cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Viktorija
Rana vladavina
U vreme kada je Viktorija nasledila presto, vlada je bila pod kontrolom "Vig" partije (ova je partija pokušavala da ograniči vlast krune, nasuprot "torijevcima"), koja je bila na vlasti od 1830. Njihov premijer, Vilijem Lamb, Lord od Melburna, je odjednom postao značajan činilac u životu politički neiskusne kraljice koja se na njega oslanjala za savet. Melburnova vlada nije ostala dugo na vlasti; postajala je sve manje popularna i suočila se sa velikim teškoćama u upravi kolonija. U Kanadi se Ujedinjeno Kraljevstvo suočilo sa pobunom, a na Jamajci je kolonijalno zakonodavstvo protestovalo protiv britanskih principa odbijajući da sprovodi bilo kakav zakon. 1839, nesposoban da se nosi sa problemima u kolonijama, lord Melburn je podneo ostavku.
Vodonična veza
Vodonična veza u DNK-u
Vodonične veze obezbeđuju sekundarnu strukturu DNK i RNK. Obrazuju se između komplementranih azotnih baza naspramnih lanaca DNK, odnosno, naspramno postavljenih delova jednog lanca RNK.
Viktorija
Rana vladavina
Kraljica je poverila formiranje novog ministarstva Ser Robertu Pilu, torijevcu, ali se susrela s debaklom poznatim kao "Kriza spavaće sobe" ("Bedchamber Crisis"). U to vreme je bilo uobičajeno da osoblje u odajama kraljevske porodice imenuje premijer na osnovu stranačke pripadnosti. Mnogo dvorskih dama je bilo udato za pripadnike Vig partije, a Ser Pil je želeo da ih zameni ženama torijevaca. Viktorija se oštro usprotivila uklanjanju dvorskih dama, koje je smatrala bliskim prijateljicama, pre nego članovima ceremonijalne institucije. Ser Robert Pil je smatrao da ne može da radi pod ovim uslovima, pa je dao ostavku, dozvolivši Melburnu da se vrati na poziciju.
Vodonična veza
Vodonična veza u DNK-u
Komplementarne baze u DNK su:
Razlika u RNK je u tome što je za adenin komplementarano vezan uracil sa dve vodonične veze.
Viktorija
Brak
Tokom Viktorijine prve trudnoće, jedanaestogodišnji Edvard Oksford je pokušao atentat na kraljicu dok se vozila kočijom sa princom Albertom ka Londonu. Oksford je pucao dva puta, ali je oba puta promašio. Suđeno mu je za veleizdaju, ali je oslobođen na račun neuračunljivosti. Ovaj proces su mnogi stavili pod znak pitanja i smatraju da je moguće da je Oksford prosto želeo da postane poznat. Drugi smatraju da je zavera "Čartista" bila u osnovi ovog pokušaja ubistva ili da je slučaj imao veze sa izborom prvog prestolonaslednika, Kralja od Hanovera. Ove teorije zavere pogodile su zemlju talasom patriotizma i lojalnosti.
Vodonična veza
Vodonična veza u DNK-u
Priroda ovih vezaje da su to slabe veze koje se lako raskidaju, ali se i lako uspostavljaju što je od velikog značaja za normalno funkcionisanje nukleinskih kiselina, time i same ćelije.
Viktorija
Brak
Događaj nije imao uticaja na kraljičino zdravlje i trudnoću. Prvo dete, Kraljevska Princeza i Carska Frederika Viktorija, je rođeno 21. novembra 1840. Još osmoro dece će biti rođeno tokom izuzetno srećnog braka Viktorije i Alberta. Albert nije bio samo kraljičin saputnik, već i važan politički savetnik, zamenivši Lorda Melburna na mestu dominantne ličnosti kraljičinog života. Liberali (Vigs) su izgubili izbore 1841. Zamenila ih je Konzervativna partija (torijevci). Viktorija je nastavila da se tajno dopisuje sa Lordom Melburnom, ali je njegov uticaj vremenom izbledeo na račun princa Alberta.
13. juna 1842. Viktorija je prvi put putovala vozom, od Sloua blizu zamka Vindzor do Pedingtona u Londonu, posebnim vagonom koji je napravila Velika Zapadna Železnica, a u pratnji muža i inženjera Velike Zapadne Železnice, Ajzambarda Kingdoma Brunela.
Rana viktorijanska politika
Pilova administracija se našla u krizi u vezi Zakona o žitaricama. Mnogi torijevci su se protivili zakonu, ali neki torijevci, tzv. "Piliti", i većina liberala su ga podržavali. Pil je podneo ostavku 1846, nakon što je predlog jedva usvojen. Zamenio ga je Džon Rasel. Raselova administracija, iako je bio liberal, nije bila u kraljičinoj milosti. Posebno drzak prema kraljici bio je sekretar inostranih poslova, lord Palmerston, koji je često radio bez prethodnih konsultacija sa kabinetom, premijerom ili kraljicom. 1849. Viktorija je uložila žalbu lordu Džonu Raselu, tvrdeći da je Palmerston poslao zvanične pošiljke stranim liderima bez njenog znanja. Žalbu je ponovila 1850. ali bez uspeha. Tek 1851. lord Palmerston je udaljen iz administracije. Tom prilikom je objavio podršku britanske vlade predsedniku Napoleonu III i promeni državnog uređenja Francuske bez prethodnih konsultacija sa premijerom.
Period u kome je Rasel bio premijer pokazao se kao vrlo stresan za kraljicu. 1849. nezaposleni i nezadovoljni Irac, Vilijam Hamilton, uznemirio je kraljicu pucnjevima u njenom prisustvu. Prema zakonu iz 1842, osuđen je na 7 godina zatvora. 1850. kraljica je povređena u napadu koji je najverovatnije izveo njen bivši oficir Robert Pejt. Pejt je izvrnuo kočiju kojom se vozila, pri čemu je zadobila lakše povrede. Pejt nije uspeo da dokaže neuračunljivost i osuđen je jednako kao Hamilton.
Irska
Mlada kraljica Viktorija se zaljubila u Irsku, birajući da se odmara u Kilarniju u okrugu Keri, lansirajući ovu lokaciju kao jedno od najpopularnijih turističkih odredišta devetnaestog veka. Njena ljubav prema ostrvu je bila u paru sa toplinom kojom su Irci dočekali mladu kraljicu. 1845. Irska je bila pogođena velikom glađu koja je za 4 godine odnela pola miliona života i oterala ceo milion ljudi u emigraciju. Kraljica je lično poklonila 5000 funti i bila uključena u razne dobrotvorne akcije. Uprkos tome, činjenica da je politika lorda Rasela bila okrivljena za glad i Irskoj imala je uticaj na pad popularnosti kraljice. Za ekstremne republikance, Viktorija je postala "Gladna Kraljica", sa mitskim pričama o tome da je donacija iznosila svega 5 funti koje su naširoko prihvaćene u republikanskim krugovima.
Viktorijinu prvu zvaničnu posetu Irskoj, 1849, je posebno organizovao George Villiers, lord-zastupnik Irske, vođa britanske administracije, da bi odvukao pažnju od gladi ali i da bi privukao pažnju političara kroz kraljičino prisustvo i skrenuo im pažnju na ozbiljnost krize u Irskoj. Bez obzira na negativni uticaj gladi na kraljičinu popularnost, kraljica je ostala dovoljno popularna u nacionalističkim krugovima da bi joj na kraju partijskih sastanaka i dalje pevali "Bože spasi kraljicu" (što je oficijelna himna Velike Britanije i danas).
Ipak, do kraja sedamdesetih i osamdesetih godina devetnaestog veka, monarhijska moć u Irskoj je značajno opala, delom kao rezultat Viktorijine odluke da odbije posetu Irskoj iz protesta protiv odluke Dablinske Korporacije da odbije da čestita njenom sinu, Edvardu VII, brak sa danskom princezom Aleksandrom, ili da čestita kraljevskom paru rođenje najstarijeg sina, princa Alberta Viktora.
Viktorija je odbila pritisak mnogih premijera, lordova i, čak, članova kraljevske porodice, da ustanovi kraljevsku rezidenciju u Irskoj. Pišući svoje memoare, "Irska, zavedena žena ili heroina?", 1930, Vilijam Brodrik, lord Midlton, prethodno vođa irske unionističke partije, opisao je ovu odluku kao dokaz katastrofalnog odnosa prema monarhiji i britanskoj vladavini u Irskoj.
Viktorija je posetila Irsku poslednji put 1900, kada je došla da pozove Irce da se pridruže britanskoj vojsci i bore u Boerskom ratu. (Boerski rat je vođen od 1899. do 1902. u Africi, oko vladavine nad teritorijom Zulua. Završen je britanskom pobedom.) Nacionalistički otpor njenoj poseti raširio je Artur Grifit, koji je ustanovio organizaciju Galska Liga (Cumann na nGaedheal) da bi ujedinio opoziciju. Pet godina kasnije, Grifit je iskoristio kontakte koje je ustanovio prilikom kampanje protiv kraljičine posete da napravi novi politički pokret, Šin Fejn.
Srednje godine
1851 održana je prva Svetska izložba, poznata pod imenom Velika izložba 1851. godine. Organizovao ju je princ Albert, a izložbu je zvanično otvorila kraljica, 1. maja 1851. Uprkos strahovima mnogih, dokazala je svoj veliki uspeh, a zarada je iskorišćena za potporu Muzeja Viktorije i Alberta (prethodno zvanog Muzej Južnog Kensingtona). Administracija lorda Rasela pala je 1852, kada je liberalnog premijera zamenio konzervativac Edward Smith-Stanly, lord Darby. On nije dugo ostao na vlasti, jer nije uspeo da održi većinu u parlamentu. Dao je ostavku manje od godinu dana nakon dolaska na položaj. U tom momentu, Viktorija je bila nestrpljiva da okonča period slabih administracija. I kraljica i njen suprug su podržavali jaku koaliciju između liberala i torijevaca. Takva administracija je zaista oformljena, sa pilitom (torijevcom) Georgeom Hamiltonom Gordonom na čelu.
Jedan od najznačajnijih akata nove administracije bilo je da uvede Veliku Britaniju u Krimski rat 1854, na strani Otomanske Imperije, protiv Rusije. Neposredno pre nego što je Velika Britanija pristupila ratu, glasine da su kraljica i princ Albert naklonjeni ruskoj strani su umanjile popularnost kraljevskog para. Bez obzira na to, kraljica je javno dala nedvosmislenu podršku trupama. Nakon zaključenja rata, kraljica je ustanovila Viktorijin krst kao odlikovanje za hrabrost.
Nakon što je njegovo upravljanje trupama u toku Krimskog rata dovedeno u pitanje sa mnogih strana, 1855. lord Aberdin je dao ostavku da bi ga zamenio lord Palmerston. Palmerston je takođe isteran iz administracije zbog nepopularnog rešenja ratnog sukoba (Drugi opijumski rat, 1857). Zamenio ga je lord Derbi. Među značajnim događajima za vreme Derbijeve administracije izdvaja se Sepoj-pobuna protiv vladavine Britanske Istočno-indijske Kompanije nad Indijom. Nakon ugušenja pobune, Indija je stavljena pod direktnu upravu krune (mada titula Carica Indije nije odmah ustanovljena). Derbijeva druga administracija nije prošla bolje nego prva. Pala je 1859, dozvolivši lordu Palmerstonu da se vrati na vlast.
Udovištvo
Princ Albert je umro 1861, ostavljajući Viktoriju u očajanju. Ovo stanje je bilo trajno i kraljica je nosila crninu do kraja života. Izbegavala je pojavljivanje u javnosti i u narednih nekoliko godina retko se pojavljivala u Londonu. Njena izdvojenost joj je donela nadimak Udovica iz Vindzora. Kraljica je krivila sina, kao indiskretnog i neozbiljnog mladića, za očevu smrt.
Viktorija je počela da se oslanja na škotskog slugu Džona Brauna. Postoje glasine o romantičnoj vezi i čak, tajnom braku. Jedan skoro otkriven dnevnik sadrži zapis za koji se smatra da je ispovest pred smrt kraljičinog ličnog kapelnika, u kome on izjavljuje da je lično venčao kraljicu i Džona Brauna. Mnogi istoričari sumnjaju u verodostojnost ovog dokumenta. Ipak, kada je Viktorijino telo smešteno u kovčeg, dva seta uspomena su smeštena sa njom, po njenom zahtevu. Pored nje je stavljena jedna od Albertovih haljina, a u njenu levu ruku je stavljen pramen Braunove kose, zajedno sa njegovom slikom. Glasine o aferi i braku zaradile su Viktoriji još jedan nadimak, Gospođa Braun.
Viktorijina izolovanost je značajno umanjila popularnost monarhije i ohrabrila republikanski pokret. Iako je izvršavala svoje kraljevske dužnosti, Viktorija nije aktivno učestvovala u vladi, sklanjajući se u svoje kraljevske rezidencije, Balmoral u Škotskoj i Ozborn na ostrvo Vajt. U međuvremenu je donesen jedan od najznačajnijih zakonskih akata devetnaestog veka, Reformski Akt. Lord Palmerston se žestoko protivio izbornom sistemu, ali se njegova administracja završila njegovom smrću, 1865. Nasledio ga je lord Rasel, a zatim lord Derbi, tokom čije administracije je zakon usvojen.
Gledston i Dizraeli
U toku 1868. kabinetu se pridružio čovek koji će se dokazati kao Viktorijin omiljeni premijer, konzervativac Bendžamin Dizraeli. Njegov se kabinet, ipak, brzo raspao, a Dizraelija je zamenio Vilijem Juart Gledston, član liberalne partije. Kraljica je bila protiv Gledstona i njegovih uverenja, isto koliko se divila Dizraeliju. Tokom Gledstonovog mandata, ranih 1870ih, kraljica je počela da izlazi iz žalosti i izolacije, uz pomoć i podršku porodice.
1872. Viktorija je doživela šesti napad koji je uključivao vatreno oružje. Na izlazu iz kočije, sedamnaestogodišnji Irac, Artur O`Konor, navalio je ka njoj sa pištoljem u jednoj, i peticijom za oslobođenje irskih zatvorenika u drugoj ruci. Pištolj nije bio napunjen, a namera mladića je bila tek koliko da uzbuni kraljicu ne bi li prihvatila peticiju. Džon Braun, koji se nalazio pored kraljice, oborio je mladića na zemlju pre nego što je kraljica i mogla da vidi pištolj. Braun je nagrađen zlanom medaljom za hrabrost. O`Konor je osuđen prema zakonu iz 1842.
Dizraeli se vratio na vlast 1874. U to vreme imerijalizam je bio toplo prihvaćen od strane mnogih u zemlji, uključujući i kraljicu i premijera. Kraljica je uzela titulu Carica Indije, a premijera je nagradila titulom Grofa od Bikonsfilda. Dizraelijeva administracija je pala 1880, kada su liberali pobedili na generalnim izborima.
Poslednji iz serije napada na Viktoriju desio se 1882. Škot poremećenog uma, Roderik Meklin, ispalio je metak prema kraljici, a zatim prema kočiji ali je promašio. Od 1842. svaka individua koja je pokušala napad na kraljicu bila je osuđivana na sedam godina zatvora. Međutim, Meklinu je suđeno za veleizdaju, što je bilo kažnjivo smrću. Oslobođen je kazne na račun ludila, i poslat u azil za poremećene. Viktorija je izrazila veliko nezadovoljstvo presudom koja je glasila "nije kriv, jer je lud" i iduće godine predstavljena je nova presuda "lud, ali kriv".
Viktorijini sukobi sa Gledstonom nastavili su se tokom narednih godina. Bila je prinuđena da prihvati njegov predlog promene izbornog sistema, uključujući i Akt o predstavljanju naroda 1884, koji je značajno povećao broj poslanika. Gledstonova vlada pala je 1885, da bi je zamenio konzervativac Robert Gaskonj-Sesil, lord Salsberi. Kada se Gledston vratio na vlast 1886, predstavio je Irsku uredbu o domaćoj upravi, koji je Irskoj dao sopstvenu legislaturu. Viktorija se protivila uredbi, za koju je smatrala da će da podrije britansku imperiju. Kada je donji dom skupštine odbio uredbu, Gledston je dao ostavku, dozvolivši Viktoriji da vrati lorda Salsberija na položaj.
Pozne godine
1887. Velika Britanija je proslavila Viktorijin zlatni jubilej. 20. juna, Viktorija je proslavila pedesetu godišnjicu dolaska na tron, banketom na koji je bilo pozvano pedeset evropskih kraljeva i kneževa. Sledećeg dana je učestvovala na priredbi koju je Mark Tven opisao rečima: „razvučena do granica vidokruga u svim pravcima“. U to vreme, Viktorija je bila izuzetno popularni monarh. Skandal izazvan glasinama o aferi sa slugom Džonom Braunom je zataškan Džonovom smrću 1883, dozvolivši kraljici da bude zapamćena kao simbol morala.
Viktorija je morala da toleriše administraciju Vilijama Gledstona još jedared, 1892. Nakon što je poslednja od Gledstonovih uredbi o irskoj samoupravi odbijena, on se povukao 1894, a zamenio ga je impperijalista-liberal Arčibald Primrouz, lord Rouzberi. Lorda Rouzberija je 1895. nasledio lord Salsberi koji je služio do kraja Viktorijine vladavine.
Do septembra 1896, Viktorija je vladala duže nego ijedan drugi engleski, škotski ili britanski monarh. Prema kraljičinom zahtevu, sve zvanične proslave su odlagane do 1897, odnosno do kraljičinog "dijamanstkog" jubileja. Kolonijalni sekretar, Džozef Čembrlejn, predložio je da se za jubilej napravi festival Britanske imperije. Tako su na proslavu pozvani upravnici svih kolonija sa svojim porodicama. Priredba na kojoj je učestvovala i kraljica, uključila je trupe iz svih britanskih kolonija i zavisnih teritorija, zajedno sa vojnicima koje su poslali indijski prinčevi i poglavari, koji su bili podređeni Viktoriji. Dijamanstski jubilej je bio prilika obeležena velikim izlivima poštovanja prema sedamdesetogodišnjoj kraljici, koja je tada bila vezana za kolica.
Tokom Viktorijinih poslednjih godina, Ujedinjeno Kraljevstvo je učestvovalo u Boerskom ratu, koji je kraljica podržavala. Njen lični život bio je obeležen mnogim tragedijama, uključujući i smrt njenog sina, Alfreda, i fatalnu bolest njene kćeri, nemačke carice, i smrt dvojice unuka. Njena poslednja ceremonijalna pojava u javnosti bila je 1899, kada je položila kamen temeljac za novu zgradu Muzeja Južnog Kensingtona, koji je kasnije preimenovan u Muzej Viktorije i Alberta.
Sledeći običaj koji je održavala tokom svog udovištva, Viktorija je provela Božić u Kući Ozborn, koju je princ Albert lično projetovao, na ostrvu Vit. Umrla je 22. januara 1901, nakon 63 godine, 7 meseci i 2 dana vladavine, duže nego što je ijedan britanski monarh vladao pre i posle. Sahranjena je 2. februara. Počiva u Mauzoleju Frogmor, pored svog supruga.
Viktoriju je nasledio najstariji sin, princ od Velsa, koji je vladao kao kralj Edvard VII. Viktorijina smrt bila je kraj vladavine Kuće Hanover nad Britanijom, novi kralj je pripadao Dinastiji Saxe-Coburg-Gotha. Edvard je promenio ime kraljevske kuće u Windsor tokom Prvog svetskog rata, jer se ime Saxe-Coburg-Gotha povezivalo sa neprijateljima Britanije u toku rata - imperijalnom Nemačka|Nemačkom, kojom je vladao Kajzer Vilhelm II, Viktorijin unuk.
Osobe od poverenja
281px|thumb|alt=Several sketches of a person's head, some in color.|left|John Brown skiciran od kraljice Viktorije Slično kao i mnogi drugi možemo reći psihički slabiji vladari Viktorija se tijekom svoje duge vladavine našla "začarana" s svojim dvorskim ljubimcima pod čiji potpuni utjecaj je došla. Prvih od tih "ljubimaca" je bio njen muž princ Albert čiji ogromni utjecaj na mladu kraljicu i njenu politiku je bio prihvaćen i pozdravljen od savremenika. Nakon njegove smrti 1861. godine koju Viktorija neće nikada prežaliti između sluga u palači uspio se probiti John Brown koji postaje kraljičin novi ljubimac ili po šaljivim rječima njenih kćeri ljubavnik. Ova kontroverzna "veza" je bila skrivena od savremenika i ostala je tabu tema tijekom gotovo celog 20 veka. Nakon Brownove smrti 1883. godine novi kraljičin ljubimac postaje indijski musliman Abdul Karim koji će ju na kraju nadživjeti. Ako je odnos s John Brownom bio kontroverzan, onda je Abdul Karim koji koristi svoj utjecaj za "upravljanje" Indijom biti zataškani skandal. U testamentu Kraljica Viktorija je odredila da Abdul Karim bude u njenoj pogrebnoj povorci što je njen sin i nasljednik Edvard VII dopustio kao i to da Karim zadnji vidi Viktoriju prije zatvaranja mrtvačkog sanduka, ali nakon toga se krenulo na potpuno uništavanje svih dokumenata koje njega vežu s kraljicom kao i Karimovim protjerivanjem u Indiju gdje će on i umreti 1909. godine.
Zaostavština
Kraljica Viktorija je bila prvi moderni vladar Britanije. Prethodni vladari su bili aktivni učesnici u procesu vladanja. Serija zakonskih reformi dovela je Dom komuna na mnogo uticajniji nivo, na račun monarha i Doma lordova — gornjeg doma Parlamenta. Kraljevska uloga postala je simbolična. Od vremena Viktorijine vladavine pa nadalje, monarh je, po rečima Valtera Bejghoa, imao „pravo da bude konsultovan, da savetuje i upozori“.
Viktorijina vladavina je postala više simbolična nego politička, sa jakim naglaskom na moralu i porodičnim vrednostima, na suprot seksualnim, finansijskim i ličnim skandalima koji su bili povezivani sa prethodnim članovima Dinastije Hanover, koji su diskreditovali monarhiju. Viktorijina vldavina je u Britaniji uspostavila koncept „porodične monarhije“ sa kojom je nastajuća srednja klasa mogla da se poistoveti.
Na međunarodnom nivou, Viktorija je bila veliki igrač, ne samo kao slika vezana za imperijalni uticaj Britanije u njenim kolonijama, nego i zbog porodičnih veza sa mnogim evropskim vladarskim porodicama, koje su joj donele nadimak „baba Evrope“. Kao primer ovog statusa može da se navede činjenica da su tri glavna vladara zaraćenih zemalja u toku Prvog svetskog rata bili Viktorijini unuci ili oženjeni njenim unukama. Osmoro od devetoro njene unučadi udalo se ili oženilo članovima drugih vladarskih porodica u Evropi, a deveta unuka, princeza Luiz, udala se za škotskog vojvodu.
Viktorija je prvi poznati bolesnik od hemofilije u kraljevskoj porodici, ali nije jasno kako je dobila. Moguće je da je dobila usled neke genetičke mutacije, jer je njen otac imao pedeset i pet godina kada je Viktorija začeta. Takođe, bilo je spekulacija da Vojvoda od Kenta nije njen biološki otac, već da je ona kći vojvodinog ličnog sekretara i dokazanog ženskara, Irca Sera Džona Konroja. Iako postoje nekakvi dokazi da je postojala romantična veza izmeću Konroja i Viktorijine majke (Viktorija je tvrdila Vojvodi Velingtonu da je lično bila svedok afere), Konrojeva medicinska istorija ne pokazuje ikakav trag hemofilije u porodici, a ova se bolest i inače obično prenosi po ženskoj liniji. Mnogo je verovatnije da je dobila od svoje majke, iako nema istorije hemofilije ni u majčinoj porodici. Iako nije patila od bolesti, prenela je na barem troje svoje dece. Najpoznatija žrtva hemofilije među njenim naslednicima je njen praunuk, Aleksej, poslednji ruski carević.
2004, evropski vladari i bivši vladari potekli od Viktorije su:
Više lokacija u svetu je imenovano prema Viktoriji:
Kraljica Viktorija je bitanski monarh u čiju je slavu podignuto najviše spomenika na celoj teritoriji Britanske imperije. Najznačajnija je statua ispred Bakingemske palate, podignuta deceniju nakon Viktorijine smrti. Daleko kontroverznija statua podignuta je ispred kuće Lajsnter u Dablinu 1924. Dve godine nakon što je kuća iznajmljena za poslove skupštine, kuća je kupljena i pretvorena u sedište irskog nezavisnog parlamenta. Nakon godina kritikovanja, 1947. statua je uklonjena. Osamdesetih godina dvadesetog veka, statua je poklonjena Australiji.
Acetilen
Acetilen (IUPACov naziv: etin) je hemijsko jedinjenje formule C2H2. Najjednostavniji je alkin.
Kao alkin, acetilen je nezasićen zbog toga što su dva atoma ugljenika vezana trostrukom vezom. Trostruka veza ugljenik-ugljenik daje ugljenikovim atomima sp hibridne orbitale, postavljajući sva četiri atoma u pravu liniju, gde je ugao CCH veze 180°.
Acetilen je otkriven 1836. od strane Edmunda Dejvija koji ga je okarakterisao kao "novo ugljenikovo jedinjenje vodonika". Ponovo je otkriven 1860. od strane francuskog hemičara Marsolena Bertoloa koji mu je dao ime "acetilen". Nobelovac Gustaf Dalen je oslepljen u eksploziji acetilena.
Dobijanje
Materijali za industrijsko dobijanje acetilena su kalcijum-karbonat (krečnjak) i ugalj. Kalcijum-karbonat se prvo prevede u kalcijum-oksid a ugalj u koks, pa naposletku se oni jedine da bi nagradili kalcijum-karbid i ugljen-monoksid:
Sinteza kalcijum-karbida zahteva jako visoke temperature, oko 2000 stepena Celezijusa, pa se reakcija odigrava u električnom kazanu. Ova reakcija je odigrala važnu ulogu u revoluciji kasnih 1800-tih godina oko masivnog hidroenergetskog projekta na Nijagarinim vodopadima.
Acetilen se isto tako može dobiti nepotpunim sagorevanjem metana sa kiseonikom ili krekovanjem ugljovodonika.
Bertelo je pravio acetilen od metanola, etanola, etena ili etra tako što ih je propuštao kao gasove kroz usijale cevi. Bertelo je otkrio da se acetilen može dobiti propuštanjem električne varnice kroz smešu gasova vodonika i cijanogena. Pravio je acetilen i sintezom vodonika i ugljenika.
Mystic, Connecticut
Mistik je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Konektikat.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 4.205, što je 204 (5,1 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Sufiks (razvrstavanje)
Sufiks može značiti:
Grafička zbirka Nacionalne i sveučilišne knjižnice u Zagrebu
Grafička zbirka Nacionalne i sveučilišne knjižnice u Zagrebu zasebna je jedinica unutar Nacionalne i sveučilišne knjižnice, utemeljena 1919. godine.
Crteži i grafike dio su fonda Nacionalne i sveučilišne knjižnice u Zagrebu od utemeljenja Knjižnice prije četiri stotine godina, a Grafička zbirka, kao zasebna jedinica unutar Knjižnice, utemeljena je 1919. Grafička zbirka NSK, uz to što je najstarija, po brojčanim je pokazateljima najveća zbirka te vrste u Hrvatskoj. Uz brojna djela velikih imena hrvatske likovne umjetnosti, u njezinu su fondu i djela mnogih velikana svjetske umjetnosti.
XVI. stoljeće
Grafička zbirka NSK ponosi se djelima trojice velikih majstora hrvatskoga podrijetla u razdoblju cinquecenta: Julija Klovića (1498 – 1578.), Andrije Medulića (oko 1510./1515. – 1563.) i Martina Rote Kolunića (oko 1530. – 1583.). U Zbirci su tri djela hrvatskog minijaturista svjetskoga glasa Jurja Julija Klovića, kojeg su suvremenici prozvali „Michelangelom minijature“. Andrija Medulić zastupljen je s petnaest bakropisa iz serije Krist i dvanaest apostola, a Martin Rota Kolunić, veliki majstor renesansne grafike, svojim bakrorezima potvrđuje iznimnu vještinu vladanja grafičkom tehnikom. Osobite je vrijednosti ilustrirani letak u drvorezu Hansa Schhultesa koji izvještava o dramatičnim zbivanjima Bitke kod Siska 1593. godine.
XVII. stoljeće
U Grafičkoj zbirci NSK čuvaju se grafički listovi tematski povezani s hrvatskim ljudima i krajevima – to su vedute gradova (njihovi svojevrsni „portreti“) te portreti istaknutih muževa XVI. i XVII. st., među kojima je zacijelo najznamenitiji onaj Nikole Šubića Zrinskog Sigetskog, što ga je neposredno nakon njegove pogibije 1566. u bakrorezu izradio nürnberški grafičar Mathias Zündt. Svaka je veduta na svoj način zanimljiva i kao vizualni povijesni dokument podložan interpretaciji i kao djelo grafičke umjetnosti. Ono što, međutim, Grafičku zbirku NSK čini posebno atraktivnom na tom tematskom području jesu dva portreta Rembrandta van Rijna (1606.–1669.), koji su jedinstveni u hrvatskim zbirkama.
XIX. stoljeće
Devetnaesto stoljeće donosi novu grafičku tehniku, litografiju, tehniku koja će sve do pojave i široke primjene fotografije biti iznimno važna u širenju ideja omasovljenjem slike, kao i zbog nove umjetničke mogućnosti koje pruža. I dok su litografije bečkih majstora komentirale aktualne političke događaje i bile neka vrsta kronike, čitav je niz slikara u Hrvatskoj stvarao litografije na kojima su prizori iz hrvatske prošlosti: od dolaska Hrvata u ove krajeve, do različitih događaja vezanih za velike povijesne trenutke. Novo stoljeće najavljuju radovi slikarskih velikana XIX. stoljeća poput Sandmanna, Daumiera, Bukovca, Medovića, Ivekovića i Kršnjavoga.
XX. stoljeće
Dvadeseto stoljeće u crtežu i grafici predočeno je brojnom skupinom najznamenitijih hrvatskih slikarskih imena poput Račića, Kraljevića, Becića, Hermana i Uzelca, zatim Gecana, Trepšea, Račkoga i Krste Hegedušića do velikana poput Šimunovića, Šebalja, Lovrenčića i Nives Kavurić-Kurtović, prvaka hrvatske umjetnosti Ede Murtića, najinventivnijeg hrvatskoga grafičara Miroslava Šuteja, svjetskih velikana Georga Grosza, Oskara Kokoschke, Käthe Kollwitz, Maxa Pechsteina sve do svjetski poznatog Andyja Warhola.
Razglednice
Grafička zbirka u svojem fondu čuva približno sto pedeset tisuća razglednica različitih motiva, većinom hrvatskih gradova i mjesta, od onih najstarijih s kraja XIX. st., koje se pojavljuju gotovo istodobno kao i u drugim srednjoeuropskim zemljama, do suvremenih. One su vjerodostojan dokument vremena, kao i znamenitih arhitektonskih i kulturnih spomenika te su stoga nezaobilazan izvor za mnoge istraživače i povjesničare i konzervatore, kojima su upravo stare razglednice jedino svjedočanstvo kako je nešto izgledalo.
Ekslibrisi
Svrha je ekslibrisa da se posebnim nalijepljenim listićem ukrasi knjiga i istakne vlasnik knjige. Prvi tiskani ekslibrisi u Hrvatskoj, odnosno ekslibrisi za hrvatskog vlasnika knjiga, nastali su u XV. st. U XVII. st. stvaranjem privatnih plemićkih knjižnica njihova uporaba raste, a puni procvat ekslibrisa uslijedio je početkom XX. st. U Grafičkoj zbirci NSK nalazi se najveća zbirka i hrvatskih i europskih, ekslibrisa u nas. Važnije su cjeline bogata i zanimljiva zbirka ekslibrisa povjesničara i arhivista Emilija Laszowskoga (1868.-1949.) te zbirka Ignaca Hoggea (l914. – l974.).
Grafičke mape
Grafičke mape ukoričene su mape ispunjene usporednim pisanim i grafičkim, odnosno slikanim prilozima. Premda su naglašenije unikatnosti, najsličnije su ostalim dominantnim kolekcijama Knjižnice. Opremljene pisanim tekstom kao većina prikupljenog fonda Knjižnice materijalno su ponajprije likovna djela. Grafička zbirka čuva najveću kolekciju grafičkih mapa u Hrvatskoj, a posebna je vrijednost te kolekcije cjelokupna izdavačka produkcija grafičkih mapa Zbirke Biškupić koja broji više od stotinu primjeraka grafičkih mapa nastalih u gotovo četrdesetogodišnjem razdoblju.
Strip
U Grafičkoj zbirci pohranjena je najcjelovitija i najveća zbirka strip-crteža slikara i crtača stripova Andrije Maurovića (1901. – 1981.), jednog od utemeljitelja tzv. autorskog stripa zagrebačke škole. U Zbirci je više od pet stotina Maurovićevih strip-crteža nastalih u razdoblju od 1935., kada počinje izrađivati stripove i kada nastaje njegov strip Vjerenica mača, pa sve do 1962. kada crta strip Grička vještica inspiriran istoimenim djelom Marije Jurić Zagorke.
Plakati
Bogatstvo i širina raspona od pedesetak tisuća sačuvanih plakata u Grafičkoj zbirci NSK otvara izvrsnu vizuru pogleda unatrag. Riječ je o najvećoj zbirci takve vrste u Hrvatskoj koja, osim domaće, ima i uvaženu dionicu svjetske produkcije. Kvaliteta toga fonda potvrđuje da je, osim prvobitne uloge u masovnom komuniciranju, plakat jednako važan kao vjerodostojni dokument moderne i suvremene kulture, dakle predmet vrijedan prikupljanja, muzealizacije i povijesnih istraživanja, ali i kao ključni pojam svijesti o vlastitom identitetu.
Referentna zbirka
Grafička zbirka ima bogatu referentnu zbirku stručne literature, bez koje je nezamislivo ozbiljnije proučavanje likovne građe, a sustavno se nabavljaju i nova, najsuvremenija referentna djela za šire područje likovnih umjetnosti i arhitekture.
Korištenje
Građa se koristi samo unutar čitaonice Zbirke gdje se daju sve potrebne informacije i referencije.
Taverna, Latina
Taverna je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 268 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 395 m.
Opština Velika Plana
Opština Velika Plana je jedna od opština u Republici Srbiji. Nalazi se u Centralnoj Srbiji i spada u Podunavski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 345 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 27.424 ha, a na šumsku 2.529 ha).
Centar opštine je naselje Velika Plana. Opština Velika Plana se sastoji od 13 naselja. Po podacima iz 2002. godine u opštini je živelo 44.470 stanovnika, a prirodni priraštaj je iznosio -5,9 %. Po podacima iz 2004. broj zaposlenih u opštini iznosi 8.372 ljudi. U opštini se nalazi 21 osnovnih i 3 srednje škole.
Opsada Malte
Opsada Malte zvana još i Velika opsada Maltezbila se 1565. kad je Osmansko Carstvo napalo otok Maltu koju su tad držali i branili Malteški vitezovi.
Historija
Opsada je počela 18. maja 1565., tad se ispred Malte pojavila flota od 200 brodova, sa 40 000 vojnika i 6 000 elitnih janjičara sultana Sulejmanog Veličanstvenog, sa još 9 000 konjanika i snažnim topovima (jedan do dva topa mogla su ispaljivati đulad od 272. kg. na udaljenost do 3 km).
Nasuprot njima stajalo je samo 600 Malteških vitezova, par hiljada najamnika i par hiljada Maltežana sve u svemu 6 000 do 9 000 ljudi. Pad Malte ozbiljno bi uzdrmao obranu sredozemnih zemalja, - Osmanlije bi tad vrlo lako napale Španjolsku preko Tunisa, a Sicilija bi bila neposredno ugrožena.
Kazališni susreti u Zagvozdu
Kazališni susreti u Zagvozdu (ili Glumci u Zagvozdu) je hrvatska kazališna manifestacija koja se održava od 1998. godine.
Opsada Malte
Historija
Branitelji su se usprkos malobrojnosti odlučno držali. Osmanlije su uspjeli nakon velikih žrtava, uz pomoć janjičara 23. juna zauzeti utvrdu Sant Elmo i pobiti svu posadu od 1 500 branitelja. Ipak ta pobjeda ih je skupo koštala jer su izgubili 6 000 vojnika, među njima i polovicu janjičara, u tom napadu poginuo im je i admiral Dragut. Tad je zavladala panika po cijeloj Evropi, osobito na Siciliji koja se osjetila neposredno ugroženom. Brojni evropski vladari obećali su poslati hitnu pomoć braniteljima Malte, ali se nakraju samo mali odred uspio probiti do Malte početkom jula i pridružiti braniteljima Vallette. Osmanlije su se probale probiti do luke u Valletti ali su ih branitelji topovima odbili, potopivši pritom dio osmanskog brodovlja.
Kazališni susreti u Zagvozdu
Ovaj ljetnji kazališni festival se održava svake godine u srpnju i kolovozu u zabiokovskom mjestu Zagvozdu.
Otkako se počeo održavati, ovaj festival je ugostio brojne poznate glumačke družine i dramske glumce.
Utemeljitelj, organizator i dugogodišnji umjetnički ravnatelj festivala je glumac Vedran Mlikota.
Ivan Mičurin
Ivan Vladimirovič Mičurin (, 27. oktobar 1855 - 7. jun 1935) bio je ruski botaničar, najpoznatiji po eksperimentalnom križanju raznih poljoprivrednih kultura, kao i vlastitoj teoriji selekcije. Mičurin je svoje eksperimente počeo provoditi na imanju u okolici Tambova 1875. godine, a koje je do godine 1899. dobilo površinu 130.000 kvadratnih metara. Mičurinov rad je nakon završetka građanskog rata zaintrigirao sovjetske vlasti, koje su mu pružile financijsku i drugu podršku. Mičurin, koji je do kraja života stvorio 300 novih poljoprivrednih sorti, je stekao reputaciju jednog od najznačajnijih sovjetskih naučnika, a danas se smatra značajnim imenom na polju genetike. Po njemu je nazvan grad Mičurinsk.
Opsada Malte
Historija
Osmanlije su tad u augustu pokušali topovima prisiliti branitelje na predaju, ali su to oni unatoč velikim žrtvama izdržali. U septembru se vrijeme počelo pogoršavati pa su se Osmanlije uvidjevši da su izgubili trećinu ljudi, počeli spremati za povlačenje sa otoka. Njihov odlazak ubrzao je dolazak 8 000 španjolskih vojnika, koji su došli u pomoć braniteljima Vallette.
Opština Veliko Gradište
Opština Veliko Gradište je jedna od opština u Republici Srbiji. Nalazi se u Centralnoj Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 344 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 26.688 ha, a na šumsku 3.369 ha).
Metilamonijum nitrat
Metilamonijum nitrat je organsko jedinjenje, koje sadrži 1 atom ugljenika i ima molekulsku masu od 94,070 Da.
Opština Veliko Gradište
Centar opštine je grad Veliko Gradište. Opština Veliko Gradište se sastoji od 26 naselja. Po podacima iz 2002. godine u opštini je živelo 20.659 stanovnika, a prirodni priraštaj je iznosio -6,5 %. Po podacima iz 2004. broj zaposlenih u opštini iznosi 2.767 ljudi. U opštini se nalazi 25 osnovnih i 1 srednja škola.
Lake Junaluska, North Carolina
je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Severna Karolina.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.734, što je 59 (2,2 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Međunarodni festival dječjih kazališta Maslačak
Međunarodni festival dječjih kazališta Maslačak je kazališni festival koji se održava svake godine u Sisku.
Prvi se održao 1999. godine, kojeg je organizirao Dom kulture Kristalna kocka vedrine i Matica hrvatska Sisak. Umjetnički direktor i pokretač festivala je Đurđica Lasić Vuković.
Na ovom su festivalu, pored kazališta iz Hrvatske, sudjelovala i kazališta iz susjednih zemalja: BiH, Slovenije, Srbije, Mađarske, ali i udaljenijih, kao što su Njemačka, Poljska, Litva, Latvija, Francuska, Indija i Rusija.
Ciljevi ovog festivala su razmjene umjetničkih i pedagoških iskustava te poticanje djece na dramski i stvarateljski rad.
Spert, Belluno
Spert je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 409 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 920 m.
Eindhoven
Ajndhoven (,, brabantski dijalekt Eindoove) je grad na jugoistoku Holandije u provinciji Sjeverni Brabant.
Ajndhoven je peti najveći grad Holandije sa 210.860 stanovnika (2007.) i površinom od 88,84 km². Šire urbano područje ima 440.000 stanovnika i prostire se na 540 km². Grad je poznat po imigraciji, to jest po velikom broju stanovnika kojima bar jedan od roditelja nije rođen u Holandiji (26%).
Grad je poznat po fudbalskom klubu PSV Ajndhoven, višestrukom prvaku Holandije (20 titula), pobedniku Lige evropskih šampiona 1988. i kupa UEFA 1978.
Istorija
Ajndhoven se prvi put u zapisima pominje 1232., kada je brabantski vojvoda Hendrik I dodelio gradske privilegije mestu Endehoven sa 170 kuća i bedemom na ušću dva potoka. Ime grada znači „krajnja polja“. thumb|left|250px|Kongresni centar „[[Evoluon“]] Grad, koji se vremenom uvećavao, uništile su 1486. trupe iz Gelderlanda. Nove snažnije zidine i zamak su podignuti 1502., međutim 1543. grad je ponovo uništen. Veliki požar 1554. je uništio 75% kuća, koje su obnovljene do 1560. Za vreme Holandske revolucije Ajndhoven je prelazio više puta iz holandskih u španske ruke, a deo Holandije je definitivno postao tek 1629.
Industrijska revolucija je preporodila Ajndhoven. Izgrađeni su kanali, putevi i pruge koji su povezali grad sa okolnim regijama. U prvo vreme industrija grada se koncentrisala na duvan i tekstil, ali je najveći uzlet doživela pojavom giganta elektro-industrije, kompanije Filips. Filips je u Ajndhovenu otvorio fabriku sijalica 1891.
Veliki priliv radništva doprineo je tome da se 1920. Ajndhoven proširi na pet susednih opština, na sve četiri strane sveta. U dvadesetom veku industrija se proširila na oblast proizvodnje vozila (kompanija DAF, Van Doorne's Automobiel Fabriek), dok su industrije duvana i tekstila odumirale.
Marko Stacije Prisk
Marko Stacije Prisk Licinije Italik (Marcus Statius Priscus Licinius Italicus, 2. vijek) bio je rimski političar i vojskovođa iz doba Pet dobrih careva. Pripadao je redu vitezova, a karijeru započeo u doba cara Hadrijana, kada je odlikovan zbog zasluga u gušenju Bar Kohbinog ustanka. Nakon toga je služio kao prokurator u Narbonskoj Galiji, pa je imenovan u Senat. Između 157. i 159. je, pod Antoninom Pijem služio kao guverner Dacije, a 159. je imenovan za konzula. 161. je, pak, postao guverner Britanije. S toga je mjesta doveden na mjesto guvernera Kapadokije. Za vrijeme rata sa Partima mu je 163. car Lucije Ver povjerio nekoliko legija. Prisk se pokazao kao uspješan komandant - Partima je preoteo Armeniju; tom prilikom je razorena armenska prijestolnica Artaksata. Prisk je potom na armensko prijestolje postavio pro-rimskog kralja Sohema te obnovio grad Valaršapat. Pretpostavlja se da je umro prije završetka rata.
Liu Zhang (gospodar rata)
Međutim, godine 200. je izbio sukob kada se protiv Liu Zhanga pobunio bivši očev vazal Zhang Lu. Liu Zhang je tada u znako odmazde dao pogubiti njegovu majku i članove porodice, ali nije imao snage ni mogućnosti pokoriti pobunjenog vazala. Sukob se otegao i 211. je prihvatio prijedlog svog savjetnika Zhang Songa pomoć zatraži od gospodara rata Liu Beija, odnosno dozvoli Liu Beijevim trupama pristup na svoju teritoriju. Zhang Song je, međutim, bio skovao zavjeru sa ministrima Fa Zhengom i Meng Daom da Liu Zhangovu teritoriju jednostavno predaju Liu Beiju. Liu Zhang nije poslušao ministre Wang Leija, Huang Quana i Li Huija koji su ga upozorili na tu mogućnost. Na rat se pripremio tek kada je Zhang Songove namjere dojavio njegov brat Zhang Su. Usprkos toga i žestokog otpora koji je osvajačima pružao general Zhang Ren, godine 214. je Liu Zhang opkoljen u prijestolnici Chengdu. Tamo se, usprkos molbi svojih savjetnika, predao rekavši kako ne želi da njegovi podanici nepotrebno pate.
Liu Bei je nakon toga Liu Zhanga uzeo u svoju službu, te poslao njega i njegovog sina Liu Xuna u zapadni Jingzhou, na granicu sa područjem gospodara rata Sun Quana. Tamo ih je godine 219. zarobio Lü Meng, jedan od Sun Quanovih generala. Liu Zhang i sin su nakon toga prešli u Sun Quanovu službu, a Sun Quan je Liu Zhanga proglasio guvernerom Yija (iako samo formalno, jer je teritorija ostala pod Liu Beijevom vlašću). Liu Zhang je iste godine umro. Njegov sin Liu Xun je poslije nastavio služiti Sun Quana, odnosno državu Istočni Wu. Drugi sin, Liu Chan, ostao je vjeran Liu Beiju te poslije služio državu Shu.
Otkupnina
Značenje reči nosi misao o određenoj ili dogovorenoj ceni koju treba platiti da bi se nekoga ili nešto otkupilo, odnosno da bi plaćanjem te cene stvar ili biće promenilo vlasnika, izbavilo iz nekog stanja, oslobodilo neke obaveze i slično. Na primer, kada otmičari traže otkup za zarobljene osobe, oni određuju ili pregovaraju o ceni otkupa, pri čemu dogovoreni uslovi ili novac postaju predmet kojim se zatočene osobe otkupljuju i izbavljaju iz tog stanja. Još jedan primer može biti cena koju je plaćao neko u prošlosti da bi otkupio roba od svog gospodara i time postao njegov novi vlasnik čime zapravo stiče pravo da ga zadrži u službi ili da ga oslobodi.
Izraz "otkupnina", kao i pojam koji stoji iza značenja te reči često se pojavljuje u Svetom pismu gde predstavlja jednu od osnovnih nauka. U Svetom pismu odnosi se na Isusa Hrista, odnosno na vrednost njegovog života koji je, budući savršen, položen kao žrtva za otkup čovečanstva iz stanja nesavršenosti, tj. greha. Tako na primer čitamo Isusovu izjavu u Mateju 20:28: "ni Sin čovečji nije došao da mu služe, nego da služi i da svoj život (doslovno: dušu) da kao otkupninu za mnoge."
Biblijska nauka
Grčka reč koja se koristi za otkupninu dolazi od glagola koji znači ”pustiti, osloboditi“. Ovaj se izraz koristio da bi se opisao novac koji se isplaćivao u zamenu za oslobođenje ratnih zarobljenika. U biti, otkupninu se može definisati kao plaćanje da bi se nešto otkupilo. Reč koja se u Hebrejskim pismima koristi za ”otkupninu“ (kópher) dolazi od glagola koji znači ”pokriti“. Naprimer, Bog je upotrebio jedan oblik te riječi kad je Noi rekao da treba ’natopiti‘ (na hebrejskom doslovno: ’pokriti‘) arku smolom (1. Mojsijeva 6:14). To nam pomaže shvatiti da otkupiti znači i pokriti grehe (Psalam 65:3).
Zanimljivo je da jedno delo kaže kako ova reč (kópher) ”uvijek označava ekvivalent“, odnosno nešto što ima jednaku vrednost (Theological Dictionary of the New Testament). Zato je i poklopac na kovčegu saveza po svom obliku bio jednak samom kovčegu. Slično tome, da bi se otkupio ili pokrio greh, mora se platiti cena koja je u potpunosti jednaka šteti uzrokovanoj grehom, odnosno sasvim je pokriva. Stoga je u Božjem Zakonu datom Izraelu stajalo: ”Život za život, oko za oko, zub za zub, ruka za ruku, noga za nogu“ (5. Mojsijeva 19:21).
Po čemu se smrt Isusa Hrista razlikuje od smrti drugih ljudi koji su umrli kao mučenici?
Bio je jedinstveni Božji Sin. To je javno potvrdio i sam Bog govoreći s neba (Mat. 3:17; 17:5). Pre nego što se rodio kao čovek, taj je Sin živeo na nebu. Bog je preko njega stvorio sva druga stvorenja i sve što postoji u svemiru. Kako bi ostvario svoj naum, Bog je čudom preneo njegov život u utrobu jedne device i tako mu omogućio da se rodi kao čovek. Isus je za sebe rekao da je Sin čovečji naglašavajući tako činjenicu da je uistinu čovek (Kol. 1:15-20; Ivan 1:14; Luka 5:24).
Nije bio bespomoćan pred svojim krvnicima. Rekao je: “Ja polažem svoj život. (...) Niko mi ga ne oduzima, nego ga ja sam od sebe polažem” (Ivan 10:17, 18). Nije hteo zamoliti Oca da mu u pomoć pošalje vojske anđela (Mat. 26:53, 54). Premda je zlim ljudima bilo dopušteno da ostvare svoju zaveru i ubiju ga, on je umro dobrovoljno, pravom žrtvenom smrću.
Njegova prolivena krv omogućila je ljudima oslobođenje. “Sin čovečji nije došao da mu služe, nego da služi i da svoj život dade kao otkupninu za mnoge” (Mar. 10:45). Dakle, njegova smrt nije samo slučaj mučeništva jednog čoveka koji nije hteo kompromitovati svoja verovanja nego nešto daleko značajnije.
Zašto je bila potrebna upravo takva otkupnina da bismo mi dobili večni život?
Rimljanima 5:12: “Kao što je preko jednog čoveka [Adama] greh ušao u svet i preko greha smrt, i tako se smrt proširila na sve ljude jer su svi sagrešili.” (Koliko se god mi trudili živeti čestito, svi smo grešnici od rođenja [Psal. 51:5]. Mi ne možemo zaslužiti večni život.)
Rimljanima 6:23: “Plata za greh je smrt.”
Psalam 49:6-9: “Od onih koji se uzdaju u imetak svoj i koji se hvale velikim bogatstvom svojim, niko ne može otkupiti brata, niti dati Bogu otkup za njega (otkupnina za dušu njihovu toliko je visoka da ostaje neplaćena doveka), pa da živi zauvek i ne vidi jamu grobnu.” (Nijedan nesavršeni čovek ne može nekoga osloboditi greha i smrti. Svojim novcem ne može kupiti večni život. Ne bi to mogao učiniti čak ni kad bi bio spreman žrtvovati svoj život, jer smrt ionako ne može izbeći zato što je plata za greh smrt.)
Potreba za otkupninom pojavila se zbog Adamovog greha. Budući da nije bio poslušan Bogu, Adam je svojim potomcima ostavio u nasledstvo bolest, tugu, bol i smrt (1. Mojsijeva 2:17; Rimljanima 8:20). Bog nije mogao podleći osećajima i smrtnu kaznu naprosto zameniti nekom blažom. Time bi prekršio vlastiti zakon. Osim toga, da je Jehova zanemario svoja merila pravde, zavladali bi opšti haos i bezakonje!
Nadalje, pobuna u Edenu otvorila je još važnija sporna pitanja. Satana je okaljao Božje dobro ime. Ustvari, optužio je Jehovu da je lažov i okrutni diktator koji svoja stvorenja lišava slobode (1. Mojsijeva 3:1-5). Time što je prividno osujetio Božji naum da Zemlju nastani pravednim ljudima, Satana je Boga prikazao nesposobnim (1. Mojsijeva 1:28; Izaija 55:10, 11). Da Jehova nije reagovao na te izazove, možda bi mnoga njegova inteligentna stvorenja u velikoj meri izgubila poverenje u ispravnost njegovog načina vladanja.
Marulićevi dani
Marulićevi dani (ili Marulovi dani) su kulturna manifestacija međunarodnog karaktera posvećena hrvatskoj dramskoj riječi i djelu Marka Marulića.
Otkupnina
Otkupnina — izgubljena nauka kršćanstva
OTKUPNINA, vjerovanje da je Isus umro u zamjenu za grešno čovječanstvo, osnova je pravom kršćanstvu. Ipak, ta doktrina je dugo vremena bila predmet kritike i podrugivanja teologa kršćanstva.
Marulićevi dani
Festival hrvatske drame i autorskog kazališta
Organizator festivala je HNK Split. Festival je natjecateljska smotra uprizorenih hrvatskih dramskih tekstova u izvedbi kazališta iz Hrvatske i svijeta. Osnovno uporište festivala je promicanje suvremene dramske riječi.
Znanstveni, književni i nakladnički program
Organizator programa je Književni krug Split – Marulianum. Program je posvećen istraživanju Marulićeva opusa, a okuplja znanstvenike iz Hrvatske i Europe.