cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Eva Green
Biografija
Pohađala je francusku školu, ali je napušta kada je imala 17 godina. Posle toga se seli u Englesku i tamo nastavlja školovanje u Ramsgate (Kent). Kasnije pohađa jednu godinu u Američkoj školi u Francuskoj, da bi posle studirala tri godine glumu na Saint Paul Drama School u Parizu. Posle toga se usvršavala 10 sedmica na Veber Daglas akademiji dramskih umetnosti u Londonu. Nakon usvršavanja u Londonu pohađa Tisch School of the Arts u Njujorku.
Posle školovanja se vraća u Pariz kao školovana glumica i nastupa u nekoliko pozorišnih pretstava kao što su: La Jalousie en Trois Fax" i "Turcaret. Tokom igranja u prtstavama zapazio ju je režiser Bernardo Bertoluči i angažovao za film Sanjari. Pre dobijene uloge morala je da usavrši svoj engleski i provela je dva meseca sa učiteljom engleskog jezika. Za svoju ulogu u filmu Sanjari dobija pozitine kritike, a još veću pažnju skreće na sebe zbog nekoliko fimskih scena u kojima se pojavila naga. Posle toga je igra u francuskom filmu Arsen Lupen, gde je igrala zajedno sa Romain Duris. Nakon toga dobija ulogu u filmu režisera Ridlija Skota Nebesko kraljevstvo u kome igra sa poznatim glumcima Orlandom Blumom, Edvardom Nortonom, Džeremijem Ajronson i Lijamom Nisonom. Film je bio veliki hit, što joj donosi status poznate svetske glumice. Posle toga je odbila ulogu u filmu Crna Dalija, da bi nešto kasnije dobila ulogu Bondove devojke Vesper Lind u filmu Kazino Rojal. Nakon uloge u filmu Kazino Rojal dobija nagradu BAFTA za nadolazeću zvezdu. Igrala je i vešticu Serafinu Pekalu u filmskoj adaptaciji Zlatni kompas 2007. godine.
Trenutno snima film Franklyn u kome igra umetnika sa podeljenom ličnosti, a moguće je i da se pojavi (u flešbeku) u novom Bondovom filmu 2008. godine.
Čorle
Čorle je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Prnjavor koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 632 stanovnika.
Sharp County, Arkansas
je okrug u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 17.264, što je 145 (0,8 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Masinisa
thumb|250px|Masinisa, kralj Numidije Masinisa (cca. 240/238. pne. – cca. 148. pne.) je bio prvi kralj Numidije, poznat kao ujedinitelj drevnih libijskih plemena u Sjevernoj Africi (predaka današnjih Berbera), kao i po ulozi u Drugom punskom ratu, gdje se prvo borio na strani Kartagine, a potom Rimljana kojima je pomogao u odlučujućoj bitci kod Zame.
Lisinopril
}} Lisinopril je lek klase inhibitora angiotenzin konvertujućeg enzima (ACE). On se prvenstveno koristi u tretmanu hipertenzije, zatajenja srca, i srčanog udara, kao i za sprečavanje renalnih i retinalnih komplikacija uzrokovanih dijabetesom. Njegove indikacije, kontraindikacije i nuspojave su tipične za sve ACE inhibitore.
Istorijski, lisinopril je bio treći ACE inhibitor (nakon kaptoprila i enalaprila) i uveden je u upotrebu tokm ranih 1990-tih.
Tečni vodonik
Tečni vodonik je hemijsko jedinjenje, koje ima molekulsku masu od 1,008 Da.
Kingsley, Kentucky
Kingsli je grad u američkoj saveznoj državi Kentaki.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 381, što je 47 (-11,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Glukan 1,3-beta-glukozidaza
Glukan 1,3-beta-glukozidaza (, ekso-1,3-beta-glukozidaza, beta-1,3-glukan ekso-hidrolaza, ekso (1->3)-glukanohidrolaza, 1,3-beta-glukan glukohidrolaza) je enzim sa sistematskim imenom 3-beta-D-glukan glukohidrolaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ovaj enzim deluje na oligosaharide.
2-Dehidro-3-dezoksi-6-fosfogalaktonatna aldolaza
2-Dehidro-3-dezoksi-6-fosfogalaktonatna aldolaza (, 6-fosfo-2-keto-3-dezoksigalaktonatna aldolaza, fosfo-2-keto-3-dezoksigalaktonatna aldolaza, 2-keto-3-dezoksi-6-fosfogalaktonska aldolaza, fosfo-2-keto-3-dezoksigalaktonska aldolaza, 2-keto-3-dezoksi-6-fosfogalaktonsko kiselinska aldolaza, (KDPGal)aldolaza, 2-dehidro-3-dezoksi-D-galaktonat-6-fosfatna D-gliceraldehid-3-fosfat-lijaza) je enzim sa sistematskim imenom 2-dehidro-3-dezoksi-D-galaktonat-6-fosfat D-gliceraldehid-3-fosfat-lijaza (formira piruvat). Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
350-e
350-e su decenija koja je počela 1. januara 350. i završila 31. decembra 359.
Gornja Selnica
Gornja Selnica je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Zlatara, Krapinsko-zagorska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 246 stanovnika te 73 obiteljskih kućanstava.
Los Indios, Texas
Los Indios je gradić u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 1.083 stanovnika.
2454 Olaus Magnus
2454 Olaus Magnus je asteroid glavnog asteroidnog pojasa čija srednja udaljenost od Sunca iznosi 2,251 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 13,5.
2453 Wabash
2453 Wabash je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa prečnikom od približno 26,1 km. Afel asteroida je na udaljenosti od 3,362 astronomskih jedinica (AJ) od Sunca, a perihel na 2,670 AJ.
Ekscentricitet orbite iznosi 0,114, inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike 10,328 stepeni, a orbitalni period iznosi 1913,816 dana (5,239 godina). Apsolutna magnituda asteroida je 11,2 a geometrijski albedo 0,086.
Asteroid je otkriven 30. septembra 1921. godine.
Carica Zhang (Shi Zun)
Carica Zhang (張皇后, osobno ime nepoznato) (? -349) bila je kratkotrajna, odnosno posljednja carica kineske/Jie države Kasniji Zhao, odnosno supruga cara Shi Zuna. Muž, sin cara Shi Hua, je na vlast došao 349. svrgnuvši svog mlađeg brata Shi Shija, a nakon čega je Zhang postala carica. Međutim, samo 183 dana kasnije su Shi Zuna svrgnuli njegov brat Shi Jian i general Shi Min. I Shi Zun i njegova supruga su tada pogubljeni.
2455 Somville
2455 Somville je asteroid glavnog asteroidnog pojasa čija srednja udaljenost od Sunca iznosi 2,727 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 11,7.
Argentière-la-Bessée
Aržantjer la Bese je naselje i opština u jugoistočnoj Francuskoj u regionu Provansa-Alpi-Azurna obala, u departmanu Gornji Alpi koja pripada prefekturi Brijanson.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 2289 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 35 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 64,55 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 976 metara (maksimalnoj 3.243 m, a minimalnoj 945 m).
17a-hidroksiprogestaronska aldolaza
17a-hidroksiprogestaronska aldolaza (, C-17/C-20 lijaza, 17alfa-hidroksiprogestaron acetaldehid-lijaza) je enzim sa sistematskim imenom 17alfa-hidroksiprogestaron acetaldehid-lijaza (formira 4-androstene-3,17-dion). Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
St. Francis County, Arkansas
je okrug u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 28.258, što je 1.071 (-3,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
LGD-2226
LGD-2226 je organsko jedinjenje, koje sadrži 14 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 392,220 Da.
Irkutsk
thumb|right|280px|Oktobarska ulica u Irkutsku Irkutsk (ruski: Иркутск) je glavni grad Irkutske oblasti u Ruskoj Federaciji. Najveći privredni centar istočnog Sibira i važna stanica na Transibirskoj željeznici udaljen 5.185 km od Moskve.
Geografske karakteristike
thumb|left|240px|Gradsko kazalište Irkutsk je smješten u južnom dijelu Sibira, nedaleko od Bajkalskog jezera, on je najveći grad bajkalske regije. Grad leži na desnoj obali rijeke Angare, pritoke Jeniseja, 45 m ispod razine njenog istjecanja iz Bajkalskog jezera. Rijeka je na ovom mjestu široka 579 m. Na suprotnoj obali je predgrađe Glaskovsk. Na rijeci je kod grada sagrađena brana iza koje se nalazi Irkutsko umjetno jezero koje se proteže sve do Bajkalskog jezera. Rječica Irkut, po kojoj je grad dobio svoje ime utječe u Angaru nasuprot gradu. Kroz grad teče i rječica Ida odnosno Ušakovka. Reljef je brdovit (obronci gorja Sajan).
Klima je oštra kontinentalna, prema polarnoj (kao i u najvećem dijelu Sibira). Ljeti je prosječna temperatura 18 °C, a zimi -19 °C. Bajkalsko jezero utječe na smanjenje temperaturnih amplituda, tako da godišnje razlike temperature nisu izražene kao drugdje u Sibiru. Količina padalina nije velika jer je srednji Sibir vrlo udaljen od mora. Najviše padalina padne ljeti. U prostoru oko grada raste gusta crnogorična šuma tajga.
Znamenitosti
thumb|left|240px|Saborna crkva Kazanki Najveća gradska znamenitost je Saborna crkva Kazanki s karakterističnim plavim kupolama. Irkutsk imasinagogu sagrađenu 1881. koja je nedavno pretrpjela požar. Među znamenitostima se ističu Spomen kuća dekabrista, Manstir Znamenski, spomenik caru Aleksandru III., te u novije vrijeme (2004.) podignut spomenik bjelogardijskom admiralu Aleksandru Kolčaku koji je strijeljan u Irkutsku 1920. Značajan je Muzej Taljci, muzej sibirske tradicionalne kulture na otvorenom. Tamo su preseljene mnoge tradicionalne sibirske drvene kuće koje su morale biti poplavljene zbog izgradnje brana na sibirskim rijekama.
Historija
Irkutsk je izrastao iz zimske utvrde Ivana Pohabova izgrađene 1652. za prikupljanje poreza od Burjata. 1686 je dobio službeni status grada. Najznačajnija osoba u vjerskom životu Irkutska je pravoslavni misionar i episkop Inocent Irkutski. 1760. je sagrađena cesta od Irkutska do Moskve (Sibirska cesta). Grad postaje glavna trgovačka stanica za trgovinu Rusije i Kine.
U Irkutsku je došlo do brojnih sukoba tokom građanskog rata kojim su komunisti došli na vlast. 1920. su komunisti u Irkutsku strijeljali Aleksandra Kolčaka, jednog od bjelogardejskih vođa. Tokom sovjetske vladavine izgrađeno je puno objekata teške industrije, 1958. dovršena je velika kaskadna brana na Angari, koja se počela graditi 1950 za hidroelektranu Irkutsk snage 662.4 MW.
Stanovništvo
Broj stanovnika kroz historiju:
Privreda
U Irkutsku radi veliki Aluminijski kombinat koji pripada kompaniji Rusal.
Scorrano, Lecce
Scorrano je naselje u Italiji u provinciji Lecce, u regiji Apulija.
Irkutsk
Školstvo
Irkutsk je važni univerzitetski grad u Sibiru, u njemu djeluju; Istočno sibirska pedagoška akademija od 1909. 1918 osnovani su Državni univerzitet Irkutsk i Državni medicinski univerzitet Irkutsk. Od 1932 djeluje Bajkalski državni univerzitet prava i ekonomije, a od 1939 Državni tehnički univerzitet. Od 1948 rade Državna akademija za agrikulturu i Državni lingvistički univerzitet, od 1975 djeluje Državni prometni univerzitet, a od 1990e i brojni privatni fakulteti i više škole Sibirski institut za pravo, ekonomiju i menedžment (1993), Institut za ekonomiju ISTU (1996), uz brojne druge.
Scorrano, Lecce
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 6476 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 99 m.
Irkutsk
Sport
Bendi preteča hokeja je najpopularniji sport u Irkutsku, ima nekoliko klubova od kojih je najbolji - Bajkal-Energija koji igra u Ruskoj bendi ligi, na njihovim utakmicama okupi se do 30 000 gledalaca. Bendi je popularan i među djevojkama, i one imaju svoj klub - Rekord.
Gradovi prijatelji
Irkutsk ima potpisane ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima;
Doline (Prnjavor)
Doline je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Prnjavor koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 193 stanovnika.
George Dzundza
George Dzundza (Джордж Дзундза; 19. jul 1945 -) je američki glumac ukrajinskog porijekla, najpoznatiji po ulozi njujorškog policijskog narednika Maxa Greeveya u prvoj sezoni TV-serije Law & Order.
Roditelji - otac Ukrajinac i majka Poljakinja - su mu za vrijeme drugog svjetskog rata dovedeni na prinudni rad u nacističku Njemačku. Prve godine života je s porodicom proveo u izbjegličkim logorima, a potom u Amsterdamu, prije nego što je 1956. došao u SAD. Glumu je studirao na njujorškom univerzitetu St. John's. Postao je zapažen po nizu karakternih uloga, gdje je zbog svog porijekla i jezičkih vještina često tumačio likova ruskog ili istočnoevropskog porijekla.
Donja Ilova
Donja Ilova je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Prnjavor koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 817 stanovnika.
Šišmiš
Šišmiši ili netopiri (Chiroptera) su red iz podrazreda viših sisavaca unutar razreda sisavaca. S ukupno 1100 vrsta netopiri su, iza glodavaca, red sisavaca s najvećim brojem vrsta. Red se dijeli na dva podreda:
Bliska srodnost ove dvije grupe, dakle monofilija taksona šišmiša se u međuvremenu smatra vrlo vjerojatnom, no još uvijek ju se osporava.
Znanstveno ime je izvedeno iz grčkog, i u doslovnom prijevodu bi značilo "krilate ruke".
Rasprostranjenost
Šišmiši su rasprostranjeni na gotovo cijeloj zemlji, nema ih samo u polarnim područjima i na otocima koji su jako udaljeni od kontinenata. Na nekim otocima (primjerice na Novom Zelandu) su do dolaska ljudi bili jedini sisavci.
Opis
Šišmiši su jedini sisavci, a uz ptice i jedini kralježnjaci koji mogu aktivno letjeti. Neke grupe sisavaca (kao leteća vjeverica, bodljorepa vjeverica, veliki klizač i leteći penjaš) imaju, doduše, letne kožice između udova, ali mogu samo kliziti s višeg položaja prema dole. Suprotno tome, šišmiši mogu letjeti i uvis.
thumb|300px|right|Kostur šišmiša
Letna kožica se sastoji od dva sloja kože i proteže se od zapešća do ramena i između nogu. Ovaj dio se naziva Uropatagium (pobliže vidi letna kožica) i uključuje i rep - ako postoji - i često služi za obuhvaćanje plijena. Palac je kratak (ne postoji samo kod Furipteridae) i završava s kandžom, dok su preostala četiri prsta jako produžena i napinju letnu kožicu. Dok velešišmiši uglavnom imaju kandžu i na drugom prstu, većina sitnošišmiša ju nema. Trn na peti služi zatezanju repne letne kožice. Za razliku od većine drugih sisavaca, stražnje noge su okrenute prema natrag i završavaju s pet prstiju s kandžama. Gusto, svilenkasto krzno šišmiša je najčešće sivo do smeđe, iako postoje i bijele i šarene vrste.
Veličina ovih životinja se od vrste do vrste jako razlikuje. Tako se svinjoliki šišmiš veličine od samo tri cm i težinom od 2 grama uz etrurskog malog miša smatra najmanjim sisavcem, dok velešišmiš kalong može imati raspon krila i do 1,7 m i doseći težinu od 1,5 kg.
Način života
Većina šišmiša, osim nekih vrsta velešišmiša, su noćne životinje koje dan prespavaju u nekom skrovištu. Pri tome vise ovješeni s glavom prema dole što im u slučaju opasnosti omogućuje bijeg prema dole jednostavnim otpuštanjem kandžica. Za držanje za podlogu im nije potrebna snaga jer se pod njegovom težinom tijela kandžice automatski skupljaju oko podloge. To je razlog, da niti uginule životinje ne padaju s hvatišta. Za orijeniranje u okolišu kao i za utvđivanje položaja lovine tijekom svojih noćnih letova šišmiši imaju vrlo dobro razvijenu mogućnost korištenja ultrazvuka. Ustima ili nosom ispuštaju ultrazvukove izvan područja čujnosti za ljudsko uho. Neke vrste (Megadermatidae, Phyllostomidae) su za pojačavanje tih zvukova razvile upadljive izrasline na nosovima koje podsjećaju na listiće. Uši su im dobro razvijene s često velikim ušnim školjkama kako bi bolje hvatali povrat ispuštenih ultrazvukova. Velešišmiši, osim rozetnih, nemaju razvijen eholokacijski sistem. Šišmiši dobro vide, ali većina ima naročito dobro razvijen njuh. thumb|250px|left|Velešišmiš
Šišmiši tijekom dana spavaju u najrazličitijim skloništima, a pritom velešišmiši češće spavaju na drveću. Formiraju kolonije koje mogu imati i više tisuća jedinki, ali postoje i vrste koje žive samotnjački. U hladnijim područjima zimu provode u zimskom snu ili sele u toplija područja. Tijekom dnevnog spavanja im se metabolizam usporava više nego kod svih ostalih sisavaca.
Prehrana
Šišmiši, ovisno o vrsti, jedu različitu hranu. Temeljem hrane koju jedu ih se može svrstati u nekoliko grupa, što nije vezano za sistematiku tih životinja.
Razmnožavanje
Generalno obilježje šišmiša je niska stopa razmnožavanja. U najvećem broju slučajeva, ženka koti samo jednom godišnje jedno mladunče. Kod većine vrsta ženke imaju dvije sise pa ih se zbog tog obilježja ranije (među ostalima i Carl von Linne) svrstavalo u primate. Kao protuteža tako niskoj stopi razmnožavanja, šišmiši su u usporedbi s drugim sisavcima slične veličine dugovječni. Neke životinje žive duže od 20 a ponekad i od 30 godina.
Ugroženost
Mnoge vrste šišmiša su ugrožene. Razlozi su najčešće gubitak staništa zbog krčenja šuma u tropskim područjima ali i u industrijski razvijenim državama zbog korištenja pesticida i zaštitnih sredstava u poljoprivrednoj proizvodnji. Prema IUCN (International Union for Conservation of Nature and Natural Resources, ili skraćeno World Conservation Union) je 12 vrsta izumrlo, dok je još 75 vrsta vrlo ugoženo.
Gornje Ogorje
Gornje Ogorje je naselje u općini Muć, u Splitsko-dalmatinskoj županiji.
Hazdrubal Giskon
Hazdrubal Giskon ili Hazdrubal, sin Giskona (? - 202. pne.) bio je kartaginski vojskovođa iz perioda drugog punskog rata.
Gornje Ogorje
Zemljopis
Naselje se nalazi istočno od Donjeg Ogorja.
Hazdrubal Giskon
Godine 214. pne. je poslan na čelu vojske u Španiju kako bi pomogao Hazdrubalu Barki nakon poraza u bitci kod Dertose. Tri godine kasnije je zajedno s Hazdrubalom Barkom i njegovim bratom Magonom uspio poraziti rimske vojskovođe Publija i Gneja Kornelija Scipiona kod gornjeg Betisa. Godine 206. pne. je, pak, poražen u kod Ilipe i prisiljen napustiti Španiju.
Hazdrubal se nakon toga iskrcao u Sjeverna Africi te iskazao velike diplomatske vještine, nagovorivši pro-rimskog numidijskog poglavicu Sifaksa da prijeđe na kartaginsku stranu. Zajednička kartaginsko-numidijska vojska je, međutim, dva puta poražena od mladog Scipiona kome se priključio Sifaksov numidijski suparnik, a nekadašnji Hazdrubalov suborac Masinisa. Nakon bitke kod Bagbradesa se vratio u Kartaginu gdje je suočen s bijesom gradske svjetine počinio samoubistvo.
Donja Mravica
Donja Mravica je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Prnjavor koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 448 stanovnika.
Liotironin
Liotironin je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 650,973 Da.
Weigenheim
Vajgenhajm je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 38 opštinskih središta okruga Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 1.021 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9575179.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm Vajgenhajm se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Nojštat an der Ajš-Bad Vindshajm. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 332 metra. Površina opštine iznosi 32,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 1.021 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 31 stanovnika/km².
Sevilla
Sevilla je kulturni, finansijski i umjetnički centar južne Španjolske i glavni grad autonomne zajednice Andaluzije i provincije Sevilla.
Metropolitanska Sevilla je četvrta po veličini konurbacija u Španjolskoj, u kojoj danas živi 1.115,000 stanovnika (odnosno 1.288,982 ) na površini od 272 km². Sa tim brojem je 472 grad na svijetu.
Istorija
Grad su osnovali Tartešani u 8 ili 9. vijek pne. pod nazivom Hispal. Kasnije je ovde bila trgovačka kolonija koju su osvojili i razorili Feničani i Kartaginjani 216. pne. Scipion Afrikanac je 206. pne. u blizini izgradio veteransko legionarsko naselje Italiku i počeo obnovu Hispala. Julije Cezar je gradu dao status kolonije, dok je za vreme Ptolomeja bio metropola. Za vreme Vandala i Vizigota Hispal je bio centar južne Španije i imao je veći značaj od Kordube (današnje Córdobe). Od 711. Mavari kontrolišu grad, a svedok toga je arapska arhitektura u starijim delovima grada. 1248. grad osvaja Fernando III i pripaja ga kraljevini Kastilji.
Luka Sevilja
Grad je smešten duboko na kopnu, ali samo 6 m. iznad nivoa mora. Sevilja je dugo bila važna morska luka pošto je sa morem povezana rekom Gvadalkivir. U Sevilji je Ferdinand Magellan dobio brodove za svoj put oko sveta. Najveći deo srebra iz španskih kolonija dospevao je u ovu luku i ovde se nalazilo sedište vladine službe koja je nadgledala prekookeansku trgovinu. U Sevilji se nalazi najveći arhiv kad su u pitanju dokumenta španske administracije u Americi. Američko zlato je odatle prevoženo brodovima do Antverpena ili Đenove koja su bila sedišta bankarstva i gde se skupljao novac za špansku krunu. I druga roba je prvo dopremana u Sevilju: tako je npr. 1585. prva pošiljka čokolade stigla u ovaj grad i celu Evropu.
Sevilja je bila najveći grad u Španiji u XVI i XVII veku, sa 130.000 stanovnika. Posle 1649. kada je gradom harala kuga, Sevilja gubi raniji značaj ali i dalje ostaje umetnički centar baroka.
Za vreme Španskog građanskog rata, 1936-1939., grad je odmah na početku rata osvojila vojska Fransiska Franka.
Znamenitosti
Gradska katedrala/saborna crkva je izgrađena između 1401. i 1519. na mestu gradske džamije posle proterivanja muslimana iz Španije. Ovo je najveća katedrala među svim srednjovekovnim i gotskim katedralama, što se tiče i veličine i površine na kojoj je izgrađena. Unutrašnjost je raskošno ukrašena i zlato je dosta korišćeno u ukrašavanju. Mnogi elementi džamije su iskorišćeni za izgradnju, a najpoznatiji je Hiralda, minaret džamije koji je pretvoren u zvonik. Na vrhu je postavljen kip, poznat pod imenom La Hiraldilja, koji predstavlja veru. Hiralda je najpoznatiji simbol grada.
Alkazar koji se nalazi preko puta katedrale je stara mavarska palata. NJena rakonstrukcija u mudéjarskom i renesansnom stilu je počela 1181. i trajala je preko 500 godina. Vrtovi oko palate su spoj mavarske i hrišćanske tradicije.
Zlatna kula je izgrađen za vreme Almohadske dinastije kao osmatračnica i odbrambena građevina na reci. Lanac je bio postavljen u vodi i pričvršćen za kulu da bi se sprečio ulazak nepoželjnih plovila u luku.
Gradska kuća je izgrađena u XVI veku, a fasada Novog trga u XIX u neoklasičnom stilu.
Park Marija Luisa izgrađen je 1929. i danas ga okružuju mnogi spomenici kulture i muzeji.
2457 Rublyov
2457 Rublyov je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa srednjom udaljenošću od Sunca koja iznosi 2,639 astronomskih jedinica (AJ). Apsolutna magnituda asteroida je 12,7.
San Pietro Viminario, Padova
San Pietro Viminario je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Los Lobos, Texas
Los Lobos je naseljeno mesto za statističke potrebe u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 9 stanovnika.
San Pietro Viminario, Padova
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1153 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 6 m.
Tetraugljenik dioksid
Tetraugljenik dioksid je organsko jedinjenje, koje sadrži 4 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 80,042 Da.
Stone County, Arkansas
je okrug u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 12.394, što je 895 (7,8 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Angeville
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 169 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 20 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 8,33 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 142 metara (maksimalnoj 163 m, a minimalnoj 87 m).
Carica Zheng Yingtao
Carica Zheng Yingtao (鄭櫻桃) (? -349) bila je carica kineske/Jie države Kasniji Zhao, odnosno supruga cara Shi Hua (car Wu).
Shi Hu ju je uzeo kao konkubinu, najvjerojatnije oko 312. godine, kada je Shi Hu još uvijek bio mladi oficir formalno u službi države Han Zhao. Kineski historijski izvori također navode da je prije toga bila prostitutka. Sa vremenom je stekla toliku naklonost svog muža, da ga je nagovorila da pogubi svoje dvije prethodne supruge - Gospu Guo i Gospu Cui. Shi Huu je rodila sinove Shi Shuija i Shi Zuna. Godine 333. je Shi Hu preuzeo vlast nakon smrti svog strica Shi Lea, a godine 334. i prijestolje. Godine 337. joj je muž zbog zavjere likvidirao sina Shi Shuija a njoj oduzeo titulu carice, koju je dao svojoj novoj supruzi Du Zhu.
Zheng Yingtao je ostala u pozadini sve do Shi Huove smrti 349. koga je, u skladu sa carevim željama, naslijedio najmlađi sin Shi Shi. Iste godine je, međutim, Shi Zun organizirao puč tokom koga su Shi Shi i carica majka Liu svrgnuti. Shi Zun je preuzeo prijestolje, a majku proglasio novom caricom majkom. Krajem iste godine je Shi Zun sazvao sastanak vodećih plemića i članova porodice na kome je iznio plan da pogubi Shi Mina, generala i Shi Huovog usvojenog unuka. Zheng Yingtao se tome suprotstavila, navodeći Shi Minove zasluge u Shi Zunovom dolasku na vlast. Shi Zun je zbog toga oklijevao, a što je omogućilo Shi Jianu da napusti sastanak i upozori Shi Mina, koji je smjesta organizirao puč u kome su ubijeni ne samo Shi Zun, nego i njegova majka.
Subterranean Homeboy Blues
Subterranean Homeboy Blues je bila druga epizoda dugovječne američke kriminalističke TV-serije Law & Order, originalno emitirana 20. septembra 1990. Njen je zaplet bio inspiriran znamenitim slučajem Bernharda Goetza.
Zaplet
Bjelkinja po imenu Laura di Biasi ustrijeli dvojicu crnaca u prepunoj podzemnoj željeznici. Inicident ispočetka izgleda kao samoobrana, ali dalja istraga ukaže da je Di Biasi mogla biti motivirana osvetom. Logan i Greevey se svađaju oko njene krivnje, pogotovo kada doznaju da je jedna od njenih žrtava bio okorjeli kriminalac, a da drugi ne može kontrolirati nasilni temperament čak ni na sudu. Laura di Biasi, pak, pokušava manipulirati tužiteljem Robinetteom preko svoje crne advokatkinje Shambale Green, dok se Stone na čelu kancelarije suočava s time da mu je osoblje podijeljeno.
Zanimljivosti
Kao inspiracija za naslov je poslužila Subterranean Homesick Blues, pjesma Boba Dylana iz 1965.
Cynthia Nixon i Chris Noth su, pak, zajedno ponovno nastupili kao stalni članovi postave TV-serije Seks i grad.
Protein O-GlcNAc transferaza
Protein O-GlcNAc transferaza (, O-GlcNAc transferaza, OGTase, O-vezana N-acetilglukozaminiltransferaza, uridin difosfo-N-acetilglukozamin:polipeptid beta-N-acetilglukozaminiltransferaza, protein O-vezani beta-N-acetilglukozamin transferaza) je enzim sa sistematskim imenom UDP-N-acetil-D-glukozamin:protein-O-beta-N-acetil-D-glukozaminil transferaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Kod viših eukariota posttranslaciona modifikacija proteinskih serina/treonina N-acetilglukozaminom (O-GlcNAc) je dinamička, induktivna i obilna.
Gornja Višnjica
Gornja Višnjica je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Lepoglave, Varaždinska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 320 stanovnika te 88 obiteljskih kućanstava.
Weihenzell
Vajhencel je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 58 opštinskih središta okruga Ansbah. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 2.819 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9571217.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Ansbah Vajhencel se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Ansbah. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 387 metara. Površina opštine iznosi 45,2 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 2.819 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 62 stanovnika/km².
Glukan endo-1,3-alfa-glukozidaza
Glukan endo-1,3-alfa-glukozidaza (, endo-1,3-alfa-glukanaza, mutanaza, endo-(1->3)-alfa-glukanaza, kariogenaza, kariogenanaza, endo-1,3-alfa-D-glukanaza, 1,3(1,3, 1,4)-alfa-D-glukan 3-glukanohidrolaza) je enzim sa sistematskim imenom 3-alfa-D-glukan 3-glukanohidrolaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Produkti iz pseudonigerana (1,3-alfa-D-glukana) su nigeroza i alfa-D-glukoza.
Progetto Case Coppito 3, L'Aquila
Progetto Case Coppito 3 je naselje u Italiji u provinciji L'Aquila, u regiji Abruzzo.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1294 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 692 m.
Donji Galjipovci
Istorija
Donji galjipovci su prvi put spomenuti po dolasku austrougarske 1878 pod nazivom srpski galjipovci. Kasnije se to selo podelilo na danasnje gornje i donje galjipovce. U galjipovcima se nalazi Damjanov grob u Carevoj gori (suma u galjipovcima). Damjan je bio hajduk koji se borio protiv turaka.
350
Godina 350. (CCCL) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Sergija i Nigrijana (ili, rjeđe, godina 1103. Ab urbe condita). Oznaka 350. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.
Bear Creek Village, Pennsylvania
Ber Krik Vilidž je grad u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 257, što je 27 (-9,5 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Ellsworth, Michigan
Elsvort je grad u američkoj saveznoj državi Mičigen.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 349, što je 134 (-27,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Chautauqua, New York
Šatokva je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Njujork.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 191.
Brouay (Kalvados)
Brue je naselje i opština u severnoj Francuskoj u regionu Donja Normandija, u departmanu Kalvados koja pripada prefekturi Kan.
Gornje Makojišće
Gornje Makojišće je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Novog Marofa, Varaždinska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 389 stanovnika te 114 obiteljskih kućanstava.
Brouay (Kalvados)
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 320 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 80 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 3,98 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 60 metara (maksimalnoj 84 m, a minimalnoj 50 m).
Los Minerales, Texas
Los Minerales je naseljeno mesto za statističke potrebe u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 20 stanovnika.
Vodopad
thumb|right|250px|Šema formiranja vodopada Vodopad (slap) je prirodna pojava koja se javlja na rijekama, a označava mjesto slobodnog pada vode u riječnom toku na onim mjestima gdje se javlja iznenadna promjena u elevaciji reljefa. Uzroci ovakvih iznenadnih prekida u reljefu mogu biti tektonske prirode, kada je gravitaciono po rasjedu spušten nizvodni blok (ovo je kratkotrajan proces koji se javlja prilikom zemljotresa) ili uzrok može biti različiti litološki sastav dvije stijenske mase, pri čemu je stijenska masa nizvodno manje otporna na riječnu eroziju, odnosno, kada se u njoj dejstvom vode vrši brže iznošenje čestica nego što je to u uzvodnom bloku.
Neki vodopadi mogu nastati i još nekim iznenadnim geološkim procesima kao što su klizanja terena ili vulkanska aktivnost. Također postoje i vještački vodopadi, koje čovjek pravi radi uljepšanja prostora. thumb|center|800px|[[Vodopadi Iguazú (Argentina)]]
Levosimendan
Levosimendan je organsko jedinjenje, koje sadrži 14 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 280,285 Da.
2459 Spellmann
2459 Spellmann je asteroid glavnog asteroidnog pojasa. Približan prečnik asteroida je 23,66 km, a srednja udaljenost asteroida od Sunca iznosi 3,021 astronomskih jedinica (AJ).
Inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike je 9,677 stepeni, a orbitalni period iznosi 1918,431 dana (5,252 godina). Ekscentricitet orbite asteroida iznosi 0,068. Apsolutna magnituda asteroida iznosi 12,00 a geometrijski albedo 0,050.
Asteroid je otkriven 11. juna 1980. godine.
Adam Dragosavljević
thumb|Adam Dragosavljević Adam S. Dragosavljević (Beremend /Bremen/, 1. III. 1800. - Opatovac, 28. VI. 1862.), filolog, pedagog, leksikograf i leksikolog.
U teškim materijalnim prilikama neredovito se školovao. Srpsku osnovnu školu učio u raznim mjestima (Beremend, Kišvalud /Branjina/, Medina, Kačfalu /Jagodnjak/), a mađarsku u (H)aršanju. Završivši osnovnu školu služio kod spahije i šegrtovao. Kako je od malena naučio crkveno pojanje, u 16. godini postao je crkveni zvonar-pojac, a godinu dana kasnije i učitelj, prvo u Bezedeku (Mađarska, 1815-16), pa u Monoštoru (Beli Manastir, 1816-1817). U jesen 1817. upisao se u učiteljsku školu u Somboru i ovu završio 1819. Kao učenik te škole iznenadio svoje profesore školskom disertacijom "O dijalektu srpskog jezika" (1818-19). Poslije završene preparandije, najviše da bi ovladao latinskim i njemačkim jezikom, položio je u Novom Sadu 2. razred, a u Vinkovcima 3. i 4. razred latinske gimnazije. Poslije je opet radio kao učitelj u Vinkovcima 1822-23, Šiklošu 1823-27, Mohaču 1827-30, Vukovaru 1830-38. i Šidu (1840). Učiteljevanje prekidao nekoliko puta pa bio opštinski bilježnik u Šidu, Gibarcu i Opatovcu, sekretar Primiritelnog suda u Beogradu i upravitelj osnovnih škola u Šidu.
Dopisni član Društva srpske slovesnosti u Beogradu od 1842., jedan od prvih pristalica Karadžićevih jezičkih reformi, neumoran i uman prosvjetni i književni radnik, široke kulture i akcije. Radove o jeziku, narodnim pjesmama i srbuljama objavljivao u "Letopisu Matice srpske" (7, 1826; 10, 1827; 25-26, 1831; 30-31, 1832; 32-35, 1833; 95-96, 1857; 98, 1858) i Arnotovom "Magazinu" (23, 39, 1838). Prikupljao narodne pjesme i riječi (oko 3000) iz Baranje i Srema i slao ih Vuku. Skupljao historijske starine (srbulje, oktoihe, molitvenike, itd.). Kao učitelj u Šiklošu počeo raditi po Vukovom pravopisu i obrađivao srpsku gramatiku, za što je bio oštro osuđen od školske uprave. Godine 1825. u "Letopisu Matice srpske" objavio više članaka pod naslovom "O pismenosti srpskoj". Vatreno se zalagao za uvođenje narodnog jezika u književnost i škole i za usvajanje savremenog pravopisa. Vukovoj pravopisnoj reformi dodao je svoje slovo I mjesto И.
U rukopisu ostavio udžbenike za osnovnu školu: "Mali bukvar srpski" (1825), "Mali katihizis" (1828) i "Računica". Nije ih uspio štampati jer su bili pisani Vukovim pravopisom i narodnim jezikom. "Mali bukvar srpski" napisan je dvije godine prije Vukovog štampanog "Bukvara" i bio je prvi bukvar na srpskom jeziku. Objavio je "Nemačku gramatiku" (I, 1833. u Pešti; II, 1843. u Novom Sadu; 1853. u Beogradu).
Prepisku s Vukom, Šafarikom, kneževskim namjesnikom Jovanom Gavrilovićem, hrvatskim publicistom i ilircem Bogoslavom Šulekom, Danilom Medakovićem i dr. između 1824. i 1839. ostavio u rukopisu pod naslovom "Protokoli od različiti pismeni i književni sočinjenija i poslova". U sačuvanim Vukovim rukopisima nalazi se oko 30 Dragosavljevićevih pisama ("Vukova prepiska", V, Beograd, 1910). Njegova oda episkopu Stefanu Stankoviću druga je knjiga štampana Vukovim pravopisom (1829). Svojim vidnim učešćem u dugoj i znamenitoj borbi za srpski književni jezik i pravopis Dragosavljević je ostao izuzetna figura kulturne historije Vukovog doba.
Bibliografija: "Oda G. Stef. Stankoviću Epis. Budimsk.", Budim 1829. - "Preosveštenomu gospodinu Stefanu Stankoviću pravoslavnom skoropostavljenom episkopu budimskom pripevka /od učitelja Muačkog/", Budim 1829. - "Postanak' slavenski slova ili pismenost' kakva je i kakva treba da je u srbskom' jezyku", Beograd 1840. - "Nemačka gramatika za decu s'rpsku. Parče drugo", Novi Sad, 1843. - "Nemačka gramatika : za decu i za svakoga, koji je rad nemački jezik iz knjîga da nauči", Pešta, 1851. - "Školovanje Adama Dragosavljevića", priredio Slavko Gavrilović, "Zbornik Matice srpske za književnost i jezik", [11], 11 (1963), str. 201-214.
Weiherhammer
Vajherhamer je opština u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 38 opštinskih središta okruga Nojštat an der Valdnab. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 3.889 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 9374166.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Nojštat an der Valdnab Vajherhamer se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Nojštat an der Valdnab. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 394 metra. Površina opštine iznosi 39,9 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 3.889 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 97 stanovnika/km².
12. 3.
Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan
12. ožujka (12. 3.) je 72. dan godine po gregorijanskom kalendaru (73. u prijestupnoj godini). Do kraja godine ima još 293 dana.
Događaji
.
Rođenja
.
Smrti
.
Blagdani/Praznici
Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
Shi Zun
Shi Zun (石遵) (? -349) je bio kratkotrajni car kineske/Jie države Kasniji Zhao. Bio je sin cara Shi Hua i njegove omiljene konkubine Zheng Yingtao. Pao je zajedno sa majkom u očevu nemilost nakon što mu je 337. stariji brat Shi Sui uhvaćen u zavjeri za svrgvanje oca. Ponovno je stekao očevu sklonost nakon što je 348. njegov polubrat i prijestonasljednik Shi Xuan pogubljen zbog ubistva svog brata Shin Taoa. Kada se Shi Hu razbolio, razmišljao je da Shi Zuna imenuje prijestonasljednikom, ali se na nagovor Zhang Chaija odlučio za najmlađeg sina Shi Shija. Shi Zun i njegov brat Shi Bin su se morali zadovoljiti ulogom regenta. Nakon Shi Huove smrti je Shi Shi 349. postao car, ali je odmah carica majka Liu dala pogubiti Shi Bina. Shi Zun je na to reagirao tako što se povezao sa generalima Yao Yizhongom (姚弋仲), Pu Hongom (蒲洪), Liu Ningom (劉寧), Shi Minom i Wang Luanom (王鸞) te organizirao puč u kome su likvidirani Shi Shi, carica majka i Zhang Chai. Međutim, vrlo brzo se ispostavilo da generali nisu previše oduševljeni novim carem, a pogotovo Shi Min, koji je kao usvojeni unuk Shi Hua, očekivao titule. Toga je postao svjestan i Shi Zun te organizirao sastanak plemstva na kome je predložena Shi Minova likvidacija. Njoj se uprotivila carica majka Zheng Yingtao, a što je stvorilo dovoljno vremena da princ Shi Jian o svemu obavijesti Shi Mina, koji je munjevito reagirao sa još jednim pučem. Shi Zun, njegova majka i članovi porodice su likvidirani, a prijestolje je zauzeo Shi Jian. Vladavina Shi Zuna je tako potrajala samo 183 dana.
Gornje Postinje
Gornje Postinje je naselje u općini Muć, u Splitsko-dalmatinskoj županiji.
Zemljopis
Naselje se nalazi jugoistočno od Donjeg Postinja na državnoj cesti D56. Najsjeverozapadnije mjesto u Splitsko-makarskoj nadbiskupiji (Postinje Donje je dio nadbiskupije šibenske). Od Splita je udaljeno 30-tak kilometara.
Ime
Dvočlani ekonim se sastoji od pridjeva "gornje" i imenice "Postinje".
Imenica Postinje je složenica koja se sastoji od prijedloga "po(d)" i "stinje", ikavskog oblika zbirne imenice stijenje. Postinje je nekada bilo Podstinje, a tako je primjerice upisano i u izvješću s pastirskog pohoda trogirskog biskupa Didaka Manole (1755.-1766.).
2458 Veniakaverin
2458 Veniakaverin je asteroid glavnog asteroidnog pojasa. Približan prečnik asteroida je 24,01 km, a srednja udaljenost asteroida od Sunca iznosi 3,132 astronomskih jedinica (AJ).
Inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike je 2,084 stepeni, a orbitalni period iznosi 2024,700 dana (5,543 godina). Ekscentricitet orbite asteroida iznosi 0,137. Apsolutna magnituda asteroida iznosi 11,80 a geometrijski albedo 0,058.
Asteroid je otkriven 11. septembra 1977. godine.
Madeira
Madeira (službeno: Autonomna regija Madeira, portugalski: Região Autónoma da Madeira) je autonomna portugalska regija u Atlantskom oceanu. Jedini naseljeni otoci na ovom otočju su otok Madeira i Porto Santo. Madeira čini integralni dio Europske Unije kao njena ultraperiferna regija.
Union County, Arkansas
je okrug u američkoj saveznoj državi Arkanzas.
Madeira
Otočje Madeira, koje su Rimljani nazivali „Grimizni otoci”, su ponovno, vjerojatno slučajno, otkrili Portugalci te ga naselili 1418. godine. Otočje je poznato po turizmu, te po vinu.
Union County, Arkansas
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 41.639, što je 3.99 (-8,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Madeira
Povijest
thumb|left|200px|Stara karta Madeire Smatra se da su Feničani otkrili Madeiru, makar za to ne postoje osnovani dokazi. Plinije Stariji spominje Grimizne otoke, na položaju blizu Otoka sreće (Kanara), što bi moglo biti madeirsko otočje.
1419. godine, brodski kapetani João Gonçalves Zarco i Tristão Vaz Teixeira u službi princa Henrika Pomorca, bježeći od oluje sklonili su se na otok Porto Santo (Sveta Luka), kojeg su tako prozvali iz zahvalnosti zbog spasa od brodoloma. Sljedeće godine su ovi moreplovci uz Bartolomeja Perestrela kolonizirali otočje te ga stavili pod portugalsku krunu.
Zbog potencijala otoka, te zbog strateškog položaja, od 1425. počinje detaljna kolonizacija i stalno naseljavanje otočja, a od 1440. uvodi se režim kapetanija. 1452. na otoku počinje raditi prvi mlin za obradu šećera, a u isto vrijeme se postavljaju i prvi kanali za natapanje - levade. U to vrijeme Portugal postaje jedan od vodećih europskih dobavljača šećera. 1478. godine, otočje posjećuje Kolumbo kao trgovac šećerom, a do 1515. godine, stanovništvo Madeire je naraslo na 19.000 stanovnika, od čega su 3.000 bili robovi. U 16. stoljeću, Madeira je postala izvoznik vina, a loza je bila izvorno sa Cipra, Krete i Sicilije. Trtna uš koja je donesena iz SAD-a je prouzrokovala pad proizvodnje vina. Tako je postepeno došlo do velikog emigracijskog vala madeirskog stanovništva.
1580. godine, Španjolska osvaja i preuzima kontrolu nad Madeirom, te centralizira upravu. 1640. Portugalci se pobunjuju protiv španjolskih doseljenika, te se Madeira vraća u ruke Portugala, ali zadržava španjolski sustav uprave. Madeira je bila važna stanica, na putu u Novi svijet ili u Indiju, te mjesto za prekrcaj robova iz Afrike.
1921. godine, nakon neuspjelog državnog udara, na Madeiru je deportiran austro-ugarski car Karlo I. koji je ovdje i umro iduće godine. Nakon demokratske revolucije u Portugalu 1974., 1. srpnja 1976. godine, Portugal je Madeiri dodijelio autonomiju.
Politika
Od 1976. godine, Madeira kao i Azori se smatra autonomnom regijom Portugalske Republike, sa izvršnom vlasti i regionalnom zakonodavnom skupštinom. Trenutni predsjednik regionalne vlade je Alberto João Jardim, koji je na tom mjestu već više od 20 godina.
Sjedište regionalne vlade se nalazi u Funchalu.
Afrička unija smatra ovaj prostor okupiranim afričkim teritorijem kojeg drži strana sila, unatoč činjenici što na ovom otoku nikad nisu doseljavani ljudi s afričkog kontinenta, te je otočje bilo u potpunosti nenaseljeno do dolaska Portugalaca.
Geografija
Otočje se nalazi u sjevernom dijelu Atlantskog oceana, 700 km od afričke obale, skoro na istoj širini kao i Casablanca, koja je bliže Gibraltarskom tjesnacu. Glavni grad Funchal se nalazi na otoku Madeira, ostali važni gradovi su: grad Porto Santo poznat i kao Vila Baleira, Ribeira Brava, Machico, Câmara de Lobos, Santa Cruz, Caniço, Ponta do Sol i Calheta.
Otok Madeira je najveći otok u skupini, sa dužinom od 57 km i širinom od 22 km. Otok je izdužen u smjeru istok-zapad, u kojem ga siječe planinski lanac, čija je osrednja visina 1220 metara. Najviša točka na otoku je Pico Ruivo, visine od 1862 metara.
Prije doseljenja izvornih stanovnika, cijeli je otok pokrivala šuma laurisilva. Danas postoji tek mali dio te šume na jugu otoka, dok se veći dio nalazi na sjeveru. Šuma je nestala u namjernim požarima koje su izazvali doseljenici kako bi stvorili područje pogodno za poljoprivredu. Naziv otoka Madeira na portugalskom znači drvo, a to je ime otoku dano upravo zbog šuma. UNESCO je šumu na Madeiri stavio na popis svjetske baštine.
Klima
Zbog svog položaja i izloženosti vjetrovima, otocima vlada drugačija mikroklima, koja u kombinaciji sa egzotičnom vegetacijom tvori turistima zanimljivo odredište. Otocima ne vlada velika razlika u temperaturi, godišnja prosječna temperatura varira između 16 °C i 22 °C. Klima je poprilično vlažna, a oblaci i magla često pokrivaju planine u unutrašnjosti. Temperatura mora varira između 17 °C i 22 °C.
Upravna podjela
Otočje se sastoji od 11 općina:
Poljoprivreda
thumb|250px|Poljoprivredni proizvodi na Mercado dos Lavradores, Funchal
Poljoprivreda je povijesno dominantan sektor madeirskog gospodarstva, od kojeg je živjela većina stanovništva. Zbog vulkanskog podrijetla tlo je plodno, ali brdski reljef onemogućava mehanizaciju.
Na nivou organizacije poljoprivrednog prostora, mogu se ustanoviti tri razine. Na niskim visinama, uz more, nalaze se vrlo isplative kulture, kao banane, Annona coriacea, mango, šećerna trska, gospodinova krunica i druge tropske vrste. Na srednjoj razini nalaze se prehrambene kulture, kao krumpir, grah, pšenica, kukuruz, te tipično mediteransko voće. Na najvišim visinama nalazimo travu i šume.
Od stočarstva je najrazvijenije kozarstvo i govedarstvo. U ribarstvu se najviše lovi tuna i sabljarka.
Danas je u poljoprivrednom sektoru proizvodnja banana usmjerena na regionalnu i nacionalnu potrošnju. Vrlo veliki doprinos regionalnog gospodarstvu daje madeirsko vino, te cvjećarstvo.
Industrija
Industrija koja postoji je većinom zanatska, kao npr. odjevni predmeti. Ono malo industrije što postoji je većinom usmjereno na lokalne potrebe, kao npr. prehrambeni proizvodi, te prerada šećerne trske. Industrija je koncentrirana u Funchalu, Santa Cruzu i Machicu.
thumb|Botanički vrt s Funchalom u pozadini Kako bi se gospodarstvo pozitivno razvijalo, na Madeiri je osnovana slobodna zona (Zona Franca da Madeira). Ona obuhvaća razna poduzeća financijskih, industrijskih i trgovačkih aktivnosti koja uživaju razne porezne olakšice. Madeira ima vrlo povoljnu fiskalnu politiku za ulagače, te su njeni porezi puno nižih od onih u ostatku Europske Unije. Zbog ove činjenice događa se veliki priljev investicija na otočje.
Turizam
Turizam je vrlo važna gospodarska aktivnost otočja, koja čini 20% ukupnog BDP-a, te tijekom cijele godine održava aktivnim trgovački i prometni sektor i druge aktivnosti, te stvara znatno tržište za lokalne proizvode. Na otoku Porto Santo, koji ima 9 km plaže i povoljnu klimu, turizam je jedina aktivnost. Tijekom zadnjih nekoliko godina, znatno su povećani kapaciteti hotelskog smještaja. Veliki potencijal u turizmu ostvaren je u investiranju u održivi razvoj, čime je napredak postignut bez remećenja ravnoteže između okoliša i društveno-gospodarskih aktivnosti. Veliki trud je uložen u očuvanju okoliša, što je glavni razlog turističkih dolazaka na Madeiru.
Stanovništvo
Zbog ograničenja razvitka koji nameće okoliš u zadnjih nekoliko desetljeća se dogodio odljev stanovništva. Glavna odredišta madeirske emigracije su: Venezuela, JAR, Francuska, Švicarska, Kanalski otoci, SAD i Brazil.
Madeirsko vino
Vino madeira je uz cvijeće i voće najpoznatiji proizvod otoka. Ovo vino je također i najveći izvozni proizvod otoka, a najpoznatiji je u Velikoj Britaniji. Madeira je jedino vino koje se izvozilo u britanske kolonije u Americi, a da nije prošlo kroz britansku luku. Vino je izmišljeno slučajno, kako bi izdržalo duga putovanja brodom. Postoje četiri vrste: Malvazija (slatko, sa puno šećera), Boal (srednje slatko), Verdelho (polusuho) i Sercial (suho). Ovo vino se može čuvati dugi niz godina, bez gubitka kvalitete.