cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jie (narod)
Godine 319. je Shi Le, vojskovođa Jiea, ustanovio državu Kasniji Zhao u sjevernoj Kini, odmetnuvši se od Xiongnu države Han Zhao (304-329). Država Kasniji Zhao je, međutim, kolabirala godine 351. U periodu između 350. i 352. general Ran Min je naredio istrebljenje ovog plemena, a toj sudbini je, zbog specifičnog fizičkog izgleda koje spominju kineski historijski izvori, malo tko mogao izbjeći. Usprkos toga, Jie se još uvijek povremeno spominju sljedećih 200 godina.
Dio suvremenih historičara špekulira da su Jie bili srodni suvremenim Ketima, koji žive između rijeka Ob i Jenisej—znak 羯 (jié) se izgovara kao kit na kantonskom i katsu ili ketsu na japanskom, što implicira sličnost izrazu Ket. Edward Vajda, historijski lingvist sa Univerziteta Zapadni Wahsington, proveo je godinu dana u Sibiru proučavajući Kete i njegova istraživanja su djelomično potvrdila takve špekulacije, dok DNK analize pokazuju sličnost sa Tibetancima i Burmancima.
Bayview-Montalvin, California
Bayview-Montalvin je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo. stanovnika.
Ellsworth, Kansas
Elsvort je grad u američkoj saveznoj državi Kanzas.
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 3.120, što je 155 (5,2 %) stanovnika više nego 2000. godine.
Blooming Grove, Texas
Blooming Grove je gradić u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 821 stanovnika.
Fosfolipaza
thumb|right|Mesta razlaganja fosfolipazom. Enzim koji ima PLA1 i PLA2 aktivnosti se naziva [[Fosfolipaza B.]] Fosfolipaza je enzim koji hidrolizuje fosfolipide u masne kiseline i druge lipofilne supstance. Postoje četiri glavne klase, koje se označavaju A, B, C i D. One se razlikuju po tipu reakcije koju katalizuju:
Tipovi C i D se smatraju fosfodiesterazama.
Fosfolipaza A2 deluje na lecitinski molekul, pri čemu hidrolizuje masnu kiselinu esterifikovanu na drugom atomu ugljenika. Rezultujući proizvodi su lizolecitin i masna kiselina. Fosfolipaza A2 je enzim koji je prisutan u otrovu pčela i zmija.
Jensen Ackles
Jensen Ross Ackles (Dallas, 1. ožujka 1978.), američki filmski i televizijski glumac.
Privatni život
Jensen Ross Ackles rođen je 1. ožujka 1978. godine u Dallas, Teksasu u obitelji Alana i Donne Ackles. Odrastao je u Richardsonu, zajedno sa starijim bratom Joshuom i mlađom sestrom Mackenzie.
1990. godine završava sa osnovnoškolskim obrazovanjem i upisuje gimnaziju LV Berkner koju završava 1996. godine. Jensen, porijeklom Irac, Britanac i Nijemac, je sportski ovisnik. Obožava nogomet, bejzbol i košarku. U slobodno vrijeme bavi se fotografijom i jahanjem. Veliki je fan country glazbe. Omiljeni pjevač mu je Garth Brooks.
15. svibnja 2010., u Dallas, Teksasu Jensen je oženio svoju dugogodišnju djevojku, glumicu Danneel Harris. .
Jensen je 2013. godine, dobio ćerku Justice Jay.
Karijera
Jensen se počinje baviti šoubiznisom već u dobi od 2 godine. Kada je navršio 4, počeo se pojavljivati u TV reklamama za tvrtke "Nabisco", "RadioShack" i "Wal-Mart". Za glumu je pokazao zanimanje zahvaljujući svom ocu koji je također glumac. Kada mu je otac iščitavao scenarije, naučio je Jensena pojedinosti iz svijeta filma. U srednjoj školi, Jensen upisuje dramsku grupu.
3-dehidrohinat sintaza II
3-dehidrohinat sintaza II (, DHQ sintaza II, MJ1249 (gen), aroB' (gen)) je enzim sa sistematskim imenom 2-amino-3,7-didezoksi-D-treo-hept-6-ulozonat:NAD+ oksidoreduktaza (deaminacija). Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Jensen Ackles
Karijera
1996. godine seli se u Los Angeles gdje dobiva epizodne uloge u serijama "Wishbone" i "7'th Heaven". Godinu dana kasnije dobiva veliku priliku da pokaže svoj talent i to u NBC-jevoj sapunici "Days of our Lives". Odlazi na audiciju i dobiva ulogu fotografa Erica Bradya. 1998. za svoj rad dobiva nagradu časopisa Soap Opera Digest za "najbolje muško otkriće u sapunici". Tri godine zaredom bio je nominiran na Daytime Emmyima u kategoriji najboljeg mladog glumca. Nakon skoro tri godine, napušta sapunicu i prihvaća ulogu Eddieja G. u mini seriji "Blonde", o životu fatalne glumice Marilyn Monroe. Potom odlazi na audiciju za ulogu Clarka Kenta u seriji "Smallville", no ulogu ipak dobiva Tom Welling.
3-dehidrohinat sintaza II
Ovaj enzim, koji je izolovan iz arheje Methanocaldococcus jannaschii, učestvuje u alternativnom putu biosinteze 3-dehidrohinata (DHQ), intermedijera kanoničkog puta biosinteze aromatičnih aminokiselina.
Jensen Ackles
Karijera
Ne odustajući, odlazi na razne audicije i dobiva gostujuću ulogu u SF seriji "Dark Angel". Tumači lik serijskog ubojice Bena/X5-493. Njegov lik pogiba, no Jensen se toliko svidio producentima da su ga u 2. sezoni serije vratili kao stalnog člana postave. Tada je tumačio lik Aleca, Benovog klona. Nakon slabe gledanosti, serija je ukinuta, no Jensen ne odustaje. 2003. godine pridružuje se glumačkoj postavi popularne tinejdžerske serije "Dawson's Creek". Ovog puta tumači CJ-a, dečka simpatične Jen Lindley, koju je tumačila Michelle Williams. Paralelno snima i pilot za seriju "Still Life" koja nikad nije dospjela na televizijske ekrane. Nakon te uloge, ostvaruje mu se želja od prije par godina. Dobiva ulogu srednjoškolskog nogometnog trenera Jasona Teaguea u 4. sezoni serije "Smallville". Nakon samo jedne sezone u seriji, scenaristi su odlučili ukloniti njegov lik.
2005. Jensen nastupa u filmu "Devour" zajedno s ocem Alanom i dobiva prvu glavnu televizijsku ulogu u svojoj karijeri. U seriji "Supernatural", Jensen tumači Deana Winchestera. Njegov najbolji prijatelj, Jared Padalecki, tumači njegovog brata Sama. Uz snimanje serije, Jensen je snimio i par filmova, zasad najnoviji je horor film "My Bloody Valentine 3D".
Maggion Fusini, Padova
Maggion Fusini je naselje u Italiji u provinciji Padova, u regiji Veneto.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 143 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 25 m.
Fosfoacetilglukozaminska mutaza
Fosfoacetilglukozaminska mutaza (, acetilglukozaminska fosfomutaza, acetilglukozaminska fosfomutaza, acetilaminodezoksiglukozna fosfomutaza, fosfo-N-acetilglukozaminska mutaza, N-acetil-D-glukozaminska 1,6-fosfomutaza) je enzim sa sistematskim imenom N-acetil-alfa-D-glukozamin 1,6-fosfomutaza. Ovaj enzim katalizuje sledeću hemijsku reakciju
Ovaj enzim se aktivira N-acetil-alfa-D-glukozamin 1,6-bisfosfatom.
Strehla
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Majsen Štrela se nalazi u saveznoj državi Saksonija u okrugu Majsen. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 95 metara. Površina opštine iznosi 30,1 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 4.041 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 134 stanovnika/km².
La Bussola, Foggia
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 5 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 1 m.
Calacuccia
Kalakuča je naselje i opština u Francuskoj u regionu Korzika, u departmanu Gornja Korzika koja pripada prefekturi Kor.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 340 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 18 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 18,77 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 847 metara (maksimalnoj 1.760 m, a minimalnoj 705 m).
Talmo, Georgia
Talmo (Džordžija) je gradić u američkoj saveznoj državi Džordžija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 180 stanovnika.
Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 180 stanovnika, što je 297 (62,3%) stanovnika manje nego 2000. godine.
Fursultiamin
Fursultiamin je organsko jedinjenje, koje sadrži 17 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 398,543 Da.
Sabinen
Sabinen je organsko jedinjenje, koje sadrži 10 atoma ugljenika i ima molekulsku masu od 136,234 Da.
Stolpen
Štolpen je grad u njemačkoj saveznoj državi Saksonija. Jedno je od 41 opštinskog središta okruga Zeksiše Švajc-Ostercgebirge. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 5.904 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 14628380.
Geografski i demografski podaci
mini|levo|250px|Položaj grada u okrugu Zeksiše Švajc-Ostercgebirge Štolpen se nalazi u saveznoj državi Saksonija u okrugu Zeksiše Švajc-Ostercgebirge. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 274 metra. Površina opštine iznosi 60,9 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 5.904 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 97 stanovnika/km².
1234 Elyna
1234 Elyna je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa prečnikom od približno 25,70 km. Afel asteroida je na udaljenosti od 3,283 astronomskih jedinica (AJ) od Sunca, a perihel na 2,742 AJ.
Ekscentricitet orbite iznosi 0,089, inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike 8,520 stepeni, a orbitalni period iznosi 1910,531 dana (5,230 godina). Apsolutna magnituda asteroida je 11,50 a geometrijski albedo 0,067.
Asteroid je otkriven 18. oktobra 1931. godine.
Guddu
Sadržaj
U sudu, pošto obojica imaju jake argumente, sud poziva njegovu majku, kako bi svojom izjavom ona presudila. Međutim, kako se nikada nije oduprla mužu, a samim tim i njena velika ljubav prema sinu, ona se onesvješćuje u sudnici. Njegov otac doživljava srčani napad, i njega pod hitno vode u bolnicu, a takođe i Guddu je u nesvijesti zbog prevelikih bolova u glavi. Njegova majka se zatvara sama u prostoriji sa boginjinom statuom, i tu se moli bogorodici. Tražeći od nje da joj spasi sina i muža, a ona obećava da neće ništa jesti, kako bi umrla i svoje oči podarila Gudduovoj dragani. Tako i biva.
1238 Predappia
1238 Predappia je asteroid glavnog asteroidnog pojasa. Približan prečnik asteroida je 19,96 km, a srednja udaljenost asteroida od Sunca iznosi 2,666 astronomskih jedinica (AJ).
Asteroid je otkriven 4. februara 1932. godine.
Wegeleben
Vegeleben je grad u njemačkoj saveznoj državi Saksonija-Anhalt. Jedno je od 20 opštinskih središta okruga Harc. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 2.919 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (AGS) 15085365.
Bloomington, Texas
Bloomington je naseljeno mesto za statističke potrebe u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 2.459 stanovnika.
Ljudska prava
Pojam ljudskih prava odnosi se na koncept koji se bazira na ideji da ljudska bića imaju univerzalna prirodna prava, ili status, nezavisno od pravne jurisdikcije ili drugih određujućih faktora kao što su etnicitet, državljanstvo i spol.
Cublac
Kiblak je naselje i opština u centralnoj Francuskoj u regionu Limuzan, u departmanu Korez koja pripada prefekturi Brive la Gajar.
Po podacima iz 1999. godine u opštini je živelo 1515 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 75 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 20,18 km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 300 metara (maksimalnoj 326 m, a minimalnoj 88 m).
Ljudska prava
Koncept ljudskih prava ima svoj koren u zapadnoj školi prirodnog prava, koja se razvila pod uticajem prosvjetiteljskih filozofa 18. veka. Jednu od svojih prvih praktičnih primena je stekao nakon francuske revolucije u Deklaraciji o pravima čovjeka i građanina.
Od početaka do kraja antike
mini|225px|Deo Hamurabijevog zakonika
Tokom historije ideja o postojanju osnovnih ljudskih prava se pojavila pre gotovo 4.000 godina tokom vladavine babilonskog kralja Hammurabija u 18 veku pre nove ere. Ovaj ratoborni kralj koji će tokom 42 godine svoje vladavine uspešnim ratovima proširiti svoje kraljevstvo će u historiji ostati poznat pre svega po Hamurabijevom zakoniku kojim su regulirani svi zakoni u njegovom kraljevstvu. Iako je taj zakonik imao svoje prethodnike na području Mezopotamije kao što je na primer bio Urukagin zakonik koji navodno govori o slobodi i jednakosti on je najbolje sačuvan primerak tog doba pa od njega počinje službena historija ljudskih prava. Dobro sačuvani primjerci Hamurabijevog zakonika osim kazni za razna protuzakonita djela govore i o pitanjima ženskih prava, muških prava, dječjih prava i prava robova što ga čini jedinstvenim sačuvanim zakonikom svog doba.
Hamurabijev zakonik će se koristiti vekovima nakon što je prvi put izdan u 18 veku, ali vremenom će ipak pasti u zaborav nakon čega se moralo čekati na zakonik Kira Velikog osnivača Ahemenidske Perzijske Monarhije. Sačuvani primerak njegovog zakonika će biti poznat pod imenom Kirov cilindar koji veliki kralj izdaje 539 pre nove ere povodom osvajanja Babilona. U njemu on garantira vjerska prava i pravo na povratak u svoje domove osoba zatočenih u Babilonu od strane sada poražene države. Kirov cilindar će u 20 veku postati predmet brojnih kontrovezi pri čemu se ona osnovna tiče pitanja da li se on bavi ljudskim pravima ili ne. Neki eksperti i ustanove ga danas smatraju prvim službenim dokumentom o ljudskim pravima  dok se određeni eminentni historičari ahemenidskog perioda protive takvoj interpretaciji. Bez obzira na kontroverzu njegova kopija se danas nalazi u sjedištu Ujedinjenih Naroda kao simbol bezvremenskih ljudskih prava.
Gotovo u isto vreme kada nastaje Kirov cilindar u Kini živi i radi na Konfucije na čijim idejama nastaje Konfucijanizam. Temelj tog etičkog i filozofskog sistema koji će zavladati Kinom, Korejom, Japanom i Vijetnamom će biti humanizam. Zlatno pravilo konfucijanizma glasi:"Ne čini drugima što ne želiš da drugi učine tebi",a od osoba se očekuje da postupaju humano i altruistički prema drugim članovima zajednice u kojoj živi. Po konfucijanizmu čak su i vladari dužni držati se pravila humanizma, a oni koji to ne čine gube pravo na vladavinu.
Nakon Bliskog Istoka i Kine sledeću značajnu stranicu u historiji ljudskih prava je ispisala Indija čiji vlada Ašoka u trećem veku pre nove ere vrši revolucionarne promene. U svojim ediktima napisanim između 269 i 231 pne Ašoka se bavi pravima stanovnika, zatvorenika i životinja. Po pitanju zatvorenika osuđenih na smrt Ašoka je naredio trodevnu odgodu izvršavanja smrtne kazne kako bi osuđenik mogao podnijeti žalbu na presudu što je u to doba bio revolucionarni koncept kao i onaj socijalnim pravima običnih stanovnika. Po Ašokinom konceptu socijalnih prava u svim delovima njegove države su se morali nalaziti lekovi za lečenje stanovnika (i životinja). U slučaju ako na nekom području nije bilo moguće praviti lekove zbog nedostatka matirjala za njih država se obavezala da nabavi lekove za to područje kako bi svi imali mogućnost za lečenje. Taj Ašokin edikt predstavlja prvi historijski zakonik koji spominje pravo na lečenje, što je druga revolucionarna promena koja se nalazi u njemu tako da na kraju pitanje religije postaje gotovo nevažno u obziru na ranije spomenuta pravila bez obzira što ono govori da sve religije imaju ista prava jer govore o istim pozitivnim vrednostima.
U Evropi odlučujuću ulogu u razvoju zakona i povodom toga ljudskih prava će odigrati Rimska Republika i potom Rimsko Carstvo. Prvo će se na historijskoj sceni pojaviti Zakoni dvanaest tablica i potom prirodne zakone koji će regulirati prava i dužnosti stanovnika rimske države. . Kao što je Rimsko Carstvo zakonima uredilo pitanje prava stanovnika ono je kao prvo u historiji donijelo zakone kojima su se štitila i određena ljudska prava robova. Prvi je to učinio car Klaudije koji donosi odluku da rob napušten od gospodara postaje slobodan čovjek, na što se ubrzo nadovezao njegov nasljednik Neron s zakonom da rob može dignuti tužbu protiv svog gospodara na sudu. Vrhunac prava robova je nastupio praktički 100 godina kasnije kada Marko Aurelije donosi odluku da se gospodarima koji ubiju svog roba sudi za ubojstvo.
Srednji vijek i posle
mini|225px|[[Corpus iuris civilis]]
Pad Zapadnog Rimskog Carstva u 5 vekom i potom preživljavanje samo ostataka Istočnog u 7 veku je samo ubrzalo propadanje ljudskih prava na Mediteranu koje se počelo događati već od polovice 3 veka. Kako su u Evropi propala sva do tada stečena ljudska prava njihov barjak preuzima novostvorena muslimanska religija čiji zagovornici zauzimaju u 7 veku celu Muslimanska osvajanja|afričku obalu mediterana, bliski i srednji istok]], a potom početkom 8 veka i Hispaniju. Medinskim ustavom kojeg će donijeti prorok Muhamed 622 ili 623 godine biti će regulirana prava i obveze svih stanovnika muslimanske države. Taj ustav garantira religiozne slobode, prava žena, stvaranje sudskog sistema za sređivanje problema i mnogo drugog. Posebna zanimljivost Muhamedovih zakona se našla u činjenica da su oni pored ostalog dali ratnim zarobljenicima prava tako da ih na primjer onaj u kojem su zarobljeništvu mora hraniti,a robovi su također dobili određena prava kao ljudska bića. Kako bi se ta ljudska prava stavila u kontekst svog vremena dovoljno je naglasiti da je to u evropi vreme kada rječ potomka anglosaksonskih osvajača na sudu vredi kao rječ dva potomka romanobritanski starosjedioca.
mini|225px|[[Magna charta libertatum]]
Iz trenutačne zapadnoevropske perspektive sledeći korak u razvoju ljudskih prava se dogodio u Velikoj Britaniji 1215. godine kada je tamošnji engleski kralj Ivan Bez Zemlje pod pritiskom pobunjenih feudalaca morao potpisati Magnu Cartu kojom su ograničene kraljeve moći. Članak 29 Magna carte koji se danas smatra najvažnijim za ovu perspektivu razvoja ljudski prava govori da niti jedan slobodni čovjek neće biti zatvoren ili prognan bez zakonitog suđenja. Tokom praktički istog vremena to jest 7 godina kasnije Kraljevina Ugarska donosi prvu zlatnu bulu koja samo regulira odnos i prava kralja s jedne, plemića s druge strane. Praktički jedina još evropska država koja je imala zakonom regulirana prava i obaveze su bili još uvijek preživjeli ostaci Istočnog Rimskog Carstva koje je nastavilo neprekinuti rimsku pravnu tradiciju i na osnovu čega će Srbija u 14 veku donesti Dušanov zakonik.
mini|225px|[[Dušanov zakonik. Prizrenski prepis iz 15. veka]]
Dok je u Evropi tokom 15 veka došlo do početka formiranja kakvog takvog pravnog sistema koji je pokušavao regulirati prava i dužnost stanovnika daleko od toga da bi im dao ravnopravnost u američkim kolonijama tamošnji domoroci nisu imali baš nikakva prava. Kako bi se to promenilo Kastilja je donijela Burgoške zakone 27.12.1512. godine kojima je pokušala regulirati prava američkim domorodaca. Tim zakonima država je regulirala tamošnja iskorištavanja Indijanaca, ali je regulirala da oni moraju dobiti plaću za svoj rad, hranu i krov nad glavom. Ti zakoni će na žalost Indijanaca ostati samo mrtvo slovo na papiru.
mini|225px|Originalni dokument Varšavske konfederacije
Nastanak moderne ideje o ljudskim pravima
mini|225px|[[John Locke čiji radovi će biti inspiracija za američku revoluciju]] Tokom 17 i 18 veka na području zapadne Evrope počinje da se filozofima po prvi put javlja ideja o prirodnim pravima svih ljudi. U prvo doba centar tih filozofskih razmišljanja su bili Nizozemska i Engleska gdje žive Hugo Grotius, Thomas Hobbes i John Locke. Holanđanin Grotius se u svom životu borio za postavljanje države iznad crkve i postojanje slobode religije pošto se država ne bi smjela mješati u vjerska razmišljanja svojih stanovnika. Zbog borbe za tako razmišljanje on će biti zatvoren, a njegov nadređeni pogubljen, ali osim što je tako otvorio put drugima on je svojom knjigom De jure belli ac pacis postavio temelje internacionalnog zakona po pitanju legalnog statusa rata. Englez Thomas Hobbes koji dolazi kasnije će u svojim radovima s jedne strane podržavati kraljevski absolutizam,a s druge strane će se baviti pravima pojedinca, prirodnim zakonima po kojima su svi ljudi rođeni jednaki i teorijom socijalnog ugovora između svih članova ljudske zajednice bez obzira na njihov položaj u društvu. Zbog svog rada Hobbes će biti smatran jednim od očeva moderne političke filozofije ,a njegov rad će biti nastavljen od filozofa John Lockea koji će u svom dijelu Dvije rasprave o vladi iz 1689. godine dodatno razraditi Hobbesov koncept socijalnog ugovora i razrađenu teoriju prirodnih prava. Po Lockeu ljudi su rođeni slobodni i jednaki, a da nema društva oni ne bi imali obaveze jedni prema drugome. Drugi dio Lockeove važnosti za razvoj ideje o ljudskim pravima je njegov poziv na vjersku toleranciju kao i ideja da stanovnici sami biraju svoju vladu. Te njegove ideje u Evropi će dalje razrađivati Voltaire (1694. - 1778.), Jean-Jacques Rousseau (1712. - 1778.) i Immanuel Kant (1724. - 1804.),a ona dodatna da je obaveza stanovnika pokrenuti revoluciju kada su njihova prava ugrožena od vlade će ga učiniti dodatno popularnim tokom američke revolucije (1776).
Na početku američke revolucije biti će 4.7.1776. godine donesena Američka deklaracija o nezavisnosti koja će se direktno pozivati na Lockeov rad,a druga tvrdnja u deklaraciji koja glasi:"Svi ljudi su rođeni jednaki pošto ih je Stvoritelj podario neupitnim pravima među koje spadaju ona na život, slobodu i pravo na sreću" će biti u zapadnim državama često citirana kao moderni početak ljudskih prava. Osim ovog iz zapadne perspektive važnog događaja u razvoju ljudskih prava tu se našla i francuska deklaracija o pravima čovjeka koja je usvojena 26.8.1789. to jest nakon početka francuske revolucije. Ta francuska deklaraciji iz 1789, koja će biti dodatno proširena 1793. počinje prvim člankom koji kaže:"Ljudi se rađaju i žive slobodno i jednaki u pravima. Društvene razlike mogu postojati samo kao opće vrijednosti" dok četvrti članak nastavlja u sličnom stilu:"Svi građani, su jednaki u očima zakona, imaju isti pristup javnim položajima, mjestima i službi, u skladu sa njihovim mogućnostima, bez obzira na razlike sem u vrlinama i nadarenosti".
mini|225px|Deklaracija o pravima čovjeka i građanina iz 1789. godine (Francuska)
To pozivanje na ljudska prava koja su jednaka za sve stanovnike se krajem 18 vijeka kada nastaju ove deklaracije ipak nije odnosila na baš sve to jest robovi su bili iz njih izuzeti. To će se ukidanjem robovlasničkih sistema promjeniti tokom 19 veka kada se po prvi put počinje koristiti pojam ljudska prava. Drugu polovicu 19 vijeka po pitanju ljudskih prava obilježava opće prihvaćanje raznih njihovih oblika u Evropi, SAD-u i Kanadi dok će s druge strane od njih najćešće biti izuzete prekomorske evropske kolonije. Najgori javno znani primjer tamošnjih kršenja ljudskih prava će postati Slobodna Država Kongo u kojoj će zločini protiv tamošnjeg stanovništva toliko užasnuti Evropu i SAD da će ta takozvana država biti oduzeta belgijskom kralju 1908. godine.
Kako u 19 vijeku dolazi do proširenja ideje o ljudskim pravima, tako su se pojavili i Evropi i Americi pojavili pokreti koji se zalažu za jednaka prava muškaraca i žena kao i onaj o osmočasovnom radnom danu. Prvi pokret barem de jure ostvaruje svoj cilj kada žene dobivaju pravo glasa od kojega su do tada bile izuzete,a drugi dio se počinje ostvarivati četri dana nakon oktobarske revolucije kada novostvorena Sovjetska Rusija na svom teritoriju uvodi osmočasni radni dan za sve radnike nakon čega ga počinju uvoditi i druge države koje su do tada imale to pravilo u najboljem slučaju samo za posebne grupe radnika od čega je najdalje do 1917. bio došao Novi Zeland koji je raznim sporazumima bio obuhvatio gotovo sve radnike
Povelja Ujedinjenih naroda
Po završetku Drugog svetskog rata države pobednice užasnute zločinima počinjenim od strane Nacističke Nemačke i Japanskog Carstva su donijele odluku o osnivanju Ujedinjenih Naroda u čijoj povelji će biti određena i ljudska prava. U skladu s tim zaključkom članci 55 i 56 Povelje UN-a koja je donesena 1945. godine govore sljedeće:
Ova definicija iako je nepotpuna u puno pogleda predstavlja jedinu međunarodnu opće prihvaćenu definiciju ljudskih prava to jest dužnosti država u zaštiti i promociji prava stanovništva.
Univerzalna deklaracija o ljudskim pravima
mini|225px|Eleanor Roosevelt s univerzalnom deklaracijom o ljudskim pravima čiji je bila glavni sponzor
Godinu dana nakon donošenja Povelje Ujedinjenih naroda počeo je rad na Univerzalnoj deklaraciji o ljudskim pravima koja će biti izglasana 10.12.1948. godine.
Baywood-Los Osos, California
Baywood-Los Osos je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo. stanovnika.
Ljudska prava
Univerzalna deklaracija o ljudskim pravima
Deklaracija će imati sveukupno 27 članova podijeljenih na različite tematike tako da prva dva predstavljaju uvod koji se poziva na principe slobode, jednakosti i bratstva. Članovi od 3. do 6. se bave pravima pojedinaca i zabranom robovanja, oni 6-11 s osnovnim ljudskim pravima, 12-17 se bave pravima pojedinaca u društvu, 18-21 se bave s vjerskim, javnim i političkim slobodama dok se posljednji članovi bave socijalnim, ekonomskim i kulturnim pravima.
Niti jedna država nije 1948. godine glasala protiv ovakve deklaracije o ljudskim pravima, ali politički problemi koje je ona stvorila su postali očiti. Za deklaraciju su glasale proameričke države dok su suzdržane pri glasanju bile prosovjetske države i Saudijska Arabija kao jedina stvarno nezavisna muslimanska država i istovremeno zaštitnica muslimanskih svetih mesta Meke i Medine.
Bez obzira na to neslaganje među državama Univerzalna deklaracija o ljudskim pravima će postati nekakav ideal kojem države teže,a njoj će 1966. godine još biti dodani međunarodni dogovor o civilnim i političkim pravima kao i dogovor o ekonomskim, socijalnim i kulturnim pravima koji će stupiti na snagu 1976. godine s tim da će Kina, Saudijska Arabija, Kuba i još par manjih država odbiti potpisati kovenant o civilnim i političkim pravima, dok će SAD, Saudijska Arabija i još par manjih država odbiti onaj o ekonomskim, kulturnim i socijalnim pravima.
Prema Univerzalnoj deklaraciji o pravima čoveka, fundamentalna ljudska prava se krše kada, između ostalog:
Ostali UN sporazumi
mini|400px|Države koje u potpunosti priznaju konvenciju o zabrani rasne diskriminacije su žute. One koje ne priznaju članak 14 konvencije su zelene, dok države koje konvenciju nisu potpisale su sive Tokom sledećih desetljeća doći će do pojave i raznih drugih međunarodnih sporazuma o ljudskim pravima unutar raznih organa Ujedinjenih Naroda. Prvi od tih sporazuma je međunarodna konvencija o eliminaciji svih vrsta rasne diskriminacije. Ona biva izglasana 1966. godine u generalnoj skupštini UN-a kao odgovor na prije svega jačanje antisemitizma,ali i sve druge vrste diskriminacija. Iako će ova konvencija biti potpisana od svih država veliki dio njih predvođen SAD-om, Velikom Britanijom, Indijom i Kinom će odbiti članak 14 konvencije koji dava mogućnost pojedincima da pred međunarodnim organima tuže vlastitu državu zbog diskriminacije. Osim osporavanja ovog članka konvencije veliki broj drugih pretežno afričkih i arapskih država osporava član 22. pošto se po jednoj njegovoj interpretaciji dopušta pokretanje postupka pred Međunarodnim sudom pravde, dok s druge strane pre svega zapadnoevropske države i SAD osporavaju član 4. koji govori o govoru mržnje pošto se po njima on nalazi u suprotnosti s slobodom govora.
Vremenski sljedeći sporazum po redu je konvencija o ukidanju svih vrsta diskriminacija prema ženama. Ovu UN konvenciju koja biva izglasana 18.12.1979. godine su potpisale i priznale sve članice Ujedinjenih Naroda s izuzetkom SAD-a, Sudana, Irana, Somalije, Palaua i Tonge. Od država koje nisu u UN-u Tajvan je potpisao konvenciju dok ti nije učinio Vatikan. Trenutačno komitet koji predsjedava ovim pitanjem unutar Ujedinjenih Naroda čine i dvije predstavnice s područja bivše Jugoslavije kojima će mandat isteći 2014. godine. To su Violeta Neubauer iz Slovenije i Dubravka Šimonović iz Hrvatske.
Pet godina nakon konvencije o pravima žena u generalnoj skupštini Ujedinjenih Naroda je izglasana konvencija Ujedinjenih nacija protiv torture. Ova konvencija izglasana 10.12.1984. će dobiti veliki publicitet u svijetu, ali ipak neće postati opće prihvaćena. Dok će ju s jedne strane potpisati sve američke (izuzetak su Bahami) i evropske države, s druge strane će ju odbiti Indija, Iran, Irak, Vijetnam i veći broj afričkih država.
400px|thumb|Države potpisnice konvencije o pravima djeteta su zelene boje
Lipaza
right|thumb|200px|Prikaz [[Gušterača|pankreasne lipaze (PLRP2) morkog praseta. .]]
Ljudska prava
Ostali UN sporazumi
Kao poslednja UN konvencija dolazi ona o pravima migranata. Ova konvencija nije vremenski poslednja jer je bila potpisana još 1990. godine, ali je daleko najnepopularnija od svih drugih konvencija pošto u državama potpisnicama živi samo 3 % stanovnika naše planete. Države potpisnice ove konvencije su pre svega one iz Latinske Amerike i severozapadne Afrike dok su se gotovo sve druge predvođene industrijskim velesilama odbile da ju potpišu.
1237 Genevieve
1237 Genevieve je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa prečnikom od približno 39,81 km. Afel asteroida je na udaljenosti od 2,813 astronomskih jedinica (AJ) od Sunca, a perihel na 2,409 AJ.
Lipaza
Lipaza je enzim koji katalizuje formiranje ili raskidanje (hidrolizu) masti (lipida). Lipaze u potklasa esteraza.
Ljudska prava
Islamska deklaracija o ljudskim pravima
Nakon višedesetljetne tišine u svom protivljenju univerzalnoj deklaraciji o ljudskim pravima Saudijska Arabija se više nije nalazila usamljena pošto su joj se javno u razmišljanju pridružili Sudan i Iran. Nakon Iranske revolucije tamošnja nova vlada je 1981. godine iznesla službeno razmišljanje da im je univerzalna deklaracija neprihvatljiva jer se temelji na sekularnoj interpretaciji jevrejsko-hrišćanske tradicije koja ne može biti prihvatljiva muslimanskim državama. Od te izjave iz 1981. godine politička aktivacija vjernika u muslimanskim državama je rezultirala jačanjem takve interpretacije što je dovelo 1990. godine do potpisivanje Kairske deklaracije o ljudskim pravima.
Lipaza
Lipaze imaju esencijalne uloge u varenju, transportu i preradi dijetarnih lipida (e.g. triglicerida, masti, ulja) u većini, ako ne i u svim, živim organizmima. Geni koji kodiraju lipaze su čak prisutni i u pojedinim virusima.
Cheng Han
Cheng Han (303 ili 304-347) bila je kineska država, odnosno jedno od Šesnaest kraljevstava u doba dinastije Jin. U stvari se sastojala od dva entiteta - države Cheng (成, pinyin Chéng) koju je 304. proglasio Li Xiong i države Han (汉, pinyin Hàn) koju je 338. proglasio Li Shou. S obzirom da je objema državama upravljala porodica Li iz naroda Ba, učenjaci porijeklom iz Kine ih često navode kao jedinstvenu Cheng Han državu. (Porodica Li se opisivala kao dio Ba-Di etniciteta, s obzirom da je poticala sa područja nekadašnje države Ba u modernom Sečuanu odakle se narod Di naselio u modernom Gansuu.) Zapadni tekstovi, s druge strane, te dvije države navode odvojeno. O tome se vodi rasprava—kada je Li Shou preuzeo prijestolje 338, nije navodio da ju je preuzeo od Li Xiongove loze, i za vrijeme vladavine je održavao zasebni hram za Li Xionga. Li Shouov sin Li Shi je, međutim, priznao ranije careve kao svoje prethodnike. Cheng Han je bila najstarija država Šesnaest kraljevstava. Svi vladari Cheng Hana su sebe nazivali "carevima".
Lipaza
Funkcija
Većina lipaza deluje na specifičnoj poziciji na glicerolnoj osnovi lipidnog supstrata (A<SUB>1</SUB>, A<SUB>2</SUB> ili A<SUB>3</SUB>) (tanka creva). Na primer, lipaza ljudskog pankreasa (HPL), koja je glavni enzim za razlaganje dijetarne masti u ljudskom digestivnom sistemu, konvertuje trigliceridne supstrate ulja u monogliceride i masne kiseline.
1237 Genevieve
Ekscentricitet orbite iznosi 0,077, inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike 9,731 stepeni, a orbitalni period iznosi 1541,692 dana (4,220 godine). Apsolutna magnituda asteroida je 10,70 a geometrijski albedo 0,058.
Ljudska prava
Islamska deklaracija o ljudskim pravima
Po ovoj deklaraciji muslimanska interpretacija ljudskih prava se temelji na islamskom pravu. Kairska deklaracija jasno zabranjuje diskriminaciju na osnovi rase, boje, jezika, spola, vjerovanja, religije, političke stranke, socijalnog statusa i bilo kojeg drugog obzira. Također deklaracija se poziva na svetost života i njegovog očuvanja što je dužnost napisana u islamskom pravu.
Lipaza
Funkcija
Nekoliko drugih tipova lipaza se javlja u prirodi, poput fosfolipaza i sfingomijelinaza, međutim one se obično razmatraju zasebno od "konvencionih" lipaza.
Ljudska prava
Islamska deklaracija o ljudskim pravima
Kada se govori o obiteljskim pravima Kairska deklaracija navodi pravo muškaraca i žena na vjenčanje ne obazirujući se na rasu, nacionalnost ili boju kože. Oba bračna partnera imaju ista prava po pitanju djece, ali dužnost muža je socijalna i financijska sigurnost obitelji.
1237 Genevieve
Asteroid je otkriven 2. decembra 1931. godine.
Royersford, Pennsylvania
Rojarsford je grad u američkoj saveznoj državi Pensilvanija.
1236 Thais
1236 Thais je asteroid glavnog asteroidnog pojasa. Približan prečnik asteroida je 22,34 km, a srednja udaljenost asteroida od Sunca iznosi 2,429 astronomskih jedinica (AJ).
Royersford, Pennsylvania
Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 4.752, što je 506 (11,9 %) stanovnika više nego 2000. godine.
1236 Thais
Inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike je 13,158 stepeni, a orbitalni period iznosi 1383,362 dana (3,787 godine). Ekscentricitet orbite asteroida iznosi 0,242. Apsolutna magnituda asteroida iznosi 11,93 a geometrijski albedo 0,059.
Lipaza
Funkcija
Neke lipaze izražavaju i izlučuju patogeni organizmi tokom infekcije. Candida albicans ima posebno veliki broj različitih lipaza, sa širokim spektrom lipidnog dejstva. To doprinosi istrajnosti i virulenciji C. albicans u ljudskom tkivu.
Struktura i katalitički mehanizam
Raznovrstan niz genetički jedinstvenih lipaza je nađen u prirodi. One predstavljaju nekoliko tipova savijanja proteina i katalitičkih mehanizama. Većina lipaza ima strukturu alfa/beta hidrolaznog savijanja  i koristi hidrolazni mehanizam sličan mehanizmu himotripsina u kome učestvuje serinski nukleofil, kiseli ostatak (obično aspartična kiselina), i histidin.
Piagge, L'Aquila
Piagge je naselje u Italiji u provinciji L'Aquila, u regiji Abruzzo.
Prema proceni iz 2011. u naselju je živelo 41 stanovnika. Naselje se nalazi na nadmorskoj visini od 795 m.
1236 Thais
Asteroid je otkriven 6. novembra 1931. godine.
Ljudska prava
Islamska deklaracija o ljudskim pravima
Pored ostalog ova deklaracija zabranjuje hapšenja bez razloga i vođenje bilo kakvih medicinskih ili drugih eksperimenata na ljudima.
Na kraju Kairska deklaracija o ljudskim pravima koja je napisana u 25 točaka navodi u zadnje dvije da su sva prava spomenuta u njoj podložna islamskom pravu.
Deklaracija iz Bangkoka
mini|225px|[[Mahatir Mohammad bivši premijer Malezije i glavni zagovornik deklaracije iz Bangkoka]]
Slično kao što su muslimanske države deklaracijom iz Kaira izložile svoje stajalište o ljudskim pravima nezadovoljne universalnom deklaracijom tako su to učinile i dalekoistočne države deklaracijom iz Bangkoka 1993. godine. Ta deklaracija se poziva na principe Povelje Ujedinjenih naroda, na Univerzalnu deklaraciju o ljudskim pravima i na potrebu univerzalnosti ljudskih prava koji će se neselektivno primjenjivati. Po toj deklaraciji sve države bez obzira na svoju veličinu imaju pravo da same izaberu politički sistem koji im najviše odgovara kao i da samostalno izaberu svoj put razvoja ekonomskog, socijalnog i kulturnog razvoja. U skladu s tim niti jedna država se nema pravo uplitati u unutrašnje poslove neke druge države. Također države potpisnice priznaju da su ljudska prava univerzalna, ali smatraju da se mora uzeti u obzir evolucija internacionalnih normi i različitih kulturnih, istorijskih i religijskih pozadina u čijem kontekstu se ta prava razvijaju.
Najvažnije ljudsko pravo po pitanju deklaracije iz Bangkoka je ono na ekonomski razvoj,a najveća pretnja za to pravo je razlika između bogatih i siromašnih država to jest razlika između sjevera i juga. Države potpisnice deklaracije iz Bangkoka smatraju da je siromaštvo glavna smetnja uživanju ljudskih prava i potvrđuju potrebu razvoja koji će biti čist, siguran i zdrav za ljudsku rasu. Tu razliku između azijskih vrednosti i onih zapadnih će pokušati opisati bivši singapurski premijer Lee Kuan Yew rečima:
Ljudska prava u doba rata
Dok se prije spomenuta prava i njihove interpretacije raznih država i organizacija bave stanovnicima u doba mira Ženevske konvencije reguliraju prava zarobljenih vojnika i običnih slobodnih stanovnika u doba ratne situacije. Početak regulacije tih prava pada još u 1864. godinu kada evropske države 22.8.1864. godine potpisuju prvu ženevsku konvenciju koja se pre svega bavila pravima ranjenih vojnika. Po toj prvoj konvenciji države potpisnice se obavezuju humano ponašati prema svim zarobljenim ranjenim i bolesnim neprijateljskim vojnicima koje je država dužna liječiti. Također države se obavezuju drugu zaraćenu stranu obavjestiti o poginulim identificiranim vojnicima.
Vremenom je ta konvencija postala nedovoljna pa je kao posljedica užasa Rusko-japanskog rata sklopljena 1906. godine druga konvencija koja se bavila pre svega pravima pripadnika ratne mornarice.
Treća Ženevska konvencija koja je potpisana 27.7.1929. godine če postati neupitno najvažnija i najcitiranija od svih u doba rata. Ona se bavi pravima svih ratnih zarobljenika u međunarodnom ratu. U popis osoba koje imaju zaštitu po toj konvenciji se računaju osim običnih vojnika, pripadnici dobrovoljačkih jedinica, milicija, civila na okupiranim područjima i pripadnika vojnih snaga čije postojanje kao legalnih jedinica ne priznaje druga strana. Ova konvencija je posebno zanimljiva pošto njen 3 članak po prvi put govori o pravima vojnika u doba građanskog rata za razliku od svih drugih konvencija koje se bave samo međunarodnim sukobima.
Četvrta Ženevska konvencija će biti potpisana 1949. godine pod enormnim utjecajem Drugog svjetskog rata i pre svega tadašnjih masovnih žrtava civilnog stanovništva. Članak 4 ove konvencije glasi: "Osobe zaštićene po ovoj konvenciji su oni koji u bilo kojem trenutku i na bilo koji način se nađu na području ratnog sukoba ili okupacije, u rukama jedne od strana u sukobu ili okupacijskih snaga od kojih nisu državljani." Konvencija iz tog popisa zaštićenih osoba naglašeno isključuje državljane države koja nije potpisala konvenciju i stanovnike neutralne ili savezničke države koja ima normalne diplomatske odnose s državom u čijim se rukama nalaze.
Zaštita kojoj su podložni civili na okupiranom području kao i ratni zarobljenici je zaštita od:
Četvrta Ženevska konvencija će nakon te 1949. godine biti proširivana s 3 dodatna protokola, ali dva koja se bave pravima žrtava u građanskom ili internacionalnom ratu će ratificirati sve države Europske unije, Rusija i Kina i većina manjih država, dok će Indija, Indonezija, Izrael, Pakistan, SAD i Turska to odbiti, a treću konvenciju koja stvara jedinstven znak za sve medicinske ratne jedinice će ratificirati većina Europske Unije i SAD, ali i malen broj drugih država.
Savet za ljudska prava Organizacije ujedinjenih nacija
Tri godine nakon donošenja povelje Ujedinjenih naroda to jest 1948. godine biva osnovana Komisija Ujedinjenih naroda za ljudska prava koja će biti poznata po engleskoj skraćenici UNHCR. Tokom 60 godina svog postojanja ova organizacija će proći kroz dvije potpuno različite faze. U prvoj koja traje od 1948. do 1967. godine UNHCR će raditi na promociji ljudskih prava, ali ih neće nikome nametati dok u drugoj fazi koja će trajati od 1968 do 2006. godine će aktivno raditi na ljuskim pravima. U toj drugoj fazi UNHCR provodi istrage kršenja ljudskih prava tokom koje se barem de jure ne obaziru na granice i dopuštenja država za istragama. Tokom 6 desetljeća dugog postojanja UNHCR će biti kritiziran pre svega po tome što svaka država bez obzira na vlastito stanje ljudskih prava može postati predsjedavajuća u ovoj organizaciji tako da će zbog toga doći gotovo do diplomatskog incidenta kada Sudan 2004. godine biva izabran na tu poziciju.
Manje od 2 godine nakon toga događaja UNHCR biva ukinut, a na njegovo mesto dolazi Savet za ljudska prava Organizacije ujedinjenih nacija. Ovom UN organizacijom upravlja 47 država članica koje bivaju izabrani od strane generalne skupštine UN-a po regionalnom ključu tako da Afrika, Azija i Evropa s angloamerikom davaju po 13 članica,a Latinska Amerika ih dava 8. Za razliku UNHCR-a da bi država bila izabrana u upravljački odbor ove organizacije teoretski ona mora ispunjavati par najosnovnih uvjeta koji dokazuju da ih ona samo na svom teritoriju poštuje. To navodno pravilo na kraju ipak neće sprečiti da na primer iz zapadne perspektive kršitelji ljudskih prava Etiopija, Libija i Ujedinjeni Arapski Emirati budu izabrani.
Osnovno oruđe Saveta za ljudska prava Organizacije ujedinjenih nacija za promociju ljudski prava je periodični pregled ljudskih prava svih država članica UN-a. Tokom tog pregleda koji se ponavlja svake 4 i pol godine utvrđuje se stanje ljudskih prava u svakoj državi i daju se zahtjevi da se neka prava poboljšaju ako ne ispunjavaju određene uvjete.
Visoki komesarijat UN za ljudska prava
Visoki komesarijat je najnovija agencija UN-a za ljudska prava. Ona nastaje 21.12.1993. nakon Svetske konferencije za ljudska prava s ciljem koordinacije poslova za zaštitu ljudskih prava unutar Ujedinjenih Nacija. Predsedavajući ove agencije nosi titulu Visokog komesara za ljudska prava,a trenutačna osoba na ovoj funkciji je južnoafrička odvjetnica indijskog porjekla Navi Pillay. Godišnji budžet ove agencije iznosi 120 miliona dolara, a javno proglašeni njegovi ciljevi su:
Lekovi protiv gojaznosti
thumb|right|[[Orlistat (Xenical), često korišćeni lek za tretiranje gojaznosti, i sibutramin (Meridia) koji je nedavno povučen sa tržišta zbog kardiovaskularnih nuspojava]]
Lekovi protiv gojaznosti ili lekovi za gubljenje telesne težine su farmakološki agensi koji redukuju ili kontrolišu telesnu težinu. Ovi lekovi menjaju jedan od fundamentalinh procesa ljudskog tela, regulaciju težine, putem promene apetita ili apsorpcije kalorija. Glavni načini tretmana prekomerne težine i gojaznosti su i dalje dijeta i fizičko vežbanje.
FDA je do sada odobrila za dugotrajnu upotrebu samo jedan lek protiv gojaznosti, orlistat (Xenical). On umanjuje intestinalnu apsorpciju masti putem inhibiranja pankreasne lipaze. Rimonabant (Acomplia), jedan drugi lek, deluje putem specifične blokade endokanabinoidnog sistema. On je razvijen polazeći od činjenice da pušači kanabisa često osećaju glad. Taj lek je bio odobren u Evropi za tretman gojaznosti, međutim iz bezbednosnih razloga nije odobren u SAD i Kanadi. Evropska medicinska agencija je oktobra 2008 preporučila suspenziju prodaje rimonabanta jer je zaključeno da rizici nadmašuju korist. Sibutramin (Meridia) deluje putem inhibicije deaktivacije neurotransmitera u mozgu, čime se umanjuje apetit. Taj lek je povučen sa tržišta u SAD i Kanadi oktobra 2010 zbog mogućih kardiovaskularnih problema.
Zbog potencijalnih nuspojava, preporučuje se da se lekovi protiv gojaznosti propisuju samo u slučajevima kada se smatra da korist nadmašuje rizike.
Popis stanovništva 1953. u FNRJ
right|thumb|320px|Narodni sastav FNRJ prema popisu iz 1953. '''Popis stanovništva 1953. u FNRJ''' je obavio Savezni zavod za statistiku i evidenciju FNRJ 31. marta 1953. godine. Popisnica, obrazac je sadržavao 25 pitanja za svako lice i List za domaćinstvo sa uputstvom za popunjavanje. Ovaj popis je došao svega 5 godina posle prethodnog, ali je trebalo da bude prvi od redovnih koji se obavljaju svakih deset godina na početku decenije.
Jugoslavija je tada imala 16.936.573 žitelja ili 66 stanovnika na km2. Narodni sastav bio je sljedeći: Srbi 7.065.923 (41,7%), Hrvati 3.975.550 (23,5%), Slovenci 1.487.100 (8,8%), Muslimani/Bošnjaci 998.698 (5,9%), Makedonci 893.427 (5,3%), Albanci 754.245 (4,5%), Mađari 502.175 (3,0%), Crnogorci 466.093 (2,7%), Turci 259.535 (1,5%), Slovaci 84.999 (0,5%), Romi 84.713 (0,5%), Bugari 61.708 (0,4%), Nijemci 60.536 (0,4%) i drugi.
Zanimljivost
Za 11. pitanje koje se odnosilo na narodnost (nacionalna pripadnost) uputstvo je glasilo
Ovo je značilo da se u slučaju regionalnog izjašnjavanja (Bokelj, Istranin) upisuje Jugosloven-neopredeljen.
Mliječna staza
thumb|250px| Andromedina galaksija M31. Slično bi izgledala Mliječna staza kada bismo je mogli vidjeti izvana.
Mliječna staza (ijek.) ili Mlečna staza (ek.) (Mliječni put (ijek.) ili Mlečni put (ek.), ili Kumova slama, Rimska cesta, Galaksija), je galaksija kojoj pripada naš Sunčev sustav, u kojem je Zemlja jedan od planeta. Noću je na nebu vidimo kao svijetli trag. Galileo Galilej je godine 1609. teleskopom ustanovio da je taj trag sastavljen od velikog broja zvijezda.
Fizička svojstva
Mliječna staza je spiralna galaksija čija je ukupna masa oko trilijun puta veća od mase Sunca. U Mliječnoj stazi nalazi se između 200 i 400 milijardi zvijezda i velika količina međuzvjezdane materije - svijetle i tamne. Mliječna staza je tvorevina u obliku diska ili leće promjera oko 100 000 svjetlosnih godina, a u poprečnom smjeru mnogo manje. U središtu se nalazi zadebljanje promjera oko 30 000 svjetlosnih godina. Analiza dinamike zvijezda i međuzvjezdane materije sugerira da svijetla tvar (ona koja emitira elektromagnetsko zračenje) čini samo 10% ukupne mase galaksije. Ostatak čini tzv. tamna tvar.
Tvar nije ravnomjerno raspoređena između središta i ruba - većina tvari se nalazi u spiralnim krakovima (četiri velika i dva manja). Spiralni krakovi su nakupine zvijezda i međuzvjezdane tvari koje izgledaju kao da se "odmotavaju" od središta galaksije. Područja stvaranja zvijezda i područja ioniziranog vodika nalaze se upravo u kracima. U područjima između krakova gustoća tvari je 2 do 3 puta manja nego u krakovima. Sunce je od središta udaljeno oko 26 000 svjetlosnih godina, unutar diska, na unutarnjem rubu kraka koji nazivamo Orionov krak. Cijela galaksija je u stanju gibanja, ali ne kao čvrsto tijelo, pa stalno mijenja svoj oblik (iako vrlo sporo za naše poimanje). Kao i ostale zvijezde, Sunce kruži oko centra galaksije. Za jedan puni krug mu treba oko 220 milijuna godina i taj period se naziva kozmička godina.
Iznad i ispod diska se nalazi područje galaktičkog haloa. Halo sadrži oko 150 kuglastih skupova zvijezda. Kuglasti skupovi su nakupine (aglomeracije) starih zvijezda, najstarijih u galaksiji. Vrlo je malo svijetle tvari u halou u usporedbi sa diskom galaksije, međutim, gravitacijske studije pokazuju da se upravo u halou nalazi većina "tamne tvari" u galaksiji. Tamna tvar se proteže do udaljenosti od čak 300 000 svjetlosnih godina od središta i tvori galaktičku koronu.