cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Wister, Oklahoma
Vister je grad u američkoj saveznoj državi Oklahoma.
Равње (Сремска Митровица)
Демографија
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пад у броју становника.
Wister, Oklahoma
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.102, što je 100 (10,0 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Poluvodički detektor (radioaktivnost)
|mini|desno|250px|Detektor od germanija posebno visoke čistoće ili HPGe detektor
Poluvodički detektor daje izvrsne rezultate u otkrivanju fotona (gama zračenje, rendgensko zračenje) i električki nabijenih čestica (alfa-čestica, beta-čestica) kod ionizirajućeg zračenja. Glavna odlika tih detektora je vrlo visoko energetsko razlučivanje. Izrađuju se od monokristala silicija ili germanija visoke čistoće. Ti su detektori poluvodičke diode, spojevi N-P ili spojevi N-I-P (tip N, tip P i intrinsični tip). Izbor kvalitete silicijskih i germanijskih monokristala, od kojih se detektori izrađuju, i metode izrade usmjeruju se tako da bi se postigli pogodni osjetljivi slojevi.
U radnim su uvjetima poluvodički detektori spojeni na visok napon u zapornom smjeru, kojim se postiže električno polje u osjetljivom sloju detektora. Teži se u izradi i upotrebi tih detektora da se postignu što je moguće manje zaporne struje, jer se time smanjuje šum brojača i poboljšava razlučivanje. Prolaskom električki nabijene čestice kroz osjetljivi sloj detektora (iz kojeg su zapornim električnim poljem uklonjeni pokretni nosioci naboja) stvaraju se pokretni nosioci, elektroni u vodljivoj vrpci i šupljine u valentnoj vrpci, koji se pod djelovanjem električnog polja kreću prema pozitivnoj, odnosno negativnoj elektrodi detektora. Stvara se električni signal, koji je proporcionalan gubitku energije čestice u osjetljivom sloju detektora.
Vrste poluvodičkih detektora
U upotrebi je mnogo vrsta poluvodičkih detektora, a najzastupljeniji su silicijski detektor s površinskom barijerom, silicijski detektor s povlačenim litijem ili Si(Li) detektor, germanijski detektor s povlačenim litijem ili Ge(Li) detektor i detektor od germanija posebno visoke čistoće ili HPGe detektor (HP skraćenica od engl. high purity).
Orao bjelorepan
Orao bjelorepan ili štekavac je jedina vrsta roda Haliaeetus koja živi u Evropi.
Poluvodički detektor (radioaktivnost)
Silicijski detektor s površinskom barijerom
Silicijski detektor s površinskom barijerom izrađuju se od monokristala silicija tipa N, na kojemu se oksidacijom stvara sloj tipa P. Kontakt na sloju P načinjen je naparavanjem zlata ili rodija, a na osnovnom sloju N naparavanjem aluminija. Priključivanjem detektora na zaporni napon (tip N na pozitivan, a tip P na negativan priključak naponskog izvora) stvara se uz spoj N-P osjetljivi sloj iz kojeg su uklonjeni pokretni nosioci naboja. Ukoliko se želi postići veća debljina osjetljivog sloja, potreban je silicij veće čistoće (električni otpori u području 10 do 100 Ωm), te kvalitetna obrada i izolacija, kako bi se mogao primijeniti visok zaporni napon. Za neke primjene, kao što je otkrivanje teških iona, kojima je doseg relativno kratak, upotreljavaju se detektori male debljine osjetljivog sloja.
Orao bjelorepan
Rasprostranjen je od Sjeverne Evrope (zapadna Irska, obala Norveške) prema Istočnoj i Južnoj Evropi, preko zemalja bivšeg SSSR-a na istok do Kamčatke i Japana. Nije naseljen u Portugalu, Španiji, Francuskoj, Švicarskoj i Italiji.
Ornitolozi razlikuju pet geografskih rasa od kojih je jedna dobro rasprostranjena u Sjevernoj Americi, tako da su ga Amerikanci stavili u svoj grb (bijela glava, bijeli rep).
Bjelorepan je najveći orao Evrope i najveća grabljivica među orlovima. Raspona krila je najčešće 200 – 240 cm, kod nekih jedinki i preko 250 cm. Satima može jedriti na uzgonu toplijeg zraka podsjećajući na široku dasku. Vršno perje na krilima je rašireno, glava i vrat su istegnuti, a odostraga je kratki klinasti rep. Ženka je nešto veća od mužjaka. Veličina mu je (dužina od kljuna do repa) 69 – 91 cm. Vrlo je lagan u odnosu na veličinu, svega 6 – 6,5 kg.
Poluvodički detektor (radioaktivnost)
Si(Li) detektor
Si(Li) detektor se izrađuje s većom debljinom osjetljivog sloja i poboljšanim energetskim razlučivanjem. Osnovni postupci u izradi tih detektora su: nanošenje metalnog litija na monokristal silicija tipa P, zagrijavanje radi pospješivanja difuzije litijevih iona u monokristal, te povlačenje litijevih iona kroz kristal na temperaturi oko 400 ºC, primjenjujući snažno električno polje.
Orao bjelorepan
Hrani se ribama do 8 kg težine, pticama močvaricama (patke, guske, labudovi, gnjurci, galebovi, čaplje i dr.), sisavcima do veličine zeca i lisice, kornjačama i zmijama. Plijen hvata nogama, grubo očerupa i raskomada. Hranu brzo guta i skuplja u volji, a kasnije ju postepeno probavlja. Često se prehrani i strvinom, najčešće uginulim ribama. Najčešće se gnijezdi u blizini velikih vodenih površina: mora, jezera, rijeka, velikih ribnjaka. Gnijezdo gradi visoko u krošnji drveća. Promjer gnijezda je do 180 cm, a kako ga godinama nadograđuje, može biti toliko i visoko. Literatura spominje da gradi gnijezdo i na tlu.
Poluvodički detektor (radioaktivnost)
Si(Li) detektor
Posljednji postupak je važan, jer se pri povlačenju litijevih iona kroz monokristal postiže kompenzacija akceptorskih stanja (litijevi ioni vežu se uz ta stanja) i postignuti sloj debljine oko 5 mm ima svojstva intrinsičnog silicija. Kada se na monokristal, nakon ugradnje u detekcijski sustav, priključi zaporni napon, u cijeloj debljini sloja kroz koji je povlačen litij javlja se električno polje. Tako se postižu debljine osjeljivih slojeva oko 5 mm. Zbog veće debljine osjetljivog sloja smanjuje se kapacitet detektora, a ako se hladi (obično na temperaturu tekućeg dušika – 77 K), bitno se smanjuje zaporna struja. Rezultat je znatno smanjenje šuma i izvanredno visoko energetsko razlučivanje.
Za energije upadnih fotona 5,9 keV (manganovo rendgensko zračenje K-alfa se upotrebljava kao standard za ispitivanje) postiže se razlučivanje bolje od 150 eV. Primjenom tih detektora veoma se napredovalo u mjerenjima fotonskih spektara u području energije od 1 do 30 keV. Ta metoda je izvanredno osjetljiva i vrlo brzo dobiva se rezultat. Si(Li) detektori upotrebljavaju se isto za detekciju elektrona, protona i drugih električki nabijenih čestica.
Ge(Li) detektor
Ge(Li) detektor upotrebljava se za detekciju fotona u području energije od 3 keV do oko 3 MeV, te za detekciju različitih električki nabijenih čestica (npr. protona energije od 1 do 60 MeV, deuterija od 1 do 80 MeV). Germanij ima mnogo veću gustoću od silicija i mnogo veći atomski broj. Zato je apsorpcija fotona u germaniju, kao i zaustavljanje brzih iona, mnogo veća nego u siliciju. Povlačenjem litija u monokristalima germanija metodom koja se samo u detaljima razlikuje od opisane metode za izradbu Si(Li) detektora, postižu se znatno deblji kompenzirani slojevi, debljine 10 do 15 mm. Osjetljivi sloj može biti različitog oblika, a dva su najčešća u upotrebi: planarni (pločica kao silicijski detektori) i koaksijalni (valjkasti). Koaksijalni oblik omogućuje izradu Ge(Li) detektora relativno velikog obujma (do 100 cm3), pa je njihova djelotvornost za detekciju fotona energije oko 1 MeV, usporediva s djelotvornosti standardnih NaI(Tl) scintilatijskih detektora. Ali energetsko razlučivanje Ge(Li) detektora je mnogo bolje.
Nedostatak Ge(Li) detektora je u tome što se ne smiju zagrijati na sobnu temperaturu. Difuzija litijevih iona u germaniju na sobnoj temperaturi toliko je snažna da se u kratkom vremenu od samo nekoliko minuta uništi kompenzirani sloj. Stoga se ti detektori redovito drže u Dewarovim posudama s tekućim dušikom.
HPGe detektor
HPGe detektor se izrađuje od germanija visoke čistoće (primjese su u tim monokristalima oko 1 : 1012, pa su to izrazito najčišće poznate tvari). Kako je njihova otpornost na temperaturi tekućeg dušika vrlo velika, na zapornim naponima 1000 V postižu se osjetljivi slojevi debljine oko 7 mm, a na 3 500 V i do 12 mm. Izvedbe HPGe detektora vrlo su slične izvedbama Ge(Li) detektora, a i njihova su detekcijska svojstva podjednaka. Mnogo su skuplji, ali se mogu (kada se duže vremena ne mjeri) zagrijati i držati na sobnoj temperaturi. Preporučuje se da se HPGe detektori ne zagrijavaju i ne hlade često zbog mogućih strukturnih oštećenja nosača monokristala, kontakata i slično.
Braveheart (razvrstavanje)
Braveheart (engl. Hrabro srce) može označavati:
Rancho el Edén, Tomatlán
Rancho el Edén je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Tomatlán.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 27 m.
Nuklearni reaktori IV. generacije
mini|desno|300px|Plinski brzi reaktor GFR. mini|desno|300px|Olovni brzi reaktor LFR. mini|desno|300px|Natrijev brzi reaktor SFR. mini|desno|300px|Reaktor hlađen rastaljenom soli MSR. mini|desno|300px|Superkritični vodom hlađeni reaktor SCWR. mini|desno|300px|Reaktor vrlo visoke temperature VHTR.
'''Nuklearni reaktori IV. generacije''' nastaju nakon inicijative američke vlade za razvoj novih nuklearnih reaktora, te je osnovan međunarodni forum, koji je odredio ciljeve tehnološkog razvoja novih reaktora. Nove nuklearne elektrane moraju udovoljiti zahtjevima održivog razvoja, uz zanemariv utjecaj na okoliš. Stvaranje nuklearnog otpada mora se smanjiti na najmanju moguću mjeru, uz znatno smanjenje dugotrajnih utjecaja na okoliš. Potrebno je postići izvrsnost u sigurnosti i pouzdanosti, te ostvariti zanemarivu mogućnost oštećenja jezgre. Treba biti uklonjena potreba za planiranjem zaštitnih akcija izvan kruga postrojenja. U odnosu na ostale tehnologije potrebno je ostvariti ekonomsku prednost cjelokupnog nuklearnog gorivnog ciklusa. Financijski rizik potrebno je izjednačiti s ostalim tehnologijama.
Prvi reaktori IV. generacije, za koje se smatra da predstavljaju budućnost nuklearne energetike, trebali bi biti izgrađeni do 2030. Odabir je napravljen na osnovi ekoloških, sigurnosnih i ekonomskih parametara. Tri od predloženih šest sustava pripadaju grupi brzih reaktora. Dva su termička, dok je jedan epitermički. Osim za proizvodnju električne energije, neki od njih mogu se koristiti i za proizvodnju vodika.
Plinski brzi reaktor GFR
Trenutačno je u razvoju plinom hlađeni brzi reaktor GFR (eng. Gas-cooled Fast Reactor). Tvrtka General Atomics radi na razvoju helijem hlađenog brzog reaktora snage 600 MW i 2 400 MW, pogodnog za proizvodnju električne energije i za termokemijsku proizvodnju vodika. U prvom slučaju rashladni plin direktno pokreće plinsku turbinu koristeći tzv. Braytonov ciklus. Nuklearno gorivo, koje sadrži uranij i plutonij, u obliku je karbida ili nitrida, a predviđeni odgor je do 250 GWd/t teškog metala. Predviđa se recikliranje istrošenog goriva direktno na lokaciji elektrane. Tako bi se ekstrahirani aktinidi vraćali natrag u reaktor u svrhu smanjenja proizvodnje dugoživućeg radioaktivnog otpada na najmanju moguću mjeru. Plinski brzi reaktor ima visok stupanj korisnog djelovanja, u visini od 48%. Ulazna temperatura rashladnog sredstva iznosi 490 °C, a izlazna temperature 850 °C, dok gustoća snage iznosi 100 MWt/m3. Od visokotemperaturnog plinskog reaktora, ovaj tip reaktora se razlikuje po odsustvu moderatora (usporivač neutrona), većoj gustoći snage i većem udjelu fisilnog materijala u jezgri.
Olovni brzi reaktor LFR
Rashladno sredstvo u olovnom brzom reaktoru LFR (eng. Lead-cooled Fast Reactor) je tekuće olovo ili tekuća slitina olova i bizmuta, a hlađenje se obavlja prirodnom konvekcijom. Gorivo je metalni uranij ili je u obliku uranij-plutonij nitrida s dodatkom aktinida dobivenih u postrojenjima za recikliranje. Predviđena snaga reaktora je od 50 MW do 1 200 MW. Radna temperatura je za sada oko 550 °C, a pretpostavka je da će razvoj novih materijala omogućiti povećanje radne temperature na preko 800 °C. Ideju brzog reaktora hlađenog olovom uglavnom prati dizajn i tehnologiju ruskog olovom hlađenog BREST reaktora razvijenog na temelju iskustva s olovo-bizmut hlađenim reaktorima korištenima u podmornicama, te u još dva eksperimentalna dizajna.
Natrijev brzi reaktor SFR
Uporaba natrija kao rashladnog sredstva u brzim reaktorima SFR (eng. Sodium – Cooled Fast Reactor) uvjetovana je većom gustoćom snage, temperature i neutronskog toka unutar jezgre, odnosno potrebom za efikasnijim prijelazom topline na rashladni fluid. Nadalje, natrij ima relativno nisku temperaturu vrenja (98 °C), nizak apsorpcijski udarni presjek, dobru kompatibilnost s gorivom i strukturnim materijalima, te dobra svojstva što se tiče strujanja. Loša strana natrija je jaka korozivna aktivnost u doticaju sa zrakom i vodom.
Osim vodene pare u dijelu za pretvorbu energije, razmatra se i uporaba ugljikovog dioksida. Prednost u odnosu na druge sustave je mogućnost korištenja transuranskih elemenata kao nuklearnog goriva, koji će značajno smanjiti količinu aktinida u visokoradioaktivnom otpadu. Smanjenje kapitalnih troškova i povećanje pasivne sigurnosti, naročito pri prijelaznim pojavama, područja su za unapređenje brzih reaktora hlađenih natrijem.
Reaktor hlađen rastaljenom soli MSR
Predstavljeno je i nekoliko dizajna nuklearnog reaktora hlađenog rastaljenom soli MSR (eng. Molten Salt Reactor), a napravljeno je i nekoliko prototipova. Ranija rješenja oslanjala su se na nuklearno gorivo otopljeno u rastaljenim solima fluora tvoreći uranijev tetraflorid. Kritičnost se dosiže ulaskom medija u grafitnu jezgru koja ujedno služi kao moderator (usporivač neutrona). Neke današnje ideje više se oslanjaju na gorivo disperzirano unutar grafitne matrice s rastaljenom soli, čime se osigurava hlađenje pri visokoj temperaturi i niskom tlaku. Početni dizajn je nuklearni reaktor snage 1 000 MW, a ciljni datum uvođenja je 2025.
Superkritični vodom hlađeni reaktor SCWR
Superkritični vodom hlađeni reactor SCWR (eng. Super - Critical Water – cooled Reactor) je visokotemperaturni visokotlačni vodom hlađeni reaktor, koji radi na temperaturama hladila iznad kritične točke vode (920 °C, 221 bar), što omogućava visoku toplinsku iskoristljivost (za trećinu veću nego u konvencionalnih lakovodnih reaktora). Sustav s ovim tipom reaktora nema izmjenjivač topline. Pošto superkritična voda ne mijenja agregatno stanje, s njom se direktno pogoni turbina. Početni je sustav snage oko 1 700 MW, radnog tlaka od 250 bara, a izlazna temperatura rashladnog fluida 510 °C, s mogućim povećanjem do 550 °C. Nuklearno gorivo je uranijev dioksid u slučaju otvorenog nuklearnog gorivnog ciklusa.
Reaktor vrlo visoke temperature VHTR
Reaktor vrlo visoke temperature VHTR (eng. Very High Temperature Reactor) je ideja plinom hlađenog termičkog reaktora, koji se osim za proizvodnju električne energije, može koristiti i za proizvodnju vodika, te proizvodnju topline za potrebe različitih procesa. Dva su osnovna VHTR dizajna. U prvome je jezgra sastavljena od velikih heksagonalnih grafitnih gorivnih elemenata (blok dizajn), a u drugome koji je nazvan reaktor s ležištem od oblutaka PBR (eng. Pebble Bed Reactor) gorivni elementi su grafitne kuglice s gorivnom jezgrom.
U svrhu postizanja visokog odgora i sprječavanja ispuštanja fisijskih produkata, ovaj tip reaktora koristi čestice nuklearnog goriva nazvane TRISO (gorivo visokih svojstava). Svaka kuglica sastoji se od jezgre i četiri koncentrične ljuske, ukupnog promjera manjeg od 1 mm. Gorivna jezgra je napravljena od uranijeva ili plutonijeva oksida. Obogaćenje uranija iznosi između 10% i 20%. Gorivna jezgra ima različite polumjere, od 350 do 500 μm u slučaju korištenja niskoobogaćenog uranija, odnosno 150 – 300 μm u slučaju korištenja transuranijskih elemenata. Oko jezgre je ljuska ili omotač napravljen od poroznog ugljika, a svrha mu je osiguravanje prostora za plinovite fisijske produkte. Drugi omotač je pirolitički ugljik visoke gustoće, koji štiti treći omotač tijekom ozračivanja i preventivno sprječava djelovanje klora na jezgru prilikom njene izrade, te štiti od djelovanja fisijskih produkata. Treći omotač je otporan na kemijsko djelovanje, te predstavlja zaštitu od curenja plinovitih i metalnih fisijskih produkata. Četvrti ili vanjski omotač je također od pirolitičkog ugljika sa svrhom vanjske zaštite. TRISO čestice se stavljaju u predviđene otvore za gorivo (ukupno 210 takvih otvora) u grafitnoj matrici (kompaktiranje goriva), i sudjeluju s volumnim udjelom između 20% i 40%. Unutar prizmatičnog gorivnog elementa nalazi se i 108 otvora za rashladni fluid (helij), 6 otvora za sagorive apsorbere i centralni otvor za rukovanje gorivnim elementom. Za razliku od američke verzije ovog tipa reaktora, japanski dizajn predviđa da se gorivni štapovi stavljaju u relativno velike rashladne kanale i neovisno hlade.
Spesenroth
Špesenrot je opština u njemačkoj saveznoj državi Rajna-Palatinat. Jedno je od 134 opštinska središta okruga Rajn-Hunsrik. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 151 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 7140147.
Erik Everhard
Dužina njegova penisa iznosi 20 centimetara.
Spesenroth
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Rajn-Hunsrik Špesenrot se nalazi u saveznoj državi Rajna-Palatinat u okrugu Rajn-Hunsrik. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 460 metara. Površina opštine iznosi 3,5 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 151 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 43 stanovnika/km².
Feniletto, Brescia
Feniletto je naselje u Italiji u provinciji Brescia, u regiji Lombardija.
La Hierbabuena, Balleza
La Hierbabuena je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Balleza.
Feniletto, Brescia
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 23 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 60 m.
Xocoapancingo, Zapotitlán Tablas
Xocoapancingo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Zapotitlán Tablas.
Proporcionalni brojač
thumb|mini|desno|300px|Proporcionalni brojač.
Proporcionalni brojač je mjerni instrument koji se koristi za brojanje čestica ionizirajućeg zračenja i za mjerenje njihove energije. To je uređaj vrlo sličan Geigerovom brojaču, isto spada u grupu plinsko‐ionizirajućih detektora, ali su elektrode na manjem naponu od napona okidanja, pa se izbjegava zasićenje i ne dolazi do prostiranja lavina duž cijele žice. Snaga signala je razmjerna energiji upadnog zračenja, pa se može odrediti upadna energija (ako je cjelokupno zračenje apsorbirano).
Proporcionalni brojač je pogodan za mjerenja alfa-čestica. Brojač prebrojava i beta-čestice, ali kao spektrometar za beta-čestice obično ne služi. Brojač teško mjeri spektre nižih energija. Kod mjerenja gama zračenja bitno je da je proporcionalni brojač punjen plinom, jer mu je efikasnost mala. Upotrebom teškog plina efikasnost može dostići 10%. Koristi se i za mjerenje rendgenskog zračenja.
Način rada
Proporcionalni brojač sastoji se od šuplje cijevi napunjene plemenitim plinom. Kućište brojača je uzemljeno, a sredinom prolazi tanka žica koja je anoda i nalazi se na visokom naponu od 1,5 do 2 kV. Foton zračenja koji uđe u brojač ionizirat će plemeniti plin, na primjer ksenon. Energija potrebna za nastanak takvog para je 20,8 eV. Ako ionizaciju izazove alfa-zračenje energije 8,04 keV, ono može proizvesti 8040/20,8 = 387 parova, a ukoliko u brojač uđe zračenje dvostruko veće energije nastat će dvostruko veći broj takvih parova, dakle broj parova je proporcionalan energiji zračenja koje je ušlo u brojač.
Zbog visokog napona anode, elektroni nastali na taj način ubrzano se kreću prema njoj, a pozitivno nabijeni ioni kreću se sporije prema kućištu. S porastom brzine elektrona raste i njihova kinetička energija, pa imaju sposobnost ionizacije atoma na koje na svom putu naiđu. Na taj način dolazi do amplifikacije (pojačanja), tj. do porasta broja parova elektron-pozitivno nabijeni ion (104-107, ovisno o naponu).
Kada elektroni dospiju do anode, smanjiti će se pozitivni naboj na kondenzatoru spojenom na anodu, odnosno nastat će električni signal čiji napon je razmjeran energiji zračenja koja ga je izazvala (vrijedi za određeni napon na brojaču). Kod Geigerovog brojača zbog previsokog napona gubi se proporcionalnost. Ovisno o debljini prozorčića, o kojoj ovisi apsorpcija, brojač je ili zataljen sa stalnim tlakom plemenitog plina ili kroz njega takav plin struji, pa razlikujemo PC i FPC.
La Tuza, Uruachi
La Tuza je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chihuahua, u opštini Uruachi.
Proporcionalni brojač
Proporcionalni brojač kod datiranja ugljikom-14
Kod datiranja ugljikom-14 može se koristiti proporcionalni brojač. Potrebno je određenim kemijskim postupcima dobiti neki plin, koji sadrži sav ugljik iz uzorka, a istovremeno se može koristiti kao radni plin u brojaču. Ovisno o laboratoriju, kao brojački plin upotrebljavaju se ugljikov dioksid, metan, acetilen ili benzen. Proporcionalni brojač se sastoji obično od valjkaste katode i anode u obliku tanke centralne žice. Između njih je razlika potencijala od nekoliko tisuća volti. Beta-čestice nastale raspadom ugljika, koji je sastavni dio molekula brojačkog plina, ioniziraju na svom putu molekule plina, ostavljajući za sobom trag koji se sastoji od pozitivnih iona i elektrona. Elektroni se ubrzavaju prema anodi i u njenoj blizini, gdje je električno polje najjače, proizvode lavine parova ion-elektron, koji se sakupljaju na anodi, proizvodeći električne signale. Svaki beta raspad stvori jedan impuls i on se detektira elektroničkim putem.
Rometta Marea, Messina
Rometta Marea je naselje u Italiji u provinciji Messina, u regiji Sicilija.
La Tuza, Uruachi
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 10 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1770 m.
Xocoapancingo, Zapotitlán Tablas
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 253 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1927 m.
Rometta Marea, Messina
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 4835 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 12 m.
La Hierbabuena, Balleza
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 38 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2769 m.
Planetarni model atoma
mini|desno|250px|Ruthefordov model atoma ili planetarni model atoma: elektroni (zeleno) i atomska jezgra (crveno). mini|desno|250px|Ruthefordov model atoma kao simbol američke agencije za atomsku energiju.
Raderfordov model atoma ili planetarni model atoma je model atoma prema kojem se atom svakog kemijskog elementa u neutralnom stanju sastoji od električno pozitivne atomske jezgre u kojoj je skoncentrirana gotova sva masa atoma i određenog broja elektrona koji se okreću oko atomske jezgre i čine omotač atoma. Ukupni negativni električni naboj elektrona jednak je pozitivnom električnom naboju atomske jezgre i zato je atom prema okolini neutralan.
Thomsonov model atoma
Početkom 20. stoljeća znanstvenici su spoznali da iz atoma potiču elektroni, alfa-čestice, pa i svjetlost ili fotoni, pa se došlo do uvjerenja da atomi imaju složenu građu. Otuda je došla misao da je potrebno izgled građe atoma prikazati slikovito ili postaviti model atoma.
Prvi pokušaj je 1903. učinio Joseph John Thomson i taj se prvi model atoma naziva Thompsonov model atoma ili model pudinga sa šljivama. Prema Thomsonovom viđenju o građi atoma, atom je električno nabijena kuglica, polumjera oko 10-10 metara, s ravnomjerno raspoređenim električnim nabojem, u kojoj se nalaze negativno nabijeni elektroni, koji imaju neutralan učinak na prostorni pozitivni naboj te kuglice. Pretpostavljalo se da u tom modelu atoma, elektroni titraju oko svojih ravnotežnih položaja, a prema klasičnoj elektrodinamici, elektroni koji se kreću ubrzano, zrače elektromagnetske valove. Thomsonov model atoma je prestavljao atom kao harmonični oscilator.
Ruthefordov planetarni model atoma
Kako je Rutheford dokazao postojanje atomske jezgre, ostalo je još pitanje na koji način se održava ravnoteža elektrona u električnom polju njegove atomske jezgre. Ovaj problem je Rutheford riješio pretpostavkom da je sustav atoma sličan planetarnom Sunčevom sustavu ili da se elektroni okreću velikom brzinom oko atomske jezgre, slično kao što se planeti okreću oko Sunca. Pri tome je centrifugalna sila svakog elektrona u ravnoteži s Coulombovom elektrostatičkom silom, kojom ga atomska jezgra privlači, koja ima smjer prema atomskoj jezgri i djeluje kao centripetalna sila. Prema tome, u Ruthefordovom modelu atoma atomi se održavaju dinamičkom ravnotežom. Prema ovom viđenju iz 1911., atom se sastoji od atomske jezgre i elektronskog omotača kojeg čine elektroni, a između njih se nalazi praznina, u kojoj djeluju električna i magnetska polja.
Ruthefordov model atoma je napravio veliki napredak u nuklearnoj fizici, ali će on kasnije biti dopunjen s Bohrovim modelom atoma, te s radovima ostalih znanstvenika.
Bagiry
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 77 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 27 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 2,78 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 457 metara (maksimalnoj 1.002 m, a minimalnoj 449 m).
Galdo, Salerno
Galdo je naselje u Italiji u provinciji Salerno, u regiji Campania.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 306 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 344 m.
Río Contreras, Santa María Peñoles
Río Contreras je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Oaxaca, u opštini Santa María Peñoles.
Šljivansko (Žabljak)
Šljivansko je naselje u opštini Žabljak u Crnoj Gori. Prema popisu iz 2003. bilo je 31 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 73 stanovnika).
Demografija
U naselju Šljivansko živi 30 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 60,7 godina (55,4 kod muškaraca i 65,0 kod žena). U naselju ima 16 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 1,94.
Ovo naselje je uglavnom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2003. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.
Valea, Bolboși
Valea je naselje u Rumuniji u okrugu Gorž u opštini Bolboși.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 866 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 191 m.
Skolastika
Skolastika (grč., lat. schola - dokolica, škola; scholasticus - učenjački, učenjak) je filozofska i teološka metoda poučavanja u kršćanskim školama, prvo onima u sastavu samostana, zatim u katedralnim školama, te naposljetku na sveučilištima. To je oznaka za srednjovjekovni način filozofiranja, koji je ciljao na pomirenje antičke – prvenstveno Aristotelove – filozofije s kršćanskom teologijom. Stoljećima, koliko je skolastika trajala, kršćanski je učenjak bio «školnik», što znači da je filozofiju shvaćao ne kao slobodno istraživanje, nego kao nauk u službi teologije (pod motom philosophia ancilla theologiae).
Nerijetko se, i ponešto neprecizno, skolastikom naziva sva filozofska, teološka i znanstvena misao srednjega vijeka.
Pozadina
thumb|Fasada sveučilišta u Salamanki Kršćanska se skolastička spekulacija odvijala unutar tradicije i pravovjerja što su ih ustanovili crkveni autoriteti. Prema skolastičarima, ne postoji neka istina koju bi trebalo tražiti, koja ne bi već bila dana; jer sve što je valjalo reći već je bilo predmetom božanske objave i sadržano je u Svetom pismu. Stari i Novi zavjet, neposredna riječ Božja, predstavljaju najveći među svim autoritetima; oni su dogma koja ne može biti predmetom diskusije a da se ne zapadne u grijeh ili herezu, a zadaća je srednjovjekovnog mislioca pokušati razjasniti ne uvijek očit smisao Pisma ili djela nekog auktora (renomiranog autora), uz pozivanje na spise drugih odabranih autora.
U jesen srednjeg vijeka na zalazu je bila i skolastika, zbog unutarnje krize određene samom njezinom prirodom, to jest zbog poimanja da je sve znanje zatvoren i već konačno dan sistem. Napretkom znanosti, rezultati skolastičke metode postajali su sve suptilniji i zamršeniji, a pribjegavanje znanju i mudrosti staroga vijeka razotkrivalo se u svoj svojoj problematičnosti. Prijevodi djela antičkih autora s arapskog i grčkog (12.-13. st.) stavljali su na raspolaganje sve veći broj ranije izostavljanih auktora, dok je napredak filologije otkrio da su mogi autori, naročito Platon i Aristotel, nepomirljivi kako između sebe tako i s kršćanskom doktrinom. Bilo je zaprepašćujuće, primjerice, otkriće da je Aristotel – konačno u većem opsegu dostupan u Averroesovom prijevodu – držao da je pojedinačna duša («forma» tijela) smrtna, što je antikršćanska, a možda i ateistička teza.
Srednjovjekovno školstvo
thumb|Sedam slobodnih vještina; u sredini sjedi Filozofija Herrad von Landsberg (12. st.) Nastavni program srednjovjekovnih škola sastojao se od «sedam slobodnih vještina» (septem artes liberales). Slobodnima su se zvale zato što je bavljenje njima pretpostavljalo dokolicu (sholế). Sedam slobodnih vještina dijelilo se na trivij (gramatika, retorika i dijalektika) i kvadrivij (aritmetika, geometrija, astronomija i muzika). Najviši cilj znanstvenog rada bio je sistematizacija odranije danog sadržaja. Dana se građa strukturirala u cjelinu primjenom definicija, klasifikacija, silogističkog dokazivanja, dedukcijom iz aksioma i definicija.
Metode poučavanja u srednjovjekovnim školama bile su:
Metoda
thumb|Dijalektika Hans Sebald Beham (16. st.) Skolastika je temeljne metafizičke pojmove naslijeđene grčkom filozofskom tradicijom preoblikovala i primijenila na objavljene istine, uz postavku da se spoznaja ravna stanovitim vječnim i nepromjenjivim načelima i uz uvijek naglašavanu različitost i jedinstvo vjere i znanja, teologije i filozofije.
Skolastičke metode stavljaju naglasak na dijalektičko mišljenje i debatno nadmetanje. Primarna svrha skolastike bila je pronaći odgovor na neko pitanje ili razriješiti neku kontradikciju.
Skolastičari bi kao predmet istraživanja prvo izabrali djelo, primjerice knjigu iz Biblije ili spis što ga je napisao kakav renomirani učenjak, auktor. Čitajući knjigu kritički i u cijelosti, slušači su učili cijeniti teorije auktora. Onda bi uzeli u obzir i druge dokumente povezane s izvornim tekstom, primjerice odredbe ekumenskih sabora, papinske poslanice, ili štogod drugo na tu temu, bilo suvremenih bilo ranijih autora. Oko pitanja koja se nisu najuže ticale teologije, kao autoriteti su se dopuštali ne samo veliki grčki, nego i islamski filozofi.
Potom bi se pribilježile točke neslaganja i prijepora pronađene u tim raznolikim izvorima. Takve pojedinačne rečenice ili ulomci zvali su se sententiae. Biblija, primjerice, sadržava brojna prividna proturječja, i te su kontradikcije već pretresli brojni drugi učenjaci. Skolastičar bi prikupio sve argumente o kontradikcijama te ih sa svih ih strana kritički razmotrio. thumb|left|Četiri kanonska evanđelja: autoritet kao istina (Simboli evanđelista u Knjizi iz Kellsa)
Nakon što bi se naveli izvori i nesuglasice, dijalektički bi se prividno proturječni argumenti spojili u usklađenu i usuglašenu cjelinu. To se postizalo na dva načina.
Prvo, filološkom analizom, gdje su se propitivale konkretne riječi i dokazivalo se da bi one mogle imati više od jednog značenja te da je autor riječi mogao pridati neko drugo značenje. Dvosmislenost u riječima mogla se koristiti da se nađu dodirne točke između dva inače kontradiktorna iskaza. Drugo, logičkom analizom – koja se oslanjala na pravila formalne logike – da se pokaže da kontradikcija nije ni bilo, nego je riječ o iskrivljenom tumačenju čitatelja.
Auktori
Kao auktori najčešće su se uzimali sljedeći autori i djela:
Rana skolastika
Anselmo Canterburyjski ponekad se naziva ocem skolastike, zbog istaknutog mjesta koje u njegovoj teologiji zauzima razum. Dok je djelo njegovog jedinog velikog prethodnika, Eriugene, sadržavalo previše spekulativnih i mističnih elemenata za dosljednog skolastičkog učenjaka, u Anselma nailazimo na klasične karakteristike skolastičke teološke misli: priznanje veze razuma i objave te pokušaje da se razradi racionalan sustav vjere. Valja ipak reći da Anselmov pristup u njegovo doba nije bio naročito utjecajan, te da se i on sam ograđivao od naučavanja katedralnih škola.
Među ostalim autorima i djelima ovog razdoblja valja još posebno istaknuti Anselma iz Laona i njegove glose uz Sveto pismo, Abelarda zaslužnoga za zamah dijalektike (jedne od vještina srednjovjekovnog trivija) te Petrusa Lombardusa i njegovu zbirku sentencija tj. mišljenja crkvenih otaca i drugih auktora (Libri Quattuor Sententiarum). left|140px|thumb|Anselmo Canterburyjski
Zrela skolastika
U ovome je periodu skolastička je metoda – kombinirajući logiku pojmova, metafiziku i semantiku u jednu disciplinu – izašla iz okvira teologije i proširila se i na filozofiju prirode, psihologiju, spoznajnu teoriju i filozofiju znanosti. U Španjolskoj su skolastičari dali znatan doprinos i ekonomskoj teoriji.
Za zamah filozofije prirode i znanstvene metode na tlu teologije posebno su zaslužni Robert Grosseteste i Roger Bacon.
Povijesni kontekst ovoga razdoblja obilježili su pokušaji gušenja različitih heterodoksnih vjerskih pokreta, kakvi su bili katari i valdenzi. Usporedan zamah prosjačkih redova (osobito franjevaca i dominikanaca) dijelom se može tumačiti kao vid ortodoksne alternative heretičkim pokretima.
Iz redova franjevaca i dominikanaca potekli su teolozi kao što su Aleksandar Haleški i Bonaventura (oba franjevci) te Toma Akvinski (dominikanac).
To je također doba procvata mističke teologije, gdje su i žene – poput Mechthild iz Magdeburga – igrale važnu ulogu. left|210px|thumb|Sv. Toma Akvinski zbunjuje Averroesa (Giovanni di Paolo, 15. st) thumb|right|Robert Grosseteste (14. st.)
Kasna skolastika
Istodobno, to je razdoblje u kojemu su bili djelatni raznoliki pokreti s ciljem reforme institucionalne crkve (koncilijarizam, lolardi, husiti). Širili su se i različiti pokreti duhovne obnove, kao što je devotio moderna.
Nepomirljiv razdor između struja koje je odlikovao strog i formalistički filozofsko-teološkog nauk i onih koje su davale prednost neposrednom mističnom iskustvu najavio je razrješenje skolastike. Također, izvana, u duhu humanizma, skolastika je viđena kao krut, zastario i neprikladan način filozofiranja, te je potisnuta i donekle zaboravljena (premda se mjestimice i dalje njegovala, primjerice u Salamanki). thumb|left|Toma Kempenac na brdu Sv. Agneze (nepoznat autor, 16. st)
Kategorije bića
Srednjovekovna sholastika je podrobno razradila Aristotelovu kategorizaciju bića. Tako u okviru Aristotelovog mogućeg bića nastaje razlikovanje unutrašnje mogućeg (lat. possibile internum), koje u sebi nema protivrečnosti, i spolja mogućeg (lat. posibilitas externa), koje može postojati snagom nekog spoljnog uzroka. Metafizički je moguće sve što ne uključuje protivslovlje. A fizički je moguće ono što prirodni uzroci mogu izvesti.
Slučajno biće (lat. ens per accidens) je biće koje nema razlog postojanja po sopstvenim svojstvima, nego po nečem drugom (npr. miris ne može biti bez stvari koja miriše). Takvo biće pretpostavlja drugo biće koje ima svoj vlastiti bitak. Takođe, slučajno biće znači i biće promene, bez suštinske određenosti.
Suštinsko biće (lat. ens essentiale) je ono što je svojim svojstvima određeno da bude jedna određena stvar, a ne nešto drugo.
Odnosno biće (lat. ens respective) je ono što svoj bitak dobija iz nekog odnosa. To je svako pojedinačno biće koje je na neki način uslovljeno u svome bitku (na primer, deo nekog para suprotnosti ili posledica u uzročnom nizu). Odnosno biće se shvata kao određeno tek u odnosu prema nekom drugom biću, pri čemu ovo drugo može biti u krajnjoj liniji i apsolutno biće.
Mišljeno biće (lat. ens rationis) je ono što postoji samo u ljudskoj svesti, kao mišljeno biće, odnosno „biće razuma“. Mišljena bića nisu umišljena niti izmišljotina, već su utemeljena na nekoj stvarnosti. Međutim, smatra se da ljudski razum putem mašte može stvarati i predstave kojima u stvarnosti ništa ne odgovara. Zahvaljujući tome moguće su laži, zablude, pogrešna uverenja i tvorevine mašte.
Idealno biće (lat. ens ideale) je ono što postoji, ali ne kao čulni predmet. U platonizmu, idealno biće imaju večni oblici (ideje) i svi matematički oblici. U aristotelovskoj tradiciji, idealno biće imaju i sve suštine, sve ono što je predmet pravog znanja. Idealno biće razlikuje se od realnog samo po tome što ne može biti neposredno opažano čulima. Inače, idealno biće je jednako delatno kao i realno.
Tlalnepantla, Tamazunchale
Tlalnepantla je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Tamazunchale.
Opština Măgura, Bacău
Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 263 m.
Aguacatal, Tampico Alto
Aguacatal je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Veracruz, u opštini Tampico Alto.
Gironde (estuarij)
Gironde (srpskohrvatski: Žironda) je estuarij na jugozapadu Francuske u Biskajskom zaljevu, u Departmanu Gironde (Regija Akvitanija) kog formiraju rijeke Garonne i Dordogne.
Karakteristike
left|thumb|200px| [[Karta estuarija]] Gironde se proteže u smjeru jugoistok - sjeverozapad u dužinu od nekih 72 km, plovan je čitavom dužinom i za prekooceanske brodove, iako oni imaju problema zbog plime i oseke i zatrpavanja muljem. right|thumb|280px| [[Brodovi u estuariju]] Duž obala estuarija nalaze se razni specijalistički objekti bordoške luke, na ušću rijeka Garonne i Dordogne, kod Ambèsa nalaze se terminali za naftu i plin, kod Blaya na desnoj obali je terminal za skladištenje i pretovar žitarica, Pauillac je luka za naftu a Le Verdon-sur-Mer je kontejnerski terminal.
San Donnino, Lucca
San Donnino je naselje u Italiji u provinciji Lucca, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 168 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 534 m.
Dina
Dine nastaju na terenima živog pijeska, gdje nema biljnog pokrova koji bi ga držao. Dine su karakteristika suhih pustinjskih krajeva, ali se mogu pojaviti i u krajevima sa umjerenom klimom na terenima zahvaćenim erozijom, ili sa ogoljenih oranica.
Dine postoje i na drugim planetima, slike koje su poslali Mariner 9 i Viking 2 sa Marsa pokazele su da i na Marsu postoje dine, kod velikih kratera i u pješčanom moru oko Marsova sjevernog pola. Dine veličine Kanade postoje i na Saturnovom mjesecu Titan.
Nastanak i rast dina
Ovaj proces odvija se na prostoru od nekoliko metara, pijesak se nakuplja na toj površini, i dina je izgrađena. Rast dine ne može trajati beskonačno, jer se nagib dine na kraju toliko povisi da vjetar više nije u stanju svojom snagom pokrenuti pijesak prema vrhu dine, kad se to dogodi, dina prestaje raste i nemože više primati nove količine pijeska, ali niti gubiti postojeći.
Kako dina raste, povećava se kut nagiba niz koju vjetar nanosi nove količine pijeska, i krijesta dine penje se u visinu, ali se istovremeno još radikalnije povećava i kut zavjetrinske strane dine. Kad taloženje pijeska prijeđe kut mirovanja živog pijeska (koji iznosi oko 32 °), pijesak sa vrha počinje kliziti na zavjetrinsku stranu. Kada se to dogodi, dina gubi ravnotežu, i počinje se kretati cijela prema napred, tako da se pijesak prenosi sa privjetrinske strane na zavjetrinsku stranu.
Break in the Circle
Break in the Circle je britanski crno-bijeli pustolovni triler film snimljen 1955. godine u režiji Vala Guesta. Protagonist, koga tumači Forrest Tucker, je pustolovinama britanski skloni pomorac koga za vrijeme tada aktualnog Hladnog rata njemački bogataš angažira kako bi pomogao naučniku iz komunističke Poljske da prebjegne na Zapad.
Dina
Područja dina
Područja u svijetu gdje se nalaze dine generalno se dijele prema klimatskim zonama ili prema karakteristima, tako imamo:
Vrste dina
U geomorfološkom pogledu postoje različite vrste dina, zbog uticaja slijedećih faktora; smjera i brzine vjetra, debljine vegetacijskog pokrova i količine pijeska. Generalno postoji pet bazičnih oblika dina; polumjesec, izduženi pravac (linearne dine), zvijezda, kupa i oval. Najčešći oblik dina je polumjesec, takav tip dine obično ima veću širinu, od dubine, strmija strana im je u pravilu zavjetrinska. Te dine nastaje u krajevima gdje vjetrovi konstantno pušu iz istog smjera, zovu se i barhani ili poprečne dine. Najveće dine u obliku polumjeseca na Zemlji, nalaze se u kineskoj pustinji Takla Makan, gdje se na površini široj od 3 km, nalazi jedno do drugog more tih brežuljaka. Neke vrste tih dina pomiču se brže preko pustinjskih površina od bilo koje druge vrste dina.
Ravne pješčane dine, koje se zovu i linearne dine - su uobičajeno mnogo duže nego šire One se mogu pojaviti kao izolirani brežuljci, ali se uglavnom formiraju kao skupine paralelnih brežuljaka odvojene kilometrima pijeska.
Radijalno simetrične, zvijezdolike dine su kupaste nakupine pijeska sa tri ili više krakova koji zrače iz vrha. Taj tip dina pojavljuje se u područjima gdje vjetrovi pušu iz različitih smjerova. Zvjezdolike dine rastu uvis, a ne prema bokovima, iz takvog tipa dina formiraju se najviše dine na Zemlji. Zvjezdolike dine dominiraju po Velikom istočnom Ergu u Sahari, one su dominantna forma i po kineskoj pustinji Badain Jaran, koja se prostire južno od pustinje Gobi, tu se nalazi najviša dina na svijetu Biluthu visoka preko 500 m.
Kupaste i ovalne (kružne) dine, čija je karakteristika da nemaju strmiju zavjetrinsku stranu, su vrlo rijetke, javljaju se u dijelovima pješčanih mora - koji su rubni dijelovi vjetrova.
Među najviše dine na svijetu spadaju do 300 m visoke dine Sossusvleiji u Namibijskoj pustinji
U najvećoj pustinji na svijetu Rub' al Khaliu na Arapskom poluotoku, pješčane dine pokrivaju površinu od 500 000 km², a jedna od najvećih je dina Tel Moreeb u Ujedinjenim Arapskim Emiratima pored oaze Liva, visoka 300 metara thumb|right|300px| Dine u [[Namibija|Namibiji]] Najveća evropska dina je Pilat u francuskom Zaljevu Arcachon, 60 km od Bordeauxa, visoka 105 m, duga 2 700 m i široka 500 m. Velike dine prostiru se uz obale Baltičkog mora u Litvi kod Nide, u Poljskoj u Nacionalnim parku Slowinski, koje su visoke i do 42 m i u Danskoj - Råbjerg Mile.
Pjevajuće dine
Dine mogu i pjevati, bolje rečeno svirati - zvuk nastaje zbog trenja pijeska koji klizi sa vrha dine, u potpunoj tišini pustinje ti zvukovi čuju se kilometrima daleko i traju po nekoliko minuta.
Geomorfološke karakteristike
Dine su gotovo uvijek građene od pješčanih zrnaca. Zrnca gline vjetar najčešće nije u stanju podići zbog njihove međusobne povezanosti, a ako ih i pokupi one se podignu previsoko u zrak. Samo tamo gdje se zrnca gline spajaju sa zrnima pijeska, kao na obali Meksičkog zaljeva, od njih nastaju dine.
Većina pješčanih dina, izgrađena je od zrnaca promjera između 0,02 - 0,04 cm, i to od zrnaca slične veličine.
3,7-Dimetil-2,6-oktadienoinska kiselina
3,7-Dimetil-2,6-oktadienoinska kiselina je organsko jedinjenje, koje sadrži 10 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 168,233 Da.
La Sidra, Tzitzio
La Sidra je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Tzitzio.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1427 m.
Chapelle-de-Surieu
Šapel de Sirje je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Izer koja pripada prefekturi Vjen.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 477 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 42 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 11,22 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 280 metara (maksimalnoj 407 m, a minimalnoj 252 m).
Potomac Mills, Virginia
Potomak Mils je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Virdžinija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 5.614.
460-e pne.
thumb|Perzijski car Kserkso
Arduino
Hardver se sastoji od jednostavnog otvorenog hardverskog dizajna Arduino ploče sa Atmel AVR procesorom i pratećim ulazno-izlaznim elementima, tačnije, na sebi poseduje mikrokontroler. Softver se sastoji od razvojnog okruženja koje čine standardni kompajler i bootloader koji se nalazi na samoj ploči.
Arduino hardver se programira koristeći programski jezik zasnovan na Wiring jeziku (sintaksa i biblioteke). U osnovi je sličan C programskom jeziku sa izvesnim pojednostavljenjima i izmenama. Integrisano razvojno okruženje je zasnovano na Processing-u.
Hardver
Arduino ploču čine 8-bitni Atmel AVR mikrokontroler sa pripadajućim komponentama koje omogućavaju programiranje i povezivanje sa drugom elektronikom. Bitan aspekt Arduino projekta je standardizovan raspored konektora koji omogućava lako povezivanje sa dodatnim modulima, poznatijim kao štitovi. Ove dodatne module, štitove, poizvode razni proizvođači širom sveta. Zvanične Arduino ploče uglavnom koriste megaAvr seriju čipova, konkretno ATmega8, ATmega168, ATmega328, ATmega1280 i ATmega2560. Većina ploča poseduje 5V linearni naponski regulator i 16MHz kristalni oscilator (ili keramički rezonator u nekim verzijama). Arduino mikrokontroleri se isporučuju sa programiranim bootloader-om koji pojednostavljuje postupak prebacivanja prevedenog koda u fleš memoriju na čipu. Drugi mikrokontroleri obično zahtevaju zaseban programator.
Arduino i Arduino kompatibilne ploče koriste štitove, odnosno zasebne štampane ploče koje se montiraju na Arduino ploču i ostvaruju električni kontakt sa njom preko postojećih pinova-konektora. Ovi štitovi proširuju osnovne mogućnosti Arduino ploče i mogu da obavljaju razne funkcije, npr. kontrole motora, povezivanje senzora, bežične komunikacije itd.
Softver
Arduino integrisano razvojno okruženje je aplikacija napisana u Java programskom jeziku. Kreirano je tako da uvede u programiranje učenike, studente i ostale početnike koji nisu upoznati sa načinom razvoja softvera. Sastoji se od uređivača koda sa mogućnostima kao što su označavanje koda, uparivanje zagrada, automatsko uvlačenje linija. Ovaj uređivač može da prevede kôd a zatim ga i prebaci u čip jednom komandom. U ovom slučaju nije potrebno podašavati parametre prevođenja koda ili pokretati programe iz komandne linije.
Arduino ploče
Originalni Arduino hardver proizvodi italijanska kompanija Smart Projects. Neke od Arduino ploča je dizajnirala američka kompanija SparkFun Electronics. Za sada postoji ukupno trinaest zvaničnih Arduino ploča koje se proizvode u komercijalne svrhe:
Dizajn hardvera se distribuira pod CC licencom i dostupan je na Arduino zvaničnom sajtu. Raspored komponenata kao i fajlovi neophodni za proizvodnju pojedinih verzija su takođe na raspolaganju. Izvorni kôd za integrisano razvojno okruženje i biblioteke su dostupne i distribuiraju se pod GPLv2 licencom.
Upotreba
mini|LED
Interfejs za upravljanje je mikrokontroler. Na ulaze ovog kontrolera moguće je dovesti tastere, prekidače, gotove tastature, različite senzore (temperature, pritiska, protoka, IC senzore…), dok se izlazi mogu povezati na širok spektar izvršnih uređaja – LED diode, sijalice, zujalice, motore, ekrane za prikaz podataka… Proizveden je veliki broj gotovih dodatnih štitova (shields) i modula, a osim gotovih moguće je napraviti i sopstvene.