cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Đuro Knežević
O enigmatici je jednom rekao: "Enigmatika mora i može biti naučno i filozofski utemeljena ako hoće da bude nešto više od puke zabave, igre, razonode i slično, na što se uglavnom redukuje njen predmet". Svojim zagonetkama uspio je dosegnuti umjetničke visine i zato je njegova prerana smrt veliki gubitak za domaću enigmatiku.
Bio je jedan od osnivača ED "Đorđe Natošević" iz Sombora, te jedan od pokretača i učesnika Prve enigmatske kolonije u Somboru. Na toj je koloniji imao i zapaženo izlaganje o anagramu.
I u društvenoj igri kvizovci postigao je odlične rezultate. U SFRJ bio je među najboljim igračima, a u SRJ se posvetio suđenju na kvizovkaškim turnirima pa je bio glavni sudija skoro na svim najjačim turnirima. Autor je i nekoliko novih zagonetaka, ali i niza od preko 300 etnica na temu Siverićanka.
Vrhunski anagrami Đure Kneževića: TO SILA PUSTA - apsolutista U ZLIMA OPSTA - apsolutizam KRAO BRATIJI  - birokratija '''KO MRZI BRATA? ''' - birokratizam MOTIVOM NIJE UZ SRPSKI NAROD - Dejtonski mirovni sporazum RETKA MODA - demokrata KRATIMO JADE - demokratija PAO JE STID - despotija TA, KRADU TI - diktatura '''KULTNA ELITICE! ''' - intelektualci '''KO NAS MUTI? ''' - komunista GLASNICA JE RATA - Legija stranaca VEČNI IDOL NARODA - Leonardo da Vinči IDOL VRSTE - liderstvo DRAME GENIJALACA - mlada generacija PROTIV NASTANKA SILE - nesvrstana politika SVETLA NADA JE SAMO MIT - Na mladima svet ostaje TA MI JESMO SVETLA NADA - Na mladima svet ostaje TAJ SISTEM NE VLADA AMO - Na mladima svet ostaje VLAST DAJE I MESTO NAMA - Na mladima svet ostaje '''DOVEO ANTISRPSKI VEK! ''' - novi svetski poredak SVAKO TRPI - SVE DO KINE - novi svetski poredak '''STVORI PARE! ''' - prosvetari NIŠTIO VAS - šovinista TEZA: ON KRIV - zatvorenik Izbor: Zoran Radisavljević
U znak sjećanja na Đuru Kneževića Informativni centar Kikinda, na inicijativu i trudom Slavka Bovana, organizuje takmičenje anagramista Memorijal "Đuro Knežević" (prvi 2003, drugi 2004. Treći Memorijal održan je 2012. godine u okviru Susreta enigmata Srbije, održanih u Kikindi, a četvrti 2015. na blogu Enigmatika (tupljenje i oštrenje) U enigmatskim listovima i biltenima Knežević je objavljivao zapažene članke s enigmatskom tematikom:
Gravellona Toce, Verbano-Cusio-Ossola
Gravellona Toce je naselje u Italiji u provinciji Verbano-Cusio-Ossola, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 7077 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 214 m.
Edward III od Engleske
Edward III. poznat kao Edward od Windsora (Berkshire, 13. novembar 1312. - London, 21. jun 1377.), bio je kralj Engleske, od 25. januara 1327. do 21. juna 1377. kad je umro.
Ostao je upamćen po tom što je uveo Englesku u Stogodišnji rat sa Francuskom, i po tom što su njegovi potomci (imao je sedam sinova i pet kćeri) generacijama nakon njegove smrti bili aspiranti na engleski tron, pa su njihove borbe sa suparnicima dovele do Ratova dviju ruža (1455-1485).
Biografija
Rođen je kao najstariji sin kralja Edwarda II i Izabele Francuske, njega je parlamenta imenovao Grofom od Chestera 1320. i Vojvodom od Akvitanije 1325., ali usprkos tradicije, on nikada nije dobio titulu Princa od Walesa.
Edward je odrastao usred borbi koje je vodio njegov otac sa brojnim barunima koji su pokušavali ograničiti kraljevu vlast i ojačati svoju ulogu u upravljanju Engleskom. S druge strane njegova majka, koja je igrala važnu ulogu u tim sukobima, bila je užasno nezadovoljna odnosom koji je on uspostavio sa svojim plemstvom, a usto i užasno ljuta kad su joj njegovi simpatizeri oteli njene engleske posjede. Ona je 1325 otišla iz Engleske u Francusku kako bi intervenirala u sporu između njezina brata francuskog kralja Charlesa IV i svog muža oko engleskih lena po Francuskoj; Akvitanije, Gaskonje i Ponthiea. Njena misija ispala je uspješna, lena su osigurana Engleskoj pod uvjetom da engleski kralj oda počast Charlesu. To je provedeno u kraljevo ime, a tu ulogu preuzeo je njegov sin Edward.
Kako je mogla računati na bezrezevnu podršku svoje majke, a uz sebe je imala i Rogera Mortimera, utjecajnog grofa od Marcha koji je pobjegao od njena muža u Francusku 1323. i međuvremenu postao njen ljubavnik, Isabella se počela pripremati za invaziju Engleske i rušenje svog muža. Da prikupi dovoljno sredstava za taj podhvat, zaručila je sina za Philippu, kćerku Williama, kneza Hainauta i Holandije.
Za svega pet mjeseci Isabella i Mortimer, uz pomoć dobrog dijela perstva uspjeli su savladati kraljevu vojsku, i prisliti Edvarda II 29. januara 1327. da se odrekne trona. Odmah nakon tog je tada još maloljetni Edward III (tad je imao 14 godina) okrunjen za kralja.
Tokom naredne četiri godine vladali su - Issabella i Mortimer, i to u Edwardovo ime, iako je nominalno njegov tutor bio Henry, grof od Lancastera. Edward je u ljeto 1327. godine sudjelovao u neuspjeloj kampanji protiv Škota, koja je rezultirala Mirovnim ugovorom iz Northamptona (1328.), na osnovu kojeg je Škotska postala nezavisna kraljevina. Edward je bio duboko uznemiren stanjem u Škotskoj, pa je taj ugovor potpisao tek nakon mnogo uvjeravanja, od strane Isabelle i Mortimera. Oženio se Philippom u Yorku 24. januara 1328., ali je vrlo brzo nakon toga izveo akciju kojom se potpuno oslobodio od tutorstva majke i Mortimera. Kako se kraljevsko vijeće trebao održati u Nottinghamu, on je krišom po noći, kroz podzemni prolaz zajedno sa svojim jatacima ušao u dvorac i oteo Mortimera, kog je ubrzo u novembru 1330. i pogubio. Nakon tog je diskretno ignorirao majčinu vezu s Mortimerom, a prema njoj se ponašao sa dužnim respektom, ali je otdad njen utjecaj na politiku postao beznačajan.
Edward III počeo je vladati na način kako se i uspinjao na tron. Kako je bio mlad, gorljiv i nemiran, želio je pretvoriti Englesku u moćnu državu, barem onakvu kakva je bila za njegova prethodnika - Edwarda I. Nikako se nije mogao pomiriti što je sklopio Mirovni ugovor u Northamptonu sa Škotima na osnovu kog su oni dobili nezavisnost. Šansa da to promjeni ukazala mu se 1329. kad je umro škotski kralj Robert Bruce, jer je novi škotski kralj, bio njegov šogor, koji je usto bio još dijete - David II. Edward je iskoristio njegovu slabost da uz pomoć škotskih velikaša, prognanih za vladavine Bruca, postavi za kralja njihovog lidera Edwarda Balliola. Nakon tog je David II pobjegao u Francusku, ali kao su Škoti prezirali Balliola kao marionetu engleskog kralja, David se uspeo vratiti na tron 1341.
Stogodišnji rat
Tokom 1330-ih narasle su tenzije između Engleske i Francuske, a najveći razlog za to bilo je sporna engleska vladavina nad Gaskonjom, uz to tu je bila i podrška novog francuskog kralja Philippe VI Škotima. Pored tog tu je bio i Edwardov savez sa flamanskim grad]]ovima, koji su u to vrijeme bili u svađi sa svojim tadašnjim francuskim vladarima, a tu je bio i Edwardov zahtjev na francusku krunu, za koju je mislio da mu po zakonu o nasleđivanju pripada po majci. On je taj zahtjev prvi podnio 1328. a odlučnije ponovio 1328., nakon tog je dva puta pokušao napasti Francusku sa sjevera 1339. i 1340., ali je jedini rezultat tih njegovih napora bio gotovo totalni bankrot zemlje.
Od januara 1340. se počeo nazivati kralj Francuske. U samom početku je to možda radio kako bi zadovoljio Flamance, čiji je entuzijazam da se bore protiv francuskog kralja, nestao kad su se uvjerili da je Edward III zakoniti kralj Francuske. Njegova želja da postane francuski kralj, toliko ga je obuzela da mu je to postao najvažniji cilj u životu. Upornost kojim su se on i njegovi nasljednici pozivali na nasljedno pravo na francusku krunu dovela je do borbi koje su trajale više od jednog vijeka. Ta borba postala je poznata u historiji kao Stogodišnji rat, tako da je sve do 1801. svaki engleski kralj, je tražio da ga se zove i kraljem Francuske.
Edward je osobno sudjelovao u velikoj pomorskoj bitci kod flamanskog grada Sluisa u junu 1340, u kojoj je uništena glavina francuske flote. Unatoč toj pobjedi, zbog iscrpljenosti svojih kopnenih snaga, bio je nakon dvije godine prisiljen zatražiti primirje i povući se u Englesku. U godinama nakon 1342. uložio je mnogo vremena i novca u obnovu Zamka Windsor i osnivanje Reda podvezica, koji je postao najveći britanski viteški red. Nova faza francuskog rata počela je Edwardovim iskrcavanjem u Normandiji u julu 1346., u pratnji svog najstarijeg sina, Princa Edwarda, kasnije poznatog po nadimku Crni princ (rođen 1330.). Već na samom početku te kampanje, pokazao je nedostatak strateškog planiranja, jer su se svi njegovi napori i akcije sveli tek nešto malo više od pljački velikih razmjera pred vratima Pariza. Od sve te kampanje, najvažniji događaj bila je njegova odlučujuća pobjeda nad francuskom vojskom u Bitci kod Crécyja kod Ponthieua (26. august), u kojoj je razbio vojsku s kojom mu je Philippe VI želio presjeći odstupnicu prema sjeveroistoku.
Edward je od septembra 1346. poveo opsadu luke Calais, koja se nakon gotovo godinu dana predala u augustu 1347. Njegove ostale pobjede po Gaskonji i Bretanji kao i poraz i zarobljavanje David II kod Neville's Crossa pored Durhama (oktobar 1346), bile su jasni pokazatelj njegove snage, ali je jedino Calais bio ono što je uspio zauzeti. Iz njega je iselio većinu njegovih francuskih stanovnika, i doselio puno Engleza, u cilju da od njega stvori pouzdanu bazu za daljnu invaziju Francuske. Planove mu je pokvario - nedostatak novca, pa je morao sklopiti novo primirje u septembru 1347.
Edward se vratio u Englesku u oktobru 1347. svoj povratak proslavio je nizom spektakularnih turnira, - 1348. odbio je ponudu da postane car Svetog Rimskog Carstva. Te iste godine po prvi put se pojavila kuga u Engleskoj koja je bjesnila do kraja 1349. ali ni ona nije spriječila Edwarda da nastavi sa ratnim operacijama po Francuskoj, koje su se istina odvijale u smanjenom intezitetu.
Sa većim operacijama počeo je ponovno 1355., i to tako da je proveo nekoliko uzaludnih kampanja u okolici Calaisa.
Nakon tog je unajmio plaćenike iz jugoistočne Škotske - Lothiane i krenuo u pohod poznat kao Spaljena svijećnica (januar - februar 1356), te iste godine uspio je izboriti formalnu predaju Kraljevine Škotske svom favoritu Balliolu. Njegove podvige, zasjenio je onaj koji je postigao njegov sin Edward u Bitci kod Poitiersa 19. septembra 1356.), kad je ne samo pobjedio već i zarobio francuskog kralja Jeana II (naslijedio Philippa VI 1350.), što je prisililo Francuze da prihvate novo primirje.
Edward III je natjerao zarobljenog Jeana II da potpiše krajnje nepovoljan Mirovi sporazum u Londonu - 1359. kojim je prepustio velik dio Francuske - Engleskoj, pa je to francuska generalna skupština odbacila. Zbog tog se Edward kako bi ih natjerao da to prihvate - iskrcao u Calaisu 28. oktobra i opkolio Reims, gdje se želio okruniti za francuskog kralja. U tom ga je spriječio odlučan otpor branioca, pa se zaputio prema Burgundiji, da bi se na kraju vratio prema Parizu. Nakon te neuspješne kampanje, bio je sretan kad je 8. maja 1360. uspio sklopiti preliminarni Mirovni ugovor u Bretanji. Taj sporazum, puno povoljniji za Francuze, dobio je svoj konačni oblik u Mirovnom ugovoru iz Brétignya koji su oba kralja ratificirala u oktobru 1360. Njime se Edward III odrekao svog pravo na francusku krunu u zamjenu za cijelu Akvitaniju, bogat kraj na jugozapadu Francuske.
Vrijeme pada 1360. - 1377.
Ugovor iz Brétignya nije donio mir a niti prosperitet kako Engleskoj tako ni Francuskoj. Svježa pandemija crne smrti koja je pogodila Englesku 1361. i 1369. uzavrila je društvene i ekonomske poremećaje, pa je Edward poduzeo očajničke, ali ne i bog zna koliko uspješne napore da ih eliminira. Pa je tako parlament donio 1351. Radnički statut (Statute of Labourers), koji je trebao osigurati stabilnost cijena i plaća, koje su prije tog nekontrolirano rasle. Pored tog nastojao je smanjiti privilegije crkve, pa je tako 1351. donio Statut o provizorima i Praemunire 1353. kojim je odbačena papina supremacija nad engleskim zakonodavstvom. Ti zakoni pojačali su animozitet protiv stranih svećenika, koji je ionako tinjao u stanovništvu. Kako je položaj pape ipak još bio prilično jak u Engleskoj, Edward je povukao posljednji zakon 1366..
Kad je francuski kralj Charles V, sin Jeana II, odbacio Sporazum iz Calaisa, Edward je ponovno zatražio francusku krunu, ali ovaj put ne s toliko energičnosti, pa je glavninu borbi po francuskim zemljama, prepustio svojim sinovima Edwardu i Johnu od Genta. Oni su postigli malo, jer se protiv njih podiglo mnoštvo poneseno plimom francuskog patriotizma, Edward III koji je uvijek oskudijevao novcem, krenuo je pljačkati crve, ali i kresati njihove brojne privilegije.
U međuvremenu su postupno izgubili Akvitaniju, princ Edward vratio u Englesku slomljena zdravlja (1371), a John od Genta je promarširao kroz Francusku od Calaisa do Bordeauxa (1373) ne postigavši ništa. Na kraju se i sam Edward III - 1372. odlučio povesti vojsku na konačnu invaziju, ali je oluja spriječila iskrcavanje njegove vojske. Pa mu 1375. nije preostalo ništa drugo nego da sklopi novo primirje, koje je potrajalo sve do njegove smrti. U tom času jedini značajniji gradovi u engleskim rukama bili su Calais, Bordeaux, Bayonne i Brest.
Nakon smrti kraljice Philippe 1369. Edward III pao je potpuno pod utjecaj svoje ljubavnice Alice Perrers, dok su s druge strane njegovi sinovi Princ Edward i John od Genta, zakrvili, postavši lideri oštro podijeljenih frakcija na dvoru i kraljevskom vijeću. John od Genta vratio u Englesku u aprilu 1374., pa je uz pomoć Alice Perrers uspio zadobiti veći utjecaj na oca, ali period njegove vladavine niti je bio časan, a niti uspješan.
Zbog tog mu je parlament - 1376. izglasao nepovjerenje, zajedno sa nekim njegovim pristašama i Alice Perrers. Ali prije nego što je parlament uspio provesti svoje zaključke - 8. juna 1376. umro je Princ Edward, nakon tog je Donji dom (koji mu je dotad davao najveću podršku) izgubio interes za daljnju borbu, pa se John od Genta vratio na vlast, a nakon što je Edward III umro i parlament je opozvao svoju raniju odluku.
Kiša, para, brzina
Kiša, para i brzina ili Velika zapadna željeznica je slavno ulje na platnu romantičarskog slikara Williama Turnera iz 1844. godine.
Povijest
Mnoga Turnerova djela vuku svoje podrijetlo iz akvarela “bojeni počeci” koje je slikar slikao kao skice, a zapravo su apstraktniji od djela apstraktnog slikarstva s početka 20. st. No, u njima je slikar uvijek znao prepoznati figure koje su ga ponukale da ih naslika i znao ih je lakoćom vizualizirati. Kiša, para i brzina – Velika zapadna željeznica je prikaz pogleda na London preko netom dovršenog Maidenhead željezničkog mosta preko rijeke Temze. Turner je naslikao skicu za ovu sliku nakon što je devet minuta držao glavu kroz prozor vlaka Exeter express tijekom pljuska. Slika je zasigurno najdojmljiviji prikaz brzine i atmosferskih neprilika.
Slika je prvi put izložena u Kraljevskoj akademiji u Londonu 1844. godine, iako je mogla nastati i ranije. Poput drugih Turnerovih djela, i ova slika predstavlja osjećajnost koja ga oslobađa ograničenja umjetničkih konvencija njegova doba. Nekoliko godina nakon slikareve smrti, 1856. godine, ova slika je upisana kao dio njegove ostavštine koja se danas većinom nalazi u gleriji Tate u Londonu.
Odlike
Kiša, para i brzina prikazuje vlak okupan izmaglicom jutarnjeg sunca kako juri preko mosta prema promatraču. Ispred i ispod lokomotive se nalazi širok luk u kojem svijetla žuta boja ukazuje na odraz vode. S lijeve strane u daljini nalaze se četiri luka drugoga mosta, koji se nježno odražavaju u zlatnoj i plavoj površini rijeke. Između dvaju mostova jedan je čamac, a u blizini središta slike, na obali Temze, vide se svijetli obrisi likova koji plešu. Iako se oblik vlaka lako razabire, preovladava osjećaj izgubljenosti jer je zadnji kraj vlaka, poput mosta, rastočen u okolnomsvjetlu i atmosferi. Turner je, u naletu ukusne ironije, naslikao jednog, jedva vidljivog, zeca kako slijepo juri prema nadolazećem vlaku.
Kompozicija (likovna) je podijeljena na gotovo jednake dijelove dvjema osima koje se sijeku pod pravim kutom. Većina slike je okupana zlaćanim svjetlom, dok je donja desna četvrtina naslikana tamnim tonovima s istaknutom perspektivom kojoj je nedogled u mističnom središtu slike. Time slikar dočarava beskrajno prostranstvo.
Svijetleći učinak sjajnih boja postignut je kombinacijom tehnike uljenih boja i akvarela. To je Turneru omogućilo da stvori pozadinu u kojoj se sve stapa u nebu, s nizom mekih i dubokih modrih boja, mirnih žutih i sjajnih bijelih tonova. U svakom dijelu slike boja se neprimjetno mijenja iz jedne nijanse u drugu, tako da nije moguće odrediti gdje jedna boja prestaje a gdje druga počinje.
Ovakav način slikanja je kulminacija venecijanskog slikarstva 18. st., i najavljuje impresionizam.
Dexter
Dexter (fonetski:dekster) se može odnositi na
Tauresium
Taurezij (, Тауресиум), danas Gradište (Градиште), arheološki je lokalitet u Severnoj Makedoniji, oko 20km jugoistočno od glavnog grada Skoplja. Tauresium je rodno mesto vizantijskog cara Justinijana I (oko 482. g.) i ostrogotskog kralja Teodahada (480. g.).
Lokacija
Tauresij se nalazi u optini Zelenikovo, blizu sela Taora, nekih 20 km jugoistočno od Skoplja. Lokalitet je otkrio britanski arheolog Arthur Evans krajem 19. veka. Prema vizantijskom istpričaru Prokopiju, car Justinijan I rođen je u Tauresiju 482. godine, preciznije u dvorcu Baderijani, koji se nalazi u blizini današnjeg sela Badera.
Arheološka iskapanja
Arheološko nalazište Gradište sadrži tri različita sloja iz: bakarnog doba, kasne antike i srednjeg vijeka.
Na lokalitetu je najinteresantniji nalaz kasno antičke utvrde, trokutastog tlocrta, sa tornjevima na uglovima, jakim zidinama i bastionom, ova utvrda prostire se na površini od 2,2 ha.
Na Taor kao lokaciju antičkog izgubljenog grada Taurisiuma, prvi je upozorio prije više od sto godina engleski arheolog i putopisac Arthur Evans, on je čak mislio da je to i Justiniana Prima. Iz pisanih izvora je poznato da se Justinijan rodio u Taurisiumu, u blizini utvrde Baderiana, najviše zahvaljujući službenom carskom biografu Prokopiju. Ovo naselje razrušeno je u velikom potresu 518. godine. Zna se da je Justinijan u znak ljubavi prema rodnom kraju vrlo brzo obnovio naselje, nazvano po njemu Justiniana Prima. 260px|thumb|left|Pogled na arheološko nalazište Gradište Dosadašnja (novija) arheološka iskapanja doista su potvrdila postojanje jednog utvrđenog naselja iz 6 stoljeća, kako je to uostalom i zapisao Prokopije. Isto tako pronađeni su i ostatci jedne cestovne utvrde kod današnjeg sela Bader (makedonski: Бадер) iz 4. st. - i 6. st., neki stručnjaci su uvjereni da bi to morala biti Prokopijeva - Baderiana, tim više što ime obadva lokaliteta nije slavenskog porijekla.
Ipak ni novija istraživanja koja se provode od 2000. godine pod nadzorom Muzeja grada Skoplja i arheologa Kire Ristova, još uvijek nisu potpuno potvrdila da je to Justiniana Prima. Pažnju arheologa zasad privlači otkriće dva veća javna objekta.
Čačvina
Čačvina je naselje grada Trilju, u Splitsko-dalmatinskoj županiji.
Zemljopis
Nalazi se oko 5 km zapadno od Trilja. Najbliža naselja su Velić (1 km sjeverno) i Vrpolje (3 km zapadno).
Stanovništvo
Napomena: U popisima stanovništva iz 1869. i 1921. podaci su sadržani u naselju Vrpolje, kao i dio podataka u popisima stanovništva iz 1880. i 1931.
Povijest
Čačvina se nalazi pored vjekovnog puta koji iz Cetinske krajine preko Buškog blata vodi prema Livnu i Duvnu. Ovom rutom i danas vodi put od Trilja prema Livnu: državna cesta D220.
Ovaj je prirodni prolaz oduvijek je bio glavni put od Cetinske krajine prema imotskom kraju i jugozapadnoj Bosni, što se može zaključiti iz rasporeda prapovijesnih objekata.
Nad zaseokom Anđelića u Vrpolju nalazi se gradina Jelinak (664 m), a na brdu Umac (583 m), sjeverozapadno ispod srednjovjekovne utvrde, je Velika-Maroševa gradina. Prapovijesne gomile su i na Ržištu, iznad Živaljića (553 m) je Žutina gomila, gomila Velika Križina (703 m) je na području sela Čačvine, dvije gomile su na položaju Pod kosom u Veliću, a jedna je na padini brijega južno od Vrpolja. Ulomci keramike razasuti su niz prisojnu padinu podno utvrde Čačvine, što svjedoči o povremenom boravku predrimskih stanovnika i na ovom hrptu brijega, na kojem nisu zamijećeni ostaci prapovijesnog objekta.
Jugoistočno od utvrde Čačvina, na prijevoju Priviji, razdjelnici zaselaka gornje i Donje Čačvine, sačuvani su tragovi antičkog kolnika izbrazdanog kolotečinama (spurillae). Ovaj je put sagrađen sredinom prvog stoljeća, kao dio itinerarskog pravca Salona-Argentaria, a bio je korišten i održavan sve do izgradnje suvremenih prometnica. Put je tekao od mosta preko Cetine kod Trilja, rubom Sinjskog polja do Vedrina, a zatim se penjao preko Čačvine, Vrpolja, Velića i Tijarice prema naseljima oko današnjeg Buškog blata.
Vibija Sabina
Rodila se godine 83. kao kćer Salonine Matidije (nećake budućeg cara Trajana) i suffect konzula Lucija Vibija Sabina. Sljedeće godine joj je otac umro, te je odvedena u Trajanovu kuću gdje ju je odgajala Trajanova supruga Pompeja Plotina. Godine 100. se kao mlada djevojka na Pompejin zahtjev udala za Hadrijana, čime se nastojalo osigurati Hadrijanovo nasljeđivanje prijestolja. Brak je u političkom smislu ispunio svrhu, s obzirom da je Hadrijan 117. postao car, ali, prema navodima antičkih historičara, nije bio sretan. Dio historičara špekulira kako je Vibija bila ljubomorna na Hadrijanovog miljenika Antinoja, a postoje navodi da je sama varala muža sa dvorjanima i robovima; car i carica nisu imali biološke djece. Međutim, usprkos toga Hadrijan je godine 128. Vibiji dao titulu augusta, a nakon njene i neposredno prije svoje smrti ju je dao proglasiti boginjom.
Interferon tip III
Nedavno klasifikovana grupa interferon tip III se sastoji od tri IFN-λ (lambda) molekula: IFN-λ1, IFN-λ2 i IFN-λ3 (koji se takođe nazivaju IL29, IL28A i IL28B respektivno). Ovi interferon proteini signaliziraju kroj receptorski kompleks koji se sastoji od IL10R2 (koji je još poznat kao CRF2-4) i IFNLR1 (CRF2-12).
Vibija Sabina
Vibija Aurelija Sabina, najmlađa kćer cara Marka Aurelija i Faustine Mlađe je upravo po njoj dobila ime.
Čačvina
Povijest
Više lokaliteta i pokretnih spomenika, registrirano pokraj Rimskog puta, svjedoče o intenzivnom prometu ovim dijelom trase tijekom antike i srednjega vijeka. U Veliću je pronađen miljokaz postavljen za vladavine cara Maximina Tračanina (235.-238.). Iz Čačvine potječe, danas izgubljen, žrtvenik posvećen bogu Merkuru.
Interferon tip III
Prihvatanje ove klasifikacije je u manjoj meri univerzalno nego klasifikacije za tip I i tip II. Za razliku od druga dva, ovaj tip trenutno nije uvršten u Medicinske Predmetne Odrednice.
Čačvina
Povijest
Na položaju Aran u Gornjoj Čačvini, uza sjeverni rub prostrane vrtače, gomila kamenja prikupljena krčenjem skriva ostatke većeg zdanja. Vodoravno složeni redovi četvrtastih kamenih blokova povezanih žbukom, okomita fasada oslonjena na proširenu temeljnu stopu, kao i ulomci keramičkih posuda i tegula, razbacani po površinama okolnih oranica, otkrivaju kako je riječ o antičkom objektu još nepoznate veličine i namjene.
Donelson
Donelson se može odnositi na
Čačvina
Povijest
Osim spomenutih lokaliteta, na području sela Čačvine postoje i drugi položaji s materijalnim ostacima prošlosti. Ispod brda Križine, južno podno utvrde, vire kamene poklopnice kasnosrednjovjekovnih grobova, kakvi su nedavno otkriveni stotinjak metara zapadno izvan suvremenog seoskog groblja, a pokraj staze što vodi k tvrđavi i crkvi Svih Svetih. Toponimi Mirine blizu zaselka Žuljevića i Grebčine sjeverozapadno od Živaljića, također ukazuju na blizinu arheoloških lokaliteta.
Utvrda Čačvina se prvi put spominje 1345., a o njoj više u samom članku o utvrdi.
940-e pne.
Znamenite ličnosti
Años 940 a. C.
Dogerti
Dogerti se može odnositi na
Leuko-fisetinidin
Leuko-fisetinidin je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 290,268 Da.
Tilurij
U Tiluriju je do sredine 1. st. boravila VII legija, kada je u njamu znalo boraviti i do 5-6 tisuća vojnika. Logor je kao važno strateško uporište za manje vojne postrojbe služio do kraja 4. st.
U kamenim kućama Garduna se i danas mogu pronaći uzidani spomenici iz rimskog vremena.
Do Tilurija se dolazi 1.5 km dugom cestom koja započinje kod crkve svetog Mihovila u Trilju.
Arheološka istraživanja
U Tiluriju, koji je uz Burnum još jedini rimski vojni logor u Hrvatskoj, također postoji amfiteatar kojega tek treba istražiti.
Istraživanja je obavljala dr. Mirjana Sanader, koja je objavila i monografiju o Tiluriju.
Optička gustina
gde je A_\lambda apsorpcija određene talasne dužine svetlosti (\lambda), I_1 je intenzitet zračenja (svetlost) koji je prošao kroz materijal (emisiono zračenje), I_0 je intenzitet zračenja pre nego što prođe kroz materijal (incidentno zračenje).
Izvan oblasti analitičke hemije, npr kada se koristi sa podešavanje diodnog lasera ​​apsorpcionom spektroskopijom (TDLAS) tehnikom, apsorbancija se često definiše pomoću prirodnog logaritma umesto zajedničkog logaritma, odnosno kao:
U fizici, pojam spektralna apsorpcija i ima nešto drugačije značenje: deo zračenja se apsorbuje na određenoj talasnoj dužini.
Količina svetlosti koja se prenosi kroz materijal opada eksponencijalno, jer putuje kroz materijal. Pošto se apsorbanca uzorka meri kao logaritam, direktno je proporcionalna debljini uzorka i koncentraciji apsorbcije materijala u uzorku.
Dumont
Dumont se može odnositi na
Dième
Djem je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Rona koja pripada prefekturi Vilfranš sir Saon.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 112 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 12 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 9,05 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 330 metara (maksimalnoj 866 m, a minimalnoj 396 m).
OR13C3
Olfaktorni receptor 13C3 je protein koji je kod ljudi kodiran OR13C3 genom.
Ljubno (općina)
Općina Ljubno (slovenski: Občina Ljubno) je jedna od 212 slovenskih općina od 2.645 stanovnika. , administrativni centar općine je gradić Ljubno ob Savinji.
OR13C3
Olfaktorni receptori formiraju interakcije sa molekulima mirisa u nosu, čime se inicira neuronski respons koji izaziva percepciju mirisa. Oni su odgovorni za prepoznavanje i G proteinima posredovanu transdukciju mirisnih signala. Proteini olfaktornih receptora su članovi velike familije G protein spregnutih receptora (GPCR). Poput mnogih receptora za neurotransmitere i hormone, olfaktorni receptori imaju strukturu 7-transmembranskog domena. Oni su kodirani genima sa jednim eksonom. Geni olfaktornih receptora su najveća familija genoma. Nomenklatura gena i proteina olfaktornih receptora je nezavisna od drugih organizama.
Antonio Nocerino
Antonio Nocerino (Napulj, 9. travnja 1985.) je talijanski nogometaš i repreezntativac koji trenutno igra za AC Milan u veznom redu.
Ljubno (općina)
Geografske karakteristike
Općina Ljubno prostire se pored austrijske granice po Kamniškim Alpama i po gornjoj Savinjskoj dolini, na površini od 78.9 km², na kojoj leži 9 naselja.
Naselja Općine Ljubno
Juvanje, Ljubno ob Savinji, Meliše, Okonina, Planina, Primož pri Ljubnem, Radmirje, Savina, Ter.
Dejna
Dejna se može odnositi na
Council Grove, Kansas
Kaunsil Grouv je grad u američkoj saveznoj državi Kanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.182, što je 139 (-6,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Yuwen Shiji
Yuwen Shiji (宇文士及) (? - 642), formalno Vojvoda Zong od Yinga (郢縱公), bio je kineski velikodostojnik u službi dinastija Sui i Tang, koji je služio kao kancelar cara Taizonga.
Bio je sin uticajnog generala i velikodostojnika Yuwen Shua, i imao dvojicu braće - Yuwen Huajija i Yuwen Zhijia. Još za vrijeme cara Wena je stekao reputaciju sposobnog birokrata, te mu je car svoju unuku - princezu Nanyang, kćer princa Yang Guanga - dao za ženu. Nakon što je Yang Guang godine 604. došao na prijestolje kao car Yang, Yuwen Shiji se sprijateljio sa generalom Li Yuanom.
Godine 618. je njegov brat u Jiangduu ubio cara Yanga, a nedugo potom sebe novim carem. Yuwen Shiji je tada dobio titulu carskog princa. Nakon što je Yuwen Huaji ubijen u sukobu sa Dou Jiandeom, Yuwen Shiji je izbjegao u Chang'an gdje se predao Li Yuanu, koji je tada kao car Gaozu osnovao dinastiju Tang. Iako ga je ispočetka car htio odbiti, podsjećanje na staro prijateljstvo, kao i to da mu je Yuwen Shijijeva sestra bila konkubina su prevagnuli, te je ušao u službu. Prvo je služio Gaozua, a potom njegovom sina Taizonga.
Kristal Lejk
Kristal Lejk se može odnositi na
Macchia Grande, Latina
Macchia Grande je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 393 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 8 m.
Selca kod Starog Grada
Selca kod Starog Grada su naselje na otoku Hvaru.
Kultura
Ruralna cjelina Selca su zaštićena cjelina kulturnih dobara.
Stanovništvo
Na popisima do 1961. naselje je iskazivano pod imenom Selca, u 1961. i 1971. pod imenom Selca kod Starigrada. Do 1991. iskazivano je pod imenom Selca kod Staroga Grada. U 1869. podaci su sadržani u naselju Stari Grad.
Funkcija
Funkcija je, uopšte, pravilo pridruživanja jednog elementa iz skupa H (domen funkcije) drugom iz skupa U (kodomen funkcije). Za zapisivanje funkcija koristimo oznake kao što je ili y=f(x), a prirodu skupova koji učestvuju opisujemo frazama kakva je na primer: funkcija realne promenljive. Opseg, raspon ili područje definicije funkcije f je skup vrednosti, f(x), za x iz domena f.
Definicije
Funkcija je jedan od osnovnih pojmova matematike. Posebno pogledajte: Analitička funkcija, Grafik funkcije, Neprekidna funkcija, Trigonometrijske funkcije, Hiperboličke funkcije. Definicija funkcije kao promenljive veličine je nesavršena jer se pri tome koristi nestrogi pojam promenljive veličine i zato se obično koristi savremeniji pristup ovom problemu preko teorije skupova.
Analitička definicija
Ako dve promenljive količine stoje u takvoj vezi da se menjanjem vrednosti jedne količine menja vrednost i druge, onda je druga funkcija prve.
Osnovna karakteristika funkcije je da za jednu ulaznu vrednost dobija najviše jedna izlazna vrednost.
Funkcija može imati više promenljivih.
Definicije iz teorije skupova
Poslednji izraz je formula napisana pomoću kvantora svaki (obrnuto slovo A) i postoji tačno jedan (obrnuto E sa uzvičnikom) koja se čita: "za svako iks iz A postoji tačno jedno ipsilon iz Be takvo da je y=f(x)". To znači da na grafu, desno, iz svakog od elemenata skupa A=\{a,b,c\} polazi po tačno jedna strelica, koja predstavlja (po tačno jedan) uređeni par (za svako od slova a, b, c.) Drugim rečima, funkcija je takva vrsta relacije gde je svaki elemenat jednog od skupova tačno po jednom prvi.
Druga, ekvivalentna definicija: binarna relacija f iz A u B je funkcija ako je
Ova definicija postavlja isti kriterijum: ako su originali jednaki (h=h) tada su i kopije jednake (y=z). Dakle, ne može isti original proizvesti različite kopije!
Elementi skupa A nazivaju se argumenti, nezavisno promenljive, originali preslikavanja, likovi, ili elementi domena. Skup A je skup prvih elemenata uređenih parova, na grafu to je polazni skup strelice, naziva se domen, područje vrednosti (rang), itd. funkcije f. Skup B naziva se kodomen (kontradomen) funkcije, skup kopija, slika, itd. Često se domen funkcije f označava sa, a kodomen ponekad Na navedenom grafu je  i f je funkcija sa A u B, što pišemo  ili  Često umesto y stavljamo f(x), pa je
Pomoću kvantora tu istu definiciju pišemo: Jednostavnije rečeno, funkcija je surjekcija ako i samo ako su svi elementi desnog skupa (B) nečije slike. Na gornjem grafu ka elementu γ ne ide niti jedna strelica. Prema tome, data funkcija nije surjekcija. Surjekcija po definiciji dozvoljava „duple kopije“.
To je definicija po formi obrnuta onoj drugoj definiciji funkcije: ista kopija ne može biti rezultat kopiranja različitih originala. Na datom grafu, elemenat β je kopija dva originala i prema tome data funkcija f nije injekcija. Injekcija po definiciji dozvoljava da u skupu kopija postoje elementi koji uopšte nisu rezultat preslikavanja.
Bijekciju nazivamo i obostrano jednoznačno preslikavanje.
Teškoće prve teorije skupova
Bijekcija je odigrala važnu ulogu u razmatranju pojma beskonačnosti i njemu srodnih pojmova. Ako postoje dva skupa i makar jedna funkciju među njima koja je bijekcija onda ta dva skupa imaju isti broj elemenata. To znači da ako za dva beskonačna skupa, recimo brojeva, pronađemo bar jedno bijektivno preslikavanje među njima, tada kažemo da oni imaju jednako mnogo elemenata. To je jedna od osnovnih ideja osnivača teorije skupova Kantora i Dedekinda.
Ispitivanje toka funkcije
Ispitati tok funkcije f(x) znači oidrediti sljedeće
Područje definicije
Za određivanje područja definicije funkcije f(x) potrebno je poznavati elementarne funkcije
Parnost
Parnost funkcije f(x) provjerava se pomoću definicije:
Kod parne i neparne funkcije područje definicije mora biti simetrično u odnosu na koordinantni početak O(0,0).
je parna za n=2k paran, a neparna za n=2k+1 neparan pa je:
Kralj Gong od Zhoua
Kralj Gong od Zhoua (ch 周共王 zhōu gōng wáng) ili Kung od Choua bio je šesti vladar kineske dinastije Zhou.
Funkcija
Parnost
.
Za x<0 je -x>0 pa vrijedi
Periodičnost
Periodičnost funkcije provjerava se pomoću definicije
Tada mora vrijediti. Najmanji takav pozitivni broj P osnovni period ili period funkcije f(x).
Primjeri periodičnih funkcija su trigonometrijske funkcije.
Elementarna funkcija ne može biti periodićna ako ne sadrži neku od trigonometrijskih funkcija.
Nula funkcije
Nula funkcije određuju se rješavanjem jednačine f(x)=0
Asimptote funkcije
Asimptote mogu biti vertikalne, horizontalne i kose. Određuju se nalaženjem limesa i L'Hospitalovim pravilo, ako je potrebno.
Prava x=x_0 je vertikalna asimptota funkcije f(x)u tački x_0 s lijeve strane ako je ili .
Prava x=x_0 je vertikalna asimptota funkcije f(x) u tacki x_0 s desne strane ako je
ili
.
Vertikalne asimptote se mogu nalaziti u tačkama prekida funkcije ili u otvorenim rubovima područja definicije.
Prava x=0 je vertikalna asimptota funkcije \frac{1}{x} s obje strane.
Prava x=0 je vertikalna asimptota funkcija \ln x, \log x i \log_2 x s desne strane. U ovom slučaju vertikalna asimptota se nalazi u rubu područja definicije.
Prava y=y_0 je horizontalna asimptota funkcije f(x) na lijevoj strani ako je. Prava y=y_0 je horizontalna asimptota funkcije f(x) na desnoj strani ako je.
Prava y=0 je horizontalna asimptota funkcije \frac{1}{x} na obje strane, kao i y=0 horizontalna asimptota funkcija 2^x i e^x na lijevoj strani.
Ako je
pri čemu je
Kosu asimptotu funkcije f(x) sa desne strane definišemo analogno.
Udaljenost od tačke na krivoj do asimptote je d(M,L). Prema definiciji asimptote d(M,L)\to 0 kada. Kako je konstanta, zaključujemo da.
Zadnji uslov, koji je ekvivalentan sa
je nužan i dovoljan uslov za postojanje kose asimptote.
Halles (Rona)
Al je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Rona.
Funkcija
Asimptote funkcije
Gornja jednakost je ekvivalentna sa
Halles (Rona)
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 259, a gustina naseljenosti je iznosila 84 stanovnika/km².
Funkcija
Asimptote funkcije
pa je
Pri tome treba voditi računa o sljedećem:
Ekstremi funkcije
Kod određivanja ekstrema funkcije potrebno je provjeriti nžzne i dovoljne uslove ekstrema.
Provjera nužnih uslova vrši se po teoremi
Kušing
Kušing se može odnositi na
Funkcija
Ekstremi funkcije
Potrebno je nači stacionarne i kritične tačke po definiciji
Tj. potrebno je odrediti područje definicije prvog izvoda f'(x) i riješiti jednačinu f'(x)=0. Provjera dovoljnih uslova može se vršiti na tri nacina:
pomoću drugog izvoda na osnovu teoreme
pomoću viših izvoda na osnovu teoreme
Intervali monotonosti
Posto smo načli prvi izvod f'(x) funkcije f(x) intervale monotonosti određujemo određujuci predznak od f'(x) na osnovu teoreme
Konkavnost i konveksnost funkcije
Potrebno je odrediti drugi izvod f''(x),a onda intervale konveksnosti i konkavnosti pomoću teoreme
Tačke infleksije
Potrebno je naći tačke u kojima drugi izvod f''(x)\$ mijenja predznak, odnosno tačke koje ispunjavaju dovoljne uslove infleksije po teoremi
Za provjeru dovoljnih uslova infleksije možemo koristiti i više izvode na osnovu teoreme
U tom slučaju potrebno je prvo naci tačke u kojima je drugi izvod f''(x) jednak nuli, odnosno tačke koje zadovoljavaju nužan uslov infleksije po teoremi
Graf funkcije
Grafik funkcije se crta na osnovu dobijenih informacija.
Revenge (film, 1918)
Revenge je američki crno-bijeli vestern film snimljen 1918. u režiji Toda Browninga. Protagonistica, čiji lik tumači Edith Storey, je žena koja sa Istoka dolazi na Divlji zapad kako bi razotkrila ubice svog zaručnika.
Psusennes II
Titkheperure ili Tyetkheperre Psusennes II [ grčki Ψουσέννης ] ili Hor-Pasebakhaenniut II [ egipatski ḥr-p3-sb3-ḫˁỉ-<n>-nỉwt ], bio je posljednji kralj Dvadeset prve dinastije Egipta. Njegovo kraljevsko ime znači "Slika preobrazbe Re" na egipatskom. Psusennes II se često smatra istom osobom kao Visoki svećenik Amuna Psusennes III. Dokazi o njegovoj vladavini uključuju grafit u hramu Setija I u Abydosu, ostrakon iz Umm el-Qa'aba, dogradnju Karnaka i pretpostavljeni grob – koji se sastoji od pozlaćenog kovčega sa zlatnim ureusom i mumijom, pronađenim u predkomori groba Psusennesa I u Tanisu. Bio je Visoki svećenik Amuna u Tebi i sin Pinedjema II i Istemkheb. Njegova kći Maatkare postala je Velika kraljevska supruga Osorkona I.
Kalu
Kalu se može odnositi na
Igl Grouv
Igl Grouv se može odnositi na
Solčava
Solčava (njemački: Sulzbach) je selo u Sloveniji od 208 stanovnika, ono je i administrativni centar Občine Solčava.
Geografske karakteristike
Selo se rasteže od sutjeske na izlazu iz Logarske doline do ušća potoka Klobašo u rijeku Savinju.
Solčava leži oko 47 km sjeveroistočno od Velenja i oko 65 km od Celja, neposredno pored austrijske granice u srcu Kamniških Alpa.
Historija
Mjesto se prvi put spominje 1268. pod imenom Sulzbach (Slanpotok - slovenski Solčava) u vezi sa nekim zemljišnim sporom koji je imao benediktinski samostan iz Gornjeg Grada sa koruškim i kranjskim vojvodom Ulrikom. Zna se da je Solčava bila feud gornjogradskog samostana, pa je tako u samostanskom urbaru za razdoblje 1426. - 1441. evidentirano 50 kmetskih domaćinstava.
Mjesto je postalo samostalna općina, nakon prvih općinskih izbora održanih 6. septembra 1850.
Danlap
Danlap se može odnositi na
Solčava
Historija
Selo je gadno stradalo za Drugog svjetskog rata, kad su ga 1944. zapalile jedinice Wehrmachta, a stanovnike rastjerale iz njihovih domova.
Erlvil
Erlvil se može odnositi na
Državna cesta D126
D126 je državna cesta u Hrvatskoj.
Cesta započinje u Trogiru, pred mostom za Čiovo, gdje se odvaja i D315. Cesta dalje vodi mostom na trogirski otok, uz istočni rub gradske jezgre, te opet mostom do otoka Čiova. Uslaskom na Čiovo, cesta skreće lijevo, na istok, prema naseljima Mastrinka, Arbanija i Slatine.
Ukupna duljina ceste je 8,3 km.
Izvori
mini|lijevo|300px|D126 prolazi i mostom Trogir-[[Čiovo]]
Nodol, Belluno
Nodol je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 38 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 554 m.
Leukoantocijanidin
Leukoantocijanidin je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 242,270 Da.
Red Boiling Springs, Tennessee
Red Bojling Springs je grad u američkoj saveznoj državi Tenesi.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.112, što je 89 (8,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Durant
Durant se može odnositi na
Edivil
Edivil se može odnositi na
Hram neba
Hram neba, doslovno Oltar neba (mandžurijski: Abkai mukdehun) je kompleks taoističkih zgrada smješten u jugoistočnom dijelu središta Pekinga, u distriktu Xuanwu. Kompleks su posjećivali carevi dinastija Ming i Qing radu godišnjih ceremonija molitvi Nebu za dobre žetve. Smatra se taoističkim hramom, iako je kinesko štovanje Neba datira od pre-taoističkih vremena.
Castello, Chieti
Castello je naselje u Italiji u provinciji Chieti, u regiji Abruzzo.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 179 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 156 m.
Giuditta Pasta
Giuditta Angiola Maria Costanza Pasta (rpš. Negri; 26. oktobar 1797 – 1. april 1865) bila je italijanska operna pjevačica, koja se smatra jednom od najvećih opernih umjetnica u prvoj polovici 19. vijeka. Njen omiljen stil pjevanja je bio belcanto, a posebno za nju je napisana opera Norma.
Zatajenje srca
Srčana insuficijencija ili zatajenje srca je bolest srca koja se javlja kad srce više ne može pumpati dovoljnu količinu krvi za opskrbu cijelog organizma. Do zatajenja srca dovode gotovo sve bolesti srca, a najčešći uzroci su visoki krvni tlak (arterijska hipertenzija ) i koronarne bolesti srca (sužavanje koronarnih arterija zbog čega srčani mišić nije dovoljno prokrvljen). Među ostalim uzrocima su bolesti srčanih klijetki, alkoholizam i virusne upale srčanog mišića (miokarditis). Kad uzrok zatajenja nije jasan ili je svojstven pojedinom bolesniku, obično se govori o idiopatskoj kardiomiopatiji, bilo dilatacijskoj (prošireno srce), hipertrofičnoj (povećana debljina srca) ili restriktivnoj (neelastičnost srca).
Srce koje popušta nije više u stanju distribuirati krv po tijelu, zbog čega dolazi do zastoja krvi u plućima i nedostatne prokvljenosti ostalih organa. Zbog zastoja krvi u plućima kod bolesnika se javlja teško i naporno disanje. Pacijenti si mogu olakšati disanje tako da usprave glavu i gornji dio tijela (tzv. ortopneja). Krv se također nakuplja u jetri i nogama, pa dolazi do oticanja (edem). Zbog neadekvatne prokrvljenosti se mogu pojaviti nekroza tkiva i gubitak tjelesne težine, kao i smanjene proizvodnje neurohormona i metabolita, što dodatno slabi organizam. Bolest je često praćena poremećajem provodnog sistema srca, odnosno srčanog ritma, što je također opasno po život.
S obzirom na težinu simptoma, bolest se često dijeli u četiri faze koje je usvojila Njujorško udruženje za srce (NYHA), u rasponu od I (pacijent nema problema) do IV (pacijent ima problema dok miruje). Liječnik dijagnosticira zatajenje srca na temelju anamneze i pregleda pacijenta. Od pomoćnih pretraga koriste se elektrokardiografija, rendgenska snimka srca, te nalazi natriuretskog peptida (hormona koji djeluje na rad srca). Zatajenje srca je također moguće utvrditi ultrazvukom srca, invazivnim snimanjem srčane komore (ventrikulografija) ili radioizotopnom pretragom (scintigrafija) srčanog mišića.
Zatajenje srca je kronični sindrom čiji se simptomi pogoršavaju s vremenom, te koji zahtijeva hospitalizaciju. Usprkos liječenju, smrtnost bolesnika sa zatajenjem srca je relativno visoka.
Celoron, New York
Seloron je grad u američkoj saveznoj državi Njujork.
Alessandro Diamanti
Alessandro Diamanti (Prato, 2. svibnja 1983) je talijanski nogometaš i bivši reprezentativac koji od 2019. igra za Western United u veznom redu.
Vjerojatnost
Vjerojatnost ili verovatnoća je kvantifikacija očekivanja da će se neki događaj desiti. Teorija verovatnoće kvantifikuje verovatne događaje. Verovatnoća se izražava brojem između 0 i 1, gde, slobodno govoreći, 0 ukazuje na nemogućnost, a 1 ukazuje na sigurnost. Što je veća verovatnoća jednog dogaćaja, to je verovatnije da će doći do događaja. Jednostavan primer je bacanje (nepristrasnog) novčića. Pošto je kovanica nepristrasna, dva ishoda („glava“ i „rep“) su jednako verovatna; verovatnoća „glave“ jednaka verovatnoći „repa“; i pošto nijedan drugi ishod nije moguć, verovatnoća bilo koje „glave“ ili „repa“ je 1/2 (što bi takođe moglo biti napisano kao 0,5 ili 50%).
Ovim konceptima je data aksiomatska matematička formalizacija u teoriji verovatnoće, koja je u širokoj upotrebi u takvim oblastima studiranja kao što su matematika, statistika, finansije, kockanje, nauka (posebno fizika), veštačka inteligencija/mašinsko učenje, informatika, teorija igara, i filozofija da se, na primer, izvuku zaključci o očekivanim učestalostima događaja. Teorija verovatnoće se takođe koristi za opisivanje ishodišne mehanike i regularnosti kompleksnih sistema
Istorija
Naučno izučavanje verovatnoće je moderni razvoj u matematici. Kockanje pokazuje da je već milenijumima postojao znatan interes za kvantifikaciju ideja verovatnoće, ali su precizni matematički opisi nastali znatno kasnije. Postoje razlozi za spor razvoj matematike verovatnoće. Dok su igre na sreću pružile impetus za matematičke studije verovatnoće, fundametalna pitanja su ostala nejasna zbog sujeverja kockara.
mini|140p|[[Kristijan Hajgens je verovatno objavio prvu knjigu od verovatnoći]] Prema Ričardu Džefriju, „pre sredine sedamnaestog veka, termin „verovatan” (latinski probabilis) je značio potvrdiv, i primenjivao se u tom smislu, nedvosmisleno, na mišljenja i na dela. Verovatno delo ili mišljenje je bilo ono koje bi razumni ljudi preduzeli ili držali, u datim situacijama.” Međutim, specifično u pravnom kontekstima, 'verovatno' je isto tako moglo da se odnosi na propozicije za koje postoje dobri dokazi.
mini|140p|[[Đirolamo Kardano]] Šesnaestovekovni italijanski polimat Đirolamo Kardano je demonstrirao efikasnost definisanja šansi kao odnos povoljnih i nepovoljnih ishoda (što podrazumeva da je verovatnoća događaja data odnosom povoljnih ishoda i ukupnog broja mogućih ishoda ). Nauka o verovatnoći datira od prepiske Pjera Ferma i Blez Paskala iz 1654. godine, a za njeno zasnivanje zaslužan je i Antoan Gombo. Kristijan Hajgens se od 1657. godine prvi posvetio izučavanju ove oblasti i sa njegovim rezultatima verovatnoća je dobila naučni karakter. Verovatnoća se kao grana matematike tretira od vremena Jakoba Bernulija i njegovog posthumno objavljenog rada Ars Conjectandi 1713, i Abrahama de Muara u njegovoj Doktrini slučajnosti izdatoj 1718. Dodatne informacije su dostupne u delu Ijana Hakinga Pojava verovatnoće i radu Džejmsa Frenklina Nauka o pretpostavkama, koji se bave istorijama ranog razvoja samog koncepta matematičke verovatnoće.