Egzodus_Jevreja_iz_arapskih_država
Irak
Uspostavom Izraela 15. 5. 1948. i izbijanjem prvog arapsko-izraelskog rata u kojem je sudjelovalo i nekoliko hiljada Iračana, dolazi do rasplamsavanja anticionističkog raspoloženja u Iraku i cionističke aktivnosti postaju ilegalnima u julu iste godine. Položaj Jevreja se generalno pogoršao, no politički progoni bili su usmjereni isključivo protiv cionista i komunista. Navedeni događaji također su doveli do uspona ultradesničarskog arapskog i iračkog nacionalizma među čijim je redovima bilo i onih koji su početkom 1949. po medijima otvoreno pozivali na deportaciju Jevreja, poistovjećujući ih s cionistima. Takve radikalne ideje, isprva ograničene samo na političke marginalce, iste godine su i ozbiljno razmatrane na sastanku iračkog premijera N. al-Saida s britanskim ambasadorom W. H. B. Mackom. Mack je Saidu sugerirao da se radi o lošoj ideji jer se time čini usluga Izraelu, no neki historičari argumentiraju da je takva britanska pozicija bila samo privremena i da su ubrzo kasnije zapravo poticali takav scenarij. Kao jedan od razloga tome navodi se široko rasprostranjen komunizam među Jevrejima, što su Britanci vidjeli kao potencijalnu prijetnju geopolitičkoj stabilnosti Iraka odnosno njihovoj hladnoratovskoj membrani u Jugozapadnoj Aziji. Sam N. al-Said, kao i kasniji premijer T. al-Suvaidi (1950.), prema memoarima cionističkih vođa Š. Hilela i M. Ben-Porata kategorično je odbijao ponude o preseljenju Jevreja. Hilel i Ben-Porat, rodom irački Jevreji, od 1949. bili su glavni emisari Jišuva u Iraku i bavili su se pregovaranjem s vladom u Bagdadu, podmićivanjem iračkih službenika i organiziranjem avionskih letova za Izrael. Do čelnih pozicija dogurali su zahvaljujući svom porijeklu odnosno neuspjehu ranijih aškenaskih aktivista zbog kojih je lokalni cionizam degradirao. Iako je dvojac postigao ograničen napredak u transferu Jevreja, nije uspio promijeniti raširenu ravnodušnost i neprijateljstvo prema cionizmu kod jevrejske zajednice, te su 1950. izvjestili vodstvo da lokalci i dalje ne smatraju novostvoreni Izrael ostvarenjem proročanstva. Iste godine, netom prije masovnog egzodusa, u Kraljevini Irak živjelo je oko 130.000 Jevreja. desno|mini|250px|Irački [[Jevreji napuštaju Aerodrom Lod kod Tel Aviva 1951. na putu prema tranzitnim kampovima]] Iračke vlasti su više godina gledale na cionističke operativce kao subverzivne elemente, zbog čega je nova vlada na čelu s premijerom T. al-Suvaidijem dana 9. 3. 1950. usvojila zakon o denaturalizaciji. Stavke zakona precizirale su da svaki Jevrej pri pokušaju ilegalnog napuštanja Iraka automatski gubi državljanstvo, svaki koji je ilegalno izišao iz zemlje također ga gubi u slučaju da se ne vrati kroz dva mjeseca, te da vlada ima pravo uskratiti boravak svakom pojedincu koji je po navedenim pravilima izgubio državljanstvo. Zakon je trebao važiti za period od godinu dana i iračka vlada nadala se da će „sporni elementi“ unutar jevrejske zajednice (konkretno cionisti i njima podložni siromasi) napustiti Irak, čime bi kriza bila riješena i suverenitet učvršćen. Suvaidi je smatrao da će zemlju napustiti 6000 – 7000 Jevreja, a inicijalna predviđanja britanske i američke ambasade u Bagdadu ukazivala su da će iz Iraka emigrirati manje od petine jevrejskog stanovništva. Njihove pretpostavke isprva su se pokazale preuveličanima jer se tokom prvih mjesec dana za odlazak prijavilo svega 150 Jevreja. Do drastične promjene situacije dolazi 8. 4. 1950. kada je zabilježen prvi u nizu kontroverznih bagdadskih incidenata koji će zapečatiti sudbinu jevrejske zajednice u Iraku – na jedan od jevrejskih kafića bačena je granata pri čemu je ozlijeđeno nekoliko mladića. Samo četiri dana kasnije broj Jevreja registriranih za odlazak skočio je na 3400, a kroz sljedeća dva tjedna na čak 23.000. Drugi napad u nizu osvanuo je 3. 6. iste godine kada je iz jurećeg automobila bačena bomba na drugi jevrejski kafić, a treći i najsmrtonosniji 14. 1. 1951. pri čemu je pet Jevreja smrtno stradalo i više od 20 njih ranjeno. Do 8. 3. 1951. godine, dan prije isteka zakona o denaturalizaciji, ukupno 105.653 Jevreja registrirano je za odlazak, a oko 40.000 njih već je napustilo zemlju. Napuštanje jevrejskih trgovaca, masovna rasprodaja imovine i ilegalni odljev kapitala doveli su do ozbiljne ekonomske krize koju je iračka vlada 9. 3. pokušala riješiti usvajanjem novog zakona o konfiskaciji imovine svim registriranim za odlazak. Nedugo kasnije, još tri bombaška napada u Bagdadu zabilježena su u martu, maju i junu iste godine. lijevo|mini|200px|Jevrejski imigranti u tranzitnom kampu (ma'abarot) [[1950. godine]] Zbog zategnutih iračko-izraelskih političkih odnosa i nemogućnosti direktnog legalnog puta u Izrael, tokom 1950. i 1951. organizirana je složena mreža za transfer poznata kao operacija Ezra i Nehemija (ili Meikelberg ) i golema većina Jevreja prebačena je zračnim putem. Veći dio njih, točnije 86.843 putnika, koristio se avionskim letovima s Ciprom kao lažnim odredištem , dok je za prijevoz bila zadužena kompanija Bliskoistočni transport , paravan za izraelsku nacionalnu aviokompaniju El Al. Ostali Jevreji, njih približno 16.000, pristigli su preko susjednog Irana odnosno Iranskog Kurdistana na sjeveru i Šat al-Araba oko Abadana na jugu, odakle su prvo odlazili put Teherana i zatim direktnim letovima u Izrael.