cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
විකිපීඩියා
විකිපීඩියා ( or ) යනු විවිධ භාෂා වලින් ලියැවුණු, අන්තර්ජාලය පාදක කරගත් නිදහස් විශ්වකෝෂයකි. ස්වෙච්ඡා රචකයින්ගේ සහ-සහයෝගයෙන් යුතුව, වෙනත් ඕනෑම අයෙකුට වෙබ් බ්‍රව්සරයක් හරහා සංස්කරණය කළ හැකි පරිදි විකිපීඩියා ලිපි ලියවේ. 2001 ඡනචාරි 15 දින මෙම විශ්වකෝෂය ආරම්හ කළේ විශේෂඥයන් විසින් සකසන Nupediaව ඌන පූර්ණය කිරීමටයී. මෙය පවත්වාගෙන යන්නේ ලාහ-නොපතන ආයතනයක් වන විකිමීඩියා පදනම මගිනි. අන්තර්ජාතික භාෂාවක් වන ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් සැකසුනු ලිපි 3,800,000 පමණ ඇතුළුව, සිංහල මෙන්ම තවත් විවිධ භාෂා ගණනකින් සැදුම්ලත් ලිපි 5,000,000 ත් වඩා විකිපීඩියාවෙහි අන්තර්ගතය. ආරම්භයෙහි පටන්ම එහි ජනප්‍රියතාවයෙහි, ස්ථාවර වර්ධනයක් රඳවාගත් විකිපීඩියාව එම සාර්ථකත්වය තවත් සහෝදර ව්‍යාපෘති ගණනාවක් දියත් කිරිම දක්වා ව්‍යාප්ත කළේය
භාෂා 200 කට අධික ප්‍රමාණයකින් විකිපීඩියා සංස්කරණ පවතී. එයින් සංස්කරණ 100 ක් පමණ ක්‍රියාකාරී ඒවා ය​. ලිපි 50,000 කට වඩා පවතින සංස්කරණයන් ගණන එකොළසකි. (එම සංස්කරණයන්: ඉංග්‍රීසි, ජර්මන්, ප්‍රංශ​, ජපන්, පෝලන්ත​, ඉතාලි, ස්වීඩන්, ලන්දේසි, පෘතුගීසි, ස්පාඤ්ඤ හා චීන ය​.)
සුවිශේෂ ලක්ෂණ
250px|thumb|right|ව්‍යාපෘතියේ විශාලත ම භාෂා සංස්කරණයන් පෙන්වන​, විකීපිඩියාවේ බහු භාෂා පිවිසුම​ http://www.wikipedia.org. "සැමට දායක විය හැකි නිදහස් විශ්වකෝෂය" යන්න විකිපීඩියාවේ උදාන වැකිය යි. "පෘථිවිය මත ජීවත් වන සෑම අයෙකුට ම ස්ව භාෂාවෙන්, ලබා ගත හැකිත්, දායක විය හැකිත්, හැකි උපරිමයෙන් උසස් බවින් යුතු වූත් නිදහස් විශ්වකෝෂයක් නිර්මාණය කිරීම හා බෙදා හැරීම" යනු වශයෙන්, මෙම විශ්වකෝෂ ව්‍යාපෘතියේ ආරම්භකයා වන ජිමී වේල්ස් (Jimmy Wales) ව්‍යාපෘතියේ අරමුණු පැහැදිලි කරයි. විකිපීඩියාව බ්‍රිටැනිකාව තරමට හෝ ඊට්ත් වඩා ගුණාත්මක බවින් දියුණු කොට මුද්‍රණයෙන් එළි දැක්වීම ජිමී වේල්ස් ගේ අභිප්‍රාය යි.
විකිපීඩියාව wikipedia.org යන වෙබ් අඩවිය තුළ " විකි" (wiki) නම් මෘදුකාංග වර්ගයක් උපයෝගි කර ගනිමින් වර්ධනය කරනු ලැබේ. මෙම විකි යන යෙදුම භාවිත වූයේ විකිවිකිවෙබ් (WikiWikiWeb) යන්න සඳහා ය​. විකි විකි යනු "ඉක්මන්" යන අරුත දෙන හවායි වදනකි.
වෙනත් අන්තර්ජාල විශ්වකෝෂ ව්‍යාපෘති කිහිපයක් ද පවති. ඇතැම් ඒවා මේ වන විට අක්‍රීයව පවති. මෙම ඇතැම් ව්‍යාපෘති, සංස්කරණ හා හිමිකම් පිළිබඳ සාම්ප්‍රදායික ප්‍රතිපත්ති අනුගමනය කරනු ලබයි. විශේෂඥයන් විසින් ලියනු ලබන දර්ශනය ගැන ස්ටැන්ෆර්ඩ් විශ්වකෝෂය (Stanford Encyclopedia of Philosophy) හා දැනට​ අක්‍රීයව පවතින න්‍යුපීඩියාව (Nupedia) එවැන්නන් ය​. තනි පුද්ගලයන් විසින් පවත්වාගෙන යන ලිපි වලින් සමන්විත h2g2, Everything2 වැනි වෙබ් අඩවි අවධිමත් ලෙස, තොරතුරු සොයන්නන්ට මග පෙන්වයි. විකිපීඩියාව​, Susning.nu, එන්සික්ලොපීඩියා ලිබ්‍රෙ (Enciclopedia Libre) විකි විශ්වකෝෂ ව්‍යාපෘති වන අතර කතුවරු විශාල ගණනක් එහි අන්තර්ගතයන් සම්පාදනය කරති; සංවර්ධනය කරති. ඒවා සංශෝධනය කිරීමේ දී පිළිගත් ක්‍රමවේදයක් නැත​. ලිපි ගණන අතිනුත්, අන්තර්ගත වචන සංඛ්‍යාව අතිනුත්, විකි විශ්වකෝෂ අතර පෙරමුණ ගැනීමට විකිපීඩියාව සමත්ව ඇත​. අනෙක් බොහෝ විශ්වකෝෂ මෙන් නොව, විකිපීඩියාව එහි අන්තර්ගතය GNU නිදහස් ලේඛණ බලපත්‍රය යටතේ බලපත්‍ර ගත කොට ඇත​.
අන්තර්ගත කළ යුතු තොරතුරු සම්බන්ධයෙන් විකිපීඩියාව සතුව ප්‍රතිපත්ති පද්ධතියක් ඇත​. අන්තර්ගතයන් එකතු කළ යුතු ද​; ප්‍රතිශෝධනය කළ යුතු ද​; සහෝදර ව්‍යාපෘතියකට බැර කළ යුතු ද​; නැතිනම් ඉවත් කළ යුතු ද​, යනුවෙන් අන්තර්ගතයන් සම්බන්ධයෙන් ගැටළුවක් පැන නැගුණු විට මෙම ප්‍රතිපත්ති උපුටා දක්වනු දැක ගත හැකි ය​.
නිදහස් අන්තර්ගතය
හිමිකම් පැවරූ හිමිකම් බලපත්‍රයක් වන GFDL නිදහස් ලේඛණ බලපත්‍රය යටතේ (GNU Free Documentation License), විකිපීඩියා ලිපි ප්‍රකාශයට පත් කෙරෙනු ලැබේ. මෙම බලපත්‍රය මගින් යම් නිර්මාණයක් නැවත බෙදා හැරීමට, එයට වෙනස් කම් කිරීමට, හා වාණිජ අරමුණු සඳහා භාවිතා කිරීමට අවසර දෙන අතර, එහි දී මුල් කතුවරයා සඳහන් කළ යුතු වේ. එම නැවත භාවිතාවන් ද GFDL නිදහස් ලේඛණ බලපත්‍රය යටතේ නිකුත් කළ යුතු ය​. විකිපීඩියා ව්‍යාපෘතියට බැර කරන අන්තර්ගතයන් GFDL නිදහස් ලේඛණ බලපත්‍රය යටතේ නිදහස් වන අතර හිමිකම් මුල් කතුවරයා සතුව ම පවතී. විකිපීඩියාවේ සෑම ලිපියක ම පෙළ GFDL නිදහස් ලේඛණ බලපත්‍රය යටතේ නැවත භාවිතාවන්ට නිදහස් ය​. නමුත් සැලකිය යුතු තරමේ ඡායාරූප හා හඬ පට ප්‍රමාණයක් නිදහස් ඒවා නොවේ. ආයතනික ලාංඡන, ගීත සාම්පල​, හිමිකම් සහිත ප්‍රවෘත්ති ඡායාරූප වැනි දෑ යහ භාවිතාවන් උදෙසා භාවිත කිරීමේ හිමිකම සහිතව විකිපීඩියාව තුළ නැවත භාවිතා කරනු ලැබේ. අතැම් මාධ්‍ය, විකිපීඩියාව තුළ පමණි හා අන්තර්ගතය වෙනස් නො කොට යුතු ය​ යන කොන් දේසි යටතේ විකිපීඩියාවට ලබා දී ඇත​. කෙසේ නමුත් ඇතැම් විකිපීඩියා සංස්කරණයන් සඳහා වලංගු වන්නේ නිදහස් මාධ්‍ය පමණි.
මාධ්‍ය​, විද්වත්හු, හා සෙසු අය විකිපීඩියාව මූලාශයක් වශයෙන් හා අතිරේක කියවීමක් වශයෙන් භාවිතා කරති. ප්‍රවෘත්ති ආයතන ඇතැම් විටක තමන් ගේ මූලාශ්‍රයක් වශයෙන් විකිපීඩියා ලිපි සඳහන් කරති. විකිපීඩියාවේ සංස්කාරකවරුන් පවත්වාගෙන යන ලයිස්තු වලට අනුව, ප්‍රවෘත්ති මාධ්‍ය නිතර ම පාහේ විකිපීඩියා ලිපි උපුටා දක්වා ඇත​. ඉතා කලාතුරකින් විකිපීඩියා ලිපි ශාස්ත්‍රීය කටයුතු, ග්‍රන්ථ කටයුතු, සම්මන්ත්‍රණ, හා අධිකරණ කටයුතු සඳහා භාවිතා කොට තිබේ. කැනඩා පාර්ලිමේන්තුවේ වෙබ් අඩවිය C-38 පනතෙහි වැඩිදුර කියවීම් ලයිස්තුවට සම ලිංගික විවාහ සම්බන්ධයෙන් වන විකිපීඩියා ලිපිය අන්තර්ගත කොට තිබීම නිදසුනක් වශයෙන් දැක්විය හැකි ය​. විකිපීඩියාව හා සම්බන්ධ මෙවැනි භාවිතාවන් ගැන අසම්පූර්ණ ලයිස්තු විකිපීඩියානුවෝ පවත්වා ගෙන යති.
විවිධ හාෂාමය සංස්කරණ
thumb|300px|ප්‍රධාන භාෂා කිහිපයක, විකිපීඩියා සංස්කරණයන් ගේ වර්ධනය(වසරට එරෙහිව ලිපි ප්‍රමාණය​) 2005 මාර්තු වන විට විකිපීඩියාව "ක්‍රියාකාරී" භාෂා සංස්කරණයන් 119 කින් සමන්විත කවයක් සාදයි. එහි විශාලත ම සංස්කරණයන් පහ අවරෝහණය වන පිළිවෙළින්, ඉංග්‍රීසි, ජර්මන්, ප්‍රංශ​, ජපන්, හා පෝලන්ත​ වේ. සමස්ථයක් වශයෙන් ගත් කල, මිලියන 2.6 ක් පමණ වන සමස්ථ ලිපි සංඛ්‍යාවකින් යුත්, වෙනස් තත්ත්ව යටතේ ඇති භාෂා සංස්කරණයන් 205 කින් විකිපීඩියාව සමන්විත වේ.
භාෂා සංස්කරණයන් එකිනෙකාගෙන් ස්වායක්ත ය​. එක් සංස්කරණයක අන්තර්ගතය අනෙක් සංස්කරණයන් හා බැඳී නො පවතින අතර​, සියල්ලෝ ම "මධ්‍යස්ථ දර්ශනය" අනුගමනය කරති. නමුත් ලිපි, පරිවර්ථනය කරන්න ඉල්ලීම් මගිනුත්, ඡායාරූප, විකිමීඩියා නිදහස් මාධ්‍ය ගබඩාව මගිනුත්, භාෂා සංස්කරණයන් අතරේ බෙදා හදා ගනු ලැබේ. එහෙත් ඕනෑ ම භාෂා සංස්කරණයක පවතින පරිවර්තිත ලිපි සංඛ්‍යාව එහි පවතින සම්පූර්ණ ලිපි සංඛ්‍යාවෙන් අල්ප ප්‍රමාණයක් බව සඳහන් කිරීම වටී. right|thumb|330px|විකිපීඩියාව සතු වන භාෂා සංස්කරණයන් ගේ පරාසය​: විකිපීඩියා හීබෲ භාෂා සංස්කරණය.
සංස්කරණය
සියලු ගමිකයන්හට පාහේ විකිපීඩියා ලිපි සංස්කරණය කිරීමේ හැකියාව ඇති අතර, ලේඛනගත පරිශීලකයන් හට නව ලිපි තැනීම හා ඒවායේ වෙනස්තම් ක්ෂණයකින් ප්‍රදර්ශනය කරවීම සිදු කල හැක. විවෘත-මූලාශ්‍ර මෘදුකාංග ප්‍රවර්ධනය වන ආකාරයටම, පරිශීලකයන් අතර සහයෝගීත්වය අනුසාරයෙන් ලිපි වල තත්ත්වය දිනෙන් දින දියුණුව සිදුවේ යැයි යන අපේක්ෂාවෙන් විකිපීඩියාව පදනම්ව ඇත.
ලබාගතහැකි මාධ්‍ය
සංයුක්ත සහ අංකිත වීඩියෝ තැටි මගින්ද විකිපීඩි‍යා තොරතුරු ලබාගත හැක.
ඉතිහාසය
thumb||250px|[[න්‍යුපීඩියාවෙන් ඇරඹි විකිපීඩියාව​.]] විකීපීඩියාව ආරම්භ කරන ලද්දේ නූපීඩියා වෙහි අනුපූරකයක් වශයෙනි, එය නිදහස් මාර්ගගත  විශ්වකෝෂ ව්‍යාපෘතියක්  වන අතර විදිමත් ක්‍රම මගින් එහි ලිපි ලියන ලද්දේ ප්‍රවීණයන් විසිනි.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:විකිපීඩියා  ප්‍රවර්ගය:විශ්වකෝෂ ප්‍රවර්ගය:අන්තර්ජාලගත විශ්වකෝෂ
නන්දදාස කෝදාගොඩ
කලා කීර්ති දේශමාන්‍ය මහාචාර්ය නන්දදාස කෝදාගොඩ (ඉංග්‍රීසි: Nandadasa Kodagoda) යනු   හිටපු නියෝජ්‍ය කුලපති කොලඹ විශ්ව විද්‍යාලය,  වෛද්‍ය පීඨය කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලය ශල්‍යකර්ම වෛද්‍ය මහාචාර්ය  වරයායි.
නන්දදාස කෝදාගොඩ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ හා ගාල්ල මහින්ද විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ ප්‍රවර්ගය:සිංහලයෝ ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ ප්‍රවර්ගය:1929 උපත් ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
2020 දශකය
2020 දශකය යනු වත්මන් දශකය වේ. එය 2020 ජනවාරි 1 වැනිදා ආරම්භ වූ අතර 2029 දෙසැම්බර් 31 වැනිදා අවසන් වේ.
ප්‍රධාන යුද ගැටුම්
දශකය තුළ කැපී පෙනන යුද ගැටුම්:
ත්‍රස්තවාදී පහර දීම්
දශකය තුළ වඩාත් කැපී පෙනෙන, සිවිල් වැසියන්ට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක වූ ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර:
කාල රේඛාව
පහත දක්වෙන ලිපි තුළ, දශකයේ විශේෂ සිදුවීම් වල සංක්ශිප්ත කාල රේඛව දැක්වේ: 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024 · 2025 · 2026 · 2027 · 2028 · 2029
භාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:21 වන සියවස
ලන්දේසි ලංකාව
1600 පමණ කාලයේ දී ශ්‍රී ලංකාව, අඩ වශයෙන්  පෘතුගීසි ආක්‍රමණකාරීන් විසින් පාලනය කල අතර,  සිංහල රාජධානිය, එකිනෙක ඇණ කොටා ගනිමින් කල ගෙවූහ. පෘතුගීසිහු යුද්ධය දීනීමට අසමත් වූවද, ඔවුන්ගේ පාලනය, ඔවුන්ගේ ග්‍රහණය‍ට නතුව තිබූ සරිය තුල වූ ජනතාවට යම් පීඩාවක් ඇති කිරීමට හේතු කාරක විය. ස්පාඤ්ඤ පාලනයෙන් මිදෙනු වස්, නිදහස සඳහා යුද්ධයක ලන්දේසීහු නිරතව සිටියහ. මෙම පසුබිම පැවැති කලෙක, සිංහල රජ (උඩරට රජු) විසින්, පෘතුගීසීන් පැරදවීමට සහාය වෙන මෙන් ලන්දේසීන්ගෙන් උපකාර පතන ලදි. අයිබේරියානුවන් ට එරෙහිව එකමුතු සටනක් දියත් කිරීමට එවක පැවැති අදිටන නිසාවෙන් ලංකාව පිලිබඳ ලන්දේසි අවධානය යොමු විය.
ලන්දේසින් විසින් ශ්‍රී ලංකාව පාවා දීමට අනතුරුව, ලන්දේසීන් විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ කොටස් ආක්‍රමණය කරන ලදි. යුද්ධයේ වියදමට හිලවු වන පරිදි භූමියෙන් කොටසක් තම භාරයෙහි තබාගත් ඔවුහූ කෙමෙන් තම භූමිය ව්‍යාප්ත කිරීමෙහි යෙදුනහ. ලන්දේසීන් විසින් වෙරළබඩ පෙදෙසෙහි පාලනය නතු කර ගත් නමුත්, යටත්විජිතවාදී ඉංග්‍රීසි පාලකයන් පසුව ඔවුන්ගේ අනුප්‍රාප්තිකයන් වූහ. ලන්දේසින් හා ඉංග්‍රීසින් දළ වශයෙන් වසර 150 ක් පාලනය සිදු කලහ.
පෘතුගීසී පසුබිම
ආසියාව බටහිරින් මුස්ලිම් වරුන්ගෙන්ද නැගෙනහිරින් මොංගෝලියන් වරුන්ගෙන්ද එල්ල වූ ආක්‍රමණවලට මුහුණ දෙමින් සිටියේය. පෘතුගීසීන් එන්නට පළමු ලංකාවේ සිංහල රජවරු කප්පම් ගෙවමින් සිටියහ. පෘතුගීසි ආක්‍රමණයෙන් නිදහස් වීමට සහ ඔවුන් විසින් බලයෙන් අන්‍ය ආගම්වලට ජනතාව හරවා ගැනීම වැළැක්වීමේ අරමුණින් ශ්‍රී ලාංකිකයෝ ලන්දේසීන්ට පැමිණීමට ඇරයුම් කළහ. රාජසිංහ රජු සමග 1638 උඩරට වෙස්ටර් වෝල්ඩ් ගිවිසුම අත්සන් කිරීමෙන් ඔවුහු ජාතීන්ගේ නීතිය අනුගමනය කරමින් දෙපාර්ශවයේම පොදු සතුරා සමග සටනකට අවතීර්ණ වූහ. මෙ පරිදි ලන්දේසීහු රටේ ආරක්ෂකයන් බවට පත් වූහ. ඉතා ඉක්මණින් දිවයිනේ ජනතාව ලන්දේසීන්ට කැමති වූහ. රාජසිංහ රජු ප්‍රංශයන් ලංකරගෙන ඔවුනට ත්‍රීකුණාමලය කොටුව පැවරුවේ ලන්දේසීන්ට එරෙහිව බලය තුලනය කිරීමටයි. ලන්දේසීහු ත්‍රීකුණාමලය ප්‍රංශවරුන්ගෙන් අල්ලා ගෙන දිවයිනේ සම්පූර්ණ මුහුදු බඩ ප්‍රදේශයේ පාලනය ඔවුන්ගේ අතට ගත්හ. ලන්දේසීන් සහ රාජසිංහ රජු එකිනෙකා රවටා පරාජය කිරීමේ සෙල්ලමක යෙදී සිටියහ. දෙපාර්ශවයම 1638 ගිවිසුම ක්‍රියාත්මක කළහ. ලන්දේසිහු දෙමළ පලාත් සියල්ලම පාලනය කල අතර බස්නාහිර පළාතේ කුරුඳු වතුවල වැඩ කිරීම සඳහා තන්ජෝර්වලින් දෙමළ වහලුන් ගෙන ආහ. ඔවුන්ගේ ඉන්දියාවේ අගනගරය වූයේ පුලිකට් නගරයයි. ඔවුන්ට අවශ්‍ය මිනිස් ශ්‍රමය සපයා ගන්නා ලද්දේ ඉන්දියානු ජනපද වලිනි. සෙනරත් රජු ඔහුගේ රාජධානිය කොටස් කර තමාගේම පුතා වූ රාජසිංහට කඳුකරයට ඉහළ පෙදෙස් ප්‍රදේශ පහක්ද (වර්තමාන නුවර දිස්ත්‍රික්කය) රජු යන නාමයද ප්‍රධානය කළේය. දෝනකතිරිනාගේ අනිත් පුතුන් වූ කුමාරසිංහ හා විජයපාල දෙදෙනා පිළිවෙලින් ඌව සහ මාතලේ පළාත් ලබා ගත්හ. රාජසිංහ විසින් සෙනරත් මිය යාමට පළමුව කුමාරසිංහට වස දී මරා දමනු ලැබුවේය. සෙනරත් රජු 1635 දී මිය ගියේය. බාලම කුමරු දෙවැනි රාජසිංහ (1635-1687) රජු බවට පත් විය. 1634 ගිවිසුම ඉතා තදින් ක්‍රියාත්මක නොවුණි. නව රජය ඉතා ඉක්මණින් ලන්දේසීන් කැඳවූයේ කොට්ටියාර් නැතහොත් මඩකලපු කොටුවක් පවරා දෙන බව පොරොන්දු වෙමිනි. ඔවුන්ගේ නාවික වියදම් ගෙවන බවටද පොරොන්දු විය. ඒ වන විටත් ලංකාවේ කුරුඳු වෙළඳාම ගැන ඇස් ගසා ගෙන සිටි බතාවියාවේ නැගෙනහිර ඉන්දියා සමාගම් බලධාරීන් මෙම අවස්ථාව ප්‍රයෝජනයට ගෙන ගෝව නගර‍යේ ආරක්ෂාව සඳහා යමින් සිටි අද්මිරාල් ඇඩම් වෙසටර්වොල්ඩ් හට ආපසු එන ගමනේදී ලංකාව බලා යන ලෙසට උපදෙස් දුන්නේය. මේ අතරවාරයේදීම තවත් දූත පිරිසක් රාජසිංහ රජු හමුවීමට පිටත් කළ අතර ඔවුහු 1637 දී රජු හමුවට පැමිණියහ. සාකච්ඡා කිපයකින් පසු ඔවුහු සිංහලයන් තිදෙනෙකු සමග ගෝවාවලට පිටින් සිටි වෙස්ටර්වොල්ඩ් හා සම්බන්ධ වීමට ගියහ. එහිදී පෘතුග්‍රීසි හා ලන්දේසි නාවික හමුදා අතර සිදුවූ සටන් ඇසින් දුටුවහ. පෘතුග්‍රීසීහු 1638 ජනවාරි 4 දින පරාජයට පත් වූහ. මෙහිදී අද්මිරාල් තැන විසින් ඔහුට පළමුව උප අණදෙන නිලධාරී කොස්ටර්ට කුඩා හමුදාවක්ද කැටුව යන ලෙස උපදෙස් දුන් අතර ඒ පිරිස අප්‍රේල් 3 දින ත්‍රිකුණාමලයට ගොඩ බැස්සේය.
ලන්දේසි-පෘතුගීසි යුද්ධය
1580 සිට 1640දක්වා පෘතුගාලය (Portugal) පාලනය කලේ ස්පේන්හි හබ්ස්බ'ග් (Habsburg) අධිරාජ්‍යවරු විසිනි.
ලන්දේසීන් විසින් පෘතුගීසි බලකොටු අත්පත් කර ගනිති
1638 වර්ෂයේ ගිවිසුමෙන් පසු ප්රුතුග්රීසීන් මෙරටින් නෙරපා හැරීමට තවත් වසර 20ක් ගත විය.ඒ කාලයේ ප්රුතුග්රීසීන් සතුව තිබූ ත්රීකුණාමලය, මීගමුව, ගාල්ල,කළුතර,කොළඹ,මන්නාරම,යාපනය වගේ බලකොටු තමා සතු කර ගැනීමට ලන්දේසින් සමත් විය. ඒ උඩරට රජුගේ ද සහය ඇතිවය.
ලන්දේසීන් සහ පෘතුගීසීන්
පෘතුගීසි පාලනය හැම විටම සීමා වී තිබුණේ මුහුදු බඩ පළාත්වලට වූ අතර ඔවුන්ගේ ආගමට හරවා ගත් බොහෝ මිනිසුන් ධීවරයෝ වූහ. ඔවුන්ගේ බලයේ කොඳු නාරටිය වූයේ එම ජනතාවයි. ඉතිරි ලංකාව බෞද්ධ-හින්දු ආගම පිළිපැද්දහ.
තම පාලන ප්‍රදේශ පුළුල් කර ගැනීමට අවශ්‍යව සිටි පෘතුගීසින්ගෙන් පළිගැනීම සඳහා සිංහල රජු විසින් ලන්දේසීන් ප්‍රයෝජනයට ගන්නා ලදී. ලන්දේසීන්ගේ පැමිණීම පෘතුගීසීන්ට සතුරන් දෙදෙනෙකු සමග ගණු දෙණු කිරීමක් වූයේය. අවසානයේ ලන්දේසීන් සමග ගිවිසුමකට බැඳීමට පෘතුගීසීන්ට බල කෙ‍රිණි. එහි අර්ථය වූයේ විවෘත ආර්ථිකයට එළඹීමයි. අවසානයේ පෘතුගීසීහු ලංකාව අත හැරදා ගියහ.
පෘතුගාලය සමග යුද්ධ කිරීම ඔවුන්ගේ පාලකයා වූ ස්පාඤ්ඤයේ රජුට එරෙහිව කරන යුද්ධයක් විය. එක් වතාවකදී පෘතුගාලය ස්පාඤ්ඤයෙන් නිදහස ලබාගත් අවස්ථාවේදී නෙදර්ලන්තය විසින්පෘතුගාලය සමග සාමයක් ඇති කර ගත්තේය. ඉන් පසු ගෝවේදී අත්සන් කරන ලද ගිවිසුමක් මගින් ලංකාවේ අත්පත් කර ගත් ප්‍රදේශ සමගි ලීලාවෙන් බෙදූහ. සෙමෙන් සෙමෙන් ලන්දේසීහූ ලංකාවේ සහ ඉන්දුනීසියාවේ මුහුදු බඩ පෙදෙස් සහ පිටත පෙදෙස්වල පාලකයෝ බවට පත්වූ අතර පෘතුගීසීන්ට ඉතිරි වූයේ ලන්දේසීන් හා ඉංග්‍රීසීන් සමග සසඳන කළ කුඩා පෙදෙස් විය.
ලංකාවේ ලන්දේසි පාලනයේ පටලැවිලි
ලන්දේසීහු ඔවුන්ගේ ප්‍රදේශ පාලනය කිරීම හා පුළුල් කිරීම ඇරඹූහ. මෙකල වන විට, මහනුවර රජු යුද්ධ කටයුතු සඳහා උදවු ලබා ගැනීමට වෙනත් බලවත් පාර්ශවයක් සොයමින් සිටියේය. මේ සඳහා ඔවුන් ප්‍රවේශ වූයේ ප්‍රංශය වෙතටය. අවසානයේදී නැපෝලියානු යුද්ධ කාලයේදී රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික අයුරින් ලන්දේසි පාපන ප්‍රදේශ අත්පත් කර ගත් ඉංග්‍රීසින් විසින් ලන්දේසීන් ප්‍රතිස්ථාපනය කෙරිනි.
ස්වදේශීන් පාලනය කිරීමේ ක්‍රමවේදයක් ලෙසින් ලන්දේසීන් විසින් මැලේ සොල්දාදුවන් සහ පොලිස් නිලධාරීන් කීප දෙනෙක්  ලංකාවේ පදිංචි කරවූහ.
ලන්දේසින් ජනරජවාදීන් වූ අතර ලෙස ජනරජ හෙවත් සමූහාණ්ඩු පිළිබඳ අදහස් ලංකාවට රැගෙන ආහ.
ලන්දේසි ජනතාව අතර වඩාත් ජනප්‍රිය වූයේ ඔරෙන්ජ් හි කුමරුගේ පාලනයට වඩා බතාවියානු පාලනය විය. 1799 දී සිදු වූ බ්‍රිතාන්‍ය-රුසියන් ආක්‍රමණයේදී මෙය විද්‍යාමාන විය.
ප්‍රංශ ගැති රාජ්‍යයක් ලෙසට බතාවියන් සමූහාණ්ඩුව, බ්‍රිතාන්‍යයට එරෙහිව යුද්ධයේදී ප්‍රංශයේ මිත්‍ර පාක්ෂිකයෙකු විය. 1797 දී සිදු වූ කැම්පර්ඩවුන් සටනේදී ලන්දේසි නාවික බලඇණියක් පරාජයට පත් වීමත් සමගම බොහෝ ලන්දේසි යටත් විජිත අධිරාජ්‍යය ඔවුනට අහිමි වීමට මෙය හේතු පාදක විය. ලන්දේසීන්ගේ වෙළඳාම කඩා වැටීම ආර්ථික අර්බුද කීපයකට හේතු විය. ලන්දේසීන්ගේ ධනය පෙර තිබූ මට්ටමට ගෙන ආ හැකි වූයේ 19 සියවසේ දෙවැනි භාගය තරමේදීය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:18වන සියවසේ බිඳවැටීම් ප්‍රවර්ගය:18වන සියවසේ බිහිවූ රාජ්‍යයන් ප්‍රවර්ගය:දෙමළ ඉතිහාසය - ශ්‍රී ලංකා ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - ශ්‍රී ලංකාව ප්‍රවර්ගය:ලන්දේසි අධිරාජ්‍යය ප්‍රවර්ගය:දකුණු ආසියාවෙහි පෙර රටවල්
ගිරය
ගිරය යනු අතීත පරම්පරාවන් අතර බහුල ලෙස භාවිතයට ගැණුනු, සරල ගෘහීය මෙවලමකි. එය කැපෙන තලය සහිත උඩු අත හා උඩු අත හැපෙන යටි අත යන දෑතින්ද, ඒ දෙක එකිනෙක සම්බන්ධ කරන කවාකාර හිසකින්ද සමන්විත වේ. ගිරය එකල බුලත් තට්‌ටුවක අනිවාර්යයෙන්ම දැක ගත හැකි වූ සුලභ මෙවලමක් විය. ගිරාකැත්ත යනු ලංකාවේ අනෙක් ප්‍රදේශ වල අසන්නට නොමැති නමුත් ජන වහරට අනුව දඹදෙණිය රාජධානිය කාලයේදී පාවිච්චි කල උපකරණයක් ය. එකල තිබූ වැවක සොරොව්ව මැරුණු ආඳෙකූගෙන් හිරවීම නිසා ජල ගැලීමක් ඇති වී ඇත.එවිට වීර පුද්ගලයෙක් ගිරාකැත්ත නම් උපකරණයක් සදා ජලයේ කිමිදී අවහිරය කපා ඇත.කලින් සකස් කල ලීවරය ක්‍රියාත්මක නොවූයෙන් ඔහු ද ජලය සමග ගසා ගොස් ඇත. එම ගිරය හමුවූ ස්ථානය අද 'ගිරාකැතිකුඹුර'නමින් හැදින්වේ.
නම
ගිරය යන නම තැනීමට මුල්වී ඇති "ගිර" යන වදන අරුත් කීපයක්‌ ගෙන දෙයි. කන්ද, දිසාව, උස, කැපුම් උපකරණය වැනි අදහස් රැසක්ම ඉන් හඟවයි. ගිරයේ හිස ඇතුළු සම්පූර්ණ හැඩය, ගිරවා (පක්‍ෂියා) සිහිගන්වයි.
බිහිවීම
මිනිසා විසින් ලෝහ සොයා ගැනීමත් සමග නිපදවනු ලැබූ විවිධ මෙවලම් අතුරින් බිහිවූ තවත් එක් මෙවලමක්‌ ලෙස ගිරය සැළකේ. භාවිත කරනු ලබන අරමුණ අනූව ගිරය වානේ, යකඩ, තඹ, පිත්තල, රන්, රිදී වැනි ලෝහ වර්ග වලින් නිමැවුණි.
තවත් විශ්වාසයකට අනූව ගිරය යනු සක්දෙවි විසින් මවනු ලැබූ මෙවලමකි.
භාවිතය
පුවක් ගෙඩිවල ලෙල්ල ඉවත් කිරීමටත්, වියළි හා අමු පුවක්‌ මදය කපා ගැනීමටත් ගිරය බහුලව භාවිතා කරයි. එසේම දේශීය වෙදකම තුල නොයෙකුත් ඖෂධ වර්ග කපා ගැනීමටද ගිරය භාවිතා වේ. දෙවියන්ගේ ලෙඩ ඇති වූ විට කුඩා ගිරයක් අතේ එල්ලීමේ සිරිතක්‌ද පවතී.
පොඩි ගිර
ආභරණයක් ලෙස ගෙල පැළඳීම සඳහා රන්, රිදී, තඹ, පිත්තල වලින් තැනූ ගිර.
වැලකුම් ගිර
තනිකම් දෝෂ, කළු කුමාර දෝෂ වැනි දේ වැළැක්වීම සඳහා ගැහැණු දරුවන්ගේ ඉඟ පැළඳීමට තැනූ ගිර.
පත්තිනි ගිරය
විවාහ චාරිත්‍රවලදී මනාලියගේ මවට පිරි නමන කිරිකඩසේලයේ ගැට ගසන ගිරය.
කුමාරිහාමි ගිර
කාන්තාවන් කොන්ඩ බැඳිමට යොදා ගත් ගිර.
දේශීය සංස්කෘතිය තුල
යන්ත්‍ර මන්ත්‍ර ගුරුහරුකම්, ශාන්තිකර්ම, කොඩිවිණ කැපීම ආදී කටයුතු වලදී කිරීමේදී දෙහි කපමින් දෝෂ පහ කරවීමට උපයෝගී කරගන්නා ආයුධයක් ලෙස ගිරය සමාජ සංස්කෘතිය තුල භාවිතා වේ.
එසේම ඇදුරෙකු විසින් ආතුරයෙකුගේ හිසේ සිට දෙපතුල දක්වා ගෙන ගොස් විසි කර දමන ගිරය, භූමියෙහි පතිත වන දිශාව අනූව නිමිති ශාස්‌ත්‍ර කීමද, එකල ජන සමාජය තුල දැකගත හැකිවූ ගිරය හා බැඳි විශේෂ අංගයක් විය.
තථ්‍ය කාල මෙහෙයුම් පද්ධති
රියල් ටයිම් මෙහෙයුම් පද්ධතියක් (RTOS) [සාමාන්‍යයෙන් ‘ආර් - ටොස් ලෙස උච්චාරණය වේ’]රියල් ටයිම් යෙදුම් සඳහ‍ා තනන ලද බහු කාර්ය මෙහයුම් පද්ධතියකි. එවැනි යෙදුම්වලට කාවැද්දූ පද්ධති (ක්‍රමලේඛ ගත කළ හැකි උෂ්ණත්ව පාලක, ගෘහස්ථ උපකරණ පාලක ජංගම දුරකතන ) , කාර්මික රොබෝවරු , අභ්‍යවකාශ යානා , කාර්මික පාලනය (SCADA බලන්න) හා විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ උපකරණ ආදිය ඇතුළත් වේ. RTOS රියල් ටයිම් පද්ධති නිර්මාණයට අවකාශය ලබා දෙනමුත් අවසාන ඵලය රියල් ටයිම් පද්ධතියක් වීම හෝ නොවීම පිළිබඳ වග කියනු නොලැබේ. ඒ සඳහා මෘදුකාංගය නිවැරදිව ගොඩ නැංවිය යුතුය. RTOS මෘදුකාංගය එතරම් ප්‍රභල කේතන හැකියාවක් නොමැත. විශාල throughput එකක් නොමැත. වඩා හොඳ විකල්පයක් වශයෙන් RTOS, නියමාකාරයෙන් භාවිතා කළ හොත් වගකීම් සීමා සාමාන්‍ය ලෙස (මෘදු රියල් - ටයිම්) හෝ ස්ථිර ලෙස ( දෘඩ රියල් ටයිම් ) ළඟා කරගත හැකි පහසුකම් සපයයි. RTOS යක්, රියල් ටයිම් මෘදුකාංග නිර්මාපකයෙකුට අවසාන පද්ධතියේ නිශ්චිත ක්‍රියාකාරිත්වය සඳහා අවශ්‍ය මෙවලම් සැපයීමට විශේෂිතව වර්ගීකරණය වන අංක ගණිත ක්‍රමයක් භාවිතා කරයි. RTOS යකට කාලයක් තිස්සේ කළ හැකි වැඩ ප්‍රමාණයට වඩා යම්කිසි අවස්ථාවක් සඳහා එය ප්‍රතිචාර දක්වන වේගය හා / හෝ අනුමාන කළ හැකි බව අගය කෙරේ. වැදගත් කරුණක් වන්නේ, RTOS භාවිතය නිසා බාධා වීම් හා කාර්ය කොටස් මාරුවීම් කාලය අවම වීමයි. මුල්කාලීන මහා පරිමාණ රියල් ටයිම් මෙහෙයුම් පද්ධතියකට උදාහරණයක් වන්නේ ඇමරිකානු ගුවන් සේවය හා IBM මගින් සේබර් ගුවන් සේවා වෙන් කිරීමේ පද්ධතියට නිපදවන ලද කටයුතු සැකසීමේ පහසුකමය.
මූලික සැලසුම් 2ක් පවතී
කාලය බෙදා ගන්නා සැලසුම් අවශ්‍ය ප්‍රමාණයටත් වඩා නිරන්තරයෙන් කාර්යයන් මාරු කරයි. නමුත් එය වඩා සුමට වඩා නිශ්චිත බහුකාර්ය වන අතර එමගින් ක්‍රියාවලිය හෝ පරිශීලකයා යන්ත්‍රය තනිකරම භාවිතා කරතැයි හැඟීමක් ඇතිවේ.
මුල් කාලීන CPU සැලසුම්වලට කාර්යයක් මාරු කිරීමට චක්‍ර ගණනාවක් අවශ්‍ය වන අතර එම කාලය තුළට CPU එකට ප්‍රයෝජනවත් කිසිවක් කළ නොහැක. එම නිසා පැරණි OS අනවශ්‍ය ක්‍රියා මාරු කිරීම් උපරිම ලෙස වැළැක්වීමෙන් CPU වල අපතේ යන කාලය අවම කිරීමට උත්සාහ දරා ඇත.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Real-time_operating_system
ප්‍රවර්ගය:පරිගණක මෙහෙයුම් පද්ධති
ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය-ඓතිහාසික පැතිකඩ
ඓතිහාසික පැතිකඩ
ක්‍රි.පූ. 3 වැනි සියවසේ සිට මහාවිහාරවාසී බෞද්ධ භික්ෂූන් වහන්සේලා ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය පිළිබඳව වංශකථා පවත්වා ගෙන ගියහ. මෙම පුරාවෘත්තයන් එක් කොට එකක් ලෙස සංග්‍රහ කරන ලද්දේ 5 වන ශත වර්ෂයේදී මහාතෙර මහානාම නම් බෞද්ධ භික්ෂුව විසිනි. විල්හෙල්ම් ගයිගර් ට අනුව ඊට පෙරද මහාවංශ අට්ඨ කතා නමින් වෙනත් වංශකථා සංග්‍රහයක් තිබුණු බවට සාක්ෂි තිබේ. මහාතෙර මහානාම හිමියන් ඒ කෙරෙහි විශ්වාසය තබා ඇත. තවත් ඊට පෙර තිබුණු ග්‍රන්ථයක් නම් දීපවංශයයි. එය අද ද සුරැකිව තිබේ. එහි මහාවංශ‍යෙහි මෙන් දීර්ඝ තොරතුරු නැත. එය සංක්ෂිප්තය. එයද ලියැවී ඇත්තේ මහාවංශ අට්ඨකථා අනුසාරයෙනි.
චූලවංශය නම් වූ මහාවංශය අනුව යමින් කළ තවත් ලේඛණයක් තිබේ. එය සංග්‍රහ කර ඇත්තේ සිංහල බෞද්ධ තෙර නමක් විසිනි. එහි සතර වැනි සිය වසෙහි සිට බ්‍රිතාන්‍යයන් ලංකාව යටත් කර ගත් 1815 දක්වා තොරතුරු ඇතුළත් වේ. කතුවරුන් කීප දෙනෙකු විසින් විවිධ කාලයන් තුළ චූලවංශය සම්පාදනය කර ඇත. මහාවංශය ලෙසින් හැඳින්වෙන ඒකාබද්ධ කෘති එකතුවේ සහස්‍රයන් දෙකක තොරතුරු අඩංගු වේ. එය එපමණ කාලයක් අඛන්ඩව තොරතුරු ඇතුළත් කර ඇති දීර්ඝ වංශකථාවක් ලෙස ඉතිහාස ගත වී ඇත. අශෝක රජුගේ මරණයට පෙර දක්වා තිබෙන තොරතුරු විශ්වාසයෙන් තොර මුලුමනින්ම වාගේ මිථ්‍යකථා වුවද මහාවංශ ගත තොරතුරුද එහි කාලවකවානුවල නිරවද්‍යතාවය ද පුදුම එළවන සුළුය. කෙසේ වුවද විජයගේ ලංකාගමනයට පෙර ලංකාවේ මුල් පදිංචිකරුවන් වූ යක්ෂ සහ නාග ගෝත්‍රිකයන් ගැන තොරතුරු සඳහන් කොටස දුර්ලභ තොරතුරු අඩංගු ලේඛණයක් ලෙස සැළකේ.
නාර්මර්
නාර්මර් යනු මුල්කාලීන රාජවංශික යුගයේ පුරාතන ඊජිප්තු රජ කෙනෙකි. ප්‍රාක්රාජවංශික රජවරුන් වූ ස්කෝර්පියන් සහ/හෝ කා රජවරුන්ගේ අනුප්‍රාප්තිකයා විය හැකි මොහුව ඇතැමුන් විසින් සලකනු ලබන්නේ ඊජිප්තුව එක්සත් කළ තැනැත්තා සහ පළමු රාජවංශයේ ආදිකර්තෘවරයා ලෙසයි. එය එසේ වී නම් මොහු එක්සත් ඊජිප්තුවේ පළමු රජු වේ.
නාර්මර්ගේ අනන්‍යතාව තවමත් විවාදයට තුඩු දී ඇත. නමුත් ප්‍රධාන ඊජිප්තුවේදී සමීක්ෂණ   මගින් නාර්මර් යනු පළමු රාජවංශ පාරාවෝ මෙනෙස්ම යැයි සලකා ඇත. ඇතැම් අවස්ථාවල දී පළමු පාරාවෝ ලෙස ඊජිප්තුව එක්සත් කළේ මොහු යැයි පැවසේ. මෙම නිගමනයට පාදක වී ඇත්තේ නාර්මර් ඵලකය (මෙහි නාර්මර් ඊජිප්තුව එක්සත් කළ තැනැත්තා ලෙස දක්වා ඇත) සහ ඇබයිඩොස්හි සුසාන භූමියෙන් හමුවූ මුද්‍රා දෙකකි. මෙහි ඔහු පළමු රාජවංශයේ ප්‍රථම රජු ලෙස දක්වා ඇත.
රාජ්‍ය සමය
1898දී ජේම්ස් ඊ. ක්විබෙල් විසින් හයරොකොන්පොලිස්වලින් සොයාගන්නා ලද සුප්‍රකට නාර්මර් ඵලකය තුළ නාර්මර් ඉහළ සහ පහළ ඊජිප්තුව යන දෙකෙහිම නිල සංකේත දරා සිටිනු නිරූපිත ය. මේ හේතුවෙන් ඔහු රාජධානි ද්විත්වය එක්සත් කළේ ය යන මතය ගොඩනැගී ඇත. මෙය සොයාගත් දිනයේ සිට, නාර්මර් ඵලකය තුළින් ඓතිහාසික සිදුවීමක් නිරූපණය වන්නේ ද නැතහොත් හුදු සංකේතාත්මක නිරූපණයක් පමණ ද යන්න මතභේදයට තුඩු දී ඇත. 1993දී, කෙසේනමුත්, ගන්තර් ඩ්‍රයර් විසින් ඇබයිඩොස්වලින් නාර්මර් ඵලකයේ දැක්වෙන සිදුවීමම ඇතුළත් නාර්මර්ගේ වර්ෂ නම් ඵලකයක් සොයාගත් අතර, මේ අනුව නාර්මර් ඵලකයේ සිදුවීම සැබෑ ඓතිහාසික සිදුවීමක් බව පැහැදිළිව පෙනිණි.
නාර්මර් යනු මෙනෙස් යැයි හඳුනාගන්නා ප්‍රධාන ඊජිප්තුවේදීය පිළිගැනීම සාර්වත්‍රික එකක් නොවේ. මෙය එකඟ වී ඇති පුරාතන ඊජිප්තුවේ ඉතිහාසය සමග අතු විහිදුණකි. ඇතැම් ඊජිප්තුවේදීන් විශ්වාස කරන්නේ මෙනෙස් යනු හොර්-අහාම බවත්, ඔහු ඒ වනවිටත් එක්සත් වූ ඊජිප්තුව නාර්මර්ගෙන් දායාද කරගත් බව්ත ය; සෙස්සන් විශ්වාස කරන්නේ නාර්මර් එක්සත් කිරීමේ ක්‍රියාවලිය ඇරඹූ නමුත්, ඔහුට එය සම්පූර්ණ කළ නොහැති වූ බවයි. මේ නිසා මෙනෙස් විසින් එය සම්පූර්ණ කළ බව ඔවුහු පවසති. නාර්මර් යනු මෙනෙස්ම බවට යෝජනා වී ඇත්තේ ඇබයිඩොස්වලින් හමුවූ මඩ මුද්‍රාවේ ඔහුගේ සටහන "mn" නම් ක්‍රීඩාපුවරු රූපාක්ෂරය සමග සන්ධිව දක්වා ඇති හෙයිනි. මෙය නැතහොත් සාක්ෂි නොමැති රජකුගේ සමකාලීන වාර්තාවක් ලෙස පෙනේ.
තවත් භව්‍ය මතයක් වන්නේ නාර්මර් යනු ඊජිප්තුව එක්සත් කළ රජුගෙන් (ඇතැම්විට හයරකොන්පොලිස්වලින් හමුවූ සෙං‍කෝල හිසක නාමය සනිටුහන්ව ඇති ස්කෝර්පියන් රජු විය හැක) වහාම පසුව රජවූ අනුප්‍රාප්තිකයා බවයි. නමුත් ඔහු ඒ වනවිටත් පරම්පරාවේ භාවිතයට ගෙන තිබූ ඒකාබද්ධබාවයේ සංකේත භාවිතා කරන්නට ඇත.
මෑතක දී ඩෙන් සහ කා’ආ රජවරුන්ගේ සොහොන්ගැබ්වලින් (ඇබයිඩොස්හි පිහිටි) හමුවූ සුසාන මඩ මුද්‍රා දෙකක රජවරුන්ගේ ලැයිස්තුවල නාර්මර් යනු පළමු රාජවංශයේ ආදිකර්තෘ ලෙස දක්වා ඇත. අනතුරුව හොර්-අහා රජ වූ බැව් එහි දැක්වේ. කා’ආගේ මුද්‍රාකරණයෙහි නාර්මර්ගෙන් ඇරඹි පළමු රාජවංශයේ රජවරුන් අටදෙනා නිවැරදි අනුපිළිවෙලින් දක්වා ඇත. මෙම ලැයිස්තු දෙකෙන් එකකවත් මෙනෙස්ගේ නාමය සඳහන් නොවන්නේ එකල ස්මාරකවල සාමාන්‍යයෙන් භාවිත වූයේ හොරස් නාමය වීම නිසායි. මෙනෙස් යන්න පෞද්ගලික නාමයකි.
2016 ජනවාරි වන තෙක්ම, නාර්මර්ගේ බිසව යැයි විශ්වාස කෙරුණේ නෙයිත්හොටෙප් නම් තැනැත්තියයි. ඇගේ නාමයේ අර්ථය "නෙයිත් සතුටට පත්වන" යන්නයි. මෙම මතය අනුව, ඇය පහළ ඊජිප්තුවේ කුමරියක වන්නට ඇතැයි සැලකිණි. ඇගේ නාමය ඇතුළත් අභිලේඛන නාර්මර්ගේ වහාම අනුප්‍රාප්තිකයින් වූ හොර්-අහා මෙන්ම ඩ්ජෙර්ගේ සොහොන්ගැබ්වලින් ද හමු විය. මේ නිසා ඊජිප්තුවේදීන් යෝජනා කළේ ඇය හොර්-අහාගේ මෑණියන් බවයි. කෙසේනමුත්, 2016 ජනවාරි මස පියරේ ටැලට්ගේ අධිකාරීත්වය යටතේ සිදුවූ විමර්ශනවල දී සිනායිවලින් හමුවූ ශිලා ලේඛන අනුව සනාථ වී ඇත්තේ නෙයිත්හොටෙප් යනු සැබැවින්ම ඩ්ජෙර්ගේ රාජ්‍ය සමයේ මුල් කාලයේ විසූ රාජ්‍යාධිකාරී රැජිනක බවයි. මේ අනුව ඇය හොර්-අහාගේ භාර්යාවක විය හැකි බැව් පෙනේ.
සොහොන්ගැබ සහ පුරාවස්තු
නාර්මර්ගේ සොහොන්ගැබ ඇබයිඩොස්හි උම් එප්-කා’අබ් ප්‍රදේශයේ පිහිටි සංයුක්ත කුටි දෙකකින් (B17 and B18) සමන්විත ය. මෙය ඔහුට පෙර ඉහළ ඊජිප්තුව පාලනය කළ කාගේ සොහොන්ගැබට යාබදව පිහිටා ඇත.
නාර්මර් පිළිබඳ සාක්ෂි මුළු ඊජිප්තුව පුරාම සහ දකුණු කනාන්වලින් හමුවේ. ඊජිප්තුව තුළ ඔහුගේ සෙරෙඛ් සංකේතය ස්ථාන 12කින් හමුවී ඇත: ඉන් තුනක් ඉහළ ඊජිප්තුවෙන් (හයරකොන්පොලිස්, නැකාඩා, සහ ඇබයිඩොස්) ද, හතක් පහළ ඊජිප්තුවෙන් (ටර්ඛාන්, හෙල්වාන්, සවියෙට් එල්’අර්යන්, ටෙල් ඊබ්‍රහිම් අවාඩ්, එස්බෙට් එල්-ටෙල්, මින්ෂාට් අබු ඕමාර්, සහ කාෆර් හසන් ඩාවූඩ්) ද, නැගෙනහිර කාන්තාරයෙන් (වැඩි එල්-කාෂ්) සහ බටහිර කාන්තාරයෙන් (ඛර්ගා ක්ෂේමභූමිය) එක බැගින් ද හුමව තිබේ.
නාර්මර්ගේ රාජ්‍ය සමයේ, ඊජිප්තුව සහ දකුණු කනාන් පෙදෙසේ සක්‍රීය ආර්ථිකයක් පැවතී ඇත. ස්ථාන ගණනාවකින් මැටි බඳුන් කැබලි හමුවී ඇති අතර, මේවා අතර ඊජිප්තුවේ නිර්මිත මෙන්ම කනාන් වෙත ආනනයනය කෙරුණු ඒවා සහ ප්‍රදේශික අමුද්‍රව්‍යවලින් ඊජිප්තු ශෛලියෙන් නිමවූ ඒවා ද වේ. මෙම පසුකාලීන සොයොගැනීමත් සමග නිගමනය කෙරුණේ කනානයේ ඊජිප්තු පැවැත්ම වෙළඳාමේ ප්‍රතිඵලයකට වඩා ජනපදය්ක ලෙස පවතින්නට ඇති බවයි. කනානයේ ඊජිප්තු පැවැත්ම යුධ ආක්‍රමණවල ප්‍රතිඵලයක් ලෙස පැහැදිළි කෙරුණ ද, මෙම මතය පුළුල්ව පිළිගැනෙන්නේ නැත. මෙම යුගයට අයත් යැයි සැලකෙන ටෙල් එස්-සකාන්හි ආරක්ෂක ගොඩනැගිලි නටබුන් අනුව පෙනීයන්නේ යුධ ආක්‍රමණයක් නොවූයේ නම්, යුධ පැවැත්මක් සිදුව ඇති බවයි.
දකුණු කනානයේ ඊජිප්තු ක්‍රියාකාරකම්වල ව්‍යාප්තිය කනාන්හි ස්ථාවලින් හමුවූ ප්‍රාක්රාජවංශික යුගයේ සිට පළමු රාජවංශයේ ආරම්භය දක්වා කාලයට අයත් මැටි බඳුන් කැබලිවලින් හමුවූ සෙරෙඛ් 33 මගින් පෙනී යයි. මින් දහතුනක් නාර්මර්ට අයත් ය. ඒවා වෙනස් ස්ථාන හයකින් හමුවී ඇත: එනම් ටෙල් අරාඩ්, එන් බෙසෝර් (ඒන් හාබෙසෝර්), ටෙල් එස්-සකාන්, නහාල් ටිල්ලා (හලිෆ් මළුව), ටෙල් එරානි සහ ලොඩ් ය. ලොඩ්වලින් හමුවූ වෙනත් සෙරෙඛ් සංකේතයක් නාර්මර්ගේ පූර්වප්‍රාප්තිකයා විය හැකි කාට අයත් යැයි යෝජනා කොට ඇත. වැදගත් ලක්ෂණය වන්නේ මින් එකක් පමණක් නාර්මර්ගේ අනුප්‍රාප්තිකයාට අයත් යැයි පෙනී යාමයි. ඔහු හොර්-අහා. සෙසු සෙරෙඛ් සංකේත කිසිදු නාමයක් නොදරන ඒවා හෝ මෙතෙක් හඳුනන පාරාවෝවරුන් එක් අයකුටවත් අයත් යැයි සැලකිය නොහැකි නම් සහිත ඒවා වේ.. නාර්මර්ගේ සෙරෙඛය සමග වෙන් පූර්වරාජවංශික සහ මුල්කාලීන රාජවංශික රජවරුන්ගේ සෙරෙඛ් දකුණු සිනායිහි වැඩි ‘අමෙයිරාවලින් හමුවී ඇත. මෙහි අභිලේඛනවල එම ප්‍රදේශයේ ඊජිප්තු පතල් කටයුතු පිළිබඳ සඳහන් වේ.
1994 ග්‍රීෂ්මයේ දී, දකුණු ඊශ්‍රායලයේ නහාල් ටිල්ලා ගවේෂණයේ කැනීම්කරුවන් විසින් නාර්මර්ගේ සෙරෙඛ් සංකේතය සහිත සෙරමික් මැටි බඳුන් කැබැල්ලක් සොයාගන්නා ලදී. මෙම කැබැල්ල හමුවූයේ විශාල වෘත්තාකාර වේදිකාවක් මතිනි. මෙය හලිෆ් පේසාවේ ධාන්‍ය ගබඩාවේ අත්තිවාරම විය හැක. ක්‍රි.පූ. 3000ට පමණ අයත් යැයි නිර්ණිත මෙම කැබැල්ලේ ඛනිජ විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනය අනුව නිගමනය වී ඇත්තේ මෙය නයිල් නිම්නයේ සිට කනාන් වෙත ආනයනය කෙරුණු වයින් බුජමක කොටසක් බවයි.
වසර 200ක පමණ ක්‍රියාකාරී පැවැත්මකින් පසුව, කනාන්හි ඊජිප්තු ජනාවාස නාර්මර්ගේ සමයේ උච්චත්වයට පත්වූ අතර, ඉන් පසුව ශීඝ්‍රයෙන් හායනයට ලක් විය.
3 වන සියවස
3වන සියවස යනු ජූලියන් දිනදර්ශනය අනුප්‍රකාර ක්‍රිස්තු වර්ෂ 201 සිට 300 දක්වා කාල පරිච්ඡේදයයි.
සිදුවීම්
thumb|right|300px|කරකල්ලා හි නාන තටාක, 2003 දී
Decades and years
**3  003 ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - ලෝකය
නාථ (වක්‍රෝක්තිහරණය)
නාථ යන්නෙන් පහත ඒවායෙන් එකක් අදහස් විය හැක:
වෙනත් භාවිතා,
සිරි මහ බෝධිය, බුද්ධගයාව
thumb| පින්තූරය: මහා බෝධි විහාරයේ බෝරුක. මෙය ශ්‍රී මහා බෝධියෙන් ගෙනෙන ලද අංකුරයකි. බුද්ධගයාවේ පිහිටා ඇති සිරි මහ බෝධිය යනු අතිශය පැරණි, පූජණීය ඇසතු ගසකි. ඉන්දියාවේ බිහාර් ප්‍රාන්තයේ, පැට්නා නගරයේ සිට කි.මි.100 ක් (සැතපුම් 62 ක්) දුරින් පිහිටි බුද්ධගයාවේ තිබෙන මෙම බෝධි වෘක්ෂය අතිශය පූජනීය වෘක්ෂයක් ලෙස සැලකේ. බුදුන් වහන්සේ බුද්ධත්වයට පත් වූයේ මෙම බෝරුක් සෙවනෙහිය. ආගමික ප්‍රථිමා කලාවෙහි බෝරුක ඉතා පහසුවෙන් හඳුනා ගත හැක්කේ, හදවතේ හැඩයෙන් යුත් උස්ව පෙනෙන ලෙස නෙලන ලද පත්‍ර හේතුවෙනි. මෙම බෝධිය යන වචනය දැනට පැතිර පවත්නා ඒ වර්ගයේ ගස් හැඳින්වීම පිණිස පෘතුල ලෙස භාවිතාවේ. විශේෂයෙන් ම ශ්‍රී මහා බෝධියෙන්ම බෝ කර ගත් පැලයකින් බිහි වු ලෙස සැලකෙන මහා බෝධි විහාරයේ පිහිටි බෝධි වෘක්ෂයයි. බෞද්ධයින් වන්දනාමාන කරන වැදගත් ස්ථාන හතරෙන් එක් ස්ථානයක් ලෙස මෙම බෝධි වෘක්ෂය සැලකේ. බෞද්ධ ඉතිහාසයේ අනෙකුත් පූජනීය ලෙස සැලකෙන බෝධි වෘක්ෂයන් නම් ශ්‍රාවස්තියෙහි ආනන්ද බෝධිය, අනුරාධපුරයේ ශ්‍රී මහා බෝධි යයි. මේ දෙකම ශ්‍රී මහා බෝධියෙන් පැල කරන ලද පැල වලින් හටගත් ඒවා ලෙස සැලකේ.
බෞද්ධ කාල නිර්ණය
මහා බෝධි විහාර භූමියේ තිබෙන බෝරුක හඳුන්වනු ලබන්නේ 'ශ්‍රී මහා බෝධිය' නමිනි. බුද්ධාගමට අනුව බුද්ධත්වයෙන් පසු බුදුන්වහන්සේ තමනට බුද්ධත්වය ලබා ගැනීමට සෙවන දුන් බෝරුකට කෘතගුණ සැලකීම සඳහා සතියක් පුරා ඇසිපිය නොහෙලා ඒ දෙස බලා සිටි බව කියැවේ. පසු කාලයක බුදුන් එසේ වැඩ සිටි ස්ථානයේ විහාරයක් ඉදි කෙරුණු අතර එය අනිමිස ලෝචන චෛත්‍යය නමින් හැඳින්වුනේය. බුදුන්වහන්සේ ජීවමානව හුන් කාලයේදී පවා මෙම ස්ථානය පූජනීය ලෙස සැළකූ ස්ථානයක් වූ අතර, එය එවැනි අන්දමේ පූජෝපාහාර ලත් එකම ස්ථානය විය හැකිය. අශෝක රජතුමා මෙම බෝධියට ප්‍රණාම පුද කිරිම සම්බන්ධ කටයුතු වලදි අනලස්ව කටයුතු කළේය. සෑම වර්ෂයකම කාර්තික මාසයේදි බෝරුකට ගෞරව පිණිස උත්සව පැවැත්වීය. අශෝක රජතුමාගේ බිසව වූ තිසරක්ඛා දේවිය, ඇය රැජින බවට පත් වී තෙවසරකට පසු (අශෝක රජුගේ රාජ්‍ය කාලයේ දහනම වෙනි වසරේදි) බෝධිය කෙරේ ඊර්ෂ්‍යාවෙන් මන්ඩු නම් කටු සහිත පැලෑටි වගා කොට එය මැරවීමට කටයුතු කළාය. එහෙත් බෝරුක වැඩුනේය. ඒ වටා වූ බෝධි මණ්ඩපයෙහි බෝධි මණ්ඩ විහාර නම් විහාරයක්ද ඉදි කෙරුනි. මහාථූපයෙහි අඩිතාලම පිහිටුවීමේදී චිත්තගුත්තගේ නායකත්වයෙන් බෝධිමණ්ඩ විහාරයෙන් පැමිණි තිස් දහසක් භික්ෂූන් වහන්සේලා ඊට සහභාගි වූ බව සඳහන් වේ.
ආනන්ද බෝධිය
බුදුන් වහන්සේ ජීවමානව සිටි කාලයේදි වුව, උන් වහන්සේ බැහැර වැඩි අවස්ථාවන්හිදි මහජනතාවට බුදුන් සිහි කර වන්දනාමාන කිරීමේ අවශ්‍යතාවය පෙන්වා දුන් කල්හි, බුද්ධ ගයාවේ බෝධි වෘක්ෂයෙහි බීජයක් සිටුවා ඊට වන්දනාමාන කිරීම සඳහා බුදුන් වහන්සේ අවසර දුන් බවත්, එම බෝ පැලය ශ්‍රාවස්ති අසල ජේතවන විහාරයේ දොරටුව අභිමුව රෝපණය කරන ලද බවත්, බෞද්ධ තොරතුරු වල සඳහන් වේ. මෙම කාරණය සඳහා මොග්ගල්ලාන තෙරුන් බෝ රුකෙන් පතිත වන ඵලයක් බිමට පතිත වන්නට නොදි අල්ලා ගෙන ඇත. එම ඵලය අනාථ පිණ්ඩික විසින් උත්සවාකාරයෙන් රන් භාජනයක රෝපණය කරන ලදි. එයින් මතු වූ අංකුර දලු ලා වැඩි රියන් පණහක් තරම් උස් විය. එය පූජනීය වීම සඳහා බුදුන් වහන්සේ ඒ සෙවනෙහි භාවනා කරමින් රැයක් පහන් කළහ. මෙම බෝරුක ආනන්ද තෙරුන්ගේ මග පෙන්වීම යටතේ රෝපණය කරන ලද හෙයින් එය ආනන්ද බෝධිය නම් විය.
සිරි මහ බෝධිය, අනුරාධපුර
පෙර බුදුවරුන්ගේ බෝධින්. ලංකාවේ වංශ කථා වලට අනුව (උදා ම.ව.xv) මෙම කාලයේදි පහල වූ බුදුවරුන්ගේ බෝධි වෘක්ෂයන්ගේ ශාඛාවන් ද අද අනුරාධපුරයේ ශ්‍රී මහා බෝධිය පිහිටි භූමියෙහි රෝපණය කර තිබේ. කකුසඳ බුදුන්ගේ බෝධි ශාඛාව රුචානන්දා නම් මෙහෙණි නමක්ද කෝනාගම බුදුන්ගේ බෝධි ශාඛාව කන්තකානන්දා සහ කාශ්‍යප බුදුන්ගේ බෝධි ශාඛාව සුධම්මා නම් මෙහෙනින් වහන්සේලා විසින් ගෙන එනු ලැබ ඇත.
වර්තමානයේ පැල රෝපණය කිරීම. නව දිල්ලියේ බුද්ධ ජයන්ති උද්‍යානයේ ශ්‍රී මහා බෝධි අංකුරයක් 1993 දී රෝපණය කරන ලදි
ප්‍රවර්ගය:බුද්ධාගම
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
පාණ්ඩ්‍ය රාජවංශය
මිනිස් වෙස් ගත් යක්ෂණියක්. විජය කුමරු ඇතුළු පිරිස අත බැදි පිරිත් නූල් නිසා ඔවුන්ව භක්ෂණය කිරීමට නොහැකි වන අතර විජය කුමරු අතින් මැරුම් කෑමට යාමේදී කුවේණිය ජීවතදානය ඇයැද සිටි අතර ඒ වෙනුවෙන් විජය කුමරු වෙනුවෙන් ස්ත්‍රීයක ලෙස කැපවීමට පොරොන්දු විය.ඔවුන්ට දාව දරුවන් දෙදෙනෙකු ද ලැබිණි.
නාට්ය පෙල
නාට්‍යක පිටපත හදුන්වන්නේ 'නාට්‍ය පෙල' ලෙස හදුන්වයි.
‍හෙරිටන්ස් කණ්ඩලම
අනුරාධපුරයේ පිහිටි තරු පංතියේ ඉතා අලංකාර සංචාරක හෝටලයක් වේ.
ශ්‍රිතයක සීමාව
ගණිතයේ දී, ශ්‍රිතයක සීමාව යනු එම ශ්‍රිතයේ විශේෂිත ආදානයක් අසල හැසිරීම සැලකිල්ලට ගන්නා කලනයේ හා විශ්ලේෂණයේ මූලික සංකල්පයකි. විධිගත නොවූ ආකාරයට පැවසුව හොත්, ශ්‍රිතයක් සියලු ආදාන x සඳහා ප්‍රතිදාන f(x) ඇත. x,p ‍ට ආසන්න ඕනෑම විටෙක f(x), L ට ආසන්න නම් , p ආදානයේ දී ශ්‍රිතයේ දී සීමාව L වේ. වෙනත් ආකාරයකට, x,p ට ආසන්න වත්ම f(x) ද L ට ආසන්න වේ. වඩා විශේෂිතව, එක් එක් ආදානයට p ‍ට ප්‍රමාණවත් තරම් ආසන්න වන පරිදි f යෙදූ විට ප්‍රතිඵලය  L ට ඉතාමත් ආසන්න ප්‍රතිදාන අගයකි. p ‍ට ආසන්න ආදාන, අතිශයින් වෙනස් ප්‍රතිදාන ඇති කරයි නම් සීමාවක් නොපවතින ලෙස කියවේ. 19 වන සියවසේ මුල් භාගයේ දී මුලින්ම ප්‍රකාශයට පත් වූ විධිමත් අර්ථ දැක්වීම් පහත දැක්වේ.
අභිප්‍රේරණය
y = f(x) ප්‍රස්ථාරයේ දැක්වෙන ආකාරයට භූමිය මතින් පියාසර කරන ගුවන් යානයක් ගැන සිතන්න. එහි තිරස් පිහිටීම x හි අගය ඇසුරින් මිනුම් කෙරේ. මෙය භූමි සිතියම් හෝ GPS උපකරණයක් මඟින් ලබාදෙන පිහිටුමට සම වේ. ගුවන් යානයේ උන්නතාංශය y ඛණ්ඩාංකය මඟින් දෙනු ලැබේ එය x = p මගින් දෙනු ලබන තිරස් පිහිටුම වෙත පියාසර කරයි.එසේ වන විට ගුවන්යානයේ උන්නතාංශය L වෙත ආසන්න වන බව පෙනේ.ගුවන් යානය x = p හි දී උන්නතාංශය අනුමාන කරන්නට කිවහොත් ගුවන් යානය p කරා ළඟා නොවුව ද පිළිතුර L ලෙස සැලකිය හැකි වේ. උන්නතාංශය L කරා ළඟා වේ යැයි කීමෙන් අදහස් වන්නේ උන්නතංශය ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වඩ වඩාත් L ට සමීප වන බවය. (මෙහි දී නිරවද්‍යභාවයේ කුඩා දෝෂයක් තිබිය හැකි අතර එය නොසලකා හැරිය යුතුය). උදාහරණයක් ලෙස ගුවන් යානය සඳහා අප කිසියම් නිරවද්‍යතා ඉලක්කයක් ලබා දුන්නේ යැයි සිතන්න. ගුවන් යානය L ට මීටර 10 ක් දක්වාවත් ආසන්න විය යුතු යැයි අප නියම කලේ යැයි, සිතන්න p තිරසට මීටර 50 ක පරාසයේදී ගුවන් යානයේ පථය L ට මීටර 10ක් හෝ අඩු ප්‍රමාණයක් දුරින් පිහිටන බැවින්, නියමය පිලිපැදිය හැකි බව ගුවන් යානයෙන් පිළිතුරු ලැබෙනු ඇත. දැන් අප නිරවද්‍යතා ඉලක්කය වෙනස් කර බලමු. ගුවන් යානය L ට මීටර 1ක් දක්වාවත් ආසන්න විය යුතු යැයි කිවහොත් එය කළ හැකි ද? මේ සඳහා ලැබෙන පිළිතුරු “ඔව්” යන්නයි. ගුවන් යානය p ට මීටර 2ක් දක්වා පරාසයේදී ගුවන් යානයේ සිට L ඉලක්කයට ඇති දුර මීටර් 1ක් හෝ ඊට අඩු අගයක් වීම මීට හේතුවයි. සාරාංශගතව කිවහොත් ගුවන් යානයේ තිරස් පිහිටුම p ට ළඟා වන විට එහි උන්නතාංශය L කරා ළඟා වේ යැයි කීමෙන් අදහස්වන්නේ අප සලකන ඕනෑම නිරවද්‍යතා ඉලක්කයක් සඳහා එය සපුරාලන යම් නිශ්චිත ප්‍රදේශයක් p ට ආසන්නව පිහිටන බවයි. දැන් අපට මුල් අවිධිමත් ප්‍රකාශය නිශ්චිත ලෙස පහත ලෙසට දැක්විය හැක. x, p කරා ළඟා වන විට f(x) ශ්‍රිතයක සීමාව පහත ගුණ දරන L නම් සංඛ්‍යාවක් වේ. දෙන ලද ඕනෑම ඉලක්ක දුර ප්‍රමාණයක් සැලකූ කළ L ට ඇති දුර ප්‍රමාණය ඉලක්ක අගයට අනුකූල වන පරිදි p සිට යම් දුර පරාසයක් සඳහා අගයක් ලබා ගත හැක.ස්ථල විද්‍යාත්මක අගයයන් ගන්නා ශ්‍රිතයක සීමාව පිළිබඳ විධිමත් අර්ථ දැක්වීමට ඉහත විස්තරාත්මක ප්‍රකාශය බොහෝ දුරට සමාන වේ.
ගුණාංග
f ශ්‍රිතයක p හි දී සීමාව L  යැයි පැවසීම. සීමාව p ට සම වන M හි ඕනෑම අභිසාරී (xn) අනුක්‍රමයක් සඳහා (f(xn)) අනුක්‍රමය L සීමාව සහිතව ආභිසාරී වේ යැයි කීමට සම වේ.
A,B….කුලක මගින්  නම් ශ්‍රිත වසමේ පරිමිත විභාගයක් සාදයි නම් ද මෙම එක් එක් කුලකය සඳහා සාපේක්ෂ සීමාව පවතී නම් ද එය L  ට සමාන වේ නම් ද x ලක්ෂය සඳහා සීමාවක් පවතින අතර එය L  ට සමාන‍ වේ.p හිදී f ශ්‍රිතය සන්තතික වන්නේ x, p ට ළඟා වන විට f(x) හි සීමාව පවතී නම් සහ එය f(p) ට සම වේ නම් පමණි. සමාන වශයෙන් p දෙසට අභිසාරී වන M හි ඕනෑම අනුක්‍රමයක් f මඟින් f(p)  දෙසට අභිසරණය වන N හි අනුක්‍රමයක් බවට පරිණාමය කරයි. N ප්‍රමිතික දෛශික අවකාශයක් වේ නම් සීමා කර්මය පහත දැක්වෙන අර්ථයෙන් රේඛීය වේ. x, p ට ළඟා වන විට f(x) හි සීමාව L  නම් හා x , p ට ළඟා වන විට g(x) හි සීමාව  p නම් ද, x , p ට ළඟා වන විට f(x) + g(x) හි සීමාව L + P වේ. තව ද a පාදීය ක්ෂේත්‍රයේ අදිශයක් වේ නම් x, p ට ළඟා වන විට af(x) හි සීමාව aL වේ. පහත සර්ව සාම්‍යයන්ට දකුණු පසින් ඇති සීමාවන් පවතී නම් ශ්‍රිතයක සීමාව ගැනීම වීජ ගණිත කර්ම සමඟ ද එකඟ වේ.
q + ∞ = ∞ for q ≠ -∞
q × ∞ = ∞ if q > 0
q × ∞ = −∞ if q < 0
q / ∞ = 0 if q ≠ ± ∞
(දීර්ඝ කරන ලද තාත්වික සංඛ්‍යා රේඛාව බලන්න) q / 0 යන අවස්ථාව සඳහා පොදු නීතියක් නොමැති බව සලකන්න. මෙම අවස්ථාව ශුන්‍යයට ළඟා වන ආකාරය මත තීරණය වේ. අනීර්ණ ආකාර උදාහරණ වශයෙන් 0/0, 0×∞, ∞−∞, සහ ∞/∞ සඳහා මෙම නීති යෙදිය නොහැකි නමුත් මේවාට අනුරූප සීමා බොහෝ විට ලොස්පිටාල් නීතිය හෝ ස්ක්වීස් ප්‍රමේය මඟින් නිර්ණය කළ හැක.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සීමා ප්‍රවර්ගය:කලනය
බෙල්ජියමේ පිලිප් රජතුමා
ප්‍රවර්ගය:1960 උපත්
පිලිප් රජතුමා යනු බෙල්ජියමේ රජතුමා වේ.
දේශ් (රාගය)
දේශ් හෙවත් දේස් ‍යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ හින්දුස්තානී ශාස්ත්‍රීය සංගීතය තුළ එන රාගයකි. මෙය ඛමාජ් ථාටයට අයත් ය. මෙම රාගය ඛමාජ් රාගයට බෙහෙවින් සමාන ය.
වැඩිපුර බෝම්බ පිපිරවීම් පරීක්ෂණ කටයුතු ඉක්මන් කරවයි.
වැඩිපුර බෝම්බ පිපිරවීම් පරීක්ෂණ කටයුතු ඉක්මන් කරවයි.
12 kg බරැති ගෝමා - 2 ECD (Goma - 2 ECO) උපකරණයක් සමඟ පිපිරවීමේ උපකරණයක් හා මීටර 136 දිගැති වයරයක් (කිසිවකට සම්බන්ධව නොතිබූ) සීඝ්‍රගාමී දුම්රිය (AVE) පථයක් මත තිබි අප්‍රේල් 2 වැනි දින හමුවිය. ස්පාඤ්ඤ අධිකරණය මෙය ගැන පරීක්ෂණ නොකිරීමට තීරණය කල අතර මෙයට සම්බන්ධ අය තවමත් සොයා ගෙන නැත. මෙම උපකරණ කට්ටලයට ආරම්භක පද්ධතියක් (Initiation System) එකක් නොතිබූ බැවින් එමඟින් පිපිරවීමක් කල නොහැක.
මෙම AVE සිද්ධියෙන් ටික වේලාවකට පසුව පොලිසිය විසින් මෙම උපකරණ වල හා AVE පහරදීමට වගකිවයුතු යයි සැක කෙරෙන පිරිස් රැඳී සිටි නිවසක් දකුණු මැඩ්රිඩ්හි ලෙගනේස් (Leganes) හඳුනාගන්නා ලදී. අප්‍රේල් 3 සෙනසුරාදා හවස් භාගයේදී පොලිසිය මඟින් ජැමල් සෝගම් (Jamal Zogam) ගේ නායකත්වයෙන් හා සහයක ටියුනීසියන් ජාතික සර්හේන් ඇබ්ඩල්මාජි හා චීන ජාතික ජැමල් ආහ්මිදන් යන පිරිස එම නිවසේ දී කොටකර ගැනීමට සමත් විය. පොලිසිය එම නිවාස පරිශ්‍රයට කඩා පනින විට එම සැකකටයුතු පිරිස් එක් පොලිස් නිලධාරියකුද මරණයට පත්කරමින් පුපුරවාගෙන සියදිවි නසා ගන්නා ලදී. පසුව පරික්ෂකයන් විසින් මෙම පිපිරවීමට යොදාගන්නා ලද පුපුරණ ද්‍රව්‍යය මාර්තු මස 11 දින සිදුකරන ලද පිපිරවීමට යොදාගත් වර්ගයම බව සොයාගන්නා ලදී. (නමුත් එහි නිෂ්පාදිත නාමය හඳුනා ගැනිමට නොහැකි විය) AVE දුම්රිය පථයෙන් හමුවූ පුපුරණ ද්‍රව්‍යයද මෙයම බව හඳුනා ගන්නා ලදී.
ලේගනාස් වලදී මිය ගිය සටන්කරුවන් දුම්රිය මාර්ගය පිපිරවීමට සම්බන්ධ යයි උපකල්පනය කරමින් පරීක්ෂණ කටයුතු ගෙන ගිය අතර ඔවුන් 200 kg පමණ පුපුරණ ද්‍රව්‍යය ලැබුණේ කෙසේද යන්න අවධානයට යොමු කෙරිණ. මේවා ලබාගෙන ඇත්තේ විශ්‍රාම ගිය කැණිම් සේවකයකුගෙන් බව පරික්ෂණ කටයුතු වලදී හෙලිවිය.
5 සිට 8 ක් පමණ මාර්තු 11 පිපිරවීමට හවුල් සැකකටයුතු පිරිසක් පලායාමට සමත්ව තිබේ. ABC ය 2006 දෙසැම්බර් මාසයේ වාර්තා කරන්නේ ETA ය. ස්පාඤ්ඤ අගමැති සැපටෙරෝට ඔහුගේ චන්ද පොරොන්දු පිළිබඳ මතක් කරමින් 2004 මාර්තු 11 සිදුවීම තුලින් ලබාදෙන බවයි. එහෙම වුවත් ETA යට මෙම පහරදීමට සම්බන්ධයක් නොමැති බවද ABC ය වාර්තා කරයි.
පසුකාල පරිච්ජේදය
ප්‍රංශයේ විජිපිරේට් පිඹුරුපත (Vigipirate plan regarding security) ඔරේන්ජ් මට්ටමට (orange level) උසස් කරන ලදී. ඉකිලියේ, රජය වඩා සෝදිසියෙන් සිටිය යුතු රාජ්‍යය තත්වයක් ප්‍රකාශකර සිටියේය.
2004 දෙසැම්බර් හිදී ජෝස් ලුයිස් රොඩ්‍රිගුවස් සැපටෙරෝ පවසා සිටින්නේ PP රජය මැඩ්රිඩ් පිපිරවීමට සම්බන්ධ සියලුම කොම්පියටර් ලිපිගොනු විනාශකල බවයි. (කඩදාසි ලිපිගොනු හැර)
2005 මාර්තු 25 දින පැමිණිලිකරු ඔල්ගා සැන්ෂස් සහතික ලෙස කියා සිටියේ 9/11 පහරදීමෙන් හරියටම දින 911 කින් අනතුරුව මාර්තු 11 පිපිරවීම සිදුකර ඇති බවයි. අල්-කයිඩා සංවිධානයේ සංඛේතමය පහරදීමක් මෙම දිනය තෝරාගැනීම තුලින් පෙනෙන බව ඔහු තවදුරටත් කියා සිටියි. කෙසේ වුවත් 2004 අධික අවුරුද්දක් නිසා හරියටම ගණන් බැලු කල මෙම දින දෙක අතර දින 912 ඇති බව කෙනෙක්ට ‍පැවසිය හැක.
2007 ජනවාරි 4 දින එල් පයිස් (El Pais) 11-M පිපිරවීම්වල ප්‍රධාන සැකකරු ඇල්ගීරියන් ජාතික ඩාවුඩ් ඔනන් (Daoud Ohnane) නැවත පහරදීමකට ස්පාඤ්ඤයට පැමිණීමට මාර්ග සොයමින් සිටින බවයි. නමුත් මෙම ප්‍රකාශය ස්ථිර වී නොමැත.
ආගණක වාදය
ඇල්ගොරිතම භාවිතයෙන් පරිගණකකරණ ආදර්ශකයක් ඔස්සේ කෙතරම් කාර්යක්ෂමව ගැටලුවක් විසඳිය හැකි ද යන්න පිළිබඳ සලකා බැලෙන පරිගණක විද්‍යා ක්ෂේත්‍රය ආගණක වාදය නම් වේ. මෙම ක්ෂේත්‍රය ආගණකතා වාදය සහ සංකීර්ණතා වාදය ලෙස ප්‍රධාන කොටස් 2කින් යුක්ත වන අතර එම යුගලම විධිමත් පරිගණකකරණ ආදර්ශන හා සම්බන්ධව භාවිතා වේ. ආගණනය පිළිබඳ දැඩි අධ්‍යයනයක් කිරීම සඳහා පරිගණක විද්‍යාඥයින් පරිගණකකරණ ආදර්ශය ලෙස හැඳින්වෙන ගණිතමය පරිගණක අමූර්තනයක් භාවිතා කරති. මෙහි ආකාර කිහිපයක් ඇති නමුත් වඩාත් බහුලව භාවිතා වන්නේ ටියුරින් උපකරණයයි. ටියුරින් උපකරණය අනන්ත විභව මතක ධාරිතාවක් ඇති සාමාන්‍ය පරිගණකයක් ලෙස සැලකිය හැක. තවද එයට සිය මතකයට ප්‍රවේශ විය හැක්කේ කුඩා විවික්ත කොටස් වශයෙනි. පසුවෙන් නිර්මාණය කළ හැකි වීමත් ප්‍රතිඵල ඔප්පු කිරීමට භාවිතා කළ හැකි වීමත්, එය නිර්මාණය කළ හැකි වඩාත් බලවත් හේතුමය පරිගණක ආදර්ශය නිරූපණය කරන බවට සමහරක් දෙනා තුළ ඇති මතයක් යනාදිය හේතුවෙන් ටියුරින් උපරණය බහුලව භාවිතා වේ. අපරිමිත මතකය පැවතිය නොහැකි ගුණයක් සේ දිස්විය හැක. නමුත් ටියුරින් යන්ත්‍රයක් මඟින් නිර්ණය කළ හැකි ඕනෑම ගැටළුවක් සඳහා හැමවිටම අවශ්‍ය වනු ඇත්තේ පරිමිත මතක ධාරිතාවකි. එබැවින් මූලධර්ම අනුව ටියුරින් උපකරණයක් ඇසුරින් විසඳිය හැකි ඕනෑම ගැටළුවක් සීමිත ධාරිතාවක් ඇති පරිගණකයක් ඇසුරින් ද විසඳිය හැක.
References
http://en.wikipedia.org/wiki/Theory_of_computation#Other_formal_definitions_of_computation
කුර්ආන් - එහි අර්ථ විග්‍රහය (තඃවීල්)
ජැෆර් කුෂ්නි අර්ථ දක්වා ඇති ආකාරයට තඃවීල් යනු පසුපසට යෑම හෝ දෙයක් එහි මූලික සම්භවය දක්වා ආපසු හැරවීම නොහොත් එහි මූලික ආකෘතියකට උදාහරණයක් ලෙස එහි අදහස වන්නේ ආත්මීය මඟ පෙන්වීමක් වන අතර එය හාස්‍යයක් හා ක්ෂණිකව පහළ වූ අගනා අදහස් ගොන්නක් බවයි. එසේම තෆ්සීර් යනු සාහිත්‍යමය වචනාර්ථය නිවැරදිව පිළිගත හැකි ඉස්ලාමීය විද්‍යාත්මක කෘතියකි. අල්ලාවා තබතාබී පවසන ආකාරයට තඃවීල් යන්නට ප්‍රසිද්ධ අර්ථ විවරණය ලෙස සැලකෙන්නේ යම් වචනයකින් හෙලි දක්වන නිවැරදි අදහසකි. “තන්සීල්” යනු තඃවීල් හි විරුද්ධ අර්ථයයි. වචනවල නිවැරදි අදහස එය පහළ වූ ස්වරුපයෙන්ම පවතී. නමුත් මෙම අර්ථ විග්‍රහය පුළුල් ලෙස වර්තමානයේ ව්‍යාප්තව පවතින්නේ තඃවීල් යන පදයට නියම අර්ථය ලෙසය. එය අදාල වචනයේ සම්භවය ලෙස “ආපසු හැරීම”, ආපසු හැරෙන ස්ථානය යනුවෙනි. ඔහුගේ අදහසට අනුව තඃවීල් යන්නට නිවැරදි තේරුම හෝ අධ්‍යාත්මික මඟ පෙන්වීම ගැන පැහැදිලි කිරීමක් ශුද්ධ වූ කුර්ආන් වචනවල සරලව ගැබ් වී ඇත. තවද එහි සත්‍ය සිදුවීම් හා ස්වභාවික තත්වයන් මෙන්ම මිනිසාගේ එදිනෙදා ජීවිතයේ තොරතුරු ගැන ද පැහැදිලිව සඳහන් වී ඇත. මෙම මූලික සත්‍යන්ට අමතරව පහළ වූ ආගම් පිළිබඳ තොරතුරු හා අල්ලාහ්ගේ ආඥාවන් ගැන තොරතුරු ද පැහැදිලිව සඳහන් වී ඇත. වචනයක අර්ථය පැහැදිලි කිරීම යනු එම වචනයේ තේරුම නොවේ. එම තේරුම ගැන දැනුවත් කිරීමක් වන අතර එය විශේෂ ආකාරයක අර්ථය පැහැදිලි කිරීමක් වේ. එහි අධ්‍යාත්මික සත්‍යතාවයන් මූලික කරගෙන දේව ආඥා නිකුත් කිරීමක් හෝ හාස්‍යජනක වූ මූලික සත්‍යයන් පැහැදිලි කිරීම අරමුණු කරගත් සත්‍ය සිදුවීම් විස්තර කිරීමක් ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකිය. කෙසේ නමුත් එක් පැත්තකින් ෂියාවරු හා සුෆිවරුද, අනෙක් පැත්තෙන් සුන්නිවරුන් ද එහි නීති රීති අතින් ප්‍රතිවිරුද්ධ අදහස් දරති. අල් කුර් ආන් වාක්‍යයකින් යම් අර්ථයක් එලි දක්වන නමුත් එය පාරායනය කළ යුතු ආකාරය ගැන ෂියා හා සුන්නිවරු අතර එකඟතාවයක් නොමැත. ෂියාවරුන්ගේ මතයට අනුව දැනුමෙන් අග තැන්පත් නබිවරු හා ඉමාම්වරු ශුද්ධ වූ අල් කුර්ආන් හි රහස් තොරතුරු සියල්ලම දනී. නමුත් සුන්නිවරු විශ්වාස කරන්නේ ඒවා සියල්ලම දෙවියන් වහන්සේ දන්නා බවයි. අල්ලාම් තබතබීවරුන්ට අනුව නම් අල් කුර්ආනය විග්‍රහ කිරීම සම්බන්ධ විස්තර දන්නේ අල්ලාහ් තආලා පමණක්ම වන අතර එහි කිසිම සැකයක් නැත. එම නිසා අල් කුර් ආන් වචනවලට අර්ථ කථනය ලබා දීමේ දී එහි අල්ලාහ්ගේ අදහසට මුල් තැන ලබා දිය යුතුය. තවද අල්ලාහ් විසින් තෝරා ගන්නා ලද සමහර උසස් පුද්ගලයන්ට යම් තරමකට එහි විස්තර විග්‍රහය ඉදිරිපත් කළ හැකිය. ඉතාමත් පැරනි අල් කුර් ආන් විග්‍රහයක ෂියා ඉමාම්වරු‍න්ගේ අදහස් ගැබ්වී ඇති අතර එය ආත්මීය හා අධ්‍යාත්මීය තොරතුරුවල එකතුවක් සුෆිවරු සමඟ එකඟතාවයකට පැමිණ ඉදිරිපත් කර ඇත. ඉමාම් අලි සහ ජඃෆර් අල් සාදික් ෂියාවරුන්ගේ සහ සුන්නිවරුන්ගේ ග්‍රන්ථ වශයෙන් එලි දක්වා ඇත. කෝබින්ගේ ප්‍රබන්ධයට අනුව ෂියාවරුන්ගේ මත ගැන අලි (රලි) තුමා තම අදහස් මෙසේ සඳහන් කරයි.
ශුද්ධ වූ අල් කුර් ආනයේ සෑම වචනයක්ම දෙවියන්ගේ වක්තෘතුමාට පහළ වූ ඒවා වන අතර එතුමා කිසිවිටෙකත් එය පිටපත් කිරීමට හෝ පාරායනය කිරීමට හෝ පවසා මට බල ‍කළේ නැත. මම එය මගේ කැමැත්තෙන් මගේ අතින්ම පිටපත් කරනු දුටු එතුමා එය පිටපත් කළ යුතු ආකාරය ගැන මට අවබෝධයක් ලබා දුන්නේ මෙසේය. එහි තෆ්සීර් හෙවත් සාහිත්‍යමය අර්ථ කථනය, තඃවීල් එහි අධ්‍යාත්මීය විවරය, නාසිඃ, වාක්‍යයක අවසානය, මන්සුඃ, අවසනාය වාක්‍යය, මුහ්කම් එක සමාන තේරුම් 2ක් නැති අවස්ථාව, මුතසාබිඃ, එක සමාන තේරුම් දෙකක් ඇති අවස්ථාව ආදී වශයෙන් කරුණු රාශියක් ඇති අතර ඒ සම්බන්ධව පුද්ගලිකව හා පොදුවේ මට උපදෙස් දී ඇත. අල්ලාව් තබතාබීවරුන්ට අනුව සමහර වාක්‍යවල තේරුම් විශේෂ දැනුමක් සහිතව සුළු පිරිසකගේ අවශ්‍යතාවය අනුව සැකසී ඇති අතර ඒවා සමහර අවස්ථාවල පිළිගත හැකි හා පිළිගත නොහැකි මට්ටම්වල පවතී. වාක්‍යයක තේරුම පිළිගත හැකි අර්ථ විග්‍රහය එහි සාහිත්‍යමය අර්ථයට එපිටින් පවතී. තවද එහි නිවැරදි විග්‍රහය දෙවියන් වහන්සේ පමණක් දන්නා අතර මිනිසාට එහි සෘජු අදහස් ඉදිරිපත් කළ නොහැක. මෙහි ප්‍රශ්ණයට තුඩු දෙන වාක්‍යවලට අදාල මිනිස් ගුණාංගයන් වන්නේ ඒම, යෑම, වාඩි වීම, සෑහීමකට පත්වීම, තරහ, දුක, ආදියයි. ගුණාංගයන් ගැන තීරණය කරන්නේ අල්ලාහ් තආලා පමණි. “තඃවීල්” යන්නට පිළිගත නොහැකි අර්ථය ලෙස “මාරු කිරීම” යනුවෙන් බාහිරින් අර්ථ කථනය කළ ද එය තර්කානුකූලව වෙනස් අදහස් සහිත බවට තහවුරු වී ඇත. මෙම ක්‍රමය එතරම් ඵලදායක නොවේ. නමුත් මෙම ක්‍රමයෙහි පිළිගැනීම් තිබුණ ද එය කුර් ආන් වාක්‍යවලට අදාලව යොදා ගැනීමට වැරදිය. වාක්‍යයක සැබෑ ස්වරූපය සෑම වාක්‍යයකින්ම හෙලිවන අතර ඉක්මනින් හා නිවැරදිව අර්ථ දැක්විය හැකි අතර ඒක හා සමාන තේරුම් 2ක් ද තිබිය හැකිය. එය තනි වචනයක අර්ථය පමණක්ම නොවේ. එහි නිවැරදි තත්වය නම් එම වචන ඉතාමත් ඉහල අගයක් හා අලංකාරයක් ඇති බවයි. අල්ලාහ් තආලා ඒවා අපගේ හදවත්වලට සමීප වීම උදෙසා එම වචන සරසා ඇත. එය කෙසේද යත් අපගේ සිත්සතන්වල රූප රාමුවක් මවා ගැනීම උදෙසා සහ එය පාරායනය කරන්නාට එහි අර්ථය පැහැදිලිව ග්‍රහණය කර ගැනීමට උදෙසාය. එම නිසා සුෆිවරුන්ගේ අදහස් දැක්වීම ඉස්ලාමීය විද්වතුන් පිළිගන්නා අතර එය නිවැරදි අර්ථ විග්‍රහය ලෙස පිළි ගැනිමට සමහර කොන්දේසි බලපා ඇත. සුෆිවරුන්ගේ ඉතිහාසයේ මෙම අර්ථ කථනය සමහර අවස්ථාවල දී ආගමට පටහැනි තොරතුරු ගැබ් වී ඇති බව සලෆිවරු අද විශ්වාස කරති. එසේම ෂියාවරු අතර ද තඃවීල් හෙවත් විස්තර විග්‍රහය පිළිබඳ විරුද්ධ මත පවතී. උදාහරණයක් ලෙස ඉස්ලාමීය විප්ලවීය නායක අයතුල්ලා රූහුල්ලා කුමේනි 1979 දෙසැම්බර් හා 1980 ජනවාරි මාසවල සුරතුල් ෆතිහාව ගැන දේශන ඉදිරිපත් කළ අවස්ථාවේ පළමු වාක්‍ය දෙක ඉදිරිපත් කිරීමට පෙරම සමහරු එය තරයේ ප්‍රතික්ෂේප කර තහනම් කර ඇත.
ප්‍රේමචන්ද්‍ර ද සිල්වා
දන්දෙණිය ප්‍රේමචන්ද්‍ර ද සිල්වා (DP ද සිල්වා ලෙසද හැඳින්වේ) යනු හිටපු ලංකා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. ඔහු 1962 සිට 1968 දක්වා පළමු පෙළ ක්‍රිකට් තරග සඳහා ලංකාව නියෝජනය කළ මැදපෙළ පිතිකරුවෙකි.
ඔහු අධ්‍යාපනය ලැබුවේ ගාල්ල මහින්ද විද්‍යාලයෙන් වන අතර එහිදී ඔහු ක්‍රිකට් දිවිය ආරම්භ කළේය. ඔහු නිල නොවන ටෙස්ට් තරග තුනෙන් එකකට ක්‍රීඩා කරමින් 1964-65 දී ලංකා කණ්ඩායම සමඟ ඉන්දියාවේ සංචාරය කළේය. 1966-67 දී හයිද්‍රාබාද් බ්ලූස් පිලට එරෙහිව ලංකා බෝඩ් ප්‍රෙසිඩන්ට්ගේ XI වෙනුවෙන් පිතිකරණය ආරම්භ කරන විට ඔහුගේ ඉහළම පළමු පන්තියේ ලකුණු 60 විය.
ඔහු ලංකාවේ දේශීය ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ දැඩි ලකුණු රැස් කරන්නෙකු විය. 1959 ජුලි මාසයේ පැවති රාජ්‍ය සේවා ලීගයේ තරඟයකදී ඔහු කණ්ඩායමේ මුළු ලකුණු 925න් ලකුණු 276ක් ලබා ගත්තේය 1967-68 දී, පී සරා කුසලානයේ නෝමැඩ්ස් වෙනුවෙන් ක්‍රීඩා කරමින්, ඔහු වාරයක් සඳහා ඉහළම ලකුණු එකතුව සඳහා වාර්තාවක් පිහිටුවීය.
ප්‍රේමචන්ද්‍ර යනු දන්දෙණිය ද සිල්වා සහෝදරයන් හතර දෙනාගෙන් දෙවැන්නාය. ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා වන හේමචන්ද්‍ර ද ලංකා පළමු පෙළ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි. ඔහුගේ බාල සොහොයුරා වන සෝමචන්ද්‍ර ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා කළ අතර පසුව ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් සභාපතිවරයා බවට පත් විය. තරග විනිසුරුවන්ගේ පැමිණිලිවලින් පසුව, 1965 මැයි මාසයේදී පී සරා කුසලාන තරගයකදී නොමනා ලෙස හැසිරීම හේතුවෙන් ප්‍රේමචන්ද්‍ර සහ හේමචන්ද්‍ර මාස 12ක තහනමකට ලක් විය.
2018 සැප්තැම්බර් මාසයේදී, ශ්‍රී ලංකාව ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලයේ (අයිසීසී) පූර්ණ සාමාජිකයෙකු වීමට පෙර ඔවුන්ගේ සේවයට ගෞරව කිරීම සඳහා ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් විසින් උපහාර ලැබූ හිටපු ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයින් 49 දෙනාගෙන් කෙනෙකි.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Year of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
එක්සත් ජනපද පරමාර්ථ සහ යුද උපක්රෙම ගැන විවේචන ත්රdස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය - නොනවතින අරගලයක් ලෙස
එක්සත් ජනපද පරමාර්ථ සහ යුද උපක්රෙම ගැන විවේචන ත්රdස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය - නොනවතින අරගලයක් ලෙස
ප්රජමාණික විශේෂඥයෙකු වූ ජෝර්ජ් ලැකෝෆ් මෙසේ කියයි.
“ වෙනත් ජාතියක් රටක් සමග යුද්ධයක් කරන විට හමුදාව පරාජය වීමෙන් යුද්ධය කෙළවර වේ. සාමය සඳහා ගිවිසුම් අත්සන් කෙරේ. එහෙත් ත්ර්ස්තවාදය යනු ආවේගශීලි මානසික තත්වයකි. එය අප තුල තිබෙන දෙයකි. එය හමුදාවක් නොවේ. මේ නිසාම ඔබට එය යුදමය වශයෙන් පරාජය කළ නොහැක. එමෙන්ම එය සමග සාම ගිවිසුම්ද අත්සන් කළ නොහැක”
හමුදා නායක ඩේවිඩ් පෙට්රකුස් හට සහ රාජ්යක ලේකම් කොන්ඩොලිස්සා රයිස්ට කැරළි සහ ත්රදස්ත විරෝධී කටයුතු සම්බන්ධයෙන් උපදේශකයෙකු වූ ඩේවිඩ් කිල් කුලන් පහත කරුණු අවධාරණය කරයි.
“ අප අල්ඛයිඩා සහ වෙනත් සටන්කාමී ව්යා පාර, ත්ර්ස්තවාදය පාවිච්චි කරන ආකාරය අනුව හඳුනා ගත යුතුය. ත්රමස්තවාදය තුරන් කිරීම සඳහා වූ යුද්ධය නම් ලෝක ව්යාරප්ත ඉස්ලාමීය ජිහාඩ් සංවිධානයට එරෙහි වූ යුද්ධයයි. මෙය විවිධාකාර සංවිධානයන්ගෙන් සැදුම් ලද්දකි. ඒවා ඔවුන්ගේ මූල ධර්මය ලෙස පාවිච්චි කරන්නේ හුදෙක් සංග්රාදම උපක්රමම නොව ත්රංස්තවාදයයි”.
ෆ්රැරන්සිස් ෆුකුයාමා නම් කලින් සිටි ප්ර.සිද්ධ නව කොන්සර්වේටිව් පාක්ෂිකයා මෙවැනිම කාරණයක් පෙන්වා දෙමින් ‘ත්ර ස්තවාදය මත යුද්ධය යනු ඇමෙරිකාව අද මුහුණ පා සිටින ප්රණධානම තර්ජනයේ විකෘති අදහස් වල ප්ර්ථිපල ඇති කරන වැරදි යෙදුමකි. මේ අනුව ත්රණස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය යනු සබ්මැරීන් වලට එරෙහිව කරන යුද්ධයක් වැන්නක් මිස ඊට වැඩි අරුතක් ජනිත නොකරයි.
‘ත්ර ස්තවාදය’ යන යෙදුම පිළිනොගත හැකි අපහැදිලි වර්ග කිරීමක් කර තිබේ. මත් ද්ර ව්ය‍ සහ අපරාධ යන කාරණය සම්බන්ධ එක්සත් ජාතීන්ගේ කාර්යාල මෙසේ නිරීක්ෂණය කරයි. “ත්ර ස්වාදය විග්රමහ කිරීම් සම්බන්ධයෙන් තිබෙන එකඟතාවයන්ගේ අඩුව අන්තර් ජාතික වශයෙන් අර්ථවත් ප්රකතික්රිඅයාවක් දැක්වීමට ප්රෙධාන බාධාවක්ව පවති. උපහාසයෙන් අදහස් දක්වන තැනැත්තන් කියන්නේ ‘එක් රටකට ත්රසස්තවාදය තවත් රටකට විමුක්ති කාමීන්ගේ සටනක්ය’ යනුවෙනි.
මීට ප්රනතිවිරුද්ධව ඉරානය, ලෙබනන් සහ වැනිසියුලාව වැනි රාජ්යනයන් “ත්රාස්තවාදය” යන යෙදුම ස්ථිරවම පාවිච්චි කරන්නේ ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් කරන ලබන ක්රි‍යාවන් හැඳින්වීම සඳහාය.
තවත් විවේචන වලින් කියැවෙන්නේ ත්රසස්තවාදයට එරෙහිව යුද්ධය යනු නොනවතින අරගලයක් ය යනුවෙනි. එයට හේතුව ඕනෑම ත්රාස්තවාදි කණ්ඩායමකට ඕනෑම අවස්ථාවක ක්රිඅයාත්මක විය හැකිය. “ලෝකයේ තිබෙන සෑම ත්රසස්තවාදි තිප්පොලක්කම සොයා ගෙන පරාජය කරන තෙක් ත්රිස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධයේ නිමාවක් නොපෙනෙන්නේ” යැයි ජනාධිපති බුෂ් කීය. 2007 ජුලි මසදි බ්රිරතාන්යියේ නව අගමැති ගෝඩ්න් බ්රකවුන් එක්සත් ජනපදයට පැමිණි අවස්ථාවේ ත්රිස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය යනු අල් ඛයිඩාවට විරුද්ධව කරණ යුග යුග පවතින යුද්ධයකි,යනුවෙන් ප්රහකාශ කළේය.
http://en.wikipedia.org/wiki/War_on_terror#Criticisms_of_U.S._objectives_and_strategies
කුමාරදාස රාජසූරිය
මහාචාර්ය කුමාරදාස රාජසූරිය (ඉංග්‍රීසි: Kumaradasa Rajasuriya) යනු හිටපු කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලය ශල්‍යකර්ම වෛද්‍ය මහාචාර්ය වරයායි.