cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
පොල් සම්බෝල
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:සිංහල බොජුන් ප්‍රවර්ගය:පොල් අඩංගු ආහාර
M106 Galaxy
M106 Galaxy
මෙම මන්දාකිනිය Seyfert මන්දාකිනි(Seyfert Galaxies) නම් වර්ගයට අයත් වේ. සාමාන්‍යයෙන් මෙවැනි මන්දාකිනි වල ඉහල ක්‍රියාකාරිත්වයක් ඇති supermassive වර්ගයේ කළු කුහරයක් ඇත. M106 මන්දාකිනිය අපට ආසන්නම Seyfert මන්දාකිනිය ලෙස සැලකෙන අතර එයට දුර ආලෝක වර්ෂ මිලියන 22-25ක්‌ පමණ වේ. මෙවැනි මන්දාකිනි රේඩියෝ හා එක්ස් කිරණ වැඩි වශයෙන් නිකුත් කරන අතර බොහොවිට එය මධ්‍යයේ ඇති කලුකුහරය වටා වායු,දුවිලි වැනි දේ ගමන් කිරීම නිසා සිදු වේ. එය accretion disk ලෙස හදුන්වන කලුකුහරය වටා පිහිටි කලපයයි. මෙහි පිහිටි වායුන් ආදිය කලුකුහරය වටා වේගයෙන් ගමන් කිරීමේදී ඇතිවන පීඩනය හා ඝර්ෂණය නිසා X කිරණ පිටවෙන අතර ඒවා හයිඩ්‍රජන් පරමාණු වල ඇති ඉලෙක්ට්‍රොන මත ගැටී නැවත ශක්තිය නිකුත් කරයි. Seyfert මන්දාකිනි වලින් නිකුත්වන වර්ණාවලි පිරික්සීම මගින් මෙවැනි ශක්ති නිකුත් වීම් දැකගත හැකිය. එම ක්‍රියාවලිය බොහෝවිට විමෝචක නිහාරිකා වලදී සිදුවන ක්‍රියාවලියට සමාන වේ. M106 සම්බන්ද අනෙක් වැදගත් කරුන වන්නේ එහි megamaser ක්වසරයක්(quaser) තිබීමයි. ක්වාසර යනු x ray හා radio කලාප වලදී අතිශය දීප්තිමත් /වැඩෙමින් පවතින කළු කුහරයක් සහිත මන්දාකිනි හරයන් වේ. Maser (microwave amplification by stimulated emission radiation) මගින් සිදුවන්නේද අප දන්නා ලේසර් මගින් සිදුවන ක්‍රියාවලියටම සමාන ක්‍රියාවක් නමුත් එහිදී සැදෙන විමෝචක වර්ණාවලිය විශේෂ තරංග ආයමයක් සහිත තරංග(microwave) එකම දිශාවකට ගමන් කිරීමෙන් සැදෙයි. කළු කුහරය අවට අධි ශක්ති x කිරණ මගින් මේවා උත්තේජනය වන බැවින් මෙවැනි maser ක්ෂිරපතයේ ඇති දීප්තිමත්ම වස්තුන්ට වඩා 100 ගුණයක් පමණ දීප්තියෙන් යුක්ත වෙයි. මෙම වර්ණාවලිය මගින් supermassive කළු කුහරය වටා වායුන් හා අනෙක් ද්‍රව්‍ය විසිරි ඇති ආකාරය, ඒවගේ ප්‍රවේගයන් හා ඝනත්වයද ගණනය කල හැකිය. එසේ ලබාගත් ප්‍රවේගය ඇසුරෙන් මෙම මන්දාකිනි වලට ඇති දුර ද සොයාගත හැකි බැවින් Seyfert මන්දාකිනි යනු විද්‍යාඥයන් විසින් බොහෝ දුර‍ට අධ්‍යනය කර ඇති තාරකා විද්‍යාත්මක වස්තූන් වෙයි. දැනට සොයාගන ඇති පරිදි මන්දාකිනි වලින් 1/10ක්‌ පමණ මෙම වර්ගයේ මන්දාකිනි වේ.
ඩයනා පෙන්ටි
ඩයනා පෙන්ටි (උපත 1985 නොවැම්බර් 02) ඉන්දියානු නිළියක සහ නිරූපිකාවක වන අතර බොලිවුඩ් සිනමාව තුළ ඇය දැකගත හැකිවේ. 2005 වසරේදී Elite Model Management|Elite Models India සමාගමත් සමඟ ගිවිසුම් අත්වන් තැබීමෙන් පසුව ඇය පූර්ණකාලීන නිරූපිකාවක ලෙස කටයුතු කරයි.
ප්‍රවර්ගය:සිනමාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සිනමාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
රතු දෙමලිච්චා
රතු දෙමලිච්චා පහත රට තෙත් කලාපයේ සහ ඒ ආශ්‍රිත කඳුකර වනාන්තර වල වාසය කරයි. කිතුල්ගල ශ්‍රීපාද කඳුවැටිය හාසිංහරාජය තුළ මොහු දක්නට ලැබේ.
ප්‍රවර්ගය:කුරුල්ලෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකා‍වට පමණක් ආවේණික කුරුල්ලෝ ශ්‍රී ලංකාවේ කුරුල්ලෝ
[එය අළු පාටයි]
මුල්කිරිගල කෞතුකාගාරය
මුල්කිරිගල පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය ශ්‍රී ලංකාවේ මුල්කිරිගල රජ මහා විහාර පරිශ්‍රයේ පිහිටුවා ඇති කෞතුකාගාරයක් වේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර
මිහිදුහිමිගේ දායාද
දේවානම්පියතිස්‌ස රජුගේ රාජ්‍ය කාලයේදී මිහිඳු මා හිමියන් ලංකාවට වැඩම කළ බව නොදන්නේ කවරහුද?
ඇත්තටම මුටසීව රජුගේ දෙවැනි පුත්‍රයා වූ "දේවානම්පියතිස්‌ස" රජතුමාගේ කාලයේදී මහින්දාගමනය සිදුවීද? මුළුමහත් සිංහල බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරයේම පදනම වන්නේ දේවානම්පියතිස්‌ස රාජ්‍ය කාලයේදී සිදුවූ බව කියන මහින්දාගමනයයි. එහෙත් ඇත්ත වශයෙන්ම මහින්දාගමනය සිදුවූයේ එකී දේවානම්පියතිස්‌ස යුගයේදී ද? මහින්දාගමනය පිළිබඳව සාහිත්‍යමය කරුණු හා පුරාවිද්‍යාත්මක කරුණු තුලනාත්මකව පරීක්‍ෂා කළ විට එය තිස්‌ස රජුගේ කාලයේ සිදු වී ඇති බවට මානව තහවුරු වන තොරතුරුද හමුවිය. මේ සටහන එම වංශකතා මූලාශ්‍රවල තොරතුරු සහ ශිලා ලේඛනවල තොරතුරු තුලනාත්මකව සැසඳීමෙන් මහින්දාගමනයේ සැබෑම තත්ත්වය හෙළිකිරීම පිණිසයි.
වංශකතා සහ ශිලා ලේඛන යන මූලාශ්‍ර වර්ග දෙකින්ම තිස්‌ස රජු හෝ වෙනත් රජ කෙනකු මහින්දාගමනයට සම්බන්ධ රජු ලෙස තහවුරු වේද, ඔහු සැබවින්ම මහින්දාගමනයට සම්බන්ධ රජු ලෙස පිළිගත හැකිය. එබැවින් අප තහවුරු කරගත යුත්තේ,
01. වංශකතා අනුව මහින්දාගමනයට සම්බන්ධ රජු කවුද?
02. ශිලා ලේඛන අනුව මහින්දාගමනයට සම්බන්ධ රජු කවුද?
එලෙස සාහිත්‍යමය මූලාශ්‍ර සහ පුරාවිද්‍යා මූලාශ්‍ර වෙන් වෙන්ව සහ තුලනාත්මකව විග්‍රහ කර නිගමනයකට පැමිණිය යුතුය.
පැරැණිම වංශකතාවල මහින්දාගමනය වන විට ලංකාවේ සිටි පාලකයා කවුද? දැනට හඳුනාගෙන ඇති පැරැණිම වංශකතා දෙක වූ දීපවංශයේ සහ මහාවංශයේ මිහිඳු මා හිමියන් වඩින විට ලංකාවේ සිටි රජු ලෙස සහ ශිලා ලිපි වල අදාළ යුගයේ පාලකයා එක්‌ අයෙක්‌දැයි බලමු. මහින්දාගමනය සිදුවන විට ලංකාවේ සිටි පාලකයා මුටසීව රජුගේ අනුප්‍රාත්තිකයා වූද, මහින්දාගමනයට පෙර දෙවැනි වරද අභිෂේක වූද, මිහින්තලේ ඇටසැට ලෙන් පූජා කළා වූද, මහා විහාරය පූජා කළා වූද, දෙවනපිය නමැති විරුද පදයක්‌ මුලින්ම භාවිත කළ රජුය. එසේනම් අප කළ යුත්තේ මේ එක්‌ එක්‌ කාර්යන් කළ රජු වංශකතාවලින් හඳුනාගෙන ඔහු සහ දේවානම්පියතිස්‌ස රජු එක්‌ අයෙක්‌ දැයි බැලීමයි.
දීපවංශය,
"දුතියං අභිසිඤත්ථ රාජානං දේවානමපියං - අභිසත්තෝ දුතියාභිසෙකො විසාඛමාසේ උපොසථෙ
(දීපවංශය ( 11 පරි ( 40 ගාථාව)
අදහස, මෙසේ දෙවැනි වරද ලක්‌දිව්හි "දෙවනපිය" අභිෂේක කළේය. වෙසක්‌ මස පෞර්ණමී පෞෂිත දිනයෙහි උහු ද්විතීයාභිෂෙක කරන ලද්දේයෑයි දත යුතුය.
මහාවංශය,
"දේවානම්පිය යන උපපද නම්කොට ඇති ජනයාට සැප දෙන්නා වූ ඒ නරේන්ද්‍රයා වෙසක්‌ මස පුණු පොහෝදා ලක්‌දිවිහි ඉතා ප්‍රසිද්ධ සම්පූර්ණ උත්සවයකදී මෙසේ තමන් (නැවත) අභිෂේක කළේය.
(මහාවංශය 11( පරි( 42 ගාථාව)
දීපවංශය අනුව, දෙවන වරද "දෙවනපිය" අභිෂේක කළ බව සඳහන්ය. මහාවංශයේ "දේවානම්පිය" යන උපපද නම් කර ඇති ලෙස අදාළ රජු හඳුන්වා ඇත. උපපද යනු විරුදයකි. අභිධ්‍යානයකි. කෙනකුගේ නමක්‌ නොවේ. වංශකතා අනුව දීපවංශයේ සහ මහාවංශයේ බුදු දහම වැළඳ ගැනීම සම්බන්ධ රජුට දෙවනපිය අභිධානය ලබා දී ඇත්තේ වෙසක්‌ පොහෝ දිනෙක විශේෂ උත්සවයකදීය. මහාවංශයේ ඉතාමත් පැහැදිලිවම දෙවනවර අභිෂේකය ලැබූ රජු "දේවානම්පිය යන උපපද නම් කොට ඇති" බව කීමෙන් දෙවනපිය කිසියම් කෙනකුගේ පුද්ගල නමක්‌ නොවන බව වැඩිදුරටත් තහවුරු වෙයි. මේ පරිච්ඡේදයේ දේවානම්පියතිස්ස රජු ගැන බව පරිච්ඡේදය ආරම්භයේ සඳහන් වන බැවින් මේ දෙවනපිය අභිධානය ලබා දුන්නේ දේවානම්පියතිස්ස රජුට බව තහවුරු වෙයි.
"දේවානම්පිය" යන්නෙහිම "තිස්‌ස" අන්තර්ගත බවත් රජු පින්කම්හි ඇලුනෙකු බැවින් මහජනයා ඔහු දේවත්වයට ළඟා කර තිස්‌ස යන නාමය අතහැර දෙවනපිය රජු ලෙස හැඳින්වූ බව ටීකාවේ අදහසයි. රජු අසීමිත ලෙස බුදු දහමට අනුග්‍රහ කළ නිසා ඔහුගේ පුද්ගල නාමය කුමක්‌ වුවත්, එය අතහැර උප පදය හෙවත් අභිෂේකයේදී ලැබුණු නිල නාමය (විරුදය) වූ දෙවනපිය රජු ලෙස හඳුන්වා ඇත.
මහින්දාගමනයෙන් වසර හයසියකට වඩා පසුව වංශකතා ලියා ඇති නමුත්, ශිලා ලේඛන එම යුගයේදීම ලියන ලද්දක්‌ නිසාත්, වරින් වර වෙනස්‌ නොකර ඇති නිසාත් වඩාත් විශ්වසනීය මූලාශ්‍රය වෙයි. ක්‍රි. පූ. 3 වැනි සියවසට අයත් බ්‍රාහ්මී ශිලා ලිපිවලද "දෙවනපිය" නමැති නිර්නාමික රජ කෙනකු පිළිබඳව සඳහන්ය. මේ මිහින්තලෙන් හමුවූ එවැනි එක්‌ ශිලා ලිපියකි. මේ සෙල් ලිපිය පිළිබඳව විමර්ශනය කරන සෙනරත් පරණවිතාන මහතා සිය Inscription of ceylon volume one කෘතියේ මේ පැහැදිලිවම දේවානම්පියතිස්ස ලෙස වංශකතා වල හදුන්වන රජු බවට තහවුරු කරයි.
මේ දෙවනපිය නමැති විරුද පදයෙන් හඳුන්වන ලද පාලකයා කවුද? මුටසීව රජුගේ පුත් තිස්‌සද? නැතිනම් වෙනත් අයෙක්‌ද?
03. ශිලා ලේඛන අනුව ට සම්බන්ධ රජු කවුද?
"දෙවනපිය" යනු කුමක්‌ද? අතීත ලංකාවේ රජවරු "ගාමිණී මහරජ", මහරජ ගාමිණී දෙවනපිය "බුද්ධදාස, ත්‍රී සිංහලේශ්වර ආදී විවිධ විරුද පද භාවිත කර ඇත. "දෙවනපිය" ආදී වචන පුද්ගල නමට මුලින් යෙදූ ගෞරවාන්විත පද මිස රජවරුන්ගේ පුද්ගලික නම් නොවේ. දෙවනපිය" ලෙස අප දන්නා සුප්‍රකට දේවනපිය තිස්‌ස රජු වුවත් උත්තිය රජුගේ සිට අමණ්‌ඩ ගාමිණී අභය" රජු දක්‌වා රජවරු විශාල ගණනක්‌ "දෙවනපිය" පදය විරුද පදයක්‌ ලෙස පුද්ගල නමට එකතු කර භාවිත කර ඇති බවට බ්‍රාහ්මී ශිලා ලේඛන වලින්ම තහවුරු වෙයි. රජවරුන් භාවිත කළ විරුද නැතහොත් ගෞරවනාම පදවල ඉතිහාසය පරීක්‍ෂා කළ විට විරුද පද භාවිතයේ ප්‍රධාන පරිණාමීය අවධි කීපයකි. ඒවා ඉපැරැණි ආර්ය ජනාවාස නාගරීකරණය වී රාජ්‍යයන් ලෙස ක්‍රමයෙන් දේශපාලන සංකල්ප දියුණු වීමට සමාන්තරව විරුද පද සංවර්ධනය වීම සිදු වී තිබේ. මෙකී විරුද පදවල සංවර්ධනය පරීක්‍ෂා කර "දෙවනපිය" විරුදය ආරම්භ කළ රජු හෙවත් මිහිඳු හිමි වඩින විට සිටි ලංකාවේ පාලකයා හඳුනාගත හැකිය. එනම් අශෝක රජුගේ සමාන්තර කාලයේ ලංකාව පාලනය කළ දේවානම්පියතිස්ස රජු බවත් දෙවන පිය යන අභිධානය පමණක් අශෝක රජු අනුගමනය කරමින් භාවිත කළ රජු බවත් මහාචාර්ය සෙනරත් පරණ විතාන මහතා සඳහන් කරයි. එනම් දෙවනපිය අභිධානය පළමුව භාවිතා කළ දෙවනපෑතිස් රජු පමණක් එම අභිධානය සමග මහරජ ලෙස සෙල් ලිපිවල හඳුන්වා ඇති බවයි. අනුරාධපුර රජු පමණක්‌ ගාමිණී මහ රජ ලෙස හඳුන්වා ඇති බව ශිලා ලේඛන මගින් තහවුරු වෙයි. එම නිසා විරුද පදවලින් රජවරුන්ගේ බලවත්කම කොතෙක්‌දැයි නිරූපණය කරයි. දෙවියන්ට ප්‍රිය යන අරුතින් "දෙවනපිය" අශෝක අධිරාජ්‍යයා විසින් භාවිත කළ විරුද පදය ලංකාවට හඳුන්වා දී ඇත්තේ මිහිඳු හිමියන්ය. ධාර්මික රජු මහජනයා සතුටින් තබන බැවින් ඔහු දෙවියන්ට ප්‍රියවෙයි. වංශකතා අනුව "දෙවනප්‍රිය" විරුදය මහින්දාගමනය හා සම්බන්ධ රජතුමා පළමුවරට භාවිත කළ බව නොඅනුමානය. මහාචූලී මහ රජුගේ ශිලා ලිපිවල එතුමා හඳුන්වා ඇත්තේ තමන් "දෙවනපිය කුලයෙන් පැවත එන බවයි. ලඡ්ජිතිස්‌ස, භාතිකාභය, අමණ්‌ඩගාමිණී අභය වැනි රජවරුන්ගේ ලිපිවල ඔවුන්ගේත්, පිය රජවරුන්ගේත් නම් සමඟ දෙවනපිය විරුදය ලියා ඇත. මේ නිසා ඔවුන්ගේ එකම ශිලා ලේඛනයේ "දෙවනපිය" රජවරු දෙදෙනකුගේ නම් දක්‌නට ඇත. එසේම දෙවනපිය විරුදය යම් රජ කෙනකු ආරම්භ කළේද, එය එතැන් සිට අමණ්‌ඩගාමිණී රජ දක්‌වා අඛණ්‌ඩව භාවිත කළ බවට ශිලා ලේඛනමය සාධක ඇත. මෙලෙස විරුද පද සංවර්ධනය වීමේ ඉතිහාසය අනුව මහින්දාගමනය සිදු වූ කාලය මෙරට සිටි පාලකයාද සහ මුල්වරට දෙවනපිය විරුදය භාවිත කළ පාලකයා ද එක්‌ අයකු විය යුතුය.
සංජීව සිල්වා
දෙහිවල රොද්‍රිගෝ හෙන්නැඩිගේ සංජීව සිල්වා (උපත:1975 අප්‍රේල් 9) ශ්‍රී ලාංකික පළමු පෙළ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. දකුණත් පිතිකරුවෙකු වන ඔහු 1993/94 වසරවල මංගල ක්‍රීඩාවට පිවිසි අතර පළමු පෙළ ලකුණු 6000කට අධික සංඛ්‍යාවක් ලබා ඇති අතර, ඔහු මෙරට සිටින පළපුරුදුම පිතිකරුවෙකු බවට පත් කර ඇත. ඔහු 2004 අගෝස්තු 17 වන දින 2004 SLC විස්සයි20 තරඟාවලියේදී බර්ගර් විනෝද සමාජය (BRC) වෙනුවෙන් ඔහුගේ මංගල විස්සයි20 තරඟයට පිවිසියේය.
මිහිදුහිමිගේ දායාද
කෙසේද යත්, "දෙවනපිය" විරුදය හඳුන්වා දීමට පෙර අනුරාධපුර රජු භාවිත කළ ඉහළම විරුදය වූයේ "ගාමිණී මහරජ" නමැති විරුදයයි. එබැවින් "ගාමිණී මහරජ" විරුදය පමණක්‌ භාවිත කළ අවසන් රජතුමා සහ "දෙවනපිය" විරුදය මුලින්ම භාවිත කළ යම් රජෙක්‌ වේද, එම රජුගේ කාලයේදී මහින්දාගමනය සිදු වී තිsබිය යුතුය. ගාමිණී මහරජ" විරුදය අවසානයට භාවිත කළ රජුත්, "දෙවනපිය" පළමුවෙන්ම භාවිත කළ රජුත්, වංශකතාවල මහින්දාගමනයට සම්බන්ධ "දෙවනපිය" රජුත් එක්‌ අයකු විය යතුය. එනම් දෙවනපිය ගාමනී තිස ලෙස හඳුන්වා ඇත්තේ ද දෙවනපිය මහරජ ලෙස හඳුන්වා ඇත්තේ ද දේවානම්පියතිස්ස රජු බව තහවුරු වන බව සෙනරත් පරණවිතාන මහතා සඳහන් කරයි.
සංජීව සිල්වා
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1975 උපත්
මිහිදුහිමිගේ දායාද
මෙම කරුණු අනුව ලක්දිවට බුදු දහම ගෙන එන සමයේ ලක්දිව පාලනය කළේ දේවානම්පියතිස්ස රජු බව සෙල් ලිපි හා වංශකතා සාධක අනුව තහවුරු වෙයි.
භෞතික වශයන් මිහින්තලයේ වැදගත්කම
භෞතික වශයෙන් මිහින්තලය අපට ඉතා වැදගත් වේ.සිංහල බෞද්ධයාගේ ඓතිහාසික උරුමයන් එමෙන්ම සිංහල කලා ශිල්පියා ගේ හැකියා දක්ෂතා නැණ නුවණ විදහා දක්වන ස්ථානයක් වශයෙන් ද මිහින්තලය දැක්විය හැකය.මිහින්තලා පුඡා භුමියේ පිහිටි ගොඩනැඟිලි ගත්විට ඒවා කොටස් කර අධ්‍යනය කිරිම ඉතාමත් පහසු වේ.මූර්ති,පොකුණු,චෛත්‍ය ද ඊට අමතරව වෙනත් මූර්ති හා කැටයම් ද දක්නට ලැබේ.මේ සියල්ල අපට මහින්දාගමනය තුලින් ලැබුණු සංස්කෘතික දායාදයක් වේ.
ගෘහ නිර්මාණ
මිහින්තලයේ ගෘහ නිර්මාණ අතර ආරාම ද ඉඳිකර තිබුණි.වෙදහලටත් කඳු පාමුල පියගැට පෙළටත් අතර ප්‍රාකාරයකින් සමන්විත වු පැරණි ආරාම ගොඩනැඟිල්ලක නෂ්ටාවශේෂ දක්නට පුළුවන.චතුරාශ්‍රකාර මෙම ආරාම ගොඩනැඟිල්ල වර්ග අඩි 125ක් පමණ ‍වේ. මෙම චතුරශ්‍රය මැද ප්‍රාසාදයකි. එයට නිරිත හා ගිණිකොන දිගින් තවත් අතුරු ප්‍රාසාද දෙකකි. ආරාමයට ඇතුළු වන තැන දොරටු පාල රූප ,මකර කොරවක්ගල හා නාග ‍දොරටුපාල රූප සහිත සෝපාන මාලාවෙන් සමන්විතය එමෙන්ම පාරේ වම්පසද එවැනි ආරාම ගොඩනැඟිල්ලක නෂ්ටාවශේෂ හමුවේ. මෙම ආරාම සිමාමැද පිළිම ගෙයක් හා ඒ පිළිබඳ ගෙයි සතරකොණ පිරිවෙන් සතරක්ද දක්නට පුළුවන.මේ අයුරින් ආරාම කිහිපයක් ද මිහින්තලා ගෘහ නිර්මාණ අතර දක්නට ලැබේ. පුරාණ ලංකාවේ භික්ෂුන් වහන්සේ ජිවත් වු ආරාමවල කටයුතු සංවිධානය හා භික්ෂු ජිවිතයට අදළ වෙනත් පොදු කරුණු ද සාකච්ඡා කිරිම පිණිස සංඝයා වහන්සේ එක්තැන් වු ස්ථානය සන්නිපාත ශාලාව නම් විය.එය නුතන රැස්විම් ශාලාවක ස්වරුපය ගත්තේය.සන්නිපාත ශාලාව පිහිටියේ මිහින්තලා විහාරයේ මැද කාහටත් පහසුවෙන් ළාගාවිය හැකි භුමි භාගයකය.සමචතුරාශ්‍රාකාර එම ගොඩනැඟිල්ල එක් පැත්තකින් අඩි 63ක් පමණ වේ.මෙම ශාලාව ස්වරුපය ගත්තේය.
දාගෙය නම් චතුරාශාකාර ගොඩනැඟිල්ලක් ඇත.එය සමහර විටක ඉහළ මාලයකින් ද සමන්විත වුවා විය හැක.එසේ නම් ඉහළ මාළය දැවෙන් නිර්මිතව තබි කාලයාගේ ඈවැමෙන් විනාශවී යන්නට ඇත.එම මාලය දරා සිටි ගල් කණුවලින් කිහිපයක් හෝ අද දින දැක ගත හැකිය.දාගෙයි පහත මාලය පිළිම ගෙයක් වශයෙන් සකස් වී ඇත.දාගෙය ද මිහින්තලා ගෘහ නිර්මාණ අතර විශේෂ ස්ථානයක් ගනී.
මිහින්තලයේ 2වෙනි සේන රඡු විසින් ආරෝග්‍ය ශාලාවක් කරවු බව මහාවංශයේ සඳහන් වෙයි.5වෙනි කාශ්‍යප රඡු හා සේන නැමැති අමාත්‍යවරයෙකු විසින් තවත් ආරෝග්‍ය ශාලා දෙකක් කරවු බවද කිය වේ.අනුරාධපුර යුගයේ දී ආරෝග්‍යශාලා සේවය හා වෛද්‍ය වෘත්තිය ඉතාම උස්සව පැවති බව මිහින්තලයේ දක්නට ලැබුණු මෙම ආරෝග්‍යශාලාවේ මිනිසෙකුගේ ප්‍රමාණයේ බෙහෙත් ඔරුවක් දක්නට ලැබේ මෙම ආරෝග්‍යශාලාව විහාරයට ගිණිකාණින් පිහිටා ඇත.මෙහි දිග 6ක්ද වෙයි.පිටතින් තාප්පයක් දිගේ එක හා සමාන කාමර 27ක් තිබු බව පේනේ. 200|right|thumb|මිස්සක දාගැබ
‍චෛත්‍ය
මිහින්තලය නම් වු ඇති උත්තම ස්ථානයේ චෛත්‍ය කිහිපයක්ද පිහිටා ඇත.ඒ අතර කණ්ඨක චේතිය,මහා සෑය,මිහිඳු   සෑය ,ඇත්වෙහෙර,ඉඳිකටු සෑය ආදී චෛත්‍ය ප්‍රධාන තැනක් ගනී.මිහින්තලයේ පළමුවෙනි පඩි පේළිය අවසන් වු තැන දකුණු පසින්වු විසිතුරු සේවනේ මෙම කණ්ඨක ථුපය පිහිටා ඇත.මෙම ථුපය කිරිබඩපවු දාගැබ නමින්ද ව්‍යවහාරයේ පැවති ඇත.මෙම ථුපයේ බාහිර බැම්මට තරමක් දුරින් ඇතුළු බැම්ම පිහිටා තිබු අතර තවත් හරස් බැම්ද පිහිටා ඇත.මෙම ථුපය ඉතා වැදගත් වන්නේමෙහි පිහිටා ඇති වාහල්කඩ හේතුවෙනි.දැනට හමු වී ඇති ඉතා සුරක්ෂිතම වාහල්කඩ වේ මේ අයුරින් කණ්ඨක චේතිය පෞරානික වශයෙන් අපට ඉතා වැදගත්වේ. මිහින්තලා කඳු මුදුනේ සුදෝ සුදට බැබළෙන මහා සෑය නෙතට හමුවන්නේ ඈත සිටය.මිහින්තලාව හඳුනාගත හැකි සංකේතය මහා සෑයයි. මහාදාඨික මහානගරඡු විසින්මෙම ස්ථුපය ගොඩනඟන ලදී.ජන විශ්වාසය අනුව බුදුන්වහන්සේගේ ඌර්ණ රෝම ධාතුන් වහන්සේ නිදන්කොට බඳනා ලදැයි කියන මෙම මහාසෑය පුඡාවලියේ හා සතරවන මිහිදුරඡුගේ මිහිදු පුවරු ලිපියේද හැඳින්වෙන්නේ අම්බුළු දාගැබ් පාදයේ විශ්කම්භය අඩි 136ක්වන අතර,උස අඩි 45ක් පමණවේ.ස්තූපයේ පේසා වළලු තුනකි.සුදෝ සුදට බැබළෙන මෙම මහා සෑය නෙතට හමුවෙත්ම සිංහල බෞද්ධයා ගේ සිත ශ්‍රද්ධාවෙන් පිරි ඉතිරි යන්නෙය. මිහින්තලයේ හමු වු චෛත්‍ය අතර තවත් වැදගත් චෛත්‍යයක් වන්නේ ඉඳිකටු සෑයයි.මෙය ලංකාවේ දක්නට ලැබෙන ඉතාම දුර්ලභ ගනයේ ථුපයකි.මෙම ථුපය දිගටි ගර්භයකින් යුතු එකකි.මෙහි පාදමේ ශෛලමය නෙළුම් පෙති බොරදම් යොදා තිබේ.මෙහි පාදම අටපට්ටම් එකකි.පැත්තක දිග අඩි දහයයි අඟල් හයකි විෂ්කම්භය අඩි විසිහතයි අඟල් හයකි අඩිතාලම බොරදම් සහිතව ගලින් නිමවා ඇති අතර ගර්භවල පාදය තනි කළු ගලින් නිමවා ඇති බව දක්නට ලැබේ. 200px|right|thumb|කඑදිය පොකුණ
ගල්බැම් බැඳ නයි පෙන පහකින් අලංකාර කොට ඉහළ කඳු මතින් ගලා එන දියපාර එක්රැස් කළ මෙම පොකුණ හඳුන්වන්නේ නාග පොකුණ නමිනි එය වංශ කථාවේ නාග සොන්චි කියා හැදින්වේ.මිහිඳුමාහිමියන් අනුරාධපුරයේ සිට වස් වැසිම පිණිස සෑගිරියට පැමිණ මොහොතේ මෙම පොකු‍ණේන් නාගත් බව මහාවංශය කියයි නාග පොකුණ ප්‍රමාණයෙන් මිටර් දොළහක් පමණ දිගවන අතර පළලින් එය මිටර් පහක් පමණ වේ.
රාජගිරිය ලෙණෙන් නැගෙනහිර පැත්තට වන්නට කඑ දිය පොකුණ පිහිටා ඇත.නිසංසල පරිසරයක පිහිටි මෙම පොකුණ අවට ඇත්තේ ගල්ලෙන් ස්නානාගාර,භාවනා ශාලා,දාගැබ් පිරිවෙන් ආදියෙන් පිරි පුරාණ ආරාමයක නටබුන්ය.මෙම පොකු‍ණේ දිය කඑ පාට නිසාම මේ නම ලැබි ඇති බව පෙනේ.බැඩි කල කන්දෙන් ගලන දිය එකතු කොට සැදු මෙම පොකුණ පරිසරයට අමුතුම සිරියාවක් ගෙනදෙයි.අඩි 200ක් පමණ දිගින්ද අඩි 70ක් පමණ පළලින්ද යුත් කඑ දිය පොකුණ නිමවා ඇති අයුරින් පරිසරය ස්වාභාවික ලක්ෂණ වඩාත් ඔපවත් වෙයි. 200px|right
අභෞතික වශයෙන් මිහින්තලයේ වැදගත්කම
මිහිඳු මහරහතන් වහන්සේ ලක්දිවට පැමිණ මුල්ම ධර්මදුත මෙහය ආරම්භ කරනු ලැබුවේ මිහින්තලා කදු මුදුනෙදිය ඒ බැවින් සිංහල බෞද්ධයාට මිහින්තලය ඉතා වැදගත් ස්ථානයක් වන්නේය.මේ අනුව මිහින්තලා පුඡා භුමිය අභෞතික වශයෙන්ද අපට ඉතා වැදගත්වේ.දඹදිව ආශෝක මහා අධිරාඡයාගේ රාඡ්‍ය කාලයේ පැවති තුන්වෙනි ධර්ම සංගායනාව අවසානයේ ද විවිධ ප්‍රදේශවලට ධර්ම දුතයන් වහන්සේලා යන ලද බව සඳහන් වේ.මේ අනුව අශෝක අධිරාඡයාගේ පුත්‍ර මිහිදු මහරහතන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ දුත පිරිස ලක්දිව මිහින්තලා කඳු මුදුනට වැඩම කළහ.එහිදි මිහිදු මහරහතන් වහන්සේට දේවානම්පියතිස්ස රඡතුමා හමුවුහ. මහ රඡාණෙනි අපි ධර්ම රාඡානන්වු බුදුන් සචි ශ්‍රමණයම්හ තොපට අනුකම්පා පිණිසම දඹදිවින් මෙහි ආම්හ මිහිදු මහරහතන් වහන්සේ ගේ බස අසා රඡතෙමේ පහ වු බිය ඇතිව තම යහඑ ධාර්මාශෝක මහ රඡුගේ හසුන් මෙනෙහි කොට ශ්‍රමණයෝයි විනිශ්චය කරන ලද්දේය.දෙදෙනා අතර කෙටි පිළිසදරකින් පසුව මහණුවණැති ස්ථවිර තෙමේ රඡු පණ්ඩිත යැයි දැන රඡහට චුල්ලහත්ථිපදෝම සුත්‍රය දේශනා කළ සේක.දේශනා කෙළවර රඡතෙමේ තිසරණ ශිලයෙහි පිහිටියේය.මෙම අවස්ථාවේ සිට සිංහල ශිෂ්ටාචාරයේ නව උදාවක් ඇතිවුවේය.සිංහලයින්ට සියලු සංස්කෘතික දායාදයන් හිමිවුයේ මහින්දාගමනය ඇසුරෙනි. මිහිදුහිමියන්ගේ ලංකාගමනෙන් සිදු වු ප්‍රතිඵලය ඉතා විශිෂ්ටය.ඒ පිළිබඳ ඉතිහාසඥායින් සඳහන් කරන්නේ "බුදු සමයෙහි ආභාසයට ලක්වුයේ සිංහල ජනයාගේ හුදු ආගමික ඡිවිතය පමණක් නොවේ.එහි බලපෑම ඊට බෙහෙවින් තියුණු එකක් විය. බුදු සමය සිංහල ජනයාගේ සංස්කෘතික ජිවිතයේ පැවති විශාල අඩුවක් පිරිමසාලිය.එබැවින් එය බලපෑම කලාත්මක හා සාහාත්‍ය කෘතින්ද පිළිබිඹු විය.සිංහලයින්ට අලුත් ජිවන මාර්ගයක් ද ජිවත්විවේ අලුත් පරමාර්ථයක්ද බුදු සමය නිසා ලැබුනේය.
සබැඳි පිටු
මිහින්තලය
ආශ්‍රිත ග්‍රන්ථ නාමාවලිය
01.දිසානායක ඡෙ.බි		- මිහින්තලේ මුද්‍රණය 2001 ගොඩගේ සහ සහෝදරයෝ
02.උදය මල්ලවාරච්චි		- මිහිදු සංස්කෘතිය හා මිහින්තලය
03.සුරවිර ඒ.බි. - කතිකාවත හා භික්ෂු සමාඡය
04.විඡෙතුංග නවනැලියේ	- අපේ දායාද
AA010 මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
AA010 අංක දරණ කටුගස්තොට - කුරුණෑගල - පුත්තලම මාර්ගය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ඇති AA ශ්‍රේණියට අයත් මාර්ගයකි. කටුගස්තොට සහ පුත්තලම යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය ගලගෙදර, මාවතගම, කුරුණෑගල, වාරියපොල, පාදෙණිය, නිකවැරටිය, ආණමඩුව සහ කල්ලඩි යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:AA ශ්‍රේණියේ මාර්ග - ශ්‍රී ලංකා
මයික්‍රොසොෆ්ට් පවර්පොයින්ට්
මයික්‍රොසොෆ්ට් වින්ඩෝස් සඳහා අනුවාදයක් හඳුන්වාදීමට පෙර පවර්පොයින්ට් හි වෙළඳපල කොටස මුලදී ඉතා කුඩා වූ නමුත් වින්ඩෝස් සහ ඔෆිස් හි වර්ධනයත් සමඟ වේගයෙන් වර්ධනය විය. (pp402–404) 1990 දශකයේ අග භාගයේ සිට, පවර්පොයින්ට් හි ලොව පුරා ඉදිරිපත් කිරීමේ මෘදුකාංගයේ වෙළඳපල කොටස සියයට 95 ක් ලෙස ගණන් බලා ඇත.
පවර්පොයින්ට් මුලින් නිර්මාණය කර ඇත්තේ ව්‍යාපාරික සංවිධාන තුළ කණ්ඩායම් ඉදිරිපත් කිරීම් සඳහා දෘශ්‍ය ලබා දීම සඳහා වන අතර එය ව්‍යාපාරයේ සහ ඉන් ඔබ්බෙහි වෙනත් බොහෝ සන්නිවේදන අවස්ථාවන්හි ඉතා පුළුල් ලෙස භාවිතා කර ඇත. පළමු පවර්පොයින්ට් අනුවාදය (මැකින්ටොෂ් 1987) පොදු විනිවිදභාවය නිපදවීමට භාවිතා කරන ලදී, දෙවැන්න (මැකින්ටොෂ් 1988, වින්ඩෝස් 1990) වර්ණ 35 මි.මී. තෙවන අනුවාදය (වින්ඩෝස් සහ මැකින්ටොෂ් 1992) ඩිජිටල් ප්‍රක්ෂේපක සඳහා අතථ්‍ය විනිවිදක දර්ශන වල වීඩියෝ ප්‍රතිදානය හඳුන්වා දුන් අතර එය කාලයත් සමඟ භෞතික විනිවිදභාවය සහ විනිවිදක සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතිස්ථාපනය කරයි. එතැන් සිට ප්‍රධාන සංස්කරණ දුසිමක් අතිරේක විශේෂාංග සහ මෙහෙයුම් ක්‍රම කර ඇති අතර ඇපල් මැකින්ටොෂ් සහ මයික්‍රොසොෆ්ට් වින්ඩෝස් වලින් ඔබ්බට පවර්පොයින්ට් ලබා ගත හැකි අතර iOS, ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් සහ වෙබ් ප්‍රවේශය සඳහා අනුවාදයන් එක් කරයි.
සංස්කෘතික බලපෑම
frameless|150px|පවර්පොයින්ට් ඉදිරිපත් කිරීමක් සිදු වෙමින් පවතී
පවර්පොයින්ට්, අනෙකුත් බොහෝ පුද්ගලික පරිගණක යෙදුම් වලට වඩා, සමාජය පුරා වෙනසක් ඇති කරන ප්‍රබල බලවේගයක් ලෙස අත්දැක ඇත. 2016 දී විශ්ලේෂකයෙකු සාරාංශගත කළේ: "සැබෑ අභිරහස නම් ... 'ලෝකයේ සෑම ආයතනයක්ම පාහේ සෑම කෙනෙකුටම පාහේ සන්නිවේදනය කිරීමට පවර්පොයින්ට් භාවිතා කරන්නේ කෙසේද?' . ඇත්ත ප්‍රශ්නය එයයි. පවර්පොයින්ට් සෑම තැනකම සිටින්නේ කෙසේද? ”
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:මයික්‍රොසොෆ්ට් ඔෆිස් ප්‍රවර්ගය:මයික්‍රෝසොෆ්ට් ප්‍රවර්ගය:පරිගණක මෘදුකාංග ප්‍රවර්ගය:තොරතුරු තාක්ෂණය
අප්‍රේල් 1
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රේල් ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
A11 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A11 යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. මරදන්කඩවල සහ තිරික්කොන්ඩියඩිමඩු යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය ගණේවල්පොල, හබරණ, මොරගස්වැව, මින්නේරිය, පොලොන්නරුව, කදුරුවෙල, මනංපිටිය, වැලිකන්ද, පූනානි සහ වාකනේරි යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
ප්ලාස්මා
ප්ලාස්මා වචනයේ තේරුම් අතරින් ඔබට අවශ්‍ය දේ තෝරාගන්න:
චන්දන ජයරත්න
මහාචාර්ය චන්දන ජයරත්න (ඉංග්‍රීසි: Chandana Jayaratne) යනු කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලයයේ භෞතික විද්‍යා පීඨ ආචාර්ය වරයෙකි.
ප්ලාස්මා
In cell biology:
චන්දන ජයරත්න
මොහු කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලය සහ ස්වීඩන් උප්සලා විශ්වවිද්‍යාලයයෙහි උපාධිධරයෙකි. තවද ඔහු මොරටුව ආතර් සී ක්ලාක් තාක්ෂණ මධ්‍යස්ථානයෙහි ප්‍රධානි යාය.
චන්දන ජයරත්න කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. වසර 2007 දී ඔහු ඉගෙන ගත් නාලන්දා විද්‍යාලය ඔහුට නාලන්දාවේ ඉහළම ගෞරවය නාලන්දා කීර්ති ශ්‍රී සම්මානය පිරිනැමුවේය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකීය විද්‍යාඥයන් ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
බ්‍රෝඩ්කාස්ටිං හවුස්
නිව් බ්‍රෝඩ්කාස්ටිං හවුස් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, බ්‍රෝඩ්කාස්ටිං හවුස් යනු,   පෝට්ලන්ඩ් පෙදෙසෙහි සහ ලන්ඩනයෙහි ලෝංහැම් පෙදෙසෙහි පිහිටි, බීබීසී ආයතනයෙහි, මූලස්ථානය සහ ලියපදිංචි කාර්යාලය වෙයි. මෙම ගොඩනැගිල්ල වෙතින් පළමු පුළුල්විදැහුම් විකාශය සිදුකෙරුණේ 1932 මාර්තු 15 දිනදී වන අතර, ගොඩනැගිල්ල නිල වශයෙන් විවෘත කෙරුණේ මැයි 15 දිනදීය. ප්‍රධාන ගොඩනැගිල්ල නිමවා ඇත්තේ ආට් ඩෙකෝ ආකෘතිය අනුව වන අතර, වානේ රාමුවක් මත පෝට්ලන්ඩ් ගල් අතුරනු ලැබූ ගුණාංග දක්වයි. එය, II* ශ්‍රේණියෙහි ලැයිස්තුගත ගොඩනැගිල්ලක් වන අතර, මැදිරි ප්‍රේක්ෂක ගණයක් ඉදිරියේ සංගීත සහ කථන වැඩසටහන් පටිගත කෙරෙන බීබීසී ගුවන්විදුලි රංග ශාලාව සහ 1998දී  ඉන් දරෙඩ්  බීබීසී රූපවාහිනී කථා මාලාව පටිගත කිරීමට භාවිතා කළ ප්‍රවේශ ශාලාව එහි අඩංගු වෙයි.
මුල් අවදිය
එය මුලින්ම තැනුනු විට, බ්‍රෝඩ්කාස්ටිං හවුස් සතුව ගුවන්විදුලි මැදිරි 22 ක් වූ අතර  ඒවා සියළු වැඩසටහන් විභේද සඳහා භාවිතා කළ හැකි අයුරින් හා  ආට්-ඩෙකෝ මාදිළියට සැලසුම් කර තිබුණේ පෙනුම සහ ප්‍රායෝගිකත්වය යන දෙකම ගැන අවධානය යොමු කරමින්ය. මැදිරිවල සමස්ත ප්‍රයෝගිකත්වය විගසින් වෙනස් වූයේ කාලය පිළිබඳ සීමාවන් සහ පුළුල්විදැහුමෙහි ස්වභාවයෙහි හා මැදිරි භාවිතයේ වෙනස්වීම් නිසාය. මෙම මැදිරි වූයේ:
මාධ්‍යවේදීන්ගේ ස්මාරකය
බ්‍රෝඩ්කාස්ටිං හවුස්හී, නව ජෝන් පීල් පාර්ශවයෙහි පියස්ස මුදුනෙහි, ගුවන්විදුලි කුළුනට ඉදිරිපසින්, ගුවන්විදුලි කුළුනෙහි උසම දක්වා අහසට නැගෙන කේතු-හැඩැති ව්‍යුහයක් වෙයි.
මාර්තු 23
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
Trifid Nebula (M20)
'''Trifid නිහාරිකාව, ධනු රාශියේ පිහිටා ඇති තාරකා බිහිවන ප්‍රදේශයකි. Charles Messier විසින් පළමු වරට සොයාගනු ලැබූ අතර මෙහි වර්ග 3කට අයත් නිහාරිකා 3ක්‌ හා විවෘත තරු පොකුරක්‌(open cluster)දක්නට ලැබේ. තරු පොකුර අදුරු නිහාරිකාවක්, හයිඩ්‍රජන් බහුල විමෝචන නිහාරිකාවක් හා පරාවර්තක නිහාරිකාවකින් වටවී ඇත. කුඩා ප්‍රමාණයේ දුරේක්ෂයක් මගින් හො දෙනෙතියකින් ද නිරීක්ෂණය කල හැකි බැවින් ආධුනික නිරීක්ෂකයන් අතර ප්‍රසිද්ද නිහරිකාවකි'''
සත්ත්ව විද්‍යාව
සත්ව විද්‍යාව
සත්ත්වයන්ගේ ජිවිතය පිළිබඳව අධ්‍යයනය කිරීම සත්ත්ව විද්‍යාව නම් වේ. ජීව විද්‍යාව යනුවෙන් අප අදහස් කරන දේහි අන්තර්ගත වන්නේ ජීවයෙහි ස්වාභාවික ඉතිහාසය පිළිබඳව අධ්‍යයනයක යෙදීමයි. චාල්ස් ඩාවින්ගේ ජීවිත කාලය තුල ඔහු විසින් සිදු කරන ලද කැපකිරීම් වල ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් ඉහත කී ජීවයෙහි ස්වාභාවික ඉතිහාසය පිළිබඳව නූතන විද්‍යාත්මක සොයා ගැනීම් සිදු කරන ලදී. අපදන්නා පරිදි සත්ත්ව විද්‍යාව මූලික වශයෙන් ගොඩ නැගෙන්නේ ජර්මනියේ සහ බ්‍රිතාන්‍ය විශ්ව විද්‍යාල වලය. බ්‍රිතාන්‍ය විශ්ව විද්‍යාල වල සත්ත්ව විද්‍යාත්මක පුහුණු මධ්‍යස්ථාන මූලික වශයෙන් ස්ථාපිත කරන ලද්දේ තෝමස් හෙන්රි හක්ස්ලි විසිනි. ඔහු විසින් සත්ත්වයින්ගේ රූපාකාරය පිළිබඳව අවධානය යොමු කල අතර 19 වන ශත වර්ෂයේ දෙවන භාගයේදී ඒ පිළිබඳව අවධානය යොමු කරන ලද විශිස්ඨතම සන්සන්දනාත්මක කායව්‍යවච්ඡවේදියෙකු විය. ඔහුගේ පාඨමාලාව දේශන සහ විද්‍යාගාර ප්‍රායෝගික පන්ති වලින් සමන් විත වු අතර මේ ක්‍රියාකාරකම් බහුලව පැතිර පැවතුනි.
හක්ස්ලි විසින් පර්යේෂණයට භාජනය කර සොයා නොගන්නා තවත් බොහෝ දේ ඉතිරිව පැවතුණි ඒවායින් සමහරක් නම් ඔවුන්ගේ පරිසර වලදී සත්ත්වයින්‍ පිළිබඳව අධ්‍යයනය කිරීමයි. මෙය ඩාවින් සහ ඇල්ෆ්‍රඩ් රසල් වැලේස් විසින් අධ්‍යයනය කරන ලදී. (මොවුන් දෙදෙනො පසු කලෙක ස්වාභාවික වරණ වාදය පිළිබඳව අදහස් ඉදිරිපත් කරන ලදී) ඩාවින් හෝ වැලේස් යන විද්‍යාඥයන් දෙදෙනා ගෙන් එක් අයෙකු වත් විශ්ව විද්‍යාලයක දේශක තනතුරක් දැරුඅය නොවු නිසා ඔවුන්ගේ මෙම ඉදිරිපත් කිරීම් ඉතා පුදුම සහගත ලෙස විද්‍යාත්මක ප්‍රජාව අතින් බැහැර කිරීමකට ලක්කෙ‍රිණි. ක්‍රමක්‍රමයෙන් හක්ස්ලිගේ සන්සන්දනාත්මක කායවිව්‍යච්ජේද විද්‍යාවට අනෙකුත් ක්‍රමෝපායන් මගින් සහයෝගයක් ලැබිණි. 20 වන ශත වර්ෂයේදී මෙලෙස සොයා ගැණුනු සත්ත්ව විද්‍යාව නම් ක්ෂේත්‍රයෙහි පහත ඒවා අන්තර්ගත වී ඇත.
1.	සන්සන්දනාත්මක කායවිව්‍යච්ජේද විද්‍යාව - මෙහිදි සත්ත්වයන්ගේ ආකෘතිය පිලිබදව අධ්‍යයනය කෙරේ. 2.	සත්ත්වයින්ගේ භෞත වේදය - කායවිවච්ඡේද 2.විද්‍යාව සහ කළල විද්‍යාව ඇතුලත්වු විවිධ ක්ෂේත්‍ර ඔස්සේ මේ පිළිබඳව හැදැරේ. 3.	ශාක හා සතුන්ගේ පොදු ජානමය සහ සංවර්ධනය වීමේ ක්‍රමෝපායන් අණුක ජිව විද්‍යාව අණුක ප්‍රවේණි විද්‍යාව සහ සංවර්ධනාත්මක ජීව විද්‍යාව මගින් අධ්‍යයනය කෙරේ. 4.	සත්ත්වයන්ගේ හැසිරිම පිළිබඳව අධ්‍යයනය කරන චර්යයා විද්‍යාව 5.	සත්ත්වයන්ගේ පරිසර විද්‍යාව චර්යාත්මක පරිසර විද්‍යාව සහ අනෙකුත් ක්ෂේත්‍ර මගින් ආවරණය කෙරේ. 6.	සත්ත්වයන්ගේ සහ ශාක වල පරිණාමය වීමේ ජීව විද්‍යාව පරිණාමය, පුවේණි විද්‍යාව, ප්‍රවේණිය විවිධත්වය, මෙන්ඩලීය වාදය සහ ප්‍රජනනය යන ලිපි වල සලකා බැලේ. 7.	ක්‍රමානුකූල සත්ත්ව ලෝක අධ්‍යයනය, වංශ ප්‍රවේනිය, ජෛව භූගෝල විද්‍යාව සහ වර්ගීකරණය මගින් සත්ත්ව විශේෂ පොදු පැවතෙන්නන් සහ කලාපීය සම්බන්ධතාවයන් පිළිබඳ වර්ගීකරණයක් සිදු කරනු ලබයි. 8.	වර්ගීකරණය මත පදනම්ව ඇති කරන ලද ක්ෂිර පායින් පිළිබඳ අධ්‍යයන විද්‍යාව සහ පක්ෂි විද්‍යාව මගින් විවිධ විශේෂ හදුනාගෙන ඔවුන්ගේ ව්‍යුහය සහ ක්‍රියාකාරීත්වයන් වර්ගිකරණයට ලක් කරන අතර සතුන් අතර විශාලතම කාණ්ඩය වන කෘමීන් පිළිබඳව අධ්‍යයනය කෘමි විද්‍යාව මගින් සිදු කරනු ලබයි. 9.	පාෂාණ ධාතු විද්‍යාව
සත්ව විද්‍යා වර්ගිකරණ ක්‍රම
රූපාකාරය පිළිබඳ විද්‍යාත්මක පැහැදිලි කිරිම හෙවත් Morphography විෂයට අයත් වන්නේ වර්තමානයේ ජීවත්වන හා නෂ්ට වු සතුන් හා ඔවුන්ගේ ව්‍යාප්තිය, ව්‍යාප්ති ප්‍රදේශය සහ කාලය පිළිබඳ ගවේෂණය හා තොරතුරු වගු ගත කිරිමයි.
සත්ව විද්‍යාවේ ඇරුණෝදය ඇති වන්නේ සත්ව විද්‍යාවට ටික කලක් ගතවූ පසුය.මෙහිදි වර්ෂ 1492 දී oxford හිදි උපතලත් භෞතවේදය හදාරා 1555 දි මියගිය ඉංග්‍රිසි ජාතික එඩ්වඩ් වොටින් ගේ නම කැපී පෙනේ. මොහු 1552 දී පැරිසියෙදි ප්‍රකාශයට පත්කරන ලද "the differentiss animaliun" නම් ප්‍රබන්ධය ප්‍රකාශයට පත් කළේය. සරලව ගත්විට වොටින් ඇරිස්ටොටප්යාදි දාර්ශනිකයෙති. ඔහු ඉගැන්වු බොහෝ මනංකල්පිත සංකල්ප මධ්‍යතන යුගයේදි සත්ව විද්‍යාවේ පදනම ලෙස ක්‍රියා කළේය. මෙහිදි ඔහු පෞරාණික සහ මායාකාරි මත බැහැර කළ අතර ඇරිස්ටොටල් මත ප්‍රතිස්ථාපනය කළේය. 16,17,18 යන සියවස්වලදි සත්ව විද්‍යාවේ දියුණුවට හේතු වුයේ මෙම ඇරිස්ටොටියානු සංකල්පයයි.
සටහන්
ප්‍රවර්ගය:ජීව විද්‍යාව
මාර්තු 24
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
A13 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A13 යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. ගල්කුලම සහ අනුරාධපුරය යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
රූපවාහිනී වෙළෙඳ දැන්වීම්
සමහර රටවල රූපවාහිනි සේවයන් පවත්වාගෙන යාමට මූල්‍ය ශක්තිය වන්නේ බලපත්‍ර සඳහා අය කරනු ලබන බදු මුදලයි. ඉන් අදහස් වන්නේ වෙළෙඳ දැන්වීම් මඟින් ලැබෙන ආදායම ඉතා අඩු කාර්යක් කරන බවයි. සමහර විට වෙළෙඳ දැන්වීම් භාවිතය කෙසේවත් නොකරන බව ද පැහැදිලි වේ. සමහර රූපවාහිනී සේවයන් වෙළෙඳ දැන්වීම ප්‍රචාරය කිරීම ඉතා අඩුවෙන්ම හෝ ප්‍රචාරය නොකරන තත්ත්වයේම ඇත. පහතින් දැක්වෙන්නේ ඉන් කිහිපයකි.
එක්සත් රාජධානියේ BBC සේවය හා ඕස්ට්‍රේලියාවේ ABC සේවය.
BBC සේවය කිසිම වෙළෙඳ දැන්වීමක් ප්‍රචාරය නොකරන අතර එහි මුල්‍යමය අවශ්‍යතා සපුරා ගනුයේ රූපාවාහිනී පාවිච්චි කරන්නන්ගෙනි. අයකර ගන්නා බලපත්‍ර රජය මඟින් නියම කරනු ලැබූ ද BBC ආයතනයේ ඊට ප්‍රතිචාර නොදක්වයි. එපරිදි BBC ආයතනය ස්වාධීන ආයතනයක් ලෙස සිය තීරණ ගනු ලබයි. මෙසෙ අය කරන ගන්නා බදු මුදල් රේඩියෝ සේවයන්, විකාශන මධ්‍යස්ථාන හා BBC වෙබ් අඩවි සඳහා මූල්‍ය ශක්තිය ලබා දේ.
ලෝක ජනගහනයෙන් 90% සෑම සතියකම BBC සේවය නරඹනු ලබන අතර 27%කගේ දායකත්වයක් නරඹන්නන්ගෙන් චරිත නිරූපණය කරන අයට ලැබේ. මෙම දායකත්වය නිසා විවිධ චැනලයන් නැරඹීමේ 85% ක හැකියාවක් ඇති ජන කොටසක් සිටියි. ඉන් 42% එම සේවයන් නරඹන්නේ චන්ද්‍රිකා තාක්ෂණ ඔස්සේ චැනලයන් 200ක් නැරඹීමේ හැකියාව තිබිය දීය. එසේම තවත් 43%ක ප්‍රමාණයකට නිදහස් දර්ශකයන් 30ක් සමග ලබා ගැනීමේ පහසුකම ද ඇතුළත් වේ. මෙම බදු ආදායම්වලින් මූල්‍ය ශක්තිය ලබා දෙන BBC රූපවාහිනී සේවයට එනම් වෙළඳ දැන්වීම් භාවිතා නොකරන ආයතනයනට වැයවන මුදල වාර්ෂිකව පවුම් 136 ක මුදලකි. එය තම ආයතනය සතුව ඇති රූපවාහිනී ප්‍රමාණයට වැයවන මුදලට අමතරවය. BBC චැනලය හා වාණිජමය චැනලය යන දෙකෙහි ක්‍රීඩා තොරතුරු ඉදිරිපත් කිරීමේ දී BBC චැනලය නිතරඟයෙන් නරඹන්නන් අතර වැඩිම ආකර්ශනයක් දිනාගන්නට සමත්වෙයි. එයට හේතුව නම් ක්‍රීඩා තරඟ නරඹන්නන් බාධාවකින් තොරව නොවී නැරඹීමට වඩා රුචි කරන බැවිනි.
ABC ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රචාරක සංස්ථාව වෙළෙඳ දැන්වීම් ප්‍රචාරණය නොකරන අතර එසේ ප්‍රචාරය කිරීම 1983 පනවනු ලැබූ ව්‍යවස්ථාවකට අනුව තහනම් කිරීමට ලක් කර ඇත. සිය මූල්‍ය අවශ්‍යතා ඕස්ට්‍රේලියානු රජය මඟින් සෑම අවුරුදු තුනකට සැරයක් ලබා දීම සිදු කෙරේ. 2006/2007 අයවැයෙන් ABC ආයතනය ඕස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් මිලියන 822.67 ලැබූ අතර එය සිය වියදම් හා වගකීම් පියවීමට ප්‍රමාණවත් විය. එසේම ABC සාප්පු සංකීර්ණයන්ගෙන් ද සිය අරමුදල තර කර ගැනීමට අවශ්‍ය තරම් මුදල් උපයා ගනී. රූපවාහිනී දැන්වීම්
දැන්වීම් ප්‍රචාරණය මිනිසුන්ගේ හැසිරීම හා විශ්වාස වලට බලපෑම් ඇතිකරන නිසා රූපවාහිනිය දැන්වීම් ප්‍රචාරය කිරීමේ බලවත් මාධ්‍යයක් වේ. රූපවාහිනි ස්ථාන ඔවුන්ගේ ගුවන් කාලය ප්‍රචාරණය කරන්නන්ට විකිණීම හරහා තම වැඩසටහන් වලට අරමුදල් සපයා ගැනීම සිදුකරයි.
ඇමරිකා ජනපදය
එහි 1940 ඇමරිකාවේ ආරම්භයේ සිට රූපවාහිනී වාණිජ දැන්වීම් භාණ්ඩ, විශේෂයෙන්ම පාරිභෝගික භාණ්ඩ, විකිණීමේ වඩා කර්යක්ෂම හා ජනප්‍රිය ක්‍රමයක් බවට පත්ව ඇත. ඇමරිකානු දැන්වීම් ගාස්තු මූලිකවම "නියෙල්සන් ගාස්තු" මඟින් තීරණය කරයි. දවසේ කාලය හා චැනලයේ ජනප්‍රියතාවය රූපවාහිනී දැන්වීමේ ගාස්තු තීරණය කරයි. උදාහරණයක් ලෙස ඉතා ප්‍රසිද්ධ "ඇමරිකානු අයිඩල්" වැඩසටහන තප්පර 30 වාණිජ කාලයක් සඳහා ඩොලර් 750,000 පමණ ද, "ලෝක කුසලාන" හෝ "සුපර් බව්ල්" (Super bowl) වැඩසටහන් ඩොලර් මිලියන ගණනක් අයකල හැක.
මෑත අවුරුදු වලදී, ගෙවන ලද වැඩසටහන් හෝ දිගු වාණිජ දැන්වීම් (බොහෝ විට විනාඩි ‍30 හෝ පැයක් පමණ ඒවා) ප්‍රසිද්ධියට පත්වී ඇත. සමහර ‍ෙඖෂධ ආයතන වැඩසටහන් අධ්‍යක්ෂකවරුන්ට මුදල් ගෙවා ප්‍රවෘත්ති අංග ප්‍රචාරණය කරවයි.
සමහර TV වැඩසටහන්, වෙළඳ දැන්වීම් තම දර්ශන වලට ද එකතු කරගනනී. මෙය "භාණ්ඩ ස්ථාපනය" (Product Placement) ලෙස හැඳින්වේ. උදාහරණ ලෙස චරිතයක් එක්තරා වර්ගයක බීමක් පානය කිරීම, එක්වර්ගයක ආපන ශාලාවකට යාම වැනි දර්ශන, සමහර අවස්ථාවල දී නියමිත වෙළඳ නාමයක් හෝ ගායකයෙකුගේ හෝ කණ්ඩායමක ගේ සංගීතය දර්ශන වලට යොදාගනී. (මෙයට සමර ශිල්පීන්ගේ ආගන්තුක ඉදිරිපත් කිරීම් (Guest appearance) අයත් නැත)
එක්සත් රාජධානිය
රූපවාහිනී නියාමකයන් එක්සත් රාජධානියේ දැන්වීම් පාලනය කරයි. එහි සීමා කිරීම් වාණිජ රූපවාහිනියේ මුල් කාලයේ සිටම පැවත එයි. එසේ වුවත්, රූපවාහිනී ප්‍රධානී ලූ ග්‍රේඩ් (Lew Grade) "ප්‍රචාරය කිරීමේ බලපත්‍රය" "මුදල් මුද්‍රණය කිරීමේ බලපත්‍රයක්" කට සමාන බව පවසයි. මෙම සීමා කිරීමට අනුව ප්‍රධාන ජාතික චැනල තුන්වන, ITV, චැනල් 4 හා 5 වලට පෙන්විය හැක්කේ උපරිම වශයෙන් පැයකට විනාඩි 7 ක ප්‍රචාරය කිරීමක් පමණි. (කාර්යබහුල වේලාවන් වල විනාඩි 8ක්) අනිකුත් ප්‍රචාරය කරන්නන්ට උපරිම වශයෙන් පැයකට විනාඩි 9 ක දැන්වීම් කාලයක් ලබා දී ඇත. (කාර්ය බහුල පැය වල විනාඩි 12 ලෙස). මේ නිසා ආනයනය කරන ලද ඇමරිකානු වැඩසටහන් වල අස්වාභාවික නැවතීම් දැකිය හැකි අතර මේවා එකස්ත් රාජධානි ආයතන වලින් ඇමරිකානු දැන්වීම්වලට ඉඩදීමට සංස්කරණය කල ඒවාය. කාලීන වාර්තා හෝ ප්‍රවෘත්ති වැඩසටහන් තුලට වෙළඳ දැන්වීම් ඇතුලත් නොකල යුතුයි. එලෙසම ආගමික වැඩසටහන්, පාසල් වැඩසටහන්, ආගමික භක්තිය පිළිබඳ වැඩසටහන් හා රජකීය උත්සව වැනි දර්ශන තුලට දැන්වීම් ඇතුලත් නොකල යුතුය. එලෙසම වැඩසටහන් හා දැන්වීම් අතර පැහැදිලි කාල බෙදීමක් පැවතිය යුතුය.
BBC ය, වාණිජමය නොවන අතර දැන්වීම් පෙන්වීමට ඉඩදෙන්නේ නැත. ඔවුන්ගේ ආදායමෙන් විශාල කොටසක් TV බලපත්‍ර මඟින්ද ඔවුන්ගේ වැඩසටහන් අනිකුත් ප්‍රචාරය කරන්නන්ට අලෙවියෙන්ද උපයා ගනී. එක්සත් රාජධානියෙන් පිටත පෙන්වන BBC වැඩසටහන් වලට දැන්වීම් ඇතුලත් විය හැක. ඊට හේතුව වන්නේ ඒවා බලපත්‍ර කුලී නොගෙවන බැවිනි.
සටහන්
{|
A12 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A12 යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. පුත්තලම සහ ත්‍රිකුණාමලය යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය කරුවලගස්වැව, පලුගස්සෙගම, කලා ඔය, නොච්චියාගම, මහ බුලන්කුලම, අනුරාධපුරය, මිහින්තලය, තම්මැන්නාව, කහටගස්දිගිලිය, මොරකෑව, හොරොව්පතාන, මොරවැව, පාංකුලම සහ කින්නියා යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
මස් කන ගස්
තම පැවැත්මට අවශ්‍ය පෝෂක ද්‍රව්‍යයන් ලබා ගැනීමට කුඩා සත්වවිශේෂ, විවිධ උපක්‍රම මගින්  අල්ලා ගැනීමට අනුවර්තනය වූ  ශාක පොදුවේ මාංශ භක්ෂක ශාක  යනුවෙන් හඳුන් ලබයි.
ශ්‍රීලංකාවේදී දක්නට ලැබෙන බාඳුරා, කඳුලැස්ස, හා නිල්මොනරැස්ස එවැනි  මාංශ භක්ෂක ශාක විශේෂයෝය.
මෙම ශාකය,  සතුන් අල්ලා ගැනීමට අනුවර්තනය වූ ආකර්ශනීය වර්ණයෙන් යුත් රසවත් මාංශමය පත්‍රාකාරකොටස වෙත පැමිණෙන කුඩා සතුන්,තම ග්‍රහණයට ගෙන මරණයට පත්කරනා අන්දම
M32 dwarf elliptical galaxy (Satellite galaxy)
'''M32 කියන්නේ අපේ ලගම විශාල මන්දාකිනිය වෙන Andromeda වටේට ගමන් කරන මන්දාකිනියක්. පෘතුවිය වටේට චන්ද්‍රයා ගමන් කරනවා වගේම සමහර මන්දාකිනි වටේටත් මේ වගේ මන්දාකිනි ගමන් කරනවා. දැනට හොයන් තියෙන විදියට Andromeda වටේට මෙහෙම කුඩා ප්‍රමාණයෙ මන්දාකිනි විශාල ප්‍රමාණයක් තියෙනවා.මේවා හදුන්වන්නේ satellite galaxies කියලා. Satellite galaxies ගුරුත්වාකර්ෂණයෙන් ප්‍රමාණයෙන් ලොකු මන්දාකිනිය එක්ක සම්බන්ධයි.
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය
thumb|upright=0.75|(fleur-de-lis)[[ලෝක බාලදක්ෂ ලාංඡනය]] බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය යනු තරුණ තරුණියනියන්ගේ මානසික, ශාරීරික සහ ආධ්‍යාත්මික සංවර්ධනය මෙන්ම නිර්මාණාත්මක පුද්ගල වර්ධනයට අතදීම ආරම්භක අරමුණ සේ පවත්වාගනිමින් ඇරඹුනු ලෝක ව්‍යාප්ත තරුණ සංවිධානයකි.
M32 dwarf elliptical galaxy (Satellite galaxy)
💫Andromeda වටේ තියෙන මේ මන්දාකිනි වලින් අපිට ලේසියෙන් නිරීක්ෂණය කරන්න පුළුවන් දීප්තිමත් satellite galaxy එක වෙන්නේ M110. M32 මන්දාකිනිය 1749දී ප්‍රංශ ජාතික Guillaume Gentil විසින් හොයාගන්නවා, පස්සේ චාල්ස් මෙසියර් එයාගේ ගැඹුරු ආකාශ වස්තු නාමාවලියට මේක එකතු කරනවා
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය
බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ ලුතිනන් ජෙනරාල්වරයකු වූ රොබට් බේඩින් පවෙල් විසින් 1907 වසරේදී එංගලන්තයේ බ්‍රවුන්සී දූපතේදී පලමු බාලදක්ෂ කදවුර පැවැත්වීමත් සමඟ බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ආරම්භ විය. බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය සඳහා මූලධර්ම ඇතුලත් කොට බේඩින් පවෙල් විසින් රචිත  ‘පිරිමි ළමුන් සඳහා බාලදක්ෂ’ (Scouting for Boys) (එංගලන්තය, 1908) කෘතියට ඔහු විසින් පෙර රචිත හමුදාමය ග්‍රන්ථ වල ආභාෂය ලැබුනි. විසිවන සියවසේ මුල් භාගයේදී මෙම ව්‍යාපාරය පිරිමි ළමුන් සඳහා වයස් කාණ්ඩ තුනක් (පෝතක බාලදක්ෂ, බාලදක්ෂ, ජ්‍යෙෂ්ඨ බාලදක්ෂ) යටතේ ප්‍රධාන වශයෙන් ව්‍යාප්ත වූ අතර 1910 වසරේදී බාලදක්ෂිකා සංගමය ලෙසින් නව සංගමයක් ගැහැනු ළමුන් (කනිෂ්ඨ බාලදක්ෂිකා, බාලදක්ෂිකා, ජ්‍යෙෂ්ඨ බාලදක්ෂිකා) උදෙසා ආරම්භ විය.
M32 dwarf elliptical galaxy (Satellite galaxy)
💫Andromeda වටේ තියෙන ඉතිරි satellite galaxies වලින් ගොඩක් හොයාගන්නේ පස්සේ කලෙක. මොකද මේ වගේ මන්දාකිනි දීප්තියෙන් සාමාන්‍ය මන්දාකිනි වලටත් වඩා අඩුයි, නිරීක්ෂණය කරන්න අමාරුයි. ගොඩක් වෙලාවට මේ විදියේ මන්දාකිනි ගැන විද්‍යාඥයෝ වැඩි අවධානයක් යොමු කරන්නේ නෑ.
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය සඳහා යොදා ගනුයේ අවිධිමත් අධ්‍යාපනය මූලික කරගත්, කදවුරු බැදීම, වනවිද්‍යාව, ජල ක්‍රීඩා, පාගමන් සහ ක්‍රීඩා වැනි එලිමහන් ප්‍රයෝගික ක්‍රියාකාරකම් සහිත රීතියකින් යුත් වැඩසටහනකි. පුළුල් ලෙස මෙම ව්‍යාපාරය හදුනාගන්නා ලක්ෂණයක් වනුයේ එය සතු නිල ඇඳුමයි. කරපටියක් සහ කදවුරු හිස් වැසුමකින් සමන්විත නිල ඇඳුමේ අභිප්‍රාය වනුයේ රටවල් තුල පවත්නා සාමාජීය විෂමතා බැහැර කර සමානාත්මතාවය වර්ධනය කරලීමයි. ‍fleur-de-lis සහ ත්‍රිපත් ලාංඡනය මගින් නිල ඇදුම විශේෂ වන අතර දක්ෂතා පදක්කම් එයට වැඩි අරුතක් ලබාදෙයි.
M32 dwarf elliptical galaxy (Satellite galaxy)
💫M32 මන්දාකිනිය ඉලිප්සාකාර මන්දකිනියක් විදියට තමයි නම් කරලා තියෙන්නේ. ඒත් මේකේ මැදට වෙන්න ගොඩක් ආලෝකය එකතු වෙලා දීප්තිමත්ව තියෙනවා බලාගන්න පුළුවන්, ඒ නිසාම මේක හරියටම අයිති වෙන්නේ compact elliptical (cE) කියන වර්ගෙට. විද්‍යාඥයයෝ කියන විදියට, M32 මන්දාකිනිය මේ විදියට දකින්න හේතුව වෙන්නේ මන්දාකිනිය කලින් විශාල මන්දාකිණියක් වෙලා තිබිලා තියෙන එක. Andromeda වටේට යන ගමනේදී ගුරුත්ව බලපෑම්(tidal forces)නිසා හො එළියෙන් තිබුන තරු ඉවත් වෙලා ගිහින් තියෙනවා. තවත් වැදගත් දෙයක් වෙන්නේ, M32 මන්දාකිනියට super massive වර්ගයේ කළු කුහරයක් තියෙන එක. මන්දාකිනියක්‌ මැද තියෙන මේ කළු කුහරේ ස්කන්ධය පාවිච්චි කරලා අපිට මන්දාකිනිය ගැන ගොඩක් දේවල් හොයාගන්න/ගණනය කරන්න පුළුවන්. ඒ අනුව බොහෝවිට දැනට දකින්න තියෙන ඉලිප්සාකාර M32 මන්දාකිනිය කාලෙකට කලින් සර්පිලාකාර මන්දාකිනියක් වෙලා තියෙන්න ඇති කියලා කියන්න පුළුවන්.
💫ආලෝක වර්ෂ 2650000ක්‌ විතර දුරින් තියෙන M32 වල අලුත් තරු හැදෙන්න තියෙන්න ඕනි වායු වලාවන්, දුවිලි වගේ දේවල් අඩුයි, ඒ නිසාම ගොඩක් පරණ කහ හො රතු පැහැයට හුරු තරු ගොඩක් තමයි දක්නට ලැබෙන්නේ..'''
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය
මූලාරම්භය
thumb|upright=0.75| [[පලමු බාලදක්ෂ කදවුර සිහිපත් කිරීමට බ්‍රවුන්සී දූපතේ ඇති සිහිවටන ශිලා පුවරුව]] 1880- 1890 වකවානුවේදී බේඩින් පවෙල් ඉන්දියාවේ සහ අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය පාලන ප්‍රදේශවල හමුදා නිලධාරියෙකු ලෙස රාජකාරි කටයුතු කලේය. ඔහු තම තරුණ කාලයේ සිටම වනවිද්‍යාව සහ හමුදාමය ඔත්තු බැලීම් කටයුතු සදහා වැඩි කැමැත්තක් දැක්වීය. ඔහු තම සොල්දාදුවන්ට හමුදා පුහුනුවේ කොටසක් ලෙස ජන ශුන්‍ය පෙදෙසක ජීවත්වීමට හුරු කරවන ලදී. එමගින් ඔවුනට තම ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරින්ගේ නියෝග අන්ධව අනුගමනය කිරීම වෙනුවට තම ස්වාධීනත්වය වැඩිදියුනු කරගනිමින් කටයුතු කිරීමට උපකාරී වනබව ඔහු අවබෝධ කරගන්නා ලදී.
හමුදා කාර්ය මණ්ඩල ප්‍රධානියාගේ තනතුරේ සිටි බේඩින් පවෙල් 1896 වසරේදී ජෙනරාල් තනතුරට උසස්වීමක් ලැබ දකුණු රොඩේසියාවේ (දැන් සිම්බාබ්වේ) මටබෙලෙලෑන්ඩ් (Matabeleland) ප්‍රන්තයට පත්විය. මෙහිදී හමුවූ ෆෙඩ්රික් රසල් බර්න්හම් නම් වූ ඇමරිකා ජාතික බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ ඔත්තුකරුවන්ගේ ප්‍රධානියා සමඟ යුධ සමයේදී ගොඩ නැගුනු සදාකාලික මිත්‍රත්වය ඔහුගේ හමුදා දිවියට මෙන්ම පසුකාලීනව බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය සදහා මූලබීජය හට ගැනීමටද ඉවහල් විය. පැරනි බටහිර ඇමරිකානු සහ ස්වදේශීය ඇමරිකා ජාතින් විසින් භාවිතා කරන ලද වනවිද්‍යාව බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයකු වූ පවෙල්ට නුහුරු වුවත්, ඇමරිකානු ජාතික ඔත්තුකරුවකු වන බර්න්හම් එය මැනවින් ප්‍රගුන කර තිබුනි. බර්න්හම්ගෙන් බේඩින් පවෙල් උගත් වනවිද්‍යාව පසුකාලීනව බාලදක්ෂ කලාවේ මූලිකාංග ලෙස වැඩිදියුනු විය. අප්‍රිකාවේ එකල පවති යුද්ධය සීග්‍රයෙන් වෙනස් වන බවත් එයට අනුකූලව බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා හැඩගැස්විය යුතුබවත් මෙවුන් දෙදෙනා විසින්ම මැනවින් වටහා ගන්නා ලදී. ඒ සදහා තරුණ සොල්දාදුවන් පුහුනු කිරීමේදී හමුදාමය අභ්‍යාසවලට අමතරව ගවේශනය, මං සලකුණු අනුව ගමන් කිරීම, සහ ආත්ම විශ්වාසය වැඩිදියුණු කිරි‍මේ සංකල්පය වඩා වැදගත් වනබව බේඩින් පවෙල් සහ බර්න්හම් විසින් සාකච්ඡා කරන ලදී. මේ කාල සීමාවේදී මටොබො කදුවැටියේ දී බේඩින් පවෙල් විසින් තම අනන්‍යතා කදවුරු හිස්වැසුම පැලදීම ආරම්භ කරන ලදී. එය බර්න්හම් විසින් භාවිතා කල හිස් වැසුමට සමාන විය. එසේම මුව පවුලට අයත් සතෙකුගේ අඟ හමුදා උපකරනයක් ලෙස යොදා ගැනීමද ආරම්භ කරන ලදී. පසුකාලීනව බේඩින් පවෙල් විසින් බ්‍රවුන්සී දූපතේ දී පැවැත්වු පලමු බාලදක්ෂ කදවුරේදී, බාලදක්ෂයන් උදෑසන පුහුණු සැසි සදහා කැදවීමට භාවිතා කලේය.
වසර තුනකට පසු, දකුණු අප්‍රිකාවේ පැවති දෙවන බො’ර් (Boer) යුධ සමයේදි බේඩින් පවෙල් විසින් මෆෙකින් නම් නගරයක් වටලන ලදී(Siege of Mafeking). මෆෙකින් ආධුනික සේනාංක, යුද්ධ භටයන් සදහා පණිවිඩ රුගෙන යමින් සහය දක්වන තරුණ කණ්ඩායමකින් සමන්විත විය. ආධුනික සේනාංක වල සිටි තරුණ පිරිමි ළමුන් අවස්ථානෝචිතව තම කාර්යය මැනවින් ඉටු කරමින් නගරයේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීමට දායක විය (1899-1900). බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කිරීමට බේඩින් පවෙල් පෙලඹවීමට මෙය එක් මූලික සාධකයක් විය. එහි වූ සියළුම සාමාජිකයන්ට මාලිමා කටුවක් සහ හෙල්ලයකින් සමන්විත පදක්කමක් ප්‍රදානය විය. පසුකාලීනව බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ අන්තර්ජාතික සංකේතය වූ fleur-de-lis මෙම පදක්කමේ සලකුනට බොහෝ සෙයින් සමාන විය.
ඔහු නැවත එංගලන්තයට පැමිණීමත් සමඟම පිරිමි ළමුන් මෙ‍ම පොත පිලිබද දැක්වූ උනන්දුවද ගුරුවරු සහ තරුණ සංගම් එහි සංකල්ප භාවිතා කරනු දක්නට ලැබුණි. එකල විශාල තරුණ ව්‍යපාරයක් ලෙස හමුදාමය නිවරදිතාවය සහිතව පැවති බොයිස් බ්‍රිගේඩ් නොහොත් පිරිමි ළමුන්ගේ සේනාංකය පරීක්ෂාවෙන් පසුව නැවත ‍එම පොත පිරිමි ළමුන් උදෙසාම, වඩා වැඩි ආකර්ශනීය පරාසයක් ආවරනය කරමින්  රචනා කිරීමට  බේඩින් පවෙල් තීරණය කරන ලදී.
1906 වසරේදී එර්නස්ට් තොම්සන් සේටන් විසින් ද බර්ච්බාක් රෝල් ඔෆ් ද වුඩ්ක්‍රාෆ්ට් ඉන්දියන්ස් කෘතියේ පිටපතක් බේඩින් පවෙල් වෙත එවීය. එම වසරේදී ඔවුන් දෙදෙනා හමුවී පුහුණු වැඩසටහන් පිළිබඳ අදහස් හුවමාරු කර ගන්නා ලදී. 1907 දී බේඩින් පවෙල් විසින් බෝයි පෙට්‍රෝල්ස් (Boy Patrols) නම් ලියවිල්ල රචනා කරන ලදී. එම වසරේදීම ඔහු තම අදහස් පරීක්ෂා කරනුවස්, විවිධ සමාජ පසුතලයන්ගෙන් යුත් පිරිමි ළමුන් 21 දෙනෙකු සහභාගි කරවාගෙන, අගෝස්තු මාසයේ සතියක් පුරා එංගලන්තයේ පූල් වරායේ බ්‍රවුන්සී දූපතේදී කදවුරක් පැවැත්වීය. එම ළමුන් කුඩා කණ්ඩායම් ලෙස ඔවුන් අතරින්ම තෝරා ගත් නායකයකු යටතේ සංවිධානය කරලීම බාලදක්ෂ පුහුණුවේ ප්‍රධාන අංගයක් විය.
1907 සරත් සමයේදී බේඩින් පවෙල් විසින්, ඉදිරියේ නිතුත් වීමට නියමිත 'පිරිමි ළමුන් සඳහා බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය' නම් පොතේ ප්‍රවර්ධන කටයුතු සදහා, තම ප්‍රකාශකයා වන ආතර් පියර්සන් සංවිධානය කල පුළුල් කතිකාමය සාකච්ඡා සංචාර වලට සහභාගි විය. මෙ‍ම පොත ඒඩ්ස් ෆෝ ස්කවුටින් හි සරල නැවත රචනයකින් ඔබ්බට ගොස්, හමුදාමය නොවන ලක්ෂණ සහිතව, නිර්මාණාත්මක අධ්‍යාපන මූලධර්ම විස්තීර්ණ කරමින් පුද්ගල මානසික අධ්‍යාපනයෙන් සමන්විත විය.
'පිරිමි ළමුන් සඳහා බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය'  පළමු වරට එංගන්තයේදී 1908 ජනවාරි මාසයේ දී දෙසතියකට වරක් සය වාරයක් තුල නිකුත් වූ අතර 1908 අග භාගයේදී පොතක් වශයෙන් මෙය එලි දැක්විණි. හතරවන හොඳම ආදායම් වාර්තාවට හිමිකම් කියන අතර බාලදක්ෂ පළමු අත්‍ පොත ලෙසටද මෙය සැලකේ.
ක්‍රමයෙන් බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය වර්ධනය වීමත් සමඟම ගුවන් බාලදක්ෂ, මුහුදු බාලදක්ෂ ආදී ක්ෂේත්‍රයන් ද එක්වන්නට විය.
වර්ධනය
thumb|upright=0.75|[[ලෝක බාලදක්ෂිකා සංගමය|බාලදක්ෂිකා සංගමයේ පුරෝගාමී ඔලිව් බේඩින් පවෙල්]] 'පිරිමි ළමුන් සඳහා බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය'  පොතේ ප්‍රකාශනයත් සමඟ බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය වේගයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය යටත්විජිත රටවල ව්‍යාප්ත විය. එලෙස ව්‍යාප්ත වූ පලමු විදේශීය ඒකකය ලෙස සැලකෙන්නේ Gibraltar සහ ඉන්පසුව Malta වයි. පලමු බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය පවත්වාගෙන යාමට අවසරලත් බ්‍රිතාන්‍ය යටත්විජිත රාජ්‍යය ලෙස සැලකෙන්නේ කැනඩාවයි. ඉන් අනතුරුව ඕස්ට්‍රේලියාව, නවසීලන්තය සහ දකුණු අප්‍රිකාවේ ව්‍යාප්ත විය. චිලී රාජ්‍යය බ්‍රිතාන්‍ය යටත්විජිත නොවන බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ආරම්භ වූ පලමු රට ලෙස ඉතිහාසයට එකතු වේ. 1909 වසරේදී ලන්ඩනයේ ක්‍රිස්ටල් මාලිගයේදී පලමු බාලදක්ෂ රැලිය සදහා පිරිමි ළමුන් 10000 සමග ගැහැනු ළමුන් ද සහභාගි විය. 1910 වසර වනවිට බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ආජන්ටිනාව, ඩෙන්මාකය, ෆින්ලන්තය, ප්‍රංශය, නෝර්වේ, රුසියාව, ස්වීඩනය සහ එක්සත් ජනපදය යන රටවල ව්‍යාප්ත විය.
බේඩින් පවෙල්ට තනිවම සියළු කණ්ඩායම් වලට සහය දීමට නොමැති විය. මුල්ම බාලදක්ෂ නායකයන් පුහුණු කිරීමේ කදවුරක් 1910 දී ලංඩනයේ දී සහ 1911 දී යෝක්ශියර් හිදී පැවැත්විය. මෙම කදවුරු හැකිතාක් දුරට ප්‍රයෝගිකව පැවැත්වීමට බේඩින් පවෙල්ට අවශ්‍ය වූයේ වැඩිහිටියන්ට නායකත්ව පුහුණුව ඇති කිරීමට අනුබල දීමටය. වැඩිහිටි නායකත්ව පුහුණු වැඩසටහන හසුනා ගනුවස් වුඩ් බැජ් නම් පාඨමාලාව හදුන්වා දෙන ලදී. පලමු ලෝක යුද්ධ සමයේදී වුඩ් බැජ් පාඨමාලාව අතපසු වීමකට ලක්වී 1919 වන තෙක් නැවත ආරම්භ කිරීමට නොහැකි විය. මෙය බොහෝ රටවල් විසින් බාලදක්ෂ හා බාලදක්ෂිකා සංගම් සදහා යොදා ගනී. බාලදක්ෂ කදවුරු පැවැත්වීම සදහා කදවුරු භූමියක් ලෙස 1919 දී ලන්ඩනය අසල ගිල්වෙල් උද්‍යානය බාලදක්ෂ සංගමය විසින් මිලදී ගන්නා ලදී. බේඩින් පවෙල් විසින් බාලදක්ෂ නායකයින් පුහුණු කිරීම සදහා Aids to Scoutmastership නමින් සහ පෝතක බාලදක්ෂයින් හා බාලදක්ෂිකාවන් සදහාද අත්පොත් නිකුත් කරන ලදී. තවද ජ්‍යෙෂ්ඨ බාලදක්ෂයන් සදහා Rovering to Success නමින් අත්පොතක් 1922 දී නිකුත් කරන ලදී.
ආභාශය
thumb|left|ඇමරිකා ජනපදයේ ජනාධිපති Calvin Coolidge 1927 දී වාර්ෂික පාගමනට සහභාගී වන බාලදක්ෂයන්ට දෙනාට සුභපතමින් බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරන විට බේඩින් පවෙල් හමුදාවෙන් විශ්‍රම ගිය වයස 50ක ජෙනරාල් වරයෙක් විය. ඔහුගේ අධ්‍යාපනික හා හමුදාමය අත්දැකීම් මේ සදහා ඉවහල් විය. මෙම විප්ලවකාරී අදහස් දහස් ගණන් තරුණ ප්‍රජාව ඇද ගැනීමට හැකිවිය. එවකට පැවති බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය හා සමාන ඉංග්‍රිසි කතාකරන රටවල් තුල පැවති Boys' Brigade නම් සංවිධාන බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ උන්නතිය සදහා ඉවහල් නොවීය. බාලදක්ෂ දර්ශනය බොහෝ සෙයින් හමුදාමය ගතිලක්ෂණ ඇති බවට විවේචන එල්ල විය. එකල බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය සතු වූ තනතුරු පදක්කම්, නිල ඇදුම, ධජයන්, උත්සව, පිත්තල පටි හමුදාමය ගති ලක්ෂණ ඉසිලුවද එය එකල සාමාන්‍ය සමාජයීය ක්‍රමය විය.
දේශීය අදහස් බොහෝ සෙයින් උකහා ගැනීම මෙය විවිධාකාර සංස්කෘති තුල පුළුල් ප්‍රචලිත වීමට හේතුවිය. ඉන්දියාවේදී බේඩින් පවෙල් මුහුණ දුන් අත්දැකීම් හා රඩ්යාඩ් කිප්ලින්ගේ The Jungle Book කෘතිය පෝතක බාලදක්ෂයන් ආරම්භ කිරීම සදහා මූලිකව ඉවහල් විය. ඇමරිකා ජනපදයේ බාලදක්ෂයන් විසින් ඇමරිකා දේශසීමා අත්දැකීම් පාදක කරගත් රුපසටහන් භාවිතයට ගනු ලැබිණි. පෝතක බාලදක්ෂයන් භාවිතයට ගන්නා සත්ව සලකුණු පදක්කම් භාවිතයට ගැනීම ඇමරිකානු ස්වදේශීය ජනතාව සතුව පැවති ස්වභාවධර්මය හා තිබූ දැඩි සබැදියාව පෙන්වයි.
විවිධ රටවල් සදහා විවිධ මූලධර්ම යොදා ගත්තද Duty to God බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ මූලධර්මය ලෙස යොදා ගැනින. මේ සදහා විවිධ මතවාද පැන නැගීමත් සමගම තම රාජ්‍යයන්ටඅනුකූල වන සේ එය යොදා ගැනීමට පෙලඹුණි.
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ ලක්ෂණ
thumb|upright=0.75|[[රොබට් බේඩින් පවෙල්, බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ නිර්මාතෘ ]] බාලදක්ෂ ක්‍රමය උපයෝගි කරගනිමින් උගන්වනු ලබන මෙය එළිමහන්, ප්‍රායෝගික ක්‍රියාකාරකම් සහිත අවිධිමත් අධ්‍යාපනය මූලික කරගෙන ක්‍රියාත්මක වේ. බාලදක්ෂ වැඩසටහන් වයස 6-25 දක්වා වයස් සීමාවන්ට යෝග්‍ය වන සේ සකසා තිබේ.
බාලදක්ෂ ක්‍රමය
බාලදක්ෂ ක්‍රමය යනු බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ භාවිතා වන මූලික ක්‍රමයයි. එනම් පිරිමි හා ගැහැණු ළමුන් විසින් තම කණ්ඩායම් පවත්වාගෙන යාමයි.
බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරයේ මූලික අරමුණ වන්නේ තරුණ ප්‍රජාව තුල ශාරීරික, මානසික, බුද්ධිමය, සාමාජීය හා අධ්‍යාත්මිකව තනිවම නැගී සිටීමේ හැකියාව වර්ධනය කරලමින් වගකීම් සහගත පුරවැසියන් ලෙස ප්‍රදේශීයව, දේශීයව හා ජාත්‍යන්තරව නැගී සිටීමයි. බාලදක්ෂ ක්‍රමය ප්‍රගතිශීලි ක්‍රමයක් වන අතර අරමුණු 7ක් සම්පූර්ණ කර ගැනීම අභිපාය වී ඇත. එනම් නීති, පොරොන්දුව, ප්‍රායෝගිකව ඉගෙනීම, කණ්ඩායම් හැකියාව, සංකේතාත්මක රාමුව, පුද්ගල සංවර්ධනය, ස්වභාවධර්මය සහ වැඩිහිටි සහයෝගයයි. සමාජ මෙහෙවර බාලදක්ෂ හා බාලදක්ෂිකා ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධානතම අංගයකි.
1907 සිට බාලදක්ෂ ආදර්ශ පාඨය ලෙස සූදානම් ව සිටින්න (Be Prepared) මිලි‍යන ගණන් භාෂාවලින් භාවිත කරයි.
ක්‍රියාකාරකම්
thumb|left|upright=0.75|[[බාලදක්ෂිකාවන් පෝලන්තයේ කතෝලික පල්ලියක් ඉදිරිපිටදී]] බාලදක්ෂ ක්‍රමය පොදු වශයෙන් ගොඩ නැගීමේදී බාලදක්ෂයන් කුඩා කණ්ඩායම් වශයෙන් එකට එකතු වී තම තමන්ගේ අත්දැකීම්, ආගම් සහ ක්‍රියාකාරකම් බෙදාහදා ගැනීම මගින්, යහපත් පුරවැසියන් බිහි කිරීමත්, නිවරදි තීරණ ගත හැකි පුද්ගලයන් බවට පත් කරලීමත් අපේක්ෂා කෙරේ.
ප්‍රධාන අංගයක් ලෙස ආදරය බෙදාහැරීම, එළිමහන් ක්‍රියාකාරකම් කිරීම සැලකිය හැකිය. ප්‍රධාන ක්‍රියාකාරකම් අතර කදවුරු බැදීම, වනවිද්‍යාව, ජල ක්‍රිඩා, පාගමන් සහ ක්‍රීඩා සමන්ව්ත වේ. කදවුරු බැදීම කාණ්ඩ වශයෙන් බොහෝවිට සංවිධානය වුවද සමාසික හා ජම්බෝරි ලෙසද සංවිධනය කෙරේ. කදවුරු බැදීම වසරකට කිහිප වතාවක් සති අන්තයේදී ප්‍රාදේශීය කාණ්ඩ හෝ කලාපීය කාණ්ඩ කිහිපයක් එකට එකතු වී පවත්වනු ලබයි. මේවා සදහා ආවේනික තේමාවන් සාමාන්‍යයෙන් පවතී. ලෝක බාලදක්ෂ සාකච්ඡා සභාව ආරම්භයේ දී ජ්‍යෙෂ්ඨ බාලදක්ෂයන් වෙනුවෙන් ආරම්භ වුවද ප්‍රධානතම ඉලක්කගත ප්‍රජාව වූයේ බාලදක්ෂ නායකවරුන්ය. ජම්බෝරි යනු දේශීය හෝ විදේශීය බාලදක්ෂයන් විශාල සංඛ්‍යාවක් එකතුව සෑම වසර 4ක‍ට වරක් සතියක් හෝ දෙකක් පුරා එකට එකතුව කදවුරු බැදීමයි. මෙවැනි උත්සව වලදී එහි යොදා ගන්නා තේමාවට අනුකූලව නොයෙකුත් ක්‍රියාකාරකම් රාශියක් බාලදක්ෂයින් අතර පවත්වයි.
සමහර රටවල් වල බාලදක්ෂයන් සදහා වර්ෂය ඉස්මතු කරනු වස් ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ අවම වශයෙන් සතියක කාලයක් එලිමහන් ක්‍රියාකාරකම් සදහා නියැලීම සිදුකරයි. එලිමහන් ක්‍රියාකාරකම් ලෙස කදවුරු බැදීම, පාගමන්, යාත්‍රා කිරීම් හෝ තම කණ්ඩායම සමඟ වෙනත් චාරිකාවක යෙදීම හෝ පුළුල් සහභාගීත්වයක් සහිත ග්‍රීෂ්ම ඍතු කදවුරු බැදීමක් විය හැකිය. ග්‍රීෂ්ම ඍතු කදවුරු බැදීමට සහාභාගී වන බාලදක්ෂයන් කුසලතා පදක්කම්, ප්‍රගතිය හා නිවරදි බාලදක්ෂ නිපුනතා වර්ධනය කරගනී. ග්‍රීෂ්ම ඍතු කදවුරු වැඩිහිටි බාලදක්ෂයන් වෙනුවෙන් යාත්‍රා කිරීම, කදු නැගීම, මාළු බෑම වැනි ක්‍රියාකාරකම් සිදුකරමින් පවත්වාගෙන යා හැකිය.
අන්තර්ජාතික එකමුතුව හා සාමය වර්ධනය කරලීම, බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය මගින් තම භූමිකාවක් ලෙස ඉටු කරයි. වඩා පුළුල් ප්‍රජාවකට වඩාවැඩි වාසියක් උදාවන අයුරින් ක්‍රියාකාරකම් සැලසුම් කිරීම, පක්ෂපාතීත්වය අභියෝගයට ලක් කිරීම, විවිධත්වය දරා ගැනීමට ධෛර්ය්‍ය දීම තුලින් මෙම අරමුණ ඉටු කර ගැනීමට දැනටමත් මුල් පුරා ඇත. එවැනි වැඩසටහන් අතර විවිධ රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය සමග අත්වැල් බැද ගැනීම සදහන් කල හැකිය.
නිල ඇදුම සහ පදක්කම්
බාලදක්ෂ නිල ඇදුම යනු ප්‍රධාන වශයෙන් බාලදක්ෂයකු හදුනා ගත හැකි ලක්ෂණයයි. බේඩින් පවෙල් සාමිතුමාගේ වචන වලට අනුව එය රටක සියළුම සමාජ තත්වයන්හි වෙනස්කම් වසා සමානාත්මතා වර්ධනය කරයි. එමෙන්ම එය රාජ්‍යය, වංශය, ඇදහිලි ආදිය පසෙක ලා සියළුම සාමාජිකයන්ට සහෝදරත්වයෙන් සලකයි. කාකි කමීසය, කොට කලිසම සහ කදවුරු හිස් වැසුමකින් සමන්විත ප්‍රථම නිල ඇදුම මගින් එකල බාලදක්ෂයා හදුනාගන්නා ලදී.
බාලදක්ෂයකු ලෙස ඇදීම මගින් වැඩිහිටියන් සහ තරුණයන් අතර පවතින වයස් පරතරය අඩුවන බැවු විශ්වාස කල බේඩින් පවෙල් සාමිතුමා කොට කලිසමකින් සැරසී සිටියේය. වර්ථමාන නිල ඇදුම නිල්, තැඹිලි, රතු හෝ කොල පැහැයක් ගන්නා අතර කොට කලිසම වෙනුවට දිග කලිසම වසර පුරාම හෝ ශීත ඍතුවේදී පමණක් හෝ භාවිතා කරයි.
සමානාත්මතාවය, පෞරුෂය පමණක් නොව ප්‍රායෝගිකත්වයද වැඩිදියුණු වන සේ බාලදක්ෂ නිල ඇදුම නිර්මාණය කර තිබේ. කමීසය සාම්ප්‍රදායිකව ඝන වාටියකින් සමන්විත වූයේ හදිසි අවස්ථාවකදී භාවිතයට ගත හැකි අයුරෙනි. එසේම තම කරප‍ටිය ත්‍රිකෝණාකාර වෙළුම් පටියක් ලෙසද තම මේස් ප‍ටිය හදිසියකදී තදින් බැදීම‍ට රැහැනක් සේ භාවිතා කිරීමටද යොමු කරවන ලදී.
බාලදක්ෂ නිල ඇදුමට විවිධ පදක්කම්ද ඇතුලත් වේ. ඒ අතර වුඩ් බැජ්, ලෝක සාමාජික පදක්කම කැපී පෙනේ. බාලදක්ෂයන් සතුව ජාත්‍යන්තරව හදුනා ගන්නා සංකේත 2ක් ඇත. එනමි ලෝක බාලදක්ෂිකා සංගමයේ සාමාජිකාවන් භාවිතා කරන ත්‍රිපත් ලාංඡනය සහ ලෝක බාලදක්ෂ සංගමයේ සාමාජිකයන් භාවිතා කරන fleur-de-lis ලාංඡනයයි. බ්‍රිතාන්‍ය බාලදක්ෂයන් විසින් ස්වස්තිකය තම ලාංඡනය ලෙස මුල් කාලයේදී භාවිතා විය.
වයස් කාණ්ඩ සහ ඒකක
thumb|හොංකොං පෝතක බාලදක්ෂයන් පිරිසක්
බාලදක්ෂ හා බාලදක්ෂිකා ව්‍යාපාරය සාමාන්‍යයෙන් ළමුන්ගේ වයස හෝ පාසලේ ඉගෙනගන්නා වසර අනුව කාණ්ඩයන් වලට බෙදනු ලැබේ. මෙම කාණ්ඩයන් සදහා ක්‍රියාකාරකම් ඔවුනගේ වයසට සරිලන සේ නිර්මාණය කර ඇත. කාලයත් සමග මෙම කාණ්ඩයන් දේශීය සංස්කෘතියට සහ අදාළ පරිසරයට යෝග්‍ය අයුරින් වෙනස් වීම් වලට භාජනය විය. බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය වයස 11-17 අතර යෞවනයන් සදහා මුලින් ආරම්භ විය. වයස අවුරුදු 6-10 සහ අවුරුදු 18-25 අතර වයස් කාණ්ඩ සදහා කණිෂ්ට හා ජ්‍යෙෂ්ට ලෙස පසුකාලීනව බාලදක්ෂ හා බාලදක්ෂිකා සංගයමන් කාණ්ඩ බෙදුනි. කුඩා ළමුන් සදහා වන වැඩසටහන් මෙන්ම වැඩිහිටි ළමුන් සදහා වන වැඩසටහන් විවිධ නම් වලින් හැදින්වේ. එසේම විශේෂ අවශ්‍යතා ඇති ළමුන් වෙනුවෙන් මෙන්ම ගුවන් බාලදක්ෂ, සාගර බාලදක්ෂ වැනි විශේෂිත පරාස පුරා බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය ව්‍යාප්තව ඇත.
වැඩිහිටියන් සහ නායකත්වය
බාලදක්ෂ කණ්ඩායම් සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රියාත්මක වන්නේ ස්වේච්චා වැඩිහිටියෙකු මගිනි. බාලදක්ෂ නායකත්ව පදවිය නිල ඇදුමෙන් සහ එසේ නොවන ලෙස කොටස් 2කින් යුතුයි. නිල ඇදුමෙන් යුතු නායකයින් විධිමත් පුහුණුවකින් සහ සංගමය තුල ඉහල පෙල සහතිකයකින් සමන්විත යුතුය. එක් එක් රටවල් තුල ජාතික වශයෙන් සංවිධානය වී ඇති ආකාරය අනුව නිල ඇදුමෙන් යුත් පදවි ලෙස ප්‍රාදේශීය, දිස්ත්‍රික්, රටේ ප්‍රධාන කොමසාරිස්වරුන් සැලකේ.