cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
උපතිස්ස නුවර පඞුවස්දෙව් රජ
පඬුවස්දෙව් කුමාරයා, ක්‍රිපූ 504 සිට ක්‍රිපූ 474 දක්වා උපතිස්ස නුවර (වර්තමාන මල්වතු ඔය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයක්) රජු විය. විජය රජුගෙන් පසු ලක්දිව රාජ්‍යත්වයට කුමාරයෙකු නොමැතිවිය. ඒ නිසා විජය රජු තම සොහොයුරා වූ සුමිත්තටහට රාජ්‍ය භාර ගැනීමට ආරාධනා කළේය. නමුත් සුමිත්තද මහළු වියේ සිටි නිසා ඒ සඳහා ඔහුගේ පුත් පණ්ඩුවාසදේව එවීය. ඔහු පැමිණීමට පෙර විජය රජු මියගිය නිසා එතෙක් රාජ්‍ය පාලනය උපතිස්ස භාරකාර රජු (උපතිස්ස ඇමති) ගෙන ගියේය. පසුව ලක්දිව පාලන බලය ලබාගත් පණ්ඩුවාසදේව රජු භද්දකච්චායනා කුමරිය නම් ශාක්‍ය වංශික කුමරියක් බිසව කරගත්තේය. ඇගෙන් ඔහුට අභය,තිස්ස,උත්තිය,තිස්සා,අසේල,විහාන,රාම,ශිව,මත්තකාල,මත්තක, යනුවෙන් පුතුන් 10 දෙනෙකු සහ චිත්‍රා (උන්මාද චිත්‍රා) යනුවෙන් දියණියක්ද
විජායි කුමරිය
ඇය දකුණු ඉන්දියාවේ මධුරාපුර රජකම්කළ මධු රජුගේ දියණියයි.
සම්මා වායාම
".........තත්ථ කතමෝ සම්මා වායාමෝ ? ඉධ භික්ඛූ අනුප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං........."ආදී වශයෙන් නිවැරදි උත්සාහය යන්න සිව්වැදෑරුම්ව විස්තර කෙරේ. එනම්,
කාලගුණය
කාලගුණය යනු වායුගෝලයේ යම් අවස්ථාවක පවතින තත්ත්වයයි.
රත්තරන්
එදිරිවීර සරච්චන්ද්‍ර - ස්වාතාන්ත්‍ර නාට්‍ය - බහින කලාව, වට පුළුවේ ගෙවල් බිඳලා
වර්නියර් මූලධර්මය
කුඩා ම මිනුම
වර්නියර් පරිමාණයක් යොදාගෙන මිනුම් ලබාගත් පසු එහි අගය සෙවීමට වර්නියර් පරිමාණයේ කුඩා ම මිනුම දැනගත යුතු වේ. අදාල සමීකරණය පහත දැක්වේ.
මදුරු ගණය
මදුරුවන් Culicidae කුලයට අයත් කෘමි විශේෂයකි.
ගාමිණි අභය රජ (දුටුගැමුණු රජ)
දුටුගැමුණු හෙවත් දුට්ඨගාමිණී රජතුමා ලාංකීය ඉතිහාසයේ අග්‍රගණ්‍ය රජෙකි. දුට්ඨගාමිණී අභය, ගාමිණී අභය යන නම් වලින්ද හැඳින්වේ. ක්‍රි.පූ 161 සිට ක්‍රි:පූ 137 දක්වා කාලය තුල ලංකාව පාලනය කළ මෙතුමා රජරට පාලකයාව සිටි ආක්‍රමණික එළාර රජ පරදා චෝළ අධිරාජ්‍යයෙන් ලාංකීය ජනතාව රැක ගත්හ.මොහුට දස මහා යෝධයෝ සිටියෝ ය. ඔවුන් "සුරනිමල, මහාසෝන, ගෝඨයිම්බර,ථේරපුත්තාභය, භරණ, වේළුසුමන,ලභියවසභ,ඛංඡදේව, පුස්සදේව,නන්දිමිත්‍ර වේ.
හිඟුරන්කෙත ඩිංගිරාල
මම දන්නෙත් නෑ
රාවණ රජතුමා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
සම්මා සති
".........තත්ථ කතමෝ සම්මා සති ?ඉධ භික්ඛු කායේ කායානුපස්සී විහරති. ආතාපි සම්පජානෝ........." යනුවෙන් නිවැරදි සිහිය සිව්වැදෑරුම්ව විස්තර කෙරේ.එනම්,
මුතුමුදලිගේ නිශ්ශංක
කොළඹ, ශාන්ත ලුසියා විදුහල, ඩී එස් සේනානායක විදුහල, යෙර්වාන ප්‍රාන්ත විශ්ව විද්‍යාලය සහා බ්‍රිංගැම් යංග් විශ්ව විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපන හැදෑරූ මුතුමුදලිගේ නිශ්ශංක මහතා මේ වන විට ලියා ඇති කෘතීන් ප්‍රමාණය පහළොවකට ආසන්නය. එයින් කෘතීන් එකොළහක් මේ වන විටත් මුද්‍රණයෙන් පිට වී ඇති අතර තවත් කෘතීන් පහක් ලබන වසර තුළ පිටවීමට නියමිතව ඇත. ඔහු මේ වන විට ස්විස්ටර්ලන්තයේ “සොලිකොෆෙන්” හී ජීවත් වෙයි.
ඔහු විසින් රචිත ස්වතන්ත්‍රර කෘතීන්
නවකතා : බෝම්බ තුනක්, පෝ, බාබා එක්ස්, එක දවසක් රෑ, කොළඹ ප්‍රහාරය, හඳට ගල් ගැසූ කොල්ලෙක්
ත්‍රිත්ව කතා මාලාව : ත්‍රිත්ව, බේබී, වීනස්
ගෝහාර් කතා මාලාව : ගෝහාර්, ගුස්තා, මීෂා
පරිවර්තන : ගිකෝර්
නිකුත් වීමට නියමිත කෘතීන් :  මේ අත කාගෙද?, රත්තරං වටින කතා, ආසික්ලන්තය, ලිංගික යථාර්තවාදියෙක්, හෝ හෝ මරීනා, බ්ලූමැන්ඩල්, හොවානෙස් තුමාන්‍යාන්ගේ කතා.
ශ්‍රී ලංකාවේ වේලාව
අතීතයේ UTC වේලාවන් වූයේ:
ඔස්ට්‍රියා-හංගේරියා රාජධානිය
ඔස්ට්‍රියා-හංගේරියා අධිරාජ්‍යය යනු ඔස්ට්‍රියානු අධිරාජ්‍යයේ සහ හංගේරියානු රාජධානියේ ඒකාබද්ධයෙන් පිහිටුවනු ලැබූ අධිරාජයයකි. එය 1867 සිට 1918 දක්වා පැවතියේය. පළමු ලෝක යුද්ධයේදී පරාජය වීමත් සමඟ එය බිඳ වැටුණි. 1867 ඔස්ට්‍රියා හංගේරියා සම්මුතිය අනුව ඒකාබද්ධය සිදු වූ අතර, එය හංගේරියානු පාර්ලිමේන්තුව විසින් අනුමත කිරීමත් සමඟ 1867 මාර්තු 30 සිට ඔස්ට්‍රියා-හංගේරියා අධිරාජ්‍යය බවට පත් විය.
ශ්‍රී ලංකාවේ වේලාව
දිවා ආලෝකය ඉතිරි කිරීමේ කාලය
ඉතිහාසයේ දිවා ආලෝකය ඉතිරි කිරීමේ කාලය ද භාවිතා විය.
ඔස්ට්‍රියා-හංගේරියා රාජධානිය
ප්‍රවර්ගය:පෙර පැවති රටවල්
ගාමිණී අතුකෝරළ
ගාමිණී අතුකෝරළ (2 අප්‍රේල් 1951 – 1 ජනවාරි 2002) ශ්‍රී ලංකාවේ හිටපු ප්‍රවාහන, මහාමාර්ග සහ සිවිල් ගුවන් සේවා අමාත්‍යවරයා වූ අතර එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ හිටපු මහ ලේකම් සහ නියෝජ්‍ය නායක විය. පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී තලතා අතුකෝරළ මහත්මිය ගාමිණී අතුකෝරළ මහතාගේ සහෝදරියයි.
මරණ
අතුකෝරළ මහතා හෘදයාබාධයක් හේතුවෙන් 2002 ජනවාරි 1 වැනිදා රත්නපුරයේ පිහිටි ඔහුගේ නිවසේදී මිය ගියේය. 2005 වසරේදී එක්සත් ජනතා නිදහස් සන්ධානයේ ජනාධිපති අපේක්ෂකයාගේ මැතිවරණ සම්බන්ධීකාරක, හිටපු අමාත්‍ය මංගල සමරවීර අතුකෝරළගේ මරණය සැක සහිත බවට චෝදනා කළ අතර ඒ සම්බන්ධයෙන් විමර්ශනය කිරීමට “විශේෂ කොමිසමක්” යෝජනා කළේය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ 11වන පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරු ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ 10වන පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරු ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:2002 මරණ ප්‍රවර්ගය:1952 උපත්
කිතුල්
කැරියෝට ඌරේන්ස් යනු, ඉන්දියානු උපමහාද්වීපය සහ  අග්නිදිග ආසියාව තුල වෙල් වල සහ තෙත් වනාන්තර හෙළිපෙහෙළියන්හී වැඩෙන හා එහි දක්නට ලැබෙන, තාල ගෝත්‍රයේ  සපුෂ්ප ශාක විශේෂයකි. ඌරේන්ස් යන විරුදනාමයෙහි ලතින් අර්ථය "විෂ සහිත" යන්න වන අතර ඵලයෙහි අඩංගු රසායන ද්‍රව්‍ය පිළිබඳ අඟවයි. ඒවා පොදු ලෙසින් හැඳින්වෙන්නේ ඒකාකී මින්වල් තාල වෘක්ෂ, රා තාල වෘක්ෂ, සුරා තාල වෘක්ෂ, හකුරු තාල වෘක්ෂ (දෙමළෙන් கூந்தற்பனை, සිංහලයෙන් කිතුල්, කන්නඩ බසින් ಬೈನೆ ಮರ, මලයාලම් බසින් ചൂണ്ടപ്പന - චූන්ඩපාන) ලෙසිනි. එහි පත්‍රයෙහි ශාඛා අහුකොන් කපා වේලා ගැනීමෙන් පසුව බිලී පිත්තක් ලෙසින් භාවිතා කරනු ලැබේ. මෙම ශාකයෙන් දැව ලබා ගන්නා අතර මෙම ශාකය ඉතා අලන්කාරවත් ශාකයකි. ස්යේ-විලියම්ස් ප්‍රකාර, සංස්කෘත බසින් එහ හැඳින්වෙන්නේ මෝහ-කාරින් ("විභ්‍රාන්ති කාරක") ලෙසිනි. එය, ශර්කරා තාල වෘක්ෂ අතුරින් එකකි.
තරාදිසිය හා තරාදිලියම
දකුණ|thumb| [[:en:Dichroic_filter|Dichroic පෙරහන් නිමවා ඇත්තේ දෘශ්‍ය වැ තරාදිසි දෑ ගනිමිනි..]] ප්‍රකාශ විදු පිටියෙහි, තරාදිසිය හෙවත් විනිවිදභාවය හෝ පාරදෘෂ්‍යතාව හෝ (පෙල්‍යුසිඩිටි හෝ ඩයෆනේටි හෝ ලෙස දු හැඳින්වේ) යනු අලුවට එහි සැලැකියැ යුතු විසිරීමෙකින් තොර වැ යම් දැයෙක් හරහා යෑමට ඉඩ දීමේ භෞතික ගුණයයි. සාර්ව පරිමාණයෙන් (ෆෝටෝනවලැ තරංග ආයාමයට වඩා මානයන් විසල්තර වන) ෆෝටෝන ස්නෙල්ගේ නිය අනුයන බව කිවැ හැකි. තරාදිලියම හෙවත් පාරභාසකත්වය (තරදිලියාව හෝ ට්‍රාන්ස්ලුසිඩිටි හෝ ලෙස දු හැඳින්වේ) අලුවට යම් දැයෙක් හරහා යාමට ඉඩ සලසන්නේ නමුදු ඇවැසියෙන් මැ (නැවැතත්, සාර්ව පරිමාණයෙන්) ස්නෙල්ගේ නිය අනු නො යයි; ෆෝටෝන අතුරුමුහුණත් දෙකෙන් එකකැ දී හෝ අබතුරු වැ හෝ, පිළිබිඳුම් දර්ශකයේ වෙනසක් ඇති තැන්හි දී විසිරී යා හැකි. වෙනත් වදන් වලින් කිවහොත්, තරාදිලි දැයක් සෑදී ඇත්තේ නන් පිළිබිඳුම් දර්ශක සහිත සංරචක වලිනි. තරාදිසි දැයක් සෑදී ඇත්තේ එක්යුරු පිළිබිඳුම් දර්ශක සහිත සංරචක වලිනි. තරාදිසි දෑ හරහා එක් පැහැයෙකැ සමස්ත පෙනුමක් හෝ සෑම පැහැයකැ මැ උදුල පැහැපතුරුවක් හෙවත් වර්ණාවලියක් තුළැ ඕනෑම සංයෝජනයක් හෝ පැහැදිලි වැ දිසේ. තරාදිලියමේ පිළිවිරුදු ගුණය වනුයේ පාරාන්ධතාවයයි.
යොමු හා සටහන්
<references group="" responsive="1">
මවුසය
පරිගණක මවුසය - පරිගණක කටයුතු පහසුකිරීම සදහා මෙම උපකරණය භාවිතා කරයි. පරිගණක භාවිතයේ දී තිරයෙහි ස්ථානයන් සළකුණු කිරීම සඳහා යොදාගනු ලබන විශේෂිත උපකරණයයි.
ප්‍රවර්ගය :පරිගණක දෘඩාංග ප්‍රවර්ගය:පරිගණක විද්‍යාව
නිරෝධ
දුක්‌ඛ නිරෝධ ආර්ය සත්‍යය කවරේද යත්
යෝ තස්‌සායේව තණ්‌හාය අසේසවිරාග නිරෝධෝ චාගෝ පටිනිස්‌සග්ගෝ මුත්තී අනාලයෝ ඉදං වුච්චති දුක්‌ඛ නිරෝධ අරිය සච්චං
යම් ඒ තෘෂ්ණාවෙහිම ශේෂ නොවූ විරාග වූ නිරෝධ වූ අතහැරීමක්‌ ඉවතලෑමක්‌ මිදීමක්‌ නොඇලීමක්‌ ඇත්ද මෙය දුක්‌ඛ නිරෝධ ආර්ය සත්‍යය නම් වේ.
බටපොත රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලාව
බටපොත රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලාව යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මාදෙල්ගමුව, බටපොත පිහිටි රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලාවකි (Central Dispensary).
රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලා
රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලා යනු  ශ්‍රී ලංකාවේ ආරෝග්‍යශාලා වර්ගයකි.
ප්‍රවර්ගය:රජයේ මධ්‍යම බෙහෙත් ශාලා ප්‍රවර්ගය:ආරෝග්‍යශාලා
ශ්‍රී ලංකාවේ බැංකු ලැයිස්තුව
මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ බැංකු ලැයිස්තුවකි.
බලපත්‍රලාභී වාණිජ බැංකු
මූලාශ්‍රය: මහ බැංකුව, 2021 මාර්තු
බලපත්‍රලාභී විශේෂිත බැංකු
මූලාශ්‍රය: මහ බැංකුව, සැප්තැම්බර් 2020
බලපත්‍රලාභී මුල්‍ය සමාගම්
මූලාශ්‍රය: මහ බැංකුව, 2023 පෙබරවාරි
2014 යුක්‍රේනයේ රුසියානු සන්නද්ධ හමුදා මැදිහත්වීම
2014 පෙබරවාරි මස 27 දිනයෙන් අරඹමින්, රුසියානු හමුදා විසින්,  යුක්‍රේනයේ අග්නිදිග ප්‍රදේශයේ ක්‍රිමියානු අර්ධද්වීපයේ බොහෝ කොටසක පාලනය නතු කර ගත්හ. යුක්‍රේනියානු විප්ලවයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙසින් ප්‍රදේශයේ පැන නැගෙමින් පැවති අවිනිශ්චිතභාවය මධ්‍යයෙහි— සහ යුක්‍රේනයේ අළුතින් පිහිටුවනු ලැබූ රජය විසින් රුසියාව වෙතින් ඈත්වීම ඇරඹීම නිසාවෙන් — රුසියාව විසින් ක්‍රිමියාව වෙත තම හමුදා යවනු ලැබුවේ,  ප්‍ර‍දේශය තුල තම භූදේශපාලන අයිතිවාසිකම් රැක ගැනීමටය. වික්ටර් යනුකොවිච්ගේ රජය නීත්‍යානුකූල ලෙස පිළිගන්නා සහ ඔහුගේ බලයෙන් පහකිරීමෙන් අනතුරුව පිහිටවුනු නව රජය පිළිනොගන්නා රුසියාව, යුක්‍රේනයේ රුසියානු හමුදා කිසිවන් ඇතිබව නිල වශයෙන් ප්‍රතික්ෂේප කළහ. ජනාධිපති ව්ලැඩිමියර් පූටින් තදින්ම කියාසිටින්නේ රුසියානු හමුදා ක්‍රියාන්විත ගැන්වීම වනාහී, යුරෝපියානු සංගම්-හිතැති කියව්හී පිහිටවුනු රජයෙන් තර්ජනයට ලක්වී සිටි රුසියානු-බස කතා කරන යුක්‍රේනියානුවන් රැක ගැනුම සඳහා පමණක් බවයි.
යුක්‍රේනියානු ප්‍රතිචාරය නිශ්ශබ්ද එකක් වී ඇත්තේ, එහි නායකයන් විසින්, මෙතෙක් දුරට ඔවුන් වෙතින් හමුදාමය ප්‍රතික්‍රියාව යුක්‍රේනයේ සන්නද්ධ හමුදා සහ උප සේවා හමුදාක්‍රියාන්වික කිරීමකට පමණක් සීමාකොට,  රාජ්‍යතාන්ත්‍රික විසඳුමක් සෙවීමට යුහුසුළු වන නිසාවෙනි. රුසියාව කෙසේවෙතත්, සපථ කර සිටියේ, දේශපාලන තත්ත්වය "සාමාන්‍යකරණය" වන තුරු එහි සේනාංකයන් රැඳී සිටින බවයි. දේශපාලන වශයෙන්, ක්‍රිමියාව විසින් 2014 මාර්තු 30 දිනදී ජනමතවිචාරණයක් පැවැත්වීමක් මගින්,   "එකඟතා සහ සම්මුති පදනම් කොට ගෙන" යුක්‍රේනයෙහි කොටසක්ව පවතිිමින්, වැඩි ස්වයං-පාලනයක් ක්‍රිමියාව විසින් අත් කර ගන්නේද යන්න තීරණය කරනු ඇත. ජාත්‍යන්තර තලයෙහිදී, එක්සත් ජනපදය, එක්සත් රාජධානිය, ප්‍රංශය, ජර්මනිය, ඉතාලිය සහ යුරෝපියානු සංගමය විසින් රුසියාව හෙළාදකිමින්, එය විසින් ජාත්‍යන්තර නීතිය කඩ කළ බවටත් යුක්‍රේනියානු ස්වෛරීත්වය උල්ලංඝනය කළ බවටත් චෝදනා කළහ.
පසුබිම
2014 පෙබරවාරි 22 දිනදී විරෝධතා කරුවන් විසින් ජනාධිපති වික්ටර් යනුකොවිච්ගේ පරිපාලනය බලයෙන් පහකල අතර, විපක්ෂය විසින් අගනගරයෙහි සහ ජාතික රජයෙහි පාලනය නතු කර ගත්හ. යනුකොවිච් කියව් වෙතින් පලා ගිය විගස, වර්කෝනා රාඩා (යුක්‍රේනියානු පාර්ලිමේන්තුව) ඡන්දයෙන් තීරණය කලේ, යුක්‍රේනයේ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි 2004 අනුවාදය යළි බලාත්මක කොට යනුකොවිච් දෝෂාභියෝගයකට ලක් කිරීමටය. පලා යන අතරතුරදී, යනුකොවිච් විසින් ඉල්ලා අස්වීම ප්‍රතික්ෂේප කල අතර, ක්‍රිමියාවද ඇතුළුව, යුක්‍රේනයේ නැගෙනහිර සහ දකුණු ප්‍රදේශ වල සමහර දේශපාලනඥයින්, යනුකොවිච් හට පක්ෂපාතිත්වය ප්‍රකාශ කලහ.
ඔබගේ ළමා කාලයේ සිහිනය සැබවින්ම සැබෑ කර ගැනීම
thumb|upright|right|200px|පවුෂ් ගේ දේශනය පිළිබඳ ප්‍රචාරණය ගෙන දුන් පෝස්ටරය
"ඔබගේ ළමා කාලයේ සිහිනය සැබවින්ම ළඟා කර ගැනීම"("අවසන් දේශනය" ලෙස ද හඳුන්වනු ලබයි )යනු Carnegie Mellon විශ්ව විද්‍යාලයේ පරිගණක විද්‍යා අංශයේ මහාචාර්ය රැන්ඩි පොෂ්ක් විසින් 2008 සැප්තැම්බර් 18 වන දින අති විශාල මාධ්‍ය ආවරණයක් සමඟ පැවැත්වූ දේශනයකි. එමෙන්ම මෙය Jeffrey Zaslow විසින් රචිත "අවසන් දේශනය" නමින් New York Times හා  Wall Street Journal සමඟ සහයෝගෙන් පල කරන ලද ඉතා සාර්ථක ලෙස අලෙවි වූ පොතටද මුලාශ්‍රය විය. පවුෂ් 2006 සැප්තැම්බර් මාසයේදී පිළිකාවට ගොදුරු වී ඇති බව සොයා ගන්න ලදී. ඔහු සැත්කමකින් පසුව යම් තස්රමක් සුවය ලැබුවද 2007 අගෝස්තු මාසයේදී පිළිකාව නැවත මතුවී ඇති බව සොයා ගන්න ලදී. වෛද්‍යවරුන් ඔහුට මාස 6 ක පමණ කාලයක් ජීවත් විය හැකි බව පැවසීය.
දේශනය අතරතුරදී පවුෂ් සිනහවෙන්ද, සරදමින්ද, පරිගණක විද්‍යාවේ ඇතුලාන්තය පිළිබඳවද, කණ්ඩායමක් ලෙස වැඩ කිරීම පිළිබඳවද පවසමින් ඉතාමත් ක්‍රියාශීලි ලෙස දේශනය ඉදිරිපත් කළේය.ඔහු "අවසන් දේශනය" පසුව "Journeys" ලෙස නැවත නම්කිරීමේ ඇති ව්‍යංගය පිළිබඳවද අදහස් ප්‍රකාශ කළේය. පවුෂ් දේශනය අවසන් කල පසු ඔහුගේ මිතුරු Steve Seabolt පවුෂ්ට උපහාරයක් ලෙස Electronic Arts ආයතනය විසින් කාන්තාවන් සඳහා පරිගණක විද්‍යාව හැදෑරීමට ශිෂ්‍යතාවක් ආරම්භ කරන බව පැවසීය.
මහාචාර්ය පවුෂ්ගේ "අවසස්න් දේශනය" ඇමෙරිකානු මෙන්ම විදෙස් මාධ්‍ය වලද විශේෂ අවධානයක් දිනා ගන්න ලදී. මෙය අන්තර්ජාලයේ ඉතාමත් ඉක්මනනින් ප්‍රසිද්ධත්වයට පත්විය. එයට You Tube, Google මෙන්ම Facebook වැනි සමාජ වෙබ් අඩවි ජාලද හේතු විය.පසුව 2008 අප්‍රියෙල් 09 දින ABC මාධ්‍ය ජලය විසින් පවුෂ්ගේ දේශනය පිලිබඳ වැඩසටහනක් ඔහුගේ මරණය සිදුවූ 2008 ජූලි 25 දින පසුව විකාශය කළේය.
පෙර දේශන
පවුෂ් ගේ පෙර වෘත්තීයමය ක්ෂේත්‍රයේ ඔහු 1997-1998 කාල වකවානුවේදී වර්ජීනියා විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉංජිනේරු හා ව්‍යවහාරික විද්‍යා පීඨයේ පරිගණක විද්‍යා අධ්‍යයන අංශයේ සහකාර මහාචාර්යවරයෙකු ලෙස සේවය කල අතර The Walt Disney සමාගමේ පරිකල්පකයෙකු ලෙස හා විද්‍යුත් ප්‍රතිරූපන කලා ක්ෂේත්‍රයේ ද සේවය කළේය. වර්ජීනියා විශ්ව විද්‍යාලයේදී ඔහු සිදු කළ “තාක්ෂනය මිනිසාට වඩාත් හිතෛෂී ලෙස භාවිතා කිරීම” යන දේශනය නිසා ඔහු ප්‍රසිද්ධියට පත් වී සිටියේය. මෙහිදී ඔහු තම අදහස් ඉදිරිපත් කිරීමට VCR නම් ක්‍රමලේඛනය කීරීමට අපහසු උපාංගයක් යොදා ගෙන පහුව එය මිටියකින් ගස විනාශ කළේය. එසේම 1998 දී හා 2007 වර්ෂයේදී වර්ජීනියා විශ්ව විද්‍යාලයේ දී ඔහු කළ කාල කළමනාකරණය පිලිබඳ දේශනය ද බොහෝ දෙන අතර ප්‍රකට විය. “ඔබගේ ළමා කාලයේ සිහිනය සැබවින්ම ළඟා කර ගැනීම” නම් දේශනය Carnegie Mellon විසින් පැවැත්වූ කොටස් 9කින් සමන්විත "Journeys" නම් දේශනා මාලාවේ පළමු දේශනය විය. එහිදී Raj Reddy, Jay Apt හා විශ්ව විද්‍යාල ප්‍රධානී Jared Cohon ද ඔවුන්ගේ දායකත්වය සැපයීය. මෙම දේශන මාලාව විශ්ව විද්‍යාලයේ සේවක මණ්ඩලය ඉලක්ක කොට ගෙන සිදු කළ අතර එහිදී ඔවුන්ගේ වෘත්තීයමය ගමන හා ඔවුන්ට මුහුණපෑමට සිදුවන අභියෝග සේම ගන්න තීරණ පිළිබඳවද සාකච්ඡා කෙරිණි.
මාරාන්තික පිළිකාව
පවුෂ් ගේ දේශනය සිදුකරන වකවානුවේදී අග්න්‍යාශයේ පිළිකාවකින් පීඩා වින්දේය. එක්තරා සම්මුඛ සාකච්චාවකදී ඔහු කියා සිටියේ එම අවධියේදී ඔහුට තමාගේ අධික ස්ථූලභාවයක් දැනුන අතර වෛද්‍යවරු පිත්තාශයේ ගල් සඳහා CT Scan පරීක්ෂාවක් සිදු කල විට තමාගේ අග්න්‍යාශයේ පිළිකා සෛල ඇති බව සොයා ගත් බවයි. එවිට ඔහුගේ අග්න්‍යාශයේ හා ග්‍රහණියේ පිළිකා සෛල මර්දන ශල්‍යකර්මයක් සිදු කළ නමුත් පසුව එය අසාර්ථක වූ බව පැහැදිලි විය. ඉන් පසු වෛද්‍යවරු ඔහුගේ පිත්තාශය, කුඩා අන්ත්‍රයේ කොටස් කිහිපයක්,  අග්න්‍යාශයේ 1/3 ක් හා අමාශයේ කොටස් කිහිපයක් ඉවත් කළ අතර, පසුව ඔහුව විකිරණ ප්‍රතිකර්මයක් සඳහා සුදානම් කෙරිණි. වෛද්‍යවරුන්ගේ විශ්වාසය වුයේ එමගින් ඔහුට තවත් වසර 5ක් පමණ ජීවත් වීමට 45% ක පමණ අවස්ථාවක් ඇති බවයි. විකිරණ ප්‍රතිකර්මය 2006 නොවැම්බර් මස ආරම්භ කළ අතර 2007 මැයි මාසයේදී නිම විය. එවිට පවුෂ් ට තමා යම් කිසි සෞඛ්‍ය මට්ටමක සිටින බව දැනුණි. ජූලි හා අගෝස්තු මාස වලදී Johns Hopkins විශ්ව විද්‍යාලයේ දී සිදු කල පරීක්ෂණ වලින් ඔප්පු වුයේ පවුෂ් සම්පුර්ණයෙන්ම සුව වී ඇති බවයි. නමුත් එම වසරේම අගෝස්තු අවසානයේ පවුෂ් තම වෙබ් අඩවියේ පල කර සිටියේ තම පිළිකාව නැවත මතු වී ඇත යන්නයි. එසේම ඔහුගේ අක්මාවේ පිළිකා ගෙඩි 10ක් පමණ ඇති බවත් ප්ලිහාව ද ක්‍රම ක්‍රමයෙන් පිළිකාවට ගොදුරු වන බවත් ඔහු සැල කර සිටියේය.වෛද්‍යවරුන් ප්‍රකාශ කලේ මෙය ඔවුන් දුටු වඩාත්ම ආක්‍රමණකාරී පුනරාවර්තනයන්ගෙන් එකක් බවයි. එසේම පවුෂ් හට තවත් මාස 3-6 අතර කාලයක් පමණක් යහපත් සෞඛ්‍ය තත්ත්වයකින් ජීවත් විය හැකි බව වෛද්‍යවරු නිගමනය කළහ. පවුෂ් තම දේශනය සඳහා “අවසන් දේශනය” හි මුල් නිර්මාණය පදනම් කර ගත් අතර එහි ප්‍රධාන අදහස වූ “යමෙකුකට තම දැනුම ලෝකයා සමග බෙදා හදා ගැනීමට ඇත්තේ එකම එක අවසථාවක් පමණක් නම් ඔහු ප්‍රකාශ කරන්නේ ද ඔහුට අවශ්‍ය වන්නේ ද එය තම උරුමය කර ගැනීමටයි” යන්න යොදා ගත්තේය. Carnegie Mellon ගේ “අවසන් දේශනය” නමින් ඔහුගේ දේශනා මාලාව පැවත් වුව ද පසුව එය "Journeys" ලෙස නැවත නම් කොට, තම වෘත්තීමය අත්දැකීම් සමාජය සමග බෙදා හද ගත්තේය.පවුෂ් හට තම දේශනය සිදු කීරීමට තිබුනේ ඔහු අගන්‍යාශ පිළිකාවෙන් සුව වූ අවධියේ වුව ද, ඒ ආසන්න කාලයේ ම ඔහුට තම ජීවිතයේ අවසාන කාලය එය බව දන ගන්නට ලැබිණි. එසේම ඒ කාලය වන විට ඔහුට කල සියලු ප්‍රතිකාරද අසාර්ථක වී තිබිණි. මේ නිසා පවුෂ් තම දේශනය නැවතවා දැමීමට සිතුව ද, තම බිරිඳගේ අදහස් විමසු පසු ඔහු තීරණය කලේ ලෝකයා සමග තම සිතුවිලි බෙදා ගැනීමට තිබු අවසන් අවස්ථාව ඇත නොහරිමටයි. පවුෂ් එය සංසන්දනය කලේ “The Natural” හි අවසාන ජවනිකාව වන Roy Hobbs(ප්‍රධාන චරිතය) තමාගේ ආබාධය සහ වයස අභිබවා ජයග්‍රාහී ලකුණ ලබා ගැනීම යන්නටය.
කථනයේ අනුප්‍රාණය
පවුෂ් ගේ අග්න්‍යාශයේ පිළිකාවෙන් සුව වීමට පෙර ඔහු සත්‍ය වශයෙන්ම සිතා සිටියේ ඔහුගේ දේශනයට “අවසන් දේශනය” හි මුල් නිර්මාණයේ දේශන විලාසය යොදාගැනීමට වුවත්, එවිට තම පිළිකාව එයට බලපෑමක් ඇති කරාවි යන්න ඔහු දන සිටියේ නැත. පොෂ්ට තම දේශනයට යොදා ගත හැකි මාතෘකාවක් ගැන සිතා ගැනීමට නොහැකි විය. දේශනයේ සංවිධායක කණ්ඩායම දිගින් දිගටම ඔහුට මේ පිළිබඳව දැනුම් දෙන්නට විය. අවසානයේ අගෝස්තු මස ඔවුන් පවුෂ් ට දැනුම් දුන්නේ, ඔවුන්ට දේශනය පිළිබඳව පෝස්ටරයක් නිර්මාණය කීරීමට අවශ්‍ය නිසා වහාම එහි මාතෘකාව ඔවුන්ට දැනුම් දෙන ලෙසයි.එම සතියේම, තම පිළිකාව උත්සන්න වී ඇති බව පවුෂ් දැනගත් අතර තම දේශනය නැවත්වීමට ඔහු අදහස් කළේය.දේශනය පවත්වනවා ද නැතිනම් තම දිවියේ අවසන් දින කිහිපය තම පවුලේ ය සමග ගත කරනවා ද යන සිතුවිලි අතර දෝලනය වෙමින් ඔහු කාලය ගත කළේය.ඔහු මේ පිළිබඳව තම බිරිඳ Jai සමඟ සාකච්ඡා කල විට ඇයගේ අදහස වුයේ පවුෂ් තම අවසන් කාලය ඔවුන්ගේ දරු තිදෙනා සමඟ ගත කළ යුතු බවයි.නමුත් විරුද්ධ මතයක් දැරූ පවුෂ් ගේ අදහස වුයේ තමාගේ මරණයෙන් පසු දරුවන්ට ඔවුන්ගේ පියාගේ මතක සටහනක් ලෙස මෙම දේශනය ශේෂ වියයුතු බවයි.
කථනය
“ඔබගේ ළමා කාලයේ සිහිනය සැබවින්ම ළඟා කර ගැනීම” දේශනය 2007.09.18 දින Carnegie Mellon විශ්ව විද්‍යාලයේ Macconey ශාලාවේදී එළි දැක්වුණි. 450 කට වැඩි පිරිසක් වූ විශ්ව විද්‍යාල සිසුන්, සේවක මණ්ඩලය හා පවුෂ් ගේ හිත මිතුරන් එයට සහභාගි වූ විට ශාලාව අතුරු සිදුරු නැතිව පිරී ගියේය. පවුෂ් මේ පිළිබඳව පසුව කළ සම්මුඛ සාකච්ඡාවකදී මෙසේ කියා සිටියේය. “ප්‍රේක්ෂකයන් අති විශාල පිරිසක් තමා දෙස බලමින්, සවන් දෙමින්, සිනාසෙමින් හා අත්පොලසන් දෙමින් සිටින විට, මගේ දරුවන් හට ප්‍රත්‍යක්ෂ වන්නේ විශාල පිරිසක් මා විශ්වාස කරන බව හා මා මෙලෙස ජීවත්විමට මට කළ හැකි උපරිමය කරන බවයී”. දේශනය පිලිබඳ පාලම් හැඳින්වීම කරන ලද්දේ Carnegie Mellon විශ්ව විද්‍යාලයේ උප ප්‍රධානි Indira Nair විසිනි. පුර්වෝක්ත දේශන මාලාව වන Journeys පිළිබඳව Nair පළමුවෙන්ම පැහැදිලි කළේය. එහිදී Carnegie Mellon විශ්ව විද්‍යාලයේ මහාචාර්යවරු අට දෙනෙකු තම වෘත්තීමය හා පෞද්ගලික අත්දැකීම් බෙදා හද ගත් බව ප්‍රකාශ කළේය. ඉන් පසු පවුෂ් ව හඳුන්වා දෙනු ලැබුවේ ඔහුගේ සමකාලිනයෙකු මෙන්ම ලංගම මිතුරෙකු වූ, එසේම “Worldwide Publishing & Marketing” හි Electronic Art අංශයේ උප සභාපති Steve Seabolt විසිනි. Seabolt තම කතාව ආරම්භ කලේ Electronic Art වලට සරදමක් හා ඔහු හා පවුෂ් අතර වූ සරදම් කිහිපයක් ගැනද සඳහන් කරමිනි. ඔහුගේ හැඳින්වීමේ දෙවන කොටසෙහි ඔහු පවුෂ් ගේ අධ්‍යාපනික ජයග්‍රහණ පිළිබඳව සහ වෘත්තීමය සුදුසුකම් ගැන කතා කළේය. Seabolt ඔහුගේ කතාව අවසන් කලේ ඔෂ් ගේ ගතිගුණ ගැන මෙසේ සඳහන් කරමිනි. “මේ ලෝකයා යහපත් තැනක් කීරීමට රැන්ඩි ගේ කැපවීම, ඔහුව හමුවූ ඕනෑම කෙනෙකුට ස්වයංසිද්ධ වන කාරණයකි.” එහෙම පවුෂ් ගේ කෞශල්‍යය හා නිපුණත්වය අනෙකාට බලපෑ ඇති අයුරු, විශේෂයෙන්ම පවුෂ් ගේ බිරිඳට හා දරුවන්ට එය බලපෑ අකාරය පිළිබඳව ඔහු පැහැදිලි කළේය. ඉන්පසු Seabolt, පවුෂ් හට තම දේශනය් ආරම්භ කරන ලෙස ආරාධනය කළේ ඉමහත් ආදරයෙනි.
පවුෂ් වේදිකාවට ගොඩ වන විට, ඔහු එම විශාල අත්පොලසන් නාදය නැවත්වීමට හා ප්‍රේක්ෂකයන් ට හිඳ ගන්න ලෙස පැවසු අතර දේශනය මෙසේ ආරම්භ කළේය. “මා හට මෙය ලබා ගන්න දෙන්න.” ඊට ප්‍රතිචාර ලෙස ප්‍රේක්ෂකගාරයෙන් ඔහුට ලැබුනේ “ඔබ එසේ කළා” යනුවෙනි. ඉන් පසු පවුෂ් මෙසේ පැවසීය. “මෙය අපුර්ව අවස්ථාවක් ලෙස මට දැනෙයි. ඉන්දිරා ඔබට නොපැවසු එකම කරුණ නම් මෙම දේශනය “අවසන් දේශනය ” ලෙස නම් කර තිබීම පිළිබඳවයි. ඔබ මිය යාමට පෙර ඔබට ඇත්තේ එක අවසාන දේශනයක් පමණක් නම්, එය කුමක් විය යුතුද යන්න ගැන මම බොහො සෙයින් කල්පනා කෙළෙමි. දෙවියනි ! අවසානයේ මම නියමිත ස්ථානය සොයා ගත් විට, ඔවුන් එය නැවත නම් කරන ලදී.”
ඔහුගේ දේශනයේ පළමු කොටස ආරම්භ කීරීමට පෙර, ඔහු තම පිළිකාව ගැන, තමාට ජීවත් වීමට ඇති සුළු කාලය ගැන සඳහන් කළ අතර, වරෙක එයද සරදමක් ලෙස ගනිමින් ඔහු කියා සිටියේ මෙය ඔහුගේ ජීවිතයේ හොඳම කාලය බවයි. තව ද ඔහුගේ දේශනයට අදාළ නොවුවද, ඔහු තම පවුල, දරුවන්, ආගම, අධ්‍යාත්මය හා ඔහුගේ අග්‍රස්ථ පිළිකාව පිළිබඳවද කතා කළේය.
පවුෂ්ගේ ළමා කාලයේ සිහින
මීළඟට පොෂ් Star Wars නම් කථා මාලාවේ Captain Kirk නම් චරිතය වීමේ සිහිනය පිළිබඳව සටහන පෙන්වමින් පැහැදිලි කලේ එය ඔහුට ඉටු කර ගත නොහැකි වූ සිහිනයක් ලෙසය. ඔහු පසුව තම අරමුණ Captain Kirk චරිතය රඟපෑ William Shatner ව හමුවීමට ලෙස වෙනස් කළේය.එම නළුවා Star Wars විද්යතම පැතිකඩ පිළිබඳව පැහැදිලි කර ගැනීමට පැමිණි අතර එමගින් ඔහුගේ ඒ සිහිනය ඉටු විය. පවුෂ් තම දේශනය් අවසන් කලේ Disney සමාගමේ පරිකල්පකයෙකු ලෙස එකතු වීම හා තමන්ගේ ළමුන් සමග සැණකෙළියකදී පුරවපු සතුන් දින ගැනීමටද ඔහුට හරි වූ බව සඳහන් කරමිනි.
අනෙකුන්ගේ සිහින සැබෑ කරවීම
තමුන්ගේ ළමා කාලයේ සිහින පිළිබඳව පැවසීමෙන් පසුව ඔහු තම දේශනයේ දෙවන කොටසට පිවිසිය. එය අනෙකුන්ගේ සිහින සැබෑ කරවීම ලෙස හඳුන්වා තිබිණි.මහාචාර්යවරයෙකු බවට පත්වීම මෙම අරමුණ ඉටුකර ගැනීමට ඉතාමත් උදව්වක් වූ බව පවුෂ් පැවසීය. ඉන්පසුව පවුෂ් ප්‍රේක්ෂකයන්ට තම අනෙකුන්ගේ සිහින සැබෑ කරවීම පිළිබඳව තේරුම් ගත්තේ කෙසේද යන්න Virginiඅ විශ්ව විද්‍යාලයේ ඔහුගේ සිසුවෙකු වූ Tommy Burnett ගේ කතාව ආධාරයෙන් පැහැදිලි කළේය.
මෙය පවුෂ්ට Carnegie Mellon විශ්ව විද්‍යාලයේ අතත්‍ය තත්‍යතාව පිළිබඳව පන්තියක් ආරම්භ කීරීමට හේතු විය. මෙමගින් ඔහුට අනිත් අයටද තමාගේ සිහින සබැ කර ගැනීමට හැකි බව පෙන්වීමට සමත් විය. සියලු සිසුන් තමන්ගේ පැවරුම අවසාන කල පසු ඔවුන්ට තමන්ගේ ස්වාහැකියව පිළිබඳව තෙරු ගැනීමට හැකි වූ අතර පවුෂ් ඒවා ඉටු කර ගැනීම සඳහා ද කුඩා උපදෙස් කීපයක් ලබා දුනි.
නිමාව
පවුෂ් තම දේශනය අවසන් කල පසු Steve Seabolt පවුෂ්ට උපහාරයක් ලෙස Electronic Arts ආයතනය විසින් කාන්තාවන් සඳහා පරිගණක විද්‍යාව හැදෑරීමට ශිෂ්‍යතාවක් ආරම්භ කරන බව පැවසීය. ඉන්පසුව විශ්ව විද්‍යාලයේ සභාපති Jared Cohon විසින් පවුෂ්ගේ දායකත්වය "අද්විතීය හා ඉස්තරම්" ලෙස ප්‍රකාශ කළේය. විශ්ව විද්යලගේ පවුශ්ව සිහි කරවීම සඳහා මගී පාලමක්ද වීවෘතා කරන බවද තව දුරටත් ඔහු පැවසීය. අවසානයේදී එම විශ්ව විද්‍යාලයේම මහාචාර්යවරයෙකු වූ Andries van Dam පවුෂ්ගේ නායකත්වය හා ධෛර්යය පිළිබඳව ඉතා සංවේදී දේශනයක් කරමින් එය අවසන් කෙළ්ය.
කථනයට පසු මාධ්‍ය ආවරණය
කථනයට පසු ABC ජාලයේ World News with Charles Gibson වැඩසටහට විසින් පවුෂ් "සතියේ පුද්ගලයා" ලෙස නම් කල අතර මුළු මහත් මාධ්‍ය ලෝකයේම අවධානය පවුෂ් වෙත යොමු විය. 2007 ඔක්තෝම්බර් 06 වන දින පවුෂ් Pittsburgh Steelers නම් පාපන්දු කණ්ඩායමේ පුහුණු සැසියකටද එක්වෙමින් ඔහුගේ තවත් සිහිනයක් සැබෑ කර ගත්තේය. Star Wars චිත්‍රපටයේ අධ්‍යක්ෂ J. J. Abrams විසින් ඔහුට චිත්‍රපටයේ චරිතයක් නිරුපණය කිරීමටද ආරාධනා කළේය. පවුෂ් මෙම ආරාධනය පිළිගෙන කැලිෆෝනියා හා ලොස් ඇන්ජලිස් නගර වලදී රූගත කිරීම් වලට සහභාගි විය.
රචකයෙකු හා මාධ්‍යවේදියෙකු වන Christopher Hitchens පවුෂ්ගේ දේශනය විවේචනය කළේය.
ග්‍රන්ථය
Disney ආයතනයට අයත් ප්‍රකාශකයෙකු වන Hyperion පවුෂ්ගේ "අවසන් දේශනය" නම් ග්‍රන්ථය පිටපත් මිලියන 6.7 මුද්‍රණය කොට එහි සම අයිතිකරුවෙකු වන Wall Street Journal හි වාර්තාකරුවෙකු වන Jeffrey Zaslow සමග බෙදා හැරීය. මෙම ග්‍රන්ථය මගින් "අවසන් දේශනය" පිළිබඳවත් ඒ සඳහා හේතු වූ කාරණා පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරනු ලැබුණි.මෙය ඉතාමත් ජනප්‍රිය වූ අතර ඉතා විශාල කාලයක් New York Times bestseller list හි ප්‍රථම ස්ථානයේ පැවතිය.
ටෝනි රණසිංහ
දේශබන්දු  ටෝනි රණසිංහ  (31 ජූලි 1937 – 16 ජුනි 2015) was a veteran actor in cinema, teledrama and stage drama in Sri Lanka. ඔහුගේ සිනමාපට නැරඹූ මිනිසුන් ඔහුව හැඳින්වූයේ ලාංකීය සිනමාවේ 70 දශකයේ ආදරවන්තයා ලෙසයි. වයස අවුරුදු 77ක්ව තිබියදී ඔහු කොළඹ පෞද්ගලික රෝහලකදි මිය ගියේය. ගාමිණී ෆොන්සේකා සහ ජෝ අබේවික්‍රමට පසුව සිටි සිනමා රජු ලෙස ඔහුව සළකනු ලබනවා.
පෙර අවධිය සහ ක්‍රියාන්විතය
රණසිංහ හෙට්ටිආරච්චිගේ ඉග්නාෂියස් ඇන්තනී සිල්වා, ජනප්‍රියත්වයට පැමිණීමෙන් පසු ටෝනි රණසිංහ ලෙස, උපත ලැබූයේ ජුලි 31, 1937 දා මෝදරදීයි. ඔහු වත්තල ශාන්ත ඇන්තනී විදුහලෙන් හා මෝදර ළසැල්ල විදුහල්වලින් ඉගනුම ලැබූවා. රණසිංහ තම ගමන ඇරඹූයේ 1963දී 'රන් තෝඩූ' නාට්‍යයෙනි, එහි රංගනයට ඔහු විසින් Governor General's Award for Best Stage Actor. මෙම සම්මාන පිරිනමනු ලැබූයේ ටී.බී. ඉලංගරත්න මහතා විසිනි. රණසිංහ සිනමාවට අවතීර්ණ වූයේ ලෙස්ටර් ජෙම්ස් පීරිස්' මහතාගේගම්පෙරළිය (1964) and followed it with රන් සළු. He worked with Peries again on දෙළොවක් අතර, in which he had the starring role.
සම්මානයන්
රණසිංහ හොඳම සහය නළුවා ලෙස 1966දී සරසවිය සම්මාන හිදී පරසතු මල් ඉදිරිපත් කළ රංගනයට ලබාගැනීය. 1969 දී හන්තානෙ කතාව,දුහුල් මලක්(1969) සහ අහසින් පොළොවට(1976) හි ඉදිරිපත් කළ රංගනයට හොඳම නළුවා ලෙස සම්මානයට පාත්‍ර වූවා. 1980දී ඔහු ගඟ අද්දර හි ඉදිරිපත් කළ පියාගේ චරිතයට, සහ 1993දී සප්ත කන්‍යා'' හි රංගනයට සරසවිය සම්මාන, ස්වර්ණ සංඛ, ජනාධිපති සම්මාන සහ ඕ.සී.අයි.සී සම්මාන ලබාගත්තා. රණසිංහකොටි වලිගය, කෙළි මඬල, අවරගිර (1995) සහ පවුරු වළලු හි තිර රචනයට සරසවිය සම්මාන ලැබූවා. පසුකලකදී ඔහුට දේශබන්දු ගෞරව නාමය ප්‍රධානය කරන ලදි.
බාහිර ලිපි
ප්‍රවර්ගය:1937 උපත් ප්‍රවර්ගය:2015 මරණ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික නළුවන් ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
සමක ගිනියාව
සමක ගිනියාව හෝ ඉක්වටෝරියල් ගිනියාව, නිල වශයෙන් සමක ගිනියා ජනරජය , යනු මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ බටහිර වෙරළ තීරයේ, වර්ග කිලෝමීටර් 28,000 (වර්ග සැතපුම් 11,000) ස්වෛරී රටකි. කලින් ස්පාඤ්ඤයේ යටත් විජිතයක් වූ එහි නම පැමිණෙන්නේ රට සමකය සහ ගිනියා බොක්ක යන දෙකටම ආසන්නව පිහිටා ඇති බැවිනි. , මේ රටේ ජනගහනය 1,468,777 වේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකානු රටවල් ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජික රාජ්‍යයන් ප්‍රවර්ගය:ප්‍රංශ-භාෂා පෙළ ඇතුළත් ලිපි ප්‍රවර්ගය:Articles with hAudio microformats ප්‍රවර්ගය:ස්පාඤ්ඤ-භාෂා පෙළ ඇතුළත් ලිපි
ශ්‍රී ලංකාවේ නීතිපතිවරයා
1881 අංක 01 දරන ආඥා පනතට අනුව වර්තමාන නීතිපති තනතුර පිහිටුවා ඇත.
වැල්ලවාය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
වැල්ලවාය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, ඌව පළාතේ,   මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
ජනගහනය
ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 29 කින් සමන්විත වූ වැල්ලවාය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයේ මුලු ජනගහනය 68283 කි.
ග්‍රාම නිළධාරි වසම්
ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 29 කි.
ආර්ථිකය
මෙම කොට්ඨාශයේ බහුතර පිරිසකගේ ජීවනෝපාය මාර්ගය කෘෂි කර්මාන්තය වන අතර, ඔවුන්ගේ ප්‍රධාන ආදායම් මාර්ගය වන්නේද කෘෂි කර්මාන්තයයි. ඒ අනුව ආදායම් බෙදීගොස් ඇති ආකාරය විග්‍රහ කිරිමේදි අඩුම ආදායම් ලාභි පවුල් ලෙස සලකන රු 4380 ට අඩු මාසික ආදායම්ලාභි පවුල් 5541 ක් සිටින අතර රු 50000 ට වැඩි ආදායම්ලාභි පවුල් 599 ක් හදුනාගත හැකිය. එමෙන්ම රු 5001-10000 අතර 7289ද රු 10001-20000අතර 4852ද රු 20001-50000අතර 3631ක පවුල් සංඛ්‍යාවක් ග්‍රාම නිලධාරි වර්තා අනුව හදුනාගත හැකිය.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කය
සූරියකාන්ත
thumb|250px|සූරියකාන්තසූරියකාන්ත මෙය මලකි.Helianthus
ප්‍රවර්ගය:මල්
යසපාලිත නානායක්කාර
යසපාලිත නානායක්කාර යනු ශ්‍රී ලාංකීය අධ්‍යක්ෂකවරයෙකි.
පැන්ඩා
පැන්ඩා උගේ ගැහැනු සතා වරකට එක් පැටවෙකු පමණක් දමයි. උන් මාර්තු සිට මැයි දක්වා වූ කාලය තුළ එක්වන අතර අගෝස්තු සැප්තැම්බර් මාසවල දී පැටවුන් බිහි කරති. අළුත උපන් කුඩා පැටවෙකුගේ බර 2 kg පමණ වේ. පැටවුන් ඇස් අරින්නේ දින 40 කට පසුව ය.යෝධ පැන්ඩාවුන්ට නිශ්චිත ලැගුම් පොළවල් නැත. එහෙත් අභිජනන සමයේ දී උන් ඉතා වෙහෙස මහන්සි වී පැටවුන් බිහිි කිරීමට සුදුසු බිලයක් තනති. එය තුළ සුව පහසුව පිණිස මෘදු ශාක පත්ර අතුරණු ලැබේ.යෝධ පැන්ඩා සිත් ගන්න සුලු ගති ගුණවලින් හෙබි අහිංසක සතෙකි. උගේ මුහුණේ ඇත්තේ් ළදරු පෙනුමකි. උගේ ගමන සිනා උපදවන සුලු ය. යෝධ පැන්ඩා දිනකට පැය දහයක් දොළහක් පමණ ආහාර ගැනීමේ නිරත වේ. ගස තලා දමන්නේ නැතිව උණ දළු හා කොළ ගලවා ගැනීමේ අපූරු හැකියාවක් ඌට ඇත. මේ බුහුටි බව ඌට ලැබී ඇත්තේ ඉදිරි ගාත්රාවල දිගු රෝමවලින් වැසුණු මංශමය කොට්ට ඇති නිසා ය.යෝධ පැන්ඩාට නිශ්චිත දින චර්යාවක් නැත. දිවා කාලය පමණක් නොව රාති්ර කාලයට ද ඌ ආහාර සොයා සැරිසරයි. නිදා ගැනීමට හෝ විවේත ගැනීමට විශේෂ වේලාවක් නැත. මධ්යම රාති්රයට හා උදෑසනට උන් වඩාත් කියාකාරී ය. බාහිර බලපෑම් නැතිවිට මේ පැන්ඩා ගේ සියලු කටයුතු අලස ලෙස හෙමින් සීරුවේ සිදු කෙරේ. කෙනෙකු කළබල කළහොත් ඌ ඉවතට දිවගොස් සැඟව ගනී. එසේ කළ නො හැකි නම් ගසකට නැග අතු රිකිලි අතර සැඟවෙයි. වටාපිටාව නිහඬ හා නිශ්චල වූ විට පැන්ඩා ගසින් බැස බිමට පැමිණේ. ඇතැම්විට පැන්ඩාවුන් ගස්වල අතු මත නිදා සිටිනු ද දැකිය හැක. සංරක්ෂණයවඳවී යාමට ඔන්න මෙන්න කියා සිටි මේ සොඳුරු සත්ත්වයා ඉන් බේරා මතු පරපුර වෙනුවෙන් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ජාත්යන්තර ප්රජාවගේ ද සහාය ඇතිව චීන රජය ක්ෂණිකව පියවර ගත්තේ ය. යෝධ පැන්ඩාවන් සංරක්ෂණය කිරීම සඳහා වන පෙත් වෙන් කෙරුණු අතර උන් පිළිබඳව පුළුල් ලෙස අධ්යයනයක් ද සිදු කෙරින. එම අධ්යයනය ප්රයෝජනයට ගෙන ගන්නා ලද පියවර නිසා අදවන විට චීනයේ යෝධ පැන්ඩා ගහණය වර්ධනය වෙමින් පැවතීම වන සත්ත්ව ලෝලීන් ගේ සතුටට කරුණකි.
Carp
වී ගොවියා සහ නිශ්කිගොයි.
අද මම ජපානයේ කොයි මසුන්ගේ ආරම්භය හා පරිණාමය ගැන ටිකක් දිග කතාවක් කියන්නයි යන්නේ.
පර්සියාවේ හෝ බටහිර ආසියාවේ උපන් කොමන් කාෆ්(Carpio Carpio ) වෙලදාම් හා ස්වභාවික ජල මාර්ග ඔස්සේ චීනයට සංක්‍රමණය උනා.
පසුව ආක්‍රමණ හා වෙළදාම මගින් මෙම මසුන් චීනයෙන් ජපානයට හදුන්වා දුන්නා කියලා තමයි ඉතිහාස වාර්තා වල සඳහන් වන්නේ.
ඒත් කාෆ් මසුන් ජපානයට මුලින්ම හදූන්වා දුන් නිශ්චිත කාල වකවානු ගැන පැහැදිලි සටහනක් හොයාගන්න අමාරුයි.
අද අපි දකින ලස්සන වර්ග වල කොයි මාළු වර්ග වැඩිදියුණු කරන්න Yamakoshi ප්‍රදේශයේ වී ගොවියන් දැන හෝ නොදැන ලොකු සේවයක් කලා.
භූගෝලීය වශයෙන් බලද්දී අදටත් Yamakoshi වී වගාවට ඉතා සුදුසු ප්‍රදේශයක් නෙවෙයි.
වර්ශ 1800 වගේ කාලයේ මේ කදුකර ප්‍රදේශයේ වී ගොවිතැන කොතරම් අමාරු වෙන්න ඇත්ද කියල හිතාගන්න පුළුවන් නේද.
1800 ගනන් වල මෙම ප්‍රදේශයේ කුඩා ගම්මාන 20 ක් විතර තිබුණා.
සමහර ගම්මාන වල ඉඩම් හා ගෙවල් පවා අයිති වුණේ ප්‍රභූ පවුල් වලට හා සමුරායි පවුල් වලටයි.
ගොවීන්ට මෙම ගෙවල් වල වාසය කරමින් ඉඩම් වල ගොවිතැන් කිරීමට ඔවුන් අණ දී තිබුනා.
එඩ්වින් ආරියදාස
කලා කීර්ති විජේතුංග කරුණාරත්න එඩ්වින් ආරියදාස (3 දෙසැම්බර් 1922 - 22 ජනවාරි 2021:), ජනප්‍රිය එඩ්වින් ආරියදාස ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබුවේ ශ්‍රී ලාංකික සිංහල මාධ්‍යවේදියෙකි. ඔහු ප්‍රසිද්ධ පුවත්පත් කතුවරයෙකු, ලේඛකයෙකු සහ මාධ්‍ය උපදේශකයෙකු විය. ශ්‍රී ලාංකේය මාධ්‍යයේ ප්‍රතිමූර්තියක් ලෙස සැලකෙන ඔහු ද්විභාෂා සන්නිවේදනයේ පුරෝගාමියෙකු වූ අතර ශ්‍රී ලංකාවේ ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් සිංහල සිනමාව ගැන ලිවීය. සන්නිවේදන විෂය සාමාන්‍ය ජනතාව අතරට සමීප කළ පුරෝගාමී ගුරුවරයාද ඔහුය.
Carp
අස්වැන්නෙන් කොටසක් පරිභෝජනය කරන්නත් ගොවීන්ට අවසර තිබුණා.
එඩ්වින් ආරියදාස
අධ්‍යාපන පසුබිම
ආරියදාස 1922 දෙසැම්බර් 3 වන දින ශ්‍රී ලංකාවේ ගාල්ලේ උණවටුනේදී පවුලේ බාලයා ලෙස උපත ලැබීය. ඔහුගේ පියා වී.කේ.ඒබ්‍රහම් අප්පුහාමි ගොවියකු වූ අතර මව සිසිලියානා හාමිනේ ගෘහණියකි. ඔහුට වැඩිමහල් සහෝදරයන් තිදෙනෙක් සහ වැඩිමහල් සහෝදරියන් දෙදෙනෙක් සිටියහ. ඔහුගේ පියා විසින් නම් කළද, ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරිය වන දයාවතී ඔහුගේ නම අප්පුහාමි වෙනුවට ආරියදාස ලෙස වෙනස් කර ඇත. ඔහු උණවටුනේ බෞද්ධ මිශ්‍ර පාසලෙන් ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ලැබූ අතර, ගාල්ල මහින්ද විද්‍යාලයෙන් ද්විතීයික අධ්‍යාපනය ලබා ඇත.
Carp
ගිම්හානය කාලයේදි අධික අවුරස්නයට ජලය වාෂ්ප වීම නිසා කදු වල වී වගාවට අවශ්‍ය ජලය ලබාගැනීම ගොවීන්ට ලොකු ප්‍රශ්නයක් උනා.
එඩ්වින් ආරියදාස
අධ්‍යාපන පසුබිම
ඔහු 1945 දී ලංකා විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුළත් වූ අතර සිංහල සහ ඉංග්‍රීසි භාෂාවලින් උපාධියක් ලබා සමත් විය. ඔහු කලක් මහින්ද විද්‍යාලයේ ඉගැන්වූ අතර පසුව ඔහු නැවත කොළඹට පැමිණ සාමාන්‍ය රක්ෂණ සමාගමේ ලේකම් ලෙස සේවය කළේය.
මාධ්‍ය ජීවිතය
මාධ්‍ය ජීවිතය ආරම්භ කිරීමට පෙර ඔහු මහින්ද විද්‍යාලයේම ගුරුවරයකු ලෙස ද පසුව එවකට ජෙනරල් ඉන්ෂුවරන්ස් සමාගමේ ඉහළ වැටුප් ලබන රැකියාවක ද නිරත විය. කෙසේ වෙතත්, ඔහු මේ කාලය තුළ පුවත්පත් සඳහා විවිධ ලිපි ලියා ඇත. ඔහු අවුරුදු දොළහේදී සිළුමිණ පුවත්පතට ලියන අතර එවකට එය හැඳින්වූයේ ෂඨ දහයේ විශ්ව විද්‍යාලය යනුවෙනි. වෘත්තීය මාධ්‍යවේදියෙකු ලෙස ඉංග්‍රීසි බසින් ලිවීමට ඩේලි නිවුස් පුවත්පතට සම්බන්ධ වන ඔහු පියසේන නිශ්ශංක මහතාගේ මගපෙන්වීම යටතේ දිනමිණට සම්බන්ධ වෙයි. 1949 මාර්තු 3 දින ඔහු ලේක්හවුස් ආයතනයට සම්බන්ධ විය. ලේක්හවුස් ආයතනයේදී ඔහු බොහෝ ලේක්හවුස් ප්‍රකාශනවල කර්තෘ මණ්ඩල සාමාජිකයෙක් විය. ඔහු දිවයින, ඩේලි නිවුස්, සන්ඩේ ඔබ්සර්වර්, සිළුමිණ,ජනතා පුවත්පතේ කර්තෘ මණ්ඩලයේ සිටි අතර "නවනුගය" ප්‍රධාන කර්තෘවරයා විය. ඉංග්‍රීසි කතුවැකි සිංහලට පරිවර්තනය කරනවා වෙනුවට ආරියදාස තරුණයා සමඟ එක්ව සිංහල කතුවැකි සිංහලෙන් ලිවීමට පුරෝගාමී වූයේ පියසේන නිශ්ශංකය. ඔහු 1949 මාර්තු 11 වැනිදා සිනමාව පිළිබඳ මුල්ම ලිපිය ලිව්වා.හැම්ලට් චිත්‍රපටය ගැන ඔහු ලිව්වේ ‘සිංහල චිත්‍රපති කරයින්ට ආදර්ශ පාඨයක්’ (‘සිංහල සිනමාකරුවන්ට ආදර්ශමත් පාඩමක්’) යන මැයෙන්. 1950 දී ඔහු එම වසරේ සිංහල චිත්‍රපට ගැන සන්ඩේ ඔබ්සර්වර් පුවත්පතට ‘සිංහල චිත්‍රපට’ තීරුව ද ලිවීය. මෙය ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ලියන ලද ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහල චිත්‍රපට පිළිබඳ පළමු වාර්ෂික සමාලෝචනයයි. ඔහු ශ්‍රී ලංකාවේ උසස් අධ්‍යාපන විෂයයෙහි ජන සන්නිවේදනය අධ්‍යයනය ආරම්භ කළේය. 1969 දී ඔහු දෙහිවල කනිෂ්ඨ කාර්මික විද්‍යාලයේ පාඨමාලාවක් ආරම්භ කළේය. ඔහු කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ ජන සන්නිවේදනය ඉගැන්වීම සඳහා පළමු විෂය නිර්දේශය සකස් කළේය. එසේම, ඔහු ශ්‍රී ලංකා විවෘත විශ්වවිද්‍යාලයේ මාධ්‍ය අධ්‍යයන හඳුන්වාදීම හා සම්බන්ධ විය. කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලයේ ජනසන්නිවේදන ඩිප්ලෝමාව සමාරම්භක අවස්ථාවට ඔහු බෙහෙවින් බලපෑවේය. මහාචාර්ය විමල් දිසානායක සහ එඩ්වින් ආරියදාස පසුව කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ ජන සන්නිවේදනය විෂයයෙහි පුරෝගාමී වූහ. මේ අතර 1995 සරසවිය සම්මාන උලෙළේ ජූරි සභිකයකු ද 2002 සරසවිය සම්මාන උලෙළේ ජූරියේ සභාපතිවරයා ද වූ ඔහු 2007 සරසවිය සම්මාන උළෙලේදී සිනමා සාහිත්‍යයට කළ මෙහෙවර වෙනුවෙන් රණපාල බෝධිනාගොඩ අනුස්මරණ සාහිත්‍ය සම්මානයෙන් ද පිදුම් ලැබුවේය. අන්තරජලය' (අන්තර්ජාලය), 'මධ්‍ය රූප' (මාධ්‍ය රූප) සහ 'සජිවිකරණය' (සජීවීකරණය) වැනි ඉංග්‍රීසි යෙදුම් සඳහා නව සිංහල යෙදුම් හඳුන්වාදීම සම්බන්ධයෙන් එඩ්වින් ආරියදාස මහතා ඇගයීමට ලක් වේ.
Carp
මේ ප්‍රශ්නයට විසදුමක් විදියට කදු උඩ නොගැඹුරු ජලාශ සෑදීමට ඉඩම් හිමියන් විසින් ගොවීන්ට අණ කලා.
සීතල කාලයට හිමෙන් සහ වැසි ජලයෙන් පිරී යන මේ ජලාශ වසන්ත කාලය වනවිට කට මට්ටමට ජලයෙන් පිරී යනවා.
එම කෘතිම ජලාශ මගින් ඔවුන් වී වගාවට අවශ්‍ය ජලය ලබා ගත්තා.
මෙම ගොවීන්ට සීත කාලයට අවශ්‍ය ආහාර තිබුනත් මාංශමය ආහාර සැපයුමක් නම් තිබුණේ නෑ.
වර්ශ 1800දී වගේ මේ කදු උඩ තියෙන පොකුණු වලට කාෆ් මසුන් හදුන්වා දුන්නා. ගොවීන්ගේ අරමුණ වුණේ මේ කාෆ් මසුන් බෝකර පසුව ආහාරයට ගැනීමයි.
නමුත් සාමාන්‍ය කලු කාෆ් (Magoi) මසුන්ට Yamakoshi ප්‍රදේශයේ දීර්ග සීත දේශගුණයට ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව තිබුණේ නෑ.
වසන්ත කාලය පැමිණීමත් සමඟම වෙනත් ප්‍රදේශ වලින් කාෆ් මව් සතුන් ගෙනවිත් ඔවුන් අභිජනනය කර පැටවුන් අගල් තුනක් දක්වා වර්ධනය කරගැනීම ගොවීන්ට කල් තිබුනා.
සරත් ඍතුව අවසාන වීමට පෙර එම පැටවුන් අල්ලාගෙන ලුණු දමා කරවල කර සීත කාලය පුරාවට ආහාරයට ගැනීමට සකසා ගත්තා.
නැවතත් වසන්ත කාලය ආරම්භයත් සමග අලුත් මව් සතුන් මිලදී ගැනීම එතරම් ගැටලුවක් උනෙත් නෑ.
මේ අලුතින් මිලදී ගත් මසුන් හා තමන් කලින් අවුරුදු වල මිලදීගත් මසුන් සාර්ථකව අභිජනනය කර ගොවීන් තමන්ට ආහාර සදහා අවශ්‍ය මසුන් ලබා ගත්තා.
නමුත් 'Cyprinus carpio' යනු එක් කාෆ් ප්‍රභේදයක් (strain) පමණක් නොව ප්‍රභේද කිහිපයක්(there are few strains of carp) බව ඒ කාලයේ කවුරුත් දැන සිටියේ නෑ.
මේ විදිහට මවු සතුන් මිශ්‍රකර අභිජනනය කල නිසා කලාතුරකින් සමහර පැටවුන්ගේ ඇගේ තැනින් තැන වර්ණවත් කොරපොතු කිහිපයක් දකින්නට ලැබුණා.
මේ විදිහට මුලින්ම ජපානයේ කාෆ් මසුන්ගේ වර්ණ මුලින්ම දකින්න ලැබුනේ කොයි කාලයේදී ද කියා ඉතිහාස වාර්තා වල සඳහන් වන්නේ නෑ. එයට හේතුව මෙලෙස වර්ණ වෙනස්වීම් ඉතාමත් කලාතුරකින් සිදුවන දෙයක් නිසා වෙන්න පුළුවන්.
Takezawa නම් ගමේ වර්ශ 1843 දී පළමුවරට මෙම සිදුවීම වාර්තා කර තිබෙනවා. "Asagi, Becco, Sarasa(Kohako) වර්ග වල වර්ණවත් කාෆ් මසුන් දකිනා ලදි" යනුවෙන් පමණක් ඔවුන් සටහන් කර තිබෙනවා.
ඊට පසුව වර්ශ 1874 වෙනකම් මේ ගැන සටහනක් හොයාගන්න අමාරුයි. වර්ශ 1874 දී සමහර ගොවීන්
Sarasa, Asagi, හා Ki Utsuri මසුන් එක මාළුවෙක් යෙන් 50 බැගින් අනෙක් ගොවීන්ට විකිණුවා කියලා වාර්තා කරලා තියෙනවා. 1874 දී යෙන් 50ක් කියන්නෙ අද කාලයේ හැටියට යෙන් 200,000ට (ලක්ෂ දෙකකට) ආසන්න මුදලක්.
මේ විදිහට සමහර වී ගොවියන් ගොවිතැන අත්හැර කාෆ් මසුන් වගාකරුවන් බවට පත්වුනා. ඔවුන් ලස්සන වර්ණවත් මසුන් සුරතලුන් ලෙස තමන්ගේ ගෙවල් වල තබාගත්තා.
ඔවුන් විවිධ වර්ණ වල මසුන් අභිජනනය කරමින් විවිධ අත්හදා බැලීම් කරමින් අලුත් වර්ණ වල දෙමුහුන් මසුන් හදුන්වා දුන්නා. (Gregor Mandel බෝන්චි වලින් ප්‍රවේණිය/ආවේණික ලක්ෂණ ගැන පරීක්ෂණ කලේත් මේ කාලයේයි)
වර්ශ 1900 පමණ වනවිට Yamokoshi ප්‍රදේශයේ මෙම කුඩා කාෆ් මසුන් ඉතා විශාල වශයෙන් වගාකල නිසා වෙන පලාත් වල මාළු වෙළෙන්දන් අඩු මුදලකට මාළු මිලදී ගැනීමට මෙහි පැමිණියා.
ඔවුන් මේ අලුත්, වර්ණවත් කාෆ් මසුන් දැක්කත් වෙනත් ප්‍රදේශ වලට පණ පිටින් මසුන් ගෙනයන්න ඔවුන්ට ක්‍රමයක් තිබුණේ නෑ.
වර්ශ 1914දී ටෝකියෝ Taishō ප්‍රදර්ශනය සදහා Yamokoshi (Niigata Prefecture) ප්‍රදේශයේ ප්‍රදර්ශන අංගය උනේ වර්ණවත් කොයි කාෆ්.
Yamokoshi සිට Tokyo දක්වා මෙම මසුන් ප්‍රවාහනය කිරීම ඉතා දුෂ්කර කාර්යයක් වුණා. දීර්ඝ දුම්රිය ගමන නිසා ගොඩක් මසුන් මිය ගියා.
Yamakoshi ප්‍රදේශය අවට (Niigata) ජනතාව සහ එහි වෙළදාමේ ගිය අය හැරුණුකොට ජපානයේ ජනතාව මෙම වර්ණවත් කාෆ් මසුන් මුලින්ම දැක්කේ Taishō ප්‍රදර්ශනයෙන්.
ප්‍රදර්ශනය ඉවර උනාට පස්සේ ඉතුරු වෙලා හිටිය මාළු ටික ජපන් අධිරාජයාගේ (Emperor Taishō) මාළිගාව වටා ඇති දිය අගලට නිදහස් කලා.
දෙවන ලෝක යුද්ධයත් සමඟ ජපානයේ බොහෝ දෙනා හමුදාවට බැඳුනා. යුද්ධය අවසන් වී ඔවුන් නැවත තමන්ගේ ගෙවල් වලට පැමිණෙන විට සමහර ගම් වල වර්ණවත් කාෆ් මසුන් පමණක් නොව සාමාන්‍ය කලු කාෆ් මසුන් පවා ඉතිරිව සිටියේ නෑ.
යුද්ධය අවසන් වී නැවතත් ජන ජීවිතය සාමාන්‍ය තත්වයට පත්වුණාට පසු වර්ශ 1947දී පමණ ඔවුන් නැවතත් කාෆ් සහ වර්ණවත් කාෆ් නිශ්පාදන ආරම්භ කරා.
මේ වර්ණවත් කාෆ් මසුන්ට ජපානය පුරා හොඳ ඉල්ලුමක් තිබුණත් ප්‍රවාහණය ඉතා අපහසු කටයුත්තක් වුනා.
1962දී ජපානය ප්ලාස්ටික් (Vinyl bags) බෑග් භාවිතය ආරම්භ කිරීම නිසා ගොවීන්ට ප්‍රධාන නගර වලට මෙම මසුන් ආරක්ෂා සහිතව ප්‍රවාහනය කිරීම පහසු උනා. ගොවීන්ට ඉතා ඉහළ මිලකට මේ මසුන් විකිණීමට හැකිවුණා.
වී ගොවිතැන නොතිබෙන්න අද අපි දකින ඉතා අලංකාර කොයි මසුන් බිහි නොවීමට තිබුනා.
වී වගාව සහ ආහාර සදහා කාෆ් වගාව නිසා අවුරුදු ගණනාවක් තිස්සේ විවිධ නම් කිහිපයකට පසු අවසානයේ අද අපි දකින ලස්සන මසුන් නිශ්කිගොයි ලෙස නම් කලා.
මට මේ කතාවෙන් කියන්න ඕන උනේ ජපන් ජාතිකයන්ට දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසුව අවුරුදු 70කින් ( යුද්ධයට කලින් ඉදලම නම් අවුරුදු 200-250 පමණ)
සාමාන්‍ය කලු කාෆ් මසුන් ගෙන් පටන් අරන් අද තිබෙන තත්වයට මසුන් වැඩිදියූණු කරන්න පුළුවන් නම් ලංකාවේ අපිටත් මේ දේ කරන්න පුළුවන් කියන එකයි.
අපිට කලු කාෆ් ගෙන් හෝ කොමන් කාෆ් ගෙන් මුල ඉඳලම පටන් ගන්න ඕනෙ නෑනෙ. අලංකාර, හරි පැටර්න්ස් හා නිවැරදි හැඩය තියෙන මාළු ලංකාවේ ඉන්නවා.
ඊස්රායලයෙන්, සිංගප්පූරුවෙන්, මැලේසියාවෙන්, චීනයෙන්, ජර්මනියෙන්, හෝ වෙන රටකින් ගෙනාපු හොද මාළුන්ගෙන් පටන් ගන්නත් පුළුවන්. )
ඒ මාළුන්ගේ හොද පැටවුන් තෝරා වෙන්කර ගෙන(Cull) හොදම පැටවුන් පමණක් ලොකු කර ඔවුන්ගේ පැටව් නැවත තෝරා ගෙන ලොකු කර පරම්පරා (මිනිස් පරම්පරා නොව කාෆ් පරම්පරා) කිහිපයක් උසස් තත්වයේ මසුන් නිපදවා ගැනීමට අපිටත් පුළුවන්. [R D D Peries]
බස් රථය
බස් රථය ගොඩබිමින් මගීන් ප්‍රවහනය සදහා භාවිතා කරයි.
ජෛව වෛද්‍ය ඉංජිනේරු විද්‍යාව
ජෛව වෛද්‍ය ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු වෛද්‍ය විද්‍යාව සඳහා ඉංජිනේරුමය න්‍යායන් සහ තාක්ෂණික ක්‍රම යොදා ගන්නා ආකාරය අධ්‍යයනය කෙරෙන විෂයයි.එය රෝගීන්ගේ සෞඛ්‍ය හා පුද්ගලයන්ගේ ජීවන තත්වය නගා සිටුවීම සඳහා ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ සැළසුම් හා ගැටලු විසඳීමේ හැකියාව වෛද්‍ය හා ජීව විද්‍යාව සමඟ සම්බන්ධ කරයි.
සාපේක්ෂව නව විෂය ධාරාවක් වන නිසා ජෛව වෛද්‍ය ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ බොහොමයක් කාර්යයන් සමන්විත වන්නේ විෂය ක්ෂේත්‍රයේ සෑම අංශයක්ම ආවරණය කරන පර්යේෂණ හා දියුණු කිරීම්වලිනි. ඒවාට ජෛව තොරතුරු විද්‍යාව, වෛද්‍ය රූපණය, රූප සැකසීම, මානසික සංඥා සැකසීම, ජෛව යාන්ත්‍ර විද්‍යාව, ජෛව ද්‍රව්‍යය හා ජෛව ඉංජිනේරු විද්‍යාව, පද්ධති විශ්ලේෂණය හා 3D ආකෘතිකරණය ඇතුළත් වේ. ජෛව වෛද්‍ය ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ වැදගත්ම යෙදීම්වලට උදාහරණ වන්නේ ජෛව අනුකූල ශරීරාබාධ නිවැරදි කිරීමේ උපකරණ, වෛද්‍ය උපකරණ, රෝග විනිශ්ච උපකරණ හා MRI, EEG වැනි රූපණ උපකරණ හා බෙහෙත් ද්‍රව්‍යය වැඩි දියුණු කිරීම හා නිපදවීමයි.
ප්‍රවර්ගය:ඉංජිනේරු විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:ජීව විද්‍යාව
අලිංගික ප්‍රජනය
මාතෘ ශාකයෙහි භූගත හො වායව මුල් මගින් නව ශාක බිහි කර ගැනීමේ ක්‍රියාවලිය වර්ධක ප්‍රජනනයයි.
වර්ධක ප්‍රජනනයේදී කොටස් දෙකකි
සාන්ත සෙබස්තියන් මහා විද්‍යාලය, කඳාන
මෙහෙවර ප්‍රකාශය
"ජීවත්වීමට අවශ්‍ය මූලික නිපුණතා සාක්ෂාත් කරගනිමින් සියළු අභියෝගවලට සාර්ථකව මුහුණ දිය හැකි, දහමෙන්, දැනුමෙන් හා විනයෙන් පිරිපුන් ඵලදායි පුතෙකු ලක්මවට දායාද කිරීම අපගේ මෙහෙවරයි"
මාතෘ පාසල් ඉතිහාසයෙන් බිඳක්
1911 දී කඳාන දේවස්ථාන පාලක ධූරය දරමින් කිතුනු සේවාවේ යෙදුණු ගරු ඒ.වයි. කීගර් පියතුමාගේ මූලිකත්වයෙන් හා ගරු ඒ.එම්.ඩී ජයමාන්න පියතුමාගේ දායකත්වයෙන් පොල්අතු මඩුවක ධර්මෝපදේශණය ඉගැන්වීම සඳහා බිහි වූ දහම් පාසලක් පසුව 1913 දී එම පියතුමාගේ කාලයේදීම සභාවේ පාලනයට යටත් වූ මිශ්‍ර පාසලක් ලෙස බිහි වූ අතර එහි ප්‍රථම විදුහල්පතිනිය වූයේ ගරු මේරි සොලාන්ජ් කන්‍යා සොයුරිය විය.
1914 දී කන්‍යා සොයුරියන් තිදෙනෙකුගෙන් හා ගුරු මහත්මීන් පස් දෙනෙකුගෙන් සමන්විත ගුරු මණ්ඩලයකින්ද සිසුන් 100 දෙනෙකුගෙන් ද පහළ බාලාංශයේ සිට ජ්‍යේෂ්ඨය දක්වා පංතිද තිබූ මෙම පාසලේ සීඝ්‍රවත් දියුණුවක් ඇති වූයේ 1926 දී ගරු රොමෝල්ඩ් පියතුමාගේ සමයේදීය. එවිට එම පාසැලේ සිසු සිසුවියන් 200 කට අධිකව සිටි අතර කොළඹ උතුර රොමානු කතෝලික පාසල ලෙස නම් කොට තිබුණි. 1972 දී එහි 13 වන විදුහල්පතිනිය වූ ගරු මේරි ඇන්සලම් කන්‍යා සොයුරියගෙන් පසුව ගිහි පාලකයන් වෙත විදුහල්පති ධූරය පැවරෙන ලදී. එහි ප්‍රථම ගිහි විදුහල්පති වූයේ එම්.පී.ජී. ප්‍රනාන්දු මහතා විය. ඉන්පසු මෙම පාසලේ නාමය කො/උ කඳාන කණිෂ්ඨ බාලිකා විදුහල විය. 1978 දී එන්.ඩී ප්ලෝරි ගුණසේකර ගරු විදුහල්පතිනියගේ සමයේදී 1 වසර සිට 5 වසර දක්වා වූ පූර්ණ බාලිකා ප්‍රාථමික විදුහලක් බවට පත් වූ අතර එහි සිටි ඉහළ ශ්‍රේණි වල ගැහැණු ළමුන් සමීපයේ බාලිකා මහ විදුහලට(කන්‍යාරාමය) වෙත යවන ලදී.
වත්මන් පාසලේ ඉතිහාසය
1915 වන විට කඳාන පිරිමි දරුවන්ට අධ්‍යාපනය සඳහා රජයේ පාසලක් වී නම් එය නාගොඩ කණිෂඨ ද්වීතීයික විදුහලයි. එසමයෙහි එහි ගරු විදුහල්පතිව සිටි පේදුරු පෙරේරා අමරතුංග ගුරුන්නාන්සේ ගුරු වෘත්තියෙන් සමුගෙන වෙදකම අරඹද්දී ඇතිවූ අරාජික සමය කඳානට පිරිමි පාසලක් අවශ්‍යතාවය මතු කළේය. එකල බර්තොලමියුස් එදිරිසිංහ මහතා නාගොඩ විදුහල්පතිව සිටිද්දී 1920 දී කොළඹ උතුර කඳාන රෝමානු කතෝලික පිරිමි සාසලේ ප්‍රථම විදුහල්පති ලෙස පාවූළු ගුරුතුමා වැඩ භාර ගත්තේය. එවකට කඳාන මීසම්පති වූ ගරු සී. කොරලෙක් පියතුමා දහම් කටයුතු සඳහා තනා තිබූ තාවකාලික ගොඩනැගිල්ලෙහි සිසුන් 40 දෙනෙකුගෙන් සහ ගුරුවරු තිදෙනෙකුගෙන් ආරම්භ වූ මෙම පාසලේ ප්‍රධාන ශාලාවේ මුල් කොටස නිම වීමෙන් පසු පාසල ස්ථාවර විය. මෙම පාසලේ සීඝ්‍ර දියුණුව කෙරෙහි අතිශයින්ම බලපෑ ගරු විදුහල්පතිවරුන් වන්නේ ජුවාන් එච්.ඩී ක්‍රිස්ටියන් සමරනායක, ජේ.ඩී. අගුස්ටීන්, එන්.ඩී.එස්. ගුණසේකර, එළාරිස් ප්‍රනාන්දු, ඩබ්ලිව්.කේ.ජී. පෙරේරා, ආර්.ඩී. මර්සලින් ජෝශප් පෙරේරා, එම්.ජේ. පාරිස් යන මහතුන් අදත් කඳාන ජනතාව ගෞරවයෙන් සිහිපත් කරති.
1952 දී කඳාන මීසම්පති ලෙස කටයුතු කළ ගරු ඊ. ඩේවිඩ් සොයිසා පියතුමා සහ සහයක පියතුමන් වන ගරු ඔලිවර් වීරක්කොඩි පියතුමා අප්‍රතිහත කැපවිමකින් මෙම පාසලේ ගොඩනැගිලි ඉදිකිරීම් නිමා කළෝය. 1968 ජනවාරි 4 වන දා මාතෘ පාසල වන රෝමානු කතෝලික බාලිකා පාසලේ සිසුන් 200ක් පමණ රෝමානු කතෝලික පිරිමි කණිෂඨ ද්විතීයික පාසලට මාරු කර එවූ අතර ගුරු පුරප්පාඩුව මඟහැරෙන තුරු ගුරුවරුන් කිහිප දෙනෙකුද අනුයුක්ත කරන ලදී. එකලද මෙම විදුහල ප්‍රදේශයේ ජනප්‍රිය පාසලක් බව විදුහල්පති සමරු සටහන් වල ලියැවී ඇත.
කතෝලික නාට්‍ය, වාසප්පු, පාස්කු දර්ශන, කැරොල්, නාඩගම් හා දැඩි බැඳිමක් ඇති කඳාන ජනතාවගේ කලා කේන්ද්‍රය වූයේ මෙම පාසලේ වේදිකාවයි. එහි එස්.ඩී.එස්. ගුණසේකර විදුහල්පති සමයේදී “දාවිත් සහ ගොලියක්”, “සිටුවරයාගේ අපරාධය”, “ජොහාන් ඔෆ් ආක්”, “අන්ධ සිසුලියා” වැනි නාට්‍ය වේදිකා ගත කරන ලදී. කේ.ඒ.එන්. ප්‍රනාන්දු ගරු විදුහල්පතිවරයාගේ කාලයේදි ගරු ලූෂන් ඩෙප් පියතුමා මීසම් පාලක වූ අතර, සහයක පියතුමා වූ ගරු ටෙරන්ස් බෝධියා බදුගේ මීසම් තරුණ කතෝලික සංගමය සමඟින් “කණකොක් සුඳ” නාට්‍යය වේදිකා ගත කර එයින් ලැබුණු ආදායමින් විදුහලට අභ්‍යන්තර ශබ්ද විකාශන පද්ධතිය එක් කරන ලදී.
මෙම කණිෂ්ඨ ද්විතීයික විදුහලේ සිසුන් වසර ගණනාවක්ම නොකඩවා විදුහලට ජා-ඇල මාණ්ඩලික ක්‍රීඩා ශූරතාවය ලබා දුන්හ. ටයිටස් ලියනගේ විදුහල්පති සමයේදී එකල මීසම්පති ගරු සිරිකුරේ පියතුමාගේ අනුශාසකත්වයෙන් ආගමික විනය, ඉංග්‍රිසි බසට හැඩ ගැසිම, අධ්‍යාපන නැඹුරුව ඇති කෙරිණි. 1998 දී ටයිටස් ලියනගේ මහතා උසස්වීම් ලබා මීගමු කලාප අධ්‍යක්ෂක ධූරයට පත් විය. එකල බප/මීග කඳාන සාන්ත සෙබස්තියන් ප්‍රාථමික විදුහල වූ මෙහි 32කින් සමන්විත ගුරු මඪුල්ලක් සහ සිසුන් 1000ක් පමණ සිටියෝය. 1999 සිට මේ දක්වා ගරු විදුහල්පති ලෙස ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර මහතා සේවය කරයි.
ආගමික ප්‍රතිශතය
1962-07-02 දිනයේ කතෝලිකසභාවේ පාලනයෙන් මුදා පාසල් වල පාලනය රජයට පවරා ගනිද්දී සභාව හා රජය අතර ගිවිසුමේ එක් වගන්තියක් අනුව එදිනට එහි සිටින සිසුන්ගේ ආගමික අනුපාතය එලෙසින්ම ඉදිරියට පවත්වා ගත යුතුය. ඒ අනුව මෙහි කතෝලික ආගමික ප්‍රතිශතය 95% ක් විය.
මහා විදුහලේ ප්‍රතිසංවිධානය
1978 වසරේදී කඳාන රෝමානු කතෝලික පිරිමි කණිෂ්ඨ දිවිතීයික විදුහලේ අ.පො.ස (සා/පෙ) විභාගයෙන් සිසු දරුවෝ සිව්දෙනෙකු උසස් පෙළ සුදුසුකම් ලබා ගෙන සමත් වූහ. මේ අයගෙන් බර්ට්‍රම් රස්ටම්, ජයප්‍රකාශ් සිවගුරුනාදන්, සිරිමල් පෙරේරා යන අයට මෙම පාසලේම උසස් පෙළ හැදැරීමට අවශ්‍ය විය.
එවකට කඳාන මීසම්පති වූ ගරු එළායස් වීරක්කොඩි පියතුමා සහ විදුහල්පතිව සිටි සිරිල් සමර වික්‍රම මහතාත් ක්‍රිස්ටි පෙරේරා, බොනිෆස් පෙරේරා, ටෙරන්ස් මල්ලවආරච්චි යන ප්‍රභූවරුන් මූලිකව තවත් අය විසින් පාසලට ජ්‍යේෂ්ඨ අංශයක් ලබා ගැනීම පිළිබඳව එවකට නියෝජ්‍ය කම්කරු ඇමති ජෝශප් මයිකල් පෙරේරා මහතා වෙත ඉදිරිපත් කළහ. ඒ අනුව කඳාන රෝමානු කතෝලික කණිෂ්ඨ ද්වීතියක විදුහල ප්‍රසාරණය කර නව මහා විදුහලක් නිර්මාණය කිරීමට තීරණය විය.
නව විදුහල සඳහා සාන්ත සෙබස්තියන් එල්ලේ පිටිය සහ ක්‍රීඩාපිටියට යාව අක්කරයක පමණ භූමි භාගයක් සිඩින් ජයසූර්ය මහතා විසින් ලබා දෙන ලදී. ජනතාව එක් වී සති කිහිපයක් පුරා වෙහෙසී පොල්ගස් ගලවා බිම සකස් කිරීමටද අත්තිවාරම දැමීමටද මහා හ්‍රමදානයක් දියත් කළහ. වසරක් ඉක්මයාමට ප්‍රථම තෙමහල් ගොඩනැගිල්ලක් ඉදිවිණි. 1979 ජූලි 22 දා කඳාන සාන්ත සෙබස්තියන් මහා විද්‍යාලය නමින් ආරම්භ කළ මෙම විදුහලේ පෝෂණය ආරම්භ වුයේ කඳාන රෝමානු කතෝලික කණිෂඨ ද්විතීයික විදුහලේ 6 සිට 11 ශ්‍රේණි දක්වා පංති වල සිටි සිසුන් 171 දෙනොගෙනි. අ.පො.ස (උ/පෙ) කලා පන්තියක් ප්‍රථමයෙන් අරඹා පසුව වාණිජ සහ විද්‍යා අංශද ආරම්භ කළේය. මෙම විදුහලේ ප්‍රථම විදුහල්පති ධූරය හෙබවූයේ ජේ. ඇලොයි අරංගල්ල මහතාණන් වන අතර එතුමා 1988 දක්වා පාසල සංවර්ධනය කර පසුව උසස්වීම් ලබා ජාතික පාසල් භා අධ්‍යාපන අධ්‍යක්ෂක සහ කතෝලික අධ්‍යාපනය භාර අධ්‍යක්ෂක විය. ගුරුවරුන් 11 දෙනෙකුගේන් ආරම්භ වු මෙම මහා විද්‍යාලයේ 2010 වන විට ප්‍රාථමික අංශයේ සිසුන් 892ක් ද ජ්‍යෙෂ්ඨ අංශයේ සිසුන් 1228ක් ද වූ අතර සංයුක්ත ආචාර්ය මණ්ඩලය 80ක් වූහ.
ආරම්භයේදී උසස් පෙළ පන්ති සඳහා බාලිකාවන් ද ඇතුළත් කර ගත් අතර 2008 වර්ෂයේදී බාලිකාවන් ඇතළත් කර ගැනීම නවතා දමන ලදී. 2005 අප්‍රෙල් මාසයේ සිට මේ දක්වා විදුහල්පති ධූර හොබවන ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර මහතා ජ්‍යේෂ්ඨ අංශයට ප්‍රාථමික අංශය ද එකතු කොට එක් විදුහල්පති වරයෙකු යටතේ පාලනය වන සංයුක්ත විදුහලක් බවට පත් ක‍ළේය. ආරම්භයේ සිට ජේ.ඒ. අරංගල්ල, ආර්.ඒ. මයිකල් රණසිංහ, සී.එන්.එන්. පෙරේරා, එම්. ෂර්ලි වී. පෙරේරා, ඩබ්ලිව්.එල්.ජේ. බොතේජු, වයි. විමල් සිල්වා, ඔගස්ටා සේනාධීර, හේමචන්ද්‍ර සූරියආරච්චි, ඩබ්ලිව්. ලාල් කුමාර යන විදුහල්පතිවරු මෙම පාසලට මහඟු ස්වාවක් ඉටු කළෝය. ප්‍රථම පැවිදි නියෝජ්‍ය විදුහල්පති ගරු නිලන්ත අඩුවන පියතුමා වන අතර දෙවන පැවිදි නියෝජ්‍ය විදුහල්පති ලෙස ගරු සුදත් හේමන්ත පියතුමා මේ දක්වා සේවයෙහි යෙදේ. එතුමාගේ ආගමනය නිසාම විද්‍යාලීය භූමිය තුළ නව දෙව් මැඳුරක් ඉදි විණි.
ආචාර්ය මණ්ඩලය
සුදත් හේමන්ත ප්‍රනාන්දු පියතුමා(විදුහල්පති)
ආදී විදුහල්පතිවරු
ජේ.ඒ. අරංගල්ල
සී.එන්.එන්. පෙරේරා
එම්. ෂර්ලි වී. පෙරේරා
ඩබ්ලිව්.එල්.ජේ. බොතේජු
වයි. විමල් සිල්වා
ඔගස්ටා සේනාධීර
හේමචන්ද්‍ර සූරියආරච්චි
හේමන්ත ප්‍රනාන්දු පියතුමා
පාසල් ගීය
වොරැඳේ වොරැඳේ පුරමෝදාරවූ
සාර සුපෙම්බර මෑණි
දිනේ සිනේවා සාන්ත සෙබස්තියන් මහ විදුහල නිබ‍ඳේ//
සිප සතරැස කිරිදි අප පුබුදු ප්‍රඥාවේ ආලෝකෙන්
දෙස බස රැස හෙළ දීපේ සුරකින දූදරුවන් තනනා
දැනුමෙන් පෝෂිත නැවුම් ලොවක් වෙත යමු පෙරමුන රැගෙනා
ජය ජයවේ//
හොකී
හොකී ක්‍රීඩවකි. එක් පිලකට සමජිකයන් 11ක් සහභාගී වේ. හොකී යනු කණ්ඩායම් දෙකක් එකිනෙක පරයා ගෝලයක් වාර්ථා කිරීමට යත්න දරන ක්‍රීඩාවකි. මෙහිදී ‘පක්’ නමින් හඳුන්වන බෝලයක් හෝ තද රවුම් ඩිස්කයක් භාවිතා කරයි. විරුද්ධ පිළේ දැල තුළට එය පිත්තෙන් විසිකිරීම මගින් ගෝලයක් ලබාගැනීම සිදු කරයි. කිසියම් ප්‍රදේශයක වඩාත් ප්‍රචලිත හොකී ක්‍රීඩා ආකාරය සරලව එම ප්‍රදේශ වලදී හොකී ලෙස හැඳින්වේ.
සංවර්ධනය - සංවර්ධනයේදී භූගෝලීය වෙනස්වීම්
සංවර්ධන රටාව පෙන්නුම් කරන එක් ආකාරයක් නම් ' උතුර - දකුණ බෙදීම්' වේ. මෙමගින් පොහොසත් උතුරත් දුපත් දකුණත් පෙන්නුම් කරයි. මෙය තෙලිම් විහිදෙන රේඛාවක් නොව්න‍ඓය පොළෝ තලය වෙන් කරන්නා සේ පෙනෙන නිසාය.
හොකී
ආශ්‍රිත
අයිස් හොකී
සංවර්ධනය - සංවර්ධනයේදී භූගෝලීය වෙනස්වීම්
මේ අනුව උතුර කොයසේ, උතුරැ ඇමරිකාව, යුරෝපය,රැසියාව, ජපානය ඔස්ට්‍රේලියාව හා නවසීලන්තයයි. මෙම රටවල් වල ආර්ථිකමය වර්ධනයක් දැකිය හැක. දකුණු කොටසේ බොහෝ දියුණු වෙමින් පවතින රටවල් ඇත. මෙම කර්කටක නිවර්තනය (tropic of cancer) මගින්ද වෙන් කල හැක. නමුත් නවතම කාර්මිකරණය වු රටවල් (newly industrialized countries) වන තායිලන්තය, බ්‍රසීලය, මැලයාවථ මෙක්සිකෝව නිසා එය අපහසු වේ.
මුල්ලේරියාව
මුල්ලේරියාව  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ	 කොළඹ නගරය ආශ්‍රිතව පිහිටා ඇති නාගරික ප්‍රදේශයකි.
සම්පූර්ණ ජනගහනය (වසර 2001 දි) 37,339 ක්	විය. කොටිකාවත්ත-මුල්ලේරියාව ප‍්‍රාදේශීය සභාව මගින් පාලනය කෙරේ.
ජනගහනය
නගරයේ සම්පූර්ණ ජනගහනය (වසර 2001 දි) 37,339 ක්	විය.
එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ නවසීලන්ත සංචාරය 2018
එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායම 2018 පෙබරවාරි මාසයේ සිට අප්‍රේල් මාසය දක්වා නවසීලන්තයේ සංචාරයක යෙදීමට නියමිතයි. ඒ එක්දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) තරග පහක් සහ ටෙස්ට් තරග දෙකක් ක්‍රීඩා කිරීමටයි. මෙම තරගාවලියේ පළමු ටෙස්ට් තරගය නවසීලන්තයේ පවත්වන පළමු දිවා/රාත්‍රී ටෙස්ට් තරගය වන අතර එය පැවැත්වෙන්නේ ඕක්ලන්ඩ්හි ඊඩන් පාර්ක් ක්‍රීඩාංගනයේය.
එංගලන්තය එදිජා තරගමාලාව 3–2 ක් ලෙස ජයග්‍රහණය කළේය. නවසීලන්තය ටෙස්ට් තරගාවලිය 1–0 ක් ලෙස ජයග්‍රහණය කළේය, ඒ අවසන් තරගය ජය පරාජයෙන් තොරව නිමා වීමෙන් අනතුරුවය. මෙය නවසීලන්තය 1999 අගෝස්තු මාසයෙන් පසුව එංගලන්තයට එරෙහිව ලබාගත් පළමු ටෙස්ට් තරගාවලි ජයග්‍රහණය මෙන්ම 1984 මාර්තු මාසයෙන් පසුව සිය මව්බිමේදී එංගලන්තයට එරෙහිව ලබාගත් පළමු ටෙස්ට් තරගාවලි ජයග්‍රහණයයි.
ලෙෆ්ට් රයිට් සර්
{Infobox film Left Right Sir සරසවි චිත්‍රාගාරය }}
ගීතයන්
ගීත ප්‍රබන්ධය - ආචාර්ය අජන්තා රණසිංහ, සමන් චන්ද්‍රනාත් වීරසිංහ, සෝමපාල ලීලානන්ද
පොළොව මත අයිස් සහ නීත්‍ය තුහීන
Frozen Ground & Perma frost පොළොව මත අයිස් සහ නීත්‍ය තුහීන
උෂ්ණත්වයේ වැඩි වන විට නිත්‍ය තුහීන දියවීම හා ගලායාම 'මැකෙන්සි නිම්නයෙන් ' වර්ථඛා වේ. නමුත් මෙය පොදුවේ වෙන කරැණක් නොවේ. නිත්‍යා තුහිත ඇති සියළුම කලාප වල පොළාව මත අයිස් තට්ටු නැත. බොහෝ දුරට එය බස් හෝ පාෂාණ සහ ඝන වීමකි. අයිස් ඝන බව ඉහල ස්ථර වලදී දැකිය හැකි අතර එහි වැඩි වශයෙන් බාරය දැකිය හැක. පොළව යට ඇති ජලගහ උණුසුම මත නිත්‍ය තුහීන කලාපද වෙන් කර ගත හැක.
අලේස්කාවේ නීත්‍ය තුහින කලාපද වෙන් කර ගත හැකි සියවස් 2 ක් තුළ 25m ඝන තට්ටුවක් දියවී ඇත. එහි උෂණත්වය - 0.4 0C සිට 0 0C  වු අතර එය - 2.6 0C  දක්වා ඉහල යයි. නිත්‍ය තුහින වෙනස් වීම ඉතා අඩු වුවත් උෂණ්තවය වෙනස සමග තුහින පිහිටීමද වෙනස් වේ. මේ නිසා මෙයිද ගෝලීය උණුසම කෙරෙහි පවතිව ප්‍රභල සාධකයක් වේ.