cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Španovica
Ustaški pokolji u ljeto 1942
U drugoj polovici 1942. ustaše započinju masovno "dizanje" sela u okolici s namjerom potpunog uništavanja svih srpskih sela na području kotara Pakrac. U tome sudjeluju, uz španovačke jedinice, ustaške jedinice iz Lipika. Više stotina muškaraca iz sela Kusonje i Dragovići (možda oko 700 ukupno) bili su 13. kolovoza 1942. satjerani u crkvu u Kusonjama, poliveni benzinom i spaljeni. Oni za koje nije bilo mjesta u crkvi pobijeni su mitraljezima i bačeni u bunar.
Cilj tih akcija nije bio samo likvidacija žitelja, nego i pljačka. Ljeti 1942. otimalo se i odvozilo žito. U Španovicu i Dragoviće dovezene su ogromne kamare žita, koje je trebalo ovršiti. Krajem kolovoza i početkom rujna 1942. Na prisilni rad bilo je dovedeno oko 150 muškaraca i žena iz srpskih sela; nakon obavljenog posla,35 žena i 22 muškarca su ubijeni.
Nakon te "krvave vršidbe" uslijedilo je "čišćenje" mjesta od srpske djece iz susjednih sela, koju su neki Španovčani uzeli sebi kada su im roditelji bili odvedeni u logore, te djece s Kozare. Desetak dječaka i djevojčica bilo je odvojeno da budu pobijeni. Samo jedan seljanin, ustaša Stipe Larma iz Čačićeve satnije, imao je dovoljno hrabrosti da se usprotivi i "otme" svoju štićenicu, 13-godišnju djevojčicu Ljubu Kučera iz susjednog sela Gornji Grahovljani. Stipe Larma je kasnije ubijen uBleiburškom pokolju.
Popis žrtava iz 12 okolnih srpskih sela, napravljen ubrzo nakon rata, bilježi 209 palih boraca i 1.616 žrtava fašističkog terora.
Pokušaj pobune u kolovozu 1942
Neraspoloženje seljaka prema ustaškoj vlasti i strah za vlastitu sudbinu gomilali su se u drugoj polovici 1942. zbog zvjerstava koje su činili neki Španovčani, a još više stranci u ime Španovice. Seljaci su otvoreno protestirali protiv postupaka prema srpskim selima. Tabornik Toma Skender, domaći čovjek ustaje protiv naredbe za akciju na susjedno selo Branešce 11. kolovoza 1942. Uz tabornika je cijelo selo i većina Pripremne bojne Zapovjednik Vuletić je uhapsio tabornika i nekoliko pripadnika pripremne bojne, a ostalima zaprijetio da će im sam suditi. Oduzima oružje od kuće do kuće svim članovima Pripremne bojne i prevozi ga u zapovjedništvo bojne u Lipik. Potom saziv selo pred zgradu općine i s prozora nakatu, poput Führera, drži prijeteći govor ljudima koji slušaju kao ovce. Slušatelji, čini se, iz svoje kože niti mogu, niti smiju, niti znaju. Ne smiju ni od Vuletića, ni od portizana. (Ipak je jedan od seljana od svibnja 1942. održavao veze s partizanima, a drugi pobjegao partizanima, gdje je međutim zbog nediscipline i sklonosti alkoholu bio strijeljan krajem 1942.)
Dva dana nakon tog događaja, 13. kolovoza, uslijedio je gore spomenuti napad na sela Dragović i Kusonje, uz sudjelovanje Crne legije iz Lipika, u kojem je bilo osobito mnogo pobijenih. Samo dio oružja je kasnije vraćen članovima Pripremne bojne; to je bio razlog da su partizani prilikom napada naišli na slabiji otpor nego što su očekivali.
Partizanski napad i razaranje sela
Krajem rujna 1942. iznad Daruvara na Papuku okupile su se jake partizanske snage s namjerom da napadnu grad. U posljednji čas Daruvar je dobio vojna pojačanja od oko 900 vojnika i napad je odgođen. Tada štab Treće operativne zone tkzv "Narodnooslobodilačke" vojske u Hrvatskoj (Slavonija i Srijem) odlučuje izvesti napad na Španovicu. Prije napada, održani su govori borcima, usmjereni na to da se napad ne pretvori u osvetu Srba nad Hrvatima. U zraku je ipak ostala lebdjeti već preko pola godine na obje strane slušana krilatica: "U Španovici ni mačka neće ostati živa."
U akciji je sudjelovalo ukupno oko 1700 slavonskih, banijskih i moslavačkih partizana. Od toga oko 600 u napadu i preko 1000 na osiguranju. Neposredni napad izvršio je Psunjski odred. U ustaškom uporištu Španovica-Dragović bilo je tada pod oružjem 40 ustaša stožerne satnije i 60-80 naoružanih pripadnika Pripremne bojne.
Napad je započeo oko ponoći 4-5. listopada 1942. Odmah nakon početka napada, članovi Pripremne bojne pobjegli su iz "bunkera" u kuće. U roku od pola sata već su prvi partizani bili među kućama. Zastavnik Ivica Vuletić, sa desetak ustaša, uspio je pobjeći prema Pakracu. U selu je nastao opći metež. Neki bezglavo bježe, a neki se u kućama utvrđuju i očajnički brane. Neke kuće su već u plamenu.
Zbog toga što su tako brzo upali u selo, neki su partizani, zbunjeni, pucali jedni na druge. U kasnijim prikazima o toj borbi, partizanski sudionici iznosili su jako pretjerane priče o otporu. Slično je bilo i u izvještaju Ministarstva unutarnjih poslova NDH, u kojime se navode kontradiktorne brojke, a na jednom mjestu tvrdi da je u napadu poginulo oko 400 partizana. Prema izvještajima partizanskih jedinica poginulo ih je 12, a 44 ranjeno. Zarobili su oko 100 pušaka (što je možda pretjerana brojka), sedam šmajsera i jedan mitraljez.
Proboj prema selu pokušala je ustaška vojnica iz Pakraca, ali je bila odbijena. Ustaško zrakoplovstvo, nakon izviđanja oko pola devet ujutro, bombardira Dragović i Španovicu u šest navrata. Materijalne su štete bile znatne, ali poginuo je samo jedan partizan i jedan dječak iz Španovice.
U Dragoviću, 15-ak ustaša iz Stožerne satnije pružilo je žestok otpor iz dobro utvrđene austrougarske općinske zgrade. Kad im je ponestalo streljiva, uspjeli su izvršiti proboj do Pakraca.
Borbe su se vodile tijekom dana 5. listopada. Više od polovice kuća je izgorjelo. Sve kuće su postepeno zauzete, osim nove općinske zgrade u Španovici, u kojoj je bilo 20-ak muškaraca sa jednim mitraljezom i desetak pušaka, te pedesetak žena i djece. Oni su se uspjeli održati. Partizani tijekom tog dana odvode oko 160 zarobljenih mještana, među njima mnogo žena i djece, prema selu Gornje Šumetlice.
Slijedećeg dana, u utorak 6. listopada ujutro, poslije nove serije paljenja kuća, partizani se povlače iz Španovice, ostavljajući za sobom potpunu pustoš. Odveli su 600 kola hrane i ostalog, preko 150 grla marve, "mnogo" (prema izvještaju) konja i više od 80 svinja.
Likvidacije zarobljenika
Zarobljene žene i djeca pušteni su kućama. Muškarce odvode iznad Gornje Šumetlice, u brdo, gdje ih ispituju i strijeljaju. Imali su popis svih članova Pripremne bojne, koji im je dostavio jedan suradnik iz Pakrata, i strijeljali sve njezine pripadnike. Nisu strijeljani oni koji su bili u domobranima. Oko 40 muškaraca je strijeljano, neki su pušteni; dvojicu puštenih su malo kasnije ubili okolni seljaci.
Onima koji su pošteđeni, u utorak 6. listopada popodne održan je politički govor. Govorili su dvojica, jedan od njih bio je Karlo Mrazović. Rekli su im da rat nije završen, te da se rat ne vodi protiv Hrvata, već samo protiv ustaša. Pozvali su ih na odricanje od ustaške ideologije. U jednom od izvještaja čak je zabilježeno da su neki od Španovčana reagirali sa "Pravo nam i budi". Rečeno je da su kažnjeni samo krivci.
Mnogi su ubijeni u borbama u selu. One koji su bježali prema selu Gornje Grahovine, gdje su lokalni srpski seljaci držali zasjedu, bili su svi pobijeni poljoprivrednim alatkama. Dvojica Španovčana u selu živi su spaljeni. Jedan muškarac nađen je u Dragoviću zaklan, s vlastitim testisimau ustima.
Ustaška odmazda
Povlačenje partizana nije značilo kraj ubijanja za Španovčane. Ubrzo nakon njihovog odlaska, 6. listopada prijepodne, u selo iz pravca Pakraca ulazi Ivica Vuletić sa manjom grupom ustaša, na čelu ostale vojske u dvije kolone. Glavni zadatak bit će im dokazati "izdaju" zbog koje je pala Španovica, bez ikakvog istražnog postupka,dokaza i sudjelovanja vlasti. Kao izdajice su istoga dana strijeljeni tri muškarca, četiri žene i jedan šestogodišnji dječak. Supruga jednog od strijeljanih, 53-godišnjakinja, prebjegla je nakon toga partizanima. U zatvoru u Lipiku nešto kasnije ubijena je jedna 16-godišnja djevojka.
Napuštanje sela i konačno razaranje
Tijekom dva dana, 7. i 8. listopada, skupljani su leševi po okolici. Njih 40 pokopano je u zajedničku raku na groblju. Neki su pokopani i u selu. Većina preživjelih Španovčana napustila je selo u slijedeća 3-4 dana. Neki su se zadržali u Pakracu i okolici. Kasnije, u prosincu 1942, dvije žene i jedan dječak, koji su krenuli u Španovicu vaditi krumpir, zaklani su. Još ujesen 1943. žene su odlazile, kad se znalo da nema partizanskih straža, i brale voće i grožđe.
Od ukupno 251 kuće, koliko ih je bilo u selu, obnovljene su poslije rata svega 24. U Dragoviću su zapaljene samo zgrada škole, kuća firme "Slaveks" i dvije seoske kuće; ostalih 19 hrvatski kuća bilo je pošteđeno, možda zbog opasnosti da vjetar prenese vatru i na srpske kuće.
Nelagoda pobjednika zbog osvete
Pavle Gregorić piše u knjizi NOB u sjeveroistočnoj Hrvatskoj 1942: »Unatoč svim naporima da se politički pripremi stanovništvo tih krajeva za ovu akciju, nisu se mogli izbjeći pojedini ispadi oslobođenog stanovništva, koje je donekle shvatilo ovu akciju kao osvetničku (…)« Okružnica Štaba III. operativne zone od 15. rujna 1942. upozorava da srpski narod više posmatra partizane kao osvetnike, nego kao narodne borce. »Neumorna propaganda i politički rad mora upoznati srpski narod o pravom smislu i cilju borbe partizanske vojske.«
Razorenje Španovice spominje Vladimir Dedijer u knjizi Novi prilozi za biografiju Josipa Broza Tita, u poglavlju naslovljenom "O retorziji" (osveti). »Na državni teror, koji su u Jugoslaviji sprovodili okupatori, uz suradnju domaćih kvislinga, ljudi su u raznim krajevima odgovorili spontano, a zatim partizani organizovano, samoodbranom, retorzijom, zamenjujući, kao što su to njihovi preci radili vekovima, glavu za glavu, zub za zub.« (Dedijer, str. 709)  Za širi prikaz vidi članak Žrtve komunističkog terora na području Jugoslavije 1945-1948 Razorenje Španovice jedan je od primjera. U izvještaju Treće operativne zone NOVJ lakonski se konstatira: »Ustaško uporište Španovica zauzeto je oktobra 1942, a zločinci kažnjeni, selo do temelja spaljeno.« (cit. na str. 710)
Sudbine Španovčana 1942-1945
Iseljeni Španovčani u prvi su mah preplavili Pakrac. Zatim su se postepeno raseljavali u okolna sela i u dalja mjesta. Pripremna bojna se raspala. Neki odoše u Ustašku vojnicu, neki u njemačku vojsku. Tijekom 1943. poginulo je 24 Španovčana, a 1944. njih 41, većinom kao vojnici.
Udovice su bile sretne kada bi država uzela mušku djecu stariju od 12 godina u domove i na zanate.Tako je jedan dječak u Koncentracijskom logoru Jasenovac u metalnoj radionici učio strojobravariju od jednog Židova.
Braća Franjo i Viktor Štefančić (22 i 18 godina), ustaše, postali su stražari u logoru Jasenovac. Viktor je jednoga dana 1944. prebjegao partizanima na motorkotaču sa jednim Židovom. Po kratkom je postupku strijeljan: partizani mu nisu vjerovali, iako se Židov založio za njega. Istoga dana, Franjo je zbog bratovog bijega strijeljan pred strojem u Jasenovcu, rukom Ljube Miloša.
Nasuprot uopćenom mišljenju da iz Španovice nije bilo partizana, popisi sudionika NOB navode čak 34 imena iz Španovice (računajući i Hrvate iz sela Dragović, Branešci i Bučje), od toga dvije žene. Većina su prešli u partizane iz domobrana tijekom 1943. i 1944. Trojica su bili njemački vojnici na istočnom frontu, zarobljeni od Crvene armije i kao dobrovoljci služili u njenoj Jugoslavenskoj brigadi. Od njih je sedmero poginulo (uključujući i jednog, ranije spomenutog, strijeljanog još 1942. zbog alkohola i nediscipline). Desetero Španovčana, ubijenih od ustaša, vode se kao žrtve fašističkog terora.
Ukupan broj žrtava
Izvještaj Štaba III. operativne zone Glavnog štaba NOP za Hrvatsku, te dva izvještaja NDH, dobro se slažu u broju ukupno poginulih među ustašama i stanovnicima u napadu na Španovicu 5-6. listopada 1942.: 204, 205 i 220. Međutim, Tonči Erjavec, koji je anketirao sve preživjele i "snimao" stanje za svaku pojedinačnu kuću u selu, došao je do ukupne brojke od 129 poginulih Španovčana, (od toga osam žena i osmero djece), uključujući i osmero koje su ubili ustaše. Tome treba pribrojiti još sedam stranih ustaša iz satnije.
Od ukupno 594 muškarca iz sela Španovica, Dragović, Branešci i Bučje, njih 325 služili su u -fašističkim i kolaboracionastičkim snagama: ustašama, domobranima i u njemačkoj vojsci. Od toga je 230 poginulo. Uključujući partizane i civile, poginulo je 317 muškaraca, te 14 žena, devet dječaka i tri djevojčice. Po godinama, poginula su trojica muškarca 1941, zatim 133 u godini 1942, 24 i 41 slijedeće dvije godine, te godine 1945. čak 116, većina pobijenih u Bleiburškom pokolju i Križnom putu. Svi koji su se pokušali vratiti svojim kućama pobijeni su. Ubijeni su i neki povratnici sa rada u Njemačkoj.
Poslijeratno zatiranje
Ubrzo poslije rata bila je donesena politička odluka da Hrvatima nema povratka u Španovicu, Dragović, Branešce i Bučje. Nema pismenih tragova kako je točno odluka donesena. Vladimir Bakarić je, "perući ruke", u srpnju 1945. na jednom savjetovanju ukazao na »negativan primjer Španovice iz koje su protjerani svi žitelji i naseljeni drugi ljudi.«
Logori 1945
Početkom lipnja 1945. u Pakracu je milicija pokupila oko 140 Španovčana, većinom žena, mladeži i djece. Prebačeni su u radni logor Ovčara kod Kutjeva. Pod stražom su obavljali poljske radove. U tom logoru umrla je jedna djevojka i nekoliko djece. Pušteni su krajem rujna sa propusnicom koja je vrijedila za sve pravce, osim područja između Požege i Kutine. Druga grupa od njih 56 pokupljena je dva tjedna kasnije i odvedeni u logor kod Okučana, gdje su proveli dva mjeseca na prinudnom radu. Umrlo je petero djece.
Konfiskacija imovine
Nakon Drugog svjetskog rata, komunističke vlasti Dtuge Jugoslavije putem Kotarske komisije za agrarnu reformu i kolonizaciju te sudskim putem, oduzima zemlju Španovčanima. U obrazloženju takvih odluka rečeno je »da je vlasnik posjeda bio protivnik NOB-a (tj. ustaša«, da je kao narodni neprijatelj pobjegao, te je njegov posjed konfisciran. Oduzeti posjedi ušli su u zemljišni fond agrarne reforme i kolonizacije, koji se slobodno dijeli novim naseljenicima.
Španovčanima su oduzete kuće, zemlja i šume. Čak ni sudionici NOB-a i rođaci poginulih nisu dobili svoju imovinu niti odštetu. Iako su po drugim osnovama dobivali prava kao borci NOB, istovremeno im je imanje kao protivnicima NOB oduzeto.
Dok su njihova imanje dodjeljena novim kolonistima, 47 španovačkih obitelji (od toga mnoge udovice s djecom) kolonizirane su u listopadu 1946. u selo Gašince kod Đakova, u kuće iseljenih Nijemaca. Većina njih se kasnije iselila, ne mogavši se naviknuti na tuđu kuću.
Španovica postaje Novo selo
Na područje razorene Španovice kolonizirano je novo stanovništvo, pretežno Srbi iz Bosne i Hercegovine. Naziv sela je promijenjen u Novo Selo. Novi stanovnici dobili su zemlju i vlasništvo nad španovačkim nekretninama i temeljem toga ustrojene su nove gruntovne i katastarske knjige.
Po popisu stanovnika 1931. Španovica je imala 1.285 stanovnika hrvatske narodnosti. Nakon protjerivanja preostaloga preživjelog pučanstva, od kraja 1945. do kraja 1946. na prostor Španovice naseljeno je 50-ak srpskih obitelji iz Bosne koji su imali zadaću pratiti sva nepoznata vozila i ljude, da se ne bi povratio neki starosjedilački Hrvat Španovčanin. Jedino je dopuštano da na Sisvete Hrvati dođu na groblje i pale svijeće.
Domovinski rat i današnja situacija
Godine 1990., na prvim slobodnim izborima, na području Pakraca nisu bile organizirane HDZ ni druge hrvatske stranke, ali ni Srpska demokratska stranka. Ogranci HDZ bivaju osnovani tek nakon izbora. Srpska demokratska stranka (SDS) osnovala je svoju mjesnu organizaciju i u Novom Selu. Dolazi do brzog nacionalne podjele i prvih oružanih incidenata.
Nakon dolaska UNPROFOR-a, Novo Selo se našlo u Zaštićenoj zoni UN (UNPA), ali je ostalo pusto. Godine 1993. donesena je odluka o vraćanju imena "Španovica". Na obnovi sela i povratu imovine od godine 1993. radi Zavičajna zajednica Španovčana.
Barrio San José (razvrstavanje)
Barrio San José ima više značenja:
El Macuil, San Pedro Mixtepec -Dto. 22 -
El Macuil je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini San Pedro Mixtepec -Dto. 22 -.
Kosmos-2382
Kosmos-2382 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2382 je lansiran sa kosmodroma Tjuratam, Bajkonur, Kazahstan, 1. decembra 2001. Raketa-nosač Proton-K je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Istia-Sigliola-Greta, Firenze
Istia-Sigliola-Greta je naselje u Italiji u provinciji Firenze, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 93 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 519 m.
Scortichino, Ferrara
Scortichino je naselje u Italiji u provinciji Ferrara, u regiji Emilia-Romagna.
Barrio San Juan (razvrstavanje)
Barrio San Juan ima više značenja:
Scortichino, Ferrara
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 1475 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 6 m.
Spilimbergo, Pordenone
Spilimbergo je naselje u Italiji u provinciji Pordenone, u regiji Furlanija-Julijska krajina.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 9422 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 132 m.
Nagrada Agatha
Nagrada Agatha je literarna nagrada koja se dodjeljuje piscima kriminalističkih romana.
Ime je dobila po Agathi Christie, najprodavanijoj autorici kriminalističkih romana u svijetu. Nagradu dijeli Malice Domestics Ltd u pet kategorija:
Genguaro, Susupuato
Genguaro je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Susupuato.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 95 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1842 m.
Matlahuacala (razvrstavanje)
Matlahuacala ima više značenja:
Loma Blanca, Tamazula de Gordiano
Loma Blanca je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Tamazula de Gordiano.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 13 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1250 m.
Barrio San Miguel (razvrstavanje)
Barrio San Miguel ima više značenja:
Tretja Mešanskaja
Tretja Mešanskaja (Третья Мещанская), također poznat i pod naslovom Ljubav utroje (Любовь втроём) je sovjetski nijemi film snimljen 1927. u režiji Abrama Rooma, najpoznatiji kao jedno od prvih ostvarenja svjetske kinematografije koje je prikazivalo poliandrijski odnos.
Scenario za film je napisao Viktor Šklovski na temelju članka u Komsomolskoj pravdi koji je opisao kako su mladu majku u bolnici posjetili dva mlada komsomolca koji su se osoblju predstavili kao očevi njenog djeteta i objasnili kako "pravi komsomolci ne poznaju osjećaj ljubomore". Tretja Mešanskaja je kasnijim historičarima filma postao zanimljiv kao jedno od rijetkih ostvarenja rane sovjetske kinematografije koje se bavi seksualnošću (pa se kao jedan od motiva zapleta koristi i tada legalni, a kasnije u SSSR zabranjeni abortus), ali i kao svjedočanstvo o mnogo "opuštenijim" cenzorskim standardima i "novom socijalističkom moralu" kojim je tadašnji režim nastojao radikalno redefinirati ili ukloniti "prevladane" institucije kao što su monogamija i brak. Tretja Mešanskaja je usprkos toga dobila negativne kritike u Pravdi, a u ruralnim i konzervativnim područjima tadašnjeg SSSR-a ju je publika dočekala neprijateljski. Neke od zapadnih zemalja su film odbile prikazati zbog navodnog promoviranja nemorala.
Godine 1998. je u Rusiji snimljen remake pod naslovom Retro vtrojom.
Kosmos-2383
Kosmos-2383 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2383 je lansiran sa kosmodroma Tjuratam, Bajkonur, Kazahstan, 21. decembra 2001. Raketa-nosač je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Bushveld
mini|desno|225px|Bushveld na karti južne Afrike Bushveld je ime geografske regije u Južnoafričkoj Republici koja zauzima veći dio provincije Limpopo i Provincije North West.
Bushveld je izuzeto bogat rudama, zbog izuzetno bogatog pojasa koji se zove Bushveldski kompleks.
Matlalapa (razvrstavanje)
Matlalapa ima više značenja:
Kosmos-2384
Kosmos-2384 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2384 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, Rusija, 28. decembra 2001. Raketa-nosač Ciklon-3 je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Mihai Viteazu, Vlad Țepeș
Mihai Viteazu je naselje u Rumuniji u okrugu Kalaraš u opštini Vlad Țepeș.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 1025 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 37 m.
El Vergel, Ebano
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 21 m.
Birkir Már Sævarsson
Birkir Már Sævarsson (Reykjavík, 11. studenog 1984.) je islandski nogometaš i reprezentativac koji trenutno igra kao branič za švedski Hammarby.
Izrazito svestran branič, Sævarsson je započeo kao desni bek u norveškom klubu SK Brann, međutim gotovo je cijelu 2009. godinu proveo igrajući na lijevoj strani. U Brannu je proveo ukupno šest sezona igrajući u norveškoj Tippeligaen, prije nego je u prosincu 2014. godine potpisao za Hammarby.
U Hammarbyju je 2015. godinu započeo kao stoper, ali se ubrzo vratio na svoju prirodnu, desnu stranu. Nakon što je na obje pozicije odigrao dobre partije, navijači su ga proglasili pridošlicom godine.
Za islandsku reprezentaciju debitirao je 2007. godine, a sudjelovao je i na Euru 2016. godine u Francuskoj, gdje je u utakmici protiv Mađarske postigao autogol kojim je utakmica završila 1:1.
Aţ Ţuwayrān, Taiz
Aţ Ţuwayrān je naselje u Jemenu u pokrajini Taiz.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 585 m.
Matlapa (razvrstavanje)
Matlapa ima više značenja:
Barrio San Pedro (razvrstavanje)
Barrio San Pedro ima više značenja:
Machias, Washington
Mačajas je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Vašington.
Suceagu, Baciu
Suceagu je naselje u Rumuniji u okrugu Kluž u opštini Baciu.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 1170 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 418 m.
Sonata facile
Sonata facile je jugoslavenska crno-bijela kriminalistička TV drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1965. godine. Režirao ju je Ivan Hetrich, a scenario je napisao Milan Grgić.
Barrio San Rafael (razvrstavanje)
Barrio San Rafael ima više značenja:
Rijacij
Rhyacij (od grčke riječi rhyax, "struja lave") je drugi geološki period u paleoproterozojskoj eri koji je trajao od prije 2300 Ma do prije 2050 Ma (miliona godina). Umjesto da se temelji na stratigrafiji, ovi datumi su utvrđeni kronometrijski.
Bushveldski kompleks i druge slične intruzije su se stvorile tokom ovog perioda.
Altefähr
Altefer je opština u njemačkoj saveznoj državi Meklenburg-Zapadna Pomeranija. Jedno je od 42 opštinska središta okruga Rigen. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 1.253 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 13061001.
Rijacij
Period Huronijske glacijacije završio je u kasnom rhyaciju prije 2100 Ma.
Altefähr
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Rigen Altefer se nalazi u saveznoj državi Meklenburg-Zapadna Pomeranija u okrugu Rigen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 3 metara. Površina opštine iznosi 20,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 1.253 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 61 stanovnika/km².
Romano di Lombardia, Bergamo
Romano di Lombardia je naselje u Italiji u provinciji Бергамо, u regiji Ломбардија.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 17549 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 123 m.
Ponte Rosso, Pesaro e Urbino
Ponte Rosso je naselje u Italiji u provinciji Pesaro e Urbino, u regiji Marche.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 46 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 247 m.
Ladera Chica, Ayotlán
Ladera Chica je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Ayotlán.
Los Ajos, Guerrero
Los Ajos je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Coahuila, u opštini Guerrero.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 1 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 283 m.
Matlatecoya (razvrstavanje)
Matlatecoya ima više značenja:
Priča o dva kamena
Priča o dva kamena je jugoslavenska crno-bijela TV drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1966. godine. Režirao ju je Daniel Marušić, a scenarij je napisao Petar Šegedin.
The Da Vinci Code (igra)
Pregled
Da Vinci Code je akcijska/avantura igra u trećem licu. Priča je kao i u knjizi, a ne u filmu, no posjećujete i neke lokacije koje nisu bile niti u filmu, niti u knjizi.
Cilj igre (kao i u knjizi i filmu) je pronalazak Svetog Grala. Da postigne cilje, igrač uspješno mora riješiti zagonetke, anagrame i ostale trikove i uz to poraziti AI. Postoje monge fizičke i intelektualne zagonetke koje morate riješiti prije nego postignete cilj.
Rancho Rafa, Ensenada
Rancho Rafa je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Baja California, u opštini Ensenada.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 6 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 688 m.
Case Brunetta, Treviso
Case Brunetta je naselje u Italiji u provinciji Тревизо, u regiji Венето.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 18 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 116 m.
Bay City, Wisconsin
Bej Siti je grad u američkoj saveznoj državi Viskonsin.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 500, što je 35 (7,5 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Barrio San Sebastián (razvrstavanje)
Barrio San Sebastián ima više značenja:
Aurelio Numillín, Gustavo Díaz Ordaz
Aurelio Numillín je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Gustavo Díaz Ordaz.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 75 m.
Altenhagen
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Demin Altenhagen se nalazi u saveznoj državi Meklenburg-Zapadna Pomeranija u okrugu Demin. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 92 metra. Površina opštine iznosi 11,1 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 357 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 32 stanovnika/km².
Mauro Guzmán (razvrstavanje)
Mauro Guzmán ima više značenja:
Argyll
Argyll ili Argyllshire (škotsko-gelski: Earraghaidheal = Obala Gela) bio je jedan od tradicionalnih historijskih countya na zapadu Škotske.
Geografske karakteristike
Argyll se prostirao na zapadu Škotske, najvećim dijelom po teritoriju današnjeg područnog vijeća - Argyll i Bute, ali su njegovi sjeverni dijelovi pripali Područnom vijeću Highland.
Colonia Bugambilias, San Pedro Mixtepec -Dto. 22 -
Colonia Bugambilias je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini San Pedro Mixtepec -Dto. 22 -.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 72 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 18 m.
Миљковац (Књажевац)
Миљковац је насеље у Србији у општини Књажевац у Зајечарском округу. Према попису из 2002. било је 154 становника (према попису из 1991. било је 239 становника).
Демографија
У насељу Миљковац живи 153 пунолетна становника, а просечна старост становништва износи 69,3 година (68,3 код мушкараца и 70,3 код жена). У насељу има 89 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 1,73.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
Al Ḩabwah, Taiz
Al Ḩabwah je naselje u Jemenu u pokrajini Taiz.
Prema proceni iz 2014. u naselju je živelo 9 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 590 m.
Slonovske rovke
Slonovske rovke ili sengiji (Macroscelidea), red malenih sisavaca koji spadaju u podrazred viših sisavaca, a obuhvaća porodicu Macroscelididae s rodovima Elephantulus, Macroscelides, Petrodromus i Rhynchocyon. Ime su dobile su po njušci nalik na slonovsko rilo.
Žive isključivo u Africi, gdje naziv za njih na bantu jeziku glasi "sengi". Posljednji predstavnik ovoga reda otkriven je krajem lipnja 2014. godine i imenovan je latinskim nazivom Macroscelides micus.
Hrane se kukcima, stonogama, paucima i crvima.
Barrio Santa Cecilia (razvrstavanje)
Barrio Santa Cecilia ima više značenja:
Kosmos-2385
Kosmos-2385 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2385 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, Rusija, 28. decembra 2001. Raketa-nosač Ciklon-3 je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Bitka kod Hohenmölsena
Bitka kod Hohenmölsena (Schlacht bei Hohenmölsen), također poznata i kao Bitka na Elsteru, odigrala se 14/15. oktobra 1080. u sjevernoj Njemačkoj za vrijeme Velikog saksonskog ustanka između trupa rimsko-njemačkog cara Heinricha IV na jednoj, i pobunjenika na čelu sa švapskim vojvodom i njemačkim protivkraljem Rudolfom od Rheinfeldena na drugoj strani. Rudolf, koji je 1077. proglašen njemačkim kraljem od strane skupštine pobunjenih njemačkih plemića, tokom godine je zabilježio niz uspjeha u borbi protiv carskih trupa, potakavši papu Grgura VII da ponovno ekskomunicira Heinricha IV, i tako ponovno započne Borbu za investituru. Heinrich se zbog toga sa svojom vojskom nastojao spojiti sa sebi vjernim feudalcima i vazalima u Meissenu i Češkoj, ali je zbog toga bio prisiljen prolaziti preko prema Salijskoj dinastiji neprijateljski nastrojene Saksonije gdje je Rudolf, pak, uživao snažnu podršku. Njegov pokušaj nije uspio, jer se između Heinrichove vojske i saveznika ispriječila rijeka Bijeli Elster, odnosno most kod grada Zeitz koji su držali pobunjenici. Nastojeći pronaći adekvatan prijelaz, Heinrich se sa vojskom povukao u močvarno područje zvano Grona. Tamo su ga opkolili Rudolf i njegovi vitezovi; bitku je odlučio Otto od Nordheima koji je preko močvarnog tla uspio iznenaditi Heinricha s leđa i zauzeti njegov logor. U metežu koji je nastao stradao je veliki broj Heinrichovih vitezova, ali je Heinrich uspio pobjeći. Rudolfu je, međutim, u borbi odsječena ruka te je od ozljeda preminuo sljedeći dan. Ta je smrt Heinrichov poraz pretvorila u pobjedu, jer pobunjenici više nisu imali vođu oko koga bi se okupili. Heinrich je tako postepeno uspio steći nadzor nad pobunjenom Njemačkom.
Maxcanú (razvrstavanje)
Maxcanú ima više značenja:
Hohenmölsen
Hoenmelzen je grad u njemačkoj saveznoj državi Saksonija-Anhalt. Jedno je od 43 opštinska središta okruga Burgenland. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 10.864 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 15084235.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Burgenland Hoenmelzen se nalazi u saveznoj državi Saksonija-Anhalt u okrugu Burgenland. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 149 metara. Površina opštine iznosi 75,2 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 10.864 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 144 stanovnika/km².
Kosmos-2386
Kosmos-2386 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2386 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, Rusija, 28. decembra 2001. Raketa-nosač Ciklon-3 je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Ardrossan
Ardrossan (škotsko-gelski: Àird Rosain = Jelenski rt) je lučki grad na zapadu Škotske od 11,024 stanovnika
Ardrossan administrativno podpada pod Područno vijeće (council area) - Sjeverni Ayrshire.
Geografske karakteristike
Ardrossan leži na južnoj obali zaljeva Firth of Clyde, udaljen od 48 km jugozapadno od Glasgowa.
Historija
Ardrossan je bio poznat po svom zamku na brdu Cannon iz 11. vijeka, kog su razorile trupe Olivera Cromwella 1648. Grad je prosperirao tokom 18. i 19. vijeka, zahvaljujući svom položaju na izlazu iz zaljeva Firth of Clyde prvo kao luka a zatim kao brodogradilište. Od sredine 19. vijeka iz Ardrossana stalno voze brodovi za nedaleki otok Arran, tako je i danas Ardrossan, glavna luka za Arran.
Santa Inés, Susupuato
Santa Inés je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Susupuato.
Kosmos-2387
Kosmos-2387 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-2387 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, Rusija, 25. februara 2002. Raketa-nosač Sojuz je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Barrio Santa Cruz (razvrstavanje)
Barrio Santa Cruz ima više značenja:
Intruzija
U geologiji intruzija obično označava tijelo magmatske stijene koje se kristaliziralo od rastopljene magme ispod površine Zemlje. Intruzivne stojene uključuju različite vrste magmatskih stojena od krupnozrnatog, faneritičkog granita i veliki batholita do finozrnatih, afantičnih, rhyolita u vulkanskim ždrijelima i kanalima. Po sastavu, intruzivne stijene uključuju različite vrste magmatskih stijena od gustog i tamnog ultramafičnog peridotita do svjetlih, rijetkih alkalnih granita i syenita. Tijela od magme koja se učvrsti prije nego što dođu nba površinu zemlje zovu se plutoni po Plutonu, rimskom bogu podzemnog svijeta. Dobro poznati primjer magmatske intruzije je Vražja Kula u američkoj saveznoj državi Wyoming.
Orosirij
Orosirij (od grčke riječi orosira, "planinski lanac") je treči geološki period u paleoproterozojskoj eri koji je trajao od prije 2050 Ma do prije 1800 Ma (miliona godina). Umjesto da se temelje na stratigrafiji, ovi datumi su definirani kronometrijski.
Intruzija
Roche plutonique
Orosirij
Druga polovica perioda je predstavljala doba intenzivne orogenze na praktički svim kontinentima.
Vjerojatno je tokom ovog perioda Zemljina atmosfera postala bogata kisikom zahvaljujući fotosintezi od strane cijanobakterija.
Maximiliano R. López (razvrstavanje)
Maximiliano R. López ima više značenja:
Kornić
mini|Ranosrednjevjekovna [[Crkva sv. Dunata na Krku|crkvica Svetog Dunata]] mini|Ski-lift nedaleko Kornića i [[Punat|Punta]] Kornić je naselje na otoku Krku, administrativno pripada gradu Krku i jedan od njegovih mjesnih odbora. Mjesni odbor Kornić danas obuhvaća sljedeća mjesta: Kornić, Muraj i Lakmartin.
Smještaj
Kornić se nalazi na uzvisini, ponad Puntarske drage od koje je udaljen oko 700 metara. Smjestio se na mjestu gdje se Puntarska draga najviše uvukla u Krk. Međutim, kao i mnoga nekada neobalna naselja, npr. Čižići kraj Dobrinja, i Kornić se posljednjih nekoliko desetljeća proširio zbog izgradnje apartmana i približio moru. Ipak, za razliku od Čižića koji su se potpuno spustili do mora, još uvijek postoji zabrana građenja na predjelu između Kornića i lokaliteta Dunat u Puntarskoj dragi.
Kornić je udaljen je oko 7-8 km od centra Krka i samo 3 km od susjednog Punta. Zbog toga je Kornić sa selima Lakmartin i Muraj koncem 19. i u prvom dijelu 20. st. i bio dijelom općine Punat. Novom reorganizacijom lokalne samouprave, podjelom otoka na sedam općina 1992. g., Kornić i okolni zaseoci pripojeni su području Grada Krka.
Povijest
Kornić se prvi put spominje 1503. godine, u spisima krčke biskupije, u vezi s biskupom Dunatom, koji je dao u najam neke prostorije Kapele sv. Nikole, Martinu Divačiću iz Kornića. Kornić se nadalje spominje i 1519. godine, u papinskom spisu (Lav X.), kojim se neki posjedi na Korniću, između ostalog i ''Kapela sv. Nikole'', potvrđuju kao vlasništvo biskupa Dunata.
Crkva sv. Jakova
Kornić je naglo narastao u 19. stoljeću pa je stara crkva postala pretijesna. Nova crkva počele se graditi 1864., a završena je 1865. godine. Nalazi se u središtu Kornića na cesti Lakmartin - Dunat - Punat.
Podrijetlo naziva Kornić
Riječ Kornić romanskog je porijekla. Vjerojatno dolazi od latinske riječi cornu,-us = rog, glavica, krilo (vojske) ili kraj. Centar Kornića doista leži na glavici brijega. I riječ kraj ima smisla, jer je Kornić bio kraj krčke vlasti, a od njega je počinjao teritorij Vrbnika.
Prema drugoj teoriji naziv sela dolazi od, također, latinske riječi, cornix, što znači vrana. Vrane se doista i okupljaju na osamljenim glavicama vrhova pa ni ovu teoriju ne treba posve odbaciti.
Moguće je da je naziv potekao i iz izumrlog narječja veclisun ili veljotsko narječje koje se govorilo u Krku i okolici, a koje je izumrlo koncem 19. st. Na to upućuje i činjenica što je Korniću nekada pripadalo i obližnje, danas izumrlo, selo Lizer. Njegov naziv je nedvojbeno iz veljotskog narječja. Danas je ostao samo naziv za lokalitet Lizer.
Stanovništvo
minijatura|lijevo|[[Sopile ili sopele]] minijatura|lijevo|Folklorna skupina Kulturnog društva "Kornić" pleše uz sopile Prema posljednjem popisu stanovnika iz 2001. g. u Korniću je živjelo 325 stanovnika.
Prvi službeni podaci iz 1857. g. ukazuju na 271 žitelja. Od tada je broj stanovnika postupno rastao sve do 1921. g. kada je popisano maksimalnih 455 stanovnika. Od tada slijedi postupni pad broja stanovnika sve do 1981. g. kada je u Korniću živjelo samo 232 kornićara. Otvaranje Zračne luke Rijeka i Krčkog mosta, stvorene su bolje veze otoka s kopnom, a time i preduvjeti za snažniji razvitak turizma. Zbog toga 1980-ih i 1990-ih dolazi do snažnog povećanja broja stanovika i vraćanja života u to malo krčko selo. Ipak, veliki porast nije samo rezultat činjeničnog povećanja stanovništva nego i brojnih vlasnika apartmana koji su upisali u Korniću mjesto prebivanja radi izbjegavanja plaćanja poreza.
Gospodarstvo
Iako blizu moru, Kornićari nisu bili okrenuti moru tj. ribarstvu kao susjedni Puntari. Tek u novije vrijeme na Dunatu raste broj brodica mještana Kornića.
Tradicijski su glavne privredne grane u Korniću bile ovčarstvo i maslinarstvo. Tako je i danas. Premda turizam ima sve važniju ulogu, ipak su obnovljeni i prošireni mnogi maslinici, a sade se i novi. Također i ovčarstvo je i dalje jako razvijeno, a sve više jača i proizvodnja ovčjih sireva.
Kultura
U Korniću djeluje katedra Čakavskog sabora, koja je 2000. godine otvorila čitaonicu "Frankopan", a 2007. godine Zavičajnu etnografsku zbirku te od 1993. godine neprekidno vodi Ljetnu školu glagoljice.
Folklorna skupina utemeljena je 1995. godine kao dio skupine HKD "Braće Radić" iz Zagreba. Od 2011. godine djeluju kao samostalna skupina pod nazivom Kulturno društvo "Kornić".
Znamenitosti
Osim nje, na tom lokalitetu, Dunat, je plaža s ugostiteljskim objektom, novoizgrađena lučica za brodice lokalnog stanovništva te ski-lift, športsko-rekreacijski centar na kojem se održavaju i europska natjecanja u tom športu.
Vrijeme rakova
Vrijeme rakova je jugoslavenska crno-bijela TV drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1967. godine. Režirao ju je Ivan Hetrich, a scenarij je napisao Ivo Štivičić.
Neil Taylor (fudbaler)
Neil John Taylor (St Asaph, 7. veljače 1989.) je velški nogometaš i reprezentativac koji trenutno igra kao branič za Swansea City.
Iako je karijeru započeo u omladinskom pogonu Manchester Cityja, Taylor je prvi profesionalni ugovor potpisao s Wrexhamom, odakle je 2010. godine za £150,000 prešao u Swansea City.
Rutland, North Dakota
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 163, što je 57 (-25,9 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
La Beccheria, Firenze
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 39 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 58 m.
Torralba, Sassari
Torralba je naselje u Italiji u provinciji Sassari, u regiji Sardinija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 965 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 427 m.
Renato Dulbecco
mini|desno|200px|Renato Dulbecco Renato Dulbecco (Catanzaro, 22. februara 1914. – La Jolla, 19. februara 2012) je italijanski virolog koji je 1975. dobio Nobelovu nagradu za fiziologiju ili medicinu, zajedno s Howardom Teminom i Davidom Baltimoreom koji su istovremeno i neovisno jedan od drugog otkrili enzim reverznu transkriptazu. Iako Dulbecco nije otkrio enzim reverznu transkriptazu, zaslužan je za metodu kojom su ova dvojica naučnika došla do otkrića.
Mazahuacán (razvrstavanje)
Mazahuacán ima više značenja:
Ob (razvrstavanje)
Ob se može odnositi na:
Los Laureles, Tamazula de Gordiano
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 14 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1481 m.
Đuličan
Đuličan je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Glamoč koja pripada entitetu Federacija Bosne i Hercegovine. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 148 stanovnika.
Praviteljstvo suda crnogorskog i brdskog
Praviteljstvo suda crnogorskog i brdskog je institucija sudske vlasti, s određenim izvršnim ovlastima, oformljeno 1798.. Tada je i usvojeno prvih 16 članaka Zakonik opščeg crnogorskog i brdskog a 1803. još 17 članaka.
Praviteljstvo je, pored vladara mitropolita, prvi stalni organ vlasti u novijoj povijesti crnogorske države.
O Praviteljstvu
Praviteljstvo je izabrano na Crnogoskom zboru 1798. a dopunjeno novim članovima 1803. godine.
Zadaća mu je bila miriti posvađana crnogorska plemena i bratstva ("umir krvnih osveta"). Praviteljstvo je radilo na Cetinju. Njeni članovi nisu dobijali nikakovih financijskih naknada a svoj su rad smatrali kulukom, pa se i ovaj prvotni crnogorski sud ponegdje u povijesnoj literaturi pominje i kao Kuluk.
Za potrebe je Praviteljstva vladar i mitropolit Petar I. Petrović Njegoš (Sveti Petar Cetinjski) sazdidao pokraj Cetinjskoga samostana jednospratu zgradu u kojoj su sudije vijećale, a zgrada je prozvana Sionica.
Kasnije je pri Praviteljstvu oformljena Narodna kancelarija koja je vodila njene administracijske poslove.
U tom dokumentu se, inače, predviđa:
Praviteljstvo suda crnogorskog i brdskog je institucija sudske vlasti, takođe s izvjesnim izvršnim ovlašćenjima, oformljeno 1798. Tada je i usvojeno prvih 16 članaka Zakonika opščeg crnogorskog i brdskog, a 1803. još 17 članaka.
U članku 20 Zakonika piše (originalni cit.): "Ni jedan narod ne može biti čestit i srećan u kojem zakonitog suda i praviteljstva nema".
Praviteljstvo je, pored mitropolita i guvernadura (kao predsjednika ove institucije sudske vlasti), prvi stalni organ vlasti u novijoj povijesti crnogorske države.
Praviteljstvo je izabrano na Crnogorskom zboru 1798. a dopunjeno novim članovima 1803. godine. Zadatak mu je bio miriti posvađana crnogorska plemena i bratstva ("umir krvnih osveta"). Praviteljstvo je radilo na Cetinju. Njeni članovi nisu dobijali nikakvih finansijskih naknada a svoj su rad smatrali kulukom, pa se i ovaj prvotni crnogorski sud ponegdje u istorijskoj literaturi pominje i kao Kuluk. Formalno-pravno gledano, zadatak "Praviteljstva" koje je institucija sudske vlasti, nije bila išta drugo, i išta više, do sprovođenje u život pricipa na kome je sam mitropolit Petar I uporno insistirao, tražeći da se popovi (“crne kape”) u svjetovne stvari (“mirska đela”) ne miješaju.(Petar I Petrović: Poslanice, Cetinje 1993, str.244);
Sastav Praviteljstva
Dva najutjecajnija člana Praviteljstvasu bili vladika Petar I i guvernadur Jovan Radonjić dok je guvernadur bio predsjednik (na izvornom crnog. jeziku "predsjedatel", a ostali su članovi bili iz najviših slojeva crnogorskog društva, uopšteno nazivani glavari - crnogorski serdari, vojvode, plemenski knezovi, protopopovii, itd., dok je prvopotpisani uvijek bio guvernadur kao predsjednik.
Najuticajniji predstavnici nahija i crnogorskih plemena su i članovi Praviteljstva. U početku svoga rada Praviteljstvo suda crnogorskog i brdskog brojalo je 50 članova nazvanih činonačelnikov. Najutjecajniji su članovi Praviteljstva bili: serdar Mihailo Bošković, Rade Bogdanović, Stanko Petrović, Nikola Kaluđerović, vojvoda Mićo Vukotić, arhimandrit Josif Pavićević, itd.
Tomislav Durbešić
Tomislav Durbešić (Niš, 11. srpnja 1928. - Pariz, 14. kolovoza 2001.), hrvatski književnik, redatelj i profesor na Akademiji dramske umjetnosti u Zagrebu.
Plodni polumjesec
mini|right|200px|Plodni polumesec Plodni polumesec se nalazi u jugozapadnoj Aziji i sastoji se od plodnih podregiona Mesopotamije i Levanta. Kroz ovaj region protiču četiri velike reke: Nil, Jordan, Eufrat i Tigar.
Tomislav Durbešić
Životopis
Studirao je slavistiku i germanistiku na Filozofskom fakultetu i režiju na Akademiji dramske umjetnosti u Zagrebu. U kazalištu debitira režijom Takva ljubav (Takove laske) P. Kohouta 1958. g. u kazalištu Gavella. Od tada do svoje smrti, režirao je oko 150 predstava u Zagrebu, Dubrovniku, Sarajevu, Zenici, Banjoj Luci, Prištini, Splitu, Rijeci, Zadru, Osijeku, Beogradu, na Dubrovačkim ljetnim igrama i Splitskome ljetu. Od 1965. do 1966. angažiran je u zagrebačkom Hrvatskom narodnom kazalištu, a 1954. osniva Mali dramski studio. Osnivač je i Večernje scene u Kazalištu Trešnja i Scene P.S. u Hrvatskom narodnom kazalištu. Jedan je od utemeljitelja Teatra ITD, gdje je i režirao. Bavio se je i pedagoškim radom na Akademiji dramske umjetnosti u Zagrebu, od 1972. je viši predavač, a od 1985. postaje redovni profesor na Odsjeku za glumu i režiju.
Plodni polumjesec
S južne strane je omeđen Sirijskom pustinjom a sa severne Anadolijom. Proteže se od istočne obale Sredozemnog mora do Persijskog zaliva zahvatajući teritoriju površine između 400.000 i 500.000 km². Područje je geografski važan most između Afrike, Azije i Evrope, preko kojeg su prelazile migracije iz predhodne istorije prilikom širenja čovječanstva. Po jednoj teoriji Srednji istok je važan i za distribuciju mnogih biljnih i životinjskih vrsta, pogotovo njihovo zadržavanje i preživljavanje u vrijeme nepogodnih klimatskih uslova u Evropi i Africi.
Guvernadurica
Gubernadurica (Guvernadurica) je špilja u Cetinjskom manastiru u kojoj su prvi zatočenici bili posljednji crnogorski guvernadur Vukolaj Radonjić i njegov brat Marko Radonjić. Po njima je taj zatvor - špilja prozvana gubernadurica (negdje guvernaturovica). Od posljedica tamnovanja u gubernadurici u kojoj je tijekom cijele godine temperatura 0°C je umro i gubernadur. Kasnije su u gubernadurici bili zatvarani najteži politički prijestupnici čak do svršetka Drugog svjetskog rata.
Tomislav Durbešić
Književni rad
Autor je više zbirki poezije; (P.S. 1975.), Pjesme u prkos (1997.), Kome? (1987.), Pješak na autostradi (1988.), Dosta! (1999. ), eseja; Fate largo (1973.), Kazivanje avangardnog konzervativca (1989.), (Eto tako (1990. ), Izabrana djela 1/2 ( 2001.), drama; Va banque ili Raspućin i ostali (1975.), San revolucionarne noći (Rondo) (1999.)