cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ružmarin
Narodni običaji
U 14. vijeku silno ga je zavoljela jedna kraljica: 72-godišnja mađarska kraljica Elizabeta, bolesna od uloga i izmučena reumom, zahvaljujući ružmarinu tako se pomladila, da ju je zaprosio sam poljski kralj! Otada su posvuda hvalili vodicu mađarske kraljice, a naročito Madame de Sevigne, druga slavna reumatičarka koja je napisala da je luda za njom i da je lijek “za sve nevolje”. Ova je biljka prije svega izvanredno stimulativno sredstvo. No, ta čudotvorna biljka, koja je vratila mladost jednoj kraljici, posjeduje više vrijednih osobina.
Antioh IV od Komagene
Gaj Julije Antioh IV Epifan (, prije 17. – iza 72.) bio je posljednji kralj Komagene, koji je vladao od 38. do 72.
Rodio se kao sin kralja Antioha III i njegove supruge/sestre Jotape. Kada mu je otac godine 17. umro i on i sestra, također po imenu Jotapa, su bili malodobni. Dio podanika je poslao delegaciju rimskom caru Tiberiju s molbom da se kraljevstvo pripoji Carstvu, dok je dio htio očuvati monarhiju i pronaći regenta. Tiberije je, međutim, odlučio pripojiti Komagenu Carstvu. Mladi Antioh je nakon toga doveden u Rim gdje je odrastao u kući Antonije Mlađe.
Antioh je prijestolje dobio tek nakon dolaska Kaligule na vlast. Novi car je 38. odlučio obnoviti klijentsko kraljevstvo, te je postavio Antioha za kralja. Međutim, iste godine ga je svrgnuo. Antioh je prijestolje preuzeo tek nakon što je 41. novi car postao Klaudije. Kao vladar je Antioh vjerno služio Rimu, sudjelujući u velikom ratu protiv Parta, a za ratne zasluge je nagrađen dijelom Armenije. U Godini četiri cara je podržao Vespazijana, a tokom Velikog jevrejskog ustanka je njegovom sinu Titu pomogao prilikom opsade Jeruzalema.
Dvije godine kasnije, Antioh je pao u carevu nemilost, i to zahvaljujući rimskom guverneru Luciju Cezeniju Petu, koji ga je optužio za šurovanje s Partima. Vespazijan je zbog toga naredio vojni pohod na Komagenu. Antioh je, umjesto da se vojno suprotstavi Rimljanima, pobjegao u Partiju odakle je caru stalno slao pisma pokušavajući ga uvjeriti u svoju vjernost. Vespazijan mu je na kraju dozvolio povratak na teritoriju Carstva, ali mu nije vratio prijestolje. Antioh je umjesto toga živio u Sparti, a potom u Rimu. Njegovi sinovi Epifan i Kalinik su uživali počasti, kao i unuk Filopap, koji je postao rimski senator.
Familia Rubio, Mexicali
Familia Rubio je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Baja California, u opštini Mexicali.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 9 m.
Viöl
Fijel je opština u njemačkoj saveznoj državi Šlezvig-Holštajn. Jedno je od 132 opštinska središta okruga Nordfrizland. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 1.965 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 1054144.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Nordfrizland Fijel se nalazi u saveznoj državi Šlezvig-Holštajn u okrugu Nordfrizland. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 22 metra. Površina opštine iznosi 19,0 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 1.965 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 104 stanovnika/km².
Casella, Siena
Casella je naselje u Italiji u provinciji Siena, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 30 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 258 m.
Položaj LGBT osoba u Estoniji
Dekriminalizacija
Homoseksualnost je bila ilegalna u SSSR-u. Nakon osamostaljivanja Estonije, istopolni odnosi su dekriminalizovani, 1992. Donja starosna granica za stupanje u seksualne odnose iznosi 14 godina za istopolne i heteroseksualne odnose. Homoseksualne osobe mogu slobodno da služe vojsku.
Istopolna zajednica
Estonija ne priznaje nijedan oblik istopolnih zajednica. Međutim, vlada radi na predlogu zakona o registrovanim partnerstvima.
Zabrana diskriminacije
Kao jedan od uslova za ulazak u Evropsku uniju bio je donošenje zakona koji bi zabranjivao diskriminaciju na osnovu seksualne orijentacije. Estonija je takav zakon donela 2004. Antidiskriminacioni zakon je proširen 2008.
Društveno odnos
Prema istraživanjima Eurobarometra, objavljenom 2006. godine, 21% Estonaca podržava istopolni brak, a 14% smatra da se istopolnim parovima treba dozvoliti usvajanje dece.
Spaulding, Illinois
Spolding je grad u američkoj saveznoj državi Ilinois.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 873, što je 314 (56,2 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Lucilije Bas
Lucilije Bas (Lucilius Bassus, ? - 72) je bio rimski vojskovođa u službi cara Vespazijana. Prije toga je u Godini četiri cara bio prefekt Ravenske flote u službi cara Vitelija. Međutim, pred drugu bitku kod Bedrijakuma je prebjegao Vespazijanu. Nakon što je godine 70. Tit osvojio pobunjeni Jeruzalem, Bas je od Vespazijana imenovan legatom za Judeju, te mu je povjereno čišćenje preostalih pobunjeničkih uporišta. Godine 71. i 72. je uništio ustanička uporišta Herodijum i Maheron. Potom je nastavio napredovanje prema Masadi, ali je umro prije početka opsade. Naslijedio ga je Lucius Lucije Flavije Silva.
Menna II, Cosenza
Menna II je naselje u Italiji u provinciji Cosenza, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 54 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 259 m.
Ostrovica (Vladičin Han)
Ostrovica je naselje u Srbiji u opštini Vladičin Han u Pčinjskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 39 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 108 stanovnika).
Demografija
U naselju Ostrovica živi 39 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 66,2 godina (62,6 kod muškaraca i 68,4 kod žena). U naselju ima 25 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 1,56.
Ovo naselje je u potpunosti naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine).
Aquixcuatitla, Huejutla de Reyes
Aquixcuatitla je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo, u opštini Huejutla de Reyes.
Batalova grobnica
Batalova grobnica se nalazi u Turbe, na području opštine Travnik, Bosna i Hercegovina. Na sjednici održanoj od 25. do 31 januara 2005. godine u Sarajevu, Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika donijela je odluku da se arheološko područje proglasi za nacionalni spomenik BiH. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Amra Hadžimuhamedović (predsjedavajuća), Dubravko Lovrenović, Ljiljana Ševo i Tina Wik.
Lokacija
Turbe je naselje situirano u dolini rijeke Lašve, 7 km zapadno od Travnika. Na manjem uzvišenju pored ceste, na lokalitetu Crkvine, nalaze se ostaci srednjovjekovne nekropole. Ispod sljemenjaka je bio sahranjen tepčija Batalo Šantić.
Historija
Batalovu grobnicu (mauzolej) je 1915. godine otkrio kapetan Teplý na uzvišenju Crkvine. Crkvine predstavljaju višeslojno arheološko područje koje datira u kulturno-istorijskom kontinuitetu od neolita i eneolita, pa preko ranorimske nekropole i kasnoantičkog mauzoleja do kraja 14. st. Iste godine obavljena su arheološka istraživanja pod rukovodstvom Ćire Truhelke.
Istraživanja
Batalova grobnica je prvobitno bila smještena u objekt (mauzolej) kvadratne osnove (dimenzija 5,80 x 5,80 m) sa trijemom (dimenzija 7,20 x 3,10 m). U vrijeme prvih arheoloških istraživanja 1915. godine oko grobnice su zatečeni ostaci zidova mauzoleja, visine 80-85 cm, i velike količine razbacanih sedrenih blokova sa slikarskim dekoracijama živih boja. Oko mauzoleja je bilo manje dvorište opasano sa svih strana iskopanim jarkom, tako da je objekt podsjećao na malo utvrđenje.
Batalo je sahranjen u kamenom sarkofagu od pješčara i položen u dvostruku zidanu raku (dimenzija 2,05x1,05x1,26 m). Glava pokojnika je bila okrenuta prema zdjelici udubljenoj u gornjem uglu sarkofaga. U zidovima grobnice, iznad sarkofaga, bile su učvršćene konzole koje su držale unutarnju pokrovnu ploču. Na taj način raka je na prvi pogled izgledala prazna i zaštićena od pljačkaša. Ispod ploče je pronađena tekstilna zavjesa pričvršćena željeznim čavlima. Na gornjoj ploči je stajao stećak u obliku sljemenjaka. Čeona kamena ploča je sa natpisom u bosanskoj ćirilici, dimenzija 17 x 24 cm. Ploča je oštećena u gornjem dijelu na kojem se nalazi natpis:
Tokom iskopavanja zatečene su samo razbacane kosti pokojnika i ostaci brokata. Nisu pronađeni nikakvi grobni prilozi. Proglašena je, za nacionalni spomenik BiH. Nacionalni spomenik čine arheološko područje sa ostacima grobnice i pokretno naslijeđe pronađeno na arheološkom području koje se nalazi u Zemaljskom muzeju Bosne i Hercegovine u Sarajevu.
Između dva svjetska rata sagrađena je crkva svetog Jovana Krstitelja, koja je apsidom nalegla na ulazni dio grobnice. Crkva je porušena tokom Drugog svjetskog rata. Na njezinim temeljima 1970. godine sagrađena je nova.
Longyearbyen
thumb|right|250px|Longyearbyen Longyearbyen je najveće naselje i glavni grad norveškog prekomorskog teritorija Svalbarda. Naselje se nalazi na Spitsbergenu, najvećem otoku svalbardskog otočja, a u njemu trenutno živi oko 1.800 ljudi, uglavnom Norvežana i Rusa
Naselje je 1906. godine osnovao John Munroe Longyear, po kojem je i dobilo ime koje na norveškom znači Longyearov grad. Naselje je 1943. bilo razrušeno od strane Nijemaca, ali je ubrzo nakon Drugog svjetskog rata obnovljeno. Do početka devedesetih godina 20. stoljeća glavna djelatnost u naselju je bilo ugljeno rudarstvo. Danas Longyearbyen nudi široku ponudu aktivnosti i ustanova, pa se u njemu nalaze zatvoreni bazeni, sportska dvorana, trgovina s kućnim potrepštinama, tri hotela, crkva, suvenirnice itd. 1993. godine u naselju je otvoren i sveučilišni centar.
Longyearbyen je najsjevernije naselje na svijetu kojem se može pristupiti bez ikakvih problema, budući da se u njegovoj okolici nalazi zračna luka u koju se može doći redovitim letovima iz norveških gradova Tromsøa i Osla. Budući da se nalazi sjeverno od Arktičkog kruga, u naselju polarna noć traje od kraja listopada do sredine veljače, a polarni dan od sredine travnja do sredine kolovoza.
Cinaminska kiselina
Cinaminska kiselina je organsko jedinjenje, koje sadrži 9 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 148,159 Da.
Adamstown, Pitcairnovi otoci
Adamstown je administrativni centar i jedino naselje arhipelaga Pitcairna, britanske prekomorske teritorije u Polineziji. Adamstown broji svega 66 stanovnika.
Geografija
Adamstown leži na sjevernoj obali Pitcairna, otoka vulkanskog porijekla i jedinog naseljenog otoka tog arhipelaga, pored zaljeva Bounty, gotovo jedinog mjesta u koje mogu pristati veći brodovi. Do zaljeva vodi strma neasfaltirana cesta po kojoj se može jedino voziti motorom na četiri kotača, kao i po ostalim putevima Adamstowna. Današnji Adamstown je radikalno opao brojem stanovnika jer se krajem 20. vijeka većina iselila na Novi Zeland, zbog nedotatka zemlje. thumb|left|260px| [[Adventistička crkva Adamstowna]] Adamstown ima struju od 8 ujutru do 10 uveče kada radi dizelski generator, jedan muzej, crkvu i osnovnu školu Pulau. Djeca koja žele nastaviti školovanje moraju potegnuti do 5310 km udaljenog Novog Zelanda. Pitcairn je vrlo izolirani otok, udaljen 2170 km jugoistočno od Tahitija.
Sve do 2002. stanovnici Adamstowna živjeli su gotovo potpuno izolirani od svijeta i jedina veza sa svijetom bila im je radio stanica. Od tad se stanje popravilo pa im je od tad dostupan internet, telefon i televizija.
Klima
Adamstown ima suptropsku klimu sa prosječnim ljetnim temperaturama od 20 do 30 °C, te prosječnim zimskim temperaturamo od maja do oktobra do 17 °C.
Historija
Adamstown je kao i čitav Arhipelag Pitcairn 1898. stavljen pod jurisdikciju britanskog visokog komesara za Zapadni Pacifik. Od 1952. Pitcairn je u nadležnosti guvernera krunske kolonije Fidži, a kad je on postao nezavisan 1970. to je prebačeno pod nadležnost britanskog visokog komesara za Novi Zeland koji je formalno i guverner Pitcairna i upravlja njime zajedno s lokalno izabranim vijećnicima.
Atrakcije
thumb|left|260px| Zaljev Bounty Malobrojne turiste privlači posjet zaljevu Bounty, u kojem je bio usidren brod Bounty, kog su pobunjeni mornari zapalili, iz straha da ih se njime ne vrati u Englesku na suđenje. Atrakcija je i grob Johna Adamsa i Fletcherova spilja (Fletcher Christian's Cave), kao i mali muzej s malobrojnim predmetima s broda Bounty.
Privreda
Malobrojni stanovnici bave se ribarstvom i uzgojem šećerne trske, kukuruza, krumpira, povrća i pčelarstvom. Dio prihoda stanovnici Adamstowna prikupe od prodaje poštanskih maraka i kovanica, a značajna financijska pomoć dolazi iz metropole Londona. U novije doba otkrivena su nalazišta mangana, bakra, željeza, zlata, srebra i cinka u moru pored arhipelaga, pa bi to mogla biti nova šansa za razvoj.
Greenview, California
Greenview je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 201 stanovnika.
Videotraka
Videotraka ili videovrpca je snimka slike i zvuka na magnetskoj traci, za razliku od filmske trake, koja se koristi kod snimanja filmova, ili pak digitalnih medija (s nasumičnim pristupom). Videotrake se ujedno koriste za pohranu znanstvenih i medicinskih podataka, kao što su podaci koje generira elektrokardiogram. U većini slučajeva, videoglava sa spiralnim očitavanjem rotira prislonjena na pokretnu traku kako bi snimila podatke u dvije dimenzije, jer video signali imaju vrlo visoku propusnost, pa bi statična glava zahtijevala izuzetno visoku brzinu prolaska trake. Informacije se na traku mogu snimati u analognom (VHS, Hi8), ali i u digitalnom obliku (miniDV).
Rancho Moesim del Limón, San Miguel de Allende
Rancho Moesim del Limón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini San Miguel de Allende.
Videotraka
Videotraka se koristi u tračnim videosnimačima (VTR, video tape recorder) ili, češće, u snimačima video kazeta (VCR, video cassette recorder), koje kolokvijalno nazivamo videorekorderima. Međutim zbog toga što traka linearno pohranjuje informacije, izgubila je značaj u odnosu na današnje uobičajeno nelinearno (random access) digitalno snimanje.
Rancho Moesim del Limón, San Miguel de Allende
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2149 m.
Piletta, Biella
Piletta je naselje u Italiji u provinciji Biella, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 82 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 587 m.
Tetrasaharid
thumb|Hemijska struktura [[stahioza|stahioze]] Tetrasaharid je ugljeni hidrat koji se sastoji od četiri molekula istog ili različitih monosaharida. Na primer, stahioza se sastoji od glukoze, fruktoze i dva molekula galaktoze. Generalna formula tetrasaharida je tipično C24H42O21.
Campo la Leona, Xochitepec
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1143 m.
Rafinoza
Rafinoza je trisaharid koji se sastoji od galaktoze, fruktoze, i glukoze. On je prisutan u pasulju, kupusu, prokelju, brokoliju, špargli, drugom povrću, i celim žitaricama. Rafinoza se može hidrolizovati do D-galaktoze i saharoze enzimom α-galaktozidaza (α-GAL), koji nije pristupan u ljudskom digestivnom traktu. α-GAL takođe hidrolizuje druge α-galaktozide kao što je stahioza, verbaskoza, i galaktinol. Taj enzim ne prekida β-vezanu galaktozu, kao na primer u laktozi.
Yaguas, José Azueta
Yaguas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini José Azueta.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 16 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 14 m.
Maheron
thumb|250px|Panoramic view of Machaerus with the Dead Sea in the background.
Prvi ju je oko godine 90. pne. sagradio hasmonejski kralj Aleksandar Janej. Godine 57. pne. ju je uništio Pompejev vojskovođa Aulo Gabinije. Obnovljena je oko godine 30. pne. pod vlašću Heroda Velikog. Na početku Velikog jevrejskog ustanka su je 66. zauzeli jevrejski pobunjenici. Godine 72. ju je opsjela rimska vojska pod Lucilijem Basom. Prilikom opsade su sagradili rampu te se spremali zauzeti tvrđavu na juriš, ali su se branitelji prije toga predali. Zbog toga im je dozvoljeno da je napuste, a potom je razorena.
Vollerwiek
Folervik je opština u njemačkoj saveznoj državi Šlezvig-Holštajn. Jedno je od 132 opštinska središta okruga Nordfrizland. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 224 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 1054145.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Nordfrizland Folervik se nalazi u saveznoj državi Šlezvig-Holštajn u okrugu Nordfrizland. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 2 metara. Površina opštine iznosi 4,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 224 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 48 stanovnika/km².
El Izote, Tepelmeme Villa de Morelos
El Izote je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Tepelmeme Villa de Morelos.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2188 m.
Terracina
Terracina je gradić i sjedište istoimene općine (comune) u Italiji koji administrativno pripada Latinskoj provinciji, smješten na obali Tirenskog mora oko 76 km jugoistočno od Rima.
Terracina je grad s izuzetno dugom i bogatom historijom koja datira iz antike, sagrađen na mjestu kojim se kontrolirala primorska ruta iz Lacijuma prema jugu, odnosno prolaz kroz Pontinske močvare i koji je zbog toga imao izuzetnu stratešku važnost. Rimljani su ga zauzeli 329. pne. i od njega prvo načinili koloniju, a potom i mjesto gdje su zbog živopisnih panorama rimski aristokrati gradili vile. Godine 409. su ga opljačkali Vizigoti, a 595. Langobardi. Godine 873. je došao pod vlast papa; u njemu je 1088. održana prva konklava izvan Rima. Kasnije je postao grad na granici Papinske Države i Napuljskog Kraljevstva. Teško je razoren u drugom svjetskom ratu.
Ostrovica (razvrstavanje)
Ostrovica može biti:
ili
Osman Nuri Begeta
'''Šejh Osman Nuri ef. Begeta''' (Seonica, ? – Seonica, 1890.), bošnjački teolog i šejh nakšibendijskog tarikata, osnivač Tekije u Seonici.
Biografija
Uz ruševine tekije i danas se nalazi nišan šejh Osmana Nuri ef. Begete, na kojemu je ispisan slijedeći tekst:
Akira Kaji
(13. januar 1980.) je japanski nogometaš.
Osman Nuri Begeta
Biografija
Ostavio je iza sebe tri sina: Numana, Muhameda i Abdullaha. Numan i Muhamed su učili u Sarajevu i pred Prvi svjetski rat su se odselili u Tursku i tamo umrli. Abdullah je umro 1937. u 83. godini života i sahranjen u mezarju pred tekijom.
Rat formata videovrpci
desno|mini|225px|Betamax vrpca (gore) i VHS vrpca (dolje) Rat formata videovrpci odnosi se na suparništvo i natjecanje između nekompatibilnih videotraka i video rekordera od sredine 1970-ih do 1988., u kojem su sudjelovali VHS na jednoj te Betamax i Video 2000 na drugoj strani. Betamax se pojavio prvi na tržištu, 1975., te je zadivio mnoge korisnike svojom tehnološkom kvalitetom. Pojavom VHS-a godinu dana kasnije, od suparničkog poduzeća JVC, razvio se rat oko toga koji će format prevladati i postati standard na tržištu.
Razlog pobjede VHS-a nad Betamaxom leži u tome što je videotraka VHS-a snimala duže, i po nekoliko sati, što je korisnicima omogučilo da snime cjelovečernje filmove, dok je Betamax isprva imao kraće vrijeme snimanja, samo sat vremena. Iako je kasnije Betamax produžio trajanje snimanja, VHS je bio i jeftiniji, te je stoga bio prihvatljiviji kupcima. Usprkos tome, početkom 2000-ih, još uvijek je oko 100.000 Amerikanaca koristilo stare Betamax uređaje te nudilo solidne cijene kako bi kupili nove primjerke.
La Labor de San Antonio, Cusihuiriachi
La Labor de San Antonio je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Cusihuiriachi.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 18 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2202 m.
Poggio di Badi, Bologna
Poggio di Badi je naselje u Italiji u provinciji Bologna, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 14 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 634 m.
Hannapes (En)
Anap je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Pikardija, u departmanu En (Pikardija) koja pripada prefekturi Verven.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 278 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 30 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 9,16 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 177 metara (maksimalnoj 185 m, a minimalnoj 100 m).
Atlantska kraba duh
Atlantska kraba duh, (Ocypode Quadrata), je vrsta krabe nazvana kraba duh, ranije je opisivana kao „okultni, tajanstveni vanzemaljac iz drevnih dubina mora“.
Opis
thumb|left|Kraba duh, [[Kuba. ]] Odrasle krabe su sivo-žute boje, dužine oko 5cm .Periodično kraba se mora vratiti u vodu da bi okvasio svoje škrge, takođe kada polaže svoje ličinke. Osim ovih zahtev kraba se računa kao teresterijalna životinja .Oči ove vrste krabe imaju mogućnost punokružnog okretanja što im daje vidokrug od 360° .Mlade krabe su obično boje peska da bi se bolje zakamuflirale.
Životni prostor
Životni prostor Atlantske krabe duha se prostire od Block Islanda, Rhode Islanda i Nantucketa u Massachusettsu pa sve do Santa Katarine u Brazilu, Kube, zatim arhipelaga Fernando de Noronha i Bermuda. Krabin planktonske ličinke s mogu naći kod Woods Houla u Massachusettsu, mada odrasle jedinke ne mogu preživeti u lokalnim uslovima.
Fosili
Fosilni ostaci O. Quadrata su nalaženi u stenama iz razdoblja Pleistocena.
Ekologija
Atlantska kraba duh živi u peščanim rupama koje grade iznad vodene linije. . Starije jedinke grade svoja prebivališta čak i do 400m dalje od vodenog prebivališta. Prebivališta mogu biti čak di 1,3m duboka i mogu se zatvoriti pijeskom za vrijeme toplih razdoblja.
El Nacaxtle, Acayucan
El Nacaxtle je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Acayucan.
Atlantska kraba duh
Ekologija
Atlantska kraba proizvodi karakteristične zvukove sa svojim klještima a takođe i tarenjem nogu. Mužjaci takođe izvode ritualne pokrete koji ne zahtevaju fizičke kontakte.
O. quadrata je najaktivnija noću i svaštojed je,. U krabinoj ishrani su zastupljeni puževi, insekti, razne biljke, stelja, čak i drugi rakovi.
El Nacaxtle, Acayucan
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 213 m.
Sommacologna, Sondrio
Sommacologna je naselje u Italiji u provinciji Sondrio, u regiji Lombardija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 118 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1022 m.
Las Tunas, Técpan de Galeana
Las Tunas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Técpan de Galeana.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 43 m.
Armati, Savona
Armati je naselje u Italiji u provinciji Savona, u regiji Ligurija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 35 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 220 m.
Ed Westwick
Ed Vestvik (, 27. jun 1987) je engleski glumac i muzičar najpoznatiji po ulozi Čaka Basa u tinejdžerskoj seriji Tračara. Glumio je u filmovima kao što su: S. Darko, Chalet Girl, i J. Edgar.
Detinjstvo i mladost
Rođen je u gradu Stivenidž u Engleskoj od majke Kerol, vaspitnog psihologa i oca Pitera Vestvika, fakultetskog profesora. Odrastao je u istom gradu u kom je rođen, a bio je i član National Youth Theatre u Londonu. Pristalica je FK Čelsi.
Karijera
Svoju ranu glumačku i televizijsku karijeru započeo je ulogom Holdena u TV seriji Doctors, zatim se kao Džoni Kjulin pojavljuje u britanskom TV šou Casualty i kao Daren u britanskoj drama seriji Afterlife.
Most Anji
Most Anji je najstariji još uvijek stojeći most u Kini. Izrađen je od kamena, a Izrada mu se pripusuje majstoru-graditelju po imenu Li Chun koji ga je sagradio u periodu od 595. do 605. godine za vrijeme vladavine dinastije Sui (581–618). Smješten je u južnom dijelu provincije Hebei i predstavlja najstariji još uvijek stojeći most u Kini.
Ed Westwick
Karijera
2009. godine dobija ulogu u filmu Donnie Darko, a takođe je gostovao i u trećoj sezoni serije Californication, koja se prikazivala na američkoj televiziji Showtime, gde je glumio mladog studenta fasciniranog literaturom o vampirima.
U maju 2009. godine, ponuđena mu je glavna uloga u filmu Orkanski visovi gde bi igrao Hitklifa. Međutim, u januaru 2010. godine projekat ide u ruke drugog reditelja koji je napravio izmene u glumačkoj postavi pa je Vestvik ostao bez uloge.
U januaru 2011. godine je glumio u filmu Klinta Istvuda J. Edgar, gde je glavni glumac Leonardo Dikaprio. U filmu se govori o Džonu Edgaru Huveru, kontroverznom prvom direktoru FBI. Iste je godine glumio u romantičnoj komediji Chalet Girl, gde je glumio glavnu ulogu u paru sa Felisiti Džons.
Trebalo bi da glumi i u novoj adaptaciji Romea i Julije gde bi glumio Julijinog rođaka Tibalda.
Nagrade i postignuća
Kao rezultat uspeha serije Tračara, našao se na listi „Najzgodniji muškaraci“ za 2008. godinu po izboru Pipl magazina, a sledeće godine, zajedno sa glavnom glumačkom ekipom serije Tračara, našao se na listi 100 najlepših.
2008. i 2009. godine je dobio nagradu „Najbolji TV zlikovac“, po izboru tinejdžera (Teen Choice Awards), a 2010. godine, po izboru muškog magazina GQ, je proglašen za „najboljeg mladog talenta“. Magazin Entertainment Weekly je Edov lik, Čaka Basa, proglasio za „najbolje obučen TV lik“ u 2008. godini, zajedno sa likom Lejtona Mistera, Bler Valdorf. Takođe, on i Lejton su dobili nagradu „Najbolji performansi“.
2008. godine Vestvik je postao zaštitno lice američke kompanije sportske obuće K-Swis, čime postaje drugi član glumačke postave serije Tračara koji je zaštitno lice neke sportske kompanije (Lejton Mister je zaštitno lice sportske kompanije Ribok, gde reklamira njihove nove Top Down patike).
Lični život
Vestvik je krajem 2008. godine počeo da izlazi sa koleginicom Džesikom Zor koja u seriji Tračara igra lik Vanese. Rastali su se u maju 2010. godine kada je Vestvik rekao: „devojke su i više od glavobolje“. Ponovo su se zbližili tokom snimanja četvrte sezone serije Tračara, u avgustu 2010. godine. U februaru 2011. godine zvanično su obnovili vezu.
Pored glume, Vestvik je i član indi rok grupe The Filthy Youth, koju je on sastavio, a ostatak grupe čine Benjamin Lewis Allingham, David "Gattman" Gatt, Jimmy Wright, Tom Bastiani i John Vooght. Dok je on uglavnom neaktivan u bendu, najviše zbog toga što želi da se fokusira na glumu i njegovu karijeru kao glumca, ostali članovi grupe su i dalje u Ujedinjenom Kraljevstvu. Izrazio je i želju da osnuje novu grupu u Njujorku.
La Victoria, El Naranjo
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 78 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 270 m.
Ilba, Cicârlău
Ilba je naselje u Rumuniji u okrugu Maramureš u opštini Cicârlău.
El Charro Uno, Coquimatlán
El Charro Uno je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Colima, u opštini Coquimatlán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 332 m.
Video 2000
desno|mini|250px|Betamax video rekorder i videotraka Video 2000 (ili V2000'; Video Compact Cassette skraćemo VCC) ime je za video format široke potrošnje kojeg su skupa razvile tvrtke Philips i Grundig. Video 2000 bio je svojedobno jedini rekorder koji nije izumljen u Japanu.
Materica
Materica ili maternica je neparni organ koji spada u reproduktivne organe žene. Njena uloga je prihavatanje i održavanje razvoja ploda u toku trudnoće.
Opština Băla, Mureș
Băla je opština u Rumuniji u okrugu Mureš.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 442 m.
Video 2000
Na tržište ovaj format se pojavio 1979. i prestao se prodavati 1988., nakon što je VHS postao standard prilikom rata formta videotraka, usprkos tome što je Video 2000 imao kazete koje su se mogle snimati na obje strane, što im je omogućio dvostruko duže snimanje od čak 16 sati (po osam sati na svakoj strani), te bio superioran po tehnologiji. Ipak, VHS je bio jeftiniji te stoga prihvatljiviji kupcima. Ovaj format je bio dostupan na europskom tržištu, te na tržištima Brazila i Argentine.
Materica
Oblik materice
thumb|desno|200px|Šematska frontalna perspektiva ženske anatomije
Materica ima oblik naopako okrenute kruške, na jednom kraju se nalazi grlić ili vrat materice ( čiji otvor je u vagini i on čini donju trećinu materice. Manjim dijelom građen je od mišića, a većim delom od vezivnog tkiva. U sredini cerviksa je kanal, obložen sluznicom koja je tanja od sluznice tijela materice i sadrži brojne žlijezde, koje izlučuju sluz koja se mijenja tokom ciklusa.
Na druga dva kraja materice su vezani jajovodi (Falopijeve tube). Na kraju svakog jajovoda nalazi se po jedan jajnik.
Materica je smještena između mokraćnog mjehura i završnog dijela debelog crijeva. Tijelo materice je dužine oko 4.5 cm, a vrat iznosi 3.5 cm, a težine između 50 i 60 gr. Ukupna dužina materice kod odrasle žene je 7 do 8 cm. U toku trudnoće materica se povećava, da bi se poslije poroda ponov vratila na normalnu veličinu. Dakle, stanje materice varira sa fazama menstrualnog ciklusa i sa godinama žene.
Građa
Građena je od tri sloja:
Endometrij je sloj materice koji je važan za trudnoću, jer se u njemu smiješta oplođena jajna ćelija. Naime, u toku trudnoće endometrij zadebljava i postaje ispunjen krvnim žilama za smještaj i potporu razvoju fetusa. Ukoliko do začeća ne dođe endometrij se ljušti i odlazi kao dio menstrualnog krvarenja. Menstrualni ciklus uglavnom se dijeli na 3 faze:
Oboljenja
thumb|desno|200px|Materica i jajovodi Najčešća oboljenja materice su:
Vidi još
thumb|desno|170px|Fetus u materici između 6. i 7. mjeseca
Dodatne slike
Ženski polni organi
Greenville, California
Greenville je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 1.129 stanovnika.
Rosano, Reggio Emilia
Rosano je naselje u Italiji u provinciji Reggio Emilia, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 234 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 676 m.
Pankreas
Građa
Sastoji se od:
Težine je između 50 i 150 g. Dobro je zaštićena i smeštena duboko u gornjem delu stomaka, retroperitonealno, u visini drugog lumbalnog pršljena iza želuca i dvanaestopalačnog creva, neposredno ispred kičme.
Embrionalni razvoj
Pankreas nastaje iz jednog trbušnog ventralnog i jednog leđnog dorzalnog dela. U toku razvoja prelazi ventralni deo zajedno sa delom žučnog puta (ductus choledochus) na dorzalnu stranu i sjedinjuje se sa dorzalnim delom...
Funkcija
Pankreas obavlja dvostruku ulogu:
Dnevno pankreas čoveka izluči oko 2000 ml soka. Osnovni sastojci pankreasnog soka su enzimi za varenje hrane i najvažniji među njima su:
Egzokrini pankreas sekretuje još i fosfolipazu, elastazu i ribonukleazu.
Tripsin i himotripsin učestvuju u varenju proteina pa se izlučuju u neaktivnom obliku, kao tripsinogen i himotripsinogen, da bi se aktivirali tek kada dospeju u tanko crevo. To su takozvani zimogeni enzimi. Prvo se pomoću crevne enterokinaze aktivira početna, mala količina tripsinogena pa zatim on aktivira preostalu količinu kako tripsinogena tako i himotripsinogena. Lipaza se, takođe, izlučuje u neaktivnog obliku, a aktivira se tek u tankom crevu pomoću žuči (stvara se u jetri i preko žučnih kanala dospava u duodenum). Lipaza deluje samo na emulgovane masti, a da bi se one emulgovale neophodna je žuč. Amilaza razlaže skrob.
Egzokrina funkcija i njena regulacija
Postoje tri faze u regulaciji lučenja pankreasnog soka:
Pored hormonalne regulacije, pankreasni sok se luči i delovanjem bezuslovnih refleksa (pogled na hranu, miris hrane izazivaju tu sekreciju).
Endokrina funkcija i njena regulacija
Endokrina funkcija pankreasa ogleda se u radu endokrinih ćelija grupisanih u tzv. Langerhansova ostrvca. Ova ostrvca su razbacana po egzokrinom pankreasu i smeštena su između njegovih meškova. Najviše ih ima u repu pankreasa.
Ova ostrvca se satoje iz tri tipa ćelija: alfa, beta i delta. Beta ćelije izlučuju hormon insulin (lat. insula - ostrvo), dok alfa izlučuju glukagon. Insulin i glukagon su sa antagonističkim dejstvom: dok insulin smanjuje koncentraciju glukoze u krvi, glukagon je povećava.
Delta ćelije luče hormon somatostatin koji ihibira sekreciju ostalih hormona. Takođe pankreas sekretuje još jedan hormon amilin,koji reguliše brzinu resorpcije u gastrointestinaloom sistemu.
Opština Santa María Temaxcalapa, Oaxaca
Santa María Temaxcalapa je opština u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 1115 m.
Liberty, Utah
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.257.
Yuji Nakazawa
(25. februar 1978.) je japanski nogometaš.
The Man with the Golden Arm (roman)
The Man with the Golden Arm je roman američkog pisca Nelsona Algrena objavljen 1949. godine. Protagonist je Francis Majcinek alias "Frankie Machine", mladić iz Chicaga koji posjeduje talent za sviranje bubnjeva, ali i za dijeljenje karata na ilegalnim partijama. Radnja prikazuje napore da dovede svoj život u red nakon povratka iz Drugog svjetskog rata, gdje je nakon ranjavanja razvio ovisnost o morfiju, ali i kako ga u tome spriječavaju siromaštvo i povezanost sa kriminalnim polusvijetom. Algrenov roman, u kome je dao detaljan i realističan prikaz života na ulicama Chicaga s posebnim naglaskom na društvene marginalce, je nakon objavljivanja dobio brojne pohvale, a sljedeće godine i Nacionalnu nagradu za knjigu. Danas se smatra Algrenovim najboljim i najpoznatijim djelom.
Godine 1955. je Otto Preminger režirao istoimeni film sa Frankom Sinatrom u naslovnoj ulozi, ali se od njega Algren ogradio, smatrajući da je scenarij radnju i likove previše promijenio.
Landski okrug
Landski okrug je jedan od osam okruga u pokrajini Kuhgiluje i Bojer-Ahmad na jugozapadu Irana. Glavni grad okruga je Lande.
San Ramón, José Azueta
San Ramón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini José Azueta.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 16 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 17 m.
Volsemenhusen
Folzemenhuzen je opština u njemačkoj saveznoj državi Šlezvig-Holštajn. Jedno je od 115 opštinskih središta okruga Ditmaršen. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 363 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 1051119.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Ditmaršen Folzemenhuzen se nalazi u saveznoj državi Šlezvig-Holštajn u okrugu Ditmaršen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 4 metara. Površina opštine iznosi 16,8 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 363 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 22 stanovnika/km².
San Antonio, San Miguel de Allende
San Antonio je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini San Miguel de Allende.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1920 m.
Caselle-Gore, Siena
Caselle-Gore je naselje u Italiji u provinciji Siena, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 135 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 260 m.
Lauro Ortega Martínez, Xochitepec
Lauro Ortega Martínez je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Morelos, u opštini Xochitepec.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 20 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1077 m.
969
Godina 969. (CMLXIX) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru.
Familia Velador, Mexicali
Familia Velador je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Baja California, u opštini Mexicali.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 19 m.
Ponte Pio, Ancona
Ponte Pio je naselje u Italiji u provinciji Ancona, u regiji Marche.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 98 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 70 m.
Junction, Utah
Džankšon je grad u američkoj saveznoj državi Juta.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 191, što je 14 (7,9 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Iranski kalendar
Iranski kalendar (persijski: سالنمای هجری خورشیدی), poznat i kao Persijski kalendar ili Jalāli kalendar ("Dželalov"). To je solarni kalendar koji se danas koristi u Iranu i Afganistanu. Počinje svake godine na prolećnu ravnodnevicu precizno određenu astronomskim osmatranjima iz Teherana (oko 52,5° istočne g.d., po kojem je određeno i Iransko standardno vreme) i Kabula, što ga čini preciznijim od gregorijanskog kalendara ali je i teže odrediti kada će biti neki datum.
Džalali kalendar je uveo seldžučki sultan Jalal al-Din Malik Shah I 15. marta/ožujka 1079. n.e., na osnovu preporuka komiteta astronoma, među kojima je bio i Omar Khayyam, pri carskoj opservatoriji u prestonici Isfahan. Kalendar je posedovao najpreciznije izračunatu solarnu godinu tog doba a proračuni meseca su počivali na prolasku sunca kroz zodijak, čime su integrisane ideje iz Surya Siddhanta-e (Indija 4. stoleća n.e.). Od 1258. su uključene neke ideje iz Kinesko-ujgurskog kalendara. Ovaj, Dželalov, kalendar je ostao u upotrebi osam stoleća, revidiran je 1925. poveljom iranskog Medžlisa kako bi imao pravilnije dužine meseci.
Nova godina
Iranska kalendarska godina počinje kada i proleće na severnoj hemisferi: u ponoć između dva uzastopna solarna podneva koja obuhvataju trenutak severne prolećne ravnodnevice, kada Sunce prelazi nad severnu hemisferu. Ono prvo podne pripada poslednjem danu stare godine, a ono drugo prvom danu nove godine, što je praznik Norouz. Prvi dan kalendara je i dan najvećih svečanosti u Iranu, Afganistanu i susednim krajevima, zove se Norouz (no (novi) i rouz (dan) - "novi dan"). To je najčešće 21. marta/ožujka, moguće je i 20.3. i ređe 22.3.
Era se računa od Hidžre. Broj godine se dobija tako što se od godine naše ere oduzme 621 u periodu između iranske i međunarodne nove godine, odn. 622 između međunarodne i iranske n. g.
Tekuća iranska godina (21. mart/ožujka 2017 - 20. mart/ožujka 2018, inkluzivno) je 1396 AP  (AP = Anno Persico/Anno Persarum = Persijska godina).
Nekoliko iranskih novih godina (zvezdicom označena prestupna godina):
Meseci
Godina ima 12 meseci, sa persijskim imenima:
Dole su dati periodi meseci ako godina počinje '''21. marta/ožujka''' (najčešći slučaj; ako godina počinje dan ranije ili kasnije, isto važi i za dole priložene datume). Obratite pažnju da Esfand ima 29 dana u običnoj i 30 u prestupnoj godini. Može se završiti 19, 20. ili 21. marta/ožujka, zavisno od toga kako su raspoređene gregorijanske i iranske prestupne godine.
Sistemi solarnih kalendara tipično koriste prestupne godine i to po jednu svake četiri godine, čime se svakoj godini dodaje 0,25 dana, čime se malo preteruje. Zato persijski kalendar uvodi jedan 5-godišnji interval za prestupnu godinu nakon svakih sedam 4-godišnjih intervala. Obično se sledi 33-godišnji ciklus prekidan povremeno jednim podciklusom od 29 ili 37 godina i to u nadciklusu od 2820 (=21×128 + 132) godina, sa strukturom 21 × (29 + 3×33) + (29 + 2×33 + 37) godina.
Dani nedelje/tjedna
Po iranskom kalendaru svaka sedmica počinje subotom i završava se petkom. Ovako se zovu dani nedelje/tjedna: Džom'eh (džuma ili petak) je dan glavne molitve i praznik/blagdan je u većini islamskih zemalja.
Greška godišnjih doba
thumb|150px|Sezonska greška Iranskog kalendara Slika pokazuje razliku između iranskog kalendara (sa 33-godišnjom aritmetičkom aproksimacijom) i godišnjih doba. Na Y-osi su dani greške a na X-osi godine gregorijanskog kalendara. Svaka tačka predstavlja jedan datum date godine. Greška se pomera za oko 1/4 dana godišnje i redovno se ispravlja svake 4. godine i jednim 5-godišnjim periodom kojim se završava 33-godišnji ciklus. Može se primetiti postepeno pomeranje naviše tokom prikazanih 500 godina.
Gregorijanski kalendar je skoro isto tako tačan na duži rok, ali ima veća odstupanja (sezonske greške) tokom više stoleća.
Istorija kalendara u Persiji
Persijancima je tokom cele pisane istorije bila bliska i važna ideja posedovanja kalendara. Oni su bili jedna od prvih kultura koja je koristila solarni kalendar i dugo davala prednost solarnom u odnosu na lunarni ili lunisolarni kalendar. Sunce je i u iranskoj kulturi uvek bilo simbol.
Drevni kalendari
Stari persijski natpisi i tablice ukazuju da su prvi Iranci koristili kalendar od 360 dana zasnovan na babilonskom sistemu, modifikovan u skladu sa njihovim verovanjima. Meseci su imali dva ili tri odeljka, zavisno od mesečeve mene. Dvanaest meseci od po 30 dana je bilo nazvano po festivalima ili aktivnostima pastoralne godine. Svakih šest godina je dodavan 13. mesec kako bi kalendar bio usklađen sa godišnjim dobima.
Zoroastrijski kalendar
Prvi kalendari zasnovani na zoroastrijskoj kosmologiji su se pojavili u kasnijem ahemenidskom periodu (650 - 330. pne.). Razvijali su se tokom vekova, ali imena su slična kao danas.
Ujedinjenom Ahemenidskom carstvu je bio potreban prepoznatljiv iranski kalendar, jedan je razvijen po uzoru na egipatski kalendar, sa 12 meseci od po 30 dana, svaki posvećen nekom yazata-i (Eyzad) i sa četiri odeljka nalik semitskoj sedmici.
Kalendar je imao značajan uticaj na religijsku službu. Njime je utvrđen panteon glavnih božanstava i osigurano da njihova imena budu često izgovarana, jer su pri svakoj zoroastrijskoj bogoslužbi prizivane jazate dana i meseca. Takođe je pojašnjen obrazac proslava; npr. Mitrakanna ili Mehregan je slavljen na Mitrin dan Mitrinog meseca a festival Tiri (Tiragan) na Tirijev dan Tirijevog meseca.
Nakon osvajanja Aleksandra Velikog i njegove smrti, persijske teritorije su pripale jednom od njegovih generala, Seleuku (312. pne.), što je bio početak iranske seleukidske dinastije. Seleukidi su na osnovu grčke tradicije uveli običaj datiranja od početka ere umesto po vladavinama pojedinačnih kraljeva. Njihova era je postala poznata kao Aleksandrova, ili kasnije Seleukidska era. Pošto novi vladari nisu bili zoroastrijanci, sveštenici zoroastrijanske vere su izgubili svoju funkciju na kraljevskom dvoru, zbog čega su bili nezadovoljni Seleukidima. Iako su usvojili datiranje po eri, uveli su sopstvenu, Zaratustrinu eru.
To je bio prvi ozbiljan pokušaj da se odrede datumi iz života proroka Zaratustre. Sveštenici nisu imali zoroastrijske istorijske izvore, pa su se okrenuli babilonskim arhivama, čuvenim u starom svetu. Tu su saznali da se u persijskoj istoriji dogodio neki veliki događaj 228 godina pre Aleksandrove ere. Zapravo, tada je (539. pne.) Kir Veliki osvojio Babilon. Ali sveštenici su ovo pogrešno protumačili kao vreme kada je njihovom proroku otkrivena "prava vera"; pošto je Avestanska literatura ukazivala da se to otkrovenje dogodilo kada je Zaratustra imao 30 godina, 568. pne. je uzeta za godinu njegovog rođenja. To je ušlo u zapise kao početak Zaratustrine ere, pa i Persijskog carstva. Ovaj netačan datum se još pominje u mnogim enciklopedijama kao Zaratustrin datum rođenja.
Parćanske i sasanidske modifikacije
Parćani (Arsakidska dinastija) su usvojili isti kalendarski sistem s manjim modifikacijama, a eru su datirali od 248. pne., kada su smenili Seleukide. Njihova imena za mesece i dane su parćanski ekvivalenti avestanskih, ranije korištenih, malo su se razlikovali od srednjopersijskih imena koja su kasnije koristili Sasanidi. Npr. današnji persijski mesec Day je nazivan Dadvah (Tvorac), na parćanskom je to bilo Datush a Sasanidi su ga zvali Dadv/Dai (Dadar na Pahlaviju).
Ardašir I, osnivač Sasanidske dinastije, je 224. n.e. dodao pet dana na kraj godine i nazvao ih dani Gatha ili Gah po starim zoroastrijskim himnama istog imena. Ovo je bio kalendar od 365 dana, kakav je već postojao u Rimskom carstvu (julijanski kalendar) i u Egiptu. Iranci su za egipatski sistem znali vekovima, ali ga nikada nisu koristili. Novi sistem je stvorio konfuziju i naišao na otpor. Mnogi obredi su sprovođeni tokom nekoliko dana kako neki sveti dan ne bi bio propušten. I do danas mnogi zoroastrijski praznici imaju dva datuma.
Da bi pojednostavio situaciju, Ardaširov unuk Hormizd I je povezao nove i stare svete dane u kontinualne šestodnevne proslave. Izuzetak je bio No Ruz, jer su prvi i šesti dan meseca obeležavani zasebno, a šesti je postao značajniji kao Zaratustrin rođendan. Ali, reforma nije rešila sve probleme, pa je Jazdegard III, poslednji sasanidski vladar, uveo konačne promene. Godina 631. je izabrana za početak nove ere i ovaj poslednji carski persijski kalendar je poznat kao Yazdgerdi kalendar.
Bertolde, Verona
Bertolde je naselje u Italiji u provinciji Verona, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 19 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 16 m.
Iranski kalendar
Jalali kalendar (1079)
Jalali ("Džalalov" ili "Dželalov") kalendar je u 11. veku uveo panel astronoma (među njima i Omar Khayyam) na carskoj opservatoriji u Seldžučkoj prestonici Isfahan. To je bio solarni kalendar, zamišljen kao odgovor na "šetanje" godišnjih doba u islamskom kalendaru. Rad je 1073. naručio sultan Jalal al-Din Malik Shah I, bio je podložan nemirnim vremenima, ali je srećom završen mnogo pre sultanove smrti 1092, nakon koje će opservatorija biti napuštena. Kalendar je usvojen 15. marta/ožujka 1079 i kalendarska era je nazvana Jalali u sultanovu čast.
Godina je računata od prolećne ravnodnevice, a svaki mesec je bio određivan ulaskom Sunca (tranzitom) u odgovarajući zodijački region, u čemu su uključena poboljšanja starog indijskog sistema Surya Siddhanta (Surya - solarna, Siddhanta - analiza, 4. vek n.e.), koji je takođe osnova većine Hindu kalendara. Pošto vremena sunčevog tranzita mogu varirati 24 sata, dužine meseci pomalo variraju u različitim godinama (svaki mesec može trajati između 29 i 32 dana). Npr. meseci u poslednje dve godine Dželalovog kalendara su imali ovoliko dana:
Tim astronoma je takođe dao proračun dužine solarne godine od 365,24219858156 dana (365 dana, 5 sati, 48 minuta i blizu 45,96 sekundi), Broj decimala odražava njihovu uverenost u ovaj proračun.
Tokom životnog doba jednog čoveka, dužina godine se menja na šestom decimalnom mestu (manje od sekunde). Oni to nisu morali znati ali rezultat je ipak zapanjujuće tačan: dužine godine u različitima tačkama vremena su:
Ipak, zbog promenljivosti trajanja meseca i teškoće izračunavanja kalendara, iranski kalendar je pojednostavljen 1925. (1304. AP).