cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ශ්‍රී ලංකාවේ විදුලි බලය
ජල විදුලි බලය
ජල විදුලි බලය යනු ශ්‍රී ලංතාවේ පැරණිතම සහ වඩාත් ආයත්ත විදුලි බල උත්පාදන ප්‍රභවය වන අතර, 2010 දෙසැම්බර් වන විට මුළු උපයෝජ්‍ය ජාලක ධාරිතාවෙන් 45% පමණ කොටසකට හිමි කම කීය. . ජාතික ජාලකය හඳුන්වා දීමෙන් අනතුරුව, ජල විදුලි බල උත්පාදන පහසුකම් නිරන්තරයෙන් ප්‍රවර්ධනය කෙරුණු මුත්, වර්තමානයේදී එම ප්‍රවර්ධනය පිරිහෙමින් පවතින්නේ ප්‍රභවය නිරවශේෂණය වීම නිසාය. වර්තමානයේදී, විශාල ජල විදුලි බල බලාගාර දහයක් ක්‍රියාත්මක වෙමින් පවතින අතර, ඒ සියල්ල  දක්වා ධාරිතාවක් ගනිමින්, වික්ටෝරියා වේල්ල  ව්‍යාපෘතිය විශාලතම තනි ජල විදුලි බල ප්‍රභවය ලෙසින් පවතියි.
රටෙහි ජල විදුලි බල ප්‍රභවයන්ගෙන් විශාල කොටසක් ක්ෂය වී පැවතුනද, එක් ව්‍යාපෘතියක් සඳහා ස්ථාපිත ධාරිතාව දක්වා ව්‍යාපෘති සඳහා, පෞද්ගලික අංශය වෙත කුඩා ජල විදුලි ප්‍රවර්ධන අවසර පත් නිකුත් කිරීම රජය විසින් සිදු කර යයි.
තාපජ බලය
ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම විදුලි බල ප්‍රභවය තාපජ බලාගාර වන අතර, 2010 දෙසැම්බර් වන විට, මුළු උපයෝජ්‍ය ජාලක ධාරිතාවෙන් 54% පමණ කොටසකට හිමි කම කීය. ශ්‍රී ලංකාවේ තාපජ බලාගාර ක්‍රියාත්මක වන්නේ, එක්කෝ ඩීසල්, වායු හෝ අනෙකුත් ඉන්ධන තෙල් භාවිතා කරමිනි. රටෙහි එකම ගල් අඟුරු බලාගාරය වන නොරොච්චලෙයි ගල් අඟුරු බලාගාරය, 2011 අගභාගයේදී අධිකාරිය ලද අතර, ජාලකය වෙත තවදුරටත්   විදුලි බල ධාරිතාවක් සපයයි. ඊළඟ අඩ දශකය ඇතුලත, තවදුරටත් අතිරේඛ ක ධාරිතාවක්  නොරොච්චලෙයි වෙතට එක් කිරීමට වර්තමානයෙහිදී සැලසුම් කර ඇත. දෙවන සහ අවසන් ගල් අඟුරු බලාගාරය වන, සාම්පූර් ගල් අඟුරු බලාගාරය, දැනට ත්‍රිකුණාමලයෙහි ඉදිවෙමින් පවතියි.
සුලං බලය
thumb|right|320px| [[අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුලං ගොවිපොළ| අඹේවෙල එයිට්කන් ස්පෙන්ස් සුලං ගොවිපොළෙහි ටර්බයින; මෙය, ශ්‍රී ලංකාවේ මධයම පළාතෙහි පළමු  බහු-මෙගාවොට් සුලං  ගොවිපොළ වෙයි.]]
ක්‍රිපූ 500 දී පවා, රටෙහි සුලං බලය භාවිතා කිරීම පැවති බව පෙනෙයි. පුරාතන සිංහලයන් විසින් ක්‍රිපූ 300 තරම් ඈත අතීතයෙහි පවා යකඩ නිෂ්පාදන උෂ්මක බල ගැන්වීමට මෝසම් සුලං භාවිතා කල බව පෙනෙන අතර, සුලං බලය භාවිතා කල ලොව පළමු රටවල් අතුරින් එකක් බවට ශ්‍රී ලංකාව පත්ව තිබුණි. මෙය සඳහා සාක්ෂ්‍ය අනුරාධපුරයෙන් සහ අනෙකුත් නගර වලින් හමුව තිබේ. නවීන සුලං ගොවිපොළ ප්‍රවර්ධනය කෙරුම පිළිබඳ බොහෝ ස්වදේශීය සහ ජාත්‍යන්තර ප්‍රවර්ධකයන් විසින් බොහෝ වසර ගණනක් තිස්සේ සැලකිල්ල භාජනය කොට තිබුණි. එහෙත්, එවන් ප්‍රවර්ධන බොහෝ ලෙසින් පසුබෑමකට ලක්ව තිබුණේ ආර්ථික සහ යටි තල පහසුකම් බාධකයන් නිසාය. පළමු වාණිජ ජාලක-සම්බන්ධිත සුලං ගොවිපොළ වූයේ හම්බන්තොට නගරයට වයඹ දෙසින් පිහිටි හා ක් උත්පාදනය කරන හම්බන්තොට සුලං ගොවිපොළ වෙයි.
වෙනත් විදුලි බල ප්‍රභව මෙන් නොව, මෙම ප්‍රභවයෙන් විදුලි බල ප්‍රවර්ධනය, එහි ප්‍රවර්ධන කාලානුරූපය තුලදී බොහෝ අභියෝගයන්ට මුහුණ දෙයි.සම්භාව්‍ය අඩවි වෙතට ප්‍රවේශ්‍ය වීමේ අපහසුතාවය, සුලං ගොවිපොළක් ප්‍රවර්ධනය කෙරුමෙහිදී මුහුණදෙන පළමු අවහිරතාවය වෙයි. රට වටා පිහිටි බොහෝ ප්‍රධාන ප්‍රවාහන මාර්ග වල පටු බව සහ තියුණු වංගු ආදී සීමා නිසා,  ට වඩා විශාල ටර්බයින ප්‍රවාහණයෙහි නොහැකියාවන් මතු වෙයි. වර්තමානයේ භාවිතා වන වාණිජ තලයේ මෙගාවොට්-පංතියේ ටර්බයින වලට වඩා කුඩා ටර්බයින භාවිතා කරමින් සුලං ගොවිපොළ තැනීම ආර්ථික අතින් වාසි දායක නොවන්නේ ප්‍රවර්ධනයේදී දැරීමට සිදු වන අධික වැය නිසාය.
සූර්ය බලය
ජාලක-සම්බන්ධිත සූර්ය බලය හඳුන්වාදුන්නේ බොහෝ මෑතකදීය. දැනට ක්‍රියාත්මක වන වාණිජ-මට්ටමේ එකම සූර්ය-බල පහසුකම වන්නේ, ශ්‍රී ලංකාවේ සුනිත්‍ය බලශක්ති අධිකාරිය (SLSEA) විසින් ක්‍රියාත්මක කරවන ධාරිතාවක බුරුතකන්ද සූර්ය උද්‍යානය වෙයි.
භූතාපජ බලය
භූතාපජ බලය පිළිබඳ වර්තමානයේදී පර්යේෂණ පවත්වන නමුත්, මෙම වර්ගයේ බලාගාර කිසිවක් දැනට ක්‍රියාත්මක නොවෙයි.
න්‍යෂ්ටික බලය
රජය විසින් වර්තමානයේදී න්‍යෂ්ටික බලය පිළිබඳ අවධානය යොමු කර ඇති අතර, 2025-2030 වන විට ක්‍රියාත්මක කිරීමෙහි අරමුණක් පවතියි.
ඉන්දු – ශ්‍රී ලංකා ජාලක අතුරු සබැඳිය
මෙම අතුරු සබැඳියට අදාල වන්නේ, දකුණු ඉන්දියාවේ රාමේශ්වරම් සහ වයඹ දිග ශ්‍රී ලංකාවේ තලෙයිමන්නාරමඔස්සේ, ඉන්දියාවේ සහ  ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික ජාලක සම්බන්ධ කිරීමයි. මෙම ව්‍යාපෘතියෙහිදී සිදුවන්නේ, දකුණු ඉන්දියාවේ  මදුරායි සහ උතුරු මැද ශ්‍රී ලංකාවේ  අනුරාධපුරය අතර,  පෝක් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා, උවෝසධා (HVDC)  සම්බන්ධතාවයක් ඉදිකිරීමයි. සබ්මැරින් කේබලයන්හී දිග  ද ඇතුළුව, මෙම සබැඳියෙහි සම්පූර්ණ දිග දළ වශයෙන්   වන අතර, ඉදිකිරීම සඳහා වසර තුනකට වඩා වැඩි කාලයක් ගතවෙයි. එය ක්‍රියාත්මක කරනුයේ සීමා සහිත පවර් ග්‍රිඩ් කෝපරේෂන් ඔෆ් ඉන්ඩියා සමාගම සහ ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය විසිනි.
විදුලි බලය භාවිතා කිරීමේ අයකිරීම් වලින් නිදහස් කර ඇති ආයතන
'' ශ්‍රී ලංකා විදුලි බල පණත අංක 20. 2009 හී ඡේදය 21-2'' ප්‍රකාර,  විසින් පහත ආයතනයන් වෙත විදුලි බල භාවිතා ගාස්තු වලින් නිදහස් කිරීම් සපයා ඇත:
සටහන්
<references group="Note" />
දෑකැත්ත සහ මිටිය
දෑකැත්ත සහ මිටිය (☭) සමාජවාදයේ ලාංඡනයයි.
ප්‍රවර්ගය:සමාජවාදය ප්‍රවර්ගය:දේශපාලන ලාංඡන
රෝගයක සමාජීය වශයෙන් ඇති වැදගත්කම
රෝගයක සමාජීය වශයෙන් ඇති වැදගත්කම
රෝගයක් ඇතිව ජිවත් වීම ඉතාමත් අපහසු කාර්යකි. පුද්ගලයෙකුට ඇති යම්කිසි තත්වයක් එම පුද්ගලයාගේ සිරුරෙහි ආකෘතිමය හෝ ක්‍රියාකාරිත්වයෙහි සරළ වෙනස්වීමක් ලෙස විග්‍රහ කරනවාට වඩා එය රෝගයක් ලෙස හඳුනාගැනීම කැපීපෙනෙන ආර්ථික හා සමාජීය බලපෑමක් ඇති කළ හැකිය. යම්කිසි ආපදා තත්වයකට මුහුණදීමෙන් පසුව ඇතිවන ආතති තත්වයන්, (post traumatic stress disorder) Shell shock , Repetitive stress injury සහ ගල්ෆ්යුධ සින්ඩ්‍රෝමය වැනි රෝග තත්වයන් ඇති බවට මත භේදාත්මක ලෙස හඳුනා ගැනීමට ලක්කළ විට අදාල පුද්ගලයාට, එම රටට සහ ඔහු සේවය කරන ආයතනයට ආර්ථිකමය වශයෙන් ධනාත්මක හා සෘණාත්මක බලපෑම් ඇති කළ හැකිය. වයස්ගත වීම රෝගයක් ලෙස සමාජය තුළ ඇති පිළිගැනීම මේ වන විට වඩාත් පුළුල්ව හදාරා නොමැත.
යම්කිසි තත්වයක් ඇතැම් සංස්කෘතීන් හෝ යුග වලදී රෝගයක් ලෙසට හදුනා ගන්නා අතර අනෙකුත් සංස්කෘතීන් හෝ යුග වලදී එය එසේ නොවේ. Oppositional difiant disorder, Attention deficit hyperactivity disorder යන මානසික රෝග ද අධි ස්ථුලතාවය ද ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ සහ කැනඩාවේ දී රෝග තත්වයන් ලෙස හැදින්වුවද ඒවා මීට දශක ගණනාවකට පෙර සහ වෙනත් රටවල්වල එසේ නොවුණි. ලාදුරු රෝගීන් යනු ඉතිහාසය තුළ එම රෝගයෙන් පීඩා විදිමින් සමාජය තුළ අපකීර්තියට ලක් වූ පුද්ගලයන්ය. යම්කිසි රෝගයක් සදහා ඇති බිය පුළුල්ව පැතිරුණු සමාජීය ආකල්පයක්වන අතර සියළුම රෝගයන් මගින් මෙලෙස සමාජීය අපකීර්ති තත්වයන් ඇති නොවේ.
යම්කිසි රෝග තත්වයක් සමාජීය වශයෙන් නිත්‍යානුකූල කිරීම මගින් ඇතැම් වාසි සහගත තත්වයන් උදාවේ. උදාහරණ වශයෙන් රැකියා ස්ථානයෙහි දී සිදුකරන කාර්යයන් මග හැරීමට සහ අනෙක් පුද්ගලයන් මගින් රැක බලාගැනීමයි. මීට අමතරව රෝගි පුද්ගලයෙකු හට ප්‍රතිකාර ගැනීමට සහ රෝගය සුව වූ පසුව නැවත රැකියා කිරීමට වරප්‍රසාදය ඇත. මේ හා සංසන්දනය කරන විට රෝගයක් හෝ දුබලතාවයක් ලෙස වර්ගීකරණය නොකරන තත්වයක් වන ගර්භණීතාවය සැලකිල්ලට ගත යුතුය. වෙනත් අතකින් බලන කළ වෛද්‍යවරුන් විසින් එය වෛද්‍ය ආධාර ලබාදිය යුතු තත්වයක් සහ සමාජයේ බෙහෝ අය එය රැකියා ස්ථානයෙන් මිදී නිවස තුළ කාලය ගත කිරීමට අවශ්‍යවන තත්වයක් ලෙසට හඳුන්වයි.
ආර්ය පුද්ගලයෝ (බුදු දහම)
බුදු දහමට අනුව සසරට බැද තබන බැමි වල රස සංයෝජන බැමි ලිහිල් කිරීමට උත්සාහ දරන (මාර්ගස්ථ) සහ  සංයෝජන බැමි ලිහිල් කිරගත් (ඵලස්ථ) පුද්ගලයෝ ආර්ය පුද්ගලයෝ ලෙස හැඳින්වේ. ආර්ය පුද්ගලයෝ වර්ග 9කි.
ක්‍රැකටෝවා
ක්‍රැකටෝවා, ‌හෝ ක්‍රැකටවු හෝ යනු,  ජාවා සහ සුමාත්‍රා දිවයින් අතර  ඉන්දුනීසියානු ලංපුං පළාතෙහි සුන්ඩා සමුද්‍රසන්ධියෙහි  පිහිටි  යමහල් දිවයිනකි.
කුමාරතුංග මුනිදාස මාවත
කුමාරතුංග මුනිදාස මාවත (පෙර තර්ස්ටන් පාර) ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ පිහිටා ඇති පාරකි. කුරුඳු වත්තේ පිහිටා ඇති මෙය ශුභ ආරංචිය පැතිරවීමේ සමාජය (Society for the Propagation of the Gospel)ට අයත් මිෂනාරිවරයෙකු වූ පූජ්‍ය J. තර්ස්ටන් නමින් නම් කර ඇත. 1970 ගණන් වල දී, එය ශ්‍රී ලාංකික කවියෙකු වූ කුමාරතුංග මුනිදාස නමින් නැවත නම් කර ඇත.
ඉන් කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලයේ විද්‍යායතනය (College House) විශ්ව විද්‍යාල ප්‍රධාන පරිශ්‍රය හා ක්‍රීඩා පිටියෙන් වෙන් කරන අතර කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයේ සහ එහි කනිෂ්ඨ ක්‍රිකට් පිටියේ බටහිර මායිම ද වේ. මෙම මාවතේ පිහිටා ඇති රජයේ ප්‍රධාන පාසල මෙම මාවතේ නමින් තර්ස්ටන් විද්‍යාලය ලෙස නම් කර ඇත.
කුමාරතුංග මුනිදාස මාවතේ පිහිටි ස්ථාන අතර ඉන්දියා හවුස් නිල නිවස,  සයිෆී විලාව, උපාලි විජේවර්ධනට අයත්ව තිබූ ජෙෆ්රි බාවා සැලසුම් කළ නිවස (කඩා දමා ඇති) සහ ෆ්ලවර් ඩ්‍රම් චීන අවන්හල වේ.
කුමාරතුංග මුනිදාස මාවත, මල් පාර හා රාජසේකර මාවත අතර සන්ධියේ තිබූ වටරවුම, 2006 දී කුමාරතුංග මුනිදාස මාවත එක්-පසෙකට මාවතක් කළ පසුව ඉවත් කරන ලදී. විදුලිබල හා පුණර්ජනනීය බලශක්ති අමාත්‍යාංශය මෙම සන්ධියේ පිහිටා ඇත. 1980 ගණන් වල පසු බාගයේ සිට මෙම ගොඩනැඟිල්ල සහ එහි භූමිය තුළ ශ්‍රී ලංකා සන්නද්ධ බලකා ඒකාබද්ධ මෙහෙයුම් මූලස්ථානය (JOC) පිහිටා ඇත. 1991 දී, LTTEය විසින් JOC ඉලක්ක කර ගනිමින් පුපුරන ද්‍රව්‍ය පුරවන ලද වෑන් රථයක් මඟින් මරාගෙන මැරෙන  ප්‍රහාරයක් එල්ල කරන ලදී.
දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව
thumb|
මෙම ලිපිය සදහන් වන්නේ දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබදවවන අතර දත්වල සත්කාර ක්‍රම පිළිබදව දැන ගැනීම සදහා මුඛ සෞඛ්‍ය හෝ දන්ත ශල්‍ය ක්‍රම බලන්න.
දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව යනු ඇගයීම, රෝග නිර්ණය කිරීම, වළක්වා ගැනීම හා ප්‍රතිකාර කිරීම මගින් මුඛ කුහ‍රයෙහි, මුහුණ හා හනු ප්‍රදේශවල හා ඒ අවට ඇති අදාල කොටස්වල රෝග තත්ත්වයන් පිළිබදව සිදු කරන අධ්‍යයනයන්ය. මෙම ක්ෂේත්‍රයෙහි ක්‍රියාකාරීවන පුද්ගලයන් දන්ත වෛද්‍යවරුන් යැයි හැදින්වේ. මෙලෙස මුඛ සෞඛ්‍ය ලබාදීම පිණිස ක්‍රියාකාරීවන අනෙකුත් පුද්ගලයින් දන්ත චිකිත්සකවරුන්, දන්ත කාර්මික ශිල්පීන්, දන්ත සෞඛ්‍යවේදීන් හා දන්ත සහායකයන්ය.
දන්ත වෛද්‍යවරයෙකු යනු දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව හැදැරීම පිණිස උපාධි ලබීමෙන් පසු වෘත්තිමය වශයෙන් සුදුසුකම් ලැබූ පුද්ගලයෙකි. ඔවුන්හට දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව හා දන්ත ශල්‍ය විද්‍යාව පිළිබව විවිධ උපාධි ලබාගත හැකිය. ඒවා නම් Doctor of Dental Surgery (DDS), Doctor of Dental Medicine (DMD), Bachelor of Dentistry (BDent), Bachelor of Dental Science (BDSc) හා Bachelor of Dental Surgery  / Chirurgiae (BDS/BChD) යන උපාධීන්ය. බටහිර රටවල්වල සුදුසුකම් ලද දන්ත වෛද්‍යවරයෙකු වීම පිණිස අවම වශයෙන් වසර 4 ක පශ්චාත් උපාධි අධ්‍යයනයක් සම්පුර්ණ කළ යුතුය. සාමාන්‍යයෙන් අධ්‍යාපනික වටපිටාවක් තුළ රෝගීන් සමග වසර දෙකක සායනික අත්දැකීමක් අවශ්‍ය වේ. බොහෝ රටවල දන්ත වෛද්‍යවරුන් ආචාර උපාධියක් හෝ වෛද්‍ය උපාධියක් නොලබන අතර ඔවුන් ගෞරව නාමයක් වන “Doctor” යන්නෙන් පිදුම් ලබති.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:වෛද්‍යවේදය
දීපානි සිල්වා
දීපානි සිල්වා හෙවත් දීපානි ද සිල්වා යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රිය ප්‍රවීණ චිත්‍රපට සහ ටෙලිනාට්‍ය නිළියකි. වීදි නාට්‍ය සහ නාට්‍ය කිහිපයකම පෙනී සිටීමෙන් පසු ඇය චිත්‍රපටවලට පිවිසියාය. 2018 මැයි 28 වැනි දින බණ්ඩාරගම ප්‍රදේශයේදී රිය අනතුරකට සම්බන්ධ වීම සම්බන්ධයෙන් දීපානි සිල්වා අත්අඩංගුවට ගෙන ඇප මත මුදා හැරිණි.
චරිතාපදානය
දීපානි සිල්වා ඇගේ පවුලේ එකම චිත්‍රපට ශිල්පිනියයි. ඇගේ පියා ඩී. පීටර් සිල්වා වෘත්තීය සමිති නායකයෙකි. ඇය උසස් අධ්‍යාපනය හැදෑරුවේ කොළඹ පිහිටි බෞද්ධ කාන්තා විද්‍යාලයෙනි.
වෘත්තීය
ඇය සිය රංගන දිවිය ආරම්භ කළේ 1975 වසරේ වීදි නාට්‍යවල රංගනයෙන්. සිය රංගනය හැදෑරීමට දීපානි ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී ධම්ම ජාගොඩගේ නාට්‍ය පාසල වන ලයනල් වෙන්ඩ්ට් කලා කේන්ද්‍ර රංග ශිල්ප ශාලිකා සමඟ සම්බන්ධ වූ අතර එය ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රථම නාට්‍ය පාසල ලෙස ධම්ම ජාගොඩ විසින් විවෘත කරන ලදී. ඇය රංග ශිල්ප ශාලිකා හි රංගනය ඉගෙන ගත්තේ අදටත් ශ්‍රී ලාංකේය වීදි නාට්‍ය කලාවේ පියා ලෙස සැලකෙන දිවංගත ගාමිණී හත්තොටුවේගමගෙනි.
ඇය සිංහල චිත්‍රපට ක්ෂේත්‍රයට පා තැබීමට අවස්ථාව ලබා ගැනීමට පෙර 1990 දශකයේ මුල් භාගයේදී දූ දරුවෝ, අම්මායි තාත්තා, හත්පාන, ලොක්කේ මාමා, අබුද්දස්ස කෝලම, තන්රාදේවි ඇතුළු ටෙලි නාට්‍ය කිහිපයකම රඟපෑවාය. දීපානි සිල්වා සිනමාවට පිවිසියේ 1994 දී මී හරකා හරහාය.
දීපානි 2004 වසරේ ජර්මනියේදී අතුරුදහන් වූ ශ්‍රී ලංකා අත්පන්දු කණ්ඩායමේ සැබෑ කතාව නිරූපණය කරන 2008 වසරේ බ්ලොක්බස්ටර් චිත්‍රපටයේ (මචං) නරක් වූ පුතාගේ මව ලෙස ඇයගේ චරිතය ඇතුළුව ඇයගේ වෘත්තීය ජීවිතය තුළ සහායක චරිතවල ද රඟපෑවාය. ඇය 2018 ත්‍රාසජනක චිත්‍රපටිය වන සේයා හි රංගනයේ එක් සාමාජිකාවක් ලෙස ද පෙනී සිටියාය, එය ඓතිහාසික වශයෙන් ශ්‍රී ලාංකේය චිත්‍රපට කර්මාන්තයේ පළමු සමස්ත කාන්තා විශේෂාංග චිත්‍රපටය වේ.
අත්අඩංගුවට පත්වීම
2018 මැයි 28 දින (සඳුදා) ඇය මෝටර් රථය පදවන අවස්ථාව වන විට බණ්ඩාරගම - කැස්බෑව මාර්ගයේදී උදෑසන 6.40 ට පමණ ත්‍රිරෝද රථයක ගැටීමෙන් ඇය අනතුරට ලක්ව ඇති බව වාර්තා වේ. ත්‍රිරෝද රථයේ පියා සමඟ ගමන් කළ 10 හැවිරිදි දැරියකට ද බරපතළ තුවාල සිදු කළ මෙම අනතුර සම්බන්ධයෙන් බණ්ඩාරගම පොලිසිය විසින් ඇයට චෝදනා එල්ල කර අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත. එදිනම ඇය පානදුර මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කිරීමෙන් පසු දැඩි කොන්දේසි සහිතව ඇප මත මුදා හැරිණි. දීපානි සිල්වාගේ රියදුරු බලපත්‍රය රාජසන්තක කිරීමට ද නියෝග කළ මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය රුපියල් ලක්ෂ දෙකක ශරීර ඇපයක් පනවා ඇය මුදා හැරියේය.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Year of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා ප්‍රවර්ගය:Place of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:Date of birth missing (living people)
උසස්කිරීම සහ පහත හෙලීම
ක්‍රීඩා ලීග්වල කණ්ඩායම් සම්බන්ධ ක්‍රියාවලියකි.
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා
ඓතිහාසික සිළුමිණි සෑය සේනාසනය
සිළුමිණිසෑය
(පොටෝ )
'''පොලොන්නරුව නගරයේ අරලගන්විල ප්‍රදේශයේ පිඹුරත්තෑව ග්‍රාමයේ රමණීය පරිසරයක පිහිටා ඇති සුන්දර සිළුමිණ සෑය ලක්දිව විශාලතම ඡත්‍ර ගල සහිත පුරාවිද්‍යාත්මක වටිනාකමකින් යුක්ත ස්ථානයක්. (පොටෝ )'''
ආකෘතිය
නූතන ස්තූපයක අංගවල ගර්භයට ඉහළින් සතරැස් කොටුව, දේවතා කොටුව, කොත් කැරැල්ල සහ කොත දක්නට ඇති වුවත් ඓතිහාසික සිළුමිණි සෑය චෛත්‍ය රාජයාණන් වහන්සේ තුළ එවැනි අංග අපට දැකගත හැකි නොවේ.(පොටෝ )
'''ඒ වෙනුවට ගර්භයට ඉහළින් යෂ්ඨිය නමින් ගල් කණුවක් ද ඊට ඉහළින් ඡත්‍රය නැමති ගල්තැටියක් ද පිහිටි තිබෙන්නට ඇත. එම  ඡත්‍ර ගල්  සහ යෂ්ඨි ගල් කණු චෛත්‍ය අසල අපට අදටද දැක බලා ගත හැකිය.'''
සිරිපතුල් ගල්..
'''භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවන් පා වසර හාරසියයක් පමණ යන තෙක්  බුදු පිළිම ඉදිනොවූ අතර පළමු බුද්ධ රූපය කණිෂ්ක රාජ සමයේ කාසිවලින් හමුවේ. කෙලෙස් සහිත මිනිස්සුන් කෙලෙස් රහිත භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ඇදීමට හෝ මූර්තිමත් කිරීමට බිය වූ බැවින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙනුවට බෝධියට, සිරිපතුල, පාරිභෝගික වස්තූන් වන්දනාවට පාත්‍ර කර තිබේ.'''
ඒ අනුව මෙහි දක්නට ඇත්තේ ද බුදු පිළිම ඉදිවීමට ප්‍රථම කළු ගලෙහි නිර්මාණය කර ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ සිරිපා සටහන් වේ.
නටබුන්
Silumini Seya senasanaya google map
https://maps.app.goo.gl/qjyYfyiRDGr7DqKg7
ජනප්‍රවාද වලට අනුව අනුරාධපුර යුගයේ පහළ වූ වීර වික්‍රම නරේන්ද්‍ර ගැමුණු අභය රජු හෙවත් දුටුගැමුණු රජතුමා දිගාමඩුල්ලේ සිට අනුරාධපුර විජිතපුර සටන බලා යන අතරතුර මෙම ස්ථානයේදී  ගිමන් හැර තිබේ.
ගිමන් හැර රජු නැගිටින අවස්ථාවේදී රජුගේ සළුව සමග ගෙල බැඳි වස්ත්‍රාභරණ කඩා වැටී ඇති අතර එකල සිටි රහතන් වහන්සේලාගේ අදහස් මත පසුව රජතුමා මෙම ස්ථානයේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ සර්වඥ ධාතුන් වහන්සේලා තැන්පත් කරමින් ස්තූපයක් සකස්කර තිබේ.
එලෙස ඉදිකළ ස්තූපය සළුමිණි සෑය බවත්, පසුව සිළුමිණ සෑය වූ බවත් ජනප්‍රවාද තුළ පවතී.
හත් වන අග්බෝ රජතුමා මෙම ස්ථානයට පැමිණ ගරාවැටුණු චෛත්‍ය දැක නැවත ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු සිදු කළ බව පුරාවිද්‍යාව තහවුරු කර ඇත.
සම්බන්ධ වන්න web link
https://sites.google.com/view/nodutudahama/home
අරිසෙන් අහුබුදු
කලාසූරී අරිසෙන් අහුබුදු (1920 මාර්තු 18 – 2011 මැයි 26) සිංහල බස පිලිබද වියතෙකි. එතුමා ශ්‍රී ලංකාවේ කීර්තිමත් කතුවරයෙක්, කථිකයෙක්, ශාස්ත්‍රඥයෙක්, නාට්‍ය රචකයෙක්, ගුරුවරයෙක්, සිංහල ගීත රචකයෙක්, සහ කවියෙක් වීය. තව ද හෙළ හවුලේ කැපී පෙනෙන සාමාජිකයෙක් ලෙස ද ඔහු ප්‍රසිද්ධියක් ඉසිළීය. ඔහු රාජ්‍ය සාහිත්‍ය සම්මාන තුනක් ද කලාශූරී නාමය ද හොඳම ගීත රචකයාට පිරිනැමෙන සරසවි සම්මානය ද හිමි කරගෙන ඇත.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සිංහල සාහිත්‍යය ප්‍රවර්ගය:හෙළ හවුල ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:1920 උපත් ප්‍රවර්ගය:2011 මරණ
තායි සූර්ය දින දසුන
තායි සූර්ය දින දසුන, සූරියක්ති යනු,  චුලාලොන්ගෝන්  (පස්වන රාම) රජ විසින් ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුනේ සියම අනුවාදය ලෙසින් ක්‍රිව 1888 දී අපත්‍යීකරණය කෙරුණු දින දසුනකි.
භාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:සූර්ය දින දසුන්
ගායත්‍රී
ගායත්‍රී ( සංස්කෘත : गायत्री, IAST : gāyatrī) යනු ජනප්‍රිය ගයාත්‍රි මන්ත්‍රයේ පුද්ගලාරෝපිත ස්වරූපය වන අතර එය වෛදික ග්‍රන්ථවල ගීතයකි. ඇය සාවිත්‍රි සහ වේදමාතා (වේදයන්ගේ මව) ලෙසද හැඳින්වේ. ගායත්‍රී බොහෝ විට වේදයන්හි සූර්ය දේවියන් වන සාවිත්ර් සමඟ සම්බන්ධ වේ. ස්කන්ධ පුරාණය වැනි බොහෝ පුරාණ අනුව, ගායත්‍රි යනු සරස්වතීගේ දේවියගේ තවත් නමක් වන අතර එය බ්‍රහ්ම දෙවියන්ගේ බිරිඳයි. කෙසේ වෙතත්, ශෛව ලියවිලි වලට අනුව මහාගායත්‍රී දේවිය සදාශිවගේ බිරිඳයි.
ගුරුත්වජ ත්‍වරණ‍ය
ලක්ෂීය ස්කන්ධයක් මත වෙනත් ලක්ෂීය ස්කන්ධයක් මගින් යෙදෙන F බලයක් නිසා හටගන්නා ත්වරණය a1 යැයි සිතමු. නිවුටන්ගේ දෙවන නියමයට අනුව F = m1a1  වන අතර ඒ අනුව  a = F/m1 , F හි අගය ඉහත සමීකරණවල ආදේශයෙන්,
එසේම
ගුරුත්වජ ත්වරණය (පොදුවේ ත්වරණය ද) මනිනු ලබන SI ඒකක ( සම්මත ඒකක) (m/s2 or ms-2) “තත්පර වර්ගයට මීටර්” වන අතර තත්පර වර්ගයට අඩි ගැල සහ ජී යන ඒකක මැනීමට යොදාගන්නා  SI  ඒකක නොවන ඒකක අතර වේ.
m1 වන ස්කන්ධයක් මත m2  වන ස්කන්ධයක් මගින් යොදනු ලබන ගුරුත්වජ බලයට සමාන බලයක් m1 ස්කන්ධය විසින්  m2  ස්කන්ධය මතද යොදනු ලබයි. එමනිසා පහත සමීකරණයේ ආකාරයට එක් ස්කන්ධයක් අනෙක් ස්කන්ධයට සාපේක්ෂව ගුරුත්වජ ත්වරණයකට ලක්වේ.
m2 හා සාපේක්ෂව m1 නොසැලකිය හැකි තරම් කුඩා අගයක් ගන්නා විට ගුරුත්වජ ත්වරණයේ අගය ආසන්න වශයෙන් එකම නියත අගයක් වේ. (එබැවින් කුඩා ස්කන්ධ සඳහා ගුරුත්වජ ත්වරණය ආසන්න වශයෙන් එකම අගයක් ගනී). නමුත් m1 ස්කන්ධය විශාල ස්කන්ධයකන් නම් ගුරුත්ජ ත්වරණය ලබාගැනීමේ දී m1 හා m2 ස්කන්ධ දෙකම සැලකිය යුතුවේ. උදාහරණයක් වශයෙන් යම් ග්‍රහකයක් මතුපිට යම් දුරකින් නිකුත් කරන කුඩා ගල් හෝ පාෂාණ කැබලි එම ග්‍රහවස්තුවේ වැදී විනාශ වන තෙක්ම එය දෙසට ත්වරණය වෙමින් එකම මාර්ගයක ගමන් කරන නමුත් ග්‍රහකයේ ස්කන්ධයට සාපේක්ෂව සැලකිය යුතු හෝ ඊට විශාල වස්තුවක් පෙර සදහන් කළ ස්ථානයෙන්ම නිකුත් කළ හොත් ග්‍රහකය වස්තුව දෙසට ත්වරණය වී පළමු අවස්ථාවට වඩා ඉක්මණින් වස්තූන් එකිනෙක ගැටීම සිදු වේ.
ඇතැම් අවස්ථාවල ස්කන්ධ දෙකක් ආරම්භයේ දී එකිනෙකට සාපේක්ෂව යම් ප්‍රවේගයක් දැරීම හේතුවෙන් ‍ඒවා අතර ඇතිවන අන්‍යෝන්‍ය ත්වරණය නිසා ඒවා එකිනෙක ගැටීම සිදු නොවේ. එවන් විට එම ස්කන්ධවල චලිත පථයන් වඩාත් සංකීර්ණ වේ. කැටපෝලයක් විදිනු ලබන ගලක් ආකාරයට ගුරුත්ව ක්‍රියාකාරීත්වය නිසා ස්කන්ධ එකිනෙකින් වෙන්වීම සහ ස්කන්ධයක ගුරුත්ව කේන්ද්‍රය වටා තවත් ස්කන්ධයක් ඉලිප්සීය කක්ෂයක ගමන් කිරීම ආදිය මෙවැනි සංකීර්ණ ගමන් මාර්ගවලට උදාහරණ කිහිපයකි. මෙම ගමන් මාර්ග තීරණය කිරීමේ දී ස්කන්ධයන් දෙකක් සහභාගි වන විට සංඛේත ක්‍රමය ද යොදා ගත හැකි අතර ස්කන්ධ තුනක් හෝ ඊට වැඩි සංඛ්‍යාවක් නම් සාමාන්‍යයෙන් ගණිතමය ක්‍රමය ද භාවිතා කළ යුතුය.
පෘථිවි පෘෂ්ටයට ආසන්නයේ සිට යම් වස්තුවක් නිදහසේ වැටෙන අවස්ථාවක් වැනි r හි වෙනස් වීම සාපේක්ෂව කුඩා වන අවස්ථාවක් සඳහා ගුරුත්වජ ත්වරණය නියතයක් ලෙස සැලකිය හැක. (Earth's Gravity) ග්‍රහලෝක වැනි විශාල වස්තූන්ගේ විශාලත්වය නිසා  ඒවා හරහා 'r' හි සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකින් විචලනය වේ. මේ හේතුව නිසා ප්‍රභල උදම් බල හටගත හැක. උදාහරණයක් වශයෙන් පෘථිවියේ එක් පසක් අනෙක් පසට වඩා කිලෝමීටර 6,350 චන්ද්‍රයාට ළංව පවතී. චන්ද්‍රයා හා පෘථිවිය අතර මධ්‍යන්‍ය දුර වන කි.මී. 385,000ක් හා සසඳන කළ ඉහත කී වෙනස කුඩා වුවත් මෙම වෙනස පෘථිවියේ දෙපස ඇති සාගර මත චන්ද්‍රයා මගින් යෙදෙන ගුරුත්වජ ත්වරණය සුළු ව‍ශයෙන් වෙනස් වීමට හේතු වේ. මෙම ගුරුත්වජ ත්වරණවල වෙනස හේතුවෙන් උදම් රළ හටගනී.
පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවාහැරීම
ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව ජනාධිපතිවරයාට සිතෙන ඕනෑම වේලාවක විසුරුවා හැරීමේ බලය 1978 ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් හිමිව තිබුණි.ඒ අනුව හිටපු ජනපතිනි චන්ද්‍රිකා බණ්ඩාරනායක කුමාරතුංග මහත්මිය ඇතුලු බොහෝ ජනපතිවරැන් විසින් පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීම සිදු කරන ලදි.නමුත් 19 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් ජනාධිපතිවරයාගේ බලතල සීමාකිරීම නිසා වර්තමානයේදී ජනාධිපතිට පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීම සිදු කළ නොහැක්කක් බව රනිල් වික්‍රමසිංහ මහතා පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීම විරුද්ධව ගෙන එන ලද පෙත්සමි විභාගයට ගැනීමෙන් පසු අගවිනිසුරු නලින් පෙරේරා හා සත් පුද්ගල විනිසුරු මඩුල්ල ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙදී 2018.12.13 වන දින තීරණය කරන ලදි.ඒ අනුව මෛත්‍රීපාල සිරිසේන ජනාධිපතිවරයා පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීම පිළිබඳ ගැසට් නිවේදනය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් අහෝසිකර දමන ලදි.ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය තවදුරටත් විස්තර කල ආකාරයට අනුව පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීමට නම් පාර්ලිමේන්තුවේ 3 න් 2 ක බහුතරයක් සම්මත කළ පසුව පමණක් ජනාධිපතිවරයාට එය විසුරුවා හැරීම සිදු කළ හැක.මේ අනුව 19 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් ජනාධිපතිවරයා ගේ බලතල සීමිත වී ඇති බව අපට පැහැදිලි කර ගත හැකිය.
අපේ යාළු පුංචි භූතයා (2010 චිත්‍රපටය)
ගීතයන්
ගීත ප්‍රබන්ධය - මහාචාර්ය සුනිල් ආරියරත්න මන්ත්‍ර ගායනය - ඩබ්ලිව්. ජී ෂෙල්ටන් රණසිංහ
ජෝන් ෆ්‍රෙඩ්රික් ඩැනියෙල්
ජෝන් ෆ්‍රෙඩ්රික් ඩැනියෙල් (12 මාර්තු 1790 – 13 මාර්තු  1845) යනු  ඉංග්‍රීසි රසායනඥයෙකු සහ භෞතිකඥයෙකු විය. ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාඥයෝ
පෘථිවියේ විකිරණ සමතුලිතතාව
Earth's Radiation Balance පෘථිවියේ විකිරණ සමතුලිතතාව
පෘථිවියේ විකිරණ සමතුලිතතාව යනු පොළවට ලඟාවන හා පොළවෙන් බැහැර වන තාප කිරණ වල සමතුලිත භාවය ඉහත දැක්වෙන්නේ ශුද්ධ කිරණ සමතුලිතතාව හා ඇල්බෝඩෝ මනින උපකරණයකි. එය CNRI වන Kipp and Zonen වේ.
පොළවට පතිත වන කිරණ ලඝු තරංගය වේ. (Short ware) පහත ඇති සමීකරණය ලඝු තරංග සමතුලිතය (Q2) වේ.
පෘථිවි තලයත් වායුගෝලයත් තාප කිරණ මුදා හරි. මේ නිසා සුර්ය කිරණ සමග උපපරිපතනය (Overlap) සිදු වේ. මෙය දිගු තරංග වේ (q1)
Q1	=	AE = AO - AG •	AE	=	ඵලදායි කිරණ •	AO	=	පො‍ළෝ පෘෂ්ඨයේ සිට එන කිරණ •	AG	=	හරිතාගාර ආචරණය
ඉහත දැක්වෙන සමිකරණ දෙක යොදා මුළු ශක්තීන් ප්‍රමාණය මැනිය හැක. Qt = Qs - Q1 = G - R- AE
මෙහි ඇති අපහසු කාර්යය වනනේ,මෙහි අභ්‍යන්තර හා පිටත සාධක විකිරණ සමතුලිතතාව බලපෑවිට නිවැරදි පිළිතුර ලබා ගැනීමයි. අභ්‍යන්තර සාධක වන්නේ යමහල්, ජෛව විද්‍යාත්මක ක්‍රියා, මානව ක්‍රියාකාරකම්ය.
පිටත සාධක වන්නේ හිරැ කිරණය. හරැගේ සාමාන්‍ය විකිරණ නිෂ්පාදනය 25% යැජි වි ඇකි බව සොයාගෙන ඇත.
අභ්‍යන්තර හා පිටත සාධක තුල සහ සම්බන්ධතාවය ඇති. හිරැ කිරණ වැඩි වු විට සාමාන්‍ය උෂ්ණතාවය ඉහල ගොස් ජලය දරා ගැනීම වැඩි වේ. මේ මගින් වලාකුළු ඇති වේ. මේ නිසා ප්‍රභානුපාතය වැඩිවේ. මෙය සංකීර්ණ වන්නේ ඉහත සාඛ නිසාය. මේ නිසා මේ සංකල්පය ඉතා වැදගත් වේ.
වර්ධන ආයෝජනය
වර්ධන ආයෝජනය යනු ආයෝජන මූලෝපාය ශෛලීයකි. මෙම ශෛලීය අනුගමනය කරන්නන්, වර්ධන ආයෝජකයන් ලෙසින් හැඳින්වෙන අතර, මිල-ඉපයුම් හෝ මිල-පොත අනුපාත වැනි මිනුම් අනුසාරයෙන් බලන කල ඒවායේ  කොටස් මිල  අධික යැයි පෙන්නුම් කරතත්,   සාමාන්‍ය-මට්ටමට ඉහළ වර්ධනයක ලක්ෂණ පෙන්වන සමාගම්වල ඔවුන් ආයෝජනය සිදු කරති. දර්ශීය භාවිතය ප්‍රකාර, "වර්ධන ආයෝජනය" යන පදය අගය ආයෝජනය යැයි හැඳින්වෙන මූලෝපායට වඩා හාත්පසින් විරුද්ධ වෙයි.
මහානාම හිමි
(පූජ්‍ය විමල චන්ද්‍ර හිමි විසිනි) විස්තර බොහෝමයක් අඩංගු නොවන ගුප්ත චරිතයක් ලෙස පෙනී යයි.අන්තර්ජාලය ඇසුරෙන් විස්තර සොයා ගැනීමද අපහසුය.නමුදු මහා විහාරීය භික්ෂුවක් බවත් මහා විහාරීය භික්ෂු පරපුර යනු ථේරවාදී බුදුදහම රැකගත් පිරිස බවත් දනිමි.රුවන්වැලිසෑය ආශ්‍රිතව මහා විහාරීය භික්ෂු පරපුර වැඩ වාසය කළහ.
මහානාම හිමියන් විසින් කරවන ලද මහාවංශයෙහි කොටස් මෙසේය.
1-5	බුදුසසුන ආරම්භයේ සිට 3 වැනි ධර්ම සංගායනාව දක්වා ගැන 5-15	දේවානම් පියතිස්ස රජතුමා ගැන 15-26	දුටුගැමුණු මහා රජතුමා ගැන	බුද්ධාගමේ චිරස්තිථිය වෙනුවෙන් කැපවීය. 26-32 (ගාථා 520)	දුටුගැමුණු රජතුමා සිට මහසෙන් රජතුමා දක්වා රජවරු 43 දෙනෙකු ගැන මහාවංශයේ ඓතිහාසික වටිනාකම වැඩි කොටසයි. මහානාම හිමියන් සිටි කාලය තුල ලියවුන මෙම කොටසේ නිරවද්‍යතාවය ඉතාමත් ඉහලයි.
මහාවංශය යනු ලක්දිව මහා විහාර ඉතිහාසය ප්‍රධානකොට රජරට රාජධානියේ ඉතිහාසය පිළිබඳව මහා විහාරික මහානාම හිමි විසින් පාලි භාෂාවෙන් ලියනලද, ඓතිහාසික කාව්‍යයකි.
මුල් අවධියේ ලක්දිව විසූ සියළුම භික්ෂූන් වහන්සේලා කොතැනක හෝ විසූවද අනුරාධපුරයේ මහා විහාරයට ආගමික වශයෙන් සම්බන්ධ වූහ.
අන්තර්ජාලය ඇසුරෙන් සොයාගත් කරුණු ගැන වග නොකියමි.wikipedia ලිවීම සදහාම පමණක් මෙම තොරතුරු ඇතුළත් කර ඇත..
ven:wimalachandhra.
කෝට්ටේ සත්වන විජයබාහු රජ
සත්වන විජයබාහු රජ යනු, කෝට්ටේ ප්‍රතිස්ථාපිත කල සයවන පරාක්‍රමබාහු රජ විසින් හදාගත් දරුවකු වන අටවන වීර පරක්‍රමබාහු රජගේ පුත්‍රයාය. ඔහු උපන්නේ 1445 දී පමණ වන අතර ඔහුගේ සහෝදරයන් වන ශ්‍රී රාජසිංහ, නවවන ධර්ම පරාක්‍රමබාහු රජ, සහ රයිගම් බණ්ඩාර යන්නන් සමග ඇතිදැඩි විය. මනම්පේරි ආරච්චි වෙත විවාහපත්ව සිටි සහෝදරියක්ද ඔහුට සිටියේය.
රාජ්‍ය කාලය
ඔහුගේ වැඩිමහළු සොහොයුරු නවවන ධර්ම පරාක්‍රමබාහු රජුගේ මරණයෙන් පසු, කෝට්ටේ ජනතාවට අවශ්‍ය වූයේ ඔහුගේ අඩ සොහොයුරු, සකලකලා  වල්ලභ, රජු බවට පත් වීමටය. ඒ වන විට ඔහු උඩුගම්පොල උපරාජ විය. කෙසේවෙතත්, සිංහල රජුන් පිළිබඳ කතාන්තරයක් වන රාජාවලිය අනුව, ඔහුගේ අඩ සොහොයුරු සකලකල වල්ල විසින් විජයබාහු වෙත කිරුළ පැළඳුවේ සත්වන විජයබාහු ලෙසිනි. මොහු සිංහාසනාරූඪ වූයේ ක්‍රි.ව. 1513 දීය.
ප්‍රවර්ගය:රජවරු - කෝට්ටේ රාජධානිය ප්‍රවර්ගය:සිරි සඟ බෝ රාජ වංශය
නාගරිකරණය - ආර්ථික ප්‍රථිලාභ
ඉහත රෑපයෙන් දැක්වෙන්න රැසියානෙව් ලුකයිනෝනම් ගම්මානයයි. මෙහි බහුතරයක් ගොඩනැගිලි පොළ‍වට සමතලා වී ඇත්තේ තට්ටු 9 වු සුපිරි ගොඉනැගිල්ලක් තැනීමටය. ස්ටෝෆා (Kstovo) නගරයේ නාගරීකරණයට රැකුල් දුන් කරැණක් විය.
ගෙවී ගිය කාලයේදි ගම්බද ප්‍රදේශ වල නාගරීකරණය ඉතා සීඝ්‍රයන් සිදුවුනි. මෙවට ගොවිතැන් කටයතු පොදු සේවාවන්, කුඩා පරිමාණ ව්‍යාපාර මග හැරිමත් සමග නව කර්මාන්ත ක්‍රම සහ අමුද්‍රව්‍ය යොදා ගන්නාවු නව භාණ්ඩද හේතු විය.
නාගරීකරණය වු ප්‍රදේශවල සමීක්ෂණ වාර්ථා අනුව මෙම ප්‍රදේශ ඉහල තත්ත්වයේ භාණ්ඩ විශේෂ සේවාවන් ප්‍රවාහන සේවාවන් සහ තොග අවදාන මගින් වාර්ථාගත ආදායම්ද, අධ්‍යාපනයද, පරිපාලන අංශයේ දියුණුවද දැකිය හැක. මෙසේ විවිධාකාර වු කොටස්මගින් නාගරීකරය ධුරාවලිවය (Urban Hierachy) නිර්මාණය වේ.
නාගරීකරණය සමගම බඩුමිල ඉහල යාමක් දැකිය හැක. උදාහරණයක් ලෙස එරික ‍හොබොස් (Eric Habswam ගේ "The age of revolution" කෘත‍යෙහි සදහන්වන්නේ, හම යුගයේදී නාගරිකරණය ඉතා සීඝ්‍රයෙන් සිදු වු ‍බවත්, වැඩ කරන ජනතාව ඉතා අපහසු තත්ත්වයක සිටි බවත් යුරෝපයේ නැගෙනහිර ප්‍රදේශ දුප්ත් වු බවත් බටහිර ප්‍රදේශ පොහොසත් වු බවත්ය. නාගරීකරණය දෙන ජනතාව සෘණාත්මක ලෙස බැලුවත් එහි ධනාත්මක කරැණු වන්නේ, හොද රැකි රක්ෂා ලබා දීමත් අධ්‍යාපනය දියුණුව නිවාස සහ ප්‍රවාහන දියුණුව තවද විවිධාකාර වු ජාතීන් ආගම්ද වෙළදපොල තරගකාරීත්වයද දැකිය හැක.
මැදගම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
මැදගම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, ඌව පළාතේ,   මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
ග්‍රාම නිළධාරි වසම්
ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 35 කින් සමන්විතය.
ව්‍යාපාර ප්‍රාග්ධනය
ව්‍යාපාර ප්‍රාග්ධනය (VC) යනු පුරෝ-අවදි, අධි-විභව, දැඩි අවදානම්, වර්ධන ආරම්භක සමාගම් සඳහා සැපයෙන මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය වෙයි. ව්‍යාපාර ප්‍රාග්ධන අරමුදල විසින් මුදල් සපයාගන්නේ, ඔවුන් විසින් ආයෝජනය කරනු ලබන සහ, සාමාන්‍යයෙන් ජෛව තාක්ෂණය, IT, මෘදුකාංග, ආදි, නව්‍ය තාක්ෂණයක් හෝ උච්ච තාක්ෂණ කර්මාන්තයන්හී ව්‍යාපාර මාදිලියක් හෝ සහිත, සමාගම් වල  සමකොටස් අයිතිකරගැනීම තුලිනි.
මැදගම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කය
හපුතලේ
හපුතලේ යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ඌව පළාතේ බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි නගරයකි. හපුතලේ නගර සභාව මගින් පාලනය වේ.
භූගෝලීය වශයෙන් හපුතලේ මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 1431 වැනි ඉහල උන්නතාංශයක පිහිටා තිබීම හේතුවෙන් වර්ෂය මුළුල්ලේම පාහේ සෞම්‍ය කාළගුණයක් පවතියි. හපුතලේ නගරය සුන්දර කදු වළලු වලින් සහ තේ වතු යායවල් වලින් වටවි පිහිටා ඇත.
ජනගහනය
නගරයේ සම්පූර්ණ ජනගහනය ( වර්ෂ 2001 ) 4,979ක් විය.
දුම්රිය මාර්ග
පොලිස් කොට්ඨාස ගණන ==
වීනස් විලියම්
thumb වීනස් එබනි ස්ටාර් විලියම්ස් ඇමරිකානුවකු ලෙස 1980 ජුනි 17 දින උපත ලැබුවාය. ඇය වෘත්තීය ටෙනිස් ක්‍රීඩාවේ අංක 01 දිනාගත් ක්‍රීඩිකාව වන අතර “විම්බල්ඩන්” ටෙනිස් ශූරිය ද වේ.
මේ වන විට ඇය ඔලිම්පික් රන් පදක්කම් දිනා ඇති අතර “Grand Slam” තරගාවලිය 14 වතාවක් දිනා ඇත. එය සය වතාවක් තනි තරග (කේවල) ලෙස ද, කාන්තා යුගල තරග හයක් ද, මිශ්‍ර යුගල තරග දෙකක් ද ඊට ඇතුළත්ය. ඇය හිටපු අංක 01 ටෙනිස් ශූරියගේ වැඩිමහල් සොයුරිය වන අතර විලියම් සහෝදරියෝ ටෙනිස් ක්‍රීඩාවට ලෝ පතලය.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1980 උපත්
2018 ලෝක ක්‍රිකට් ලීග් දෙවන අදියර
2018 ICC World Cricket League Division Two was a cricket tournament that took place in February 2018 in Namibia. The United Arab Emirates won the tournament, after beating Nepal by 7 runs in the final. Canada and Namibia finished third and fourth respectively and remained in Division Two. Oman and Kenya finished fifth and sixth respectively and were both relegated to Division Three. Following Kenya's last-place finish in the tournament, their captain Rakep Patel and their coach Thomas Odoyo both resigned.
Oman and Canada were the top two teams in the 2017 ICC World Cricket League Division Three tournament in Uganda and were promoted as a result. They were joined by the bottom four teams from the 2015–17 ICC World Cricket League Championship to determine the final two spots in the 2018 Cricket World Cup Qualifier. Following the conclusion of the round-robin stage, Nepal and the United Arab Emirates claimed the final places in the World Cup Qualifier.
The group-stage match between Kenya and Namibia was originally scheduled to take place on 9 February. No play was possible, due to a wet outfield, so the match was moved to the following day. The match was abandoned on the reserve day, also due to rain. Under the rules of the tournament, the fixture was rescheduled to be played on 13 February, after the matches on the 11 and 12 February reached a conclusion.
Teams
Top 2 teams from the 2017 ICC World Cricket League Division Three:
Bottom 4 teams from the 2015–17 ICC World Cricket League Championship
බාලගිරි දෝෂය
400px|thumbnail|දකුණ|මෙවැවන්නකින් බාලගිරි දෝෂය වැලැක්වීය හැකිබවට සිංහලයන්ගේ පාරිම්පරික විශ්වාසයක් ඇත බාලගිරි දෝෂය අද නොවේ හෙට
බොහොවිට අර්ධනාගරිකව විශේෂයෙන් ග්‍රාමීයව නිවසක කාන්තාවක දරු උපතක් සිදුවු පසු නිවසට ඇතුලුවන උළුවස්සේ “බාලගිරි දෝෂය අද නොවේ හෙට” යන වැකිය ඔබ දැක ඇතුවාට සැකයක් නොමැත.මේ වැකියේ සඳහන් වන්නේ එක්තරා දේවතාවියක් ගැනයි. ඇය ගිරි ලිය දොලහ නමින් සිටින ගිරි දේවියයි. බාලගිරි යනු ඇගේ එක් වේශයකි. කුඩා දරුවන්ට වින කරන නිසා ඇය පිදිම මේරට අතිතයේ සිටම පැවත එන විශ්වාසයකි.
ගිරි දේවිය යනු කවරෙක්ද ? ඇය පිළිබඳ විස්තර රාශියක් ගිරිදෙවි අස්න, ගිරිදේවි උපත ,ගිරිදෙවි කව යන පොත පතින් දැනගත හැකිය. එම ග්‍රන්ථවල සඳහන් ආකාරයට ඇයගේ වගතුග මෙසේය. ඇය දඹදිව දන්ත්පුරයේ විසු සිංහකූමාර රජු සහ ඇගේ දේවිය වූ හංසවති බිසවගේ දියණියක් වූවාය. ලමා අවදියේ ඇය තමන් වැඩිමහල් සොහොයුරා වූ දල කුමාරයා සමග සංවාසයේ  යෙදෙන බව  දන්වන ලද්දේය.මේ පුවත අසා  සංවේගයට පත්  දෙමව්පියෝ කුඩා කුමරිය දළ කුමරාට නොපෙනේන සේ ගල්කුලක සඟවා කුඩා කලසිටම ආරක්ෂා කිරිමයි. මේ නිසා ඇය ගිරි දේවිය වුවාය.
තරුණ වියට පත් දළ කුමරාට මෙසේ ලෙනක සඟවා ඇති දැඩි කරන ගිරි දේවිය ගැන අසන්නට ලැබුණේය. කීපවරක්ම බැලීමට අවසර ඉල්ලු නමුත් අවසර නොලැබිම නිසා දළ කුමරා බොරු ලෙඩක් හදා ගත්තේය. අවසානයේ අවසර ලැබිණි. ගිරි දේවිය දැකිමෙන් උන්මාදයට පත්වූ දළ කුමරා කෙසේ හෝ ඇය පොළබවාගෙන  නිමිත්ත කී පාඨකයින් කී පරිදිම සංවාසයේ යෙදුනේය. ගිරිදෙවි අස්නේ එය මෙසේ දැක්වේ.
රන්දම් සේ අත්දෙක      අල්ලාගෙන කැන්දා ගොස් යහනේ    ඉන්දාගෙන මන් දැන් විඳි දුක නුඹම    සිතාගෙන රන් තලි මද යුද හැසුරුනු    කැන්දන
තම සොයුරා අතින් කෙලෙසුනු නිසා ගිරි දේවිය අවසානයේදි දිවිනසා ගත්තාය.
එමට රුවැති බිසවුන්                   නැතිවද මෙමට ආලේ කුමට                     සිතුවද නමට උතුම් රජවලිය                නොවේවද මේමට කරපු දේ කිළුටක් නම්        නොවේද
ගෙළ වැලලාගෙන මියගිය කුමරිය ගැන දළ කුමරුට අසන්න ලැබුනේ පසුවය. මේ වනවිට ඇගේ සිරුර ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා විසින් සඟවන ලද්දේය. ඒනිසා ගිරිකුමරියගේ සිරුර දැකගැනිමට දළ කුමරුට නොහැකිවිය, ඔහු සක්වල පුරා උන්මත්තකයෙකු ලෙස  ගම්බිම් පාළුකරමින්  සතුන් මරා දමමින් ගමන් කළේය.
සතර මෙසක්වල වටවිම      සාපී හතර එදිවයින ඇවිද          බලාපී විතර මහත් කඳුහෙල්         පෙරලාපී නිතර ගජන් බිම ගසා          මරාපී
මෙසේ මිනිසුනට වන හානිය දුටු ශක්‍රයා දළ කුමරුට කුමරියගේ සිරුර පෙන්වා  පසුව ඇගේ පණ පිහිටුවා ශක්‍ර භවනට ගෙනගියේයැයි කියවේ.
ඔසරි පොටෙන් ඇඟ ගත පිරි    මැදලා තිසරු ලෙසින් පියරු දෙක      දැකලා වියරූ මතින් වත සිඹ සන         සලා කියති ඉතින් දෙන් පණ       පිහිටාලා
ගිරි දේවිය වරක දේවතාවියකි වරක යක්ෂණියකි. එසේම දළකුමරා වරක දෙවියෙකි වරක  යක්ෂයෙකි. . ඔවුන් දෙදෙනාටම වෙන්වූ  දේවාල ලංකාවේ  කිසි ස්ථානයක  නැතිමුත් දෙදෙනාම අදත් ලංකාවේ නොයෙක් පලත්වල  පුද ලබති.
දළකුමරුට සියලුම කැතකුනු කිලි ඉවත්කිරිමේ බලයක්  ඇත. එම බලය ලැබුනේ තම එකකුසින්ම  උපන්  සොහොයුරිය  සමග සංවාසයේ යේදිම  නිසා බව පැවසෙයි. මෙම දෝෂ පහ කිරිමේ හැකියාව නිසා සියලුම ගම්මඩු බලි තොවිල් අවසානයේ ගරායාකා පුදකිරිම  සිදුකෙරේ. සමහර නව නිවාසවල හෝ නිවාස ඉදිරිපිට යක් මුහුනක් තබා ඇත්තේ මේ ගරායකා සිහිකිරිමටයි.ඔහුට ඇස්වහ කටවහ නැතිකිරිමට බලයක් ඇතිබව ගැමි විශ්වාසයි.
ගිරිලියෝ 12
1 මදනගිරි                       2 හපුමල් ගිරි      3බාලගිරි      4 මෝලන් ගිරි   5භූතගිරි 6 නීලගිරි          7 රත්නගිරි      8 හඳුන්ගිරි  9 පට්ටගිරි   10 කොටගිරි 11 අඳුන් ගිරි 12 වලියක් ගිරි මේසේ ගරායකුන්ද දොලොස් දෙනෙක් වේ 1 අඳුන් ගරා 2 සොහොන්ගරා 3 දේසගරා 4 සඳුන් ගරා  5පුෂ්ප ගරා 6 කණ ගරා 7 අමා ගරා 8 ලවුනා ගරා 9 වාතගරා  10 තොටය ගර නීලගරා
වැව් බැඳි රාජ්‍යයේ අනුරාධපුර – පොලොන්නරුව ද්‍රිස්තිකවල අපූරු යාතුකර්මයක් තද ඉඩෝර කාලවල  වෙයි. මෙය වර්ෂාව ලබා ගැනිමට කරන එකකි. දළකුමාරයාගේ සහ ගිරි දේවියගේ නිරුවත් රූප දෙකක්  අඹා  අඳුර වැටෙත්ම  දෝලාවකින් වැව්පිටිය වෙත ගෙනයනු ලබයි. අනතුරුව කවි කීයමින් නටා මොහොතකින් නිරුවත් රූප දෙක  එතැන හුදකලා  කර ගමට පියමං කරතී. මෙය දළකූමාරයාගේ හ ගිරිදේවියගේ බල්ලිය නමින් හැන්දින්වේ
ගිර්දේවිය බලිය නිර්වස්ත්‍රව තබා යාමෙන්  මැටී රූදෙක කාටවත් ඇසගැසෙන්නට පෙර  සේදීයාමට  වර්ෂාවක් ඇදහෙලන බවය. මෙය තවමත් රජරට වාසින් අතර පවතින විශ්වාසයකි. අනූරාධපුර ත්‍රීකූණාමලය මායිම් ගම්මානවල  යාන් ඔය  මහදිවුල්වැව  තිරප්පනේ කිවුලකඩවල කූඩා ගම්මානව කැලැපතර මේ යාතුකර්මය දැකිය හැක. ලදරුවන් නිතර නිතර, අධික ශබ්දයකින්, දිගු වේලාවක් හැඬීම බාලගිරි දෝෂය ලෙස සිංහලයන් හඳුන්වයි.
තම්මැට්ටම
ලංකාවේ බෞද්ධ ආගමික පදු පූජාවලදී, වැයෙන අනිවාර්ය අංගයක් වන හේවිසි වාදනය දී තම්මැට්ටම ප්‍රධාන වෙයි. විශේෂයෙන් විහාර, දේවාල ආශ්‍රිත ආගමික අවස්ථාවන් හි දී දවුල හා එක්ව වාදනය වූ භාණ්ඩය ලෙස තම්මැට්ටම හඳුන්වා දිය හැකි ය. බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයන්හි පොහොය දින හේවිසි මුර වාදනයේ දීත්, ගමන් හේවිසි සඳහාත්, අවමංගල බෙර වානදයේදීත්, දවුල සමඟ තම්මැට්ටම එකට බැඳ හේවිසි වාදනය කරයි.
බාලගිරි දෝෂය
කුඩා දරුවන් ඉපදී මාස 03 ක කාලයක්‌ දක්‌වා පෙර විසූ ආත්මය පිළිබඳව සිහිනෙන් දකිතැයි වැඩිහිටියෝ සිතයි. වැඩි කාලයක්‌ නින්දෙන් ගත කරන සිඟිත්තෝ අඬන බව, සිනාසෙන බව අප නිතර දකියි. ඒ වගේම නිතර ඇස්‌ දෙක උඩ හොවාගෙන සිටීම, මව්ගෙන් කිරි ඉල්ලා ඇදුම, වෙනකෙකුට දරුවා සනසාලිය හැකි වුවත් මව්ට නොහැකි වීම, ඇස්‌ උඩ හිදුවා නිතර ඇඬිම ආදී නොයෙකුත් දෑ අප දැක ඇත. මෙයට අප බොහෝ දෙනෙක්‌ "බාලගිරි දෝෂය" යෑයි කියති.
තම්මැට්ටම
හැඳින්වීම
බෙර දෙකකින් සැදුම්ලත් තම්මැට්ටම වාදනය කිරිම සඳහා කෝටු දෙකක් යොදාගැනේ. මෙය බොන්ගෝ වාද්‍යය භාණ්ඩය ආකාරය ගනී. බෞද්ධ වෙහෙර විහාර සහ බෞද්ධාගමික චාරිත්‍ර ආශ්‍රිත තේවා කටයුතු සඳහා වාදන සම්ප්‍රදායක් වශයෙන් මෙන්ම දේවාල හා බැඳි, පුද පූජා වතාවත් උදෙසා අනාදිමත් කාලයක සිට භාවිත වූ තම්මැට්ටම එදා පැවැති නමින් ම අද ද භාවිත වෙයි. තම්මැට්‌ටම ලෝකයේ අත් බෙර අතර දිගු ඉතිහාසයකට බැඳී පවතී. තම්මැට්‌ටම වාදනය කිරීමට "කඩිප්පු" නමින් කෝටු දෙකක්‌ යොදා ගනී. මේ සඳහා භාවිතා කරන කඩිප්පුව අගින් වක්‌ වී ඇත. බෞද්ධ විහාරස්‌ථානවල හේවිසි වාදනයේදී තම්මැට්‌ටම අනිවාර්යෙන් ම තිබිය යුතුය.
බාලගිරි දෝෂය
ඉපදී මාස 12 ක කාලය තුළ දී එක්‌ එක්‌ මාසයට යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් දොළොස්‌ දෙනෙකු දරුවන් වෙත එළෙඹ මෙසේ දරුවන් බියගැන්වීම්, වඩා ගැනීමට තැත් කිරීම් ආදී දෑ කරන බව පොත පතෙහි සඳහන් වේ. බාලගීරි, නීලගිරි, මදනගිරි, සඳුන්ගිරි, අඳුන්ගිරි යනාදි යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් මේ කාලයේදී දරුවන් බිය ගන්වමින් නොයෙක්‌ දෝෂ කරන බව පොත පතෙහි සඳහන් වේ.
"දෙදරුවන් වඩා උකුලේ නලවම්වා
ළඳරුවන් වඩා ඉඳගෙන අඬවම්වා
තම්මැට්ටම
හැඳින්වීම
‍තම්මැට්ටමේ වම් ඇසෙහි ශබ්ද ධ්වනිය ඉතා පහත්ව නැගෙන සේ ඝනවූ සමෙන් නිමවා ඇති අතර දකුණු ඇසෙහි ශබ්දය ඉතා උස්ව නැගෙන සේ තුනී හමින් නිපදවා ඇත. වම් ඇසට වඩා දකුණු ඇසෙහි මුහුණත කුඩා කොට ඇත්තේ හඬෙහි උස් ධ්වනිය ලබා ගැනිම සඳහා ය.
බාලගිරි දෝෂය
නුදුරුවන් නීල ගිරි නම් කිරි අම්මා"
තම්මැට්ටම
තම්මැට්‌ටම සැකැස්ම
ඇසල, කොහොඹ, කොස් වැනි දැව වර්ගවලින් තම්මැට්ටම් කඳ සකස් කර ඇත. දකුණු වා වම් ඇස් සඳහා ගව හමක් හෝ මුව හමක් යොදා ගනියි. වාදනය සඳහා කඩිප්පු දෙකක් දෑතට යොදා ගනියි.
බාලගිරි දෝෂය
මෙවැනි කවි වලින් මේ ගිරි යක්‌ෂ යක්‌ෂනියන් දරුවන්ට කිරි පෙවීම, පහරදීම බිය කිරීම ආදී දෑ කරන බවද අලි ඇතුන් ආදී සතුන් පාගා මරා දමන බවත් සිහිනෙන් පෙනීමට දරුවන්ට සලස්‌වන බවත් පොතපතෙහි සඳහන් වේ.
"බිළිඳු වඩා රෑ සිහිනෙන් කිරි පෙව්වා
විරිදු පොළොං අලි වලසුන් පෑගෙව්වා
සිනිඳු ඇඟේ ඇඟ වයිරන් නැංගෙව්වා
මෙබඳු දෝෂ ගිරි යකු කල දුරලැව්වා"
මෙම කවි ද ශාන්ති කර්ම වලදී කියවීමෙන් ඒ බව තහවුරු වේ. මෙවන් දෝෂ තිබෙන විට කුඩා බිළිඳන්ට එම දෝෂ නැති කිරීමට නිතර රතන සූත්‍රය භාවිතය, රතන යන්ත්‍රය සාදවා කොට්‌ටයට පැළඳවීම, කරනු ලබයි. ඒ වගේම බාල ගිරි දෝෂයට සුවඳ දූප අල්ලනු ලැබේ. එම අබ, සුවඳ කොට්‌ටං, පුදාහල මල්, කොහොඹ කොළ, බෙලි කොළ, නයි හැව, සුදු ළුණු යනාදිය පැඟිරි තෙල්, තල තෙල් සමඟ මුසු කර රතන සූත්‍රයෙන් ජපකර දුම් ඇල්ලීමෙන් දරුවාට සහනයක්‌ ලැබේ. තවද "බාලගිරි අද නොවේ හෙටයි" යනුවෙන් පත් ඉරුවක ලියා දරුවා සිටින කාමරයේ දොරකඩ එල්ලීමද කරනු ලබයි
ක්‍රීඩාවේ ප්‍රචණ්ඩත්වය
ක්‍රීඩාවේ ප්‍රචණ්ඩත්වය ක්‍රීඩකයින් හා නරඹන්නන් යන දෙපාර්ශවයටම කලහකාරී තත්වයක් ඇති කරන අවස්ථාවකි. මෙම පහර දීම්වල දී ඔවුන්ගේ අතට හසුවන ඕනෑම දෙයක් ආයුධයක් ලෙස භාවිතා කිරීමට පුරුදුවී ඇත. උදා - ක්‍රීඩාගාරයේ ඇති ආසන, උල් ආයුධමය උපකරණ හෝ බියර් බෝතල් වැනි දෑ. ක්‍රීඩාවේ නීතිරීති උල්ලංඝනය කරමින් ඉන් ඔබ්බට යමින් මෙම ප්‍රචණ්ඩත්වය දිවේ. පාපන්දු, පැසිපන්දු හා “බේස් බෝල්” වැනි තරඟකාරී ක්‍රීඩාවලදී ප්‍රචණ්ඩත්වය ඉතා කලහකාරීවන අතර එය ක්‍රීඩා ස්වරූපයේ සීමාව ඉක්මවා යෑමකි. ප්‍රතිවාදීන් එකිනෙකා මුණ ගැසෙන ක්‍රීඩාවලදී උදා - ඇමරිකන් පාපන්දු, අයිස් හොකී, රග්බි පාපන්දු, බොක්සින්, මල්ලව පොර වැනි ක්‍රීඩාවලදී ශාරීරික හිංසනය විවිධ මට්ටමෙන් පවතින අතර, එවැනි අවස්ථාවන්හි දී තරග තහනමක් හෝ දඬුවම් පහරක් දක්වා හෝ භයානක ලෙස බලය පාවිච්චි කිරීමක් දක්වා දුරදිග යනු ඇත. ශාරීරික වධ හිංසනය සේම, තර්ජන ද මෙම ප්‍රචණ්ඩත්වයට ඇතුළත් වන අතර බොහෝ විට ක්‍රීඩකයින්, ක්‍රීඩා පුහුණුකරුවන්, ක්‍රීඩා ලෝලීන්, නරඹන්නන් සේම බාල ක්‍රීඩකයින්ගේ‍ දෙමාපියන් මෙම ප්‍රචණ්ඩකාරී තත්වයන් උදා කරයි. ජෝර්ජ් ඕවෙල් කළ නිරීක්ෂණයේ දී ඔහු පවසන්නේ දැඩි තරගකාරීව කරන ක්‍රීඩාවක දී සාධාරණය අපේක්ෂා කළ නොහැකි බවත් ඒ වෙනුවට, පළි ගැනීම, ඊර්ෂ්‍යාව , නීති උල්ලංඝනය කිරීම, අති‍ශයෝක්තිය හා ප්‍රචණ්ඩත්වය දැකීමේ පහත් මානසික මට්ටම ආදිය දැකිය හැකි බවයි. කෙටියෙන් එය වෙඩි තැබීමකට නොඅඩු පුංචි යුද්ධයකි.
රතු පාට , දුඹුරු පාට , තැඹිලි පාට සංයෝග
මැංගනීස් සල්ෆයිඩ් - MnS ( ලා රතු / ලා දම් )
ප'මැංගනික් අම්ලය - HMnO4 ( ලා රතු / ලා දම් )
ෆෙරික් හයිඩ්රොක්සයිඩ් - Fe(OH)3 ( රතට හුරු දුඹුරු )
ෆෙරික් තයෝසයනේට් - Fe(CNS)3 ( තද රතු )
ලෙඩ් ඩයොක්සයිඩ් - PbO2 ( තද දුඹුරු )
කියුප්රස් ඔක්සයිඩ් - Cu2O ( රතු )
ලෙඩ් ටෙට්ට්‍රොක්සයිඩ් - Pb3O4 ( රතු )
ලෙඩ් ක්‍රෝමේට් - PbCrO4 ( රතු )
කියුප්රස් ක්ලෝරයිඩ් - CuCl ( දුඹුරු )
ජලීය කෝබෝල්ට් ලවණ ( ලා රතු )
ෆෙරීසයනයිඩ් සංයෝග ( රතට හුරු දුඹුරු )
ඩ්යික්‍රෝමේට් ලවණ ( රතු )
පර්මැංගනේට් ලවණ ( දම් )
මැංගනීස් ලවණ ( ලා රෝස )
ක්‍රෝමියම් ලවණ ( දම් )
මැංගනීස් හයිඩ්රොක්සයිඩ් - Mn(OH)3 ( දුඹුරු )
කොබෝල්ට් සයනයිඩ් - Co(CN)2 ( රතට හුරු දුඹුරු )
කොෆර් පෙරොසයනයිඩ් - Cu2Fe(CN)6 ( තද දුඹුරු )
සිල්වර් ඔක්සයිඩ් - Ag2O ( දුඹුරු )
ම'කියුරික් අයඩයිඩ් - HgI2 ( තද රතු )
ඇන්ටිමනි සල්ෆයිඩ් - Sb2S3 ( තැඹිලි )
ස්ටැනස් සල්ෆයිඩ් - SnS ( දුඹුරු )
පොටෑසියම් ෆෙරිසයනයිඩ් - K3Fe(CN)6 ( දුඹුරු පාට ද්‍රාවනයකි. ස්ඵටික තැඹිලි පාටයි )
ඇමෝනියම් ඩයික්‍රෝමේට් - (NH4)2Cr2O7 ( තැඹිලි )
මැණික් පැළදීම
මැණික් පැළදීම
උපන් දිනයට අදාලව,උපන් මාසයට අදාලව,නමේ මුලකුරට අදාලව,වැනි ප්රාථථමික ක්ර්මවේදයන්ට ද ,විවිධශාස්ත්රාෙනුකූල ක්රඅම වේදයන්ට අනුවද තම උවමානවන් ඉටුකරගනු වස් මැණික් පැලදීම සිදුකරනලදි මැණික් පැලදීම වනාහී ඈත අතීතයේ සිටම මිනිසුන් තමාගේ විවිධ කටයුතු පහසු කරගනුවස් විවිධ ශාස්ත්රප,ක්රයමෝපායයන් භාවිතා කරමින් සිදුකරන ලද විශ්වශක්තීයීය කටයුත්තකි. ක්රි‍:පූ:40වන ශතවර්ශයටත් පෙර සිටම පෙර අපර දෙදිග ජනතව මැණික් පැළදීමේ කලාව තම සුඛ විහරණයටයොදා ගෙන ඇත.මැණික් පැලදීම උදෙසා විවිධ ප්රකයෝග සම්පත් මගින් ලබාගන්නාවූ විශ්ලේශනාත්මක තොරතුරැ පදනම් කරගනී ඒ අතරින් ඉතාමත්ම සුලභ,මෙන්ම ඉතාමත්ම වැදගත් ප්රගයෝග සම්පත්තිය ලෙස සැලකිය හැකි වනුයේ"ජ්යෝ,තීෂ්ය "ආශ්ර‍යෙන් ගොඩ  නැගී ඇති ප්ර‍ත්යටක්ෂ ක්ර ම වේද වේ. තුන් දොස් කිපීමෙන් සර්වාංගයෙහි ඇතිවන්නාවු ලෙඩ රෝග උදෙසා,නිදන් ගත ලෙඩ රෝග  උදෙසා, සර්පාදීන්ගේ විෂ හරණය උදෙසා, චිකිත්සක ක්රරම වේදයක් ලෙසටද,ආර්ථික, සමාජීයීය  හා  අධ්යාදත්මික දියුණුව හා නොපෙනෙන බලවේග වලින් ඇති වන්නාවූ විවිධාකාර වූ දෝෂයන්ගෙන් මිදීම උදෙසාද, යුධ කටයුතු වලදී සතුරන්ගේ දර්ශණ පථය විසිරවනු සදහාද,මෘත ශරීර ස්වාභාවිකත්වයෙන් මුදවා මමි ලෙස සංරක්ෂණය කිරීම....ආදී විශාල කටයුතු සමුදායක් උදෙසා මෙම විශිෂ්ඨ  ඛනිජය මෙවලමක් ලෙස භාවිතා කර අතිබවට සක්ෂි හා තොරතුරු පවතී….විවිධ කටයුතු උදෙසා විධාකාර අයුරින් මැණික් භාවිතයට ගත හැක.ඒ සදහා විශේෂිතවූ දැනුමක් ද අවශ්යෙ බව දත යුතුය. මැණික් පැලදීම පිලිබදව කථා කිරීමට ප්රමථම මැණික්වල සම්භවය හා මැණික් පිලිබදව මූලික කරුනු කෙරෙහි යම් අවධානයක් යොමුකල යුතුය. භූ මාතවගේ ගර්භයේ වර්ෂ මිලියන ගණන් වලින් රසායනික, භෞතික...ආදී ක්රිභයාවලීන්ට..නතුව මැණික් උපදී.මේ සියල්ලටම මූලාරම්භකයා වනුයේ විශ්වයේ ශක්ති ජනකයා වන සූර්යාමමයි.ඊට ආනුෂංගිකවප්රනධාන ලෙස චන්ද්රණයාගේ විචල්ය.තාවයන්ද නැකත් තරු පංතිවල විචල්යමතාවයන්ද,ග්රෂහ මංඩලයේ චලිතයන්ද ..ආදී විචල්ය්තවයන්ද භූම්යේද, සකල විශ්ව ධාතුවේද ජනක කර්තව්යියන්ගේ උත්පාදයන්ට බලපාන්නාවූසියලූම භෞතික වූ ද රසායනික වූද ධර්මතාවයෝ මාණික්ය උපත කෙරෙහිද බලපවත්වනු ලබයි නවීන විද්යාාඥමතය වනුයේ භූගතව හා පොලොව මතුපිට හටගන්නා වූ ගිනිකදු වලින් නිකුත් කෙරෙන ලාවා, පොලොව අභ්යයන්තරයේදී විවිධ ප්රහදේශ තුලින් ගමන් කිරීමේදී සිසිල්ව ඝනීභවනය වී විවිධ රසායනික ,භෞතික,විපර්යාසයන්ට ලක්වූ ඒම ලාවා තරලයන් මැණික් බවට පත්වන බවයි.රසායනික මූල ද්ර්ව්යවයන් ප්ර්භේදයන් ලෙස වෙන් කල හොත් ප්රනධාන වශයෙන් මූල ද්රලව්ය යන්   105කි තව අංශු මාත්රව මූල ද්රයව්යභයන් 3  (අභ්යාාවකාශ වස්තූන් පොළවට පතිත වීමෙන්   ඇති  වුයේ යැයි පරීක්ෂණ වලින් නිගමන වලට එලැඹී ඇති) 03ක් හෝ04කි.එනමුදු මෙතෙක් සොයාගෙන ඇති සියලු මූලද්රශව්ය වල එකතුව105කට වැඩිනොවේ.මැණික් යනු හුදු පාෂාණයක්ම නොවේ.විශේෂිත මූල න්ය්ෂ්ටියක් මගින්ම නිර්මානිත තත්වයකි. මෙම තත්වය නිර්මාණය උදෙසා මූලද්රෂව්ය 105න් 90-102ක් අතර ප්රදමාණයක් ඉවහල් වන බව පරීක්ෂණ වලින් තහවුරු වී ඇත ප්රසධාන ලෙසමයකඩ(Fe),ඇලුමිනියම්( Al),අම්ලකරවායුව( O2),කාබන්(C),කැල්සියම්( Ca)මැග්නීසියම්( Mg),තඹ(Cu),...ආදී මූල ද්රමව්ය( මූලික වේ. ප්රාOග් කේම්බ්රීCජ පාෂාණය මත හා එමගින් ඇති වන පීඩනයන් සමග අදාල මූලද්රලව්යම එකට ගැටීමත් සමග,හෝ එකට එකතු වීමත් සමග මෙම අගනා පාෂණ හෙවත් මැණික් බිහිවනු ඇත.-ජගත් කුමාර-
ආරම්භක සමාගම
ආරම්භක සමාගමක් හෝ ආරම්භකයක්  හෝ යනු, ප්‍රතිවර්තීය සහ පරිමාණකාරක  ව්‍යාපාර මාදිලියක් ගවේෂණයෙහි හැකි වනු අයුරින් නිර්මාණය කොට ඇති  සමාගමක්, හවුල් ව්‍යාපාරයක් හෝ තාවකාලික සංවිධානයකි. මෙම සමාගම්,සාමාන්‍යයෙන් අළුතින් නිර්මාණය කොට ඇති අතර, ප්‍රවර්ධන අදියරෙහි පවතිමින් වෙළෙඳ පොළවල් පිළිබඳ ගවේෂණයෙහි යෙදෙමින් පවතිති. ඩොට්-කොම් බුබුල පැවැති හා ඩොට්-කොම් සමාගම් විශාල සංඛ්‍යාවක් ස්ථාපනය කරනු ලැබූ අවධියෙහි මෙම යෙදුම ජාත්‍යන්තරව ජනප්‍රිය විය.
2014 ක්‍රිමියානු අර්බුදය
2014 ක්‍රිමියානු අර්බුදය යනු,  යුක්‍රේනයේ,  ක්‍රිමියා ප්‍රදේශයේ සිදුවෙමින් පවතින රාජ්‍යතාන්ත්‍රික අර්බුදයකි.
යුක්‍රේනියානු අගනගරය වන කියව්හිදී ජනතා විප්ලවයක් හේතුවෙන් සිදුවූ 2014 යුක්‍රේනියානු විප්ලවය තුලදී, ජනාධිපති වික්ටර් යනුකොවිච්ගේ රජය බලයෙන් පහකෙරීමෙන් අනතුරුව මෙය ඇරඹිණි.
පුළුල් ස්වයං-පාලනයක් හෝ සමහරවිට ක්‍රිමියාව සඳහා නිදහස ට අමතරව රුසියාව සමග කිට්ටු සම්බන්ධතා පවත්වා ගත යුතු බව පවසමින්, කියව් සිද්ධීන්ට විරුද්ධත්වය පල කල සමහරක් වාර්ගික රුසියානු කණ්ඩායම් විසින් විරෝධතා පවත්වනලදි. ප්‍රමුඛතම වශයෙන් ක්‍රිමියානු ටාටර්වරුන් සහ වාර්ගික යුක්‍රේනියානුවන් වෙතින් සමන්විතවූ අනෙකුත් කණ්ඩායම් විසින් විප්ලවයට සහය දීමේ උද්ඝෝෂණ පැවැත්විණි.
අජන්තා රණසිංහ
රණසිංහ ආරච්චිලාගේ අජන්තා සරත් කුමාර රණසිංහ (30 මැයි 1940 - 27 පෙබරවාරි 2016), ජනප්‍රිය අජන්තා රණසිංහ ලෙසින්, සම්මානලාභී ශ්‍රී ලාංකික මාධ්‍යවේදියෙකු, ගීත රචකයෙකු, කවියෙකු සහ නවකතාකරුවෙකු විය. රට තුළ මෙතෙක් බිහි වූ වඩාත්ම කැපී පෙනෙන සහ සාරවත් ගී පද රචකයෙකු ලෙස සැලකේ, වසර 40 ක වෘත්තීය ජීවිතය තුළ ඔහු චිත්‍රපට 60 කට ආසන්න ප්‍රමාණයකට සහ ගීත 400 කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයකට දායක විය.
මුලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ගී පද රචකයෝ ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:2016 මරණ ප්‍රවර්ගය:1940 උපත්
ලංකාවතාර සූත්‍රය
දකුණ|thumb| බ්‍රිතාන්‍ය පුස්තකාලය තුළ ඇති ලංකාවතාර සූත්‍රයෙහි පිටපතක්|245x245පික්
මෙම ලංකාවතාර සූත්‍රය යනු මහායාන බෞද්ධ සූත්‍රයකි. මෙම සූත්‍රයේ මූලික වශයෙන් ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ සහ මහාමති නම් මහා බෝධිසත්වයකු අතර සිදුවන් සාකච්ඡාවක් විස්තර කෙරේ. මෙම සූත්‍රය දේශනා කරනු ලබන්නේ රාවණ රජුගේ රාජධානිය වන ලංකාපුරයේ දීය.
චීන, ටිබෙට් හා ජපන් බුදු දහමේ දියුණුව සඳහා ලංකාවතාර සූත්‍රය කැපී පෙනුණි. එය විශේෂයෙන් චෙන් බුද්ධාගමේ සහ ජපන් සෙන් බුදු දහම තුළ වැදගත් සූත්‍රයකි.
සූත්‍ර ධර්මය
ලංකාවතාර සූත්‍රය යෝගාචාර සහ බුද්ධ ස්වභාවය පිළිබඳ සංකල්ප හා මූලධර්ම උකහා ගනී. ලංකාවතාර සූත්‍රයෙන් නිකුත් කරන වැදගත්ම මූලධර්මය නම් විඥානයෙහි ප්‍රමුඛතාවය සහ එකම යථාර්ථය ලෙස විඥානය ඉගැන්වීම පරම සත්‍ය ලෙස දක්වා තිබිමයි. ලෝකයේ සියලු වස්තූන් සහ අත්දැකීම්වල නම් සහ ස්වරූපයන් මනසෙහි ප්‍රකාශනයන් බව සූත්‍රයේ බුදුන් වහන්සේ ප්‍රකාශ කරයි:
"මාගේ ඉගැන්වීම පදනම් වී ඇත්තේ වාස්තවික ලෝකය දර්ශනයක් මෙන් මනසෙහි ප්‍රකාශනයක් බව පිළිගැනීම මත ය;එය මෝහය, ආශාව, ක්‍රියාව සහ හේතුව නැවැත්වීම උගන්වයි; එය තුන් ලෝකය වෙනස් කොට සැලකීමෙන් ඇතිවන දුක් වේදනා නැවැත්වීම පිළිබඳව උගන්වයි."
ආශ්‍රයන්
ප්‍රවර්ගය:මහායාන
හින්දුස්ථානි රාග
මෙහි දැක්වෙන්නේ හින්දුස්ථානි සම්භාව්‍ය සංගීතයට අයත් රාග ලැයිස්තුවකි.
දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබද ඉතිහාසය
thumb| දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබදව සාක්ෂි බු.ව 5500 යේ සිට 7000 දක්වා ඈත ඉතිහාසය තුළද දක්නට ඇත. දන්ත උපකරණ මගින් සිදු කරන ලද සිදුරු කිරීම් හා සමාන සිදුරු ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරයෙහි මිනිසුන්ගේ දත්වල අන්තර්ගතව තිබුණි. බු.ව 5000 දී රචිත ලේඛණයක් මගින් දත් නරක්වීම සදහා හේතු සාධකවන පණුවකු පිළිබදව විග්‍රහ කර ඇත. මෙම විශ්වාසය සදහා තවදුරටත් සාක්ෂි ඉන්දියාව, ඊජිප්තුව, ජපානය හා චීනයෙහි සොයා ගෙන ඇත.
බු.ව. 17 වන ශතවර්ෂයේදී එඩ්වින් ස්මිත් පැපිරස් විසින් විවිධ දන්ත රෝග සදහා ප්‍රතිකාර ක්‍රමයන් සදහන් කර ඇත. නමුත් බු.ව. 3000 පමණ ඉහත කාලවලදී වුවද ඒ පිළිබදව සදහන්ව තිබිණි. බු.ව 18 වන ශත වර්ෂයේදී හමුරාබි සංග්‍රහයෙහි සදහන් වන අන්දමට දත් ඉගිලීම දඩුවම් ක්‍රමයක් ලෙසට සැලකිණි. අතීත ඊජිප්තු ජාතිකයින් සහ රෝම ජාතිකයින්ගේ සිරුරුවල කොටස් අධ්‍යයනය කිරීමෙන් එකල දන්ත ‍ශල්‍ය විද්‍යාව සහ දන්ත උපකරණ භාවිතය පිළිබදව දරණ ලද උත්සාහයන් පැහැදිලි වේ.
අතීතයේදී නොයෙකුත් ආකාරයේ රෝග තත්ත්වයන්ට ප්‍රතිකාර කරනු වස් දත් ඉගිල්ලීම යොදා ගන්නා ලදී. මධ්‍යයතන යුගයේදී සහ 19 වන ශත වර්ෂය පුරාවටම දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව වෘත්තියක් ලෙසට නොපැවතුණු අතර දත් ඉගිල්ලීමේ ක්‍රියාකාරකම් සිදු කරන ලද්දේ කරණවෑමියන් හෝ සාමාන්‍ය වෛද්‍යවරුන් විසිනි. කරණවෑමිවරුන් විසින් සාමාන්‍යයෙන් දත් ඉගිල්ලීම පමණක් සිදු කළ අතර එමගින් දත්වල වේදනාව සහ දිගුකාලීනව පවතින දන්ත ආසාදනවලට ප්‍රතිකාරයක් ලැබුණි. දත් ඉගිල්ලීම සදහා භාවිතා කරන ලද උපකරණවල භාවිතය ශත වර්ෂ ගණනාවක් තරම් ඈත අතීතයට දිවෙයි. 14 වන ශතවර්ෂයේදී ගයිඩි චෝලියැක් විසින් කරවැල්කොකෙකු හෙවත් පෙලිකන් පක්ෂියෙකුගේ හොටට සමාන හැඩයක් ඇති දන්ත උපකරණයක් නිෂ්පාදනය කළ අතර එය 18 වන ශත වර්ෂයෙහි අගභාගය වන තෙක්ම භාවිතා කරන ලදී. මෙසේ පසුකාලීනව දන්ත සූචී භාවිතා කළ අතර ඉන්පසු 20 වන ශතවර්ෂයේදී නූතන යේදී භාවිතා වන අඩු පරිහරණයට ගැනුණි.
දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබදව රචිත මුල්ම ග්‍රන්ථය වූයේ 1530 දී රචනාකරන ලද Artzney Buchlein නම් කෘතිය වන අතර ඉංග්‍රීසි බසින් මුල් වරට දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිබදව ග්‍රන්ථය වන්නේ 1685 දී චාල්ස් ඇලන් විසින් රචිත Operator For the Teeth නම් කෘතියයි. 17 වන ශතවර්ෂයේ දී ප්‍රංශ වෛද්‍යවරයෙකු වන පියරේ ෆෝචාඩ් නූතනයේදී අප දන්නා දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව ආරම්භ කළ අතර ඔහු නූතන දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාවෙහි පියා ලෙස හැදින්වේ. ඔහු විසින් නොයෙකුත් ‍ෙසායා ගැනීම් සිදු කරන ලද අතර කෘත්‍රීම දන්ත උපකරණ භාවිතය, දන්ත ව්‍යසනයන් සදහා පිරවුම් කාරක ද්‍රව්‍යය සොයා ගැනීම හා ටාටරික් අම්ලය වැනි සීනිවල ව්‍යුත්පන්නයන් මගින් දන්ත විකාදනය සිදු වන බවත් ඔහු සොයා ගන්නා ලදී.
ප්‍රථම දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාලය 1840 දී මේරිලන්තයෙහි බෝල්ටිමොර්හි ආරම්භ කරන ලද දන්ත ශල්‍ය විද්‍යාව සදහා වූ බෝල්ටිමෝර් විද්‍යාලයයි. විශ්ව විද්‍යාලයක් හා අනුබද්ධ කරන ලද ප්‍රථම දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාලය වනුයේ 1867 දී ආරම්භ කළ හාවඩ් දන්ත විද්‍යාලයයි. එංගලන්තයේ 1878 දී ඇති කළ බ්‍රිතාන්‍ය දන්ත වෛද්‍ය පනත හා 1879 දී ඇති කළ දන්ත වෛද්‍යවරුන්ගේ ලියාපදිංචි ලේඛනය අනුව සීමිත ප්‍රමාණයක් වූ සුදුසුකම් ලත් ‍වෛද්‍යවරුන් පිරිසකට දන්ත වෛද්‍ය හෝ දන්ත ශල්‍ය ‍ෛවද්‍ය යන පත්වීම් ලබාදෙන ලදී. එක්සත් රාජධානිය තුළ දන්ත වෛද්‍ය විද්‍යාව පුහුණු කිරීම 1921 දී ආරම්භ කරන ලද එම ක්ෂේත්‍රයෙහි නියලීම සදහා ලියාපදිංචිවීම සදහා අවශ්‍ය දන්ත වෛද්‍යවරුන්ගේ පනත ආරම්භ වීමත් සමගම සම්පූර්ණ වශයෙන් පාලනයක් ඇතිව ක්‍රියාවට නැංවුණි. 1818 දී සර් ජෝන් ටොම්ස්ගේ සභාපතිත්වයෙන් යුක්තව ආරම්භ කරන ලද බ්‍රිතාන්‍ය දන්ත වෛද්‍ය සංගමය මගින් නිත්‍යානුකූල නොවන ආකාරයෙන් දන්ත වෛද්‍ය ක්‍රම සිදු කරන පුද්ගලයන්ට එරෙහිව නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමට කැපීපෙනෙන මෙහෙයක් ඉටු කරන ලදී.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Dentistry#History
කාමසුඛල්ලිකානුයෝගය
සිතින් යමක් පිලිගනීද එය කාමසුඛල්ලිකානුයෝගයයි.
නිරපේක්ෂ ශුන්‍ය
යම් වස්තුවක් තව දුරටත් සිසිල් කළ නොහැකි උෂ්ණත්වය එනම් යම් වස්තුවක තාප ශක්තිය ශුන්‍ය වන උෂ්ණත්වය නිරපේක්ෂ ශුන්‍ය වේ. නිරපේක්ෂ ශුන්‍යයේ දී පරමාණු, කම්පනය වන්නේ ක්වොන්ටම් යාන්ත්‍රික ආචරණයක් වන ශුන්‍ය ලක්ෂ්‍ය ශක්තිය නිසා පමණි.
සිසිල් කිරීමේ සීමාව
ශුන්‍ය වශයෙන් නම් කිරීමට සිසිලනය කළ හැකි අවම සීමාවක් පවතී ද යන්න 1702 දී ප්‍රංශ භෞතික විද්‍යාඥයෙක් වන ගයිලෙයිම් ඇමොන්ටොන්ඩ් විසින් මුල්වරට විමසන ලදී. මෙය පැන නැඟුනේ ඔහු වායු උෂ්ණත්වමානයේ වැඩි දියුණු කිරීමත් සමඟ වූ අතර උෂ්ණත්වය විචලනයත් සමඟ නිශ්චිත වායු ස්කන්ධයක් රඳවා ගන්නා රසදිය පටක උස මඟින් උෂ්ණත්වය පෙන්වන පරිදි ඔහු සිය උපකරණය සකසා තිබුණි. එමනිසා ඇමෙන්ටොන්ස්, ඔහුගේ උෂ්ණත්වමානයේ ශුන්‍ය විය යුත්තේ ඔහුගේ උෂ්ණත්වමානයේ වායු කඳ නොපෙනී යන තෙක් අඩු කරනු ලබන උෂ්ණත්වකට බව වාද කරන ලදී. ඔහු භාවිතා කළ පරිමාණයේ ජලයේ තාපාංකය +73 ලෙස හිමාංකය 51 ලෙස ද සකස් කරන ලදී. එනිසා ඔහුගේ පරිමාණයේ ශුන්‍යය සෙල්සියස් පරිමාණයේ −240 පමණ විය. වායු උෂ්ණත්වමානයේ ශුන්‍ය වන මෙය වර්තමාන පාඨාංකය ලෙස සැලකෙන −273.15 °C ට ඉතා ආසන්න අගයක් වු අතර ජෝන් හෙන්රිච් ලැබ්බර්ට් මෙය තවදුරටත් වැඩි දියුණු කර −270 °C යන අගය “නිරපේක්ෂ සිසිලනය” ලෙස සැලකිය යුතු බව ප්‍රකාශ කරන ලදී.