cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Marty (TV drama)
TV-drama Marty je doživjela dobre kritike, a Chayefsky je dvije godine kasnije svoj tekst proširio u istoimeni cjelovečernji film, također u režiji Manna, ali u kome su glavne uloge tumačili Ernest Borgnine i Betsy Blair. Ta, mnogo poznatija verzija, je osvojila Oscar za najbolji film i Zlatnu palmu.
Jastrebac (Vlasotince)
Јастребац је насеље у Србији у општини Власотинце у Јабланичком округу. Према попису из 2002. било је 423 становника (према попису из 1991. било је 458 становника).
Демографија
У насељу Јастребац живи 316 пунолетних становника, а просечна старост становништва износи 37,8 година (37,1 код мушкараца и 38,4 код жена). У насељу има 122 домаћинства, а просечан број чланова по домаћинству је 3,47.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
785
Godina 785. (DCCLXXXV) bila je redovna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru. Oznaka 785. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.
Pašnik
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 95 stanovnika te 35 obiteljskih kućanstava.
D-arginaza
D-arginaza je enzim sa sistematskim imenom D-arginin amidinohidrolaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ghetto Casale, Rimini
Ghetto Casale je naselje u Italiji u provinciji Rimini, u regiji Emilia-Romagna.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 76 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 22 m.
Waka
Waka se može odnositi:
Aţ Ţawīl, Hajjah
Aţ Ţawīl je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 722 m.
El Higuerón, Aldama
El Higuerón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Aldama.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 39 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 148 m.
Fossato
Fossato ima više značenja:
Luța, Beclean
Luța je naselje u Rumuniji u okrugu Brašov u opštini Beclean.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 74 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 450 m.
Odoakar
Pad Zapadnog rimskog carstva
Neformalni vladar Zapadnog rimskog carstva je bio Flavije Orest, čiji je sin Romul Avgustul bio maloletan. Odbio je da dodeli zemlju Herulima i drugim germanskim plaćenicima, što je dovelo do pobune varvarskih plaćenika pod vođstvom Odoakara. Brzo zauzimaju Ravenu, koja je bila sedište cara još od 402. godine.
Podvrgavanje Vizantiji
thumb|300px|Odoakrov [[solid iskovan u ime cara Zenona. Novac potvrđuje formalnu vlast Zenona nad Odoakrom.]]
Nakon svrgavanja Romula Avgustula, Odoakar je imao izbor ili da vlada preko nekog cara, koga bi kontrolisao, ili da vlada kao štićenik vizantijskog cara. Odlučio je da formalno vrati carsku vlast vizantijskom caru Zenonu u Konstantinopolju. Car Zenon ga je proglasio vojnim zapovednikom (dux) Italije i uvrstio ga je među patricije. Odoakar je kovao zlatnike u ime Zenona, čime je pokazivao da poštuje formalnu vlast Vizantije. Do 480. godine Julije Nepot je bio formalno legitimno pretpostavljeni, a od 480. godine Odoakar se naziva kraljem Italije.
Rat sa Ostrogotima
Odnosi između Odoakara i Vizantije su se pogoršavali, najviše zbog toga što se Odoakar nije držao postignutih dogovora. Godine 489. car Zenon poziva Ostrogote i Teodorika Velikog da mu pomognu, što ovi i čine i nakon 4 godine rata 493. godine Odoakar gubi Ravenu. Teodorik ga poziva na večeru i pri tome ga lično ubija mačem, te preuzima celo kraljevstvo.
Pravastatin
Pravastatin je agens snižavanja nivoa holesterola is statinske klase lekova. On je mikrobno transformisani mevastatin. Pravastatin je bio prvi otkriveni statin. On je dihidroksi kiselina sa otvorenim prstenom i sa 6’-hidroksilnom grupom kojoj nije neophodna in vivo aktivacija.
Crucero de las Casitas, Múgica
Crucero de las Casitas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Múgica.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 343 m.
Domoična kiselina
Domoična kiselina (DA) је neurotoksin, uzročnik amnezijskog trovanja plodovima mora (ASP). Ona je analog prolina i kainske kiseline, heterociklične aminokiseline koja se dovodi u vezu sa određenim štetnim cvetanjem algi.
Rasprostranjenost
1958 godine je domoična kiselina bila originalno izolovana iz crvenih algi zvanih doumoi ili hanayanagi (Chondria armata ) u Japanu. Domoičnu kiselinu takođe proizvode silikatne alge iz roda Pseudo-nitzschia i vrste Nitzschia navis-varingica.
Toksikologija
Nedavno je sprovedeno istraživanje sprovedeno od strane Centra za morske sisare i nekoliko drugih naučnih centara u pogledu određivanja veze između cvetanja algi koje proizvode domoičnu kiselinu i neuroloških oštećenja morskih sisara u Tihom okeanu.
Domoična kiselina se može bioakumulirati u morskim organizmima, kao što su školjke, sardele i sardine, koje se hrane fitoplanktonom za koji se zna da produkuje ovaj toksin.
Na sisare, uključujući ljude, domoična kiselina dejstvuje kao neurotoksin koji prouzrokuje kratkotrajni gubitak memorije, oštećenje mozga i, u krajnjim slučajevima, smrt. Cvetanje algi koje produkuju DA povezano je sa fenomenom amnezijskog trovanja plodovima mora. Kod morskih sisara, domoična kiselina tipično uzrokuje napade i potrese. U mozgu, domoična kiselina posebno oštećuje hipokampus i amigdalu. Ona oštećuje neurone putem aktiviranja AMPA i kainatnih receptora, što uzrokuje priliv kalcijuma. Mada je unos kalcijuma u ćelije normalna pojava, nekontrolisano povećanje kalcijuma ima za posledicu degeneraciju ćelija. Usled ozbiljnog oštećenja hipokampusa može doći do dugotrajnog gubitaka memorije.
Sean Astin
Rodio se kao dijete poznate glumice Patty Duke i lasvegaskog izdavača Michaela Tella, sa kojim mu je majka u to vrijeme bila nakratko udana. Prezime je dobio po Johnu Astinu za koga mu se majka udala nedugo nakon poništenja braka s Tellom.
Astin se diplomirao engleski jezik i historiju na UCLA, a s glumom se počeo baviti još kao dijete, imajući glumački debi u TV-filmu Please Don't Hit Me, Mom gdje je nastupao zajedno s majkom. Prvu filmsku ulogu je imao sa 14 godina u filmu Goonies. Nakon niza sporednih uloga je zajedno sa svojom suprugom Christine Harrell (sa kojom ima tri djece) 1994. imao i redateljski debi s kratkim filmom Kangaroo Court, koji je nominiran za Oscara.
Za vrijeme snimanja Gospodara prstenova je režirao kratki film The Long and Short of It. Svoja iskustva sa snimanja (i karijere općenito) je opisao u knjizi memoara There and Back Again.
Biraga, Lodi
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 41 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 65 m.
El Ocotal, San Marcial Ozolotepec
El Ocotal je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini San Marcial Ozolotepec.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 24 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2057 m.
Lissano, Bologna
Lissano je naselje u Italiji u provinciji Bologna, u regiji Emilia-Romagna.
Fosse
Fosse ima više značenja:
Papinec
Papinec je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Vidovec, Varaždinska županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 114 stanovnika te 30 obiteljskih kućanstava.
4-hidroksicikloheksankarboksilat dehidrogenaza
4-hidroksicikloheksankarboksilat dehidrogenaza (, trans-4-hidroksicikloheksankarboksilat dehidrogenaza) je enzim sa sistematskim imenom trans-4-hidroksicikloheksankarboksilat:NAD+ 4-oksidoreduktaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ovaj enzim iz Corynebacterium cikloheksanicum je visoko specifičan za trans-4-hidroksi derivate.
Coal Run Village, Kentucky
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.706, što je 1.129 (195,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Crespino, Rovigo
Crespino je naselje u Italiji u provinciji Rovigo, u regiji Veneto.
Újhartyán
Újhartyán (njemački: Hartian) je gradić u sredini Mađarske od 2,753 stanovnika. , koji administrativno podpada pod Županiju Pest.
Crespino, Rovigo
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1186 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 3 m.
Újhartyán
Geografske karakteristike
Újhartyán leži udaljen 40 km južno od centra Budimpešte.
Historija
Papa Inocent IV. u svojoj buli iz 1276. pisao je o naselju villa Harquian koje se nalazilo kilometar južnije od današnjeg grada. Ono je razoreno 1597. za osmanske invazije na Ugarsku.
Današnji Újhartyán je novo naselje nastalo u 18. vijeku, naseljavanjem kolonista iz Njemačke i Slovačke. Ono je 2013. dobilo status grada.
Rock Point, Maryland
Rok Pojnt je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Merilend.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 107.
Loma Bonita, Aquismón
Loma Bonita je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Aquismón.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 100 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 423 m.
NGC 6075
NGC 6075 je eliptična galaksija u sazvežđu Herkul koja se nalazi na NGC listi objekata dubokog neba.
Deklinacija objekta je + 23° 57' 54" a rektascenzija 16h 11m 22,6s. Prividna veličina (magnituda) objekta NGC 6075 iznosi 14,2 a fotografska magnituda 15,2. NGC 6075 je još poznat i pod oznakama IC 4594, MCG 4-38-38, CGCG 137-55, VV 380, PGC 57426.
Dulcin
Dulcin je veštački zaslađivač koji je oko 250 puta slađi od šećera. Ovo jedinjenje je otkrio Džozef Berlinerbau 1884. Dulcin je ušao u masovnu proizvodnju sedam godina kasnije. Uprkos činjenice da je otkriven samo pet godina nakon saharina, ovo jedinjenje nije doživelo komercijalni uspeh saharina. Dulcin je bio važan zaslađivač tokom ranog 20. veka i ima prednost nad saharinom da ne poseduje gorki zaostali ukus u ustima.
Rana medicinska istraživanje su utvrdila da je ova supstanca bezbedna za ljudsku upotrebu, i on se smatrao idealnim za upotrebu od strane dijabetičara. Međutim jedna FDA studija iz 1951. je pokrenuta mnoga pitanja o njegovoj bezbednosti, što je dovelo do povlačenja dulcina sa tržišta 1954., nakon što su ispitivanja na životinjama ukazala na nespecifična karcinogena svojstva.
Mati (TV drama, 1958)
Mati je jugoslovenska TV drama u produkciji RTV Beograd emitovana 1958. godine. Režirao ju je Janez Šenk, a temelji se na istoimenom pozorišnom komadu američkog pisca Pedija Čajefskog.
8-oksokoformicin reduktaza
8-oksokoformicin reduktaza (, 8-ketodezoksikoformicin reduktaza) je enzim sa sistematskim imenom koformicin:NADP+ 8-oksidoreduktaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
8-Oksokoformicinska reduktaza je B-specifična u pogledu NADPH. Ona takođe redukuje 8-oksodezoksi-koformicin do nukleozidnog antibiotika dezoksikoformicina.
Šćenica Bobani
Geografija
Selo se nalazi u Hercegovini. Selo se nalazi na nadmorskoj visini od 610 metara. Takodje manje od 2 km vazdusne linije Scenicu dijeli od mora.
Gottmadingen
Gotmadingen je opština u njemačkoj saveznoj državi Baden-Virtemberg. Jedno je od 25 opštinskih središta okruga Konstanc. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 10.256 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 8335028.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Konstanc Gotmadingen se nalazi u saveznoj državi Baden-Virtemberg u okrugu Konstanc. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 437 metara. Površina opštine iznosi 23,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 10.256 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 435 stanovnika/km².
Máel Dúin mac Fergusa
Máel Dúin mac Fergusa (? -785) bio je kralj Južne Brege u Irskoj koji je vladao od 778. do 785. Bio je pripadnik ogranka Uí Chernaig pod-klana Lagore klana Síl nÁedo Sláine južnih Ui Neilla. Bio je sin prethodnog kralja Fergus mac Fogartaiga (u. 751), i unuk Fogartach mac Néilla (u. 724), nekadašnjeg velikog kralja Irske.
Máel Dúin se također u analima navodi i kao kralj Loch Gabora, a što je prva upotreba titule u analima. Istu su nosili njegovi sinovi Óengus mac Máele Dúin (u. 825) i Cairpre mac Máele Dúin (u. 836).
El Mesón, Florencio Villarreal
El Mesón je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Florencio Villarreal.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 57 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 17 m.
Strujići
Strujići su naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Trebinje koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 50 stanovnika.
Geografija
Selo se nalazi u Hercegovini pored ceste Mostar - Trebinje, oko 30 km zračne linije od Trebinja, na istočnoj strani Popovog polja, na nadmorskoj visini 295 m, na geografskoj širini 42° 53’ 56.6” i na geografskoj dužini 18° 01’ 00.5”.
Istorija
U naselju je istorijsko područje - crkva sv. Varvare sa grobljem i nekropola sa stećcima. Proglašeno je za nacionalni spomenik.
Crkva sv. Varvare je pravougaone osnove i pripada tipu jednobrodnih crkava sa pravougaonom apsidom i zvonikom na preslicu. Položaj crkve, kao i činjenica da je sagrađena usred srednjovjekovnog groblja, navode na pretpostavku da objekat može biti i stariji od XVII stoljeća. Pojava pravougaonog apsidalnog prostora, a pogotovo ovako dubokog, je vrlo rijetka u graditeljstvu pravoslavnih hramova na Balkanu. Ova pojava ima svoje uzore na dalmatinskim malim crkvama, tako da je pretpostavka da su ovu crkvu kao i neke druge u Popovom polju izgradili dubrovački zidari.
U Popovu nekropole sa stećcima uglavnom su locirane pokraj puteva, a uz većinu nekropola nalaze se i crkve, kao što je slučaj u Strujićima. Znatan broj stećaka Popova potječe iz XIV stoljeća, pretežno iz druge polovine, relativno najveći broj pripada XV stoljeću, te se jedan njihov broj proteže i kroz prvu polovinu XVI stoljeća.
Chariton County, Missouri
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 7.831, što je 607 (-7,2 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Nopal Manso, Tizapán el Alto
Nopal Manso je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Tizapán el Alto.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1568 m.
Zastava Armenije
thumb|250px|[[Datoteka:FIAV 111000.svg|20px Proporcije zastave: 1:2]] Zastava Armenije sastoji se od tri vodoravna polja crvene, plave i narandžaste boje. Postoje mnoga objašnjenja značenja boja, ali je šire prihvaćeno da crvena simbolizira krv koju su Armenci prolili u odbrani svoje zemlje, narandžasta predstavlja plodno tlo, a plava nebo. Ovo je bila službena zastava Armenije tokom kratkog perioda nezavisnosti nakon Prvog svjetskog rata, a vraćena je nakon što se zemlja odvojila od Sovjetskog Saveza.
Arroyo de la Naranja, Tonalá
Arroyo de la Naranja je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Tonalá.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 341 m.
Stupčani grafikon
mini|280px|Primjer 3D vertikalno orijentiranog grafikona pokazuje učestalost [[Lične zamjenice|ličnih zamjenica u srpskohrvatskom jeziku]] Stupčani grafikon je grafikon s pravokutnim stupovima.
mini|360px|Primjer 3D horizontalmo orijentiranog grafikona pokazuje da se u [[Srpskohrvatski jezik|srpskohrvatskom jeziku većina egzistencijale upotrebe glagola imati ostvaruje u negiranom obliku]]Stupčani grafikon sastoji se od pravokutnih oblika, čije duljine su proporcionalne vrijednostima koje oni predstavljaju. Stupčani grafikoni koriste se za uspoređivanje dvije ili više vrijednosti. Ti pravokutni oblici mogu biti vertikalno ili horizontalno orijentirani. Pomoću stupčanih grafikona možemo dobiti vizualni prikaz usporedbe skupina podataka ili učestalosti pojavljivanja različitih karakteristika podataka. Primjenjuju se u lingvistici, ekonomiji, politici, sociologiji, istraživanjima, anketama, i dr.
Primjer
Sljedeća tablica prikazuje brojeve mjesta koja su pripala pojedinoj grupi u europskim izborima 1999. i 2004. godine. Rezultati iz 1999. uvećani su 1.16933 puta da se nadoknadi za promjenu broja između tih godina. {| class="wikitable"
Stupčani grafikon koji prikazuje rezultate izbora 2004. godine može izgledati ovako:
(Ako su sve vrijednosti prikazane u padajućem nizu, tada se ova vrsta grafikona naziva pareto grafikon.)
Ovaj grafikon prikazuje rezultate iz 2004. i iz 1999.
NGC 6078
NGC 6078 je eliptična galaksija u sazvežđu Herkul koja se nalazi na NGC listi objekata dubokog neba.
Al Jurf, Hajjah
Al Jurf je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Fossa, Macerata
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 576 m.
Al Jurf, Hajjah
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 665 m.
Zastava Afganistana
mini|200px|Zastava Avganistana Avganistanska zastava se sastoji od tri vertikalne pruge koje su crne, crvene i zelene boje. U centru se nalazi stari amblem Avganistana sa džamijom i mihrabom okrenutim prema Meki.
Ova zastava je usvojena u periodu od 2002-2004 za vreme Prelazne Islamske Države Avganistana. Slična je zastavi iz perioda od 1930 do 1973, sa razlikom da na novoj zastavi na grbu ima još i šehadet (u centru zlatne/zelene boje). Nova zastava je usvojena 4. januara 2004.
Janez Šenk
Janez Šenk je bio jugoslovenski i slovenački TV reditelj. U filmu Svet na Kajžarju je bio pomoćnik reditelja. U istoriji jugoslovenske televizije ostaće upamćen kao reditelj prve originalne televizijske drame pripremljene u Beogradskom studiju koja je emitovana uživo 2. septembra 1958. godine.
Stolniceni, Râmnicu Vâlcea
Stolniceni je naselje u Rumuniji u okrugu Valča u opštini Râmnicu Vâlcea.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 1892 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 217 m.
Panjani
Panjani je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Hrvatska Kostajnica, Sisačko-moslavačka županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 147 stanovnika te 47 obiteljskih kućanstava.
Vecsés
Vecsés čita se Večeš (njemački: Wetschesch) je grad u sredini Mađarske od 20,463 stanovnika. , koji administrativno podpada pod Županiju Pest.
Geografske karakteristike
Vecsés leži udaljen 20 km istočno od centra Budimpešte.
Historija
Naselje je prvi put dokumentirano - 1318. A 2001. Vecsés je dobio status grada.
Bod, Bod
Bod je naselje u Rumuniji u okrugu Brašov u opštini Bod.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 3839 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 494 m.
Casa Marco, Arezzo
Casa Marco je naselje u Italiji u provinciji Arezzo, u regiji Toscana.
Los Bajíos, Encarnación de Díaz
Los Bajíos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Encarnación de Díaz.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 40 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1853 m.
Piantedosi, Avellino
Piantedosi je naselje u Italiji u provinciji Avellino, u regiji Kampanija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 18 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 430 m.
Tuili, Medio Campidano
Tuili je naselje u Italiji u provinciji Medio Campidano, u regiji Sardinija.
El Porvenir, Aldama
El Porvenir je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Aldama.
Tuili, Medio Campidano
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1062 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 207 m.
El Porvenir, Aldama
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 37 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 156 m.
Šćenica Ljubomir
Šćenica Ljubomir je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Trebinje koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 18 stanovnika.
Geografija
Selo se nalazi u Hercegovini.
Otter Lake, Michigan
Oter Lejk je grad u američkoj saveznoj državi Mičigen.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 389, što je 48 (-11,0 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Teofil iz Edese
Teofil iz Edese (695–785), također poznat i kao Theophilus ibn Tuma i Thawafil, bio je grčki srednjovjekovni astrolog i učenjak koji je djelovao u Mezopotamiji. Po vjeri je bio maronitski kršćanin, a pred kraj života je bio dvorski astrolog abasidskog kalifa Al-Mahdija.
Poznat je po tome što je brojne knjige preveo sa grčkog na sirijski, uključujući Ilijadu.
Srednjovjekovni izvori navode da je ispravno predvidio kako će umrijeti dvadeset dana prije samog kalifa.
NGC 6081
NGC 6081 je lentikularna galaksija u sazvežđu Herkul koja se nalazi na NGC listi objekata dubokog neba.
Deklinacija objekta je + 9° 52' 4" a rektascenzija 16h 12m 56,8s. Prividna veličina (magnituda) objekta NGC 6081 iznosi 13,5 a fotografska magnituda 14,5. NGC 6081 je još poznat i pod oznakama IC 1202, UGC 10272, MCG 2-41-19, CGCG 79-78, NPM1G +09.0456, PGC 57506.
West Hazleton, Pennsylvania
Vest Hejzelton je grad u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 4.594, što je 1.052 (29,7 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Dokozaheksaenoinska kiselina
Dokozaheksaenoinska kiselina (DHA) je omega-3 masna kiselina koja je primarna strukturna komponenta ljudskog moždanog cerebralnog korteksa, sperme, testisa i mrežnjače. Ona se može sintetisati iz alfa-linoleinske kiseline ili se dobija direktno iz majčinog mleka ili ribljeg ulja. DHA je karboksilna kiselina sa 22-ugljenika dugim lancom (docosa- je grčki za 22) i šest cis dvostrukih veza. Prva dvostruka veza je locirana na trećem ugljeniku od omega kraja. Njeno trivijalno ime je cervoninska kiselina, a sistematsko ime je sve-cis-dokoza-4,7,10,13,16,19-heksa-enoinska kiselina, i njeno skraćeno ime je 22:6(n-3) u nomenklaturi masnih kiselina.
Demoksitocin
{{chembox-lat }}
Demoksitocin (INN, trgovačko ime Sandopart) ili deaminooksitocin, je akušerski lek koji se koristi za prevenciju postnatalnog mastitisa. On je analogan oksitocinu.
Ruaidrí mac Fáeláin
Ruaidrí mac Fáeláin (? -785) je bio kralj Leinstera od 776. do 785. Pripadao je ogranku Uí Fáeláin sept kalana Uí Dúnlainge naroda Laigin. Bio je sin ranijeg kralja Fáelán mac Murchadoa (u. 738), a previous king.
Comachuén, Nahuatzen
Comachuén je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Nahuatzen.
Ruaidrí mac Fáeláin
Godine 777. je kao vazal Donnchad Midia, velikog kralja Irske, sudjelovao u ratu protiv kraljeva Brege i Síl nÁedo Sláinea. 780. mu je Donnchad napao i opustošio zemlju, prije nego što je mir postignut posredovanjem Crkve. 781. je zabilježen još jedan granični sukob. Godine 782. je porazio i zarobio Brana, suparnika iz klana Uí Muiredaig.
Comachuén, Nahuatzen
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 4762 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2606 m.
Pravougaonik
thumb|300px|right|Pravougaonik. Stranice su mu a i b, dijagonala je onzačena sa d, a temena su mu A, B, C i D
Pravougaonik ili pravokutnik je četvrougaona geometrijska figura u ravni. Spada u klasu paralelograma, a sledeća dva pravila važe za svaki pravougaonik:
Tačan izgled jednog pravougaonika je određen njegovom širinom (označeno sa a na slici desno) i njegovom dužinom (označeno sa b na slici desno).
Specijalan slučaj pravougaonika kome su sve stranice jednake se naziva kvadrat.
Dijagonala pravougaonika
Dijagonala pravougaonika je duž koja spaja dva njegova temena koja nemaju ni jednu zajednučku stranicu. Pravougaonik ima tačno dve dijagonale, i one su jednakih dužina:
Dve stranice
Date su dužine stranica a i b. Jedno rešenje:
Umesto koraka 3 i 4 može se konstruisati duž BC, dužine a i normalna na AC, tako da ugao ABC bude matematički negativno orijentisan.
Stranica i ugao između nje i dijagonale
Ukoliko su dati stranica AB i ugao β između druge stranice nje i dijagonale, ugao α je jednak 90° - β.
Stranica i dijagonala
Ako su date stranca, na primer AB, i dužina dijagonale pravougaonika d, konstrukcija ima sledeći tok:
Normalna raspodela
desno|thumb|Gustina verovatnoće normalne raspodele sa različitim parametrima. Zelenom bojom je predstavljena normalna normirana raspodela.
Važnost normalne raspodele kao modela kvantitativnih fenomena u prirodnim i društvenim naukama je posledica centralne granične teoreme. Mnoga psihološka merenja i fizički fenomeni se mogu dobro aproksimirati normalnom raspodelom. Iako su mehanizmi koji leže u osnovi ovih fenomena često nepoznati, upotreba modela normalne raspodele se teoretski opravdava pretpostavkom da mnogo malih, nezavisnih uticaja aditivno doprinose svakoj opservaciji.
Normalna raspodela se javlja i u mnogim oblastima statistike. Na primer, srednja vrednost uzorka ima približno normalnu raspodelu, čak i ako raspodela verovatnoće populacije iz koje se uzorak uzima nije normalna. Normalna raspodela je najčešće korišćena familija raspodela u statistici, i mnogi statistički testovi su bazirani na pretpostavci normalnosti. U teoriji verovatnoće, normalne respodele se javljaju kao granične raspodele više neprekidnih i slučajnih familija raspodela.
Definicija
Slučajna promenljiva X sa raspodelom verovatnoće
ima normalnu raspodelu sa parametrima \mu, \sigma, što se piše kao ili, gde je \mu matematičko očekivanje i \sigma standardna devijacija.
Funkcija raspodele verovatnoće normalne raspodele data je izrazom:
thumb|centar|upright=2|Funkcija raspodele verovatnoće standardne normalne raspodele
To je gustina verovatnoće za standardnu normalnu raspodelu. Intervali na rastojanju 1, 2 i 3 standardne devijacije od matematičkog očekivanja 0 zauzimaju 68 %, 95,5 % i 99,7 % površine ispod zvonaste krive. Isti procenti važe za svaku normalnu raspodelu, bez obzira na matematičko očekivanje i standardnu devijaciju. Treba primetiti da gustina normalne raspodele nikada ne dostiže 0, dakle važi f(x)>0 za sve realne vrednosti x.
Normalna raspodela je granični slučaj centralne granične teoreme koji nikada nije savršen u praksi. Međutim, konvergencija zbirne vrednosti slučajnih promenljivih raste vrlo brzo sa povećanjem broja promenljivih -{n}-. Zbir 30 ili 40 nezavisnih slučajnih promenljivih, koje pripadaju identičnom i proizvoljnom tipu raspodele verovatnoće, već je veoma blizak normalnoj raspodeli.
Maksimum i prevojne tačke funkcije raspodele verovatnoće
Izračunavanjem prvog i drugog izvoda možemo izračunati maksimum i prevojne tačke funkcije normalne raspodele. Prvi izvod funkcije raspodele verovatnoće je Maksimum se nalazi u tački, gde iznosi
Drugi izvod glasi:
Otuda zaključujemo da se prevojne tačke nalaze na koordinatama.
Normiranje
Ukupna površina ispod Gausove zvonaste krive je tačno 1, što je odraz činjenice da je verovatnoća sigurnog događaja 1. Odatle sledi da od dve Gausove krive koje imaju isto \mu, ali različitu vrednost \sigma, ona sa većim \sigma je šira i niža nego ona druga. Dve Gausove krive sa sa jednakim \sigma i različitim \mu imaju grafike koji izgledaju istovetno, osim što su pomereni po x-osi za iznos razlike dve vrednosti \mu.
Normiranje Gausove krive se izvodi na sledeći način.
Definišimo Da bi raspodela F bila normirana, mora važiti A = 1.
Integral ćemo uprostiti korišćenjem linearne supstitucije, a onda važi Kao što smo i očekivali, vrednost A je nezavisna od parametara \sigma i \mu.
Izračunavanje
Direktna primena integrala za izračunavanje površine ispod Gausove krive nije moguća, jer se ona ne može svesti na elementarne funkcije poznatih integrala. Ranije su se za njeno izračunavanje koristile tabele. Danas je funkcija za izračunavanje ovog integrala dostupna na kalkulatorima i računarima. Tabele ovog integrala se ne daju za odabrane vrednost \mu- i \sigma, već samo za standardnu normalnu raspodelu sa parametrima \mu=0 i \sigma=1 (normirana normalna raspodela). Za ostale vrednosti ovih parametara potrebno je preračunavanje.
Tabele takođe daju vrednosti kumulativne funkcije verovatnoće \Phi, poznate i kao Gausov integral greške: Po analogiji, odgovarajuća normirana funkcija gustine verovatnoće f označava se sa \phi.
Varijansa i standardna devijacija
Vrednost varijanse normalne raspodele je
Za vrednost standardne devijacije dobijamo
Statistička mehanika
Statistička mehanika je dio fizike začet u drugoj polovici 19. stoljeća, kao jedan mogući odgovor na pitanje kako se Newtonovi zakoni gibanja mogu primijeniti na sustave s tako velikim brojem čestica, ili dijelova, da nikakvim računskim postupkom ili strojem ne možemo egzaktno opisati svaki pojedini dio promatranoga sustava. Postalo je očito da se uz Newtonove zakone gibanja moraju prihvatiti neke dodatne pretpostavke o ponašanju jedne čestice sustava, odnosno sustava kao cjeline. Također je postalo očitom činjenica da nas u sustavu velikoga broja istovjetnih ili različitih čestica zapravo ni ne zanima što se u određenom trenutku zbiva s njome, tj. gdje se nalazi i kakva joj je brzina, nego nas zanima samo ponašanje samo nekoliko veličina koje opisuju makroskopsko ponašanje sustava.
Idejni začetnici i razvijatelji statističke mehanike su Josiah Willard Gibbs, Ludwig Boltzmann i James Clerk Maxwell. Oni su u statistički opis gibanja velikoga broja čestica uveli dodatni važni mehanički pojam, fazni prostor. To je zamišljeni prostor čije se dimenzije sastoje od sviju koordinata položaja i sviju koordinata brzine sviju čestica sustava, što znači da je dimenzija toga prostora u sustavu od N čestica jednak 6N. Pretpostavka je da se ponašanje sustava kao cjeline može opisati samo poznavanjem statističke razdiobe u faznom prostoru.
Statistička razdioba mora poštivati određene mehaničke zakone, kao što su zakoni očuvanja ukupne energije sustava, ukupne količine gibanja i ukupne kutne količine gibanja. Uglavnom nam je od interesa zakon očuvanja ukupne energije, jer sustav kao cjelinu možemo staviti u stanje mirovanja u kojem se ne giba niti se okreće oko vlastitih osi. Pod tim pretpostavkama, i pod pretpostavkom da sustav nakon dovoljno dugoga vrjemena prođe dovoljno blizu svakoj točci u faznom prostoru, što je najvažnija statistička pretpostavka, izvedene su najpoznatije statističke razdiobe: mikrokanonska razdioba, kanonska razdioba i makrokanonska razdioba. Prosječna vrijednost bilo koje mehaničke veličine pojedine čestice dobije se na uobičajeni način proračunavanja statističkih prosjeka, kada znamo statističku razdiobu.
Sve u svemu, statistička mehanika je teorija koja spaja dva svijeta: mikroskopski i makroskopski. Pomoću nje je izvedena i statistička termodinamika, koja je imala savršen uspjeh u teorijskom opisu fenomenološke termodinamike. Uspjeh statističke mehanike je bio veliki i jaki argument u prilog atomske hipoteze krajem 19. stoljeća. Danas je teorijska fizika nezamisliva bez statističke mehanike. Ne postoji nijedan sustav velikoga broja čestica na kojega ona ne bi bila primjenljiva, a ako bi i postojao bio bi to značajan problem ne samo za teorijsku fiziku nego i za daljni razvoj tehnologije.
Podosoje (Ravno)
Podosoje je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Ravno koja pripada entitetu Federacija Bosne i Hercegovine. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 53 stanovnika.
Kralj Seondeok od Sille
Kralj Seondeok od Sille (? -785) bio je 37. po redu vladar korejske države Silla koji je vladao od 780. do smrti. Bio je potomak kralja Naemulla, a za vrijeme vladavine svog prethodnika kralja Hyegonga je vršio dužnost sangdaedeunga, glavnog dvorskog savjetnika. Kada se godine 780. protiv Hyegonga, zbog njegove navodne "ženskosti", digao ustanak, Seondeok ga je bez uspjeha pokušao ugušiti; pobunjenici su prodrli u palaču i ubili kralja. Seondeok je nevoljko prihvatio krunu. Umro je bez nasljednika 785., te su plemići za kralja proglasili njegovog sangdaedeunga Wonseonga. Seondeokov pepeo je, po njegovoj želji, bačen u Japansko more.
Fraccia
Fraccia ima više značenja:
Podosoje (Ravno)
Geografija
Selo se nalazi u Hercegovini.
Istorija
Podosoje se prije rata u Bosni i Hercegovini nalazio u sastavu opštine Trebinje.
Grabenstetten
Grabenšteten je opština u njemačkoj saveznoj državi Baden-Virtemberg. Jedno je od 26 opštinskih središta okruga Rojtlingen. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 1.577 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 8415028.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Rojtlingen Grabenšteten se nalazi u saveznoj državi Baden-Virtemberg u okrugu Rojtlingen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 688 metara. Površina opštine iznosi 14,5 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 1.577 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 109 stanovnika/km².
Kovarijansa
Kovarijansa u teoriji verovatnoće i statistici, predstavlja meru jačine veze između promene dve promenljive. Varijansa je poseban slučaj kovarijansa kada su dve promenljive iste.
Vesna Teršelič
Biografija
Vesna Teršelič rođena je 1962. godine u Ljubljani, u Sloveniji, ali živi u Hrvatskoj. Po narodnosti je Slovenka. Za osobu koja nastupa kao javni intelektualac, javnosti je do danas učinila dostupnim neobično malo osobnih podatka: ne nalazi se podatke gdje je odrastala, niti koje je škole pohađala. Također nisu u javnosti poznate baš nikakve pojedinosti o njenom obiteljskom stanju. U zelenim, ženskim i mirovnim organizacijama radi i djeluje od 1985. godine. Suosnivačica je Svaruna (ekološka "radna grupa"; u proljeće 1986. uzima ime Svarun), Zelene akcije (prvotno ime: Zelena akcija Zagreb), Centra za ženske studije, te Centra za mirovne studije. Suosnivačica je mreže Antiratne kampanje Hrvatske u Zagrebu i njena koordinatorica od 1991. godine do 1998. godine. Bila je među istaknutijim pripadnicima relativno malobrojne skupine intelektualaca okupljenih oko "Antiratne kampanje Zagreb", za vrijeme Domovinskoga rata, te su ostale zapažene njene kritike i ukazivanja na kršenja ljudskih prava za vrijeme i nakon Operacije "Oluja" 1995. godine. Od 2004. godine voditeljica je Documente – centra za suočavanje s prošlošću iz Zagreba. Od 2008. do 2014. predstavnica je Hrvatske u Koordinacijskom vijeću Koalicije za REKOM. Nakon što je 2014. Koordinacijsko vijeće ukinuto, postala je predstavnica Hrvatske u Regionalnog savjeta Koalicije za REKOM (danas REKOM mreža pomirenja). Godine 2016. se našla na popisu osnivača stranke Nova ljevica.
Kritike
Hrvatsko nacionalno etičko sudište je "optužilo" i etički "osudilo" Vesnu Teršelič 31. oktobra 2015. "zbog povrede hrvatskih nacionalnih interesa".
Djelovanje Vesne Teršelič se, generalno govoreći, u Hrvatskoj češće s odobravanjem dočekuje od intelektualaca na lijevoj strani političkog spektra, a vrlo oštro kritizira od pripadnika preostalog dijela hrvatske javnosti. Jednom dijelu javnosti po volji su stavovi Vesne Teršelič o podijeljenoj odgovornosti za (domovinski) rat, te stalno podsjećanje na stvarne i navodne propuste i zločine koje je hrvatska strana učinila za vrijeme Domovinskog rata; drugi pak ukazuju da su Vesna Teršelič i Documenta u službi neojugoslavenskih i zapadnobalkanskih političkih kombinatorika, da su podaci iz njezinih izvora nepouzdani i krivotvoreni, kao i da Koalicija za REKOM (danas REKOM mreža pomirenja) ne pokazuje osobiti interes za brojne zločine koji su počinjeni nad Hrvatima - od zločina nad hrvatskim civilima po selima pod kontrolom Republike Srpske Krajine, do opetovanog granatiranja hrvatskih civilnih ciljeva sa srpskih topničkih položaja u Krajini, Republici Srpskoj i u samoj Srbiji - nego da se većinom bave zločinima koje su Hrvati počinili.
Nakon što je objavljena konačna, oslobađajuća presuda Anti Gotovini i Mladenu Markaču na Međunarodnom krivični sudu za bivšu Jugoslaviju, Vesna Teršelič daje intervju televiziji Al Jazeera Balkans u kojem kazuje da Hrvatska ne procesuira zločine nakon Operacije Oluja. Također, pozvala je Gotovinu da se pokaje.
Vesna Teršelič smatra termin "Domovinski rat" neprikladnim i ukazuje da je taj rat bio odbrambeni, ali - kako ona smatra - s elementima građanskog rata; konstatirajući činjenicu da je srpska strana u ratu počinila daleko veći broj zločina, smatra da treba više govoriti i o zločinima čiji su počinitelji bili s hrvatske strane.
Bisnate, Lodi
Bisnate je naselje u Italiji u provinciji Lodi, u regiji Lombardija.
Ribozom
Citoplazma je puna malih čestica, koje na prvi pogled izgledaju bezlično, koje se zovu ribozomi. Iako na prvi pogled izgledaju nebitno, imaju veoma važnu ulogu, a to je sinteza proteina. Ribozomi koji se nalazi u citoplazmičnom matriksu sintetišu proteine koji će da ostanu u ćeliji nakon sinteze, dok ribozomi koji su zakačeni za plazmatičnu membranu sintetišu proteine koji će nakon sinteze biti transportovani van ćelije. Ukoliko se ribozomi nalaze na površini endoplazmatičnog retikuluma, onda se on naziva hrapav ili granuliran. Oblik svakog novog sintetisanog proteina zavisi od sekvence amino kiselina. Posebni proteini, zvani molekularni pratioci, šaperoni, pomažu pri savijanju i uvijanju polinukleotidnog lanca koji se sastoji od velikog broja amino kiselina, i to uvijanje i savijanje lanca određuje oblika proteina.
Ribozomi prokariota su manji od ribozoma u eukariota. Oni se često nazivaju 70S ribozomima, i dimenzije su im oko od 14 nanometara sa 20 nanometara, i molekularnom težinom od 2.7 miliona, i sagrađeni su od podgrupa (subjedinica):velike (50S) i male (30S). S stoji za Svedbergovu jedinicu. Ova jedinica predstavlja koeficijent sedimentacije tokom centrifuge. Pibozomi eukariota su 80S i široki su oko 22 nanometara.
Sinteza proteina u ribozomima obavlja se kada se oni nakače na molekul informacione RNK (i-RNK). Ako se na jedan molekul i-RNK zakači veći broj ribozoma onda se obrazuju poliribozomi (odnosno polizomi).
Subjedinice ribozoma
Podaci o obliku i veličini ribozoma i njegovih subjedinica dobijeni su elektronskim mikroskopom. Oblik prokariotskih i eukariotskih ribozoma je veoma sličan. Kod prokariota mala subjedinica je spljopštena, izdužena i nesimetrična i podeljena je udubljenjem na glavu i telo, a velika se sastoji iz loptastog tela na kome su jasno izražena tri ispupčenja (produžetka). Ulogu u sintezi proteina povezivanju aminiokiselina u polipeptidni lanac ribozomi obavljaju samo ako su njihove subjedinice udružene i, istovremeno, ujedinjene sa molekulom informacione RNK (iRNK). Subjedinice se povezuju tako što se ostvaruje kontakt između udubljenja na maloj i centralnog produžetka na velikoj subjedinici. Pri ovakvom kontaktu obrazuje se slobodan prostor u vidu tunela kroz koji prolazi iRNK (informaciona RNK) za vreme translacije (prevođenje redosleda nukleotida iRNK u redosled aminokiselina u proteinu). Veći broj ribozoma može da se poveže jednim molekulom iRNK i tada se obrazuje struktura nazvana poliribozom (polizom). Kod eukariota se velike subjedinice unekoliko razlikuju od eukariotskih, mada treba napomenuti da detaljna struktura eukariotskih ribozoma još nije usvojena iako se smatra da je veoma slična prokariotskoj.
Dva veoma značajna mesta su ona za koja se vezuju transportne RNK (tRNK), to su P mesto (peptidil mesto) i A mesto (aminoacil tRNK mesto). P mesto je ono za koje se vezuje peptidiltRNK (tRNK koja nosi rastući polipeptidni lanac), a za A mesto se vezuje aminoaciltRNK (tRNK koja nosi aktiviranu aminokiselinu).
Grb Armenije
thumb|200pxGrb Armenije se sastoji od orla i lava koji stoje uz štit. Kombinacija je starih i novih simbola. Orao i lav su drevni armenski simboli koji vode podrijetlo još od prvih armenskih kraljevstava, i onih prije Krista.
Sam štit se sastoji od više komponenata. U središtu je prikaz planine Ararat gdje je po mitu Noina arka pristala na obalu poslije potopa. Oko ovog središnjeg simbola su simboli armenskih dinastija. Dolje lijevo je simbol dinastije Artaksijada, koja je vladala u 1. stoljeću pne. Dolje lijevo je simbol dinastije Bagratida, koji su vladali tijekom srednjog vijeka, u periodu od 7. do 11. stoljeća. Ovu dinastiju su uništili bizantski i napadi Seldžuka u 11. stoljeću. Gore desno je simbol dinastije koja je uvela kršćanstvo u Armeniju, dinastije Arsakida, koji su vladali od 1. stoljeća do 428. godine. Dolje desno je simbol Rulenida, dinastije koja je zaslužna za veliki rast i prosperitet Male Armenije ili Kikilije tijekom 12. i 13. stoljeća. Uništili su je Memluci i Turci.
Od tada je Armenija bila pod stranom vlašću, sve do 1918. kada je doživjela period kratke neovisnosti. Ovaj grb potječe iz tog perioda, a mač na dnu je važan element jer označava kidanje lanaca strane vlasti i želje za obranom Armenije.
Mati (TV drama, 1959)
Mati je jugoslovenska TV drama u produkciji RTV Beograd emitovana 1959. godine. Režirao ju je Sava Mrmak, a scenario je napisao Mile Klopčić
Pregabalin
Pregabalin' je antikonvulsant koji se koristi za tretiranje neuropatičkog bola, kao dodatna terapija za parcijalne konvulzije, i za generalizovani anksiozni poremećaj. Ovaj lek je razvijen da bude potentniji naslednik gabapentina. Pregabalin je u prodaji pod imenom Lyrica.
Christian County, Missouri
je okrug u američkoj saveznoj državi Misuri.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 77.422, što je 23.137 (42,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Balsa Tortuga, Paso del Macho
Balsa Tortuga je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Paso del Macho.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 223 m.
Korelacija
Korelacija (lat. con = sa, relatio = odnos) predstavlja suodnos ili međusobnu povezanost između različitih pojava predstavljenih vrijednostima dvaju varijabli. Pri tome povezanost znači da je vrijednost jedne varijable moguće sa određenom vjerojatnošću predvidjeti na osnovu saznanja o vrijednosti druge varijable. Klasični primjeri povezanosti su npr. saznanje o utjecaju količine padalina na urod žitarica, o povezanosti slane hrane i visokog krvnog tlaka i sl. Promjena vrijednosti jedne varijable utječe na promjenu vrijednosti druge varijable. Varijabla koja svojom vrijednošću utječe na drugu varijablu naziva se neovisna varijabla. Varijabla na koju se utječe naziva se ovisna varijabla. Npr. unošenje više soli u organizam utječe na porast krvnog tlaka, dok porast krvnog tlaka ne utječe na povećanje unošenja soli u organizam. U ovom primjeru unošenje soli u organizam je neovisna varijabla, a povećanje krvnog tlaka je ovisna varijabla. Mogući su slučajevi da dvije varijable istovremeno utječu jedna na drugu, pa su u tom slučaju obje varijable istovremeno i ovisne i neovisne.
Odnos između varijabli
Međusoban odnos između dvije varijable, grafički možemo prikazati pomoću dvodimenzionalnog grafa, tzv. scatter dijagram (dijagrama raspršenja). Vrijednosti jedne varijable prikazane su na x osi, a druge na y osi dijagrama. Točke presjeka kreću se oko određenog pravca koji se naziva linija regresije. Što su točke bliže pravcu, korelacija je veća. Što su točke raspršenije korelacija je manja. U praksi je vizualno vrlo teško, osim u slučaju »savršene« korelacije odrediti stupanj povezanosti između varijabli. Ovisno o međusobnom odnosu dvaju varijabli među kojima postoji korelacija, ona može biti linearna ili nelinearna. Kod linearne korelacije, točke su grupirane oko pravca. Kod nelinearne korelacije, točke su grupirane oko neke druge krivulje.
Dvije varijable koje promatramo sa ciljem utvrđivanja njihove korelacijske povezanosti mogu biti u 4 različita odnosa:
Koeficijenti korelacije
Koeficijenti korelacije izražavaju mjeru povezanosti između dvije varijable u jedinicama neovisnima o konkretnim jedinicama mjere u kojima su iskazane vrijednosti varijabli. Postoji više koeficijenata korelacije koji se koriste u različitim slučajevima. U praksi se prilikom rada s linearnim modelima najčešće koristi Pearsonov koeficijent korelacije (produkt moment koeficijent korelacije). Prilikom rada s modelima koji nisu linearni najčešće se koristi Spearmanov koeficijent korelacije (produkt rang koeficijent korelacije).
Pearsonov koeficijent korelacije
Pearsonov koeficijent korelacije koristi se u slučajevima kada između varijabli promatranog modela postoji linearna povezanost i neprekidna normalna distribucija. Vrijednost Pearsonovog koeficijenta korelacije kreće se od +1 (savršena pozitivna korelacija) do –1 (savršena negativna korelacija). Predznak koeficijenta nas upućuje na smjer korelacije – da li je pozitivna ili negativna, ali nas ne upućuje na snagu korelacije. Pearsonov koeficijent korelacije bazira se na usporedbi stvarnog utjecaja promatranih varijabli jedne na drugu u odnosu na maksimalni mogući utjecaj dviju varijabli. Označava se malim latiničkim slovom r. Za izračun koeficijenta korelacije potrebna su tri različite sume kvadrata (SS): suma kvadrata varijable X, suma kvadrata varijable Y i suma umnožaka varijabli X i Y.
El Nancito, Amatenango de la Frontera
El Nancito je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Amatenango de la Frontera.
Modus (statistika)
Modus je vrednost koja se u uzorku ili grupi podataka pojavljuje najčešće. Npr. ako su ocene koje su na kontrolnom zadatku dobili učenici sledeće
Korelacija
Pearsonov koeficijent korelacije
Prosječna vrijednost varijable X jednaka je:
Paukovac
Paukovac je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Općine Dvor, Sisačko-moslavačka županija.
Modus (statistika)
1, 2, 3, 3, 3, 4, 4, 5, 5
ocena 3 je modus jer se pojavljuje najčešće.
Zajedno sa aritmetičkom sredinom, medijanom, standardnom devijacijom itd. ulazi među mere koje sa najčešće koriste u deskriptivnoj statistici.
Paukovac
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 44 stanovnika te 14 obiteljskih kućanstava.
Korelacija
Pearsonov koeficijent korelacije
Suma kvadrata varijable Y jednaka je sumi kvadrata odstupanja vrijednosti varijable Y od njezine prosječne vrijednosti:
Prosječna vrijednost varijable Y jednaka je:
Suma umnožaka varijabli X i Y jednaka je sumi umnožaka odstupanja vrijednosti varijabli X i Y od njihovih prosjeka:
Koeficijent korelacije jednak je omjeru:
U slučaju da među varijablama ne postoji linearna povezanost, može se provesti odgovarajuća transformacija kojom se vrijednosti varijabli modela svode na linearne.