cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ඇපල්
නිෂ්පාදනය
ඇමරිකාවේ වාණිජව විකුණනු ලබන ඇපල් වලින් 60% කටත් වඩා නිෂ්පාදනය කරනු ලබන්නේ වොෂිංටන් වලය. නවසීලන්තයෙන් සහ වෙනත් සෞම්‍ය කාලගුණය ඇති ප්‍රදේශ වලින් ආනයනය කරන ඇපල් සමඟ ඇමරිකාව තරඟ කරන අතර එම තරඟකාරීත්වය දිනෙන් දිනම වැඩිවේ.
ඕස්ට්‍රේලියාවේ ඇපල් නිෂ්පාදනයෙන් බහුතරය ගෘහස්ථ පරිබෝජනය සඳහා වේ. 1921 සිට fireblight නම් වන බැක්ටීරියා ආසාදනය හේතු කොට ගෙන නිරෝධායන රෙගුලාසි යටතේ නවසීලන්තයෙන් ඇපල් ආනයනය කිරීම තහනම් කර ඇත.
සැළකිය යුතු නිෂ්පාදනයක් ඇති අනෙකුත් රටවල් ලෙස රුසියාව, යුක්රේනය, ආර්ජන්ටිනාව, ජර්මනිය සහ ජපානය දැක්විය හැක.
මිනිස් පරිබෝජනය
ඇපල් බොහෝ විට අමුවෙන් ආහාරයට ගනියි. යන්තමින් විෂ විය හැකි බීජ හැරුනු කොට පොත්තද ඇතුළත්ව මුළු ඇපල් ඵලයම පරිබෝජනය සඳහා සුදුසු වේ. මදය සාමාන්‍යයෙන් ආහාරයට නොගන්නා අතර එය ඉවත් කරනු ලබයි. අමුවෙන් පරිබෝජනය කිරිමට නිෂ්පාදනය කරනු ලබන ඇපල් termed dessert හෝ table apples වේ.
ඇපල් ටින් කිරීමට හෝ යුෂ කිරීමට හැකිය. ඇපල් සයිඩර්(මධ්‍යසාර අඩංගු නොවන, පැණිරස සයිඩර්) නිෂ්පාදනයට ඇපල් අඹරන අතර ඇපල් යුෂ සඳහා පෙරනු ලබයි. යුෂ පැසවීම මඟින් ඝන සයිඩර්, ciderkin සහ විනාකිරි නිෂ්පාදනය කළ හැක. ආසවනය හරහා applejack, Calvados සහ apfelwein වැනි විවිධ මධ්‍යසාර නිෂ්පාදනය කළ හැක. ඇපල් බීජ තෙල් සහ පෙක්ටීන්ද නිෂ්පාදනය කළ හැක.
ප්‍ර‍චලිත භාවිත
ඇපල් යනු ඇපල් කේක්, බදින ලද ඇපල්, ඇපල් ක්‍රම්බල් සහ ඇපල් පයි වැනි බොහෝ අතුරුපස වල අත්‍යාවශ්‍ය අමුද්‍ර‍්‍යයකි. ඒවා බොහෝ විට බේක් කර හෝ ස්ටූ කර භාවිත කරන අතර වියළා ආහාරයට ගැනීම හෝ පසු භාවිතය සඳහා නැවත සකස් කළ හැක (වතුරෙන්, මධ්‍යසාර හෝ වෙනත් ද්‍රවයකින් පොඟවා). Puréed ඇපල් සාමාන්‍යයෙන් ඇපල් සෝස් ලෙස හඳුන්වයි. ඇපල් ජෙලි සහ බටර් බවටද පත් කරයි. ඒවා බොහෝ විට මාංස ආහාර වල භාවිතා කරයි.
පෙති කපන ලද ඇපල් වාතයට නිරාවරණය වූ විට එහි ඔක්සිජන් හේතු කර ගෙන ස්වාභාවික පීනොලික් සාරය මෙලනින් බවට පරිවර්තනය වන නිසා දුඹුරු පැහැයට හැරේ. වෙනස් ප්‍රබේද වල මෙම දුඹුරු පැහැයට හැරීමේ ප්‍රවණතාවය වෙනස් වේ. අල්පාම්ලිත ජලය භාවිතයෙන් මෙය වළක්වා ගත හැක.
කාබනික නිෂ්පාදනය
කාබනික ඇපල් බහුලව නිෂ්පාදනය කරන්නේ ඇමරිකාවේය. රෝග ප්‍ර‍තිරෝදී වගා භාවිතයෙන් ඉතා කුඩා තවාන් ප්‍රමාණයක් වාණිජව සාර්ථක වුවද යුරෝපයේ කාබනික නිෂ්පාදනය වෙනස් වේ. ඇතැම් පලිබෝධ වලට බාහිර අවහිරයක් ඇති කරන කිරිමැටි ආලේපය මඟින් ඇපල් හිරු එළියට පිළිස්සීමද වළක්වා ගත හැක.
ආසාත්මිකතා
මධ්‍යධරණී ප්‍රදේශ වැනි ඇතැම් ප්‍රදේශ වල ඇතැම් පුද්ගලයින්ට ඇපල් පීච් වලට දක්වන සමානතාවය නිසා හානිකර බලපෑම් ඇතිවේ. මෙම ආසාත්මිකතා වලට මුඛ ආසාත්මිකතා සින්ඩ්‍රෝමයද, බොහෝ විට වමනය, උදර වේදනාව සහ කුෂ්ට වැනි එයට වඩා බරපතල රෝග ලක්ෂණ ඇති කරන අතර ඒවා ජීවිතයට හානි දායක විය හැක. මෙම ආසාත්මිකතාවය ඇති පුද්ගලයින්ට අනෙකුත් පළතුරු, ඇට වර්ග සහ එළවළු වලටද ආසාත්මිකතා ඇති විය හැක. මෙම ආසාත්මිකතාවය ඇති කරන ප්‍රෝටීනය පිසීමේදී නිෂ්ප්‍රභා නොවන නිසා මෙම ආසාත්මිකතාවය ඇති පුද්ගලයින්ට ඇපල් අමුවෙන් හෝ පිසීමෙන් ආහාරයට ගත නොහැක. අස්වැන්න නෙලා වැඩි කාලයක් ගත නොවූ හොඳින් මේරූ ඇපල් වල මෙම ආසාත්මිකතාවය ඇති කරන ප්‍රෝටීනය බහුලව දක්නට ලැබේ.
අභිජණනය මඟින් මෙම ආසාත්මිකතා වලට යටත් නොවන ඵලයක් නිපදවීමට තවමත් හැකියාවක් ලැබී නොමැත.
පෝෂණ ගුණය
පර්යේෂණ මඟින් සොයා ගෙන ඇති ආකාරයට ඇපල් ආහාරයට ගැනීමෙන් මහබඩවැලේ පිළිකාව, පෙනහළු පිළිකාව සහ පුරහ්ස්ථ ග්‍රන්ථි පිළිකාවේ අවධානම අඩු කර ගත හැක. ඇපල් පොතු වල අර්සොලික් අම්ලය (ursolic acid) අඩංගු වන අතර දුඹුරු මේදය පටක සහ skeletal muscle වැඩි කරන අතර ස්ථූලත්වය, ග්ලූකෝස් අමර්ෂය, සුදු මේද පටක සහ අක්මාව ස්ථූල වීමේ රෝගය අඩු කරයි. ඇපල් පොතු පෝෂණ අගය නොදත් විවිධ ශාක රසායනික ද්‍ර‍ව්‍ය වල මූලාශ්‍ර‍යකි. ඇපල් වල අඩංගු අති ප්‍රමුඛ පීනෝලික් ශාක රසායනික ලෙස quercetin, epicatechin සහ procyanidin B2 දැක්විය හැක.
ඇමරිකාවේ කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුවට අනුව සාමාන්‍ය ඇපල් ගෙඩියක් ග්‍රෑම් 242 කින් සහ සැළකිය යුතු ප්‍රමාණයක තන්තු සහ විටමින් C සහිතව කැලරි 126 කින් සමන්විත වෙයි.
ඇපල් ජූස් මඟින් මීයන්ගේ neurotransmitter acetylcholine නිෂ්පාදනය වැඩි කරන බව සොයා ගෙන තිබේ. වෙනත් පර්යේෂණ මඟින් මීයන්ට ඇපල් ජූස් ලබා දුන් පසු ඔක්සිකාර හානිය සහ ඥාන පිරිහීම අඩු වීමක් සිදු වන බවටද සොයා ගෙන තිබේ. පළතුරු සාරයෙන් පෝෂණය වන පළතුරු මැස්සන්, සාමාන්‍ය ආහාර වලින් පෝෂණය වන මැස්සන්ට වඩා 10% ක් වැඩිපුර ජීවත් වන බව සොයා ගෙන තිබේ.
යොමුව
Apple - Wikipedia, the free encyclopedia. 2013. Apple - Wikipedia, the free encyclopedia. [ONLINE] Available at:. Accessed 21 March 2013.
බාහිර යොමු
ප්‍රවර්ගය:හොඳ ම ලිපි
Kulturapfel
චිත්‍රය-ඇල්බ්‍රෙච්ට් ඪුරෙර්
ඇල්බ්‍රෙච්ට් ඪුරෙර්
]]
Albrecht Durer යනු ජර්මානු චිත්‍ර ශිල්පියෙක් මුද්‍රණ කරුවෙක් හා න්‍යාය වාදියෙක් අදටත් සුප්‍රසිද්ධ ඔහුගේ නෙලීම් අතර මරණය යක්ෂයා හා නයිට්වරයා වේ. එමෙන්ම 1514 දී ශාන්ත ජෙරෝම් අධ්යයන කටයුතු සිදු කරද්දි හා 1514 දී Melencolia 1 ද වේ. ඒවා අතිමහත් විශ්ලේශණයන්හි හා අර්ත නිරූපනයන්හි විෂය විය. ඔහුගේ දිය සායම් චිත්‍ර ඔහු යුරෝපයේ ප්‍රතම භූ දර්ශන චිත්‍ර ශිල්පියෙක් ගණයේලා තබයි. එමෙන්ම ඔහුගේ ලී කැටයම් එම මාධ්‍යයේ විභවය විප්ලවයකට ලක් කළේය. උතුරු චිත්‍ර ශිල්පයට සම්භාව්ය මෝසතරාංග හදුන්වාදීම ඔහුගේ ඉතාලියානු චිත්‍ර ශිල්පය හා ජර්මානු මානව වාදය පිළිබද දැනුම තුළින් සිදු වු අතර එය ඔහුගේ උතුරු කලාව යලි ගොඩ නැංවීමේ වැදගත් චරිත අතර ස්ථානය සුරක්ෂිත කරන ලදී. මෙය ඔහුගේ ගණිතය පර්යාව ලෝකනය හා සත්‍ය සමානුපාතයේ මූළ ධර්ම අඩංගු න්‍යායික නිබන්ධනයේ පිළිබිඹුවේ.
ඔහුගේ සිත්තම් යුරෝපය තුළ වසය 20 ගණන් වලදීත් ඔහුගේ තත්ත්වය ගොඩ නංවන ලදී. එමෙන්ම ඔහු උතුරු යුරෝපයේ සදා කාලික පුනරුදයේ විශ්ෂ්ඨතම චිත්‍ර ශිල්පියා ලෙස මතභේදාත්මකව හැදින්වේ.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Albrecht_D%C3%BCrer
අවසාදිත පාෂාණ
අවසාදිත පාෂාණ යනු ඛනිජ හෝ කාබනික අංශු පෘථිවි පෘෂ්ඨයෙහි සංචයනය හෝ සාධනය වීමෙන් පසු සබැඳීම සිදුවීමෙන් සැදෙන පාෂාණ විශේෂයකි.
අවසාදිත පාෂාණ යනු පාෂාණ වර්ගයකි.
ආග්නේය පාෂාණ පොලව මතුපිටට පැමිණි පසු ගංඟා ඛාදන කාරකයන්ට හසු වීමෙන් බිඳි වැලි, මැටි හා මඩ බවට පත් වි වෘක්ෂ හා සත්ව ද්‍රව්‍ය සමඟද තිබු ස්ථානයෙන් බැහැරව ගෙන ගොස් තැන්පත් වීමෙන් මෙම පාෂාණය නිර්මාණය වේ.
භාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:අවසාදිත පාෂාණ
ප්‍රවර්ගය:භූ විද්‍යාව
එක්සත් ජනපද ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම
එක්සත් ජනපද ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම යනු ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරඟවලදී එක්සත් ජනපදය නියෝජනය කරන කණ්ඩායමයි. මෙම කණ්ඩායම 1965 දී ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලයේ (ICC) සහකාර සාමාජිකයෙකු බවට පත් වූ එක්සත් ජනපද ක්‍රිකට් සංගමය (USACA) විසින් කලින් සංවිධානය කරන ලදී. 2017 ජූනි මාසයේදී, USACA පාලනය සහ මූල්‍ය ගැටළු හේතුවෙන් ICC විසින් නෙරපා හරින ලද අතර, නව අනුමත කිරීමේ ආයතනයක් පිහිටුවන තෙක් එක්සත් ජනපද කණ්ඩායම ICC Americas විසින් තාවකාලිකව අධීක්ෂණය කරනු ලැබේ. 2019 ජනවාරි මාසයේදී, USA ක්‍රිකට් වෙත සහකාර සාමාජිකත්වය නිල වශයෙන් ලබා දෙන ලදී.
1844 දී කැනඩාවට එරෙහිව ක්‍රීඩා කළ පළමු ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරගයට එක්සත් ජනපද නියෝජිත කණ්ඩායමක් සහභාගී විය. ශතවර්ෂ එකහමාරක කාලයක් එක්සත් ජනපද ජාතික කණ්ඩායම අනෙකුත් ජාතික කණ්ඩායම් සමඟ ක්‍රීඩා කළේ කලාතුරකිනි. එය වැඩිපුරම ක්‍රීඩා කළේ කැනඩාවට එරෙහිව (වාර්ෂික Auty කුසලානයේදී) හෝ වෙනත් රටවල සංචාරක කණ්ඩායම්වලට එරෙහිවය.
එක්සත් ජනපදය සිය ජාත්‍යන්තර තරඟාවලිය ආරම්භ කළේ 1979 එංගලන්තයේ පැවති ICC කුසලාන තරඟාවලියේදී ය; එතැන් සිට එයට තරඟාවලියේ සංස්කරණ දෙකක් පමණක් මග හැරී ඇත (දැන් එය ලෝක කුසලාන සුදුසුකම් ලැබීමේ තරඟය ලෙස හැඳින්වේ). 2004 ICC Six Nations Challenge ජයග්‍රහණය කිරීමෙන් පසුව, කණ්ඩායම එහි පළමු එක්දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) තරඟ දෙක ක්‍රීඩා කරමින් 2004 ICC Champions Trophy සඳහා සුදුසුකම් ලබා ගත්තේය. 2018 අප්‍රේල් මාසයේදී, ICC විසින් එහි සියලුම සාමාජිකයින්ට පූර්ණ විස්සයි20 ජාත්‍යන්තර (වි20ජා) තත්ත්වය ලබා දීමට තීරණය කළේය. එබැවින්, 2019 ජනවාරි 1 න් පසු එක්සත් ජනපදය සහ අනෙකුත් ICC සාමාජිකයින් අතර පැවැත්වෙන සියලුම විස්සයි20 තරඟ සම්පූර්ණ වි20ජා වේ. එක්සත් ජනපදය විසින් ක්‍රීඩා කරන පළමු වි20ජා තරඟය 2019 මාර්තු මාසයේදී එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයට එරෙහිව පැවැත්වීමට නියමිතව තිබුණි.
ලෝකඩ බුදු පිළිම සෑදීම
පුරාණ ක්‍රම
කෙසේ ‍වෙතත් ප්‍රතිමා නිර්මාණයේ උච්චතම අවස්ථාවක් ලෙස ලෝහ භාවිතයෙන්පිළිම නෙළීම දැක්විය හැකිය. අනුරාධපුර වෙහරගලින් යමු වී ඇති අනුරාධපුර යුගයට අයත් බුදු පිළිම හා බෝසත් පිළිම සිංහල කලාකරුවන්ගේ ප්‍රතිමා නිර්මාණ කුසලතාව ප්‍රදර්ශනයවේ.මෙහීදී පැහැදිලි වන කරුණු වන්නේඒවායේ නිෂ්පාදන තාන්ෂණය මෙන්ම කලා කෘති‍යේ කලාත්මක බව  රැකෙන පරිදි ප්‍රතිමාවේ අංගෝපාංග පිළිබඳව මිනුම් ප්‍රමාණයන් ගැන ශිල්පියාට මනා දැනුමක් තිබෙන්නට ඇත.මිහින්තලය පුරාවිද්‍යා ‍කෙෳතුකාගාරයේ දක්නට ලැබෙන චිත්‍රවල සටහන් කරන ලඳ සමමිතික රේඛා අදත් දක්නට ලැබේ.අව්කන හිටි පිළිම‍යේද මෙම ලක්ෂණ දක්නට ලැබේ.මංජු ශ්‍රී  ගුරුකුලයේ මිනුම් ක්‍රම ලෙස දක්වන්නේ
01.	මාන
02.	ප්‍රමාණ
03.	පරිමාණ
04.	උන්මාණ
05.	උපමාණ
06.	ලම්බමාණ
01.	මාණ
පිළිමයක හිස මුදුනේ සිට පාදන්තය දක්වා පිළිමයේ ඉදිරිපස හරි මැදින් ඇඳි ලම්බ ‍රේඛාවක් පදනම් කර‍ගෙන ඒ ඒ අවයවයට ඇති මිනුම්.
ඒ ඒ අවයව සඳහා ඇති මිනුම්.(උරහිස්, පපුවේ පළල)
වටප්‍රමාණය දැක්වීම.(අත්,පා)
හිදැස් පිළිබඳ (අත් පා හෝ ඇඟිලි අතර හිදැස්)
06.	ලම්බමාණ ලඹ ගැට ගැසූ නූල් එල්ලී‍මෙන් ප්‍රතිමාවේ 	සමමිතිය ආරක්ෂා කර ගැනීම ප්‍රතිමාවේ ඉදිරියෙන් ලඹ ගැට ගැසූ නූල් 	09,පිටුපසින් ලඹ ගැට ගැසූ නූල් 05 එල්ලනු ලැ‍බේ.
*තාල මිනුම්* ප්‍රතිමාවක මුළු උස තාල මිනුමකින් බෙදීමෙන් මෙම ක්‍රමය සදාගෙන ඇත. පූජනීය ප්‍රතිමා සඳහා උත්තම දශතාලය ‍‍යොදාගනු ලැ‍‍බේ.
ලෝහ ප්‍රතිමා සෑදීමේදි මාණ ක්‍රමය ‍යොදා ගන්නේ අච්චුව සඳහාය.(මී,බඹර ඉටිවලින් ) ලෝහයෙන්
නිපදවන පිළිම
01.	ඒකඝන
02.	ඇතුළත කුහරය සහිත ‍වේ.
ඉටි වලින් සෑදු පිළිමයේ හිස මුදුනත සිදුරක් ඉතිරි වන පරිදි වැලිකැට රහිත කිරිමැටි වැනි අකාබනික මැටි එම පිළිම‍යේ තවරයි. වියළී‍මෙන් අනතුරුව මැටි තවරයි.වියළී‍මෙන් අනතුරුව උදුනේ එක් පසෙක පිළිමයට අවශ්‍ය ලෝකඩ කෝවක් තුළ උණු කෙරෙන අතර මැටි තැවරූ ඉටි වලින් සෑදු පිළිමය ද එහි පුළුුස්සනු ලැ‍‍බේ. ඉටි උනු වී අච්චුව නිර්මාණය වේ.පිළිමඅච්චුවේ  හිස මුදුනත සිදුරින් ලෝහය වත් කරනු ලැ‍‍බේ.අච්චුවත්,ලෝහයත් එක සමානව රත් විය යුතුය.සිසිල් වීමෙන් අනතුරුව මැටි ආවරණය ඉවත් කරයි.අනතුරුව රන් ආලෙප කරයි.රන්,රසඳිය,බුලත් කොළ යුෂ වෙ‍ඬරු මෙන් කොට ඇඟිල්‍‍ලෙන් ගානු ලැ‍‍බේ.උණුගිනි සිළුව මගින් රන් ආලෙප සම කරනු ලබයි.නේත්‍රා උත්සවය මඟින් එය පූජනීය කරනු ලැ‍‍බේ.මේ ක්‍රම උපයෝගි කරගෙන අතීතයේදී ලෝකඩ බුදු පිළිම සෑදීම සිදු කොට ඇත.ලෝකඩ බුද්ද ප්‍රතිමා මොනවාද
මූලාශ්‍ර
2010 ජනවාරි  31 දිවයින  ඇසුරෙන්
ප්‍රවර්ගය:පිළිම ප්‍රවර්ගය:බුදු දහම
ඔක්තෝබර් 28
ඔක්තෝබර් 28 යනු ග්‍රෙගරි දින දසුන අනුව මෙය මෙම වසරේ 300 වන දිනය යි. වසර අවසන්වීමට තව දින 65ක් ඇත.
ප්‍රවර්ගය:ඔක්තෝබර් ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින
ඔක්තෝබර් 29
ඔක්තෝබර් 29 යනු ග්‍රෙගරි දින දසුන අනුව මෙය මෙම වසරේ 301 වන දිනය යි. වසර අවසන්වීමට තව දින 64ක් ඇත.
ප්‍රවර්ගය:ඔක්තෝබර් ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින
සුරේන් ෆූකන්
සුරේන් රාම් ෆූකන් යනු හිටපු ඉන්දීය ක්‍රිකට් විනිසුරුවරයෙකි. ඔහු 1986 දී එක් එක්දින තරගයකට සහභාගි විය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Place of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:Year of birth missing (living people)
Schrödinger equation
Schrödinger සමීකරණය (Schrödinger's wave equation) - ක්වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවේ අර්ධ අවකල සමීකරණයක් (linear partial differential equation) වන අතර එය ක්වොන්ටම් පද්ධතියක ක්වොන්ටම් තත්වය (Quantum state) කාලයත් සමඟ වෙනස් වන ආකාරය විස්තර කරයි. මෙම සමීකරණය 1925 අගභාගයේ දී සකස් කරන ලද අතර 1926 දී ඔස්ට්‍රියානු භෞතික විද්‍යාඥ Erwin Schrödinger විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.
Schrödinger සමීකරණය යනු නිව්ටන්ගේ දෙවන නියමයේ (F = ma) ක්වොන්ටම් ආකාරයයි. Schrödinger සමීකරණයේ විසඳුම් අණුක, පරමාණුක හෝ උප පරමාණුක පද්ධති පමණක් නොව සාර්ව පද්ධති සහ සමහරවිට මුළු විශ්වයම විස්තර කරයි.
Time-dependent equation
Schrödinger සමීකරණයේ ස්වරූපය එහි භෞතික තත්ත්වය මත රඳා පවතී.වඩාත් පොදු ස්වරූපය වන්නේ කාලය මත රඳා පවතින (Time-dependent) Schrödinger  සමීකරණයයි, එය කාලයත් සමඟ වෙනස් වන පද්ධතියක් විස්තර කරයි.
where i is an imaginary unit, \hbar is Planck constant divided by 2\pi, the symbol  shows the partial derivative with respect to time t, Ψ (Greek letter psi) is the wave function of the quantum system, and Ĥ is the Hamiltonian operator (which describes the total energy of any wave function and has a different form depending on the situation),""
සෙන්සෙනෙබ්
සෙන්සෙනෙබ් (හෙවත් සෙනිසෙනෙබ්) යුනවේන හඳුන්වන්නේ මුල්කාලීන නව රාජධානියේ විසූ Iවන තුත්මෝස් පාරාවෝවරයාගේ මෑණියන් ය. ඇය විසින් උසුලා ඇත්තේ රජුගේ මව (Mw.t-nswt) යන පදවිය පමණක් හෙයින්, ඇය සාමාන්‍ය වැසියකු වන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. සෙන්සෙනෙබ් පිළිබඳ තොරතුරු අනාවරණය වූයේ වැඩි හල්ෆාවලින් හමු වූ කයිරෝ CG 34006 නැමැති ශිලා ස්තම්භය නිසාවෙනි. මෙහි ඇය ඇගේ පුත් Iවන තුත්මෝස්ගේ රාජාභිෂේක දිනයෙහි රාජුගේ මව ලෙස දුන් ප්‍රතිඥාවක් නිරූපිත ය. සෙන්සෙනෙබ්ගේ රුව ඩේර් එල්-බහ්රිහි හට්ෂෙප්සුට්ගේ මතකාගාර දේව්සථානයේ ද සිතුවම් කොට ඇත.
පියරේ ද කුබ(ර්)ටීන්
කිු.ව 1896 දි ප්‍රංශ ජාතක පියරේ ද කුබෝටින් [pierre de coubertin] විසින් නුතන ඔ‌‌ලිම්පික් ක්‍රිඩාව නැවත ආරම්භ කරන ලදි.
ගම්පොල රාජධානිය
මධ්‍යතනයේදී කෙටිකාල පරිච්ඡේදයකට ලක්දිව බහිවතිබූ රාජධානියකි.ගංගා ශ්‍රි පුර ,ගග සිරි පුර ලෙසද හදුන්වයි.
ගම්පොළ යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ මහනුවර අසල පිහිටි නගරයකි. දහහතරවන සියවසේ මැද භාගයේ වසර හතරක් පාලනය කළ හතරවන බුවනෙකබාහු රජු විසින් එය දිවයිනේ අගනුවර බවට පත් කරන ලදී. හතරවන බුවනේකාබාහු රජු (සිව්වන විජයබාහු රජුගේ පුත්‍රයා) සිය පියාගෙන් පසු සිංහාසනයට නැඟී අගනුවර කුරුණෑගල සිට ගම්පොළ දක්වා මාරු කළේය. ගම්පොල යුගයේ මෙරට කැපී පෙනෙන දේශපාලනික හා ආර්ථික ප්‍රගමනයක් ඇති විය.එමෙන්ම සාහිත්‍යට සිදුවූ සේවාවද අමතක කල නොහැක. මෙරට ප්‍රථම සංදේශ කාව්‍ය ලියවී ඇත්තේද ගම්පොල යුගයේය.ඉබන් බතූතා නම් සංචාරකයා පැමින තැබූ දේශාටන වාර්තා ඉතිහාසය හැදැරීමට වැදගත් වේ.
ගම්පොල රාජධානිය උප කලාප 5කට බෙදී තිබූ අතර ඒවා පස් රට ලෙස හැඳින්විනි.
ප්‍රවර්ගය:ගම්පොල රාජධානිය
ඔක්තෝබර් 30
ප්‍රවර්ගය:ඔක්තෝබර් ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින
නීරස දියවැඩියාව
නීරස දියවැඩියාව යනු අසාමාන්‍ය ලෙස තනුක මුත්‍රා අධිකව පිටවීමත් එම නිසා ඇතිවන අධික පිපාසාවත් මූලික ලක්‍ෂණය වන්නාවූ රෝගයකි. ප්‍රවර්ගය:වෘක්ක වෛද්‍යවේදය
ඌව
ඌව හෙවත් විසිදහස් රට යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ගිණිකොන දිශාවේ පිහිටා ඇති සමාජ සංස්කෘතිමය කලාපයකි.
දොළෝස්දහස් රට
ප්‍රවර්ගය:ඌව පළාත ප්‍රවර්ගය:ඌව
ස්පාඤ්ඤ ජාතිකයෝ
ස්පාඤ්ඤ ජාතිකයෝ යනු ජනවර්ගයකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ස්පාඤ්ඤ ජාතිකයෝ
පිලූ රිපෝටර්
පිලූ රිපෝටර් (උපත 1938 සැප්තැම්බර් 24) යනු ඉන්දියානු හිටපු ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් විනිසුරුවෙකි.
දේශීය රංජි කුසලාන තරගයක විනිසුරු ලෙස ඔහුගේ පළමු තරගය වූයේ වයස අවුරුදු 29 දී ය. 1984 දී, ඔහු ටෙස්ට් තරඟ සහ එක්දින ජාත්‍යන්තර තරඟ (එදිජා) දෙකෙහිම විනිසුරුවරයෙකු ලෙස ජාත්‍යන්තර වේදිකාවට පිවිසි අතර, 1994 දක්වා ටෙස්ට් තරඟ 14 ක් සහ එදිජා තරඟ 22 කදී පෙනී සිටියේය. පිලූ රිපෝටර් පාර්සි ජාතිකයෙකි. සහ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ සහෝදරත්වය තුළ "PD" ලෙස හැඳින්වේ. පිලූ රිපෝටර් සීමා මායිම් සංඥා කළ ක්‍රමය ක්‍රිකට් විස්තර විචාරක හෙන්රි බ්ලොෆෙල්ඩ් විසින් "මිල්ක්ෂේක්" ලෙස නම් කර ඇත.
1986 දී, රිපෝටර් සහ වීකේ රාමස්වාමි ලාහෝර්හිදී පකිස්තානය සහ බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්වන් සහභාගි වූ ටෙස්ට් තරගයකට ඉදිරිපත් වූ විට ඉන්දියාවෙන් පළමු මධ්‍යස්ථ විනිසුරුවන් බවට පත්විය. 1912 වසරෙන් පසු මධ්‍යස්ථ විනිසුරුවන් ටෙස්ට් තරගයක විනිශ්චය කළ පළමු අවස්ථාව මෙය විය. පකිස්තාන විනිසුරුවන් පක්ෂග්‍රාහීව ක්‍රියා කළ බවට එල්ල වූ චෝදනාවෙන් පසුව පාකිස්තාන නායක ඉම්රාන් ඛාන් ඔවුන්ට ආරාධනා කළේය. 1992 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානයේ විනිශ්චය කළ එකම ඉන්දීය විනිසුරුවරයා රිපෝටර්ය. "විනිසුරුවෙක්ගේ මතක" නමින් ඔහු පිළිබඳ චරිතාපදානයක් ලියා ඇත.
1993 දී කල්කටාවේ ටෙස්ට් තරගයකට පෙර තණතීරුව පිළිබඳ ඔහුගේ තක්සේරුව බුකීකරු මුකේෂ් ගුප්තාට ලබාදීමට පිලූ රිපෝටර්ට මුදල් ගෙවා ඇතැයි කියනු ලැබේ.
අම්පයර් රිපෝටර්ගේ සහෝදරිය වන මධුමතී බොලිවුඩ් චිත්‍රපටවල නිළියක් වූවාය. ඇය නර්තන ශිල්පිනියක් ලෙස ඉතා ප්‍රසිද්ධියට පත්ව සිටි නිසා ඇය වැඩිපුරම රඟපෑවේ නර්තන දර්ශනවලය.
කර්ණාටක
(Karnataka) දක්ෂිණ භාරතයේ පිහිටි ප්‍රාන්තයකි. අගනුවර: බැංගලෝර්. රජ බස: කන්නඩ. ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ ප්‍රාන්ත
පිලූ රිපෝටර්
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:1938 උපත්
කන්නඩ
කන්නඩ ಕನ್ನಡ, ද්‍රවිඩ භාෂා පවුලට අයත් භාෂාවකි.ඉන්දියාවේ කර්ණාටක ප්‍රාන්තයේ රාජ්‍ය භාෂාව යි. මීට අමතරව ආන්ධ්‍ර ප්‍රදේශ්,තෙලන්ගනා,තමිල්නාඩු ප්‍රාන්තය,මහාරාෂ්ට්‍රා,කේරළ සහ ගෝව යන ප්‍රදේශ වලද සුළු වශයෙන් භාවිත වේ.44,000,000කගේ පමණ මව් බසයි.ලෝකයේ වැඩිපුරම කතාබහ කරන භාෂා අතුරින් 33 වන තැනට පත්ව අත්තේද කන්නඩ භාෂාවයි.
බැංගලෝර්
ඉන්දියාවේ දකුණු දිග පිහිටි කර්ණාටක ප්‍රාන්තයේ අගනුවරයි. ජනයා 8,425,970 ක් මෙහි වෙසෙති. විශාලත්වය වර්ග කිලෝමීටර 741 කි..අලංකාර තැන් ඇත
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
සිීක්‍රට් සෙවන්
=== සිීක්‍රට් සෙවන් යනු ඉනිඩ් බ්ලයිට්න් මහත්මිය විසින් 1949-1963 අතර කාලයේ ප්‍රබන්ධ කළ කතා මාලාවකි. මෙයින් නිරූපණය වන්නේ මිතුරන් හත්දෙනකු විසින් පිහිටුවාගත් රහස් පරික්ෂක සමාජයක කතාවයි. ඔවුන් අතර රහස් වචනයක් හා ‘’S.S.’’‌ලෙස බැජ් එකක්ද ඇත. නමුත් ජැක්ගේ නැගණිය වන සුසී හා ඇයගේ මිතුරිය බින්කි විසින් ඔවුන් ගේ රහස් පරික්ෂණ කඩාකප්පල් කිරීමට හා රහස් වචනය දැන ගැනීමට උත්සහ කරයි. === ඉනිිඩ් බ්ලයිට්න්
1. The secret seven (1949)
2. secret seven adventure (1950)
3. well done secret seven (1951)
4. secret seven on the trail (1952)
5. go ahead secret seven (1953)
6. good work secret seven (1954)
7. secret seven win through (1955)
8. three cheers secret seven (1956)
9. secret seven mystery (1957)
10. puzzle for the secret seven (1958)
12. good old secret seven (1960)
13. shock for the secret seven (1961)
14. look out secret seven (1962)
15. fun for the secret seven (1963)
දිගුව (එවෙලින් ලැලනන්ඩ්)
3. Les sept et le magicien (1977)
4. Les sept sont dans de beaux draps (1978)
5. Les sept et les bulldozers (1978)
6. Les sept et la déesse d’or (1979)
7. Les sept et les soucoupes volantes (1979)
8. Les sept à 200 à l’heure (1980)
9. Les sept ne croient pas au père noël
ජීන් හොනොරේ ‍‍ෆ්‍රැගොනාන්
thumb|
Inspiration, 1769, ලූවර්, පැරිස්
ජීන් හොනොරේ ෆ්රැගොනාන් (1972 අප්රේල් 5 – 1806 අගෝස්තු 22) යනු ප්‍රංශ සිතුවම්කරුවෙකු හා මුද්රණකරුවෙකු වූ අතර පසුව ඔහුගේ Rococo ක්‍රමය සැලකිය යුතු පහසුකම්, විපුලභාවය හා ආශ්වාදජනක බව නිසා විශේෂත්වයට පාත්‍ර විය. Anciel regime හි අවසාන දශකවල දී විශාල ලෙස නිර්මාණ කළ කලාකරුවන් අතරින් කෙනෙකු වූ මොහු සිතුවම් 550කට වඩා නිපදවා ඇති මුත් (චිත්‍ර හා නිරේඛණ ගණන් නොකරමින්) ඒවායින් දින යොදා ඇත්තේ 5කට පමණි. ඔහුගේ වඩාත් ජනප්‍රිය කාර්යයන් අතර ඉතා කිට්ටු බවින් හා සංඡන්න ශෘංගාරත්වයකින් යුත් වායුගෝලයක් නිරූපණය කරන විශේෂ සිතුවම් වේ.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Jean-Honor%C3%A9_Fragonard
සිීක්‍රට් සෙවන්
11. Les sept et la boule de cristal (1984)
දිගුව (පැමලා බචර්ට්)
1. Mystery at the skull (2018)
2. Mystery of the theatre ghost (2019)
කෙටිකතා
මිහින්තලේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
මිහින්තලේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ,  උතුරු මැද පළාතේ,   අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
සිීක්‍රට් සෙවන්
1. At seaside cottage (1947)
මිහින්තලේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
ජනගහනය
බෝගහයාය
සිීක්‍රට් සෙවන්
2. Secret at the old mill (1948)
3. The humbug adventure (1954)
4. adventure on the way home (1955)
5. an afternoon with the secret seven (1956)
6. where are the secret seven (1956)
7. Hurry! Secret seven, hurry! (1957)
මාදු තෙත් බිම
දකුණු ලක බලපිටියේ මාදු ගඟ ජාත්‍යන්තර වශයෙන් පිළිගත් රැම්සා තෙත් බිමකි. ලංකාවේ රැම්සා තෙත් බිම් තුනක් දක්නට ලැබෙන අතර වඩාත්ම සෞන්දර්යාත්මක තෙත් බිම මෙයයි. මෙය අභය භූමියක් ලෙස 2006 ජුනි මස ප්‍රකාශයට පත්කොට ඇත. හෙක්ටයාර 2300 ක් පුරා මෙය විහිදි ඇති අතර දූපත් 25 කින් සමන්විත මාදු ගඟ මහ සමුදුරක් මෙනි. එය ගැඹුරු ය. සොදුරු ය. පැහැදිලි මුත් රළු ය. තවද එය ශාන්ත මෙන්ම මනරම් ද වේ.
ආවේනික සත්ත්ව සහ ශාක වර්ග මෙන්ම දුර්ලභ කඩොලාන වර්ග අතින් මාදු ගඟ පොහොනි වී ඇත. එය පරිසර ලෝලීන්ට වින්දනාත්මක ස්ථානයකි. පරිසර වේදීන්ට පර්යේෂණ භූමියකි. ඉතිහාසඥයින්ට ඓතිහාසික සාධක ඇති අත්පොතකි. අධ්‍යාපනය හදාරන්නන්ට නිදසුන් සහිත පුස්තකයකි. එවන් වූ සුවි‍ශේෂී වැදගත් කමක් ඇති මාදු ගං කොමළිය අභිෂේක ලබන්නේ එය රැම්සා තෙත් බිමක් වූ මොහොතේ ය. එහෙත් අතීතයේ සිටම ඈ නිහඬ සුන්දරත්වයකි.
ලංකාවේ තෙවන රැම්සා තෙත් බිම
එසේම මාදු ගඟ භූගෝලීය පිහිටීම ගත්විට එම පරිසර පද්ධතිය 2001 දෙසැම්බර් 11 වන දින ලංකාවේ තෙවන රැම්සා තෙත් බිම වශයෙන් හදුන්වා දී ඇත. මෙම පරිසර පද්ධතිය බැලූ බැල්මට කලපුවක් මෙන් දිස් වුවද එහි පවතින ජෛව විවිධත්වය සහ ජෛව සංයුතිය නිසා මෙය තෙත් බිම් පරිසර පද්ධතියක් ලෙස නම් කොට ඇත. තෙත් බිමක් ලෙස හැදින්විය හැක්කේ සාර්ථක ඉහළ ජෛව විවිධත්වයකින් යුතු පරිසර පද්ධතියකි. මාදු ගඟ තෙත් බිම් පරිසරය කලාප කිහිපයකට බෙදා දක්වා ඇත. මේවා විවිධ කාර්යයන් හා වටිනාකම් මත කලමණාකරනයට ලක්කොට ඇත. වර්තමානයේ මාදුගඟ තෙත් බිම් පරිසරයේ වටිනාකම සහ වැදගත්කම අවබෝධ කරගත් බලධාරීන් විසින් මාදු ගඟ අවට මීටර් 500 ක ප්‍රමාණය රක්ෂිත කලාපයක් ලෙස නම් කොට ඇත.
මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දක්නට ලැබෙන සුවිශේෂි භූගෝලීය පිහිටීමක් ලෙස ඒ අවට පිහිටියා වු දූපත් සමූහය පෙන්වා දිය හැක. කලකට ඉහත දී මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දූපත් 64 ක් පමණ පිහිටා තිබූ බව සඳහන් වන නමුත් 1997 රුහුණු විශ්ව විද්‍යාල‍යේ උද්භිද විද්‍යා අධ්‍යයන අංශය මගින් කල අධ්‍යයනයක දී සොයා ගැනුනේ දූපත් 17 ක් පමණක් ඉතිරිව ඇති බවයි. එහෙත් මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව වෙසෙන ජනතාව ප්‍රකාශ කර තිබෙන්නේ තවමත් දූපත් 25 ක් පමණ නොනැසී පවතින බවයි. මෙහි බොහෝ දූපත් ගොඩබිම් ප්‍රදේශ වන අතර ඇතැම් දූපත් කළුගල් වලින් නිර්මාණය වී ඇත. මෙහි ඉතාම කුඩා ම දූව වන සතපහේ දූව ද කළුගල් වලින් නිර්මාණය වූවකි. මෙම දූපත් අතරින් දූපත් කිහිපයක් හැරුණ කොට ඉතිරි සියලුම දූපත් ජනාවාස වී ඇත. එයින් විශාලම දූපත වන්නේ මාදූවයි.
මාදු ගඟ ආශ්‍රිත ජෛව විවිධත්වය
මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දක්නට ලැබෙන ජෛව විවිධත්වය නිසා ද මාදු ගඟ ඉතා සුවිශේෂි ගං කොමළියක් වේ. කඩොලාන ශාක පරිසරය ද ඊට අමතරව දක්නට ලැබෙන ශාක හා සත්ත්ව විවිධත්වය නිසා ද මෙය සුවිශේෂි පරිසර පද්ධතියක් ලෙස දැක්විය හැක. එසේම මාදු ගඟට ආවේනික වූ ශාක සහ සත්ත්ව විශේෂ ද මෙම ප්‍රදේශයෙන් සොයාගත හැකිය. මාදු ගඟ ආශ්‍රිත පරිසර පද්ධතිය පක්ෂීන්ගේ නිවහනක් වශයෙන් ක්‍රියා කරයි. ශ්‍රී ලංකාවේ දැකිය හැකි කඩොලාන ශාක විශේෂ 14 ක් ද මෙහි දැකිය හැකි අතර ඊට අමතරව මාදු ගඟට පමණක් ආවේනික වූ ශාක විශේෂයක් වන රත්මිල්ල ද මෙහි වේ. මෙම ශාක විශේෂය මාදු ගඟ ආශ්‍රිත දූපතක් වූ ඕවිලාන දූපත ආශ්‍රිතව දක්නට ලැබේ. කඩොලාන ශාක වලට අමතරව ශාක විශේෂ මෙම මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දැක ගත හැකිය. උණ බට, කිතුල්, මිල්ල, ඇඹරැල්ලා, ගිම් පොල්, පුවක්, කොස් ආදී ශාක එම ශාක විශේෂ අතර කිහිපයක් පමණි. ‍ඖෂධීය ශාක ද මාදු ගඟ පරිසර පද්ධතිය ආශ්‍රිතව දක්නට ලැබේ. ඒ අතර උදුපියලිය, නිදිකුම්බා, ගොටුකොළ, ගිරාපලා ආදිය විශේෂ වේ. එසේ ම ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික ශාක විශේෂ වන බෝවිටියා, කුරුදු, කැකුණ ආදිය ද මෙම මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව ව්‍යාප්ත වී ඇත. ජපන් ජබර සහ සැල්වීනියා වර්ගයේ ශාක වැනි ආක්‍රමණකාරී ශාක නිසා මාදු ගඟ පරිසර පද්ධතිය අවධානමට ලක් වී ඇත. ශාක පමණක් නොවේ විවිධාකාර වූ සත්ත්ව විශේෂ ද මාදු ග‍‍‍‍‍‍‍ගේ සුන්දරත්වය තව තවත් ඔප් නංවන්නට සමත් වී ඇත. පක්ෂීන්, මත්සයින්, උරගයින්, සර්පයින්, උභය ජීවීන් ආදීන් මේ අතර විශේෂ වේ. එසේම මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව සමනල සහ සලඹ විශේෂ ද දක්නට ලැබේ. එසේම ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික සත්ත්වයන් වන උණහපුලුවා, කොළවඳුරා, දඬුලේනා ආදි සත්ත්වයන් ද මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දැකගත හැකිය.
මාදු ගඟ ආශ්‍රිත ජන ජීවිතය
මාදු ගඟ පිළිබඳව අවදානය යොමු කිරී‍මේ දී මාදු ගඟ ආශ්‍රිත ජන ජීවිතය පිළිබඳවත් අවධානය යොමුකිරීම ඉතා වැදගත් වේ. මාදු ගඟ අවට ප්‍රදේශ වාසීන් සිය ජීවනෝපාය සඳහා මාදු ගඟ අවට පරිසරය බෙහෝ විට උපයෝගී කර ගනී. ඒ අතර වැදගත් ස්ථානයක් මිරිදිය ධීවර කර්මාන්තයට හිමිවේ. මෙයට මූලිකව පදනම වී ඇත්තේ කළපුව ආශ්‍රිත මිරිදිය මත්ස්‍ය කර්මාන්තයයි. මෙම ධීවර කර්මාන්තයේ යෙදෙන පවුල් දහසක් පමණ මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව අපට හදුනාගත හැක. ඉස්සන් ඇල්ලීම සදහා යොදාගනු ලබන රිටිපන්න ක්‍රමය ඉතාම ජනප්‍රිය ක්‍රමයක් වී ඇත. ඉස්සන් ඇල්ලීමට භාවිත කරන තවත් ක්‍රමයක් ලෙස ජාකොටු ක්‍රමය දැක්විය හැකිය. කුරුඳු වගාව මඟින් සිය ජීවනෝපාය සරිකර ගනු ලබන ජනතාව මෙම මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව දක්නට ලැබේ. කුරුඳු වගාව මෙන්ම පොල් වගාව ද මෙම ප්‍රදේශය පුරා ජනප්‍රිය වූ තවත් ජී‍වනෝපායකි. මීට අමතරව මාදු ගඟ ආශ්‍රිතව පන් කර්මාන්තය, පොල් රා කර්මාන්තය, කොහු කර්මාන්තය, දැව සහ ලී බඩු සෑදීමේ කර්මාන්ත ද දක්නට ලැබේ. සුවිශේෂී වශයෙන් සංචාරක ව්‍යාපාරය මාදු ගඟ ආශ්‍රීතව අති ජනප්‍රිය වී ඇත. දේශීය විදේශීය සංචාරකයින් මාදු ගඟ නැරඹීම සඳහා පැමිණෙන අතර ඒ සඳහා ලී ඔරු, ෆයිබර් ඔරු, අඟුල්, මෝටර් බෝට්ටු ආදිය භාවිත කරයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වභාවික සෞන්දර්යය වඩාත් ඔප් නංවනවා සේම එම ප්‍රදේශය ආශ්‍රිත ජනතාවගේ දිවි මග සාර්ථක කර ගැනීමට ද මෙම මාදු ගං කොමළිය ඉමහත් පිටුවහලක් වී ඇතිබව අපට පෙනී යයි. එබැවින් ලෝක උරුමයක් සේම ශ්‍රී ලංකාවේ සුන්දරතම රැම්සා තෙත් බිම වන මාදු ගඟ පරිසර පද්ධතිය සුරක්ෂිත කොට අනාගත පරපුරට දායාද කිරීම සියලුම ශ්‍රී ලංකා වාසීන්ගේ යුතුකමක් සේ සැලකිය යුතුය.
දාරා දෝටිවල්ලා
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Place of birth missing ප්‍රවර්ගය:1933 උපත්
කියුබාන් පේසෝ
කියුබාන් පේසෝ යනු මුදල් ඒකකයකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:කියුබාව
මලයාලම් භාෂාව
මලයාළම් භාෂාව (മലയാളം), ද්‍රවිඩ භාෂා පවුලට අයත් භාෂාවකි. ඉන්දියාවේ කේරළය ප්‍රාන්තයේ රාජ්‍ය භාෂාව යි. 36,000,000කගේ පමණ මව් බසයි.
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
පද්මකර් පණ්ඩිත්
පද්මකර් ගෝපාල් පණ්ඩිත් (1934 දෙසැම්බර් 16 – 2006 ජූලි 1) යනු ඉන්දියානු ක්‍රිකට් විනිසුරුවෙකි. ඔහු 1983 සහ 1988 අතර එක්දින තරඟ නවයකට සහභාගී විය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:2006 මරණ ප්‍රවර්ගය:1934 උපත්
ශූරයන්ගේ කුසලානය 1993
1993 චැම්පියන්ස් කුසලානය ද්විත්ව රවුන්ඩ් රොබින් තරගාවලියකින් ආරම්භ වූ අතර එහිදී සෑම කණ්ඩායමක්ම දෙවරක් ක්‍රීඩා කළහ. ප්‍රමුඛ කණ්ඩායම් දෙක අවසන් තරඟයට සුදුසුකම් ලබා ගත්හ. බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් තරඟාවලිය ජයගත් අතර ඇමරිකානු ඩොලර් 37,500 ක් ද, අනුශූරයන් වූ පාකිස්තානය ඇමරිකානු ඩොලර් 22,500 ක් ද ශ්‍රී ලංකාව ඇමරිකානු ඩොලර් 10,000 ක් ද දිනා ගත්හ.
තරඟාවලියේ ප්‍රතිලාභීන් වූයේ මොහොමඩ් නසීර් (පාකිස්තානය), ෂොයිබ් මොහොමඩ් (පකිස්ථානය) සහ ඩෙස්මන්ඩ් හේන්ස් (බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්) ය. ඔවුන්ට ඇමෙරිකානු ඩොලර් 35,000 ක් හිමි විය.
බාහිර සබැදි
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට් ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට් - ශ්‍රී ලංකාව
ඌලුරූ
ඌලුරූ (, පිච්චන්චච්චාරා:  ' /ˈʊ.lʊ.ɻʊ/), එයර්ස් පර්වතය ලෙසින්ද හැඳින්වෙන (, like airs) නිල වශයෙන් ඌලුරූ / එයර්ස් පර්වතය''' ලෙසින් ගැසට් කරන ලද, යනු, මධ්‍යම  ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි  උතුරු ප්‍රදේශයෙහි දක්ෂිණ කොටසෙහි පිහිටි විශාල වැලි ගල් පර්වත සැදුමකි. යාබදව පිහිටි විශාලතම සුළු නගරය වන ඇලිස් ස්ප්‍රිං වෙතින් 335 km වයඹ දෙසට වන්නට එය පිහිටා ඇත.
මෙම ප්‍රදේශයෙහි ජීවත් වන ආදිවාසික ජනයා පිච්චන්චච්චාරා අනන්ගූ සඳහා ඌලූරූ ශුද්ධ ස්ථානයක් වෙයි. මෙම පර්වත සැදුම අවට ප්‍රදේශය, උල්පත්, දිය වළවල්, පර්වත ලෙන් සහ පුරාණ සිත්තම් වලින් පිරී පවතියි. යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියක් ලෙසින් ඌලුරූ ලැයිස්තුගත කර ඇත. ඌලුරූ සහ ඕල්ගර්ස් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන කට ජුටා, ඌලුරූ-කට ජුටා ජාතික වනෝද්‍යානයෙහි ප්‍රධාන අංග දෙකකි.
නම
ස්වදේශීක අනන්ගූ, පිච්චන්චච්චාරා ජනයා විසින්, මෙම මං සලකුණ හඳුන්වන්නේ ඌලුරූ ලෙසිනි. මෙම වචනය සංඥා නාමයක් වන අතර, එය සඳහා පිච්චන්චච්චාරා උපභාෂාවෙහි වෙනත් විශේෂ තේරුම් නොමැති වුවත්,  ඌලුරූ හී ජ්‍යෙෂ්ඨ සාම්ප්‍රදායික හිමිකරුවන් විසින් දේශීය පවුල් නාමයක් ලෙසින් එය භාවිතා වෙයි.
1873 ජූලි 19 දිනදී, මිනින්දෝරු විලියම් ගූස් විසින් මෙම මං සලකුණ නිරික්ෂණය කල අතර, එකල දකුණු ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි ප්‍රධාන ලේකම්වරයා ලෙසින් ක්‍රියා කල, ශ්‍රීමත් හෙන්රි එයර්ස් වෙත ගෞරවයක් ලෙසින්, එයර්ස් පර්වතය ලෙසින් එය නම් කෙරිණි. එතැන් පටන්, මෙම නම් දෙකම භාවිතයෙහි පැවතී තිබේ.
1993 වසරෙහිදී, ද්විත්ව නාමකරණ ප්‍රතිපත්තියක් භාවිතයට සුදුසු යැයි පිළිගැණුනු අතර, සාම්ප්‍රදායික ආදිවාසී නාමය සහ ඉංග්‍රීසි නාමය යන දෙකම අඩංගු නිල නාමයන් භාවිතයට එය අනුව ඉඩ සැලසුණි. 1993 දෙසැම්බර් 15 දිනදී, "එයර්ස් පර්වතය / ඌලුරූ" ලෙසින් යළි-නම්කෙරුණු අතර, උතුරු ප්‍රදේශයෙහි නිල වශයෙන් ද්විත්ව නාමකරණය ලැබූ පළමුවන අංගය එය විය. ඇලිස් ස්ප්‍රිංස් හී ප්‍රාදේශීය සංචාරක සංගමය විසින් සිදුකල ඉල්ලීමක් ප්‍රකාර, ද්විත්ව නාමයන්හී අනුපිළිවෙල නිල වශයෙන් ප්‍රතිවර්ත කොට,  2002 නොවැම්බර් 6 දිනදී "ඌලුරූ / එයර්ස් පර්වතය" බවට පත් කෙරිණි.
විස්තරය
ඌලුරූ යනු ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි ඉතාමත් පහසුවෙන් හඳුනාගතහැකි ස්වභාවික ඉම් සලකුණු අතරින් එකකි. මෙම වැලිගල් සැදිල්ල,  348 m ප්‍රමාණයක උසින් යුතු අතර, මුහුදු මට්ටෙමහි සිට 863 m ප්‍රමාණයක් ඉහළ දක්වමින් එහි බොහෝ ප්‍රමාණයක් භූමියෙන් පහළ දරන අතර, සම්පූර්ණ වට ප්‍රමාණය 9.4 km වෙයි. ඌලුරූ සහ අසබඩ පිහිටි කට ජුටා සැදිලි දෙකම, ප්‍රදේශයෙහි සාම්ප්‍රදායික වැසියන් වන අනන්ගූ ජනයාට මහා සංස්කෘතික වැදගත්කමින් යුතු වන අතර, දේශීය වෘක්ෂලතා සහ සතුන්, වනලැහැබ් ආහාර සහ ප්‍රදේශයෙහි ආදිවාසික ඩ්‍රීම්ටයිම් කතාන්තර යනාදිය පිළිබඳ ගාමිකයන් දැනුවත් කිරීම සඳහා පයින් රැගෙන යන සංචාරයන්ට නායකත්වය දෙන්නේ ඔවුන් විසිනි.
දිනයෙහි විවිධ වේලාවන්හීදී සහ වසරෙහි විවිධ කාලසීමාවන්හීදී සහ වර්ණය වෙනස් කරන බවක් පෙන්වීම, විශේෂයෙන් අළුයම කාලයෙහිදී සහ හිරු බැසීම වේලාවේදී එය රත් පැහැයෙන් දිලිසීම,  ඌලුරූ හී සැලකිය යුතු ලක්ෂණයක් වෙයි.
ඔල්ගා කන්ද හෝ දි ඔල්ගාස් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන කට ජුටා පිහිටා ඇත්තේ, ඌලුරූ සිට 25 km බටහිරට වන්නටය. ප්‍රවේශ මාර්ග සහ වාහන ගාල් කිරීමෙහි පහසුකම් සහිතව, අළුයම සහ සන්ධ්‍යාවෙහිදී මෙම ස්ථාන දෙකම හොඳින් නැරඹීමෙහි විශේෂ පහසුකම් සංචාරකයන් වෙත සපයා ඇත.
center|600px|thumb| සන්ධ්‍යාවෙහිදී එහි විශේෂණීය රතු පැහැ ගැන්වීම දක්වන, හිරු බැසීම ආසන්නයෙහි ඌලුරූ හි සර්වදිශාදර්ශනය.
භූවිද්‍යාව
thumb|right|ඌලුරූ පර්වත සැදිලි thumb|right|දර්ශීය ඇගිලියක් දක්වන පර්වත මුදුනෙහි සිට ඌලුරූ හී සර්වදිශාදර්ශනයක් thumb| [[ආකෝස් වෙතින් සැදී ඇති ඌලුරූ පෘෂ්ඨය දක්වන සමීප දසුනක්]]
ඌලුරූ යනු ද්වීපාකාර පර්වතයක් වන අතර, එහි වචනාර්ථය වන්නේ "දිවයින් කන්ද" යන්න වෙයි. ද්වීපාකාර පර්වතයක් යනු, උණුසුම්, වියලි ප්‍රදේශයක පැතිර ගිය සාපේක්ෂ වශයෙන් පැතිලි සෝදාපාළුවට ලක්වූ පහත් බිමක් වෙතින් හිටිඅඩියේ පැන නැගී එයින් වටවුණු කැපීපෙනෙන හුදෙකලා අවසාදිත පිණ්ඩයක් හෝ  හෙලක් වෙයි. තරමක් සන්දිග්ධාර්ථක සහ භූවිද්‍යාඥයින් විසින් සාමාන්‍යයෙන් භාවිතයට නොරිසි පදයක් වන, ඒකඝන ශිලාවක් ලෙසින්ද ඌලුරූ බොහෝ විට හැඳින්වෙයි.
ඌලුරූ හි අපූර්ව ගුණාංගයක් වන්නේ එහි තට්ටු පෘෂ්ඨයන්හී සමජාතීත්වය සහිත වීම සහ මූට්ටු වීම් සහ බෙත්ම රහිත වීම නිසාවෙන්, හැව කැට සහිත බෑවුම් සහ පස් නිර්මාණය වීම වැලැකීමයි. අවට ඇති පර්වත ඛාදනයට ලක් වෙද්දී, මෙය නොබිඳී ඉතිරි වූයේ මෙම ගුණාංග නිසාය.
දේශගුණය සහ සෘතු පහ
වනෝද්‍යානය තුල උණුසුම් කාන්තාර දේශගුණයක් පවතින අතර 284.6 mm ප්‍රමාණයක වාර්ෂික මධ්‍යනය වර්ෂාපතනයක් ලබයි.
පුරාතන මානව ජනාවාස
නැගෙනහිර සහ බටහිර දෙසින් සොයාගැනුණු පුරාවිද්‍යාත්මක සාක්ෂි ප්‍රකාර, වසර 10,000 කට වඩා පෙර මානවයෝ මෙම ප්‍රදේශයෙහි ජනාවාස පිහිටුවාගෙන සිට ඇත.
යුරෝපියානු ගවේෂකයෝ (1870 ගණන්)
යුරෝපියානුවෝ ඕස්ට්‍රේලියානු බටහිර කාන්තාරය වෙත පැමිණියේ 1870 ගණන් වලදීය.
යුරෝපියානු විජිතකරණය‍
ඉන්පසු තවද ගවේෂණ සිදු වූයේ පශු කර්මාන්තය සඳහා ප්‍රදේශයක් පිහිටුවීමෙහි හැකියාව පිළිබඳ බලාපොරොත්තුව ඇතිවය.
ආදිවාසී රක්ෂිතය (1920)
යුරෝපියානු පදිංචිකරුවන් හා සම්බන්ධකම් නොමැති තරම් අස්ථිරවාසී ජනයා සඳහා,  1918 වසරෙහි සිට 1921 වසර දක්වා කාලය තුලදී, දකුණු ඕස්ට්‍රේලියාවහි, බටහිර ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි සහ, උතුරු ප්‍රදේශයෙහි යාබද විශාල ප්‍රදේශයන්, ආදිවාසී රක්ෂිතයන්, අභයභූමී ලෙසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදි.
සංචාරක ව්‍යාපාරය
thumb| ඌලුරූ-කට ජුටා ජාතික වනෝද්‍යානයෙහි සිට [[ලැසටර් මහාමාර්ගය|ලැසටර් මහාමාර්ගයෙහි රිය පැදවීම, අප්‍රේල් 2007]] ඌලුරූ පාමුලට යාබදව 1950 ගණන් වලදී ඇරඹුනු සංචාරක ව්‍යාපාර යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය විගසින් අහිතකර පාරිසරික බලපෑම් පෙන්වීය. වාසස්ථාන-සබැඳි සංචාරක පහසුකම් ඉවත්කොට ඒ්වා වනෝද්‍යානයෙන් පිටත යළි-පිහිටුවීමට 1970 ගණන් වල මුල් භාගයෙහිදී තීරණය කෙරිණි. 1975 වසරෙහිදී, ඌලුරූ සිට 15 km දුරින්, වනෝද්‍යානයෙහි උතුරු දෙස මායිමෙන් පිටත 104 km2 ප්‍රමාණයක රක්ෂිත භූමි භාගයක් අනුමත කෙරුණේ, සංචාරක පහසුකම් සහ යුලාරා ලෙසින් හැඳින්වීමට නියමිත අනුබද්ධිත ගුවන්තොටුපොලක් ප්‍රවර්ධනය කෙරුම සඳහා වෙයි. යුලාරා නිකේතනය විවෘත කිරීමට සමගාමීව, වනෝද්‍යානය තුල පිහිටි කඳවුරු භූමිය 1983 වසරෙහිදී වසා දැමුණු අතර, 1984 වසරෙහි අග භාගයෙහිදී නවාතැන්පොළවල් වසා දැමිණි. 1992 වසරෙහිදී, යුලාරා නිකේතනය පිළිබඳ උතුරු ප්‍රදේශ රජය සන්තකයෙහි තිබූ බහුතර කොටස විකුණා දැමුණු අතර එයර්ස් රොක් නිකේතනය ලෙසින් නිකේතනය යළි නම් කෙරිණි.
ලෝක උරුම අඩවියක් ලෙසින් වනෝද්‍යානය නම් කිරීමෙන් අනතුරුව, වාර්ෂික ගාමික සංඛ්‍යාව, 2000 වසර වන විට ගාමිකයන් 400,000 ඉක්මවීය. සංචාරක ව්‍යාපාරයෙහි ඉහළ නැගුම සමගින් ප්‍රාදේශීය සහ ජාතික ආර්ථික ප්‍රතිලාභ ඉහළ දැමිණි. සංස්කෘතික අගයයන් සංරක්ෂණය කෙරුම සහ ගාමික අවශ්‍යතා සැපිරීම තුලනය කර ගැනීමෙහි අභියෝගය තීව්‍ර කෙරුමද මෙහිදී සිදුවිය.
පර්වත තරණය
thumb|upright|ඉහළ නගින්නන් සහ අන්තරාය දක්වන දැන්වීමක් අනන්ගූ සාම්ප්‍රදායික භාරකරුවන් සහ රැකවළුන් වෙත ඉඩම් භුක්තිය පවරා දෙන බවට,  1983 දෙසැම්බර් 11 දිනදී, ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි අග්‍රාමාත්‍ය, බොබ් හෝක් විසින් පොරොන්දු වූ අතර, ඌලුරූ නැගීම තහනම් කිරීම ඇතුළු ප්‍රජාවගේ  කරුණු-10 ක සැලසුමට එකඟ විය. කෙසේවෙතත්, 1985 ඔක්තොම්බර් 26 දිනදී ඔප්පුව නිල වශයෙන් අනන්ගූ වෙත භාර දීමට පූර්ව කොන්දේසි වශයෙන්, මුලින් එකඟවූ වසර-50 ක කල්බද්ද වෙනුවට, වසර-99 ක කල්බද්දක් සහිතව ඌලුරූ නැගීමට අවකාශ රජය විසින් ලබා දුනි.
එහි මහත් අධ්‍යාත්මික සුවිශේෂතාවය නිසා, දේශීය අනන්ගූ විසින් ඌලුරූ නැගීම සිදු නොකරයි. පර්වතය නැගීම සිදු නොකරන ලෙසට ඔවුහූ ගාමිකයන් වෙත කියා සිටින්නේ, ගාමිකයන් භාවිතා කරන මාර්ගය විසින් ශුද්ධවූ සාම්ප්‍රදායික ඩ්‍රීම්ටයිම් මං පෙත රේඛනය වන නිසාත්, ගාමිකයන්ගේ ආරක්ෂාව පිළිබඳ වගකීමක් ඇති බව හැඟීම නිසාත්ය. 2019 ඔක්තොම්බර් වන තුරු, ගාමිකයන්ගේ මාර්ග විස්තරය දැක්වූයේ "නැගීම තහනම් නැත, එහෙත් අනන්ගූ භූමියෙහි ආගන්තුකයෙක් ලෙසින්, ඔබ පර්වතය නැගීමෙන් වැළකී සිටීමෙන්, අපගේ නීතියට හා සංස්කෘතියට ගරු කරන්නේ නම්, අප වඩාත් කැමති වෙමු" යනුවෙනි.
2010 වසරෙහි ප්‍රකාශනයක් පරිදී, වනෝද්‍යානය වෙත පැමිණෙන ගාමිකයන් අතරින් තුනෙන්-එක් පංගුවකට ස්වල්පයක් වැඩි සංඛ්‍යාවක් ඌලුරූ තරණය කරති; මෙයින් ඉහළ ප්‍රතිශතයක් කුඩා දරුවන් වූහ. 1964 වසරෙහිදී එක් කල සහ 1976 වසරෙහිදී දිගු කල අත්වැල් දම්වැලක් විසින් පැයක්-දිගු නැගීම පහසු කරවනු ලැබූ මුත්, මුදුනට නැගුම, 800 m දිගු බෑවුම් සහිත දුෂ්කර එකක් වූ අතර අතරමග දැඩි සුලං තත්ත්වයන්ට මුහුණ දීමටද සිදු විය. නැගීමෙහිදී පුද්ගලයන් විසින් බොහෝ ජලය පානය කරන ලෙස නිර්දේශ කරනු ලැබූ අතර, ප්‍රමාණවත් නොවන සවියක් සහිත අය, කරකැවිල්ල වෙතින් පෙලෙන හෝ ව්‍යායාම සිදු කිරීම වලක්වන වෛද්‍යමය තත්ත්වයන් සහිත වූවන් හෝ යන්නන් පර්වතය නැගීමට උත්සාහ නොකල යුතු විය. පර්වත මුදුනෙහි දැඩි සුළං තත්ත්වයන් පවතින විට, ඌලුරු නැගීමට සාමාන්‍යයෙන් අවසර දෙනු නොලැබිණි. එවන් සිද්ධීන් වාර්තා කිරීම ඇරඹීමෙන් පසුව, විනෝදාස්වාදය සඳහා නැගීම හේතුවෙන් වූ මරණ සංඛ්‍යාව අවම වශයෙන් 37 ක් විය. 2011 වසරෙහි සිට 2015 වසර දක්වා කාලය තුල ගාමිකයන් අතරින් හයෙන් එකක් පමණ පර්වතය නැංගහ.
2010 වසරෙහිදී ඌලුරූ මුදුනෙහිදී සිදුවූ, නිරුවත් රඟපෑම, ගොල්ෆ් ක්‍රීඩාවෙහි යෙදීම සහ, නිරුවත්ව සිටීම ආදී මතභේදකාරී සිදුවීම් වෙතින්, පර්වතය නැගීම තහනම් කරන ලෙස වූ ඉල්ලීම් යළි පණ නැංවිණි. 2017 නොවැම්බර් 1 දිනදී, ඌලුරූ-කට ජුටා ජාතික වනෝද්‍යාන සභාව විසින් ඒ්කමතිකව තීරණය කලේ ඌලුරූ නැගීම තහනම් කරන ලෙසිනි. මෙම තහනම, 2019 ඔක්තොම්බර් 26 දින සිට බල පැවැත්වුණි. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන්, තහනම පිළිබඳ ප්‍රකාශය සිදු කිරීමෙන් පසුව, පර්වතය නගින්නන් සහ ගාමිකයන් ප්‍රමාණයෙහි විශාල වැඩි වීමක් දක්නට ලැබිණි.
ඡායාරූපකරණය
ගාමිකයන් විසින් ඌලුරූහී සමහරක් කොටස් ඡායාරූපකරණය නොකරන ලෙසට, අනන්ගූ තවදුරටත් ඉල්ලා සිටින්නේ, සාම්ප්‍රදායික ජුකුර්පා විශ්වාස හා සබැඳි හේතූන් නිසාවෙනි. මෙම ප්‍රදේශ නම්, ස්ත්‍රී-පුරුෂභාවය-සබැඳි චාරිත්‍ර සඳහා වෙන්වූ අඩවි වන අතර, ප්‍රශ්නයට තුඩු දෙන චාරිත්‍රයන්හී නියැලෙන්නන්ට විරුද්ධ ස්ත්‍රී-පුරුෂ භාවය සහිත අනන්ගූ සඳහා තහනම් ප්‍රදේශ වෙති. පිටස්තර ලෝකයෙහිදී තහනම් අඩවි වල ඡායාරූප දැකීමෙන් අනන්ගූ විසින් නොදැනුවත්ව මෙම තහංචිය බිඳීම වැලකීම මෙම ඡායාරූපකරණ සීමා කිරීමෙහි අදහස වෙයි.
ජලයේ ගතිගුණ
ජලය සම්පතක් ලෙස හැදින්විය හැකිය.ජලයෙහි ගතිගුණ කීපයක් පහත දැක්වේ.
@.ජලය අවර්ණය. @.ජලයට කිසිදු රසයක් නොමැත. @.ජලයට කිසිදු ගදක් හෝ සුවදක් නැත.
කේරළය
(Kerala) දක්ෂිණ භාරතයේ පිහිටි ප්‍රාන්තයකි. අගනුවර: තිරුවානන්දපුරම්. රජ බස: මලයාලි. ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ ප්‍රාන්ත
කියුබාන් කන්වටිබ්ල් පේසෝ
කියුබාන් කන්වටිබ්ල් පේසෝ යනු මුදල් ඒකකයකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:කියුබාව
බිහාර් කෞතුකාගාරය
බිහාර් කෞතුකාගාරය යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ පැට්නා හි පිහිටි කෞතුකාගාරයකි. මෙය 2015 අගෝස්තුවේ දී අර්ධ වශයෙන් විවෘත කෙරිණි. 2015 අගෝස්තු වන විට, මෙහි 'ළමා කෞතුකාගාරය', ප්‍රධාන පිවිසුම් පෙදෙස සහ දිශානතිකරණ රඟහල පමණක් මහජනයාට විවෘතව පැවතිණි. පසුව, 2017 ඔක්තෝබරයේ දී සෙසු ගැලරි ද විවෘත කෙරිණි. පැට්නා කෞතුකාගාරයේ තිබූ පුරාවස්තූන් 100කට අධික සංඛ්‍යාවක් මෙම කෞතුකාගාරය වෙත රැගෙන එන ලදී.
ඇල්කටෙල්-ලූසන්ට්
ඇල්කටෙල්-ලූසන්ට් යනු, ප්‍රංශයේ, බුලංගො-බීයකෝහී මූලස්ථානය පිහිටා ඇති, ප්‍රංශ ගෝලීය දුරවිනැවුම් උපකරණ සමාගමකි.
ද කිං'ස් ඩෝටර්, සූ බෙක්-හ්යං
ද කිං’ස් ඩෝටර්, සූ බෙක්-හ්යං (හෙවත් ද ඩෝටර් ඔෆ් ද එම්පරර්) යනු බෙක්ජේහි මුර්යොං රජුගේ දියණිය වන සූ බෙක්-හ්යංගේ දිවිය නිරූපණය කෙරෙන ඓතිහාසික නාට්‍යයකි. 2013 සැප්තැම්බර් 30 සිට 2014 මාර්තු 14 දක්වා MBC නාළිකාව ඔස්සේ සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා දිනවල 20:55ට (KST) මෙය විකාශය වූයේ කථාංග 108කින් යුක්තව ය. මෙම කතාමාලාව කථාංග 120කින් යුක්තව විකාශය කිරීමට සැලසුම් කොට තිබුණත්, පසුව 2014 මාර්තු 4 දින එය කථාංග 108කට කපා දැමිණි.
කථාපුවත
යුං යනු දොංසොං රජුගේ ඥාති සොහොයුරකු වන අතර, ඔහු රජුගේ හමුදාවේ සාර්ථක සෙන්පතියකු ද වේ. ඔහු මාලිග නිලධාරියකු වන බෙක්-ගාගේ දියණිය වන චේ-හ්වාට පෙම් කරයි. බෙක්-ගාට අවශ්‍ය වන්නේ යුං සිහසුනට පත්කොට සිය දියණිය රැජින වනු දැකීමටයි. රජුගේ ඝාතනයට බෙක්-ගා හසුවන විට, මෙම පෙම්වතුන් දෙදෙනා වෙනස් මාර්ගවල ගමන් ගනිති: ගූ-චුන් නම් සේවකයකු විසින් චේ-හ්වා ගයා රාජ්‍යය වෙත රැගෙන යයි. එහි දී ඇය යුංගේ දියණිය වන සෝල්-නන්ට උපත ලබා දෙයි. අනතුරුව ඇය තම දිවි ගලවාගත් තැනැත්තා සමගින් විවාහ වේ. වසර කිහිපයකට පසුව, ඇය සොල්-හී බිහි කරයි. මේ අතර, සිය පෙම්වතිය මියගොස් ඇතැයි විශ්වාස කරන යුං මුර්යොං ලෙස සිහසුනට පත්වේ. හිටපු රජ දොංසොංගේ පුත් ජින්-මූ ආරක්ෂා කරගැනීමට ඔහු සිය පුත්‍රයා වන මියුං-නොං ඔහු සමගින් මාරු කරයි. වසර ගණනාවකට පසු, සරල මනසැති සොල්-නන් මියුං-නොං සමග ප්‍රේමයෙන් බැ‍ඳෙයි. නමුත් ඇගේ මහත් අපේක්ෂා සහගත සොයුරිය සොල්-හී උත්සාහ දරන්නේ කුමරියක වීමටයි.
තක්සේරුව
පහත වගුවෙහි නිල් පැහැ සංඛ්‍යා මගින් අවම අගයයන් ද සහ රතු පැහැ සංඛ්‍යා මගින් ඉහළම අගයයන් ද නිරූපණය වේ.
Precambrian
Precambrian (හෝ Pre-Cambrian, සමහර විටක කෙටිකොට දක්වන පරිදි pꞒ, හෝ Cryptozoic) යනු පෘථිවි ඉතිහාසයේ වසර මිලියන 4600-539 කට පෙර යුගය වේ.
විකිමීඩියා කොමන්ස්
විකිමීඩියා කොමන්ස් එසේත් නැත්නම් සරලව කොමන්ස් යනු නිදහස් ලෙස භාවිතා කළ හැකි (free-to-use) රූප, ශබ්ද, වීඩියෝ සහ වෙනත් මාධ්‍යය සඳහා වන මාධ්‍යය ගබඩාවකි. මෙය විකිමාධ්‍ය පදනමේ ව්‍යාපෘතියකි.
අරුනාචල් ප්‍රදේශ්
Arunachal Pradesh. නැගෙනහිර භාරතයේ ප්‍රාන්තයකි. අගනුවර: ඉටානගර්. ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ ප්‍රාන්ත
ආර්. ආර්. කදම්
'''ආර්. ආර්. කදම්''' යනු හිටපු ඉන්දීය ක්‍රිකට් විනිසුරුවරයෙකි. ඔහු 1986 සහ 1987 අතර එක්දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) තරග හතරක විනිසුරුවරයා ලෙස කටයුතු කළේය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Place of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:Year of birth missing (living people)
ඔක්තෝබර් 31
ඔක්තෝබර් 31 යනු ග්‍රෙගරි දින දසුන අනුව මෙය මෙම වසරේ 303 වන දිනය යි. (අධික අවුරුද්දක නම් 304 වන දිනය) වසර අවසන්වීමට තව දින 62ක් ඇත.
ප්‍රවර්ගය:ඔක්තෝබර් ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ දින
වත් පිළිවෙත්හි සංකේත වර්ණ
හැඳින්වීම
සිංහල වත් පිළිවෙත් බෞද්ධ හා අබෞද්ධ වශයෙන් කොටස් දෙකකට බෙදිය හැකිය. පින්කම්, මඟුල, අව මඟුල, සෙත් ශාන්තිය ආදිය පදනම් කරගෙන, මෙම සිංහල වත් පිළිවෙත් ගොඩ නැගී ඇත.
බෞද්ධ වත් පිළිවෙත්
බෞද්ධ වත් පිළිවෙත්හි කැපී පෙණෙන වර්ණ දෙකකි. ඒවා නම් සුදු හා කහ වර්ණ වේ.
සුදු වර්ණය
බුදු පුදට ගෙන යන මල් අතර, ඉඳහිට ළා පාට වර්ණ යොදා ගත්තද, ඒ සඳහා වැඩි පුරම භාවිතා කරන්කේ සුදු පාටය. වද මල්, රත් මල්, වැනි තද වර්ණ සහිත මල් කිසි විටෙකත් බුදුන් උදෙසා පූජා නොකෙරේ.
මනාලියගේ ඇඳුම බොහෝ විට සුදු පැහැති වන අතර, විවාහයෙන් පසු කුමරි බඹසර රැකි බව පෙන්වීමට ප්‍රයෝජනයට ගන්නේද සුදු රෙදි කඩකි. අවාසනාවට හා ශෝකයට ද සුදු පාට භාවිතා කෙරේ. එහෙත්, බලය, තේජස, පිරිසුදු බව, ප්‍රීතිය, නීරෝගී බව, ශාන්ත බව, සාමය ආදිය සුදු පාටෙන් හඟවන බව හෙළ ගැමියන්ගේ විශ්වාසයයි.
කහ වර්ණය
බෞද්ධ භික්ෂුන් වහන්සේලාගේ චීවරය සඳහා යොදා ගන්නේ කහ වර්ණයයි. කහ වර්ණයෙන් පිළිඹිබු වන්නේ නිරාශාව, බුද්ධිය, භක්තිමත් බව, ඥානය, පිරිසිදු බව, පුණ්‍ය භාවය ආදියයි. භික්ෂුන් වහන්සේ නමකගේ අපවත් වීමක් පෙන්නුම් කරන්නේ කහ වර්ණැති කොඩියක් එසවීමෙනි. ශෝකය සඳහා කහ වර්ණැති කොඩියක් භාවිතා කරන එකම අවස්ථාවද මෙයම වේ.
අබෞද්ධ වත් පිළිවෙත්
අබෞද්ධ වත් පිළිවෙත්හි කැපී පෙණෙන වර්ණ අතර, රතු, කළු, හා නිල් වර්ණයන් වේ.
රතු වර්ණය
කතරගම දෙවියන් සම්බන්ධ පුද පූජාවලදී රතු වර්ණැති මල්, රතු මල් මාලා ආදිය භාවිතා කෙරේ. සෙත් ශාන්ති, බලි තොවිල්, යාග හෝමාදියේ දී ද ැතු වර්ණය යොදා ගනිති. කතරගම දෙවියන් සම්බන්ධ කටයුතු වලට රතු වර්ණය අනුයුක්ත වූයේ කෙසේදැයි පැහැදිලි නොමැත.
මනාලියගේ පාරිශුද්ධ භාවය ඇඟවීමට, ඇතැම් ප්‍රදේශවල දෙවැනි ගමනට මනාලිය අඳින්නේ රතුපාට ඇඳුමකි.
රතු වර්ණය දක්වන්නේ, විශේෂයෙන්ම බිය, අන්තරායදායක බව, කිල්ල ආදියයි. රතු වර්ණය ජීවය සංකේතවත් කරන වර්ණයක් ලෙසද පිළිගැනේ. රීරි යකුගේ පාට ලෙසින්ද රතු පාට සැලකේ.
කළු වර්ණය
කිතුනු බැතිමතුන්ගේ අවමංගල අවස්ථාව පෙන්නුම් කරන්නේ කළු පාටින්ය. මළ ගෙදරක කළු කොඩියක් ඔසවා ඇත්නම් එය කිතුනුවකුගේ මළ ගෙයක් බව එක රල්ලේම හඳුනා ගැනේ.
නිල් වර්ණය
සිංහල වත් පිළිවෙත්හි නිල් පාට ගැන සඳහන් වන්නේ විෂ්ණු දෙවියන්ට පුද පූජා පැවැත්වීමේදී පමණකි. විෂ්ණු දෙවියන්ගේ පාට නිල්පාටවූ ආකාරය ගැන කතා පුවතක් ද ඇත.
ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රයෙහි එන වර්ණ
ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රයෙහි එන නව ග්‍රහයන් සඳහාද සම්මත වර්ණ ඇත. ග්‍රහයන් සඳහා පූජාවන් වලදී මෙම වර්ණ ගැන තොරතුරු දක්නට ලැබේ.
ග්‍රහයින් සඳහා යොදා ගත් මෙහි පහත දැක්වෙන පූජා මැණික් වර්ග වලින් අප හට මෙම වර්ණ පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබා ගත හැක.
ආශ්‍රිත
පී. ඇම්. සේනාරත්න, ශ්‍රී ලංකාවේ සංස්කෘතික දායාද, 1995, පිටු 339, ඇස්. ගොඩගේ සහ සහෝදරයෝ කොළඹ-10, ISBN 955-20-1320-8
ප්‍රවර්ගය:සංස්කෘතික අධ්‍යයනය
මැදවච්චිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
මැදවච්චිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ,  උතුරු මැද පළාතේ,   අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
රයිගම් ටෙලීස් හොඳම ටෙලිනාට්‍ය ආලෝකකරණය සහ කැමරා ශිල්පී සම්මානය
රයිගම් ටෙලීස් හොඳම ටෙලිනාට්‍ය ආලෝකකරණය සහ කැමරා ශිල්පී සම්මානය වාර්ෂිකව ශ්‍රී ලංකාවේ රූපවාහිනියේ හොඳම ශ්‍රී ලාංකේය ටෙලිනාට්‍ය ආලෝකකරණය සහ කැමරා ශිල්පීයා වෙනුවෙන් බොහෝ වාණිජ සන්නාම සමඟ සම්බන්ධ කිංඩම් ඔෆ් රයිගම් විසින් පිරිනමනු ලැබේ.
මෙම සම්මානය ප්‍රථම වරට ලබා දුන්නේ 2005 වසරේදීය. එතැන් සිට මෙම කීර්තිමත් ශූරතාව දිනාගත් අයගේ ලැයිස්තුවක් පහත දැක්වේ.
බෝපත් ඇල්ල
පිහිටීම
බෝපත් ඇල්ල පිහිටා තිබෙන්නේ කුරුවිට ප්‍රදේශයේ අඟලවත්ත නම් ගමේය. මෙම ඇල්ල ආසන්න වශයෙන් රත්නපුර නගරයෙන් කි.මී 3ක් ඔබ්බෙන් පිහිටා ඇත.
දිය ඇල්ල
මෙයට බෝපත් ඇල්ල නම් නම ලැබී ඇත්තේ මෙයටම ආවේණික වූ හැඩය නිසාය. පටු විවරයකින් කඩා හැලෙන පළමු දියකඳ පසුව පුළුල් වන අතර මෙය බැලූ බැල්මට බෝපත්‍රයක හැඩය සිහියට නංවයි. හුදෙක් බෝගස බෞද්ධයන්ගේ පූජනීයත්වයට පත්වූ වෘක්ෂයකි. එහෙයින් මෙම ඇල්ලටද එම පූජනීයත්වයම හිමිවී ඇත. දිය ඇල්ල ජෛව විවිධත්වයෙන් පරිපූර්ණ නෑඹුල් වනයකින් වැසී පවතී.
බෝපත් ඇල්ල උසින් මීටර් 30ක් පමණ වේ. කළු ගඟේ අතු ගංගාවක් වන කුරු ගඟෙන් මෙම දිය ඇල්ල පෝෂණය වේ. මෙම දිය ඇල්ල ගලා වැටීමේ සීඝ්‍රතාව තත්පරයට ගන මීටර් හයක් පමණ වන අතර වර්ශයකට සාමාන්‍ය වර්ෂාපතනය මි.මී 5080 පමණ වේ.මෙම දිය ඇල්ලේ ජලය වී ගොවිතැන සඳහා යොදා ගැනේ.
තවද බෝපත් ඇල්ල ලංකාවේ පුළුල් ලෙස අධ්‍යයනයට ලක්වූ ඇල්ලක් ලෙස හැඳින්වේ. බෝපත් ඇල්ල ලංකාවේ ප්‍රධානම සංචාරක පාරාදීසක් වීමට හේතුව අගනගරය වන කොළඹට පහසුවෙන් ලඟාවිය හැකි වීමයි. තවද මෙම ඇල්ල භාවිතයෙන් ජල විදුලිය නිපදවීමේ අසාර්ථක උත්සාහයක නටඹුන්ද දිය ඇල්ල ආසන්නයේ පවතී. දිය ඇල්ලේ පිවිසුම් මාර්ගය දෙපස පිහිටා ඇති කුඩා වෙළඳ කුටි හේතුවෙන් දිය ඇල්ලේ සුන්දරත්වයට තර්ජනයක් එල්ල වී ඇත.
පුරාවෘත
එන පුරාවෘත්ත අනුව රටේ පුරාතන පාලකයන් ස්නානයට දිය ඇල්ල භාවිතා කල බවත්, ඒ අතර තුර මහ සමන් දේවලය වැඳ පුදා ගත් බවත් කියවේ. තවද මෙහි සමන් දෙවියන්ගේ ඇල්ම බැල්ම පවතින ප්‍රදේශයක් ලෙස හැඳින්වේ. එවැනි පුරාවෘත අතර මිත්‍යා විශ්වාසද පවතී. පෙම්වතා අත්හල ගැමි තරුණියක දිය ඇල්ලට පැන දිවිනස ගෙන ඇති අතර ඇයගේ ආත්මය දිය ඇල්ල අවට සැරිසරන බව එක් විශ්වසයකි. තවත් සුප්‍රසිද්ධ විස්වාසයක් වන්නේ පුරාණ නිධානයක් මෙම දිය ඇල්ල තුල සඟවා ඇති බවත් එය ලබා ගැනීමට මිනිස් ජීවිත 1000ක් බිලි දිය යුතු බවත්ය.
ප්‍රංශ භාෂාව
ප්‍රංශ භාෂාව [français(ෆ්‍රංසෙ), la langue française(ලා ලොංග් ෆ්‍රංසෙස්)] ලතින් භාෂාවෙන් බිඳුණු භාෂා සමූහයෙන් එකකි. එම භාෂාවන් රොමැන්තික භාෂා යැයි ද නම් වෙයි. මෙය ප්‍රංශයේ පළමු භාෂාවයි. එසේම ස්විට්ස්සර්ලන්තයේ රොමැන්ඩි පෙදෙසේ, බෙල්ජියමේ වැලෝනියා සහ බ්‍රසල්ස් හි සහ මොනාකෝ යන යුරෝපා රටවල් වල භාවිතා වෙන්නකි. කැනඩාවේ ඇකේඩියා පළාතේ හා කුවෙබෙක් ප්‍රාන්තයේ ද භාවිතා වන ප්‍රංශ බස ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ ඊසාන දිග මේන් ප්‍රාන්තයේ පිහිටි ඇකේඩියා පළාත් හි ද පාවිච්චි වෙන්නකි. ඊට අමතර ව ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ ලුයිසියානා ප්‍රාන්තයේ ද එරට තුල හයිතිය වැනි ප්‍රංශ කතා කරන සුළු ජාතික ජන සමාජ වල ද භාවිතා වන්නකි.
යුරෝපය
ප්‍රංශ බස යුරෝපයේ 4වැනියට විශාල ලෙස ව්‍යවහාරිත භාෂාව යි. වාණීජ්‍ය, රාජ්‍ය, සාහිත්‍යමය හා විද්‍යාත්මක කටයුතු සඳහා අන්තර්ජාතික භාෂාවක් ලෙස ඈත අතීතයේ සිට ම යුරෝපය පුරා භාවිතා වී ඇත.
පද
ප්‍රවර්ගය:ප්‍රංශ භාෂාව
ස්වින්ග් නර්තන
thumb|alt=tiny globe|ස්වින්ග් නර්තනය,1939 ස්වින්ග් ඩාන්ස්' යනු 1920, 30 හා 40 දශකවලදී ජෑස් සංගීතයට අනුව රිද්මයානුකූල පැද්දිම නර්තනයක් කොට ගත් ජන කණ්ඩායමක් විසින් ගොඩනගනු ලැබුවකි. නමුත් මෙම නර්තන ආකාරය ජෑස් සංගීතයේ රිද්මය දක්වා දිවයයි. වඩාත් ප්‍රචලිත නර්තන කණ්ඩායමක් වන්නේ ලින්ඩා බෝච් නැමැති කණ්ඩායමයි.මෙය එදා පටන් අද දක්වා පැවත එන සහකාර නර්තනයකි. මෙම නර්තන වැඩි වශයෙන් දක්නට ලැබෙන්නේ අප්‍රිකානු ඇමරිකන් ජන සමුහ, අප්‍රිකානු ඇමරිකන් නර්තන ශීල්පින්, (වැල්බෝ ආ ඇන්ජලෝ) මෙන්ම ඇමරිකානු හා අනෙකුත් ජන සමාජ තුළය. මෙම පැද්දෙන නර්තනයේ මුල් ආකාරයන් ලෙස 'බ්ලැක් බොටම්',"චාල්ස්ටන්", "ටැබ්ඩාන්ස්", ඩික්සිලන්ඩ් ජෑස් හැඳින්විය හැකිය. දකුණු ඇමරිකන් හි නව සර්ලියන්ස් හි මෙම නර්තන සම්ප්‍රදාය ගොඩ නැගි ඇත. මෙම නර්තන උතුරු දිශාවේ පිහිටි නිව්යෝර්ක්, කැන්සාසිටි, හා චිකාගෝ යන නගර කරා 1920 දී ව්‍යාප්ත වුණි. ගම්බද කළු ජාතිකයන් ද පිඩාවලින් මිදිමට උතුරට සංක්‍රමණය වූහ. ජිම්ක්‍රෝලෝස්, ලින්චින් ප්‍රදේශවල හා පසුව දකුණේ පැවැති රැකියා වියුක්තිය එහි පැවැති අවනතිය ඊට හේතුවිය. ස්වින්ජෑස් බටහිර අප්‍රිකානු සහ ඇමරිකන් අප්‍රිකානු නර්තනය හා සංගීතයෙහි ස්වර සංයෝග විදහා පායි. මෙය 'ස්ව කාල' සහ 'අට වන ස්වර' නොහොත් තුන්පියවර වශයෙන්ද එහි නාද වන රිද්මයන්ගේ වෙනස් විම්ද කාලය අනුව පරතරයද වේ. වර්තමානයේ බොහෝ දියුණු රටවල මෙම ස්වින්ග් ඩාන්ස් ශෛලයන් දක්නට තිබේ. ලින්ට් හෝප් වඩාත් ප්‍රචලිත වුවත් ඒ ඒ රටවල නගරවල රග දැක්වෙන නර්තනයන් අනුව එකිනෙක වෙනස් වේ. සෑම ප්‍රාදේශිය ස්වින්ඩාන්ස් සමාජයක් තුළ ඊට ආවේණික සංස්කෘතියන් හා ස්වින්ග් ඩාන්ස් භාවිතා වන විවිධ ආකාරයන් ද වෙයි.
ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලයේ සාමාජිකයන්
''මෙහි දැක්වෙන්නේ අයිසීසී සාමාජිකයින් පිළිබඳවයි. අයිසීසී ආයතනය පිළිබඳව දැනගැනීමට ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය බලන්න.''
Membership is a hierarchy and there are two categories of membership: Full Members and Associate Members. As of 22 June 2017, there are 12 Full Members and 92 Associate Members. The Membership Committee will consider all future requests for membership – full and associate – against an objective set of criteria. There was previously a third level, Affiliate Membership, which was removed in June 2017 with all previous Affiliate Members becoming Associate Members.
ඇසෑමය
Assam. නැගෙනහිර භාරතයේ ප්‍රාන්තයකි. අගනුවර: දිස්පූර්. ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ ප්‍රාන්ත
වෙබ් (වෙබ් බ්‍රවුසරය )
වෙබ් ( 2003 සිට 2012 දක්වා එපිෆනි ලෙස මුලින්ම හැන්දින්වූ ) යනු GNOME desktop වටපිටාව සඳහා වූ නිදහස් මෘදුකංග වෙබ් බ්‍රවුසරයකි.මෙම බ්‍රවුසරය Galeon නිර්මාණකරුවන් අත්පත් කරගත් පසු GNOME ව්‍යාපෘතියේ කොටසක් ලෙස නිමැවුනු අතර GNOME සතු තාක්ෂණය සහ සැකසුම් භාවිත කරනු ලබයි.මෙය GNOME හර යෙදවුම්වල කොටසකි.GNOME අතුරු මුහුණත් නිර්දේශනයට අවශය පරිදි වෙබ්, සරල පහසු ප්‍රස්තාරික අතුරුමුහුණතක් භාවිත කරනු ලබන අතර,ප්‍රධාන වශයෙන්ම පරිශීලකයන්ට යොමු කරනු  ලබන්නේ සීමාසහිත අංගවලින් සමන්විත අතුරුමුහුණතකි. කෙසේ වෙතත් මෙහිදී තුන්වන පාර්ශවයන්ගේ කොටස්වලින් තොරව බ්‍රවුසරයේ ක්‍රියාකාරිත්වය හා හැඩ ගැසීම් පාලනය කරගත හැකිය.
වෙනම සෑදූ වෙබ් විමසීම් එන්ජිමක් වෙනුවට එපිෆනි ප්‍රථමයෙන්ම Gecko වින්‍යාස එන්ජිම 2.20 සංස්කරණයේ සිට 2.28 සංස්කරණය දක්වා භාවිත කරන ලදී.මෙම යෙදීම නිසා සාමාන්‍ය වශයෙන් කුඩා සංවර්ධන කණ්ඩායමකට යම් තරමක නවතම වෙබ් සම්මත භාවිතා කිරීමට ඉඩ ප්‍රස්ථාව ලබාදීමට හැකි විය. වෙබ්හි ලක්ෂණ අතර GNOME ආකෘතික කට්ටලය නැවත යෙදීම, විශේෂ පොත් යොමුවන් සහ වෙබ් ඇප්ලිකේෂන් Desktop හා එකතු කිරීම් වැනි දේ අඩංගු විය.
වෙබ්හි මූලශ්‍ර කේත සටහන GNU (GPL) බලපත්‍රය යටතේ ඇත.මෙහි ද්වි පරිගණක කේතයන් බොහෝ Linux නිකුතුවන්ගේ ඇසුරුම් ගබඩාවන් තුල හා BSD නිකුතුවන් තුල අඩංගු වේ.
Galeon Fork
එපිෆනි මුලින්ම සංවර්ධනය කරනු ලැබුවේ Marco Pesenti Gritti විසිනි.මොහු Galeonහි නිර්මාර්තෘවරයා ද වෙයි.Fork ආරම්භ වූයේ Grittiගේ වෙනස් වීම නිසා හා Galeon සංවර්ධන කණ්ඩායමේ නව විශේෂාංගවල වෙනස් වීම් නිසාය.Gritti ඒකශෛලමය නිර්මාණය වෙත යොමු වූ අතර නඩත්තු කල හැකි වීම, පරිශීලන ප්‍රසාරණය වැනි පරිශීලන ලක්ෂණ තවදුරටත් එකතු විය යුතු බවට Galeon සංවර්ධන කණ්ඩායම  තීරණය කළේය.මේ කාලයේදී ම GNOME ව්‍යාපෘතිය GNOME  මිනිස් අතුරු මුහුණතක් මාර්ගෝපදේශකය නිර්මාණය කල අතර එය පරිශීලන අතුරුමුහුණත්වල සරලභාවය වර්ධනය කරන්නක් විය.Galeon විශ්වාස කල පරිදි බොහෝ සංවර්ධකයන් එය ප්‍රබල පරිශීලක  බ්‍රවුසරයක් තැනීමට අපොහොසත් වන බවට විශ්වාස කළේය.මෙහි ප්‍රතිපලයක් වශයෙන් Gritti, Galeon හි කේත ගබඩාව මූලික කරගෙන නව බ්‍රවුසරයක්  නිර්මාණය කල අතර බොහෝ අවධානම් හා ක්‍රියාකාරී නොවන විශේෂාංග ඉන් ඉවත් කළේය.
එපිෆනි, GNOME පරිශීලන අතුරුමුහුණතක් මර්ගෝපදේශණයන්ට අනුකුල බවට සැලකූ අතර එය බොහෝ සරල පරිශීලන අතුරුමුහුණතකින් සමන්විත විය.එමෙන්ම එපිෆනි සතුව එහි තේමා සකස්කරණයක් නොතිබූ අතර එය GNOME හි සකස්කරණයන් භාවිතා කරයි.
Gritti ඔහුගේ අභිප්‍රාය පැහැදිලි කරයි :
Fork ගෙන් පසුව Galeon සංවර්ධන කාර්ය ඉදිරියටම ගෙනගියත් එහි ගම්‍යතාවය නැති විය.මෙයට හේතුව මොසිලා හඳුන්වාදුන් අලුත් ලක්ෂණ සහ වෙනස්කම් නව සංවර්ධන කණ්ඩායමට රැකගැනීමට නොහැකි වීමයි.අවසානයේ Galeon සංවර්ධනය නතර වූ අතර එපිෆනි වෙනුවට Galeon හි නව උසස් ලක්ෂණ සංවර්ධනයට සංවර්ධකයන් යොමු විය.
එපිෆනිහි පෙර දර්ශනයක් වුයේ විශේෂයෙන්ම Gnome සඳහා වෙබ් බ්‍රව්සරයක් නිපදවීමයි.
Gritti තවදුරටත් එපිෆනි ව්‍යාපෘතිය හා Xan Lopez, Christian Persch හා Jean-Francois විසින් මෙහෙයවන Gnome ව්‍යාපෘතිය සමග තවදුරටත් සමබන්ධ නැත. එපිෆනි, ලිනක්ස් නිකුතුවන්ගේ නිරායාස වෙබ් බ්‍රව්සරය විය යුතු බවට ඇතැමුන් විශ්වාස කරන නමුත් පොදු ක්‍රියාමාර්ගය වන්නේ ඒ වෙනුවට firefox බෙදාහැරීමයි.නමුත් ඉතා කුඩා නිකුතුවන්හිදී Gnome මෙටා පැකේජ හා පැකේජ එකතුවන් තුල එපිෆනි ඇතුලත් කර ඇත.
Gecko ආශ්‍රිත
එපිෆනි පළමුවන සංස්කරණය 2002 දෙසැම්බර් මස 24 නිකුත් විය.