cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
لاس اينجلس
1847ع کان هاڻوڪو دور
ميڪسيڪو ـ آمريڪا واري جنگ کان پوءِ 13 جنوري 1847ع تي هي علائقو آمريڪي حڪومت جي هٿ هيٺ آيو ۽ ميڪسيڪو حڪومت هتان ختم ٿي وئي. 1876ع ۾ هتي پهرين ريل جي پٽڙي وڇائي وئي. هن ريل جي پٽڙيءَ نيو اورلينس (New Orleans) شهر کي لاس اينجلس سان ملائي ڇڏيو. ساڳئي ئي دور ۾ لاس اينجلس کي ريل رستي ڪنساس ۽ ڪولوراڊو سميت ٻين ڪيترن ئي شهرن سان پڻ ملايو ويو. ان بعد هن شهر کي مختلف رستن (Roads) وسيلي آمريڪا جي مختلف حصن سان ملايو ويو. 1892ع ڌاري هتان تيل ۽ گئس جا وڏا ذخيرا هٿ آيا، جنهن ڪري هن شهر تيزيءَ سان ترقي ڪئي ۽ 1900ع تائين هن جي آدمشماري 102،000 تائين پهچي وئي. 1910ع ۾ هاليووڊ کي لاس اينجلس جو حصو بنايو ويو ۽ 1921ع تائين دنيا جي 80 سيڪڙو فلم انڊسٽري هن شهر ۾ پنهنجا خيما کوڙيا. 1930ع تائين شهر جي آبادي ڏهن لکن کان به وڌي وئي ۽ 1932ع ۾ هتي اولمپڪ راندين جو ميلو سجايو ويو. ٻي عالمگير جنگ دوران هتي هوائي جهازن، سامونڊي جهازن ۽ ٻيو جنگي سازوسامان ٺاهڻ جا ڪيترائي ڪارخانا کليا. 1930 کان 1940ع واري ڏهاڪي ۾ هتي زرعي شعبي ۾ به نمايان ترقي ڏسڻ ۾ آئي. 1965ع ۾ هتي بدترين نسلي وڳوڙ ٿيا جن ۾ 34 ماڻهو اجل جو شڪار ٿيا ۽ 1000 کان مٿي گهايل ٿيا.
راڄپر
تاريخ
سنڌو درياھ جي ساڄي ڪپ تي ھيو ۽ ان جي ٻئي طرف سنڌو درياھ جي کاٻي ڪپ تي ڪَڪِڙي پُرڳڻي سان لڳو لڳ درٻيلي جو پُرڳڻو ھو(جيڪي مير معصوم جي جاگير ۾ اچي ويا)، جتي سھتن ۽ راڄپرن جا راڄ ھُيا، جيڪي پنھنجي پيدائشي حقن لاءِ ڌارئين جي غلبي کي برداشت ڪرڻ لاءِ تيار نہ ھيا. بکر جي مغل نواب سيد بايزيد بُخاريءَ جي اطاعت ھنن جي قومي مذھب ۾ حرام ھُئي. جنھنڪري ھو سدائين بکر جي مُغل نواب سان مُھاڏو اٽڪائيندا رھندا ھيا.
لاس اينجلس
جاگرافي
لاس اينجلس ۽ ان جي آسپاس قسمين قسمين گل، ٻوٽا ۽ وڻ ماحول کي من موھيندڙ بنائين ٿا. برڊ آف پيراڊائينز (Bird of Paradise) ھتان جو سرڪاري گل آھي جڏھن تہ ڪورل ٽري (Coral Tree) ھتان جو سرڪاري وڻ آھي.
آبادي، رنگ نسل
2010ع واري آدمشماريءَ مطابق لاس اينجلس ۾ 3792621 ماڻھو آباد ھئا. آباديءَ جي گھاٽائي 2913 في چورس ڪلوميٽر (8092.3 في چورس ميل) ھئي. انھيءَ آباديءَ مان 874525 (23.1 سيڪڙو) 18 سالن کان گھٽ ڄمار وارا، 434478 (11.5 سيڪڙو) 18 کان 24 سال عمر وارا، 1280367 (31.9 سيڪڙو)  25 کان 44 سال ڄمار وارا، 877555 (23.1 سيڪڙو)  45 کان 64 سال عمر وارا ۽  396696 65 سال يا ان کان وڏي ڄمار وارا ماڻھو ھئا. انھيءَ آباديءَ ۾ ھر 100 عورتن لاِءِ 99.2 مرد موجود ھئا.
رنگ ۽ نسل
مختلف نسلن جي ماڻھن جو آباديءَ ۾ تناسب ھيٺين جدول ۾ ڏيکاريل آھي:
ڦاٽل دھل
thumb|left|225px|باميلڪي دھلاري ڪيمرون جي الهندي صوبي ۾ ڦاٽل دھل وڄائيندي ڦاٽل دھل يا چيريل دھل  ھڪ سکڻو ڏوڪلن وارو موسيقي جو ساز آھي. ڏسڻ ۾ دھل نہ لڳندو آهي. ان کي ڪاٺي ۾ ڪوري دھل وانگر سکڻو کوکو ڪري يا وري بانس مان ٺاھيو ويندو آهي ۽ ان کي مٿان کان ھڪ يا وڌيڪ چير نموني سوراخ ڇڏيا ويندا آهن. اڪثر ھڪ چير واري سوراخ وارا ھوندا آھن. ھڪ کان وڌيڪ چير انگريزي جي اکر H  جي نموني ھوندا آھن. ھي ڊرم پوري آفريڪا ۾ عام آھن ۽ ڏکڻ اوڀر ايشيا سميت اوشيانا ۾ بہ وڄايا ويندا آهن
تجارت
تجارت: ڪامرس: Commerce:
تجارت م ھر اھا سرگرمي شامل آھي جيڪا ڪنھن بہ شئي جي پيداوار کان وٺي ان جي مارڪيٽ ۾ منتقلي ، ٻڌي وڪري(wholesale) ۽ ريزڪي وڪري(retail) مان گذري صارف تائين پھچي استعمال ۾ اچي.ان مرحلي ۾ ويمو، اشتھار، ٽرانسپورٽ، گودامن ذريعي ذخير جي بندوبست، ڪميشن ايجنٽ جو خدمتون ، دلالي(brokerage) ۽ بينڪاري(banking) به شامل ھوندا آھن.اھي سڀ عمل مجموعي طور تي تجارتي سرگرميون سڏيا ويندا آهن. لفظ تجارت، ڌنڌو ۽ صنعت عام طور تي ھڪٻئي جو نعم البدل سمجھيا ويندا آهن پر حقيقت ۾ اھي ھڪٻئي کان مختلف آهن.شين ۽ خدمتن جي وڏي پيماني تي مٽاسٽا کي ڪامرس چئبو آهي.
صنعت
thumb|اسٽونيا جي شھر ڪنڊا ۾ ھڪ سيمنٽ فيڪٽري ،صنعتي ترقي جو ھڪ نشان
ٿري (شھر)
ٿري هي شهر سومرن جو پهريون تختگاهه هو. هن شهر ۾ سومرن جي سردار سومره ٻئي کي تخت تي ويهاريو ويو هو. هيءُ شهر اُلهندي پراڻ جي ساڄي ڪپ تي آباد هو. سندس آثار ديره محبت کان ساڍن ڇهن ميلن جي مفاصلي تي ڏکڻ- اوڀر طرف آهن
آيت الله
حوالا
زمرو: شيعه اسلام زمرو: قم زمرو: مفتي زمرو: لقب زمرو: مذھبي عالم زمرو: مدرسو
بينڪاڪ
تاريخ
بينڪاڪ جي تاريخ گهٽ ۾ گهٽ 15 هين صدي جي شروعات واري آهي، جڏهن هي ايوٿايا جي حڪمراني ۾ درياءَ چائو فرايا جي اولهندي ڪناري تي هڪ ڳوٺ هُيو. دريا جي مُنهن وٽ پنهنجي اسٽريٽجڪ مقام تي هجڻ ڪري، ان ڳوٺ (قصبي) جي اهميت ۾ لاڳاتار وَاڌارو ٿيندو رهيو.بينڪاڪ شروع ۾ دريا جي ٻنهين پاسي قلعن سان لڳولڳ ٻاهرئين ڪسٽم چوڪي جو ڪم ڏيندو هيو، ۽ هي قلعي جي هڪ گهيرو جو هنڌ هيو، جتان سال 1688 ۾ فرانسيسين کي سيام کان بي دخل ڪيو ويو هيو.سال 1767 ۾ برمي سلطنت جي ايوٿايا جي زوال کانپوءِ، نو پڳدار (تاجدار) بادشاهہ تڪسن هن شهر ۾ پنهنجي راڄڌاني قائم ڪئي، جيڪو ٿونبوري مملڪت (بادشاهت) جو اڏو بڻجي ويو.سال 1782 ۾، بادشاهہ ڦوٿايوتفا چلوڪ (راما پهريون) تاڪسين جي جانشيني ڪئي، ۽ راڄڌاني کي رتناڪسين ٻيٽ جي اوڀرندي ڪناري ۾ منتقل ڪري ڇڏيائين، اهڙِيءَ طرح رتناڪسين بادشاهر جو قيام عمل ۾ آيو.شهر جا ٿنڀ 21 اپريل 1782 تي اڏاوت ڪيا ويا، جِن کي اڄڪلهہ واري شهر جو بڻياد رکڻ جي تاريخ سمجيو ويندو آهي.
خبرون
خارجي ڳنڍڻا
(basis) (Mark Frauenfelder)
خبرون زمرو:رابطو زمرو:ربطيات زمرو:ٽيليويزن جا اصطلاح زمرو:ڄاڻ جي سماجيت
سورينام
تاريخ
ھن ملڪ م ھڪ وڏي عرصي کان مقامي انڊين رھاڪو آباد ھيا. سورھين صدي عيسويءَ کان ھتي يورپين حملا آور ڪندا رھيا ۽ سترھين صدي ۾ علائقي تي ڊچ قابض ٿي ويا جن جي دؤر ۾ ھي ملڪ نيدرلينڊز جي ھڪ وڏي ڪمند پيدا ڪندڙ ڪالوني ھيو جتي آفريڪي غلامن جي آبادڪاري ڪئي وئي جن تي ڪمند جي پوک واري معيشيت مدار رکندڙ ھئي ۽ انھن غلامن کي 1863ع ۾ غلامي جي خاتمي سان نجات ملي. 1683ع کان 1795ع تائين ھن ملڪ تي نيدرلينڊز جي ھڪ چارٽرڊ ڪمپني " سوسائٽي آف سورينام" حاڪم رھي. 1954ع ۾ سورينام ڪنگڊم آف نيدرلينڊز جي ھڪ ذيلي رياست بڻجي ويو. 25 نومبر 1975ع ۾ ڪنگڊم آف نيدرلينڊز کان آزاد رياست ٿي ويو پر ان جا نيدرلينڊز سان معاشي، سفارتي ۽ ثقافتي تعلقات بحال رھيا.
پيشو
300px ڊاڪٽري بہ ھڪ پيشو آهي زمرو:پيشا
جناني
جناني هي شهر اُچ ۽ بکر شهر جي وچ ۾ درياهه سنڌ جي ڪناري تي هڪ وڻندڙ سهڻو شهر هو. هن شهر ۾ سومرا ڪثرت سان رهندا هئا. هيءُ شهر قديم زماني ۾ مصر تائين مشهور هو. هن شهر لاءِ مشهور سياح ابن بطوطه کي شيخ برهان الدين اعرج اسڪندريه ۾ ٻڌايو هو ته: سنڌ ملڪ ۾ توکي هڪ اهڙي قوم ان شهر ۾ ملندي، جا نه ڪنهن سان (گڏ) کائي ٿي ۽ نه وري ان قوم جا ماڻهو ٻئي قوم سان شادي وغيره ڪندا آهن. آثار قديم جا ماهر اڄ تائين هن شهر جي کنڊرن کي هٿ ڪري نه سگهيا آهن.
وارھ ديھ
آبادي
2017 جي آدمشماري مطابق ھن ديھ جي ٻھراڙيءَ جي آدمشماري 5,413 ھئي جيڪا 877 خاندانن تي مشتمل ھئي. ديھ ۾ واقع شھر وارھ جي آبادي جي ڳوٺن جي ڪل آبادي 37,921 ھئي جيڪا 7,047 خاندانن تي مشتمل ھئي. . ديھ جي ڪل شھري ۽ ٻھراڙيءَ جي جملي آبادي 43,334 ھئي جيڪا 7,924 خاندانن تي مشتمل ھئي.
لنگئا فرانڪا
حوالا
زمرو:ٻوليون
انم گوھر
فلم
Zafar, Hareem (2016-11-15). "Gohar Mumtaz's Wife 'Anum Ahmed' to Sizzle in Upcoming Drama 'Yeh Ishq' on ARY Digital". Brandsynario. Retrieved 2019-05-31.
ڳورھائپ
ٻيا نالا
پيٽ ۾ ٻچو ھجڻ واري مائي، زال (زائفان، عورت) کي ھيٺئين نالن سان سڏٻو آھي ڳرڀ واري، ڳرڀَ وتي، اُميدواري، ٻيو روح واري.
حوالا
زمرو:خاندان
ودياپتي
ودياپتي 1352ع ۾ پيدا ٿيو. کيس ميٿلي ٻوليءَ جو ڪوئل ڪوي پڻ سڏيندا آهن. ھي ميٿلي ۽ سنسڪرت ٻولين جو شاعر ھيو. ھي موجوده بھار رياست جي مڌوبني ضلعي ۾ واقع ميٿلا واري خطي جي بسفي نالي ھڪ ڳوٺ ۾ برھمڻ گھراڻي جي شري گناپتي ٺاڪر جي گھر ۾ پيدا ٿيو. سندس نالي ۾ وديا معنيَ ڄاڻ يا علم ۽ پتي معنيَ مالڪ آھي اھڙي طرح سندس نالي جي معنيَ علم وارو ماڻھو آھي. ان جي جنم جي تاريخ بابت اڃان اختلاف آھن سندس والد تيرھٽ جي حاڪم راجا گڻيشور جي درٻار جو ٻانڀڻ ھيو. ودياپتي ٻہ شاديون ڪيون جن مان کيس ٽي پٽ۽ چار ڌيئر ھيون.
ايسوسيئيشن آف انٽرنيشنل ڪلر
ايسوسيئيشن آف انٽرنيشنل ڪلر يا رنگن جي بين الاقوامي انجمن (Association Internationale de la Couleur (AIC), ھڪ لرنيڊ سوسائٽي آهي جنھن جو مقصد دنيا جي اندر رنگن جي باري ۾ تحقيق جي ھمٿ افزائي ڪرڻ، رنگن جي ڄاڻ کي ڦھلائڻ۽ عالمي سطح تي سائنس، آرٽ، ڊزائين ۽ صنعت جي ميدانن ۾ رنگن جي مسئلن جو حل ڪڍڻ آهي. ھن انجمن جو دنيا جي ٻين لاڳاپيل تنظيمن سان رنگن جي باري ۾ قريبي سھڪار آھي جن ۾ انٽرنيشنل ڪميشن فار اليومنيشن، انٽرنيشنل آرگنائيزيشن فار اسٽينڊرڊائيزيش  ۽ انٽرنيشنل ڪميشن فار آپٽڪس شامل آهن . 2009 ۾ جن تنظيم رنگن جو عالمي ڏينهن ملھائڻ جي شروعات ڪئي.
راءِ خاندان
712ع ۾ جڏهن عربن سنڌ تي ارڙهون حملو ڪيو ته راجا ڏاهر ان جنگ ۾ مارجي ويو. ان حملي جي اڳواڻي محمد بن قاسم ڪري رهيو هو، جنهن عراق جي گورنر حجاج بن يوسف جي حڪم تي، انهن سڀني سنڌين کي مارائي ڇڏيو، جن عرب فوجن سان ويڙھ کاڌي. ان ريت سنڌ جي فوجي قوت ختم ٿي ويئي.
لولي
لولي (Lullaby) سنڌ جو عام ۽ پيارو گيت آھي، جيڪا سنڌي ۽ ٻين زبانن ۾ چئي ويندي آھي. لوليءَ ۾ پنھنجي اولاد لاءِ انتھائي پيار، سوز، امنگ ۽ احساس سمايل ھوندو اھي. ماءُ کان سواءِ لوليءَ جا جذبا ٻين لاءِ بہ ٿيندا آھن. پر ماءُ جي اولاد لاءِ لولي وڏي اھميت واري ھوندي آھي. لوليءَ جا ڪيترائي قسم آهن. نياز همايونيءَ ۽ شيخ ايازَ جديد لوليون بہ لکيون آهن.
رسالو
ميگزين
رسالو __(Magazine)؛
ايسٽيرسڪس
هي لفظ اصل گريڪ زبان جو آهي، جنهن جي معنيٰ آهي ننڍو تارو. هي نشاني پهرئين ته انهيءَ جاءِ تي ڪم ايندي آهي جتي هن وقت ٻوڙي (Dot) ڏني وڃي ٿي يا جتي ڪجهه لفظ يا اکرن يا جملن کي ڇڏي ڏبو آهي، اتي اهي نشانيون هڪ کان وڌيڪ ڏنيون  وينديون هيون. ابتدا ۾ اهڙي نشاني پوري دم ۽ پئراگراف جي پوري ٿيڻ تي ڏني ويندي هئي يا ڪنهن لفظ يا اکر جي اصلاح بابت نشاندهي ڪرڻ لاءِ ڏني ويندي هئي جنهن بابت وڌيڪ حاشي ۾ لکيو ويندو هو يعني موجوده فٽ نوٽ لاءِ جيڪا نشاني ڏني وڃي ٿي. مثال: گهڻو وقت بيمار رهڻ کان پوءِ شهنشاه گذاري ويو                           دفنائڻ جي رسم ادا ڪرڻ کان پوءِ حڪومت جون واڳون ٻين کي سنڀالڻ لاءِ ڏنيون ويون. موجوده ادبي تحقيق ۾ هي نشاني حاشي ۾ ڏنل مواد جي لاءِ ڪم ايندي آهي.
9 سيپٽمبر
حوالا
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:سيپٽمبر
ڪتاب الثاني
هتي طوطي جهڙا خوش الحان ۽ مور جهڙا سهڻا پکي آهن. قديم زماني ۾ سنڌي دنيار به ايڪسپورٽ ٿيندا هئا ۽ هڪ سنڌي دينار، ٽن يا ان کان وڌيڪ دينارن ۾ وڪو ويندو هو. هو وڌيڪ لکي ٿو ته هتان جا ڪجهه ماڻهو جوڳي، سامي ۽ سنياسي بيابانن ۽ جهنگلن ۽ پهاڙن جو سير ڪندا وتندا آهن ۽ ماڻهن سان ڏاڍو گهٽ ملندا آهن. هي پنهنجو پيٽ قوت مڙئي جهنگلي موو کائي ڪري وٺندا آهن. سندن وار ايڏا وڏا ٿين جو بدن جي اوگهڙ کي ڍڪين ٿا. سندن ننهن وڏا تيرن جيڏا اٿن. اهي پاڻ ننهن ۽ وار نه ڪٽرائيندا آهن، تنهنڪري اهي ننهن پاڻ ئي ڀڃي ڀري پوندا آهن. هي ماڻهو سير سياحت ڪندا رهندا آهن. سندن ڳچيءَ ۾ مڻڪن جي مالها هوندي آهي، جنهن ۾ ڪشڪول لڙڪندو رهندو آهي. جڏهن کين بک لڳندي آهي ته ڪنهن جي در تي هليا ويندا آهن. اڳيون وري پنهنجي لاءِ برڪت سمجهي کين اوٻاريل چانور (ڀت) ڏيندو آهي. جنهن کي هو ڪشڪول ۾ وجهي هليا ويندا آهن.
هن دعوا ڪئي آهي ته مان پهريون شخص آهيان، جنهن ڏٺو ته هندوستان ۽ چين جو سمنڊ مٿان ڦري ميڊيٽرين سمنڊ سان ملي وڃي ٿو.
مسعودي سياح 300 هجريءَ ۾ ساڻس سيراف ۾ مليو. هن سندس سفرنامي کي پڙهي پنجويهن ٽيهن سالن کان پوءِ ان تي مقدمو لکيو.
زمرو:شخصيتون زمرو:سنڌ
ڌرميندر
پورو نالو ڌرم سِنگھ ديول (پيدائش 08 ڊسمبر 1935ع)، ڌرميندر جي نالي سان ڄاتو ويندڙ ھندوستاني اداڪار، پيشڪار ۽ سياستدان. کيس ھندي فلمن ۾ ڪيل سندس ڪم جي ڪري گھڻو سُڃاتو وڃي ٿو. ھي ھندوستاني سئنيما جو "مَھا سِتارو" آھي. ھن کي ھندوستاني سئنيما جي ھي مين (انگريزي: He- Man) طور پڻ ڄاتو ويندو آھي. کيس دُنيا جي اُنھن ڪُجھ اداڪارن ۾ ڳڻيو ويندو آھي جن مُک ڪردار طور 100 کان مٿي ڪامياب فلمون ڏنيون. 1997ع ۾، ھندي سئنيما ۾ ڪيل سندس ڪم کي مڃيندي کيس فلم فيئر لائف ٽائم اچيوَمينٽ ايوارڊ سان نوازيو ويو. ھي ڀارتيہ جنتا پارٽي (بي جي پي) پاران راجسٿان رياست جي بيڪانير تَڪ جي نُمائندگي ڪندي انڊيا جي پندرھين لوڪ سڀا جو رُڪن رھيو. 2012ع ۾، ھندوستان جي حُڪومت پاران کيس مُلڪ جي ٽئين وڏي شھري اعزاز پدما ڀوشن سان نوازيو ويو.
ڪاملا شمسي
حوالا
زمرو:1973ع جون پيدائشون زمرو:جيئرا ماڻهو
سنجي دت
پورو نالو سنجي بالراج دَت (29 جولاءِ 1959ع) ، ھندي فلمن ۾ ڪم ڪندڙ ھندوستاني اداڪار. ھن ٻہ فلم فيئر ايوارڊ ۽ ٽي اسڪرين ايوارڊ حاصل ڪيا آھن. ھن رُومانس کان وٺي مزاحيہ تائين 187 فلمن ۾ ڪم ڪيو پر گھڻي ڀاڱي کيس ايڪشن فلمن ۾ کنيو ويو. ھن 1980ع کان وٺي 2010ع تائين جي عرصي دوران ھندي فلمن جي سڀني کان وڌيڪ مشھور اداڪار طور پنھنجي نالي کي قائم رکيو.
پاڪستان سپر ليگ 2021
حوالا
زمرو:پاڪستاني ڪرڪيٽ ۾ 2021
يارو لاکير (يو سي)
ڪائونسل ۾ آبادي ۽ سھولتون
ھتي پيئڻ لاء رڳو جر جو پاڻي ميسر آهي. ھن يو سي جون زرعي زمينون اپت واريون، زرخيز ۽ آباد آھن.
چندرونش
چندرونش, چندرونسي گھراڻو (Chandravamsha) رگ ويد ۾ ڄاڻايل چندرونسي گهراڻي وارا آريه لوڪ جدا جدا ڪلن ۾ ورهايل هئا، جن مان پنجن ڪلن يا گهراڻن وارا مکيه هئا، جنهنڪري ”پنج جن“ يعني پنج ڄڻا يا پنجن نياتن وارا(Five folds or five peoples) رگ ويد ۾ گهڻا گهمرا ڪمآيل آهي. مطلب ته چندرونسي گهراڻي وارن جون پنج مکيه شاخون هيون، ۽ هر شاخ وارا پنهنجي ڪنهن وڏي ڏاڏي جي نالي پٺيان سڏبا هئا. انهن پنجن شاخن يا نياتن مان هڪڙا سڏبا هئا يدو (يادؤ يا جادؤ ونسي)، ٻيا تروسو، ٽيا پُرو، چوٿان آنُو ۽ پنجان درهيون. اهي ڪير هئا، سا ڳالهه رگ ويد ۾ ڄاڻايل ڪانهي؛ پر اتهاسن ۽ پراڻن مان سندن سربستو احوال ملي ٿو. راجا پروروس، جنهن بابت مٿي اڳي ئي چيو ويو آهي ته چندرونسي گهراڻي جو بنياد وڌو هئائين، تنهن جو پڙ پوٽو راجا يياتي هو، جنهن کي ٻه راڻيون هيون: هڪڙيءَ جو نالو ”ديويائي“ هو، جا آسرن جي گرؤشڪر آچاريه جي نياڻي هئي، ۽ ٻيءَ جو نالو ”سرمشٺا“ هو، جا دئتن، دانون ۽ اسرن جا راجا ”ورس پرون“ (Varsparuan) جي نياڻي هئي. راجا يياتيءَ کي راڻي ديويائيءَ مان ٻه پٽ، يڊو ۽ تروسو ۽ راڻي سرمشٺا مان ٽي پٽَ، درهيو، انو ۽ پرو هئا. انهن پنجن پٽن جو اولاد سندن ئي نالن پٺيان سڏبو هو. مطلب ته اهي ”پنج جن“ اصل هڪڙي ئي ڏاڏي جو اولاد هئا؛ پر پوءِ وچ ۾ گهڻيون پيڙهيون پئجي ويون هيون، جنهنڪري رگ ويد ۾ اهي الڳ الڳ شاخون هيون. ڪي پنهنجي ويجهي ڏاڏي تي ڪي ڪنهن ڏورانهين ڏاڏي جي نالي پٺيان پاڻ کي سڏائيندا هئا. ائين جملي چاليهن کن خاندانن جا نالا رگ ويد ۾ ڄاڻايل آهن؛ پر منجهانئن مکيه وري به ”پنج جن“ هئا. اهو ”پنج جن“ وارو خيال هن وقت ”پنچات“ لفظ ۾ سمايل آهي؛ جنهن جي اصل معنيٰ هئي ”پنجڪن ڄڻن جو ميڙ“.
موکي ۽ متارا
موکي ۽ متارا (Mokhi and Matara) (ساقي ۽ بچنال) شراب خانو، هوٽل وغيرہ ۾ شراب وڪرو ڪرڻ جي تختي جي پويان شراب آڇيندڙ هڪ سنڌي ناري، "موکي" جي مشهور لوڪ ڪهاڻي آهي، جنهن ڪيٻائيندي طور متارا لاءِ زهريلي "مانڌ" (مَڌُ، شراب) پيش ڪرڻ جي خدمت ڏني، اَٺ هٺيلا بهادر نوجوان مرد جِن سندس مي خانو (شراب جو گُتو) تي هليا آيا ۽ ان جام سان ڀريل شراب پيئڻ کانپوءِ انهن جي موت ٿي وئي. هي متارا (باچو جا ڀڳت ، جوڳي هيا) سندن تعلق چنا، چوهاڻ، سما ۽ سومرا ذات سان هيو جيڪي سنڌ جي ريگستاني علائقي ڪوهستان ۾ هڪ علائقي ساري جا ذڪر لائق جوڌا هيا. انهن جا مقبرا اڄ تائين ڪراچي جي تعلقي گڏاپ ۾ ناراٿر جي هيٺانهين جابلو ميدان ۾ موجود آهن.
يادو ونسي گھراڻو
يدو آريہ لوڪ راجا يدوءَ جو اولاد هئا، تنھنڪري يادؤ (جادؤ) ۽ يادؤ ونسي (جادؤنسي) يعني راجا يدوءَ جو اولاد سڏبا هئا. شري ڪرشڻ بہ جادؤ ونسي ڪل مان هو، جنھنڪري چئبو تہ سندس ابا ڏاڏا اصل ڪجهہ وقت سنڌ ۾ هئا. جيسلمير جا ڀٽي راجپوت، ۽ سنڌ، ڪڇ ۽ ڪاٺياواڙ جا سما راجپوت بہ جادؤ ونسي ڪل مان آهن. رگ ويد موجب يدو آرين سان گڏ بيا تروسو آريہ لوڪ سمنڊ جي رستي آيا ھئا. انھن بابت پراڻن ۾ ڄاڻايل آهي تہ ھنن پوءِ ڏکڻ ھندستان ۾ وڃي پنھنجون بادشاھتون برپا ڪيون جي پانڊيہ، چول، ڪيرل وغيره نالن سان مشھور ٿيون. اتر هندستان جي ڪن آرين ۽ ڏکڻ هندستان جي چول لوڪن پوءِ بئبلونيا ۾ ٻين پاسي بيٺڪون وجهي، يورپ تائين وڻج واپار پئي ڪيو.
سنيل شيٽي
سُنيل شيٽي (انگريزي: Suniel Shetty)، پيدائشي نالو سُنيل وي شيٽي (پيدائش 11 آگسٽ 1961ع)، ھندوستاني ادڪار، فلم پيشڪار، ٽيليويزن شخصيت ۽ تاجر. 25 سالن تي مُشتمل سندس فلمي پيشي دوران ھن 100 کان مٿي فلمن ۾ ھن ڪم ڪيو. ھن جو گھڻو ڪم ايڪشن ۽ مزاحيہ فلمن تي ڪيل آھي. ھن ڌڙڪن فلم جي پنج نامزدگين مان ھڪڙو فلم فيئر ايوارڊ حاصل ڪيو. thumb|شيٽي 2011ع ۾
ملان ڪاتيار
صحت
ھتي جي ماڻھن کي چويھ ڪلاڪ صحت جي سھولت لاء سرڪار پاران ھڪ بيسڪ هيلٿ يونٽ ڪم ڪري ٿو.
جُنگشاهي
حوالا
زمرو:ٺٽو ضلعو
15 ربيع الثاني
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:ربيع الثاني
نيپال معياري وقت
نيپال معياري وقت (Nepal Standard Time) نيپال جو برابر وقت پٽو آهي. هي برابر عالمي وقت يعني يوٽي سي 05:45 اڳتي آهي۔
4 جنوري
وڌيڪ ڏسو
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:جنوري
ڀنڀور ۽ ديبل ( ڪتاب)
سنڌ جي وڏي وزير سيد غوث علي شاهه صاحب پنهنجي مهاڳ ۾ راءِ ڏيندي لکيو آهي ته ”سنڌ جي قديم تهذيبي مرڪزن ۽ شهرن مان ڪيترن ئي هنڌن تي زندگي جا ٿورا ڪي گهڻا اهڃاڻ نظر ايندا آهن؛ رڳو ڀنڀور ئي آهي، جتي شهر خموشان واري ويراني نظر اچي ٿي ۽ ڀنڀور جي ڀاڻن تي صدين کان مٽي ۽ واري وسندي رهي ٿي.“ اها حقيقت آهي ته اها واري ۽ مٽي ڀنڀور ۾ نه، پر سنڌ جي تاريخ تي پيل آهي، جنهنکي لاهڻ لاءِ گذريل ڏهاڪو کن سالن کان وٺي، مجموعي طرح سان جيڪي ڪوششون ورتيون ويون آهن، سي نيڪ فال آهن.
ڀنڀور ۽ ديبل ڪتاب ڇپيل علمي مقالا اسان کي فڪر جي دعوت ڏين ٿا ۽ اهو احساس ڏيارين ٿا ته اسان وٽ پنهنجو عظيم الشان تاريخي ۽ ثقافتي ورثو آهي، ان کي اجاگر ڪرڻ لاءِ اسان کي وڏي جاکوڙ ڪرڻي پوندي. بهرحال هن ڪتاب کي شايع ڪرڻ لاءِ مسٽر عبدالقادر منگي کي جس ڏيڻ کان سواءِ رهي نه ٿو سگهجي، ڇو ته هُن صاحب پنهنجي گوناگون منصبي مصروفيتين جي با وجود نه صرف مقالن کي ڪتابي شڪل ڏيئي، ڀنڀور جهڙي نظرانداز ٿيل ماڳ جي دلچسپ ۽ اهم موضوعن کي هميشه لاءِ محفوظ ڪري عالمن لاءِ هڪ بنيادي ماخذ فراهم ڪيو آهي، پر ان سان گڏ ڪتاب کي هر لحاظ کان هڪ ’باوقار‘ ڪتاب بنائي پيش ڪيو آهي. ”جهڙو پنهون پاڻ، تهڙي سٽاء ساٿ جي.“
ٽرينيڊاڊ ۽ ٽوباگو
ٽرنيڊاڊ اينڊ ٽبيگو جنھن جو سرڪاري نالو ريپبلڪ آف ٽرنيڊاڊ اينڊ ٽبيگو آھي ۽ اھو جاڙن ٻيٽن جو ملڪ پڻ سڏيو ويندو آهي ڪيريبين سمنڊ ۾ ويسٽ انڊيز جو ڏکڻ پاسي سڀ کان پري وارو ٻيٽ آهي. ھي ملڪ گريناڊا جي ڏکڻ ۾ 130 ڪلوميٽرن جي فاصلي تي، وينزويلا جي ساحل کان 11 ڪلوميٽرن جي فاصلي تي واقع آهي. ھن جو بحري سرحدون اتر اوڀر م بارباڊوس، اتر اولھ ۾ گريناڊا، ڏکڻ اوڀر ۾ گيانا، ڏکڻ ۽ اولھ ۾ وينزويلاجي بحري سرحدن سان ملن ٿيون يا شامل ٿين ٿيون.
سپريم ڪورٽ پاڪستان
اعلى عدالت پاڪستان, سپريم ڪورٽ پاڪستان انگريزي (Supreme Court of Pakistan) پاڪستان جي عدالتي نّظام جي سڀ کان اعلى ۽ وڏي عدالت آهي جنهن جي موجوده تشڪيل 1973ع جي آئين جي هصي 7 موجب ڪئي وئي آهي.
نيو ميڪسيڪو
جاگرافي
ھن رياست جي سرزمين سراسري طور تي سامونڊي مٿاڇري کان 25،00 ميٽر (8000 فوٽ) مٿي آھي. ھن رياست جي اوچي ۾ اوچي پھاڙي چوٽيءَ جو نالو ويلر پيڪ (Weeler Peak) آھي جنھن جي اوچائي 4011 ميٽر (13160) فوٽ آھي.
ريو گرانڊي ندي آمريڪا جي گڏيل رياستن جي چوٿين وڏي ندي آھي جيڪا ھن رياست جي مرڪزي علائقي مان گذري ميڪسيڪو واري نار ۾ وڃي ڇوڙ ڪري ٿي. ان کان علاوھ پيڪوز (Pecos)، ڪئنيڊين (Canadian)، سين جئان (San Juan) ۽ گيلا (Gila) ھن رياست جون وڏيون نديون آھن. ھن رياست ۾ ڪيتريون ئي ھٿرادو ڍنڍون پڻ آھن جن مان ايليفينٽ بيوٽ رزروائزر (Elephant Butte Reservoir) خاص ذڪر جي لائق آھي.
رنگ، نسل ۽ آبادي
ھن رياست جا اڌ کان وڌيڪ رھواسي ھسپانوي ۽ لاطيني نسلن سان واسطو رکن ٿا ۽ اسپيني ٻولي ڳالھائين ٿا. ھن رياست ۾ غربت جو تناسب %18.55 آھي. انھيءَ لحاظ کان ھيءَ رياست مسيسيپي (Mississippi) ۽ لئيزيانا (Louisiana) کان پوءِ سڀ کان غريب رياست آھي. ّخاص طور تي ھتي رھندڙ اصلوڪا آمريڪي ۽ آفريقي آمريڪي (شيدي) ڪافي حد تائين غريب آھن.
مارڪسي فلسفو
مارڪسزم جي فلسفي جي بنياد تي ڪميونسٽ ميني فيسٽو لکيو ويو جنھن جو نعرو ھيو تہ: "دنيا جا مزدورو متحد ٿي وڃو!" ڪارل مارڪس مطابق سرمائيداراڻي نظام اندر اھا خامي موجود آهي ته اھو مسلسل وڏي پيماني تي لاھا چاڙھا پيدا ڪندو آهي ۽ آخرڪار پاڻ کي پاڻ ئي ختم ڪري ڇڏيندو. اھو ھڪ غير مستحڪم ترين نظام آھي. غلامي وارو نظام ۽ جاگيرداراڻو نظام سماج ۾ کوڙ صدين تائين قائم رھيا پر اُنھن جي ڀيٽ ۾ سرمائيداراڻو نظام جنھن چيز کي ڇھندو آھي ان کي تبديل ڪري ڇڏيندو آهي. ان نظام ۾ نہ رڳو برانڊ تيزي سان تبديل ٿيندا آهن پر ڪمپنيون ۽ صنعتون پڻ تخليقي عمل جي نتيجي سان ٺھنديون ۽ ختم ٿينديون آهن. ان سان گڏوگڏ انساني رشتا پڻ ختم ٿي نئين روپ ۾ ٻيھر جڙندا آهن. مارڪس کي يقين ھو ته ھڪ عوامي انقلاب ضرور ايندو جنھن ذريعي ڪميونسٽ سماج قائم ٿيندو جيڪو وڌيڪ پيداوار ڏيندڙ ۽ وڌيڪ انسان دوست نظام ھوندو. مارڪسزم وارو فلسفو جدلياتي ماديت ۽ تاريخي ماديت جي نظرين تي مشتمل آهي.
اسلام آباد يونائيٽڊ
لوگو ۽ رنگ
21 ڊسمبر 2015 تي ٽيم جي لوگو جي تقريب ٿي ٽيم جو لوگو شينهن ۽ سرڪاري صحيح کي ظاهر ٿو ڪري.اسلام آباد يونائيٽڊ جا رانديگر نارنگي رنگ جي ڪٽ پهريندا.
نيو ميڪسيڪو
رنگ، نسل ۽ آبادي
== نيو ميڪسيڪو جا وڏا شھر ==
ثناء جاويد
ڪيريئر
هوء 2017 ۾ ڊينڪ ٽيمور جي سامهون آئي سوشل-مزاحيه فلم مهرنيسيس وي لوب يو سان گڏ سندس فلم تيار ڪئي.
تلڪ
ھندو ماڻهو ”تلڪ“ ڏيندا آهن. سنڌو وغيره ۾ سنهڙي ڪاٺي، ڪک يا تيلي ٻوڙي، نرڙ سان لڳائبي، ته تر جيڏو نشان ٿي پوندو. ”تلڪ“ اصل انهيءَ کي چوندا هئا ۽ اکري معنيٰ اٿس ”ننڍڙو تر“، (تل + ڪ، اسم تصغير – Diminutive جي نشاني). وڏا تلڪ ڏيڻ، هڪ ٻن بلڪ ٽن ليڪن (تر پنڊ) ڪڍڻ جو رواج پوءِ پيو. مطلب ته آڳاٽن ماڻهن جو جيترو ڌيان ترن ڇڪيو، تيترو ٻيءَ ڪنهن به جنس ڪونه ڇڪيو.
ديھ کڏي
زمرو:سنڌ جون ديھون
ڄام بابينو ٻيون
تحفته الڪرام جو بيان
خير الدين کان پوءِ هن جو پٽ ”ڄام ٻانڀڻيو“ (ٻيو) گاديءَ تي ويٺو. ]هن جي ڏينهن ۾  سلطان فيروز شاهه هڪ دفعو اچي موٽي ويو، ۽ ٻئي  دفعي کيس قيد ڪري وٺي ويو. ٿوري وقت کان پوءِ سندس حسن خدمتون (چڱيون نوڪريون) ڏسي، کيس ڇٽ عنايت ڪري، سنڌ جي حڪومت تي موڪليائين. هو پندرنهن سال حڪومت ڪري گذاري ويو. ”ساموئي“ جو شهر هن ٻڌايو هو. ڪي چون ٿا، ته ٻڌايل ڀنڀي بن انڙ جو آهي، پر هن انهيءَ کي وڌايو هو.
قذافي اسٽيڊيم
قذافي اسٽيڊيم لاهور(Gaddafi Stadium) ، پاڪستان ۾ سڀ کان وڏو راند جو ميدان آهي. ڪرڪيٽ ميچون هتي منعقد ٿينديون آهن. قذافي اسٽيڊيم پاڪستاني ڪرڪيٽ ٽيم ۽ لاهور جي مقامي ڪرڪيٽ ٽيم جو گهر آهي.
مالواري رسم الخط
مالواري رسم الخط (Malwari Script) رسم الخط جو ذڪر البيرونيءَ پنھنجي ڪتاب، "ڪتاب الھند" ۾ ڪيو آھي. ھن سنڌ جي ڪيترن رسم الخطن جو ذڪر ڪيو آھي، پر خاص طور تي ھن سنڌ جي رسم الخطن لاءِ لکيو آهي تہ سنڌ ۾ ٻيا رسم الخط بہ رائج آھن، جهڙوڪ مالواڙي، جيڪو منصوره، ڏکڻ سنڌ ۾ استعمال ٿئي ٿو، سامونڊي ڪناري جي طرف.
ڀپين لالواڻي
زمرو:1999ع جون پيدائشون زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:ڀارت جا ڪرڪيٽ رانديگر
ڪياماڙي ٽائون
ڪياماڙي ٽائون ڪراچي جي ھڪ ٽائون جو نالو آھي.
شڪنتلا
شڪنتلا:Shakuntala (Sanskrit: Śakuntalā) ھندوازم ۾  مھاڀارت ڪتاب جو ھڪ ڪردار آهي. مھاڀارت مطابق اھا دشيانتا Dushyanta جي زال ھئي ۽ شھنشاھ ڀرت جي ماء ھئي. ان جي نالي تي ڪافي ڪتاب ۽ ڊراما پڻ لکيا ويا جن ۾ ڪاليداس جو ڊرامو "اڀيجن شڪنتلا" (Recognition of Shakuntala)پڻ مشھور آھي. نهايت قديم زماني ۾ وشوامتر نالي هڪ رشي ٿي گذريو آهي، هو اصل کتري هو؛ پر پنهنجيءَ تپشيا جي ڪري راج رشي بلڪه يرهم رشي سڏجڻ ۾ آيو. اهڙي ته تپشيا ڪيائين جو خود اِندر ديوتا کي ڊپ لڳو، ته هيءُ ڪنهن وقت منهنجو اِندرآسن (راجا اِندر جو آسڻ) کسيندو. راجا اِندر پوءِ ”ميڻيڪا“ نالي هڪ اَپسرا (پريءَ) کي موڪليو، جنهنجي خوبصورتيءَ وشوامتر کي ايتري قدر موهيو، جو هن جوڳ آسڻ ويڙهي ڇڏيو ۽ سندس سنگ ۾ گذارڻ لڳو. کيس پوءِ انهيءَ اَپسرا مان هڪ نياڻي ڄائي، ميڻيڪا اِهو ٻار ڪنهن جهنگ ۾ ڦٽو ڪري، آڪاس ڏي اُڏامي ويئي. انهيءَ ٻار تي ”شڪَنُت“ يعني پکي اچي مڙيا. ڪڻو نالي هڪ رشيءَ اها ٻالڪي ڏٺي، ته پکين کي هڪالي، اها پنهنجي نياڻي ڪري وڃي، پاليائين ۽ نالو رکيائينس ”شڪُنتلا“ (شڪنت + لا) يعني ”پکين مان لاڀ ٿيل يا حاصل ٿيل“، اها شڪنتلا پوءِ راجا دشينت سان پرڻي ۽ ”ڀرت“ نالي پٽ ڄائس، جنهنجي نالي پٺيان سڄو هندستان هاڻ ”ڀارت ورش“ ۽ ”ڀارت کنڊ“ سڏجي ٿو، انهيءَ ڀر جو اولاد ”ڀرت آريه“ لوڪ سڏبا هئا؛ جي پُروُ آرين جي هڪ شاخ مان هئا. رگ ويد واري زماني ۾ انهن مان ڪي سرسوتيءَ ته ڪي شتدري (ستلج) نديءَ جي ڪناري تي رهندا هئا.
پريانڪا چوپڙا
پريانڪا چوپڙا جوناس (انگريزي: Priyanka Copra Jonas)، (پيدائش 18 جولاءِ 1982ع)، ھندوستاني اداڪارا، ماڊل، فلم ھدايتڪار ۽ ڳائڻي آھي. 2000ع جي مِس ورلڊ مُقابلي جي کٽيندڙ ھُجڻ سان گڏ انڊيا جي سڀ کان وڌيڪ پئسا وٺندڙ ۽ مشھور اداڪارائن ۾ ڳڻجي ٿي. ھن ٻہ نيشنل فلم ايوارڊ ۽ پنج فلم فيئر ايوارڊ سميت ٻيا بہ ڪيترائي اعزاز حاصل ڪيا آھن. 2016ع ۾ ھندوستان جي حڪومت کيس پدما شري جي اعزاز سان نوازيو ۽ ٽائيم پاران "دُنيا جا 100 بااثرترين شخص" جي فھرست ۾ ھن جو نالو ڏنو ويو، جڏھن تہ ايندڙ ٻن سالن تائين فوربز "دُنيا جون 100 طاقتورترين عورتون" جي فھرست ۾ سندس نالو رکيو. thumb|پريانڪا چوپڙا 2018ع ۾ گلوبل ايجوڪيشن اينڊ اِسڪلس فورم ۾
مائڪروسافٽ لانچر
هن لانچر ۾ ڪيتروين ئي خصوصيتون شامل آهن، موبائيل فيڊ ۾، تازو سرگرميون، خبرون، سڄي ڏينهن جا ڪم ڪار، موسم جو احوال وغيره ڏيکاريا وڃن ٿا. هن لانچر ۾ جيڪڏهن اسڪرين کي هيٺيان طرف کان مٿي ڇڪبو ته مختفل اپيليڪشن جا اختصار ڏسي سگھبا، هي لانچر واپرائيندڙ کي تمام گھڻا موقعا فرهام ڪري ٿو ته سندس موبائيل ڪيئن ڏسڻ ۾ اچي. بنگ ذريعي هر روز موبائيل جي اسڪرين جي تصوير پڻ تبديل ٿيندي رهي ٿي. ان سان گڏ هن لانچر ۾ ڪورٽانا کي پڻ شامل ڪيو ويو آهي.
ماورائي حقيقت
ماورائي حقيقت __(Surrealism):
جتن لالواڻي
ٽيلي ويزن
2017-2019 يه اُن دِنو ڪي بات هي (ڪردار سمير مهيشوري جو آواز طور)
2008 - 2009 شري
2003 - مِلِي
2001 - وشنو پُران
مبالغو
حوالا
زمرو:اصطلاح
نيشنل اسٽيڊيم، ڪراچي
اهو پڻ برقي لائٽ بلب ۽ وڏي دوربين سان ليس آهي ، انهي کي دنيا جي جديد ترين شعبن مان هڪ آهي.
1996 وارو ڪرڪيٽ ورلڊ ڪپ ڪوارٽر فائنل ميچ پڻ هن گرائونڊ تي منعقد ٿيو هو.
لڪش لالواڻي
لَڪش لالواڻي ڀارتي نوجوان اداڪار آهي. هن جو جنم 19 اپريل 1996ع تي دهلي، انڊيا ۾ ٿيو. هن کي پهرين شهريت هندستاني ٽي وي چينل ايم ٽي وي MTV جي پروگرام ايم ٽي ويز وارير هاءِ Warrior High مان ملي. جنهن ۾ هي سوڀارو ٿيو.
ڪيرسٽيني پري
ڪيرسٽيني پري پائوڊر واري پٽن جي پري سنھي ڀنڀوري جي ھڪ جنس جو نالو آهي جيڪا ڪوئيناگرائونيڊا خاندان سان تعلق رکندڙ آهي ۽ دنيا ۾ انگولا، بينن، بورڪينا فاسو، ڪيمرون، سينٽرل افريڪن ريپبلڪ، چاڊ ، ريپبلڪ آف ڪانگو، آئيوري ڪوسٽ، ، استوائي گني، ايٿوپيا، گھانا، گني، ڪينيا، ملاوي، مالي، موزمبيق، ناميبيا، نائجيريا، صوماليا، سائوٿ آفريڪا، ٽونگو، سوڊان، تنزانيا، يوگينڊا، زيمبيا  زمبابوي ۽ برونڊي ۾ ملندڙ آھي. اھا اڪثر ندي يا پاڻي جي ڪنارن تي رھندي آھي.
زيبرا
زيبرا 🦓 گھوڙي جي ڪٽنب جو اڇن ڪارن پٽن وارو جانور آهي. اھي پنھنجي گروھ ۾ رھڻ وارا جانور آھن. اھي گھوڙي ۽ گڏھن وانگر پالتو نہ بڻجي سگھيا. زيبرا جون ھن وقت ٽي جنسون آهن: ميداني زيبرا، جابلو زيبرا ۽ گريوي واري زيبرا. زيبرا جون ٻيون جنسون نابود ٿي چڪيون آهن. ميداني ۽ جابلو زيبرا واريون جنسون ھپوٽگرس جي ذيلي نسل سان تعلق رکن ٿيون. گريوي واري زيبرا ڊوليڪوھيپس جي ذيلي نسل جي جنس آهي جيڪا ڏسڻ ۾ گڏھ سان مشابهت رکندڙ آھي جنھن سان زيبرائن جو ويجھو رشتو آهي. ميداني ء جابلو زيبرا جي مشابھت گھوڙي سان وڌيڪ آھي. ٽئي جنسون ايڪئيس نسل مان آھن. ھن وقت جابلو زيبرا ۽ گريوي واري زيبرا جون جنسون شڪار جي ڪري خطري م آهن. انسائيڪلوپيڊيا برٽنيڪا مطابق زيبرا ھڪ گاھ خور جانور آهي جنھن جو قد عام طور تي 47 کان 55 انچ (120 کان 140 سينٽي ميٽر) آھي. آفريڪا جي اوڀر ۽ اولھ جي ميداني علائقي واري بورشيل زيبرا (Burchell’s zebra) جا پٽا ويڪرا ھوندا آھن. ڪينيا، ايٿوپيا ۽ صوماليه جي بنجر علائقن ۾ ملندڙ E. grevyi جي نالي واري گريوي واري زيبرا (Grevy’s zebra) جا پٽا سوڙھا ۽ پيٽ اڇو ھوندو آھي. ناميبيا ۽ سائوٿ آفريڪا جي اولهندي پاسي ننڍين پھاڙين جي ميداني علائقن م رھندڙ زيبرا جي جسم جي پوئين حصي تي سيخن وانگر نمونا ٺھيل ھوندا آھن.
مثنوي
مثنوي (Masnavi) لفظ عربي لفظ ’اثنى‘ مان نڪتل اھي، جنھن جي معنيٰ آھي جوڙو يا ”ٻہ“، ھن ۾ ھر ھڪ شعر ٻن سٽن تي مشتمل ۽ جدا جدا ھوندو اھي. تنھن ڪري سڄو نظم ھڪ قافيه تي نہ ھوندو اھي، پر ھر ھڪ بيت جون ٻہ مصرعون پاڻ ۾ ھم قافيہ ھونديون اھن. مثنوي جا شعر هڪ سئو کان مٿي ۽ ٽي سئو جي لڳ ڀڳ هوندا آهن. ھن صنف ۾ قصا، ڪھاڻيون وغيره بيان ٿيل ھوندا اھن، ڪڏھن ڪڏھن ھزار کان بہ مٿي بيت ھوندا آھن. مثنويءَ جا اصل ست ”بحر“ اھن، پر اڄڪلھ سڀني بحرن ۾ مثنوي لکي وڃي ٿي. سنڌي زبان ۾ ڪيتريون ئي رزميہ، رومانوي ۽ تاريخي مثنويون لکيون ويون آهن. مير حسن علي خان (1824ع-1907ع) مشهور رزميہ مثنوي ’فتح نامہ سنڌ‘ عرف ’سنڌ جو شاهنامو‘ لکي. ان کان سواءِ ’مثنوي عشق‘ مخدوم طالب الموليٰ (1919ع-1993ع) جي لکيل آهي ۽ ٻيون بہ ڪيتريون ئي مثنويون لکيون ويون آهن.
ٽوينٽي20
ٽي ٽوينٽي کيڏڻ وارا ملڪ
{| class="wikitable" !ملڪ !ڪرڪيٽ ٽيم }}
مجاز مرسل
4,مسبب مان سبب جي معني: ٻهراڙي ۾ چوڻ مينهن نه پر انُ ٿو وسي مطلب مينهن يا پاڻي وسڻ سان پٽن تي اناج ٿيندو آهي. مسبب مينهن اناج يا انُ سبب آهي.
شوڪر باپوجي تلپڙي
شِوڪَر باپُوجِي تَلپَڙي سنسڪرت: शिवकर बापूजी तलपड़े (1864 – 1916) هڪ هندستاني اديب هو. هن 1895 ۾ بغير پائلٽ وارو جھاز ٺاهيو هو. هو بمبئيءَ جو رهواسي ۽ سنسڪرت ساهَت ۽ چِٽڪاريءَ جو پارکو هو.
سنڌي ڪيبورڊ
حوالا
زمرو:سنڌي ڪمپيوٽنگ
مجموعو
مجموعو (Collection) ڪيترين ئي شين ڏانھن اشارو ڪري سگھي ٿو:
فريدا ائريني
سوانح عُمري
1960 ع جي ڏهاڪي جي شروعات ۾، ائريني پنهنجي هڪ فلم ڪمپني، فريدا ائريني فلم ڪارپوريشن قائم ڪئي. انڊونيشيا فلمي ڪيٽالاگ جي بي ڪرستانتو هن ڪمپني کي اڪيلي فلم ٺاهيندڙ ڪمپني طور ڄاڻايو، ڪاري بنگين هاري اسڪوڪ ( اسان سڀاڻي جاڳياسين، 1963) تيار ڪئي، هيءَ انڊونيشيا جي پهرئين فلم هئي جيڪا سينيمااسڪوپ سان ڀري ٺاهي وئي هئي. تنهن هوندي به، انسائيڪلوپيڊيا آف فگرز، ۾ مسباچ يوسف برن لکيو آهي ته ان ڪمپنيءَ ٻه فلمون مڪمل ڪيون، روڊ ٽو بالي (1968 ع)، فلم جيڪا جاپان سان گڏ هڪ گڏيل منصوبي طور ٺاهي وئي هئي.
پيءُ
thumb|جوزيفس لورينٽئس ڊڪمنس جي پينٽنگ ۾ والد جو مشوري جو انداز ڏيکاريل
ڪڻاد (فلاسافر)
Quick Facts Born, Region ... Close
مخزن
مخزن لفظ رسالي لاءِ استعمال ڪيو ويندو آهي. ’فيروز اللغات‘ مطابق ”مخزن“ جي معنيٰ خزاني جا گدام، ذخيرو، اسٽور ۽ جمع ڪرڻ جي جاءِ، ادبي طور مخزن مان مراد آهي معلومات جو خزانو يا ذخيرو.
محاڪات
محاڪات (Imagery) ڪنهن شيءَ يا ڪنهن حالت جي جيئري جاڳندي نقشي کي جنهن کان انهيءَ شيءِ يا انهيءَ حالت جي تصوير اکين اڳيان ڦري وڃي، تنهن کي محاڪات چوندا آهن. شاعر پنهنجي محاڪات جي قوت سان پنهنجن خيالن ۽ مشاهدن جو فوٽو ڪڍي ٿو. جهڙي طرح هڪڙي مصور کي تصوير ڪڍڻ جي لاءِ جدا جدا شين جي ضرورت پوندي آهي، تهڙيءَ طرح شاعر کي محاڪات يا عڪسيت بہ جي لاءِ تشبيھ ۽ تمثيل جي ضرورت ٿيندي آهي، پر فرق اهو آهي جو مصور رڳو محسوس شين کي پنهنجي رنگ ۽ روغن سان چمڪائي ٿو سگهي ۽ شاعر پنهنجي محاڪات سان غير محسوس شين کي پڻ ڏيکاري سگهي ٿو.
ٺٽ سولنگي
ٺٽ سولنگي (پراڻو نالو، ٺٽ ھوتچند)، تعلقو ڀريا ضلعو نوشھرو فيروز ۾ مرڪزي سنڌ جو ھڪ قديمي ڳوٺ آھي. ٺٺ ھوتچند جي نالي سان ريلوي اسٽيشن بہ آھي. ھن ڳوٺ جي ٻڌجڻ جي تاريخ ١٨ صدي يا ان کان به اڳ آھي.
ڦٽڻ ۽ وري ٺھڻ
ھوتچند جنھن جي نالي سان ٺٽ هوتچند ڳوٺ آھي، اھو انڊين نيشنل ڪانگريس جو سرگرم رڪن ۽ سنڌي لوڪ سڀا جو ميمبر پڻ ھيو. . هوتچند جيئن ته ان وقت جو امير ترين زميندار هو تنهنڪري کيس آسپاس جي مسلمانن جون ڌمڪيون اينديون رهنديون هيون ڇاڪاڻ ته هندستان جي ورهاڱي جي تحريڪ زور وٺي رهي هئي ۽ انگريز سرڪار پنهنجا ٽپڙ هند سنڌ ما ويڙھي رهي هئي. انڪري پنهنجي حفاظت لاء ھوتچند ڏاتر ڏني ماڇي کي ڳولي لڌو، جنهن جي بهادريءَ جي هاڪ هن جي ڪنن تائين پهتي هوندي. ڀارت وڃڻ وقت هو پنهنجي سموري زمين ڏاتر ڏني ماڇي کي سونپي ويو. پاڪستان ٺھڻ وقت هي سڄو شھر آسپاس جي ماڻھن هٿان لُٽ مار جو شڪار ٿيو. تباه ٿيڻ کان پوء ٥٢ ايڪڙن تي مشتمل هن ڳوٺ تي آسپاس جي زميندارن وچ تي هڪ وڏي طاقت جي  ڇڪتاڻ شروع ٿي. جنهن ھڪ زميندار جي موت تي دنگ ڪيو. پاڪستان ٺھڻ کان پوءِ غلام حيدر مهجور سولنگي ڳوٺاڻن جي مڪمل صلاح سان هن ڳوٺ جو نالو ٺٽ ھوتچند منجھان مٽائي ٺٽ سولنگي رکيو ۽ هن ڳوٺ کي قانوني طور تي رجسٽرڊ ڪرايو.
سعيد خان لنڊ
سعيد خان لنڊ پاڪستان  جي صوبي سنڌ جي ضلعي ٽنڊو محمد خان جي تعلقي بلڙي شاھ ڪريم جي ھڪ يونين ڪاؤنسل وارو شھر آھي. ان جو پورو نالو يو سي 14 سعيد خان لنڊ آھي. ھن يونين ڪاؤنسل ۾ چار وارڊ آھن جن مان 4 جنرل ڪائونسلر چونڊبا آھن ۽ ھڪ ضلعي ڪائونسل جو ميمبر چونڊيو آھي جيڪو ضلعي ڪائونسل ۾ يونين ڪاؤنسل جي نمائندگي ڪندو آهي. يونين ڪاؤنسل جا چيئرمين ۽ وائيس چيئرمين پڻ سڌي چونڊ ذريعي عھدو سنٻاليندا آھن. ھي ھڪ تمام ننڍڙو يو سي شھر آھي جيڪو ٽنڊو محمد خان- ميرپور بٺورو روڊ کان اوڀر پاسي لنڪ روڊ تي ست ڪلوميٽرن جي فاصلي تي واقع آهي. تعلقي ھيڊ ڪوارٽر بلڙي شاھ ڪريم کان 22 ڪلوميٽر پري آهي. ھن يو سي ۾ علي بخش لنڊ ۽ ملوڪ ھاليپوٽو ۽ محمد خان مگسي ڳوٺ پڻ واقع آهن.
صنعت
ھن شھر لڳولڳ آبادگار شگر مل واقع آهي. ان مل کي لڳائيندڙ ڪمپني جو نالو سنڌ آبادگارز شگر ملز ليميٽڊ آھي جيڪا 28 جنوري 1984ع ۾ قائم ٿي ھئي. اھا ڪمپني ڪينڊي مينيوفيڪچرنگ انڊسٽري جو حصو آهي.
وڪڙو
ڪائونسل ۾ آبادي ۽ سھولتون
ھتي پيئڻ لاء رڳو جر جو پاڻي ميسر آهي. ھن يو سي جون زرعي زمينون اپت واريون، زرخيز ۽ آباد آھن.
ميھڙ
ميھڙ پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي دادوءَ جو ٻيون نمبر وڏو شھر ۽ ميھڙ تعلقي جو صدر مقام آھي..ميھڙ جي جاگرافيائي بيهڪ 27`10`44.23"N 67`49`25.34"E جي وچ ۾ آھي ۽ سامونڊي سطح کان 162 فٽ اوچائي تي واقع آھي. ھن شھر ۾ مختلف ذاتين جا ماڻهو رھن ٿا جن ۾ مھيسر، جتوئي، شيخ، سيد،ٻٽ،لغاري، مغيري، ڪلھوڙا، لاشاري، جوڻيجا،چانڊيا، سومرا، سولنگي، ميربحر، قاضي وغيره شامل آهن.ھن شھر ۾ سياست ۾ پاڪستان پيپلزپارٽي جي اڪثريت آھي ٻنھي نئشنل ۽ صوبائي اسيمبلين جي ھن شھر جي تڪن وارن ميمبرن جو تعلق ھن جماعت سان آھي. ھن شھر جو درجو سب ڊويزن جو آھي.ميهڙ جو قديم شهر انڊس هاءِ وي ( اين 55)سان واقع آهي.
آبپاشي
. جيئن ڪلهوڙن جي دور ۾ جيڪي به واهه کوٽايا ويا، تن تي ان وقت جي حاڪمن ۽ حاڪمن جي خاص ماڻهن جا نالا ڏنا ويا آهن. مثال طور: نورواهه، ڏاتوءَ جي ڪُور، ڪُور هاشم، مراد واهه وغيره تيئن وري گل محمد واهه ۽ راڄ واهه وغيره مشهور آهن. گل محمد واهه جي لاءِ عام راءِ آهي ته اِهو واهه ميان گل محمد کهاوڙ کڻايو هو. اهو واهه ناري کان کوٽائي علائقي جي غيرآباد زمين کي آباديءَ هيٺ آندو ويو. هيءُ واهه هن وقت ميهڙ تعلقي جي زمينن کي سيراب ڪري ٿو، ۽ ميهڙ شهر جي اتر طرف ڪجهه فاصلي تي اوڀر کان اولهه طرف وهي ٿو.
سوفي جي دنيا
سوفيءَ جي دنيا (SophieSophie's World) ناروري جي مشهور ناول نگار جوسٽين گارڊر جي ناول Sofies verden جو سنڌي ترجمو آهي. هي ناول ناوريجن ٻولي ۾ لکيل آهي، جنهن جو بعد ۾ ڪيترن ئي ٻولين ۾ ترجمو ڪيو ويو آهي.
فرزانه جمالي مسئلو
واقعو
4 سيپٽمبر تي يونيورسٽي جي استادن ۽ شاگردن ميڊيا سان ڳالهائڻ کان انڪار ڪيو، ۽ يونيورسٽي اتنظاميا جي حق ۾ شاگردن ۽ ملازمن ڪاريون پٽيون ٻڌي احتجاج ڪيو. پي ٽي آئي جو اڳواڻ حليم عادل شيخ فرزانه جمالي سان ملاقات ڪئي. هن واقعي جو سنڌ جي وڏي وزير سيد مراد علي شاهه، سنڌ جي گورنر عمران اسماعيل، سنڌ پوليس جي آئي جي ڪليم امام واقعي جو نوٽيس وٺي رپورٽ پيش ڪرڻ جي هدايت ڪئي. 3 سيپٽمبر تي يونيورسٽي اتنظاميا پاران جوڙيل ڪاميٽي ختم ڪري نئين ڪاميٽي جوڙ وئي. نئين ڪاميٽي ۾ وٽنري يونيورسٽي جي ڊين احمد سلطان جتوئي کي سربراهه مقرر ڪيو ويو. فرزانه جمالي جي والد کي ڪورٽ ۾ پيش ڪيو ويو، جنهن کي عدالت ڊسٽرڪٽ جيل شهيد بينظير آباد موڪلي ڇڏيو.
نتيجو
9 آڪٽوبر تي سنڌ ۾ سخت احتجاج کان پوءِ شهيد بينظير ڀٽو جنرل يونيورسٽي جي وائيس چانسلر ۽ الزام هيٺ آيل استاد عامر خٽڪ استعفي ڏئي ڇڏي. استعفي ڏيندڙن جو موقف هو ته اڻ ڌري جانچ ممڪن بنائڻ لاءِ استعفي ڏني وئي آهي.
هرچند رائي لکاڻي
سوانح
هرچند رائي پاڪستان جي هندو برادريءَ جو پهريون فرد هو، جنهن کي سندس سماجي ۽ ثقافتي خدمتن جي عيوض صدارتي ايوارڊ ”تمغه امتياز“ پڻ ڏنو ويو هو. ان کان سواءِ به هن پنهنجي سماجي، ٽقافتي، رواداري ۽ انسانيت جي خدمت ڪَرڻ تي لڳ ڀڳ 40 مختلف ايوارڊ پڻ ماڻيا.
ڊاڪٽر هرچند رائيَ تي سندس ڪيل سماجي خدمتن جي حوالي سان ”ڊاڪٽر هرچند رائي - انمول انسان جي اَمر ڪٿا“ سان هڪ ڪتاب پڻ ڇپجي چڪو آهي.
سنڌ ۾ جبلن تي قديم نقش نگاري
حوالا
زمرو:پٿر آرٽ زمرو:تاريخ زمرو:سنڌ جي تاريخ زمرو:سنڌ ۾ جبلن تي نقش نگاري زمرو:سنڌ ۾ قديم آثار
سنڌي ثقافتي ڏھاڙو
2009
پهريون سنڌي سڀيتا ڏهاڙو 6 ڊسمبر 2009 تي ملهايو ويو
2010
ٻيو 2010
پاڻي ۽ بجلي جو وزير (پاڪستان)
پاڻي ۽ بجلي جو وزير Minister for Water and Power پاڪستان جي وفاقي وزارت بجلي ۽ پاڻي جي سربراهه کي چيو ويندو هو، هي وزارت آگسٽ 2017ع تي ختم ڪئي وئي. هيٺ هن وزارت جي سربراهي ڪندڙن جي فهرست ڏجي ٿي، پهريون وزير راجا سڪندر زمان هو جڏهن ته آخري وزير خواجه محمد آصف هو. هن وزارت تي راجا سڪندر زمان سڀني کان وڌيڪ 3 سال 11 مهينا فائز رهيو.
حوالا
زمرو:حڪومت پاڪستان جا وزير
ياروديرو
تاريخ
بورڊ آف روينيو سنڌ جي رڪارڊ ۾ موجود 1881ع واري ھن ديھ جي نقشي مطابق ھن ديھ ۾ ڳوٺ ياروديرو، ڳوٺ ڦورون، ڳوٺ مياڻي آنڌل جي، ڳوٺ خدابخش مغيري واقع ھيا. ھاڻي ھن ديھ ۾ ياروديرو، پير جو ڪوٽ، مزاري ڳوٺ ۽ بستي چڪلال واقع آھن.
واپڊا ڪالوني (لاڙڪاڻو)
تعليم ۽ صحت جون سھولتون
ھن يو سي ۾ آء بي کھڙو ھاء اسڪول لآڙڪآڻو واقع آهي. يو سي م مختلف سرڪاري پرائمري اسڪول پڻ واقع آھن. ھن يو سي اندر صحت وارو ڪو بہ سرڪاري ادارو ڪانہ آھي.
موسوي شريعت
هن ٽڪري مان خبر پوي ٿي ته بني اسرائيل ان دؤر مان گذري چڪا هئا، جڏهن زمين سڄي قبيلي جي گڏيل ملڪيت هوندي هئي. اهو به ممڪن آهي ته انهن تي شايد اهو دؤر ڪڏهن به نه آيو هجي، ڇو ته انهن جو اباڻو ڌنڌو ٻني ٻاري ڪرڻ نه، پر چوپايو پالڻ هو، پر جڏهن مصر ۾ هنن کي آباد ڪرڻ لاءِ زمين ملي هئي، ته هنن مصرين جي قائدي موجب گهراڻن ۾ ورهائي ڇڏي. موسوي شريعت ان اصول کي قبول ڪيو، پر قبائلي انصاف ۽ برابريءَ جي گهر هئي ته جنهن گهراڻي ۾ ماڻهو گهڻا هجن انهن کي وڌيڪ ۽ جنهن گهراڻي ۾ ماڻهو گهٽ هجن انهن کي نسبتن گهٽ زمين ڏني وڃي. مطلب ته زمين جي هيءَ ورهاست ڪُڻا وجهي ڪئي وڃي ته جيئن ڪنهن به گهراڻي کي شڪايت جو موقعو نه ملي. حضرت موسى بني اسرائيل جي بزرگن ۽ سردارن کي ”گڏجاڻيءَ واري خيمي“ ۾ گڏ ڪيو ۽ شريعت جا حڪم انهن کي ڏاڍي تفصيل سان سمجهايا ۽ چيو ته ڏسو، خبردار، شريعت جي حڪمن ۽ تلقينن کان ڪڏهن به پاسو نه ڪجو، بني اسرائيل جي واحد خدا يهوداه کان سواءِ ڪنهن بُت، ڪنهن ديوتا، ڪنهن خدا جي عبادت نه ڪجو، پنهنجي پيداوار مان هر سال خيرات ڏجو، بيواهن ۽ يتيمن جي خبرچار ڪجو، هر ستن سالن کان پوءِ پنهنجي قرضدار کان ڇوٽڪارو حاصل ڪجو، مفلسن جي گهرج پوري ڪجو ۽ انهن کي فراخدليءَ سان قرض ڏجو، پاڙيسرين جي مال تي لالچي نظر نه وجهجو، جيڪڏهن ڪو عبراني مرد يا عورت قرض جي بدلي توهان وٽ وڪامي ۽ ڇهن سالن تائين توهان جي خدمت ڪري، ته ستين سال ان کي آزاد ڪجو، پر ان کي خالي هٿ وڃڻ نه ڏجو، پنهنجن ڳوٺن ۾ انهن ماڻهن کي قاضي ۽ حاڪم مقرر ڪجو جيڪي سچائيءَ سان انصاف ڪري سگهن، انصاف جو خون نه ڪجو، نه ڪنهن سان ڇڏڇوٽ ڪجو ۽ نه ئي رشوت وٺجو، توهان پنهنجن ڀائرن مان ئي جيڪڏهن ڪنهن کي چاهيو ته بادشاهه به بڻائي سگهو ٿا، پر اهو پنهنجي لاءِ گهڻا گهوڙا نه رکي ۽ گهڻيون زالون نه رکي ۽ نه پنهنجي لاءِ سونَ ۽ چانديءَ جو ذخيرو ڪري، پر شريعت ۽ دستور جي سڀني ڳالهين تي عمل ڪرڻ سکي. ڪنهن اسرائيليءَ کي وياج تي قرض نه ڏجو، پنهنجن نوڪرن تي ظلم نه ڪجو ۽ سج لهڻ کان اڳ مزدور جو اجورو ادا ڪجو.
ايسڊوبئڪٽيريا
ايسڊوبئڪٽيريا بئڪٽيريا جو ھڪ فائلم بڻياد جو نالو آهي ان بڻياد جا جاندار جسماني طور تي مختلف ۽ ھرھنڌ ملندڙ ھوندا آھن خاص طور تي مٽيء، گرم چشمن، سمنڊ، ڌات مليل شين وغيره ۾ ، پر مصنوعي ماحول ۾ انھن جا سڀ قسم ناھن ملندا.
رکماٻائي
عدالتي ڪاروائي
نيٺ سال 1885 ۾ "ازدواجي حقن جي بحالي" جي مطالبي تي عدالتي ڪاروائيءَ جي شروعات ٿي ۽ ان مقدمو کي جسٽس جج رابرٽ هل پنهي منظور ڪيو. پنهي واضح ڪيو تہ انگريزي مثالن جو هتي لاڳو نٿا ٿين ڇو تہ انگريزي قانون جو لاڳو ٿِڻ بالغن تي هوندو آهي. هن جج فيصلو ٻُڌايو تہ: "رکما ٻائي جي شادي ان جي "بي وس ٻاروتڻ" ۾ ٿي آهي ۽ هوءَ ڪنهن جوان عورت کي زبردستي مجبور نٿا ڪري سگهن" پِنهي ان آخري معاملي جي ٻُڌڻي کانپوءِ رٽائر ٿي ويو. پوءِ 1886 ۾ هي ڪيس ٽرائل جي لاءِ سامهون آيو. رکما ٻائي جي وڪيلن ۾ جي ڊي انورٽي جونيئر۽ تلنگ شامل هيا، ڪجھ هندو مذهبي ماڻهن جي دعويٰ هُئي تہ جسٽس پنهي ذريعي ٻُڌايل هاڻوڪو فيصلو هندو حدن جي تقدس جو احترام نٿو ڪري، پنهي جي فيصلي تي وڏي تنقيد هڪ هفتيوار مقامي مراٺي اخبار ۾ وشوناٿ نارائڻ منڊلڪ (1833–89) جي ذريعي ڇاپي وئي جنهن ۾ دادا جي حمايت ڪيل هئي، ان ۾ لکيو ويو هيو تہ پنهي هندو قانونن جي روح کي نٿو سمجهي ۽ "متشدد طريقن" سان اصلاح چاهي ٿو. انهيءَ دوران، ٽائمس آف انڊيا ۾ هڪ هندو زائفان جو ڪالمي نالو تحت مضمونن جو هڪ سلسلو ان معاملي دوران (۽ ان کا اڳ) "عوامي رد عمل جو اظهار" ڇپجڻ لڳو، پوءِ انڪشاف ٿيو تہ ڪالم نگار ڪوئي ٻئي نہ پر رکما ٻائي پاڻ ئي هئي. بهرحال رکما ٻائيءَ پوري همٿ ۽ بهادري سان لکيو تہ هوءَ ان فيصلي تي عمل نٿي ڪري سگهي، ان جي بدران وڌ کان وڌ ڏنڊ ڏوهه (جرمانو) ڀَري ڏيڻ لاءِ تيار آهي، ان ڳالهه تان وڌيڪ لُڙ (هنگامو) ۽ بحث ڇڙي پيو. بالگنگاڌر تلڪ ڪيس ۾ لکيو تہ رکما ٻائي جي نافرماني، انگريزي تعليم جو نتيجو هيو ۽ ان اعلان ڪيو تہ هندو مذهب کي خطرو آهي۔
ڪري موليگان
فنڪاري زندگي
هن کي ڪيترن ئي اوارڊن لاءِ نامزد ڪيو ويو آهي، جن ۾ آسڪر، گولڊن گلوبز، بافٽا ۽ ٽوني شامل آهن.
ذاتي زندگي
ڪيري آڪسفيم فائونڊيشن کي تمام گهڻو پئسو دان ڪيو آهي ۽ هن جي ڏاڏي جي الزائمر جي مرض ۾ مبتلا ٿيڻ کانپوءِ برطانيه ۾ الزائمر فائونڊيشن جي سفير پڻ بڻجي چڪي آهي. هن اپريل 2012 ۾ مارڪس ممفريڊ سان شادي ڪئي. thumb|سال 2010 ۾
آجپو
حوالا
زمرو:سماج زمرو:سياست زمرو:شھري حق ۽ آزادي زمرو:معاشرو
مرڪزي خيال
حوالا
زمرو:لکت
گڏيل قومون انساني حَقَ ڪائونسل
حوالا
زمرو:گڏيل قومون
ململ
thumb|250px|ڍاڪا ۾ عورت بنگال جي عمده ململ جي لباس ۾
تاريخ
يورپ جي ماڻهن کي سنڌ جي سنهيءَ ۽ نفيس ململ جي سڌ پهريائين تڏهن پيئي، جڏهن سڪندر اعظم جو لشڪر اها ململ سوکڙي ڪري ساڻ کڻي ويو. ان وقت سنڌ ۽ پنجاب جا رهاڪو توڙي ٻيا هندستان سوٽي ڪپڙو پهريندا هئا. سوٽ ڪپڙي جو تَر لهردار هوندو هو، جنهن يوروپي لوڪن جو گهڻو ڌيان ڇڪيو. قديم يوناني لوڪ سنڌ جي ململ کي ”سنڊن“ (Sindon) سڏيندا هئا. ان وقت شايد اها چوڻي عام هئي ته ”ململ ته سنڌڻ“ (سنڌ جي). اهو ئي سبب ڀانئجي ٿو، جنهنڪري سنڌي لفظ ”سنڌڻ“ ململ“ جي معنيٰ سان ڪم ايندو هو، ۽ يونانين ان جو اُچار ڦيرائي ”سنڊن“ ڪيو. ويجهڙائيءَ ۾ ملٽن به اهو لفط ڪم آندو آهي، پر ملٽن واري مضمون ۾ معنيٰ اٿس ”سنگين اوڇڻ يا ويڙهڻ لاءِ ڪپڙو، منهن ڍڪڻ لاءِ ڄاري“. انگريزيءَ ۾ ٻيو لفظ ”سينڊل“ (Sendal) به عام ٿيو، جو اصل ۾ آهي سنڌي لفظ ”سينڌڙ“ ۽ معنيٰ اٿس ”سنڌ جو سنگين وٽيل ڌاڳي مان ولايت ۾  اڳي ٻيڙين لاءِ پڳوهه (رسا) ٺاهيندا هئا. اهي قيمتي رسا انهن شاهاڻين ٻيڙين ۾ ڪم آڻيندا هئا، جن جا سڙهه ريشمي هوندا هئا. مطلب ته سنڌ جو سنگين وٽيل ڌاڳو به يوروپي لوڪ هڪ شاهاڻي شي ڪري ليکيندا هئا. انهيءَ ريت سنڌ جي صوي پنهنجو ججهو ناماچار ڪڍيو، جنهنڪري مغربي ملڪن ۾ مشهوري مليس. اتر هندستان ۾ پنجاب ۽ سنڌ سنگين ململ جوڙڻ ۾ نالو ڪڍيو ته پوءِ ڏکڻ هندستان به پٺتي ڪين پيو. ڍاڪا جون ململيون اهڙيون ته سنگين هيون، جو چون ٿا ته ململ جو سڄو تاڪيو منڊيءَ مان لنگهائي سگهبو هو. اها سنگين ململ به يورپ ڏي وڃڻ لڳي، ۽ يوروپي لوڪ انهيءَ چڱي رقم ڏيندا هئا. ڪئين ورهيه ساندهه هندستان جو مال ائين يورپ ڏي وڃڻ لڳو. هندستان جا ماڻهو ساڄا ٿيڻ لڳا، ته ڪي يوروپي پوسرڻ لڳا. يورپ ۾ اوني ڪپڙو جوڙيندا هئا، پر اسان جي سوٽي ڪپڙي لئنڪشائر جي اوني ڪپڙي جي ڪارخانن کي ڌڪ هڻي ڇڏيو، ته لئنڪشائر ۾ وڏو غلغلو مچي ويو. اُهي ايتري قدر ويا، جو سن 1666ع ۾ قاعدو پاس ڪرايايائون، ته ڪنهن فوتيءَ جو ڪفن جيڪو سندس مائٽ اوني ڪپڙي مان نه جوڙائيندو، سو ڏنڊ جي سزا جوڳو ٿيندو! انهيءَ عجيب قاعدي جاري ٿيڻ کانپوءِ به جڏهن ڏٺائون ته ڪيترا يوروپي هندستان جي سهني سوٽي ڪپڙي پهرڻ کان نٿا رهن، تڏهن لئنڪشائر جي ڪارخانن وارا پاڻ به سوٽي ڪپڙو جوڙڻ لڳا. انهيءَ ريت هندستان جي سوٽي ڪپڙي يورپ ۾ هنري انقلاب آندو. هي حقيقتون ڪيترين ئي تاريخن ۾ لکيل آهن، پر اهي ٿيون هاڻوڪيون ڳالهيون، تنهنڪري اسين موٽي آڳاٽين ڳالهين تي اچون ٿا..
سنڌي ناول جو نئون دؤر
زمرو:سنڌي ادب
علو ڪاتيار
علو ڪاتيار پاڪستان  جي صوبي سنڌ جي ضلعي ٽنڊو محمد خان جي تعلقي بلڙي شاھ ڪريم جي ھڪ يونين ڪاؤنسل وارو شھر آھي. ان جو پورو نالو يو سي 18 علو ڪاتيار آھي. ھن يونين ڪاؤنسل ۾ چار وارڊ آھن جن مان 4 جنرل ڪائونسلر چونڊبا آھن ۽ ھڪ ضلعي ڪائونسل جو ميمبر چونڊيو آھي جيڪو ضلعي ڪائونسل ۾ يونين ڪاؤنسل جي نمائندگي ڪندو آهي. يونين ڪاؤنسل جا چيئرمين ۽ وائيس چيئرمين پڻ سڌي چونڊ ذريعي عھدو سنٻاليندا آھن.
راڪيٽ پراپيلڊ گرنيڊ
thumb|ھيٺين پاسي کان راڪيٽ پراپيلڊ گرنيڊ ۽ مٿئين پاسي [[آر پي جي- 7 لانچر. راڪيٽ پراپيلڊ گرنيڊ جو سنھو گول پاسو لانچر ۾ فائر ڪرڻ لاء وجھبو آھي ]] thumb|سوويت روس جا راڪيٽ لانچر مٿان کان هيٺ: [[آر پي او-سي شميل، آر پي جي-22،آر پي جي-26۽ آر پي جي-18]]
وفاقي اردو يونيورسٽي
سنڌي شعبو
وفاقي اردو يونيورسٽيءَ جو سنڌي شعبو عبدالحق ڪئمپس ۾ آهي. سنڌي شعبو مُنڍ کان وٺي وفاقي اردو آرٽس ڪاليج ۾ قائم هو. سنڌي شعبي جو پهريون سربراهه پروفيسر علي بخش بهڻ بڻيو ، انکانپوءِ ڊاڪٽر عنايت حسين لغاري جنوري 2006ع کان جولاءِ 2012ع تائين سنڌي شعبي جو چيرمين ٿيو ۽ جولاءِ 2012ع کان 2020 تائين ڊاڪٽر ڪمال ڄامڙو شعبي جو چيرمين رهيو.
حوالا
زمرو:پاڪستان_۾_سرڪاري_يونيورسٽيون
ڍانگرو
1,ديھ ڍانگرو
پروانو سيوهاڻي
ڪتاب
(2) پکـيــن جي ديـس ۾
مروان ابن حاڪم
خلافت علي عليه السلام جي دور ۾
حضرت علي رضي الله عنه جڏهن خليفا ٿيا ته پاڻ مروان جي تلاش ۾ ماڻهو موڪليا, پر هو روپوش ٿي ويو
خلافت معاويه ج دور ۾
مديني مان نڪرڻ بعد مروان شام ۾ حضرت معاويه وٽ آيو ۽ کيس حضرت علي رضي الله عنگ خاف ڀڙڪايائين.
خشڪ (قبيلو)
ڪجھ منصفين جي مطابق قبيلي جو نالو خشڪ يا ڪوشڪ جي نالي سان رکھيو ويو ھو، بلدہ مڪران ڊيوزن بلوچستان جي ڇھ ديہات مان ھڪ آھي ۽ ہو ھوت قبيلي جي ڌي بلدي جي اولاد آھن. ھي اڪثر سنڌ جنوبي پنجاب تجارت جي لاء ويندي ھوئي
2 جمادي الاول
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:جمادي الاول
لیماک رکوردز
حوالا
زمرو:لیماک رکوردز
خواجا محمد آصف
حوالا
زمرو:1949ع جون پيدائشون زمرو:پاڪستاني سياستدان زمرو:پنجابي ماڻهو زمرو:جيئرا ماڻهو
ڪيميائي عمل
ڪيميائي عمل (انگريزي: chemical reaction) علم ڪيميا جي لحاظ کان اھڙو عمل جنهن ۾ عامل شيون ھڪٻئي سان عمل ڪري، پيداواري شيون ٺاهين تہ ان عمل کي ڪيميائي عمل چيو ويندو آهي.
4 جمادي الاول
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:جمادي الاول
ھومائي وياراوالا
شروعاتي زندگي ۽ تعليم
هومائي وياراوالا 9 ڊسمبر 1913 تي نوساري، گجرات، ڀارت ۾ هڪ پارسي خاندان ۾ جنم ورتو. هن پنهنجو ٻاروتڻ ۾ پنهنجي پيءُ سان گڏ ٿيٽر ڪمپني ۾ گذاريو. ـ ممبئي ۾ رهڻ کانپوءِ وياراوالا سر جمشيد جي جيجي ٻائي اسڪول آف آرٽ ۽ ممبئي يونيورسٽي کان تعليم حاصل ڪئي.
تپو ڏيرا (نصيرآباد)
حوالا
زمرو:سنڌ جا تپا زمرو: قمبر شھدادڪوٽ ضلعي جا تپا
آسام
بيٺڪيت وارو دؤر
thumb|220px| آسام 1907--1909دوران thumb|220px| 1909 ۾ برٽش انڊين بادشاھت نقشي ۾ گلابي رنگ سان ڏيکاريل ۽ پرنسلي رياستون پيلي رنگ ۾ ڏيکاريل برٽش انڊين بادشاھت نقشي ۾ گلابي رنگ سان ڏيکاريل ۽ پرنسلي رياستون پيلي رنگ ۾ ڏيکاريل. آسام شروع ۾ اوڀر بينگال جو حصو ھيو. نقشو بينگال جي تقسيم پڻ ڏيکاري ٿو
ثقافت
thumb|150px|Tribal – Mising girls dancing during Ali Ai Ligang (Spring Festival)
ٺيڙهي
ٺيڙھي پاڪستان ۾ کجي جي اُپت (پيداوار) لاءِ مشهور مرڪز آهي. کجي جي فصلن جي فصل کڻڻ يا ھارويسٽنگ جي وقت ۾ ، مئي ۽ آگسٽ جي وچ ۾ فصل جي لاباري ۾ سھائتا ڪرڻ جي لاءِ هزارين ماڻهو سموري ملڪ مان خاص طور تي ڏکڻ پنجاب ۽ بلوچستان کان ٺيڙھي ايندا آھن.
سرڪار (گورنمينٽ)
ٺيڙھي ھڪ يونين ڪاؤنسل آھي.
5 جمادي الاول
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:جمادي الاول
سچائيءَ جو انعام
چور، جنهن سدائين سچ ڳالهائڻ جو اقرار ڪيو هو. جهٽ پٽ جواب ڏنو،”شاهي محل ۾ چوري ڪرڻ ٿو وڃان.“
آذربائيجان جو صدر
لياقت
آذربائيجان جي صدر لاء لازم آھي تہ اھو ڏھ سال لاڳيتو ملڪ جي شھري رھيو ھجي.
تپو ڌامراھو (نصيرآباد)
آبادي
ھن تپي جي 2017 جي آدمشماري مطابق ڪل آبادي 11,665 ھئي جيڪا 1,727 خاندانن تي مشتمل ھئي
حوالا
زمرو:سنڌ جا تپا زمرو: قمبر شھدادڪوٽ ضلعي جا تپا
معاوضو
حوالا
زمرو:ڪاروباري اصطلاح
نارٿ ناظم آباد سب ڊويزن
حوالا
زمرو:ڪراچي جا گردونواح
پريا راجونش
حالات زندگي
پريا جو اصلي نالو ھو زيرا سندر سنگھ آھي۔ اِنجي پيدائش جھلم ۾ ٿي ھئي ۽ تقسيم کان پوءِ ان جو خاندان شملا شفٽ ٿي ويو۔ اتي اِن ابتدائي تعلیم حاصل ڪئي۔ پوءِ اذان ان جو پيءُ لندن ھليو ويو ۽ ان لندن ۾ ھي تعليمي سلسلي کي اڳتي وڌايو۔ پيءُ گڏيل قومن ۾ ملازم ھو۔ مشھور ھدايتڪار چيتن آنند جي ھڪ فلم کان پريا فلمي سفر جو آغاز ڪيو جنھن ۾ چتن آنند جو ڀاءُ ديو آنند پر اُن سان گڏھ ڪم ڪيو۔ ھيءَ فلم تقسيم ھند جي موضوع تي ٺھي رھي ھئي پوءِ ان فلم تي ڪونٽرو ورسي چھڙ ڪئي ۽ فلم بند ڪري ڇڏي۔ پوءِ فلم حقيقت سان پريا ھڪ دفو ٻيو اسڪرین تي جلوا افروز ٿي۔ فلم ھير رانجھا ۾ ھير جو ڪردار ادا ڪيو پريا کي امر ڪري ڇڏيو۔ ويھ سال جي ڪريئر ۾ پريا بمشڪل ست اٺھ فلمن کي ۽ ھي سڄي چتن آنند جي فلمون ھيون۔ پریا کي ستيا جيت را ۽ راج ڪپور پنھنجي فلمن ۾ وٺھڻ چاھيو ٿي پر اُن منا ڪري ڇڏي ۔ پريا چيتن آنند کان عمر ۾ ويھ سال ننڍي ھئي ۽ جڏھن اُن جي ملاقات چتن سان ٿي، تڏھن ھو چتن پنھنجي پھرين زال کان جدا ٿي ويو ھو ۔ چتن ۽ پريا گڏ رھڻ لڳا پر اُنھي ڪڏھن شادي نہ ڪئي۔ پريا چيتن جو جام خيال رکندي ھوئي ۽ اُنکي آخري وقت تائين ان سان گڏ رھي۔ چيتن جي پھرين زال مان ٻہ پٽ ٿيا جو پريا کي پسند نہ ڪندا ھوآءَ۔ چيتن مرڻ کان پھريان پنھنجي ملڪيت جو وڏو حصو پريا جي نالي ڪري ڇڏيو ۽ ان ڳالھ تي چيتن جا پٽ ناخوش ھواءَ۔
وليد بن عبدالملڪ
وليد بن عبدالملڪ الوليد بن عبد الملك  يا وليد پھريون(ڄ:688 عيسويءَ ۾ )(و:23 فبروري 715 ۾ ) اموي خليفي جو نالو آهي جنھن 705 کان پنھنجي وفات تائين خلافت بنو اميہ تي حڪومت ڪئي. ھن جي دؤر م خلافت جون حدون سڀ کان وڌيڪَ وڌيون ھيون جو سندس دؤر م اسپين ، وچ ايشيا ۽ سنڌ جا علائقا خلافت جو حصو ٿيا ھئا. ھن تي الزام ھيو تہ ھن امام زين العابدين کي زھر ڏياريو ھيو.
لاکڙو
Chickenpox, also known as varicella, is a highly contagious disease caused by the initial infection with varicella zoster virus (VZV)
غلام شاھ باگراڻي
صحت
ھتي جي ماڻھن کي چويھ ڪلاڪ صحت جي سھولت لاء سرڪار پاران ھڪ بيسڪ هيلٿ يونٽ ڪم ڪري ٿو.
سعدي شيرازي
ڪتاب
سعدي پنھنجا مشھور ڪتاب بوستان ۽ گلستان ھرھڪ 1257ع ۽ 1258ع ۾ لکي پورا ڪيا ھن عربي ۽ فارسيءَ ۾  غزل، مدح، قصيدا پڻ لکيا.
شاھجھاني مسجد ٺٽو
مسجد شاهجهاني، هن مسجد جي مسقف حصن ۽ ان جي گنبذن اندران ٽائيلس جو جيڪو خوبصورت ڪم ڪيو ويو آهي،  اهو اسلامي فنڪاريءَ جي تمام اوچن چند نمونن مان هڪ آهي.مسجد جو اوڀاريون ۽ اولاهيون حصو ڇت هيٺ آهن، جنهن تي ٽي وڏا گنبذ مرڪزي آهن. اتر ۽ اولهه جي ديوارن سان پڻ ڇتائيون رواق آهي، جيڪو غالباً مدرسن جي مقصد لاءِ ٺاهيو ويو آهي. ٻيئي رواق ونگن تي آهن ۽ متعدد ونگون هرڪ رواق هيٺان آهن. مسجد جو رقب 305x170 فوٽ آهي. وچ ۾ تمام ڪشادع صحن آهي، جنهن ۾ هڪ وقت ۾ ئي ٽي هزار عبادتگذار، نماز پڙهي سگهن ٿا. رواقن مٿان، ننڍا ننڍا جملي 92 گنبذ آهن. محڪمـﮧ آثار قديمـﮧ جي رپورٽ (نمبر 8- طبع بمبئي 1879ع) مان معلوم ٿئي ٿو ته انهيءَ مسجد تي شاهجهاني دؤر جا نَوَ لک رپيا خرچ ٿيو هو. مسجد جي ڪرسي پٿر جي آهي، ۽ باقي عمارت ننڍين سرن جي آهي. اندر داخل ٿيڻ لاءِ ڏکڻ کان دروازو آهي، ۽ اوڀارين مسقف عمارت جي ڏاکڻيءَ ڪنڊ کان پڻ هڪ ننڍو دروازو آهي، جنهن مان نڪري اميرخاني محلي ۾ داخل ٿجي ٿو. مسجد جي ٻنهي ڇتائن عمارتن ۾ داخل ٿيڻ لاءِ وچ تي هڪٻئي جي سامهون عاليشان ۽ بلند ونگن تي دروازا آهن، اتريون ۽ ڏاکڻيون رواق ٻاهر کليل آهي ۽ دروازن جي بجاءِ منجهس ٺل آهن.
في ماڻهو آمدني
في ماڻهو آمدني (Per Capita Income) ڪنهن ملڪ ۾ ماڻهن جي سراسري سالياني آمدني کي سڏبو آهي. يعني، ملڪ جي ڪل آمدني کي جيڪڏهن آبادي ۾ ورهائيو وڃي، ته اها في ماڻهو آمدني ٿيندي آهي. هاڻي مسئلو اهو آهي ته ڊيٽا ۽ مواد حاصل ڪرڻ لاءِ ڪهڙي قسم جي آمدني آهي؟ تنهن ڪري عام حل اهو آهي، جي ڊي پي کي آبادي ۾ ورهايو وڃي. انهي ڪري هر ماڻهو جي في سيڪڙو آمدني کي خام ملڪي اُپت يا پيداوار GDP (Per Capita GDP) پڻ سڏيو وڃي ٿو
مقاميت نگاري جو لاڙو
مقاميت نگاريءَ جو لاڙو (Regionalism)، ڪنهن به ادبي لکڻيءَ ۾ مقامي رنگ، ثقافت، ريتن رسمن ۽ منظرن کي پيش ڪرڻ کي مقاميت نگاري چيو ويندو آهي. سنڌي ڪلاسيڪل شاعريءَ کان وٺي موجوده جديد ادب تائين سنڌي شاعريءَ ۽ نثري لکڻين ۾ مقاميت جو لاڙو موجود رهيو آهي. خاص طور تي ورهاڱي کان پوءِ واري سنڌي ادب ۾ ”سنڌيت“، ٻولي قومي ڏڻ، ثقافت، ريتون، رسمون، ٻوليءَ جو تز استعمال ۽ ملڪي منظرن جي عڪاسي ڪرڻ سنڌي اديب پاڻ تي اخلاقي فرض سمجهيو آهي. شاھ ڪريم، شاھ لطيف ۽ سچل سرمست جي ڪلام ۾ ھي لاڙو چٽو ۽ عيان نظر ايندو. اهڙي طرح جديد دور جا اديب ۽ شاعر شيخ اياز، استاد بخاري، نسيم کرل، رسول بخش پليجو، عبدالڪريم گدائي، عبدالقادر جوڻيجو، سراج ميمڻ، شوڪت شورو وغيره بھترين مقاميت نگاريءَ کي اهميت ڏيندا رهيا اھن.
مويا
مويا (شھر) پاڪستان  جي صوبي سنڌ جي ضلعي ٽنڊو محمد خان جي تعلقي  ٽنڊو غلام حيدر جو ھڪ ننڍڙو شھر آھي. ھي شھر يو سي 23 غلام شاھ باگراڻي ۾ واقع آهي.
ڪوموروس
thumb|[[موروني، ڪوموروس|موروني شھر گاديءَ جو هنڌ آهي ۽ اتي بندر ۽ مرڪزي مسجد واقع آهي ]]
مخدوم محمد معين ٺٽوي جي مسجد
اها ٺٽي جي اها مسجد آهي، جنهن ۾ ڪيترا دفعا شاهه عبداللطيف ۽ مخدوم ممدوح جي مابين ملاقاتيون ٿيون. مخدوم صاحب جي وفات (1161هه) بعد ڪو ڪونه رهيو، جو انهيءَ مسجد واري مدرسي کي قائم رکيو اچي. شاهه عبداللطيف به ٺٽي مان هميشه لاءَ انهيءَ ڏينهن موڪلايو، جنهن ڏينهن سندس يار رخصت ورتي.
ٺيڙھي ڪوس
بين الاقوامي ردعمل
انهيءَ وقت جي عالمي شيعه مذهبي اڳواڻ ، گرینڊر آيت الله محسن الحاڪيم ، پاڪستاني صدر محمد ايوب خان کي خط لکي انهي عمل جي سخت لفظن ۾ مذمت ڪئي.
الفلاح
يو سي الفلاح پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي ڪراچي سينٽرل جي تعلقي نارٿ ناظم آباد سب ڊويزن جي ھڪ يونين ڪاميٽي آهي. 2015 جي بلدياتي اليڪشن ۾ ھن يو سي جو چيئرمين مظھر حسين ۽ وائيس چيئرمين محمد اويس صديقي چونڊجي آيا جن جو تعلق ايم ڪيو ايم پاڪستان سان آھي. آبادي جي اڪثريت ۾ اردو ڳالهائيندڙ ۽ سنڌي آهن.
زڪريا (پيغمبر)
thumb|ذڪريا نبي ھڪ خيالي تصوير ۾ [[سيستاني ڪليسا جي ڇت تي ويٺل ڏيکاريل]]
اورنگي کان منگهو پير تائين قديم ماڳ
اورنگي (اورانگهي) واري علائقي کان منگهو پير (Manghopir) تائين وارو علائقو قديم ماڳ آهي. جنهن لاءِ مجمدار جو چوڻ آهي ته هي ماڳ هڙپا تهذيب سان تعلق رکندڙ آهي. ڊاڪٽر ايف. اي خان اورنگي (Orangi) ۾ هڪ هنڌ کجين جي جهڳٽي جي ڀر ۾ هڪ کاهي ڳولي لڌي هئي. هن جو چوڻ آهي ته هتي گاهه ڄمي چڪو هو پر هتي اڃا به (جنهن وقت ڊاڪٽر صاحب هتي ويو هو) پٿر جا اوزار نظر اچن ٿا. انهن اوزارن سان هتان جا ماڻهو گوشت، گاهه لڻڻ ۽ ڀاڄين کي ڪپڻ لاءِ استعمال ڪندا هئا. اها 1880ع کان اڳ جي ڳالهه آهي. هن سڄي قديم ماڳ تي بنگلاديش کان آيل بهارين قبضو ڪري ڇڏيو آهي ۽ سڄو ماڳ تباهه ڪيو ويو هو. اڃا به ڪجهه اهڙا پاسا آهن جتي جيڪڏهن کوٽائي ڪئي وڃي ته شايد ڪجهه حاصل ٿئي. منگهو پير اهڙو هنڌ آهي، جيڪو اڃا قبضا گروپ کان بچيل آهي. جتي تحقيق ڪري سگهجي ٿي. منگهي پير جي مقبري لڳ پٿر جا اوزار ۽ ٺڪر جا ٿانوَ پکيڙيل آهن. پراڻن آثارن قديم ماهرن موجب هي تاريخ کان اڳ جو ماڳ آهي. مجمدار به انهن تي تحقيق ڪئي آهي.
سيچيليس
حوالا
زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون