cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Amobarbital
Amobarbital je barbiturat sa hipnotičkim i sedativnim svojstvima. On se ne primenjuje se u lečenju anksioznosti. Njegove nuspojave su uglavnom posledica dozno zavisne CNS depresije i povišen rizik od zavisnosti pri dugotrajnoj upotrebi.
River Falls, Alabama
River Falls je gradić u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 526 stanovnika.
Damvillers
Damvile je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Lorena, u departmanu Meza koja pripada prefekturi Verden.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 620 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 33 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 18,33 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 209 metara (maksimalnoj 353 m, a minimalnoj 197 m).
Tiltonsville, Ohio
Tiltonsvil je grad u američkoj saveznoj državi Ohajo.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.372, što je 43 (3,2 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Sommerhausen
Zomerhauzen je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 52 opštinska središta okruga Vircburg. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 1.678 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9679187.
Bertie Ahern
thumb|desno|250px|Bertie Ahern
Patrick Bartholomew "Bertie" Ahern, (Dublin, 12.9. 1951.-), je irski političar koji je deseti po redu Taoiseach (premijer) Irske, a na tom mjestu se nalazi od 26.6. 1997. On je na čelu koalicijske vlade koju čini njegova stranka Fianna Fáil te Zelena stranka i Progresivni demokrati, uz podršku nezavisnih članova irskog parlamenta.
Ahern je bio član irskog parlamenta (TD) od 1977. te predstavlja izborni okrug Dublin Central. U vladama Charlesa Haugheya i Alberta Reynoldsa je služio kao ministar rada (1987–1991) i ministar financija (1991–1994). Nakratko je služio kao Tánaiste poslije raspada Reynoldsove koalicijske vlade. Godine 1994. je izabran za šestog po redu vođu Fianna Fáila.
Ahern je trenutno predmet istrage koja se tiče isplata na njegov račun sredinom 1990-ih. Zbog toga je prisiljen svjedočiti pred Mahonovim tribunalom. Obrativši se medijima ispred vladinih zgrada 2.4. 2008 je najavio kako će napustiti položaj Taoiseacha (i vođe Fianna Fáila) na dan 6.5. 2008.
Ahmed-šah Kadžar
Ahmed-šah Kadžar (perz. احمد شاه قاجار; Tabriz, 21. 1. 1898. – Pariz, 21. 2. 1930.), šah Irana, osmi i posljednji vladar iz kadžarske dinastije.
Šahom je imenovan 1909. godine od strane iranskog palamenta, naposredno nakon što su revolucionarne snage svrgnule njegovog apsolutističkog oca Muhameda Ali-šaha i proglasile ustavnu monarhiju. Iako je pokušavao ublažiti negativnu ostavštinu svog oca, pokazao se kao nekompetentan vladar koji je doveo državu do ruba gospodarskog sloma odnosno u veliku ovisnost o stranim silama, posebno o Ruskom i Britanskom Carstvu. Godine 1921. svrgnut je u puču kojeg je predvodio zapovjednik lokalnog kozačkog garnizona Reza-šah Pahlavi, a dvije godine kasnije prognan je iz zemlje. Reza-šah okrunio se 1925. godine prilikom čega je uspostavljena nova pahlavijska dinastija. Time je Ahmed-šah gubi i simbolične ovlasti, te umire u Parizu 1930. godine.
Roman Malinovski
Roman Vaclavovič Malinovski (Рома́н Вацлавович Малино́вский; Roman Malinowski; 18. mart 1876 - 5. novembar 1918) bio je ruski socijalistički i boljševički političar, poznat po tome što je uspio doći u sam vrh Ruske socijaldemokratske radničke partije (boljševika) i postati najbliži Lenjinov suradnik, prije nego što je 1914. razotkriven kao doušnik carske tajne policije Ohrana. Nakon toga se sklonio u Njemačku gdje je po izbijanju prvog svjetskog rata interniran. Poslije oktobarske revolucije se vratio u Petrograd, gdje je pokušao postati članom Petrogradskog sovjeta. Tamo ga je prepoznao Grigorij Zinovjev te dao uhapsiti i pogubiti kao izdajnika. Kasniji su historičari špekulirali kako je slučaj Malinovskog - čije su aktivnosti pred sam početak rata obezglavile vodstvo Partije u samoj Rusiji - ostavio snažan dojam na boljševike koji su po dolasku na vlast sistemom čistki i strahovlade nad vlastitim članovima nastojali u korijenu sasjeći svaki pokušaj "rovarenja" u vlastitim redovima. To se posebno navodi za Veliku čistku 1930-ih pokrenutu od Staljina, koji je nekoliko godina proveo u sibirskom zatvoru zahvaljujući izdaji od strane Malinovskog.
Kamaldolijanci
Historija i karakteristike reda
Red je osnovao benediktinski monah sv. Romuald (951. - 1027.) između 1024 - 1025 u samostanu Camaldoli, koji se nalazi u manjem šumarku na 1100 metara iznad mora. Blizu samostana nalazi se i danas oko 50 pustinjačkih kućica, izgledom na kolibice, koje su jedna od druge jednako udaljene.
Paolo Giustiniani je 1510 reformirao je pravila kamaldolijanskog reda koje je postavio sv. Romuald. Giustinianijeva reforma išla je za tim da nije toliko važna strogoća askeze, koliko da se živi pod motom. "živi samo s Bogom i za Boga sama". Njegova teologija, tražila je da se prožimaju Kristov misterij i svakodnevni vjerski život.
Kamaldolijanci su se 1966 pridružili benediktinskoj konfederaciji kao Congregatio Sancti ordinis Benedikt Camaldulensis. thumb|left|240px|Samostan Camaldoli Kamaldolijanci danas imaju oko deset muških monaških samostana po Italiji, Americi, Brazilu i Indiji. Postoje također i ženski samostani sestara kamaldolijanki u Italiji, SAD-u, Brazilu, Tanzaniji, Indiji, Francuskoj i Poljskoj.
Svakodnevni život monaha kamaldolijanca prolazi u zajedničkoj liturgiji, euharistijskim obredima, te satima posvjećenim samostalnom čitanju i razmatranju sv. pisma (lectio divina) i radu na svakodnevnim poslovima, školovanju i odmoru.
Kamaldolijanci su poznati po svojoj monaškoj gostoljubivosti, oni unutar svojih samostana imaju kuću za goste u koju primaju laike na duhovne vježbe, oni mogu sudjelovati u svakodnevnim molitvama i radu monaške zajednice.
Bouffémont
Bufemon je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Pariski region, u departmanu Dolina Oaze.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 5.700, a gustina naseljenosti je iznosila 1,264 stanovnika/km².
Natrijum fumarat
Natrijum fumarat je organsko jedinjenje, koje sadrži 4 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 160,036 Da.
Apolonije iz Pergama
Apolonije iz Pergama (262. pne. — 190. pne.) je antički helenski matematičar i astronom, poznati naučnik aleksandrijskog Muzeona koga su iz poštovanja zvali Veliki geometar.
Apolonije je rođen u Pergamu, gradu u južnom delu Male Azije nedaleko od današnjeg grada Burse. Apolonije je dobio ime po helenskom bogu Sunca Apolonu, koji je takođe veoma sličan i hetitskom kultu Apulunaša, veoma razvijenom u Pergu. Na osnovu toga što je zajedno sa Filonidom učio kod Eudema Pergamskog tokom svog boravka u Efesu, pretpostavlja se da je njegova godina rođenja mogla biti oko 250. pnе.
Apolonije počinje školovanje u Efesu kod Eudema Pergamskog, što znamo po tome što je učitelju posvetio prve tri knjige, a Eudem ga savetuje da školovanje nastavi u Aleksandriji. U Aleksandriji uči od Euklidovih učenika. Prvi radovi koje objavljuje su iz astronomije (pominje ih Ptolemej u Almagestu). Potom uglavnom piše matematička dela. Najpoznatije delo su Kupini preseci koje mu donosi zvanje Veliki geometar i veliko poštovanje među učenim ljudima.
U Aleksandriji je bio običaj da veliki učeni ljudi dobiju nadimak po slovima alfabeta. Apolonija su zvali Epsilon — što je peto slovo alfabeta.
Kupini preseci
Kupini preseci su delo u 8 knjiga, od kojih je prvih 4 sačuvano na grčkom, 5; 6. i 7. postoje na arapskom, a VIII je izgubljena.
Apolonije u prvoj knjizi svojih Kupinih preseka pominje Euklidove Osnove kupinih preseka u četiri knjige odakle čita dok sastavlja.
Apolonije prve tri knjige Kupinih preseka posvećuje Eudemu Pergamskom (svom učitelju), a posle Eudemove smrti knjige šalje Atalu, učeniku.
Matematička dela
U svom Matematičkom zborniku Pap nabraja sva Apolonijeva dela:
Arapski istoričar Ibn an Nadim piše da su sem Kupinih preseka i Odnosa preseka bila poznata i sledeća dela:
Pap takođe spominje i jednu knjigu posvećenu računu sa velikim brojevima, ali ne znamo za naslov. U komentaru H knjige Elemenata Pap pominje Apolonijevu knjigu. Proklo Diadoh u svom komentaru prve knjige Elemenata spominje jednu danas nepoznatu Apolonijevu knjigu.
Eutokije Askalonski je u komentaru Arhimedovog spisa O merenju kruga pomenuo Apolonijevo delo koje se obično prevodi kao Brzo dobijanje rezultata, a doslovce je u pitanju naziv travke koja služi da ubrza porođaj. Prema Eutokiju je Apolonije u toj knjizi tačnije izračunao π od Arhimeda. Knjiga je izgubljena.
Astronomska dela
Ptolemej u XII knjizi Almagesta govori o kretanju planeta i komentariše kako je prema onome što je pisao Apolonije iz Perga, i konkretno ne navodeći naziv knjige opširno komentariše očigledno tada bitno astronomsko delo.
Ipolit je u trećem veku spominjao jedan Apolonijev traktat u kome govori o rastojanju od Zemlje do Sunca, Meseca i planeta. Rimski arhitekta Vitruvije u svom delu Deset knjiga o arhitekturi spominje instrument „pauk“ za koji tvrdi da ga je napravio astronom Eudoks, mada neki tvrde da je Apolonije.
Crossett, Arkansas
Krosent je grad u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 5.507, što je 590 (-9,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
188
Godina 188. (CLXXXVIII) bila je prijestupna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Fuscijana i Silana (ili, rjeđe, godina 941. Ab urbe condita). Oznaka 188. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.
Ahmadili
Ahmadili (Aḥmadīlī), poznati i kao atabegovi Marage (Atābakān-e Marāḡa), bili su plemićka obitelj odnosno lokalna iranska dinastija koja je vladala regijom Azarbajdžana približno od 1122. do 1221. godine. Njihovo porijeklo je heterogeno: pretpostavlja se kako je riječ o Kurdima koji potječu od arapskog plemena Ravadida koji su primili kurdski jezik, a spominje se i turkijsko odnosno kumansko podrijetlo. Prvi ahmadilski vladar bio je Ak Sunkur Ahmadili koji je služio kao vojni zapovjednik u seldžučkoj vojsci i po kojem je dinastija dobila naziv, a njegove nasljednike teško je identificirati s obzirom na manjak povijesnih dokumenata koji se uglavnom temelje na numizmatici. Sjeverno od Ahmadila vladala je lokalna turkijska dinastija Ildiguzida koji su 1209. godine prisvojili Maragu pod svoju upravu. Posljednji poznati član ahmadilske dinastije bila je vladarica Sulafa Hatun čija je vlast prestala mongolskim osvajanjem iz 1220-ih godina.
Jajčić
Jajčić je naselje u opštini Ljig u Kolubarskom okrugu u Srbiji. Prema popisu iz 2002. bilo je 407 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 488 stanovnika).
Geografija
Selo Jajčić se nalazi na 4,5 km. od Ljiga, lajkovačkom prugom ka Beogradu. Jajčić je prostram i nije gusto naseljen, ima potok Joševu i dve lokalne prodavnice za ispijanje piva.
Demografija
U naselju Jajčić živi 331 punoletni stanovnik, a prosečna starost stanovništva iznosi 43,5 godina (42,6 kod muškaraca i 44,5 kod žena). U naselju ima 126 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,23.
Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.
Farneziltransferaza (višeznačna odrednica)
Termin Farneziltransferaza ima više značenja.
COBO
Termin COBO ima više značenja.
Akashi Motojiro
Barun Akashi Motojirō (明石 元二郎) bio je general japanske carske vojske i 7. generalni guverner Tajvana koji je služio od 6. juna 1918. do smrti. Vojnu karijeru je započeo kao obavještajni oficir te se istakao u Prvom kinesko-japanskom ratu, a potom je služio kao vojni promatrač na Filipinima u špansko-američkom ratu. Od 1900. do 1904. je službovao kao vojni ataše u nizu evropskih prijestolnica, gdje je razvio široku mrežu kontakata, doušnika i suradnika među kojima se posebno isticao britanski pustolov i špijun Sidney Reilly. Njegove su aktivnosti bile uglavnom usmjerene protiv Ruskog Carstva koju je smatrao najvećom opasnošću po sigurnost Japana, pa je u tu svrhu razvio bliske veze sa prognanim ruskim revolucionarima, uključujući i Lenjina. Također je blisko surađivao i sa tajnim Društvom Crnog zmaja, iako nikada nije bio njegov član, te značajno doprinio stvaranju mreže obavještajaca i pro-japanskih gerilaca u Mandžuriji pred izbijanje rusko-japanskog rata. Poslije završetka rata, čiji se povoljni ishod često pripisuje upravo njemu, se vratio u Japan, te potom služio u Koreji. Njegov kratki mandat na Tajvanu je bio upamćen po početku elektrifikacije tog otoka. U kasnijim decenijama se "pukovnik Akashi" često nazivao "japanskim Jamesom Bondom", a njegove stvarne i fiktivne pustolovine su dan-danas čestim predmetom japanskih manga stripova, filmova i TV-serija.
Oslobođenje (list)
Oslobođenje su bosanskohercegovačke dnevne novine koje se štampaju u Sarajevu.
Opis
Oslobođenje su novine s najdužom tradicijom u Jugoslaviji. Novine su za vrijeme Drugog svjetskog rata pokrenuli partizani NOVJ-a, a prvi put su štampane 30. avgusta 1943. godine u Donjoj Trnovi kod Ugljevika. Za vrijeme rata su izlazile dva puta mjesečno, a od 7. oktobra do 9. aprila 1945. izdavale su se u Jajcu. Od 12. aprila su se počele izdavati u Sarajevu. Prvo su izlazile kao nedjeljnik, a od 1. januara 1947. kao dnevni list.
Sve do 1970-ih, Oslobođenje je bilo najtiražniji list SR Bosne i Hercegovine. Izdavalo se naizmjenice na latinici i ćirilici.
List je bio poznat i po svom sjedištu u istoimenom neboderu. Zbog nastojanja da održi publicizam, kao i da očuva multietnički sastav redakcije i njenu uređivačku politiku nezavisnog novinarstva, Oslobođenje je steklo primijećen ugled u međunarodnoj javnosti i osvojilo brojne nagrade.
Od 2006. vlasnici novina su Fabrika duhana Sarajevo i Sarajevska pivara.
Od oktobra 2008. godine glavna i odgovorna urednica je Vildana Selimbegović.
Riverside, Alabama
Riverside je gradić u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 2.208 stanovnika.
Društvo Crnog zmaja
thumb|right|200px|Simbol Društva Crnog zmaja Društvo Crnog zmaja (Kyūjitai; 黑龍會; Shinjitai: 黒龍会), Black Dragon Society, ponekad navođeno i kao Amurski savez (Амурский союз), bilo je japansko ultra-ultranacionalističko tajno udruženje u prvim decenijama 20. vijeka. Osnovano je 1900. godine sa ciljem da se Mandžurije izbaci Rusko Carstvo koju je njegov osnivač, Ryohei Uchida, smatrao najvećom prijetnjom po sigurnost Japana. Jedan od najvećih uspjeha te organizacije je bilo pribavljanje vrijednih obavještajnih podataka, te stvaranje čvrstih veza sa kineskim stanovništvom, gospodarima rata i vođenje kampanje sabotaža i dezinformacije koje će značajno pridonijeti japanskoj pobjedi u rusko-japanskom ratu. Za razliku od svoje preteče - Društva Crnog oceana (Genyosha) - Društvo Crnog zmaja je decenijama uspjelo očuvati svoju tajnost, tako da su se prvi članci o njegovom postojanju u međunarodnoj štampi pojavili tek 1930-ih. U međuvremenu je Društvo steklo izuzetno veliki uticaj, ali i stvorilo izuzetno efikasnu i široku mrežu obavještajnih agenata i resursa, ispočetka u Istočnoj Aziji, a kasnije i u ostatku svijeta, te služilo kao japanska obavještajna služba iako bez formalnih veza sa japanskom vladom. U samom Japanu je u svoje redove regrutiralo najnadarenije studente te počela služiti kao svojevrsna paralelna društvena elita, odnosno kolektivna siva eminencija sa značajnim uticajem na japansku vanjsku politiku. Njen uticaj je, međutim, za vrijeme drugog svjetskog rata značajno opao, tako da formalna zabrana od strane poratnih savezničkih vlasti 1946. nije bila od velikog značaja.
Amné (Francuska)
Amne je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Loara, u departmanu Sart.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 321, a gustina naseljenosti je iznosila 20 stanovnika/km².
SPEE
Termin SPEE ima više značenja.
Vlaštica
Rat
U ratu 1990-ih, za vrijeme opsade Dubrovnika, je dugo vremena bila snažno srpsko uporište. Sa nje su pripadnici trupa vojske Republike Srpske vršili navođenje artiljerijske vatre na civilne ciljeve u Dubrovniku i okolini. 24. oktobra 1992 zauzele su je hrvatske snage.
Akcija je krenula u 05:00 sati 22. oktobra 1992. godine žestokom artiljerijskom paljbom po srpskim artiljerijskim položajima. Tri trupe koje su učestvovale u operaciji Vlaštica su krenule sa svojih polaznih položaja istovremeno. Unatoč izrazito teškom i gotovo neprohodnom terenu te velikom usponu, jakim, dobro naoružnim neprijateljskim snagama na samim vrhovima i njihovim neprestanim artiljerijskim dejstvima po trupama Hrvatske vojske, do kasnih popodnevnih sati 26. oktobra trupe Hrvatske vojske su potpuno ovladale Vlašticom, Ilijinim vrhom i Buvavcem.
Daljnji tok operacije Vlaštica je bio izbijanje na potez Srnjak - Orah - Bobovište - kota Gradina, što je Hrvatska vojska uspješno obavila. Nakon operacije trupe 163. brigade HV su na dostignutim položajima prešle u aktivnu odbranu i tu ostale do januara 1996. godine, kad su ih na tim položajima zamijenile trupe Hrvatskog vijeća obrane.
Basse del Brenta, Padova
Basse del Brenta je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 99 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 51 m.
Brains-sur-Gée
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 430, a gustina naseljenosti je iznosila 27 stanovnika/km².
Androstenol
Androstenol je organsko jedinjenje, koje sadrži 19 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 274,441 Da.
Lafourche Crossing, Louisiana
je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Luizijana.
Metohija (Ston)
Metohija je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Ston, Dubrovačko-neretvanska županija.
Seoska krsnica je Tudorice (Todorovdan). Od starine tu žive obitelji Franković-Žile, Dedović-Rozić, Ćurlin, Šurković, Car i Guzin. Doseljeni su Mrlais, Vitković, Vuković, Daničić i Katić.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 168 stanovnika te 37 obiteljskih kućanstava.
KDTA
Termin KDTA ima više značenja.
WAAA
Termin WAAA ima više značenja.
Biskup Lindisfarnea
Biskup Lindisfarnea je bio ordinarij nekoliko ranih srednjovjekovnih biskupija (i dijeceza) u Northumbriji i Engleskoj prije normanske invazije. Prva od njih je osnovana u Lindisfarneu 635. godine od strane Svetog Aidana.
Natrijum glukonat
Natrijum glukonat je organsko jedinjenje, koje sadrži 6 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 218,137 Da.
Sun Shao
Ime Sun Shao se može odnositi na dvije ličnosti iz drevne kineske historije:
ARNT
Termin ARNT ima više značenja.
Körkarlen (roman)
Körkarlen je roman švedske književnice Selme Lagerlöf originalno objavljen 1912. godine. Po žanru predstavlja mješavinu fantastike i socijalnog romana. Protagonist je David Holm, alkoholičar i nasilnik koji je tokom života u sirotinjskog četvrti nanosio zlo svima oko sebe, uključujući ženu i djecu, te Edit, dobrovoljku Vojske spasa koju je zarazio tuberkulozom nakon što mu je pokušala pomoći. Radnja počinje kada Holm shvati da je mrtav, a po njega dođe kočija koju vozi njegov preminuli prijatelj Georges i objasni mu da će sljedećih godinu dana, prije nego što ode u pakao, morati prikupljati duše umrlih iz grada. Lagerlöf je roman napisala nakon što je Švedsko udruženje za borbu protiv tuberkuloze angažiralo da napiše članak ili esej u kome bi čitateljima dala niz praktičnih savjeta za zaštitu od teške i neizlječive bolesti koja je tada predstavljala veliku opasnost za stanovništvo gusto naseljenih industrijaliziranih gradova. Sama Lagerlöf je taj sadržaj, pak, donijela u obliku romana koji socijalnu angažiranost kombinira sa njenim kršćanskim uvjerenjima, a koji je djelomično bio inspiriran i vlastitim životom te nešto poznatijim Dickensovim djelom A Christmas Carol. Roman nije doživio neki naročiti uspjeh, ali je 1921. postao poznat kao podloga za istoimenu filmsku adaptaciju Victora Sjöströma koji se smatra jednim od klasika švedske kinematografije i najboljih nijemih filmova uopće. Adaptiran je još dva puta - 1939. u Francuskoj kao La charrette fantôme i Švedskoj u zvučnoj verziji 1958.
Ildiguzidi
250px|mini|desno|[[Mauzolej podignut u čast Momine Hatun, prve žene ildiguzidskog atabega Džahana Pahlavana]] Ildiguzidi (perz. ایلدگزیان - Ildegozidi; azer. Eldəgəzlər), poznati i kao atabegovi Azarbajdžana (perz. اتابکان آذربایجان - Atābakān-e Āḏarbāyjān; azer. Azərbaycan Atabəylər Dövləti), bili su pripadnici lokalne dinastije kumanskog (turkijskog) podrijetla. Kao seldžučki vazali od 1135. do 1225. godine vladali su područjima koja obuhvaćaju današnji sjeverozapad Irana (regija Azarbajdžana), gotovo čitav Azerbajdžan i Armeniju, te manje dijelove Turske i Iraka. Njihova dinastija imenovana je prema osnivaču Šamsudinu Ildiguzu čija je moć rasla proporcionalno s decentralizacijom odnosno opadanjem snage Seldžuka. Godine 1209. Ildiguzidi šire politički utjecaj i na ahmadilsku Maragu čime dosežu svoj vrhunac, no petnaestak godina kasnije dinastija se gasi pod navalom Gruza i Horezmijca.
Preniltransferaza (višeznačna odrednica)
Termin preniltransferaza ima više značenja.
Riverview, Alabama
Riverview je gradić u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu su živela 184 stanovnika.
Indian Creek, Florida
Indijan Krik je grad u američkoj saveznoj državi Florida.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 86, što je 53 (160,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Tioredoksinski sklop
Tioredoksinski sklop je proteinsko savijanje koje se često javlja u enzimima koji katalizuju formiranje disulfidne veze i izomerizaciju. Sklop nosi ime po kanoničkom primeru proteina sa ovim motivom, tioredoksinu. Ovaj sklop se javlja kod prokariotskih i eukariotskih proteina. Tioredoksinski sklop je primer alpa/beta proteinskog savijanja koji ima oksidoreduktaznu aktivnost. On ima prostornu topologiju koja se sastoji od četvorolančane antiparalelne beta ravni smeštene između tri alfa heliksa.
Konzervacija sekvence
Uprkos varijabilnosti sekvenci u mnogim regionima sklopa, tioredoksinski proteini imaju zajedničku sekvencu aktivnog mesta sa dva reaktivna cisteinska ostatka: Cys-X-Y-Cys, gde su X i Y obično hidrofobne aminokiseline. Redukovana forma proteina sadrži dve slobodne tiolne grupe na cisteinskim ostacima, dok oksidovana forma sadrži disulfidnu vezu između njih.
Primeri
Ljudski proteini sa ovim domenom su :
Hazaraspidi
Historija
Osnivač hazaraspidske dinastije bio je Abu Tahir bin Muhamed koji je karijeru započeo kao vojskovođa u službi salguridskih atabegova iz Farsa. Imenovan je namjesnikom Kuhgiluja, no ubrzo je stekao visok stupanj samostalnosti u Luristanu. Kasnije je proširio politički utjecaj do Isfahana i stekao titulu atabega. Njegov sin Malik Hazarasp po kojem je nazvana sama dinastija vodio je uspješne vojne pohode protiv susjednih Salgurida, a sudjelovao je i u otporu horezmijskog vladara Džalal ad-Dina mongolskoj invaziji. Nakon uspostave mongolske kontrole nad Iranskoj visoravni, hazaraspidski vladar Takla sudjelovao je pohodu Hugalu-kana protiv Bagdada. Prilikom opsade tog grada ubijen je kalif pa je Takla odlučio dezertirati iz mongolske vojske, ali kasnije je uhvaćen i pogubljen prema Hugaluovoj zapovjedi. Mongolski vladar Abaka-kan potvrdio je lokalnu vlast Jusufa Šaha I. kojem je priznata ovlast nad Huzestanom, Kuhgilujom, Firuzanom (oko Isfahana) i Gulpaiganom. Njegov nasljednik Afrasiab I. pokušao je proširiti ovlasti do obala Perzijskog zaljeva, no u tom naumu spriječila ga je mongolska vojska koja je porazila njegovu vojsku kod Kuruda (okolica Kašana). Nakon toga Gajhatu mu je dozvolio da nastavi vladati ranijim pokrajinama, no pogubljen je 1296. godine. Prijestolnica Hazaraspida bio je grad Ize na sjeveru današnje iranske pokrajine Huzestan. Jusuf Šah II. u pod svoju je vlast u 14. vijeku pripojio i gradove Šuštar, Huzgan i Basru. Dinastija proživljava teške trenutke kada u vrijeme vladavine Šamsa al-Din Pašanga njena područja napadaju Muzafaridi koji su privremeno zauzeli hazaraspidsku prijestolnicu Ize. Godine 1424. tumuridski kralj Šahrok svrgava posljednjeg hazaraspidskog vladara Giasa al-Dina čime dinastija nestaje s političke pozornice.
Petar Skok
Petar Skok (Jurkovo Selo na Žumberku, 1. ožujka 1881. - Zagreb, 3. veljače 1956.), hrvatski jezikoslovac, jedan od najuglednijih svjetskih stručnjaka za onomastiku
Od 1892. do 1900. pohađao Kraljevsku realnu veliku gimnaziju u Rakovcu kod Karlovca. Na sveučilištu u Beču, (1900. - 1904.) studirao romansku i germansku filologiju. U Beču je položio profesorski ispit (1905.). Doktorirao je u Beču s disertacijom iz južnofrancuske toponomastike. Kao srednjoškolski profesor službovao u Banja Luci, bio bibliotekar Zemaljskoga kraljevskog muzeja u Bosni i Hercegovini. Od 1919. do umirovljenja djelovao u Romanskom seminaru Filozofskoga fakulteta u Zagrebu. Francuski je predavao u Višoj pedagoškoj školi. Pisati je počeo kao gimnazijalac. Bavio se književnom kritikom (pseudonim P. S. Mikov). Poslije se potpuno posvetio jezikoslovlju, prije svega romanistici. Iznimno plodan autor (preko 500 objavljenih radova), član brojnih inozemnih i domaćih akademija i učenih društava. Pored romanističkih i općejezikoslovnih tema obrađivao hrvatske govore, romanske utjecaje na hrvatskom jezičnom području, hrvatske turcizme i povijest Slavena.
U rukopisu i nedovršen ostao je njegov etimološki rječnik, koji je izdan posmrtno u 4 sveska pod nazivom Etimologijski rječnik hrvatskoga ili srpskoga jezika, uredili Mirko Deanović i Ljudevit Jonke, priredio za tisak Valentin Putanec, 1971-1974 (preko 10.000 natuknica).
Delo
Skok je najpoznatiji po Etimologijskom rječniku hrvatskoga ili srpskoga jezika koji je njegovo posmrtno djelo. Njegov je rad veoma važan u osnivanju balkanologije: u Beogradu je pri Balkanološkom institutu pokrenuo s Milanom Budimirom svjetski poznat i izuzetno ugledan časopis Revue international des études balkaniques.
Knjige
Supetarski kartular, Zagreb, 1952.
Sonthofen
Zonthofen je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 28 opštinskih središta okruga Oberalgoj. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 20.990 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9780139.
Putniković
Putniković ili Putnikovići je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Ston, Dubrovačko-neretvanska županija.
Položaj
Putniković se nalazi na cesti 414 između Dubrave i Ponikava na istoku
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 105 stanovnika te 40 obiteljskih kućanstava.
1505
Godina 1505 (MDV) bila je redovna godina koja počinje u srijedu (1. jan./sij. po julijanskom kalendaru).
Liu Yu (gospodar rata)
Liu Yu (? - 193) je bio kineski političar i vojskovođa iz doba kraja dinastije Han. Bio je u dalekom srodstvu sa dinastijom Han. Za vrijeme pohod protiv pohoda protiv Dong Zhua koalicija gospodara rata ga je zamolila da se proglasi za cara, ali je on to odbio. Nešto kasnije ga je ubio gospodar rata Gongsun Zan, lažno ga optuživši da je htio prigrabiti prijestolje.
U Romansi Tri kraljevstva je Liu Yu opisan kao guverner provincije You za vrijeme ustanka Žutih turbana zaslužan za okupljanje dobrovoljaca - kasnijih gospodara rata kao što su Liz Bei, Guan Yu i Zhang Fei.
Himiko (kraljica)
Himiko ili Pimiko (卑弥呼, u. cca. 248) je bila opskurna šamanska kraljica Yamataikokua u drevnoj japanskoj državi Wa (Japan). Rane kineske dinastije historije bilježe kako je kraljica Himiko plaćala danak Kraljevstvu Cao Wei (220-265), te da ju je narod u doba Yayoi izabrao za vladaricu nakon decenija sukoba među vladarima Wa. Rane kineske historije ne spominju Himiko, ali je historičari povezuju sa legendarnim ličnostima kao carskom suprugom Jingū, koja je bila regent (cca. 200-269 ) otprilike u isto doba kao i Himiko. Naučne debate oko identiteta Himiko i položaja njene domene (Yamatai) traju od kraja perioda Edo, s time da je glavna podjela na one koji prednost daju sjevernom Kyūshūu ili provinciji Yamato u današnjem Kinki. "Kontoverza Yamatai" je prema riječima Keiji Imamure"najveća debata vezana uz drevnu historiju Japana."
Gambararo I, Vercelli
Gambararo I je naselje u Italiji u provinciji Vercelli, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 12 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 432 m.
Dammarie-sur-Saulx
Damari sir So je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Lorena, u departmanu Meza koja pripada prefekturi Bar le Dik.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 403 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 35 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 11,34 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 246 metara (maksimalnoj 316 m, a minimalnoj 237 m).
Pittsburg, Kansas
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 20.233, što je 990 (5,1 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Sparagovići
Sparagovići je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Ston, Dubrovačko-neretvanska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 136 stanovnika te 42 obiteljskih kućanstava.
Andarin
Andarin je organsko jedinjenje, koje sadrži 19 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 441,358 Da.
Natrijum heksafluoroaluminat
Natrijum heksafluoroaluminat je hemijsko jedinjenje, koje ima molekulsku masu od 209,941 Da.
Marghera
Marghera (također je poznata kao Marghera Venezia) je grad u Venetu, u sjevernoj Italiji, i jedan od kvartova (frazione) grada Venecije. Marghera je industrijska zona Venecije, znana je i po imenu Porto Marghera Venezia ili Porto Marghera. Ima otprilike 28.622 stanovnika.
Historija
Prije izgradnje luke i stambenih četvrti, područje Marghere je bio močvarni teren znan kao Botteniga. Ime Marghera ili još starije Malghera se odnosilo na malo selo smješteno oko dva kilometra od današnjega grada. To naselje sastojalo se od nekoliko kuća, crkve i nekoliko skladišta koja su služila za carinsku robu koja je dolazila u Veneciju kanalom Salso (koji je izgrađen još 1361 i povezivao je Mestre s lagunom). Godine 1805. naselje je raseljeno zbog izgradnje obrambene utvrde Forte Marghera (i danas postoji), a po utvrdi je današnje naselje dobilo ime.
Krajem 19. vijeka Venecija se više nije bila u stanju nositi s drugim lučkim gradovima na Mediteranu zbog svoje male luke i nedostatka prostora za gradnju industrijskih pogona. Problem je riješen zahvaljujući projektu kapetana Luciana Petita koji se sjetio prostora Bottenige, tako je 1917. jedna četvrtina teritorija tadašnjeg grada Mestra bila eksproprirana (oduzeta) i data novosnovanom Društvu za Venecijansku industrijski luku (Società Porto Industriale di Venezia). Luka se ispočetka zvala Porto di Mestre, kako je rasla ona tako je raslo i naselje. Uskoro su se u Margheri počele graditi i stambene zgrade za radnike velikih tvornica koje su se izgradile u naselju.
Tokom Drugog svjetskog rata luka je postala meta žestokih savezničkih bombardiranja, tako da je aktivnost luke bila potpuno blokirana. Nakon rata, industrijski pogoni u Margheri bili su same ruševine, ali je već na početku 1950-ih Porto Marghera, ponovo jedan od najživljih industrijskih središta u zemlji.
Privreda
Pored luke koja je najznačajniji gospodarski subjekt u Margheri je jedan od najstarijih i najvećih industrijskih pogona brodogradilište Cantiere Navale Ernesto Breda di Marghera, izgrađeno nakon Prvog svjetskog rata. U gradu djeluje i velika tvornica umjetnih gnojiva EniChem Agricoltura S.p.A.
Quadrato, Latina
Quadrato je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 220 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 12 m.
Agonac
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1451 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 38 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 37,22 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 120 metara (maksimalnoj 224 m, a minimalnoj 110 m).
189
Godina 189. (CLXXXIX) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Silana i Silana (ili, rjeđe, godina 942. Ab urbe condita). Oznaka 189. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.
Velda Village Hills, Missouri
Velda Vilidž Hils je grad u američkoj saveznoj državi Misuri.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.055, što je 35 (-3,2 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Sugenheim
Zugenhajm je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 38 opštinskih središta okruga Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 2.330 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9575165.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm Zugenhajm se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 312 metara. Površina opštine iznosi 63,4 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 2.330 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 37 stanovnika/km².
Ub
Ub je gradsko naselje u Srbiji koje administrativno pripada opštini Ub u Kolubarskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 6018 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 5797 stanovnika).
Demografija
U naselju Ub živi 4685 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 37,3 godina (36,2 kod muškaraca i 38,3 kod žena). U naselju ima 1993 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,02.
Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je porast u broju stanovnika.
{| width="50%" style="background:transparent; "
Zanimljivosti
U toku je dovršavanje nove zgrade policijske stanice u Ubu - čeka se opremanje enterijera zgrade. Iako je izgradnja otpočela 2010. godine stanica još uvek nije dobila upotrebnu dozvolu jer se očito kasni sa određenim radovima (električne instalacije). Nova zgrada svakako će u velikoj meri olakšati rad pripadnika MUP-a i policije ali i građana koji će na jednom arhitektonski upodobljenom mestu moći da reše brojna pitanja iz domena unutrašnjih poslova (izdavanje dokumenata its.)
Arhitektonsko rešenje
Ub se može svakako pohvaliti smelim arhitektonskim rešenjem obzirom na vrlo modernu arhitekturu zgrade PS Ub. Ona je zapravo futuristički koncept u odnosu na barake u kojima je policija iz Uba već decenijama.
Tomislavovac
Tomislavovac je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Ston, Dubrovačko-neretvanska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 112 stanovnika te 39 obiteljskih kućanstava.
Poljoprivredna kultura
Poljoprivredna kultura ili usev je naziv za biljke koje su kultivirane, tj. obrađivane u svrhu proizvodnja hrane za ljude ili stoku, goriva, industrijskog materijala ili u neku drugu svrhu. Materijal, koji se dobija putem žetve se naziva prinos.
Robertsdale, Alabama
Robertsdale je grad u američkoj saveznoj državi Alabama. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 5.276 stanovnika.
Ancinnes (Francuska)
Ansin je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Loara, u departmanu Sart.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 916, a gustina naseljenosti je iznosila 34 stanovnika/km².
Filemon (pjesnik)
Filemon (grč. Φιλήμων, oko 362. pne. – oko 262. pne.) bio je atinski pesnik i komediograf iz perioda nove atičke komedije. Bio je rodom iz grada Solija u Kilikiji ili iz Sirakuze na Siciliji, ali se oko 330-ih pne. preselio u Atinu, čije je državljanstvo dobio svakako pre 307. pne. U Atini je živeo do kraja života. Alkifron kaže da je egipatski kralj Ptolemej I Soter pozvao Filemona (zajedno s Menandrom) na svoj dvor u Aleksandriji, ali nije sigurno da je pesnik taj poziv i prihvatio; jedna druga anegdota smešta ga na dvor kirenskog kralja Magasa.
Aleksandrijski filolozi ubrajaju ga među šest komediografa koji čine njihov kanon nove atičke komedije. To su bili: Filemon, Menandar, Difil, Filipid, Posidip i Apolodor.
Život
Živeo je i radio u doba vladavine Aleksandra Velikog; bio je stariji od Menandra, ali ga je nadživeo za skoro tri decenije. Počeo je da prikazuje komedije oko 330. pne., pa stoga u vremenskom redosledu zauzima prvo mesto među pesnicima nove komedije. Filemon i Menandar, koji se pojavio osam godina kasnije, začetnici su nove komedije, odnosno dali su joj konačni oblik, koji se već nazirao iz nekih elemenata srednje atičke komedije.
Filemon je doživeo duboku starost. Prema Klaudiju Elijanu i leksikonu Suda, umro je tokom rata između Atine i Antigona ili, prema Diodoru sa Sicilije, "u trećoj godini 129. Olimpijade", tj. 262. pne. Prema različitim vestima iz antike, umro je u 96., 97., 99. ili 101. godini života. Prema tome, bio je oko 20 godina stariji od Menandra. Izvori se razlikuju i kad govore o uzroku Filemonove smrti: prema nekima, umro je jer se previše smejao kad je prisustvovao jednom smešnom događaju; drugi kažu da je umro od radosti kad je odneo pobedu na dramskom takmičenju; prema trećoj priči, tiho su ga pozvale boginje kojima je služio i to dok je sastavljao svoje poslednje i najbolje delo. No svi se izvori slažu u tome da je bio fizički i mentalno vitalan do samoga kraja.
Operacija Petrinja
Operacija Petrinja je bila zajednička operacija Vermahta i snaga NDH protiv partizana u trouglu Okučani – Lipik – Banova Jaruga – Novska. Trajala je od 22. do 24. juna 1943. godine.
Filemon (pjesnik)
Delo
Prema vestima iz antike, Filemon je sastavio 97 komedija, od kojih je poznato oko 60 naslova. Tri puta je pobedio na Lenejama i na popisu pobednika nalazi se odmah iza Menandra, a prvu pobedu na Dionizijama stekao je 327. pne. Većina naslova tipična je za novu atičku komediju, uz dva izuzetka dva Mirmidonaca i Palameda – koji zvuče kao travestije mita, karakteristične za srednju komediju. Savremena publika cenila je Filemona više nego Menandra i češće mu dodeljivala nagrade na dramskim nadmetanjima. No već u antici potonje su generacije obrnule redosled i Menandru dale prvenstvo kao većem komičkom umetniku. No Filemon je svakako morao biti veliki pesnik: Philemon, qui ut pravis sui temporis iudiciis Menandro saepe praelatus est, ita consensu tamen omnium meruit credi secundus ("Filemon, koji - iako je po naopakom sudu svog vremena često stavljan ispred Menandra - ipak je saglasnošću svih zaslužio da se smatra drugim po redu").
Sačuvano je nešto manje od 200 fragmenata, a u mnogima se nazire Filemonov humani moral, npr. rob je ljudsko biće (frg. 22), mir je jedino pravo dobro (frg. 74), istinska pravednost (frg. 97). Mnogi stihovi i distisi imaju gnomski karakter, ali im često nedostaje Menandrova sažetost i preciznost. Zanimljiv je još fragment u kome govori neki naduti kuvar (frg. 82) koji parodira Euripidovu Medeju, te deo jednog dugačkog prologa koji izgovara Vazduh (frg. 95).
Ocenu o Filemonovoj umetničkoj veštini dopunjuju Plautove adaptacije, npr. Plautov Mercator je prerada komedije Ἔμπορος (Trgovac), a Trinummus (Tri groša) sastavljen je po uzoru na Θησαυρός (Blago). U tim komadima kao zajednički element se izdvaja afinitet ka faktoru iznenađenja. Prema Apuleju, Filemonovi komadi bili su duhoviti, sa lepo razrađenim zapletom, sa logičnim rasporedom "prepoznavanja" i drugih stalnih motiva, sa realističnim likovima, sa životnim sentencama i sa ne previše scena zavođenja. (Apulej, Florida, 16.)
Izvori
Philemon Filemon フィレモン Filemon Filemon (Bibeln) Філемон
LaGrange, Arkansas
Lagrejndž je grad u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 89, što je 33 (-27,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Essex Fells, New Jersey
Eseks Fels je grad u američkoj saveznoj državi Nju Džerzi.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.113, što je 49 (-2,3 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Aminohipurinska kiselina
Aminohipurinska kiselina je organsko jedinjenje, koje sadrži 9 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 194,187 Da.
Odelay
Originalno izdanje
Sve su pjesme napisali Beck, John King i Michael Simpson, osim kada je drukčije navedeno. Sve pjesme su producirali Beck Hansen i The Dust Brothers, osim kada je drukčije navedeno.
Deluxe izdanje
Dana 29.1. 2008 je izdan Odelay - Deluxe Edition. Set od dva diska sadrži originalni album, plus 19 pjesama s b-strana, remikse i prethodno neizdane pjesme. Album sadrži i kompletne tekstove, ilustracije, kao i esej Thurstonea Moorea kao i prijepis intervjua s 15 srednjoškolaca koje je proveo Dave Eggers.
Disk 1
Istanbul
Istanbul (bizantski grčki εἰς τὴν πόλıν [is tim ˈbolin]: u grad; turski İstanbul [isˈtɑnbuɫ]; arhaično srpskohrvatski i općeslavenski Carigrad, prethodno Konstantinopol ili Konstantinopolj te Stambol), grad smješten na Bosforskom tjesnacu, nekadašnja je prijestolnica triju velikih carstava - rimskog (330.-395.), bizantinskog (395.-1453.) i otomanskog (1453.-1923.). Nakon osnivanja moderne Republike Turske, Ankara je proglašena njenim glavnim gradom. Ovo je najveći grad u Turskoj i njeno kulturno i gospodarsko središte.
Odelay
Deluxe izdanje
Disk 2
Istanbul
Grad je izabran za Europski grad kulture za 2010. godinu, zajedno sa Pečuhom u Mađarskoj i Essenom u Njemačkoj.
Imena grada
Najstarije ime za ovaj grad, ono koje su mu dodijelili grčki kolonisti iz Megare je Bizantion (grčki: Βυζάντιον, latinično: Byzantion, latinski naziv: Byzantium). Jedno kratko vrijeme u 3. stoljeću, grad je nosio ime Augusta Antonina koje mu je dao car Septimije Sever u čast svoga sina.
Kad je Konstantin Veliki grad učinio istočnom prijestolnicom Carstva, grad se nazivao Drugi Rim (latinski: Secunda Roma, grčki: Δευτέρα Ρώμη). Od 5. stoljeća se koristi i naziv Novi Rim (latinski: Nova Roma, grčki: Νέα Ρώμη).
Umjesto naziva Novi Rim uskoro se češće počeo koristiti naziv Konstantinopol ili Konstantinopolis (grčki: Κωνσταντινούπολις, latinično: Kōnstantinoupolis, latinski naziv: Constantinopolis) što znači „Konstantinov grad”. Osim ovog naziva, u Bizantu se često grad oslovljavao kao „Kraljica gradova” (Βασιλίς τῶν πόλεων), a u kolokvijalnom govoru se obično koristio samo naziv „Grad” (starogrčki: ἡ Πόλις, latinično: hē Polis, novogrčki: η Πόλη, i Poli).
U islamskom svijetu je grad bio poznat pod nazivima - arapski: القسطنطينية, latinično: al-Qusṭanṭiniyah, osmanski turski: قسطنطينيه, latinično: Kostantiniyye. Nakon osvajanja Carigrada 1453. godine, ovo je bilo službeno ime u osmanskom turskom jeziku, te se je koristilo do pada Carstva 1923. godine. U perzijskom i arapskom jeziku su se također prije koristili i nazivi kao Rūmiyet al-kubra (Veliki grad Rimljana) ili Taht-i Rūm (Prijestolnica Rimljana) i sl.
Naziv İstanbul se prvi put spominje u 10. stoljeću u armenskim i arapskim, pa onda turskim izvorima. Ime dolazi od grčkog izraza "εἰς τὴν Πόλιν" ili "στην Πόλη", što znači „u gradu”. Ovaj se naziv koristio u govornom jeziku i prije osmanskog osvajanja grada, te se tako koristio i za vrijeme osmanske vladavine, premda je službeni naziv bio قسطنطينيه, (Kostantiniyye). Nakon stvaranja Turske Republike 1923. godine, ovaj je naziv proglašen jedinim službenim nazivom grada, te su turske vlasti od stranaca zahtjevale korištenje ovog naziva umjesto neturskih naziva kao Konstantinopol ili Carigrad. Također se ponekad koristio i naziv Stambul, što je ukinuto proglašenjem novog službenog naziva. U 17. i 18. stoljeću se neko vrijeme paralelno uz službeni osmanski naziv Kostantiniyye, koristio i naziv İslambol ili İslambul u nekim djelima i dokumentima. Kao i Bizantinci, i Turci su u otomansko vrijeme dodavali gradu neka počasna imena, kao: Dersaadet (در سعادت 'Vrata blagostanja'), Derâliye (در عاليه) ili (Bâb-ı Âlî باب عالی 'Visoka ili uzvišena porta'), ili Pâyitaht (پایتخت, 'Stolica prijestolja'), koja su obično označavala vlast.
U istočnim i južnim slavenskim jezicima, pa tako i u sprpskohrvatskom se prije koristio ili se još koristi naziv Carigrad (staroslavenski jezik: Цѣсарьградъ, crkvenoslavenski: Царьгра̀дъ, ruski jezik: Царьгра́д, bugarski jezik: Ца̀риград, ukrajinski jezik: Царгород, zapadni južnoslavenski jezici: Цариград, tj. latinično: Carigrad. Ovaj naziv je spoj slavenskih riječi „car” i „grad”, te vjerojatno dolazi od grčkog izraza Βασιλέως Πόλις (latinično: Basileus Polis), što znači „grad cara” (ili kralja). Također, ovo ime je prešlo i u rumunjski jezik u obliku Ţarigrad.
Srednjovjekovni Vikinzi, točnije Varjazi su, za ovaj grad, koristili staronordijsko ime Miklagarðr (od mikill 'veliko' i garðr 'grad'). Ovo ime se koristi i danas u islandskom jeziku u obliku Mikligarður.
Bizantion
Glavni članak: Bizantion
Bizantion (starogrčki: Βυζάντιον, latinski: Byzantium, novogrčki: Βυζάντιο) je bilo kolonijalno naselje Grka iz Megare iz 667. pne., koje je dobilo ime po njihovom kralju Bizi (grčki: Βύζας, Βύζαντας).
Nakon svrstavanja sa Pescenijem Nigerom, protiv Septimija Severa, grad je bio pod rimskom opsadom, te je pretrpio znatnu štetu 196. godine. Septimije Sever je obnovio grad, koji je ubrzo opet bio u usponu.
Bizantsko Carstvo
Glavni članak: Bizantski Carigrad right|thumb|300px|Umjetnikov doživljaj Carigrada Položaj Bizantiona je motivirao Konstantina Velikog na utemeljenje Novog Rima (latinski: Nova Roma) tj. Konstantinopola (grčki: Κωνσταντινούπολις, latinično: Kōnstantinoupolis, latinski: Constantinopolis). Po legendi, proročanski san mu je pokazao položaj grada. Konstantinopol je postao i ostao prijestolnica Istočnog Rimskog Carstva ili Bizantskog Carstva, sve do njegovog pada 1453. godine.
Povoljan položaj grada između Europe i Azije, je bio vrlo važan za razvoj trgovine i kulture. Zbog važnog strateškog položaja, Carigrad je kontrolirao putove između Azije i Europe, kao i prolaz iz Sredozemnog mora u Crno more.
Padom Rima i Zapadnog Rimskog Carstva, grad je postao jedini glavni grad onoga što danas povijesničari zovu Bizant ili Bizantsko Carstvo (ovaj termin je uveden tek u 18. stoljeću). Ovo carstvo je imalo grčku kulturu, te je postalo središte pravoslavlja, nakon odjeljenja sa rimskom Crkvom. U ovom carstvu se nalazilo mnoštvo crkvi, uključujući Aju Sofiju, najveću svjetsku katedralu. Grad je još uvijek sjedište carigradskog patrijarha, duhovnog vođe Pravoslavne crkve.
Osmansko Carstvo
Glavni članci: Osmansko Carstvo i Pad Carigrada
Nakon opsade duge 53 dana, 29. svibnja 1453. godine, sultan Mehmed II. Osvajač je ušao u Carigrad kroz veliku rupu u Teodezijevim zidovima koju je napravio njegov top. Carigrad je, 1453. godine, postao treća prijestolnica Osmanskog Carstva.