cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iron Man
U Vijetnamu izumljuje oklop
Toni Stark, trgovac oružjem, prisustvovao je u Vijetnamu demonstracijama napredne vojne opreme koju je njegova kompanija proizvodila. Tom prilikom napala ga je banda terorista koju je predvodio Sin Kong revolucionar Vong Čua (. Tokom borbe mina je eksplodirala a šrapnel je pogodio Tonija i zastao blizu njegovog srca. Teroristi su ga potom odneli do Vong Čuovog logora i strpali u ćeliju sa profesorom Ho Jinsenom (, čuvenim fizičarem. Vong Ču je zahtevao da Stark i Jinsen razviju nova, napredna oružjja za njegovu terorističku grupu, što je bila prilika koju su ova dvojica iskoristila da usavrše Tonijevu ideju o borbenom oklopu. Oni su u logoru uspeli da izumu oklop koji je otporan na metke. U nameri da iskoriste opremu za svoje bekstvo, došlo je do sukoba sa Vang Čuovim ljudima, u kojem je fizičar Jinsen stradao. Razjaren smrću kolege naučnika, Stark je potom koristeći oklop, uništio ceo Vang Čuov logor. Uspeo je da se vrati do Sjedinjenih Država, uz pomoć američkog marinca Džejmsa Roudija Roudsa (. Pisci su menjali priču o ratnom mestu gde je Stark povređen. U originalnoj priči iz 1963. godine, to je bio rat u Vijetnamu. Godine 1990. ona je promenjena da bude Zalivski rat, a kasnije je promenjena da bude rat u Avganistanu.
Padalište (Gostivar)
Padalište je naseljeno mesto u Republici Makedoniji, u severozapadnom delu države. Padalište pripada opštini Gostivar.
Geografski položaj
Naselje Padalište je smešteno u severozapadnom delu Republike Makedonije. Od najbližeg većeg grada, Gostivara, naselje je udaljeno 20 km južno.
Padalište se nalazi u gornjem delu istorijske oblasti Polog. Naselje je na severnim padinama planine Bukovik, dok se istočno od sela izidže Suva gora. Nadmorska visina naselja je približno 890 metara.
Klima u naselju je planinska.
Stanovništvo
Po popisu stanovništva iz 2002. godine Padalište je imalo 721 stanovnika.
Pretežno stanovništvo u naselju su Albanci (99%).
Većinska veroispovest u naselju je islam.
Правошево
Правошево је насеље у Србији у општини Пријепоље у Златиборском округу. Према попису из 2002. било је 85 становника (према попису из 1991. било је 160 становника).
Демографија
У насељу Правошево живи 78 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 55,3 година (53,7 код мушкараца и 56,7 код жена). У насељу има 44 домаћинства, а просечан број чланова по домаћинству је 1,93.
Ово насеље је у потпуности насељено Србима (према попису из 2002. године).
Punisher: War Zone
Punisher: War Zone je američko-kanadsko-njemački akcijski film snimljen 2008. godine u režiji Lexi Alexander. Predstavlja treću po redu adaptaciju istoimenog stripa u izdanju Marvel Comicsa, odnosno reboot filmske serije koju je trebao započeti The Punisher iz 2004. godine, ali koja je otkazana nakon što je Thomas Jane odbio glumiti glavnu ulogu. Naslovni protagonist, koga u ovom filmu tumači Ray Stevenson, je Frank Castle, bivši vojni specijalac koji koristi svoje smrtonosne vještine kako bi kao vigilante nemilosrdno likvidirao kriminalce na njujorškim ulicama. Radnja prikazuje kako dolazi u sukob sa mafijaškim bosom Billyjem "Lijepim" Russottijem (čiji lik tumači Dominic West). Snimanje filma su obilježili sukobi Lexi Alexander sa producentima, a premijera je nekoliko puta odgađana. Nakon premijere je doživio komercijalni debakl, a ni kritike mu nisu bile naklonjene.
Godine 2017. je Punisher ponovno ekraniziran u obliku istoimene TV-serije u kojoj je glavni lik tumačio Jon Bernthal.
Vladimir Ćorović
Dr Vladimir Ćorović (27.10. 1885. Mostar, Bosna i Hercegovina — 12.4. 1941. Grčka) je bio srpski istoričar i redovni član Srpske kraljevske akademije.
Biografija
Vladimir Ćorović je rođen 27.10. 1885. godine u Mostaru, u poznatoj srpskoj trgovačkoj porodici. U rodnom gradu završio je osnovnu školu i gimnaziju. Bila je to sredina sa veoma jakom i razbuđenom srpskom nacionalnom svešću, kojoj je ton davala grupa istaknutih književnika, među kojima je bio i njegov brat Svetozar. Godine 1904. Vladimir Ćorović se upisao na Bečki univerzitet, gde je studirao slovensku filologiju, arheologiju i istoriju. Profesori su mu bili čuveni slavisti Vatroslav Jagić, Konstantin Jiriček i Milan Rešetar. Ćorović je bio vrlo aktivan u Srpskom akademskom društvu „Zora“, o kome je 1905. godine objavio knjižicu. Tezom o Lukijanu Mušickom, doktorirao je u Beču 1908. godine. Specijalističke studije nastavio je u Minhenu (1908-1909) kod poznatog nemačkog vizantologa Karla Krumbahera. Neko vreme je boravio u Parizu i Bolonji, gde je istraživao stare slovenske rukopise.
Od rujna-septembra 1909. godine Ćorović je živeo u Sarajevu, radeći najpre kao kustos, a zatim kao upravnik biblioteke u Zemaljskom muzeju. Tada je počeo period njegovog vrlo snažnog, intenzivnog i raznovrsnog naučnog i književnog rada. Bio je saradnik vrlo značajnih srpskih časopisa, a posebno „Bosanske vile“, „Srpskog književnog glasnika“ i „Letopisa Matice srpske“ (u kome je objavio i svoju disertaciju o Lukijanu Mušickom). Pored ostalog, u Sarajevu je bio sekretar Srpskog prosvjetnog i kulturnog društva „Prosvjeta“ i priređivač njenog kalendara za 1911. godinu.
Nakon atentata Gavrila Principa, 28.6. 1914. u Sarajevu, Ćorovića su uhapsile austrougarske vlasti. Na poznatom banjalučkom „veleizdajničkom“ procesu, čiji je prvooptuženi bio Vasilj Grđić, Ćorović je najpre osuđen na pet, ali mu je Vrhovni sud povisio kaznu na osam godina robije zbog intenzivnog rada u „Prosvjeti“. Novi austrougarski car i kralj Karlo IV, izvršio je 1917. godine zamašnu amnestiju političkih zatvorenika, pa je Ćorović pušten iz zatvora u Zenici, gde je uglavnom izdržavao kaznu. Tada se nastanio u Zagrebu, pa je sa grupom jugoslovenski usmerenih pisaca (Niko Bartulović, Ivo Andrić i Branko Mašić) uređivao časopis „Književni Jug“. U to vreme je počela njegova zapažena saradnja sa jugoslovenskim političarima u raznim zemljama, a naročito u Austrougarskoj, kao i pripremanje dokumentarne Crne knjige (Beograd-Sarajevo, 1920) o stradanju i patnjama srpskog naroda u Bosni i Hercegovini. U ulozi delegata u privremenom narodnom predstavništvu, Ćorović je bio prisutan 1.12, 1918. godine u Beogradu na svečanom proglašenju ujedinjenja Srba, Hrvata i Slovenaca u zajedničku državu.
Axapusco, Morelos
Axapusco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Morelos.
Vladimir Ćorović
Biografija
Od 1919. godine, kada je izabran za vanrednog profesora na Filozofskom fakultetu, Ćorović je neprestano živeo u Beogradu. Velikim ličnim radom, izvanrednim naučnim rezultatima, stvorio je redak ugled i uticaj i izuzetnu karijeru: 1921. postao je redovni profesor na Filozofskom fakultetu, za dopisnog člana Srpske kraljevske akademije izabran je 1922, a za redovnog 1934. godine. Više godina bio je i rektor Beogradskog univerziteta. Posle napada Nemaca na Jugoslaviju, napustio je Beograd i krenuo u emigraciju zajedno sa više tadašnjih istaknutih jugoslovenskih političara, ali je avion kojim su putovali oboren 12.4. 1941. godine iznad Grčke. U toj nesreći poginuo je i Vladimir Ćorović. Na osnovu teksta koji je napisao akademik Radovan Samardžić, Vladimir Ćorović je zastupljen u knjizi Sto najznamenitijih Srba (Beograd - Novi Sad, 1993, str. 529-534).
Axapusco, Morelos
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 3343 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2351 m.
Vladimir Ćorović
Kritika
Adam Pribićević u svojim memoarima "Moj život" (str.114. i 115.) spominje Vladimira Ćorovića: "Spomenuću da me je u Užicu pokušao uvrediti jedan istaknut čovek... Taj gospodin bio je profesor univerziteta, vlasnik 33.stepena članstva slobodnih zidara, do. Ćorović. On me je u Užicu ironično pitao: "Pa zar i Vi bežite, g. Pribićeviću?" Ja sam mu odgovorio uvredljivo: "Pa vi mislite da samo Vi imate pravo izvući svoj tur iz pogibije?" Ućutao je. Znao je da mu ne bih oćutao, da je još progovorio. On je bio zvanični istoriograf. Kao slobodni zidar, on je bio bezuslovno uz Engleze, pa i engleske kapitalističke pljačkaše. Znao je za moju borbu protiv Trepča radnika, u korist naše radničke sirotinje. Borbu protiv engleskih pljačkaša on je držao za borbu protiv engleskog naroda, odnosno za prijateljstvo prema Nemcima... Ovaj naš istoričar pustio bi engleske kapitaliste da isisaju sve sokove naše zemlje, pod izgovorom antinemačkog stava. I tu nastaje pitanje može li se ovakvom istoričaru, koji klasifikuje današnje činjenice, verovati, kada piše o zamršenim istorijskim činjenicicama?"
I Cetinjski vjesnik izražava nezadovoljstvo zbog tendencioznog prikazivanja knjizevnosti Crne Gore u listu Bosanska vila. Glavnu krivicu za takvu, po njima, pristrasnost snosi glavni urednik Vladimir Ćorović.
Bibliografija
Veoma je velik Ćorovićev stvaralački opus, koji čine brojne knjige i pojedinačni tekstovi rastureni po raznim časopisima i listovima. Iako su činjeni i značajni pokušaji, još nije sastavljena i kompletna bibliografija njegovih radova i priloga o njemu. Skoro kompletnu bibliografiju uradio je 1976, Jeremija D. Mitrović u Istorijskom Glasniku u Beogradu, Ovo su samo neke njegove knjige:
Konzola (arhitektura)
thumb|Neoklasicistička konzola stvorena uspravnom volutom Konzola je noseći elemenat koji se izdvaja iz ravni zida i nosi rebro luka, sims, erker, balkon, skulpturu ili slično po nekada samo je ispust na zidnoj ravni.
Istorija
U starijoj arhitekturi su konzole od kamena i često su bogato dekorisane geometrijskim, biljnim ili figurativnom motivima. Od 17. veka mogu biti i od opeka a isto tako i u štuku ili gipsu, koje imaju ponekad samo dekorativni značaj.
Primedba
Arhitektonska konzola ne bi trebalo da se zamenjuje sa konzolom računara.
Mucinasso, Piacenza
Mucinasso je naselje u Italiji u provinciji Piacenza, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 474 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 63 m.
Ovčarevo
Ovčarevo može da se odnosi na:
Antimah
Antimah je u grčkoj mitologiji bilo ime više ličnosti.
Tenerano, Massa e Carrara
Tenerano je naselje u Italiji u provinciji Massa e Carrara, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 93 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 427 m.
Jerry Leiber i Mike Stoller
Jerome "Jerry" Leiber (25. april 1933 – 22. august 2011) i Mike Stoller (13. mart 1933 -) su bili tandem američkih pisaca pjesama i muzičkih producenata, koje se smatra jednim od najvažnijih ličnosti za transformaciju dotadašnje američke zabavne muzike u smjeru rock'n'rolla. Suradnju su počeli još kao tinedjžeri u Los Angelesu, otkrivši zajedničku naklonost prema rhtym & bluesu; Stoller je pisao muziku, a Leiber tekstove. Njihove najpoznatije pjesme su "Hound Dog", "Jailhouse Rock", "Kansas City", "Stand By Me" (zajedno sa Ben E. Kingom) i "On Broadway" (sa Barryjem Mannom i Cynthijom Weil).
Hotel Adlon
Hotel Adlon Kempinski Berlin je luksuzni hotel u njemačkom glavnom gradu Berlinu. Smještgen je na Unter den Lindenu, glavnom bulevaru u središnjem distriktu Mitte, na uglu trga Pariser Platz i nasuprot Brandenburškim vratima i Memorijalu ubijenim Jevrejima Evrope.
Legendarni originalni Hotel Adlon bio je jedan od najslavnijmih hotela Evrope. Bio je otvoren 1907. i uglavnom uništen u posljednjim danima Drugog svjetskog rata, iako je manje krilo nastavilo operirati sve do 1984. Trenutni hotel, otvoren 23. augusta 199. godine, je nova zgrada dizajnirana na način koji je inspiraciju pronašao u svom prethodniku.
Savjetodavna skupština Saudijske Arabije
Savjetodavna skupština (, Madžlis al-Šura al-Saudi) je zakonodavno-savjetodavni organ Kraljevine Saudijske Arabije. Sjedište joj je u palači al-Jamama u Rijadu, glavnom gradu Saudijske Arabije.
Sastav
Savjetodavna skupština sastoji se od predsjednika i 150 članova, među kojima je šest žena. Sve članove postavlja i razrješava kralj Saudijske Arabije.
U sastavu Savjetodavne skupštine nalaze se slijedeći odbori:
Nakon što je sastav Savjetodavne skupštine proširen u periodu od 1997. do 2001. godine, skupština je postala član Međunarodne parlamentarne unije na kraju 2003. godine.
Sinaloa Lote 17, Comondú
Sinaloa Lote 17 je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Baja California Sur, u opštini Comondú.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 52 m.
Čavčići
Čavčići je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Rogatica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 265 stanovnika.
North, South Carolina
Nort je grad u američkoj saveznoj državi Južna Karolina.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 754, što je 59 (-7,3 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Opština Lăpușnicel, Caraș-Severin
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 571 m.
Komijske prašume
Komijske prašume (ruski: Девственные леса Коми) je najveća europska prašuma (32,800 km²). Nalazi se na sjevernom dijelu Urala u ruskoj republici Komi. God. 1995., upisana je na UNESCO-v popis mjesta svjetske baštine u Europi kao najveće područje tajge, tundre i močvarnih tresetišta s rijekama i prirodnim jezerima, na kojima obitavaju uglavnom četinari, ali i vrbe i breze. mini|lijevo| Najveći europski nacionalni park Jugjid Va mini|lijevo| Poštanske marke s motivima Komijske prašume iz 2003. god. Zaštićeno područje odgovara ruskim zaštićenim područjima prirodnog rezervata Pečora-Iljič (Печоро-Илычский заповедник) i nacionalnog parka Jugjid Va (Югыд ва), najvećeg u Rusiji i Europi (18.917 km²).
Najzastupljenije drveće su Sibirska smreka (Picea obovata), Sibirska jela (Abies sibirica) i Sibirski ariš (Larix sibirica). Fauna uključuje više od 200 vrsta ptica i mnoge vrste rijetkih riba, dok su najzastupljeniji sisavci: sob (Rangifer tarandus), samur (Martes zibellina), euroopska norka (Mustela lutreola) i poljski zec (Lepus europaeus).
Odmah po upisu na popis svjetske baštine zaustavljena je sječa koju je izvodila francuska tvrtka HUET, no usprkos zaštiti još uvijek traje bespravna sječa i onečišćenje okoliša koji čine tragači zlata. Vlada republike Komi, unatoč zabrani, podupire eksploataciju izvora zlata i pokušava pomjeriti granice zaštićenog područja kako bi sjeverne dijelove parka Jugjid Va, gdje se nalaze nalazišta, isključili iz zaštićenog područja, što je nedavno odbio Vrhovni sud.
Serra d'Asino, Cosenza
Serra d'Asino je naselje u Italiji u provinciji Cosenza, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 51 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 152 m.
Calabazo, Zirándaro
Calabazo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Zirándaro.
Priče o psima
Priče o psima je jugoslovenski kratki televizijski film za decu snimljen 1974. godine u produkciji RTV Beograd i režiji Soje Jovanović. Scenario za njega je napisao Josip Krišković. Godine 1975. je na međunarodnom televizijskom festivalu u Montreu osvojio Srebrnu nimfu i kategoriji dečijih TV-emisija.
Karaman (razvrstavanje)
Karaman može označavati:
Cerov Log
Cerov Log je naselje u slovenskoj Općini Šentjerneju. Cerov Log se nalazi u pokrajini Dolenjskoj i statističkoj regiji Donjoposavskoj regiji.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 205 stanovnika.
Bettola, Asti
Bettola je naselje u Italiji u provinciji Asti, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 50 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 168 m.
Rocket 88
"Rocket 88"je rhythm and blues pjesma koja je prvi put snimljena u diskografskom studiju Sama Philipsa u Memphisu 3. ili 5. marta 1951. Pjesmu je napisao Ike Turner, inspiriran tada popularnim automobilom Oldsmobile 88, a prvi ju je izveo saksofonist Jackie Brenston sa svojim bendom. Phillips kao i neki drugi historičari smatraju da je Rocket 88 prva snimka u historiji rock'n'rolla.
Dâlja Mare, Petroșani
Dâlja Mare je naselje u Rumuniji u okrugu Hunedoara u opštini Petroșani.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 297 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 671 m.
Madonna del Campo, Pavia
Madonna del Campo je naselje u Italiji u provinciji Pavia, u regiji Lombardija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 176 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 111 m.
Plaut
Tit Makcije Plaut (lat. Titus Maccius Plautus, oko 250―184. st. e.), bio je najveći pisac komedija u rimskoj književnosti.
Rimska palijata
Radnja palijate podeljena je na pet činova, uz koje se nalaze prolog i epilog. U prologu se publici daju neophodni podaci o grčkom originalu, o mestu na kome se radnja događa, predstavlja se predistorija događaja opisanih u komediji ili se skicira čitava radnja komedije. Terencijevi prolozi su manje iscrpni i uopšte manje uspeli od Plautovih, jer se u njima uglavnom bavi ličnim stvarima, nešto slično parabazi u staroj atičkoj komediji. Prolog obično izgovara neki mitološki lik ili lik iz komedije ili pak predvodnik glumačke družine (dominus gregis). Da bi publika bolje razumela radnju, uvođena su ponekad u komediju tzv. prethodna lica (personae protaticae), koja inače s radnjom nisu imala nikakve veze i kasnije se u komediji više nisu pojavljivala. Takva su lica npr. Artotrog u Plautovom Hvalisavom vojniku i Grumion u njegovoj Aveti, a koristio ih je i Terencije.
Prema tradiciji, komički su glumci u prvo vreme nosili samo perike, a kasnije maske, koje je navodno uveo Roscije Gal, i to »zato što je bio razrok«. Pozorište je najpre bilo od drveta i postavljalo se iznova za svaku novu predstavu. Prvo trajno pozorište od kamena dao je sagraditi Pompej 55. godine st. e. Prema tradiciji, kameno pozorište se počelo zidati još 154. st. e., ali je senat gradnju odjednom obustavio i uopšte zabranio sedenje u pozorištu.
Od rimske komedije sačuvana su nam dela Plauta i Terencija.
Život Plautov
Plaut je rođen oko 250. god. st. e. u gradu Sarsini u Umbriji, najverovatnije u prilično siromašnoj porodici. Najpre je radio kao radnik na pozornici u Rimu, a zatim je dosta putovao i trgovao, ali u trgovini nije imao sreće. Kao siromašan vratio se u Rim i tu zarađivao za život radeći u mlinu. Tu je napisao tri komedije koje je publika dobro primila, pa je, ohrabren tim uspehom, napustio mlin i potpuno se predao poeziji, na kojoj je radio sve do svoje smrti 184. godine st. e. Rimski pisac Aul Gelije iz 2. veka n. e. prenosi nam sledeći epitaf koji je navodno bio postavljen na Plautovom grobu, ali koji ipak nije autentičan:
Dela
U antici je Plautu bilo pripisivano oko 130 komedija, od kojih je čuveni rimski polihistor Marko Terencije Varon u 1. veku st. e. kao autentične izdovio 21 komediju, koje su zato skupno nazvane fabulae Varonianae i od kojih nam se u poptunosti sačuvalo njih dvadeset a jedna (Vidularia) samo fragmentarno. Sve komedije predstavljaju adaptacije nove atičke komedije; tri ili četiri su pouzdano Menandrove, dve su Difilove, dve Filemonove, a jedna verovatno Aleksidova. Sve one obrađuju grčki život i običaje te, uz humoristično preterivanje, grčki katakter. Plaut svoj uspeh kod neobrazovane rimske publike duguje najviše svojoj slobodnoj i živoj obradi grčkih originala, koje je po volji menjao, pojednostavljivao i kombinovao (»kontaminirao«, tj. od dva grčka originala stvarao jednu latinsku preradu), uz unošenje drugih elemenata čiji je cilj bio da se komadi dopadnu savremenoj rimskoj publici. Takve su, na primer, kratke dijaloške scene u kojima likovi razmenjuju pretnje i uvrede, motiv roba koji trči, lik roba u ulozi zabavljača koji slobodno govori i drsko se ponaša (što je Plautova publika možda smatrala uobičajenim kod Grka), kome je ponekad postavljen nasuprot lik odanog roba koji se brine za svoga gospodara (što je trebalo da izazove odobravanje od robovlasnika prisutnih u publici), grube šale, mnoštvo aliteracija i igra rečima. Pored toga, umesto da stvara komedije sastavljene isključivo od dijaloga (diverbium), Plaut je značajno uvećao muzičko-recitativni element (cantica), koji u nekim komadima zaprema i do dve trećine cele komedije.
U većini komedija zaplet se gradi oko trikova nekog lukavog roba koji treba da svom mladom i zaljubljenom gospodaru pomogne da osvoji srce neke devojke, u čemu mu smetaju ili neki suparnik ili svodnik ili devojčin strogi otac. Devojka je obično robinja i prostitutka za koju se do kraja komada otkriva da je zapravo rođena kao slobodna i stoga pogodna za buduću ženu mladog Atinjanina. Često je devojka u mladosti bila oteta pa njeno prepoznavanje kao nečije davno izgubljene kćerke predstavlja vrhunac komedije. Među drugim čestim likovima su hvalisavi vojnik, parazit i kuvar.
Amfitrion (Amphitruo) jedna je od najboljih Plautovih komedija, u kojoj Jupiter uzima lik tebanskog kralja Amfitriona da bi obljubio njegovu ženu Alkmenu, a bog Merkurije lik Amfitrionovog vernog sluge Sosije. Na sceni se tako kreću dva para dvojnika, što izaziva niz komičnih situacija. Plaut je ovaj komad nazvao tragikomedijom (tragico-comoedia), jer je predstavljao neuobičajen spoj suprotstavljenih elemenata: visokog morala udate žene i burlesknog besa njenog muža, ali verovatno i zato što obrađuje mitsku tematiku, koja je tradicionalno pripadala sferi tragedije.
Ćup sa zlatom (Aulularia) obrađuje priču o starom tvrdici Euklionu koji pronalazi ćup sa zlatom i otada neprestano bdi nad njim. Ovaj se motiv prepliće s motivom ljubavi: Euklionovu kćerku na nekoj je proslavi obljubio mladi Likonid, koji se sad kaje i želi da se oženi devojkom. Međutim, od Eukliona ruku njegove kćerke zatraži Likonidov ujak Megador, na šta Euklion pomisli da je Megador namirisao bogati miraz pa ćup sa zlatom iznosi iz kuće i stane da ga sakriva na različitim mestima stalno se plašeći i sopstvene senke. U jednom ga trenutku, dok je selio ćup, vidi Likonidov rob koji zlato i uzme. Kraj komedije je izgubljen, ali je najverovatnije imao srećan kraj: Likonid vraća ćup sa zlatom Euklionu, a ovaj mu zauvrat daje svoju kćerku za ženu.
Camino Real a San Isidro, Comonfort
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 42 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1793 m.
Plaut
Dela
Bakhide (Bacchides), čiji je početak izgubljen, takođe obrađuju dvostruki problem. Reč je o sestrama Bakhidama, dve hetere istog imena, od kojih jedna očara neiskusnog i bogatog mladića, a druga, koju voli mladi Mnesiloh, padne u ruke nekog vojnika. Rob na prevaru izmami novac od Mnesilohovog oca da bi njime otkupio vojnikovu Bakhidu, ali nespretno izgubi novac. Lukavi rob, međutim, opet prevari Mnesilohovog oca, a kada očevi odu heterama po svoje sinove, sve se završi zajedničkim veseljem.
Zarobljenici (Captivi) imaju pomalo sentimentalan karakter, neuobičajen za Plauta, i nemaju ženskih likova. Priča je o čoveku čija su oba sina dopala ropstva, jedan još u detinjstvu a drugi kasnije dok se borio u ratu. Nesrećni otac kupuje veliki broj neprijateljskih zarobljenika nadajući se da će među njima naći svoje sinove. To mu najzad i uspeva, naravno tek nakon brojnih peripetija, u kojima glavnu ulogu ima parazit sa svojim dosetkama.
Menehmi (Menaechmi) obrađuju temu dva potpuno slična blizanca i nazvani su po imenu jednog od njih. Iz te sličnosti proizlazi niz komičnih situacija. Jedan brat, Menehmo, otet je još kad je imao sedam godina, a drugi, Sozikle, menja svoje ime u bratovljevo da bi tako očuvao uspomenu na njega. Kada je odrastao, Sozikle-Menehmo kreće u potragu za svojim izgubljenim bratom i stiže u Epidaur, gde mu brat i živi. Nastaju komične situacije kad se on susreće s bratovljevom ljubavnicom, ženom i zatim tastom. Zabuna je, naravno, rešena na kraju komada, čime je obezbeđen obavezni srećan kraj.
Avet (Mostellaria) priča o tome kako je mladi Filolah, dok mu je otac bio na putu, od svodnika kupio jednu robinju i zatim je oslobodio i doveo da živi s njim u očevoj kući. Novac za to je pozajmio od nekog zelenaša. Otac se međutim neočekivano brzo vraća pa na scenu stupa Filolahov rob Tranion, koji oca pokušava da spreči da uđe u kuću, zbog čega slaže da je kuća ispražnjena jer ju je navodno počela opsedati avet, odnosno duh nekog ubijenog čoveka. Međutim, pojavljuje se zelenaš koji traži svoj novac, što Traniona tera da smišlja nove laži.
Hvalisavi vojnik (Miles gloriosus) u središtu radnje ima razmetljivog vojnika Pirgopolinika, čije ime znači »osvajač mnogih gradova«, koji stradava od roba zbog svoje gluposti i uobraženosti. Lik nadmenog vojnika čest je i u drugim komedijama.
Lažljivac (Pseudolus) priča o tome kako neki makedonski vojnik kupuje devojku od nekog svodnika za 20 mina, ali mu kapairiše samo 15 mina. Devojku treba predati njegovom glasniku koji svodniku donosi preostalih 5 mina. Međutim, u devojku je zaljubljen i mladi Atinjanin Kaliodor. Zatim nastaje niz komičnih dijaloga između vojnikovog glasnika, i Kaliodorovog roba Pseudola (»Lažljivca«), koji za svog mladog i zaljubljenog gospodara želi da otkupi devojku, nemajući dakako pritom nikakvoga novca. Ova dvojica se nadmeću u lažima, ali najzad nadvlada Pseudol. Pored lepo izvajanog lika ovog roba stoji naturalistički prikazan lik svodnika koga zanima samo novac.
Konopac (Rudens) je takođe pomalo sentimentalnog karaktera. Radnja se dešava na brdovitoj obali Kirene blizu jednog Venerinog hrama i seoske kuće starog Atinjanina Demona, čija je kćerka Palestra još kao dete oteta od njega a zatim dospela u ruke svodnika Labraksa. Mladi Atinjanin Plesidip zaljubljuje se u nju i svodniku daje kaparu za njen otkup. Labraks međutim odluči da devojku krišom odvede na Siciliju. Na putu međutim nastane velika oluja i lađa se razbije blizu obale Kirene. Palestra i još jedna devojka stignu do obale, gde ih lepo primi Venerina sveštenica. Spasao se i Labraks, koji takođe stiže do hrama i pokušava da odvede devojke, ali ih odbrane Demon i Plesidip. Tada se iz mora, zapetljan u ribarskoj mreži, izvuče kovčeg koji je pripadao Labraksu, pa ribar, izvlačeći svoju mrežu pomoću konopca (rudens) stane da se prepire oko kovčega s Plesidipovim robom. Prepirka dovede do toga da se u kovčegu pronađe ne samo Labraksovo blago, nego i predmeti koji dokazuju da je Palestra zapravo Demonova davno izgubljena kćerka.
Tri groša (Trinummus) kazuje kako mladić Lezbonik, dok mu je otac Harmid na putu, prodaje kuću ne znajući da je u njoj sakriveno blago. Harmidov komšija i prijatelj kupuje kuću da bi je spasao. Ovaj prijatelj za tri groša unajmljuje i sikofanta koji, navodno od oca, donosi miraz za Lezbonikovu sestru. Glavni komični zaplet nastaje kada sikofant sreće Harmida koji se upravo vratio s puta i govori kako mu donosi vesti od njega samoga. Komad se srećno završava dvostrukom svadbom.
Belt, Montana
Belt je grad u američkoj saveznoj državi Montana.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 597, što je 36 (-5,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Plaut
Dela
Magarci (Asinaria) je komedija s elementima farse, a nazvana je prema magarcima koje rob prodaje, ali novac ne predaje svom starom gospodaru Demenetu nego ga zadržava da njime otkupi devojku za Demenetovog mladog sina Argiripa. Lukavi robovi vladaju pozornicom i radnjom komada, a u svoje spletke uspeju da upletu i Demeneta, koji plati da bi se uključio u sinovljevu ljubavnu igru. To mu međutim presedne kada ga na slavlju sa sinom i sinovljevom ljubavnicom ulovi njegova stroga žena i podrugljivo mu podvikne: »Ustaj, ljubavniče, polazi kući« (Surge, amator, i domum). Izreka »Čovek je čoveku vuk« (Homo homini lupus) potiče iz 495. stiha ove komedije.
Kasina (Casina) je dobila ime po robinji Kasini, u koju se zaljubljuju otac i sin. Njihova dva roba bore se oko devojke, pa najzad bacaju kocku i devojka pripadne ocu. Na venčanju se međutim sinovljen sin preobuče u nevestu te ocu i njegovom robu priređuje razne komične neprilike. Na kraju se ipak sin oženi devojkom, za koju se ispostavi da je zapravo komšijina kćerka.
Kovčežić (Cistellaria) govori o ljubavnim jadima dvoje mladih. Devojka Selenija radi za jednu heteru i postaje ljubavnica mladog Atinjanina Alkesimarha. Njen pravi identitet otkrivaju stvari skrivene u kovčežiću: ona je slobodna građanka i zapravo sestra devojke za koju Alkesimarhov otac ženi da oženi sina.
Žižak (Curculio) u središtu radnje ima parazita, prema kome je i nazvana. Fedrom je zaljubljen u robinju Planeziju, ali nema novca da je otkupi od svodnika. Kurkulion (= »Žižak«), njegov parazit, ukrade pečatni prsten od nekog uobraženog vojnika, koji je i sam kod nekog bankara deponovao novac da bi otkupio Planeziju. Pomoću pisma zapečaćenog ukradenim prstenom Kurkulion dolazi do devojke za svoga gospodara. Vojnik je besan, ali prsten otkriva da je Planezija zapravo vojnikova davno izgubljena sestra, i sve se srećno završava.
Trgovac (Mercator) ponovo obrađuje temu ljubavnog suparništva oca i sina. Mladić, koga njegov otac šalje u inostranstvo nekim trgovačkim poslom, zaljubljuje se u neku robinju na Rodosu i dovodi je kući u Atinu pretvarajući se da ju je doneo na poklon svojoj majci. Mladićev otac se i sam zaljubljuje u devojku, i zatim sve teče po uobičajenom šablonu.
Persijanac (Persa) nosi ime po persijskoj odeći u koju se prerušio zaljubljeni rob da bi nadmudrio svodnika i ukradenim novcem otkupio devojku koju voli.
Mladi Kartaginjanin (Poenulus) obrađuje ljubavnu povest mladog Kartaginjanina i robinje koja je u rukama nekog svodnika. Komedija u rukopisima iz nepoznatih razloga ima dva završetka, a istorijski je zanimljiva jer sadrži nekoliko citata inače malo poznatog punskog jezika.
Čubrići
Čubrići je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Rogatica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 67 stanovnika.
Plaut
Dela
Stiho (Stichus) nosi ime po robu i priča o bračnoj vernosti ― dve sestre nakon dve godine strpljivog čekanja konačno dočekuju svoje muževe. Ipak u ovoj komediji ne preovlađuje sentimentalni ton: izvor komike je parazit, kome pomažu robovi dvojice gospodara koji su zaljubljeni u istu devojku.
Australia, Villa Corzo
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 623 m.
Hampigny
Ampinji je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Šampanj-Arden, u departmanu Ob koja pripada prefekturi Bar sir Ob.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 241 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 25 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 9,49 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 122 metara.
Dinko Šurkalo
Dinko Šurkalo Šibenika, 13. srpnja 1920. — Split, 19. listopada 2010.) bio je sudionik Narodnooslobodilačke borbe, časnik JNA i narodni heroj Jugoslavije. I NOB odlazi 1941. Bio je mitraljezac u Prvom proleterskom bataljonu. Istakao se u borbama kod Golubića, zatum u Gorskom kotaru, na Risnjaku i u Žumberku. Legendarni mitraljez "Marko", kojim je tukao neprijatelja, nalazi se u Vojnom muzeju u Beogradu kao simbol pobjede u Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije.
Životopis
Rođen 1920. godine u radničkoj obitelji u Dolcu u Šibeniku. Po zanimanju je bio trgovački pomoćnik, ribar i pomorac.
Listopada 1939. godine, postao je član Saveza komunističke omladine Jugoslavije.
Drugi svjetski rat
Početkom prosinca 1941. godine, Šurkalo je s jednom partizanskom skupinom iz Šibenika otišao u Liku, gdje se priključio oružanoj borbi protiv okupatora. Postao je puškomitraljezac u Prvoj hrvatskoj dalmatinskoj četi bataljuna „Marko Orešković“. Sudjelovao je u borbama protiv talijanskih postrojbi kraj Korenice.
Posle velikih uspjeha u Dalmaciji, Proleterski bataljun bio je prebačen u Liku, Hrvatsko primorje i Gorski kotar. Dinko je sudjelovao u akcijama bataljuna, naročito u srpnju i kolovozu 1942. godine, poslije velike talijanske ofenzive u središnjem i sjeverozapadnom dijelu Gorskog kotara i Hrvatskog primorja.
Krajem rujna 1942. godine, tijekom marša proleterskog bataljuna prema Žumberku, Šurkalo je sa grupom boraca preplivao rijeku Kupu da bi savladao stražu kod skele, koja je bila potrebna zbog prebacivanja bataljuna na drugu stranu zbog dolaska ustaških postrojbi. Poslije dolaska na Žumberak, ustaše su nenadano napale Mitraljesku četu u selu Kordiću. Dinko je uz pomoć mitraljeza i sa skupinom suboraca odbio napad.
Nišor
Nišor može biti:
Dinko Šurkalo
Drugi svjetski rat
U siječnju 1943. godine, kao zapovjednik mitraljeske čete, zadržao je jaku talijansku kolonu kod Lović Prekrižja pola dana. U travnju 1943. godine, za vreme jednog od mnogih napada neprijatelja na slobodni teritorij Žumberka, kao zamjenik zapovjednika Četvrtog bataljuna, zatražio je od zapovjednika Trinaeste proleterske brigade „Rade Končar“, koja se povlačila s ranjenicima ka Svetoj Geri, da ga ostavi u zasjedi. Pošto je dobio odobrenje, sa zapovjednikom mitraljeske čete i još dva borca s dva teška mitraljeza i dosta bombi zauzeo je položaj u jednom talijanskom bunkeru u Donjem Prekrižju. Odatle vatrom iz mitraljeza i ručnim bombama nanio velike gubitke neprijatelju, a potom se povukao.
Poslije višegodišnjeg ratovanja u Lici, Gorskom kotaru, Hrvatskom primorju, Kordunu, Žumberku i Pokuplju, Dinko se u srpnju 1944. godine vratio u Dalmaciju, u Peti pomorskoobalski sektor, gdje je prvo bio zapovjednik artiljerije, a zatim zapovjednik mornaričke pješadije. Organizirao je i sudjelovao u manjim desantnim prepadima na Korčuli, Pelješcu i Mljetu i u borbama za oslobođenje južne Dalmacije i Boke Kotorske. Pred kraj rata, bio je zapovjednik Treće brigade mornaričke pješadije.
Poslijeratna karijera
Poslije rata, vršio je mnoge dužnosti u Jugoslavenskoj ratnoj mornarici. Imao je čin admirala, a bila su mu dodijeljena i mnoga visoka odlikovanja za aktivnosti u ratu i za rad na izgradnji jugoslavenskih oružanih snaga, posebno Ratne mornarice. Početkom 1970-ih godina, otišao je u mirovinu.
La Mesa, Ixtlahuacán del Río
La Mesa je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Ixtlahuacán del Río.
Dinko Šurkalo
Odlikovanja
Nositelj je Partizanske spomenice 1941., Ordena partizanske zvijezde s puškama, Ordena zasluga za narod sa srebrnim zrakama, Ordena bratstva i jedinstva sa srebrnim vijencem, Ordena za hrabrost i ostalih jugoslavenskih odlikovanja. Ordenom narodnog heroja bio je odlikovan 27. studenog 1953. godine.
Papaz
Papaz može biti:
Dankovci
Dankovci (mađarski: Őrfalu, njemački: Thankendorf) je naselje u slovenskoj Općini Puconcima. Dankovci se nalazi u pokrajini Prekomurju i statističkoj regiji Pomurju.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 148 stanovnika.
Gentamicin
Gentamicin je antibiotik iz porodice aminoglikozida i deluje na veliki broj bakterijskih infekcija, naročito na infekcije izazvane Gram negativnim bakterijama. Gentamicin je mimetik prirodnih biomolekula i nadoveže se na bakterijske ribozome gde dovodi do nepravilnog čitanja genetičkog koda.
Nuspojave
Sporedne štetne posledice dugoročnog konzumiranja gentamicina su gubljenje sluha ili poremećaji koordinacije, naročito kod osoba koje već imaju uređene genetičke predispozicije za ispoljavanje problema u koordinaciji. Ove osobe imaju bezazlenu mutaciju DNK molekula koja se može drastično ispoljiti ukoliko se gentamicin u velikoj meri unosi u organizam i meša sa ćelijama domaćina u čitanju genetičkog koda. Ćelije uha su naročito osetljive na ovaj antibiotik. Ponekad se antibiotik namerno koristi u velikoj meri u drastičnim slučajevima Menijerove bolesti ili Menijerovog sindroma, kako bi se oslabila aktivnost vestibularnog aparata.
Gentamicin takođe može biti jako nefrotoksičan, naročito u serijskim tretmanima gde se uzima na redovnoj osnovi u velikoj dozi. Da bi se izbeglo oštećenje bubrega doza gentamicina se prepisuje na osnovu mase pacijenta.
Ešerihija Koli je pokazala određeni stepen otpornosti na gentamicin iako je sama bakterija gram negativna.
Vesjolje ribjata (film)
Protagonist, čiji lik tumači Leonid Utjosov je mladi pastir koji pogreškom kao muzičar bude pozvan na zabavu jedne bogatašice, i tamo se zaljubi u njenu sobaricu (čiji lik tumači Ljubov Orlova). Radnja prikazuje njegove napore da započne karijeru jazz muzičara, odnosno nastupe u putujućem bendu Veseli momci, sa kojim doživljava niz komičnih pustolovina. Aleksandrov, koji je dotada bio poznat kao Ejzenštejnov suradnik, pred snimanje je pažljivo proučavao hollywoodske mjuzikle, ali je okupio i izuzetno talentirane suradnike kao što su kompozitor Isaak Dunajevski i Vasilij Lebedev-Kumač. Film je doživio izuzetan uspjeh, a mnoge od pjesama su postale ruski evergrini. Utjosov i Orlova, koja se kasnije udala za Aleksandrova, su velike filmske zvijezde.
Veseli momci su postali veliki hit i izvan sovjetskih granica.
Mulinazzo, Piacenza
Mulinazzo je naselje u Italiji u provinciji Piacenza, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 60 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 174 m.
Bolesnik Europe
Bolesnik Europe je naziv za etiketiranje europske zemlje koja prolazi kroz teške probleme (ekonomske, političke, društvene u obliku reliogioznih ili nacionalnih tenzija i neslaganja) te je dugoročno neodrživa bez reformi i promjena. Prvo se se upotrijebila kako bi se opisalo Osmansko Carstvo u 19. stoljeću, koje je tada rapidno propadalo.
Termin se povremeno koristi i danas u modernoj Europi. Tijekom 1970-ih i 1980-ih, Ujedinjeno Kraljevstvo se navodilo kao novi "bolesnik Europe", dok se to 2010-ih povremeno navodi za Grčku i Bosnu i Hercegovinu.
Princmetalova angina
Princmetalova angina, vazospazam koronarnih arterija je neobičan i redak oblik angine pektoris, sa čestim dugotrajnim napadima, bola u grudima u miru, ponekad i u krevetu, ničim isprovociran, po čemu se ona razlikuje od klasične pektoralne angine. Ova vrsta angine je posledica spazma koronarnih (srčanih) arterija koji dovodi do nagle, prolazne, redukcije njihovog lumena sa posledičnim smanjenim protokom krvi i pojavom ishemije u srčanom mišiću. To znači da napadi anginoznog – stenokardičnog bola — ne zavise od provocirajućih činilaca, kao što je npr ateroskleroza fizički napor itd. Bol, izazvan spazmom, počinje naglo najčešće u ciklusima i javlja se i završava u isto vreme svakog dana (nešto češće u večernjim časovima).
Alternativni nazivi i istorijat
Princmetalova angina kao najčešće primenjivani naziv za ovu bolest nosi ime po američkog kardiologa dr Majrona Princmetala, koji je sa sardanicima 1959. opisao ovu bolest, kao jednu od varijanti (oblika) angine pektoris.
Učestalost
Podaci o učestalosti Princmetalove angine variraju u različitim kliničkim studijama u zavisnosti od; geografskog položaja proučavanog stanovništva, kriterijuma koji su primenjeni u testiranju pacijenata i različito definisanih uslova istraživanja.
Hotel Adlon (film)
Hotel Adlon je zapadnonjemački crno-bijeli historijski film snimljen 1955. u režiji Josefa von Bakyja. Temelji se na istoimenoj knjizi memoara Hedde Adlon, supruge Louisa Adlona, berlin]skog hotelijera koji je vodio znameniti [[Hotel Adlon. Radnja se sastoji od 12 vinjeta i prikazuje historiju hotela od njegovog otvaranja 1907. godine pod pokroviteljstvom cara Wilhelma II do njegovog uništenja za vrijeme bitke za Berlin na samom kraju Drugog svjetskog rata 1945. Protagonist filma, koga tumači Sebastian Fischer je sobar koji zajedno sa svojom suprugom tokom decenija svjedoči noćenju mnogih znamenitih gostiju.
Princmetalova angina
Učestalost
U Sjedinjenim Američkim Državama, učestalost je među najnižim u svetu. Kod oko 4% pacijenata nakon koronarne angiografije postoje dokazi o fokalnim spazmima, (koji su definisani kao 75% smanjenje lumena koronarne arterije nakon primene ergonovina.
U Francuskoj, je oko 12% pacijenata imalo pozitivan nalaz nakon sprovedenog, na ergonovinu zasnovanog, testiranja, dok u japanskim studijama objavljenim u publikacijama, o spazmu koronarnih arterija, navode pozitivan nalaz kod oko 30% pacijenata.
Mortalitet / Morbiditet
Prognoza kod bolesnika sa Princmetalovom anginom zavisi od stepena aterosklerotskih promena u koronarnoj bolesti. Kod pacijenata bez ili čak sa jednim aterosklerozom izmenjenim krvnim sudom, je benigna sa stopom preživljavanja do 99% za 1 godinu dana i 94% na 5 godina. S druge strane, preživljavanje pacijenata sa multiplim aterosklerotskim promenama koronarnih arterija pada na 87% za 1 godinu i 77% na 5 godina. Stopa preživljavanja je takođe niže kod pacijenata sa višestrukim spazmima
Rasa, pol, starost
Japanski pacijenti imaju mnogo veću šansu za razvoj Princmetalova angina od kavkaskih pacijenata. Kada je procenu izvršio isti tim, japanski pacijenti su imali tri puta veću učestalost grčeva u odnosu na svoje kolege sa kavkaza iako su obe grupe pacijenata imale slične prosečne promene sa koronarnim spazmima.
Vaeruje se prema nekim istraživanjima da žene češće obolelevaju od Princmetalove angine, iako neke druge prognostičke studije navode za je ona učestalija kod muškog pola. Među ženama, ovaj oblik angine relativno može biti češći kod kavkaskih pacijenatkinja (22%) nego u japanskih pacijentkinja (11%).
U odnosu na starost pacijenata pojave simptoma je promenljiva u odnosu na uzrast, ali, u proseku, bolest kod pacijenta počinje u 50. godini.
Patofiziologija
Najčešće vidi u toku noći i uz teške poremećaje srčanog ritma. Elektrokardiogram snimljene tokom napada će ukazati elevacijom ST segmenta, a ne depresija. Stanje se javlja bez prethodne promene srca i krvni pritisak. Većina pacijenata su u osnovi koronarne bolesti, ali neki imaju normalne arterije. Produženi napad može dovesti do ventrikularnih aritmija, infarkt miokarda, srčani blok, i iznenadne smrti. Bolovi se javljaju spontano, bez provokativnih momenata (bez prethodne promena na srcu i krvnom pritisku), u ciklusima, najčešće u toku noći, traju nešto duže uz teške poremećaje srčanog ritma i ne reaguju uvek promptno nakon uzimanja nitroglicerina. Bol, je dosta često praćen i promenom komorskog kompleksa zbog promena srčanog ritma koji može uzrokovati sinkopu. Produženi napad može dovesti do ventrikularnih (komorskih) aritmija, infarkta miokarda, srčanog bloka, i iznenadne smrti.
Planinica
Planinica može biti:
Princmetalova angina
Etiologija
Tačan uzrok spazama (grčeva) koronarnih arterija nije poznat. Najčešće se kao uzrok navodi narušena funkcija tanke sluzokože krvnih sudova koja se zove endotel. Normalne koronarne arterija proizvode hemijske supstance (azot oksid) koja širi krvne sudove i omogućava da kroz njih krv protiče sa lakoćom. Ako je unutrašnji omotač koronarnih arterija oštećen one ne funkcionišu normalno. Zato se oni lakše mogu suziti, i dovesti do srčanih spazama i anginoznih bolova. U etiologiji ove bolesti navode se brojni predisponirajući faktori, kao pokretački mehanizam vazospazma koronarnih arterija.
Planinica
ili
Princmetalova angina
Predisponirajući faktori
Rasna predispozicija, navodi se u brojnim studijama kao jedan od značajnih faktora, a zasnovana je na poređenju podataka dobijenik kod kavkaski i japanski pacijenta o većoj učestalosti difuzno hiper-reaktivnih koronarnih arterija sa jako čestim multivaskularnim spazmima u ovim rasama, koja se značajno razlikuje od podataka dobijenimh kod ostalih etničkih grupa u svetu. Smatra se da prisutnost genetički i ekoloških faktori kod ovih rasa igra ključnu ulogu u pojavi vazospazama. . Među genetičke faktore, kao dominantan navodi se HLA antigen–HLA-DR2 koji najverovatnije utiče na promenu amino kiselinskom sastava u endotelu arterija (što utiče na smanjenu produkciju azot oksida), ili na promene u funkciji autonomnog nervnog sistema. . [75-78].
Amultzán, Tanlajás
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 113 m.
Princmetalova angina
Predisponirajući faktori
Polne razlike. Mehanizam polnih razlika otkriven je u toku istraživanja kod žena. Nivoi proširenja arterija hemijskim materijama su veći kada je nivo estrogena u određenim fazama menstrualnog ciklusa visok. Studije su pokazale da tokom ovog perioda, kada su nivoi estrogena u krvi visoki, žene imaju manje i ređe napade bolova u grudima. Žene koje rano uđu u menopauzu imaju dvostruko veću šansu za pojavu vazospazma koronarnih arterija i veći rizik od srčanog udar u kasnijem životu.
Eurit
Eurit je u grčkoj mitologiji bio čuveni strelac, koji se u toj veštini nadmetao i sa samim Apolonom, čiji je unuk bio.
Princmetalova angina
Predisponirajući faktori
Pušenje. Istraživanjima je utvrđeno da pušači imaju veću tendenciju ka nižim nivoima azotnog oksida u krvnim sudovima nego nepušači, što takođe povećava sklonsot ka vazospazmima praćenim anginoznim bolovima. Zato se smatra da je pušenje jedan od glavni faktor rizika za pojavu koronarnog spazama.
Eurit
Mitologija
Bio je Melanejev i Stratonikin sin i vladar Ehalije, zemlje koja se nalazila u Tesaliji, Meseniji ili ostrvu Euribiji. Supruga mu je bila Antiopa ili Antioha, sa kojom je imao sinove Klitija, Tokseja, Ifita, Dejona (ili Moliona) i kćerku Jolu. Kada mu je kćerka stasala za udaju, obećao ju je onome ko njega i njegove sinove pobedi u gađanju lukom i strelom. Pripovedalo se da je luk i strele dobio od Apolona. U ovom nadmetanju, uspeo je da ih pobedi Herakle, ali Eurit nije bio spreman da mu da svoju kćerku, jer se pribojavao da će je zadesiti sudbina Heraklove bivše žene Megare. U to vreme je Autolik došao u Ehaliju i pokrao Euritova goveda. Eurit je verovao da je kradljivac Herakle i poslao je sina Ifita da ih pronađe. Ifit nije delio sumnje svoga oca, već je u Tirintu molio Herakla da mu pomogne da pronađe goveda. Iako mu je obećao pomoć, Herakle ga je u nastupu ludila bacio sa stene, te je mladić poginuo. Kasnije, kada se očistio od njegovog ubistva, Herakle je poveo vojsku na Ehaliju, razrušio grad, pobio Eurita i njegove sinove i zarobio Jolu. Prema drugom predanju, Eurita je ubio Apolon jer se drznuo da ga izazove na nadmetanje. Eurit je pred smrt svoje strele zaveštao Ifitu, koji ih je kasnije dao Odiseju kako bi se izborio sa prosiocima svoje supruge.
Balún Canán, Villa Corzo
Balún Canán je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Villa Corzo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 653 m.
Princmetalova angina
Provocirajući faktori
Pored toga što se Princmetalova angina može javiti bez razloga (bezuzročno), ona može biti izazvana i: Međutim, postoje i istraživanja koja smatraju da teorija o dejstvu azot oksida ne može u potpunosti objasniti etiologiju Princmetalove angine. Kod ateroskleroze, zbog zakrečavanja arterija usled gomilanje masnih naslaga, smanjuje se obim proširenja krvnog suda pod dejstvom azot-oksida, ali se i pored toga kod svih obolelih od ateroskleroze ne javljaju se spazmi koronarnih arterija.
Kao alternativni (ili koegzistirajući) mehanizmi u spazmu koronarnih arterija mogu biti; uvećana vrednost fosfolipaze C, visok nivo holesterola, visok krvni pritisak, šećerna bolest, nedovoljna fizička aktivnost, neadekvatna ishrana itd.
Vazospazam koronarnih arterija može biti povezana i sa povećanim vrednostima markera oksidativnog stresa i zapaljenja, uključujući tu i tioredoksin, C-reaktivni protein, i veći nivo monocita.
Jedna od mogućnosti za pojavu vazospazama koronarnih arterija su i povrede sluzokože arterija, kroz koje prodiru hemijske materije iz mišića izazivajući suženje krvnih sudova.
Dijagnoza
Postavlja se na osnovu ;