cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ළමා සහ යොවුන්වියේ මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව
ළමුන්ගේ යෞවනයන්ගේ සහ ඔවුන්ගේ පවුල්වල මනෝ ව්‍යාධික රෝග ගැන කරන අධ්‍යයනය, රෝග නිර්ණය, ප්‍රතිකාරය සහ වැළැක්වීම ගැන කරන විශේෂ ඉගෙනීම ලෙස මෙය හැඳින්වේ. මෙම විෂය ක්ෂේත්‍රය තුළ සායනික පරීක්ෂණ, සමාජයීය මනෝවිද්‍යාත්මක කරුණු, ජීව විද්‍යාත්මක කරුණු, ජානමය කරුණු, සාමජයීය කරුණු, පාරිසරික සහ ඉතිහාසමය සිදු කරන ලද වෙනස්කම් නිසා ඇතිවන ප්‍රතිචාරය යන ඒවා අන්තර්ගතය.
ඉතිහාසය
ළමා ‍මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව වෙනම ක්ෂේත්‍රයන් හඳුනාගැනීම සඳහා ළමා විය යනු නවජ කළ සිට යෞවන අවධිය දක්වා දිවෙන ජීවිතයේ විශේෂ කාලයක් ලෙස හඳුනාගැනීම ඉවහල් විණි. 1899 දී ළමා ‍මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව වෙනම උප මාතෘකාවක් ලෙස Les Troubles Mentaux de L'Enfance Manheimer's යන ග්‍රන්ථයේ යොදා ඇත. නමුදු ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව රෝග නිර්ණය, ප්‍රතිකාර සහ ප්‍රවේක්ෂණ යන වෛද්‍ය විද්‍යාවේ කරුණු මත පහදා ‍දුන්නේ ස්විට්සර්ලන්ත ජාතික Moritz Tramer වෙයි. ඔහු විසින් අරඹන ලද ළමා මනෝ චිකිත්සක සඟරාව පසුව Acta Paedopsychiatria බවට පත්විය. ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව ප්‍රථම වරට ඉංග්‍රීසි ව්‍යවහාරණයේ යොදා 1935 දී Leo Kanner රචිත පාඪ ග්‍රන්ථයේය.
වසර 1930 සිට මෙම රෝග සඳහා ඹෟෂධ යොදා ගැනීම ඇරඹිණි. එනම් Charles Bradley විසින් ඇම්පෙටාමයින් නැමැති ඹෟෂධ මොළයේ දුර්වලතා සහ අධි ක්‍රියාකාරී ළමුන් වෙනුවෙන් භාවිතයට යොදා ගැනිණි.
1930 සිට විශේෂයෙන්ම ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව අධ්‍යයන කොට්ඨාශ ඇරඹිණි. පළමු ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව සායනය 1930 බැල්ටිමෝර්හි දී Leo Kanner ගේ මූලිකත්වයේ ස්ථාපනය විණි. 1933 දී ලන්ඩනයේ Maudsley රෝහලේ Mildred Creak යටතේ වෙනම ළමා අංශයක් පිහිට වූ අතර ඒ සමඟ ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව පර්යේෂණ ද වැඩි වීමට පටන් ගති. මේ සමඟම අනෙක් බොහෝ රටවල ද මෙම විෂයේ දියුණුවක් ඇති විය. ඇමරිකාවේ පිළිගත් වෛද්‍ය විෂය පථයක් ලෙස 1953 දී ළමා හා යෞවන මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව ස්ථාපනය වුව ද එය නීත්‍යානුකූල සහ සහතික කළ විෂයක් බවට පත් වූයේ 1959 දීය.
1970 දශකයේ Michael Rutter ගේ පර්යේෂණ කටයුතු නිසා ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාවවේ විශාල වෙනසක් 1980 වකවානුවේ සිට විය. මේ සඳහා පළමු සමීක්ෂණය 1970 දී ලන්ඩන් සහ Isle of wight නගරවල වයස 9 සිට 11දක්වා වූ ළමුන් තුළ කෙරිණි. මේ මගින් ළමා මනෝවෛද්‍ය විද්‍යාව අදාල වැදගත් ප්‍රශ්න රාශියක් කේන්ද්‍රගත කර තිබිණි. උදාහරණ ලෙස ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාවට අදාල මානසික රෝග සීග්‍රතාවය, කායික දුර්වලතාවයන් සහ බුද්ධි වර්ධනයේ වැදගත්කම , ළමුන්ගේ හැඩ ගැසීම සඳහා සමාජයේ ඇති බලපෑම් වැන්න කිව හැක. මෙම පර්යේෂකයින් විසින් පර්යේෂණ කාණ්ඩය තුළ මානසික ව්‍යාධිකයන්ගේ කාලයක් සමග පැවතීමක නැවත ඇගයීමේ දී සොයාගන්නා ලදී. (ඔවුන්ගේ චිත්ත ආවේග සහ වර්ධන දුර්වලතා ඇති කරන පරිසරය වෙනස් නොවී පැවතීම මෙයට හේතු විය හැක) මෙය සමාන්තරව ඔටිසම් රෝගය ගැන කරන අධ්‍යයනයක දී එම රෝග‍යට ගොදුරු වූ ළමුන්ගේ විශාල වැඩිවීමක් කාලයත් සමග නිරීක්ෂණය විය. 1960 සහ 1970 දශක වලදී ළමා මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක රෝග වර්ගීකරණයට අවධානය යොමු වුව ද, එමෙන්ම ස්නායුගත සහ සන්නායක රෝග අතර වෙනස නිරූපණය කළ ද එම කාලයේ සායනික දැනුමට ගැලපෙන හොඳ නාමකරණය බිහි වූයේ නැත. මෙම තත්වය 1970 දශකයේ අග භාගයේ දී DSM-III වර්ගීකරණය පද්ධතිය බිහි වීමත් සමඟ වෙනස් විය. නමුත් පර්යේෂකයින් DSM-III හි විශ්වාසනීයත්වය සහ වටිනාකම පිළිබඳ ප්‍රශ්න මතු කළ නිසා DSM-IV හා DSM-IVR වර්ගීකරණ මගින් එම දෝෂ නිවැරදි කොට ළමා රෝග සහ වැඩිහිටි රෝග යන කාණ්ඩ 2කට ගොණු කරන ලදී. මේ අතරම ඇතැම් මානසික රෝග නිර්ණය කළ හැක්කේ වැඩිහිටි වියේ දී පමණක් වුව ද ඒවා ළමා සහ යෞවන කාලයේ දී ද පැවතිය හැකි බව අනාවරණය විය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:මනෝ විද්‍යාව
රශමි දේසායි
රශමි දේසායි (උපත 4 අගෝස්තු 1986) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියකි. ඇය වඩාත් ප්‍රචලිත වූයේ කලර්ස් නාළිකාවෙන් විකාශය වූ සුප්‍රකට රූපවාහිනී සෝප් ඔපෙරාවක් වූ උත්තරන් හි තපස්‍යා රඝුවේන්ද්‍ර ප්‍රතාප් රතෝර් චරිතය නිරූපණය හේතුවෙනි. මේ සඳහා ඇයට සම්මාන ගණනාවක් හිමි විය. මීට අමතරව &TV නාළිකාවෙන් විකාශය වූ ආධුරි කහානි හමාරි කතාමාලාවේ ප්‍රීති (ඉච්ඡාධාරී නාගිනිය / දායන්) චරිතය නිරූපණය නිසා ද ඇය ප්‍රකට විය. රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රයට පිවිසීමට ප්‍රථම ඇය B ගණයේ චිත්‍රපට කිහිපයකට රංගන දායකත්වය සැපයූවා ය. ඇය හින්දි, ඇසෑමි, බෙංගාලි, මනිපූරි සහ භෝජ්පූරි චිත්‍රපටවල රංගනයෙහි නිරත වී ඇත. මීට අමතරව ඇය 2012දී විකාශය වූ ජලක් දිඛ්ලා ජා 5, 2014දී විකාශය වූ ෆියර් ෆැක්ටර්: ඛාත්‍රොන් කේ ඛිලාඩි 6 සහ 2015දී විකාශය වූ නාච් බලියේ 7 යන නර්තන රියැලිටි වැඩසටහන් සඳහා තරගකාරිණියක ලෙස සහභාගී වූවා ය. දේසායි 2016දී ස්වාඡ් සූර්වේක්ෂණ් 2017 මූලිකාවියක ලෙස කටයුතු කළා ය. ඇය පරිසර වශයෙන් පවිත්‍ර ඉන්දියාවක් ගොඩනැගීමට (ස්වාඡ් භාරත් අභියාන්) ද මූලිකාවියක ලෙස කටයුතු කරන්නී ය. 2017 වර්ෂය වන විට ඇය දිල් සේ දිල් තක් නැමැති කලර්ස් නාළිකාවෙන් විකාශය වන රූපවාහිනී කතාමාලාවේ ෂොර්වෝරිගේ චරිතය නිරූපණය කරමින් සිටින්නී ය.
වෘත්තිය
අඩු වයසින්ම රංගන දිවියට පිවිසි දේසායි, ඇගේ පළමු වැදගත් රංගනය සී ටීවී නාළිකාවේ රාවන් කතාමාලාව වෙනුවෙන් සිදුකළා ය. අනතුරුව ඇය සෝනි ටීවී නාළිකාව මීට් මිලා දේ රබ්බා සඳහා දායක වූවා ය. 2008 වර්ෂයේ සිට ඇය කලර්ස් නාළිකාවේ උත්තරන් කතාමාලාව සඳහා සම්බන්ධ වූවා ය. 2013 මාර්තු මස ඇය උත්තරන් තුළින් ඉවත් වීමට අදහස් කළේ තමන්ට වැඩිමහල් චරිතයක් නිරූපණය කළ නොහැකි යැයි විශ්වාස කරමිනි. 2012 නොවැම්බර් 7 දින, ඇය ධනාත්මක අයුරින් යළි උත්තරන් වෙත පිවිසියා ය
දේසායි පරි හූන් මේන් ඇතුළු සෙසු කතාමාලා සඳහා ද සිය දායකත්වය සපයා ඇත. ඇය ෂ්...ෆිර් කොයි හේ තුළ කථාංගවල චරිත නිරූපණයෙන් සහභාගී වී ඇත. මීට අමතරව ඇය කොමඩි සර්කස් වැනි රියැලිටි වැඩසටහන් මෙන්ම, මහා සංග්‍රාම්, සාරා නච්කේ දිඛා, Crime Patrol, Big Money, Kitchen Champion Season 2, කොමඩි කා මහා මුඛබාලා සහ ජලක් දිඛ්ලා ජා වැනි විවිධාකාරයේ රූපවාහිනී වැඩසටහන් සඳහා සම්බන්ධ වී ඇත.
දේසායි කලර්ස් ටීවී නාළිකාවෙන් විකාශය වූ ජලක් දිඛ්ලා ජා 5 වැනි නර්තන හා රියැලිටි වැඩසටහන්වලට සහභාගී වූවා ය. වැඩසටහනේ දී ඇය ඇගේ ගබ්සා වීම පිළිබඳ ප්‍රකාශ කළ අතර, සෙසු තරගකරුවන්ට වැටහී ගියේ එය අනුකම්පාවක් හිමි කරගන්නට ඇය දැරූ උත්සාහයක් බවයි. මීට අමතරව ඇය ශේඛර් සුමන් විසින් මෙහෙයවන ලද Movers and Shakers සඳහා ද ඇතුළත් වූවා ය.
2015දී, දේසායි ෆියර් ෆැක්ටර්: ඛාත්‍රොන් කේ ඛිලාඩි සඳහා සහභාගී වුවත්, ඉන් ඉවත් වීමට සිදු විය. පසුව ඇය එම වැඩසටහනට යළි සහභාගී වූවා ය. අනතුරුව ඇය නාච් බලියේ 7 වැඩසටහන හා සම්බන්ධ වූයේ ඇගේ සැමියා වූ නන්දිශ් සන්ධු සමගයි. ඔවුහු එහි අවසන් වටය දක්වා ගමන් කළහ. දේසායි මීට අමතරව ඉෂ්කා කා රන්ග් සෆේද් සහ ආධුරි කහානි හමාරි සඳහා ද රංගන දායකත්වය සපයා ඇත.
පෞද්ගලික දිවිය
2012 පෙබරවාරි 12 වන දින, දේසායි උත්තරන් කතාමාලාවේ ඇය සමග ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කළ නන්දිශ් සන්ධු සමග විවාහ විය. ඔවුන්ගේ අතිනත ගැනීම ධෝල්පූර්හි පැවැත්විණි. 2013දී, දේසායි දරුවකු පිළිසිඳ ගත් නමුත්, එම දරුවා ගබ්සා විය. ගබ්සා වීම හේතුවෙන් ඔවුන් දෙදෙනාගේ දිවියේ නොයෙකුත් ගැටලු නිර්මාණය විය. 2014දී නොයෙකුත් නොගැළපීම් හේතුවෙන් දේසායි සහ සන්ධු වෙන්වෙන්ව නවාතැන් ගන්නට වූහ. කෙසේනමුත්, පසුව ඔවුන් දෙදෙනා යළි එක් වූ බැව් පෙනිණි. 2015දී එනම් විවාහ වී වර්ෂ හතරකට පසු යුවළ දික්කසාද වූහ.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සෝප් ඔපෙරා නිළියෝ
මයිකල් ආන්ජලෝ
මයිකල් ඇන්ජෙලෝ ඩි ලොඩොවිකෝ බුනාරොටි සිමෝනි (1475 මාර්තු 6 – 1564 පෙබරවාරි 18) ඉතාලියානු ජාතික පුනරුද යුගයට අයත් සිතුවම් නිර්මාණ ශිල්පියෙකු, පිළිම නෙ‍ළන්නෙකු, ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියෙකු, කාව්‍ය රචකයකු සහ ඉංජිනේරුවෙකු වේ. මොහු ප්‍රචලිත වී ඇත්තේ මයිකල් ඇන්ජෙලෝ යන නමිනි. මොහු කලා ක්ෂේත්‍රයෙන් පරිබාහිරව සිදු කරන ලද කටයුතු ප්‍රමාණය අවම වන නමුත් ඔහු කටයුතු කළ ක්ෂේත්‍රයන් තුළ දක්වන ලද දක්ෂතාවය හේතුවෙන් පුනරුද යුගයට අයත් පුරාකෘතික මිනිසා යන නාමයට ඉතා හොඳින් ගැලපෙන පුද්ගලයෙකු සේ සැලකේ. ඔහු හැරුණු විට මෙම විරුදාවලිය සඳහා සුදුසු යැයි සැලකෙන්නේ ඉතාලි ජාතිකයෙක්ම වන ලිය‍නාඩෝ ඩාවින්චි වෙයි.
මයිකල් ඇන්ජලෝ තම ජීවිත කාලය තුළ දී විවිධ ක්ෂේත්‍රයන් ඔස්සේ දක්වන ලද දක්ෂතා පුදුම සහගත විය. ඔහු සම්බන්ධව ඇති සඳහන්, කටු සටහන් සහ පිළි සැමරුම් ප්‍රමාණය සලකා බලන විට ඔහු 16 වන සියවසට අයත් වඩාත් වැඩි වශයෙන් කරුණු සඳහන්ව ඇති කලාකරුවා ලෙස සැලකිය හැක. මොහුගේ වඩාත් ප්‍රචලිතම නිර්මාණයන් යුගලක් වන පියෙටා සහ ඩේවිඩ් යන නිර්මාණ ඔහු අවසන් කරන ලද්දේ වයස අවුරුදු 30ක් සම්පූර්ණ වීමට ද ප්‍රථමයෙනි. සිතුවම් නිර්මාණය පිළබඳ මයිකල් ආන්ජලෝ දක්වන ලද ආකල්පය තරමක් පහත් එකකි. කෙසේ නමුත් බටහිර කලා ඉතිහාසය තුළ ඉතා වැදගත් ලෙස සැලකිය හැකි බිතු සිතුවම් යුගලක් ද ඔහු විසින් නිර්මාණය කරන ලදී. ඒවා නම් රෝමයේ සිස්ටීන් පල්ලියෙහි සිවිලිමෙහි ඔහු විසින් චිත්‍රයට නඟන ලද ලෝකෝත්පත්තිය සහ අල්තාරය මත ඔහු විසින් සිතුවම් කරන ලද අවසන් විනිශ්චය යන සිතුවම් වේ. පසු කාලීනව ඔහු රෝමයේම නිර්මාණය වූ ශාන්ත පීතර බැසිලිකා දෙව්මැදුරෙහි අර්ධ ගෝලාකාර ශිඛරය සැලසුම් කරන ලදී. මේත් සමඟම ඔහු දැවැන්ත හතරැස් කුළුණු භාවිත කිරීම ඔස්සේ පැරණි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේ පෙරලියක් සිදු කරන ලද්දකි.
මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ සුවිශේෂි බවට සාක්ෂියක් වෙමින් ඔහුගේ ජීවිතකාලය තුළ දීම ඔහු සම්බන්ධ චරිතාපදාන යුගලක් ප්‍රකාශයට පත්විය. මේ අතරින් ජෝර්ජියෝ වැසාරි විසින් රචිත ග්‍රන්ථය තුළ දී පුනරුද සමය ආරම්භයේ පටන් සිදු කරන ලද සියළු කලාත්මක නිර්මාණයන්ගේ මුදුන් මල්කඩ ලෙස මයිකල් ඇන්‍ජලෝ හඳුන්වන ලදී.මෙම මතය ශත වර්ෂ ගණනාවක් පුරාවට කලා ඉතිහාසය තුළ පිළිගන්නා ලද මතයක් බවට පත්විය. තවද මයිකල් ඇන්ජලෝ ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුළ දීම Il Divino (දිව්‍යමය පුද්ගලයා) ලෙස හඳුන්වන ලදී.මයිකල් ඇන්‍ජලෝ ගේ සමකාලීනයන් විසින් ඔහු තුළ දකින ලද වඩාත් විශේෂිත ගුණාංගය ලෙස ඔහු සිය නිර්මාණ තුළට අන්තර්ගත කළ පුදුම එලවන සුළු ගාම්භීර බව හදුන්වාදිය හැක. මයිකල් ආන්ජලෝගේ මෙම අතිශය අලංකාර සහ ස්වීය චිත්‍ර නිර්මාණ සම්ප්‍රදාය අනුගමනය කිරීම සදහා පසු කාලීන චිත්‍ර ශිල්පීන් විසින් ගන්නා ලද උත්සාහය හේතුවෙන් බටහිර කලා ලෝකය තුළ ඉහල පුනරුදයට පසුව බිහි වු ඊළඟ සම්ප්‍රදාය වන ආවරිත සම්ප්‍රදාය බිහිවීම සිදු විය.ඔහු කළ නිර්මාණ අතර පියෙටා රුව හා අවසාන විනිශ්චය සිතුවමද ප්‍රධාන වේ.
ඩේවිඩ්ගේ ප‍්‍රතිමාව
thumb||මයිකල් ආන්ජලෝ නිර්මාණය කළ ඩේවිඩ්ගේ ප‍්‍රතිමාව පුනරුද සමයේ බිහිවූ වඩාත් ඇගැයීමට ලක්වූ කෘතීන්ගෙන් එකකි.
1499-1501 කාලයේදී මයිකල් ආන්ජලෝ නැවත ෆ්ලෝරන්ස් වෙත පැමිණි අතර සැවනරෝලාගේ ඇදවැටීම සහ පයර් සෙදර්නිගේ නැඟීමත් සමග නගරය වෙනස් වෙමින් පැවතුනි. ෆ්ලෝරන්ස් නගරයේ නිදහසේ සංකේතයක් ලෙස එහි පිහිටුවීම සඳහා වසර 40 කට පෙර වෙනත් මූර්ති ශිල්පයකු විසින් ආරම්භ කළ ඩේවිඩ්ගේ ප්‍රතිමාවක් වැඩ නිමකරන ලෙසට මයිකල් ආන්ජලෝ වෙත ඉල්ලීමක් ඉදිරිපත්විය. එහි ප්‍රතිඵලය වූයේ 1504 වනවිට ඔහුගේ විශිෂ්ඨතම නිර්මාණයන්ගෙන් එකක් වූ ඩේවිඩ් ප්‍රතිමාව නිර්මාණය වීමයි. පෙර මූර්තිශිල්පියා විසින් නිර්මාණයක් කිරීමට උත්සාහ දරා තිබූ කිරිගරුඬ පාෂාණයම මයිකල් ආන්ජලෝ මේ සඳහා යොදාගත්තේය. අතිශය දුලභවූ ඔහුගේ තාක්ෂණික හැකියාව සහ ඔහුගේ සංකේතීය පරිකල්පනයේ විශිෂ්ඨත්වය සම්බන්ධයෙන් මයිකල් ආන්ජලෝව ඉතා උසස් තත්වයකට පත්කරලීමට මෙම නිර්මාණය සමත්විය.
මයිකල් ආන්ජලෝ ‘ශාන්ත ජෝන් සහ ශුද්ධ වූ පවුල’ නිර්මාණය සිතුවම් කළේද මෙම කාලයේදීමය. එය ආන්ජලෝ විසින්, දෝනි සහ මැග්ඩලීනා ස්ට්‍රෝසිගේ විවාහය වෙනුවෙන් නිර්මාණය කෙරුනකි. දැනට ලන්ඩන් ජාතික කලාගාරයේ ඇති ‘මරිය මව්තුමිය සහ දරුවා’ සිතුවමද ඔහු මේ කාලයේදීම සිතුම් කළායැයි විශ්වාස කෙරෙයි.
සිස්ටයින් දේවස්ථානයේ සීලිම
1505 දී අලුතින් පත් වූ පාප්තුමා වන ජුලියස් විසින් මයිකල් ඇන්‍ජලෝ නැවත රෝමයට කැඳවන ලදී. ඔහුට පාප්තුමාගේ සොහොන නිර්මාණ කිරීමට පවරන ලදී. පාප්තුමාගේ අනුග්‍රහය යටතේ, මයිකල් ඇන්ජෙලෝට නිරන්තරයෙන් ‍සොහොනෙහි වැඩ නතර කිරීමට සිදු වූ අතර ඊට අමතරව අනෙකුත් කාර්යයන් බොහොමයක් ඉටුකර ගැනීමට සිදු විය. මෙම බාධාවන් නිසා මයිකල් ඇන්ජෙලෝට වසර 40 පුරා සොහොනෙහි වැඩ කිරීමට සිදු විය. මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ වැදගත් ලක්ෂණය අඩංගු වන මො‍සස්ගේ පිළිරුව රැඳී සොහොන කවමදාවත් මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ තෘප්තියට අනුව අවසන් කිරීමට හැකියාව ලැබුණේ නැත. එය පිහිටා තිබෙනුයේ රෝමයේ වින්කොලී නඟරයේ ශාන්ත පියත්‍රො දේවස්ථානයේය.
සොහොන තැනීමේ දී වූ ප්‍රධාන බාධකය වූයේ සම්පූර්ණ‍කිරීමට ආසන්න වශයෙන් අවුරුදු 4ක් පමණ ගිය (1508-1512) සිස්ටීන් දේවස්ථානයේ සීලිම සිතුවම් කිරීමට පැවරීමයි. මයිකල් ඇන්ජලෝගේ ස්වකීය විස්තරයන්ට අනුව, සමකාලීන ජීවන චරිතාපදානය නැවත නිරූපනය කරනු ලැබූ, බ්‍රමන්ත් සහ රෆායල් විසින් මයිකල් ඇන්ජෙලෝට නිර්මාණය කිරීමට පාප් වහන්සේට ඒත්තු ගැන්වූ නිර්මාණයේ වූයේ, නිර්මාණකරුවාට එනම් මයිකල් ඇන්ජෙලෝට සුපුරුදු මාධ්‍ය‍යන් නොවන අතර එමනිසා ඔහුව ඔහුගේ කැටයම් කිරීමට තිබූ කැමැත්ත බිතු සිතුවම්වලට වෙනස් කිරීමට වුණා විය හැකිය. එමනිසා ඔහුට ඔහුගේ ප්‍රතිවාද රෆායල් සමඟ අකමැති සංසන්දනයනගෙන් වේදනා විඳින්නට සිදු විය. කෙසේ වුවත්, මෙම කථාව නූතන ඉතිහාසඥයන් විසින් සමකාලීන සාක්ෂි මත නොසලකා හැර තිබෙන අතර එය හුදු කලාකරුවාගේ යථාදර්ශනයේ පිළිඹිබුවක් විය හැකිය.
මයිකල් ඇන්ජෙලෝට ක්‍රිස්තුස් වහන්සේගේ අපෝස්තුලුවරැන් දොලොස් දෙනා සිතුවම් කිරීමට පවරනු ලැබූ අතර එය වෙනස් සහ බොහෝ සංකීර්ණ සැලැස්ම සඳහා පොළඹවනු ලැබීය. මෙය ශාස්තෘවරයා සහ ක්‍රිස්තුස්වහන්සේගේ පෙලපත හරහා මුදවා ගැනීමේ පොරොන්දුව සහ මිනිසාගේ කඩා වැටීම නියෝජනය කරමින් නිර්මාණය කිරීමට පො‍ළඹවනු ලැබීය. මෙම කාර්යය සිස්ටීන් දේවස්ථානය ඇතුළු විශාල සැලැස්මක සැරසිලි කලාවකි. එමඟින් කතෝලික පල්ලියෙහි කිතු දහම නිරූපනය කෙරේ. මෙම නිර්මාණයට අවසාන වශයෙන් රූප 300ක් අධික පමණ අඩංගු වන අතර, එහි මාධ්‍යයේ/ කේන්ද්‍රයේ ජනනය ‍ග්‍රන්ථයෙන් තෝරාගත් කොටස් නවයකින් සමන්විත වේ. එය කොටස් 3කට වෙන්කර ඇත. දෙවියන් විසින් පෘථිවිය නිර්මාණය කිරීම, දෙවියන් විසින් මිනිස් වර්ගයා මැවීම සහ දෙවියන්ගේ දේව වරමින් ඔවුන්ගේ පහතට පැමිණීම සහ අවසානයේ, හෝ නෝවා සහ ඔහුගේ පවුල විසින් නිරූපණය කරන මිනිසත්කමේ තත්වය යන නිර්මාණයන්ය. අසම්පූර්ණ සීලිම ආවරණය කිරීම සඳහා ජේසුස් වහන්සේගේ පැමිණීම පිළිබඳ අනාවැකි ඵල කරන පිරිමින් 12 දෙනෙක් සහ කාන්තාවන් සිතුවම් කර ඇත. ඔවුන් ඊශ්‍රායලයේ ශාස්තෲවරුන් 7 දෙනෙක් සහ දිවැසිවරියන් 5‍දෙනෙකි. ඔවුන් සදාකාලික ලෝකයෙන් පැමිණි ශාස්තෘ කාන්තාවන් වේ.
සිලීමේ ඇති සුප්‍රකට සිතුවම් වනුයේ ආදම්ගේ මැවීම, ඊඩ්න් උයන, ආදම් සහ ඒව, මහා ගංවතුර, ඉෂායි වක්තෘවරයා සහ කියුමියන් දිවැසිවරිය වේ. කවුළු අසල ක්‍රිස්තුස්වහන්සේගේ මුතුන්මිත්තන් පින්තාරු කර ඇත.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1475 උපත් ප්‍රවර්ගය:1564 මරණ ප්‍රවර්ගය:මයිකල් ආන්ජලෝ ප්‍රවර්ගය:ජනයා ප්‍රවර්ගය:ඉතාලි ජාතිකයින් ප්‍රවර්ගය:රෝමානු කතෝලික දේවස්ථානයන්හී වාස්තු විද්‍යාඥයෝ ප්‍රවර්ගය:කලාකරු ගත්කතුවරු ප්‍රවර්ගය:ඉතාලියානු වාස්තුවිද්‍යාඥයෝ ප්‍රවර්ගය:ඉතාලියානු පැවිදිසි වාස්තුවිද්‍යාඥයෝ ප්‍රවර්ගය:ඉතාලියානු සිත්තරුවෝ ප්‍රවර්ගය:ඉතාලියානු රෝමානු කතෝලිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ඉතාලියානු මූර්ති ශිල්පියෝ
කාල් යුං
1875 ජුලි 26 වන දින උපන් ස්විට්සර්ලන්ත ජාතික මනෝ චිකිත්සකයෙක් වන කාල් යුං විශ්ලේෂණාත්මක මනෝවිද්‍යාවේ පුරෝගාමියෙක් ලෙස සලකයි.මොහු විසින් මනෝවිද්‍යාව අද්විතීය මෙහෙය යුරෝපය, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සහ අනෙකුත් ප්‍රදේශ අන්තර් සංස්කෘතික බලපෑම් ඇති කිරීමට සමත් විය. ඔහු සිහින, චිත්‍ර, මිත්‍යා විශ්වාස පිළිබඳ අධ්‍යයන, ආගමික දර්ශනය, දර්ශනවාදය වැනි ක්ෂේත්‍ර විශ්ලේෂණ මගින් ආත්මය පිළිබඳ අවබෝධය අවධාරණය කරන ලදී. ඔහු සෛද්ධාන්තික මනෝ විද්‍යාඥයෙක් සහ ප්‍රායෝගික වෛද්‍යවරයෙක් වුව ද ඔහුගේ ජීවිතයේ වැඩි කාලයක් වැය කළේ බටහිර සහ නැගෙනහිර දර්ශනවාදය, තාරකා විද්‍යාව, සාමාජ විද්‍යාව, සාහිත්‍යය, චිත්‍ර කලාව වැනි ක්ෂේත්‍ර අධ්‍යයනය සඳහාය. ඔහුගේ ප්‍රසිද්ධ මත ලෙස මූලාකෘති පිළිබඳ සංකල්පය, සාමූහික අවිඥානය හැඳින්විය හැක.යුං විසින් සමතුලිතතාවයේ සහ සුසංගමයේ වැදගත්කම අවධාරණය කරන ලදී. ඔහු විසින් නූතන මිනිසා විද්‍යාව සහ තර්කනය එල්බ ‍සිටීම ගැන අනතුරු හැඟවූ අතර එයට අධ්‍යාත්මික බව සහ විඥාණක මත එක් කර ගැනීමෙන් වඩා ඵලදායී කර ගත හැකි බව පෙන්වා දුණි.
ළමාවිය හා අධ්‍යාපනය
කාල් ගුස්ටව් යුං 1875 ජූලි 26 දින ස්විස්ටර්ලන්තයේදී උපත ලැබීය.යුංගේ පියා දේවගැතිවරයෙකු මෙන්ම ප්‍රකට වාග් විද්‍යඥයෙකුද විය.කාල් යුං ලොව බිහිවූ ශේෂ්ඨතම මනෝවිද්‍යාඥයා වූ සිග්මන්ඩ් ෆ්‍රොයිඩ්ගේ ප්‍රතම අනුගාමිකයාද විය.යුං ගේ දෙමාපියන් උගත් බුද්ධිමත් යුවලක්වූහ.කාල් යුං ගේ ළමා අවධිය විවිධ අසනීප මධ්‍යෙය් දිවිගෙවන්නට සිදුවිය.ඔහුගේ පියා ඉතා කාරුණික ගති ඇති අයකු වූ අතර තම පියා ඇසුරේ සතුටින් දිවිගෙවු බව සදහන්වේ.එහෙත් ඔහුගේ මව තරමක් අසාමාන්‍ය හැසිරීම් රටාවක් දක්වා ඇත.දිවා කාලයේ ඉතා යහපත්ව ගත කලද රාත්‍රී කාලයේදී දී ඇගේ අසාමාන්‍ය හැසිරීම් ඇතිවන බව ඔහු අද්දැක ඇත.කෙසේ වෙතත් මෙම සිදුවීම් පසුව ඔහු අධිමනෝවිද්‍යාව කෙරේ රුචිකත්වයක් දැරීමට හේතු වන්නට ඇත.වරක් යුං තම මවගේ කාමරය දෙසින් ඉතා අද්භුත යමක් දුටුබව පවසයි.ඇගේ කාමරයේ සිට දීප්තිමත් සිරුරකින් හෙබි යමෙක් පිටතට පැමිනි බවත් එම අද්භුත සිරුරේ හිස කදින් වෙන්වී අහසේ පාවෙමින් තිබුන බවත් පවසා ඇත.ඔහු අධිමනෝවිද්‍යාව වැඩි නැඹුරුවක් දැක්වීමට හේතුව තමා කුඩා කල ලැබූ මෙම අද්භූත සිදුවීම් විද්‍යාත්මකව විවරණය කිරීමට සුදුසු එකම විෂය අධිමනෝවිද්‍යාව යන්න තේරුම් ගත්නිසා වියහැක.කෙසේ නමුත් ෆ්‍රොයිඩ් අධිමනෝවිද්‍යා විෂය කෙරේ නැඹුරුවක් නොදැක්වීය.
විවාහය
වර්ෂ 1903 පෙබරවාරි 14 වන දින යුං එම්මා රුචෙන්බර නම් තරුණියක හා විවාහ වෙයි.එම්මා කාල් යුංට වඩා වසර 7 කින් බාල තැනැත්තියකවිය.ඇය එවක ස්විස්ටර්ලන්තයේ විසූ දෙවන ධනවත්ම කාන්තාව වූවාය.යුං හා එම්මා අතර ප්‍රේමය ආරම්භ වන්නේ පාසැල් වයසේදීමය.මෙම විවාහය සිදුවී වසර දෙකක් ඇතුලත යුංගේ බිරිඳ එම්මාගේ පියා මියයි.එම්මා යුං තම සැමියාගේ කටයුතුවලට ඉතා සතුටින් උපකාර කළාය.ඔවුන් දෙපලට දරුවන් 5 දෙනකු ගේ දෙමාපියන්වූහ.ඔවුන්ගේ බාලම දරුවා 1914 දී මෙලොවට බිහිවිය.මෙයින් පසු යුං විසින් තමාගේ සේවාදායිකාවකවූ ඇන්තෝනියෝ වුල්ෆ් සමග අනියම් පෙමක පැටලිණ.පසුව එම්මා යුං හා කාල් යුං විරසක වුවද පසුව යලිත් සමාදානවිය.සැබීනා පියරින් නම් කාන්තාව සමගද යුං අනියම් සබදතා පවත්වා ඇත.
ලුබ්ධි ශක්තිය
ෆොයිඩ් විසින් හදුන්වාදුන් ලුබ්ධි ශක්තිය නම් සංකල්පයට කාල් යුං විසින් නව අර්ථකතනයක් ගෙනඑන ලදී.මෙහි දී ෆ්‍රොයිඩ් විසින් ලිංගිකත්වයට ලබාදුන් ප්‍රමුඛබව පිළි නොගත් ඔහු මානව ලිංගික ආශය යනු පුද්ගල ශක්ති විශේෂයක එක් අංගයක් පමණක් පව පැවසීය.කාල් යුංට අනුව ලුබ්ධිය යනු පොදු ජීවන ශක්තියකි.යම් මොහොතකදී කුමක් කලයුතුද යන්න පුද්ගලයා තේරුම් ගන්නේ මෙම දුබ්ධි ශක්තිය ඇසුරිනි.ෆ්‍රොයිඩ් ගේ මතයට පටහැනිව යමින් යුං ලුබ්ධි ශක්තිය හුදු ලිංගිකත්වයට සීමා නොකර ආගම විද්‍යාව කලාව දර්ශනය සාහිත්‍ය ආදී විවිධ විෂයන් කෙරේ යොමුකල හැකිබව පැවසීය.
පෞරුෂ ව්‍යුහය
ෆොයිඩ්ගේ මනො විශ්ලේෂණවාදී පෞරුෂ සංකල්පය තරමක් සංශෝධන සහිතව යුං ඉදිරිපත් කළේය.
පෞරුෂ වර්ගය
කාල් යුං ගේ තවත් ජනප්‍රිය ඉදිරිපත් කිරීමක් වන්නේ පෞරුෂ වර්ගය සංකල්පයයි.යම් පුද්ගලයෙකුගේ පෞරුෂය ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් දෙකකට බෙදා දක්වයි.එ් අන්තර්වර්තික හා බහිර්වරතික වශයෙනි. ලුබ්ධි ශක්තිය තමාවෙත හරවා ජීවත්වන පුද්ගලයා අන්තරවර්තිකයෙකි.මොවුන් තමා වෙතටම නැමුනු ආත්මීය ස්වභාවයක් දරයි.සැම විටම තනිව කටයුතු කිරීමට කැමැත්තක් දක්වයි.සබකෝලයෙන් යුක්කවෙයි.බාහිර සමාජය සමග ඇසුර අඩුය.සමාජ ඇසුරට ලැජ්ජාශීලී බවක් හා බියක් දක්වයි.බාහිර ලොකය දෙස අවදානය යොමු නොකරන අන්තර්වර්තිකයා තම සිතුවිලි වේදයිතාවන් සමගින් හුදෙකලාව වෙසෙයි.ආදිකල්පිත මනෝමූල ලෝකයක ජීවත්වෙයි.වැරැද්දක් සිදුවූවිට එය අනෙකෙකු විසින් සිදුකල වරදක් වුවද තමාගේ වරදින් වූ දෙයක් ලෙස සලකා පසුතැවිලිවෙයි.නිතර තම පෞද්ගලිකත්වය අගයයි.තම රහස් පිටතට නොදෙයි.සමාජයේ වැරදි හරි වැරදි නොසොයයි.තමා විසින් සිදුකල ක්‍රියා පිළිබද ආත්ම විනිශ්චයක යෙදෙයි.තීරණාත්මක මත නිගමනවලට එළැඹෙන්නේ පුද්ගල නිශ්‍රිත සාධක පදනම් කරගෙනය. බහිර්වර්තික පුද්ගලයා තම ලුබ්ධි ශක්තිය බාහිරය යොමුකරයි.මොනුන් සමාජශ්‍ීලී හා සභාහීලී අයවෙති.නිතර බාහිර ලොකය හා අන්‍යන්ගැන අවධානයෙන් සිටී.පෞද්ගලිකත්වයට වඩා පොදුබව අගය කරයි.තමා අතින් සිදුවූ වරදක් වුවද බාහිර පුද්ගලයෙකුට පවරයි.සමාජ සංසිද්ධි හමුවේ නිහඩව නොසිටී.යුතුකම හෝ වගකීම පිළිබද හඩනගයි.සාමූහිකව වැඩ කිරීමට කැමතිය.සමාජ ඇසුර වැඩිය.නිතර තම අදහස් අන්අය සමග බෙදාගනී. යුං දැක්වූ මෙම පෞරුෂ වර්ගය පුද්ගලයා විෂයෙහි බද්ධ කිරීමේ දී සමුපූර්ණයෙන් අන්තරවර්තික හෝ බහිර්වර්තිව පෞරුෂ සහිත අය ප්‍රාෙයා්ගිකව දක්නට නොලැබේ.කෙසේ වෙතත් යම් පුද්ගලයෙකු සතුව අන්තරවර්තික ලක්ෂණ බහුලවත් බහිරිවර්තික ලක්ෂණ අවමවත් තිබිය හැකිය.එයාකාරයෙන්ම බහිර්වර්තික ලක්ෂණ බහුලවත් අන්තර්වරතික ලක්ෂණ අවමවත් පුද්ගලයෙකු තුල විද්‍යමාව විය හැක.
යොමුව
ප්‍රවර්ගය:මනෝ විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:විද්‍යාඥයෝ ප්‍රවර්ගය:1875 උපත් ප්‍රවර්ගය:මනෝ විද්‍යාඥයන්
අන්තඃප්ලාස්මීය ජාලිකා
රළු අන්තඃප්ලාස්මීය ජාලිකාපැතලි මඩි වේ. සිනිඳු අන්තඃප්ලාස්මීය ජාලිකා නාලාකාර මඩි වේ.
අන්තඃප්ලාස්මීය ජාලිකා මගින් සෛල ප්ලාස්මීය පූරකය අන්තඃප්ලාස්මීය ජාලිකාවේ කුහරයෙන් වෙන් කෙරේ.
පරිපාලන නීතිය
පරිපාලන නීතිය යනු රජයේ පරිපාලන නියෝජිතායතනයන්ගේ කි‍්‍රයාකාරකම් පාලනය කරන නීතියේ අංගයයි. රජයේ නියෝජිතායතන කි‍්‍රයාකාරකම් යටතට රීති සැකසීම තීරණ ගැනීම හෝ විශේෂිත නියාමන වැඩසටහන් කි‍්‍රයාවට නැංවීම යනාදිය ඇතුලත් වියහැක. පරිපාලන නීතිය පොදු නීතියේ කොටසක් ලෙස සැලකෙයි. නීතියේ අංගයක් ලෙස පරිපාලන නීතිය පොලිස් නීතිය, ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම, නිෂ්පාදන, පරිසරය, බදුකරණ, විදුලි සන්දේශනය ආගමන සහ ප‍්‍රවාහන වැනි ක්ෂේත‍්‍රයන්හි ජාතික නියාමන ක‍්‍රමවේදයේ කොටසක් ලෙස රජයේ පරිපාලනමය ඒකකයන්හි (උදා. විනිශ්චය සභා මණ්ඩල හෝ කොමිසම්) තීරණ ගැනීම් සම්බන්ධයෙන් එය කටයුතු කරයි විසිවන සියවසේදී වර්ධනය වන සංකීර්ණ සමාජ, ආර්ථික සහ දේශපාලන විෂය පථයන් තුල මිනිසාගේ කි‍්‍රයාකාරීත්වය නියාමනය කිරීම සඳහා ලෝකය පුරාම පරිපාලන නීතිය විහාල වශයෙන් ව්‍යාප්ත වූ අතර ව්‍යවස්ථාදායක මණ්ඩලයන් අලූතින් රජයේ නියෝජිතායතනයන් නිර්මාණය කිරීමත් සමඟ පරිපාලන නීතියද විශාල වශයෙන් ව්‍යාප්ත විය.
ප්‍රවර්ගය:නීතිය
වටා ගමන්කිරීමේ චාරිත්‍රය
යමකට ගෞරව දක්වනු පිණිස ගෞරවයට බඳුන්වන්නාවූ වස්තුව වටා ගමන්කිරීම බොහෝ සංස්කෘතීන්ගේ දක්නට ලැබේ.
දක්‍ෂිණාවර්ත භාවය
thumb|right|300px|පුරාතන ඉන්දියානු බෞද්ධයින්(වම් පසින් භික්ෂූන්, ගිහි යුවලක් දකුණු පසින්, පිටුපසින් ප්‍රතිමාවන්) විසින්  [[ස්තූපය|ස්තූපයක් පැදකුණු කරන අයුරු දැක්වෙන පේකඩක්]]
ඉස්ලාම්
ටොවෑෆ් (طواف) යනු වන්දනා ගමනෙහි ඉස්ලාමීය චාරිත්‍රයන්හී එකකි. හජ්ජි සහ උම්රා තුලදී, මුස්ලිම්වරු කාබා (ඉස්ලාම් දහමෙහි අතිශයින් ශුද්ධවූ ස්ථානය) සත් වරක් පැදකුණු කරන්නේ, වාමාවර්ත දිශාවටය.
පරිගණක යතුරු පුවරුව
පරිගණකය සමග සම්බන්ධකම් පවත්වන ප්‍රධානම යොමු උපකරණය යතුරු පුවරුව හෙවත් කී බෝඩ් එකය.පරිගණක යතුරු පුවරුව මගින් මූසිකයක් රහිතව ක්‍රියා කළ හැකි වන පරිදි යතුරු ගණනාවක් ඇත.එහෙත් ඒවා භාවිතය පිළිබද මනා දැනුමක් තිබිය යුතුය.පරිගණක යතුරු පුවරුවේ දකුණු පස ඇති සංඛ්‍යාත්මක යතුරු අහුරුම හෙවත් නියුමරික් කී පෑඩ් එක මගින් ගණීතමය කටයුතු පහසුවෙන් කල හැකිය. ප්‍රවර්ගය:පරිගණක විද්‍යාව
කියුරියෝසිටි
300px|දකුණ කියුරියෝසිටි යනු නාසා ආයතනය මගින් අඟහරු වෙත යවන ලද යානයකි. අඟහරු මතට ගොඩබැසු කිව්රියෝසිටි යානය සාර්ථකව අඟහරු මත ගොඩබෑම තහවුරු කිරීම සඳහා නාසා ඉන්ජිනේරුවන් වෙත කිව්රියෝසිටි යානය විසින් ඡායාරූප එවන ලදී. අඟහරුගේ දිනයක් පෘථිවි පැය 24යි මිනිත්තු 37ක් වේ. යානය අඟහරු වසරක්, එනම් පෘථිවි සති 98ක ගවේශණයක් සඳහා සූදානම් බව සදහන් වේ.මෙම පර්යේශනයේ මූලික අරමුණ අඟහරු මත ජීවය පවතීද නැතහොත් අතීතයේ පැවතුනාද යන්න නිශ්චිතව තහවුරු කරගැනීමයි.
මිනිසා බිහිවූ දිනයේ පටන් අහස දෙස බැලූවේ කුතුහලයෙනි. අහසින් එන දෙවියන් ගැනත් අඟහරු ලොවින් එන කුරුමිට්ටන් ගැනත් අනාදිමත් කාලයක දිට ඔවුහු විශ්වාස කළහ. මේ කුතුහලය සමගින් විවිධ සංකල්ප බිහිවන්නට විය. පෘථිවිය හැරුණු විට සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ ජීවින් සිටින එකම ග‍්‍රහලෝකය අඟහරුයැයි බොහෝ දෙනකු විශ්වාස කළහ.
අඟහරු පිළිබඳ ගවේෂණ කටයුතු මිනිසා විසින් ආරම්භ කරන්නේ මේ කුතුහලය හේතුවෙනි. සඳ තරණය කළ මිනිසා අඟහරු තරණයට සූදානම් වීමේ මූලික පියවර ලෙස අඟහරු වෙත යානා රාශියක් යැවූවද ඒ අතරින් ඇතැම් ඒවා සාර්ථක වූයේ නැත. යානා බොහොමයකින් ලැබුණු තොරතුරු වලින් කියැවුණේ මිනිසා සිතා සිටි ආකාරයේ ජීවයක් අඟහරු මත නොමැති බවයි.
මේ යානා අඟහරු මත සිට එවන ලද තොරතුර අනුව අඟහරු මත ඇසට නොපෙණෙන ක්ෂුද්‍ර ජීවින් සිටිය හැකියැයි ද ඇතැම් විද්‍යාඥයන් කියා සිටි බැවින් අඟහරු තරණය අතහැර දැමීමට මිනිසා කැමැත්තක් දැක්වූයේ නැත.
මෙහි ප‍්‍රතිඵලය වූයේ සදාකාලිකව කුතුහලයෙන් පිරි අඟහරු ග‍්‍රහයා ගවේෂණය සඳහා ඇමෙරිකාවේ නාසා ආයතනය "කියුරියෝසිටි" හෙවත් කුතුහලය නම් වූ අති නවීන රොබෝ යානයක් අගහරු වෙත යැවීමයි. එම යානය 2012 අගෝස්තු 6 වැනිදා අති සාර්ථක ලෙස අඟහරු මත ගොඩ බැස්ස බව නාසා ආයතනය නිවේදනය කළේය.
අගහරු ගවේශණයේ ඉතිහාසය
මින් ඉහත අවස්ථා කිහිපයකදීම අඟහරුවෙත නාසා ආයතනය විසින් 1975 සිට මේ දක්වා යානා ගණනාවක් සාර්ථක ව යවා ඇත.
නිශ්පාදනය කිරීම
සාමාන්‍ය මෝටර් රථයක් පමණ විශාලත්වයේ යුතු මෙම කියුරියෝසිටි රෝවරය නිපදවන ලද්දේ බොයිං ගුවන් යානා නිෂ්පාදන ආයතනයයි. ලොක්හීඞ් මාර්ටින් සහ මැක්ඩොනල්ඞ් ඩෙට්විලර් නැමැති ආයතන දෙක එහි කොන්ත‍්‍රාත්කරුවෝ වෙති. කිලෝ ග‍්‍රෑම් 900 ක් බරින් යුතුය. වාහනයක් ලෙස හැඳින්වුවද ජංගම රසායනාගාරයක් වැනි මෙම රෝවරය ක‍්‍රියාත්මක වීම සඳහා ශක්තිය සැපයෙන්නේ එහි බලසැපයුම් පද්ධතියේ සවිකැර ඇති ප්ලූටෝනියම් ඩයොක්සයිඞ් නැමැති විකිරණශීලි මූලද්‍රව්‍යයෙනි. එම ද්‍රව්‍යයේ කිලෝ ග‍්‍රෑම් 4.8ක් රෝවරයේ තැන්පත්කැර ඇතැයි නාසා විද්‍යාඥයෝ පවසති. වසර දෙකක කාලයක් ක‍්‍රියාත්මක වනු ඇතැයි විද්‍යාඥයන් පැවසුවද එහි ඇති ප්ලූටෝනියම් ඩයොක්සයිඞ් රෝවරය වසර 14 කාලයක් ක‍්‍රියාත්මක තත්ත්වයේ පවත්වා ගැනීමට ඉවහල්වනු ඇත.
'''== විස්තර ==
සායනික මනෝවිද්‍යාව
සායනික මනෝවිද්‍යාවේදී විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනයන් සහ මනෝවිද්‍යාවේ භාවිතයන් මනෝවිද්‍යාත්මක දොම්නස් සහ දුෂ්කෘතියන් හඳුනාගැනීම වැළකීම සහ පළවාහැරීමට යොදා ගැනීම අන්තර්ගතය එමගින් පුද්ගල නිරෝගීතාවය සහ අධාත්මික වර්ධනය වැඩි කිරීමට යොදා ගනී. සායනික මනෝවිද්‍යාව පර්යේෂණයන්, ඉගැන්වීම් , අධිකරණ වෛද්‍ය සාක්ෂීන් සහ වැඩසටහන් වර්ධනය සහ පාලනය සඳහා උපකාරී වුවද මෙහි මූලිකාංග ලෙස මනෝවිද්‍යාත්මක විශ්ලේෂණය සහ මනෝ රෝග චිකිත්සාව හැඳින්විය හැක. බොහෝ රටවල මෙය මානසික සෞඛ්‍ය වෘත්තිකයන් මගින් පාලනය කෙරේ.
කියුරියෝසිටි
නිශ්පාදනය කිරීම
කියුරියෝසිටි යානය අඟහරු මතුපිට ගොඩබැස්ස පසු එහි අඟල් හතරක පමණ ප‍්‍රමාණයක් යටට පස් හාරා නියැදි ලබාගැනීමට නියමිතය. විද්‍යාඥයන් පවසන්නේ මෙහිදී වැඩි අවදානයක් යොමුකරන්නේ මෑතකදී ග‍්‍රහක පතිත වීමෙන් සෑදී ඇති අලූත් ආවාට කෙරෙහි බවයි.
සායනික මනෝවිද්‍යාව
පෙන්සිල්වේනියා විශ්වවිද්‍යාලයේ Lightner Witmer විසින් 1896 දී ප්‍රථම මනෝ විද්‍යා සායනය ඇරඹීමත් සමග මෙම විෂය පථය සලකා බැලීමට ඇරඹිණ. විසිවන සියවසේ මුල් භාගයේදී ශායනික මනෝවිද්‍ය‍ාව, මනෝවිද්‍යාත්මක ඇගයීම කෙරෙහි ප්‍රධාන වශයෙන් යොමු වූ අතර ප්‍රතිකාර සඳහා අවධානය අල්ප වශයෙන් යොමු විය. නමුත්, වසර 1940 දී දෙවන ලෝක යුද්ධයට පසු පුහුණු සායනිකයින් වැඩිවීමත් සමග එම රටාව වෙනස් විණි. මෙම කාලයේදී ප්‍රධාන අධ්‍යාපන ආකෘතීන් දෙකක් බිහි විය. එනම්, Ph.D (පර්යේෂණ කේන්ද්‍ර කරගත්) Ph.D ( පුහුණුව කේන්ද්‍ර කරගත්   )
කියුරියෝසිටි
නිශ්පාදනය කිරීම
පෘථිවියේ ජීවීන් බිහිවීම පිළිබඳ විවිධ මත ප‍්‍රකාශ කරන විද්‍යාඥයන් අතරින් පිරිසක් පවසන්නේ අඟහරුමත තිබූ ජීවය ග‍්‍රහක සමඟ පෘථිවියට පැමිණෙන්නට ඇති බවයි. කෙසේ වෙතත් වරින් වර අඟහරු පිළිබඳ කරන ලද පර්යේෂණ වලින් හෙලිවී ඇත්තේ අඟහරු මත සරල කාබනික අනු පිහිටා තිබිය හැකි බවයි. කියුරියෝසිටි යානයේ ඉලක්කයක් වී ඇත්තේ ද අඟහරුමත ඇති කාබනික අණු හඳුනාගැනීමයි.
සායනික මනෝවිද්‍යාව
ශායනික මනෝ චිකිත්සකයින් අද මනෝ චිකිත්සාව සපයන විශේෂඥයින් ලෙස හැඳින්විය හැක. ඔවුන් ප්‍රධාන (මූලික) සෛද්ධාන්තික පථයන් හතරක් යටතේ පුහුණුව ලබති. එනම් මනෝවිශ්ලේෂන මානුෂවාදී ප්‍රජානන චර්යා සහ පවුල් ප්‍රතිකාරය යන විෂය පථයන්ය.
කියුරියෝසිටි
රෝවරය කක්ෂගත කිරීම
ඇමෙරිකාවේ ෆ්ලොරිඩාහි කැනවරල් තුඩුවෙන් මෙම යානය අඟහරුවෙත යැවීමේ ගමන ආරම්භ කැරුනේ පසුගිය වර්ෂයේ නොවැම්බර් මස 27 දින දීය. ඇට්ලස් පහ රොකට්ටුව ආධාරයෙන් යානය මුදා හැර ඇති අතර අඟහරු දක්වා ඇති කිලෝමීටර් 5670 ලක්‍ෂයක් පමණ වූ දුර ගෙවා සැළසුම් කළ පරිදිම ඒ වෙත ළඟාවීමට මෙම යානයට හැකියාව ලැබිණි.
සායනික මනෝවිද්‍යාව
සාසනික මනෝ විද්‍යාව, මනෝ වෛද්‍ය විද්‍යාව සමග පටලැවිය හැක. මෙම දෙඅංශයේම අරමුණූ සමාන වුවද නමුදු මනෝ චිකිත්සකයින් යනු වෛද්‍යය වෘත්තිකයන්ය. එනම් ඔවුන් ඖෂධ නියම කිරීම සඳහා ලියාපදිංචි වී ඇත‍. ඇතැම් විට සියුම් ලෙස බලන කළ මනෝ චිකිත්සකයින්ගේ පුහුණුව අනුව ඔවුන්ට මානසික රෝගයක් ජීව විද්‍යාත්මක, මනෝ විද්‍යාත්මක සහ සමාජීය දෘෂ්ටිකෝණයන්ගෙන් බැලීමට ඉඩ සලසා ඇත. පුහුණුවේදී මනෝ චිකිත්සකයින් සහ මනෝවිද්‍යාඤයින් බොහෝ විට සමීපව වැඩ කරති. ඔවුන් සමාජ සේවකයින්, වෘත්තීය චිකිත්සකයින් වැනි බහුක්ෂේත්‍ර කණ්ඩායම් සමග සහයෝගීව කටයුතු කරමින් රෝගීන්ගේ සංකීර්ණ ගැටළු සඳහා බහු ක්ෂේත්‍ර ප්‍රවේශයක් ලබා දෙති.
කියුරියෝසිටි
රෝවරය කක්ෂගත කිරීම
2012 අගෝස්තු 5 එය අඟහරු කක්ෂයට සාර්ථකව පිවිසෙන අයුරු මුළු ලෝකයම බලාසිටියේ මහත් බලාපොරොත්තු දල්වාගනිමිනි. මුළු මහත් ලෝක ප‍්‍රජාවගේම බලාපොරොත්තු සඵල කරමින් -කියුරියෝසිටි” යානය සාර්ථකව කක්ෂගතවූ බව නාසා ආයතනය නිවේදනය කර තිබිණි.
සායනික මනෝවිද්‍යාව
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:මනෝ විද්‍යාව
කියුරියෝසිටි
අගහරු මත ගොඩබෑම
ගගන කැප්සියුලය කක්ෂගත වීමෙන් අනතුරුව සුවිශේෂි පැරෂුටයක් හා දොඹකරයක් ආධාරයෙන් යානය අඟහරුමතට ගොඩබැස්සීමට සැළසුම් කර තිබිණි. අඟහරුමත ඇති විශාල ආවාටයක් වූ ගේල් වෙත මේ රෝවර් යානය බැස්සවීම නාසා විද්‍යාඥයන්ගේ අපේක්‍ෂාව විය. කිලෝ මීටර් 150ක පමණ පළලකින් යුතු ගේල් ආවාටය මිනිසාගේ කුතුහලය වර්ධනය කිරීමට හේතු වූ ස්ථානයක්ව තිබූ බැවින් මෙම පතිත කිරීම සඳහා සුදුසුම ස්ථානය එතැන බව විද්‍යාඥයෝ දැන සිටියහ. ස්ථර කිහිපයකින් සමන්විත මෙම ආවාටය ගවේෂණයෙන් අඟහරුමත බොහෝ තොරතුරු නිරීක්‍ෂණය කළ හැකි වෙතැයි යන්න විද්‍යාඥයන්ගේ අපේක්‍ෂාවයි.
අඟහරු වෙත ගොඩබෑමෙන් පසු කියුරියෝසිටි රෝවරය අඟහරුගේ ඡුායාරූප, පාරිසරික දත්ත, රසායනික තොරතුරු, පස් සහ පාෂාණ කැබලි පරීක්‍ෂා කිරීමෙන් ලබාගන්නා දත්ත ආදි සියල්ල පෘථිවිය වෙත එවනු ඇත. ඒ සඳහා අවශ්‍යකරනු ලබන අති ප‍්‍රබල සන්නිවේදන උපකරණ කියුරියෝසිටි රෝවරය සතුව තිබේ.
රොබෝ අත
රෝවරයේ සවිකැර ඇති මීටර 23 දක්වා දිගු කළ හැකි රෝබෝ අත උපයෝගී කරගෙන පස් හා පාෂාණා නියැදි මෙන්ම ජලය ඇත්නම් එවැනි අංශූ ද එක්රැස්කැර ගැනීමේ හැකියාව පවතී.
වෙනත් විස්තර
කියුරියෝසිටි රෝවරයේ ඇති රසායනික විශ්ලේෂණාගාරයකට මෙවැනි නියැදි ඍජුවම යොමුකොට අවශ්‍ය පර්යේෂණ සිදුකැරෙනු ඇත. පැයට මීටර් 144ක වේගයෙන් ගමන් කළ හැකි මෙම රෝවරයට අංශක 45ක් දක්වා ආනතියක් ඇති කන්දක් තරණය කිරීමේ හැකියාව තිබීමද විශේෂත්වයකි. සෙන්ටි මීටර් 50ක විශ්කම්බයෙන් යුතු රෝද හයක් සවිකැර ඇති අතර ඒ සෑම රෝදයකටම වෙන වෙනම ක‍්‍රියාත්මක වන මෝටර් සවිකැර තිබේ.
මීට ඉහත අවස්ථාවකදී අඟහරුවෙත යවන ලද ස්පිරිට් නම් රෝවරය මගින් ගේල් ආවාටය සම්බන්ධයෙන් එවන ලද තොරතුරු උපයෝගී කර ගනිමින් ගේල් ආවාටයට වඩාත් සාර්ථකව ගවේෂණය කිරීමට මේ කියුරියෝසිටි රෝවරය නිපදවන ලදී.
ඉතා තුනී වායුගෝලයක් සහිත අඟහරුමතට කියුරියෝසිටි රෝවරය පතිත කිරීම අතිශය සීරුවෙන් කිරීමට නාසා ආයතනය සැලසුම් කර තිබිණි. ඒ සඳහා සුපර්සොනික් පැරෂුටයක් හා තෙරපුම් රෝකට්ටු සවිකල අහස් දොඹකරයක් භාවිත කරන්නට සිදුවිය. අඟහරු කක්ෂයේ ගමන් කරමින් තිබෙන ඔඩිසි ඕබිටර් යානය භාවිතයෙන් එම මෙහෙයුම් සිදුකරන ලදී.
අඟහරු ග‍්‍රහයා වටා කක්ෂගතවී තිබූ ඕඩිසි යානය මේ කාර්යය පිළිබඳ සියළු තොරතුරු යූ.එච්.එෆ්. තරංග භාවිතයෙන් පෘථිවියට වාර්තා කරන ලදී. ක‍්‍රමයෙන් අඟහරුගේ වායුගෝලයට ඇතුළු වූ ආරක්ෂිත කැප්සියුලය ගේල් ආවාටය ඉලක්කකැර ගනිමින් වේගයෙන් අඟහරුවෙත ඇදී ගිය අතර සුළු මොහොතකින් එහි පැරෂුටය ක‍්‍රියාත්මක වීමත් සමග වේගය විශාල වශයෙන් අඩුවන්නට විය. නාසා ආයතනයේ විද්‍යාඥයන් ප‍්‍රමුඛ මුළු ලෝකයම අපේක්‍ෂාවන් සහිතව බලා සිටියදී ක‍්‍රමයෙන් අඟහරුමත පතිතවෙමින් තිබූ ආරක්ෂිත කැප්සියුලයේ තෙරපුම් රොකට්ටුව ක‍්‍රියාත්මක වන්නට විය. ඉන් අනතුරුව සිදුවූයේ දොඹකර කොටසින් කියුරියෝසිටි රෝවරය වෙන්වීමයි. තෙරපුම් රොකට්ටු සහිත අහස් දොඹකරය මගින් සෙමෙන් සෙමෙන් කියුරියෝසිටි රෝවරය පෘථිවි වාසීන් අපේක්‍ෂා කළ ආකාරයෙන් ගේල් ආවාටයේ අපේක්‍ෂිත ස්ථානයටම පතිත කිරීමට සමත්විය.
ගොඩබැසීමෙන් අනතුරුව කියුරියෝසිටි රොබෝ යානයේ පරිගණකය මගින් යානයේ ඇති කැමරාවකින් ගන්නා ලද කළු සුදු ඡුායාරූප තුනක් නාසා පාලන මැදිරිය වෙත එවන ලදී. මෙම ඡායාරූප නාසා මෙහෙයුම් මැදිරියේ විශාල වීඩියෝ තිරයේ දර්ශනය කරන විට කියුරියෝසිටි යානයෙන් තොරතුරක් ලැබෙනතුරු නොඉවසිලිමත්ව බලා සිටි විද්‍යාඥයන් හා ඉංජිනේරුවන්ට සතුට නිම්හිම් නැතිවිය. ප‍්‍රීති ප‍්‍රමෝදයෙන් යුතුව ඔවුහු ඔල්වරසන් දුන්හ.
ඇමෙරිකන් ඩොලර් බිලියන 2.5ක් වියදම් කර ක‍්‍රියාත්මක කරනු ලැබූ කියුරියෝසිටි ව්‍යාපාතිය මේ දක්වා අතිශය සාර්ථක වී තිබේ. අගොස්තු 07 වැනිදා පස්වරුවේ නාසා ආයතනය නිවේදනය කර සිටියේ කියුරියෝසිටි රෝවරය විසින් ප‍්‍රථම වර්ණ ඡායාරූපය තමන් වෙත එවා තිබු බවයි. තරමක දුවිලි ඇවිස්සුනු සහ අපහැදිලි ගතියකින් දිස්වන මෙම ඡායාරූපයෙන් ගේල් ආවාටයේ එක් වැටියක් දිස්වන බව ද ඔවුන් සඳහන් කැර තිබේ. එම ඡායාරූපය අංශක 30කින් ඇලවී ඇති බවද මෙම දෝෂය ඉක්මනින් නිවැරදි කිරීමට හැකි බවද නාසා ආයතනය පවසයි. ඒ වන විටත් කියුරියෝසිටි රෝවරයේ සියළුම කොටස් හොඳින් ක‍්‍රියාත්මක වෙමින් පවතින බැවින් ඉතාමත්ම නුදුරු දිනයන්හිදී අඟහරු ලෝකයේ සැබෑ තත්ත්වය වඩාත් විද්‍යානුකූලව ලෝකයාට හෙලිදරව්කිරීමට හැකිවනු ඇති බව නාසා ආයතනය පවසයි.
අඟහරුගේ ඡායාරූප පොළොවට එන ආකාරය
අඟහරු මතදී ගන්නා ඡායාරූප පොළොවට එන්නේ සාමාන්‍ය ඡායාරූපයක ආකාරයකින් නොවේ. අන්තර්ජාලය ඔස්සේ අපට ඕනෑම ආකාරයේ ඡායාරූපයක් ඒ ආකාරයෙන්ම ලොව  ඕනෑම තැනකට ක්ෂණයකින් යැවිය හැකි වුවද අඟහරුමත සිට එලෙස ඡායාරූප එවීමේ හැකියාවක් නැත.
මේ ඡායාරූප පැමිණෙන්නේ 1 සහ 0 අංක වලින් සැදුම්ලත් අංක සමුහයක් වශයෙනි. ඒවා ගන්නා ලද ඡායාරූපයේ අංකිත ප‍්‍රතිනිර්මාණයකි. මේ අංක වලින් අඟහරුමත ඇති කැමරාවෙන් ග‍්‍රහණය කැරගත් ඡායාරූපයේ වර්ණ හා දීප්තිය වෙනස්කම් නිරූපණය වේ. මේවා 1 සහ 0 අංක වලින් සැදුම්ලත් දත්ත ගොනුවක් බවට පත්කොට වෙන් වෙන් වශයෙන් පෘථිවියට එවනු ලබයි. ඒවා පෘථිවියේ ඇති ඇන්ටනා මගින් ග‍්‍රහණය කර ඡායාරූප ප‍්‍රතිනිර්මාණය කිරීම සිදුවේ. සාමාන්‍ය ඡායාරූපක් පටලයක සිට කඩදාසියක් වෙත ගෙන ඒමට වඩා විශාල කාලයක් මේ සඳහා ගතවේ.
රෝවරයෙන් ගන්නා ලද ඡායාරූපය අඟහරු වටා කක්ෂගත කොට ඇති ඕඩිසී යානයට යොමුකොට එමඟින් පෘථිවියට යොමු කිරීම සිදුවේ. ඇතැම් විට මේ දත්ත පෘථිවියට එවීමේදී අඩුපාඩු ඇතිවීමට ද ඉඩ තිබේ. එවිට දක්නට ලැබෙන්නේ තැන තැන හිස් අවකාශ සහිත ඡායාරූපයකි. මෙලෙස අඩුපාඩු සිදුවූ ඡායාරූපයක් ඇත්නම් එහි අඩුපාඩු මහහරවා ගැනීමට යළි පෘථිවියේ සිට රෝවරයට උපදෙස් දී අඩුවූ දත්ත පැකට්ටුව යළි ගෙන්වාගත යුතුය. ඇතැම් විට ඒවා යළි ගෙන්වා ගෙන රූපය ප‍්‍රතිනිර්මාණය කිරීමට දින දෙකක් පමණ ගතවේ. එවැනි අඩුපාඩු වූ දත්ත පැකට්ටු යළි නොලැබෙන අවස්ථාද තිබේ.
ප්‍රවර්ගය:අඟහරු ප්‍රවර්ගය:තාරකා විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:නාසා‎
යතුරුපුවරුව
යතුරුපුවරුව යන්නෙන් පහත දේ අදහස් විය හැක:
දෙවන මුගලන් රජ
දෙවන මුගලන් රජ, සිංහල රජෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සිංහල රජවරු ප්‍රවර්ගය:රජවරු - ලක්දිව ප්‍රවර්ගය:රජවරු - රජරට
ගුවන් විදුලි නාට්‍ය
ශ්‍රව්‍ය කලා මාධ්‍යක් වන ගුවන් විදුලි නාට්‍ය හඩ මූලික කරගත් කලා මාධ්‍යකි.රේඩියෝ නාට්‍යය ලොව බිහි වූ අටවැනි කලාව ලෙසට නම් කෙරේ. "රේඩියෝ ප්ලේ", "රේඩියෝ ඩ්‍රාමා", "ඕඩියෝ තියටර්", "රේඩියෝ තියටර්", "ඉන්විසිබල් ප්ලේ" යන ඉංග්‍රීසි චචන සඳහා සිංහලෙන් "ගුවන් විදුලි නාට්‍යය", "රෙදෙව් නාටක", "හඬනළුව", "ශාබ්දික රංගය" ආදී වචන අපට හමුවේ.
රේඩියෝ නාට්‍යයේ නූතන යුගය එක් දහස් නවසිය පනහ දශකයේදී සැමුවෙල් බෙකට්, ගයිල්ස් කූපර්, බැරී බර්මෙන්ජ්, මසී කොන්ක්‍රෙට්, රිස් ඇඩ්‍රියන්, ෆෙඩ්‍රික් බර්ඩ්නම්, හැරල්ඩ් පින්ටර්, ජේම්ස් සුන්ඩර්ස්, ජෝ ඕටර්න්, ටොම් ස්ටොපර්ඩ් ආදී රචකයන්ගේ නව භාවිතාමය ආඛ්‍යාන තුළ හමු වේ. ලාංකීය සමාජය සඳහා රේඩියෝ නාට්‍යය සංස්කෘතිය හිමිවන්නේ එකදහස් නවසිය විසිපහ තරම් ඈතකදීය.ආරම්භක යුගයේ නාට්‍යය බහුතරයක් විකාශය වූයේ සජීවී ආකාරයෙනි. මෙකල ගුවන් විදුලි නාට්‍යවල රඟපෑම කළේ විනෝදාස්වාදය සඳහා වන අතර මෙම නාට්‍යය බහුතරයක් බී.බී.සී. ආයතනය විසින් නිෂ්පාදනය කළ නාට්‍යයන්හි සිංහල පරිවර්තන හෝ අනුවර්තනයන්ය. උදාහරණ ලෙසට ජෝර්ජ් බර්නාඩ්ෂෝගේ "ද ඩොක්ටර් ඩයිලේමා" නාට්‍යය "වෙදහටන" ලෙසත්, ගීද මෝපසාන්ගේ "නෙක්ලස්" "දියමන්ති මාලය" ලෙසත්, ඇනටොල් ෆ්‍රොන්ස්ගේ "ද මෑන් හූ මැරීඩ් ඩම්බ් වයිෆ්" නාට්‍යය "ගොළු බිරිඳ" ලෙසත් නිෂ්පාදනය වූ ඉතිහාසය දැක්විය හැකිය. එමෙන්ම ආර්.එල්. ස්පිට්ල්, ලෙනාඩ් වුල්ෆ්, පියදාස සිරිසේන, ඩබ්.ඒ. සිල්වා, මාර්ටින් වික්‍රමසිංහ ආදී රචකයින්ගේ කෘති නාට්‍යය ලෙස අනුවර්තනය කොට ප්‍රචාරය වූ සංස්කෘතියක් අනෙක්පසින් හමුවේ.
ගුවන් විදුලි සංස්ථාවේ ශ්‍රවණ පර්යේෂණ අංශය සිදු කළ "ගුවන් විදුලි නාට්‍යය, ජනප්‍රිය ගුවන් විදුලි නාට්‍යය, නාට්‍යය ශිල්පීන් හා නාට්‍යය රචකයින් පිළිබඳ දීපව්‍යාප්ත සමීක්ෂණ වාර්තාව" එක් දහස් නවසිය අසූ හත වැනි කාල වකවානුවක නාට්‍යය ශ්‍රාවකයින් අතර ඉහළ ජනප්‍රියත්වයක් දිනා ගත් බව අනාවරණය කර ගැනීමට  සාක්ෂි දරයි. එහිදී "සුගන්ධිකා" පළමු තැනටත්, "ගුවන් විදුලි රඟමඬල" දෙවැනි තැනටත්, "ගජමුතු" තෙවැනි තැනටත්, "මුවන්පැලැස්ස" සිව්වැනි තැනටත්, "සේසතයි කුමරියයි" පස්වැනි තැනටත්, "මේධා" හයවැනි තැනටත්, "ළමා රංග පීඨය" හත්වැනි තැනටත්, "රක්ෂණ රංග" අටවැනි තැනටත්, "සඳගලතැන්න" නවවැනි තැනටත් පාඨක රුචිකත්වය ලබා තිබිණ. මෙම සමීක්ෂණයේදී රේඩියෝ නාට්‍යය ප්‍රිය නොකළ අය කිසිවකු නොසිටි අතර රූපවාහිනිය ප්‍රිය නොකළ අය සියයට එකක් විය.
රේඩියෝ කතා රචකයෙකු සෙසු රචකයින්ට වඩා අසීමිත පරිකල්පනීය වපසරියක් භුක්ති විඳියි. එහිදී ශබ්දමය "මොන්ටාජ්කරණය" හෙවත් ප්‍රතිවිරුද්ධ ශබ්ද එකිනෙක ගැටීමට සැලැස්වීමෙන් වෙනත් අර්ථ උත්පාදනය කළ හැකිය. පරිසරයන් හා චරිතයන් නිර්මාණය කිරීමේදී සෙසු රචකයින් අභිභවා රේඩියෝ නාට්‍යය රචකයාට නිරන්තරයෙන් හිමිවේ. එම පරිකල්පනීය කලාත්මක අවකාශ තම දැනුම ඔස්සේ අර්ථ ගන්වමින් විඳගැනීමට රේඩියෝ නාට්‍යය ශ්‍රාවකයාට එක සේ දොරටු විවර වේ.
1996
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
ශ්‍රී පාද ඇල්ල
ශ්‍රී පාද ඇල්ල, යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටි දිය ඇල්ල කි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ දිය ඇලි
ප්‍රජානනය (ප්‍රජානනය පිළිබඳ හැඳින් වීමක් )
ප්‍රජානනය (ඥානය) යන්න ලිහිල්ව තොරතුරු සැකසුම, දැනුම යොදා ගැනීම, කැමැත්තක් වෙනස් කිරීම වැනි මිනිස් හැකියාවන් සඳහා යොදා ගනී. ප්‍රජානනය හෝ ප්‍රජානන ක්‍රියාවලීන් ස්වභාවික/ කෘත්‍රීම ලෙස විඥානක හෝ විඥානක බවින් තොරව විය හැක. එම නිසා නිර්වින්දන විද්‍යාව, ස්නායු විද්‍යාව, මනෝවිද්‍යාව , දර්ශනවාදය, පරිගණක විද්‍යාව යන ක්ෂේත්‍රවල විවිධ අයුරින් අන්තර්ගත වෙයි. දැනුම යන සංකල්පය සිත, හේතු දැක්වීමට, අවබෝධය , බුද්ධිය, ඉගෙනීම වැනි බොහෝ මිනිස් සිතේ ක්‍රියාකාරකම්වලදී ද කෘත්‍රීම හෝ නිපද වූ බුද්ධිමතුන්ගේ ද සම්බන්ධ කළ හැක.ප්‍රජානනය යනු දියුණු ජීවී වර්ගයාගේ වස්තුවක් වෙයි. එමනිසා එය මොළයේ හෝ පරිගනකයේ සංකේතාත්මක වස්තුවක් ලෙස අධ්‍යයනය කළ හැක.
මනෝ විද්‍යාවේ දී කෘත්‍රීම බුද්ධියේ දී දැනුම යන්න මානසික ක්‍රියාකාරිත්වයන්, මානසික කාර්යයන් ,බුද්ධිමය වස්තුවක තත්වය යන්න සඳහා ව්‍යවහාර කෙරේ. විශේෂයෙන්ම මෙහි දී අව‍බෝධය, අනුමාණ කිරීම, තීරණ ගැනීම, සැකසුම, ඉගෙනීම වැනි මානසික ක්‍රියාවලින් අධ්‍යයනය සඳහා වැඩි අවධානයක් යොමු කර ඇත. මෑත කාලයේ දියුණු පර්යේෂකයන් විසින් සාරාංශගත කිරීම, සාමාන්‍යගත කිරීම, විශේෂායනය කිරීම සහ නිගමනයන් කිරීම (මතයන් දැනුම, අභිප්‍රායන් වැනි සංකල්ප ද, බුද්ධිමත් පුද්ගලයින්/ පද්ධතීන්ගේ කැමැත්තන් සහ බලාපොරොත්තු ද ඇතුළත්ය)
ප්‍රජානනය යන්න වඩා පුළුල් ලෙස දැනුම ලබා ගැනීම ලෙස කිව හැක. එනම් සාමාජීය හා සංස්කෘතික පරිසරයන් තුළ මතුවන දැනුම සහ සංකල්ප තුළින් එම කණ්ඩායම තුළ සිතුවිලි සහ ක්‍රියාකාරකම් ලෙස අපට පැහැදිලි කළ හැක.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Cognition
හික්කඩුව
ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු වෙරළ තීරයේ පිහිටි සුන්දර ඉසව්වකි හික්කඩුව. එය දකුණු පළාතට අයත් වන අතර, ගාලු නගරයේ සිට වයඹ දිශාවට කිලෝ මීටර 20ක් පමණ දුරින් කොළඹ සිට ගාල්ලට පැමිණෙන ගාලු පාරේ ගාල්ලට සමීපයේ පිහිටා ඇත. හික්කඩුව මෙරට මූලික සංචාරක පුරවරයක් වන අතර, එහි දියමත ලිස්සා යෑමට, කිමිදීමට මෙන්ම හිරු රැස් විඳීමටද පහසුකම් ඇත.
2004 සුනාමිය
වර්ෂ 2004 දෙසැම්බර් මස 26 වන දින හික්කඩුව මහත් වූ සුනාමි ව්‍යසනයකට ගොදුරු විය. එය “2004 ඉන්දියානු සාගර භූ චලනය” නම් වූ, සැතපුම් දහස් ගණනක් එපිටින් ඉන්දුනීසියානු වෙරළ තීරයේ ඇති වූ භූ චලනයක් නිසා ඇති විය. මෙම සුනාමි ව්‍යසනය හේතුවෙන් ඡීවිත දහස් ගණනක් අහිමි විය.
සුනාමි ව්‍යසනයෙන් තමන් සතු සියලු දේ අහිමි වූ පවුල් වල‍ට සහන සේවා යටතේ මහන මැෂින් ලැබුනි. මේ හේතුවෙන් නගරයේ විවිධාකාර වූ ඇඳුම් (කමිස, කලිසම්, ආදී...) මසන සන්නාලියන්(ඇඳුම් මසන්නන්) වර්ධනය විය. එනිසා හවායි කමිස (Hawaiian shirt) ප්‍රිය කරන්නන් ශ්‍රී ලංකාවේදී අනිවාර්යයෙන්ම යායුතු ස්ථානයක් බවට හික්කඩුව පත්විය.
සංචාරක ආකර්ෂණ
thumb|left|සීනිගම දේවාලය
කලා න්‍යායයන්
දහනව වන සියවසේදී කලාකරුවන් මූලික වශයෙන් අවධානය යොමුකර සිටියේ සත්‍යය සහ සුන්දරත්වය පිලිබඳවය. ජේ. එම්. ඩබ්ලිව් ටර්නර්ගේ තාත්විකවාදය වෙනුවෙන් පෙනීසිටි සෞන්දර්යවාදයේ න්‍යායවාදියකු වූ ජෝන් රස්කින් කලාවේ භූමිකාව ලෙස දක්වා සිටියේ ස්වභාවිකත්වය තුල පවත්නා සාරාත්මක සත්‍යය කලාකෘතියක් හරහා සන්නිවේදනය කිරීම ලෙසිනි. විසිවැනි සියවසේ මුල්භාගයේදී නූතනවාදයේ පැමිණීම විසින් කලාවේ කාර්ය පිලිබඳ සංකල්පයන්හි රැඩිකල් වෙනසක් සනිටුහන් කරන ලදී. විසිවන සියවසේ අවසන් භාගයේදී නැවත වරක් පශ්චාත් නූතනවාදයේ සම්ප‍්‍රාප්තියද මෙවැනිම වෙනසකට මඟ පෑදීය. 1960 දී ක්ලෙමන්ට් ගී‍්‍රන්බර්ග් සිය ‘නූතනවාදී චිත‍්‍රකලාව’ නම් ලිපියේදී නූතන කලාව ‘දැනුම් පද්ධතියක නෛසර්ගික ක‍්‍රමවේදයන් එකී දැනුම් පද්ධතියම විවේචනය කිරීම සඳහා යොදාගැනීම’ ලෙසින් අර්ථ දක්වා ඇත. ගී‍්‍රන්බර්ග් මෙම අදහස මූලික වශයෙන් අධිතාත්වික ප‍්‍රකාශනවාදී ව්‍යාපාරය සඳහා යොදාගත් අතර පැතලි අධිතාත්වික චිත‍්‍ර තේරුම්ගැනීම සහ සාධාරණීකරණය කිරීම සඳහා යොදාගන්නා ලදී.
තාත්විකවාදී ස්වභාවිකවාදී කලාව මාධ්‍යය ව්‍යාජ ලෙස යොදාගනිමින් කලාව සැඟවීම සඳහා යොදාගත් අතර නූතනවාදය කලාව කලාව කෙරෙහි අවධානය ඇතිකිරීම සඳහා යොදාගන්නා ලදී. පැතලි පෘෂ්ඨය, ආධාරකයේ හැඩය, සායම්වල ගුණයන් ආදී චිත‍්‍රය මාධ්‍යයක් ලෙස දරා සිටින්නාවූ සීමාවන් පැරණි ගුරුවරුන් විසින් ව්‍යංගයෙන් හෝ වක‍්‍රාකාරයෙන් පිලිගනු ලැබියහැකි ඍණාත්මක සාධකයන් විය. නූතනවාදය යටතේ මෙම සීමාවන් ධනාත්මක සාධකයන් ලෙස සැලකීමට පටන් ගැනුනු අතර විවෘතවම ඒ බව පිලිගනු ලැබීය.
ඇන්ඩි වර්හෝල් වැනි ජනපි‍්‍රය චිත‍්‍රශිල්පීහු ජනපි‍්‍රය සංස්කෘතිය මෙන්ම කලා ලෝකයද එකී ජනපි‍්‍රය සංස්කෘතියේ භාෂාවෙන්ම විවේනය කිරීම මගින් අවධානයට ලක්වූවා මෙන්ම බලපෑම් සහගතද වූහ. 1980 ගණන්වල 1990 ගණන්වල සහ 2000 ගණන්වලදී සමහර රැඩිකල් කලාකරුවෝ මෙම අදහස් තවදුරටත් ඉදිරියට ගෙනයමින් ස්වයං විවේචන ශිල්පය උසස් කලාවෙන් ඔබ්බට ගෙනයමින් මෝස්තර නිරූපන ප‍්‍රතිරූපයන්, චිත‍්‍රකථා, දැන්වීම් පුවරු, අසභ්‍ය චිත‍්‍රපට ආදී වූ සියලූ සංස්කෘතික ප‍්‍රතිරූප නිර්මාණයන් කරාද ගෙන ගියහ.
1993
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
ඇන්ටන් ජූඩ්
ඇන්ටන් ජූඩ් යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සිටි, ජනප්‍රිය චිත්‍රපටි, ටෙලි නාට්‍ය හා වේදිකා නාට්‍ය රංගන ශිල්පියෙකි.
මුල් අවදිය
1960 වසරේ නොවැම්බර් 28 වැනිදා රත්මලානේදී උපත ලැබූ ජූඩ් මහතා දරුවන් හතර දෙනෙකුගෙන් යුත් ඔහුගේ පවුලේ වැඩිමහල් දරුවා විය. ඔහු ගල්කිස්ස ශාන්ත අන්තෝනි විද්‍යාලයෙන් සිය අධ්‍යාපන කටයුතු නිමවන ලදී.
වෘත්තිය දිවිය
1978 වසරේදී Sashi Quintes ගේ සුදු හත්තක් වේදිකා නාට්‍යයේ රඟමින් සිය රංගන දිවිය ඇරඹූ ජූඩ් මහතා, ඉන්පසුව දිගටම රංගන ක්ෂේත්‍රයේ රැඳෙමින් විවිධ කලා නිර්මාණ සඳහා සිය දායකත්වය ලබා දුන්නේය. බහුබූතයෝ, රන්කෙවිට, නුඹ නාඩන් අපට පිස්සු, සිකුරු හතේ, රෝස කැලේ, එතුමයි මෙතුමයි ඔහු විසින් රංගන දායකත්වය ලබා දුන් චිත්‍රපට කිහිපයක් වේ.
ඔහු විසින් රඟපෑ ටෙලිනාට්‍ය ලෙස පුංචි රාළ, සබඳ පබිලිස්, සකිසඳ එලියස් යන ඒවා හැඳින්විය හැක. ඔහු විසින් ගායනා කල ගීතයක් වූ ‘ආයිස් අම්මා ගුණ්ඩූ (උන පුරුකේ බලු වලිගේ) එකල ප්‍රේක්ෂක ජනයා අතර අතිශය ජනප්‍රිය විය.
මරණය
ඔහුගේ අවමංගළ්‍ය කටයුතු 2012 මාර්තු 22 වන දින, කොළඹ බොරැල්ල පොදු සුසාන භූමියේදී සිදුකරන ලදී.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:1960 උපත් ප්‍රවර්ගය:2012 මරණ
Sls පිළිබද තොරතුරු
SLS පිළිබද තොරතුරු
රඹකැන් ඔය ජලාශය
රඹකැන් ඔය ජලාශය ශ්‍රී ලංකාවේ අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ මහඔය පිහිටා තිබේ. ජලාශයේ සැලසුම් නිර්මාණය හා ඉදිකිරීම මහවැලි අධිකාරිය මගින් සිදුකොට තිබෙන අතර වර්ථමානයේ එහි කළමණාකරන කටයුතු වාරි මාර්ග හා ජල සම්පත් කළමනාකරණ අමාත්‍යංශය මගින් සිදුකරයි. මුන්දෙනි ඔය හරස් කොට මීටර 1225 ක පමණ දිගකින් යුත් පස් පුරවන ලද බැම්මක් නිර්මාණය මගින් මෙම ජලාශය ඉදිකොට තිබේ.
බහුකාර්ය වාරිමාර්ග ව්‍යාපෘතියක් සේ සැළකෙන රඹකැන් ඔය ජලාශ ව්‍යාපෘතිය, ප්‍රදේශයේ පානීය ජල අවශ්‍යතා සැපිරීමට හා වගා කටයුතු වෙනුවෙන් වුවමනා ජල ගැටළු විසදීම සඳහා දියත් කරන ලද්දක් වේ. මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතියේ 10 කලාපයට අයත් වන ජලාශය බදුල්ල, මොණරාගල හා අම්පාර දිස්ත්‍රික්ක වලට මායිම්ව පිහිටයි.
ඈත අතීතය
රඹකැන් ඔය ජලාශයේ මුල්ම ඉදිකිරීම් ආරම්භ කල සමය සම්බන්ධව විවිධ මත පවතී. ගිරිඅභය නම් කුමරු මෙම ප්‍රදේශය පාලනය කල ක්‍රි.පූ. 3 වන සියවස් සමයේ මෙම ජලාශයේ ඉදිකිරීම් ආරම්භ වූ බව එක් මතයකින් පැවසේ. තවත් මතයකට අනූව මෙම ප්‍රදේශය පසුකාලීනව පාලනය කල සද්ධාතිස්ස කුමරු (ක්‍රි.පූ. 137-119) විසින් ජලාශය ඉදිකිරීම ආරම්භ කොට තිබේ. කෙසේ නමුදු පුරාවිද්‍යා සාධක වලට අනූව ඈත අතීත සමයේ මෙහි ජලාශයක් ඉදිකිරීමට යෙදුණු සාධක වර්ථමානයේදීද දැකගත හැකිවේ.
නටඹුන්
ජලාශයේ නව වේල්ල අසලම පැරණි වැව් බැම්මක නටඹුන් දැකගත හැකිවේ. ගොරිකනකන්ද හා ගල්කන්ද යා කරමින් සැතපුමක් පමණ දිගැති වැව් බැම්මක් මනා ලෙස ඉදිකල රළපනාවක් සමගම අතීතයේ මෙහි තිබෙන්නට ඇතැයි සාධක අනූව විශ්වාස කල හැකිය. කෙසේ වූවද පවතින පුරාවිද්‍යා සාධක වලට අනූව මෙම පැරණි ජලාශය කිසිවිටෙක ජලය පුරවාලීම දක්වා සංවර්ධනය කර නොමැති බව ප්‍රකාශ වේ.
පැරණි සෙරොව්ව ආසන්නයේම ක්‍රි.ව. 12-13 සියවස් වලට අයත් ශිලාමය ලේඛනයක් දැකගත හැකි අතර, එය රඹකැන් ඔය පුවරු ලිපිය ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. ඊට අනූව පැරණි ශිලා සොරොව් ඇළ, ගල් වැට ප්‍රදේශයේ විසූ ලියන නායකන් හා කනත්කන් වහන්සේ විසින් ඉදිකෙරූ බවට දක්වා ඇත.
මෑත කාලීන ව්‍යාපෘතිය
මෑතකාලීන රඹකැන් ඔය සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය 2007 පෙබරවාරි 12 වනදා දියත් කරනු ලැබූ අතර, වැඩ නිමකල ජලාශය විවෘත කිරීම 2013 වර්ෂයේ ජූලි 20 වන දිනදී එවක ශ්‍රී ලංකා ජනපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාගේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුකරන ලදී.
බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ජලාශ ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
1918
1918 (MCMXVIII) අඟහරුවාදා දිනයකින් පටන්ගන්නා සාමාන්‍ය අවුරුද්දකි.
ප්‍රවර්ගය:1918
ආර්.එන්.ඒ.
රයිබොනියුක්ලික් අම්ලය, හෝ RNA, යනු ජීවය පවත්වා ගැනීමට අත්‍යාවශ්‍ය මූලික අණුවකි. RNA නියුක්ලික් අම්ල ගනයට වැටෙන අතර නිමවී ඇත්තේ DNA මෙන් නියුක්ලියෝටයිඩ දාම වලිනි. ජෛව බහුඅවයවකයක් ලෙසද හැඳින්විය හැක. DNA අණුවේ අඩංගු තොරතුරු ප්‍රකාශනය (gene expression) වන්නේ DNA කොටසක් පිටපත් කරමින් නිපදවෙන RNA අණුව මගින්ය. ජාන පරිවර්තන (translation) ක්‍රියාවලිය මගින් බොහෝ RNA ආශ්‍රයෙන් ඊට සම්පූර්ණයෙන් වෙනස් තවත් බහුඅවයවිකයක් වන ප්‍රෝටීන නිපදවේ. ප්‍රෝටීන නිපදවීමේදී සංඝටකයක් ලෙස RNA යොදා ගැනෙන්නේ නැත. එහිදී RNA යොදාගැනෙන්නේ ප්‍රෝටීනයේ සංඝටක වන ඇමයිනෝ අම්ල අනුපිලිවෙල නිර්ණය කිරීමට පමණි. මේ අනුව RNA අණුව DNA සහ ප්‍රෝටීනය අතර අතර-මැදි අණුවක් ලෙස ක්‍රියා කරයි. ප්‍රෝටීන නිශ්පාදනයේදී ජෛව සෛලයක් තුල උපයෝගී කරගන්නා RNA අණු, දූත RNA (messenger RNA) ලෙස හැඳින්වේ.
RNA අනුවේ කශේරුකාව නිමවී ඇත්තේ DNA අණුවට වඩා මඳක් වෙනස් වූ සීනි අණුවක් වන රයිබෝස් වලිනි (DNA වල කශේරුව ඩිඔක්සිරයිබෝස් වලින් නිමවී ඇත).
මූලික RNA අණු ක්‍රියාකාරීත්වය අනුව තුන් වර්ගයකට බෙදා දැක්විය හැක.
දුත,/පණිවිඩකාරක RNA (m-RNA)
සෛල තුල වඩාත් අඩුවේන් පවතින RNA අණු ආකාරයයි.ඒව සමස්තයේන් 5% පමණවේ.‌මේව කෘත්‍ය (සංස්ලේෂණය) ඉටු කිරීමේන් පසු වහා බිද වැටේ.‌‌මේවා ‌රේඛිය දාම ස්වරුපයේන් පවතින අතර අඩංගු නියුක්ලියෝටයිඩ ප්‍රමාණය මත m-RNA වේනස් ‌වේ. න්‍යෂ්ටිකාව තුල නිපදවේ
මේවාත් බලන්න
ප්‍රවර්ගය:ජීව විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:ආර්.එන්.ඒ.
Sri Lanka Planning Service
Sri Lanka Planning Service (SLPS) විශාල පෙළ
1. Background විශාල පෙළ
Sri Lanka Planning Service was established in 1985 by the Government of Sri Lanka as an All Island Service. The major goal of the establishment of the planning service is to form a professional service in the country which is specialized in policy formulation, planning, and implementation of development programs, to accelerate Sri Lanka's economic growth and social progress.
2. Major responsibilities[1] විශාල පෙළ
The major responsibilities of the officers of the Sri Lanka Planning Service are the formulation of strategies and their implementation, planning and implementation, operation and evaluation of policies/plans/ programs/projects, required for the socio-economic development of the country.
3. Method of Recruitment[2] විශාල පෙළ
3.1 Open Recruitment 3.1.1 Recruitment Grade: Sri Lanka Planning Service – Grade III 3.1.2 Qualifications Possession of a degree with first class or second class obtained from a University recognized by the University Grants Commission OR   Possession of a degree from a university recognized by the University Grants Commission or postgraduate Diploma with course duration of     not less than one year awarded by a University recognized by the University Grants Commission or a Training Institute established by a     Parliamentary Act.
3.2 Limited Recruitment 3.2.1 Recruitment Grade: Sri Lanka Planning Service - Grade III 3.2.2. Qualifications Possession of a degree from a university recognized by the University Grants Commission AND Should have completed not less than five years of uninterrupted, permanent and satisfactory period of service in a permanent post in    Government or Local Government Service which carries a salary scale of MN-1-2006(A) or above
4. The Cadre විශාල පෙළ
Special Grade - 69 Grade I      - 195 Grade II     - 14 Grade III    - 670 [3]
ඇරෝමැටිකතාව
right|thumb|බෙන්සින් හී වෙනස් [[සම්ප්‍රයුක්තතාව (රසායන විද්‍යාව)| සම්ප්‍රයුක්තතා ආකාර දෙකක් (ඉහළ) එක් කිරීමෙන් පොදු ආකෘතියක් තැනෙයි (පශළ)]] කාබනික රසායන විද්‍යාවෙහි, ඇරෝමැටිකතාව යන පදය භාවිතා කරනු ලබන්නේ,  එම පරමාණු ගොන්නම වෙනත් ජ්‍යාමිතික හෝ සම්බන්ධතා ආකාරයකට සකස් කලේ නම් එවැන්නක ස්ථායිතාවයට වඩා වැඩි ස්ථායිතාවයක් ලබා දෙන්නාවූ  සම්ප්‍රයුක්තතා බන්ධන වළයක්ද සහිත  චක්‍රීය (වළලු-හැඩැති), තලයාකාර (පැතැලි) අණුවක් සඳහාය. ඇරෝමැටික අණු ඉතාමත් ස්ථායි වන අතර, අනෙකුත් ද්‍රව්‍ය හා සමගින් ප්‍රතික්‍රියා කිරීම සඳහා පහසුවෙන් විඛණ්ඩනය නොවෙයි. ඇරෝමැටික නොවන කාබනික සංයෝග වර්ගීකරණය කෙරෙන්නේ ඇලිපැටික සංයෝග ලෙසිනි—ඒවා ඇලිචක්‍රීය විය හැකි මුත්, විශේෂ ස්ථායිතාවය (අව  ප්‍රතික්‍රියතාව) දක්වන්නේ ඇරෝමැටික වළයන් පමණි.
ඇරෝමැටික සංයෝගයන් අතුරින් බහුලතමයක් බෙන්සින් ( පෙට්‍රෝලියම් සහ එහි ආසූතයන් තුල බහුල ලෙසින් හමුවන ඇරෝමැටික හයිඩ්‍රෝකාබනයකි) වල ව්‍යුත්පන්න වන බැවින්,  ඇතැම්විට අරෝමැටික  යන පදය වෙතින් අනුපචාරාත්මක ලෙසින් හැඳින්වෙන්නේ බෙන්සින් ව්‍යුත්පන්න වන අතර ආදිතම අර්ථදැක්වීම වෙතින්ද එසේ අදහස්ව ඇත. කෙසේවෙතත්, බෙන්සින්-නොවන ඇරෝමැටික සංයෝග බොහොමයක් පවතියි. ජීවීන් තුල, නිදසුනක් වශයෙන්, වඩාත් බහුල ඇරෝමැටික වළයන් වන්නේ ආර්එන්ඒ සහ ඩීඑන්ඒ සඳහා වන ද්විත්ව-වළයාකාර පාදකයන් වෙති. ඇරෝමැටික් ක්‍රියාකාරී කාණ්ඩයක් හෝ වෙනත්  ආදේශකයක් හැඳින්වෙන්නේ ඇරිල් කාණ්ඩයක් ලෙසිනි.
හෙළකුරු
හෙළකුරු යනු ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් මෘදුකාංගයකි. පෙරනිමියෙන් සිංහල යතුරු පුවරුව නොමැති ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් සංස්කරණ ස්ථාපිත කරඇති දුරකථන වල සිංහල ඇතුළු කිරීමට අවශ්‍ය බහුතරයක් මෙය භාවිතා කරනු ලබයි.
මෙය ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් 8.0.0 දක්වා ගැටලුවකින් තොරව භාවිතා කළ හැක. මෙය ප්ලේ ස්ටෝ මගින් නොමිලේ බාගත කළ හැක. එසේම ‌‌‌‌තවද 2018 වනවිට windows සහ mac සදහාද මෙම මෘදුකාංගය නිකුත් කර ඇත.
මේ සටහන තබන්නේද හෙළකුරු යතුරු පුවරුවෙනි.
550
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
549
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු
ඉන්ද්‍රයිකා
කාබනික අණු සමූහයක් එක්වී සෑදෙන, අකාබනික ද්‍රව්‍ය සහිත, යම් නිශ්චිත ව්‍යුහයක් සහ කෘත්‍යයක් සහිත, සෛලයක් තුල වූ උප සෙෙලීය ව්‍යුහයක් ඉන්ද්‍රයිකාවක් ලෙස හැඳින්වේ.
රයිබොසෝම
රයිබොසෝම යනු සෛල තුළ ඇති පටලයකින් වටනොවූ ඉන්ද්‍රිකාවකි. ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්‍ෂයෙන් කුඩා කණිකා සේ දිස්වේ. සෛල ප්ලාස්ම පූරකයේ බහුල ය. ඇතැම් ඒවා අන්ත:ප්ලාස්මීය ජාලිකා පෘෂ්ඨයට සබැඳිව, හරිතලව තූළ හා මයිටොකොන්ඩ්‍රියා තුළ පවතී. කාණ්ඩ වශයෙන් පිහිටි විට පොලිසෝම හෙවත් පොලිරයිබොසෝම නම් වේ. 70s හා 80s ලෙස රයිබොසෝම ආකාර දෙකකි.
ව්‍යුහය
උප ඒකක ද්‍විත්‍වයකින් සෑදී ඇත. එක් උප ඒකකයක් අනිකට වඩා ප්‍රමාණයෙන් විශාල වේ. rRNA සහ විශේෂ ප්‍රෝටීන මගින් සෑදේ. න්‍යෂ්ටිකාව තුළ මීට අවැසි rRNA නිපැයේ.
කෘත්‍ය
සෛලයේ ප්‍රෝටීන සංස්ලේෂණය සිදුවන මධ්‍යස්ථානය වේ. ප්‍රෝටීන සෑදීමට අවැසි ඇමයිනෝ අම්ල එකිනෙක සමූහනය වන්නේ රයිබොසෝම ආශ්‍රිතව ය. නිදහස් රයිබොසෝම වැඩි ප්‍රමාණයක් ප්‍රෝටීන නිපදවයි.
පුර නවවක
ප්‍රවර්ගය:සිංහල මාස ප්‍රවර්ගය:චන්ද්‍ර මාසයක පුර පක්‍ෂයේ දින
රෆායල්
රෆායල්
රැෆෙලෝ සෙන්සියෝ (සාමාන්‍යයෙන් ඔහුගේ මුල් නමෙන් පමණක් දන්නා) (1483 අප්‍රේල් 6 හෝ මාර්තු 28 – 1520 අප්‍රේල් 6) යනු උස් පුනරුදයේ ඉතාලියානු සිත්තෙරුකු ගෘහ නිර්මාණශිල්පියකු වන අතර ඔහුගේ සිතුවම් හා ඇඳීම්වල පරිපූර්ණත්වය හා විශිෂ්ටත්වය නිසා අදටත් ඔහුව සමරනු ලැබේ. මයිකල් ඇන්ජෙලෝ හා ලියනාඩෝ ඩාවින්චි හා එකතුව ඔහු එම සියවසේ සුපිරි නිර්මාණකරුවන්ගේ සාම්ප්‍රදායික ත්‍රිත්වය නිර්මාණය කරන ලදී.
රෆායෙල් වයස අවුරුදු 37 දී තම ජීවිතෙන් සමුගත්තත් ඔහු අතිශයින් ඵලදායී පුද්ගලයෙකු නිසා ඔහුගේ කාර්යයන්වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් අදටත් ඉතිරිව තිබේ. (විශේෂයෙන් වතිකානුවේ) ඔහු ඔහුගේ ජීවිත කාලය පුරාවට අතිශයින් බලසම්පන්න වූ නමුත් ඔහුගේ මරණයෙන් පසු ඔහුගේ ප්‍රධාන ප්‍රතිවාදියා වූ මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ බලපෑම 18 හා 19 සියවස තෙක් පුළුල්ව බිහිවිණි. එම කාලයේදී ඔහුගේ වඩාත් ශාන්ත සුමිහිරි ගුණයන් නැවතත් උසස්ම ආකෘති ලෙස සලකණු ලැබිණි.
ඔහුගේ වෘත්තීය ජීවිතය අදියර 3කට හා ශෛලීන් 3කට බෙදේ. ප්‍රථමව ජෝර්ජියෝ වසාරි විසින් විස්තර කරන පරිදි ඒවා නම් අම්බ්‍රියාහි ඔහුගේ මුල් අවුරුදු හා ෆ්ලොරන්හි කලාත්මක සම්ප්‍රදායන් උපුටා ගත් අවුරුදු 4ක කාලාන්තරය හා රෝමයේ පාප්වරු දෙදෙනෙකුට හා ඔවුන්ගේ හිතවතුන්ට සේවය කරමින් ගත කළ විජයග්‍රාහී වසර 12 වේ. තව දුරටත් වැඩි විස්තර ලබාගන්න. පහත ලින්ක් එකෙන් ඉංග්‍රීසි ලිපිය කියවන්න. https://en.wikipedia.org/wiki/Raphael?wprov=sfla1
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Raphael
548
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු