cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Raketni motor
Raketni motor je reaktivni motor jednosmerne sile potiska, koji koristi reaktivnu struju za proizvodnju kinetičke energije kretanja. Možemo ih svrstati u mlazne motore, ali njihov rad nije vezan za atmosferu. Karakteriše ih veliki specifični impuls i rad i u vakumu. Veoma su efikasni samo na velikim brzinama leta (Oberov efekat), razvijaju veliku silu potiska, zahvaljujući velikim brzinama izduvnih gasova, pa je porast količine kretanja ogroman. Zbog svojih specifičnosti raketni motori se prvenstveno koriste za pogon svemirskih letelica, vojnih projektila (u raznim varijantama i namenama) i kod raznih civilnih eksperimentalnih i meteroloških raketa.
Tipovi raketnih motora
Osnovna podela raketnih motora je na hladne i tople. Za generisanje potiska, hladni koriste dinamiku fluida, a topli termodinamičke procese.
Prema vidu energije proizvodnje reaktivne struje, dele se na hemijske, električne, nuklearne i plazmene.
Princip rada
600px
gde je brzina protoka gasova ekvivalentna:
Promenljiva L uslovljava zapreminu komore u odnosu na prečnik mlaznice:
Gde je:
11. 9.
prethodni dan - sledeći dan
11. rujna/septembra (11. 9.) je 254. dan godine po gregorijanskom kalendaru (255. u prijestupnoj godini). Do kraja godine ima još 111 dana.
Događaji
.
Rođenja
.
Smrti
.
Blagdani
Pravoslavna crkva slavi: .
Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
Nacionalni spomenici u Bijeljini
Na listi nacionalnih spomenika kulture Bosne i Hercegovine za opštinu Bijeljina se nalaze slijedeći spomenici:
Rivera
Rivera ima više značenja:
Nuevo Puerto Arista, Tonalá
Nuevo Puerto Arista je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Tonalá.
Prema proceni iz 2013. godine u naselju je živelo 13 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 3 m.
Al Ḩawīl, Hajjah
Al Ḩawīl je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 3 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 723 m.
Althüttendorf
Althitendorf je opština u njemačkoj saveznoj državi Brandenburg. Jedno je od 24 opštinska središta okruga Barnim. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 785 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 12060012.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Barnim Althitendorf se nalazi u saveznoj državi Brandenburg u okrugu Barnim. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 75 metara. Površina opštine iznosi 18,6 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 785 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 42 stanovnika/km².
Rivere
Rivere ima više značenja:
Bath, Berkeley Springs, West Virginia
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 624, što je 39 (-5,9 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Slunjska Selnica
Slunjska Selnica je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Karlovca, Karlovačka županija.
Kosmos-315
Kosmos-315 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, SSSR, 20. decembra 1969. Raketa-nosač R-14 Čusovaja (8K65, NATO oznaka SS-5 Skean) sa dodatim stepenom je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje. Masa satelita pri lansiranju je iznosila 325 kilograma. Kosmos-315 je bio satelit namijenjen za elektronsko izviđanje, javljanje i navođenje.
Slunjska Selnica
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 116 stanovnika te 39 obiteljskih kućanstava.
Zambrone, Vibo Valentia
Zambrone je naselje u Italiji u provinciji Vibo Valentia, u regiji Kalabrija.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 558 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 224 m.
James Wilson (House, M.D.)
Doktor James Evan Wilson je fiktivni liječnik iz FOX-ove serije Dr. House kojeg glumi Robert Sean Leonard.
Lik se prvi put pojavljuje u pilot epozodi kada predstavlja jedan slučaj dr. Houseu, protagonistu serije. U cijeloj seriji, Wilson je Houseov jedini pravi prijatelj te mu često daje pomoć i savjete. Wilson je onkolog i vodi Odjel onkologije u bolnici Princeton-Plainsboro.
Karakterizacija
House je o Wilsonu jednom rekao da je "njegov prijatelj kojem ljudi kažu 'Hvala' kad im on kaže da umiru". Wilson tu svoju sposobnost koristi kako bi pomogao Houseu u dobivanju odobrenja pacijenta za odobravanje tretmana.
Nakon što Wilson prođe kroz tri propala braka, House zaključi da on ima potrebu "popraviti" žene kako bi mu odgovarale, a kada to naravi, postane nezainteresiran i pređe preko te ljubavi. Tijekom jednog spoja s Lisom Cuddy, Wilson je odbio odgovoriti na pitanje želi li djecu ili ne.
Wilson je dva puta branio Housea kada je njegova karijera bila u opasnosti. Kada Edward Vogler, u epizodi "Babies & Bathwater", Vijeću direktora predloži da se Houseou uruči ostavka, Wilson je jedini član odbora koji glasuje protiv prijedloga. U skladu s tim, Volger predloži, te uspije, u uklanjanju Wilsona iz odbora, no Wilson je ubrzo vraćen nakon što Lisa Cuddy uspije uvjeriti odbor da je prava prijetnja sam Volger, te da njegov novac nije vrijedan njegove želje da kontrolira bolnicu.
Wilson se također pokušavao boriti protiv Houseove ovisnosti, no bezuspješno. Nakon što se okladi s Houseom po pitanju Houseove ovisnosti, House na koncu ipak prizna da je ovisan o Vicodinu, no dodaje kako mu ovisnost ne smeta pri radu. Kada detektiv Michael Tritter zaprijeti Houseu kako će ga dati zatvoriti zbog njegove ovisnosti, Wilson pokuša uvjeriti Housea da krene na rehabilitaciju kako se situacija pogoršava. Nakon što Tritter nekoliko puta pritisne Wilsona da svjedoči, ovaj pristane, no to sakrije Houseu. Prije ovoga, Wilson je morao posjvedočiti kako House udara Roberta Chasea, verbalno vrijeđa Lisu Cuddy i krivo dijagnosticira dijete kojemu su zbog te dijagnoze trebali biti amputirani lijevi udovi.
U epizodi "Resignation", House otkriva da Wilson boluje od depresije, te da uzima lijekove kako bi to suzbio.
U epizodi "Frozen", House saznaje da Wilson izlazi s Amber Volakis, jednom od kandidatkinja za posao u Houseovom timu, kojoj je House dao nadimak "Cutthroat Bitch".Pod Houseovim pritiskom, Wilson mu kaže kako je u vezi već nekoliko mjeseci, no istina je da je tek nekoliko tjedana. House i Cuddy predlože kako će njegova potreba da bude potreban nahraniti njezinu potrebu za dominacijom i ultimativno ga uništiti, no Wilson odbija prekinuti s njom.
U epizodi "Don't Ever Change", House nevoljko odobrava njihovu vezu. U zadnjoj epizodi četvrte sezone, Ambre umire od posljedica trovanja adamantinom nakon autobusne nesreće.
Na početku pete sezone, Wilson daje ostavku na mjestu šefa onkologije te (privremeno) prekida svoje prijateljstvo s Houseom. Tijekom pete sezone, nakon što Wilson da ostavku, House unajmi privatnog detektiva kako bi pratio Wilsona. House i Wilson se mire tijekom 4. epizode 5. sezone kada Wilson vozi Housea na očev sprovod. Nakon jedne neugodne svađe, njih dvojica razgovaraju i pomire se, čime se Wilson vraća na mjesto šefa Odjela za onkologiju i obnavlja prijateljstvo s Houseom.
Manastir
Manastir (grč. monasterion (μοναστήριον): kuća monaha, pustinjakova ćelija, prema monastein: živjeti sam, od monos), u istočnom hrišćanstvu, zajednička nastamba u kojoj, prema utvrđenim pravilima, žive monasi ili monahinje; u užem riječi pravoslavni samostan, crkva sa zgradama. Duhovno i kulturno središte istočnog hrišćanskog svijeta.
James Wilson (House, M.D.)
Koncept i stvaranje
Robert Sean Leonard u početku nije bio zainteresiran za igranje uloge Jamesa Wilsona. Vjeruje da je ulogu dobio zbog svog poznanstva s producentom Bryanom Singerom; nedugo nakon što je Leonard dobio plaću za ulogu u filmu Društvo mrtvih pjesnika, Singer je od njega posudio novac kako bi snimio film Lion's Den. U filmu je glumio Leonardov dobar prijatelj, Ethan Hawke, koji je ujedno pohađao istu školu kao i Singer. Leonard je zadovoljan svojom ulogom i želi nastaviti glumiti u seriji.
thumb|300px|Wilson i [[Gregory House]]
Manastir
Načinom gradnje može biti pećinski, skitski (šatorski) i zidani (lavra).
James Wilson (House, M.D.)
Koncept i stvaranje
Ako se u obzir uzmu popularne paralele između Doyleove serije o Sherlocku Holmesu, Wilson bi zauzimao mjesto doktora Watsona. Sam Leonard je rekao kako je namjera bila da House i njegov lik preuzmu uloge Holmesa i Watsona, no dodao je kako misli da je ulogu Watsona od početka serije preuzeo Houseov tim. Pruducentica Katie Jacobs je rekla kako i Wilson i House izbjegavaju zrele veze što ih još više zbližuje. Dodala je da je razlika između dvojice likova ta što Wilson teško odbija molbe jer želi ugoditi drugoj osobi.
Manastir
Prvi cenobitski manastiri (život u zajednici) nastali su u IV. stoljeću.
James Wilson (House, M.D.)
Koncept i stvaranje
Leonard je rekako kako je Wilson jedan od rijetkih likova koji dobrovoljno održava vezu s Houseom jer ne rade jedan za drugoga, te, u skladu s tim, nemaju što izgubiti ako si kažu istinu. Wilson je također jedan od rijetkih likova koji može nasmijati Housea. Wilsonovo useljenje kod Housea u epizodi "Sex Kills", nakon što je propao Wilsonov treći brak, simbolizira njegovo pronalaženje emocionalnog zaklona u prijatelju.
Manastir
U srednjem vijeku nastali su mnogobrojni monumentalni manastiri u Makedoniji (Nerezi), Srbiji (Dečani), Bugarskoj (Rilski manastir) i Rusiji (Kirilo-bjelozerski manastir).
Naziv
Riječ manastir ima nekoliko pokrajinskih oblika, npr. namastir (kod Vuka) i monastir.
Riječ samostan doslovan je prijevod grčke riječi monasterion (μοναστήριον). Upotrebljava se od XIX. stoljeća u Katoličkoj crkvi umjesto starih sinonimnih naziva manastir (namastir), klaustar (ili kloštar), konvenat, koludrište ili stanište. Historijski Rječnik JAZU ima, na primjer, samo 4 potvrde za riječ samostan (od toga tri rječničke), za razliku od riječi manastir, koja je obilno potvrđena u djelima starih hrvatskih pisaca.
Zombor (Veľký Krtíš)
Zombor je naseljeno mjesto u okrugu Veljki Krtiš, u Banskobistričkom kraju, Slovačka Republika.
Manastir
Budistički manastiri
mini|Tikse manastir u Ladahu, [[Indija.]] U Vinaja-pitaki, prema kojoj se upravlja zajednički život budističkog Reda, pod zajedničkim terminom lena se pominje pet različitih vrsta prebivališta. Od ovih su najvažnija dva: vihara (kuća za monahe) i guha (pedna). To su dva najranija oblika nastanjenih manastira. U ravnicama severne Indije vihara sagrađena od opeke, postala je monaška institucija; u predelima Indije južno od planina Vidhja, guha je postala uobičajeno monaško pećinsko obitavalište. Ove pećine su ispočetka bile prilično jednostavne, ali, kasnije postaju velika i uređena monaška prebivališta, koja se sastoje od prostranih celina sa odajama, dvoranama, svetilištima itd. Pošto su bile manje izložene vremenskim neprilikama i osvajačkim pohodima od vihara izdvojenih po ravnicama, mnoge su se održale, naročito u zapadnim krajevima Indije (oko hiljadu). Neke od značajnijih otkrivenih celina su Adžanta, Elefanta, Elora, Kanheri i Karle; danas je poznato ukupno četrdeset četiri takva središta, raštrkana širom južne i zapadne Indije. Neki od njih su bili naseljeni hiljadama godina, i moguće je uočiti prelaz sa pećinskih manastira uklesanih u stenama, ka kasnijim zasebnim, kamenim građevinama. Još jedna promena karakteristična za indijske manastire od 8. veka nadalje, bio je prelaz sa brojnih, malih „parohijskih“ manastira, koji su služili kao središta budističkog učenja i posvećenosti za jedno ili više sela, ka prostranim, velelepnim središtima podučavanja koja su više nalikovala školama ili univerzitetima - poput Nalande, Odantapure (u Biharu), Vikramasile (u zapadnom Bengalu), Amaravatija i Nagarđunakonde (u Andra Pradešu). Moguće je i da su izvršile i izvestan uticaj na asketske zajednice po istočnom Sredozemlju, pošto se između Indije i Sredozemlja tokom prvih vekova hrišćanske ere odvijala živa kulturna razmena.
Zombor (Veľký Krtíš)
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 146 stanovnika.
Manastir
Budistički manastiri
mini|levo|Ki manastir na [[Himalajima.]] Velike manastiri severne Indije predstavljale su bogat i lak plen turskim muslimanskim osvajačima u 11. i 12. veku; do tada je preostalo tek nekoliko starijih, manjih manastira, a do 13. veka budističko monaštvo je već skoro potpuno iščezlo iz Indije. Monaške institucije su se do tada ustalile na Cejlonu, u jugoistočnoj Aziji, Kini, Koreji, Japanu i Tibetu. Monasi koje su muslimanska osvajanja lišila manastira otputovali su iz Indije na sever i istok, naročito na Tibet. Procvat tibetanskih manastira se nastavio, čineći dominantnu crtu tibetanskog društva sve do modernog doba (vidi: Tibetanski budizam).
San Benito, Tequila
San Benito je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Jalisco, u opštini Tequila.
Manastir
Budistički manastiri
Tipičan manastir obrazuje grupa građevina sa dvorištem ograđenim bedemom; bedem koji opasuje manastir omogućava neophodan stepen izdvojenosti. U okviru kompleksa građevina koje zajednički sačinjavaju budistički manastir jugoistočne Azije, najvažniji elementi su:
mini|Gangti manastir, [[Butan.]] Broj, veličina i dorađenost elemenata razlikuje se od manastira do manastira, kao i između gradskih i seoskih sredina. Takođe se razlikuje i sam naziv manastirskog kompleksa. Na Cejlonu je to vihara ili sangharama, na Burmi phongji-čuang, tj. kuća za monahe (phongji: „velika slava“ je burmanska reč za monahe); na Tajlandu, Kambodži i Laosu to je vat, reč koja je verovatno izvedena iz primitivnog naziva za manastir, tj. avasu.
Manastir kao kulturna institucija
thumb|[[Manastir Svete Katarine na planini Sinaj, rani 6. vek.]]
Irski i engleski kaluđeri-misionari doneli su hrišćanstvo u područja severne Evrope i upoznali nemačke narode s latinskom kulturom. Kaluđeri su bili pesnici, istoričari, hroničari, teolozi, gramatičari i propovednici. Oni su takode podsticali i nadgledali gradenje religijskih građevina u Evropi i na Srednjem istoku. Kaluđeri, a posebno kaluđerice, uneli su veliku umetničku veštinu u iluminaciju dragocenih rukopisa. Oni su takode u velikoj meri obogatili liturgiju. Veliki manastiri bili su pokrovitelji veštih umetnika i zanatlija u svim medijima. Benediktinski kaluđeri bili su školski učitelji Evrope od 700. do 1100. godine, i oni još i danas vode škole i koledže, dok manastirske radionice, štamparije i muzičari nastavljaju stare tradicije i stvaraju nove.
Značaj budističkog manastira kao nosioca i transformatora kulture teško da se može prenaglasiti. Nalanda i drugi veliki indijski manastirski univerziteti privlačili su učenike iz raznih delova Azije i predstavljali značajne centre filozofskog i književnog razvoja. Budistički kaluđeri Azije pisali su hronike i traktate, komentare i gramatike, poeziju i priče. Pravili su skulpture Bude i oslikavali zidove, uredivali vrtove i aranžiranje cveća su pretvorili u umetnost. Budistički kaluđeri su u Kinu i Tibet doneli indijske kulturne i religijske tradicije. Kaluđeri iz Koreje i Kine doneli su svoje kulturne i religijske tradicije u Japan. Uticaj koji je budizam izvršio posredstvom manastira zapravo je toliko sveprožimajući da je teško i zamisliti kako bi bez njega izgledale kulture južne i istočne Azije.
Manastir kao ekonomska institucija
thumb|Kraljevski Manastir San Lorenzo de [[El Escorial, Španija.]]
Manastir je u odredenim razdobljima bio veliki zemljoposednik i značajna ekonomska i politička snaga. Manastiri su takode predstavljali značajne delove privrede krajeva u kojima su se nalazili — na primer, cisterciti u srednjovekovnoj engleskoj trgovini vunom i nemački manastiri sa svojim velikim zemljišnim posedima.
Toponimi
Od riječi manastir su nastali i neki toponimi u Hrvatskoj: Manastirine (obično za položaje gdje su ruševine nekog manastira ili crkve), Manastir (otok u Pološkom blatu zapadno od Imotskog), Manastirska kosa (zapadno od Gvozda, Manastirski brijeg (između Križevaca i Koprivnice), Mojster (otočić kod Pirovca), Mojstir (Pag).
Naziv grada Belog Manastira nastao je od mađarskog naziva Pelmonoštor zamjenom mađarskog oblika monoštor oblikom manastir, dok je prezime Pel zamijenjeno pridjevom beli koji se slično izgovara. Makedonski grad Bitolj (Bitola) Turci su od XVI. stoljeća nazivali Toli ili Toli-Monastir, a i danas ga tako nazivaju Albanci s Kosova.
Rivetti
Rivetti ima više značenja:
Kakanjska kultura
Kakanjska kultura je kultura mlađeg kamenog doba (neolit), koja se razvila na području Bosne i Hercegovine. Centralna Bosna, područje sarajevske, visočke i zeničke kotline, od prahistorije pa dodanašnjih dana bilo je jedno od glavnh područja naseljavanja, zbog svog geografskog položaja, i doline rijeke Bosne i njenih pritoka.
Rasprostranjenost
Poznato je ukupno šest lokaliteta : Obre I (stratum III i IV ), Kakanj – Plandište, Arnautovići, Okolište kod Visokog i Papratnica – Zagrebnica i Tuk kod Zavidovića.
Kakanjska kultura u prvoj fazi nastanka naslijedila je oblike i ukrase Starčevo – impresso kulture, najstarije neolitske kulture u centralnoj Bosni, za sada ustanovljene na lokalitetima Obre I i Gornja Tuzla.
Lokalitet Obre I ima četiri faze, od koje dvije donje pripadaju Starčevo – impresso kulturi, a gornje dvije počecima i razvoju protokaknjske i kakanjske kulture. Kasnije će kakanjska kultura dosta utjecati na formiranje Butmirske kulture, najznačajnije neolitske kulture u centralnoj Bosni.
Hronološki se izdvajaju tri faze njenog razvoja:
Analizom nalazišta može se zaključiti da su nosioci kakanjske kulture pravili zemunice, i nadzemne stambene objekte. Kuće su sa odgovarajućim ljevkastim jamama, pripadajućim ognjištem i radioničkim centrom. Od pokretnog materijala javljaju se glačani i kremeni materijal : kamene kalupaste, jezičaste ili glačane sjekire, nedovoljno obrađeni kremeni nožići, brusevi, strugače, borere. Koštani materijal kakanjske kulture obuhvata šila, glačale i spatule.
Keramika kakanjske kulture može se podijeliti u tri faze paralelne sa razvojnim fazama ove kulture.
Rana faza / Kakanj I ili protokakanjska faza
Jedna od najvažnijih odlika ove faze jeste kontinuitet oblika i formi prenesenih iz starije Starčevo – impresso kulture. Karakterističan je prskani barbotin. Javlja se gruba keramika, kao imonohromna keramika bogata u oblicima. Svakako jedna od glavnih odlika koje kakanjske nalaze izdvaja u jednu posebnu neolitičku grupu jeste monhromna keramika i kakanjski ritoni. Riton je drevna posuda za čuvanje tekućina namijenjenih za obrede. Po ovim predmetima kakanjska kultura se uvrštava u širok krug neolitskog kompleksa koji je njegovao kult životne snage (od sjeverne Italije, Dalmacije i Epira do Egeje). Zanimljivi oblici za monohromnu keramiku jesu tulipanske kupe. Pred kraj faze javljaju se i zvonolike noge. Ornamentika rane faze dosta je jednostavna i riječ je uglavnom o plastičnim ukrasima iurezanim motivima.
Srednja faza / Kakanj II
U ovoj fazi javljaju autohtoni kakanjski oblici, te potpuno se prekida veza sa Starčevo – impresso kulturom ( nestaje barbotin ). Monohromna keramika još uvijek je nosilac keramografije ove kulture.Karakteristike koje se ističu kod ove keramike su upotreba zvonolikih nogu i oblik kakanjskog ritona s masivnim koničnim nogama
Nacionalni spomenici u Ljubinju
Na listi nacionalnih spomenika kulture Bosne i Hercegovine za opštinu Ljubinje se nalaze slijedeći spomenici:
Kosmos-316
Kosmos-316 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-316 je lansiran sa kosmodroma Tjuratam, Bajkonur, SSSR, 23. decembra 1969. Raketa-nosač R-36 ili RT-2 (8K67, NATO oznaka SS-9 Scarp ili 8K98, NATO SS-13 Savage) sa dodatim stepenom je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje.
Pat McCarran
Patrick Anthony "Pat" McCarran (8. august 1876 – 28. septembar 1954) bio je američki demokratski političar, koji je od 1933. do smrti zastupao državu Nevada u federalnom Senatu, najpoznatiji kao jedan od najgorljivijih antikomunista svog vremena. McCarran, izabran kao prvi senator iz Nevade koji je bio rodom iz te države, se suprotstavljao politi New Deala i bio jedan od velikih poklonika španskog diktatora Francisca Franca, kao i kineskog antikomunističkog vođe Chiang Kai-Sheka. Godine 1950. je u jeku Hladnog rata postao autorom kontroverznog Zakona u unutrašnjoj bezbjednosti koji je previđao mogućnost otvaranja koncentracionih logora za komuniste. Po njemu danas nosi ime Međunarodni aerodrom McCarran u Las Vegasu.
Roșoveni, Măldărești
Roșoveni je naselje u Rumuniji u okrugu Valča u opštini Măldărești.
Prema proceni iz 2013. u naselju je živelo 8 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 586 m.
Mulinaccio, Arezzo
Mulinaccio je naselje u Italiji u provinciji Arezzo, u regiji Toscana.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 17 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 268 m.
Yucunama, San Miguel Chicahua
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 30 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 2447 m.
Slunjski Moravci
Slunjski Moravci je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Karlovca, Karlovačka županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 93 stanovnika te 37 obiteljskih kućanstava.
Los Muñoz, Cuquío
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 47 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1836 m.
Las Mesas, Cutzamala de Pinzón
Las Mesas je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Guerrero, u opštini Cutzamala de Pinzón.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 18 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 454 m.
Pržine (Gacko)
Pržine je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Gacko koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 44 stanovnika.
Middlesex County, New Jersey
je okrug u američkoj saveznoj državi Nju Džerzi.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 809.858, što je 59.696 (8,0 %) stanovnika više nego 2000. godine.
LaTeX
desno|thumb|LaTeX logo
LaTeX je opisni jezik i sistem za pripremanje dokumenata za TeX, program koji se koristi za komponiranje teksta. Ime jezika se izgovara kao /ˈleɪtɛk/, /ˈleɪtɛx/, /ˈlɑːtɛx/, ili /ˈlɑːtɛk/.
LaTeX ima za cilj da pruži jezik na visokom nivou koji pristupa moći TeX-а na lakši način. Ukratko, TeX rukuje rasporedom strane, dok LaTeX rukuje sadržajem strane za obradu dokumenta. LaTeX sadrži kolekciju TeX makroa i program za obradu LaTeX dokumenata. Zato što su komande za formatiranje TeX-а obično osnovne, pružaju autorima sa gotovim komandama za formatiranje i raspored odredbi kao što su naslov poglavlja, fusnote, ukštene reference i bibliografije.
LaTeX je prvobitno napisan u ranim 1980-im godinama od strane Leslija Lamporta na SRI International. Trenutna verzija je LaTeX2e (stilizovana kao, ɛ). LaTeX je slobodan softver i distribuira je pod projektom javne LaTeX licence (LPPL).
Sistem slaganja
LaTeX se može proizvoljno proširiti pomoću osnovnog makro jezika da razvija prilagodljive formate. Takvi makroi se često prikupljaju u pakete, koji su dostupni da se bave izdanjima formatiranja kao što su komplikovani matematički sadržaj ili grafici matematičkih funkcija. Zaista, u primeru ispod  okruženje je obezbeđeno od strane   paketa.
\documentclass[12pt]{article} \usepackage{amsmath} \title{\LaTeX} \date{} \begin{document} \maketitle \LaTeX{} је документ за \TeX{} и нов начин куцања текста. \LaTeX{} је написао 1984. године Leslie Lamport и постаје доминантан за коришћење \TeX; неколико људи је писало \TeX{}. Најбржа верзија је \LaTeXe. % Ово је коментар, неће бити показан у коначном приказу. % Следећи пример показује начин куцања математичке формуле у LaTeX: \begin{align} E_0 &= mc^2                             \\ E &= \frac{mc^2}{\sqrt{1-\frac{v^2}{c^2}}} \end{align} \end{document}
Primeri
Sledeći primer pokazuje primer LaTeX ulaza i odgovarajući izlaz:
Primetite kako je jednačina za E tip od oznake: Квадратни корен се означава " ", а разломак са " ".
Setazindol
Setazindol je organsko jedinjenje, koje sadrži 15 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 261,747 Da.
LaTeX
Povezani softver
Kao makro paket, LaTeX obezbeđuje skup makroa za TeX tumačenje. Postoje i mnogi drugi makro paketi za TeX, uključujući Plain TeX, GNU TeXinfo, AMSTeX i ConTeXt.
Uobičajeni font za LaTeX je Knutov Computer Modern font, koji daje standardna dokumenta u LaTeX-u istog prepoznatljivog izgleda kao što su oni kreirani običnim TeX-om. XеTeX dozvoljava upotrebu OpenType i TrueType (to je navedeno) fontova za izlazne datoteke.
Postoji i mnogo editora za LaTeX.
Kompaktibilnost
LaTeX dokumenta (<tt>*.tex</tt>) mogu da se otvore bilo kojim tekst editorom. Oni se sastoje od običnog teksta i ne sadrže skrivene kodove za formatiranje ili binarne instrukcije. Osim toga, TeX dokumenta mogu da se dele od donošenja -{LaTeX}- fajla Rich Text Format (<tt>*.rtf</tt>) ili XML. Ovo se može uraditi pomoću besplatnog programa LaTeX2RTF ili TeX4XT. LaTeX može biti izražen u PDF datoteci koristeći LaTeX ekstenziju pdfLaTeX. LaTeX fajlovi koji sadrže Unikod tekst mogu biti obrađeni u PDF-у LaTeX ekstenzije XеLaTeX.
LaTeX2HTML
LaTeX2HTML je konverter napisan u Perl da konvertuje LaTeX dokumente u HTML. Na taj način, na primer, naučni radovi — prvenstveno otkucani za štampanje — mogu se postaviti na veb za onlajn gledanje. Licenciran je pod GNU GPL v2. CVS ponuda za LaTeX2HTML sa zvaničnog sajta je ukinuta. Međutim Comprehensive TeX Archive Network i dalje nudi svoj ažurirani softver.
HeVeA
HeVeA konverter napisan u Ocaml koji konvertuje LaTeX dokumenta u HTML5. Licenciran je pod Q Public License.
Pandoc
Pandoc je 'univerzalni konvertor dokumenata' koji može da transformiše LaTeX dokumenta u mnogo različitih formata datoteka, uključujući HTML5, epub, rtf i docx. Licenciran je pod GNU GPL v2.
San Venanzo, Macerata
San Venanzo je naselje u Italiji u provinciji Macerata, u regiji Marche.
Riviera
Riviera ima više značenja:
Pridvorica
Pridvorica je naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Gacko koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 13 stanovnika.
Geografija
Selo Pridvorica nalazi se sjeverozapadno od Gacka, u Boračkoj uvali u gornjem tijeku rijeke Neretve, oko 12 km od Čemernog, prijevoja koji se nalazi na glavnom putu Foča – Gacko. Selo je smješteno na hiljadu metara nadmorske visine.
Istorija
Pridvorica je pripadala srednjovjekovnoj župi Viševi (Borač), koja je bila u posjedu Sandalja Hranića i Hercega Stefana. Kod zaseoka Šusteri (raspoređena u tri skupine), nalazila se srednjovjekovna nekropola sa 111 stećaka. I kod zaseoka Stoičić, u dvorištu džamije, nalazi se nekropola sa 24 stećka. U julu 1465. godine, Osmanlije su napali hercegovu zemlju pod zapovjedništvom bosanskog sandžak-bega Isa-bega Isakovića i cijelo područje osvajaju do 1469. Ovaj dio prvo je ušao u vilajet i kadiluk Drina, odnosno Foča. Na teritoriji spomenutog kadiluka u prvoj polovini 16. stoljeća osnovana su tri nova kadiluka: mostarski, cernički i nevesinjski. Cernica je postala središte Gatačke nahije, a središte istoimenog kadiluka postala je prije 1532. godine.
Džamija u Pridvorici izgrađena je u u drugoj polovini XIX stoljeća, i proglašena je nacionalnim spomenikom. U posljednjim ratnim dešavanjima (1992.–1995. godine) džamija je potpuno porušena.
Želovce
Želovce je naseljeno mjesto u okrugu Veljki Krtiš, u Banskobistričkom kraju, Slovačka Republika.
Stanovništvo
Prema podacima o broju stanovnika iz 2011. godine naselje je imalo 1333 stanovnika.
Rivo
Rivo ima više značenja:
Hvarsko-lisičićka kultura
Hvarsko-lisičićka kultura je kulturna grupa iz vremena mlađeg neolita, nastala na području istočnog Jadrana. Ime je dobila po dva najznačajnija nalazišta, Grapčeva špilja na Hvaru i Lisičići, naselju udaljenom 7 km od Konjica. Hvarska kultura, koja je djelimično naslijedila i smijenila Danilsku kulturu prvobitno je otkrivena na otoku Hvaru u Grapčevoj špilji, ali su uskoro nalazišta ove kulture otkivena na cijelom potezu od tršćanskog zaljeva do južnodalmatinskih otoka pa i u kontinentalnim kajevima (dolina Neretve i Lika). Zbog toga se uslovno dijeli na nekoliko varijanti:
Lisp
Lisp je programski jezik koji je projektovao Džon Makarti krajem 1950-tih. Iako je Lisp opštenamjenski programski jezik, obično se kaže da je jezik vještačke inteligencije, odnosno oblasti u kojoj se najviše koristi. Programiranje u vještačkoj inteligenciji je usko vezano za simbolično procesovanje, gdje standardni programski jezici nerijetko imaju problema. Simbolično procesovanje se koncentriše na reprezentaciju koncepata iz stvarnosti i veze među objektima, umjesto na numeričko procesovanje.
U vrijeme kada je Lisp projektovan, takođe su razvijani drugi programski jezici za VI. Makarti, matematičar po profesiji, težio je da uspostavi čvrstu naučnu osnovu za Lisp. Ta osnova dolazi iz formalne logike. Američki logičar Alonso Čarč, razvio je jasne i nedvosmislene načine za opise ulaza i unutrašnja izračunavanja funkcija. Sistem bilježenja Lambda računa, ponudio je Makartiju odlično definisanu osnovu, na kojoj je bazirao programski jezik Lisp.
Hvarsko-lisičićka kultura
Naselja
Nositelji hvarske kulture živjeli su u naseljima na otvorenom, najčešće na onima iz vremena Danilske kulture, samo nešto proširenijim. Ali oni intezivnije i dugotrajnije nastanjuju i špiljske prostore iz klimatskih razloga.
Lisp
Čisti Lisp je primjer funkcionalnog programskog jezika. U funkcionalnom programiranju, funkcije se primjenjuju na argumente i vrijednosti. Vraćene vrijednosti se koriste kao argumenti za druge funkcije. Funkcionalno programiranje je suprotno standardnom i proceduralnom programiranju, gdje se koriste naredbe koje mijenjaju okruženje programa na neki način, kao što je pripisivanje vrijednosti promjenjljivim. U funkcionalnom programiranju, te promjene okruženja se minimizuju korišćenjem vrijednosti koje vraća pozvana funkcija kao direktan ulaz u drugu funkciju, bez upotrebe pripisivanja naredbi.
Hvarsko-lisičićka kultura
Lisičići
Neolitsko naselje u Lisičićima je otkriveno početkom pedesetih godina. Bilo je na otvorenom prostoru, što je još jedna potvrda kontinentalnog uticaja sa prostora Butmirske kulture. Danas je potopljeno Jablaničkim jezerom. Lokalitet je istraživan u tri navrata 1952, 1953 i 1954 godine. Ukupno je istraženo 810 m2. U istraženom prostoru Alojz Benac je definisao III građevinska stratuma  u sklopu kojih su idnentifikovana 22 objekata kao stambene jedinice. Struktura naselja kao i oblik nastambi je potpuno drugaĉiji u I, II i III građevinskom stratumu.
Lisp
Kao što samo ime govori, primarna struktura podataka Lisp-a je spisak, iako podržava i druge vrste podataka, kao što su cijeli brojevi, brojevi sa pokretnim zarezom, znakovi i nizovi znakova, kao i vrste podataka koje definiše korisnik. Spisak je jednostavna, ali i veoma fleksibilna struktura podataka. U Lisp-u, spisak se sastoji od bilo kojeg broja elemenata podataka u zagradama ili u skupu zagrada. Na primjer, skup cijelih brojeva se predstavlja kao spisak: (1 2 3 4 5 6 7 8 9).
Hvarsko-lisičićka kultura
Lisičići
Prvi građevinski stratum naselja se može podijeliti na dva dijela. Centralni dio koji se sastoji od ognjišta kružnog oblika promjera 2m, izgrađenog od sitnih i krupnih oblutaka. Ognjište je smješteno u plitkoj jami na koju se nadovezuju dvije jame sličnih dimenzija u kojima su locirana su vatrišta. Oko ognjišta nađeni su čitava brda životinjskih kostiju, važno svjedočanstvo o zajedničkoj gozbi. Zajednička je i jama za pečenje gline. Drugi dio naselja su stambeni objekti (zemunice nepravilnog oblika sa ili bez izbočina), koji su kružno raspoređeni oko centralnog dijela. U pojedinim zemunicama postojalo je i nekoliko manjih, „individualnih“ ognjišta. Jedna od zemunica bila je spremište hrane, a jedna je služila za kulturne potrebe. Između centralnog i stambenog dijela naselja nalazio se slobodan prostor. Dominantnost kostiju divljih životinja u odnosu na domestikate jasno ukazuje na lovaĉko-skupljaĉku djelatnost kao glavnu strategiju privređivanja naselja.
Kuće iz drugog stratuma su većih dimenzija i čvršće građene. Nije postojalo veliko ognjište na trgu, nego desetak manjih koncentriranih na uskom prostoru, sa istom ulogom kao i ono jedno iz ranijeg perioda.
U trećem građevinskom stratumu izgrađivan je isti tip kuća kao i drugom. Na ostacima lijepa je pronaĊen bijeli premaz od kreča što predstavlja ujedno i jedini primjerek ove vrste u neolitu Bosne i Hercegovine do sada. Centralna ognjišta koja su pronađena u prvom i drugom naseobinskom stratumu potpuno nedostaju.
Keramika
Oblici keramičkih posuda i njihovi ukrasi bitno se razlikuju od butmirske keramike. Bikonične zdjele, sa oštrim prelazima i kratkim vratom osnovni je oblik. Zatim dolazi oblik šolje u velikom broju varijanti, pa tek onda loptasti sudovi, vaza na nozi i razni lonci.
Ukrasi na keramici su specifični. Upotrebljavali su se urezani i bojeni ornamenti i crvena inkrustacija. Ne postoje nikakve kombinacije sa bockanim elementima. Radi se o jednostavno omeđenim motivima ili motivima koji su ispunjeni raznim kratkim linijama (šrafirani motivi). Motivi se mogu svrstati u tri grupe.
Geometrijski motivi su prikazani kao: trake, polukrugovi, trouglovi, girlande i rijetko spirale.
Simbolički znaci predstavljaju originalne tvorevine u Lisičićkoj kulturi. Polumjesec, sunce ili zvijezda na keramici ukazuju na zaključak da su ovdje bili razvijeni astralni, određenije rečeno, solarno-lunarni kultovi koji su doneseni iz bogate riznice takvih kultova u Mediteranu. To je stara tradicija nastala i učvršćivana dugotrajnim lutanjima preko morskih širina.
Realistične predstave su takve zbog sadržaja a manje po načinu izrade. Pronađene su scene lova, prikaz lađe s jedrom na ulomku jedne posude iz Grapčeve špilje, motiv zemuničke nastambe iz kojeg se vidi da su zemunice imale kupast vrh, trougaona vrata zatvorena zastorom od kože. Na neolitskoj keramici nije uobičajeno izvođenje ovakvih realističkih motiva, pa je ovo jedinstvena pojava u neolitskom svijetu ovih oblasti.
U ovoj kulturi nije bilo figura od pečene gline.
Način života
Po arheološkim ostacima i nalazima u Lisičićima, neolitski stanovnici su ovdje došli sa šireg prostora Mediterana, i nastavili živjeti pod kontinentalnim uticajem. Bavili su se zemljoradnjom i stočarstvom. Po velikom broju životinjskih kostiju, lov je ipak ostao najvažnije zanimanje i osnovni izvor hrane. Arheološki nalazi potvrđuju dodire između pojedinih neolitskih grupa. Bilo je to vrijeme zatvorene rodovske organizacije, sa mirnim životom u zatvorenim seoskim naseljima bez ratnih sukoba, gotovo pacifistički mirni način života. O tome potvrdu daju iskopine, jer nigdje nije utvrđeno spaljivanje naselja od nekog osvajača (da je bilo takvih sukoba u slojevima zemlje bi se sigurno našlo tragova tih pojava, kao npr. ugljena, pepela i sl.). Svaka je grupa živjela mirnim životom baveći se sticanjem dobara za svakodnevni život kontaktirajući i razmjenjujući robe i iskustva, i takav miran razvoj je trajao sve do kraja III mil.p.n.e.
James Young (režiser)
James Young (1. januar 1872 - 9. jun 1948) bio je američki filmski režiser, scenarist i glumac koji je djelovao u nijemoj eri. Karijeru je otpočeo u teatru kao glumac, te je sa uspjehom nastupao na Broadwayu.
Bio je oženjen dva puta. Njegov drugi brak, sa glumicom Clarom Kimball Young, se raspao nakon što je otkrivena njena preljubnička veza sa producentom Lewisom B. Selznickom.
Polesinello, Rovigo
Polesinello je naselje u Italiji u provinciji Rovigo, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 88 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od -1 m.
Ravni (Gacko)
Ravni su naseljeno mjesto u Bosni i Hercegovini u opštini Gacko koja pripada entitetu Republika Srpska. Na popisu stanovništva 1991. u njemu je živjelo 20 stanovnika.
El Recuerdo, Acapetahua
El Recuerdo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Chiapas, u opštini Acapetahua.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 7 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 17 m.
Rivoira
Rivoira ima više značenja:
Am Mellensee
Am Melenze je opština u njemačkoj saveznoj državi Brandenburg. Jedno je od 16 opštinskih središta okruga Teltov-Fleming. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 6.575 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 12072002.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Teltov-Fleming Am Melenze se nalazi u saveznoj državi Brandenburg u okrugu Teltov-Fleming. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 43 metra. Površina opštine iznosi 104,4 km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 6.575 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 63 stanovnika/km².
Al Ghirr, Hajjah
Al Ghirr je naselje u Jemenu u pokrajini Hadžah.
Prema proceni iz 2012. u naselju je živelo 3 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1445 m.
Kosmos-317
Kosmos-317 je jedan od preko 2400 sovjetskih vještačkih satelita lansiranih u okviru programa Kosmos.
Kosmos-317 je lansiran sa kosmodroma Pleseck, SSSR, 23. decembra 1969. Raketa-nosač R-7 Semjorka (8K71, NATO oznaka SS-6 Sapwood) sa dodatim stepenom je postavila satelit u orbitu oko planete Zemlje. Masa satelita pri lansiranju je iznosila 6300 kilograma. Kosmos-317 je bio osmatrački satelit.
Spinadesco, Cremona
Spinadesco je naselje u Italiji u provinciji Cremona, u regiji Lombardija.
Slapno
Slapno je naselje u Republici Hrvatskoj, u sastavu Grada Ozlja, Karlovačka županija.
Stanovništvo
Prema popisu stanovništva iz 2001. godine, naselje je imalo 339 stanovnika te 106 obiteljskih kućanstava.
El Dorado, Altamira
El Dorado je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Tamaulipas, u opštini Altamira.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 4 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 76 m.
Wilton, Iowa
Vilton je grad u američkoj saveznoj državi Ajova. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 2.802 stanovnika.
Rancho Nuevo, Ciudad Fernández
Rancho Nuevo je naselje u Meksiku, u saveznoj državi San Luis Potosí, u opštini Ciudad Fernández.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 57 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1173 m.
Santa Elena, Parácuaro
Santa Elena je naselje u Meksiku, u saveznoj državi Michoacán, u opštini Parácuaro.
Prema proceni iz 2014. godine u naselju je živelo 13 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 880 m.
Kraljevina Navara
Kraljevina Navara (bas. Nafarroako Erresuma, špa. Reino de Navarra, fra. Royaume de Navare, lat. Regnum Navarrae), prvotno Kraljevina Pamplona, bila je monarhija čiji je teritorij zauzimao zemlje s obje strane Pirineja na njihovoj atlantskoj strani. Nastala je kada je lokalni baskijski vođa Íñigo Arista od Pamplone izabran ili proglašen za kralja Pamplone (tradicionalno 824. godine) te vodio uspješnu pobunu protiv tadašnjih franačkih vlasti. Južni dio kraljevstva je osvojila Kruna Kastilje 1513. godine, i otada je postao dio ujedinjene Španjoske. Sjeverni dio je sačuvao nezavisnost, ali je 1589. s Francuskom ušao u personalnu uniju nakon što je navarski kralj Henrik III. naslijedio franusko prijestolje kao kralj Henrik IV., a godine 1620. je i formalno uklopljen u Kraljevinu Francusku.
Etimologija
Postoje slični raniji toponimi, ali prva dokumentacija na latinskom "navarros" pojavljuje se u Eginhardovoj kronici o podvizima Karla Velikog. Ostali kraljevski franački analispominju oblii "nabarros". Postoje dvije predložene etimologije i </ref name="Lasa">za ime Navarra / Nafarroa / Naparroa: Joan Corominas ne smatra da je riječ "naba" jasno i isključivo baskijska nego kao dio šireg predrimskog suptstrata.
Rana povijest
minijatura|Kraljevina Pamplona/Iruña godine 925. (crveno) Kraljevstvo Pamplona/Iruña, kasnije Navarra bila je dio tradicionalnog teritorija Vaskonaca, pred-rimskog plemena koje se nalazilo na južnoj padini zapadnih Pirineja i dijelu obale Biskajskog zaljeva. Područje potpuno osvajaju Rimljani 74 godine prije Krista. Ono je isprva bilo dio rimske provincije Citerior, a onda Tarraconensis. Nakon toga je bilo dio conventus Caesaraugustanus. Rimsko carstvo je utjecalo na područje u urbanizaciji, jeziku, infrastrukturi, trgovini i industriji.
Franci su pod Karlom velikim proširili svoj utjecaj i kontrolu na jug, zauzevši nekoliko regija na sjeveru i istoku Iberijskog poluotoka. Nije jasno koliko je bila čvrsta franačka vlast nad Pamplonom. Dana 15. kolovoza 778., nakon što je u povlačenju Karlo srušio zidove Pamplone, baskijske trupe su uništile njegov zaštitni odred, na čelu s Rolandom, u sučeljavanju na planinskom prolazu poznatom u povijesti kao bitka kod Roncesvallesa.
Kao odgovor na to, kordopski emirat je pokrenuo kampanju kako bi taj kraj podredio svojoj vlastite su godine 781. porazili lokalnog vođu zzvanog ibn Balask ("sin Velasca"). Emirat je postavio Muwallad guvernera, imenom Mutarrif ibn Musa, u Pamploni. Iste godine baskijski vođa Jimeno 'jaki' podložio se emirovoj vlasti.
Godine 799. , Mutarrif ibn Musa je ubijen od strane pro-franačke frakcije čiji vođa Velasco je stekao kontrolu u regiji. Godine 806. i 812. Pamplona je pala pod franačku vlast. Zbog teškoća u zemlji, franački vladar nije mogao obratiti punu pozornost na rubni jugozapad te se zemlja postupno u potpunosti izvukla iz njihove vlasti. Emirat je također pokušao uspostaviti svoju kontrolu u regiji, te je godine 816. vodio bitku protiv "neprijatelja Alaha " zvanog Balask al- Yalaski ( Velasco gaskonski), koji je ubijen zajedno s Garciom Loupom, bratom Alfonsa II. od Asturije, Sanchom, prvim vitezom od Pamplone, i Saltanom, prvim vitezom Mayusa (pogana). Također, godine 816., Ludovik Pobožni odlučio je ukloniti buntovnog Seguina kao vojvodu od Gaskonje. Pobunjenik Garcia Jiménez se pojavio na njegovom mjestu te je ubijen godine 818. Louisov sin Pepin, tada kralj Akvitanije, uništio je vaskonsku pobunu u Gaskonji. Potom je progonio poglavare, koji su izbjegli u južnu Vaskoniju, odnosno Pamplonu i Navarru, koja više nije bila pod kontrolom Franaka. On je poslao preko vojsku na čelu s grofovima Aeblusom i Aznar-Sanchezom (posljednji je imenovan za kneza, ali ne i vojvodu, Gaskonje od strane Pipina nakon suzbijanja ustanka u vojvodstvu), ostvarujući njihove ciljeve bez otpora u Pamploni (koja i dalje nije imala gradske zidine nakon uništenja godine 778.). Međutim, na putu natrag, oni su upali u zasjedu i poraženi u Roncesvauxu vjerojatno od strane zajedničkih vaskonsko-muslimanskih snaga. Baskijski poglavica Íñigo Arista je preuzeo vlast. Tradicija kaže da je bio izabran za kralja Pamplone godine 824., čime se uspinje dinastija kraljeva u Pamploni koja će trajati četiri godine.
Pamplona i Navarra su bile dvije zasebne cjeline. Pamplona je navedena godine 778. u franačkim zapisima kao navareško uporište, što se može svesti na njihovo nejasno znanje o vaskonskom teritoriju. Oni ističu Navarru i vaskonski glavni grad godine 806., (" in Hispania, vero Navarensis et Pampelonensis "), dok Kronika Fontenelle citira" Induonis et Mitionis , ducum Navarrorum ". Primitivnu Navarru možda čine doline Goñi, Gesalaz, Lana, Allin, Deierri, Berrueza i Mañeru, koje su kasnije formirale merindad Estella.
Kronika Albelda ( čije je zadnje ažuriranje bilo 976. ) ocrtava proširenje Kraljevine Pamploni po prvi put godine 905. Proširena je do Najere i Arbe ( vjerojatno Araba ). Neki povjesničari smatraju da je to sugerira da je uključivala i zapadnu Baskiju, kao i:
Najranije razdoblje
Pod Sanchom III. Velikim ( vladao od 1000/4 do 1035. ) i njegovim neposrednim nasljednicima, Pamplona je dosegla vrhunac svoje moći i opsega. Navarra se pridružila kršćanskoj koaliciji koja je godine 1002. porazila i ubila Al- Mansura ibn Ebi Aamira, što je dovelo do građanskog rata koji je na kraju rezultirao raspadom kordopskog kalifata, zamijenivši dominantnu silu na poluotoku sa zbirom neučinkovitih Taifa država i oslobađajući Navari od stalnih vojnih pohoda i plaćanja danka. Naslijedivši Pamplonu, uključujući i Aragon, Sancho III. je osvojio Ribagorzu i Sobrarbe, koje su bile raseljene od prekida maurske kontrole. Manjina Garcíje Sáncheza od Kastilje prisilila je grofoviju Kastilju na podložnost navareškom Sanchu, grofovom šogoru. Garcijino ubojstvo iz 1028. omoućilo je Sanchu imenovanje svog mlađeg sina Ferdinanda kao grofa. Također je proširio protektorat nad Gaskonjom. Stekao je je zemlju u Pisuerga i HUP, koja je pripadala Kraljevini León, i odveo vojsku u marš u srce tog kraljevstva prisiljavajući kralja Bermuda III. na bijeg u Galiciju. Sancho na taj način učinkovito vladao sjeverom Iberije od granica Galicije do grofovije Barcelone.
Razdioba teritorija Sanča III.
minijatura|domene Sanča III. Za svog najvećeg opsega Kraljevstvo Navarra je uključivalo čitavu suvremenu pokrajinu Navarru; sjeverne padine zapadnih Pirineja pozvaneod Španjolaca, ultra puertos ( " zemlja izvan planinskih prijevoja " ) ili Francuska Navarra ; Baskijske pokrajine Španjolskoj i Francuskoj; Bureba ,dolinu između baskijskih planine i Montes de Oca na sjeveru Burgosa, a Rioja i Tarazona u gornjoj dolini Ebra. Na samrti, Sancho je podijelio svoje posjede među svoja četiri sina. Država Sancho Velikog nikada više nije bila ujedinjena (do Ferdinanda Katoličkog): Kastilja je trajno spojena s Leonom, dok je Aragon proširio svoj teritorij, pridruživši Kataloniju brakom.
Od Sanchovih sinova, Garcia od Najere naslijedio je kraljevstvo Pamplonu i pripojio joj istočni dio grofovije Kastilje (u blizini Burgosa i Santandera ) Ostatak Kastilje i zemlju između Pisuerge i Cea dobio je najstariji sin Fernando. Gonzalo je dobio Sobrarbe i Ribagorzu. Zemlja u Aragonu je dodijeljena nezakonizom sinu Ramiru. Mlađi sin Ferdinand I. Naslijedio je umanjenu grofoviju Kastilje, ali nakon stjecanja Kraljevstva León , on je koristio titulu kralja Kastilje , te je povećao je svoj carstvo na različite načine (vidi Kraljevstvo Kastilje ). Nezakoniti sin Sancha III., Ramiro de Aragon, osnovaoje navarešku dinastiju Aragona. García ,najstariji zakoniti sin, trebao je biti feudalni vladar svojee braće, no on je ubrzo isprovocirao svoju braću, što je dovelo do prve podjele kraljevstva nakon njegove smrti u bitci kod Atapuerce, godine 1054.