cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Richard Coogan
Prije dolaska na televiziju, Coogan je nastupao na radiju i Broadwayu. TV-serija mu je donijela popularnost, ali je gotovo svakodnevno snimanje epizoda uživo, zbog niskog budžeta i tehničkih ograničenja, za Coogana bilo previše naporno. Godine 1950. je napustio seriju kako bi se više posvetio teatru, a njegovu je ulogu preuzeo Al Hodge. Nakon toga je nastupao u drugim TV-serijama, da bi se 1964. povukao iz glumačkog posla i posvetio golfu.
CSI: Cyber (sezona 1)
Prva sezona serije CSI: Cyber je premijerno emitovana na kanalu CBS od 4. marta do 13. maja 2015. godine.
Radnja sezone
Prva sezona u serije prati rad specijalne agentkinje Ejveri Rajan (Patricia Arquette), koja vodi FBI-jevo odeljenje za rad na tamnim mrežama, istražujući sve od bebi-aukcije onlajn ("Otmica 2.0"), preko onemogućavanja zaštite tobogana ("Cmnd:\Sudar"), svet crnog tržišta oružja ("Duh u mašini"), smrt onih koji koriste transportnu aplikaciju ("Ubica na putu"), i dizajn mana na štampaču ("Požarna šifra"). Usresređujući se na psihološke aspekte kompjuterske forenzike, Rajanova koristi svoje iskustvo kao doktora nauka da uđe u um subjekta kog želi, da se bori protiv bombaških napada ("Izvor mase"), elektronskog zločina sabotaže ("Zli blizanac"), sajbver nasilje ("URL Prekinut"), iskakanja ("Odaberi svoj otrov"), avione ("L0m1s"), bitovanje ("Bit po bit"), a sve ta sa saznanjem da njena prošlost moža da dovede i nju i njene kolege u opasnosti ("Autoportret 2.0", "Porodične tajne"). Rajanova i njen tim, Elajdža Mundo (James Van Der Beek), Danijel Krumic (Charley Koontz), Rejven Ramirez (Hayley Kiyoko), i Brodi Nelson (Shad Moss), rade pod budnim okom pomoćnik zamjenika direktora Sajmona Siftera (Peter MacNicol), lukavog agenta sa karijerom koji je izgradio svoju karijeru istražujući nasilja bandi i kriminalaca.
Povremena postava
• 2
Gostujuća postava
• 2
Poli, Roma
Poli je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Christophe Clark
Christoph ili Christophe Clark (9. februar 1958 - ) je francuski pornografski glumac, režiser i producent. Karijeru je započeo nakon što ga je zapazio jedan fotograf na Ibizi, a 1980-ih nastupao u nizu evropskih filmova, gdje su mu partnerice bile Cicciolina, Karin Schubert, Dolly Buster, Teresa Orlowski, Lilli Carati i Moana Pozzi. 1991. se preselio u Budimpeštu gdje je počeo režirati filmove, počevši poslovnu suradnju s Johnom Staglianom. Njegova specijalnost su postale gonzo serije kao što su Hardball i Eurogirls, poznate po neobičnim kutevima snimanja i seksualnim pozama. Zahvaljujući njima je postao popularna i u SAD. Tokom karijere je dobio niz nagrada za glumu i režiju.
Clémensat
Klemansa je naselje i opština u centralnoj Francuskoj u regionu Overnja, u departmanu Pij de Dom koja pripada prefekturi Isoar.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 80 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 24 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 3,21 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 530 metara (maksimalnoj 780 m, a minimalnoj 536 m).
Abud, Ghindari
Abud je naselje u Rumuniji u okrugu Mureš u opštini Ghindari.
Covelano, Bolzano
Covelano je naselje u Italiji u provinciji Bolzano, u regiji Trentino-Alto Adige.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 500 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 724 m.
Kočevje (općina)
Općina Kočevje (slo.: Občina Kočevje) je općina u južnoj Sloveniji u pokrajini Dolenjskoj i statističkoj regiji Jugoistočna Slovenija. Središte općine je grad Kočevje sa 9.027 stanovnika.
Zemljopis
Općina Kočevje nalazi se u južnom dijelu države i pogranična je prema Hrvatskoj. Kočevska općina je i najveća općina u državi proteže kroz nekoliko prostornih cijelina. Na istoku i zapadu su planinski krajevi. Na istoku je planina Kočevski Rog, a na zapadu Goteniška Gora. Usredišnjem dijelu nalazi se plodno i ravno Kočevsko polje, krško polje sa riječicom Rinžom kao glavnim vodotokom. Na krajnjem jugu nalazi se dolina rijeke Kupe.
U općini vlada oštrija, planinska varijanta umjereno kontinentalne klime. Najveći vodotok je pogranična rijeka Kupa, ali je ona na krajnjem južnom odobu općine. Riječica ponornica Rinža je glavni vodotok u Kočevskom polju.
Naselja u općini
Borovec pri Kočevski Reki, Breg pri Kočevju, Brezovica pri Predgradu, Bukova Gora, Cvišlerji, Dol, Dolga vas, Dolnja Briga, Dolnje Ložine, Čeplje, Črni Potok pri Kočevju, Gorenje, Gornja Briga, Gornje Ložine, Gotenica, Jelenja vas, Kačji Potok, Klinja vas, Knežja Lipa, Koblarji, Kočarji, Koče, Kočevje, Kočevska Reka, Konca vas, Koprivnik, Kralji, Laze pri Oneku, Laze pri Predgradu, Livold, Mačkovec, Mahovnik, Mala Gora, Mlaka pri Kočevju, Mlaka pri Kočevski Reki, Morava, Mozelj, Mrtvice, Nemška Loka, Nove Ložine, Novi Lazi, Onek, Paka pri Predgradu, Podlesje, Polom (Kočevje, Slovenija), Predgrad, Primoži, Rajhenav, Rajndol, Rogati Hrib, Seč, Slovenska vas, Smuka, Spodnja Bilpa, Spodnji Log, Stara Cerkev, Stari Breg, Stari Log, Staro Brezje, Šalka vas, Štalcerji, Trnovec, Vimolj pri Predgradu, Vrbovec, Vrt, Zajčje Polje, Zdihovo, Željne
Thorin Hrastoštit
Torin Hrastoštit je izmišljeni lik iz romana o Srednjoj Zemlji Dž. R. R. Tolkina. Kao jedan od glavnih likova pojavljuje se u romanu „Hobit“, a spominje se i u „Nezavršenim pričama“.
Biografija lika
Torin se rodio 2746. g. Trećeg doba. Imao je svega 24 godine kad je zmaj Šmaug napao Erebor, i zajedno sa ostalim patuljcima bio je primoran da luta. Toga trenutka kada je zmaj napao vilovnjaci su odbili da pruže pomoć patuljcima, što je Torina tada jako naljutilo.
2790. g. tokom pokušaja patuljaka da zauzmu Moriju njegovog dedu Trora ubija Azog Oskrvnitelj, i njegovo telo orci bacaju razbacano u komadima preko istočne kapije. To je započelo rat između patuljaka i oraka. 2799. g. patuljci ponovo pokušavaju da zaumu Moriju.U toku bitke Azog je Torinu slomio štit, te se Torin morao braniti samo hrastovim deblom, po čemu je i dobio ime Hrastoštit. Iako se branio samo s njim uspeo je da porazi i ubije Azoga osvetivši time svoga dedu. Patuljci su dobili ovu bitku ali nisu puno slavili jer su toga dana imali previše gubitaka. Takođe su se bojali da uđu dublje u Moriju jer su verovali da se tu nalazi Balrog.
2941. g. jedna skupina patuljaka na čelu sa Torinom odlučila je da povrati Erebor od zmaja Šmauga. Za pomoć su zamolili čarobnjaka Gandalfa koji je na to pristao. Tada Torin upoznava Bilba Baginsa kojeg je Gandalf poveo zajedno sa njima. Uz dosta nedaća na putu, patuljci su ipak uspeli da povrate Erebor (velikim delom uz Bilbovu pomoć).
Neposredno pre bitke pet armija Bilbo Bagins je ukrao svetokamen kako bi ga iskoristio kao kontru pregovaranja. Iako nije mislio ništa zlonamerno ovo je naljutilo Torina koji ga je tada oterao sa planine. Patuljci,ljudi i vilovnjaci borili su se protiv oraka i vargi. Oni su se brzo povukli na obronke planine. Orčku vojsku predvodio je osvetnički nastrojen Bolg kojem je Torin ubio oca. Na početku su strane dobra pobeđivale, ali je Oraka bilo previše pa je Torin probao očajnički juriš sa delom snaga ali nije uspeo. Kada se činilo da je sve izgubljeno stigli su orlovi i čovek-medved Beor koji je ubio Bolga. Snage dobra su pobedile ali je Torin tada umro, nakon što se nekoliko trenutaka pre smrti pomirio s Bilbom.
Рсавци
Рсавци су насеље у Србији у општини Врњачка Бања у Рашком округу. Према попису из 2002. било је 399 становника (према попису из 1991. било је 410 становника).
Демографија
У насељу Рсавци живи 327 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 41,3 година (39,8 код мушкараца и 42,6 код жена). У насељу има 147 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 2,71.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
Opština Cárdenas, Tabasco
Cárdenas je opština u Meksiku, u saveznoj državi Tabasco.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 39783 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 10 m.
El Limón, Acatzingo
El Limón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Puebla, u opštini Acatzingo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 11 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2162 m.
Ruslan Malinovskij
Ruslan Volodimirovič Malinovskij (ukrajinski: Руслан Володимирович Маліновський; Žitomir, 4. svibnja 1993.), ukrajinski nogometaš i reprezentativac koji igra na poziciji veznog igrača. Karijeru je započeo u Šahtar Donjecku, mada je veći dio vremena boravio na posudbama, prije nego je 2017. godine potpisao za Genk. Nakon dvije sezone, potpisao je za Atalantu, gdje je igrao do 2023. godine, kada odlazi u Marseille, gdje je ranije bio na posudbi.
Za ukraijnsku reprezentaciju debitirao je 2015. godine, a prvo veliko natjecanje bio mu je UEFA Euro 2020. godine.
Jacques Plante
Joseph Jacques Omer Plante, poznatiji pod kraćim imenom Jacques Plante (17. januar 1929 – 27. februar 1986) bio je kanadski profesionalni hokejaški golman. Tokom karijere, koja je trajala od 1947. do 1975. godine, je stekao reputaciju jednog od najvećijh inovatora hokeja. Igrao je za tim Montréal Canadiens od 1953. do 1963 godine, kada je sa njim osvojio Stanleyjev kup šest puta, uključujući i pet pobjeda u nizu. Godine 2017. Plante je proglašen jednim od 1000 najboljih igrača NHL u historija.
Plant je otišao u mirovinu 1965. godine, ali su ga uvjerili da se vrati na teren, prvo u proširenom (ekspanzijskom) timu St. Louis Blues 1968. godine, odakle je 1970. godine prešao u Toronto Maple Leafs a 1973. godine u Boston Bruins. Potom je radio kao trener u Svjetskom hokejaškom udruženju i kao menadžer tima Quebec Nrdiks u sezoni 1973-74. Posljednji put je igrao u sezoni 1974/75. za Edmonton Oilers gdje je i završio karijeru.
Plante je poznat kao prvi golman koji je u NHL-u stalno nosio posebno dizajniranu golmansku masku. Nju je lično razvio i dizajnirao uz stručnu pomoć. Bio je također prvi golman koji je igrao izvan svog dijela igrališta i koordinirao ostale igračeu timu. Godine 1978. je ušao Hokejaški dom slavnih, a 1985. proglašen golmanom kanadskog "Tima snova". Godine 1994. je ušao u Kvebečki sportski panteon, a sljedeće godine su Montreal Canadiens njemu u počast službeno povukli br. 1 sa svojih dresova. Plante je tokom karijere u NHL imao 437 pobjeda, a zbog čega se smatra jednim od največih hokejaških golmana.
Las Guineas de Guadalupe, Del Nayar
Las Guineas de Guadalupe je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 238 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 711 m.
Drveni ugljen
mini|desno|300px|Drveni ugljen. mini|desno|300px|Gorenje drvenog ugljena. mini|desno|300px|[[Aktivni ugljen.]] mini|desno|300px|Presjek kroz karbunicu. mini|desno|300px|Slaganje drva u krug u dvije ili tri razine prije pokrivanja s lišćem i travom, i samog paljenja. (oko 1890.) mini|desno|300px|Stara napustena pec za dobivanje drvenog ugljena (u blizini Walkera, [[Arizona, SAD).]] mini|desno|300px|Razne vrste [[Ugljen (crtački)|slikarskog ugljena.]] mini|desno|300px|Drveni ugljen dobiven od piljevine. mini|desno|300px|Zrnca bezdimnog [[baruta imaju oko 15% drvenog ugljena.]] mini|desno|300px|Mala [[bioelektrana na drvni otpad u Austriji instalirane snage 1 MW.]] mini|desno|300px|[[Kamion pogonjen drvnim plinom.]] Drveni ugljen je gorivo koje nastaje pri termičkoj razgradnji suhog drva (13 do 18% vlage) bez kisika pri zagrijavanju iznad 275°C (piroliza). Drveni ugljen je mješavina organskih spojeva sa 81 do 90% ugljika, 3% vodika, 6% kisika, 1% dušika, 6% vlage i 1-2% pepela. Drveni ugljen daje odličnu toplinu, a vrlo malo dima i plamena. Drveni ugljen se upotrebljava i u druge korisne svrhe: prilikom izrade plinskih maski, filtera za pročišćavanje vode, za izradu olovaka, za premaze za polituru, za zubne paste i u medicini. To je crna spužvasta masa koja ostaje kad organska tvar, životinjskog ili biljnog podrijetla, djelimice izgori. To je, tako reći, skoro čisti ugljik. Komadi drvenog ugljena, načinjena od vrbe, službe umjetnicima kao olovke za crtanje.
Mixquiapan, Acatlán
Mixquiapan je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo, u opštini Acatlán.
Drveni ugljen
Historija
Drveni ugljen, ugalj, karbun, ćumur, koristio se tijekom gotovo čitave historije čovječanstva, a prvi tragovi potječu još od prije 30 000 godina, kada su njime nacrtani prvi spiljski crteži. Njegova proizvodnja datira još iz brončanog doba i bila je ključna za razvitak metalurgije (plitko ognjište) sve do prijelaza na fosilni ugljen početkom 18. stoljeća (koks). Međutim, drveni ugljen (lat. carbo vegetabilis), i kao sirovina i kao gorivo, još se i danas koristi širom svijeta u različite svrhe: u metalurgiji pri proizvodnji ferolegura; u kemijskoj industriji kao tehnološki važan materijal za dobijanje aktivnog ugljena; u medicini (još ga je Hipokrat preporučivao kao antitoksik!); u vojnoj industriji (barut); u domaćinstvima i ugostiteljstvu najčešće kao gorivo za roštilje.
Mixquiapan, Acatlán
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 675 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2418 m.
Drveni ugljen
Historija drvenog ugljena u Hrvatskoj
Višestoljetna tradicija proizvodnje, "paljenja" drvenog ("slatkog") ugljena u brdskoplaninskim i šumom bogatim predjelima Hrvatske, zauzimala je važno mjesto u gospodarstvu, ne samo pojedinih obitelji, nego i regionalnih zajednica sve do sredine 20. stoljeća. Nove sirovine, energenti, tehnologije, promjene u načinu života, drugačije potrebe i novi sustavi vrijednosti, u znatnoj su mjeri utjecali na nestajanje pojedinih, ili većine, tradicijskih obrta i zanimanja, iako su neki od njih stoljećima bili temelj obiteljskog opstanka, ili pak dopunska djelatnost privremenog ili sezonskog karaktera, kao što je to slučaj i s proizvodnjom, raspodjelom i primjenom drvenog ugljena. Ipak, i na početku 21. stoljeća ta se tradicija može zabilježiti u tragovima od Ćićarije, Gorskog kotara i Like, preko Korduna, Banovine, Hrvatskog zagorja do nekih predjela Slavonije.
Takav, stari, izvorni način gradnje karbunica i kopa zadržao se u nekim slučajevima sve do najnovijeg doba u Istri i Gorskom kotaru (gdje se uz list još pokriva i slamom, paprati, kukuruzovinom i piljevinom), a samo rijetko kada ga koriste istočnije, gdje je zamijenjen zidanjem od cigle (opeke) kupolastih vugljenica i ugljenara, ugljara. U Hrvatskom zagorju, na sjevernim obroncima Ivanščice, u selima Prigorec i Ivanečka Željeznica, mogu se naći stare vuglenice posve slične ćićarijskim i gorskokotarskim. U tom području vugleničarstvo je tijekom 19. i sve do polovice 20. stojeća bilo vrlo rašireno zanimanje. Zapravo je postojala povezanost ugljenara talioničara i kovača, budući da su u neposrednoj blizini dugo u radu bili rudokopi iz kojih je eksploatiran cinkov karbonat i olovna ruda galenit, a u nedalekoj Kuljevčici postojala je talionica cinka, što je dalo zamaha takvoj djelatnosti u drugoj polovici 20. stoljeća, a poslove su koordinirali Societe Anonime Matalurgiqe Austro-Belge i Bečko industrijalno ugljenarsko društvo.
Vuglenica se počinje raditi na kružnoj osnovi tako da se uspravno slažu drva oko četiri gabrova (grabova) kolca, da bi se onda pokrivala (grasanje) lišćem, jelovim granama, ugljenom prašinom, zemljom i "šumskim pijeskom". Najteži je posao kada se gazi, pešta ili, kako kažu, boka se 5-6 puta, tako da se otvori glava koja je uslijed spuštanja ugljena meka, a posebno kada se poslije 10 - 15 dana štora. Štoranje, raskopavanje vuglenice i vađenje ugljena obavlja se u ranim jutarnjim satima zalijevanjem vodom i hlađenjem. Vuglenice (ponekad kažu i peći) mahom su zidane do visine oko 3 metra. Na razini tla (podnice) nalazi se ulaz, kroz koji započinje punjenje drvima i koji se zatvara željeznim metalnim vratima, kada vuglenica izgara i kroz koji se vadi dobijeni ugljen. Na vrhu je vuglenice otvor (grot) kroz koji se nameće, do kraja puni vuglenica, i do njega se naslanja drvena konstrukcija, platforma (trepa) preko koje se donosi drvo za paljenje. U donjem dijelu vuglenice slažu se veće cjepanice, a prema vrhu tanji komadi promjera do 8 centimetara (priglin i runt), te gule – otpad koji se ne da kalati. Pali, vužga se od vrha, a tijekom izgaranja rupe dimnice zatvaraju se od vrha prema dolje. Proces izgaranja (dogarjanja) u takvim vuglenicama u prosjeku traje desetak dana, a onda se hladi 4 - 5 dana prije nego što se otvori, a drveni ugljen vadi i pakira.
Danas u Hrvatskoj postoji samo jedan industrijski proizvođač drvenog ugljena. To je “Belišće d.d.”, koje ga radi na bazi suhe destilacije. Postoji i nekoliko manjih obrtnika koji koriste zidane peći i uglavnom su kooperanti nekoga drvoprerađivačkog pogona (na primjer u Križevcima). Slične ugljenare još uvijek rade u Garešnici i Buzetu. Činjenica je da ugljenari, kojima je ta djelatnost bila tradicija kroz više naraštaja, bez obzira na neke prilagodbe i unapređenja u tehnici gradnje ugljenara, "odbrojavaju zadnje dane".
Tradicionalna proizvodnja drvenog ugljena
U Hrvatskoj, tradicionalna proizvodnja drvenog ugljena trenutno je prevladavajuća tehnika proizvodnje, koja se ne iskazuje u količinama proizvedenog drvenog ugljena, već u broju ljudi koji rade u proizvodnji. Količina tradicionalno proizvedenog drvenog ugljena, u kojoj je angažirano više od 800 ljudi, manje ili više je jednaka količini koju proizvede jedan industrijski pogon za proizvodnju drvenog ugljena s 26 zaposlenika.
Tradicionalna proizvodnja drvenog ugljena uglavnom se odvija u ruralnim područjima u blizini sirovine (šumska područja). Dvije su podskupine tradicionalnih proizvođača. Obje potječu iz obiteljske tradicije, no u jednoj su skupini ostali povremeni proizvođači, a drugu čine registrirani proizvođači drvenog ugljena kojima to predstavlja poslovnu djelatnost. Tradicionalna proizvodnja drvenog ugljena u ciglenim pećima je radno intenzivna djelatnost. Treba napomenuti kako je na pećima zabilježen znatan broj pojedinačnih poboljšanja. Poboljšanja su izvršena u cilju poboljšanja učinkovitosti karbonizacije ili skraćenja postupka proizvodnje drvenog ugljena (na 3 dana).
Tradicionalni proizvođači predložili su podjelu tradicionalne male i srednjevelike proizvodnje drvenog ugljena, s gospodarskog pogleda, na četiri glavna dijela: Pod srednjevelikom proizvodnjom smatra kako jedan proizvođač proizvodi drveni ugljen u najmanje dvije ciglene peći.
Izgradnja ciglene peći
Za gradnju peći koriste se stare pune opeke, čelična mreža, čelik za armiranje, čelična vrata i pokrovna ploča, cement, vapno, šljunak, pijesak i glina. Na temelju iskustva tradicionalnih proizvođača drvenog ugljena, životni vijek ciglenih peći se procjenjuje na 8 godina, uz jedan proizvodni ciklus mjesečno. Količina drvne ulazne sirovine po jednoj peći iznosi otprilike 27,51 m3, a količina dobivenog drvenog ugljena 4 680 kilograma.
Prikupljanje i priprema drva
Drveni ugljen se proizvodi iz različitih vrsta drva, vrlo često od bukve i graba. Zanimljivo je primijetiti kako neregistrirani proizvođači znaju da se uporabom isključivo bukve i graba za proizvodnju drvenog ugljena dobiva drveni ugljen najviše kakvoće. U postupku optimizacije proizvodnje oni miješaju dvije navedene vrste drva s ostalima u omjeru 70:30, kako bi dobili drveni ugljen tržišne kakvoće. Nadalje, ulazno drvo se također miješa i prema obliku, kako bi se postiglo sagorijevanje s poželjnim svojstvima. Drvo se kupuje na javnim dražbama koje organiziraju Hrvatske šume d.d. ili se prikuplja iz šume uz dopuštenje šumara. Izvlačenje drva iz šume uobičajeni je dio prakse upravljanja šumama kada proizvođači drvenog ugljena čiste šumu nakon preborne sječe u mladim šumama (20 – 30 godina). Uobičajena naknada za njihov rad je prikupljeno drvo, bez naplate. Postupak se može razdijeliti na dva dijela: sječa drva i priprema te prijevoz. Proizvođači drvenog ugljena radije prikupljaju drvo iz šuma umjesto kupovine na javnim dražbama, budući da se utrošeni rad ne smatra troškom.
Pakiranje i prodaja
Glavna oprema za pakiranje drvenog ugljena je dizalo (elevator) koji, zajedno s papirnim vrećama, predstavlja ukupne materijalne troškove pakiranja.
Novije tehnologije proizvodnje drvenog ugljena
Postoje mnogobrojni postupci karbonizacije drva koji ovise o tradiciji, lokalnoj sredini, vrsti ulazne sirovine, klimatskim uvjetima, dostupnosti i cijeni radne snage, dostupnim tehnologijama, namjeni drvenog ugljena, potražnji na tržištu, itd. Bez obzira na to, sve tehnike karbonizacije mogu se podijeliti prema tri osnovna postupka, a to su: Navedene se tehnike međusobno razlikuju po kriterijima učinkovitosti i duljine postupka karbonizacije. Učinkovitost proizvodnje drvenog ugljena utvrđuje omjer težine iskorištene ulazne sirovine (ulaz) i dobivenog drvenog ugljena (izlaz). Proces karbonizacije uključuje pripremu ulazne sirovine (sušenje), karbonizaciju i hlađenje drvenog ugljena.
Unutarnje zagrijavanje
Postupak unutarnjeg zagrijavanja se koristi u tradicionalnoj proizvodnji drvenog ugljena u jamama i pećima, u kojoj se dio ulazne sirovine sagorijeva pod kontroliranim protokom zraka, kako bi se dobila toplina potrebna za karbonizaciju preostalog drva. Očekivana učinkovitost je do 30%, a duljina proizvodnog postupka varira od 6 do 30 dana. Postupkom CML poboljšava se postupak unutarnjeg zagrijavanja uz skraćivanje proizvodnog postupka na 22 do 24 sata.
Postupak CML se temelji na konvencionalnom sustavu s djelomičnim sagorijevanjem (piroliza), a povezan je s posebnom jedinicom za obradu plina, što omogućuje sagorijevanje pirolitičkih plinova nastalih karbonizacijom drva. Postupak CML se nadzire automatski sustavom za kontinuirani nadzor i upravljanje. Ukupni proizvodni kapacitet standardne jedinice od 12 peći je oko 3 000 tona drvenog ugljena godišnje, a energetski sadržaj karbonizacijskog plina iznosi 3,6 MW/tona. Kapacitet pogona za karbonizaciju se teško povećava nakon izgradnje pogona, budući da su posude obložene vatrostalnim betonom i povezane cijevima sa središnjom komorom za sagorijevanje. U praksi broj čeličnih retorti se mijenja od 4 do 12. Procesni modul se sastoji od 12 povezanih cilindričnih peći, svaka kapaciteta 16 m3. Zrak za postupak karbonizacije u svakoj se peći nadzire ručnim ventilima smještenim na donjem dijelu peći. Pirolitičke pare se isisavaju na vrhu.
Postupak vanjskog zagrijavanja
Postupak vanjskog zagrijavanja često se naziva karbonizacija u retorti, budući da se karbonizacija odvija u retorti koja se grije izvana, a u reaktor ne ulazi kisik. Osnovni model obično se sastoji od parova posuda u kojem se prva posuda grije pomoću vanjskog izvora energije. Nakon početka pirolize, pare drvenog octa se prenose u komoru za sagorijevanje i sagorijevaju, čime se dobiva energija za zagrijavanje druge posude. Nakon početnog paljenja iz vanjskog izvora, postupak koristi vlastitu energiju – ekstrahirane pare iz jedne posude koriste se u procesu karbonizacije koji se odvija u drugoj posudi. Karbonizacija s vanjskim zagrijavanjem je neprekinuti postupak karbonizacije.
Sustav CTR (eng. Carbo Twin Retort) koristi postupak vanjskog zagrijavanja za postupak karbonizacije. Učinkovitost iznosi do 32%, a postupak karbonizacije traje 24 sata. Jedini industrijski proizvođač drvenog ugljena u Hrvatskoj, Belišće d.d., također koristi postupak karbonizacije u retorti. Njezina je učinkovitost oko 20%, a postupak karbonizacije traje 24 sata.
Postupak zagrijavanja s recirkuliranim plinom
U postupku zagrijavanja s recirkuliranim plinom, pare drvenog octa koje su sagorile u vanjskoj komori za sagorijevanje, usmjeravaju se u reaktor u kojem dolaze u izravni kontakt s ulaznom sirovinom. Učinkovitost dostiže i do 34%, a postupak karbonizacije traje od 16 do 20 sati. Najvažniji predstavnici ove tehnologije su Degussa i Lambiotte neprekinuti postupci karbonizacije.
Bioelektrane na drvnu biomasu u Hrvatskoj
Kako je Hrvatska bogata šumskim pokrovom (čak 37% ukupnog državnog teritorija), sve se više razmišlja o iskorištavanju tog potencijala za dobivanje energije. Naime, i dosad se u Hrvatskoj od otpadnog drveta dobivao neki vid energije, uglavnom toplinske, no radilo se o malim količinama i velikim gubicima. Na tržištu se pojavio, mnogi stručnjaci kažu i revolucinarni, proizvod austrijske tvrtke XYLO Gas, bioelektrana na drvni otpad, s iskorištivošću energije od oko 77%, te bez ispuštanja ikakvih plinova u okoliš (pogon bez dimnjaka). Ova bioelektrana proizvodi ukupno 27% električne energije, te 42% topline. U Hrvatskoj je pred završetkom potpisivanje ugovora za četiri bioelektrane, po dvije u Lici i Gorskom kotaru, a za sustav su posebno zainteresirane sredine u kojima je biomasa već na neki način bila iskorištavana, te postoji infrastruktura za njezinu uporabu. Projekt je posebno zanimljiv u područjima Hrvatske u kojima je šumarstvo i drvna industrija razvijena zbog činjenice da godišnje u našoj zemlji propadne oko milijun tona otpadnog drva.
Elektrana na biomasu radi tako da drvo pretvara u drvni plin, a nakon toga drvni plin u energiju. Jedini ostatak, oko 5 do 10%, je drveni ugljen, koji se može ili iskoristiti za prodaju ili u dodatnom procesu unutar elektrane potpuno spaliti. Na principu 2 elektrane snage od jednog MW, energiju, toplinsku i električnu, može imati 700 kućanstava.
Drveni ugljen za pogon motornih vozila
Misao da se drveni ugljen pretvori suhom destilacijom u drvni plin, stara je skoro 200 godina. Prema podacima francuske literature (M. Theodor) prvi pokušaj je izveden 1818., kada je neki vlasnik kovačnica htio da plin proizveden iz drvenog ugljena upotrijebi za loženje svojih peći. Međutim tek nakon 20 godina, oko 1840. zbila se prva industrijska primjena plina od drvenog ugljena u Engleskoj, te u jednoj tvornici porculana u Francuskoj. Prema njemačkoj literaturi (Uhlmann: Enz. der chem. Techn.) prvi pokušaji u tom pravcu izvedeni su 1842. u talionici željeza St. Stephan u Štajerskoj. Prvi motor na drvni plin proradio je 1884. u Manchesteru, koji je koristio antracit i pregrijanu vodenu paru.
Upotreba drvnog plina iz drvenog ugljena za motorna vozila pokušalo se prvo na motornim čamcima, a zatim na kopnenim teretnim vozilima (1905.). Prvi ozbiljnije provjeren pokušaj izveden je u Francuskoj travnja 1910., na autobusu koji je vozio od Montmartrea do Place Saint-Michel. Ugodnost motora gonjenog s benzinom nije silila ljude da se dalje zabavljaju ovim problemom i da ga nastoje riješiti sve do kraja Prvog svjetskog rata. Rat je pokazao, u kako se slabom položaja nalaze uvozne zemlje zbog benzina potrebnog za pogon motornih vozila, pa je potakao da se potraže drugi izvori energije. Tako je od 1917. do 1918. Direction des Inventions (Direkcija izuma) provodila pokuse s vozilima na putu od Pariza do Rouena. 1922. je po prvi put priređeno izložbeno natjecanje kamiona na pogon drvnim plinom. 1927. provode francuske vojne vlasti pokuse s kamionima opterećenim s teretom oko 3 tone i ti su se kamioni tjerani drvnim plinom drvenog ugljena na udaljenosti od 35 km, s usponom od 8 do 11% posve dobro držali.
Motorna vozila na drvni plin su se značajno koristila za vrijeme Drugog svjetskog rata, a samo u Njemačkoj ih je bilo oko 500 000. Pirolitički kotlovi su se ugrađivali na kamione, autobuse, traktore, motocikle, brodove i vlakove. 1942. je bilo oko 73 000 motornih vozila na drvni plin u Švedskoj, 65 000 u Francuskoj, 10 000 u Danskoj i gotovo 8 000 u Švicarskoj. 1944. u Finskoj je bilo 43 000 motornih vozila na drvni plin, od čega 30 000 autobusa i kamiona, 7 000 automobila, 4 000 traktora i 600 čamaca. I danas se takva vozila mogu naći u Singapuru, Kini, Rusiji i Sjevernoj Koreji.
DuMont Television Network
DuMont Television Network, također poznata DuMont Network, DuMont, Du Mont ili (nepravilno) Dumont bila je jedna od prvih komercijalnih TV-mreža u SAD i svijetu. S radom je započela godine 1946. Vlasnik joj je bila DuMont Laboratories, tvrtka za proizvodnju televizijskih aparata. Mrežu je u njenom razvoju sputavala tada visoka cijena radiodifuzije, stroga pravila Federalne komisije za komunikacije pa i njen partner Paramount Pictures. Iako je u televizijski program i tehnologiju donijela brojne inovacije, odnosno stvorila neke od velikih televizijskih zvijezda 1950-ih, nikada nije uspjela imati čvrstu financijsku podlogu. Nakon što je prisiljena početi emitirati na UHF kanalima u doba kada oni nisu bili profitabilni, DuMont je s emitiranjem prestao 1956.
Američka vidrica
Američka vidrica ili američki nerc (Neovison vison) sjevernoamerički je pripadnik porodice Mustelidae kojeg pronalazimo u Aljaski, Kanadi i većem dijelu Sjedinjenih Američkih Država. Srodan je lasicama, vidrama, europskoj vidrici, gorskoj kuni i kuni ribolovcu. Neko je vrijeme smatran članom smrdljivaca, no genetski su dokazi pokazali kako bi se smrdljivci trebali nalaziti u zasebnoj porodici nazvanoj Mephitidae. Domesticirani oblik američke vidrice uzgaja se na farmama krzna zbog njenog bujnog krznenog pokrivača, koji je visoko cijenjen. Uzgajivači su razvili raspon nijansi od duboko crne do bijele boje. Srodna vrsta američkoj vidrici, Neovison macrodon, izlovljena je i izumrla u 19. stoljeću.
Obilježja
Tijelo vidrica prekriveno je sjajnim, gustim tamnosmeđim krznom s bijelom mrljom ispod brade. Imaju kratke udove s djelomičnim plivaćim kožicama, što ih čini dobrim plivačima. Pronalazi ih se u šumovitim područjima i poljima u blizini rijeka i jezera. Ne iskopavaju jazbine, no preuzimaju napuštene brloge ostalih životinja.
Vidrice su djelomično vodeni grabežljivci, sposobni loviti plijen u vodi i na kopnu. Sposobne su roniti ispod površine, hvatajući ribe i žabe. Također vrebaju kopneni plijen poput ptica, zmija, miševa, voluharica i zečeva. Vidrice nisu izbirljivi grabežljivci i hrane se onim plijenom koji je u danom trenutku najlakše dostupan. Većinom su noćne životinje i ne hiberniraju. Vidrice predstavljaju plijen kojotima, velikim ušarama i vukovima. Također bivaju uhvaćene zbog svoga krzna. Njihov se broj značajno smanjio zbog gubitka staništa, učinka onečišćenja na njihovu vodeni izvor prehrane i miješanje gena domaće vidrice u populacije divlje vidrice.
U pravilu su samotne životinje. Parenje se odvija tijekom od rane veljače do ranog travnja; mužjaci i ženke imaju više od jednog partnera. Ženke kote 4-5 mladunaca jednom godišnje. Dok je smrtnost mladunaca iznimno visoka u ranim mjesecima života američke vidrice, životinje koje prežive prvu godinu mogu doživjeti i do tri godine u divljini. U zatočeništvu, vidrice dožive 10-12 godina. Vidricu pronalazimo u područjima koja odgovaraju njenom staništu kroz gotovo čitavu Sjevernu Ameriku, od Floride do Arktika.
Klokoč (Djetva)
Klokoč je naseljeno mjesto u okrugu Djetva, u Banskobistričkom kraju, Slovačka Republika.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 508 stanovnika.
Supstitucija (hemija)
Dobar primer reakcije supstitucije je fotohemijska hlorinacija metana kojom se formira metil hlorid.
Nukleofilna supstitucija
Nukleofilna supstitucija se odvija kad je reagens nukleofil (atom ili molekul sa slobodnim elektronima).
Nukleofil reaguje sa alifatičnim supstratom u reakciji nukleofilne alifatične supstitucija. Ta supstitucija se može odvijati putem dva različita mehanizma: unimolekularna nukleofilna supstitucija (-{SN}-1) i bimolekularna nukleofilna supstitucija (-{SN}-2). -{SN}-1 mehanizam ima dva stupnja. U prvom stupnju, odlazeća grupa se udalji, čime se formira karbokatjon. U drugom stupnju, nukleofilni reagens napada karbokatjon i formira sigma vezu. Ovaj mehanizam može da proizvede bilo inverziju ili zadržavanje konfiguracije. -{SN}-2 reakcija ima samo jedan stupanj. Napad reagensa i uklanjanje odlazeće grupe se odvijaju simultano. Ovaj mehanizam uvek dovodi do inverzije konfiguracije.
Kad je supstrat aromatično jedinjenje reakcioni tip je nukleofilna aromatična supstitucija. Derivati karboksilnih kiselina reaguju sa nukleofilima u nukleofilnoj acilnoj supstituciji.
Elektrofilna supstitucija
Elektrofili učestvuju u reakcijama elektrofilne supstitucije, a posebno u elektrofilnim aromatičnim supstitucijama.
Elektrofilne reakcije sa drugim nezasićenim jedinjenjima, osim arena, generalno dovode do elektrofilne adicije umesto supstitucije.
Dolly Buster
Dolly Buster (pravim imenom Nora Baumberger; rođena u Pragu 12. oktobra 1969. kao Nora Dvořáková) je češka filmska producentica, spisateljica i bivša pornografska glumica.
Rođena je u Čehoslovačkoj, ali se krajem 1980-ih doselila u Zapadnoj Njemačku. Relativno brzo je počela porno-karijeru, koju su znatno potpomogle plastične operacije i silikonski umeci u grudi. Tokom nje je nastupila u 50 filmova i postala jedan od njemačkih celebrityja. Karijeru je okončala 1997. nakon udaje za muža, porno-producenta Josefa Baumbergera. Nakon toga se bavila pjevanjem, pisanjem romana i uglavnom neuspjelim pokušajima da bude izabrana u njemački i evropski Parlament.
Lost Horizon
Lost Horizon je fantastično-pustolovni roman britanskog književnika Jamesa Hiltona. Protagonist je britanski diplomat koji se zajedno sa skupinom zapadnih državljana avionom evakuira iz građanskim ratom zahvaćene Kine u Britansku Indiju, prije nego što se avion sruši u Himalajama. Radnja prikazuje kako preživjeli pronalaze utočište u izoliranoj planinskoj utopijskoj zajednici zvanoj Shangri-La, koja je lišena kontakta s vanjskim svijetom, ali u kojoj nema siromaštva, gladi i bolesti. Lost Horizon je postao najpoznatija knjiga u Hiltonovoj bibliografiji, a posebnu je popularnost stekao u SAD gdje je predsjednik Franklin Roosevelt svoj službeni ljetnikovac (današnji Camp David) prozvao "Shangri-La".
Godine 1937. je snimljen istoimeni film u režiji Franka Capre, a godine 1973. je snimljena i verzija u obliku filmskog mjuzikla.
West Hollywood, California
West Hollywood je također poznat i po tome što u njemu izuzetno veliki dio stanovništva čine gej ili biseksualni muškarci, koji je prema procjenama iz 2002. godine iznosio oko 41 %. Godine 1984. je postao poznat kao prvi grad u SAD koji je priznao prava istospolnim zajednicama, odnosno prvi grad gdje LGBT čine većinu članova lokalne uprave. U West Hollywoodu su također formalno priznata prava životinja, odnosno stanovnicima je zabranjeno koristiti naslov "vlasnik" kućnih ljubimaca i umjesto toga se koristi izraz "skrbnik". Grad predstavlja jedno od najsolidnijih uporišta Demokratske stranke.
Westlake Village, California
Westlake Village je grad u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 8.270 stanovnika.
Case Sottere, Cuneo
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 25 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 279 m.
Pomezia, Roma
Pomezia je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Talk show
Talk show (čitaj tok šou) ili chat show (čitaj čet šou), televizijski ili radijski je program u kojem gosti i publika razgovaraju o jednoj ili više tema koje obično sam određuje voditelj takve emisije, iako nije rijetko da ih predlažu njezini gledatelji, odnosno slušatelji.
Česti su i talk showovi u kojima gostuju isključivo jedna ili nekoliko poznatih osoba kojima voditelj postavlja brojna pitanja vezana uz njihovu karijeru.
Las Prietas, Ocozocoautla de Espinosa
Las Prietas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Ocozocoautla de Espinosa.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 12 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 800 m.
Dipropilen glikol
Dipropilen glikol je organsko jedinjenje, koje sadrži 12 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 268,347 Da.
Togiak, Alaska
Togijak je grad u američkoj saveznoj državi Aljaska.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 817, što je 8 (1,0 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Come Dancing
Come Dancing je bila britanska zabavna TV-emisija u obliku natjecanja u dvoranskom plesu koja se emitirala na programu BBC-a od 1949. do 1998. godine. Stvorio ju je Eric Morley, također poznat kao tvorac natjecanja za Miss svijeta.
Ispočetka se emitirala iz regionalnih studija BBC-a, i u emisijama su profesionalni plesači Syd Perkins i Edna Duffield gledateljima davali poduke iz plesa. Godine 1953. je format promijenjen u natjecanje plesača-amatera. Serija je postala jedna od BBC-jevih institucija te se na programu održala do 1998. godine, postavši tako jednom od najdugovječnijih TV-emisija u historiji.
Godine 2004. je BBC obnovio format emisije pod naslovom Strictly Come Dancing, s time da su kao natjecatelji nastupale slavne ličnosti. Emisija je kasnije prodavana cijelom nizu zemalja po licenci zvanoj Dancing with Stars (Ples sa zvijezdama).
Mantegna, Reggio Calabria
Mantegna je naselje u Italiji u provinciji Reggio Calabria, u regiji Kalabrija.
Rancho de los Sosas, Valle de Santiago
Rancho de los Sosas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Valle de Santiago.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 219 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1718 m.
Sehueriachi, Bocoyna
Sehueriachi je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Bocoyna.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 16 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2291 m.
Kovalov
Kovalov je naseljeno mjesto u okrugu Senjica, u Trnavskom kraju, Republika Slovačka.
Chilitos, Badiraguato
Chilitos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Badiraguato.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 600 m.
Opština Lița, Teleorman
Lița je opština u Rumuniji u okrugu Teleorman.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 56 m.
South Wilmington, Illinois
Saut Vilmington je grad u američkoj saveznoj državi Ilinois.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 681, što je 60 (9,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Truth or Consequences
Truth or Consequences (doslovno: "Istina ili posljedice") bila je američka kviz-emisija, koja se od 1940. do 1957. emitirala na radio-programu NBC Radio, odnosno od 1950. do 1988. godine na televizijskim programima CBS i NBC.
Glavni koncept kviza bio je u tome da se natjecatelju postavlja izuzetno teško ili bizarno pitanje na koje on nikako nije mogao odgovoriti "istinu". Kada bi se to dogodilo, slijedile su "posljedice", odnosno morao je obaviti neki zabavni ili smiješni zadatak. Ponekad su producenti htjeli ugodno iznenaditi natjecatelje pa su gledateljima umjesto zadataka osiguravali susret s članovima porodice koji su živjeli na drugom kraju SAD.
Serija je danas najpoznatija po tome što je godine 1950. grad Hot Springs u državi New Mexico prihvatio ponudu producenata da po njoj promijeni ime. Danas je poznat kao Truth and Consequences.
Ponte 11, Roma
Ponte 11 je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 12 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 21 m.
Santa Amalia, San Miguel de Allende
Santa Amalia je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini San Miguel de Allende.
Aklimatizacija
Aklimatizacija je biološko i psiholosocijalno prilagođavanje životu u novom okruženju. To su postepeni odgovori organizma na promene u okolini. Ti odgovori su često privremeni, ali mogu voditi i trajnim promenama. Aklimatizacija može da prethodi promeni i tako omogući organizmu da preživi uslove koji nadmašuju njegovo prirodno iskustvo.
Arroyo de la Joya, Guadalupe y Calvo
Arroyo de la Joya je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guadalupe y Calvo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 10 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2420 m.
Opština Comalcalco, Tabasco
Comalcalco je opština u Meksiku, u saveznoj državi Tabasco.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 35068 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 17 m.
Westley, California
Westley je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 603 stanovnika.
Sagorijevanje
mini|desno|250px|Gorenjem ili izgaranjem goriva može nastati [[plamen]] Gorenje ili izgaranje je kemijski proces, kod kojeg dolazi do oksidacije gorivih sastojaka nekog goriva. To je proces između goriva i oksidansa, u kojem se stvara toplina zbog promjene kemijskih sastojaka. Oslobađanjem topline može se pojaviti svjetlost, u obliku žarenja ili plamena. Goriva, interesantna za primjenu su najčešće organske tvari (posebno ugljikovodici) kao plinovi, tekućine ili krute tvari. Kod potpunog izgaranja, gorivi sastojci reagiraju sa oksidansima, kao što su kisik ili fluor, i proizvodi su spojevi svih kemijskih elemenata u gorivu sa oksidansima. Na primjer:
Jednostavan primjer može biti gorenje vodika i kisika, koji se koristi za pogon raketnih motora:
Potpuno izgaranje je gotovo nemoguće postići. U stvarnosti, gorenjem dolazi do kemijske ravnoteže, gdje će biti prisutan velik broj različitih kemijskih spojeva, u većem ili manjem udjelu, kao recimo ugljikov monoksid ili čisti ugljik (čađa ili pepeo), uz proizvode gorenja. Dodatno, gorenje u atmosferskom zraku, koji je 78% dušik, stvoriti će čitav niz dušikovih oksida.
Potpuno izgaranje
mini|desno|300px|Termoelektrana Plomin Kod potpunog izgaranja, gorivi sastojci izgaraju u kisiku, stvarajući ograničen broj proizvoda. Kada ugljikovodik izgara u kisiku, kemijska reakcija će stvoriti samo ugljikov dioksid i vodu. Kada kemijski elementi izgaraju, nastaju prije svega oksidi tih elemenata. Ugljik će stvoriti ugljikov dioksid, dušik će stvoriti dušikov dioksid, sumpor stvara sumporov dioksid, a željezo stvara željezov (III) oksid.
Za gorenje nije najpovoljniji uvijek potpuni stupanj oksidacije i ono može ovisiti o temperaturi. Na primjer, sumporov trioksid se neće uvijek stvoriti gorenjem sumpora. Dušikovi oksidi se počinju stvarati iznad 1 540 °C i više dušikovih oksida se stvara sa većom temperaturom. Ispod tih temperatura, dušik ostaje u molekulama (N2). Proizvodi gorenja ovise i o višku ili pretičku kisika.
Kod većine industrijskih primjena i u vatri, atmosferski zrak je izvor kisika (O2). U zraku, svaki 1 kg kisika je pomiješan sa približno 3,76 kg dušika. Dušik ne sudjeluje uvijek u gorenju, ali kod većih temperatura, dio dušika će se pretvoriti u dušikove okside (NOx), obično između 0,002% do 1%. Uz to, gdje je prisutan ugljik, dio ugljika će se pretvoriti u ugljikov monoksid. Recimo, čitav niz kemijskih reakcija kod gorenja metana je slijedeći:
Nepotpuno izgaranje
mini|desno|200px|Bunsenov plamenik Nepotpuno izgaranje će se pojaviti samo onda kada nema dovoljno kisika, da omogući gorivu potpunu reakciju pri stvaranju ugljikovog dioksida i vode. Gorenje se može gasiti i sa odvodima topline, kao što su čvrsta površina ili rešetka za gorenje.
Za većinu goriva, kao što je dizel, ugljen ili drvo, prije izgaranja se odvija piroliza. Kod nepotpunog izgaranja, proizvodi pirolize ostaju neizgoreni i pojačavaju dim sa štetnim tvarima i plinovima. Djelomična oksidacija može stvoriti i opasne tvari; djelomična oksidacija etanola stvara štetni etanal (acetaldehid), a ugljik stvara otrovni ugljikov monoksid.
Kvaliteta gorenja se može popraviti sa konstrukcijom uređaja za gorenje, kao što su plamenici ili motori s unutarnjim izgaranjem. Daljnja poboljšanja se mogu postići sa katalizatorima (kao što je katalitički pretvornik) ili jednostavnim djelomičnim vraćanjem ispušnih plinova u postupak gorenja. Takve uređaje zahtijevaju i zakoni o zaštiti okoliša, recimo za automobile u raznim državama, a potrebni su i za velike uređaje za izgaranje, kao što su kod termoelektrana, da bi postigli dozvoljenu razinu dimnih plinova.
Stupanj izgaranja se može mjeriti i proučavati, sa opremom za testiranje. Dobavljači klimatizacije, vatrogasci i inženjeri, koriste uređaje za provjeru izgaranja, da bi proučili efikasnost plamenika i klipnih motora, za vrijeme izgaranja. Posebno je to važno za prijevozna vozila, da bi se smanjilo zagađivanje.
Dimljenje
Dimljenje je sporiji oblik gorenja, sa nižim temperaturama i bez plamena, koji održava toplinu time što kisik direktno udara površine zgusnutog goriva. To je tipični oblik nepotpunog izgaranja. Krute tvari koje mogu održavati dimljenje su ugljen, celuloza, drvo, pamuk, duhan, treset, sintetičke pjene, prašina. Tipičan primjer dimljenja je gorenje cigarete ili gorenje biomasa.
Brzo izgaranje
Brzo izgaranje je oblik gorenja, a to znamo kao vatru, u kojoj velike količine toplinske i svjetlosne energije se oslobađa, a često nastaje i plamen. Primjenjuje se kod motora s unutrašnjim izgaranjem ili kod termobarnog oružja. Ponekad, velika količina plina stvara pretjeran tlak, koji stvara buku. Takvo izgaranje nazivamo eksplozija. Za izgaranje nije uvijek neophodan kisik, recimo vodik izgara s klorom, stvarajući vodikov klorid, uz oslobađanje topline i svjetla, svojstvenih izgaranju. mini|desno|200px|Spremnik para [[etanola se miješa sa zrakom i nastaje brzo izgaranje]] mini|desno|200px|Dizelski motor proizveden 1906. godine u firmi [[MAN AG]]
Turbulentno izgaranje
Izgaranje kojim se stvara turbulentni plamen, koristi se uglavnom za industrijske primjene (plinske turbine, benzinski motori itd.), zato što turbulencija pomaže mješanju goriva i oksidansa.
Mikro izgaranje
Postupak gorenja koji se odvija u malom obujmu, naziva se mikro izgaranje. Brzo hlađenje igra važnu ulogu u ravnoteži gorenja, u komorama za izgaranje.
Kemijske jednadžbe
Općenito, kemijska jednadžba za stohiometrijsko gorenje ugljikovodika je:
Na primjer, gorenje propana se može opisati kao:
Kao primjer, nepotpuno izgaranje propana je:
Jednostavna opisna jednadžba za gorenje ugljikovodika sa kisikom je:
Ukoliko se koristi zrak kao izvor kisika, dušik se može dodati u jednadžbu, iako on ne sudjeluje u kemijskoj reakciji, ali prikazuje sastav dimnih plinova:
Na primjer, gorenje propana je:
Jednostavna opisna jednadžba za gorenje ugljikovodika sa zrakom je:
Dušik može izgoriti i kada postoji višak kisika. Za tu termodinamičku reakciju pogoduju visoke temperature. Dizelski motor radi sa pretičkom kisika da izgori i male čestice, pa kao rezultat stvara i dušikove okside. Da bi se smanjilo stvaranje dušikovih oksida, zakonski je obavezno imati na automobilima katalitički pretvornik ili katalizator, ili dodavati ispušnim plinovima ureu.
Tekuća goriva
Gorenje tekućeg goriva u atmosferi kisika se u ustvari događa sa plinskim stanjem goriva. Pare su te koje gore, a ne tekućina. Zbog toga, tekućina će se zapaliti samo iznad određene temperature, koja se zove temperatura zapaljenja. Temperatura zapaljenja je najniža temperatura, na kojoj para tekućine ili hlapljive čvrste tvari, stvara zapaljivu smjesu sa zrakom. Pri temperaturi zapaljenja, pare blizu površine tekućine se zapale kada se izlože plamenu.