cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historija medicine
Staroindijska medicina
Indijci su prvi narod sa stručnom medicinskom literaturom, koja nastaje još u 6. veku pne.. Pisana svedočanstva o ajurvedskoj medicini ostala su zabeležena u tri velika zbirna dela (tri Samhite). Prvu knjigu o unutrašnjim bolestima, napisao je Atrej, (čija dela nisu sačuvana ali se on spominje kao prvi veliki učitelj Ajurvede). Prvu hirurgiju, napisao je Sušruta od 7. - 4 veka pne., (čije je delo doživelo preradu u 2. veku pne.. od strane Cara pod nazivom «Sambita» i Vagbhata. Treću knjigu napisao je kašmirski lekar Čaraku, za koga se misli da je živeo u 2. veku. Indijci su odlični posmatrači promene u ljudskom telu i terapeuti, iako nisu posedovali veća znanja iz anatomije jer nisu vršili sekciju leševa: ''„Zato u njihovoj fiziologiji i patologiji dominira spekulativno-filozofska nauka, jedva razumljiva za evropski školovane lekare. Ideja vodilja ove medicine je dinamamičnost procesa (organi nisu, nego nastaju; karakteristični deo udova nisu statične kosti, nego dinamični zglobovi), stvaralačka uloga vatre i svetla; pokretačko značenje vetra (tj nekog pneumatskog principa), sastav organizma od 5 elemenata (voda, vatra, vazduh, zermlja i etar) koji procesima varenja u organizmu prelaze u u sedam osnovnih supstanci ili dhatusa (telesni sok, krv, meso, mast, kost, kičmenu moždinu i spermu). Dimanička ravnoteža navedenih sedam dihatusa i još tri energetska principa ili dosas (vazduh, žuč i sluz) su glavni činioci zdravlja, čiji poremećaji uzrokuju pojavu bolesti.“''
Dijagnostika indijskih lekara je vrlo kvalitetana, i u njoj lekari osim auskultacije i palpacije upotrebljavaju i čulo ukus i mirisa. Izmišljaju razne protuotrove za bolesti, pa se tako navodi oko 760 različitih lekova, od kojih su najvažnija bila sredstva za čišćenje, znojenje, povraćanje, kijanje, inhalaciju, lekovite kupke, (svaka grupa za otstranjivanje viuška jedne od tri danvedenih dosa), a postoje i indicije da je korišćeno dejstvo žive za lečenje sifilisa. Posebnu pažnju indijski lekari posvećivali su nezi i higijeni; novorođene dece, trudnica i bolesnika.
Hirurgija u staroindijskih lekara je veoma jako razvijena. Oni su hirurškim putem odstranjivali žučni kamen, operisali očnu mrenu, fistule završnog creva (rektuma) i obavljali teške trbušne zahvate kod vezanih creva (ileusa). Bavili su se i plastičnom hirurgijom nosa, nosne pregrade itd. U toku lečenja poseban indijski lekari poseban značaj pridavali su čistoći i zaustavljanju krvarenja prilikom operacija pa su često vršili i podvezivanje krvnih sudova. Oftalmologija u indijaca je bila vrlo jaka. Njihovi očni lekari lečili su oko 70 bolesti oka, a u toku operacije mrene, upotrebljavali su i magnet za vađenje metalnih predmeta iz oka.
Starokineska medicina
thumb|200px|Mapa [[akupunktura|akupunkturnih tačaka na telu. Dinastija Ming.]] Starokineska medicina nastaje u Kini oko 3000. pne. sa malo većim uticajem indijske medicine nakon prodora i uvođenja budizma. Kineski istoričari tvrde da je osnivač medicine legendarni car Huang-Ti (oko 2500. pne.) koji je napisao (ili naručio pisanje knjige) Nei-King (Zakonik medicine), najstarije kinesko pisano medicinsko delo.
Starokineska medicina je na veoma visokom stepenu razvoja, mada je njihova medicinska teorija ponekad puna filozofskih spekulacija vere koje su često i besmislene. Temeljna ideja te medicine je kinesko vjerovanje u postojanje jedinstva između mikrokosmosa i makrokosmosa i održavanja zdravlja borbom dvaju prirodnih principa ljudskog organizma; muškog principa «jang» i ženskoj «jin». Po njima ako prevladava »jang« to je znak zdravlje, a kad prvladavaa »jin« govorilo se o postojanju bolesti. Kineska anatomija poštuje iste principe kao i ostale medicine sveta – jetra je majka srca, bubreg neprijatelj srca itd., što upućuje na pomisao da su kinseki lekari dobro poznavali složene odnose organa i njihovih tečnosti. Mada često nailazimo i na nepotpuno razumljuve anatomske opise ljudskog tela. Kineski lekari organizam dele na;
Spekulativnos kineske anatomija ogleda se baš u tim kanalima, za koje su oni tvrdili da ne postoje u organizmu a istovremeno su pisali i raspravljali o organima u telu koji uopšte ne postoje.
Veliku važnost Kinezi pridaju i pneumi, pa će se odatle razviti i akupunktura kao način lečenja u toku koga se brojnim ubodima stvaraju sitne rupica u telu i „kanalići“ preko kojih se iz njega ispušta nezdrav vazduh. Za kineske lekare je od velike važnosti primene pulsa, jezika, kože, izlučevina u dijagnozi bolesti. Oni su određivali puls na 11 različitih mesta na telu, a poznavali su i oko 200 razlititih manifestacija pulsnog talasa.
Kinezi su uveli u lekarsku praksu i variolizaciju (neku vrstu vakcinacije), koju su izvodili tako što su pamučnu vatu namakali gnojem iz gnojnih vezikula bolesnika, a potom je stavljali u u nos zdravom čoveku. Ili bi sasušeni gnoj pomoću trake uduvavali u nos. Na taj način bi zdrav čovek preboleo blaži oblik bolesti i stekao prirodni imunitet. Za lečenje sifilisa kinezi su koristili živu, u bezopasnim dozama, tako što su spaljivali rudu žive i udisale tako nastale pare. Kod krvarenja koristili su želatin, kod preloma kostiju primjenjivali su ekstenziju (rastezanje) radi boljeg srašćivanja polomljenih fragmenata, za lečenje anamije preparate gvožđa itd. Kinezi među prvima uvode u upotrebu čaj, za lečenje bolesti, i okrepljenje organizma pa se zato i danas usvakodnevnom životu često primenjuje izraz „kineski čaj“. U terapiji su koristili i masažu, gimnastiku, opijate, sredstva za čišćenje creva itd.
Arhajska medicina
thumb|200px|[[Asklepije]] Grčka je kolevka evropske kulture, a u središtu svih njenih nauka je čovek. Počeci grčke medicine datiraju iz perioda 3000. pne. i nastaju pod velikim uticajem medicine Egipta i Mesopotamije. Na Kritu i u Mikeni iskopani su ostaci civilizacije koja je poznavala kozmetičke postupke i služila se higijenskim uređajima (vodovod, kupatilo, klozet sa vodom).
Ova medicina prolazi kroz sve faze kao i ostale medicine drugih naroda, ali na kraju prelazi u naučnu. Razvoj koncepata „physis“ (priroda) i „logos“ (razum, nauka), predstavlja polaznu osovu za shvatanje bolesti kao poremećaja prirodnih mehanizama i njenog posmatranja, istraživanja, dijagnostikovanja i lečenja, za razliku od determinističkog teološko-mističkog oblik koji je preovladavao do tada. Ona je začenik naučne metode, kroz obdukciju („vizuelizaciju“) i hermeneutiku (tumačenje). Prvi lekari opisani su u Ilijadi i Odiseji. Iako u njoj provladaviju magično-religijska shvatanja, jer ljude leče bogovi, čisto racionalnim metodama. Ali se kod opisivanja ratnih povreda i njihovog lečenja uočava da je hirurgija već imala čvrstu racionalno-empirijsku podlogu. U jednom delu Ilijade sitiče se da lekari vrede više nego nego mnogo drugih ljudi.
Glavni bog medicine (zaštitnik lekara i bolesnika) je Asklepije (koji se kasnije latinizirao: Eskulap), sin Apolona i učenik mudrog kentaura Hirona koji ga je i uputio u veštine medicine. Izgleda da je Asklepije doista živeo u 12. veku pne.. i da je bio toliko vešt da je nakon smrti proglašen za boga medicine. Uvek se prikazuje sa štapom oko kojeg je obavijena zmija. Posvećeni su mu mnogi hramovi (u Knidu, Knososu, Epidauru, Pergamu) i tu su dolazili bolesnici, a on im se javljao u snu ili preko sveštenika i davao im uputstva. Još uvek su u takvim hramovima sačuvane pismene zahvnice za brojna izlječenje. „Objašnjenje leži u tome da su sveštenici osim ritualne primenjivali i racionalnu terapiju, a da to bolesnici nisu ni primećivali.“
Buđenje grčke filozofije
U 6. veku pne. dolazi do preokreta u istoriji medicine, kada se primitivna mitologija prelazi u razvojni period filozofije o prirodi. Brojna putovanja i kontakti Graka sa brojnim narodima oni su imali priliku da upoznaju rezulate brojnih kultura (naročito egipatske) i istovremeno utvrde relevantnost religioznih sadržaja. Na svu sreću grčkih filozova u to doba u Grčkoj nije postojala velika i jaka centralna organizacija sa vladavinom svešteničkom klasom, koja je u ranije navedenim kulturama, kao što će to činiti i u srednjem veku, kočila individualnu i nekonformističku aktivnost.
Za čitavu istoriju zapadnjačke medicine u ovom periodu razvila su se dva temeljna pristupa zdravlju odnosno bolesti, nastala u grčkoj medicini, a vezana uz jedno od bitnih pitanja medicine (pitanja, o samom osnovu medicine): Ta dva temeljna usmerenja koja su začeta u razmišljanjima grčih filozofa, ostaće glavna smernica za čitavu istoriju zapadnjačke medicine. Tako još u helenističkoj medicini, imajući u vidu navedena dva pristupa, nastaju razlike između lekara empiričara i lekara racionalista. Grčki filozofi su prvi pravilno uočili osnovne principe prirode i prvenstveno su davali uputstva o zdravom načinu živlota, koji se sastoji primarno u usklađivanju sa kozsmičkim načelima. Koncepcija Grčkih lekara uključuje zdravlje tela i zdravlje duha, koje se zaniva na prirodnoj ravnoteži; životu u skladu s prirodom. „Dužnost je lekara »physicusa« bila je primarno da savetuje o tome kako ravnotežu , što proizlazi iz mešavine elemenata u ljudskom telu) uspostaviti i održati. To je, dakle, bila primarno »dijetetska« medicina.“
Medicina u periodu helenizma (Aleksandrijska škola)
thumb Grčki grad Aleksandriju na ušću Nila, je planirao i osnovao Aleksandar Veliki 331. pne., i u njoj biblioteku, sa oko 700.000 pisanih rolni (riznicu celokupnog dotadašnjeg ljudskog znanja, najbogatijeg na svetu.). Aleksandrija sa svojim školama bila je neka vrsta univerziteta u kome su okupljali i radili najistaknutiji pisci, lekari, naučnici, i filozofi onog doba. Egipat je bio izuzetno cenjen od strane drevnih Grka, koji su u njemu videli tajanstvenu zemlju, veoma plodnu skrivenim mudrostima. U jednom momentu sjedinile su na ovom prostoru sve različite medicinske doktrine koja su potekle sa istoka i u Aleksandriji (koja je sve više ličila na jedan kosmopolitski grad), spojile u jednu sveopštu kritičnu masu znanja. Medicinska nauka Grčke je zapala u političku dekadencu i nazadovanje — i na ovom prostoru obnavlja naučni rad, posebno u oblasti anatomije: rade se brojne sekcije na leševima, pa čak i vivisekcije na osuđenicima na smrt.
Najsjajniji anatomi i lekari Aleksandrijske škole su Herofil i Erazistrat. Herofil je osnivač prave anatomije i proučava sve organe u telu, mozak smatra središtem živaca i nosiocem duše; zalaže se za primenu lekove. Erazistrat je veliki anatom, opisao je vidni i slušni živac, zajedničke žučnie kanale, portalnu cirkulaciju (venski sistem kroz jetru sa krvim sudovima digestivnog trakta). On „izbacuje“ Hipokratovo učenje, zalaganja za primenu slabih lekova. Aleksandrijska škola dovodi do razvoja hirurgije i farmakologije. Pripremaju se kao lekovi otrovi se istražuju i protivotrovi. Herofil je takođe bio jedan od velikih lekara te škole. On opisuje strukture, koje naziva moždane ovojnice, horoidni pleksus i četri moždane komore.
U Aleksandriji se paralelno razvija empiristička škola, čiji je glavni predstavnik bio lekar Glaucko Tarencio (1. vek pne.)., za koga se može reći da je bio prethodnik medicine utemeljene na dokazima. Za njega su bili pouzdana osnova jedino rezultati; stečeni ličnim iskustvom, ili iskustvaom drugih lekara ili slična analogija kad nije posedovao prethodne podatake za upoređivanje iz sopstvenog ili tuđeg iskustva.
Prelaskom Egipta u status Rimske provincije (30. vek pne.), aleksandrijska medicinska škola polako gubi na značaju, a razvija se zlatno doba medicine u Rimu.
Medicina u Rimskom carstvu
Galen kao najobrazovaniji čovek svog vremena. je najžešće kritikovao lekare i njihovo neznanje, pokvarenost, gramzivost i ulizištvo, izjednačavajući ih sa drumskim razbojnicima. Da bi doprineo razvoju medicinske struke Galen se bavio istraživanjima na životinjama (najčešće svinjama i kozama, a koristio je i ostale životinj, od pevca do majmuna i slonova) i nakon njih došao je do brojnih otkrića 22. Međutim, u želji da od medicine stvori nauku, on je pravio velike metodološke greške, a raznim spekulacijama pokušavao da objasni nepoznato još nepoznatijim, sporno još spornijim. Još za njegovog života učenje je pretvoreno u dogmu punu zabluda, koja se nije mogla izmeniti narednih 14 vekova.
Srednji vek
Srednji vek je deo istorije od V do XV veka nove ere, (od 476 do 1492). Neki istoričari njegovo trajanje povezuju sa trajanjem Vizantijskog carstva od njenog nastanka zbacivanjem Romula Avgustula (odnosno nestanka Zapadnog rimskog carstva) do njenog nestanka padom Carigrada 1453.
Srednji vek je za brojne naučne discipline pa i medicinu najmračnije vreme njenog postojanja. Nije ništa tako loše opstajalo u ovom razdoblju kao nauka. Brojni pokušaji i otkrića su odbacivani. Protiv prirode se nije moglo, a ni smelo boriti, jer se bavljenje naukom smatralo „jeresom“ i bilo je jedno od najopasnijih zanimanja, a nova otkrića naučnici su plaćali svojom glavom.
Sveštenici (monasi) su bili više zainteresovani za lečenje duše od tela. Mnogi teolozi smatraju da bolesti i povrede nastaju kao rezultat dejstva nadprirodnih sila i da je lečenje moguće samo upražnjavanjem molitve. Nema novih medicinskih istraživanja i novina u mediciinskoj praksi. Lekari su smeli da primenjuju jedino oblike lečenja koje je odobrila crkva i koji su bilai zasnovani na klasičnim tehnikama primewivanim od strane Galena i drugih, čiji su iskustva sačuvana u bogato ukrašenim, ručno pisanim tekstovima koje su stvarali monasi. Iako je malo činjeno za lečenje bolesnika oni su obično dobro hranjeni i tešeni od strane monaha zaduženih za njihovu negu.
Funkcijama telesnih organa i prirodom fiziološkimh procesa bave se istovremeno filozofi i lekari, ali istraživanje ljudskog tela je osuđivano jer „nije priličilo gospodi“. Augustinus, (354–430) zabranjuje obdukcija, i preporučuje „...Galenovu svinjsku anatomiju“ (kako je kasnije ona pogrdno zvana)...
Ratovi su bili česti, pljačkaški, uništavajući. Glad je bila redovni pratilac ratova, jer ono što nije uništila priroda, uništavali su ljudi, ili brojne zarazne bolesti koje su pravile pomore. U toku velikih epidemija kuge u srednjem veku mnogi su mislili da je došao kraj sveta, jer je smrt izazvana kugom, bila česta pa i neizbežna pojava.
Mračni deo ranog srednjeg veka (400−800)
Period u razvoju ljudskog društva od 400. do 800. godine možda je bio najcrnji za medicinu. ...„Sholastička medicina se ograničila na izučavanje starih dela, nadograđujući na već postojeće još veće greške i još gora tumačenja. Hirurgija je potpuno od medicine, prezrena i proterana sa tek formiranih univerziteta. Slepo se drži Galenovih dogmi i još starijeg Celzusovog stava da je otvaranje ljudskog tela surovo i nepotrebno...“
Monaška (samostanska) medicina (od VI do XI veka)
mini|200p|Ilustracija Crne smrti. "The Chronicles of Gilles Li Muisis" (1272-1352), abbot of the monastery of St. Martin of the Righteous. Bibliothèque royale de Belgique, MS 13076-77, f. 24v. Jedini tračak svetlosti u ovom razdoblju je razvoj „monaške (samostanske) medicine“, u kojoj se posebno ističu St. Benedict (480−?) u Monte Kasinu (Monte Cassinou) i Cassiodorus (490−585) koji podsticali monahe na izučavanje medicine. Benediktinski red osniva mnoge škole pri katedralama, a škola u katedrali Karla Velikog u 805. daje prve medicinare sa diplomom lekara Benediktanac Kasidor je u 6. veku samostanu Vivarium u zalivu Skuilace osnovao prevodilačku i prepisivačku školu, koja je posebnu pažnju posvećivala prevođenju i prepisivanju medicinskih dela. Na osnovu „Bendiktanskih pravila“ (Regola benedettina) u samostanima se uređuju „hospitali“ i opremaju apoteke a u dvorištima bašte lekovitog bilja...„Pravila koja su propisali Benediktanci iz Nursija određivala su da u svakom samostanu mora biti određen poseban prostor i monah koji bi se brinuo o bolesnicima, a u manastirskom dvorištu poseban dao, povrtnjak za gajenje lekovitog bilja potrebnog za negu i lečenje bolesnih“... Osnivaju se prve bolnice u Evropi, po jedna u 100 godina:
Razvijeni srednji vek (od XII do XIV veka)
thumb|„Hôtel Dieu“ u [[Parizu. Bolesnici u relativno dobrom stanju (desno) odvojeni su od teških bolesnika (levo) Gravura iz 15. veka ]] Osnivanjem gradskih bolnica, samostanske bolnice polako gube značaj. Osnovane su poznate bolnice:
U 12. veku u Engleskoj je već bilo osamnaest bolnica, a u 16. veku u Firenci 30 bolnica sa 1.000 kreveta, u Avinjonu 16 bolnica, u Parizu 40 bolnica i još toliko leprozorijuma. Bbolnica Hôtel Dieu u Parizu imala je stalno zaposlene sestre (negovateljice), velike prostorije i dugo je bila bolnica za uzor ( slika desno ). Osnovni problemi u radu svih ovih bolnica bili su materijalne prirode. Često je u krevetima ležalo više bolesnika, pa su bolnice nazivane „stovarište bolesnika“. Pogrdnom nazivu sigurno su doprinosila i nova medicinska znanja i savremeniji načini pružene pomoći, bez ikakvih religioznih opterećenja.
Međutim, u ovom periodu dolazi do raskola hrišćanske crkve, a u zapadnom delu do razvoja čitavog pokreta za obnavljanje crkvene moći, veću disciplinu i poštovanje celibata. Monah Hilderbrand (kasnije papa Grgur VII), koji vodi sve poslove Papske stolice, organizuje sabor u Lateranu (papskoj palati u Rimu) 1059. kada crkva proglašava sebe neprikosnovenom i nedodirljivom. Sukob koji je potom usledio između papske i svetovne vlasti okončan je 1122. dogovorom i sporazumom u Vormsu. Iz sukoba crkva je izašla neuporedivo snažnija i spremna da odlučuje o svemu.
''„Na crkvenim saborima u Klermonu, 1130. (zabrana samostanske medicine) i u Lateranu, 1139. i 1213, ističe se načelo: Ecclesia abhorret a sanguine („Crkva se gnuša krvi“!) i zabranjuje se duhovnim licima bavljenje hirurgijom i svakojakim lečenjem kojim se proliva ljudska krv. Papa Honorius III organizuje stroge kontrole bolnica čiji rad zamire između 1216 — 1227, a na episkopskom saboru u Vircburgu, 1228., donosi se i odluka o strogom kažnjavanju neposlušnih. Na ovaj način, nanet je težak udarac samim začecima medicinskog napretka. Za oporavak je trebalo nekoliko vekova.“''
Medicinska škola u Salernu
thumb|Minijatura:Medicinska škola u [[Salerno|Salernu]] thumb|Bolesnici pokazuju svoju [[Mokraća|mokraću Konstantinu Afričkom'']] thumb|Trotula de Ruđiero ([[12. vijek|12. vek) najpoznatija žena lekar iz „Salernitane“]] U Salernu, u Benediktinskoj bolnici osnovanoj u 7. veku, razvija se medicinska škola paralelno sa školom u Šarlemanju ...„da se medicina istovremeno uči i proučava“... U periodu razvoja ljudskog društva kada je pretila opasnost da sve stečeno znanje padne u zaborav pod jakim uticajem crkvenog dogmatizma, u Evropi nastaje oaza medicine, Medicinska škola Salernitana. U Salerno, grad na jugu Italije u blizini Napulja, koji je ostao pošteđen za vreme seobe naroda, dolazili su mnogi bolesnici, a kasnije i ranjenici iz krstaških ratova. Grad je bio u prednosti; zbog mešanja raznih kultura; izuzetno povoljnog klimatskog položaja (prirodno lečilište) i postojanja većeg broja „laika“ (koji nisu bili pod uticajemjem katoličke crkve) a bavili su se hirurgijom i ginekologijom što je u samostanima bilo zabranjeno.
»Salernitana« je prihvatila najbolja učenja iz grčke, židovske i arapske medicine i tome pridodala svoja velika iskustva iz pčelarstva i farmakologije. Ona je u to doba bila prvi medicinski fakultet u Evropi u kome su nastala i prva pravila o kvalifikacijama potrebnim za vršenje lekarske prakse i razdvajanje rada lekara od lekarnika.
Od posebnog značaja, sa kulturološke tačka gledanja, bila je uloga žena u teoretskom i praktičnom izvođenju nastave. Žene koje su predavale i radile u školi poznate su pod imenom. Talijanka Trotula de Ruđiero, smatrana je najučenijom ženom lekarem svoga vremena, a i kasnije. Trotula je napisala traktat o ženskim bolestima, u kojoj je obradila teme iz ginekologije i akušerstve.
Bitan momenat za razvoj medicinske škole nastaje u drugoj polovini 11. veka kada u Salerno dolazi Konstantin Afrički koji je službovao u samostanu Monte Kasino, pasionirani ljubitelj literature i orijentalnih jezika, najveći prevodilac sa arapskog na latinski jezik. Preveo je više stotina dela (zbirka – Articella ) ranijih kultura, što je omogućilo dalji razvoj medicine u Salernu i dalo formu čitavoj školi, koja početkom 12. veka postaje pravi fakultet, prvi u Evropi. Konstantin je takođe napisao i neke sopstvene, originalne radove, ali je i stručnjacima veoma teško razlikovati ono što je nesumnjivo originalano delo od onoga što treba pripisati njemu i vremenu u kome je on radio (zbog toga što je često svojim potpisom potpisivao i neka dela drugih autora), ...„tako da je do danas nedovoljno razjašnjeno koliki je njegov stvarni doprinos medicini.“
U 11. i 12. veku nastaju glavna dela salernitanskih magistara. Škola je više unapređivala praktičnu medicinu, a manje teoriju. Secirane su životinje (svinje), a u 13. veku i ljudski leševi. Neke od bitnih metoda dijagnostike koje su primenjivane biles su uroskopija, vizuelna analiza urina gde se na osnovu njegovog zamućenja (ili boje) određivala bolest i određivanje kvaliteta pulsa.
U »Salernitani« su napisana dela skoro iz svih oblasti medicine: magistar Kofo (Copho) je napisao prvu zapadno-evropsku anatomsku monografiju ( Anatomio porci ), a hirurzi Roger( Ruggerio filius Frugardi) i Rolando više hirurških priručnika, magistar Benvenute Grafeo napisao raspravu o lečenju očnih bolesti. U Salernu su izvođene i operacije; trbušnih kila, suženja mokraćovoda, katarakte, litotomije i plastične operacije. Neka dela napisana su popularno (narodnim jezikom u stihovima) i bila su namenjena širem krugu čitalaca („Salernske regule“).
Salernitanska škola dostiže vrhunac u 12. veku kada su u njoj radili magistri Mauro i Urso, vešti lekari i originalni pisci rasprava o antomiji, uroskopiji i dejstvu lekova. Veliku popularnost steklo je delo magistra Rogera napisao 1170. pod nazivom „Hirurška praksa“ (Practica chirurgiae)., a njegov učenik Roland iz Parme, koji je radio u Parmi i Bolonji, delo je preradio i izdao kao „Chirurgia Rolandina“. Ovakav napredak naveo je Rogera I, kralja (kneza) Sicilije, da 1140. zakonom zabrani lečenje svima koji nemaju medicinsku diplomu. Salerno je prvo mesto gde se sticalo viša medicinsko obrazovanje; student je tri godine učio logiku, a pet godina medicinu i godinu dana obavljao praksu pod nadzorom diplomiranog lekara. Diploma je trebala biti potvrena od strane državnih vlasti i zato je Car Fridrik II (1240) salernskoj školi dao pravo da izdaje diplome pod uslovom da je kandidat savladao obdukciju ljudskih leševa.
Sholastička medicina (od XII do XIV veka)
thumb|Sholastička škola u [[14. vijek|14. veku.]] Razvoj salernske škole i uticaj arapske kulture i medicine uzrokovao je na zapadu Evrope pojavu sholastike srednjovekovne hrišćanske filozofije, koja je upražnjavana u crkvenim i manastirskim školama i ranim evropskim univerzitetima. U 12. veku sve masovnije se otvaraju škole u Oxfordu i Kembriđžu (koji za medicinu nemaju veliki značaj), Montpelieru, Bolonji, Parizu, Padovi. Sholastika ima poseban odnos prema teologiji, jer postavlja zahtev da filozofija objasni verske dogme i privede čoveka razumevanju objavljenih i prihvaćenih istina. Njen cilj nije naći istinu, nego shvatiti i opravdati već ranije, objavljenu istinu. Argumentacija se uglavnom poziva na autoritete tradicije (Biblija, sveti oci, a posebno Aristotel). Medicinska učenja sholastičara temelje se na arabiziranom galenizmu koji je dosta dogmatski i ne dopušta individualno naučno istraživanje. Svaka slobodnija razmišljanja nailazila su na otpor lekara i crkvenih velikodostojnika, jer primarna svrha sholastike nije bila pronaći odgovor na neko pitanje ili razrešiti neku kontradikciju, što je u direktnoj suprotnosti sa težnjom medicine ka stalnim istraživanjima. Iako sloboda rada, razmišljanja i naučnog duha u njima nije bila naročito jaka, ove škole će ipak odigrati važnu ulogu u određenom periodu razvoja medicine u Evropi.
Nastava se sastojala u čitanju i tumačenju, raspravama (dijalektičkom mišljenju i debatnom nadmetanju) zasnovanim na klasičnim tekstovim (koji su bili zvanični uđžbenici); – Hipokratovih „Aforizama“, Galenova „Ara parva“, Razesovih „Nonus Rhasi ad Almansorem“ i Aviceninih „Kanun“. Nakon završetka studija učenici su sticali „bakalaureat“ – diplomu o završenom obrazovanju; a sledeći nivo je je bio sticanje obrazovanje za zvanja lekara. Najviši akademski stepen obrazovanja bilo je zvanje magistra.
Kasni srednji vek (XIV i XV vek)
thumb| „Vađenje ludog kamena", ulje na drvetu, rad holandskog slikara Boša Hijeronimusa ([[1450-1516). Na slici se vide podsmešljivi detalji na račun crkvenih zabrana - „hirurg" ne vadi kamen već cvet iz lobanje, pacijent je dobro vezan za stolicu, kaluđer drži propoved, koju „hirurg" pažljivo sluša i blagonaklono potvrđuje svoje slaganje levkom koji je stavio sebi na glavu. Za to vreme žena sa knjigom na glavi verovatno predstavlja satiru na račun flamanskog sujeverja da naslagane knjige štite od zla.]] thumb|Lakar namešta preloma ruke ([[1450)]] U 15. veku. u medicinske škole toga vremena pored već postojećih magistarski uvode se i doktorske studija. Programe obrazovanja u to vreme određivala je crkva.
Reforma medicine u ovom razdoblju je započela je prvo u anatomiji, jer su lekari bili mišljenje da bez solidnog znanja anatomije nema daljeg razvoja medicine. I pored postojanja dobrih anatoma, oni su se slepo držali učenja Galena i kada bi uočili neku promenu koja nije bila u skladu sa Galenovim učenjem, avaj nalaz proglašavali su patološkim.
Zaslugom škole u Bolonji uvedena je nastave iz anatomije na ljudskim leševima. Početkom 14. veka predavanja iz anatomije izvodio je na leševima, ali se pri tome držao Galenovih tumačenja.
U 10. veku hirurgija se odvaja od medicine jer se „prezire manualni rad“. On se prepušta osobama za lečenje rana. Kako je i crkva zazirala od krvi ona je lekarima zabranjivala hirurške intervencije. Pored toga, crkvene vlasti, u srednjem veku, zabranile su seciranje i autopsiju ljudskih tela. Ipak, postojali su putujući hirurzi koji su, van naseljenjih mesta, ljudima u nevolji bušili lobanju i vadili „ludi kamen" iz glave (vidi sliku). Zbog ovakvog stava crkve, hirurzi se regrutuju iz redova poluobrazovanih i neobrazovanih ljudi, koji stiču iskustva, i počinju da izvode sve složenije operacije. Oni se međusobno udružuju i postepeno oslobađaju od uticaja medicinskog fakulteta što im je pomoglo da se oslobode i od galenizma.
Od francuskih škola toga doba najpoznatija je ono u Montpelijeru, jak centar arabističke medicine, u kojem je radio, koji je ponekad izražavao neslaganje sa delima Galena i Avicene. Arnaldus se zalagao za primenu krajnje jednostavnih lekove, ali je na momente bio sklon i praznoverju.
Osnovane su i prve apoteke koje drže farmaceuti, a ne lekari, (koji su morali da imaju položen ispit za obavljanje apotekarskog posla) Lekovi su bili poreklom iz Arabije. Među njima je bilo i mnogih besmislenih lekova, zasnovanih na praznovjerju.
Popularne metode lečenja bile su i puštanje krvi, dodir kralja itd. U to vreme je postojao mali broj lekara pa je i zdravlje siromašnih na vrlo niskom nivou prepušteno milosrđu bogatih ljudi. Iako je sholastičke medicine zanovana na brojnim raspravama i upoređivanjima bez važnih naučnih otkrića, puna mana i nedostataka ona je ipak bila vrhunska medicina u doba feudalizma.
Istorija medicine (od XVI do polovine XIX veka)
thumb|Nega bolesnika u [[15. vijek|15. veku]] thumb|Jadan od crteža iz antomije [[Leonardo Da Vinci|Leonarda da Vinčija]] Ovo razdoblje karakteriše snažan razvoj anatomije, hirurgije, diferencijacija pojedinih specijalsnosti, i masovno štampanje medicinskih uđžbenika, u kojima se iznose genijalna razmišljanja velikana toga vremena koja ne samo da deluju razvojno već i demistifikuju brojne zablude u dotadašnjoj medicini.
Među prvima je u ovom razdoblju Leonardo da Vinči (1452-1519) izvršio sekciju oko 30 ljudskih leševa i za 20 godina proučavanja načinio vredno delo sa odličnim crtežima i komentarima o ljudskom telu, njegovoj anatomskoj građi i funkcijama koje nisu bazirale ni na jednom delu do tada objavljenom, već isključivo na njegovim genijalnim razmišljanjima.
U 16. veku nastaje sve veća poptreba za hirurzima koji brzo uče i stiču nove veštine - na bojnom polju u sve češćim ratnim sukobima. Upotreba artiljerije i musketa menja prirodu rana. Umesto „čistih“ rezova nanetih mačem ili nožem, nastajale su obimne zjapeće rane, pokidanih tkiva i polomljenih kostiju (a to je zahtevalo nove načine zbrinjavanja).
Medicina renesanse
Lekari renesanse se ponovno vraćaju izvornom učenju Hipokrata i u njima otkrivaju sve njegove vrednosti dok se Galenovo učenje sve više kritikuju ljudi slobodnijeg razmišljanja. Otkrivena je Amerika iz koje se u Evropu donese nove bolesti i novi lekovi. Izmišljeno je vatreno oružje pa su rane nanete ovim oružjem postale veoma teške. To je primoralo hirurge da u svom radu usavrše i primene nove metode lečenja. Sve ove promene u ljudskom društvu su nametale potrebu za novim otkrićima i novim, originalnim delima zasnovanim na istraživanjima lekara, „...koja su trebala da otkriju pravu istinu i reše niz problema za koje ni Galen nije imao odgovora“.
Prvi u nizu reformatora anatomije 16. veka bio je Andreas Vezalijus (Andreas Vesalius Bruxellensis 1514-1564), koji je još kao mali secirao ptice i mačke. Studija medicine završio je u Parizu, i u 23 godini postao profesor i doktor hirurgije. Od tadašnjih vlasti dobio je dozvolu da secira leševe ljudi i tako je otkrio i objavio da je Galen u svojim delima opisivao anatomiju majmuna. Iz ovih istraživanja nastalo je njegovo djelo ili popularno zvana „Fabricia“ (1543). U svojim delima Vezalijus je dokazao da Galen nije bio nepogrešiv i kritički ukazao na sve njegove propuste. Ovo delo je dugo godina bilo osnova anatomije i pored snažnih reakcija Galenovih pristalica koji su ga nazivali i „ludakom“.
Reforma praktične medicine nastala su prvo od strane Paracelzusa (1493-1541) lekara iz Švajcarske, koji je školovanje završio u Ferari, a potom mnogo putovao i kroz njih sticao praktična znanja. Kao gradski lekar živeo je i radio u Salzburgu gde je držao i predavanja iz medicine. U znak prezira prema arapskoj medicini on je odbacio dotadašnju humoralnu teoriju i tvrdio da se sve zasniva na hemijskim promenama. U znak protesta na do tada prihavćena Avicenina učenja, demonstrativno je spalio sva Avicenine knjige na gradskom trgu, zbog čega je morao pobeći iz Salzburga. Paracelzus je uveo u praksu lekovite supstance; sumpor, antimon, olovo, gvožđe, živu itd, i smatrao da teorija mora da proizilazi iz prakse. Paracelzus je u svojim knjigama naveo pet uzročnika bolesti: zvezde, otrove, urođene nedostatke, psihičke faktore i božanske pojave.
Pored Vezalijusa i Paracelzusa za reformu medicine zalagali su se i mnogi drugi lekari. Naročito je bila jaka „struja“ onih koji su zalagali za vraćanje Hipokratovog učenja i „proterivanje“ arapske medicine, ali njihov glas je bio previše slab. Jedan iz te plejade lekara bio je poznati „antiarabista“ parižanin Pjer Briso koji je primenjivao Hipokratovu tehniku puštanja krvi na oboleloj strani i bio protivnih arapske metode puštanja krvi na što udaljenijem delu tela od obolelog mesta. I pored toga što je imao odlične rezultate Briso je zbog toga bio proganjan. Međutim kraj primene arapske medicine u Evropi sve više se naziro, a „autoritet Avicene“ nije više bio dovoljno jak da te promene spreči. U toj borbi učestvovali su mnogi lekari ali i ljudi drugih struka, koji su se zalagali za oslobađanje medicina od praznoverja. Oni su zastupali stav da se zarazne bolesti prenose zaraznim materijama, a ne božjom voljom. Sve više se uči i stiču znanja kroz praksu, a sve manje iz starih knjiga, ali sve više se stvaraju i pišu novi uđžbenici.
U 16. veku osnivaju se prve medicinske specijalnosti. Prvo u oftalmologiji, a zatim i u drgim granama medicine, koja sve više „izlazi iz ruku šarlatana“. Naročito je aktivan nemački hirurg (1535 – 1606) koji je izdao knjigu  1853, uveo je u upotrebu fine srebrne medicinske instrumente i razradio niz novih operativnih zahvata.
Najveći hirurg 16. veka, bio je Ambroaz Pare ( 1510-1590), koji je od skromnog berberskog šegrta postao hirurg kraljevine Francuske, uglavnom siticanjem znanja na lečenju ratnih rana. Pare je među prvima objavio 1545 sopstvena hirurška iskustva pod naslovom u kojima je opisiao metode lečenja rana uzrokovanih vatrenim oružjem. Njegovo najznačajnije otkriće je bilo unapređenje tradicionalnog načina lečenja puščanih rana (metodom spaljivanja vrelim uljem, jer se pretpostavljalo da je otrovana barutom), koje je nanosilo znatna dodatna oštećenja pacijentu. Zato Pare postiže mnogo veći uspeh u lečenju rana jednostavnim oblagama za rane koje su se sastojale od mešavine žumanca, ulja ruže i terpentina. On takođe uvodi primenu ligatura za zatvaranje protoka krvi u krvnim sudovima, nakon amputacije udova. Amputacije su u tom periodu bile jedini oblik velikih operativnih zahvata koje su hirurzi primenjivali, jer nije bilo moguće napraviti sigurane zahvate u trbuhu.
Feliks Pater (Felix Platter 1536 – 1614) reformirasao je psihijatriju. On je dao prvu sistematizaciju duševnih poremećaja, i ublažio stavove javnosti prema psihijatrijskim bolesnicima. Dotad se smatralo da su psihijatrijski bolesnici... „opsednuti vragom“. Ukida se smrtna kazna (lomača), za „veštice“, koje su najčeće bile duševne bolesnice. Paolo Bagerardi i Đžeronimo Merkuriali objavljuju prve knjige iz pedijatrije.
U ovom razdoblju Evropu je zahvatila jedna od najvećih epidemija sifilisa, na koju je uticao pokret vojske Karla VIII. „...Njena pojava donekle je pomogla u širenju reforme u medicini jer se za ovu bolest nisu mogli pronaći odgovori u Galenovim delima.“ Iako je sifili sve vreme postojao u Evropi, on se javljao u nešto drugojačijem obliku. Otkrivene su i primenjivane nove metode lečenja, a na kraju i živina mast.
Medicina baroka
thumb|200p|Dr Willem van der Meer izvodi nastavu iz anatomije u 17. veku. U ovom razdoblju koji obuhvata 17. vek i i prve 3-4 decenije 18. veka, definitivno je likvidiran srednjevekovni način razmišljanja pobedom induktivnih metoda u prirodnim naukama i u medicini. Najveću zaslugu u ovom razdoblju za dalji napredak medicine ima razvoj fizike i hemije i pojava velike plejade naučnika: Galileja, Toričelija, Higens Guerika, Njutna, Bojla, Mariota, Vilijam Harvija itd.
Prvi veliki problem čije je rešavanje započeto mnogo ranije a rešen je u ovom razdoblju bila je cirkulacija krvi. Do tada nije bilo poznato postojanje malog krvotok (plućni krvotok), i smtralo se da u arterijama teče „pneuma“ sa malo krvi. Španac Miguel Serveto (1511-1553) je prvi otkrio ovaj krvotok i dokazao; „...da u pluća dolazi crna krv, koja kroz venu ulazi u srce, a zatim odatle plućnom arterijom u pluća te se drugom venom vraća u srce svetlija krv“. Nažalost zbog ove teorije Serveto je završio život na lomači. Ovaj problem (zbog koga je život izgubio Serveto), konačno je rešio Vilijam Harvi, u 17. veku dataljnim opisom cirkulaciju krvi u organizmu, čime je zadao konačan udarac galenizmu, i obeležio početak razvoja naučne fiziologije.
Anatomska istraživanja u 17. veku postaju intenzivna nakon kojih su nastala brojna važna anatomska otkrića. Nils Stens je otkrio kanal zaušne žlezde, Johan Đžordž Virsung otkriva pankreatični kanal, Fransis Glison je istraživao anatomiju jetre, Tomas Vilis građu mozga, Adrien van den Spigel građu nervnog sistema i jetre. Antonio Marija Valsalva se proslavio svojim radovima o anatomiji uva itd.
San Vito al Tagliamento, Pordenone
San Vito al Tagliamento je naselje u Italiji u provinciji Pordenone, u regiji Furlanija-Julijska krajina.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 12599 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 32 m.
Ampliación Francisco Villa (razvrstavanje)
Ampliación Francisco Villa ima više značenja:
Gägelow
Gegelov je opština u njemačkoj saveznoj državi Meklenburg-Zapadna Pomeranija. Jedno je od 91 opštinskog središta okruga Nordvestmeklenburg. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 2.617 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 13058029.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Nordvestmeklenburg Gegelov se nalazi u saveznoj državi Meklenburg-Zapadna Pomeranija u okrugu Nordvestmeklenburg. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 19 metara. Površina opštine iznosi 22,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 2.617 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 116 stanovnika/km².
Guga, Cășeiu
Guga je naselje u Rumuniji u okrugu Kluž u opštini Cășeiu.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 344 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 364 m.
Pini Nord B, Napoli
Pini Nord B je naselje u Italiji u provinciji Napoli, u regiji Campania.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 94 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2 m.
Barranquilla, San Pedro Pochutla
Barranquilla je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini San Pedro Pochutla.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 199 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 148 m.
Vojni memorandum u Turskoj 1971.
'''Memorandum 12. marta''' (12 Mart Muhtırası) je dokument, odnosno ultimatum, koji je 12. marta 1971. godine general Memduh Tağmaç, načelnik Generalštaba turske vojske poslao tadašnjem premijeru Sulejmanu Demirelu, u kome je zahtijevao formiranje "nove i odgovorne vlade" i prijetio da će u suprotnom "sama preuzeti vlast". Demirel je nakon trosatnog sastanka u vladi prihvatio zahtjeve i podnio ostavku, te je parlament izabrao novu "nestranačku" i "tehnokratsku" vladu pod vodstvom Nihata Ermina. Do ultimatuma je došlo jedanaest godina nakon puča u kojoj je vojska privremeno preuzela vlast, a nakon koga su u Turskoj započete liberalne reforme; krajem 1960-ih i početkom 1970-ih su Tursku, međutim, počeli paralizirati štrajkovi naglo ojačanih sindikata i teroristička aktivnost radikalne ljevice, a potom iste takve aktivnosti radikalne desnice (Sivi vukovi), islamista i kurdskih separatista. Dvije vodeće stranke - Inönuova opozicijska Republikanska narodna stranka (CHP) i vladajuća Demirelova Stranka pravde - su bile podijeljene na frakcije i izgubile veliki dio autoriteta u narodu. Iako nije bilo nikakvog nasilja, a civilni demokratski poredak bio nominalno održan, memorandum je de facto predstavljao državni udar. Vjeruje se kako su general Tağmaç i njegove pristaše odbili neposredno preuzeti vlast, bojeći se negativnih reakcija u svjetskoj javnosti, pogotovo među NATO-vim saveznicima koji su već imali problema sa režimom pukovnika u susjednoj Grčkoj. Erminova vlada je, međutim, brzo dala široke ovlasti sigurnosnim službama da počne kampanju hapšenja, mučenja i zatvaranja, čije su žrtve uglavnom bili ljevičari. Erminova vlada je 1972. izgubila podršku u parlamentu, ali se politička nestabilnost i nasilje održalo tokom 1970-ih, a što je 1980. godine kulminiralo u novom državnom udaru.
Avano, Brescia
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 16 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 953 m.
Cevdet Sunay
Dževdet Sunaj rođen je 1899. godine u Trabzonu (Turska).
Tokom svoje karijere bio je istaknuti vojnik, nakon državnog puča 1960. godine i politički lider, da bi karijeru krunisao funkcijom Predsednika Republike.
Završio je vojnu gimnaziju u Istanbulu, nakon čega aktivno učestvuje u Prvom svetskom ratu u borbama u Palestini tokom kojih postaje ratni zarobljenik. Potom učestvuje u ratu za nezavisnost Turske.
Jilim Tantocoy Tres, Huehuetlán
Jilim Tantocoy Tres je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Huehuetlán.
Zvenigora
Zvenigora je sovjetski crno-bijeli nijemi historijski film snimljen 1928. u režiji Aleksandra Dovženka. Zaplet o potrazi za zakopanim blagom u planini je narativni okvir za radnju koja simbolički prikazuje historiju Ukrajine od vremena Varjaga do ruskog građanskog rata. Dovženko je u filmu koristio autentične lokacije, kao i ukrajinske seljake u filmski ulogama, te svoje ostvarenje ispunio nizom simboličkih prizora u kojima iskazuje ljubav prema svojoj domovini. Zvenigora čini prvi dio trilogije zajedno sa Arsenalom i Zemljom, te se smatra jednim od najpoznatijih i najuticajnijih sovjetskih filmova svog vremena.
Cevdet Sunay
1960. godine biva postavljen za načelnika generalštaba.
Usled bolesti Džemala Gursela, parlament bira Sunaja 28. marta 1966. godine za petog predsednika Turske. Ispunio je ceo ustavom predviđen mandat i pored velikih unutrašnjih problema koji su potresali Tursku.
Dževdet Sunaj je bio u braku sa Atfet i imao je troje dece.
Preminuo je 22. maja 1982. godine.
Mala Gorica (Velika Gorica)
Mala Gorica je staro naselje, danas u sklopu grada Velike Gorice. Naziv je sačuvan tek kao toponim jer je u 19. stoljeću asimilirano u izgrađeno područje Velike Gorice. Danas obuhvaća Turopoljsku ulicu i Ulicu Braće Radić u Velikoj Gorici.
Nueva Esperanza (razvrstavanje)
Nueva Esperanza ima više značenja:
Caracha, Tacámbaro
Caracha je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Tacámbaro.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 361 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1163 m.
Huntsville, Missouri
Hantsvil je grad u američkoj saveznoj državi Misuri.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.564, što je 11 (0,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Budrovac Lukački
Budrovac Lukački je selo u općini Lukač koji se nalazi u Virovitičko-podravskoj županiji.
Budrovac broji stotinjak obitelji. Selo se najvećim dijelom bavi poljoprivredom. No, ima i stanovnika koji rade u obližnjem gradu, sjedištu županije Virovitičko-podravske, Virovitici. Dakle, rade u tvornici šećera Viro, drvnoj industriji Tvin ili u komulanom poduzeću Virkom.
Podjela
Budrovac se dijeli na tri dijela. To su redom: Stari Red, Novi Red i Pemija. Pemija je dio Budrovca koji je najstarije sagrađen. Kasnije su građene kuće u Starom Redu. Zadnji je Novi Red u kom su kuće najkasnije sagrađene.
Povijest
Povijest Budrovca se može podijeliti na više razdoblja. Prvo je razboblje prapovijesti o kojem jako malo znamo, zatim razdoblje starog vijeka u kojem selo počinje svoj život iako pravog života u to doba tamo i nije bilo. Tek u srednjem vijeku tu se počinju graditi vrlo skromne kućice. Skromno se živjelo i u Prvoj Jugoslaviji. Budrovac dobiva svoj procvat tek dolaskom Druge Jugoslavije ili SFR Jugoslavije. Asfaltiraju se ceste i 60-ih godina dolazi u selo struja. Danas se intenzivno radi na boljitku Budrovčana. Asfaltirana je i posljednja ulica u Budrovcu, Pemija.
Budrovčani odlaze u obližnje selo Rit kako bi obrađivali zemlju. Ističu se polja kao što su Rit, Budžak, Kaniža, Laniki i Vir.
El Dorado, Hidalgo
El Dorado je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Hidalgo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 194 m.
Al Kharāf, Taiz
Al Kharāf je naselje u Jemenu u pokrajini Taiz.
Euromajdan
Evromajdan ili Euromajdan je ime za masovne demonstracije u Ukrajini koje počinju 21.11.2013. nakon što je tamošnja vlada koja je izabrana nakon parlamentarnih izbora 2012. odbila potpisati sporazum o bližoj integraciji s EU. Demonstracije će kulminirati 22.02.2014. smjenom predsjednika Viktora Janukoviča koja je protivna članku 11 ustava Ukrajine, ruskom vojnom intervencijom i Krimskim referendumom 16.03.2014. koji je protivan članku 73. ustava Ukrajine nakon kojeg je ova autonomna republika priključena Rusiji i potpisivanjem 21.03.2014. sporazuma o integraciji s EU od strane nove revolucionarne ukrajinske vlade.
Uvod
Tu odluku je vlada donijela potpuno svjesna potencijalnih posljedica po njenu opstojnost pošto su još 2011. godine nakon što je EU donijela odluku o davanju 470 mil. eura u periodu 2012. – 2014. za "promociju demokracije" optužila ju za organiziranje revolucije.
Revolucija
Gotovo odmah nakon što je u javnost izašla vijest da Ukrajina neće potpisati sporazum o bližim ekonomskim odnosima s Evropskom unijom u Kijevu su na trgu nezavisnosti 21.11.2013. počele demonstracije. Vrhunac prve sedmice demonstracija je bio 24.11.2013. kada se na trgu okupilo između 50 i 200 hiljada demonstranata nakon čega se on naglo smanjio kao što se tog dana bio naglo povećao. Kada je 29.11.2013. i službeno postalo jasno da sporazum nije potpisan u Kijevu je na ulice izašlo 10.000 ljudi. Tokom sljedeće noći ukrajinska specijalna policija je krenula u nasilnu akciju protjerivanja demonstranata s trga što biva osuđeno o cjelokupnog ukrajinskog društva nakon čega se sljedećih dana policija povukla s trga dok su demonstranti organizirani i predvođeni strankama Otadžbina Julije Timošenko, Udar Vitalija Klička i neonacističkom Svobodom počeli graditi šatore i blokirati zgrade ministarstava. Sveukupno po službenim podacima između 24.11. i 13.12. u raznim okršajima policije i demonstranata biti će ozlijeđeno više od 400 ljudi od čega su polovica njih bili policajci.
Tokom sljedećih mjesec dana situacija se neće drastično mijenjati s brojem demonstranata kojih će na vrhuncu biti maksimalno 50.000 i koje će javno podržavati i hrabriti dužnosnici država takozvanog zapadnog svijeta. Povremeno će između demonstranata i policije dolaziti do sukoba, ali oni u ovom periodu još uvek neće eskalirati. Do prve značajnije promene dolazi 16.01.2014. kada ukrajinski parlament donosi zakone protiv demonstranata kojima se kaznom zatvora među ostalim kažnjava blokiranje državnih zgrada, nošenje kaciga i maski tokom demonstracija, kažnjavanje zaposlenika "nevladinih organizacija" koje financiraju strane vlade itd. Te zakone su odmah osudili ministri EU, Njemačke i SAD, a 19.01. će oni dovesti i do novih masivnih demonstracija na kojima će se navodno okupiti 200.000 ljudi. Ostatak januara prolazi u sukobima demonstranata i policije tokom kojih će biti i poginulih kao i odbijanja šefova opozicije da prihvate položaj premijera u novoj vladi.