cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය
මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය යනු කැනඩාවේ ඔන්ටාරියෝ හි කිං සිටි හි ක්‍රිකට් සමාජයකි, එය ටොරොන්ටෝ සිට කි.මී. 30 ක පමණ දුරින් පිහිටා ඇත.1954 දී ස්ථාපිත කරන ලද අතර තණකොළ විකට්ටු පහසුකමද ඇත. 2006 දී, එය ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය විසින් එක්දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) සත්කාරකත්වය සඳහා අවසර ලබා දුන් කැනඩාවේ දෙවන ක්‍රීඩාංගණය බවට පත් විය.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන ධීවර කර්මාන්තය
මෙම කර්මාන්තය ලංකාවේ කොරල්පර සහ ගල්පර ආදිය ඇතුලත් මහද්වීප තටකය(continental shels) ඇතුළත සහ වෙරළෙන් ඔබිබෙහි ගැඹුරු මුහුදේ සිදු කෙරේ. මෙයින් මහද්වීප තටකයේ මත්ස්‍ය කර්මාන්තයෙන් විවිධ ගල් මාළු(rock fish) වර්ග සහ ගල්පර ආශ්‍රිත ජීවත් වන කකුළුවා, ඉස්සා, පොකිරිස්සා, ආදී කවච මත්ස්‍යයන් සහ හුරුල්ලා, සාලයා, කුමිබලාවා, කාරල්ලා,පරවා, සුරාපරවා ආදී මසුන් අල්ලා ගනු ලැබේ. කරදිය මත්ස්‍ය කර්මාන්තයෙන් විශාල ‍කොටසකට දායක වන මේ මත්ස්‍ය අස්වැන්න මුළුමනින්ම වාගේ සාමාන්‍ය ජනයාගේ දෛයිනික පරිභෝජනයට ගනු ලැබේ. මෙම මාළු බිම්වල මසුන් ඇල්ලීමට බිලිපිති, දැල්, සහ අතංගු භාවිතා කෙරේ. නොගැඹුරු මුහුදේ සිටුවන ලද රිටිමත හිඳගෙන බිලී පිත්තෙන් මසුන් ඇල්ලීම මෙම කර්මාන්තයේ විශේෂ අංගයකි. "රිටිපන්නය" නම් එම ක්‍රමය දකුණු පලා‍තේ තැන් තැන්හි භාවිතා වෙයි. (උදා_ අහංගම සහ ම්රිස්ස)
මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය
මෙම පහසුකම ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගණ 5 කින් සමන්විත වේ. වයඹ ක්‍රීඩාංගණය වඩාත් වැදගත් වන අතර 2008 වාරයේ සිට මෙම ක්‍රීඩාංගණයේ එදිජා සහ වි20ජා තරඟ ක්‍රීඩා කර ඇත. මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය ටොරොන්ටෝ ක්‍රිකට්, ස්කේටිං සහ කර්ලින් ක්ලබ් වෙතින් භූමිකාව භාර ගනිමින් කැනඩාවේ ප්‍රාථමික ක්‍රිකට් ස්ථානය බවට පත්ව ඇත.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන ධීවර කර්මාන්තය
ටෝලර් සහ යාන්ත්‍රික ‍බෝටිටුවලින් ඈත මුහුදට ගොස් කරන ගැඹුරු මුහුදේ මසුන් ඇල්ලීම සදහා දැල්, යොත් සහ කරමල් දැල් භාවිතා වෙයි. කෙලවල්ලා, බලයා ආදී කෙලවලු කුලයට(thunidae) අයත් මසුන් සහ තෝරා, මෝරා, කොප්පරා සහ තලපත් ආදී විශාල මත්ස්‍යයින් ඇල්ලීමේ යෙදෙන යාත්‍රා "බහුදින යාත්‍රා" නමින් හැදින්වේ.එමයාත්‍රා දින සති ගණන් එකදිගට මුහුදේ දීවර කටයුතවල යෙදේ. මේ ලොකු මසුන්ගෙන් කොටසක් සාමාන්‍ය පාරිභෝගිකයන් අතරටත් විශාල කොටසක් ලොකු හෝටල් සහ අවන්හල්වලටත් යන අතර අපනයනය සදහා සකසන මාංශ ආහාර නිෂ්පාදනයට ද තවත් සුඵ කොටසක් යොදා ගනී. මෑතක සිට කටුමෝරු නම් කුඩා මෝර වර්ගය අල්ලා උන්ගේ අක්මාවෙන් තෙල් ගැනීම සිදුවේ. මෙම ශුද්ධ නොකළ මෝර තෙල් අපනයනය සදහා නිපදවන්නකි.
මිරිදිය ධීවර කර්මාන්තය
ලංකාවේ ගොඩබිම ඇති වැවි අමුණු, ගංගා, සහ ඇළ දොළ ආදියෙහි මිරිදිය මත්ස්‍ය කර්මාන්තය(frech water fishing) සිදු වේ. ලූලා, කාවයියා, මගුරා, ගං තෙලියා, පෙතියා, මරන්දා, ඉස්සා, ගොඩයා සහ කොරලියා මෙසේ අල්වනු ලබන දේශීය මත්ස්‍ය වර්ගයි. දශක දෙකක කාලයක පමණ සිට විදේශවලින් ගෙනවිත් මෙරට ජලාශවලට හඳුන්වා දෙන ලද තිලාපියා, තෙප්පිලි, ගුරාමි, සහ කාෆ් ආදී මසුන් ඇල්ලීම මිරිදිය ධීවර කර්මාන්තයේ වැදගත් අංගයක් වී තිබේ.
මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය
මෙම ස්ථානයේ 2001 ICC කුසලානයේ තරඟ, 2006 ICC අන්තර් මහද්වීපික කුසලානයේ පළමු පෙළ තරඟ දෙකක්, 2000 සහ 2006 ICC ඇමරිකා ශූරතා තරඟාවලියේ තරඟ කිහිපයක් සහ 2008 චතුරස්ර වි20 තරඟාවලිය ඇතුළු ප්‍රධාන ඉසව් සඳහා සත්කාරකත්වය ලබා දී ඇත.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
සාම්ප්‍රදායික නොවූ ධීවර කටයුතු
ඉහත කී ප්‍රධාන ධීවර කර්මාන්තය අංශ තුන හැරුණු විට මුතු බෙල්ලන්, හක් බෙල්ලන්, මුහුදු කැකිරි සහ මුහුදු කූඩැල්ලන් ඇල්ලීම මන්නාරම සහ යාපනය දිස්ත්‍රික්කවල සිදුවේ. මෙම මුහුදු නිෂ්පාදන අපනයනය සදහාම කරයි. චීනය එහි ප්‍රධාන ගැණුම්කරුවා වෙයි.
මේපල් ලීෆ් ක්‍රිකට් සමාජය
එය Global T20 Canada තරඟාවලියේ සමාරම්භක සංස්කරණයේ සියලුම තරඟ සඳහා ස්ථානය විය.
විෂුවල් බේසික්
ප්‍රයෝජන හා විකාසනය
මෙ මගින් බොහෝවිට දත්ත පාදම හා සම්බන්ධ වෙමින් වැඩසටහන් කිරීමට නැඹුරුවක් දක්වයි. (Database Applications) මෙය ඉවෙන්ට් මගින් ධාවනය වන පරිගණක භාෂාවකි. එනම් යම්කිසි සිදුවීමක් ෆෝර්මයට හෝ එයමත පවතින කන්ට්‍රෝල මත සිදුවූවිට එහා ගතයුතුක්‍රියා මාර්ග එහි කේතනය කලයුතුවෙයි. මෙහි ආදිතමයා විෂුවල් බෙසික් 1.0 වූ අතර පිලිවෙලින් විෂුවල් බෙසික් 2.0/3.0/4.0/5.0 ලෙස ව්කසනය වි විෂුවල් බෙසික් 6.0 පැමිණ ඇත. විෂුවල් බෙසික් 6.0 පසු මෙම කාණ්ඩයේ මෘදුකාංග නිපදවීම නැවැත්වූ මයික්‍රොසොෆ්ට් (Microsoft) ආයතනය ඉන්පසු .Net (Dot Net) නමි අලුත්ම සැකිල්ලක් යටතේ නවතම පරිගණක වැඩසටහනක් නිර්මානය කරවිය එය විෂුවල් බෙසික් ඞොට්නෙට් (Visual Basic .Net) ලෙස හැදින්වෙයි. මෙය විෂුවල් ස්ටූඩියෝ ඞොට්නෙට් හි එක් උපාංගයක් ලෙස ලැබේ. ඇක්ටිවු එක්ස් තාකෂනය මෙයට එකතුකර ඇති අතර මෙමගින් Standard EXE, ActiveX Controls, ActiveX DLL වැනි බොහෝ දැ නිපදවාගැනීමේ හැකියාව පවතියි. මෙමගින් නිපදවන මෘදුකාංගඅතර
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර වරාය
හලාවත, මීගමුව, මෝදර(කොළඹ), හික්කඩුව, අම්බලන්ගොඩ, කල්පිටිය, බේරුවල, ගාල්ල, මිරිස්ස, තංගල්ල, කිරින්ද, කල්කුඩා(මඩකලපුව), මයිලිඩ්ඩි(පේදුරුතුඩුව), ත්‍රිකුණාමලය.
විෂුවල් බේසික්
ප්‍රයෝජන හා විකාසනය
ප්‍රධාන වෙයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
ප්‍රතිධ්වනි මානය (echo sounder)
මුහුදේ මාළු සහ මාළු අයින් (shoals) සිටින ස්ථාන නිෂ්චිතව දැන ගැනීමට උපකාරී වේ. මෙය අද ධීවර යාත්‍රාවල භාවිත වේ.
සෝනාර් (sonar)
මෙම උපකරණයෙන් මුහුද යට ඇති ගල්පර සහ ගිලීගිය නැව් ආදී ධීවර යාත්‍රාවලට හානි සිදුකළ හැකි දේ ඇති තැන් ගැනත්, මාළු අහින් සහ මුහුදේ ගැඹුර ගැනත් දැන ගැනීමට පිළිවන.
විෂුවල් බේසික්
විෂුවල් බේසික් විවෘත කරගැනීම
පරිගණකයේ ඇති විෂුවල් බේසික් විවෘත ගැනීම ස‍ඳහා Start->All Programs->Visual Studio 6.0->Visual Basic 6.0 තෝරා ගතයුතු වෙයි. ඒවිට Visual Basic 6.0 ඔබට ලබාගතහැක.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
රේඩියෝ මෙවලම්
මේවා ඔස්සේ ගොඩබිම සමඟත් ඈත මුහුදේ තිබෙන ධීවර යත්‍රා එකිනෙක අතරත් සම්බන්ධතා පවත්වා ගත හැකිය. ධීවර යත්‍රා ආපදාවකට මුහුණ පෑ විට ඉන්මිදීමට මෙම මෙවලම් ඉතාමත් ප්‍රයෝජනවත් වේ.
විෂුවල් බේසික්
විෂුවල් බේසික් විවෘත කරගැනීම
විෂුවල් බේසික් IDE හි ප්‍රධාන කොටස් පහත ලෙස දැක්විය හැක.
විෂුවල් ටූල් බාර්.
මෙමගින් විෂුවල් බේසික්හි විවිධ ක්‍රියාකාරකම් සිදුකල හැක නව ෆෝර්මයක් ලබාගැනීම, මෙනූ ඒඩිටරය ලබාගැනීම, කොපිකිරීම, කට් කිරීම, ‍ පේස්ට් කිරිම හා විෂූවල් බේසික් පද්ධතිය ධාවනය කරගැනීම ඉන් සමහරක් වේ.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
කාලගුණ දෙපාර්තමේන්තුවේ සහය
කාලගුණ දෙපාර්තමේන්තුව ඉන්දියානු චන්ද්‍රිකා මඟින් වැස්ස, කුණාටු සහ සැඬසුළං ආදිය ගැන රේඩියෝ මෙවලම් මගින් ධීවරයන්ට කල්තියා තොරතුරු ලබා දේ. එමඟින් කල්තියා සූදානම් විය හැකිය. එසේම ආයාසයකින් තොරව මසුන් අල්ලා ගනු පිණිස සාගර ජලයේ උෂ්ණත්වය, මුහුදේ සුළං හැමීම, දියවැල් ගැලීම, උදම් රළ(tidal waves) නැගීම, කුණාටු හට ගැනීම, මාළු අහින් එක්රොක් වී සිටින තැන් සහ උන්පීනා යන දිශාව ආදිය නිවැරදිව දැන ගැනීමට දියුණු රටවල් NOAA / AVHRR, TERRA / MODIS , IRSIC / NIFS R ආදී චන්ද්‍රිකා වලින් ලැබෙන තොරතුරු භාවිතා කරයි.
විෂුවල් බේසික්
විෂූවල් බේසික් උපකරණ පෙට්ටිය (Tool Box)
විෂූවල් බේසික් ටූල් බොක්ස් මත විවිධ උපාංග දක්නට ලැබේ. මේවා වින්ඩෝස් මෘදුකාංග සකස්කිරීමට උපකාරීවෙයි. මෙම උපාංග ෆෝර්මය මතට දමාගැනීම සඳහා ටූල් බොක්ස් හි උපාංගය මත දෙවරක් ක්ලික් කිරීම හෝ උපාංගය මත දකුණු මවුස් බොත්තම තදකර ඇදගෙන ගොස් ෆෝර්මය මතට දමාගැනීම මගින් ලබාගතහැක.
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
විද්‍යාත්මක මත්ස්‍ය අභිජනනය
ජීව විද්‍යාව (Biology) සහ ජෛව තාක්ෂණය (Bio-technology) ආදියෙහි උපකාරයෙන් කෑමට ප්‍රිය, රසැති, ගුණැති සහ අපත්‍ය නොවන මත්ස්‍ය පැටවුන් වැව් ආදී අභ්‍යන්තර මිරිදිය ජලාශ වලට මුදා හැරීමේ ක්‍රමයක් මෙරට මධ්‍යස්ථාන කිහිපයකම සිදු වේ.
විෂුවල් බේසික්
වින්ඩෝස් ෆෝර්ම උපාංගය(Windows Forms)
විෂුවල් බේසික් හී සියලුම උපාංග තබාගන්නා උපාංගය වින්ඩෝස් ෆෝර්ම උපාංගය වේ. මේ මතට ටූල් බොක්ස් මත ඇති සියළුම කන්ට්‍රෝල උපාංගයන් දැමීමට හැකියාව ඇත. ඒනම් විධාන බොත්තම්, ටෙක්ස් බොක්ස, කොම්බෝ බොක්ස ආදිය වේ.
ප්‍රොජෙක්ට් ජනේලය
මෙමත ව්‍යාපෘතියේ සියලූම ගොනු දිස්වෙයි මෙම ගොනු මත දෙවරක් ක්ලික් කිරීම මහින් අවශ්‍ය ගොනුව විවෘත්ත කරගත හැක.
ගුණාංග ජනේලය (Property Panel)
විෂුවල් විෂූවල් බේසික් හි සියලුම උපාංගවල වත්කම් (Properties ) මෙමගින් පෙන්නුම් කරයි. එවා අවශ්‍ය පරිදි වෙනස් කිරීම මෙමගින් කල හැක.
විෂූවල් බේසික් හි ප්‍රධාන දත්ත වර්ග
විෂූවල් බේසික් හි ප්‍රධාන දත්ත වර්ග පහත ලෙස දැක්විය හැකිවෙයි. <OL> <Li>	byte </Li> <Li>	Integer</Li> <Li>	Long </Li> <Li>	String </Li> <Li>	Double </Li> <LI>	Boolean</li> </OL>
ප්‍රවර්ගය:පරිගණක මෘදුකාංග ප්‍රවර්ගය:පරිගණක විද්‍යාව
ශ්‍රී ලංකාවේ ධීවර කර්මාන්තය
ආශ්‍රිත ග්‍රන්ථ
ප්‍රවර්ගය:කර්මාන්ත ප්‍රවර්ගය:කර්මාන්ත - ශ්‍රී ලංකා ප්‍රවර්ගය:මසුන් මැරීම ප්‍රවර්ගය:ආහාර කර්මාන්තය ප්‍රවර්ගය:ධීවර කර්මාන්තය
ආනක්කොට්ට
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
ශාරීරික යෝග්‍යතාව
thumb|සියළුම හමුදා සේවාවන් සදහා බැදීමේදී අත්‍යාවශ්‍යමය සාධකයක් වන්නේ ශාරීරික යෝග්‍යතාවයයි. ශාරීරික යෝග්‍යතාව එකිනෙක හා සමීප සම්බන්ධතා පවත්වන අංග දෙකකින් සමන්විත වේ. සාමාන්‍ය ශාරීරික සුවතාව (නිරෝගි දිවි පෙවෙත) හා විශේෂිත ශාරීරික සුවතාව (ක්‍රීඩාවේ දී හා රැකියා ස්ථානයේ දී විශේෂිත ක්‍රියා සිදු කිරීමේ හැකියාව මෙම අංග දෙක වේ.
චිකුන්ගුන්යා
චිකුන්ගුන්යා යනු වෛරස් ආසාදනයකින් ඇතිවන රෝගයකි. චිකන්ගුන්යා වෛරසය ආබොවයිරසයකි. ඇල්ෆාවයිරස් යන ගණයට අයත්වේ. ඊඩිස් නම් මදුරු විශේෂය මගින් මිනිසා වෙත මෙම වෛරසය මිනිසාට සම්ප්‍රේෂණය වේ. මෑතක සිට චිකන්ගුන්යා රෝගය නිසා හදිසි ව්‍යවසනයක් ඇතිවී ඇති අතර මෙ මගින් මරණ සංඛ්‍යාවද ඉහළ ගොස් ඇත. මෙහිදී ඩෙංගු උණට සමාන රෝග ලක්ෂණ ඇතිවේ. මෙහිදී හන්දිපත්වල දීර්ඝ කාලයක් කල්පවත්නා ලෙස වේදනාවක් හටගනී. රෝගයේ මුල් අවස්ථාවලදී හටගන්නා උණ දින දෙකේ සිට පහ දක්වා කල්පවතී. නමුත් උණත් සමග ඇතිවෙන හන්දිපත් වේදනාව සති ගණනක් හෝ මාස ගණනක් පැවතිය හැකිය.
ශාරීරික යෝග්‍යතාව
ශාරීරික සුවතාවය යනු හෘදය වස්තුව, රුධිර වාහිනී , පෙනහළු හා මාංශ පේශීන් මගින් එහි උපරිම ක්‍රියාකාරීත්වයකින් යුතුව ක්‍රියා කිරීමට ඇති හැකියාවයි. අතීතයේදී ශාරීරික සුවතාව ලෙස හදුන්වනු ලැබුවේ එදිනෙදා වැඩ කටයුතු අසාමාන්‍ය තෙහෙට්ටුවකින් හෝ පීඩාවකින් තොරව සිදු කිරීමට ඇති හැකියාවයි. කාර්මිකරණ විප්ලවයක් සමගම සිදුවු මිනිසුන් යාන්ත්‍රික වීම, විවේක කාලය වැඩිවීම් හේතුවෙන් ඉහත කී නිර්වචනය තවදුරටත් වලංගු නොවේ. උපරිම කාර්යක්ෂමතාවයකින් කටයුතු කිරීම මෙහි මුලික අංගය වේ. වැඩෙහි නිරත වන විටදීත් විවේකීව සිටින විටදීත් කාර්යක්ෂමව හා කාර්යශූරව කටයුතු කිරීම සදහා සිරුරෙහි ඇති හැකියාව, නිරෝගීව සිටිමින් රෝග වලක්වාගෙන හදිසි අවස්ථාවලට මුහුණ දීමට හැකියාව ශාරීරික යෝග්‍යතාව ලෙසට නිර්වචනය කෙරේ.
චිකුන්ගුන්යා
රෝග කාරකයන් ශරීරයට ඇතුළු වු අවස්ථාවේ සිට රෝග ලක්ෂණ ඇතිවීම සඳහා ගතවන කාලය (බිජෞෂණ සමය) දින දෙකක් හෝ හතරක් වේ. සෙල්සියස් අංශක 39 දක්වා වුවද ඇතිවිය හැකි උණ (පැරන්හයිට් අංශක 102.2) සිරුරේ කඳ කොටසෙහි හෝ ඇතැම් විට අත්පා වල ඇතිවන  ලේ පැහැති පැල්ලම්, හන්දි කිහිපයක ඇතිවන හන්දිරුදාව හෝ හන්දියක් ආසාදනය වීම මෙහි රෝග ලක්ෂණ වේ. හිසරදය, ඇස්වල ඇතිවන රතුපැහැති බව සහ ආලෝකය දෙස බැලීමෙදී ඇස්වල ඇතිවන වේදනාව අනෙකුත් සුළු රෝග ලක්ෂණවේ. සාමාන්‍යයෙන් උණ දින දෙකක් පමණ කල්පවත්නා අතර ඉන්පසුව ක්ෂණිකවම සුව අතට පත්වේ. නමුත් හන්දිපත් කැක්කුම, තදබල හිසරදය, නින්ද නොයාම සහ සිරුරේ ඇතිවන අනිකුත් අපහසුතාවයන් දින පහක් හෝ හතක් වැනි කාලයක් පවතී. රෝගියාගේ වයස අනුව ඔහුගේ හෝ ඇයට හන්දිපත් රුදාව ඇතිවන කාල සීමාව විවිධ වේ.
රෝගය ඇති වීමට හේතු සාධක
චිකන්ගුන්යා වෛරසය සාමාන්‍යයෙන් අප්‍රිකාව හා ආසියාව යන නිවර්තන කලාපීය රටවල දක්නට ලැබේ. ඊඩ්ස් වර්ගයේ ආසාදිත මදුරුවෙකු දෂ්ඨ කිරීම මගින් මිනිසාට රෝගය බෝවෙයි. චිකන්ගුන්යා වසංගතය ව්‍යාප්ත වන්නේ මිනිසාගෙන් මදුරුවාට සහ නැවත මදුරුවාගෙන් මිනිසාට  ලෙසට රෝගය ව්‍යාප්ත වීමෙනි.
චිකන්ගුන්යා යන වචනය රෝගය ඇතිවීමේදී වන අධික හන්දිපත් වේදනාව නිසා රෝගීන් සිටින ඉරියව්ව විග්‍රහකරන අර්ථය ඇතිව ප්‍රාදේශිය සභාවකින් ඇතිවූවක් ලෙස සැලකේ. මැකොන්ඩේ (Malconde) භාෂාවට අනුව චිකන්ගුන්යා යනු “නැවීසිටීම” යන අරුත දෙන වචනයකි. මෙම වෛරසය ප්‍රධාන ලෙසටම වදුරන් තුළ දකින්ට ඇති අතර මිනිසා ඇතුළු අනෙකුත් ජිවීන්  වර්ග වලද වෛරසය ගබඩා වී තිබිය හැකිය.
රෝගය වලක්වා ගැනීම
රෝගය වළක්වා ගැනීමේ කාර්යක්ෂම ක්‍රියාමාර්ගය වන්නේ ආසාදිත මදුරුවන් ගෙන්  ආරක්ෂා වීමයි. ඩී.ඊ.ඊ.ටි, ඉකාරිඩීන්, පී.එම්.ඩී හෝ අයි. ආර් 3535 වැනි මදුරුවන් විකර්ෂණය කරන ද්‍රව්‍ය මේ සඳහා යොදා ගැනේ. මදුරුවන්ට දෂ්ඨ කළ නොහැකි ආකාරයට අත්දිග කමීස සහ කලිසම් ඇදීම මගින්ද ආරක්ෂාවිය හැකිය. මීට අමතරව කෘමිනාශක වර්ගයක් වන පයිරොක්සයිඩ ඇදුම් වලට යෙදීම මගින්ද මදුරුවන්ට විකර්ශනය කළ හැකිය. මදුරු දඟර වල භාවිතා වන වාෂ්පශීලී පයිරත්රොයිඩද මදුරුවන් පලවා හැරීමට උපකාරීවේ. මදුරුවන්ට ඇතුලුවීමට නොහැකි වන ආකාරයට දොර ජනෙල් ආවරණය කර තැබීම කිරීමටද පුළුවන. නමුත් දිවාකාලයේදී ක්‍රියාකාරීව හැසිරෙන ඊඩ්ස් ඊජිප්ටයි හා ඊඩ්ස් ඇල්බොපික්ටස් යන මදුරු විශේෂ දෙක දෂ්ඨ කරනුයේ නිවසින් පිටත එලිමහනේදී නිසා ඉහත සඳහන් කරන ලද ක්‍රියාමාර්ග නිසා ලැබෙන ප්‍රතිලාභය අවම වේ. නමුත් මෙම රෝග වාහක මදුරුවන් මර්ධනය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය කරුණක් වේ.
ප්‍රවර්ගය:වෛරස් උණ
කාලිංග
ඔබට අවැසි ලිපිය තෝරාගන්න
පසුකාලීන බෙක්ජේ
හුබෙක්ජේ හෙවත් පසුකාලීන බෙක්ජේ යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ කොරියාවේ පසුකාලීන තුන් රාජධානිවලින් එකක් වන අතර, මෙම රාජ්‍යය, හුගොගුර්යෝ සහ සිල්ලාව එක්වී පසුකාලීන තුන් රාජධානි නිර්මාණය විය. මෙම රාජධානිය නිල වශයෙන් ස්ථාපනය කරන ලද්දේ කලකිරීමට පත් සිල්ලා සෙන්පතියකු වූ ග්යොන් හ්වොන් විසින් 900දී ය. ක්‍රි.ව. 936දී එය වං ගොන්‍‍‍ගේ ගොර්යෝ හමුදාවට යටත් විය. එහි අගනගරය වර්තමාන උතුරු ජොල්ලා පළාතට අයත් ජොන්ජුහි පිහිටා තිබිණි. මෙම රාජධානිය පිළිබඳ බොහෝමයක්‍ තොරතුරු හමුවන්නේ සම්ගුක් යුසා සහ සම්ගුක් සගි නැමැති එකම කාලයේ ලියැවුණු මූලාශ්‍ර දෙකෙහි වාර්තාවලිනි.
පසුබිම
892 මුජින්ජුහි දී සිය ආක්‍රමණය දියත් කරන විට ග්යොන් හ්වොන් පසුකාලීන 9වන සියවසේ දුර්වල සිල්ලා පාලකයින්ට එරෙහිව පැන නැගුණු කැරැලිවල සාමාජිකයකු ලෙස කටයුතු කළේ ය. මෙම කැරැලිවලින් බොහෝමයක් මූලිකව පැනනැගුණේ 889දී ගොවි ජනයා මත බදු පැනවීමට සිල්ලාව තීරණය කිරීමත් සමගයි. (ලී, 1984, පි. 98) මේ කාලයේ, අර්ධද්වීපයේ බල ව්‍යාප්තියෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් ප්‍රදේශීය වංශවතුන් සතු විය. ඔවුන් මධ්‍යම රජය කෙරෙහි දැක්වූයේ අල්ප වූ රාජපාක්ෂිකභාවයකි. මේ නිසා නොසතුටට පත්වූ යුධ නිලධාරීන් විසින් මෙහෙයවූ කැරැලි පහසුවෙන් දියත් කළ හැකි විය.
සිය නාමය ලෙස හුබෙක්ජේ යන්න යොදා ගැනීමෙන් මෙම රාජ්‍යය පුරාතන බෙක්ජේ රාජධානියේ නීත්‍යානුකූල අනුප්‍රාප්තික රාජ්‍යය තමන් බව පෙන්වීමට උත්සාහ දරා ඇත. බෙක්ජේ රාජධානිය 660දී සිල්ලාව විසින් යටත් කරගන්නා තෙක්ම කොරියානු අර්ධද්වීපයේ නිරිතදිග ප්‍රදේශවල බලය බෙක්ජේ රාජ්‍යය සතුව පැවතිණි.
අභ්‍යන්තර කටයුතු
හුබෙක්ජේ රාජ්‍යයේ අවසන් වර්ෂය හැර සෙසු වර්ෂවල එය පාලනය කරන ලද්දේ ග්යොන් හ්වොන් විසිනි. ඔහුගේ පෞද්ගලික පාලන ශෛලිය රාජ්‍යයේ ඉරණම කෙරෙහි බෙහෙවින් බලපෑවේ ය.
තමන් රජු ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමෙන් පසුව, ග්යොන් ‍හ්වොන් භාර්යාවන් ගණනාවක් විවාහ කොට ගත් අතර, ඔහුගේ පළමු බිසවට දාව උපන් පුතුන් 8 දෙනා හැරුණු විට, සෙසු බිසෝවරුන්ගෙවන් ඔහුට පුත්‍රයින් 10 දෙනකු වූ බැව් කියැවේ.
935දී, ග්යොන් හ්වොන් සිය පුතුන් අතුරින් සිව්වන පුත්‍රයා වූ ග්‍යුම්ගං හුබෙක්ජේහි කිරුළහිමි කුමරු ලෙස තෝරාගන්නා ලදී. මේ හේතුවෙන් ඔහුගේ වැඩිමහල්ම පුත්‍රයා වූ සින්ගොම් සිය සොහොයුරන් සමග කුමන්ත්‍රණය කොට සිය පියාව ගිම්ජේහි ග්‍යුම්සන්සාවල සිර කළේ ය. ග්‍යුම්ගං කුමරුන්ව ඝාතනය කළ සින්ගොම් සිහසුන පැහැරගත්තේ ය. කෙසේනමුත්, ග්යොන් හ්වොන් ගොර්යෝව වෙත පලාගියේ ය.
යුධ කටයුතු
රාජ්‍යය පැවති කාලයේ වැඩි ප්‍රමාණයක් හුබෙක්ජේ රාජ්‍යයට නාජු ප්‍රදේශයේ වං ගොන්ගේ නාවික ආක්‍රමණවලට එරෙහිව සටන් කිරීමට වැය විය. මේ හේතුවෙන් දකුණු චීන රාජධානි සමග වෙළඳ සහ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සබඳතාවලට බාධා පැමිණියේ ය.
හුබෙක්ජේ රාජ්‍යය සතුව සැලකිය යුතු ශක්තිමත් යුධ හැකියාවක් පැවතිණි. ලී (1984, පි. 99) ග්යොන් හ්වොන් පිළිබඳ රචනා කරන්නේ "ගුං යේ සහ වං ගොන් ඔහුගේ මග ඇවූරූයේ නැත්නම්, නිසැකවම ඔහුට සිල්ලාව බිඳ දැමීමට එතරම් අපහසු නොවනු ඇත." හුබෙක්ජේ රාජ්‍යය 927දී උච්චස්ථානය කරා එළඹියේ ය. එම වර්ෂයේ දී එහි හමුදා සිල්ලාවේ ග්යොංජු අගනරවට පහර දී එය කොල්ලකෑහ. අනතුරුව ග්යොන්ගේ රජුව මරා දමා ග්යොංසුන් රජු පාලකයා ලෙස පත්කරන ලදී. මෙම ආක්‍රමණයට පෙර, සිල්ලාව ගොර්යෝවෙන් ආධාර ඉල්ලා තිබිණි. ග්යොංජු අල්ලා ගැනීමෙන් සුළු කාලයකට පසු විශාල හමුදාවක් රැගෙන වං ගො පැමිණියේ ය. මෙම හමුදා දෙක වර්තමාන දේගුහි පල්ගොං කන්ද අසල දී මුහුණට මුහුණ මුණගැසුණහ. මෙම සටනට වං ගොන්ගේ හමුදාවේ සෙබලුන් 10,000ක් සහභාගී වූ බව වාර්තා වේ. මෙම සටනින් හුබෙක්ජේ ජයග්‍රහණය කළ අතර, ඉන් වං ගොන්ට පමණක් පලායාමට හැකි වූයේ ඔහුගේ නිර්භීත සෙන්පතියකු වූ ෂින් සුං-ග්යොම් සහ කිම් නක්ගේ ආත්ම පරිත්‍යාගය හේතුවෙනි.
කෙසේනමුත්, 930දී අන්දොං අසල ගෝචං සටනේ දී මෙම හමුදා යළි ගැටෙන්නට විය. එහි දී ගොර්යෝව තීරණාත්මක ජයග්‍රහණයක් හිමි කරගත්තේ ය. හුබෙක්ජේ රාජ්‍යය යළි එහි මුල් භූමිය වෙත පලවා හැරුණු අතර, 934 හොංසොංහි පරාජයෙන් පසු එය තවත් දුර්වල විය.
බිඳවැටීම
935දී ග්යොන් හ්වොන්ව ඔහුගේ පුතුන් විසින් බලයෙන් පහ කිරීමත් සමග, ඔහු ගොර්යෝව වෙත පලාගියේ ය. හුබෙක්ජේ රාජ්‍යයට එරෙහිව හමුදා මෙහෙයවන්නට ග්යොන් හ්වොන් මුල්වූයේ ය. වං ගොන් සමග එක්ව ග්යොන් හ්වොන් 100,000කින් යුත් සේනාවක් සිය පැරණි රාජධානියට එරෙහිව මෙහෙයවූ බැව් සම්ගුක් යුසා ග්‍රන්ථයේ දැක්වේ. ගොර්යෝ සහ හුබෙක්ජේ හමුදා සොන්සන්හි දී මුණගැසිණි. මෙය වර්තමාන උතුරු ග්යොංසං පළාතේ ගුමිහි කොටසකි.එහි දී හුබෙක්ජේ හමුදා විනාශ විය. මෙලෙසින් අවසානයේ ක්‍රි.ව. 936දී හුබෙක්ජේ බිඳවැටිණි. මෙය සිදුවූයේ සිල්ලාවේ ග්යොංසුන් රජු සිල්ලාව වං ගොන්ට යටත් කිරීමත් සමගයි. සොන්සන් සටන පසුකාලීන තුන් රාජධානි සමයේ නිමාව සනිටුහන් කරයි.
පරිත්‍යාගශීලී ස්වභාවයෙන් යුතු වං ගොන් පරාජය වූ නායක සින්ගොම්හට පදවි නාමයක් පරිනැමී ය. සින්ගොම්ගේ බාල සොහොයුරන් වූ යැංගොම් සහ යොංගොම්හට මෙම කුමන්ත්‍රණයේ වගකීම පවරා පිටුවහල් කෙරිණි.
ඉටඉක්කාටුව (යාපනය)
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
ඉරුපාලඉ
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
චෙන්ගේ
චෙන්ගේ අධිරාජිනිය (මරණය 1327) යනු යුවාන් රාජවංශයේ වල්ලභ අධිරාජිනියකි. ඇය කූලූග් ඛාන්ගේ (වූෂොං අධිරාජයා) භාර්යාව වූවා ය. මොංගෝල බෙංබුලා යනු ඇගේ පියා වූ අතර, ටුවෝලියෑන්‍ ඇගේ මුත්තණුවන් විය.
ඩිජිටල් කැමරාව
thumb|Nikon D200 dSLR කැමරාවක් එම සමාගමේ ඡායාරූප පරිලෝකනයක් සමග මෙහි දක්වා ඇත. එමගින් ඡායාපටලවලට ලබා ගත් රූප ඩිජිටල් මාධ්‍යයට පරිවර්තනය කරනු ලැබේ. thumb|ඩිජිටල් ඡායාරූප ගබඩා කිරීම සඳහා භාවිතා කෙරෙන CompactFlash කාඩ් පතක්
ඩිජි‍ටල් කැමරාවක් භාවිතයෙන් සේයා පටල කැමරා යොදා ගෙන කළ නොහැකි කාර්යයන් ගණනාවක් සිදු කළ හැක. ඒවා අතරට ඡායාරූපයක් ලබා ගත් වහාම කැමරාවේ තිරය මත පෙන්වීම, එකම කුඩා මතක උපාංගයක් තුළ ඡායාරූප දහස් ගණනක් ගබඩා කිරීමේ හැකියාව, ශබ්දය සමග වී‍ඩියෝ පටිගත කිරීමේ හැකියාව, ඡායාරූප සංස්කරණය කිරීමේ හැකියාව සහ ඡායාරූප මකා දැමීමේ හැකියාව යනාදිය අයත් වේ. මේ අතරින් ඡායාරූප මකා දැමීම මගින් එම ඡායාරූප ගබඩා කිරීමට භාවිත කළ මතකය නැවත භාවිත කළ හැකි වේ.
රථ වාහන, ජංගම දුරකථන (මේවා කැමරා දුරකථන ලෙස හැඳින්වේ) සහ PDA උපාංග ආදී උපාංග ගණනාවක් තුළ ඩිජිටල් කැමරා අන්තර්ගත කොට ඇත. හබල් අභ්‍යවකාශ දුරේක්‍ෂය සහ අනෙකුත් තාරකා විද්‍යාත්මක උපාංග ද විශේෂිත ඩිජිටල් කැමරා ලෙස සැලකිය හැක.
ඡායාරූප ගැනීමේ විධික‍්‍රම
ඩිජිටල් පසුපස ඒකකයන් සහිත කැමරාවන් හඳුන්වාදුන් කාළයේ සිටම ඡායාරූප ගැනීමේ ප‍්‍රධාන විධික‍්‍රමයන් කිහිපයක්ම විය. ඒ සෑම එකක්ම පදනම්වූයේ සංවේදකය සහ/හෝ වර්ණ පෙරණයන්හි දෘඩකාංග ගුණාංගයන් මතය.
කැමරාවේ කාච හරහා පැමිනෙන ආලෝකයට සංවේදකය අනාවරනය වන වාර ගණන මත පදනම්ව සකස්වූ තනි- රූප රාමු ක‍්‍රමය පළවන විධික‍්‍රමය විය. තනි-රූප රාමු පද්ධති එක් CCD එකක් සමග බයර් පෙරනයක් හෝ ආලෝක කිරණ කදම්බය ප‍්‍රාථමික ආකලන වර්ණ තුනකට වෙන්කිරීමෙන් අනතුරුව ඒවා වෙන වෙනම රූප සංවේදකයන් තුනක් (ප‍්‍රාථමික ආකලන වර්ණ තුන සඳහා) වෙත යොමුකිරීමේ ක‍්‍රමවේදයක් යොදාගන්නා ලදී.
දෙවන ක‍්‍රමවේදය බහු රූප රාමු විධික‍්‍රමය ලෙස හැඳින්විය හැකි අතර මෙහිදී කාචයේ කාච විවරය තුන් වතාවක් හෝ ඊට වැඩි වාරගණනක් විවෘතවීම හේතුකොටගෙන සංවේදකය රූපයට කිහිප වතාවක් නිරාවරනයවීම සිදුවේ. මෙම විධික‍්‍රමය යොදාගනු ලබන ශිල්පක‍්‍රමයන් කිහිපයක්ම ඇත. වඩාත් සුලභ ශිල්පක‍්‍රමය වන්නේ තනි රූප සංවේදකයක් පෙරනයන් තුනක් (රතු, කොළ සහ නිල්) සමඟ යොදාගනිමින් එකදිගට සංවේදකය ඉදිරියෙන් ගමන් කිරීමට සැලැස්වීමෙන් ආකලන වර්ණ පිලිබඳ තොරතුරු ලබාගැනීමයි. තවත් බහු රූප රාමු ශිල්පක‍්‍රමයකදී CCD තුනක් බයර් පෙරනයක් සමඟ යොදාගනු ලබන අතර මෙහිදී කාචයේ නාභීය තලය තුල සංවේදකයේ පිහිටීම වෙනස් කිරීම මඟින් ඉහල විභේදන බලයක් සහිත රූපයක් ලබාගැනීම සිදුකෙරෙයි. තුන්වන ශිල්පක‍්‍රමය ඉහත ශිල්පක‍්‍රම දෙකේම සංයෝජනයක් වන අතර එහිදී බයර් පෙරනය යොදාගනු නොලැබේ.
මෙම තුන්වන ශිල්පක‍්‍රමය ස්කෑන් කිරීම ලෙසින් හැඳින්වේ. එයට හේතුව නාභීය තලය හරහා සංවේදකය ස්කෑනරයක සිදුවන ආකාරයට චලනයවීමයි. සමහර අවස්ථාවන්හිදී මෙම ස්කෑන් කිරීම සම්පූර්ණ කැමරාව භ‍්‍රමණය කිරීමෙන් සිදුකරනු ලබයි. මෙවැනි ඩිජිටල් භ‍්‍රමණ කැමරාවකට ඉතා ඉහල විභේදන බලයක් සහිත රූප ලබාදිය හැක.
ඉහත දක්වන ලද විධික‍්‍රමයන්ගෙන් සුදුසු එකක් තොරාගැනීම බොහෝදුරකට විෂය වස්තුව මත තීරණය වේ. චලනය වෙමින් පවතින වස්තුවක් ඡායාරූපයට නැඟීමේදී ඒ සඳහා තනි රූප රාමු කැමරාවක් හැරෙන්නට වෙනත් කිසිවක් යොදාගැනීම නොගැලපෙනු ඇත. කෙසේවෙතත් ඉහල වර්ණ නිරවද්‍යතාවය සහ විශාල ගොනු ලෙස ගබඩාකිරීම සිදුවීම හේතුවෙන් මෙන්ම පවත්නා ඉහල විභේදන බලයන් හේතුවෙන්ද ස්ථිතික වස්තූන් ඡායාරූපයට නැගීමේදී වානිජ ඡායාරූප ශිල්පීන් අතර ජනපි‍්‍රයව ඇත්තේ බහු රූප රාමු කැමරාවන්ය.
ඩිජිටල් කැමරා ආකෘති (Format)
ඩිජිටල් කැමරා සඳහා බහුලව යොදා ගන්නා ආකෘති වන්නේ Joint photography experts group standard (JPEG) හා Tagged image file format (TIFF) ය.
බොහෝමයක් කැමරා (විශේෂයෙන් වෘත්තීය හෝ DSLR කැමරා) සහාය දක්වන්නේ Raw ආකෘතියටය. Raw රූපයක් යනු කැමරා සංවේදකය සෘජුවම ගත් සකසන නොලද පික්සෙල් දත්ත සමූහයකි. ඒවා ඒ ඒ නිෂ්පාදකයාට අදාල ආකෘතිවලින් ගබඩා කරනු ලැබේ. උදාහරණ ලෙස නිකෝන් සඳහා NEF,කැනොන් සඳහා CRW හෝ CR2 හා මිනෝල්ටා සඳහා MRW දැක්විය හැක. ඇඩෝබි පද්ධති මගින් කතෘභාරයෙන් නිදහස් Raw රූපාකෘතියක් වන DNG ආකෘතිය නිකුත් කර ඇති අතර එය කැමරා නිෂ්පාදකයන් කිහිප දෙනෙකු විසින් ලබා ගෙන ඇත. Raw ගොනු විශේෂිත රූප සංස්කරණ වැඩසටහන් තුළ නිපදවිය යුතු වුවත් කාලයත් සමග ගූගල්ගේ පිකාසා වැනි බොහොමයක් මුඛ්‍යධාරා සංස්කරණ වැඩසටහන් Raw රූප සඳහා සහායන් එකතු කර ඇත. Raw ආකෘති රූප සංස්කරණය කිරීමේ දී හුදු තුල්‍යතාව, අනාවරණ අනුපූරණය, වර්ණ උෂ්ණත්වය වැනි සැකසුම්වල දී වැඩි නම්‍යතාවයක් හිමිවේ. සාරාංශයක් ලෙස Raw ආකෘති රූපයෙහි තත්ත්වය නැති නොකර රූපය සඳහා ප්‍රබල වෙනස්කම් සිදු කිරීමට ඡායාරූපකරුවාට ඉඩ ලබා දේ. එසේ නොවුණහොත් නැවත ඡායාරූපය ගැනීමට අවශ්‍ය විය හැක.
පින්තූර සඳහා භාවිත නොවන නමුත් කැමරා තුළ දී භාවිතා කරන අනෙකුත් එක් ආකෘතියක් වන්නේ design rule for camera format (DFC) ය. මෙය කැමරාවෙහි අභ්‍යන්තර ගොනු ව්‍යුහය හා නාමකරණය සඳහා වූ ISO ප්‍රකාශනයකි. තවත් ආකෘතියක් වන්නේ Digital print order format (DPOF) ය. එමගින් ඡායාරූප මුද්‍රණය විය යුතු අනුපිළිවෙල හා කෙතරම් පිටපත් සංඛ්‍යාවක් මුද්‍රණය කළ යුතු ද යන්න කියා සිටී. තවත් ආකෘති වර්ගයක් වන්නේ Exchangeable Image file format (Exif) ය. එය රූප ගොනු සඳහා කැමරා සැකසුම් හා දිනය හා වේලාව ඇතුළත් කිරීම සඳහා අභි දත්ත ඇමිණුම් භාවිතා කරයි.
චිත්‍රපට කැමරා ඩිජිටල් කැමරා බවට පරිවර්තනය
ප්‍රවර්ගය:ඡායාරූප කලාව
ඇලහැර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
ඇලහැර ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ,  උතුරු මැද පළාතේ,   පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කය
ඉණුවිල්
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
ආකෘති ඒකාබද්ධන භාෂාව
U.M.L. (Unified Modeling Language)
හැදින්වීම U.M.L. (Unified Modeling Language)
මෙය පද්දතීන් විශ්ලේශනය කරගැනීම සදහා යොදාගන්නා මෙවලමක් වෙයි.පරිගණක මෘදුකාංග ඉංජිනේරැවන් විසින් මෙය යෙදා පරිගණක වැඩසටහන් නිපදවීමට උපකාරීකරගනු ලැ බේ.මෙමගින් මෘදුකාංග වල ගුනාත්මක භාවය වැඩිකරගතහැක. එමෙන්ම මෘදුකාංග නිපදවීමට වැයවන කාලය අඩුකරගැනීමට ද ඉවහල් වෙයි. </P>
නින්තවූර් මැතිවරණ කොට්ඨාසය
නින්තවූර් මැතිවරණ කොට්ඨාසය මාර්තු 1960 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. ජූලි 1977 දී මෙම කොට්ඨාසය සමන්තුරෙයි මැතිවරණ කොට්ඨාසය ලෙසින් නම් වෙනස් කෙරිණි. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ නැගෙනහිර පළාතේ  අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ,  නින්තවූර් සහ සමන්තුරෙයි නගර අනුව යමිනි. ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්  පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි. එවිට පැවැති බොහෝ දුරට ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී සමන්තුරෙයි මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  අම්පාර බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාශයක් ලෙස සමන්තුරෙයි දිගටම පවතියි.
1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුණු පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
කොල්ලුපිටිය
=කොල්ලුපිටිය= කොල්ලුපිටිය යනු කොළඹ නගරය තුළ පිහිටා ඇති උප නගරයකි. කොල්ලුපිටිය නගරයට එම නම ලැබුනේ මහනුවර අවසන් වරට පාලනය කල රජතුමා සිංහාසනයෙන් පහ කිරීමට අසාර්ථක උත්සහයක් දැරූ මහනුවර සිටි ප්‍රධානියකු ගෙනි. බ්‍රිතාන්‍ය හා ලන්දේසි පාලන සම වලදී කොල්ලුපිටිය ප්‍රදේශය තුළ මද්‍යාගාරයක් පවත්වාගෙන යනු ලබුනු අතර එහිදී පොල් පැණි මද්‍යසාර බවට පරිවර්තනය කිරීම සිදුකරනු ලැබිණ. වර්තමානය වන විටදී මෙම ප්‍රදේශය සමාජයේ උසස් පැලැන්තිය අරමුණු කරගත් සාප්පු සංකීර්ණ වලින් සමන්විත වාණිජ උප නගරයක් බවට පත්ව ඇත. ඒ අතරම සමහර තානාපති කාර්යාල පිහිටා අත්තේද කොල්ලුපිටිය නගරාසන්නවය. මීට අමතරව මහනුග උද්‍යානය නමින් ප්‍රකට පුද්ගලික පටුමග පිහිටා තිබෙන්නේද කොල්ලුපිටිය ප්‍රදේශයෙහිය.
ජන සංයුතිය
කොල්ලුපිටිය යනු බහු ආගමිකයින් සහ බහු ජාතික වැසියන් වාසය කරන ප්‍රදේශයකි. මෙම ප්‍රදේශය තුළ වැඩි වශයෙන් වාසය කරන්නේ සිංහල ජතිකයින්ය. මීට අමතරව දමිළ ජාතිකයින්, බර්ගර් ජාතිකයින්, අරාබි ජාතිකයින්ගෙන් පැවත එන්නන් මෙන්ම අනෙකුත් ජාතිකයින්ද සුලු වශයෙන් වාසය කරයි.
දොරමඩලාව රජ මහා විහාරය
දොරමඩලාව රජ මහා විහාරය ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ මිහින්තලය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයට අයත් දොරමඩලාව ග්‍රාමයේ පිහිටි ඓතිහාසික වටිනාකමකින් යුත් බෞද්ධ විහාරස්ථානයක් වේ.
ඉතිහාසය
දොරමඩලාව රජ මහා විහාරය, පණ්ඩුකාභය රජ සමයේ ඉදිකරන ලද විහාරයක් යැයි විශ්වාස කෙරේ. උන්මාද චිත්‍රා විසින් සිය සහෝදරයන්ගෙන් තම පුතු ආරක්ෂා කරනු වස් දාසියක අත පණ්ඩුකාභය කුමරු දොරමඩලාව නම් ග්‍රාමයට පිටත් කොට හැරීමේ ඉතිහාස කතාව මෙම විශ්වාසයට හේතු සාධක වී තිබේ.
විහාරය
දොරමඩලාව විහාරයේ වූ ලෙන් විහාර ගෙය ශ්‍රී ලංකාවේ දිගම ලෙන් විහාරයක් සේ සැළකේ. ඊට අමතරව සෙල් ලිපි, ටැම් ලිපි හා ලෙන් ලිපි කිහිපයක් විහාර භූමියේ දැකගත හැකිය. එහි වූ කටාරම් කොටන ලද බ්‍රාහ්මී අක්ෂර සහිත ගල් ලෙන් හතර හා පර්වත ලිපිය වර්ථමානයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්ෂිත ස්මාරක ලෙස සංරක්ෂණය කොට තිබේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ලෙන් විහාර ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎ ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
භද්රා කපිලාණි මහ රහත් තෙරණිය
භද්දා කපිලානි යනු බෞද්ධ භික්ෂුණියක් වූ අතර ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ අග්‍ර ශ්‍රාවකයෙකි. භික්ෂුණියන් අතර, පාලි ත්‍රිපිටකයේ ජාතකයේ විස්තර කර ඇති පරිදි සත්වයන්ගේ පෙර පුනර්භවයන් සහ ඔවුන්ගේ පෙර කර්ම විශ්ලේෂණය කිරීමේදී ඇය ප්‍රමුඛයා ලෙස සැලකේ. ඇය මහා කාශ්‍යප රහතන් වහන්සේගේ ගිහිකල බිරිදය.
පිප්ඵලී කස්සප( මහා කාශ්‍යප) තමා විවාහ නොවී තාපසයකු වන බව දැඩිව සිතුවේය. තම දෙමාපියන්ගේ අඛණ්ඩ ඉල්ලීම මත අවසානයේ ඔවුන් සතුටු කිරීම සඳහා ඔහු විවාහ වීමට එකඟ වූයේ ඔහුගේ ප්‍රමිතියට අනුකූල ගැහැණු ළමයෙකු සොයා ගත හැකි බවට කොන්දේසියක් මත ය. ඔහුගේ දෙමාපියන් බ්‍රාහ්මණයන් අට දෙනෙකු කුලියට ගෙන එවැනි ගැහැණු ළමයෙකු සොයා ගියහ. දී සාගල ඔවුන් දහසය හැවිරිදි වූ අතර කස්සප වඩා වසර හතරක් බාල කරන භද්දා කපිලානි බ්රාහ්මණයෙකුගේ ධනවත් දියණිය, සොයාගෙන ඇත. ඇගේ දෙමාපියන් විවාහ යෝජනාවට එකඟ වූ නමුත් ඇය ද තාපස කාන්තාවක් ලෙස ධාර්මික ජීවිතයක් ගත කිරීමට කැමති වූ බැවින් භද්දා කපිලානි ද විවාහ වීමට අකමැති විය.
බ්‍රාහ්මණයන් සාර්ථක නොවනු ඇතැයි විශ්වාස කළ පිප්පලි, බ්‍රාහ්මණයන්ගේ ජයග්‍රහණය ගැන නොසතුටට පත් වී, භද්ද කපිලානියට ලිපියක් යවා, “භද්ද, කරුණාකර සමාන තරාතිරමක කෙනෙකු සමඟ විවාහ වී ඔහු සමඟ සතුටින් ගෘහ ජීවිතයක් ගත කරන්න. මා සම්බන්ධයෙන්, මම තාපසයෙක් වන්නෙමි. කරුණාකර පසුතැවිලි නොවන්න." භද්දා කපිලානි ස්වාධීනව ඔහුට සමාන ලිපියක් එවූ නමුත්, විවාහය කඩාකප්පල් කිරීමට එවැනි උත්සාහයක් සිදුවනු ඇතැයි සැක කළ දෙමාපියන් දෙපළම, ලිපි දෙකම බාධා කර පිළිගැනීමේ ලිපි මගින් ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමට කටයුතු කළහ. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස භද්දා කපිලානි ගෙන ගිය මගධ හා තරුණ යුවළ විවාහ වුණා. ඔවුන්ගේ තාපස අභිලාෂයන් අනුව, ඔවුන් බ්‍රහ්මචාරී ජීවිතයකට එකඟ වූහ. ඊට අනුකූලව, ඔවුන් නින්දට යාමට පෙර ඔවුන් අතර මල් මාලයක් තැබුවේ කාමුක ආශාවන්ට යටත් නොවීමට තීරණය කරමිනි.
මෙම තරුණ ධනවත් යුවළ වසර ගණනාවක් සුවපහසු හා සතුටින් ජීවත් වූහ. පිප්පලිගේ මව්පියන් ජීවත්ව සිටින තුරු වත්තේ ගොවිතැන් බලාගැනීමටවත් ඔවුන්ට සිදු නොවීය. නමුත් ඔහුගේ දෙමාපියන් මිය ගිය විට විශාල දේපලක් ඔවුන්ට භාර විය. දිනක් පිප්පාලි කුඹුර පිරික්සමින් සිටින විට, ඔහු මින් පෙර නොදුටු දේ කම්පන සහගත පැහැදිලි ලෙස දුටුවේය. පස් කපන විට බොහෝ කුරුල්ලන් එකතු වී විලිවලින් පණුවන් තෝරා ගන්නා බව ඔහු නිරීක්ෂණය කළේය. ගොවියෙකුට පොදු වූ මෙම දසුන ඔහුව තිගැස්සී ගියේය. තම කෙත්වල අස්වැන්නෙන් උපදවන තම ධනය වෙනත් ජීවීන්ගේ දුක් වේදනා සමඟ නිර්මාණය වූ බව ඔහු තේරුම් ගත්තේය. ඔහු තම කම්කරුවෙකුගෙන් ඇසුවේය: "එවැනි ක්‍රියාවක ප්‍රතිවිපාක විඳීමට සිදු වන්නේ කාටද?" එයට කම්කරුවා පිළිතුරු දුන්නේ, "ඔබම, යනුවෙනි. කර්ම විපාක පිළිබඳ තීක්ෂ්ණ බුද්ධියෙන් කනස්සල්ලට පත් ඔහු නිවසට ගොස් මෙනෙහි කළේය: “ඒ ඝාතනයේ වරදේ බර මට උසුලාගෙන යාමට සිදුවුවහොත්, එම ධනයෙන් මට ඇති ප්‍රයෝජනය කුමක්ද? මම ඒ සියල්ල භද්‍රාට දී තාපස ජීවිතයට ගියොත් හොඳයි."
කෙසේ වෙතත්, ඒ සමඟම භද්ද්‍රාට ද එවැනිම අත්දැකීමක් විය. තල වියළීම සඳහා එළිමහනේ තැබූ විට විවිධ පක්ෂීන් එම බීජවලට ආකර්ෂණය වූ කෘමීන් අනුභව කරන බව ඇය දුටුවාය. මෙතරම් ප්‍රාණීන්ගේ ප්‍රචණ්ඩකාරී මරණයට සදාචාරාත්මකව වගකිව යුත්තේ කවුරුන්ද යන්න ඇය තම සේවකයන්ගෙන් විමසූ විට, එය ඇගේ බව ඇයට පැවසුවා. භද්ද මෙසේ සිතුවේය: “එපමණකින්වත් මම වරදක් කළහොත්, දහසක් ජීවිතවල පවා නැවත ඉපදීමේ සාගරයෙන් මගේ හිස ඔසවන්නට මට නොහැකි වනු ඇත. පිප්ඵලී ආපසු පැමිණි විගස මම ඔහුට සියල්ල භාර දී තාපස ජීවිතය ගත කිරීමට පිටත් වෙමි."
දෙදෙනාම එකඟ වූ විට, භද්ද සහ පිප්පලී කඩමණ්ඩියෙන් සුදුමැලි කහ රෙදි සහ මැටි බඳුන් මිල දී ගෙන, පසුව එකිනෙකාගේ හිස මුඩු කළහ. ඔවුන් තම සේවකයන් නිදහස් කර ඔවුන්ගේ ගමන දිගටම කරගෙන ගියහ. ඇවිදිමින් සිටියදී පිප්පලි ඉදිරියට ගිය අතර භද්ද ඔහු පසුපස ගියේය. ඔවුන් එකිනෙකා සමඟ බැඳී සිටින බව මිනිසුන් විශ්වාස කරනු ඇතැයි කනස්සල්ලට පත් වූ ඔවුහු මාර්ග දෙකක ගමන් කලහ.
ඒවන විට භික්ෂුණී ශාසනය පිහිටුවා නොතිබූ බැවින් ඇය තාපස ආරාමයක තපස් රැකීම කලේය පසුව ඇය භික්ෂුණියක් ලෙස පැවිදි බව ලබා ගන්නා තෙක් වසර පහක් එහි වාසය කළාය. වැඩි කල් නොගොස් ඇයට රහත් බව ලබා ගැනීමට හැකි විය.
අරහත් භික්ෂුණියක් ලෙස, භද්දා තම කාලයෙන් වැඩි කාලයක් ගත කළේ බාල භික්ෂුණී අධ්‍යාපනය සහ ඔවුන්ට පැවිදි විනය ( විනය ) ඉගැන්වීම සඳහා ය. බුදුරදුන් විසින් භද්දට ප්‍රශංසා කළේ අතීත ජීවිත සිහිපත් කළ හැකි භික්ෂුණීන් අතර අග්‍රස්ථානය වන බවයි.
ප්‍රවර්ගය:රහතන් වහන්සේලා
ඉළවාල
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
මහනුවර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ලැයිස්තුව
මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ගණන 20 කි. එනම්
බාහිර සබැදි
ප්‍රවර්ගය:මහනුවර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය
සෝමපුර මහා විහාරය
සෝමපුර මහා විහාරය (সোমপুর মহাবিহার ශෝම්පූර් මොහාබිහාර්) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු උප මහාද්වීපයේ පිහිටි ප්‍රසිද්ධම ඉපැරණි බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයකි. වර්තමාන දේශපාලන බෙදීම් අනුව එය පිහිටා ඇත්තේ බංග්ලාදේශයේ වයඹදිග ප්‍රදේශයේ පහර්පූර් හි ය. ක්‍රි. ව. 8 වන සියවසදී මෙය නිර්මාණය කරන ලද්දේ පාල රාජවංශයේ දෙවැනි රජු වූ ධර්මපාල විසින් බව සැළකේ. මේ අතර ඇතැම් මූලාශ්‍ර කියා සිටිනුයේ එය පාල රාජ වංශයේ තෙවැනි පාලකයා වූ දේවපාල රජුගේ සමයේ ඉදි කෙරුණ බවයි. .
පාල රජ සමය ඉන්දියාවේ බුදුදහම ස්වර්ණමය යුගයක පැවති බෞද්ධ විහාර ගණනාවක් ඉදි වූ සමයකි. එකළ රටේ අධ්‍යාපන ආයතන ද ඉතා හොඳ තත්ත්වයේ පැවතිණ. වික්‍රමශීලා විශ්ව විද්‍යාලය, නාලන්දා විශ්වවිද්‍යාලය, ඕදන්තපුර, ජග්ගදාල සහ සෝමපුර වැනි විහාර එකළ ප්‍රකට ස්ථාන විය.
සෝමපුර මහාවිහාරයේ සැලැස්ම එයටම ආවේණික වේ. එහි භූමිය චතුරස්‍රාකාර ය. එහි මධ්‍යයයේ විහාරයක් වන අතර භූමියේ පිටත පවුරට යාබද කුටි 177 ක් වේ. ප්‍රධාන විහාරය අඩි 70 ක් පමණ උසය. එහි ඉහළ සෘජුකෝණී සමතල මුදුනක් වේ. කෙසේ නමුත් මෙය නටබුන් වීමට පෙර එහි කොතක් වන්නට ඇතැයි සිතිය හැක.
විහාර භූමියට ඇතුල් වීමට භාවිතා කළ ප්‍රධාන දොරටුව වූයේ උතුරු දෙසට වන්නටය. මුලුතැන් ගෙය සහ දාන ශාලාව භූමියේ ගිණිකොණදිග කොටසේ පිහිටි අතර ඊසානදිග කොටසේ ද වෙනත් ගොඩනැගිලි කිහිපයක් විය.
මෙම විහාරය ආගමික කටයුතු සඳහා මනාව ගැලපෙන, සරල සහ ඊටම ආවේණික සැළසුමකින් යුක්ත ය. එමෙන්ම එය එකළ ඉන්දියාවේ ප්‍රකට ආගමික මධ්‍යස්ථානයක් විය. එහි බලපෑම ගංගානම් ඩෙල්ටාවේ අවට ප්‍රදේශවල මෙන්ම බගාන් සහ ජාවා දූපතේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන සමහරක් නිර්මාණයේදී ද දිස්වන බව යුනෙස්කෝව පවසයි.
එමෙන්ම 17 වන සියවස පමණ වනතෙක් මෙම ස්ථානය වැදගත් ආගමික මධ්‍යස්ථානයක් වූ බවත් යුනෙස්කෝව කියයි.
ජීවක රුවන් කුලතුංග
මේජර් ජෙනරල් ජීවක රුවන් කුලතුංග (ඉංග්‍රීසි: Ruwan Kulatunga) RSP, psc යනු ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා නිලධාරියෙක් වන අතර ඔහු ජාතික බුද්ධි ප්‍රධානි, සේනාවිධායක ආරක්ෂක සේවා අණ සහ මාණ්ඩලික විද්‍යාලය සපුගස්කන්ද තනතුරු හොබවයි. ඔහු හිටපු නියෝජ්‍ය උප කුලපති සර් ජෝන් කොතලාවල ආරක්ෂක විශ්ව විද්‍යාලය ද වෙයි.
රුවන් කුලතුංග හිටපු යාපනය නගර සේනා ආඥාපති, 55 වන සේනාංකයේ සේනාංකාධිපති, දියතලාව යුද හමුදා විද්‍යා පීඨයේ යුද හමුදා විද්‍යා පීඨයේ ආඥපති ද වෙයි.
මේජර් ජෙනරල් ජීවක රුවන් කුලතුංග කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
රයිගම් ටෙලීස් හොඳම රූපවාහිනී රියැලිටි වැඩසටහන සම්මානය
රයිගම් ටෙලීස් හොඳම රූපවාහිනී රියැලිටි වැඩසටහන සම්මානය වාර්ෂිකව ශ්‍රී ලංකාවේ රූපවාහිනී තිරයේ හොඳම ශ්‍රී ලාංකේය රූපවාහිනී රියැලිටි වැඩසටහන සඳහා බොහෝ වාණිජ සන්නාම සමඟ සම්බන්ධ රයිගම් සමාගම විසින් පිරිනමනු ලැබේ.
මෙම සම්මානය ප්‍රථම වරට ලබා දුන්නේ 2008 වසරේදීය. එතැන් සිට මෙම කීර්තිමත් ශූරතාව දිනාගත් අයගේ ලැයිස්තුවක් පහත දැක්වේ.
ඊස්සන්ග්කාටුව
ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි. ප්‍රවර්ගය:යාපනය දිස්ත්‍රික්කය
1818 හෙළයේ විමුක්ති අරගලයේ මර්මස්ථානයයි, ඌව “උඩුකිඳ”
1818 හෙළයේ විමුක්ති අරගලයේ මර්මස්ථානයයි, ඌව “උඩුකිඳ”
මෙම නිබන්ධනය ඉදිරිපත් කරන මම වැලිමඩ ඌව පරණගම ප්‍රදේශයේ වාසය කරන විශ්‍රාමික විදුහල්පතිවරයෙක් වෙමි. වයස අවුරුදු 82ක් පුරාවට විවිධ මුලාශ්‍ර වලින් මෙම ඓතිහාසික තොරතුරු උකහා ගත්තෙමි. ඒවා අන්තර්ගත කර ජාතියේ අභිමානය අනාගත පරපුරටත් ජනිත කරවනු වස් මෙම කෙටි නිබන්ධනය ඉදිරිපත් කරමි.
හෙළයේ විමුක්ති අරගලයට දෙසීය වසරක් පිරීම නිමිති කරගෙන එම තොරතුරු යළි ඉස්මතු කිරීමට කැලණිය විශ්ව විද්‍යාලයේ ජන සන්නිවේදන සංවර්ධන අංශය මගින් සිදුකළ අධ්‍යයනය සඳහා දූරකථනයෙන් හා ලිපි මගින් ඒ වන විට මා දැන සිට තොරතුරු ලබා දුනිමි. ඊට අමතරව 2018 නොවැම්බර් මස 30 වන දා බණ්ඩාරනායක අනුස්මරණ සම්මන්ත්‍රණ ශාලාවේ පැවති අදාල පර්යේෂණ නිබන්ධනය සමාජගත කිරීමේ උත්සවයේ දී පවත්වන ලද දේශනයේ දී ද තවත් කරුණු ඉදිරිපත් කළෙමි. එයිනුත් සෑහීමකට පත් නො වී උඩුකිඳ ජනතාවගේ කැපකිරීම පිළිබඳ ව සොයා ගන්නා ලද අවශේෂ කරුණු කිහිපයක් අලුතින් එකතු කිරීමට මෙම ප්‍රකාශනයෙන් උත්සාහ කෙරේ.
ඌව උඩුකිඳ ප්‍රදේශය හරහා පුරාතනයේ සිටම මහනුවර රාජධානියත්, බදුල්ල ප්‍රාදේශීය යුව රාජධානියත් හා කෙරුණු මාවතක් තිබී ඇත. වතමනේ රජ මාවත නමින් වහරනු ලැබේ. මහානර්ඝ පුරා විද්‍යාස්ථානයක් හා ස්මාරයකයක් වන බෝගොඩ දැවමය පාලම ඉදිකර ඇත්තේ ද මෙම මාර්ගයේ ය. ක්‍රි.ව. 1600 දී ලියැ වී ඇතැ යි විශ්වාස කෙරෙන “මඟසළකුණ” නම් සන්දේශ කාව්‍ය කෘතිය මගින් ද මෙම මග යහමින් හෙළි කර ඇත. එංගලන්තයේ ඉහළ විශ්ව විද්‍යාලයක් වන කේම්බ්‍රිජ් විශ්ව විද්‍යාලයේ කෞතුකාගාරයේ දී (ඉංග්‍රීසීන් විසින් ගෙන යනු ලැබූ මුල් පිටපත) අහම්බයෙන් දැකගත් එඩ්මන්ඩ් පීරිස් නම් ප්‍රඥාවන්ත ක්‍රිස්තියානි පූජකතුමා විසින් එය පිටපත් කරගෙන, නැවත සිංහල බසට පරිවර්තනය කර තිබෙන බවට සාක්ෂි ඇත. ඒ අනුව කෙරුණු ගවේෂණයකින් මෙම තොරතුරු හෙළි වේ.
1991 දී මෙම දෙවන පිටපත අනුව ඉරිදා “දිවයින” පුවත්පත අභාවප්‍රාප්ත කරුණාදාස සූරියආරච්චි (කසුරි) මහතා ප්‍රමුඛ මාධ්‍යවේදීන් තිදෙනෙකු විසින් කරන ලද ගවේෂණ සංචාරයක් මගින් මේ ඓතිහාසික පුරාවෘතය යළිත් හෙළදරව් කර ඇත. බදුල්ලේ කුමාරදාස නම් යුවරජෙකු ගැනත් කියැවෙන අතර ම මානාඅමුණ, මානාවෙල, උණපාන කුඹුරුයාය හා ඌමා ඇළ සමග කුඹුරු යායක් අස් වැද්දූ බවට විශ්වාස කළ හැකි, පොළොන්නරුව සුගලා බිසවගේ හෝ ලීලවතී රැජිණගේ සමයේ මානාභරණ නම් යුවරජෙක් ගැනත් ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වේ. වි.වි.ස. ගුණරත්න මහතා පවසන ලෙස තුප්පිටියේ රජ මාලිගාවක් හා ඇටම්පිටියේ රජ මාලිගාවක් ගැනත් කියැවෙන අතර ගල්කුළුණු මත මාළිගය ඉදිකර තිබුණු බවට කෞතුක සළකුණු අදත් දකින්නට  ඇත. ඒ හා බැඳුණු මාළිගා පිටිය, මාළිගැතැන්න, තුප්පිටිය ඇත්ගාල, කඩදොරගම අසළ සහල්තොට, බීජ ගබඩා කළ බිත්තර අමුණ, ගබඩා ගම, ලුණු අටුගම, තවලම්පොළ, පරණගම, රන්හවඩිගම යනා දී දනවු වල බඩු හුවමාරු මධ්‍යස්ථාන තබී ඇත. මේ ගම්මාන පිහිටා තිබෙන්නේ ඌව උබුකිඳ කලාපයේ ය.
රජ මාවත ගවේෂණයයට එක්වුණු රජරට විශ්ව විද්‍යාලයේ ඇඳුරු, තිස්ස වීරසේකරයන් විසින් එළි දක්වා ඇති “මඟ සළකුණු ඔස්සේ ගිය පාගමනක්” කෘතියේ සඳහන් වන කවි පද පෙළක පද කිහිපයක් මෙහි දී මා ඉදිරිපත් කරන සිද්ධි සනාථ කිරීමට සාක්ෂි වශයෙනු යි.
බ්‍රිතාන්‍ය සුද්දන් මේ ගම් ප්‍රදේශයේ යුද බලකොටු තුනක් ඉදිකර රැකවල් කර ඇත. පෘතුගීසීන් ඇටම්පිටිය ගම් දනවුවේත් ලන්දේසීන් බදුලු පුරයේත් බලකොටු ඉදිකර තිබී ඇත. පුරා විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව මගින් බදුලු ලන්දේසි බලකොටුව සංරක්ෂණය කර ඇත. හටන් පිටිය ඇටන් පිටිය ද පසුව ඇටම්පිටිය ද වී ඇතැයි ජන මතයකි.
ඌව උඩුකිඳ ප්‍රදේශයේ පරණගම, පාළුගම හා ඇටම්පිටිය (එදා හටන් පිටිය) යන පෞරාණික ගම් දනවුවල බ්‍රිතාන්‍ය සුද්දන් බලකොටු තනා රැකවල් ලා ඇත. පරණගම මැක්ඩොනල්ඩ් සෙ‍ෙනවියා ද, පාළගම විල්සන් සෙනෙවියා ද, ඇටම්පිටියේ  තවත් සෙනෙවියකු ද (නම අප්‍රකාශිත) පත් කොට ක්‍රෑර භිෂණයකට ස්වදේශිකයින් පත් කර තිබූ බව පැහැදිල වේ. නා උල්ලේ ධම්මාන්ද ගරු හිමිපානන් වහන්සේ විසින් රචින “ඌව ඉතිහාසය” කෘතියේ ක්‍රි.ව. 1896 දී බදුල්ල දිසාපති එෆ්. සී. ෆිෂර් මයා නිකුත් කරන ලද වාර්තාවක හෙළිදරවු වූ කරුණු කිහිපයක් දක්වා ඇත.
වැලිමඩ ප්‍රදේශය කේන්ද්‍ර කර දිවිතොටවෙල ගම් පියසේ උඩුකිඳ ආදායම් පාලක කාර්යාලය නමින් රාජ්‍ය ආයතනයක් ද තිබිණි. මෙහි උඩුකිඳ ආදායම් පාලක බදු ප්‍රදේශය ඇටම්පිටිය, බණ්ඩාරවෙල, වැලිමඩ සහ නුවරඑළිය යන විශාල භූගොලීය කලාපයක් ආවරණය වී තිබී ඇත. එකළ වැලිමඩ නමින් නගරයක් නො තිබූ අතර වැලි අලෙවි කළ වැලිමඩු කිහිපයක් තිබුණු බවත්, පසු ව වැලිමඩ නමින් වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයක් නිර්මාණය වූ බවත් කියවේ. එකල වැලිමඩ නගර මධ්‍යයේ පිදුරු සෙවිලි කළ වහලක් සහිත පාළමක් තිබුණු බවද ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වේ. එම පාලම1915 දී පමණ ගංවතුරට අසු ව ගසාගෙන ගිය බවත් පැරැන්නෝ කියති. එමෙන් ම  එකල ප්‍රධාන වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය ලෙස භාවිත වූයේ පාළුගම නගරයයි. පැරැණ්නන් ප්‍රකාශ කරන ආකාරයට මෙම වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයේ ගණු දෙනු කිරා මැනීමකින් තොර ව ගණන් කර දුන් බවද සඳහන් වේ.
තවද උඩුකිඳ මැදපළාත කෝරලේ හිටපු ලේකම්තුමාගේ රාජකාරි දින පොතෙන් උපුටා ගත් තොරතුරු අනුව 1896 දී ආණ්ඩුවේ හිඟ බදු මුදල් වෙනුවෙන් රාජ සන්තක කළ කුඹුරු සඳහා ශත 37, රුපියල, රුපියල් 02 වටිනාකම් වලින් වෙන්දේසි කර ඇත. මෙම බලකොටු ආණ්ඩුවේ පාලන මධ්‍යස්ථාන ලෙස ද භාවිතා කර ඇත. මැක්ඩොනල්ඩ් කොටුව අසළ ම ඔප්පු ලිවීමට නොතාරිස් කාර්යාලයක් ද අරඹා පවත්වාගෙන ගොස් ඇත. වැලිමඩ නගරය කේන්ද්‍ර කර “උඩුකිඳ ප්‍රාදේශීය ආදායම් පාලක කාර්යාලය” නමින් රාජ්‍ය ආයතනයක් ද  තිබී ඇත.
“ඉදිරි දොරෙන් අගහිගකම් ගෙව                             දින්නේ
පෑල දොරෙන් ගෙයි සාමය පහ                                වන්නේ
වාල් වැඩට නොකැමතිමුත් බඩ                               ගින්නේ
ඉන්නනට බැරි නිසා අපි කුලියට                               යන්නේ”
1815 ඉංග්‍රීසීන්ට ලංකාව යටත් කර ගැනීමට ස්වදේශිකයින්ගේ නො මද සහය ලබා දී, ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු ඌරෙකු මෙන් කුදලාගෙන බෝමුරේ දී සිංහලයින් විසින් ජෝන් ඩොයිලි වෙත භාර දුන්නේ යැයි ඉතිහාසයේ සඳහන් කථාව ය. වර්තමානයේ වගේ ම එදත් තනතුරු ප්‍රසාද ඔස්සේ සිංහල රජු පාවා දීමට කටයුතු කළ මහා කුමන්ත්‍රණ කරුවන් ද සිටියා විය යුතු ය. එහෙත් අප්‍රකට ඉතිහාසයේ තොරතුරකට අනුව ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජතුමාට පක්ෂ ව ඉදිරිපත් වූ සිංහල ජනතාවගෙන් කුසපත් ඇද තේරුණු හෙළ විරුවන්ගෙන් පමණක් මහනුවර “වා ගොල්ලේ සටන” මෙහෙයවා (එකම එක ඉංග්‍රීසි සොල්දාදුවෙකු පමණක් මළ කඳන් අතර වැටී සිට දිවි ගලවාගෙන ඇත.) බ්‍රිතාන්‍යයන්ට අන්ත පරාජයක් අත්කර  දී ඇත. සිංහල රදල නායක පවුල් වල පිරිමි සටනට ස්වකැමැත්තෙන් ම ඉදිරිපත් වී ඇති අතර පුතුන් නො සිටි උඩුකිඳ කැටකෑල වලව්වේ දියණිය වූ කැටකෑලේ කුමාරිහාමි ද සහයෝගය දීමට ඉදිරිපත් ව ඇත. ඌවේ සේනාව මෙහෙයවා ඇත්තේ ද අසකු පිට නැගි කැටකෑලේ කුමාරිහාමි විසිනි. ජයග්‍රහණයෙන් පසුව ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු විසින් “කැට කෑලේ බණ්ඩාර තරුව” යන නම්බු නාමය සහිතව රන් ආලේපිත නලල් පටයකින් ද ඇයට සම්මාන ලබා දී ඇත. (පුරා විද්‍යාඥ අයි.ජේ.එම්. විජේබණ්ඩාර, පු.වි.කා. මහනුවර) අභාග්‍යයට තම බිසව හා දරුවන් නිරපරාදේ මැරුම් කෑමට ලක්වීම නිසා රජු පලවා හැර රජ වීමට උත්සාහ දෑරූ ඇහැලේපොල අදිකාරම් තුමා ද මුලාකර අත් අඩංගුවට ගෙන සිරකර 1818 දී ඉංග්‍රීසි සේනාව ලංකාවේ කන්ද උඩරට රාජධානිය යටත් කර ගත්හ. ඇහැලේපොළ අදිකාරම් පසු කලෙක මුරුසි දිවයිනට පිටුවහල් කර, එහි දී ම 1829.06.27 දින මිය ගොස් ඇත. ඒ වෙනුවෙන් මුරුසි දිවයිනේ ස්මාරකයක් ඉදිකර ඇති බව ද සඳහන් වේ.
බ්‍රිතාන්‍ය පෙරදිග ඉන්දියා වෙළඳ සමාගම නම් වූ එංගලන්ත කොල්ලකාරී අධිරාජ්‍යයට එරෙහි ව ලෝකයේ පළමුවෙන් ම ප්‍රහාරයක් එල්ල කළ ස්වදේශිකයින් වන්නේ ඌව වෙල්ලස්ස ජනතාවයි. මේ වන විට ඌව දිසාපති ලෙස කටයුතු කළේ කැප්පෙටිපොළ මහ අදිකාරම්තුමා ය. සබරගමුවේ සිට බ්‍රිතාන්‍ය යුද හමුදාවක් කුවක්කු වෙඩි බෙහෙත් ආදියත් රැගෙන මෙම කැරැල්ල මැඩලීමට බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික මහනුවර ආණ්ඩුකාර රොබට් බ්‍රවුන්රිග් තැනගේ නියෝගය මත මොනරවිල කැප්පෙටිපොල නිලමේ ඌවට පැමිණියේ ය. එහෙත් කිවුලේ ගෙදර මොහොට්ටාලගේ නායකත්වයෙන් යුත් උඩරට කැරලි හමුදාවේ කොහු කුඹුරේ රාළ, බූටෑවේ රාළ, හිටිහාමි විදානේ ඇතුළු පිරිසක් පස්සර උණගොල්ලේ දී  කැප්පෙටිපොල නිලමේතුමා මුණ ගැසී “ඔබ සේවය කළ යුත්තේ සුද්දන්ට නො ව සිංහලයින්ට” යැයි පවසා කැරලි හමුදාවේ නායකයත්වය ගන්නා මෙන් ඉල්ලා සිට ඇත. මනා ප්‍රඥාවකින් හෙබි කැප්පෙටිපොණ වීරයා කැරලි නායකයින්ගේ ඉල්ලීමට අවනත වී සටන මෙහෙය වීමට පෙරමුණ ගෙන ඇත. එහෙත් සතුරන්ගේ ආයුධ වලින් සතුරාට පහර දීමට නිහීන බියගුළු ක්‍රියාවකැයි සිතා ඉංග්‍රීසීන්ගේ ආවි ආයුධ ඉංග්‍රීසි හමුදාව මගින් ම ආණ්ඩුකාර වරයා වෙත භාර දීමට හරවා යවා ඇත. සුදු හේවායින් එම ආයුධ බලංගොඩ බගවන්තලාව, නානුඔය, අඹේවෙල ඔස්සේ පාළුගම හමුදා කඳවුරට පැමිණ භාර දී ඇත.
මේ අතර ම මරක්කල ජනතාව සුද්දන්ට සහය ලබා දී තම වෙළඳාම සරු කර ගැනීමට මාන බලමින් සිටින ලදි. මේ බව වටහා ගත් සුද්දන් මුහම්දිරම් තනතුරු පවා මුස්ලිමුන්ට ලබා දී ඇත. කොටබෝවේ තම්බි මුහන්දිරම් එවැනෙකි. මොවුන් භාවිත කරමින් බ්‍රිතාන්‍යයන් කැරලි නායකයන්ගේ තොරතුරු හා නායකයන් සැඟ වී සිටින හෝඩුවාවල් දැන ගත්හ. ජන ප්‍රවාදයේ සඳහන් වන ආකාරයට පරණගම, පාළුගම, ඇටම්පිටිය යන බලකොටු තුන ස්වදේශීය සෙබළුන් 8000ක සේනාවකින් වට කර එකිනෙකින් සම්බන්ධතා නොලැබෙන්නට හුදකලා කර ඇත. 1818 අග භාගය වන විට ඉංග්‍රීසීන් විසින් උඩරට ප්‍රදේශය උග්‍ර ආහාර හා ජල හිඟයකට ගොදුරු කළ බව ඉතිහාසයේ සඳහන් වේ. බල ලෝභී සිංහලයින්ගෙන් මෙන් ම කපටි සමහර මුස්ලිමුන්ගෙන් ද සමන්විත චර පුරුෂ සේවා මගින් ජෝන් ඩොයිලි රෙසිඩන්ට් වරයා අරගලයේ සංවිධාන කටයුතු පිළිබඳ ව ඔත්තු ලබා ගෙන ඇත. ඔවුනට විවිධ මුලාදෑනිකම්, වෙළඳ පහසුකම්  සහ විවිධ වරදාන වරප්‍රසාද ලබා දී ලබා දී ඇති බවට ද සාක්ෂි ඇත. කැප්පෙටිපොළ මහ නිළමේතුමා කැරලිකරුවන්ගේ පාර්ශවය ගත් නිසා විල්සන් සෙනවියා ව පාළුගම සේනාධිපති තනතුරට අමතර ව ඌව බදුලු දිසාපති ලෙස ද පත් කර තිබූ අතර, මොහු මොනරාගල ඊතණ වත්තේ දී හිටිහාමිගේ හී ප්‍රහාරයකින් මරුමුවට පත් වි ඇත. සටන ඉතා තීව්‍ර වීමෙන් උඩරට අතැර කොළඹට පසු බැසීමටත්, බ්‍රවුන්රිග් ආණ්ඩුකරුගේ බිරිඳ පවා ඉංග්‍රීසි බල ඇණියක් සමග ආපසු කොළඹට යැවීමටත් කටයුතු කර තිබුණු බව ඉතිහාසයේ සටහන් ව ඇත. දේශීය කම්හල්වල කඩු හී වැනි ආයුධ මෙන් ම තුවක්කු කාල තුවක්කු වැනි ආයුධ ද තනමින් සටන කෙරුණත්, ප්‍රබල ආර්ථික ශක්තියකුත්, ගෝව, ජාවා, ඉංදියාව, සුමාත්‍රා සහ මුරුසි ආදී යටත් විජිත වලින් හමුදා පිරිස් බලයකුත් ඉංග්‍රීසීන්ට හිමි ව තිබු නිසා ස්වදේශිකයින්ට ක්‍රම ක්‍රමයෙන් අවාසිදායක තත්ත්වයක් නිර්මාණය වී ඇත. එමෙන් ම කැප්පෙටිපොල වීරයා අවිවේකී ව සනීපාරක්ෂාවෙන් තොර ව කටයුතුවල නිරත වීම  නිසා සටන අතරමග රෝගාතුර වී ඇත. එම නිසා ඔහුගේ සටන සගයන් ඔහු ව සටන් බිමෙන් තාවකාලික ව ඉවත් කර ඇත. නායකයකු නොමැති කමින් සහ අහාර සහ පිරිස් බලය හීන වීමෙන් කැරලිකරුවන් ක්‍රමයෙන් ශාරීරිකව මෙන් ම මානසිකව ද දුර්වල වන්නට ඇත. කැරලි නායකයින් අත් අඩංගුවට පත් විය. විශාල කැරලිකරුවන් මෙන්ම සාමාන්‍ය ස්වදේශීකයින් පිරිසක් මැක්ඩොනල්ඩ් කොටුවට ගෙනවිත් අමානුෂික ලෙස ඝාතනය කර ඇත. කොටුව අසළ භූමිය “පෝරකේ වත්ත” නමින් ජන වහරට එක් වූ මේ හේතුව නිසා ය. පෝරකේ වත්තේ අද ද දැකිය හැකි සියඹලා ගසේ ස්වදේශිකයින් දෙපයින් එල්ලා යටින් ගිනි දල්වා ඝාතනය කළ බව ප්‍රාදේශීය ජනශ්‍රැති වල සඳහන් වේ. සිංහලයේ මහා නිදහස් සටන එසේ අවාසනාවන්ත ලෙස පරාජය පත් විය.
ඓතිහාසික ග්‍රන්ථ කතුවරයෙකු වූ මහාචාර්ය තෙන්නකෝන් විමලානන්ද මහතා සිය උඩරට කැරැල්ල කෘතියේ දක්වා ඇති ආකාරයට  දංගමුවේ මොහොට්ටාල නම් සටන් කරුවාගේ මූලිකත්වයෙන් කාලතුවක්කු බලකායක් මහනුවර බදුල්ල යා කෙරුන මාර්ගයේ දොඩම්වතු කපොල්ල අසන්නයේ ස්ථානගත කර තිබී ඇත. දංගමුව ගම්පියස පිහිටා ඇත්තේ පාළුගම විල්සන් බලකොටුව ආසන්නයේ ය. දංගමුවේ මොහෝට්ටාල සටන පරාජයෙන් පසු ව වලපනේ වතුමුල්ලේ රහසිගත ව සැඟවී සිට නැවත සටන සංවිධානයට උත්සාහ දරා ඇත. නමුත් පිරිස් බලය ක්‍රමයෙන් පිරිහී යාමත් සමග ඔහු හුදකලා වන්නට ඇත. අවසානයේ ඉංග්‍රීසි හමුදාව තම ඔත්තුකරුවන්ගේ ද සහයෝගයෙන් දංගමුවේ මොහොට්ටාල ව ගම්පහ මස්පන්න ප්‍රදේශයේ දී අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත. ඔවුන් එතුමා ව එම ස්ථානයේ දී ම ඝතනය කළා ද, වෙනත් ස්ථානයක සිරගත කළාද, දේපළ රාජසන්තක කළා ද ආදී තොරතුරු කොහේ හෝ ලෙඛන ගතව තිබේ දැ යි මම නොදනිමි. (“උඩරට කැරැල්ල” කෘතිය ඇසුරිනි.) දංගමුවේ වලව්වේ වර්තමාන හිමිකරුගේ සහෝදරයෙකුගෙන් ලද තොරතුරකට අනුව දංගමුව මහ මුදලිවරයා විශාල කුඹුරු යායක් හිමි මී හරක් බාන් සීයකින් පමණ එක ම දවසක සී සෑම සිදු කළ හැකි ගොවි නායකයෙකි. ඒ සඳහා අවශ්‍ය ආර්ථික ශක්තිය සහ පිරිස් බලය ගම්මට්ටමෙන් ඔහු සතු ව තිබී ඇත. එයින් ගම්‍ය වන්නේ සටන් සංවිධානයේදී ද ඔහුට විශාල හැකියාවක් තිබු බවයි. දඹවින්න වලව්ව ද එසේ ම වන්නට ඇත. සටන් පැවතී කාලයේ දී දඹවින්න පන්සල මුල් වී ගම්මු එක් රැස් කර ආහාර පාන ලබා දී ස්වදේශීකයින් බේරා ගෙන ඇති බව සඳහන් වේ. ග්‍රාමීය නායකත්වයට අවනත වීමේ පිළිවෙත අනුව 8000 ක සේනාවක් රැස්කර ගැනීමට ප්‍රාදේශීය නායකයින්ට හැකියාව තිබෙන්නට ඇති බව මෙම තොරතුරු වලින් නිගමනය කළ හැකි ය.
ඉංග්‍රීසි හමුදාවට ඔත්තු ලබා දී වෙළඳාමේ අයිතිය ලබා ගැනීමට මාන බැලූ පරණගම මුස්ලිම් ගමක් වූ තවලම්පොල ග්‍රාමයට මහනුවර මාහාධිකාරම් ඇහැලේපොල විසින් හමුදාවක් එවා පහර දීමක් ද සිදු වී ඇත. (ඌව පළාත් සංස්කෘතික අංශයේ ප්‍රකාශනයක් අනුව) උඩරට ආක්‍රමණයේ දී ඇහැළේපොළ නිලමේතුමා ඉංග්‍රීසීන්ට උදවු කරන ලද්දේ තම බිරිඳ හා දරුවන් තිදෙනා මරා දැමීමට එරෙහි ව සිංහල රජුගෙන් පළි ගැනීමේ චේතනාවෙනි. ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු එම දඬුවම පැනවීමට කටයුතු කර ඇත්තේ එවකට පැවති සම්ප්‍රදායට අනුව ය. උඩරට රදළ පවුල්වල තිබූ බලතණ්හාව නිසා කුමන්ත්‍රණ කර ඇහැළේපොළ නිලමේතුමා කෙරෙහි සැකයක් ඇති කර තිබීම නිසා ය. ඉංග්‍රීසීන් ඇහැළේපොළ  නිලමේට මහනුවර රජකම ලබා දීමට කටයුතු කරන බවට ප්‍රයෝගකාරී ව පොරොන්දුවක් දී තිබූ බවද සඳහන් වේ. ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුකරු ප්‍රමුඛ හමුදා නිළධාරීන්ගේ අණට යටත් කරමින් මහාධිකාරම් යන බල රහිත පදවියක් ද ඇහැළේපොළ නිළමේතුමාට ලබා දී ඇත. ඇහැළේපොළ මහාධිකාරම් තම බලය පාවිච්චි කරමින් කරන ලද සමහර ක්‍රියාකාරකම් නිසා ඉංග්‍රීසීන් විසින් අත් අඩංගුවට ගෙන සිරගත කර ඇත.
දේශවාත්ශල්‍යයෙන් ඔද වැඩුණු සිංහල පිරිමි කාන්තා දෙපිරිස ම එකා වන් ව අත්වැල් බැඳගෙන හෙළයේ විමුක්ති අරගලයට කර දී උර දී දිවි පිදුවෝ ය. එහෙත් තම වර්‍ගයා පවා දී හෝ තාන්න මාන්න ලබා ගැන්මට මාන බලමින් තම පෞද්ගලික එදිරිවාදිකම් පිරිමසා ගැනීමටත් සමහරු නොයෙකුත් කූට උපක්‍රම යෙදූ හ. මොල්ලිගොඩ සහ එක්නැලිගොඩ නිලමේවරුන් ඉන් සමහරකි.( පි. රාජපක්ෂ, සමාජ විද්‍යා පීඨයේ අංශාධිපති,  කැළණිය වි.වි.) කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජුගෙන් පසු ව කන්ද උඩරට රාජ්‍යත්වයට උරුමකම් කීමට පුත්‍රයෙකු නො සිටියෙන්, එවකට දකුණු ඉන්දියානු මලබාර් දේශයේ නායක්කාර් වංශික බිසවකගේ ඥාතිවරයෙකු රාජාධි රාජසිංහ නමින් කන්ද උඩරට සිහසුන අල්ලා ගත්තේ ය. එසේ වුව ද ඔහු බෞද්ධාගම වැළඳගෙන බෞද්ධාගමේ උන්නතියට සහයෝගය දුන් නිසා සිංහල ජනතාවගේ හොඳහිත දිනා ගැනීමට සමත් විය. ඉන් පසු ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජුගේ අවසානය දක්වා ම (1815 මාර්තු දක්වා ම) කන්ද උඩරට රාජධානිය පාලනය කළේ මලබාර් වඩුග නායක්කාර් වංශික රජවරුන් ය. මෙම විජාතික පාලකයින්ගෙන් නැවත සිංහල කුමරෙකුට රජකම ලබා දිය යුතු යැයි මතයක් සිංහල ජනතාව අතර රහසේ ක්‍රියත්මක විය. මේ සඳහා පිළිමතලාවේ මහා ආධිකාරම්තුමා නායකත්වය ගෙන ඇත. මෙම සංසිද්ධිය ද රජුට එරෙහි කුමන්ත්‍රණ කරුවන්ට තම අරමුණු මුදුන් පමුණුවා ගැනීමට රුකුලක්ම විය.
ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු ඇහැලේපොල නිලමේ සමග උරණ වීමට මඟ සැලසුවේ ද උඩරට වලව් දෙකක රදලයෝ ය. ඇහැළේපොළ නිලමේගේ බිසව හා මද්දුම බංඩාර පුතු ඇතුළු දරු තිදෙනාට රජු නියම කළ ක්‍රෑර දඬුවම (මෙය ද චූදිතයාට දඬුවම දිය නො හැකි වූ විට ඥාතීන්ට දඬුවම් කිරීමත් එකල පැවති සම්ප්‍රදායකි.) නිසා රජු රාජ්‍යත්වයෙන් නෙපීමට සංවිධානය වන්නට ඇහැළේපොළ නිලමේතුමා සිතුවා විය හැකි ය. මොහුගේ සහෝදරියක විවාහ කරගෙන සිටි කැප්පෙටිපොල නිලමේතුමා ද සිය සහෝදරියගේ (ඇහැළේපොළ කුමාරිහාමිගේ) ජීවිතය වෙනුවෙන් කම්පාවට පත් වන්නට ඇත. එහෙත් එම කම්පාව නො අඟවා අවස්ථාවක් එනතුරු බලා සිටින්නට ද ඇත.
ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු කෙරෙහි ද සිංහල වැසියක් බොහෝ දෙනෙකුගේ සහයෝගය තිබුණ බවට සාක්ෂි සැපයෙන්නේ ඉංග්‍රීසීන්ට එරෙ හිව වාගොල්ලේ සටනට කුසපත් ඇද හේවායන් තෝරා ගැනීමට සිදුවූවා යැයි පැවසෙන කාරණයෙනි. මේ අතර කන්නසාමි හෙවත් ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජුගේ දකුණු ඉන්දියානු ඥාතිවරුන්ගෙන් සැදුම් ලත් හේවා පන්නයක් ද රජුගේ ආරක්ෂාවට සිටියහ. ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු උඩරට රාජ මාලිගය අතැර වෙස්වලාගෙන මහනුවර පෙදෙසෙන් ඉවත් වූයේ බ්‍රිතාන්‍යයන් මහනුවර රාජධානිය ආක්‍රමණය කළ පසු ව ය. මේ පැනයාමේ දී මැද මහනුවර බොමුරේ ආරච්චිලාගේ නිවසේ රැකවරණය ලැබුණු බව සඳහන් වේ. ඔත්තුකරුවන්ගෙන් ලත් තොරතුරු මත සබරගමුවෙන් පැමිණි සිංහල හේවා පන්නයක් විසින් ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජතුමා සහ වෙංකඩ රන්ගම්මා ඇතුළු සිංහල බිසෝවරුන් ද අල්ලා කුද බැඳ ලූහ. මේ වන විටත් කර්නල් හුක් යටතේ බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවක් ද මේ ප්‍රදේශයට ළඟා වෙමින් සිටියහ. මලබාර් හමුදාවෙන් බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවට ප්‍රහාරයක් එල්ල වුවත් ඔවුන් පරාජය වී මරණයට පත් වූහ. සබරගමුවෙන් පැමිණි සිංහල හමුදාව, බෝමුරේ රජු සිටි නිවස අසළට පැමිණි කර්නල් හුක් ප්‍රමුඛ බ්‍රිතාන්‍ය හේවායින්ට, සිරභාරයට ලක් ව සිටි ශ්‍රී වික්‍රම රජු සහ පිරිවර භාරදුන් බව සඳහන් වේ. හුක් සෙනෙවියා සිංහල රජු ව රැහැන්පටවලින් නිදහස් කොට දැඩි රැකවල් මැද කොළඹට ගෙන යන ලදී. හුක් සෙනෙවි තැන සිංහල රජුට වධහිංසා කළ සබරගමුව සිංහල හමුදාවට කස පහර දුන් බවට ද තොරතුරු ඇත. 1900 මුල භාගයේදී සබරගමුවේ දිසා විනිසුරුවෙකුගේ මූලිකත්වයෙන් බොමුරේ නිවස තිබූ ස්ථානයේ ස්මාරයක් ද තනා ඇත.