cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ඇපලෝ 11
සදට ගොඩබැසීම
thumb|left|[[ඊගල් යානය, කොළොම්බ්යා යානයෙන් වෙන්වූ සැනින් චන්ද්‍ර කක්ෂයත පිවිසෙයි.]] ජූලි 19 වනදා ඇපලෝ 11 චන්ද්‍රයා ආසන්නයෙන් ගමන් කළ අතර චන්ද්‍ර කක්ෂයට ඇතුල් වීම සඳහා එහි සේවා ප්‍රචාලක එංජිම ක්‍රියාත්මක කරන ලදී. එය විසින් පසු කරන ලද කක්ෂ 30 තුළ දී කාර්ය මණ්ඩලය විසින් සැබයින් (Sabine) D ආවාටයට 20km පමණ නිරිත දෙසින් වූ දක්ෂිණ නිසල සයුරේ ඔවුන්ගේ ගොඩබෑම් ස්ථානය නිරීක්ෂණය කරන ලදී. මෙම ගොඩබැස්වීම් ස්ථානය තෝරා ගන්නා ලද්දේ ස්වයංක්‍රීය රේන්ජර් 8 හා සර්වේයර් 5 ලෑන්ඩර හා චන්ද්‍ර කක්ෂ සිතියම්ගත කිරීමේ අභ්‍යාවකාශ යානය මඟින් මෙම ප්‍රදේශය සාපේක්ෂව පැතලි හා සුමට ලෙස වර්ගීකරණය කර තිබූ බැවිනි. එමනිසා එය විශාල ගොඩබැස්වීමේ බාධක හෝ අතිරේක රථ වාහන ක්‍රියාකාරකම්වලට බාධක ඇති කිරීමට එතරම් නැඹුරුතාවක් නොදක්වයි.
1969 ජූලි 20 වනදා ඊගල් ලූනා මොඩියුලය කොළොම්බියා අණ දීමේ මොඩියුලයෙන් වෙන්විය. කොළොම්බියාහි තනිව සිටි කොලින්ස් විසින් ඊගල් එය පසු කර යනවාත් සමඟ යානයට හානි වී නොමැති බව සැක හැර දැන ගැනීම සඳහා පරීක්ෂා කරන ලදී. ආම්ස්ට්‍රෝන් හා ඕල්ඩ්‍රින් ඊගල්ගේ ගොඩබැස්සවීමේ එන්ජිම සඳ මතට ගොඩ බෑම සඳහා යොදා ගන්නා ලදී.
‍ගොඩබෑම් පටන් ගන්නවාත් සමඟම ආම්ස්ට්‍රෝන් විසින් අපි දුරට යනවා යැයි වාර්තා කරන ලදී. ඊගල් එහි සැලසුම් කරන ලද ගොඩ බෑමේ ප්‍රක්ෂේපිතයට වඩා තත්පර 4ක් එපිටින් වූ අතර ඒ නිසා අදාල ප්‍රදේශයෙන් සැතපුම් ගණනක් බටහිරින් සඳ මත පතිත වනු ඇත. LM මඟ පෙන්වීම් පරිගණකය LM ගොඩබැස්වීම මඟ පෙන්වීමත් සමඟ වැඩ සටහන් දැනුම් දීම් කිහිපයක් වාර්තා කරන ලදී. එමනිසා ගොඩ බෑම සිදු වන අතරතුර කාර්ය මණ්ඩලයේ අවධානය ද බාහිර වටපිටාවෙන් ඉවතට යොමු කිරීමට හේතු විය. ටෙක්සාස් හූස්ටන්හි වූ නාසාහි මෙහෙයුම් පාලක මධ්‍යස්ථානය තුළ වූ පරිගණක ඉංජිනේරු ජැක් ගාමන් මඟ පෙන්වීමේ නිළධාරී ස්ටීව් බේල්ස්ටර් ප්‍රකාශ කර සිටියේ දැනුම් සිදු වුව ද ගොඩ බැස්වීම අඛණ්ඩව සිදු කිරීම ආරක්ෂා සහගත බවයි. ආම්ට්‍රෝන් ඔහුගේ අවධානය වටපිටාව දර්ශනය කර ගැනීම සඳහා යොමු කළ විට ඔහුට තේරුම් ගියේ පරිගණකය විසින් ඔවුන්ට මඟ පෙන්වනු ලබන්නේ පාෂාණ විසිරී ඇති විශාල ආවාටයක් දෙසට බවයි. ඉන්පසු ආම්‍ස්ට්‍රෝන් විසින් පාලනය ඔහුගේ අතට ගන්නා ලද අතර ඕල්ඩ්‍රින් මඟින් රේඩා‍රයේ පරිගණකයේ දත්ත ලබා ගනිමින් ජුලි 20 වන දා 20:17UTC ට තත්පර 30ක ඉන්ධන ද ඉතිරි කර ගනිමින් මොඩියුලය ගොඩබැස්වුම් ස්ථානයට ගෙන යන ලදී.
වැඩ සටහන් දැනුම් දීම වූයේ පරිගණකයෙහි සකස් කිරීමේ කාර්යය සම්පුර්ණ කර නොමැති බව ඇඟවීමටය. මෙම හේතුව පසුව පුහුණුවීම් දෝශවලට ඈඳන ලදී. පරිගණකය ගොඩබෑම අතරතුර දී ඉවත දමන ලද LM රේඩාරයේ අතිරේක දත්ත සකස් කිරීම සඳහා සැලසුම් කර ඇති කාලයට වඩා වැඩි කාලයක් ගත කර ඇත. ඇපලෝ 11 අනෙකුත් මෙහෙයුම්වලට වඩා අඩු ඉන්ධන සහිතව ගොඩ බෑම සිදු කළ නමුත් එය ඉන්ධන අඩු අනතුරු ඇඟවීමකට මුහුණ දෙන ලදී. පසුව සොයා ගන්නා ලද්දේ මෙය සිදු වූයේ චන්ද්‍ර ගුරුත්වාකර්ෂණය නිසා බවයි. අනාගත මෙහෙයුම්වලදී ටැංකි සඳහා අමතර ආරක්ෂණ යොදා ගන්නා ලදී.
බස් ඕල්ඩ්‍රින් විසින් සඳ මතුපිට දී LM මඟින් ප්‍රථම වචන කිහිපය කතා කරන ලදී. ගොඩ බැස්වීම් පුරාවට LM මෙහෙයවීමේ නිරතව සිටි ආම්ස්ට්‍රෝන්හට ගොඩ බැස්වීමේ දත්ත ලබා දුන්නේ ද ඕල්ඩ්‍රින් විසිනි. ඊගල් ගොඩබැසීමත් සමඟම ඕල්ඩ්‍රින් විසින් “contact light ! ok, engine stop. ACA – out of detent” ප්‍රකාශ කරන ලද අතර ආම්ට්‍රෝන් විසින් “out of detent” යයි ප්‍රකාශ කර අතර නැවත ඕල්ඩ්‍රින් විසින් “Mode control – both auto. Descent engine command override off. Engine arm – off. 413 is in”
ඉන්පසු ආම්ට්‍රෝන් ජනප්‍රිය වචන කිහිපයක් වූ “Houston, tranquility base here. The eagle has landed.” යැයි ප්‍රකාශ කරන ලදී. මෙය පාලක මධ්‍යස්ථානයේ කාර්ය මණ්ඩලය යන්තමින් කලබලයට පත් කරන ලදී. එයට හේතු වූයේ ආම්ට්‍රෝන් විසින් tranquility base යන නම නිර්මාණය කර තිබුණේ ගොඩ බැස්වීමත් සමඟමය.
ගොඩබැස්වීමෙන් පසු EVA සඳහා සකස් කිරීම් ආරම්භ වීමට පෙර ඕල්ඩ්‍රින් විසින් මෙය විකාශනය කරන ලදී. This is the LM pilot. I'd like to take this opportunity to ask every person listening in, whoever and wherever they may be, to pause for a moment and contemplate the events of the past few hours and to give thanks in his or her own way.[8] (මේ LM නියමුවාය. මවිසින් මෙම අවස්ථාව ගනු ලබන්නේ අසා සිටින සියලු අයට මොහොතකට නැවතී ගත වූ පැය කිහිපයෙහි අවස්ථා සිහි කර ඔහුගේ හෝ ඇයගේ අනන්‍ය ආකාරයකින් ස්තුති කිරීම සිදු කරන්නට යැයි සියලු දෙනාගෙන් ඉල්ලීමටය.) ඉන්පසු ඔහු සන්නිවේදනය පෞද්ගලිකව සිදු කරන ලදී. මේ වන විට ද නාසා මැඩලයින් මුරේ ඕ හෙයාර් නම් වූ අදේවවාදියෙක් විසින් ගෙන එන ලද ‍ඔවුන්ගේ ගගන ගාමීන් අභ්‍යාවකාශය තුළ දී ආගමික කටයුතුවලින් වැළකී සිටි බව දක්වන නඩුවක් සමඟ සටන් කරමින් පැවතුණි. ඕල්ඩ්‍රින් සෘජුවම මෙය සඳහන් කරමින් වැළකී සිටීමට තෝරා ගන්නා ලදී. ඔහු එම සැලසුම නිෂ්ශබ්දව පවත්වා ගත් අතර (එය ඔහුගේ බිරිඳට පවා නොපැවසීය) වසර කිහිපයක් යනතුරු මහජනයාට ප්‍රකාශයට පත් කළේ ද නැත.
චන්ද්‍රයාගෙන් නිකුත් වීම හා නැවත පැමිණීම
ඕල්ඩ්‍රින් පළමුව ඊගල් (Eagle) වෙතට ඇතුළු වෙන ලදී. යම් අපහසුතාවයක් සහිතව ගඟනගාමීන් විසින් ෂටලය හා 22 kg ට වඩා වැඩි සඳ මතුපිට වස්තු අඩංගු සාම්පල පෙට්ටි 2 Lunar Equipment Conveyor ලෙස හැඳින්වූ පැතලි රැහැන් කප්පි අපකරණයක් යොදා ගෙන යානය තුළට ඔසවා තබන ලදී. ආම්ස්ට්‍රෝන් විසින් ඕල්ඩ්‍රින්ට ඔහුගේ ඇඳුමේ පොකට්ටුවෙහි වූ ස්මාරක ද්‍රව්‍ය බෑගයක් පිළිබඳව මතක් කළ අතර ඕල්ඩ්‍රින් බෑගය පහළට දමන ලදී. ඉන් පසුව ආම්ස්ට්‍රෝන් ඉනිමගෙහි තෙවන පඩියට පැන LM තුළට නඟින ලදී. LM හි ජීව ආධාරකයට මාරු වීමෙන් පසු ගවේෂකයින් දෙදෙනා විසින් චන්ද්‍ර කක්ෂයට නැවත යාමේ අදියර සැහැල්ලු කිරීම පිණිස ඔවුන්ගේ PLSS පසුපස බෑග, චන්ද්‍ර සපත්තු, එක් හැස්ල්බ්ලැඩ් කැමරාවක් හා අනෙකුත් උපකරණ ඉවතට විසි කරන ලදී. ඉන්පසු ඔවුන් LM නැවත පීඩනයට පත් කර නිදා ගැනීම සඳහා සූදානම් වූහ.
කැබිනය තුළ ඇවිදීමේ දී වැරදීමකින් ඕල්ඩ්‍රින් විසින් සඳෙන් නිකුත් වීම සඳහා වූ ප්‍රධාන එංජිමට බලය සැපයූ circuit breaker කඩන ලදී. ඔවුන් සිතුවේ ඔවුන්ට එංජිම පණ ගැන්වීමට නොහැකිව සඳ මතම සිටීමට සිදු වන බවයි. නමුත් වාසනාවට මෙන් ස්විචය ක්‍රියාත්මක කර ගැනීමට පෑන් තුඩක් ප්‍රමාණවත් විය. මෙම ක්‍රමය ක්‍රියාත්මක නොවූයේ නම් නික්මීමේ එන්ජිම පණ ගැන්වීම සඳහා චන්ද්‍ර මොඩියුල පරිපථය නැවත සකස් කිරීම කළ හැකිව තිබුණි.
පැය 7ක පමණ විවේකයකින් පසු පූස්ටන් විසින්, ආපසු පැමිණීමට ඔවුන් සූදානම් කිරීම සඳහා ඔවුන්ව අවදි කරවන ලදී. පැය 2 ½ කට පසු එනම් 17:54 UTC ට ඔවුන් 21.5 kg බර චන්ද්‍ර සාම්පල ද රැගෙන ඊගල්ගේ (Eagle's) නිකුත් වීමේ අදියරින් චන්ද්‍ර කක්ෂයේ වූ කොළොම්බියාහි (Columbia) සිටි CMP මයිකල් කොලින්ස් සමඟ නැවත සම්බන්ධ වීමට චන්ද්‍රයා මතුපිටින් නික්මෙන ලදී.
කොළොම්බියා සමඟ සම්බන්ධ වීමෙන් පසු ඊගල් LM 1969 ජූලි 21 වැනිදා 23:41UTට චන්ද්‍ර කක්ෂයට අවක්ෂේපනය කරන ලදී. ඇපලෝ 12 ගමනට මදකට පෙරද කළ නිරීක්ෂණවලින් පැහැදිලි වූයේ ඊගල් තවමත් චන්ද්‍රයා වටා කක්ෂගත වී පවතින බවයි. පසුව නාසා විසින් වාර්තා කරනු ලැබුවේ ඊගල්ගේ කක්ෂය විකෘති වී එය චන්ද්‍ර මතුපිටෙහි නොදන්නා ස්ථානයක් මත පතිත වී ඇති බවයි.
ජූලි 23 වැනිදා ගඟනගාමීන් තිදෙනා විසින් පොළව මත පතිත වීමට පෙර රූපවාහිනී විකාශනයක් සිදු කරන ලදී. එහිදී කොලින්ස් කියා සිටියේ “ අපව කක්ෂගත කළ සැටර්න් V රොකට්ටුව අතිශයින්ම කැපවූ යන්ත්‍රයකි. එහි සෑම කොටසක්ම නියමාකාරයෙන්ම අඛණ්ඩව ක්‍රියා කරන ලදී. "මෙම උපකරණය නිවැරදිව ක්‍රියා කරනු ඇති බවට විශ්වාසයක් සැම විටම අප තුළ පැවතුණි. එය එසේ කළ හැකිව තිබුණේ මිනිසුන් විශාල පිරිසකගේ ලේ දහඩිය හා කදුළු හරහාය. ඔබ විසින් දකින්නේ අප තිදෙනා පමණි. නමුත් තිරයෙන් පිටුපස වෙනත් අය දස දහස් ගණනක් සිටී. ඒ සියලු දෙනාටම මට පැවසීමට ඇත්තේ ඔබට බොහොමත්ම ස්තුතියි යනුවෙනි.” ඕල්ඩ්‍රින් ප්‍රකාශ කර සිටියේ “මෙය මිනිසුන් තිදෙනෙකුගේ සඳ කරා වූ මෙහෙයුමකට වඩා වැඩි දෙයකි. රජයක හා කර්මාන්ත කණ්ඩායමක උත්සාහයකට වඩා වැඩි දෙයකි. එක් ජාතියක උත්සාහයටත් වඩා වැඩි දෙයකි. අපිට හැඟෙන්නේ මෙය සියලු මනුෂ්‍ය වර්ගයාගේ නොදන්නා දෙය ගවේෂණයට පවතින තෘප්ත කළ නොහැකි කුතුහලයේ සංකේතයක් බවය. "පෞද්ගලිකව පසුගිය දින කිහිපයේ අවස්ථා පිළිබඳ හැරී බැලීමේ දී දේව ස්ත්‍රෝත්‍රයෙහි වූ වදන් පෙළක් මගේ මතකයට නැඟේ. ‘When I consider the heavens, the work of Thy fingers, the moon and the stars, which Thou hast ordained; what is man that Thou art mindful of him?’” ආම්ට්‍රෝන් අවසාන කරනු ලැබුවේ, “එම ගුවන් ගමනේ වගකීම ප්‍රථමව ඉතිහාසය සමඟ ඈඳී ඇති අතර මෙම උත්සාහය සාර්ථක කරගත් විද්‍යාවේ දැවැන්තයන්ට ද ඈඳී ඇත. ඉන්පසු එය හිමි වන්නේ ඔවුන්ගේ අභිලාෂය හා කැමැත්ත පෙන්වමින් මෙයට දායකත්වය සැපයූ ඇමරිකානු ජනතාවටය. ඉන්පසු එම අභිලාෂය ඉෂ්ට කිරීම සම්බන්ධයෙන් පරිපාලකයන් 4දෙනාට හා ඔවුන්ගේ කොංග්‍රසවලට මෙම වගකීම හිමි වන අතර ඉන්පසු අපගේ අභ්‍යාවකාශ යානය, සැටර්න් රොකට්ටුව, කොළොම්බියා, ඊගල් හා කුඩා EMU, සඳ මතුපිටදී අපගේ කුඩා අභ්‍යවකාශ යානා වූ අභ්‍යාවකාශ ඇඳුම් සහ පසු ඇසුරුම් නිපදවූ ඒජන්සි හා කර්මාන්ත කණ්ඩායම්වලටද එය හිමි වේ. තවද අප අභ්‍යවකාශ යානය නිපද වූ, එය ගොඩ නැඟීම, සැලසුම් කිරීම, පරීක්ෂා කිරීම හා ඔවුන්ගේ සියලු හැකියා සහ එම යානයට යෙදවූ සියලු ඇමරිකානුවන්ට විශේෂ ස්තුතියක් පළ කර සිටිමු. එම මිනිසුන්ට හා මෙම රාත්‍රියෙහි අප අසා සිටින හා නරඹන සියලු දෙනාට අපි විශේෂ ස්තුතිය පළ කර සිටිමු. දෙවි පිහිටයි. සුභ රාත්‍රියක්, ඇපලෝ 11 සිට” ජූලි 24 වනදා ගඟනගාමීන් නැවත පැමිණි අතර ඔවුන් වහාම නිරෝධායන තුළ තබන ලදී. ඔවුන් පතිත වූ ලක්ෂ්‍යය වූයේ 130 19’ N, 1690 9’ W ය. වේක් දූපත්වල සිට 2660km බටහිරින් හෝ ජොන්ස්ටන් ඇටොල්හි සිට 380km දකුණෙන් හා ගලවා ගැනීම් යාත්‍රාවෙන් (USS Hornet) 24km එපිටින්ය. මුහුදට පතිත වීමෙන් දළ වශයෙන් පැයකට පමණ පසු හෙලිකොප්ටරයක් මඟින් ගොඩට ගන්නා ලද ගඟනගාමීන් නිරෝධායන පහසුකම්වලින් යුත් කුටියක් සේ තනන ලද ට්‍රේරලයක තබන ලදී. ජනාධිපති රිචඩ් නික්සන් විසින් ගඟනගාමීන් පෞද්ගලිකවම පෘථිවියට පිළිගන්නා ලදී.
thumb|alt=tiny globe|පෘථිවියට පැමිණීමෙන් පසු නිරෝධායනය තුළ වූ ඇපලෝ 11 කාර්ය මණ්ඩලය රිචඩ් නික්සන් මුණ ගැසීම. ගඟනගාමීන් ඔවුන් සඳ මත ගොඩබෑමෙන් පසු නිරෝධායන තුළ තබනු ලැබුවේ සඳ මත සොයා නොගන්නා ලද රෝගකාරක බීජ පැවතිය හැකි අතර ඒවාට සඳ මත ඇවිදීම අතරතුර ගඟනගාමීන් අනාවරණය වී ඇතැයි යන බිය නිසාය. කෙසේ නමුත් මාස තුනක පමණ රඳවා තබා ගැනීමකට පසු (පළමුව ඔවුන්ගේ ට්‍රේරලය තුළ හා පසුව ලින්ඩන් බී. ජොන්සන් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ Lunar receiving විද්‍යාගාරයේ) ඔවුන්ට කිසිදු සෞඛ්‍යමය ප්‍රශ්නයක් නොමැති බව තහවුරු කරන ලදී. 1969 අගෝස්තු 13 වැනිදා ගඟනගාමීන් නිරෝධායනයෙන් පිටව ඇමරිකානු මහජනයා ගේ ප්‍රසංශා කිරීම් සඳහා ගියහ. එම දිනයේ දීම නිව්යෝර්ක්, චිකාගෝ හා ලොස්ඇන්ජලීස්හි ඔවුන්ට ගෞරව කිරීම පිණිස පෙළපාලි පැවැත්විණි. සති කිහිපයකට පසු මෙක්සිකෝව විසින් මෙක්සිකෝ සිටි හිදී වූ ඔවුන්ට ගෞරව දැක්වීමේ පෙළපාලියක් සඳහා ඔවුන්ට ආරාධනා ලැබුණි.
සෙන්ට් ලුවිස්හි පැවති 27 වැනි ලෝක විද්‍යාත්මක ප්‍රබන්ධ සම්මේලනයේ දී “(t) he Best moon landing ever” සඳහා ගඟනගාමීන් තිදෙනාට සුවිශේෂ හියුගෝ (Hugo) සම්මාන පිරිනමන ලදී.
1969 සැප්තැම්බර් 16 වැනිදා ගඟනගාමීන් තිදෙනා කැපිටොල් හි පැවති කොංග්‍රසයේ ඒකාබද්ධ සැසියක කතා කරන ලදී. ඔවුන් සඳ මතුපිටට රැගෙන ගිය US ධජ 2 එහිදී ඔවුන්ට ප්‍රදානය කරන ලදී.
අණ දීම් මොඩියුලය වොෂින්ටන් DC හි ජාතික ආකාශ හා අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයෙහි ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත. එය ජෙෆර්සන් ඩ්‍රයිව් ඇතුළුවීමට ඉදිරියෙන් ප්‍රධාන ප්‍රදර්ශන ශාලාවෙහි තබා ඇති අතර Spirit of St. Louis, bellX-1, North American X-15, Mercury capsule friendship 7 හා ජෙමිනි 4 වැනි අනෙකුත් ප්‍රමුඛ ගඟන යානා සමඟ ශාලාවෙහි ඇත. නිරෝධායන ට්‍රේරලය වර්ජිනියාහි වොෂින්ටන් ඩලස් අන්තර්ජාතික ගුවන්තොටුපල ආසන්නයේ වූ ස්මිත් සෝනියන්ගේ උද්වර් - හේසි මධ්‍යස්ථානයේ ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත.
මූලාශ්‍ර
http://en.wikipedia.org/wiki/Apollo_11
ප්‍රවර්ගය:අභ්‍යවකාශ ගවේෂණය ප්‍රවර්ගය:ඇපලෝ වැඩ සටහන
ෆෝලික් අම්ලය
විටම්න් B9 හෙවත් ෆෝලික් අම්ලය.
ක්‍රිපූ 99
ක්‍රිපූ 99 යනු, පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි වසරකි. එකල එය හැඳින්වුනේ, අන්ටෝනියුස්ගේ සහ අල්බිනුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වසර (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්, අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 655 වසර) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා ක්‍රිපූ 99 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු ප්‍රවර්ගය:පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි අවුරුදු
ෆෝලික් අම්ලය
දරුවෙක් බලපොරොත්තුවන කාන්තාවක් අඩුගනනේ පිළිසිඳගැනීමකට තුන්මසකට පෙර සිට හෝ ෆොලික් අම්ලය ලබාගැනීම කළයුතුය.පිළිසිඳ ගත් මුල් සති කිහිපය තුළ සිදුවන දරුවාගේ මොළයේ වර්ධනයට හා ස්නායු පද්ධතියේ වර්ධනයට මෙය අත්‍යවශ්‍ය සාධකයක් වන අතර පූර්ව ගර්භිණී සමයේදී එය මවගේ ශරීරයේ රැස්කර තබාගැනීම ගැබ්ගත් පසු ෆොලික් අම්ලය ලබා ගන්නවාට වඩා ප්‍රතිඵලදායකය.පහසුවෙන් ඕනෑම ඔසුසලකින් ලබාගත හැකි මෙය කාන්තවකට දිනකට 0.4g අවශ්‍ය වේ.එනිසා දිනකට එක් පෙත්තක් ලබාගැනීම සෑහෙන අතර විටමින්වර්ග සමගද මෙය ලබගතහැක.ස්වභාවික කොළපැහැති පලා වර්ග,දොඩම්, කෙසෙල් වැනි පළතුරු වල, කිරි,ධාන්‍ය හා මාංශ ආහාරවලින්ද ෆොලික් අම්ල විටමිනය ලබාගතහැකි නමුත් ශරීරයට අවශෝෂණය වන්නේ 50%ක් පමණී.එනිසා කෘතීමව සැකසූ විශේෂ ආහාර ,කිරි පිටි හා පෙති වශයෙන් ගැනීම පූර්ව ගර්භණී සමයේ සිටම කළ යුතුය.
ක්‍රිපූ 453
ක්‍රිපූ 453 යනු, පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි වසරකි. එකල එය හැඳින්වුනේ, ක්වින්ක්ටිලියුස්ගේ සහ ට්‍රිජෙමිනුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වසර (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්, අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 301 වසර) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා ක්‍රිපූ 453 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය.
ආකාස කුසුම්
සන්ධ්‍යා රාණි නම් වූ හුදෙකලා නිළි රැජිනිය හා ඇගේ යොවුන් දියණියගේ ද්වන්ද ගැටුම ඔස්‌සේ ගලා යන චිත්‍රපටයට යටින් කැරොකේ නටන සමාජයත්, යුද පීඩනයේ විනාශයත් ඒ සියල්ල මතුපිට සිදුවන උත්ප්‍රාසයෙන් යුතු නාටකයත් අපට දැක ගත හැකිය. ප්‍රසන්න ආසියානු සිනමාවේ සියත් ලකුණු පිරිසිඳ දැන් සිනමාලංකාරය හා සිනමා වියරණය මැනවින් භාවිත කරන සිනමාකරුවකු බව ද එමගින් තහවුරු කරයි.
සන්ධ්‍යා රාණිගේ ජීවිතය දරිද්‍රතාවයෙහි පමණක්‌ නොව අපේක්‍ෂා භංගත්වයෙහි ද කාන්තාරයකි. සිය විචිත්‍ර සිනමා තාරකා යුගය සිහිනෙන් ගෑ සුවඳක්‌ මෙන් ගිලිහී ගිය ඕ සිය දියණියගෙන් වියෝවී හදවතින් හඬා වැළපෙන අභාග්‍ය සම්පන්න ගැහැණියකි. සිය සමාජ හා ගෘහ වගකීම් නමැති රැහැණින් බැඳුණු ඇය තමන්ගේම සිරකාරියකි. ජනප්‍රියත්වයෙන් ගිලිහී ගිය තරුවක්‌ ලෙස ඇය ගෙවන ජීවිතය දුක්‌බරය. ඇය පැටිස්‌ විකුණමින් ද සිය නිවසෙහි කාමරයක්‌ කුලියට ලබා දෙමින් ද මුදලක්‌ සපයා ගන්නීය.
සන්ධ්‍යා රාණිගේ ආත්මීය හුදෙකලා බව දුරලන දුබල පහන් සිල ශාලිකා ය. එහෙත් ඇයද විතැන් වූ ලියකි. ඇගේ යෞවනය හප කළ සල්ලාලයෙක්‌ ඇයට සංස්‌කෘතික බණ දෙසනු අපි උත්ප්‍රාසයෙන් බලා හිඳිමු. සන්ධ්‍යා රාණිගේ දියණිය ප්‍රියා සිය මවගෙන් පළිගැනීමට තරම් ප්‍රචණ්‌ඩ ලියක්‌ වී අවසානයේ ඒඩ්ස්‌ රෝගිනියක්‌ බවට පත් වේ.
ප්‍රසන්න, සන්ධ්‍යා රාණිගේ පරපුර හා ශාලිකාගේ හා ප්‍රියාගේ පරපුර ඉතා සියුම්ව ද, සිනමාරූපීවද අනාවරණය කරයි. සන්ධ්‍යා රාණි සිනමා තාරකාවක්‌ වීම සඳහා සිය දියණිය හා කුටුම්බය ද බිඳ ගනී. ළමා විය සමඟ ඉතිරි වූ අම්මාගේ සිහිනය ප්‍රියාට කාලයාගේ ඇවෑමෙන් වෛරයක්‌ බවට පෙරළෙයි. ඇය එයින්ම සිය විනාශයට ද දොරගුළු හැර ගන්නීය.
ආකාස කුසුම් චිත්‍රපට නාමාවලිය සමගම ඡායාමාත්‍රව දිස්‌වන්නේ සම්භෝගය නිරූපණය කෙරෙන නොපැහැදිලි රූපාවලියකි. අනතුරුව වැසි බිඳු තැවරුණු මෝටර් රියකි. ඒ සමඟ වැසි වැටෙයි. ඒ අතරින් සන්ධ්‍යා රාණිගේ සමීප රූපය දිස්‌වේ. ඇය පිටරට ජීවත්වන සොහොයුරියකගෙන් ලද ලිපියක්‌ කියවමින් සිටින්නීය. සන්ධ්‍යා රාණිගේ මෙහෙකාරිය ලීලා පැටිස්‌ සාදමින් සිටින අතර ඇගේ නිවසින් පිටතට එන තරුණ යුවළක්‌ ප්‍රේක්‍ෂකයාට හමුවේ. ඉනික්‌බිතිව එය ඡේදනය වන්නේ විසිතුරු විදුලි බුබුළුවලින් සමන්විත ජනාකීර්ණ අගනුවර වීදියකටය.
සන්ධ්‍යා රාණි සොයා එන ඇගේ අනෙක්‌ නැගණිය ජීවන බරින් මිරිකී ගිය ගැහැනියකි. දීග දෙන වයසේ දියණියන් සිටින ඇය එන්නීද අක්‌කාගේ රීරි මාංශම හූරා කෑමටය. ඇය සෘජුවම පවසන්නී අක්‌කාගේ නිවස වල් ගැහැනුන්ගේ ගුබ්බෑයමක්‌ බවය. එහෙත් එසේ උපයන මුදල් ඇය භාරගනී. වරක්‌ ඇය සමඟ ද උදහස්‌ වන සන්ධ්‍යා රාණි සිය මේසය මත තිබෙන කෑම බීම හා බඩු මුට්‌ටු ද පෙරළා දමන්නීය. එහිදී ඇය අස්‌වසාලන්නී ද ශාලිකා ය. ශාලිකා ද කුල ගෙය බිඳගත් නන්නත්තාර වූ නිළියකි.
සිනමාකරුවා මූලිකවම මෙම ස්‌ත්‍රී චරිත නාට්‍යමය ආකාරයෙන් චිත්‍රපටය පුරාම ඉතා ශූර ලෙස හසුරුවයි. සන්ධ්‍යා රාණි මදුවිතට හුරු වී සිටියි. ඇයගේ මිතුරිය පූසා නිතරම ඇඟ දැවටෙයි. මේ සියලු ලකුණු ඔස්‌සේ ප්‍රසන්න, සන්ධ්‍යා රාණි මෙන්ම ශාලිකා හඳුනාගැනීමේ යතුරු අපට ලබාදෙයි. ශාලිකා හා සන්ධ්‍යා රාණි එක්‌ව සන්ධ්‍යා රාණිගේ ජීවිත කවුළුව හැර දෙති. ජනප්‍රිය නළුවන් සමඟ පෙම් ජවනිකා මැවූ ඒ අතීතය ඇයට ප්‍රසන්නය. පැහැපත්ය. වරක්‌ ශාලිකා හා සන්ධ්‍යා රාණි පැරැණි පෙම් ගීයක්‌ ද ගයති. එය සිනමාරූපී ලෙස සන්ධ්‍යා රාණි හඳුන්වා දීමකි.
සන්ධ්‍යා රාණි නමැති සිය මව ප්‍රථම වරට දියනිය වන ප්‍රියා දැක ගන්නේ රූපවාහිනී වැඩසටහනකදීය. සන්ධ්‍යා රාණිගේ යුගයත්, ශාලිකා වැනි ඊළඟ පරපුරේ යුගයත් අතර වෙනස සිනමාකරුවා අනාවරණය කරන්නේ එබඳු රූපමය නිරZEපණයන්ගෙනි. නව පරපුරේ ව්‍යාජ සංස්‌කෘතික ගොහොරුව මත උඩින් උඩින් දෙපා තබා යන චරිත සිනමාකරුවා අපට පෙන්වා දෙයි.
ප්‍රියා විසින්ම කරනු ලබන අනාවරණයකට අනුව ඇයත් පියාත් පිටරටක ජීවත් වෙති. බිරිඳ (අම්මා) නැති සොවින් පියා බීමත්ව මියයයි. මවගේ විවිධ රූප සටහන් පුවත්පත් වලින් කපා අලවන ප්‍රියා එක්‌ දිනක්‌ ඒවා රැගෙන මව වන සන්ධ්‍යා රාණිගේ නිවසට භාර දී යන දසුන ප්‍රේක්‍ෂකයා දකී. අනතුරුව ඇය දුරකථනය මගින් මවට දොස්‌ නගන්නීය. සන්ධ්‍යා රාණිගේ හුදෙකලා නිවසත් සමඟ ප්‍රියා සැරිසරන කැරොකේ සමාජ ශාලා රූප පෙළ ප්‍රසන්න මැනවින් ඡේදනය කරමින් මේ චරිත දෙක රැගෙන යන අයුරු ද අගනේය. ප්‍රියා බමන මතින් නටන ලියන් හා තරුණයන් සමඟ සිටින මොහොතක සන්ධ්‍යා රාණි ඇය සොයා යන්නීය. සිය මව දුටු ඕ ක්‍ෂණිකව උද්වේගයෙන් මත්ව තමා අසල සිටි අයෙක්‌ සිපගන්නා අයුරු ඇය දකින්නීය.
මවක්‌ හා දියණියක්‌ අතර ස්‌නේහය බිඳී ගිය ජීවිත ඔවුන්ටම ශාපයක්‌ වන අයුරු ආකාස කුසුම් තුළ මනාව රූපයට නංවා තිබේ. ප්‍රියා ගබ්සාවකට යැමත් අනතුරුව ඒඩ්ස්‌ රෝගිනියක ලෙස මිය යැමත් චිත්‍රපටය තුළ නිරූපණය වේ. ඒඩ්ස්‌ රෝගිනිය පිළිබඳ රෝහල දක්‌වන ප්‍රතිචාර ඉතා දුර්වලය. මෙය ප්‍රසන්න අතින් ගිලිහී ගිය අවස්‌ථාවක්‌ සේ මම දකිමි. ඇගේ පාදඩ ජීවිතයේ අවසානය එබඳු විනාශයක්‌ බව සංකේතාත්මකව කීමකට වඩා රූපමය මාධ්‍යයෙන් කීම නිවැරැදිය. එහෙත් එම රූපරාමු පෙළ ප්‍රබල නැත. ඒඩ්ස්‌ රෝගිනිය හා රෝහල ද සමාජය ද සාමාන්‍ය ද?
සන්ධ්‍යා රාණි ජනප්‍රියත්වයේ හිනි පෙතට නැග සිටින විට ඇය හඟවන්නී තමා අවිවාහක බවත්, තමාට දියණියක්‌ නැති බවත් ය. එහෙත් ඇය අනතුරුව ප්‍රියා සොයා යන්නී ඒ වරදට වන්දි ගෙවීමට මෙන් ය. මෙම ලුහුබැඳීම ඔවුන්ගේ සදාකාලික වෙන් කිරීම ඉක්‌මන් කරන අයුරු අපි දකිමු. තාරුණ්‍යය හා ජීවිත සැඳෑව වෙන වෙනම දකිද්දී සන්ධ්‍යා රාණිගේ එම වෙනස්‌වීම පිළිගත හැකිය.
ප්‍රියා මවට දක්‌වන වෛරය ද තර්කානුකූලය. ඕ මව කැමති සියල්ලටම අකමැතිය. මවගෙන් පළිගැනීම සඳහාම හිතුවක්‌කාර හා නාස්‌තිකාර පාදඩ ජීවිතයකට ද ඇය මාරු වන්නීය. සත්තකින්ම මේ දෙදෙනාම ජීවිත වංකගිරියක අතරමං වූවෝ ය. සමාජ සංස්‌කෘතික බලවේග නමැති සැඩ පහරට හසු ව ගලා යන ඔවුන්ගේ ජීවිත අපගේ ඇසට කඳුළක්‌ ද නංවයි. ප්‍රසන්න ජීවිතය හා සමාජ සත්තාව හඳුනාගත් විදග්ධ සිනමාකරුවෙකි. ඔහු මේ චරිත හසුරුවන්නේ එයට උචිතම සංස්‌කෘතික පසුබිමකය. ව්‍යාජ බොල් සංස්‌කෘතික හර පද්ධතියක ගොදුරු බවට පත්වන යෞවනය මෙන්ම මුල් සිඳගත් පරම්පරාවක අතරමං වීම ද ප්‍රසන්න ප්‍රබලව හඟවයි.
මෙගා ටෙලි නාටක හා කැරොකේ නටන සමාජ ශාලාවල රැඟුම් ද ගැයුම් ද, ඝෝෂාවක්‌ ලෙස නැගෙයි. යුද්ධය රූපවාහිනියෙන් අසන ප්‍රවෘත්තියක්‌ පමණි. ලොතරැයි ඇදීම් ද අනෙක්‌ සියලු ක්‍රියාකාරකම් ද ඔහේ සිදුවෙයි. අකම්පිත සමාජයක අපි වල්මත්ව සිටින්නෙමු. මාතෘ ප්‍රේමය දාරක ප්‍රේමය ඒ සමාජය තුළ සාමාන්‍ය දේවල් ය. සියලු මානව ගුණදම් විකිණී යන දේවල්ය. විදුලි පහන් දිදුලන වීදි, ගොඩනැගිලිවලින් ගහණ වටපිටාව මේ සියල්ල අපගේ සන්සුන් ජීවිත රිද්මය බිඳ දමා තිබේ. කුසුමක්‌ තියේ නම් ඒ අහසෙහි පමණි. එහෙත් ආකාස කුසුම් යනු අපට ස්‌පර්ශ කළ නොහැකි මිරිඟුවකි. කුමක්‌ද එහි ඵලයෘ
ආකාස කුසුම් චිත්‍රපටය සමඟ ප්‍රසන්න විතානගේ ආසියානු කලාපයේ විශිෂ්ට සිනමා අධ්‍යක්‍ෂවරයකු ලෙස තහවුරු වෙයි. මාලිනි ෆොන්සේකාගේ රංගනය අති විශිෂ්ටය. ජීවිතය ශෝකාන්තයක්‌ බවට පත් වුවද, ස්‌ත්‍රිත්වය හා මානුෂිකත්වය මනාව සංකලනය වූ ගැහිනියක අපට හමුවෙයි. ඇය භාව ප්‍රකාශනයෙහිලා දක්‌වන කුසලතාdව අසාමාන්‍යයි. සිය රංග පෞරුෂයෙහි උදාරත්වය ද දීර්ඝ පරිචය ද ප්‍රසන්නට නිර්ලෝභීව දන් දෙන මාලිනී ආසියාවේ අග්‍රගණ්‍ය රූපණ ශිල්පිනියක ලෙස අපගේ හද බැඳ ගන්නී විස්‌මිත ලෙසය.
මාලිනී හැරුණු විට නිම්මි හරස්‌ගම ප්‍රබල රංගනයක්‌ ඉදිරිපත් කරයි. කැරොකේ සංස්‌කෘතික අඳුර මැද යෙහෙළියන් සමඟ ඇය ගෙවන ජීවිතය අප තුළ සංවේග දනවයි. ඇයට ගොරතර මරණයක්‌ ද හිමි වෙයි. මනුෂ්‍යත්වයට හිමිවිය යුතු දයාව, ආදරය නොලද යුවතියකගේ ජීවිතය ඇය මැනවින් ප්‍රතිනිර්මාණය කර ඇත. සිය අනන්‍යතාව බිඳ ගත් සමාජ සංස්‌කෘතියක ගොදුරක්‌ වීමට ඇය වුවමනාවෙන් ම ජීවිතයට ඉඩ දෙන්නීය.
චිත්‍රපටයෙහි රූප රචනය ඉතා විශිෂ්ටය. දෙබස්‌ ඉතා සකසුරුවම් ලෙස භාවිත කළ අයුරු ද අගය කළ යුතුය. ලීලා මෙන් රඟන ජයනිට චිත්‍රපටය පුරාම ඇත්තේ දෙබස්‌ කීපයකි. ශාලිකාගේ භූමිකාව ද සන්ධ්‍යා රාණිට ආලෝකයකි. ඇය ද අතරමං වූ සමනලියකි. මහින්දපාලගේ කැමරාව ප්‍රසන්නගේ සිනමා ආඛ්‍යානයට අපූර්ව ජීවයක්‌ මෙන්ම පරිසමාප්ත බවක්‌ ද ලබා දී තිබේ.
චිත්‍රපටයේ සංගීතය ද චරිත හා අවස්‌ථා නිර්මාණයට ආලෝකයක්‌ වූ බව ද කිව යුතුය. ලක්‍ෂ්මන් ජෝශප්ගේ තේමා සංගීතය හා මුසුවන ආරම්භක රූපාවලිය සිනමාරූපී බවින් ඉහළ වියමනක්‌ මවයි. ගීතය ද භාවමය ගුණයෙන් යුතුය. චිත්‍රපටයේ රිද්මයට හානි නොවන ලෙස සිය ආඛ්‍යානය ගොඩනගා ගැනීම ප්‍රතිභාපූර්ණ සිනමාකරුවකුගේ ගුණයකි.
චිත්‍රපටයේ දුබලතා
මව සහ දියණිය අතර ඇතිවන සබඳතාව හා එහි ෙ€දාත්මක අවසානය අධ්‍යක්‍ෂවරයා අතින් එක්‌තරා ප්‍රමාණයකට ලඝූ වී ති‍බේ. ප්‍රියාගේ මරණයෙන් මව තුළ ඇතිවිය යුතු කම්පනය එහි නැත. ඇය සිය මිණිබිරිය දෝතින් රැගෙන එතරම් සහනයකින් ළය සැහැල්ලු කර ගන්නී ද? සමාජ හා සංස්‌කෘතික බලවේග විසින් නන්නත්තාර කරන ලද ජීවිත හා හැසිරීම් ප්‍රේක්‍ෂක හද ප්‍රබලව කම්පා කරවන අයුරු චිත්‍රපටය පුරාම දැනේ. එහෙත් "මං දැන් නිදහස්‌" යනුවෙන් කුළු ගන්වා ඇති අවස්‌ථාව ලිහිල් ය. එය මව් සෙනෙහස උතුරා ගිය ගැහැනිය සමඟ යා නොදේ.
ආසියානු ජන සමාජයට ඔරොත්තු නොදෙන තරමටම ගෝලීය ධනවාදයේ පීඩනය ලැබී තිබෙන බව ද ආකාස කුසුම් තුළින් විශද වේ. සිය සංස්‌කෘතික අනන්‍යතාව විනාශ කරගත් ඒ සමාජය තුළ ගැහැනිය වඩාත් ෙ€දවාචකයක්‌ බවට පත්ව සිටින්නීය. නාට්‍යමය උත්ප්‍රාසයකින් මේ සමාජ කුණුපය සිනමාකරුවා අනාවරණය කරයි. හැඟීම්, වැළපීම්, සුසුම් වේදනා, පළිගැනීම් වලින්ම ජීවිතය පිරී තිබේ. ප්‍රියාට අත්වන ගොරතර මරණය ඒ සමාජයේ අවසානය සංකේතවත් කරන අතර සන්ධ්‍යා රාණිගේ පරපුරෙහි වල්මත් ස්‌වරූපය ද අපි දකිමු. ජීවිතය මොනතරම් සංකීර්ණ ද?
මේවාද බලන්න
රැජනගේ ඔටුන්නට තවත් මැණිකක් කාලය රංගනයෙන් විතානගේ කතා කරයි
ප්‍රවර්ගය:චිත්‍රපටි - සිංහල
පැල්මඩුල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය
පැල්මඩුල්ල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ, සබරගමුව පළාතේ,   රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ, පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකි.
ජනගහනය
== ග්‍රාම නිළධාරි වසම් =
168 දෙනවක උඩකඩ
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය:රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කය
කොළඹ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ ආරක්‍ෂිත පුරාවිද්‍යා ස්මාරක ලැයිස්තුව
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු ප්‍රවර්ගය:කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ආර්ථීක මානව විද්‍යාව
රේමන්ඩ් ෆර්ත් සහ හැරල්ඩ් කේ. ෂ්නයිඩර් විසින් හදුන්වා දෙන ලද පරිදි, ඉහත කරුණු යම් යම් සුළු වෙනස්කම් සහිතව ඕනෑම අවස්ථාවක් සඳහා ආදේශ කරගත හැකිය. පුද්ගලයෙකුගේ සෑම ක්‍රියාවක්ම ඔහුගේ අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීමට කරන ලද තෝරාගැනීමක ප්‍රතිඵලයකි. මෙම අවශ්‍යතාව ආර්ථීක අවශ්‍යතාවක්ම වීම අනිවාර්ය නොවේ: (බර්ලින්ග් 1962:උපුටා ගැනීම 1982:307)
මානව විද්‍යාමය පදනමකින් බලන කල, ඉහත කී සිද්ධාන්ත සියල්ල යොදාගෙන එක් එක් සංස්කෘතීන් අධ්‍යයනය කළ හැකිය. පුද්ගලයන්ගේ තේරීම් සැමවිටම ඔහුගේ හෝ ඇයගේ හෝ අභිප්‍රායන් මත පදනම් වේ. සමහර විට මෙම අභිප්‍රායන් ඔහුගේ සංස්කෘතිකමය අරමුණු මතම පදනම් නොවිය හැකිය. (උදාහරණයක් ලෙස සමහර තේරීම් අනුන්ගේ තේරීම් මත ද පදනම් විය හැකිය. මේ පිළිබඳව ද කෙරෙන පූර්ණ අධ්‍යයනයකින් යම්කිසි සමාජයක / සංස්කෘතියක සිද්ධාන්ත පිළිබඳව අවබෝධයක් ද ලබා ගත හැකිය.) (උදා:- ෆර්ත් 1961: ලාෆින් 1973) මීට අමතරව තේරීම් සඳහා වෙනත් මනෝ විද්‍යාත්මක බලපෑම් ද ඇතිවේ.
සටහන්
{|
ප්‍රවර්ගය:මානව විද්‍යාව
ක්‍රිපූ 454
ක්‍රිපූ 454 යනු, පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි වසරකි. එකල එය හැඳින්වුනේ, කැපිටෝලීනුස්ගේ සහ වාරස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වසර (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්, අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 300 වසර) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා ක්‍රිපූ 454 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය.
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු ප්‍රවර්ගය:පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි අවුරුදු
අතිඋද්ධමනය
ආර්ථික විද්‍යාවේදී, අතිඋද්ධමනය යනු මුදල් වල වටිනාකම අඩු වනවිට මිල ශීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යන "පාලනය කළ නොහැකි" තත්ත්වයකි. සමුච්චිත උද්ධමන අනුපාතිකය වර්ෂ තුනක කාලයකදී 100% දක්වා ළගාවීමේ සිට "උද්ධමනය මසකට 50% ඉක්මවීම" දක්වා වන පරාසය තුළ විවිධ අයුරින් මෙය නිර්වචනය කරනු ලබයි. අවිධිමත් භාවිතයේදී, මෙම පදය නිරතුරුව ඉතා ඉහළ අනුපාතිකවලට යොදාගනී. සාමාන්‍ය රීතියක් ලෙස උද්ධමනය වර්ෂයකට වරක් වාර්තා කරනු ලබන නමුත් අතිඋද්ධමනය ඉතා කෙටි කාල ප්‍රාන්තර සඳහා, බොහෝවිට මසකට වරක්, වාර්තා කරනු ලබයි. බොහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයින් මෙයට භාවිතා කරන නිර්වචනය නම්, "සමතුලිතය දෙසට ගමන් කිරීමේ ප්‍රවණතාවයක් නැති උද්ධමන චක්‍රයක්" යන්නයි. චක්‍රයේ සෑම පුනරාවර්තයකම තව තව උද්ධමනය නිර්මාණය වීම තුළ මෙවැනි උද්ධමන ඇති වේ. අතිඋද්ධමනය තත්ත්වයක් ඇතිවීම කෙරෙහි බලපාන හේතු පිළිබඳව පුළුල් කතිකාවතක් පැවතියද මුදල් සැපයුමේ අපරීක්ෂාකාරී ඉහළ යාමක් ඇතිවිට හෝ අතිවිශාල ලෙස කාසි හා නෝට්ටු නිකුත් කරන විට හෝ බොහෝ විට යුද්ධ (හෝ පසුවිපාක), ආර්ථික පරිහානි හෝ දේශපාලන හෝ සමාජ කැළඹීම් සමඟ එය නිතරම දැකිය හැකිය.
1923 - 24 උද්ධමනය : ජර්මානු කාන්තාවක් මුදල්වලට දර මිලදී ගෙන දැවිය හැකි කාලයට වඩා වැඩි කාලයක් දැවිය හැකිවන මුදල් නෝට්ටු පෝරණුවක් තුළට දමද්දී.
අර්ථ දැක්වීම
1965 දී පිලිප්ස් කැගැන් ලියන ලද "අතිඋද්ධමනය මූල්‍ය ගතිකත්වය", අතිඋද්ධමනයේ පිළිබඳව හා එහි බලපෑම පිළිබඳව කරන ලද ප්‍රථම ගැඹුරු අධ්‍යයනය ලෙස පොදුවේ සලකනු ලබයි. එහිදී ඔහු මාසික උද්ධමන අනුපාතිකය අවම වශයෙන් 50% ක් වත් අතිඋද්ධමනය ලෙස නිර්වචනය කරන ලදී.
අතිඋද්ධමනයක් පවතින ආර්ථිකයක දක්නට ලැබෙන ලක්ෂණ 04 ක් අන්තර්ජාතික ගිණුම් ප්‍රමිති 29 මඟින් විස්තර කරයි.
වෙනත් සැලකිය යුතු මට්ටමේ උදාහරණ නම්,
හේතු
අති උද්දමනයේ ප්‍රධානතම හේතුව වන්නේ භාණ්ඩ හා සේවා නිමැවුමේ වර්ධනයකින් තොරව මුදල් ප්‍රමාණයේ සිදුවන සීඝ්‍ර ඉහලයාමයි. මෙය මුදලට ඇති ඉල්ලුම හා සැපයුම (අතැති මුදල් හා බැංකු තැන්පතු ඇතුලත්ව) අතර අසමතුලිත තාවයක් ඇති වීමට හේතුවන අතර ඒහා සමඟ මුදලට ඇති විශ්වාසය සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී යයි. රත්‍රන්,රිදී, දෘඩ මුදල් වලට සාපේක්ෂව නෝට්ටු මුදල් වල වටිනාව‍කම වට්ටම් කිරීම (අඩු වීම) වලක්වාලීමට නෛතික නීතීන් පැනවීම හා මිල පාලනයක් යොදා ගැනීම නෛසර්ගික අගය අඩු නෝට්ටු මුදල්වල පිළිගැනීම බලගැන්වීමට අසමත්ය. මුදල් නෝට්ටු මුද්‍රණය කිරීමේ වගකීම ඇති ආයතනය අධිකව නෝට්ටු මුද්‍රණය කලහොත් අනෙකුත් සාධක වල දායකත්වයද සමඟ ඇති උද්දමනය අඛණ්ඩව ඉදිරියටම පවතිනු ඇත. බොහෝවිට මුදල් මුද්‍රණය කිරීමේ වගකීම ඇති ආයතනයට නෝට්ටු මුදල් ඒවා අවතක්සේරු වන (අගය අඩු වන) අනුපාතිකයට වඩා වැඩි වේගයකින් නෝට්ටු මුදල් භෞතිකව මුද්‍රණය කල නොහැකි අතර එමඟින් ආර්ථිකය උත්තේජනය කිරීමේ ප්‍රයත්නයන් උදාසීන කරනු ලබයි.
අති උද්දමනය යන්න සාමාන්‍යයෙන් සම්බන්ධ වන්නේ නෝට්ටු මුදල් සමඟිනි. එයට හේතුව වන්නේ මුදල් සැපයීම ඉහල නැංවී‍මේ සරලම ආකාරය වන්නේ නෝට්ටු මුදල් වැඩිකර ලීමයි. (අලුතින්ම මුද්‍රණය කිරීම හෝ පරණ නෝට්ටු වෙනුවට අලුත් නෝට්ටු මුද්‍රණය කිරීම) දෘඩ මුදල් වලට ආපසු හැරීමත් සමඟ අති උද්දමනයේ ආඛ්‍යානයන් විශාල සංඛ්‍යාවක් පවතී. වටිනාකමේ සංනිධියක් ලෙස හුවමාරු මාධ්‍යයේ කාර්යය වැඩිවීම හා හුවමාරු මාධ්‍ය අධික ලෙස අවතක්සේරු වීම (අගය අඩු වීම) නිසා අතීත ආර්ථිකයන් දෘඩ මුදල් වලට හා භාණ්ඩ වලට භාණ්ඩ හුවමාරු කිරීමට එළඹෙන්නට ඇත.
අති උද්දමනයක් මඟින් පෞද්ගලික හා රාජ්‍ය ඉතුරුම්වල ක්‍රය ශක්තිය සඵලදායව අතුගා දමයි (ඉවත්කර දමයි) අධි පරිභෝජනය හා මූර්ත වත්කම් රැස්කිරීම සම්බන්ධයෙන් ආර්ථිකය වඩා නරක අතට හරවනු ලබයි. ලෝහ මුදල් හෝ දෘඩ මුදල් හෝ වුවද මුදල් පදනම රටින් ඉවත් කරන අතර එමගින් පීඩාවට පත්වූ ක්ෂේත්‍රය තුල නැවත ආයෝජනය අතිෂයින්ම අධෛර්යමත් භාවයට පත්කරයි. රාජ්‍ය වියදම් සීඝ්‍රව කප්පාදු කිරීමේ ක්ෂනික ප්‍රතිකාර/පිළියම් පැනවීම හෝ මුදල් පදනම වෙනස් කිරීම මඟින් අති උද්දමනයට ප්‍රභල පිළියම් සපයනු ලබයි. දෙවනුව සඳහන්කල කාරණාවට උදාහරණයක් ලෙස, 2005 බොස්නියාවේදී මහ බැංකුවට ඉඩදෙන ලද්දේ විදේශ සංචිත වල ඇති ප්‍රමාණයට පමණක් මුදල් මුද්‍රණය කිරීමටයි. තවත් උදාහරණයක් ලෙස මුදල් වටිනාකම් අගය 2000හේ ජනවාරි මසදී 75% තරම් ප්‍රමාණයකින් අඩුවීම නිසා 2000 සැප්තැම්බර් මාසයේදී ඉක්වදෝරය විසින් සිදුකල ඩොලර්කරණය (Dollarization) දැක්විය හැක. ඩොලර්කරණය යනු ජාතික මුදල් ඒකකයක් ලෙස විදේශ මුදල් භාවිතා කිරීමයි. (මෙය එක්සත් ජනපද ඩොලර් වීම අනිවාර්යය නොවේ)
අති උද්දමනයේ විපාකයද එතරම්ම සංකීර්ණ වේ. අති උද්දමනය එය බලපාන ලද ක්ෂේත්‍රයට සෑම විටම ඉතා අප්‍රසන්න/දැඩි සෘණාත්මක අත්දැකීමක් වන නිසා ඊළඟ ප්‍රතිපත්ති තන්ත්‍රයන් බොහෝවිට එය නැවත ඇති වීම වැලැක්වීම පිණිස ප්‍රතිපත්ති සම්පාදනය කරනු ලබයි. බොහෝවිට මෙමඟින් අදහස් වන්නේ මිල ස්ථායීතාවය පවත්වාගෙන යාම පිළිබඳව මහ බැංකුව වඩාත් ආක්‍රමණශිලී කිරීමයි. මෙය ජර්මනියේ Blundes Bank හි සිද්ධිය මෙන් වන්නා සේම මුදල් මණ්ඩලයක් වැනි දෘඩ මුදල් පදනමකට මාරු කිරීමයි. බොහෝ රජයන් අති උද්දමනයේ පිඹිදීම හමුවේ අතිශය දැඩි වැටුප් හා මිල පාලනයක් පනවා තිබේ.
ආකෘති
වර්ෂ 1996 දී එය සංසරණයෙන් ඉවත්කර, ඒ වෙනුවට කාබොවනෙට්ස් 100,000 = 1 හයිරිවන්‍යා (එකල ආසන්න වශයෙන් එක්සත් ජනපද ඩොලර් 0.5 ක්, 2007දී එක්සත් ජනපද ඩොලර් 0.20 පමණ) වන විනිමය අනුපාතයට හයිරිවන්‍යා ආදේශ කරන ලදී. මෙමගින්, 1992 හා 1996 අතර කාලයේදී මාසික සාමාන්‍ය උද්ධමන අනුපාතය, ආසන්න වශයෙන් 1400% දක්වා වෙනස් කරන ලදී.
මුදල්
thumb|right|අතිඋද්ධමනය පවතින කාල වලදි මුද්‍රණය කර පැවැත්ම දැක්විය ‍ෙනාහැකි රත්‍රන් වටිනාකම් ගබඩා කිරීමට යොදා ගනී. thumb|right|දකුණු අප්‍රිකාවේ අවුන්සයක් බරති රතුං කාසිය සහ රත්‍රං පවුම් තුන උද්දමනයෙන් මිදීම සඳහා රං කාසි රැස්කර තබයි.
උද්දමනයක් පවතින කාල වලදී නෝට්ටු මුදල් අවමූලනය සහ රත්‍රං වල මිල ඉහල යයි. ඉහත සඳහන් කල පරිදි අතිඋද්දමනයට මුහුණ දෙන රටවල් වල මහබැංකුව කුඩා නාමිකයන්ගෙනුත් නෝට්ටුවල වටිනාකමක් නොමැතිවීම හේතුවෙන් ඉතා විශාල නාමිකයන්ගෙන් යුක්ත මුදල් මුද්‍රණය කරයි. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස 1000,000,000 හෝ වැඩි නාමිකයන්ගෙන් යුත් බැංකු නෝට්ටු උත්පාදනයට හේතු වේ.
විශාල අංක භාවිතා කිරීමෙන් වැලකිය හැකි එක් ක්‍රමයක් වනනේ අලුත් මුදල් ඒකක ප්‍රසිද්ධියට පත්වීමයි. (ඩොලර් 10,000,000,000 වෙනුවට බැංකුවට පරණ ඩොලර් 1,000,000,000 සමාන වන එක් අලුත් ඩොලරයක් යොදාගත හැක. එමඟින් අලුත් නෝට්ටුව “අලුත් ඩොලර් 10ක්” ලෙස දැක්විය හැක.)  මේ සඳහා උදාහරණයක් ලෙස 2005 ජනවාරි 01වෙනිදා ලීරා (Lira) සඳහා වූ තුර්කියේ විප්ලවය දැක්විය හැක. මෙම විප්ලවය ඇති වූයේ තුර්කියේ පැරණි ලීරා එකක් නව ලීරා 1ක් සඳහා 1,000,000 ප්‍රතිශතයකින් පරිවර්තනය කිරීමෙනි. මෙය මුදලේ සත්‍ය වටිනාකම අඩු නොකරන අතර එය ප්‍රතිප්‍රමාණය හෝ නැවත නාමිකය ලෙස හඳුන්වයි. එමෙන්ම සම්මත උද්දමන මට්ටම් පවතින රටවල කාලයත් සමඟ මෙය සිදුවේ. අත්‍යුද්ධමනය අතරතුරදී බිල්පත් වල අගය ප්‍රතිමානය කිරීමට පෙර ඉහල යන්නේ මුදල් උද්දමනය ඉතා ඉක්මනින් සිදුවන බැවිනි‍.
නාමිකයෙහි වෙනස්කම් දැක්වීම සඳහා ඇතැම් බැංකු නෝට්ටු මුද්‍රා තබන ලද‍ී. මුද්‍රණය සඳහා විශාල කාලයක් ගතවන බැවින් මෙය සිදුකරන ලදී. අලුත් නෝට්ටු ‍මුද්‍රණය කර තිබෙන කාලයේදී ඒවා යල් පැනීමට ඉඩ තිබෙන ලදී.
අතිඋද්දමනයට සීග්‍ර හේතුවක් වනුයේ මුහුණත වටිනාකමට වඩා ඉතා වැඩි සුන්බුන් වටිනාකමකින් යුත් ලෝහ කාසිය නීති විරෝධී ලෙස මුද්‍රණය කරන ලද කාසි උණුකර දෘඩ මුදල් ලෙස මෙහිදී පදනම් ලෝහයේ වටිනාකම මුහුණත වටිනාකමට වඩා වැඩි බැවින් මෙම කාසි උණු කිරීම සිදුවන බවට වාර්තා ලැබී තිබේ.
ද්වේෂ සහගත අපරාධ / වෛර සහගත අපරාධ
ඇමරිකානු මුස්ලිම්වරැන්ගේ ප්‍රතිචාර ඇතඑතජ තුළ ඉහළ පෙළේ මුස්ලිම් සංවිධාන කිහිපයක් 9/11 ප්‍රහාරය හෙලා දකිමින් ප්‍රකාශ නිකුත් කර ඇති අතර අනතුරට පත් පිරිස හා ඔවුන්තෙග් පවුල් වල පිරිස් වල වේදනාව සමනය කිරිම සදහා හැකියාවෙන්ද සම්පත් වලින්ද දායක වන ලෙස ඉල්ලා සිටින ලදී. මෙම ඉහළ පෙලේ සංවිධාන අතර‍ට උතුරැ ඇමරිකානු ඉස්ලාමීය සංගමය, ඇමරිකානු මුස්ලිම් එකමුතුව, ඇමරිකානු මුස්ලිම් කවුන්සිලය, ඇමරිකා ඉස්ලාමීය සබදතා පිළිබද කවුන්සිල, උතුරැ ඇමරිකා ඉස්ලාම් ‍ කවය, සහ උතුරැ ඇමරිකා ෂාරියා විද්වත් සංගමය  හැදින්විය හැක. අතිවිශාල මුල්‍ය සහයෝගයට අමතරව, බොහෝ ඉස්ලාමීය සංවිධාන ලේ පරිත්‍යාග කිරිමේ කදවුරැ සහ අනතුරට පත් වුවන් වෛද්‍ය පහසුකම්, ආහාර සහ වාසස්තාන ලබා දීමට කටයුතු යොදන ලදී.
ප්‍රහාරයේන අනතුරැව, 80,000 පමණ ආරාබි හා මුස්ලිම් සංක්‍රමණිකයන්ගේ ඇගිලි සළකුණු ලබා ගැනීමත් 1940 සම්මත වු විජාතිය ලියාපදිංචි පණත යටතේ ලියාපදිංචි පණත යටතේ ලියාපදිංචි සිදුකිරිමත් සිදුකරන ලදී. 8000ක් පමණ අරාබි හා මුස්ලිම්වරැන් සම්මුඛ සාකජ්ජා සදහා යොමු කළ අතර 5000ක් පමණ වන විදේශිකයන් ඇ.එ.ජ. එරෙහිව සිදුවන ජ්‍යාතන්තර ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීම සදහා 107 – 40 ඒකාබද්ධ සංගම් යෝජනාව මගින් බලය යෙදවීම සදහා වන බලය පැවරීම යටතේ රදවා තලා ගැනීම සිදු කරනු ලැබීය
http://en.wikipedia.org/wiki/9/11#Hate_crimes
තායිලන්තය
තායි රාජධාණිය හෙවත් තායිලන්තය අතීතයේදී සියමය ලෙස හැඳින්විනි. එය ආසියාවේ ගිණිකොණ පිහිටි ස්වාධීන රටකි. එහි මායිම් උතුරින් බුරුමය සහ ලාඕස්, නැගෙනහිරින් ලාඕස් සහ කාම්බෝජය, දකුණින් තායිලන්ත මුහුදු බොක්ක සහ මලයාසියාව, බටහිරින් අන්දමන් මුහුද සහ දකුණු දිග බුරුමයට සීමාවේ. එහි වරාය ඇතුළත් වන්නේ තායිලන්ත බොක්කෙහි, වියට්නාමය ගිණිකොණ දෙසට හා නිරිත දෙසට ඉන්දුනීසියාව සහ අන්දමන් මුහුදෙහි ඉන්දියාව වේ. මෙම රට රාජාධානියකි. ව්‍යවස්ථාදායක රාජාණ්ඩුවක් ඇති අතර, භූමිබොල් අදුල්යාදෙජ් රජු එහි 9 වන රජුය. ‍ මොහු 1946 සිට රට පාලනය කරන අතර ලෝකයේ දීර්ඝතම කාලයක් රාජ්‍ය පාලකයා හා තායි ඉතිහාසයේ දිර්ඝතම රාජතන්ත්‍රය වේ. රජු නිළ වශයෙන් රාජ්‍ය නායකයා, ත්‍රවිධ හමුදා නායකයා, බුද්ධ ධර්මය ඉදිරියට ගෙන යන සහ සෑම ආගමකම ආරක්ෂකයාය. තායිලන්තයේ විශාලතම නගරය වන්නේ බැංකොක්ය. එය රටේ දේශපාලන මුලස්ථානය, වාණිජ කර්මාන්ත සහ සංස්කෘතික ක්‍රියාකාරකම්වල මුලස්ථානයයි. භුමි ප්‍රමාණය 513,000 Km2 (198,000) වර්ග සැතපුම් වන තායිලන්තය ලෝකයේ භුමි ප්‍රමාණයෙන් 50 වන විශාලතම රටයි. ජනගහනය මිලියන 64 ක් වන මෙය ලෝකයේ 21 වන ජනාකීර්ණ රටයි. 75% ස්වදේශී තායි වන අතර, 14% චීන හා 3% ස්වදේශීය මැලේ ඉතිරිය කුඩා කණ්ඩායම් වන මොනිස්, කර්මස් සහ විවිධ කඳු ආශ්‍රිත ගෝත්‍රිකයන් වේ. තායිලන්තය තුල මිලියන 2.2 ක නීත්‍යානුකූල නොවන සංක්‍රමණිකයන් ප්‍රමාණයක් ඇත. එසේම ‍සංවර්ධිත රටවලින් පිටුවහල් කරන ලද පුද්ලයන් ද වේ. රාජ්‍ය භාෂාව වන්නේ තායි භාෂාවයි. මුලික වශයෙන් බුද්ධාගම අදහන රටක් වන තායිලන්තයේ 95% ක් බෞද්ධාමිකයන්ය. 1985 සිට 1995 දක්වා කාලයේ තායි ආර්ථිකය වේගයෙන් ඉහළ ගිය අතර අළුතින් කාර්මීකරණය වූ රටක් වන මෙය සංචාරක ව්‍යාපාරය සමඟ පටායා, බැංකොක්, පුකෙට් සහ චැන්මයි යන නගර සහ අපනයනය තුලින් සැළකිය යුතු අන්දමින් ආර්ථිකයට දායක වි ඇත. අතීතයේ සියම ලෙස මෙරටට කියන ලදී.
අගනුවර
බැංකොක් තායිලන්තයේ අගනගරයයි. මෙය කෙටියෙන් "තායි" ලෙස හදුන්වයි. මෙම නගරය තායිලන්තයේ දේශපාලන, සමාජීය හ ආර්ථික මධ්‍යස්ථානය වෙයි. 1980 හා 1990 යන වර්ෂ වල ආසියානු ආයෝජනයේ උච්චතම අවස්ථාවේ පැවති බැංකොක් නගරය කලාපයේ ආර්ථික හා ව්‍යාපාර කේන්ද්‍රස්ථානය විය.එයින් ලෝකේ අනෙක් රටවලට දේශපාලන හා සංස්කෘතික අතින් කරන බලපෑම් වැඩි විණි. 2019 වර්ෂයේදී එයට ගිණිකොණ දිග ආසියාවේ වැඩිම වියදම් ඇති නගරය අතර දෙවැනි තැන හිමි විය.
පියල් නිශාන්ත ද සිල්වා
පියල් නිශාන්ත ද සිල්වා (උපත 1970 ජූනි 30) යනු ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ නියෝජනය කරන ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලනඥයෙක් සහ මන්ත්‍රීවරයෙකි. ඔහු වත්මන් ධීවර රාජ්‍ය අමාත්‍යවරයාය.
වෘත්තීය
ඔහු 2015 පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයට එක්සත් ජනතා නිදහස් සන්ධානය නියෝජනය කරමින් කළුතර දිස්ත්‍රික්කයෙන් තරග කර 15 වැනි පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත් විය.
2021 ජනවාරි මාසයේදී, හින්දු දේවතාවිය වන කාලි විසින් දෙන ලද ඖෂධීය ඖෂධයක් ලෙස මාධ්‍ය විසින් ප්‍රකාශ කරන ලද මිශ්‍රණයක් පානය කිරීමෙන් පසු ඔහුට COVID-19 සඳහා ධනාත්මක බව පරීක්‍ෂා කරන ලදී.
ගජමන් නෝනා
දෝන ඉසබෙලා කොරනේලියා හෙවත් ගජමන් නෝනා යනු හිටිවන කවි කීම සහ ලිවීම සම්බන්ධයෙන් පැවැති දක්ෂතාව හේතුවෙන් ප්‍රසිද්ධියට පත් ශ්‍රී ලාංකික කිවිඳියකි. ඇය මාතර සාහිත්‍ය යුගය නියෝජනය කරන අතර රුහුණේ කිවිඳිය විරුදාවලී ලද්දාය.
මුල් දිවිය
ගජමන් නෝනා දොන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ සේනාරත්න කුමාර පෙරුමාල්ට දාව ෆ්‍රැන්සිනා ජසෙන්තු ග්‍රේවියෝගේ කුසින් පවුලේ දෙවන ගැහැනු දරුවා ලෙස 1746 මාර්තු 10 වනදා උපත ලද්දාය. ඇය දෝන ඉසබෙලා කොරනේලියා පෙරුමාල් ලෙස බෞතීස්ම කෙරුවේය
කාව්‍යකරණය
ගජමන් නෝනා එකල දිවයිනේ සිටි උගත් භික්ෂුවක් වූ වේරගම්පිට විහාරයේ විසූ කරතොට ධර්මාරාම හිමියන්ගෙන් කාව්‍ය ශාස්‌ත්‍රය හැදෑරූවාය. ගජමන් නෝනා විසින් ලියූ ප්‍රසිද්ධ පැදි පෙළ අතර පහත ඒවාද වේ. මෙම පැදි පෙළ වලට අමතරව ඇය සහ ඇලපාත මුදලි අතර ඇති වූ සංවාද කවි ද අදටත් ශ්‍රී ලාංකිකයන් අතර ජනප්‍රියව පවතී.
පුරාවෘත්තය
ගජමන් නෝනාගේ කවීත්වයට ගරු කිරීමක්‌ ලෙස මාතර දිසාපති ධුරය දැරූ ශ්‍රීමත් ජෝන් ඩොයිලි විසින් අම්බලන්තොටින් ඇයට ගම්වරයක්‌ ලබා දෙන ලදී. එම ගම "නෝනාගම" නමින් අද ද ප්‍රකටය. ගජමන් නෝනා සිහිකිරීම උදෙසා අම්බලන්තොට නෝනාගම හන්දියේ ඇයගේ පිළිරුවක්‌ ඉදිකර ඇත. සිය ජීවිතයේ අවසාන කාලය හුදෙකලාව ගත කළ ඇය 1814 දෙසැම්බර් මස 15 වැනි දින අභාවප්‍රාප්ත වූවාය.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:කවියන් ප්‍රවර්ගය:සාහිත්‍යය - සිංහල ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකික කවියෝ ප්‍රවර්ගය:1746 උපත් ප්‍රවර්ගය:1815 මරණ
පුපුරා නොගිය ද්‍රව්‍යය වල විමර්ෂණය
ගුවන් විදුලි වාර්තා මගින් " Special C " නම් ප්ලාස්ටික් පුපුරණ ද්‍රව්‍යයක් පිළිබදව සටහන් කර ඇත. කෙසේ වෙතත් රජය ප්‍රකාශ කරන පරිදි මෙම පුපුරණ ද්‍රව්‍යය සොයා ගෙන ඇත්තේ නොපුපුරණ ලද උපකරණයක / ඇසුරැමක තිබිය. මෙම ද්‍රව්‍යය සොයා ගනු ලැබ ඇත්තේ අපරාධකරැවන්ගේ නැතිවු බඩු බාහිරාදිය තුළ තිබිය. පුපුරා නොගිය ද්‍රව්‍යය අතරට 10 Kg ක පුපුරා නොගිය ද්‍රව්‍යය සහ 1 Kg ක් බරැති කැඩි බිදි ගිය කොටස් ලෙස පාර්සල් කර තිබු ඇණ හා ඉස්කුරැප්ප නියනවල් විය. අනෙක් අතින් බලන විට, හදිසි මරණ පරික්ෂණ තුළින් කිසිම අනතුරට ලක්වුවෙක් සතුව බෝම්බ පතුරැ නොමැති බවට හෙළිදරව් විය.
ස්පාඥ්ඥයේ නාෂ්පාදිත Goma – 2 Eco පුපුරණ ද්‍රව්‍යය ප්‍රහාරයට පෙර කිසි දිනෙක අල්කයිඩා සංවිධානය මගින් භාවිතා කර නොතිබුණි. එහෙත් ද ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ට් වාර්තා කර ඇති අන්දමට එය ETA වෙළද නාමයක් දරණ අතර Daily Telegraph පුවත්පත දරන්නේ ඊට පටහැනි මතයකි.
සැකකරැවන් සියදිවි හානි කර ගැනීම 2004 අප්‍රේල් 03 වන දා, දකුණු මැඩිරිඩ් හි ලෙගනේ හිදි පොලිස්  නිළධාරින් 11 දෙනෙකුට තුවාල සිදුකර එක් පොලිස් නිළධාරියෙක් මරැමුවට පත් කරමින් අරාබි ත්‍රස්ත්‍ර සැකකරැවන් සිවු දෙනෙකු මරාගෙන මැරෙන පිපිරිමකින් ජිවිතක්ෂයට පත් විය. ආරක්ෂක බලකායක් විසින් අටෝචා දුම්රිය පොළ අසලදී සැකකටයුතු පාර්සල් 02ක් පුපුරැවා හැරි අතර ටෙලස් (Tellez) දුම්රියේ තිබු පුපුරා නොගිය බෝම්බ 02ක් නිෂ්ක්‍රීය කිරිමටද හැකි විය. එල් ජෝසෝ හි වෙලිකාස් පොලිස් දුම්රිය පොලේතිබි පුපුරා නොගිය තෙවැනි බෝම්බය සොයා ගන්නා ලදී. එය පර්යේෂණ සදහා සාක්ෂි සපයන ලද කේන්ද්‍රිය සාක්ෂිය වශයෙන් පැවතුණි. එල් පොසෝහිදි සොයා ගත් බෝම්බය පුපුරා නොයෑමට හේතුව  වුයේ එයි ජංගම දුරකතන වේලාව පැය 12ක ප්‍රමාදයකින් යුක්තව දක්වා තිබිමයි. අටෝචා හා එල් පොසෝ යන ස්තාන වල 11 හා 12 දරණ බෝම්බ 02 TEDAX විසින් අත්වැරදීමකින් පිපිර ගියේය. TEDAX හි ප්‍රාදේශිය නායකයා විසින් ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ පුපුරා නොගිය ගමන්මළු වල වෙනත් වර්ග වල පුපුරණ ද්‍රව්‍යය පැවති බවයි.13 වන බෝම්බය, පොලිස් ස්තානය වෙත රැගෙන ගිය අතර එහි ඩයිනමයිට් අඩංගු වුවත් පිපිරිමකට ලක් නොවුනේ බෝම්බය දුරස්තපාලකය වෙත සම්බන්ධ වීමට තිබු වයර් (රැහැන්) 02ක් නොමැති වීමයි. බෝම්බය සදහා වේලා සටහන් කිරිමට ජංගම දුරකතනයක් භාවිතා කර ඇති අතර එම වේලා සංඥාව ක්‍රියාත්මක වීම සදහා සිම් පතක් අවශ්‍ය වු අතර ඉන්පසුව පිපිරිම සිදු වීමට සුදානම් කර තිබුණි. එම සිම් පත පරික්ෂා කිරිමෙන් පසුව සිද්ධියට සම්බන්ධ පුද්ගලයෙකු අත්තඩංගුවට ගැනීමට හැකියාව ලැබුණි. ඉරිදා මාර්තු 13 වන දින මොරොක්කෝ ජාතිකයන් තිදෙනෙකු හා හිංදු ඉන්දියානුවන් දෙදෙනෙකු අත්තඩංගුවට ගැනීම නිසා මෙම ප්‍රහාරයට ඉස්ලාමීය කණ්ඩායමක සහයෝගය ඇති බව සනාථ විය. එම අත්තඩංගුවට ගත් පුද්ගලයන් පස්දෙනාගෙන් කෙනෙකුට එරෙහිව නිතිමය පියවර ගන්නා ලදී.
කුමන්ත්‍රණ න්‍යායන් දැනට විරැද්ධ පක්ෂයේ සිටින ජනතා පක්ෂය ( PP ) මෙන් EI මුන්ඩෝ නම් පුවත්පතක් දක්වන්නේ මෙම ප්‍රහාරය සැළසුම් කිරිමේ මුලික අරමුණ වී ඇත්තේ එවක බලයේ සිටි රජය බලයෙන් නෙරපීමට බවයි.
නඩු විභාගය ජුවාන් ඩෙල් ඔල්මෝ නම් විනිසුරැ නිරික්ෂණය කර ඇති අන්දමට මාර්තු 11 ප්‍රහාරයට වගකිව යුත්තේ GIA හෝ මොරොක්කෝ සටන්කාමි සංවිධාන නොවන බවත් ඊට වගකිව යුත්තේ අන්තර්ජාලයෙන් ආභාෂය ලබා ගන්නා ලද ඉස්ලාමීය අන්තවාදී  සංවිදාන බවත්ය .අග්කයිඩා ජාලයත් සමග සබදතා පවත්වා ගෙන ඇති බවට විශ්වාස කරයි. කුඩා පරිමාණ මත් ද්‍රව්‍යය වෙළදාමෙන් ලැබෙන මුදල් ප්‍රයෝජනයට ගෙන පඑළ මට්ටමේ සොරැන් පොලිසිය, සහ ඇස්ටුරියාස් හි ගාර්ඩියා (Guardia) සිවිල් හි විශ්වාසවන්තයන් මගින් පුපුරණ ද්‍රව්‍යය ලබා ගෙන ඇත. (ඩයිනමයිට් ගෝමා -2 Eco එල් මුන්ඩෝට අනුව,
" මොරොක්කෝ විහ්වාසී ක(ර්)ටජිනාට තහවුරැ කරන පරිදි මාර්තු 11 ප්‍රහාරයට වගකියන ජාලයේ නායකයා පොලීසිය භාරයේ රදවා ගෙන තබා තිබුණි"
පොලිස් පරික්ෂණ හා තොරතුරැ සපයන්නන්
බෝම්බ පිපිරිමට පසු සිදු කෙරැණු පරික්ෂණ වලින් හෙලිදරවු වුයේ පෞද්ගලික නොසලකාහැරිම් සහ එකිනෙකා අතර තිබු සහයෝගීතාව‍ය තුළ තිබු දෝෂ හේතුවෙන් පිපිරිම සම්බන්ධ තොරතුරැ සීමා වු බවයි.ඉස්ලාමීය අන්තවාදීන් සමග ගණුදෙනු කරන කණ්ඩායම් අල්ප බවත් පර්යේෂණ කිරිම හැරැණු කොට බෝම්බ ප්‍රහාරය නවතා දැමීමට ක‍ටයුතු කිරිමක් සිදු නොවුනු බවත් හෙලිදරවු විය. 2001 සිට සමහර චෝදනා ලැබුවන් ස්පාඥ්ඥ පොලිසිය භාරයේ සිටි.
විවිධ මත මෙම බෝම්බ ප්‍රහාරයේ අයිතිකරැවන් / සැළසුම්කරැවන් කවුරැන්ද යන වග පිළිබද ගැටළුව තවමත් නොවිසිදි පවතී. එල්මුන්ඩෝ වැනි පර්ටිඩෝ පොපියුලර් ( PP ) පක්ෂයට හිතැති මාධ්‍ය සහ (Cadena) කැඩිනා වැනි ගුවන් විදුලි ආයතන සහ පාර්ටිටෝ පොපියුලර් හිතවාදී කොටසු විසින් ස්පාඥ්ඥ අධිකරණ විමර්ෂණ පරස්පර විරෝධි බවට ප්‍රකාශ කර ඇත.
ETA කණ්ඩායම මෙම ත්‍රස්ත ක්‍රියාවට ඇති සම්බන්ධතාව ඉතා අල්ප බව ස්පාඥ්ඥ හා ජ්‍යාතන්තර විමර්ෂණ අංශ ප්‍රකාශ කර තිබෙන නිසා මෙම චෝදනා බස්ක් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයේ සිට වෙනත් අඩු විශේෂි කන්ඩායමක් හෝ සංශ්‍යවාදීන් දක්වා නැඹුරැ වී ඇත. මීට අමතරව බෝම්බ ප්‍රහාරයට පසුව දින 03 කින් පවත්වන්නට යෙදුනු මැතිවරණය හා මෙම සිදුවීම් පිළිබදව විවිධ මත පළවන්නට විය.
http://en.wikipedia.org/wiki/11_March_2004_Madrid_train_bombings#Examination_of_unexploded_devices
ක්‍රිස්තු පූර්ව 452
ක්‍රිපූ 452 යනු, පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි වසරකි. එකල එය හැඳින්වුනේ, ලනාටුස්ගේ සහ වතිකනුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වසර (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්, අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 302 වසර) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා ක්‍රිපූ 452 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය.
වින්ඩෝස් සර්වර් 2008
ප්‍රවර්ගය:මෙහෙයුම් පද්ධති ප්‍රවර්ගය:වින්ඩෝස් සර්වර්
රට හාවෝ
ලෙපොරිඩේ කුළයේ ඝණ 8කට අයත් විශේෂ ගණනාවක් රට හාවෝ ලෙස පොදුවේ හැඳින්වේ. මොවුන් ශාක භක්ෂකයෝ වෙති. ඌට දිග කන් දෙකක් තිබේ. ඌට පැන පැන යෑමට හැකියාවක් ඇත.
ආශ්‍රිත ලිපි
ප්‍රවර්ගය:රට හාවෝ
පොළොන්නරුව මැතිවරණ කොට්ඨාසය (1947–1989)
පොළොන්නරුව මැතිවරණ කොට්ඨාසය අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ උතුරු මැද පළාතේ  පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ,  පොළොන්නරුව නගරය අනුව යමිනි. ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්  පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි. එවිට පැවැති බොහෝ දුරට ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී පොළොන්නරුව මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  පොළොන්නරුව බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාශයක් ලෙස පොළොන්නරුව දිගටම පවතියි.
1947 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
23 අගෝස්තු 1947 සිට 20 සැප්තැම්බර් 1947 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු පළමුවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි 1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1956 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
5 අප්‍රේල් 1956 සහ 10 අප්‍රේල් 1956දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු තෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
22 මාර්තු 1965 දිනදී පැවැත්වුණු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ කොට්ඨාස ප්‍රවර්ගය: පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කය
සාහිත්‍ය විචාරය
සාහිත්‍ය විචාරය යනු සාහිත්‍යයෙහි අධ්‍යයනය, ඇගැයුම සහ අර්ථකථනයයි.
එය එකිනෙකාගේ කැමැත්ත හා අකමැත්ත අනුව සිදු වේ.
අර්නස්ට් ග්ලෙනර්
අර්නස්ට් ග්ලෙනර් ලෝකයේ ඉතා බුද්ධිමත් යැයි සැළකෙන දර්ශනවාදියෙක් මෙන්ම මානව විද්‍යාඥයෙකි. අධි හේතුවාදියෙකි. ඔහුගේ පළමු පොත වූයේ "වචන සහ දේවල්” (Words and Things) නම් ග්‍රන්ථයයි. එම ග්‍රන්තය 1958 පාඨකයින් අතර කෙතරම් ප්‍රසිද්ධ වීද යත්, ටයිම්ස් (Times) සඟරාවේ ප්‍රධාන පුවතක් මේ පිළිබඳව පළවිය. එමෙන්ම මාසයක් පුරාම පාඨක ප්‍රතිචාර ලිපිවලට මුල් විය.
වසර 22 ක් පුරා ලන්ඩන් ආර්ථීක විද්‍යාලයේ දර්ශනවේදය, තර්ක ශාස්ත්‍රය හා විද්‍යාත්මක ක්‍රමය පිළිබඳව මහාචාර්ය ධූරය දරමින්ද, වසර 10 ක් පුරා කේම්බිජ් විශ්වවිද්‍යාලයේ සමාජ මානව විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්ය ධුරය දරමින්ද, ප්‍රේග් හි ජාතිකවාදය පිළිබඳව වූ ආයතනයේ මුලසුන දරමින්ද ග්ලෙනර් ඔහුගේ ලේඛනය හා ඉගැන්වීම් හරහා සංවෘත පද්ධති (සමාජවාදය, මනෝ අධීක්ෂණය, සාපේක්ෂතාවාදය සහ විවෘත ආර්ථීකය) වලට එරෙහිව සටන් වැදුණේය.
ඩේවිඩ් ග්ලාස් නම් සමාජ විද්‍යාඥයා වරක් සඳහන් කළේ මෙසේය, "මීළඟ විප්ලවය වාමාංශිකයින් විසින් හෝ දක්ෂිණාංශිකයන් විසින් ඇති කරනු ලබන්නේදැයි මම නොදනිමි. නමුත් මේ කවරකු වුවත් මුලින්ම මරා දමනු ඇත්තේ අර්නස්ට් ග්ලෙනර්වය".
සටහන්
{|
ප්‍රවර්ගය:විද්‍යාඥයෝ
CIA අභ්‍යන්තර විමර්ෂණ
2007 මැයි මාසයේ දී ඩිමොක්‍රටික සහ රිපබ්ලිකන් පක්ෂ සෙනට් මන්ත්‍රීවරැන් දෙපිරිසම විසින් කෙටුම්පත් කරන ලද ව්‍යවස්තාවට අනුකූලව CIA පරික්ෂන වාර්තාව විවෘකව ඉදිරිපත් කරන ලදී. මේ ප්‍රයත්නය සදහා දායක වු සෙනට් සභික රොන් වයිඩන් ප්‍රකාශ කර සිටින්නේ " 9/11 ප්‍රහාරයට පෙර ඉතා වැදගත්  මාස කිහිපය තුළ මධ්‍යම බුද්ධි ඒජන්සිය (CIA) කරමින් සිටියේ කුමක්ද යන්න පිළීබදව දැන සිටිය යුතු වේ. ........... සාමාන්‍යය ජනතාව මෙය දැන ගන්නා  තෙක් මා මෙය නිතර අවධාරණයට ලක් කරමි. මෙම වාර්තාව තුළින් 9/11 ප්‍රහාරය පෙර හා පසු එක් එක් නිළධාරියාගේ වගනීම් පිළිබද අධ්‍යයනය කරයි. මෙම වාර්ථාව 2005 දී අවස්න නළත් අද වන තෙක්ම එය ප්‍රසිදධියට පත්කර නැත.
http://en.wikipedia.org/wiki/9/11#Internal_review_of_the_CIA
රූපිකා ද සිල්වා
රූපිකා දමයන්ති ද සිල්වා ශ්‍රී ලාංකික සාමය සහ කාන්තා අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ක්‍රියාකාරිනියකි. ඇය සාමය ගොඩනැගීමට සහ කාන්තා සහ ළමා අයිතිවාසිකම් සඳහා සහාය දක්වන සවිය සංවර්ධන පදනම රාජ්‍ය නොවන සංවිධානයේ නිර්මාතෘවරියයි. උතුරු ප්‍රදේශයේ සිංහල කාන්තාවන් දකුණේ දෙමළ කාන්තාවන් සමග ඒකාබද්ධ කිරීමට ඇය කටයුතු කර ඇත. 2004 දී ද සිල්වා ඉන්දියන් සාගරයේ භූමිකම්පාවෙන් හා සුනාමියෙන් විපතට පත් කාන්තාවන්ට උපකාර කිරීමට කටයුතු කළේය.
ද සිල්වා සාමය සඳහා ආදර්ශයක් ලෙස 2012 දී N-සාම සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබීය. ඇය සංවර්ධනය වෙමින් පවතින ලෝකය සඳහා විද්‍යාව පිළිබඳ කාන්තාවන් සඳහා වූ සංවිධානයේ (OWSD) සාමාජිකාවකි.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Year of birth missing (living people) ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
කිරි මෝරා
කිරි මොර කිරි පටඉ
නොරැහැන් රවුටරය
නොරැහැන් රවුටරයක් යනු රවුටරයක කෘත්‍යයන් ඉටු කරන මෙවලමක් වන අතර  නොරැහැන් ප්‍රවේශ්‍ය ස්ථානයක සහ ජාල ස්විච්චයක කාර්යයන්ද ඉටු කරයි. ඒවා සාමාන්‍ය වශයෙන් භාවිතා කරන්නේ සංදාම (කේබල) සම්න්ධතාවයක් විරහිතව අන්තර්ජාලයට හෝ පරිගණක ජාලයකට හෝ ප්‍රවේශ්‍යයක් ඇති කර ගැනීමටයි. රැහැන්ගත පෙදෙසි ජාලයක් (පෙදෙසි ජාලය) තුල, පරිපූර්ණ ලෙසින් නොරැහැන් පෙදෙසි ජාලයක් (නොරැහැන් පෙදෙසි ජාලය) තුල, හෝ රැහැන්ගත/නොරැහැන් ජාල සම්මිශ්‍රණයක් තුල මෙය ක්‍රියාත්මක විය හැක.
රවුටරය (පරිගණක)
රවුටරයක් යනු පරිගණක ජාල අතර දත්ත පැකැට්ටු අභිවාහනය කරමින්  අන්ත:ජාල උඩැතිරියක් තනන මෙවලමකි.
ප්‍රවර්ගය:පරිගණක විද්‍යාව
Victoria, Princess Royal
වික්ටෝරියා, රාජකීය කුමරිය (වික්ටෝරියා ඇඩිලේඩ් මේරි ලුයිසා;[1] 21 නොවැම්බර් 1840 - 5 අගෝස්තු 1901) ජර්මානු අධිරාජිනිය සහ ජර්මානු අධිරාජ්‍යයා වූ III වන ෆ්‍රෙඩ්රික්ගේ බිරිඳ ලෙස ප්‍රුෂියා රැජින විය.
https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/80/Empress_Viktoria_of_Germany_%281840-1901%29.png
ජර්මානු අධිරාජිනිය සහකාරිය
German Empress Consort
ජර්මානු අධිරාජිනියගේ බිරිඳ
Prussia රැජින සහකාරිය
ධුර කාලය
9 මාර්තු 1888 - 15 ජූනි 1888
උපන්නා
1840 නොවැම්බර් 21
බකිංහැම් මාලිගය, ලන්ඩන්, එංගලන්තය, එක්සත් රාජධානිය
මිය ගියා
1901 අගෝස්තු 5 (වයස අවුරුදු 60)
Schloss Friedrichshof, Cronberg, Prussia රාජධානිය, ජර්මානු අධිරාජ්යය
භූමදානය
1901 අගෝස්තු 13
කලත්රයා
;
(මී. 1858; මිය ගියේ 1888)
නිකුත් කිරීම
විල්හෙල්ම් II, ජර්මානු අධිරාජ්‍යයා
Charlotte, Saxe-Meiningen හි ආදිපාදවරිය
හෙන්රි කුමරු
සිගිස්මන්ඩ් කුමරු
වික්ටෝරියා, Schaumburg-Lippe හි ඇඩොල්ෆ් කුමරිය
වොල්ඩමාර් කුමරු
මාග්‍රට්, හෙසේහි ලෑන්ඩ්ග්‍රේවින්
නම්
වික්ටෝරියා ඇඩිලේඩ් මේරි ලුයිසා
නිවස
සැක්ස්-කෝබර්ග් සහ ගෝතා
පියා
ඇල්බට්, ප්‍රින්ස් කන්සෝට්
මව
ජනවාර්ගික භාෂණය
ජනවාර්ගික භාෂණය යනු යම්කිසි ජන වර්ගයක භාෂාව පිළිබඳ කෙරෙන මානව විද්‍යාත්මක අධ්‍යයනයකි. උදාහරණයක් ලෙස ආදි අමෙරිකානුවන්ගේ භාෂාව හෝ සංක්‍රමණිකයන්ගේ භාෂාව හෝ හැඳින්විය හැකිය. ජනවාර්ගික භාෂණ අධ්‍යයනකදී ප්‍රධාන ජන වර්ගය විසින් ඉහත කී උප-ජන වර්ගයන්ගේ භාෂණය පිළිබඳව දක්වනු ලබන අදහස් විමර්ශනය කෙරේ.
කෙටියෙන් කියතොත්, ජනවාර්ගික භාෂණ අධ්‍යයනයකදී කෙරෙන්නේ වෙනස් ජන වර්ග ලෝකය දකින ආකාරයත්, භාෂාණයේ විවිධත්වයත් හැදෑරීමයි. එක් ප්‍රසිද්ධ (නමුත් මතභේදාත්මක) මතයක් වන්නේ "සාෆිර්-වොෆ් යාන්ත්‍රණය” යි. මෙයින් කියැවෙන්නේ යමෙකුගේ දෘෂ්ටි කෝණය ඔහුගේ භාෂාවෙන් ඔහුට විස්තර කළ හැකි ප්‍රමාණයට සීමා වන බවයි.
ජනවාර්ගික භාෂණ පර්යේෂකයෝ පවසන්නේ මිනිසුන්ගේ දෘෂ්ටි කෝණය සහ නිර්මාණශීලී බව භාෂාවට බලපෑම් කරන බවය. උදාහරණයක් ලෙස විශ්වයේ බිහිවීම ගැන විවිධ සංස්කෘතීන්ට අයත් ජනයා තුළ පවතින විශ්වාසයන් දැක්විය හැකිය. (බර්න්ඩ් පොයීන් 1997- යී-ෆූ-තුවාන් 1974) බොහෝ භාෂාවල ‘නැගෙනහිර’ හා ‘බටහිර’ දැක්වෙන්නේ ඉර නැගෙන හා බසින දිශාව අනුවයි. නමුත් ග්‍රීන්ලන්තයේ එස්කිමෝවරුන් දිශාව දක්වන්නේ ඔවුන් දන්නා යම්කිසි තැනකට (උදා:- ගංගාවකට) සාපේක්ෂවය. එලෙසම ‘යුරෝක්’ වරුන් ද දිශාව දක්වන්නේ ඔවුන් දන්නා ප්‍රධාන භූගෝලීය සාධකය වන ක්ලාමත් ගංගාවට සාපේක්ෂවය.
එස්. ඒ. සිල්වා
1947 අගෝස්තු 23 සහ 1947 සැප්තැම්බර් 20 අතර පැවති පළමු පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයේදී අගලවත්ත ආසනයේ මන්ත්‍රීවරයා ලෙස ලංකා සමසමාජ පක්ෂය නියෝජනය කරමින් සිල්වා මහතා පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත් විය. සිල්වා මුළු ඡන්ද 4,135 (මුළු ඡන්දවලින් 28%) ප්‍රමාණයෙන් ලබා ගත් ඔහුගේ ආසන්නතම ප්‍රතිවාදියා වූ ඩී.ඩී. ඇතුලත්මුදලි (එජාප) ට වඩා ඉදිරියෙන් සිටියේ ඡන්ද 779 ඛෛණෛ.
යොමු කිරීම්
ප්‍රවර්ගය:Date of death missing ප්‍රවර්ගය:1896 උපත්
ක්‍රිපූ 451
ක්‍රිපූ 451 යනු, පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි වසරකි. එකල එය හැඳින්වුනේ, සබීනුස්ගේ සහ අගූරිනුස්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වසර (හෝ, එතරම් ප්‍රචලිත නොවන අයුරින්, අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා 303 වසර) ලෙසිනි. මෙම වසර සඳහා ක්‍රිපූ 451 යන නාමය භාවිත වීම ඇරඹුනේ මුල් මධ්‍යතන යුගයේදී, වසර නම් කිරීම සඳහා යුරෝපයේ ප්‍රචලිත භාවයට පත් ක්‍රමය ලෙසින් ක්‍රිස්තු වර්ෂ දින දසුන් යුගය ඇරඹීම හා සමගය.
ප්‍රවර්ගය:ග්‍රෙගරි දිනදසුනේ අවුරුදු ප්‍රවර්ගය:පූර්ව-ජූලියානු රෝමානු දින දසුනෙහි අවුරුදු