cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elektronska privreda
Odlike digitalne privrede
Neki od rizika do kojih dovodi razvoj digitalne privrede: Digitalna privreda stvara ekonomsku revoluciju, koja je, označena velikim ekonomskim učinkom i do sada najdužim periodom neprekidne ekonomske ekspanzije.
Digitalni nervni sistem
Poslovni sistem se može posmatrati kao živo biće, treba da ima odlike živog bića: misli, deluje, reaguje i menja se. Ljudi i kompjuteri u poslovnom sistemu mogu se integrisati specifičnim informacionim sistemom preduzeća koji se naziva- digitalni nervni sistem. Radnici se nazivaju ukoliko rade sa digitalnim nervnim sistemom jer je predmet njihovog rada znanje.
Perfluorohesan
Perfluoroheksan ili tetradekafluoroheksan, je fluorougljenik. On je derivat heksana u kome su svi atomi vodonika zamenjeni atomima fluora. On se koristi u formulacijama elektronske rashladne tečnosti/izolatora Fluorinerta za nisko temperaturne primene, jer ima nisku tačku ključanja 56 °C i smrzavanja -90 °C. On je bezbojna i bezmirisna materija. Za razliku od tipičnih ugljovodonika, on ima heliksnu strukturu ugljenične osnove.
Curci, Chieti
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 105 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 156 m.
1973
Godina 1973 (MCMLXXIII) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak po gregorijanskom kalendaru.
Januar/Siječanj
mini|150px|left|Uvećanje [[Evropska zajednica|Evropske zajednice]] mini|200px|Model [[Lunohoda]]
Mart/Ožujak
mini|200px|[[The Dark Side of the Moon]] mini|250px|Povratak američkih zarobljenika iz Vijetnama
April/Travanj
mini|150px|left|[[Svjetski Trgovački Centar]] mini|250px|[[Narodna biblioteka Srbije]] mini|200px|Lenjin na kanalu Volga-Don
Maj/Svibanj
mini|150px|left|[[Willis Tower]] mini|250px|[[Hala Pionir]]
Jun/Juni/Lipanj
mini|250px|Prva [[Fiat 126|"peglica" u Poljskoj]]
Jul/Juli/Srpanj
mini|250px|† [[Bruce Lee]]
Avgust/August/Kolovoz
mini|250px|[[Spomenik Seljačkoj buni u Gornjoj Stubici]]
Septembar/Rujan
mini|180px|Prvi šampionat FINA održan u Beogradu mini|120px|left|† [[Salvador Allende]]
Oktobar/Listopad
mini|200px|Stanje nakon [[Jomkipurski rat|Jomkipurskog rata]] mini|220px|left|[[Sydneyska opera]] mini|200px|[[Naftna kriza 1973. u SAD - "Nema benzina"]]
Novembar/Studeni
mini|220px|left|Brežnjev i Tito u Kijevu mini|220px|Pogled s Kalemegdana na "25. maj"
Decembar/Prosinac
mini|150px|left|[[Pioneer 10 kod Jupitera - umetnički prikaz]]
Tokom godine
thumb|180px|[[Most iznad Male rijeke, pruga Beograd-Bar]]
Moulton, Alabama
Moulton je grad u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živeo 3.471 stanovnik.
Naloksonazin
Naloksonazin je organsko jedinjenje, koje sadrži 38 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 650,763 Da.
Marshallberg, North Carolina
Maršalberg je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Severna Karolina.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 403.
Montgomery, Alabama
Montgomery je glavni grad u američke savezne države Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu su živela 205.764 stanovnika.
Povijest
mini|left|Poplavljeni Montgomery 1886, ulica u downtownu nakon što se izlila rijeka Alabama. Prije dolaska Europljana je prostor grada bio naseljen Alabama Indijancima. Na prostoru današnjeg Montgomerya su postojala indijanska naselja Ikanatchati i Towassa. Prvi Europljanin koji je došao na taj prostor je bio španjolski istraživač Hernando de Soto koji je 1540. posjetio Towassu. Prvi Europljanin koji se naselio na tom prostoru je bio škotski trgovac James McQueen koji je stigao 1716. godine. 1717. su Francuzi sagradili trgovačku postaju Fort Toulouse sjeveroistočno od današnjeg Montgomerya. Britanci su taj teritorij stekli nakon rata protiv Francuza i Indijanaca 1764. Europljani su se na taj prostor vrlo sporo doseljavali.
Okrug Montgomery je osnovan 1816. godine. Prvu grupu naseljenika je vodio general John Scott. On je osnovao grad Alabama Town u blizini današnjeg Montgomerya. Kasnije je Andrew Dexter osnovao grad New Philadelphia. Ta dva grada su ujedinjena 1819. i tako je stvoren grad Montgomery. Grad je nazvan po generalu Richardu Montgomeryu koji je poginuo u Američkom ratu za neovisnost. U njemu se razvila trgovina pamukom, te je brzo rastao. Od 1821. je počeo voziti parobrod Harriet po rijeci Alabami. 1832. je sagrađena željeznička pruga do države Georgije.
Montgomery je brzo rastao i postao najznačajniji u Alabami. Zbog toga je 1846. glavni grad Alabame premješten iz Tuscaloose u Montgomery. Montgomery je bio jedan od najznačajnijih gradova na jugu SAD-a, te je u njemu 1861. održan sastanak na kojem su se Alabama, Georgia, Florida, Louisiana, Mississippi i Južna Karolina odvojile od SAD-a i formirale Konfederativne Države Amerike. Time je počeo Američki građanski rat. Montgomery je postao glavni grad Konfederativnih Država Amerike i u njemu je inauguriran njihov predsjednik Jefferson Davis. Kasnije je glavni grad premješten u grad Richmond u Virginiji koji je bio bliže liniji fronte. Montgomery nije pretjerano stradao u građanskom ratu.
Montgomery je 1886. bio prvi grad u SAD-u koji je uveo električni tramvaj. Nakon toga se stanovništvo počinje više naseljavati u predgrađima, a manje u centru. 1910. su braća Wright osnovala letačku školu.
Nakon 2. svj. rata je na jugu SAD-a ojačao pokret američkih crnaca za veća prava, a Montgomery je bio jedan od centara tog pokreta. Negov vođa, Martin Luther King, je bio pastor u jednoj crkvi u Montgomeryu i tamo počeo svoje djelovanje. Jedan od značajnih simbola tog pokreta je bila crna krojačica Rosa Parks koja je 1955. odbila u autobusu u Montgomeryu ustupiti mjesto bijelcu, te je zbog toga uhićena, što je izazvalo masovne prosvjede crnaca koji su doveli do ukidanja segregacije u autobusima, što je bila prva veća pobjeda crnaca. 1965. je Martin Luther King organizirao Marš u Montgomery s ciljem postizanja glasačkih prava crnaca. lijevo|250px|thumb|Sjedište vlade Alabame
Boviolles
Boviol je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Lorena, u departmanu Meza koja pripada prefekturi Komersi.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 91 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 11 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 8,13 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 280 metara (maksimalnoj 395 m, a minimalnoj 241 m).
Scicli
Scicli (sicilijanski: Scichili) čita se Šikli - Šikili, je gradić u talijanskoj provinciji Ragusa, u regiji Sicilija od 25 979 stanovnika.
Scicli je zajedno sa još 7 gradova iz regije Val di Noto (Caltagirone, Catania, Noto, Palazzolo Acreide, Ragusa, Militello in Val di Catania i Modica) uvršten 2002. na UNESCO- vu Listu mjesta svjetske baštine u Evropi, kao izvrstan primjer dobro očuvanih kasnobarkonih gradova iz 18. vijeka.
Geografske karakteristike
thumb|left|260px| [[Fasada crkve Santa Maria La Nova]] Scicli leži na jugoistoku Sicilije, na istočnim obroncima masiva Monti Iblei, na nadmorskoj visini od 106 m. Historijski centar grada leži pored kotline istoimene riječice koja se širi do nedaleke Modice, udaljen oko 26 km južno od Raguse. thumb|left|260px| [[Fasada crkve San Matteo]] Scicli ima i luku Sampieri na Jonskom moru, udaljenu oko 9 km od centra grada, koja nema nekakvu važnost.
Čitav kraj je poznat po dubokim kotlinama (cava), skromnih vodotoka, od kojih je najpoznatija obližnja Cava d'Ispica.
Historija
I danas je nejasno stvarno porijeklo Sciclija po jednima on je izrastao iz antičkog sikulskog naselja, po drugima grad su osnovali Rimljani.
Za srednjeg vijeka Scicli, je bio važna utvrda Grofovije Modica sve do polovice 14. vijeka. Oko utvrde na brdu, nikao je grad koji je krajem 16. vijeka imao oko 13 000 stanovnika što je za ono vrijeme bilo jako puno.
Nakon katastofalnog potresa 1693. koji je gotovo razorio cijeli grad, temeljito je obnovljen kao planski izgrađen barokni grad. thumb|left|260px| [[Fasada crkve San Giovanni Evangelista]]
Znamenitosti
Historijski centar Sciclija ima još i danas identičan izgled baroknog grada 18. vijeka. Najveće atrakcije Sciclija su njegove barokne crkve, kao San Matteo na brdu iznad centra grada, koja je sve do 1874. bila katedrala, Santa Maria la Nova, obnovljena nakon potresa 1693. sa neoklasicističkom fasadom, San Guglielmo (nekadašnja jezuitska Sant'Ignazio di Loyola), San Giovanni Evangelista sa razigranom fasadom poput borrominijeve San Carlino alle Quattro Fontane u Rimu, eliptične kupole, sa štukaturama 19. vijeka i San Bartolomeo Apostolo u istoimenoj cave (kanjonu) izvorno sa početka 15. vijeka.
Pored sakralnih grad ima i puno svjetovnih objekata, kao što su Palazzo Spadaro (gradska vijećnica), Palazzo Fava i Palazzo Beneventano.
Privreda
Scicli je centar plodnog poljoprivrednog kraja, poznat po maslinama, voću i vinu.
Harrison, Ohio
Harison je grad u američkoj saveznoj državi Ohajo.
San Vito, Latina
San Vito je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Harrison, Ohio
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 9.897, što je 2.41 (32,2 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Alobarbital
Alobarbital je organsko jedinjenje, koje sadrži 10 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 208,214 Da.
Mirano
Mirano (talijanski: Commune di Mirano, venecijanski: Miran) je grad i komuna u sjevernoj Italiji od 26 363 stanovnika, u provinciji Venecija.
Ovu komunu su osnovali starosjediocu grada Milana koji su protjerani sa prvobitne teritorije pod najezdom Rimske imperije. Ovaj narod se nekada nazivao Milanovici i oni se u raznim legendama pominju kao osnivaci grada Milana. Legenda kaze da su Milanovici osnovali Milano kao i fudbalski klub, jos davne 321. godine p.n.e. Sa nadolazecom snagom rimske imperije, Milanovici su sve više potuskivani i 67. godine p.n.e. bili su prinudjenj da napuste svoju postojbinu i da bi zavsali trag svoje prezime su promijenili u Miranović i osnovali novu komunu Mirano. Kasnjije u toku 3. vijeka n.e. protjerani su i iz nove naseobine da bi se na kraju nastanili na dmteritoriju danasnje Crne Gore. Oni danas zive u Podgorici, glavnom gradu CG i naseljavaju prigradska naselja Kokoti, Tološi, Grbavci i sl. Njihov najistaknutiji predstavnik u novijoj istoriji je nekrilunisani kralj Crne Gore, Boro Miranovic koji je pokusao da se domogne crnogorskog prestola.
Geografija
Mirano leži oko 20 km sjeveozapadno od Mestra odnosno Venecije, jer su Mestre zapravo samo kvart Venecije. Danas je praktički spojen sa Mestrama u jednu urbanu cjelinu sa kojim je povezan tramvajem.
Historija
Mirano se počeo formirati u 17. vijeku kao ladanjsko mjesto u kom su bogatiji Venecijanci počeli graditi vile za odmor. Pred početak Drugog svjetskog rata, točnije 1931. godine, grad je dosegao 14.591 stanovnika i površinu od 45,66 km².
Privreda
Mirano je gotovo sve donedavno bio poljoprivredni kraj, u kom su se proizvodile žitarice i vino, Danas je industrijsko-obrtnički centar.
Bleomicin
{{Drugbox-lat
| DrugBank = DB00290
}} Bleomicin je glikopeptidni antibiotik koji proizvodi bakterija Streptomyces verticillus. Bleomicin je familija strukturno srodnih jedinjenja. Kad se koristi kao antikancerni agens, hemoterapeutske forme su prvenstveno bleomicin A{{sub|2}} i B{{sub|2}}. On deluju tako što uzrokuje prekidanje DNK. Ovaj lek se koristi za tretiranje Hodžkinovog limfoma (kao komponenta ABVD i BEACOPP režima), karcinoma skvamoznih ćelija, i raka testisa, kao i u tretmanu bradavica tabana i kao sredstvo koje utiče na plevrodezu.
NGC 1042
NGC 1042 je spiralna galaksija u zviježđu Kita.
Susjedne galaktike
Galaksija se na nebu vidi u neposrednoj blizini spiralne galaktike NGC 1035, a obje imaju slični crveni pomak. Zbog toga je izgledno da se ove dvije galaktike i fizički nalaze vrlo blizu
Dietenhofen
Ditenhofen je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 58 opštinskih središta okruga Ansbah. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 5.637 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9571135.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Ansbah Ditenhofen se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Ansbah. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 353 metra. Površina opštine iznosi 64,0 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 5.637 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 88 stanovnika/km².
Almagat
Almagat je organsko jedinjenje, koje sadrži 1 atom ugljenika i ima molekulsku masu od 314,987 Da.
Arzerello, Padova
Arzerello je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 935 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 3 m.
Galápagos
Galápagos (šp. Islas Galápagos), službenog naziva arhipelag Colón (Archipiélago de Colón), je arhipelag vulkanskih otoka u Tihom oceanu, smješteni uz ekvator i oko 972 km zapadno od obale Ekvadora, kojemu politički i pripadaju (pokrajina Galápagos).
Luka Novosel
Luka Novosel (Zagreb, Hrvatska, 18. svibnja 1983.) hrvatski je profesionalni hokejaš na ledu. Igra na poziciji braniča, a trenutačno je član hrvatskog KHL Medveščaka koji se natječe u EBEL-u i njegove podružnice KHL Medveščak II koja se natječe u Slohokej ligi.
Galápagos
Geografija
mini|275px| Arhipelag Galápagos s istaknutim imenima otoka mini|lijevo| Krater otoka Isabela mini|lijevo| [[Galapagoška kornjača]] mini|lijevo| [[Galapagoški škanjac]] Arhipelag Galápagos se sastoji od 13 velikih otoka, 17 manjih i više od 40 hridi na površini od oko 9000 km². Arhipelag se nalazi na udaru tri oceanske morske struje (ekvatorska protustruja, sjevernopacifička struja i južna ekvatorska struja), a neprestana seizmička i vulkanska aktivnost odražava procese koji su doveli do stvaranja arhipelaga. Neki otoci su vrhovi vulkana koji se uzdižu 3000 m s morskog dna. Veći otoci imaju manje strme obale sa šljunčanim i pješčanim plažama, nastale erozijom vulkanskih stijena. Ostale geiološke tvorevine na arhipelagu su kraterska jezera, fumaroli, cijevi lave, sumporna polja i velika reznolikost vulkanskog kamenja kao što su vulkanski pepeo i tuf. Najveći otok u arhipelagu, dugačak 100 km, Isabela, oblika je morskog konjica.
Luka Novosel
KHL Mladost (2000.-2003.)
Svoju karijeru je započeo u KHL Mladost gdje je igrao tri sezone.
Galápagos
Povijest
mini| [[Galapagoški pingvin]] Prvi Europljanin koji je stigao do Galapagosa bio je španjolski biskup Paname Tomas de Berlanga, čiji je brod ovdje zalutao nošen vjetrovima 10. ožujka 1535. godine. Prema izviješću iz 1952. godine, na arhipelagu su prije toga boravili drevni južnoamerički narodi. Arhipelag je prvi put prikazan na kartama iz 1570. godine, gdje je nazvano Insulae de los Galopegos ("arhipelag kornjača"). Do ranog 19. stoljeća otoci su uglavnom rabili engleski bukaniri kao skrovišta. Kitolovci su izlovili mnogo kornjača na Galapagosu zbog njihove masti, ali i kao praktičan izvor hrane na brodovima jer su mogle preživiti nekoliko mjeseci bez hrane. Ova praksa je značajno smanjila njihov broj i uništila neke vrste.
Luka Novosel
KHL Medveščak (2003.-danas)
U sezoni 2003./04. Novosel je prešao u KHL Medveščak i ubrzo upisao prve prvoligaške minute. Do 2009. godine za klub je odigrao preko 130 utakmica u hrvatskoj hokejaškoj ligi, Interligi i Slohokej ligi. U sezoni 2009./10. igra u Slohokej ligi za KHL Medveščak II, dok u EBEL-u nije imao prilike zaigrati.
Statistika karijere
Bilješka: OU = odigrane utakmice, G = gol, A = asistencija, Bod = bodovi, +/- = plus/minus, KM = kaznene minute, GV = gol s igračem više, GM = gol s igračem manje, GO = gol odluke
Galápagos
Povijest
Prvu znanstvenu misiju na Galapagos je 1790. proveo sicilijanski pomorac Alessandro Malaspina, no podaci o ovoj ekspediciji nisu sačuvani. Britanski istraživački brod Beagle je na svom putovanju oko svijeta, od 15. rujna do 20. listopada 1835. godine pristao uz arhipelag Galapagos u namjeri da njegovi prirodnjaci izuče geologiju i biologiju otoka. Jedan od njih je bio mladi Charles Darwin koji je primjetio kako se oklopi kornjača i kljunovi zeba roda Mimidae razlikuju na različitim otocima. Po povratku u Englesku utvrđeno je kako su naizgled različite ptice zapravo varijacije srodnih vrsta. Ove činjenice su bile temelj na komjemu je Darwin razvio svoju teoriju o prirodnom odabiru i evoluciji, koju je predstavio u svom čuvenom djelu "Porijeklo vrsta" (The Origin of Species).
Ekvador je anektirao arhipelag Galapagos 12. veljače 1832. godine i prvi guverner je na otok Floreana doveo grupu robijaša. Uskoro su se za njima na arhipelag naselili obrtnici i farmeri. Tokom Drugog svjetskog rata na otoku Baltra djelovala je američka pomorska i radarska baza, koja je poslije rata prešla u ruke Ekvadora, a danas je jedina zračna luka Galapagosa.
Bioraznolikost
mini| Tour of the Galapagos (video) Neprekidni geološki procesi i zabačenost arhipelaga doveli su do razvitka neobičnog živog svijeta kao što su morske iguane (Amblyrhynchus cristatus), divovske kornjače (Geochelone elephantopus) i brojne vrste zeba, na kojima je Darwin utemeljio svoju teoriju evolucije. Okolne vode, zbog utjecaja nemirne ekvatorske kontrastruje i tople južnopacifičke struje, također su mjesto miješanja mnogih morskih vrsta (morski psi, mante i kitovi).
Zbog razlika u veličini otoka i visini njihove obale, na otocima su mnoge životinje evoluirale u endemske vrste. Tako su sve vrste reptila, osim dvije vrste morskih kornjača, endemi: galapagoška kornjača (uključujući 11 podvrsta na 11 različitih otoka), galapagoška kopnena iguana (Conolophus subcristatus), morska iguana (Amblyrhynchus cristatus) i nekoliko endemskih vrsta guštera. Od 57 vrsta ptica njih 26 (46%) su endemi (poput 13 vrsta Darwinovih zeba, galapagoški pingvin i galapagoški škanjac), a 31 vrsta su ptice selice. Od sisavaca tu je šest domaćih vrsta: galapagoški morski lav (Zalophus wollebaeki), galapagoški tuljan (Arctocephalus galapagoensis), dvije vrste štakora i dvije vrste šišmiša.
Otoci
Baltra (Isla Baltra), Bartolome (Isla Bartolome), Daphne (Islas Daphne), Darwin (Isla Darwin), Española (Isla Española), Fernandina (Isla Fernandina), Genovesa (Isla Genovesa), Isabela (Isla Isabela), Marchena (Isla Marchena), Mosquera (Isla Mosquera), Pinta (Isla Pinta), Pinzon (Isla Pinzon), Rabida (Isla Rabida), San Cristobal (Isla San Cristobal), San Salvador (Isla San Salvador), Santa Cruz (Isla Santa Cruz) (s gradom Puerto Ayora), Barrington ili Santa Fe (Isla Santa Fe), Floreana ili Santa Maria (Isla Santa Maria), (Isla Seymour), Wolf (Isla Wolf), Sombrero Chino.
Chiddes (Saona i Loara)
Šid je naselje i opština u istočnom delu centralne Francuske u regionu Burgonja, u departmanu Saona i Loara koja pripada prefekturi Šarol.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 73 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 9 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 7,61 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 490 metara (maksimalnoj 456 m, a minimalnoj 247 m).
Ketoza (bolest)
Ketoza je stanje povišenih nivoa ketonskih tela u telu. Ona se skoro uvek javlja širom celog tela. Praćeno je povišenjem nivoa ketonskih tela u krvi (hiperketonemijom). Ketonska tela se formiraju procesom ketogeneze kad su zalihe glikogena u jetri iscrpljene. Ketonska tela acetoacetat i β-hidroksibutirat se koriste kao izvor energije.
La Planète sauvage
Fantastični planet (francuski La Planète sauvage) animirani je SF film za odrasle iz 1973. kojeg je režirao René Laloux u francusko-čehoslovačkoj koprodukciji. Laloux i Roland Topor su scenarij napisali prema alegoričnom romanu Oms en série kojeg je 1957. napisao Stefan Wul. Radnja se odvija na bizarnom planetu Ygam, na kojem se ljudi tretiraju poput kućnih ljubimaca ili nametnika od strane ogromnih plavih divova, Traagsa, koji dominiraju planetom zbog svoje veličine i napredne tehnologije. Neki su film vidjeli kao alegoriju na Hladni rat.
Radnja
Ljudska bića, poznati kao "Omsi" (homonim francuske riječi "hommes", koja znači čovjek), imaju vrlo nisku razinu na hijerarhijskoj ljestvici planeta Ygam, kojim dominiraju Traagsi, plavi humanoidni divovi koji su i do sto puta veći od njih. Traagsi tretiraju ljude kao kućne ljubimce, a povremeno ih i uništavaju kao nametnike. Dok su se djeca Traagsa igrala sa jednom majkom, ubili su je, ali jedna Traags curica, Tiva, usvaja ljudsko dijete, kojeg nazove Terr. Terr odraste uz nju te promatra kako Traagsi meditiraju i izvode neobične rituale.
Najzad, kao odrastao čovjek, Terr uspijeva pobjeći, ali sa sobom uzima i njihovu ogrlicu znanja. S njom nauči pleme ljudi tajnama tehnologije Traagsa. Tijekom jednog pokušaja istrebljenja ljudi u parku, jer Traagse zabrinjava njihovo brzo razmnožavanje, ljudi se pobune i uspiju ubiti jednog Traagsa. To dovodi do ozbiljnog sukobe između te dvije rase. Terr i pleme uspijeva uz pomoć stečenog znanja sagraditi rakete uz pomoć kojih pobjegne na obližnji satelit. Tamo se Traagsi razmnožavaju tako da u mjehurićima slete na plešuće kipove. Ljudi krenu uništavati kipove što dovodi do masovnog izumiranja Traagsa. Kako bi se postigao mir i prekinulo ubijanje, Traagsi i ljudi sklope mir te se odluče na suživot.
Recenzije
Kritičar Paul Trandahl je filmu dao četiri od pet zvijezdica: "Puno snažniji vizualno nego narativno, Fantastični planet će više zanimati ljubitelje ZF-a i animacije nego običnog gledatelja. Zrele teme i često uznemirujuće slike čine ovo neprikladnim za mlađe gledatelje. Izgleda poput animirane slikovnice sa ilustracijama, pozadinom i likovima koji imaju zapanjujući trodimenzionalni izgled. I priča se bavi teškim temama kao što su rasizam, genocid i seksualno razmnožavanje...Slijedimo glavnog lika, Terra, ali ga nikada doista ne upoznamo, izuzev toga da želi kraj tiranije Traggsa."
Ian Berriman je također hvalio film: "Radnja je poznata, to je priča o crvu koji uzvraća udarac, što podsjeća na Davida i Golijata i Gulliverova putovanja. Dizajn Rolanda Topora je ono što čini ovo tako pamtljivim. Sve vrste nadrealnih bića kreću se kroz krajolike koji su prekriveni čudnim organskim oblicima: kao da gledate križanac između animacije Terryja Gilliama za Montyja Pythona i nadrealne slike koje je naslikao Hieronymus Bosch. Groteskna ali elegantna, ovo je halucinogena vizija koju ne vidite tako često."
NGC 1043
NGC 1043 je galaksija u zviježđu Kit.
Domme
Dom je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Akvitanija, u departmanu Dordonja.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 1.030, a gustina naseljenosti je iznosila 41 stanovnika/km².
Moundville, Alabama
Moundville je gradić u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 2.427 stanovnika.
Dietfurt an der Altmühl
Ditfurt an dr Altmil je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 19 opštinskih središta okruga Nojmarkt (Gornji Palatinat). Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 6.015 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9373121.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Nojmarkt (Gornji Palatinat) Ditfurt an dr Altmil se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Nojmarkt (Gornji Palatinat). Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 365 metara. Površina opštine iznosi 78,8 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 6.015 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 76 stanovnika/km².
Desana, Vercelli
Desana je naselje u Italiji u provinciji Vercelli, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1019 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 134 m.
Nanoputian
Nanoputian je organsko jedinjenje, koje sadrži 39 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 542,750 Da.
Latinxua Sin Wenz
Latinhua Sinvendz je retko korišćena romanizacija za mandarinski kineski jezik. Obično je pisana bez tonova pod pretpostavkom da pravilni tonovi mogu da se shvate iz konteksta.
Latinhua je istorijski značajna kao prva romanizacija koju su umesto kineskih znakova koristili maternji govornici kineskog jezika. Originalno ju je razvio Sovjetski Savez a korišćena je od strane kineskih useljenika sve dok nije većina njih kasnije napustila zemlju. Kasnije je oživljena za neko vreme u Severnoj Kini, gde je korišćena u više od 300 publikacija pre prestaka korišćenja od strane Narodne Republike Kine.
Istorija i razvoj
Početak rada na gradnji romanizacije Beifanhua Latinhua Sinvendz (北方話拉丁化新文字) je započela u Moskvi već 1928. godine kad je Sovjetski naučno-istraživački institut za Kinu tražio da napravi sredstvo kroz koje veliki broj kineskog stanovništva koji su živjeli u krajnjem istočnom delu SSSR-a mogu biti pismeni, olakšavajući njihovo dalje obrazovanje.
Ovo se znatno razlikovalo od svih ostalih romanizacija u tom, od samog početka, da je bilo namenjeno da Latinhua Sinvendz, kada bude uspostavljen, zamjeni kineske znakove. Oni su odlučili koristiti latinicu jer su mislili da će im služiti u njihovu svrhu bolje od ćirilice. Za razliku od Gvoji Romadziha, sa svojim složenim načinom pokazivanja tona, Latinhua Sinvendz ne pokazuje bilo kakve tonove, i nije mandarinski specifičan i tako se mogao koristiti za druge kineske jezike i narječje.
Usklađen napor 1931. godine između Sovjetskih sinologa B. M. Alekseva, A. A. Dragunova i A. G. Šrprintsina, i Kineskih naučnika, tada u Moskvi, Ću Ćubaj, Vu Judžang, Lin Boću (林伯渠), Sjao San, Vang Sjangbao i Sju Teli su osnovali romanizaciju Latinhua Sinvendz. Romanizacija je bila podržana od brojnih kineskih intelektualaca kao što su Guo Moruo i Lu Sjun, i probe su provodene među doseljenim 100000 kineskim radnicima za oko četiri godine. Sovjetski eksperiment sa latinizovanom kineskom pismu je došlo na kraju 1936, kad je većina kineskih imigrantnih radnika su se vratili u Kinu. Upotrebavao se kasnije, u periodu 1940-1942, u komunističkoj kontrolisanoj pograničnoj regiji Kine Šaansji-Gansu-Ningsja. U novembru 1949, željeznice u severoistočnoj Kini su usvojili Latinhua Sinvendz za sve njihove telekomunikacije.
Za jedno vreme, ova latinizacija je bila vrlo važna u širenju pismenosti u severnoj Kini, i više od 300 publikacija, ukupno pola miliona izdanja pojavilo se u Latinhua Sinvendzu. Međutim: "1944. godine pokret latinizacije je zvanično ograničen u područjima [Kine] pod kontrolom komunista na izgovoru da nema dovoljno osposobljenih kadri da uče narod. Verovatnije je da, kako su se komunisti pripremali da preuzmu vlast u mnogo širem području, oni su imale druge misli o retorici koja je okruživala pokret latinizacije; kako bi dobili maksimalnu popularnu podršku, oni su povukli podršku pokretu koji je duboko ucenjivao mnoge pristalice tradicionalnog pisanja."
Opis
Sinvendz je dizajniran tako da svaki dijalekt ima sopstven oblik abecede. Slova u nastavku dole predstavljaju samo jedan od trinaest mogućih šema, a ovde je oblik za severni mandarinski jezik.
Većina Sinvendza je slično pinjinu u pravopisu. Međutim, zadnjonepčani (velarni) afrikativi su pisani sa istim slovima kao zadnjonepčani okluzivi, tako da Peking je pisan kao: „Peging (Beiging)“ u Sinvendzu. Druge razlike uključuju korišćenje „x“ za oba zvuka i, tako da znakovi 畫  i 下  su pisani kao „xua“ i „xia“.
Početni glasovi
thumb|250px|Izdanje „[[Dadžung Bao“ (大眾报, Dazhung Bao), novine objavljene sa Latinhua 1932. godine.]]
U nekim slučajevima alveolo-palatalni g, k, x mogu se zameniti sa z, c, s. Na primer, 新 (pinjin: xīn, „novo“) mogu biti napisani kao xin ili sin u Sinvendzu.
Finali
1„e“ i „ye“ su pisani kao „o“ i „yo“ posle početnih glasa g, k i x. Primjeri: gogo (哥哥; pinjin: gēge; stariji brat), xyosheng (学生; pinjin: xuésheng; učenik)
2Reč 有 (pinjin: yǒu) je pisana kao „iou“. Druge reči sa istim zvukom su pisane kao „iu“. Ovo je zato što reč 有 često se pojavljuje u kineskom.
3Samostalan „ung“ je napisan kao „weng“.
Kao u pinjinu, razmaci u Sinvendzu su na osnovi cele reči, a ne jedan slog. Osim za „u“, drugi slogovi koji počinju sa u su uvijek pisani sa „w“ zamenjujući u. Slog „u“ počinje samo sa „w“ kada je u sredini reči. Isto to odnosi se na slogove koji počinju sa i, gde se zamenjuje, ili u slučaju sloga „i“, prethodi ga „j“. Slogovi koji počinju sa „y“ su prethođen sa „j“ samo u sredini reči i kada prethođen slog se završava sa „n“ ili "g". Ovo nije slično pinjinu, koji uvijek upotrebljava „w“ i „y“ nezavisno pozicijama slogova. Kao i u pinjinu, apostrof (') je korišten prije a, o i e da razdvoji slogove u reči kada dvosmislenost može se stvoriti.
Crkva Hora
mini| Crkva Hora Crkva Krista Spasitelja u polju ili crkva Hora (grčki: ἡ Ἐκκλησία του Ἅγιου Σωτῆρος ἐν τῃ Χώρᾳ ili Μονή της Χώρας, "crkva Krista Spasitelja u polju" ili "manastir Chora"; turski: Kariye Camii ili Kariye Kilisesi, "džamija Hora" ili "crkva Hora") se smatra jednom od najljepših primjera bizantskih crkvi, najviše zbog prelijepih freski i mozaika u njezinoj unutrašnjosti. Crkva se nalazi u Istanbulskoj četvrti Edirnekapi ("Vrata prema Edirneu") koja se nalazi u zapadnom dijelu općine (belediye) Fatih. Crkvu su u 16. stoljeću Osmanski Turci pretvorili u džamiju, a 1948. godine je sekularizirana i pretvorena u muzej. Danas je, uz Aja Sofiju i Cisternu Baziliku, jedna od najposjećenijih bizantskih atrakcija u Istanbulu. mini|lijevo| Tlocrt crkve mini| Crkva straga
Povijest
Ime joj potječe od njezine lokacije, naime Chora ("u polju") je označavalo kako se radi o crkvi koja je bila izvan zidina Konstantinopola, južno od tzv. "Zlatnog roga". Izvorna crkva je podignuta u ranom 5. stoljeću, izvan Konstantinovih zidina, no izgradnjom Teodozijevih zidina (413.-414.) crkva se našla unutar gradskih zidina.
Mountainboro, Alabama
Mountainboro je gradić u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2000. u njemu je živelo 338 stanovnika.
Crkva Hora
Povijest
Današnji izgled crkva je dobila za dinastije Paleologa od 1077.-1081. godine, kada je Marija Dukaina, punica cara Aleksija I. Komnena, obnovila crkvu u tada popularnom locrtu upisanog grčkog križa. Nakon potresa obnovio ju je kraljević Izak Komnen, Aleksijev treći sin, no dovršena je tek dva stoljeća kasnije (1315.-21.), za vladavine ministra Teodora Metohita, kada su završene njezine impresivne freske i mozaici.
Wilton Manors, Florida
Vilton Manors je grad u američkoj saveznoj državi Florida. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 11.632 stanovnika.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 11.632 stanovnika, što je 1.065 (8,4%) stanovnika manje nego 2000. godine.
Crkva Hora
Povijest
God. 1948., nakon što je proglašena Muzejom Hora (Kariye Müzesi), Thomas Whittemore i Paul A. Underwood s Američkog bizantskog instituta u Dumbarton Oaksu su pokrenuli njezinu obnovu.
Odlike
mini|lijevo| Freske u kupoli paraklezija mini| Krist Pantokrator, mozaik iznad ulaza u egzonarteks Iako nije velika poput drugih slavnih bizantskih crkava u Istanbulu (tek 742.5 m²), ona zasjenjuje ostale ljepotom svojih dekoracija. Crkva je podijeljena u tri glavna područja:
Standardni mandarinski jezik
Standardni mandarinski jezik je službeni kineski govorni jezik koji se koristi u kontinentalnoj Kini i Tajvanu, i jedan je od četiri službena jezika u Singapuru.
Mihanići
Mihanići su naselje u sredini Konavala. Smješteni su u podnožju planine Sniježnice, ispod najvišeg vrha, Sv. Ilije (1234 m). Dana 29. rujna obilježava se dan Sv. Mihajla, zaštitnika Mihanića. Na mjesnom se groblju nalaze lijepi primjerci očuvanih stećaka. Iz sela vodi staza prema Kuni Konavoskoj, omiljenom planinarskom izletištu.
Standardni mandarinski jezik
Fonologija standardnog mandarinskog jezika se zasniva na mandarinskom dijalektu koji se govori u Pekingu i delom, na brojnim kineskim dijalektima koji se govori širom severne i jugozapadne Kine.
Belle Rose, Louisiana
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.902, što je 42 (-2,2 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Mihanići
Stanovništvo
Prezimena: Letunić, Šiša, Kukuljica, Đukan, Radin.
U Mihanićima prepa popisu stanovnika iz 2011. godine obitava 96 stanovnika.
Standardni mandarinski jezik
Vokabular je uglavnom izvučen iz ovog dijalekta. Gramatika je standardizovana na osnovu modernih književnih dela napisanih u domaćem kineskom jeziku, što u praksi sledi istu tradiciju mandarinskog dijalekta sa nekim izuzecima. Kao rezultat toga, standardni mandarinski jezik se najčešće naziva mandarinski u neakademskoj, svakodnevnoj upotrebi. Međutim, lingvisti koriste naziv mandarinski samo kada govore o celom jeziku.
Domaća imena
Standardni mandarinski jezik je službeno poznat: U ostalim delovima sveta, ta tri imena se koriste različito.
Naziv guoju je službeno priznat 1909. godine, kada je dinastija Ćing izabrala standardni mandarinski za „nacionalni jezik“. Naziv putunhua takođe ima dugu, iako neslužbenu, istoriju. Korišten je već 1906. godine u spisima Džu Vensjunga (朱文熊) da razlikuje moderni standardni jezik od klasičnog kineskog jezika i kineskih dijalekata.
Za neke lingviste od ranog 20-tog veka, putunhua ili „zajednički jezik“, se razlikuje od guoju-a ili „nacionalnog jezika“. Prvi je nacionalni dijalekat ili jezik, dok je drugi bio pravni standard. Temeljem zajedničkog razumevanja u to vreme, ta dva jezika su u stvari bila dosta različita. Guoju je shvaćen kao formalni kineski dijalekat, koji je bio blizu klasičnog kineskog jezika. Sa druge strane, putunhua je shvaćen kao „zajednički govor modernog čovjeka“, koji je bio govorni jezik usvojen kao nacionalna lingva franka za obične upotrebe. Upotreba pojma putunhua od levo-naslonjenih intelektualaca kao što su Ću Ćubaj i Lu Sjin su uticali na vladu Narodne Republike Kine, da usvoji taj pojam za opisivanje standardnog mandarinskog jezika 1956. godine. Prije toga, vlada je koristila te pojme zamenljivo. Upotreba pojma „Hanju“ ili jezik Han narodnosti, Sovjetski Savez daje sliku na kinesku etničku politiku o Kini koji je zamišljen kao jedan narod sa više nacionalnosti, i Hanju je jezik većinske narodnosti Han.
Istorija
Kineski jezici su uvek imali dijalekte. Prestižni dijalekti su uvek postojali, i lingva franka su uvijek bila potrebna. Konfučije, na primjer, koristi jajan, ili „elegantni govor“, nego neknjiževni regionalni dijalekat, za tekst tijekom Han dinastije i odnosio se na tongju , ili „zajednički jezik“.
Dinastija Ming (1368-1644) i dinastija Ćing (1644-1912) je počela koristiti termin guanhua, ili „službeni govor“, koje se odnosi na govor koji je bio korišten u sudovima i dvoru. Izraz „mandarinski“ dolazi direktno od Portugalaca. Riječ mandarin je prvi put korišten za ime kineskih birokratskih službenika (tj., Mandarin), jer su Portugalci, pod zabludom da sanskritska riječ (mantri ili mentri) koja je korištena u cijeloj Aziji za označavanje „službenu“ imao neke veze sa portugalskom riječ „mandar“ (da narediš nekome da učiniti nešto), promatrajući da su svi ovi službenici „izdavali naređenja“, izabrali da ih nazivaju mandarini. Od ovoga, Portugalci su odmah počeli zvati ove posebne jezike, koji su ti službenici govorili među sobom (na primjer, "Guanhua") „jezik Mandarina“ ili jednostavno „mandarinski jezik“. Činjenica da je Guanhua, do određene mjere, jedan umetni jezik, na temelju skupa konvencije (koja je, u raznim mandarinskim dijalektima za gramatika i smisao, i određene dijalekte imperijalnog suda za svoj govor), je upravo što ga čini takvim odgovarajući termin za moderni standardni kineski jezik (mandarinski i raznih dijalekta za gramatiku i značenja), te njihov pekinški izgovor.
Čini se da je tijekom ranih dijela tog perioda, standard zasnovan na mandarinski nanđinški dijalekat, ali kasnije na pekinški dijalekt i postaje sve uticajniji, unatoč mješavina službenika i običnih ljudi koje govore različitih dijalekta u glavnom gradu, Pekingu. U 17-tom vijeku, poglavari su postavili Ortoepijne akademije u pokušaju da se izgovor standardizuje na pekinški dijalekt. Ali ovi pokušaj je imao mali uspjeh. Čak je krajem 19-og vijeka, car imao poteškoća u razumevanju nekih svojih ministara u dvoru, koji nisu uvek pratiti bilo koji standardni dijalekt. Čak i ranog 20-tog vijeka, položaj nanđinškog mandarinskog dijalekta je bio viši nego pekinški dijalekt za neke u dvoru i standard Kineski poštanski sistem romanizacije postavljen 1906. godine je imao mnogo pravopisa sa elementima nanđinškog dijalekta. Ipak, 1909. godine, dinastija Ćing je osnovala pekinški dijalekt kao guoju, ili „nacionalni jezik“.
Nakon što je Republika Kina osnovana 1912. godine, bilo je više uspjeha u promicanju zajedničkog narodnog jezika. A Komisija za Ujedinjenje Imenica se sastala sa delegatima iz cijele zemlje. To je bilo prvi pokušaj da se uvedu standardni dijalekt sa elementima iz regionalnih dijalekata. Ali, to je bio procenjeno da će se to teško unaprediti, i u 1924. godini ovaj pokušaj je bio napušten i pekinški dijalekt je postao glavni dijalekt standardnog nacionalnog izgovora, obzirom na status koji je taj prestižni dijalekt imao u Ćing dinastiji. Elementi ostalih dijalekta i dalje postoji u standardnom jeziku, ali kao retkost.
Narodna Republika Kina osnovana 1949. godine, nastavila je napor. U 1955. godini, naziv guoju je zamenjen putunhua, ili „zajednički govor“. (Za razliku, naziv guoju i dalje koristi Republika Kina koje posle poraza u Kineskom građanskom ratu 1949. godine, imala teritoriju Tajvana, Peskadoresa, Kinmena, Ostrvo Matsua, i još manjih ostrva. Od tada, standardi koji se koriste u Narodnoj Republici Kini i Tajvanu su se malo odvajali, posebno kod novijih vokabularnih pojmova, i malo u izgovoru.
Na nastupu 20-og vijeka, mnoge duboke promjene u standardnom mandarinskom jeziku su se videle. Mnoge formalne, uljudne i ponizne reči koje su bile u upotrebi u carskoj Kini su gotovo u cjelosti nestali u svakodnevnom razgovoru u savremenom standardom mandarinskom jeziku, kao što su đian (贱,, „moj ponizan“) i gui (贵, , „vaše časno“).
Ministra za obrazovno odeljenje u Narodnoj Republici Kini je definisao naziv putunhua u oktobru 1955. godine ovakvo: „putunhua je zajednički govorni jezik y modernoj Han grupi, lingva franka svih etničkih skupina u zemlji. Standardni izgovor za putunhua se temelji na pekinškom dijalektu, putunhua se temelji na sjeverni dijalekt [tj. mandarinski dijalekt], i gramatička pravila su modelirane na dijalektima koji se koriste u modernoj kineskoj književnoj klasici.“
U obe zemlje Narodnoj Republici Kini i Tajvanu, korištenje standardnog mandarinskog jezika kao medij instrukcija u obrazovnom sustavu, i u medijima je doprinelo širenju standardnog mandarinskog jezika. Kao rezultat toga, standardni mandarinski jezik se sada govori tečno kod većina ljudi u kontinentalnoj Kini i Tajvanu.
U Hong Kongu i Makaou, koji su sada posebne administrativne regije Narodne Republike Kine, standardni kantonski jezik je glavni jezik kod većine stanovništva, zbog istorijskih i jezičnih razloga. Nakon prenosa suvereniteta Hong Konga od Britanije i predaje Makaoa od Portugala, standardni mandarinski jezik je postao da bude samo malo više razumljen (ali još uvek nije široko korišten), te se koristi od strane vlade da te dve teritorije komuniciraju sa centralnom vladom Narodne Republike Kine. Međutim, kantonski jezik ostaje službeni jezik vlade Hong Konga i Makaoa kad ne komunicira sa kontinentalnom Kinom.
Fonologija
Standardizovana fonologija standardnog mandarinskog jezika je objašnjena u nastavku. Reprodukcija široko varira među govornicima, i svi (uključujući i nacionalne vođe) nehotice uvode elemente njihovih vlastitih maternih narečja. Suprotno, televizijski i radio spikeri su izabrani za govor za njihove tačne i „neutralne“ akcente.
Suglasnici
Sledeći je popis suglasnika standardnog mandarinskog jezika, koji su pretstavljeni u Međunarodnoj fonetskoj alfabeti (IPA):
Svi osim se pojavljuju kao prvi glas sloga (kao „inicijali“), dok samo, , i  se pojavljuju kao završetak sloga.
Što se tradicionalno zove retrofleks nisu prave fonetske retrofleksne artikulacije. Ovi suglasnici su zapravo, ravni apikalni postalveolarni, i time se razlikuju od obe palatoalveolarne i (prave) retrofleksne suglasnike.
Alveolo palatalni suglasnici su u komplementarnoj distribuciji (vidi minimalni par) sa alveolarnim suglasnicima, retrofleksnim suglasnicima  i velarnim suglasnicima , od kojih oni istorijski proizilaze. Kao rezultat toga, lingvisti vole da svrstaju kao alofone od ostale tri serije. Jejl i Vejd-Džajls latinizacije uglavnom tretiraju palatalne suglasnike kao alofone retrofleksnih suglasnika. Tongjong pinjin ih uglavnom tretira kao alofone alveolarnih (nadzubnih) suglasnika, i kineska brajeva azbuka ih tretira kao alofone velarnih suglasnika (zadnjonepčana).
može biti izgovoren kao, koji je karakterističan govor mladih žena, ali i nekih muškarca. Ovo se obično smatra donekle ženstveno i može se smatrati podstandardno.
Prazni inicijali, pisani kao apostrof u sredini pinjin reči, najčešće se realizuje kao, ali su česti unestandardnim dijalektima mandarinskog.
Druge odgovarajuće tablice:
Samoglasnici
Mandarinski jezik ima oko 6 samoglasnika. Fonetički, sledeći glasovi koji se mogu izdvojiti:
Ovo pokazuje četrnaest različitih samoglasnika. Uz vrlo konzervativnim standardima, ovo predstavlja sistem od osam fonema: /a/, /e/ , /o/ , /ə/ , /ɨ/ , /i/ , /u/ , i /y/. Međutim, srednji samoglasnici, , i su u komplementarnoj distribuciji, i stoga tretirani kao jedan fonem. Izuzeci su goli samoglasnici i, koji služe samo kao uzvik i mogu se tretirati kao van osnognog sistema, gde proističe sistem sa 6 samoglasnika.
Bilo bi moguće da se spoje i, koji su istorijski povezani, jer su oni takođe u komplementarnoj distribuciji, pod uslovom da serija alveolo-palatalnih i retrofneksnih sugnasnika nisu sami spojeni. Rezultat je sistem od pet samoglasnika, , , i.
Slogovi
Mandarinski slogovi imaju maksimalni oblik CGVCT, gde prvi C je početni suglasnik; G je jedan od prelaznih glasova (glajdova) ; V je samoglasnik (ili dvoglas); grugi C zadnji glas sloga, (ako dvoglasi  su raščlanjeni kao V) ili  (ako nisu); i T je ton.
Ne računajući tonske razlike ili rotički zadnji glas sloga, ima 35 finala u mandarinskom jeziku. Oni se mogu videti:
Tabele važećih početnih i završnih kombinacija može se videti na stranicama:
Rotički zadnji glas sloga
Standardni mandarinski jezik takođe koristi rotički suglasnik,. Ova upotreba je jedinstveno svojstvo standardnog mandarinskog, ostali dijalekti nemaju ovaj zvuk. U kineskom, ovo svojstvo se zove Erhua. Ima dva slučaja u kojem se koristi:
Final „r“ mora da se razlikuje od retrofleksnog suglasnika pisan <ri> u pinjinu i  u IPA-u. Rečenica: „我女兒入醫院/我女儿入医院“ (Wǒ nǚ'ér rù yīyuàn, „Moja ćerka je ušla u bolnicu“) ima prvi r izgovoren sa relativno labavim jezikom, gde drugo podrazumeva aktivna retrakcija jezika i kontakt sa vrhom usta.
U drugim dijalektima mandarinskog, rotički suglasnik je ponekad zamenjen sa drugim slogom, kao što je li, u rečima gde pokazuju mesta. Na primer, 這兒/这儿 (zhèr, „ovde“) i 那兒/那儿 (nàr, „onde“) postaju 這裡/这里 (zhèli) i 那裡/那里 (nàli), odnosno.
Sekvenca „ki-“
Do pre nekoliko vekova, neke mandarinske kineske reči su počinjali sa redosledom zvuka „ki-“ ili „gi-“ (Vejd-Džajls: "k'i-" i "ki-"). Ovo se promenili u zadnja dva ili tri veka na „ći-“ i „đi-“, različitih vremenima u različitim oblastima, ali ne u dijalektu koji se koristio u carskom dvoru Mandžurske dinastije. Zato pojedine evropske transkripcije kineskih imena sadrže „ki-“. Primjeri su: Peking za „Beiđing“, „Fukien“ za Fuđen.
Tonovi
right|thumb|115px|Relativna promena visine četiri tona
Mandarinski, kao i svi kineski dijalekti, je tonski jezik. To znači da se tonovi, baš kao i suglasnici i samoglasnici, koriste kako bi se razlikovale reči jedne od drugih. Mnogi stranci imaju poteškoće da razumu tonove svakog lika, ali tačan zvučni izgovor je bitan za razumevanje jer postoji ogroman broj reči u jeziku koji se razlikuje samo po tonu (tj. su minimalni parovi sa obzirom na ton). Sljedeća su 4 tona u standardnom mandarinskom jeziku:
Neutralni ton
Također se zove peti ton ili nulti ton, neutralni ton se ponekad smatra kao nedostatak tona. On obično dolazi na kraju riječi ili izraza, te je proglašen u lak i kratki način. Neutralni ton ima veliki broj visina. Njegova visina gotovo u cjelosti ovisi na ton u slogi koji ga prethodi. Situacija je dodatno komplicirana po iznosu dijalektične varijacije povezane sa njim, u nekim krajevima, osobito u Tajvanu, neutralni ton je relativno rijedak.
Unatoč brojnim primjerima „minimalnih parova“ (na primjer: 要是 i 钥匙, yàoshì „ako“ i yàoshi „ključ“, odnosno), on je ponekad opisan kao nešto drugo nego punopravni ton zbog tehničkih razloga: naime neki lingvisti mislite da je to jedan od rezultata „raznošenja“, tona na prethodnom slogu. Ova ideja je privlačna, intuitivno, jer bez nje, neutralni ton zahtijeva relativno složen tonski sandi pravila da se razume; štoviše, on bi trebao imati 4 odvojene visine, po jedan za svaku od četiri tona koji bi mogao prethoditi ga. Međutim, teorija „raznošenja“ nepotpuno opisiva neutralni ton, posebno u sekvenciji gde se više od jedne neutralne tonske sloge nalaze y susjedu.
Sljedeće su iz pekinškog dijalekta. Ostali dijalekti mogu biti malo drukčiji.
Pravila za „一“ i „不“
„一“ (yī) i „不“ (bù) imaju posebna pravila koja se ne primjenjuju na drugim kineskim znakovima:
Odnos između srednjim kineskim i modernim tonovima
V = Neartikulisan početni suglasnik
L = sonantni početni suglasnik
V+ = Artikulisan početni suglasnik (nije sonant)
Ako dva morfema od složenice ne mogu se rasporediti gramatikom, onda red tih dva se obično određuje tonom — Jin ping (1), Jang ping (2), Šang (3), Ću (4), i Ru, koji je ton krajneg zapornika koji je već nestao. Ispod su nege složenice koje prikazuje ovo pravilo. Tonovi su prikazani u zagradama, i R označuje Ru.
左右 (34)
南北 (2R)
輕重 (14)
凹凸 (1R)
喜怒 (34)
哀樂 (1R)
死活 (3R)
陰陽 (12)
毀譽 (34)