cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ආටානාටිය සූත්‍රය
16. ඉක්බිති සතර වරම් මහරජහු හුනස්නෙන් නැගී, සාදර වැ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ පැදකුණු කොට එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඒ යක්කුද හුනස්නෙන් නැගී, ඇතැම් කෙනක් සාදර වැ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ පැදකුණු කොට එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ හා සතුටු වූහ. සතුටට කරුණු වූ සිතැ රැඳැවියැ යුතු වූ කථා නිමවා එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් භාග්‍යවතුන් වන්සේ දිසාවට දොහොත් නමා, එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ආතැම් කෙනෙක් නම් ගොත් අස්වා එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් නිහඬ වූවාහු, එහි ම අතුරුදහන් වූහ.
පළමු බණවර නිමියේ ය.
16. එ කල්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ එ රැය ඇවෑමෙන් භික්ෂූන් බණවා මෙසේ වදාළ සේක:
මහණෙනි, මේ ගත වූ රාත්‍රියෙහි සතර වරම් මහරජුහු මහත් යක්ෂ සේනායෙන් ද මහත් ගාන්ධර්ව සේනායෙන් ද මහත් කුම්භාණ්ඩ සේනායෙන් ද මහත් නාගසේනායෙන් ද සතර දිගැ රකවල් තබා, සතර දිගැ බලමුළු පිහිටුවා, සතර දිගැ මුරකරුවන් රඳවා, රෑ (පෙර යම) ඉක්මි කල්හි, විශිෂ්ට ශරීරප්‍රභා ඇත්තාහු, සියලු ගිහජුකුළු පව්ව එකලු කොට, මා කරා එළැඹිය හ. එළැඹැ මා සාදර වැ වැඳ, එක් පසෙක හුන්හ. (ඔවුන්ගේ පිරිවර වූ) යක්කු ද ඇතැම් කෙනෙක් මා සාදර වැ වැඳ එක් පසෙක හුනහ. ඇතැම් කෙනෙක් මා හා සතුටු වූහ. සතුටට කරුණු වූ සිත රැඳැවිය යුතු වූ, කථාව නිමවා, එක් පසෙක හුන්හ, ඇතැම් කෙනක් මා දිසාවට දොහොත් නමා පසෙක හුන්හ, ඇතැම් කෙනක් නම් ගොත් අස්වා පසෙක හුන්හ, ආතැම් කෙනෙක් නිහඬ වැ පසෙකැ හුන්හ.
17. මහණෙනි, පසෙක උන් ම වෙසවුණු මහ රජ මට මෙ පවත් කී ය:
“වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට නො පැහැදුණු මහතෙදැති යක්කු ද වෙත් ම ය. වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට පැහැදුණු මහ තෙදැති යක්කු ද වෙත් ම ය. වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට නො පහන් වූ මැදුම් තෙදැති යක්කු ද වෙත්මය. වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට පහන් වූ මැදුම් තෙදැති යක්කු ද වෙත් ම ය. වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට නොපහන් වූ හීන තෙදැති යක්කු ද වෙත් ම ය. වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට පහන් වූ හීන තෙදැති යක්කු ද වෙත් ම ය. වහන්ස, බොහෝ සෙයින් යක්කු භාග්‍යවතුන් වහන්සේට නොපැහැදුණ හු ම වෙත්. ඒ කවර හෙයින් ද? යත්: වහන්ස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වනාහි පණිවායෙන් වැළැක්ම පිණිස දහම් දෙසන සේක. අයිනාදනින් වැළැක්ම පිණිස දහම් දෙසන සේක. කාමයන්හි වැරැදැ හැසිරීමෙන් වැළැක්ම පිණිස දහම් දෙසන සේක. මුසවායෙන් වැළැක්ම පිණිස දහම් දෙසනා සේක. මත්බවට හා පමාවට හා කරුණු වූ රහමෙර පීමෙන් වැළැක්ම පිණිස දහම් දෙසන සේක. වහන්ස, යක්කු වනාහි බොහෝ සෙයින් පණිවායෙන් නො වැළක්කාහු ම ය, අයිනාදනින් නො වැළැක්නාහු ම ය, කාමයන්හි වැරැදැ හැසිරීමෙන් නො වැළැක්කාහු ම ය, මුසාවායෙන් නො වැළැක්කාහු ම ය, මත්බවට ද පමාවට ද කාරණ වූ රහමෙර පීමෙන් නො වැළැක්කාහු ම ය. ඔවුනට (භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ගේ) ඒ දහම් දෙසුම අප්‍රිය වේ, අමනාප වේ.
වහන්ස, යම් කෙනෙක් අල්ප ශබ්ද ඇති, මඳ වූ හඬ ඇති, පහ වූ ජනවාතය ඇති, මිනිසුන්ගේ රහස් ක්‍රියාවනට නිසි වූ, එකලා වැ හිඳීමඩ සුදුසු වූ, අරණ්‍ය වන ප්‍රස්ථයන් ද, බොහෝ දුරැ සෙනසුන් ද සෙවිත් නම්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ එසේ වූ ශ්‍රාවකයෝ වෙත් ම ය.
18. මහණෙනි, ඉක්බිති වෙසවුණු මහ රජ මා ඉවැසූ නියා දැන, එ වේලෙහි මේ ආටානාටිය පිරිත කීයේ ය:
“පසැස් ඇති සිරිමත් වූ, විපස්සී බුදුරජුනට නමස්කාර වේ වා. සියලු සත්නට අනුකම්පා ඇති සිඛී බුදුරජුනට ද නමස්කාර වේ වා. සෝදා හළ කෙලෙස් ඇති, තපස්වී වූ වෙස්සභූ බුදුරජුනට නමස්කාර වේ වා. මරසෙන් මැඩැලූ කකුසඳ බුදුරජුනට නමස්කාර වේ වා.
බාහිත පාපී වූ, වැස නිමැ වූ මඟබඹසර ඇති, කොණාගමන බුදුරජුනට නමස්කාර වේ වා. හැම දැයෙහි මිදුණා වූ කසුප් බුදුරජුනට නමස්කාර වේ වා.
යමෙක් සයලු දුක් දුරු ලන මේ ධර්මය දෙසී ද, ශ්‍රීමත් වූ ඒ ශාක්‍යපුත්‍ර අඞ්ගීරසයන් වහන්සේට නමස්කාර වේ වා.
ලොවැ යම් කෙනෙක් තුමූ නිවුණාහු තත් වූ පරිදි (සත්‍යයන්) විමැසුම් නුවණින් දුටුහු ද, මහත් වූ, පහ වූ බිය ඇති මාත්‍රභාණී වූ ඒ ක්ෂීණාස්‍රවයෝ,
19. දෙව්මිනිස්නට හිත වූ, විද්‍යා හා චරණධර්මයෙන් සම්පූර්ණ වූ, මහත්ත්වයට පැමිණි, පහ වූ බිය ඇති, යම් බඳු වූ ගෞතමයන් වහන්සේට නමස්කාර කෙරෙත් ද, ඒ බුදුරජුනට ද ඔබට පළමු වැ සිටි බුදුවරුනට ද නමස්කාර වේ වා.
මෙසේ එහි එය නදී ජලය ඇති මුහුද යැ යි දනිත්. කීර්තිමත් ඒ මහ රජෙක් යම් දිශාවක් පාලනය කෙරෙයි ද එය මෙ තැනින් පෙර දෙස යැ යි මහ ජන තෙමේ කිය යි. 9.
ගාන්ධර්වයනට අධිපති වූ, නාම වශයෙන් ධෘතරාෂ්ට්‍ර යැ යි ප්‍රකට වූ හෙ තෙමේ ගඳෙව්වන් විසින් පෙරටු කරන ලද්දේ, නැටුම් ගැයුම්නෙන් එහි සිත් අලවා වෙසෙයි. 10.
ඔහුට එක් ම නමක් ඇති පුතුන් ද බොහෝ ඇතැයි මා විසින් අසන ලදී. මහ බලැති ඉන්ද්‍ර නම් වූ ඔහු අසූවෙක් ද දශයෙක් ද එකෙක් ද (එක් අනූ දෙනෙක්) වෙත්. 11.
ඔහු ද සූර්යබන්ධු වූ කෙලෙස් නින්දෙන් පිබිදියා වූ, මහත්ත්වයට පැමිණි, පහ වූ භය ඇති බුදුරජුන් දැක,
‘පුරුෂාජානෙයයෙනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා, පුරුෂොත්තමයෙනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා’ යි දුරැ සිට ම නමස්කාර කෙරෙත්.
කලුරිය කළාහු යම් දෙසකට ‘ගෙන යනු ලබත් ව’ යි කියනු ලැබෙත් ද, කේලාම් කියන, පිටුමස් කන්නවුන් සේ පිටු පා ගිය කලැ ගරහන, පණිවා කරන, රෞද්‍ර වූ සොර වූ කපට වූ ජනයෝ යම් දිගකට ගෙන ගොස් නසනු ලබත් ව’ යි කියනු ලැබෙත් ද,
ඒ යම් දිශාවක් යශස්වී මහ රජෙක් පාලනය කරයි ද, ඒ මෙයින් දකුණු දිග යැ යි මහ ජන තෙමේ කිය යි.
එ දෙයෙහි කුම්භාණ්ඩයනට අධිපති වූ, නම් විසින් විරෑඪක යැ යි ප්‍රකට රජ තෙමේ කුම්භාණ්ඩයන් විසින් පෙරටු කරන ලද්දේ නැටුමෙන් ගැයුමෙන් සිත් අලවා වෙසෙයි.
ඔහුට එක් ම නමක් ඇති බොහෝ පුත්‍රයෝ ද වෙත්. ඉන්ද්‍ර නම් වූ මහ බලැති ඔහු එක් අනූ දෙනෙකැ යි මා විසින් අසන ලදී.
ඔහු ද සූර්ය බන්ධු වූ, මහත් බවට පැමිණි, පහ වූ බිය ඇති, කෙලෙස් නින්දෙන් පිබිදුණු, බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක, ‘ආජානෙය පුරුෂයාණෙනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා, පුරුෂොත්තමයාණනි, ඔබට නමස්කාර වේ ව’ යි දුරැ සිට ම නමස්කාර කෙරෙත්.
‘ඔබ නිපුණ වූ සර්වඥතාඥානයෙන් මහ ජනයා දෙස බලති’ යි අමනුෂ්‍යයෝ ද ඔබ වඳිති. මෙය අප විසින් එක්වන් අසන ලදී. එ හෙයින්, ‘තෙපි ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳිහු දැ?’ යි අපි මෙසේ (ප්‍රශ්න වශයෙන්) කියම්හ. ‘අපි ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳුම්හ. විද්‍යාචරණසම්පන්න වූ ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ වඳුම්හ’ යි (ඔහු උත්තර දෙත්.)
21. මහ රස් මඬුලු ඇති ආදිත්‍ය නම් වූ හිරු යම් දිගෙක බස්නේ ද, යම් ඒ හිරු බස්නා කල්හි දහවලත් අතුරුදහන් වේ ද,
යම් දිගකට හිරු බැස ගිය කලැ රාත්‍රි යැ යි කියනු ලැබේ ද, එ දිගැ, පිවිසුණු නදීජලය ඇති සමුද්‍ර නම් වූ ගැඹුරු ජලාශය ය වෙයි.
මෙසේ එහි එය පිවිසි නදීජලය ඇති මුහුද යැ යි දනිත්. යශස් ඇති ඒ මහරජෙක් යම් දිගක් පාලනය කෙරෙයි ද, එය මෙ තැනින් පැසිම් දෙසැ යි මහජනයා කිය යි.
නාගයනට අධිපති වූ, නම් විසින් විරුපාක්ෂ යැ යි ප්‍රකට වූ හේ නාගයන් විසින් පෙරටු කරන ලද්දේ, නැටුම් ගැයුම්නෙන් නෙත්සිත් අලවා එහි වෙසෙයි.
ඔහු ද සූර්ය බන්ධු වූ, කෙලෙස් නින්දෙන් පිබිදියා වූ, මහත්ත්වයට පැමිණි, පහ වූ බිය ඇති බුදුරජුන් දැක,
‘ආජානෙය පුරුෂයාණනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා, පුරුෂොත්තමයාණනි ඔබට නමස්කාර වේ ව’ යි දුරැ සිට ම නමස්කාර කෙරෙත්.
‘ඔබ නිපුණා වූ සර්වඥතාඥානයෙන් මහ ජනයා දෙස බලති’ යි අමනුෂ්‍යයෝ ද ඔබ වඳිත්. මෙය අප විසින් එක්වන් අසනලදී. එ හෙයින්, ‘තෙපි ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳිහු දැ?’ යි මෙසේ අපි ප්‍රශ්න කරම්හ. ‘ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳුම්, විද්‍යාචරණ සම්පන්න වූ ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ වඳුම්හ’ යි ඔහු කියත්.
ඔහු ධ්‍යාන බිජුවට නො වපුරවත්. නගුල්හු ද කෙතට නො පමුණුවනු ලබත්. එ මිනිස්සු නො සාන ලද බිමැ තමන් ම නැඟී පැසුණු හැල් පරිභොග කෙරෙත්.
කුඩු නැති, තොහො නැති, ශුද්ධ වූ, සුවඳැති සහල් සැළියෙක බහා පිසැ, එයින් ගෙන බොජුන් වළඳත්.
එහි යක්කු එළ දෙන එක් කුරැති වාහනයක් කොට ගෙන දිශායෙන් දිශාවට යෙත්. සිවුපාවකු එක් කුරයක් ඇති වාහනයක් කොට ගෙන, දෙසින් දෙසට යෙත්.
කුමරියක වාහන කොට ගෙන දෙසින් දෙස යෙත්, කුමරකු වානහ කොට ගෙන, දෙසින් දෙස යෙත්.
එයින් (ඒ පරකුසිතනාටා නුවරින්) ඉඳුරා උතුරු දිගැ කපිවන්න නම් නුවරෙක් ද, එයින් ඔබ්බෙහි ජනොස නම් නුවරෙක් ද, අන්‍ය නවනවති ය නම් නුවරෙක් ද අම්බරඅම්බරවතිය නම් නුවරෙක් ද ආළකමන්දා නම් අන්‍ය රාජධානියෙක් ද ඇත.
එහි තතෝලා, තත්තලා, තතෝතලා, ඕජසී. තේජසී, තතෝජසී, සූර, සූරරාජ, අරිට්ඨ, නෙමි, අරිට්ඨනෙමි යන නම් ඇති යක්රැටියෝ කරුණු විමසා පවසත්.
යම් පොකුණෙකින් දිය ඇද ගෙන් මෙඝයෝ වසිත් ද, යම් පොකුණෙකින් වර්ෂාවෝ පැතිරෙත් ද, එසේ වූ ධරණී නම් ජලාසයෙක් ද, එහි වෙයි. එහි තෙරැ යකුන් රැස්වැ හිඳුනා භගලවතී මඩුවෙක් වෙයි.
මෙහි ඒ පියුම් වෙනෙහි ‘ජීව ජීව’ යැ යි හඬ නඟන, (ජීව ජීවක නම්) පක්ෂි කෙනෙක් ද, තව උට්ඨවචිත්තක නම් පක්ෂීහු ද, වලිකුකුළෝ ද, රන්වන් කකුළුවෝ ද, පොක්ඛරසතක නම් පක්ෂීහු ද වෙත්.
මෙහි ගිරවුන්ගේ ද සැළලිහිණියන්ගේ ද හඬ ඇත. දණ්ඩමානවක නම් පක්ෂීහු ද, මෙහි හැසිරෙත්, මෙසේ හැම කල්හි ඒ කුවෙරයා ගේ පියුම් විල නිරතුරු හොබනේ ය.
නම් විසින් කුවෙර යැ යි ප්‍රකට, යක්ෂාධිපති වූ, හේ යකුන් විසින් පෙරටු කරන ලද්දේ නෘත්‍ය ගීතයෙන් සිත් අලවා වෙසෙයි.
ඔහු ද සූර්යබන්ධු වූ, ක්ලෙශනිද්‍රායෙන් පිබිදුණු, මහත්ත්වප්‍රාප්ත වූ, පහ වූ බිය ඇති බුදුරජුන් දැක, ‘ආජානෙය පුරුෂයාණනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා, උත්තම පුරුෂයාණනි, ඔබට නමස්කාර වේ වා’ යි දුරැ සිට ම නමදිත්.
‘ඔබ නිපුණ වූ සර්වඥතාඥානයෙන් මහ ජනයා දෙස බලති’ යි කියා අමනුෂ්‍යයෝ ද ඔබ වඳිත්. මෙය අප විසින් එක්වන් අසන ලදී. එ හෙයින්, ‘ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳිහු දැ?’ යි මෙසේ අපි (ප්‍රශ්න කිරීම් වශයෙන්) කියම්හ. ‘අපි ගෞතම ජිනයන් වහන්සේ වඳුම්හ. විද්‍යාචරණසම්පන්න වූ ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ වඳුම්හ’ යි ඔහු උත්තර දෙත්.
24. ‘නිදුකාණන් වහන්ස, මහණුනට ද මෙහෙණනට ද උවසුවනට ද උවැසියනට ද ගුප්තිය පිණිස රැක්ම පිණිස නො වෙහෙසීම පිණිස සැප විහරණ පිණිස වූ ඒ ආටානාටිය පිරිත නම් මෙ ය. නිදුකාණන් වහන්ස, යම් කිසි මහණක්හු හෝ මෙහෙණක හෝ උවසුවකු හෝ උවැසියක විසින් මේ ආටානාටිය පිරිත මනා කොට උගන්නා ලද්දේ, අර්ථව්‍යංජන විසින් පිරිපුන් කොට පුහුණු කරන ලද්දේ වී නම්, යක්ෂයෙක් හෝ යක්ෂිණියක් හෝ යක්ෂපෝතකයෙක් හෝ යක්ෂපොතිකාවක් හෝ යක්ෂමහාමාත්‍රයෙක් හෝ යක්ෂපාරිෂද්‍යයෙක් හෝ යක්ෂපරිවාරකයෙක් හෝ, ගාන්ධර්වයෙක් හෝ ගාන්ධර්වියක් හෝ ගාන්ධරවපෝතකයෙක් ගාන්ධර්වපෝතිකාවක් හෝ ගාන්ධර්වමහාමාත්‍රයෙක් හෝ ගාන්ධර්වපාරිෂද්‍යයෙක් හෝ ගාන්ධර්වපරිවාරකයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩියක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පෝතකයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පෝතිකාවක් හෝ කුම්භාණ්ඩ මහාමාත්‍රයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පාරිෂද්‍යයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පරිවාරකයෙක් හෝ; නාගයෙක් හෝ නාගිනියක් හෝ නාගපෝතකයෙක් හෝ නාගපෝතිකාවක් හෝ නාග මහාමාත්‍රයෙක් හෝ නාග පාරිෂද්‍යයෙක් හෝ නාග පරිවාරකයෙක් හෝ, මෙකී කිසි යම් අමනුෂ්‍යයෙක් ද්වෙෂයෙන් ප්‍රදවිෂ්ට වූ සිතැත්තේ, මහණකු හෝ මෙහෙණක හෝ උවසුවකු හෝ උවැසියක හෝ, මෙ කිසිවකු යන්නහු අනුව (පසු පසැ) යන්නේ ද, සිටියහු වෙතැ සිටින්නේ ද, උන්නහු වෙතැ ඉඳුනේ ද, හොත්තහු වෙතැ හෝනේ ද, නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ අමනුෂ්‍යයා මගේ ගම්හි හෝ නියම්ගම්හි හෝ සත්කාරයක් හෝ ගෞරවයක් හෝ නො ලබන්නේ ය. නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ අමනුෂ්‍ය තෙමේ මගේ ආළකමන්දා රාජධානියෙහි වසන ගෙයක් හෝ නවාතැනක් හෝ නො ලබන්නේ ය; නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ අමනුෂ්‍ය තෙමේ මගේ යක්ෂ සමාගමයට යන්නට හෝ නො ලබන්නේ ය. වැලි දු නිදුකාණන් වහන්ස, අමනුෂ්‍යයෝ ඔහු ආවාහයක් නො කට හැක්කකු ද විවාහයක් නො කටහැක්කකු ද කරන්නාහ. තව ද නිදුකාණන් වහන්ස, අමනුෂ්‍යයෝ ඔහුට අත්බව එළවා කියනු ලබන පරිපූර්ණ පරිභව වචනයෙන් බණින්නාහ. නිදුකාණන් වහන්ස, තව ද අමනුෂ්‍යයෝ හිස් වූ ලෝහ පාත්‍රයක් යැටිකුරු කොටැ ඔහු හිසැ ලන්නාහ. තව ද නිදුකාණන් වහන්ස, අමනුෂ්‍යයෝ ඔහු හිසැ ලන්නාහ. තව ද නිදුකාණන් වහන්ස, අමනුෂ්‍යයෝ ඔහු හිස සත් කඩක් කොට හෝ පළන්නාහු ද වෙත්.
25. නිදුකාණන් වහන්ස, නපුරු වූ සතුරු වූ, කළ දැයට වැඩියක් කරන අමනුෂ්‍යයෝ ඇත. ඔහු සතර වරම් මහ රජ දරුවන් ගේ බස් නො ම පිළිගනිත්. නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ අමනුෂ්‍යයෝ වරම් මහරජුන් ගේ සතුරෝ නමැ යි කියනු ලබත්. නිදුකාණන් වහන්ස, යම්සේ මගධාධිපති රජුගේ රටෙහි මහ සොරහු ඇත් ද, ඔහු මගධාධිපති රජුහු ගේ වචන නො ම පිළිගනිත් ද, මගධාධිපති රජුගේ සෙනෙවියන්ගේ වචන දු නො ම පිළිගනිත් ද, මගධාධිපති රජුගේ සෙනෙවියන්ගේ මෙහෙකරුවන් ගේ වචන දු නො ම පිළිගනිත් ද, නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ මහ සොරහු මගධාධිපති රජහු ගේ සතුරෝ නමැ යි කියනු ලබත් ද, එසේ ම නිදුකාණන් වහනස්, නපුරු වූ සතුරු වූ, කළ එකට වැඩියක් කරන්නා වූ අමනුෂ්‍ය කෙනෙක් වෙත් ම ය. ඔහු වරම් මහ රජුනගේ බස් නො පිළිගනිත්. වරම් මහ රජුන්ගේ සෙනෙවියන් බස් ද නො ම පිළිගනිත්. වරම් මහ රජුන් අයත් සෙනෙවියන් ගේ මෙහෙකරුවන් බස දු නො පිළිගනිත්. නිදුකාණන් වහන්ස, ඒ අමනුෂ්‍යයෝ වරම් මහ රජුන්ගේ සතුරෝ යැ යි කියනු ලබත්.
26. නිදුකාණන් වහන්ස, යකෙක් හෝ යකින්නක් හෝ යක්දරුවෙක් හෝ යක් දැරියක් හෝ යක් දෙටුවෙක් හෝ යක් පිරිසදැ වූයෙක් හෝ යක් මෙහෙකරුවෙක් හෝ, ගඳෙව්වෙක් හෝ ගඳෙවියක් හෝ ගඳෙවු දරුවෙක් හෝ ගඳෙවු දැරියක් හෝ ගඳෙවු දෙටුවෙක් හෝ ගඳෙවු පිරිසදැ වූයෙක් හෝ ගඳෙවු මෙහෙකරුවෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩියක් හෝ කුම්භාණ්ඩ දරුවෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ දැරියක් හෝ කුම්භාණ්ඩ දෙටුවෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පාරිෂද්‍යයෙක් හෝ කුම්භාණ්ඩ පරිවාරකයෙක් හෝ, නාගයෙක් හෝ නාගිනියක් හෝ නා දරුවෙක් හෝ නා දැරියක් හෝ නා දෙටුවෙක් හෝ නා පිරිසදැ වූයෙක් හෝ නා මෙහෙකරුවෙක් හෝ, මෙ කී කිසි අමනුෂ්‍යයෙක් ද්වෙෂයෙන් ප්‍රද්විෂ්ට සිතැත්තේ, මහණකු හෝ මෙහෙණක හෝ උවසුවකු හෝ උවැසියක හෝ මෙ කිසිවක්හු යන්නහු පසු පසැ යන්නේ වී නම්, හෝ සිටියහු වෙත සිටින්නේ වී නම් හෝ හුන්නහු වෙත හිඳින්නේ වී නම් හෝ හොත්තහු වෙත හෝනේ වී නම් හෝ, මේ යකුනට මහ යකුනට, යක් සෙනෙවියනට, යක් මහසෙනෙවියනට, ‘මේ යක් තෙමේ මා අල්ලා ගනී, මේ යක් තෙමේ මට ආවිෂ්ට වෙයි, මේ යක් තෙමේ මා පෙළයි, මේ යක් තෙමේ වෙසෙසින් මා පෙළයි, මේ යක් තෙමේ මට හිංසා කෙරෙයි, මේ යක් තෙමේ මා වෙහෙසයි, මෙ යක් තෙමේ මා නො මුදා (නො අත්හරි), යැ යි දැන්විය යුතු, හඬ නඟා කියැ යුතු, ඔවුන් හා කියැ යුතු.
27. (එසේ කියැ යුත්තේ) කවර යකුනට ද? කවර මහ යකුනට ද? කවර යක් සෙනෙවියනට ද? කවර මහ යක්සෙනෙවියනට ද? යත්:
28. මේ යක්ෂයනට ද මහා යක්ෂයනට ද යක්ෂ සෙනාපතියනට ද මහා යක්ෂ සෙනාපතියනට ද,
‘මේ යක් තෙමේ මා අල්ලා ගනී යැ යි, මේ යක් තෙම් ආවිෂ්ට වැ යැ යි, මේ යක් තෙමේ මා පෙළා යැ යි, මේ යක් තෙමේ මා වෙසෙසින් පෙළා යැ යි, මේ යක් තෙමේ මට හිංසා කෙරේ යැයි, මේ යක් තෙමේ මා වෙහෙසා යැ යි, මේ යක් තෙමේ මා නො මුදා යැ යි දැන්වියැ යුතු, හඬ නඟා කියැ යුතු.
නිදුකාණන් වහන්ස, මේ, මහණුනට මෙහෙණනට උවසුවනට උවැසියනට ගුප්තිය පිණිස, රක වරණ පිණිස, නො වෙහෙසීම පිණිස, පහසු විහරණ පිණිස වූ ආටානාටිය පිරිත ය.
නිදුකාණන් වහන්ස, දැන් අපි යම්හ. අපි බොහෝ කෘත්‍ය ඇත්තම්හ, බොහෝ කටයුතු ඇත්තම්හ” යි වරම් රජුහු කීහ.
මහ රජුනි, යම ගමනකට දැන කලැ වේ යැ යි සලකන්නහු ද, ඒ ගමන කරනු ලැබේ වා’ යි මම් කීමි.
29. මහණෙනි, එ කල්හි සතර වරම් මහ රජදරුවෝ හුනස්නෙන් නැඟි මා සාදර වැ වැඳ, පැදකුණු කොට, එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඒ යක්කු ද හුනස්නෙන් නැගී, ඇතැම් කෙනෙක් මා සාදර වැ වැඳ පැදකුණු කොට, එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් මා හා සතුටු වූහ. සතුටට කරුණු වූ. සිතැ රැඳැවියැ යුතු වූ කථා නිමවා එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් මා දිසාවට දොහොත් නමා එහි ම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් නම් ගොත් අස්වා එහිම අතුරුදහන් වූහ. ඇතැම් කෙනෙක් නිහඬ වැ එහි ම අතුරුදහන් වූහ.
30. මහණෙනි, ආටානාටිය පිරිත උගනිවු. මහණෙනි, ආටානාටිය පිරිත පුහුණු කරවු. මහණෙනි, ආටානාටිය පිරිත සිතැ දරවු. මහණෙනි, ආටානාටිය පිරිත වැඩ ඇසුරු කෙළේ වේ. මහණුනට මෙහෙණනට උවසුවනට උවැසියනට ගුප්තිය පිණිස, රකවරණ පිණිස, නොවෙහෙසීම පිණිස, පහසු විහරණ පිණිස වේ.”
භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙය වදාළ සේක. ඒ භික්ෂූහු ආරාධිත සිතැත්තාහු භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ වචනය පිළිගත්හ.
- ආටානාටිය සූත්‍රය නිමාව-
ප්‍රවර්ගය:දීඝ නිකාය
ලොස්ට්
ලොස්ට් යනු ඇමරිකානු ක්‍රියාදාම රුපවාහිනී මාලාවකි. එය ඇමරිකන් බ්‍රෝඩ්කාස්ටින් සමාගමේ (ABC) 2004 සිට 2010 දක්වා විකාශනයකෙරුණි.ඒ කොටස් 121ක් ලෙසටය.මෙයට පාදක වී ඇත්තේ ගුවන් අනතුරක් වට ගෙතුණු කතාවකි.ඒ ඕෂනික් එයාලයින්ස් සමාගමේ මගී ප්‍රවාහන ගුවන් යානයක්, සිඩ්නි සිට ලොස් ඇන්ජලීස් දක්වා ගමන් කරන විට අනතුරකට පත්වීමක් සම්බන්දයෙනි. එම යානය කඩා වැටෙන්නේ දකුණු පසිෆික් සාගරයේ අභිරහස් දුපතකටය. මෙම කතාව මෙහිදී දැඩි ලෙස කොටස් වශයෙන් පළකර ඇත.මෙහි කොටස් සාමාන්යෙන් දුපතේ ප්‍රථමික කතාව මත ගොඩනැගී ඇති අතර ඇතැම් කොටස් එක් එක් චරිතවල ජීවිතයේ ප්‍රධාන කොටස් මත ගොඩනැගී ඇත.
ලොස්ට් හි අධික සාර්ථකත්වය නිසා මෙය ජනප්‍රියම ටෙලි නාට්‍ය 10 තුල රැදී සිටීමට හැකිව තිබේ. මෙහි පළමු වාරය අවසන් වන විට ප්‍රේක්ෂකයන් මිලියන 15.69 පමණ රැස්කරවා ගැනීමට දක්ෂව තිබේ. මෙහි 6වන වාරය අවසන් වන විට ඇමරිකානු ප්‍රේක්ෂකයන් පමණක් මිලියන 11කට ආසන්නව රුපවාහිනී තිරය ඉදිරියේ රඳවා තබා ගැනීමට සමත්ව තිබේ.එම නිසාම ලොස්ට් සම්මාන ගණනාවකට නිර්දේශ වී ඇත. එය කාලයක් IMDb හෙවත් අන්තර්ජාතික චිත්‍රපට දත්ත සමුදායෙහි රුපවාහිනී කථා මාලා අතර පළමු තැන ගැනීමටද සමත් විය.2013 වසරේදී ඇමරිකානු සංවිධානයක් විසින්, ලොව හොඳම මාලා නාට්‍ය 101ක් අතුරින් 27ත් වන ස්ථානය ලොස්ට් වෙත ලබදෙනලදී.
ප්‍රවර්ගය:රූපවාහිනී කතාමාලා
චෞ රාජවංශය
thumb|ක්‍රි.පූ : 1000 වන ශතවර්ෂයට අයත් අපරදිග ෂෝවු  ලෝකඩ  ගයි ඔරුවක් චෞ රාජවංශය (ක්‍රි.පූ 1122 – 256 - චීනය ) ආරම්භ කරන ලද්දේ ෂැන්ග් රාජවංශය විසින් වන අතර ක්වින් රාජවංශය විසින් එය ඉදිරියට පවත්වාගෙන යන ලදී. චීනයේ නියම දේශපාලනික හා හමුදා පාලනය පැවතුණේ බටහිර චෞ කාලයේදී පමණක් වුවද චීන ඉතිහාසයේ වැඩිම කාලයක් පැවතුණු රාජවංශය චෞ රාජ වංශයයි. චෞ යුගය අතරතුරේ චීනයට යකඩ භාවිතය හඳුන්වා දුන්නේ චීනය තුළ ලෝකඩ භාණ්ඩ තැනීම උච්ච ලෙස පැවති යුගයකයි. වොරින් ස්ටේට් යුගයේ පසු භාගයේදී ලියවුණු පුරාණ සෙල් ලිපිය මගින් දූර්ව අපර දිග චෞ ලෝකඩ සෙල් ලිපි දැකිය හැකි පුරාණ යුගයේ සිට නවීන යුගයේ ආරම්භය දක්වා චෞ රාජ වංශයේ විකසනය පෙන්ණුම් කෙරේ.
චෞ රාජ වංශය පැවති කාලයේදී පරිණත චීන දර්ශනය දියුණු විය. එහි ආරම්භය සිදු වූයේ ක්‍රි.පූ 6 වන ශත වර්ෂය ආරම්භයත් සමගය. චීනයේ තමන්ගෙන් පසු පරම්පරාවලටද බලපාන ආකාරයට දර්ශන ඉදිරිපත් කළ ශ්‍රේෂ්ඨ චීන දාර්ශනිකයන් අතර කොන්ෆියුසියස්වාදයේ (ලතින්වලින් කොන්ෆියුසියස්) පුරෝගාමී කොන්ග් ෆුසි ද ඩැවෝ වාදයේ පුරෝගාමී ලවොයිද වේ. මෝහිවාදයේ පුරෝගාමී මෝසි ( ලතින් මිසියස් ), කොන්ෆියුසියස්ගේ වාදය වඩාත් පුළුල් කළ ප්‍රසිද්ධ ප්‍රසිද්ධ කොන්ෆියුසියස්වරයෙකු වූ මෙන්සි (ලතින් මෙන්සියස්), ක්වින් රාජවංශයේ ගැඹුරු දර්ශනය හෙවත් පුරාණ චීන නීතිවාදය පුළුල් කළ ෂැන් යෑං සහ හැන් ෂෙයිසි සහ පුරාණ චීනයේ තර්කනයෙන් ප්‍රඥාව පෙන්ණුම් කළ ෂුන්සිද වේ.
දිව්‍යය ආඥාව
චීන ඉතිහාස කතාවේ වරක් චෞ රාජවංශය විසින් ෂැන් රාජ වංශය පරදවන ලද අතර ඉන්පසු ඩයි වන්දනයෙන් මිදී ලෝකෝත්තර වන්දනයක් වූ ෂැන්ග්වරුන්ගේ මළවුන් පිදීම හුරුකර ගන්නා ලදී. ඔවුන් දිව්‍යය ආඥාව යැදීමෙන් තම නීතිය නීත්‍යානුකූල බවට පත් කළහ. දේව වරම අතට ගත් පාලකයා (දිව්‍යයමය පුත්‍රයා) දිව්‍යය ආඥාව නොසළකා හැරීමෙන් සිංහාසනයෙන් පහ කිරීමටද හැකියාව තිබිණ. පාලක මඩුල්ල දිව්‍යය ආඥාව නොසළකා හැරීම ස්වාභාවික විපත් හා කරලිවලට හේතු විය. ධර්මය විසින් ක්ෂියා සහ ෂැන්ග් රාජ වංශවල අභාවය සාධාරණීකරණය කළ අතර වර්තමාන සහ අනාගත පාලකයන්ගේ සුදුසු නුසුදුසු බව අනුමත කෙරිණි. චෞ රාජ වංශය ආරම්භ වූයේ ජී පෙළපතින් වූ අතර එහි අගනගරය හාඩ් ( වර්තමානයේ වෙයි ගංගා මිටියාවතේ ක්සියෑං) විය. යටත් විජිත වාදය හා ජනපදකරණය හර හා ෂැන්ග් රාජ වංශයේ භාෂාව හා සංස්කෘතිය උකහා ගනිමින් මුල් කිලීන චෞ පාලකයින් ෂැන්ඩොන් වැනි ඈතක විශාල මහේශාක්‍යය ප්‍රාන්තයක් පිහිට වූහ. ඒ සමගම උසස් ප්‍රජාවට අයත් සංස්කෘතියක් ද පැතිරෙන්නට විය. ෂැන්ග් කලාවේ කුඹල් කර්මාන්තය සමගම ෂෝවු කලාවේ ලෝකඩ භාවිතයද සමකාලීනව සිදුවුණි. අපරදිග චෞ හි පසු භාගයේදී පසු බෑමට ලක්වීමට පෙර තිබූ අවසාන රජයන් දෙක මේවා විය.
මාර්තු 13
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
ක්ලීටස් මෙන්ඩිස්
ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා වන විනිසියස් මෙන්ඩිස් 2019 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී වයස අවුරුදු 75 ක් වන විට මිය ගියේය.
පෞද්ගලික ජීවිතය
ක්ලීටස් 1987 දී ඩොරින් ජයකොඩි සමඟ විවාහ වූ අතර ඔවුන්ට තනි පුතෙකු සිටින අතර ඔහු 1994 දී උපත ලැබීය.
රංගන වෘත්තිය
ඔහුගේ පළමු සිනමා රංගනය 1978 වීර පුරන් අප්පු චිත්‍රපටයේ සහය නළුවෙකු ලෙස පැමිණියේය. ඉන්පසු ඔහු 1983 දී යළි පිපුණු මලක් චිත්‍රපටයේ රඟපෑවේය. ඔහුගේ ප්‍රථම දුෂ්ට චරිතය පැමිණියේ 1982 පාරමිතා චිත්‍රපටය හරහා වන අතර එය ඉතිරි දශක කිහිපය තුළ ඔහුගේ සිනමා ජීවිතය දුෂ්ට චරිත දෙසට යොමු කළේය.
ශ්‍රී ලංකා උරුවන් තිරාසිකයා
අරංගයා දුර්ලභ කඳුකර කුරුල්ලෙකි. මොහු වඳවෙමින් යන පක්‍ෂියෙකි. සිවුරුහන් දෙන වල් ආවිච්චියා ලෙසද හඳුන්වයි. අතිශයින්ම වනවාසී පක්‍ෂියෙකි. කඳුකරයේ මීටර් 1000-2000 අතර කලාපයේ හමුවන මොහු වනාන්තරය තුළින් ගලාබසින දියපාරවල් ආශ්‍රිතව ජීවත්වීමට වඩාත් කැමතිය. දේශීය පක්‍ෂීන් අතර ඉතාමත් ව්‍යාප්තියක් සහිත පක්‍ෂියෙකි. හෝටන් තැන්න, ශ්‍රීපාද අඩවිය, නකල්ස් කඳුවැටිය ප්‍රදේශවල හමු වේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:කුරුල්ලෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකා‍වට ආවේනික සතුන් ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කුරුල්ලෝ
A6 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
මාර්ගය අලව්ව, පොල්ගහවෙල, කුරුණෑගල, ඉබ්බාගමුව, මැල්සිරිපුර, ගලේවල, දඹුල්ල, හබරණ, ගල් ඔය, අළුත් ඔය, කන්තලේ සහ තම්පලකාමම් යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
මාර්තු 12
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
A7 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A7  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. අවිස්සාවේල්ල සහ නුවරඑළිය යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය කරවනැල්ල, යටියන්තොට, කිතුල්ගල, ගිනිගත්හේන, හැටන්, තලවකැලේ සහ නානුඔය යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී
විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී (VCSWTV) 2007 වසර වන විට ශ්‍රී ලංකාව තුල ආරම්බ වු තාක්ෂණික දියුණුව නිසා ආරමභ කෙරුන ආයතනයකි.රූපවාහහිනි විකාෂයන් සම්බන්දයෙන් විවිද අත්හදා බැලීම් නිරන්තරයෙන් සිදුකරනු ලබයි
මේ ගෙවෙන්නේ ඒ අයතනයේ 10 අවුරුද්දයි.
විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී සැටලයිට් රූපවාහිනී ක්ෂේත්රය තුළ නව මරලා විවෘත අමතක නොවන අත්දැකීමක් වසර කිහිපය ඇති කර තිබේ. ගමන පහසු වී නැත, එහෙත් එය සැබවින්ම තෘප්තිමත් එක් වී ඇත. විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී ශ්රී ලංකාවේ චන්ද්රිකා රූපවාහිනී ක්ෂේත්රයේ පුරෝගාමීන් වීමේ කීර්තිය ද. මෙම ජයග්රහණය වෙළෙඳපොළ තුළ අපට අවකාශ නිර්මාණය පමණක් නොව ඇති නමුත් අප ඒ එක තැනක ශ්රී ලාංකිකයන්ට ජීවත් විදේශයන් සදහා බෙදා හැරීම් කරු බවට පත් විය. ලොව පුරා ඇගේ දරුවන් අපේ මාතෘ භූමිය අරුමපුදුම දේ ගැනීම මත අවධානය යොමු කරන බව පමණක් දේශීය චන්ද්රිකා රූපවාහිනී නාලිකාව ලෙස, විසීඑස්ඩබ්ලිව් රූපවාහිනී හැරීම හොඳ නමක් ඇති, වඩාත් නව්ය තොරතුරු හා විනෝදාස්වාදය සපයන වැඩසටහන් තිබීමට, විශේෂයෙන්ම සැකසූ එහි උපයා ඇති මෙම, අපේ 10 වන සංවත්සරය.අපි අද අපි සෑම තැනකම ශ්රී ලාංකික බව අප මහත් ආඩම්බරයෙන්කීමට කැමති, අපි එළැඹෙන කාලය තුළ රූපවාහිනී ක්ෂේත්රයේ නව මාර්ගයක් සොයාගන්න කිරීමට අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා.
කසාගල කෞතුකාගාරය
කසාගල පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය ශ්‍රී ලංකාවේ කසාගල රජ මහා විහාර පරිශ්‍රයේ පිහිටුවා ඇති කෞතුකාගාරයක් වේ.
විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී
ආරම්බය 2007 විසීඑස්ඩබ්ලිව් එීවී 2007-සිට මේ දක්වා ඹවුන් ගේ නිල වෙබ් අඩවිය
මාර්තු 11
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
විසීඑස්ඩබ්ලිව් ටීවී
www.vcswtv.webs.com
කසාගල කෞතුකාගාරය
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර
ශාලුක සිල්වා
ශාලුක සිල්වා (උපත 1995 මැයි 10) ශ්‍රී ලාංකික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. ඔහු 2016 මාර්තු 3 වන දින 2015-16 ප්‍රිමියර් ලීග් තරඟාවලියේ දී කොළඹ ක්‍රිකට් සමාජය වෙනුවෙන් සිය පළමු පෙළ තරඟයට පිවිසියේය. ඔහු 2017 මාර්තු 31 වන දින 2016-17 දිස්ත්‍රික්ක එක්දින තරඟාවලියේදී කොළඹ දිස්ත්‍රික්කය සඳහා ඔහුගේ පළමු ලැයිස්තු A තරඟයට පිවිසියේය. ඔහු 2019 පෙබරවාරි 18 වන දින 2018-19 SLC විස්සයි20 තරඟාවලියේදී බ්ලූම්ෆීල්ඩ් ක්‍රිකට් සහ මලල ක්‍රීඩා සමාජය වෙනුවෙන් සිය මංගල විස්සයි20 ක්‍රීඩා කළේය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1995 උපත්
අළු දෙමලිච්චා
පහත රට තෙත් කලාපයේ සහ ඒ අසල කඳුකරයේ හමුවන අළු දෙමලිච්චා ගෙවතුවල දක්නට ලැබෙන දෙමලිච්චාට වඩා මඳක් ලොකු දුලභ වනවාසී පක්‍ෂියෙකි. ලිංගික ද්විරූපතාවක් නැත.
ප්‍රවර්ගය:කුරුල්ලෝ
පත්මජීව ගනේපොල
මහාචාර්ය පත්මජීව ගනේපොල (ඉංග්‍රීසි: Pathmajeewa Ganepola) MRCP, MD යනු ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදයෙහි නිව්යෝර්ක් නගරයෙහි  කොලොම්බියා විශ්වවිද්‍යාලයට සම්බන්ධිතව කටයුතු කරන ශ්‍රී ලංකාවේ උපත ලද මහාචාර්යයවරයෙකි.
ඔහු ජපානයේ කියෝතෝ විශ්ව විද්‍යාලයයෙන් උපාධිය ලද ප්‍රථම විදේශික ශිෂ්‍යයා වෙයි. තවද ඔහු ඇමරිකාවේ ශල්‍ය වෛද්‍ය විද්‍යාලයයේ පිළිගැනීමට හා ගෞරවයට පාත්‍ර වූ ප්‍රථම ශ්‍රී ලංකික වෛද්‍යවරයායි.
පත්මජීව ගනේපොල කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. වසර 2010 දී ඔහු ඉගෙන ගත් නාලන්දා විද්‍යාලය ඔහුට නාලන්දාවේ වැදගත්ම ආදි සිසුවාට පිරිනමන නාලන්දා කීර්ති ශ්‍රී සම්මානය පිරිනැමුවේය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
ලෝකයේ වෙසෙන භයානක ම බැක්ටීරියා
'''බැක්ටීරියා මගින්  සුළු සහ මාරාන්තික රෝග තත්ත්ව ඇති වන අතර මෙම අන්වීක්ෂීය ජීවීන් නිසා වර්ෂයකට මිනිසුන් මිලියන ගණනක් මිය යමින් සිටී. මෙම බැක්ටීරියා මිනිස් සිරුර තුළ ක්‍රියාකාරී වන අතර පද්ධතිවල ක්‍රියාකාරීත්වය දුර්වල කරයි. නමුත් මෙවැනි සමහර බැක්ටීරියා වර්ග මිනිසාට  බොහෝ ප්‍රයෝජනවත් වන අතර තවත් බොහෝ බැක්ටීරියා වර්ග ඉතාමත් මාරාන්තික වේ.''' මෙම මාරාන්තික බැක්ටීරියාව මිනිස් සිරුර තුළ බහුල වශයෙන් පවතින බැක්ටීරියා විශේෂයක් වේ. එමෙන්ම මෙම බැක්ටීරියාව බොහෝ විට නිරෝගී තරුණ සහ මහලු අයට අහිතකර වන අතර බොහෝවිට මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වීමෙන් ශරීරයේ ලේ ගැලීම් සිදුවේ. හුස්ම ගැනීමේදී  යම්  අපහසුතා, කතා  කිරීමේ අපහසුතා සහ සමස්ත ශරීරයේම ක්‍රියා අඩපණ කරන මෙම බැක්ටීරියාව මිනිසාගේ ස්නායු පද්ධතියට ආසාදනය වේ. මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වීමෙන් අංශභාගය සහ හුස්ම ගැනීම අපහසු වීමෙන් මරණයට පත් වීම භයානකම ප්‍රතිඵලය වේ. උණ සන්නිපාතයට හේතු කාරකයක් වන මෙම බැක්ටීරියාව හේතුවෙන් පසුගිය වසරේ මරණ සංඛ්‍යාව 216,000 බව ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයය පවසයි. මෙම බැක්ටීරියාව මුත්‍ර සඳහා ද ආසාදනය වන අතර සමහර පුද්ගලයින්ගේ මෙම ආසාදන තත්ත්වය පිටතට පෙන්නුම් නොකරයි. කොළරාව රෝගයට රෝග කාරක වන මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වීමෙන් පාචනය වැනි රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි මෙම රෝග තත්වය සුව කිරීම්ට එන්නත් ලබාගත හැකි නමුත් එමගින් සීමිත ආරක්ෂාවක් සහ සනීපාරක්ෂාව පමණක් ලබාගත හැකිය. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය පවසන ආකාරයට දරුවන් 58,000 ක ප්‍රමාණයක් මිය යන, වැඩිහිටියන් මරණ වලට වඩා ආබාධිත තත්වයන්ට ගොදුරු කරන මෙම බැක්ටීරියාව සුළු තුවාලයකින් වුව ද ශරීර ගත වීමේ අවදානම්ක් ඇත. රෝගකාරක බැක්ටීරියාව ශරීරයට ආසාදනය වී ඇත්නම් ඇඟ ගැහෙන මෙන් රෝගී ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරන අතර මෙම රෝග ලක්ෂණ දක්නට ලැබේ නම්  රෝගියා වහාම දැඩිසත්කාර ඒකකයකට මාරු කළ යුතු වේ.මෙම බැක්ටීරියාව ඉතා සුලබ වන අතර ඊට එරෙහිව එන්නත් ලබාගත හැකිය.
විශ්ලේෂණ රසායන විද්‍යාවේ අතීතය
ක්රිය.ව 1661 – 1900 පමණ වන තෙක් ආරම්භක රසායන විද්යාවව විශ්ලේෂී ඒකකයක් විය .එසේ සැලකූයේ මූලද්ර1ව්ය  සොයා ගැනීමත් වර්ථමානයේ ඇති රසායන ද්ර්ව්යව සොයා ගැනීමත් හා රසායන විද්යා වට මූලික පසුබිම සෑදෙන තෙක් පමණි. සංස්ලේෂණ හා සිද්ධාන්ත දෙයෙහි ඇති වූ වර්ධනය වැනි දෑ විශ්ලේෂී රසායන විද්යානව නොවේ. මෙම කාලයේ දී රසායන විද්යායවට විශාල දායකත්වයක් දැක්වූ සොයා ගැනීම වූයේ, ක්රි.යාකාරී කාණ්ඩවල ප්රිතික්රිටයා මත පදනම් වූ විශේෂ ප්රකතික්රි යා හා ජූලියස් වොන්ලීබිග් විසින් සිදු කරන ලද මූලද්ර ව්යි වර්ගීකරණයයි. ප්රූථම වත‍ාවට උපකරණ භාවිතයෙන් සිදුකළ විශ්ලේෂණයේ සිළු විමෝචක වර්ණාවලිමිනිත ක්රේමයයි. එය රුබීඩියම් හා සීසියම් මූලද්රසව්යව සොයාගත් Gustav Kirchhoff විසින් දියුණු කරගන්නා ලදී. Kirchhoff විසින් රූබිඩියම් හා සීසියම් සොයා ගන්නා ලදී.
ප්රනධාන වශයෙන් විශ්ලේෂී රසායන විද්යාිවේ විශාල දියුණුවීම් 1900 න් පසු සිදුවිය. මේ කාලය තුළ මෙම ක්ෂේත්රන තුළ උපකරණ ඇසු‍රින් සිදු කළ විශ්ලේෂණයන් වඩ වඩ‍ාත් ප්රසමුඛ විය. මෙහි දී වර්ණාවලීක්ෂ ක්ර ම තාක්ෂණය විසිවන සියවසේ ආරම්භයේ සොයා ගැණුනු අතර එය විසිවන සියවසේ අග භාගයේ දී ශෝදනයකට ලක් කෙරුණි. වියෝජන විද්යාිව ද මෙම කාල සීමාව තුළ සම දියුණුවක් පෙන්නුම් කළේය. පසුව අධික්රිියාකාරී උපකරණ භාවිතයත් සමග ඉතා අධික වර්ධනයක් පෙන්වීය. 1970 දී බහුතරයක් මෙම තාක්ෂණ ක්රයමවේද භාවිතයෙන් සම්පූර්ණ සාම්පල්වල විදහා දැක්වීමක් ලගා කර ගන්නා ලදී. ආසන්න වශයෙන් 1970 සිට අද දක්වා වන විට වි‍ශ්ලේෂණ රසායනය ටිකෙන් ටික වැඩි දියුණු වී ජීව විද්යානත්මක ගැටළු වඩ වඩාත් විශ්ලේෂණය කරමින් මීට ප්ර්ථම අකාබනික සහ කුඩා කාබනික අණු පිළිබඳව  පැවති  විශ්ලේෂණ සාපේක්ෂව අඩු කර ඇත. විසිවන සියවසේ අග භාගය විශ්ලේෂී රසායන විද්යා වේ පුළුල් දියුණුවක් දක්නට ලැබීය. එනම් අධිකරණ වෛද්ය විද්යාෂව පාරසරික සහ වෛද්ය‍ ගැටළුවල දී එය භාවිතයෙන් ශාස්ත්රීඅය රසායනික ගැටළුවලට පමණක් සීමා නොවී ඇති බව පැහැදිලිය
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Analytical_chemistry#History
ප්‍රවර්ගය:විශ්ලේෂණ රසායන විද්‍යාව
A8 මහා මාර්ගය (ශ්‍රී ලංකාව)
A8  යනු ශ්‍රී ලංකාවේ තනා තිබෙන, A ශ්‍රේණියට අයත් මහා මාර්ගයකි. පානදුර සහ රත්නපුර යන නගර සම්බන්ධ කරමින්, මෙම මාර්ගය ඉදි කොට ඇත.
මාර්ගය බණ්ඩාරගම, හොරණ, ඉංගිරිය සහ කිරිඇල්ල යන නගර හරහා ගමන් කරයි.
ප්‍රවර්ගය:මාර්ග - ශ්‍රී ලංකාව
සමෘද්ධි
"ස‍"
සමාජය යනු කුමක්ද?
"සි"
සිංහල ජනයා
"ම"
මාර්තු 10
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
අනුරාධපුරයේ සුභරාජ රජ
මොහු යසලාලක තිස්ස යන පාලකයාගේ ⁣දොරටුපාලකව සිටි සුභ නැමැත්තා විය. හාස්‍ය ක්‍රියාකාරකම් වලට ඇල්මක් දැක්වූ යසලාලක තිස්ස රජු දිනක් තම පෙනුමට සමාන පෙනුමක් ඇති තම දොරටු පාලකයෙක් වූ සුභ නැමැත්තාට රජ ලෙස පෙනී සිටීමට අණ ලබා දී මෙතුමා දොරටු පාලක ලෙස හැද ගත්තේය. රාජ සභාව ඇරඹි පසු සිංහාසනයේ සිටියේ දොරටු පාලක සුභ ය. තම විහිළුව ක්‍රියාවට නැංවීමට පැමිණි දොරටු පාලකයෙකු ලෙස වෙස් වලාගත් යසලාලක තිස්ස රජු රාජ සභාවට පැමීණ ඇමතිවරුන් පුදුම කිරීමට උත්සහ දරද්දී දොරටුපාලක සුභ යසලාලක තිස්ස රජු පිටතට කැඳවාගෙන ගොස් මරණ දඬුවම ලබා දෙන ලෙස නියෝග කරල ලදී
ශ්රී5 වික්රයමරාජසිංහ 1798-1815
ශ්රීේ වික්රයමරාජසිංහ 1798-1815 ශ්රීේ වික්රයම රාජසිංහ රජතුමා - මහනුවර අන්තිම රජු
කිව්වද නහී නොකිව්වද නහී
නිෂ්පාදනය
ටෙඩී විද්‍යාලංකාර සටන් අධ්‍යක්ෂණයෙන් ද, ගීත රචනා කලා කීර්ති සුනිල් විමලවීර සහ චන්ද්‍රදාස ප්‍රනාන්දුයි. ගායනය නීල් වර්ණකුලසූරිය, ශානිකා වනිගසේකර, නෙල්සන් වාස්, විශාරද අභිෂේකා විමලවීර, කසුන් චාමිකර සමඟ තරංග ලක්මාල්. සම්පත් රත්නායක සහ කෙවින් ඩිලාන් සහය අධ්‍යක්ෂවරුන්ය. අශෝක ආරියරත්නගේ නිෂ්පාදන කළමනාකරණයකි. සුමිත් හිරාන් ප්‍රනාන්දු කලා අධ්‍යක්ෂවරයයා. අංග රචනයෙන් චාමර නිරෝෂන් ද, නන්ද කුමාර සහ මේනකා පීරිස්ගේ් නර්තන අධ්‍යක්ෂණයකි. දෙබස් පටිගත කිරීම සශික රුවන් සහ සිද්ධාර්ථ නායනානන්ද පරිඝනක සජීවීකරණයෙන් කිව්වද නහී නොකීවද නහී සඳහා දායක වෙති.
ශ්රී5 වික්රයමරාජසිංහ 1798-1815
මොහු රාජාධිරාජ සිංහ රජුගේ බිසව වූ උපේන්ද්රඅම්මාගේ සොහොයුරියගේ පුතාය. මෙම නව රජු වූ ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ කලින් රජුගේ ඥාති පුත්‍රයාය. රජ වන විට වයස අවුරුදු 18 ක් වුනා පමණි. ඔහු මහනුවර නායක්කර් රජ පරපුරේ අන්තිමයා වූවා මෙන්ම ශ්රී ලංකාවේද අන්තිම රජු විය. ඔහුගේ පාලන කාලය තුළ ලංකාවේ අනිකුත් පෙදෙස්වල ද බ්රිරතාන්ය යටත් විජිතය ස්ථාපනය විය.
රාජාධි රාජසිංහගෙන් පසු රජකමට පත්වීම සඳහා තවත් අයෙකු සිටියේය. ඔහු උපේන්ද්රකම්මා බිසවගේ සහෝදරයාය. ඔහුට රජ කමේ උරුමයට වැඩි අයිතියක් තිබිණ. කෙසේ වෙතත් අගමැති පිළිමතලාවේ, දකුණු ඉන්දීය කුමාරයා රජකමට තේරුවේය. වාර්ථාවන අන්දමට ඔහු එසේ කළේ විශාල සැලසුමක් හිතේ දරා ගෙනයි. එනම් සිහසුන අනියම් වශයෙන් ලබා ගෙන ඔහුගේම වූ නව රජ පරපුරක් පවත්වාගෙන යාමය. රජකමට පත් වීමෙන් පසු තරුණ රජුට කුමණ්ත්රවණ ගණනාවකට මුහුණ දීමට සිදු විය.
ඔහුගේ පාලන කාලය තුළදී ලන්දේසීන්ගෙන් පසු මුහුදු බඩ ප්රුදේශයේ බලය අල්ලා ගත් බ්රිේතාන්යදයෝ උඩරට රාජ්යූයේ දේශපාලන කටයුතුවලට මැදිහත් නොවූහ. එහෙත් පිළිමතලාවේ බ්රිීතාන්ය යන් සමග රහස් ගිවිසුම් පවත්වා ගෙන ගියේ බ්රිනතාන්යතයින්ට එරෙහිව ආරවුල් කිරීමට රජු පෙළඹෙන අයුරිණි. එවිට උඩරට රාජධානිය අල්ලා ගැනීමට බ්රිලතාන්යියින්ට සාධාරණ හේතුවක් ඉස්මතුවෙයි. පසුව රාජ ද්රෝබහි වීමේ හේතුව මත පිළිමතලාවේ මරා දැමීමට රජුට සිදු විය. එසේ කරන ලද්දේ ඊට පෙර එම වරද සම්බන්ධයෙන් දෙවරක් සමාව දී තිබීමෙන් පසුවයි.
අලුතෙන් අගමැති (නොහොත් පළමු අධිගාර්) පදවියට පත් වූ ඇහැළේපොල, පිළිමතලාවගේ බෑණාය. ඔහු විසින් සංවිධානය කරන ලද කැරැල්ල රජු විසින් මැඩ පැවැත්වීමෙන් පසු ඇහැළේපොල කොළඹට පලා ගොස් බ්රිලතාන්යියන් හා සම්බන්ධ වූයේය. ඔහුට යටත් වන ලෙස රජතුමා දන්වා සිටියේය. සති තුනක් ගත වීමෙන් පසුව ද ඔහු යටත් නොවීම නිසා කෝපයට පත් රජු ඔහුගේ මුළු පවුලම මරා දමන ලෙස නියෝග කළේය. මෙම දඬුවම ගැන විස්තර රට පුරා පතල කරන ලද්දේ ඒ ගැන ශෝක වූවන් විසිණි. කෙසේ වුවද මෙම තොරතුරුවල නිරවද්යපතාවය ප්රදශ්නකාරීය.
පිටුවහල් කිරීම
බ්රිවතාන්යොය හමුදාව එම අවස්ථාවේ උඩරට බලා ගමන් කළහ. ඔවුන්ගේ මෙම ගමනට රජු බලයෙන් පහ වීම අපේක්ෂා කළ මහජනතාවගේ උදව් ද ලැබිණි. රජු සිර භාරයට ගෙන රාජකීය සිරකරුවෙකු ලෙසින් මදුරාසියේ වෙල්ලෝර් කොටුව වෙත ගෙන යන ලදී. මීට රජ පවුලේ සෙස්සෝ ද ඇතුළත් වූහ.
http://en.wikipedia.org/wiki/Nayaks_of_Kandy#Sri_Vikrama_Rajasinha_1798-1815
ඡායාරූප මුද්‍රණය-ඡායාරූප කඩදාසි
ඩිජිටල් ඡායාරූප විකසක ක්‍රියාවලීන් භාවිතයට පැමිණීමට පෙර ඡායාරූප කඩදාසි මඟින් හැඟවුණු එකම අර්ථය වූයේ ආලෝක සංවේදක රසායන ද්‍රව්‍ය ගැල්වූ කඩදාසි ගණනයි.
දුෂ්මන්ත චමීර
දේශීය හා හිමිකාරීත්ව වි20 වෘත්තීය දිවිය
2018 මාර්තු මාසයේදී, චමීර 2017-18 සුපර් ෆෝ පළාත් තරඟාවලිය සඳහා කොළඹ සංචිතයට නම් කරන ලදී. ඊළඟ මාසයේ, ඔහු 2018 සුපිරි පළාත් එක්දින තරඟාවලිය සඳහා කොළඹ කණ්ඩායමට ද නම් කරන ලදී.
2018 අගෝස්තු මාසයේදී, චමීර 2018 SLC T20 ලීගයේ ගාල්ල කණ්ඩායමට නම් කරන ලදී. 2019 මාර්තු මාසයේදී, ඔහු 2019 සුපිරි පළාත් එක්දින තරඟාවලිය සඳහා ගාල්ල කණ්ඩායමට නම් කරන ලදී. 2020 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී, ලංකා ප්‍රිමියර් ලීගයේ සමාරම්භක සංස්කරණය සඳහා ඔහු කලම්බු කිංග්ස් විසින් කෙටුම්පත් කරන ලදී. 2018 ජනවාරි මාසයේදී, 2018 IPL වෙන්දේසියේදී ඔහු රාජස්ථාන් රෝයල්ස් විසින් මිලදී ගන්නා ලදී. කෙසේ වෙතත්, පිටකොන්දේ ඇති වූ ආබාධයක් හේතුවෙන් ඔහුට තරඟාවලියේ පළමු සති අහිමි විය.
2021 අගෝස්තු මාසයේදී, එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ පැවැත්වෙන 2021 ඉන්දීය ප්‍රිමියර් ලීග් (IPL) දෙවන අදියර සඳහා රෝයල් චැලෙන්ජර්ස් බැංගලෝර් සංචිතයට චමීර ඇතුළත් කරන ලදී. 2021 නොවැම්බර් මාසයේදී, 2021 ලංකා ප්‍රිමියර් ලීගය සඳහා ක්‍රීඩකයන්ගේ කෙටුම්පතෙන් පසුව ඔහු කලම්බු ස්ටාර්ස් සඳහා ක්‍රීඩා කිරීමට තෝරා ගන්නා ලදී.
2022 පෙබරවාරි මාසයේදී, 2022 ඉන්දීය ප්‍රිමියර් ලීග් තරඟාවලිය සඳහා වෙන්දේසියේදී ඔහු ලක්නව් සුපර් ජයන්ට් විසින් මිලදී ගන්නා ලදී. 2022 ජූලි මාසයේදී, ඔහු ලංකා ප්‍රිමියර් ලීග් තුන්වන සංස්කරණය සඳහා ගාලු ග්ලැඩියේටර්ස් විසින් අත්සන් කරන ලදී.
ජාත්‍යන්තර වෘත්තීය දිවිය
දකුණත් වේග පන්දු යවන්නෙකු වන චමීර 2015 ජනවාරි 29 වන දින නවසීලන්තයට එරෙහිව ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් සිය මංගල එක්දින තරගයට පිවිසියේය. ඔහු රොස් ටේලර්ව පළමු ඕවරයේදීම ඔහුගේ පළමු ජාත්‍යන්තර කඩුල්ල ලෙස දවාගත් අතර, පසුව ඔහු ග්‍රාන්ට් එලියට් ද දවා ගත් අතර, ශ්‍රී ලංකාව තරගය ජයග්‍රහණය කළේය.
චමීර 2015 ICC ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානයට තේරී පත් වූ නමුත් පළමු තරග කිහිපයට සහභාගි වූයේ නැත. ඔහු ස්කොට්ලන්තයට එරෙහිව ශ්‍රී ලංකාවේ අවසන් සංචිතයට තෝරාගෙන ඇති අතර එහිදී ඔහු ලකුණු 51කට කඩුලු 3ක් දවා ගත්තේය. ශ්‍රී ලංකාව තරගය ජයග්‍රහණය කිරීමට සමත් විය.
චමීර 2015 ජුනි මාසයේදී පකිස්ථානයට එරෙහිව සිය මංගල ටෙස්ට් තරගයට පිවිසියේය. ඔහු ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් 129 වැනි ටෙස්ට් වරම් ලබා ගත්තේය. ඔහු සිය පළමු ටෙස්ට් කඩුල්ල දවා ගත්තේ සුල්ෆිකාර් බාබර් ලකුණු 5කට දවා ගනිමිනි. එම තරගයේ දෙවැනි ඉනිමේදී කඩුලු 3ක් දවාගනිමින් ඔහු ඉනිම දෙකේදීම ඕවර 28.5කදී ලකුණු 4/76ක් ලෙසින් ශ්‍රී ලංකාව ජයග්‍රහණය කරා රැගෙන ගියේය. තරගයේ දී ඔහුට ආබාධයක් ඇති වූ අතර, ඔහු තරගමාලාවේ තෙවැනි ටෙස්ට් තරගයෙන් ඉවත් විය. ඔහු 2015 නොවැම්බර් 9 වන දින බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්වන්ට එරෙහිව ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් විස්සයි 20 ජාත්‍යන්තර තරගයට පිවිසියේය.
2018 මැයි මාසයේදී, චමීර 2018-19 වාරයට පෙර ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් විසින් ජාතික කොන්ත්‍රාත්තුවක් ලබා දුන් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයින් 33 දෙනාගෙන් කෙනෙකි. 2021 මැයි මාසයේදී, බංගලාදේශයට එරෙහිව පැවති තුන්වන තරඟයේදී, චමීර එදිජා තරඟයකදී ඔහුගේ පළමු කඩුලු 5 දවා ගැනීම ලබා ගත් අතර එම තරඟයේම තරඟයේ වීරයා ද ඔහු විය. 2021 සැප්තැම්බර් 7 වන දින දකුණු අප්‍රිකාවට එරෙහිව පැවති තුන්වන එක්දින තරඟයේදී, චමීර විශිෂ්ට තරඟයක් ජයග්‍රාහී ආරම්භක පන්දු යැවීමක නිරත විය. අවසානයේ ශ්‍රී ලංකාව ලකුණු 78කින් ජයග්‍රහණය කළ අතර තරගයේ වීරයා ලෙසද චමීර සම්මාන ලැබීය. එම මාසයේම පසුව, 2021 පිරිමි වි20 ලෝක කුසලානය සඳහා වන ශ්‍රී ලංකා සංචිතයට චමීර නම් කරන ලදී.
ජයග්‍රහණ
2022 ජනවාරියේ වාර්ෂික අයිසීසී සම්මාන උළෙලේදී, 2021 වසරේ අයිසීසී පිරිමි එදිජා කණ්ඩායමට චමීර ඇතුළත් විය.
මාර්තු 20
ප්‍රවර්ගය:මාර්තු ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින ප්‍රවර්ගය:අවුරුද්දේ දින
පරමාණුක ස්කන්ධය
පරමාණුක ස්කන්ධය (m0) යනු එක් පරමාණුවක මුළු ස්කන්ධය වන අතර, එය බොහෝ විට පරමාණුක ස්කන්ධ ඒකක මගින් ප්‍රකාශ කරනු ලැබේ. පරමාණුක ස්කන්ධය යනු උදාසීන පරමාණුවක ප්‍රෝටෝන, නියුට්‍රෝන හා ඉලෙක්ට්‍රෝනවල ස්කන්ධයේ එකතුවය. ඇතැම් අවස්ථාවලදී පරමාණුක ස්කන්ධය සාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධය, සාමාන්‍ය පරමාණුක ස්කන්ධය , පරමාණුක බර ආදී  වචන සදහා සමාන පදයක් ලෙස භාවිතා වූවද , එය වැරදි සහගත වේ. මෙහිදී එක් අවස්ථාවක දී පරමාණුවක තිබිය හැක්කේ එක් සමස්ථානිකයක් පමණක් වන අතර, එය බහුතරයකගේ සාමාන්‍යය අගය නොවේ. බොහෝ මූලද්‍රව්‍යවල එක් ප්‍රධාන සමස්ථානිකයක් පවතින අතර, එවිට එම සමස්ථානිකයේ ස්කන්ධය හා සාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධය අතර ඇත්තේ ඉතා සුළු වෙනසකි. එවිට එය නොගිනිය හැකි වුවත්, ඒක පරමාණුක වශයෙන් ගත් කළ එහි සැලකිය යුතු වෙනසක් සිදුවේ. එක් ප්‍රධාන සමස්ථානිකයකට වඩා පවතින මූලද්‍රව්‍යවල මෙම වෙනස පැහැදිලිව දැකගත හැක. (උදා : ක්ලෝරීන්) දුර්ලභ සමස්ථානිකවල මෙම වෙනස ඒකක කීපයක් විය හැක. සාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධය (Ar) (පරමාණුක භාරය/ සාමාන්‍ය පරමාණුක ස්කන්ධය) සියලුම මූලද්‍රව්‍ය සමස්ථානිකයන්ගේ ස්කන්ධයේ සාමාන්‍ය අගය වන අතර, ඒ සදහා සාපේක්ෂ සමස්ථානික සුලභතාව ද බලපා ඇත. මෙය බොහෝ විට සම්මත පරමාණුක භාරයට සමාන අර්ථය ලබා දේ. සාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධය භෞමික හා අභෞමික් පරිසරයටද එකසේ යොදාගත හැකිය...
IUPAC කමිටුවේ පරමාණුක භාර හා සමස්ථානික සුලභත්වය පිළිබද පනතෙන් සම්මත පරමාණුක භාරය, පෘථිවි පෘෂ්ඨය මත ඕනෑම පරිසරයක මූලද්‍රව්‍යයක සාපේක්ෂ පරමාණුක ස්කන්ධයට සමාන බව සදහන්ව ඇත. මෙය ආවර්තිතා වගුවේ මූලද්‍රව්‍යවල සම්පූර්ණ බර ගණනයට යොදාගෙන ඇත. මෙහිදී නිවැරදිව ගණනය කිරීමට අපහසු බර, සාමාන්‍යය අගයක් වශයෙන් වරහන් තුළ අන්තර්ගතව ඇත. කෘත්‍රීම මූලද්‍රව්‍යවල වඩාත්ම ස්ථායී සමස්ථානිකයේ (එනම් දීර්ඝතම අර්ධ ආයු කාලය ඇති සමස්ථානිකයේ) මුළු නියුක්ලියෝන ගණන වරහන් තුළ යොදා සම්මත පරමාණුක ස්කන්ධය සදහන් විය යුතු ස්ථානයේ සදහන් කරයි. ලිතියම් මූලද්‍රව්‍ය‍ය මෙහිදී අද්විතීය කාර්යක් ඉටු කරයි. එයට හේතුව එහි සම්මත පරමාණුක භාරයේ අවිනිශ්චිතභාවය පිරික්සීම උදෙසා ලිතියම්හි ස්වාභාවික සමස්ථානිකවල සුලභත්වය මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් මගින් කැළඹීමකට ලක්වීමයි.
ප්‍රවර්ගය:රසායනික ගුණ ප්‍රවර්ගය:ස්කන්ධය ප්‍රවර්ගය:සංඛ්‍යාන රසායන විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:පරමාණුක ගුණ
රමිඳු ද සිල්වා
රමිඳු ද සිල්වා (උපත 1996 ජූලි 16) ශ්‍රී ලාංකික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. ඔහු 2017 ජනවාරි 11 දින 2016-17 ප්‍රිමියර් ලීග් තරඟාවලියේදී නොන්ඩිස්ක්‍රිප්ට්ස් ක්‍රිකට් සමාජය වෙනුවෙන් ඔහුගේ පළමු පන්තියේ මංගල තරඟයට පිවිසියේය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1996 උපත්
ජොසොන් රාජවංශයේ සැබෑ වාර්තා
ජොසොන් රාජවංශයේ අනුවාර්ෂික වාර්තා (ජොසොන් රාජවංශයේ සැබෑ වාර්තාව ලෙස ද හඳුන්වයි) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ 1413 සිට 1865 තෙක් කාලය තුළ තබන ලද කොරියාවේ ජොසොන් රාජවංශයේ වාර්ෂික වාර්තායි. මෙම අනුවාර්ෂික වාර්තා හෙවත් සිලොක් වෙළුම් 1,893කින් සමන්විත වූ අතර, ලෝකයේ තනි රාජවංශයක් වෙනු‍වෙන් අඛණ්ඩ කාල පරිච්ඡේදයක් ආවරණය වන දීර්ඝතම වාර්තා මෙය යැයි විශ්වාස කෙරේ. යටත්විජිත යුගයේ සම්පාදිත සිලොක් ද්විත්වයක් හැරෙන්නට සෙසු වාර්ෂික වාර්තා 151වන කොරියානු ජාතික වස්තුව ලෙස නම්කොට ඇති අතර, යුනෙස්කෝව විසින් එය ලෝකයේ මතක නාමාවලියට ද ඇතුළත් කොට තිබේ.
2006 වර්ෂයේ සිට කොරියානු ඉතිහාසය පිළිබඳ ජාතික ආයතනය විසින් මෙම අනුවාර්ෂික වාර්තා ඩිජිටල්කරණය කොට ඇත. මේවා අන්තර්ජාලය ඔස්සේ හංගුල්වලින් නූතන කොරියානු පරිවර්තනය සහ සම්භාව්‍ය චීන බසින් යුත් මුල් පෙළ සහිතව ලබාගත හැක.
2012 ජනවාරි මස කොරියානු ඉතිහාසය පිළිබඳ ජාතික ආයතනය විසින් නිවේදනය කළේ 2033 වර්ෂය වන විට මෙම අනුවාර්ෂික වාර්තා ඉංග්‍රීසි බවට පරිවර්තනය කිරීමට ඔවුන් සූදානම් වන බවයි. 2014 වර්ෂයේ දී වොන් මිලියන 500ක ආරම්භක අයවැයකින් යුක්තව එය ආරම්භ කිරීමට ඔවුන් සැලසුම් කොට ඇති බවයි. නමුත් මෙම ව්‍යාපෘතිය සම්පූර්ණ කිරීමට වොන් බිලියන 40ක වියදමක් දරන්නට සිදුවේ යැයි ඇස්තමේන්තු කොට ඇත.
සම්පාදනය
රජුගේ රාජ්‍ය සමය තුළ වෘත්තීය ඉතිහාස රචකයින් විසින් රාජ්‍ය කටයුතු සහ ක්‍රියාකාරකම් පිළිබඳ සවිස්තර වාර්තා සටහන් කරන ලදී. විවිධ ලේඛන එක්රැස් කළ ඔවුන් දෛනික වාර්තා තැබූ අතර, මේ අතරට ස්වදේශ කටයුතු මෙන්ම රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සබඳතා, ආර්ථිකය, ආගමික කටයුතු, කාලගුණ විද්‍යාත්මක සිද්ධි, කලාවන් සහ දෛනික දිවිය වැනි තොරතුරු ද වාර්තා කොට තිබේ. මෙම දෛනික වාර්තා සචෝ ("ඉතිහාස කෙටුම්පත්") බවට පත් විය. ඉතිහාස රචකයින්ගේ මධ්‍යස්ථභාවය ආරක්ෂා කරගැනීමට ඉමහත් අවධානයක් යොමුවූ අතර, මෙම නිලධාරීනට නීතිමය වශයෙන් ස්වාධීනභාවය හිමිව තිබිණි. කිසිවකුට, විශේෂයෙන් රජුට පවා සචෝ කියවීමට අවසර නොතිබූ අතර, සැබෑ තොරතුරු වසන් කළ හෝ විකෘති කළ රචකයින්ගේ හිස ගසා දමනු ලැබිණි. මෙම දැඩි නීති හේතුවෙන් ඉහත වාර්තාවල විශ්වසනීයත්වය ඉහළ නැංවී ඇත. අවම වශයෙන් එක් රජකුවත්, විශේෂයෙන් කෲර යොන්සන්ගුන් රජු විසින් මෙම අනුවාර්ෂිකයන් කියවූ අතර, එය 1498 පළමු වියත් ශෝධනයට හේතු විය. සචෝහි රචිත දෙය හේතුවෙන් එක් වාර්තාකරුවකු සහ තවත් පස්දෙනකුට කෲර ලෙස මරණ දණ්ඩනය ලබාදෙනු ලැබිණි. මෙම සිදුවීම නිසා රජු විසින් අනුවාර්ෂිකයන් නැරඹීම වැළැක්වීමට ප්‍රබල සමීක්ෂණයක් ක්‍රියාත්මක විය. පසුකාලීන ජොසොන් යුගයේ දී දේශපාලන පක්ෂ අතර අරගලය උග්‍ර විය. සිලොක් ප්‍රතිශෝධනය කිරීම හෝ නැවත රචනා කිරීම එදිරිවාදී පාක්ෂිකයන් විසින් සිදුකළ ද, මුල් සංස්කරණය සුරැකිව පැවතිණි.
මුල් වාර්තාකරුවන් විසින් රජුගේ සෑම වචනයක්ම සහ ක්‍රියාවක්ම සචෝ තුළ වාර්තා තැබුව ද, අවසන් සංස්කරණයෙහි සියලුම ‍තොරතුරු ඇතුළත් කිරීම සිදුනොවිණි. උදාහරණයක් වශයෙන්, තේජොං රජු අසු පිටින් ඇදවැටුණු අතර, ඔහු ක්ෂනිකව තමා අවට සිට අයට පැවසූයේ වාර්තාකරුවකුට මෙය දැන ගැනීමට ඉඩ නොතබන ලෙසයි. නමුත් වාර්තාකරුවකු විසින් තේජොං ඇදවැටුණු ආකාරයත්, ඒවා වාර්තා නොකරන ලෙස ඔහු පැවසූ වදන් ද වාර්තා කොට තිබිණි. තවත් උදාහරණයක් ලෙස, තේජොං විසින් තමන් පසුපස ලුහුබැඳ රහසින් කන්දීම හේතුවෙන් වාර්තාකරුවකු පිළිබඳ පැමිණිලි කළ අයුරු ද දක්වා තිබීම සැලකිය හැක.
රජකුගේ මරණින් සහ ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයාගේ රාජාභිෂේකයෙන් පසුව, සිලොක්චොං ("අනුවාර්ෂික සම්පාදනය සඳහා වූ කාර්යාලය") විසින් ඔහුගේ අනුවාර්ෂික වාර්තා සම්පාදනයට මෙම සචෝ භාවිතය ආරම්භ කරන ලදී.
ජොසොන් රාජවංශයේ පළමු රජවරුන් තිදෙනා වන තේජෝ (රා.1392–1398), ජොංජොං (රා.1399–1400) සහ තේජොං (රා. 1401–1418) යන රජවරුන්ගේ අනුවාර්ෂික වාර්තා අතින් ලියන ලද අත් පිටපත් විය. සේජොං (රා. 1418–1450) රජුගේ සිට පසුකාලීන රජවරුන්ගේ අනුවාර්ෂික වාර්තා ලෝහ චලන මුද්‍රණ ක්‍රමය සහ දැව මුද්‍රණ ක්‍රමය භාවිතා කොට මුද්‍රණය කෙරිණි. මෙය ජපානයේ සහ චීනයේ අනුවාර්ෂික ාවර්තා සම්පාදනය කිරීමේ දී පෙර භාවිතා නොවූ ක්‍රමවේදයකි.
අනුවාර්ෂික වාර්තාවල පිටපත් තැන්පත් කිරීම සඳහා චුන්චුග්වන්, චුංජු ප්‍රාන්තය, ‍ජොන්ජු ප්‍රාන්තය සහ සොංජු ප්‍රාන්තයේ සුරක්ෂිතාගාර හතරක් ස්ථාපිත කෙරිණි. නමුත් ඉම්ජින් යුධ සමයේ දී ජොන්ජුහි සුරක්ෂිතාගාරය ගිනිබත් විය. යුද්ධයෙන් පසුව අනුවාර්ෂික වාර්තාවල තවත් පිටපත් පහක් නිර්මාණය කෙරුණු අතර ඒවා චුන්චුග්වන් සහ මියෝහ්යැං-සන්, තේබෙක්සන්, ඕදේසන්, සහ මනි-සන් යන කඳුකර සුරක්ෂිතාගාරවල තැන්පත් කෙරිණි. යි ග්වල්ගේ රාජද්‍රෝහී ක්‍රියාවන් හේතුවෙන් 1624දී චුන්චුග්වන් පිටපත නැති විය. මනි-සන් පිටපතේ කොටසක් මැංචු ආක්‍රමණය (1636) හේතුවෙන් විනාශ වූ අතර, ශේෂව පැවිත වෙළුම් 1678දී ජොංජොක්-සන් වෙත රැගෙන යන ලදී. 1633දී මියොහ්යැං-සන් පිටපත ද ජොංක්සොං-සන් වෙත ගෙනයන ලදී. යටත් විජිත යුගයේ දී, ජපනුන් විසින් ඕදේ-සන් පිටපත ටෝකියෝ විශ්වවිද්‍යාලය වෙත රැගෙන ගිය නමුත්, මාහ කැන්ටෝ භූමිකම්පාව හේතුවෙන් ඉන් වැඩි ප්‍රමාණයක් විනාශ විය. ග්‍රන්ථ 47ක් ශේෂ වූ අතර, ඒවා 2006 ජූලි මස දකුණු කොරියාව වෙත නැවත ලබාදෙන ලදී.
අනුවාර්ෂික වාර්තා ලියැවී ඇත්තේ සම්භාව්‍ය චීන අක්ෂරවලිනි; 1980 දශකයේ දී උතුරු කොරියාවේත්, 1994දී දකුණු කොරියාවේත් මේවා නූතන කොරියානු බසට පරිවර්තනය කෙරිණි. ජොසොන් රාජවංශයේ අනුවාර්ෂික වාර්තාවලින් කොටසක් සෝල් ජාතික විශ්වවිද්‍යාලය විසින් පරිලෝකනය කරන ලදුව, අන්තර්ජාලය ඔස්සේ මාර්ගස්ථව ලබාගත හැක.
එකතුවෙන් ඉවත් කරන ලද අනුවාර්ෂික වාර්තා
අවසන් ජොසොන් පාලකයින් දෙදෙනා වන ගෝජොං සහ සුන‍්ජොං යන අධිරාජවරුන් දෙදෙනාගේ අනුවාර්ෂිකයන් ජොසොන් රාජවංශයේ අනුවාර්ෂික වාර්තා තුළට ඇතුළත් කොට නැත. කොරියාවේ ජපන් පාලන සමයේ ලියැවුණු ගෝජොං සිලොක් සහ සුන්ජොං සිලාක් යන වාර්තා කොරියානු අධ්‍යයනායතන විසින් "විශ්වසනීය නොවන ලේඛන" ලෙස සලකන්නේ මෙය සම්පාදනය කිරීමේ දී ජපන් නිලධාරීන්ගේ බලපෑම් සිදුවී තිබීම සහ ඓතිහාසික සිදුවීම් අසත්‍යයනය කොට ඇති බැවිනි. ජොසොන් රාජවංශයේ අවසන් අධිරාජවරුන් දෙදෙනාගේ අනුවාර්ෂික වාර්තා ලෙස කොරියානු ඉතිහාසය පිළිබඳ ජාතික ආයතනය විසින් මේවා නූතන කොරියානු බසට පරිවර්තනය කොට තිබුණත්, මෙම වාර්තා ජොසොන් රාජවංශයේ අනුවාර්ෂික වාර්තාවන්ට ඇතුළත් කොට නොමැත. ‍මේ නිසා එම ලේඛනය දකුණු කොරියාවේ ජාතික වස්තුවක් ලෙස හෝ යුනෙස්කෝ ලෝකයේ මතක ලේඛනයට ඇතුළත් කොට නොමැත.
1932
1932 වසර.
ස්පුට්නික්-1
R-7 නමැති වාහක රොකට්ටුවක ආධාරයෙන් ගුවන් ගත කරන ලද මෙම කෘත්‍රිම උපග්‍රහයා (චන්ද්‍රිකාව) මාස තුනක පමණ කාලයක් අභ්‍යවකාශයේ රැඳී සිටි අතර මුල් දින 22 දී ලොව පුරා රමක රේඩියෝ ක්‍රියාකරුවන්ට පවා ග්‍රහණය කරගත හැකි වූ අනවරත රේඩියෝ සංඥාවක් නිකුත් කළේ ය. එමෙන්ම ඉතා ඉහළ වායුගෝලයේ ඝනත්වය, උෂ්ණත්වය සහ උල්කා දූලි පිළිබඳ විද්‍යාත්මක කරුණු රැසක් අනාවරණය කරගැනීමට එය දායක විය.
ස්පුට්නික්-1 ගුවන්ගත කෙරුණේ වර්තමාන කසක්ස්තානයේ එකල ත්‍යුරතම් මිසයිල විහිදුම් යාය හෙවත් මෙකල බයිකොනූර් අභ්‍යවකාශ තොට යනුවෙන් හැඳින්වෙන ස්ථානයෙනි. පෘථිවි කක්ෂයට ඇතුළු වීමට එය පැයට කිලෝමීටර් 29,000 ක වේගයකින් ගමන් ගත් අතර මිනිස් අතින් තැනූ යමක් එතරම් ඉහළ වේගයකින් ගමන්ගත් ප්‍රථම අවස්ථාව එය විය. ස්පුට්නික්-1 හි අනපේක්ෂිත සාර්ථකත්වය අමෙරිකානු එක්සත් ජනපද රජය මවිතයට පත් කරමින් එරට දේශපාලනය ස්පුට්නික් අර්බුදය නමින් හැඳින්වුණු අවුලට ඇද දැම්මා පමණක් නොව අමෙරිකාව සහ රුසියාව අතර අභ්‍යවකාශ තරඟයක් ද ඇවිලවී ය.
“ස්පුට්නික්” යන්නෙහි අරුත පෘථිවියේ අනුචරයා යන්න යි. ස්පුට්නික් ච්‍යාපෘතිය නමින් හැඳින්වුණු වන්ද්‍රිකා පෙළක පළමුවැන්න වූයේ ස්පුට්නික්-1 යි.
බාහිර හැඩය
ස්පුට්නික්-1 චන්ද්‍රිකාව හැඩයෙන් ගෝලාකාර වූවකි. එහි විෂ්කම්භය මිලිමීටර් 585 ක් වූ අතර බර කිලෝග්රෑම් 83.6 ක් විය. චන්ද්‍රිකාවේ කබොල්ල වායුරෝධිත ලෙස සංමුද්‍රිත මිලිමීටර් 2 ක් ඝනකමැති ඇලුමිනියම් අර්ධගෝල දෙකක් එකලස් කිරීමෙන් තැනුවක් විය. ඒවායෙහි පිට පැත්ත මිලිමීටර් 1 ක් ඝනකමැති AMG6T නමින් හැඳින්වෙන ඇලුමිනියම්-මැග්නීසියම්-ටයිටේනියම් මිශ්‍රලෝහ තට්ටුවකින් ආවරණය කර තිබුණු අතර එය හොඳින් ඔප දමා තිබුණි. ඒ අභ්‍යවකාශයෙහි පවතින දැඩි හිරු රශ්මිය පරාවර්තනය කිරීම පිණිස ය. එමඟින් චන්ද්‍රිකාවේ අභ්‍යන්තර උපකරණ ආරක්ෂා විණි. තවද, වියළි නයිට්‍රජන් වායුවෙන් චන්ද්‍රිකා කබොල්ල පුරවා තිබිණ.
පසු අතට විහිදුණු රිටි ආකාර ඈසි (ගුවන් කම්බි) යුගල දෙකක් චන්ද්‍රිකාවට සවිකර තිබූ අතර ඉන් එක යුගලක ඈසියක් දිගින් මීටර් 29 ක් ද අනෙකේ එය මීටර් 24 ක් ද දිගු විය. මෙම ඈසි හතර චන්ද්‍රිකාවේ අන්වායාම අක්ෂයට 35° ක් ආනතව පිහිටා තිබුණි. මේවායේ සම්ප්‍රේෂණ රටාව ගෝලාකාර වූ නිසා ඒවායින් නිකුත් වූ සංඥා චන්ද්‍රිකාවේ භ්‍රමණයෙන් ස්වායත්තව ග්‍රහණය කර ගැනීමට හැකිවිණි.
ජව සැපයුම
චන්ද්‍රිකාවේ විද්‍යුත් උපකරණ බල ගැන්වුණේ කිලෝග්රෑම් 51 ක් බරැති සිල්වර්-ඔක්සයිඩ් බැටරි තුනකිනි. ඉන් දෙකක් රේඩියෝ සම්ප්‍රේෂකය සඳහාත් අනෙක චන්ද්‍රිකාවේ උෂ්ණත්ව යාමකය සඳහාත් යෙදැවිණි. මේ බැටරි තුන එකට සම්බන්ධකර තිබුණේ අෂ්ටාශ්‍රාකාර මුරිච්චියක හැඩයකට ය. එම කුහරය තුළ රේඩියෝ සම්ප්‍රේෂකය රඳවා තිබිණ.
රේඩියෝ සම්ප්‍රේෂකය
මෙය කිලෝග්රෑම් 35 ක් බරැති වොට් 1 ක බලයකින් යුත් කෙටි තරංග සම්ප්‍රේෂකයක් විය. එයින් නිකුත් වූයේ 20.005 MHz සහ 40.002 MHz යන සංඛ්‍යාතවලින් යුක්ත වාහක තරංග දෙකකි. මින් පළමුවැන්නෙන් විසුරුවා හැරුණු සංඥා, චන්ද්‍රිකාව තුළ සාමාන්‍ය උෂ්ණත්ව හා පීඩන තත්ත්ව යටතේ තත්පර 0.3 ක ප්‍රවර්තන කාලයකින් යුත් ස්පන්දන වූ අතර ස්පන්දන දෙකක් අතර විරාමය පිරැවුණේ අනෙක් සංඛ්‍යාතයෙන් විසුරුවා හැරුණු ස්පන්දනවලිනි. මේ රේඩියෝ සංඥාවලට චන්ද්‍රිකාව තුළ එය පුරවා තිබූ නයිට්‍රජන් වායුවේ පීඩනය සහ එතුළ උෂ්ණත්වය පිළිබඳ දත්ත කේතනය කොට තිබුණි. මීට අමතරව, අජටාකාශයේ සිට පොළොව කරා එන රේඩියෝ තරංග ඉතා ඉහළ වායුගෝලයේ විසිරෙන ආකාරය මෙන්ම අයනගෝලයේ ඉලෙක්ට්‍රෝන ඝනත්වය පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය කරගැනීමට එම සංඥා විශ්ලේෂණයට භාජනය කිරීමෙන් හැකිවිය.
උෂ්ණත්ව යාමනය
චන්ද්‍රිකාවේ උෂ්ණත්ව යාමන පද්ධතිය පංකාවකින්, ද්විත්ව තාපජ ස්විච්චියකින් සහ පාලන තාපජ ස්විච්චියකින් සමන්විත විය. චන්ද්‍රිකාව තුළ උෂ්ණත්වය 36° C ට වඩා වැඩි වන අවස්ථාවලදී පංකාව ක්‍රියාත්මක කරවීමටත් 20° C ට වඩා අඩුවන අවස්ථාවලදී එය නතර කරවීමටත් ද්විත්ව තාපජ ස්විච්චිය යොදා ගැනිණ. එසේම, එතුළ උෂ්ණත්වය 50° C ට වැඩි වුවහොත් හෝ 0° C ට අඩු වුවහොත් හෝ පාලන තාපජ ස්විච්චිය ක්‍රියාකාරි වී චන්ද්‍රිකාවෙන් නිකුත් වූ රේඩියෝ සංඥා ස්පන්දනයේ ප්‍රවර්තන කාලය වෙනස් කළේ ය.
වායු පීඩනමානය
යට විස්තර කළ පරිදි ස්පුට්නික්-1 චන්ද්‍රිකාවේ කබොල්ල වායුගෝල 1.3 ක පීඩනයක් යටතේ වියළි නයිට්‍රජන් වායුවෙන් පුරවා තිබිණ. මෙම පීඩනය නිරීක්ෂණය කිරීම සඳහා වායුපීඩන ස්විච්චියක් සවිකර තිබුණි. යම් හෙයකින් උල්කාවක් චන්ද්‍රිකාව හා ගැටීම හේතුවෙන් එය සිදුරු වී වායුව කාන්දු වූවා නම් කබොල්ල තුළ පීඩනය වායුගෝල 0.34 ක ට වඩා අඩුවන අවස්ථාවේදී මෙම ස්විච්චිය සක්‍රිය තත්ත්වයට පත්වී රේඩියෝ සංඥා ස්පන්දනයේ ප්‍රවර්තන කාලය වෙනස් කිරීමට සැලසුම් කර තිබුණි.
කක්ෂය
thumb|right|125px|ස්පුට්නික්-1කේ කක්ෂය පෙන්වන සෝවියට් තැපැල් මුද්දරයක් ස්පුට්නික්-1 හි කක්ෂය පිහිටියේ ක්‍රාන්තිවලීය තලයට 65.1° ක් ආනතව ය. එහි භූසමීපකය කි.මී. 215 ක උසකින් ද භූදුරකය කි.මී. 939 ක උසකින් ද විය. කක්ෂීය ආවර්ත කාලය විනාඩි 96 යි තත්පර 10.2 ක් විය.
චන්ද්‍රිකාවේ කක්ෂය විකේන්ද්‍රිකතාවෙන් එතරම් ඉහළ අගයක් ගත්තේ කරුණු දෙකක් නිසා ය.
ඉහළ වායුගෝලයේ වායු අණු සමඟ නිරන්තර ගැටීම නිසා චන්ද්‍රිකාවේ වේගය ක්‍රමයෙන් හීන වී දින 92 ක ට පසු, එනම් 1958 ජනවාරි 4 වන දා එය පෘථිවි වායුගෝලයට නැවත ඇතුළු වීමෙන් දැවී ගියේ ය. ඒ වන විට ස්පුට්නික්-1 පෘථිවිය වටා පරිභ්‍රමණ වාර 1440 ක් පූර්ණය කොට තිබුණි. එමෙන්ම එය ගමන් කොට තිබූ සම්පූර්ණ දුර ප්‍රමාණය කිලෝමීටර් හය කෝටියක් පමණ විය.
ඉතිහාසය
ස්පුට්නික්-1 හි ඉතිහාසය වර්ෂ 1947 තරම් දුරට දිව යයි. ඒ වසරේදී සෝවියට් සංගමයේ රොකට් ප්‍රචාලන විද්‍යා පුරෝගාමියකු වූ මිහයිල් ක්ලව්ඩ්‍යේවිච් පෘථිවි උපග්‍රහයෙක් අභ්‍යවකාශ ගැන්වීමේ ශක්‍යතාව පිළිබඳව සොයා බැලීම සඳහා පර්යේෂකයන් කණ්ඩායමක් පත් කළේ ය. ඔවුන් විසින් කරන ලද අධ්‍යයන වට රාශියකින් පසු කෘත්‍රිම පෘථිවි උපග්‍රහයෙක් අභ්‍යවකාශ ගැන්වීම බහු-අවස්ථා රොකටයක් මඟින් සිදු කිරීම යෝග්‍ය යැයි තීරණය විය.
1954 දී මෙම ශක්‍යතා අධ්‍යයනයේ වාර්තාව සෝවියට් සංගමයේ ප්‍රමුඛ පෙළේ රොකට් ප්‍රචාලන ඉංජිනේරුවකු වූ සෙර්ගෙයි කොරොල්‍යොව් හට ඉදිරිපත් කරන ලදුව ඒ සඳහා ඔහුගේ අනුමැතිය ලැබී ඒ වසරේ මැයි 27 වන දා සෝවියට් රජය වෙත පිළිගන්වන ලදි.
මේ අතරතුර 1957 ජූලි 1 වන දා සිට 1958 දෙසැම්බර් 31 දා තෙක් මාස 18 ක කාලය අන්තර්ජාතික භූභෞතික විද්‍යා වර්ෂය ලෙස නම් කර තිබුණි. මෙම වැඩ සටහනේ කොටසක් ලෙස අභ්‍යවකාශය අද්දර වායුගෝලීය තත්ත්වයන් - විශේෂයෙන් ම අන්තරීක්ෂ කිරණ, ඉහළ අයන ගෝලය හා පෘථිවි චුම්බක ක්ෂේත්‍රය - පිළිබඳ කරුණු හැදෑරීමට සැලසුම් කොට තිබුණි. මේ කාර්යය ඉෂ්ට කරගැනීම සඳහා කෘත්‍රිම උපග්‍රහයෙක් ගුවන් ගැන්වීම අනිවාර්ය බව පැහැදිලි කරුණක් විය. ඒ අනුව අමෙරිකා එක්සත් ජනපද ආණ්ඩුව 1955 ජූලි 29 දා ප්‍රකාශයක් නිකුත් කරමින් කියා සිටියේ අන්තර්ජාතික භූභෞතික විද්‍යා වර්ෂය තුළ උපග්‍රහයෙක් අභ්‍යවකාශ ගන්වන බව යි.
කෙසේ වෙතත්, “D වස්තුව” එකලස් කිරීම සහ ටොන් 1 ½ ක චන්ද්‍රිකාවක් ගුවන් ගැන්වීම පිණිස වාහක රොකටයේ එන්ජින්වල කාර්යක්ෂමතාව වැඩි කිරීම යන කටයුතු ඉංජිනේරුවන් අපේක්ෂා කළාට වඩා සංකීර්ණ කාර්යයෝ වූහ. එහෙයින් සැලසුම් කළ කාලසටහනට අනුව “D වස්තුව” අභ්‍යවකාශ ගැන්වීම නොකළ හැක්කක් බව කොරොල්‍යොව් හට ක්‍රමයෙන් ප්‍රත්‍යක්ෂ විය. මේ අතර, 1956 සැප්තැම්බර් 20 වන දා අමෙරිකා එක්සත් ජනපද යුද්ධ හමුදාව ජුපිටර්-C නම් රොකට්ටුවක් කිලෝමීටර් 5300 ක පරාසයකින් යුක්ත ප්‍රක්ෂේප පථයක සාර්ථකව ගුවන් ගැන්වී ය. කොරොල්‍යොව් මෙය දුටුවේ එක්සත් ජනපදයේ චන්ද්‍රිකාවක් අභ්‍යවකාශ ගැන්වීමේ අසාර්ථක, රහස්‍ය උත්සාහයක් ලෙස ය. තම දේශය ලොව ප්‍රථම කෘත්‍රිම චන්ද්‍රිකාව අභ්‍යවකාශ ගැන්විය යුතු යයි තරයේ විශ්වාස කළ ඔහු 1956 නොවැම්බර් මාසයේදී “D වස්තුව” තැනීමේ කටයුතුවලට සමගාමීව, හැකි ඉක්මනින් සරල උපග්‍රහයෙක් ගුවන් ගැන්වීමේ ව්‍යාපෘතියක් ආරම්භ කිරීමට තීරණය කළේ ය.
ඒ අනුව 1957 ජනවාරි 5 වන දා කොරොල්‍යොව් සෝවියට් රජයට ලිපියක් යොමු කරමින් කුඩා චන්ද්‍රිකා දෙකක් නිර්මාණය කිරීමට අනුමැතිය ඉල්ලා සිටියේ ය. තවද, එකක් කිලෝග්රෑම් 100 ක පමණ ස්කන්ධයකින් යුක්ත මේවා ජාත්‍යන්තර භූභෞතික විද්‍යා වර්ෂය නිල වශයෙන් ආරම්භ වීමට පෙර ගුවන් ගැන්වීමට අදහස් කරන බැව් ද හෙතෙම දන්වා සිටියේ ය. ඉතා ඉක්මනින් ඒ සඳහා අනුමැතිය ලැබුණු අතර යෝජිත “ප්‍රාථමික චන්ද්‍රිකා” (රුසියානු බසින්: Простейший Спутник [Prosteyshyy Sputnik හෙවත් PS]) ද්වය PS-1 හා PS-2 ලෙස නම් කෙරිණි. ස්පුට්නික්-1 වශයෙන් අභ්‍යවකාශ ගැන්වුණේ PS-1 චන්ද්‍රිකාව යි. ඒ වන විට නිර්මාණය වෙමින් පැවති “D වස්තුව” පසුව, එනම් 1958 මැයි 15 වන දා, ස්පුට්නික්-3 වශයෙන් අභ්‍යවකාශ ගැන්විණි.
අඩවියෙන් බැහැර පිටු
ප්‍රවර්ගය:අභ්‍යවකාශ ගවේෂණය ප්‍රවර්ගය:අභ්‍යවකාශ යානා ප්‍රවර්ගය:සෝවියට් අභ්‍යවකාශ යානා
පොල් සම්බෝල
පොල් සම්බෝල සාම්ප්‍රදායිකව ශ්‍රී ලාංකිකයන් වැඩි වශයෙන් බත් සමග ව්‍යංජනයක් ලෙස භාවිතා කරන පොල් සම්බෝලය,පොල් වලින් සාදන ලද ආහාරයක් වන අතර, ඉඳි ආප්ප, ආප්ප, සහ තවත් බොහෝ ආහාර සමඟද ව්‍යාංජනයක් ලෙස භාවිතා කරයි.