cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
සරලා කාරියවසම්
රංගනය
ඇය අති දක්ෂ ගැහැණු ළමයක වන අතර ඇය කිසිදු හින්දි වචනයක් දැනනොසිටි නමුදු සියලුම දෙබස් කටපාඩම් කොට අවසානයේදි ඉතා හොඳ රංගනයක් ඉදිරිපත් කරමින් බොහෝ විචාරක මත ඇගේ රංඟනය මඟින් අභියෝගයට ලක් කළාය. මෙම චිත්‍රපටය ටොරන්ටෝ සිනමා උළෙලට ඉදිරිපත් කරන ලද අවස්ථාවේ එක්තරා විචාරකයකු පැවසුවේ මෙම චිත්‍රපටය කේන්ද්‍රගතවී ඇත්තේ ජීවය නොනැසී පවතින ගැහැණු ළමයකු වන තරුණ චුයියා ලෙස සරලා ඉදිරිපත් කරන  අසම්මත රංඟනය වටා බවයි.
ඇගේ උප්පත්තියෙන් වු දක්ෂතාවය හඳුනාගන්නාවිට ඇය හින්දි හෝ ඉංග්‍රීසි නොදැන සිටි නමුදු  සති කිහිපයක් තුළදී භාෂා දෙකම ඉගෙන ගැනීමට ඇය සමත්වීම  අධ්‍යක්ෂකවරියගේ පුදුමයට හේතුවිය. මෙම නිසා ඔවුන්ට ඉක්මනින් චිත්‍රපටයේ කටයුතු ආරම්භ කිරීමට හැකි වූ අතර මාස තුනක් ඇතුලත දී චිත්‍රපටයේ කටයුතු අවසන් කරන ලදි. සරලා හට චිත්‍රපටයේ චරිතය භාර ගැනීමේදී මුහුණදීමට සිදු වූ දුෂ්කර ම කටයුත්ත වූයේ සිය කෙස් වැටිය බූගා දැමිමට සිදුවීමයි. කුඩා කාලයේ සිට වැවූ දිගු කෙස් වැටිය ඇයට හුරුබුහුටි පෙනුමක් ලබාදී තිබිනි.
මෙම චිත්‍රපටයෙන් එක්දහස් නමසීය තිස්ගණන් වලදී ඉන්දියාවේ සිටි වැන්දඹුවන්ට විඳීමට සිදු වූ කටුක අත්දැකීම් ගැන කියවේ. ඇය නිරූපණය කරන ලද්දේ චුයියා නම් වූ ළමා මනාළියකගේ චරිතය වන අතර එම චරිතයට අනුව ඇයට වයස අවුරුදු අටේදී ඇගේ සැමියා අහිමි වන අතර ඉන්පසු ව ඇය ව අනෙක් වැන්දඹුවන් ජීවත් වන ආශ්‍රමයකට යවන අතර එහිදී ඇයට කර්කශ ජීවිතයකයට මුහුණදීමට සිදුවෙයි. කොන්ක්‍රීට් බිම මත නිදාගැනීමට ත්,ජීවත්වීම සඳහා හිඟමන් යැදීමට ත් සිදු වන අතර  සමහර අවස්ථාවල දී ඇය ව ගණිකාව ක ලෙස ද ගඟ දෙපස සිටින උසස් කුලයේ යැයි සැලකෙන බ්‍රාහ්මණයන්ට විකිණීම ද සිදුවෙයි. ඇය ලීසා රේ විසින්  පණ පොවන තවත් අතිශයින්ම රූමත් වැන්දඹුවක වන කල්‍යාණි සමඟ මිතුරු වෙයි. බ්‍රිථාන්‍ය විචාරකයකු මොවුන් ගැන පැවසුවේ මෙවැනි අදහසකි.සරලා චුයියා ලෙස කරන රඟපෑම සිත කුල්මත් කරන අතර ඇගේ අහිංසකත්වය හා අවස්ථානූකූල කලබලකාරී හැසිරීම් සහිත රංඟනය පුදුම එළවන සුලුය. එම පුදුමය තීව්‍ර කරන්නේ ඇය හින්දි හෝ ඉංග්‍රීසි වදනක් වත් නොදැන උච්චාරණයෙන් පමණක් ඉගෙන ගනිමින් එය කොට තිබේ.
පැරණි ගිවිසුමේ ආඛ්යායන වල ඓතිහාසිකත්වය
පැරණි ගිවිසුමේ ආඛ්‍යාන වල ඓතිහාසිකත්වය අරභයා පැන නැගී ඇති විවාද කාණ්ඩ කිහිපයකට බෙදිය හැකිය.
·	එක් කණ්ඩායමක් ඔවුනගේ විචාරකයන් විසින් බයිබලික අවමවාදීන් ලෙස හඳුන්වනු ලබයි. අවමවාදීන් පැරණි තෙස්තමේන්තුවේ ඇති ඕනෑම කොටසක් සම්බන්ධයෙන් දකින්නේ ඉතා සුළු ඓතිහාසික වැදගත්කමකි.
·	ගතානුගතික පැරණි තෙස්තමේන්තු විද්‍යාර්ථීන් හෙවත් ඔවුනගේ විචාරකයනට අනුව බයිබලික උපරි වාදීන්. මොවුන් සාමාන්‍යයෙන් පැරණි තෙස්තමේන්තුවේ බොහෝ ආඛ්‍යාන වල ඓතිහාසිකත්වය පාපොච්රණ තත්ව තුල විශ්වාස කරයි. කෙසේ වුවද කෙනත් කිචන් වැනි ඇතැම් ඊජිප්තුවේදියෝ පවසන්නේ එවැනි විශ්වාස ඉන් පරිබාහිර අවකාශය තුල වලංගු නොවන බවයි.
·	අනෙකුත් විද්‍යාර්ථීහු මෙම අන්ත දෙක අතර සිටිති. ඔවුන් ඊශ‍්‍රායලයේ පසුකාලීන ඉතිහාසය හා රාජතන්ත‍්‍රය පිළිබඳ පැහැදිලි සාක්ෂි දුටුවද නික්මයාම හා විජයග‍්‍රහණය පිළිබඳ සැක පළ කරති.
අමෙරිකානු විශ්ව විද්‍යාල වල බොහෝ විද්‍යාර්ථීහු බයිබලික අවම වාදය හා උපරිවාදය අතර සිටින්නෝ ය. ඇතැම් සමකාලීන පුරාවිද්‍යාඥයෝ පැරණි තෙස්තමේන්තුවේ දෙබෙදුම් ඉතිහාසය පිළි නොගනිති. විශේෂයෙන් ම ෆින්කෙල්ස්ටයින් හා නීල් අෂර් සිල්බර්මන් ජනප‍්‍රිය බයිබලික ප‍්‍රවෘත්ති අදාල ප‍්‍රදේශ වල පුරාවිද්‍යාව හා සමපාත නොවන බව සඳහන් ජනප‍්‍රිය කෘතීන් රචනා කළෝ ය. ඉන් වෙනස්ව 2003 දී කෙනත් ඒ කිචන් ඔන් ද රිලයබිලිටි ඔෆ් ඕල්ඞ් ටෙස්ටමන්ට් නමින් පිටු 662 ක කෘතියක් රචනා කළ අතර එය පුරාම බයිබලයේ විශ්වාසනීයත්වය පිළිබඳව සඳහන් වුණි.
ඇතැම් පුරාවිද්‍යාඥයෝ බයිබලික කාරණා ඒ පිළිබඳ සාක්ෂි නොමැති කම නිසා බැහැර කළයුතු යැයි පැවසුව ද ඔවුනගේ විරුද්ධපාර්ශ්විකයන් පවසන්නේ එය වර්තමාන පුරාවිද්‍යාවෙන් ඔප්පු කළ නොහැකි සියල්ල බැහැර කළ යුතුයැයි යන 19 වන සියවසේ න්‍යාය කරා නැවත ගමන් කිරීමක් බවය. එම ක‍්‍රම වේදය තුලින් අසිරියාව වැනි ප‍්‍රධාන රාජධානිවල පවා පැවැත්ම ප‍්‍රශ්න කෙරුණි. පැරණි තෙස්තමේන්තුවේ මුල් පොත් පහ රචනා වී ඇත්තේ එම සිදුවීම් වලින් බොහෝ කලකට පසු බැවින් එම කොටස් වල රචනා බොහෝ දුරට ප‍්‍රබන්ධ විය හැකියැයි වෙල්හුසෙන් ප‍්‍රකාශ කරයි. නමුත් මීට විරුද්ධ වන්නෝ ප‍්‍රකාශ කරන්නේ අද දක්නට ඇති බොහෝ ඓතිහාසික මූලාශ‍්‍ර එලෙස සිදුවීමෙන් බොහෝ කලකට පසු ලියැවූ ඒවා බවයි. උදාහරණයක් ලෙස සීසර් විසින් රචිත ගෝල් යුද්ධය පිළිබඳ විවරණය (කමෙන්ටි‍්‍රස් ඔෆ් ද ගෝලික් වෝ) හි අද දක්නට ඇති පැරණිතම පිටපත 9 වන සියවසට පමණ අයත් වන අතර එය සීසර් ගේ මුල් කෘතියෙන් වසර දහසක් ආපසු ගමන් කිරීමකි.
වඩා වැදගත් වනුයේ සිදුවීම් සිදුවූ වර්ෂය හා ඒවා මුලින්ම ලේඛණගත වූ වර්ෂය වියහැක. පොත් වල ඇති අභ්‍යන්තර සාධක හෙලි කරන්නේ හීබෲ රජුන් විසින් සිදුවීම් සිදුවූ වහාම ලේඛණගත කිරීමට සැලැස්මක් යොදා තිබූ බව සහ රාජාවලියේ කතුවරන්ට එම ලේඛණ පරිශීලනයේ ඍජු අවස්ථාවක් තිබූ බවයි. නමුත් ඊට පෙර සිදුවූ නික්මයාම හා විජයග‍්‍රහනය වැනි ග‍්‍රන්ථ සියවස් ගණනක් වාචිකව පැවත විත් පසුව ලේඛණගත වූ ලෙස සැලකිය හැකි බැවින් සත්‍ය සිදුවීමෙන් බොහෝ දුරට වෙනස් වන්නට ඇතැයි සිතිය හැක. උම්බර්තෝ එකෝ වෙල්හුසෙන් ගේ න්‍යාය ට විරුද්ධව කල්පිතයක් වාර්තා කලේ ය.
අදාල කාලසීමාවලට අයත් බොහෝ පුරාවිද්‍යාත්මක සොයාගැනීම් බයිබලික වාර්තා ස්ථිර කරයි.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Old_Testament#Historicity_of_the_Old_Testament_narratives
හර්බි ෆෙල්සින්ගර්
හර්බි ෆෙල්සින්ගර් (1934 ජූනි 4 – 2018 අප්‍රේල් 29) යනු ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් විනිසුරුවෙකි. ඔහු 1982 සහ 1986 අතර ටෙස්ට් තරඟ හයකට සහ 1982 සහ 1986 අතර එදිජා තරඟ එකොළහකට සහභාගී විය. ඒ 1982 පෙබරවාරි මාසයේ ශ්‍රී ලංකාවේ පළමු ටෙස්ට් තරඟය ද ඇතුලුවය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:1934 උපත්
854
වසර  (රෝමානු සංඛ්‍යා) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,    දිනයකින් ඇරඹෙන  අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය.
නැන්සි ඩ්‍රෝ (2019 රූපවාහිනී කතාමාලාව)
Nancy Drew is an American mystery drama television series based on the titular character of a mystery book series that debuted on October 9, 2019. It is the third Nancy Drew television series, following The Hardy Boys/Nancy Drew Mysteries (1977–1979) and a 1995 Canadian-American version.
ඩිජිටල් ඡායාරූප - ගුණාත්මක බව
ඩිජිටල් රූපයක ගුණාත්මක බව සාධක කිහිපයක් මත රඳා පවතී. මේවායින් වැඩි ප්ණ‍රමාණයක් සිනමා කැමරාවන්ගේ ගුණාත්මක බව මැනීමේ සාධකයන් හා සමපාත වෙයි. පික්සෙල් සංඛ්‍යාව (මෙය මෙගාපික්සෙල්, පික්සෙල් මිලියන ගණනින් සඳහන් වේ) මේ සාධකයන් ගෙන් වැදගත්ම සාධකය වේ. කැමරා අළෙවිකරණයේදී වඩාත්ම ඔප් නංවනු ලබන්නේ මෙම ගුණාංගය ය. මෙම මෙගා පික්සෙල් ගණන මැනීමේ මිනුම් නිර්මාණය කොට ඇත්තේ ඩිජිල් කැමරා නිෂ්පාදකයින්ගේ අළෙවිකරණ කටයුතු සිදු කරන සාමාගම් විසිනි. මෙමඟින් කැමරා භාවිතා කරන්නන්ට එහි ගුණාත්මකභාවය පිලිබඳ ඉතා පහසුවෙන් අදහසක් ඇතිකරගත හැක. කැමරාව තුල ක්‍රියාත්මක වන දත්ත නිවැරදි වර්ණ සහිත ඡායාරූපයක් බවට පත්කිරීමේ ක්‍රියාවලියද මෙගා පික්සෙල් ගණන තරම්ම වැදගත් වෙයි. සමහර මෙගා පික්සෙල් 4 ට වැඩි කැමරා ඊට බොහෝ ඉදිරියෙන් ඇති කැමරාවන්ට වඩා හොඳ ඡායාරූප ලබාදීම පිටුපස ඇත්තේ මෙම සාධකයයි.
•	කාචයේ ගුණාත්මකභාවය, විභේදන බලය, විවෘති වීම, අපකිරණ •	ග්ච‍රාහක මාධ්‍ය, CMOS, CCD" ඍණ පටල පටය •	ග්ච‍රාහක ආකාරය පික්සෙල් ගණන ඩිජිටල් පිලිගොනු වර්ගය (RAW, TIFF, JPEG) පටල පටය (135 film, 120 film, 5x4, 10x8) •	පිරිසැකසුම ‘ඍණ ඵලකය’ හෝ ‘මුද්‍රණය’ සඳහා ඩිජිටල් සහ/හෝ රසායනික පිලිසැකසුම
පික්සෙල් ගණන
තිරස් පික්සෙල් ගණන w × සිරස් පික්සෙල් ගණන ය මඟින් පවත්නා සම්පූර්ණ පික්සෙල් ගණන ^n& ගණනය කරනු ලැබේ n = w x h. එනම් මෙගා පික්සෙල් 1. 92 (පික්සෙල් 1,929,000) ක් යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන්නේ 1600 × 1200 රූපයකි. සංයුක්ත ඩිජිටල් කැමරාවන් (ඒක කාච ප්ක‍රතිඡායා නොවන) කැමරාවන්හි දර්ශනානුපාතය 4: 3 වේ. එනම් w/h = 4/3 කි. ‘පරිඝනක තිර’ පැරණි CCD ආදිය එම අනුපාතය දරන බැවින් ඩිජිටල් කැමරාවන්ද එකී අනුපාතය යොදාගෙන ඇත. නිෂ්පාදකයින් විසින් දක්වා ඇති පික්සෙල් ගණන පිලිබඳ දත්තයන් නොමඟ යවන සුලූ වියහැක. එනම් එයින් දැක්වෙන පික්සෙල් ගණන වර්ණ පික්සෙල් නොවිය හැක. තනි චිපයක් සංවේදකය ලෙසින් භාවිතා කරන කැමරාවන්හි දැක්වා ඇති පික්සෙල් සංඛ්‍යාවෙන් ප්ල‍රකාශ වන්නේ කුමන ස්ථානයක හෝ තිබිය හැකි තනි වර්ණ සේයා සංවේදකයේ පික්සෙල් සංඛ්‍යාවේ එකතුවයි. එය බයර් සංවේදකයක හෝ එකට ඇති සංවේදක තුනක හෝ Foveon X3 sensor සංවේදකයේ අඩංගු වියහැක. නමුත් රූපයේ අන්තර්ගත වනු ඇත්තේ මීට වඩා වෙනස් ඍඨඊ පික්සෙල් සංඛ්‍යාවකි. බයර් සංවේදක කැමරාවන් සේයා සංවේදක කැමරාවන්ට සමාන පික්සෙල් සංඛ්‍යාවකගෙන් සමන්විත වෙයි.
විභේදන බලය
රූපයේ කෙපෙමණ විස්තරාත්මක තොරතුරු ඡායාරූපයට නැඟීමට සමත් වන්නේද යන්න තීරණය වන්නේ විභේදන බලය මතය. කෙසේවෙතත් අනෙකුත් මිනුම් මෙන්ම විභේදන බලයද රූපයක ගුණාත්මකභාවය තීරණය කරනු ලබන සාධකයන්ගෙන් එකක් පමණක් වෙයි. රූපය නිර්මාණය කරනු ලබන විවිධ ක්ක‍රමවේදයන් හේතුවෙන් මේ එක් එකෙහි විභේදන බලයක් සන්සන්දනය කිරීම අසීරු කරුණකි. උදාහරණයක් ලෙස Sigma SD14 කැමරාව අනෙකුත් ඩිජිටල් කැමරාවන්ට වඩා වෙනස්ව Foveon තාක්‍ෂණය භාවිතා කරයි. එය මෙගාපික්සෙල් 14 ක කැමරාවක් ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබුවද බයර් සංවේදකයක් සහිත කැමරාවන් හා සැසැඳීමේදී එහි රූපවල ගුණාත්මකභාවය මෙගාපික්සෙල් 9 ක බයර් සවේදක සහිත කැමරාවකට සමාන වෙයි. රූපයේ විස්තරාත්මක බව පිලිබඳව සැලකීමේදී රූයේ සමස්ථ පික්සෙල් ගණන සලකාබැලීමට වඩා රූපය හරහා (හෝ පහලට) ඇති පික්සෙල් ගණන සලකමින් සන්සන්දනය කිරීම වඩා යෝග්‍ය වෙයි. උදාහරණයක් ලෙස 2560×1600 සංවේදකයක සංවේදක ගුණාංගයන් ‘මෙගාපික්සෙල් 4’ ක් ලෙසින් විස්තර කරනු ලැබේ (2560×1600 = 4,096,000). පික්සෙල් ගණන 3200×2048 දක්වා වැඩිවන විට රූපයේ පික්සෙල් ගණන 6,553,600 (මෙගා පික්සෙල් 6 5) ක් වෙයි. පික්සෙල්වල විභේදන බලය රූපයේ ගුණාත්මක බව පිලිබඳව වන එකම මිම්ම නොවේ. විශාල සංවේදකයක් හා ඒ හා සමාන පික්සෙල් ගණනක් ඇති කුඩා සංවේදකයකට වඩා වැඩි ගුණාත්මක ඡායාරූපයක් ප්ඩ‍රතිඵල කරනු ඇත. මෙහිදී වැඩිදියුණු වී ඇති වැදගත් වෙනස්කමක් වන්නේ රූප ඝෝෂාව පිලිබඳ සංකල්පයයි. මෙය ඩිජිටල් ඒක කාච ප්ග‍රතිඡායා කැමරාවන්හි පවතින වාසිදායක තත්වයකි. එනම් එකම විභේදන බලයක් සහිත නමුත් ප්‍රමාණයෙන් විශාල සංවේදකයන් මෙම කැමරාවන්හි අන්තර්ගත වෙයි.
මුල් කාලීන ක‍්‍රිස්තියානි සංකේත
මූලික සංකේත
මුල් කාලීන ක‍්‍රිස්තියානි පල්ලිය විසින් මූලික සංකේත බහුල ලෙස භාවිත කරන ලදී. ජලය කිතුනුවන්ට විශේෂ සංකේතාත්මක වැදගත්කමක් දැරීය. බෞතීස්මයට අමතරව ජලය යනු පිරිසිදු කිරීම හෝ පාරිශුද්ධභාවය හඟවන්නක් විය. ගින්න, විශේෂයෙන්ම ඉටිපහන් දැල්ල, ශුද්ධාත්මය සහ ආලෝකය සංකේතවත් කළේය. මෙම සංකේත වල මූලයෝ බයිබලයෙන් පැමිණි ඒවාය. උදාහරණයක් ලෙස අග්නි ජිහ්ව යන්න පෙන්තකොස්ත ශුද්ධාත්මයන් වහන්සේව සංකේතවත් කරන අතර අනුගාමිකයෝ ආලෝකය පසුපස යන්නෝ ලෙස සැලකීම් හෝ දෙවියන් ගින්න අනුභව කරයි වැනි වදන් පෙළ හෙබ්‍රෙව් 12 හි හමුවේ.
මුල් කාලීන ක‍්‍රිස්තියානි සංකේත අතර මත්ස්‍යයා ට වැදගත් තැනක් හිමිවේ. සොහොන්කොත් වැනි ස්මාරක වල මුල් කාලීන ක‍්‍රිස්තියානියට සමීප වූ මත්ස්‍ය සලකුනු දැකිය හැක. දෙවන සියවසේ පළමුවන දශකයේ පමණ මත්ස්‍යයා ක‍්‍රිස්තියානි සංකේතයක් ලෙස භාවිත විය. මත්ස්‍යයා විසින් උත්ථානයෙන් පසු ගලීල මුහුදු වෙරළෙහි අනුගාමිකයෝ සත් දෙනාහට භෝජන පිණිස හාස්කමකින් පාන් සහ මසුන් ගුණනය වීම සංකේතවත් කරනු ලැබීයැයි සිතිය හැක.
කුරුසිය සහ කුරුසි සුරුවම කුරුසි සුරුවම හෙවත් සිරුරක් රැඳි කුරුසිය මෙය ඇන්ග්ලිකන් වාදයේ ලූතර්වාදයේ හා රෝමානු කතෝලක සමයේ සංකේතයක් ලෙස භාවිත වුවද කුරුසය පමණක් භාවිත කරන ප්‍රොතෙස්තාන්තිකයන්ගෙන් වෙනස් වේ.
අද ලොව බහුලතම සංකේත වලින් එකක් වන කුරුසිය මුල් කාලයේ සිටම කිතුනුවෝ භාවිත කළෝය. තුන්වන සියවස අවසානයේ හෝ හතරවන සියවස මුල් භාගයේ පමණ මිනුෂියස් ෆිලික්ස් විසින් රචිත ඔක්ටේවියස් හි කිතුනු විරෝධී තර්ක වලින් මෙය සඳහන් වේ. එයට අනුව 211 ත් 216 ත් අතර මියගිය ඇලෙක්සැන්ඩි‍්‍රයායේ ක්ලෙමන්ට් කිසිදු චකිතයකින් හෝ බියකින් තොරව කුරුසිය හැඳින්වීමට දෙවියන්ගේ සංකේතය යන්න භාවිත කළ අතර එමගින් එය ජේසුස් වහන්සේ සමග එකල පවා සමීපව පැවති බව පැහැදිලි වේ. යුදෙව් විශ්වකෝෂය මෙසේ සඳහන් කරයි.
"කිතුනු සංකේතය හෝ මුද්‍රාව ලෙස කුරුසිය භාවිතය දෙවන සියවස තරම් ඈතකදී ආරම්භ විය. එසේම නලලේ සහ උරසේ කුරුසය සනිටුහන් කර ගැනීම යක්ෂබලවේගයන්ට එරෙහි ආරක්ෂාවක් ලෙස සැළකුණි. දෙවන සියවස තරම් ඉහතදී පවා කුරුසිය වන්දනාමාන කිරීම සම්බන්ධයෙන් චෝදනා ලැබූ දේවගැතිවරු පිලිබඳව මිනුෂියස් ෆිලික්ස් ගේ ඔක්ටේවියා හා ටේටුලියන් ගේ ඇපොලොජියා වැනි කෘති වල සඳහන් වේ
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Christian_symbolism#Early_Christian_symbols
හෛම ජීව විද්‍යාව ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාව
හෛම ජීව විද්‍යාව ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාව හෛම ජීව විද්‍යාව හෙවත් ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාව යනු අඩු උෂ්නත්ව ජීවීන් ට බලපාන අකාරය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කරන්නා වූ ජීව විද්‍යා ශාකාවයි. ක‍්‍රයෝ යන වචනය ග‍්‍රීක භාෂාවෙන් සීතල යන අරුත දනවයි. එනම් ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාව යනු අඩු උෂ්නත්ව වල ජීවීන් පිළිබඳ විද්‍යාව ලෙස සැළකිය හැක. ප‍්‍රායෝගිකව ක‍්‍රයෝජීව විද්‍යාව සාමාන්‍ය උෂ්නත්වයට වඩා අඩු උෂ්නත්ව වලදී සජීව පදාර්ථයේ හෝ පද්ධතිවල හැසිරීම පිළිබඳව අධ්‍යනය කරයි. මෙම පදාර්ථ හෝ පද්ධති අතරට ප්‍රෝටීන ෙසෙල, පටක, අවයව හෝ සම්පූර්ණ ජීවීන් ද අයත් වේ. අර්ථ දැක්වීම් ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාව හෛම ජීව විද්‍යාව අඩු උෂ්නත්ව වල ජීවී ස්වභාවය පිළබඳ අධ්‍යනය. ශීත ජනක විද්‍යාව - ක‍්‍රයෝජෙනික්ස් ඉතා අඩු උෂ්නත්ව වලදී සිදුකල හැකි නිෂ්පාදන හා භාවිතා පිළිබඳ වූ ඉංජිනේරු හා භෞතික විද්‍යා ශාකාව. බොහෝ විට එක සමාන ලෙස වටහා ගත්තද මෙය හා ක‍්‍රයෝනික්ස් අතර සම්බන්ධයක් නැත. ක‍්‍රයෝනික්ස් දරුණු තත්වයේ සිටින මිනිසුන් හෝ සතුන් අනාගතයේ දී ප‍්‍රත්‍යානයනය සඳහා අඩු උෂ්නත්ව වල සංරක්ෂණය කිරීම මෙසේ හැඳින්වේ. මෙය ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාවේ ප‍්‍රධාන අංගයක් බවට පත්වී නැත. මෙය අතිශයින් කාල්පනික අනාගත තාක්ෂණයක් මත රැඳී පවතීම මෙයට හේතුවයි. ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාවේ ප‍්‍රධාන අධ්‍යයනාංග ක‍්‍රයෝ ජීව විද්‍යාවේ ප‍්‍රධාන අධ්‍යයනාංග අවම වශයෙන් 6 හඳුනා ගත හැක.
1. ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් ශාක අපෘෂ්ටවංශීන් හා සතුන් ගේ ශීත අනුවර්තන හා ශිශිර තරණය පිළිබඳ අධ්‍යයනය.
2. සතුන්ගේ හා මිනිසුන් ගේ පටක ජන්මානු සහ කළල වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක අවශ්‍යතා සඳහා හෛම සංරක්ෂණයට (ශීත සංරක්ෂණයට) ලක්කර කල්තබා ගැනීම. මේ සඳහා අධිශීතකරණයේ දී හා අයිස් දිය වීමේදී සෛල ආරක්ෂා කිරීම ට රසායනික ද්‍රව්‍ය යෙදීම අවශ්‍ය වේ.
3. අවයව බද්ධය සඳහා අවයව අඩු උෂ්නත්ව යටතේ පරිරක්ෂණය කිරීම.
4. ඖෂධ ශීත වියළීම.
5. හෛම සැත්කම් ක‍්‍රයෝ සැත්කම් රෝගී පටක අධිශීත වායු හෝ ද්‍රව ආශ‍්‍රයෙන් විනාශ කරන ආක‍්‍රමණශීලී පිවිසුමකි.
6. සුපිරි ශීතකරණ භෞතික විද්‍යාව ශීතකරණයේ දී හා උනුසුම් වීමේ දී සිදුවන තාප හුවමාරු වීමේ යාන්ත‍්‍රික ඉංජිනේරු ක‍්‍රියාවලිය.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Cryobiology ප්‍රවර්ගය:ජීව විද්‍යාව
පටල පට කැමරා ඩිජිටල් කැමරා බවට පරිවර්තනය කිරීම
පටල පට කැමරා ඩිජිටල් කැමරා බවට පරිවර්තනය කිරීම
ඩිජිටල් කැමරාවන් ක්i‍රමක්ක‍රමයෙන් පැතිරයන විට බොහෝ ඡායාරූප ශිල්පීන් ඇසූ පැනයක් වූයේ තමන්ගේ පටල පට කැමරා ඩිජිටල් කැමරාවන් බවට පරිවර්තනය කළහැකිද යන්නයි. පිලිතුර වූයේ ‘පුලූවන්’ සහ ‘බැහැ’ යනුවෙනි. මි.මී. 35 කැමරාවන් බොහොමයක් එසේ පරිවර්තනය කළ නොහැකි ඒවා විය. එයට හේතුව ඒ සඳහා විශාල වියදමක් දැරීමට සිදුවීම පමණක් නොවේ. මෙම කැමරාවන්හි කාචයන්ද ඩිජිටල් කැමරාවන් දක්වා විකාශය වීමේදී විශාල වශයෙන් වෙනස්වී තිබීම තවත් හේතුවකි. ඩිජිටල් කැමරාවක් බවට පරිවර්තනය කිරීමේදී ප්ය‍රධාන වශයෙන්ම සිදුවන්නේ කැමරාවේ පසුපස කොටස ඉවත්කොට ඊට සුවිශේෂී ලෙස නිර්මාණය කළ ඩිජිටල් ඒකකයක් සවිකිරීමයි. පසුපස කොටස ගලවා ඉවත්කිරීම හේතුවෙන් ඉලෙක්ට්‍රොනික උපාංග සඳහා මෙන්ම LCD තිරය ඇතුලත් කිරීමට අවශ්‍ය ඉඩකඩද ලැබේ.
NC2000 සහ Kodak DCS කාණ්ඩය වැනි මුල් කාලීන ඒක කාච ප්ට‍රතිඡායා කැමරාවන් මි.මී. 35 පටලපට කැමරාවන් වැඩිදියුණු කිරීමෙන් නිර්මාණය කළ ඒවා වෙයි. මේ කාළයේ තාක්‍ෂණය යනුවෙන් හඳුනාගැනුනේ ඩිජිටල් පසුපස කොටසක් සවිකිරීම නොව කුට්ටියක් වැනි කැමරාවට වඩා විශාල ඩිජිටල් ඒකකයක් මත කැමරාව ස්ථානගත කිරීමයි. කෙසේ වෙතත් මේවා විකිණීමෙන් පසු සිදුකළ පරිවර්තනයන් නොව කර්මාන්තශාලාවේදීම සවිකරනු ලැබූ ඒකකයන් විය. මෙහි සිදුවූ සැලකිය යුතු පරිවර්තනය ලෙස දැක්විය හැක්කේ 1998-2001 කාළයේදී නිර්මාණය කරනු ලැබූ EFS-1 නම් උපාංගයයි. එය පටල පටය ඇතුලත් කෙරෙන ඉඩ තුලට ඇතුල් කළ හැකිවූ අතර කැමරාවට මෙගා පික්සෙල් 1.3 ක විභේදන බලයක් සහ රූප රාමු 24 ක ධාරිතාවයක් ලබාදෙනු ලැබිණි. 2002 වන විට එම සමාගම මෙගා පික්සෙල් 10 ක විභේදන බලයකින් EFS-10 නිර්මාණය කිරීමට අත්හදා බැලීම් ආරම්භ කරන ලදී.
මි.මී. 35 කැමරාවන් සමහරක්ද ඩිජිටල් පසුපස කොටසක් සමඟ වෙළඳපළට පැමිණි අතර එම මාදිලීන් අතරින් Leica කැපී පෙනෙන එකක් විය. මධ්‍යම සහ විශාල ආකෘතියේ කැමරාවන් (මි.මී. 35 වැඩි පටල පට භාවිතා කරන කැමරා) භාවිතා කරන අය ඩොලර් 10,000 ඉක්මවූ ඩිජිටල් ඒකක මිළදී ගැනීමේ හැකියාව සහ ඊට කැමැත්ත දැක්වූ පිරිසක් වූහ.
මෙම පසුපස ඒකකයන් භාවිතාකළ විශාල සංවේදකයන් හේතුකොටගෙන මේවායේ ඡායාරූප ගොනු විශාල ඒවා විය. 2006 දී නිපදවනු ලැබූ P45 39 MP කැමරාවෙන් ලබාගත් TIFF රූපයක ප්න‍රමාණය මෙගා බයිට් 224. 6 ක් තරම් විය. මධ්‍යම ප්ෙ‍රමාණයේ විස්තරාත්මක ඡායාරූප ගතහැකි කැමරාවන් චිත් ‍රාගාර සහ මිනිස් රූප ඡායාරූපකරණය සඳහා යොදාගැනුනි.
ආහාර බලය
thumb| [[ලෝවා හි ඉරිඟු ඵලදාව නෙලීම, එක්සත් ජනපදය.]] ප්‍රවර්ගය:ආහාර ප්‍රවර්ගය:දේශපාලනය ජාත්‍යන්තර දේශපාලනයේ, ආහාර බලය යනු දේශපාලනය හැසිරවීමේ උපක්‍රමයක් ලෙස කෘෂිකර්මය භාවිතා කිරීමයි. එමඟින් එක් ජාතියක් හෝ ජාතීන් සමූහයක් තවත් ජාතියක් හෝ ජාතීන් සමූහයකට ඔවුන්ගේ හැසිරීම මෙහෙයවනු පිණිස වෙළඳ භාණ්ඩ පිරිනැමීම හෝ නොකිරීම සිදු කරනු ලබයි. එහි ආයුධයක් ලෙස භාවිතා කළහැකි බව හඳුනාගත්තේ මීට පෙර දේශපාලනික ආයුධයක් ලෙස ඔපෙක් සංවිධානයේ තෙල් භාවිතයෙන් පසුවයි. ජාතියක දේශපාලන ක්‍රියාකාරකම් මත විශාල බලපෑමක් ආහාර මඟින් සිදුකරයි. ආහාර බලයෙහි ක්‍රියාවන්ට ප්‍රතිචාරයක් වශයෙන්,ජාතියක් සාමාන්‍යයෙන් ඔවුන්ගේ රටවැසියනට ප්‍රයෝජනය පිණිස ආහාර සැපයීම සිදු කරනු ලබයි.
ආහාර බලය යනු ආහාර දේශපාලනයේ අඛණ්ඩ කොටසකි. ආහාර බලයෙහි අදහස තාවකාලික වෙළඳ තහනම, රැකියාව හා ආහාර දේශපාලනයෙහි භාවිතාවේ. ජාතියක් ආහාර බලය ඵලදායී ලෙස ප්‍රයෝජනයට ගැනීම පිණිස ඔවුන් හිඟකම පෙන්වීම සහ යොදාගැනීම, සැපයුම් එක්තැන් කිරීම, ඉල්ලුම ව්‍යාප්ත කිරීම සහ කාර්යයන් ස්වාධීන කිරීම කළ යුතුය. ආහාර බලය පවත්වා ගැනීම සඳහා ප්‍රමාණවත් කෘෂිකාර්මික ද්‍රව්‍ය අපනයනය කරන ප්‍රධාන ජාතීන් හතර වනුයේ එක්සත් ජනපදය, කැනඩාව, ඕස්ට්‍රේලියාව සහ නවසීලන්තය යි. එමෙන්ම එක්සත් ජනපදය ආහාර බලය දඬුවම් සඳහා භාවිතා කරයි. කුඩා පරිමාණයෙන්, විශේෂයෙන් ඇතැම් අප්‍රිකානු රටවල ප්‍රතිවිරුද්ධ පැති අතර අභ්‍යන්තර ගැටුම් සහ ඔවුන්ගේම ජනතාවට එරෙහිව විරුද්ධවාදීකම් සිදු කිරීමට ආහාර බලය ආයුධයක් ලෙස යොදාගනී.
ඓතිහාසික පසුබිම
මෙම මනඃකල්පිත ආහාර බලය පවත්වා ගැනීම සඳහා ප්‍රමාණවත් කෘෂිකාර්මික ද්‍රව්‍යයන් අපනයනය කරන ජාතීන් හතරක් ලෝකයේ ඇත.එක්සත් ජනපදය, කැනඩාව, ඕස්ට්‍රේලියාව සහ නවසීලන්තය යි. ආහාර හිඟ කාලයන්හි එම ජාතීන් මත යැපීමට බල කරනු ලැබේ. අත්‍යාවශ්‍ය සැපයුම් අත්හිටවුවහොත් ආහාර ආනයනය කරන රටවලට ආහාර අර්බුදයකට මුහුණ පෑමට සිදුවිය හැක. එසේ වුවත් ආහාර ආනයනය කරන රටවල දේශපාලන නායකයන් පරාධීනත්වය නොතකා සැකයන් ප්‍රකාශ කොට ඇත. එම රටවල කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදකයන් අපනයනය අඛණ්ඩව සිදුකිරීම සඳහා තම රජයට බලපෑම් කිරීම නිසා එම ජාතීන් සාමාන්‍යයෙන් ආහාර රඳවා තබාගැනීම සිදු නොකරයි.
ප්‍රතිපත්තිය
ආහාර දේශපාලනය යනු නිෂ්පාදනය, පාලනය, රෙගුලාසි, පරීක්ෂණ සහ ආහාර බෙදාදීමේ දේශපාලනික දෘෂ්ඨිය යි. මනා ගොවිතැන හා අදාළ ආචාර ධර්මීය, සංස්කෘතික, බෙහෙත් පිළිබඳ සහ පාරිසරික අර්බුද,කෘෂිකාර්මික සහ සිල්ලර වෙළඳ ක්‍රමය සහ රෙගුලාසි මඟින් දේශපාලනය බලපෑමට ලක්විය හැක. ආහාර බලය ආහාර දේශපාලනයේ අඛණ්ඩ කොටසකි. 1974 දී එක්සත් ජනපදයේ කෘෂිකර්ම ලේකම් අ(ර්)ල් බට්ස් "ආහාර යනු ආයුධයකි" යැයි ප්‍රකාශ කරන ලදී. ඇමරිකාවට අනෙක් රාජ්‍යයන්ට එරෙහිව ක්‍රියාකිරීමට සහ එරට ඉලක්කයන් සපුරා ගැනීමට ආහාර මෙවලමක් ලෙස භාවිතා කිරීමට ඇති හැකියාව ඔපෙක් සංවිධානය දේශපාලනික ආයුධයක් ලෙස තෙල් භාවිතය උපකාර විය. ආහාර බලයෙහි විකල්ප භාවිතයන්ද පවතී. ආනයනකරුවන් දේශපාලන අවසරය ලැබෙන තෙක් අඛන්ඩව ආනයනය කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කළ හැකිය. අපනයන කරුවන් අපනයනය ප්‍රතික්ෂේප කිරීමෙන් මෙම බලපෑමම ඇතිවිය හැක. උදාහරණයක් ලෙස ඇමරිකාවේ කුබන් සීනි කෝටාවේ අඩුවීම සැළකිය හැක. සරළව ඉල්ලුම එක්තැන් කිරීම(එක් ආනයනකරුවෙක් ප්‍රධාන ගැණුම්කරු වීම ) සහ සැපයුම ව්‍යාප්ත කිරීම(අපනයනකරුවන් කීපදෙනෙක් එකම නිෂ්පාදනය විකිණීමට තරඟ කිරීම )ආනයනකරුට මෙම හුවමාරුව දේශපාලනික වශයෙන් ඔවුන්ගේ කැමත්ත අනුව භාවිතා කිරීමට උත්සාහ කළ හැකිය. අපනයනකරුවා වෙනත් කුඩා ප්‍රමාණයක් අපනයනය කරන්නේනම් මෙය විශේෂයෙන් ඵලදායී වනු ඇත.(අඩු කාර්යය ස්වාධීනත්වය )
ආහාර බලය සහ ආහාර සුරක්ෂිතභාවය
ආහාර සුරක්ෂිතභාවය සහ ආහාර බලය එකම දෙයක් නොවේ. කෙසේ නමුත් ඒවා බොහෝ විට ඍජුව සම්බන්ධ වේ. ආහාර සුරක්ෂිතභාවය යනු එක් ප්‍රදේශයක වාසය කරන සියලු ජනතාවට ක්‍රියාශීලීව සහ සෞඛ්‍ය සම්පන්නව සිටීමට ඕනෑම අවස්ථාවක ප්‍රමාණවත් තරම් ආහාර තිබීමයි. රජයක්, වෙළඳ සමාගමක්, නායකයෙක්,රටක් යම් ප්‍රයෝජනයක් බලාපොරොත්තුවෙන් මෙම සුරක්ෂිතභාවය බැහැර වීම ආහාර බලය හා සම්බන්ධවේ. අනෙක් රටවල ආහාර සුරක්ෂිතභාවයට තර්ජනයක් ඇති කිරීමට බොහෝ රටවල් ආහාර බලය සූරාකෑම සිදු කරනු ලබයි. රටක සුභ සාධනය එම රටේ ජනතාවගේ සුභ සාධනයට ඍජුව සම්බන්ධ වේ. එබැවින් සෑම රටකටම එහි රටවැසියනට නිසි ආහාර සැපයුමක් අවශ්‍ය වේ. ඒ සඳහා ආහාර දේශපාලනය හා ආහාර බලයේ ආදර්ශනය පහසුවෙන් ලීවරණය සපයයි.
ආහාර බලය සහ වෙළඳ තහනම්
වෙළඳ තහනම ආහාර බලය මෙන් නොවුනත් වෙළඳ තහනමේදී ආහාර බලය භාවිතා කළ හැක. සත්‍ය ලෙසම, වෙළඳ තහනමකදී ඔවුන්ගේ ලයිස්තුවෙහි සීමා කරන ලද භාණ්ඩයක් ලෙස ආහාර ඇතුලත් වී නැත්නම් එම වෙළඳ තහනම නිෂ්ඵල වේ. උදාහරණයක් ලෙස, 1914 අගෝස්තු 20 වන දින ඇලීඩ් පවර් විසින් සාමාන්‍යයෙන් ජර්මනියට ගෙනයන අත්‍යවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය සඳහා වෙළඳ තහනමක් පනවන ලදී. කෙසේ නමුත් සීමා කරනලද භාණ්ඩ ලයිස්තුවට ආහාර ඇතුළත් කරන තෙක් වෙළඳ තහනම සාර්ථක වීමක් හෝ බලපෑමක් සිදුනොවුණි. ආහාර සතුව සැබෑ බලයක් ඇත.ආහාර මඟින් ඉදිරි ගමන වැළැක්වීම හඳුන්වාදීමෙන් අනතුරුව ජර්මනියේ ආර්ථිකයට බාධා ඇතිවීම ආරම්භවිය. මක්නිසාද යත්, ඔවුන්ගේ ආර්ථිකය රඳාපවතින්නේ ආනයන ආහාර මත බැවිනි. ඇලීඩ් පවර් ආහාර බලය වෙළඳ තහනම ලෙස භාවිතාකිරීම හේතුවෙන් ජර්මනියට දරුණු ක්‍රියාමාර්ග වලට මුහුණ පෑමට සිදුවුණි. අවසානයේ ඔවුන්ට විරෝධය පෑමට ද අසමත් වුණි.
1980 මුල් භාගයේ, එක්සත් ජනපදය සෝවියට් සමූහාණ්ඩුවට ධාන්‍ය වෙළඳ සම්බාධක පනවන ලදී. එය එක්සත් ජනපදයේ ආහාර බලය ප්‍රයෝජනයට ගැනීමට තැත් කිරීමේ වෑයමකි. කෙසේ වෙතත් එය ස්ථිර නොවුණි. සෝවියට් සමූහාණ්ඩුව මෙසේ විවිධ සැපයුම්කරුවන්ගෙන් ධාන්‍ය ආනයනය කිරීම එම කාල පරිච්ඡේදයේ ඉහළ මිලට පමණක් ධාන්‍ය ආනයනය වැඩිවීමට බලපෑවේය. අනෙක් අසාර්ථක ආහාර බලය පෙන්වීමේ ප්‍රයත්නය වූයේ එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සලය මඟින් 1990 දී ඉරාකයට පැනවූ වෙළඳ තහනමයි.
වෙළඳ තහනම සඳහා අනෙක් උදාහරණය වනුයේ එක්සත් ජනපදය කියුබාවට එරෙහිව කරනලද වෙළඳ තහනමයි. සම්බාධක පැනවීමෙන් එක්සත් ජනපදය බලාපොරොත්තු වූයේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය ස්ථාපිත කිරීමට හා මානව හිමිකම් ආරක්ෂා කිරීමට කියුබාවට බල කිරීමයි. කියුබාවේ ක්‍රමයෙන් පිරිහෙන තත්වය හා කියුබානු ජනතාවගේ සෞඛ්‍ය තත්වය හේතුවෙන් මෙම වෙළඳ තහනම මේවනවිටත් පවති. මෙම තහනම බලවත් විරෝධයට භාජනය වී ඇත.
ව්‍යූහ තත්වයන්
ආහාර බලය ඵලදායී ලෙස භාවිතා කළහැකි වන්නේ නිෂ්චිත ව්‍යූහ තත්වයන් යොදාගතහොත් පමණි.
ආර්ථිකමය ආහාර වත්කම් දේශපාලන උපකරණයක් බවට පත්කිරීමට ඉහත සඳහන් කොන්දේසි හතරම එකවිට පැවතිය යුතුය. එම වත්කම් භාවිතා වන්නේ ඉහත කොන්දේසි හතර පවතිනවිට පමණක් යැයි මින් අදහස් නොවේ. එවන් තීරණයක් සලකා බලන්නේ තවදුරටත් කොන්දේසි පැවතියහොත් පමණි. උදාහරණයක් ලෙස, දෙනලද අවුල් සහගත හා විනිශ්චයේ ස්වභාවය, ඉලක්ක, විකල්ප තේරුම් සහ උපයෝගීතාවයේ විනිශ්චයන් සැළකිය හැක.
ආර්ථික ආයුධයක් ලෙස රැකියාව
එක් රටක් තවත් රටකට එරෙහිව ආර්ථික ආයුධ ගැනීමේ භාවිතයන් කිහිපයක් තිබේ. එක් භාවිතයක් වන්නේ, විකුණුම්කරුවන් ව්‍යාපාර කොන්ත්‍රාත්තුවක කොන්දේසි අඩුකර ගැනීමට ආර්ථික ආයුධ භාවිතා කිරීමයි. එයට මිල, ප්‍රවාහනය, බාරකිරීම සඳහා කාලසටහන සහ ගෙවීම් ආදිය අදාළ වේ. මෙම උදාහරණ ආහාර බලයෙහි සාර්ථක යෙදීමක් වුවද එය දේශපාලනික අරමුණක් නොවේ. අනෙක් භාවිතය වන්නේ භාණ්ඩ හුවමාරුව, විකුණුම්කරුවන්ගේ සාමාන්‍ය ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති වලට වඩා ආර්ථික අරමුණුය. එනම්, ගෙවීම් වල නිවැරදි බව, විකුණුම්කරුවන්ගේ උද්දමනය හෝ බදු පැනවීම වැනි සාමාන්‍ය ප්‍රශ්න සහ ඉඩම් අත්කරගැනීම ආදියයි. කුමන විනිශ්චයක් මෙහි ආරම්භක සාධකයක් වන්නේද යත්, පනවා ඇති කොන්දේසි වල සම්බන්ධයක් නොමැතිවීමත් නිෂ්පාදනයේ ප්‍රවාහනයයි. කොන්දේසි ජීවන ආර්ථික විෂයට සම්බන්ධ වේ.දේශපාලනික භාවිතයක් වන්නේ, විකුණුම්කරුවන්ගේ විදේශීය හා ආරක්ෂක ප්‍රතිපත්තීන් ය. හොඳ නරක පිළිබඳ වූ එළිපත්තක් ආර්ථික හා දේශපාලනය අතර තිබෙන බව බොහෝ දෙනා විශ්වාස කරති. ආර්ථික භාවිතය දේශපාලනික වාසියක් දැයි සැකසහිතය. දේශපාලන ඉලක්ක සඳහා ආර්ථික ආයුධ භාවිතයට උදාහරණ වනුයේ, ඇතැම් රටවලට විරුද්ධව වර්ජනය කිරීම, එමෙන්ම එක්සත් ජාතීන්ට ඡන්ද මිලදී ගැනීමයි. හතරවෙනි අරමුණ වනුයේ තෙවන වර්ගයේ මූලික උපකල්පනය වන රාජ්‍යයන් නීත්‍යානුකූල යැයි එකිනෙකා විසින් තවදුරටත් නොපිළි ගැනීමයි. ආර්ථික ඉලක්කයන්, විරුද්ධ රාජ්‍යයන්ට බලපෑම් කරන බවක් තවදුරටත් නොපෙනෙන අතර සිදුවන්නේ විරුද්ධ පාර්ශවය උත්තේජනය කිරීමක් සහ පරාජය කිරීමට ළඟාවීමක් හෝ රාජ්‍යය යටත් වීමයි.
එක්සත් ජනපදය
thumb|300px| 2005 දී ආහාර [[ආනයනය.]] මෙම කාලය තුළ එක්සත් ජනපදය හමුදා, බලශක්ති, අපනයන ආදී සෑම අංශයකින්ම වඩාත් ප්‍රධාන විෂය ආහාර බලය පිළිබඳ සැබෑ ලෙසම සිතිය යුතු නොවීය. කෙසේ වෙතත්, ඇතැම් බලයන් අඩුවීම නිසා ආහාර බලය ඉදිරියට පැමිණ ඇත. ආහාර විෂයෙහි, අහියෝග කළ නොහැකි තත්වයක ඉහළින්ම පවතී. එක්සත් ජනපදය විශාලම ආහාර නිෂ්පාදකයා සහ අපනයනකරු යන තත්වයේ සිටී. එමෙන්ම අනෙක් ජාතීන්, සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල්, ඇතැම් ධනවත් තෙල් අපනයනය කරන රටවල් වල පවා ආහාර හිඟයක් ආරම්භ වී ඇති අතර වඩ වඩාත් එක්සත් ජනපදයෙන් ආනයනය කරන ලද ආහාර මත යැපීමට සිදුවීම එක්සත් ජනපදයේ බලය වැඩිවීමට හේතුවී ඇත. මෙම තත්වය ඇමෙරිකානු ආහාර ආනයනය කරන රටවල් වලින් සුහදශීලී හැසිරීමක් අපේක්ෂා කිරීමට ඇමෙරිකාවට ඉඩ සලසා දී තිබේ. මෙය එම රටවලට බලපෑම් ඇතිකළහැකි ආකාරයකි. දිළිඳුතම ඇතැම් ඔපෙක් රටවල් එක්සත් ජනපද ධාන්‍ය මත යැපේ. එමනිසා එක්සත් ජනපදයට දේශපාලන අරමුණු වෙනුවෙන් ආහාර අපනයනය පාලනය කිරීමේ හැකියාවක් පවතී. එක්සත් ජනපදය මෙම ආහාර බලය ඔපෙක් රටවලට පීඩනයක් ඇතිකිරීමට යොදාගනී. එම රටවල් එක්සත් ජනපදය මත රඳාපවතින බැවින් ආහාර හිඟයක් පවතින හා දුර්භීක්ෂ කාලයන්හි දී ආහාර බලය වඩාත් ඵලදායී වේ.
අප්‍රිකාව
අප්‍රිකාවේ ආහාර දේශපාලනය උතුරු ඇමෙරිකාව හා යුරෝපයට වඩා වෙනස් වන්නේ අප්‍රිකාවේ, විශේෂයෙන් සූඩානයේ කුඩා පරිමාණයේ ආහාර බලයක් තිබීමයි. ඇතැම් විශේෂඥයන් පවසන්නේ අප්‍රිකාවේ දුර්භික්ෂය හා ආහාර අනාරක්ෂිතභාවයට හේතූන් ලෙස, ආහාර නිෂ්පාදනයේ යෝග්‍ය නොවන ඵලදාව හා ජනගහන වර්ධනය හා පාරිසරික ස්ථාවරත්වය අතර අන්තර්සම්බන්ධතාවයේ පසුපසට යන චක්‍රයයි. වැඩිදුරටත් අධ්‍යයනයෙන් අනාවරණය වූයේ, අප්‍රිකාවේ විවිධ ආහාර අනාරක්ෂිත ප්‍රශ්ණවලට එකම උත්ප්‍රේරකය ස්වභාවය පමණක් නොවන බවයි.
සූඩානය
දුර්භික්ෂය සාමාන්‍යයෙන් සිද්ධාන්ත 2ක් මඟින් හැඩගැන්වී ඇත. පළමුවැන්න ආහාර සුලභතාවය අඩු වීමයි. මෙය නියඟයක්, යුද්ධයක් හෝ කෘෂිකාර්මික පද්ධතියට සිදුවන වෙනත් උග්‍ර වෙනසක් හේතුවේ. මෙය දුර්භික්ෂයට ස්වාභාවික හේතුවයි. අනෙක් සිද්ධාන්තය,ප්‍රාථමික වශයෙන් ආහාර වලට ප්‍රවේශවීමේ හෝ සුදුසුකම් ලැබීමේ මහජනතාව සතු හැකියාව සමඟ සබැඳේ. මෙම ගැටළුවේදී, සූඩානයේ දේශපාලන බලයන්, ජනතාවගේ ඡන්දය සඳහා තරඟයක් පැවතීම, දුර්භික්ෂය සඳහා පොළඹවා ගැනීමෙන් හෝ ධෛර්යමත් කිරීමෙන් බාධා සිදුකරන ලදී. එමඟින් ආහාර බලය කුඩා පරිමාණයෙන් තිබූ බව පැහැදිලි වේ.
උදාහරණයක් ලෙස, 1980 හි සූඩානයේ පැවති දුර්භික්ෂය සම්පූර්ණයෙන්ම ඕනෑකමින් කරනලද දෙයකි. එහි එකම ඇපය වූයේ වෙනස් ජන කොටස්වල විවිධ එකතූන් තම දේශපාලනික හා ආර්ථිකමය තත්වයන් වර්ධනය කරගැනීමයි. ප්‍රතිලාභ ලබන්නන් මෙම දේශපාලන පක්ෂ පමණක් නොවේ. වෙළෙන්ඳන් පවා ධාන්‍ය රැස්කොට තබාගැනීමට හා නුසුදුසු ලෙස අඩු මිලට පවත්නා තොග, දුර්භික්ෂයන්, වෙළඳාම් වශයෙන් වෙනස් වනවිට මිලදී ගැනීමට දැන සිටින ලදී. 1987 දුර්භික්ෂ කාලයේදී, බටහිර සූඩානු වෙළෙන්ඳන් ඩාර්ෆර් හි අත්‍යාවශ්‍ය ගම්වලට සාධාරණ මිලකට ධාන්‍ය විකිණීම ප්‍රතික්ෂේප කළ බැවින් ඔවුන් අනුකම්පා විරහිත යැයි විස්තර කරන ලදී. අ(ර්)ගෝ සූඩාන් දුර්භික්ෂය, ආහාර බලය ප්‍රතිපත්තියක් ලෙස සහ ජනතාවගේ අවශ්‍යතාවයන් සම්පූර්ණයෙන් ප්‍රතික්ෂේපකොට හිතාමතාම දේශපාලනික හා බල හිඟය සඳහා ධෛර්ය දීමකි.
මූලාශ්‍ර
Paarlberg, Robert. "Food Politics." Oxford Companion to Politics (2008). Mywire. University of Oxford, 1 Jan. 2008. Web. 2 Nov. 2009. <http://www.mywire.com/a/Oxford-Companion-Politics-World/Food-Politics/9577797/?&pbl=105> Wallensteen, Peter (1976), “Scarce Goods as Political Weapons: The Case of Food”. Journal of Peace Research 8: 277-298
ජියානි ඉන්ෆන්ටිනෝ
ජියානි ඉන්ෆන්ටිනෝ, යනු වත්මන් ෆීෆා සභාපතිවරයා ය.
භාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
සාජා කුසලානය 1988
1988 සාජා කුසලානය එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ සාජා හිදී 1988 මාර්තු 25 සිට අප්‍රේල් 1 දක්වා පැවැත්විණි. ජාතික කණ්ඩායම් තුනක් සහභාගී විය: ඉන්දියාව, නවසීලන්තය සහ ශ්‍රී ලංකාව.
1988 සාජා කුසලානය ආරම්භ වූයේ රවුන්ඩ් රොබින් තරගාවලියකින් වන අතර එහිදී සෑම කණ්ඩායමක්ම අනෙක් කණ්ඩායම් සමග එක් වරක් ක්‍රීඩා කළහ. පිළිමළුන් පිටුදැකීමේ තරගාවලියේ දී ප්‍රමුඛ කණ්ඩායම අවසන් තරඟයට සුදුසුකම් ලබා ඇති අතර දෙවන හා තෙවන ස්ථාන කණ්ඩායම අවසන් පූර්ව තරඟයට සුදුසුකම් ලබා ගැනීම සඳහා අවසන් පූර්ව වටයට තරඟ වැදුණි.
ඉන්දියාව තරඟාවලිය ජයගත් අතර ඇමරිකානු ඩොලර් 30,000 ක ත්‍යාග මුදලක් හිමි විය. ත්‍යාග මුදල්, සම්මාන සහ ප්‍රතිලාභ වශයෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම ඇමරිකානු ඩොලර් 150,000 ක් ලබා දී ඇත.
මූලික අධියර
මූලික අධියරේ පලමු ස්ථානය ලබා ගත් කණ්ඩායම අවසන් තරගයට සුදුසුකම් ලබා ගත් අතර දෙවන හා තෙවන ස්ථාන අතර අවසන් පූර්ව තරගයක් පවත්වා එහි ජයග්‍රාහකයා අවසන් තරගයට තේරී පත්විය.
855
වසර  (රෝමානු සංඛ්‍යා) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,    දිනයකින් ඇරඹෙන  අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය.
ගිවිසුම් නියමයන්
ගිවිසුම් නියමයන්
ගිවිසුමක නියමයක් යනු ගිවිසුමේ කොටසක් වන ඕනෑම ප්ේ‍රතිපාදනයකි. සෑම නියමයක්ම ගිවිසුම්ගත බැඳීමක් ඇති කරනු ලබන අතර ඒවා කඩකිරීම නඩු මාර්ගයට අවතීරණ වීමට හේතුවනු ඇත. සෑම නියමයක්ම ප්න‍රකාශිතව සඳහන්ව නොමැති අතර සමහර නියමයන්හි නෛතික වැදගත්කම අඩුවීම හේතුවෙන් ඒවා ගිවිසුමේ පරිවාරීය කාරණාවන් ලෙස හැඳින්විය හැක.
•	අනාමික නියමය හොංකොං දේවදාර නැව් සමාගම එ. කවසාකි කිසන් කයිෂා සමාගම නඩුවේදී ඩිප්ලොක් සාමිවරයා මෙම සංකල්පය නිර්මාණය කරන ලදී. මෙහිදී ප්ු‍රකාශවූයේ කිසියම් නියමයන් කඩකිරීමක් ගිවිසුමක මූලය දක්වා යන්නේද නැතිද යන්න එකී කඩකිරීමේ ස්වභාවය මත තීරණය වන බවයි. මේ අනුව නියමයන් මෙන්ම වෙනත් ඕනෑම නියමයක් කඩ කිරීමද හානි සඳහා වන්දි ලබාගැනීමට හිමිකම ලබාදෙයි. එය ගිවිසුමේ ප්ය‍රතික්ෂේපකොට තිබුණද නැතිද ගිවිසුමේ අහිංසක පාර්ශ්වයෙන් එකී නෛතික ප්ය‍රතිලාභය අහිමි කළ නොහැක.
නියමයක් ප්ෑ‍රකාශිත හෝ ව්‍යංග එකක් වියහැක. ප්ම‍රකාශිත නියමයක් සාකච්ඡා අවස්ථාවේදී දෙපාර්ශ්වය විසින් ප්ම‍රකාශයට පත්කොට ඇති අතර ගිවිසුමේ ලිඛිතව අන්තර්ගත වෙයි. ව්‍යංග නියමයක් එසේ අන්තර්ගත නොවූවද එය ගිවිසුමේ ප්්‍රතිපාදනයක් බවට පත්වේ.
•	ගිවිසුමක කාර්ය පටිපාටික කරුණු තුල නියමයක් ව්‍යංගයෙන් අන්තර්ගත වියහැක. කිසියම් කරුණක් ව්‍යංග නියමයක් සංයුක්ත කරන්නේද යන්න තීරණය කිරීම සඳහා බී.පී. රිෆයිනරි වෙස්ටර්න් පෝර්ට් එ. ෂෙයාර් ඔෆ් හැස්ටිංග්ස් නඩුවේදී පි්ි‍රවිකවුන්සිලය පියවර පහකින් යුත් පරීක්‍ෂණයක් ස්ථාපිත කරන ලදී (මෙය අදාල වන්නේ ඕස්ටේ්්‍රලියාවේ විධිමත් ගිවිසුම්වලට පමණකි). •	 ඕස්ටේ්ම‍රලියාව, ඉන්දියාව, ඊශ්ා‍රායලය වැනි සමහර රටවල් සද්භාවය පිලිබඳ නියමයන්ද ගිවිසුම්වලට අන්තර්ගත කරයි. මේ අනුව සාමාන්‍ය වෙළඳ පරිචයන් හේතුකොටගෙන සමහර කරුණු ව්‍යංග ගිවිසුම් ලෙසින් මේ අනුව අර්ථ නිරූපනය කලහැක.
පොදු නීතිය
•	ලිවර්පූර් නගර සභාව එ. අර්වින් හිදී පොදු පහසුකම් අලූත්වැඩියා කිරීම නිවාස හිමියා විසින් සිදුකළ යුතු බවට වන සියලූ නිවාස හිමියන් හා කුලීකරුවන් අතර ගිවිසුම් වලදී අදාල විය යුතු ව්‍යංග නියමයක් ප්ම‍රකාශයට පත්කෙරින. •	එක්සත් රාජධානියේ නීතිය තුල වැදගත් නීති සම්පාදනයන් වනුයේ 1979 භාණ්ඩ විකිණීමේ පනත, 2000 පාරිභෝගික ආරක්‍ෂණ නියමයන් සහ 1982 භාණ්ඩ හා සේවා සැපයීමේ පනතයි. මෙම පනත් මඟින් භාණ්ඩ විකිණීමේදී හා සේවා සැපයීමේදී වන ව්‍යංග නියමයන් ප්ම‍රකාශිතව දක්වයි.
ව්‍යවස්ථාපිත ප්්‍රතිපාදන
සුනාමි
සුනාමි පිළිබඳ වෙබ් අඩවිය සඳහන් කරන්නේ සාගරික ජලකඳ ක්ෂණිකව කැළඹීමකට ලක්වී සිරස්ව නිර්මාණය වන ජල තීරුවක් නිසා සෑදෙන දිය රැල්ලක් හෝ දිය රළ කිහිපයක් එකතු වීමෙන් නිර්මාණය වන තරංග සුනාමි තරංග ලෙසයි.
සුනාමි පෙරනිමිති
සුනාමියක් පැමිණීමට පෙර බොහෝ විට අනතුරු ඇඟවීම් නොලැබේ. නමුත් සුනාමි සාමාන්‍යනේ හටගන්නේ ජලය ආශ්‍රිත සිදුවන භූමිකම්පාවකින්ය. නොගැඹුරු දියේ හට ගැනීම, වැඩි ප්‍රබලත්වය, ජලයේ ගැඹුර හා ප්‍රමාණවත් ජල ස්කන්ධයක් යන කරුණු සම්පූර්ණ නම් සුනාමියක් ඇති වීමට පුළුවන. ප්‍රබලත්වය 4.2 වූ භූමිකම්පාවක් ඇතිවී විනාඩි 15 තුළ සාමාන්‍යයෙන් ජපානයේ විශාල ප්‍රදේශයක් ජලයෙන් යට කළ හැකි සුනාමියක් ඇති විය හැකිය.
ගොඩබිමට ලඟාවන පළමු සුනාමි තරංගය නිම්නයක් (දෙකිඳ) ආකාර නම් වෙරළාශ්‍රීත ජලය පැහැදිලි ලෙස අඩුවී සාමානයෙන් දියේ ගිලී පවතින ප්‍රදේශ නිරාවරණය වේ. මෙය උවදුරෙන් දුරස්වයාමට පෙර කඩා වදින සුනාමියක පෙරනිමිත්තකි. වෙරළාශ්‍රිතව සිටින පුද්ගලයෙකුට හදිසියේම මුහුද පසුපසට ගමන් කිරීමක් දක්නට ලැබුණොත් (මේ සමඟම චූෂණ ශබ්දයක්ද ඇසුණු බව බොහෝ නොමැරී බේරුණු පුද්ගලයෝ වාර්තා කර ඇත) ඔහුට ගැලවීමට ඇති එකම අවස්ථාව වන්නේ උස් ප්‍රදේශයකට පළා යාම හෝ උස් ගොඩනැගිල්ලක ඉහළ මාලයට නැගීමයි.
2004 දී ඉන්දියන් සාගරයේ ඇතිවූ සුනාමියේදී නැගෙනහිරින් සුනාමි රළවලින් යටවුණු අප්‍රිකානූ හෝ අනෙක් බටහිර වෙරළ වලින් මුහුද පසුපසට යාමක් වාර්තා නොවිණි. එයට හේතුව එම රැල්ලේ ස්වාභාවයයි. එය නැගෙනහිර දෙසින් විභේද රේඛාවට පහළින් ගමන් කළ අතර බටහිරදී විභේද රේඛාවට ඉහළින් ගමන් කළේය. අප්‍රිකාව හා අනෙක් බටහර වෙරළ ගොදුරු වූයේ බටහිරින් ඇතිවූ රළ පහරිනි.
සාගරයේ හටගන්නා සුනාමි තත්ත්වයන්ගෙන් 80% ක්ම ඇතිවන්නේ පැසිෆික් සාගරයේය. නමුත් අභ්‍යන්තර විල් වැනි විශාල ජල ස්කන්ධයක් පවතින ඕනෑම ස්ථානයක සුනාමි ඇතිවිය හැකිය. නායයාම, ගිනිකදු පිපිරීම් හා භූ කම්පන මගින් මේවා ඇතිවිය හැකිය. ඉන්දියන් සාගරයේ ඇති වූ සුනාමිය පිළිබඳව 2008 අප්‍රේල් පළවූ Geogrophical සඟරාවට අනුව 2004 දෙසැම්බර් 26 දින ඉන්දියන් සාගරයේ ඇතිවූ සුනාමිය කලාපයකට බලාපොරොත්තු විය හැකි දරුණුතම සුනාමිය නොවේ. Geophysical journal Juternation හි සම ලේඛක දකුණු කැලිෆෝනියා සරසවියේ සුනාමි පර්යේෂණ ආයතනයේ මහාචාර්ය Cosrs synolakis ට අනුව අනාගතයේ ඇතිවන සුනාමියකින් ඉන්දියන් සාගර කලාපයේ මැඩගස්කරය, සිංගප්පූරුව, සෝමාලියාව,බටහිර ඔස්ට්‍රේලියාව යන රටවලට හානි පැමිණය හැකිය. නත්තල් දිනයට පසුදා සුනාමියෙන් 30,000 පමණ පුද්ගලයන් මියගිය අතර බොහෝ සිරුරු හඳුනාගැනීමට නොහැකි වූ අතර තවත් බොහෝ දෙනෙක් අතුරුදහන් විණි. නිල නොවන වාර්තා වලට අනුව මිලියනයකට ආසන්න ප්‍රමාණයක් මිනිසුන් සෘජුවම හෝ වක්‍රව සුනාමිය හේතුවෙන් මියගොස් ඇත.
සුනාමි ක්‍රියාකාරිත්වයේ ඓතිහාසික තොරතුරු
<p ALIGN="justify">
ලෝකයේ පැරණිම ගොඩගැලීම ලෙස සදහන් වන්නේ මීට වසර 2500 කට පෙරය. රාම-රාවණා යුද්ධයේදී දරුණු යුධ උපකරණ භාවිත කිරීමෙන් හිම දියවී යාම නිසා මුහුද ගොඩගැලීමක් සිදු වු බව සදහන් වේ. මෙම මුහුද ගොඩගැලීම නිසා ධීවර ගම්මාන 470 ක්ද,වරායවල් 970 ක්ද විනාශ වු බව රාජාවලියේ සදහන් වේ. මීට වසර 2000 කට පෙර කැළණි තිස්ස රජ විසින් භික්ෂුවක් මරාදැමු ශාපය නිසා මුහුඳ ගොඩගැලීම සිදු වු බව මහාවංශයේ සඳහන් වේ. සුනාමි පිළිබඳ අන්තර්ජාල‍යෙහි සඳහන් කරන ආකාරයට ක්‍රි:පු:500දී ස්කොට්ලන්තයේ සුනාමි තරංග වල බලපෑමක් සිදු වී අත. අත්ලන්තික් සාගරයේ ඇති වු හදිසි භූ චලනයක් මෙම සුනාමි තරංග නිර්මාණය වීම කෙරෙහි ඉවහල් වී ඇත.
ඉතිහාසය තුළ සුනාමි ක්‍රියාත්මක වු අවස්ථා
සුනාමි අනතුරු ඇඟවීම හා වැළැක්විම
සුනාමියක් වැළැක්වීමට හෝ නිරවද්‍යව අනවැකි පළකිරීමට හෝ නොහැක. අවශ්‍යතරම් විශාලත්වයක් සහිත භූමිකම්පාවක් නිවැරදි ස්ථානයක සිදුවුවද මෙය අපහසුවේ. සාගර විද්‍යාඥයෝ හා භූකම්පන විද්‍යාඥයෝ සෑම භූමිකම්පනයක්ම විශ්ලේෂණය කර වෙනත් සාධක බොහොමයක්ද, සැලකිල්ලට ගෙන එමඟින් සුනාමි අනතුරු ඇඟවීමක් නිකුත් කර සෑම භූමිකම්පනයක්ම විශ්ලේෂණය කර වෙනත් සාධක බොහෝමයක්ද සැලකිල්ලට ගෙන, එමඟින් සුනාමි අනතුරු ඇඟවීමක් නිකුත් කර යුතු දැයි තීරණය කරතී. නමුත් සුනාමියක් සිදුවීමට ආසන්න වන විට අනතුරු සංඥා බොහෝමයක් ඇති අතර, සුනාමියෙන් සිදුවන හානිය අවම කර ගැනීමට ක්‍රමවේදයන් සකස් කර ති‍බේ. මෙලෙස යොදාගන්නා වැදගත්ම හා නිරතුරුවම නිරීක්ෂණයට ලක්වන පද්ධතිය වන්නේ සාගර පතුලේ පීඩන සංවේදකයයි. මේවා බෝයාවන්ට අමුණා මුහුදේ පිහිටුවා ඇත. මේවා ඉහළ ජල මට්ටමේ පීඩනය නිරතුරුවම නිරීක්ෂණය කරයි.
F= GDb
මෙහි F = ඉහළින් පවතින බලය හෝ පීඩනය වර්ගමිටරය නිව්ටන් මඟින්, G = ගුරුත්වජ ත්වරණය,
D = ප්ලැස් ඝනත්වය , B= ජල මට්ටමේ උස G=9.8ms-2,
d=1.1 Í103 kg m3 හා h  යනු ජලයේ ගැඹුර මීටර් වලින් ඒ අනුව 5000m ගැඹූරින් පවතින ස්ථානයක පීඩනය වන්නේ  9.8=1.1 Í103 Í5 Í103  හෝ 5.4 Í107 Nm2 හෝ වර්ග මීටරය ටොන් මිලියන 5.7
සුනාමියේ පළමුව පැමිණෙන කොටස රැල්ලේ නිම්නය නම්, ජල තරංගයේ කලාවර්තයට හරි අඩකට කලින් සාගරයේ වෙ‍රළෙන් පසු පසට ගමන් කරයි. වෙරළාශ්‍රීත මුහුදු පතුල නොගැඹුරු නම් මෙම පසුපසට යාම මීටර් සිය ගණනක් පමණ විය හැක. මෙහිදී අනතුරු පිළිබඳ දැනුමක් නොමැතිවීම හේතුවෙන් කුතුහලයට පත්වන මිනිසුන් වෙරළ ආසන්නයට පැමිණීම හෝ නිරාවණය වු මුහුදේ මසුන් එකතු කිරීමට පෙළඹේ. 2004 දෙසැම්බර් 26 දි ඉන්දියන් සාගරයේ ඇති වු සුනාමියේදී මෙලෙස නිරාවණය වු මුහුදු පතුල විමර්ශනය කිරීමට පුද්ගලයන් බොහෝ ගණනක් පෙළඹුණි. මෙහිදි ගත් ඡයාරූපයක සාමාන්‍යයෙන් ජලයෙන් යටවු ප්‍රදේශවල රැදී සිටින මිනිසුන් හා පසුබිමින් ගලා එන සුනාමි රැල්ල පෙන්වයි. මෙලෙස වෙරළේ රැදි සිටි බොහෝ දෙනෙක් උස්බිම් වෙත පලා යාමට නොහැකි වී මියගියහ.
සුනාමි අනතුරු ඇතිවීම වැඩි ඉඩක් පවතින කලාප සුනාමි හඳුනාගෙන රැල්ල ගොඩබිම‍ට ළගාවීමට පෙර මහජනතාව දැනුවත් කිරීමට සුනාමි අනතුරු  සංඥා පද්ධති භාවිතා කරති. එක්සත් ජනපදයේ පැසිෆික් සාගර සුනාමි ඇතිවීමට හැකියාව පවතින බටහිර වෙරළ තීරයේ මිනිසුන්ට ඉවත්විය හැකි මාර්ග දක්වන පුවරු සවිකර ඇත.
පැසිෆික් සුනාමි අනතුරු ඇඟවීම පද්ධතිය හොනලුල මත පදනම් ව ඇත. එය පැසිෆික් ප්‍රදේශයේ ඕනෑම ස්ථානයක ඇතිවන භූමිකම්පනයක් හදුනා ගනී. එහි විශාලත්වය හා තවත් තොරතුරු මත සුනාමි අනතුරු  ඇගවීම් නිකුත් කෙ‍‍රේ. මෙහිදි සැලකිය යුතු වැදගත් කරු ණක් වන්නේ පැසිෆික් කලාපය භූකම්පන ක්‍රියාකාරී ප්‍රදේශයක් වුවද සැම භූකම්පනයකින්ම සුනාමි හට නොගනී. මේ නිසා පිගණක භාවිතා කරන්නේ සුනාමි අවදානම අධ්‍යයනය කිරීමට උපකාරීවන මෙවලමක් ලෙසය.
ඉන්දියන් සාගරයේ ඇති වු සුනාමියේ සෘජු ප්‍රතිඵලයක් ලෙස වෙරළාශ්‍රිත ‍ප්‍රදේශවල සුනාමි තර්ජනය පිළිබද නැවත තක්සේරු වක් එක්සත්ජාතීන්ගේ ව්‍යසන අඩුකිරීමේ කොමිසම හා රජයන් මඟින් සිදුකර ඇති අතර ඉන්දියන් සාගරයේ සුනාමි අනතුරු ඇගවීමට සංඥා පද්ධිතයක් ස්ථාපිත කරමින් පවතී.
සුනාමි අනාවැකි පළකිරිමට පරිඝනක ආකෘති භාවිතා කළ හැක. නිරීක්ෂණ මඟින් පෙන්වා දීඇති පරිදි අනාවැකි පළකෙරු ණු පතුලේ කාලය හා සුනාමිය පැමිණිමේ කාලය අතර වෙනස මිනිත්තු කිහිපයකි. සාගර පතුලේ පවතින සංවේදක මඟින් ලබාගන්න දත්ත හා සුනමි ඇතිවීමට හේතු වු භූකම්පනයේ ස්වභාවය පිළිබද තොරතුරු සාගර පතුළේ ස්වභාවය (ආගාධ මිතිය) හා වෙරෙ‍ළේ (භූවිෂමතා) මලිව් විස්තරය හෙවත් රු ල්ලේ උස ගණනය කළ හැක. පැසිෆික් සාගර සීමාවේ පවතින සියළුම රටවල් සුනාමි අනතුරු ඇඟවීමේ පද්ධතිය හා සංයෝගිත්වයෙන් ක්‍රියාකරන අතර නොවැලැක්විය හැකි සුනාමියක් පැමිණි විට ක්‍රියාකල යුතු අන්දම පිළිබඳ මහජනයාට පුහුණුව ලබාදේ. ජපානයේ දි මෙම සුදානම් වීම රජය, දේශීය අධිකාරි හා හදිසි ‍සේවා ආයතන හා මහජනයාට අනිවාර්ය වේ. සමහර සත්ව විද්‍යාඥයෝ සතුන්ට භූමිකම්පාවකදී හෝ සුනාමියකදි ඇතිවන රේයිලි (Reyleign) උප ධ්වනි තරංග සංවේදනයට හැකියාවක් ඇති බව උපකල්පනය කරයි. සමහර සතුන්ට මෙවැනි ස්වභාවික සංසිද්ධීන් පිළිබඳව කල්තබා හඳුනා ගැනීමේ හැකියාවක් පවතින අතර අවධානයෙන් නිරීක්ෂණය කළහොත් මෙය සුනාමි හා භූමිකම්පන අනතුරු ඇඟවීම් ලෙස යොදා ගත හැක. නමුත් මෙම සාක්ෂි මතභේදයට තුඩු දී ඇති අතර විද්‍යාත්මකව ඔප්පු කර නැත. සමහරක් නිල නොවන වාර්තා වලට අනුව ලිස්බන් භූ චලනයට පෙර බොහෝ සත්තු නොසන්සුන්ව හැසිරුනු අතර පහත් බිම් වල සිට උස් බිම් වෙත සංක්‍රමණය වුහ. නමුත් මෙම ‍ප්‍රදේශයේම බොහෝ සත්තු දියේ ගිලිමෙන් මිය ගියහ. මෙම සංසිද්ධිය 2004 දී ඉන්දියන් සාගර භූකම්පනයේදී ශ්‍රීලංකාවෙන්ද වාර්තා විය. පහත දැක්වෙන කරුණු අදාළ වුවද විද්‍යාත්මක කරුණු නොව මාධ්‍ය මඟින් අනාවරණය වු කරුණය. (BBC [1]) (Kenneally [2] ) අලි වැනි සමහර සතුන්ට සුනාමිය වෙරළට ළඟා වන ශබ්දය ඇසීමෙන් ඔවුන් එයට ප්‍රතිචාර දැක්වීමක් ලෙස එම ශබ්දයෙන් ඉවතට එනම් රට තුළට ගමන් කර ඇත. නමුත් මනුෂ්‍යයෝ එය පරික්ෂා කිරීමට වෙරළට යාමෙන් ඔවුන් මරණයට පත්විය.
සුනාමි වැලැක්වීමට නොහැක. නමුත් සුනාමී අවදානම සහිත සමහර රටවල් එයින් වෙරළට සිදුවන හානිය අවම කිරීමට ක්‍රම යොදාගෙන තිබේ. ජපානයේ 4.5 m (13.5අඩි) පමණ උස සුනාමි බාධක ජනාධික වෙරළ ප්‍රදේශවල ඉදිකිරිමේ පුළුල් වැඩපිළිවෙලක් ක්‍රියාත්මක කර තිබේ. ‍අනෙක් ප්‍රදේශවල සුනාමි සමඟ පැමිණෙන ජලය නැවත හරවා යැවීමට අවශ්‍ය දිය දොර හා ඇල මාර්ග තනා ඇත. නමුත් මේවායේ ඵලදායීතාවය ගැටලුවක් වන්නේ සුනාමි රළ සාමාන්‍යයෙන් මෙම බාධක වලට වඩා උසින් වැඩිවීමයි. උදාහරණයක් ලෙස 1993 ජුලි 12 හටගත් භූමිකම්පාවෙන් විනාඩි කිහිපයකට පසුව ඔකුෂි දුපත, හොකයිඩෝ හි හටගත් බකුෂි, හොකයිඩෝ සුනාමියෙන් 30 m (100අඩි) පමණ උස රැල්ලක් ඇති වු අතර, මෙය තට්ටු 10 කින් යුත් ගොඩනැගිල්ලක් පමණ උසින් යුක්තය. Aonae නගරය සම්පුර්ණයන්ම සුනාමි බාධක වලින් වටවී තිබුනද සුනාමි රළ බාධකයට ඉහළින් පැමිණ නගරයේ තිබු දැවමය ගොඩනැගිලි සියල්ල විනාශයට පත් කළේය. මෙම බාධකය රළ පහරේ වේගය හා උස අඩු කිරීමට හේතු වුවද විශාල දේපල හානි හා ජීවිත හානි වැළැක්වීමට නොහැකි විය.
සුනාමියෙන් බලපෑම් අවම කිරීම වෙරළතීරයේ ගස්වැල් ආවරණය වැනි ස්වභාවික සාධක වලට හැකියාව තිබේ. 2004 දී ඉන්දියන් සාගර සුනාමියෙන් එයට ගොදුරු වු සමහර ප්‍රදේශ සම්පුර්ණයෙන්ම වාගේ බේරිමට ලක්විය. මෙයට හේතුව වන්නේ සුනාමියේ ශක්තිය පොල් හා කඩොලාන වැනි ශාක මඟින් අවශෝෂණය කර ගැනිමයි. මෙය සඳහා පැහැදිලි උදාහරණයක් වන්නේ ඉන්දියාවේ තමින්නාඩු ප්‍රදේශයේ නලුවේදාපති (Naluverdapathy) ගම්මානයේ අවම හානියට පත් වු අතර, සුළු ජීවිත හානි කීපයක් පමණක් සිදුවිය. මෙයට හේතුව සුනාමි රළ පහර වැදුනේ 2002 දී ගිනස් වාර්තා පොතට ඇතුළත් වීම සඳහා ඔවුන් විසින් වෙරළ ආසන්නයේ පැළ කර තිබු ගස් 80,224 කින් යුත් වනාන්තරය වීමයි. පරිසරවේදියෝ සුනාමි අවදානම් සහිත ප්‍රදේශවල වෙරළතීරය දිගේ ගස් වැවීම පිළියමක් ලෙස යෝජනා කරති. ශාක ප්‍රයෝජනවත් ප්‍රමාණයක් වර්ධනය වීමට අවුරුදු කිහිපයක් ගතවුවද මෙය කෘත්‍රීම බාධක වලට වඩා ලාභදායී හා දීර්ඝ කාලීන සුනාමි හානි අවම කරගැනීමේ ක්‍රමයකි.
ශ්‍රි ලංකාවට ඇති වු සුනාමි ක්‍රියාකාරිත්වය
right|frame|2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින ඇති වු සුනාමි ක්‍රියාකාරිත්වයේ බලපෑම.
2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින ඇති වු සුනාමි රළ හේතුකොට ගෙන ජිවිතක්ෂයට පත් වු ජන සංඛ්‍යාව
පාරිසරික බලපෑම
<p ALIGN="justify"> සුමාත්‍රා දුපත් වල ඇති වු භූමිකම්පාව හේතුකොටගෙන පෘතුවිය සිය කක්ෂය වටා භ්‍රමණය වීම කෙරෙහි බලපෑමක් සිදු වී ඇති බව කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලය මගින් කළ අධ්‍යයනයකින් හෙළි වී ඇත. මේ අනුව අගහරු ග්‍රහයා දෙසට මදක් තල්ලු වී ගොස් ඇත. භූගෝල විද්‍යාඥ පවසන ආකාරයට පෘතුවිය කක්ෂය වටා භ්‍රමණය වීමට ගතවන කාලය මයික්‍රෝ තප්පර තුනකින් වෙනස් වී ඇත. මෙම වෙනස්කම් නිසා පෘතුවිය කාළගුණික වෙනස්කම් රැසකට ලක් වී ඇත. සුමාත්‍රා දුපත් මීටර් 100 කින් නිරිත දෙසට තල්ලු වී ඇත.එමෙන්ම කොරල් පර ඇතුළු වෙරළ පාරිසරික පද්ධතීන් රැසක් වෙනසකට ලක් වී ඇත.
සමාජීය බලපෑම
250px|right|thumb|සුනාමි හානි <p ALIGN="justify"> සුනාමි රළ හේතුවෙන් ආසියානු රටවල් රැසක විශාල පිරිසක් ජිවිතක්ෂයට පත් වීම හා අවතැන් වීමට ලක් විය. වගු අංක 4.1 මගින් දැක්වෙන්නේ එම එක් එක් රටවල් වල ජිවිතක්ෂයට පත් වු ජනසංඛ්‍යාවයි.විශාල පිරිසක් මරණයට පත් වීම නිසා සමාජීය ගැටළු රැසක් බලපාන ලදි.
ආර්ථික බලපෑම
<p ALIGN="justify"> සුනාමි රළ හේතුකොටගෙන ආසියාතික රටවල ආර්ථිකය කෙරෙහි දැඩි බලපෑමක් ඇතිවිය. ධීවර, සංචාරක හා වෙරළ ආශ්‍රිත සුළු පරිමාණ කර්මාන්ත රැසක් සුනාමි රළින් විනාශයට පත්විය. සුනාමි රළ ක්‍රියාකාරිත්වය හේතුවෙන් ධීවර කර්මාන්තයට සිදු වු බලපෑම පිළිබඳව සලකා බැලීමේදී සුනාමි රළ ක්‍රියාකාරිත්වය බලපෑ රටවල් 11තුළම ධීවර කර්මාන්තයේ නියැලෙන ධීවරයින්, ධීවර ආම්පන්න, ධීවර යාත්‍රා හා ධීවරයන්ගේ නිවාස විනාශයට පත්විය.
පටල පටය සම්බන්ධයෙන් වන මූලික කරුණු
ඡායාරූපකරණයේදී යොදාගනු ලබන පටල පට මූලික ආකාර දෙකකින් පවතී.
·	විකාශනයෙන් අනතුරුව එය ඍණ පටයක් බවට පත්වන අතර අනතුරුව පටල පටය මුද්‍රණය කරනු ලැබේ. මෙම පටල පටය කාචයක් තුලින් ප‍්‍රක්ෂේපනය කිරීම මඟන් හෝ මුද්‍රණ කඩදාසියක් සමඟ ගැටීමට සැලැස්වීම මඟින් මුද්‍රණය කිරීම සිදුකරනු ලැබේ. ඡායාරූප මුද්‍රණය කිරීම කලූසුදු හා වර්ණ යන ආකාර දෙකෙන්ම සිදු කරනු ලැබේ. ·	වර්ණ ප‍්‍රත්‍යාවර්ත පටල පට විකාශනයෙන් අනතුරුව පාරද්‍රෘෂ්‍ය ලෙසින් හැඳින්වෙන අතර ප්‍රොජෙක්ටරයක් මඟන් නැරඹිය හැක. එය බොහෝ අවස්ථාවල ස්ලයිඩයක් ලෙසින්ද හැඳින්වෙයි. මේ ආකාරයේ පටල පටයන් බොහෝවිට භාවිතා වන්නේ වෙළඳපොලේ මහා පරිමාණයෙන් විකිණීම සඳහා ඡායාරූප මුද්‍රණය කිරීමේදීය. ප‍්‍රත්‍යාවර්ත පටලයකින් ඡායාරූප මුද්‍රණයන්ද ලබාගතහැකි නමුත් ඒවා මිළ අධික මෙන්ම පටල පටයක් මුද්‍රණය කිරීම තරම් සරළ කි‍්‍රයාවලියක්ද නොවේ. එතරම් ප‍්‍රචලිත නොවූවද කලූ සුදු ප‍්‍රත්‍යාවර්ත පටලයන්ද ඇත. වෘත්තීය ඡායාරූප ශිල්පීන් අතර ප‍්‍රත්‍යාවර්ත පටල පට ජනපි‍්‍රයවීමට හේතුවවී ඇත්තේ වර්ණ ප‍්‍රතිනිෂ්පාදනය අතින් ඒවා මුද්‍රණ පටල පටයන්ට වඩා ඉදිරියෙන්වීමයි.
භාවිතයට ගතහැකි රූපයක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා පටල පටය නිවැරදි ලෙස අනාවනය කළ යුතු වෙයි. අනාවරනයේ ප‍්‍රමාණය තීරණය වන්නේ ප‍්‍රමාණවත් ගුණාත්මකභාවයක් ලබාදෙමින් අදාල පටල පටයට දරාගතහැකි ආලෝක ප‍්‍රමාණය මතය. වර්ණ මුද්‍රණ පටල පටයන්ට අනෙක් පටල පටයන්ට වඩා වැඩි අනාවරනයකට ඔරොත්තුදීමේ හැකියාව ඇත. මෙයට හේතුව මුද්‍රණ පටල පටය නැරඹිය හැකි ලෙස මුද්‍රණය කළයුතු වීම සහ මුද්‍රණ කි‍්‍රයාවලියේදී බහු අනාවරනයන්ට ලක්කිරීමට සිදුවිය හැකිවීමයි. විකාශනයෙන් අනතුරුව පටල පටය මත ඉතිරිවන වර්ණක සහ රිදී ලූණු ප‍්‍රකාශ ඝනත්වය නොඑසේනම් හුදෙක් ඝනත්වය ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබේ. ඍණ පටයක ඇති අඳුරු රූපයක ඝනත්වය වඩා පාරද්‍රෘෂ්‍ය රූපයක ඝනත්වයට වඩා වැඩිය.
බොහොමයක් පටල පටයන් රිදී අංශුවල කි‍්‍රයාකාරීත්ව හේතුවෙන් විපර්යාසයන්ට ලක්වෙයි. පටල පටයක් අනාවරනය කිරීමට පෙර එය අවම ආලෝකයක පැවතිය යුතුය. අනතුරුව සියලූම අංශූන් අනාවරනය වෙමින් උපරිම ද්‍රෘෂ්‍ය ඝනත්වයක් නිරූපනය වෙනතෙක් අනාවරන කිහිපයක්ම සිදු කරනු ලබයි.
අත්බෝම්බ විදිනය
අත් බෝම්බ විදිනයක් යනු අත් බෝම්බයක් සෙබලෙකු අතින් විසිකරනවාට වඩා නිවැරදිව වැඩි දුරින් හා වැඩි ‍වේගයකින් විසි කිරීම සඳහා භාවිතා කරන අවියකි. මිනිසුන් විසින් ගෙන යා හැකි අත්බෝම්බ විදිනය තනි අවියක් ලෙස රයිෆලයක බැරලයට භාවිතා කරනු ලැබේ. මීට අමතරව රයිෆල බොහොමයක් නිපදවා ඇත්තේ ඒවායේ තුවක්කු කටෙන් අත්බෝම්බ් ‍වෙඩි තැබීමට හැකි ලෙසිනි.
විස්තරය
අත්බෝම්බ විදිනයන්ගෙන් බොහොමයක් මිනිසුන් විසින් ගෙන යා හැකි හා කර පිට තබා වෙඩි තබන ඒවාවෙයි. ඒවා බොහෝ විට AH 47 - හෝ M16 වැනි රයිෆල මත තබා වෙඩි තබනු ලබයි. එසේ වුවත් මීට වෙනස් M 79 සහ AG 36 වැනි ආයුධ කිහිපයක්ද ඇත. මේවායෙන් ‍බොහෝමයක් අතින් රිලෝඩ් කරන අවිවෙයි. අද භාවිතා වන සම්මත අත්බෝම්බය වන්නේ 40mm අත් බෝම්බයයි. මෙය මිනිසුන් විසින් ගෙන යා හැකිය. එමෙන්ම රථ වාහන අවි පද්ධති බොහෝමයක භාවිතා වේ. මෙම සම්මතකරණයෙන් පසුව නොයෙකුත් විශේෂ ආකාරයේ අත්බෝම්බ නිෂ්පාදනය විය.උදාහරණයක් වශයෙන් ස්වංයක්‍රීය අත්බෝම්බ විදිනයක් වන ඇමරිකානු Mkia අත්බෝම්බ විදිනය දැක්විය හැක. එය සැහැල්ලු වාහන හා ගොඩනැගිලි වලට ප්‍රහාරය එල්ල කිරීම සඳහා භාවිතා කරනු ලැබේ.මෙය ආරක්ෂාව සඳහා භාවිතා කරයි.
රේඩියෝ තරංග
රේඩියෝ තරංග යනු ව්ද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලියේ රේඩියෝ සංඛ්‍යාත කොටසෙහි පවතින තරංග විශේෂයකි. ස්කොට්ලන්ත ජාතික භෞතික විද්‍යාඥයකු හා ගණිතඥයකු වූ "ජේම්ස් ක්ලාක් මැක්ස්වෙල්" විසින් වර්ෂ 1865 දී රේඩියෝ තරංග ඇති බවට ගණිතමය ක්‍රමයක් මගින් සෛධාන්තිකව සනාත කරන ලදී. රේඩියෝ තරංග, විද්‍යුත් චුම්බක තරංග ලෙසට අවකාශයේ ගමන් කරන බවටද ඔහු සමීකරණ කිහිපයක් මගින් පෙරයීම් කලේය.
සොයා ගැනීම සහ ‍යොදා ගැනීම
වර්ෂ 1887දී ජර්මානු ජාතික භෞතික විද්‍යාඥයකු සමීකරණ ප්‍රායෝගිකව සහතික කරන ලදී.රේඩියෝ තරංග රැහන් රහිත තොරතුරු සන්නිවේදනයේදී භාවිත කිරීම සඳහා එතන් පටන් විවිධ නිපැයුම් බිහිවිය. එවැනි නිපයුම්හි ලා "නිකොලා ටෙස්ලා"(ඔස්ට්‍රියානු) සහ "ගැලීලියෝ මාර්කෝනි"(ඉතාලියානු) පුරෝගාමී වූහ.
රේඩියෝ සංඛ්‍යාත කොටස
ව්ද්‍යුත් චුම්බක වර්ණාවලියට අයත් රේඩියෝ තරංග, සංඛ්‍යාතය පදනම් කරගෙන පහත දැක්වෙන පරිදි "සංඛ්‍යාත වර්ණාවලි සටහනක" සංඛ්‍යාත ඛණ්ඩ වලට බෙදා දැක්විය හැක.
ප්‍රවර්ගය:විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:විද්‍eයුත් චුම්බක තරංග
රසායනික ද්‍රව්‍යය
thumb|right|හුමාලය සහ ද්‍රව ජලය යනු ජලය නම් එකම රසායනික ද්‍රව්‍යයෙහි වෙනස් ස්වභාවයෝ වෙති.
රසායන විද්‍යාවෙහි, රසායනික ද්‍රව්‍යයක් යනු නිත්‍ය රසායනික සංයුතියක් සහ ලාක්ෂණික ගුණ සහිත පදාර්ථයෙහි ස්වරූපයකි. භෞතික විඝටන ක්‍රම ආශ්‍රයෙන්, එනම් රසායනික බන්ධන බිඳීමෙන් තොරව, එය සංරචක බවට වෙන් කල නොහැක. ඒවා ඝන, ද්‍රව හෝ වායු විය හැක.
සටහන් සහ ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:රසායනික ද්‍රව්‍යය
පුබුදු චතුරංග
පුබුදු චතුරංග (12 නොවැම්බර් 1982) යනු ශ්‍රී ලාංකික වේදිකා සහ චිත්‍රපට රංගන ශිල්පියෙකු වේ.
සිනමාගමනය
ප්‍රවර්ගය:1982 උපත් ප්‍රවර්ගය:ජීවත්වන්නෝ
856
වසර  (රෝමානු සංඛ්‍යා) යනු ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර,    දිනයකින් ඇරඹෙන  අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) විය.
රොමැන්ටික්වාදය
වාෂ්ප ජනක යන්ත්‍ නිසා බ්‍රිතාන්‍යයේ භූ දර්ශනය වෙනස් වුණි. ඒ කාර්මීකරණය නිසා නගර පුළුල් වීමත්, තණබිම් පෞද්ගලිකරණය  හෝ කොටුකර ගැනීම හේතුවෙන්  ගම්බද ප්‍රදේශවල ජන හානිය එම ප්‍රධාන ප්‍රතිඵල දෙක වේ. මේ නිසා බොහෝ ගොවියෝ කර්මාන්ත ශාලාවල රැකියා කිරිමට නගර කරා ඇදී ආවෝය. මේ හදිසි වෙනස් වීම, ප්‍රධාන වචන පහක තේරුම් වෙනස් වීම මඟින් පැහැදිලි වේ. ව්‍යාපාරය (වරෙක “නිර්මාණශීලිත්වය” යන අර්ථය ගත්), ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය (ප්‍රගුණ කිරිමේ අරමුණ භාවිතා කළ "මොබ් රූල්" යන අර්ථය ගත්), පන්තිය (දැනට පවා සමාජ අභිමානය සමඟ භාවිතා වන ) , කලාව (වරෙක කෞශල්‍ය ලෙස හැඳින්වු), සංස්කෘතිය (වරෙක වගා කිරීම සඳහා පමණක් සිමා වු) එම මත පහ වේ.
නමුත් කම්කරුවන්ගේ දුබල තත්ත්වයන්, නව පන්ති ගැටුම්වලට, සොබාදහමේ දුෂණයට නායකත්වය හා කාර්මිකරණය හේතු වු අතර, ශීඝ්‍රයෙන් නැගී ආ කවියන් සොබාදහමේ අලංකාරය හා වටිනාකම යළි අනාවරණය කර පෙන්වීය.එය කාර්මික යන්ත්‍ර මඟින් අසුන්දර වූ සොබාදහම යළි ගොඩනැගීමට ගත් එක් පියවරක් විය.
කෙසේ හෝ කෝල්රිජ් හා වර්ඩ්ස්වර්ත් රොමැන්ටීකරණය තේරුම් ගත්තේ හාත්පසින්ම වෙනස් ආකාර දෙකකටයි. කෝලරිජ් අධිස්වභාවික නොහොත් " තාත්වික" (විද්‍යා ප්‍රබන්ධ චිත්‍රපටවල විශේෂ සැකසුම් මඟින් විය නොහැකි උපක්‍රම තාත්වික කර පෙන්වීම.) බව සොයාගන්නවාත් සමඟ, වර්ඩ්ස්වර්ත් පොළොවේ පය ගසා සිටින සත්‍ය මිනිස් චරිත (උදාහරණයක් ලෙස "ද ඉඩියොට් බෝයි") ඔහුගේ නිෂ්පාදන විශාල වශයෙන් හුවා දැක්වු‍වේය. ඒ අතර ලේක් දිස්ත්‍රික්කයේ අලංකාරය තුළින් පාඨකයන්ගේ මන:කල්පිත කැලඹීමට විධි ක්‍රම සොයා ගත්තේය. ("ලයින්ස් කොම්පෝස්ඩ් අ ෆිවු මයිල්ස් අබාවු වින්ටර්න් ඇබී" හි ඇතුලත් ආකාරයට)
රොමැන්ටික් යුගයේ දෙවන පරම්පරාවට ලෝඩ් බයිරොන්, පර්සි බයිශ් ශෛලි, මේරි ශෙලි සහ ජොන් කිට්ස් අයත්ය. කෙසේ නමුත් බයිරෝන් 18 වන ශතවර්ෂයේ උපහාස රචකයන්ගේ ආභාශය ලබා සිටි අතර ඔවුන් තිදෙනා අතරින් ඔහු ‍රොමැන්ටික වාදියෙක්ද වූවේය. ප්‍රසිද්ධ විවාහක කාන්තාවන් කිහිපදෙනෙකු සමඟ ඔහු පැවැත් වු ප්‍රේම සම්බන්ධතා ,උසස් සමාජ වල ඇති කුහකකම් වලට විරුද්ධව හඬක් නැගීමට ඔහු භාවිත කළ ක්‍රමයක් වූ අතර එහෙත්  එය සල්ලාලකමකි. ශාරීරිකව දුර්වල වීම ඔහු ඔහුවම උපහාසයට ලක් කිරීමක් වැනීය. ඔහුගේ ප්‍රථම යුරෝපා චාරිකාව නම් කෘතියේ ප්‍රථම කාණ්ඩ දෙක ප්‍රතිඵල දායක විය. "චයිල්ඩ් හාර්ල්ඩ් පිල්ග්‍රිම්", තරුණ මිනිසෙකු යුරෝපයේදී මුහුණපෑමට සිදුවු ත්‍රාසජනක අත්දැකිම් පිළිබඳව ලියවුණ එය විහිළුවෙන් පිරි වීර කාව්‍යයක් වුවත් එය ලන්ඩනයේ සමාජ පසුබිමට දැඩි ලෙස පටහැණි විය. එසේ තිබියදී චයිල්ඩ් හාර්ලඩ් එංගලන්තයට යළි පැමිණිමේ සාර්ථකත්වය, "ද ගයිඔර්" හා "ද කොසේර්" යන කෘතීන්ගෙන එළි දැක්විණි.ඒ සමඟම ඔහු, ඔහුගේ ඥාති සොයුරියක් වූ ඔගස්ටා ලී (1816) සමඟ පැවති ප්‍රේම සම්බන්ධයක් නිසා චෝදනාවට ලක්වුණි.පසුව ඔහුගේ ආරක්ෂාව පිණිස එංගලන්තයෙන් පිටවී යන ලෙස ඔහුට  බලපෑම් එල්ල විය. මෙහිදී ඔහු පර්සි බධශ් ශෙලී හා ඔහුගේ බිරිඳ මේරිශෙලී සමඟ එකතු වු අතර ඔවුන් රහස් දොස්තර ජෝන් පොලි‍‍ඩොරි සමඟ "ඉයර් විත්ඔවුට් සමර්" නිර්මාණ කාලයේදී (1816) එක්ව කටයුතු කළහ.
එය ඔහු විසින් රචිත කෙටි කථාවකි. "ද චැම්පයර්" හඳුන්වා දීම සඳහා පොලිඩෝරි හට සම්මන හිමිවිය යුතු අතර, මේරි ශෙලීගේ "ෆරැන්කන්ස්ටන්" කෘතියත්,ඔවුන් අතර තිබු තරඟයත් ,ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍යයට සිත්ගන්නා බවක් එක් කළේය. මේරිගේ මෙන්ම පර්සිගේ කෘතිවලට බේරොන්ගේ අදහස්වල බලපෑමක් ඇති බව පෙනේ. ඔහු පැරණි ප්‍රසිද්ධ වංශවක් පවුලකින් පැවත ආවෙකි. නිදහස් චින්තනය හා අදේවවාදය වැළදගන්නවාත් සමඟ ඔහු වැනි අය එංගලන්තයේ අපරාධකරුවන් බවට හංවඩු ගැසිණි. ශෙලී, අදේව වාදය පිළිබඳව විවෘතව කියා සිටි නිසා ඔහුව විද්‍යාලයෙන් ඉවත් කරන ලදී. ඔහු දහසය හැවිරිදි හොරිට් සමග පැනයමින් සිටියේය. වෙස්බ්රූක් සමඟ විවාහ වී පසුව මේරි නිසා ඇයව අත්හරින ලදී. (පසුව හොරිට් තම ජිවිතය තනිවම ගොඩනගා ගත්තාය.) නිදහස් ආදරය හා අරාජකත්වය පිළිබඳ ඔහුගේ ආදර්ශ හොරිට් විසින් අනුගමනය නොකළාය.ඔහු සාහිත්‍යමය විවාදයකට දායක වීමට තරම් ප්‍රමාණවත් අධ්‍යාපනයක් ලද අයෙක් නොවීය. මේරි ඊට වඩා‍ වෙනස් චරිතයකි. ඇය දාර්ශනිකයෙකු හා විප්ලවකාරයෙකු වු විලියම් ගොඩ්වින්ගේ දියණිය වුවාය.එබැවින් බොහෝ දුරට ඔහු හා සමාන බුද්ධිමත් බවක් ඇය සතු විය.මේනිසා ඔහුගෙන් ලද ආදර්ශයද ඇයගේ කෘති වලට පාදක විය. මරණයට පත්වු ඇගේ මව වන "විනිචිකේශන් ඔෆ් ද රයිට්ස් ඔෆ් විවේන්" රචනා කළ‍මේරි යනු වෝල්ට්ස්ටොන්ක්‍රාෆ්ට්ගේ මත දරන්නා වුද තැනැත්තියක් විය.