cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Back to the Future
Vremenski stroj DeLorean
desno|mini|250px|Auto-vremeplov iz filma na izložbi Vremenski stroj doživio je nekoliko modifikacija tijekom produkcije. U prvom nacrtu scenarija vremenski stroj bio je laser smješten u sobi. Druga verzija opisivala je stroj priključen za hladnjak odnesen na lokaciju za testiranje atomske bombe. Redatelj Robert Zemeckis rekao je u intervjuu da je ta ideja odbačena jer nije htio da se djeca počnu penjati po hladnjacima i da se zaglave unutra. U trećoj verziji stroj je bio auto, a Zemeckis je objasnio kako bi se vremenski stroj trebao kretati. Izbor auta pao je na De Lorean DMC-12 jer je izgledao kao NLO. Kako bi se Marty mogao vratiti u budućnost, vozilo je moralo proći kroz lokaciju za nuklearna testiranja. Budući da je ovo bilo preskupo, za izvor snage odabran je udar groma.
U filmu su upotrebljeni dijelovi iz tri modela DeLoreana iz 1982., a modificirani su tako da funkcioniraju s moćnim i pouzdanim motorom Porschea. Na auto je u scenama u kojima putuje kroz vrijeme posipan tekući dušik kako bi se ostavio dojam hladnoće.
Kritike
Recenzije su uglavnom bile pozitivne. Roger Ebert pohvalio je režiju, napisavši kako Zemeckis "pokazuje ne samo komičarski osjećaj nego i vedri humanizam Franka Capre". BBC je hvalio reduciranost scenarija, naglašavajući kako nitko ne govori ništa što kasnije ne postaje važno za radnju.
Film je rangiran na 28. poziciju 50 najboljih srednjoškolskih filmova časopisa Entertainment Weekley. 2006. su ga čitatelji časopisa Empire izabrali za 20. najbolji film ikad snimljen.
Kulturni odjek
Trilogija je bila vrlo popularna u osamdesetima, a najpoznatiji obožavatelji su bili članovi grupe ZZ Top (koji se pojavljuju u trećem nastavku) i predsjednik Ronald Reagan. Kad je Reagan prvi put vidio šalu o njemu kao predsjedniku: "Ronald Reagan? Glumac? Ha! Tko je onda potpredsjednik, Jerry Lewis?", natjerao je projektora kina da zaustavi reprodukciju filma, da vrati unatrag, i pusti ponovno. Čak je razmišljao da prihvati ulogu gradonačelnika Hill Valleyja iz 1885. u trećem filmu, ali na kraju je odbio.
Nastavci
Nastavci isprva nisu bili planirani. Zemeckis je poslije izjavio da su nastavci bili predviđeni, prvi film ne bi završio s Jennifer koja putuje u DeLoreanu s Martyjem i Docom, što je prouzročilo logističke probleme u stvaranju nastavaka. Dodatak "Nastavit će se..." dodan je tek kad je film izašao na videu kad je već bio najavljen nastavak.
Nastavci nisu prošli uspješno na box-officeu kao original. Dok je prvi 1985. zaradio 210 milijuna dolara, drugi i treći nastavak zaradili su oko 118, odnosno 88 milijuna dolara.
Kalijum trihloro(eten)platinat(II)
Kalijum trihloro(eten)platinat(II) je organsko jedinjenje, koje sadrži 2 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 384,588 Da.
1610-e
1610-e su decenija koja je počela 1. januara 1610. i završila 31. decembra 1619.
Gourdon (Primorski Alpi)
Gurdon je naselje i opština u Francuskoj u regionu Provansa-Alpi-Azurna obala, u departmanu Primorski Alpi koja pripada prefekturi Gras.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 379 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 16 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 22,53 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 760 metara (maksimalnoj 1.335 m, a minimalnoj 157 m).
1630-e
1630-e su decenija koja je počela 1. januara 1630. i završila 31. decembra 1639.
1640-e
1640-e su decenija koja je počela 1. januara 1640. i završila 31. decembra 1649.
Gejza
Gejza (mađ. Géza nagyfejedelem, 945.-997.) bio je Veliki knez Mađara između 972. i 997. godine.
Život
Gejza je bio sin Takšonja, Velikog kneza Mađara. Tijekom očeve vladavine oženio je Šarolt, kćer kneza Transilvanije, a njihov će sin Stjepan 1003. preuzeti kontrolu nad majčinom postojbinom. Nakon očeve smrti 972. godine, Gejza postaje Veliki knez Mađara, a ubrzo po krunidbi prima kršćansku vjeru i dopušta preobraćenje Mađara.
Njegovom vladavinom završavaju pljačkaški pohodi Mađara, a on sam će sklopiti savez sa Svetim Rimskim Carstvom. Kada se njemački plemić Henrik pobunio protiv Svetog Rimskog Cara Otona III., Mađarska je plemiću objavila rat. To ipak neće spriječiti praktičnog Gejzu da sklopi desetak godina kasnije dogovor s Henrikom od Bavarske o vjenčanju svog sina i nasljednika Stjepana za njegovu kćer.
Gejza je umro 997. godine, ostavivši prijestolje u nasljeđe svom jedinom sinu Stjepanu.
1650-e
1650-e su decenija koja je počela 1. januara 1650. i završila 31. decembra 1659.
Adalbert od Lotaringije
Adalbert (1000 – Thuin, 11. novembar 1048, ) bio je vojvoda Gornje Lorene od 1047. do smrti. Bio je prvi sin Gerard de Bouzonvillea (Gerhard), grofa od Metza i njegove supruge po imenu Gisela (Gisella).
Gothelo I, vojvoda Donje Lotaringije i vojvoda Gornje Lotaringije, je umro 1044. U Donjoj Lotaringiji ga je naslijedio sin Godfrey II, ali mu je nasljedstvo odbijeno u Gornjoj Lotaringiji. Godfrey se razbjesnio, digao ustanak protiv cara i opustošio krunske zemlje u Donjoj Lotaringiji. Ubrzo je poražen, a Adalbert imenovan na njegovo mjesto u Gornjoj Lotaringiji. Godfrey se međutim nastavio boriti za svoju zemlju; kada je došlo do novog sukoba, Adalbert je ubijen u bitci kod Thuina 11. novembra 1048. Nije imao djece, te je car Heinrich III na njegovo mjesto postavio brata Gerharda.
1660-e
1660-e su decenija koja je počela 1. januara 1660. i završila 31. decembra 1669.
Vatinska kultura
Vatinska kultura je kultura ranog bronzanog doba rasprostranjena u Banatu, Sremu i južnoj Bačkoj, kao i u centralnoj Srbiji.
Nalazišta
Glavna ahreološka nalazišta su:
Faze
Milutin Garašanin je Vatinsku kulturu podelio na tri faze:
Sahranjivanje
Primenjivala se kremacija. Pokojnici su spaljivani sa odećom i nakitom. Ostaci su polagani u urne.
Keramika
Osnovni keramički oblik je oštro profilisani pehar sa jednom ili dve drške koje nadvisuju obod. Drške su polumesečasto profilisane (ansa lunata) ili imaju rožaste ukrase (ansa kornuta). Ostali oblici: Keramika je ukrašavana kanelovanjem, urezivanjem geometrijskih motiva - poput snopova linija, kružića, voluta, spirala, koji su raspoređeni u horizontalne trake. Pravilnost ornamentike kao i upotreba neke vrste šestara je dodirna tačka sa minojskom i mikenskom kulturom.
Metalni predmeti
Za nakit su koristili i zlato.
1670-e
1670-e su decenija koja je počela 1. januara 1670. i završila 31. decembra 1679.
1680-e
1680-e su decenija koja je počela 1. januara 1680. i završila 31. decembra 1689.
Casamari, Frosinone
Casamari je naselje u Italiji u provinciji Frosinone, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 27 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 303 m.
Spencerville, Ohio
Spenservil je grad u američkoj saveznoj državi Ohajo.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.223, što je 12 (-0,5 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Paralela (geografija)
mini|250px| Paralela ili usporednica je kružnica koja spaja sve točke iste geografske širine na površini Zemlje. Prema drugoj postojećoj definiciji, paralela je opseg kružnog presjeka Zemljine kugle s ravni koja se u prostoru nalazi ortogonalno prema Zemljinoj osi. Najčešće se označavaju svaka deseta ili dvadeseta paralela.
Paralele opasuju Zemlju u smjeru istok – zapad i idu paralelno s ekvatorom, dok su meridijani okomiti na paralele, i uvijek dotiču kroz oba Zemljina pola. Ekvator je najveća paralela a prema sjeveru i jugu od njega paralele su sve kraće. Sjeverni i južni pol su najmanje paralele koje se nalaze 90° južno te 90° sjeverno od ekvatora. Za razliku od paralela, svi meridijani su jednako dugi i svaki polazi od jednog i završava na drugom polu. Razmak između dviju paralela je svuda približno 111 km.
Paralele se dijele na sjeverne i južne, ovisno o tome nalaze li se sjeverno ili južno od ekvatora, koji je prema tome nulta paralela i dijeli Zemlju na sjevernu i južnu polutku. Dok on proizlazi iz prirode rotirajuće kugle, nulti meridijan u Greenwichu je proizvoljno dogovoren.
Ekvator
mini|350px| Skica i karta pet najvažnijih paralela Zemljin ekvator je najduža paralela i dijeli ju na dvije polutke. Kad bi Zemlja imala oblik prave kugle, (R=6371,2 km), ekvator bi bio dug 40.032 km. No, Zemlja je spljoštena za 0,3%, tako da je ekvator u stvarnosti dugačak 40.075 km, dok je dužina meridijana 40.009 km.
Obratnice
Osobitost pojedinih obratnica, Rakove i Jarčeve, je u tome da ih određuje najsjeverniji i najjužniji položaj Sunca u zenitu na Zemlji. Zbog kosine ekliptike, obje se nalaze na 23°27' geografske širine, sjeverno i južno. Na obratnicama podnevno Sunce je točno u zenitu početkom astronomskog ljeta odnosno zime (na sjevernoj polutci to je 21. 6. i 21. 12., a na južnoj obrnuto).
Polarni krugovi
Polarni krugovi su, opet, one dvije geografske širine gdje Sunce istih dana upravo više ne zalazi odnosno, više ne izlazi. Od sjevernog odnosno južnog pola udaljene su jednako kao i Jarčeva i Rakova obratnica od ekvatora i nalaze se na 66°33' sjeverne odnosno južne geografske širine. U smjeru prema polovima polarni krugovi - koji se, radi astronomske refrakcije ustvari nalaze na oko ± 67°12' - omeđuju područja s pojavama polarnog dana ljeti i polarne noći zimi (traju od jednog do 26 tjedana).
Polovi
Zemljini polovi nalaze se uvijek točno na 90° sjeverne odnosno južne geografske širine. Oni su sasvim posebni, jer pretstavljaju zapravo točku definiranu sjecištem svih meridijana.
Paralele se često koriste za razgraničenje između država odnosno regija, prije svega u Sjevernoj Americi.
Petar Nadoveza
Kao najbolji strijelac drugoligaškog Šibenika 1965. prelazi u Hajduk u kojem zabija 296 golova u 460 utakmica čime se nalazi na 5 mjestu najboljih strijelaca kluba ikad.
"Splitski Pele" kako su mu tepali 1966. i 1971. postaje najboljim strijelcem lige. Zbog čestih ozlijeda nije uspio zaigrati u više utakmica pa su mu tako uspjesi po sezonama dosta različiti, od 21 pogotka 66' do samo 6 golova sezonu poslije, pa povratak golgeterskim uspjesima već naredne godine. Poslije Hajduka odigrao je dvije sezone u belgijskom Lokerenu.
U reprezentaciji je odigrao tek jednu utakmicu, 14. svibnja 1967. protiv Albanije u Tirani.
Nakon aktivne nogometne karijere nastavio je kao trener. U više navrata vodio je Hajduka, nešto dulje i ozibljnije u 80-ima, da bi 2000. bio trener tek 13 ligaških utakmica uz rano europsko ispadanje od mađarskog Dunaferra. Uz njega se veže i naslov prvaka 2004. godine iako je vodio tek posljednje 3 utakmice nakon smijene Zorana Vulića. Sredinom 80-ih bio je zadužen za omladinski pogon, a trenutno obnaša dužnost sportskog direktora kluba iako je na tom mjestu aktivniji Tomislav Erceg. Uz splitski klub vodio je još i Šibenik, ljubljansku Olimpiju i Muru. Također je bio trener u Tunisu i Gabonu.
E. Annie Proulx
Edna Annie Proulx (22. kolovoza 1935.), američka spisateljica
Case Grottelle, L'Aquila
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 28 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 790 m.
1690-e
1690-e su decenija koja je počela 1. januara 1690. i završila 31. decembra 1699.
1710-e
1710-e su decenija koja je počela 1. januara 1710. i završila 31. decembra 1719.
Hachan (Gornji Pirineji)
Ašan je naselje i opština u južnoj Francuskoj u regionu Središnji-Pirineji, u departmanu Gornji Pirineji koja pripada prefekturi Tarb.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 38 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 20 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 1,86 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 267 metara (maksimalnoj 350 m, a minimalnoj 274 m).
Commer
Komer je naselje i opština u zapadnoj Francuskoj u regionu Loara, u departmanu Majen koja pripada prefekturi Majen.
Membranski transport
Membranski transport predstavlja razmenu materije između intracelularne i ekstracelularne sredine kroz ćelijsku membranu.
Commer
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1091 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 47 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 22,88 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 137 metara (maksimalnoj 162 m, a minimalnoj 77 m).
Membranski transport
Intracelularna i ekstracelularna sredina
Intracelularna sredina predstavlja unutrašnjost ćelije odnosno prostor ispunjen citoplazmom sa organelama i jedrom. Ekstracelularna sredina je sredina izvan, odnosno između ćelija. Ove dve sredine razdvojene su ćelijskom membranom. Postoje velike razlike u sastavu ove dve sredine. U ekstracelularnoj sredini je koncentracija jona natrijuma, hlora, kalcijuma, bikarbonata, kao i hranljivih materija (npr. glukoza, masne kiseline, kiseonik...) veća nego u intracelularnoj, dok je intracelularno koncentracija jona kalijuma, fosfata, magnezijuma i proteina znatno veća nego ekstracelularno. Ove razlike su od suštinskog značaja za opstanak ćelije i mnoge fiziološke procese ćelija kao npr. za mirovni i akcioni potencijal. Koncentracije nekih supstanci su predstavljene u sledećoj tabeli:
Struktura ćelijske membrane
thumb|upright=1.2|struktura ćelijske membrane: lipidni dvosloj u koji su uronjeni [[proteini]] Ćelijska membrana je izgrađena kao lipidni dvosloj u koji su uronjeni razni proteini. Lipidi (masti) su nepolarna, liposolubilna jedinjenja, koja se ne mešaju ni sa intracelularnom, ni sa ekstracelularnom tečnošću. Na taj način oni obrazuju barijeru kroz koju ne može proći voda, niti molekuli rastvoreni u njoj (hidrosolubilni molekuli i joni). Neke supstance koje su nepolarne i lipofilne mogu proći direktno kroz ćelijsku membranu. One imaju slična svojstva kao masti i mogu po principu slučno se u sličnom rastvara proći nesmetano kroz ovu membranu. Za ogromnu većinu supstanci potrebni su proteinski nosači i jonski kanali. Ovu funkciju obavljaju proteini ćelijske membrane. Neki proteini se protežu celom debljinom membrane, unutra su ”šuplji” i obično naelektrisani (kako bi privlačili i odbijali razne jone) to su transportni kanali. Drugi se samo jednom strano nalaze u membrani dok im je druga okreneuta ka intracelularnoj ili ekstracelularnoj tečnosti. Ovom stranom oni vezuju razne molekule, a zatim ih prebacuju na drugu stranu. To su proteini-nosači.
Stowe, Pennsylvania
Stou je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Membranski transport
Pasivni i aktivni transport
Transport molekula kroz ćelijsku membranu može se vršiti pasivno (difuzija), bez utroška energije i aktivno sa utroškom energije odnosno nasuprot energetskom gradijentu. Postoje brojne varijacije oba sistema koje će kasnije biti opisane.
Stowe, Pennsylvania
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 3.695, što je 110 (3,1 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Membranski transport
Difuzija kroz ćelisku membranu
mini|180px|difuzija kroz polupropustljivu membranu
Svi molekuli i joni u tečnosti i gasovima su u stalnom kretanju. Takvo kretanje je haotično. Molekuli i joni se usled brojnih međusobnih sudaranja kreću sa mesta veće na mesto manje koncentracije. Ovakvo kretanje se zove difuzija.
Difuzija kroz ćelijsku membranu se deli na prostu i olakšanu.
Prosta difuzija
Kod proste difuzije je dovoljna samo kinetička energija molekula za njihov prolazak, a kako su molekuli u neprestanom kretanju oni prolaze spontano kroz razne otvore i intermolekulske prostore na njoj. Brzinu ovakve difuzije određuje količina (koncentracija) supstance, brzina kretanja molekula, veličina i broj otvora na ćelijskoj membrani. Prosta difuzija se odvija kroz:
Polarne supstance i supstance koje su rastvorljive u vodi difunduju kroz proteinske kanale. Najbitnija je difuzija vode kroz ove kanale, koja se odvija velikom brzinom. U jednoj sekundi može proteći kroz ćeliju zapremina vode koja je 100 puta veća od zapremine cele ćelije. Proteinski kanali se još zovu i vodeni kanali. Mnogi od ovih kanala poseduju ”vrata” koja se mogu otvarati i zatvarati, a koja regulišu protok kroz njih. Takođe ovi kanali su polupropustljivi, samo nake supstance mogu proći.
Većina kanala je specijalizovana za prenos samo jedne vrste jona (ili grupe sličnih jona) tako npr. kroz natrijumske kanale prolaze samo joni natrijuma. Natrijumski kanali su mali 0.3-0.5 nanometara u prečniku i unutra su negativno naelektrisani (privlače pozitivne jone natrijuma i izdvajaju ih iz hidratacione sfere). Postoje i kalijumski kanali. Oni su još manjeg prečnika 0.3-0.5 nanometra, ali nisu unutra naelektrisani. Natrijumovi joni su okruženi molekulima vode-hidrataciona sfera i kako nema negativnog naelektrisanja da ih izvuče iz ove sfere oni ne mogu proći. Kalijumovi joni su takođe okruženi molekulima vode, ali je njegova hidrataciona sfera manja nego kod natrijuma, pa mogu proći kroz ove kanaliće.
Proteinski kanali poseduju vrata, koja su u stvari delovi proteina koji se mogu zatvarati i otvarati preko kanala. Otvaranje i zatvaranje kanala vrši se dvojako, preko:
Natrijumski kanali poseduju dvostruka vrata unutrašnja i spoljašnja. Kada je u intracelularnom prostoru naelektrisanje negativno (potencijal mirovanja) spoljašnja vrata natrijumskih kanala su zatvorena, a unutrašnja otvorena. Depolarizacijom ćelije raste potencijal u njenoj unutrašnjosti što dovodi do otvaranja spoljašnjih vrata. Sada je omogućen prolaz jonima natrijuma u unutršnjost ćelije. Ulaskom jona natrijuma u ćeliju se ona dodatno depolariše što dovodi i do zatvaranja unutrašnjih vrata i blokiranja daljeg ulaska natrijuma. U procesu repolarizacije dolazi do ponovnog uspostavljanja negativnog potencijala u intracelularnom prostoru, vrata se vraćaju u početni oložaj: spoljašnja zatvorena, a unutrašnja otvorena.
Vrata proteinskih kanala mogu se otvoriti i vezivanjem neke supstance za njih, usled promene konformacije proteina. Na ovaj način funkcionšu neurotransmiteri npr. acetil holin.
Olakšana difuzija
Kod olakšane difuzije molekuli se moraju vezati za proteinske nosače ćelijske membrane, koji ih promenom svoje konformacije prevedu na drugu stranu. Ovakav transport se ostvaruje pasivno (spontano) i ne dolazi do dodatnog utroška energije tj. dovoljna je samo kinetička energija molekula.
Brzina olakšane difuzije zavisi od količine supstance, ali i od količine transportnog proteina. Kada se svi nosači zasite brzina olakšane difuzije dostiže svoj maksimum, za razliku od proste koja nema maksimum već može neograničeno rasti.
Najznačajnija supstanca koja prolazi membranu metodom olakšane difuzije je glukoza. Hormon insulin povećava kolišinu transportnih proteina za glukozu u ćelijskoj membrani i tako ubrazava resorpciju glukoze.
Osmoza
Pošto je ćelijska membrana polupropustljiva u određenim slučajevima može doći do razlike u osmolarnosti između ekstra i intraclularnog prostora. Kada se to dogodi dolazi do kretanja vode sa mesta manje osmolarnosti, do mesta veće osmolarnosti kroz ćelijsku membranu. Hiperosmolarnost u unutrašnjosti ćelije dovodi do ulaska vode u ćeliju (kroz pomenute proteinske kanale), ćelija bubri, u krajnjem slučaju može doći i do njenog pucanja. Ukoliko je osmolarnost veća spolja onda voda napušta ćeliju i ona se smežura. Ovaj proces kretanja vode (kao rastvarača) naziva se osmoza.
Glen Johnson
Glen McLeod Cooper Johnson (London, 23. kolovoza 1984.) je engleski nogometaš i reprezentativac koji trenutno igra za Stoke City.
Membranski transport
Aktivni transport
Ponekad je potrebno transportovati neki supstancu nasuprot koncentracionog ili elektrohemijskog gradijenta, odnosno sa mesta manje koncentracije na mesto veće koncentracije (uzbrdo). Jasno je da se ovaj proces nikada ne odvija spontano, već zahteva utrošak dodatne energije. Ovo je čest slučaj za jone kalijuma i natrijuma. U unutrašnjosti ćelije je visoka koncentracije jona kalijuma, a spolja niska. Za natrijumove jone važi obrnuto. Ovakav raspored je od velikog značaja za nastanak potencijala mirovanja. Ovakva koncentracija jona se postiže dejstvom pumpe za natrujum i kalijum odnosno natrijum-kalijum-ATPazae. Kao izvor energije ova pumpa koristi ATP. Postoje i drugi energetski izvori za aktivni transport. Prema izvoru energije aktivni transport je podeljen na primarni i sekundarni.
Primarni aktivni transport
Kod primarnog aktivnog transporta energija se dobija razlaganjem ATP-a, pri čemu nastaje ADP i oslobađa se energija.
ATP → ADP + E
ADP → AMP + E
mini|240px|pumpa za natrijum i kalijum •Najbitniji transportni mehanizam ove grupe je pumpa za natrijum i kalijum. Ova pumpa postoji u svim ćelijama i odgovorna je za održavanje koncentracione razlike kroz ćelijsku membranu, osmotskog pritiska i uspostavljanje mirovnog potencijala. Ona je izgrađena od četri proteinska molekula: 2 veće α podjedinice i 2 manje ß podjedinice. Pumpa poseduje tri receptorska mesta za jone natrijuma na delu pumpe okrenutom unutrašnjosti ćelije; dva receptorska mesta za kalijumove jone na spoljašnjem delu i deo koji vezuje ATP. Kada se 3 natrijumova jona vežu za unutrašnje receptore, a 2 za spoljašnje aktivira se razlaganje molekula ATP-a. Ovim razlaganjem se oslobađa energija koja menja konformaciju pumpe, pa se natrijumovi joni premeštaju na spoljni deo i izbaciju iz ćelije, a kalijumovi ubacuju u unutrašnjost ćelije.
•Još jedan bitni mehanizam primarnog aktivnog transporta je kalcijumska pumpa. U intracelilarnom prostoru se kalcijumovi joni održavaju u vrlo niskoj koncentraciji, dok je spolja njihova kncentracija više od 10.000 puta veća. Ovakve pumpe nalaze sa u ćelijskoj mambrani, ali i na nekim organelama kao npr. na mitohondrijama i sarkoplazmatskom ratikulumu (kod mišićnih ćelija).
•Primarni aktivni transport vodonikovih jona Vrši se u žlezdama želuca u parijetalnim ćelijama i distalnim tubulima bubrega.
U bubrežnim kanalićima se takođe vodonikovi joni aktivno sekretuju u njihov lumen, čime se eleminišu kiseline iz organizma i omogućava resorpcija bikarbonata, što igra ulogu u regulaciji pH vrednosti tela.
Sekundarni aktivni transport: kotransport, kontratransport
Sekundarni aktivni transport je jedan oblik aktivnog transporta pri kome se energija ne dobija razlaganjem energetskih jedinjenja kao npr. ATP, već se transport obavlja zajedno sa nekim drugim vidom transporta (primarnim aktivnim transportom). Postoji u vidu kotransporta i kontratransporta. Kada se primarnim aktivnim transportom (natrijum-kalijum pumpa) stvori velika razlika u koncentraciji jona sa obe strane ćelijske membrane onda se takav potencijal može iskoristiti za transport neke druge supstance. Da •kotransport
U spoljašnjosti je koncentracija natrijumovih jona (zbog rada pomenute pumpe) dosta veća i sada oni prirodno teže da uđu u unutrašnjost ćelije. Taj potencijal može se iskoristiti da se zajedno sa njima prebaci još neka supstanca u unutrašnjost ćelije. Da bi natrijum vukao neku supstancu sa sobom potrebno ih je povezati. To se postiže posredstvom nekih transportnih proteina ćelijske membrane. Kada se obe supstance vežu, dolazo do promene konformacije proteina i pomenute supstance se ubacuju u unutrašnjost. Na ovaj način sekundarnim aktivnim transportom transportuju se supstance kao glukoza i aminokiseline nasuprot velikom koncentracionom gradijentu. Ti sistemi su natrijum-glukoza kotransportni sistem i natrijumski transportni sistemi za aminokiseline (ima ih 5 vrsta). Ovi sistemi su naročito zastupljeni u ćelijama creva i bubrega.
Bitni kotransportni sistemi su još i: natrijumsko-kalcijumski kotransportni sistem, natrijumsko-vodonični kotransportni sistem, kalijumsko-hloridni kotransportni sistem i natrijumsko-kalijumski dihloridni kotransportni sistem
•kontratransport
Kod ovog transporta natrijumovi joni ponovo teže da difunduju u unutrašnjost ćelije, ali se sada takav potencijal iskoristi za transport neke supstance iz unutrašnjosti ćelije u spoljašnju sredinu, dakle u suprotnom smeru. Takođe je za ovaj vid transporta potreban proteinski nosač.
Endocitoza
Veoma velike čestice ulaze u ćeliju zahvaljujući posebnoj funkciju ćelijske membrane koja se zove endocitoza. Postoje dve vrste endocitoze: pinocitoza i fagocitoza.
Pinocitoza
Doslovno znači ćelija pije. Pinocitoza se sreće kod svih ćelija, a posebno je izražena kod odbrambenih ćelija-makrofaga. Pinocitozom ulaze u ćeliju krupni molekuli kao npr. proteini. Ovakvi proteini se obično vežu za receptore na površini ćelijske membrane. Ispod receptora nalaze u izvesnim udubljenjima kontraktilni proteini: klatrin, aktin i miozin. Kontrakcijom ovih vlakana dolazi do invaginacije ćelijske membrane, nastaje udubljenje čiji se suprotni krajevi spajaju i supstanca se nalazi u vezikuli u citoplazmi ćelije. Ovaj proces zahteva energiju iz ATP-a.
Fagocitoza
mini|240px|endocitoza (fagocitoza) Doslovno znači ćelija jede. Odvija se isto kao i pinocitoza, samo što su čestice još veće, pa se čak i čitave ćelije mogu fagocitovati. Postoje ćelije koje su se specijalizovale za fagocitozu, a to su makrofagi i neutrofili. Ove ćelije vrše odbrambene funkcije i mogu fagocitovati razne bakterije. Fagocitoza počinje kada se proteini i polisaharidi koji se npr. nalaze na površini bakterija, vežu za odgovarajuće receptore fagocita. Ovaj proces može biti olakšan supstancama koje vrše opsonizaciju. Takve supstance su antitela i komponente sistema komplemenata. One oblažu bakterije i druge antigene i vazuju se za receptore na fagocitima, što olakšava fagocitozu. Kada se vežu za mambranu, onda se kontrakcijom pomenutih proteinskih vlakana mambrana invaginiše i okružuje bakteriju. Bakterija se sada nalazi u fagocitnoj vezikuli u citoplazmi ćelije. Ova vezikula ce spaja sa lizozomom, koji sadrži enzime za varenje i bakterija se ubija i vari.
1720-e
1720-e su decenija koja je počela 1. januara 1720. i završila 31. decembra 1729.
Childe Harold's Pilgrimage
Childe Harold's Pilgrimage (Putovanje Childe Harolda) ili kraće Child Harold je veliki lirsko-epski spjev kojeg je napisao George Gordon Byron. Objavljen je između 1812. i 1818. godine. Termin "childe" je zapravo srednjovjekovna titula koju su nosili mladići - vitezovi pripravnici. Dio tog djela je posvećen Ianthe (zapravo Charlotte Bacon, rođenoj Harley).
O djelu
thumb|right|240px|Childe Harold's Pilgrimage, J.M.W. Turner (1823). Ulje na platnu. Veliki lirsko-epski spjev Lorda Byrona "Childe Harold" jedno je od najznačajnijih pjesničkih djela evropskog romantizma. U tom pjesničkom putopisu, koji čitatelja vodi od Portugala i Španije do Grčke i Albanije, a onda opet niz rijeku Rajnu, pa kroz Švicarsku i Italiju do Rima, Byron je stvorio lik mladića melanholičnog i neshvaćenog, koji bježi od tiranskih konvencija aristokratskog društva u kojem je odrastao i koji u drukčijim kulturama i na drugim, uzbudljivim mjestima traži smisao života. Taj lik je, u stvari, pjesnikov vlastiti autoportret. U njemu Byron gradi mit o samom sebi kao buntovniku i kao žrtvi, kao grešniku koji odbija pokajanje i kao nesretnom stradalniku koji traži utjehu. Njegov Childe Harold putuje svijetom i nosi svoju bol, onu toliko prepoznatljivu romantičarsku "svjetsku bol" od koje su bolovali mnogi mladi ljudi onoga vremena, još od Geteovog Werthera, koji je bio njihovo prvo utjelovljenje.
Idalia, Colorado
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 88.
1730-e
1730-e su decenija koja je počela 1. januara 1730. i završila 31. decembra 1739.
Giovanni II Corner
Giovanni II Corner (Venecija, 4. august 1647. - Venecija, 12. august 1722.) bio je 111 mletački dužd koji je vladao od 22. maja 1709. do svoje smrti.
Biografija
Giovanni je bio 4 dužd iz aristokratske venecijanske dinastije Corner, bogat i ne baš previše aktivan u nekim javnim poslovima. Upravo zbog toga je kao kompromisni kandidat izabran za dužda - 22. maja 1709., i to velikom većinom od 40 glasova za (od 41), jer se dvije rivalske struje Diedo i Pisani, nikako nisu mogle izmiriti oko zadovoljavajućeg kandidata.
Njegova trinaestgodišnja vladavina bila je prilično nesretan period za Mletačku Republiku zbog gubitka Moreje nakon Morejskog rata (1684. - 1699.) i sklapanja Požarevačkog mira 1718. sa Osmanskim Carstvom, koji je vezao ruke Presvijetloj Republici. Pa se on uglavnom posvetio naporima da se obnovi katolička pobožnost u gradu i republici.
Puno vremena i energije potrošio je u naporima da se stari dužd - Pietro Orseola proglasi svetim, kao i rekonstrukciji crkve San Nicola da Tolentino u sestieru Santa Croce.
1740-e
1740-e su decenija koja je počela 1. januara 1740. i završila 31. decembra 1749.
SDP
SDP služi kao kratica za:
Slavko Luštica
Slavko Luštica (Kumbor, 11. siječnja 1923.- Split, 4. srpnja 1992 ), poznat kao Žiga, bivši hrvatski nogometni igrač i trener
Počeo je sa nogometom u juniorima šibenskog Osvita. No, zapažen je tek kao član omladinske reprezentacije kada je u Beogradu pobijeđena moćna Mađarska. Od tad je branič Hajduka. Odigrao je sve utakmice za Hajduk za vrijeme kada je klub bio prebačen na Vis. Poslije rata osvaja 3 naslova prvaka do sredine 50-ih te bilježi 634 utakmice u "bilom" dresu, po čemu je treći u povijesti Hajduka. Uz to, postigao je i 86 pogodaka.
Za reprezentaciju debitira 23. kolovoza 1951. u Oslu, a malo više od godinu poslije igra svoju poslijednju utakmicu sa Egiptom u Beogradu.
Kasnije postaje trenerom Hajduka kojeg vodi 3 godine, te osvaja titulu 1971.
Playhouse 90
Playhouse 90 je bila američka televizijska antologija koja se emitirala na programu TV-mreže CBS od 1956. do 1961. Ime (doslovno: "Kazalište 90") je dobila po tome što su pojedine epizode, odnosno TV-drame za razliku od dotadašnjih TV-antologija trajale 90 umjesto 60 minuta. To je autorima omogoćilo daleko veću kreativnu slobodu, odnosno ambicioznije projekte poput ekranizacija prestižnih romana. Oni su, s druge strane, zahtjevali veći budžet kao i stvarali poteškoće pri održavanju stalnog TV-programa, pogotovo u prvoj sezoni, kada su se epizode emitirale uživo.
Serija je doživjela ogroman uspjeh kod kritičara, a kasnije je postala zapažena zbog niza talenata koji su upravo zahvaljujući njoj postali velika imena. Među njima se ističe režiser John Frankenheimer koji je snimio čak 27 epizoda. Nekoliko epizoda je kasnije adaptirano u zapažene holivudske igrane filmove.
Nikola Triva
Nikola Triva (Šibenik, 26. 10. 1910. – Split, 2. 9. 1989), enigmat. Završivši srednju školu, čitav svoj radni vijek proveo je kao službenik Jugoslovenskih željeznica, gdje je i penzionisan. Sahranjen je 6. IX. 1989. u Kninu na groblju sv. Đurđa.
Enigmatika
U zagonetaštvu se pojavio 1928. godine. Objavljivao je u mnogim enigmatskim listovima: "Sfinga" ("Sfinga Rebus"), "Problem", "Čvorova" izdanja, "Vjesnikov kviz", "Eureka" (velika i mala) te u "Slobodnoj Dalmaciji". Postao je poznat po pseudonimima Va-va-va i 3-va (tri va < Triva). Isticao se i kao svestran odgonetač. Dobitnik je nagrade za izmjenjivaljku u zagrebačkom "Startu" broj 79 (26. I. 1972).
Članstvo u EKBV
Bio je veliki zaljubljenik crno-bijelih križaljkaških polja i vrijedni član splitskog Enigmatskog kluba "Božidar Vranicki" (EKBV) od njegovog osnivanja. U klubu su ga od dragosti zvali Šjor Nikola. Redovno je prisustvovao svim sastancima, skupštinama i drugim aktivnostima. Bio je posebno plodan autor križaljki, prije svega u enigmatskoj rubrici "Slobodne Dalmacije". Križaljke je sastavljao, iako teško bolestan, do zadnjeg dana života.
Anegdota
Popularna je njegova gotovo nevjerovatna dogodovština. Jednom, kad je putovao vlakom, izašao je da kupi novine i "Vjesnikov kviz" jer je trebalo da vlak stoji malo duže. Međutim, zabavljen novinama, zaboravio je na vlak koji je otišao prije nego što je trebalo. Tada je, unajmivši taksi, "lovio" vlak sve do Austrije jer se sve što je imao nalazilo u njemu. Tako je postao čovjek koji je vjerovatno najskuplje platio neki enigmatski list.
1750-e
1750-e su decenija koja je počela 1. januara 1750. i završila 31. decembra 1759.
Cornolade Alte, Belluno
Cornolade Alte je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
David Dabydeen
David Dabydeen (Berbice, 9.12. 1955.-) je gvajanski pisac i književni kritičar.
1760-e
1760-e su decenija koja je počela 1. januara 1760. i završila 31. decembra 1769.
David Dabydeen
Obrazovao se u Engleskoj, a djela mu se često bave odnosom Britanije i njenih kolonija.
Cornolade Alte, Belluno
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 15 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 589 m.
Karbaminska kiselina
Karbaminska kiselina je jedinjenje koje je nestabilno pod normalnim uslovima. Ona je tehnički najjednostavnija aminokiselina, mada njena nestabilnost (i jedinstvena priroda karboksil-azotne veze) omogućavaju glicinu do poprimi taj status. Na osnovu njenog imena se formiraju imena većih analoga. Sama karbaminska kiselina nije bila sintetisana.
Radical se zove karbamoil. Karbamoiltransferaze su transferazni enzimi klasifikovan pod EC brojen 2.1.3.
Karbaminske kiseline su intermedijari u razlaganju karbamatnih zaštitnih grupa; hidroliza estarske veze proizvodi karbaminsku kiselinu, iz koje se izdvaja ugljen dioksid, čime nastaje nezaštićeni amin.
Charlotte Court House, Virginia
Šarlot Kort Haus je gradić u američkoj saveznoj državi Virdžinija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 543 stanovnika.
Kalusteron
Kalusteron je oralno aktivni androgeni steroid koji je alkilisan u poziciji 17. On je kontrolisana supstanca u Kanadi.
Mobridge, South Dakota
Mobridž je grad u američkoj saveznoj državi Južna Dakota.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 3.465, što je 109 (-3,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Ferdo Milin
Ferdo Milin (Zadar, 15. prosinca 1977.), bivši hrvatski nogometaš, trenutačno trener Zadra.
Kao nogometaš je počeo u redovima Hajduka u generaciji Tudora i Leke, završivši kadetski i juniorski staž. Do seniora "bilih" nije došao, nego je završio u Čakovcu. Kasnije igra u Šibeniku, pa vrlo dobru sezonu 2003./04. u Zadru. Nakon te sezone natrag ga u Split dovodi Igor Štimac, kao zamjenu za Tomislava Rukavinu.
Međutim, biježi tek pokoju minutu i nakon osvojena naslova odlazi nazad u Zadar. Prvo u drugoj ligi, a zatim i u prvoj igra kao standardan prvotimac.
Ferdo je od 2012. na klupi NK Zadar.
1770-e
1770-e su decenija koja je počela 1. januara 1770. i završila 31. decembra 1779.
Tafos
thumb|upright=1.8|Položaj nekih od Tafijskih ostrva
Tafos (grčki: Τάφος) ili Tafijska ostrva (Ταφίων νῆσοι) ili Teleboidi (Τηλεβοῶν νῆσοι) starogrčki je naziv za skupinu malih ostrva u Jonskom moru, koja leže uz obalu Akarnanije na zapadu Grčke. Stanovnici tih ostrva ― Tafljani ili Telebojani ― često se kod Homera spominju kao vešti gusari. Kada je boginja Atena posetila Telemaha na Itaci da bi ga podstakla da krene na put u Pilos, uzela je na sebe lik Mentesa, "gospodara Tafljana veštih s veslima". Tafljani ili Telebojani spominju se u mitu o Amfitrionu, koji ih je i pokorio.
Do vremena Euripida ova su ostrva poistovećena s Ehinadima: u Ifigeniji na Aulidi (405. pne.) Halkiđanke koje čine hor uhodile su helensku flotu i videle Eurita "koji je predvodio tafljanske ratnike s belim oštrim veslima, podanika Megesa, sina Filejevog, koji je otišao s Ehinadskih ostrva, gde mornari ne mogu pristati". Glavno od tih ostrva Homer zove Tafos, a kasniji ga pisci nazivaju Taphiūs, Taphiussa ili Taphias (Ταφιοῦς, Ταφιοῦσσα, Ταφιάς), a čini se da se radi o ostrvu koje se danas zove Meganisí i nalazi se istočno od veće Lefkade. Drugo po veličini od Tafijskih ostrva zvalo se Carnus, danas Kálamo. .
Tafljani su sebe smatrali potomcima Perseja, jer je majka Tafija, njihovog osnivača-eponima, bila unuka Persejeva i s Posejdonom je rodila Tafija. Prema drugoj tradiciji, Tafije je bio pripadnih leleškog plemena i unuk Lelega. Najpoznatiji tafijski kralj bio je Pterelaj, kome je Posejdon podario jednu zlatnu vlas, koja ga je činila besmrtnim sve dok se nalazila u kosi, ali ju je iščupala njegova kći Kometo da bi pomogla Amfitrionu, koji je zaratio na Tafljane. Pobedivši Tafljane, Amfitrion je krenuo natrag u Tebu, ali je Zevs uzeo njegov lik i pre njega stigao Amfitrionovoj ženi Alkmeni, s kojom je proveo strasnu noć i začeo Herakla.
Bagnizeau
Banjize je naselje i opština u zapadnoj Francuskoj u regionu Poatu-Šarant, u departmanu Primorski Šarant koja pripada prefekturi Sen Žan d'Anželi.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 187 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 19 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 9,63 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 49 metara (maksimalnoj 88 m, a minimalnoj 40 m).
Josip Dubrović
Josip Dubrović (Osijek, 19. V. 1972), enigmat.
Životopis
Osnovnu školu te elektrometalsku srednju školu (EMŠC) završio je u Osijeku. Bio je zaposlen kao autobravar, prodavač i grafički radnik, a od 2008. do 2013. godine radio je kao urednik zagrebačkog enigmatskog časopisa Kviskoteka i drugih izdanja Roberta Pauletića. Zaljubljenik je u sport, najviše u nogomet, navijač NK Osijek, član osječke navijačke skupine Kohorta. Jedan je od osnivača i igrača Badmintonskog kluba (BK) "Osijek" (1992). Ima sina (Fran /rođ. 2008. g/).
Enigmatika
Enigmatikom se bavi od 1987. godine. Prvo kao odgonetač, a kasnije i kao sastavljač. Prvu zagonetku - križaljku - objavio je u bjelovarskom Miničvoru 1989. godine. Sastavlja uglavnom križaljke i osmosmjerke te druge zagonetke. Dosad je objavio preko 2000 radova u desetak enigmatskih listova i časopisa (Feniks, Kviz, Kviskoteka, 50 Skandi, 101 Skandi, Kvizorama, Osmosmjerka, Skandi Čvor, Skandi Feniks, zvornička Zagonetka...) i u nekoliko neenigmatskih listova (Glas Slavonije, Multimedia info, Oglasnik (Osijek), Osječki dom, Slavonska burza, 'Slobodna Dalmacija'...).
Bio je glavni i odgovorni urednik i jedan od glavnih suradnika osječkog enigmatskog časopisa Slova do krova (brojevi 1-8; 2002. godine). Sudjelovao je na enigmatskim manifestacijama (Enigmatska kolonija, Enigmatski vlak, SOZAH...) i takmičenjima (Feniksov kup...) te u kvizu Najslabija karika. Radove potpisuje pseudonimima: Ćos, Dujo, Fran, Kohortaš, Luka. Tijekom 2012. godine (točnije u ožujku) sa svojim osječkim enigmatima osniva Zagonetački klub Osijek (ili skraćeno ZAKOS). Trenutno je zaposlen (od 2017. godine) kao grafički urednik u najtiražnijim i najčitanijim dnevnim novinama u Hrvatskoj 24sata te uređuje enigmatske stranice navedenih novina i prvenstveno uređuje web križaljke portala 24sata koje se mogu rješavati on-line.
Izabrane zagonetke
Josip Dubrović: "Premetaljke - Urednik zabavnog programa", Feniks, ..., 275, 47 - Rijeka, 23. VI. 2005. A, KRASNA DALEKOVIDNOST! < Aleksandar Kostadinov Josip Dubrović: "Premetaljka - U potrazi za novim prvakom (+H)", Feniks, ..., 278, 57 - Rijeka, 4. VIII. 2005. EKSTRAVAGANTNA GOMILO! < HRVATSKA NOGOMETNA LIGA
Armchair Theatre
Armchair Theatre je britanska televizijska antologija koja se u svom originalnom obliku emitirala na mreži ITV od 1956. do 1968. godine, a povremeno tokom 1970-ih. Sastojala se od 50-minutnih TV-drama koje su najčešće, pogotovo kada je njen producent bio Sydney Newman, imale snažnu socijalnu notu, odnosno bile djelo generacije pisaca poznate kao Mladi gnjevni ljudi.
Serija je u historiju ušla po science fiction epizodi Underground koja se emitirala uživo 30. novembra 1958. godine, a kojom je prilikom usred emitiranja preminuo glumac Gareth Jones, nakon čega je režiser William Kotcheff bio prisiljen improvizirati scenarij i režiju kako bi emisiju dovršio a da gledatelji to ne primjete.
Armchair Theatre je poznat po tome što su pojedine epizode kasnije poslužile kao podloga za nove TV-serije kao što su Out of This World i Callan.
180. meridijan
mini|desno|150px| 180. meridijan osnova je za [[Međunarodna datumska granica|međunarodnu datumsku granicu]] Stoosamdeseti meridijan je linija geografske dužine točno nasuprot Griničkog meridijana. Ovaj meridijan služi kao zapadna granica zapadne polutke odnosno istočna granica istočne polutke. Služi kao osnova za međunarodnu datumsku granicu jer uglavnom prolazi kroz otvorene vode Tihog oceana. Međutim, ipak prolazi kroz sljedeće zemlje:
The Price Is Right
The Price Is Right (doslovno: "Cijena je prava") je televizijska igra na koju prava trenutno drži FremantleMedia, kompanija-kći RTL Grupe. U njoj natjecatelji nastoje osvojiti neki proizvod tako što nastoje što točnije pogoditi njegovu cijenu. Originalna verzija se prikazivala u SAD na programima mreža CBS i ABC od 1956. do 1965. Nova istoimena verzija je započeta 1972. i u raznim oblicima se emitira do danas, s time da je prava na nju Fremantle stekao 1996. godine. Po licenci je prodana u nizu zemalja koje imaju vlastite verzije.
Politički skandal
Politički skandal je skandal prvenstveno vezan uz ličnosti, organizacije i djelatnosti koje se tiču politike, te, u širem smislu, i državne uprave. Aktivnosti čije obznanjivanje i razotkrivanje izaziva skandal mogu biti različitog oblika, ali se pod time prvenstveno smatraju fenomeni kao što su korupcija ili izborna prevara, odnosno masovno i dugotrajno kršenje zakona; skandali također mogu nastati i od zataškavanja takvih aktivnosti od strane pojedinaca iako oni u njima nisu morali neposredno sudjelovati. Vjerojatno najpoznatiji politički skandal u modernoj historiji je afera Watergate u SAD, čije je razotkrivanje 1974. dovelo do ostavke predsjednika Richara Nixona.
Violina-Repetto, Torino
Violina-Repetto je naselje u Italiji u provinciji Torino, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 213 m.
Novinarski skandal
Novinarski skandal označava skandal vezan uz novinarsku djelatnost, odnosno sve događaje i aktivnosti novinara ili medija koje predstavljaju kršenje zakona, običaja i moralnih normi, ali prije svega načela novinarske etike, odnosno koja kompromitiraju svrhu novinarstva kao pružanja preciznih, objektivnih i nepristranih informacija.
Novinarski skandali mogu imati različite oblike, ali se pod time najčešće podrazumijevaju slučajevi kada novinari ili mediji svjesno objavljuju lažne, odnosno namjerno prešućuju i ignoriraju stvarne informacije. Jedan od primjera mogu biti novine koje zbog poslovnih veza izdavača sa nekim poduzećem odbijaju objaviti informacije koje bi tom poduzeću mogle nanijeti štetu. Novinari koji pišu reportaže ponekad znaju, kako bi ih učinili "atraktivnim", izmišljati pojedine ličnosti, događaje i detalje.
Branko Oblak
Branko-Brane Oblak (Ljubljana, 27. svibnja 1947.), bivši slovenski nogometaš. Jedan od najboljih veznih igrača Jugoslavije nakon drugog svjetskog rata.
Počeo je igrati nogomet 1963. u omladinskom sustavu ljubljanske Olimpije. Tri godine poslije počeo je standardno igrati sa seniorima i tamo se zadržao narednih 7 godina. U dresu "zmajčeka" odigrao je preko 300 utakmica.
Nakon toga odlazi u redove splitskog Hajduka za koji igra samo dvije, ali iznimno uspješne sezone. 1973. osvaja državni kup, 1974. dvostruku krunu ( kup i prvenstvo ), a 1975. opet prvenstvo. U "bilom" je odigrao ukupno 66 utakmica i zabio 24 gola. Kasnije odlazi u njemačku Bundesligu gdje bilježi preko 100 utamica braneći boje Schalkea i slavnog Bayerna.
Nakon toga jedno je vrijeme pauzirao, te se vratio nogometu igrajući u drugoj austrijskoj ligi za Spittal iz istoimenog gradića. Nakon 2 sezone završava karijeru i postaje tehnički direktor Olimpije.
U reprezentaciji Jugoslavije debitirao je 6. svibnja 1970. u Bukureštu, a dolaskom Vujadina Boškova ustalio se među najboljih 11 države. Nakon niza poznatih utakmica u plavom dresu poput one sa Španjolskom u Frankfurtu oprostio se od reprezentacije protiv Rumunja u Zagrebu 1977. nakon 46 utakmica. U međuvremenu je nastupio i na Peleovoj oproštaljci u Rio de Janeiru, a 1974. na svjetskom prvenstvu je zajedno sa suigračem Popivodom bio prvi slovenac koji je nastupio na Mundialu. Štoviše, Oblak je bio izabran u momčad prvenstva.
Nakon igračke karijere postao je trener. Dva je puta vodio Olimpiju, a kratko vrijeme i slovensku U-21 reprezentaciju. U studenom 2003. izabran je za najboljeg slovenskog igrača stoljeća, ispred Zahoviča i Katanca. Sredinom svibnja 2004. naslijedio je Bojana Prašnikara na mjestu izbornika slovenske reprezentacije. Na tom je mjestu uspio pobijediti i kasnije svjetske prvake Italiju, ali zatim pao krajem 2006. nakon serije lošijih rezultata.
Aschbach
Aschbach se može odnositi na:
Grinički meridijan
mini|desno|200px| Lokacija Griničkog meridijana mini|desno|200px| Grinički meridijan u [[Greenwichu]] Grinički meridijan je linija geografske dužine koja prolazi kroz Greenwich u Engleskoj. Ovaj meridijan ima kutnu mjeru od 0°, a nasuprotan mu je 180. meridijan kroz kojeg prolazi Međunarodna datumska granica, razdvajajući istočnu i zapadnu polutku.
Polazeći sa sjeverne strane Zemljine kugle, Grinički meridijan prolazi kroz osam zemalja:
Napokon se nađe s ostalim linijama geografske dužine u Antarktici na Južnom polu.
Ostali meridijani
mini|desno|200px| Rekonstrukcija [[Eratostenove karte svijeta (3. v. pne.) s Aleksandrijskim merdijanom kao nultim]] Meridijan kroz Greenwich se odabrao kao glavni meridijan jer preko dvije trećine svih brodova i sve tonaže su ga već upotrebljavali kao uputni meridijan 1884. Neki od prijašnjih meridijana su išli kroz slijedeće gradove:
1790-e
1790-e su decenija koja je počela 1. januara 1790. i završila 31. decembra 1799.
Lista ugroženih mjesta svjetske baštine
Na Konvenciji svjetske baštine (engl.: Convention concerning the protection of the World Cultural and Natural Heritage) koju je osnovao UNESCO 1972., u članku 11.4, UNESCO može neka mjesta svjetske baštine, kojima treba hitna i organizirana pomoć, staviti na popis mjesta svjetske baštine u opasnosti kako bi se skrenula pozornost javnosti i ohrabrile protumjere. Pod opasnostima za prirodnu svjetsku baštinu podrazumjevaju se izravne prijetnje kojima bi se promijenile odlike lokaliteta kao što su prirodne katastrofe ili katastrofalno ljudsko djelovanje poput naseljavanja, zagađenja, drvosječe, rudarenja, poljoprivrede ili velikih građevinskih radova, kojima se smanjuje broj ugroženih vrsta u zaštićenom lokalitetu. Također postoje i opasnosti postupnih promjena koje mogu nastati geološkim, klimatskim i promjenama u okolišu. Opasnosti za kulturnu baštinu podrazumjevaju propadanje materijala, konstrukcija, ukrasa ili općeg arhitektonskog jedinstva, gubitak povijesne autentičnosti i kulturnog značaja. Opasnosti koje mogu zaprijetiti i prirodnim i kulturnim lokalitetima su nekontrolirana izgradnja, oružani sukobi, nedostatak sustava upravljanja ili promjene u pravnoj zaštiti lokaliteta.
Alvise II Mocenigo
Alvise II Mocenigo (Venecija, 1627. - Venecija, 6. maj 1709.) bio je 110 mletački dužd koji je vladao od 17. jula 1700. do svoje smrti.