cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Renée Adorée
Rođena je kao Jeanne de la Fonte u Lilleu, u porodici cirkuskih zabavljača. Počela je nastupati u putujućim kazališnim družinama, i prilikom turneje u Rusiji je 1914. izbio prvi svjetski rat. Odatle je došla u Britaniju, a poslije rata u New York gdje je uzela umjetničko ime Renée Adorée koje na francuskom doslovno znači "Preporođena obožavana". U Hollywood je došla zahvaljujući svom prvom suprugu Thomasu Mooreu. Godine 1925. je nastupila u svom najvećem hitu - ratnoj drami The Big Parade, a 1928. odigrala svoju vjerojatno najkontroverzniju ulogu u filmu The Mating Call, koji je sadržavao scenu u kojoj pliva gola. Za razliku od mnogih svojih kolegica, dolazak zvučnog filma joj nije okončao karijeru i bez problema je znala nastupala na engleskom. Pred kraj 1930. joj je dijagnosticirana tuberkuloza. Usprkos savjeta ljekara, snimila je film Call of the Flesh prije odlaska u sanatorijum gdje će provesti preostale tri godine života.
Meitei
Meiteis predstavljaju etničku grupu koja čini većinu u dolini Manipur, te se stoga za njih ponekad koristi izraz Manipuri. Meitei čini sedam plemena ili klanova s historijom koja datira od 1. vijeka.
Žene Meitea su tradicionalno uživale ravnopravnost s muškarcima, a danas igraju važnu ulogu u društvenom i ekonomskom životu zajendice; njihov utjecaj je posebno izražen na tržnicama gdje dominiraju u trgovini povrćem i tradicionalnom odjećom.
Meitei su poznati po sklonosti prema sportu, posebno prema hokeju na travi i polou koji kod njih uživa dugu tradiciju. Meitei također imaju vlastitu borilačku vještinu poznatu pod nazivom thang ta, koja je odnedavno priznata od međunarodnih organizacija za borilačke vještine.
Opsada Nikeje (1113)
Opsada Nikeje se odigrala 1113. godine i predstavljala je pokušaj turskog (seldžučkog) Rumskog Sultanata da od Bizanta preotme strateški važan grad Nikeju u Bitiniji (današnja sjeverozapadna Turska). Nikeja su Bizantinci od Turaka bili osvojili tokom opsade 1097. uz pomoć križara. Propast križarskog rata 1101. kao i bolest bizantskog cara Aleksija I, najsposobnijeg od svih bizantskih vojskovođa, potakla je Turke da ponovno pokušaju zauzeti Nikeju. Taj pokušaj je, međutim, doživio neuspjeh.
Bai
Bai (白族; pinyin: bái zú) je jedna od 56 etničkih grupa službeno priznatih od NR Kine. Po podacima iz 2000. godine broji 1,858.063 pripadnika.
Bai uglavnoj žive u provinciji Yunnan (oblast Dali) te u suesjednim provincijima Guizhou (oblast Bijie) i Hunan (oblast Sangzhi).
Prema procjenama iz 2003) oko 1,240.000 govori jezikom isto tako zvanim Bai, za koga još nije posve jasno pripadali tibetansko-burmanskoj porodici jezika ili posebnoj grani sino-tibetanskih jezika. SIL kodovi za Bai su,   and.
Zona San Gregorio, Livorno
Zona San Gregorio je naselje u Italiji u provinciji Livorno, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 24 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 32 m.
Ljubo Kuntarić
Ljuboslav Kuntarić (Čakovec, 20. lipnja 1925.), hrvatski je glazbenik i skladatelj.
Životopis
Ljuboslav Ljubo Kuntarić rodi se 20. lipnja 1925. godine u Čakovcu. Glazbu je počeo učiti u rodnom gradu, a nastavio u Varaždinu, te u Požegi. Klavir počinje privatno učiti u sedmoj godini života, a usporedo s Gimnazijom pohađa i Glazbenu školu u Varaždinu. U Čakovcu svira u zabavnom i džez orkestru, a kod požeškog kapelnika prof. Vojteha Štetke uči svirati klavir, violinu i flautu, te harmoniju i početke polifonije.
Prvim radovima pojavljuje se kao skladatelj šlagera. Dana 22. ožujka 1945. godine njegovu skladbu "Ti ni ne slutiš" izveo je uživo na hrvatskom krugovalu najpopularniji hrvatski pjevač tog vremena Andrija Konc.
Seli se u Volosko kraj Opatije gdje počeo skladati i u istarskom melosu. Na kvarneru djeluje više od pet desetljeća te je autor mnogih skladbi raznovrsnog opusa. U svojoj bogatoj glazbenoj karijeri skladao je orkestralne, komorne, klavirske te duhovne skladbe, skladbe i obrade za klape, te djela za tamburaške i puhačke orkestre. Na Radio Rijeci njegove je skladbe pjevao Zvonimir Krkljuš, a uz raznovrsne šlagerske skladbe, Kuntarić je skladao i vrlo uspješne mjuzikle ("Karolina Riječka" s Radojkom Šverko).
Festivali
Ljubo Kuntarić sudjelovao je na brojnim festivalima na kojima je osvojio mnoga prva mjesta, te brojne druge nagrade za svoj dugogodišnji rad i nastupe na festivalima.
Nagrade
Ljubo Kuntarić dobitnik je brojnih nagrada i priznanja od kojih su samo 45 festivalske.
Rancho de los Suárez, Rincón de Romos
Rancho de los Suárez je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Aguascalientes, u opštini Rincón de Romos.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 11 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1926 m.
Cañada de Yáñez, Santa María del Río
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 894 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1752 m.
Bining
Bining je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Lorena, u departmanu Mozel koja pripada prefekturi Sargemen.
Po podacima iz 2004. godine u opštini je živelo 1172 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 72 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 15,91 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 350 metara (maksimalnoj 379 m, a minimalnoj 248 m).
Spineto I, Salerno
Spineto I je naselje u Italiji u provinciji Salerno, u regiji Campania.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 50 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 63 m.
1,4-Benzodioksin
1,4-Benzodioksin je organsko jedinjenje. On se koristi u organskoj hemiji kao aromatična funkcionalna grupa.
Mirijevo
Mirijevo je beogradsko naselje u opštini Zvezdara. Jedno je od većih gradskih naselja, ima nekoliko delova: Staro Mirijevo i Novo Mirijevo, čiji su delovi označeni kao Mirijevo II, III,IV.
Položaj i geografija
Mirijevo se nalazi oko 5 kilometara u pravcu istok-jugoistok od centra Beograda, na istočnom rubu urbane zone. Ono zauzima u južni deo doline Mirijevskog potoka (koji teče u pravcu severa, da se kod Rospi ćuprije ulije u rukavac Dunava), u amfiteatru od brdâ, otvorenom ka severu, prema Dunavu i banatskoj ravnici s druge strane reke.
Brda oko Mirijeva su (suprotno skazaljki na satu): Zvezdara (najviši vrh Veliki Vračar 253m) prema severozapadu i zapadu; Zeleno brdo (severno od Malog Mokrog Luga) i Stojčino (ili Stojičino) brdo (270 m) prema jugu; prema istoku su Gradac (iznad naselja "Šoferski raj" odn. Mirijeva IV) i Orlovica (265 m, na nekim planovima grada upisano i kao Orlovača); Lešće (253 m) je prema severoistoku. Jedini preostali deo doline za urbanizaciju je kraj Bajdina, prema jugoistoku.
Ako govorimo o administrativnom području mesne zajednice "Mirijevo", ono se proteže i istočno od "amfiteatra". Zahvata gornji (zapadni) deo udoline između brdâ Gradac (južno od brda Orlovica) i Osovlje (južno od mesta Slanci) na severu i Erinog brda na jugu; u udolini se nalazi izvor Studenac.
Mirijevo se graniči sa naseljima: Ćalije na severu, Zvezdara na zapadu i Mali Mokri Lug na jugu. thumb|center|700px|Panorama Mirijeva sa Lešća
Stanovništvo
Mirijevo je do ranih 1970-tih bilo zasebno selo, van urbane zone Beograda. Ali širenje Beograda je učinilo svoje, tako da je Mirijevo 1971. postalo mesna zajednica unutar uže teritorije grada. Došlo je do gradnje novih stambenih naselja i velikog porasta stanovništva, kako pokazuju podaci sa popisa stanovništva (od 1981. kao deo Beograda):
Javni saobraćaj
Postoje i minibus linije:
U Mirijevu II postoji i taksi stanica.
Staro Mirijevo
Najstariji deo je Staro Mirijevo, odn. Mesna zajednica Mirijevo, koja obuhvata i područje prvobitnog sela Mirijeva, uz potok. Staro Mirijevo zauzima severni deo celokupnog naselja, s obe strane Mirijevskog potoka. Područjem od davnina dominiraju pojedinačne porodične kuće, zadnjih decenija i one sa dva-tri stana (po vertikali). U periodu iza 2000., počela je i gradnja većih zgrada, u režiji privatnih investitora, sa 3-4 sprata i više stanova. Glavne ulice su Jovanke Radaković (pribl. u pravcu sever-jug, do ranih 1970-tih se zvala Klanička, nastavlja se u ul. Mirijevski venac) i Vitezova Karađorđeve zvezde (pribl. zapad-istok, nekada se zvala samo Karađorđeva, produžava se na zvezdarsku ulicu Milana Rakića, nekada poznatu kao Mirijevski put).
thumb|250px|Stara mirijevska crkva U centru naselja se nalazi stara crkva sv. proroka Ilije (za više podataka o crkvi i slike unutrašnjosti videti na sajtu "Pravoslavlja"). Pored crkve se na dan njene slave, 2. avgusta, održava vašar. Blizu potoka se nalazi i VII beogradska gimnazija, u zgradi u kojoj se ranije nalazila OŠ Vukica Mitrović. Uzvodnije se i dalje nalazi OŠ Despot Stefan (prvobitno Rodoljub Čolaković). Prema popisu iz 2002., ovo podnaselje (uključujući Orlovsko naselje) ima 7604 stanovnika.
Orlovsko naselje
Ovo naselje se nalazi na severoistočnom kraju Mirijeva, na padinama brda Orlovica i neformalno je naselje Roma. Glavna ulica je Orlovska, od nje se odvajaju uličice koje su se ranije zvale "Prvo sokače", "Drugo sokače"..., a sada su im data imena ljudi romskog porekla ili koji imaju veze sa Romima: Đango Rajnharta, Jula Brinera, Rabindranata Tagore, Jovana Janićijevića Burduša itd.
Novo Mirijevo
Novo Mirijevo je mesna zajednica sa 28.986 stanovnika, prema popisu iz 2002. Zavisno od vremena izgradnje i tipa zgrada, raščlanjeno je na Mirijevo II, III i IV.
Mirijevo II
Uz Mirijevski venac se nalaze pošta, dva supermarketa (oba Delta Maxi, jedan je prethodno bio C-market) i toplana. Malo dalje, uz ulicu Rableovu, (bivša Spasoja Stejića Baće), nalazi se teren FK Balkana i DIS supermarket. U udolini između Mirijevskog venca i ul. Radivoja Markovića je 2008. projektovan park, sa lipama i terenom za boćanje. Na uzbrdici iznad Mirijevskog venca, pored ulice Samjuela Beketa (ranije Blaže Jovanovića) od 2007. se gradi nova crkva, posvećena Svetom Velikomučeniku Pantelejmonu. Grad Beograd je u januaru 2010. izdvojio sredstva za unutrašnje radove u ovom hramu
Mirijevo III
Istočni deo naselja, sa nižim zgradama, ne više od šest spratova. Karakteristični su nizovi zgrada sa belom fasadom i tamnim krovovima.
U ovom delu se nalazi savremena OŠ Pavle Savić i staro Mirijevsko groblje.
Mirijevo IV
Poslednji, severoistočni, dodatak naselju. Kraj je karakterističan po zgradama sa crvenim krovovima, različite spratnosti i po mnogo zelenila.
Između ul. Ulofa Palmea i Matice Srpske, nalaze se Mirijevska pijaca, sa mnogobrojnim lokalima okolo, a preko puta je Dom zdravlja, većim delom izgrađen do 2008. Uz ul. Mihaila Bulgakova (bivša Dušana Petrovića Šaneta) je izgrađena prva benzinska pumpa.
Južno od Mirijeva IV se nalazi kraj Bajdina, koji se pojačano izgrađuje od 2000-tih. Iznad Bajdine (jug-jugozapad) je Stojčino brdo, na kome se nalazi RTV predajnik. Istočno od Mirijeva IV se izgrađuje naselje prozvano "Šoferski raj".
Ime
Današnji naziv naselja se ustalio početkom 19. veka. Tokom vekova, zabeleženo je više naziva za Mirijevo: Mirine, Miranovac, Mirjevci, Miranje, Milievo, Miliero, Mirova, Miriova i Miria-Nebel (ovo zadnje je bilo čisto nemačko selo). Poreklo imena je nesigurno, ima više pretpostavki.
Na prvu ruku, naziv se dovodi u vezu sa pojmom mira. Navodno je na teritoriji Mirijeva zaključen neki mir između Turaka i Austrijanaca uz reči "evo mir". Po drugom predanju, neko selo se nalazilo sa druge strane Zvezdare, na mestu sportskog centra "Olimp" (u ulici Milana Rakića), blizu Carigradskog druma, današnjeg Bulevara. Na tako dostupnom mestu Turci su svraćali i pljačkali narod. Da bi izbegli to, ljudi su otišli s druge strane brda, u besputan i šumovit kraj. Tako je navodno, zbog mira koji su tražili, selo dobilo ime Mirijevo.
Ime može poticati i od turske reči "mirija", koja označava dažbine u naturi koje su seljani morali plaćati, i to u nekoj magazi u okolini današnje crkve (gde današnja ulica V. K. zvezde prelazi preko potoka).
Naziv je mogao biti donesen i sa strane. U Makedoniji, u okolini Kičeva, postojalo je selo Mirovo, koje se pominje u jednom turskom zapisu iz 15. stoleća. Po predanju, selo je raseljeno usled turskog zuluma, njegovi stanovnici su u 18. veku našli utočište u okolini Beograda i tako osnovali današnje Mirijevo.
Naselje istog imena postoji i u opštini Žabari u Braničevskom okrugu (između Požarevca i Petrovca na Mlavi).
Ranija istorija
Zbog blizine Beograda, istorija Mirijeva je neizbežno povezana s tim velikim gradom i smenjivanjem njegovih gospodara.
U vreme rimskog Singidunuma, domorodačka plemena su na području današnjeg Mirijeva osnivali naselja. O tome svedoče pronalasci starog novca i temelja kuća iz tog vremena. Najstariji novac pronađen u Mirijevu je novčić cara Licinija (vladao 308-324). U poznim danima rimske imperije, dunavske granice su napadali Goti, Sarmati, Gepidi, Heruli i najrazorniji Huni (441. razorili grad). Justinijan stabilizuje prilike, ali već za njegove vladavine, polovinom 6. veka, napadaju novi narodi: Avari, konjanici kao i Huni; Sloveni, koji će dati etnički karakter i ime Beogradu s okolinom, te Bugari. Mavrikije će na prelazu u 7. stoleće voditi prilično uspešne pohode protiv Avara i Slovena, ali će nakon njegove smrti i distrakcije usled velikih persijskih osvajanja, doći do velike najezde Avara i naročito Slovena na Balkan. Sledeći put će se za grad čuti tek 878. i to pod slovenskim nazivom (koji se vidi u pridevu Belogradiensis). U međuvremenu, grad su držali Bugari - Avari su uništeni u Panoniji početkom 9. veka od strane Karla Velikog. Vizantinci će se vratiti u grad 1018., nakon uništenja Samuilove države, ali će se ubrzo sukobiti sa Ugrima, potomcima konjaničkih nomada koji su u Panoniju došli krajem 9. stoleća.
Na Ćurtovom brdu (breg na zvezdarskoj padini, iznad Starog Mirijeva) nekada je postojala nekropola. Na brdu su pronađene srebrne naušnice s prelaza 12. u 13. vek. Bilo je to prelomno doba - prethodnih oko dva stoleća za prevlast nad regionom su se sukobljavali Vizantija i Ugarska. Nakon pada Carigrada u ruke Latina 1204., Beograd sa okolinom će uglavnom biti u ugarskim rukama, tek će ga na mahove držati Bugari (1204. i 1230.) i Srbi - u vreme kralja Dragutina 1284-1316, nakon čije smrti kralj Milutin nakratko zauzima bratovljeve posede do 1320., a Despotu Stefanu je to bio prestoni grad 1403-27.
U vreme velike opsade ugarskog Beograda 1456, šatori turske rezerve su bili razapeti na padinama iznad leve obale Mirijevskog potoka. Mehmed Osvajač je tom prilikom bio neuspešan, što je slavljeno širom Evrope, ali njegov praunuk Sulejman Veličanstveni će zauzeti Beograd 1521. Time počinje duga turska vladavina, pre Prvog srpskog ustanka prekidana trima austrijskim okupacijama: 1688-1690. (u vreme Bečkog rata), 1717-1739 i 1789-1791.
Dostupni su nam turski katastarski popisi za Beograd i okolinu iz 16. veka, u kojima su popisivani muškarci, na osnovu čega su određivane dažbine. U dokumentu iz 1560. stoji da je Mirijevo-vakuf (zemljišni posed), pored okolnih sela, dodeljen izvesnom Jahija-paši, naročito zbog dobrih vinograda.
Iz vremena druge i najduže austrijske okupacije, imamo podatak sa karte kapetana Amana iz 1721-22 da je Mirijevo (Mirova) imalo sedam kuća i ozidani izvor, smešteno u dolini na mestu oko današnje crkve (Sv. Ilije), sa zapadne strane Mirijevskog potoka (ili "reke"). Nemci su tu, u blizini današnje crkve, zatekli džamiju, koju su pretvorili u katoličku crkvu. Jugozapadno od Mirijeva je na Amanovoj karti ucrtan krst, za koji se pretpostavlja da označava mesto pogibije nekog slavnijeg vojskovođe.
Prvi srpski ustanak
Neuspeh austrijskih poduhvata u Srbiji i teror odmetničkih janičara na čelu sa dahijama, naterao je Srbe na ustanak u februaru 1804.. Beograd je isprva držan u labavoj opsadi na liniji Ostružnica-Žarkovo-Avala-Dunav, ali već na proleće je izvršena koncentracija u Topčideru i na Dedinju, sa nadziranjem prostora duž Carigradskog druma. Početkom juna, nakon oslobođenja Smedereva i Požarevca, Požarevačka vojska na čelu sa Milenkom Stojkovićem je zaposela reon od Kumodraža do Višnjice, pa prema tome i okolinu Mirijeva. Protiv dahija, zatvorenih u gradu, bili su i Srbi i sultan, pa je tako bosanski vezir Bećir-paša ovlašćen da pregovara sa Srbima i reši problem. Želeći da preduhitre ovo, dahije su 1. jula pokrenule napad u tri grupe od ukupno 1800 boraca, dve prema Dedinju i jedna u pravcu Mirijeva. Pokušaj je potpuno propao, uz 330 poginulih Turaka, a srpska opsada je primaknuta na stari šanac Eugena Savojskog. Posle pogibije dahija vlast u Beogradu je preuzeo Alija Gušanac, a opsada će se nastaviti do zauzeća Varoši u decembru 1806. (Gornji i Donji grad tvrđave su se predali u sledeća tri meseca). Turci će slomiti ustanak i u Beograd se vratiti u oktobru 1813.
Knez Miloš će 1815. nastaviti tamo gde se stalo. Srbija će 1830. postati autonomna kneževina, u kojoj Turci neće imati pravo stanovanja, osim u pojedinim varošima, među njima i Beogradu, do 1867. U Mirijevu će 1833. početi s radom prva škola, kao druga u Srbiji, posle današnje škole "Kralja Petra Prvog", ali njen rad je do 1851. bio povremen. Zatim je 1834. izgrađena crkva svetog proroka Ilije od materijala razrušenog manastira u Slancima. Od istog materijala je izgrađena i česma kod crkve, ispred nekadašnje školske zgrade, a današnje MZ Mirijevo (zvonik na crkvi je izgrađen 1873, zdanje je rekonstruisano i freske obnovljene 1998). Srpske porodice su se doseljavale još i pre ustanaka, a to će se i dalje nastaviti; pridošlice su dolazile sa svih strana sveta.
Vizantijsko-seldžučki ratovi
Bizantsko-seldžučki ratovi je naziv za seriju oružanih sukoba koji su se od 11. do početka 14. vijeka na području Male Azije vodili između Bizantskog Carstva i njegovih država-nasljednica na jednoj, i turskih seldžučkih plemena, država i vladara na drugoj strani. Do njih je došlo nakon što su turska plemena iz Centralne Azije doselila na područje Bliskog istoka i pod vodstvom Seldžučke dinastije preuzeli vlast nad Abasidskim Kalifatom osnovavši Veliko Seldžučko Carstvo. Ono je već 1040-ih došlo u prvi kontakt s Bizantom, koji je u to vrijeme kontrolirao ne samo Malu Aziju nego i Kavkaz i dijelove današnje Sirije. Za seldžučke vladare, čiji su podanici bili nedavno islamizirani je sukob s kršćanskim Bizantom predstavljao ne samo priliku za nova osvajanja, nego i za džihad; zbog toga se bizantsko-seldžučki ratovi smatraju svojevrsnim nastavkom ili završnom fazom bizantsko-arapskih ratova. Jedan od ključnih, a po mišljenju mnogih historičara i odlučujući događaj, bila je bitka kod Mancikerta 1071. kada je Bizantu nanesen poraz od koga se on nikada nije oporavio i zbog koga je do početka 1090-ih izgubio skoro cijelu Malu Aziju. Tek je dolazak na vlast dinastije Komnena pod carem Aleksijem I omogućio Bizantinacama da od 1090-ih počnu postepeno potiskivati Seldžuke natrag na istok u procesu poznatom kao komnenska restauracija. Tom procesu je djelomično pridonio i Prvi križarski rat, iako križari nikada nisu bili pouzdani bizantski saveznici. Smrt cara Manuela I 1180. je okončala komnensku restauraciju, a oslabljeno Bizant je u Četvrtom križarskom ratu 1204. pao kao žrtva križarskih osvajača koji su osnovali Latinsko Carstvo. Ostaci bizantske države, poznati kao Nikejsko Carstvo su se sljedećih nekoliko decenija uspjeli održati u borbi sa seldžučkim Rumskim Sultanatom, te potom obnoviti Bizant. Borba između dvije države, koju je privremeno okončala mongolska invazija sredinom 13. vijeka, se nastavila sve do nestanka Rumskog Sultanata. Bizantsko-seldžučki ratovi će svoj nastavak imati u sukobu Bizanta sa novom osmanskom državom.
Mirijevo
Prvi srpski ustanak
Orlovsko naselje je nastalo u prvoj polovini 19. veka.
Devetnaesti vek
Tokom 1860-tih Mirijevo je bilo deo Malomokroluške opštine, kojoj su pripadali i Veliki Mokri Lug i Kaluđerica. Ova opština je pripadala Vračarskom srezu, jednom od pet u Beogradskom okrugu (okružiju, zasebno od Varoši), koji je srez na Veliku Narodnu skupštinu u Kragujevcu 1869. mogao poslati 4 poslanika. U to vreme Mirijevo je imalo 84 kuće sa 291 muškim i 230 ženskih lica (uk. 521 žitelj). Od toga je bilo 192 "oženjenih" i 32 "udovih". Pismenih je bilo samo troje. Izvestan broj ljudi je plaćao porez ("danak") i to "građanski" 102, "arački" 8 i "momački" 16.
Prvi svetski rat
Prvi hici Prvog svetskog rata su ispaljeni na Beograd 28.7.1914., ali Austrougari su u njega uspeli ući tek 2.12., nakon što je srpska vojska napustila grad u fazi povlačenja tokom Kolubarske bitke. Srbi su zatim prešli u kontranapad i potisnuli neprijatelja. Austrougari su 14.12. pokušali da zadrže liniju položaja među kojima je bio i Ekmekluk (Stojčino brdo), ali bezuspešno, zbog čega je istog dana naređeno povlačenje. Tako je Beograd oslobođen već 15.12..
Zahvaljujući stanju na drugim frontovima, Srbija će ostati mirna većim delom 1915.. Beograd će ponovo biti napadnut u jesen, ovaj put uz učešće i nemačkih snaga. Trupe odbrane grada su bile raspodeljene u nekoliko odseka, granica između Beogradskog i Velikoselskog odseka je išla Mirijevskim potokom. Na Velikom Vračaru je postavljena artiljerija: dva engleska topa 120mm, jedan vod poljske artiljerije i jedan protivavionski top. Borbe su počele korekturnim pa rušećim gađanjem grada 5 -6.10.; u naredna dva dana, neprijatelj je posle teških borbi uz podršku artiljerije, uključujući i rečne monitore, uspeo da zauzme varoš, iz koje su se prethodno izvukle srpske trupe.
Tokom 9.10., 59. i 57. austrijska divizija su zauzimali prostor prema brdu Zvezdari. Neki delovi srpskog 10. kadrovskog puka Kombinovanog odreda su napustili Veliki Vračar, ali dok su Austrijanci izviđali situaciju on je ponovo posednut, pri čemu je došlo do okršaja u kome su austrijske jedinice bile pomognute od dva monitora sa istočnog kraja Ade Huje i artiljerije sa leve obale Dunava. Ali, Veliki Vračar je u tom trenutku ostao u srpskim rukama. Uveče tog dana, 57. austrijska divizija je bila okrenuta ka Velikom Vračaru i Rospi Ćupriji.
Između ratova
Nakon što je beogradska opština uvela visoku trošarinu na alkoholna pića, došlo je do šverca iz okolnih sela, među kojima i Mirijeva.
Drugi svetski rat
Beograd će u Drugom svetskom ratu biti okupiran od 12.4.1941. do 20.10. 1944.. Trpeće od nemačkog bombardovanja 6.4. i kasnijih dana, a takođe i od savezničkog bombardovanja, naročito u proleće 1944. Građani su se od bombardovanja sklanjali u okolinu, pa i u Mirijevo. Tokom okupacije teško je stradalo Orlovsko naselje, jer je zbog neke odmazde 1941. streljano muško stanovništvo.
Beograd će biti oslobođen u oktobru 1944. u sadejstvu NOVJ (Prva armijska grupa na čelu sa gen. Pekom Dapčevićem) i Crvene Armije (Treći ukrajinski front na čelu sa maršalom Tolbuhinom). Nakon osvajanja prilaza gradu, 14.10. je izdato naređenje za napad na sam grad. Neke borbe su vođene i u okolini Mirijeva.
Četrnaesta motostreljačka sovjetska brigada je sa 4. bataljonom 4. srpske brigade i jednim sovjetskim bataljonom iz Kumodraža 14.10. oko 18 sati napala Veliki, a potom i Mali Mokri Lug. Odatle je 14. motostreljačka imala nameru da prodre do Cvetkove Mehane, ali je odustala zbog jakog nemačkog otpora na Konjarniku. Zato je sa 4. srpskim bataljonom preko Mirijeva napala Veliki Vračar, ali se do 22 časa i to izjalovilo, nakon čega je sačekana Peta krajiška divizija. Oko 23 sata, dva bataljona 4. krajiške brigade ove divizije su se posle jakih borbi sa Malog Mokrog Luga probili do Cvetkove mehane, gde su zaustavljeni jakim otporom. Četrnaesta motostreljačka i 4. bataljon su za to vreme krenuli sa Velikog Vračara, preko Konjarnika, prema Autokomandi i Karađorđevom parku.
Zato su 15.10. oko 3 časa Nemci potisnuli 4. krajišku brigadu nazad na zapadne kose M. M. Luga. Ali u 8 sati, ista jedinica se probija jednim bataljonom severno od V. Vračara, sve do železničke stanice Dunav, a sa dva bataljona uspeva da posle teških borbi sa Konjarnika i Stojčinog brda probije nemačke položaje na Laudonovom šancu, a zatim i skrše otpor kod Cvetka i nastave Bulevarom. Tokom dana su ova tri bataljona 4. krajiške, delovi 14. motostreljačke sovjetske (zatečeni kod škole Vojislava Ilića) i 4. srpski bataljon očistili prostor između Bulevara i Dunava do Tehničkih fakulteta i Dunav-stanice, a zauzet je i Veliki Vračar posle teških borbi.
Veliki izazov savezničkim snagama će biti pokušaj nemačkih snaga da iz pravca Smedereva i Grocke prodru u Beograd. Već 15.10. oko 13 sati jedna njihova slabija prethodnica je bez otpora došla do M.M.Luga, ali je tu naletela na zaostali bataljon 4. krajiške brigade i razbijena. Nemačka grupacija je za to vreme zauzela Grocku i poslala jaču prethodnicu radi proboja u Beograd. Očekujući to, 21. srpska divizija je oko 15 časova usmerena na smederevski pravac, njena 4. brigada u Veliki i M. M. Lug. U M.M.Lugu je zadržana i 10. krajiška brigada 5. divizije, a na Stojčinom brdu jedan sovjetski artiljerijski divizion i 4 tenka. Nemačka prethodnica je posle artiljerijske pripreme krenula ka M.M.Lugu. Oko 19 sati je potisnula delove 5. brigade 21. divizije i sat vremena kasnije ušla u okršaj ispred M.M.Luga sa tri bataljona 10-te i jednim 4. krajiške brigade. Uz velike gubitke su uspeli da zauzmu selo, odbace jugoslovenske jedinice ka V.M.Lugu i zaplene sovjetska artiljerijska oruđa na Stojičinom brdu. Oko ponoći su sa brda krenuli u tri pravca: Konjarnik, Bulevar i Veliki Vračar.
Već u 1 ujutru 16. oktobra, 10. krajiška i 10. srpska brigada su u M.M.Lugu izbile na drum i odsekle Nemce od bolečkog pravca, gde se nalazila glavna nemačka grupacija. Glavna kolona nemačke prethodnice je produžila ka Cvetkovoj mehani, ali je tu presretnuta i razbijena na prostoru do škole Vojislava Ilića. Nemci iz "konjarničke" grupe su se povukli na Zeleno brdo, gde su prihvatali retke saborce iz razbijene "bulevarske" kolone, dok popodne 16.10. nisu razbijeni, uz pomoć sovjetskih tenkova.
Najjači otpor je davala grupa na Velikom Vračaru. Radi njihovog uništenja su izvučene neke jedinice iz grada, u kojem su vođene ulične borbe, i premeštene neke iz okolnih sela. Tako je 15. sovjetska motostreljačka brigada dovedena iz Leštana u M.M.Lug, odakle je jedna njena kolona pošla u obilazni manevar preko sela Mirijeva. Na severnoj ivici sela se sastala sa dva bataljona 12. vojvođanske brigade, koja se prebacila iz Banata. Čim je završeno okruživanje Velikog Vračara, popodne 16.10., počeo je snažan napad, uz podršku sovjetske artiljerije i tenkova. Nemci su ubrzo razbijeni; delove koji su pobegli prema M.M.Lugu je do večeri uništavala 13. proleterska i delovi 21. srpske brigade, a oni koji su bežali prema Mirijevu su stradali od 12. vojvođanske i 15. motostreljačke. Time su Mirijevo i Zvezdara konačno oslobođeni od Nemaca. Nemačka glavnina je istog dana i sutradan i dalje pokušavala da se iz Boleča probije u ovom pravcu, ali nije uspela.
Posle rata, 16. oktobar će postati dan opštine Zvezdara, a i jedna ulica u Mirijevu II je nazvana po ovom datumu.
Ivo Daneu
Ivo Daneu (Maribor, 6. oktobar 1937) je bivši jugoslovenski košarkaš i košarkaški trener.
Mirijevo
Posle rata
Naselje je ubrzo posle rata elektrificirano, prva ambulanta je otvorena 1960. Od kasnih 1960-tih se gradi Proleterovo naselje (50 placeva na prostoru istočno od ul. Jovanke Radaković, južno od ul Milanke Kljajić i severno od Karađorđeve). Ranih 1970-tih se gradi Mirijevo II. Tokom 1980-tih naselje dobija prvu apoteku, poštu i supermarket. Krajem te decenije je izgrađeno Mirijevo III, zatim i Mirijevo IV. Nova pošta je proradila 1996. (za detalje pogledajte ovde). Grade se kuće i poslovni objekti duž ul. Jovanke Radaković.
Ivo Daneu
U svojoj karijeri je igrao za Branik Maribor (1949—1956) i Olimpiju (1956—1970) sa kojom je osvojio prvenstva Jugoslavije 1957, 1959, 1961, 1966 i 1970. Za košarkašku reprezentaciju Jugoslavije je odigrao 209 utakmica od 1956. do 1970. i osvojio je Svetsko prvenstvo 1970., srebrnu medalju na Olimpijskim igrama 1968. i srebrne medalje na svetskim prvenstvima 1963. i 1967. (na kom je bio izabran za najkorisnijeg igrača), srebrne medalje na Evropskim prvenstvima 1961, 1965 i 1969. i bronzanu medalju na Evropskom prvenstvu 1963. Izabran je za najboljeg sportistu Jugoslavije 1967. Kao trener vodio je Olimpiju (1970—1971) i Rudar Trbovlje (1976). Uveden je u FIBA kuću slavnih 2007. godine.
Mirijevo
Posle rata
Tokom NATO bombardovanja 1999., u Mirijevu se najviše osetilo gađanje meta na Zvezdari, ali, izuzev nekolicine slomljenih stakala, nije bilo štete u samom naselju. Dim pogođene rafinerije u Pančevu se iz zapadnog dela naselja mogao videti danima.
Mirijevo u 21. veku
U 21. veku je posle usporenijeg perioda ponovo nastavljena masovna stambena izgradnja. Podižu se mnoge višespratnice u privatnoj režiji po celom naselju, naročito na rubnim područjima, na višim padinama brdâ koja okružuju naselje i u Bajdini. Možemo izdvojiti naselje "Mirijevski cvet" - nekoliko trospratnica s različito obojenim fasadama u Šejkinoj ulici, kod gimnazije, nastalo oko 2007-8, ili naselje "Šoferski raj" iznad (istočno od) Mirijeva IV.
Tokom 2008. se izveštavalo da je mirijevski kriminalni klan među tri najistaknutija u gradu (pored vračarskog i dorćolskog), od petnaestak na koje je teritorija Beograda podeljena. Kao njihova specijalnost su pomenuti krađa automobila, a bave se i razbojništvima, reketom i trgovinom narkoticima (za neke događaje iz domena "crne hronike" videti u raspravi).
U Mirijevu je predviđena i gradnja vatrogasne stanice
U ul. Ljubiše Miodragovića je 22.4.2010. zvanično otvoren vrtić "Zvončica"; još jedan vrtić u naselju, "Bubamara", otvoren je sledećeg 1. septembra.
U Orlovskom naselju, ul. Đanga Rajnharta, 9.12.2010. je otvoren "SWIFT" reciklažni centar, projekat čiji je cilj da poboljša život neformalnim sakupljačima sekundarnih sirovina.
thumb|250px|Mirijevski bulevar Posle blizu osam meseci radova, u saobraćaj je 1. novembra 2011. pušten produžetak Mirijevskog bulevara, od ul. Drage Ljočić do Vitezova Karađorđeve zvezde, uglavnom trasom Mirijevskog potoka. Time je Mirijevo dobilo još jednu vezu sa centrom grada, sa četiri trake i javnim prevozom, preko Višnjičke ulice.
Kod MZ "Novo Mirijevo" na Mirijevskom vencu je 21. decembra 2013. otvoreno klizalište na otvorenom Ice Land (sledeće zime nije otvarano).
Trafo-stanica
Dosta uzbuđenja je izazivala planirana izgradnja velike trafo-stanice 400/110 kilovolti "Beograd 20" u Mirijevu, što je dovodilo do protesta 2003. . Početak gradnje je konačno planiran za 1.4.2009., na drugoj lokaciji. Gradonačelnik Dragan Đilas je 10.4.2009. posetio gradilište trafo-stanice (na kome su u toku bili pripremni radovi) i rekao da će ona biti izgrađena u roku od 24 meseca, uz poštovanje ekoloških normi. Izgradnjom trafo-stanice će biti rasterećeno napajanje severnih delova grada, od Kalemegdana do Slavije i Mirijeva, koji sada pokrivaju trafo-stanice "Beograd 3" (Resnik) i "Beograd 17" (Konjarnik).
Do aprila 2012. završeni su građevinski i elektro radovi, pristupni putevi i upravna zgrada, a za početak rada je bilo potrebno da se reše imovinsko-pravni odnosi na trasi dalekovoda ; to je bilo predviđeno za proleće 2013. . U julu 2013. gradilište su obišli gradonačelnik Dragan Đilas i ministarka energetike, razvoja i životne sredine Zorana Mihajlović kada je rečeno da ostaje problem gradnje dalekovoda na teritoriji opština Zvezdara i Grocka, pomenut je kraj 2014. i 2015. kao vreme "stabilnog snabdevanja električnom energijom" u Beogradu.
Trafostanica je zvanično puštena u rad 2. novembra 2015, čemu je prisustvovao i predsednik Vlade Aleksandar Vučić.
La Cabecera, Almoloya de Juárez
La Cabecera je naselje u Meksiku, u saveznoj državi México, u opštini Almoloya de Juárez.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 6559 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2632 m.
Поповац (Ниш)
Поповац је насељено место у градској општини Црвени Крст на подручју града Ниша у Нишавском округу. Налази се на десној алувијалној тераси Нишаве, на око 6 км западно од центра Ниша. Према попису из 2002. било је 2588 становника (према попису из 1991. било је 2517 становника).
Историја
Преисторијски налази (неолитско - бронзаног доба) на рубу терасе старе речне обале на потесима Над Цигански Кључ и Селиште показују да Поповац спада у веома стара села. Егзистира и у средњовековном словенском периоду. Турски попис 1444/46. године га затиче као спахилук (тимар) чакирџибаше Умура са 11 домова, 1 удовицом и са дажбинама у износу 1.325 акчи. Помиње се и у попису 1498. године као спахилук (зеамет) Ибрахим-бега из Ниша с 30 домова, 17 неожењених, 5 удовичких домова и са давањима у износу 4.644 акче. Према турском попису нахије Ниш из 1516. године, место је било једно од 111 села нахије и носило је исти назив као данас, а имало је 20 кућа, 1 удовичко домаћинство, 4 самачка домаћинства. Код стариначког становништва у Поповцу живи мишљење да се у селу „у турско време“ заселила јача струја досељеника из горњег Понишавља, по којима неки родови и данас носе назив „Пироћанци“.
Ослобођење 1878. године затекло је Поповац као прилично развијено село са око 70 кућа. Положај и плодној равници, у близини Ниша, пружао је услове за развој напредне и тржишно оријнтисане пољопривреде, али близина града подстакла је истовремено и процес трансформације на непољопривредна занимања, као и на појаву досељавања. Ова друга тенденција осетила се већ у периоду између два светска рата, да би интензиван облик добила после Другог светског рата. Порасту непољопривредних занимања и јачању дневне миграције како према Нишу тако и према Поповцу, допринело је формирање ранжирне станице у селу. Везни крак железничке пруге север - југ преко Поповца изградили су Аустро-Немци 1917. године, а железничку станицу с три колосека Немци 1942. године. Током 1965. до 1975. године изграђена је велика ранжирна станица за формирање и дезинфекцију возова с 39 колосека. Од 17 железничких службеника 1946. године овај број се у 1972. години попео на 222. Истовремено су се у сектору железничке станице и дуж железничке пруге, где је 1965. године било 5 кућа, развила нова већа насеља „Железничка колонија“ и „Доња пруга“ с око стотину кућа (1979).
Демографија
Крајем 19. века (1895) Поповац је село са 82 домаћинства и 584 становника, а године 1930. у њему је живело 150 домаћинстава и 1.340 становника.
У насељу Поповац живи 2061 пунолетни становник, а просечна старост становништва износи 39,7 година (38,9 код мушкараца и 40,5 код жена). У насељу има 827 домаћинстава, а просечан број чланова по домаћинству је 3,13.
Ово насеље је великим делом насељено Србима (према попису из 2002. године), а у последња три пописа, примећен је пораст у броју становника.
Саобраћај
До насеља се може доћи приградском аутобуском линијом ПАС Ниш—Поповац (линија бр. 27лб). Кроз насеље пролази железничка пруга Ниш—Поповац, којој припада железничка станица у насељу.
El Zacatón (razvrstavanje)
El Zacatón ima više značenja:
Verhovna Rada Ukrajine
Verhovna Rada službeno Verhovna Rada Ukrajine (ukrajinski: Верхо́вна Ра́да Украї́ни) je ime ukrajinskog parlamenta, u slobodnom prijevodu Vrhovni savjet.
To je jednodomni parlament od 450 zastupnika u Kijevu, kom trenutačno predsjedava Oleksandr Turčinov.
Verhovna Rada je najviše zakonodavno tijelo ukrajinske države, naslijednik Verhovne Rade Ukrajinske SSR. Nakon izmjena izbornog zakona 1997. polovicu zastupnika dolazila je iz redova različitih političkih partija, ovisno o rezultatima na općim izborima, a druga polovica se birala po izbornim okruzima običnom većinom glasova. Taj sistem bio je na snazi sve do 2004., kad je izmijenjen ustav i ukinuta mješovita poslanička struktura u korist sistema proporcionalne zastupljenosti na bazi partijskih lista.
Historija
Rade (skupštine) imaju genezu iz tradicije kozačkih rada (Козацька рада) koje su oni održavali od  15. do 18. vijeka.
Nakon izbijanje Ruske revolucije 1917, tadašnja kratkotrajna Ukrajinska Narodna Republika osnovala je Centralnu Radu (Центральна Рада). Zastupnici su izabrani u aprilu 1917. na Sveukrajinskom kongresu.
Današnja Verhovna Rada osnovana je 30. januara 1937. na izvanrednom 14. Sveukrajinskom kongresu kao najviši organ državne vlasti u Ukrajinskoj SSR. Prva sjednica sa novoizabranim poslanicima održana je od 25 - 28. jula 1938. Od tad je to najviši organ ukrajinske sa poslanicima koje biraju građani na bazi općeg i jednakog prava glasa, po principu 1 zastupnik na 100 000 stanovnika. Od 1978. povećan je broj zastupnika na 650 koji su dolazili iz redova komunista ali bilo je i nepartijaca. Nakon radikalnih izmjena sovjetskog izbornog zakona od proljeća 1989., ukupan broj zastupnika Verhovna Rada, sveden je na 450, a po prvi put nakon puno godina biralo se izneđu više kandidata.
Bitka kod Al-Sannabre
Bitka kod al-Sannabre se 28. juna 1113. odigrala u sjeveroistočnoj Palestini (današnji Izrael) između križarske vojske pod jeruzalemskim kraljem Balduinom I na jednoj, i muslimanske seldžučke vojske pod emirima Mawdudom od Mosula i Toghtekinom od Damaska na drugoj strani. Do njih je došlo tokom jednog od niza pohoda koje su 1110-ih seldžučki vladari vodili protiv križarskih država na Levantu na poziv seldžučkog sultana Muhameda I. Godine 1113. su Mawdud i Toghtekin napali Jeruzalemsko Kraljevstvo. Njihove vojske su prešle Jordan južno od Galilejskog mora. Nedaleko od mosta kraj mjesta al-Sannabra Mawdud je fingiranim povlačenjem uvukao Balduinove križare u klopku u kojoj su potučeni. Križarska vojska je sačuvala dovoljno kohezije da se povuče na obližnji brežuljak i tamo utvrdi logor. Dolazak križarskih pojačanja je spriječio Seldžuke da eksploatiraju pobjedu te su se nakon toga povukli u Damask, gdje je nedugo potom Mawdud ubijen od asasina.
Newellton, Louisiana
Njuvelton je grad u američkoj saveznoj državi Luizijana.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 1.187, što je 295 (-19,9 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Muxerath
Mukserat je opština u njemačkoj saveznoj državi Rajna-Palatinat. Jedno je od 235 opštinskih središta okruga Ajfelkrajs Bitburg-Prim. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 49 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 7232084.
Milan Galić
Milan Galić (Bosansko Grahovo, 8. marta 1938 — Beograd, 13. septembar 2014) je bio fudbaler FK Proleter, Partizana, Standarda iz Liježa, FK Remsa i jugoslovenski reprezentativac.
Sportska biografija
Igrajući za jugoslovensku reprezentaciju na 51 utakmici, postigao je 37 golova. Učestvovao je na Letnjim olimpijskim igrama 1960. godine, kada je reprezentacija Jugoslavije osvojila zlatnu medalju, na Evropskom fudbalskom prvenstvu 1960. godine, kada je Jugoslavija bila druga, i na Svetskom prvenstvu 1962. godine, kada je Jugoslavija zauzela četvrto mesto. Iste godine dobio je zlatnu značku Sporta, nagradu za najboljeg sportistu u Jugoslaviji. U ligaškim takmičenjima igrao je za Partizan i Standard Lijež i Rems.
Kup šampiona sa Partizanom
Osvajanjem titule šampiona Jugoslavije u sezoni 1964/65, Partizan je stekao pravo da igra u Kupu šampiona Evrope. Tadašnje Partizanove bebe, predvođene trenerom Matekalom predstavljale su ozbiljnog rivala bilo kom tadašnjem Evropskom klubu.
Partizan je na većini utakmica Kupa šampiona igrao u sledećem sastavu:
Sledeći protivnik je bio prvak Nemačke Verder iz Bremena. Verder je eliminisan ukupnim rezultatom 3:1. U Beogradu 3:0 i u Bremenu 0:1.
U četvrtfinalu Partizan je za protivnika dobio prvaka Čehoslovačke, Spartu iz Praga. Prvu utakmicu u Pragu Partizan je izgubio sa 4:1, dok je drugu utakmicu u Beogradu pobedio sa rezultatom 5:0 i time sa ukupnim skorom od 6:4 se kvalifikovao u polufinale.
Finale Kupa evropskih šampiona se igralo u Briselu 11. maja 1966. godine i protivnik Partizana je bio prvak Španije Real iz Madrida. Igralo se na čuvenom stadionu Hejsel pred 55.000 gledalaca. Partizan je u svemu bio ravnopravan protivnik Realu i u 55 minutu je poveo pogotkom Velibora Vasovića. Na žalost igrača Partizana to je bilo sve što su mogli da učine. Pogodcima Amansija i Serene, Real je uspeo da porazi Partizan i osvoji titulu šampiona kontinenta.
Stezni spoj
Stezni spoj je spoj koji se dobije navlačenjem osovine ili vratila većeg promjera, u provrt glavine ili rukavca manjeg promjera.
Nerastavljivi stezni spoj
U nerastavljivom steznom spoju vratilo i glavina su izrađeni s čvrstim dosjedom, s potrebnim preklopom. Zbog toga nakon ugradnje na dodirnom površinama nastaje površinski pritisak koji osigurava silu trenja, potrebnu za prijenos vrtnje i momenta sile. Istovremeno, takav spoj podnosi i određenu aksijalnu silu. Stezni spoj je primjeren za velika izmjenična i udarna opterećenja, pa ga se može koristiti svugdje tamo gdje ostali spojevi vratila i glavine nisu dovoljni za prijenos velikih okretnih momenata. Zbog čvrstog dosjeda između vratila i glavine za stezni spoj je potrebno upotrebiti odgovarajući postupak ugradnje.
Ugradnja nerastavljivog steznog spoja
U praksi se upotrebljavaju tri postupka montaže i demontaže steznog spoja: mehanički, toplinski i hidraulički postupak. Odabrani postupak ovisi prvenstveno o zahtjevanom preklopu steznog spoja i ugradbenim sredstvima koja su na raspolaganju. Pri svakom, a naročito pri uzdužnom postupku montaže steznog spoja, dolazi do tzv. zaglađivanja (uglačavanja) površina vratila i glavine, zbog čega je stvarni preklop nakon ugradnje nešto manji od teoretskog.
U mehaničkom (uzdužnom) postupku vratilo i glavina sastavljaju se u hladnom stanju s određenom ugradbenom silom i brzinom utiskivanja vratila u glavinu 2 do 5 mm/s. Kako bi se olakšala ugradnja, dio s višom granicom tečenja (obično je to vratilo) je skošen pod kutom ϕ = 5° na dužini l ≈ 3 d [mm], a dodirne površine obično su još i nauljene, osim ako je jedan dio iz bronce. Kod većih preklopa izvodi se dvostruko skošenje vratila. Ovako montiran stezni spoj postiže radnu sposobnost nakon približno 48 sati.
U toplinskom postupku ugradnje koriste se svojstva materijala da se prilikom zagrijavanje rasteže, a prilikom hlađenja skuplja. Glavina se raširi kada se zagrije na odgovarajuću temperaturu, a između dijelova nastane zračnost, pa ih se može sastaviti bez upotrebe dodatne mehaničke sile. Kada se glavina nakon montaže ohladi na sobnu temperaturu, skupi se, a zbog preklopa na dodirnim površinama nastaje odgovarajući površinski pritisak za postizanje sile trenja. Glavina se obično zagrijava u ulju, ali ako se zahtijevaju suhe dodirne površine radi većih koeficijenata trenja, tada se glavina zagrijava u peći s vrućim zrakom. U oba slučaja glavina se zagrijava do 400°C. Više temperature nisu preporučljive, jer mogu lako uzrokovati strukturne promjene u materijalu i smanjenje čvrstoće. Slični odnosi postižu se i hlađenjem vratila. Na nižoj temperaturi vratilo se skupi, pa se lako umetne u glavinu. Kada se nakon montaže vratilo ponovno zagrije na sobnu temperaturu, raširi se, te zbog čvrstog dosjeda pritišće na glavinu s potrebnom silom za savladavanje željenih vanjskih opterećenja. Vratilo se hladi u suhom ledu u kojemu se postižu temperature do −78 °C, a niže temperature (do −196 °C) postižu se u tekućem dušiku.
U hidrauličkom postupku na dodirne površine između vratila i glavine dovodi se ulje pod tlakom zbog čega se vratilo skupi, a glavina raširi. Na taj način mogu se montirati samo dijelovi s blago stožastim površinama (nagib 1:30), gdje se vratilo najprije potisne u glavinu do određenog položaja, a konačni položaj se postiže tek uz pomoć pritiska ulja. U slučaju valjkastih dodirnih površina, spomenuti postupak se koristi za skidanje ležajeva koji su prethodno montirani mehaničkim ili toplinskim postupkom. Vrijednosti za najmanji potrebni pritisak ulja za ugradnju, te tlak ulja za skidanje, mogu se naći u specijaliziranoj literaturi ili u katalozima proizvođača ležajeva.
Rastavljivi stezni spojevi
Rastavljivi stezni spojevi prenose okretni moment s vratila na glavinu ili obratno trenjem, tj. pomoću naponske veze. Zbog toga se praktički neograničen broj puta mogu rastaviti i ponovno sastaviti. Najpoznatiji je stezni spoj s stožastim dosjedom. Od elastičnih elemenata koji se umeću između vratila i glavine da bi se djelovanjem aksijalne sile stvorio na njihovim obodima radijalni tlak, najčešće se upotrebljavaju stezni prstenovi, stezni ulošci, naponske ploče i Spieth čahure.
Stezni spoj pomoću steznih prstenova
Par steznih prstenova kao elastični vezni element glavine i vratila, sastavljen je od unutrašnjeg ili vanjskog stožastog prstena od poboljšanog čelika koji se umeće u odgovarajući otvor između vratila i glavine. Ako na prstene djeluje dovoljno velika aksijalna sila, na dodirnim površinama između vratila i unutarnjeg prstena, te između glavine i vanjskog prstena, stvara se površinski tlak, koji uzrokuje potrebnu silu trenja za prijenos vrtnje. Potrebna aksijalna sila obično se postiže s jednim ili više vijaka za pritezanje. Zbog velikog polukuta nagiba ovakav spoj nije samokočan, pa se nakon prestanka djelovanja aksijalne sile lako može rastaviti.
Tarna spojka
Tarna spojka je spojka koja služi za povremeno uključivanje u rad radnog (gonjenog) stroja pri neprekidnom radu pogonskog stroja. Kod ukapčanja (pokretanja) dolazi do klizanja pri čemu se gubi snaga, koja se pretvara u toplinu, a pokazuje se kao veće ili manje trošenje ploha. U normalnom pogonu brzine se moraju izjednačiti i spojke rade bez klizanja. Vrlo slične po konstrukciji (a često identične) su tarne kočnice.
Tarne spojke mogu biti:
Način rada
Bez obzira na konstrukciju, moment vrtnje, odnosno snaga koju prenose ove spojke zavisna je od tlačne sile usmjerene okomito na tarnu površinu spojke i od koeficijenta trenja. Pri tome su mjerodavni koeficijenti trenja gibanja, a ne mirovanja, jer se te spojke uključuju uz međusobno klizanje tarnih površina, sve dok se ne spoje, to jest do prestanka klizanja. Osim toga, treba još razlikovati koeficijente trenja pri gibanju po suhim i po podmazanim, odnosno po vlažnim tarnim površinama, a to znači da je bitno da li se površine spojke podmazuju ili ne. Koeficijenti trenja “na suho” su uvijek veći od onih “na vlažno”.
Za rad tarnih spojki vrlo je bitna količina topline koja se razvija u spojci, a ona je obično vrlo velika. Trošenje tarnih spojki i zagrijavanje su glavni nedostaci tarnih spojki, jer se često uključuju za vrijeme rada. Uslijed vibracija, potisnih i centrifugalnih sila, te zbog zagrijavanja uslijed trenja, tarne spojke se ubrajaju strojne dijelove u pogonskom sklopu koje su izložene najvećim opterećenjima.
Podjela tarnih spojki po načinu uključivanja
Po načinu uključivanja razlikujemo više vrsti tarnih spojki:
Automobilske tarne spojke
Automobilske tarne spojke su uglavnom tarne spojke s više lamela ili s jednom lamelom. Standardne lamele imaju obično ugrađene opruge, pa je spojka ujedno i elastična. Susjedne lamele tvore tarni par. Neki tarni parovi rade isključivo u ulju, kao što je kaljeni čelik/ kaljeni čelik, gdje ulje pospješuje odvođenje topline trenja. Drugi tarni parovi rade isključivo bez ikakvog maziva, kao što je organska obloga/sivi lijev. Ima tarnih parova koji rade i u prisustvu maziva i bez njega, kao što je sinter bronca/ čelik.