතීයක අවශ්‍යතා ලෙසත් මැස්ලෝ විග්‍රහ කර ඇත. මැස්ලෝ මෙම මතය ඉදිරිපත් කර ඇත්තේ යම් උපකල්පන කිහිපයක සිට වන අතර සම විටම මේවා ප්‍රයෝගික නොවන මුත් අභිප්‍රේරණය පිළිබඳව යම් න්‍යායාත්මක අවබෝධයක් ලබාගැනීම සඳහා මැස්ලෝ ගේ අවශ්‍යතා ධුරාවලිය කදිම උපකාරයකි. ලොව පුරා බොහෝ කළමනාකරුවන් තම ආයතන වල සේවක අභිප්‍රේරණය සඳහා මැස්ලෝ ගේ න්‍යාය භාවිතා කරයි. මැස්ලෝ විසින් ගන්නාලද උපකල්පන
ජලාශ්‍රිත පරිසර පද්ධති
මිරිදිය
විල් ආශ්‍රිත පරිසර පද්ධති කලාප ක‍ීපයකට බෙදා දැක්විය හැකිය. ඒවා, (විවෘත අක්වෙරළ ආශ්‍රිත ජලය) ගැඹුරු, සමුද්‍රාශ්‍රිත (වෙරළාසන්න නොගැඹුරු ජලය) සහ ගංඟා ඉවුරු බද (යම්කිසි ජලකදක් මගින් මායිම් වන බිම් ප්‍රදේශයක්) යනුවෙනි. විල් වල වඩාත් වැදගත් උප වර්ගිකරණයන් දෙකක් වනුයේ පොකුණු සහ ජලාශයන්ය. පොකුණු යනු කුඩා විල් වන අතර ඒවා තෙත් බිම් ආශ්‍රිතව පිහිටා ඇත. බොහෝ විල් සහ ඒවායෙහි පිහිටා ඇති කලපු ක්‍රමක්‍රමයෙන් පෝෂක සංඝටක වලින් අණූන බවට පත් වන අතර සුපෝෂණය නම් ක්‍රියාවලියක් මගින් කා‍බනික අවල්ම්භනයන්ගෙන් පිරි පවති. මෙම විල් වල ජලාධාරක ප්‍රදේශ වල සිදුවන මානව ක්‍රියාකාරකම් හේතුවෙන් මෙකි සුපෝෂණය නම් ක්‍රියා වලිය සීඝ්‍ර වී ඇත. thumb|640px|left|ෆ්‍රෙරෙෂ් වෝටර් පරිසර පද්ධතිය.
ගංඟා ශ්‍රිත පරිසර පද්ධති වල ප්‍රධාන කලාපයන් තීරණය වී ඇත්තේ ගං පත්ලෙහි අනුක්‍රමණයන්හෝ ගංඟා ජල ධාරාවේ වේගය අනුවය. වඩාත් වේගයෙන් චලනය වන කැළඹිලි සහිත ජලයෙහි ද්‍රාව්‍ය ඔක්සිජන් ඉතා විශාල ප්‍රමාණයක් අන්තර් ගත වන අතර එමගින් වඩාත් සෙමින් බැසයන ජලයට වඩා ඉහළ ජෛව විවිධත්වයක් ලබාදේ. මෙම වෙනස්කම් දෙක මත පදනම්ව ගංඟාවන් ඉහළ බිම් සහ පහළ බිම් ගංඟාවන් ලෙසට වර්ගිකරණයකට ලක්කර ඇත. ගංඟාශ්‍රිත වනාන්තර වල ප්‍රධාන ආහාර ප්‍රභවය වී ඇත්තේ ගංගා වල ඉවුරුබද ප්‍රදේශ වලින් උපදින ද්‍රව්‍යයන් වේ. නමුත් වඩාත් පළල් ගංඟාවන් සහ උඩුවියන් ස්ථරයක් නොමැති වනාන්තර ආසන්න ගංඟාවන්ට ආහාර ප්‍රභවය සපයන්නේ ඇල්ගි වලිනි. ප්‍රතිස්‍රෝතගාමි මත්ස්‍යයින් ද පෝෂණය සදහා වඩාත් වැදගත් ප්‍රභවයකි. ගංඟාවන් සඳහා බලපවත්නා පාරිසරික තර්ජනයන් වනුයේ ජල හිඟය, වේලි ඉදිකිරීම රසායනික දුෂණය සහ හඳුන්වාදෙන හානිකර ජිවි විශේෂයි.
අභිප්‍රේරණය
ඇල්ඩර්ෆර් ගේ ඊ. ආර් ජී. න්‍යාය (Alderfer's ERG Theory)
thumb|ඇල්ඩර්ෆර් ගේ ඊ. ආර් ජී. න්‍යාය ක්ලේටන් ඇල්ඩර්ෆර් විසින් ඉදිරිපත් කර ඇති මෙම න්‍යාය මගින් පැහැදිලි කර ඇත්තේ මිනිසුන් විසින් අවශ්‍යතා වර්ග තුනක් ඉටුකරගැනීමට උත්සාහ කරන බවත් යම් අවශ්‍යතා වර්ගයක් කර ලඟාවීමට නොහැකි වූ විට පුද්ගලයා විසින් ඊට පහල මට්ටමේ අවශ්‍යතාවක් කර විතැන් වන බවත්ය. ඔහු තව දුරටත් පැහැදිලි කරන්නේ, යම් අවශ්‍යතාවක් ඉටුකරගැනීමට නොහැකි වූ පුද්ගලයා කලකිරීම නිසා වෙනත් අවශ්‍යතාවයක් කර මාරු වීමට උත්සාහ ගන්නා බවයි. ඇල්ඩර්ෆර් පවසන අවශ්‍යතා වර්ග තුන පහත ආකාරයට දැක්විය හැක.
ජලාශ්‍රිත පරිසර පද්ධති
පොකුණු
මෙය විශේෂ වර්ගයක මිරිදිය පරිසර පද්ධතියක් වන අතර ඒවා එම ප්‍රදේශයෙහි සියළුම ජීවි හට මුලික පෝෂක ප්‍රභවය සපයන ස්වයං පෝෂි ඇල්ගි වලින් නිර්මාණය වී ඇත. පොකුණු පරිසර පද්ධතියක විශාලතම විලෝපිකයා වනුයේ මත්ස්‍යයින් වන අතර ඒ අතර කුඩා කෘමීන් සහ ක්ෂුද්‍ර ජිවින් පවති. මීට අමතරව එහි ජීවින් සමුහයක් සිටින අතර ඔවුන් කුඩා බැක්ටිරියාවන්ගේ සිට දිය නයින්, කුරුමිණියන්, ජලාශ්‍රිත මකුණන් සහ ඉබ්බන් වැනි විශාල ජීවින් ද සිටිති.
මේවාත් බලන්න
ප්‍රවර්ගය:පරිසර පද්ධති ප්‍රවර්ගය:ජලය
අභිප්‍රේරණය
ඇල්ඩර්ෆර් ගේ ඊ. ආර් ජී. න්‍යාය (Alderfer's ERG Theory)
මේ අනුව ගත කල මැස්ලෝ සහ ඇල්ඩර්ෆර් යන දෙදෙනාගේ ම මතයන් ට අනුව මිනිසුන් හට අවශ්‍යතා වර්ග පහක් ඇති අතර මැස්ලෝ සඳහන් කල ආකාරයට ධුරාවලියක් නැති බව ඇල්ඩර්ෆර් සඳහන් කරයි.
හර්ෂ්බර්ග්ගේ ද්විසාධක න්‍යාය (Herzberg's Two Factor Theory)
thumb|හර්ෂ්බර්ග්ගේ ද්විසාධක න්‍යාය ෆෙඩ්රික් හර්ෂ්බර්ග් විසින් (1950) ඉංජිනේරුමය සේවාදායකයන්ගේ ආකල්ප පරීක්ෂා කිරීමෙන් පසු මෙම අදහස ඉදිරිපත් කර තිබේ. රැකියා තෘප්තිය සහ අතෘප්තිය එකිනෙකට වෙනස් සාධක කාණ්ඩ වලට අනුව මෙම න්‍යාය ඉදිරිපත් කර ඇත. මෙම සාධක වර්ග දෙක අභිප්‍රේරක සාධක සහ ස්වාස්ථතා සාධක ලෙස හැදින්වේ.
අභිප්‍රේරක සාධක (Motivating Factors)
රැකියා ස්වභාවය (Work-itself), සාධනය (Achievement), පිළිගැනීම (Recognition), අභිවෘධිය (Advancement), වර්ධනය (Growth), වැනි සාධක මෙහිදී බලපාන බව හර්ෂ්බර්ග් විසින් හඳුන්වා දී තිබේ
ස්වස්ථතා සාධක (Hygine Factors)
වැටුප (Salary), වැඩ කිරීමේ තත්ත්ව (Working Conditions), සුපරීක්ෂණය (Supervision) , සම සේවකයන් (Co-Workers), ආයතන ප්‍රතිපත්ති සහ පරිපාලනය (Organization Policies and Administration) වැනි සාධක ස්වස්ථතා සාධක නම්වේ.
පෝටර් සහ ලෝලර් ගේ න්‍යාය (Porter and Lawler's Theory)
පෝටර් සහ ලෝලර් පවසන ආකාරයට විචල්‍යයන් නවයක් මගින් අභිප්‍රේරණය, ක්‍රියාවලියක් ආකාරයට සිදුවේ. මෙම විචල්‍යයන් නවය එකිනෙකට අන්‍යොන්‍ය වශයෙන් සම්බන්ධව පවතියි. යම්කිසි පුද්ගලයෙක් තමන් හට වැදගත් යයි සලකනු ලබන දෙයක් තමන් හට ලැබෙන බව ඔහු හෝ ඇය විශ්වාස කරන විට, යම් උත්සාහයක් යෙදීමට අදහස්කරයි. මෙම උත්සාහය අභිප්‍රේරණය නම්වේ.
විචල්‍ය නවය
අපේක්ෂා න්‍යාය (Expectancy Theory)
තමන්ගෙන් වියහැකි සාර්ථකත්වය හෙවත් අපේක්ෂාව මගින් පුද්ගලයෙකුගේ අභිප්‍රේරණය තීරණය වනබව අපේක්ෂා න්‍යාය මගින් පෙන්වා දෙන බව 1964 දී වික්ටර් රූම් විසින් පෙන්වා දෙන ලදී.
මෙහිදී වික්ටර් රූම් විසින් විචල්‍යයන් කිහිපයක් ඉදිරිපත් කර තිබේ.
සාධාරණත්ව න්‍යාය (Equity Theory)
සාධාරණත්වය දකින විට සේවකයා විසින් ඉහල අභිප්‍රේරණයකින් යුක්තව කටයුතු කරයි. අසාධාරණත්වය දකින විට, ප්‍රමාද වී පැමිණීම, සේවයට වාර්තා නොකිරීම, නිකරුණේ කාලය ගත කිරීම, ගුණාත්වය අඩු වීම, එලදයීතාවය අඩු වීම යනාදී හැසිරීම් සේවකයා තුලින් විද්‍යමාන වේ.
වෙර ගැනුම් න්‍යාය (Reinforcement Theory)
thumb| බී.එෆ්. ස්කිනර් 1950
බී.එෆ්. ස්කිනර් විසින් පුද්ගලයෙකුගේ අතීත අත්දැකීම් ඔහුගේ හෝ ඇයගේ අනාගත ක්‍රියාවන් කෙරෙහි බලපාන ආකාරය පැහැදිලි කර තිබේ. ධනාත්මක ප්‍රතිඑල සහිත පුද්ගල චර්යාව නැවත සිදුවන අතරම සෘණාත්මක ප්‍රතිඑල සහිත චර්යාව නැවත සිදු නොවන බවත් මෙහිදී මුලිකවම කියවේ.
සේවකයකුගේ යම්කිසි වැඩ කොටසක් අදාල ප්‍රධානියා විසින් පැසසුමට ලක් කිරීම ධනාත්මක වෙර ගැනුමට උදාහරණයකි. යම් පුද්ගලයකු අකමැති දෙයකින් ඉවත්වීමට දරන උත්සාහය, ආයතන ප්‍රධානියා මගහැරීම, නොසලකා හැරීම ආදිය සෘණාත්මක වෙර ගැනුම් කිහිපයකි.
තමන් බලාපොරොත්තු වන තත්වයන් වැඩ බිමෙහි නැති අවස්ථාවේදී, සේවකයන් විසින් යොදනු ලබන පරිශ්‍රමය ඉවත දමයි. මෙහිදී සේවකයාගේ චර්යාත්මක සාධක ප්‍රධාන වශයෙන් සලක බලන නිසා, සේවකයාගේ චර්යාවේ සෘණාත්මක ප්‍රතිඑල වෙනස් කරගැනීමට කළමනාකරු ට සිදු වේ.
අභිමතාර්ථ තැබීමේ න්‍යාය (Goal - Setting Needs)
එඩ්වින් ලෝක් විසින් 1976 දී අභිමතාර්ථ තැබීමේ ක්‍රියාවලිය ඔස්සේ අභිප්‍රේරණය පිලිබඳ අදහස් ඉදිරිපත් කරන ලදී. අභිමතාර්ථ න්‍යායට අනුව, පුද්ගලයන් හට සාධාරණ ලෙස ළඟාවියහැකි සහ එය සියලුම දෙනා පිළිගන්නා අභිමතාර්ථයක් වන විට සේවකයන් අභිප්‍රේරණය වේ. මෙය ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු හතරක් යටතේ දැක්විය හැක.
සාධාරණ පරමාර්ථයක තිබිය යුතු මුලික ලක්ෂණ
අභිප්‍රේරණයෙහි ප්‍රතිඑල
සේවක අභිප්‍රේරණය මගින් සංවිධානයක සේවකයන් කෙරෙහි සෘජුවම බලපාන ප්‍රධානතම විචල්‍යයන් පහකි.
මූලාශ්‍ර
Gibson, Ivancevich, Donnelly (2000), Organizations (Behavior, Structure, Process), McGraw-Hill, ISBN 0-07-116950-4
S C Sharma (1999), Management of Systems, Khanna Publishers, ISBN 81-7409-093-2
ප්‍රවර්ගය:කළමනාකරණය ප්‍රවර්ගය:මානව සම්පත්
ඇම්බර් හර්ඩ්
ඇම්බර් ලෝරා හර්ඩ් (උපත 1986 අප්‍රේල් 22) යනු ඇමරිකානු නිළියකි. ඇය චිත්‍රපට ක්ෂේත්‍රය වෙත පිවිසියේ 2004 ක්‍රීඩා නාට්‍යයක් වූ Friday Night Lights තුළිනි. North Country සහ Alpha Dog චිත්‍රපටවල සුළු චරිත නිරූපණයෙන් පසුව, හර්ඩ් සිය ප්‍රථම ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කළේ All the Boys Love Mandy Lane (2006) චිත්‍රපටයේ ය. අනතුරුව ඇය ද සීඩබ්ලියු රූපවාහිනී වැඩසටහනක් වූ Hidden Palms (2007) හි පෙනී සිටියා ය.
හර්ඩ්ව ජනයා විසින් හඳුනාගත්තේ 2008 Never Back Down සහ Pineapple Express චිත්‍රපටවලිනි. ඇය යොවුන් හොලිවුඩ් සම්මාන උළෙලේ දී, පාරවේධන සම්මානය හිමි කරගත්තා ය. The Informers, The Stepfather, Zombieland, සහ The Joneses චිත්‍රපට හේතුවෙන් ඇය කෙරෙහි තවදුරටත් අවධානය යොමු විය. අනතුරුව ඇය ජෝන් කාපෙන්ටර්ගේ The Wardහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කළා ය. එසේම ඇය නිකොලස් කේජ් සමග Drive Angry චිත්‍රපටයේත්, ජොනී ඩෙප් සමග The Rum Diary චිත්‍රපටයේත් රංගනයෙහි යෙදුණා ය. The Rum Diaryහි රංගනය වෙනුවෙන් ඇය හොලිවුඩ් චිත්‍රපට උළෙලේ ස්පොට්ලයිට් සම්මානය හිමි කරගත්තා ය. 2014දී ඇය 3 Days to Kill චිත්‍රපටයේත්, 2015දී Magic Mike XXL සහ The Danish Girl චිත්‍රපයවලත් රැඟුවා ය. ඉදිරියේ තිරගත වීමට නියමිත වීරකථා චිත්‍රපටයක් වන Justice League චිත්‍රපටයේ මීරාගේ චරිතය ඇය විසින් නිරූපණය කරනු ඇත.
මුල්කාලීන දිවිය
හර්ඩ් උපත ලැබූයේ ටෙක්සාස්හි ඔස්ටින් ප්‍රදේශයේ ය. ඇගේ මව වූ ප්‍රැට්‍රීෂියා ප්‍රේජ් (විවාහයට පෙර පාර්සන්ස්) අන්තර්ජාල සමීක්ෂකවරියක වූ අතර, ඇගේ පියා වූ ඩේවිඩ් ක්ලින්ටන් හර්ඩ් කොන්ත්‍රාත්කරුවකු විය. ඇයට විට්නි නම් සොයුරියක වේ. උසස් පාසලෙන් ඉවත් වූ ඇය, පසුව නිවසේ සිට අධ්‍යන පාඨමාලාවක් හදාරා ඩිප්ලෝමාවක් හිමි කරගත්තා ය. හර්ඩ්ගේ වයස 16 වන විට ඇගේ හොඳම මිතුරා මෝටර් රථ අනුතරකින් මරණයට පත් විය. කතෝලිකයකු ලෙස හැදීවැඩුණු ඇම්බර් පසුව, තමන් අදේවවාදියකු බැව් ප්‍රකාශයට පත්කළා ය. ඇගේ එකල පෙම්වතා විසින් ඇයව දාර්ශනික-නවකථාකාරිණියක වූ ඒන් රෑන්ඩ් හට හඳුන්වා දෙන ලදී.
තැඹිලි වතුර, කුරුම්බා වතුර සහ පොල් වතුර
thumb|right|ඉන්දුනීසියාවේ, [[පංගන්දරන්|පංගන්දරන්හී, විකිනීමට තබා ඇති විගසින් පානය කළ හැකි කුරුම්බා වතුර .]]
පොල් වතුර
වෙළෙඳපොළෙහි මිලදී ගැනීමට ඇති බොහෝ පොල් ගෙඩි ගසෙහි මේරූ ඒවා නොවේ. ලපටි ගෙඩි අවස්ථාවේ ඇති ඒවා ලෙලි ගසා අවුවේ වියළා කෘත්‍රිම ලෙසින් නිර්මාණය කරගත් ඒවා වෙති. එබැවින් ඒවායේ දියරයෙහි ගුණාත්මක භාවය සහ සනීපාරක්ෂක භාවය පිළිබඳ ගැටළු මතුවෙයි. බොහෝ ගෘහණියන් ඒවා ඉවත ලන්නේ එබැවිනි. අවම වශයෙන් ආප්ප මිශ්‍රණයට හෝ ඒවා වර්තමානයේ භාවිතා නොකරති. කෙසේවුවද තැඹිලි දියරය සහ කුරුම්බා දියරය බීමට භාවිතා කරන්නේ පිපාසය සංසිදුවා ගැනීමට හා ඒවායේ ඖෂධීය ගුණය නිසාය. වර්ෂාව පවතින කලට තැඹිලි දියරයේ රස හා ගුණය හීන වෙයි.
පොල් විනාකිරි තැනීමට පොල් වතුර භාවිතා කෙරෙයි.
මේරූ පොල් ගෙඩි පැලූ කල දියරය නිදහසේ වැගිරෙයි. පෙර කලදී ගෘහණියෝ මුව තබා මෙය පානය කිරීමට හෝ බඳුනකට මෙය එක් කොට ආප්ප පිටි මිශ්‍රණයක් පීපීමට වැනි භාවිතයකට හෝ ගනිති. මෙකලදී එය නොකෙරෙන්නේ පෙර සඳහන් කළ තත්ත්වය සබැඳි ගැටළු නිසා වෙයි.
කුරුම්බා/තැඹිලි වතුර
කුරුම්බා ගෙඩියෙහි ලෙල්ල සිදුරු කල විට එය තුල පවතින පීඩන තත්ත්වය නිසා දියරය වේගයෙන් පිටතට විදීමට පෙළඹෙයි. එබැවින් දියරය අපතේ නොයවා පරිස්සමින් ලෙල්ල කපා සිදුරක් තුලින් එය ලබා ගැනෙයි. දියරය පානය කිරීමද කලාවකි. මුව දෙපසින් නොවැගිරෙන පරදී සිදුරට මුව තබා පානය කෙරෙයි. ඉන් පසු කුරුම්බා ගෙඩිය දෙපලු කොට එහි ඇති ලොඳය අනුභව කරනු ලැබේ. කුරුම්බා ගෙඩිය තුල දියරය තිබියදීම හබල පෙති ආදිය එහි බහා මද වේලාවක් කබා පානය කිරීමද කරනු ලැබේ.