cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Živojin Pavlović (komunista)
Kritika Staljinovih čistki
Zahvaljujući ugovoru o saradnji između Staljinove vlade i vlade kraljevine Jugoslavije i svežeg diplomatskog priznavanja SSSR od strane Kraljevine Jugoslavije, aparat KPJ je uspeo da od vlade Cvetković-Maček izdejstvuje zabranu te Pavlovićeve knjige i najveći deo njenog tiraža zaplenila je policija već u štampariji, a potom i uništila. Pavlović je uspeo „izvući desetak primeraka“, a jedan od njih poklonio je svom kumu Ljubiši Đeniću, bibliotekaru u Čajetini.
Mučenje i streljanje u Užicu
Pavlovića su tokom Užičke republike u jesen 1941. godine uhvatili, zatočili i najtežim mukama mučili partizani. Njegovo hvatanje i potonju likvidaciju je organizovao Slobodan Penezić Krcun.
Živojin Pavlović je mučen u zatvoru "jednu sedmicu sigurno, a mozda i više". Streljan je nakon bezuspešnih pokušaja da mu najsurovijom torturom iznude lažno priznanje da je uvek bio „fašistički i policijski agent“ infiltriran u vrh KPJ.
Odveden je na streljanje u Krčagovu, iznad vojničkog kruga, zajedno sa još "četiri-pet kamiona" punih osuđenika na smrt (lopova, četnika i drugih). Osuđenici su u kamionima sedeli jedan drugom u krilu, kako ne bi mogli da pobegnu. Prema sećanju čuvara, Pavlović je izmučen pokušao da pobegne:
Odbegao je bio oko 30 metara kada ga je stražar iz puške pogodio u kičmu, nakon čega je još bio živ. Zavapio je: »Ubijte me«, ali su ga namerno "poslednjeg ubili i bacili u raku". Veruje se da je streljan po Titovom naređenju. Ubijen je u noći između 28. i 29. novembra 1941. nekoliko sati pre nego što će partizansko vođstvo, pred najezdom Nemaca pobeći iz Užica.
Dela
Objavio je preko tri stotine članaka u štampi po Parizu, Briselu, Kanadi, Jugoslaviji. To su uglavnom tekstovi o antifašizmu i antifašističkom pokretu uopšte, zatim analize o razvoju događaja u Poljskoj, Češkoj, Španiji, o događajima u agrokulturi, ekonomskim temama.
Njegovo najvažnije delo "Bilans sovjetskog termidora: Prikaz i otkrića o delatnosti i organizaciji Staljinskog terora" je sve do 2000-ih bilo nepoznato. Tek 60 godina od njegovog pogubljenja jedini sačuvani primerak Pavlovićeve knjige pronašao je, istražio i objavio sociolog Slobodan Gavrilović. Slobodan Gavrilović je objavio reprint izdanje ove knjige 1989. godine u izdanju užičkog časopisa "Međaj", kasnije su to učinili i drugi izdavači poput sledećih: Izdavački centar Kadinjača iz Užica, Zavod za izdavanje udžbenika i drugi.
Beljina (Čačak)
Бељина је насеље у Србији у општини Чачак у Моравичком округу. Према попису из 2002. било је 1117 становника (према попису из 1991. било је 1075 становника).
Piccio, Siracusa
Piccio je naselje u Italiji u provinciji Siracusa, u regiji Sicilija.
Beljina (Čačak)
Демографија
У насељу Бељина живи 907 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 39,5 година (39,3 код мушкараца и 39,7 код жена). У насељу има 369 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 3,03.
Piccio, Siracusa
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 53 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 4 m.
Mina Kostić
Jasmina Mina Kostić (rođena Minira Jašari; Ledine, 5. maj 1975) srpska je pop-folk pevačica romskog porekla.
Beljina (Čačak)
Демографија
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године).
Mina Kostić
Bila je učesnica druge sezone rijaliti-šoua „Farma”.
Dotto, Biella
Dotto je naselje u Italiji u provinciji Biella, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 24 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 542 m.
Torbecchia, Pistoia
Torbecchia je naselje u Italiji u provinciji Pistoia, u regiji Toscana.
Nequeteje, Ixmiquilpan
Nequeteje je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo, u opštini Ixmiquilpan.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 494 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1818 m.
Avondance
Avondans je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Sever-Pa de Kale, u departmanu Pa de Kale koja pripada prefekturi Montreuil.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 32 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 14 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 2,19 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 129 metara (maksimalnoj 144 m, a minimalnoj 100 m).
Lindewitt
Lindevit je opština u njemačkoj saveznoj državi Šlezvig-Holštajn. Jedno je od 134 opštinska središta okruga Šlezvig-Flensburg. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 2.066 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 1059179.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Šlezvig-Flensburg Lindevit se nalazi u saveznoj državi Šlezvig-Holštajn u okrugu Šlezvig-Flensburg. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 12 metara. Površina opštine iznosi 53,3 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 2.066 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 39 stanovnika/km².
963
Godina 963. (CMLXIII) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru.
Anka Pađen
Biografija
Rođena je 9. januara 1924. godine u selu Crnom, kod Crikvenice.
S nepunih trinaest godina pošla je iz svog rodnog sela da radi u Bribiru, kako bi zaradom pomogla bolesnome ocu i majci da prežive. Pomagala je u kući jedne krojačice. Rat ju je zatekao u Crikvenici gde se zaposlila 1940. godine kao konobarica.
Počela je da sarađuje s Narodnooslobodilačkim pokretom od prvih dana oružanog ustanka. U proleće 1942. godine, zatražila je da pođe u partizane, te se pridružila borcima Ledeničke čete. Uskoro je zatražila od komandira čete da pođe u bataljon „Ljubica Gerovac“ komandanta Srđana Uzelca, koji je u to vreme vodio žestoke bitke po Lici.
Kada je u oktobru 1942. godine bila osnovana Šesta udarna brigada NOV Hrvatske, Anka se nalazila u njenoj Prvoj četi Četvrtog omladinskog bataljona. Početkom 1943. godine, zatražila je da bude premeštena iz Četvrtog omladinskog u Drugi udarni bataljon.
U februaru 1943. godine, nakon teških borbi na Veljunu, Preboju i Ljubovu, postala je komandirka voda. Nekoliko dana kasnije, zajedno s još nekolicinom skojevaca-bombaša bila je primljena je u članstvo Komunističke partije Jugoslavije. Posle nekoliko meseci, bila je postavljena za komandirku čete.
Kada se, u januaru 1944. godine vodila bitka za ranjenike kod Drežnice, Anka je, jurišajući sa svojom četom, bila ranjena i ostala bez leve šake. U maju 1944, u Drvaru na Drugom kongresu USAOJ-a, bila je izabrana za članicu Centralnog odbora USAOJ-a.
Ukazom Prezidijuma Narodne skupštine Federativne Narodne Republike Jugoslavije, 20. decembra 1951. godine, proglašena je za narodnog heroja.
Hidalgotitlán, Veracruz
Hidalgotitlán je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz.
Prema proceni iz 2012. godine u naselju je živelo 3770 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 27 m.
Ljubica Gerovac
Biografija
Rođena je 20. septembra 1919. godine u selu Jezeranama, kod mjesta Otočca u Lici. Kao dijete siromašnih zemljoradnika, čiji se otac bavio i zidarskim zanatom, završila je osnovnu školu u rodnom mjestu, a Građansku školu u Zagrebu. Još kao djevojčica, odlična učenica, svrstava se 1934. godine u redove revolucionarne srednjoškolske omladine.
Posle završetka Građanske škole upisuje se u Trgovačku akademiju u Zagrebu. U školi je bila jedna od najaktivnijih omladinki. Popularizuje lijevu literaturu, okuplja omladinu i govori joj da je njeno mjesto i budućnost s radničkom klasom. Zbog takvih aktivnosti, brzo su je uočile školske vlasti i policija, koja ju je uhapsila 1937. godine. Pred policijom se držala kao stara prekaljena revolucionarka, nije dala ni riječ priznanja. Kad je poslije nekoliko dana puštena na slobodu, postala je još aktivnija. Ubrzo zatim primljena je u Savez komunističke omladine Jugoslavije. U jesen 1937. je istjerana iz Trgovačke akademije u Zagrebu, pa školovanje i revolucionarni rad nastavlja u Banjoj Luci. Tokom 1939. i 1940. godine policija je hapsi, ali ponovo od nje nikakvo priznanje nije izvukla.
U jesen 1940. godine upisuje se u Ekonomsko-komercijalnu visoku školu u Zagrebu, gdje politički postaje još aktivnija. Istovremeno ne gubi vezu ni s rodnim krajem, a sarađuje i u „Seljačkoj misli“. Za člana Komunističke partije Jugoslavije primljena je 1940. godine, a ubrzo postaje i sekretar partijske ćelije Ekonomsko-komercijalne visoke škole.
Posle okupacije zemlje, u ljeto 1941, godine, Ljubica odlazi u Liku i odmah se zajedno s drugim komunistima uključuje u rad na pripremama za oružani ustanak. Neumorno obilazi sela, okuplja omladinu i žene, i s puno poleta ukazuje im na zločinačku politiku okupatora i ustaša i perspektive oružane borbe. Kad je počeo ustanak, zajedno s partizanskim grupama učestvuje u oružanim akcijama. U jesen 1941. izabrana je za člana Kotarskog komiteta KPH za kotar Brinje, i sekretara Kotarskog komiteta SKOJ-a za Brinje. Posebno se isticala u radu na stvaranju bratstva i jedinstva između srpskog i hrvatskog naroda u Lici. Kao mlada žena puna poleta i vedrine, a uz to neobično hrabra i neustrašiva, bila je veoma popularna i omiljena, naročito među omladinom i ženama.
Prilikom napada ličkih i primorsko-goranskih partizana na ustaše u Jezeranama, Ljubica je predvodila vod bataljona „Marko Orešković“, i uspjela da ga neopaženo pored bunkera dovede do crkve u selu. Ali kad se vraćala po drugi dio boraca, da i njih uvede u selo, bila je primjećena od ustaša i ubijena 16. aprila 1942. godine. Mrtvu, ustaše su je zvjerski masakrirale. U čast hrabre revolucionarke, Brinjski bataljon je prozvan bataljon „Ljubice Gerovac“, koji se pod njenim imenom hrabro borio do kraja rata. Ljubičina rođena sestra Vera, bila je supruga Jakova Blaževića, takođe narodnog heroja.
Doboj Jug
Doboj Jug je bosanskohercegovačka općina nastala nakon Daytonskog sporazuma od dijela prijeratne općine Doboj. Nalazi se u Zeničko-dobojskom kantonu Federacije BiH i graniči s općinom Tešanj, te također vrlo mladom općinom Usora. Spada u red najmanjih i najbogatijih općina u Bosni i Hercegovini.
Naseljena mjesta
Matuzići, Mravići i Novo Naselje.
Accademia, Verona
Accademia je naselje u Italiji u provinciji Verona, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 26 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 69 m.
Colonia Ejidal, Tepecoacuilco de Trujano
Colonia Ejidal je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Tepecoacuilco de Trujano.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 854 m.
Domaljevac-Šamac
Novoformirana općina Domaljevac-Šamac, je jedna od tri općine u Posavskom kantonu Federacije BiH na sjeveru Bosne i Hercegovine.
Uprava
Sjedište općine Domaljevac-Šamac je u naseljenom mjestu Domaljevac
Sinești, Sinești, Iași
Sinești je naselje u Rumuniji u okrugu Jaš u opštini Sinești.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 4264 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 161 m.
Rancho Martínez, Tecate
Rancho Martínez je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Baja California, u opštini Tecate.
Loma Bonita, Santos Reyes Nopala
Loma Bonita je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Santos Reyes Nopala.
Butizid
Butizid je organsko jedinjenje, koje sadrži 11 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 353,845 Da.
Jastuk (TV drama)
Jastuk je jugoslovenska TV komedija u produkciji RTV Beograd emitovana 1974. godine. Režirao ju je Vladimir Momčilović, a scenario je pisao Gordan Mihić.
Rancho Martínez, Tecate
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 951 m.
Elm Grove, Oklahoma
Elm Grouv je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Oklahoma.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 198.
Loma Bonita, Santos Reyes Nopala
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 76 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 487 m.
Matheny, West Virginia
Matini je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Zapadna Virdžinija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 531.
Val Masino, Sondrio
Val Masino je naselje u Italiji u provinciji Sondrio, u regiji Lombardija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 963 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 824 m.
Cerreto Laghi, Reggio Emilia
Cerreto Laghi je naselje u Italiji u provinciji Reggio Emilia, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 118 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1346 m.
La Primera, San Juan de Sabinas
La Primera je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Coahuila, u opštini San Juan de Sabinas.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 385 m.
Rancho Granja Roja, Chihuahua
Rancho Granja Roja je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Chihuahua.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1591 m.
Opština Ciohorăni, Iași
Ciohorăni je opština u Rumuniji u okrugu Jaš.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 309 m.
Vodice pri Kalobju
Vodice pri Kalobju je naselje u slovenskoj Općini Šentjuru. Vodice pri Kalobju se nalazi u pokrajini Štajerskoj i statističkoj regiji Savinjskoj.
Lipa (Matulji)
Lipa je naselje u Hrvatskoj koje administrativno pripada općini Matulji u Primorsko-goranskoj županiji.
Zemljopis
Mjesto je nekoć bilo na značajnoj prometnici koja je vodila iz Kranjske kroz Postojnska vrata, a drugim pravcem iz Trsta prema Rijeci i dalje.
Stanovništvo
Ima 136 stanovnika prema popisu iz 2001. godine.
Povijest
mini|250px|left|Lipa, zaštićena memorijalna baština Lipa je stradala 30. travnja 1944. godine kad su mjesto spalili nacisti koji su pritom ubili 269 žitelja. Dijelovi naselja zaštićeni su kao memorijalna baština, a u bivšoj školskoj zgradi otvorena je 29. studenoga 1968. godine muzejska zbirka. Svake se godine na dan stradanja održava manifestacija Lipa pamti.
Kapela sv. Jelene križarice
mini|290px|Lipa, kapela sv. Jelene križarice, oltar Na ulazu u mjesto nalazi se drevna kapela sv. Jelene Križarice (katolička Župa sv. Antuna pustinjaka sa sjedištem u Šapjanama). Kapela je bila obnovljena 1662. godine. Imala je zvono iz 1300. godine, koje su oduzele za ratne potrebe tadašnje austro-ugarske vlasti u Prvome svjetskom ratu. Zvono je bilo teško 107 kg, a izlio ga je zvonolijevač Jacobus de Venetiis. Na prozoru kapele uklesana je 1667. godina te ime Petra Kalčića. Oltar sv. Jelene je iz 1774. godine. Na desnoj strani oltara nalazi se natpis: SUB Rmo CONRADO ANTONIO D’MARBURG Pco ET MATHIA CALCICH DECANUS ET SNDUS BENEFACTOR HUIC OPERIS AFRICH SECUNDUS SINDICUS – ANNO DOMINI 1774. Slika na oltaru je iz 1866. godine. Kapela je obnovljena početkom sedamdesetih godina XX. stoljeća u vrijeme župnika Josipa Vozile (Giuseppe Vosilla). Tada su otkrivene i gotičke freske s prikazom sv. Jurja iz XVI. stoljeća (datirao Branko Fučić), a obnovio ih je 1976. godine Viktor Snoj, akademski slikar iz Ljubljane. Zidna slika pripisuje se majstoru Tomašu iz Senja.
Obrazovanje
Vlasti Austro-Ugarske Monarhije osnivale su osnovne škole na području sadašnje općine Matulji još sredinom prošlog stoljeća. U Lipi je osnovna škola otvorena 1885. godine.
Kultura
mini|290px|Lipa, zvončari
Zvončari
U Lipi djeluje zvončarska skupina.
Izvori
hr.Lipa (Matulji)
Trzebnica
Trzebnica (njemački: Trebnitz, češki: Třebnice) je grad od 13,343 stanovnika na jugozapadu Poljske u Donjošleskom vojvodstvu.
Geografske karakteristike
Trzebnica leži udaljena dvadesetak km od Wrocława.
Historija
Osnivanje samostana sa crkvom 1202. čiji su inicijatori i financijeri bili vojvoda Henrik I. Bradati i njegova supruga Hedviga Šleska, bilo je presudno za nastajanje naselja. Godinu dana kasnije biskup Ciprijan doveo je Cistercite iz Bamberga. Gradnja je dovršena 1218. i tako je Trzebnica postala prva cistercitska opatija u Poljskoj. Za ono vrijeme važan vjerski, kulturni i ekonomski centar uz kog je tokom 13. vijek Trzebnica izrasla i dobila gradska prava 1250. thumb|left|240px| [[Bazilika sv. Hedvige]] Za vladavine Jana od Češke u 14. vijeku Trzebnica je bila u sastavu Vojvodstva Oleśnica. Periodi prosperiteta prekidani su provalama, pljačkama i epidemijama. U 15. vijeku grad i opatiju opljačkali su Husiti 1432. i 1433., a nakon tog i Crna regimenta Matije Korvina 1474, a dva puta ga je pogodila epidemija kuge. thumb|left|240px| [[Samostan]] Od 1526. Šleskom vladaju Habsburgovci, u Trzebnici se podižu nove kuće i osnivaju brojni cehovi. Tridesetogodišnji rat (1618. - 1648.) donio je nova razaranja i gubitke. Obnova grada započela je izgradnjom novih zgrada u opatiji u kasnobaroknom stilu, pa je grad 1776. imao 1977 stanovnika.
Kraljevina Pruska anektirala je taj dio Šleske 1740. pa Trzebnica slijedeća dva vijeka bila pod njemačkim utjecajem. Isprva je bilo loše, kad su 1810. raspušteni i konfiscirani samostani. Kasnije se stanje popravilo razvojem industrije i otvaranjem termi 1888. u koje su dolazili građani Wrocława.
Željeznička pruga do Szczecina podignuta je 1886., električna struja uvedena je 1897. a plin 1910.
Pri samom kraju Drugog svjetskog rata - 25. januara 1945., grad su zauzele jedinice Crvene armije i dobrano ga razorile. Nakon rata je obnavljan i značajno proširen.
Pobratimski gradovi
Trzebnica ima ugovore o partnerstvu sa slijedećim gradovima;
Mandria del Forno, Cosenza
Mandria del Forno je naselje u Italiji u provinciji Cosenza, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 85 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 27 m.
Bitka kod Velbužda
Bitka kod Velbužda se odigrala u subotu 28.7. 1330. u 7 sati ujutru između trupa kraljevine Srbije predvođenih kraljem Stefanom (1322—1331) i njegovim sinom mladim kraljem Dušanom (kralj 1331—1346, car 1346—1355) sa jedne i trupa carevine Bugarske predvođenih carem Mihajlom III Šišmanom (1323—1330) sa druge strane. Povod za bitku bio je pokušaj kralja Stefana da predupredi spajanje bugarske vojske sa vizantijskom i njihov zajednički napad na Srbiju, a okončala se pogibijom Mihajla Šišmana i potpunim porazom bugarskih snaga, u kome se posebno istakao mladi kralj i prestolonaslednik Dušan. Direktne posledica bitke bila su manja teritorijalna proširenja Srbije (dobijanje Niša ) i postavljanje maloletnog Stefanovog sestrića Jovana Stefana (1330—1331) na bugarski presto, ali su njene dugoročne posledice bile daleko značajnije. Njome je u samom začetku uništen vizantijsko-bugarski savez uperen protiv Srbije, pošto je vizantijski car Andronik III (1328—1341) svoju vojsku koju je trebalo da spoji sa bugarskom, nakon vesti o njenom porazu, okrenuo na drugu stranu i napao obezglavljenu Bugarsku. Srbija je nakon bitke postala najmoćnija sila na Balkanskom poluostrvu i bio joj je otvoren put ka osvajanju celokupne Makedonije.
Povod za bitku
Kralj Stefan Dečanski bio je uvučen u Bizanstki građanski rat dvojice Andronika u kojima se protiv Andronika II (1282—1328), koga je podržavao srpski kralj, digao njegov unuk Andronik III. Njihov sukob se definitivno okončao 1328.godine porazom i zbacivanjem sa prestola starog cara, a novi car je Srbiju, kao saveznika svoga dede, smatrao neprijateljem. On je 1331. godine sklopio savez sa bugarskim carem Mihajlom Šišmanom (Asen III), prema kome su oni zajedničkim snagama trebali da napadnu Srbiju, u leto iste godine.
Zauzimanje položaja i početni raspored trupa
mini|Bitka kod Velbužda: situacija Srbiju je prvo napao car Andronik III početkom jula 1330. godine. Međutim, vizantijske operacije su bile koncentrisane na oko same granice, bez dubljih prodora, tako da je Andronik najverovatnije očekivao ishod bugarskih akcija. Plan je u suštini bio veoma jednostavan: Srbiju je trebalo napasti sa obe strane i tako priklještenu je lakše savladati. Međutim od samog početka vizantijski car ovaj plan nije poštovao, pa je svoju vojsku zaustavio u Pelagoniji i čekao.
Bugari su krenuli na južne delove Srbije, prema Strumi i Bregalnici, svakako sa namerom da se sa te strane povežu sa Vizantincima i zajednički nastave napade. Stefan Dečanski je odlučio da preduhitri njihovo spajanje i napadne prvo Bugare, zbog čega je grupisao svoje snage na Dobričkom polju, kod ušća Toplice u Južnu Moravu, očekujući bugarski napad sa severa. Bugarski car Mihajlo, je pre napada na Srbiju sa vojskom otišao do Vidina, najverovatnije da bi prihvatio tatarske i vlaške saveznike, nakon čega je krenuo ka jugu, prešao je srpsku granicu kod grada Zemlina, na Strumi. Kada je primio podatke o njegovom kretanju, kralj Stefan je pokrenuo vojsku sa namerom da ga presretne, zaustavivši se usput u crkvi svetog Đorđa u Starom Nagoričanu i Sarandoporskom manastiru. Na reci Kamenci je sačekao ostatak svoje vojske i stupio u bezuspešne pregovore sa Bugarima. Tu je svakako primio i vesti, da disciplina u šarenoj bugarskoj vojsci nije najbolja i da su se mnogi vojnici rasuli po okolini u potrazi za hranom.
Sa druge strane, Bugari su videli da Stefanova vojska nije brojčano jača od njihove, ali nisu znali da se očekuju pojačanja, zbog čega su potcenili njenu snagu i bili sigurni u pobedu. Stefan je sa druge strane, namerno oklevao šaljući Bugarima pregovarače sa porukom u kojoj poziva bugarskog cara da odustane od napada i da se zadovolji sa onim što ima u Bugarskoj. "„Budi zadovoljan sa svojim, da to dobro bude, a ne želi drugo, što Bog drugima darova, jer dolaziš u sukob sa Bogom, kao onaj koji smućuje i ratuje ono, što je od njega dobro razdeljeno.“ (Grigorije Camblak)" Ovim pregovorima, Stefan je postigao svoj cilj, odloživši početak bitke dok mu ne stignu očekivana pojačanja. Istovremeno je Bugare ubedio da mu je vojska slaba, zbog čega mora da pregovara, tako da se dobar deo njihovih nalazio po okolnim selima i pljačkao, dok je srpski kralj naredio da počnu pripreme za bitku.
U zoru 28.7.a, pristigla su i poslednja odeljenja srpske vojske kojima je kralj dao mali odmor, da bi oko 7 sati izjutra kod Velbužda (današnjeg Ćustendila), napao Bugare svom snagom.
Tok bitke
thumb|thumb|200px|Oružje iz doba bitke. Bugari se uopšte nisu nadali srpskom napadu, pogotovu ne nakon pregovora, a ima mišljenja da je čak i primirje bilo ugovoreno, ali ga Stefan nije ispoštovao. Obe vojske su na dan bitke bile brojčano podjednake i svaka je brojala oko 15.000 vojnika, što su za to doba bila poprilične armije. Podatke o bugarskoj vojsci daje i Orbini: „...jer je bio sakupio dvanaest hiljada Bugara i tri hiljade Vlaha“, dok sam Dušan navodi da je brojala do 80.000 ljudi, nasuprot srpskih snaga kojih je bilo do 15.000.
Iznenadni srpski napad zatekao je Bugare potpuno nespremne, tako da njihovi redovi nisu izdržali ni prvi nalet srpske vojske, već su odmah raspali i otpočeli neorganizovano povlačenje, što je srpska vojska iskoristila i u potpunosti ih razbila. U borbi su se naročito istakli odredi pod vođstvo mladog kralja Dušana. Za njegove strelce, savremeni srpski opisivač bitke navodi: „...ni su streljali sa obe ruke i nikako nisu grešili“. Pored njih, pod njegovom komandom Orbini navodi i 1300 nemačkih najamnika, od čega je bilo 300 konjanika iskusnih u borbama, koji su jurnuli pravo ka delu bugarske vojske u kome se nalazila carska zastava i sam car Mihajlo.
Mihajlo je pokušao da sredi redove svoje vojske, ali kada u tome nije uspeo i on sam je krenuo da beži. Tokom bežanja, on je pao sa konja, tako da ga je srpska potera sustigla i ubila, nakon čega ga je odnela srpskom kralju. Stefan Dečanski je svog protivnika sahranio crkvi svetog Đorđa u Starom Nagoričanu, a na mestu na kome se pred bitku nalazio njegov šator, podigao je crkvu koja je uništena u Drugom svetskom ratu. Ostatke bugarske vojske, okupio je u radomirskom kraju Mihajlov brat Belaur (Zmaj, na rumunskom).
Smrt bugarskog Cara Mihaila
U istorijskim izvorima, postoje tri verzije hvatanja i smrti bugarskog cara Mihajla, po Grigoriju Camblaku, on je bio uhvaćen živ, nakon čega je izveden pred Dušana koji ga je ubio. Delimična potvrda ovoga se može naći i u rečima samog Dušana, koji navodi da je on Mihajlu odrubio glavu. "„Car bugarski bi uhvaćen od srpskih vojnika i bi priveden k sinu carevu, Stefanu, koji je tada pokazivao u borbi veliku hrabrost, i tu se liši života bedno.“ (Grigorije Camblak)" Po drugoj verziji koju navodi Danilov učenik, caru se tokom bega konj sapleo i pao, nakon čega su ga sustigli srpski vojnici i ubili. "„A car Mihailo videvši padanje svojih vojnika, poče bežati, i kada je bežao, sila Gospodnja sape noge njegovu konju, i spavši sa konja sakruši sve telo svoje. I tako videvši vojnici gospodina kralja njegovo padanje, priskočivši ubiše ga svojim oružjem, i tako izdahnu. I položivši telo njegovo na konja, prenesoše ga ka gospodinu svome kralju.“ (Danilov učenik)"
Po Mavru Orbiniju, Mihajlu se konj sapleo u begu, nakon čega je on pešice pobegao u šumu, gde su ga uhvatili srpski vojnici koji su se sklonili u šumu, pošto su ranjeni u borbi. Nakon bitke su ga odveli pred kralja Stefana Dečanskog i on je tokom razgovora umro božijom voljom. "„U ovoj bici bio je ranjen i oboren s konja bugarski car Mihajlo. Ali pošto ga nisu tada prepoznali, kasnije ga je našao jedan slovenski konjanik među onima koji su se zbog rana bili sklonili u šumu, gde su ležali na zemlji jer se nisu mogli maknuti s mesta. Kad je bio doveden pred kralja Stefana, koji je s drugima stajao tu blizu, Stefan mu je rekao da ga je pravedni sud božji doveo to toga. Jer je on zbog velike oholosti i bez ikakvog razloga hteo da zauzme kraljevstvo koje mu nipošto nije pripadalo. Na to Bugarin ništa ne odgovori, već obrati pogled prema njemu, podigne prst prema nebu i reče: „Neka se ispuni volja božja“. Izrekav to, izdahne.“ (Mavro Orbini)."
Posle bitke
Ovi Stefanovi potezi, trebali su da ubede Bugare da je dalji otpor uzaludan, pošto im je car mrtav. Srpski kralj je došao na ideju da na bugarski presto vrati svoju sestru Anu (Nedu), koju je nekoliko godina ranije oterao pokojni car Mihajlo. On je sa njom imao sina Jovana Stefana koji je trebalo da postane novi car Bugarske, a pošto je tada bio maloletan, regentsku vlast bi vršila sama Ana (Neda).
Strezovce (Makedonija)
Strezovce je naselje u Republici Makedoniji, u severnom delu države. Strezovce pripada opštini Staro Nagoričano.
Bitka kod Velbužda
Posle bitke
Vest o srpskoj pobedi stigla je i do vizantijskog cara Andronika III, koji se odmah odlučio da odustane od daljeg vojnog pohoda na Srbiju. On je glavninu svojih snaga povukao iz Makedonije i usmerio ka Bugarskoj, dok je zoni dotadašnjih operacija ostavio samo nekoliko manjih garnizona, koje je kasnije mladi kralj Dušan isterao.
La Cabañita, Tlaltizapán de Zapata
La Cabañita je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Morelos, u opštini Tlaltizapán de Zapata.
Strezovce (Makedonija)
Prirodni uslovi
Strezovce je smešteno u severnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg grada, Kumanova, selo je udaljeno 16 kilometara istočno.
Selo Strezovce se nalazi u istorijskoj oblasti Sredorek, u dolini reke Pčinje, na oko 350 metara nadmorske visine.
Bitka kod Velbužda
Posle bitke
Srpska vojska je nakon bitke nastavila da nastupa za Bugarima koji su se povlačili, a do kralja Stefana je stigla i vest da su Vizantinci odstupili od srpske granice i okrenuli se Bugarskoj. Kod Izvora, nedaleko od Radomira, bugarski boljari su sačekali srpskog kralja i zatražili mir. Deo Bugara je čak ponudio Stefanu da dođe do ujedinjenja Srbije i Bugarske, ali je on to odbio i zadovoljio se vraćanjem svoje sestre i njenog sina na bugarski presto, čime su Bugari dobili veoma povoljan mir u odnosu na jačinu poraza koji su pretrpeli. On nije menjao druge slojeve unutrašnje uprave u Bugarskoj, već je zadržao postojeće stanje, a svoju sestru sa sinom je poslao u Trnovo u pratnji jednog srpskog odreda. Što se teritorijalnih proširenja tiče, Srbija se gotovo i nije proširila na račun Bugarske, osim nekih ispravki granice i dobijanja Niša.
La Cabañita, Tlaltizapán de Zapata
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 46 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 963 m.
Bitka kod Velbužda
Rezultati pobede
thumb|thumb|250px|Karta [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope 1340. godine.]]
Komplikacija (medicina)
Komplikacija u medicini je nepovoljan razvoj ili posljedica bolesti, zdravstvenog stanja ili terapije. Bolest se može pogoršati u smislu težine ili se može manifestovati povećani broj znakova, simptoma ili novih patoloških promjena. Može se proširiti na cijelo tijelo ili utjecati na druge organske sisteme. Nova bolest može se javiti i kao komplikacija već postojeće bolesti. Medicinski tretmani, poput lijekova ili operacija, mogu proizvesti neželjene efekte ili stvoriti nove zdravstvene probleme. Prema tome, komplikacija može biti jatrogena (tj. bukvalno uzrokovano djelovanjem ljekara ).
Torri, Pistoia
Torri je naselje u Italiji u provinciji Pistoia, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 877 m.
Komplikacija (medicina)
Medicinsko znanje o bolesti, postupku ili liječenju obično sadrži listu najčešćih komplikacija kako bi ih se moglo predvidjeti, spriječiti ili lakše i brže identificirati.
Ovisno o stepenu ranjivosti, osjetljivosti, starosti, zdravstvenom stanju, stanju imunološkog sistema itd., do komplikacija može doći lakše ili teže. Komplikacije negativno utječu na prognozu bolesti. Non - invazivne i minimalno invazivnih medicinskih postupaka obično imaju manje komplikacija u odnosu na invazivne procedure.
Poremećaji koji su istovremeni, no ne i međusobno uzrokovani, nazivaju se komorbiditetima. Ova konceptualna linija razdvajanja ponekad je nejasna zbog složenosti uzročnosti ili nedostatka konačnih informacija o tome. Pojmovi nastavak i komplikacija bolesti često su sinonimi, iako je komplikacija prvenstveno konotacija na rezultatno stanja koje komplikuje kontrolu nad uzročnim okolnostima (čini ih složenijim i izazovnijim). Nastavak bolesti u užem smislu je rezidualni efekat akutne faze bolesti ili ozljede. Dalji pormećaji se mogu pojaviti nakon nekoliko sedmica ili mjeseci uzročne ozljede ili bolesti. Na primjer, ožiljak nakon opekotine ili disfagija zaostala nakon moždanog udara mogu se smatrati nastavkom bolesti.
Komplikacija je takođe neželjen rezultat liječenja ili hirurškog postupka. Primjeri komplikacija su krvarenje nakon operacije, glavobolja nakon lumbalne punkcije ili neželjene reakcije na lijek.
Strezovce (Makedonija)
Prirodni uslovi
Mesna klima je kontinentalna.
Stanovništvo
Strezovce je prema poslednjem popisu iz 2002. godine imalo 117 stanovnika.
Ogromna većina stanovništva u naselju su etnički Makedonci (98%), a ostalo Srbi.
Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je pravoslavlje.
Bitka kod Velbužda
Rezultati pobede
Srbi su ovom pobedom postigli veoma mnogo. Bugarska je bila oslabljena i svedena u granice između Dunava i Marice, tako da više nije bila u stanju da ofanzivno deluje ka vardarskoj dolini. To je značilo da je Srbija sebi potpuno obezbedila posed Makedonije i nesmetan pravac delovanja ka Egejskom moru. Sa caricom Anom je u Bugarsku došao i srpski politički uticaj, tako da se Trnovu posle bitke moralo voditi računa o držanju Srbije i njenim interesima.
Posledice po Srbiju
Kraljevina Srbija pobedom kod Velbužda, gotovo i da se nije proširila, a izostalo je očekivano pljačkanje po Bugarskoj, kao i dodela novih titula i poseda ratobornoj vlasteli. Kralju Stefanu je situaciju dodatno komplikovao njegov sin i naslednik Dušan, koji se istakao tokom same bitke, zbog čega je zadobio naklonost vlastele. Da bi primirio nezadovoljstvo među vlastelom, Stefan je poslao vojne odrede predvođene mladim kraljem Dušanom u Makedoniju, da povrate nekoliko gradova koje je Andronik III u svom kratkotrajnom pohodu zauzeo i potisnu Vizantince.
Ovo je međutim samo privremeno smirilo tenzije u kraljevini Srbiji. Stefan je osećao nezadovoljstvo vlastele njegovom vladavinom i sumnjao da će Dušan stati na njihovo čelo i pokušati da ga obori sa vlasti, pogotovo što se pokazao kao vrstan vojskovođa i kod Velbužda, ali i 1329.godine protiv odreda bana Bosne Stefana II (1322—1353). Zbog toga mu je dodelio na upravu Zetu, ne bi li ga umirio, ali je to samo ubrzalo predstojeće događaje. Oko Dušana se u Zeti okupljala nezadovoljna vlastela, a do njega su stizali i glasovi da Stefan planira da ga razbaštini i za svog naslednika imenuje svog mlađeg sina iz drugog braka, Sinišu. Svega par meseci kasnije, u jesen 1330.godine, otpočela su neprijateljstva među njima i uskoro je Stefan upao u Zetu sa vojskom, u nameri da predupredi Dušanov pokušaj da ga zbaci. Dušan se pred njime povukao, nakon čega su otpočeli pregovori i došlo je do zvaničnog pomirenja između njih dvojice, ali to nije bio kraj njihovih sukoba. Iako su se stvari vratile na pređašnje stanje, napetost je ostala, zbog čega je Steafan uporno insistirao da se Dušan pojavi na njegovom dvoru, što je ovaj uporno izbegavao plašeći se za svoj život, a razmišljao se i da pobegne iz Srbije. Na kraju se odlučio da pokuša sa iznenadnim udarom zbaci oca sa vlasti. On je sa manjim odredom odabranih ljudi napao Nerodimlje 21.8.a 1331.godine i zauzeo kraljevski dvor, dok su njegove potere u Malom ili Velikom Petriču zarobile kralja Stefana koji je pokušao da se spase bekstvom. On je porodicom zatvoren u Zvečan, a Dušan se 8.9. (Mala Gospojina) ovenčao za kralja u dvorcu Svrčin. Stefan je preminuo u Zvečanu pod nerazjašnjenim okolnostima 11.11., a njegova druga supruga Marija i mlađi sin Siniša su ostali da žive na dvoru.
Promenu vlasti u Srbiji, iskoristila je bugarska vlastela koja je zbacila sa vlasti Dušanovu tetku Anu (Nedu) i njenog sina Jovana Stefana, a za novog cara je izabran jedan od najviđenijih velmoža Jovana Aleksandra (1331—1371), čime su praktično poništene sve tekovine bitke na Velbuždu. Novi bugarski car nije želeo rat sa Srbijom, zbog čega je otpočeo pregovore sa novim srpskim kraljem, koji su rezultirali Dušanovom ženidbom Aleksandrovom sestrom Jelenom, na Uskrs 1332.godine.
Bitka na Velbuždu u narodnoj pesmi
O značaju bitke kod Belbužda, svedoči i činjenica da se svest o njoj očuvala u narodnoj poeziji sve do XIX veka. U pesmi iz Vukovog zbornika „Ban Milutin i Duka Hercegovac“ peva se o pogibiji bugarskoga kralja Mihajla i o tom kako je car Stepan seo „u zemlju bugarsku“ i „umirio zemlju Bugariju“. U Bosni je, u zborniku B. Petranovića (III), zabeležena i druga pesma o „Caru Dušanu i kralju Mihajilu“.
Legio XIV Gallica
Legio sexta decima Gallica (doslovno: Šesnaesta galska legija) bila je rimska legija koja je djelovala u prvom vijeku Carstva. Osnovao ju je Oktavijan August 41/40. pne. a raspustio ju je car Vespazijan godine 70. i to najvjerojatnije zbog sudjelovanja dijela njenih legionara u batavskoj pobuni.
Legio I Germanica
Legio I Germanica (doslovno: Prva germanska ili Prva germanijska legija) je bila rimska legija koja je služila, uglavnom u Donjoj Germaniji u prvom vijeku Carstva. Osnovana je 40-ih pne. - prema jednoj teoriji ju je formirao Julije Cezar 48. pne. radi borbe protiv Pompeja, a prema drugoj teoriji Gaj Vibije Pansa Cetronijan 43. pne. radi borbe u mutinskom ratu. U svakom slučaju je nakon toga počela služiti Oktavijanu; dio historičara vjeruje da ju je August nakon toga kaznio zbog neuspjeha u kantabrijski ratovi|kantabrijskim ratovima. Poslije toga je premještena na granicu s Germanima. Za vrijeme batavske pobune 69/70. se dio legionara priključio pobunjenim Batavcima, a nakon što je ustanak ugušen Vespazijan je za kaznu dao legiju raspustiti.
Las Borrachas, Zaragoza
Las Borrachas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Zaragoza.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 38 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1928 m.
Opština San Pablo Coatlán, Oaxaca
San Pablo Coatlán je opština u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 1231 m.
Vinski Vrh pri Šmarju
Vinski Vrh pri Šmarju je naselje u slovenskoj Općini Šmarje pri Jelšahu. Vinski Vrh pri Šmarju se nalazi u pokrajini Štajerskoj i statističkoj regiji Savinjskoj.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 73 stanovnika.
Vitez (grad)
Vitez je grad i općina u srednjoj Bosni, u Bosni i Hercegovini. Administrativno pripada Srednjobosanskom kantonu Federacije BiH.
Geografija
Općina Vitez je prostor koji se proteže u geografskom središtu Bosne i Hercegovine. Vitez je smješten u centralnom dijelu doline rijeke Lašve, koja se proteže od jugoistočnih padina planine Vlašić do Busovače. Ova se dolina formirala na 390-480 m nadmorske visine. Od sutjeske Lašve poslije Travnika, pa do sutjeske prije Kaonika, Lašvansko polje dugo je oko 17 km, a širina mu je različita i iznosi prosječno 3 km. Vitez je udaljen od Sarajeva 80 km, a od Zenice 12 km. Najniže naseljeno mjesto, i to uže gradsko područje, nalazi se na nadmorskoj visini od 415 metara, a najviše viteško naselje, selo Zaselje, nalazi se na 700 metara nadmorske visine.
Klima
Klima je izrazito kontinentalna. Temperatura se zimi spušta i do -28 stupnjeva Celzijevih, a ljeti dostiže i do +36 stupnjeva Celzijevih.
Naseljena mjesta
Ahmići, Bila, Brdo, Buhine Kuće, Bukve, Čardaci, Divjak, Donja Dubravica, Donja Večeriska, Dubravica, Fatine vodice (Fatina vodica), Gaćice, Golubovica, Gornja Večeriska, Grbavica, Jardol, Kratine, Krčevine, Krtine, Kruščica (Krušćica), Lupac, Ljubić, Mali Mošunj, Nadioci, Nova Bila, Orlac, Pirići, Počulica, Podcrkavlje, Preočica, Prnjavor, Plavac, Putkovići, Raščevac, Rijeka, Sadovače, Sivrino Selo, Sofa, Stara Bila, Šantići, Tolovići, Veliki Mošunj, Vitez, Vraniska, Vrhovine, Zabilje, Zabrđe, Zaselje.
Historija
Vitez kao grad nastaje poslije Drugog svjetskog rata, kad ovo naselje doživljava svoj puni procvat. No, susret s povješću viteškog kraja započeo je davno već u mlađem kamenom dobu (neolitu). Prva naselja iz ovog perioda pripadala su poznatoj butmirskoj kulturnoj grupi, dok su arheološkim ispitivanjima pronađena i naselja iz brončanog doba.
S Ilirima kao autohtonim stanovništvom, te s Rimljanima koji početkom naše ere osvajaju balkanske prostore i viteški, odn. lašvanski kraj, ulazi u povijesni period i pod višestoljetni utjecaj rimske antičke civilizacije. Po sačuvanim ostacima vidi se da je ovaj kraj u antičko doba bio dobro naseljen i da već tada možemo računati s nastankom prvih gradskih naselja na ovom prostoru.
U velikoj seobi naroda od 4.-7- stoljeća u ove krajeve doseljavaju se i Slaveni, no iz ranih stoljeća njihovog boravka ovdje nemamo nikakvih svjedočanstava osim po koji komad zemljane posude, nađen na ilirskim ili rimskim kućištima. U pisanim se povijesnim spomenicima župa Lašva spominje za vlasti bana Mateja Ninoslava (1232.-1250.) i to u jednoj povelji ugarsko-hrvatskog kralja Bele IV. od 20. travnja 1244. godine.
U vrijeme bana Stjepana Kotromanića izvršen je popis samostalne bosanske vikarije koja se tada dijelila na 7 okruga i tom prilikom se u bosanskom okrugu navode franjevački samostani u Sutjeskoj, Visokom, Olovu i Lašvi. U svojoj povelji od 12.3. 1380. godine kralj Tvrtko I. daruje knezu Hrvoju Vukčiću Hrvatiniću naslov velikog vojvode i uz to tri sela u župi Lašva: Trebušu, Lupnicu i Bilu.
Besny-et-Loizy
Beni e Loazi je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Pikardija, u departmanu En (Pikardija) koja pripada prefekturi Laon.
Vitez (grad)
Historija
Godine 1463. srednjovjekovna bosanska država pala je pod tursku vlast. Gine i posljednji bosanski kralj Stjepan Tomašević, te započinje prihvaćanje islama jednoga dijela kršćanskog stanovništva. Turski putopisac Evlija Čelebija tri puta spominje Vitez kao kasabu, ali ne daje nikakve druge podatke. U tadašnjoj nahiji Lašve 1528. godine spominje se Mošunj, Preočica, Zaselje, a Večeriska se spominje još 1469. godine. Polovicom 17. stoljeća postojala je i redovita pošta Travnik-Carigrad, pa je u Vitezu pored hanova morala postojati i poštanska postaja za izmjenu brzih tatarskih konja. Prema opisu austrijskog časnika Božića iz 1785. godine hanovi su se nalazili u Vitezu i Biloj, a za Vitez je rakao da ima 18 kuća. Početkom 19. stoljeća Ivan Franjo Jukić naziva Vitez čas selom, čas varošicom.
Godine 1878. Vitez je, kao i ostatak BiH, potpao pod vlast Austro-Ugarske. Godine 1918. postaje dijelom Kraljevine SHS.
Za vrijeme drugog svjetskog rata, nakon napada sila Osovine na Jugoslaviju, Vitez je 1941. godine potpao pod vlast NDH. Vitez su 18.6. 1943. nakratko zauzele partizanske snage, da bi nakon žestokih borbi konačno stavile pod svoj nadzor 20.10. 1944.
U socijalističkoj Jugoslaviji je područje Viteza počelo prosperirati kada je Titova vlada, bojeći se invazije Istočnog bloka nakon raskida sa Staljinom, donijela odluku da se u unutrašnjosti BiH sagrade strateški važna industrijska postrojenja. Za Vitez je određeno da se u njemu sagradi tvornica eksploziva, što je započeto 1950. godine. To je predstavljalo početak razvoja kemijske industrije u Vitezu.
Na početku rata u BiH, Vitez je, zbog beznačajnog postotka srpske manjine i relativne udaljenosti od linije fronte, bio pošteđen razaranja. Međutim, s vremenom su počele napetosti između hrvatske i bošnjačke etničke zajednice, a posebno su se intenzivirale zbog neriješenog pitanja hoće li strateški važnim tvornicama i skladištima eksploziva i ratne opreme raspolagati Armija BiH ili HVO. Početkom 1993. su te napetosti eskalirale u krvavi oružani sukob, pri čemu su počinjeni velki zločini nad civilnim stanovništvom, od kojih je najpoznatiji masakr u Ahmićima te pokoljem u Križančevom selu. Taj se sukob formalno završen Washingtonskim sporazumom 1994. kojim je Vitez postao dijelom Srednjobosanskog kantona u Federaciji BiH.
Ekonomija
Nakon Drugog svetskog rata i uspostave nove vlasti na području općine djeluju poduzeća drvne industrije, industrije građevinskog materijala i šumarstva, dok veliki dio stanovništva živi od poljoprivrede, odn. stočarstva. Tvornica za impregnaciju drveta u Vitezu je dugo vremena radila u sastavu državnih željeznica. Od 1952. godine poslovala je kao samostalna privredna organizacija, a od 1962. godine poduzeće "Impregnacija" posluje u sastavu ŠIP Sebešić kao jedan od pogona za preradu drveta. Obuhvaća postrojenja za impregnaciju drveta kapaciteta oko 36.000 m³ i pilanu kapaciteta do 50.000 m3 drveta godišnje.
Razvoj Viteza u periodu socijalističke Jugoslavije vezan je uz kemijsku industriju. Naime, 3. srpnja 1950. godine, rješenjem predsjednika Vlade FNRJ osnovano je u Vitezu poduzeće "202", koje je kasnije dobilo naziv Poduzeće kemijske industrije "Slobodan Princip Seljo". U pogonima ovoga poduzeća proizvode se namjenski proizvodi, raketni baruti, flegmatizatori, antifriz, zatim privredni eksplozivi i štapin, a formira se i treća proizvodna jedinica ("Sintevit") čiji su proizvodni programi PVC-granulati, ekstruzija i prerada od PVC materijala, izrada ambalaže i ostalih proizvoda od visokotlačnog polietilena, ploča od termoplasta i sl. Ovo poduzeće danas egzistira jedinstveno i pod nazivom Poslovni sustav "Vitezit".
Svakako, kad se govori o gospodarstvu Viteza, neophodno je spomenuti i privatna poduzeća koja se pojavljuju koncem osamdesetih godina. Među tim poduzećima najbrži razvoj bilježi PP "Rajković" koje prerasta u danas poznatu i renomiranu tvrtku "Economic" d.d. Vitez. Među privatnim poduzećima veliki značaj ima i građevinsko poduzeće "Horizont" vlasnika Mirka Bobaša.
Poduzeće "FIS" izrasta iz caffe bara "FIS" i videoteke istoga imena. Ovo je poduzeće jedno od najpoznatijih u prometu roba široke potrošnje, a vlasnik Pero Gudelj poznati je Viteški poduzetnik i čovjek koji je bio među prvim vlasnicima kablovske televizije u bivšoj Jugoslaviji.U Vitezu se nalazi kompleks Vodeni park "Ribica". Značajno je spomenuti i poduzeće "Mlakić" koje se bavi proizvodnjom građevinske stolarije i prometom stolarskih okova.
Besny-et-Loizy
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 350 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 35 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 9,76 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 80 metara (maksimalnoj 118 m, a minimalnoj 72 m).
Lockstedt
Lokštet je opština u njemačkoj saveznoj državi Šlezvig-Holštajn. Jedno je od 112 opštinskih središta okruga Štajnburg. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 171 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 1061064.
Cuauhtémoc, Tenochtitlán
Cuauhtémoc je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tenochtitlán.
Driagno, Biella
Driagno je naselje u Italiji u provinciji Biella, u regiji Piemonte.
Lockstedt
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Štajnburg Lokštet se nalazi u saveznoj državi Šlezvig-Holštajn u okrugu Štajnburg. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 28 metara. Površina opštine iznosi 7,3 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 171 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 23 stanovnika/km².
Cuauhtémoc, Tenochtitlán
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 324 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 923 m.
Driagno, Biella
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 809 m.
Las Milpitas, Dolores Hidalgo Cuna de la Independencia Nacional
Las Milpitas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Dolores Hidalgo Cuna de la Independencia Nacional.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 133 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2072 m.
Ahaja (rimska provincija)
thumb|desno|Rimske provincije sa označenom Ahajom Ahaja ( [Akhaïa]; ) u antičkoj Grčkoj oblast uz severnu obalu Peloponeza. Politički ujedinjena bila je organizator saveza grčkih gradova na Peloponezu (Ahajski savez), koji je igrao značajnu ulogu u to vreme, radi borbe za nezavisnost Grčke, a protiv makedonske hegemonije. Posle 146 godine pre nove ere, Ahaja je naziv za čitavu Grčku kao rimsku provinciju. Danas je Ahaja prefektura u severnom brdskom delu Peloponeza, u južnom delu Grčke kao administrativna oblast (prefektura), površine 3.135 km² sa glavnim gradom Patrom 169.242 stanovnika (2001).
Rancho Ojay, Tecate
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 855 m.
Valdisotto, Sondrio
Valdisotto je naselje u Italiji u provinciji Sondrio, u regiji Lombardija.
Plemmirio, Siracusa
Plemmirio je naselje u Italiji u provinciji Siracusa, u regiji Sicilija.
Valdisotto, Sondrio
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 3217 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1165 m.
Planinski zec
Planinski zec (lat. Lepus timidus), također poznat kao bijeli zec je životinja iz porodice zečeva. Široko je rasprostranjen u polarnim i planinskim krajevima.