cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Markijan
Financijske i pravne reforme
Careva financijska politika vođena je u korist bogate senatarske aristokracije. Car je ukinuo porez collatio globalis, koji su senatori plaćali na svoj imutak. To mu je tim lakše pošlo za rukom, jer je prestao plaćati danak Hunima. Car je dokinuo i financijske obveze, koje su sa sobom nosile stare rimske magistrature. Pretori i konzuli su morali organizirati velike javne igre, a konzuli su uz to morali dijeliti novac narodu. Reforme su to dokinule, pa magistrati nisu trebali trošiti toliko mnogo novca. Prilikom stupanja na vlast oprostio je svima, koji su dugovali državi, a pokušao je stati na kraj prodaji državnih službi. Kako su slično pokušali provesti i kasniji carevi, to je dokaz koliko je duboko korupcija prodrla u društvo. Izdao je i zakon, kojim je dopustio senatorima da se žene sirmoašnim ženama pod uvjetom da su dobra morala.
Car Marcijan je umro 457. godine. Marcijan je osigurao financijsku i političku stabilnost carstva i branio je pravovjerje. Zbog toga su kasniji bizantski pisci carevu vladavinu opisivali kao zlatno doba. No ipak dosta toga je postigao pukom srećom. Huni i Perzijanci su bili zauzeti drugim problemima, a car se nije uplitao u probleme na zapadu. Zbog toga njegova vladavina kraj univerzalnog i jedinstvenog Rimskog carstva.
3545 Gaffey
3545 Gaffey je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa srednjom udaljenošću od Sunca koja iznosi 2,870 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 12,1.
Konjsko (Klis)
Konjsko je naselje u sastavu Općine Klis, u Splitsko-dalmatinskoj županiji.
Stanovništvo
Prema popisu iz 2011. naselje je imalo 283 stanovnika.
Médenine
Médenine (arapski: مدنين) čita se Medenin) je grad od 71,406 stanovnika na jugoistoku Tunisa u Vilajetu Médenine u kom je administrativni centar.
Geografske karakteristike
Medenin leži u polupustinskoj ravnici Djeffara, udaljen 64 km jugoistočno od Gabesa.
Historija
thumb|left|260px| [[Tradicija|Tradicionalne saćaste kuće - Gorfe]]
Odavnina je znan kao neslužbena prijestolnica berberske plemenske konfederacije Vargama. U vrijeme Francuskog protektorata u Tunisu (1881]]. - 1955]].) bio je administrativni centar južnog vojnog sektora.
Najveća atrakcija grada su tradicionalne berberske saćaste kuće - Gorfe.
Privreda
Po polupustinskoj okolici stanovnici se bave nomadskim stočarstvom i ratarstvom; masline, žitarice, datule i esparto. Tako da je i današnji Médenine prije svega trgovački centar za poljoprivredne proizvode svoje okolice.
Médenine je raskršće važnih puteva, sedamedesetak km sjevernije leži gusto naseljen mediteranski otok Djerba, a pedesetak južnije Tataouine, polazna je točka]] za transsaharskih karavana.
Za ekonomiju Médenine važna je nafta, otkrivena pored grada, koja se naftovodom transportira do luke Skhira u Gabeskom zaljevu. Odnedavno se eksploatira i zemni plin sa polja kod El Borma na alžirskoj granici.
Niederwerrn
Nidervern je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 29 opštinskih središta okruga Švajnfurt. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 7.947 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9678160.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Švajnfurt Nidervern se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Švajnfurt. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 240 metara. Površina opštine iznosi 9,8 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 7.947 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 813 stanovnika/km².
Energija vjetra
Energija vjetra predstavlja kinetičku energiju vjetra.
Energija vjetra je u posljednje vreme stekla veliku popularnost kao alternativni i obnovljivi izvor energije, ali i kontroverzu zbog cijelog niza tehničkih, ekoloških i estetskih problema koje donosi njena primjena. U svakom slučaju doprinosi smanjenju zagadjenja.
Villa Ramusa, Padova
Villa Ramusa je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 21 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 26 m.
Fluoroacetaldehid dehidrogenaza
Fluoroacetaldehid dehidrogenaza (, fluoroacetaldehidna dehidrogenaza) je enzim sa sistematskim imenom fluoroacetaldehid:NAD+ oksidoreduktaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Toplica (Srebrenica)
Toplica je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Srebrenica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 267 stanovnika.
Naftopidil
Naftopidil (Flivas) je antihipertenziv koji deluje kao selektivni antagonist α1-adrenergičkog receptora ili alfa blokator.
Berea, Kentucky
Berija je grad u američkoj saveznoj državi Kentaki.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 13.561, što je 3.71 (37,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Miranda Otto
Miranda Oto (rođena 16. decembra 1967. u Brizbejnu u Australiji) je australijska glumica, ćerka glumca Berija Otoa, a najpoznatija je po ulogama Jovajne u filmskoj trilogiji Gospodara prstenova i Meri En Ferijer u filmu Stivena Spilberga Rat svetova.
Privatni život
2003. godine se vjenčala sa glumcem Piterom O`Brajenom i sa njim ima jedno dijete.
Bardon
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 818 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 66 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 12,23 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 120 metara (maksimalnoj 116 m, a minimalnoj 99 m).
Sanford, Texas
Sanford je gradić u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 164 stanovnika.
Pracorno, Trento
Pracorno je naselje u Italiji u provinciji Trento, u regiji Trentino-Alto Adige.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 210 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 866 m.
Sant'Antonio, Ascoli Piceno
Sant'Antonio je naselje u Italiji u provinciji Ascoli Piceno, u regiji Marche.
Al Muşfá, Hajjah
Al Muşfá je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 393 m.
Henderson County, Illinois
je okrug u američkoj saveznoj državi Ilinois.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 7.331, što je 882 (-10,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Hipodermin C
Hipodermin C (, hipoderma kolagenaza) je enzim. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Pvak enzim je izolovan iz larvi muve, Hipoderma lineatum.
Ptolemej VIII Fiskon
thumb|300px|Ptolemej VIII Fiskon na prednjoj strani srebrne didrahme.
Ptolemej VIII Euerget II (grč. Πτολεμαῖος Εὐεργέτης, oko 182. - 26. jun 116. god. pre n.e.) poznatiji kao Ptolemej VIII Fiskon (grč. Πτολεμαῖος Φύσκων=Ptolemej Trbušasti) bio je kralj helenističkog Egipta iz dinastije Ptolemejida.
Ptolemej VIII je bio sin Ptolemeja V Epifana i Kleopatre I i mlađi brat Kleopatre II i Ptolemeja VI Filometora. Na presto je prvi put došao kada je seleukidski kralj Antioh IV Epifan 170. god. pre n.e. upao u Egipat i pretvorio Ptolemeja VI Filometora u marionetskog vladara. Stanovnici Aleksandrije su se tada pobunili i proglasili Ptolemeja VIII za kralja. Kada se Antioh IV pod pritiskom rimske diplomatije povukao iz Egipta, Ptolemej VIII je nastavio da vlada kao savladar svog brata i sestre Kleopatre II. Period savladarstva bio je obeležen brojnim intrigama i Ptolemej je u oktobru 164. godine otputovao u Rim ne bi li od senata dobio podršku za svoju samostalnu vladu. Ipak, Rimljani, koji su znali da njegova vladavina u Egiptu ne bi bila popularna, bili su uzdržani. Na kraju, 163. godine pre n.e. dva brata su se sporazumela da se obavi podela porodičnih poseda i Ptolemej Fiskon je dobio Kirenaiku (današnja Libija) na upravu. Međutim, odnosi između dva brata su i dalje bila zategnuti. Ptolemej Fiskon je počeo da zahteva da mu brat ustupi i ostrvo Kipar i Rimljani su mu ovaj put pružili podršku. Kada je pokušaj osvajanja ostrva propao, Rimljani su proterali diplomatskog predstavnika Ptolemeja Filometora. Oko 156/155. Ptolemej VI je pokušao da organizuje atentat na svog brata, ali je Ptolemej VIII preživeo i ponovo otputovao u Rim. Tu je prikazao svoje rane zadobijene u atentatu i senatori su, uprkos protivljenju Katona Starijeg, ponovo odobrili da Ptolemej Fiskon pokuša da zauzme Kipar. Ovoga puta Rimljani su Ptolemeju Fiskonu odobrili i novčanu pomoć. I pored svega, i drugi pokušaj da se zauzme Kipar je propao, a Ptolemej Filometor je zarobio brata. Međutim, Ptolemej VI je poštedeo Ptolemeja VIII i oženio ga svojom ćerkom Kleopatrom Teom. Nakon toga, Ptolemej VIII je sve do bratovljeve smrti 145. god. pre n.e. upravljao Kirenaikom.
Kada je Ptolemej VII umro, njegova sestra i supruga Kleopatra II je za kralja proglasila sina Ptolemeja VII. Ptolemej Fiskon se vratio u Egipat i predložio sestri da se uda za njega i da zajednički vladaju. Tokom svadbenog veselja Ptolemej VII je ubijen, a Ptolemej VIII je zavladao kao Ptolemej VIII Euerget II što je bilo namerno prizivanje uspomene na jednog od uspešnijih vladara iz Ptolemejske dinastije, Ptolemeja III Euergeta. Već 145. pre n.e. Ptolemej je iz Aleksandrije, tadašnjeg kulturnog središta antičkog sveta, proterao brojne intelektualce koji su se protivili njegovoj vladavini. Među proteranima bili su i Aristarh sa Samotrake, bibliotekar Aleksandrijske biblioteke i najbolji poznavalac Homera u ono vreme, kao i istoričar i gramatičar Apolodor.
Ptolemej je zatim zaveo svoju sinovicu Kleopatru III sa kojom se oženio bez prethodnog razvoda sa Kleopatrom II. Kleopatra je bila besna, a građani Aleksandrije su podigli pobunu u kojoj je 132. ili 131. zapaljena kraljevska palata. Ptolemej Fiskon je tada sa svojom porodicom pobegao na Kipar, a Kleopatra je tada za kralja postavila njihovog dvanaestogodišnjeg sina Ptolemeja Memfitida. Ipak, dečak je ubijen po naređenju svog oca, a Kleopatra II je tada presto ponudila seleukidskom kralju Demetriju II Nikatoru. Demetrije II nije uspeo da zauzme presto, pa se 127. pre n.e. povukao nazad u Siriju. U Egiptu se nastavio građanski rat u kome je Aleksandrija podržavala Kleopatru II, a unutrašnjost kraljevine Ptolemeja VIII. Zajedno sa Demetrijem i Kleopatra je morala da napusti Egipat, dok je Aleksandrija kapitulirala 126. i prihvatila Ptolemeja Fiskona.
Posle brojnih zapleta, Kleopatra II se vratila u Egipat 124. god. pre n.e. i izmirila sa bratom. Sukob sa Seleukidima Ptolemej je izgladio tako što je ćerku iz braka sa Kleopatrom III, Kleopatru Trifainu udao za Antioha VIII Filometora. Nakon toga, 118. god. pre n.e. izdat je dekret o opštoj amnestiji ali to nije mnogo popravilo stanje u zemlji. Ptolemej VIII Fiskon je umro 116, a nedugo zatim preminula je i Kleopatra II. U skladu sa testamentom Ptolemeja VIII vlast je nasledila Kleopatra III koja je trebalo da uzme jednog od sinova za savladara. Pod pritiskom Aleksandrinaca, Kleopatra se na kraju opredelila za Ptolemeja IX Latira.
La Laja, Maravatío
La Laja je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Maravatío.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 59 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2343 m.
Bunești, Vaslui
Bunești je naselje u Rumuniji u okrugu Vasluj.
Prema proceni iz 2014. u naselju je živelo 3070 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 172 m.
Energija valova
Energija valova predstavlja sredstvo za proizvodnju elektriciteta korištenjem energije sadržane u vodenoj masi tokom ciklusa plime i oseke. Energija valova može biti kinetička - sadržana u strujama izazvanim plimom i osekom - te potencijalna, sadržana u visinskoj razlici plime i oseke.
Energija valova je stekla veliku popularnost kao obnovljivi izvor energije, ali je njena primjena ograničena na zemlje s izlazom na more te izaziva velike poremećaje u lokalnim ekosistemima.
Ragdoll
Ragdoll je vrsta mačke s plavim očima i vidljivim "colorpoint" (svijetlo krzno, tamni udovi) krznom. To je velika i mišićava polu-dugodlaka mačka s mekanim krznom. Razvila ju je kontroverzna američka uzgajivačica Ann Baker. Ragdolli su poznati po pitomom i blagom temperamentu i nježnoj prirodi. Ime "Ragdoll", što na hrvatskom znači "krpena lutka" (rag = krpa, doll = lutka) je dobiveno zbog tendencije pojedinaca iz prvog uzgajanja da se potpuno opuste, poput krpe, kad ih se podigne.
Povijest
U 1960ima je obična bijela dugodlaka kućna mačka bez pedigrea zvana Josephine, koja je već imala mlade, ozlijeđena u prometnoj nesreći te je odvedena u laboratorij na Kalifornijskom Sveučilištu. Josephine je bila križanac Perzijske i Angora mačke, oplođena od strane više mačaka izgledom poput Birmanskih ili Burmesekih, od kojih je jedna imala Sijamsku point obojenost. Nakon što se oporavila, njeni slijedeći mladunci bili su izuzetno prijateljski, za što je Baker okrivila vladu, rekavši da su proveli tajni genetički eksperiment na Josephine (tvrdnja je odbačena od strane genetičkih profesionalaca ). Kad se rodila nova generacija mačića, gđa Ann Baker je kupila nekoliko mačića od vlasnika, koji je živio iza nje, i vjerujući da ima nešto posebno, napravila vrstu Ragdoll. Vrsta je selektivno razmnožavana mnogo godina s željenim karakteristikama kao što su velika veličina, nježno ponašanje i tendencija opuštanju pri uzimanju, kao i "pointed" obojanost. Iz tih prvih mačaka nastao je Blackie, potpuno crni mužjak izgledom poput Burmese i Daddy Warbucks, "seal point" s bijelim šapama. Daddy Warbucks je oplodio bi-color ženku Fugianna, a Blackie je oplodio Buckwheat, tamno-smeđu/crnu mačku izgledom sličnu Burmese mački. I Fugianna i Buckwheat bile su kćeri Josephine. Svi Ragdolli su potomci Bakerinih mačaka.
Nuevo San Marcos, José María Morelos
Nuevo San Marcos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Quintana Roo, u opštini José María Morelos.
Ragdoll
Povijest
Baker je u neobičnom potezu odbila tradicionalne uzgajivačnice. Zaštitila je ime "Ragdoll," napravila vlastitu tvrtku — International Ragdoll Cat Association (IRCA)(Međunarodna Udruga Ragdoll Mačaka) — i stavila stroge standarde onima koji žele prodavati ili uzgajati mačke pod tim imenom. Ragdollima nije bilo dopušteno registrirati se u druge uzgajivačnice. 1975., grupa predvođena Dennyjem Daytonom je slomila standard IRCA-e s ciljem dobivanja priznavanja Ragdolla. Ova je grupa s vremenom razvila Ragdoll standard kojeg trenutno prihvaćaju veće udruge mačaka.
1994., druga je grupa odlučila napustiti IRCA-u i stvoriti vlastitu grupu zbog rastućeg broja ograničenja pri rasplodu. Ova je grupa kasnije stvorila vrstu Ragamuffin. Zbog toga što je Baker posjedovala prava na ime "Ragdoll", niti jedna grupa nije smjela tako zvati svoje mačke dok zaštitni znak na "Ragdoll" nije bio prerađen 2005.
Temperament
Karakteristike originalnog ragdolla su mirni temperament i sklonost opuštanju pri podizanju, što se misli da se događa zbog genetske mutacije ili nasljedstva od Perzijske i Birmanske vrste. To je dovelo do mita da su Ragdolli otporni na bol (što nije istina). Neki su uzgajivači u Velikoj Britaniji su pokušali uzgojem maknuti mlitavost zbog zamisli da ekstremna poslušnost "možda nije u najboljem interesu mačke." No Ragdolli se ipak smatraju kao nježne i opuštene životinje.
Fizičke karakteristike
Ragdolli dolaze u 6 različitih boja - seal, čokoladna, flame, plava, lilac and kremasta. Postoje tri različita uzorka:
3547 Serov
3547 Serov je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa srednjom udaljenošću od Sunca koja iznosi 2,476 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 13,3.
Obnovljivi izvori energije
thumb|Proizvodnja obnovljive energije Obnovljivi izvori energije su izvori energije koji se dobijaju iz prirode te se mogu obnavljati; danas se sve više koriste zbog svoje neškodljivosti prema okolišu. Najčešće se koriste energije vjetra, sunca i vode.
Tehnologije obnovljivih izvora energije
Većina tehnologije obnovljivih izvora energije se na direktan ili indirektan način napaja iz Sunca. Sustav Zemljine atmosfere je uravnotežen tako da je toplinsko zračenje u svemir jednako pristiglom sunčevom zračenju što rezultira određenim energetskim stupnjem unutar Zemljinog atmosferskog sustava što u grubo možemo opisati kao Zemljina klima. Hidrosfera (voda) upije veći udio dolazećeg zračenja. Najviše zračenja se apsorbira pri maloj geografskoj širini u području oko ekvatora, ali se ta energija raspršuje u obliku vjetrova i morskih struja po cijelom planetu. Gibanje valova moglo bi imati važnu ulogu u procesu pretvorbe mehaničke energije između atmosfere i oceana kroz opterećenje uzrokovano vjetrom. Sunčeva energija je također odgovorna za distribuciju padalina, koje su stvarane hidroelektričnim projektima, i za uzgoj biljaka koje su potrebne za proizvodnju biogoriva.
Strujanje obnovljive energije uključuje prirodne fenomene kao što su: sunčeva svjetlost, vjetar, valovi, geotermalna toplina kao što Internacionalna Agencija za Energiju objašnjava: „Obnovljiva energija je dobivena iz prirodnih procesa koji se konstantno obnavljaju. U svojim različitim oblicima, dobiva se direktno iz sunca ili iz topline stvarane duboko u Zemlji. To još uključuje električnu struju i toplinu dobivenu iz izvora poput sunčeve svjetlosti, vjetra, oceana, hidroenergije, biomase i geotermalne energije te biogoriva i hidrogena dobivenog iz obnovljivih izvora.“
Svaki od ovih izvora ima jedinstvene karakteristike koje utječu na to kako i gdje su korišteni.
Snaga vjetra
thumb|Vjetropark u blizini [[Senja]] Protok zraka može se upotrebljavati za pokretanje vjetroturbina. Novije vjetroturbine imaju raspon snage od 600 kW do 5 MW premda su turbine sa izlaznom snagom od 1.5 do 3 MW postale tipične za komercijalne svrhe; izlazna snaga turbine je funkcija kubne brzine vjetra, tako se s povećanjem brzine vjetra dramatično poveća izlazna snaga. Područja gdje su vjetrovi snažniji i učestaliji, poput priobalja i mjesta velike nadmorske visine, preporučljiva su za izgradnju vjetroparkova.
Budući da brzina vjetra nije konstantna, proizvedena energija vjetroparka u godini nije nikad velika kao zbroj nazivnih vrijednosti generatora pomnoženih sa brojem radnih sati. Omjer stvarno proizvedene energije na godinu do teorijskog maksimuma se naziva faktor kapaciteta. Uobičajeni faktor kapaciteta iznosi od 20% do 40% sa vrijednostima u gornjim granicama na pogodnim mjestima proizvodnje. Na primjer, turbina snage 1 MW sa faktorom kapaciteta od 35% neće proizvoditi 8760 MWh na godinu već samo 0,35x24x365=3066 MWh, što u prosjeku iznosi 0.35 MW. Uz pomoć podataka dostupnih na Internetu za neke lokacije, faktor kapaciteta se može izračunati na temelju godišnje izlazne snage.
Globalno gledajući, smatra se da dugoročni tehnički potencijal energije vjetra je zapravo pet puta veći od konačne svjetske proizvodnje energije, tj. da je 40 puta veći od trenutne potražnje energije. To bi moglo zahtijevati veliku količinu tla za izgradnju vjetroturbina, posebno u područjima s većim izvorima vjetra. Iskustva s priobalnim izvorima ukazuju na to da je tamo brzina vjetra ~90% veća od one na kopnu, pa bi tako priobalni izvori mogli pridonijeti znatno više energije. Taj broj bi se također mogao povećati s povećanjem nadmorske visine vjetroturbina smještenih na kopnu ili u zraku.
Snaga vjetra je obnovljiva i ne uzrokuje stakleničke plinove (ugljikov dioksid i metan) tijekom rada.
Snaga vode
Snaga vode (u obliku kinetičke energije, temperaturne razlike ili gradijenta slanosti) može se sakupljati i koristiti. S obzirom da je voda 800 puta gušća od zraka, čak i spori vodeni tok ili umjereni val može pridonijeti razmotrivu količinu energije.
Postoji mnogo oblika snage vode: thumb|Proizvodnja električne energije uporabom fotovoltnih solarnih ćelija
Uporaba solarne energije
U ovom kontekstu, pod nazivom solarna energija smatra se energija prikupljena od sunčeva svjetla. Solarna energija može biti primijenjena na mnogo načina, uključujući slijedeće:
Biogorivo
Biljke upotrebljavaju fotosintezu za rast i proizvodnju biomase. Poznata kao biomaterija, biomasa se može direktno upotrebljavati kao gorivo ili za proizvodnju tekućeg biogoriva. Biogorivo proizvedeno u poljoprivredi, poput biodiezela, etanola ili bioplina (često kao nusprodukt kultivirane šečerne trske), mogu biti sagorena u motorima s unutarnjim izgaranjem ili bojlerima. Uobičajeno je da biogorivo sagorjeva kako bi oslobodilo pohranjenu kemijsku energiju u sebi. Aktivno se radi na istraživanju učinkovitijih načina pretvaranja biogoriva i ostalih goriva u električnu energiju koristeći gorive ćelije.
Tekuće biogorivo
U nekim područjima kukuruz, stabljika kukuruza, šećerna repa ili proso posebno su uzgajani za proizvodnju etanola (poznatog kao „zrnati alkohol“ ili „alkohol od zrna“), tekućine koja se može upotrijebiti u motorima s unutarnjim izgaranjem i gorivim ćelijama. Etanol se postepeno upotrebljava u postojećoj energetskoj infrastrukturi. E85 je gorivo sastavljeno od 85% etanola i 15% benzina koje se prodaje potrošačima. Biobutanol se razvija kao alternativa bioetanolu. Povećava se međunarodno krizitiranje biogoriva proizvedenih iz usjeva hrane zbog poštovanja prema temama kao što su: osiguravanje hrane, utjecaj na okoliš (krčenje šuma) i energetska ravnoteža.
Urisići
Urisići su naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Srebrenica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 327 stanovnika.
Obnovljivi izvori energije
Kruta biomasa
Netransportna primjena inače može tolerirati gustoću niske snage motora s vanjskim izgaranjem koji se mogu pogoniti direktno sa manje skupim krutim biomasenim gorivima za kombinirano grijanje i pogonjenje. Jedna vrsta biomase je drvo, koje je upotrebljavano tisućljećima u različitim količinama, a u novije doba njegov pronalazak je povećao uporabu. Dvije milijarde ljudi trenutno kuha svaki dan i zagrijava svoje domove za vrijeme zime upotrebljavajući sagorljivu biomasu koja je glavni pridonositelj klimatskim promjenama globalnog zatopljenja uzrokovanog ljudskom rukom. Crna čađa koja se prenosi iz Azije na polarne krajeve uzrokuje njihovo brže topljenje ljeti. U devetnaestom stoljeću, parni motori pogonjeni izgaranjem drva bili su česti, doprinoseći tako zagađenosti zraka u industrijskoj revoluciji. Ugljen je oblik biomase koji se kompresirao tisućljećima za proizvodnju neobnovljivog, visoko zagađujućeg fosilnog goriva.
Drvo i njegovi nusprodukti sada mogu biti pretvoreni kroz procese poput uplinjavanja u biogoriva kao što su plin dobiven iz drva, bioplin, metanolno ili etanolno gorivo; iako daljnje razvijanje može zahtijevati da se te metode učine dostupnima i praktičnima. Ostatak šećerne trstike, otpaci pšenice, kukuruzni klip i druga biljna materija može biti i jest uspješno gorljiva. Čiste emisije ugljikovog dioksida koje su dodane u atmosferu tim procesom dolaze jedino iz fosilnih goriva koja su upotrebljavana za sadnju, gnojenje, sakupljanje i prijevoz biomase.
Proces sakupljanja biomase iz sezonskih jablana i vrba te trajne trave poput divljeg prosa, vodene svijetlice i azijske trstike zahtijevaju manje učestalu kultivizaciju i manje dušika nego tipični godišnji usjevi. Pravljenje kuglica od azijske trstike i njeno spaljivanje se proučava i moglo bi postati ekonomski održivo.
Bioplin
Bioplin se lako može proizvesti iz trenutnih ostataka kao što su: proizvodnja papira, proizvodnja šećera, fekalija, ostataka životinja i tako dalje. Ovi različiti ostaci trebaju biti pomiješani zajedno i uz prirodnu fermentaciju proizvoditi plin metan. Ovo se može učiniti pretvorbom trenutnih fekalinih postrojenja u bioplinska postrojenja. Kad elektrana bioplina ispusti sav metan koji može, ostaci su katkad pogodniji za gnojivo nego originalna biomasa.
Alternativno, bioplin može se proizvesti uz pomoć naprednog sustava procesuiranja otpada kao što je mehanički biološki tretman. Ovi sustavi obnavljaju reciklirane elemente iz kućanskih otpada i procesuiraju biorazgradivi dio u anarobni sažeti sadržaj.
Obnovljivi prirodni plin je bioplin koji je poboljšan do kvalitete sličnoj prirodnom plinu. Približavajući kvalitetu onoj kvaliteti prirodnog plina, postaje moguće distribuirati plin masovnom tržištu uz pomoć plinomreže.
Geotermalna energija
Geotermalna energija je energija dobivena odvajanjem topline od same zemlje, obično kilometrima duboko u Zemljinoj kori. Skupo je sagraditi elektranu, ali troškovi rada su jeftini što rezultira niskom cijenom energije za pogodne lokacije. Konačno, ova energija se dobiva iz topline Zemljine jezgre. Vlada Islanda kaže: “Treba naglasiti da geotermalni izvori nisu nužno obnovljivi u istom smislu kao i vodeni izvori.“ Procjenjuje se da bi Islandova geotermalna energija mogla pružiti 1700 MW za 100 godina, u usporedbi sa trenutnom proizvodnjom od 140 MW. Internacionalna Agencija za Energiju smatra geotermalnu energiju obnovljivom.
Tri tipa elektrane se upotrebljavaju za proizvodnju energije iz geotermalnih izvora: suha para, „flash“ i binarna (mješana). Elektrane suhe pare uzimaju paru iz dijelova u zemlji i upotrebljavaju je za direktni pogon turbine koja okreće generator. „Flash“ elektrane uzimaju vruću vodu, obično temperature od 200 ˚C, iz zemlje, i omogućavajući vrenje i izviranje na površinu te razdvajajući parni dio u parno vodene faze separatorima kroz izmjenjivače topline, kuhajući organski fluid koji okreće turbinu. Kondenzirana para i ostatak geotermalne tekućine u sva tri tipa elektrane su ubačene nazad u tople stijene kako bi prikupile više topline.
Geotermalna energija Zemljine kore je u nekim područjima bliža površini nego u drugim. Na mjestima vruće unutrašnjosti gdje para ili voda mogu biti odvojeni i dovedene na površinu to se može iskoristiti za proizvodnju električne energije. Takvi izvori geotermalne energije postoje u određenim geološki nestabilnim dijelovima svijeta poput: Čilea, Islanda, Novog Zelanda, Sjedinjenih Američkih Država, Filipina i Italije. Dva takva najznačajnija područja u Sjedinjenim Američkim Državama su u zaljevu Yellowstonea i u sjevernoj Kaliforniji. Island je proizveo 170 MW geotermalne energije i zagrijao 80% svojih kućanstava u 2000. godini pomoću geotermalne energije. Dio od 8000 MW kapaciteta proizvodi u cijelosti.
Također postoji potencijal da se geotermalna energija dobije iz vrućih i suhih stijena. Probušene su rupe minimalno 3 km u Zemlju. Neke od ovih rupa pumpaju vodu u zemlju, dok druge pumpaju vruću vodu van. Izvori topline sastoje se od vrućih podzemnih radiogenih granitnih stijena koje se zagrijavaju kada postoji dovoljno sedimenta između stijena i zemljine površine. Nekoliko tvrtki u Australiji istražuje tu tehnologiju.
El Tejoruco, Quechultenango
El Tejoruco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Quechultenango.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 620 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 969 m.
New Philadelphia, Pennsylvania
Nju Filadelfija je grad u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.085, što je 64 (-5,6 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
2-Hidroksiacilsfingozin 1-b-galaktoziltransferaza
2-Hidroksiacilsfingozin 1-b-galaktoziltransferaza (, uridin difosfogalaktoza-2-hidroksiacilsfingozin galaktoziltransferaza, UDPgalaktoza-2-hidroksiacilsfingozin galaktoziltransferaza, UDP-galaktoza:keramid galaktoziltransferaza, UDP-galaktoza:2-2-hidroksiacilsfingozin galaktoziltransferaza, UDP-galaktoza:2-(2-hidroksiacil)sfingozin 1-beta-D-galaktozil-transferaza) je enzim sa sistematskim imenom UDP-alfa-D-galaktoza:2-(2-hidroksiacil)sfingozin 1-beta-D-galaktozil-transferaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
3549 Hapke
3549 Hapke je asteroid glavnog asteroidnog pojasa čija srednja udaljenost od Sunca iznosi 2,760 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 12,7.
San Enrique, Acacoyagua
San Enrique je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Acacoyagua.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 172 m.
Bozieni, Săveni
Bozieni je naselje u Rumuniji u okrugu Botošani u opštini Săveni.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 295 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 99 m.
Henry County, Illinois
je okrug u američkoj saveznoj državi Ilinois.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 50.486, što je 534 (-1,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Gandazzolo, Bologna
Gandazzolo je naselje u Italiji u provinciji Bologna, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 15 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 6 m.
Koritna (Dubrava)
Koritna je selo koje se nalazi sjeverozapadno od Dubrave.
Povijest
Spominje se kao posjed zagrebačkog biskupa 1492., 1498., 1503. i 1520. godine. Za turskih provala selo je nestalo. Od 1598. do 1618. g. naseljavaju se iz vojne krajine doseljenici, a potkraj XIX. stoljeća iz Zagorja i Moravske doseljavaju se novi stanovnici.
Arijarat IV od Kapadokije
Arijarat IV Euzeb (Ἀριαράθης Εὐσεϐής, Ariaráthēs Eusebḗs; ? - 163. pne.) je bio kralj Kapadokije od 220. pne. do 163. pne. Bio je sin kralja Arijarata III, a na prijestolje je stupio kao dijete te vladao sljedećih 57 godina. Oženio se za Antiohidu, kći seleukidskog kralja Antioha III Velikog te je svog tasta podržavao u rimsko-sirijskom ratu. Nakon Antiohovog poraza je svoju kći Stratoniku dao udati za Eumena II, pro-rimskog kralja Pergama te tako osigurao blage mirovne uvjete za svoje kraljevstvo u sporazumu u Apameji. Otada je bio vjerni Eumenov saveznik te mu pomagao u ratu protiv pontskog kralja Farnaka.
Antički izvori navode kako mu supruga Antiohida nije mogla začeti nasljednike, te je na prevaru od drugih žena uzela dva dječaka, fingirala trudnoću te ih kralju predstavila kao sinove koji su kasnije dobili ime Arijarat i Orofern. Međutim, prema predaji je poslije ipak uspjela začeti vlastitu djecu - dvije kćeri i sina po imenu Arijarat, te mužu razotkrila vlastitu prevaru. Dva lažna princa su poslani s dvora - jedan u Rim, drugi u Joniju.
Sanger, Texas
Sanger je grad u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 6.916 stanovnika.
Visano, Brescia
Visano je naselje u Italiji u provinciji Brescia, u regiji Lombardija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1744 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 58 m.
Beveuge
Bevež je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Franš-Konte, u departmanu Gornja Saona koja pripada prefekturi Lir.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 93 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 17 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 5,18 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 300 metara (maksimalnoj 300 m, a minimalnoj 265 m).
Diez de Julio, Huitiupán
Diez de Julio je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Huitiupán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 12 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 262 m.
Trimetoksiamfetamin
Trimetoksiamfetamin je organsko jedinjenje, koje sadrži 12 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 225,284 Da.
Popis kraljeva Ponta
Na ovoj stranici se nalazi popis kraljeva Ponta, drevnog helenističkog kraljevstva na sjeveru Male Azije.
Kraljevi Ponta
Списък на царете на Понт Roll rouaned Pontus Liste der Könige von Pontos List of Kings of Pontus Reyes del Ponto Pontosz uralkodóinak listája Daftar Raja Pontus Regno del Ponto 폰토스의 왕 Władcy Pontu pt:Anexo:Lista de reis do Ponto Понтийские цари 本都统治者列表
Tizzola, Reggio Emilia
Tizzola je naselje u Italiji u provinciji Reggio Emilia, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 46 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 586 m.
El Sacrificio, Pánuco
El Sacrificio je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Pánuco.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 29 m.
Lujj al Khirābah, Hajjah
Lujj al Khirābah je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Prema proceni iz 2014. u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 594 m.
Gala Placidija
thumb|250px| Gala Placidija (skroz desno) i njena deca Honorija (u sredini) i Valentinijan III (levo).
Elija Gala Placidija (, * oko 390.; † 27. novembra 450. godine) bila je ćerka rimskog cara Teodosija I i njegove druge supruge Gale, ćerke Valentinijana I. Gala Placidija se udavala dva puta, prvi put za vizigotskog kralja Ataulfa, drugi put za zapadnorimskog vojskovođu Flavija Konstancija, budućeg cara Konstancija III, kome je rodila dvoje dece, ćerku Honoriju i sina Valentinijana III (419-455). U periodu između 425. i 433. Placidija je bila neformalni ali efikasni regent Zapadnog rimskog carstva u ime svog maloletnog sina, sve dok vrhovnu vlast nije morala da prepusti vojskovođi Aeciju.
Kao devojku Placidiju su zarobili Alarihovi Vizigoti prilikom pljačke Rima 410. godine i zatim su je odveli sa sobom kao taoca. Suprotno volji zapadnorimskog cara Honorija, Placidijinog polubrata, Alarihov naslednik Ataulf je oženio rimsku princezu u Narbonu u južnoj Galiji januara 414. godine. Venčanje je obavljeno po rimskom obredu i Placidija je ubrzo rodila sina Teodosija. Međutom, dečak je umro u prvoj godini života i sahranjen je u Barseloni gde je u leto 415. ubijen i njegov otac od strane ličnih neprijatelja. Honorijev vojskovođa Flavije Konstancije je 415. blokirao južnu Galiju u kojoj su Vizigoti boravili i novi kralj Valija je početkom 416. pristao da razmeni Placidiju za veliku isporuku žitarica.
Po povratku u Ravenu, tadašnju carsku rezidenciju, Placidija je udata za pobedonosnog vojskovođu Konstancija u januaru 417. godine. Placidija je ponovo udata ovoga puta definitivno protiv svoje volje. konstanciju je rodila dvoje dece, ćerku Justu Gratu Honoriju (između oktobra 417. i septembra 418.) i sina Placidija Valentinijana (3. jula 419. godine). Najzad, 8. februara 421. Honorije je Konstancija proglasio za svog savladara i dao mu titulu avgusta, dok je Placidija dobila titulu avguste. Uzdizanje Konstancija III prošlo je bez konsultacija sa istočnorimskim dvorom i Placidijin bratanac Teodosije II je odbio da prizna njenog muža za zapadnog savladara. Konstancije je ipak preminuo 2. septembra 421. čime je dalje zaoštravanje odnosa između Carigrada i Ravene izbegnuto.
thumb|300px|left|Gala Placidija na aversu novca iskovanog u Rimu između 425. i 435. godine.
thumb|200px|Mauzolej Gale Placidije (eksterijer) sagrađen u Raveni između 425. i 430. godine.
Pošto je Valentinijan još uvek bio maloletan Gala Placidija je preuzela ulogu regenta. Njena vlast počivala je u stvarnosti na laviranju između moćnih vojskovođa, pre svih Aecija, koji je se istakao već u Jovanovoj službi, i Bonifacija. Aecije je 425. poslat u Galiju, podalje od Ravene, i tu je nosio titulu zapovednika konjice (magister equitum). Međutim, u borbi sa varvarima Aecije se proslavio i zatim je zatražio od carice da ga postavi za vrhovnog zapovednika celokupne rimske vojske (magister militum). Placidija se plašila da će dominacija samo jednog vojskovođe ugroziti položaj njenog sina tako da je nasuprot Aeciju pozvala u pomoć iz Afrike Bonifacija. U bici kod Riminija 432. godine Aecije je potučen i na kraju je pobegao u Panoniju hunskom kralju Rugili, ali je i sam Bonifacije teško ranjen tako da je umro tri meseca nakon bitke. Naredne, 433. godine, Aecije se vratio u Italiju praćen brojnim hunskim pomoćnim odredima i nakon toga carica je bila primorana da mu prepusti vrhovnu komandu nad rimskom vojskom Zapadnorimskog carstva.
thumb|200px|left|Mauzolej Gale Placidije (enterijer) sa grobnim mestima članova carske porodice.
Mitridat III od Ponta
Mitridat III (Mιθριδάτης) je bio četvrti kralj Ponta. O njemu se ne zna gotovo ništa osim imena i približnog perioda vladavine, koga većina historičara smješta između 220. pne. i 183. pne. Pretpostavlja se da je bio sin ranijeg kralja Mitridata II. Naslijedio ga je kralj Farnak I. O vremenu njegove vladavine nema nikakvih vjerodostojnih podataka, pa neki historičari čak sumnjaju da je uopće postojao.
Niederwinkling
Nidervinkling je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 37 opštinskih središta okruga Štraubing-Bogen. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 2.442 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9278159.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Štraubing-Bogen Nidervinkling se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Štraubing-Bogen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 320 metara. Površina opštine iznosi 25,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 2.442 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 95 stanovnika/km².
Velika Daljegošta
Velika Daljegošta je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Srebrenica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 323 stanovnika.
Remington Model 1858
Remington Model 1858 bio je revolver (ponekad zvan "kapislar") koji je ispaljivao zrna kalibra .36- ili .44 in s naknadano umetnutom kapislom. Uveden je u naouržanje Vojske SAD u američkom građanskom ratu godine 1862. Vojnici i oficiri su ga preferirali u odnosu na standardni Colt Army Model 1860, prije svega zbog bolje pouzdanosti i mogućnosti da se - uz pomoć rezervnog cilindra - brže puni. Godine 1868. je uvedena konverzija za metke s metalnom čahurom.
Modeli ovog revolvera su se pojavili u znamenitim scenama vestern i historijskih filmova kao što su Pale Rider, Gone with the Wind iThe Good, the Bad and the Ugly, odnosno ranim epizodama TV-serije Bonanza.
Cala Sinzias, Cagliari
Cala Sinzias je naselje u Italiji u provinciji Cagliari, u regiji Sardinija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 33 m.
Francuski franak
Povijest francuskog franaka seže do razdoblja od 1360. do 1641. kad su u Francuskoj prvi put uvedeni zlatnici imena francs. Franak je ponovno uveden 1795. kada je zamijenio francuske livre, a zamijenjen je eurom 2002. u omjeru 1 euro = 6,55957 franaka.
U optjecaju su bile kovanice od 5, 10, 20 centima, te od ½, 1, 2, 5, 10, 20 franaka, i novčanice od 20, 50, 100, 200 i 500 franaka.
Glutamil-tRNK reduktaza
Glutamil-tRNK reduktaza (, reduktaza glutamil-tRNK) je enzim sa sistematskim imenom L-glutamat-semialdehid:NADP+ oksidoreduktaza (formira L-glutamil-tRNKGlu). Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Arroyo Cacao, San Juan Lalana
Arroyo Cacao je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini San Juan Lalana.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 218 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 77 m.
San Antonio Tuk, José María Morelos
San Antonio Tuk je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Quintana Roo, u opštini José María Morelos.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 165 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 32 m.
Nantenin
Nantenin je alkaloid nađen u biljci Nandina domestica kao i u nekim Corydalis vrstama. On je antagonist α1 adrenergičkog receptroa i 5-HT2A serotoninskog receptora, i blokira bihevioralne i fiziološke efekte MDMA kod životinja.
3555 Miyasaka
3555 Miyasaka je asteroid glavnog asteroidnog pojasa čija srednja udaljenost od Sunca iznosi 2,735 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 12,7.
San Isidrito, Maravatío
San Isidrito je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Maravatío.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 59 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2481 m.
Viogor
Viogor je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Srebrenica koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 131 stanovnika.
Браничево
Браничево може бити:
Boutiers-Saint-Trojan
Butje Sen Trožan je naselje i opština u zapadnoj Francuskoj u regionu Poatu-Šarant, u departmanu Šarant koja pripada prefekturi Konjak.
East Bronson, Florida
Ist Bronson je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Florida.
Nördlingen
Nerdlingen je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 43 opštinska središta okruga Donau-Ris. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 19.119 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9779194.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Donau-Ris Nerdlingen se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Donau-Ris. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 441 metra. Površina opštine iznosi 68,1 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 19.119 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 281 stanovnika/km².
Sant'Egidio I, Ascoli Piceno
Sant'Egidio I je naselje u Italiji u provinciji Ascoli Piceno, u regiji Marche.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 64 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 124 m.
Sat Nou, Săveni
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 129 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 95 m.
Kostanjevec Podvrški
Kostanjevec Podvrški je naselje koje se nalazi u sastavu Grada Samobora, Zagrebačka županija. Površina naselja iznosi 4,95 km2.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 88 stanovnika te 19 obiteljskih kućanstava.
San Francisco, Tepatitlán de Morelos
San Francisco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Tepatitlán de Morelos.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 32 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1965 m.
Lozilna endopeptidaza
Lozilna endopeptidaza (, Achromobacter proteinaza I, Achromobacter lyticus alkalna proteinaza I, proteaza I, ahromopeptidaza, proteinaza specifična za lizilnu vezu) je enzim. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ovaj enzim je izolovan iz Achromobacter lyticus.
Parma
Parma je grad i općina (comune) od 195.687 stanovnika u regiji Emiliji-Romagni u Centralnoj Italiji. Parma je i administrativni centar provicije Parme koja ima 450.256 stanovnika. Parma je čuvena je po svojoj arhitekturi i jakoj tradiciji poljoprivrede i prehrambene industrije. Univerzitet u Parmi je jedan od najstarijih u Italiji.
Etimologija
Pretpostavlja se da je ime dobio po starorimskom štitu. Prvobitno je tako nazvan potok, koji danas deli grad na dva dela, a koji je toliko mali, da većim delom godine presuši.
Geografija
desno|thumb|270 px|Parma oko 1700. desno|thumb|270 px|Trg Garibaldi u starom jegru grada desno|thumb|270 px|Parma noću - najpoznatiji gradski most desno|thumb|270 px|Duždev park desno|thumb|270 px|Gradski specijalitet - Torteline d'Erbeta Parma se nalazi na prelazu iz Centralne u Sjevernu Italiju. Od prestonice Rima grad je udaljen 470 km severno, a od Milana 125 km jugoistočno. Grad se prostire na jugu Padske nizine u ravničarskom kraju, nedaleko od prvih obronaka Apenina koji su udaljeni oko 25 km južnije.
Klima
Klima u Parmi je izmenjeno kontinentalna klima sa primetnim uticajem sa mediteranske sa mora. Stoga je u leto veoma toplo, a zimi je sneg česta pojava i veoma je hladno u odnosu na veći deo Italije južno. Parma se nalazi na istoimenom potoku, koji je toliko mali da često presuši. Reka Po, kao prva veća reka, nalazi se 20 km severno od grada.
Istorija
Za vreme srednjeg veka Parma je postala važna na glavnom putu, koji je povezivao Rim sa severnom Evropom. Izgrađeno je nekoliko zamaka, bolnica i gostionica, da bi se ugostili brojni hodočasnici na putu za Rim. Parma je došla 774. pod franačku vlast. Kao i većina drugih gradova današnje severne Italije nominalno je bila deo Svetog rimskog carstva, a zapravo su vladali lokalni episkopi. Za vreme borbi papa i careva Parma je obično bila na strani careva. Dva episkopa iz Parme su bili antipape.
U borbi Gvelfa i Gibelina učestvovala je i Parma. Dugo je bila na strani careva, ali papine pristalice su dobili kontrolu nad gradom 1248., pa je Fridrik II., car Svetog rimskog carstva opsedao grad. U bici kod Parme Fridrik II je bio poražen. Parma je 1341. g. došla pod kontrolu Milana. Bila je kratko vreme nezavisna (1404.-1409.), pa su Sforze uspostavile kontrolu nad gradom (1440.-1449.) U to vreme nastaje novi feudalizam i grade se kule i zamkovi po gradu i oko njega. Između 14. i 15. veka Parma je bila u središtu Italijanskih ratova. Tu se vodila bitka kod Fornova. Francuzi su držali grad od 1500. do 1521. g. Kada su isterani stranci Parma je pripadala papskoj državi do 1545. Papa Pavao III. je odvojio Parmu od Papinske države. Stvorio je Vojvodstvo Parme za svoga nezakonitoga sina Pietra Luigia Farnesea, čiji su naslednici vladali Parmom do 1731. kada je umro poslednji muški naslednik linije Farnese. Vojvodstvo Parme i Piacenze je 1731. predano dinastiji Dinastiji Bourbon. Pod novim vladarima Parma je lagano nazadovala. Sve umetničke kolekcije iz vojvodskih palata Parme su 1734. preseljene u Napulj. Posle mira u Ahenu 1748. Parma je bila pod francuskim uticajem postala moderna država i stvorena je baza moderne industrije.
Napoleonova Francuska je anektirala 1802. Vojvodstvo Parmu. Ponovo je 1814. uspostavljeno vojvodstvo. Na Bečkom kongresu 1815. Napoleonova žena Maria Louisa je dobila vojvodstvo na doživotno upravljanje. Kada je Maria Louisa 1847. umrla vojvodstvo je prešlo pod Burbone. Posle Sardinijske pobede protiv Austrije Burboni su isterani 15. septembra 1859. Parma je postala deo veće regije sa Modenom i Toskanom. Nakon plebiscita 1860. postala je deo ujedinjene kraljevine Italije. Kada je prestala biti političko sedište nastala je ekonomska i socijalna kriza. Prvi primer otpora fašizmu u Italiji bio je 1922. u Parmi, a tokom Drugog svjetskog rata Parma je bila središte partizanskog otpora. Saveznici su bombardovali grad 1944., ali nije to bilo bombardovanje celog grada, nego dela oko železničke stanice.
Grad danas ima značajan udeo imigrantskog stanovništva, doseljenika iz svih krajeva sveta.
Poljoprivreda i prehrana
thumb|desno|260px|Detalj Correggiove freske iz Camera di San Paolo. Parma je poznata po svojim prehrambenim proizvodima: po siru parmezanu (Parmigiano Reggiano), koji se proizvodi po cijeloj pokrajini Reggio Emilia, po svom pršutu (Prosciutto di Parma). Zbog velike tradicije u proizvodnji i plasmanu prehrambenih proizvoda, 2004. Parma je izabrana za sjedište Europske agencije za sigurnost prehrambenih proizvoda (European Food Safety Authority EFSA).
Parma je sjedište dviju snažnih multinacionalnih prehrambenih kompanija; Barille (tjestenina) i Parmalata (mljekarska industrija).
Valencia, Villa Corzo
Valencia je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Villa Corzo.