cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට් (හෙවත් ටේල් ඔෆ් අරාං) යනු 2012දී විකාශය වූ දකුණු කොරියානු ඓතිහාසික රූපවාහිනී කතාමාලාවකි. මෙහි ප්‍රධාන චරිත ලී ජූන්-ගි, ෂින් මින්-ආ සහ යොන් වූ-ජින් විසින් නිරූපණය කරනු ලබයි. මෙම කාලාන්තර ත්‍රාසජනක-ප්‍රේම කතාමාලාව සඳහා පාදක වී ඇත්තේ අසාධාරණ අයුරින් මියයාම නිසා නැවත භූතයකුව ඉපිද සිය මරණය පිළිබඳ අනාවරණයට පැමිණෙන අරාං පිළිබඳ ජනකථාවයි. MBC නාළිකාව ඔස්සේ 2012 අගෝස්තු 15 සිට ඔක්තෝබර් 18 දක්වා විකාශය වූ මෙය බදාදා සහ ප්‍රහස්පතින්දා දිනවල 21:55ට කථාංග 20කින් යුතුව විකාශය කෙරිණි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
* කීර්ති ශ්‍රී රජු
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
කථා පුවත
සිය මව මිර්යැං ගම්මානයේ සිටින බවට වූ කටකතා අසා, වංශවතකු වූ කිම් ඉයුන්-ඕ (ලී ජොං-ගි) සිය මව සොයමින් නගරයට පැමිණෙයි. ඔහුට භූතාත්ම ශ්‍රවණයට, දැකීමට සහ ස්පර්ශ කිරීමට විශේෂ හැකියාවක් පවතී. නමුත් ඔහු ඒ බව කිසිවකුටවත් හෙළි නොකරන්නේ අන්‍යන්ගෙන් තමන්ට බාධා වේ යැයි සිතා ය.
භූතාත්මයක් බවට පත්ව සිටින අරාං (ෂින් මින්-ආ) හට සිය මතකයන් සියල්ල අහිමි වී ඇති අතර, තමන්ගේ මරණය සිදු වූ ආකාරය සොයාගන්නා තෙක් ඇයට සැනසීමක් නොවී ය. විනිසුරුවරුන් තිදෙනකු ඉදිරියේ ඇය පෙනී සිටිය ද, ඔවුන් කිසිවකුට ඇයව දැකගත හැකි වූයේ නැත. ඉයුන්-ඕ හට තමන්ව දැකගත හැකි බව ඇය දැනගන්නා විට, ඇය ඔහුගෙන් උපකාර ඉල්ලා සිටියි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
* තලතා දේවි
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
කථා පුවත
පළමුව, ඉයුන්-ඕ ඇගේ ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප කරයි. නමුත් ඔහු අවසන් වර මුණගැසුණු අවස්ථාවේ මවට ලබාදුන් විශේෂ ආකාරයේ කොණ්ඩාකටුවක් අරාං සතුව තිබෙනු දැක ඔහු සිය අදහස වෙනස් කරගනියි. ඔහු විශ්වාස කළේ තමන් ඇයට උපකාර කළහොත්, අරාංට සිය මතකයන් යළි අවදිකොට ගෙන සිය මව පිළිබඳ තොරතුරු සොයාගත හැකි වන බවයි. ඔහු ඇයව ඇවිස්සීමට සිතා (ආදරණීයව) ඇයට “විස්මෘතිය” යන නාමය තබයි. නගරයේ නව විනිසුරුවරයා වශයෙන් ඔහු, ඇගේ මරණය වටා වූ සිදුවීම් සොයාබැලීම සඳහා ඇය සමග එක්ව කටයුතු කරයි. මෙය අද්භූත වංශවතකු වූ ජූ-වල් ද සම්බන්ධ බව පෙනෙයි. මෙහි දී ඔහුට අරාංව, ප්‍රාදේශීය ප්‍රධාන භූත මාරයකු වූ මු-යොංට හසු නොවී රැකගැනීමට ද සිදු වේ.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
* අමරා දේවී
* කෝසල මල්ලිකා
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
කථා පුවත
අරාං සහ ඉයුන්-ඕ ගවේෂණයෙහි යෙදෙන විට ඔවුනට ජේඩ් අධිරාජයා සහ යොම්-රා ව ද මුණගැසෙන අතර, මිර්යැංහි සිදුවීම් මතුපිටින් පෙනෙනවාට වඩා බිහිසුණු බව ඔවුනට හැ‍ඟෙයි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
* රාජසිංහ රජු
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
පසුබිම
මෙම කතාමාලාව සඳහා පාදක කොටගෙන ඇත්තේ ප්‍රකට ජනකථාවකි. මෙහි පැවසෙන්නේ මෙයයි: ජොසොන් යුගයේ මිර්යැං නගරයේ විසූ විනිසුරුවරකුගේ දියණියක වූ අරාං පවිත්‍ර, රූමත්, කරුණාබර හදවතැති දැරියක වූවා ය. මව නොමැතිව හැදීවැඩුණු ඇයට කෲර ආරක්ෂකයකු විය. ඔහු බෙක්ගා නැමැති සේවකයකු ලවා ඇයව දූෂණය කරවා, විනාශ කරවී ය. ඔහු ඇයට පහර දෙන විට ඇය විරෝධය පාන්නට වූ හෙයින් ඔහු පිහියෙන් ඇන ඇයව මරාදැමී ය. ඇගේ සිරුර දිරායාම පිණිස කැලයේ දමා යන ලදී. සිය දියණිය මිනිසකු සමග පලාගොස් ඇතැයි සිතූ ඇගේ පියා විනිසුරු තනතුරෙන් ඉල්ලා අස් වූ අතර, දැඩි අවමානයට පත් විය. ජනප්‍රවාදය අනුව මිර්යැං වෙත නව විනිසුරුවරයකු පැමිණෙන සෑම විටදී ම, පෙනී සිටින අරාංගේ භූතාත්මය ඔහුට සිය කථාව පැවසීමට තැත්කළත්, ඔවුහු බියෙන් පලා යති. නමුත් එක්දිනක් නගරයට නව විනිසුරුවරයකු පැමිණියේ ය. ලී සං-සා නැමැති තරුණයකු වූ ඔහු ඉදිරියේ ද අරාං පෙර පරිදිම පෙනීසිටියා ය. නමුත් මේ මිනිසා පලාගියේ නැත. අරාං කෙරෙහි අනුකම්පා සහගත වූ ඔහු ඇගේ ඝාතකයා සොයා ඇගේ මරණයේ පලිය ගැනීමට පොරොන්දු විය. ලී සං-සා විසින් බෙක්ගාව අල්ලාගත් අතර ඔහුට මරණ දඬුවම ලබාදිණි. ඉන් අනතුරුවට, අරාංගේ ආත්මය නගරයට නැවත කරදර කළේ නැත.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
නැගෙනහිර පස උප කුටියේ උතුරු බිත්තියේ පිට පැත්ත වෙන වෙනම එකට ආසන්නයේ ඇදි සිතුවම් දෙකක ආසනයක් මත හිඳ ගත් රජකු වෙත යුධ භටයෙකු විසින් සිරකරුවෙකු ගෙන එනු ලබන සේ නිර්මාණය කර ඇති සිතුවම් දෙකම එකම ආකාරයෙන් නිර්මාණය කර ඇති අතර ඒ හැරුණු විට මුළු බිත්තියම සුදු පාටින් යුක්ත වේ. මෙම ඇඳ ඇති සිතුවම් මෑතකදී කළ නිර්මාණයක් ලෙස සංස්කෘතික ත්‍රිකෝණයෙන් කළ ග්‍රන්ථයේ සඳහන් කරයි. මේ සිතුවම කුමක් සඳහා නිර්මාණය කළා දැයි පැහැදිළිව කිව නොහැකි වුවත් විහාරයට පොදු වූවක් සේ දැක්විය හැකිය. මෙය මෙකල පැවති රාජ නීතියක් වන්නට පුළුවන.
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
නිෂ්පාදනය
2012 පෙබරවාරි මස යුධ සේවයෙන් ඉවත් වීමෙන් පසු මෙම කතාමාලාව ජී ජූන්-ගිගේ කලාදිවියේ යළි පැමිණීම සනිටුහන් කළේ ය. මෙම කතාමාලාව ෂින් මින්-ආගේ ප්‍රථම ඓතිහාසික ටෙලිනාට්‍ය අත්දැකීම වූ අතර 2010දී මයි ගර්ල්ෆ්‍රෙන්ඩ් ඊස් අ නයින්-ටේල්ඩ් ෆොක්ස් කතාමාලාවෙන් පසු යළි රූපවාහිනී තිරයේ පෙනී සිටින අවස්ථාව ද විය.
මෙම කතාමාලාව රූගත කෙරුණේ ග්යොංගි පළාතේ MBC ඩ්‍රාමියා ටෙලිසිනමා ගම්මානයේ ය. පළමු තිරය පිටුපස ඡායාරූප මුදාහරින ලද්දේ 2012 ජූනි 22 දින ය. එහි දී මුදාහැරුණේ මැයි 23 දින නම්යංජුහි රූගත කිරීම් අතරතුර ගත් ඡායාරූප ය. ඉන් පසුව, 2012 ජූලි 11 දින තවත් ඡායාරූප මුදාහැරුණු අතර එමගින් ක්‍රියාදාම දර්ශන සහ ප්‍රධාන චරිත දෙකෙහි සමීප දසුන්, විශේෂයෙන්ම ලී සහ ෂින් වැතිර සිටින අවස්ථා නිරූපණය විණි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
බටහිර පස උප විහාර කුටියේ උතුරු පස බිත්තියේ පිට පැත්ත සිතුවම් නිර්මාණය කර නොමැත.
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
නිෂ්පාදනය
කතාමාලාව විකාශය ඇරඹීමට පෙර MBC නාළිකාව 2012 අගෝස්තු 8 දින විශේෂ කථාංගයක් විකාශය කළ අතර එය හව් ටු එන්ජෝයි අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට් 100 ටයිම්ස් මෝ යනුවෙන් නම්කොට තිබිණි. මෙහි පෙර නොදුටු වීඩියෝ දර්ශන ඛණ්ඩ, තිරය පිටුපස විශේෂ සිදුවීම් සහ චරිත හා ඒවායේ සම්බන්ධතා පිළිබඳ විස්තරාත්මක වාර්තාවක් අඩංගු විය. MBC ආයතනය විසින් 2007දී ද ලෙජන්ඩ් නැමැති කතාමාලාවෙන් පසු වසර පහක් පුරාවට නිෂ්පාදනය කළ පළමු විශේෂ නාට්‍යය ද මෙම කතාමාලාවයි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
ප්‍රධාන පිළම ගෙයි ඉදිරිපස ඇති බරාදයේ සීලිම සම්පූර්ණ ලෙස විත්‍ර වලින් අලංකාර කර තිබේ. සිවිලිම බාල්ක යොදා ලෑලි වලින් සාදා ඇති නිසා කොටු 21 කින් සමන් විත වේ. මේ සිතුවම් කිසියම් මාතෘකාවක් යටතේ අඳින ලද චිත්‍ර කොටස් තුනකින් යුක්ත වේ. ඉන් මුල් තුනෙහි නැගෙනහිර පසින් ආරම්භ කර ඇඳ ඇත්තේ මාර විජය චිත්‍රයයි. එහි මාරයා බටහිර පසින් යුද්ධයට පැමිණ නැගෙනහිර දෙසට පලා යනු ආකාරයෙන් නිර්මිතය ඊළඟ ජනේල තුනෙහි නම් වශයෙන් සඳහන් කර ඇති අපාය තුනක දඬුවමට යටත් වුවන් දැන්වෙයි. මෙහි සඳහන් ආකාරයට
* කටු ඉඹුල් නරකය
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
නිෂ්පාදනය
මෙම නාට්‍යයේ අයිතිය ජපානයට අලෙවි කළ අතර එහිදී එක් කථාංගයකට වොන් මිලියන 200 බැගින්, කථාංග 20කින් යුත් කථාමාලාව සඳහා වොන් බිලියන 4ක වාර්තාගත ආදායමක් හිමි විය. මෙය එතෙක් MBC ආයතනයට කථාංගයක් වෙනුවෙන් ඉහළම ආදායමක් හිමි කරදුන් මූන් එම්බ්‍රසිං ද සන් කතාමාලාවේ ආදායම ඉක්මවා යාමට සමත් විය.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
* රෞරව නම් නරකයෙහි යම රජු නඩු අසයි
* ඔසුපත් නරකය
ආදිය ලෙස වේ.
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
ඇගයුම්
AGB නීල්සන් මාධ්‍ය පර්යේෂණ ආයතනය අනුව, මෙහි ආරම්භක කථාංගයම සියයට 13.3ක දීපව්‍යාප්ත ප්‍රේක්ෂක ප්‍රතිශතයක් හිමි කරගැනීමට සමත් විය. එය එහි ප්‍රතිවාදියා වූ SBS නාළිකා‍වේ ටු ද බියුටිෆුල් යූ කතාමාලාව හිමිකරගත් 7.4ක ප්‍රතිශතය මෙන් දෙගුණයක් පමණ වේ. නමුත් 19.4ක ප්‍රතිශතයක් හිමි කරගත් KBS නාළිකාවේ බ්‍රයිඩල් මාස්ක් කතාමාලාවට පසුපසින් විය. නමුත් එහි අගය එයට පෙර විකාශය වූ එහි පූර්වප්‍රාප්තික අයි ඩූ, අයි ඩූ කතාමාලාවේ අවසන් කථාංගයට වඩා 4.2ක් වැඩි ප්‍රතිශතයකි.
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
ඊලඟ පනෙල් තුනේ මහාද්වීප, සමුද්‍ර, ගංගා, හා ගිරි පර්වත ද විවිධ මිනිස් වර්ග ද සහිතව මිනිස් ලොව නිරූපිතය. පනේල 21 මැද චිත්‍ර පනේලයෙහි තේමාව වී ඇත්තේ විචිත්‍ර නෙළුම් පොකුණ හා කල්පදෘමය ද ඇතුළත් විවිධ රත්නයෙන් විභූෂිත ශක්‍ර භවනයි. ශක්‍රයාගේ මාලිගය දෙපස දෙවියන් විසින් වන්දනා කරනු ලබන අසුරයන් විසින් මුර කරනු ලබන සිළුමිණි සෑය යන චෛත්‍ය නිර්මාණය කර ඇත. ඊළඟ පනේල පෙළ සූර්්‍යය භවනය,චන්ද්‍ර භවනය හා තවත් දිව්‍ය භවන පහක්ද ඒවාහි ආධිගෘහිත දේවතාවන් හා දිව්‍ය ගාන්ධර්ව රූපවලින් ද සමලංකෘතය. අවසන් පනේල හය අනෝතත්ත විල කේන්ද්‍ර කොට ගත් හිමාල අඩවිය පසුබිමේ ඇඳ ඇති ජාතක කථා සඳහා වෙන් කර ඇත. මෙම ගිරි ශිඛර හා වන පෙතින් ආකූල පසුබිම තුළින් විද්දන්ත ජාතකය හා වෙස්සන්තර ජාතකයත් රසවාහිනියේ එන දහම් සොඩ වස්තුවත් මෙහි නිරූපනය කර තිබේ.
අරාං ඇන්ඩ් ද මැජිස්ට්‍රේට්
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:2010 දශකය තුළ දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා
කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය
අන්තරාලය හෙවත් බරාදය
අපාය දර්ශන සිවිලිමේ ඇදීම වෙනත් විහාර වල දැක ගැනීමට නොහැකි අතර කොට්ටිඉඹුල්වල පොදු වූ ලක්ෂණයක් ලෙස හඳුන්වා දිය හැකිය. වෙනත් විහාර වල අපාය දර්ශන පහත ස්ථානයක දක්වන අතර මෙහිදී ඉතා උසස් කොට සිවිලිමේ ඇදීම විශේෂ ලක්ෂණයක් සේ සැලකිය හැකිය. ඒ වගේම අපාය, මහද්වීප, ගංගා, මනුෂ්‍යලෝක, දිව්‍ය ලෝක හා හිමාලයීිය දර්ශන ඇතුළත් බෞද්ධ ලෝක විභාගය මෙයින් පිළිබිඹු කරන බව සදහන් කළ හැකිය.
මණ්ඩපය
මණ්ඩපයෙහි කිසිම සිතුවමක් ඇඳ නැති අතර එම කොටස සුදු හුණු පිරියම් කර තිබෙණු දැක ගත හැක.
මහනුවර යුගයේ හා ඊට පෙර බෞද්ධස්ථාන වල නිරූපනය වෙමින් පැවති සම්ප්‍රදායික වස්තු විෂයයන් නම් මුරකරු හා සක් පිඹින්නායි. සාමාන්‍යන් බ්‍රග්මණයෙකු වූ සක් පිඹින්නා අමුඩ ගසා ගෙන තලප්පා බැඳ සිටිනු මෙහි නිරූපිතය. අනිත් අතට මුරකරු අර්ධ යුරෝපීය ඇඳුමින් සැරසී සිටී.
මේ කුටියේ සිලීම සඳහා යොදා ගෙන ඇත්තේ සාම ජාතකයේ එන කතාය. පැරණි කතා මේ සඳහා යොදා ගෙන ඇත. මෙහි එන සිද්ධි මීගසම්මුඛ නදිය හා අතු ගංගා මගින් වෙන් කර තිබේ.
වැදි නායකයෙකුගේ දියණියක් වන පාරිකා තවත් නායකයෙකුගේ පුතෙකු හා විවාහ වී තපසට වන වැදි ඔවුන් බ්‍රග්මචාරීව වනයේ ජීවත් වේ.‍ඔවුන්ගේ පෙර කර්ම ඵල වල ප්‍රතිඵලයක් ලෙස අන්ධ වන බව බවත් ඔවුන් රැක බලා ගැනීම සඳහා පුතෙකු ලබා ගත යුතු බවත් දෙවියෙකු ඔවුනට දැනුම් දෙයි. ඔවුනට මේ අනුව සාම කුමරු ලැබෙන අතර දෙවියා කී පරිධි දෙමාපියන් අන්ධව ගිය කළ ඔහු ඔවුන් පෝෂණය කරමින් සිටී. එක් රූපයකින් පෙන්නුම් කරන ආකාරයට පාරිකාවෝ විවාහ වීමට සූදානමින් සිටී. අලංකාර ඇදුමින් සැරසුනු පාරිකාවන් දෙපස යෙහෙළියන් දෙදෙනෙකු සිටී. සිද්ධියට පසුබිම්ව ඇත්තේ නදියක් අසබඩ වූ වනගත ගමකි. එහි පසුබිම සුදුපාටින් ඇති අතර ගස් වල අතු කොළ පාටින් යොදා තිබේ.
ඇතුළු ගෘහයට බටහිරින් පිහිටි සූවිසි බුදුන් සහිත උප කුටිය
මෙම පිළිම ගේ තුළ නැගෙනහිර, දකුණ හා බටහිර බිත්ති වලට යාබදව සූවිසි බුදුවරයන් නිර්මාණය කර තිබේ.මෙහි පළමු බුදුන් වහන්සේට වන්දනා කරනු ලබන රහතුන් වහන්සේලා පෙලක් උතුරු බිත්තියේ නිර්මිතය. මෙය නූතන චිත්‍රයකි.
මෙය හැරුණාම උතුරු පස බිත්තියෙහි දොරටු දෙක අතර මේ ගුහාවේ ඇති සූවිසි බුදුවරයන් වහන්සේලා නිර්මාණය කළා යයි විශ්වාස කරනු ලබන නේවාසික භික්ෂුන් වහන්සේගේ රූපය චිත්‍රනය කර තිබේ.එහි සඳහන් වන පරිධි මෙම හිමියන්ගේ නම සඳහන් කර ඇත්තේ මලිදුව ගුණානන්ද හිමි ලෙසය. මෙම සිතුවම් දෙක ඇරුණාම ඉතිරි බිත්ති සියල්ලම සුදු හුණු අලේප කර ඇත.
පිටතට පෙනෙන කටාරමට යටින් වූ බිත්තිය
කටාරමට පහළින් මාලකයේ දේව රූප පන්තියක් හා බුද්ධ චරිතයේ සිදුවීම් කිහිපයක් නිර්මාණය කර තිබේ. මේ හැරුණ විට අනික් බිත්ති සියල්ලම සුදු පාටින් යුක්තය.
මින් පසුව මෙම සිතුවම් සඳහා යොදා ගත් වර්ණ පිළිබඳව අවධානය යොමු කරද්දී අනුරාධපුර යුගයේ දී ඉතා සීමිත වර්ණ ප්‍රමාණයක් යොදා ගත් අතර පොළොන්නරු යුගයේ දී ද සීමිත වර්ණ ප්‍රමාණයක් යොදා ගෙන ඇත. එහෙත් නුවර යුගයේ සිතුවම් සඳහා වර්ණ රාශියක් යොදා ගත් බව අපට පැහැදිලිය. මේ අනුව කොට්ටඉඹුල්වල විහාරයේ සිතුවම් සඳහා වර්ණ රාශියක් සංකලනයෙන් යොදා ගත් බව පැහැදිළිව පෙනේ. මෙහි දී යොදා ගත් වර්ණ මෙසේ සඳහන් කළ හැකිය.
* කළු
* රතු
* නිල්
* රෝස
* කොළ
* දුඹුරු
* කහ
* තැඹිලි
දැවයෙන් කළ පුදසුනේ සිතුවම් වල පසුතලය සඳහා රතු යොදා ගෙන ඇති අතර අළු, තද නිල්, ආදී වර්ණ යොදා ගෙන සිතුවම් නිර්මිතය. විවිධ පසුබිම් සඳහා විවිධ වර්ණ යොදාගෙන තිබේ. මෙයට අමතරව රහතුන් වහන්සේලා සැදැහැවතුන් වැනි උදවිය කහ පාටින් ද වැද්දන් නරකයෙහි සිටින මිනිසුන් සඳහා කළු හා දුඹුරු වර්ණයද යොදා ගෙන තිබේ. ප්‍රධාන පිළිමගේ සිවිලිමේ හිමාල අඩවියේ චිත්‍රය සඳහා බෝඩරය වර්ණ දෙකකින් යුක්ත වේ. පසුතලය සඳහා තද රතු වර්ණයත් රූප සඳහා දළ වර්ණයත් ය. ඇතැම් අවස්ථා වල රූප මනාව ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා කළු වර්ණය යොදා ගෙන තිබෙනු දක්නට ලැබේ.
මෙවැනි වර්ණ රාශියක් යොදා ගැනීම ලංකාවේ වෙහෙර විහාර වල දක්නට ලැබෙන්නේ ඉතා විරළ ආකාරයෙන් බව කිව හැකිය. ජාතක කතා සඳහා තද වර්ණ යොදා රහත් රූප සක් පිඹින්නා අලංකාර කර ඇත. ඉදිරි පස බරාදයේ සිවිලිම හා පිට බිත්තිවල ඇති කල්පිත රූප වල 19 වැනි සියවසේ යොදා ඇති පොදු වර්ණ වන රතු, සුදු, නිල්, අළු,කොළ, දුඹුරු හා රෝස වැනි වර්ණ රාශියක් යොදා ගනී. මේ අනුව අපට පෙනී යන්නේ දඹුළු ලෙන් විහාර සිතුවම් වලට මදක් සමාන වූත් 18 වැනි සියවසේ මහනුවර යුගයේ රීතිය. රේඛා යෙදීම පසුතලය වර්ණ භාවිතය බොහෝ සෙයින් සමාන වුත් මහනුවර යුගයේ උඩරට සම්ප්‍රදායට අයත් ලක්ෂණ දරණ සිතුවම් හා පහතරට සම්ප්‍රදායට අයත් බටහිර ජාතීන්ගේ ඇදුම් පැළදුම් වලට සමාජ ලක්ෂණ දරණ සිතුවම් ද ඇති අතර 18 ,19 සියවස් වලට අයත් සිතුවම් කලාවක් කොට්ටඉඹුල්වල විහාරයෙහි දක්නට ලැබෙන බව කිව හැකිය.
මූර්ති සාධක හැඳින්වීම
මූර්ති සාධක හඳුන්වා දීමේ දී මූර්ති ප්‍රමාණයක් ඉතිරිව ඇති බව කිව යුතුය. දැනට පවතින මූර්ති එතරම් විනාශභාවත්වයට පත් වී නොමැති අතර අධ්‍යයනයට පහසු වන ආකාරයට ඉතිරිව ඇත. මෙම මූර්ති අතර බුදු පිළිම, දේව රූප, සඳකඩ පහණ හා සිරි පතුල හඳුන්වා දිය හැකිය.
හිඳි පිළිම
ලංකාවේ බුද්ධ ප්‍රතිමා වල ආරම්භය පිළිබඳ නිශ්චිත නිගමනයට පැමිණ නැත. එම නිසා මූලික මත දෙකක් ඉදිරිපත් ව ඇත.
* ඉන්දියාවට සමගාමීව ලංකාවේ ඇති වූ බව
ප්‍රථම මතය ඉදිරිපත් කරන ඩී. ටී. දේවේන්ද්‍ර හා සිරි ගුණසිංහ මූලාශ්‍ර ගත සාධක ඇසුරින් අදහස් දක්වති. මහා වංශයේ සඳහන් ආකාරයට ක්‍රි.ව 4 සියවසේ රජ කළ ජෙට්ඨතිස්ස රජතුමා දේවානම් පියතිස්ස රජු විසින් සකසන ලද හිදි පිළිමයක් ථූපාරාමය ලඟ තිබී ප්‍රාසීන තිස්ස පබ්බතයට ගෙන ගිය බව මහාවංශයේ හා ථූප වංශයේ සඳහන් ආකාරයට මහාථූපයේ ධාතු ගර්භය තුළ දුටුගැමුණු රජු බෝධියක් සාදා එය වටේට ආසන තුනක් තබා නැගෙනහිර දෙසට බුදු පිළිමයක් තැම්පත් කළ බව එය රනින් කළ බව පැවසේ. ක්‍රි.ව 1 සියවසේ වසභ රජු ( 67- 111) ශ්‍රී මහා බෝධිය ළඟ බුදු පිළිම රාශියක් සාදා තැම්පත් කළ බව කියවේ. කෙසේ වෙතත් කිසිදු වාර්ථාවක් සනාථ වන පුරා විද්‍යා සාධක හමු වී නොමැත.
දෙවැනි මතය ඉදිරිපත් කරන සෙනරත් පරණ විතාන හා ආනන්ද කුමාරස්වාමි දෙදෙනා මහ ඉලුක්පල්ලමේදී සොයා ගත් පිළිමය පිළිබඳකඹුරුපිටියේ වනරතන හා වල්පොල රාහුල හිමියන් මේ මත දෙක පිළිබඳව මිශ්‍ර අදහස් ඉදිරිපත් කර තිබේ. කෙසේ වෙතත් මිහිදු හිමියන් පැමිණීමෙන් පසු ක්‍රි.ව 1 සියවස හා ඒ ආසන්න පසු කාලය දක්වාම ඉන්දියාවේ වගේම ඇතැම් සං‍ඛේත බුදුන් වෙනුවට යොදාගත් බවට සාධක තිබේ.
කොට්ටඉඹුල්වල විහාරයේ හිදි පිළිම ගැන හඳුන්වා දීමේ දී වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇත්තේ හිදි පිළිම වේ. ප්‍රධාන විහාරගේ ඇතුල් ගෘහයේ බටහිර පස බිත්තියට ආසන්නයේ දැව පුදසුන පසු පස හිදි පිළිමයක් වේ. මෙම පිළිමය මුචලිංග නාග දරණය සිහිපත් කරන පිළිමයක් ලෙස හඳුන්වා දිය හැකිය. පිළිමයේ උස අඩි 2 අඟල් 3ක් වන අතර පළල අඟල් 22 ක් පමණ වේ. පිළිමය ඒකාංශ පාරූපනයෙන් යුක්ත වන අතර නුවාවකින් සමන්විත වේ. සිව්රේ රැළි දිය රැල්ලක ආකාරයට යොදා ඇති අතර සිරස් පතක් යොදා තිබේ. කන් ශෛලිගත ආකාරයෙන් නිමවා තිබේ. දෙපා වීරාශනයේ වැඩ සිටින අතර දෙඅත් සමාධි මුද්‍රාවෙන් නිර්මිත වේ. මුචලංග නාග රාජයා දරඬුහයක් ගසා ගෙන සිටින අතර මුළු පිළිමයම ආවරණය වන සේ පසු පසින් පෙණය පුප්පාගෙන සිටී. මෙම නිර්මාණයම රුක්අත්තන වැනි බාල දැවයෙන් නිමවා ඒ මත ඉතා සියුම්ව අඹරා පදම් කර ගත් මැටි බදාම විශේෂයකින් දැව කොටස වැසී යන සේ නිර්මාණය අලංකාර ලෙස සාදා තිබේ. විහාර ගෙයි දකුණු බිත්තිය දෙසින් පෙලට සිත්තම් කරන ලද හා අඹන ලද බුදු රූ තුනකි. ඉන් එකක මුචලිංග නාග දරණය තුළ වැඩ සිටින බුදුන් වහන්සේ දැක්වේ.
පැරණි විහාර කුටියේ ඇති පිළිමය
ඉතා අලංකාරමත් ආසනයක් මත වැඩ හිදින මෙම ප්‍රතිමාව අඩි 2.5 ක් පමණ උස වන අතර පළල අඩි 2ක් පමණ වේ. ආසනය බොරූම් යොදා අලංකාරය වැඩි කර ගෙන තිබේ. පිළිමයේ සිරස්පතක් යොදා ඇති අතර කන් ශෛලිගතව නිර්මාණය කර තිබේ. ඒකාංශ පරූපනයෙන් යොදා ඇති සිවුරේ දිය රැල්ලක් අකාරයෙන් රැළි නිර්මාණය කර ඇත. ගාම්භීර ස්වභාවයකින් යුක්ත මුහුණෙහි මුඛයත් නාසයත් අතර තිරස් අතට විහිදුනු රේඛාවක් ඇති අතර යටි තොල විශාලවද උඩු තොල කුඩාවටද නිර්මාණය කර තිබේ. කෙස් ගැටිති ආකාරයට යොදා තිබෙන අතර චීවරයට පිටින් නුවාවද යොදා අලංකාර කර තිබේ. වීරාසනයෙන් යුක්තව පාද පිහිටුවා තිබෙන අතර සමාධි මුද්‍රාවෙන් යුක්තව දෙඅත් පිහිටුවා තිබේ. පිළිමයෙහි සිරස හා ගෙල පසු කාලයේ නිර්මාණය කර ඇති බව දැක ගත හැකිය. එයට හේතුව සොරුන් විසින් නිදන් හෑරීමේ ව්‍යාපාරයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස කඩා බිද දමා තිබීම නිසාය. පිළිමයට පිටු පසින් රැස් වළල්ල නිර්මාණය කර තිබෙන අතර එය එතරම් අලංකාරවත් බවක් නොමැත.
වම් පස කුටියේ පිළිමය
මෙම කුටියේ දකුණු පසට වන්නට හිදි පිළිම තුනක් නිර්මාණය කර ඇති අතර ප්‍රමාණයෙන් සුළු සුළු වෙනස් කම් හැරුණු විට එකම ලක්ෂණ වලින් යුක්ත වන ආකාරයට සාදා තිබේ. දකුණු පස පිළිමය උස අඟල් 42 ක් වන අතර පළල අඟල් 40 ක් පමණ වේ. මැද ඇති පිළිමය උස අඟල් 56 හා පළල අගල් 51 කින් යුක්ත වන අතර වම් පස ඇති පිළිමය දකුණු පස පිළිමයේ ප්‍රමාණයෙන්ම වේ. මැද පිළිමය ප්‍රමාණයෙන් විශාලව නිර්මාණය කර තිබේ.
එතරම් උස නොවු ආසන මත පිළිම තුනම සාදා තිබේ. ඒකාංශ පරූපනයෙන් පොරවා ඇති චීවරය දිය රැලි ආකාරයෙන් සමන් විත වේ. ඝණ හුවාව පිළිම තුනෙහිම දැක ගැනීමට හැකිය. පාද වීරාසන ඉරියව්වෙන් පිහිටුවා තිබෙන අතර දෙඅත් වම් අත්ල මත දකුණු අත්ල පිහිටුවා ඇති සමාධි මුද්‍රාවෙන් තිබෙනු දැකිය හැක. මුහුණ භයංකාර පෙනුමකින් යුක්ත වන අතර නාසය හා මුඛය අතර තිරස් රේඛාවක් යොදා නිර්මාණය කරන අතරම යටි තොල ඝනව හා උඩු තොල කුඩාව දෙකන් ශෛලගත ස්වභාවයෙන් ද කෙස් කැරලි ආකාරයෙන් ද සිරස් හා මින් ඉහත දී සඳහන් කළ පිළිම වලට වඩා වෙනස් ආකාරයෙන් නිර්මාණය කර තිබෙණු දැකිය හැකිය. එය කුමන හේතුවක් නිසා වෙනස් වූවාද කියා පැවසීම අපහසුය. ඉහත පිළිම වල සිරස්පත අතේ ඇගිළි පහ ලං කර ගත් ආකාරයෙන් ද මේ පිළිම තුනේ සිරස් පත ඇඟිලි පහ ඈත් කර ගත් ආකාරයෙන් වැනි ස්වභාවයෙන් යුක්ත වේ. මෙහි දෙනෙත් දේදුනු හැඩයෙන් නෙත් වඩාත් විවෘත කර ගත් ආකාරයෙන්ද, ගෙල හා හිස සිලින්ඩරාකාර ස්වභාවයෙන් ද , නිකට වඩාත් ඉදිරියට මතු වන ආකාරයෙන් ද නිර්මාණය කර තිබේ. මෙම පිළිම තුනද බාල දැවයෙන් මූර්තිමත් කර අඹරා පදම් කර ගත් මැටි විශේෂයකින් පිට ඔපවත් කර තිබේ. පිළිම තුනෙහිම මදක් පසු පසින් බිත්තියෙහි රැස් මාලා නිර්මිත වේ.
දකුණු පස කුටියේ සූවිසි බුදුවරයන්
මෙම කුටිය තුළ බුදුපිළිම විසිහතරක් නිර්මාණය කර තිබෙන අතර ප්‍රථම බුදු පිළිමය හිටි පිළිමයක් වන අතර ඉතිරි පිළිම විසිතුනම හිදි පිළිම වේ. මෙම පිළිම නිරිමාණය කළා යයි පවසන්නේ මලිදූව ඝනනන්ද හිමි විසිනි. දෙවනි පිළිමයේ සිට පිළිම 22 ක් එකම ආකාරයට නිමවා ඇති අතර විසි වැනි සිඛිත නම් බුදු පිළිමයේ වෙනසක් දැක ගත හැකි වේ.
පිළිමයක උස අඟල් 33 ක් පමණ වේ. දෙපා පිහිටුවීමේ දී යටි පතුල් දෙකම පෙනෙන ආකාරයට පිහිටුවා දෙඅත් පිහිටුවීමේ දී සමාධි මුද්‍රාවෙන් යුක්ත වන ලෙස නිර්මිතය. එතරම් උස නොවූ ආසනයක් මත වැඩ හිදින පිළිම වහන්සේ සිවුර ඒකාංශ පාරුපනයෙන් තනි රේඛාවක් මතු වන ආකාරයට අනුරාධපුර යුගයේ සිවුරු රැලි ශෛලියට නිර්මිතය. ගෙල සහ මුහුණ නිර්මාණයේ දී සිලින්ඩරාකාර ආකාරයට ද නිකට මතු වන ආකාරයටද නෙත් ඉතා විශාලවද නිර්මිත වේ. ඇහි බැම දේදුණු හැඩයක් ගන්නා අතරම කන් ශෛලී ගත ස්භාවයක් ගනී. මෙහි ඇති සෑම පිලිමයකම සිරස් පත කොතක ආකාරයෙන් නිර්මාණය කර තිබේ. පසු පසින් හේත්තු වීම සඳහා ආසනයක් සාදා ඇති අතර බුදු රැස් මාලා ඉතා කළාත්මක ආකාරයට සාදා තිබෙනු දැකිය හැක. විසි වැනි පිළිමයේ දෙපා හා සිරස් පත මෙහි පිළිම වලට සමාන වන අතර සිවුරේ රැළි, දෙඅත්, මුහුණේ ස්වභාවය ආදිය වම් පස කුටියේ පිළිම තුනට සමාන වේ. මෙහි එක් පිළිමයක් පමණක් මෙලෙස නෙලන්නට ඇත්තේ කුමටද කියා සාධක හමු වී නොමැත. අපට සිතිය හැකි කරුනු කිහිපයක් මෙම පිළිමය වෙනත් ස්ථානයකින් ගෙන විත් මෙම ස්ථානයේ තැම්පත් කළාය. නැත්තම් මෙහි පිළිම සෑදීමට පෙර මේ පිළිමය මෙම ස්ථානයේම තිබුණාද, එසේත් නොමැති නම් මෙම පිළිමය වෙනත් කළා කරුවෙකු අතින් නිම වුවා ද කියා ප්‍රශ්න රාශියකට මුහුණ දීමට සිදු වේ. මෙම සෑම පිළිමයක් ඉදිරිපිට ම ගිහියෙකුගේ හෝ සතෙකුගේ මූර්තියක් දැක ගත හැකිය. මේ සෑම පිළිමයක් ඉදිරියෙන්ම පිළිම හඳුන්වා ඇති ආකාරය පහතින් දක්වා ඇත.
* දීපංකර – සුමේධ තවුසා පළමු විවරණය ලැබු පරිදි
* කොන්ඩඤ්ඤ නම් බුදු එකල අප බෝසත් විජිතාවි නම් චක්‍රවර්ති රජව
* මංගල නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් සුරුචි නම් බ්‍රහ්මණව
* රේවත නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් අතිදේව නම් බ්‍රහ්මණව
* සෝභිත නම් බුදු එකල අප බෝසත් සුජාත නම් බ්‍රහ්මණව
* නාරද නම් බුදුන් එකල අප මහා බෝසත් ධ්‍යාන ලාභී තාපසව
* පියමතුරා නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් ජටිල නම් මගරැවටිව
* සුමේධ නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් උත්තර නම් මානවකව
* සුජාත නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් චක්‍රවර්තී රජව
* පියදස්සී නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් කාශ්‍යප නම් බ්‍රහ්මණ මානවකව
* අනෝමදස්සී නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් සුෂි නම් බ්‍රහ්මණ තාපසව
* දම්ම් දස්සී නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් ශ්‍රක්‍ර දේවේන්ද්‍රව
* සිද්ධාර්ථ නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් මාපාල නම් තාපසව
* තිස්ස නම් බුදුන් එකල අප මහා බෝසත් සුජාත නම් තාපසව
* විපස්සි නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් අතුල නම් දිව්‍ය නාගරාජව
* වෙස්සභු නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් සදසීන නම් රජව
* කකුසඳ නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් ඛේම නම් නරපති පැවදිව
* කෝනාගම නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් පර්මක නම් නරේන්ද්‍රව
* කාශ්‍යප නම් බුදුන් එකල අප බෝසත් ජෝතිපාල නම් බ්‍රහ්මණව විවරණ ගත් සේක
හිටි පිළිම
ප්‍රධාන විහාර ගෙයි බටහිර පස බිත්තියට ආසන්නයේ දැව පුදසුන පිටුපසින් මුචලිංග නාග දරණයට දෙපැත්තතේ හිටි පිළිම තුනක් වේ. මුචලිංග නාග දරණයට වම් පැත්තේ හා දකුණු පැත්තේ ඇති පිළිම දෙකෙහි නිර්මාණ ලක්ෂණ සමාන වේ. පිළිම දෙකම පද්ම පීඨයක් මත වැඩ සිටි. සමභංග ඉරියව්වෙන් පිළිම දෙකම නිර්මාණය කර තිබේ. ඒකාංග පරූපනයෙන් ඇති අතර චීවරය දිය රැල්ලක ආකාරයෙන් නිර්මිතය. ඝණ නුවාව පිළිම දෙකේම වේ. මුහුණෙහි සිනහවක් දැක ගැනීමට නොමැති අතර ගෙල හා මුහුණ සිලින්ඩරාකාර ස්වරූපයක් ගනී. යටි තොල විශාල වන අතර උඩු තොල කුඩා වේ. ඇස් විශාලව ඇති අතර ඇහි බැමි දේදුනු හැඩයෙන් යුක්තය. දෙකන් ශෛලිගත ස්වභාවයක් ගනී. දකුණු පස පිළිමය උස අඩි 5ක් පමණ වන අතර එහි සිරස් පත තිබුණු ලක්ෂණ ඇති අතර එය දැනට ඉතිරිව නොමැත. වම් පස පිළිමය අඩි 4 අඟල් 6ක් පමණ උස වන අතර එහි සිරස් පත වේ. එම සිරස්පත කොත් කැරැල්ලක ආකාරයෙන් නිර්මාණය කර ඇත. වම් අත වැලමිට ළඟින් නමා ඉහළට ඔසවා සිටින විට වැල මිට ළග සිට දෙපා දක්වා ඉතා අලංකාරමත් ආකාරයෙන් සිවුරේ රැල්ලක් නිර්මාණය වී ඇත. ඉහලට එසවූ අතෙහි අඟිලි හකුලා ගෙන සිටින අතර දකුණු අත වැල මිට ළඟින් නමා අභය මුද්‍රාවෙන් සිටී.
වම් පස පිළිමය ආසන්නයේ ම ඉතා ගාම්භීර පිළිමයක් ඇති අතර එහි උස අඩි 4ක් පමණ වේ. පද්ම පීඨයක් මත වැඩ සිටින පිළිමය සමභංග ඉරියව්වෙන් ඇත. මෙහි වම් අත පහළටම නෙලවා ඇති ආකාරයට නිර්මිත දකුණු අත අභය මුද්‍රාවෙන් සිටී. ඒකාංශ පාරූපයෙන් යුක්ත වන පිළිමයේ සිවුරේ අමුතුම ආකාරයට නිර්මිතය. එයත් දිය රැල්ලක ආකාරයෙන් සාදා ඇතත් අනෙක් පිළිම වල රැළි දැක ගැනීමට හැකිය. නුවාවක් වන අතර ගෙල හා හිස සිලින්ඩරාකාර වේ. යටිතොල විශාලවද උඩු තොල කුඩාවටද කන් ‍ශෛලිගතව ද නිර්මිත වන අතර සිරස් පතක්ද වෙයි.
මෙම පිළිම තුනම නිර්මාණය කිරීමේ දී උපයෝගී කර ගෙන තිබෙන්නේ එකම අමු ද්‍රව්‍ය බව කිව හැකිය. දැවයෙන් අවශ්‍ය රූපය නෙලා ගෙන ඉන්පසුව ඉතා සියුම්ව අඹරා පදම් කර ගත් මැට්ටකින් දැව මූර්තිය වටේ ආලේප කර අවශ්‍ය හැඩය ලබා ගෙන තිබේ.
සූවිසි බුදු කුටියේ ප්‍රථම දීපංකර බුදුන්ගේ මුර්තිය හිටි පිළිමයක් ලෙස නිර්මාණය කර තිබේ. මේ පිළිමයේ ඒකාංශ පාරූපනයෙන් යුක්ත වන අතර සිවුරේ රැළි රහිත වේ. උස අඟල් 53 ක් පමණ වේ. සිරස් පත ඇති අතර දකුණු අත ඉදිරියට දිගු කර එක් ඇඟිල්ලක් ඉදිරියට දක්වා අනිත් ඇඟිලි තුන නමාගෙන සිටී. මෙම පිළිමය සඳහා අමුද්‍රව්‍ය ලෙස තනිකරම මැටි බදාමයෙන් නිර්මාණය කර තිබේ.
සැතපෙන පිළිම
සැතපෙන පිළිම අනුරාධපුර යුගයේ හා පොළොන්නරු යුගවලදී ඉතාමත් අඩු ප්‍රමාණයක් නිර්මාණය විය. එහෙත් නුවර යුගයේ දී ඉතා වැදගත් ස්ථානයක් ලෙසට සැතපෙන පිළිම වලට හිමි විය. ගල් ගුහා තුළ පිළිම විශාල ලෙස නිර්මාණය වන්නට විය.
කොට්ටඉඹුල්වල විහාරයේ ගර්භ ගෘහය තුළ දකුණු දිශාවට වන්නට ගල ආරම්භ වන ස්ථානයේ අඩි 3ක පමණ ආසනයක් මත ඉතා විශාල සැතපෙන පිළිමයක් නිර්මාණය වී තිබේ. ආසනය නිර්මාණයේ දී ගල් ගඩොල් හා මැටි භාවිතා කර දකින පුද්ගලයාට ප්‍රියභාවයක් උපදවන ආකාරයට සාදා තිබේ. ඒ මත පිළිම වහන්සේ නිර්මාණය කර ඇත. සම්පූර්ණ පිළිමයේ උස අඩි 45 ක් පමණ වන අතර පළල අඩි 8ක් පමණ වේ. සිරස්පත ඉතා කලාත්මක ආකාරයට සාදා තිබේ. සිරස්පත නිර්මාණයේ දී දැවයෙන් සාදා ඒ මත මැටි බදාමය ගා අලංකාර කර තිබේ. මෙය අඟල් 34 පමණ උස වේ. සිරස්පත සාදා පිළිමයේ හිස මුදුනින් ඇතුළට සවි කර තිබේ. හිස අඩි 6ක් පමණ උස වේ. ඇස් ඉතා විශාලව පිහිටුවා ඇති අතර ඇහි බැම් දේදුණු හැඩයට සාදා තිබේ. යටි තොල මහතවද උඩු තොල කුඩාවටද සාදා ගෙන ඇති අතර දෙකන් ශෛලිගත ක්‍රමයටම සාදා තිබෙණු දැකිය හැකිය. මුහුණෙහි එතරම් භියකරු බවක් දැක ගැනීමට නොහැක. කෙස් කැරලි ආකාරයට නිර්මාණය කර ගෙන තිබේ. ගෙල හා හිස සිලින්ඩරාකාර ආකාරයට නිර්මිත වේ. දකුණු ඇලයෙන් සැතපී සිටින අතර දකුණු අත කොට්ටය සහ හිස අතර රඳවා ගෙන සිටී. මෙහිදී කොට්ටය හිසෙහි බරට එබුණු ආකාරයක් දැක ගත හැකිය. එය කලා කරුවා අධ්‍යයනයක් ඇතුව කළ බව සිතිය හැකිය. හිස මදක් ඉහළට එසවුණු ආකාරයෙන් සිටින අතර වම් අත වම් ඇලපත දිගේ රඳවා ගෙන සිටී. චීවරය ඒකාංශ පාරූපනයෙන් යුක්ත වන අතර ඝණනුවාවක් නිර්මාණය කර තිබෙණු දැකිය හැක. චීවරයේ රැළි දිය රැල්ලක ආකාරයෙන් නිමවා ඇත. දෙපා පිහිටුවීමේ දී ඇඟිලි එක සමානව පිහිටුවා තිබේ. සමහර පිළිම වල දෙපා පිහිටුවීමේ දී අසමානව පිහිටුවා ඇත. මේ සඳහා උගත් මත දෙකක් වේ.
එනම්
* ඇඟිලි සමානව පිහිටුවීම බුදුන්ගේ සැතපීම හුවා දක්වයි.
* ඇඟිලි අසමානව පිහිටුවීම බුදුන්ගේ පරිනිර්වානය දක්වයි.
ඒ කෙසේ වෙතත් සමහර උගත්තු ඇඟිලි අසමානව තබා ගැනීමෙන් දක්වන්නේ බුදුන්ගේ සැතපීම බව පවසයි. එයට හේතුව සැතපීමේ දී දෙපාවල එකම අවයව එකට තබා ගැනීම අපහසු නිසා ඇඟිලි මදක් පසු පසට වන ආකාරයට තබාගෙන සිටී. කෙසේ වෙතත් මේ සඳහා පැහැදිලි හා නිවැරදි මතයකට එළඹ නොමැති නිසා කුමක් හරිද කුමක් වැරදිද කියා පැවසිය නොහැක.
පිළිමය නිර්මාණයේ දී අමුද්‍රව්‍ය ලෙස ගල් ගඩොල් හා මැටි භාවිතයෙන් නිර්මාණය කර ගෙන තිබේ. චීවරයේ රැළි නිර්මාණයේ දී ඝණකම ඇති නූලක් භාවිතා කර රැල්ල අවශ්‍යය ආකාරයට නූල තබා ඒ මත නූල හා පිළිමය අතර සබඳතාව ඇති කිරීම සඳහා නූලට උඩින් තීන්ත ආලේප කර තිබේ.
විශ්ණු දේව ප්‍රතිමාව
ගර්භ ගෘහයට වම් පසින් ඇති උප කුටිය තුළ නැගෙනහිර පසට වන්නට මේ ප්‍රතිමාව නිර්මාණය කර තිබෙණු දැකිය හැකිය. මෙය උස අඟල් 80 ක් පමණ වේ. වාහනය වන මොණරාගේ පිටෙහි නැග සිටී. අත් දෙකත් ඉදිරියට දිගු කර ඇති අතර වම් අත්ල පහළට සිටින සේද දකුණු අත්ල ඉහළට සිටින සේ ද නිමවා තිබේ. මෙයට අමතරව එක් පැත්තක අත් තුන බැගින් තවත් අත් හයක් නිමවා තිබේ. යටි කය ඉතා අලංකාර වස්ත්‍රාභරණයෙන් සරසා තිබෙන අතර උඩු කය වස්ත්‍ර නොමැති අතර ආභරණ විශාල ප්‍රමාණයකින් සරසා තිබේ. හිසට ඉතා අලංකාරවත් ඔටුන්නක් පළඳවා ඇති අතර දෙකන් සඳහා රවුම් කරාඹු දෙකක් පළඳවා තිබේ. මෙම පිළිමයට පසෙකින් වානරයෙකුගේ රූපයක් නිර්මාණය කර ඇත. මෙයද දැවයෙන් නිර්මාණය කර ඒ මත මැටි බදාම ආලේප කර අලංකාරය ගෙන තිබෙණු දැකිය හැක.
ශ්‍රී පතුල
බුදු හිමියන් පිරිනිවන් පෑමෙන් පසු ශත වර්ෂ ගණනාවක් යන තෙක් පිළිම නිර්මාණය නොවීය.එම කාලය තුළ බුදු හිමියන් වැදීම සදහා සංඛේත රාශියක් වූහ. ඒ අතරින් විශේෂ වැදගත් ස්ථානයක් ශ්‍රී පතුලට හිමි විය.
ශ්‍රී පතුලේ ප්‍රමාණය අඩි 5 අඟල් 9 ක් හා පළල අඩි 2 අගල් 11 ක් පමණ වේ. විහාරයෙන් බටහිර දෙස ගලක කොටු සිරිපතුලකුත් ඇති බව සපරගමු දර්ශනයේ සඳහන් කරයි. මෙහි වම් පතුල දැක ගත හැකි අතර ඇඟිලි අගල් 10ක් පමණ වන සේද අනෙක් ඇගිලි දිග අගල් 19 ක් හා පළල අඟල් 7 පමණ වන සේ නිර්මිතය. ශ්‍රී පතුලට ආසන්නයේ තුන් පැත්තකින් අඩි 2 උස අඟල් 10ක් පමණ වන හතරැස් ගල් වලින් අඩි 2ක් පමණ උස වන සේ බැම්මක් නිර්මාණය කර තිබෙනු දැකිය හැකිය. මෙය ශ්‍රී පතුලේ ආරක්ෂාව සඳහාත් ශක්තිමත් බව වැඩි වීම සඳහාත් සාදන්නට ඇතැයි සිතිය හැක. බැම්මේ දිග පළල අඩි 8 x 6 ක් පමණ වේ. 1808 දී ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු විසින් කරවන ලද කෘත්‍යයක් බැව් කොට්ටඉඹුල්වල තඹ සන්නසෙහි සඳහන් වේ.
සඳකඩ පහන
සඳකඩ පහන සංවර්ධනයට පත් වු කලා කෘතියක් වශයෙන් සඳහන් කළ හැකිය. අනුරාධපුර යුගයේ දී ඉතාම හොඳ සඳකඩ පහන් නිර්මාණය වූ අතර පොළොන්නරු හා දඹදෙනි කුරුණෑගල යුග වලත් නුවර යුගයේ දීත් සංවර්ධනයට පත් විය. කොට්ටඉඹුල්වල ඇති සඳකඩ පහන පොළොන්නරු නුවර යුග දෙක අතර යුගවල ඇති වූ සඳකඩ පහනට නෑකම් කියන එකක් ලෙස හඳුන්වා දිය හැකිය. මෙය පිහිටා තිබෙන්නේ විහාරයට උතුරු දෙසින් ඇතුළු විය හැකි ප්‍රධාන දොරටුව අභියස පඩිපෙළ පාමුලය.
මෙය මුලින්ම කුඩා වෘන්ත දෙකක් ඇති වන ආකාරයටත් ඉන් පසුව අර්ධ වෘන්තය ඇති වන ආකාරයට සාදා අර්ධ වෘත්තය මත වෘත්ත පහක් පමණ සිටින සේ ගලින් නිමවා තිබේ. මෙහි දිග පළල අඟල් 56×46 ක් වේ. හයවෙනි සිරි පැරකුම්බා රජු කොට්ටිඉඹුල්වල රජ මහා විහාරයද මේ රජු විසින් ප්‍රතිසංස්කරණය කරවා අලංකාර පිය ගැට පෙළක් තැනවූයේය. මේ පියගැට පෙළ දෙපස කුඩා ගල් කණු දෙකක රැල් අතර කොටා තිබෙණ ගෙවී ගිය ශිලා ලිපි දෙක පිය ගැට පෙළ කරවූ මේ අජුගේම ලේඛනයක් විය හැකි බව ඤානවිමල හිමියන් පවසයි. පඩිපෙළ කරවූ රජු හයවෙනි පැරකුම්බා නම් සදකඩ පහන කරන්නට ඇත්තේ මෙම රජු බව සිතිය හැකිය. එසේ නම් මේ සඳකඩ පහන කෝට්ටේ යුගයේ නිර්මාණය වු කලා කෘතියක් බව කිව හැක. එහෙත් පැහැදිළි හා පුරා විද්‍යාත්මක සාධක හමු නොවේ.
මූර්ති අධයනයේ දී ඒවා බොහෝ සෙයින් නුවර යුගයේ ඇති දිය රැලි ආකාරයට සිවුරේ රැලි නිමවා තිබේ. මුහුණු වල ලක්ෂණ ආදිය බොහෝ සෙයින් නුවර යුගයේ පිළිම වලට සමාන වේ. සූවිසි බුදුවරයන්ගේ පිළිම විසිතුනක් අනුරාධපුර යුගයේ පිළිම ලක්ෂණ ගනී. එහෙත් මේවා නිර්මාණය කර තිබෙන්නේ අනුරාධපුර යුගයේ නොවන බව පැහැදිළි වේ. කෝට්ටේ යුගයේ හයවෙනි පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් සදකඩපහන නිර්මාණය කළ බවත් 1808 ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු විසින් ශ්‍රී පාද ලාංඡනය කරවූ බවත් කිව හැකිය. මේ අනුව අපට නිගමනය කළ හැක්කේ කොට්ටේ හා නුවර යුගයේ දී මූර්ති නිර්මාණය කළ බවයි.
උපුටාගැනීම්
සුන්දර බලංගොඩ අඩවියෙන්
1912 ගිම්හාන ඔලිම්පික්
1912 ගිම්හාන ඔලිම්පික් (නිල වශයෙන් Games of the V Olympiad ලෙස හඳුන්වනු ලබන) යනු ස්වීඩනයේ ස්ටෝක්හොල්ම්ස් හිදී 1912 මැයි 5 සහ ජුලි 27 අතර පැවති බහු-ක්‍රීඩා ඉසව්වකි. මෙය 5වන ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා උළෙලයි. thumb|1912 ඔලිම්පික් උලෙල ආරම්භක උත්සවය
දත්ත සමුදාය කලමනාකරණ පද්ධති
පරිඝනකය තුල දත්ත සමුදායක් ගබඩා කර තබා ගනිමින් එය මෙහෙයවීම සඳහා විශේෂ මෘදුකාංග (Software) අවශ්‍ය වේ. මෙලෙස දත්ත සමුදායක් නිර්මාණය කර එය පවත්වාගෙන යාම සඳහා භාවිතා කරන මෘදුකාංග පද්ධතියක් (Collection of programs) දත්ත සමුදාය කලමනාකරණ පද්ධතියක් (Database Management System) ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. දැනට ලෝකයේ භාවිතා වන ප්‍රසිද්ධ දත්ත සමුදාය කලමනාකරණ පද්ධති ලෙස MySQL, Microsoft SQL server, Oracle, Microsoft Access සැලකිය හැකිය.
1912 ගිම්හාන ඔලිම්පික්
ප්‍රවර්ගය:ඔලිම්පික්
පංචපාණ්ඩව ලෙන් දේවාලය
පංචපාණ්ඩව ලෙන් දේවාලය (හෙවත් පංච පාණ්ඩව දේවාල සහ පංචපාණ්ඩවයන්ගේ මණ්ඩපය) යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ මහාබලිපුරම්හි පිහිටි ස්මාරකයකි. මෙය ඉන්දියාවේ තමිල් නාඩු ප්‍රාන්තයේ කාංචීපුරම් දිස්ත්‍රික්කය තුළ බෙංගාල බොක්කේ කොරමැන්ඩල් වෙරළ තීරයේ පිහිටා ඇත. මෙම මණ්ඩපය මහාබලිපුරම් ස්මාරක සමූහයට අයත් කොටසකි. මෙහ මහාබලිපුරම්හි පිහිටි විශාලතම ලෙන් දේවාලය ද වේ. මෙය පසුකාලීන 7වන සියවසට අයත් ඉන්දියානු ගලෙහි නෙළූ ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය සඳහා විශිෂ්ට නිදසුනකි. මෙම දෙවොල පුරාතන විශ්වකර්ම ස්ථපතිවරුන්ගේ ශෛලමය ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ අනර්ඝ නිමැවුමකි. මහාබලිපුරම් ස්මාරක සමූහය අතුරින් එකක් වන මෙය 1984දී යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියක් ලෙස අභිලේඛනය කරන ලද්දේ නිර්ණායක i, ii, iii සහ iv අනුවයි.
භූගෝල විද්‍යාව
පංචපාණ්ඩව මණ්ඩපය හෙවත් පංච පාණ්ඩව ලෙන් දේවාලය පිහිටියේ මහාබලිපුරම් නගරයේ අර්ජුනගේ තපස නම් එළිමහන් අල්ප-උන්නත කැටයම අසල ය. මෙය සහ මහාබලිපුරම්හි සෙසු ලෙන් ඉන්දියානු සාගරයේ බෙංගාල බොක්කේ කොරමැන්ඩල් වෙරළ තීරයේ කඳු සහිත ප්‍රදේශය මුදුනේ ය. වර්තමානයේ කාංචිපුරම් දිස්ත්‍රික්කයට අයත් මෙය චෙන්නායි (පෙර මදුරාසි) නගරයේ සිට කිලෝමීටර 58ක් (සැත. 36) සහ චිංගල්පේට් සිට කිලෝමීටර 32ක (සැත. 20) පමණ දුරින් පිහිටා ඇත.
සැලැස්ම
මෙම ලෙන් දේවාලය අසම්පූර්ණ ය. පිවිසුම නැගෙනිහරට මුහුණලා නිමකොට ඇත. අඩි 50ක් (මීටර 15) දිගැති මෙම දේවාලයේ පිහිටි බිංගෙය මහාබලිපුරම් ලෙන් දේවාල අතුරින් දිගම ගෘහය වේ. විවරයේ දිග අනුව, ප්‍රධාන දෙවොල වටා පැදකුණු කිරීමට ලෙන තුළ ප්‍රදක්ෂිණා පථයක් තිබූ බැව් පෙනේ.
ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය
ලෙනෙහි පිවිසුමෙහි දක්නට ලැබෙන හිඳගත් සිංහ රූ වලින් යුක්ත කුළුණු දර්ශීය පල්ලව ශෛලමය ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ ලක්ෂණයකි. ලෙනෙහි ප්‍රසාද මුඛයෙහි මෙවැනි සිංහ පාදම සහිත කුළුණු සයක් වේ. මීට අමතරව තවත් කුළුණු දෙකක් ගලටම යාව පවතින සේ නෙළා ඇත. සෙසු ලෙන් හා සැසඳීමේ දී මෙම ලෙනෙහි සැලැස්මේ සහ ගෘහනිර්මාණ අංගවල කිසියම් ප්‍රගමනයක් දැකගත හැක. ඉන් එක් ලක්ෂණයක් නම් දකුණු ඉන්දියාවේ විධිමත් ව්‍යූහමය දේවාල වටා දක්නට ලැබෙන ප්‍රදක්ෂිණා පථයක් මෙහි ද ඇතුළත් වීමයි.අනෙක් ලක්ෂණය නම් ප්‍රාසාද මුඛය තනන කුළුණුමත සිංහ රූ සහිත කුරුපා දක්නට ලැබීමයි. මේ සෑම කුරුපාවක්ම ඉදිරිය සහ දෙපස බලා සිටින සිංහ රූ තුනකින් සමන්විත ය. නමුත් එහි පසුපස සිංහ රුවක් දක්නට නැත. කුළුණු ශීර්ෂවලට ඉහළින් පිහිටි කුරුපාවල සිංහ රූපවලට අමතරව මිත්‍යාමය සත්ත්වයින් මත හිඳගත් මිනිස් රූ දැකගත හැක. ව්‍යාල පාදමක් සහිත කුළුණු සහ නෙරි කුළුණු නිමවා ඇත්තේ සමචතුරස්‍රාකාර පීඨ ඵලකයක් මත ය.
ගුහාව තුළ කුළුණු සතරකින් සහ නෙරි කුළුණු දෙකකින් වුත් දෙවන කුළුණු පේළියක් ද දැකගත හැක. මෙම දෙවන බරාඳයේ පසුපසට වන්නට අෂ්ටාස්‍රාකාර හැඩයෙන් යුතුන තැනූ කුඩා කුටීරයක් වේ. මෙහි දෙපසින් විමාන දෙකක් තනා ඇත. මේ අනුව පෙනීයන්නේ මෙම කුටීරය සමචතුරස්‍ර හැඩයෙන් තැනීමෙන් එයට පසුපසින් ප්‍රදක්ෂිණා පථයක් තැනීමට අදහස් කොට තිබෙන්නට ඇති බවයි. මධ්‍යයේ කුඩා එක් කුටීරයක් පමණක් තනා ඇත. මෙය ප්‍රධාන පාෂාණයට සම්බන්ධව පවතියි. පිවිසුමෙහි, වක්වූ බිත්ති ශීර්ෂ තුළ පිටතට නෙරා ආ කුඩා පූජාස්ථාන හතරකින් යුත් පූජාස්ථාන ගණනාවක් වේ. මෙම පූජාස්ථානවල ගෝලාකාර පියැසි කූඩු අශ්ව ලාඩම්-හැඩැති නෙරුම්වලින් යුක්ත ය. කුඩුවලට පහළින් වූ විමාන තුළ දේවතාවකුගේ රුවක් කැටයම් කොට ඇත. එසේම රෞද්‍ර පෙනුමක් සහිත සිංහ රූ ද කැටයම් කොට ති‍බේ.
ලෝක සංචාරක දිනය
thumb|right|334px|එජාලෝසංසං ප්‍රදේශ 6 1980 සිට, සෑම සැප්තැම්බර් 27 වන දිනකදීම, එක්සත් ජාතීන්ගේ ලෝක සංචාරක සංවිධානය විසින්,  ලෝක සංචාරක දිනය උත්සවාකාරයෙන් සමරා ඇත. එජාලෝසංසං ආඥා පණත් 1970 දී එම දිනයේදී අපත්‍යීකෘත කල බැවින් මෙම දිනය තෝරා ගෙන ඇත. මෙම ආඥාපණත් අපත්‍යීකරණය, ගෝලීය සංචාරක ව්‍යාපාරයේ වැදගත් සිද්ධියක් යැයි සැලකෙයි. මෙම ආඥාපණත් අපත්‍යීකරණය, ගෝලීය සංචාරක ව්‍යාපාරයේ වැදගත් සිද්ධියක් යැයි සැලකෙයි. මෙම දිනයෙහි භාවිතය වන්නේ, ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාව තුල සංචාරක ව්‍යාපාරයෙහි භූමිකාව පිළිබඳ අවබෝධතාවය නංවාලීම සහ ලෝක ව්‍යාප්තව එය විසින් සාමාජීය, සංස්කෘතික, දේශපාලනමය සහ ආර්ථික සාරධර්ම වෙත බලපෑම් එල්ල කරන්නේ කෙසේද යන්න පෙන්නුම් කිරීමය.
තේමා
එක් එක් අවුරුදු වලදී ලෝක සංචාරක දිනයෙහි තේමාවන්:
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:සැප්තැම්බර් මාසයේ පැවැත්වෙන සැමරුම් ප්‍රවර්ගය:ලෝක සංචාරක සංවිධානය සංචාරක දිනය, ලෝක ප්‍රවර්ගය:අනාගාමික නිවාඩු දිනයන්
හෙල්ල
සිංහල සටන් ශාස්ත්‍රය වන අංගම්පොර සටන් කලාවේදී භාවිතා වන ඈත අතීතයේ සිටම යුද්ධායුධයක් ලෙස භාවිතා වූ කුන්තායුධ ගණයට අයත් ආයුධයකි. මේවායේද වර්ග කිහිපයක් ඇති අතර පටිස්ථානය ඉන් සුවිශේෂ වේ.
හෝල්ටර් මොනිටරය
‍හෝල්ටර් මොනිටරය
බැබිලෝනියාවේ එල්ලෙන උද්‍යාන
බැබිලෝනියාවේ එල්ලෙන උයන යනු පුරාතන ‍ලෝකයේ පුදුම හතෙන් එකක් වන අතර, එය පිහිටීම නිශ්චිතව සනාථ කරනොගත් එකම පුදුමය ද වේ.
එල්ලෙන උද්‍යාන ඉංජිනේරු තාක්ෂණයේ සුවිශේෂ සන්ධිස්ථානයක් ලෙස ද සැලකේ: මෙය සියලුම ආකාරයේ ගස්, පඳුරු සහ වැල්වලින් සමන්විත වූ ක්‍රමයෙන් ආරෝහණය වන ස්තරමය උද්‍යානවලින් සමන්විත විය. මෙම උද්‍යාන මැටි ගඩොලෙන් තැනූ දැවැන්ත කොළ පැහැ කන්දක් සේ දිස්වූයේ යැයි කියනු ලැබේ.
සම්ප්‍රදායිකව, මේවා ඉදිවූයේ ඉරාකයේ වර්තමාන බාබිල් පළාතේ හිල්ලා අසල පුරාතන බැබිලන් නගරයේ යැයි විශ්වාස කෙරේ. ක්‍රි.පූ. 290ට අයත් බැබිලෝනියානු පූජකයකු වූ බෙරෝසස්ගේ ලේඛනයක සහ පසුව එය උද්ධෘත කොට දැක්වූ ජොසෆස් විසින් දක්වා ඇත්තේ මෙම උද්‍යාන ඉදිකළේ නව-බැබිලෝනියානු රජ IIවන නෙබුකැඩ්නෙසර් විසින් බවයි. ඔහුගේ රාජ්‍ය සමය ක්‍රි.පූ. 605 සහ 562 දක්වා කාලය යැයි විශ්වාස කෙරේ. මෙම උද්‍යාන පිළිබඳ සඳහන් බැබිලෝනියානු ලේඛන මෙතෙක් හමුවී නැත. එසේම බැබිලන්වලින් නිශ්චිත පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක ද හමුවී නැත.
එක් පුරාවෘත්තයක් අනුව, IIවන නෙබුකැඩ්නෙසර් මෙම එල්ලෙන උද්‍යාන තැනවූයේ සිය මීඩියානු බිසව වූ ඇමිටිස් රැජින වෙනුවෙන් බවයි. ඇයට සිය මව්බිමෙහි වූ කොළ පැහැ කඳු වැටි සහ නිම්න සිහිපත් වීම එයට හේතුවයි. ඔහු විසින් තවත් දැවැන්ත මාලිගයක් තැනවූ අතර, එය "මිනිස් වර්ගයාගේ ආශ්චර්යය" ලෙස ප්‍රකට විය.
බැබිලෝනියාවෙන් එල්ලෙන උද්‍යාන පිළිබඳ කිසිදු භෞතික සාක්ෂියක් හුමනොවීම නිසා, මෙය හුදු මිත්‍යාවක් යැයි යෝජනා වී ඇත. ස්ට්‍රාබෝ, ඩියඩෝරස් සිකියුලස් සහ ක්වින්ටස් කර්ටියස් රූෆස් වැනි පුරාතන ග්‍රීක සහ රෝම කතුවරුන්ගේ වාර්තා පෙරදිග උද්‍යානයක ප්‍රේමාන්විත පරමාදර්ශයක් පිළිබඳ නිරූපණය කරන්නේ යැයි විශ්වාස කෙරේ. සැබැවින්ම, මෙය පැවතුණේ නම් ක්‍රි.ව. පළමු සියවසෙන් පසු එය විනාශ වන්නට ඇත.
ස්ටෙෆනි ඩැලී යෝජනා කරන්නේ මෙහි ‍මුල් උද්‍යානය ඇසිරියානු රජකු වූ සෙන්නාචෙරිබ් (ක්‍රි.පූ. 704–681) විසින් සිය අගනුවර වූ නිනෙවේහි ටයිග්‍රිස් නදිය අසබඩ ඉදිකළ හොඳින් ලේඛනගත උද්‍යානය විය හැකි බවයි. මෙය නූතන මෝසුල් නගරයෙහි පිහිටා තිබිණි.
පුරාතන පාඨ
බැබිලන් පිළිබඳ ලියූ වාර්තා යම් ආකාරයෙන් හෝ අදටත් විද්‍යාමාන ලේඛකයන් පස්දෙනකු වේ. මෙම ලේඛකයන් එල්ලෙන උද්‍යානවල ප්‍රමාණය, ඒවා ඉදිකළ අරමුණ ‍හා ආකාරය මෙන්ම එම උද්‍යානවලට ජලසම්පාදනය කළ අයුරුත් සඳහන් කොට ඇත.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:පුරාතන ලෝකයේ පුදුම හත
සනත් ජයසූරිය
සනත් ටෙරාන් ජයසූරිය (උපත 1969 ජූනි 30, මාතර) ශ්‍රී ලංකීය හිටපු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකු හා ශ්‍රීලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ  මන්ත්‍රී වරයකු ලෙස කටයුතු කලේය.ඔහුගෙ පන්දුවට පහර දීමේ විලාශය සහ තරඟ දිනවීමේ සුවිශේෂී හැකියාව නිසා ලොව මෙතෙක් බිහිවූ හොඳම එක්දින ක්‍රීඩකයන් අතරට ඔහුද එක්ව සිටී.2013 ජනවාරි 28 වන දින ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ආයතනය විසින් ශ්‍රීලංකා ක්‍රිකට් තේරීම් කමිටු සභාපති වශයෙන් පත් කල අතර මොහුගේ නිල කාලය තුල ශ්‍රීලංකා කණ්ඩායම ප්‍රථම වරට 2014 ක්‍රිකට් 20-20 ලෝක කුසලානය  දිනා ගැනීමට සමත් විය.
පෞද්ගලික ජීවිතය
ශ්‍රි ලංකා ජාතික කි‍්‍රකට් කණ්ඩායමට 1989 දී සම්බන්ධ වූ ඔහු තුන් ඉරියව්වෙන්ම දස්කම් දැක්වු ක්‍රීඩකයෙකි. එක්දින තරඟවලදී ලකුණු 13000 ඉක්මවුද කඩුලූ 300 දවාගන්නා ලද්දා වුද ලොව සිටින එකම ක්‍රීඩකයා මොහුය. ජයසුරිය අධ්‍යාපනය ලද්දේ මාතර සර්වේෂස් විද්‍යාලයෙනි. ඔහු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවට අත්පොත් තබන ලද්දේ එම විද්‍යාලයේ ඉගෙනුම ලබන කාලයේදීය. ඒ එවකට සිටි විදුහල්පති ජී.එල්. ගල්ප්පත්ති සහ පුහුණුකරුවූ ලයනල් වනසිංහගේ පුර්ණ උපකාරය ඇතිවය. සනත් ජයසුරිය ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවට අමතරව සමාජ සේවකයෙකු ලෙසද කටයුතු කරන අතර ශ්‍රි ලංකාවේ ඒඞ්ස් රෝගය තුරන් කිරීමේ අරමුණ ඇතිව ඔහු විසින් ඉටු කරන ලද මෙහෙවර උදෙසා එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවීධාකය මඟින් විශේෂිත ගෞරව තනතුරකින් ද පිදුම් ලැබිය.
ජාත්‍යන්තර තොරතුරු
1996 වර්ෂයේ ලෝක කුසලාන ක්‍රිකට් තරඟා වලිය පැවති කාලයේ සනත් ජයසුරිය ඔහුගේ උපාය මාර්ගික ක්‍රම භාවිතා කරමින් එක් දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරඟවල පන්දුවට පහර දීමේ විප්ලවයක් ඇති කළේය. මෙහිදි භාවිතා කළ උපක්‍රමය නම් පළමු පන්දු යවන්නන්ට පිටියේ සෑම අන්තයකටම දිගට හරහට පහර එල්ල කරමින් ඔවුන් දුර්මුඛ කිරිමය. මෙය අලුත් ක්‍රමයක් වුවද ඒ කාලයේ දී තරඟ දිනවිය හැකි උපායක් විය. ඉතා ඉක්මණින්ම මෙම ක්‍රමය ලෝක ක්‍රිකට් තරඟ වලදි පළමු පන්දුවට පහර දීමේ නියත ක්‍රමයක් බවට පත් විය. ග්ලෙන් මැක්ග්‍රාත් ජයසූරිය ගැන සඳහන් කරමින් කීවේ. "එය සෑම විටම කෙනෙකුට ගෞරවයක් වෙනවා මෙසේ කීමට හැකි වීම සම්බන්ධයෙන්. ඔවුන් ක්‍රීඩාවේ ගමන් මග වෙනස් කලා. ඔහුගේ දැවැන්ත ඉනිමයන් 1996 ලෝක කුසලාන තරඟ වලියේ පළමුවෙන් ලකුණු රැස් කිරීම ආරම්භ කළ යුත්තේ කෙසේ දැයි යන්න පිළිබඳ සැමගේ අදහස් වෙනස් කළා" යනුවෙනි.
පන්දුවට පහර දීම ගැන ඔහුගේ දර්ශනය ඔහුගේ ආක්‍රමණකාරී ආරම්භයෙන් කැටි කොට දක්වයි. ඔහු ගතවූ අවුරුදු ගණන පුරාම පන්දු යවන්නන්ගේ සංයෝගයන්ට මුහුන දී ඔවුන් අභිබවා සිටියේය. ගිල්ක්‍රිස්ට් සහ අෆ්රිඩි වැනි වෙනත් පිතිකරුවන් ගේද සමාන කම් දක්නට ලැබෙන නමුදු ලෝකයේ සිටින භයානකම පිතිකරුවා ලෙස හැඳින්වෙන්නේ ජයසූරියයි. ඔහු ජාත්‍යන්තර එක් දින තරඟ වලදී වැඩිම ශතක ලබා ගත් තැනැත්තන් අතර දෙවැන්නා මෙන්ම 150 කට වැඩියෙන් ලබා ගත් තැනැත්තාද වෙයි. ඔහුගේ අති විශිෂ්ඨ සහභාගිත්වය නිසා ශ්‍රී ලංකාව සහභාගී වූ තරඟ වලින් 80% ක්ම වාගේ ජයග්‍රහණය කර ඇත. ඒ හැම තරඟයකදීම ඔහු ලකුණු 50 කට වඩා රැස් කර ඇත. මෙසේ වීමට හේතු වූයේ ඔහුගේ ප්‍රවේගකාරී ලකුණු රැස් කිරීම සහ විරුද්ධ පන්දු යවන්නන්ට එල්ල කළ මානසික පීඩනයයි.
වමත් දඟ පන්දු යවන්නෙකු වූ හෙතෙම පන්දු යැවීමේ සාමාන්‍යය සැළකිය යුතු සහ වාසිදායක මට්ටමක පවත්වා ගෙන ගියේය. මුත්තයියා මුරලිදරන් හා චමින්ද වාස් වෙත පැවරී ඇති වගකීම් වලින් ඔවුන් යම් තරමකට මුදවා ගත්තේය. 2007 අගෝස්තු වලදී ඔහු තමන්ගේ අන්තර්ජාතික 400 වැනි විකට්ටුව ලබා ගත්තේය.
ජයසූරිය ඉතා දක්ෂ පන්දු රකින්නෙකි. 2005 වර්ෂයේ අග භාගයේ ක්‍රික්ඉන්ෆො (Cricinfo) ආයතනය මගින් සකස් කරන ලද වාර්තාවක, ඔහු ගැන සඳහන් වන්නේ 1999 ලෝක කුසලාන තරඟාවලියෙන් පසුව, දුවද්දී දැවීමකට හසු කර ගත් ක්‍රීඩකයන් සම්බන්ධ එක් දින තරඟ වාර්තාවේ හත්වෙනි ස්ථානයද, සාර්ථකත්වය අතින් එකොළොස් වෙනි සාර්ථක අනුපාත තත්වය ඔහු විසින්ලබා ගෙන ඇති බවයි. (11th highest success rate).
ශ්‍රී ලාංකික ක්‍රීඩකයෙකු ටෙස්ට් තරඟයකදී ලබා ගත් ඉහළම ලකුනු සංඛ්‍යාවේ හිමිකරු වූයේද සනත් ජයසූරියයි. ඒ ඉන්දියාව සමග 1997 දී පවත්වන ලද තරඟයකදී ලකුණු 340 ක් ලබා ගැනීමෙනි. මෙම උත්සාහයේදී ඔහුගේ සහාය පිතිකරු වූයේ රොෂාන් මහානාමයි. දෙදෙනාගේ ලකුනු සම්බන්ධතාවය 576 ක් වූ අතර එය ඒ වන විට ටෙස්ට් තරඟයකදී දෙවන විකට්ටුව සඳහා වාර්තා කර තිබූ ‍හොඳම සම්බන්ධතාවය විය. මෙම වාර්තා දෙකම පසුව බිඳ හෙළන ලද්දේ ශ්‍රී ලංකාවේම ක්‍රීඩක මහේල ජයවර්ධන විසිනි. ඒ 2006 වර්ෂයේදී දකුණු අප්‍රිකාවට එරෙහිව කරන ලද තරඟයේදීය. එහිදි මහේල ජයවර්ධන හා කුමාර සංගක්කාර එක් වී ලකුණු 624 ක් වාර්තා කළ අතර මහේල ජයවර්ධනගේ ලකුණු සංඛ්‍යාව 374 ක් විය.
ඔහු ජාත්‍යන්තර එක් දින තරඟයකදි වැඩිම ලකුණු ලබා ගත් දෙවැන්නා ලෙස විව් රිචඩ් සමග සම වාර්තාවට හිමිකම් කියයි. 2007 පෙබරවාරී වන විට වැඩිම පෞද්ගලික ලකුණු ලබා ගත් ශ්‍රී ලාංකිකයන්ගෙන් 4 වැන්නා ලෙසත් ඉහළම නම දෙනාගෙන් හත් වැනියා ලෙසත් වූ වාර්තාව දරා සිටියේය.
දැනට වේගවත්ම අර්ධ ශතකය වාර්තාවට හිමිකම් කියන්නේද ඔහුය. පන්දු 17 කදි ඔහු එම අර්ධ ශතකය ලබා ගත්තේය. පාකිස්ථානයේ සහීඩ් අෆ්රිඩි වේගවත්ම ශතකය ලබා ගැනීමේ වාර්තාවට හිමිකම ලබන තෙක් පන්දු වාර 48 කදි වේගවත්ම ශතකය ලබා ගැනීමේ වාර්තාව ඔහු සතුව තිබුනේය. ඔහු එක් දින ජාත්‍යන්තර තරඟ වලදි වැඩිම හයේ පහරවල් එල්ල කළ පුද්ගලයා ලෙස වාර්තාවට හිමිකම් කියන අතර එම වාර ගණන 241 කි. එමෙන්ම ODI තරඟ වලදි ලකුණු 10000 ඉක්මවූ අයගෙන් 4 වැනි ක්‍රීඩකයායි. 2005 සැප්තැම්බර් 20 දින බංග්ලාදේශය සමග පැවැත්වූ දෙවැනි ටෙස්ට් තරඟයේදී ටෙස්ට් තරඟ 100 කට සහභාගී වූ පළමු ලාංකික ක්‍රීඩකයා වීමේ අවස්ථාව ලබා ගත්තේය. ඒ අනුව එම අවස්ථාව ලබා ගත් 33 වෙනි ක්‍රීඩකයාද ඔහු විය. එක් ඕවරයකදි වැඩිම ලකුණු සංඛ්‍යාවක් ලබා ගැනීමේ වාර්තාවද සතුව තිබුනේ ඔහුටය. ඒ ඕවරයකදි 30 ක් වශයෙනි. ඔහු මෙම තත්වය අවස්ථා දෙකකදී ලබා ඇත. පසුව දකුණු අප්‍රිකානු ක්‍රීඩක හර්ෂල් ගිබ්ස් එම වාර්තාවට හිමිකම් කීවේය. ඒ ඕවරයකට ලකුණූ 36 ක් ලබා ගැනීමෙනි.
2006 අප්‍රේල් මාසයේදි පාකිස්තාන කණ්ඩායමේ ශ්‍රී ලංකා සංචාරය අවසානයේ ටෙස්ට් ක්‍රීඩාවෙන් සමුගැනීමේ අදහස ගැන ඔහු ප්‍රකාශ කළේය. එහෙත් 2006 මැයි මාසයේ එංගලන්තය සමග පැවැත්වූ තරඟ වලට ශ්‍රී ලංකා කණ්ඩායමට එක්වීමෙන් ඔහු එම අදහස ඉවත් කර ගෙන තිබුනි. ඔහුට පළමු ටෙස්ට් තරඟ දෙකට සහභාගී වීමේ අවස්ථාව ගිලි හී ගිය අතර ට්‍රෙන්ට් බ්‍රිජ් හීදී තුන් වැනි තරඟයට සහභාගී වූයේය. ඔහුගේ ටෙස්ට් තරඟ වැදීම එතරම් සාර්ථක නොවුනු නමුදු නැට්වෙස්ට් තරඟාවලියේදී ශතක දෙකක් රැස් කළේය. මෙයට අවසාන තරඟයේදී පන්දු 99 කට ලකුණු 152 ක් රැස් කිරීමද ඇතුලත් විය. මෙම ඉනිම් වලදි ඔහු සහ උපුල් තරංග (109) පළමු විකට්ටුව සඳහා ලකුණු 286 ක් ලබා ගත් අතර එය එක් දින තරඟ වල නව වාර්තාවක් විය. මෙම තරඟාවලියේදී ජයසූරිය විසින් ප්‍රදර්ශනය කරන ලද පිති හරඹය නිසා ඔහුට තරඟාවලියේ වීරයා විරුදාවලිය හිමි වූ අතර ශ්‍රී ලංකාවට 5 - 0 ලෙස ජය අත් විය.
නැට් වෙස්ට් කුසලාන තරඟාවලියෙන් පසු ශ්‍රී ලංකාව එක් දින තරඟ දෙකක් සඳහා ඕලන්දයට ගියේය. පළමු තරඟයේදී ජයසූරිය පන්දු 104 කට මුහුන දී ලකුණු 157 ක් රැස් කළේය. මෙහිදි ශ්‍රී ලංකාව සීමිත ඕවර ක්‍රිකට් තරඟයකදි ලබා ගත් ඉහලම ලකුණු සංඛ්‍යාව වූ (443/9) ක් ලබා ගත්තේ ඒ වන විට 2006 මාර්තුවේදී ඕස්ට්‍රේලියාව ට එරෙහිව දකුණු අප්‍රීකාව ලබා ගත් 439/9 ලකුණු සංඛ්‍යාව අභිබවා යමිනි. ශ්‍රී ලංකාව ලකුණු 195 කින් තරඟය දිනුවේය. ODI තරඟයකදි 150 කට වඩා පෞද්ගලික ලකුණු ලබා ගත් 4 වැනි අවස්ථාව මෙය වූ අතර මේ වන විට එම තත්වයේ පසු වන එකම ක්‍රීඩකයා ජයසූරියයි. මෙය පිට පිට දෙවැනි වතාවටත් 150 ට වඩා ලකුණු ලබා ගත් අවස්ථාවක් වූ අතර එය තවත් එක් දින තරඟ වලදී පළමු ස්ථානය විය.
බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් හීදී පවත්වන ලද ලෝක කුසලාන ක්‍රිකට් තරඟාවලියේදි ඔහු ශතක 2 ක්ද අර්ධ ශතක10 ක්ද වාර්තා කළේය.
2007 අයි සි සි (ICC)විස්සයි 20 තරඟ වලියේ ජයසූරිය ඔහුගේ සාම්ප්‍රදායික කොකබුරා පිත්ත වෙනුවට රිබොක් අනුග්‍රාහකත්වය සැපයු සාමාන්‍ය රීබොක් පිත්තක් පාවිච්චි කළේය. ඔහු මෙම තරඟාවලියේදි කණ්ඩායමේ අනිත් තරඟකරුවන් වූ නවසීලන්තය සහ කෙන්යාවට එරෙහිව අර්ධ ශතක දෙකක් ලබා ගත්තේය. ඔහු විස්සයි 20 ජාත්‍යන්තර තරඟයකදි ඕවර 4 කදි ලකුණු 64 ක් රැස් කළේය.
විස්සයි 20 ලොක කුසලාන තරඟාවලියෙන් පසු ජයසූරිය එංගලන්තයට එරෙහි එක් දින (3-2) පරාජිත තරඟ මාලාවටද, ඕස්ට්‍රේලියා‍ෙව්දී පවත්වන ලද පරාජිත ටෙස්ට් තරඟ මාලාවටද (2-0) සහභාගි විය. එංගලන්තයට එරෙහිව මහනුවරදි පැවති පළමු ටෙස්ට් තරඟයේදී අර්ධ ශතකයක් ලබා ගැනීමෙන් පසු තුන් වැනි දිනයේ තමන් මෙම තරඟය අවසානයේ ටෙස්ට් තරඟ වලින් විශ්‍රාම ගන්නා බවත් එහෙත් ජාත්‍යන්තර එක් දින තරඟ සඳහා දිගටම ක්‍රීඩා කරන බවත් ජයසූරිය ප්‍රකාශ කළේය. ඔහුගේ අන්තිම ටෙස්ට් තරඟයේදී ලකුණු 78 ක් ලබා ගත් අතර එක් ඕවරයකදි හයේ පහර හතරක් එල්ල කළේය. ඒ ජේම්ස් ඇන්ඩසන්ගේ ඕවරයකදීය.
2007 දෙසැම්බරයේදි ජයසූරිය 2008 විස්සයි20 (Twenty 20)තරඟ සඳහා වොර්වික්ෂයර් වෙනුවෙන් ගිවිසුම් අත්සන් කල බව ස්ථිරව ප්‍රකාශ කළේය.
අඩවියෙන් බැහැර පිටු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකීය එ.දි.ජා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකීය විස්සයි20 ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයන් ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෝ ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා
මුගුර
තරමක් දිග සුවිශේෂී ලී වර්ගයක් භාවිතා කොට පදම් කොට සකස් කර ගන්නා සටන්වලදී භාවිතා වන සටන් ආයුධයකි.මෙයින් කරන හරඹ මුගුරු හරඹ ලෙස හැඳින්වෙයි.අංගම්පොර සටන්කලාවේ මුගුරු වර්ග කිහිපයක් ඇත.
ජනරජ දිනය (නයිජර්)
නයිජර් ජනරජය තුල, 1958, දෙසැම්බර් 18 දිනය, ජනරජ දිනය ලෙසින් සැමරෙන අතර, එය ජාතික නිවාඩු දිනයකි.
2500 බුද්ධ ජයන්තිය
ගෞතම බුදුන්වහන්සේ පිරින්වන් පෑමේ 2500 වන ජයන්තිය 2500 බුද්ධ ජයන්තිය නම් වේ. මෙය බු.ව. 2500දී උත්සවාකාරයෙන් සමරනලදී. ප්‍රවර්ගය:බු.ව. 2500
වෑකන්ද වලව්ව
වෑකන්ද වලව්ව 2002 වසරේ ශ්‍රී ලංකාවේ තිරගත වූ, ලෙස්ටර් ජේම්ස් පීරිස් මහතා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද, ශ්‍රී ලංකාවේ ධනවත් පාන්තිකයන්ගේ ජීවිත ගැන කියැවෙන සම්මානනීය සිංහල චිත්‍රපටයකි. එහි අධ්‍යක්ෂවරයාට අනූව, සිනමා කෘතිය නිර්මාණයට පාදක කොට ගෙන තිබෙන්නේ, ඇන්ටන් චෙකොෆ්ගේ චෙරි උයන (The Cherry Orchard) නාට්‍යය කථාංගය වේ.
වෑකන්ද වලව්ව චිත්‍රපටය, 2003 කෑන්ස් සිනමා උළෙලටද ඉදිරිපත් කෙරුණි.
ඇකඩමි සම්මානයට ඉදිරිපත් වීම
ශ්‍රී ලංකා සිනමා ඉතිහාසය තුල, හොඳම විදෙස් භාෂා චිත්‍රපට කාණ්ඩය යටතේ 2003 ඇකඩමි සම්මානය සඳහා ඉදිරිපත් කල, පළමු ශ්‍රී ලංකික අධක්ෂණය සහිත චිත්‍රපටය වූවේද වෑකන්ද වලව්ව චිත්‍රපටයයි.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:2002 චිත්‍රපට ප්‍රවර්ගය:සිංහල චිත්‍රපට
2600 සම්බුද්ධත්ව ජයන්තිය
ගෞතම බුදුන්වහන්සේ බුද්ධත්වය ලැබීමේ 2600 වන ජයන්තිය 2600 සම්බුද්ධත්ව ජයන්තිය නම් වේ. මෙය බු.ව. 2555දී උත්සවාකාරයෙන් සමරනලදී.
ප්‍රවර්ගය:බු.ව. 2555
National Diet Library
National Diet Library (NDL) (国立国会図書館) යනු ජපානයේ ජාතික පුස්ථකාලයයි.
බදුරලිය
පාලින්දනුවර ප්‍රාදේශීය සභාවෙහි ප්‍රධානම නගරයයි.
කිණිස්ස
යුද්ධායුධයක් ලෙස සැලකෙන මෙය ඇණීමට භාවිතා කරන පිහියකි. අංගම්පොර සටන් වලදී මෙන්ම බොහෝ සටන් කලාවන්හිදීද මෙය භාවිතා කරයි.
බාහිර සබැඳුම්
ප්‍රවර්ගය:අංගම්පොර
යෂ්ටිය
සාමාන්‍ය අර්ථයෙන් සැරයැටිය යනුවෙන් භාවිතා කරන මෙය විටෙක පයින් ගමන් කිරීමට අපහසු අයෙකුට වාරුව ගැනීමට උදව් වන මෙවලමකි. එහෙත් වරෙක එය සටන් ආයුධයකි. දේශීය අංගම්පොර සටන් කලාවේදී මෙය භාවිතා වේ.මෙයින් කරන හරඹ යෂ්ටි හරඹ ලෙස හැඳින්වෙයි.
බාහිර සබැඳුම්
ප්‍රවර්ගය:අංගම්පොර
කිඹුල් හූනා
කිඹුල් හූනා, කබර හූනා, ගස්‌ හූනා හෙවත් කුඹුක්‌ හූනා යනු දකුණු සහ බටහිර ආසියාවේ ජීවත්වන හූනන් විශේෂයකි.
හැඳල
හැඳල ( ඉංග්‍රීසි: Hendala ) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි නගරයකි. සම්පූර්ණ ජනගහනය ( වසර 2010 දි ) 57,359 ක් විය.
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
පඬුවස්නුවර කෞතුකාගාරය
පඬුවස්නුවර කෞතුකාගාරය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ, පඬුවස්නුවර පිහිටි පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරයක් වේ. එය කුරුණෑගල-හලාවත මාර්ගයේ හමුවන කොටම්පිටිය හන්දිය ආසන්නයේ පිහිටා තිබේ. කෞතුකාගාරය වයඹ පළාතේ කලාපීය කෞතුකාගාරයක් වශයෙන් භාවිතයට ගැනෙන අතර එහි නඩත්තු හා මෙහෙයුම් කටයුතු ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව මගින් සිදුකරනු ලබයි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර
සංක්යුන්ක්වාන් ස්කැන්ඩල්
සංක්‍යුන්ක්වාන් ස්කැන්ඩල් යනු 2010දී විකාශය වූ දකුණු කොරියානු ප්‍රබන්ධ ඓතිහාසික නාට්‍යයකි. මෙමගින් කාන්තාවන්ට ඇතුළු වීමට අවසර නොතිබූ ජොසොන් රාජවංශයේ උසස්ම අධ්‍යාපන ආයතනය වූ සුංක්යුන්ක්වාන් වෙත ඇතුළු වන, පිරිමියකු මෙන් වෙස්වලාගත් තරුණියක් පිළිබඳ නිරූපණය වේ. මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ කිම් වොන්-සොක් විසින් වන අතර, ලියන ලද්දේ කිම් තේ-හී විසිනි. මෙය ජුං ඉයුන්-ග්වොල්ගේ වඩාත් අලෙවි වූ 2007 නවකථාවක් වූ ද ලයිව්ස් ඔෆ් සුංක්යුන්ක්වාන් කන්ෆියුෂියන් ස්කොලර්ස් පාදක කරගනිමින් නිර්මාණය විය. එහි චරිත නිරූපණය පාක් යූචුන්, සොං ජූං-කි, යූ ආ-ඉන්, සහ පාක් මින්-යොං විසින් සිදුකරයි. එය KBS2 නාළිකාව ඔස්සේ 2010 අගෝස්තු 30 සිට නොවැම්බර් 2 දක්වා සඳුදා සහ අඟහරුවාදා දිනවල 21:55ට කථාංග 20කින් යුක්තව විකාශය විය.
කථාව
මෙය ගෙතී ඇත්තේ කාන්තාවන්ට අධ්‍යාපනය ලැබීමට හෝ රැකියා කිරීමට අවසර නොතිබූ අවධියකයි. සිය සොයුරා වූ කිම් යූක්-ෂික් මෙන් වෙස්වලාගන්නා කිම් යූන්-හී (පාක් මින්-යොං) නැමැති තරුණිය සිය පවුලේ අගහිගකම් සපුරා ගැනීමට උත්සාහ දරයි. ඇය නොයෙකුත් රැකියා සිදුකරන අතර, මුලින් ප්‍රදේශයේ පොත්හලක සේවයට යන ඇයට, පසුව ළඟම එන ගෞරවනීය සුංක්යුන්ක්වාන් ප්‍රවේශ විභාගයට විභාග ආදේශකයකු (නීතිවිරෝධී ක්‍රියාවකි) ලෙස පෙනී සිට සිය ආදායම වැඩි කරගැනීමට අවස්ථාව සැලසේ. ඇයව අවංක ලී සුන්-ජූන්ට (පාක් යූචුන්) හසුවන අතර, පසුව යූන්-හීගේ දක්ෂතා හඳුනාගන්නා ඔහු ඇයව විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුළු වීමට උපකාර කරයි. එහිදී ඇයට වංශවතකු වූ ගු යොං-හා‍ගේ (සොං ජූං-කි) පීඩාවන්ට මුහුණ දීමට සිදු වන අතර, ඇයට සිය කාමරසගයා වූ මූන් ජේ-ෂින්ගේ (යූ ආ-ඉන්) විවිධ හැසිරීම්වලට ද මුහුණ දීමට සිදු වෙයි. එසේම දැඩි ශිෂ්‍ය සභාපතිවරයා වන හා ඉන්-සූ (ජුන් තේ-සූ) සමග ගැටුම් ඇතිනොකරගනිමින් සිය රහස සඟවා ගන්නා අතරම, ලී සුන්-ජූන් කෙරෙහි තම සිතෙහි දළුලන හැඟුම් පාලනය කරගැනීමටද ඇයට සිදු වෙයි.
කිම්, ලී, ගු, සහ මූන් යන සිව්දෙනා එක්ව "ජල්ගූම් සිව්දෙනාගේ කණ්ඩායම" ලෙස හඳුන්වයි (ඇතැම්විට රසිකයින් මෙය "ජොසොන් F4" ලෙස හඳුන්වයි).
නාට්‍යමය ප්‍රභේද
මෙම කතාමාලාව නාට්‍යමය සංස්කරණයක් බවට පත්කොට ජපන් සිනමා ශාලාවන්හි 2011 මැයි 6–19 තෙක් "ඩොකිමෙකි☆ඉකෙමෙන් ෆෙස්ටිවල්"හි කොටසක් ලෙස විකාශය කරන ලදී
සංක්‍යුන්ක්වාන් ස්කැන්ඩල්හි පළමු සංවත්සරය සැමරීමට කොරියානු කේබල් නාළිකාවක් වූ QTV (ටර්නර් විකාශන පද්ධතිය සහ ජූංඇං ඉල්බෝහි අනුබද්ධ IS ප්ලස් හි හවුල් ව්‍යාපාරයක් වන) මෙම කතාමාලාව යළි සංස්කරණය කොට පැය දෙකේ රූපවාහිනී චිත්‍රපටයක් බවට පත්කොට 2011 සැප්තැම්බර් 10 දින විකාශය කරන ලදී.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:2010 දශකය තුළ දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා
1/2 + 1/4 + 1/8 + 1/16 + ⋯
thumb|සමචතුරස්‍රයක කොටස් ලෙසින් හැඳි පළමු සමාකලයන් සය. thumb|තාත්වික රේඛාවක නිරූපිත ගුණෝත්තර ශ්‍රේණිය.