cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
James Lind
Džejms Lind (4. oktobar 1716. Edinburg – 13. jul 1794. Gosport) je bio škotski lekar. On je bio pionir mornaričke higijene u Kraljevskoj mornarici. Džejms je sproveo prvo kliničko ispitivanje u istoriji, i na osnovu toga je razvio teoriju po kojoj citrus voće leči skorbut. On se zalagao bolju ventilaciju na mornačkim brodovima, i poboljšanu čistoću mornara, njihovog odela i ležaja, kao i za fumigaciju podpalublja sumporom i arsenikom. On je takođe predložio da se voda za piće može dobiti putem destilacije morske vode. Njegov rad je unapredio praksu preventivne medicine i poboljšao ishranu.
Epi-kedrolna sintaza
Epi-kedrolna sintaza (, 8-epicedrolna sintaza, epicedrolna sintaza) je enzim sa sistematskim imenom (2E,6E)-farnezil-difosfat difosfat-lijaza (formira 8-epi-kedrol). Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Harrisburg, Nebraska
Harrisburg je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Nebraska. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 100 stanovnika.
Daillancourt
Dajankur je naselje i opština u severoistočnoj Francuskoj u regionu Šampanj-Arden, u departmanu Gornja Marna koja pripada prefekturi Šomon.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 85 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 10 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 7,91 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 233 metara.
Morski štakori
Morski štakori (Chimaeridae) su porodica riba iz jedinog postojećeg reda podrazreda cjeloglavki (Holocephali). Za razliku od druge dvije porodice iz ovog reda, morski štakori imaju kraću i zaobljenu "njušku". Porodica ima gotovo 30 vrsta podijeljenih na dva roda, Chimaera i Hydrolagus. Kod hidrolagusa su podrepna i repna peraja spojene u jedan obrub, dok su kod roda himera odvojene. Oba roda imaju dvije leđne peraje. Prva je visoka, i štiti ju na početku ortovna bodlja, dok je druga niska i izdužena, poput obruba. Narastu 40 do 150 cm, ovisno o vrsti.
Rasprostranjenost
Morski štakori žive u umjerenim i tropskim područjima Atlantika, Tihog i Indijskog oceana, najčešće na dubini od oko 200 metara. Jedina vrsta koja živi u europskim vodama je čudnovati morski štakor (Chimaera monstrosa).
Žive pridnenim životom, i hrane se bentosnim životinjama.
Sistematika porodice
Porodica '''Chimaeridae thumb|240px| Hydrolagus affinis
(S)-tetrahidroprotoberberin N-metiltransferaza
(S)-tetrahidroprotoberberin N-metiltransferaza (, tetrahidroprotoberberinska cis-N-metiltransferaza) je enzim sa sistematskim imenom S-adenozil-L-metionin:(S)-7,8,13,14-tetrahidroprotoberberin cis-N-metiltransferaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ovaj enzim učestvuje u biosintezi izohinolinskih alkaloida u biljkama.
Gregg County, Texas
je okrug u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 121.730.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 121.730 stanovnika, što je 10.351 (9,3%) stanovnika više nego 2000. godine.
Ebastin
Ebastin je organsko jedinjenje, koje sadrži 32 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 469,658 Da.
State Line City, Indiana
Stejt Lajn Siti je grad u američkoj saveznoj državi Indijana.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 143, što je 2 (1,4 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Taharka
Taharka je bio kralj Egipta te predstavnik znamenite Nubijske ili XXV dinastije faraona. Vladavina mu je datirana u period od 690. pne. do 664. pne.. Bio je sin Piyea, nubijskog kralja Napate i osvajača Egipta, te mlađi brat i nasljednik faraona Šabatake.
Taharka je pažnju historičara privukao zato što je identificiran kao Tirhakah, kralj Kuša ("Etiopije"), koji je vodio rat protiv Sanheriba za vrijeme vladavine kralja Ezekije od Jude, odnosno zato što se učestalo spominje u biblijskim izvorima (2 Kraljevi 19:9; Izaija 37:9). Njegovoj intervenciji se često pripisuje spriječavanje Asiraca da osvoje Jeruzalem za vrijeme opsade 701. pne. Taharka je u to vrijeme bio tek princ, ali se pretpostavlja da je djelovao po nalogu Šabatake kao vojni zapovjednik, da bi ga biblijski izvori tek kasnije pretvorili u kralja.
Međutim, tri godine kasnije - 671. pne. asirski se kralj uspio probiti u Egipat te osvojiti i opljačkati Memfis, prilikom čega je zarobljeno nekoliko članova Taharkine porodice. Taharka je pobjegao na jug u Nubiju, a Esarhaddon iskoristio priliku da kao svojevrsnu tampon-zonu uspostavi domaćeg egipatskog vladara Nehoa I sa sjedištem u Saisu, osnivača XXVI dinastije.
Nakon što se asirski kralj povukao, Taharka je pokušao ponovno uspostaviti svoju vlast nad Donjim Egiptom te potakao niz ustanaka protiv asirske vlasti. Esarhaddon je umro, ali je njegov nasljednik Assurbanipal poduzeo pohod, ovaj put s ciljem da trajno ukloni nubijsku prijetnju. Assurbanipal je porazio Taharku, koji se prvo sklonio u Tebu, a potom otplovio uz Nil natrag u rodnu Nubiju. Tamo je umro godine 664. pne. te ga je naslijedio nećak Tantamani, sin Šabake. Taharka je sahranjen u Nuriju.
Fiktivni prikaz
Will Smith namjerava producirati film posvećen Taharki čiji je radni naslov The Last Pharoah, a u kome će glumiti naslovnu ulogu. Scenarij za film su napisali Carl Franklin i Chris Hauty.
Creola-Vecchia, Padova
Creola-Vecchia je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Konopac (Plaut)
Konopac je komedija rimskog književnika Tita Makcija Plauta, sastavljena od pet činova i prologa, za koju se misli da je napisana oko 211. pne. U ovoj komediji jedna devojka, Palestra, koju su u detinjstvu kidnapovali pirati, ponovo otkriva svoga oca, Demona, i to ― ironično ― uz pomoć svoga svodnika, Labraka. Međutim, radnja komedije mnogo je složenija od ove osnovne linije; komične situacije nastaju naročito iz interakcije robova i gospodara te iz toga kako različiti likovi menjaju svoj odnos prema drugim likovima tokom trajanja celog komada. Radnja komedije događa se u Kireni, grčkom gradu smeštenom u severnoj Africi, premda likovi potiču iz čitavog niza različitih gradova širom Mediterana, posebno iz Atine.
Creola-Vecchia, Padova
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 67 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 16 m.
Konopac (Plaut)
Konopac se ubraja među inovativnije komedije tog doba, uključujući i zato što je radnja smeštena na obali mora, a ne i samom gradu. U pisanju ovog komada Plaut se ugledao na neku grčku komediju Difilovu, čiji nam naslov nije poznat. Sa svoje strane, Konopac je uticao na mnoga moderna dela, npr. na Shakespeareovu Buru, Ariostov Orman i Ruzanteovu Kišnicu.
Zaplet
Demon, atinski starac koji je izgubio svoj imetak, preselio se u Kirenu, gde živi na obali mora, blizu Venerinog hrama. Istovremeno, svodnik Labrak kupio je dve devojke, Palestru i Ampelisku, pretvorio ih u hetere i takođe se preselio u Kirenu. Plesidip, mladi Atinjanin, ugleda u Kireni Palestru i zaljubi se u nju; zatim se sa svodnikom dogovori o njenom otkupu i plati mu deo sume, a svodnik ga tom prilikom pozove da prinese žrtvu u Venerinom hramu. Međutim, Labrakov prijatelj Harmid nagovori svodnika da odvede devojke na Siciliju, jer će tamo isposlovati bolju cenu za njih. Zatim svodnik, njegov gost i devojke isplove prema Siciliji. No podigne se oluja, koja razbije lađu. Devojke se spasu u jednom čamcu i stignu do obale, gde ih prihvati Venerina sveštenica. Labrak i Harmid takođe se spasu te, otkrivši gde se devojke nalaze, svodnik pokuša da ih na silu izvuče iz hrama. U tom trenutku u njihovu zaštitu stanu Demon i Plesidip, koji je uz pomoć roba Trahaliona saznao da su devojke u Venerinom hramu. U brodolomu je nestao Labrakov putni kovčeg, u kojoj se nalaze i neke Palestrine amajlije. Grip, ribar u Demonovoj službi, izvuče taj kovčeg iz mora konopcem (rudens) zakačenim na ribarsku mrežu. Uz pomoć tih amajlija otkrije se da je Palestra kći Demonova, koja je kidnapovana u detinjstvu. Demon obeća Palestru Plesidipu za ženu i izmiri se sa Labrakom.
Argument
U sačuvanim rukopisima Konopac počinje argumentom, tj. kratkim sažetkom drame, kao i druge Plautove komedije. Te argumente nije pisao Plaut, već su dodati kasnije, nakon Plautove smrti. U njima se daje kratak pregled sadržaja drame, s posebnom osvrtom na opšte okolnosti, razvoj zapleta i njegov epilog. U nekim komedijama argument je dat u obliku akrostiha, a takav je slučaj i u ovom komadu:
Prvi čin
thumb|Brodolom
Mladi Plesidip, koji se uputio u Venerin hram na obali, gde treba da se nađe sa svodnikom Labrakom, sretne slučajno starca Demona i njegovog roba Skeparniona. Mladić ih pita jesu li čuli nešto o dolasku nekog čoveka i dve devojke s njim, no oni mu odgovaraju da ništa ne znaju o tome, te on odmah pomišlja na neku prevaru. Uto Skerpanion primeti prisustvo nekih ljudi koji su upravo preživeli brodolom i nekako se dokopali plaže, te Plesidip ode da vidi o čemu se radi. U međuvremenu, Palestra je pristala uz obalu na jednom čamcu i, nakon poduže pesme u kojoj spominje svoje nedaće, pronalazi svoju koleginicu, heteru Ampelisku; obe ulaze u Venerin hram, gde ih prijateljski dočekuje sveštenica Ptolemokratija.
Treći čin
Trahalion, tražeći sveštenicu i njene gošće ― koje je u međuvremenu svodnik pronašao u hramu ― sreće Demona i moli ga da im pomogne. Ovaj se odmah, s nekoliko svojih robova, uputi tamo i naredi im da uhvate svodnika. U međuvremenu Palestra i Ampeliska pobegnu iz hrama, Trahalion im nudi zaštitu, a Demon izvodi svodnika. To otvara prepirku oko toga čije su dve devojke i ko ima pravo na njih. Tokom rasprave Trahalion otkrije da je Palestra atinskog porekla, što Demonu pruži dodatnu motivaciju da je brani, jer mu je ona zemljakinja i podseća ga na njegovu izgubljenu ćerku. Trahalion odluči da pozove Plesidipa, a Demon ostavlja svoje robove da paze da se devojkama ništa ne dogodi. Kad Plesidip stigne do hrama, odluči da pozove Labraka na sud, a ovaj se preplaši i traži pomoć od svog domaćina Harmida, ali ovaj mu je ne želi pružiti. U međuvremenu, robovi vode devojke u Demonovu kuću.
Endwell, New York
Endvel je naseljeno mesto bez administrativnog statusa u američkoj saveznoj državi Njujork.
Konopac (Plaut)
Četvrti čin
Grip, rob koji je u Demonovoj službi kao ribar, konopcem povlači ribarsku mrežu iz mora i otkrije da se u njoj zapetljao neki kovčeg. Taj prizor ugleda Trahalion, koji priđe ribaru i stane mu pretiti da će ga optužiti za krađu. Kako nisu razrešili svoje razmirice, odluče da sud prepuste trećoj osobi, Demonu, koga je za sudiju u sporu izabrao Trahalion, ne znajući da je Grip u Demonovoj službi. Pošto su stigli kod Demona, između njih trojice zapodene se žestoka rasprava, koja se završi tako što predmete u kovčegu prepozna Palestra, za koju Demon tako otkrije da je njegova davno izgubljena kći. Premda Grip tvrdi da sadržaj kovčega pripada njemu kao nalazaču, gospodar mu ne daje ništa iz kovčega, a zatim naređuje Trahalionu da pronađe Plesidipa kako bi mu dao svoju ćerku za ženu. Rob prenese tu poruku svom gospodaru i onda se obojica upute natrag ka Demonu.
Peti čin
Labrak, pošto je na sudu kažnjen za iznudu, uputi se ka Venerinom hramu u potrazi za Ampeliskom; tamo čuje Gripa kako govori o nekom kovčegu. Približi se ribaru, koji traži nagradu za kovčeg u iznosu od jednog talenta, na šta svodnik pristane. Sklopivši sporazum, odu kod Demona, koji vrati kovčeg zakonitom vlasniku, na šta Grip zatraži obećani novac. Labrak poriče da se bilo šta dogovorio s Gripom, no tad se umeša Damon u odbranu vlastitog roba. Zaključak je da pola talenta zadrži svodnik u zamenu za Ampeliskinu slobodu, a da druga polovina bude data Damonu u zamenu za Gripovo oslobođenje. Komedija se završava večerom u Demonovoj kući.
Endwell, New York
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 11.446, što je 260 (-2,2 %) stanovnika manje nego 2000. godine.
Општи-грађански-календар-и-време
Општи-грађански-календар-и-време (Common-Civil-Calendar-and-Time, скраћено CCC&T или C&T) је предлог реформе календара. То је један од многих примера календара са преступном седмицом, календара који одржавају синхроност са соларном годином путем уметања читавих седмица уместо појединачних дана.
Dick Henry, професор астрономије на универзитету Универзитету Џонс Хопкинс, је 2004. предложио усвајање календара који он приписује Robert McClennon-у. Календар је врло сличан грегоријанском календару. Усклађеност са Земљином орбитом се одржава додавањем једног 7-дневног интеркаларног периода, по имену Newton, у неправилним интервалима од 5, 6 или 7 година. Обична година има 364 дана а преступна 371. Структура године би изгледала овако:
* У преступним годинама. Тада се такође мења за један навише и редни број месеци иза "Њутна".
Почетак сваке године је у интервалу 28. децембар/просинца - 3. јануар/сијечња. Пошто преступне године не следе неко једноставно правило, њихов попис се мора израчунати компјутером или очитати из одговарајуће таблице или алманаха. Списак постоји на интернету, ради се о годинима које садрже 53 ИСО седмице.
Хенри тврди да ће његов предлог успети тамо где остали нису, зато што одржава седмични циклус нетакнут и тиме поштује Четврту заповест. Такође уверава људе да је ово најбољи календар икада предложен и тражи од присталица других предлога да подрже прелаз на C&T.
Заступао је прелаз на овај календар 1. јануара/сијечња 2006, јер су тада грегоријански и његов календар истовремено почињали годину.
Верзија календара Роберта Мекленона се од Хенријеве разликовала по томе што је имала једноставно правило за одређивање преступних година, налин оном из грегоријанског календара. Године чију су бројеви дељиви са 5 имају преступну седмицу, али не и оне године дељиве са 40, осим ако су такође дељиве са 400. Недостатак овог правила је то што Нова година варира 17 дана у односу на грегоријанску.
Спољни линкови
(на енглеском:)
Hachenburg
Hahenburg je grad u njemačkoj saveznoj državi Rajna-Palatinat. Jedno je od 192 opštinska središta okruga Vestervald. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 5.710 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 7143229.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Vestervald Hahenburg se nalazi u saveznoj državi Rajna-Palatinat u okrugu Vestervald. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 350 metara. Površina opštine iznosi 21,4 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 5.710 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 266 stanovnika/km².
Platani
Hidrografija
Od tamo teče prema istoku, preko centralne Sicilije, praveći veliki zavoj pa zatim teče ravno prema jugozapadu do svog ušća u Sredozemno more, kod antičkog grada Herakleja Minojska u Provinciji Agrigento.
Platani u svom toku prima brojne pritoke, to su; Gallo d'Oro, Turvoli, Vallone Morella, Vallone Tumarrano i Vallone di Aragona. Platani sa svojim pritokama ima sliv velik oko 1784 km², koji obuhvaća dobar dio centralne Sicilije, jer protječe kroz provincije; Palermo i Agrigento.
Rano hrišćanstvo
thumb|225p|[[Ihtis kao ranohrišćanski simbol.]] Rano hrišćanstvo obuhvata početno razdoblje hrišćanstva od smrti Isusa Hrista u 33-im godinama 1. vijeka, do postajanja državnom religijom u 4. vijeku, kada je legalizovano (313), dogmatizovano (325) te konačno etatizovano (380).
Rano hrišćanstvo je nastalo kao verski pokret, odnosno unutar judaizma, da bi se tokom 1. veka od njega potpuno odvojilo. Središte nove religije je u početku bio u Jerusalimu, ali nakon uništenja Hrama u jevrejsko-rimskom ratu 70. godine, jevrejski hrišćani gube prvenstvo. Rim, kao prestonica Carstva, postaje glavno sedište hrišćanstva, a rimski episkop postaje dominantni episkop, koji kasnije uzima titulu pape.
Razni vidovi hrišćanstva su cvetali u ranom periodu pokreta. Ranohrišćanske zajednice su često bile veoma podeljene iznutra, u većoj meri nego samo društvo, jer su u njima često Jevreji i nejevreji bili zajedno. Oni koji su se nazivali hrišćanima imali su mnoga, bitno različita religijska verovanja i prakse. U hrišćanstvu drugog i trećeg veka teološka raznovrsnost je bila toliko naglašena da su se grupe koje su se nazivale hrišćanima držale verovanja i praksi za koje bi većina današnjih hrišćana tvrdila da uopšte nisu hrišćanske. I način na koji su bile organizovane zajednice razasute po tada poznatom svetu znatno se razlikovao od grupe do grupe.
Rano kršćanstvo bilo je neprijateljsko prema autoritetu i prema državi. Hrišćani su bili izloženi mnogim kritikama i progonima od judejaca i sledbenika rimske vere. Međutim, ortodoksno hrišćanstvo je, prilagodivši u svoje svrhe rimsku političku i vojnu organizaciju, te zadobivši carsku podršku u IV veku, postajalo sve stabilnije i otpornije. Na kraju ranog perioda hrišćanstvo postaje favorizovana religija Rimskog carstva pod carem Konstantinom Velikim, a potom i jedina državna vera pod Teodosijem.
Tokom ovog perioda kršćanstvo je preterpelo dubinske promjene, kojima su slobodne bratske zajednice transformisane u hijerarhijsku crkvenu organizaciju. Transformacija kršćanstva je poglavito uzrokovana promjenom socijalnog sastava, i novom društvenom funkcijom. Kršćanstvo je od revolucionarne religije evoluiralo do religije koja podupire državu. Zajedno sa promenom kršćanstva u prvim stoljećima mijenjalo se i shvatanje Isusa.
Nastanak
thumb|200px|[[Đoto, Poslednja večera (početak 14. veka), kapela u Padovi.]] Od većine naroda u imperiji, Jevreje je izdvajao monoteizam, odnosno vera u jednog Boga. Rano hrišćanstvo je nastalo kao verski pokret, odnosno unutar judaizma. Nakon smrti Isusa, njegovi sledbenici - mala jevrejska poznata kao nazareni - su tvrdili da je on bio Mesija prorokovan u jevrejskim spisima. Vremenom je ovaj mali jevrejski verski pokret evoluirao u hrišćansku veru.
Prvobitnu hrišćansku crkvu (lat: ecclesia - zajednica) formirali su nakon Isusove smrti, njegovi učenici i apostoli u Jerusalimu. Prema spisama apostola Petra (15.-67. g. n. e) mnogi judejci okreću se hrišćanstvu. Pristalice Isusa iz Nazareta se u početku nazivaju nazareni, da bi tek kasnije stekli naziv hrišćani. Sedište nove religije je u početku bilo u Jerusalimu. Zajednicu su u samom početku činili isključivo Jevreji, koji su smatrali su da je Isus bio Mesija (odnosno Hristos) čiji dolazak proriče jevrejska sveta knjiga Tanah, koju hrišćani nazivaju Starim zavetom. Mnoge judejske (farisejske) starešine su ovu tvrdnju smatrali bogohulnom i proglašavali su Hristove sledbenike za jeretike, isključivali ih iz jevrejskih zajednica, a neretko i prijavljivali rimskim vlastima. U ovim događajima neki autori vide dublje korene kasnijeg antisemitizma među hrišćanima.
Između 30. i 50. godine, hrišćansku crkvu čine isključivo Jevreji. Kada je odlukom apostolskog sabora (48–49. godine) rešeno da nejevreji budu primljeni u hrišćanstvo, započinje epoha munjevitog širenja hrišćanstva među Grcima. Već u drugoj polovini 1. veka, zahvaljujući delatnosti apostola Pavla, hrišćanski pokret postaje pretežno nejevrejski. Ovo se razvijalo tako tako brzo, da već nakon smrti prvih apostola, Grci preuzimaju vođstvo u hrišćanstvu (Tit, Timotej, Luka, Marko itd.).
Ovaj razvoj se ubrzava zbog dramatičnih događaja koji su zapečatili sudbinu judeohrišćanstva. Nakon pada Jerusalima 70. godine, hrišćani napuštaju grad, a sinagoge počinju da se zatvaraju i postaju isključive. Tako, sinagoge prestaju da budu, kao u vreme apostola Pavla, mesta gde se može propovedati evanđelje.
Hrišćani su nastavili da poštuju jevrejsku Bibliju, uglavnom koristeći Septuaginta prevod Starog zaveta, koji je bio u upotrebi kod grkofonih Jevreja, ili Targume koji su bili u upotrebi kod vernika koji su govorili aramejski jezik. Takođe su dodati tekstovi, koji će postati Novi zavet. Hrišćanske zajednice nastaju širom Izraela (Palestine), Male Azije, Sirije, Egipta, Afrike i Grčke, znači pretežno u predjelima istočnog Sredozemlja. Jezik komuniciranja među hrišćanima u to doba bio je grčki. Pošto je u antička vremena religija uglavnom bila vezana za određeni grad ili narod, smatra se da su hrišćani bili prvi koji su „presekli tradicionalne veze između vere i nacije“. Vremenom su se hrišćani sve više odaljavali od Jevreja, pa su tokom drugog veka, pored ostalog, prešli sa svetkovanja subote na nedelju.
Verovanja i prakse
Današnji hrišćani, koji poseduju razvijenu teologiju, ne mogu lako da shvate oblik hrišćanske vere koja nije stavljala teološki naglasak na iste ideje koje oni smatraju suštinskim.
Sadržaj vjere prvih učenika se može sažeti u sljedećim tvrdnjama. Isus iz Nazareta je Mesija obećan od proroka. On je nakon smrti božanskim oživljavanjem postavljen s desne strane Boga i uskoro će se vratiti da osnuje carstvo na Zemlji. Onaj tko vjeruje u Isusa i tko se, na osnovu iskrene duhovne promjene, obraća Bogu ocu, i živi prema Isusovim zapovijedima, jeste božji svetac i kao takav može biti siguran da će mu milošću božjom biti oprošten grijeh i da će doživjeti iskupljenje.
Karakteristična crta rane kristologije je njezin adopcionistički karakter. Ranokršćansko adopcionističko vjerovanje nastalo je u masama, ono je bilo izraz revolucionarnih tendencija i nudilo je zadovoljenje u fantaziji. Ono je očekivalo da će novo doba uskoro doći kad će oni koji su patili i bili ugnjetavani postati gospodari i biti sretni.
U prednjem planu ranokršćanske poruke stoji eshatološko očekivanje. Zbog nemogućnosti da se promijeni njihova situacija realnim sredstvima, razvilo se očekivanje da će se dogoditi promjena u bliskoj budućnosti. Sadržaj primitivne kršćanske poruke je bilo blagosloveno obećanje o bliskoj budućnosti u kojoj će siromašni biti bogati, gladni zadovoljeni a potlačeni dobiti vlast.
Kršćani su voljeli dobrog oca (boga), koji će im pomoći i osloboditi ih, a mrzili su lošeg oca (cara) koji ih je ugnjetavao i mučio. Govoreći o mržnji prema bogatima Karl Kautsky kaže: »Rijetko je klasna mržnja modernog proletarijata postigla takve forme kao klasna mržnja kršćanskog proletarijata.« From, razrađujući Kauckog, kaže da je to mržnja amhareca prema farizejima, zelota i sikarija prema imućnima i srednjoj klasi, napaćenih ljudi grada i sela prema onima na vlasti i na položajima, što je bila izražena u pretkršćanskim političkim ustancima i mesijanskim pokretima.
S mržnjom prema autoritetima usko je povezana bitna crta ranog kršćanstva, naime, njegov demokratski, bratski karakter. Prvi su kršćani sačinjavali bratstvo socijalno i ekonomski ugnjetenih ljudi povezanih nadom i mržnjom. Ako je za židovsko društvo toga vremena bio karakterističan kastinski duh koji je prožimao sve društvene odnose, ranokršćanska zajednica bila je slobodno bratstvo siromašnih, nezainteresiranih za ustanove i pravila.
Proteinska kinaza A
Proteinska kinaza A (PKA) je familija enzima čija aktivnost je zavisna od nivoa cikličnog AMP (cAMP) u ćeliji. PKA je takođe poznata kao cAMP-zavisna proteinska kinaza ). Proteinska kinaza A ima više funkcija u ćelija, koje obuhvataju regulaciju glikogena, šećera, i lipidnog metabolizma.
Ova kinaza se razlikuje od AMP-aktivirane proteinske kinaze - koja, mada ima sličnu prirodu, može da ima suprotne efekte. Isto tako PKA ne treba poistovećivati sa CDK kinazama.
Rano hrišćanstvo
Zadružnost
Osnovna aktivnost prvobitnih hrišćana je bila molitva:
Proteinska kinaza A
Mehanizam
thumb|280px|Pregled: Mehanizam PKA aktivacije i inaktivacije
SNW
__NOTC__ Termin SNW ima više značenja.
Rano hrišćanstvo
Zadružnost
U prvom veku nove ere hrišćani su se tajno okupljali na zajedničkim obedima, propovedima i molitvama. Muškarci i žene su boravili zajedno, a ispovest se vršila javno, pred celom zajednicom. Prvobitno su neke crkvene funkcije dodeljivane žrebom, kao što su „žrijebom izabrali Mateja za apostola umjesto otpavšeg Jude“.
Proteinska kinaza A
Aktivacija
PKA kinaza je holoenzim koji se sastoji od dve regulatorne i dve katalitičke podjedinice. Na niskim cAMP nivoima, holoenzim ostaje nepromenjen i katalitički neaktivan. Kada je cAMP koncentracija povišena (npr. usled aktivacije adenilat ciklaza G protein-spregnutim receptorima spregnutim sa Gs, koje inhibicijom fosfodiesteraza degradiraju cAMP), cAMP se u dovoljnoj meri vezuje za dva mesta vezivanja na regulatornim podjedinicama, što dovodi do odvajanja katalitičkih podjedinica.
Rano hrišćanstvo
Očekivanje carstva
Srž misionarskog propovijedanja rane zajednice bila je: »Carstvo Božje je blizu«. Ljudi su se pripremili za kraljevstvo, oni su očekivali da će ga sami doživjeti i nisu bili sigurni da li će u kratkom vremenu, koje su imali na raspolaganju prije dolaska novog carstva, biti moguće obznaniti kršćansku vijest većini pogana. Verovalo se da će omražene vlasti uskoro biti zbačene i da će se oni sami, siromašni i napaćeni, domoći vlasti i sreće. Očekivala se velika promena svijeta.
Eshatološka očekivanja, koja su sačinjavala jezgro vjere i nade rane zajednice, su se vremenom postupno se gubila. Iako je Pavlova vjera još uvijek prožeta eshatološkim nadama, on očekivano vrijeme dolaska carstva počinje odgađati u budućnost. Od drugog stoljeća nadalje težište poruke nije više bilo u paroli »Kraljevstvo je na blizu«, u očekivanju da će sudnji dan i povratak Isusov uskoro doći, već u prošlosti. Presudan događaj već se zbio. Pojava Isusa već je predstavljala čudo. Svijet nije se više trebao mijenjati jer je spasenje postalo unutrašnja stvar zajamčena vjerom u Isusa. Nada u historijsko oslobođenje je zamijenjena vjerom u duhovno oslobođenje, a sve izvana (država, društvo, zakon) je moglo ostati kao što jeste.
Proteinska kinaza A
Kataliza
Slobodne katalitičke podjedinice onda mogu da katalizuju prenos ATP terminalnog fosfata na proteinske supstrate na serinskim, ili treoninskim ostacima. Ova fosforilacija obično dovodi do promene aktivnosti supstrata. Pošto su PKA kinaze prisutne u mnogobrojnim ćelijskim vrstama, i imaju sposobnost delovanja na različitim supstratima, PKA i cAMP regulacija su prisutne u znatnom broju biohemijskih puteva.
Rano hrišćanstvo
Kršćanska etika
Prvo stoljeće kršćanstva bilo je obilježeno strogim etičkim postulatima, u vjerovanju da je kršćanska zajednica u prvom redu bratstvo pobožnog življenja. Sa opadanjem eshatoloških nadanja, praktička strogost je zamijenjena milošću koju dijeli crkva. Zajedno s odbacivanjem stroge etičke prakse išlo je sve veće mirenje kršćana sa državom tokom 2. vijeka. Čak ni povremeni progoni kršćana od države nisu ni utjecali na taj razvitak.
Proteinska kinaza A
Kataliza
Mehanizmi daljih efekata se mogu podeliti na direktnu proteinsku fosforilaciju i proteinsku sintezu:
Rano hrišćanstvo
Kršćanska etika
Početkom 3. vijeka katolička Crkva prihvata pomirljiviju politiku prema Rimskoj državi i načinu života srednje klase. Protiv toga ustaju mnogi hrišćani na čelu sa Hipolitom Rimskim (oko 170-235), koji zagovaraju izvornu etičku strogost. Hipolit nije dozvoljavao hrišćanima da se bave zanimanjima u državnoj službi i drugim nedostojnim pozivima, uključujući vojnike, učitelje, sudije, gladijatore, svodnike, glumce, žonglere, mađioničare itd.
U isto vreme, Tertulijan (oko 160–240) zabranjuje ne samo sudjelovanje u paganskim ritualima, nego i svako služenje u vojsci, argumentom: »Ne može se jedna duša dugovati dvojici: Bogu i Cezaru«. On izričito zabacuje i mogućnost da kršćanin bude učitelj u školama, ali misli da može biti učenik, jer »kad vjernik izučava te stvari, ako već zna što je, niti prima niti prihvaća«, ali nije ista stvar s onim koji bi ih imao naučavati. Tertulijan zaključuje:
Međutim, vodeći biskupi odlučuju drugačije, te Crkva napušta negativan stav prema svijetu, i razvijala se u silu koja podržava državu. Nekadašnji »fanatici koji su bježali od svijeta« i koji su iščekivali buduću božansku vladavinu postali su lojalni podanici i »revizionisti postojećeg poretka.« U svojoj knjizi Dogma o Kristu Erich Fromm zaključuje da se time kršćanstvo temeljito transformiralo „od religije ugnjetenih u religiju gospodara i masa kojima su oni manipulirali, od očekivanja neminovnog dolaska sudnjeg dana i novog doba u vjeru već ispunjenog spasenja; od postulata čistog, moralnog života do zadovoljavanja savjesti preko crkvenih svetih tajni; od neprijateljstva prema državi do iskrenog slaganja s njom“.
Svete tajne
thumb|[[Krštenje, ranohrišćanska freska iz katakombi u Rimu.]] Ranohrišćanske svete tajne (gr: misterije) su uključivale:
Ostalo
Hrišćani su odbacivali kulta cara, zbog čega su bili podvrgnuti dugotrajnim i okrutnim progonima od Rimskog carstva. Stoga su se rani hrišćani okupljali u podzemlju, po katakombama, gde je nastala i rana hrišćanska umetnost. Među svetkovinama koje su rani hrišćani upražnjavali u katakombama, bile su i gozbe ljubavi, običaj zajedničkog deljenja hrana i pića, što je kasnije zamenjeno evharistijom, koja je uključivala simboličnu količinu hleba i vina.
Među prvobitnim hrišćanima nije bilo manastira, monaštva niti pustinjaštva, jer tada su svi hrišćani upražnjavali moralnu strogost, koja će kasnije postati odlika uglavnom monaha (sve osim obaveznog celibata). Verski simbol ranih hrišćana je bila riba (grč: Ιχθύς ihtis), koja je korišćena kao akronim za reči: »Isus Hristos, Božji Sin, Spasitelj.«
Kautsky posmatra rano kršćanstvo kao proleterski klasni pokret, čiji je značaj bio u praktičnom delanju, to jest milosrdnom radu, a ne u verovanjima, tj. »pobožnim fanatizmima«.
Uspostava crkvene vlasti
U 1. stoljeću nije postojao jasno definiran vanjski autoritet u kršćanskim zajednicama, izgrađenim na nezavisnosti i slobodi pojedinca. Nije postojalo ni crkvene organizacije već je prvobitna kršćanska zajednica bila povezana samo "zajedničkom vezom vjere, nade i ljubavi." Budući da su prvi kršćani osjećali da su hodočasnici i stranci na Zemlji, nije bilo potrebe za stalnim ustanovama.
Uspostava episkopalne vlasti predstavlja proces tokom kojeg su raznoliki oblici uprave zamenjivani jednoobraznom hijerarhijom crkvene vlasti. Mnoge hrišćanske zajednice su reorganizovane u stroge rangove biskupa, sveštenika, đakona i pastve, u kojima se biskup pojavio kao »monarh« (doslovno, »jedini vladar«) »pastve«.
Oko 90. godine, rimski biskup Klement, kao zastupnik rimske crkve, piše korintskoj crkvi u kojoj je izbila "pobuna" te su neki sveštenici lišeni vlasti. Odbacujući sveštenike postavljene da upravljaju vernicima, disidenti su prigovarali da je razdvajanje „sveštenstva", kao grupe na vlasti, od „laika", odnosno naroda (gr. laos) ne samo bez presedana, nego je za hrišćane neprihvatljivo. Biskup Klement je zahtevao da se svrgnuti poglavari vrate, tvrdeći da su sami apostoli „svoje prve preobraćenike postavljali za biskupe i đakone". On čak podstiče hrišćane da se ugledaju na hijerarhiju rimske armije:
Klement razvija praktičnu teologiju vlasti, prema kojoj Bog, gospodar i vladar neba, zemaljsku vlast prenosi na članove crkvene hijerarhije. Ko god odbije da »sagne vrat« i pokori se crkvenim vođama kriv je za nepokornost Bogu i »zaslužuje smrtnu kaznu«! Pejgels ocenjuje da Klementovo pismo označava dramatičan trenutak u istoriji hrišćanstva. U njemu prvi put nalazimo argumente za podelu zajednice na »sveštenstvo« i »pastvu«, u vidu stroge hijerarhije nadređenih i potčinjenih.
Biskup Ignjatije Antiohijski sledi Klementa kada oko 100. godine svoju definiciju crkve zasniva na podređenosti biskupu:
Ignacije čak tvrdi da izvan crkvene hijerarhije »nema ničeg što se može nazvati crkvom«.
Oko 180. godine Lionski biskup Irenej, pozivajući se na apostolsko nasleđe, hrišćane koji se protive crkvenim vlastima naziva hereticima i agentima Sotone. Irenej kaže da je jedina prava crkva ona koja svugde »održava isti oblik crkvenog ustrojstva« i izvan nje nema spasenja. Svi koji odbacuju hijerarhiju su »lažne osobe, zli zavodnici i hipokriti«.«
Oko 200. godine hrišćanstvo je postalo institucija na čelu sa troslojnom hijerarhijom biskupa, sveštenika i đakona, koji su sebe smatrali jedinim legitimnim predstavnicima »pravoverja«. Rano kršćanstvo, koje je bilo zajednica jednakih, bez hijerarhije ili birokracije, vremenom je postalo »Crkva«, odraz apsolutističke monarhije Rimskog carstva.
Odbijanje crkvene vlasti
Mnogi hrišćani su odbijali crkvenu hijerarhiju, čuvajući jednakost unutar zajednica. Irenej prenosi da su "jeretici" čiji je vođa bio Markus, na početku sastanka žrebom odlučivali ko će uzeti ulogu sveštenika, a ko deliti pričest kao biskup; jedan član je čitao Sveto pismo prilikom službe, drugi se obraćao grupi kao prorok i držao duhovnu nastavu. Kada bi se grupa sastala sledećeg puta, ponovo se koristio žreb kako bi se uloge menjale. Tertulijan, takođe ih napadajući, govori o odnosima unutar zajednice "jeretika":
Ove zajednice su odbile da priznaju razlike između sveštenstva i pastve; poštovali su načelo stroge jednakosti. Tertulijan prenosi da i žene među »jereticima« sa muškarcima dele važne položaje: »One podučavaju, učestvuju u raspravama, prizivaju Duh, leče«. Svi posvećeni, i muškarci i žene, ravnopravno su učestvovali u žrebanju: svako je mogao biti izabran da služi kao sveštenik, biskup ili prorok. Kocka je bacana na svakom sastanku, a razlike ustanovljene kockom se nisu mogle pretvoriti u stalne »rangove«. Po ugledu na apostole, odstranjivali su elemenat ljudskog izbora, verujući da kocka odražava Božji izbor. Njihov sistem je osiguravao jednakost svih učesnika, što Tertulijan kritikuje:
Hrišćani, koji nisu priznali crkvenu vlast, imali su i svoje spise. Otkrivenje po Petru, apokrif iz 3. vijeka, u vidu proročanstva uskrslog Isusa, govori da će vernicima »vladati jeretici«, kako su oni nazivali ortodoksne hrišćane.
Spis optužuje vođe crkve da su iskrivili Isusovo učenje stvorivši »veštačku crkvu« umesto istinskog hrišćanskog »bratstva«. Vođe crkve ugnjetavaju svoju braću i zajednicu, što je dokaz da je to lažna crkva. U svojoj slepoj drskosti, oni tvrde da imaju isključivo pravo: »neki koji ne razumeju tajnu govore o stvarima koje ne razumeju, ali će se hvalisati da tajna istine pripada samo njima«.
Apokrifni spis Trodelni traktat suprotstavlja »decu Oca«, koji se udružuju kao jednaki uživajući uzajamnu ljubav i podršku, potomstvu demijurga (naziv za predstavnike crkvene jerarhije), koji su ispunjeni »žudnjom za vlašću i svaki zamišlja da je iznad drugih«.
Druga rasprava velikoga Seta polemiše protiv ortodoksnog hrišćanstva suprotstavljajući mu »pravu crkvu« sinova svetlosti. Spis objašnjava da su »oni koji da uzdižu ime Hristovo« napravili imitaciju crkve, »objavivši doktrinu mrtvog čoveka, i laži, da bi to ličilo na dobrotu i čistotu savršene crkve«. Takvo učenje miri hrišćane sa strahom i ropstvom podstičući ih da se priklone zemaljskim predstavnicima demijurga. Spis navodi da crkvene vlasti proganjaju one koji su dostigli oslobođenje kroz gnozu, pokušavajući da ih odvuku od »istine njihove slobode«.
Izmena socijalnog sastava
Prvobitni hrišćani su gajili nadu u promjenu svoga položaja i, u isto vrijeme, mržnju protiv bogataša, gospodara, fariseja i Rimljana. Međutim, za razliku od drugih jevrejskih proleterskih pokreta (zeloti i sikariji) koji su bezuspešno pokušavali da ostvare promene na području politike, rani kršćani to čine u religiji.
Kršćanska doktrina nije se obraćala obrazovanima i vlasnicima imanja, već siromašnima i potlačenima. Prvobitno kršćanstvo su činili amhareci, mase neukih siromaha, seljaka i proletarijata Jeruzalema koji su, zbog rastućeg političkog i ekonomskog ugnjetavanja te društvenog ograničavanja i prezira, osjećali potrebu za mijenjanjem postojećih uvjeta. Odlomci iz najstarije literature, poput Jakovljeve poslanice, odišu neprijateljstvom prema bogatašima.
thumb|right|float|300px| {{legend|#1F63A7|Širenje hrišćanstva u Evropi do [[325.}} {{legend|#6AB4FF|Širenje hrišćanstva u Evropi do 600.}}]] Do prve velike promjene u sastavu vjernika došlo je kad se kršćanska propaganda sredinom 1. vijeka obratila nejevrejima i kad je u zadobila pristaše među gotovo svim narodima Rimskog carstva. Međutim, socijalni sastav kršćanske zajednice su još uvek činilli siromašni, ugnjeteni i neobrazovani ljudi:
Pavao je bio jedan od prvih kršćanskih vođa koji nije potjecao iz nižih klasa, sin rimskog građanina, farizej i intelektualac. Iako je većina Pavlovih preobraćenika još uvijek iz najnižih klasa, u zajednice su postupno počeli ulaziti i bogati, što je stvorilo nesuglasice oko toga da li oni trebaju osloboditi svoje kršćane robove. Pavle opominje da robovi ne smiju tražiti oslobođenje.
Oko sredine 2. vijeka kršćanstvo je počelo da pridobiva sljedbenike među srednjim i višim klasama Rimskog carstva. Euzebio prenosi da se za vrijeme Komoda (180-192) kršćanstvo prodrlo u krugove vladajuće aristokracije: »veliki broj onih iz Rima, visoko cijenjenih po bogatstvu i rođenju« pridružio Crkvi »sa svim svojim dvoranima i rodbinom«. Tako je koncem drugog stoljeća kršćanstvo prestalo biti religija u prvom redu siromašnih radnika i robova. I prije no što je pod Konstantinom postalo državna religija, ono je već u Rimskom carstvu postalo religija širih krugova vladajuće klase.
Oko 250. do 300. godine kršćanstva pristaše te vjere bile su potpuno drugačije od prvih kršćana. Oni nisu više bili Židovi koji su strastveno iščekivali mesijanističko vrijeme koje će uskoro doći. To su bili Grci, Rimljani, Sirijci, Gali i svi drugi narodi Rimskog carstva. Ali važnija od promjene nacionalnosti bila je socijalnog sastava. Iako su robovi, zanatlije i siromašni i dalje sačinjavali najveći dio kršćanske zajednice, kršćanstvo je također postalo religija uglednih i vladajućih klasa Rimskog carstva.
Podele u hrišćanstvu
Dok je Isus bio živ, niko se u maloj grupi koja je s njim putovala kroz Palestinu nije suprotstavljao njegovom autoritetu. U decenijama nakon Isusove smrti, stotine učitelja je tvrdilo da uče »pravu doktrinu Hrista« i osuđivalo jedan drugog kao varalice. U crkvama rasutim od Male Azije do Grčke, Jerusalima i Rima, hrišćani su se cepali u frakcije i svađali oko vođstva. Svi su tvrdili da predstavljaju »autentičnu tradiciju«. Isus je jedini autoritet koji su priznavali.
U prvi vekovima hrišćanstva Biblija još uvek nije bila kanonizovana i mnogi apokrifni spisi su kružili hrišćanskim svetom. Mnogobrojna evanđelja, od novozavetnih, kao što su Matejevo, Markovo, Lukino i Jovanovo, do tekstova kao što su Evanđelje po Tomi, Evanđelje po Filipu, Evanđelje Istine, kružila su među raznim hrišćanskim grupama. Takođe su kružila mnoga druga tajna učenja, mitovi i pesme pripisivani Isusu ili njegovim učenicima. Zbirka hrišćanskih spisa koju poznajemo kao Novi zavet uobličena je oko 180-200. godine. Međutim, ni tokom trećeg veka nije bilo usaglašenog kanona niti usaglašene teologije.
Sve do prvog vaseljenskog sabora 325. godine, jedinstveni simbol vere nije bio definisan, pa su se mnoge hrišćanske zajednice razlikovale po usmenim predanjima. Neke od hrišćanskih grupa su tvrdile da je Bog stvorio svet; druge su smatrale da pravi Bog nije stvorio ovaj rđavi svet, već je on posledica kosmičke katastrofe ili tvorevina demijurga. Neki od hrišćana su tvrdili da je Isus Hrist jedini Sin Božiji čija je priroda bila potpuno ljudska i potpuno božanska; drugi su tvrdili da je Hristova priroda bila potpuno ljudska, a da uopšte nije bila božanska; treći su verovali da je bila potpuno božanska, a nipošto ljudska. Neke od tih skupina su verovale da je Hristova smrt donela spasenje svetu; druge su smatrale da Hristova smrt nema nikakve veze sa spasenjem ovog sveta; treće su verovale kako Hrist zapravo nije ni umro.
Jedna struja je „pobedila" u tim raspravama. Ta grupa koja se učvrstila kao „pravoverna" je propisala sadržaj vere i odabrala knjige koje će ući u kanon svetog pisma. Kao što primećuje Pejgels, "istoriju pišu pobednici", stoga nije čudo što je gledište pobedničke većine preovladalo, te su crkveni hrišćani definisali pojmove, nazivajući sebe »pravovernim«, a svoje protivnike »jereticima«. »Pravoverni« hrišćani su se okupljali oko episkopa koji su birani za pojedine gradove i oblasti. Kako je Rim bio prestonica, rimski episkop je vremenom postao veoma uticajan. Tokom 2. veka mnoge hrišćanske opštine se ujedinjuju u jednu crkvenu zajednicu čiji je poglavar bio rimski biskup (titula papa se javlja tek kasnije). Hrišćani koji ostaju izvan te zajednice nazivani su šizmaticima (raskolnicima), odnosno jereticima ukoliko su i učenjem odstupali od zvanične doktrine.
Gnosticizam
thumb|[[Adam i Eva, detalj kompozicije Postanje, ranohrišćanske freske iz rimskih katakombi ispod crkve svetih Marcelina i Petra.]] Gnostici ( gnosis - znanje ) su bili hrišćani koji su hteli teološke dogme misaono istraživati. Oni su, pored vere, naglašavali i važnost saznanja o duhovnim stvarima. Protiv gnostika su istupali crkveni apologeti (branioci) koji su zahtevali verovanje bez ikakvog znanja. Gnostici su bili okrenuti duhovnom istraživanju i oni su u hrišćanstvo uneli mnoge sadržaje iz istočnih filozofija i mitova. Kada je hrišćanstvo postalo zvanična religija Rimskog carstva, gnosticizam je iskorenjen, a uspeo je preživeti jedino izvan granica Carstva, na područjima Azije. Sa Bliskog istoka i Azije je uglavnom potisnut širenjem islama, iako su neke manje zajednice na terotoriji Iraka i Irana uspele da opstanu do danas.
Valentin (oko 100 - 160) je bio antički filozof i teolog iz Aleksandrije, najznamenitiji predstavnik ranohrišćanskog gnosticizma. Između 135. i 160. godine je naučavao u Rimu (istovremeno sa Markionom), podstičući učenike da razvijaju unutrašnju sposobnost duhovne spoznaje. On je smatrao da su krštenje i ispovedanje zajedničke hrišćanske vere neophodni za početnike u veri. Ali podstiče vernike da prevaziđu doslovna tumačenja spisa kako bi ispitali dublje značenje jevanđelja i napredovali od vere ka znanju (gnosi). Po Valentinovoj teologiji, Bog je temelj svekolikog bića, neizrecivi, neopisivi izvor koji se opisuje rečima „dubina“ ili „ponor“. On je smatrao da je čisti duhovni svet plerome (punoće) sastavljen od božanskih emanacija Oca. Spasenje je čin spoznaje, potrebno radi ponovnog vraćanja u harmoniju punoće (plerome). Prema Tertulijanu, Valentin je „očekivao da postane episkop (odnosno rimski papa), budući čovek sposoban, pametan i elokventan.“ Ali Valentin, navodno „raskida sa pravovernom crkvom“ zato što je drugi umesto njega postavljen na to mesto.
Valentinovci ne odbacuju dogme niti norme koje je crkva propisala. Oni samo razlikuju dva različita tipa hrišćana: duševne (gr: psihiki) koji veru primaju dušom i duhovne (gr: pnevmatiki) koji duhom teže ka spoznaji. Budući da su oni javno primali krštenje, prisustvovali zajedničkim bogosluženjima i ispovedali istu veru, većina hrišćana ih je smatrala kao i ostale vernike, a oni su se sa tim slagali. U redovima valentinaca je bilo dosta žena, jer su mogle, između ostalog, da učestvuju u davanju pričešća. Irinej u delu „Protiv jeresi“ kaže da mu je poznato da Valentinovi sledbenici sebe smatraju ljudima koji reformišu crkvu i podižu nivo duhovnog razumevanja, ali on smatra da nikakvo dobro koje oni postignu ne može nadoknaditi štetu koju nanose „komadajući veliko i slavno telo Hristovo“.
Markionstvo
thumb|200px|[[Markion obrazlaže svoje učenje, poznoantički reljef.]] Markion od Sinope (oko 110-160) je bio hrišćanski teolog i episkop koji se zalagao za jasno razgraničenje hrišćanstva od judaizma. Govorio je o nespojivoj razlici između boga Starog zaveta, koji je gnevan i nemilosrdan, i boga Novog Zaveta, koji je ljubav i dobrota. Pokušavao je da zasnuje hrišćansku zajednicu na čistoj poruci Hrista, koju je u hrišćanskim krugovima svoga vremena svuda nalazio manje ili više iskrivljenu. Propoveda povratak izvornom hrišćanstvu, upražnjavajući asketizam i post. Nakon sukoba sa rimskim episkopom, Markion sa svojim pristalicama osniva hrišćanske opštine odvojene od Rimske Crkve, usled čega biva izopšten oko 144. godine. Nakon toga se vraća u Malu Aziju, gde nastavlja svoje učenje, stvarajući veliku hrišćansku zajednicu u kojoj je bio episkop. Markionitske zajednice su se „za pola generacije proširile celim poznatim svetom“ i naredna dva veka su u skoro svakom većem mestu predstavljale opoziciju Sabornoj crkvi.
Manihejstvo
Mani (oko 216-276) je bio persijski filozof i verski reformator, koji je nastojao da učenja triju „otaca ispravnosti“, Zaratustre, Bude i Hrista, uključi u jedinstven filozofski sistem. Prema persijskom predanju, Mani je bio hrišćanski sveštenik. On je iz mazdaizma, hrišćanstva (uz znatnu primesu gnosticizma) i budističkih elemenata, stvorio novu „religiju svetlosti“, odnosno manihejstvo. Ono je iz persijskog mazdaizma preuzelo dualizam dva večna principa, dobra i zla, svetla i tame, koji se, tokom istorije, nalaze u neprestanom sukobu. Sa zoroastrizmom deli vegetarijansku ishranu i poštovanje biljaka i životinja. S budizmom je zajedničko naglašavanje buđenja. . Mani je počeo je da propoveda svoje učenje oko 240. godine u vreme persijskog cara Šapura I. Zbog nailaženja na protivljenja je bio primoran da napusti zemlju, da bi po povratku u Persiju oko 276. godine bio je mučen i ubijen razapinjanjem na krst.
Nakon Manijeve smrti, manihejstvo se širi na istok po Kini i na zapad Rimskim carstvom. Manijeva religija se proširila čitavom severnom Afrikom i sredozemljem sve do Španije. Crkveni otac sveti Avgustin, pre nego što se obratio, bio je devet godina manihejac. Odnos rimskih vlasti prema manihejstvu je bio neprijateljski, a manihejski pokret je bio predmet okrutnih represija i gonjenja.
Arijanski spor
Episkop Aleksandar Aleksandrijski je sazvao sabor 320./321. godine u Aleksandriji, uz učešće oko 100 episkopa, koji je potvrdio njegovo učenje da je "Sin oduvek bio u Ocu", kao očeva premudrost, i mada je rođen, nije rođen "iz nebića, već iz suštog Oca". Na tom saboru je osuđeno Arijevo učenje, a sam Arije je raščinjen i ekskomuniciran. Sabor je takođe osudio i raščinio Arijeve pristalice među sveštenstvom - episkope: Sekunda i Teona, prezvitere: Ahila, Aetolija, Karpona, Sarmata i dva Arija, kao i đakone: Evzela, Lucija, Julija, Menasa, Haladija i Gaja. Odluku sabora Arije je smatrao nepravednom, te sa pristalicama odlazi u Palestinu, gde mu je zaštitu pružio Jevsevije (Eusebie), episkop cezareje. Arijevo učenje je dobijalo mnogo novih pristalica, posebno onih koji su crkvene dogmate pokušavali tumačiti isključivo racionalno. Omasovljenje Arijevih pristalica omogućilo je sazivanje i održavanje dva arijanska sabora U Britaniji i Palestini, sa zahtevima za ukidanjem odredbi aleksandrijskog sabora. Rasprava o prirodi Hrista je poprimila tolike razmere, da su se hrišćani tukli na ulici. Zbog toga su kod pagana izašli na rđav glas, te su im se podsmevali i u pozorištima. I sam Konstantin Veliki se uključuje u sukob, bezuspešno pokušavajući da pomiri Aleksandra i Arija. Kasnije će radi razrešenja ovog spora car sazvati episkopat Crkve, određujući Nikeju kao mesto velikog sabora.