cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
මානෙල්
ආක්‍රමණික විශේෂයක් ලෙස
මානෙල් අලංකාරවත් ශාකයක් ලෙස විවිධ ප්‍රයෝජන මිනිසා විසින් ලබාගනී.මෙක්සිකානු මානෙල් ගල්ෆ් කලාපයේ උතුරු අමරිකාවේ හොදින් වැඩේ. එහෙත් ඇතැම් ප්‍රදේශයන්හි මානෙල් ශාකය කරදරකාරී ශාකයක් ලෙස ප්‍රතික්ෂේප කරයි.මෙම ශාක පත්‍ර ජලාශය තුලට එන හිරු එලිය ආවරණය කිරීම නිසා ඇතැම් ජීවීන්ට මෙය අහිතකරවේ.එමගින් ජලය අභන්තරයේ ඇති ශාක වලට හිරු එළිය නොලැබීමෙන් ප්‍රභාසංස්ලේෂණය අවම වීමෙන් ජලය තුල ඔක්ෂිජන් ප්‍රතිශතය අඩුවේ.එය ජලජ ජීවීන්ට අහිතකර ලෙස බලපායි. වර්ධනය පත්‍ර කපා දැමීම මගින් පාලනය කරයි.එසේත් නැතිනම් මුලිනුපුටා දමයි. ඇතැම් ශාක ශක්ෂකයන් මනෙල් ශාකය ආහ්‍රීතව බෝවේ.විශේෂයෙන් දිය ගොළුබෙල්ලන් වැනි ජීවීන් මානෙල් පත්‍ර ඇසුරේ වැඩේ. .ආක්‍රමණික හා කරදරකාරී ශාකයක් ලෙස බොහෝ ප්‍රදේශ වල මෙය හදුන්වයි.මෙහි වාසිදායක තත්වයක් ලෙස ජලය වාෂ්පීකරණය වැළැක්වීම ගතහැක.විශේෂ යෙන් සමකාසන්න රටවල විල් පොකුණු වැව් ආදියේ ජලය වාෂ්පීකරණය වැළැක්වීම සදහා මානෙල් වැවීම සිදුකරයි.
සංකේතයක් ලෙස භාවිත කිරීම
මානෙල් මල(නිල් මානෙල් මල) ශ්‍රී ලංකාව බන්ගලාදේශය යන රටවල ජාතික පුෂ්පය ලෙසද අන්ද්‍රා ප්‍රදේශ් ප්‍රාන්තයේ ප්‍රාන්ත පුෂ්පය ලෙසද ජූලි මාසයේ සංකේත පුෂ්පය ලෙසද යොදාගනී.
ඔස්ට්‍රලෝපිතකස්
ඔස්ට්‍රලෝපිතකස්  (, ;නිරුක්තිය Latin australis "southern",දකුණු Greek πίθηκος pithekos "ape"; වානරයා australopithecine or australopith) ලතික් භාෂාවෙන් ඔස්ට්‍රලිස් යනු දකුණු යන්නයි පිතකස් යනු ග්‍රීක බසින් වානරයා යන්නයි. එනම් දකුණු දිග වානරයා යන අරුතක් මෙයින් විද්‍යමානවේ.මෙම මානව පූර්වජකයාගේ ෆොසිල සාධක ප්‍රධාන වශයෙන් නැගෙනහිර අප්‍රිකාවෙන් සොයා හැනුණි. 4 මීට වසර මිලියන 4 කට පමණ පෙර මිහිතලයේ වාසය කර ඇත මෙම මානව පූර්වජකයා විශේෂ කිහිපයකට බෙදා දැක්වීමට මානව විද්‍යාඥයන් යොමු වී ඇත.ඒ මෙසේය ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් ඇෆරෙන්සස්( Australopithecus afarensis) ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් අැෆරෙන්සිස් (A. africanus),ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් ඇනමෙන්සිස්(A. anamensis),ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් බහ්‍රඝාෂලි( A. bahrelghazali) යනු වෙනි.
ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් විශේෂය මානව පරිණාමයේ ඉතා වැදගත් සාධකයකි.මොවුන් මිහිමත විසූ සක්‍රීය කාලය මීට වසර මිලියන 3 පෙර යුගයයි.නූතන මානවයා අයත්වන හොමිනිඩ් පවුලට අයත් මුල්ම මානව පූර්වජකයා ඔස්ට්‍රලෝපිතකස්ය.එමෙන්ම දියුනු ස්නායු පද්ධතියක් හා වර්ධනයවූ මොළයක් සහිත විශේෂ හැකියාවන් ගෙන් පරිපූර්ණ මානව පූර්වජයෙකු ද විය. මෙම ''ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් විශේෂය පසුව හෝමෝ හැබිලිස් ලෙස පරිණාමය වූබව විශ්වාස කෙරේ.
පරිණාමය
ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් නම් වූ මෙම මානව පූර්වජකයා නැගෙනහිර හා උතුරු අප්‍රිකානු කලාපයේ මීට වසර මිලියන 3 පමණ පෙර අවධියේ විසිරී සිටි බව සොයාගෙන ඇක.මානව පූර්වජකයන් ගේ ෆොසිල සාධක හා පා සටහන් ටැන්සානියාව ආදී පෙදෙස් වලින් හමු වූ අතර මෙම සාධක මගින් මොවුන් තරමක් දුරට නූතන මානවයාට සමාන ලක්ෂණ දරන බව පිළිගැනේ. වම|thumb|ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් මානව පූර්වජකයයාගේ ෆොසිල හමුවූ ප්‍රදේශ සිතියම ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් ඇනමෙන්සිස්,ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් අැෆරෙන්සිස්සහ  ඔස්ට්‍රලෝපිතකස්  ඇෆ්ප්‍රිකන්සිස් හොම්නිඩ් පවුලට අයත් මානව පූර්වජකයන් ලෙස ප්‍රකටය.
පර්යේෂකයන්ට අනුව චිම්පන්සියා හා ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් මානව පූර්වජකයා  මීට වසර මිලියන 5 කට හෝ 6 පෙර  විසූ එකම පොදු පූර්වජකයෙකු ගෙන් පැවතෙන බවයි ,මොවුන් ගේ පරිණාමය ඉතා සෙමෙන් සිදු වී ඇත  කෙසේ වෙතත් පසුව මානව පූර්වජකයන් ගේ පරිණාමය වේගයෙන් සිදුවී ඇත.
සිලන්ත්‍රොපතකස් චෙඩන්සිස්(Sahelanthropus tchadensis) හෙවත් ට(ර්)මල් වානරයා වසර මිලියන 7 පමණ පෙර ද ඔරොරින් ටුගනේසිස් (rrorin tugenensis) වසර මිලියන 6 කට පෙර විවීසී.   මෙනිසා මෙම පූර්වජකයින් ගෙන් පැවත එන මිනිසා හා චිම්පනසියා අතර ජානමය වශයෙන් බොහෝ සමානකම් දක්නට ලැබේ.
රූපාකාරය
ඔස්ට්‍රෙලෝපිතකස් වානරයා ගේ මොළය නූතන මිනිස් මොළය මෙන් විශාලත්ව🙂යෙන් 35% පමණ විය.මොවුන් තම පසුපස ගාත්‍රා වලින් සිටගෙන ඍජු කාය විලාසයකින් සංචරණය වී ඇත.මෙම මානව පූර්වජකයා ගේ පිරිමි වනරයාට වඩා ගැහැණු වානරයා උසින් අඩුවිය.
මොවුන් ගේ සිරුර සම්පූර්ණයෙන් ලොම් වලින් වැසුන සිරුරක් වූ අතර වර්ථමාන මානවයාට වඩා මෙම මානව පූර්වජකයින් බාහිර පෙනුමෙන් සමාන වන්නේ චිම්පන්සියාටය.
වර්තමාන මිනිසාගේ ස්ත්‍රී පුරුෂ වශයෙන් ශරීර ප්‍රමාණයෙන් පැහැදිළි වෙනසක් නොපෙනුනද මෙම මානව පූර්වජකයා ගේ ස්ත්‍රී පුරුෂ රූපාකරයේ පැහැදිළි වෙනසක් පැවතින,මෙම මානව පූර්වජකයාගේ පිරිමි වානරයෙකුට වඩා ශරීර ප්‍රමාණයෙන් අඩක පමණ ප්‍රමාණයකින් ගැහැණු වානරයා කුඩාවිය.
ෆොසිල සාධක ඇසුරින් විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ සිදුකළ මානව විද්‍යාඥයන්ගේ අදහස් දැක්වීම්වලට අනුම ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් මානව පූර්වජකයාට මානව ස්වරූපයකුත් වානර ස්වරූපයකුත් ඇතිබව පැහැදිලිය.එම නිසා මෙම මානව පූර්වජකයා මානවයෙකු හෝ වානරයෙකු ලෙස හදුන්වනවාට වඩා අර්ධමානවයෙකු ලෙස හදුන්වාදීමට බොහෝ මානව විද්‍යාඥයන් කැමැත්තක් පළකරයිˑ
පරිණාමීය ක්‍රියාකලාපය
ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් වානරයාගේ ෆොසිල සාධක පරික්ෂා කිරීමේ දී මෙම මානව පූර්වජකයා මිනිසා අයත් හොමිනිඩ් පවුලේ පොදු පූර්වජකයා වියහැකි බව මානව විද්‍යාඥයන් මතපල කරයි.වෙනත් සිවුපාවන්ට වඩා මෙම මානව පූර්වජකයින්ට ශක්තිමත්ව වර්ධනය වූ මොළයක් පැවතීම හේතු කොටගෙන අනෙකුත් සතුන් අභිබවා මිහිතලය මත තම ආදිප්‍ය පැතුරුවා හැරීමට මානව පූර්වජකයින්ට හැකිවිය.
ඔස්ත්‍රලෝපිතකස් වානරයාට මීට පෙර විසූ මානව පූර්වජකයින්ට වඩා දෙපයින් ඇවිදීමේ හැකියාව පැවතින.එහෙත් ශරීර ප්‍රමාණයට සාපේක්ෂව වර්ධනය වූ මොළයක් පැවතින.මොවුන් පසුපස ගාත්‍රා වලින් සංචරණය සිදු කරන අතරතුල ඉදිරි ගාත්‍රා යුවල නිදහස්ව තබා ගැනීමට හැකිවිය.මෙම නිදහස් ඉදිරි ගාත්‍රා කොළ වර්ග කඩා ගැනීමට පළතුරු කඩා ගැනීමට ආදී ආහාර සපයා ගැනීමට යෙදවීය.දෙපයින් එසවී ඉදිරියේ පවතින ආහාර හා විලෝපිතයන් දැකගැනීමට හැකිවිය.කෙසේ වෙතත් ඇතැම් මානව විද්‍යාඥයන් ගේ අදහස මොවුන් ගේ මෙම දෙපාවත්බව මෙම මානව පූර්වජකයාට එතරම් වාසි සහගත නොවූ බවයි.
මානව හා වානර පූර්වජකයන්ගේත් වර්තමාන වානරයන්ගේත් නූතන මානවයාගේත් ෆොසිල සාධක අධ්‍යන වලදී දෙපාවත් බව ඍජුකාය විලාසය හොමිනිඩ් පවුලේ පොදු ලක්ෂණයක් ලෙස හදුනා ගෙන ඇත.මොවුන් පයින් අැවිදින අතර ගස් අතු කඩා ගැනීමට ඉදිරි ගාත්‍රා යොදාගත් අතර ආහාර ඩැහැගැනීමට අත්තක සිට තවත් අත්තකට මාරුවීමට තම ඉදිරි ගාත්‍රා ඔවුක් යොදාගත්හ.
ගොරිල්ලා හා චිම්පන්සියාගේ හා මානව පූර්වජකයින් ගස් නැගීමට හා පොළව මත ඇවිදීමට තම නම්‍යහීලි අකුල හා දණහිස් යොදා ගත්හ.එසේම වෙන්වූ ඇගිලි පුරුක්ද මෙම කාර්‍යයන් ඔවුන්ට පහසු කරවන්නට ඇත.මෙම අවදියේ ඇතිවූ දේශගුණික විපර්‍යාසයන් නිසා ඝණව වැඩුන රූස්ස ගස් වෙනුවට විශාල තෘණ භුමි ලදු කැළෑ හා වියලි තැනිතලා බිහි වීමත් සමග මෙතෙක් රුක්මත දිවිගෙවූ මානව පූර්වජකයින්ට වැඩි කාලයක් තැනිතලා තෘණ භුමි හා ලදු කැළැ වල විසීමට පුරුදුවිය.මෙම අවදියේ දී දෙපයින් ඇවිදීමට හා ඍජු දේහ විලාසයෙන් සංචරණය කිරීමට හුරුවන්නට ඇත..
කෙසේ වෙතත්මා නව පූර්වජකයින් චිම්පන්සි හා ගොරිල්ලා යන වානරයින් ගේ සංචරණ රටාවල පැහැදිලි වෙනසක් ඇතිබව මානව විද්‍යාඥයන් පවසයි.මානව පූර්වකයාට පමණක් පසුව ඍජුකාය විලාසයෙන් සංචරණය වීමට හැකිවන්නට ඇත. තවදුරටත් සංසන්දනය කිරීමේ දී වෙනත් ප්‍රිමාටාවන් ගේ මැණික් කටුව හා අල්ල ගස් අතු අතර සංචරණයට හැඩ ගැසෙන්නට ඇත..
මෙම මානව පූර්වජකයන් ගේ රූපාකෘති වෙනස් කම් සැලකීමේ දී ශ්‍රෝණිය සහ පාද බොහෝ විට නූතන මානවයාට සමාන ලක්ෂණ දැරීය.. මොවුන්ට කුඩා රදනක දත් හා වර්ධනයවූ චාර්වක දත් විය.එයට හේතුව ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් වානරයන් ශාකභක්ෂකයන් වූ නිසා වියහැක.
බොහෝ ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් විශේෂ අයුධ භාවිතය අවම වූ අතර ඔවුන් ගේ ආයුධ භාවිතය නූතන වානරයන් ගේ ආයුධ භාවිතය හා එතරම් වෙනසක් නොවීය.වර්තමානයේ ජීවත්වන වානරයින් වන අප්‍රිකානු වානරයින් චිමිපන්සීන් ගොරිල්ලා ආදී වානරයින් සුළු ආයුධ ශාවිත කරයි.උදාහරණ ලෙස තද කවචයකින් ආවරණය වූ ඇට වර්ග ලබා ගැනීම සදහා ගල් භාවිත කර තැලීමෙන් ඝන කවචය පලා මැද ඇති බීජය ආහාරයට ගනී.වේයන් වැනි කෘබි සතුන් ආහාරයට ගැනීම සදහා වියළි කොටුවක් තුඹසට ඇතුල් කර එයට එන කෘබීන් ගිල දමයි.මේ ආකාර සුළු ආයුධ භාවිතය නූතන වානරයන් පවා සිදු කරයි..
මෙම මානව පූර්වජකයන් සරල ශිලාමය ආයුධ තැනූ බව පර්යේෂණ මගින් සනාතවී ඇතˑඒ වසර මිලියන 2ˑ5 පෙරය. කෙසේ වෙතත් මීට වසර මිලියන 3ˑ4 පෙරද මානව පූර්වජකයින් ශිලාමය ආයුධ භාවිතකර ඇතිබව 2010 දී සිදුකල අධ්‍යනයකදී හෙලිවී ඇත.
ආහාර
වම|thumb|ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් මානව පූර්වජකයාගේ ආදර්ශ රූපයක් 1979 දී ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් වානරයාගේ දන්ත ෆොසිල අධ්‍යනයෙන් මොවුන්ගේ ආහාර රටාව පිළිබද තොරතුරු සොයාගැනීමට හැකිවිය. ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් වානරයා ශාකභක්ෂකයෙකු වූ අතර පළතුරු එළවලු මෙන්ම ඇතැම් විට කුඩා කෘබීන්ද ආහාරයගෛන ඇත., ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් අැප්‍රිකන්සිස් ආදී මානව පූර්වජකයන්ගේ  චාර්වක දත් පැහැදිළිව වර්ධනය වී පැවතින.. මොවුන් ඇට වර්ග හා රළු බීජ වැනි තරමක් රළු ආහාර ගෙන ඇත. මෑතක දී සිදුකල පරීක්ෂණ මගින්ද මොවුන් රළු ආහාර වර්ග ගෙන ඇතිබව පැහැදිළිවිය.
මෙම මානව පූර්වජකයන් සුළු වශයෙන් මංශභක්ෂණයට යොමු වී සිටිබව ඇතැම් ෆොසිල සාධක මගින් අනාවරණයවෙයි.
අධ්‍යන ඉතිහාසය
මෙම ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් මානව පූර්වජකයන් ගේ ෆොසිල මුල් වරට හමුවන්නේ 1924 දී දකුණු අප්‍රිකාවෙනි.ඒ රේමන් ඩාට් නම් පරයේෂකයාටය ඔහු එවක ජොහැනස්බර්ග් හි විවටරනඩ් විශ්ව විද්‍යාලයේ සේවය කළේය, ඔහුට හමුවූ මෙම ෆොසිලය ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් ඇප්‍රිකන්සිස් පූර්වජකයෙකුට අයත් විය. රේමන් ඩාර්ට් තම ප්‍රථම වාර්තාව 1925 පෙබරවාරි මාසයේ දී නිකුත් කළේය.ඔහු මෙහි දී ඔස්ට්‍රලෝපිතකස්  මානව පූර්වජයෙකු බව  සදහන් කළේය. පසුව ස්කොට්ලන්ත ජාතික රොබට් බෘෘම් ද මේ සම්බන්ධව පර්යේෂණ සිදුකලහ.
මීලගට 1956 දී ඔස්ට්‍රලෝපිතකස් ෆොසිලයක් නැගනහිර අප්‍රිකාවට අයත් ටැන්සානියාවේ දී මේරි ලිකී විසින් සොයාගන්නාලදී.මෙතැන් සිට ලිකී පවුලේ අය දිගටම කැනීම් සිදුකරගෙන ගියොය.මෙහිදී ඔවුන්ට හෝමෝ හැබිලිස් සහ හෝමෝ ඉරෙක්ටස්    මානව පූර්වජකයන්ගේ ෆොසිලද හමුවිය.
1997 දී බොහෝ දුරට සම්පූර්ණ ඇට සැකිල්ලක් දකුණු අප්‍රිකාවේ ගුටෙන්ග්හි ස්ටෙක්ෆොන්ටන් නම් ගුහාවේ තිබී  යමුවිය. මෙය මිලියන තුනක් පමණ පැරණි ෆොසිලයක් විය.එය ඔස්ට්‍රෙලාපිතකස් ප්‍රොමෙතියස් සෙ නම්කර ඇත  තවත් බොහෝ ෆොසිල මෙම ගුහාවෙන් සොයාගැනිණි.
බාහිර සබැදුම්
ප්‍රවර්ගය:මානව විද්‍යාව
සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්ද
මෙය, 1932, 1960, 1988, 2016 හෝ 2044 වැනි, ජනවාරි 1 දින සිකුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන ඕනෑම අධික අවුරුද්දක්  (ඩොමිනිකල් අකුර CB) සඳහා,  දින දසුන වෙයි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුන ප්‍රවර්ගය:ජූලියානු දින දසුන
රැටටූයි (චිත්‍රපටය)
රැටටූයි යනු, බුවනා විස්ටා පික්චර්ස් ඩිස්ට්‍රිබියුෂන් වෙතින් නිකුත් කල සහ පික්සාර් විසින් නිෂ්පාදිත 2007 ඇමරිකානු පරිගණක- සජීවීකෘත  ප්‍රහසන චිත්‍රපටයකි. එය පික්සාර් විසින් නිෂ්පාදනය කෙරුණු අටවන චිත්‍රපටය වන අතර එහි සම-රචනය සහ අධ්‍යක්ෂණය යං පිංකවා වෙතින් එම කාර්යය 2005 දී භාරගත් බ්‍රැඩ් බර්ඩ් විසින් විය.
ඉංග්‍රීසි භාෂාව අනුවාදය 2007 ජූනි මාසයේ තිරගත විය, සහ සිංහල භාෂාව අනුවාදය හිරු ටීවී රූපවාහිනී දින තිරගත 2013.
කුමන්ත්‍රණයක්
රෙමී නමින් මී සෑම විටම කෝකියෙක් වෙන්න සිහින දකිමින් සිටී. ඉරනම ඔගස්ටස් ගුස්ටෝ ඇති ආපනශාලා යටතේ ප්රංශ කාණු කිරීමට රෙමී ගියා. එහි දී ඔහු ලින්ගුවීනි නමින් තරුණ කුණු පිරිමි ළමයා හමුවෙයි, සහ රෙමී හොඳ විශේෂ කිරීමට ඔහුට උපකාර, නමුත් ඔහුගේ දක්ෂතා සූපවේදී ස්කිනර් සඳහා සොයා ඇති අතර ඔහු ක්ෂණික ආහාර අවන්හලක නිර්මාණය කිරීමට අවශ්යය.
නිෂ්පාදකයන්
හඬ කැවීම් අධීක්‍ෂණය: කසුන් ජයවර්ධන
හඬ කැවීම් අධ්‍යක්‍ෂණය: දයාල් බණ්ඩාර සහ සුරංග මෙන්ඩිස්
විධායක නිෂ්පාදනය: විරාජ් වැලිවත්ත
හඬ කැවීම් සහය අධ්‍යක්‍ෂණය: හේෂාන් හඳුවලගේ සහ ඉඳුනිල් චතුරංග
පරිවර්තනය: කේ. එල්. ඒ. රමණි වික්‍රමසිංහ
පරිගණක සජිවීකරණය: ඩිලාන් පුෂ්පිත
2019-2020 ඕස්ට්‍රේ‍ලියානු ලැව්ගින්න
2019 වර්ෂයේ ජූනි මස ඇති වු පාලනයෙන් තොර ගිිනි ජාලාවන්හි ප‍්‍රතිඵලයක් වශයෙන් 2019-2020  ඕස්ට්‍රේලියානු ලැව්ගිනි සමය ආරම්භ විය. මූලික වශයෙන්, රටේ ගිනිකොණ ප‍්‍රදේශයේ ස්ථාන සියයක පමණ මෙලෙස ගිනි ගත් අතර තවමත් ඒවා සක්‍රීයව පවතී.
ඒ අනුව, 2020 ජනවාරි මස 14 වනදා වන විට, මෙම ලැව්ගින්න හේතුවෙන් එරට භූමි භාගයෙන් හෙක්ටයාර මිලියන 18.6ක ප‍්‍රමාණයක් (අක්කර මිලියන 46ක් ද වර්ග කිලෝමීටර 186000ක් ද වර්ග සැතපුම් 72000ක්  සහ  ගොඩනැගිලි 5900කට වඩා වැඩි ප‍්‍රමාණයක් (නිවාස 2779 ක් ඇතුළුව  මෙන් ම ආසන්න වශයෙන් මිනිසුන් 34 දෙනෙකු පමණ විනාශයට පත් වූ බවට ඇස්තමේන්තු ගත කොට තිබේ. එසේ ම මෙම ලැව්ගිනි හේතුවෙන් බිලියනයක් පමණ වු සතුන් ප‍්‍රමාණයක් මරුමුවට පත් වූ අතර වඳ වී යාමේ තර්ජනයට ලක් ව තිබූ ඇතැම් සත්ව විශේෂ ද විනාශයට පත් වූ බව හෙළදරව් වී ඇත. එමෙන් ම වාතයේ පවතින ගුණාත්මක බව ද  ඉතා පහත් මට්ටමකට පත් ව ඇත. මෙම ලැව්ගිනි මර්දනය සඳහා ඇස්තමේන්තුගත වියදම, 2009 වසරේ ඇති වු කළු ලැව්ගින්න මර්දනය පිණිස වැය කරන ලද  ඕස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් බිලියන 4.4 ක මුදල ප‍්‍රමාණය ද ඉක්මවා යන බවට ගණන් බලා ඇත. එසේ ම විදේශ සංචාරක ආදායම ද මේ හේතුවෙන් ඩොලර් බිලියන 1 කින් පමණ පහත වැටී ඇත. මෙම ලැව්ගින්න හේතුවෙන් ඇති වූ දුමාරය, 2020 ජනවාරි 07වනදා වන විට, දකුණු පැසිෆික් සාගරය ඔස්සේ චීලි රාජ්‍ය හා ආජන්ටිනාව දක්වා එනම් ආසන්න වශයෙන් කිලෝමීටර 11000ක (සැතපුම් 6800ක්  පමණ ප‍්‍රදේශයක් දක්වා පැතිරී ගොස් තිබුණි. නාසා ආයතනය ඇස්තමේන්තු කර ඇති ආකාරයට මෙම ලැව්ගින්න හේතුවෙන් ටොන් මිලයන 306ක කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ප‍්‍රමාණයක් ( කෙටි ටොන් මිලියන 337 ක් වායුගෝලයට  එක් වී ඇත.
ගිනි කළමනාකරණ ක්‍රියාකාරකම්හි භූමිකාව සහ කාළගුණික විපර්යාස වැනි මාතෘකාවන් ඇතුළත  ලැව්ගිනිවල තීව්‍රතාව සහ ප‍්‍රමාණය වැනි කරුණු සම්බන්ධයෙන් සැලකියයුතු විවාදයන් නිර්මාණය වී ඇති අතර මෙම කරුණු සම්බන්ධයෙන් ජාත්‍යන්තර අවධානය ද යොමු වී ඇත. ගිනි ඇති වූ ප‍්‍රදේශයන්හි සංචාරයන්හි යෙදුණු සමහර දේශපාලකයන්හට සෘණාත්මක ප‍්‍රතිචාරයන් එල්ල විය. විශේෂයෙන් මේ සම්බන්ධයෙන්  ඕස්ට්‍රේලියාවේ අගමැති, ස්කොට් මොරිසන්හට විවිධ සෘණාත්මක ප‍්‍රතිචාරයන් එල්ල විය. විවිධ රාජ්‍ය සංවිධාන, ප‍්‍රජා එකමුතු පිරිස්, ප‍්‍රජා නායකයින්, සමාජයේ ප‍්‍රසිද්ධියට පත් චරිත, අසරණ සරණ ව්‍යාපාර, වනජීවී සංරක්ෂණ ආයතන වැනි ආයතන විසින්  ඕස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් මිලියන 500ක් පමණ ප‍්‍රදානයන් සිදු කොට ඇති බවට ද ගණන් බලා ඇත. ආරක්ෂක කණ්ඩායම්, ප‍්‍රධාන ආහාර ද්‍රව්‍ය, ඇඳුම් පැළඳුම් හා පශු ආහාර විපතට පත්වූ පෙදෙස් කරා බෙදා හැර ඇත.
දළ විශ්ලේෂණය
2019 වර්ෂයේ සැප්තැම්බර් මාසයේ සිට මේ දක්වාම මෙම ලැව්ගිනි හේතුවෙන් නිව් සවුත්වේල්ස් රාජ්‍යයෙහි, නෝර්ත් කෝස්ට්, නෝර්ත් කෝස්ට්හි මධ්‍යම ප‍්‍රදේශය, හන්ටර් ප‍්‍රදේශය, හව්කස්බරි සහ සිඞ්නි නගරයේ බටහිරට වන්නට පිහිටි වොලොන්ඩියලි, බ්ලූ මවුන්ටන්, ඉල්වරා, සවුත් කෝස්ට්, රිවරිනා සහ ස්නෝව් මවුන්ටන් යනාදි ප‍්‍රදේශයන්හි වැසියන් මහත් වූ පීඩාවට පත් වුහ. දෙසැම්බර් මාසයේ අග මෙකී ගිනිජාලාවන් මතුවීමට පෙර පටන් ම නැගෙනහිර හා ඊසාන දිග වික්ටෝරියාවේ වනාන්තරවලින් විශාල ප‍්‍රදේශයක් සති හතරක කාලයක පටන් ගිනිගෙන දැවෙමින් පැවතුණි. මෙහිදි ඉතා විශාල ජීවිත ප‍්‍රමාණයකට මෙන් ම කොරියොන්ග් හා මාල්කුටා ඇතුළු නගර විශාල සංඛ්‍යාවකට තර්ජන එල්ල විය. නැගෙනහිර ගිපිස්ලැන්ඞ් ප‍්‍රදේශය කාළගුණික තත්ත්වයක් හේතුවෙන් බරපතල ලෙස  විනාශයට පත් වු ප‍්‍රදේශයක් ලෙස නම් කෙරිණි. සැළකිය යුතු තරමේ ගින්නක් ඇති වු ප‍්‍රදේශ ලෙස ඇඩිලෙයිඞ් හිල්ස් හා දකුණුදිග  ඕස්ට්‍රේලියාවේ කැන්ගරු දිවයින හා එම ප‍්‍රදේශයේ ඇතැම් කොටස් හඳුනා ගැණිනි. ගිණිකොණ දිග කූවින්ස් දිවයින සහ බටහිරදිග  ඕස්ට්‍රේලියාවේ ගිණිකොණ ට වන්නට පිහිටි ඇතැම් ප‍්‍රදේශ හා ටස්මේනියා ප‍්‍රදේශයේ ඇතැම් කොටස් මඳ වශයෙන් බලපෑමට ලක් වූ ප‍්‍රදේශ වශයෙන්  හඳුුනා ගැණිනි.
ග්‍රේටර් සිඞ්නි ප‍්‍රදේශයෙහි ඇති විය හැකි යැයි අපේක්ෂා කරන ලද මහ ව්‍යසනකාරී තත්ත්වයක් පිළිබඳව 2009 වර්ෂයේ දී හඳුනා‍ගෙන ඇති අතර ඒ පිළිබඳ ව ප‍්‍රථම වරට 2019 වර්ෂයේ නොවැම්බර් මස 12වෙනි දා ප‍්‍රසිද්ධියට පත් කරන ලදී. එමෙන් ම නිව් සවුත් වේල්ස් සමර් ‍ග්‍රේටර් සිඞ්නි ඇතුළු ප‍්‍රදේශ හතකට ගිනි අනතුරු තහනම් පනවන ලදී. එලෙස ම ඉල්වරා සහ ග්‍රේටර් හන්ටර් ප‍්‍රදේශ මෙලෙස ව්‍යවසනකාරී ගිනි අනතුරු සහිත ප‍්‍රදේශ හඳුනාගත් අතර මීට පෙර ගිනි අනතුරු සිදුවී ඇති උතුරු නිව් සවුත්හි ඇතැම් ප‍්‍රදේශ ද මහත් වු ව්‍යවසනකාරී ගිනි අනතුරු සහිත ප‍්‍රදේශ ලෙස නම් කෙරිණි. නිව් සවුත් වෙල්ස් රජය එරට අයවැය මත පදනම් ගිනි නිවීමේ සේවා සඳහා වෙන්කර ඇති ආධාර කපා දැමීමට තීරණය කිරීමත්, ස්වේච්ඡා ගිනි නිවීමේ භටයන් දෙදෙනෙකු මිය ගිය තත්ත්වයක් පැවතුණ කාලවකවානුවක  ඕස්ට්‍රේලියානු අගමැති ස්කොට් මොරිස් තමාගේ නිවාඩුව සඳහා කාලය වෙන් කිරීමත් යම් මතෙභ්දාත්මක තත්ත්වයක් නිර්මාණය කළේ ය.
2020 ජනවාරි 14 වන දිනට අනුව හෙක්ටයාර මිලියන 18,626(අක්කර මිලියන 46.03) ප්‍රාන්ත සහ ප්‍රදේශ ඇතුළුව පිළිස්සී හෝ පිළිස්සෙමින් පවතී. සිඩ්නි විශ්වවිද්‍යාලයෙි පරිසරවේදීන් ඇස්තමේන්තු ගත කර ඇති ආකාරයට ඔටුවන්,පක්ෂීන් සහ උරගයින් සැප්තැම්බරයේ සිට සියලු වර්ගවලින් ශාක,සතුන් විනාශ වී තිබිය හැකි සේම බිලියනයකට අධික වශයෙන් පසුකාලීනව විනාශ වී තිබි ය හැක. මෙම සමය ආරම්භයේ සිටම නොනවත්වා ඇති වන ලැව්ගිනි හේතුවෙන් නිවේ 2176ක් මෙන්ම පහසුකම් 48ක් ද සහ 2000කට අධික ව සවුත් වේල්ස්හි විනාශ වී ඇත. ඔක්තෝබරහේ සිට සවුත් වේල්සයේ 25ක පිරිසක් ජීවිතක්ෂයට පත්ව ඇති බව තහවුරු වී ඇත. මෑත කාලීනව වාර්තා වූ මාරක අනතුර නම් 2020 ජනවාරි 23 වන දින මෝරුයා අසල සිදු වූ එක් පුද්ගලයෙකුගේ මරණය යි.මේ වන විට වාර්තා වී ඇති අනුව ප්‍රාන්තයක ඇති වූ අයහපත්ම ලැව්ගින්න ලෙස පසුගිය වසර 25 පුරාවට නරකාදියක් ලෙස සවුත් වේල්ස් පිළිස්සී ඇත. එමෙන්ම නිව් සවුත් වේල්ස් ප්‍රාන්තය වැඩිම කාල සීමාවක් හෙක්ටයාර මිලියන හතරකට (අක්කර9,900,000) වැඩියෙන් සහ මීටර් 70ක් උසට පිළිස්සුණු බවට ඔිස්ට්‍රේලියානු ඉතිහාස පොතට එක් වී ඇත. සාපේක්ෂව ගත් කල 2018 වර්ෂයේ කැලිෆෝනියාවේ ඇති වූ ලැව්ගිනි තත්ත්වය හෙක්ටයාර 800,000(අක්කර 2,000,000) තුළ සහ 2019 වර්ෂයේ ඇමසන් වනයේ ඇති වූ ලැව්ගිනි හෙක්ටයාර 900,000(අක්කර 2,200,000) භූමිය තුළ ඇති වී ති‌බේ. කෙසේ නමුත් මෙම ලැව්ගිනි එම ප්‍රාන්තයේ නරකම ලැව්ගිනි සමය ලෙස ට නිව් සවුත් වේල්ස් හි ග්‍රාමීය ගිනි නිවීමේ සේවය විසින් සලකනු ලබන අතර 1974-75 ලැව්ගිනි හෙක්ටයාර මිලියන 117(අක්කර මිලියන 290;වර්ග කිලෝමීටර 1;1170,000; වර්ග සැතපුම් 450,000) ජාතික වශයෙන් විනාශ වී ඇත. කෙසේ වෙතත්, ඒවායේ අඩු තීව්‍රතාව සහ දුරස්ථ පිහිටීම හේතුවෙන් 1974 ගින්නෙන් ඩොලර් මිලියන පහක්(2020දී දළ වශයෙන් ඩොලර් මිලියන 36.5) කට හානි සිදු විය. 2019 දෙසැම්බරයේ නිව් සවුත් වේල්ස් රජය වාර්තාගත උෂ්ණත්වය සහ දීර්ඝ නියඟය උග්‍ර වීමෙන් පසු හදිසි තත්ත්වයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. ආරක්ෂිත ගැටළු සහ සැලකිය යුතු මහජන පීඩනය හේතුවෙන් නිව් සවුත් වේල්ස් හරහා කැම්ප්බෙල්ටවුන්,ලිවර්පූල්,පරමත්ත සහ සිඩ්නි හි උතුරු වෙරළ තීරයන් හි මෙන්ම රටේ අගනුවර වන කැන්බෙරා හි දී ජනප්‍රිය උත්සව ඇතුළත් නව අවුරුදු උදාවෙහි ගිනිකෙළි සංදර්ශන අවලංගු කරන ලදී. උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 49(120 F) කරා ළගා වෙත්ම, නිව් සවුත් ‌වේල්ස් අගමැති ග්ලැඩිස් බෙරෙජික්ලියන් 2020 ජනවාරි 3 වන දින උදෑසන 9 සිට බල පැවැත්වෙන පරිදි දින හතක තත්ත්වයක් ඇති කළේය.
thumb|alt=|දාරය|230x230පික්
කෘෂ්ණ
කෘෂ්ණ (සංස්කෘත: कृष्ण,  IAST වලින්, උච්චාරණය ) යනු විවිධ දෘෂ්ටිකෝණවලින් වන්දනාවට ලක්වන ප්‍රධාන හින්දු දෙවි කෙනෙකි. කෘෂ්ණ ඔහුගේ අයිතියෙන් ස්වයං භගවාන් හෙවත් විෂ්ණු දෙවියන්ගේ පූර්ණ/පරම උත්පත්තියක් ලෙසද ඊශ්වරගේ පූර්ණ ප්‍රතිරූපයක් ලෙසින්ද සලකනු ලබයි. සියලු හින්දු දෙවිවරුන් අතුරින් වඩාත් වන්දනාවට ලක්වන සහ ප්‍රචලිත පරමාත්ම ස්වරූපයක් ලෙස කෘෂ්ණ හැඳින්විය හැක. හින්දු දින දර්ශනය අනුව හින්දූහු කෘෂ්ණගේ උපන් දිනය සෑම වර්ෂයකම ශ්‍රාවණ මාසයේ කෘෂ්ණ පක්ෂයේ (අඳුරු පක්ෂය) අටවන දිනයේ (අෂ්ටමි) සමරති.
කෘෂ්ණව ගෝවින්ද, මුකුන්ද, මධුසුධාන, සහ වාසුදේව යන නම්වලින් ද හඳුන්වනු ලබයි. ඔහුව නිතරම වෙඬරු කෑමට ප්‍රිය ළදරුවකු; භගවත පුරාණයේ සඳහන් පරිදි වස්දඬු වයන දරුවකු; රාධා සමග සිටින තරුණයකු; ස්ත්‍රීන් පිරිවරා ගත් තරුණයකු; හෝ භගවද් ගීතාවේ දැක්වෙන පරිදි දිශාව සහ මඟපෙන්වීම සිදුකරන වැඩිමහල් පුද්ගලයකු ලෙස නිරූපණය කිරීම සිදුවේ. කෘෂ්ණගේ කථාපුවත හින්දු දර්ශනය සහ සම්ප්‍රදායයන් තුළ පුළුල් විවිධත්වයකින් යුතුව දැකගත හැක. ඔවුහු ක්‍රිෂ්ණව විවිධ දෘෂ්ටිකෝණවලින් නිරූපණය කරති: ළමා දෙවියකු, විසුළුකාරයකු, පරමාදර්ශී ප්‍රේමවන්තයකු, දිව්‍යමය වීරයකු, සහ පරම දේවතාවකු ලෙස දක්වා තිබේ. කෘෂ්ණගේ කථාපුවත විස්තර කෙරෙන ප්‍රධාන මූලාශ්‍රයන් වන්නේ ශ්‍රීමද් භගවතම්, මහාභාරතය, හරිවංසය, භගවත පුරාණය, සහ විෂ්ණු පුරාණයයි. කෘෂ්ණ පිළිබඳ වෘත්තාන්ත සහ උපාඛ්‍යාන සාමාන්‍යයෙන් කෘෂ්ණ ලීලා ලෙස හැඳින්වේ.
කෘෂ්ණ දේව වන්දනාව කෘෂ්ණ දෙවියන්ගේ ස්වරූපයෙන් හෝ වාසුදේව, බාල කෘෂ්ණ හෝ ගෝපාල් වැනි ස්වරූපවලින් වන්දනාවට සාක්ෂි ක්‍රි.පූ. 4වන සියවස තරම් මුල් කාලයෙන් හමුවේ. ස්වයං භගවාන් ලෙස කෘෂ්ණ වන්දනාව හෝ කෘෂ්ණවාදය ලෙස කෘෂ්ණ පරම දේවතාවකු ලෙස වන්දනාමාන කිරීම මධ්‍යතන යුගයේ සිදුවූ අතර එය භක්ති ව්‍යාපාරය අනුව පෙනේ. ක්‍රි.ව. 10වන සියවසේ දී කෘෂ්ණ අභිවාහ්‍ය කලා සඳහා ජනප්‍රිය තේමාවක් බවට පත්වූ අතර, ප්‍රාදේශික ඇදහිලි සම්ප්‍රදායයන් ද වර්ධනය විය. මෙයට උදාහරණ ලෙස ඕඩිෂාවේ ජගන්නාථ, මහාරාෂ්ට්‍රයේ විථෝබ සහ රාජස්ථානයේ ශ්‍රීනාත්ජී වැනි උදාහරණ දැක්විය හැක. 1960 දශකයේ සිට කෘෂ්ණ වන්දනාව බටහිර ලෝකය සහ අප්‍රිකාව වෙත ව්‍යාප්ත වූයේ ප්‍රධාන වශයෙන්ම කෘෂ්ණ සවිඥානකතාව සඳහා අන්තර්ජාතික සංගමය (ISKCON) දැරූ ප්‍රයත්නයන්හි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසයි. ක්‍රිෂ්ණ වන්දනාවේ ප්‍රධාන යෝජකයකු ලෙස ගෞඩියා මැත් සැලකේ.
ඇතැම් ආගමික විද්වතුන් කෘෂ්ණගේ උපන්දිනය ගණනයට උත්සාහ දරා ඇත. "වාසුදේව ගෝවින්ද කෘෂ්ණ ශෞරි" යන නාමයෙන් කෘෂ්ණ වර්තමානයේ ගිලීගොස් ඇති ද්වාරකා දිවයිනේ (ඉන්දියාවේ ගුජරාටයට නුදුරින්) ශූරසේනි සහ වෘෂ්ණි ගෝත්‍ර පාලනය කළේ යැයි විශ්වාස කරන ඇතැම්හු ඔහුගේ උපන්දිනය ක්‍රි.පූ. 3200 සහ 3100 අතර දිනයක් යැයි පවසති.
පැරිස්
ප්‍රංශයේ අග නගරය පැරිස් වේ. මෙය පැරීසිය ලෙසද හඳුන්වනු ලැබේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අගනගර ප්‍රවර්ගය:පැරීසිය
අගනුවර
අගනුවර යනු රටක ප්‍රධාන නගරයයි.
රාජිත දිසානායක
thumbnail
==                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                   උපත                                                                                                                            ==
රාජිත නම් වූ වේදිකා නාට්‍ය අධ්‍යක්‍ෂවරයා
1994 දී "සක්‌වාදාවල" ගෙන එමින් වේදිකාව මත සිය අණසක පැතිවූ රාජිත දිසානායක රාජ්‍ය සම්මානලාභී නාට්‍ය අධ්‍යක්‍ෂවරයෙකි. තමන්ට අනන්‍ය වූ ආකෘතියක්‌ මත නිර්මාණකරණයෙහි යෙදෙන රාජිත "හසයින්ටත් මං ආසයි" (1996), "මට වෙඩි තියන්නැද්ද" (1999) නාට්‍ය ඔස්‌සේ ප්‍රේක්‌ෂකයා නව මානයකට ගෙන ගියේය. ඔහුගේ "වීරයා මැරිලා"(2002), "සිහින හොරු අරං" (2005), "ආපහු හැරෙන්න බෑ" (2009) ජාතික නාට්‍ය උළෙලේ හොඳම නාට්‍ය ලෙස සම්මානයට පාත්‍ර විය.
මකර තොරණ
මකර රුව සහිත මකර තොරණ ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ කැටයම් කලාවේ වාස්තු ශිල්පීය කලා කෞශල්‍යය මොනවට විහිදා දක්වන සුවිශේෂී අංගයක් ලෙස සැළකේ. බොහෝ විට විහාරස්ථානයකට අැතුල් වන ස්ථානයේ හා බුද්ධ ප්‍රථිමා වහන්සේ නමක වටා මකර තොරණ ඉදිකර තිබෙනු දැකගත හැකිවේ.
තොරණ
දෙපසින් මකර රූප දෙකක් යෙදෙන සේ අලංකාර පේකඩ, මල්කම් හා ලියවැලින් සමන්විත වන සේ මකර තොරණ නිමවනු ලැබේ. ප්‍රවිෂ්ඨ ද්වාරවල නිමවෙන ආරුක්කුමය මකර තොරණ මගින් සෞභාග්‍යය, වාසනාව හා එතුලින් ගමන් කරන්නන්ගේ උපද්‍රව අාදිය නිවාරණය වන බව සංකේතවත් කරයි.
මහනුවර යුගය
මහනුවර යුගයේදී මකර තොරණ විවිධ වෙනස්කම් වලට භාජනය විය. එසේම ප්‍රවිශ්ඨ ද්වාර හැරුණු විට මහනුවර යුගයේ බුද්ධ ප්‍රතිමා වලට පවා අනිවාර්ය අංගයක් ලෙසින් මකර තොරණ එක්කිරීම සිදුවිය. මෙම යුගයේදී මකර තොරණ මැටි බදාම වලින් පමණක් නොව ලී හා ශෛලමයෙන්ද නිර්මාණය කෙරුණි.
මහනුවර යුගයේ මකර තොරණ වල දෙපස මකරුන් දෙදෙනා කීර්ති මුඛ නම් වූ රෞද්‍ර මුහුණකින් (කිහිඹි මුහුණ) මුදුනදී එකිනෙක සම්බන්ධ වේ. මෙහිදී කීර්ති මුඛ ලෙස හඳුන්වන්නේ හින්දු දේව සංකල්පයේ ඊශ්වර දෙවි බව පැවසෙයි. නායක්කර් වංශික රජවරුන් විසින් ඇරඹුණු විහාරස්ථානවලට, ඊශ්වර දෙවිදුන්ගේ අාරක්ෂාව පතා මෙම කීර්ති මුඛ මුහුණ යොදා අැති බව විශ්වාස කෙරේ. නමුත් තවත් විශ්වාසයකට අනූව වරුණ දෙවියන්ගේ අාරක්ෂාව පතා මහනුවර යුගයේ මකර තොරණ කරවූ බව සඳහන් වේ. වරුණ දෙවිගේ (විෂ්ණු දෙවි) වාහනය මකරා වීමත්, මෙරට බුදු සසුන රැක බලා ගැනීම බුදුන් වහන්සේ විසින් උපුල්වන් දෙවියන්ට පවරනු ලැබුවේය යන විශ්වාසයත් ඊට හේතුවෙන්නට අැතැයි සැළකේ.
තොරණේ දෙපස මකරුන්ගේ හිස වටා විවිධ මෝස්තර දැකගත හැකි අතර මකරුන්ගේ මුඛයෙන් පිටතට පැන නගින ලියවැල් හා සත්ව රූප අාදිය කිහිඹි මුහුණේ මුඛය තුළට යන ආකාරයට නිමවා අැත. මකර තොරණේ දෙපස, පේකඩ, දොරටුපාල රූප හා සිංහ රූප අාදියෙන් සමන්විත වේ. ඇතැම් මකර තොරණවල කිහිඹි මුහුණ දෙපස හිරු සඳු රූපද, දේව රූපද නිර්මාණය කර ඇත. මකර තොරණේ මකරා බොහෝ විට අැතුල් පස ඉහළට සිය මුව අයාගෙන සිටින අයුරින් තිබූවත්, දෙපසට මුව අයා සිටින මකර තොරණද සමහර ස්ථානයන්හී දැකගත හැකිවේ.
රූපාවලිය
රූපාවලිය නම් සංස්කෘත ග්‍රන්ථයට අනූව මකර තොරණේ වූ මකර රූපයේ අඟපසඟ තුළින් සත්ව කොට්ඨාස කිහිපයක අංග ලක්‍ෂණ නිරූපණය වේ. ඒ අනුව මකරාට ඇතකුගේ හොඬවැලක්, සිංහයකුගේ පාද, කිඹුලකුගේ දත්, වඳුරකුගේ ඇස්, ඌරකුගේ කණ්, මත්ස්‍යයකුගේ කඳක් හා ගුරුළෙකුගේ පියාපත්ද පවතී.
ගම්මඩු හා දෙවොල්මඩු ආදී යාගයන් වලදී තොරණ විස්තර ගායනා කිරීමට පළමුව, මකර තොරණ පිළිබඳ ශ්ලෝක සන්න ගායනා කරන බව පැවසෙයි.
මකර තොරණ සම්බන්ධ විද්වත් මත
අාචාර්ය සෙනරත් පරණවිතාන මහතාට අනුව මකර රූප ද්විත්වයෙන් හා කිඹිසි මුහුණෙන් කාලයත් ඉන් විනාශයත් අර්ථවත් කරයි. සත්ව රූ පේළිය, ලියවැල හා පද්මය මගින් සංසාර චක්‍රයත්, මකරාගේ අංගයන්ගෙන් රූප, ගන්ධ, ශබ්ද, රස, හා ස්පර්ශ යන පංච උපාදානස්කන්ධයනුත්, හිරු හා සඳුගෙන් දිවා රාත්‍රීයත්, දේව හා තාපස රූප මගින් පඨවි, ආපෝ, තේජෝ හා වායෝ යන සතර මහා භූතයනුත්, අර්ථවත් කෙරෙන බව පරණවිතානයන්ගේ අදහස වේ.
අානන්ද කුමාරස්වාමි මහතාගේ මතය අනූව මකරා යනු, ජලය සංඛේතවත් කරන්නක් වන අතර එමගින් එය ජීවයේ හරය සමග වූ සහසම්බන්ධතාවය නිරූපණය කරයි.
විද්‍යාව (හින්දු සංකල්පය)
දැණුම සහ ඉගෙනුම සම්බන්ධව හින්දු පුරාණවල ඇති මතය විද්‍යාව නම්වේ.
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:හින්දු ආගම
සුගත් සෝමවීර
සුගත් සෝමවීර, ශ්‍රී ලාංකික ගීත රචකයෙක් වේ.
භාග්‍යවන්ත ජුසේ වාස් පියතුමා
වාස් පියතුමා ලක්දිව පැමිණියේ එම දිවයිනේ කොටසක ලන්දේසි යටත්විජිතයක් තිබූ යුගයේදී වන අතර, එම කාලය තුලදී කැල්වින්වාදය යටත් විජිතයේ නිල ආගම ලෙසින් ප්‍රකාශයට පත් කර තිබුණි. දිව්‍ය සත්ප්‍රසාද වහන්සේ සහ සක්‍රමේන්තුද රැගෙන යමින්, දිවයින පුරා රහසිගතව සිටි කතෝලිකයන් සමූහ වෙත එතුමා ගමන් කලේය. එතුමාගේ ධර්මදූත මෙහෙයයෙහිදී පසුකාලීනව මහනුවර රාජධානියෙහි වාසස්ථානය ලැබීමට එතුමාට හැකිවූ අතර, නිදහස් ලෙස කටයුතු කිරීමට එතුමාට එහිදී හැකි විය. එතුමාගේ මරණය සිදු වන විට, දිවයිනෙහි කතෝලික සභාව ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීමට වාස් පියතුමාට හැකිව තිබුණි.
අධික මහන්සියෙන් එතුමා විසින් කල මෙම සේවය නිසා, ලංකාවේ අපෝස්තුළුවරයා ලෙසින් වාස් පියතුමා හැඳින්වෙයි. 1995 ජනවාරි 21 දිනදී, දෙවන ජුවාම් පාවුළු පාප්වහන්සේ විසින් කොළඹදී එතුමා  භාග්‍යවන්ත ධූරයට ඔසවන ලදි.
2015 වසරෙහිදී ප්‍රැන්සිස් පාප්වහන්සේ විසින් ශ්‍රී ලංකාවේදී එතුමා ශුද්ධවරභාවයට ඔසවනු ලබනු ඇත.
මුල් කාලය
දරුවන් හයදෙනෙකුගෙන් යුතු පවුලක තුන්වන දරුවා ලෙස 1651 අප්‍රේල් 21 දින ඉන්දියවේ බෙනාලින් නැමැති ගමේ ක්‍රිස්ටෝපර් වාස් සහ මරිය මිරැන්ඩා යන බ්‍රාහ්මණ පවුලට දාව ජෝශප් නම් දරුවා උපත ලැබීය. උපතින් දින 8කට පසුව බෙනාලින්හි ස්නාවක ජුවාම් තුමන්ගේ දෙව්මැදුරේදි ජසින්කෝ පෙරෙයිරා පියතුමන් අතින් බව්තීස්ම කරන ලදි. සන්කොවාලේ ප්‍රාථමික පාසලෙන් මූලිඛ අධ්‍යාපනය හැදෑරු මෙතුමා එහිදී පෘතුගීසි භාෂාව පිළිබඳ අධ්‍යාපනය ලැබීය. පසුව බෙනාලින්හි මහා විදුහලෙන් ලතින් භාෂාව පිළිබඳ ඉගෙන ගැනීමට එතුමාට හැකිවිය. ජෝශප්ගේ දක්ෂකම් දුටු ඔහුගේ පියා වැඩිදුර අධ්‍යාපනය සඳහා ගෝව විශ්වවිද්‍යාලයට යවනු ලැබීය.තවද ජේසු නිකායික පාසලක්වු සා.පාවුලු විද්‍යාලයෙන් සමජ විද්‍යාව හා අලංකාර විද්‍යාවද, ගෝවේ ඇක්වයිනාස් දෙව්සත්හලට ඇතුලුව දර්ශණවාදය හා දේව ධර්මය පිළිබඳව හැදෑරීය. 1675 දී පැවිදි දිවියට ඇතුලත්වු මෙතුමා 1676 දී අති උතුම් අන්තෝනියෝ බ්‍රන්ඩාට් අගරදගුරුතුමන් අතින් පූජකවරය ලැබීය. පූජකවරය ලබා කෙටි කලකින් සිගන්නකු ආකාරයෙන් පයට පාවහන් නොමැති හිස් දෙපතුලෙන්ම ජීවත් වන්නට විය. එහිදී එතුමා දක්ෂ ලෙස ධර්මය දේශණා කරමින්ද, ජනතාවට පාපොච්ඡාරණය වැනි ප්‍රසාද නිධාන දානය කරමින්ද සිදුකල සේවය නිසා ඉතා කෙටි කලකින් සැමගෙම ගෞරවාදරයට පාත්‍ර වන්නට විය. තවද එතුමා සෙන්කොලේ ප්‍රදේශයේ අනාගත පුජක පුතුන්ගේ ප්‍රයෝජනය සඳහා දෙව්සත්හලක්ද විවෘත කරන ලදි.
කැනරාවේ සේවය
ප්‍රවර්ගය:ජාතීන් - ශ්‍රී ලංකාව
වාග්මී ටී.වී
thumb වාග්මී ටී.වී (WagmeeTv) ශ්‍රී ලංකාවේ හිප්හොප් සම්බන්දයෙන් පවතින වෙබ් අඩවියකී. සම්මුඛ සාකච්ඡා, ශ්‍රී ලංකාවේ හිප්හොප් සංගීතයේ ඉතිහාසය , යාවත්කාලීනයන් මෙහි අඩංගුව ඇත. මෙම වාග්මී ටී.වී එකෙහී අයිති කරු වන්නේ වාග්මී. ශ්‍රී ලංකවේ ප්‍රථම හිප්හොප් සම්බන්දයෙන් Podcast Itunes, Spotify වැනි ජාලවල පලවී ඇත්තේ Wagmeetv.
ඉතිහාසය
මෙම වෙබ් අඩවිය WagmeeTv නමින් සැදුනත්, 2018 ජුනී 14ට පෙර මෙම වෙබ් අඩවියේ තිබු නම Sinhala Rappers Interviews ඒයට හේතුව වන්නේ මෙම වෙබ් අඩවියේ අයිති කරු වන වාග්මී මීට පෙර වැඩ කර සිටියේ ශ්‍රී ලංකාවේ තවත් හිප්හොප් වෙබ් අඩවියක් වන SL HipHop Music එකත් සමගයි. එම වෙබ් අඩවිය මුලිකවම තිබුනේ ශ්‍රී ලංකාවේ හිප්හොප් සංගීත නොමීලේම බාගන්න හැකිවන පරිදි එම වෙබ් අඩවියේම ශ්‍රී ලංකාවේ කලාකරුවන්ගේ සම්මුඛ සාකච්ඡා පැවැත්වුනේ එම වෙබ් අඩවියේම කොටස් වන Sinhala Rappers Interviews වෙබ් අඩවියේහි'''. Sinhala Rappers Interviews වෙබ් අඩවියෙහි සම්පුර්ණ අයිතිය දැරුවේ වාග්මී . පසුව වාග්මී මෙම SL HipHop Music වෙබ් අඩවියෙන් ඉවත්වන්න සිදු වනවා පසුවයි Sinhala Rappers Interviews යන වෙබ් අඩවිය WagmeeTv''' නමට වෙනස් වන්නේ.
Interview By Wagmee
Interview By Wagmee වැඩසටන ප්‍රථමයෙන් ඔහු පටන් ගන්නේ Sinhala Rappers Interviews යන වෙබ් අඩවියෙන්. ඔහු එම වැඩසටහන ආරම්භ කල කාලයේදී ඒම සම්මුකසාකච්චා කරන ලද්දේ ලිඛ්ත මාර්ගයෙනි පසුව ඔහු පටන් ගන්නා ලද Youtube ගිණුමෙහි ඔහු ඔහුගේ සම්මුකසාකච්චා වීඩියෝ මාර්ගයෙන් කිරීමට පටන් ගත්තා. ප්‍රථම වීඩියෝ සම්මුකසාකච්චාව ඔහු කර ඇත්තේ May 24, 2018 කොස්තා සමග.
Rap History In Sinhala
මෙම වැඩසටන ඔහු පටන් ගත් දිනය Dec 19, 2018 ප්‍රථම වීඩියෝව වන්නේ "කොහොමද Soulja Boy Music Industry එක වෙනස් කරේ?" මෙම වැඩසටහනෙන් ඔහු ප්‍රධානයෙන්ම කරන්නේ රැප් සංගීතයේ ඉතිහාසය සිංහලට හරවා පවසන එක.
සබැඳි
Facebook
Spotify Podcast
Itunes Podcast
Anchor
iheart
ප්‍රවර්ගය:සංගීතය ප්‍රවර්ගය:රැප් ප්‍රවර්ගය:කලාව __STATICREDIRECT__ __INDEX__ __NEWSECTIONLINK__
අෂ්ඨ විද්‍යා
බාහිර යොමු
ප්‍රවර්ගය:අෂ්ඨ විද්‍යා
ප්‍රේමයේ සීතලම කඳුළයි
ප්‍රේමයේ සීතලම කඳුළයි සිංහල ගීතයකි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගීත
පරිගණකකරණය
thumb|RAM (සසම්භාවී ප්‍රවේශ මතකය)RAM (සසම්භාවී ප්‍රවේශ මතකය)
පරිගණකකරණය යනු පරිගණක මෘදුකාංග හා දෘඩාංග ඇතුළත්ව පරිගණක තාක්ෂණය දියුණු කිරීමේ හා භාවිතා කිරීමේ ක්‍රියාවයි. එය තොරතුරු තාක්ෂණයේ පරිගණක සඳහා විශේෂිත කොටසයි. පරිගණක විද්‍යාව යනු පරිගණකකරණයේ සෛද්ධාන්තික/න්‍යායාත්මක පදනම අධ්‍යයන‍ය කිරීම හා පරිගණකකරණයේ දී න්‍යායන් / සිද්ධාන්ත යොදා ගැ‍නීමයි.
2005 - පරිගණක විෂය මාලාව - නිර්වචනය
දළ වශයෙන් සලකන කළ අපට පරිගණක නිෂ්පාදනයට අදාල, පරිගණක සේවා අවශ්‍ය වන හෝ පරිගණකවලින් දායකත්වය ලබා ගන්නා ඉලක්කගත ‍ඕනෑම ක්‍රියාවලියක් ලෙස පරිගණකකරණය අර්ථ දැක්විය හැක. මේ හේතුවෙන් විවිධ අවශ්‍යතා ගණනාවක් සඳහා එක එකකට ගැලපෙන පරිදි දෘඪාංග සහ මෘදුකාංග පද්ධතීන් සැලසුම් කිරීම සහ නිර්මාණය කිරීමත් පරිගණකකරණයට අයත් වේ. එසේම දත්ත සැකසුම, ව්‍යුහකරණය සහ විවිධ වර්ගවලට අයත් තොරතුරු කළමනාකරණය ; පරිගණක භාවිතයෙන් විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනයන් කිරීම ; බුද්ධිමත් ආකාරයට හැසිරෙන පරිදි පරිගණක පද්ධති නිර්මාණය ; සන්නිවේදක සහ විනෝදාශ්වාදයට අදාල වැඩසටහන් නිර්මාණය සහ භාවිතය ; ඕනෑම නිශ්චිත අවශ්‍යතාවයක් සඳහා අදාලවන තොරතුරු සෙවීම සහ රැස් කිරීම ආදී ලෙස විශාල කාර්යයන් ගණනාවක් පරිගණකකරණයට අයත් වේ. ඒවා පරිමිත ලැයිස්තුවකට ලබා ගත නොහැකි තරම් වන අතර මෙම ක්ෂේත්‍රයේ විභවතාවයන් ද විශාල වේ.
http://en.wikipedia.org/wiki/Compute
දෑකැත්ත
දෑකැත්ත යනු මිනිසා විසින් අතින් ගොයම් කැපීමේ දී ගොයම් කැපීම සදහා භාවිතා කරන උපකරණය හෙවත් ආයුධ යයි.
පිරිවෙන්
පිරිවෙණ හෙවත් පිරිවෙන් යනු බෞද්ධ අධ්‍යාපන ආයතනවේ. පිරිවෙන් වර්ග 3ක් ඇත
ප්‍රවර්ගය:පිරිවෙන්
පිදුරංගල
පිදුරංගල යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ දඹුල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයට අයත් කිඹිස්ස ග්‍රාමය ආශ්‍රිතව පිහිටා ඇතිි ශේෂ කන්දකි. මෙහි මුදුන මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 340ක් පමණ උසකින් පිහිටා ඇත.
මානව ක්‍රියා
මෙහි පිදුරංගල විහාරය පිහිටා ඇතවිකිපීඩියා.
රිවි සරව්ව
දකුණ|thumb|250x250පික්|[[:en:Sono_Motors_Sion|සියොන් පවුලේ සරව්වේ මූලාකෘතිය]] රිවි සරව්වෙක් (solar car) හෙවත් සූර්ය මෝටර් රථයක් යනු පොදු මංමාවත්වලැ හෝ තරඟ පෙත්වලැ හෝ දිවෙන රිවි රියෙකි. රිවි රියෙක් යනු මුළු බලය මැ හෝ කොටසක් හෝ හිරු එළියෙන් ලබාගැන්මට එ තුළැ මැ ඇති රිවි සැල් යොදාගන්නා විදිලි රියෙකි. සැමැනියෙන් රිවි රියෙකැ, රිවි සැල්වලින් හා පුනදනවන තිරිංග වලින් හා ලැබෙනා ඔද හසුරුවනුව ද රඳවනුව ද සහය වන, පුනසුවැසිරිහුරු බැටැරියෙක් වේ. බැටැරිය සුවසුරනුව ගැනෙනා හිරු එළියේ බලය පසුපුරනුව ඇතැම් රිවි සරවු බැහැරි ඔද ප්‍රභවයනට ඇවිණියැ හැකි.
රිවි සරවු සැමැනියෙන් aerospace, පාපැදි, විකල්ප ඔද හා  automotive හා යන කම්යුරුවලැ ගැනෙනා සිප් ලකුවලැ එකතුවෙකි. රිවි රියවලැ සැකැස්ම සෑම විට මැ මුල් තැන දෙනුයේ හිරු එළියෙන් ලැබියැ හැකි ස-හිම් ඔද පමණ උපරිම ලෙස යොදාගනුව ඇවැසි වන ඔද සුරුවට යි. බොහෝ රිවි සරවු තනා ඇත්තේ රිවි සරවු ධාවන තරඟ සඳහා යැ. කෙසේ වතදු පොදු මංමාවත්වලැ යොදාගනුව සකසා ඇති රිවි සරවුවලැ මූලාකෘති කිහිපයක් සාදා ඇති.
අපත්‍යීකරණය
සම්මුතියක් හෝ ව්‍යවස්ථාවක් අත්සන් තැබීමෙන්, ප්‍රඥාපනය කිරීමෙන්, හෝ අපත්‍යීකරණය වේ.
රිවි සරව්ව
ඇතැම් රිවි සරවු ගැලියම් ආසනයිඩ් රිවි සැල් යොදාගනී. ඒවායේ සුරුව 30%ක් පමණ වේ. අනෙකුදු රිවි සරවු සිලිකන් රිවි සැල් යොදාගනී. සුරුව 20%ක් පමණ වේ. සැමැනි රිවි සරව්වෙකැ ඇති බැටැරි පැකේජය සරව්වට හිරු එළියෙන් තොර වැ මයිල 250ක් (දහසුමීටර 400) යාමට සෑහෙන අතර සරව්වට පෑට මයිල 24කැ (පෑට දහසුමීටර 38.8) හෙවත් හෝරාවට මයිල 60කැ (හෝරාවට දහසුමීටර 97) වෙයින් නොකැඩි වැ යාමට ඉඩ සලසයි. රිවි සරවුහි ගැනෙනා බමවන සැමැනියෙන් අස්බල 2ක් හෝ 3ක් හෝ පමණ දනවන්නේ නමුදු පිරියෙසුම්යුරු සැහැල්ලු රිවි සරව්වකට සැමැනි පවුලේ සරව්වකට (පෑට මයිල 40 (පැ. ද.මී. 64) හෙවත් හෝරාවට මයිල 100 (හෝ. ද.මී. 160)) සමාන වෙයක් ලබා ගත හැකි.
සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්ද
නොවැදගත්
සියවස-අවසන-අධික අවුරුද්ද, එනම් ඉතිරියක් නොමැතිව 400න් බෙදිය හැකි ඕනෑම සියවසක අවසන් වසර, සැම විටම සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්දක් වෙයි.
රිවි සරව්ව
රිවි සරවු, හිරු එළිය විදිලිය බවට පිරිවටනුව ප්‍රකාශ වෝල්ටීයතා සැල් (PV සැල්) ගන්නා, රිවි අරාවකින්[?] (array) යුතු යි. රිවි ඔද තැප බවට පිරිවටන රිවි තැප්යුරු ඔද මෙන් නොවැ, PV සැල් කෙළින් මැ හිරු එළිය විදිලිය බවට පිරිවටයි. හිරු එළිය (ෆෝටෝන) PV සැල්වලැ වැදෙත, ඒවා විදුරොන් පොබයා ගලා යාමට ඉඩ සලසනුයේ විදිලි දහරක් මවමිනි. PV සැල් සිලිකන් හා ඉන්ඩියම්, ගැලියම්,නයිට්රජන් මුසු ලොහො හා වැනි අඩ-පිරියවන අමු-දෑ වලින් සාදා ඇති. සකැටියුරු සිලිකන් යනු බහුල වැ ගැනෙන අමු-දැය වන අතර එහි සුරුව 15-25% කි.
ඉරානයෙහි ජනාධිපතිවරයා
ඉරානයෙහි ජනාධිපතිවරයා (පර්සියානු: رییس‌جمهور ایران රයිස් ජොම්හූර් ඊරාන්) යනු, ඉරාන ඉස්ලාමීය ජනරජයෙහි රජයෙහි ප්‍රධානියා වෙයි.
සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්ද
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුන ප්‍රවර්ගය:ජූලියානු දින දසුන ප්‍රවර්ගය:සෙනසුරාදා
වක්කඩ
කුඹුරේ එක් ලියැද්දක සිට තවත් ලියැද්දක් දක්වා ජලය ගෙන යන ස්ථාන යයි.
SLS ප්‍රමිති සහතිකය ඇති සබන් ලැයිස්තුව
සබන් වර්‍ග සඳහා ශ්‍රී ලංකාවේ භාණ්ඩ තත්වය සතික කරන ක්‍රමය SLS සහතිකකරණය ලබාගත හැක. එනමුත් ශ්‍රී ලංකාව තුල නිපදවා හෝ ආනයනය කර අලෙවිකරන සබන් සඳහා SLS ප්‍රමිති සහතිකය ලබාගැනීම අනිවාර්ය නොවේ. ශ්‍රී ලංකාව තුල අලෙවියට ඇති සබන් වර්ග අති බහුතරය සඳහා SLS ප්‍රමිති සහතිකය නොමැත.
SLS 38 සහිත සෝදන සබන් කුඩු හා කැබලි
ප්‍රවර්ගය:සබන්
නැති බැරිකම අස්වද්දා
නැති බැරිකම අස්වද්දා සිංහල ගීතයකි.
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගීත
පිදුරංගල විහාරය
පිදුරංගල විහාරය ශ්‍රී ලංකාවේ මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ දඹුල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයට අයත් සීගිරිය ග්‍රාමය ආශ්‍රිතව පිහිටි සම භූමියෙහි මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 340ක් පමණ උස්වූ කන්දක ඉදිකරනු ලැබූ ඓතිහාසික බෞද්ධ පුදබිමක් වේ. විහාරය ප්‍රකට සීගිරිය පර්වතයට උතුරු දෙසින් පිහිටා තිබේ.
නාම නිරුක්තිය
ජනප්‍රවාදගත තොරතුරු අනූව පළමුවන මුගලන් රජු, කාශ්‍යප රජු සමග යුධ වැදිමට පෙර මෙම විහාරයේ වැඩ කටයුතු නිමකිරීමට රන් පිදූ බවත්, ඒ අනූව රන්+පිදූ+ගල යන්න පසුකාලීනව පිදුරංගල බවට පත්වූ බවට විශ්වාස කරේ. තවත් ජනප්‍රවාදයකට අනූව භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙනුවෙන් පූජා කොට ඇති මෙම ආරණ්‍ය සහිත ගලට, පිදූ ආරණ්‍ය ගල යන්න ව්‍යවහාර වූ බවත්, පසුකාලීනව එය පිදුරංගල වූ බවත් පැවසෙයි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන ප්‍රවර්ගය:මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ගෞතම් ගුලාති
ගෞතම් ගුලාති (උපත 27 නොවැම්බර් 1987) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු චිත්‍රපට සහ රූපවාහිනී නළුවෙකි. ඔහු වඩාත් ප්‍රකට වූයේ දියා ඕර් බාති හම් රූපවාහිනී කතාමාලාවේ ඔහු විසින් නිරූපණය කළ වික්‍රම් අරුන් රාතිගේ චරිතය හේතුවෙනි. එසේම ඔහු කලර්ස් ටීවී නාළිකාවෙන් විකාශය වූ රියැලිටි වැඩසටහනක් වන බිග් බොස් 8 තරගාවලියේ ජයග්‍රාහකයා ද වේ. ඔහු රාකේශ් මෙහ්තාගේ කෙටි චිත්‍රපටයක් වූ "දර්පොක්" සඳහා රංගනයෙන් දායක විය. මෙම චිත්‍රපටය 67වන කෑන්ස් චිත්‍රපට උළෙලේ දී ප්‍රදර්ශනය කෙරිණි. මෙහි දී ඔහු නිරූපණය කරන ලද්දේ සිය මෑණියන්ව අතවරයකින් රැක ගැනීමට නොහැකි වීමෙන් ක්ෂතිජභාවයකට පත්වන 28 හැවිරිදි අර්බුදකාරී තරුණයකගේ චරිතයකි. ඔහු සමන් වීරමන් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද සිංහල චිත්‍රපටයක් වූ .ශ්‍රී සිද්ධාර්ථ ගෞතම චිත්‍රපටයේ දේවදත්ත කුමරුගේ චරිතය නිරූපණය කළේ ය. මීට අමතරව ඔහු විසින් මොහම්මද් අෂාරුද්දීන්ගේ චරිතාපදාන චිත්‍රපටයක් වූ අෂාර් චිත්‍රපටයේ ඉන්දියානු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයකු වූ රවි ශාස්ත්‍රිගේ චරිතය නිරූපණය කොට ඇත. ඔහු "ටෙඩී බෙයාර්" නැමැති සංගීත වීඩියෝවේ ද පෙනී සිටියේ ය. මෙහි ඔහු සමග කණිකා කපූර්, ඉක්කා සිං සහ සාක්ෂි සල්වේ යන නළු නිළියන් පෙනී සිටින ලදී. මෙම වීඩියෝව සාක්ෂි විසින් ලියන ලද ග්‍රන්ථයක් වූ The Big Indian Weddingහි ප්‍රවර්ධන කටයුතු හා සමගාමීව සිදු විය.
ගුලාති සිය රංගන දායකත්වය සැපයූ රූපවාහිනී කතාමාලා අතර කහානි හමාරේ මහාභාරත් කි (2008-2009), කසම් සේ (2008-2009), තුජ් සන්ග් ප්‍රීත් ලගායි සජනා (2008-2010), ප්‍යාර් කී යේ ඒක් කහානි (2010-2011), දියා ඕර් බාති හම් (2011-2014) වැනි කතාමාලා ප්‍රධාන ස්ථානයක් ගනියි. ප්‍රේක්ෂකයන් අතර ජනප්‍රියත්වයට පත් දියා ඕර් බාති හම් රූපවාහිනී කතාමාලාවේ ඔහු විසින් නිරූපණය කළ චරිතය පසුව කරන් ගොඩ්වානි විසින් ප්‍රතිස්ථාපනය කරන ලදී. 2013දී ඔහු නාච් බලියේ 5 රියැලිටි වැඩසටහන හා සම්බන්ධ විය. 2014-2015 අතර කාලයේ පැවැත්වුණු බිග් බොස් 8 රියැලිටි වැඩසටහන් තරගාවලියේ ජයග්‍රහණය ඔහුට හිමි විය. මීට අමතරව ඔහු ෆාරා කි දාවත් (2015), ඉන්ඩියා’ස් නෙක්ස්ට් ටොප් මොඩ්ල් (2015), එම්ටීවී බිග් එෆ් (2015) සහ ජලක් දිඛ්ලා ජා රීලෝඩඩ් (2015) යන වැඩසටහන් සමග සම්බන්ධ විය. 2015දී බිග් බොස් 9 වැඩසටහනටත්, 2016දී බිග් බොස් 10 වැඩසටහනටත් ඔහු ආරාධිත අමුත්තකු ලෙස සහභාගී වී තිබේ.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු රූපවාහිනී නළුවෝ
ළදරු ආසාදන
ළදරු ආසාදන ලෙස සලකණු ලබනුයේ උපතේ සිට පළමු සති 04 ඇතුලත සෑදෙන රෝගාබාධ වේ. මේවා වර්ග තුනකින් සලකා බැලිය හැක. එනම් මව් කුස තුලදී, උපත සිදුවන විට කුහරය තුලදී (perinatal),හො උපතින් පසු. සමහර ආසාදන උපත සිදුවන විට බලාපොරුත්තු විය හැක, නමුත් අනෙක් ආසාදන උපතින් පසු සතියකින් හො මසකින් ඇතිවිය හැක. HIV, hepatitis B, malaria වැනි ආසාදන උපතට පෙර ඇතිවන නමුත් බොහො කලක් යනතෙක් නොපෙනේ.
There is a higher risk of infection with preterm or low birth weight neonates. Respiratory tract infections contracted by preterm neonates may continue into childhood or possibly adulthood with long-term effects that limit one's ability to engage in normal physical activities, decreasing one's quality of life and increasing health care costs. In some instances, neonatal respiratory tract infections may increase one's susceptibility to future respiratory infections and inflammatory responses related to lung disease.
භාණ්ඩ
මිනිස් අවශ්‍යතා හා වුවමනා සපුරා ගත හැකි ද්‍රව්‍යමය භාණ්ඩ හෝ භෙතික දැ භාණ්ඩ ලෙස හැදින්වේ
2017-18 තරග කාලසීමාව තුල ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට්
2017–18 අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් තරග කාලසීමාව විදැහෙන්නේ 2017 සැප්තැම්බර් සිට 2018 මාර්තු දක්වාය. වර්තමානයෙහිදී, ටෙස්ට් තරග 30ක්, එක්-දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) 69ක්, සහ විස්සයි20 ජාත්‍යන්තර (වි20ජා) 41ක් මෙම කාලසීමාව තුල ක්‍රීඩාකිරීමට නියමිතව ඇත. කාලසීමාව ආරම්භයෙහිදී, ඉන්දියාව විසින්  ටෙස්ට් ක්‍රිකට් අනුස්ථිතීන් තුල පෙරමුණද, දකුණු අප්‍රිකාව විසින්  එදිජා අනුස්ථිතීන් තුල පෙරමුණද, නවසීලන්තය විස්සයි20 අනුස්ථිතීන් තුල පෙරමුණද, සහ එංගලන්ත කාන්තාවන් විසින් කාන්තා අනුස්ථිතීන් තුල පෙරමුණද ගෙන සිටියහ.
කාලසීමාව ඇරඹුනේ ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි ඉන්දීය සංචාරය වෙතින් වන අතර, එය එදිජා 5 කින් සහ වි20ජා 3කින් සමන්විත විය. මෙයින් පසුව, තරග කාලසීමාවෙහි ඉතිරි කාලසීමාව තුලදී පූර්ණ සාමාජික ජාතීන් අතර තවත් ද්වීපාර්ශවික තරගමාලාවන් 14 ක් පැවැත්වීමට සැලසුම් කර තිබුණි. මෙම තරගමාලාවන් අතුරින් වඩාත් සංගණ්‍ය වන්නේ 2017 නොවැම්බර් මස සිට දැනට ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි පැවැත්වෙන  අළු බඳුන තරගාවලියෙහි 70වන ක්‍රීඩා අදියර වෙයි. මෙම තරගමාලාවන් තුලදී වි20ජා 20 ක් ක්‍රීඩා කිරීමට නියමිත අතර, 2017 තරග කාලසීමාව තුලදී ක්‍රීඩා කිරීමට සැලසුම් කර තිබුණු වි20ජා තරග ප්‍රමාණය මෙන් දෙගුණයකි.
2019 අයිසීසී ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන සඳහා සුදුස්සන් තේරීමේ ක්‍රියාවලියෙහි වැදගත් ඉසව්වක් මෙම තරග කාලසීමාවෙහි ඇරඹුමෙහිදී සණිටුහන් විය. මෙම තරග කාලසීමාවෙහි ඇරඹුමෙහිදී අයිසීසී එදිජා ශූරතාවයෙහි පෙරමුණෙන් සිටි කණ්ඩායම් 8 ලෝක කුසලාන තරගාවලිය සඳහා සෘජු සුදුසුකම් ලැබූහ. පහළ අනුස්ථිතීන් සතරෙහි සිටියවුන්, ලෝක ක්‍රිකට් ලීග ශූරතාවයෙහි ඉහළින් සිටින කණ්ඩායම් සතර සහ  ලෝක ක්‍රිකට් ලීග දෙවන මට්ටමෙහි ඉහළින් සිටින කණ්ඩායම් දෙක හා එක්ව සිම්බාබ්වේහී පැවැත්වෙන,  2018 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන සුදුසුකම් ලැබීමේ තරගාවලිය තුල තරගවදිති. ක්‍රිකට් ලීග ශූරතාවයෙහි 6 වන සහ 7 වන වටයන්හී තරග මෙම තරග කාලසීමාව තුල පැවතීමත් සමගම  ලෝක ක්‍රිකට් ලීග ශූරතාවයෙහි නිමාව මෙම  කාලසීමාව තුල සිදුවිය. තරගාවලියෙහි නිමාව දකිත්ම, ඉහළින් සිටි කණ්ඩායම් සතර ලෝක කුසලාන සුදුසුකම් ලැබීමේ තරගාවලියට සහභාගී වීමට සුදුසුකම් ලැබූ අතර, ඉතිරි කණ්ඩායම් ලෝක ක්‍රිකට් ලීග දෙවන මට්ටම තරග වැදීමට අවතීර්ණ වූයේ  ලෝක කුසලාන  සුදුසුකම් ලැබීමේ තරගාවලියට සුදුසුකම් ලැබීමේ අවසන් අවස්ථාව සඳහාය. මෙයට අමතරව, ඉන්ටර්කොන්ටිනෙන්ටල් කුසලානය මෙම තරග කාලසීමාව තුල නිමාවට පත්වූයේ, 6 සහ 7 වටයන්හී තරග මෙම කාලසීමාවෙහිදී ක්‍රීඩා කිරීමත් සමගය.
අනුස්ථිතීන්
තරග කාලසීමාව ආරම්භයෙහිදී පැවති අනුස්ථිතීන් මෙසේය:
ඉරිදා දිනයකින් ඇරඹෙන අධික අවුරුද්ද
මෙය, 1956, 1984, 2012, 2040, හෝ 2068 වැනි, ජනවාරි 1 දින ඉරිදා දිනයකින් ඇරඹෙන ඕනෑම අධික අවුරුද්දක්  (ඩොමිනිකල් අකුර AG) සඳහා,  දින දසුන වෙයි.
13වන සිකුරාදා දිනයන් තෙවරක් සිදුවන එකම අධික අවුරුද්ද මෙය වෙයි ( බ්‍රහස්පතින්දා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුදු වෙතද මෙම ගුණාංගය පවතියි). 13වන සිතුරාදා සිදුවන එක් එක් අවස්ථාව, මාස තුනකදී, එනම් ජනවාරි, අප්‍රේල්, සහ ජූලි වලදී සිදු වෙයි. අද්විතීය ලෙසින්, මෙම සිදුවීම් තුන, එකිනෙකින් සති 13 අන්තරයක් සහිතව සිදු වෙයි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුන ප්‍රවර්ගය:ජූලියානු දින දසුන ප්‍රවර්ගය:ඉරිදා
සුසුම් සුළඟට
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගීත
1967
ප්‍රවර්ගය:1967 ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
අප්සරාවිය මමයි
අප්සරාවිය මමයි, සිංහල ගීතයකි.
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගීත
පශු ශල්‍යවේදී
''ඇලකුරු පෙළ == [සිරස්තල පෙළ]ගොනුව:[[මාධ්‍යය:නිදසුන.jpg
ආකෘතිකරණය-නොකල පෙළ මෙහි රුවන්න ]] == ''
ආශා බෝස්ලේ
ආශා බෝස්ලේ (උපත 1933 සැප්තැම්බර් 8) යනු ඉන්දියානු ගායිකාවක වේ. හින්දි සිනමාවේ පසුබිම් ගායිකාවක ලෙස ඇය ප්‍රකටව සිටී. ඇයගේ සංගීත දිවිය ආරම්භ වන්නේ වර්ෂ 1943 සිට වන අතර ඇය වසර 60 කට අධික කාලයක් වර්තමානය දක්වා මෙම ක්ෂේත්‍රයේ රැදී සිටී. ඇය බොලිවුඩ් සිනමා නිර්මාණ දහසකට අධික ප්‍රමාණයකට පසුබිම් ගායනයෙන් දායක වී ඇත. මීට අමතරව බෝස්ලේ පෞද්ගලික ඇල්බම රාශියකටද, ඒක පුද්ගල ප්‍රසංග ගණනාවකටද ඉන්දියාවේදී මෙන්ම පිටරට වලදීද සහභාගී වී ඇත. බෝස්ලේ පසුබිම් ගායිකා ලතා මන්ගේෂ්කාර්ගේ සහෝදරියක් වේ.
බෝස්ලේගේ ගීත අතර, චිත්‍රපට ගීත, පොප් ගීත, බජන් ගීත, පාරම්පරික ඉන්දියානු ගීත, ජන ගීත ආදිය වේ. හින්දි භාෂා ගීත වලට අමතරව, වෙනත් ඉන්දියානු භාෂා ගීත සහ විදේශීය භාෂා ගීත 20කට අධික ප්‍රමාණයක්ද ඊට අයත් වෙයි. වර්ෂ 2006දී ඇය පවසන්නේ ඇය ගීත 12,000ක් පමණ ගායනා කළ බවයි. ඇය ගැයූ මෙම ගීත ප්‍රමණය සම්බන්ධව වෙනත් මූලාශ්‍රයන්හීද දැක ගත හැකි වෙයි. 2011හිදී, ලෝක ගිනස් වාර්තා පොතට අනුව ඉතිහාසයේ වැඩිම ගීත ගායනා කල පුද්ගලයා බවට ඇය නිළ වශයෙන් නම් කරන ලදී. ඉන්දියානු රජය ඇයට වර්ෂ 2000දී දඩසාහෙබ් පහල්කේ සම්මානයද, වර්ෂ 2008දී පද්ම විභූශණ සම්මානයද පුදන ලදී.
මුල් කාලය සහ වෘත්තීය ජීවිතය
ආශා බෝස්ලේ උපත ලැබුවේ සන්ග්ලිහි සංගීතමය පවුලක දිනනාත් මන්ගේෂ්කාර් දාව වන අතර ඔවුන් මරාති-භාෂාව කතාකරන ගෝමන්තක් මරාතා සමාජයට අයත්විය. ඇගේ පියා රංග නළුවකු හා සම්භාව්‍ය ගායකයකු විය. ඇය වයස අවුරුදු නවයක් වූ විට, ඇගේ පියා මිය ගියේය.
ඇයගේ පවුලේ අය පූනේ සිට කොල්හපූර් වෙත ගිය අතර පසුව ඔවුන් මුම්බායි වෙත ගියහ. ඔවුන්ගේ පවුලේ අයට සහයෝගය පිණිස ඇය සහ ඇගේ වැඩිමහල් සොහොයුරියවූ ලතා මන්ගේෂ්කාර් ගීත ගැයීමට සහ චිත්‍රපට රංගනයට දායක විය. ඇයගේ පලමු චිත්‍රපට ගීතය වූයේ "චල චල නව් බලා", එය මරාති චිත්‍රපටයක්වූ මජ්හා බල් (1943)විය. චිත්‍රපටය සඳහා සංගීතය දත්තා දව්ජේකර් විසින් රචනා කරන ලදී. ඇයගේ හින්දි සිනමා මුල්ම ගීතය වන්නේ සාවන් ආයා හන්ස් රාජ් බෙහෙල්ස් චුරන්යා චිත්‍රපටයයි (1948). ඇගේ පළමු ඒකල හින්දි චිත්‍රපට ගීතය වූයේ රාට්කි රාණී (1949)ය. වයස අවුරුදු 16 දී, ඇය ඇගේ පවුලේ කැමැත්තට එරෙහිව 31ක් හැවිරිදි ගන්පට්‍රාඕ බෝස්ලේ සමඟ විවාහ විය.
වෘත්තීය
1960 මුල දී, ගීතා දත්, ශම්ශඩ් බෙගුම්, සහ ලතා මන්ගේෂ්කාර් වැනි ප්‍රමූඛ ගායකයන් ස්ත්‍රී පෙරමුණ චිත්‍රපට ගායනය සඳහා ගායනා ආධිපත්‍යයක් විය. ඇය විසින් ගායනා කල සජ්ජාඩ් හුසෙන් විසින් සන්ග්ඩිල් චිත්‍රපටය සඳහා රචනා කරන ලද ගීතය ප්‍රේක්ෂකයන් අතර පිළිගැනීමට ලක්විය.
ෆිල්ම් ෆෙයාර් සම්මාන
18 වතාවක් ඇයගේ නම ෆිල්ම් ෆෙයාර් හොඳම කාන්තා පසුබිම් ගායිකාවක ලෙස යෝජනා වී ඇති අතර 7ත් වතාවාක් ඇය ෆිල්ම් ෆෙයාර් හොඳම පසුබිම් කාන්තා ගායිකාවක ලෙස සම්මාන හිමි කරගෙන ඇත.
ෆිල්ම් ෆෙයාර් හොඳම කාන්තා පසුබිම් ගායිකා සම්මානය
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1933 උපත් ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු පසුබිම් ගායිකාවන් ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු ගායිකාවන් ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සිනමාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
ඉත්තෑවා
ඉත්තෑවා යනු ක්‍ෂීරපායි සතෙකි.ඌ ශ්‍රී ලංකාවේ ලදු කැලෑ වල සහ වගා බිම්වල වැඩිවශයෙන් දැකගත හැක.පොල්,පලතුරු සහ දාන්‍ය වර්ග අහාරයට ප්‍රිය කරන මෙම සත්ත්වයා කොඩේටා වංශයට අයත් සත්ත්වයෙකි.
සැකසුම- රනුල සස්මිත ගුණසේකර
නුපුරුදු සුවඳයි
නුපුරුදු සුවඳයි, සිංහල ගීතයකි.
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගීත
යමුනාරි පොකුණ
යමුනාරි පොකුණ යනු ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය නල්ලූර් ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයේ පිහිටි පුරාවිද්‍යාත්මක වටිනාකමක් සහිත පැරණි පොකුණක් වේ.
ඉතිහාසය
පොකුණ ගොඩනැංවූ සමය පිළිබඳ තොරතුරු අපහැදිලි වේ. පොදු පිළිගැනීම අනූව මෙම පොකුණ 15වන සියවසේ යාපනය රාජ්‍ය විචාල පරරාජශේකරම් සමයේ කරවන ලදැයි විශ්වාස කෙරේ.
ජනප්‍රවාද
මෙම පොකුණෙහි නාම සම්භවය පිළිබඳ ජනප්‍රවාදයක් පවතී. ඊට අනූව හින්දු ජනයා ආගමික වශයෙන් ශුද්ධ ක්‍රියාවක් සේ සළකණු ලබන කාවඩි සඳහා, ඉන්දියාවේ යමුනා ගංගාවේ සිට ජලය මෙහි ගෙනවුත් දැමූ බව පැවසෙයි.
විශාලත්වය
දිගින් අඩි 70ක් හා පළලින් අඩි 65ක් පමණ වන මෙම පොකුණෙහි ගැඹුර අඩි 15ක් පමණ වේ. පොකුණෙහි මධ්‍ය කොටස (වේදිකාව) දිගින් අඩි 55ක් හා පළලින් අඩි 30ක් පමණ වේ. පොකුණට බැසීම සඳහා වූ පියගැට පෙළ දකුණු අන්තය දෙසින් නිමවා ඇත.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ඉන්දියාවේ අධ්‍යාපනය
ඉන්දියාව, ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනයට ප්‍රවිෂ්ට වීමේ ප්‍රතිශතය ඉහළ නැංවීමේ දී ශීඝ්‍ර ප්‍රගතියක් අත් කර‍ගෙන ඇත. 2011 දී, දළ වශ‍යෙන් අවුරුදු 7ත් 10ත් අතර වයස් සීමාවේ පසුවන ජනගහන‍යෙන් 75% ක් සාක්ෂරතාවෙන් යුක්ත විය. ඉන්දියාවේ වැඩි දියුණු කරන ලද අධ්‍යාපන පද්ධතිය එරට ආර්ථික වර්ධනය සඳහා ප්‍රධාන ලෙස දායක වනු දක්නට ලැබේ. සුවිශේෂි ලෙස, උසස් අධ්‍යාපන හා විද්‍යාත්මක පර්යේෂණවල ප්‍රගතියෙන් වැඩි ගෞරවයක් විවිධ රාජ්‍ය ආයතන වලට හිමි‍ වනු ඇත. 2013 දී 24%ක දළ බඳවා ගැනීමේ අනුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුුපාතිකයකට ළඟා වෙමින්, පසුගිය දශකය තුළ උසස් අධ්‍යාපනය සඳහා බඳවා ගැනීමේ ප්‍රමාණය විශාල ලෙස වර්ධනය වී ඇති නමුදු සංවර්ධිත රටවල තෘතියික අධ්‍යාපන බඳවා ගැනීම් මට්ටම්වලට ළඟා වීමට සැලකිය යුතු දුරක් තවමත් ඉතිරි ව පවතින අතර සංසන්දනාත්මක ලෙස ඉන්දියාවේ තරුණ ජනගහනයෙන් ජන විකාශන බෙදීම් අඛණ්ඩව අත්පත් කර ගැනීම සඳහා මෙම අභියෝගය ජය ගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වනු ඇත. ප්‍රාථමික හා ද්විතියික මට්ටම්වල දී, ඉන්දියාව සතුව රජයේ පාසල්වලට අනුපූරකව පවත්වාගෙන යනු ලබන අතිවිශාල පෞද්ගලික පාසල් පද්ධතියක් පවතින අතර අවුරුදු 6 සිට 14 දක්වා වයස් කණ්ඩායමේ පසුවන්නන්ගෙන් 29% ක සිසුන් ප්‍රමාණයක් පෞද්ගලික අධ්‍යාපනය හදාරති. ඉන් ඇතැම් පශ්චාත් ද්විතියික තාක්ෂණික පාසල් ද පෞද්ගලික ඒවා වේ. 2008 දී ඉන්දියාවේ පෞද්ගලික අධ්‍යාපන වෙළඳපොළ සඳහා ඇ.ඩොලර් මිලියන 450 ක ආදායමක් තිබුණු නමුත් එය ඇ.ඩොලර් බිලියන 40 ක් ලෙස පුරෝකථනය කර ඇත.
2012 අධ්‍යාපන වාර්තාවේ වාර්ෂික තත්ත්වය (ASER) අනුව, අවුරුදු 6ත් 14ත් අතර වයසේ පසුවන මුළු ගම්බද දරුවන්ගෙන් 96.5% ක් පාසලට ඇතුළත් වන ලදී. මෙය 96% ක ඉහළ ඇතුළත් වීම් ප්‍රමාණයක් වාර්තා කරනු ලබන සිව්වන වාර්ෂික සමීක්ෂණය යි. ඉන්දියාව, මෙම වයස් කාණ්ඩයට අයත් සිසුන්ගේ 95% ක සාමාන්‍ය බඳවා ගැනීම් අනුපාතිකයක් වර්ෂ 2007 සිට 2014 දක්වා කාලය තුළ පවත්වාගෙන යාමට සමත් ව ඇත. 2018 අධ්‍යන වර්ෂයේ දී වයස අවුරුදු 6ත් 14ත් අතර වයස් කාණ්ඩයේ පසුවන මුළු සිසුන් ප්‍රමාණයෙන් පාසල් අධ්‍යාපනය සඳහා ඇතුළත් නොවූ ප්‍රමාණය 2.8% ක් දක්වා අඩු වී ඇත (ASER). 2013 වාර්තාවේ සඳහන් වන ආකාරයට 1 සිට 12 පන්ති දක්වා, 2002 මුළු බඳවා ගැනීම් වලට වඩා ලක්ෂ 23 ක සිසුන් ප්‍රමාණයක වර්ධනයක් නියෝජනය කරමින් ඉන්දියාවේ නොයෙකුත් පිළිගත් නාගරික පාසල් හා ග්‍රාමීය පාසල් සඳහා මිලියන 229 ක සිසුන් ප්‍රමාණයක් ඇතුළත් වූ අතර එහි, ගැහැණු ළමුන් ඇතුළත් වීමේ 19% ක වර්ධනයක් ද දක්නට ලැබුණි. ප්‍රමාණාත්මක ලෙස, ඉන්දියාව විශ්වීය අධ්‍යාපනයේ ආසන්නයට ළඟා වෙමින් සිටින මොහොතේ රාජ්‍ය පාසල් පද්ධතියේ ගුණාත්මකභාවය පිළිබඳ සුවිශේෂී ප්‍රශ්නයක් පැන නැගී ඇත. 95 ක ප්‍රතිශතයකට වැඩි සිසුන් ප්‍රමාණයක් ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ලබන විට ද්විතියික අධ්‍යාපනය (9-12 ශ්‍රේණි) ලබනුයේ නව යෞවනයින්ගෙන් 40 ක ප්‍රතිශතයක් පමණි. 2000 සිට ඉන්දියාවේ අධ්‍යාපනය සඳහා ලෝක බැංකුව ඩොලර් බිලියන 2 ට වැඩි ප්‍රමාණයක් වැය කර ඇත. එලෙස ගුණාත්මකභාවයෙන් අඩු වීම සඳහා බලපා ඇති ඇතැම් හේතූන් වන්නේ, ගුරුවරුන්ගෙන්ආසන්න ලෙස 25% ක පමණ ප්‍රමාණයකගේ දිනපතා නොපැමිණීම යි. එවැනි පාසල් හඳුනා ගැනීමට හා දියුණු කිරීම සඳහා ඉන්දීය රාජ්‍ය, පරීක්ෂණ හා අධ්‍යාපනික ඇගයීම් ක්‍රියා පටිපාටියක් හඳුන්වා දී ඇත. ඉන්දියාවේ පෞද්ගලික පාසල් පැවතිය ද, ඔවුන් හට ඉගැන්විය හැක්කේ කුමක් ද, කුමන ස්වරූපයකින් ක්‍රියාත්මක කළ හැක්කේ ද යන්න,
(පවත්වාගෙන යනු ලබන ඕනෑම පිළිගත් අධ්‍යාපනික ආයතනයක්, ලාභ නොලබන්නක් විය යුතුය) සහ මෙහෙයුමේ අනෙකුත් අංගවලට අදාළ ව ඉහළින් නියාමනය වන ලදී. එමනිසා රාජ්‍ය පාසල් හා පෞද්ගලික පාසල් අතර ප්‍රභේදනය නොමග යවන සුළු විය හැකි ය.
1‍‍. පූර්ව-ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය
දරුවන්ගේ දැනුම, කුසලතා සහ චර්යාව යනාදීන්ගේ පදනම පූර්ව ප්‍රාථමික අවධිය යි. පූර්ව ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය අවසන් කිරීමෙන් පසුව ප්‍රාථමික අදියර සදහා සිසුන් යොමු කරන නමුත්  පූර්ව-ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ලැබීම ඉන්දියාවේ මූලික අයිතිවාසිකමක් නොවේ. ග්‍රාමීය ඉන්දියාවේ කුඩා ගම්මානවල පූර්ව-ප්‍රාථමික පාසල් සුලබව දක්නට නොලැබේ. නමුත් නගරවල හා මහ නගරවල, පූර්ව ප්‍රාථමික අධ්‍යාපන අංශවල බොහෝ ස්ථාපිත වූ තරඟකරුවන් දැකිය හැක. කුඩා නගරවල සහ නගරවල, පූර්ව පාසල් සදහා ඇති ඉල්ලුම සැලකිය යුතු ලෙස වර්ධනය වන නමුත් තවමත් පෙරපාසල් අධ්‍යාපනය සදහා ඇතුළත් වී ඇත්තේ අවුරුදු 6 ට අඩු වයසේ පසුවන්නන්ගෙන් 1% ක් පමණි.
2. ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය
ඉන්දියාවේ ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය, පහළ ප්‍රාථමික (1- 4 ශ්‍රේණි) සහ ඉහළ ප්‍රාථමික (මධ්‍ය විද්‍යාල, 5 - 8 ශ්‍රේණි) ලෙස කොටස් දෙකකට බෙදා ඇත. ඉන්දීය රජය අවුරුදු 6ත් 4ත් අතර වයසේ පසුවන දරුවන් හට ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය නොහොත් මූලික අධ්‍යාපනය ලබා දීම කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමු කරයි. එයට හේතුව වන්නේ ඉන්දියානු ප්‍රාන්ත අතර ප්‍රාථමික පාසල් සංචාරය අතරතුර දී අධ්‍යාපන නීති රාජ්‍ය විසින් ලබා දුන් හෙයිනි. දරුවන් අනාරක්ෂිත සේවා කොන්දේසිවලට යටත් නොවන බවට(නොපිවිසෙන බවට) සහතික කිරීම සදහා ඉන්දීය රජය ද ළමා ශ්‍රමය තහනම් කරන ලදී. කෙසේ නමුත්, ආර්ථික විෂමතාව සහ සමාජ තත්ත්ව හේතුකොටගෙන නිදහස් අධ්‍යාපනය හා ළමා ශ්‍රමය යන දෙකටම බලපෑම් කිරීම අසීරු කාර්යයකි. මූලික අදියරේ ඇති සියලු හදුනා ගත් පාසල්, රටේ විශාලතම අධ්‍යාපන සැපයුම්කරු බවට පත් වෙමින් රජය විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන හෝ අනුග්‍රහය ලබා දෙන ඒවා වේ.
3. ද්විතියික අධ්‍යාපනය
2001 ඉන්දීය සංගණනය අනුව, වයස අවුරුදු 14ත් 18ත් අතර දරුවන් කෝටි 8.85 කින් සමන්විත කණ්ඩායමක් ද්විතියික අධ්‍යාපනය තුළින් ආවරණය  කරයි. ද්විතියිකයේ අවසන් වසර දෙක බොහෝ විට උසස් ද්විතියිකය (HS), ජ්‍යෙෂ්ඨ ද්විතියිකය, හෝ සරල ව "+2" අදියර හදුන්වනු ලැබේ. ද්විතියික අධ්‍යාපනයේ අර්ධ දෙක, උසස් අධ්‍යාපනය කෙනෙක් හැදෑරීමට පෙර සාමර්ථ සහතිකයක් අත්‍යවශ්‍ය එකිනෙක වැදගත් අදියරයන් වන අතර,විද්‍යාල හෝ වෘත්තිමය පාඨමාලා ඇතුළු මේ සියල්ල HRD අමාත්‍යංශය යටතේ මධ්‍යම අධ්‍යාපන මණ්ඩලය මගින් අනුබද්ධිත ඒවා වේ.