cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
557
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:557
ꧡႄႇၵူင်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
မိူင်းၽျၢၵ်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:မိူင်းတႆး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
ၼႃးပေႃႉ၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝၢၼ်ႈၼႃးပေႃႉ (, Nar Paw, နားပေါ့) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်း ဢိူင်ႇၼႃးပေႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ လၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ဢေႃႈ။
ၶိၼ်ႇတႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ယႂႃႇႁွင်းၵူင်း (ဢွၵ်ႇ)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဝၢၼ်ႈယႂႃႇႁွင်းၵူင်း (ဢွၵ်ႇ)  (ရွာဟောင်းကုန်း (ရှေ့)ရွာ, Ywarhaungkone(East)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇယႂႃႇႁွင်းၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190693 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 952 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 983 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1935 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
1851
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:1851 ပိူင်ထၢၼ်ႈ:1850 ႁူဝ်သိပ်းပီ
တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် မေႃႇလမႅင်ႇ
တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် မေႃႇလမႅင်ႇ ၼႆႉ ပဵၼ်တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ဢၼ်မီးတီႈ ဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် တီႈ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း
ၸလေႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈၸလေႇ (စလေရွာ, Salay) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 189940 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဢၢႆႇလျႃး (ၸၢၼ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈဢၢႆႇလျႃး (ၸၢၼ်း)  (အိုင်လျား (တောင်)ရွာ၊ Ainglyar(South)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ၸၢၼ်း)၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192048 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ၸၢၼ်း)ၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 334 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 349 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 683 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ၵလေး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ဝၢၼ်ႈၵလေး  (ကလေးရွာ, Kalay) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵလေး၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190592 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 725 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 757 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1482 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ၵူင်ႇပိၼ်ႇဢၢႆႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈၵူင်ႇပိၼ်ႇဢၢႆႇ  (ဂုံပင်အိုင်ရွာ, Gonpinaing) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191069 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 804 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 906 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1710 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ယႂႃႇမ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝၢၼ်ႈယႂႃႇမ  (ရွာမရွာ၊ Ywarma) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192729 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1347 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1574 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2921 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
'ၸႄႈတွၼ်ႈယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇ (ယင်းမာပင်ခရိုင် ; Yinmabin District ; ) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတိူင်းၸႄႈၵႅင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၶဝ်ႈပႃး မီးဝႆႉ 4 ၸႄႈဝဵင်းသေ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇၼႆႉ မီး 540,877 ၵေႃႉ ယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ဢလွင်းတေႃႇ ၵတ်ႉသၽ၊ ထိူၼ်ႇတူဝ်သတ်းလွတ်ႈၽေး လႄႈ ၽူဝ်ႇဝိၼ်ႇတွင်ႇ၊ တီႈၸႄႈဝဵင်းသႃးလိၼ်းၵျီးၼႆႉ မီးဝႆႉ လွႆၵျေးၸိၼ်ႇ ဢၼ်ဢွၵ်ႇတွင်းလႅင်၊ တီႈၸႄႈဝဵင်းပလႄးၼႆႉ မီးဝႆႉ သၼ်လွႆ ပူင်ႇတွင်ႇပူင်ႇၺႃႇ ဢၼ်ႁၼ် ပရၢႆးမဵၵ်ႉမိူၼ်ၵူၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတိူင်းၸႄႈၵႅင်း ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတွၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
သူၺ်ႇၸုၶိၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ဝၢၼ်ႈသူၺ်ႇၸုၶိၼ်ႇ  (ရွှေစုခင်ရွာ, Shwesukhin) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇတꧤုတ်ႉၵူင်း ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194113 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇ တꧤုတ်ႉၵူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1669 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1852 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3521 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
မိူင်းၽျၢၵ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၽျၢၵ်ႈ, (မိုင်းဖြတ်မြို့နယ်), (Monghpyak Township), ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်မီးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမိူင်းၽျၢၵ်ႈ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇသေ တီႈပၵ်းလုမ်းတႄႉ ပဵၼ် ဝဵင်းမိူင်းၽျၢၵ်ႈယဝ်ႉ။။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:မိူင်းတႆး
ပၢင်ဝၢႆ၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းပၢင်ဝၢႆ, (ပန်ဝိုင်မြို့နယ်), ၼႆႉပဵၼ်ႄၸႄႈဝဵင်းဢၼ်မီးၼႂ်း တိူင်းဝႃႉၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇသေ တီႈပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ်တီႈ ဝဵင်းပၢင်ဝၢႆယဝ်ႉ။
556
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:556
ၵျွၵ်ႉပူင်ႇၵူင်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ
ဝၢၼ်ႈၵျွၵ်ႉပူင်ႇၵူင်း  (ကျောက်ပုံကုန်းရွာ, Kyaukponkone) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194357 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 877 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 987 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1864 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ
ၵျႅၵ်ႉမရေႃး၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃး (ကျိုက်မရောမြို့နယ်) ; (Kyaikmaraw Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမေႃႇလမႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
တႁတ်ႉတၢၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၵျွၵ်ႉၽူး
ဝၢၼ်ႈတႁတ်ႉတၢၼ်း  (ဒဟတ္တန်းရွာ, Dahattan) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵျွၵ်ႉၽူး ၊ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193765 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၵျွၵ်ႉၽူးၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 945 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1203 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2148 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ
သျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ (ၸၢၼ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဝၢၼ်ႈသျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ (ၸၢၼ်း)  (ရှမ်းကန် (တောင်)ရွာ, Shankan(South)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇသျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190721 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1526 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1579 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3105 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဢေႇပရႄႇ 2008
(26) ဝၼ်း
5
ဝႅတ်ႉလႅတ်ႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ဝၢၼ်ႈဝႅတ်ႉလႅတ်ႉ  (ဝက်လက်ရွာ၊ Wetlet) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဝႅတ်ႉလႅတ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193008 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဝႅတ်ႉလႅတ်ႉၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 516 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 597 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1113 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ၽႃးတႃးယေႇပူႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ဝၢၼ်ႈၽႃးတႃးယေႇပူႇ  (ဖားသားရေပူရွာ, Hpartharyaepu) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇပျႃးတႃးၶျွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈထဝႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 177,075 ယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ယေး
တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ယေး ၼႆႉ ပဵၼ် ပဵၼ်တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ဢၼ်မီးတီႈ ဝဵင်းယေး၊ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် တီႈ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း
ဢေႇပရႄႇ 1807
(26) ဝၼ်း
5
555
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:555
ပၢင်ယၢဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝၢၼ်ႈပၢင်ယၢဝ်း (, Pan Yawng, ပန်ယောင်း) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်း ဢိူင်ႇၼႃးပေႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ လၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ဢေႃႈ။
ၸေးႁွင်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈၸေးႁွင်း (ဈေးဟောင်းရွာ, Zayhaung) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 189941 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ၸၢမ်ႇပျႃႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈၸၢမ်ႇပျႃႉ  (စံပြရွာ၊ Sanpya) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192045 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)ၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 729 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 994 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1723 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ၸလႄး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ဝၢၼ်ႈၸလႄး  (ဇလဲရွာ, Zale) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵူဝ်းပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190577 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1406 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1575 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2981 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ၵူင်းတႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
ဝၢၼ်ႈၵူင်းတႃႇ  (ကုန်းသာရွာ, Konethar) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇꧡီႇမီးၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191456 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇꧡီႇမီးၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1692 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 2152 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3844 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
မိူင်းၽႅၼ်ႇ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းမိူင်းၽႅၼ်ႇ (မိုင်းဖျန်မြို့) ၼႆႉ မီးၼႂ်း တိူင်းဝႃႉၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇ ၶႃႈဢေႃႈ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:မိူင်းတႆး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
ၸီးတေႃး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈၸီးတေႃး  (ဇီးတောရွာ, Zeetaw) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191070 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 804 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 906 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1710 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ထၼွင်းၶျၢႆး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈထၼွင်းၶျၢႆး  (ထနောင်းချိုင်းရွာ, Htanaungchaing) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇထၼွင်းၵၢႆး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191067 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1016 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1321 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2337 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
မၢၼ်ႇမထူး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ဝၢၼ်ႈမၢၼ်ႇမထူး  (မန်မထူးရွာ, Manmahtu) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇပျႃးတႃးၶျွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈထဝႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 177,069 ယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ၸႅတ်ႉမုလႄႇယႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ဝၢၼ်ႈၸႅတ်ႉမုလႄႇယႃႇ  (စက်မှုလယ်ယာရွာ, Sethmulelyar) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵူဝ်းပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 218245 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1406 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1575 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2981 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
သႄႇတေႃႇၵျီး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈသႄႇတေႃႇၵျီး (ဆည်တော်ကြီးရွာ, Setawgyi) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 219083 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၸႅတ်ႉမုလႄႇယႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
သႄႇတေႃႇၵျီး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
554
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင် (ကယားပြည်နယ်), (Kayah State), ၼႆႉ ပဵၼ် ၸႄႈမိူင်း ၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ဢၼ်ၼိူင်ႈသေ မီးဝႆႉ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇႁွင်ႇ မီးဝႆႉ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမီးဝႆႉ မိူင်းထႆး လႄႈ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီး ၸႄႈမိူင်းယၢင်းၽိူၵ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ လွမ်ႉႁွပ်ႈဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၸႄႈလူင်ၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းလွႆၶေႃ ယဝ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ် သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ဢၼ်ၵဵပ်းမိူဝ်ႈ ပီ ႒႐႑႔ ၼၼ်ႉေသ ႁူပ်ႉၵူၼ်း မီးဝႆႉ ႒႗႒,႗႓႐ ၵေႃႉ ယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းယၢင်းလႅင် ယူႇသဝ်းၵမ်ႉၼမ်ယဝ်ႉ။
554
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ဢွင်ႈတီႈလႄႈ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်
ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင် ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ၵၼ်ႇတရဝတီႇ ၼႆႉ ၵႂၢင်ႈၶႂၢင် 4529.56 sqmi သေ ပေႃးဢဝ်ဢေႇရိယႃႇဝႃႈ ၼႂ်းၵႃႈ ၸႄႈမိူင်း ႗ ၸႄႈမိူင်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်လဵၵ်ႉသေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီႇတုၼ်ႉႁွင်ႇ ၁၈° ၀' လႄႈ ၁၉° ၅၅'၊ လွင်ႇၵျီႇတုတ်ႉဢွၵ်ႇ ၉၄° ၄၀' လႄႈ ၉၇° ၉၃' ယဝ်ႉ။ ပဵၼ်မိူင်းလွႆ တီႈဢၼ်ၵူၼ်းယူႇႁၢင်ႇယဝ်ႉ။ သၢပ်ႇလႅၼ်လိၼ်မၼ်း တိူဝ်ႉၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတင်း မိူင်းတႆး၊ မိူင်းယၢင်းၽိူၵ်ႇ၊ မိူင်းထႆး ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ႁူင်းၽႆးလေႃးပိတ မၢႆ (႑) လႄႈ မၢႆ (႒) ဢၼ်ပဵၼ်ႁူင်းပၼ်ၽႉးပိူင်လူင် တီႈၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼႆႉၵေႃႈ မီးဝႆႉတီႈ ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ၼႆႉယဝ်ႉ။
554
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၾိင်ႈၾႃႉ
တီႈထုင်ႉၼႃႈလိၼ်သုင် ၼႆႉ မီးၾိင်ႈၾႃႉႁႅင်ႈႁွင်သေ တီႈထုင်ႉလိၼ်ပဵင်းတႄႉ မီးၾိင်ႈၾႃႉၽူၼ်ယဝ်ႉ။ တၢင်ႉမႆႈၽတ်ႉၽဵင်ၶၢဝ်းၵတ်းၼႆႉ ပေႃးတီႈထုင်ႉၼႃႈလိၼ်သုင်ၼႆႉ မီး ႔႐ တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉ သေ ပေႃးပဵၼ်တီႈ ထုင်ႉၼႃႈလိၼ်ပဵင်းၼႆႉ မီး ႖႒.႖ တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉယဝ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်ၶၢဝ်းမႆႈသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလိူၼ်မေႇ ၼႆႉ တၢင်ႉမႆႈၽတ်ႉၽဵင်ႇ မီး ႗႗.႔ တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉယဝ်ႉ။ တၢင်ႉၼမ်ႉၽူၼ်ၽတ်ႉၽဵင်ႇ မီး ႓႘.႔႓ ၼိဝ်ႉယဝ်ႉ။
554
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၶိူဝ်းၵူၼ်း
တီႈၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ၼႆ့ မီးၸုမ်းၸိူဝ်းပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယၢင်းလႅင် ယၢင်းလႅင်၊ ၵယၢၼ်း(ပတွင်ႈ)၊ ၵယၢၼ်း(လထ)၊ ၵယေႃး၊ ယိၼ်းပေႃႇ၊ ယိၼ်းတလႄး၊ ၵေႇၶူဝ်ႇ၊ ၵေႇပႃး၊ ၵယႃးမူဝ်ၼု (မၼုမၼေႃး) သေဢမ်ႇၵႃး ၸိူဝ်းပဵၼ်ၸၢဝ်းၵူၼ်း မၢၼ်ႊ၊ တႆး၊ ယၢင်းၽိူၵ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယူႇသဝ်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။
554
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇ
ၵေႃႈမိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းႁိူၼ်းယေးၼိူင်ႈလင် လႆႈမီးလွင်ႈၼပ်ႉယမ်ၼိူဝ် ပေႃႈသေ လႆႈၶၢမ်ႇဢဝ်ဢူၽုင်းၼၼ်ႉ ၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းယွမ်ႇၵေႃႈ လႆႈၶၢမ်ႇဢဝ် ဢူၽုင်းလွင်ႈဢွၼ်ႁူဝ် ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၶဝ်ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းၽၢႆႇၼိူဝ် ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၸိူဝ်းၵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်ၶဝ် ၼပ်ႉယမ်ၼၼ်ႉ ၵေႃႉပွင်ၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ မီးၸုမ်းၼၢမ်းၼႃႈၸႄႈမိူင်း လႄႈ မီးၶွမ်ႇမတီႇၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇ၊ ၽၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၸႄႈဝဵင်းတေႃႇဝၢၼ်ႈယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ်လၢႆးၽိင်ႈထုင်းၵေႃႈ တိုၵ်ႉၸွမ်းယူႇ။
554
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ
တီႈၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸႄႈတွၼ်ႈ (႒) ဢၼ်ယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း မီးဝႆႉ (႗) ၸႄႈဝဵင်းယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈတွၼ်ႈလွႆၶေႃၼႆႉ -
တီႈၸႄႈတွၼ်ႈဝေႃးလၶႄႉၼႆႉ -
554
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝဵင်း မီး (႘) ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ မီး (႓႑) ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇမီး (႗႔) ဢိူင်ႇ လႄႈ ဝၢၼ်ႈ မီး (႕႑႐) ဝၢၼ်ႈယဝ်ႉ။
554
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:554
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
ၽႃႇသႃႇၶေႃႈၵႂၢမ်း လႄႈ လိၵ်ႈလၢႆး
ၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း ႁူမ်ႈဝႃႈ မီးၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ႁင်းၽႂ်မၼ်းသေတႃႉ မီးလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ဢိတ်းဢွတ်း။ ပေႃးဝႃႈပဵၼ်ၵႂၢမ်းတႆးၼႆတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ပွင်ႇၵမ်ႉၼမ်သေ လိၵ်ႈႁင်းၶေႃတႄႉ ဢမ်ႇမီးဝႆႉ။ ၵူၼ်းၶိူဝ်းမၢင်ၸိူဝ်းၸမ်ႉ ဢဝ်လိၵ်ႈယေႃးမ (ရူမ်း)သေ ၶူင်သၢင်ႈႁဵတ်းပဵၼ်လိၵ်ႈဝႆႉသေတႃႉ ၵူၼ်းၸႂ်ႉဢေႇဝႆႉယဝ်ႉ။ ဢဝ်တူဝ်လိၵ်ႈမၢၼ်ႊသေ ၶိုၼ်းၶူင်သၢင်ႈပဵၼ်လိၵ်ႈယၢင်းလႅင်သေ တိုၵ်ႉၶတ်းၸႂ် ႁႂ်ႈၽႄႈတိုၼ်းယူႇယဝ်ႉ။
လႂႄးဢူး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝၢၼ်ႈလႂႄးဢူး  (လွှဲဦးရွာ၊ Hlweu) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192731 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1347 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1574 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2921 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ယၢင်းလႅင်၊ ၸႄႈမိူင်း
လွင်ႈၼုင်ႈတၢင်းမႆ
ၽူႈၸၢႆးယၢင်းလႅင်ၶဝ်ၼႆႉ ၼူင်ႈၵူၼ်ပွတ်း/ယၢဝ်းမၼ်ႈ လႄႈ သိူဝ်ႈပွတ်းၼိူဝ် ဢၼ်ယူင်ႉယူင်ႉၸႃးၸႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၶဵၼ်းႁူဝ်လႅင်/လမ်။ တီႈတူဝ်ၸမ်ႉၼူင်ႈပႃႈပၢႆႉဢူၵ်း မႆပႃးၽႃႈပၢႆႉယၢဝ်းသေ ဢဝ်သၢႆလႅင်ႁၢတ်ႉဢႅင်ႈယဝ်ႉ ယွႆႉတူၵ်းလူင်းဝႆႉ ၽၢႆႇၼႃႈယဝ်ႉ။ ၽူႈၸၢႆးၵေႇၶူဝ်ႇ၊ ၵေႇပႃး ၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈၵူၼ်မၼ်ႈပွတ်း လႄႈ သိူဝ်ႈၽိူၵ်ႇဢူၵ်းတႅၵ်ႇယဝ်ႉ။ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈသိၼ်ႈတေႃးၽႃႈ လႄႈ သိူဝ်ႈယဝ်ႉ။ ပတွင်ႈ (ႁွင်ႉ) ၵယၢၼ်းၸမ်ႉ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးၶဝ် ၼူင်ႈၵူၼ်ႈႁူင်ႇယူင်ႉလႄႈ တင်းသိူဝ်ႈသေ ပေႃးပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၼူင်ႈသိူဝ်ႉပႃးၼႂ်း ၶႅၼ်မၼ်းၽႃႇတေႃႇထိုင်ႈၼႃႈဢူၵ်းသေ တၢင်းယၢဝ်းမၼ်း တေႃႇထိုင်ၶႃလူင်ယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇၼိူဝ်မၼ်းၸမ်ႉၼူင်ႈသိူဝ်ႈလမ်ထႅင်ႈယဝ်ႉ။ ၽူႈၸၢႆးပယႄးၵေႇယႃႇ ၸမ်ႉ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈၶႅၼ်ပွတ်းဢၼ်ၽိူၵ်ႇ ၽၢႆႇၼိူဝ်ၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းၼုင်ႈၵူၼ်ပွတ်း ဢၼ်မီးယွင်းလႅင် တၢင်းယၢဝ်းထိုင်ႁူဝ်ၶဝ်ႇ။ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈၽိူၵ်ႇမီးယွင်းလႅင် တီႈၶႅၼ်သမ်ႉပႃးယွႆး လႄႈ သိၼ်ႈၸမ်ႉပဵၼ် ဢၼ်လမ်ပဵၼ်ပိုၼ်ႉ မီးယွင်းလႅင်ၶႂၢႆႇပေ တၢင်းယၢဝ်းတေႃႇထိုင် ႁူဝ်ၶဝ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ၽူႈၸၢႆးယိၼ်းပေႃႇၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈၵူၼ်ပွတ်း လႄႈ သိူဝ်ႈၶႅၼ်ဢမ်ႇပွတ်းဢမ်ႇယၢဝ်းသေ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၼူင်ႈသိၼ်ႈလမ် တေႃႇထိုင်ႁူဝ်ၶဝ်ႇ၊ သိူဝ်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်သိူဝ်ႈၶႅၼ်ဢမ်ႇပွတ်းဢမ်ႇယၢဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇၼႂ်းတႄႉ ဢဝ်ၽႅၼ်ႇႁၢတ်ႉသေ ဢဝ်သၢႆႁၢတ်ႉဢႅဝ်ႇ ႁၢတ်ႉ ၶေႃး ဢိၵ်ႇတင်း ႁူဝ်မႃႇယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇၼိူဝ်သမ်ႉ ဢဝ်ၽႃႈၽႅၼ်ႇမႆဝႆႉယဝ်ႉ။ ၽူႈၸၢႆးယိၼ်းတလႄး ၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈၵူၼ်းၶၢဝ် လႄႈ သိူဝ်ၶၢဝ်ဢၼ်မီးယွင်းလႅင်သေ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ သိူဝ်ႈၽိူၵ်ႇ၊ သိၼ်ႈဢၼ်မီးလွၵ်းသီလႅင် ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ (မၢႆတွင်း။ ။ၵူၼ်းၸၢႆးၶဝ်တႄႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်ၶဵၼ်းႁူဝ်သေ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ဢဝ်မၢၵ်ႇၼပ်ႉၶႅပ်းငိုၼ်း၊ သၢႆယွႆးမွၵ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ႁွႆႈၸွမ်းၶေႃးယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼုင်ႈတၢင်းမႆ ဢၼ်ၸႅၵ်ႇ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵူၼ်းထဝ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ ပိုၼ်ႉတီႈ တီႈၼိူင်ႈလႄႈ တီႈၼိူင်ႈ မီးလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။)
ၸယဵမ် ႁွင်ႉ ၵူၼ်းၸၢႆး ၶေႃးပွတ်းၼၼ်ႉၸမ်ႉ ၽၢႆႇၼိူဝ် ၼုင်ႈသိူဝ်ႈဢူၵ်းတႅၵ်ႇ လႄႈ ၼုင်ႈၵူၼ်ပွတ်းဢၼ်ႁႅတ်ႉ၊ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၸမ်ႉ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈသုပ်းယူင်ႉလႄႈ သိၼ်ႈတေႃးဢဝ်သေ ဢဝ်ငႃးတူဝ်သတ်း၊ သၢႆၶေႃး မၢၵ်ႇၼပ်ႉမႆႉ၊ ပီႇႁူ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းတိုဝ်းၼုင်ႈၶဝ်ယူႇယဝ်ႉ။
ၽိင်ႈငႄႈ
မီးတၢင်းယၢမ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈပွင်ၵၢၼ်ယဝ်ႉ။ လူၺ်ႈၽႃႇသႃႇၵိူဝ်းယမ်၊ လွင်ႈၵူၼ်း၊ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး၊ တႃႈဝၢၼ်ႈမူၼ်းၵူၼ်းၵိုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ မီးတၢင်းယၢမ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ၶိုင်ပွင်ယဝ်ႉ။ ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈတူင်ႇဝိူင်းၵူၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ၶၢမ်ႇသၢင်ႇၶၢမ်ႇၸၢင်း၊ တႄႇၼႃႈႁေႃတေႃႁိူၼ်း၊ ၶိုၼ်ႈႁိူၼ်းမႂ်ႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းတီႈမီးပၢင်ပွႆးမင်ႇၵလႃႇၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းၸွႆႈၵၼ်ယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ ဝၢၼ်ႈမူၼ်းၵူၼ်းၵိုၼ်း မီးၽိင်ႈလိုပ်ႈၽီဢမ်ႇလီဢမ်ႇငၢမ်းဢွၵ်ႇထိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ပၢင်ပွႆးၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ ၽႃႇသႃႇတြႃး မိူၼ်ၼင်ႇ ပွႆးတမ်းၶွၼ်ႇ၊ ပွႆးႁေႃႇၶဝ်ႈၼဵဝ်၊ ပွႆးႁွင်ႉၽၼ် ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈယဝ်ႉ။ သြႃႇမေႃၽီ၊ သြႃႇယႃႈယႃပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမီး ဢေႃးၸႃႇမီးဢူၽုင်းယဝ်ႉ။
ၶူဝ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းလိၼ်
မီးႁိၼ်ၶၢဝ်လႄႈ ၶူဝ်းႁေႈပေႃႇ ၸိူဝ်းဢၼ်ၸၢၵ်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇပဵၼ် ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၶူဝ်းဢွၵ်ႇပိုၼ်ႉတီႈ
လွၵ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉတႄႉ ပဵၼ်ဢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ထူၵ်းဢွၵ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉ ဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈႁုၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းယၢင်းလႅင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵျွၵ်ႉၽူး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ
ဝၢၼ်ႈၵျွၵ်ႉၽူး  (ကျောက်ဖူးရွာ, Kyaukhpu) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵျွၵ်ႉၽူး ၊ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193763 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၵျွၵ်ႉၽူးၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 945 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1203 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2148 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ
553
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
ႁူဝ်ႁႃႉ၊ ဢိူင်ႇ
ဢိူင်ႇႁူဝ်ႁႃႉ ၼႆႉ ပဵၼ်ဢိူင်ႇ ဢၼ်မီးၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈလၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ၼၼ်ႉၶႃႈဢေႃႈ။
553
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
ႁူဝ်ႁႃႉ၊ ဢိူင်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဢိူင်ႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၼၢႆး
553
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:553
သျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ (ႁွင်ႇ)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဝၢၼ်ႈသျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ (ႁွင်ႇ)  (ရှမ်းကန် (မြောက်)ရွာ, Shankan(North)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇသျၢၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190722 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1526 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1579 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3105 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ငၼ်ႉၸိၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ဝၢၼ်ႈငၼ်ႉၸိၼ်း  (ငန့်ဇင်းရွာ၊ Ngantzin) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဝယိၼ်းတူၵ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193007 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဝယိၼ်းတူၵ်ႉၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 806 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 812 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1618 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ယေႇၵမူဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ဝၢၼ်ႈယေႇၵမူဝ်း  (ရေကမိုးရွာ, Yaekamoe) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇတꧤုတ်ႉၵူင်း ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194108 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇ တꧤုတ်ႉၵူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1669 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1852 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3521 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ပၢင်သၢင်း၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းပၢင်သၢင်း, (ပန်ဆန်းမြို့), (Panghsang), ၼႆႉ မီးၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမၢၵ်ႇမင်ႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမၢၵ်ႇမင်ႉ၊ တိူင်း ဝႃႉ ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၶႃႈဢေႃႈ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:မိူင်းတႆး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
ဢေႇပရႄႇ 1941
(26) ဝၼ်း
5
ဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ (ၸၢၼ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝၢၼ်ႈဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ (ၸၢၼ်း)  (အင်ကြင်းကန် (တောင်)ရွာ၊ Ingyinkan(South)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192733 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1347 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1574 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2921 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝယိၼ်းတူၵ်ႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ဝၢၼ်ႈဝယိၼ်းတူၵ်ႉ  (ဝါးရင်းတုတ်ရွာ၊ Waryintoke) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဝယိၼ်းတူၵ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193006 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဝယိၼ်းတူၵ်ႉၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 806 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 812 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1618 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ၿျၢႆးဢိၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
ဝၢၼ်ႈၿျၢႆးဢိၼ်း  (ဗျိုင်းအင်းရွာ, Byainginn) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇꧡီႇမီးၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191454 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇꧡီႇမီးၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1692 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 2152 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3844 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
552
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လႄႇတႃႇၵွင်း (ၸၢၼ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ဝၢၼ်ႈလႄႇတႃႇၵွင်း (ၸၢၼ်း)  (လယ်တာကောင်း (တောင်)ရွာ, Leltawkaung(South)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇတꧤုတ်ႉၵူင်း ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194109 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇ တꧤုတ်ႉၵူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1669 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1852 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3521 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
552
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
ပျေႉပူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈပျေႉပူင်ႇ (ပြည့်ပုံရွာ, Pyaytpon) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 219085 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
552
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
ပျေႉပူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
552
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:552
ထၼွင်းၵၢႆး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈထၼွင်းၵၢႆး  (ထနောင်းကိုင်းရွာ, Htanaungkaing) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇထၼွင်းၵၢႆး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191066 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1016 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1321 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2337 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
သႄႇပဵၵ်ႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈသႄႇပဵၵ်ႉ  (ဆည်ပိတ်ရွာ၊ Sepeik) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၶွင်းယႄး၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191897 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၶွင်းယႄးၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 433 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 497 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 930 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ႁူဝ်ႁႃႉ၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝၢၼ်ႈႁူဝ်ႁႃႉ (, Ho Ha, ဟိုဟ) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ႁႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ လၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ဢေႃႈ။
ၸၢမ်းမျႅင်ႇဢေး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈၸၢမ်းမျႅင်ႇဢေး  (စမ်းမြိုင်အေးရွာ၊ Sanmyaingaye) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192046 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)ၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 729 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 994 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1723 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ပၵၢၼ်ႇတီး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈပၵၢၼ်ႇတီး  (ပုဂံတီးရွာ, Bagantee) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191071 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 804 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 906 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1710 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
2028
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:2020 ႁူဝ်သိပ်းပီ
ပွၵ်ႉတၢၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ဝၢၼ်ႈပွၵ်ႉတၢၼ်း  (ပေါက်တန်းရွာ၊ Pauktan) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဝႃးယူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193005 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဝႃးယူင်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 360 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 419 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 779 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ၵူဝ်းပိၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
ဝၢၼ်ႈၵူဝ်းပိၼ်ႇ  (ကိုးပင်ရွာ, Koepin) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵူဝ်းပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190576 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1406 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1575 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2981 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ
မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမႄႇရိၵ
This article contains text which need to be translated into the Shan language. You can help us Translate it.
မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမႄႇရိၵ
အကျယ်အဝန်း စတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၃.၇၉ သန်း (စတုရန်း ကီလိုမီတာ ၉.၈၃ သန်း) နှင့် လူဦးရေ သန်း ၃၀၀ ကျော်ရှိသည့်အတွက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် စုစုပေါင်း အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် စတုတ္တမြောက် အကြီးဆုံးနှင့် ကုန်းမြေအကျယ်အဝန်းနှင့် လူဦးရေအားဖြင့် တတိယမြောက် အကြီးမား အများပြားဆုံး ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံအများအပြားမှ လူအများအပြား ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ကြသဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူမျိုးစု အများဆုံး ရောထွေးနေထိုင်ပြီး ယဉ်ကျေးမှုအမျိုးအစား အစုံလင်ဆုံး နိုင်ငံများတွင် တစ်နိုင်ငံ အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်၏ စီးပွားရေးသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံး စီးပွားရေးဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်း ပြည်တွင်းထုတ်ကုန် (GDP) အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၄.၃ ထရီလီယံ မျှရှိသည်။ (nominal GDP အားဖြင့် တကမ္ဘာလုံး၏ ၂၃ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်ပြီး တကမ္ဘာလုံး ဝယ်ယူသည့်တန်ဖိုး၏ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်သည်။)
551
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:551
မျႃႉၵၢၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈမျႃႉၵၢၼ်ႇ (မြကန်ရွာ, Myakan) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 219082 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
သျၢၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဝၢၼ်ႈသျၢၼ်း  (ရှမ်းရွာ, Shan) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇသျၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190748 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 457 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 464 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 921 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ (တူၵ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝၢၼ်ႈဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ (တူၵ်း)  (အင်ကြင်းကန် (အနောက်)ရွာ၊ Ingyinkan(West)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192732 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်ႇၵျိၼ်းၵၢၼ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1347 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1574 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 2921 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
မိူင်းဢႄႇရီႇထရီးယႃး
Insert non-formatted text here
မျိၼ်ႉမူဝ်ႇလႅတ်ႉၶတ်ႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ဝၢၼ်ႈမျိၼ်ႉမူဝ်ႇလႅတ်ႉၶတ်ႉ  (မြင့်မိုရ်လက်ခတ်ရွာ, Myintmoletkhat) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇပျႃးတႃးၶျွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈထဝႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 177,074 ယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ၵျီးပိၼ်ႇၶႂႃႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ
ဝၢၼ်ႈၵျီးပိၼ်ႇၶႂႃႉ  (ကျီးပင်ခွရွာ, Kyeepinkhwa) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၵျွင်း ၊ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193973 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၵျွင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 2365 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1954 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 4319 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ
550
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:550
မႃႉၵျီးပိၼ်ႇ (တူၵ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ
ၵျွႆးၵျွင်း (ၸၢၼ်း)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ
ဝၢၼ်ႈၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇ  (ညောင်ပင်သာရွာ, Nyaungpinthar) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194352 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၺွင်ႇပိၼ်ႇတႃႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 877 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 987 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1864 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇၸီႇ
ၵၼီႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇ (ကနီမြို့နယ် ; Kani Township ; ) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းၸႄႈၵႅင်း၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၵၼီႇယဝ်ႉ။
ၼႃႈလိၼ် လႄႈ လႅၼ်လိၼ်
ၽၢႆႇႁွင်ႇၼႆ့ မီးဝႆႉ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵၢင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းယေႇဢူး၊ ၽၢႆႇတူၵ်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵၢင်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၵၢၼ်ႉၵေႃး၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီးဝႆႉ ၸႄႈဝဵင်းပလႄး၊ ၸႄႈဝဵင်းယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇ လႄႈ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇၼႆႉ ဢိူမ်ႈၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတင်း ၸႄႈဝဵင်းပုတလိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတီႇပႄးယိၼ်းယဝ်ႉ။ ၼမ်ႉၶၢင်တွင်း ၼႆႉ လုၵ်ႉဢဝ် ၽၢႆႇႁွင်ႇ လႆလတ်းလူင် ၽၢႆႇၸၢၼ်း ၵႃႈတီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပွတ်းၽၢႆႇတူၵ်း ၼမ်ႉၶၢင်တွင်းၼၼ်ႉ သၼ်လွႆ လႄႈ လွႆ လိူင်ႇၼမ်သေ ပွတ်းၽၢႆႇဢွၵ်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ပၢင်ႇပဵင်းယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် သၼ်လွႆမႁူႇ၊ လွႆပူင်ႇ၊ လွႆလႅတ်ႉပၢၼ်ႇ ၸိူဝ်းဢၼ်မီးဝႆႉ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ လုၵ်ႉဢဝ် ၽၢႆႇၸၢၼ်း ၵၢႆၸူး ၽၢႆႇႁွင်ႇယူႇယဝ်ႉ။
ပိူင်ၽွတ်ႈႁႅၼ်းဝဵင်း
ဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ ဢဝ် ပွၵ်ႉ 3 ပွၵ်ႉ လႄႈ ဝၢၼ်ႈ 187 ဝၢၼ်ႈသေ ၽွတ်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။
ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး လႄႈ ပၢႆးၽုၵ်ႇသွမ်ႈ
ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼႃႈလိၼ်ပွတ်းမႆႈသေ ပေႃးဢဝ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးဝႃႈ ႁၢမ်ႉၼၢၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇဝႆႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းယူႇသဝ်းတီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ပဵၼ်ပိူင်လူင်ယဝ်ႉ။ လုၵ်ႉတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇ ပေႃးတေၵႂႃႇၸူး ဝဵင်းမူင်ႇယႂႃႇၼႆႉ ၸၢင်ႈၵႂႃႇလႆႈၸွမ်း သၢႆတၢင်းလိၼ်၊ သၢႆတၢင်းၼမ်ႉသေ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၶႅမ်ႉလီယဝ်ႉ။ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း 69% ၼႆႉ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ပဵၼ်ပိူင်လူင်ယဝ်ႉ။ ၵုၼ်ႇသိၼ်ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီး ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ ပဵၼ် ၶူဝ်းဢွၵ်ႇၼမ်ႉမၼ်းသေ သူင်ႇၶၢႆႇၸူးတီႈ ဝဵင်းမူင်ႇယႂႃႇ ၼမ်သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။
လွင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆး
ၵၼီႇ-ၵၼႄး ၼႆသေ လိုဝ်းလင်ၵိုၵ်းၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈသြႃႇၵၼီႇ သူၺ်ႇတဵင်ႇတေႃႇ ဢသျိၼ်ႇသေႃးၽိတ ဢၼ်ပဵၼ်ၸဝ်ႈရႁၢၼ်းတႃႇ ၸဝ်ႈသြႃႇလူင်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸႃႇတိ ဝၢၼ်ႈၵၢၼ်းၽျူႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇယဝ်ႉ။
ယူင်ႉသၢင်ႈပိုၼ်ႉထၢၼ်
တီႈၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ ယေးငိုၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပိုတ်ႇဝႆႉ 2 ဢၼ်ယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် မီး 8 ႁူင်း၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၵၢင် မီး 11 ႁူင်း၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈ မီႈ 119 ႁူင်းယဝ်ႉ။ ႁူင်းယႃၵူၼ်းမိူင်း 1 ဢၼ်၊ ႁူင်းယႃဢိူင်ႇ 3 ဢၼ်၊ ႁွင်ႈပၢႆးယူႇလီ မီးဝႆႉ 8 ဢၼ်ယဝ်ႉ။ တၢင်းလူတ်ႉၵႃးပိူင်လူင် တီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵၼီႇၼႆႉ
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈယိၼ်းမႃႇပိၼ်ႇ ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈတိူင်းၸႄႈၵႅင်း
လွႆၶေႃ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းလွႆၶေႃ (လွိုင်ကော်မြို့), (Loikaw), ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈလူင် ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ယဝ်ႉ။ ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ မီးၸဵင်ႇႁွင်ႇပွတ်းဢွၵ်ႇ ဝဵင်းတွင်ႇငူႇ လႄႈ မီးပွတ်းၸၢၼ်း ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ငဝ်ႈငႃႇၸိုဝ်ႈ
ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ မိူဝ်ႈတႄႇတင်ႈဝဵင်းၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႈငဝ်ႈတိုၼ်းမၼ်းဝႃႈ 'သီႇရိတေႃး" ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ထိုင်ပီမိူင်းမၢၼ်ႈ ၁၂ဝဝ ပီတဵမ်ၼၼ်ႉ ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် ဢူးသီႇရိ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢဝ်ဢုမ်ၼမ်ႉမၼ်း သီႇလုၵ်ႈ ၽင်ၸဵင်ႇ သီႇၼႃႈဝဵင်း၊ ၵေႃႇၵွင်းမူးၼၢမ်ႇမိူင်း တီႈႁူဝ်ဝဵင်း၊ ၵေႃႇသၢင်ႈလူႇတၢၼ်းၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈ ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ တီႈၼႂ်းဝဵင်း၊ ၶုတ်းၶူးဝဵင်း၊ ႁွင်ႈ၊ တီႈပႂ်ႉယၢမ်း လွမ်ႉၶွပ်ႇဝဵင်း၊ ဢဝ်မႆႉလႅမ်ပၵ်းႁႄႉ တီႈပႂ်ႉယၢမ်း၊ မၵ်းမၼ်ႈ ပွတ်းတူၵ်းဝဵင်း ပဵၼ်တီႈပႃႈႁဵဝ်ႈ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈမႄးၵုမ်းဝဵင်းမႃးယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ၸင်ႇလႆႈႁွင်ႉၵိုၵ်းၸိုဝ်ႈ ၽူႈတင်ႈဝဵင်း ဢူးသီႇရိသေၵေႃႈ ၸင်ႇဝႃႈ ႁွင်ႉပဵၼ် သီႇရိတေႃး ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ် ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းယၢင်းလႅင် ဝႃႈ သီႇရိ ၵေႃႈပဵၼ် သီႇရိ၊ တေႃးၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းၼႆသေ ဢၼ်ဝႃႈ သီႇရိတေႃးၼႆၼၼ်ႉ ပွင်ႇဝႃႈ ဝဵင်းသီႇရိ ဢမ်ႇၼၼ် ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်ဢူးသီႇရိ တႄႇတင်ႈမႃး ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။ ၽိူဝ်ႇတႆးၶဝ်ႈယူႇမႃးၼမ် ၸူးႁွင်ႉၵိုၵ်းလွႆ ဢၼ်မီးယူႇႁင်းၶေႃၶေႃ တီႈႁိမ်းၽင်ႇႁွင်ႈၽီလူးၼၼ်ႉသေ ၸူးႁွင်ႉဝႃႈ ပဵၼ် "လွႆၶေႃ" ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်မႃးသေ ယဵၼ်းပဵၼ်ၵႂႃႇ လွႆၵေႃႇ ဝႃႈၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယၢင်းလႅင်ၶဝ်တႄႉ တိုၵ်ႉႁွင်ႉဝႃႈပဵၼ် 'သီႇရိတေႃး' ယူႇတေႃႇဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ။ ၽၢင်ႁၢင်ႈဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ ပွတ်းဢွၵ်ႇမီး မိၼ်းၵျွင်း၊ ပွတ်းတူၵ်းမီး ႁွင်ႈၽီလူး၊ ပွတ်းၸၢၼ်းမီး သူၺ်ႇၵျွင်း၊ ပွတ်းႁွင်ႇမီး ၵွင်းမူးၼၢမ်ႇမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
သၢႆပိုၼ်း
ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆ့ တင်းမိူင်းတႆးသေ မီးသၢႆတၢင်းလိၼ်သၢႆတၢင်းၼမ်ႉ ဢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ်ဝႆႉလႄႈ လႆႈပဵၼ်တီႈလိုဝ်းလင်မႃး တွၼ်ႈတႃႇၵႃႉၶၢႆၵုၼ်ႇသိၼ်ယဝ်ႉ။ ဝၢႆးသေ ဢင်းၵိတ်ႉၶဝ် သိမ်းဢဝ်မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၽွင်းပၢႆးမိူင်းဢင်းၵိတ်ႉၶဝ် ယူႇယဝ်ႉ။
ထိုင်ပီမိူင်းမၢၼ်ႈ ၁၂၆၇ မႃး ၽွင်းလူင် ဢူးၼီႇၼႆႉ လႆႈၶႂၢင်ႈၼႃႈလိၼ်တႃႇ ႁိူၼ်းၵူၼ်းယူႇ တီႈဝဵင်းလွႆၶေႃသေဢမ်ႇၵႃး တင်ႇၵၢတ်ႇ တီႈၽင်ႇၽၢႆႇတူၵ်း ႁွင်ႈၽီလူးၼၼ်ႉသေၵေႃႈ လႆႈၶိုၼ်းမႄးၵုမ်း ဝဵင်းလွႆၶေႃ ထႅင်ႈပွၵ်ႈၵမ်းသွင်ယူႇယဝ်ႉ။
ထိုင်ပီမိူင်းမၢၼ်ႈ ၁၂၇ဝ ၼၼ်ႉ ၸေႃးၽျႃႇၸဝ်ႈၶုၼ်လီၼႆႉ လႆႈၸႂ်ႉၶႂၢၵ်ႈၼႃႈလိၼ်ဝဵင်းလွႆၶေႃ ပွတ်းဢွၵ်ႇပွတ်းတူၵ်း ပွတ်းႁွင်ႇပွတ်းၸၢၼ်းသေ ၸႂ်ႉတိူဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈႁိူၼ်းၵူၼ်းယူႇသေၵေႃႈ လႆႈၶႂၢၵ်ႈလႆႈမႄး ဝဵင်းလွႆၶေႃမႃးယူႇယဝ်ႉ။
တေႃႇထိုင် 1947 ၼၼ်ႉ တိုၵ်ႉပဵၼ်ဝႆႉဝႃႈ ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ယူႇ။ ထိုင်မႃး ပီ 1948 ၸႄႇဢဝ်ၶၢဝ်းယၢမ်း ၽွတ်ႈႁဵၼ်း လူင်ပွင်ၸိုဝ်ႈၸႄႈမိူင်းၵယႃးသေၵေႃႈ ၸင်ႇလႆႈမၵ်းမၼ်ႈ ဝဵင်းလွႆၶေႃ ဢၼ်ဢိၵ်ႇပႃး ၵၼ်ႇတရဝတီႇ၊ ဝေႃးလၶႄႉ လႄႈ ထုင်ႉၵျႄႇၽူဝ်းၵျီး ၸိူဝ်းၼႆႉမၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် ၸႄႈလူင် ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင် (ၸႄႈမိူင်းၵယႃး) (ကယားပြည်နယ်) မႃးယူႇယဝ်ႉ။
ထိုင်ပီမိူင်းမၢၼ်ႈ ၁၃၁၂ ၼၼ်ႉ ၸင်ႇလႆႈမူၼ်ႉမႄးဝဵင်းလွႆၶေႃ ႁႂ်ႈမၼ်းမီးၽၢင်ႁၢင်ႈ ပဵၼ်ၸႄႈလူင်ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်သေၼႆ လႆႈၶိုၼ်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇၽၢင်ႁၢင်ႈ ဝဵင်းမႂ်ႇ၊ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈပၼ် ဢွင်ႈတီႈ တႃႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းသေၵေႃႈ လႆႈၵေႃႇသၢင်ႈပၼ် လုမ်း၊ ၵၢတ်ႇ၊ သူၼ်မွၵ်ႇ၊ ပၢင်ႇလဵၼ်ႈ၊ ႁိူၼ်းၵူၼ်း၊ ၶူင်ႇၶိူင်ႈမိၼ် လႄႈ သဵၼ်ႈတၢင်း ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်
ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ ယွၼ်ႉပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်လႄႈ မီးလုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸႄႈမိူင်း၊ လုမ်းၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပိုၼ်ႉတီႈ၊ ႁူင်းယႃၵူၼ်းမိူင်း၊ ႁူင်းႁဵၼ်းသွၼ်လိၵ်ႈ မီးဝႆႉၸၵႂႃႇၸိူဝ်းပဵၼ် ယူင်ႉသၢင်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵွင်းမူးလွႆၶေႃ (လွႆၵွင်းမူးမင်ႇၵလႃႇသီႇရိ)၊ ၵွင်းမူးလွႆၶမ်း လႄႈ ၵွင်းမူးၼၢမ်ႇမိူင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်သေ ပဵၼ်ၵွင်းမူးၼႃႈဝၢၼ်ႈတႃမိူင်းယဝ်ႉ။
ၽၢႆႇၸၢၼ်းဝဵင်းလွႆၶေႃ ယၢၼ်ၵႆ ႑႔လၵ်းၼၼ်ႉ မီးထိူၼ်လွႆဢၼ်မူၼ်ႈသိူဝ်းသႃႇယႃႆသေ မီးဝႆႉ ၼွင် ႗ လုၵ်ႈ ဢၼ်ၶပ်ႉယႆၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉသေ မီးတီႈယဵမ်ႈမုင်ႈ ဢၼ်လီမူၼ်ႈသိူဝ်းၸႂ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼွင်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်တီႈၼၢင်းတူၺ်းမႄႇၼေႃႇ လႄႈ ၼၢင်းၼူၵ်ႉၵိင်ႇၼရီႇၸဵတ်းၵေႃႉၶဝ် လဵၼ်ႈၼမ်ႉၼႆ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယၢင်းလႅင်ၶဝ် မီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ်ဝႆႉ ၸိူင်ႉၼၼ်။
ၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းလွႆၶေႃ ယၢၼ်ႁဵတ်းလၵ်းၼၼ်ႉ မီးၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇၼမ်ႉမထေးၶုယဝ်ႉ။ တီႈၼၼ်ၼႆႉ မီးၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇသေၵေႃႈ ပဵၼ်တီႈဢၼ်လီမူၼ်ႈသိူဝ်းၸႂ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းဢွၵ်ႇ ဝဵင်းလွႆၶေႃ ယၢၼ် ႑႒ လၵ်းၼၼ်ႉ မီး ဢွင်ႈတီႈၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇ ထီးၸႄးၶႃးသေ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ လႄႈ ၵူၼ်းတီႈၸမ်တီႈၵႆၶဝ် မႃးလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉလိုဝ်ႈမွႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ဝဵင်းလွႆၶေႃ ယၢၼ် ႑႒ လၵ်းၼၼ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ် လၢႆးငၢၼ်းၼမ်ႉၾႆးၾႃႉ ႁွင်ႈၽီလူးသေ မီးႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈလူင်ဢၼ်ပၼ်ၾႆးၾႃႉ တီႈ ဝဵင်းဢွၼ်ႇ ၼိူဝ်လွႆလေႃးပိတၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ
ႁွင်ႈၽီလူး ၼႆႉ လုၵ်ႉဢဝ်တီႈ ၼွင်ႁၢႆးယႃႈ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆးသေ လႆလူင်းမႃးလႄႈ လႆႈလႆလတ်း ဝဵင်းလွႆၶေႃ ဢဝ်ၼႃႈတၢင်းႁွင်ႇတေႃႇၼႃႈတၢင်းၸၢၼ်းယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ တင်း ထုင်ႉမိူင်းၽၢႆး၊ ဝဵင်းမိူင်းၽၢႆး၊ ဝဵင်းၽၢႆၶုၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈသင်၊ တင်းႁၢႆးယႃႈ ၸႄႈမိူင်းတႆးၼၼ်ႉလႄႈသင် ၸၢင်ႈဢဝ်ႁိူဝ်းၸၢၵ်ႈသေၵေႃႈ ၵႂႃႇမႃးလႆႈယူႇယဝ်ႉ။ ဝဵင်းလွႆၶေႃၼႆႉ တင်း ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ သေ မီးသၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်းသၢႆလူမ်းယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ်တၢင်းလိၼ်ဝႃႈ မီးတၢင်းလူတ်ႉၵႃး လွႆၶေႃ-တူၼ်ႈတီး-တႃႇၸီႇ-တႃႈၵုင်ႈ၊ လွႆၶေႃ-မိူင်းၽၢႆး-ၵၢတ်ႇလေႃႉ-တႃႇၸီႇ-တႃႈၵုင်ႈ၊ တၢင်းလူတ်ႉၵႃး လွႆၶေႃ-ၶႄးမၽျူ-မေႃႇၶျီး-တွင်ႇငူႇ-တႃႈၵုင်ႈ၊ လွႆၶေႃ-ယႃႇတူဝ်ႇ-လဵၵ်ႉတူဝ်ႇ-တွင်ႇငူႇ-တႃႈၵုင်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ဢေႇပရႄႇ 1851
(26) ဝၼ်း
5
ၵျႅၵ်ႉမရေႃး၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃး (ကျိုက်မရောမြို့) ; (Kyaikmaraw) ၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃး ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမေႃႇလမႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် ၽင်ႇ မႄႈၼမ်ႉဢတ်ႉတရၢၼ်ႇ ဢၼ်မီး ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ် ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း ၼၼ်ႇသေ ပေႃးဢဝ်တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ၼႆ ၵႆယၢၼ် (15) လၵ်းယဝ်ႉ။ ၸၢင်ႈဢဝ် ႁိူဝ်းသၢင်းၽေႃးသေ ၸွမ်းသၢႆၼမ်ႉဢတ်ႉတရၢၼ်ႇသေ ၽႅဝ်ထိုင်လႆႈ ဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးယဝ်ႉ။ တီႈၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼႆႉ မီး ၸႄႈဝဵင်းၵေႃႉၵရဵၵ်ႉ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျႃႇဢိၼ်းသဵၵ်ႉၵျီး ၊ ၽၢႆႇတူၵ်းမီး ၸႄႈဝဵင်းမုတူင်ႇ၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီး ၸႄႈဝဵင်းၵျႃႇဢိၼ်းသဵၵ်ႉၵျီး၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီး ၸႄႈဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၽႃဢၢင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ၽႃႇသႃႇမွၼ်းၼႆ တႅမ်ႈ ကျော်မရဟ်ၼႆယဝ်ႉ။ တီႈပွင်ႇတႄႉ ဝႃႈ ပဵၼ် ဝဵင်းဢၼ်မီးၽြႃး ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် ၼႆယဝ်ႉ။ ၽြႃးဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ၼႆႉ ပဵၼ် ၽြႃးလူင်ယွၼ်းသူးတဵမ်ထူၼ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ ၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼၼ်ႉသေ ဢၼ်ပဵၼ်ၵျွင်းတေႃႇ တီႈယွၼ်ႈသူးၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် ၼၢင်းႁေႃၶမ်းမွၼ်း သျိၼ်ႇၸေႃးပု လႆႈတႄႇတင်ႈမႃး မိူဝ်ႈ သၢၵ်ႈၵရိတ်ႉပီမိူင်း 817၊ လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းမူၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁူၼ်ႁၢင်ႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း ၵျွင်းတေႃႇတီႈယွၼ်းသူးၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမိူၼ်တင်း ႁူၼ်ႁၢင်ႈၽြႃးတၢင်ႇၸိူဝ်းသေ လၢၵ်ႇလၢႆးဝႆႉယဝ်ႉ။ တီႈႁူးၶဝ်ႈၽၢႆႇသၢႆႉၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ လိၵ်ႈၶႅပ်းႁိၼ်မွၼ်း ၶႅပ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ၵူႈပီၵူႈပီ ပေႃးထိုင် ၶၢဝ်းလိူၼ်ႁႃႈၶိင်ႇသွၼ်းၼမ်ႉၼႆ ၵႆႉဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်း ပွႆးသွၼ်းၼမ်ႉ လႄႈ ပွႆးၽြႃးယွၼ်းသူးတဵမ်ထူၼ်ႈၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်ယဝ်ႉ။ တီႈၼိူဝ်ဝဵင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ႁူင်းတမ်ႇၼူတ်ႇ၊ တိူၵ်ႈသူင်ႇလိၵ်ႈ၊ ၵျွင်းဝတ်ႈ၊ တိူၵ်ႈငိုၼ်း၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင်၊ လုမ်းသဵၼ်ႈမၢႆလိၼ်၊ ႁွင်ႈၵၢၼ်ပႃႇမႆႉ လႄႈ ႁူင်းယႃ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
တီႈၼိူဝ်ၽင်ႇမႄႈၼမ်ႉ ဢတ်ႉတရၢၼ်ႇ ဢၼ်ယၢၼ်ၵႆႉ တင်းဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃး (24) လၵ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ဝၢၼ်ႈယေႇပူႇ (ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉဢုၼ်ႇ) ယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမီး ၼွင်ၼမ်ႉဢုၼ်ႇလႄႈ ၸင်ႇလႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉဢုၼ်ႇ (ယေႇပူႇယႂႃႇ) ၼႆယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး မီးဝႆႉ လွႆႁိၼ်ထုၼ် မွၵ်ႈ 15 လုၵ်ႈ ဢၼ်ၸၢင်ႈၽဝ်ထုၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၸိူဝ်းႁိမ်းႁွမ်းဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼၼ်ႉၵူၺ်း ဢွၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ထုၼ်သေ တၢင်ႇဝၢၼ်ႈတႄႉ ဢမ်ႇဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်း။ ဢဝ်ထုၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ သူင်ႇၸူးထိုင် ဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇသေ ၶၢႆယဝ်ႉ။ တီႈဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃႈၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ မၢၵ်ႇလေႃႉတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်တေႃးႁုၵ်ႇၵေႃႈ မီးဢိတ်းဢွတ်းယဝ်ႉ။
တီႈၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼႆႉ ဢိူင်ႇ ၶဝ်ႈပႃး (35) ဢိူင်ႇသေ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်မီး 23300 ဢေႇၵပၢႆယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း တီႈၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ မီး မွၵ်ႈ 195,770 ၵေႃႉသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်း မွၼ်း၊ မၢၼ်ႈ၊ ယၢင်း၊ တႆး၊ တွင်ႇသူႇ၊ ၶႄႇ၊ ၵလႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ယူႇသဝ်းယဝ်ႉ။ ၵမ်ႉၼမ်ပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းမွၼ်းၶဝ်ယူႇသဝ်းယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉမရေႃးၼႆႉ ပႃႇထိူၼ်ႇၵွင်းလွႆၼမ်လိူင်ႇသေ မီးဝႆႉ သူၼ်ၵႃႇၽီတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ လွင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႆႈၼႃးၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်ပိူင်လူင်ယဝ်ႉ။ တီႈထုင်ႉၼၼ်ႉၼႆႉ ၶွၼ်ႇမၼ်းလိၼ် ဢမ်ႇပေႃးလီသေဢမ်ႇၵႃး ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၼမ်ႉၵမ်းၵမ်းၵႆႉထူမ်ႈလႄႈ ၵၢၼ်ႁႆႈၼႃးဢမ်ႇပေႃးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
ဝိၼ်ႇမိၼ်းၵၢၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈဝိၼ်ႇမိၼ်းၵၢၼ်ႇ  (ဝင်မင်းကန်ရွာ၊ Winminkan) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192044 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢၢႆႇလျႃး (ႁွင်ႇ)ၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 729 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 994 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1723 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
လႄႇတႃႇၵွင်း (ႁွင်ႇ)၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ဝၢၼ်ႈလႄႇတႃႇၵွင်း (ႁွင်ႇ)  (လယ်တာကောင်း (မြောက်)ရွာ, Leltawkaung(North)) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇတꧤုတ်ႉၵူင်း ၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 194110ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇ တꧤုတ်ႉၵူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 1669 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 1852 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 3521 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ
ပၢင်သၢင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းပၢင်သၢင်း, (ပန်ဆန်းမြို့နယ်), (Panghsang Township), ၼႆႉပဵၼ်ႄၸႄႈဝဵင်းဢၼ်မီးၼႂ်း တိူင်းဝႃႉၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇသေ တီႈပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ်တီႈ ဝဵင်းပၢင်သၢင်းယဝ်ႉ။  မိူဝ်ႈပႆႇထိုင် ပီ ႑႙႙႕ ၼႆႉ တီႈၸႄႈဝဵင်းၼႃးၽၢၼ်းၼႆႉ ႁူဝ်ၼမ်ၵူၼ်း မီး ႕႑,႘႙႕ ၵေႃႉသေ ၼႂ်းၼၼ်ႉၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဝႃႉ မီးၵႂႃႇ ႒႔,႑႔႕ ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
[[Category:Wp/shn]
ဝႃးယူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ဝၢၼ်ႈဝႃးယူင်ႇ  (ဝါးရုံရွာ၊ Waryon) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဝႃးယူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 193004 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဝႃးယူင်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 360 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 419 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 779 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပျေႃႇပွႆႇ
ၶဵဝ်တွင်း၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝၢၼ်ႈၶဵဝ်တွင်း (, Hkio Tawng, ချိုတောင်) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ႁႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ လၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ဢေႃႈ။
ဢိၼ်းၵူး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
ဝၢၼ်ႈဢိၼ်းၵူး  (အင်းကူးရွာ, Innku) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူး၊ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191068 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 804 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 906 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1710 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းတတႃးဢူး
549
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:549
ၶွင်းယႄး၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
ဝၢၼ်ႈၶွင်းယႄး  (ခေါင်းရဲရွာ၊ Gaungye) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၶွင်းယႄး၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၺွင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 191896 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၶွင်းယႄးၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 433 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 497 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 930 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉပတွင်း
မႅၸB8
ၸွမ်ဝၼ်းၽ
ဢိၼ်ႇပိၼ်ႇယူဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
ဝၢၼ်ႈဢိၼ်ႇပိၼ်ႇယူဝ်း  (အင်ပင်ရိုးရွာ၊ Inpinyoe) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈယမႄးတိၼ်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 192736 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇဢိၼ်းၵူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 454 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 549 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 1003 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းယမႄးတိၼ်း
တပျေႇဢၢႆႉ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ
ဝၢၼ်ႈတပျေႇဢၢႆႉ (သပြေအိုက်ရွာ, Thapyayaik) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမတယႃႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 219081 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 4287 ၵေႃႉ၊ ယိင်း 4420 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 8707 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
548
လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႇပရႄႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်မေႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျုၼ်ႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢေႃးၵၢတ်ႉ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ
(1) ဝၼ်း။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:548
သူၺ်ႇလၢၼ်ႇတွင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ
ဝၢၼ်ႈသူၺ်ႇလၢၼ်ႇတွင်ႇ  (ရွှေလှံတောင်ရွာ, Shwehlantaung) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇလႅတ်ႉပၢၼ်ႇၶျၢႆႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းၸိၼ်ႉၵၢႆႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉသႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 190779 ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း 2014 သေ တီႈ ဢိူင်ႇၸလေႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸၢႆး 415 ၵေႃႉ ၊ ယိင်း 515 ၵေႃႉ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ယူႇသဝ်း ႁူမ်ႈ မီးယူႇ 930 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၶျွင်းသူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇ (ချောင်းဆုံမြို့နယ်) ; (Chaungzon Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမေႃႇလမႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းမွၼ်း ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ
တပြုၶျွင်း၊ ဝၢၼ်ႈ၊ ပျႃးတႃးၶျွင်း
ဝၢၼ်ႈတပြုၶျွင်း  (သဗြုချောင်းရွာ, Thabyuchaung) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢိူင်ႇပျႃးတႃးၶျွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈထဝႄႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ ယဝ်ႉ။ ၶူတ်ႉဢွင်ႈတီႈၼႆႉ ပဵၼ် 177,070 ယဝ်ႉ။
ဢၢင်ႈဢိင်
ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းမီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းထဝႄႇ
ၼႃးၵႄႉ၊ ဝၢၼ်ႈ
ဝၢၼ်ႈၼႃးၵႄႉ (, Nae Ke, နားကဲ) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ႁႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၼၢႆး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ လၢင်းၶိူဝ်း၊ မိူင်းတႆး ဢေႃႈ။