cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ලිංගික සංසර්ගය
අවදානම්
මොලයේ reward center (Nucleus accumbens) හි පවතින ΔFosB (delta FosB) නමින් හැදින්වෙන ජාන පිටපත්කිරීමේ සාධකයක ප්‍රකාශනය වැඩිකිරීමට ලිංගික ක්‍රියාවට හැකි ය. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දිනපතා අධික ලෙස නිරන්තර ව ලිංගික ක්‍රියාකාරකම්වල නියුතු වීම ΔFosB හි අධිප්‍රකාශනයට හේතු වෙමින් ලිංගික හැසිරීමට ඇබ්බැහිතාවක් ඇති කළ හැකි ය. ලිංගික ඇබ්බැහිවීම හෝ අධිලිංගිකත්වය ආවේග පාලන අක්‍රමිකතාවන් හෝ චර්යා ඇබ්බැහියක් ලෙසින් සුලබ ව සලකනු ලැබේ. ස්නායුරසායනිකයක් (neurotocine) වන ඩොපැමින් හි අසාමාන්‍ය තත්ත්වයන් සමග මෙය සම්බන්ධ බව සැලකේ. ලිංගික සංසර්ගය කෙරෙහි ඇලී සිටීම සහ කෝලබවින් තොරවීම මෙහි ගතිලක්ෂණ වේ. මෙම ඇබ්බැහිකාරී චර්යාව DSM-5 වර්ගීකරණයේ ආවේගී-ප්‍රේරණ චර්යා ආබාධය යටතේ වර්ග කළ යුතු බවට යෝජනා වී ඇත. ලිංගික සංසර්ගයට ඇති ඇබ්බැහිවීම ජානමය සාධක විසින් ගෙනයන්නක් බවට සමහරු සැක කරති. ලිංගික සංසර්ගයට ඇබ්බැහියක් ඇති අය තුළ මොලයේ ඇතිවන දෘෂ්‍ය ලිංගික සංඥා කෙරෙහි ප්‍රබල ප්‍රතිචාර දැක්වීමක් පවතී. Those seeking treatment will typically see a physician for pharmacological management and therapy. අධිලිංගිකත්වයේ එක් ස්වරූපයක් වන්නේ ක්ලෙයින්-ලෙවින් සලක්ෂණය යි (Kleine-Levin syndrome). අධිනිද්‍රාව (hypersomnia) සහ අධිලිංගිකත්වය (hypersexuality) විසින් මෙය පෙන්නුම් කරන අතර දුර්ලභ තත්ත්වයකි.
ඇතැම්විට ලිංගික හැසිරීම මරණයට සෘජු හේතුකාරයක් විය හැකි ය. ඒ හෘද රුධිර සංසරණයේ ගැටලු හේතුවෙනි. කෙසේනමුත් මෙවන් මරණ සුවිශේෂී පරිදි දුර්ලභ ය. ඇතැම් අය, විශේෂයෙන් ම ශාරීරික ව්‍යායාම මද හෝ නොලැබෙන පුද්ගලයන් කෙරෙහි ලිංගික සංසර්ගය හෝ එවැනි වෙනයම් ඉදහිට නිරත වන වෙහෙසකර ශාරීරික ක්‍රියාවක නිරත වීමේ දී හෘදයාබාධයක් ඇතිවීමේ හෝ එවැන්නකින් හදිසි මරණයක් හෝ සිදුවීමේ මදක් වැඩි අවදානමක් ඇත. මෙම වැඩි අවදානම දෛනික ව්‍යායාම මගින් (මුලුමනින් ම නැති නොවුවත්) අඩු කරගත හැක.
කාලය සහ ලිංගික ගැටලු
පිරිමියා ශුක්‍ර විදීමෙන් ලිංගික සංසර්ගය බොහෝවිට අවසන් වන බැවින් ඇතැම්විට ස්ත්‍රියට සුරතාන්තයට ළගාවීමට තරම් ප්‍රමාණවත් කාලයක් නොලැබීමට පුලුවන. තවද ක්ෂණික මෝචනය හෙවත් අනිසි ඉක්මන් ශුක්‍ර විදීම (premature ejaculation) නිතර දැකිය හැකි තත්ත්වයක් වන අතර සුරතාන්තයට පත්වීම සදහා කාන්තාවට පිරිමියාට වඩා වැඩි කාලයක් ලිංගික උත්තේජනය සිය සහකරුවා වෙතින් ලැබීම ස්වාභාවික ව අවශ්‍ය වේ. වෙයිට්සන් සහ සෙසු අය පවසන පරිදි “බොහෝ යුවලයෝ සුරතාන්තය (යෝනි-ශිෂ්ණ) සංසර්ගය තුළින් ම අත්කරගත යුතු ය යන මතයට කොටු ව සිටිති. පෙරකෙළිය (foreplay) යන වචනයෙන් හැගවෙන්නේ ද වෙන යම් ඕනෑම ලිංගික උත්තේජනයක් හුදෙක් ප්‍රධාන ක්‍රියාවට සූදානම් කිරීමක් පමණක් බව ය. කාන්තාවන් හුදෙක් සංසර්ගය තුළින් සුරතාන්තයට ළගාවන්නේ පිරිමින්ට වඩා අඩු වශයෙනි.” එනිසා ඔවුහු සිය සහකරුවන් සතුටු කිරීමට ව්‍යාජ සුරතාන්තයක් මවාපෙන්වීමට පිරිමින්ට වඩා නැඹුරු වෙති.
1991 දී කින්සි (Kinsey) අධ්‍යයන ආයතනයේ පර්යේෂකයන් සදහන් කළ පරිදි “සත්‍ය. නම් ලිංගික අවයව විනිවිදීම සහ ශුක්‍ර විදීම අතර කාලය මිනිසාගෙන් මිනිසාට පමණක් නොව එක ම අයකු සංසර්ගයේ යෙදෙනෙ අවස්ථාවෙන් අවස්ථාවට ද වෙනස් වන බව ය.” ඔවුන් වැඩිදුරටත් සදහන් කරන ලද්දේ ලිංගික සංසර්ගය පැවතිය යුතු සුදුසු කාල සීමාව විය යුත්තේ දෙදෙනාම අන්‍යෝන්‍ය වශයෙන් සතුටට පත්වීමට ගතවන්නේ කොපමණ කාලයක් ද එම කාලය බව ය. කින්සි සොයාගෙන ඇති පරිදි “පිරිමි 75%ක ප්‍රතිශතයක් ශිෂ්ණය ඇතුලු කිරීමෙන් මිනිත්තු 2ක් ඇතුළත ශුක්‍ර පිටකර තිබෙන නමුත් එම පුද්ගලයන් හෝ ඔවුන්ගේ සහකරුවන් මිනිත්තු 2 අන්‍යෝන්‍ය සතුටකට ප්‍රමාණවත් ලෙස සලකන්නේ දැයි කින්සි විමසා නොමැති බව” අධ්‍යයන ආයතනය පෙන්වාදෙයි. “ඉතා මෑත සිදුකළ පර්යේෂණ වාර්තා තරමක් දිග සංසර්ග කාල වාර්තා කරන බව” ඔවුහු පෙන්වා දෙති. 2008 වසරේ දී කැනඩියානු සහ ඇමරිකානු ලිංගික චිකිත්සකවරුන් විසින් සිදුකළ සමීක්ෂණයකින් හෙළි වූ පරිදි ලිංගික සංසර්ගය පවතින සාමාන්‍ය කාලය මිනිත්තු 7 වූ අතර මිනිත්තු 1 හා 2 ඉතා කෙටිබව ද, මිනිත්තු 3 සිට 7 ප්‍රමාණවත් බව ද, මිනිත්තු 7 සිට 13 ප්‍රිය කරන කාලය ලෙස/පවතින්නේ නම් වඩා හොද බව ද, මිනිත්තු 10 සිට 30 දිග වැඩි බව ද හෙළි විය.
නිර්සුරතාන්තතාව (anorgasmia) යනු කෙතරම් ලිංගිකව උත්තේජනය කළ ද සුරතාන්තයට පත්වීමට නිරන්තර ව ඇතිවන දුෂ්කරතාව යි. මෙය පිරිමින්ට වඩා කාන්තාවන් තුළ සැලකිය යුතු තරම් වැඩියෙන් දක්නට ඇත. කාන්තාවන්ගේ ශරීරය සම්බන්ධයෙන් පවතින අඩු දැනුම, විශේෂයෙන් ම ලිංගිකත්වය පිළිබද පසුගාමී ආකල්ප තිබෙන සමාජවල ලිංගික අධ්‍යාපනය නිසි ලෙස නොලැබීම ද මෙයට හේතුවක් විය හැකි බව පැවසේ. ගැහැනියට සුරතාන්තය අත්කරගැනීමට මූලික වන්නේ භගමණිය (clitoris) යි. එහෙත් ලිංගික සංසර්ගයේ දී යොදාගන්නා පිහිටුම විසින් උත්තේජනය වන්නේ භගමණියට වඩා ශිෂ්ණය යි. භගමණියේ පිහිටුම අනුව එය මදක් සැග ව පවතින බැවින් ගැහැනිය සුරතාන්තයට පත්වීමට නම් එය අතින් හෝ මුඛයෙන් (තොල්වලින් හෝ දිවෙන්) උත්තේජනය කිරීම මේ අනුව හැමවිටම මෙන් අවශ්‍ය වෙයි. දළ වශයෙන් කාන්තාවෝ 25%ක පමණ පිරිසක් සුරතාන්තයට පත්වීම සම්බන්ධ ගැටලුවලට මුහුණ දෙති. 10%කට පමණ කෙදිනකවත් සුරතාන්තයක් ලැබී නැති අතර 40%ක් හෝ 40-50% පිරිසක් ලිංගික අතෘප්තිය හෝ ජීවිතයේ කිසියම් අවස්ථාවක ලිංගිකව පිබිදීම දුෂ්කර වීම පිළිබද ව පැමිණිළි කර තිබේ.
යෝනි බන්ධය (vaginismus) යනු යෝනියේ ඇතුල් බිත්ති ඉබේ ම ආතතියකට ලක් වී තද වී සංසර්ගය හෝ වෙන යම් ආකාරයකින් යෝනිය විනිවිදීම වේදනාකාරී සහ ඇතැම්විට සිදු කළ නොහැකි කාර්යයක් වීම යි. මෙය pubococcygeus පේශියේ තත්ත්වාරෝපිත ප්‍රතීක ක්‍රියාවකි. යෝනි බන්ධය මගහැරීම ඉතා අපහසු විය හැකි ය. ඒ කාන්තාවක් ලිංගික සංසර්ගයේ දී වේදනාවක් දැනෙනු ඇතැ යි බියෙන් සිටින විටක දීද එම මානසික ආතතිය සංසර්ගය වේදනාකාරී කිරීමට හේතුවනසුලු මාංශ පේශිවල ගැස්මක් ඇතිකිරීමට හේතුවිය හැකි බැවිනි. යෝනි බන්ධයට සිදුකරන ප්‍රතිකාර බොහෝවිට මනෝවිද්‍යාත්මක සහ චර්යාත්මක ක්‍රමවේද වන අතර යෝනි විදාරකයන් (vaginal dilators) ද යොදාගැනේ. Botox ප්‍රතිකාරකය පිළියමක් ලෙස භාවිතා කිරීම ද අත්හදා බලා ඇති අතර භාවිත කිරීම සිදු වේ. වේදනාකාරී හෝ දුෂ්කර ලිංගික සංසර්ගය dyspareunia තත්ත්ව යටතට ගැනේ.
දළ වශයෙන් 49%ක් පිරිමි ශිශ්නය සෘජුකරගැනීම සම්බන්ධ කිසියම් ආකාරයක දුෂ්කරතාවකින් (erectile dysfunction) හෝ බෙලහීනත්වයෙන් (impotence) ඉදහිට හෝ පෙළෙන බව වාර්තා වී තිබේ. ක්ෂණික මෝචනය (සංසර්ගය ඇරඹී ඉතා ඉක්මනින් ශුක්‍ර පිටවීම) උදර්ජන දුෂ්කරතාවට වඩා බහුල බවට වාර්තා වී ඇතත් ප්‍රතිවිරුද්ධ මතයට සහය දෙන සංඛ්‍යා දත්තද පවතී. සමීක්ෂණවල දී සහභාගීකරුවන් තේරුම් ගන්නා ආකාරයන් වෙනස් වන නිසා ක්ෂණික මෝචනය සම්බන්ධ ව ඇති සංඛ්‍යා දත්ත උදර්ජන දුෂ්කරතාව පිළිබද සංඛ්‍යා දත්තයන්ට වඩා විවිධාකාර වේ. නිදසුන් ලෙස Mayo Clinic පවසන පරිදි “සංඛ්‍යා දත්ත විවිධ වන නමුත් මිනිසුන් 3 දෙනෙකුගෙන් 1 අයෙක් තරම් ලොකු පිරිසක් කිසියම් අවස්ථාවක හෝ (ක්ෂණික මෝචනයට) ලක් වී ඇත.” තවද “මාස්ටර්ස් සහ ජොන්සන් ගවේෂණය කළ පරිදි බොහෝ පිරිමින් වෛද්‍ය උපදෙස් පතන්නේ ශිශ්නය ප්‍රාණවත්කර ගැනීම සම්බන්ධ ගැටලුවලට වුවත් ක්ෂණික මෝචනය වඩාත් බහුල ලිංගික ගැටලුව වේ.” මෙයට හේතුව වන්නේ “15%ත් 20%ත් පිරිසක් ඉක්මන් ශුක්‍ර  විදීම පාලනය කරගැනීමේ ගැටලුවට මුහුණ දුන්නත් බොහෝදෙනා එය විසදුම් සෙවිය යුතු ගැටලුවක් ලෙස නොසැලකීමත්, කාන්තාවන් රැසකට සිය ලිංගික අවශ්‍යතා පැවසීම ගැටලු සහගත යමක් වීමත් ය.” ඇමරිකානු මෞත්‍රවේදීන්ගේ සංගමය (American Urological Association - AUA) පවසන පරිදි ක්ෂණික මෝචනය එක්සත් ජනපදයේ පිරිමින්ගෙන් 21%ක ප්‍රතිශතයක් මුහුණ දී තිබිය හැකි ගැටලුවකි.
වෛද්‍ය හේතු මත බෙලහීනතාව ඇති වන පුද්ගලයන්ට Viagra, Cialis, සහ Levitra වැනි වෛද්‍ය නිර්දේශ යටතේ ලබාගත හැකි ඖෂධ පවතී. කෙසේනමුත් මෙම ඖෂධ නුවුමනා ලෙස ගැනීමෙන් වැළකෙන ලෙස වෛද්‍යවරු අනතුරු අගවති. ඒ මෙම ඖෂධවල ඇති, හෘදයාබාධ ඇතිවීමේ ඉඩකඩ වැඩිවීම වැනි බරපතල අවදානම් තත්ත්ව නිසා ය. selective serotonin reuptake inhibitor (SSRI) සහ ප්‍රතිවිෂාද ඖෂධයක් වන dapoxetine ක්ෂණික මෝචනයට පිළියම් කිරීමට භාවිතා වී තිබේ. සායනික අත්හදාබැලීම්වල දී dapoxetine ඖෂධය ලබාගත් ක්ෂණික මෝචනයෙන් පෙළුණු පුද්ගලයෝ ඖෂධයෙන් තොර අවස්ථාවල දී සුරතාන්තයට පෙර සංසර්ගයේ නියුතු වීමට සමත් වූ කාලය තෙක් තුන් හතර ගුණයක කාලයක් සංසර්ගයේ නියුතු වීමට සමත් වූහ. පමා වූ ශුක්‍ර විදීම (delayed ejaculation) තවත් ශුක්‍ර විදීම හා සම්බන්ධ රෝග තත්ත්වයකි. Fluvoxamine වැනි ප්‍රතිවිෂාදී ඖෂධයක් නිතර ගැනීමේ අතුරු ආබාධයක් ලෙස මෙය ඇතිවිය හැකි ය. කෙසේනමුත් සෑම SSRI වර්ගයක ම ශුක්‍ර විදීම පමාකිරීමේ හැකියාව ඇති අතර ශුක්‍ර විදීම පමාකිරීමේ අඩු ම හැකියාව ඇත්තේ Fluvoxamine හි ය.
ප්‍රජනක අවයව සහ ව්‍යුහය ආශ්‍රිතව ප්‍රධාන වශයෙන් සිදුවන වෛද්‍යය ප්‍රතිකාරයන්ගෙන් අනතුරු ව පවා ලිංගික සංසර්ගය සිදුකිරීමේ ගැටලුවක් ඇති නොවේ. මෙය කාන්තාවන් සම්බන්ධයෙන් විශේෂයෙන් සත්‍යයකි. ගර්භාෂය ඉවත් කිරීම, ඩිම්බකෝෂ ඉවත් කිරීම පැලෝපීය නාලය ඉවත් කිරීම, ගෙඩි ඉවත් කිරීම, විදාරණය කිරීම සහ සීරීම, කන්‍යා පටලය ඉවත් කිරීම, බාතොලින් ග්‍රන්ථි ශල්‍යකර්මය, cervical conization, යෝනි තොල්වලින් ඇතුලු කොටස (vestibule) ඉවත් කිරීම, යෝනියේ ඇතුලු තොල් කුඩා කිරීම, වැනි ප්‍රබල නාරිවේදමය සැත්කම්වලින් පසු පවා සංසර්ගයේ යෙදිය හැකි ය. ශල්‍යමය සහ විකිරණවේදී පිළිකා ප්‍රතිකාර සහ කීමෝතෙරපි ප්‍රතිකාරවලින් පසුව ද එසේ ම ය. Reconstructive surgery remains an option for women who have experienced benign and malignant conditions.
සාගර ආම්ලීකරණය
සාගර ආම්ලිකරණය
වායුගොලය හා සාගරය අතරමෑදිකලාපය
මානවයා විසින් නිකුත් කරන ලද කාබන් ඩයොක් සයිඩ් මගින් මුහුද මතු පිට PH අගය 1700 හා 1990 වකවානුවලදී වෙනස් වේ.
සාගර ආම්ලීකරණය යනු පෘථිවි සාගරවල සිදුවන pH අගය අඩුවීමට දී ඇති නමයි. වායු ගෝලයේ කාබන් ඩයොක් සයිඩ් ප්‍රමාණය මිනිසා විසින් වැඩි කරනු ලැබීම නිසා (මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් මගින්) මේ තත්ත්වය උදාවී ඇත. වර්ෂ 1751 සිට 1994 දක්වා සාගර මතු පිට pH අගය දල වශයෙන් 8.179 සිට 8.104 දක්වා එනම් -0.75ක වෙනසක් ලෙසින් අඩුවී ඇති බවට ගණන් බලා ඇත.
කාබන් චක්‍රය
ස්වභාවික කාබන් චක්‍රයේදී වායුගෝලීය කාබන්ඩයොක්සයිඩ් සාන්ද්‍රණය වායුගෝලය, භෞමික ජෛව ගෝලය හා සාගර අතර ප්‍රවාහයන්ගේ සමබරතාවය නිරූපණය කෙරේ. භූමි පරිහරණය කිරීමේ වෙනස්කම් පොසිල ඉන්ධන දහනය හා සිමෙන්ති නිෂ්පාදනය වැනි මානව ක්‍රියාකාරකම් වායුගෝලයට කාබන්ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රවාහයක් ගලා ඒමට හේතු වී ඇත. ඒවායින් ඇතැම් කොටසක් වායු ගෝලයේ ඉතුරු වී ඇත. (ඒවා වායු ගෝලීය සාන්ද්‍රණය වැඩි වීමට වග කියයි.) ඇතැම් කොටස් භෞමික ශාක මගින් ලබාගන්නා බවත් ඇතැම් ඒවා සාගර මගින් අවශෝෂණය කර ගන්නා බවත් විශ්වාස කෙරේ.
CO2 දිය වූ විට එය ජලයත් සමග ප්‍රතික්‍රියා කොට අයනික හා අයනික නොවන රසායනික විශේෂ අතර තුලිතතාවයක් ඇති කරයි. ඒ ජලීය කාබන්ඩයොක්සයිඩ් (CO2 (aq)) කාබනික් අම්ලය (H2CO3) බයිකාබනේට් HCO3- හා කාබනේට් CO32- අතර වේ. මෙම විශේෂ අතර අනුපාතය රඳා පවතින්නේ මුහුදු ජලයේ උෂ්ණත්වය හා භාෂ්මිකතාවය යන සාධක මතයි. (සාගරයේ ද්‍රව්‍ය පොම්පය) ලිපිය වැඩි විස්තර සඳහා බලන්න.
CO2 මුහුදු ජලයේ දියවීම නිසා සාගරයේ H+ අයන සාන්ද්‍රණය වැඩි කරයි. එමනිසා මුහුදු ජලයේ pH අගය අඩුවේ. මෙම ක්‍රියාවලිය විස්තර කිරීමට සාගරික ආම්ලිකරණය යන පදය 2003 දී කැල්ඩේරියා හා විකට් විසින් හඳුන්වා දෙන ලදී.
කාර්මික විප්ලවය ආරම්භ වීමත් සමග ඒකක දශම 1 කින් පමණ සාගරික pH අගය පහත වැටුණු බව විශ්වාස කෙරේ. මිනිසා විසින් නිකුත් කරන කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වායු ප්‍රමාණය අවශෝෂණය කළහොත් 2100 වන විට තවත් ඒකක දශම 3 සිට 5 දක්වා සාගරික pH අගය පහත වැටෙතැයි ගණනය කොට ඇත.
සාගරය ආම්ලීකරණය වුවද එහි pH අගය ජලයේ උදාසීන 7 ට වඩා වැඩි බව හඳුනා ගන්න. එබැවින් සාගරය භාෂ්මික තාවයෙන් අඩුවන බවට විශ්වාස කළ හැක.
විය හැකි සංඝට්ඨන
Average surface ocean pH[1]
Time	pH	pH change	Source Pre-industrial (1700s) 8.179	0.000	analysed field[2]
Recent past (1990s) 8.104	-0.075	field[2]
2050 (2×CO2 = 560 ppm)	7.949	-0.230	model[1]
ලෝකයේ සාගර මගින් ස්වභාවිකවම Co2 අවශෝෂණය මිනිසා විසින් නිකුත් කරන Co2 වල ආචරණයන් දේශ ගුණය සම්බන්ධයෙන් අවම කිරීමට උදවු වුවත් Ph අගය අඩු වීම සෘණාත්මක ප්රගතිඵල ඇති කරවිය හැකි බවට විශ්වාස කෙරේ. ඒ ප්රාාථමිකවම සාගරයේ කැල්සි භූ ගත ජීවීන් සඳහාය.කැල්සයිට් හෝ කැල්සියම් කාබනේට් හි ආගනයිට් බහුරූපී ආකාර සෛල ආවරණයන් හෝ සැකිලි ඇති කිරීමට ඔවුන් යොදා ගනු ලැබේ. කැල්සි කෘත ජීවීන් ආහාර දාමවල ස්වයංපෝෂීන්ගේ සිට විෂම පෝෂීන් දක්වා පැතිර යන අතර කොකෝ ලිතෝ පොරාවන්, කොරල්, ෆෝරනිමි ෆේරාවන්, එකයිනෝ ඩමාටවන්, ක්රසෂ්ටේෂියාවන් හා මොලුස්කාවන් අන්තර්ගත කර ගනී.
සාමාන්‍ය තත්ත්ව යටතේ කාබනේට් අයන සුපිරි සංතෘප්ත සාන්ද්ර ණ යටතේදී ඇති බැවින් කැල්සයිට හා ආගනේට මතුපිට ජලයේදී ස්ථායී වේ. කෙසේ නමුත් සාගර Ph අගය පහත වැටීමත් සමග එම අයනයේ සාන්ද්රීණය පහත වැටෙන අතර කාබනේට් අයන අසංතෘප්ත වන අතර CaCO3 වලින් සෑදුණු ව්යුපහයන් ද්රාටවණය වීමේ අවධානමක් ඇත. පරීක්ෂණ දැනට සොයා ගෙන ඇති අන්දමට කොරල්, කොකොලිකෝබෝන් ඇල්ගී, කොරලයින් ඇල්ගී, කොරණිමි ෆෙරාවන්, කවච මාළුවන් හා ටෙරෝ පෝඩාවන් වැඩිකල CO2 තත්ත්ව යටතේදී කැල්සිභූත වීම අඩුවීමට හෝ ද්ර ව්යවවීමට නැඹුරු වේ. 2005 ජුනි මාසයේදී ලන්ඩන් රාජකීය සමාජය සාගර ආම්ලීකරණය සහ එහි විභව ප්ර තිඵලයන් පිළිබඳ විස්තීරණ දැක්මක් ප්රේකාශයට පත්කළේය.
කෙසේ නමුත් ඇතැම් අධ්යියනයන් සොයා ගත් අන්දමට වායු ගෝලීය කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ආංශක පීඩනය වැඩි කල තත්ත්ව යටතේ දී ප්රනභාසංස්ලේෂණය සහ කොකෝලිතෝ පොරාවන්ගේ කැල්සිභවනය ද වැඩි වීමත් සමග සාගර ආම්ලීකරණයට විවිධ ප්රලතිචාර පවතී. Co2 වැඩිකල තත්ත්ව යටතේ දී ප්රා ථමික නිෂ්පාදනය සහ කැල්සිභවනයේදී මීට සමානවම අවනතීන්ද ඇත. ප්ර්තිචාර දිශානතිය විශේෂය අනුව වෙනස් වේ. උතුරු අත්ලන්තික් අවසාධිත හරයේ මෑත කාලීන පර්යේෂණයන් 1780 සිට 2004 දක්වා කර්මාන්ත යුගයේදී කොකෝලිතෝ පොරාවන්ගේ විශේෂයේ සංඝඨනාව‍ නොවෙනස්ව පවතිව බව සොයා ගන්නා ලදී. ඒ අතරතුරදීම ඔවුන්ගේ කැල්සිභූත වීම 40% කින් වැඩි වී ඇත.
මුළු පාරසරික ප්රවතිඵලයන් කැල්සිභූත වෙනස්වීම අනුව තවමත් අවිනිෂ්චිතය. පෙනෙන අන්දමට බොහෝ කැල්සිභූත විශේෂ අහිතකර බලපෑමට ලක්වී ඇත. මේ අනුව කොකෝලිතෝ පොරාවන්ගේ අවනතිය දේශගුණික වෙනස්වීමේ ද්විතීක ආචරණයක් නිසා සිදුවූවා විය හැකිය. සාගරික වලාකුළු ආවරණයේ ආචරණයන් මත පෘථිවි ඇල්බිඩෝවේ අඩුවීම ඊට හේතු වන්නට ඇත. කැල්සිභවනය වීමට අමතරව ප්රදජනක හෝ කායික විද්යාේත්මක ආචරණයන් (උදා - දේහ තරලවල Hyperpnia ලෙස දන්නා Co2 ප්රේ‍රිත ආම්ලීකරණය) වැනි අහිතකර ආචරණයන් වලින් ද විශේෂයෙන් පෙළෙනු ඇත. එසේත් නැතහොත් ඒ ආහාර ප්රපභවවලට ඇති වන සෘණාත්මක බලපෑම නිසා වක්රාකකාරයෙන් ඇතිවූවා යැයි කිව හැක. කෙසේ නමුත් කැල්සිභවනයෙන් මෙන්ම ජලජ ජීවීන්ගේ හෝ පාරසරික පද්ධතිවල මෙම ක්රිායාවලීන් පිළිබඳව සම්පූර්ණ අවබෝධයක් නොමැත.
සෘජු ජීව විද්යාාත්මක ආචරණයන් හරුණු විට ශත වර්ෂ කිහිපයක් සඳහා කාබනේට් අවසාධිත තැන්පත් වීමේ ලාක්ෂණික අඩුවීමකට අනාගතයේදී සාගර ආම්ලීකරණය හේතු වනු ඇත. එමෙන්ම ඇතැම්විට පවතින කාබනේට් ආසාධිත දියවීමට ද හේතු වනු ඇත. මෙය සාගරික ක්ෂාරීයතාවයේ වැඩිවීමක් ඇති කරනු ඇත. එමගින් සාගරය Co2 සඳහා සංචායකයක් ලෙස ක්රි්යාකරනු ඇති අතර (ඵලදායී විභවයක් සහිතව)
http://en.wikipedia.org/wiki/Ocean_acidification
ජීමේල්
ජීමේල් යනු නිදහස්, වෙළඳ ප්‍රචාරණ-සහය දක්වන වෙබ්තැපෑලක් වන අතර POP3, සහ IMAP යන සේවාවන් සපයන ගූගල් සමාගමෙහි තවත් එක් සේවාවක්ද වෙයි. Gmail was launched as an invitation-only beta release on April 1, 2004 and it became available to the general public on February 7, 2007, though still in beta status at that time.
Bottle
A Bottle ( ලතින් බියුටිකුලෙන්, බට්ටිස් හි කුඩා ) යනු සාමාන්‍යයෙන් එහි පාදයේ සිලින්ඩරාකාර වන අතර එහි මුදුනේ පටු වන බහාලුමකි. බෝතල් බොහෝ විට සෑදී ඇත්තේ වීදුරු හෝ ප්ලාස්ටික් වලින් වන අතර ඒවා පිඹීමේ ක්‍රියාවලිය මගින් සාදනු ලැබේ, සමහර විට ගල් භාණ්ඩ සහ දියර ආහාර ගබඩා කිරීමට භාවිතා කරයි. : ජලය, කිරි, වයින්, බියර්, තෙල්, ආදිය, හෝ ආහාර නොවන : රසායනික ද්රව්ය, ඩිටර්ජන්ට්, සුවඳ විලවුන්, ආදිය. උපමාව අනුව, බෝතලය යන පදය ද එහි අන්තර්ගතය නම් කරයි (එසේම සිදුවේ වීදුරු ") උදාහරණයක් ලෙස, අපි කියන්නේ " හොඳ බෝතලයක් බොන්න ".
දශක කිහිපයක ප්‍රමුඛ භාවිතයෙන් පසුව, වීදුරු ප්ලාස්ටික් සඳහා ප්‍රතික්ෂේප වී ඇත (ප්‍රධාන වශයෙන් PVC පසුව PET). 2019 වන විට, ගෝලීය වශයෙන් භාවිතා කරන බෝතල් ප්‍රධාන වශයෙන් PET වන අතර, සියල්ලම පාහේ PepsiCo, Coca-Cola, Nestlé සහ Danone යන නියමු ජාත්‍යන්තර බීම සමාගම් හතරක් විසින් නිෂ්පාදනය කරන ලද හෝ භාවිතා කරන ලදී.
මේෂ රාශිය
මේෂ () ("බැටළුවා"යන තේරුම ඇති, ) යනු ආකාශ දේශාංශවල පළමු අංශක 30 නියෝජනය කරන, රාශි චක්‍රයේ ඇති පළමු රාශියයි.(0°≤
λ
<30º). නිවර්තන රාශි චක්‍රය යටතේ සූර්යයා සෑම වසරකම මාර්තු 21 සහ අප්‍රේල් 21 අතර මෙම රාශිය ඔස්සේ ගමන් කරයි. මෙම කාල සීමාව සත්‍ය වශයෙන්ම සූර්ය හිජ්රි දින දර්ශනයේ පළමු මාසයයි (ෆාර්වර්ඩින්). තාරකා විද්‍යා රාශි චක්‍රය යටතේ, සූර්යයා අප්‍රේල් 15 වන ඩා සිට මැයි 15 දක්වා මේෂ රාශියේ ගමන් කරයි (ආසන්න වශයෙන්). බැටළුවාගේ සංකේතය රන්වන් ලොම් මත පදනම් වේ.
සූර්යයා මාර්තු 21 දින මේෂ රාෂියට පැමිනෙන බව තාරකා විද්‍යානුකූලව සදහන් වුවද විවිධ ජොතිෂ්‍යමත අනුව සූර්‍යයා මේෂ රාෂියට පැමෙිනෙන දින වකවානු වෙනස් වේ.කෙසේ වෙතත් තාරකා විද්‍යානුකූලව සූර්‍යයාට පෘථිවිය වටා එක් වටයක් යාමට ගතවන කාලය දින 365.25  නිසා එක් වසරක සිට අනෙක් වසරට යද්දී පැය 6 පසුබැස්මක් සිදුවේ.යලිත් අධික අවුරුද්දක් පැමිනීමත් සමග මෙම වෙනස අඩුවේ.1900 දී සූර්‍යයා මේෂ රාෂියට පිවිසියේ මාර්තු මස 20 දිනයි..
මේෂ රාශිය පිළිබද පෙරදිග ජෝතිෂ්‍ය මත
ඉන්දියාව ලංකාව වැනි දකුණු ආසියාතික රටවල පවතින වෛදික ජෝතිෂ්‍ය ක්‍රමය තුල මේෂ රාශි මේෂ ලග්නය ආදී ලෙස හදුන්වයි.යම් පුද්ගලයෙකු මෙලොවට බිහිවන අවස්ථාවේ නැගෙනහිර ක්ෂිචිජයේ පායා තිබුනේ මේෂ රාශියම් ඔහු මෙෂ ලග්නයෙන් උපන් ජන්මියකු ලෙස වෛදික ජෝතිෂ්‍යෙය්දී හදුන්වයි.බටහිර මතයන්ට අනුව මේෂ රාශියෙන් නිරූපනය වන්නේ බැටළුවකු ලෙස පිළිගත්තද පෙරදිග මතයන්ට අනුව මේෂ රාශියෙන් නිරූපනය වන්නේ එළුවකුගේ රුවති.
වෛදික ජොතිෂ්‍ය මතයන්ට අනුව මේෂ රාශිය රාශි චක්‍රෙය් පළමු රාශියයි.ස්ත්‍රි පුරුෂ රාශි බෙදීමට අනුව මේෂ ලග්නය පුරුෂ ලග්නයකි.තේජෝ භුතයට අයත් රාාශියකි.වෛදික ජෝතිෂ්‍ය ක්‍රමයට අනුව රාශි දොළහ පඨවි ආපෝ තේජෝ වායෝ වශයෙන් බෙදීමකට ලක් කරයි.චර තිර උභය යන රාශි බෙදීමට අනුව මේෂ රාශිය අයත් වන්නේ චර රාශි ප්‍රභේදයටයි.
පෙරදිග මත අනුව මේෂ රාශියේ අධිපතීත්වය දරන්නේ කුජ ග්‍රහයායි.රවී ග්‍රහයා මේෂ රාශියේ දී උච්ච වන අතර ශනි ග්‍රහයා මේෂ රාෂියේ දී නීචවෙයි.සිකුරු මේෂයට මුඨ වන අතර ගුරු කේතු මේෂයට මිත්‍රය.බුධ සදු මේෂ රාශිට සම වන අතර රාහු ග්‍රහයා මේෂයට සතුරු බව පෙරදිග ජෝතිෂ්‍ය මතයන් අනුව පැවසේ.
ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:රාශි චක්‍රය
රුධිර සංසරණ පද්ධතිය (මානව)
මානව රුධිර සංසරණ පද්ධතියේ ප‍්‍රධාන කොටස් වන්නේ හෘදය වස්තුව රුධිරය හා රධිර නාල වේ. රුධිර සංසරණ පද්ධතිය පුප්ඵුශීය සංසරණය හෙවත් රුධිරය ඔක්සිජනීකරණය කිරීම පිණිස පෙනහලූ හරහා සංසරණයත්, සංස්ථානික සංසරණය හෙවත් සිරුරේ අනෙක් කොටස් වලට ඔක්සිජනීකෘත රුධිරය ලබා දීම ත් යන ආකාර දෙකකින් යුක්ත වේ. සාමාන්‍ය වැඩිහිටියෙකු ගේ සිරුරෙහි දළ වශයෙන් ලීටර 4.7- 5.7 පමණ රුධිරය අඩංගු වේ. එම රුධිරයෙහි ඇති ප්ලාස්මාවේ රතු රුධිර ෙසෙල සුදු රුධිර ෙසෙල හා රුධිර පට්ටිකා ඇත.සංසරණ පද්ධතිය හරහා රුධිරය හා වසා ලෙස ආකාර දෙකක ස‍්‍රාවයන් ගලනය වේ. රුධිරය හෘදය වස්තුව හා රුධිර නාල එක්ව රුධිර සංසරණ පද්ධතිය තනන අතර වසා වසා ගැටිති හා වසා නාල එක්ව වසා පද්ධතිය තනයි. රුධිර සංසරණ පද්ධතිය හා වසා පද්ධතිය එක්ව සංසරණ පද්ධතිය තනයි.
සංස්ථානික සංසරණය
ඔක්සිජනීකෘත රුධිරය හෘදය වස්තුවේ සිට සිරුර පුරා රැගෙන යාමත් ඔක්සිජනීහරිත රුධිරය නැවත හෘදය වස්තුව වෙත රැගෙන ඒමත් සංස්ථානික සංසරණයට අයත් වේ. රුධිරයෙහි ඔක්සිජන් මට්ටම කවරක් වුවත් ධමනි සෑම විටම හෘදය වස්තුවෙන් ඉවතට රුධිරය ගෙන යයි. ශිරා සෑම විටම ඒවා නැවත රැගෙන එයි. සමස්ථයක් ලෙස ධමනි ඔක්සිජනීකෘත රුධිරය පටක කරා ගෙන යන බවත් ශිරා ඔක්සිජනීහරිත රුධිරය නැවත හෘදය වස්තුව වෙත රැගෙන එන බවත් සැළකිය හැක. කෙසේ වුවද පුප්ඵුශීය වාහිනී වලදී මෙම තත්වය වෙනස් වේ. පුප්ඵුශීය ධමනිය ඔක්සිජනීහරණය වූ රුධිරය හෘදය වස්තුවේ සිට පෙනහලූ වලට රැගෙන යන අතර පුප්ඵුශීය ශිරාව ඔක්සිජනීකෘත රුධිරය නැවත හෘදය වස්තුවට ලබා දෙයි. රුධිරය සිරුර පුරා සංසරණය වන විට ඔක්සිජන් සහ පෝෂ්‍ය ද්‍රව්‍ය කේෂනාලිකා වටා ඇති සෛල තුලට විසරණය වේ. එසේම කාබන් ඩයොක්සයිඞ් එම සෛල හරහා කේෂනාලිකා වලට විසරණය වේ.රතු රුධිරානු වලින් ඔක්සිජන් මුදා හැරීම ක්ෂීරපායීන් තුල පාලනයකට ලක් වේ. පටක තුල ඇති කාබන් ඩයොක්සයිඞ් ප‍්‍රමාණය වැඩිවන විටත්, උෂ්නත්වය වැඩිවන විටත්, පී එච් අගය අඩුවන විටත් ඔක්සිජන් මුදාහැරීම වැඩිවේ. මෙබඳු ලක්ෂණ පෙන්වන්නේ වැඩි පරිවෘත්තීය ක‍්‍රියාකාරිත්වයක් පෙන්වන පටක වේ. එයට හේතුව ඒවාට වඩාත් වැඩි ඔක්සිජන් ප‍්‍රමාණයක් අවශ්‍ය වීම යි.
පුප්ඵුශීය සංසරණය
ඔක්සිජන් හරණය වූ රුධිරය හෘදය වස්තුවේ සිට පෙනහලූ තුලට රැගෙන යාමත්, නැවත ඔක්සිජනීකෘත රුධිරය හෘදය වස්තුවට රැගෙන ඒමත් පුප්ඵුශීය සංසරණයට අයත් වේ.ඔක්සිජනීහරණය වූ රුධිරය හෘදයේ දකුණු කර්ණිකාවෙන් ඇතුලූ වී දකුණු කෝෂිකාවට ගමන් කරයි. එහිදී එය පුප්ඵුශීය ධමනි හරහා පෙනහලූ තුලට පොම්ප කරයි. එසේ ඔක්සිජනීකෘත වූ රුධිරය ඉන්පසු පුප්ඵුශීය ශිරා හරහා පැමිණ වම් කර්ණිකාවෙන් හෘදය තුලට ඇතුලූ වී වම් කෝෂිකාවට ගමන් කරයි. වම් කෝෂිකාවෙන් රුධිරය සංස්ථානික මහා ධමනිය හරහා සිරුර පුරා පොම්ප කරයි.
කිරීටක සංසරණය
හෘදය වස්තුවේ ක්‍රියාකාරිත්වය සදහා අවශ්‍ය රුධිරය සපයනු ලබන්නේ කිරීටක ධමනි හරහාය.ඒ නිසා එය කිරීටක සංසරණය ලෙස හැදින්වේ.
හෘදය
හෘදය තුල සෑම සංසරණයක් සඳහා ම කර්ණිකාවක් හා කෝෂිකාවක් වෙන්වී ඇත. එම නිසා සංස්ථානික හා පුප්ඵුශීය සංසරණ ද්විත්වය සඳහා වම් කර්ණිකාව, වම් කෝෂිකාව, දකුනු කර්ණිකාව හා දකුණු කෝෂිකාව ලෙස හෘත් කුටීර හතරක් ඇත. 👍Grade 10/Grade 11
මානව හෘදය, දල වශයෙන් කේතු හැඩ කුහරමය හා පේශිමය අවයවයකි. හෘත් බිත්තිය පටක ස්ථර තුනකින් සමන්විත වේ. එනම් පෙරිකාඩියම, මයෝකාඩියම හා එන්ඩොකාඩියම වේ.
සංවෘත සංසරණ පද්ධතිය
මානව රුධිර සංසරණ පද්ධතිය සංවෘත එකකි. එනම් රුධිරය කිසිවිටෙක රුධිර නාල වලින් පිටතට ගමන් නොකරයි. ඔක්සිජන් සහ පෝෂ්‍ය ද්‍රව්‍ය මෙයින් වෙනස් ව රුධිර නාල බිත්ති හරහා විසරණය වී පටක තරලයට ගමන් කරයි. ඒ හරහා ඔක්සිජන් සහ පෝෂණය ඉලක්ක සෛල වෙතට ලබා දෙන අතර ඊට විරුද්ධ අතට කාබන් ඩයොක්සයිඞ් සහ බහිස‍්‍රාවී ද්‍රව්‍ය ගමන් කරයි. සංසරණ පද්ධතියේ අනෙක් කොටස වන වසා පද්ධතිය සංවෘත නැත
ප්‍රවර්ගය:වෛද්‍යවේදය
සමාජානුයෝජනය
සමාජානුයෝජනය යනු සමාජයට එක්වන නවක සාමාජිකයන් එම සංස්කෘතියට අනුව හැඩගැස්වීමයි.සමාජ අනුයෝජනය යන වචන ඒකාබද්ධ වීමෙන් සමාජානුයෝජනය යන වචනය බිහිවී ඇත.මේ අනුව සමාජයට අනුගතවීම සමාජයට අනුව සකස්වීම සමාජයට අනුව හැඩගැසීම අනුකූල වීම සමාජානුයෝජනය ලෙස අර්ථ දැක්විය හැක.ඕනෑම සමාජයක සාමාජිකත්වය ලබාගැනීමට එම සමාජයට අනුව හැඩගැසීමට එනම් සමාජානුයෝජනය වීමට සෑම නවක සමාජිකයෙකුටම සිදුවේ.
පීටර් වර්ස්ලි දක්වන ආකාරයට සමාජානුයොජනය යනු සංස්කෘතිය පවරාදීමේ ක්‍රියාවලියයි සමාජානුයෝජනය සංස්කෘතියෙන් සංස්කෘතියට වෙනස් වන්නකි බොහෝ සමාජවිද්‍යාඥයන් සමාජානුයොජනය යනු සංස්කෘතික පවරා දීම ලෙස සලකයි මානව විද්‍යාව සමාජ විද්‍යාව මනෝ විද්‍යාව ආදී බොහෝ සමාජීය විද්‍යාවන්හි ඉගැන්වෙන ප්‍රධාන සංකල්පයක් ලෙස සමාජානුයොජනය දැක්විය හැක සමාජානුයෝජනය ප්‍රධාන කොටස් දෙකක් දැකිය හැකිය එවා නම් ප්‍රාථමික සමාජානුයෝජනය හා ද්වීතිය සමාජානුයොජනයයි ඇතැම් අවස්ථාවල මෙය තවදුරටත් බෙදාදක්වයි ඒ තෘතියික සමාජානුයෝජනය පුනර් සමාජානුයෝජනය අපේක්ෂිත සමාජානුයෝජනය සාවද්‍ය සමාජානුයොජනය ලෙසයි.
ඉතිහාසය
අතතීයේදී සමාජානුයෝජනය යනු සමාජයට අනුගතවී ලෙස සරලව හඳුන්වා ඇත.එහෙත් සමාජ විද්‍යාව බිහිවීමත් සමග මෙම සංකල්පයට විවිධ විද්වත් අදහස් එක්විය.
සදාචාරාත්මක සංවර්ධනය
ලෝරන්ස් කොහ්බර්ග් වැනි දර්ශනිකයන්පෙන්වා දුන්නේ සමාජානුයෝජනය යනු වැරදි දෙයින් නිවැරදි දෙයට හුරුවීම සමාජානුයෝජනය බවයි.මේ අනුව ඔහු මිනිසාගේ අවදී දෙකක් පෙන්වා දෙයි.මෙයින් මුල් අවධිය ප්‍රාථමික අවධියයි.එනම් ළදරු අවධියයි. මෙම අවධියේදී දරුවා වේදනාව හා තෘප්තිය මත තීරණ ගනී.වේදනාත්මක දෑ මඟහැරීම හා සතුට තෘප්තිය උපදවනදෑ යලි යලි කිරීමට පෙළඹේ.දෙවන වර ද්වීතීය අවධියේදී පුද්ගලයා සමාජයේ ජීවත්වන අනෙකුත් සාමාජිකයන්ගේ මඟපෙන්වීම්,ආදර්ශ දාදිය මත තම හැසිරීම සකස්කර ගනී.එමගින්  සමාජයට හිතකර හැසිරීම් අනුගමනය කරන්නටත් අහිතකර හැසිරීම් ඉවත්කර ගැනීමටත් පුද්ගලයා  යොමුවේ.
සමාජානුයෝජන ප්‍රභේද හා කාරක
පුද්ගලයා ලබන සමාජානුයෝජනය කොටස්කර අධ්‍යනය සමාජානුයොජන ප්‍රභේද ලෙස සළකන අතර ඒඒ සමාජානුයොජනයට අදාල නියෝජීතයන් හෙවත් කාරකයන් සමාජානුයෝජන කාරක ලෙස හදුන්වයි
ප්‍රාථමික සමාජානුයෝජනය
ප්‍රථමික සමාජානුයෝජනයේදී මව ඉතාම වැදගත් කාර්‍යභාරයක් ඉටුකරයි.සමාජානුයෝජනයේ දී මවගේ කාර්‍ය ඉතාමත් වැදගත් සාධකයක් බව සමාජ විද්‍යඥයන් මානව විද්‍යාඥයන් හා මනෝවිද්‍යාඥයන් පවසයි.ලොවට අළුතින් එක්වූ ළදරුවාට මුල්වරට සමාජය හදුනාගන්නට උපකාර කරන්නේ මව විසිනි.විශේෂයෙන් ළදරු අවධිය තුල දරුවා ලෝකය හදුනා ගන්නේ මවගේ උදවුවෙනි.මවගෙන් ලැබෙන සමාජානුයොජනය දරුවකුගේ පෞරුෂය වර්ධනයට ඍජුව බලපාන බව මානව විද්‍යාඥ මාග්‍රඩ් මීඩ් දක්වයි.කුඩා අවධියේ දී මව විසින් ආදරයෙන් සෙනෙහසින් රැකබලා ගන්නා දරුවන් වැඩිවියට පත්වූවිට සාමකාමී දරුවන් වන බවත් අකාරුණික ලෙස සලකමින් නිතර දඩුවමට භාජනය වන දරුවන් වැඩිහිටි වියේදී ආක්‍රමණශ්‍රීලී ක්‍රියාවන්ට පෙළබෙන බවත් මාග්‍රඩ් මීඩ් විසින් නිව්ගිනියාවේ වාසය කළ මුණ්ඩුගුමාර් හා ඇරපේෂ් ගෝත්‍රකියන් පිළිබද කරනු ලැබූ මානව විද්‍යාත්මක අධ්‍යනයෙන් සනාත කළාය.
මවගෙන් පසු මීලග දරුවන් සමාජානුයොජනය කිරීමේ දායකත්වය පැවරෙන්නේ පියාටයි.
ද්වීතීය සමාජානුයෝජනය
ද්වීතීය සමාජානුයොජනය ලෙස පෙර පාසැල පාසැල ඇසුරෙන් ගුරුවරයින් ගෙන් හා සම වයස් මිතුරු කණ්ඩායම් ඇසුරෙන් හා සමාජයේ අනෙකුත් සාමාජිකයන් ලබන සමාජානුයේජනය දැක්විය හැක.පවුලේ සමාජිකයන් සුළු පිරිසක් ඇසුරේ ලබන සමාජානුයෝජනයට වඩා බොහෝ පිරිස් ඇසුරේ සමාජානුයෝජනය ලැබීමට ද්වීතීය සමාජානුයෝජනයේදී ඉඩ සැළසේහෙිදී විධිමත් අයුරින් සමායෝජනය ලැබීම විශේෂිතය පාසැළ,විශ්ව විද්‍යාලය වැනි ආයතන මගින් විධිමත් සමාජානුයෝජනයක් ලබාදේ.කාලසටහනකට අනුව වැඩ කිරීම මගින්වෙලාවට අවධිවීම,කෑම ගැනීම,වැසිකිළි යාම,විවේකය ගත කිරීම ආදී සියල්ල කාල සටහනකට අනුව කිරීමට ළමයා යොමුවේ.ගුරුවරුන් ඇසුරේ නව දැනුම ලබා ගැනීමටත් සම වයස් මිතුරන් ඇසුරෙන් තමාට නව ආරෝපිත තත්වයක් ලැබීමටත් හැකිවේ.තත්වය හා භූමිකා නිවැරදිව හඳුනා ගනිමින් ඊට අදාල කාර්‍යයන්ට නිවැරදිව හුරුවීමටද මෙහිදී උගනී.පුද්ගලයා තම නිදහස භුක්ති විඳීම,කුසලතා සංවර්ධනය,සමාජ අනන්‍යතාවක් ගොඩනගා ගැනීම,සංස්කෘතික ඇගයුම් වටිනාකම් තේරුම් ගැනීම ආදිය වැඩි වශයෙන් හුරුවන්නේ ද්වීතීය සමාජානුයෝජනයේදීය.
තෘතීක සමාජානුයෝජනය
පුද්ගලයා පුවත්පත්,සඟරා,ගුවන් විදුලිය,අන්තර්ජාලය ආදී මුද්‍රිත හා විද්‍යුත් ජනසංනිවේදන මාධ්‍ය මෙන්ම සමාජ මාධය ඇසුරෙන් ලබන සමාජානුයෝජනය තෘතීක සමාජානුයෝජනය ලෙස හදුන්වයි.වර්ථමානයේදී ඉතාමාත් ප්‍රභල සමාජානුයෝන කාරකයක් ලෙස තෘතීත සමාජානුයෝජන කාරක හැඳින්විය හැකිය.මෙම සමාජානුයෝජන කාරකවල බලපෑම ඉතා කුඩා අවධියේ සිටද දරුවන්ට ලබේ.මුද්‍රිත මාධ්‍ය අභිබවා විද්‍යුත් මාධ්‍ය අදවනවිට කරළියට පැමිණ ඇත.මෙම සාමාජානුයෝජන කාරක මගින් පුද්ගලයාට ලැබෙන සමාජානුයෝජය ධණාත්මක මෙන්ම ඍණාත්මක බලපෑම්ද ඇති කරයි.පුද්ගල පෞරුෂය කරෙහි ද ඍජු බලපෑමක් මෙමගින් සිදුවේ.විද්‍යුත් මාධ්‍ය මගින් ප්‍රචාරණය වන ඇතැම් වෙළඳ දැන්වීම් නාට්‍ය චිත්‍රපට  ඇතැම් විට පුද්ගලයන්ට වැරදි ආදර්ශ සපයයි.අන්තර්ජාලය හරහා වැරදි ලිංගික අධ්‍යාපනයන් ලබාදෙයි.සමාජ මාධ්‍ය හරහා අසත්‍ය ප්‍රචාර පතුරුවයි.මේ ආකාරයෙන් ඍණාත්මක සමාජානුයෝජනයන් මෙන්ම විධිමත්ව සංවිධානයවූ ආදර්ශවත් තොරතුරුද මාධ්‍ය  හරහා ප්‍රචාරයවේ.එබැවින් මාධ්‍ය භාවිතයේදී නිවැරදි අයුරින් තොරතුරු තොරාගැනීමට ග්‍රාහකයන් සමත්විත විය යුතුය.ඇතැම් විට දැන උගත් අයගෙන් උපකාරයෙන් තොරතුරු තෝරා ගැනීම කළයුතුය.තොරතුරු නිවැරදිව තොරාගත නොහැකි අයට උපකාර කළ යුතුය.උදාහරණ ලෙස කුඩා දරුවකු වැරදි ආදර්ශ සහිත චිත්‍රපටයක් නරඔනවිට එහි ඇති නරක පිළබද දැනුවත් කළහැක.තරුණයෙකු අන්තර්ජාලයෙන් අසභ්‍ය දර්ශනයක් නරඹා එය සැබෑ ලෝකයේද එසේම වන්නේය යන වැරදි මතයක සිටය හොත් එය එස නොවන බවත් විද්‍යාත්මකව පැහැදිළි කළහැක.සමාජ මාධ්‍යය තුල පැරිරෙන දැන්වීම් නිසි මූලාශ්‍රයක් සපයා නොමැති නම් ප්‍රතික්ෂේප කළහැක.
පුනර් සමාජානුයෝජනය
පුනර් සමාජානුයෝජනය යනු යම් පුද්ගලයෙකු තමාට නුහුරු අඵත්ම සංස්කෘතියක් ඇසුරේ ලබන සමාජානුයෝජනයයි.බොහා් විට මෙවන් තත්වයන් මහා සංකෘතියක සිට උපසංස්කෘතියකට පිවිසෙන පුද්ගලයන්ට අද්දක්න්නට ලැබේ.
අපේක්ෂිත සමාජානුයෝජනය
පුද්ගලයා අනාගතයේ දී දැරීමට අපේක්ෂා කරන තත්වය අරමුණු කරගෙන ලබන සමාජානුයෝජනය අපේක්ෂිත සමාජානුයෝජනය ලෙස හදුන්වයි.
සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනය
තත්වයට අදාල භූමිකාව වැරදියට අභ්‍යන්තරීකරණය හෙවත් වැරදි ලෙස සිදුවන සමාජානුයෝජනය සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනය ලෙස හදුන්වයි.මෙවන් සමාජානුයොජනයන්ට උදාහරණ ලෙස බොහෝ සම්ප්‍රදායික හා පෙරදිග රටවල පවතින කාන්තාව පිළිබද ආකල්පයන් ගත හැක.බොහෝ සම්ප්‍රධායික සමාජයන්හි කාන්තාවක් සැමවිටම පුරුෂයාට යටත්ව සිටිය යුතු බවටත් පුරුෂයා අභිබවා යෑම වරදක් බවත් වෛවාහික ප්‍රචණ්ඩත්වය කොතරම් දරුණු වුවද එය ස්ත්‍රිය විසින් ඉවසිය යුතු බවත් පුරුෂයන් සිදුකරන ඇතැම් වෘත්තීන් ස්ත්‍රීන්ට නුසුදුසු බවත් ස්ත්‍රියක් සැමවිටම තම අභිමත පරිදි නොව පුරුෂයාට හෝ සංස්කෘතියට අභිමත ආකාරයට පමනක් හැසිරිය යුතුමවට පෙන්වාදෙයි.මෙමගින් ස්ත්‍රියගේ පෞරුෂය දුර්වල වන බව සමාජ හා මනෝ විද්‍යාඥයන් පෙන්වා දෙයි.මීට අමතරව දකුණු ආසියාතික සමාජයන්හි දක්නට ලැබෙන කුල ක්‍රමය මගින්ද කුලහීන පුද්ගලයන් සැමවිටම උසස් කුලයන්ට යටත්ව සිටිය යුතුමව උසස් කුලවතුන් ලබන වරප්‍රසාද ඔවුන්ට ලබාගත නොහැකී ආදි වශයෙන් සාවධ්‍ය සමාජානුයෝජනයකට ලක්කරයි.එම නිසා එම හීන කුලිකයන් ගේ පෞරුෂය දුර්වලවේ.වර්ග භේදවාදය පතින රටවල මේ අයුරින්ම කළු ජාතිකයන් සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනයට ලක්වේ.සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනයට ලක්වන පුද්ගලයන්ගේ පෞරුෂය මෙන්ම බුද්ධි ඵලය හා චිත්තවේග ඵලය දුර්වල වනබව මනෝ විද්‍යාඥයන් සොයාගෙන ඇත.ප්‍රකට මනෝ විද්‍යාඥයෙකු වූ හැන්ස් අයිසෙන්ට් වැනි මනෝ විද්‍යාඤයන් විසින් සිදුතල පරීක්ෂණ මගින් මෙම මතය තහවුරුවේ.ඒ අනුව බටහිර කාන්තාවට වඩා පෙරදිග රටවල කාන්තාවන් සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනයට ලක්වීම නිසා ඔවුන්ගේ පෞරුෂය බුද්ධි ඵලය හා චිත්තවේග ඵලය දර්වලය.උසස් කුලයන්ට අයත් පුද්ගලයන්ට වඩා හීන කුලිකයන්ගේ පෞරුෂය බුද්ධි ඵලය හා චිත්තවේග ඵලය සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනයට ලක්වීම නිසා දුර්වලවේ.මේ අයුරින්ම සුදු ජාතිකයන්ට වඩා කලු ජාතිනයන් දුර්වලය මෙයට හේතුව සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනය බව මනෝ විද්‍යාඥයන් පර්යේෂණාත්මකව ඔප්පුකර ඇත.නමුත් වර්තමානය වනවිට මෙම තත්වය වෙනස්වෙමින් පවතී.සාවද්‍ය සමාජානුයෝජනය අවම වෙමින් පවතී.
දේශපාලන සමාජානුයෝජනය
යම් සමාජයක ජීවත්වන සාමාජිකයින් එම සමාජය තුල පවතින දේශපාලන ක්‍රමයට අනුගතවීම දේශපාලන සමාජානුයෝජනය ලෙස සමාජ මානව හා දේශපාලන විද්‍යාවන්හි සදහන්වේ.සෑම සමාජයකම යම්කිසි දේශපාලන ක්‍රමයක් පවතී.දේශපාලන සමාජ විද්‍යාවට අනුව ප්‍රධාන දේශපානල ක්‍රම දෙකක් පවතී.ඒනම් රජ්‍ය විරහිත සමාජ හා රජ්‍ය සහිත සමාජ යනුවෙනි.රාජ්‍ය විරහිත සමාජ ලෙස ග්‍රෝත්‍රික සමාජ දැක්විය හැකි අතර රාජ්‍ය සහිත සමාජ ලෙස නූතන සංකීර්ණ සමාජයන්හි පවතින පාර්ලිමේන්තු සම්ප්‍රදාය සහිත සමාජ දැක්විය හැක.අදාල සමාජයේ පවතින දේශපාලන ක්‍රමයට මීලග පරපුර වෙත ගෙනයාම දේශපාලන සමාජානුයොජනයයි.
ප්‍රවර්ගය:සමාජ විද්‍යාව ප්‍රවර්ගය:මානව විද්‍යාව
ඵලදායී පාසල
හැදින්වීම
ඵලදායීතාවය(Effectivness) යන්න නිෂ්පාදන අංශ ඇතුළු ‍‍බොහෝ ක්‍ෂෙත්‍ර ස‍‍ඳහා දශක කිහිපයක් තිස්සේ බෙහෙවින් භාවිත වන සංකල්පයකි.එහෙත් පසුගිය දශක දෙක තුළ බෙහෝ රටවල අධ්‍යාපනය සඳහා ඵලදායීතාව යන සංකල්පය භාවිත වීමට හේතු වූවේ අධ්‍යාපනයට වැය කරන ප්‍රතිපාදනවලට සරිලන ලෙස අධ්‍යාපන‍යෙන් බලා‍පොරොත්තු වන අරමුණු ඉටුවේද යන්න පිළිබඳ ගැටලු පැන නැගීමය.
" බොහෝ විට ශ්‍රී ලංකාව වැනි රටක පාසලක ඵලදායීතාවය තීරණය කිරීමට සලකා බලනුයේ පාසලට ඇති ඉල්ලුම ,පාසලේ     ජනප්‍රියතාව ,සිසුන්ගේ විභාග ප්‍රතිඵල වැනි මතුපිටින් හදුනා ගැනීමට ඇති තත්ත්වයක් පමණි.මෙවැනි හේතු මත පාසල ඵලදායී හෝ සාර්ථක එකක් යැයි තර්ක කළ නොහැක.පාසලේ ඵලදායීතාව යන්න ඊට වඩා සකීර්ණ සංකල්පයකි." යනුවෙන් නානායක්කාර දක්වා ඇත.
අනෙකුත් ආයතනවල මෙන්ම අධ්‍යාපන පද්ධතිය ගත් කළ එහි ද කිසියම් නිෂ්පාදන ක්‍රීයාවලියක් ඇත.මෙම නිෂ්පාදන ක්‍රීයාවලියේ අවසන් ප්‍රතිඵලය සමාජයට ප්‍රයෝජනවත් නිමවුමක් විය යුතුය.එහෙත් ශ්‍රී ලංකාවේ මෙන්ම බොහෝ රටවලද පාසල් පද්ධතිය තුළ පවත්නා ක්‍රියාකාරිත්වය පිළිබඳ සලකා බැලීමේ දී පැහැදිලි වන්නේ යෙදවුම් සඳහා ලැබෙන නිමවුම් සම්බන්ධයෙන් ගැටලු පවතින බවය.මේ නිසාම සෑම පාසලක්ම ඵලදායී පාසලක් කර ගැනීම අධ්‍යාපන ක්‍රියවෙලියේ නිරත සියළුදෙනාගේම යුතුකම හා වගකීම වේ.
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
"අධ්‍යාපන පද්ධතියේ ගුණාත්මක වෙනසක් ඇති කිරීමට පාසලේ ඵලදායිතාව හා කාර්යක්‍ෂමතාව වැඩි දියුණු කළ යුතුය. ඒ සඳහා විවිධ අභියෝගයන්ට මුහුණ දීමට හැකි දරුවන්ගේ බුද්ධිමය හා ශාස්ත්‍රීය වර්ධනයත් ,සාර්ඵක ප්‍රතිඵල ලබා ගැනීමටත් ,සිය හැදියා හා සම්ප්‍රදායන් දියුණු කර ගැනීමටත් ඇති හැකියාව පාසල් ඵලදායීතාව නම් වේ." <P Align="Right">(විදුහප්පති ගුරු අත් පොත)</P>
එනම් අඩු යෙදවුම් ප්‍රමාණයකින් වැඩි නිමවුමක් ලබා ගැනීමට හැකි වීම කාර්යක්‍ෂමතාව නම් වන අතර ඒ සඳහා විවිධ අභියෝගයන්ට මුහුණ දීමට ද පාසලට සිදු වේ.
රබර් සෙරෙප්පු
රබර් සෙරෙප්පු ලෙස හැඳින්වුවද මේවා දැන් වෙනත් කෘතිම අමුද්‍රව්‍ය යොදාගෙනද නිපදවයි.
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
"හදුනා ගත් එමෙන්ම පැහැදිලිව ප්‍රකාශිත අරමුණු කරා සාර්ථක ලෙස ළගා වන පාසල් ඵලදායී පාසලක් ලෙස හැදින්විය හැකිය."
<P Align="Right">(විජේසිරි ගුණසේකර)</P>
රබර් සෙරෙප්පු
thumb|A pair of "Havaianas" thongs thumb|A variety of colorful flip flops.
Flip-flops are a very basic type of footwear. They are essentially a thin rubber sole with two simple straps running in a Y shape from the sides of the foot to the join between the big toe and next toe. Some include a strap along the back heel. The popular use of flip-flops as simple warm climate beach or outdoor wear has spread through much of the world, although it is most common in India (where it is immensely popular and called a Hawaii chappal), ඕස්ට්‍රේලියාව, නවසීලන්තය, USA, Brazil, the Pacific Islands, and අග්නිදිග ආසියාව.
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
ජාතික අධ්‍යාපන ආයතනය මගින් ප්‍රකාශිත සංවර්ධනය සඳහා අධ්‍යාපන කළමනානරණය නම් සගරාවේ දැක්වෙන පරිදි ඵලදායී පාසලක් යන්න සඳහන් වන්නේ පහත පරිදිය.
"පාසලේ ඵලදායීතාවය වනු යම් පාසලක් විසින් එම පාසල ඇති පරිසරය තුළ හිඟ සම්පත් උපරිම වශයෙන් ලබා ගැනීමත්,ඒ සඳහා ‍ යොදා ගන්නා ශක්තියත් වේ." <p Align="Right">(අධ්‍යාපන කළමනාකරණය,ජා.අ.ආ.)
රබර් සෙරෙප්පු
In most developing countries, rubber flip-flops are the cheapest footwear available, often typically costing less than $1. Some measures may be used to reduce cost, such as making them out of recycled tires. Because of their low cost they are very widely used in these countries as typical footwear instead of a fashion statement. Despite their disposable design, street vendors will repair worn sandals for a small fee
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
ඉහත සඳහන් කරන ලද්දේ ඵලදායී පාසල පිළීබඳ ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපනඥයින් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද නිර්වචන වේ.ඊට අමතරව විදේශිය අධ්‍යාපනඥයින්   ද ඵළදායී පාසල පිළිබඳ විවිධ නිර්වචන ඉදිරිපත් කර ඇත.
නවනීදම් පිල්ලේ
නවනීදම් "නාවි" පිල්ලේ (1941 සැප්තැම්බර් 23) මහත්මිය එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහ කොමසාරිස්වරිය වෙයි. ඉන්දියානු දෙමළ සම්බවයක් සහිත දකුණු අප්‍රිකානු ජාතික කාන්තාවක් වන ඇය එරට ප්‍රථම සුදු ජාතික නොවන මහාධිකරණ විනිසුරුවරියයි. ජාත්‍යන්තර යුධ අධිකරණයේද විනිසුරුවරියක වූ නාවි මහත්මිය රුවන්ඩාව වෙනුවෙන් පත් කල ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ සභාපතිවරියද වූවාය. මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහ කොමසාරිස්වරිය ලෙස පත්වූ ඇගේ සිවු වසරක ධූර කාලය 2006 සැප්තැම්බර් 1 දින ඇරඹී 2012 දී අවසන් වීමට නියමිත වූවත් එම වසරේදී ඇයට තවත් වසර 2 ක ධූර කාලයක් පිරිනැමිණ.
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
"ඵලදායි පාසල යනු නිර්වචනය කර හදුනා ගත් එමෙන්ම පැහැදිලිව ප්‍රකාශිත අරමුණු කරා සාර්ථකව ලගා වන පාසල් ඵලදායී පාසලකි." <p Align="Right">(Cey & Bowers )
නවනීදම් පිල්ලේ
පසුබිම
දකුණු අප්‍රිකාව තුල ඩර්බන් හි නටල් ප්‍රදේශයේ දී උපන් ඇයගේ පියා දෙමළ සම්භවයක් සහිත බස් රියදුරෙකු විය. 1965 ජනවාරියේදී ඇය නීතිඥයෙකු වූ ගැබී පිල්ලේ සමග විවාහ වූවාය.
රබර් සෙරෙප්පු
However in many developed countries flip-flops are typically treated as annual or seasonal, short lasting footwear. Depending on the material makeup of the shoe, the average pair of flip-flops lasts a year or less. The strap between the toes can snap very easily after moderate use, and although this problem can be solved by using replacement straps that are easily "snapped" into the flip-flop, most people do not bother to repair flip-flops because they are very inexpensive and easily replaced.
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල පිළිබඳ නිර්වචන
"පාසලක් ඵලදායි කර ගන්නේ කෙසේද ? යන්න සම්බන්ධයෙන් සෑම පාසලක් විසින්ම අනුගමනය කළ යුතු පිළිගත් වට්ටෝරරුවක් ද නොමැත.එබදු වට්ටෝරු භාවිත කළ නොහැකි තරමට පාසල නැමැති ආයතනය සංකීර්ණය." <p Align="Right">(Macgrow)
මේ ආකාරයට විවිධ අධ්‍යාපනඥයින්  "ඵලදායී පාසල " යන්න විවිධාකාරවයන් නිර්වචනය කර ඇත.
නවනීදම් පිල්ලේ
නෛතික දිවිය
1967 දී, නටල් පෙදෙසේ සිටි එකම සුදු ජාතික නොවන නීතිඥවරිය ඇය වූවාය. එබැවින් ඇයට අනෙක් සුදු ජාතිකයන් මෙන් පහසුවෙන් නීති සමාගමක රැකියාවක් ලබා ගැනීමට නොහැකි වූ බව පැවසේ. විකල්පයක් නොවූ තැන ඇය ස්වකීයව වැඩකටයුතු කර ගත් බවද සඳහන්ය. දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේද සමය පැවැති එම කාලයේදී සුදු ජාතික නොවූ කාන්තාවක් වූ ඇයට විනිසුරු කුටියට පවා යාමට අවසර නොතිබිණි.
වයස 28 දී නීතිඥවරියක ලෙස දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේදවාදයට එරෙහිව හඬ නැගූ නාවි මහත්මිය එකල දේශපාලන සිරකරුවන් විඳි අඩන්තේට්ටම් හා හිරිහැර පිළිබඳවද හෙලිදරවු කලාය. වර්ණභේද නීති යටතේ ඇගේ සැමියා අත්අඩංගුවට පත්වූ අවස්ථාවේදී ඊට එරෙහිව නඩු පවරා ඔහුව අනීතික ලෙස ප්‍රශ්ණකිරීම් වලට ලක්වීම වැලැක්වූවාය. 1973 දී, නෙල්සන් මැන්ඩෙලා ඇතුළු රොබින් දිවයිනේ රඳවා සිටි දේශපාලන සිරකරුවන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් සාර්ථක නීතිඥවරියක ලෙස නාවි මහත්මියද පෙනී සිටියාය. ගෘහාශ්‍රිත හිංසනය නිසා අතවරයන්ට ලක්වූ අය වෙනුවෙන් ඇතිකල Advice Desk නම් උපදේශන සේවාවේද නාවි මහත්මිය සම නිර්මාතෘ වරියක වූවාය. කාන්තාවන්ගේ ජාතික සංධානයේ සාමාජිකාවක් වූ නාවි මහත්මිය ආගමික සහ ලිංගික වශයෙන් තිබූ සමාජයීය විශමතා දුරුකරනු වස් දකුණු අප්‍රිකානු ව්‍යවස්ථාවට සමානාත්මතාවය පිළිබඳ වගන්ති එකතු කිරීමටද දායක වූවාය. ඇය 1992 දී, ඇතිකරගත් Equality Now සංවිධානයේ සම නිර්මාතෘවරියකද වූවාය.
1995 දී, දකුණු අප්‍රිකාවේ බලයට පත්වූ අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසයේ, නෙල්සන් මැන්ඩෙලා විසින් එරට ප්‍රථම සුදු ජාතික නොවන මහාධිකරණ නිලදාරිනියක් ලෙස නාවි මහත්මියව නිර්දේශ කලේය. එහිදී ඇය ප්‍රකාශ කර සිටියේ තමන්ට මුල් වරට විනිසුරුවරුන්ගේ කුටියට යාමට අවස්ථාවක් හිමිවූ බවයි.
නමුත් එරට ඇගේ මහාධිකරණ සේවා කාලය ඉතා කෙටි වූවත්, එක්සත් ජාතීනගේ සංවිධානය විසින් රුවන්ඩාව වෙනුවෙන් පත්කල ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ (ICTR) විනිසුරු තනතුරක් ඇයට හිමිවිය. එහි 8 වසරක සේවා කාලය තුල එම මඩුල්ලේ සභාපතිවරිය වශයෙන් සිව් වසරක් ඇය කටයුතු කලාය. පලමු වසර 4 තුල එම මඩුල්ලේ සිටි එකම විනිසුරුවරිය වූවේද ඇයයි.
2003 පෙබරවාරියේදී, පලමු ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ අභියාචනා කොට්ඨාශයේ 6 වසරක ධූරකාලය සහිත තනතුරක් ඇයට හිමිවිය. නමුත් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින් ඇයට තනතුරක් පිරිනැමීම නිසා 2008 අගෝතුවේදී එම තනතුරින් නාවී මහත්මිය ඉල්ලා අස් වූවාය.
මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස්වරිය
2008 ජූලි 24 දිනදී, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ මහ ලේකම් බැං කි-මූන් මහතා විසින් ලුවිස් ආබර් ගෙන් පසු මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස් ලෙස නාවී පිල්ලේ මහත්මිය පත්විය යුතු බවට නිර්දේශ කලේය. නමුත් නාවී මහත්මියගේ යම් යම් අදහස් නිසා එක්සත් ජනපදය ඊට මුලදී විරුද්ධත්වයක් පල කලද පසුව ඔවුන් විසින් එය හකුලාගන්නා ලදී. 2008 ජූලි මස 28 දින, පැවැති සාකච්චාවකදී ඇති කර ගත් පොදු එකඟත්වයකින් අනතුරුව නාවි මහත්මිය එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස් වරිය ලෙස පත්විය. ඇගේ වසර 4 ක පලමු ධූරකාලය 2008 සැප්තැම්බර් 1 වනදා ඇරඹිණි. එහිදී නාවි මහත්මිය පවසා සිටියේ මහ කොමසාරිස්වරයා යනු "ලොව ඕනෑම තැනක අගතියට පත්වූ අයගේ කටහඬ" බවයි. 2012 දී, ඇයට එම තනතුරේ තවත් වසර 2 ක ධූර කාලයක් හිමි විය. නාවි මහත්මිය "BORN FREE AND EQUAL" නම්, ලිංග භේදය සහ ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් නීතිය පිළිබඳ සම්මුතියකටද මහ කොමසාරිස්වරිය ලෙස අත්සන් කලාය.
2011 දී නාවී මහත්මිය සම ලිංගික අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් සැසියට ඉදිරිපත් කල යෝජනාවකටද සහය පල කලාය.
නවනීදම් පිල්ලේ මහත්මිය ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ ඊලාම් විමුක්ති කොටි ත්‍රස්ථ සංවිධානය හා ශ්‍රී ලංකා රජය අතර පැවැති සිවිල් යුද්ධයේ අවසන් භාගයේදී සිදුවූවා යැයි කියන මානව හිමිකම් කඩවීම් සම්බන්ඳයෙන් සොයා බලන එක්සත් ජාතීන්ගේ නියෝජිතවරියක් ලෙසද කටයුතු කරයි.
විවේචන
නිදහස් ලෙස හැඟීම් ප්‍රකාශනය සහ සාමකාමී ශිෂ්‍ය විරෝධතාවලට සිදුවූ යම් යම් බාධා නිසා 2012 ජුනි 8 දින කථාවකදී, පිල්ලේ මහත්මිය කැනඩාවේ ක්‍යුබෙක් (Quebec) හී ප්‍රාදේශිය රජය අපලේඛනගත කොට හැඳින්වීම නිසා ඊට ප්‍රතිචාර දැක්වූ ක්්‍යුබෙක් නිලදාරීන් පිල්ලේ මහත්මියව විවේචනය කරමින් පවසා සිටියේ ක්්‍යුබෙක් ප්‍රදේශය වෙනත් අපකීර්තිමත් ප්‍රදේශ සමග සංසංදනය කිරීම නොකල යුතු බවයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ සිදුවූ බවට එල්ලවන යුද අපරාධ ගැන පරීක්‍ෂණ කොමිසමක්‌ පත් කිරීමට මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ලෙස නවි පිල්ලේ දැඩි උත්සාහයක යෙදේ. නමුත් මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ඒ සඳහා කිසිදු බලයක්‌ නැතැයි රුසියාව සහ චීනය ප්‍රමුඛ රටවල් හතරක්‌ ක්‍රි.ව. 2014 මානව හිමිකම් සමුළුවේදී ප්‍රකාශ කරන ලදී. රටක් සම්බන්ධව එවැනි විමර්ශනයක්‌ පැවැත්වීම සඳහා මානව හිමිකම් කවුන්සිලයට බලතල ඇත්නම් එය තහවුරුකරන ලෙස එකී රටවල් නවි පිල්ලේට අභියෝග කර තිබේ.
මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1941 උපත්
ඵලදායී පාසල
ඵලදායී පාසල හදුනා ගත හැකි ආකෘති
දශක දෙකක් පමණ කාලයක් විවිධ පර්යේෂකයින් වු අධ්‍යාපනඥයන් ආදී අය විසින් නැවත නැවත සංවර්ධනය කරමින් භාවිත කරන ලද සංවර්ධන ආකෘති පහත පරිදි වේ.මේවා සංවර්ධනය කිරීමේ ප්‍රධානියා වූවේ Cheng වේ.
<p Align="left">#අරමුණු ආකෘතිය <p Align="left">#පද්ධති සම්පත් ආකෘතිය <p Align="left">#අභ්‍යන්තර ක්‍රියාවලියේ ආකෘතිය <p Align="left">#උපාය මාර්ග බලවත් කණ්ඩායම් ආකෘතිය <p Align="left">#සාධාරණීයකරණ ආකෘතිය <p Align="left">#තරඟකාරී අගයන් සහිත ආකෘතිය <p Align="left">#ඵලදායී නොවන ආකෘතිය
පද්ධති සම්පත් ආකෘතිය
පාසල් ඵලදායීතාවය සඳහා පාසලකට සීමිත හා වටිනා සම්පත් යෙදවුම් අවශ්‍ය බව පද්ධති සම්පත් ආකෘතිය උපකල්පනය කරයි. ඒ නිසා පාසල ඵලදායී වීමට නම් අවශ්‍ය සම්පත් පාසල විසින්ම සපයා ගත යුතුය.පාසලේ ළමුන්ගේ ගුණාත්මකභාවය සඳහා ලබා දී ඇති පහසුකම් ,සම්පත්,මධ්‍යම අධ්‍යාපන අධිකාරිය විසින් සපයන ලද මූල්‍ය පහසුනම් ,ආදි ශිෂ්‍ය හා දෙමාපියන් ආදී පාසලට උදව් කරන වෙනත් ප්‍රජාව හා සංවිධාන ඵලදායීතාවයේ නිර්ණායක ලෙස හැදින්විය හැකිය.යෙදවුම් පිළිබඳ ඕනෑවට වඩා අවධාරණය කිරීම නිසා අධ්‍යාපන ක්‍රියාවලියේ නිමවුමට පාසලට කළ හැකි බලපෑම අවධාරණය කිරීම අඩුවීම මෙහි දුර්වලතාවයකි.(Cheng,1995)
අභ්‍යන්තර ක්‍රියාවලියේ ආකෘතිය
පාසලක් ඵලදායී වීමට නම් එහි අභ්‍යන්තර ක්‍රියාවලිය මෘදු හා සෞඛ්‍ය සම්පන්න විය යුතු බව මෙම ආකෘතිය පකල්පනය කරයි. පාසලේ අභ්‍යන්තර ක්‍රියාකාරකම්, පුහුණුවීම් ,සංනිවේදනය,සහභාගිත්වය,සම්බන්ධීකරණය,සැලසුම් කිරීම,තීරණ ගැනීම,සමාජ අන්තර් සම්බන්ධතා,පාසලේ ‍දේශගුණය හා ඊට අනුව හැඩ ගැහීම, ඉගැන්වීමේ ක්‍රම,පන්ති කාමර කළමනාකරණ ක්‍රම ආදිය ඵලදායීතාව මැනීමේ නිර්ණායක ලෙස භාවිත කෙර්. අදාළ තොරතුරු රැස් කිරීම හා වාර්තා කිරීමේ අසීරුතාවය මෙහි ඇති සීමාවන් වේ.
සාධාරණීයකරන ආකෘතිය
මෙම ආකෘතියට අනුව පාසලක ඵලදායීතාව රැදී පැවැතිය හැක්කේ නීත්‍යාණුකූල,වානිජමය,ප්‍රචාරණ කටයුතුවල ප්‍රතිඵලයක් වශයෙනි.මෙ‍ම ආකෘතියේ ඵලදායිතා නිර්ණායක නිතරම සම්බන්ධ වන්නේ මහජන සම්බන්ධතාවන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් ,ජයග්‍රහණ,පාසලේ දර්ශනය පිළිබඳ ප්‍රජාවේ පිළීගැනීම හා ගරුත්වය ආදිය මතය.
තරඟකාරී අගයන් සහිත ආකෘතිය
පාසලක් පරිසරයේ වෙනස්වීම්වල බලපෑම් හා අභ්‍යන්තර බාධා මත පවත්වාගෙන යා හැකිනම් එය ඵලදායී වනු ඇත.මෙම ආකෘතිය අභ්‍යන්තර ක්‍රියාවලී ආකෘතියට තරමක් දුරට සමානය.නමුත් මෙම ආකෘතියේ දී ශිෂ්‍ය ඉගෙනුම් චර්යා වඩා වැදගත් කොට සැලකීම විශේෂය.
ඵලදායී නොවන ආකෘතිය
පාසලේ ඵලදායීතාව කෙරෙහි බලපාන ධනාත්මක නිර්ණායක හදුනා ගැනීමට අසීරු වන විට ඵලදායී නොවන ආකෘතිය මඟින් පාසල් ඵලදායීතාවේ ඍණාත්මක  ලක්‍ෂණ පෙන්නුම් කරයි.එම නිසා මෙම ආකෘතිය ඵලදායීතාවට තුඩු දෙන ලක්‍ෂණ හදුනා ගැනීමට නොහැකි අවස්ථාවක් ලෙස නිර්වචනය කෙරේ .ඵලදායීතා ලක්‍ෂණ පැහැදිලිව දැකිය නොහැකි පාසල් සංවර්ධනය සඳහා උපාය මාර්ග හදුනා ගැනීමට මෙම ආකෘතිය ඉතා වැදගත් වේ.
ඉහත සඳහන් කළ සෑම ආකෘතියකම ඊට ආවේණික වූ ශක්තීන් හා සීමා ද පවතී.එම නිසා ඒ ඒ රටවල අවස්ථානුකූලව විවිධ කාලවල දී ඒ ඒ පාසලේ විවිධත්වයන්ට අනුව පාසලේ ඵලදායීතාව මැනීමට මෙම ආකෘතීන් ප්‍රයෝජනවත් වේ.
ඵලදායී පාසලක් මැනිය හැකි සාධක
ඵලදායි පාසලක් මැනිය හැකි සාධක විවිධ පර්යේෂකයින් විසින් ඉදිරිපත් කර තිබේ.ඒ අතරින් එංගලක්තයේ Hardford shire නම් වු අධ්‍යාපන ආයතනය මගින් ඵලදායී පාසලක් මැනිය හැකි සාධක 05 ක් ඉදිරිපත් කර තිබේ.(1995)
එංගලන්තයේ මෙල්බන්වල ද්වීතීක පාසල් 09ක් අධ්‍යයනය කිරීමෙන් පසු ඵලදායී පාසලක් මැනීමේ සාධක කිහිපයක් ඉදිරිපත් කර තිබේ.
වික්ටෝරියා ‍බේකර් විසින් ඵලදායී පාසලක් මැනිය හැකි සාධක ඉදිරිපත් කර ති‍‍බේ.එය The Blackboard of the jungal නම් කෘතිය මගින් ඉදිරිපත් කර ති‍බේ.
ඒ අනුව ඵලදායී පාසලක් ගොඩ නැගීමේ දී ගුරුවරයා සතු කාර්ය භාර්ය විශාලය.ඒ අනුව ඵලදායි ගුරුවරයෙකු වීමට පහත දෑ අනුගමනය කළ හැක.
මූලාශ්‍ර
හෙට්ටිගේ,අනුලා.අධ්‍යාපනය 36,ඵලදායී පාසල,2006,අධ්‍යාපන පීඨය,‍කොළඔ විශ්ව විද්‍යාලය.
තෝරදෙනිය,සේන.ඵලදායිතා සංකල්පය,2001,එස්.ගොඩගේ,කොළඔ.
අඩවියෙන් බැහැර පිටු
http://www.ibe.unesco.org/curriculum/Rpack/cap_teaching.htm
රබර් සෙරෙප්පු
These disposal habits may pose an environmental problem because most flip-flops are made with polyurethane, which comes from crude oil. This material is a number seven resin and cannot usually be recycled in small amounts. Because of growing environmental concerns, some companies have begun to sell flip-flops made from recycled inner tubes or car tires, as well as sustainable materials like hemp, cotton and coconut.
Flip flops are also popular with those who enjoy being barefoot but need to wear shoes, because they allow the foot to be out in the open but still constitute a shoe for wear in places such as restaurants or on city streets, and can be quickly and easily removed. They are also popular because they are easy to carry.
thumb|250px|right|[[Northwestern Wildcats women's lacrosse|Northwestern Women's Lacrosse team at the White House. Four of the women in the front row are wearing thong sandals that were labeled "flip-flops" by critics.]] On July 19, 2005, some members of Northwestern University's national champion women's lacrosse team were criticized for wearing "flip-flops" to the White House to meet with President George W. Bush. The women pointed out that their shoes were not "beach shoes," but were dressier thong sandals.
The Indian manifestation of the flip-flop, the chappal, has even been known to be deployed as a weapon, both as a truncheon and a missile, although it is more commonly merely a threat. It is not unheard of for people to whip off their chappals in the heat of an argument, in order to make their aggravation more palpable to the other party. (Touching the shoes or feet of another, in some Indian cultures, is a sign of respect or submission).
ඉතිහාසය
Thongs were inspired by the traditional woven soled zōri or "Jonge sandals", (hence "jandals"). Woven Japanese zōri had been used as beach wear in New Zealand in the 1930s. In the post war period in both New Zealand and America, versions were briefly popularized by servicemen returning from occupied Japan. The idea of making sandals from plastics did not occur for another decade.
The modern design was invented in Auckland, නවසීලන්තය by Morris Yock in the 50s and patented in 1957. However, this claim has recently been contested by the children of John Cowie. John Cowie was an England-raised businessman who started a plastics manufacturing business in Hong Kong after the war. His children claim that it was Cowie that started manufacturing a plastic version of the sandals in the late 1940s and that Yock was just a New Zealand importer. The children also say that their father claimed to have invented the name 'jandal' from a shortened form of 'Japanese Sandal'. John Cowie and his family emigrated to New Zealand in 1959.
Despite 'jandal' being commonly used in New Zealand to describe any manufacturer's brand, the word Jandal is actually a trademark since 1957, for a long time owned by the Skellerup company.
In countries other than New Zealand, jandals are known by other names.
In ඕස්ට්‍රේලියාව they are known as thongs. The first pair were manufactured there by Skellerup rival Dunlop in 1960. Thongs became popular there after being worn by the ඕස්ට්‍රේලියානු Olympic swimming team at the Melbourne Olympic Games in 1956.
In the UK and U.S. they are most commonly known as flip-flops.
Flip-flops may have been familiar in the United States in the mid-19th century. An 1861 letter to the editor of The New York Times mentioned poorly equipped troops in the Seventh Regiment Volunteers wearing "flip-flaps": "The men were not in uniform, but very poorly dressed, — in many cases with flip-flap shoes. The business-like air with which they marched rapidly through the deep mud of the Third-avenue was the more remarkable." Later the letter reads: "The men have not yet been supplied with shoes, and yet still march flip-flop. Why?" The letter does not describe the men's shoes in detail, so it is not clear whether it is referring to footwear of the flip-flop style, or perhaps to the poor state of their shoes.
Thongs now come in a variety of shoe styles other than the traditional flat sandal, such as women's heels, slides, and wedges.
Havaianas is a Brazilian brand of flip-flop that gained world recognition in 1998 after the company developed a style of the sandals for the World Cup that featured the Brazilian flag. Although Havaianas flip-flops have only become wildy popular in the United States in the last five years after many celebrities were seen wearing them, the brand has been around since 1962. The brand's famous slogan "Havaianas. The Real Ones." originated in the 1970s as a response to other companies making knock-off versions of the flip-flops. The shoes are known for their comfortable soles and straps. The name Havaianas means Hawaiians in Portuguese.
සෞඛ්‍යමය වැදගත්කම
While widely regarded to be comfortable, flip-flops do not provide ankle support, and can cause many foot-related problems. Some flip-flops have a spongy sole, so when the foot hits the ground, it rolls inward and the sponge allows it to roll even more than usual. This is known as overpronation and causes many problems in the foot. Each time a foot hits the ground, the arch is supposed to be locked to absorb shock. But during overpronation, the arch opens and releases this locking mechanism, leading to problems such as pain in the heel, the arch, the toes and in the forefoot. Overpronation of the foot also results in flat feet, especially if flip flops are worn throughout childhood and adolescence when the muscles, bones, and tendons of the feet are growing and developing. Exacerbating this, some flip-flops force a person to overuse the tendons in the foot, which can cause tendinitis.
Ankle sprains are also common due to stepping off a curb or stepping wrong; the ankle bends, but the flip flop neither holds on to nor supports it. The open nature of flip-flops also makes the wearer more susceptible to stubbed toes, and exposes the foot to the environment. The toe grip can be useful for preventing the foot from slipping forward in a convenient sandal, but flip flops with bands across higher areas of the foot or the arch are recommended for support and keeping the shoe on the foot. Thong sandals are also popular with the same proportions and structures of flip flops, but with the addition of a slingback or an ankle strap that holds and supports the foot in a stable position. Arch support is also found in many more expensive and better made flip flops rather than the ubiquitous foam materials. Spending more on a better quality, better created shoe can influence the wearer's health and safety. Such shoes are also more commonly endowed with rubberized soles and better cushions.