cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Koraljni greben
Alge
Grebeni su svo vrijeme u opasnosti od pretjeranog rasta algi. Prevelik izlov ribe i višak hranjivih tvari sa obale može omogućiti algama da postanu uspješnije od korala i izazovu njihovo izumiranje. U istraživanjima provedenim oko pretežno nenastanjenih tihookeanskih ostrva koja pripadaju SAD-u, pokazalo se da alge nastanjuju veliki dio istraženih lokacija sa koralima. Populacija algi sastoji se od busenastih algi, koralnih algi i makroalgi.
Ostali
Morske zmije se hrane isključivo ribama i njihovom ikrom. Tropske ptice poput čaplji, bluna i pelikana hrane se grebenskim ribama. Neki gmazovi koji pretežno žive na kopnu također su vezani za grebene, na primjer varani, morski krokodil i polumorske zmije kao što je Laticauda colubrina. Morske kornjače se hrane morskim spužvama.
Vrste grebena
Prema geografskoj rasprostranjenosti, koraljni grebeni mogu se podijeliti na dvije vrste: tropske koraljne grebene i dubokomorske koraljne grebene.
Tropski grebeni
thumb|Regije koje konstantno imaju temperaturu iznad 20°C Korali koji grade grebene u tropskim predjelima mogu preživjeti samo ako temperatura vode rijetko pada ispod 20 °C. Iz tih razloga se prostor gdje mogu preživjeti smanjuje na 30° sjeverne do 30° južne širine. U Atlantiku se najsjeverniji koraljni grebeni nalaze na obalama Bermuda (32° 30' sjeverne geografske širine), a najjužniji malo sjevernije od Rio de Janeira (23° J). Doduše, u zaljevu Hatteras (34° S) na južnoj obali SAD-a postoje i dvije vrste korala koje inače grade grebene, ali tu ih ne grade. Slična je i situacija sa Tihim okeanom kod obale Tokija (38° S). Tu se koraljni grebeni pojavljuju tek na otocima Ryukyu (30° S). Najjužnije se pojavljuju na Velikom koraljnom grebenu sjeverno od Brisbanea u zaljevu Moreton (27° 30' J), a još jedan tihooceanski greben koji se nalazi južnije od ostalih je kod Rapa Itija, na istoj geografskoj širini. Kod otoka Lord Howe topla morska struja omogućava nastajanje grebena i na 31° 30' J. U Crvenom moru koraljni grebeni se prostiru do sjevernih obala akapskog zaljeva (29° 30' S). Najjužniji koraljni greben na svijetu nalazi se u indijskom okeanu na arhipelagu Houtman Abrolhos, na zapadnoj obali Australije (29° J). Na zapadnoj obali indijskog okeana koraljni grebeni se prostiru do otoka Inhaca kod obale Maputo (26° J, Mozambik).
Budući da većina korala iz grupe Scleractinia živi u simbiozi sa zooksantelama, oni zavise od sunčeve svjetlosti, koja se znatno smanjuje sa povećanjem dubine vode. Ukupna površina koju porkivaju korali iznosi oko 600 000 km². Svake godine se istaloži 640 miliona tona koraljnog vapnenca.
Mogu se razlikovati dvije glavne kategorije tropskih koraljnih grebena:
Dubokomorski grebeni
mini|right|Koraljni greben koji tvore korali Lophelia Mnogi korali iz grupe Scleractinia mogu preživjeti i u hladnijim vodama sa temperaturom ispod 20 °C. Poznato je 37 takvih korala u Sredozemnom moru, ali oni doduše ne tvore grebene. Većina korala u mlakim i hladnim vodama su pojedinačni korali iz porodica Caryophylliidae i Dendrophylliidae, koji rastu vrlo sporo, ostaju maleni, pa stoga ne grade grebene. Za razliku od svojih tropskih srodnika, oni ne preživljavaju na sunčevoj svjetlosti već se hrane zooplanktonom.
Jedan izuzetak je rod Lophelia, koji gradi kolonije i, zajedno sa vrstom Madrepora oculata, gradi ekstenzivne grebene sližne živicama. Najveći grebeni Lophelia dostižu visinu od 45 metara i dužinu od 2 kilometra. U odnosu na tropske korale, oni rastu vrlo sporo. Rastu u prosjeku 7,5 mm godišnje, a najviše 20 do 25 mm godišnje. Vrlo veliki grebeni sagrađeni od tih korala su prema tome stari više hiljada godina. Pojas tih koraljnih grebena proteže se duž rubova evropskog kopna od iberijskog poluotoka do Sjevernog rta. Dubokomorske grebene se obično može naći na dubinama između 200 i 600 metara. U norveškim fjordovima mogu se naći na dubini od 52 metra.
Čak su i koraljni grebeni hladnih voda ugroženi ljudskim djelovanjem. Osim zagađenja mora, savremene metode ribolova predstavljaju najveću prijetnju tim staništima. Jedna jedina mreža za pridneno koćenje može u nekoliko minuta uništiti greben koji je nastajao nekoliko godina.
Vrste tropskih koraljnih grebena
Koraljni grebeni se znatno razlikuju po svojem obliku i nastanku.
Rubni grebeni
thumb|left|Rubni greben kod [[Eilata, južni Izrael]] thumb|right|Rubni greben Rubni grebeni protežu se duž obale većeg kopna ili nekog otoka. To je najrasprostranjeniji tip grebena, a u Crvenom moru gotovo i jedini. Rubni grebeni protežu se duž obala i mogu biti dugi kilometrima. Njihova širina je većinom manja od 100 metara, ali može iznositi i više stotina metara. Rubni grebeni nastaju upravo na obali u visini vode za vrijeme oseke, a rastom se šire dalje od obale. Njihova konačna širina zavisi od toga gdje dno mora iznenada strmo opada. Gornja površina rubnog grebena tako uvijek ostaje na istoj visini malo ispod nivoa mora. Kod starijih rubnih grebena, koji su se znatno proširili prema moru, dešava se da su unutrašnji dijelovi udubili erozijom i stvorili lagunu. Lagune kod rubnih grebena mogu biti duboke između 100 i samo nekoliko metara. Kao i greben, one se protežu paralelno s obalom.
Platformni grebeni
thumb|Platformni greben Dok nabrojani tipovi grebena uvijek nastaju na obalama otoka ili kontinenata, platformni grebeni mogu nastati i u epikontinentalnom pojasu kao i na otvorenom okeanu, općenito bilo gdje, gdje se morsko dno proteže u pravcu vodene površine, tako da je omogućen rast zookstantelnih korala koji grade grebene. U južnom dijelu Velikog koraljnog grebena može se naći nekoliko platformnih grebena, skupine Swain i Capricorn u epikontinentalnom pojasu, 100 do 200 km od obale. Neki platformni grebeni kod sjevernih Maskarenskih otoka nalaze se nekoliko hiljada kilometara od glavnog kopna. Platformni grebeni rastu u svim pravcima, za razliku od rubnih i barijernih koji se šire samo prema moru. Mogu dostići različite veličine, od nekoliko stotina metara do nekoliko kilometara. Uglavnom su ovalnog ili jako izduženog oblika. Dijelovi grebena mogu se prostirati sve do površine mora i tvoriti pješčane plaže i malene otoke, oko kojih će nastajati rubni grebeni. U sredini platformnog grebena može se nalaziti laguna. Nazivaju se mrljastim grebenima i dostižu promjer od oko 12 metara. Ako platformni grebeni nastaju na nekoj izduženoj strukturi, npr. na izumrlom barijernom grebenu, mogu biti poredani u jednu liniju. Takav je recimo slučaj na istočnoj obali Crvenog mora kod Jeddaha. Kod starijih platformnih grebena unutrašnji dio može toliko erodirati da to dovede do nastanka pseudoatola. Oni se od pravih atola mogu odvojiti samo preciznim istraživanjima i eventualno bušenjem. Nekoliko platformnih grebena kod lakadisvkih otoka dobili su oblik slova "U" stalnim djelovanjem vjetra i morskih struja.
Atoli
thumb|Nastanak atola prema [[Charles Darwin|Charlesu Darwinu]] Atoli u pravilu nastaju od rubnih grebena oko vulkanskih ostrva. Tijekom vremena, ostrvo erodira i tone ispod nivoa mora. Do nastajanja atola vodi i snižavanje morskog dna uz izdizanje nivoa mora. Na kraju ostaje greben koji kao prsten okružuje lagunu. Maldivi se sastoje od 26 takvih atola.
Zone grebena
Svaki greben može se podijeliti na različite zone koje nastanjuju samo određene biljke i životinje zbog životnih uslova koji su tu prisutni. Te su zone različito istaknute kod različitih tipova grebena, a mogu i varirati i kod pojedinih grebena. Dolje je predstavljena uobičajena građa jednog rubnog grebena.
thumb|400px|Zone koraljnog grebena
Umjetni grebeni
thumb|Umjetni koraljni greben (fotomontaža) Već nekoliko godina postoji trend gradnje umjetnih grebena. Primijetivši kako na potopljenim predmetima, kao što su brodovi i avioni, nakon nekoliko godina narastu grebeni, ljudi su počeli namjerno potapati umjetne objekte. Pri tome je bilo velikih neuspjeha, kao u slučaju grebena Osborne koji je napravljen od miliona starih automobilskih guma, ali bilo je i uspjeha. Tako se npr. postavljaju tzv. grebenske kugle (betonske polukugle sa mnogo rupa) i čelične strukture prema Biorock tehnologiji na područjima sa slabim strujanjem vode, kako bi se za kratko vrijeme mogli nataložiti minerali na koje se hvataju polipi korala. I u akvaristici se radi na stvaranju umjetnih korala.
Elko
Elko se može odnositi na
Koraljni greben
Značaj
Koraljni grebeni služe kao odličan izvor proteina za 800 miliona ljudi u jugoistočnoj i južnoj Aziji, istočnoj Africi i na Karibima. Imaju veliku materijalnu vrijednost, zato što onemogućavaju eroziju obala i njihovo oštećivanje tijekom oluja. Turisti cijene njihovu ljepotu. Koraljni grebeni su također stanište velikog broja morskih bića i od velike su važnosti za njihovo preživljavanje.
Prema procjeni okeanologa je u aprilu 2007. bilo uništeno 20% svih koraljnih grebena na svijetu, a daljih 50% je vrlo ranjivo.
Geologija
thumb|right|240px|Drevni koraljni grebeni Koraljni grebeni nastajali su i u prijašnjim historijskim razdobljima. Dolomiti, Hoher Dachstein i druge planine u sjevernim vapnenačkim Alpima najvećim dijelom se sastoje od koraljnog vapnenca i zapravo su fosilizirani koraljni grebeni, koji su nastali tijekom alpske orogeneze. Kod Hoher Gölla mogu se i raspoznati zone jednog grebena sa lagunom.
Prvi, koji su se pojavili još u prekambriju, bili su stromatoliti. Nisu ih tvorili žarnjaci, već su nastali spajanjem sedimentnih čestica tijekom rasta mikroorganizama, pretežno cijanobakterija. U donjem kambriju su nastali maleni grebeni koje su tvorili pripadnici Archaeocyatha (moguće specijalizirana skupina spužvi) sa stromatolitima. Dostizali su dužinu od 30 metara i širinu od najviše tri metra.
Pripadnici Tabulata i Rugosa bili su prvi pravi korali koji su u periodu između ordovicija i perma gradili grebene. Od tada se može govoriti o postojanju pravih koraljnih grebena. U siluru i devonu grebeni nisu bili nastanjeni samo koralima, već i stromatoporama, koje bi mogle biti u srodstvu sa spužvama. Nastajanje koraljnih grebena prekinuto je nakon permsko-trijaskog masovnog izumiranja, u kojem su nestali i pripadnici Rugosa i Tabulata. Nove koraljne strukture nastaju sredinom trijasa i napreduju tijekom cijelog mezozoika. U gornjem mezozoiku pripadnici Hippuritoida također postaju vrlo bitni graditelji grebena. Oni izumiru tijekom K-T izumiranja. Od tada su pripadnici Scleractinia najvažniji graditelji koraljnih grebena.
Paško Kaliterna
Paško Kaliterna (Split, 8. siječnja 1890. — Split, 18. veljače 1944.), bio je hrvatski političar i novinar. Slovio je kao hrvatski domoljub i samoprijegorni idealist.
Osnovnu je školu završio u Splitu. Potom je odradio trgovačku praksu, nakon čega je otvorio svoju trgovačku radnju koja se nalazila u ondašnjoj Križevoj ulici.
Colle la Guardia I, Latina
Colle la Guardia I je naselje u Italiji u provinciji Latina, u regiji Lazio.
Paško Kaliterna
Politički se rano aktivirao. Upoznao se s radom braće Radić, a sa Stjepanom Radićem je bio i u izravnom osobnom kontaktu. Nakon što mu se Radić potužio na slab rad intelektualaca s hrvatskoga juga, Kaliterna je s velikim entuzijazmom krenuo u rad na propagiranju HSS-a.
Colle la Guardia I, Latina
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 208 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 39 m.
Paško Kaliterna
HSS je nakon prvoga svjetskog rata bio vrlo slab; splitski ogranak je bio utemeljen tek 1925.. U ondašnje malobrojne HSS-ove pristaše u Splitu je pripadao i Paško Kaliterna. Uskoro je postao članom i odbornikom splitskoga ogranka HSS-a, a nakon toga je bio kandidatom na općinskim izborima. Uskoro je postao i vijećnikom, a u HSS-u i predsjednikom sve do uvođenja šestosiječanjske diktature. Popuštanjem diktature, aktivan je na kotarskoj razini te je uskoro postao zastupnikom za splitski kotar.
Zbog tvrdosti svojih uvjerenja i nepopustljivosti prema vlastima karađorđevićevske balkanskofašističke diktature, često puta je imao problema sa žandarmerijom Kraljevine Jugoslavije, bilo da je bio zatvaran, vrijeđan ili da mu se vršilo premetačine.
Godine 1938. je pokrenuo zajedno s kolegom dr-om Josipom Berkovićem splitski dnevni list Hrvatski glasnik. Iako su bili dugo vremena suradnici, njih dvoje su vremenom imali sve više neslaganja, što je odražavalo sukob dviju struja u HSS-u, umjerene HSS-ovske kojoj je pripadao Kaliterna, i frankovačke, kojoj je pripadao Berković.
Unatoč tome što je HSS-u talijanskom okupacijom Splita zabranjen rad, nastavio je djelovati u HSS-ovačkom duhu i kontaktirati, kako sa stranačkim kolegama, tako i s pripadnicima splitskog ogranka KPJ. Zabilježen je njegov susret s Vickom Krstulovićem, čiji je zahtjev da HSS-ovci pruže oružani otpor odbacio. Tijekom talijanske okupacije, pokrenuo je tjednik Spalato rurale.
Višegodišnji požrtvovni rad ga je istrošio, zbog čega je mlad umro, 18. veljače 1944. godine.
Sistematika biljnog carstva
Sistematika biljnog carstva je biološka disciplina koja se bavi diverzifikacijom (tj. pojavom i razvojem razlika) među biljnim vrstama i skupinama kroz vrijeme.
Ova sistematika obuhvaća klasifikaciju svih biljaka do razine razreda. Ako je potrebno, daljnji niži sistemi mogu se naći u odgovarajućim podgrupama.
Podcarstvo zelenih biljaka (Viridiplantae)
Zelene alge (Chlorophyta)
Zelene alge u širem smislu i kopnene biljke (Streptophyta)
Podcarstvo crvenih algi (Rhodoplantae)
Cyanidiophyta Rhodophyta
(prema Saundersu i Hommersandu 2004.)
Vanjski linkovi
Царство Рослин
Vajt Pajn
Vajt Pajn se može odnositi na
Tulga
Tulga ili Tulka, bio je vizigotski kralj u Hispaniji od 640. do 642. godine, ukoliko je njegov otac umro 640. kako to navode neki istorijski izvori. Neki izvori uzimaju 639. godinu kao početak njegove vladavine, a 641. kao kraj. Došao je na presto nakon svog oca Hintile u još jednom bezuspešnom pokušaju uspostavljanja nasledne monerhije u Vizigotskom kraljevstvu.
Godine 642, gotski ratnik, Hindasvint, podigao je ustanak. Imao je tada 79 godina. Držao je pod svojom komandom granicu sa baskijskim zemljama. Video je slabost vizigotske monarhije i savet plemića i narod ga je proglasio kraljem u Pampaliki (vervatno moderna Pamlijega) bez podrške crkve.
Pobunjenik je Tulgu smenio u Toledu i naterao ga da se zaredi, te ga je poslao u manastir gde je Tulga živeo do kraja života kao monah. Međutim, sveti Ildefonso kaže da je ustanak propao bez podrške crkve i da se Hindasvint popeo na presto tek nakon Tulgine smrti.
Eparhija
Eparhija (grč. ἐπαρχία - namjesništvo, pokrajina) ili episkopija je u pravoslavnoj crkvi ovlast koja se nalazi pod kanonskom upravom jednog episkopa.
U Rimokatoličkoj crkvi postoji biskupija.
Svetovna upotreba
Eparhija je u rimsko i bizantsko doba bila oblast kojom je upravljao eparh.
Drevna crkva
Nekada su se granice eparhija poklapale sa administrativnim granicama provincija u Rimskom carstvu, a sjedišta administracija jedne i druge od ovih ustanova bile u istom mjestu, kao i mjesto boravka episkopa.
Eparhija je ulazila u sastav veće jedinice — dijeceze, a u njenom sastavu bile su manje jedinice — nome. Takva struktura i organizacija u 4. vijeku je prešla u crkvenu organizaciju koja je do danas sačuvana u onim pravoslavnim crkvama koje se upravljaju po mitropolitskom sistemu (npr. Rumunska pravoslavna crkva).
Pravoslavna srpska crkva
thumb|Епархије Српске православне цркве Pravoslavna srpska crkva je episkopalna odnosno njena glavna administrativna podjela je na eparhije. Na čelu eparhije se nalazi arhijerej, koji nosi neko od zvanja: episkop, mitropolit, arhiepiskop ili patrijarh.
Danas, u Pravoslavnoj srpskoj crkvi ima 35 eparhija i 5 mitropolija. Postoji još autonomna Pravoslavna ohridska arhiepiskopija koja se sastoji iz 1 mitropolije i 6 episkopija.
Pravoslavna ruska crkva
U Pravoslavnoj ruskoj crkvi, eparhija je mjesna crkva na čijem čelu se nalazi arhijerej. Eparhija obuhvata sva eparhijska tijela, namjesništva, parohije, manastire, podvorja, duhovne obrazovne ustanove, bratstva, sestrinstva i misije.
Eparhijski arhijerej, na osnovu prejemstva vlasti od svetih apostola, predstojatelj je mjesne crkve, kojom kanonski upravlja zajedno sa klirom i mirjanima.
Granice eparhija određuje Sveti sinod Ruske pravoslavne crkve, a one obično odgovaraju administrativno-teritorijalnoj podjeli Ruske Federacije.
Pravoslavna rumunska crkva
Danas, unutar Pravoslavne rumunske crkve je zastupljen tzv. mitropolitski sistem, koji je još jedino prisutan u Carigradskoj patrijaršiji i dijelu Pravoslavne ruske crkve, a takođe i u Rimokatoličkoj crkvi.
Pravoslavna rumunska crkva je podijeljena na brojne episkopije, 10 arhiepiskopija i 6 mitropolija. Mitropolije nemaju ulogu kao kod ostalih pravoslavnih crkava, već su svojevrsni mitropolitski okruzi, koji imaju svoje sinode. Mitropolija se sastoji iz episkopija i arhiepiskopija, a mitropolit je ujedno arhiepiskop one arhiepiskopije gdje se nalazi sjedište mitropolije.
Carbonia
Carbonia (sardinski: Crabònia, prevedeno Ugljena) je talijanski grad u Južnosardinskoj provinciji na Sardiniji. Grad je 2011. imao 28.882 stanovnika.
Geografija
Carbonia leži u dolini Iglesiente na nadmorskoj visini od 111 m, na rubu planinskog pojasa Alto Sulcis, smještenog na jugozapadu Sardinije. Grad je udaljen oko 65 km zapadno od Cagliarija i oko 12 km istočno od Sredozemnog mora. Kroz grad teku dva planinska potoka, Rio Cannas i Rio Santu Milanu.
Historija
mini|lijevo|250px| [[Teatar|Teatro Centrale, primjer fašističke arhitekture]] mini|lijevo|250px| Rudnik Serbariu Historija Carbonije počela je 1938. kada je izgrađena kao potpuno novo rudarsko naselje, u sklopu fašističke reobnove zemlje i oslanjanja na vlastite snage i izvore. Tad je počela eksploatacija ugljena u rudniku Serbariu u regiji Sulcisu. Nakon Drugog svjetskog rata počela je padati cijena ugljena, što je dovelo do zatvaranja rudnika i velike nezaposlenosti, pa je grad počeo jako nazadovati, a stanovništvo raseljavati u potrazi za egzistencijom. Do 2016. Carbonia je zajedno s Iglesiasom bila glavni grad provincije Carbonia-Iglesiasa, a nakon ukidanja potonje Carbonia je uključena u novoosnovanu Južnosardinsku provinciju.
Znamenitosti
Carbonia je planski izgrađen grad, ogledni primjer fašističke arhitekture, s ortogonalnim rasporedom ulica i jednoobraznim građevinama duž njih.
Katron
Katron se može odnositi na
Louis Cukela
Životopis
Luj Čukela rođen je u Splitu, (tada Austro-Ugarska). Obrazovan je u Splitu, zatim je pohađao trgovačku akademiju i zatim Kraljevsku gimnaziju, oboje po dvije godine. 1913., Čukela se odselio u SAD, on i njegova braća doselili su se u Minneapolis u Minesoti.
21. rujna 1914., prijavio se u Američku vojsku. Bio je narednik u satniji H, 13. pješačke dok nije časno raspušten 12. lipnja 1916.
Prvi svjetski rat
Sedam mjeseci kasnije, 31. siječnja 1917., dok je rat uzimao maha u Europi i SAD ušao u rat, Čukela se prijavio u Američke marince. Postao je članom 66. satnije, 1. bojne, 5. mornaričke pukovnije.
Prebačen je u Francusku 1918. i borio se u svim sukobima koje je imala 5. mornarička pukovnija, od Bitke za Belleau Wood do prelaženja rijeke Maas.
U Francuskoj 1918. Čukela se borio u svakoj bitci mornaričke brigade, od Bellau Wooda do prelaženja rijeke Maas. Putem je postao podporučnik, i dobitnik Medalje časti i četiri Srebrne zvijezde. Od Francuske dobio je "Legion d’Honneur" (Medalju Legije časti), "Medaille Militaire" (Vojnu medalju) (Prvi marinac nagrađen ovim odlikovanjem u povijesti) i "Croix de Guerre 1914-18" (Ratni križ 1914. - 1918.) s dvjema palmama i jednom srebrnom zvijezdom. Italija ga je odlikovala "Croce al Merito di Guerra" (Križem za ratne zasluge), a Jugoslavija Kraljevskim redom kraljevske krune.
Medaljom časti bio je nagrađen i od vojske i od mornarice za isto dijelo u jutro 18. srpnja 1918. blizu Villers-Cotteretsa, Francuska, tijekom Bitke za Soissons. 66. satnija, 5. mornaričke, u kojoj je Čukela bio strojnički narednik, napredovao je kroz Forest de Retz te je dočekan neprijateljskiom obrambenom točkom. Oglušujući se na upozorenja svojih vojnika, strojnički narednik šuljajući je izbjegao krilo i sam zaobišao njemačke obrambene linije. Zaobilazeći obrambenu točku zbog bojazi od velike pucnjave, "Gunny" Čukela zauzeo je jednu strojnicu bajunetirajući grupu na strojnici. Podigao je njihove ručne granate, granatama uništio sve strojnice u dometu i tako uništio obrambenu točku. U ishodu imao je četiri zarobljenika i zarobio je dvije neoštećene strojnice.
Svadbeni ples (biologija)
Kod vrsta koje žive u trajnim parovima, biolozi ovaj pojam koriste ponekad u širem smislu i za oblike ponašanja koji ne prethode parenju, nego se mogu tumačiti kao elementi ponašanja čiji cilj je učvršćivanje međusobne povezanosti već uspostavljenog para, ili zasnivanja novog para.
Louis Cukela
Prvi svjetski rat
Čekula je u akciji bio ranjen dva puta, ali od tada nema više pisanih dokumenata o daljnim ranjavanjima kod Mornaričkog ureda medicine. Nikada nije nagrađen s "Purple Heart" Grimiznim srcem što je uobičajeno kod vojnika ozbiljno ranjenih ili ubijenih u akciji. Prvi puta ranjen je u Jaulnyu u Francuskoj, 16. rujna 1918. tijekom bitke na St. Mihielu. Čukela je ponovno bio ranjen tijekom borbe u Champagne sektoru. Nijedno ranjavanje nije bilo ozbiljno.
Svadbeni ples (biologija)
Mnoge životinje imaju i posebno svadbeno ruho, neki ukras na tijelu koji se koristi upravo za svadbeni ples. Tako na primjer kod nekih ptica u vrijeme prije parenja rastu posebna pera, a neki daždevnjaci dobiju drugačiju boju.
Louis Cukela
Prvi svjetski rat
Uz dvije Medalje časti (Medal of Honour), Čukela je nagrađen i sa Srebrnom zvijezdom "Silver Star" od vojske; "Médaille militaire" (Vojna medalja) (Bio je prvi marinac koji je primio tu medalju), "Légion d'honneur" (Medalja Legije časti) u činu "Chevalier"a, "Croix de guerre" (Ratni križ) s dvjema palmama, drugi "Croix de guerre" (Ratni križ) sa srebrnom zvijezdom, sve od Francuske; "Croce al Merito di Guerra" (Križ za ratne zasluge) od Italije; i Lasnički križ kraljevskog reda krune od Kraljevine Jugoslavije. Također je primio dva Divizijska citata (američka vojna nagrada).
Čukela je imao čin podporučnika u Marine Corps Reserveu (Mornarička rezerva) na 26. rujan 1918. i bio je izabran za proviziju u regularnom Marine Corpsu na 31. ožujak 1919. Promaknut je u poručnika 17. srpnja 1919. Napredovao je u čin satnika 15. rujna 1921. Promaknuće u bojnika dogodilo se oko njegova umirovljenja na 30. lipanj 1940.
French Camp, Mississippi
Frenč Kemp je grad u američkoj saveznoj državi Misisipi.
Louis Cukela
Poslije Prvog svjetskog rata
Poslije rata, Čukela je boravio u prekomorskim bazama u Haitiu, Santo Domingou, Filipinima, i Kini, i u američkim postajama u Quanticou u Virginiji; Philadelphia, Pennsylvania; Norfolk, Virginia; Hampton Roads, Virginia; Mare Island, Kalifornija; Washington, D.C.; Nashville, Indiana, and Fort Knox, Kentucky.
French Camp, Mississippi
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 174, što je 219 (-55,7 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Louis Cukela
Umirovljenje i smrt
19. ožujka 1956. Čukela je umro u National Naval Medical Centeru (Nacionalni mornarički medicinski centar), Bethesda, Maryland. Pokopni obred bio je u Saint Jane Frances de Chantel crkvi, Bethesda, pokopan je s vojnim počastima u Arlington National Cemeteryu 22. ožujka, 1956.
Odlikovanja
Bojnik Čukela imao je sljedeća odlikovanja i medalje:
Juraj Kapić
Juraj Kapić, (Jesenice, 24. prosinca 1861. — Jesenice, 15. srpnja 1925.), hrvatski pučki pisac, prosvjetitelj i preporoditelj.
Životopis
Osnovnu je školu završio u rodnome mjestu, a niže razrede gimnazije u Splitu. Učiteljsku školu polazio je od 1880. do 1882. u Arbanasima pokraj Zadra. Kasnije je radio kao učitelj u Splitu i Bristu. Bio je urednikom »Pučkoga lista«, putopisac. Osobito se odlikovao čistim i pučkim načinom pisanja.
Književnost
Sličan mu je po čistoći jezika i nedostatku fantazije i don Ilija Ujević (1858. – 1921.), folkloristički pripovjedač čija su se djela (Dokonice : slike i priče iz Dalmatinskog zagorja, 1906.) nekad prilično cijenila.
Louis Cukela
Citati Medalja časti
Mornarički citat:
Juraj Kapić
Književnost
Nedjeljko Mihanović rekao je o Kapiću:
Louis Cukela
Obitelj i porijeklo
Luj Čukela bio je sin Ivana i Ivane (rođene Bubrić) Čukela. Majka mu je umrla 1900. Poslije toga seli u SAD., Njegov otac i njegove tri sestre ostali su u Hrvatskoj.
Juraj Kapić
Djela
<tt>(popis nepotpun)</tt>
Louis Cukela
Obitelj i porijeklo
Čukela je bio oženjen s Minnie Myrtle Strayer 22. prosinca 1923. u Washingtonu. Gospođa Čukela umrla je 10. kolovoza 1956. samo mjesec nakon smrti bojnika Čukele. U vrijeme njegove smrti bojnika Čukelu nadživjela je njegova sestra, gospođa Zorka Čukela Dvoraček, u Šibenik u.
Bilo je kontroveze oko Čukelina porijekla. Rijetko je govorio o svome porijeklu. Tijekom života nazivan je Hrvatom, Austrijancem, Slavenom, Jugoslavenom, Srbijancem.
Zanimljivost
U cijeloj povijesti SAD-a bilo je samo 19 dvostrukih dobitnika Medalje časti, a jedan od njih je Hrvat Lujo Čukela.
Sibola
Sibola se može odnositi na
Clearwater, Kansas
Klirvoter je grad u američkoj saveznoj državi Kanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 2.481, što je 303 (13,9 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Laktizol
Laktizol je organsko jedinjenje, koje sadrži 10 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 218,182 Da.
Kari (razvrstavanje)
Kari se može odnositi na
Blacé
Blase je naselje i opština u istočnoj Francuskoj u regionu Rona-Alpi, u departmanu Rona koja pripada prefekturi Vilfranš sir Saon.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1205 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 109 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 11 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 250 metara (maksimalnoj 732 m, a minimalnoj 218 m).
Romansa (ljubav)
Ljubavna romansa ili romansa je izraz kojim se opisuje intimni odnos dvoje ljudi koji odgovara idealu tzv. romantične ljubavi, odnosno u kojem jedno prema dugom gaje osjećaje maksimalne privrženosti i predanosti koji može, ali ne mora uvijek imati i seksualnu komponentu. Za taj fenomen se također koristi izraz ljubavna veza ili ljubavna afera.Vodi porjeklo od romanske grupe naroda što znači sa juga.
Modolo, Belluno
Modolo je naselje u Italiji u provinciji Belluno, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 35 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 445 m.
Gvadalup
Gvadalup se može odnositi na
Hodanje (veza)
250px|right|thumb|Par prilikom zajedničkog izlaska
Hodanje ili zabavljanje, rjeđe izlaženje ("s nekim") je, najčešće kolokvijalni, izraz za druženje dvije osobe čija je krajnja svrha međusobna procjena prikladnosti za započinjanje intimne veze ili, kada je već započeta, njeno održavanje. To se prvenstveno odnosi na međusobne sastanke (rendez-vous) od čega su na srpskohrvatskom govornom području nastale izvedenice rendes ili randevu; one se, pak, posljednjih godina manje koriste jer se pod uticajem engleskog jezika i riječi date, počeo koristiti izraz dejt, odnosno dejting (dating).Osim toga se kolokvijalno koriste i izrazi spoj ili sudar.
Izraz dejting u širem smislu može označavati i sve aktivnosti u svrhu pronalaženja potencijalnog intimnog partnera. Tu se kao posebni fenomeni navode:
Ernst Bloch
Ernst Bloch (Ludwigshafen, 8. srpnja 1885. - Tübingen, 4. kolovoza 1977.), njemački neomarksistički filozof.
Sveučilišnu karijeru počeo je Leipzigu, gdje je živio do dolaska nacionalsocijalista na vlast. Kao istaknuti antifašist bio je u emigraciji od 1933. do 1948. Po povratku bio je sveučilišni profesor u Istočnom Berlinu, a od 1961. u Tübingenu. U svom opsežnom djelu, koje obuhvaća probleme filozofije, povijesti, religije, prava, ontološka, etička i humanistička pitanja, posebno se bavio analizom fenomena utopijskog. Promišlja originalnu ontologiju utopiskog u kojoj su središnji pojmovi "još - ne - bitka" i "još - ne - svjesnog" koji ukazuju na otvorenost svijeta i čitavog kozmosa ka mogućnosti realizacije svijeta bez privatnog vlasništva i u kojem je ljudskost ostvaren ideal.
U svom filozofskom rječniku Bloch modificira neke kategorije izvedene iz klasične njemačke filozofije, Freuda, kršćanstva i neoplatonizma, ravijajući ih u osebujnu filozofiju po kojoj je stvarnost dinamičko posredovanje odnosa subjekta i objekta, duha i materije, s konačnom svrhom ostvarenja njihova jedinstva. Napadnut za revizionizma i oštro kritiziran za "religiozno orijentirani" i teologijski princip nade, napustio je DR Njemačku.
Hidalgo (razvrstavanje)
Hidalgo se može odnositi na
Manchester
Manchester (čita se Mančester) je grad i metropolitanski borough od 527,786 stanovnika na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Greater Manchester koja ima 2,732,854 stanovnika, čiji je administrativni centar.
Manchester je urbani prototip industrijskog grada, izraslih po zapadnom svijetu u posljednjih 250 godina. Još 1717. bio je trgovište od svega 10.000 stanovnika, ali je već 1851. zahvaljujući tekstilnoj industriji (uglavnom predionicama pamuka), toliko uznapredovao da je postao grad s više od 300.000 stanovnika, progutavši brojna predgrađa i satelitska industrijska naselja. Do početka 20. vijeka, oko njega je izrastao prsten pamučnih gradova kao što su Bolton, Rochdale i Oldham, kao nova forma urbanog razvoja - konurbacija, ili metropolitanska oblast. Tako da je 1911. imao 2,350,000 stanovnika. Ipak je u narednih nekoliko godina, taj tempo rasta znatno usporen.
Zbog tog se slobodno može reći da je 19. vijek bio zlatno doba Manchestera, kad je bio drugi grad u Britaniji, za razliku od tog 20. vijek mu je donio brojne probleme, zbog pada potražnje za njegovim tekstilnim proizvodima (strana konkurencija, zastarjela tehnologija).
Geografske karakteristike
Veći dio grada, uključujući i historijski jezgru, leži na terenu historijske Grofovije Lancashire, ali obuhvaća i teren južnood rijeke Mersey u historijskoj Grofoviji Cheshire. Manchester je srce najveće metropolitanske oblasti na sjeveru Engleske i važan regionalni centar, ali je izgubio svoju vitalnost i utjecaj koji je svojevremeno imao kao predvodnik industrijske revolucije.
Manchester se prostire po ravnici, koja je geološki složena od riječnog šljunka i glacijalnih nanosa zvanog - drift. Ona leži na 40 metara nadmorske visine, okružena sa istoka obroncima masiva Penninesa, a sa sjevera sa visoravni Rossendale.
Ispod velikog dijela te ravnice ležale su velike naslage ugljena, pa je nekad i rudarstvo bilo razvijeno, ali su rudnici zatvoreni krajem 20. vijeka.
Sam centar grada leži na istočnoj obali rijeke Irwell, izdužen u smjeru sjever - jug, što je rezultat njegovog eksplozivnog rasta krajem 19. i početkom 20. vijeka. Manchester je 1930-ih. proširio svoje granice daleko na jug iza rijeke Mersey, i anektirao 23 km² terena po sjevernom dijelu nekadašnje Grofovije Cheshire.
Pored Manchestera na zapadu i jugozapadu, leže dva velika grada Salford i Trafford. Ta tri grada formiraju jezgru Grofovije Greater Manchester.
Sjeverno i istočno od Manchestera, je pojas manjih industrijskih gradova i sela, pomiješanih sa predgrađima u nastajanju, ona se nižu jedna za drugim u kontinuirani urbani pojas sve do podnožja visoravni.
Blizu visoravni leži prsten većih gradova, u kojima su bile predionice pamuka; Bolton, Bury i Rochdale na sjeveru i Oldham, Ashton-under-Lyne i Stockport na istoku.
Historija
thumb|left|260px| Centar grada - Piccadilly Gardens Geneza Manchestera počela je nakon rimskog osvajanja Britanije, kad su Rimljani na ušću rijeke Medlock u Irwell, podigli između 78. - 86. utvrdu i nazvali je Mamucium.
To ime (a ono znači dojka) odabrali su zato, jer ih pješčenjačko brdašce na kom su je podigli podjećalo na nju. Iz tog imena izvedeno je današnje ime grada, ali osim tog nema nikakve direktne veze između Mamuciuma i Manchestera, jer je on niknuo na mjestu udaljenom kilometar i pol od tog lokaliteta.
U to vrijeme već je izrastao nukleus Manchestera na ušću rijeke Irk u Irwell, nedaleko od današnje katedrale.
Za normanskih vremena Manchester je bio jedan od najvećih feuda u Lancashiru.
Tokom 13. vijeka počela je transformacija Manchestera iz sela u grad, tako da je negdje prije 1301. dobio povelju o statusu grada. To mu nije puno pomoglo, jer je živio u sjeni susjednog Salforda, koji je nešto ranije dobio status borougha, a uz to je bio i administrativni centar distrikta (hundred). Puni razvoj srednjovjekovnog grada nastupio je nakon 1421. kad je osnovan svećenički koledž, koji je preuzeo brigu o crkvi. Nakon tog je 1506. osnovana crkvena škola, koja je 1515. prerasla u gimnaziju, u čijem je osnivanju sudjelovao biskup od Exetera Hugh Oldham.
Viktorijanski Manchester često je bio britanski predhodnik u borbi za parlamentarne reforme, kao i za slobodnu trgovinu. U Manchesteru je živio od 1842. - 44 njemački sociolog i filozof Friedrich Engels, svoje vrlo utjecajno djelo Stanje radničke klase u Engleskoj (1845) napisao je na temelju života u gradu.
Dobar dio svog života proveo je u gradu i John Dalton jedan od kreatora atomistike kao baze za modernu kemiju
Privreda
Urbanu strukturu metropolskog Manchestera snažno određuju njegove industrijske zone. Od svih njih daleko je najvažnija ona koja ga presjeca od istoka prema zapadu. U njoj leži glavnina teške industrije, od petrokemije kod kanala pored Irlama, elektrotehnike u Trafford Parku i Salfordu, do pogona metalurgije i alatnih strojeva na istoku.
Industrija na jugu ograničena na nekoliko planski podignutih kompleksa kod Altrinchama i Wythenshawa. Sjeverno i istočno od Manchestera, niže se pojas starih industrija, stihijski podignutih duž svake željezničke pruge, riječne doline i napuštenog kanala. Elektrokemijski pogoni nižu se u dolini Irwella, bojadisaone tekstila uz rijeku Irk, a starih predionica ima posvuda, dobar dio njih se danas pokušava prenamjenjiti za neki drugi tip proizvodnje.
Sport
Manchester je poznat po svoja dva nogometna kluba Manchester United i Manchester City.
Cherryville, Pennsylvania
Čerivil je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.580.
Udvaranje
Udvaranje sadrži niz aktivnosti kojima je cilj bilo upoznati potencijalnog partnera, bilo ostaviti najbolji mogući dojam; ona se mogu kretati od privatnih razgovora (preko telefona) ili prepiske (preko E-maila) do zajedničkih izlazaka koje uključuju posjete restoranima, sportskim manifestacijama, kulturnim priredbama, plesovima i sl.
Od pojma udvaranja je širi pojam zavođenje koji ne mora imati romantičnu ili seksualnu komponentu.
Izraz udvaranje se također i za opisivanje sličnih fenomena u životinjskom svijetu.
Silver Creek, New York
Silver Krik je grad u američkoj saveznoj državi Njujork.
Lydéric i Phinaert
Priča o Lydéricu i Phinaertu je francuska legenda koja objašnjava nastanak grada Lille. Prema njoj je oko godine 620. Salvaert, franački princ od Dijona, išao na put za Englesku zajedno sa svojom trudnom suprugom Ermengaert. Putem kroz Flandriju su naišli na zasjedu koju je postavio lokalni velmoža, div po imenu Phinaert. On je ubio Salvaerta i njegovu pratnju, a Ermangaert je pobjegla i sakrila se u šumu kod jednog pustinjaka. Tamo je rodila sina o kome se pustinjak brinuo nakon njegove smrti i dao mu svoje ime Lyderic. Kada je Lyderic odrastao, otišao je u Soissons na dvor kralja Dagoberta I gdje je sreo Phinaerta. Optužio ga je ubistvo svojeg oca te mu je Dagobert udijelio sudski dvoboj. U njemu je Lyderic odnio pobjedu, a nakon toga dobio Phinaertovu zemlju na kojoj je 640. osnovao grad Lille.
Legende o divovima u Lilleu potiču iz 16. vijeka, a imena Lyderic i Phinaert se spominju od 1821. Legenda o Lydericu je poslije poslužila kao inspiracija književnicima i umjetnicima, kao što je Alexandre Dumas, koji je napisao knjigu Aventures de Lydéric Grand Forestier de Flandre.
Luca Ivanković
Luca Ivanković (Split, 26. rujna 1987.) hrvatska košarkašica članica Hrvatske košarkaške reprezentacije i ŽKK Jolly Šibenik, igra na poziciji centra.
Karijera
Luca je profesionalnu karijeru započela 2005. godine u košarkaškom klubu Montmontaža, 2006. prelazi u ŽKK Jolly Šibenik za koji i sada igra.
Sudjelovala je na završnom turniru europskog prvenstva 2007. godine.
2008. je bila u skupini igračica koje je pozvao izbornik Nenad Amanović na pripreme za EP 2009..
Sporofit
200px|desno|thumb|Mladi sporofit mahovine Tortula muralis. Sporofit je diploidna biljka koja mejozom proizvodi haploidne spore koje se razvijaju u generaciju koja proizvodi gamete.
Sporofit proizvodi spore (otuda i ime) procesom mejoze. Ove spore razvijaju se u gametofit. I spore i gametofit su haploid, što znači da imaju samo jedan set homolognih kromosoma. Zreli gametofit proizvodi muške ili ženske gamete (ili oboje) procesom mitoze. Spojem muške i ženske gamete nastaje diploidna zigota, koja se razvija u novi sporofit. Ovaj ciklus je poznat i kao izmjena generacija ili izmjena faza.
Neurotenzinski receptor 1
Neurotenzinski receptor tip 1 je protein koji je kod ljudi kodiran genom.
Pravoslavna crkva
Pravoslavna crkva je jedinstvena kanonska zajednica pomesnih crkava koje ispovedaju pravoslavlje.
Organizacija
Pravoslavna crkva se sastoji iz pomjesnih crkava — autokefalnih i autonomnih.
Autokefalna crkva je samostalna pomjesna crkva, administrativno i kanonski potpuno nezavisna od drugih pomjesnih crkava. Autonomna crkva je zavisna pomjesna crkva, ima teritorijalnu i administrativnu nezavisnost, ali se nalazi u sastavu neke autokefalne crkve.
Od 2005, prava autonomne crkve je dobila i Pravoslavna ohridska arhiepiskopija.
Carigradska patrijaršija
thumb|180px|Vaseljenski patrijarh Vartolomej I
Los Alamos (razvrstavanje)
Los Alamos se može odnositi na
Pravoslavna crkva
Carigradska patrijaršija
Jurisdikciju carigradskog patrijarha odredili su vaseljenski sabori: Carigradski (381), Trećim kanonom, daje mu prvenstvo časti, posle Rima; Halkidonski (451), Dvadeset osmim kanonom, dodaje mu eparhije Trakije, Male Azije i Ponta.
U 11. veku pod njegovom jurisdikcijom nalaze se ne samo Grci Vizantijskog carstva nego i hrišćani Severne Afrike, Južne Italije i Sicilije, Male Azije, Balkanskog poluostrva, Rusije i Rumunskih zemalja. U to vreme, Vaseljenska patrijaršija imala je 600 episkopskih tronova. Latinski krstaši osvajaju Carigrad 1204; posle toga patrijarh premešta svoje sedište u Nikeju, gde je ostao u izgnanstvu sve do 1272. godine. Zatim Carigrad pada pod Turke 1453. godine. Taj događaj je uticao da se znatno svede crkvena važnost Carigradske patrijaršije.
Formiranjem pomesnih autokefalnih crkvi, na kraju XIX veka, njena se jurisdikcija sužava. Godine 1928. četrdeset i devet episkopija bilo je predato Grčkoj pravoslavnoj crkvi. Pod sadašnju njenu jurisdikciju ulaze Grci vernici u Istanbulu, eparhije u Turskoj, nekoliko dodekanijskih eparhija, kao i Sveta gora.
Na tronu Carigradske patrijaršije nalazi se Njegova svesvetost patrijarh konstantinopoljski Vartolomej I.
thumb|left|150px|Patrijarh Teodor
Aleksandrijska patrijaršija
To je najstariji patrijaraški presto; pominje ga već Prvi vaseljenski sabor. Patrijarh, koji sebe smatra naslednikom jevanđelista Marka i nosi titulu „papa i patrijarh Aleksandrije i Afrike“, u početku po časti zauzimaše drugo mesto, posle episkopa Rima.
Isprva je Aleksandrijska crkva upotrebljavala koptski ili aleksandrijski obred, a između 11. i 13. veka prešla je na vizantijski obred pošto su i vernici i jerarhija grčkog porekla. Sadašnja jurisdikcija Aleksandrijske patrijaršije pruža se na Egipat, Sudan, Tunis, Kongo, Keniju, Kamerun i Južnu Afriku, zemlje za koje su hirotonisali afričke episkope i sveštenike. Patrijaršija ima sedište u Aleksandriji (Egipat).
Na tronu Aleksandrijske patrijaršije nalazi se Blaženjejši patrijarh aleksandrijski Teodor.
thumb|150px|Patrijarh antiohijski Ignjatije (levo)
Nikša Gligo
Nikša Gligo (Split, 6. travnja 1946.), hrvatski muzikolog i akademik.
Životopis
Akademik Nikša Gligo u rodnom je Splitu 1964. maturirao na Klasičnoj gimnaziji Natko Nodilo i na Glazbenoj školi Josip Hatze. 1969. je diplomirao komparativnu književnost te engleski jezik i književnost na Filozofskome fakultetu Sveučilišta u Zagrebu, a 1973. muzikologiju na Filozofskome fakultetu Sveučilišta u Ljubljani. Magistrirao je 1981. na Muzičkoj akademiji Sveučilišta u Zagrebu, a doktorirao 1984. na Filozofskome fakultetu Sveučilišta u Ljubljani. Usavršavao se na sveučilištima u Kölnu, Salzburgu, Berlinu, Freiburgu i u SAD-u.
Pravoslavna crkva
Antiohijska patrijaršija
U 5. veku, zbog monofizitske jeresi, nastaje i ovde isti raskol kao i u Aleksandriji. Današnja Antiohijska patrijaršija potiče od Sirijaca halkidonaca (ili melkita). Ona je upotrebljavala antiohijski ili sirijski obred sve do 13. veka, kada je od Carigrada preuzela vizantijski obred.
Nikša Gligo
Životopis
Član je Hrvatskoga muzikološkog društva, Hrvatskoga društva skladatelja, Međunarodnoga udruženja za semiotičke studije (IASS/AIS) te počasni član Hrvatskoga društva glazbenih teoretičara. Od 2006. redoviti je član Hrvatske akademije znanosti i umjetnosti.
Znanstveno djelovanje
Akademik Nikša Gligo je stručnjak za glazbu 20. stoljeća, posebice suvremenu hrvatsku glazbu, a predmet njegova znanstvenog interesa često su estetika i semiotika glazbe te glazbena terminologija. Autor je pet knjiga: Vrijeme glazbe (1977.), Varijacije razvojnog kontinuiteta: Skladatelj Natko Devčić (1985.), ''Problemi Nove glazbe 20. stoljeća: Teorijske osnove i kriteriji vrednovanja (1987.), Pojmovni vodič kroz glazbu 20. stoljeća s uputama za pravilnu uporabu pojmova (1996.), Zvuk – znak – glazba. Rasprave oko glazbene semiografije'' (1999.) te više od stotinu znanstvenih i stručnih studija objavljenih u Hrvatskoj i u svijetu. Prevodi s engleskog, njemačkog i francuskog jezika: s engleskoga je, primjerice, preveo monografiju o Arnoldu Schönbergu Charlesa Rosena (Zagreb, 2003.), a s njemačkoga knjigu ''Glazba 20. stoljeća'' Hermanna Danusera (Zagreb, 2007.).
Pravoslavna crkva
Antiohijska patrijaršija
Godine 1366, sedište patrijarha seli se iz Antiohije (danas grad u Turskoj) u Damask u Siriji.
Od 1899, patrijarh je Arapin, kao i većina klira i vernika. Arapski je liturgijski jezik.
Patrijaršija, sa sedištem u Damasku, obuhvata eparhije u Siriji, Libanu, Iraku, Sjedinjenim Američkim Državama, Australiji, Novom Zelandu, Brazilu i Argentini.
Na tronu Antiohijske patrijaršije nalazi se Blaženjejši patrijarh antiohijski Ignjatije Antiohijski.
Jerusalimska patrijaršija
Na Saboru u Halkidonu (451) episkop Juvenalije dobija saglasnost da Jerusalim bude autonomna patrijaršija. Zauzevši peto mesto u poretku pentarhije, imala je jurisdikciju nad Palestinom i Sinajskim poluostrvom.
Usled invazije Persijanaca i Arapa u 7. veku, a naročito zbog osnivanja latinskih država u 12. i 13. veku, Jerusalim je izgubio od svog crkvenog značaja. Kasnije je ušao pod uticaj Carigradske patrijaršije. Tek u 19. veku ponovo je stekao drevnu autonomiju.
Većina vernika poreklom su Arapi, naseljeni u Izraelu i Jordanu.
Na tronu Jerusalimska patrijaršije nalazi se Blaženjejši patrijarh jerusalimski Teofil.
thumb|180px|Patrijarh moskovski Kiril
Ruska patrijaršija
Obuhvata pravoslavne u nekadašnjem Sovjetskom Savezu, sem onih u Gruziji.
Čuvaju stari, neispravljeni kalendar i u bogosluženju upotrebljavaju crkvenoslovenski jezik. Godine 989, kijevski knez Vladimir nameće krštenje narodu te tako hrišćansko pravoslavlje postaje službena vera njegove države. Knez Jaroslav (1019—1054) stavlja crkvu pod jurisdikciju carigradskog patrijarha, koji imenovaše kijevskog mitropolita.
Godine 1240, Kijev su osvojili Mongoli. Moskovski knez Dimitrije ustaje protiv Tatara (1380), ali je tek Ivan III Moskovski (1440—1505), odmah posle pada Carigrada (1453), uspeo da oslobodi zemlju. Ivan je smatrao Moskvu „trećim Rimom“.
Godine 1589, carigradski patrijarh Jeremija daje mitropolitu Jovu titulu patrijarha Rusije. Patrijaršiju je ukinuo Petar Veliki (1721) i zamenio je Svetim sinodom.
Patrijaršija je ponovo vaspostavljena tek posle 1917. izborom patrijarha Tihona (+1925). Posle izvesnog interregnmuma, godine 1943. izabran je za patrijarha mitropolit Sergije, koga je nasledio patrijarh Aleksije (1945—1971).
Istorija Ruske crkve poznaje velike crkvene i duhovne vođe, kao Sergija Radonješkog (1314—1391), Dimitrija Rostovskog (1651—1709), Tihona Zadonskog (1724—1783), Serafima Sarovskog (1759—1833), ali i velike raskolničke pokrete, kao „raskoljnike“, za vreme patrijarha Nikona (1652—1658). Ruska pravoslavna crkva je dala autonomiju Japanskoj i Kineskoj pravoslavnoj crkvi.
Na tronu Moskovske patrijaršije od 2009. godine nalazi se Njegova svetost patrijarh moskovski i sve Rusije Kiril.
thumb|left|180px|[[Patrijarh srpski Irinej]]
Srpska patrijaršija
U periodu Drugog svetskog rata, Srpska crkva i njen patrijarh Gavrilo (1937-1950) pretrpeli su najveće gubitke i stradanja u celoj svojoj istoriji. Godine 1969. od Srpske patrijaršije odvojila se samozvana Crkva Makedonije. Njen mitropolit ima sedište u Skoplju i nosi titulu arhiepiskopa ohridskog. Kanonski položaj ove crkve nije priznata od pomesnih pravoslavnih crkvi. Srpska patrijaršija je dala autonomiju Arhiepiskopiji ohridskoj 2002. godine.
Od 2010. do 2020. na čelu Srpske pravoslavne crkve nalazio se patrijarh srpski Irinej, a od 2021. patrijarh srpski Porfirije.
Rumunska patrijaršija
Već 325. godine jedan gotski episkop prisustvuje Nikejskom saboru. Arijanski sveštenik Ulfila (oko 310-381) prevodi Sveto pismo na gotski jezik.
U 15. veku organizuju se dve velike mitropolije, u Vlaškoj i Moldaviji, pod jurisdikcijom carigradskog patrijarha. Takođe, postojala je i mitropolija za pravoslavne Rumune u Transilvaniji, zatvorena za vreme austrougarskog carstva.
Posle sjedinjenja rumunskih zemalja (1859), Rumunija je 1877. dobila državnu nezavisnost, a 1885. godine Rumunska crkva stiče autonomiju.