cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rimsko Kraljevstvo
Legenda i tradicija
Imena ostalih šest kraljeva su možda autentična, ali je o njihovim vladavinama poznato vrlo malo pouzdanih podataka. Međutim, pošto su Rimljani kasnije želeli da objasne svoje stare običaje i institucije, antički su istoričari ovim kraljevima pripisivali razne inovacije, često na stereotipan i pogrešan način. Tri kralja posle Romula još uvek su malo šta više od imena, ali dela poslednja tri kralja su istorijski pouzdanija i mogu se donekle potvrditi arheološkim nalazima.
Prema antičkoj predaji, ratobornog je Romula nasledio Sabinjanin Numa Pompilije, čiju vladavinu karakterišu potpuni mir i miroljubivost. Numa je navodno osnovao gotovo sve religijske institucije i verske običaje. Tradicija o njegovoj pobožnosti verovatno potiče od pogrešnog povezivanja njegovog imena sa latinskom reči numen, koja označava božansko proviđenje. Numu je nasledio Tul Hostilije, čija je vladavina bila ispunjena ratovima, verovatno zato što je ime Hostilius kasnije dovedeno u vezu sa reči hostilis (= ratoboran). Posle njega na presto je stupio Anko Marcije, za koga se verovalo da je Numin unuk. Njegova je vladavina kombinovala karakteristike vladavine njegova dva prethodnika, dakle religijske inovacije i ratovanja.
Istorija i arheologija
Arheološki nalazi o ranom Rimu su siromašni i raštrkani, jer se pokazalo veoma teškim sprovesti ekstenzivna iskopavanja na mestima gde još uvek postoje kasnije podignute građevine. Postojeći su nalazi, pak, često dvosmisleni i ne mogu se lako povezati sa antičkom literarnom predajom. Međutim, oni ponekad mogu potvrditi ili opovrgnuti neke delove antičke istorijske predaje. Na primer, arheološki su nalazi potvrdili da je najstarije naselje bilo jednostavno selo, sastavljeno od koliba sa slamnatim krovom, koje se nalazilo na Palatinu, ali počeci tog naselja datiraju se u 10. ili 9. vek st. e., a ne u polovinu 8. veka st. e. Stoga nije moguće da je do kraja 6. veka Rimom vladao niz od samo sedam kraljeva. Arheologija takođe pokazuje da je drugi po redu naseljen Eskvilin, što protivreči antičkoj predaji, koja kaže da je posle Palatina naseljen Kvirinal. Oko 670–660. god. st. e. palatinsko se naselje proširilo u dolinu kasnijeg Rimskog foruma i postalo grad zanatlija, koji su živeli u kućama s kamenim temeljima. Materijalna kultura svedoči o postojanju neke trgovine, kao i o etrurskom i grčkom uticaju. Arheologija drugih latinskih mesta ukazuje na to da je u ovo vreme Rim predstavljao tipičnu latinsku zajednicu. Tokom 6. veka Rim je prošao kroz značajnu tranziciju, pa se iz latinske zajednice postepeno transformisao u pravi grad. Močvarna je dolina foruma bila isušena i popločana, te je postala javni centar grada. Postoje jasni znakovi da je došlo do zamaha gradnje hramova. Keramika i ostaci arhitekture ukazuju na razgranatu trgovinu sa Grcima i Etrurcima, kao i na lokalni rad pod njihovim uticajem.
Urbanu transformaciju Rima izvršila su poslednja tri kralja: Tarkvinije Prisk (Priscus = "Stari"), Servije Tulije i Tarkvinije Oholi (Superbus = "Oholi"). Prema antičkoj tradiciji, dva Tarkvinija su bili otac i sin i došli su iz Etrurije. Po jednoj predaji, Servije Tulije je bio Latin, a po drugoj, sin jednog Etrurca po imenu Mastarna. Sva tri kralja su navodno bili veliki urbanisti i organizatori (ovu je predaju potvrdila arheologija). Njihovo etrursko poreklo danas se gotovo ne dovodi u pitanje, s obzirom na blizinu Etrurije, na sve veći geografski značaj Rima i na javne radove koje su sproveli sami kraljevi, a koji su bili karakteristika savremenih etrurskih gradova. Izgleda, stoga, da su tokom 6. veka st. e. neki etrurski avanturisti preuzeli rimsko naselje i pretvorili ga u grad prema etrurskim uzorima.
Antička predaje pripisuje Serviju Tuliju i reformu državnog i društvenog uređenja, od kojih su se neke zadržale i u doba republike. Građane je rasporedio u četiri gradske oblasti (tribus), kojima je možda pridodao i šesnaest seoskih, pri čemu su se te oblasti zasnivale na teritorijalnoj podeli, a ne na srodstvu njihovih pripadnika. Na osnovu pripadnosti ovim oblastima sprovođena je registracija građana i njihove imovine ― što se nazivalo census, kao i ubiranje ratnog poreza na imovinu, nazvanog tributum. Servije je nadalje građane podelio u pet klasa (classes) prema njihovom imovinskom stanju, a klase na centurije (centuriae), koje su uglavnom zamenile stariju podelu na bratstva (curiae), što je donelo i prevlast centurijatskih skupština nad kurijatskim.
Yao, Osaka
Geografija
thumb|left|220px|Položaj grada u prefekturi Osaka
Stanovništvo
Prema podacima sa popisa, u gradu je 2005. godiine živelo 273.474 stanovnika.
Opština Horia, Tulcea
Horia je opština u Rumuniji u okrugu Tulća.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 70 m.
Minatitlán, Cochoapa el Grande
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 24 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1779 m.
His Musical Career
His Musical Career je američka američka crno-bijela nijema filmska komedija snimljena 1914. u režiji Charlesa Chaplina. Radnja prati lik Charlota i njegovog kolegu kako nastoje dostaviti, odnosno preuzeti dva klavira pri čemu nailaze na velike poteškoće.
Доња Сабанта
Историја
Насеље је основано 1735. године. До Другог српског устанка Доња Сабанта се налазила у саставу Османског царства. Након Другог српског устанка Доња Сабанта улази у састав Кнежевине Србије и административно је припадала Јагодинској нахији и Левачкој кнежини све до 1834. године када је Србија подељена на сердарства.
Географија
Налази се на јужној страни од града Крагујевца на удаљености од 7 километара. Оивичена је висовима Жежеља, са севера, Дубова, са запада, брда изван речице Осеница, са истока, код је са јужне стране отворен простор према Горњој Сабанти.
Налази се на 43 ° 57 '08 „северно Географске ширине и 20 ° 57' 31 источне георафске дужине и са околним селима припада подручју Шумадије.
Демографија
У насељу Доња Сабанта живи 559 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 46,6 година (45,6 код мушкараца и 47,7 код жена). У насељу има 218 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 2,99.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
Ribani
Ribani je naseljeno mjesto u okrugu Banovce na Bebravi, u Trenčinskom kraju, Slovačka Republika.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 1.447 stanovnika.
Crkva Svete Ane
Crkva Svete Ane je crkva koja se nalazi u Donjoj Vrijeskoj nedaleko Daruvara, i pripada nevelikoj grupi relativno dobro sačuvanih gotičkih sakralnih građevina na području Slavonije.
Istorija
Radi se o jednobrodnoj, za slavonske prilike relativno velikoj građevini sa svetištem dugim 8 metara i brodom dugim 14 metara. Crkvu je 1412. od sagradio katolički red Pavlina. Napuštena je 1542. nakon osmanskog osvajanja. Za vreme turske vlasti građevina je dosta propala. Svod koji je pokrivao brod i svetište je pao, pa je kasnije zamenjen krovom, no o izvornom izgledu unutrašnjosti svedoče i danas ostaci rebara.
Početkom 18. veka Sveta Ana je adaptirana za pravoslavno bogosluženje. Neko je vreme bila čak i sedište pravoslavnog manastira (1735—1775), nakon čega je pripala obližnjem manastiru Pakri. Krajem 18. veka oduzeta je od ovog manastira i podređena parohiji u Velikim Bastajima. Od tada građevina je počela propadati tako da je naposletku 1852. morala biti potpuno zatvorena zbog opasnosti od urušavanja krova.
Prva obnova
Intervencije koje su učinjene na Svetoj Ani 1861. gotovo da nisu imale nikakav stilski, već isključivo praktičan karakter. Popravljen je krov kako crkva ne bi dalje propadala i dograđen je jednostavni drveni zvonik.
Druga obnova
Druga obnova Svete Ane izvedena je između 1904. i 1907. godine. Iako i pri ovoj obnovi sve prvobitno planirane intervencije nisu izvedene, zbog nedostatka sredstava, ipak je došlo do mnogo opsežnijih zahvata u poređenju sa situacijom iz 1861. Popravljene su kontrafore, dograđen je vrh glavnog pročelja, metalni zvonik na krovu, kao i drveni kor u unutrašnjosti. Većina je dodataka izvedena u gotičkom stilu, u skladu s uobičajenim pristupom restauraciji srednjovekovnih spomenika, stilu u kojem je građevina sagrađena u 15. veku. Restauraciju je projektovao arhitekta Vinko (Vinzenz) Rauher, učenik najznačajnijeg arhitekte neogotike u Austrougarskoj monarhiji Fridriha Šmita, kom je bio poveren celi niz sličnih projekata na gradnji novih i restauraciji starih, kako katoličkih tako i pravoslavnih crkava u Hrvatskoj. Po Rauherovim je projektima izveden i novi ikonostas u unutrašnjosti. Ikone ne ikonostasu izveo je slikar Marko Peroš, profesor Škole za umetnost i obrt u Zagrebu. Slikar Ivan Drusani, takođe iz Zagreba, izveo je novo dekorativno oslikavanje s manjim brojem figuralnih polja, koje je kasnije prekrečeno.
Crkva Svete Ane danas se ponovo nalazi u jako lošem stanju i preti joj propadanje.
Șoard, Vânători
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 628 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 378 m.
Sant'Ilario dello Ionio, Reggio Calabria
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 345 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 158 m.
Busseto, Parma
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 4711 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 43 m.
Pajarillos, Del Nayar
Pajarillos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1373 m.
El Dorado, Ocosingo
El Dorado je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Ocosingo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 871 m.
Thuban
Thuban (α Dra / α Draconis / Alpha Draconis) je zvijezda (ili zvjezdani sistem) u sazviježdu Draco. Iako danas relativno neugledna zvijezda na noćnom nebu sjeverne hemisfere, kroz historiju je bila važna kao sjeverna polarna zvijezda u drevnim vremenima.
Iako Thuban koristi Bayerovu oznaku Alpha Draconis, s vidljivom veličinom 3,65 je za jednu razinu manja od najsjajnije zvijezde u sazvijeđu, γ Dra (Etamin), čija je vidljiva veličina 2,23. Thuban nije dovoljno sjajan da bi se mogao vidjeti s oblasti čije je svjetlo zagađeno. Oznaka Alpha se koristi zbog njene historije kao drevne polarne zvijezde.
Kada su prilike za promatranje dobre, Thuban se relativno lako može opaziti na noćnom nebu, zahvaljujući svojoj lokaciji u odnosu na asterizam Velika Kutlača u Ursa Major. Dok je dobro poznato da dvije vanjske zvijezde 'kutlače' ukazuju na današnju polarnu zvijezdu Polaris, manje je poznato da dvije unutrašnje zvijezde, Phecda i Megrez, ukazuju na Thuban, samo sedam i pol stupnjeva od Megreza.
Korištenje kao polarna zvijezda
Zahvaljujući precesiji Zemljine rotirajuće osi, Thuban je bila zvijezda golim okom najbliža sjevernom polu od godine 3942. pne., kada se pomakla sjevernije od Theta Boötisa do godine 1793. pne., kada ju je pretekla Kappa Draconis. Polu je najbliže bila godine 2787. pne., kada je od njega bila udaljena manje od dvije i pol minute. Od pola je slijdećeih 200 godina bila udaljena manje od jednog stupnja, a čak 900 godina od svog najbližeg prilaza je bila samo pet stupnjeva udaljena od pola. Thuban se smatrao polarnom zvijezdom sve do godine 1900. pne., kada se polu počela približavati daleko sjajnije Kochab.
Repište (Žjar na Hronu)
Repište je naseljeno mjesto u okrugu Žjar na Hronu, u Banskobistričkom kraju, Republika Slovačka.
Thuban
Korištenje kao polarna zvijezda
S obzirom da se postupno odmakao od pola u posljednjih 4800 godina, Thuban se danas na noćnom nebu vidi na deklinaciji 64° 20' 45.6", RA 14h 04m 33.58s. Nakon što se do godine 10000. od pola makne za 47 stupnja, Thuban će se polako ponovno pomicati prema sjevernom nebeskom polu. Godine 20346. će ponovno biti polarna zvijezda, te dosegnuti maksimalnu deklinaciju od 88° 43' 17.3", RA 19h 08m 54.17s.
Repište (Žjar na Hronu)
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 300 stanovnika.
Thuban
Klasifikacija
Thuban ima spektralnu klasu A0III, što ukazuje na sličnost s Vegom po temperaturi i spektru, ali je od nje moćniji i masivniji. Thuban nije zvijezda glavne sekvence; sada je prestao s futijom vodika u jezgri i sada fuzionira helij. To ga čini sjajnom velikom zvijezdom koja je 250 puta jača od našeg Sunca ali od njega udaljena 300 svjetlosnih godina.
Thuban nema stvarnih anomalija osim što je prilično rijetko imati veliku zvijezdu klase A, s obzirom da je ona rezervirana za zvijezde glavne sekvence i ponekog superdiva. To ukazuje da je Thuban relativno nedavno postao velika zvijezda te da je vjerojatno još uvijek u procesu ekspanzije, te će vjerojatno postati crveni/narančasti div klase K nalik na Aldebaran. To također može značiti da je nedavno ostao bez helija za fuzija i da kontraktira prije nego što stane emitirati ugljik, u kom slučaju će postati plavi div kao što je Beta Centauri.
Thuban je binarna zvijezda, sa zvijezdom-pratiocem u orbiti od 51 dana. Pratilac nije bio direktno opažen, a po masi se pretpostavlja da je najvjerojatnije crveni patuljak ili bijeli patuljak s malom masom.
Ime mu dolazi od arapske riječi ثعبان (θu‘bān, "bazilisk"), što je arapska riječ za sazviježde Zmaj.
Bégard (Primorje)
Begar je naselje i opština u severozapadnoj Francuskoj u regionu Bretanja, u departmanu Primorje koja pripada prefekturi Gengan.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 4474 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 122 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 36,41 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 142 metara (maksimalnoj 176 m, a minimalnoj 45 m).
Доње Грбице
Доње Грбице је насеље у градској општини Аеродром у Шумадијском округу. Према попису из 2011. било је 509 становника. Насеље је основано 1770. године. Под њивама се налази 842,13 ha, воћњацима 68,4 ha, виноградима 26,58 ha, ливадама 68,38 ha, пашњацима 153,72 ha.
Демографија
У насељу Доње Грбице живи 470 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 45,4 година (43,7 код мушкараца и 47,4 код жена). У насељу има 158 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 3,53.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
La Bóveda, Tarimoro
La Bóveda je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Tarimoro.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 96 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1822 m.
Gecchele, Verona
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 314 m.
Hancock, Iowa
Henkok je grad u američkoj saveznoj državi Ajova. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 196 stanovnika.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 196 stanovnika, što je 11 (5,3%) stanovnika manje nego 2000. godine.
Chrisney, Indiana
je grad u američkoj saveznoj državi Indijana.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 481, što je 63 (-11,6 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Jazavac pred sudom (TV drama, 1963)
Jazavac pred sudom je jugoslovenska TV drama u produkciji RTV Beograd emitovana 1963. godine. Predstavlja adaptaciju istoimenog pozorišnog komada Petra Kočića Režirao ju je Zdravko Šotra.
Isti je predložak ekranizovan u istoimenoj TV-drami 1988. godine.
El Areachi, Batopilas
El Areachi je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Batopilas.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 11 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1196 m.
Tebernal, Aquila
Tebernal je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Aquila.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 72 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2444 m.
Ulični anđeo (film, 1937)
Po žanru predstavlja kombinaciju socijalno angažirane drame, komedije i mjuzikla. Protagonistice - koje tumače Zhou Xuan i Zhao Huishen - su dvije seljanke iz Sjeveroistočne Kine koje su pred ratnim pustošenjem izbjegle u Šangaj gdje je starija prisiljena baviti se prostitucijom. Radnja prikazuje kako nekoliko živopisnih susjeda nastoji spasiti mlađu sestru od slične sudbine.
Roškovani
Roškovani je naseljeno mjesto u okrugu Sabinov, u Prešovskom kraju, Republika Slovačka.
Ulični anđeo (film, 1937)
Film je danas najpoznatiji po pjesmi Lutajuća pjevačica (Tiānyá gēnǚ) koju izvodi Zhou Xuan, a koja se danas smatra evergrinom u Kini.
Monte Verde de Villa, Culiacán
Monte Verde de Villa je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Roškovani
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 1.319 stanovnika.
Monte Verde de Villa, Culiacán
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 340 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 167 m.
Double crime sur la ligne Maginot
Double crime sur la ligne Maginot je francsuki crno-bijeli špijunski film snimljen 1937. u režiji Felixa Gandere. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana francuskog vojnog obavještajca Pierrea Norda, koji je sudjelovao u pisanju scenarija. Radnja je smještena na Maginotovu liniju u čijoj se utvrdi krije opasni njemački špijun koji je likvidirao njenog komandanta.
Opština Janos, Chihuahua
Janos je opština u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 1592 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 1431 m.
Fornace, Cuneo
Fornace je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 78 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 636 m.
Cerro Blanco de Camarillo, Pénjamo
Cerro Blanco de Camarillo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Pénjamo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 58 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2106 m.
Jazavac pred sudom
Jazavac pred sudom je pripovjetka bosansko-srpskog književnika Petra Kočića originalno objavljena 1904. godine u zbirci S planine i ispod noći. Protagonist je David Štrbac, seljak iz Bosanske Krajine koji pred sud dovodi jazavca kako bi od njega naplatio štetu nastalu na njegovoj njivi. Priča, u kojoj se kroz lik lukavog seljaka izrugivao tadašnjoj austro-ugarskoj vlasti u BiH, je kasnije adaptirana u dramu, koja je često izvođena na pozornicima Jugoslavije te je tako postala Kočićevo najpoznatije i najpopularnije djelo.
Jazavac pred sudom je ekranizovan dva puta kao TV drama u produkciji RTV Beograd - godine 1963. i 1988. godine.
Današnje Satiričko kazalište Kerempuh u Zagrebu je originalno osnovano pod imenom Satiričko kazalište Jazavac u počast Kočićevoj drami.
Pierre Nord
Pierre Nord (pravim imenom André Brouillard; 15. april 1900 - 9. decembar 1985) bio je francuski vojni obavještajac i književnik, poznat kao jedan od najplodnijih i najuspješnijih autora špijunskog žanra, ali i kao jedna od najistaknutijih ličnosti pokreta otpora u drugom svjetskom ratu.
Ibaraki
Ibaraki (茨木) je grad u Japanu u prefekturi Osaka. Prema popisu stanovništva iz 2005. u gradu je živelo 267.976 stanovnika.
Geografija
thumb|left|220px|Položaj grada u prefekturi Osaka
Stanovništvo
Prema podacima sa popisa, u gradu je 2005. godiine živelo 267.976 stanovnika.
Area Produttiva, Viterbo
Area Produttiva je naselje u Italiji u provinciji Viterbo, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 226 m.
Kružni jarci
thumb|200px|Rekonstrukcija kružnih jaraka u [[Heldenbergu u Donjoj Austriji ]]
Jazavac pred sudom (TV drama, 1988)
Godine 1963. je bila emitovana crno-bela istoimena] TV-drama.
Kružni jarci
Arheolozima je danas poznato 150 prahistorijskih kružnih jaraka na prostoru današnje Njemačke, Austrije, Slovačke i Češke Republike. Njihov promjer je u rasponu od oko 20 do oko 130 m, a datiraju iz 5. milenijum pne.. U njima i oko njih je pronađen alat, kosti i neki artefakti. Najveći od tih jaraka dosad je pronađen u Leipzigu 1990ih. Još jedno veliko nalazište je u obližnjem selu Aythra, kraj Leipziga. Na temelju ostataka u blizini jaraka i tragova dugih kuća se smatra da su bili u upotrebi oko 200 godina, sve do 4600. pne..
Porijeklo
Ljude koji su sagradili jarke se povezuje s linearnom keramičkom kulturom. Pretpostavlja se da su živjeli u zajedničkim neolitskim kućama te da su živjeli od uzgoja krava, koza, svinja i ovaca. Te strukture su bile građene u oblasti Centralne Evrope širokoj oko 760 km (400 milja), tokom perioda od stotinu li dvije stotine godina. Vjeruje se da su u ovu regiju migrirali u 6. milenijumu pne. iz dunavskih ravnica u današnjoj Mađarskoj i Srbiji. Pravili su alat od drva, kamena i kostiju, kao i keramička i grnčarska umjetnička dijela.
Svrha
Članak u The Independentu od 11.6., 2005 je te strukture identificirao kao "monumentalne hramove", iako još nema naučne procjene o njihovoj svrsi.
Toranj Milad
Toranj Milad (perz. برج میلاد; Bordž-e Milad, dosl. Narodni toranj), toranj u Teheranu i najviša građevina u Iranu.
Izgrađen je 2007. godine prema projektu iranskog arhitekta dr. M. R. Hafezija kao novi simbol grada. Visinom od 435 m šesti najveći betonski toranj svijeta, nakon Skytreea u Tokiju, Cantona u Guangzhouu, CN Towera u Torontu, Ostankinskog tornja u Moskvi i Bisera Istoka u Šangaju.
Toranj ima višestruku namjenu: antena na vrhu služi za prijenos telekomunikacijskog signala, a u glavi tornja od 12 katova smješteni su rotirajući restoran, dvorana za konferencije, panoramska promatračnica za turiste i veliki prostor za umjetničke izložbe okrunjen staklenom kupolom.
Trup tornja oktogonalnog je presjeka što je tipično za iransku arhitekturu, a njegova baza s glavom je povezana dizalima prosječne brzine 7 m/s što omogućava transport do vrha u roku od 45 sekundi. Toranj je dio međunarodnog trgovačkog centra koji uključuje IT park, niz konferencijskih dvorana i restorana, te hotel s pet zvjezdica.
Renčišov
Renčišov je naseljeno mjesto u okrugu Sabinov, u Prešovskom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 178 stanovnika.
Kakogava
Kakogava (加古川) je grad u Japanu u prefekturi Hjogo. Prema popisu stanovništva iz 2005. u gradu je živelo 267.103 stanovnika.
Tokushima
Geografija
thumb|left|220px|Položaj grada u prefekturi Tokušima
Colle Mattia, Roma
Colle Mattia je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 56 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 284 m.
Rancho la Rinconada, Guerrero
Rancho la Rinconada je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guerrero.
San Francisco los Cocos, Tlacotalpan
San Francisco los Cocos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tlacotalpan.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 347 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 3 m.
Río Corazón, Cochoapa el Grande
Río Corazón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Cochoapa el Grande.
Lago di Fimon, Vicenza
Lago di Fimon je naselje u Italiji u provinciji Vicenza, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 117 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 26 m.
Manastir Pakra
Manastir Pakra je manastir Eparhije slavonske Srpske pravoslavne crkve, smešten u središnjoj Slavoniji. Manastir je trenutno u lošem stanju i bez monaštva.
Položaj manastira
Manastir Pakra se nalazi između slavonskih gradića Daruvara i Pakraca, starog sedišta slavonskog vladičanstva. Manastir je smešten uz rečicu Bijelu, pritoku reke Pakre (po kojoj je manastir dobio naziv). Oblast oko manastira pripada brdsko-planinskom delu Slavonije (planina Papuk), nazvanom Zabrđe. Okolna sela su do poslednjeg rata bila naseljena mahom srpskim življem.
Istorijat
Planinske krajeve Slavonije srpsko stanovništvo naseljava već u 15. veku, sklanjajući se pred Osmanlijama. Doseljavanje je posebno bilo značajno u 16. veku, posle pada Slavonije pod Turke. Slavonija je tada bila prilično pust, pošto se dotadašnje rimokatoličko stanovništvo iselilo pred Turcima u Gradišće (preci današnjih Gradišćanskih Hrvata).
U istorijskim izvorima manastir se još naziva i Nova Pustinja. Najstarije svedočanstvo o njegovom postojanju je iz 1556. godine. Za vreme turske vlasti u Slavoniji je zapusteo, a obnovio ga je 1697. mitropolit moravski Grigorije sa svojim monasima iz Mileševe. U istoriji je zabeležen odlazak Teodora Mileševca 1717. godine u Rusiju radi milostinje, gde dobija dosta darova, najviše knjiga i crkvenih dragocenosti u vrednosti od 100 rubalja. Vredno monaštvo je ubrzo uvećalo manastirsku ekonomiju (polovinom 19. veka posed manastira je bio veći od 100 jutara), pa je počelo obnovu zapustelog manastira Sveta Ana. Između 1759. i 1763. godine podignuta je kapela Svetog Nikole na manastirskom groblju.
U Prvom svetskom ratu manastirska i parohijska crkva su ostale bez zvona. 1923. urađena je temeljna obnova manastira, a na manastirskoj ekonomiji u Bijeloj je sagrađena nova kuća.
Drugi svetski rat je doneo potpunu propast manastira, koji je doživeo sličnu sudbinu kao i Srbi u NDH. Kaluđeri su proterani u Srbiju. Deo manastirskih starina je sakrio iguman Jefrem, a deo je prenet u Zagreb. 1943. godine ustaše su zapalile kelije, a crkva je uništena. Stvari koje je iguman zakopao pronašli su partizani. Od njih su opstali samo neki manji delovi.
Posle rata crkva je osposoljena za bogosluženje, a od kelija je obnovljeno toliko koliko je najpotrebnije monahinjama koje su živele tu i obnavljale manastir. U poslednjem ratu manastir je ponovo opusteo, a do danas (2012.) nije bilo veće obnove.
United Artists
desno|mini|logo kompanije United Artists United Artists Corporation (UA), američka kompanija za proizvodnju i distribuciju filmova. Osnovali su je 1919. godine Charles Chaplin i još trojica holivudskih djelatnika: Douglas Fairbanks, Mary Pickford i D.W. Griffith.
Studio je uspješno djelovao u 20-im i 30-im godinama 20. stoljeća, da bi se formiranjem nezavisne produkcije tijekom 50-ih morao nositi s drugim velikim studijima. U 60-ima uspješno je lansirao dugovječnu franšizu James Bond utemeljenu na popularnim špijunskim romanima Iana Fleminga.
Godine 1967. studio je prodan kompaniji TransAmerica Corporation. Desetljeće kasnije studio je osvojio tri Oscara, za filmove Let iznad kukavičjeg gnijezda, Rocky i Annie Hall. Film Michaela Camina Vrata raja koštao je pet puta više od prvotno utvrđene cijene, što je izazvalo skandal koji se loše odrazio na prikazivanje filma te imao za posljedicu podnošenje ostavki glavnih ljudi studija. Taj događaj označio je svršetak zlatnog perioda u povijesti United Artistsa.
Godine 1981. TransAmerica Corporation prodala je studio Metro-Goldwyn-Mayeru, filmskom studiju koji je također bilježio financijski pad. Godine 2005. Sony je kupio MGM, čija je podružnica bio i United Artists.
Boussay (Endr i Loara)
Buse je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Centar, u departmanu Endr i Loara.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 269, a gustina naseljenosti je iznosila 10 stanovnika/km².
Zapopan, Del Nayar
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 858 m.
Buzzò, Parma
Buzzò je naselje u Italiji u provinciji Parma, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 39 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 733 m.
Garland, Tennessee
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 310, što je 1 (0,3 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Sasa (Revuca)
Sasa je naseljeno mjesto u okrugu Revuca, u Banskobistričkom kraju, Republika Slovačka.
Opština Izvoarele, Tulcea
Izvoarele je opština u Rumuniji u okrugu Tulća.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 70 m.
Sasa (Revuca)
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 194 stanovnika.
Togrulov toranj
mini|desno|250px| Togrulov toranj u [[Raj (Iran)|Raju]] Togrulov toranj (perz. برج طغرل; Bordž-e Togrul) je veliki mauzolej-toranj izgrađen tijekom seldžučkog razdoblja (11. − 12. v.) u srednjovjekovnom iranskom gradu Raju, danas dijelu suvremenog Teherana.
Datiranje
Iako je toranj u narodu vjekovima nazivan po seldžučkom vladaru Togrulu iz sredine 11. vijeka, njemački arheolog E. Herzfeld na Teheranskom bazaru pronašao je željeznu pločicu s natpisom koji toranj datira u ožujak 1140. godine. Stručnjaci pretpostavljaju da je natpis originalno stajao nad jednom od dvaju portala i prvotno nisu bili sigurni odnosi li se historijski datum na čitavu građevinu ili isključivo portal, no povjesničar umjetnosti R. Hillenbrand tvrdi da datum savršeno odgovara vijencu mukarnasa što podrazumijeva da se mauzolej nije posvećen Togrulu I. (vl. 1037.−1063.), Togrulu II. (vl. 1132.−1134.) ili Togrulu III. (vl. 1176.−1194.). Željezna pločica danas je pohranjena na Univerzitetu Michigan u Ann Arboru.
Arhitektura
Glavna karakteristika tornja je da se njegov arhitektonski izražaj ne zasniva na ukrašavanju već na masi, čime se razlikuje od većine srednjovjekovnih građevina od opeke u Iranu. Toranj je valjkastog oblika, vanjskog promjera od 16,6 m odnosno visine od 20 m. Izvorna građevina bila je okrunjena kupolom i stožastim krovom koji su se urušili prilikom snažnog potresa. Tlocrt je poligonalnog odnosno zvjezdastog oblika jer se fasada sastoji od 22 trokutasta potpornja zbog statičke sigurnosti, dok su unutrašnji zidovi glatki odnosno tlocrtno strogo kružni. Debljina zidova kreće se između 1,75 i 2,75 m. Vrh potpornja ukrašen je vijencem velikih mukarnasa (stalaktitni ukrasi) poslaganih u tri reda. Crteži francuskih putopisaca P. Costea i E. Flandina iz 19. vijeka ukazuju da su na vrhu postojali i kufski ornamenti, no uklonjeni su prilikom kadžarske restauracije iz 1882. godine. Stručnjaci također pretpostavljaju da je južna strana tornja nekoć obnavljana s obzirom da su opeke svijetlije nego na sjevernoj strani. Do unutrašnjosti građevine vode dva portala visoka 7 m, a neposredno iznad sjevernog vidljivi su ostaci otvora stubišta koji svjedoči da je prilikom izgradnje postojala susjedna građevina čija funkcija nije poznata. Toranj je danas smješten u malenom parku čiji pravokutni oblik prati os dvaju portala i pristupa mu se s Ulice Šahida Takipura na sjeveru odnosno Ulice Mira Abedinija na jugu.
Ejido Francisco Villa, Culiacán
Ejido Francisco Villa je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 333 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 19 m.
Álvaro Obregón, Aquila
Álvaro Obregón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Aquila.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 37 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1827 m.
Huimanguillo, Ocosingo
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 750 m.
Mureni, Vânători
Mureni je naselje u Rumuniji u okrugu Mureš u opštini Vânători.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 409 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 392 m.
Mito, Ibaraki
Mito (水戸) je grad u Japanu u prefekturi Ibaraki. Prema popisu stanovništva iz 2005. u gradu je živelo 262.532 stanovnika.
Geografija
thumb|left|220px|Položaj grada u prefekturi Ibaraki
Stanovništvo
Prema podacima sa popisa, u gradu je 2005. godiine živelo 262.532 stanovnika.
Wasco, Oregon
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 410, što je 29 (7,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Rektascenzija
mini|desno|250px| Ekvatorijalne koordinate Rektascenzija (njem. Rektaszension, od lat. rectus: prav; uspravan + ascensio: uspinjanje, kratica RA prema engl. right ascension, oznaka α) je jedna od kutnih koordinata za određivanje položaja nebeskih tijela na nebeskoj sferi u ekvatorskom koordinatnom sustavu. Rektascenzija je kut od satne kružnice proljetne točke do satne kružnice nebeskoga tijela, računana u smjeru dnevne vrtnje neba, tj. prema istoku (suprotno od zemljopisne dužine). Računa se u satnoj mjeri od 0h do 24h (1 h odgovara kutu od 15°); povezana je sa zvjezdanim (sideričkim) vremenom. Rabi se od Hiparhova doba. Rektascenzija zvijezda postupno se mijenja zbog Zemljine precesije.
Satni kut je sferni kut ili luk između ravnine nebeskoga meridijana i ravnine satne kružnice nebeskoga tijela, mjeren u smjeru dnevnoga gibanja zvijezda. Mjeri se satnom mjerom od 0h do 24h (1 h odgovara kutu od 15°). Označuje razliku mjesnoga zvjezdanog vremena i rektascenzije nebeskog tijela. Time označuje i zvjezdano vrijeme koje je proteklo od prolaska tijela kroz mjesni meridijan. Poseban smisao ima satni kut proljetne točke, koji označuje mjesno zvjezdano vrijeme.
Osnove orijentacije na nebeskoj sferi
Astronomija je vezana za orijentaciju u prostoru, a ona se sastoji u tome da gledajući u nebo, i prelazeći pogledom s jednog nebeskog tijela na drugo, mi povezujemo smjerove u kojima vidimo tijelo. Položaj tijela projiciramo na plohu jedne kugle, koju nazivamo nebeskom sferom. Zbog velikih daljina nebeskih tijela, možemo zamisliti da je i nebeska sfera na velikoj daljini. Bliski predmeti, kao što su avion ili umjetni satelit, na nebeskoj će sferi brzo mijenjati međusobni položaj, a mnogo udaljenije zvijezde, iako se i one ustvari gibaju, duže će zadržavati prividno jednak projicirani razmještaj. Dakle, položaj tijela određuje se smjerovima i kutovima između njih.
Za zapis položaja na nebeskoj sferi služe sferne koordinate, slično kao što za utvrđivanje položaja na površini Zemlje služe zemljopisne koordinate. Važne točke na globusu jesu polovi, točke kroz koje prolazi Zemljina os vrtnje. Veoma važno svojstvo, smjer vrtnje, ne možemo odrediti drukčije nego na osnovi iskustva. Kažemo da se Zemlja okreće kao desni vijak koji napreduje od Južnog pola prema Sjevernom polu. Smjer se može odrediti i s obzirom na način gibanja satne kazaljke. Gledajući na Sjeverni pol Zemlje, ona se vrti u smjeru suprotnom od kazaljke na satu. Pomoću meridijana odbrojavaju se zemljopisne dužine; računaju se kao istočne ili kao zapadne, od 0° do 180°. Početni meridijan je onaj koji, po dogovoru, prolazi zvjezdarnicom u Greenwichu, predgrađu Londona. Okomito na meridijane prolaze paralele (usporednice). Paralela najvećeg opsega je ekvator, a od njega se prema sjeveru i prema jugu odbrojavaju zemljopisne širine, kao sjeverne i južne, i to od 0° do 90°. Meridijana i paralela ima neizmjerno mnogo.
U astronomiji se primjenjuje nekoliko koordinatnih sustava (nebeski koordinatni sustavi). Svaki od njih ima osnovni krug (kao što je Zemljin ekvator) i početnu polukružnicu (kao što je početni Greenwichski meridijan) od kojih se odbrojavaju koordinate.
Dnevno gibanje neba
Neposredan izgled pojava na nebu uvjetovan je Zemljinim gibanjima. Zemljina vrtnja uzrok je prividnom okretanju nebeske sfere i izmjene dana i noći. Svakako, nije svejedno okreće li se Zemlja ili nebeska sfera, sa svim zvijezdama i galaktikama. U posljednjem bi slučaju relativne brzine zvijezda morale nadmašiti brzinu svjetlosti, a nedostajale bi mnoge sitne pojave koje pružaju fizičke i astronomske dokaze gibanja Zemlje. Te pojave jesu: zakretanje ravnine njihanja (Foucaultovo njihalo), otklon na istok pri slobodnom padu, spljoštenost Zemlje, pojava dnevne paralakse, dnevna aberacija svjetlosti i još neke. Bez razumijevanja fizičke suštine, a to znači ne znajući za ograničenu veličinu Zemlje i njezina gibanja, neposredno vidljive promjene na nebu nisu jednostavno protumačive. Zato je i trebalo mnogo vremena dok se čovjek nije izdignuo iznad neposredno danog.
Nebeska os, nebeski ekvator i nebeski meridijan
Vidljiv predio neba ovisi o položaju promatrača i o trenutku promatranja. Svaki promatrač na Zemlji stoji na vodoravnoj ravnini, a pravac sile teže, vertikala, okomit je na tu ravninu. Smjer vertikale pokazuje slobodno obješen, miran visak. Produži li se vertikala prema nebeskoj sferi, probost će je u točki koja ovisi o zemljopisnom položaju i o trenutku dana, jer se Zemlja okreće. Zbog Zemljina okretanja vertikala opisuje stožac oko produžene Zemljine osi ili nebeske osi. Nebeska os probada nebesku sferu u sjevernom i južnom nebeskom polu. Nebeska os je zamišljeni pravac identičan sa Zemljinom osi rotacije i probada nebesku sferu u sjevernom i južnom nebeskom polu. U točki sjevernog nebeskog pola se približno nalazi zvijezda Sjevernjača. Oko nebeske osi se prividno okreće nebeska sfera (prividno okretanje nastaje zbog rotacije Zemlje). Sva nebeska tijela prividno se okreću oko nebeske osi. Ravnina Zemljina ekvatora, protegnuta do nebeske sfere, isijeca na njoj kružnicu ili nebeski ekvator. Nebeski ekvator je projekcija Zemljinog ekvatora na nebesku sferu. Ravnina kojoj pripada nebeski ekvator okomita je na nebesku os. Ravnina meridijana na kojemu se promatrač nalazi presijeca nebesku sferu uzduž velike kružnice ili nebeskog meridijana. Nebeski meridijan je zamišljena velika kružnica na nebeskoj sferi koja prolazi sjevernim i južnim nebeskim polom i sadrži projekciju nebeskog tijela čiji meridijan promatramo. Meridijan promatrača prolazi nebeskim polovima, te sadrži zenit i nadir promatrača. Kako promatrač subjektivno ne osjeća Zemljinu vrtnju, činit će mu se da se nebeska sfera okreće oko Zemljine osi, i to u suprotnom smjeru.
Obzor, zenit i nadir
Vodoravna ravnina na kojoj se promatrač nalazi je ravnina obzora ili horizonta, a kružnica koju ona isijeca na nebeskoj sferi je obzor ili horizont. Obzor je velika kružnica nebeske sfere, nastaje presjekom ravnine koja prolazi stajalištem promatrača sa nebeskom sferom i okomita je na pravac zenit-nadir. Vidljivi horizont (na otovrenim površinama kao more) se zbog zakrivljenosti Zemljine površine nalazi ispod astronomskog horizonta (tome je uzrok i nadmorska visina te refrakcija Zemljine atmosfere). Točke u kojima okomica ili vertikala probada nebesku sferu jesu zenit i nadir. Zenit je točka na nebeskoj sferi koja se nalazi direktno iznad promatrača. Nadir je točka na nebeskoj sferi suprotno od zenita (ispod promatrača). Na arapskom znači suprotan, nasuprot. Zvijezde obilaze oko nebeske osi po kružnicama koje su nazvane dnevne kružnice. Neke zvijezde, one koje su blize sjevernom nebeskom polu, stalno su iznad obzora (cirkumpolarna zviježđa). Neke zvijezde izlaze iznad obzora i zalaze pod obzor.
Ekvatorski koordinatni sustav
S vrtnjom nebeske sfere izravno je povezan ekvatorski koordinatni sustav. Taj je sustav projekcija zemljopisnog koordinatnog sustava na nebesku sferu. Osnovni krug sustava je krug nebeskog ekvatora. Dnevne kružnice paralelne su s nebeskim ekvatorom. Kutna udaljenost nebeskog tijela od nebeskog ekvatora je deklinacija δ. Ta koordinata poprima vrijednost od 0° do 90° (od nebeskog ekvatora prema sjevernom nebeskom polu) i od 0° do -90° (od nebeskog ekvatora prema južnom nebeskom polu).
Druga koordinata ima dvije mogućnosti. Prema jednoj, početna je polukružnica ona polovica meridijana promatrača, koja se pruža od sjevernog do južnog nebeskog pola a sadrži zenit. Koordinata koja se računa od te polovice meridijana je satni kut t. Kut se računa uzduž dnevne kružnice i raste u smjeru dnevnog gibanja neba, od istoka prema zapadu. Satne kružnice su mjesta na nebeskoj sferi koja imaju jednak satni kut. Kut nebeskog tijela izražava se vremenom koje je prošlo od njegove gornje kulminacije, dakle od 0 do 24 h. Razlog je u tome što se u svom dnevnom gibanju nebesko tijelo odmiče od meridijana i njegov satni kut raste. Satni kut nekih tijela važan je u mjerenju vremena.
U drugoj mogućnosti koordinata je rektascenzija α, kut između satne kružnice koja prolazi proljetnom točkom γ i satne kružnice promatranog tijela. Rektascenzija se računa od 0 h do 24 h, i raste od zapada prema istoku, suprotno od satnog kuta (u smjeru koji je suprotan dnevnom gibanju neba). No taj porast pokazuje smjer prividnog godišnjeg gibanja Sunca. Rektascenzija se zajedno s deklinacijom upotrebljava za određivanje položaja zvijezda na nebeskoj sferi, one služe kao zvjezdane adrese i upisuju se u karte neba, astronomske kataloge i godišnjake.
Ekvatorski koordinatni sustav pogodan je za praćenje dnevnog gibanja neba. Pomatrač vidi na nekom položaju kako se oko njega okreću zvijezde. Pritom je zgodno zamišljati da su zvijezde pričvršćene na satne kružnice, a da se one okreću oko nas kao savijene šipke kišobrana kojemu je drška nebeska os.
mini|center|700px|Cijela [[nebeska sfera, podijeljena u dvije polovice. Rektascenzija (plavo) počinje kod proljetne točke (na desnoj strani, kao presjecište ekliptike (crveno) i nebeskog ekvatora (zeleno)) i raste prema istočnoj strani (ulijevo). Linije rektascenzije (plavo) od nebeskog pola do drugog nebeskog pola dijele nebesku sferu na 24h, i svaka je razmaknuta 15°.]]
His Trysting Place
His Trysting Place je američka američka crno-bijela nijema filmska komedija snimljena 1914. u režiji Charlesa Chaplina. Radnja prikazuje kako dvojica prijatelja - čije likove tumače Chaplin i Mack Swain - zamijene kapute nakon večere u restoranu, a što će dovesti do nesporazuma sa njihovim suprugama.
Ojo de Agua de Nieto, Tarimoro
Ojo de Agua de Nieto je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Tarimoro.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 235 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2234 m.
Egipatski kalendar
Drevni egipatski kalendar poznatiji kao Annus Vagus ili "Pomična godina" je imao godinu podijeljenu u 12 mjeseci po 30 dana, a na kraju svake godine se dodavalo pet dana. Mjeseci su bili grupirani u tri godišnja doba, odnosno tri poljoprivredna ciklusa: vrijeme poplave (Akhet), sjetve (Proyet) i žetve (Shomu).
Kalendar se svake sunčeve godine razlikovao za jedan dan, pa se više nije podudarao s godišnjim razdobljima.
Tek poslije 1460 godina (tzv. Sotis-perioda) bi godina opet počela u pravo doba. To je ispravljeno dodavanjem jednog dana svake četvrte godine (prijestupna godina).
Rimski pisac Cenzorin je tvrdio da je egipatska Nova godina počela 20.7. po julijanskom kalendaru 139. godine pne. kada je zabilježeno helijakalno uzdizanje Siriusa. Na temelju toga se izračunalo da je prije toga Nova godina počela u taj dan 1322. pne., a prije toga 2782. pne.. Smatra se da je upravo tada izmišljen kalendar, ali neki autori tvrde da se koristio od godine 4442. pne.
Počeci kalendara
Za jednu tablicu iz vremena vladavine kralja Djera (Prva dinastija) iz oko 3000. pne., prvi egiptolozi su pretpostavili da ukazuje na to da su Egipćani već ustanovili vezu između helijakalnog izlaska Sothis-a (Sirijusa) i početka godine. Međutim, novija analiza slikovne scene na ovoj tablici je dovela u pitanje da li ona uopšte upućuje na Sothis. Naše poznavanje ovog perioda ostaje više stvar spekulacije nego utvrđene činjenice.
Vrste kalendara
Egipćani su u ranijem periodu mogli koristiti lunarni kalendar, ali kada su otkrili nesklad između lunarnog kalendara i smene godišnjih doba, verovatno su prešli na kalendar zasnovan na izlivanju Nila. Prvo izlivanje prema ovom kalendaru je opaženo u najstarijoj egipatskoj prestonici, Memfisu, u isto vreme kada i helijakalni izlazak Sirijusa (egipatski Sopdet, grčki Sothis). Egipatska godina je bila podeljena u tri sezone (godišnja doba): akhet (Izlivanje ili Poplava), peret (Rast - Zima) i shemu (Žetva - Leto).
Razlika između sezonske i građanske godine je bila oko 1 dan svake 4 godine, pa se helijakalni izlazak Sothisa vraćao na istu tačku kalendara svakih oko (4×365=) 1460 godina (Sotis-period). Pošto je ovo lutajuća godina, ipak je zadržan i lunarni kalendar, regulisan izlascima Sirijusa, za verske, poljoprivredne i svakodnevne svrhe, dok je građanski 365-dnevni kalendar korišćen u upravi i administraciji. Egipćani su takođe znali da je 309 lunacija skoro jednako 9125 dana, ili 25 građanskih godina, što je verovatno korišćeno u konstrukciji sekundarnog lunarnog kalendara, na koji je preneseno određivanje verskih proslava i dužnosti. Prestupni mesec je umetan onda kada bi lunarna godina počinjala pre građanske.
Brojanje godina
Nije postojala neka univerzalna kalendarska era, već samo vladavina faraona, npr. "Godina 1 Kralja N.N.". Brojanje se vraćalo na "1" sa svakim novim ustoličenjem.
Meseci i dani
Većim delom egipatske istorije, meseci nisu nazivani pojedinačnim imenima, već numerisani unutar tri sezone. Ali, već u Srednjem carstvu, svaki mesec je imao sopstveno ime. Ova će se razviti u nazive iz Novog carstva, od kojih su kasnije nastala helenizovana imena koja je, između ostalih, Ptolemej koristio za hronologiju u Almagestu. Konvencija među modernim egiptolozima je da se meseci redom numerišu rimskim brojevima.
Dani u mesecu građanske godine su takođe bili redom nabrojani, pa bi građanski datum mogao glasiti: "Vladarska godina 1, četvrti mesec Poplave, dan 5, pod veličanstvom Kralja N.N.". U lunarnom kalendaru je svaki dan bio imenovan, a bile su prepoznate i četiri Mesečeve mene, mada nije postojala podela na manje jedinice poput nedelja/tjedana. Za razliku od većine drugih naroda koji su koristili lunarni kalendar, Egipćani su dan započinjali izlaskom Sunca, jer se početak meseca (a time i dana) računao od nestanka starog Meseca pred zoru. Obdanica i noć su bili podeljeni na po 12 časova, čija se dužina menjala tokom godine i koji su mereni vodenim (klepsidra) i sunčanim satovima
Ptolemejski i rimski period
Prema rimskom piscu Cenzorinu, dan egipatske nove godine je pao 20. jula/srpnja 139. n.e. po julijanskom kalendaru, kada je u Egiptu bio i helijakalni izlazak Sirijusa. Iz ovoga je moguće izračunati da se ovo poklapanje prethodno dogodilo 1322. pne., a pre toga 2782. pne. Ovaj drugi datum je postuliran kao vreme kada je kalendar izmišljen, ali gore pomenuta Djerova vladavina prethodi tomu. Drugi istoričaji pomeraju početak kalendara za još jedan ciklus, do 4242. pne.
Ptolemejski vladari Egipta su 238. pne. dekretirali da će svaka četvrta godina biti dugačka 366 dana umesto 365, ali to nije zaživelo. Reforma će stupiti na snagu tek kada August uvede "Aleksandrijski kalendar" 26/25. pne., koji je uključivao šesti epagomenalni dan i to 22. p.n.e po prvi put. Ovim je skoro zaustavljeno pomeranje prvog dana godine (1 Thoth) u odnosu na godišnja doba, ostavljajući ga fiksiranim na 29. avgustu/kolovoza po julijanskom kalendaru, odn. 30. pred julijansku prestupnu godinu.
Reformisani kalendar
Ovaj reformisani egipatski kalendar se i danas koristi u Egiptu kao koptski kalendar egipatske crkve, a i šire egipatske populacije, naročito zemljoradnika (fellah) za računanje poljoprivrednih sezona. Savremeni egipatski farmeri, poput njihovih drevnih predaka, dele godinu u tri sezone: zimu, leto i poplavu. Kalendar je takođe povezan sa lokalnim festivalima poput godišnjeg Izlivanja Nila i starim prolećnim festivalom sham en nisim.