cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zastava Latvije
Standarta Predsednika vlade Letonije
right|thumb|200px|Standarta Predsednika vlade Letonije Osnova je ista kao i kod predsedničke standarte. U gornjem levom kantonu nalazi se grb Letonije. Visina grba je 5/6 visine kantona, sa suncem na grbu u sredini kantona. Odnos krakova i širine kao i srazmera zastave ista je kao kod predsedničke standarte.
Standarta Predsedavajućeg (spikera) Sejma
Standarta je u svemu jednaka standarti Predsednika vlade, osim u tome što se grb Letonije nalazi u gornjem desnom kantonu.
Standarta ministra odbrane Letonije
desno|thumb|200px|Standarta ministra odbrane Letonije Osnov i razmere zastave iste su kao kod prethodnih standarti. Razlika je u tome što se u gornjem levom kantonu nalazi vojnička insignija, koja je 3/5 visine kantona.
Zastava Malte
thumb|250px|right|[[Datoteka:FIAV_111001.svg|23px Razmera: 2:3]] thumb|250px|right|[[Datoteka:FIAV_000100.svg|23px Civilna zastava; Razmera: 2:3]]
Zastava Malte je vertikalna dvobojka jednake veličine polja, sa belom bojom ka jarbolu. Ta dvobojnost prisutna je i na grbu Malte. Tradicionalno se smatra da ove boje zastave potiču od grofa Rožea I od Sicilije iz 1091. godine, ali je ovo samo legenda koja se razvila tokom vremena.
U gornjem jarbolnom kantonu nalazi se krst sv. Đorđa, uokviren crveno. Ovaj orden dodeljen je Malti za izuzetnu hrabrost tokom Drugog svetskog rata. Ovakva zastava usvojena je po nezavisnosti Malte 21. septembra 1964. godine. Po tome što na zastavi ima orden druge države malteška zastava je jedinstvena u svetu.
Civilna zastava je potpuno drugačija: sastoji se iz crvenog polja sa belim obrubom na kome se nalazi Malteški krst.
Luncșoru, Ghercești
Luncșoru je naselje u Rumuniji u okrugu Dolž u opštini Ghercești.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 122 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 168 m.
Igraće karte
thumb|right|160px|Karte za [[šnaps]] thumb|Uz sam Radovanov portal [[Trogirska katedrala|trogirske katedrale dovršen oko 1240. godine urezane su šah i trilja]] Igraće karte je naziv za komade papira, kartona ili plastike koji služe za igranje kartaških igara. Skup igraćih karata naziva se špil. Osim za zabavu (kartanje, opsjenarski trikovi, gatanje), igraće karte mogu služiti i za profesionalno kockanje.
Vjeruje se da su se prvim igraćim kartama služili u istočnoj Aziji (Koreja i Kina), a kasnije su odande, preko Indije i Egipta donesene u Europu. Danas se u različitim dijelovima svijeta koriste različiti špilevi igraćih karata za igre koje su karakteristične za to područje.
Hrvatski povjesničar Miho Barada pri proučavanju starog arhiva grada Trogira pronalazi dokument s datumom 4. veljače 1272. pod signaturom Domini Valentini Petri u kojem se spominju karte i igra na karte. (Miho Barada, JAZU, Trogirski spomenici, Dio I., svezak I.)
Tako postoje:
Mađarice
U Hrvatskoj, Austriji, Mađarskoj, Slovačkoj, Češkoj i Sloveniji popularne su igraće karte Mađarice. Špil se sastoji od 32 karte, po 8 u svakoj boji. Boje su: žir (tref), zelena (pik), bundeva (karo) i crvena (herc). Karte su poredane kao VII (7), VIII (8), IX (9), X (10), dečko, dama, kralj, as.
Unter, dama i as simbolički označavaju povijesne osobe i godišnja doba. Tako imamo:
Talijanske karte
Talijanske igraće karte u špilu sadrže 40 igraćih karata, po 10 u četiri različite boje: špade, kupe, dinari (denari) i baštoni (bate). Karte imaju vrijednost: 2, 3, 4, 5, 6, 7, as (aš), fan(a)t, konj i kralj. Najpoznatije igra koje se igraju ovim kartama u Hrvata jesu briškula i trešeta, a nešto manje i trijumf. thumb|desno|150px|Talijanke
Hrvatice
thumb|right|160px|Set od 52 karte Špil igraćih karata hrvatica (naziv iz Zagore) (drugdje: karte za poker, "francuske igraće karte") sadrži 52 igraće karte, po trinaest u svakoj od četiri boje. Boje su: ditelina/pik ( ♠ ), srce/herc ( ♥ ), dijamant/karo ( ♦ ) i list/tref ( ♣ ). Karte su po hijerarhiji poredane: 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, J (luda, džoker), Q (kraljica), K (kralj), A (as). S ovim tipom karata može se igrati poker, preferans, bridž, blackjack (ajnc) i dr.
11 (broj)
11 (jedanaest) je broj, numeral i ime glifa koji predstavlja taj broj. To je neparan prirodan broj koji sledi posle broja 10 a prethodi broju 12.
Zastava Moldavije
thumb|250px|right right|250px|thumb|Zastava Moldavske SSR thumb|250px|right|Nacionalna zastava [[Moldavska Demokratska Republika|Moldavske Demokratske Republike]] Zastava Moldavije je trobojka, sa tri vertikalna polja (od jarbola) plave (azure), žute (or) i crvene (gulos) boje. Na sredini žutog polja nalazi se moldavski grb. Razmjera je 1:2. U ovom obliku je službeno usvojena 27. aprila, 1990.
Moldavija i Rumunjska
Uslijed dubokih kulturnih i povijesnih veza Rumunjske i Moldavije zastave dviju država su vrlo slične.
Moldavija se smatra jednom od starih rumunjskih pokrajina, a rumunjski jezik i moldavski jezik su praktično identični.
Passo Vecchio-Correr, Treviso
Passo Vecchio-Correr je naselje u Italiji u provinciji Тревизо, u regiji Венето.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 88 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 8 m.
Mesa del Sombrero, Urique
Mesa del Sombrero je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Urique.
0-e pne.
0-e pne. se obično navode kao posljednja decenija 1. vijeka pne. i 1. milenijuma pne.. Međutim, kao i kod 0-tih, broj godina u 0-ima pne. nije uvijek jasno određen. Valja uzeti u obzir da ne postoji nulta godina (0) u proleptičkom gregorijanskom kalendaru ili julijanskom kalendaru. Zato godinu 1. pne. slijedi godina 1|1. n.e.
Mesa del Sombrero, Urique
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 13 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2380 m.
Bézues-Bajon
Bezi-Bažon je naselje i opština u južnoj Francuskoj u regionu Središnji-Pirineji, u departmanu Žers koja pripada prefekturi Mirand.
0-e pne.
Godina 1. n.e. je prva godina ere Anno Domini odnosno Nove ere. Godine 525. (koja se tada nazivala godinom konzulstva Proba Mlađeg ili Flavija Proba), kršćanski monah po imenu Dionysius Exiguus je ustanovio da se inkarnacija Isusa dogodila prije 525 godina. Da li je Dionizije pod "inkarnacijom" smatrao Isusovo začeće ili rođenje, odnosno da li ga je smjestio u godinu 1. pne. i 1. n.e. je predmet rasprave među suvremenim učenjacima. U svakom slučaju, većina historičara smatra da je Isus rođen nekoliko godina kranije, za vrijeme ove dekade.
Ovaj članak pokriva period '''9. pne. – 1. pne.''', odnosno posljednjih devet godina pred eru Anno Domini, a ne posljednjih deset godina.
Kruto tijelo
U klasičnoj mehanici, model krutog tijela je najjednostavnija aproksimacija pomoću koje počinje svako tumačenje djelovanja sila na tijelo.
La Cofradía Grande, Aculco
La Cofradía Grande je naselje u Meksiku, u saveznoj državi México, u opštini Aculco.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 106 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2284 m.
Campagrina, Lucca
Campagrina je naselje u Italiji u provinciji Lucca, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 121 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 807 m.
Caranzano, Alessandria
Caranzano je naselje u Italiji u provinciji Alessandria, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 67 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 146 m.
Pravi krokodili
thumb|550px|Distrubition of crocodiles Pravi krokodili (Crocodylidae) su porodica krokodila (Crocodilia). S ukupno 14 vrsta su najveća porodica krokodila. Sve vrste žive u tropskim područjima Afrike, Azije, Oceanije s Australijom kao i Amerike.
U porodicu pravih krokodila svrstane su vrste:
Od aligatora, a naročito od gavijala kao jedinog recentnog člana porodice gavijala, pravi krokodili se razlikuju prije svega obilježjima građe njihovih lubanja. Imaju uglavnom široke gubice koja nije prilagođena određenoj vrsti plijena i načina lova. Donji zubi ulaze im u jamice u gornjoj čeljusti, no različito od aligatora, četvrti zub im ulazi u prorez i kod zatvorene čeljusti je izvana vrlo dobro vidljiv. Na trbušnoj strani imaju posebne osjetilne jamice.
San Antonio de las Toscas, Mascota
San Antonio de las Toscas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Mascota.
Postosuchus
Postosuchus je bio četveronožan gmaz sa širokom lubanjom i dugim repom. Taj mesožder se u napadu koristio svojim dugim, zakrivljenim pandžama. Imao je dužinu od 4-5 metara, a za kretanje je koristio stupaste noge (osobina koja je vrlo neobična za gmazove). Plijen je ubijao čeljustima punim velikih zuba, sličnima čeljustima krokodila. Duž leđa je imao zaštitne ploče koje su stvarale štit.
Opći opis
Postosuchus je bio jedan od najvećih gmazova mesoždera kasnog trijasa, dostižući dužinu od 4 metra i visinu od 2 metra. Za života je vjerojatno težio između 250 i 300 kilograma. Imao je masivno građenu lubanju sa zubima sličnim bodežima. Vrat mu je bio izdužen, trup kratak, a rep dug.
Pozicija
thumb|left|Postosuchus kirkpatricki thumb|left|Skelet, Museum of Texas Tech University Oba prednja uda Postosuchusa bila su malo duža od polovice dužine zadnjih udova. Prisutnost kratkih udova uglavnom je karakteristična za dvonožne gmazove. Chatterjee je predložio da se Postosuchus mogao kretati dvonožno na određenu udaljenost, a da je prednje udove vjerojatno koristio samo prilikom sporog kretanja. Međutim, Robert Long i Phillip A Murry su 1995. izjavili da je Postosuchus bio teško građen i četveronožan. Još uvijek se diskutuje po pitanju načina hodanja kod Postosuchusa. Međutim, neki paleontolozi su predložili da je Postosuchus bio fakultativni dvonožac, što znači da je hodao i četveronožno i (povremeno) dvonožno.
Postkranijalna anatomija
Vrat Postosuchusa sastojao se od najmanje osam vratnih pršljenova, nakon kojeg je bilo još šesnaest leđnih, dok su četiri krsna pršljena (okoštala u jednu masu) podržavala kukove. Smatra se da se rep sastojao od preko trideset pršljena koji su prema kraju postajali sve manji i manji. Zdjelica sa kukastom preponskom kosti i pravim os ischii ličila je na zdjelicu karnosaura. Zajedno sa ostacima skeleta, naučnici su pronašli i ostatke osteoderma, debelih koštanih ploča. One su se nalazile na njegovim leđima, vratu, a moguće i iznad ili ispod repa. Grudni koš Postosuchusa imao je strukturu tipičnu za arhosaure - sastojao se od velikih i tankih, zakrivljenih rebara. Kod nekih primjeraka osim grudnog koša pronađena su i abdominalna rebra (koja nisu povezana sa kičmom). Udovi su se nalazili ispod tijela i davali Postosuchusu uspravan stav. Na prednjim udovima dugim kao otprilike 64% dužine zadnjih udova, Postosuchus je imao i malene ruke sa pet prstiju. Samo je na prvom imao veliku kandžu, koju je koristio za napad, a prednji udovi su vjerojatno bili snažno građeni u svrhu držanja plijena. Peyer et al. (2008.) tvrde da je debeli rameni pojas imao ulogu u kretanju te životinje. Međutim, snažna građa ramenog pojasa ne osporava teoriju da je on mogao hodati i na dvije noge. Stopala su bila mnogo veća od ruku, a peta kost donožja imala je oblik kuke. Palac je bio tanji od ostalih prstiju, a oni na rubu nisu mogli dotaći tlo. Kao pripadniku skupine Crurotarsi, peta i članak Postosuchusa ličili su na one kod današnjih krokodila.
Historija
Isprva se smatralo da su ostaci Postosuchusa pripadali dinosauru. Oni su prvi put otkriveni u okrugu Crosby (Tekaas), a 1922. ih je opisao paleontolog Ermine Cowles Case. Fosili su se sastojali samo od izolirane moždane šupljine (UM 7473) i dijelova and fragments of pelvic bones (UM 7244). Case je tada ostatke greškom priključio rodu Coelophysis. U slučaju moždane šupljine, koja je poslije priključena rodu Postosuchus, paleontolog David J. Gower je 2002. tvrdio da taj primjerak nije potpun i da bi mogao pripadati nekom ornitodiru. Izmeđun 1932. i 1934. godine, Case je u Rotten Hillsu (Teksas) otkrio repne pršljene (UMMP 13670), a blizu Kalgaryja (Teksas) otkrio je potpunu zdjelicu (UCMP V72183/113314). Tokom istog perioda, paleontolog Charles Lewis Camp je prikupio preko stotinu kostiju "rauisukija" iz današnjeg Nacionalnog parka Petrified Forest u Arizoni; te su kosti bile ostaci barem sedam jedinki (UCMP A296, MNA 207C). Kasnije je otkriveno još primjeraka. Case je 1943. opisao jednu zdjelicu zajedno sa preponskom kosti (UM 23127) iz grupe Dockum (Teksas), koja potiče iz vremena između perioda karnija i ranog norija (kasni trijas). Ti rani primjerci, pronađeni između 1932. i 1943. godine, isprva su smatrani ostacima neke nove vrste fitosaura, ali četrdeset godina kasnije priključeni su rodu Postosuchus. thumb|left|340px|Postosuchus je u SAD-u otkriven u saveznim državama Arizona, Novi Meksiko, Sjeverna Karolina i Teksas.
Tokom jedne ekspedicije 180. godine, paleontolozi sa Texas Tech Universityja otkrili su novo geološko nalazište bogati fosilima u blizini grada Post (okrug Garza, Teksas), gdje je pronađeno dvanaest dobro očuvanih primjeraka novog rauisukida. Tokom sljedećih godina u daljnjim iskopavanjima na nalazištu Post, u formaciji Cooper Canyon (grupa Dockum), pronađeno je mnogo primjeraka kasnotrijaske kopnene faune. Paleontolog Sankar Chatterjee je, među ostalim ostacima koji su pripadali toj vrsti, 1985. opisao holotipni primjerak vrste P. kirkpatricki (TTUP 9000), sastavljen od dobro očuvane lubanje i nepotpunog postkranijalnog skeleta. Chatterjee je dao naziv toj vrsti prema gospodinu i gospođi Jack Kirkpatrick koji su im pomogli na terenu. Između 1988. i 1989. David S. Berman pri Carnegie Museum of Natural History otkrio je prvi artikulirani skelet vrste P. kirkpatricki (CM 73372) na nalazištu Coelophysis (Ranč duhova, Novi Meksiko). Taj primjerak sastojao se od dobro očuvanog skeleta bez lubanje, a opisali su ga Long i Murry (1995.), Weinbaum (2002.) i Novak (2004). Nakon nekih novijih istraživanja, paleontolozi su predložili da bi neke kosti (kao što su kosti ruke i nožnih prsstiju), a koje je 1985. opisao Chatterjee, zapravo mogle biti kombinacija ostataka koji pripadaju rodovima Chatterjeea, Lythrosuchus i Postosuchus. Long i Murry su također istakli da skeleti mnogih jedinki (TTUP 9003-9011) koje je Chatterjee priključio vrsti P. kirkpatricki, pripadaju jednom drugom rodu, odnosno vrsti Chatterjeea elegans. Nadalje, Nesbitt i Norell su 2006. tvrdili da je Chatterjeea noviji sinonim za rod Shuvosaurus.
Paleoekologija
Postosuchus je živio u tropskom staništu. U toj vlažnoj i toploj regiji mogle su se naći paprati, kao npr. one iz rodova Cynepteris, Phelopteris i Clathropteris, zatim golosjemenjače iz rodova Pelourdea, Araucarioxylon, Woodworthia, Otozamites i Dinophyton, te cikasi kao što je Sanmiguelia. Biljke iz grupe Dockum nisu dovoljno istražene zato što su njihovi ostaci uništeni oksidacijom, čijoj je pojavi njihovo stanište pogodovalo. Međutim, neke od njih pružaju nam informacije o klimi u grupi Dockum tokom perioda kasnog trijasa. Na primjer, otkriće velikih primjeraka roda Araucarioxylon pokazuje da je u toj regiji bilo mnogo vode. Fauna koja se može pronaći u grupi Dockum dokaz je postojanja jezera i/ili rijeka koje su nastanjivale ribe kao što su hrskavičnjača Xenacanthus, mesoperka Chinlea, te dvodihalica Ceratodus. Na obalama tih rijeka živjeli su labirintodonti (Latiscopus) i gmazovi kao što su Malerisaurus i Trilophosaurus. Rubove jezera također su nastanjivali arhosauri Parasuchus, Nicrosaurus i Rutiodon. Postosuchus je živio na višem tlu zajedno sa Coelophysisima i ostalim arhosaurima, kao što su Desmatosuchus i Typothorax. Postosuchus je bio jedna od najvećih životinja u tom ekosistemu i lovio je biljojede poput Trilophosaurusa i Typothoraxa.
U popularnoj kulturi
Postosuchus je prikazan u prvoj epizodi BBC-jeve serije Walking with Dinosaurs, u kojoj su pomoću CGI animacije ponovo stvorena izumrla stvorenja iz perioda mezozoika. U toj epizodi, on se javlja kao dominantni grabežljivac iz perioda kasnog trijasa. Lovi Placeriase, velike disinodonte.
Oćevići
Oćevići je naselje u opštini Cetinje u Crnoj Gori. Prema popisu iz 2003. bilo je 8 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 6 stanovnika).
Demografija
U naselju Oćevići živi 8 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 57,8 godina (55,0 kod muškaraca i 66,0 kod žena). U naselju ima 5 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 1,60.
Ovo naselje je uglavnom naseljeno Crnogorcima (prema popisu iz 2003. godine).
Shattuck, Oklahoma
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.356, što je 82 (6,4 %) stanovnika više nego 2000. godine.
El Borrego, Sayula de Alemán
El Borrego je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Sayula de Alemán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 70 m.
La Vieille Fille (film)
La Vielle Fille je francusko-italijanska filmska komedija snimljena u režiji Jean-Pierrea Blanca, kome je to bio cjelovečernji debi, i premijerno prikazana početkom 1972. godine. Naslovna protagonistica, čiji lik tumači Annie Girardot, je žena koja žudi za ljubavlju, ali koja je zbog svoje stidljivosti ostala stara cura. Radnja prikazuje kako za vrijeme godišnjeg odmora sticajem okolnosti upozna muškarca (čiji lik tumači Philippe Noiret) kome se pokvario automobil i koji je prisiljen odsjesti u njenom hotelu.
Kada je film dovršen, producentima se nije dopao i odlučili su da ga uopće ne prikažu; tek je neočekivani komercijalni neuspjeh mnogo poznatijeg Truffautovog filma Les Deux Anglaises et le Continent stvorio "rupu" u kino-rasporedu koji je ispunila La Vielle Fille. Film je, također suprotno očekivanjima, postao veliki komercijalni hit, a dio kritike ga je pozdravio kao satirični prikaz francuskog društva u doba godišnjih odmora. Još je veći uspjeh imao na berlinskom filmskom festivalu gdje je Blanc dobio Srebrni medvjed za najbolju režiju. Girardot i Noiret su prepoznati kao uspješan filmski tandem, te ih je Philippe De Broca tokom sljedećih godina iskoristio u nekoliko svojih hvaljenih komedija.
Okrajina (film, 1933)
Okrajina (Окраина, doslovno Predgrađe) je sovjetski crno-bijeli ratni film snimljen 1933. u režiji Borisa Barneta. Radnja je smještena u mali ruski grad čije stanovništvo na početak prvog svjetskog rata reagira sa patriotskim oduševljenjem, da bi potom počelo preispitivati svoje stavove nakon što u grad počnu dolaziti njemački zarobljenici. Okrajina je prvo zvučno ostvarenje u karijeri Borisa Barneta, a historičarima je zanimljivo i zbog eksplicitno pacifističke orijentacije, prilično slične trendovima kojima su tada dominirali američkom i zapadnoevropskom kinematografijom.
Godine 1998. je u suvremenoj Rusiji snimljen njegov istoimeni remake.
El Espino, Santa María Colotepec
El Espino je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Santa María Colotepec.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 77 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 329 m.
Đeletovci
Zemljopisni položaj
Đeletovci se nalaze u istočnom dijelu Slavonije uz rijeku Bosut. Kraj Đeletovaca se pruža željeznička pruga Zagreb–Tovarnik–Šid. Područje Đeletovaca je bilo poznato kao područje plodnih oranica, te hrastovih šuma, ali isto tako i naftnih polja.
Stanovništvo
Broj stanovnika u Đeletovcima po godinama od 1847. do 2001.:
Od ukupnog broja stanovnika, 98% stanovništva čine Hrvati.
Povijest
U srednjem vijeku Đeletovci su bili smješteni nešto dalje od sadašnjeg položaja, točnije prema jugoistoku gdje je sada atar koji se zove Staro Selo. Na današnjem mjestu Đeletovaca je tada postojalo selo Damjanovci, u kojem se nalazila crkva sv. Damjana. U srednjem vijeku, okolica Đeletovaca je bila gusto naseljena.
Početkom 18. stoljeća u Đeletovcima se nastanjuju stanovnici iz drugih mjesta, te je tada u Đeletovcima podignuta drvena crkva sv. Martina. Đeletovci su stavljeni u rimokatoličku župu u Nijemcima. Tamo je bilo sjedište Desete satnije Brodske krajiške pukovnije kojoj su uz okolna naselja pripadali i Đeletovci. Kao graničari, stanovnici Đeletovaca su sudjelovali u ratovima što su ih Habsburgovci vodili s Pruskom (1756.–1763.), Osmanskim Carstvom (1788.–1791.) i Francuskom (1792.–1815.). Prvi ozbiljni preokret koji će iz temelja izmijeniti život u Đeletovcima bit će 1984. godine kada će započeti s radom nalazište i postrojenje INA Naftaplina.
U Domovinskom ratu, selo je sasvim porušeno. Stanovnici su uglavnom izbjegli, a neki su i ubijeni. Nakon pregovora, mirnom reintegracijom 19. kolovoza 1996., Đeletovci se vraćaju u pravni poredak Republike Hrvatske. Nakon završetka rata, stanovništvo se polako vraća u svoje mjesto, a naselje je do danas gotovo u potpunosti obnovljeno.
INA Naftaplin Đeletovci
Selo Đeletovci je također poznato po velikom naftnom postrojenju. Krajem rujna 1982. godine, dvjestotinjak metara od glavne prometnice u Đeletovcima na oko 1000 metara dubine bušači su pronašli naftu. Tadašnji Naftaplinov Vjesnik je prenio duhovitu pričicu o „šeiku od Đeletovaca“. Taj je živopisni nadimak među sumještanima ponio Ilija Manojlović, jedan od osamstotinjak stanovnika koliko ih je tada brojalo ovo istočno slavonsko selo, jer je na njegovoj zemlji „niknula“ bušotina Đeletovci 1, zaslužna za otkriće naftnog polja Đeletovci.
Imenovan je tim zadužen za projekt izgradnje, sastavljen od stručnjaka iz svih tadašnjih Naftaplinovih OOUR-a (današnjih Sektora), a u planskim zadacima tadašnjeg Naftaplina ožujak 1985. godine naznačen kao krajnji rok. Do tada je trebalo izgraditi sabirno – otpremni sustav polja, odnosno niz objekata poput mjerne i otpremne stanice Đeletovci, industrijskog kruga, kolektorskih i priključnih naftovoda, temelja njihalica, elektroenergetskih objekata, magistralnog naftovoda od otpremne stanice Đeletovci do utovarne stanice Ruščica, otpremnog plinovoda do Vinkovaca, mjerno – redukcijsku stanicu Vrapčana, brojne prometnice. Sav posao završen je za rekordnih sedam mjeseci te su naftna polja Đeletovci, Ilača i Privlaka u proizvodnju puštena 24. studenog 1984. godine.
Iz 34 bušotine, koliko je u početku brojao bušotinski fond triju polja, do kraja 1984. proizvedeno je oko 27 tisuća tona nafte i nešto više od milijun prostornih metara plina. U 1985., prvoj potpunoj godini rada, na poljima negdašnjeg radilišta, a današnjeg Pogona Vinkovci proizvedeno je oko 130 tisuća tona nafte i 9,6 milijuna prostornih metara plina. Godine 1989. godine polja Đeletovci, Ilača i Privlaka dosegla su svoj proizvodni maksimum. Do danas je na poljima Pogona Vinkovci ukupno proizvedeno više od 3 milijuna tona nafte. Tijekom četiri godine okupacije za Domovinskog rata, šestina te količine, nafta iz Đeletovaca, Ilače i Privlake, umjesto u Ininoj Rafineriji nafte Sisak, završavala u pančevačkoj Rafineriji.
Dana 29. rujna 1991. godine okupirana su sva tri polja, a jedan od dva naftna spremnika na polju Đeletovci je zapaljen. Godinu i pol dana kasnije, na njegovu mjestu niče novi spremnik istog kapaciteta, budući da se od sredine rujna 1992. na trima okupiranim poljima proizvodilo i do 200 tona nafte dnevno. Takva situacija potrajala je sve do kolovoza 1996. godine, kada se Đeletovci, kao prvi privredni subjekt toga kraja vraćaju u pravni i gospodarski sustav Hrvatske. Bio je to rezultat pregovora o mirnom povratku okupiranih polja, koje je, kao glavni pregovarač s Inine strane, vodio današnji član Inine Uprave za Segment djelatnosti istraživanje i proizvodnja nafte i plina, akademik Mirko Zelić. Istočno–slavonska naftna polja vraćena su u Inin proizvodni 19. kolovoza 1996. Uslijedila je revitalizacija polja, kroz dvije faze, dovršena sredinom 1997. godine. Dio područja je bio miniran pa se od 1996., prišlo razminiravanju
Spomenici i znamenitosti
U Đeletovcima se nalazi crkva sv. Ivana Kapistrana. Sagrađena je 1872. godine. Dužina crkve je 17 m, a širina 8 m. Crkva je 1991. temeljito obnovljena izvana. U njoj je velik drveni oltar sa slikom sv. Ivana Kapistrana, te sljedeće slike: Majka Terezija i Ivan Pavao II (ispod kora), sv. Marko Križevčanin i Alojzije Stepinac s lijeve strane crkve, sv. Leopold Bogdan Mandić i sv. Nikola Tavelić s desne strane crkve, Posljednja večera, sveta Obitelj i Božje oko iznad oltara, sv. Ivan Kapistran iza oltara, sv. Ilija na ulazu u sakristiju, te Križni put. Uz navedene slike, u crkvi se nalaze i kipovi Srca Isusova te Marije Pomoćnice. Oko 1972. crkva je temeljito iznutra obnovljena, te su postavljeni novi prozori, vrata i kor. Tijekom Domovinskog rata, dana 29. rujna 1991., iz pravca Banovaca, pogođen je toranj, koji se srušio na crkvu. Krovište i svetište teško su oštećeni granatama. Nakon okupacije Đeletovaca, crkva je opljačkana. Nakon završetka rata i povratkom ljudi u selo, crkva je ponovno u potpunosti obnovljena.
Obrazovanje
Prva osnovna škola u Đeletovcima je otvorena 1830. godine. Danas u Đeletovcima postoji područna škola za niže razrede, nakon koje djeca pohađaju u osnovnu školu Ivan Kozarac u općini Nijemci.
Sijelo pučkih pisaca
U Đeletovcima se svake godine u svibnju, u okviru manifestacije Divan je kićeni Srijem, organizira Sijelo pučkih pisaca. Do sada je održano 22 Sijela pučkih pisaca s većim ili manjim uspjehom, i to u kontinuitetu. Domovinski rat prekinuo je nastojanja revalorizacije pučkog pisanja u ovim krajevima. Sijelo je dio velike pučke književnosti i prigoda da stručnjaci svake godine obrade jedan njen segment.
Informatički klub „Electus“
Informatički klub „Electus“ je osnovan 01. listopada 2008. godine.
8. pne.
Godina '''8. pne.''' bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Cenzorina i Gala ili, rjeđe, '''godina 746. Ab urbe condita'''. Oznaka 8. pne. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.
thumb|Mecena
Car Ping od Hana
Car Ping (9. pne. – 3. februar 6. n.e.) bio je kineski car iz dinastije Han koji je vladao od godine 1. pne. do godine 5. n.e. Nakon što je njegov prethodnik - car Ai - umro bez djece, prijestolje je pripalo njegovom rođaku, caru Pingu, koji je u tom trenutku bio devetogodišnje dijete. Wang Mang je imenovan kao njegov regent od strane Velike carice majke Wang. Nezadovoljan s diktatorskim načinom na koji njegov otac vodi regentstvo, Wangov sin Wang Yu (王宇) je skovao zavjeru s Pingovim rođacima iz klana Wei kako bi svrgnuli Wanga. Nakon što su otkriveni i pogubljeni, Wang je konsolidirao svoju vlast, prvo tako što je svoju kćer odredio kao suprugu mladom caru, a potom ga, navodno, dao otrovati kako bi spriječio njegovu kasniju osvetu za smrt rođaka. Kao nasljednika je Wang odredio njegovog rođaka, kasnije poznatog kao car Ruzi.
Caimán, Turicato
Caimán je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Turicato.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 623 m.
Srijemske Laze
Srijemske Laze (ranije Sremske Laze) su selo u Hrvatskoj, smješteno u zapadnom Srijemu. Administrativno pripada novoformiranoj općini Stari Jankovci, u Vukovarsko-srijemskoj županiji. Do uspostavljanja nove teritorijalne organizacije u Hrvatskoj, Srijemske Laze su pripadale bivšoj općini Vinkovci. Srijemske Laze predstavljaju jedno od naselja u Hrvatskoj sa srpskom većinom.
Povijest
Godine 1941. u selu je živjelo oko 900 žitelja, a od toga broja za vrijeme drugoga svjetskoga rata u narodnooslobodilačkom pokretu je sudjelovalo 300, a poginulo 150 stanovnika. Selo je bilo stalnim utočištem partizana koji su ga prozvali »Malom Moskvom«. Seoski praznici bili su: Socijalistička slava (22. kolovoza) i Dan mrtvih (Dan žalosti, 14. listopada). Socijalistička slava je nastala kao uspomena na godinu 1943., kada je oko 120 mještana otišlo u partizane, dok je Dan mrtvih znak sjećanja na 56 poginulih mještana, kada su 14. listopada 1944. ustaše pokrenule kaznenu ekspediciju s ciljem uništenja partizanskog gnijezda.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Srijemske Laze su imale 572 stanovnika. mini|desno|300p|Centar sela Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, selo je imalo 652 stanovnika te 241 domaćinstvo.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mesto Srijemske Laze je imalo 924 stanovnika, sledećeg nacionalnog sastava:
Lomas, Puerto Rico
Lomas je grad u američkoj ostrvskoj teritoriji Portoriko, ostrvskoj državi Kariba.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 956, što je 3 (0,3 %) stanovnika više nego 2000. godine.
1-Heptakosanol
1-Heptakosanol je organsko jedinjenje, koje sadrži 27 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 396,733 Da.
Prahistorijska tehnologija
Prahistorijska tehnologija, tehnologija koja potječe iz vremena prije pisane historije. Povijest označuje istraživanje prošlosti s pomoću pisanih zapisa, a sve što prethodi prvim pisanim povijesnim izvješćima pripada prapovijesti, uključujući rane tehnologije. Početak tehnologije, a time i prapovijesti, označili su najraniji hominidi koji su rabili kameno oruđe, što se zbilo prije oko 2,5 milijuna godina. Kameno im je oruđe vjerojatno služilo za paljenje vatre, lov i pokapanje svojih umrlih.
Nekoliko je faktora koji su učinili evoluciju prapovijesne tehnologije mogućom ili nužnom. Jedan od ključnih faktora jest bihevioralni modernitet visokorazvijena mozga Homo sapiensa sposobna za apstraktno razmišljanje, jezik, introspekciju i rješenje problema. Nastanak poljoprivrede rezultirao je promjenama u načinu života, koji se od nomadskog sve više preobražava u život u nastambama, s domesticiranim životinjama i zemljom obrađenom s pomoću sve raznolikijeg i sofisticiranih oruđa. Tijekom prapovijesnih perioda razvile su se umjetnost, arhitektura, glazba i religija.
Tehnologija starijeg kamenog doba
mini|250px|desno|Oldovanski sjekači stari oko 1.7 milijuna godina iz nalazišta [[Hadar (Etiopija)|Hadar u Etiopiji.]]
mini|250px|desno|Izgled Oldovanskog alata.
mini|250px|desno|Izgled Ašelejenskog alata.
mini|250px|desno|Ašelejenski šačnici (ručne sjekire ili ručni klinovi).
Memola, La Spezia
Memola je naselje u Italiji u provinciji La Spezia, u regiji Ligurija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 133 m.
Prahistorijska tehnologija
Tehnologija starijeg kamenog doba
mini|250px|desno|Musterijenski kameni alat francuskom nalazištu [[Le Moustier.]]
mini|250px|desno|Musterijenski kosti oštećene iglom (pri šivanju ili sl.), iz francuskog nalazišta [[Toulouse.]]
mini|250px|desno|Dva sječiva iz gornjeg [[paleolitika.]]
mini|250px|desno|Orinjasijenski strugač.
mini|250px|desno|Orinjasijenske oštrice.
mini|250px|desno|Gravetijensko sječivo ili dlijeto.
mini|250px|desno|Solitrejenski šiljci.
Korijen tehnologije je u biološkoj evoluciji, koja je čovjeku dala dva ključna alata: slobodne ruke sposobne za hvatanje i govor. Osim toga, alate koriste i neke životinje, a kulturalno prenošenje tog umijeća s naraštaja na naraštaj se povremeno javlja među majmunima, napose čovjekolikim. Premda je uporaba alata primijećena kod više vrsta životinja, najčešće se radi o instinktivnom ponašanju. No čimpanze u divljini ponekad love termite pomoću grančice koju pripremaju u tu svrhu ili razbijaju ljuske plodova kamenom. To ponašanje nije instinktivno, već ga majke prenose na mladunce podukom. Stoga se ono mora smatrati kulturnom pojavom, koja uz to ima i regionalno obilježje, jer je zamijećena samo kod nekih populacija. Čimpanze također posjeduju znanje o ljekovitim biljkama koje se prenosi podukom.
No važno je razlučiti uporabu alata od izradbe alata: neki se predmeti mogu koristiti kao alatke i prije nego što se alat počne namjenski izrađivati. Po svemu što znamo ljudi su jedina živa bića koja oblikuju alat za izradbu drugih alata. Nikad nije primijećena čimpanza koja namjerno lomi kamen, niti ih se uspjelo naučiti da to čine na način na koji su rani ljudi izrađivali kameni alat. Pokusi pokazuju da čimpanze mogu naučiti koristiti kamenu oštricu, ali ne posjeduju mentalne i anatomske sposobnosti potrebne za njenu izradbu. Tijekom jednog se je pokusa čimpanzu uspjelo naučiti da udaranjem kamena o kamen ili bacanjem kamena na tvrdi pod dobije oštri odbojak (tanji komadi kamena odbijeni od kamene jezgre), ali ju se nije uspjelo naučiti da uoči važnost kuta lomljenja u proizvodnji odbojaka. Zato su kamene jezgre od kojih je odbijala odbojke više sličile prirodno razlomljenim komadima kamena. Takvi pokusi navode na zaključak da su izrađivači ranoga kamenoga oruđa posjedovali spoznajne sposobnosti i razumijevanje tehničkih načela izradbe alata znatno veće od onih koje mogu razviti današnji čovjekoliki majmuni.
Australopiteci i upotreba alata
Ipak, vrlo je zanimljivo da su na nalazištu Bouri u Etiopiji, u sloju iz kojeg potječu nalazi vrste Australopithecus garhi, pronađene životinjske kosti s tragovima razbijanja i rezanja pomoću kamenoga alata. Premda nema dokaze da su te alate koristili pripadnici ove vrste, samo je po sebi važno da je potvrđena uporaba takva alata prije 2,5 milijuna godina. U okolici toga nalazišta nema sirovina prikladnih za izradbu takvog alata, ali je na obližnjem nalazištu Kada Gona (također u Etiopiji) nađeno najstarije poznato kameno oruđe (staro također između 2,6 i 2,5 milijuna godina). Iskopano je više od tisuću kamenih nalaza, a dvostruko više ih je skupljeno s površine. Radi se o odbojcima oštrih rubova (obično tanji komadi kamena odbijeni od kamene jezgre) i jezgrama (komad kamena od kojeg su namjerno i namjenski odbijani odbojci). No uz te najdrevnije poznate litičke predmete od crnog kvarcita nisu nađeni fosili hominina koji su ih mogli izraditi. No istodobnost i blizina nalaza nameću pitanje je li Australopithecus ghari bio prvi hominin koji je izrađivao kameni alat. Nove podloge toj raspravi svakako daju nalazi objavljeni 2010. Naime, na nalazištu Dikika u Etiopiji nađene su kosti oštećene rezanjem i razbijanjem, a stare oko 3,4 milijuna godina.
Homo habilis i upotreba alata
Prvi fosil hominina pouzdano povezan s kamenim izrađevinama pripada Homo habilisu (vještom čovjeku), a star je oko 2,3 milijuna godina (nalazište Hadar u Etiopiji). Dok su morfološke inovacije proizvod evolucije, sada nailazimo na prvi izum, na novost koja proizlazi iz uma, a to je klesani kamen – kamenom treba namjerno udariti drugi kamen da bi se dobio oštar rub. Homo habilis je suvremenik australopitekom i tjelesno mu je sličan, ali s većim mozgom. Naziv je dobio po tome što je izrađivao i koristio primitivni alat (od kamena, a vjerojatno i od drva i drugih manje trajnih materijala). Valja uočiti da je čovjekom (homo) nazvano tek ono dvonožno biće za koje pouzdano znamo da je izrađivao alat, što ukazuje na našu svijest o dubokoj povezanosti čovjeka i tehnologije.
Oldovanska kultura
Oldovanski je alat dobio ime prema klancu Olduvai (Oldowan) u Tanzaniji. S nalazišta Oldovai potječu razni oblici jezgri i odbojci, a tipični alat je sjekač. Sjekači i sjeckala su s jedne strane jezgre za proizvodnju jednostavnih odbojaka, ali isto tako i alat za udaranje (oštrica može poslužiti za razbijanje kostiju kako bi se iz njih izvadila srž). Izrađuju se tako da se oblutak pri rubu udari drugim kamenom, što se ponavlja nekoliko puta kako bi se dobio oštar rub. Dobiveni odbojci se pak mogu uporabiti za rezanje (iskustveno je pokazano da se pomoću takvih odbojaka može raskomadati slona). Izrada sjeckala je nešto zahtjevnija.
Ašelejenska kultura
Homo erectus (uspravan čovjek) je nastavio obrađivati rubove oblutaka, dobivši alat izrađen sa svih strana u obliku badema. Te alatke paleoantropolozi zovu amigdaloidima, prema grčkoj riječi za badem. Oni pripadaju ašelejenskoj kulturi (nazvanoj prema nalazištu Saint-Acheul, predgrađu Amiensa u sjevernoj Francuskoj gdje je prvi put prepoznata), koja se je razvila iz oldovanske kulture u Africi prije otprilike 1,7 milijuna godina i uglavnom nepromijenjena trajala do prije otprilike 250 000 godina. Tipični ašelejenski alat je šačnik, obostrano oblikovana alatka klinasta ili bademasta oblika, koja se ponekad naziva ručna sjekira (eng. handaxe) ili ručni klin (njem. faustkeil). Načinjen je od kremena ili drugog kamena na kojem se može napraviti oštrica (pješčenjak, rožnjak, škriljevac, bazalt, ovisno o području). Takav je alat nađen u Africi, Europi i Aziji.
Osim šačnika u ašelejenskoj kulturi nalazimo, premda rjeđe, sjekire (jedan rub je neobrađena oštrica, a bočni rubovi su obrađeni, tako da ima oblik slova U – mogle su služiti za komadanje mesa i sječu drva), strugala (alatka s obradbom na jednom ili više rubova, koja najčešće čini izbočenu, ravnu ili udubljenu poluoštricu), udupke (alatka s urezom na rubu) i drugo. Dok je namjena različitih ašelejenskih alatki izrađenih na odbojcima uglavnom jasna, o namjeni šačnika još nema suglasja među znanstvenicima. Mnogi pak u tom alatu vide višenamjensku alatku korištenu za rezanje, struganje, sječenje, kopanje i drugo. Pokusi pak pokazuju da je njegov oblik najpogodniji za rezanje velikih sisavaca, a mikroskopske analize rubova ukazuju na tragove istrošenosti koji pri tome nastaju. Osim kamena, Homo erectus je vješto obrađivao i drvo. U Njemačkoj su pronađeni mnogobrojni dobro očuvani drveni nalazi, a među njima i ostatci drvenih kopalja stari oko 400 000 godina, što su najstariji poznati primjerci lovačkoga oružja.
Vatra
Korištenje vatre je pouzdano potvrđeno na nalazištima mlađim od 250 000 godina, ali se obično smatra da se je vatrom ovladalo mnogo ranije. Vjerojatno Homo erectus nije znao upaliti vatru, no znao je kako ju dugo održavati. Vatra ima ulogu pri pripremanju jela, ali od jednake je važnosti, a možda i veće, činjenica da ona oslobađa od hladnoće i mraka. Kontrola vatre je ključna nova tehnologija za čovječanstvo. Vatra daje toplinu. Ona omogućuje migracije u područja hladnije klime, otvara čovjeku za naseljavanje velika područja, inače negostoljubiva i nenaseljiva. Vatra daje umjetnu svjetlost. Proteže čovjekovu aktivnost u noć i na mračna mjesta poput spilja. Vatra nudi zaštitu od divljih životinja. Vatra omogućuje pripremu hrane, što skraćuje vrijeme i smanjuje napor potreban za jedenje i probavu. Vatrom se mogu otvrdnuti drveni alati. Vatra služi kao okupljalište, središte društvenih i kulturnih odnosa. Praktično poznavanje vatre dalo je čovjeku veći stupanj upravljanja nad prirodom.
Tek oko 3000. pr. Kr. je ovladano pouzdanim tehnikama paljenja vatre (kremen, paljenje pomoću trenja drvaca vrtnjom).
Musterijenska kultura
Za neandertalce je tipična musterijenska kultura (prema francuskom nalazištu Le Moustier). Nalazi su brojni i rasprostrti širom Europe. Starost tih nalaza je u rasponu od 200 000 godina do 30 000 godina. Musterijenske rukotvorine su pronađene i u Aziji i Africi, a neke neandertalske rukotvorine nisu musterijenske, te ne vrijedi posve jednakost musterijensko je neandertalsko. U slučaju kamenoga alata se opaža da se posve ovladalo lomljenjem kamena. Predmeti imaju precizan i istančan oblik, te jasno odgovaraju različitom alatu. Može se naići na šiljke trokutastih stranica koji se mogu zataknuti u držak i pretvoriti u koplje. Koža se čistila strugalicama. Alati za rezanje su bili tanki, dvostranični i dotjerani. Ostale alatke bili su nazubljene kao što su pile i noževi. Istraživanja pokazuju da su neandertalci raspolagali sa šezdesetak različitih tipova kamenih alatki. Različite analize pokazuju da je meso bilo ključan i univerzalan izvor neandertalske prehrane diljem Europe, te da je korištenje biljne hrane vjerojatno bila neznatna. Neandertalci nestaju prije oko 30 000 godina.
Neki nalazi, premda malobrojni, govore i o obradbi drva i kosti u srednjem paleolitiku (starije kameno doba). Tada se i prvi put kameni alati uglavljuju u držalo. Kao držalo je služio obrađen komad drva u koji se alat, primjerice strugalo, mogao uglaviti i učvrstiti kožnom omčom ili pak zalijepiti smolom (na lijepljenje smolom ukazuje kemijska analiza nekih nalaza). Drške su se također izrađivale od kosti ili roga. Pronađeni su koštani šiljci i različiti koštani alati (prije oko 50 000 godina). U staništima neandertalaca pronađeni su nalazi crvenog okera ili drugih crvenih (željezovi oksidi) i crnih (manganov dioksid) pigmenata koji ondje nisu nastali prirodnim putem, nego su doneseni s drugih mjesta.
Kultura gornjega paleolitika
Prije otprilike 40 000 godina opaža se kulturalna prekretnica. To je početak kasnog ili gornjeg paleolitika, koji traje od prije 40 000 godina do prije 10 000 godina (kad počinje neolitik). Dok su neandertalci proizvodili jednostavne, višenamjenske alate od materijala koji su zatekli, moderni ljudi (Homo sapiens) su počeli proizvoditi mnogo raznolikih specijaliziranih alata. Gornji paleolitik obilježava velika raznolikost alata, uporaba učinkovitijeg lovačkog oružja, podjela poslova i specijalizacija, simbolika u špiljskom slikarstvu, skulpturi i ukopima pokojnika. Trajnije zadržavanje na istome mjestu pogodovalo je specijalizaciji u proizvodnji pojedinih predmeta. Specijalizacija se očituje u povećanju broja tipova kamenih alatki, koji su brojniji i raznolikiji u usporedbi sa srednjim paleolitikom i sada ih možemo prepoznati stotinjak. Kao materijali se koriste kamen, kost, rog, drvo, slonovača, školjke i koža.
U ovo doba spadaju i najstariji poznati dokazi o jamskom rudarstvu, kojem korijeni sežu i do 20 000 godina u prošlost, sve do doba prvih rudnika kremena u Australiji. Kremen je vađen iz špilje duge oko 300 metara, do koje se stizalo nakon teškog spuštanja 60 metara u dubinu s ravnice nad ulazom. Očigledno se je morala koristiti i umjetna rasvjeta.
Intenzitet
Intenzitet (od lat. intensus - napregnut; općenito znači snaga, jakost, jačina, žestina) je mjera učinka fizikalnog djelovanja, dio je naziva mnogih fizikalnih veličina:
Los Monteros, Río Bravo
Los Monteros je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Río Bravo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 28 m.
Cañada del Fraile, Santa María del Río
Cañada del Fraile je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Santa María del Río.
Oberahr
Oberar je opština u njemačkoj saveznoj državi Rajna-Palatinat. Jedno je od 192 opštinska središta okruga Vestervald. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 565 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 7143281.
Intenzitet
Napomena: u suvremenim se mjeriteljskim normama, gdje god nije nužna, riječ jakost izostavlja (na primjer jakost električne struje naziva se samo električnom strujom).
Oberahr
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Vestervald Oberar se nalazi u saveznoj državi Rajna-Palatinat u okrugu Vestervald. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 330 metara. Površina opštine iznosi 4,2 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 565 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 134 stanovnika/km².
Prahistorijska tehnologija
Koža
Od doba gornjeg paleolitika koža je imala golemu ulogu u drevnom gospodarstvu. Koža različitih stupnjeva tvrdoće i podatnosti je služila za mnoge svrhe za koje je kasnije korištena keramika ili tkanina. Paleolitički su ljudi koristili kože mrtvih životinja za odjeću i donekle za šatore i posude, ali ne znamo kad su ljudi naučili kako kožu obraditi tako da bude trajna – struganjem i kemijski. Postoje brojni ostaci strugača od kosti i kamena, ali je vjerojatno trebalo mnogo vremena da se nauči da je poželjno ostaviti samo središnji sloj, a maknuti gornji, s krznom ili runom, i donji, mast i meso. Vjerojatno je još više trebalo da se nauči kako očuvati takvu kožu. Donedavno su Eskimi dimili kože. Drugi postupci očuvanja su soljenje, sušenje na suncu. U drevnom Egiptu se rabilo štavljenje pomoću stipse, često u kombinaciji sa solju. Najvažniji postupak je koristio tanin i smatra se da potiče od namakanja koža u šumskim mlakama ili od navike bojenja biljem pomoću umakanja. Glavni je izvor bio hrastova kora ili hrastove šiške. Štavljenje se provodilo umakanjem koža u niz jama ili korita, prvo u najstariju, tj. najslabiju tekućinu. Proces je trajao više od godinu dana. Koža za đonove je udarana čekićem da bi bila trajnija, za odjeću impregnirana masnoćom dok je još vlažna.
Orinjasijenska kultura
Prvom pravom gornjopaleolitičkom kulturom obično se smatra orinjasijenska kultura (prema nalazištu Aurignac u Francuskoj). Većina znanstvenika je pripisuje ranim modernim ljudima, ali nije nemoguće da je bila povezana i s neandertalcima. Datirana je približno između 40 000 i 20 000 godina prije sadašnjosti. Ovoj kulturi pripadaju najraniji primjeri špiljske umjetnosti, stari oko 31 000 godina. Najstarija obojena lanena vlakna pronađena su u Gruziji i stara su oko 38 000 godina.
Gravetijenska kultura
Za Moravsku u doba gravetijenske kulture (datirane približno između 32 000 i 22 000 godina prije sadašnjosti a nazvana je prema mjestu La Gravette u Francuskoj gdje je prvi puta zabilježena) znamenita je najranija pojava keramike (pečene gline) u obliku figurica, a posebno onih koje prikazuju žene, često trudnice, naglašenih oblina, popularno poznate kao paleolitičke Venere. Takve su figurice bile izrađivane od kamena, kosti, bjelokosti ili keramike, a nađene su na širokom području od Pirineja do Dona. Iz ovog razdoblja potiču najstariji dokazi pletenja i tkanja. Radi se o otiscima tkanine, košara i mreža u komadićima gline koji su nađeni u Češkoj, a stari su oko 27 000 godina. Vjerojatno su paleolitički ljudi izrađivali košare, prostirke i čak užad prije tkanine, koja zahtijeva uporabu ispredene niti i obrazac tkanja putem ukrštanja potke i osnove. Čini se da iz ovog razdoblja potiče vreteno i neka vrsta tkalačkog stana.
Solitrejenska kultura
Ovoj se kulturi pripisuju i nova lovačka oružja, primjerice uporaba palice s kukom ili izbacivač koplja. Njegovim korištenjem se povećava brzina koplja, a time njegova ubojitost. Uz pomoć izbacivača se moglo loviti s veće udaljenosti, što je lov učinilo sigurnijim. Vrlo je vjerojatno da su u tom razdoblju izumljeni luk i strijela, premda pouzdani dokazi njihova postojanja datiraju iz kasnijeg razdoblja. Najstariji poznati kameni vršci za strelice nađeni su u Španjolskoj, a stari su oko 18 000 godina. Najstariji nađeni bumerang star je oko 21 000 godina, a nađen je u Poljskoj. Načinjen je od drveta, a raspon mu iznosi oko 70 centimetara.
S ovim se razdobljem povezuje najstariji pouzdan nalaz koštane igle s ušicom, što ukazuje na neku vrstu šivanja u tom razdoblju. U nalazištima je potvrđena proizvodnja tekstila, mrežica i košara za oblačenje, lov i kućanstvo.