cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Santa Francisca, Cerralvo
Santa Francisca je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nuevo León, u opštini Cerralvo.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 3 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 832 m.
Valovine
Valovine je uvala i gradski turistički predio u Puli koja administrativno pripada Mjesnom odboru Stoja.
Valovine sa zapada ograničuje Muzil, sa sjevera uvala Vergarola, s istoka Stoja, a s juga zaljev Brankoras.
Rt Valovine nalazi se na najisturenijem južnom dijelu poluotoka koji je omeđen s istoka uvalom Valovine, a sa zapada uvalom Mužilj (Muzil). Na poluotoku se nalazi jedna od austrijskih obrambenih utvrda sagrađenih tijekom druge polovice 19. stoljeća.
Valovine je lokacija za tzv. opuštajuće ronjenje, a riječ je o spletu špilja neposredno uz obalu zapadno od centra Pule koje završavaju kanjonom dubine do 20 metara. Također je vrlo zanimljiva za podvodno snimanje.
Turnhout
Turnhout je grad i općina od 45,874 stanovnika na sjeveru Belgije u Provinciji Antwerpen. On je i administrativni centar Arondismana Turnhout
Geografske karakteristike
Turnhout se nalazi pored nizozemske granice, udaljen 42 km sjeveroistočno od centra Antwerpena. Grad se prostire duž kanala Dessel-Schoten.
Historija
thumb|left|240px| Grad uz [[kanal noću]] Turnhout je izrastao na raskršću dva važna trgovačka puta i u sjeni lovačkog dvora brabantskog vojvode, za koji se pretpostavlja da je postojao prije 1110. Uspomena na njega ogleda se u gradskom grbu na kom se nalazi jelenu bijegu.
Gradska prava prava dobio je 1212. od od vojvode Hendrika I. od Brabanta, brzo je napredovao tako da je krajem 13. vijeka već imao beginaž koji je 1998. uvršten na UNESCO-vu listu svjetske baštine kao kolektivni lokalitet Flandrijski Béguinage Do 16. vijeka izrastao je u bogato trgovište, ali je kraj tog vijeka donio ratove, požare, pljačke i epidemije. Zbog ugnjetavanja i inkvizicije]], brojni građani su pobjegli u Nizozemsku Republiku, ostavljajući Turnhout još siromašnijim.
U vrijeme Nizozemske revolucije, kod Turnhouta se 1597. odvila bitka u kojoj je princ Maurits od Oranja porazio španjolske trupe. Nakon bitke Maurits je zauzeo zamak Turnhout. Bitka je bila prva u nizu pobjeda koje su dovele do zauzimanja posljednjih španjolskih gradova u Delti Rajne.
Ramón Fonst
Ramón Fonst Segundo (Havana, 31. kolovoza 1883. – Havana, 10. rujna 1959.) je bio kubanski mačevalac i višestruki olimpijski pobjednik, poznat po tome što je bio prvi Kubanac koji je osvojio olimpijsku medalju te prvi Kubanac koji je osvojio olimpijsko zlato.
Dvadeset godina je izbivao s Olimpijade prije nego je 1924. godine u Parizu ponovo nastupio za Kubu, koja je tada po prvi puta poslala formalni tim (dotad je Kuba bila predstavljana od strane individualnih sportaša, ali bez formalnog olimpijskog tima). Došao je do polufinala u maču pojedinačno te do četvrtfinala ekipno, ali nije osvojio medalju. Iako se više nije pojavljivao na globalnoj sceni, nastavio je dominirati mačevalačkom scenom u svojoj regiji, osvojivši nekoliko regionalnih natjecanja do 1938. godine.
Nakon završetka profesionalne karijere, Fonst je od 1941. do 1946. bio predsjednik kubanskog Nacionalnog olimpijskog odbora, a kasnije i vladin savjetnik za spor. Preminuo je 9. rujna 1959. godine u rodnoj Havani.
Turnhout
Historija
Dio svog teritorija izgubio je 1859. kad se Oud-Turnhout osamostalio kao općina. Plan iz 1977. da poveća teritorij spajanjem sa općinama Vosselaar, Oud-Turnhout i Beerse nije uspio.
Pobratimski gradovi
Turnhout ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima ;
Felnac, Felnac
Felnac je naselje u Rumuniji u okrugu Arad u opštini Felnac.
Ixpalcuahutla, Zongolica
Ixpalcuahutla je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Zongolica.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 349 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1252 m.
Cruz Tzibaltic, Tenejapa
Cruz Tzibaltic je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Tenejapa.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 76 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2318 m.
Guadalupe, Huaquechula
Guadalupe je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Puebla, u opštini Huaquechula.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 25 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1685 m.
Pulaski, Iowa
Pulaski je grad u američkoj saveznoj državi Ajova. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 260 stanovnika.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 260 stanovnika, što je 11 (4,4%) stanovnika više nego 2000. godine.
El Matadero, Arandas
El Matadero je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Arandas.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2029 m.
Bocholt-Herentals
Kanal Bocholt-Herentals (nizozemski: Kanaal Bocholt-Herentals, francuski: Canal Bocholt-Herentals) zvan i Kanal Kempisch je jedan od sedam kanala koji povezuju rijeke Meuse i Scheldt.
Historija i karakteristike
thumb|left|260px| [[Brodovi na kanalu]] Kanal se nalazi na sjeveru Belgije, on povezuje kanal Zuid-Willemsvaart u Bocholtu sa Albertovim kanalom u Herentalsu.
Kanal je dug je 57 km, a iskapan je od 1843. do 1846., sa minimalnom širinom od 7,3 metra tako da su njime mogli ploviti brodovi do 600 tona sa maksimalnim gazom od 2,1 metra (2,5 m na vlastitu odgovornost).
Megaloblastna anemija
Megaloblastna anemija je oblik anemije koji nastaje usled poremećaja sinteze DNK u matičnim ćelijama kosne srži.
U najvećem broju slučajeva (95%) megaloblastna anemija nastaje usled nedostatka vitamina B12 ili folne kiseline, a u samo 5% slučajeva zbog naslednog ili stečenog poremećaja u sintezi DNK. Kako pri deficitu ovih vitamina nije smanjena sinteza RNK, pa stoga ni hemoglobina, sazrevanje citoplazme se odvija normalno. S druge strane, sazrevanje jedra je usporeno, a to utiče na sposobnost ćelija za deobu i proliferaciju.
Kao posledica nastaju megaloblasti (umesto uobičajenih eritroblasta), a od njih megalociti koji dospevaju u perifernu krv. Veliki broj megaloblasta i megalocita se raspada još u kosnoj srži, a skraćen je i životni vek eritrocita u krvotoku. Ovaj fenomen izaziva hiperplaziju eritrocitne loze, ali ona ipak ne uspeva da kompenzuje pojačanu razgradnju ovih ćelija, što dovodi do anemije.
Najčešći oblik megaloblastne anemije je perniciozna anemija, koja nastaje usled deficita vitamina B12. Ona je posledica nestvaranja unutrašnjeg faktora u sluzokoži želuca, potrebnog za apsorbovanje vitamina B12 u terminalnom delu ileuma. Nestvaranje unutrašnjeg faktora je posledica atrofije sluznice želuca, koja je uslovljena autoimunim procesima. Postoje i drugi oblici megaloblastne anemije, a jedan od njih je i eritroleukemija.
El Brasil, Pijijiapan
El Brasil je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Pijijiapan.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 41 m.
Olteni, Teișani
Olteni je naselje u Rumuniji u okrugu Prahova u opštini Teișani.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 748 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 484 m.
MAS M1892
Revolver d'ordonnance modèle 1892, poznat kao i MAS M1892 i St. Etienne 8 mm, kolokvijalno Lebelov revolver, bio je revolver koji je od 1893. do početka 1960-ih bio službeni pištolj francuskih oružanih snaga. Uveden je kao zamjena za MAS 1873 Chamelot-Delvigne i koristio je doboš sa 6 metaka od 8 mm, ispočetka sa crnim barutom, da bi se kasnije koristila municija sa bezdimnim barutom. M1892 se nazivao Lebelovim revolverom, iako konstruktor Nicolas Lebel nije sudjelovao u njegovoj konstrukciji. M1892 je bio solidne konstrukcije, relativno jednostavan za punjenje i održavanje; osnovni nedostatak, prije svega u odnosu na druge revolvere i pištolje njegovog vremena, bila je slaba snaga metka. Predstavljao je najrašineriji pištolj francuskih oružanih snaga u Prvom svjetskom ratu, ali ga je već 1915. počeo mijenjati španski poluatomatski pištolj Ruby kal. 7,5 mm. Od 1935. je francuska vojska počela koristi Modèle 1935, ali se revolver M1892 u redovima policije zadržao sve do početka 1960-ih.
Diskalkulija
thumb|Početne matematičke operacije u bloku brojeva do 10 Diskalkulija predstavlja pojavu nedograđenosti ili poremećaja sposobnosti računanja. Može da nastane kao posledica disharmoničnosti u razvoju misaonih struktura i funkcija koje čine osnovu sposobnosti računanja ili kao posledica ozlede kore mozga. Smatra se da oko 6% ljudi ima diskalkuliju.
Oblici diskalkulije
Postoje različiti oblici diskalkulije:
Razvojna diskalkulija
Deca sa razvojnom diskalkulijom počinju znatno kasnije da koriste brojeve u rešavanju nekih konkretnih zadataka i problema u životu. Pored toga, ona ne razumeju redosled. Umeju da napišu cifre, ali im često zamenjuju mesta. Tako na primer, broj 14 mogu napisati kao 41, pri čemu oni sami ne uočavaju promenu mesta. Ili broj 90 pišu kao 910. Ovako pisanje brojeva sreće se i kod dece koja osvajaju te pojmove, a u vreme zametanja prvih oblika operativnog mišljenja. Takve greške se brzo uoče i dete ih savlada bez teškoća, dok sa razvojnom diskalkulijom ostaje u ovoj fazi razvijenosti poimanja simbola kojima se označavaju brojčane vrednosti.
Tretman
Tretman dece sa diskalkulijom obuhvata celokupnu ličnost deteta i traje duže vreme.
Los Gasca, Guanajuato
Los Gasca je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Guanajuato.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2418 m.
Compañía, Guadalupe y Calvo
Compañía je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guadalupe y Calvo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 52 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2265 m.
Baselga del Bondone, Trento
Baselga del Bondone je naselje u Italiji u provinciji Trento, u regiji Trentino-Alto Adige.
Taricchi, Cuneo
Taricchi je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 28 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 330 m.
Potrero del Ojo de Agua, Coalcomán de Vázquez Pallares
Potrero del Ojo de Agua je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Coalcomán de Vázquez Pallares.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 10 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1071 m.
El Pato, Guasave
El Pato je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Guasave.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 26 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 12 m.
Barake, Pula
Barake sa sjevera ograničuje Arsenal, s istoka Sv. Polikarp-Sisplac, s jugoistoka Veruda, s jugozapada zaljev Brankoras, a sa zapada Stoja i Valovine.
Dessel
Dessel je grad i općina od 9,659 stanovnika na sjeveru Belgije u Provinciji Antwerpen.
Barake, Pula
Za vrijeme Austro-Ugarske Monarhije, početkom gradnje ratne luke, na prostoru današnje Lussijeve ulice sagrađene su drvene barake. Većina njihovih prvotnih stanara bili su radnici koji su dolazili iz Bosne, ali su se obavivši posao morali vratiti svojim kućama. Gradili su veliki pulski lukobran. Već tada naselje se zvalo "Barake". I Talijani su, kasnije, stanovnike te četvrti nazivali "barakerima".
U barakama su živjele obitelji koje su obično imale ne manje od troje, a vrlo često i do sedmero djece. Stanovi su uvijek bili skroz otvoreni ili je ključ bio ispod otirača. Unutar pojedine zgrade vladali su pravi "obiteljski" odnosi među različitim obiteljima. Otvorenost ljudi u ovom naselju bila je navika i običaj.
Danas najočuvanije zgrade naselja Barake bombardirane su u Drugom svjetskom ratu i sanirane za vrijeme savezničke uprave. Zgrade su robusne, debelih zidova, ali su podovi po katovima na drvenim gredama. Čak i u stanovima u kojima su podovi naknadno betonirani ostale su stare grede. Stanova u Barakama ima prostranih, od 63 kvadrata, srednjih, od 45 kvadrata, te najmanjih, od 25 kvadrata.
Stanovnici baraka poslije Drugog svjetskog rata pošumljavali su područje iznad današnjeg šetališta Lungomare.
Dessel
Historija
Zbog udaljenosti između opatije i njezina feuda u ime opatije upravljao je nadglednik sa vijećem u kom su stanovnici Dessela imali samo jednog predstavnika. Ostali lokalni predstavnici na čelu sa brabantskim vojvodom brzo su potkopali utjecaj i moć opatije.
Zbog tog je opatija 1559. odlučila prodati feud, pa su se do Francuske revolucije izredali brojni vlasnici. Nakon tog se raspao na tri nezavisne općine.
La Brecha, Benito Juárez
La Brecha je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Benito Juárez.
Dessel
Privreda
Od Industrije Dessel ima centar za nuklearnu energiju, jednu građevinsku firmu i firmu koja se bavi ekstrakcijom pijeska, a sve donedavno i imao je i pivovaru Campina.
Najveći poslodavac je Centar za nuklearnu energiju u kom radi 1,600 ljudi. On se prostire na 10 km² i po terenu susjednih općina. Specijalnost tog centra je skladištenje i reciklaža nuklearnog otpada, koju radi firma Belgoprocess.
Fibroma
Fibroma, u medicini, jedna je vrsta benignog tumora koji može da se pojavi na raznim mestima i da ima mnogobrojne specifičnosti.
Nacrt Ugovora o Jugoslavenskoj konfederaciji 1990. godine
Vrijeme početaka jugoslavenske krize 1990 godine, kada su međurepublički odnosi obilježeni zategnutošću, te suprotstavljanjima demokratskih i antidemokratsko-hegemonističkih snaga, obilježeno je novim raspravama o reorganizaciji jugoslavenske države. Nositelji takvih ideja su bili predstavnici novo izabranih demokratskih vlada u Zagrebu i Ljubljani. Oni su isticali kako se Jugoslavija jedino može spasiti u obliku saveza suverenih država. U javnosti su se u tim vremenima nerijetko pojavljivala stajališta o nužnosti tzv. skandinavizacije Jugoslavije, a vrlo skoro nakon formiranja novih demokratskih vlasti u SR Sloveniji i SR Hrvatskoj pojavili su se i službeni nacrti mogućeg Saveza jugoslavenskih republika. Nacrt je trebao, na neki način, pomiriti suprotnosti i odgovoriti na prilično velik izazov sigurnosti u srednjoeuropskom i jugoistočnoeuropskom prostoru.
Fibroma
Fibroma se obično veoma sporo razvija i stoga je opasnost razvoja malignog tumora minimalna. Karakteristike i opasnosti od ove vrste benignog tumora zavise od njihovog položaja na telu. Fibrome obično nestaju same ali, ukoliko se to ne dogodi, mogu buti uklonjene jednostavnim hiruškim operacijama.
Pre operacije ipak je preporučen pregled kod dermatologa kako bi se mogla utvrditi vrsta fibrome i njene specifičnosti.
Nacrt Ugovora o Jugoslavenskoj konfederaciji 1990. godine
Nacrt
12. 10. 1990 godine, hrvatsko i slovensko vodstvo tj. predsjedništva SR Hrvatske i SR Slovenije su iznijeli prijedlog konfederalnog preustroja SFR Jugoslavije. Nacrt, za koji su autori tvrdili da je nastao na temelju povijesnog iskustva Europske zajednice (danas Europska Unija), vidio je Jugoslaviju kao savez suverenih država povezanih konfederalnim ugovorom kao aktom međunarodnog prava koji bi isključivao mogućnost obvezivanja država bilo kojim drugim ugovorom ili dokumentom, a koji bi limitirao njihov suverenitet. Države unutar Saveza bi bile subjekti međunarodnog prava sa vlastitom diplomacijom i mogućnošću sklapanja samostalnih ugovora. Saveza jugoslavenskih republika bi bio dobrovoljan, sa krajnjim ciljem omogućavanja ulaska njezinih članica u Europsku zajednicu. Nacrt je uređivao odnose među državama na područjima njihovih zajedničkih interesa: ekonomija, obrana i sigurnost. Nacrt je predviđao značajnim sljedeća područja unutar Saveza:
Greenbush, Minnesota
Grinbuš je grad u američkoj saveznoj državi Minesota.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 719, što je 65 (-8,3 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Barbiselle, Cremona
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 48 m.
Cerro Colorado, Cosamaloapan de Carpio
Cerro Colorado je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Cosamaloapan de Carpio.
Nacrt Ugovora o Jugoslavenskoj konfederaciji 1990. godine
Nacrt
1.) vojno-obrambena suradnja.
Cerro Colorado, Cosamaloapan de Carpio
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 648 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 13 m.
Nacrt Ugovora o Jugoslavenskoj konfederaciji 1990. godine
Nacrt
2.) suradnja u promociji standarda zaštite prava čovjeka i nacionalnih manjina.
3.) ekonomska, carinska suradnja, zaštita okoliša i kulturno-znanstvena suradnja prema principima međudržavne solidarnosti.
Nacrt je također predviđao postojanje carinske i monetarne unije, zajedničko tržište, koordinaciju oko pitanja infrastrukture, slobodno kretanje rada, zaštitu okoliša, zajednički vojni kontingent u slučaju neposredne vojne opasnosti. U nacrtu je posebno bila naglašena zajednička obrana od agresije na Savez, gdje bi nadležnosti i procedura vođenja obrambenih zadaća bile povjerene zajedničkim civilnim i vojnim tijelima Saveza, ostavljajući državama članicama široku autonomiju u organizaciji, funkcioniranju i napose zapovijedanju svojim posebnim vojnim snagama. Nacrt je predviđao i obećavao stvaranje konfederalnih tijela poput savjetodavnog parlamenta, vijeća ministara i dr., ali nije predviđeno da ista budu osnažena obvezujućim autoritetom. Nacrt kao uvjet članstva u Savezu jugoslavenskih republika je predviđao da sve države moraju biti opredijeljene za parlamentarno-demokratski sustav i utemeljene na višestranačkim izborima. Svaka članica Saveza jugoslavenskih republika morala bi se opredijeliti za slobodu privatnog vlasništva, slobodu poduzetništva i pravo sindikalnog organiziranja. Konfederalni sud je trebao biti nadležan za rješavanje sporova između država članica, zaštitu načela ustavnosti, zakonitosti u smislu prava konfederacije, odlučivanje o mogućem isključenju države iz Saveza jugoslavenskih republika, u slučaju kršenja Ugovora, tj. neispunjavanja prava i dužnosti što proistječe iz članstva, te je predviđen utok sudu pravnih i fizičkih osoba, i to prema uzoru na već tada definiran sustav zaštite ljudskih prava sukladno pravu Vijeća Europe. Prema uzoru na Povelju Ujedinjenih naroda države unutar Saveza jugoslavenskih republika su se trebale dijeliti na iskonske članice i one članice koje naknadno iskažu svoju volju za pristup Savezu.
Nacrt je predviđao klasični mehanizam ratifikacije navedenog osnivačkog međunarodnog ugovora konfederacije, jednako uobičajenoj proceduri ratifikacije sličnih ugovora iz primjera međunarodnih organizacija, kako to uobičajeno predviđa međunarodno pravo. Tako bi svaka od država-članica budućeg Saveza jugoslavenskih republika osnivački ugovor ratificirala sukladno svojoj ustavnopravnoj proceduri, a instrumenti o ratifikaciji bili bi deponirani kod jedne od vlade države-članice Saveza jugoslavenskih republika. Prema nacrtu ugovor bi stupio na snagu samo između onih država koje su ispunile uvjete ratifikacije, te bi Savez jugoslavenskih republika stupio u život danom predaje ratifikacijskih instrumenata država-članica zainteresiranih za sudjelovanje u njemu. Ugovora je mogao biti podvrgnut reviziji nakon 5 ili 10 godina. U nacrtu je postojala posebna klauzula o istupanju iz Saveza jugoslavenskih republika. Opće je načelo da država-članica može uvijek napustiti Savez, što i proistječe iz načela prava naroda na samoodređenje, te iz činjenice da bi države-članice Saveza jugoslavenskih republika imale potpuni međunarodnopravni subjektivitet. No posebna klauzula je davala mogućnost vezivanja istupa države-članice iz Saveza s njezinim pristupom Europskoj zajednici.
Valica-Ilirija
Valica-Ilirija je prigradsko naselje u Puli koje administrativno pripada mjesnom odboru Šijana.
Nacrt Ugovora o Jugoslavenskoj konfederaciji 1990. godine
Reakcije
Ovakav zajednički model konfederacije tj. nacrt ugovora, hrvatsko i slovensko državno vodstvo pokušalo je braniti na sjednici proširenog Predsjedništva SFRJ u oktobru 1990 godine. Slobodan Milošević i njegovi sljedbenici su odbacili nacrt bez rasprave, što vodstvo Hrvatske i Slovenije nije iznenadilo. SR Srbija i SR Crna Gora su se zalagale za federativni model, dok su SR Bosna i Hercegovina i SR Makedonija bile neodlučne i nedefinirane. Tadašnji predsjednik predsjedništva SFRJ Borisav Jović je u tijeku sjednice uspio pridobiti bosanskohercegovačku i makedonsku stranu, te njihove prijedloge predstaviti kao "alternativu" postojećem federativnom uređenju Jugoslavije. Time je izolirao Hrvatsku i Sloveniju, te potpuno umanjio i obezvrijedio njihove argumente. U takvim političkim okolnostima i konstelacijama i nije bilo moguće očekivati bilo kakav uspjeh hrvatsko-slovenskog nacrta. Predsjedništvo SFRJ na toj sjednici nije prihvatilo nacrt Ugovora o jugoslavenskoj konfederaciji.
Valica-Ilirija
Valicu-Iliriju sa sjevera i istoka ograničuje Vidrijan, s juga pulska zaobilaznica (Ulica Prekomorskih brigada do čvora Šijana II i dalje Šijanska cesta prema čvoru Pula na Istarskom ipsilonu), s jugozapada Monte Ghiro, a sa zapada Veli Vrh.
Na području Valice-Ilirije nalazi se kopneni pogoni brodogradilišta Uljanik i carinska zona Pula. Na ovom se području planira otvoriti ogromni stambeno-trgovački centar nalik riječkome Toweru.
Marina Veruda
Marina Veruda je gradski turistički predio u Puli koji administrativno pripada mjesnom odboru Nova Veruda.
Marina je smještena u pitomoj lučici, okružena mediteranskim raslinjem, gdje se i danas susreću zaveslaji ribarske svakodnevice, kompletne nautičke usluge moderne turističke navigacije i žarišna mjesta turističke ponude grada Pule.
Izvan užurbanijih gradskih prostora, a opet tako blizu, Marina Veruda - uz naselje Pješčana uvala - raspolaže sa 630 vezova u moru, nudeći privez i za 180 plovila na kopnu. Niz od 17 molova opremljen je priključcima za struju (220 i 380 V) i vodu. Marina rastvara lepezu cjelovitosti usluga namijenjenih nautičarima, od opskrbe i gastronomske ponude do raznovrsnih servisa, stalno pospješujući svoj lučki asortiman, u dosluhu sa željama suvremenih moreplovaca. Tehnomont Marina Veruda dobitnica je "Plave zastava", međunarodnog priznanja u zaštiti okoliša.
Marina Veruda savršeno odgovara nautičkom turizmu zbog svoje atraktivne pozicije na istarskom poluotoku. To je točka sa koje možete vrlo brzo doći do kvarnerskih otoka kao što Rab, Cres, Mali Lošinj, Krk, Susak, Silba i Unije.
El Chiquihuitillo, Arandas
El Chiquihuitillo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Arandas.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2037 m.
Colle Rinaldo, Rieti
Colle Rinaldo je naselje u Italiji u provinciji Rieti, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 92 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 629 m.
La Primavera, Huaquechula
La Primavera je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Puebla, u opštini Huaquechula.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 24 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1675 m.
Vidrijan
Vidrijan je prigradsko naselje u Puli koje administrativno pripada mjesnom odboru Šijana.
Vidrijan sa sjevera ograničuje Galižana (Grad Vodnjan), s istoka Vernal, s juga Valica-Ilirija, a sa zapada Veli Vrh.
Na Vidrijanu se nalazi kamenolom i arheološko nalazište, koje su sredinom 19. stoljeća otkrili austrijski arheolozi na brdu Valmarin. Bio je to ogroman tumulus okružen prstenom megalita. Većina nalazišta je uklonjeno radi izgradnje utvrde Valmarin, jedne od najvećih pulskih utvrda, koja je trebala služiti u obrani ratne luke. Tumulus (tolos) sličan onome na Valmarinu otkriven je u središnjoj Istri kod Maklavuna.
Los Laureles, Cerralvo
Los Laureles je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nuevo León, u opštini Cerralvo.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 1 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 294 m.
Petroio, Siena
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 287 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 460 m.
Sozzi, Parma
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 604 m.
La Tinaja, Guanajuato
La Tinaja je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Guanajuato.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2109 m.
Štinjan
Štinjan (tal. Stignano) je prigradsko naselje u sastavu grada Pule. Mjesni odbor Štinjan obuhvaća uz prigradsko naselje Štinjan i prigradske turističke predjele Puntakristo, Puntiželu, Valdežunac i Mulimenti, te otoke Sv. Jerolim, Kozadu, Sv. Katarinu. Čitavo područje obuhvaća površinu od 6.055.036 m² na kojem živi 1.366 stanovnika. Gustoća naseljenosti iznosi 225,6 st./km².
Geografija
Štinjan je smješten na brežuljcima i valama iznad sjeverne obale pulskog zaljeva u smjeru Fažane, nasuprot brijunskom otočju. Udaljen je od centra Pule oko 7 km. Centar mjesta, glavni trg "Štinjanska placa" smješten je na brežuljku nadmorske visine oko 50 m. U centru su osim obnovljenog trga, idealnog za odmor, druženje mještana, dječju igru i održavanje lokalnih manifestacija (fešti, susreta, eko akcija ...) smještena i štinjanska župa s crkvom i tornjem, trgovina, pekara, društvena dvorana i drugi sadržaji Mjesnog odbora, područna osnovna škola itd. Tu je i spomenik žrtvama fašizma iz Drugog svjetskog rata.
U centar se dolazi, nakon skretanja s Fažanske ceste, Štinjanskom ulicom. Iz centra se zvjezdasto šire prometnice prema svim štinjanskim naseljima i znamenitostima. Gledano iz smjera Pule, lijevo od centra skreće se ulicom Selo put groblja koja se nastavlja u uvalu Zonki i pulsko priobalje, s ulice Selo se ulijevo, odmah nakon trga, skreće prema ulicama Pelini i Pužar a potom i za naselje Valelungu na kojem je odvojak prema vojnim objektima Mulimenti i otok Katarinu. Ravno od trga se može doći do Puntižele i brijunskog dijela štinjanskog priobalja kroz ulicu Varoš, pokraj Puta za kanalić koji je pješačkom stazom spojen sa Štinjanskom uvalom.
U samom Štinjanu i oko njega nalaze se sljedeće uzvisine: Karboner (Carbonieri) 32 m, Munida (Monetta, Picco) 48 m, Debeljuh, Brdina (Grosso) 64 m, Špeh (Spicco) 44 m, Proština (Cristo) 47 m, Turulu (Farulla) 28 m, Kašćuni (Castion) 42 m, te Kaštelir (Castellier) 45 m.
Štinjansko priobalje je dosta razvedeno. Krenuvši od granice Štinjana s ostatkom Pule nailazimo na sljedeće uvale, poluotoke i otoke: uvala Mulimenti (Valle Spini), poluotok Monumenti, otok Katarina (Scoglio Santa Caterina) (spojen mostom s Monumentima), uvala Ježinci (Valle Canolinenti), rt Žunac (Punta Zonchi), uvala Žunac (Valle Zonchi), rt Debeljuh (Punta Grosso), Štinjanska draga (Valle Maggiore), poluotok Proština (Monte Cristo), rt Proština (Punta Cristo), uvala Cuf, rt Puntižela (Punta Puntisela), uvala Salbuni (Valle Salbuni) i posljednja uvala Runci (Valle Ronzi) na granici s Valbandonom. S ove strane nalaze se i dva otoka smještena u Fažanskom kanalu, Kozada (Scoglio Cosada) i sveti Jerolim (Scoglio San Gerolamo).
Acuapa, Zongolica
Acuapa je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Zongolica.
Štinjan
Povijest
Štinjan se prvi puta spominje u rimsko doba kada je kao Astinianum bio poljoprivredno dobro pulskih Rimljana. Kasnije se selo nazivalo još Astinian i Stiniano, a u vremenima pod Italijom Stignano.
Los Nances, Pijijiapan
Los Nances je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Pijijiapan.
Acuapa, Zongolica
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 327 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 351 m.
Los Nances, Pijijiapan
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 38 m.
Štinjan
Povijest
Najranije naseljena mjesta bila su, još i prije Rimljana, na današnjim brežuljcima Kašćuni, Kaštelir i Špeh (Castiun, Castelier i Grosso). Ostaci tih naselja sačuvani su sve do vremena Austrougarske kada su na tim brežuljcima sagrađene vojne utvrde i položaji.
El Carrizal, Guasave
El Carrizal je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Guasave.
Štinjan
Povijest
U vrijeme Bizanta, nakon pada rimskog carstva Štinjan je pripadao feudu "S. Apollinare", a potom pulskoj biskupiji. U 13. stoljeću Štinjan zajedno s Pulom i ostalim naseljima u okolini potpada pod Veneciju. Od Rimskog Carstva pa do tada Štinjan naseljava isključivo autohtono "latinsko" stanovništvo koje se slabo miješa s doseljenicima. Početkom 15. st. doseljavalju prve slavenske obitelji koje nastavljaju poljoprivrednu tradiciju. U 16. stoljeću stanovništvo je desetkovano kugom, mjesto je pusto i devastirano, a pred kraj stoljeća na poziv |Venecije (1590.) organizirano doseljavaju nove slavenske obitelji koje postaju i ostaju većinske sve do današnjih dana. U drugoj polovini 17. stoljeća (1667.) zabilježeni su upadi turskih vojnika koji su za sobom ostavili pustoš u ionako siromašnom naselju. U 17. stoljeću je izgrađena i crkva posvećena Sv. Margeriti koja je i danas zaštitnica Štinjana. Štinjanska župa postala je samostalna početkom 18. stoljeća.
Călugăreni, Felnac
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 244 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 109 m.
Štinjan
Povijest
Nakon Venecije i kratke francuske vlasti početkom 19. stoljeća cijelo područje pada pod bečku vlast. Kada je sredinom 19. stoljeća tadašnja austougarska vlast odlučila Pulu postaviti za glavnu carsku luku s brodogradilištem, Štinjan postaje veliko vojno gradilište. Tada su izgrađene sve i danas vidljive, a poneke i dobro očuvane utvrde. Nažalost graditelji su koristili i građu svojih prethodnika tako da su tada nestali ostaci gotovo svih pretpovijesnih, rimskih i kasnijih utvrda, svetišta, zidina i puteva koji su vodili sjevernom stranom pulske luke i povezivali štinjanska naselja na brežuljcima. Najviše tada uništenih ostataka građevina (zidine, rimska tvornica tkanine, terme, kupališta, svetišta) bilo je na morskom potezu Valelunga – Monumenti – Zonki i brežuljcima iznad njih.
Osim vojnih objekata u to vrijeme izgrađeni su i Brijuni kao turistički centar (objekti – dijelovi cijelog kompleksa postoje i na štinjanskom otočiću Jerolim čiji je kamenolom korišten za izgradnju utvrda i lukobrana). Padom Austrougarske pomalo propadaju i utvrde. 1930-ih Talijani grade hidrobazu s pratećim sadržajima (hangari, vojarne...) koja je koncem 2. svjetskog rata srušena a potom i desetljećima devastirana. Ostaci su vidljivi kao ruševine obale, objekata, tračnica, sustava za izvlačenje hidroaviona, popločani podovi hangara i rezervni objekti na otoku Kozada.
Nakon Drugog svjetskog rata Italiju na ovim područjima zamjenjuje Jugoslavija koja razvija strateški važnu pulsku vojnu luku i stavlja zaštitu Brijuna pod nadzor JNA. U sjevernom dijelu pulske luke kojima se nije smjelo pristupiti izgrađeni su mnogi vojno-pomorski objekti, a na brežuljcima Štinjana vojni osmatrački i topnički položaji. U tom periodu razvoj Štinjana je stao. Većina teritorija i obale je pod vojskom, stanovništvo stagnira, bavi se poljoprivredom, ribarstvom ili radi u pulskim poduzećima.
Tek nakon 1990-ih započinje širenje naselja, postupna orijentiranost turizmu, a kroz 2000-e, doslovce nakon stotinjak godina, prva ulaganja u infrastrukturu što je osnovni preduvjet za daljnji razvoj.
Štinjan danas
Štinjan danas karakterizira naglo širenje uslijed stambene i turističke izgradnje. Mjesto se od povijesne jezgre koncentrirane oko središnjeg trga i župe širi u svim smjerovima a najviše prema sjeverozapadu gdje rastu nove stambene i turističke zone u ulicama Kašćuni, Puntižela, Kozada, Kalčeva, Baližerka, prilaz Plazine.
Doseljavanjem novih, mladih obitelji poboljšava se i starosna struktura te je sve više djece a time i potreba za institucijama koje se njima bave (jaslice, vrtić, škola, sportske i kulturne udruge i sadržaji).
Lokalno stanovništvo orijentirano je na ribolov, turizam, građevinarstvo, ali radno aktivni uglavnom i dalje odlaze u Pulu gdje su zaposleni u tamošnjim poduzećima i ustanovama. Povećanom brigom grada Pule za infrastrukturu, nakon dugogodišnjeg zaostajanja, stvaraju se uvjeti i za rast male privrede, turizma, ulaganja u nova radna mjesta a prvenstveni skok u zapošljavanju očekuje se nakon realizacije projekata Brijuni Rivijera (hoteli, lučice...) i rasta turističkih aktivnosti.
Bajío de San Julián, Guadalupe y Calvo
Bajío de San Julián je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guadalupe y Calvo.
Agua Zarca, Coalcomán de Vázquez Pallares
Agua Zarca je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Coalcomán de Vázquez Pallares.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 10 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1633 m.
José López Portillo, Tenejapa
José López Portillo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Tenejapa.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 76 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1254 m.
Vernal
Vernal je prigradsko naselje u Puli koje administrativno pripada mjesnom odboru Šijana.
Vernal sa sjevera ograničuje Galižana (Grad Vodnjan), s istoka željeznička pruga, čvor Pula i zračna luka Pula, s juga Šijanska šuma, a sa zapada Vidrijan.
Ștubeiu, Teișani
Ștubeiu je naselje u Rumuniji u okrugu Prahova u opštini Teișani.
Vernal
Na Vernalu se nalazi arheološko nalazište, dva izvora pitke vode (Marčanica i Ledinica), a na jugozapadu se nalazi svetište Gospe od Milosti u Šijani.
Ștubeiu, Teișani
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 606 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 477 m.
Sem-Rocca, Verona
Sem-Rocca je naselje u Italiji u provinciji Verona, u regiji Veneto.
Balen
Geografske karakteristike
Balen se nalazi 5 km istočno od Mola (59 od Antwerpena).
Historija
Od srednjeg vijeka do Francuske revolucije Balen je dijelio sudbinu sa susjednim Molom i Desselom sa kojima je bio feud benediktinske opatije iz Corbia.
Tako da je sve do kraja 19. vijeka bio selo u kom se većina bavila poljoprivredom.
Prekretnica je bila kad je kompanija Société Anonyme des Mines et Fonderies de Zinc de la Vieille-Montagne, kupila teren od 387 hektara i podigla talionicu cinka koja je znala preraditi 36.000 tona na godinu.
Carcano Mod. 91
Carcano (Karkano) je bila italijanska puška repetirka koju je 1891. godine konstruisao Salvatore Karkano. Puška Karkano je bila zamena za starije modele puške Veterli-Vitali. Puška Karkano je nastala kombinacijom Manliherovog magacina ali se razlikuje po obrtnm zatvaraču.
Karkano se od drugih pušaka razlikovala po tome što je imala kapacitet od 6 metaka. Iako se pokazala kao dostojno oružje ipak nikada nije stekla veliku slavu zbog slabih performansi Italijanske vojske. Karabin Karkano 91/38 korišćen u atentatu na američkog predsednika Džona F. Kenedija.
Istorija i upotreba
mini|levo|230p|Metkovi 6.5x52 (u sredini) i 7.35x51 (desno) Na zapadu se često nazivala „Manlicher Carcano” ili čak „Mauser–Parravicino” međutim u Italiji i u italijanskoj vojsci je bila zvanično poznata kao M1891 ili M91. Puška Karkano koristi magacin koji je patentirao Ferdinand Manliher međutim klipovi koji se koriste za Karkano su zapravo nastali po ugledu na M1888.
Ghioroc, Ghioroc
Ghioroc je naselje u Rumuniji u okrugu Arad u opštini Ghioroc.
Allison, Pennsylvania
Alison je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 625.
Carcano Mod. 91
Istorija i upotreba
Godine 1938. italijanska vojska uvodi novi karabin M38 i novu municiju 7.35×51mm koja je verovato bazirana na britanskoj municiji „.303 mk VII”. Međutim Italija nije bila u mogućnosti da staru municju u potpunosti zameni novom do početka Drugog svetskog rata tako da već 1940. Italija ponovo obnavlja proizvodnju municije 6.5×52mm pa su italijanske trupe do kraja rata koristile dve vrste metaka. Oko 94.500 pušaka Karkano verzije M1938 su isporučene Finskoj gde su bile poznate kao „Terni”. Ove puške su Finci koristili uglavnom u pozadini ali su ipak neke korišćene i u borbama tokom zimskog rata. Prema nekim informacijama Finci nisu voleli ove puške jer su bili naviknuti na svoje puške Mosin Nagan. Finska vojska je koristila municiju 7.62x54R tako da je bilo teško obezbedediti 7.35mm trupama na prvoj liniji,takođe nišani puške Karkano su bili ograničeni na 300 metara i nisu se uklapali u taktiku Finaca koji su bili dobri strelci. Finski vojnici su se žalili kako je italijanska municija 7.35mm manje precizna od njihove domaće i zbog toga su često znali da koriste i zarobljene sovjetske puške Mosin Nagan. Do početka Nastavljenog rata finska vojska je puške Karkano predala mornarici uključujući starije modele artiljerije i druge opreme.
Italija je 80.000 pušaka Karkano prodala i Japanu i to pod imenom „Type 1”. Ove puške su imale japanske kundake i koristile su municiju „6.5x55 Arisaka” Do 1941. Italijanska vojska uvodi dugačku pušku, nešto kraću od prvobitne M1891,a koja je bila poznata kao M91/41. Snajperske verzije nikad nisu zvanično postojale već su snajperisti koristili improvizacije. Nemačka vojska je zarobila veliku količinu pušaka Karkano nakon kapitulacije Italije i kasnije su ih koristili pripadnici Folksšturma.
Nakon Drugog svetskog rata italijanska armija je puške Karkano prvo zamenila puškama Li Enfild, a kasnije i M1 Garand dok je italijanska policija i dalje koristila Karkano sve do 1981. Finska je prodala 74.000 pušaka Karkano na civilno tržište.
Puške Karkano su se takođe koristile tokom Grčkog građanskog rata gde su neke bile prepravljene u municiju 6.5x54mm. Tokom rata u Libiji (2011) pripadnici ustaničkih formacija su koristili puške Karkano kao snajperske u borbama protiv Libijske vojske.
Kraljevina Jugoslavija je posedovala 11.000 pušaka Karkano M1891 koje su zaplenjene u magacinima bivše austrougarske vojske. Početkom 1920-ih je predloženo da Jugoslavija preda Italiji svih 11.000 ovih pušaka dok bi Italija zauzvrat predala 11.000 nemačkih Mauzera koje je zarobila tokom Prvog svetskog rata međutim predlog je odbijen i ove puške su ostale u jugoslovenskom posedu sve do Drugog svetskog rata. Tokom rata je bila korišćena od strane četnika pre svega u Hercegovini, Dalmaciji i Crnoj Gori. Nakon kapitulacije Italije 1943. veliki broj italijanskih pušaka dolazi u ruke partizana. Te puške su unarodu nazivane „talijanke” ali u rukama domaćih vojnika nikada nisu bile toliko cenjene kao Mauzeri.
mini|desno|230p|M91/38 kojom je Osvald ubio Kenedija
Castello Cabiaglio, Varese
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 517 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 520 m.
Cerro del Gallo, Arandas
Cerro del Gallo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Arandas.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2123 m.
Cuahuixtlahuac, Zongolica
Cuahuixtlahuac je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Zongolica.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 323 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 465 m.
Springfield Model 1873
Springfield Model 1873, također poznata i kao Springfield Trapdoor, bila je sporometna puška ostraguša koja je od 1873. do 1892. služila kao standardno oružje američke vojske. Nastala je poboljšanjem Springfield Model 1866, a specifičnost joj je bila u zatvaraču koji je otvarao unutrašnjost puške odozgo. Odabrana je nakon testova na kome je komisija na čelu sa brigadnim generalom Alred Terryjem zaključila kako su sporometne puške, usprkos slabije paljbe, pouzdanije za upotrebu od tadašnjih repetirki. Kao municija se koristio metak kalibra .45-70 in (11,6 mm) sa crnim barutom.
Springfield Model 1873 se koristio u indijanskim ratovima, uključujući i znamenitu bitku kod Little Big Horna 1876. godine, gdje se američki poraz ponekad tumačio tehničkim nedostacima Springfielda koji su naknadno otklonjeni. Puška je sa vremenom postala zastarjela u odnosu na moderne evropske brzometke sa bezdimnim barutom, te je godine 1892. zamijenjena sa Springfield Model 1892, kopijom norveške puške Krag–Jørgensen.
Palo Blanco, Cerralvo
Palo Blanco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nuevo León, u opštini Cerralvo.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 1 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 246 m.
Porfirija
Porfirija je grupa genetički uslovljenih bolesti koje se karakterišu poremećajima metabolizma porfirina i njihovog krajnjeg proizvoda hema. Radi se o nedostatku raznih enzima koji učestvuju u procesu sinteze hema. Usled tih enzimskih poremećaja dolazi do akumulacije pojedinih supstanci (raznih tipova porfirinogena, porfirina) koji direktno mogu izazvati oštećenja okolnih ćelija ili pojačati dejstvo nekih drugih štetnih faktora kao npr. ultraljubičasto zračenje.
Mol (Belgija)
Mol je grad i općina od 37,021 stanovnika na sjeveru Belgije u Provinciji Antwerpen.
Porfirija
Patogeneza
Nagomilavanje porfirina može dovesti do oštećenja i izumiranja ćelija jetre (hepatocita). Pored toga porfirini zajedno sa drugim faktorima (svetlost, alkohol, lekovi...) izazivaju dodatna oštećenja raznih organa (koža, jetra...). Porfirini su fotoosetljive supstance (u ultravioletnom području svetlost) koje mogu da akumuliraju svetlosnu energiju i pritom deo te energije predaju na okolne strukture. Na taj način nastaju vrlo toksični radikali kiseonika: superoksidni anjon, vodonik peroksid i singletni kiseonik, koji oštećuju okolne ćelije. Takođe mogu nastati i lipidni radikali od lipida ćelijske membrane, što dovodi do uništenja ćelijske membrane.
Mol (Belgija)
Geografske karakteristike
Mol se nalazi udaljen pedesetak km istočno od centra Antwerpena, na kanalu Bocholt-Herentals.
Porfirija
Učestalost
Porfirija može biti urođena i stečena. U Evropi je stečena forma češća, a u Americi urođena. Porfirije su široko rasprostranjene. Najčešća forma je kasna kožna porfirija sa prevalencom oko 20-50/100.000 stanovnika. Druga po učestalosti je akutna intermitentna porfirija sa prevalencom oko 5-10/100.000 stanovnika. Ostale forme su ređe.
Mol (Belgija)
Historija
Od 8. vijeka sela Mol, Balen, Dessel bila su domena Adalarda, nećaka Karla Velikog. On ih je poklonio benediktinskoj opatiji iz Corbia. Kako je Corbie bio daleko od svog novostečenog feuda -opatija je upravu povjerila nadstojniku koji je za sjedište odabrao Mol. Udaljenost je učinila svoje jer su lokalni moćnici na čelu sa brabantskim vojvodom potkopali utjecaj i moć opatije, pa je ona 1559. prodala taj feud Godfriedu van Bocholtzu.
Porfirija
Porfirin
Porfirini su supstance različite boje koje se mogu naći u eritrocitima, gde su odgovorni za njihovu crvenu boju i naravno za transport kiseonika. Takođe prisutni su i u hlorofilu, biljnom pigmentu zelene boje. U ljudskom telu mogu se naći u u sledećim enzimima i proteinskim molekulima: mioglobin, katalaza, peroksidaza, citohrom, vitamin B12, guanilciklaza, prostaglandin-endoperoksid sintetaza. Porfirini igraju u pomenutim enzimima važnu ulogu u prenosu kiseonika, oksidaciji, razgradnji lekova, respiratornom lancu...
U organizmu čoveka sreću se sledeći porforini: uroporfirin I i III, koproporfirin I i III i protoporfirin IX. Samo se iz protoporfirina IX sintetiše hem. Najveći deo porfirina se sintetiše u organizmu. Jedan deo se unosi putem hrane koja sadrži meso i hlorofil. Ove spoljašnje porfirine jetra pretvara koproporfirin, koji se putem žuči i fecesa izlučuje iz organizma.
Mol (Belgija)
Historija
Sve do Francuske revolucije i Mol je bio feud, pa je poljoprivreda bila osnovno zanimanje kojom se bavilo 70 % ljudi.
Porfirija
Sinteza hema
mini
Mol (Belgija)
Historija
Krajem 19. vijeka i Mol je zahvatila industrijska revolucija, nakon izgradnje 1878. željezničke pruge Antwerpen-Mol, koja je kasnije produžena do Mönchengladbacha. Tad je otvoren rudnik cinka Vieille Montagne i tvornica eksploziva N.V. La Forcite.
U tom periodu procvjetala je i tekstilna industrija izgradnjom tvornica; Van Iersel, Van Hoof, Krings i Van Dooren. Nakon iskapanja kanala i otkrića bijelog pijeska 1920-ih uslijedio je novi period osnivanja tvornica stakla; Verlipack, Johns Manville i Glaverbel.
Porfirija
Sinteza hema
Sinteza hema počinje od aminokiseline glicin i suksinil koenzima A. Iz njih pod uticajem enzima ALK sintetaze nastaje δ-aminolevulinska kiselina (δ-ALK). Iz δ-ALK pod dehidratacijom nastaje porfobilinogen. Porfobilinogen se dezaminuje uz pomoć enzima dezaminaze i nastaje hidroksimetilbilan. Od njega, zatvaranjem prstena nastaju monomeri, čijom se polimerizacijom (od 4 monomera) dobija tetrapirolni prsten, uroporfirinogen. Za to je neophodan enzim uroporfirinogen sintetaza. Postije dve serije izomera porfirina: serija I i serija III. Serija I nije značejna za ljude. Metaboliti ove serije se izlučuju pitem urina. Iz serije III nastaje hem. Najpre se od uroporfirinogena III, stvara koproporfirinogen III uz pomoćenzima uroporfirinogen dekarboksilaze, a zatim od koproporfirinogena protoporfirinogen uz pomoć enzima koproporfirinogen oksidaze. Iz protoporfirinogena nastaje protoporfirin (pod dejstvom protoporfirinogen oksidaze), a na kraju se on sjedinjuje sa dvovalentnim molekulom gvožđa u hem. Neophodan enzim za ovu reakciju je ferohelataza.
Kod porfirija nedostaju su pojedini enzimi iz ovog lanca sinteze hema. To dovodi do akumulacije supstanci koje nastaju pre dejstva tog enzima (jer se ne mogu razgraditi), ali i do manjka supstanci koji se sintetišu uz pomoć tog enzima i svih supstanci koji dalje slede u lancu.
Mol (Belgija)
Historija
Nakon Drugog svjetskog rata uslijedila je nova faza, kad je na bazi urana iz tadašnje kolonije Kongo otvaren Centar za nuklearnu energiju koji se prostire na 10 km² i po terenu susjednih općina.
Porfirija
Sinteza hema
• Tabela preuzeta sa engleske vikipedije.
Mol (Belgija)
Pobratimski gradovi
Mol ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima ;
Porfirija
Podela
Hem se sintetiše u jetri i eritrocitima, tako da se i sve urođene (primarne) porfirije dele na:
Hepatične porfirije
U ovu grupu spadaju:
Mol (Belgija)
Vanjske veze
*Gemeente Mol (službene stranice)
Porfirija
Simptomi
Simptomi porfirije mogu se razviti u toku sati, dana ili nedelja. Napadi mogu biti izazvani lekovima (barbiturati, sedativi...), hormonima, pušenjem, alkoholom, zapaljenjem, izlaganjem suncu i stresom. Kod svih hepatičnih porfirija se usled deficita određenog enzima smanjuje sinteza hema, pa je u hepatocitima smanjena sinteza hema. Hem inhibiše dejstvo enzima δ-ALK sintetaze, međutim ako je koncentracija hema smanjena onda će izostati blokiranje ovog enzima. To dovodi do stvaranja sve veće količine aminolevilinske kiseline (ALK) i porfobilinogena. Ovi produkti se izbaciju iz tela mokraćom. Sve vrste porfirija u kojima je povećana koncentracija ALK i PBG karakterišu se akutnim napadima bolesti u vidu akutnog abdomena.