cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
V-2
Protivmere
Konačno rešenje nastupilo je nakon brzog napredovanja savezničkih snaga u Evropi koje su pregazile položaje za lansiranje rampe za ove rakete. Podzemna fabrika za proizvodnju raketa Fau 3 u Harc planinama u blizini Nordhauzena nikada nije bombardovana.
3. marta 1945. god. saveznici su pokušali da snažnim bombarderskim napadom unište opremu za lansiranje Fau 2 u blizini Haga, ali je zbog navigacione greške bombardovan gradski kvart u kojem je poginulo 500 civila.
Radoš Bajić
Biografija
Na samom početku karijere piše svoje prvo autorsko delo – monodramu Led, koju igra preko 1000 puta po selima i gradovima Srbije i Jugoslavije i sa kojom postiže ogroman uspeh. Međutim, nakon odličnih kritika koje je dobio za svoje prve uloge na filmu, a posebno nakon izvanrednih reakcija publike – opredeljuje se da svoju karijeru primarno nastavi na filmu i televiziji. Od početka svoje bogate karijere filmsko-televizijskog glumca ostvario preko 100 uloga na filmu i na televiziji. Sarađivao je sa najznačajnim filmskim i televizijskim rediteljima kao što: Bulajić, Živojin Pavlović, Živko Nikolić, Hajrudin Krvavac, Aleksandar Đordjević, Šotra, Lazić, Ravasi, i drugi. Ostvario je izvanredne uloge u filmovima, tv dramama i serijama.
Na početku karijere Bajiću su veliku popularnost donele uloge Nedeljka Čabrinovića u "Atentatu u Sarajevu", Anđelka u filmu "Beštije" i uloga Dalibora u filmu i TV seriji "Partizanska Eskadrila", a proslavilla ga je uloga seoskog kovača Sekule kojeg je glumio u komedijama Dragoslava Lazića „Sekula i njegove žene“ (1986) „Sekula se opet ženi“ (1991) i „Treća sreća“ (1995).
Paul Sabatier
Započeo je sa proučavanjima fenomena katalizatora i uočio je anomalije i nedostatke Faradejeve fizikalne teorije. Zbog toga je stvorio svoju hemijsku teoriju o nestabilnim međuproizvodima. Strpljivim radom otkrio je da se korištenjem metala kao katalizatora može postići ubrzanje hidrogenizacije određenih organskih jedinjenja. Tako je 1897. otkrio da se uvođenjem tragova nikla kao katalizatora postiže ubrzanje adicije vodonika na molekule ugljenikovih jedinjenja. Njegov rad postaje osnova za industriju margarina i za hidrogenizaciju ulja i za industriju sintetizovanja metanola. Pokazao je selektivnost katalitičke reakcije.
Marion, Mississippi
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.479, što je 174 (13,3 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Paul Sabatier
Napisao je poznatu knjigu "Kataliza u organskoj hemiji" 1913. Za svoj rad na hidrogenizaciji organskih jedinjenja u prisustvu malih čestica metala kao katalizatora dobio je 1912. Nobelovu nagradu za hemiju. Nagradu je delio sa Viktorom Grinjarom.
Saint-Barthélemy
thumb|Luka na Svetom Bartolomeju Sveti Bartolomej (fr. Saint-Barthélemy, St. Barts) je ostrvo na Malim Antilima. Ostrvo je pod suverenitetom Francuske i pripada Francuskim prekomorskim teritorijama. Od jula 2007. ostrvo ima status prekomorskog kolektiviteta (collectivité d'outre-mer).
Sveti Bartolomej ima površinu od 24 km² i 7000 stanovnika. Gustina naseljenosti je 280 stanovnika po km². Gotovo sve stanovništvo je poreklom iz Normandije i Bretanje.
Ostrvo je deo Evropske unije. Zvanična valuta je evro. Glavna privredna aktivnost je luksuzni turizam.
Istorija
Ostrvo Sveti Bartolomej je 1493. Otkrio Kristifor Kolumbo i nazvao po imenu svoga brata. Francuski doseljenici su se 1648. naselili na ostrvo.
Kralj Luj XVI je 1785. ostrvo predao Šveđanima u zamenu za trgovinska prava u Geteborgu. Glavni grad ostrva, Gustavija, ime je dobilo po švedskom kralju Gustavu III. Grad je prosperirao kao trgovačka luka, dok nije uništen u požaru 1852.
Dana 10. avgusta 1877, Francuska je otkupila nazad ostrvo za 80.000 franaka.
Radoš Bajić
Biografija
Poseban pečat u glumačkoj karijeri Radoša Bajića dao je čuveni srpski reditelj i scenarista Živojin Žika Pavlović koji je Bajiću poverio dve glavne uloge u svojim kultnim filmovima "Na putu za Katangu" i "Dezerter".
Od 2006. godine pa sve do 2016.te, punih deset godina je na lokacijama u svom rodnom mestu u slivu Zapadne Morave i celoj Šumadiji snimao kultnu TV seriju koja je imala 101 epizodu „Selo gori, a baba se češlja“ koja je postigla ogromnu popularnost i ostvarila najveću gledanost u istoriji srpske telelvizije sa rejtingom od 39.5 i sherom od 72,6.
Nakon ogromnog uspeha sa TV serijom "Selo gori" Radoš Bajić postaje jedan od vodećih autora, scenrista i reditelja u srpskoj filmskoj i tv produciji i lider u kreiranju televizijskih serija na Javnom servisu RTS, gde realizuje tv serije "Ravna Gora", tv seriju "Psi laju vetar nosi", dokumentarno igranu seriju "Mitrski junaci srpske prošlosti". Takođe, 2017.godine započinje uspešnu saradnju sa najznčajnijom komercijalnom televizijom "PINK" na kojoj realizuje 70 epizoda tv serije "ŠIFRA DESPOT" koja je postigla veliku gledanost.
Kolumnista je dnevnih novina Politika i Blic gde uglavnom piše o društvenim temama.
Oženjen je suprugom Milenom. Ima dvoje dece, ćerku Jelenu i sina Nedeljka, dve unuke, Sofiju i Lenku i dva unuka Aleksandra i Filipa. Bajić živi u Beogradu i rodnom selu Medveđi kod Trstenika.
Candeloro, Chieti
Candeloro je naselje u Italiji u provinciji Chieti, u regiji Abruzzo.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 90 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 116 m.
Utrina
Utrina je gradsko naselje u južnom dijelu grada Zagreba. Nalazi se južno od Zapruđa, a sjeverno od Travnog.
Sport
Utrina ima nogometni klub pod nazivom NK Utrina Zagreb. Utrina ima i bazen u kojem se odvijaju plivačka natjecanja.
Povijest
Početak izgradnje gradske četvrti Utrina započinje šezdesetih godina izgradnjom Mosta Mladosti koji povezuje Stari Zagreb s Novim u istočnom dijelu grada. Zapruđe se smatra najstarija četvrt izgrađena na istočnom dijelu Novog Zagreba. Širenjem Zapruđa, krajem šeszdesetih godina, započela je izgradnja Utrina.
Na mjestu današnjih zgrada i nebodera u Utrinama, nicala je gusta i duboka trava, rasprostranjena velika livada, a ponegdje se pronalazila blatna i gusta močvara. Zbog guste travnate livade, stari purgeri su taj dio nazivali "utrtom travinom" gdje se sijekla trava i sušila za poljoprivredne potrebe i uzgajanje stoke seljana s one strane Save, pa se predpostavlja da je iz tog izričaja nastao naziv Utrina (UTRta travINA).
Marija Karan
Marija Karan je srpska glumica. Rođena je 29. aprila 1982. godine u Beogradu, Srbija, a glumom je počela da se bavi 2001. godine. Postala je poznata 2004. godine, u filmu Jesen stiže, dunjo moja (2004). Nastavila je s ulogama u popularnim projektima, kao što su filmovi Kad porastem biću Kengur i Sedam i po i serija Ljubav, navika, panika (2005), koju je napustila 2006. godine (zamenila ju je Borka Tomović). 2007. godine je glumila u jednom od najuspešnijih srpskih filmova te godine, Četvrti čovek, a trenutno radi na filmu Taksista.
Kao devojčica, volela je da ide po kraju i susedima peva i priča viceve. Tada je kod nje primećen glumački talenat, pa je još kao mala znala da će biti glumica. Studirala je zajedno sa glumcima kao što su Kalina Kovačević, Nada Macaković, Ana Marković i Nikola Rakočević. Da nije glumica, postala bi doktor. Pored glume, velika strast su joj odbojka, stoni tenis i fitnes-biciklizam.
1-Metilamino-1-(3,4-metilendioksifenil)propan
1-Metilamino-1-(3,4-metilendioksifenil)propan je organsko jedinjenje, koje sadrži 11 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 193,242 Da.
Hummelstown, Pennsylvania
je grad u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Travno
Travno je gradsko naselje u istočnom dijelu Zagreba tradicionalno zvanog Novi Zagreb, južno od Utrina.
Prema podjeli ustanovljenoj Statutom Grada Zagreba 14. prosinca 1999., pripada gradskoj četvrti Novi Zagreb - istok. U Travnom trenutno (28. veljače 2009.) ima 11.681 stanovnika. Površina naselja je 61,19 ha.
Prostor na kojemu izgrađeno Travno pruža se izmedu naselja Utrina i sela Jakuševec (Dugave su izgradene nakon Travnog). Taj prostor je bio veliko obrađeno polje (krumpira, pšenice, kukuruza i dr.). Prema topografskim kartama iz 1930. godine prostor se zvao Krčevine, a već 1971. godine naziv se gubi uz pretpostavku da je grad već planirao naselja na tom prostoru s novim imenima. Travno je izgrađeno početkom 70-ih godina 20. stoljeća.
Naseljem dominira golema stambena zgrada, s nadimkom Mamutica. U središtu naselja se nalazi osnovna škola "Gustav Krklec" i velika zelena površina. U naselju su dvije ulice: Božidara Magovca i Kopernikova.
Spoccia, Verbano-Cusio-Ossola
Spoccia je naselje u Italiji u provinciji Verbano-Cusio-Ossola, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 82 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 826 m.
Hambers
Ambe je naselje i opština u zapadnoj Francuskoj u regionu Loara, u departmanu Majen koja pripada prefekturi Majen.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 548 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 21 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 25,93 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 260 metara (maksimalnoj 291 m, a minimalnoj 112 m).
Lega, ne kužiš!
Lega, ne kužiš!, roman prvijenac Zdravka Odorčića, koji je izdala Matica hrvatska - Ogranak Osijek 2008. godine.
Nastanak romana
Roman je poslan na 2. anonimni Natječaj za prozu koji je 2006. raspisala Matica hrvatska - Ogranak Osijek. Ušao je u finale konkursa i postao drugoplasirani rukopis, što je za autora bio veliki uspjeh. Iako na takvim konkursima Matica hrvatska - Ogranak Osijek izdaje samo prvoplasirani rukopis, ovaj je put, uz pomoć Općine Bilje i nekih biljskih kafića, izdan i Odorčićev roman. Promocija je održana osječkoj knjižari Nova 17. I. 2008. godine.
Sadržaj
Tema romana je ljubavna, a oko glavnih likova događa se sve ono što se u Osijeku događalo od 1971. do 1991. godine. Iako je u romanu opisan Osijek i Osječani, jednako ga mogu razumjeti i u ostalim dijelovima Hrvatske. Likovi i radnja su fikcija, ali neki događaji su tadašnja realnost. Autor je htio podsjetiti na već pomalo zaboravljeni Osijek iz vremena Hrvatskog proljeća, ludih 80-ih, ali i ratnih 90-ih godina. Roman se može čitati kao fikcijski s neobičnom ljubavnom pričom Lucije i Deve, prožetom čežnjom i strepnjom, ali s tragičnim završetkom, ali i kao ratna dokumentarna proza jer radnja romana završava uoči početka Domovinskog rata 1991. godine
Šatro-riječi
Lega, treska, tapkaroš, Ćingoš, Radnjak, Mađa samo su neki od osječkih izraza i šatro-riječi koje autor koristi u romanu te na taj način stvara osječku priču.
Bent Creek, North Carolina
Bent Krik je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Severna Karolina.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.287, što je 102 (-7,3 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Saladin
mini|Crtež Saladina Saladin (1138. - 4. mart 1193.) bio je muslimanski vojskovođa, a kasnije egipatski i sirijski sultan, osnivač dinastije Ajubida. Istorija ga pamti kao čoveka koji je preoteo Jerusalim od krstaša.
Saladin je bio Kurd, rođen u Tikritu, na tlu današnjeg Iraka, a njegovo pravo ime bilo je Salah ad-Din Jusuf. Već u četrnaestoj godini pridružio se članovima svoje porodice koji su bili u službi sirijskog vladara Nuredina. Između 1164. i 1169. godine istakao se u borbama protiv krstaša u Egiptu. Shvatio je kakvu ima moć i odlučio da sirijskom vladaru uskrati poslušnost. Postavši komandant sirijske vojske i egipatski vezir, Saladin je ujedinio Egipat, veći deo Sirije i gornju Mesopotamiju. Posle smrti sirijskog vladara 1174. godine, proglasio se sultanom Sirije i Egipta. Uspeo je da pridobije vojske obližnjih zemalja i krenuo u napad na krstaše. Godine 1187. počinje kampanju protiv hrišćana, revoltiran zarobljavanjem kćerke. Iste godine se odigrala bitka kod Hitina u kojoj je potpuno porazio i zarobio jerusalimskog kralja Gi Lizinjana, surovo poubijao templare i hospitalce, zauzeo Akru, čitavu Palestinu. Zauzeo je, sporazumno, Jerusalim, u to vreme prestonicu Jerusalimske kraljevine (1099-1291). Pokušao je da zauzme Tir, ali je podigao opsadu jer je grad snadbevan sa mora. Ipak, 1192. godine sklopio je svojevrsni mirovni sporazum sa engleskim kraljem Ričardom I Lavljim Srcem; dogovor je omogućavao krstašima da ponovo osnuju svoje kraljevinu Jerusalim na palestinsko-sirijskoj obali, ali je Jerusalim ostao muslimanski. Saladin je umro u Damasku 4. marta 1193. godine posle kratke bolesti. Imao je pedeset pet godina.
Bitka kod Hitina
Ova bitka se odigrala 3-4. jula 1187. godine, počela je u petak, sveti muslimanski dan i dan koji je Salahu bio omiljen za borbu. Izmamio je krstaše daleko izvan utvrđenja u pustinju, gde su po njih kobni bili žeć i vrućna. Krstaška vojska koja je brojala 25000 ljudi bila je potpuno uništena. Istaknuti zarobljenik je bio Luj de Gizinjak, Jerusalimski kralj, koga je Saladin ljubazno dočekao. Njegovog druga Režinalda od Šationa, narušitelja mira i čoveka koji je pljačkao karavane koji su imali dozvolu za trgovinu sustigla je grozna sudbina, pogubljen je. Nedugo nakon toga Jerusalim je kapitulirao, 2. oktobra. Saladin je ušao u grad a hrišćani su bili prestrašeni, međutim, Saladin je zabranio bilo kakvo iživljavanje na hrišćanima. Zauzimanje Jerusalima podiglo je Saladinov ugled, pa je on ostao zapamćen kao jedan od najvećih muslimanskih vladara.
Reagovanje krstaša
Pad Jerusalima Zapadna Evropa nije posmatrala mirno, ona se odmah pripremala za odgovor. Prvi je sa velikom vojskom, negde oko 100 000, krenuo Fridrih kralj Nemačke, ali se utopio kada je prelazio jednu reku u Kilikiji, pa se njegova velika vojska uglavnom vratila kući, neki su ipak ostali i pomogli Ričardu Lavljeg Srca, kralju Engleske. Opseli su Akru, i nakon duge opsade skoro 2 godine Akra je pala. Ričard je zarobio oko 3000 muslimana, i tražio je za njih otkup i vraćanje svetog krsta. Međutim Saladin je oklevao da plati i da da sveti krst. Ričard je izgubio strpljenje i pogubio je zarobljenike. To je izazvalo bes muslimana, naravno i Saladinov koji je sa zarobljenim hrišćanima u Jerusalimu postupio potpuno suprotno. Sklopljen je mir 2.novembra 1192. godine. po kojem obala Svete zemlje pripada krstašima, a unutrašnjost muslimanima, i hodočasnici u Jerusalim ne smiju se zlostavljati.
Svi šahovi ljudi
All the Shah's Men je knjiga iz 2003. na engleskom jeziku koju je napisao američki novinar Stephen Kinzer. Tema djela je puč u Iranu iz 1953. godine iza koga stoji CIA. Pučem je sa vlasti svrgnut demokratski izabran premijer Muhamed Mosadek odnosno postavljen Muhamed-Reza Pahlavi, a glavni inženjer puča bio je operativac CIA-e Kermit Roosevelt). Knjiga je 2005. prevedena na srpskohrvatski u izdanju Samizdata B92.
Poljaci
Poljaci su slavenski narod.
Ime
Ime Poljak (poljski polak(m)/polka(ž)) izvodi se od staroslavenske riječi "pole" (polje). Prema tome, ime "Poljaci" je izvedeno iz značenja "stanovnici polja".
Jezik
Poljaci govore poljskim jezikom, jednim od članova slavenske grane indoeuropske jezične porodice. Tacnije, poljski pripada grupi zapadnoslovenskih jezika.
Etnografija
Poljaci su suvremeni europski narod koji je svijetu dao ogroman broj čuvenih znanstvenika, danas ipak velik broj ruralnih Poljaka živi od poljoprivrede i stočarstva (25%) za razliku od Velike Britanije gdje se ovim djelatnostima bavi tek 1.8% stanovništva. Plodna poljska polja obrađuju se ponegdje još uvijek plugom i konjima, a još su se uvijek održala i zaprežna kola koja vuku konji. Tipična seoska poljska kuća je drvena, sa strmim krovovima na dvije vode. Poljaci su stoljećima živjeli pod feudalizmom i u mnogim krajevima suvremene Poljske očuvale su se mnoge narodne umjetnosti kao što je drvorezbarstvo i dekorativna umjetnost: vez, papirnati ukrasi i dekoracije od slame. Poljaci imaju nekih 50 varijanti regionalnih nošnji koja se oblači prilikom izvođenja narodnih plesova. Poljska ima 5 nacionalnih plesova a jedan od njih je poznat kao Krakowiak.
Vjerski blagdani
Kuhinja
Poljaci imaju bogatu tradicionalnu kuhinju ali je ona i pod utjecajem kuhinja stranih naroda sa kojima su dolazili ili su još u kontaktu. Meso raznih vrsta kao i jela od tijesta i razne juhe tipična su za slavensku kuhinju. U području Tatra poznat je sir oscypek (vidi sliku); makówki: božićni kolač; rolada z modrą kapustą (rolano mesos crvenim kupusom, u području Silesije); baba warszawska (kolač sa kvascem, u području Mazovije); kotlet schabowy (sličan bečkoj šnicli); gulasz (gulaš); veoma poznata božićna 'kutia' od maka, brašna, oiraha etc.
Kultura
Wycinanki /ukrasi od papira/.
Izrada ukrasa od papira porijeklom je iz Kine, 1600. proširila se i Europom, a osobito je postala popularna među židovskim zajednicama. Tokom 19. stoljeća proizvodnjom sjajnog šarenog papira ovaj običaj preuzeli su i Poljaci, kod njih su poznati pod imenom 'wycinanki'.
lončarstvo
Poljsko lončarstvo je veoma kvalitetno, prevladava plava i žuta boja a izrađuju se posude za pećenje, kuhanje, i serviranje, među ostalima i čajnici (slike lončarije)
Glazba i ples
Ples Zbojnicki je iz Skalne Podhale na Tatrama u južnoj Poljskoj, na granici sa Slovačkom i Moravskom. Ime je došlo od zbójnik (pl. Zbójnicy) u značenju 'razbojnici). U 17. i 18. st. Bande razbojnika harale su područjem Tatre što su dolazili iz sela područja Górale. Nošnja grupa koja plešu zbojnicki sastoji se od kaputića i hlaća načinjenih od bijele vune.
Poljaci danas
Populacija
Pokreti Poljaka
Prvobitno područje naseljavanja plemena Poljaka je oko rijeka Notec i Warta, u okolici današnjih gradova Poznanj i Gniezno. Već u srednjem vijeku to se pleme udružilo sa srodnim plemenom Wislana koji su živjeli u okolici današnjih gradova Krakov i Varšava. Na tim su područjima živjela i druga plemena, kao Gorali, Mazovi, Krakovci i još neki. S osnivanjem jagelovičko-litvanske države, mnogi Poljaci se naseljavaju u područjima današnje jugoistočne Litve, današnjoj zapadnoj polovini Bjelorusije i današnjoj zapadnoj trećini Ukrajine, osim toga u sjevernom dijelu Moravske i sjevernoj Slovačkoj. Tijekom industrijalizacije u 19. stoljeću Poljaci su se selili prema industrijskim centrima Njemačke i Austro-Ugarske.
Nakon Drugog svjetskog rata Poljaci su bili iseljeni iz istočnih dijelova ranijeg poljskog područja i bili naseljeni u zapadne dijelove Poljske koje su do tada naseljavali Nijemci.
Šokci
Šokci su južnoslovenska etnička grupa naseljena u području Slavonije, gdje su se doselili negdje u 7. stoljeću. U ovom kraju su zamijenili staro pleme Succei ili Succi (Sukci) po kojima su kasnije dobili ime. Šokci danas žive u Slavoniji, Srijemu, Baranji i Bačkoj.
Ime
O imenu Šokac (Šokci) postoji niz teorija od kojih često spominje ona po kojoj su ga naslijedili po ranijem plemenu Sukci (Succi) koji su Šokcima i prethodili, sami Sukci dobili su ga topografski, po lokaciji (planina „Succus”). Autohtonost Šokaca u današnjoj Slavoniji, bivšoj Sklaviniji nije upitna. Stari Sklavini donijeli su sa sobom ovo ime i dali ga području uz lijevu obalu Save. Matija P. Katančić smatra da su Šokci ilirsko-panonskog porijekla čije se ime dovodi u vezu s planinom Succus, a time i plemenom Sukci (Succi). Dolaskom Turaka u područje Bosne i Jadranske obale u ovim krajevima pojavljuje se novo stanovništvo koje se ne može smatrati Šokcima ali su se kasnije vjerojatno pomiješali.
Običaji Šokaca
thumb|left|Šokačke kuće u [[Dražu, bokom su okrenute ulici]] Šokci su stanovništvo naseljeno po plodnim panonskim ravnicama koje se prilagodilo ovome području i razvilo zavidnu poljoprivredu. Razne žitarice, kukuruz i drugo glavne su kulture. Polja su im veoma velika i dobro održavana, zasijana pretežno kukuruzom. Sela su duga, s jednom glavnom ulicom (šor) uz koje se nižu obiteljske kuće s gospodarskim zgradama, a unutar njih nalazi se prostrana avlija (dvorište) s neizostavnim bunarom na kotač. Uz obje strane ulice pružaju se kanali preko kojih se manjim nasipom dolazi do kuće. Držanje peradi, napose pataka i gusaka, te svinja od kojih potječe glavnina mesne hrane neizostavne su po šokačkim kućama. Šokci uživaju u svinjskim specijalitetima kao što su šunka, kulen, i slanina. Šljiva i proizvodnja šljivove rakije također zauzima znamenito mjesto.
Šokci u Srbiji
Šokci se u Srbiji službeno ne smatraju dijelom hrvatskog naroda, nego od 1945. godine posebnom etničkom grupom. Danas su primetnije skupine Šokaca očuvane samo u četiri naselja u Bačkoj: Bački Monoštor, Sonta, Sombor i Bački Breg. Prema službenim popisima ima ih 1.864.
Schievenin, Belluno
Schievenin je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 139 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 322 m.
Metansulfonil fluorid
Metansulfonil fluorid je organsko jedinjenje, koje sadrži 1 atom ugljenika i ima molekulsku masu od 98,097 Da.
Richard Willstätter
Rihard Martin Vilšteter (13. avgust 1872. - 3. avgust 1942.) je bio nemački hemičar. Dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1915. za istraživanje na polju biljnih pigmenata, a posebno hlorofila.
U školu je išao u rodnom gradu Karlsrueu, a zatim je pohađao tehničku školu u Nirnbergu. Sa 18 godina odlazi da studira u Minhen. Na odelu za hemiju mentor mu je bio Adolf fon Bajer, kod koga je najpre bio student, a od 1896. predavač. Vanredni profesor postaje 1902. Prvi radovi su mu bili na proučavanju strukture i sinteze biljnih alkaloida. Kasnije radi na kinonskim jedinjenjima, koja su bila baza za mnoge boje. 1905. je dobio ponudu da bude profesor u Cirihu. Sedam godina u Švajcarskoj bili su za njega jako značajni. Posle dobija 1912. istraživačku laboratoriju i honorarno profesorsko mesto na univerzitetu u Berlinu. Tokom dve godine pre Prvog svetskog rata zajedno sa saradnicima uspeva da istraži hlorofil i da završi neke od radova na hemoglobinu. Posle toga uspeva da istraži antosijane, koji su predstavljali boje za cveće i voće. Zbog istraživanja biljnih pigmenata, a posebno hlorofila dobija Nobelovu nagradu za hemiju 1915. godine. Ponovo je prihvatio poziv da bude profesor u Minhenu, kao naslednik svoga starog učitelja Adolfa fon Bajera.
Vrbani
Vrbani su zagrebačko naselje koje se nalazi između Zagrebačke (bivše Ljubljanske) avenije i Horvaćanske ceste, a istočno od Prečkog.
Kroz naselje prolazi potok Vrapčak. Neki dijelovi naselja (Vrbani III) su izgrađeni nedavno ili se još grade; stare ulice s obiteljskim kućama vrlo brzo nestaju. Tijekom 2007. godine pojavili su se problemi s pitkom vodom u nekim novouseljenim zgradama u naselju.
Vrbani su prometno povezani preko tramvajskih linija koje voze po Horvaćanskoj, te autobusa koji voze po Zagrebačkoj aveniji. U naselju se nalazi osnovna škola (OŠ Vrbani). Izgrađena je i katolička crkva.
Prema podjeli ustanovljenoj Statutom Grada Zagreba 14. prosinca 1999. pripadaju Gradskoj četvrti Trešnjevka - jug i Mjesnom odboru Vrbani.
Samantha Morton
Samantha Jane Morton (13. maj 1977 - ) je engleska glumica koja je postala poznata zahvaljujući ulozi Hattie u filmu Sweet and Lowdown 1999. godine. Godine 2006. je nagrađena Zlatnim globusom za ulogu zloglasne Myre Hindley u filmu Longford.
Crystal Lake, Connecticut
Kristal Lejk je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Konektikat.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.945, što je 486 (33,3 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Sulfonilureja
Sulfonilurejni (UK: sulphonylurea) derivati su klasa antidijabetesnih lekova koja se koristi u lečenju dijabetes melitusa tipa 2. Oni deluju putem povišavanja otpuštanja insulina iz beta ćelija u pankreasu.
Druga generacija
Glimepirid se klasifikuje kao druga generacija, ili kao treča.
Hemija
Sve sulfonilureje sadre centralnu S-fenilsulfonilurejnu strukturu sa p- supstituentom na fenilnom prstenu (R) i raznim grupama na urejnom N′ kraju (R2).
250px|thumb|center|Sulfonilurejna grupa
Rumelija
right|thumb|300px|Karta Vilajeta Rumelija iz 1801. Rumelija ili Vilajet Rumelija (turski: Rumeli) je ime koje se od 15. st. koristilo u Otomanskom carstvu da označi njegov zapadni (evropski - balkanski) dio, u odnosu na istočni (anatolski maloazijski) dio.
To je zapravo značilo Rimska zemlja od staroturski Rūm = "rimljanin", i el - ili= "zemlja" Građani Bizanta svoje carstvo su zvali Romanija (grčki: Ρωμανία) a ne Bizant, osmanlije su to ime uzeli kao oznaku za njih.
Historija
Tokom 11. st. i 12. stoljeća, termin Rumelija se koristio kao naziv za Anatoliju zapravo za sve krajeve koje su otomani netom zauzeli od Bizanta. Tokom naredna dva stoljeća termin Rumelija se je širio i na sve zauzete zemlje Bizanta; krajeve oko Konstantinopolisa, Soluna; Trakiju, Makedoniju Meziju i Albaniju. Do 1864. Rumelijom su se zvali svi otomanski evropski posjedi, osim Bosne, Mađarske i Moreje.
Nakon administrativnih reformi Otomanskog carstva 1870 i 1875. prestao se upotrebljavati naziv Rumelija osim u slučaju Istočne Rumelije koja je oformljena kao autonomna provincija u okviru carstva nakon Berlinskog kongresa 1878 god., no ona se ubrzo 1885 ujedinila sa Bugarskom.
Uprava
Prvi beglerbeg Rumelije bio je Lala Šahin Paša, za vrijeme vladavine sultana Murata I., on je svoje sjedište smjestio u Plovdiv 1362. No već 1382 sjedište Rumelije premješteno je u Sofiju.
Spiritizam
Spiritizam, okultni nauk kojim se nastoji uspostaviti komunikacija s preminulim osobama. Kao pokret razvija se u 19. stoljeću kada je Allan Kardec izložio njegove osnove u "Knjizi duhova" (1858.).
U spiritističkim seansama doziva se, podsredstvom medija, duh preminulog. Česte su prijevare i zloupotrebe lakovjernih ljudi od strane raznoraznih navodnih medija i drugih šarlatana.
Povijest
Moderna povijest spiritizma započela je 1848. godine prvim dokumentiranim događajem o natprirodnim fenomenima koji su se zbili nakon što se obitelj Fox uselila u kuću u selu Hydeville u američkoj saveznoj državi New York. Slučaj je izazvao senzaciju, a obitelj koju su navodno opsjedali duhovi, morala se preseliti rođacima u obližnji grad Rochester. Međutim, obitelj je i tamo prijavila čudne događaje, što je u javnosti izazvalo sustavno zanimanje za taj slučaj. Tijekom 1849. održao se niz seansi u kući obitelji Fox, gdje su primječeni neobjašnjivi fenomeni, poput pokretanja predmeta u sobi, levitacije stola i slično. Članovi obitelji Fox iskoristili su taj događaj za samopromociju i javno prakticiranje spiritizma, što je potaknulo skeptike da vjeruju kako je u pitanju bila prijevara.
Agnetha Fältskog
Agneta Ose Feltskog je švedska pevačica, autor pesama i producent, najpoznatija kao član švedske pop četvorke ABBA.
Spiritizam
Povijest
Sve veća popularnost spiritističkih seansi, navela je znanstvenike da pokušaju pronaći racionalno objašnjenje tih fenomena. Tako je dr. James Baird 1853. godine iznio teoriju koja implicira da se stolovi pokreću tijekom seanse pod utjecajem iščekivanja onih koji sjede oko njih, dok je engleski fizičar i kemičar Michael Faraday tvrdio da su pokreti koje stol izvodi uzrokovani rukama prisutnih.
Agnetha Fältskog
Porodica
Rođena je 5. aprila 1950. godine u Jönköpingu, u Švedskoj, kao starija kćerka od dve kćerke Ingvara Feltskoga (1922-1995) i Birgit Johanson (1923-1994). Ingvar Feltskog pokazivao je mnogo interesovanja za muziku i šoubiznis, dok je Birgit bila mirna i oprezna žena, koja je vodila domaćinstvo.
Domovinski most
Ima po dvije prometne trake s nogostupima i biciklističkim stazama te prostor rezerviran za u budućnosti predviđenu prigradsku željeznicu. Osim toga sadrži dvije vodovodne cijevi. Jedna odvodi otpadne vode iz grada prema postrojenju za pročišćavanje, a druga opskrbljuje prigradske dijelove vodom iz crpilišta sa zapadne obale.
Agnetha Fältskog
ABBA i brak sa Bjernom Ulveusom
ABBA je 1974. godine pobedila na Pesmi Evrovizije, sa pesmom "Waterloo", što ih je vinulo u zvezde. Vladali su svetskom scenom tokom čitave decenije, i bili su jedan od najvećih bendova '70-tih godina. Zajedno su snimili osam albuma i imali veliki broj hitova. Bjern i Agneta razveli su se 1979. godine, i to je značilo prividan kraj benda ABBA. Njihov zadnji album, The Visitors, izašao je 1981. godine, a bend je prestao sa radom 1982. godine.
Domovinski most
Gradnja je trajala 5 godina sa cijenom od otprilike 300 mil. kn.
Konstrukcija
mini|lijevo|200px|Pogled na pješačku traku mosta Dimenzije mosta su 860 m x 34 m. Most je izveden od uzduž i poprijeko prednapregnutog betona. Središnji dio je ovješen o dva para pylona visine 16,5 m. Pojedini rasponi imaju dužine od 48 m + 6 x 60 m + 72 m + 120 m + 72 m + 2 x 60 m + 48 m.
Zanimljivosti
Otvaranje mosta je tek u sedmom pokušaju bilo uspješno.
Prema navodima hrvatskih medija, loša koordinacija izvedbe je prouzročila visinske razlike između mosta i prilaznih cesta od do 1m.
Most je opremljen efektnom rasvjetom, koja prema prigodi može prilagoditi boje.
Šalata
Na Šalati se nalaze Športsko rekreativni centar "Šalata", sportski kompleks s bazenima, teniskim terenima, klizalištem, te drugim sportskim objektima. Dio kompleksa KBC Zagreb te Medicinskog fakulteta također se nalazi na Šalati.
U Voćarskoj ulici smješteno je Međubiskupsko dječačko sjemenište te Nadbiskupska klasična gimnazija. U Mesićevoj ulici nalaze se 18. gimnazija i Osnovna škola Ivana Gorana Kovačića. Na Šalati se također nalazi Prirodoslovno-matematički fakultet (Odsjeci za matematiku, fiziku, kemiju, geografiju i geologiju).
Predsjednički dvori
Predsjednički dvori službena je rezidencija predsjednika Republike Hrvatske od 1992. godine. Nalazi se u Zagrebu, Pantovčak 241.
Prva predsjednička rezidencija bila je smještena u Visokoj ulici na Gornjem gradu u Zagrebu, a nakon toga je preseljena u Banske dvore na Markovom trgu, današnju zgradu Vlade Republike Hrvatske. Nakon raketiranja Banskih dvora 7. listopada 1991. godine od strane JNA, rezidencija predsjednika Republike preseljena je na današnju lokaciju na Pantovčaku.
Rezidencija u kojoj su smješteni Predsjednički dvori bila je poznatija kao Vila Zagorje, koja je bila građena 1963.–1964. godine prema projektu arhitekta Vjenceslava Richtera u suradnji s Kazimirom Ostrogovićem za potrebe predsjednika SFRJ Josipa Broza Tita.
Vila je primjer sinteze urbanizma, arhitekture i suradnje s likovnim umjetnicima. Stropovi glavne i ostalih dvorana u prizemlju, popločenje u vrtu na južnoj strani objekta, glavna ulazna staklena vrata i strop nadstrešnice pred ulazom odgovaraju novom senziblitetu za plastično oblikovanje Novih tendencija. Objekt je okružen parkom koji se prostire na 100.000 tisuća četvornih metara. Na krajnjem sjeveru park-šume nalazi se i Vila Prekrižje (nekadašnja Vila Weiss).
Godine 1990. Vila Zagorje ulazi u razmatranje za smještaj Muzeja suvremene umjetnosti, što je stručno podržano od njezinih graditelja (Vjenceslav Richter). Sabor je bio spreman prihvatiti prijedlog, no kasnije je odlučeno da se njezina namjena prepusti odluci nove Vlade, koja ju je zadržala za svoje potrebe.
Za naziv Predsjednički dvori prema nekim izvorima zaslužan je Jure Radić, tadašnji predstojnik Ureda predsjednika Franje Tuđmana.
Haber-Boschov proces
Haber-Bošov postupak se koristi u industriji za dobijanje amonijaka.
N2(g) + 3H2(g) → 2NH3(g), t = 500 °C, p = 20MPa, Fe kao katalizator
Naime koriste se zaključci iz teorije o hemijskoj ravnoteži.
S obzirom da je količina nastalog proizvoda (amonijaka) manja od količine reaktanata (vodonika i azota) dolazimo do zaključka da će povećanjem pritiska u reaktoru reakcioni količnik biti manji od konstante ravnoteže te će shodno Le Šateljeovom principu biti favorizovana reakcija u desno tj. reakcija stvaranja amonijaka. Zato se pritisak u reakcionim komorama održava na pritisku od 200 do 900 atmosfera.
Reakcija stvaranja amonijaka je egzotermna. Najveći prinos reakcija ima na 25 stepeni celzijusovih ali je tada (direktna) reakcija veoma spora (nije spontana). Na 25°C je konstanta ravnoteže oko 100000 veća od konstante ravnoteže na 500 stepeni. Međutim reakcija se mora odigrati na 500°C jer je tada ona intenzivna iako je prinos amonijaka na toj temperaturi 10 - 15%.
Reakcija je katalizovana. S obzirom da je prinos amonijaka na tako visokoj temperaturi (500 stepeni) 10 - 15%, amonijak se pomoću katalizatora prevodi u tečno stanje i time se remeti hemijska ravnoteža u reaktoru. Sistem shodno Le Šateljeovom principu odgovara favorizovanjem reakcije stvaranja amonijaka (direktna reakcija) pa se povećava prinos amonijaka.
Jiaxiang
Jiaxiang se može odnositi na:
Crozes-Hermitage
Krozez Ermitaž je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Drom koja pripada prefekturi Valans.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 418 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 76 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 5,48 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 130 metara (maksimalnoj 367 m, a minimalnoj 116 m).
Kopački rit
Park prirode Kopački rit poplavno je područje u Baranji (Općina Bilje, Osječko-baranjska županija), na sjeveroistoku Hrvatske, u kutu ( Vidi kartu!) što ga čine rijeke Drava (na jugu) i Dunav (na istoku). Park prirode je veličine 17.700 ha, od čega Specijalni zoološki rezervat obuhvaća 8.000 ha. Koapcki rit je močvarna nizina koja je vrlo siromašna|fluvijalno-močvarnih nizina]] u Evropi. To područje tokom godine značajno mijenja svoj izgled i boju kože, ovisno o intenzitetu plavljenja, pretežno iz Dunava i Save, te mnogo manje iz Drave.
Dijelovi kopna i mora ritskih voda čine vrlo složen mozaik, a njihov oblik i funkcija u datom trenutku ovise o količini nadošle vode. Kanali vrlo su ostečeni su veza između toka Dunava i Drave, a postoji i splet kanala koji čine vodene veze unutar rita.
Uz povremeno plavljene površine - tzv. bare, te udubine kojima struji voda - kanali i fokovi, postoji i nekoliko jezera koja nikad nije bilo bogata ne presušuju. Najveće jezero je Kopačko jezero, a najdublje je Sakadaško jezero.
Zbog svoje očuvanosti kao rijetkog ritskog LOLekosistema, velike biološke raznolikosti i izuzetne naučne i ekološke vrijednosti, Kopački rit je 1967. godine zaštićen statusom upravljanog prirodnog rezervata na površini od 17.730 hektara. Uže područje rezervata od 7.220 hektara 1976. godine dobilo je status specijalnog zoološkog rezervata, a šire područje od 10.510 hektara status parka prirode.
Međunarodni značaj Kopačkog rita potvrđen je 1993. godine uvrštavanjem na popis međunarodno značajnih močvara, sukladno Ramsarskoj konvenciji.
Kopački rit uvršten je i u listu ornitološki značajnih područja - IBA (Important Bird Area), a nominiran je i za uvrštenje u Uneskovu listu Svjetska prirodna baština.
Flora
Zbog specifičnog mikroreljefa i neprestanog plavljenja, na području Kopačkog rita razvijaju se različiti tipovi vegetacije. S jedne strane to su različiti tipovi šuma, a s druge strane močvarna i vodena vegetacija, dok je uz veću koncentraciju divljači i antropogeni utjecaj vezana nitrofilna i travnjačka vegetacija. Od šumskih zajednica najveće površine u ritu prekriva šuma bijele vrbe (Galio-Salicetum albae) koja može podnijeti visoke i dugotrajne poplave. Na nešto višim terenima, gdje su poplave kratkotrajnije, razvija se šuma bijele vrbe i crne topole (Salici - Populetum nigrae), a na još uzdignutijim mjestima nalaze se i hrastove šume - na nižim terenima šuma hrasta lužnjaka i velike žutilovke (Genistoelatae - Quercetum roboris), a na suvljiim područjima šuma hrasta lužnjaka i graba (Carpino betuli - Quercetum roboris).
Najveće vodene površine unutar rita pokriva vodena i močvarna vegetacija s mnogobrojnim zajednicama. Tu se miješaju zajednice vodenih leća, od kojih je najčešća zajednica Lemno - Spirodeletum polyrhizae. U mozaiku s drugim vodenim zajednicama javljaju se i zajednice mrijesnjaka (Potamogetonetum lucentis i Potamogetonetum graminei), zajednica krocnja i lokvanja (Myriophyllo - Nupharetum). No najveće površine zauzima zajednica plavuna (Nymphoidetum peltatae). Uz rubove jezera i kanala te na povremeno plavljenim površinama najrasprostranjeniji su trščaci (Scirpo - Phragmitetum) te zajednice visokih šaševa (Caricetum elatae; Caricetum versicariae; Caricetum gracilis). One zauzimaju goleme površine rita i daju mu karakterističan izgled. Sveukupno, četrdesetak biljnih zajednica i preko tri stotine flornih vrsta govori o velikoj vegetacijskoj raznolikosti Kopačkog rita.
Fauna
Do danas je u Kopačkom ritu utvrđeno više od 2000 bioloških vrsta, od kojih su mnoge rijetke i ugrožene na svjetskoj i evropskoj razini. Autohtona flora i vegetacija Kopačkog rita pružaju povoljne životne uvjete raznovrsnim predstavnicima beskralježnjaka (školjkašima, puževima, kolnjacima, pijavicama, vretencima, leptirima, komarcima i obadima). Dosad ih je utvrđeno preko 400 vrsta, među kojima je i nova forma školjkaša - Unio tumidus kopaciensis. Kopački rit je najveće mrestilište i rastilište riba Podunavlja. Na temelju podataka o ulovu, do sada su zabilježene 44 vrste riba, od kojih se veličinom populacije ističu: šaran (Cyprinus carpio), štuka (Esox lucius), som (Silurus glanis) i smuđ (Stizostedion lucioperca). Nepregledni trščaci, šume i bare Kopačkog rita te okolni pašnjaci pružaju idealne uvjete za život mnogim vrstama sisavaca: obični jelen (Cervus elaphus), obične srne (Capreolus capreolus), divlja svinja (Sus scrofa), divlja mačka (Felis silvestris), obični jazavac (Meles meles) i dr.
Osnovnu ekološku prepoznatljivost Kopačkog rita čini fauna ptica. Zabilježena je čak 291 vrsta ptica, od kojih 141 vrsta redovno ili povremeno gnijezdi u ritu. Posebno su zanimljive one vrste ptica koje se gnijezde u velikim kolonijama: čaplje (Ardea cinerea, Ardea purpurea), obični galeb (Larus ridibundus), bjelobrada čigra (Chlidonias hybrida), veliki vranac (Phalacrocorax carbo) i druge. Na području Kopačkog rita gnijezdi se i preko 20 pari orla štekavca (Haliaeetus albicilla), vrste koja je ugrožena u svjetskim razmjerima. A od ostalih ugroženih evropskih vrsta redovito se gnijezdi 5 pari crnih roda (Ciconia nigra), 4 do 5 pari stepskog sokola (Falco cherrug), 40 pari bijelih čapljica (Egretta garzetta) te oko 100 pari divljih gusaka (Anser anser). U Kopačkokm ritu gnijezdi se i više stotina pari patke njorke (Aythya nyroca), koja je jedna od najugroženijih evropskih vrsta. Prilikom proljetne i jesenske selidbe Kopački rit predstavlja vrlo značajno odmorište za mnoge vrste ptica močvarica te tada u ritu boravi i više stotina tisuća ptica.
Pristup Parku prirode Kopački rit
Parkom prirode Kopački rit upravlja Javna ustanova (JU) Park prirode (PP) Kopački rit sa sjedištem u Bilju, Ulica Petefi Šandora 33.
U PP Kopački rit može se stići - iz pravca Osijeka i Kneževih Vinograda - županijskom cestom Ž4056, na koju se skreće iza Bilja (Ž4042 - Kopačevo - Podunavlje - Baranja), ili kod Luga (Ž4042 - Baranja - Podunavlje - Kopačevo). Moguć je dolazak i iz pravca Suze ili Jasenovca lokalnim cestama L44011 i L44034 preko Sokolovca. Lokalna cesta L44034 ulazi u PP Kopački rit sjeverno od Kozjaka i spaja se sa županijskom cestom Ž4055, koja vodi do Dvorca Tikveš.
U granicama PP nalaze se naselja Podunavlje, Kozjak i Tikveš te kompleks Dvorca Tikveš, dok se uz rubove Parka nalaze naselja Kopačevo, Vardarac, Lug, Grabovac, Sokolovac i Zlatna Greda, s tim da se u Zlatnu Gredu može doći samo kroz Park, nerazvrstanom cestom od Tikveškog dvorca.
Jedna grana biciklističke staze Panonski put mira (Ruta Osijek-Sombor) vodi kroz Park (Kopačevo - Podunavlje - Kozjak - Dvorac Tikveš - Zlatna Greda).
Prijemni centar
Prijemni centar (ulazni punkt u Parku namijenjen organiziranom prihvatu posjetilaca) smješten je u autohtonom močvarnom ambijentu rubne zone naselja Kopačeva, uz županijsku cestu Ž4056.
Posjetiocima Parka namijenjeno je parkiralište za automobile i autobuse, recepcija s informativnim punktom i suvenirnicom, galerija za multimedijske prezentacije, izložbe i predavanja, ugostiteljski punkt - kafe-bar, javne sanitarne prostorije te više otvorenih terasa, odmorišta i vidikovaca.
U Prijemnom centru mogu se odabrati specijalizirani programi obilaska Parka, iznajmiti oprema za obilazak Parka (dalekozori, priručnici, vodiči, turističke karte) te osigurati stručni vodiči za pratnju posjetilaca.
Jedan od najatraktivnijih programa za posjetioce je obilazak Parka vodenim putevima kroz Specijalni (Posebni) zoološki rezervat posjetilačkim brodovima "Orao I" i "Liska".
1-Feniletilpiperidiliden-2-(4-hlorofenil)sulfonamid
1-Feniletilpiperidiliden-2-(4-hlorofenil)sulfonamid je organsko jedinjenje, koje sadrži 19 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 376,900 Da.
Uccellara, Latina
Uccellara je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 208 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 12 m.
151
Godina 151. (CLI) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Kondijana i Valerija (ili, rjeđe, godina 904. Ab urbe condita). Oznaka 151. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.
ATP-vezujući domen ABC transportera
U molekularnog biologiji, ATP-vezujući domen ABC transportera je u vodi rastvorni domen transmembranskog ABC transportera.
ABC transporteri pripadaju ATP-vezujućoj kasetnoj superfamiliji, koja koristi hidrolizu ATP za translociranje raznih jedinjenja kroz biološke membrane. ABC transporteri se minimalno sastoje od dva konzervirana regiona: visoko konzervirane ATP vezujuće kasete (ABC) i manje konzerviranog transmembranskog domena (TMD). Ti regioni se mogu naći na istom proteinu ili na dva različita proteina. Većina ABC transportera deluju kao dimeri i stoga se sastoje od četiri domena, dva ABC modula i dva TM domena.
Biologiška funkcija
ABC transporteri učestvuju u eksportu ili importu širokog opsega supstrata, od malih jona do makromolekula. Glavna funkcija ABC importnih sistema je snabdevanje esencijalnim nutrijenatima bakterija. Oni su prisutni samo kod prokariota i njihova četiri konstitutivna domena su obično kodirana u obliku nezavisnih polipeptida (dva ABC proteina i dva TMD proteina). Za dejstvo prokariotskih importera su neophodni dodatni ekstracitoplazmatični vezujući proteini (jedan ili više po sistemu). U kontrastu s tim, eksportni sistemi učestvuju u iznosu štetnih supstanci, eksportu ekstracelularnih toksina i membranskih komponenti. Oni su prisutni u svim živim organizmima i generalno su dva TM domena stopljena sa ABC modulom u mnoštvu kombinacija. Pojedini eukariotski eksporteri kodiraju četiri domena na istom polipeptidnom lancu.
Aminokiselinske sekvence
Poznato je da ABC modul (aproksimativno dve stotine ostataka) vezuje i hidrolizuje ATP, čime se spreže transport sa ATP hidrolizom kod velikog broja bioloških procesa. Kaseta je duplirana u nekoliko potfamilija. Njena primarna sekvenca je visoko konzervirana, sa tipičnom petljom vezivanja fosfata: Walker A, i mestom vezivanja magnezijuma: Walker B. Osim ta dva regiona, tri druga konzervirana motiva su prisutna u ABC kaseti: prekidački region koji sadrži histidinsku petlju, za koji je smatra da polarizuje napadajuće molekule vode za hidrolizu, karakteristični konzervirani motiv (LSGGQ) ABC transportera, i Q-motiv (između Walker A i LSGGQ), koji formira interakcije sa gama fosfatom putem vodene veze. Walker A, Walker B, Q-petlja i prekidački region formiraju mesto vezivanja nukleotida.
3D strukture
3D strukture monomernih ABC modula poprimaju zdelasti L-oblik sa dve distinktne ruke. ArmI (uglavnom beta-lanac) sadrži Walker A i Walker B. Važni ostaci za ATP hidrolizu i/ili vezivanje su locirani u P-petlji. Mesto ATP vezivanja je locirano u armI ekstremitetu. Perpendikularna armII ruka sadrži uglavnom alfa heliksni potdomen sa potpisnim motivom. Smatra se da je ona neophodna radi strukturnog integriteta ABC modula. ArmII je u direktnom kontaktu sa TMD. Prevojni segment između armI i armII sadrži histidinsku petlju i Q-petlju, koji ostvaraju kontakt sa gama fosfatom ATP molekula. ATP hidroliza dovodi do konformacione promene koja omogućava ADP oslobađanje. U dimeru su dve ABC kasete u međusobnom kontaktu putem hidrofobinih interakcija na antiparalelnoj beta-ravni armI sa dvostrukom osom.
Ljudski proteini koji sadrže ovaj domen
ABCA1; ABCA10; ABCA12; ABCA13; ABCA2; ABCA3; ABCA4; ABCA5; ABCA6; ABCA7; ABCA8; ABCA9; ABCB1; ABCB10; ABCB11; ABCB4; ABCB5; ABCB6; ABCB7; ABCB8; ABCB9; ABCC1; ABCC10; ABCC11; ABCC12; ABCC2; ABCC3; ABCC4; ABCC5; ABCC6; ABCC8; ABCC9; ABCD1; ABCD2; ABCD3; ABCD4; ABCE1; ABCF1; ABCF2; ABCF3; ABCG1; ABCG2; ABCG4; ABCG5; ABCG8; CFTR; MRP3; TAP1; TAP2; TAPL;
Mountainburg, Arkansas
Mauntinburg je grad u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 631, što je 51 (-7,5 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Fay Bainter
Fay Bainter (7. prosinca 1893. - 16. travnja 1968.), američka filmska, kazališna i televizijska glumica, dobitnica Oscara za najbolju sporednu glumicu (1938. godine).
Biografija
Bainter je rođena 1893. godine u Los Angelesu, no slavu je stekla na drugom kraju zemlje, na kazališnim daskama njujorškog Broadwayja. Premda već etablirana kazališna glumica, filmski debi je imala tek 1934. godine, no uspjela je tijekom godina uvelike nadmašiti vlastitu kazališnu karijeru. Vrhunac slave doživjela je 1938. godine, kada je postala prva glumica nominirana iste godine za Oscara za najbolju glavnu i za sporednu žensku ulogu. Prvi joj je izmakao, no dobila je drugoga za ulogu u filmu Jezebel. Dvostruka nominacija za glavnu i sporednu ulogu iste godine se u povijesti dodjele Oscara dogodila samo deset puta, posljednji put 2008. godine (Cate Blanchett).
Tijekom svoje duge 55-godišnje karijere, Fay Bainter je ostvarila brojne uloge, stekavši reputaciju jedne od najboljih karakternih glumica svoga vremena. Posljednjih godina života nastupala je većinom na televiziji, s izuzetkom spomenutog Dječjeg sata. Umrla je 16. travnja 1968. u Los Angelesu od upale pluća.
Bitka na Marici
Bitka na Marici ili Bitka kod Černomena je bitka koja se zbila na rijeci Marici u petak 26.9. 1371 između snaga Otomanskog carstva pod vodstvom rumelijskog beglerbega Lale Šahin Paše i srpskih snaga koje su brojale oko 60 000 ljudi (bizantski historičar Halkokondil navodi 70 000 ljudi). Srpsku vojsku predvodili su kralj Vukašin i njegov brat despot Jovan Uglješa, koji su poginuli u ovoj bitci.
Tok bitke
Otomanske snage iako malobrojnije pobijedile su srpske snage prvenstveno zbog bolje taktike, oni su izveli noćni konjički napad na srpski logor i u metežu koji je zavladao ubili srpske vođe i potpuno razbili srpsku vojsku, koju su natjerali u Maricu gdje se većina vojnika utopila. Ubrzo nakon te bitke Turci su zauzeli utvrđene gradove Dramu, Kavalu i Seres zapravo cijelu istočnu Makedoniju.
Vukašina je naslijedio njegov sin Marko Mrnjavčević, poznatiji kao Kraljević Marko, ali nije uspio održati srpske posjede, i nedugo nakon bitke postaje turski vazal. Ova bitka predstavlja početak otomanskog osvajanja teritorija Romanije - krajeva kojima je vladao Car Dušan.