cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
පාර්වතී දේවිය
ශිව දෙවිඳුන් සමඟ සිටින විට ඇයව පිළිබිඹු කෙරෙන්නේ අත් දෙකක් සහිතව වුවද තනිව සිටින විට අත් සතරක් ඇතිව සිංහ හෝ ව්‍යාඝ්‍ර වාහනය මත ඉඳ සිටින ආකාරයෙන් දැක්වෙයි. සෞම්‍ය ගති ඇති කරුණාවන්ත දෙවඟනක් ලෙස පාර්වතී දේවිය පිළිබඳ සාමාන්‍ය පිළිගැනීම වුවද ඇය තුළින් දුර්ගා, කාලි, චන්ඩි සහ මහා විද්‍යා වැනි ස්වරූපයන් මතුවන අවස්ථා තිබෙන බවද දක්වා ඇත. එසේම මහාගෞරි, ශෛලපුත්‍රි, සහ ලලිතා වැනි දිව්‍ය අඟනන්ගේ මෘදු කරුණාවන්ත ස්වරූපයෙන් ද බොහෝ විට ඇගෙන් නිරූපනය වේ. පාර්වති උතුම් මාතෘ දෙවඟන ලෙස සලකන බැවින් අනෙකුත් දෙවඟනන් ඇයගේ ප්‍රතිබිම්භ ස්වරූපයන් හෝ වෙනත් වේශ නිරූපනයන් ලෙසද පිළිගැනීමක් ඇත. ශෛවන නිකාය හි දැක්වෙන පරිදි පාර්වතී සහ දුර්ගා එකම කෙනෙක් වේ. එහෙත් ශක්ති බැතිමතුන් උසස්ම දෙවඟනගේ පූර්ණ ප්‍රතිරූපයක් ලෙස පාර්වතී දේවිය සලකන අතර චන්ඩි, දුර්ගා සහ කාලි ඇගේ භයංකාර ස්වරූපයන් ලෙස පිළිගනී.
පාර්වතීගේ උපත හා විවාහය
පුරාණයේ, කිහිපවරක් සඳහන් වන පරිදි සති දේවිය හා ශිව දෙවිඳුන්ගේ විවාහය "දක්ෂ" රජුගේ ගේ කැමැත්තට විරුද්ධව සිදු වුවකි. එසේම පසු කාලීනව ඇය කලකිරී ශිව අතහැර ගොස් "දක්ෂ" ගේ අග්නිහෝමයේදී ස්වයං බිලි පුජාවට ලක්වු අයුරු ද එහි සඳහන් වේ. බ්‍රහ්ම වෛවර්ථ පුර්ණයට අනුව සති, ශිව දෙවිඳුන් ඉදිරියේ පෙනී සිට තමන් නැවත ඉපදෙන බවත්, ඒ හිම වනයෙහි දියණිය ලෙස බවත් කියා සිටියේය. ති පාර්වතී නමින් නැවත උපන්නාය. රාමයණයේ කියැවෙන පරිදි "ගංගා" ගඟ ඇගේ වැඩිමහල් සොහොයුරිය වේ. නමුත් පාරිවම්සාවට අනුව පාර්වතීට ඒක් අපර්ණා හා ඒක්පාටාලා ලෙස බාල‍සොයුරියන් දෙදෙනක් සිටී. පාර්වතී දේවිය යොවුන් වියට එළඹෙත්ම ඇය තපසට යොමු විය. මේ ඇයගේ යටිසිත ඇයට බලකිරීම නිසායි. නමුත් ඇය නැවතත් ශිව සමඟ එක් විය. තපස් ගත වී අවුරුදු ගණනාවකට පසු ශීව ඇගේ ඉදිරියේ පෙනී සිටියේය. නමුත් ඒ තත්පර කිහිපයකට පමණි. මින් සිදුවුයේ පාර්වතී තවදුරටත් දුකට පත්වීමයි. පසුව ශිව මහලු මිනිසෙකුගේ වේශයෙන් පාර්වතී ඉදිරියේ පෙනී සිට ඇය වැනි රූමත් කාන්තාවක් දිවි හම අඳින, ඇග පුරා අළු තවරා සිටින පුරුෂයකු ගැන සිහින මවමින් කුමක් කරන්නේ දැයි ඇසීය. පාර්වතී මෙයින් බලවත් අමනාපයට පත්ව තම ආදරවන්තයාට එවැන්නක් කීම ගැන මහල්ලාට බලවත් ලෙස බැණ වැඳිණි. මෙම ක්‍රියාවෙන් පාර්වති තමන් කෙරෙහි දක්වන ආලය තේරුම් ගත් ශිව සිය සැබෑ ස්වරූපයෙන් පෙනී සිටියේය. මෙසේ තපස් රැක, පාර්වතී තම සැමියා නැවත ලබාගත්තාය. කාලිදාසයන්ගේ වීරකාව්‍යයක් වන " කුමරසම්භවම්" හි පාර්වතීගේ සුන්දරත්වය, ශිව ලබාගැනීමට තිබු කැපවීම, කාමදේව විනාශ කළ අයුරු, ස්කන්ධගේ අතිවිචිත්‍ර උපත (ශිවගේ පළමු පුත්‍රයා) හා කාම දේවගේ නැවත පැමිණිම ගැන සටහන් වේ. මොහොතකට ශිව දෙවිඳු පුරුෂයකු ලෙස නොව සියලු මනුෂ්‍යයාට දැනෙන දුක් පීඩා ඉක්මවු අයෙක් ලෙස ගතහොත් පාර්වතී නිර්වාණය ලබාගැනීමට උත්සාහ කරන්නකු ලෙස විද්‍යාමාන වේ. එසේම මෙම කථාව හුදෙක් ප්‍රේම වෘතාන්තයක් නොව ඊට වැඩියමක් බව පිළිඹිබු වේ. පාර්වතීගේ දේවියගේ තපස ශිව දෙවිඳු විවාහ කර ගැනීමේ අරමුණින් කරන ලද්දක් බව ඒත්තු ගැන්වීමට කතෘ ආචාර්යවරු දක්වා ඇත. මෙයට හේතුව තරුණ කාන්තාවන් පාර්වතී උදාහරණයට ගෙන ඇය මෙන් කටයුතු කර නිෂ්ක්‍රමණය කිරීම වැළැකීමයි. ඒ කෙසේ වෙතත් බොහෝ ස්ථාන වල පාර්වතී දේවියගේ තපස ගැන කියවේ.
පාර්වතී ප‍්‍රතිමා
පාර්වතී දෙවගනගේ ප‍්‍රතිමා නිර්මාණය කිරීමේදී විවිධ ස්වරූප අනුගමනය කර ඇති බැවින් ඇයට ම ආවේණික සුවිශේෂ ලක්ෂණ කවරේද යන්න තේරුම් ගැනීම පහසු නොවේ. ශිව දෙවියන් සමග පෙනී සිටින කල්හි ඇය සුපිපුණු පියුමක් දරයි. එහිදී ඇය අභය මුද‍්‍රාව දක්වන අතර සිය දරුවෙකු උකුල මත රදවාගෙන සිටින්නීය. රූමත් බවෙහි ලක්ෂණයක් සේ සැළකෙන බැවින් ඉදිරිය බලාසිටින විශාල නෙත්වලින් වෙනත් දෙවගනන්ගේ ප‍්‍රතිමා සමන්විත වන නමුදු ගැඹුරු භාවනාවක යෙදී සිට ඉන් නැගී සිටි අයෙකුගේ වැනි වූ පාර්වතියගේ නෙත්වල රැදී ඇති මදක් මලානික ස්වභාවය ගුප්ත බවක් දනවයි. හින්දු ආගමික ති‍්‍රත්වයට අයත් දෙවිවරුන් දෙදෙනෙකු වන බ‍්‍රහ්ම සහ ඊශ්වරගේ භාර්යාවන් සේ සැළකෙන සරස්වතිය සහ ලක්ෂ්මිය හුදෙකලාව නිරූපණය කිරීම දක්නට ලැබෙන අතර ඔවුන්ගේ ම වූ අනුගාමී බැතිමතුන් පිරිසක් ද සිටිති. එහෙත් පාර්වතිය එවැනි තත්වයකින් පසුගිය ශතවර්ෂ ගණනාව තිස්සේ වුව ද නිරූපණය වී නොමැත.
පාර්වතී දෙවගන ඉතා ශෝභාසම්පන්නවත් අලංකාරවත් නිරූපණය කෙරේ. ඇයගේ වස්ත‍්‍ර අවබෝධය පිළිබද වර්ණය සේ සැළකෙන කිරිසුදු පැහැය දරයි. සුදු පැහැය සියලූම වර්ණවල සංකලනයක් වන හෙයින් ඇය සියලූම ගුණවලින් සමන්විත බන බව එමගින් සංකේතවත් කෙරේ. මේ අනුව ඇය සත්ව, රජස්, තමස් යන ගුණ තුනෙන් යුතුවන හෙයින් ත්‍රෛගුණාත්මික ලෙස ද හැදින්වෙයි. අනෙක් අතට ඇය නිර්ගුණ ලෙස ද දැක්වෙයි. පාර්වතියට නෙත් තුනක් ඇත. ශිවගේ මෙන් හිස මුදුනෙහි කෙස් කළඹක් ද කේෂ කලාපයෙහි අඩසදක් ද පැළද සිටිනු දැකිය හැකි ය. 12 වන සියවස දක්වා කාලයට අයත්වන පල්ලව සහ චෝල ප‍්‍රතිමාවල පාර්වතී දෙවගන හැමවිට ම විවෘත ළැම පෙදෙසකින් සහ පැළද සිටින පූන නූලකින් ද යුතුව නිරූපණය කර ඇත. විවෘත ළැම දේවත්වයේ සළකුණක් ලෙස පැරණි ඉන්දියාවේ සළකනු ලැබීය. ඇදුම්වලින් සංකේතවත් කරනුයේ ශාරීරික සහ ලෞකික බන්ධන වන අතර නිරුවත් බව මගින් බන්ධනවලින් තොර දේවත්වය දැක්වෙයි. ඉන්දියානු ආගමික ප‍්‍රතිමා පිළිබද ශබ්ද කෝෂයෙහි සදහන්වන පරිදි පාර්වතිය සිය අත් සතරින් නවගුණවැලක් ද කැඩපතක් ද සීනුවක් සහ යම් පලතුරු විශේෂයක් ද දරන්නීය.
පාර්වතී දෙව`ගනගේ වාහනය ලෙස දක්වා ඇත්තේ දුර්ගා දෙවගනගේ මෙන් සිංහයෙකි. ඇතැම් විටෙක එය සිංහ ධෙනුවක් සේ ද නිරූපනය කර ඇත. කෙසේවෙතත් මහාගෞරී වැනි පාර්වතියගේ ඇතැම් ස්වරූපවලදී ඇයගේ වාහනය වනුයේ ශිවගේ වාහනය වන නන්දී නම් පූජනීය ගවයා ය.
ධවල පත්‍රිකා
ධවල පත්‍රිකාවක් යනු යම් කිසි තීරණයක් ගැනීමට, ගැටලුවක් අවබෝධ කර ගැනීමට, හෝ ගැටලුවක් විසඳීමට ඉදිරිපත් කරනු ලබන විශ්වාස කල හැකි සාක්ෂි සහිත ලේඛණයකි. ධවල පත්‍රිකා අවස්ථා 2කදී භාවිතා කරනු ලබයි. ඒවා නම් ව්‍යාපාරික කටයුතු වලදී සහ රාජ්‍ය පාලන කටයුතු වලදීය. ව්‍යාපාරික කටයුතු වලදී භාවිතා වන ධවල පත්‍රිකා සමාගමක් විසින් එහි නිෂ්පාදනයක් හෝ සේවාවක් අලෙවි ප්‍රවර්ධනය කිරීමට හෝ උපුටා දැක්වීම සඳහා නිකුත් කරන විස්තරාත්මක පත්‍රිකාවකි. මෙය අත් පත්‍රිකා වැනි පාරිභෝගික වෙළඳ ප්‍රචාරක ලියවිල්ලක් නොවන අතර බොහෝ විට ව්‍යාපාර අතර අන්‍යෝන්‍ය අවබෝධය පිනිස භාවිතයට ගැනෙයි.නිදසුනක් ලෙස නිෂ්පාදකයා සහ තොග වෙළෙන්දා අතර හෝ තොග වෙළෙන්දා සහ සිල්ලර වෙළෙන්දා අතර ධවල පත්‍රිකා හුවමාරු විය හැකි නමුත් සිල්ලර වෙළෙන්දා සහ පාරිභෝගිකයා අතර ධවල පත්‍රිකා හුවමාරු නොවේ.
පාර්වතී දේවිය
ආශ්‍රේයයන්
ප්‍රවර්ගය:හින්දු දෙවිවරු
ධවල පත්‍රිකා
රාජ්‍ය අංශයේ ධවල පත්‍රිකා භාවිතා වනුයේ ආණ්ඩුක්‍රම ප්‍රතිපත්ති හෝ ක්‍රියාමාර්ග නිර්දේශනයේදී සහ යම් කටයුත්තක් හෝ තීරණයක් පිලිබඳව රාජ්‍ය ස්ථාවරත්වය පැහැදිලි කිරීමේදීය.
මානව සැකිලි පද්ධතිය
thumb|වැඩිහිටි මිනිස් සිරුරක සැකිලි පද්ධතියේ ඉදිරිපස පෙනුම thumb|වැඩිහිටි පුද්ගලයෙකුගේ සැකිලි පද්ධතියේ පසුපස පෙනුම මානව සැකිල්ල, එකිනෙක බැඳී ඇති සහ තනි අස්ථිවලින් සමන්විත වේ. මේවා බන්ධනි, කණ්ඩා, පේශි සහ කාටිලේජ මගින් ශක්තිමත්ව සහ පරිපූර්ණය කර පවතී මෙය ආරක්ෂිත ආවරණයක් \ ලෙස ක්‍රියා කරමින් ඉන්ද්‍රියයන්ට සහාය වේ. පේශීවලට ආධාරකයක් ලෙස ද ක්‍රියා කරයි. තවද මොළය, පෙනහළු, හෘදය වැනි අවයව ආරක්ෂා කරයි.
දේහයේ ඇති දිගම සහ බරම අස්ථිය වනුයේ කලව අස්ථිය වේ. කුඩාම අස්ථිය වනුයේ මැද කණේ ඇති ‘ධරණකය’ අස්ථිය වේ. වැඩුණු මිනිසකුගේ මුළු දේහ බරින් 20% ක් පමණ සමන්විත වන්නේ අස්ථි පද්ධතියෙනි. ශ්‍රෝණියේ සහ හිස්කබලෙහි අන්තර්ගත වනුයේ සංයුක්ත අස්ථීන්ය. සෑම අස්ථියක්ම කෙළින්ම එකිනෙක හා බැඳී නොමැත මැද කණේ පිහිටා ඇති අස්ථිකා යනුවෙන් හඳුන්වන අස්ථි හය (දකුණු හා වම් කණ්වල තුන බැගින්) සෘජුවම එකිනෙක සමග එකට බැඳී ඇති අස්ථි වලට නිදසුනකි.
බෙල්ල ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇති හයොයිඩ් අස්ථිය(වෛයාහ අස්ථිය ) දිවේ පාදය සම්බන්ධවන ස්ථානය ලෙස සැලකේ.මෙය පේශී හා බන්ධනි පමණක් ආධාර කොට පවතින අතර ශරීරයේ ඇති අනෙක් අස්ථීන් සමග සම්බන්ධ නොවේ.
ප්‍රවර්ගය:මිනිස් සිරුරේ අවයව
ඉරාකයෙහි සහ ලෙවන්තයෙහි ඉස්ලාමීය රාජ්‍යය– කෝරසාන් පළාත
ඉරාකයෙහි සහ ලෙවන්තයෙහි ඉස්ලාමීය රාජ්‍යය– කෝරසාන් පළාත (الدولة الإسلامية­ – ولاية خراسان; ISIL–KP හෝ ISKP) යනු,  දකුණු ආසියාවෙහි සහ මධ්‍යම ආසියාවෙහි සක්‍රීය  ඉරාකයෙහි සහ ලෙවන්තයෙහි ඉස්ලාමීය රාජ්‍යයෙහි (ISIL) ශාඛාවකි.
බ්‍රිතාන්‍ය වෛද්‍ය සංගමය
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:සේවක සංගම් - එක්සත් රාජධානිය ප්‍රවර්ගය:වෛද්‍ය සංගම් - එක්සත් රාජධානිය
දිවයින (පුවත්පත)
දිවයින යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ උපාලි පුවත්පත් සමාගම විසින් ප්‍රකාශයට පත් කෙරෙන සිංහල භාෂා දිනපතා පුවත්පතකි. දි අයිලන්ඩ් පුවත්පතෙහි බුහුනණි පුවත්පතක් වන දිවයින පුවත්පත සංස්ථාපනය කෙරුණේ 1981 වසරෙහිදීය. එහි ඉරිදා සංස්කරණය වන්නේ ඉරිදා දිවයින පුවත්පතයි. දිනපතා පුවත්පත, වර්තමානයේදී 156,000 ප්‍රමාණයක සංසරණයකට හිමිකම් කියන අතර, එහි ඉරිදා සංස්කරණය,  නිකුතුවකට 340,000 ප්‍රමාණයක සංසරණයකට හිමිකම් කියයි. එහි ආරම්භකයා වූයේ උපාලි විජේවර්ධන මහතාය.
991 මැක්ඩොනල්ඩා
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:තෙමිස්ටියානු ක්ෂුද්‍ර ග්‍රහයෝ ප්‍රවර්ගය:1922දී සොයාගත් තාරකා විද්‍යාත්මක වස්තූන් ප්‍රවර්ගය:ස්ටෲවෙ සන්තානය
දිවයින (පුවත්පත)
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය: ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රකාශයට පත් කෙරෙන දිනපතා පුවත්පත් ප්‍රවර්ගය: 1981 වසරෙහිදී සංස්ථාපනය කෙරුණු ප්‍රකාශන ප්‍රවර්ගය: ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රකාශයට පත් කෙරෙන සිංහල-භාෂා පුවත්පත් ප්‍රවර්ගය:උපාලි පුවත්පත් සමාගම
ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාව
thumb|180px
ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ අවයව
ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාව, ප්‍රතිසංයෝජිත DNA තාක්ෂණය , ජාන නවීකරණය / හැසිරවීම (GM ) හා ජාන සවි කිරීම යන වදන් ව්‍යවහාර වන්නේ පටකවල ජාන ඍජුවම හැසිරවීමටය. ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාව සාම්ප්‍රදායික අභිජනනයට වඩා වෙනස් වෙයි. අභි ජනනයේදි සිදු කරන්නේ පටක වල ජාන වක්‍රව හැසිරවීමයි. නමුත් ඉංජිනේරු විද්‍යාව ජාන වල ව්‍යුහය හා ගති ලක්ෂණ සෘජුවම වෙනස් කිරීමට හා අනු ක්ලෝනිකරණයට හා පරිවර්තනයේදී තාක්ෂණික ක්‍රම යොදා ගනී. ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාව පිළිබඳව උනන්දු වන්නන් සොයා ගෙන ඇත්තේ එය වගා තාක්ෂණය දියුණු කිරීම, නවීකරණය කරන ලද බැක්ටීරියා භාවිතයෙන් සංශ්ලේෂිත මිනිස් ඉන්සියුලින් නිපදවීම, චීන හැමෙස්ටරයාගේ ඩිම්බ සෛල තුළ එරිත්‍රෝපොයිටීන් නිපදවීම හා පර්යේෂණ සදහා ඔනොකොමවුස් (පිළිකා මීයන්) වැනි නව වර්ගයේ පර්යේෂණාත්මක මීයන් නිපදවීම යනාදි ක්ෂේත්‍රවලින් සාර්ථකත්වය අයත් කර ගෙන ඇති බවයි.
ප්‍රෝටීන් අනුක්‍රමණ ජාන ලෙස හඳුන්වන DNA වල කොටසක් මගින් විශේෂිත කර ඇති නිසා එම ප්‍රෝටීනවල නව ආකාර ජාන නිපද විය හැකිය. ඒ DNA අනුක්‍රමය වෙනස් කිරීමෙනි.
ප්‍රවර්ගය:ව්‍යුහාත්මක ඉංජිනේරු විද්‍යාව
ප්‍රහාරක ගුවන්යානා
thumb|වර්ජිනියා හි ලැන්ග්ලි ගුවන් හමුදා කදවුරේ ගුවන් සංදර්ශනයක් අතරතුර පියාසැරියේ යෙදෙන A-10 Thunder bolt II, F-86 Sabre,P-38 Lighting හා P-51 mustang ගුවන් යානා. මෙම සංදර්ශනය ගුවන් හමුදාවේ සටන් ගුවන් යානාවල පරම්පරා 2 ක් හා ප්‍රහාරක ගුවන් යානාවක් (A-10) නිරූපණය කරයි.
ප්‍රහාරක ගුවන් යානාවක් (සටන් ගුවන් යානාවක්) යනු භූමි ඉලක්ක සඳහා පහර දීමට සැලසුම් කර ඇති බෝම්බ දමන ගුවන් යානාවකට ප්‍රතිවිරුද්ධ එනම් මූලිකවම අනෙක් ගුවන් යානාවලට පහර දීම සඳහා සැලසුම් කර ඇති යුධමය ගුවන් යානයකි. සටන් ගුවන් යානා අනෙකුත් ගුවන්යානා හා සාපේක්ෂව ප්‍රමාණයෙන් කුඩාය. එමෙන්ම වේගවයෙන් පියාසර කිරීමට හා හැසිරවීමට පහසු වේ. යුධ හමුදාව මඟින් ගුවන් ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ලබා ගන්නා මූලික ආකාරය සටන් ගුවන් යානා නම්වේ. අඩුම තරමේ දෙවන ලෝක යුද්ධයේ සිට බොහෝමයක් නූතන යුධ ගැටුම්වලදී ගුවන් ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ජයග්‍රහණයේ වැදගත් සාධකයක් බවට පත්ව ඇත. සාමාන්‍යයෙන් පිළිගත් හමුදා අතර (ගරිල්ලා සටන්වලට ප්‍රතිවිරුද්ධ) අතර පවතින සටන් හා ඔවුන්ගේ අත්පත් කර ගැනීම් හා නඩත්තු කිරීම්වලදී නූතන සටන් ගුවන් යානා බලකායන් නඩත්තු කරන හමුදා යුධමය අතින් වඩා වැඩි වාසි අත්පත් කර ගනී.
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා හඳුන්වාදීම
ප්‍රහාරක යන වචනය පළමු ලෝක යුද්ධය අවසන් වන තුරු ඒක ආසන ප්‍රහාරකයකට නිල බ්‍රිතාන්‍ය පදය බවට පත් නොවීය. 1920 දශකයේ මුල් භාගයේ RFC/RAF හි දී එවැනි ගුවන් යානා ඔත්තුකරුවන් ලෙස හැඳින්වේ. ප්‍රංශයේ, ජර්මනියේ, ඉතාලියේ හා පෘතුගාලයේ දඩයක්කරුවා යන අර්ථය ඇති පදයක් භාවිතා වූ අතර රුසියාවේ භාවිතා වූ පදයේ අර්ථය සමූල ඝාතකයා යන්නයි. 1940 දශකය අගභාගය වනතුරු එක්සත් ජනපද හමුදාව ප්‍රහාරකයන් නම් කරේ ලුහුබැඳ යන ගුවන් යානා ලෙසය.
ගුවන් යානාවල අකාර්යක්ෂම භාවිතයට හා පළමු ලෝක යුද්ධයේ දී භූමි ප්‍රහාරක අංශවල යළි පිරික්සුම සඳහා පදවා ගෙන යා හැකි ගුවන් යානාවල භාවිතයට ප්‍රතිචාරයක් ලෙස ප්‍රහාරකයන් වර්ධනය කළේය.
ගුවන් යුධ කටයුතුවල වැදගත්කම ක්‍රමයෙන් වැඩි වූ අතර ඊට සමගාමීවම ගුවන් අවකාශයේ පාලනයේ වැදගත්කම ද වැඩි විය. දෙවන ලෝක යුද්ධය වන විට ප්‍රහාරකයන් බර මැෂින් තුවක්කු ගඟනමය කාලතුවක්කු කෝෂ සහිත ලෝහමය ඒක යානා අතර ප්‍රමුඛස්ථානය ලැබීය. යුද්ධය අවසානය වන විට ටර්බෝ ජෙට්, පිස්ටන් එන්ජින් ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින් ක්ෂේප ප්‍රචාලනය සිදු කළ අතර තුවක්කු මිසයිල මඟින් ප්‍රතිස්ථාපනය විය. ඓතිහාසික අරමුණු සඳහා ජෙට් ප්‍රහාරකයන් පරම්පරාව මඟින් වර්ගීකරණය කෙරේ. පාරම්පරික පාරභාෂික පද භාවිතය F-35 Lightning 2 පස්වන පරම්පරාවේ ගුවන් යානයක් ලෙස නම් කිරීමත් සමඟ රුසියානු ආරක්ෂක භාෂා ව්‍යවහාරය මඟින් ආරම්භ විය.
පළමු පරම්පරාවෙහි ජෙට් ප්‍රහාරක යානා (මධ්‍ය 1940 දශකය - මධ්‍ය 1950 දශකය)
ප්‍රහාරක ගුවන් යානාවන්හි පළමු පරම්පරාව, ප්‍රචාලනය සඳහා ටර්බොජෙට් යොදා ගැනීමේ මුල්ම ප්‍රයත්නයකි. මෙම ගුවන් යානාවන්හි වේගය අධික ලෙස වර්ධනය කිරීමක් සිදු කර ඇත. (ඉතා ඉහළ වේගයන්හි දී පිස්ටන යොමු කාරක ප්‍රචාලකයන්හි කාර්යක්ෂමතාව බිඳ වැටිණි) මුල් යුගයේ මෙම ජෙට් යානා පිස්ටන යොමු කාරක හා බොහෝ සෙයින් සමාන ලක්ෂණ පෙන්නුම් කෙරිණි. බොහොමයක් ඍජු තටු සහිත ගුවන් යානා වු අතර මුලික ලෙස ස්වයංක්‍රිය ගිනි අවි දරණ ලදි. විශේෂිත රාත්‍රි ප්‍රහාරක යානාවලට හැරුනු විට රේඩාර් තාක්ෂණය අනෙකුත් සාමාන්‍ය යානා සඳහා භාවිත නොවීය.
මුල්ම ජෙට්යානා දෙවන ලෝක යුධ සමයේ නිපද වු අතර යුධමය කටයුතු සඳහා යොදා ගැනිණි. පළමු ක්‍රියාන්විත ජෙට් ප්‍රහාරක යානය වන Me 262, Messerchmitt විසින් නිපදවන ලදී. මෙම යානා පිස්ටන යොමු කාරක යානා වලට සාපේක්ෂව වේගවත් වු අතර දක්ෂ ‍ගුවන් නියමුවෙකු හමුවේ ඔහු පරාජය කිරීම අනෙකුත් සන්ධානගත ගුවන් නියමුවන්ට අසීරු කාර්යයක් විය. සන්ධානගත ගුවන් මෙහෙයුම් නවතාලීම සඳහා අවශ්‍ය තරම් ප්‍රමාණයෙන් මෙම නිමැයුම කිසිදාක ප්‍රචාරණය නොවීය. ඉන්ධන හිඟතාවය නිසා එන්ජිම කිසිදාක ප්‍රචාලනය නොවීය. ඉන්ධන හිඟතාවය හා එන්ජිම ආශ්‍රිත තාක්ෂණික අපහසුතා ප්‍රහාරක සංඛ්‍යාව අවම කිරීම සඳහා බලපෑම් කරන ලදි. එසේ වුව ද මෙම යානා පිස්ටන යොමුකාරක ගුවන් යානා භාවිතයේ යල් පැන ගිය ස්වභාවය පිළිබිඹු කරයි. ජර්මානු ජෙට් වාර්තාවන් හි අනුබලය මත බ්‍රිතාන්‍යයේ Gloster meteor නිෂ්පාදනය ඇරඹුනු අතර ඒ සමඟම එනම් 1944 වකවානුව තුල මෙම යානා දෙවර්ගයම ක්‍රියාන්විත සඳහා යොදා ගැනිණි. සමකාලින නිමැ‍යුමක් වු පිස්ටන එන්ජින් දරණ යානා වලට සාපේක්ෂව meteor වේගවත් වු බැවින් v-1buzz bomb නවතාලීම සඳහා meteor උපයෝගි කර ගැනිණි. ලෝක යුධ සංග්‍රාමය අවසන් වන කාලය වන විට පිස්ටන දරණ ප්‍රහාරක සියල්ලක්ම පාහේ භාවිතයෙන් තුරන් වී තිබින. පසුව මිශ්‍ර ප්‍රචාලන සහිත නිමැයුම් එනම්, Ryan FR Fireball ආදිය භාවිතයට පැමිණි අතර, 1940 වකවානුව අවසානයේ දී සියලුම ප්‍රහාරක ගුවන් යානා ජෙට් බලගන්වන ලද යානා විය.
ජෙට් ප්‍රහාරක යානාවන්හි වාසිදායක ගුණාංගයන් පැවතිය ද, විශේෂයෙන්ම මෙම පරම්පරාවෙහි ආරම්භක වසර කීපය තුල එම යානාවන්හි අංග සම්පුර්ණ ස්වභාවයෙන් බොහෝ සෙයින් ඈත් වී පැවතිනි. මෙම යානා වල ක්‍රියාකාරිත්වය, ආයු කාලය මුලික ලෙස 'පැය' වලින් මිනුම් කල හැක. මේවායේ එන්ජිම විශාලත්වයෙන් හා භංගූරතාවයෙන් අධික වීම හේතුවෙන් ශක්තිය සකස් කිරීම සිදුවනුයේ සෙමිනි. 1950 මුල් අවධියේ සිට මැද භාගය වන තෙක් එක්සත් ජනපද හා සෝවියට් ගුවන් හමුදා සන්නද්ධ ඒකකයන් පිස්ටන ප්‍රහාරක සහිත විය. (භාවිතයේ පැවති නිමැයුම් සාර්ථක නිර්මාණ වු අතර F-4 U corsair එක් නිදසුනකි). තවද මෙම වකවානුව තුලදී swept wings, ejector seats සහ චලනය වන tailplanes හඳුන්වා දෙන ලදි.
පශ්චාත් යුධ කටයුතු සඳහා ජෙට් ප්‍රහාරක භාවිතා කළ අයවලුන් අතර ඇමරිකානුවන් මුල්ම පුද්ගලයන් විය. P – 80 යානය (F- 80 ලෙස වහා ප්‍රතිනිර්මාණය විය) Swept wing Messerschimitt යානය හා සසඳන කල දැකුම් කළු භාවයෙන් මඳ වු නමුදු බොහොමයක් පිස්ටන එන්ජින් දරණ ප්‍රහාරක යානාවන්හි වේගය සහිත විය. බ්‍රිතාන්‍යයන් de havilland Vampire ඇතුළු නවතම ජෙට් යානා බොහොමයක් නිමැයුම් අතර විවිධ රාජ්‍යය තන්ත්‍රයන් රාශියක ගුවන් හමුදා සඳහා අලෙවි කර ඇත. බ්‍රිතාන්‍යයන් Rolls Royce ජෙට් එන්ජින් තාක්ෂණය සෝවියට් ජාතිකයන් හට ලබා දුන් අතර ඔවුන් වහාම එම තාක්ෂණය MiG-15 ප්‍රහාරක සඳහා යොදා ගන්නා ලදි. මෙම යොදා ගැනීම කොරියානු ගුවනේ දි ඇමරිකානු F-80 ගුවන් නියමුවන් පුදුමයට පත් කරලිමට සමත් විය. එහිදි ඇමරිකානු ජෙට් යානා සාම්ප්‍රදායික 50cal (12.7 mm) වු ස්වයංක්‍රීය ගිනි අවි හයක් දැරූ අතර MIG යානා 23 mm වු කාලතුවක්කු 2 ක් හා 37 mm ක්වු එක් කාලතුවක්කුවක් සහිත විය. MIG යානාවක් මඟින් ප්‍රහාර කීපයකින් ඇමැරිකානු ප්‍රහාරයක් ගුවනින් ඉවත් කිරීමට හැකි විය.
මීට ප්‍රතිචාරය වුයේ F-86 සන්නද්ධ ඒකක MiG  යානාවන්ට එරෙහිව යොදා ගැනීමයි. F-86 යානය F-80 යානයට සමාන යුධ ආම්පන්න සහිත වුවද F-80 යානය MiG 15 සේම සැබෑ Swept wing ප්‍රහාරකයක් විය. මෙම ගුවන් යානා ශක්ති සම්පන්න භාවයෙන් අසමාන වුව ද අත්දැකිම් බහුල ශක්ති සම්පන්න එක්සත් ජනපද ගුවන් හමුදා නියමුවන්ට තම කාර්යය අවශ්‍ය ආකාරයට සිදු කර ගැනිමට තරම් සමාන ලක්ෂණ සහිත විය.
බලසම්පන්න ප්‍රහාරයන් එල්ල කිරීමේ අවශ්‍යතාවය උදෙසා ලොව නාවික හමුදාවන් ද ජෙට් ප්‍රහාරක යානා යොදා ගැනීම මෙම කාලය තුළ දී දක්නට ලැබිණි. කොරියානු යුධ අවධිය තුලදී එක්සත් ජනපද නාවික හමුදාව තම මුලික ජෙට් ප්‍රහාරකය ලෙස F9F Panther යානය යොදා ගන්නා ලදි. රාජකීය නාවික හමුදා සුලභ ලෙස යොදා ගන්නා ලද්දේ vampire යානයයි.
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා දෙවන පරම්පරාව (මධ්‍ය 1950 දශකය – මුල් 1960 දශකය)
thumb| thumb| thumb|
දෙවන පරම්පරාව ජෙට් ප්‍රහාරක ගුවන් යානාවල ප්‍රහාරයක හැකියා අතිශයින් දියුණු කරන ලද නව තාක්ෂණික ක්‍රම විශාල ප්‍රමාණයක එකතුවක් පැහැදිලි කරයි. AIM – 9 Side Winder හා AIM – 7 Sparrow වැනි මඟ පෙන්වන ලද මිසයිල සටන දෘශ්‍ය පරාසයෙන් ඉවතට ද රැගෙන ගියේය. එම මිසයිලවලට ඉලක්ක ලබා ගැනීම සඳහා සම්මත රේඩාර් අවශ්‍ය විය. සැලසුම්කරුවන් ඩෙල්ටා තටු, විවිධ ජ්‍යාමිතික තටු ප්‍රදේශයක් පුරා පැතිරී ඇති අහස් යානා රාමු වැනි විවිධ ගඟනගාමී නව නිපැයුම් පරීක්ෂා කර බලන ලදී. ස්වෙප්ට් තටුවල හඳුන්වාදීමත් සමඟ ශබ්ද බාධකය ඉක්මවා යා හැකි ගුවන් යානා නිෂ්පාදනය ආරම්භ විය.
අධිකරණ ඉංජිනේරු විද්‍යාව
අධිකරණ ඉංජිනේරු විද්‍යාව යනු අපේක්ෂා කර ඇති පරිදි ක්‍රියාත්මක නොවෙමින් හෝ කිසිසේත්ම ක්‍රියාත්මක නොවෙමින් ද්‍ පුද්ගලික ආපදා හෝ දේපල අලාභහානි සිදු කරන්නාවූ රව්‍ය, නිෂ්පාදන, ව්‍යුහ හෝ සංරචක පිළිබඳ පර්යේෂණ පැවැත්වීමයි. බිඳ වැටීම්වල ප්‍රතිඵල, නිෂ්පාදන වගකීම් පිළිබඳ නීතිය මඟින් පරිශීලනය කරනු ලැබේ. මෙම විෂය සිවිල් නීති නඩුවල දී වඩා බහුලව භාවිතා වන අතර අපරාධ නීති නඩුවල දී ද භාවිතා විය හැකිය. සාමාන්‍යයෙන් අධිකරණ ඉංජිනේරු විද්‍යා පර්යේෂණයක අරමුණ වන්නේ සංරචකයක ජීවිත කාලය හෝ කාර්යඵලය වැඩි දියුණු කිරීමේ හෝ අනතුරක තොරතුරු තීරණය කිරීමට උසාවියට සහාය දැක්වීමේ හෝ අරමුණින් යුතුව වරද හෝ වරද සිදු වීම සොයා ගැනීමයි. තවද එයට බුද්ධිමය දේපල පිළිබඳ පැමිණිලි ගැන විභාග කිරීම ද ඇතුළත් විය හැකිය. (විශේෂයෙන් පේටන්ට් බලපත්‍ර)
ප්‍රහාරක ගුවන්යානා
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා දෙවන පරම්පරාව (මධ්‍ය 1950 දශකය – මුල් 1960 දශකය)
සැලකිය යුතු ගුවන් යානා
අධිකරණ ඉංජිනේරු විද්‍යාව
අධිකරණ සමීක්ෂණ ක්‍රම
අධිකරණ සමීක්ෂණවල දී භාවිතා වන ක්‍රමවලට ප්‍රතිලෝම ඉංජිනේරු විද්‍යාව, ඇසින් දුටු සාක්ෂි විභාග කිරීම, කාලීන සම්මත පිළිබඳ ප්‍රායෝගික දැනීම මෙන්ම ආපදාවට ලක්වූ සංරචකය පරීක්ෂා කිරීම ඇතුළත් වේ. කැඩුණු නිෂ්පාදිත ද්‍රව්‍යයක බිඳීම් මතුපිට ද්‍රව්‍ය බිඳුණු ආකාරය හා බිඳ වැටීමට පෙර වූ ද්‍රව්‍යයේ ක්‍රියාකාරීත්වය ගැන බොහෝමයක් තොරතුරු සපයයි. බිඳීම් මතුපිට පිළිබඳ අධ්‍යයනය කිරීම ෆ්‍රැක්ටොග්‍රැෆි ලෙස හඳුන්වයි. උදාහරණ ලෙස බලවත් ආයාසය සාමාන්‍යයෙන් ලාක්ෂණික බිඳීම් මතුපිටක් නිර්මාණය කරන අතර එමඟින් බිඳ වැටීමට හේතුව ගැන නිෂ්චය කිරීමට ඉඩ ලබා දෙයි. මෙවැනි බොහෝමයක් පර්යේෂණවල මූලික අභිමතාර්ථය වන්නේ භෞතික හා රසායනික තාක්ෂණික ක්‍රම යොදා ගනිමින් බිඳ වැටුණු කොටස පරීක්ෂා කර බිඳ වැටුම් යාන්ත්‍රණය හඳුනාගැනීමයි. මෙම ක්‍රියාවලිය සමහරක් විට මූලික හේතු විශ්ලේෂණය ලෙස හඳුන්වයි. මලින වීම තවත් බහුල බිඳ වැටුම් ආකාරයක් වන අතර මලින වීමට අනුබල දෙන පරිසරයෙහි ඇති ක්‍රියාකාරී ද්‍රව්‍ය හඳුනා ගැනීම සඳහා සුපරික්ෂාකාරී විශ්ලේෂණයක් අවශ්‍ය වේ. ගිනි මඟින් ඇති වන අනතුරුවලින් වැදගත් සාක්ෂි විනාශ කරන නිසා විශේෂයෙන් ඒවා අභියෝගාත්මක පර්යේෂණ වේ. නමුත් අවශ්‍ය තරම් වේලා ඇතිව නැවැත්වීමට හැකි වුව හොත් එමඟින් හේතු සොයා ගැනීමට පහසුවෙන්ම හැකිවනු ඇත. ගිනි තැබීමක් ගැන සැක කිරීමක දී ගිනි සමීක්ෂණ කිරීම විශේෂිත හැකියාවක් වේ. නමුත් එය උදාහරණ ලෙස වැරදි ඉන්ධන නළ අනතුරට හේතු වන වාහන අනතුරු ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීමේ දී ද වැදගත් වේ.
ප්‍රවර්ගය: ඉංජිනේරු විද්‍යාව
ප්‍රහාරක ගුවන්යානා
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා දෙවන පරම්පරාව (මධ්‍ය 1950 දශකය – මුල් 1960 දශකය)
ප්‍රංශය
o	Dassault Étendard IV o	Dassault Super Mystère
ඉන්දියාව
o	HAL HF-24 Marut
චීන සමූහාණ්ඩුව
Shenyang J-6 'Farmer'
ස්වීඩනය
o	Saab 32 Lansen Saab 35 Draken
සෝවියට් එකමුතුව
o	Mikoyan-Gurevich MiG-19 'Farmer' o	Mikoyan-Gurevich MiG-21 'Fishbed' o	Sukhoi Su-7 'Fitter-A' o	Sukhoi Su-9/11 'Fishpot'
එක්සත් රාජධානිය o	English Electric Lightning o	de Havilland Venom o	De Havilland Sea Vixen o	Gloster Javelin o	Hawker Hunter o	Supermarine Scimitar Supermarine Swift
එක්සත් ජනපදය o	Chance-Vought F-8 Crusader o	Grumman F-9 Cougar o	Grumman F-11 Tiger o	North American F-100 Super Sabre o	McDonnell F-101 Voodoo o	Convair F-102 Delta Dagger o	Lockheed F-104 Starfighter o	Republic F-105 Thunderchief o	Convair F-106 Delta Dart
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා තෙවන පරම්පරාව (මුල් 1960 දශකය - 1970 දශකය)
ප්‍රහාරක ගුවන්යානා පළමු පරම්පරාව තුළදී හඳුන්වා දුන් නවතම ක්‍රමවේදයන් කාලයත් සමඟ දියුණු වීම හේතුවෙන් එහි තෙවන පරම්පරාව ඇරඹිනි. ගුවන් යානා තැනීම හා පැදවීම පිළිබඳ විද්‍යාවෙහි දියුණුවත් සමඟම නවිකරණය වූ මිසයිල, රේඩාර් හා අනෙකුත් ගුවන් යානා හා සම්බන්ධ ඉලෙක්ට්‍රොනික උපාංග හා එහි තාක්ෂණයන් මඟින් ප්‍රහාරක හැකියාවන් තවදුරටත් වර්ධනය විය. මිසයිල මඟින් පාලනය වූ ප්‍රහාරක අත්දැකිම් වල ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, ඉතා ආසන්න ගුවන් ගත ප්‍රහාරකයන්හි පහත වැටීමක් සඳහා නිර්මාණකරුවන් ඉඩප්‍රස්ථාව සලසා දුණි. තම ස්වයංක්‍රිය ගිනි අවි, කාලතුවක්කු තාක්ෂණය ලබා ගැනීම සඳහා විද්‍යුත් එන්ජින් භාවිතා කල ප්‍රාථමික දම්වැල් ගිනි අවි, තනි මල්ටි බැරල් (20mm Vulcan)  අවි සඳහා ඉඩ ලබා දුන් අතර මෙමඟින් ප්‍රහාරය දැඩි හා නිරවද්‍ය ලෙස එල්ල කල හැකි විය. Delta- winged ප්‍රහාරක යානා සඳහා කිසිදු අයුරකින් උපකාර නොවුව ද මනාව සැළසුම් කරන ලද මෙහෙයුම් සඳහා නවතම අවධාරණ‍යන් ඉදිරිපත් කෙරිණි.
මෙම නව හදුන්වාදීම් නිසා ප්‍රහාරක යානාවන්හි ශක්‍යතාවයන් වර්ධනය විය. එසේම ඒවායෙහි මිලද වර්ධනයක් විය. (දෙවන ලෝක යුද සමයේ භාවිතා වූ 0.24 Liberoter ප්‍රහාරකයට වඩා  F-4 ශක්තිමත් විය) සන්නද්ධ හමුදාවන් රාත්‍රී ප්‍රහාරක, බරැති ප්‍රහාරක  (Heavy fighter) සහ වේගවත් ප්‍රහාරක (strike fignter)  ආදී නිශ්චිත කාර්යයක් ඉටු කිරීම සඳහා විශේෂිත වූ ප්‍රහාරක යානා දැරීය. මෙය ප්‍රහාරක යානා සඳහා වැය වන්නා වූ මූල්‍යමය ප්‍රාග්ධනයට එරෙහි වූ අතර එමඟින් මෙහෙයුම් වඩා සාර්ථක හා ස්ථාවර ක්‍රියාදාමයන් බවට පත් කරවිය. Medonnell F-4 phonton II එක්සත් ජනපද නාවික හමුදාවෙහි අවශ්‍යතාවයන් උදෙසා නිර්මාණය වූව ද බහු කාර්යය ගුවන් යානයක් ලෙස ගුවන් හමුදාව, නාවික හා හමුදා සේනාංක සහ අනෙකුත් ජාතීන් ද ඉතා සාර්ථක අන්දමින් මෙම යානය භාවිතයට ගන්නා ලදී. නාවික හමුදාව, ගුවන් හමුදාව හා සමුද්‍ර සේනාංක මඟින් එකවර ගුවන්ගත කරන්නා වූ එකම ප්‍රහාරක යානය ද මෙය වේ.
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා හතරවෙනි පරම්පරාව (1970 දශකය - මධ්‍ය 1990 දශකය)
ප්‍රහාරක ගුවන් යාන වල මිල ඉහල යාමත්, F -4 Phortom II හි සාර්ථකත්වයක් නිසා කාර්යයන් කිපියක් කල හැකි ගුවන් යානා වලට ජනප්‍රියතාව ඇති විය. F-4 වැනි එක්තරා විශේෂ වර්ග‍ේ කර්තවයයන්ට නිපදවු යානාත් වවිධ කාර්යයන් කල හැකි ලෙස නිපදවයි. Mig 23, Penre tore වැනි යනා වල විවිධ මාදියන්ට ඒවාට විශේෂ වු කාර්යයන් කල හැකිය. F/A -18 Hornet හා Possault Mirageහන යානා කාර්යයක් කිහිපයක කල හැකි යානා විය. ගුවන් යානා තාක්ෂණයේ දියුණුවක් සමග මෙම යානා ගොඩබිම හා ගුවන් ආකාරයට (Mote) පහසුවෙන් මාරැ කල හැකි විය. මෙහි තාක්ෂණය දියුවු කිරිමේ මිල වැඩි වුවත් රටවල් තව තවත් මෙම යානා වැඩි දියුණු කිරිමට විය.
පුරාණ යානා රටක් නොව අහසේ වන සමන් වලට ජවසම්පන්න ලෙස කිරිමට හැකිලෙස නව යාත්‍රා නිපදවා ඇත Mig 31 හා Porovia Tornedo ADV  වේ සදහා වු ඉතා ප්‍රබල ගුවන් යානා වේ. Fly by wire හා Relosced stability තාක්ෂණයක් නව යාත්‍රා වල බහුලව භාවිතාවේ. අනෙක් විශේධ වෙනස නම් ගුවන් යානා කොටස් ප්‍රමිතිකරණය (Standiec) හා නඩත්තුව පහසුවිම පෙන්විය හැක. අතත ජෙම් යානා වලට එක ගුවන් පැයකට පහලදි මිනිස් පැය 50 ක් පමණ අවශ්‍ය විය. නව යානා මෙය අඩුකර ඉතා වේගයෙන් ආපසු ගොස් ප්‍රහාර එල්ලකල හැකි ලෙස නිපදවිය. සමහර නව යානාවලට එක් ගුවන් පැයකට මිනිස් වැඩ පැය 10 ක් පමණක් සමහරක් යානා වලට ඊටත් අඩුවෙන් ද අවශ්‍ය වේ.
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා 4.5 පරම්පරාව (1990 දශකය - 2005)
මෙම අර්ධ පරම්පරාව ප්ර බන්ධ කොට ඇත්තේ තෙවන හා හතරවන පරම්පරාවල් වල දියුණුව හා සැසඳීමේ දී වායු ගතිකමය තාක්ෂණයන්හි සාපේක්ෂ ඇණ හිටීමකට ලක් වූ අන්තර් කාල පරාසය විස්තර කිරීමටයි. එහෙත් ගුවන් ඉලෙක්ට්රෝනික විද්යාලවේ හා වෙනත් අදාල තාක්ෂණයන්හි විශිෂ්ට සොයා ගැනීම් මෙකල සිදු විය. එයට ප්ර ධාන හේතුව 80 හා 90 දශකවල ක්ෂුද්රන චිපයන්ගේ හා අර්ධ සන්නායක තාක්ෂණයේ දියුණුවයි. මෙම සංයෝජනය සම්පාදකයන්ට නවීකරණය කළ හතරවන පරම්පරාවේ සැලසුම් ඉදිරිපත් කිරීමට ඉඩ ලබා දුනි. එහි දී පවතින ගුවන් රාමු මත හෝ අතීත ගුවන් රාමුවල යළි සකස් කිරීම මත පාදකව එහෙත් ගුවන් ඉලෙක්ට්රොවනික තාක්ෂණයේ හා රේඩාර් තාක්ෂණයේ දියුණුව සහිතව එමෙන්ම සිව්වන පරම්පරාවේ රහස් සැලසුම් මඟින් උගත් පාඩම් ද යොදා ගෙන පස් වන පරම්පරාවේ ප්ර්හාරකයන් සඳහා පසුව නුවණින් සලකා බැලිය හැකි පරිදි නිර්මාණය කෙරේ. ප්රරධාන උදාහරණයක් නම් F/A-18E/F Super Hornet, හා 70 දශකය මත පාදකව සැලසුම් කළ F/A-18 Hornet බාහිර ස්වරූපය පෙර පරිදිම පවතිද්දී super hornet හි ලක්ෂණවල ගුවන් යානා ඉලෙක්ට්රො නික තාක්ෂණයේ වැඩි දියුණු කිරීම් සිදු වූ අතර වීදුරු නියමු කුටියක් (ප්රටබවයට 90%ක් සමාන වේ.) ඝන තත්වයේ AESA ස්ථාවර රේඩාර් ඇන්ටනාව, නව එංජින් බර අඩු කිරීම සඳහා සංඝටක මූලද්රාව්යදයන්හි ව්යුවහමය භාවිතය, රේඩාර් සලකුණ අවම කිරීමට මද වශයෙන් නවීකරණය කළ හැඩය ඒ අතර වේ. තවත් එකක් නම් F-15E Strike Eagle, සීතල යුධ සමයේ භූමි ප්රයහාරකයක් වූ සවි ගැන්වු ගුවන් රාමුවක්, වැඩි දියුණු කළ එංජින්, නියමු වීදුරු කුටි හා නූතන භෞම අනුගාමී යාත්රාක හා ඉලක්ක පද්ධති අඩංගු වූ F-15 Eagle ද ගත හැක. 4.5 පරම්පරාවේ Super Hornet, Strike Eagle, Rafale පමණක් යුධ කටයුතු සඳහා යොදා ගනු දක්නට ලැබේ. හඳුනන ගුවන් යානාවන් •	 ප්රංයශය o	Dassault Rafale •	ඉන්දියාව o	HAL Tejas •	ජපානය/ එක්සත් ජනපදය o	Mitsubishi F-2 •	 මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව o	Chengdu J-10 o	Shenyang J-11B 'Flanker' •	 මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව / පකිස්ථානය o	JF-17 Thunder •	 රුසියාව o	Mikoyan MiG-33/35 'Fulcrum' o	Sukhoi Su-30/35/37 'Flanker' o	Sukhoi Su-32/34 'Fullback' •	 රුසියාව/ ඉන්දියාව o	Su-30MKI 'Flanker' •	 රුසියාව/ මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව o	Su-30MKK 'Flanker' •	 ස්වීඩනය o	Saab JAS 39 Gripen •	 එක්සත් රාජධානිය/ ජර්මනිය/ඉතාලිය/ ස්පාඤ්ඤය o	Eurofighter Typhoon •	 එක්සත් ජනපදය o	Boeing F-15E Strike Eagle සහ සියළු පසුකාලීන ව්යුපත්පන්නයන් o	General Dynamics / Lockheed Martin F-16C/D Block 50/52 සහ සියළු පසුකාලීන ව්යුyත්පන්නයන් o	Boeing F/A-18E/F Super Hornet
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා පස්වෙනි පරම්පරාව
X – 35 JSF වර්ගයට අයත් පස් වැනි පරම්පරාවේ ජෙට් ප්ර0හාරක යානයක මූලාදර්ශයක්.
නූතන ප්‍රහාරක ගුවන් යානා නිර්මාණයේ දී සිරිත් පරිදි බහු විධ හැකියාවන්ගෙන් යුත් සැලසුම් නිර්මාණයට අමතරව වෙනත් භාවිතයන්ගෙන්ද සමන්විතව ඇත. ඒවා නම් තෙරපුම දෛශික ලෙස හැසිරවීම, කෙටි දුර ප්‍රමාණයක් තුළ ගුවන්ගත වීමේ සහ ගොඩ බෑමේ හැකියාව, සංයුක්ත ද්‍රව්‍ය භාවිතය, සුපිරි පියාසැරිය, රහස්‍යභාවය, වඩාත් දියුණු රේඩාර් තාක්ෂණය සහ සංවේදක මෙන්ම ගුවන් නියමුවාගේ කාර්යභාරය අවම කිරීම සඳහා නිර්මාණය කෙරුණු ගුවන් පාලන උපාංග ආදියද භාවිතයයි. 4.5 වැනි පරම්පරාවට අයත් ප්‍රහාරක ගුවන් යානා තුළ අන්තර්ගත වූ වීදුරුවලින් යුත් නියමු කුටි සහ නියමුවා පළඳින හෙල්මටයට සම්බන්ධ කෙරුණු වීඩියෝ තිර යනාදිය තවදුරටත් වැඩි දියුණු කොට වඩාත් දියුණු ගුවන් යානා සැලසුම් තුළට අන්තර්ගත කොට ඇත. මෙම නව සැලසුම්වලට හතරවැනි පරම්පරාවට අයත් ගුවන් යානාවල රහස්‍යභාවය සඳහා වූ උපක්‍රම, VTOL සහ F-117, B-2 සහ AV-8 හැරියර් වැනි සංයුක්ත ගුවන් යානා යනාදියෙන් උගත් නව කරුණු ද අන්තර්ගත කෙරේ.
ඉහත සඳහන් නවීන ප්‍රහාරක යානා අතුරින් 2004 වසරේ නිෂ්පාදනය ආරම්භ කරන ලද ඇමරිකානු F – 22 රැප්ටර් ගුවන් යානය පමණක් මේ වනවිට ක්‍රියාකාරී තත්ත්වයේ පවතින අතර එය නව ගුවන් යානා පරම්පරාවක පළමු වැනි ගුවන් යානය ලෙස සැලකේ. මෙම නව පරම්පරාව පස්වැනි පරම්පරාව ලෙස හැඳින්වේ. දැනට මූලික නිෂ්පාදන අවධියේ පවතින F – 35 ලයිට්නින් II (ඒකාබද්ධ ප්‍රහාරක ගුවන් යානය ලෙස මෙය මුලින් හඳුන්වන ලදී) සහ F-22 රැප්ටර් වැනි ගුවන් යානා සැලසුම් කිරීමේ දී අන්තර්ගත කෙරුණු ලක්ෂණ භාවිතයෙන් හතරවැනි පරම්පරාවට අයත් ගුවන් යානා සැලසුම් ද තවදුරටත් වැඩි දියුණු කිරීම සිදුවේ. එමෙන්ම එම සැලසුම් රුසියානු PAK FA යානයේ සැලසුමට සහ අනෙකුත් රටවල දිගු කාලීන ප්‍රහාරක යානා නිෂ්පාදනය කිරීමේ වැඩසටහන් (මේවා සඳහා උදාහරණ ලෙස චීනය මඟින් ක්‍රියාත්මක කෙරෙතැයි සැලකෙන ෂෙන් යැන්ග් J – XX ව්‍යාපෘතිය, ඉන්දියානු මධ්‍ය ප්‍රහාරක ගුවන් යානා ව්‍යාපෘතිය සහ දකුණු කොරියානු KFX ව්‍යාපෘතිය යන ඒවා පෙන්වාදිය හැකිය.) වෙත ද බලපෑම් එල්ල කිරීමට සමත් වී ඇත. පස්වැනි පරම්පරාවට අයත් ගුවන් යානා තාක්ෂණයේ ආදර්ශනයන් ලෙස ඉදිරිපත්ව පසුව අත්හැර දැමුනු පස්වැනි පරම්පරාවේ ගුවන් යානා සැලසුම් අතරට එක්සත් ජනපදය මඟින් ඉදිරිපත් කෙරුණු YF-23 බ්ලැක් විඩෝ II (උසස් ප්‍රහාරාත්මක ගුවන් යානා සැලසුමක් ලෙස ඉදිරිපත් වූ මෙය පසුව F-22 ලෙස හැඳින්වෙන සැලසුම හේතුවෙන් අත්හැර දමන ලදී.) බෝයින් X-32 ඒකාබද්ධ ප්‍රහාරක ගුවන් යානා සැලසුමක් ලෙස ඉදිරිපත් වූ අතර YF-35 සැලසුම තෝරාගැනීම හේතුවෙන් මෙය අත්හැර දමන ලදී. තවද මැක්ඩොනල්ඩ් ඩග්ලස් X-36 ත්, සෝවියට් සංගමය මඟින් ඉදිරිපත් කෙ‍රුණු 1.42 ව්‍යාපෘතියත් (පසුව මෙය රුසියාව විසින් 1.44 ව්‍යාපෘතිය බවට වැඩි දියුණු කරන ලදී.)  හදුන්වා දෙන ලදී.
දැනට භාවිතයේ පවතින ගුවන් යානා
• එක්සත් ජනපදය o ලොක්හිඩ් මාටින්/ බෝයිං F-22 රැප්ටර් යානය (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1997 දී සිදු විය)
දැනට පර්යේෂණ අවධියේ පවතින • ඉන්දියාව o මධ්යි ප්‍රහාරක ගුවන් යානය - මෙහි පළමු පියාසැරිය 2012 වසරේ සිදුවේ යැයි විශ්වාස කෙරේ.
• ඉරානය o පස්වැනි පරම්පරාවට අයත් අසරාක්ෂ් යානය (IRIAF ආයතනයට අනුව මෙය රහස් ප්රැහාරක ගුවන් යානයකි.
• චීන සමූහාණ්ඩුව o J-XX ගුවන් යානය
• රුසියාව o සුකෝයි PAK FA (T-50) මෙහි පළමු පියාසැරිය 2009 වසර තුළ සිදුවේ යැයි අපෙක්ෂා කෙරේ.
• රුසියාව / ඉන්දියාව o සුකෝයි PAK FA ඇසුරෙන් සැලසුම් කෙරෙන පස් වැනි පරම්පරාවට අයත් ප්‍රහාරක ගුවන් යානා ව්යානපෘතියකි. මෙහි පළමු පියාසැරිය 2012 වසරේ සිදුවේ යැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
• එක්සත් ජනපදය o ලොක්හීඩ් මාටින් F-35 ලයිට්නින් II ගුවන් යානය. මෙහි පළමු පියාසැරිය 2006 වසරේ දී සිදු විය.
• ජපානය o මිට්සුබිෂි ATD – X (මෙහි මුල් පියාසැරිය 2014 වසරේ සිදුවේ යැයි අපේක්ෂා කෙරේ)
• රුසියාව o සුකෝයි Su - 47 බර්කට් ෆර්කිං (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1997 වසරේ දී සිදුවිය) o මිකෝවාන් 1.44 ව්යා4පෘතිය ෆ්ලැට් පැක් (මෙහි පළමු පියාසැරිය 2000 වසරේ දී සිදු විය)
• එක්සත් ජනපදය o ලොක්හීඩ් මාටින් YF -22 ලයිට්නින් II යානය (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1990 වසරේ දී සිදුවිය) o නෝර්ත් රොප් YF -23 බ්ලැක්විඩෝ II යානය (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1990 වසරේ දී සිදුවිය.) o බෝයිං බර්ඩ් ඔෆ් ප්රේ (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1996 වසරේ දී සිදු විය) o මැක්ඩොනල්ඩ් ඩග්ලස් X-36 (මෙහි පළමු පියාසැරිය 1997 වස‍රේ දී සිදු විය) o ලොග්හීඩ් මාටින් X-35 (මෙහි පළමු පියාසැරිය 2000 වසරේ දී සිදු විය) o බෝයිං X -32 JSF (මෙහි X-32A මාදිලියේ පළමු පියාසැරිය 2000 වසරේ දී සිදු විය)
එක්සත් ජනපදය
දැනට පර්යේෂණ අවධියේ පවතින
ඉන්දියාව
ඉරානය
චීන සමූහාණ්ඩුව
රුසියාව
තාක්ෂණ ආදර්ශන ගුවන් යානා
ජපානය
එක්සත් ජනපදය
දීපිකා කාකාර්
දීපිකා කාකාර් (උපත 6 අගෝස්තු 1986) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියකි. ඇය ජනයා අතර ප්‍රචලිත වූයේ සසුරාල් සිමර් කා රූපවාහිනී කතාමාලාවේ සිමාර් ප්‍රේම් භාරද්වාජ්ගේ චරිතය නිරූපණය කිරීම හේතුවෙනි. කාකාර් ජලක් දිඛ්ලා ජා තරගාවලියේ 8වන වාරය සඳහා තරගකාරිණියක ලෙස සහභාගී විය. වර්තමානය වන විට ඇය ෂෝආයිබ් ඊබ්‍රහිම් සමග නාච් බලියේ 8 රියැලිටි වැඩසටහනේ තරග වදිමින් සිටින්නී ය.
වෘත්තිය
කාකාර් සිය රූපවාහිනී රංගන වෘත්තිය ආරම්භ කළේ 2010 වර්ෂයේ දී ඉමැජින් ටීවී නාළිකාවේ මිත්‍යාමය රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වූ නීර් භාරේ තෙරේ නේනා දේවි කතාමාලාවේ ලක්ෂ්මී චරිතය නිරූපණය කරමිනි. ඉන් අනතුරුව, ඇය සී ටීවී නාළිකාවෙන් විකාශය වූ අග්ලේ ජනම් මෝහේ බිටියා හි කිජෝ රූපවාහිනී කතාමාලාවේ රේඛාගේ චරිතය නිරූපණය කළා ය. 2001 සිට ඇය කලර්ස් ටීවී නාළිකාවෙන් විකාශය වන සසුරාල් සිමර් කා රූපවාහිනී කතාමාලාවේ සිමාර් ප්‍රේම් භාරද්වාජ් චරිතය නිරූපණය කරන්නී ය. ජලක් දිඛ්ලා ජා 8වන වාරය සඳහා තරගකාරිණියක ලෙස සහභාගී වූ ඇය සති දෙකක් තරගයේ රැඳී සිටීමට සමත් වූවා ය. අනතුරුව ඇය තරගාවලියෙන් ඉවත් වීමට සිදු විය. එම වැඩසටහනෙන් ඉවත් වූ පළමු තරගකාරිණිය ද ඇයයි. 2017දී දීපිකා සසුරාල් සිමර් කා කතාමාලාවෙන් ද ඉවත් වූවා ය.
සසුරාල් සිමර් කා කතාමාලාවේ සිමාර් ප්‍රේම් භාරද්වාජ් ලෙස ඇය ලද ජනප්‍රියත්වය නිසා ඇය කලර්ස් ටීවී නාළිකාවේ රූපවාහිනී කතාමාලා කිහිපයකම හරස් මාරු කථාංග සඳහා දායක කරගැනිණි. මේ අතරට කයිරි - රිෂ්තා ඛට්ටා මීතා (2012), බේන්තේහා (2014), ශාස්ත්‍රි සිස්ටර්ස් (2015), ස්වරාගිනි - ජෝදෙයින් රිෂ්තොන් කේ සුර් (2015, 2016) සහ බාලිකා වධු (2016) යන කතාමාලා අයත් වේ. 2014දී ඇය කලර්ස් ටීවී නාළිකාවේ රියැලිටි වැඩසටහනක් වූ ජලක් දිඛ්ලා ජා 7 සඳහා ආරාධිතයකු ලෙස සහභාගී වූයේ ඇගේ ‍සම-ප්‍රධාන නළු ධීරාජ් ධූපර් සමග ය. 2015දී කාකාර් කොමඩි නයිට්ස් විත් කපිල් වැඩසටහනට ආරාධිතයකු ලෙස සහභාගී වූයේ ජලක් වැඩසටහන ප්‍රවර්ධනය කිරීම පිණිසයි.
පෞද්ගලික දිවිය
2013දී කාකාර් රෞනක් සැම්සන් සමග විවාහ වූවා ය. කෙසේනමුත් විවාහයෙන් වසර දෙකකට පසු 2015 ජනවාරි මස ඔවුහු දික්කසාද වූහ. මේ වන විට ඇය 2011-2013 කාලය සිට සසුරාල් සිමර් කා රූපවාහිනී කතාමාලාවේ ඇගේ සම-ප්‍රධාන නළුවා වූ ෂොආයිබ් ඊබ්‍රහිම් සමග ප්‍රේම සම්බන්ධයක නියැළෙමින් සිටින්නී ය. ඔවුන්ගේ ප්‍රේමය සම්බන්ධය වසර දෙකක් පැරණි ය.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියෝ
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සෝප් ඔපෙරා නිළියෝ
1796 වසර තුලදී මහා බ්‍රිතාන්‍යය
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රි.ව. 1796
මධ්‍යධරණී මුහුද
මධ්‍යධරණී මුහුද, අත්ලාන්තික් සාගරය හා සම්බන්ධ මුහුදු ප්‍රදේශයකි.
සටහන්
<references group="lower-alpha"/>
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:මුහුදු
මාර්ක් ෆිලිප්ස් මහතා
මාර්ක් ෆිලිප්ස් මහතා දෙවන එලිසබෙත් මහ රාජෝත්තමාවියගේ හා ෆිලිප් කුමරුගේ එකම දියණිය වන ඈන් රාජකීය කුමරියගේ පළමු හා හිටපු සැමියා වේ.
ශ්‍රේෂ්ඨතම ඉංජිනේරුමය ජයග්‍රහන
එක්සත් ජනපදයේ ඉංජිනේරු විද්‍යාව සම්බන්ධයෙන් වූ ජාතික ඇකඩමිය විසින් මෙම ශත වර්ෂය තුළ ලද ශ්‍රේෂ්ඨතම ඉංජිනේරුමය ජයග්‍රහණ 20 ඇතුළත් කර ලැයිස්තුවක් සකස් කර ඇත. එය විද්‍යුත්කරණයේ සිට පදාර්ථමය විද්‍යාවල දියුණු වීම් දක්වා පරාසගත වේ. ලැයිස්තුවට ඇතුළත් වීම සඳහා මූලික අවශ්‍යතාවය වූයේ අදාළ වැඩි දියුණු කිරීම ජීවන තත්ත්වයට අධික බලපෑමක් කළේ ද නැත් ද යන්නයි. (1800 හඳුන්වා දෙන ලද ගුවන් යානා විසින් 20 සියවසේ සමාජයට අධික බලපෑමක් එල්ල කළේ යැයි තීරකවරුන්ට දැනුනි නම් එය ද ලැයිස්තුවට ඇතුළත් වීමට ඉඩ තිබුණි.) සම්පූර්ණ ලැයිස්තුව පහත දැක්වේ.
ප්‍රවර්ගය: ඉංජිනේරු විද්‍යාව
සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාරය - පහර දීම් සැලසුම් කිරීම
thumb|ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථාන ගොඩනැගිලි දෙක කඩා වැටීමෙන් පසු සුන් බුන් විසිරී ඇති අයුරු සහ අවට තිබුණු ගොඩනැගිලි හානියට පත් වී ඇති අයුරු.
සැප්තැම්බර් 11 කුමන්ත්‍රණය පිළිබඳ අදහස් පළමුවෙන් ඉදිරිපත් වූයේ ඛාලිඩ් ෂෙයික් මොහොමඩ් ගෙනි. ඔහු පළමුවෙන් මෙම අදහස බින්ලාඩන්ට ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ 1996 දීය. එම අවස්ථාවේ බින් ලාඩන් සහ අල් - ඛයි - ඩාව සිටියේ සංක්‍රාන්තීය සමයකයි. ඔවුන් සුඩානයේ සිට ඇෆ්ගනිස්ථානය වෙත ආපසු ස්ථාන ගත වෙමින් සිටියහ. බින්ලාඩන්ගේ එක්සත් ජනපද පහර දීම සම්බන්ධයෙන් 1998 දී අප්‍රිකානු තානාපති කාර්යාලයට එල්ල කළ බෝම්බ ප්‍රහාරය වැදගත් කඩ ඉමක් විය. 1998 අග හෝ 1999 මුලදී සැලසුම සංවිධානය කරමින් ඉදිරි ක්‍රියා මාර්ග ගන්නා ලෙස බින් ලාඩන්, මොහොමඩ්ට අනුමැතිය දුන්නේය. 1999 වසන්තයේදී ඛාලිඩ් ෂෙයික් මොහොමඩ්, ඔසාමා බින් ලාඩන් සහ ඔහුගේ දෙවැනියා වූ මොහොමඩ් අටෙෆ් සම්බන්ධ කරගනිමින් රැස්වීම් මාලාවක් පැවැත්වූහ. බින් ලාඩන් නායකත්වය සැපයූ කුමණ්ත්‍රනය සඳහා මූල්‍ය ආධාර ද සැපයුවේය. මේ සඳහ‍ා සහභාගි වන්නන් තේරීමද බින් ලාඩන් සහභාගී විය. තෝරා ගන්නන් පිරිස අතරට ධාන ගුවන්යානා පැහැර ගන්නා හැටියට මොහොමඩ් අට්ටා ද ඇතුළත් විය. අල්ඛයිඩා සාමාජිකයින් 27 කට වැඩි කණ්ඩායමක් සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාරයට සහභාගී වීම සඳහා එක්සත් ජනපදයට ඇතුළු වීමට උත්සාහ ගත්හ. ඉලක්ක තෝරා ගැනීම ගුවන් යානා පැහැර ගන්නන්ට ප්‍රවාහන පහසුකම් සැපයීම වැනි ක්‍රියා කාරී උදව් මොහොමඩ් විසින් සපයන ලදී. ඉලක්කයක් වශයෙන් තෝරා ගැනීමට ඉඩ තිබුණු ලොස් ඇන්ජලිස් හි U S බෑන්ක් ටවර් ගොඩනැගිල්ල වැනි ස්ථාන ප්‍රතික්ෂේප කරමින් බින්ලාඩන්, මොහොමඩ් නැමැත්තා තම පාලනය යටතේ තබා ගත්තේය.
එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය විසින් එක්සත් ජනපදයට එල්ල වන ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර පිළිබඳ ජාතික කොමිෂම පිහිටුවන ලද අතර එය පොදුවේ හඳුන්වන ලද්දේ 9/11 කොමිෂම වශයෙනි. එම කොමිෂම එහි වාර්තාව 2004 ජුලි 22 දින එළි දැක්වූ අතර අල් ඛයිඩා සාමාජිකයින් විසින් ප්‍රහාරය සැලසුම් කොට ක්‍රියාත්මක කරන ලද බව හෙළි කළේය. මෙම ප්‍රහාරය සැළසුම් කොට ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා එය සැළසුම් කළ පුද්ගලයින් ඩොලර් 400,000 සිට 500,000 දක්වා මුදල් ප්‍රමාණයක් වැය කර ඇති බවත් එම මුදල් ලැබුනේ කොහෙන්ද කෙසේද යන්න හෙළි නොවූ බවත් කොමිෂම විස්තර කළේය.
එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව
එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව යනු,  එක්සත් ජනපද කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලයෙහි  ඉහළ මණ්ඩලය වන අතර, එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලය— පහළ මණ්ඩලය— හා එක්ව එය විසින්  එක්සත් ජනපදයෙහි ව්‍යවස්ථාදායකය සංස්ථාපනය කරයි. සෙනෙට් සභා ගර්භය පිහිටා ඇත්තේ වොෂිංටන්, ඩී.සී.හී  කැපිටෝල් මහා මන්ත්‍රණසභා ගොඩනැගිල්ලෙහි උතුරු පාර්ශවයෙහිය.
කොතලාවල කැබිනට් මණ්ඩලය
කොතලාවල කැබිනට් මණ්ඩලය යනු, 1953 සිට 1956 දක්වා අග්‍රාමාත්‍ය ජෝන් කොතලාවල විසින් නායකත්වය සැපයුනු ලංකාවෙහි මධ්‍යම රජය විය. 1953 ඔක්තොම්බර් මාසයෙහිදී කොතලාවල මහතාගේ පූර්වප්‍රාප්තික ඩඩ්ලි සේනානායක මහතාගේ ඉල්ලා අස්වීම හා සමගින් පිහිටුවුනු එය විසුරුවා හැරුණේ 1956 අප්‍රේල් මාසයෙහිදී පැවති පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහිදී විපක්ෂය ලද ජයග්‍රහණය හා සමගිනි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවෙහි කැබිනට් මණ්ඩලය ප්‍රවර්ගය:දෙවන එලිසබෙත් රැජිණගේ අමාත්‍ය මණ්ඩල ප්‍රවර්ගය:1953 වසරෙහිදී ලංකාවෙහි වූ සංස්ථාපිතයන් ප්‍රවර්ගය:1956 වසරෙහිදී ලංකාවෙහිවූ විසංස්ථාපිතයන් ප්‍රවර්ගය: 1953 වසරෙහිදී සංස්ථාපිත කැබිනට් මණ්ඩල ප්‍රවර්ගය: 1956 වසරෙහිදී විසංස්ථාපිත කැබිනට් මණ්ඩල
සුන්දරම් සෞම්‍යන්
සුන්දරම් සෞම්‍යන් (சுந்தரம் சௌமியன்) සිංහල සහ දෙමළ භාෂාවන් අතර පරිවර්තන සාහිත්‍යයේ යෙදුණු ශ්‍රී ලාංකික​ නිර්මාණකරුවෙකි. මාර්ටින් වික්‍රමසිංහගේ කෘතීන් මුල්වරට දෙමළට පරිවර්තනය කිරීමේ ගෞරවය හිමි වන්නේ මොහුට ය​. 1983 කළු ජූලියේ දී කෝලාහලකාරීහු මොහුගේ පියා, සහෝදරයන් දෙදෙනා සහ මස්සිනා ඝාතනය කර​ නිවෙස ගිනිබත් කළහ​​.
මූලාශ්‍ර​
http://www.silumina.lk/2014/06/29/_art.asp?fn=cr14062910&p=1
http://duishengeadawiya.blogspot.com/2016/06/blog-post_11.html
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ සමාජය ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ලේඛකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
සැම්සුන්ග් ගැලැක්සි නෝට් 7
නිකුතුව
එහි එළිදරවුවට පසු දිනදී පෙර-ඇණවුම් සඳහා ගැලැක්සි නෝට් 7 විවෘත වූ අතර, එ.ජ. නිකුතුවක් 2016 අගෝස්තු 19 දිනදී සිදුවිය.
2016 අගෝස්තු 31 දිනදී වාර්තා කෙරුණේ, සමහරක් ප්‍රදේශ වලට නෝට් 7 නැව් ගත කිරීම සැම්සුන්ග් විසින් ප්‍රමාද කොට ඇත්තේ, "නිෂ්පාදිතයෙහි තත්ත්වය පිළිබඳව අමතර පරීක්ෂණ සිදුකෙරෙමින් පවතින නිසා බවයි"; මෙම නිවේදනය කෙරුණේ, ආරෝපණය කිරීමේදී බැටරි පුපුරා යන බවට පරිශීලකයන් විසින් සිදු කෙරුණු වාර්තා අභියසදීය.
2016 සැප්තැම්බර් 2 දිනදී පැවැත්වුණු මාධ්‍ය සාකච්ඡාවකදී සැම්සුන්ග් විසින් නිවේදනය කෙරුණේ, අරෝපණය කිරීමේදී බැටරිය පුපුරා යෑම නිසා, එය විසින් ලොව පුරා බලපවත්වන අයුරින් ගැලැක්සි නෝට් 7 යළි කැඳවා ඇති බවයි.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ස්මාර්ට් දුරකතන ප්‍රවර්ගය:සැම්සුන්ග් ජංගම දුරකතන ප්‍රවර්ගය:සැම්සුන්ග් ගැලැක්සි ප්‍රවර්ගය:සැම්සුන්ග් ගැලැක්සි නෝට් ජංගම දුරකතන ප්‍රවර්ගය:ෆැබ්ලට් ප්‍රවර්ගය: 2016 වසරෙහිදී හඳුන්වාදුන් ජංගම දුරකතන
මැකින්ටොශ් ක්ලැසික් පරිගණකය
thumb||frameless|Macintosh Classic
Macintosh Classic යනු Apple සමාගම විසින් නිපදවන ලද පුද්ගල පරිගණක වර්ගයකි. 1990 ඔක්තෝබර් 15 දින මුල්වරට හදුන්වා දෙන ලද එය ඇමරිකානු ඩොලර් 1000 අඩුවෙන් මිල කරන ලද පළමු වන Apple Macintosh පරිගණකය වශයෙන් හඳුන්වා දිය හැක. Macintosh Plus සහ SE පරිගණකවල සාර්ථකත්වය Classic පරිගණකය නිපදවීම සඳහා මූලික අඩිතාලම දමන ලදී. Classic පරිගණක පද්ධතියේ විශේෂාංග එහි පෙර පරිගණකවල විශේෂාංගවලට සමාන වන අතර අඟල් 9 (සෙ.මී 23) ක monochrome CRT තිරය 512×342 පික්සල් ධාරිතාවයකින් යුක්ත වේ. තවද එහි මතකය මෙගාබයිට් 4ක ධාරිතාවයකින් යුක්තය. නවතම තාක්ෂණය භාවිතා කරමින් Classic පරිගණකය යාවත්කාලීන කිරීම සඳහා කටයුතු නොකිරීමට Apple සමාගම තීරණය කර තිබීම ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තුව වූ අවම මිල මට්ටමකට පරිගණකය ලබාදීම මල්ඵල ගැන්වීමට සමත් විය. කෙසේ වුවද නවතම විශේෂාංග රැසකින් සමන්විත වූ Classic පරිගණකය Apple සමාගමේ Mac පරිගණකයට තිබූ ස්ථානය අත්පත් කරගන්නා ලදී. එය Macintosh Plus පරිගණකයට සාපේක්ෂව 25%ප්රගතිශතයකින් වේගවත් වන අතර අඟල් 3.5(සෙ.මී 9)ක Apple SuperDrive floppy disk drive කින්ද විශේෂයෙන් සමන්විත වේ. Classic පරිගණකය යනු Jerry Manock සහ Terry Oyama විසින් 1984 දී වෙළෙඳපොල නිමයුමක් ලෙස ඉදිරිපත් කරන ලද Macintosh 128K හි අනුරූපණයක් ලෙස හැඳින්විය හැක. මෙහිදී ඇමරිකානු ඩොලර් 1000 සිට 1500 දක්වා වටිනාකමකින් යුක්ත නිෂ්පාදන 2ක් Apple සමාගම විසින් වෙළෙඳපොළට ඉදිරිපත් කරනු ලදී. මෙම නිෂ්පාදනය පිළිබඳව විචාරකයින් මිශ්රද අදහස් පළ කරනු ලැබූ අතර ඔවුන් බොහෝ දෙනෙකුගේ අවධානය මන්දගාමී Processor යෙහි ක්රිායාකාරීත්වය කෙරෙහි මෙන්ම expansion slotsහි මඳ බව කෙරෙහිද යොමුවි තිබිණ. බොහෝ දෙනෙකුගේ මතය වූයේ Classic පරිගණකය වදන් සැකසුම් මෘදුකාංග,පැතුරුම්පත් මෘදුකාංග සහ දත්ත සැකසුම් මෘදුකාංග සඳහා පමණක් සුදුසු බවයි.අවම මිල සහ අධ්යාාපන උපයෝජ්යපතාව Classic පරිගණකයෙහි අධ්යාCපන ක්ෂේත්රියෙහි ජනප්රිධයතාවට හේතු සාධක විය. එහි පැවැත්ම බිඳ වැටෙනා තෙක්ම 1991 වර්ෂය වන තුරු වඩා බලවත් Macintosh Classic II පරිගණකය සමග එක්ව අලෙවි කරන ලදී.
ඉතිහාසය
'''
විකාශනය
'''
Apple සමාගමේ සම ස්ථාපක Steve Jobs 1985දී Apple සමාගම හැරයාමෙන් පසුව නිෂ්පාදන කාර්යය භාර වූයේ Apple සමාගමේ කළමනාකාරධූරය දැරූ  Jean-Louis Gassée වෙතය.හෙතෙම ප්රපධාන වශයෙන් Apple සමාගමේ නිෂ්පාදන දිශා දෙකකට යොමු කරන ලදී.ව්යාsප්තකිරීම හා අනොන්යර ක්රිනයාකාරීත්වය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා විවෘත භාවයද ඉහල මිලද හදුන්වා දෙන ලදී. Gassée long ගේ තර්කයට අනුව ලාභය කුඩා පහළ වෙළෙඳපොළ ඉලක්ක කරනු වෙනුවට ලාභය වැඩි ඉහළ වෙළෙඳපොල ඉලක්ක කරගත යුතු බව පැවසුණි.මෙය ගෙනහැර දැක්වීම සඳහා ඔහු විසින් ප්රවස්තාර සටහන්ද යොදා ගන්නා ලදී. මෙම ප්රයතිපත්තිය මිල අධික පරිගණක පෙළක ආගමනයට මූලික විය. ඇමරිකානු ඩොලර් 1000කට මූලික සැකැස්ම කර තිබූ Macintosh පරිගණක අවසානයේදී වෙළෙඳපොළට නිකුත්කරන ලද්දේ ඇමරිකානු ඩොලර් 2495කටය.එතැන් පටන් Mac පරිගණකවල මිල ඉහල නැගීමට පටන්ගත් අතර Macintosh Plus පරිගණකය ඇමරිකානු ඩොලර් 2599කට මඳක් වැඩි වූ අතර මොඩලය අනුව SE පරිගණකවල මිල ඇමරිකානු ඩොලර් 2900 ත් 3900ත් අතර මිලකටද මූලික Macintosh II පරිගණකය ඇමරිකානු ඩොලර් 5500කටද මිල කෙරිණ. වඩාත් නවීන යන්ත්රර මීටත් ඉහළ මිලක් දැරූ අතර ඒවා අතර යතුරු පුවරුව හා මොනිටරය රහිතව ඇමරිකානු ඩොලර් 5369කට මිල නියම වූ Macintosh IIcx පරිගණකයද ඇමරිකානු ඩොලර් 6269කට මිල නියම වූ  IIciපරිගණකයද ඇමරිකානු ඩොලර් 9900කට මිල නියම වූ  IIfx පරිගණකයද විය. වර්ණවත් CRT තිර 1980 දශකයේ සිට මිල අධික වූ අතර අඟල් 14, 640x480 Apple පරිගණක මොනිටරය ඇමරිකානු ඩොලර් 999 මිල වූ අතර තත්වය ඉහල යන විට මිල අධික වීමද පැවතුණි. එම පෙළහි අඩුම මිලකට නියම කර තිබූ එකම පරිගණකය වූයේ ඇමරිකානු ඩොලර් 2000 කට පමණ මිල නියම වී තිබූ Mac Plus පරිගණකයයි. වෙළෙඳපොල පහළ අර්ධය අත්හැරීම සේම පුද්ගල පරිගණක සඳහා වූ ඉහළ අර්ධය නොසැලකීම හේතුවෙන් 1980 දශකයේ හොබවන ලද වාසනාව Apple සමාගමෙන් ගිලිහිණ. 1989 නත්තල් සමයේදී මෙම කඩා වැටීම පළමුවරට පෙන්නුම් කළ අතර Apple සමාගමේ කොටස්වල අගය එම කාර්තුව තුලදී 20% ප්රළමාණයකින් පහත වැටුණි. 1990 ජනවාරි මාස Gassée සිය තනතුරින් ඉවත් වූ අතර භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය කෙරෙහි ඔහු වෙත තිබූ අධිකාරිය අනුප්රාාප්තිකයන් කිහිප දෙනෙකු අතර බෙදා හරින ලදී.ඉල්ලුම ඉහල නැංවීම සඳහා අවම පිරිවැයකින් යුතු ව භාණ්ඩ නිෂ්පාදනයට Apple සමාගමේ ඉංජීනේරුවන් උනන්දු කරවන ලදී. Gassée ගේ ඉවත්ව යාමත් සමගම මිල අවම පරිගණක නිෂ්පාදනය කෙරෙහි නැවතත් විශාල වශයෙන් Apple සමාගම උනන්දු විය.විශාල වශයෙන් මිල අඩු ඇමරිකානු ඩොලර් 1000 පරිගණකය, වර්ණවත් තිර සහිත වියදම අවම පරිගණකය, මෙන්ම කුඩා පරිමාණ ව්යාුපාර සඳහා වර්ණ පරිගණක වශයෙන් මූලිකවම පද්ධති 3ක් හඳුනා ගන්නා ලදී.පසුකලෙක මේවා Classic, Macintosh LC, සහ Macintosh IIsi වශයෙන් නිෂ්පාදනය විය.
එළිදැක්වීම්
'''
1990 ජූලි 10 වන දින MacWEEK සඟරාව වාර්තා කළ පරිදි Apple සමාගම විසින් ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 1ක මුදලක් Classic යන පරිගණක නාමය  භාවිතා කිරීමේ අයිතිය  වසර 5ක් සඳහා ලබා ගැනීම උදෙසා Modular Computer Systems නම් Daimler-Benz AG සමාගමේ උප සමාගමක් වෙත ගෙවා ඇත.මෙම ගිවිසුම  අදාල කාලයෙන් පසුව Apple සමාගම විසින් නැවත අලුත් කරනු නොලැබුවේය.MacWEEK සඟරාවට අනුව Classic පරිගණකය එහි නියමුවන් සේම  මෙගා හර්ට්ස් 8ක Motorola 68000 මයික්රොාප්රොපසෙසරයක් සේම අඟල් 9(සෙ.මී)තිරයක් භාවිතා කරන අතර ඇමරිකානු ඩොලර් 1500-2150 අතර මිල නියමයක පැවතුණි.
1990 ඔක්තෝම්බර් 15 දින පුවත්පත් සාකඡ්ඡාවකදී Apple සමාගමේ එවකට විධායක නිලධාරි John Sculley විසින් Classic පරිගණකය හදුන්වා දුන් අතර එහිදී ඔහු විසින් අදහස් දක්වමින් කියා සිටියේ නව පාරිභෝගිකයන් වෙත ළගා වීම සඳහා පවතින භාණ්ඩවල මිල අඩු කිරීම වෙනුවට පාරිභෝගික අදහස් සැලකිල්ලට ගනිමින් ඔවුන් වඩාත් අගය කරන අංග ඇතුළත් පරිගණක නැවත නිර්මාණය කෙරෙහි යොමු වූ බවයි. Apple සමාගමේ මෙම මිල උපායමාර්ගය ආයෝඡකයින්ගේ දැඩි සැලකිල්ලට භාඡනය වූ අතර ඔවුන්ගේ අදහස වූයේ ලාභාංශ අඩු වීමට එය හේතු විය හැකි බවයි. කෙසේ වෙතත් Apple සමාගමේ වෙළෙඳ කළමනාකරු Brodie Keast පැවසුයේ වඩා වැඩි පිරිසක් වෙත Macintosh පරිගණකය ළගා කරවීම සඳහා අවශ්යක ඕනෑම දෙයක් කිරීමට ඔවුන් සූදානම් බවයි. ඒ සඳහා අවශ්ය ප්ර මාණයට ආක්ර මණකාරී මිල මට්ටම් සඳහා යොමු වීම ඔවුන්ගේ මූලික උපක්රනමය විය. Classic පරිගණකය නිකුත් කිරීමත් සමග Apple සමාගමේ කොටස් මිල ඇමරිකානු ඩොලර් 27.75  වූ අතර එය පසුගිය මාස 12 සාපේක්ෂව විශාල වශයෙන් පහත් අගයක් විය. Classic පරිගණකය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ නිකුත් කිරීමට සමාන්තරව ජපානයේ සහ යුරෝපයේද හඳුන්වා දෙන ලදී.ජපානය තුලදී Claasic පරිගණකය යෙන් 198,000(ඇ.ඩො 1523) උපයන ලද අතර එය ඇමරිකාව තුල ඉපයූ ආදායමට වඩා ඉහල අතර ජපානය තුල Toshiba Dynabook උකුල් පරිගණකය ලද ආදායම සම කරන්නකි.
ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 40ක මුදලක් පළමු ගැනුම්කරුවන් වෙනුවෙන් ප්රලචාරණයට වැය කළ Apple සමාගමට ඉන්පසු මුහුණ දීමට සිදුවූයේ අධික ඉල්ලුමයි.මේ සඳහා පිළියමක් ලෙස පරිගණකය මූලිකව සකස් කිරීම සිදුකල සිංගප්පූරුව, කෝක් සහ අයර්ලන්තය තුල පිහිටා තිබූ නිෂ්පාදන ඉඩ ප්රමමාණය දෙගුණයකින් ඉහළ නංවන ලදී.වඩා වේගවත් සැපයුමක් සඳහා මුහුදු ප්රාවාහනය වෙනුවට ගුවන් ප්රණවාහනය යොදා ගන්නා ලදී. භාණ්ඩ හිඟතාව පාලනය උදෙසා Apple සමාගම අනුගමනය කළ දුර්වල උපක්රයම බොහෝ ගණුදෙණුකරුවන්ගේ දෝෂදර්ශනයට භාජනය විය.
Macintosh Classics සහ LC පරිගණක නිල වශයෙන් දැනුම් දීමට මාස 12කට ප්ර ථම Scholastic Software ආයතනයට පැවරූ අතර එම ආයතනය නව Macintosh නිෂ්පාදන 16 ක් ඉදිරිපත් කිරීමට බලාපොරොත්තු විය. Scholastic ආයතනයේ ප්රිකාශකයකු වන Peter Kelman ගේ අනාවැකිය වූයේ Macintosh පරිගණකය අනූව දශකයේ පරිගණක දර්ශනය වනු ඇති බවයි. Classic පරිගණකය පාසල් සඳහා ඇමරිකානු ඩොලර් 800කට විකුණනු ලැබූ අතර මෙම කරුණ සේම එහි අධ්යlපන මෘදුකාංග අඩංගු වීම Classic පරිගණකය අධ්ය පන ක්ෂේත්ර යේ ජනප්රිහය වීමට බලපාන ලදී.
ලක්ෂණ
'''
Classic පරිගණකය 6.0.7 සිට 7.5.5 දක්වා සියලුම අනුවාදවල පද්ධති පාලන මෘදුකාංග සඳහා සහය දක්වයි. 6.0.3 වන අනුවාදයේ පවා කියවීමට පමණක් හැකි මතකයේ සැගවුණු ධූරාවලි ලිපි ගොනු තැටි කලාප අඩංගු වේ. Mac Classic පරිගණකය 6.0.3 අනුවාදයට පත් (boot)කිරීමට එම ක්රිායාවලියේදී විධාන, තෝරගැනීම්, X සහ O යන යතුරු එකවර තෙරපීමෙන් කළ හැක. සමහර අතරමැදියන් විසින් Smartbundle නම් මෘදුකාංග පැකේජයක් Classic පරිගණකය සමඟ එක්ව විකුණන ලදී. ඇමරිකානු ඩොලර් 349ක් වූ එය T/Makerගේ WriteNow නම් වදන් සැකසුම් මෘදුකාංගයෙන්ද, Ashton-Tate ගේ Full Impact නම් පැතුරුම්පත් මෘදුකාංගයෙන්ද, RecordHolderPlus දත්ත සමුදායෙන්ද  Silicon Beach මෘදුකාංග පැකේජයේ අයිතමවලින්ද සමන්විත වේ.
නිර්මාණය
'''
thumb| Macintosh පරිගණකය Jerry Manock සහ Terry Oyama ගේ Macintosh 128K වෙළෙඳ නිමයුමෙහි අවසාන ප්රගතිග්රMහණය වන අතර මූලාකෘතියෙහි සමහර උපාංගද එහි ඇතුලත් වෙයි.එසේම Macintosh SE නිර්මාණය සඳහා භාවිතා කල  Snow White නිර්මාණ භාෂාව යම්තාක් දුරට මෙහිදී භාවිතා කර ඇත. Macintosh SE පරිගනකයෙන් මෙහිදි භවිතා කරන ලද එකම කොටස වුයේ ඉදිරිපස පෑනලය පමනි. ෆ්ලොපි ප්රාහපකයේ ඉදිරිපස පැනලය හරහට ඇති රේඛාව පමණක් වන අතර SE පරිගණකයේ ඇති එකිනෙකට වෙනස් ඇලමුවාත (bezel) රේඛා Classic පරිගණකයේ භාවිතා කොට නොතිබුණා සේම මුල් පිටපත සිහිකරනු වස් එහි පාදම වටා වූ සිරස් රේඛා තිරස් විවර රේඛා 4කින් ප්රසතිස්ථාපනය කරන ලදී. එසේම Macintosh LC සහ Macintosh IIsi පරිගණකවල ඉදිරිපස මෙන් ඉදිරිපස ඇලමුවාත (bezel)වටා වූ වක්රඑ රේඛාව අඟල් 50(සෙ.මී 1.3) ක අරීය රේඛාවක් ලෙසට සකස් කරන ලදී. මෘදුකාංග පාලනය සඳහා සහය දීමක් වශයෙන් ඇලමුවාත (bezel) මත වූ තිරයේ ප්රසභා අංක මුහුණතද ඉවත් කරන ලදී.මෙම ඉදිරිපස වක්ර( ඇලමුවාත Apple නිෂ්පාදනවල හඳුනාගැනීමේ සලකුණක් වශයෙන් 1990 දශකයේ සැලකුණි.
පරිගණකයේ මධ්යියම විද්යුaත් පරිපථ ඵලකය වූ තර්කන ඵලකය මැකින්ටොශ් එස්.ඊ පරිගනකයේ නිර්මාණය පදනම් කරගෙන නිර්මාණය වී තිබුණි. කෙසේ වුවද එහි ප්රිමාණය එස්.ඊ ඵලකයේ භාගයක් තරම් වූ අගල් 9*5(සෙ.මි 23*13)දක්වා අඩුකර තිබුණේ මුහුණත් නැංවුම් තාක්ෂණය භාවිතයෙනි. මෙම නැවත නිර්මාණය සහ ප්රඵසරණ විවරය නොමැති වීම, නිෂ්පාදන වියදම අවම කිරීමට බලපාන ලදී. විස්තාරණ හැකියාවන්හි මඳ භාවය, තිරයේ කුඩා බව සහ desktop publishing ක්ෂේත්රබයේ Macintosh පරිගණකයේ වර්ධනය වෙමින් තිබූ ජනප්රිකයතාව ද්විත්ව පිටු දිස්වීම වැනි අරුම පුදුම දේ සඳහා හේතු වුණි. මෙය SCSI තීර්ථ (port) හරහා සම්බන්ධ වීම තුළින් සිදු වුණි. 1991 වර්ෂයේදී Classic II සඳහා Classic පරිගණකයේ නිර්මාණය භාවිතා කරන ලද අතර එහි සාර්ථකත්වය Macintosh SE/30  පරිගණකය ප්රIතිස්ථාපනය කිරීමට සමත් විය.
පිළිගැන්ම
'''