cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Parni valjak
Grupa od 2000. - 2005.
Kad se mislilo da je s grupom sve gotovo te da je pred raspadom, Valjak 2000. godine izdaje još jedan studijski album Zastave koji je, kao i prethodni sadržavao mnoge hitove poput "Zastave", "Mijenjam se", "Zapjevaj" te "U ljubav vjerujem", a iste godine objavljuju i prvi DVD pod nazivom 25 godina. Slijedeće godine na mjesto basista dovode Zvonimira Bučevića - Buča, te izdaju još jedan live album Kao nekada: Live in S.C., a 2004. godine izdaju, za sada poslijednji studijski album - Pretežno sunčano?. 2005. godine izdaju 2 kompilacije sa najvećim hitovima - Koncentrat 1977.-1983., te Koncentrat 1984.-2005., te DVD sa snimkom koncerta iz 1995. u ZKM-u, Bez struje: Live in ZeKaeM. Oproštajni koncert održavaju na Trgu Bana Josipa Jelačića (ovo je, zanimljivo, njihov jedini koncert na tom trgu), na dočeku 2006. godine i nakon 30 godina rada se opraštaju od vjerne publike.
Grupa od 2005. do danas
Nakon "umirovljenja" članovi i dalje ostaju u glazbi i u dobrim odnosima. Međusobno si gostuju na koncertima i albumima. Hus postaje predsjednik Hrvatske Glazvene Unije, Aki 2007. godine izdaje svoj prvi solo album. Isto čine i Buč te Brk. Bero odlazi svirati u obnovljeni sastav Majke, a Dražen Scholz najprije ostaje u Akijevom bandu, a potom odlazi u novoformirani sastav D.O.G. Kantina u kojem je i Tina Rupčić, prateći vokal Valjka. Krajem rujna 2009. godine najavljuje se ponovno okupljanje banda, povodom turneje Karlovačko live, a novi članovi su Dado Marinković i bivši basist Zorislav Preksavec - Prexi. Za ovu priliku snimljene su i dvije nove pjesme: "Nakon svih godina" i "To sam stvarno ja".
Diskografija
U svojoj bogatoj karijeri Parni valjak je objavio 16 studijskih albuma, 14 singlova, 5 live albuma i 4 kompilacije.
Lomita
Lomita se može odnositi na
Loma Linda
Loma Linda se može odnositi na
Lumis
Lumis se može odnositi na
Herodot
Herodot iz Halikarnasa (484. pne. ― oko 425. pne.) je antički grčki pisac i »otac istorije«.
Život
Prema antičkim svedočanstvima, Herodot se rodio u Halikarnasu, grčkoj koloniji na maloazijskoj obali. Bio je u srodstvu s poznatim epskim pesnikom Panijazisom, s kojim je učestvovao u pobuni protiv halikarnaškog tiranina Ligdamida. Zbog toga je morao i Herodot otići s članovima svoje porodice u progonstvo na ostrvo Sam. Tu je verovatno boravio duže vreme, jer dobro poznaje ostrvo i njegovu istoriju. Nakon svrgavanja Ligdamida s vlasti, Herodot se vratio u domovinu, ali koliko je u njoj boravio, ne zna se pouzdano. Smatra se da je između povratka u Halikarnas i odlaska u Turij preduzeo svoja poznata velika putovanja te da je boravio u Atini, koja mu je postala drugom domovinom. U Atini je dobio najvažnije podatke za svoje delo o Grčko-persijskim ratovima. Svim je srcem pristao uz Periklovu politiku i stekao je u Atini mnogo uglednih prijatelja. Periklovo prijateljstvo bilo je najverovatnije i povod da se Herodot pridruži atinskim kolonistima koji su 444―443. st. e. na Periklovu inicijativu otišli u južnu Italiju da na mestu razorenoga Sibarisa podignu novi grad koji su nazvali Turij. Tu se Herodot, živeći u miru, posvetio pisanju svoje istorije, kojom je želeo proslaviti Atinu kao spasiteljicu Grčke i istaći zasluge koje je taj grad stekao u borbi za oslobođenje cele Grčke od persijske vlasti.
O vremenu Herodotove smrti nema pouzdanih podataka, pa se to vreme približno određuje na osnovu podataka u njegovom delu, gde vidimo da je doživeo Peloponeski rat (441. st. e.), ali ne zna za sicilijski poraz (415―413. st. e.). Po tome se zaključuje da je umro između 430. i 424. god. st. e. Premda se kao mesta njegove smrti pominju Atina, Turij i Pela u Makedoniji, ipak je najverovatnije da je umro u Turiju.
Najvažniji događaji u Herodotovom životu svakako su njegova velika putovanja, pa se i čitavo njegovo istorijsko delo uglavnom zasniva na onome što je na tim putovanjima video i saznao. Proputovao je čitavu Grčku i obišao je mesta gde su se vodile znamenite bitke s Persijancima. Najznačajnija su ipak tri njegova putovanja. Prvo je putovanje na sever, u Skitiju i Trakiju, kada je došao do Crnoga mora, gde je posetio mnoga grčka naselja. Prešao je i u skitsku zemlju i najduže se zadržao u miletskoj koloniji Olbiji. Drugo je bilo putovanje na jug, u Egipat, koji je na Herodota ostavio veoma snažan utisak. U Egiptu je dobijao podatke od sveštenika, posebno onih u Memfisu, Tebi, Heliopolisu i Saisu. Prošao je donji i srednji Egipat i stigao do ostrva Elefantine u gornjem Egiptu. Treće je putovanje na istok, u Aziju, gde je upoznao dve velike kulture: persijsku i vavilonsku.
Herodot je, dakle, proputovao veći deo tada poznatog sveta. Od njegovih su putovanja veliku korist imale posebno geografija, etnografija i istorija. On je na svojim putovanjima ne samo mnogo toga naučio, nego je stekao sposobnost da upoređuje strane običaje i kulturu s grčkim običajima i kulturom, te da iz tih poređenja izvlači zaključke. Na putovanjima je skupio ogromnu građu kojom se poslužio pri pisanju pripovesti (λόγοι) o tzv. varvarskim zemljama. Te je pripovesti na svom putu po Grčkoj javno čitao u većim gradovima.
Delo
Svoju istoriju zove Herodot ιστορίης απόδεξις, tj. pripovedanje (izlaganje) onoga što je ispitivanjem saznao. U antici su njegovo delo navodili pod imenom Ιστορίαι (Povesti ili Pripovesti), a mi ga danas nazivamo jednostavno ― Istorija. U aleksandrijsko doba delo je bilo podeljeno na devet knjiga, koje su nazvane imenima devet Muza.
U prve četiri knjige svoje istorije pisac izlaže događaje koji su prethodili Grčko-persijskim ratovima. Nakon uvoda, u kojem govori o legendarnim uzrocima sukoba između Grka i varvara, opisuje istoriju Liđana, koju prekida ekskursima o istoriji Atine i Sparte. Zatim nastavlja istoriju Lidije i govori kako je Kir Stariji pobdedio Kreza i pokorio Lidiju. Tom prilikom pripoveda o Međanima i Persijancima, a na kraju o Kirovom osvajanju Vavilona. Kad god spomene neki narod, Herodot opisuje i znamenitosti njihove zemlje i narodne običaje. Podaci o Egiptu zauzimaju celu drugu knjigu. U trećoj knjizi pisac prikazuje Kambizov pohod na Egipat, pohod na Etiopljane i Amonjane, smrt Kambizovu, vlast lažnoga Smerdisa, Darijev dolazak na vlast i pad samoskog vladara Polikrata. Osim toga, govori o unutrašnjem uređenju persijske države i podeli na dvadeset satrapija, a na kraju knjige o pobuni Vavilonjana i ponovnom osvajanju Vavilona od strane Darija. U četvrtoj knjizi prikazuje se Darijevo ratovanje protiv Skita. Ovde Herodot govori i o zemljama i narodima na severnoj strani Crnog mora. Budući da su Persijanci u isto vreme pripremali i drugi pohod da zauzmu severnu Afriku, pisac opisuje i istoriju grada Kirene i severne Libije. U petoj knjizi prikazuje se persijsko osvajanje Trakije i Makedonije. Na to se nadovezuje istorija jonskog ustanka pod vođstvom Aristagore, koji je pomoć potražio od Atine i Sparte. Tu Herodot nastavlja istoriju Atine i Sparte, koju je prekinuo u prvoj knjizi. Sparta odbija Aristagorinu molbu za pomoć, ali Atina i Eretrija pomažu jonski ustanak, koji se ipak završio neuspehom. U šestoj knjizi prikazuje se Darijevo pripremanje osvetničkog rata protiv Grčke jer je pomagala jonski ustanak. Prvi se pohod pod vođstvom Darijevog zeta Mardonija izjalovi jer je persijska flota nastradala u oluji kod Atosa. U drugom pohodu, koji su predvodili Datis i Artafren, budu Persijanci poraženi kod Maratona. Usput Herodot izlaže i istoriju spartanskih kraljeva i Alkmeonida u Atini. U sedmoj knjizi pripoveda se o Darijevoj smrti i o dolasku na vlast Kserksa koji sprema veliku vojsku protiv Grčke. Nabrajaju se plemena i narodi od kojih je bila sastavljena ogromna Kserksova vojska. Zatim se prikazuje put Kserksove vojske kroz Aziju, prelaz preko Helesponta i dolazak do granice Tesalije i grozničavo pripremanje Grka na otpor. Ta se knjiga završava bitkom kod Termopila. U osmoj knjizi izlaže se bitka kod rta Artemisija, dolazak Persijanaca na Eubeju, u Fokidu, Delfe i u Atiku, zatim zauzimanje Atine, sakupljanje i savetovanje Grka kod ostrva Salamine, a na kraju se nalazi bitka kod Salamine i Kserksov povratak u Aziju. U devetoj knjizi opisuje se Mardonijevo ratovanje po Grčkoj. Poslednji događaji koje Herodot pominje jesu zauzimanje Sesta, vrlo jakog utvrđenja na Hersonesu, i ubistvo Artaikta, Kserksovog namesnika u hersoneskoj satrapiji.
Herodot je, proputovavši istok i zapad, dobro uočio velike razlike između ta dva dela sveta, tj. između Azije i Evrope, a posebno između Grka i Persijanaca. Na jednoj strani video je skroman, jednostavan i trezven život, a na drugoj veliku raskoš i pohlepu za tuđim. Osim toga, zapazio je i oštru suprotnost društveno-političkih shvatanja, koja su takođe doprinosila sukobu istoka i zapada: na istoku je npr. postojao princip apsolutne vlasti i ropska pokornost vladaru, a na zapadu princip slobode i slobodan život u samostalnoj narodnoj državi. Tako je Herodot svoju Istoriju zasnovao na suprotnosti između istoka i zapada, koja je pak dovela do borbe, tj. do Grčko-persijskih ratova. Ova glavna tema služi Herodotu kao okvir u koji on na prikladnim mestima umeće pripovesti o različitim zemljama i narodima, dajući dragocene geografske i etnografske podatke. Osim toga, upleo je u svoju istoriju i mnogo grčkih i istočnjačkih narodnih priča, novela i anegdota kojima obiluju posebno prve četiri knjige. Ispod osnovne teme i sporednih pripovesti nazire se pak tendencija s kojom je Herodot svoje delo napisao: da, naime, proslavi Atinu kao spasiteljicu cele Grčke i istakne njene zasluge za oslobođenje svih Grka.
Kad Herodot navodi izvore svoje istorije, on razlikuje ono što je sam video (όψις), ono što je čuo (ακοή), ono što je ispitivanjem od drugih saznao (ιστορίη), te ono što prema svom mišljenju smatra istinitim (γνώμη). Premda nigde ne iskrivljuje namerno istorijske činjenice, opet je naučna strana njegove istorije mala i u priličnoj meri arhaična. On veruje u snove i proročanstva, a pokretne snage istorijskih zbivanja u krajnoj liniji vidi u natprirodnim silama. Herodot smatra da svetom upravlja božanstvo koje se neprekidno meša u ljudske poslove. Svaka nesreća koja zadesi nekoga posledica je ili krivica tog čoveka ili njegovih predaka. Ali veoma je često uzrok nesreće i prevelika sreća jer bogovi zavidno paze i kažnjavaju svakoga ko bi hteo da preskoči prirodnu granicu snage i sreće. To je tzv. zavist bogova (φθόνος θεών), koju Herodot smatra pokretnom snagom istorijskih zbivanja. Tako je npr. i Kserksov poraz božja kazna, upravo kao i u Eshilovoj tragediji Persijanci. Takvo shvatanje istorije daje Herodotovom pripovedanju dozu naivnosti, a to je verovatno i razlog što u svoje delo unosi mnogo legendarnih i anegdotskih podataka.
Herodotovo izlaganje ipak se odlikuje velikom savesnošću i istinoljubivošću. On se trudi da prodre do istine, ali je ne dostiže uvek u punoj meri jer je vrlo često bio upućen samo na usmene izjave nepouzdanih sagovornika. Stajale su mu na putu do istine i predrasude vremena u kojem je živeo, nedovoljna kritičnost prema pribavljenim podacima te veoma slabo vojničko i političko znanje i iskustvo. On doduše pokušava da se kritički postavi prema predaji, ali se njegova kritičnost zasniva na subjektivnom osećanju, a ne na strogo naučnim i objektivnim razlozima. To se vidi iz načela njegove kritike, koju je formulisao u VII, 152: »Ja moram da pripovedam ono što se propoveda, ali u to nikako ne moram da verujem, i ovo neka vredi za svaku moju pripovest«.
I pored svih nedostataka, Herodot daleko premašuje svoje prethodnike ― jonske logografe, koji hronološkim redom prikazuju ili rodoslovlja (genealogije) mitskih junaka ili istoriju svojih rodnih gradova od mitskih vremena do svoga doba. Nasuprot njima, Herodot sakuplja ogroman istorijski materijal koji se odnosi na nedavnu prošlost i sređuje ga oko jedinstvene teme, oko borbe Azije i Evrope, stvarajući tako prvo opšteevropsko istorijsko delo.
Poseban značaj Herodotovog dela sastoji se u tome što u njemu nalazimo mnogo podataka o istoriji Grka i mnogih drugih antičkih naroda. Osim toga, dragoceni su njegovi prilozi iz kulturne istorije. Time što je u svoju istoriju pored političkih i ratnih događaja uvrstio i podatke iz kulturne istorije, nadmašio je i svoga naslednika Tukidida, najvećeg grčkog istoričara. Istinitost mnogih Herodotovih podataka potvrdila su novovekovna istorijska istraživanja i arheološka iskopavanja u Maloj Aziji.
Herodot je prvi stvorio delo na osnovu sopstvenih istraživanja i prvi je je shvatio i definisao istoriju kao ιστορίης απόδεξις, tj. pripovedanje, razlaganje istraživanja. Odbacio je mitološke tradicije svojih prethodnika i posvetio se pravoj istorijskoj tradiciji opisujući gotovo sebi savremene događaje. Zbog toga mu je do danas ostao naziv pater historiae (»otac istorije«), koji mu je dao još Ciceron.
Kidričevo (općina)
Geografske karakteristike
Općina Kidričevo prostire se na sjeveroistoku Slovenije, pored Ptuja, u slivu rijeke Drave na površini od 71.5 km², na kojoj leži 18 naselja.
Naselja Općine KIdričevo
Apače, Cirkovce, Dragonja vas, Kidričevo, Kungota pri Ptuju, Lovrenc na Dravskem polju, Mihovce, Njiverce, Pleterje, Pongrce, Spodnje Jablane, Spodnji Gaj pri Pragerskem, Starošince, Stražgonjca, Strnišče, Šikole, Zgornje Jablane, Župečja vas
Sherman, Mississippi
Šerman je grad u američkoj saveznoj državi Misisipi.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 650, što je 102 (18,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Bele Vode
Беле Воде се може односити на:
Tall Timber, Colorado
Tol Timber je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Kolorado.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 208.
Apremont (Savoja)
Aprmon je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Savoja koja pripada prefekturi Šamberi.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 890 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 50 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 17,76 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 330 metara (maksimalnoj 1.554 m, a minimalnoj 302 m).
Quantin, Belluno
Quantin je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 256 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 761 m.
Menhetn Bič
Menhetn Bič se može odnositi na
Makfarland
Makfarland se može odnositi na
Magnezijum lauret sulfat
Magnezijum lauret sulfat je organsko jedinjenje, koje sadrži 36 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 819,399 Da.
Louis Hayward
Louis Hayward (19. mart 1909 - 21. februar 1985.) bio je britanski glumac rodom iz Južne Afrike. Najpoznatiji je po tome što je u filmu The Saint in New York prvi put tumačio lik Simona Templara. Za vrijeme drugog svjetskog rata se priključio američkim marincima i kao komandant fotografske jedinice sudjelovao u bitci za Tarawu, prilikom čega je snimljen Oscarom nagrađeni dokumentarac With Marines on Tarawa.
Hayward se ženio tri puta, a s trećom suprugom June Hanson je imao sina Danu. Neko vrijeme je imao i homoseksualnu vezu s književnikom Noelom Cowardom.
The Saint (TV serija)
The Saint je bila britanska špijunsko-avanturistička u produkciji tvrtke ITC koja se emitirala na programu mreže ITV od 1962. do 1969. Naslovni junak joj je bio Simon Templar, fiktivni pustolov i maskirani borac na pravdu, a zapleti epizoda su se temeljili na književnom opusu Leslieja Charterisa. Njega je tumačio Roger Moore, kome će tako stečena popularnost poslužiti da 1970-ih i 1980-ih tumači sličan lik Jamesa Bonda.
Serija je doživjela ogromnu popularnost, te je prikazivana širom svijeta, uključujući i program JRT u bivšoj Jugoslaviji.
Dušan Tomašević Ćirko
Biografija
Rođen je 28. januara 1920. godine u selu Velika Župa, kod Prijepolja. Osnovnu školu i gimnaziju je završio u rodnom selu, a nižu gimnaziju u Prijepolju. Višu gimnaziju je pohađao u Pljevljima, ali je marta 1939. godine isključen (bez prava upisa na dve godine) iz škole zbog učešća u štrajku učenika pljevaljske gimnazije.
Potom se vratio u rodno selo i do početka Drugog svetskog rata se bavio zemljoradnjom.
Član Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) je od 1940. godine.
Učesnik Narodnooslobodilačke borbe je od 1941. godine. Bio je član Oblasnog komiteta KPJ za Sandžak, a kasnije sekretar Sreskog komiteta KPJ za Mileševski srez. Tokom čitavog rata delovao je kao politički radnik - u pozadini, na oslobođenoj teritoriji ili na okupiranoj teritoriji, iza leđa okupatoru. Obilazio je sela i propagirao ideje Narodnooslobodilačkog pokreta.
Poginuo je 22. avgusta 1944. godine u blizini sela Seljana, kod Prijepolja, tokom borbi vođenih u sklopu Durmitorske operacije.
Pesništvo
Dušan Tomašević Ćirko, se pisanjem pesama počeo baviti još kao učenik gimnazije. A tokom Narodnooslobodilačkog rata počeo je da piše revolucionarne pesame, koje su bile u narodnom duhu. Pošto je veliki broj stanovništva Sandžaka bio nepismen, pesme koje su bile u narodnom duhu, su bile veoma popularne. Dušan je u njima opevao okupljanje narodnih masa, poziv na ustanak, gerilsko ratovanje, lokalne borbe i dr. Takođe njegove pesme su štampane i umnožavane i deljene kao propagandni materijal. Mnoge njegove pesme ostale su zauvek izgubljene, a većinu njih je sačuvao Dušanov saborac Drago Stiković (brat narodnog heroja Milosava Stikovića). Od bitnijih pesama ističu se „Kliče vila sa Kamene Gore“, „Mali Slobodan“, „Vrabac“ i dr.
Porodica
Čitava uža i šira pordica Dušana Tomaševića učestvovala je u Narodnooslobodilačkoj borbi. Godine 1941. u Mileševskoj partizanskoj četi bilo je deset Tomaševića - od kojih je šest poginulo, a četvorica su nosioci Partizanske spomenice 1941. Dušanov otac Vladislav, streljan je od Nemaca 14. maja 1944; majka Ljubica je umrla u leto 1944. od posledica mučenja u četničkom zatvoru; mlađi brat Milan, poginuo je 17. novembra 1943. godine kao borac Treće sandžačke proleterske udarne brigade. Dušan je zajedno, sa članovima svoje porodice, sahranjen u porodičnoj grobnici na groblju u Prijepolju.
Martines
Martines se može odnositi na
Варево
Варево може бити:
Dravska dolina
Dravska dolina je ime slovenske regije i aluvijalne doline rijeke Drave na sjeveroistoku zemlje.
Geografija
Dolina se proteže duž Drave i njenih pritoka, od Dravograda u Koruškoj na zapadu, do Maribora u Štajerskoj na istoku. Sa sjevera je omeđuje masiv Kozjak, a s juga Pohorje.
Kidričevo
Geografske karakteristike
Kidričevo leži svega par kilometara od centra Ptuja, u Dravskom polju, pa je zapravo samo industrijsko predgrađe tog grada.
Historija
Kidričevo je novo naselje izraslo uz tvornicu aluminija Talum, koju je od 1942. počeo podizati njemački koncern - Vereinigte Aluminium Werke, ali je nije uspio dovršiti do 1945. Nakon smrti tadašnjeg visokog rukovodioca Borisa Kidriča - 1953., tadašnje Strnišče (njemački: Sterntal, Sternthal) prezvano je u Kidričevo. Ono je od 1965. počelo imati i neke administrativne funkcije, tad je postalo sjedište mjesne zajednice.
Montagju
Montagju se može odnositi na
Montebelo
Montebelo se može odnositi na
Istorija levice u Srbiji
Istorija levice u Srbiji je duga: ona se gotovo poklapa sa istorijom Srbije u moderno doba. Levica u Srbiji je tokom razvoja prošla kroz različita razdoblja.
Prva saznanja o socijalizmu i komunizmu, kao odjek revolucionarnih zbivanja u Evropi 1848. godine, u Srbiju stižu preko Srbskih novina, jedinog lista koji u Srbiji tada postoji, Velike škole i đačkih družina. U Ujedinjenoj omladini srpskoj (1866) već se (1868) kristališe podela na liberale oko Vladimira Jovanovića i socijaliste oko Svetozara Markovića. U središtu podele je pitanje ekonomske jednakosti i unutarnje i spoljne slobode. Odgovor na ovo pitanje odrediće ne samo istoriju međusobnog odnosa ove dve orijentacije nego i istoriju Srbije.
Montkler
Montkler se može odnositi na
Istorija levice u Srbiji
Osnovna ideja srpske levice, preuzeta iz ruskog narodnjaštva, je bilo neponavljanje puta koji je u razvoju prošla Zapadna Evropa, to jest kapitalizma i liberalizma, već odmah prelaz sa feudalizma na socijalizam. Ovo je izražavala napor levice da ove zemlje ne budu osuđene na novo zaostajanje, već da se u tome vidi prednost. Slovenofilska levica je povezala zapadnoevropske ideje udruživanja sa patrijarhalnim ustanovama ruskog i srpskog naroda, kao što je zadruga.
Monterej Park
Monterej Park se može odnositi na
Врх
Врх може да буде:
или
Norko
Norko se može odnositi na
Pasadena (razvrstavanje)
Pasadena se može odnositi na
Shrek
Shrek je računalno animirani film iz 2001. baziran na bajci Williama Steiga iz 1990., a njegova je animacija započela još 31. listopada 1996. i trajala više od četiri i pol godine.
Shrek je bio prvi film koji je dobio Oscara u kategoriji za najbolji animirani film, koja je po prvi put uvedena za filmsku godinu 2001., a trenutačno se nalazi na 160. mjestu popisa 250 najboljih filmova svih vremena na najvećoj internetskoj bazi podataka o filmu IMDb. Film je bio naveliko hvaljen od strane kritičara, a odlično su ga prihvatili i djeca i odrasli.
Shrek je bio toliko uspješan da je pomogao svojoj produkcijskoj kompaniji DreamWorks u zauzimanju mjesta najvećeg konkurenta Walt Disney Picturesu u polju dugometražnih animiranih filmova, naročito onih računalno animiranih. Kasnije je Shrek postao i maskota kompanijinih produkcija animiranih filmova.
Kao glasovi glavnih likova pojavljuju se Mike Myers kao veliki zeleni ogr po imenu Shrek, Eddie Murphy kao brbljivi magarac koji slučajno upoznaje Shreka, Cameron Diaz kao princeza Fiona i John Lithgow kao umišljeni lord Farquaad.
Radnja
Priča govori o ogru Shreku koji živi povučenim životom u svojoj močvari sve dok jednog dana slučajno ne upoznaje brbljivog magarca i ode do dvorca lorda Farquaada, koji ga pošalje na misiju spašavanja princeze Fione, kojom se on namjerava oženiti i koja se nalazi u najvišoj sobi najvišeg tornja dvorca, kojeg okružuje lava i čuva zmaj. Tijekom misije Shrek se sprijatelji s magarcem i zaljubljuje u Fionu.
Nagrade i nominacije
Osvojio nagradu Saturn za najbolje specijalno DVD izdanje.
Oušansajd
Oušansajd se može odnositi na
Cazals (Lot)
Kazal je naselje i opština u južnoj Francuskoj u regionu Središnji-Pirineji, u departmanu Lot koja pripada prefekturi Kaor.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 576 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 54 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 10,57 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 177 metara (maksimalnoj 324 m, a minimalnoj 157 m).
Grand Forks Air Force Base, North Dakota
Vazduhoplovna baza Grand Forks je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Severna Dakota.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.367, što je 2.465 (-51,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Orovil
Orovil se može odnositi na
Piancavallo, Verbano-Cusio-Ossola
Piancavallo je naselje u Italiji u provinciji Verbano-Cusio-Ossola, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1250 m.
Palmdejl
Palmdejl se može odnositi na
RXFP1
RXFP1, relaksinu/insulinu-slična familija, peptidni receptor 1, je humani G-protein spregnuti receptor.
Spoljašnje veze
<!-- The PBB_Controls template provides controls for Protein Box Bot, please see Template:PBB_Controls for details. {{PBB_Controls }->
Redlands
Redlands se može odnositi na
Rio Vista
Rio Vista se može odnositi na
Rene Matoušek
René Matoušek (Vukovar, 7. veljače 1958. - Vukovar, 20. studenoga 1991.), hrvatski haiku-pjesnik, pisac, novinar, glazbenik, esperantist, radio-amater i stomatolog.
Životopis
René Matoušek rodio se u Vukovaru 7. veljače 1958. godine. Gimnaziju je pohađao u Vukovaru. Jedan dio života proveo je i kod djeda i bake u Velikoj Gorici, gdje se preselio 1977. godine po dolasku na studij stomatologije. Od 1985. do 1990. godine kao stomatolog radio je u Žegaru nedaleko Obrovca a godine 1990. vratio se u rodni Vukovar gdje se uključuje u ponovno ustrojavanje Društva "Hrvatski dom" i biva imenovan tajnikom.
Pisao je za Polet, Studentski list, Quorum, Oko, Vukovarske novine i Osječki tjednik u kojem je imao stalnu rubriku, pod nazivom "Carski rez", gdje je na satiričan način opisivao svakodnevnu vukovarsku zbilju. Tijekom Domovinskog rata bio je član Stručnog operativnog štaba vukovarske bolnice a također njegov glas čuo se i s valova Hrvatskog radio Vukovara s kojeg je, uz pomoć još jednog radio-amatera, prenosio izvješće o stanju u Gradu. Nakon pada grada bio je u koloni koja je odvedena na "Velepromet" i trag mu se izgubio nakon izvođenja na saslušanje iz takozvane stolarije. Njegovi posmrtni ostaci ekshumirani su iz skupne grobnice na vukovarskom Novom groblju a identificiran je 14. studenoga 2002. godine na Zavodu za sudsku medicinu u Zagrebu. Pokopan je u Aleji hrvatskih branitelja u Vukovaru, 22. studenoga 2002. godine.
U spomen na René Matoušeka održavaju se Međunarodni haiku susreti "René Matoušek" koje je pokrenuo Tomislav Marijan Bilosnić 2008. godine.
Ripon (razvrstavanje)
Ripon se može odnositi na
Rene Matoušek
Životopis
Na ulazu u Hrvatski dom u Vukovaru nalazi se brončana bista Renea Matoušeka, djelo akademskog kipara Mladena Mikulina.
Književno stvaralaštvo
Počeo je pisati haiku početkom 1980-ih godina kada kao mladi stomatolog doseljava u Žegar, u Bukovicu. Godine 1995. uvršten je u antologiju srijemskih pisaca "Hrvatska riječ u Srijemu".
Zancati Vecchio, Frosinone
Zancati Vecchio je naselje u Italiji u provinciji Frosinone, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 29 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 299 m.
Ridžkrest
Ridžkrest se može odnositi na
Longton, Kansas
Longton je grad u američkoj saveznoj državi Kanzas.
Иницијатива за мулти-секторску технолошку и економску сарадњу у Бенглалском заливу
thumb Иницијатива за мулти-секторску технолошку и економску сарадњу у Бенглалском заливу је међународна организација чије су чланице државе у јужној и југоисточној Азији: Бангладеш, Индија, Мианмар, Шри Ланка, Тајланд, Бутан и Непал. Организација је основана 6. јуна 1997. године у главном граду Тајланда Бангкоку. Мианмар се организацији придрузио 22. децембра исте године. 2004. организацији су се придружили Непал и Бутан, а организација је увела и данашњи назив (пре тога се звала Бангладеш, Индија, Шри Ланка и Тајланд економска сараднја а после придруживања Мианмара у назив је додала и Бангладеш, Индија, Мианмар, Шри Ланка и Тајланд економска сараднја).
Longton, Kansas
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 348, što je 46 (-11,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
San Karlos
San Karlos se može odnositi na
San Fernando
San Fernando se može odnositi na
Saxis, Virginia
Saksis je gradić u američkoj saveznoj državi Virdžinija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 241 stanovnika.
Kineski Taipei
thumb Kineski Taipei je izraz pod kojom nepriznata Republika Kina, poznatija kao Tajvan, sudjeluje u radu nekih međunarodnih organizacija te se pod takvim imenom pojavljuje na gotovo svim sportskim takmičenjima. Naziv Kineski Taipei smatra se statusno neutralnim te pod tim nazivom Narodna Republika Kina, koja je članica UN-a i koju priznaje najveći broj zemalja svijeta, tolerira prisutnost Tajvana na međunarodnoj sceni.
Skvo Vali
Skvo Vali se može odnositi na
Brison-Saint-Innocent
Brizon sent Enosent je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Savoja koja pripada prefekturi Šamberi.
APEC
thumb thumb APEC je skraćenica organizacije Asia-Pacific Economic Cooperation osnovane 1989. godine sa sedištem u Singapuru. 21 država iz pacifičke regije učlanjena je u tu organizaciju.
Brison-Saint-Innocent
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1864 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 213 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 8,75 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 288 metara (maksimalnoj 840 m, a minimalnoj 228 m).
Sanger
Sanger se može odnositi na
Leonhard Euler
Leonard Paul Ojler (Bazel, 15. april 1707 — Sankt Peterburg, 18. septembar 1783) je bio švajcarski matematičar i fizičar. Živeo je i radio u Berlinu i Sankt Peterburgu.
Ojler je došao do velikih otkrića u potpuno različitim oblastima kao što su matematička analiza i teorija grafova. Uveo je u upotrebu veliki broj termina koji se koriste u savremenoj matematici i unapredio matematičku notaciju, posebno u okviru analize. Ojler je zaslužan za savremeni zapis matematičke funkcije. Značajan doprinos dao je i na poljima mehanike, optike i astronomije.
Smatra se da je Ojler jedan od vrlo značajnih matematičara 18. veka i među najvećim matematičarima svih vremena. Takođe je i jedan od najplodnijih - sačuvano je oko 900 njegovih radova.
Ojlerov lik je nekoliko puta štampan na poštanskim markicama u Švajcarskoj, Nemačkoj i Rusiji, na novčanici od 10 švajcarskih franaka a asteroid 2002 Ojler je dobio ime u njegovu čast. Luteranska crkva ga je uvrstila u svoj kalendar svetaca. Sećanju na Ojlera su posvetili 24. maj.
Phelps, New York
Felps je grad u američkoj saveznoj državi Njujork.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.989, što je 20 (1,0 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Leonhard Euler
Detinjstvo i mladost
Ojlerovo rano formalno obrazovanje je započelo u Bazelu, gde je poslat da živi sa svojom bakom po majci. Sa trinaest godina se upisao na Univerzitet u Bazelu, a 1723. godine je diplomirao sa radom u kome je upoređivao filozofiju Dekarta sa filozofijom Isaka Njutna. U isto vreme je subotom popodne išao na časove kod Johana Bernulija, koji je brzo utvrdio da njegov novi učenik ima neverovatan talenat za matematiku. U to vreme Ojler je izučavao teologiju, grčki i hebrejski jezik, da bi, na insistiranje svoga oca, postao sveštenik. Međutim, Johan Bernuli je ubedio Paula Ojlera da je njegov sin predodređen da postane veliki matematičar.
Ojler je 1726. godine završio svoju doktorsku tezu o širenju zvuka, pod nazivom O zvuku (De Sono) a već 1727. godine učestvovao je na takmičenju koje je organizovala Francuska akademija nauka. Te godine nagradni problem pariske akademije bio je da se pronađe najbolje mesto za postavljanje jarbola na brodu. Osvojio je drugo mesto, a nagradu je dobio Pjer Buger, čovek koji je danas poznat kao „konstruktor ratne mornarice“. Ojler je kasnije postao dobitnik ove prestižne godišnje nagrade dvanaest puta u svojoj karijeri.
Sankt Peterburg
mini|desno|155p|[[Poštanska marka izdata 1957. godine u bivšem Sovjetskom Savezu posvećena Ojleru. Na njoj piše: 250 godina od rođenja velikog matematičara i akademika, Leonarda Ojlera.]] Upravo u to vreme, Danijel i Nikolaus Bernuli, Johanovi sinovi, radili su na Carskoj ruskoj akademiji nauka u Sankt Peterburgu. Nikolaus je umro od zapaljenja slepog creva u julu 1726. godine, posle godinu dana provedenih u Rusiji. Kada je na njegovu poziciju na matematičko-fizičkom odseku prešao Danijel, kandidat za upražnjeno mesto na odseku za psihologiju je, na Danijelovu preporuku, postao upravo Ojler. U novembru 1726. godine Ojler je žudno prihvatio ponudu, ali je odložio putovanje za Sankt Peterburg da bi bezuspešno konkurisao za mesto profesora fizike na Univerzitetu u Bazelu.
Peterburška akademija nauka, koju je osnovao Petar Veliki, bila je zamišljena kao sredstvo kojim bi se poboljšalo rusko obrazovanje i prevazišao naučni jaz koji je postojao između Rusije i Zapadne Evrope. Zbog toga je ona bila posebno privlačna za učene strance poput Ojlera. Akademija je raspolagala ogromnim finansijskim izvorima i bogatom bibliotekom koja je stvorena iz privatnih biblioteka samog Petra Velikog i ruskog plemstva. Vrlo malo studenata je imalo čast da pohađa Akademiju, da bi se univerzitetskim profesorima olakšao teret predavanja, a posebno se insistiralo na istraživačkom radu zahvaljujući vremenu i slobodi koje su zaposleni imali na raspolaganju da bi mogli da se posvete rešavanju naučnih pitanja.
Ojler je doputovao u rusku prestonicu 17. maja 1727. godine, istog dana kada je umrla Katarina I, koja je vodila računa o Akademiji nastavljajući zamisao svog pokojnog supruga, Petra Velikog. Rusko plemstvo, koje je ojačalo stupanjem na vlast dvanaestogodišnjeg Petra II, bilo je sumnjičavo po pitanju stranaca koji su bili zaposleni na Akademiji, a na nju su gledali kao na nepotreban luksuz, pa su u nekoliko narednih meseci počeli da uskraćuju finansijska sredstva i da indirektno utiču na naučnike sa strane da napuštaju Rusiju. U takvom trenutku, zbog zabune u vezi pozicije na koju je primljen, Ojler je dobio posao u matematičkom odseku, nakon što je zamalo, u očaju zbog razvoja situacije, postao poručnik u ratnoj mornarici. Ojler je u Sankt Peterburgu stanovao sa Danijelom Bernulijem, sa kojim je često blisko sarađivao. Temeljno je savladao ruski i rešio da se skrasi u Sankt Peterburgu. Našao je sebi dodatni posao, zaposlivši se kao lekar u ruskoj mornarici.
Uslovi su se neznatno poboljšali nakon smrti Petra II, pa je Ojler brzo napredovao, te bio postavljen za profesora fizike 1731. godine. Dve godine kasnije, Danijel Bernuli, kome je bilo dosta cenzure i neprijateljstava sa kojima se susretao u Sankt Peterburgu, otputovao je za Bazel, a Ojler ga je nasledio kao rukovodilac odseka za matematiku.
U to vreme težište Ojlerove delatnosti postaje rad na geografskim kartama, kao posledica prihvatanja zadatka da se na osnovu postojećih karata ruskih gubernija sastavi mapa cele Rusije. Zbog velikih neslaganja sa jednim od akademika koji je učestvovao u projektu, a vrlo verovatno i zbog svog zdravlja, Ojler se 1740. godine povlači i prestaje da se bavi kartografijom.
Ojler se oženio Katarinom Gsel (Katharina Gsell), kćerkom slikara koga je Petar Veliki doveo u svoju službu iz Holandije, 7. januara 1734. godine. Mladi par je živeo u kući na obali reke Neve. Imali su trinaestoro dece, od kojih je osmoro umrlo još u detinjstvu.
Berlin
mini|desno|155p|Memorijalna ploča na Ojlerovom domu u [[Berlinu.]]
Zabrinut konstantnim nemirima u Rusiji, Ojler je prihvatio poziv Fridriha Velikog da pređe na Berlinsku akademiju. Napustio je Sankt Peterburg 19. juna 1741. godine, i sledećih dvadeset pet godina živeo je u Berlinu. Kao šef odseka za matematiku, Ojler se bavio rešavanjem najrazličitijih problema: vodio je računa o opservatoriji i botaničkoj bašti, birao je osoblje, bavio se raznim finansijskim pitanjima, i bio odgovoran za objavljivanje kalendara i geografskih karata koje su bile solidan izvor prihoda za Akademiju. Kao član upravnog odbora Akademije vodio je računa o biblioteci i objavljivanju naučnih radova, a pored toga, bio je i državni savetnik za igre na sreću, osiguranja i penzione fondove. Pored svega toga, u navedenom periodu napisao je preko 380 matematičkih radova, a, između ostalog, objavio je i dva svoja najpoznatija dela: Uvod u analizu beskonačnih veličina (Introductio in analysin infinitorum, 1748) i Diferencijalni račun (Institutiones calculi differentialis cum eius usu in analysi finitorum ac doctrina serierum, 1755). mini|desno|150p|Pisma jednoj nemačkoj princezi, Treći tom
Jedan od zadataka koje je Fridrih Veliki postavio Ojleru bio je da podučava njegovu nećaku, princezu od Anhalt-Desaua (Anhalt-Dessau). Ojler je u periodu 1760 — 1761 napisao preko 200 pisama koja su kasnije sakupljena i objavljena u knjizi pod nazivom Pisma jednoj nemačkoj princezi, prevedenoj na sedam jezika. U svojim pismima, Ojler se bavio različitim temama, najviše iz oblasti fizike i matematike, ali je ovo zgodan materijal i za istraživanje Ojlerove ličnosti i njegovih religioznih ubeđenja. Knjiga je postala popularnija od bilo kog njegovog matematičkog dela, i objavljivana je širom Evrope i u SAD, što je dokaz da je Ojler imao sposobnost uspešnog predstavljanja naučnih tema širokoj publici, osobinu koja se retko sreće kod vrhunskih naučnika posvećenih istraživačkom radu.
Uprkos svom neizmernom doprinosu ugledu Berlinske akademije, Ojler je bio prinuđen da napusti pruski dvor, delimično zbog sukoba sa ličnošću Fridriha Velikog, koji je smatrao matematičara nedovoljno mudrim u poređenju sa krugom filozofa koji su bili dovedeni na Akademiju. Jedan od tih filozofa je bio Volter, koji je imao istaknutu poziciju u kraljevom društvu. Na drugoj strani, kao njegova direktna suprotnost se nalazio Ojler, jednostavan, vredan i religiozan čovek, sa vrlo konvencionalnim uverenjima i ukusom. Sa svojim prilično slabim poznavanjem retorike, i tendencijom da diskutuje o stvarima o kojima nije mnogo znao, često je bio meta Volterovih dosetki.
Fridrih je, takođe, bio razočaran Ojlerovim praktičnim inženjerskim sposobnostima:
Gubitak vida
mini|levo|180p|Ojlerov portret iz [[1753. godine. Na njemu se primećuje problem desnog kapka i moguća razrokost. Levo oko izgleda zdravo; kasnije je obolelo od katarakte. ]]
Ojlerov vid se pogoršavao sa godinama. Tri godine nakon što je bolovao od prehlade koja je zamalo završila smrtnim ishodom, 1735. godine skoro potpuno je oslepeo na desno oko, ali je voleo da smatra da je to bila posledica napornog rada na pravljenju mapa za Peterburšku akademiju. Ojlerov vid na tom oku se toliko pogoršao tokom njegovog boravka u Berlinu, da mu se Fridrih obraćao sa Kiklope. Tri decenije kasnije, 1766. godine, levo oko mu je obolelo od katarakte, što ga je dovelo do potpunog slepila u roku od nekoliko nedelja po postavljanju dijagnoze. Čak ni to nije umanjilo njegovu produktivnost, pošto je svoje slepilo prevazišao fotografskim pamćenjem i izvanrednom sposobnošću mentalnog računanja. Smatra se da je mogao da recituje ceo tekst Vergilijeve Eneide, kao i da navede za svaku stranicu kojim stihom počinje i završava. Prema De Kondorseu, jednom prilikom je rešio dilemu svoja dva studenta koji su, sabirajući složeni konvergentan red za konkretnu vrednost promenljive dobili razliku na parcijalnoj sumi sedamnaest prvih članova koja se nalazila na petnaestoj decimali, tako što je u glavi izračunao traženi zbir. Kasnije se ispostavilo da je bio u pravu. Slepi Ojler je nastavio sa radom zamenivši pisanje diktiranjem, a njegova produktivnost se povećala - 1775. godine u proseku je svake sedmice završavao novo delo.
Povratak u Rusiju
mini|desno|Ojlerov grob u [[Manastir Aleksandra Nevskog|manastiru Aleksandra Nevskog u Sankt Peterburgu.]] Po dolasku na presto Katarine Velike situacija u Rusiji se znatno poboljšala, i Ojler je 1766. godine prihvatio poziv da se vrati na Peterburšku akademiju. Njegov drugi boravak u Rusiji je bio obeležen sa nekoliko tragedija. U požaru je 1771. godine izgorela Ojlerova kuća, a da nije bilo njegovog vernog sluge, Švajcarca Petera Grima (po nekim izvorima Grimona) koji je izneo svog gospodara iz vatrene stihije na leđima, taj incident bi se završio fatalno po samog Ojlera. Pet godina kasnije, posle više od četiri decenije braka, umrla je Ojlerova žena. Već sledeće godine ponovo se oženio, ovoga puta sa Katarininom polusestrom Salome Abigajl Gsel (Salome Abigail Gsell).
Ojler je umro 18. septembra 1783. godine u Sankt Peterburgu, nakon što je doživeo moždani udar. Sahranjen je pored svoje prve žene na luteranskom groblju koje se nalazilo na ostrvu Vasiljevski. Ovo groblje su uništili Sovjeti nakon što su Ojlerove ostatke premestili u pravoslavni manastir Aleksandra Nevskog.
Sećanje na Ojlera je za francusku Akademiju napisao francuski matematičar i filozof Markiz de Kondorse, a biografiju i spisak njegovih dela, sastavio je Nikolas fon Fus (Nikolaus von Fuss), Ojlerov zet i sekretar tadašnje Carske akademije nauka i umetnosti. Kondorse je primetio:
Ojlerovi doprinosi matematici
Ojler se bavio skoro svim oblastima matematike: geometrijom, analizom, trigonometrijom, algebrom, teorijom brojeva, kao i fizikom kontinuuma, lunarnom teorijom i drugim oblastima fizike. Izdvaja se u istoriji matematike kao vrlo originalna i značajna ličnost, a njegovo ime je povezano sa velikim brojem matematičkih pojmova.
Matematička notacija
mini|desno|Ojlerova notacija je jako bliska savremenoj. Odlomak iz Diferencijalnog računa, objavljenog [[1755. godine]] Ojler je u matematičku notaciju uveo nekoliko konvencija koje je popularisao kroz svoje brojne i široko rasprostranjene udžbenike. Uveo je pojam funkcije i prvi je upotrebio oznaku f(x) za funkciju f primenjenu na argument x. Pored toga, uveo je moderan zapis trigonometrijskih funkcija, slovo e kao oznaku za osnovu prirodnog logaritma (danas poznatu i kao Ojlerov broj), grčko slovo Σ za označavanje sumiranja i slovo i za označavanje imaginarne jedinice. Takođe je koristio grčko slovo π da označi odnos obima i poluprečnika kruga, iako to nije bila originalno njegova ideja.
Matematička analiza
Ojler je poznat po velikom doprinosu razvoju stepenih redova, prikazivanju funkcija u obliku zbira beskonačno mnogo sabiraka, kao što je
Značajno Ojlerovo otkriće je razvoj broja e i inverzne tangensne funkcije u stepeni red. Njegova slobodna upotreba (koja je po savremenim standardima i tehnički nekorektna) stepenih redova omogućila mu je da reši čuveni Bazelski problem 1735. godine:
mini|180p|[[Geometrija|Geometrijska interpretacija Ojlerove formule]]
Ojler je uveo upotrebu eksponencijalne funkcije i logaritama u analitičke dokaze. Otkrio je način da izrazi različite logaritamske funkcije pomoću stepenih redova, i uspešno je definisao logaritme negativnih i kompleksnih brojeva, čime je proširio domen matematičke primene logaritama. Takođe je definisao eksponencijalnu funkciju za kompleksne brojeve i otkrio njenu vezu sa trigonometrijskim funkcijama. Za proizvoljan realan broj φ, prema Ojlerovoj formuli, važi jednakost
Poseban slučaj te formule, koji se dobija za vrednost poznat kao Ojlerov identitet, se u knjizi Ričarda Fejnmana smatra za „najznačajniju matematičku formulu“, zato što u jednom izrazu, uz korišćenje operacija sabiranja, množenja i stepenovanja navodi pet važnih matematičkih konstanti 0, 1, e, i i π . Čitaoci časopisa Matematikal intelidženser (Mathematical Intelligencer) su 1988. godine ovaj identitet proglasili za najlepšu matematičku formulu svih vremena. Zanimljivo je da su se među pet prvoplasiranih formula na tom glasanju našle čak tri koje je otkrio Ojler.
Između ostalog, Ojler je razradio teoriju viših transcedentalnih funkcija uvodeći gama-funkciju i novu metodu za rešavanje jednačina četvrtog stepena. Otkrivši način da izračuna integral sa kompleksnim granicama nagovestio je razvoj moderne kompleksne analize. Začeo je funkcionalnu analizu, i dao čuvenu Ojler-Lagranžovu formulu.
Ojler je bio prvi matematičar koji je koristio analitičke metode za rešavanje problema teorije brojeva. Na taj način je ujedinio dve različite matematičke grane i uveo novu oblast istraživanja, analitičku teoriju brojeva. U procesu zasnivanja novog polja, Ojler je stvorio teoriju hipergeometrijskih redova, hiperboličnih trigonometrijskih funkcija i analitičku teoriju verižnih razlomaka. Dokazao je da prostih brojeva ima beskonačno mnogo koristeći divergentnost harmonijskog reda, i upotrebljavao je analitičke metode da bi došao do određenih saznanja o načinu na koji su prosti brojevi raspoređeni u skupu prirodnih brojeva. Ojlerovi doprinosi na ovom polju su omogućili da se otkrije Teorema o prostim brojevima.
Teorija brojeva
Ojlerov interes za teoriju brojeva potakao je Kristijan Goldbah, njegov prijatelj sa Peterburške akademije. Dosta njegovih ranih radova iz ove oblasti je bilo zasnovano na delima Pjera Ferma - Ojler je razvio neke njegove ideje i opovrgao nekoliko hipoteza.
Ojler je povezao prirodu pojavljivanja prostih brojeva sa idejama matematičke analize. Došao je do dokaza da suma recipročnih vrednosti prostih brojeva divergira, pri čemu je otkrio vezu između Rimanove zeta-funkcije i prostih brojeva, danas poznatu kao Ojlerova formula za Rimanovu zeta-funkciju.
Ojler je dokazao Njutnove identitete, Malu Fermaovu teoremu, Fermaovu teoremu o zbiru dva kvadrata, i dao je značajan doprinos Lagranžovoj teoremi o četiri kvadrata. Pored toga, uveo je funkciju φ(n) koja daje broj svih pozitivnih celih brojeva manjih od celog broja n koji su sa njim uzajamno prosti. Korišćenjem osobina ove funkcije, uopštio je Malu Fermaovu teoremu, a taj rezultat je danas poznat kao Ojlerova teorema. Značajno je doprineo razumevanju savršenih brojeva, koji su fascinirali matematičare još od vremena Euklida, napravio je izvestan progres ka formulisanju Teoreme o prostim brojevima, i postavio je hipotezu koja je kasnije dokazana kao Zakon kvadratnih reciprociteta. Danas se ti koncepti smatraju osnovnim teoremama teorije brojeva, a Ojler je svojim idejama ukazao na put kojim je kasnije krenuo Karl Fridrih Gaus.
Teorija grafova
Formula koja povezuje broj temena (V), ivica (E) i strana (F) konveksnog poliedra, V-E+F=2, takođe je Ojlerova zasluga. Konstanta koja se pojavljuje u navedenoj formuli je poznata kao Ojlerova karakteristika grafa ili bilo kog drugog matematičkog objekta, i u bliskoj je vezi sa njegovim rodom. Izučavanje i generalizacija navedene formule koje su obavili Koši i L'Ulije , su bili osnova za zasnivanje topologije.
Analitička geometrija
Ojlerov doprinos analitičkoj geometriji se sastoji u formulaciji jednačina koje opisuju kupu, valjak, i različite rotacione površi. Pored toga, pokazao je da se najkraće rastojanje između dve tačke na zakrivljenoj površi pretvara u duž ukoliko se ta površ projektuje na ravan. Prvi je proučavao sve krive zajedno, bez posebne naklonosti prema konikama i temeljno se bavio krivama koje generišu transcedentalne funkcije (npr. sinusoida).
Napisao je i značajan rad o klasifikaciji krivih i površi. U Uvodu u analizu beskonačnih veličina se nalazi kompletna i iscrpna diskusija o polarnim koordinatama koje su date u savremenom obliku. Zbog toga se greškom, čak i danas, često navodi da je Ojler uveo u upotrebu tu notaciju.
Dokazao je i nekoliko teorema opšte geometrije, između ostalih i tvrđenje da težište, ortocentar i centar opisanog kruga trougla uvek pripadaju jednoj pravoj. Njemu u čast, ta prava je nazvana Ojlerovom.
Primenjena matematika
Neka od Ojlerovih značajnih dostignuća uključuju rešavanje realnih problema analitičkim metodama, i opisivanje mnogobrojnih primena Bernulijevih brojeva, Furijeovih redova, Venovih dijagrama, Ojlerovih brojeva, konstanti e i π, verižnih razlomaka i integrala. Načinio je celinu od Lajbnicovog diferencijalnog računa i Njutnove metode fluksija, i razvio je aparat koji je olakšao primenu matematičke analize na fizičke probleme. Napravio je velike korake u poboljšanju numeričke aproksimacije integrala, tako što je u upotrebu uveo takozvane Ojlerove aproksimacije, među kojima su najznačajnije Ojlerova metoda i Ojler-Maklorenova formula. Olakšao je upotrebu diferencijalnih jednačina uvodeći takozvanu Ojler-Maskeronijevu konstantu:
Laplasove reči
Teorija muzike
Među manje poznatim Ojlerovim doprinosima nalazi se pokušaj formulisanja teorije muzike u potpunosti zasnovan na matematičkim idejama, koji je napravio napisavši 1739. godine Tentamen novae theoriae musicae, a zatim i brojna druga dela sa nadom da može da priključi teoriju muzike matematici. Ojler se tim svojim nastojanjima priključio trendu koji su pokrenuli Marin Mersen i Rene Dekart, a koji će nastaviti Žan Dalamber, Herman fon Helmholc i drugi.
U svom Sećanju na Leonarda Ojlera, njegov pomoćnik, Nikolas Fus okarakterisao je navedeni traktat kao: