cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jacksonville Jaguars
Počeci kluba pod Tomom Coughlinom
Coughlin dotad u NFL ligi nije radio ni kao glavni trener ni kao koordinator obrane ili napada pa je taj potez uprave smatran riskantnim. Prvu sezonu Jaguarsi, predvođeni quarterbackom Markom Brunellom i offensive tackleom Tonyem Bosellijem, završavaju sa 4 pobjede (u ukupno 16 utakmica). Prvi veliki uspjeh slijedi već iduće godine. Jaguarsi 1996. tek u posljednjoj utakmici regularnog dijela sezone protiv Atlanta Falconsa osiguravaju nastup u doigravanju. Prva utakmica im donosi susret protiv favorita Buffalo Billsa koje pobjeđuju 30:27. Istim rezultatom Jaguarsi u divizijskoj rundi pobjeđuju još veće favorite (po mnogima najjaču momčad te sezone) Denver Broncose i tako dolaze do konferencijskog finala protiv New England Patriotsa predvođenih quarterbackom Drewom Bledsoeom. Tu priča za njih zavšava porazom od Patriotsa 20:6.
Novi uspjesi
Iduće tri sezone momčad dokazuje da uspjeh iz prethodne sezone nije bio slučajan te se svaki put plasiraju u doigravanje. Nakon 11 pobjeda 1997. dolaze do wild-card runde gdje gube od Broncosa Johna Elwaya i Terrella Davisa, a 1998. po prvi put u povijesti osvajaju diviziju i dolaze do divizijske runde doigravanja gdje ih izbacuju New York Jetsi pobjedom 34:24. Sa čak 14 pobjeda 1999. postaju najbolja ekipa lige u regularnom dijelu sezone te ponovno osvajaju diviziju. Status favorita potvrđuju pobjedom od čak 62:7 nad Miami Dolphinsima (čijem je quarterbacku Danu Marinu to bila posljednja utakmica u karijeri). U konferencijskom finalu ih čekaju Tennessee Titansi koji su im nanijeli jedina dva poraza ranije te sezone. Titansi pobjeđuju i ovaj put, i to rezultatom 33:14. Za Jaguarse je to bila četvrta sezona zaredom da su se plasirali u playoff (i četvrta ukupno u njihovih prvih pet sezona igranja u NFL-u). Nakon četiri sezone u doigravanju, Jaguarsi iduće četiri bilježe gubitničke omjere pobjeda i poraza. Za upravu je to izgleda bilo previše te trener Coughlin dobiva otkaz nakon sezone 2002. To je također bila i posljednja sezona u Jaguarsima za Marka Brunella.
Jack Del Rio kao trener
Jack Del Rio, dotadašnji koordinator obrane Carolina Panthersa, postaje novi glavni trener Jaguarsa 2003. godine. Prvu sezonu pod Del Riom momčad završava sa samo 5 pobjeda, ali već su iduću, predvođeni quarterbackom Byronom Leftwichem, na pragu doigravanja sa 9 pobjeda. Jaguarsi su 2005. konačno u formi i ulaze u doigravanje po prvi put od 1999., ali tu gube od kasnijih prvaka New England Patriotsa quarterbacka Toma Bradya u wild-card rundi sa 28:3. 250px|minijatura|desno|Maurice Jones-Drew Sljedeće, i do danas posljednje pojavljivanje Jaguarsa u doigravanju, bilo je 2007. Tada momčad (u kojoj glavna zvijezda pomalo postaje running back Maurice Jones-Drew) pobjeđuje Pittsburgh Steelerse u wild-card rundi, da bi u idućoj ponovno izgubila od Patriotsa (ovaj put 31:20).
2007. do danas
Nakon sezone 2007., za Jaguarse dolazi doba loših rezultata momčadi i pada posjećenosti njihovih domaćih utakmica. Pojavljuju se čak i glasine o preseljenju momčadi, i to u Los Angeles, koji je bez NFL momčadi od 1995. kada Raidersi odlaze u Oakland. Mada je došlo do porasta broja gledatelja u sezoni 2010. godine, rezultati postaju sve gori. Jaguarsi 2012. bilježe samo dvije pobjede te su najslabija momčad lige uz Kansas City Chiefse. Nakon te sezone, trener Mike Mularkey dobiva otkaz, a momčad preuzima dotadašnji koordinator obrane Seattle Seahawksa Gus Bradley. Bradley u sezoni 2013 vodi momčad do 4 pobjede čime osvajaju treće mjesto u svojoj diviziji.
Dominique Lapierre
Rodio se u porodici diplomata i mladost proveo u SAD, gdje je od najranijih dana pokazao pustolovni duh; njegova prva knjiga, koju je objavio sa 18 godina, je bila putopis temeljen na putovanju koje je poduzeo širom SAD i Meksika sa 30 dolara u džepu. Kasnije je osvojio Fulbrightovu stipendiju i studirao ekonomiju na Lafayette Collegeu. Oženio se za urednicu modnog časopisa sa 21 godina, a medeni mjesec je produžio na godinu dana, putujući svijetom i izdržavajući se povremenim poslovima.
Lapierre se 1950-ih prilikom odsluženja vojnog roka u Francuskoj upoznao sa Collinsom, koji je tada služio vojni rok u američkom štabu u Parizu. Poslije je radio kao dopisnik za Paris Match. Sa Collinsom je 1965. napisao Gori li Pariz?, knjigu koja je u stilu triler-romana opisivala dramatične događaje vezane uz oslobođenje Pariza u Drugom svjetskom ratu. Knjiga je postala bestsleer, a sljedeće godine je adaptirana u istoimeni film. Collins i Lapierre su isti koncept sa uspjehom ponovili u knjizi O Jerusalem! posvećenima osnivanju Izraela, te Freedom at Midnight posvećenoj podjeli Indije.
Lapierreove knjige su se kasnije bavile indijskim temama, a među kojima se ističe La Cité de la joie (Grad radosti), roman posvećen humanitarnim radnicima u sirotinjskim četvrtima Calcutte, te knjiga Il était minuit cinq à Bhopal'' posvećena katastrofi u Bhopalu.
Šur-Gol (Ardabilska pokrajina)
Šur-Gol je slano jezero u Ardabilskoj pokrajini na sjeverozapadu Irana, oko 10 km jugoistočno od Sareina odnosno 25 km jugozapadno od Ardabila. Smješteno je na sjeveroistočnim obroncima brda na nadmorskoj visini od 1575 m i njegova podloga magmatskog je porijekla. Šur-Gol ima površinu do 4,8 ha, dubinu do 2,0 m i volumen do 48.000 m³. Elipsastog je oblika i proteže se duljinom od 290 m u smjeru sjeveroistok−jugozapad odnosno širinom od 220 m. Litoralni pojas najblaži je na jugozapadnoj strani gdje se zbog visokog stupnja saliniteta nalaze naslage soli. Vodom se opskrbljuje prvenstveno pomoću padalina i potočića koji nastaju proljetnim otapanjem snijega, a hidrogeološki je povezan sa susjednim jezerom Guzgolom koji se nalazi 1,4 km jugozapadno na 36 m većoj visini, odnosno rijekom Baleklu-Čaj (2,5 km sjeverno) koja pripada kaspijskom slivu. Na ovoj rijeci početkom 2010-ih godina u neposrednoj blizini jezera nasuta je Jamčijska brana. Najbliže naselje koje gravitira jezeru je Jamči-je Pain, selo udaljeno 1,4 km prema jugu.
La Isla, Valle de Santiago
La Isla je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Valle de Santiago.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 552 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1720 m.
Opština Atizapán, México
Atizapán je opština u Meksiku, u saveznoj državi México.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 2237 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 2587 m.
Kavir-e Mejkan
Kavir-e Mejkan (, ili Kavir-e Mikan) je slano jezero u centralnom Iranu, na jugu pokrajine Markazi. Smješteno je približno 17 km sjeveroistočno od Araka na nadmorskoj visini od 1657 m. Jezero ima površinu od 106,4 km², dubinu do 1,4 m i volumen od 74,500.000 m³, no navedene vrijednosti mogu bitno oscilirati ovisno o godišnjem dobu ili sušama zbog kojih ponekad potpuno ishlapi. Vodom se napaja pomoću padalina i nekoliko manjih pritoka, a u širem hidrološkom smislu pripada unutrašnjem slivu Namaka.
Geografija
Kavir-e Mejkan se nalazi na sjeverozapadu Iranske visoravni odnosno na jugu prostrane Farmahinske kotline koja se usporedno sa Zagrosom pruža u smjeru sjeverozapad-jugoistok. Kotlina pripada geološkoj zoni koja se proteže od Sanandadža do Sirdžana, oblikovana je tokom fanerozoika (uglavnom mezozoika), a stratigrafski se sastoji uglavnom od metamorfnih i intruzivnih stijena. Samo jezero položeno je na aluvijalnoj ravni koja se milenijima oblikovala nanosima lokalnih vodotoka, osobito prilikom posljednjeg ledenog doba kada je količina padalina bila 48,4% veća odnosno prosječna temperatura 5,6°C niža u odnosu na današnju. Kavir-e Mejkan je trokutastog oblika i proteže se duljinom od 17 km i širinom od 8,5 km, a litoralni pojas prema svim stranama izrazito je blagog nagiba i kreće se oko 0,1%. Budući da je okolno tlo pogodno za ratarstvo, na jezerskim obalama ili u njegovoj neposrednoj blizini nalazi se niz ruralnih naselja kao što su Mejkan, Rahzan i Taramazd na zapadu i De-je Namak na sjeveroistoku. Najbliži veći gradovi koji gravitiraju jezeru su Davudabad (4,5 km sjeveroistočno) i Arak (17 km jugozapadno). Neposredno uz južnu obalu Kavir-e Mejkana nalazi se Aerodrom Arak i niz industrijskih objekata. Od najveće gospodarske važnosti su dvije solane od kojih je jedna izrađena u središtu samog jezera i povezana je s obalom cestom duljine 4,0 km.
Hidrologija
Kavir-e Mejkan se tradicionalno klasificira pod sliv Namaka, no jezero zapravo predstavlja odvojen sliv veće nadmorske visine i drugačije klime. Planinski vrhovi na sjeveru i istoku predstavljaju razvodnice koje ga odvajaju od porječja Rud-e Kara-Čaja odnosno Kom-Ruda koji pritječu Namaku, dok ga Zagros na zapadu odvaja od sliva Perzijskog zaljeva. slivu Kavir-e Mejkana pripada i Kadir, malo jezero smješteno približno 30 km sjeveroistočno podno padina Kuh-e Mahura na +147 m većoj nadmorskoj visini. Uz uže područje Kavir-e Mejkana kojim prevladava hladna stepska klima (<tt>BSk</tt>), područje sliva također obuhvaća jugozapadni pojas sredozemne klime s proljetnim kišama (<tt>Csa</tt>) koji se proteže uz podnožja planina, te izolirana područja snježno-šumske klime (<tt>Dsa</tt>) koji obuhvaćaju planinske predjele s nadmorskom visinom iznad 2000 m. Prema podacima meteorološke stanice iz Araka, prosječna temperatura iznosi 13,65°C uz količinu padalina od 250 − 350 mm godišnje. Jezero se vodom napaja prvenstveno pomoću Kahriz-Ruda koji mu pritječe sa sjevera, dok mu na ostalim stranama pritječe i niz manjih pritoka. Kavir-e Mejkan ima izrazito visok stupanj saliniteta koji se kreće do 9,6%.
La Peña, Del Nayar
La Peña je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Spiške Bistre
Spiške Bistre je naseljeno mjesto u okrugu Poprad, u Prešovskom kraju, Republika Slovačka.
Kickapoo Site 5, Kansas
Kikapu Sajt 3 je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Kanzas.
Paraje Atecomic, Astacinga
Paraje Atecomic je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Astacinga.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 61 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2071 m.
Kickapoo Site 5, Kansas
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 66.
Chambérat
Šambera je naselje i opština u centralnoj Francuskoj u regionu Overnja, u departmanu Alije koja pripada prefekturi Monlison.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 308 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 10 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 28,37 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 423 metara (maksimalnoj 426 m, a minimalnoj 258 m).
Giuseppe Mazzini, Verona
Giuseppe Mazzini je naselje u Italiji u provinciji Verona, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 33 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 200 m.
La Ladera, Atlixco
La Ladera je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Puebla, u opštini Atlixco.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 43 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1855 m.
Via Latina Iv Km, Roma
Via Latina Iv Km je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 755 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 233 m.
Доња Трнава (Топола)
Доња Трнава је насеље у Србији у општини Топола у Шумадијском округу. Према попису из 2011. било је 772 становника.
Демографија
У насељу Доња Трнава живи 767 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 44,3 година (43,1 код мушкараца и 45,6 код жена). У насељу има 234 домаћинства, а просечан број чланова по домаћинству је 3,94.
Ejido la Esperanza, Culiacán
Ejido la Esperanza je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 235 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 11 m.
Spiška Tjeplica
Spiška Tjeplica je naseljeno mjesto u okrugu Poprad, u Prešovskom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 2.188 stanovnika.
Crump, Tennessee
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.428, što je 93 (-6,1 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Frazione Valdinferno-Ravotti, Cuneo
Frazione Valdinferno-Ravotti je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 2 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1220 m.
Opština Huși, Vaslui
Huși je opština u Rumuniji u okrugu Vasluj.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 98 m.
Playa de la Gloria, Tlacotalpan
Playa de la Gloria je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tlacotalpan.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 44 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 4 m.
Santa Paulina, Guerrero
Santa Paulina je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guerrero.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1962 m.
Boresasco, Parma
Boresasco je naselje u Italiji u provinciji Parma, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 11 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 668 m.
Kansas City Chiefs
Kansas City Chiefs su NFL momčad koja se natječe u zapadnoj diviziji AFC konferencije. Smješteni su u Kansas Cityju u Missouriju, a domaće utakmice igraju na Arrowhead Stadiumu. Chiefsi su svoje prve sezone igrali u tadašnjoj AFL ligi koju su osvajali tri puta, što su do danas najveći uspjesi kluba.
Počeci u AFL-u
Kansas City Chiefsi su bili jedan od klubova osnivača AFL lige, suparničke lige NFL-u, koja je počela s radom 1960. godine. Chiefsi su zapravo bili osnovani u Dallasu, i to pod imenom Dallas Texans. Tako su se natjecali svoje prve tri sezone. Posljednje sezone u Dallasu, 1962. godine, klub osvaja svoj prvi naslov prvaka pobjedom nad još jednom momčadi iz Texasa, Houston Oilersima, rezultatom 20:17.
Unatoč osvajanju naslova, Dallas Texansi 1963. sele u Kansas City, gdje pod imenom Kansas City Chiefs postaju jedna od najjačih momčadi AFL-a. Ponovno osvajaju naslov prvaka 1966. i kao predstavnik AFL-a po prvi put u povijesti igraju protiv pobjednika NFL lige Green Bay Packersa. Ta utakmica je kasnije postala poznata kao prvi Super Bowl u povijesti, a osvojili su ga Packersi pobjedom 35:10. Chiefsi osvajaju AFL ligu po treći put 1969. nakon pobjede nad svojim možda i najvećim rivalima iz AFL-a Oakland Raidersima. U Super Bowlu ih ovaj put očekuju Minnesota Vikingsi. Chiefsi, predvođeni quarterbackom Lenom Dawsonom, pobjeđuju favorizirane Vikingse 23:7 i osvajaju svoj prvi i jedini Super Bowl do danas.
Pri dnu u NFL-u
Svih 10 momčadi AFL-a 1970. prelazi u NFL ligu, a Chiefsi su smješteni u zapadnu diviziju AFC konferencije. Do prvog doigravanja u NFL-u dolaze 1971. nakon što su osvojili svoju diviziju sa 10 pobjeda, ali gube u prvoj utakmici protiv kasnijih finalista Miami Dolphinsa nakon dva produžetka sa 27:24. Sljedećih petnaestak godina zbog starenja i osipanja nekoć pobjedničke momčadi Chiefsi postaju jedna od najslabijih momčadi cijele lige. Do 1986. bilježe samo tri pobjedničke sezone, pritom promijenivši glavnog trenera pet puta. Uz to, 1983. na draftu propuštaju izabrati buduće članove "Kuće slavnih", quarterbackove Dana Marina i Jima Kellya. Ulazak u doigravanje 1986. konačno je nagovijestio dolazak boljih dana za Chiefse. Sa deset pobjeda u regularnom dijelu sezone, po prvi put od 1971. ulaze u doigravanje, ali ih New York Jetsi pobjeđuju u prvoj utakmici a 35:15.
Ponovni uspon u devedesetima
325px|minijatura|lijevo|Chiefsi u utakmici protiv [[New Orleans Saints|New Orleans Saintsa 2008. godine]] 1989. momčad preuzima trener Marty Schottenheimer i već je iduće sezone uvodi u doigravanje. U idućih sedam sezona Chiefsi su u doigravanju šest puta, te im devedesete postaju najbolje razdoblje još od slavnih šezdesetih. Predvođeni quarterbackom Joeom Montanom, 1993. po prvi put u posljednje 22 godine osvajaju diviziju i nakon pobjeda protiv Pittsburgh Steelersa i Houston Oilersa dolaze do konferencijskog finala gdje gube od Buffalo Billsa 30:13. Chiefsi sa 13 pobjeda osvajaju diviziju i 1995. i 1997. godine, ali ispadaju iz doigravanja odmah u prvoj utakmici nakon poraza od Indianapolis Coltsa i Denver Broncosa.
Od 2003. do danas
Chiefsi pod trenerom Dickom Vermeilom osvajaju diviziju i 2003. Predvođeni quarterbackom Trentom Greenom i running backom Priestom Holmesom, ponovno pobjeđuju u 13 utakmica u sezoni. Međutim, prva utakmica doigravanja im je opet i posljednja, i to opet nakon poraza od Indianapolis Coltsa Peytona Manninga 38:31. Do danas, Chiefsi ulaze još triput u doigravanje (2006., 2010. i 2013.). Nakon što su 2012. zabilježili najslabiji učinak lige i dobili prvi izbor na draftu 2013. (njime biraju offensive tacklea Erica Fishera ), Chiefsi mijenjaju trenera. Novi trener postaje dotadašnji trener Philadelphia Eaglesa Andy Reid, a Chiefsi dovode i novog quarterbacka Alexa Smitha. Reid i Smith 2013. dovode momčad do devet pobjeda u prvih devet susreta i ulaze u doigravanje. U utakmici wild-card runde u kojoj su u trećoj četvrtini imali vodstvo od 38:10, Chiefsi gube od velikih rivala iz prošlosti Coltsa sa 45:44.
Lessi, Vicenza
Lessi je naselje u Italiji u provinciji Vicenza, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 14 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 911 m.
Tulancingo, Hidalgo
Tulancingo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo.
Prema proceni iz 2012. godine u naselju je živelo 102383 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2180 m.
Staškov
Staškov je naseljeno mjesto u okrugu Čadca, u Žilinskom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 2.771 stanovnika.
1962. na televiziji
thumb|Telstar.
Drojdii, Bereni
Drojdii je naselje u Rumuniji u okrugu Mureš u opštini Bereni.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 146 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 384 m.
Ceri, Roma
Ceri je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 98 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 84 m.
Etilheksil triazon
Etilheksil triazon je organsko jedinjenje, koje sadrži 48 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 823,074 Da.
San Ferdinando, Reggio Calabria
San Ferdinando je naselje u Italiji u provinciji Reggio Calabria, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 3908 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 8 m.
La Bebelama San Lorenzo, Culiacán
La Bebelama San Lorenzo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 232 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 73 m.
Repohuarare, Batopilas
Repohuarare je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Batopilas.
El Brillante de los Tres Hermanos, Ocosingo
El Brillante de los Tres Hermanos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Ocosingo.
Repohuarare, Batopilas
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2294 m.
El Brillante de los Tres Hermanos, Ocosingo
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 854 m.
San Vicente del Mármol, Pénjamo
San Vicente del Mármol je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Pénjamo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 82 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1692 m.
Stara Bistrica
Stara Bistrica je naseljeno mjesto u okrugu Čadca, u Žilinskom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 2.717 stanovnika.
Zazala, Atlixco
Zazala je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Puebla, u opštini Atlixco.
La Enmarañada, Valle de Santiago
La Enmarañada je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Valle de Santiago.
Goudelin
Gudlen je naselje i opština u severozapadnoj Francuskoj u regionu Bretanja, u departmanu Primorje koja pripada prefekturi Gengan.
La Enmarañada, Valle de Santiago
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 588 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1723 m.
Borghetto delle Ghiaie, Parma
Borghetto delle Ghiaie je naselje u Italiji u provinciji Parma, u regiji Emilia-Romagna.
Frazione Virani, Cuneo
Frazione Virani je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Borghetto delle Ghiaie, Parma
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 25 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 83 m.
Lena, Mississippi
Lina je grad u američkoj saveznoj državi Misisipi.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 148, što je 19 (-11,4 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Via Latina, Roma
Via Latina je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
Pachuca de Soto, Hidalgo
Pachuca de Soto je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo.
Kokomo, Indiana
je grad u američkoj saveznoj državi Indijana.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 45.468, što je 645 (-1,4 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
El Cerrito, Del Nayar
El Cerrito je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1493 m.
Opština Atlacomulco, México
Atlacomulco je opština u Meksiku, u saveznoj državi México.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 63375 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 2593 m.
Šur-Gel (Ardabilska pokrajina)
Šur-Gel je slano jezero u Ardabilskoj pokrajini na sjeverozapadu Irana, oko 20 km istočno od Sareina odnosno 15 km južno od Ardabila. Smješteno je na istočnim obroncima brdskog lanca na nadmorskoj visini od 1480 m i njegova podloga magmatskog je porijekla. Šur-Gel ima površinu do 20 ha, dubinu do 4,0 m i volumen do 400.000 m³. Izduženog je oblika i proteže duljinom od 1200 m u smjeru sjeveroistok−jugozapad odnosno širinom do 300 m. Jezero ima visok stupanj saliniteta i uz njegove obale nalaze se naslage soli. Vodom se opskrbljuje prvenstveno pomoću padalina i potočića koji nastaju proljetnim otapanjem snijega, a prilikom visokog vodostaja otječe prema sjeveroistoku pritokom Ardabil-Ruda koji pripada kaspijskom slivu. Početkom 2010-ih godina na ovom je pritoku zbog navodnjavanja izgrađena Šur-Gelska brana kojom se planira podići vodostaj odnosno izmijeniti njegove limnološke osobine. Višestruko veće umjetno jezero podignuto je i oko 700 m južnije, također na jednom od pritoka Ardabil-Ruda. Najbliže naselje koje gravitira jezeru je Mula Ahmad, selo udaljeno 0,9 km prema sjeveru.
San José de Cházaro, Tlacotalpan
San José de Cházaro je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tlacotalpan.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 43 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 7 m.
Etilheksilglicerin
Etilheksilglicerin je organsko jedinjenje, koje sadrži 11 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 204,306 Da.
Vânători-Neamț, Neamț
Vânători-Neamț je naselje u Rumuniji u okrugu Njamc.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 8707 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 445 m.
Жабаре (Топола)
Жабаре је насеље у Србији у општини Топола у Шумадијском округу. Према попису из 2011. било је 853 становника.
Демографија
У насељу Жабаре живи 845 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 43,3 година (42,3 код мушкараца и 44,4 код жена). У насељу има 301 домаћинство, а просечан број чланова по домаћинству је 3,38.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
Kuri-Gol (razvrstavanje)
Kuri-Gol (perz. قوریگل) se može odnositi na:
Masi, Bolzano
Masi je naselje u Italiji u provinciji Bolzano, u regiji Trentino-Alto Adige.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 43 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1242 m.
Opština Negrești, Vaslui
Negrești je opština u Rumuniji u okrugu Vasluj.
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 170 m.
Nuevo Buenavista, Ocosingo
Nuevo Buenavista je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Ocosingo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 614 m.
Antonio Toledo Corro, Culiacán
Antonio Toledo Corro je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 232 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 36 m.
Loma de Aceves Uno, Pénjamo
Loma de Aceves Uno je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Pénjamo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 82 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1694 m.
Beta-čestica
mini|desno|250px|Beta (minus) raspad mini|desno|250px|Znak za opasnost od radioaktivnosti 250px|mini|desno|Alfa-zračenje može zaustaviti papir; beta-zračenje može zaustaviti aluminijski lim debeo nekoliko milimetara; a većinu gama-zračenja može zaustaviti desetak centimetara debela olovna ploča. 250px|mini|desno|Elektronski uhvat
Beta-čestica je brzi elektron ili pozitron koji nastaje pri raspadu atomskih jezgri nekih radioaktivnih elemenata (tzv. beta raspad). Struja emitiranih beta-čestica poznata je i kao beta-zrake ili beta-zračenje. Beta-čestice su vrsta ionizirajućeg zračenja, koje ima dovoljno energije da u međudjelovanju s kemijskom tvari ionizira tu tvar. U međudjelovanju s tvari dolazi do izmjene energije i izmjene strukture ozračene tvari. Takve posljedice mogu biti korisne, ali i vrlo štetne.
Povijest
Već 1900. bilo je poznato da jedan dio radioaktivnog zračenja može da skreće u magnetskom polju. Ernest Rutherford je na osnovu ispitivanja prolaza radioaktivnih zraka kroz tanke listiće aluminija utvrdio da kod zračenja uranijevih spojeva postoje dvije vrste zraka. Onu vrstu zraka koje ne mogu da prođu kroz aluminijsku pločicu debljine 0,02 mm nazvao je alfa-česticama, a onu vrstu koja je prolazila i kroz deblje slojeve nazvao je beta-česticama. Iste godine francuski znanstvenik Paul Villard je otkrio i treću vrstu radioaktivnog zračenja, za koju se utvrdilo da ima veliku prodornu moć i da ne skreće u magnetskom polju, a nazvane su gama-česticama. Na osnovu skretanja u magnetskom polju, utvrdeno je da alfa-čestice imaju pozitivni električni naboj, a beta-čestice negativan električni naboj.
1908. su Rutherford i Hans Geiger mjerenjem utvrdili da alfa-čestice imaju dvostruki električni naboj, a da im je masa jednaka četverostrukoj masi atoma vodika. Kada alfa-čestica privuče dva elektrona, ona prelazi u atom helija. Iz toga je Rutherford zaključio da su alfa-čestice ustvari ioni helija ili samo atomska jezgra helija. Za beta-čestice se utvrdilo da se u magnetnom i električnom polju ponašaju isto kao i katodne zrake ili elektroni. To znači da su beta-čestice ustvari elektroni velikih brzina, ali za razliku od elektrona u elektronskom omotaču atoma, nastaju iz atomske jezgre.
Beta (minus) i beta (plus) raspad
Za razliku od alfa raspada, kod beta raspada, pri kojem atomska jezgra zrači elektron ili pozitron, ne dolazi do promjene atomske mase, već se samo atomski broj poveća ili smanji za jedan ili atomska jezgra se pretvori (transmutira) u novi kemijski element, koji je slijedeći ili prethodni redni broj u periodnom sustavu elemenata.
Osim toga, pokusi su pokazali da elektroni koji nastaju prilikom beta raspada imaju različite brzine, od nule do određene maksimalne vrijednosti, a to znači da imaju neprekinutu ili kontinuiranu raspodjelu energije. Sličan neprekinuti spektar pokazuje i pozitron, koji nastaje kod beta (plus) raspada. Kada govorimo o beta-česticama, onda mislimo i na beta (minus) - čestice i beta (plus) – čestice.
Neutrino
Wolfgang Pauli je došao do zaključka da bi trebalo pretpostaviti postojanje jedne nove neutralne čestice, koja bi zajedno zračila s elektronom pri beta (minus) raspadu, čija je masa manja od mase elektrona u stanju mirovanja. Ovu česticu je Wolfgang Pauli nazvao neutrino, što na talijanskom jeziku znači nešto što je malo i neutralno. Prema ovoj pretpostavci izlazi da je nastala energija pri beta raspadu raspodjeljena na elektron i neutrino, tako da bi bio zadovoljen zakonu o očuvanju energije. Pretpostavka je bila i da neutrino odnosi i spin od 1/2, tako da i ukupna vrijednost momenta količine gibanja bi bila jednaka 0 ili, čime bi bio zadovoljen i zakon o očuvanju momenta količine gibanja.
Na osnovu pretpostavki Wolfganga Paulija, Enrico Fermi je razradio teoriju beta raspada. Po njoj atomska jezgra ne sadrži slobodne elektrone i pozitrone, već samo protone i neutrone (nukleoni). Elektroni i pozitroni koje emitira atomska jezgra, nastaju jedino kod beta raspada, uslijed pretvorbe neutrona u protone i protona u neutrone, slično kao što u atomu nema fotona, nego oni nastaju samo prilikom prelaska atoma iz jednog energetskog stanja u drugo. Mogućnost nastanka beta-čestica je uslovljeno stabilnošću atomske jezgre. Energija koja nastaje prilikom beta raspada rasporeduje se na beta-čestice i elektrone, odnosno pozitrone. Po toj teoriji postoje dvije vrste neutrina: neutrino i antineutrino.
Neutrino je otkriven tek 1956., a otkrio ga je američki fizičar Clyde Cowan, prilikom proučavanja nuklearnih reakcija u nuklearnom reaktoru. Japanski fizičar Hideki Jukava sa suradnicima je predvidio 1936., da atomi bogati protonima u atomskom jezgru, mogu uhvatiti elektron iz prve K-ljuske elektronskog omotača, čime bi se proton promijenio u neutron, uz istovremeno zračenje neutrina, što se naziva elektronski uhvat.
Svojstva beta-čestica
Brzina beta-čestica je različita za radioaktivne elemente ili radionuklide, a može iznositi od 75 000 do 298 000 km/s, a to znači od 25% do 99% brzine svjetlosti. Najveća brzina je izmjerena kod beta raspada radija-226 i iznosi 99% brzine svjetlosti. Kako se brzina nekih beta-čestica približava brzinama svjetlosti, tako im se i masa povećava prema posebnoj teoriji relativnosti. Pokusi su pokazali da masa elektrona postaje to veća, kako im se brzina povećava, ili da su mase brzih elektrona veće od njihovih masa u mirovanju. To je bio ujedno i dokaz posebne teorije relativnosti.
Energije beta-čestica daju neprekinuti ili kontinuirani spektar energija i iznose od 0,025 do 3,15 MeV. Postoji i manji dio beta-čestica koje nastaju naknadnim djelovanjem u elektronskom omotaču elektrona i one daju linijski spektar energije. Istraživanja su pokazala da beta-čestice imaju puno manju sposobnost ionizacije plinova od alfa-čestica, ali su im dometi puno veći, i do nekoliko metara (alfa-čestice imaju domet nekoliko centimetara). Beta-čestice mogu prodrijeti kroz olovni lim debljine 1 mm, ali ih aluminijski lim debljine 3 mm upija (apsorbira). Kod prolaza beta-čestica kroz neku tvar može nastati i zakočno rendgensko zračenje (njem. bremsstrahlung).
Beta (minus) raspad ili elektronsko zračenje (β−)
Nestabilne atomske jezgre koje imaju višak neutrona mogu spontano ostvariti beta (minus) raspad, gdje se neutron raspada u proton, uz zračenje elektrona i antineutrina (elektronski antineutrino ili antičestica neutrina):
Beta (minus) raspad nastaje zbog djelovanja slabe nuklearne sile. Taj postupak se obično javlja u nuklearnim reaktorima, ako u nuklearnom gorivu ima nestabilnih atomskih jezgri s viškom neutrona.
Beta (plus) raspad ili pozitronsko zračenje (β+)
Nestabilne atomske jezgre koje imaju višak protona mogu spontano ostvariti beta (plus) raspad, gdje se proton raspada u neutron, uz zračenje pozitrona i neutrina (elektronski neutrino ili antičestica neutrina):
Beta (plus) raspad se može dogoditi samo unutar atomskog jezgra, kojem je nuklearna energija vezanja novonastalog kemijskog elementa ili izotopa veća od nuklearne energije vezanja kemijskog elementa iz kojeg je radioaktivni raspad započeo.
Primjena
Beta-čestice se mogu koristiti za liječenje očiju i raka kostiju. Beta-čestice se najčešće dobijaju iz izotopa stroncija-90. U ispitivanju materijala koriste se i za mjerenje debljine tankih materijala, kao što je papir. Beta-čestice se koriste i za stvaranje beta svjetlosti, koja nastaje ozračivanjem tricija i fluorescentne tvari. Beta (plus) raspad se koristi u tomografiji pozitronskim zračenjem (engl. positron emission tomography - PET scan).
Utjecaj beta zračenja na žive organizme
Svijet u kojem živimo radioaktivan je od svog postanka. Postoji oko 60 radionuklida (radioaktivnih elemenata), koje možemo pronaći u tlu, zraku, vodi, hrani, a time i u svim živim bićima. Po tome kako su nastali dijele se na one koji su oduvijek prisutni na Zemlji, one koji nastaju kao posljedica djelovanja kozmičkih zraka, te one koji su posljedica ljudske tehnologije.
U prvoj su skupini radioaktivni elementi poput uranija-235, uranija-238, torija-232, radija-226, radona-222 ili kalija-40. Oni potječu još iz vremena stvaranja Zemlje, a karakterizira ih vrlo dugo vrijeme poluraspada, čak i do milijardu godina (iznimka je plin radon, čiji je poluživot 3,8 dana). Kozmičko zračenje nas neprestano pogađa. Izvor mu je uglavnom izvan našeg Sunčevog sustava, a sastoji se od raznih oblika zračenja: od vrlo brzih teških čestica, pa do visokoenergijskih fotona i miona. Ono međudjeluje s atomima u gornjim slojevima atmosfere i tako proizvodi radionuklide, koji su najčešće kraćih vremena poluživota. To su, na primjer, ugljik-14, tricij, berilij-7 i drugi.
Ljudi su svojim djelovanjem, poglavito razvojem nuklearnih reaktora i testiranjem nuklearnog oružja, stvorili još neke radioaktivne elemente, poput stroncija-90, joda-129, joda-131, cezija-137, plutonija-239 itd.
Mjerne jedinice ionizirajućeg zračenja
Da bi se mjerila energija, koju putem zračenja apsorbira određena tvar, koristi se jedinica grej (Gy). Omjer te energije i mase tijela koje ju apsorbira zove se apsorbirana doza. Ako se energija od 1 J apsorbira u 1 kg tvari govorimo o apsorbiranoj dozi od 1 Gy. Ovako definirana doza ne govori ništa o biološkim učincima apsorbiranog zračenja. Svaka vrsta zračenja (α, β, γ) ima drugačiji utjecaj na žive stanice, koji se opisuje faktorom Q. Zato se definira ekvivalentna doza, koju dobijemo tako da apsorbiranu dozu pomnožimo faktorom Q. Jedinica za ekvivalentnu dozu je sievert (Sv).
Spiški Hrušov
Spiški Hrušov je naseljeno mjesto u okrugu Spiška Nova Ves, u Košičkom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 1.261 stanovnika.
Spiške Tomašovce
Spiške Tomašovce je naseljeno mjesto u okrugu Spiška Nova Ves, u Košičkom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 1.756 stanovnika.
Rancho Rascón, Guerrero
Rancho Rascón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guerrero.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2122 m.
Levà, Vicenza
Levà je naselje u Italiji u provinciji Vicenza, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 967 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 78 m.
Gnirega, Verona
Gnirega je naselje u Italiji u provinciji Verona, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 34 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 299 m.
Cumira, Batopilas
Cumira je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Batopilas.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2077 m.
Courcelles-de-Touraine
Kursel de Turen je naseljeno mesto u Francuskoj u regionu Centar, u departmanu Endr i Loara.
Po podacima iz 1990. godine broj stanovnika u mestu je bio 298, a gustina naseljenosti je iznosila 12 stanovnika/km².
Collins, Ohio
Kolins je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Ohajo.
Frazione Volte, Cuneo
Frazione Volte je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Collins, Ohio
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 631.
Frazione Volte, Cuneo
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 3 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 739 m.
Tlapacoyan, Astacinga
Tlapacoyan je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Astacinga.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 41 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2238 m.
Tucheachi, Guerrero
Tucheachi je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Guerrero.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2306 m.
Ranchos Unidos, Valle de Santiago
Ranchos Unidos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guanajuato, u opštini Valle de Santiago.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 591 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1938 m.
La Metatita, Del Nayar
La Metatita je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1379 m.
San Fili, Reggio Calabria
San Fili je naselje u Italiji u provinciji Reggio Calabria, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 245 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 98 m.
Singuilucan, Hidalgo
Singuilucan je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Hidalgo.
Borghetto, Parma
Borghetto je naselje u Italiji u provinciji Parma, u regiji Emilia-Romagna.
Singuilucan, Hidalgo
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 3627 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2635 m.
Borghetto, Parma
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 139 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 106 m.
Smižani
Smižani je naseljeno mjesto u okrugu Spiška Nova Ves, u Košičkom kraju, Republika Slovačka.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 8.676 stanovnika.
Etilmagnezijum bromid
Etilmagnezijum bromid je organsko jedinjenje, koje sadrži 2 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 133,270 Da.
Via Madonna degli Angeli, Roma
Via Madonna degli Angeli je naselje u Italiji u provinciji Roma, u regiji Lazio.
El Pájaro, Tlacotalpan
El Pájaro je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tlacotalpan.
Opština Calimaya, México
Calimaya je opština u Meksiku, u saveznoj državi México.
Prema proceni iz 2013. godine u opština je živelo 19035 stanovnika. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 2673 m.
Hopkinton, Iowa
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 628 stanovnika, što je 53 (7,8%) stanovnika manje nego 2000. godine.
California, Ocosingo
California je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Ocosingo.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1062 m.
White, South Dakota
Vajt je grad u američkoj saveznoj državi Južna Dakota.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 485, što je 45 (-8,5 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Los Arrayanes, Del Nayar
Los Arrayanes je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Nayarit, u opštini Del Nayar.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 959 m.
Zacamilola, Atlahuilco
Zacamilola je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Atlahuilco.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 627 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2277 m.
Brusturi, Neamț
Brusturi je naselje u Rumuniji u okrugu Njamc.
Prema proceni iz 2014. u naselju je živelo 5554 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 335 m.
Zaštita okoliša
Zaštita okoliša je skup odgovarajućih aktivnosti i mjera kojima je cilj sprječavanje onečišćenja i zagađenja okoliša, sprječavanje nastanka šteta, smanjivanje i/ili otklanjanje šteta nanesenih okolišu te povrat okoliša u stanje prije nastanka štete.
Onečišćenje i zagađenje
Svaki poremećaj količine određenih kemijskih ili bioloških tvari ili fizikalnih osobina od prirodnih vrijednosti, a koja se može određenim kemijskim, fizikalnim ili biološkim putem vratiti u prvobitno stanje naziva se onečišćenje, dok zagađenje predstavlja trajan oblik promjene sastava i osobina okoliša. Onečišćenja su rezultat prije svega ljudske aktivnosti. Oneščišćeni mogu biti zrak, voda i obradivo tlo.
Povijesni osvrt
Kroz povijest ljudska aktivnost nije značajno utjecala na okoliš sve do razvoja industrije. Prve promjene koje je čovjek izazavao su nastale uslijed fizičke aktivnosti, fizioloških potreba. No razvojem i stvaranjem društvenih zajednica počinje nagli utjecaj na životni okoliš. Tako u prvotnim gradovima i naseljima dolazi do biološkog i biokemijskog onečišćenja što je dovodilo do epidemija zarazbih bolesti. Razvojem industrije i upotrebom ugljena u proizvodnji energije u 18. stoljeću, dolazi do povećanja ispuštanja ugljičnih, sumpornih i dušičnih oksida. Novi val onečišćenja dolazi uporabom nafte i naftnih derivata. Razvojem kemije i primjenom kemijkih tvari u industriji, krajem 19. i kroz 20. stoljeće raste doprinos i drugih štetnih tvari u onečišćenju okoliša. Interes o zaštiti okoliša kroz povijest je bio malen i svodio se na sporadične slučajeve. Tokom industrijalizacije želja za profitom je bila iznad svijesti o potrebi očuvanja okoliša. Prvi koraci i ekološko osvješćivanje dolaze tek poslije 1945. godine i to nakon što se zapaža da se broj bolesnih od određenih bolesti znatno povećava u industrijskim središtima. U tome su prednjačile zapadne zemlje s velikim centrima onečišćenja kao što su Njemačka i Velika Britanija, te Švedska. No i dalje u suprotnosti zaštiti okoliša je želja za profitom što usporava napore u borbi za čisti i zdravi okoliš. Sjedinjene Američke Države i Narodna Republika Kina su najveći proizvođači onečišćenja u svijetu.
Biološko onečišćenje i zagađenje
Biološko onečišćenje je posljedica razvoja neke vrste organizama (ili mikroorganizama) na osnovi kemijskog ili biokemijskog onečišćenja. Organizmi (ili mikroorganizmi) se hrane kemijskom tvari (najčešće organskog ili biokemijskog podrijetla)te razmnožavanjem uzrokuju značajnu promjenu u okolišu te mogu utjecati na zdravlje biljaka, životinja i ljudi.
Campo Acapulco, Culiacán
Campo Acapulco je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Sinaloa, u opštini Culiacán.
Freilia, Cuneo
Freilia je naselje u Italiji u provinciji Cuneo, u regiji Piemonte.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 22 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 413 m.
Zaštita okoliša
Radioaktivno onečišćenje
Radioaktivna onečišćenja su posljedica korištenja radioaktivnih tvari, koje uslijed ljudske pogreške dolaze u okoliš. Najčešće su takve pogreške u proizvodnji električne energije. No postoji i namjerno ispuštanje radioaktivnih tvari kao što su razna nuklaerna oružja. Nakon kontaminacije tla radioaktivnim tvarima tlo je dugo godina nemoguće koristiti u prvotne svrhe.
Campo Acapulco, Culiacán
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 230 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 17 m.
Zaštita okoliša
Otpad
Otpad je skup tvari kemijskog, biološkog ili nuklaernog porijekla. Otpad nastaje isključivo ljudskom djelatnošću. Nepodesan je za dalju upotrebu na klasičan način i zahtjeva nove načine obrade i prerade. Dijelimo ga na plinoviti, tekući i kruti otpad. Otpad može biti inertan, neopasan i opasan otpad.
Zbrinjavanje otpada
Preduvjet za odabir načina zbrinjavanja otpada je kemijska analiza istog. Kemijsku analizu obavljaju laboratoriji specijalizirani za tu vrstu analiza. Laboratorij koji se specijalizirao za takve analize mora biti akreditiran kod Hrvatske akreditacijske agencije. Takvi laboratoriji provode međulaboratorijska ispitivanja za utvrđivanje točnosti i preciznosti. Sam čin akreditacije zahtjeva preciznost, točnost, isključivanje povlađivanja i poštenje u radu.
Fizikalno kemijska obrada otpada
Fizikalno-kemijska obrada podrazumijeva upotrebu fizikalnih i kemijskih metoda u obradi otpda, radi toga da otpad postane bezopasan ili da se može iskoristiti u ine svrhe. Za primjer fizikalno-kemijske obrade otpada je obrada otpadnih voda, gdje se postupku obrade otpadnih voda koristi mehaničko pročišćavanje. Fizikalno-kemijske metode obrade otpada. a ovisno o vrsti otpada su, taloženje, filtracija, kristalizacija, kemijske taložne reakcije, reakcije neutralizacije, uparavanje, zgušnjavanje... Najčešće vrste otpada koje se podvrgavaju fizikalno-kemijskoj obradi su industrijskog podrijetla. Takav otpad se može ponovno pretvoriti u odgovarajuću sirovinu i tim načinom spriječiti odlaganje u prirodi.
Biološka obrada otpada
Biloška obrada otpada podrazumijeva uporabu mikroorganizama. Mikroorganizmi razlažu određenu kemijsku tvar organskog porijekla. Tako postoje specifični mikroorganizmi koji su u stanju razložiti i naftu. Za određene grupe organskokemijskih tvari postoji odgovarajuća grupa mikroorganizama koji ih mogu razložiti. Primjer biološke obrade otpada je kompostiranje, gdje se otpad, biljnog organskog podrijetla u posebnim spremnicima za odležavanje uz pomoć mikroorganizama ralaže i pretvara u zemlju koja se dalje može koristiti u poljoprivredi. Preduvjet za bilošku obradu je odsustvo teških metala i kemijskih tvari koje uništavaju mikroorganizme. Odnosno, postojanje dovoljne količine organskokemijske tvari s kojima se mikroorganizmi hrane te odgovarajuća temperatura obrade.
Termička obrada otpada
Termička obrada podrazumijeva tretman otpada toplinom. Na taj način otpad se može sterilizirati ili spaliti.
Kod sterilizacije dolazi do uništavanja mikroorganizama toplinom. Postoji suha, vlažna, kemijska i ionizirajućim zračenjem. Sterilizacija otpada je privremeno rješenje, a prethodi procesu privremenog odlaganja prije spaljivanja. Otpad nakon sterilizacije ne može se trajno odlagati iz razloga velike količine organske tvari, koja na odlagalištima opet prikuplja mikroorganizme, te opet postaje opasan otpad, s mogućnošću stvaranja infekcija. Takve vrste otpada se stvaraju u zdravstvenim ustanovama.To su korištene gaze, igle, šprice, zavoji, gumene rukavice i cijevčice i sve ono što može zadržati organske kemijske tvari.
Za spaljivanje otpada potrebno je da otpad ima neki minimum toplinske vrijednosti (npr. za spaljionicu Spittelau u Beču je 8200 kJ/kg). U slučaju da to nije tako otpad se miješa s odgovarajućim otpadom koji ima veću toplinsku vrijednost.