cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bitka za Kupres 1942.
Drugi napad na Kupres
Poučene iskustvom iz prvog napada, partizanske brigade su prethodna fazu savladavanja spoljašnje odbrane oko Kupresa savladali mnogo efikasnije, i sve jedinice su se do deset sati uveče našle u borbi na prvoj liniji kuća ili nadomak nje. Usledio je juriš na rovove, mitraljeska gnezda i utvrđene zgrade na rubu varoši.
Col Cornacchia, Latina
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 170 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 20 m.
Bitka za Kupres 1942.
Drugi napad na Kupres
Već u ovoj fazi, ustaše su postigle bitan uspeh, nanevši partizanskim jedinicama na prilazima teške gubitke. Sistem vatre bio je veoma dobro organizovan i veoma gust, tako da, čim bi otkrili prisustvo partizana na određenom sektoru, usledila bi intenzivna unapred pripremljena minobacačka i mitraljeska vatra. Najteže gubitke pretrpeli su drugi i četvrti bataljon Četvrte proleterske brigade.
Sve jedinice su, trpeći teške gubitke su po grupama uspeli da prodru u prve rovove i dokopaju se prvih kuća. Uz pomoć bombaša napredovalo se po grupama, korak po korak, od kuće do kuće. Prvi bataljon Četvrte proleterske brigade, napredovao je duž glavne ulice. Prva krajiška brigada probila se do ustaške baterije brdskih topova i vatrenom kontrolom onemogućila njeno korišćenje, međutim, uprkos velikom zalaganju da osvoji topove, zaustavljena je na 30 metara od njih. Međutim, ovi mestimični prodori nisu pokolebali ustašku odbranu. Ustaše su uspele su da održe u svojim rukama najznačajnije objekte: silos, žandarmerijsku kasarni i Hrvatski dom, i da nanesu napadačima ozbiljne gubitke. Pukovnik Šimić sve vreme je čvrsto držao jedinice u svojim rukama, koordinirao odbranu i intervenisao rezervom na ugroženim sektorima.
Komandant Devete pješačke pukovnije kaže u izveštaju: "U tri tvrdo zidane zgrade uvukli su se partizani odakle su davali očajnički otpor. Pukovnik Šimić izdao je zapovijest da se te zgrade bombarduju iz topova i poruše kako bi se mogla ta gnijezda uništiti."
Partizani nisu uspeli da uspostave komandu i veze u Kupresu. Zamenik komandanta Četvrte proleterske brigade, Špiro Mugoša probio se sa jedinicama u Kupres, ali je bio odsečen i poginuo zajedno sa svim kuririma.
Pred zoru, partizanske jedinice bile su izmorene, desetkovane i suočene sa oskudicom municije. Takođe, bilo je neophodno izvući veliki broj ranjenika. Bilo je očigledno da ustaški otpor ne popušta i da partizanski napadi više nemaju izgleda na uspeh. U toj situaciji štabovi su izdali naređenje za odvajanje od neprijatelja i izvlačenje iz Kupresa.
U ovoj situaciji ustaške jedinice u Kupresu ponovo su demonstrirale svoju čvrstinu i odlučnost. Osetivši popuštanje partizanskok pritiska, ustaški štab pokrenuo je svoje jedinice u opšti kontranapad u u gonjenje partizanskih jedinica u povlačenju. U ovome su ispoljili energičnost, i partizani su bili prinuđeni na ogorčenu odbranu zaštitnih delova da bi sprečili odsecanje jedinica i omogućili izvlačenje ranjenika. Nekoliko ranjenika koje su ustaše uhvatili zverski je masakrirano.
Nakon sređivanja jedinica, Vrhovni štab je, osvedočivši se u otpornu snagu kupreškog garnizona, odustao od daljih napada i usmerio operativnu grupu brigada prema Mrkonjić Gradu i Jajcu.
Rezultat bitke
Obe strane pretrpele su tokom bitke značajne gubitke, pri čemu su partizani nesumnjivo prošli znatno gore.
Branioci Kupresa imali su samo tokom noći 13./14. avgusta prema vlastitom izveštaju 135 izbačenih iz stroja, od kojih 33 poginula, 72 ranjenih i 28 zarobljenih.
U napadu tokom te noći partizanske jedinice imale su 98 poginulih i 141 ranjenog borca, od kojih je samo Četvrta proleterska imala 73 poginula i 51 ranjenog borca.
Bitka za Kupres predstavljala je značajnu pobedu za ustaške vojne snage u Bosni. Međutim, to je bio kratkotrajan uspeh. Partizanske jedinice i štabovi izvukle su iskustva iz ovog neuspeha i u sledećim nedeljama zadali su ustašama više teških poraza koji su krunisani zauzimanjem Jajca 24. septembra 1942. godine.
Poraz na Kupresu predstavljao je za partizanske jedinice i štabove mrlju na vojničkom ponosu. Druga proleterska je još jednom napala Kupres 28. decembra 1942. godine, ali ponovo bez uspeha. Kupres je konačno osvojila Treća krajiška brigada 3. oktobra 1943. godine, nakon čega nikad više nije predstavljao značajnije utvrđenje.
Kotonvud
Kotonvud se može odnositi na
Faribo
Faribo se može odnositi na
Retorta
mini|300px|Retorta.
U laboratoriji, retorta je deo laboratorijskog posuđa koje se koristi za destilaciju ili suvu destilaciju. Sastoji se iz okruglog dela sa dugačkim produžetkom okrenutim na dole. Supstanca koja se destiluje se stavi u okrugli deo, koji se zatim zagreva. Produžetak deluje kao vazdušni kondenzator, kroz koji se kondenzovani destilat sliva i sakuplja u sud koji se nalazi ispod otvora na kraju produžetka.
U hemijskoj industriji, retorta predstavlja hermetički zatvoreni sud u kome se supstanca zagreva, dajući gasovite proizvode koji se sakupljaju ili koriste u sledećoj fazi proizvodnje. Industrijske retorte se koriste u suvoj destilaciji uljnog škriljca i proizvodnji ugljena.
Istorija
Retorte su poznate još od vremena alhemije. Pojavljuju se na mnogim prikazima alhemičarskih laboratorija. Pre pronalaska modernih kondenzatora, retorte su koristili mnogi poznati hemičari, kao što su Džabir, Lavoazije i Bercelijus.
Uloga u današnjoj laboratoriji
Zahvaljujući napretku tehnologije (prvenstveno pronalaskom kondenzatora), u današnjim laboratorijama retorte su gotovo sasvim potisnute. Ipak, retorta se može koristiti u pojedinim destilacijama koje ne zahtevaju komplikovane aparature.
Filmor
Filmor se može odnositi na
Friborn
Friborn se može odnositi na
Alix
Aliks je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Rona koja pripada prefekturi Vilfranš sir Saon.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 690 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 191 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 3,61 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 284 metara (maksimalnoj 408 m, a minimalnoj 258 m).
Moždano specifični angiogenezni inhibitor 1
Moždano specifični angiogenezni inhibitor 1 je protein koji je kod ljudi kodiran BAI1 genom. On je inhibitor angiogeneze i supresor rasta glioblastoma.
Angiogeneza je kontrolisana lokalnim balansom između stimulatora i inhibitora rasta novih krvnih sudova, i supresovana je pod normalnim fiziološkim uslovima. Angiogeneza je esencijalna za rast i metastazu čvrstih tumora. Da bi obezbedile snabdevanje krvi koji je neophodno za njihov rast, ćelije tumora su potentno angiogene i privlače nove krvne sudove usled povišene sekrecije induktivnih agenasa i umanjene produkcije endogenih negativnih regulatora. BAI1 sadrži najmanje jedano funkcionalno p53 mesto vezivanja unutar introna, i njegovo izražavanje može da bude indukovano p53 faktorom. Postoje dva druga gena moždano specifičnih angiogeneznih inhibitor, BAI2 i BAI3, koji zajedno sa BAI1 imaju slične tkivne karakteristike i strukture, međutim samo BAI1 je transkripciono regulisan p53 proteinom. BAI1 je član sekretinske receptorske familije.
Interakcije
Moždano specifični angiogenezni inhibitor 1 formira interakcije sa BAIAP3 i MAGI1.
Savona, New York
Savona je grad u američkoj saveznoj državi Njujork.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 827, što je 5 (0,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Neonacizam
thumb|desno|Nakon što je simbol svastike zabranjen neki njemački neonacisti koriste zastavu Njemačkog Carstva thumb|lijevo|Trostruka sedmica, jedan od najraširenijih neonacističkih simbola Neonacizam se odnosi na novu, reinkarniranu ili savremenu ideju nacizma. Političke grupe koje pokušavaju da ožive taj pokret se zajednički nazivaju neonacističke ili neofašističke grupe. Takve grupe postoje širom svijeta: u Rusiji, Sjedinjenim Američkim Državama, Austriji, Australiji, Velikoj Britaniji, Njemačkoj, Grčkoj, Srbiji, Hrvatskoj, Skandinavskim zemljama itd.
Ideali ovih grupa variraju, ali skoro sve imaju neke zajedničke tačke: veličanje Hitlera i nacista, umanjivanje ili potpuno nijekanje Holokausta, borba protiv multikulturalizma, nacionalizam, netolerancija prema određenim grupama (Jevrejima, muslimanima, ne-bijelcima, homoseksualcima).
Neki analitičari upozoravaju  da neonacizam sve više i više postaje prihvaćen kao mainstream politički pravac, i da putem interneta nacisti nekontrolisano šire svoju propagandu.
Evropom se u posljednje vrijeme širi talas ekstremno-desnih i populističkih partija koje se zajednički nazivaju Euronacionalizmom. Ove su partije društveno prihvaćene i učestvuju u političkom životu, ali se smatra da imaju bliske veze sa neonacističkim grupacijama.
Načelo neodređenosti
mini|desno|[[Werner Karl Heisenberg formulirao je 1927. načelo neodređenosti.]]
mini|desno|Ilustrativni prikaz [[Superpozicija titranja|superpozicije nekoliko ravnih valova koji formiraju valni paket. Vidimo da valni paket postaje sve više lokaliziran, dodavanjem novih ravnih valova.]]
mini|desno|Prvi tragovi uočeni u [[Komora na mjehuriće|komori na mjehuriće s tekućim vodikom na Bevatronu.]]
U kvantnoj mehanici, načelo neodređenosti (poznato i kao Heisenbergovo načelo neodređenosti) je bilo koja inačica nejednačina koje opisuju temeljno ograničenje spoznaje određenih parova fizikalnih veličina. Prvo takvo načelo uvedeo je 1927. njemački fizičar Werner Heisenberg, za položaj i količinu gibanja: što točnije poznajemo položaj, manje točno možemo poznavati količinu gibanja - i obrnuto.
Prema Heisenbergovim relacijama neodređenosti, nemoguće je oboje, položaj i količinu gibanja (na primjer elektrona), odrediti apsolutno točno, čak ni idealnim hipotetičkim pokusom, jer se postupkom mjerenja položaja nužno remeti količina gibanja, i obratno. Prema Heisenbergovim riječima, ne postoji stvarna staza elektrona u komori s mjehurićima, jer je svakim mjehurićem određen "ne posve točno" položaj, a brzina se elektrona određuje iz slijeda mjehurića. Heisenbergovo je stajalište do kraja jasno: elektron postoji neovisno o opažaču, ali se promatranjem na nj utječe onako kako je to formulirano matematičkom shemom relacija neodređenosti. Niti jedan do sada izveden pokus nije uspio izbjeći relacije neodređenosti.
Izvorna formulacija
Heisenberg je izvorno svoje relacije izrazio preko matrične mehanike (koju je osmislio kao dvadesetdvogodišnjak, za potrebe kvantne mehanike ), to jest preko komutacijskih relacija:
gdje su:
Kada se nejednakost izrazi preko standardne devijacije, kao što su to napravili E. H. Kennard i H. Weyl, postaje jasnije da je riječ o organičavanju znanja o položaju x i količini gibanja p:
gdje su \sigma_{x} i \sigma_{p} standardne devijacije položaja i količine gibanja, definirane kao:
Valno-mehanička formulacija
(Ref )
Prema de Broglievoj hipotezi, svaka čestica ima ujedno i valna svojstva. Informacije o položaju čestice, u kvantnoj mehanici, dobiva se iz valne funkcije \Psi(x,t). Vremenski neovisna valna funkcija za jednostavni ravni valnog broja k0 i količine gibanjap0 je
Vjerojatnost nalaženja čestice između a i b je, po Bornovom pravilu, definirana kao
Očito je da je u slučaju ravnoga valna |\psi(x)|^2 funkcija konstanta, odnosno, čestica može biti bilo gdje, u promatranom prostoru, sa jednakom vjerojatnosti. Drugim riječima, položaj čestice je maksimalno neodređen. Ako promatramo valnu funkciju koja je superpozicija više valova (kao na animaciji desno):
gdje A n predstavlja koeficijent, odnosno doprinos vala količine gibanja pn rezultantnom valu. Prijeđemo li sa sume po diskretnim valovima na kontinuirani slučaj, rezultantna valna funkcija biti će integral preko svih mogućih valova
gdje \phi(p) predstavlja amplitudu koja je Fourierov transform od \psi(x). Sa ovom funkcijom, pozicija je postala preciznije definirana, ali je sada količina gibanja slabije definirana pošto je rezultantni val superpozicija valova sa raznim količinama gibanja. Točnije, smanjili smo standardnu devijaciju pozicije σx na račun povećavanja standardne devijacije količine gibanja σp.
Stoga, ukoliko povećamo σx, smanjiti će se σp i obrnuto. Zaključujemo da je odnos σx i σp obrnuto proporcionalan, što je upravo ono što govore Heisenbergove relacije neodređenosti. Može se pokazati da umnožak σx i σp daje upravo vrijednost.
Matrična formulacija
(Ref )
U matričnoj mehanici, izvornom načinu na kojem je Heisenberg došao do svojih relacija, opservable poput položaja i količine gibanja samoadjungirani operatori. Za početak, definirajmo komutacijske relacije između dva operatora kao
U slučaju operatora položaja i količine gibanja, imamo
gdje je Î operator identiteta.
Pretpostavimo, radi reductio ad absurdum, da je ujedno i vlastita funkcija operatora količine gibanja, sa vlastitom vrijednosti p0; tada bismo imali
Cinquina, Chieti
Cinquina je naselje u Italiji u provinciji Chieti, u regiji Abruzzo.
Načelo neodređenosti
Matrična formulacija
Međutim, takav rezultat je upravo u kontradikciji sa Heisenbergovim relacijama neodređenosti koje zahtijevaju
Cinquina, Chieti
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 37 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 204 m.
Lejk ov Vuds
Lejk ov Vuds se može odnositi na
Načelo neodređenosti
Matrična formulacija
Što implicira da kvantna stanja ne mogu biti istovremeno vlastita funkcija položaja i količine gibanja. Drugim riječima: mjerenjem položaja, količina gibanja će biti neodređena, i obrnuto.
Važne relacije neodređenosti
U kvantnoj se teoriji, u literaturi, uobičajeno navode tri relacije za položaj i količinu gibanja:
te četvrta relacija neodređenosti za energiju i vrijeme:
Osim spomenutih relacija neodređenosti između položaja i količine gibanja, u kvantnoj mehanici često se koriste i relacije neodređenosti za: komponente kutne količine gibanja, komponente spina čestice i relacije između energije i vremena.
Za kutnu količinu gibanja vrijedi
Gdje je Levi-Civita simbol. Što znači da nije moguće istovremeno poznavati vrijednosti dviju komponenta kutne količine gibanja.
Za komponente spina vrijedne analogne relacije kao kod kutne količine gibanja, odnosno
Pošto vrijeme u nerelativističkoj kvantnoj mehanici nije opservabla, umjesto vremena koristi se životni vijek stanja \psi u odnosu na opservablu B, pa relacije imaju oblik
gdje je σE standardna devijacija Hamiltonijana (operatora energije) u stanju \psi, a σB standardna devijacija nekog operatora B. , gdje je
Heisenbergov mikroskop
Relacije neodređenosti izmeđ položaj i brzinu neke čestice možemo predočiti slikovitim teorijskim primjerom Heisenbergova mikroskopa:
Da bismo promatranjem odredili položaj nekog tijela, moramo ga osvijetliti i primiti svjetlost koja se od njega reflektira. Međutim, zbog ogiba svjetlosti položaj tijela možemo odrediti najpreciznije na valnu dužinu svjetlosti pa tako možemo pisati da je neodređenost položaja tijela jednaka valnoj dužini svjetlosti (Δx≈λ). Smanjenjem valne dužine korištene svjetlosti možemo sve preciznije odrediti položaj tražene čestice, ali u tom slučaju povećavamo energiju zračenja (E=hf=hc/λ), odnosno čestična svojstva svjetlosti (elektromagnetskog vala) čiji foton u tom slučaju ima veću količinu gibanja (p=h/λ) pa tako u "sudaru" s promatranom česticom više mijenja njenu količinu gibanja (u odnosu na početnu) tako da je i nju nemoguće sasvim točno odrediti. Povećanjem čestičnih svojstava svjetlosti kojom osvjetljavamo (smanjenje valne dužine) gubi se na preciznosti mjerenja brzine (količine gibanja), a povećanjem valnih (povećanje valne dužine) gubi se na preciznosti određivanja položaja.
Ovo nije posljedica nesavršenosti mjernih instrumenata, nego je kvantno svojstvo samog promatranog sustava i nemoguće ga je izbjeći i uporabom savršenih mjernih instrumenata. Što preciznije mjerimo položaj, manje precizno mjerimo brzinu i obrnuto. Ovo svojstvo otkrio je 1927. godine njemački fizičar Werner Heisenberg a obično se formulira ovako:
Δp·Δx≥ħ/2
gdje je Δp neodređenost količine gibanja, Δx neodređenost položaja, a ħ je reducirana Planckova konstanta (ħ=h/2π) h=6,626·10−34 Js
ili drukčije formulirano:
ΔE·Δt≥ħ/2
gdje je ΔE neodređenost energije, a Δt neodređenost mjerenja vremenskog intervala.
Ove relacije vrijede i u makrosvijetu (svijetu klasične mehanike), ali tamo su neprimjetljive jer je neodređenost položaja zanemariva u odnosu na dimenzije tijela, a neodređenost količine gibanja u odnosu na ukupnu količinu gibanja tijela.
Heisenbergovo načelo neodređenosti izazvalo je brojne kritike u svijetu fizike 20. stoljeća (najpoznatije od Alberta Einsteina) jer je utjelovljenje kontrarnosti determinističkim principima dotadašnje fizike, otpočelo je eru probabilističkog pristupa kvantnoj fizici i postavilo bitnu granicu preciznosti eksperimenta.
Čestica u kutiji
Najjednostavniji kvantnomehanički sustav je primjer slobodne čestice u kutiji. Takva čestica se može gibati samo u jednoj dimenziji (lijevo-desno) i ograničena je u beskonačoj potencijalnoj jami (zidovi označavaju barijere u kojima je potencijalna energija beskonačna), dok je potencijalna energija unutar kutije jednaka nuli. Stoga, čestica ima samo kinetičku energiju:
Rješavanjem Schrödingerove jednadžbe za takvu česticu, lako je naći da vlastite funkcije u koordinatnoj i impulsnoj reprezentaciji definirana kao
i
gdje je. Varijanca (koja je korijen standardne devijacije) pozicije i količine gibanja računa se:
Vidimo da je umnožak standardnih devijacija:
S obzirom da je najmanja moguća vrijednost vrijable n upravo n=1, nalazimo da je najmanji mogući umnožak standardnih devijacija količine gibanja i pozicije jednak
S time pokazujemo da Heisenbergove relacije neodređenosti vrijede za česticu u kutiji. Do današnjeg dana nije pronađeno niti jedno odstupanje od Heisenbergovih relacija neodređenosti.
Kvantni harmonički oscilator
Jednodimenzionalni kvantni harmonički oscilator je kvantnomehanička varijantna klasičnoga harmoničkoga oscilatora. U tom slučaju, operatore količine gibanja i pozicije moguće je izraziti preko operatora podizanja i spuštanja:
trivijalno je odrediti varijancu,
Iz toga slijedi da je produkt standardnih devijacija količine gibanja i pozicije:
Što, kao što vidimo, zadovoljava Heisenbergove relacije neodređenosti.
Von Neumannov izvod Heisenbergovih relacija
(Ref )
Neka je:
Tada Heisenbergove relacije možemo izvesti u četiri koraka:
Korak 1:
Neka je
Stoga:
Pa iz Cauchy-Schwarzove nejednakosti slijedi:
Korak 2:
Neka su r, s \in \R dva prozivoljna skalara, te definirajmo  i. Stoga, općenito možemo zaključiti da vrijedi:
Korak 3:
Kao rezultat drugoga koraka, uz,  i , imamo:
Korak 4:
Afinitet (sociologija)
Afinitet u sociologiji označava "srodstvo duha", interesa i drugih elemenata u međuljudskim odnosima. Afinitet se očituje kroz visoku razinu intimnosti, obično u manjim grupama, odnosno grupama afiniteta. Izraz se ponekad koristi i da bi se opisale bračne veze.
Načelo neodređenosti
Von Neumannov izvod Heisenbergovih relacija
Za slučaj kada je, dobivamo rezultat važan za kvantnu mehaniku, odnosno Heisenbergove relacije neodređenosti:
Afinitet (sociologija)
Izraz se također koristi i u genetici.
Načelo neodređenosti
Tumačenja
Interpretacija relacija neodređenosti bila je jedna od glavnih točaka prijepora između Bohra i Einsteina, naročito na petoj Solvayavoj konferenciji. Po Kopenhagenskoj kvantnoj mehanici, ukoliko dvije fizikalne veličine ne komutiraju, one nemaju istovremenu fizikalnu realnost. Što znači da ukoliko poznajemo poziciju, količina gibanja nema realnost (tj. ne postoji). Također, ukoliko čestici poznajemo komponentu spina u x-smjeru, to znači da čestica nema ostale komponente spina. S druge strane, Einstein je to vidio kao naznaku nepotpunosti teorije, a ne kao znak da neke fizikalne veličine ne postoje ukoliko znamo njihove konjugirane parove.
Neki autori načelo neodređenosti interpretiraju u ključu efekta posmatrača, koji svojim merenjem utiče na sistem. Prema tom tumačenju, granice klasične fizike nalaze se tamo, gdje se više ne mogu zanemariti učinci koje izaziva promatranje u promatranom sustavu. Kada promatramo gibanje planeta, možemo potpuno zanemariti tlak svjetlosti na njihovu površinu, međutim svako obasjavanje atoma vodi do bitnih promjena u mikrosvijetu. Kvantna teorija dolazi na mjesto klasične kad postaju bitni utjecaji što ih svako promatranje vrši na atomski sustav.
Moždano specifični angiogenezni inhibitor 2
Moždano specifični angiogenezni inhibitor 2 je protein koji je kod ljudi kodiran BAI2 genom.
Nasilje u porodici
thumb|200px|Ilustracija Žana Ignasija Isidora Žerara, alijas [[Granvila u knjizi „Sto izreka“, objavljenoj 1845. godine u Parizu]]
Nasilje u porodici je ponašanje kojim jedan član porodice ugrožava telesni integritet, duševno zdravlje ili spokojstvo drugog člana porodice. Nasilje u porodici je pojam koji se obično odnosi na nasilje između supružnika ili supružničko zlostavljanje, ali takođe može da se odnosi i na nevenčane intimne partnere ili jednostavno ljude koji žive zajedno. Nasilje u porodici je fenomen koji je prisutan u svim zemljama sveta i u svim kulturama; ljudi svih rasa, etnija, verskih i političkih i seksualnih opredeljenja, društvenih i kulturnih nivoa i polova mogu biti počinitelji nasilja u porodici.
Svest o nasilju u porodici kao i shvatanje i dokumentovanost ovog prestupa razlikuju se od zemlje do zemlje. Procenjuje se da je u SAD i Velikoj Britaniji samo trećina slučaja nasilja u porodici prijavljena policiji. Prema podacima Viktimološkog društva Srbije, svaka četvrta žena na Balkanu trpi nasilje u porodici.
Oblici nasilja u porodici
Nasilje u porodici pojavljuje se u različitim oblicima i uključuje fizičko nasilje, seksualno nasilje, psihičko nasilje i ekonomsko nasilje.
Takođe je važno pomenuti pasivno zlostavljanje, jedan poseban vid nasilja u porodici koji nije lako uočiti, a koji obično vodi u fizičko nasilje. Ovaj vid nasilja vrlo je suptilan i uključuje viktimizaciju, dvosmislenosti, zapostavljanje, duhovno i intelektualno zlostavljanje.
Nasilje nad ženama
Žene su veoma često žrtve nasilja svojih najbližih. Nasilje u porodici je najčešći oblik opštijeg problema nasilja nad ženama, čemu govore u prilog statistike: između 40% i 70% ubistava gde su žrtve bile žene, počinioci su bili njihovi muževi ili verenici. Takođe je utvrđeno da se ne radi uvek o fizičkom nasilju, već i o duševnom ili verbalnom. Nasilje nad ženama koje vrše njihovi sentimentalni partneri najčešće ostaje neprijavljeno policiji, tako da eksperti smatraju da je broj žena žrtava nasilja u porodici mnogo veći od onog koga pokazuju statistike i da ga je teško proceniti.
Iako je ovaj problem predstavljen kao problem u okviru heteroseksualnih odnosa, on ipak postoji i među lezbijkama, između majke i kćerke, između dve ženske osobe koje dele stan ili u bilo kakvom drugom odnosu dveju žena koje žive pod istim krovom. Nasilje nad ženama u lezbijskim vezama gotovo da je jednako zastupljeno kao i u heteroseksualnim vezama
Nasilje nad decom
Istraživanja su pokazala da između 40% i 60% muškaraca i žena koji zlostavljaju odrasle takođe zlostavljaju i svoju decu. Devojčice čiji očevi zlostavljaju njihove majke su 6,5 puta verovatnije žrtve svojih očeva nego one koje imaju nenasilne očeve.
Kurzerenon
Kurzerenon je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 230,302 Da.
Nasilje u porodici
Nasilje nad decom
Nasilje nad decom se može podeliti na više vidova :
Nasilje nad muškarcima
Iako je se akcenat stavlja na žene kao glavne žrtve, takođe i muškarci mogu biti žrtve nasilja u porodici. Pažnja svetske javnosti na muškarce koje maltretiraju žene skrenuta je pojavom pokreta za muška prava. U izveštaju o povredama prouzrokovanim nasiljem koje su lečene na bolničkim odeljenjima za hitnu pomoć (Violence-Related Injuries Treated in Hospital Emergency Departments) ) koju je izdalo Ministarstvo pravde SAD u avgustu 1997, navodi se da su muškarci jedna šestina od ukupnog broja pacijenata koji su primljeni kao žrtve nasilja u porodici. Ovaj izveštaj takođe navodi da znatno više muškaraca nego žena odbija da otkrije identitet svog napadača . Žrtve takođe mogu biti i deca ili stara lica.
Nasilje nad starim i nejakim licima
Stare i nejake osobe su takođe često žrtve nasilje u porodici. Fenomen nasilja nad starim licima primećen je sedamdesetih godina 20. veka, ali tek deceniju kasnije i samo u SAD, institucionalizuje se termin elder abuse, to jest, nasilje nad starim licima. Nasilje nad starijim osobama može biti fizičko nasilje, duševno nasilje, seksualno nasilje, ekonomsko nasilje, samozapostavljanje i napuštanje.
Sindrom babe robinje
Početak 21. veka doneo je jedan novi vid nasilja u porodici nad starijim osobama koji se u psihologiji naziva „sindromom babe-robinje“. Radi se, naime, o starijim ženama koje dobrovoljno podnose veliki teret u okviru svoje porodice koji sa godinama postaje pretežak za njih. Ako žena sama ne iskaže da je krajnje iscrpljena, a njena deca to ne primećuju, preopterećenost ovih osoba dovodi do pojave oboljenja na psihosomatičnom i fizičkom nivou. Fizičke manifestacije ove bolesti su visok krvni pritisak, metabolički poremećaji i dijabetes, srčane i respiratorne smetnje, utrnuće, nesvestice i druge parokistične smetnje, hroničan umor, slabost i padovi. Na emotivnom planu, pojavljuje se opšta neraspoloženost, nelagodnost, anksioznost, nevoljnost, nedostatak motivacije, osećaj krivice zbog svog lošeg stanja, i u izuzetno teškim slučajima pomisao o samoubistvu kao jedinom izlazu.
Ovaj fenomen je novijeg datuma i Međunarodna zdravstvena organizacija ga karakteriše kao nasilje nad ženama. Faktori koji utiču na pojavu ovog sindroma su obaveze koje nemaju veze s poslom domaćice (čuvanje uničića), brojna porodica, članovi porodice koji su invalidi ili bolesni i čiju brigu preuzimaju te žene, gomilanje obaveza i sl. Psihološki i društveni profil žena podložnih ovom sindromu su sredovečne žene bilo koje društvene klase sa preteranim osećajem odgovornosti koje nemaju običaj da se žale na adekvatan način.
11. dodjela Oscara
11. dodjela Oscara je održana 23. februara 1939. u Hotelu Biltmore u Los Angelesu. Na njoj je losanđeleska Akademija odala priznanje najboljim filmskim ostvarenjima premijerno prikazanim u periodu od 1. januara do 31. decembra 1938. godine.
Vezanost kod odraslih
Vezanost kod odraslih je izraz kojim se opisuje primjena teorije vezanosti na odrasle osobe, preciznije na romantične ljubavne veze. Koncept se u stručnu literaturu počeo uvoditi u SAD krajem 1980-ih.
11. dodjela Oscara
Bila je prva ceremonija koja nije imala službenog voditelja, kao i prva na kojoj je neki strani film (odnosno koje nije na engleskom) bio nominiran za glavnu nagradu (Renoirova Velika iluzija).
Predstavljala je također i prvi od dva slučaja kada su tri od četiri pobjednika u glumačkim kategorijama bili raniji pobjednici (sljedeći put će se to dogoditi na 67. dodjeli 1994. godine). Spencer Tracy je također postao prvi glumac koji je osvojio Oscara dva puta zaredom (sljedeći put će to uspjeti tek Tom Hanksu, također 1994. godine).
Nagrade
Pobjednici su navedeni prvi i označeni podebljanim slovima.
Višestruke nominacije i nagrade
Sljedećih dvadeset šest filmova je dobilo višestruke nominacije:
Sljedeća četiri filma su dobili više od jedne nagrade:
Opijum naroda
"Religija je opijum za narod" je jedna od najčešće parafraziranih izjava Karla Marksa. U njemačkom originalu ova fraza glasi "Die Religion ... ist das Opium des Volkes" što bi u doslovnom prevodu glasilo "Religija je opijum naroda". Citat potiče iz Marksovog dela Prilog kritici Hegelove filozofije prava (1843)
Le Suer
Le Suer se može odnositi na
Manomen
Manomen se može odnositi na
Lipljan
thumb|desno|125px|Položaj Lipljana na Kosovu
Lipljan (albanski Lipjan; ćirilica Липљан) je grad i sjedište istoimene opštine u centralnom dijelu Kosova. Administrativno pripada Prištinskom okrugu.
Albanska tradicija navodi da je u Lipljanu bio rođen Leka Dukagjini, albanski nacionalni junak iz 15. vijeka.
Glenbeulah, Wisconsin
je grad u američkoj saveznoj državi Viskonsin.
Julian Assange
Julian Paul Assange (Townsville, Queensland, 3.7. 1971.) australski je novinar i internet aktivist. Najpoznatiji je po internetskoj stranici WikiLeaks, čiji je glasnogovornik i urednik. Prije radnje na stranici, bio je student fizike i matematike te računalni programer.
Glenbeulah, Wisconsin
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 463, što je 85 (22,5 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Julian Assange
Životopis
U svojoj 16. godini Sanž je počeo da se bavi hakerisanjem. Uhapšen je 1991. zbog upada na računare. Izjasnio se krivim po svim tačkama optužnice, ali je zbog dobrog vladanja osuđen na novčanu kaznu od 2100 australijskih dolara.
Assange je osnovao kontroverznu WikiLeaks stranicu 2006. na svom kućnom serveru. Odonda Assange godišnje objavljuje više od 100 tisuća dokumenata Sjedinjenih Američkih Država koji su vezani uz rat u Iraku i Afganistanu.
Od 30. novembra 2010., Interpol ga je smjestio na crveni popis traženih osoba. Tjeralica se temeljila na zahtjevu Švedske gdje je protiv njega bila pokrenuta, prekinuta, a onda ponovno pokrenuta istraga zbog silovanja navodno počinjenog u ljeto 2010. Dana 7. decembra 2010. Assange se u Londonu predao Scotland Yardu te se protiv njega vodio postupak oko eventualnog izručenja. Iskoristivši kaucijom osiguranu obranu sa slobode, Assange se 19. juna 2012. sklonio u ekvadorsku ambasadu u Londonu i zatražio azil, koji mu je odobren 17. augusta iste godine nakon što je Švedska odbila dati diplomatske garancije da nakon tamošnjeg suđenja (ako do njega dođe) neće biti izručen SADu.
Maklaud
Maklaud se može odnositi na
My Three Sons
My Three Sons je američki televizijski sitkom koji se originalno emitirao na programu mreže ABC, odnosno CBS od 1960. do 1972. godine. Protagonist je bio obudovjeli avio-inženjer Steve Douglas (koga je glumio Fred MacMurray), prisiljen da se kao samohrani otac brine o svoja tri sina. Snimljeno je ukupno 380 epizoda što My Three Sons čini drugim najdugovječnijim sitkomom u historiji američke televizije.
Prvih pet sezona je snimljeno u crno-bijeloj tehnici i emitirano na ABC-u, dok je preostalih sedam snimmljeno u boji i emitirano na programu CBS.
Morison
Morison se može odnositi na
Miker
Miker se može odnositi na
Nikolet
Nikolet se može odnositi na
Teorija vezanosti
thumb|Majka i dete Teorija vezanosti ili teorija privrženosti (en. Attachment theory) je psihološka teorija koja objašnjava međuljudske odnose.
Vezanost ili privrženost (atačment) je emocionalna veza među pojedincima, bazirana na privlačnosti i zavisnosti. Razvija se tokom kritičnog perioda života i može nestati kada pojedinci nemaju dalje mogućnosti da se emocionalno odnose jedni prema drugima.
7. venecijanski filmski festival
7. venecijanski filmski festival je održan od 8. augusta do 1. septembra 1939. godine. Njegovo održavanje je koincidiralo sa diplomatskom krizom u Evropi koja će na posljednji dan festivala eskalirati njemačkom invazijom Poljske, odnosno početkom drugog svjetskog rata. Sadržaj i atmosfera festivala su bili pod značajnim uplivom fašističke propagande, te je većina filmova dolazila iz zemalja pod vlašću Sila Osovine. Tome je doprinijela i odluka američkih filmskih studija da bojkotiraju festival. Zbog toga je najprestižnija nagrada - Mussolinijev kup - dodijeljena jedino u kategoriji italijanskog filma, a dobio ju je propagandni film Abuna Messias.
Smithville, Tennessee
Smitvil je grad u američkoj saveznoj državi Tenesi.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 4.530, što je 536 (13,4 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Menin, Belluno
Menin je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 99 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 414 m.
Komperzija
Komperzija je izraz kojim se opisuje stanje empatijske sreće i zadovoljstva uslijed saznanja da je nečiji bivši ili sadašnji partner iskusio sreću ili zadovoljstvo, što uključuje i intimne odnose s trećim osobama. Izraz se originalno pojavio 1970-ih u vjerskoj komuni Kerista u San Franciscu, a danas se koristi u poliamorističkim krugovima.
Vegeglas
Vegeglas ili posuda za odmeravanje je deo laboratorijskog pribora koji služi za čuvanje i merenje malih količina supstanci. Zbog toga se izrađuje u malim zapreminama. Vegeglas se izrađuje od stakla. Ima valjkasti oblik, a na vrhu se nalazi šlifovani otvor koji se zatvara šlifovanim čepom.
Pajn
Pajn se može odnositi na
Remzi
Remzi se može odnositi na
EPR paradoks
EPR paradoks je misaoni eksperiment iz oblasti kvantne mehanike kojim se stavljaju na probu duboko ukorenjene ideje koje se tiču veze između opaženih vrednosti fizičkih veličina i vrednosti koje su proračunate na osnovu fizičke teorije. Skraćenica „EPR“ predstavlja početna slova prezimena naučnika Alberta Ajnštajna (Albert Einstein ), Borisa Podolskog (Boris Podolsky ) i Natana Rozena (Nathan Rosen), koji su zajedno osmislili ovaj misaoni eksperiment i predstavili ga u svome radu iz 1935. godine, u kojem iznose argumente u prilog teze da kvantna mehanika nije kompletna ili potpuna fizička teorija. Ovaj misaoni eksperiment ponekad se označava i kao EPRB paradoks zbog Dejvida Boma (David Bohm), koji je izmenio njegovu originalnu varijantu u nešto što je lakše eksperimentalno proveriti. EPR eksperiment donosi sa sobom dihotomiju koja se sastoji u sledećem:
Ili
ili
Mada je provobitno nastao kao misaoni eksperiment koji treba da dočara nepotpunost kvantne mehanike, važeći eksperimentalni rezultati pobijaju princip lokalnosti, obezvređujući tako izvorne namere EPR trija. „Sablasno dejstvo na daljinu“ koje je toliko uznemiravalo autore EPR-a dosledno se pojavljuje u naširoko i mnogo puta ponovljenim eksperimentima. Ajnštajn nije nikada zaista prihvatio kvantnu mehaniku kao „realnu“ i potpunu teoriju, boreći se do kraja svog života za tumačenje koje će se povinovati njegovoj relativnosti, bez impliciranja da se „Bog igra kockom“, kojim je sublimirano sve njegovo nezadovljstvo sa kvantno mehaničkom suštinskom nasumičnosti (koja tek treba da se razreši) i sa njenom kontra-inutitivnosti.
Pajpston
Pajpston se može odnositi na
EPR paradoks
Opis paradoksa
EPR paradoks izveden je iz pojave predviđene kvantnom mehanikom, pozate kao kvantna zapletenost (quantum entanglement), koja pokazuje da merenja izvršena u prostorno odvojenim delovima kvantnog sistema mogu očigledno da imaju trenutan uticaj jedno na drugo. Ovaj efekat je poznat kao nelokalno ponašanje (ili u običnom govoru kao “kvantna čudnovatost”). U nameri da ovo ilustrujemo, razmotrimo uprošćenu verziju EPR misaonog eksperimenta koja potiče od Boma.
Merenja u zapletenom stanju
Neka imamo jedan izvor koji emituje parove elektrona, od kojih je jedan elektron uvek poslat ka odredištu “A”, gde se nalazi posmatrač po imenu Alis, dok je drugi poslat ka odredištu “B”, gde se nalazi posmatrač po imenu Bob. Prema kvantnoj mehanici, mi možemo da pripremimo naš izvor tako da svaki emitovani elektronski par zauzima kvantno stanje koje se naziva spinski singlet. To se može opisati kao kvantna superpozicija dva stanja, koja ćemo nazvati stanje I i stanje II. U stanju I, elektron “A” ima spin usmeren nagore uzduž “z” ose (“+z”), a elektron “B” ima spin koji je usmeren nadole uzduž “z” ose (“-z”). U stanju II, elektron “A” ima spin “-z”, a elektron “B” ima spin “+z”. Prema tome, nemoguće je povezati bilo koji elektron iz spinskog singleta sa stanjem određenog spina. Elektroni su zato, kako se kaže, kvantno zapleteni.
Alis sada meri spin uzduž “z” ose. Kao rezultat merenja ona može da dobije dva moguća ishoda “+z” i “-z”. Pretpostavimo da je ona dobila “+z”. Prema kvantnoj mehanici, kvantno stanje sistema tada doživljava kolaps i prelazi u stanje I. (Različite interpretacije kvantne mehanike izrazile bi ovo na različite načine, ali bazični rezultat je isti). Kvantim stanjem određene su verovatnoće mogućih ishoda za svako merenje učinjeno nad sistemom. U ovome slučaju, ako Bob zatim izmeri spin uzduž “z” ose, on će dobiti ishod “-z” sa verovatnoćom od 100%. Slično tome, ako Alis dobije “-z”, Bob dobija “+z” sa 100% verovatnoće.
Nema, naravno, ničeg posebnog u tome što smo izabrali “z” osu. Na primer, pretpostavimo da su Alis i Bob odlučili da mere spin u pravcu “x” ose. Prema kvantnoj mehanici, stanje spinskog singleta može se jednako dobro predstaviti kao superpozicija spinskih stanja usmerenih i u pravcu “x” ose. Ovo ćemo sada nazvati stanje Ia i stanje IIa. U stanju Ia Alisin elektron ima spin “+x”, a Bobov elektron ima spin “-x”. Prema tome, ako Alis meri “+x”, sistem kolabrira u stanje Ia, i Bob tada meri “-x”. I obrnuto, ako Alis meri “-x”, sistem kolabrira u stanje IIa, i Bob će izmeriti “+x”.
Ljukovo
Demografija
U naselju Ljukovo živi 1253 punoletna stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 38,2 godina (36,6 kod muškaraca i 39,9 kod žena). U naselju ima 453 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,54.
EPR paradoks
Merenja u zapletenom stanju
U kvantnoj mehanici, “x” spin i “z” spin su “nekompatibilne opservable”, što znači da sa njima treba operisati na osnovu Hajzenbergovog principa neodređenosti, koji kaže da kvantno stanje ne može posedovati tačno određenu vrednost za obe ove promenjive. Pretpostavimo da Alis meri “z” spin i kao rezultat dobije “+z”, tako da kvantno stanje kolabrira u stanje I. Prema kvantnoj mehanici, kada je sistem u stanju I, Bobovo merenje “x” spina ima podjednaku verovatnoću od 50% da njegov ishod bude bilo koja od dve mogućnosti, “+x” ili “-x”. Štaviše, fundamentalno je nemoguće predvideti koji ishod će se pojaviti dok Bob faktički ne izvrši svoje merenje.
Ljukovo
Demografija
Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je porast u broju stanovnika.
EPR paradoks
Merenja u zapletenom stanju
Ovde se, dakle, postavlja pitanje, kako je to moguće da Bobov elektron "zna", u isto vreme, u kojem smeru treba da usmeri svoj spin, ako Alis odluči (na osnovu informacije nedostupne samom Bobu) da meri x i, takođe, kako da se usmeri ako Alis izmeri z? Ako upotrebimo uobičajeno Kopenhagensko tumačenje koje kaže da talasna funkcija kvantnog stanja u trenutku merenja trenutno doživljava “kolaps”, tada bi moralo da postoji neko dejstvo na daljinu, ili bi jedan od elektrona morao da „zna“ više nego što je to pretpostavljeno.
Ljukovo
Napomene
→ * - Podaci za površinu i gustinu naseljenosti dati su zbirno za katastarsku opštinu Ljukovo, na kojoj se nalaze dva naselja Ljukovo i Jarkovci
EPR paradoks
Merenja u zapletenom stanju
Ako bi načinili izmešani, delom klasični i delom kvantni, opis ovog eksperimenta, mogli bi da kažemo da su beležnice u koje su upisivani rezultati eksperimenata (kao i sami eksperimentatori) međusobno zapletene i da su u njima zapisane linearne kombinacije pluseva (+) i minusa (-), kao u „Šredingerovoj mački“.
U ovom opisu izabran je kao primer spin sasvim proizvoljno, jer još mnoge druge vrste fizičkih veličina, koje kvantna mehanika naziva “opservablama”, mogu poslužiti da se pomoću njih proizvede kvantna zapletenost. Originalni EPR članak iskoristio je, na primer, impuls kao opservablu, a eksperimentalna realizacija EPR scenarija obično koristi za to polarizaciju fotona, jer je polarizacija fotona laka za pripremanje kao i za merenje.
Norwich, Kansas
Norvič je grad u američkoj saveznoj državi Kanzas.
EPR paradoks
Realnost i potpunost
Sada ćemo navesti dva koncepta koja su upotrebili Ajnštajn, Podolski i Rozen, koji su od krucijalnog značaja za ovaj njihov napad na kvantnu mehaniku a to su: (1) “elementi fizičke realnosti (stvarnosti)” i (2) “potpunost fizičke teorije”.
Norwich, Kansas
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 491, što je 60 (-10,9 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
EPR paradoks
Realnost i potpunost
Autori se ne osvrću direktno na filozofski smisao svoga koncepta “elementa fizičke realnosti”. Oni, umesto toga, samo čine pretpostavku da “ako” vrednost ma koje fizičke veličine u sistemu može da se unapred predvidi sa apsolutnom sigurnošću pre nego što se izvrši njeno merenje ili se na drugi način poremeti, tada ova veličina odgovara jednom elementu fizičke realnosti. Treba primetiti da se obrnut slučaj ne može prihvatiti kao tačan; mogli bi postojati i drugi načini za postojanje elemenata fizičke realnosti, ali to nimalo ne ugrožava ovaj argument.
Dalje, EPR definišu “ potpunu fizičku teoriju ” kao onu u kojoj se svaki element fizičke realnosti može proračunati. Cilj njihovog rada je da se pokaže, korišćenjem ove dve definicije, da kvantna mehanika nije potpuna fizička teorija.
Da vidimo sada kako se ovi koncepti primenjuju na prethodno opisani misaoni eksperiment. Pretpostavimo da Alis odluči da izmeri vrednost spina uzduž “z” ose (možemo ga zvati “z” spin). Pošto Alis izvrši njeno merenje, “z” spin Bobovog elektrona je definitivno poznat, tako da je on jedan elemenat fizičke realnosti. Slično tome, ako Alis odluči da meri spin uzduž “x” ose, “x” spin Bobovog elektrona je tada jedan elemenat fizičke realnosti odmah nakon njenog merenja.
Bušilica
mini|desno|300px|Ručna bušilica s električnim pogonom. mini|desno|300px|Ručna bušilica u obliku [[Luk i strela (oružje)|luka.]] mini|desno|300px|Stubna bušilica. mini|desno|300px|Stono stubna bušilica. mini|desno|300px|Razna vrsta svrdla za bušenje. mini|desno|300px|Vršni ugao 118 º i ugao zavojnice 27 º kod spiralne [[burgija|burgije.]]
Bog je mrtav
"Bog je mrtav" je često citirana izjava nemačkog filozofa Fridriha Ničea.
Prvi put se pojavljuje u njegovoj knjizi Vesela nauka (Die fröhliche Wissenschaft), u odeljcima 108, 125 i 343. Kasnije se pojavljuje i u čuvenom Nietzscheovom delu Tako je govorio Zaratustra (Also sprach Zarathustra), zahvaljujući čemu je izaz stekao popularnost. U knjizi Vesela znanost lik luđaka obznanjuje sledeće:
Eksterni linkovi
Friedrich Wilhelm Nietzsche
Bušilica
Bušilica je alat u koji se ugrađuje svrdlo, odnosno burgija koja služi za izradu rupa u raznim materijalima. Bušilice se koriste u domaćinstu te u raznim industrijama i granama nauke. U svakoj radionici (kućnoj, majstorskoj ili velikom pogonu) glavni je alat bušilica. Kod izrade konstrukcija, montaže, sastavljanja delova mašina ili izradi predmeta, uvek se mora izbušiti rupa, pa tek onda ubaciti šraf, klin, ili uže. Bušilice postoje od najjednostavnijih ručnih bušilica do koordinatnih ili brojčano upravljivih bušilica. Mogu imati jednu ili više brzina, te različite načine promene brzine i smera obrtanja.
Vrste bušilica
Bušilice se dele na: ručne bušilice, ručne bušilice s pogonom i mašinske bušilice (alatne mašine).
Ručne bušilice
Prve ručne bušilice u istoriji su se pojavile pre otprilike 35.000 godina, a to je bio jednostavan kameni šiljak, koji se okretao trljanjem između ruku. Glavni napredak su bile ručne bušilice u obliku luka, koje su se pojavile u dolini Inda i drevnom Egiptu, a koristile su se i za paljenje vatre na ognjištima. I danas postoje ručne bušilice koje koristi stolari za bušenje jednostavnih rupa u drvu.
Ručne bušilice s pogonom
Zbog preciznosti izrade rupe prilikom bušenja, često je potrebno korišćenje i drugih naprava. Za precizno spuštanje alata i bušenje potrebni su različiti stalci za bušilice, bilo s podnožjem, stubom iz radnog stola ili magnetski stalak. Stalci omogućavaju veliku preciznost ručnih alata (u pravcu ose rotacije). Prilikom bušenja obavezno je stezanje obrtka, kako bi obrada bila precizna. Može se stezati različitim stegama, klinovima, planskim pločama...
Mašinske bušilice
Mašinske bušilice su alatne mašine kojima se pomoću alata za bušenje izrađuju okrugle rupe. Dele se na: stone bušilice, stono stubne bušilice, stubne bušilice, redne bušilice, revolverske bušilice, viševretene bušilice, radijalne bušilice, horizontalne bušilice, bušilice glodalice, bušilice koordinatne, bušilice za duboko bušenje, bušilice za urezivanja navoja.
Stona bušilica
Radni sto kod stonih bušilica nalazi se na podložnoj ploči. Vretenište se može visinski kretati. Prenos snage u vreteništu sa motora na glavno vreteno vrši se klinastim remenom.
Stono stubna bušilica
Razlika stono stubnih i stonih bušilica je u radnom stolu, koji se nalazi konzolno smešten na stubu bušilice i koji se može kretati i zakretati. Stone i stono stubne bušilice moraju biti smeštene na povišenom radnom mestu ili radnom stolu.
Stubna bušilica
Stubna bušilica se izrađuje s okruglim stubom za manje prečnike bušenja ili sa sandučasti oblikovanim stalkom za veće dubine i prečnike bušenja. Podložna ploča se kod stubnih bušilica pričvršćuje na temelje. Za prenos snage se koristi višeosovinski zupčasti prenosnik. Radni sto se visinski pomera i moguće ga je, kod bušilica s okruglim stubom, zakretati.