cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Plan de San Luis, Santiago Jocotepec
Plan de San Luis je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Santiago Jocotepec.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 422 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 126 m.
Hristo Stoičkov
Hristo Stoičkov (Христо Стоичков; Plovdiv, 8. veljače 1966.), bugarski nogometaš i nogometni trener.
Profesionalnu karijeru započeo je 1984. igrajući za bugarski klub CSKA Sofija, iz kojeg je 1990. prešao u Barcelonu. Nakon pet godina u Barceloni prešao je talijansku Parmu, ali se tamo zadržao samo jednu sezonu prije negoli se 1996. vratio u Barcelonu i tamo odigrao još sezonu i pol. Početkom 1998. nakratko se vratio u svoj matični klub, CSKA Sofiju, da bi potom prešao u saudijski Al-Nasr. Nakon nekoliko mjeseci odlazi u japanski Kashiwa Reysol, a početkom 2000. prelazi u američki Chicago Fire, u kojem provodi dvije sezone prije prijelaza u drugi američki klub, DC United, u kojem krajem 2003. završava svoju igračku karijeru.
S bugarskom reprezentacijom nastupio je na dva Svjetska prvenstva, u SAD-u 1994. i Francuskoj 1998., te na Euru 1996. u Engleskoj. Na SP-u 1994. postigao je šest pogodaka i s Olegom Salenkom podijelio naslov najboljeg strijelca turnira, a Bugarska je tada osvojila četvrto mjesto. Iste godine bio je proglašen i najboljim igračem Europe, a u Bugarskoj je za igrača godine bio izabran ukupno pet puta. Za reprezentaciju je u 83 nastupa postigao 37 pogodaka.
Od 2004. do 2007. bio je izbornik bugarske reprezentacije, a tijekom 2007. nekoliko mjeseci je vodio i španjolski klub Celtu Vigo.
Brekovice
Brekovice je naselje u slovenskoj Općini Žiriju. Brekovice se nalazi u pokrajini Gorenjskoj i statističkoj regiji Gorenjskoj.
David Lee Roth
David Lee Roth (poznat kao Diamond Dave) (Bloomington, Indiana, listopada 1954.), američki je rock pjevač, tekstopisac, autor glazbe i bivši radijski voditelj (mijenjao je čuvenog Howarda Sterna).
Brekovice
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 61 stanovnika.
David Lee Roth
Svjetsku slavu je stekao kao pjevač u grupi Van Halen (1978. - 1984.), koju je predvodio gitarist Eddie Van Halen. Godine 1985. odlazi iz grupe i počinje svoju solo karijeru. Ostati će zapamćen i ući će u povijest po svom jedinstvenom izgledu na sceni i oštroumnoj pop senzibilnost.
Avant-lès-Ramerupt
Avan le Ramri je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Šampanja-Ardeni, u departmanu Ob koja pripada prefekturi Troa.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 166 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 7 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 20,77 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 117 metara.
Brice Prairie, Wisconsin
Brajs Preri je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Viskonsin.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.887, što je 83 (4,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Oddi, Piacenza
Oddi je naselje u Italiji u provinciji Piacenza, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 669 m.
Conchas Dam, New Mexico
Konka Dam je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Novi Meksiko.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 186.
Contrada Chianche, Palermo
Contrada Chianche je naselje u Italiji u provinciji Palermo, u regiji Sicilija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 68 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 44 m.
Aluminijum acetilacetonat
Aluminijum acetilacetonat je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 324,305 Da.
El Coco, Zirándaro
El Coco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Zirándaro.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 38 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 214 m.
Justine Henin
Justine Henin (rođena 1.6. 1982. u Liegeu) je belgijska profesionalna tenisačica, rodom iz valonskog dijela zemlje.
Justine Henin se tenisom počela profesionalno baviti 1999. godine. U maju iste godine je osvojila Otvoreno prvenstvo Belgije, te postala peta natjecataljica u historiji WTA kojoj je to uspjelo na debitantskom turniru.
2003. godine je osvojila svoj prvi Grand Slam turnir - Otvoreno prvenstvo Francuske. Iste godine je osvojila i US Open.
Nakon toga je osvojila još tri Grand Slam naslova, dvadeset drugih pojedinačnih naslova te zlatnu medalju na Olimpijskim igrama u Ateni.
Breznica pri Žireh
Breznica pri Žireh je naselje u slovenskoj Općini Žiriju. Breznica pri Žireh se nalazi u pokrajini Gorenjskoj i statističkoj regiji Gorenjskoj.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 42 stanovnika.
Van Halen (album)
Van Halen (istog imena kao i grupa) debitantski je album američke rock grupe Van Halen. Sniman godine 1977. a izlazi 10. veljače 1978.g.
Album donosi prekretnicu na dotadašnjoj hard rock i heavy metal sceni. Genijalno sviranje Eddia Van Halena i fantastično pjevanje Davida Lee Rotha, donosi im veliku popularnost kod publike.
Calama
Calama je grad od 158,487 i općina od 190,336 stanovnika na sjeveru Čilea u Regiji Antofagasta.
Van Halen (album)
Eddie postavlja nove standarde u soliranju na gitari, pa tako u skladbi 'Eruption' izvodi svoj zaštitni znak, sviranje 'Tappinga'.
Popis pjesama
Sve pjesme (osim onih koje su posebno naznačene) napisali su članovi grupe Van Halen.
Calama
Ona je i administrativni centar Provincije El Loa.
Geografske karakteristike
Calama leži u kotlini rijeke Loa, u ekstremno sušnom kraju, u kom je rijetka oaza sa pitkom vodom. Voda se akvaduktom šalje na jugozapad, do 215 km udaljene Antofagaste. Prostire se po zapadnim obroncima Anda na nadmorskoj visini od 2.250 metara.
thumb|left|240px| [[Stadion]]
Historija
Calama je službeno osnovana 13. oktobra 1888. za mandata José Manuel Balmaceda.
Calama je danas servisni centar za rudnik bakra Chuquicamata i trgovački centar poljoprivredne okolice.
Tabloid (novinski format)
thumb|Britanski tabloidi u gornja dva reda Tabloid je novinski format tipičnih mjera stranica 290 mm × 430 mm (manji je od ili je polovina cijelog formata i predstavlja najmanji novinski format, bez standardne veličine). Uobičajen je za podnevna i večernja izdanja dnevnih novina, te za sedmičnjake. Prve novine u ovom formatu bile su Daily Mirror (1903). Sam izraz 'tabloid' danas se koristi i kao opis sadržaja nekih novina (karakteristike su im upečatljive fotografije i senzacionalistički naslovi i tekstovi).
Mpu Sindok
Mpu Sindok, prijestolno ime: Sri Isyana Vikramadhammatunggadeva (? - 947), bio je posljednji vladar drevnog javanskog Kraljevstva Medang iz dinastije Sanjaya, koji je vladao od oko 928. ili 929. pa do smrti. Mpu Sindok je prijestolnicu države premjestio iz Centralne na Istočnu Javu oko 929. što historičari tumače kao posljednicu erupcije vulkana Merapi i/li invazije države Srivijaya.
Calama
Historija
Američki Smithsonian je zbog iznimno suhog zraka i dobre vidljivosti podigao je u planinama pored grada zvjezdarnicu.
Mpu Sindok
Nova prijestolnica je bila Watugaluh, na obalama rijeke Brantas, kraj suvremenog Regenstva Jombang. On je promijenio ime države iz Mataram u "Medang", iako se u književnim izvorima nastavio koristiti izraz "Mataram". Mpu je poznat i kao osnivač dinastije Isyana, a zbog čega se i stara/nova država nazivala "Isyana". Natpis (trenutno u indijskoj Kalkuti) opisuje sve Mpu Sindokove potomke do Airlangge u 11. vijeku.
Mpu Sindok je imao dvije kćeri - jedna, po imenu Sri Parameswari Dyah Kbi, najvjerojatnije je bila kćer Dyah Wawe, prethodnog kralja Matarama u Centralnoj Javi.
Umro je 947. godine, a naslijedila ga je kćer Sri Isyana Tunggawijaya.
Avidano, Asti
Avidano je naselje u Italiji u provinciji Asti, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 72 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 141 m.
Andranik Ozanijan
thumb|desno|250px|Andranik Ozanijan Andranik Toros Ozanian, Zoravar Andranik, (Անդրանիկ Թորոսի Օզանյան, Զորավար Անդրանիկ) (25.2. 1865 – 31.8. 1927.) bio je armenski general, aktivist i političar koji se u Armeniji smatra jednim od najvećih nacionalnih heroja.
Rođen je u gradu Şebinkarahisaru, koji se u 19. vijeku smatrao otomanskim dijelom Armenije, a danas pripada turskoj provinciji Giresun. Školovao se za tesara, a u mladosti se priključio armenskom nacionalnom pokretu te sudjelovao u nekoliko ustanaka protiv otomanskih vlasti.
Godine 1906. je emigrirao u Evropu, te u Genevi izdao knjigu Vojnih upustava za armenske gerilce. Za vrijeme prvog balkanskog rata se zajedno s Gareginom Ndjehom vodio armensku legiju pri bugarskoj vojsci. U tom ratu se istakao hrabrošču te primio brojna odlikovanja.
Za vrijeme prvog svjetskog rata je na strani Ruskog Carstva sudjelovao u kavkaskoj kampanji. Tada je zabilježio brojne pobjede, a nakon ruske revolucije i formiranja Demokratske republike Armenije je sudjelovao u kampanji čiji je cilj bio osigurati Karabah.
Zbog političkih sukoba unutar DRA, Ozanijan je 1919. napustio Armeniju te otišao u izgnanstvo u Fresno u američkoj Kaliforniji. Tamo je ostao do smrti. Njegovu želju da se pokopa u Armeniji nisu htjele ispuniti sovjetske vlasti, te je umjesto toga pokopan na pariškom groblju Père Lachaise 1928. godine. Godine 1999. svečano je pokopan na jerevanskom vojnom groblju Yerablur.
Candy, Villa Corzo
Candy je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Villa Corzo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 609 m.
San Andrés Jaltenco
Jaltenco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Morelos.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 9603 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2241 m.
Међани (Пријепоље)
Међани је насеље у Србији у општини Пријепоље у Златиборском округу. Према попису из 2002. било је 80 становника (према попису из 1991. било је 119 становника).
Демографија
У насељу Међани живи 75 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 52,6 година (52,8 код мушкараца и 52,3 код жена). У насељу има 32 домаћинства, а просечан број чланова по домаћинству је 2,50.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године).
Sassalbo, Massa e Carrara
Sassalbo je naselje u Italiji u provinciji Massa e Carrara, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 201 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 825 m.
James Brolin
James Brolin (18.7. 1940) je Zlatnim globusom i Emmyjima nagrađeni američki televizijski i filmski karakterni glumac, producent i režiser.
San Saturnino, Genoa
San Saturnino je naselje u Italiji u provinciji Genoa, u regiji Ligurija.
James Brolin
Njegov sin Josh Brolin je također etablirani glumac.
San Saturnino, Genoa
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 94 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 213 m.
Nacionalni park Đerdap
Nacionalni park Đerdap se nalazi u jugozapadnom delu Evrope, u severoistočnom delu Republike Srbije, na samoj međunarodnoj granici sa Rumunijom.
Ukupna površina Nacionalnog parka iznosi 93.968 hektara, a zaštitnom zonom obuhvaćeno je 63.608 hektara. Osnovni prirodni fenomen ovog područja je magična Đerdapska klisura kroz koju protiče reka Dunav.
Park se prostire na oko 100 km desne obale Dunava od Golupca do Karataša kod Kladova i obuhvata uzani šumoviti brdsko planinski pojas, širine 3-9 -{km}- uz Dunav, koji se izdiže iznad Dunava od 50-900 metara nadmorske visine. Ovo područje - područje Đerdapske klisure nacionalnim parkom je proglašeno 1975. godine.
Specifičan geometrijski razvoj, vrlo povoljna đerdapska klima, složena struktura klisura, kanjona i dubokih uvala, ovaj prostor izdvajaju kao jedinstven europski menzuralni tercijarne flore, vegetacije i stena.
San Benito, Tanlajás
San Benito je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Tanlajás.
Plan del Higo, Tantoyuca
Plan del Higo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tantoyuca.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 88 m.
Darney
Darne je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Lorena, u departmanu Vogezi koja pripada prefekturi Epinal.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1339 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 169,07 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 7,92 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 297 metara (maksimalnoj 351 m, a minimalnoj 260 m).
Nacionalni park Đerdap
Đerdap, Gvozdena vrata, hiljadama godina je izazov za putnike, trgovce, ratnike i mirotvorce. To su vrata između dva važna kulturna i ekonomska dela sveta, između donjeg i srednjeg Podunavlja. Đerdap je oduvek bio prirodno strateško mesto ogromnog značaja, i u ratu i u miru. Zato je duž Đerdapa veliki broj istorijskih spomenika.
San Benito, Tanlajás
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 357 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 46 m.
Nacionalni park Đerdap
Ramsarsko područje
Deo nacionalnog parka površine 66.525 ha, uz desnu obalu reke Dunav, i Đerdapsku klisuru koja odvaja planine južnih Karpata od severozapadnog Balkana, proglašen je 08.06.2020. godine za Ramsarsko područje (koordinate: 44°34'N 22°07'E, pod brojem 2442). Područje je poznato po svojim geološkim i pejzažnim karakteristikama kao što su pećine, klisure i jaruge, kao i po kulturnom nasleđu uključujući mezolitsko-neolitska arheološka nalazišta Lepenski Vir i Vlasac.
Đerdap je međunarodno priznat i kao važno biljno područje (IPA); dominira 57 različitih, veoma složenih i raznolikih šumskih zajednica. Identifikovano je preko 1.100 vrsta i podvrsta vaskularnih biljaka, što čini više od četvrtine svih biljnih vrsta Srbije.
Močvarna staništa sastoje se od otvorenog rezervoara vode, reka, potoka, bara i močvara sa pripadajućim vodenim biljkama, trskom i rubnim zajednicama vrbe (Salix spp.) i johe (Alnus glutinosa). Đerdap je izuzetno važan za ptice selice kao i one kojima je to stalno stanište, zbog svog geografskog položaja i činjenice da se velike vodene površine na lokalitetu retko smrzavaju. Zimi je prisutno i do 150.000 ptica, od kojih su većina patke, guske i labudovi. Lokalitet je takođe leglo za brojne zaštićene vrste kao što su obična čigra (Sterna hirundo) i crna čigra (Chlidonias niger), obe navedene u Aneksu I Direktive o pticama EU.
U posebno značajne vrste ptica za Đerdap spadaju: mali kormoran (Phalacrocorax pygmаeus), orao kliktavac (Aquila pomarina), patuljasti orao (Hieraeetus pennatus), belorepan (Haliaеetus albicilla), suri orao (Aquila chrysaetos), sivi soko (Falco pereginus), prdavac (Crex crex), crna roda (Ciconia nigra), buljina (Bubo bubo),uralska sova (Strix uralensis), ćuk (Otus scops), bela čiopa (Apus melba), daurska lasta (Hirundo daurica).
Paraje Aila, Magdalena Contreras
Paraje Aila je naselje u Meksiku u saveznoj državi Distrito Federal u opštini Magdalena Contreras.
Prema proceni iz 2014. u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 3270 m.
Sanctorum, Tlaxcala
Sanctorum je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tlaxcala.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4488 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2742 m.
APL (programski jezik)
APL (skraćenica izvedena prema knjizi ) je interaktivni redno-orijentisani programski jezik i integrisano razvojno okruženje koje je na raspolaganju od mnogobrojnih komercijalnih i nekomercijalnih prodavaca i za većinu računarskih platformi. Baziran je na matematičkoj notaciji koju je stvorio Kenet E. Iverson koji asocira specijalne performanse za dizajn i specifikaciju na digitalnim računarima koristeći kompjuterski hardver i softver. Koristi se u naučne svrhe, pri izračunavanju statistićkih vrednosti, i stvaranaju aplikacija koje se koriste u finansijske svrhe (banke najčešće).
Plan Martín Chino, Santiago Jocotepec
Plan Martín Chino je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Santiago Jocotepec.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 378 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 91 m.
Wayne Thiebaud
Wayne Thiebaud (15. novembar 1920 -) je američki slikar poznat po prikazu torti, slastica, čizama, zahoda, igračaka i ruževa za usne. Zbog zanimanja za predmete masovne kulture se često povezuje s pokretom Pop arta, iako je većinu djela napravio prije njegovog nastanka.
Cijeli format
thumb|Poređenje formata novina Cijeli format ili broadsheet je novinski format tipičnih mjera stranica 430 mm × 580 mm. Ovo je najveći novinski format. Uobičajen je za jutarnja izdanja dnevnih novina. Zbog veličine, novine štampane u ovom formatu dolaze presavijene na prodajna mjesta. Prva novina odštampana u cijelom formatu bio je holandski Courante uyt Italien, Duytslandt, &c. iz 1618. godine. U Hrvatskoj je u ovom formatu bio štampan Vjesnik, a u Srbiji Politika. The New York Times i druge strane novine koje u naslovu imaju riječ 'Times' (npr. Los Angeles Times, The Seattle Times, The Washington Times itd.) obično su cijelog formata.
Bogorodična crkva Ružica
Bogorodična crkva Ružica je crkva koja se nalazi u severnoistočnom podgrađu Beogradske tvrđave, ispod Zindan-kapije. U doba despota Stefana Lazarevića postojala je stara crkva istog imena, koju su Turci pri osvajanju Beograda 1521. godine porušili. Sadašnja crkva bila je u 18. veku barutni magacin, koji je 1867-69. godine pretvoren u vojnu crkvu.
Istorija
Tačno vreme kad je ova crkva napravljena i ko je učestvovao u gradnji ni dan danas nije poznato. Jedino što je utvrđeno je da je ovo najstarija beogradska crkva.
Krajem sedamnaestog veka, crkva Ružica je srušena, ali je već pet dana posle oslobađanja od Turaka bio organizovan odbor za obnavljanje crkve. Radovi su brzo završeni, tako da je crkva osveštana posle već deset meseci. Nakon toga su u njoj počela da se vrše bogosluženja.
Narodno predanje o Crkvi Ružici
Po narodnom predanju, Ružica se nalazila na istom mestu kao i sada, jer je narod poštovao izvor Svete Petke, koji je proticao ispod temelja crkve Presvete Bogorodice. Po verovanju su sestre Ružica, Marica i Cveta na prostoru beogradske tvrđave podigle po jednu crkvu koje bi služile kao njihove zadužbine, i nazvale su ih svojim imenom.
Period od 1914 do 1945
Crkva je porušena tokom Prvog svetskog rata, a obnova i osvećivanje je završeno 11. oktobra 1925. godine. Posle obnove je postavljena ploča koja služi za uspomenu na ovo vreme, i na njoj je napisano:
Prilikom ove obnove napravljene su i dve statue. Jedna predstavlja kopljanika cara Dušana, a druga pešadinca iz Balkanskih ratova. U crkvu je doneseno šest ikona iz logora Nador u Africi. To se postiglo uz učestvovanje vojnog sveštenika i duhovnika crkve Ružice. Do današnjih dana su samo dve očuvane. Radovi su nastavljeni i posle rata, kada je popravljen vodovod i podignuta kapija kod oltara. Najveći radovi su vršeni 1937. kada je izgrađena kapela Svete Petke, trem i crkveni dom, koji je uništen tokom bombardovanja 1944.
Ikonostas i živopis
Ikone ikonostasa slikao je Rafailo Momčilović tehnikom ulja na šperploči, po skicama episkopa Irineja Đurića. Kosta Todorović je radio plitki duborez u pozlati na pregradi ikonostasa. Cilj je bio da se oponaša moravski nacionalni stil. Crkvu je živopisao ruski akademski slikar Andrej Bicenko. Nažalost, usred velike vlage, živopis je velikoj meri oštećen. Živopis je karakterističan po tome što se na njemu nalazi izvestan broj srpskih savremenika. Zapadni deo živopisa predstavlja Hristovu besedu na gori, gde se među slušaocima nalaze vojni sveštenik Petar Trbojević i kralj Aleksandar I Karađorđević, dok se na severnoj strani nalaze kralj Petar I Karađorđević i ruski car Nikolaj II Romanov.
Brezje pod Nanosom
Brezje pod Nanosom je naselje u slovenskoj Općini Postojni. Brezje pod Nanosom se nalazi u pokrajini Notranjskoj i statističkoj regiji Notranjsko-kraškoj.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2002. godine naselje je imalo 31 stanovnika.
Yindi od Kasnijeg Hana
Car Yindi (929–951), rođen kao Liu Chengyou (劉承祐), bio je drugi po redu, odnosno posljednji car Kine iz dinastije Kasniji Han. Imao je devetnaest godina kada je naslijedio svog oca cara Gaozua. Kao i on, Chengyou je po nacionalnosti bio Shatuo Turčin.
Chengyoua je godine 951. pobijedio Guo Wei (郭威), vojskovođa koji je osnovao dinastiju Kasniji Zhou. Njegov stric Liu Min (劉旻), je međutim, uspio pobjeći i osnovati Kraljevstvo Sjeverni Han koje se održalo do 979.
Literatura
Liu Zhiyuan
948–951 ''carska dinastija prestala (de-facto) ,<br/ >Liu Min postaje car Sjevernog Hana
Gumnište
Gumnište može biti:
San Esteban, Villa Corzo
San Esteban je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Villa Corzo.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 541 m.
V-22 Osprey
V-22 Osprey je višenamjenski vojni avion sa VTOL i STOL osobinama. Projektovan je za obavljanje misija kao dugodoletni helikopter i turbo-prop avion sa velikom brzinom putovanja. Razvila ga je kompanija Bell Helicopter, a izrađivan je u suradnji sa Boeing Rotorcraft Systems-om. Prvi korisnici ovog aviona su US Marine Corp i USAF. Po FAA ovaj avion je klasificiran kao letjelica koja može uzletjeti vertikalno kao helikopter ali u horizontalnom letu se ponaša kao avion.
Razvoj
thumb|left|200px|CV-22 Osprey iznad obale Emerald Avion je još od I. svjetskog rata dovedo do revolucije u načinu ratovanja, otvarajući bojno polje i u trećoj dimenziji. Svojim letnim sposobnostima, avion je omogućio djelovanje na ciljeve u kratkom vremenu i na velikim udaljenostima, prenoseći rat sa linije bijnog polja na gotovo cijelo područje zaraćenih zemalja. Ipak, najveći nedostaci aviona očitovali su se u potrebi za velikom i skupo infrastrukturom koja je bila lako vidljiva iz zraka, te kao takva primarni cilj neprijateljskih napada. Isto tako, doprema ratnog materijala i ljudstva na nepripremljene površine bila je samo u jednom smjeru, tj. dostavljanje izbacivanjem iz letjelica. U Korejskom ratu avionu se pridružio helikopter koji je eliminirao navedene probleme ali, na žalost sa dva velika nedostatka: mali dolet te mala brzina leta koja je povećavala vrijeme manevra, a samim time je helikopter postao laki plijen lovačkim avionima. Nezamjenjive mogućnosti vertikalnog manevra osigurale su mjesto helikopteru kao letjelici koja će u nadolazećem razdoblju zauzimati sve važnije mjesto u zrakoplovstvu. Idealna letjelica stoga bi bila ona koja bi imala brzinu, dolet i ekonomičnost aviona spojene sa jedinstvenim manevarskim osobinama helikoptera. Rješenju problema pristupilo se upotrebom izravnog okretnog potiska mlaznog motora ili uporebom vučne sile putem rotora ili propelera. Veliki broj letjelica, koji se koristio potiskom mlaznog motora, u većini slučajeva doživio je neuspjeh, a najpoznatije letjelice koje su ušle u operativnu službu svakako su avioni BA Harrier i Jakovljev Jak-38. Ipak, nezamjenjiva mogućnost okomitog slijetanja i polijetanja tih aviona povlačila je za sobom i velike nedostatke koji su se prvo pokazali u ograničenim manevarskim sposobnostima u "helikopterskoj" fazi leta, kao i u velikoj potrošnji goriva u takvim režimima rada. Zato ti avioni ukoliko koriste svoje mogućnosti vertikalnog polijetanja i slijetanja, tada imaju vrlo mali dolet ili mogućnost nošenja male količine korisnog tereta (borbeni radijus prilikom maksimalnog iskorištenja helikopterskog polijetanja i slijetanja Harriera je 371 km, a Jak-a 38 370 km).
Pribjeglo se i upotrebi aviona sa velikim propelerima u nosu, koji su imali mogućnost okomitog slijetanja i polijetanja s mogućnostima prelaska u avionski režim leta. Ali, posebno su slijetanja bila vrlo komplicirana te su zahtijevala posebne sletne rampe. Svakako, postojalo je još mnogo pokušaja rješavanja tog problema, ali najoptimalnije rezultate ponudila je varijanta tzv. tilt-rotora, čije se radni princip temelji na okretanju nosećeg rotora iz vertikalnog (helikopterskog) u vodoravni (avionski) položaj. Iako je više zemalja radilo u smjeru izrade takve letjelice, najviše uspjeha u tome imali su Amerikanci, koji su svoju prvu tiltrotor letjelicu XV-3 odvojili od zemlje 1955. godine.
Vața de Jos, Hunedoara
Vața de Jos je naselje u Rumuniji u okrugu Hunedoara.
V-22 Osprey
Razvoj
XV-3 je imao svoj prvi prelazni let iz helikopterskog u avionski režim i obratno 1958. godine, a ukupno je izvedeno još 110 takvih uspješnih letova radi ispitivanja nove tehnologija, kao i uopće opravdanosti takvog koncepta. Iako je taj program bio velik uspjeh, pokazalo se da primjena tiltrotor tehnologije pati zbog velikih tehnoloških ograničenja pogonske grupe, upravljačkih komandi, te mogućnosti strukturalne izvedbe letjelice u to doba. Početkom 1970.-ih godina, američka se vojska ohrabrena tehnološkim napretkom odlučila za izradu druge varijante tehnološkog tiltrotor prototipa. Izrađena su dva primjerka letjelice SV-15 koja je imala poletnu težinu od približno 6.500 kg, a prvi let sa prelazom iz helikopterskog u avionski režim leta izveden je 1979. godine. U avionskom režimu postignuta je brzina leta od 555 km/h, te visina leta od približno 6.700 m. Takav uspjeh u tiltrotor tehnologiji, imao je za posljedicu stvaranje JVX programa (eng.: Joint Services Advanced Vertical Lift Aircraft) sa namjerom razvoja srednjeg transportnog aviona sa mogućnostima vertikalnog slijetanja i polijetanja (VTOL), kojim bi se koristili svi rodovi američke vojske.
La Provi, Jalostotitlán
La Provi je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Jalostotitlán.
V-22 Osprey
Izrada V-22
Program V-22 pokrenut je kako bi se ispunili zahtjevi navedeni u JVX programu, zahvaljujući kojem bi se američki marinci i zrakoplovstvo opremili letjelicom sposobnom da izvede zadatke na velikim udaljenostima i sa velikom brzinom leta, te koje trebaju mogućnosti vertikalnog slijetanja i polijetanja. Za stvaranje takve letjelice osnovna prepreka bila je tehnološki nivo koji je 1986 godine, kada se započelo sa razvojem V-22, dostigao visinu koja je garantovala uspjeh projekta. Prve procjene o cijeni pojedine operativne letjelice kretale su se oko 24 miliona dolara sa planiranom proizvodnjom 923 primjerka. Godine 1989. Busheva je administracija ukinula projekt kada je predviđena cijena primjerka dostigla visokih 35 miliona dolara i gotovo za trećinu smanjila proizvodnju na 602 primjerka. Ipak, takav veliki i skupi projekt imao je i političku pozadinu koja je odlučivala o njegovoj budućnosti. Glavni protivnik tog projekta bio je sam ministar obrane Richard B. Cheney, koji je tvrdio da će projekt koštati mnogo više od planiranih sredstava koja su neophodna za ulaganje u druge vojne projekte. Godine 1992, na upozorenje da projekt Osprey šteti Bushevoj kampanji, posebno u Teksasu i Pennsylvaniji, gdje se Osprey i trebao proizvoditi, Cheney je odobrio 1,5 milijardi dolara u fiskalnoj 1992. i 1993. godini za daljnji razvoj tog projekta, iako se i dalje javno suprotstavljao razvoju V-22.
La Provi, Jalostotitlán
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 15 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1737 m.
V-22 Osprey
Izrada V-22
Naoružani rezultatima dobivenim tokom razvoja SV-15, moderna tehnologija omogućila je nadopunu nedostataka tog projekta i stvaranje nove letjelice budućnosti. Tehnološke novine, koje su bile prepreka tadašnjem razvoju, a sada su osnove u stvaranju takve letjelice, baziraju se na udvostručenoj digitalnoj kontroli turbo-osovinskih motora (tzv. sistem FADEC), kompozitna izrada većeg dijela strukture letjelice, fly-by-wire sistem upravljanja letom, te integrirani sistem avio-elektronike. Napredak u proizvodnji motora, kao i u sistemu za njegovo upravljanje, smanjio je radno opterećenje posade te je dugo bio najveća prepreka u razvoju Ospreya, ali kasnije i njegov najveći uspjeh. Glavna odlika sistema FADEC rezultira se u potpunoj kontroli motora i ograničavanju njegovog rada kako ne bi došlo do prekoračenja dopuštenih vrijednosti. Time je pilot rasterećen brige oko optimalnog rada motora što je posebno korisno u prelaznim režimima leta, što bi u suprotnom zahtijevalo mnogo više pilotskog angažmana, te usporavalo prolaz kroz kritične faze leta.
V-22 pokreću dva turbo-osovinska motora Rolls Royce/Allison T406-AD-400. Svaki od njih preko dva zajednička reduktora pokreće rotore razmjera 11,61 m. Snaga pojedinog motora je dovoljna da u slučaju otkaza jednog, drugi preuzme pokretanje oba rotora i osigurava dovoljno snage za daljnji let, ali se u tom slučaju slijetanje vrši sa protrčavanjem (slijetanje vrlo slično avionskom načinu slijetanja). Taj se motor u vrlo sličnim varijantama nalazi i na drugim letjelicama različite namjene, poput C-130J, Alenia C-27, Global Hawk, Saab 200 itd., a tokom 10.200 sati leta ispitivanja nije došlo ni do jednog otkaza motora.
Slijedeći tehnološki uspjeh koji je omogućio razvoj Ospreya je obilna upotreba kompozitnih materijala u strukturi letjelice. Ne samo da su postignute velike uštede na težini, već bi neki dijelovi i bili teško izvedivi sa metalnim legurama zbog izloženosti specifičnim mehaničkim naporima. Čak 43,7% V-22 izrađeno je od karbon-grafit kompozita, 3,4% fiberglasa, 46,1% metala, te 6,8% drugih materijala, što ima za rezultat 22% lakšu letjelicu nego da je izrađena u potpunosti od legura metala. Upotreba kompozitnih materijala povećava i sigurnosne osobine letjelice, jer za razliku od relativno "iznenadnog" pucanja metala, strukturalna čvrstoća kompozitnih materijala se postupno degradira, čime se daje dovoljno vremena za uočavanje oštećenja. Isto tako, kompozitni materijali nisu podložni uticaju korozije, što je važno u uvjetima djelovanja na moru. Sljedeća tehnološka novost je ugradnja upravljačkog sistema tipa fly-by-wire. Ukratko, pomak upravljačkih komandi prenosi se do upravljačkih površina putem optičkih vodova koji uz pomoć računara daju signal sistemu koji preko pokretača i servo-sistema pomiče upravljačke površine. Na taj način na Ospreyu su postignuti sljedeći rezultati:
Posljednja bitna tehnološka novost je ugradnja integriranog sistema elektronike (IAS) koji međusobno povezuje sve sisteme letjelice te omogućuje jednostavniju i kvalitetniju komunikaciju, preciznu navigaciju, pregled i kontrolu sistema, kao i bržu obradu podataka koji se u optimiranim okvirima prezentiraju posadi. Osnovu tog sistema čine dva udvostručena računara preko kojih se unose podaci i kontrolira rad ostalih sistema. Posada nadzire sisteme i unosi podatke preko četiri višenamjenska ekrana u boji (MFD), dvije jedinice za prikaz podataka (CDU), te sistem za kontrolu i signalizaciju rada motora (EICAS). Svi ti sistemi su tako funkcionalno, ali i ergonomski postavljeni, da oba člana posade i pri maksimalno mogućem obimu poslova mogu na vrijeme provesti sve potrebne radnje.
Konstrukcijske karakteristike
thumb|right|200px|Zarotirano krilo thumb|right|250px|Zakretni motori na vrhovima krila Iako je V-22 zapravo letjelica, pri čijem je stvaranju ideja bila da je to helikopter sa mogućnošću velike brzine leta i doleta aviona, Osprey, gledano s vana, po malo čemu odaje prednosti klasičnog helikoptera. U biti to je laki transportni avion sa velikim propelerima na krajevima krila. Trup letjelice u svom presjeku standardnog je kutijastog izgleda koji izvana nadopunjuju prilično velika bočna izbočenja na njegovoj donjoj strani. Njihova osnovna namjena je smještaj podvozja te rezervoara za gorivo, čime se ne smanjuje teretni prostor, a istodobno su točkovi glavnog stajnog trapa time smješteni na međusobno većoj udaljenosti što pridonosi stabilnosti letjelice na zemlji. Pilot, kokpit, te jedan do dva tehničara (ovisno o vrsti leta) u pilotsku kabinu ulaze na desna bočna vrata koja su projektirana i kao sekundarni ulaz u teretni prostor. Ulazak tereta i ljudstva, kao i izlazak na tlu ili izbacivanje u letu, omogućeno je kroz veliku spuštajuću rampu čime je moguće prenositi teret gotovo istih dimenzija, kao što je sam teretni prostor. U unutrašnjosti trupa moguć je smještaj 32 potpuno opremljena vojnika ili 24 vojnika u sjedećem položaju smještenih na sjedalima koja štite putnika i pri udaru od 16 g. Ukoliko se Osprey koristi za prevoz povređenih osoba, tada je u trupu moguća ugradnja 12 nosila uz pripadajuće osoblje. Unutar teretnog prostora (dužina 7,37 m, visina 1,83 m i visina 1,83 m) moguće je nositi maksimalno 9.100 kg tereta koji može biti smješten unutar standardnih paleta 463L. Težina vanjskog tereta, ukoliko se nosi na jednoj podtrupnoj ovisnoj tački, iznosi duplo manje, tj. 4.500 kg, a ukoliko je teret ovješen na dvije tačke, tada je dopuštena težina tereta maksimalno 5.500 kg.
Uočljiva je i neobična koncepcija repnog dijela koji se sastoji od horizontalnog stabilizatora prilično male površine, smještenog između dva velika vertikalna stabilizatora. Na horizontalnom stabilizatoru nalazi se i kormilo dubine koje ima ulogu kao i na avionu kada se Osprey nalazi u avionskom režimu leta. Što se tiče vertikalnih stabilizatora, razmatrala se opcija postavljanja samo jednog stabilizatora, kako bi se smanjila težina letjelice, ali i cijena izrade ali to je ubrzo odbačeno, jer jedan vertikalni stabilizator nije u mogućnosti osigurati dovoljnu uzdužnu stabilnost tokom leta. Jedan od glavnih razloga za postavljanje dva vertikalna stabilizatora jesu veliki promjeri dva trokraka propelera, čija bi strujanja oko jednog vertikalnog stabilizatora tokom avionskog režima leta smanjivala njegovu učinkovitost. Kao i u slučaju horizontalnih repnih površina, tako se i na vertikalnim stabilizatorima nalaze kormila pravca radi upravljanja oko vertikalne ose tokom avionskog režima leta.
Ipak, ono što najviše razlikuje V-22 od bilo koje druge letjelice jesu njegova krila i ono što se nalazi na njima. Krila relativno malog razmjera, ako se Osprey promatra kao avion (14,2m) i velike relativne debljine, ima i prilično neobičnu mehanizaciju. Na izlaznom kraju krila po njegovom cijelom rasponu nalaze se zakrilca i krilca koja tokom leta na malim brzinama imaju i ulogu zakrilaca (flaperoni). Budući da na tim brzinama krilca imaju manje prostrujavanje zraka, pa im je time i manja učinkovitost potrebna za okretanje oko uzdužne osi, zadaću naginjanja preuzimaju rotori koji razlikom vučne sile u okomitom položaju uzrokuju i na nagib letjelice u stranu manje vučne sile. Upravo je razlika uzgona sa svojim uticajem na stabilnost letjelice dugo bio jedan od najdiskutiranijih problema u razvoju Osprey.
Na krajevima krila nalaze se vrlo velike okretne gondole u kojima se nalaze turbo-osovinski motori Allison T406-AD-400, svaki snage 6150 KS, sa pripadajućim sistemom prenosa snage. Čak je i sisitem prenosa snage karakterističan sam po sebi, budući da zbog rješenja okretanja cjelokupnog sistema motora zahtijeva posebnu izradu koja je vrlo različita od onoga helikopterskog tipa. Naime, sistem, prenosa snage sastoji se od ukupno pet reduktora: dva reduktora za pogon rotora, dva reduktora koji prenose snagu na zajedničku osovinu u uvjetima okretanja motora, te reduktor koji se nalazi u središnjem dijelu krila, a osigurava sinkronizaciju rada oba rotora. Kompozitna osovina spaja središnji reduktor i oba motora te prolazi kroz zadnji dio krila cijelim njegovim rasponom, a u slučaju prekida rada jednog od motora na sebe preuzima funkciju raspodjele snage drugog motora na oba rotora.
Vidjeti krakove rotora u radu doista je neobično. Svaki krak svojim promjerom gotovo dodiruje trup letjelice, a kada ga se posmatra tokom avionskog režima leta, takvi rotori doista djeluju neobično i odaju dojam nezgrapnosti. Ipak, sa dokazanim letnim karakteristikama Osprey je sve samo ne nezgrapan. Veliki rotori povećavaju i ukupan raspon Ospreya sa 14,2 m na čak 25,78 m sa rotorima u radu, dok mu je ukupna dužina trupa samo 14,47 m. Iako sa nosivosti korisnog tereta od 9.100 kg, svojim dimenzijama mnogo je manji od helikoptera koje nasljeđuje, pa za usporedu helikopter Chinook ima ukupnu dužinu sa rotorima 30,14 m, a CH-53E Super Stallion 30,19 m, iako je maksimalna poletna težina V-22 veća od ta dva helikoptera.
Podvozje je tipa tricikl sa velikom međusobnom udaljenošću glavnih točkova i nosnog točka. Podvozje je u potpunosti uvlačivo, na zemlji Ospreyu daje relativno mali razmak od zemlje omogućujući lakši pristup letjelici. Podvozje je jedno od bitnih karakteristika u povećanju sigurnosti letjelice, jer u slučaju udara u zemlju ono će osim apsorbiranja velike količine kinetičke energije, nju prenijeti na ključne tačke konstrukcije koje će svojim savijanjem i lomom ublažiti deformaciju putničkog prostora.
Različiti zahtjevi
thumb|left|200px|Slijetanje na [[nosač zrakoplova]] thumb|right|200px|Slijetanje na poletno-sletnu stazu Još od početka razvoja JMVX programa, planirana je izrada dvije osnovne verzije Ospreya: MV-22, koja je prilagođena potrebama marinaca koji njime planiraju zamijeniti helikoptere CH-46E i CH-53D, dok američka kopnena vojska svojom verzijom CV-22 namjerava zamijeniti MH-53J i Sikorsky HH-60MH-60G uz istodobno nadopunjavanje djelovanja transportnog aviona C-130 Hercules. Kako se naknadno uključila i američka mornarica sa svojim zahtjevima, njima je namijenjena prilagođena verzija MV-22 koja će se naći u ulozi traganja i spašavanja te logističkoj potpori, a u pojedinim izvorima navodi se i kao HV-22. Iako se čini da osim manje prilagodljivosti opreme i uređaja nema veće razlike između pojedinih verzija, od glavnih komponenti Ospreya, samo je motor potpuno isti. Zbog prilagodljivosti specifičnim zahtjevima marinaca i kopnene vojske, "kostur" letjelice jednak je u 90% dijelova, dok elektronika i oprema imaju samo 20-40% zajedničkih komponenti. Iako se verzije razlikuju opremom i strukturalnim izvedbama, zajednički cilj marinaca, mornarice i kopnene vojske je isti: imati letjelicu koja će ujediniti letne mogućnosti helikoptera sa doletom i brzinom turbo-prop aviona, a V-22 sve više dokazuje kako je dorastao toj ulozi.
Opština Berliște, Caraș-Severin
Berliște je opština u Rumuniji u okrugu Karaš-Severin.
Draginac
Draginac može biti:
Marcus Welby, M.D.
Marcus Welby, M.D. je bila popularna medicinska TV-serija koja se prikazivala na ABC-u od 23.9. 1969 do 29.7. 1976. Producirali su je David Victor i David J. O'Connell. Pilot-epizoda serije je emitirana kao ABC-ov film tjedna 26.3. 1969.
Naslovni junak serije je bio dr. Welby, koga je tumačio Robert Young, porodični ljekar blagog karaktera i sa sklonošću neortdoksnim metodama liječenja pacijenata. Ona je bila čest uzrok sukoba s kolegom dr. Steveenom Kileyem (James Brolin), koji je preferirao konvencionalne metode. Taj sukob je bio sličan zapletima mnogih drugih medicinskih serija u to vrijeme, ali je u Welby M.D. stariji, a ne mlađi ljekar, bio skloniji nekonvencionalnim rješenjima.
Obojica ljekara su radila u zajedničkoj privatnoj ordinaciji u Južnoj Kaliforniji te često surađivali s Memorijalnom bolnicom Lang. Pored njih dvojice su stalni likovi bili sekretarica Consuelo Lopez (Elena Verdugo), Welbyjeva djevojka Myra Sherwood (Anne Baxter), kći Sandy (Anne Schedeen) i njen sin Gavin Brendan), kao i druga sekretarica Kathleen Faverty (Sharon Gless). Dr. Kiley se na početku posljednje sezone (1975/76) oženio za agenticu za javne odnose Janet Blake (Pamela Hensley).
Serija je bila veliki hit za ABC, a Brolin i Young su dobili nagrade Emmy, s tim da je Young godine 1972. dobio i Zlatni globus. Mnogi su hvalili način na koji su scenaristi obrađivali razne bolesti i patološka stanja kao što su depresija, rak dojke, mononukleoza i ovisnost o analgeticima.
Serija je, s druge strane, postala predmetom kontroverze kada je u medije procurio scenarij epizode u kojoj nastavnik-homosekualac seksualno zlostavlja učenika. Zbog toga su gay aktivisti organizirali pred uredima ABC-a, smatrajući kako epizoda izjednačava homoseksualnost sa zlostavljanjem djece. ABC je popustila zahtjevima, a slučaj je poslužio kao povod za osnivanje organizacije GLAAD.
Sredinom 1970-ih su medicinske drame naglo izgubile popularnost u SAD, te je godine 1976. dalje snimanje serije obustavljeno.
Godine 1984. je snimljeni posebni TV-film koji je ponovno okupio glumačku ekipu pod nazivom The Return of Marcus Welby, M.D.. Godine 1988. je snimljen Marcus Welby, M.D.: A Holiday Affair.
Žegovac
Žegovac može biti:
Geisenhain
Gajzenhajn je opština u njemačkoj saveznoj državi Tiringija. Jedno je od 93 opštinska središta okruga Zale-Holcland. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 196 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 16074022.
Stefan Uroš V
Stefan Uroš V Nemanjić, poznatiji kao Uroš Nejaki, sin je i naslednik cara Dušana. Vladao je od 1355. do 1371, a zadužbina mu je manastir Matejča. On je poslednji vladar loze Nemanjića. U njegovo vreme slabi centralna vlast i oblasni gospodari se osamostaljuju. Posle smrti cara Uroša srpska država prestaje da postoji.
Geisenhain
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Zale-Holcland Gajzenhajn se nalazi u saveznoj državi Tiringija u okrugu Zale-Holcland. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 210 metara. Površina opštine iznosi 4,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 196 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 43 stanovnika/km².
Stefan Uroš V
Vladavina Uroša, sina cara Dušana, bila je gotovo u svakom pogledu suprotna vladavini njegovog oca. I sudbina i istorija ponekad igraju nemilosrdne igre. Tako je prvi potomak cara Dušana poneo nadimak Uroš Nejaki. Novi srpski car koji je titulu nasledio od oca nije uspevao da zaštiti svoju državu, ni od spoljnih napada, ni od unutrašnjih potresa.
I kako je već bilo pravilo u srednjem veku, i Uroš je morao da vodi bitku za svoja nasledna prava. Najozbiljniji protivnik mu je bio Simeon Nemanjić, Dušanov polubrat. Iako je celokupna srpska vlastela i crkva stala na Uroševu stranu na državnom saboru u Skoplju 1357. Simeon vojno daleko snažniji sebi je dodelio carske dostojanstvene oznake i zavladao Epirom i Tesalijom 1359. Mladi Uroš je uz podršku svoje majke Jelene, državnog sabora održanog u Skoplju i Dubrovčana uspeo je da spase svoje vladalačko nasleđe. Ubrzo srpska država podelila na dva carstva, Uroševo i Simeonovo. U većem delu koji je obuhvatao sve stare srpske zemlje vladao je Uroš. Pretpostavlja se da je umro 2. ili 4. decembra 1371. godine, verovatno posle Maričke bitke, kao poslednji srpski car.
Za vreme njegove vladavine, 1365. godine, za savladara je krunisan kralj Vukašin Mrnjavčević sa očekivanjem da će njegovi potomci (Marko Mrnjavčević) naslediti carski presto jer Uroš nije imao potomaka. Te godine Vukašinov brat Uglješa preuzima od carice Jelene (Uroševe majke) vlast u Seru.
Njegove mošti se nalaze u fruškogorskom manastiru Novi Jazak. Njegov lik i narodna tradicija o Vukašinu Mrnjavčeviću, su poslužili kao osnovni motiv za istorijsku dramu Stefana Stefanovića iz 1825. godine pod imenom „Smrt Uroša V“. Pre njega ovaj motiv je pokušao da obradi Emanuel Kozačinski, a njegov rad je preradio Jovan Rajić pod imenom „Tragedija cara Uroša“, ali ta dela nemaju značajnu književnu vrednost.
Detinjstvo i mladost
Rodio se u zimu 1336. ili početkom 1337. godine. Bio je jedini sin srpskog cara Dušana i njegove supruge Jelene. Njegovim rođenjem je i njegova majka učvrstila svoj položaj na dvoru. Na Vaskrs 16. aprila 1346. godine kada je njegov otac krunisan za cara on je krunisan za kralja i vladao je kao kralj sve do očeve smrti 20. decembra 1355. godine.
Dolazak na presto
Car Dušan je umro još mlad, u punoj muškoj snazi, sa nepunih pedeset godina, i nije dospeo da svoje organizatorsko delo izvede do kraja. Suviše je bio u akciji, i to ovih poslednjih godina najviše, i zemlji nije ostavio dovoljno vremena da se pribere i u miru, koji jedini utiče na privikavanje redu i radu, sređuje svoje odnose. Njegov naslednik Uroš, sa devetnaest godina, bio je nedorastao za ogromno nasledstvo, a i kasnije, kad je postao zreo čovek, nije pokazivao nijedne crte očeve. Nije bio ni dobar vojnik, ni mudar državnik, ni vešt taktičar, već čovek slab, bez volje i bez energije, bez talenta i autoriteta, počelo je rastrojstvo i rasulo otimati maha. Narodno predanje dalo mu je odavno naziv Nejakog, koji se može primeniti koliko na njegovu mladost, toliko i na njegove intelektualne osobine. Savremeni srpski letopisi, koji su o njemu pisali s vidljivim saučešćem, govore za nj, da je bio "po istini krasan i dostojan divljenja po izgledu":, ali "mlad smislom"; da je odbacivao staračke savete, a pričao i voleo savete mladih, i da je s toga zlo prošao. U fresci manastira Psače Uroš je predstavljen kao krupan čovek, velike brade, nešto duguljasta lica, s izvesnim crtama poznatog Dušanova lika, ali bez ičeg drugog, iz čega bi se mogli izvoditi ma kakvi zaključci o njemu kao čoveku.
Sukob sa Sinišom
Neposredno po smrti cara Dušana i njegovog vojskovođe i namesnika u Tesaliji (Preljub), despot Nićifor Orsini je osvojio Tesaliju i Južni Epir. Prognani srpski namesnik i despot Simeon, Dušanov polubrat, povukli su se iz Epira na sever. Osvojivši Kostur i okolinu, Simeon se proglasio za cara. Pomoć u tom pothvatu dao mu je njegov tast despot Jovan Komnen iz Valone. Sa vojskom od kakvih 5.000 ljudi krenuo je Simeon od Kostura prema severu tražeći od vlastele, preko čijih je oblasti prolazio, da ga proglase za cara. Ali na državnom saboru u Skoplju, aprila 1357. godine, vlastela je dala podršku zakonitom Dušanovom nasledniku, Stefanu Urošu. Najveći deo srpske vlastele ostade ipak na strani Uroševoj. To je bilo iz više razloga. Prvo, što se to dogodilo neposredno iza Dušanove smrti, kad je još delovao da na prestolu oca nasleđuje sin ("od oca je ostanulo sinu", veli narodna pesma za Uroševo carstvo); i treće, što je Simeon bio, po majci, vaspitanjem i posle bavljenjem među Grcima smatran kao Polugrk. Najbliži susedi Simeonove oblasti ne pristadoše uz nj; tako Hlapen, gospodar Vodena i Bera, i Branko Mladenović, gospodar ohridskog kraja. U borbama, vođenim u leto 1356. god., stradao je naročito grad Berat, dok su u svoj Albaniji, a naročito u južnoj, nastali neredi i opšta nesigurnost. Ljudi gospodara donje Zete, oko ušća Bojane i Drima, Žarka Mrkšića, za kojim beše udata Teodora sestra braće Dejanovića, naneli su tom prilikom štete Dubrovčanima, isto kao i građani Drača, tako da je car Uroš morao posredovati u njihovu korist.