cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
گيس
فارغو جا قانونَ
ڪنهن به فارغو جي ڏنل خاص مقدار ۾، ان فارغو جي حرارت جي درجي، حجم ۽ دٻاءَ جي پاڻ ۾ تعلق کي فارغو جا قانون چيو وڃي ٿو. ٻنيادي طور تي فارغو جا هي هيٺ ڏنل ٽي قانون اهم آهن.
نائو مل
محمد عثمان دموهي نائو مل جي خانداني پسمنظر بابت لکي ٿو ته “ هو 1729ع ۾ ڪراچي شهر جو بنياد رکندڙ مشهور هندو واپاري ڀوڄو مل جو پڙ پوٽو هو، جيڪو 1804ع ۾ ڪراچي جي قديم پاڙي کارادار ۾ پيدا ٿيو هو. هن جو والد هوتچند به هڪ مشهور واپاري ماڻهو هو، هن جو واپار نه رڳو سنڌ پر هندستان، افغانستان، ايران ۽ مسقط تائين ڦهليل هو، '''سنڌ جا هندو واپاري ٽالپرن کي قرض مهيا ڪندا هئا ان ۾ هن جو نالو به شامل هو. هن جي حيدرآباد جي درٻار تائين پهچ هئي'''.” سوال اهو ٿو پيدا ٿئي ته ايترو بااثر هئڻ باوجود نائو مل ڪٽنب سان اهڙو ڇا ٿيو جو نائو مل سنڌ تي انگريزن کي قبضو ڪرايو؟
نائون مل جي باري ۾ تاريخدان ڊاڪٽر مبار علي جا ويڄار
نائو مل جي انا کي زبرست ڌڪ لڳو هوندو، لڳي ٿو ته شايد ان بنياد تي هن ميرن جي حڪومت جي خاتمي ۾ انگريزن جي مدد ڪئي هوندي. پر اڪيلي سر نائو مل تي اهو الزام هڻڻ ته هن ميرن جي حڪومت ختم ڪرائي ته اها ڳالهه وڌاءَ ٿيندي. سنڌ تي ميرن جي حڪومت ٽن حصن يعني حيدرآباد، ميرپور خاص ۽ خيرپور ۾ ورهايل هئي. اهي مملڪت جو ڪاروبار هلائڻ لاءِ هندو واپارين جي قرضن جا محتاج هئا، سندن ڪا به باضابطا تربيت ورتل فوج نه هئي، انهي سبب جي ڪري انگريزن جو سنڌ تي سولائي سان قبضو ٿي ويو.
غلام مصطفيٰ جتوئي
غلام مصطفيٰ جتوئي نگران وزيراعظم پاڪستان ۽ سنڌ جو جهونو سياستدان هو.
خارجي ڳنڍڻا
زمرو:2009ع جون فوتگيون زمرو:پاڪستان پيپلز پارٽي جا سياستدان زمرو:سنڌي سياستدان زمرو:سنڌي ماڻھو زمرو:شخصيتون زمرو:ڪيمبرج يونيورسٽي جا اڳوڻا شاگرد
پلھاڻو
ڳيچ جو هڪ قسم، جو ڪنهن ڪم يا خاص وقت تي ڳائجي، جيئن هاري ان ڳاهيندي جهونگاريندا ته ”هلر هلي، هلي ملهي“، يا کجين پرچائڻ وقت باغائي پرچاڻي ڏيڻ ۾ جيڪي ٻول چون. ٻارن جي ڪن خاص ساٺن سوڻن وقت زالون جيڪي ٻول چون.
شنگهائي تعاون تنظيم
<blockquote style='border: 1px solid blue; padding: 2em;'> شنگهائي فائيو گروپ جي معطل وقت، بنياد 26 اپريل 1996
هٿراڌو عادتون
حوالا
زمرو:سائنس زمرو:سکڻ زمرو:نفسيات
قازڪستان
روسي 20.61 سيڪڙو ٻيا 12.91 سيڪڙو
1278ع
ڊسمبر
زمرو:1278ء زمرو:تيرھين صدي زمرو:سال
بخت سان ڪنھن جي ريس (ڪتاب)
هيءُ ٻاراڻي ادب جو ڪتاب -اياز- پاٽوليءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جو جلد ڪچو آهي، جنهن ۾ 34 صفحا آهن ۽ قيمت 50 پئسا ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون، گلشن ادب ٽنڊي محمد خان طرفان ڇپيو.
1109ع
ڊسمبر
زمرو:1109ء زمرو:ٻارھين صدي زمرو:سال
لاڙڪاڻو ضلعو
لاڙڪاڻُو ضلعو پاڪستان جي صوبي سنڌ جو هڪ ضلعو آهي. اِن جو گاديءَ جو هنڌ لاڙڪاڻو شهر آهي. هن ۾ 4 تعلقا آهن.
مذهب
لاڙڪاڻي ضلعي ۾ هيٺيون صوفي درگاهون مشهور آهن.
زمرو:سنڌ_جا_ضلعا زمرو:پاڪستان_جا_ضلعا
خيرپور ضلعو
خيرپور ضلعو پاڪستان جي صوبي سنڌ جو هڪ ضلعو آهي. اِن جو گاديءَ جو هنڌ خيرپور ميرَس شهر آهي. هن ضلعي جي آبادي 1998 آدمشماري موجب 1546587 ۽ اِن جو ڪل رقبو 15910 چورس ڪلوميٽر آهي.
گورنمنٽ آف انڊيا ايڪٽ 1935ع
پس منظر
ھن قانون پاس ٿيڻ واري دؤر م انڊيا جا ماڻھن جي اوڻويھين صدي کان ٿيندڙ حڪمراني م حصي جي مطالبي تي جدوجهد زور وٺي چڪي ھئي. پھرين جنگ عظيم جي انت کانپوءِ برٽش سرڪار ان سلسلي ۾ سڌارا آڻڻ لاء نہ چاھيندي بہ مجبور ٿي ۽ گورنمينٽ آف انڊيا ايڪٽ 1919 برٽش پارليامينٽ مان پاس ڪرائي نافذ ڪيو ويو جنھن ۾ ٻٽي (diarchy) صوبائي حڪمراني جو ھڪ انوکو نظام متعارف ڪرايو ويو جنھن ۾ ڪجھ معاملا صوبائي سرڪار جي ذميداري م ڪجھ وري افسرشاھي جي ذميداري م رکيا ويا. مثال طور: تعليم جو ذميدار وزير ھيو جيڪو صوبائي اسيمبلي آڏو جوابده ھيو پر امن امان ۽ مالياتي معاملن جو ذميدار سرڪاري آفيسر ھيا جيڪي صرف برطانوي حڪومت طرفان مقرر ڪيل گورنر جي آڏو جوابده ھيا. اھو تجربو ناڪام ويو ڇوتہ ھندوستان جي ماڻھن ان جي مخالفت ڪئي. برٽش سرڪار معاملن جو جائزو وٺڻ لاء سائمن ڪميشن موڪلي پر ھندوستان جي ماڻھن سائمن ڪميشن جي ھر ھنڌ مخالفت ڪئي ۽ ان جي رپورٽ کي رد ڪري ڇڏيو ۽ ھندوستان م بااختيار حڪمراني ۾ حصي جو مطالبو ڪيو. 1930 واري ڏھاڪي ۾ آئيني جوڙجڪ جي سلسلي ۾ گول ميز ڪانفرنسون پڻ منعقد ڪيون ويون جن م ھندوستان جي سمورين سياسي ڌرين ۽ پرنسلي رياستن جي حاڪمن سميت نمائندگي ڏني وئي.اھڙي طرح ھڪ وفاقي نظام قائم ڪرڻ تي اتفاق ٿيو جن م انڊيا جا سمورا صوبا ۽ پرنسلي رياستون شامل ھونديون. اھو پڻ طئي ٿيو ته پرنسلي رياستن کي شامل ٿين يا نہ ٿيڻ جو اختيار پڻ ڏنو ويندو. ان وقت جي برطانيا جي اقتدار ۾ آيل ڪنزرويٽو پارٽي ان متعلق وائيٽ پيپر جي صورت ۾ رٿون تيار ڪرڻ جو فيصلو ڪيو. لارڊ لنلثگو وڪٽر ھوپ جي سربراهي ۾ ھڪ جوائنٽ پارلياماني سليڪٽ ڪاميٽي اپريل 1933 کان نومبر 1934 تائين انھن رٿن واري وائيٽ پيپر جو جائزو وٺي رپورٽ پيش ڪئي جيڪا برطانيا جي ھائوس آف ڪامن ڊسمبر 1934 ۾ منظور ڪئي. ان وائيٽ پيپر جي بنياد تي گورنمينٽ آف انڊيا ايڪٽ تيار ڪيو ويو جنھن م 473 شقون ۽ 16 شيڊول ھيا ۽ بحثن جون رپورٽون 4000 صفحن تي مشتمل ھيون.
جھل مگسي
جھل مگسي پاڪستان جي صوبي بلوچستان جي ضلعي جھل مگسي جو شھر ۽ ضلعي صدر مقام جيڪو برٽش دؤر ۾ قلات رياست جو حصو ھيو. ھن شھر جي اڪثر آبادي مگسي قبيلي تي مشتمل آهي جيڪو لاشاري قبيلي جي ھڪ شاخ سمجھيو ويندو آھي.مگسي قبيلي جي موجوده سردار نوابزاده ذوالفقار مگسي جو تعلق بہ ھن شھر سان آھي.. ھر سال ھن شھر ۾ ڊيزرٽ ڪار ريلي جي نڪرڻ جو بندوبست ٿيندو آهي جنھن ۾ پوري دنيا مان سوار حصو وٺندا.
اڪثريت
اڪثريت: عددي ڳڻپ ۾ ڪنھن بہ تعداد جي اڌ کان مٿي واري پاسي کي اڪثريت چئبو آهي. چونڊن ۾ وري ڪنھن جي ڀيٽ ۾ برابر کان وڌيڪَ ووٽ کڻڻ يا کٽڻ واري فرق کي اڪثريت چوندا آهن. ڪنھن بہ ايوان ۾ ووٽنگ ذريعي اڌ کان وڌيڪَ ووٽ ملڻ کي سادي اڪثريت چوندا آهن. مريم ويبسٽر ڊڪشنري مطابق اڪثريت ٽوٽل جي وڏي حصي يا اڌ کان وڌيڪَ حصي کي چوندا آھن. ڪنھن بہ گروپ ۾ جيڪڏهن ويھ ڄڻا شامل آهن تہ ان ۾ يارھن يا ان کان مٿي اڪثريت سڏبا. ڏھ يا ڏھ کان گھٽ اقليت سڏبا. ووٽنگ جي نظام ۾ وڏي اڪثريت (super majority) وري اڌ کان مٿي ھجڻ سان نہ پر ٻہ ڀاڱي ٽي  يا ان کان مٿي واري اڪثريت کي چوندا آهن. ووٽنگ ۾ ٻيڻي اڪثريت جو طريقو پڻ ھوندو آھي جنھن تحت ڪنھن بہ قانون يا رٿ جي منظوري ٻہ ڀيرا سادي يا وڏي اڪثريت سان مختلف ايوانن ۾ ورتي ويندي آهي.
گولاڙو
گولاڙو:ٿر جي ھڪ ميوي جو نالو آهي. وسڪاري جو برسات پيئي ته گولاڙي جي ول ترت وڌندي آهي ۽ ڪونڀٽن، ڪرڙن، ڪنڊن، ڦڳن ۽ ڄارين تي ڇانئجي ويندي آهي. هن جا پن تن ڪُنڊن سان چهچ ساوا ٿيندا آهن. پهريائين فوني جي توتاري جهڙا گل ٿيندا آهن، جن ۾ سائي رنگ جو کارڪ جيڏو ميوو ٿيندو آهي، جنهن کي ”گول“ چوندا آهن. . ٻيا ميوا چوٽيءَ کان پچڻ شروع ڪن، ته گول وري هيٺئين پاسي کان پچڻ شروع ڪري، پکين جا، خاص ڪري بُلبلين ۽ هڙين جا ان تي ميڙ هوندا آهن. گولون ٿورو پچنديون وينديون ته پکي کائيندا ويندا، تان جو نيٺ وڃي نشاني طور چُوٽو بچي. ننڍا ٻار ٽوليون ٺاهي جهنگ مان وڃي گولون چونڊي ايندا آهن. هي ول اُٺ ۽ ٻڪريون جام کائينديون آهن. جت ماڻهو روزانو گولاڙي آهن. هي ول اُٺ ۽ٻڪريون جام کائينديون آهن. جَت ماڻهو روزانو گولاڙي آهن. هي ول اُٺ ۽ ٻڪريون جام کائينديون آهن. جَت ماڻهو روزانو گولاڙي جي ول پٽي ڀريون ٻڌي کڻي ايندا آهن ۽ اٺ جي چاري لاءِ اُٺن کي ڏيندا آهن.
1033ع
ڊسمبر
زمرو:1033ء زمرو:يارھين صدي زمرو:يارهين صدي زمرو:سال
سنڌ ۽ نيپال جو سنٻنڌ
سنڌ ۽ نيپال (Nepal) جو پاڻ ۾ پراڻو سنٻنڌ لآهي. نِيپال هماليه جبل تي تبت ۽ هندستان جي وچ ۾ آهي. سنڌ تي ميرن جي حڪومت دوران 1823ع ۾ هڪ ساڌو بن کنڊي مهاراج نيپال کان سنڌ اچي ويٺو هو. اهڙي طرح اها به ڄاڻ ملي ٿي ته 200 سال اڳ نيپالين لاءِ سنڌ ياترا ڏاڍي اهم هئي.
1284ع
ڊسمبر
زمرو:1284ء زمرو:تيرھين صدي زمرو:سال
کٽمنڊو
کٽمندو (Kathmandu) جي لفظي معني ڪاٺ جو گھر آهي. کٽمنڊو جي سمنڊ کان اوچائي 1400 ميٽر يا 4600 فوٽ آهي، هي پيالي جيان شهر آهي ۽ چوڌاري شواپوري، ڦلچوڪي، ناگارجن ۽ چندراگيري جبلن سان گھيريل آهي. کٽمنڊو ماٿري ٽن ضلعن، کٽمنڊو، لليتپور ۽ بختاپور، تي مشتمل آهي. جنهن ۾ 25 لک ماڻهو رهن ٿا، جڏهن ته نيپال جي ڪل آدمشماري اندازي مطابق ٽي ڪروڙ آهي.
سومر
لفظ سوم
ڳاٽا آريه لوڪ سوم نالي هڪ ٻوٽي جي رس پيئندا هئا، جا چنڊ جهڙي اڇي ۽ روشن هوندي هئي. اها نهايت گڻاڪاري هئي، تنهنڪري انهيءَ ٻوٽيءَ جي اُڀرائيندڙ ديوتا کي به ”سوم“ سڏيندا هئا. رگ ويد، جو سڄو نائون منڊل سوم جي ساراھ سان ڀريل آهي. جيئن سج جو روپ اگني آهي، تيئن سوم جو روپ چندرما (چنڊ) آهي، ۽ اهو به ”سوم“ سڏجي ٿو. ”سومر – سومار“ معنيٰ ”سوم يا چندرما (چنڊ) جو ڏينهن“ (Monday: Moon-day) ويدن جي براهمڻن ۾ سوم (چنڊ) کي امرت جو نياڻ سڏيو اٿن. چنڊ جي سهائي پکَ ۾ ديوتائون اهو امرت پيئن ٿا ته چنڊ جي ڪلا ڏينهون ڏينهن وڌندي وڃي ٿي، ۽ اونداهي پک ۾ پتر اهو امرت پيئن ٿا ته چنڊ جي ڪلا وڃي گهٽبي. هي ڳالهيون پراڻن ۾ به لکيل آهن.
2020 بغداد بين الاقوامي هوائي اڏي تي هوائي حملو
حملو
3 جنوري 2020 جي صبح سويري، سليماني جو جهاز بغداد انٽرنيشنل ايئرپورٽ پهتو، جِتي اُن علائقي ۾ آمريڪي هوائي فوج (فضائيا، ايئر فورس) ۽ ٻيا فوجي جهاز ايم ڪيو-9 ريپر ڊرون سميت اڳ ئي لڪيل گهات هڻي ويٺا هيا. آمريڪي حڪومت پاران نامزد دهشت گرد ابو مهدي المهندس سميت سليماني ۽ ايراني حامي نيم فوجي شخصيتون، ٻن گاڏين ۾ داخل ٿيا ۽ ايئر پورٽ تان اندرون شهر بغداد جي طرف روانا ٿِيا. مقامي وقت مطابق صبح 1 بجي (رات جي ٻارنهن وڄڻ کانپوءِ 1 وڄڻ واري مهل) جي لڳ ڀڳ، ايم ڪيو-9 رائپر ڊرون بغداد ايئرپورٽ روڊ تي ويندڙ انهيءَ قافلي (ڪاروان) تي حملو ڪندي انيڪ (ڪيترائي) ميزائل ڇڏيا، جنهن سان ٻنهين ڪارين (گاڏين) کي باهه (آتشزدگي) وَڪوڙي وئي 10 ماڻهو مارجي ويا.
اسلامي سھڪار تنظيم
<blockquote style='border: 1px solid blue; padding: 2em;'>
ميمبر ملڪ
{{جهنڊو|United Arab Emirates}}
{{جهنڊو|Gambia}}
شاھ عبداللطيف ڀٽائي
شاھ جو عشق
روايت آهي تہ شاھ ويھن ورهن جو ٿيو تہ کيس مجازي محبت جو ڪان لڳو. ڪوٽڙيءَ جي مرزا مغل بيگ جو شاھ حبيب ۾ ڪامل ويساھ هو ۽ کيس دعا ڦيڻي لاءِ اڪثر پنھنجي گھر ۾ وٺي ويندو هو. هو ارغون هو سندس گهر ۾ سخت پردو هوندو هو. سندس گهر ۾ اگهائي ٿي پوندي هئي تہ مرشد کي عرض ڪري دعا لاءِ وٺي ايندو هو. هڪ دفعي سندس نياڻي بي چاڪ ٿي پئي اتفاق سان ساڳي وقت شاھ حبيب جي طبيعت بہ ناساز هئي انهيءَ ڪري مرزا بيگ جي عرض تي پٽ عبداللطيف کي ساڻس وڃڻ جي هدايت ڪيائين. شاھ، مغل جي دختر جو حسن بيخود ٿي ويو ۽ سندس آڱر پنهنجي هٿ ۾ جھليندي چيائين،
شاھ جي شادي
يعنى نيڪ سياڻي ۽ پارسي عورت فقير مرد کي بہ بادشاھ بنائي ٿي ڇڏي. هن سڳوريءَ صحبت جي شاه کي هڪ روحاني سلطان بڻائي ڇڏيو تہ ڪهڙو عجب!
ابن فقيھہ
هيءُ مشهور سياح ٿي گذريو آهي. هن جو تعلق عربستان سان هو. هن جو اصل نالو ابوبڪر احمد بن محمد همداني هو. سياحت ۾ ’ابن فقيهه‘ جي نالي سان مشهور ٿيو ۽ ڪيترائي ملڪ گهمي ڏٺائين. کيس ٽين صدي هجريءَ جو مشهور جاگرافيدان ۽ خط نويس به مڃيو وڃي ٿو. ڪيترن ملڪن جي جاگرافيءَ جي وٽس ڄاڻ هئي. هن جا لکيل ٻه ڪتاب دريافت ٿيا آهن. جن ۾: ’ڪتاب البلدان‘ ۽ ’ذڪر شعراءِ المحدثين‘ شامل آهن. هنن ڪتابن ۾ سنڌ ۽ هند ملڪن جي دريائن ۽ شهرن جو ذڪر آهي. جن بابت ڪافي ڄاڻ ڏني وئي آهي.
لسي
وڌيڪ مشهور عام لسيءَ ۾ ڌئونرو، پاڻي ۽ لوڻ ئي شامل ڪيو ويندو آهي، پر مٺِي لسي ۽ اڌ رڙڪي به پي ويندي آهي. مٺي لسيءَ ۾ ڌئونرو سان گڏوگڏ کير ۽ کنڊ شامل ڪئي ويندي آهي ۽ اها عام لسيءَ کان وڌيڪ گھاٽي هوندي آهي. هي عام طور تي ناشتي نيرن ۾ وٺبي آهي، جڏنهن ته ان ۾ ننڊ ڏياريندڙ خصوصيتون وڌيڪ هونديون آهن. پاڪستان ۾ لاهور، گوجرانوالا ۽ فيصل آباد ۽ جڏهن ته ڀارت ۾ امرتسر ۽ جوڌپور پنهنجي لسيءَ سبب ڪافي مشهو آهن.
گرمين جي موسم ۾ لسي گرميءَ جي احساس کي گهٽ ڪرڻ جي لاءِ عام مشروب جي حيثيت اختيار ڪري ويندي آهي. لسي ناشتو ۽ کاڌي خاص ڪري ٻن پهرن جي کاڌي سان گڏ وڌيڪ پيتي ويندي آهي. ديسي علاج ۽ ٽوٽڪن ۾ پڻ لسيءَ کي هڪ خاص اهميت حاصل آهي.
مختلف قسم
= مٺي لسي = مٺي لسي ۾ لوڻ جي بدران کنڊ شامل ڪئي ويندي آهي، ان کانسواءِ پاڻيءَ جي جي جاءِ تي يا پاڻيءَ سان گڏ کير به ملايو ويندو اهي. ذائقو وڌائڻ جي لاءِ ان ۾ عرق گلاب، ليمي ڪي رس يا مختلف ميوات جي رس شامل ڪئي ويندي آهي، (مثال مينگو لسي يا انب واري لسي)، پاڪستان ۾ سنڌ ۽ ڀارت ۾ راجسٿان جي علائقن ۾ زعفراني لسي پڻ پيتي ويندي آهي. مٺِي لسيءَ ۾ مکڻ يا مٿانهين موجود رهندي اهي جنهن جي سبب هيءَ گهاٽي ٿيندي آهي، هيءَ ننڊ ڏياريندڙ هوندي آهي ۽ ان کي پيئڻ کانپوءِ ننڍهارڪي ڪيفيت ٿي سگهي ٿي.
440ع
ڊسمبر
زمرو:440ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
آفريڪا
<blockquote style='border: 1px solid blue; padding: 2em;'> 11،730،000 چورس ميل
آفريڪا جا اتر ۽ ڏکڻ وارا حصا تمام خشڪ ۽ گرم آهن جن جو گھڻو حصو ريگستان آهن.
آفريڪا جي اڪثريت جو طرزِ زندگي تمام سادو آهي. ڪافڳ ملڪن ۾ تعليم عام ڪرڻ جي منصوبن تحت خواندگي ۽ صحت کي بهتر بڻائڻ جي ڪوشش ڪئي پئي وڃي.
تاريخ
thumb|left|Ruins of [[Great Zimbabwe (flourished eleventh to fifteenth centuries)]]
موسم
thumb|Africa map of Köppen climate classification
پوسٽ امپريشن ازم
(Post Imprssionism)
ڦڙ سير
ڦَڙَ سِير: هن ول جي ڳنڍ ڪونڍير وانگر زمين اندر ٿيندي آهي. مُرٽن، ڄارين، ڦوڳن وغيره جي سهاري اُڀرندي آهي ۽ وڻن تي چڙهندي آهي. هن ول جا پن ڪونڍير کان وڏا، ويڪرا ۽ ڳڀدار ٿيندا آهن. ننڍا ٻار ڳنڍ ۽ پن شوق سان کائيندا آهن. هنن جي ڀاڄي ڪا نه ٿيندي آهي. اُن جا پن اُٺ، ٻڪريون، رڍون وغيره کائيندا آهن.ڳنڍ کي هڪ هنڌان پٽي ٻئي هنڌ آلي واريءَ ۾ هڻبو ته اُتي اُڀري پوندي آهي.
اسماعيلي شيعہ
تاريخ
ٻئي گروهه جو خيال آهي ته حضرت امام جعفر صادق پهرين پنهنجي وڏي فرزند، حضرت اسماعيل کي پنهنجو جاءِ نشين بڻايو، پر پوءِ ڪنهن ڳالهه تان مٿن ناراض ٿي پيا ۽ حضرت اسماعيل کان اهو حق واپس وٺي، ٻئي فرزند حضرت موسيٰ ڪاظم کي پنهنجو جاءِ نشين مقرر ڪيو. بهرحال، جڏهن حضرت امام جعفر صادق هي جهان ڇڏيو، تڏهن شيعا ٻن مکيه گروهن ۾ ورهائجي ويا. اهو گروهه، جنهن حضرت اسماعيل کي پنهنجو امام تسليم ڪيو، اهي ٿيا اسماعيلي، ۽ جن حضرت موسيٰ ڪاظم کي پنهنجو امام مڃيو، اُهي موسوي ٿيا. ''
قرامطة
قرامطا (قرامطة) جي پيروڪارن بحرين ۾ پائيدار رياست قائم ڪئي. جنهن ۾ هر شهريءَ جون لازمي ضرورتون يعني اناج، لباس، علاج، گهر ۽ شادي رياست جي طرفان پوريون ڪيون وينديون هيون. هر شهري کي فڪري ۽ علمي آزادي پڻ مليل هئي. جيڪڏهن ڪو واپاري، واپار ۾ نقصان سبب ڏيوالپڻي جو شڪار ٿي ويندو هو ته ان کي بنا وياج جي قرض ڏنو ويندو هو ته جيئن اهو وري ٻيهر پنهنجي پيرن تي بيهي سگهي.
سنڌ ۽ ھند ۾ اچڻ
سن 270هه/883ع ۾ جڏهن سنڌ تي هباري حڪمران عبدالله بن عمر هباريءَ جي حڪومت هئي ته ان وقت داعي هيشم کي سنڌ موڪليو ويو. منصوره ۽ ملتان ۾ گهڻي تعداد ۾ علوي به رهندا هئا، جن جون وڏيون وڏيون جاگيرون هونديون هيون، اُنهن مان گهڻا اسماعيلي هئا. جڏهن داعي حلم بن شيبان ملتان پهتو، تڏهن سڀني علوين گڏجي سندس حمايت ڪئي، انهيءَ ڪري بن شيبان'>جلم بن شيبان آسانيءَ سان ملتان تي قبضو ڪيو.
1289ع
ڊسمبر
زمرو:1289ء زمرو:تيرھين صدي زمرو:سال
اوٻاسي
اوٻاسي ڏيڻ هڪ ردعمل آهي جيڪو ماءُ جي پيٽ کان شروع ٿيندي سڄي عمر اسان سان گڏ رهندي آهي ۽ هڪ انسان تقريبن پنھنجي زندگي ۾ ٻہ لک چاليهي هزار کن اوٻاسيون ڏينديون آهي اوٻاسي خالي انسانن کي ئي ناهي ايندي بلڪي مختلف جانورن کي بہ اوٻاسي ايندي آهي اوهان ڪتي کي بہ اوٻاسي ڏيندي ڏٺو هوندو پر انجي وجھ ڇا آهي خيال ڪيو ويندو آهي تہ هي رت ۾ آڪسيجن جي سطح کي وڌائيندي آهي گھڻو ڪري اوٻاسي کي ٽڪاوٽ جو ڪارڻ بہ چيو ويندو آهي پر اوٻاسي اسانکي جڳائي ناهي رکندي بلڪي دماغ کي صحيح پد تي برقرار رکڻ ۾ مدد ڪندي آهي ڇا اوهان کي گھڻو ڪري اوٻاسيون اينديون آهن يا وري ڪنھن کي اوٻاسي ڏيندي ڏسندي يا ذڪر ڪندي اوٻاسي وٺڻ تي مجبور ٿيندا آهيو
سان جوڙيل تحقيق جي سربراهہ پروفيسر اينڊريو موجب دماغ ۾ پد جي تبديليون ننڍ جي ڦيري ۽ اسٽريس هارمون ڪارٽي سول جي سطح سان جوڙيل آهي
اربع
هن حوالي سنڌي ٻولي هيٺيون چوڻيون مشهور آهن:
ث. چار گناه (شرع موجب ٽي گناه معاف ڪيا ويندا آهن). ڳري خطا. نه معاف ٿيڻ جهڙو ڏوهه.
ميرپور خاص ضلعو
مِيرپور خاص ضلعو: پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ميرپورخاص ڊويزن جو هڪ ضلعو آهي جنھن جو صدر مقام ميرپور خاص شهر آهي. هن ضلعي ۾ 7 تعلقا ۽ 44 يونين ڪاؤنسلون آهن. هن ضلعي جي آدمشماري 2015 ۾ اندازي مطابق 14 لک 45 هزار آهي.
امداد علي پتافي
مداد علي پتافي- ولد بخش علي -پتافي- پهرين -جنوري- 1974ع تي ٽنڊي الهيار ۾ ڄائو. هن گريجوئيشن سنڌ يونيورسٽيءَ مان ڪئي. پيشي جي لحاظ کان زميندار آهي. 2008ع ۾ پ پ جي -ٽڪيٽ- تي ٽنڊي الهيار جي -تڪ- پي -ايس- 52 مان چونڊون کٽڻ بعد ايڪسائيز، -آبپاشي- ۽ مڪاني ادارن بابت سنڌ اسيمبليءَ جي ڪميٽين جو ميمبر آهي.
چنائي
چنائي:، جنھن جو 1996 تائين نالو مدراس:  ھيو، انڊيا جو ھڪ وڏو شھر ۽ تامل ناڊو رياست جو گاديءَ جو هنڌ آهي. چنائي تيلگو ٻوليءَ جو لفظ آهي. خيال آهي تہ اھو لفظ وجي نگر ايمپائر جي تيلگو قوم جي حاڪم دامارلا چيناپا نايڪادو جي نالي تان ورتل آهي چنائي لفظ جو سڀ کان پھريون باقاعده ذڪر ايسٽ انڊيا ڪمپني جي 8 آگسٽ 1639 تي ڪيل ھڪ وڪري جي دستاويز ۾ ٿيل آھي. 1646 ۾ ھتي ھڪ چيناڪيساوا پيرومل نالي مندر پڻ ٺھيو    انگريزن ھن شھر کي مدراس جي نالي سان سڏيو جيڪو پڻ مقامي ٻولي جو لفظ ھيو ڪجھ عالمن جو خيال آھي تہ ھن شھر جو شروع کان ئي نالو مدراس ھيو ڇوتہ وجي نگر ايمپائر واري دور جي 1367 جي ھڪ ڪتبي ۾ مدراسنپٽنم نالي ھڪ بندر جو ذڪر مليو آهي. .
وسپت
وسپت کان خميس
عربن کان پهريان خميس جنهن کي وِسپت چوندا هئا. ان لفظ جو بنياد ورسپتي / برہسپتي ديوتا جي نالي مان ورتو ويو آهي. هن ڏينهن جو گرھ مشتري آهي.
ميداني پشمي ڪوئو
پڻ ڏسو
زمرو:آئي يو سي اين خطري کان دور جنسن جي ڳاڙهي فهرست زمرو:جانور
چانهہ
چانهه ۾ ڪيفين جي موجودگي پيئڻ واري کي تازو ڪري ڇڏيندي آهي.
ڪرد
حوالا
زمرو:سياست زمرو:ملڪ زمرو:قومپرستي
چانهہ
چانهه جي تواريخ
چانهه جي شروعات ساڍا چار هزار سال اڳ چين کان شھنشاهه ”شاه نگ“ جي دور کان ٿي هئي. جنھن کي جپان ۾ آڻڻ جو سھرو ٻوڌي ڀڪشوئن جي سِرَ تي سونھي ٿو. جيڪي مراقبي دوران ننڊ کي ڦٽائڻ لاءِ چانهه جو استعمال ڪندا هئا. چانهه کي دوا يا شربت طور مقبوليت ڏيارڻ ۾ به انھن ٻوڌي ڀڪشوئن جو ئي وڏو هٿ هو. ڇو ته چانهه جي خصوصيت کي پهريائين انھن ئي سمجهيو هو. ”چانهه“ لفظ چيني زبان جي لفظ چاءِ (Cha) مان نڪتل آهي، جيڪو چين جي علاقائي ٻوليءَ جي لفظ “Tay” مان ورتل آهي. چين مان اهو لفظ جپان پهتو. جتان سفر ڪندو، پنھنجي سَرهاڻ پکڙيندو، هندستان ۽ ايران آيو ۽ اتان وري روس ڏانھن رخ رکيائين. سترهين صدي عيسويءَ ۾ پورچوگيز جھاز دانن ان چانهه کي اوڀر کان وٺي يورپ تائين پهچايو.
چانهه جي امپورٽ ۽ ايڪسپورٽ
برطانيا دنيا ۾ وڌ ۾ وڌ چانهه درآمد (Import) ڪندڙ ملڪ آهي. سال 1990ع ۾ برطانيه جي انگريزن 141894 ميٽرڪ ٽن چانهه واپرائي. جڏهن ته ٻئي طرف آمريڪا 76946 ميٽرڪ ٽن چانهه هضم ڪئي. 1990ع ۾ پاڪستان هڪ لک چار هزار 104000 هزار ميٽرڪ ٽن چانهه درآمد ڪئي.
دوھو
دوهو____(Doho):
جمعو
لفظ جمعو
سنڌي ماڻهو جمعو نالو پڻ رکن.
راڌا ڪرشن
جوانيءَ ۾ 'ڪرشنا (Krishna) تي مايون مرنديون هيون. هر ڪا سمجھندي هئي ته ڪرشن جو هن سان پيار آهي. انڪري ڪرشن کي پيار جو ديوتا به سمجھيو ويندو آهي، پر سندس پيار راڌا سان هو. انڪري ڪرشن جي هڪ تصوير سدائين راڌا سان گڏ هوندي آهي ۽ هو من موجي هجڻ ڪري بانسري وڄائيندي نظر اچي ٿو. ڪرشن جو گوپال (گئو پال) نالو به آهي.
448ع
ڊسمبر
زمرو:448ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
ڪھاڻي
ادب جا جيترا به شعبا آهن، تن ۾ ڪهاڻي، سڀ کان وڌيڪَ، زندگيءَ جي عميق راز جي نقاب ڪشائي ڪري ٿي. سڀ کان وڌيڪ معاشري جي تهذيب ۽ تمدن جي وهڪري کي تيز ڪري ٿي، سڀ کان زياده انسانيت جي سچي تصوير ڪڍي ٿي. ڇا لاءِ ته ڪهاڻيءَ جي خاڪي ۾، هر طرح هي نقش نگاريءَ کي سمائي سگهجي ٿو. داخليت ۽ خارجيت جي آميزش، زمان ۽ مڪان جو ڀرپور احساس، انساني فطرت جي مختلف عنصرن جي تشريح، انساني زندگيءَ جي مقصدن جي وضاحت، ڪهاڻيءَ کان وڌيڪ ڪٿي به نه ملندي. اهوئي سبب آهي جو افساني ۾ هر دور جي زندگيءَ ۽ طرز معاشرت جو عڪس رهجي وڃي ٿو، جو نه رڳو ’ادبيات‘ جو، پر تمدني قدرن جو اهم ترين جزو پڻ بڻجي وڃي ٿو. ڪهاڻيءَ کي سنڌيءَ ۾ مختصر ۽ افسانو به چيو ويندو آهي. ڪهاڻي انساني مسئلن، جذبن، محبت، نفرتن ۽ خواهشن جي مختصر ڪهاڻي آهي. (وڌيڪ ڏسو: افسانو). .
تعليم پرچارڪ ڪهاڻيون
(Educational Stories)
جاسوسي ڪهاڻيون
(Detective Stories):جاسوسي ڪهاڻين جو موضوع جاسوسيءَ تي ٻڌل هوندو آهي. هن قسم جي ڪهاڻين ۾ مڪاري، فريب، قتل، گناهه، پراسراريت ۽ خوفناڪ واقعا ڏنل هوندا آهن. هن قسم جا موضوع سائنسي ڪهاڻين ۾ ايندا آهن.
مذهبي ڪهاڻيون
(Religious Tales):سنڌي زبان ۾ مذهبي ۽ ڌرمي ڪتابن جا ڪيترائي ٻاراڻا ۽ وڏن جا ڪتاب لکيا ۽ ترجمو ڪيا ويا آهن. هنن ڪهاڻين ۾ پيغمبرن، رسولن، ولين ۽ اوتارن جون ڪهاڻيون ملن ٿيون. سنڌ ۾ ٻارن جي نصيحت ۽ ڄاڻ لاءِ سنڌي ادبي بورڊ طرفان “قرآني ڪهاڻيون” شايع ٿيون. سنڌيڪا پاران پيغمبر صلعم جي زندگيءَ بابت ”نصيحت ڀريون ڪهاڻيون“ (ٽي حصا) شايع ٿيون آهن. اهڙي نموني الله جي ولين، درويشن، خدا ترس انسانن ۽ ڏاهن بابت ڪيتريون ئي نصيحت آموز ڪهاڻيون شايع ٿيون آهن. ..
واقعاتي ڪهاڻيون
( Eventful Stories):هن قسم جي ڪهاڻين ۾ پلاٽ تي زور ڏنو ويندو آهي.
انساني حقن جو عالمي پڌرنامو
قبوليت (ايڊوپشن)
• بيلجيم
• بوليويا
• ايڪواڊور
• يونان گريس
• نيوي لينڊ
• ناروي
• سعودي عرب
ٻن مُلڪن ووٽ نہ ڏنا:
انساني حقن جو عالمي ڏينهن
انساني حقن جي پڌرنامو جو ڏينهن هر سال ڊسمبر 10، تي ملهايو ويندو آهي، ۽ انکي انساني حقن جو عالمي ڏينهن يا انساني حَقن جو ڏهاڙو سڏيو ويندو آهي. ان ڏهاڙي جي تقريب فردن، برادري ۽ مذهبي گروهن، انساني حقن جي تنظيمن، پارليامينٽس، حڪومتن ۽ گڏيل قومن پاران ملهايو ويندي آهي.پڌرنامو جي يادگيري ۽ انساني حقن بابت پرک (شعور) اجاڳر ڪرڻ لاءِ ڏهاڪن کان اڪثر مهمون هلنديون آهن. 2008 ۾ ان پڌرنامو جي 60هين سالگرهہ ملهائي وئي ، ۽ ان سان گڏوگڏ "اسان سڀني لاءِ عزت، وقار ۽ نياءُ (انصاف)" جي مرڪزي خيال (ٿِيم) چئوگرد سمورو سال جون سرگرميون هلنديون رهيون.
اهميت
thumb|upright=0.9|In miniature book 1948 ۾، گڏيل قومن جي قرارداد اي/آر اي ايس/217 (III) [اي] انگريزي ۽ فرانسيسي ۾ ٻنهين ٻولين واري دستاويز بابت پڌرنامو، ۽ چيني، روسي ۽ اسپينش ٻولي ۾ سرڪاري ترجما ڪيا ويا.
واکاڻ
انساني حقن جي عالمي پڌرنامو کي ڪيترن ئي ذڪر لائق ماڻهن پاران واکاڻِ (ساراهہ) ملي آهي.
30 سيپٽمبر جو واقعو
ان وقت سنڌ ۾ هڪ قوت سنڌ قومي اتحاد (Sindh Qaomi Itihaad) جي نالي سان اڀري رهي هئي، 20 مئي 1988ع تي سنڌ قومي اتحاد جو جي ايم سيد جي اڳواڻي ۾ بنياد رکيو ويو ۽ عبدالحميد جتوئي کي ان جو صدر مقرر ٿيو. سنڌ قومي اتحاد ۾ نہ رڳو قومپرست ڌريون شامل هيون، پر ان وقت سنڌ جون هڙئي مُکيہ سماجي ۽ ادبي تنظيمون ۽ هر زبان ۽ نسل جا سنڌ دوست ماڻهون پڻ شامل هئا. سنڌ قومي اتحاد جي ٺھڻ کان پوء حيدرآباد ۾ ڪجھ واقعا ڏاڍي تيزي سان ٿيا. سنڌي شاگردن جو هڪ جلوس قمر ڀٽي جي اڳواڻي ۾ بسن ۾ سوار ٿي ڄامشورو کان حيدرآباد آيو ۽ نعرا هڻندو اولڊ ڪئمپس ڏانهن وڃي رهيو هو جو اوچتو اسٽيشن روڊ تي حيدرآباد ميونسپل ڪارپوريشن جي آفيس مان بسن تي فائرنگ ڪئي وئي. ان وقت حيدرآباد جو ميئر ايم ڪيو ايم سان لاڳاپو رکندڙ افتاب احمد شيخ هو. انهي واقعي جي ڪري حيدرآباد ۾ سنڌي ۽ اردو ڳالهائيندڙن ۾ اڃان ڇڪتاڻ وڌي وئي. ڪجھ سياسي ۽ سماجي ڌرين جي وچ ۾ پوڻ تي سنڌ قومي اتحاد ۽ ايم ڪيو ايم ۾ ڳالهيون ٿيون، اهي ڳالهيون لطيف آباد ۾ سينيٽر اعجاز جتوئي جي بنگلي تي ٿيون. سنڌ قومي اتحاد جي طرفان عبدالحميد جتوئي اعجاز جتوئي، شاھ محمد شاھ، عبدالواحد آريسر، عرفان مهدي ۽ ٻيا شريڪ ٿيا سنڌ قومي اتحاد طرفان هيٺيون ڳالهيون رکيون ويون.
جي ايم مهڪري
پيدائش
جي ايم مهڪري (G.M. MEHKRI) اوڻيھ، آڪٽوبر 1908ع تي هندوستان جي شهر بئنگلور ۾ پيدا ٿيو. هن جو پورو نالو سيد غلام محي الدين ولد مينم علي مهڪري هيو. ورهاڱي کان اڳ، هندوستان مان لڏي اچي ڪراچي، سنڌ ۾ آباد ٿيو هو. <br style="font-family: MB Lateefi;">
تعليم
دهلي ۽ بمبئي (ممبئي) يونيورسٽيءَ مان سوشيالاجي ۽ سائڪالاجي ۾ پي ايڇ ڊي ڪيائين. سنڌ يونيورسٽيءَ ۾ ڊاڪٽر جي ايم مهڪري،1977ع، 1978ع، ۽ 1979ع ۾، وزيٽنگ پروفيسر جي حيثيت سان ليڪچر ڏيندو هو. هفتي ۾ ڇنڇر ڏهاڙي سوشيالاجي ۽ سومر ڏيهاڙي سائيڪالاجي ڊپارٽمينٽ جي شاگردن کي پڙهائيندو هو.
شب قدر
رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم فرمايو ته رمضان مهينو اوهان وٽ اچي چڪو آهي جيڪو برڪتن وارو مهينو آهي. جو جنهن ۾ شب قدر آهي جيڪو هزارين مهينن کان بهتر آهي. محروم اهو شخص آهي جيڪو هن رات کان محروم ٿي وڃي.
ھندو
پر هاڻي وقت سان گڏ هن لفط جي معنا ۾ ڦيرو اچي ويو آهي ۽ هندوازم جي پوئلڳن کي هِندو سڏيو وڃي ٿو. هنن جي گهڻائي نيپال ۽ انڊيا ۾ آهي.
دلير مھندي
thumb|دلير مھندي دلير مھندي ھڪ ڀارتي گلوڪار، گيت ڪار ۽ موسيقار آھي۔ ھن جو اصل نالو دلير سنگھ آھي، پر دلير مھندي جي نالي سان ھو معروف آھن۔ ھن دنيا ڀر ۾ ڀنگڙا موسيقي کي مقبولِ عام بڻايو۔ ھو 18 آگسٽ 1967ع تي بھار (ڀارت) جي شھر پٽنہ ۾ پيدا ٿيو۔
قطب نما
thumb thumb thumb thumb ڪمپيوترائزڊ ڪمپاس (compass) جيڪو موبائل يا سيل فون ۾ پروگرام ٿيل آهي، اهو شايد هيٺ زمين جي اندر ڪم نه ڪري، ڇو جو ان جو آڌار ريڊيائي لهرن تي ٿئي ٿو، جيڪي ڏاڍي سولائي سان جبل يا پاڻي وغيره جهڙين رڪاوٽن سان رڪجي وڃن ٿيون. پر هڪ عام سادو روايتي ڪمپاس يا قطب نما حرڪت ڪندڙ ڪانٽي سان زمين جي گهرائي مان نڪرندڙ مقناطيسي لهرن تي آڌار رکي ٿو. هڪ عام سادو ڪمپاس زمين جي هيٺ ان ڪري ڪم ڪري ٿو جو ان جو مقناطيسي ڪانٽو يا سوئي، اُتر ۽ ڏکڻ قطبن مان نڪرندڙ مقناطيسي ميدان سان لاڳاپي ۾ اچي وڃي ٿي. هيءَ ڳالهه اوهان لاءِ شايد حيراني جهڙي هجي ته ڪئناڊا ۾ قطب نما يا ڪمپاس ڪم نٿو ڪري، ڇو جو ڪئناڊا اُتر قطب تي هئڻ سبب قطب نما جو ڪانٽو، اُتر قطب ڳولهي نه سگهڻ سبب منجهي پوي ٿو ۽ غلط ريڊنگ ڏيئي ٿو.
451ع
ڊسمبر
زمرو:451ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
مئي
حوالا
مئي زمرو:تواريخ زمرو:مهينا زمرو:وقت
1852ع
ڊسمبر
زمرو:1852ء زمرو:سال زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1297ع
ڊسمبر
زمرو:1297ء زمرو:تيرھين صدي زمرو:سال
بختاور ڀٽو زرداري
پاڪستان- جي اڳوڻي وزيراعظم شهيد بينظير ڀٽو جي وڏي نياڻي بختاور جو -جنم- 1990ع ۾ ٿيو، هوءَ -بلاول- ڀٽو زرداريءَ کان ننڍي ۽ آصفه ڀٽو زرداريءَ کان عمر ۾ وڏي آهي. هن وقت اسڪاٽ لينڊ جي مشهور يونيورسٽي ’ايڊنبرگ‘ ۾ تعليم پرائي رهي آهي. هوءَ -پاڪستان- پيپلز پارٽيءَ جي عورتن واري ونگ جي اڳواڻ پڻ آهي، -ان- حوالي سان هن جي والد آصف علي زرداريءَ، -پاڪستان- جي صدر چونڊجڻ کانپوءِ سندس وڌيڪ همت افزائي ڪئي. بختاور پنهنجي والده جي شهادت وقت -پاڪستان- آئي هئي. -ان- کان پوءِ هن جو پنهنجي وطن ڏانهن -اچ- وڃ جو سلسلو -جاري- آهي. تازو هن شهيد ماءُ جي ڏک ۾ پنهنجي انگريزيءَ ۾ ڪيل شاعريءَ کي جديد موسيقيءَ ۾ پاڻ ڳائي، کيس ڀيٽا پيش ڪئي آهي، -ان- گيت کي تمام گهڻو ساراهيو ويو، جنهن جو عنوان آهي ”I would take the pain away ...’...“ هيءُ گيت 6 -جنوري- 2009ع تي جاري ٿيو. بختاور ڀٽو في الحال تعليم پرائي رهي آهي ۽ هڪ ذهين شاگردياڻي آهي. سندس والد -آصف علي زرداري- هن وقت -پاڪستان- جو صدر، ۽ سندس وڏو -ڀاءُ- -بلاول ڀٽو زرداري-، -پاڪستان- پيپلز پارٽيءَ جو چيئرمئن آهي.
وسيلو
سوره المائده
اي ايمان وارؤ الله عزوجل کان ڊڄو ۽ ان جي طرف ”وسيلو“ تلاش ڪريو. سوره المائده، آيت 35
ابوالليث صديقي
حوالا
زمرو:1994ع جون فوتگيون
منصور الحق آرائين
تعليمي ماھر ائڊريس حيدرآباد سنڌ، تعليمي لياقت بي. اي پنجاب يونيورسٽي 1963ع، ايم. اي سنڌ يونيورسٽي 1967ع بي ايڊ 1969 – ايم ايڊ 1974- پي، ايڇ ڊي 1989ع.
ذميواريون
ليڪچرار 1975ع کان 1984ع تائين. علامه اقبال يونيورسٽي طرفان سنڌ صوبي لاءِ بي، ايڊ جي آف ڪئپس جو پروگرام آفيسر رھيو. ان کان سواءِ علامه اقبال يونيورسٽيءَ ۾ اسسٽنٽ پروفيسر، ريسرچ گائيڊ ۽ صلاحڪار رھيو. ورلڊ بئنڪ ۽ يونيسيف طرفان ڪنسلٽنٽ رھيو آھي. سنڌ يونيورسٽيءَ جي تعليمي جنرل لاءِ ايڊيٽوريل بورڊ ۽ صوبائي تحقيقي بورڊ سنڌ جو ميمبر رھيو. تعليمي ارتقا ڪلاس 1 کان 10 جي چيئر ۾ صوبائي ريسرچ ڪميٽيءَ جو ميمبر رھيو، پرائمري ٽيڪسٽ ڪتابن لاءِ مئٿميٽڪس جي ارتقا واري صوبائي ڪميٽيءَ جو ميمبر رھيو، استادن جي لياقت واري ڪميٽيءَ جو ميمبر رھيو، ان کان سواءِ سماجي تعليمي ريسرچ ۾ ذاتي خدمتون سرانجام ڏنائين.
1300ع
ڊسمبر
زمرو:1300ء زمرو:تيرھين صدي زمرو:سال
کوائي
کوائِي: هي گاهه سخت زمين ۾ ٿئي ۽ گهاٽو اُڀرندو آهي. هن جي پاڙ مان تيليون نڪرنديون آهن جي ٻه اڍائي فوٽ ٿين. هرهڪ تيليءَ جي ڇيڙي ۾ نرم ٻُر ٻُر وارو ننڍو سنگ ٿيندو آهي. سائو هجي تڏهين ڍڳيون ۽ ٻڪريون کائين، سڪڻ بعد رنگ پيلو ٿي ويندو آهي. ٿري ماڻهو کِوائي گڏ ڪري رکندا آهن، جنهن مان ٻُهاريون ٺاهيندا آهن. مگر اُن جي تيلي برينڇ جهڙي مضبوط نه آهي، پر نرم هوندي آهي، ان ڪري ٻهاري ٿورو وقت جٽاءُ ڪندي آهي.
جبلت
thumb|ڪڪڙ پنھنجي ٻچي کي پنھنجي پرن ۾ لڪائيندي آهي جيڪا ان جي جبلت آھي جبلت (Instinct) جبلت هڪ اهڙي صلاحيت آهي، جنهن لاءِ سکيا يا تعليم جو هجڻ ضروري نه آهي. اها صلاحيت ڪنهن به فرد سان گڏوگڏ پيدا ٿيندي آهي مثال طور هڪ نئين ڄاول ٻار کي ماءُ جو کير پيئڻ جي صلاحيت سکيا سان نه پر، جبلي صلاحيت سان موجود هوندي آهي. thumb|left|220px|ڪتو پاڻيءَ ۾ پسڻ کان پوءِ پنھنجي جسم کي لوڏائي پنھنجي بج جو پاڻي سڪائيندو آھي.اھو ان جو جبلتي عمل ھوندو آھي. ھر اھو عمل جيڪو تجربي ۽ سکيا کانسواءِ ٿئي ۽ جنھن ۾ اندروني بائيلاجيڪل فئيڪٽر شامل ھجي ان کي جبلت چيو ويندو آهي. ڪمي جا ٻچا ڪناري تي انڊن مان ڦٽڻ کان پوءِ سڌا سمنڊ جو رخ ڪندا آهن انھن جو اھو عمل (behavior) جبلت ھوندو آھي. جانورن جو پاڻ ۾ وڙهڻ، لڳ ڪرڻ، پکين جو آکيرا ٺاھڻ جبلت سڏبو آهي جيڪي ڄائي ڄم کان جاندارن ۾ موجود ھونديون آھن.جبلتي عمل ۾ اختيار جي غير موجودگيءَ جو مطلب اهو ناھي ته انسان يا جانور مقرر جبلتي ترتيبن کي بدلائڻ کان لاچار آهي. مثلاً: انسان چاھي تہ ڪنھن بہ مقرر جبلتي ترتيب کي شعوري طور تي سمجھندي ان جي اڀرڻ کان اڳ بدلائي سگھي ٿو.ان لاءِ کيس رڳو جبلت کي اڀرڻ کان روڪڻ جي ڪوشش ئي درڪار ھوندي آھي.جانورن ۾ جيڪڏهن جبلت جاڳي پئي تہ اھي مقرر جبلتي ترتيب تبديل نہ ٿا ڪري سگهن پر جي تمام گھڻي اختياري گنجائش موجود آهي تہ پوءِ اھو ممڪن آهي. جاندارن ۾ جبلتن جو ڪردار عمل جي تعين واري حساب سان ھڪ جنس کان ٻي جنس تائين ساڳيو نہ ھوندو آھي. جاندارن جو اعصابي سرشتو (neural system) جيترو وڌيڪ پيچيده ھوندو آھي اوترو ان جي ميڄالي يا دماغ جو ٻاھريون حصو (cerebral cortex) ۽ معاشرتي تربيت وڌيڪ ڪردار ادا ڪندي آھي ۽ جبلتي ڪردار گھٽجي ويندو آهي.
عطارد
گرھ جي اتر ۽ ڊکڻ قطب تي سج جا ڪرڻا نه پڄڻ ڪري - 91 سينٽي گريڊ ھجي ٿو. جنھن جي ڪري قطبين ۾ پاڻي ھميشه برف جي صورت ۾ موجود ھوندو آھي.
اختر ڪالوني
حوالا
زمرو:ڪراچي جا گردونواح
سنڌي ٻولي جو با اختيار ادارو
اداري جا اختيار
اداري کي اختيار حاصل ھوندو ته اھي سڀ قدم کڻي جيڪي ان جي مقصدن حاصل ڪرڻ لاءِ ضروري ھجن، خاص ڪري اداري جي آفيسرن ۽ ٻئي عملي جي مقرري، انھن جي پگھارن جا اسڪيل ۽ نوڪريءَ جا ٻيا شرط اداري جون ڪارروايون ھلائڻ
۽ ٻيا اھي ڪم جن لاءِ وقت بوقت اداري جي فيصلي جي ضرورت پوي.
حڪمناما
سنڌ جو وزيراعليٰ ڪنھن به مسئلي بابت ڪوبه عام يا خاص حڪمنامو اداري ڏانھن جاري ڪري ڪن خاص ڪمن ڪرڻ جي ھدايت ڪري سگھندو ۽ پڻ اداري جي مقصدن مطابق ان جي ڪمن ۽ ذميدارين کي وڌائي يا گھٽائي سگھندا
امر ساھڙ
امر ساهڙ- جو اصل نالو غلام قادر ولد محمد صديق آهي، هي 5 فيبروري 1962ع تي ضلعي ٿرپارڪر جي ڳوٺ ٿاڌات ۾ ڄائو. -تعليم- ايم. اي (سنڌي) ۽ پي. ٽي. سي اٿس. امر، سٺو شاعر ۽ نثر نويس آهي، 1987 کان لکڻ شروع ڪيائين. سندس شاعريءَ جو مجموعو (اکين ۾ اُلڪا) 2004ع ۾ ڇپيل اٿس، -ان- کانسواءِ مختلف اخبارن، رسالن ۾ مضمون،خاڪا، تاثر وغيره لکندو رهي ٿو.پيشي جي لحاظ کان -استاد- آهي. سنڌي ادبي سنگت شاخ نئين ڪوٽ جو ضلعي رابطه سيڪريٽري پڻ آهي، ريڊيو -پاڪستان- مٺيءَ تي 2005ع کان وٺي ڪمپيئرنگ پڻ ڪري ٿو. هن وقت ڳوٺ نبي سر ساهڙ لڳ نئون ڪوٽ، ميرپورخاص ۾ رهائش پذير آهي.
ڊسمبر
رومن ڪلينڊر ۾ هي مهينو ڏهون هو، جڏهن ته يورپين ڪيلينڊر ۾ هي ٻارهون ۽ آخري مهينو آهي. هن مهيني ۾ زمينن مدار تي پنهنجو چڪر پورو ڪرڻ واري هوندي آهي. ڏکڻ اڌ گول ۾ 22 ڊسمبر سڀ کان وڏو ڏينهن هوندو آهي. اتر اڌ گول ۾ بهار جي موسم ۽ ڏکڻ اڌ گول ۾ گرمين جي موسم ٿئي ٿي. هن مهيني ۾ 31 ڏينهن ٿين ٿا.
460ع
ڊسمبر
زمرو:460ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
آرائين (ذات)
سنڌي ٻوليءَ ۾ آرائين جي معنا
سنڌي ٻوليءَ ۾ آرائين مان مراد مالهيءَ جي طور تي پڻ ورتي ويندي آهي. اڳي بهار جي منڌ يا بست رُت ۾ آرائين (مالهي) گل کڻي در در تي وڃي ماڻهن کي ڏيندا هئا. اها سنڌ ۾ بهار جي منڌ اچڻ جي رسم ۽ نياپو هوندو هو. جڏھن ته
ڪوروناوائرس
انساني ڪورونا وائرس
انساني ڪوروناوائرس جون سَتَ ڇڪتاڻيون آهن:
نالي جي معنيٰ
"ڪوروناوائرس" جو نالو لاطيني ڪورونا ۽ يوناني (ڪوروين، "مالها، گلن جو هار") تان ورتل آهي، جنهن جي معنيٰ تاج يا تجليءَ جو نشان آهي. جئن تہ ان وائرس جي ظاهرر شڪل سج جي هالوو يعني ڪورونا سان مُشابهت رکي ٿي، انهيءَ ڪري ان جو نالو "ڪورونا وائرس" رکيو ويو آهي.
تاريخ
سڀ کان اَڳُ انهيءَ وائرس جي کوجنا 1960 جي ڏهاڪو ۾ ٿي هُئي، جيڪو سردي جي زڪام (نزلو) کان متاثر ڪُجھ مريضن ۾ ڪُڪِڙين (چڪن) سان متعدد ٿي داخل ٿيو هيو. ان وقت انهيءَ وائرس کي هيومن (انساني) ڪرونا وائرس E229 ۽ OC43 جو ناءُ ڏنو ويو هو، انکانپوءِ انَ وائرس جي ٻيا نمونا (قِسمَ) پڻ ڳولهي لڌا ويا هيا. عالمي ادارو صيحت وسيلي نامزد ڪيل nCov-2019 نالي سان ڪورونا وائرس جي هڪ نئين وَبا 31 ڊسمبر 2019 کان چائنا ۾ پکڙجي وئي. جيڪا آهستي آهستي روڳي شڪل اختيار ڪري چُڪي هُئي. هي وائرس ان ڪري خطرناڪ آهي تہ هي هڪ انسان کان ٻئي انسان ڏانهن پکڙجڻ جي صلاحيت رکي ٿو.25 جنوري 2020 تي چين جي 13 شهرن ۾ ايمرجنسي لڳائي وئي، جڏهن تہ وائرس جي سُڃاڻَپ  يورپ سميت ڪيترن ئي ٻين ڏيهن (مُلڪن) ۾ پڻ ٿي چُڪي آهي. چين جي شھر ووھان مان پھريون ڀيرو عالمي صحت جي تنظيم جي چين واري آفيس کي اطلاع ڏنو ويو تہ ھڪ اڻڄاتل سبب واري نمونيا دريافت ٿي آھي ۽ ان تاريخ کان ان تنظيم ان معاملي جي نگراني شروع ڪندي دنيا جي ٻين ملڪن سان ان سلسلي ۾ رابطو ۽ صلاحون شروع ڪيون ۽ رسد کي وڌائيندي ماھرن جي نيٽورڪن کي سنڀاليو. 30 جنوري 2020ع تي عالمي صحت جي تنظيم ان وبا کي عوامي صحت جي بين الاقوامي سطح واري ھنگامي صورتحال قرار ڏنو ويو. 11 فيبروري 2020ع تي عالمي صحت جي تنظيم ان بيماري کي ڪورونا وائرس بيماري يا ڪووڊ-19 جو نالو ڏنو.
فرھنگ جعفري
فرهنگ جعفري:(ڪتاب): ’فرهنگ جعفري‘ ٽن جلدن ۾، اٽڪل ساڍن سترهن سَون صفحن جو هڪ ضخيم ڪتاب آهي، جنهن کي سنڌي ادبي بورڊ، پنهنجي روايتي اندز سان نهايت سهڻي ٽائيپ ۽ ديده زيب ڪَور سان شايع ڪيو آهي. سنڌي ٻوليءَ ۾ جديد يا قديم سائنسي علمن متعلق ڪتابن جي اڻاٺ آهي. ورهاڱي کان اڳ علم ڪيميا، علم طبعي ۽ علم بدن وغيره جهڙن موضوعن تي ڪتاب ڇپيا هئا، پر آزاديءَ کان پوءِ ادبي بورڊ ئي ان پاسي ڌيان ڏنو آهي. ڊاڪٽر علي احمد قاضيءَ جي لاجواب ڪتاب ’تن ۽ تندرستي‘ کان سواءِ، ’مهراڻ‘ ۾ ڊاڪٽر فضل رحيم، ڊاڪٽر نور احمد سومري ۽ ٻين عالمن جا جوهري طاقت ۽ ائٽم تي سٺا سٺا مضمون شايع ٿيا آهن، جن مان ثابت ٿئي ٿو ته سنڌي زبان ۾ سائنسي مضمونن کي چڱيءَ طرح نڀائڻ  ۽ سمجهائڻ جون سموريون صلاحيتون موجود آهن. انهيءَ ڏ ِس ۾، بورڊ جو هيءُ ڪتاب فرهنگ جعفري هڪ سنگِ ميل جي حيثيت رکي ٿو. انهيءَ جا پهريان ٻه جلد سنڌي مشهور ۽ ڄاڻو حڪيم مرحوم محمد جعفر صاحب جا تصنيف ڪيل آهن، جن کي سنڌيءَ جي مشهور اديب ۽ شاعر ۽ طبيه ڪاليج جي پروفيسر نياز همايونيءَ نئين سر سڌاري ترتيب ڏني آهي. ٽيون جلد نياز همايونيءَ جي پنهنجيءَ ڪوشش جو نتيجو آهي. دوائن جي علم ۽ يوناني طب متعلق ههڙو همه گير ڪتاب شايع ٿيڻ، سنڌي ٻوليءَ لاءِ هڪ نيڪ  فال آهي. جديد طبي علم يعني ايلوپٿي، يوناني طب جي تجربن ۽ نسخن جي آزمائشن جي بنياد تي پيدا ڪيل علم آهي، بلڪ ائين کڻي چئجي ته ايلوپٿي يوناني طب جي هڪ جديد ۽ سڌريل صورت آهي. فرهنگ جعفري ۾، حڪيم محمد جعفر مرحوم جي آزمايل دوائن ۽ نسخن کي سليس سنڌي ۾ سمجهايو ويو آهي. دوائن جا اثر، ڪيفيتون ۽ خصوصيتون تفصيل سان ڏنل آهن. ساڳيءَ طرح مرضن جي تشخيص ۽ مختلف نسخن جي ترڪيبن ۽ تاثير جي مڪمل معلومات ڏني ويئي آهي. سڀ کان اهم اها ڳالهه آهي ته مرضن ۽ دوائن، گلن ۽ ٻوٽن، جڙين ۽ ٻوٽين وغيره جا سنڌي نالا ڳولي يا مقرر ڪري، انهن کي مروج عربي، هندي، ترڪي ۽ فارسي  نالن جي سامهون ڏنو ويو  آهي. ان سان گڏ جديد طبي علم جي بنياد تي تاثيرن، ترڪيبن ۽ ڪيفيتن جا انگريزي، نالا پڻ  ڏنا ويا آهن، جئن معلومات وڌيڪ ڪارآمد ٿئي، ۽ يوناني طب کي ’جديد علم‘ جي روشنيءَ ۾ سمجهي  سگهجي. ٽيون جلد ته سڄو سنڌيءَ ۾، انگريزي دوائن جي علم يعني ميٽريا ميڊيڪا کي تفصيلي. طرح سمجهايل آهي، جو سنڌي ٻوليءَ جو سائنسي معلومات ۽ هڪ قيمتي اضافو آهي. هڪ طرح ته ڪم از ڪم چئن ٻولين يعني عربي، هندي، ترڪي ۽ انگريزي لفظن جي سنڌي لفظن ۾ چڱي موچاري سائنسي ۽ طبي لغت تيار ٿي  پئي آهي؛ ۽ ٻئي  طرف دوائن ۽ مرضن جي علم جي سائنسي تحقيق سنڌيءَ ۾ مهيا ڪئي ويئي آهي. ان ڪري هيءُ ڪتاب سنڌي ٻوليءَ ۾ هڪ نادر اضافو آهي، جو نه رڳو حڪيمن ۽ طبيبن لاءِ نهايت ئي ڪارائتو ٿيندو، بلڪ اهو پڻ ثابت ڪري ٿو ته سنڌي ٻوليءَ ۾ سائنسي علمن کي نڀائڻ جون سموريون صلاحيتون موجود آهن.
جيئي سنڌ هلچل
قومي محاذ جو ورهائجڻ
ڪجهه عرصي بعد ’جيئي سنڌ قومي محاذ‘ ٻن حصن ۾ ورهائجي ويو. هڪ حصي جي سربراهي بشير خان قريشيءَ ڪئي، ۽ ان جو لڳاتار چيئرمئن رهندو اچي. هن سان گڏ ڊاڪٽر نياز ڪالاڻي، ڊاڪٽر صفدر سرڪي، محمد راهمون، سرفراز ميمڻ ۽ ٻيا هئا. جڏهن ته ٻئي حصي جي اڳواڻي عبدالواحد آريسر وٽ رهي، جنهن سان گڏ شفيع محمد ڪرناڻي، علي حسن چانڊيو، سرائي قربان کهاوڙ، اسلم خيرپوري، سرمد ميراڻي، حفيظ هڪڙو ۽ ٻيا اڳواڻ شامل رهيا. اڳتي هلي بشير خان قريشيءَ جي اڳواڻيءَ ۾ ڪم ڪندڙ ”جيئي سنڌ قومي محاذ“ کان هڪ گروپ الڳ ٿي، ’جيئي سنڌ تحريڪ‘ جي نالي سان هڪ نئين جماعت قائم ڪئي. جنهن جو سربراهه ڊاڪٽر صفدر سرڪي آهي، ۽ ان جي ٻين اڳواڻن ۾ محمد راهمون، نورالدين جمالي، آڪاش ملاح (جيڪو جيل ۾ آهي ۽ جنهن لاءِ جيئي سنڌ قومي محاذ (بشير قريشي) جو چوڻ آهي ته هُو سندن پارٽيءَ جو ميمبر آهي) شامل آهن. اهڙيءَ طرح سرائي قربان کهاوڙ ۽ حفيظ هڪڙو وري ’جيئي سنڌ متحده محاذ‘ ۾ شامل ٿي ويا. ان کان سواءِ به مختلف وقتن تي مختلف سببن جي ڪري جيئي سنڌ محاذ ۽ جيئي سنڌ قومي محاذ کان ڪجهه ميمبر الڳ ٿي مختلف گروپ ٺاهيندا رهيا آهن؛ اهڙيءَ ريت هن وقت جيئي سنڌ هلچل سان واڳيل مختلف جماعتن/ گروپن جي صورتحال مختصر طؤر هن ريت آهي: جيئي سنڌ هلچل جي مٿين اڳواڻن مان عبدالواحد آريسر سڀ کان وڌيڪ عرصو جيل ڪاٽيو ۽ سيد جي فڪر کي ڪتابن، تحريرن ۽ تقريرن ذريعي اهم ڪردار ادا ڪيو آهي، عبدالخالق جوڻيجو سنڌين جو مؤقف انگريزي اخبارن ۾ ڏيڻ جي حوالي سان اڳيان رهيو آهي، جڏهن ته بشير خان قريشيءَ، ڌرڻن، هڙتالن ۽ مظاهرن ذريعي پنهنجو هڪ مقام ٺاهيو آهي. عبدالواحد آريسر، بشير خان قريشي، قيوم منگي (شهيد)، آصف بالادي، صفدر سرڪي ۽ ٻيا اڳواڻ وڏي عرصي تائين جيلن ۾ رهيا. هنن سڀني جو سنڌ ۾ قومي شعور وڌائڻ، قومي آجپي ۽ قومي مسئلن تي جاڳرتا پيدا ڪرڻ ۾ اهم ڪردار رهيو آهي.
1865ع
ڊسمبر
زمرو:1865ء زمرو:سال
جهلڻو
بناوٽ
غسل لاءِ ٺهيل ’جهلڻو‘ چئن کان پنج فوٽ ويڪرو ۽ چئن کان پنج فوٽ ڊگهو  هوندو آهي، جڏهن ته جهلڻو اوچائيءَ ۾ ماڻهو جي قد کان فوٽ کن مٿي هوندو آهي. جهلڻو اڪثر مٿان ڍڪيل نه هوندو آهي پر ڪي ڪي مٿان ڍڪيل به هوندا آهن. جهلڻي جي ديوار مان تَر وٽان پاڻيءَ جي نيڪال لاءِ سوراخ يا پائپ لڳل هوندو آهي.
سينٽرل جيڪب لائنز
سينٽرل جيڪب لائنز ڪراچي جي جمشيد ٽائون جو هڪ علائقو آهي. هتي سنڌي، مهاجر، پٺاڻ، بوهري، اسماعيلي، ميمڻ، ڪشميري ۽ ٻين برادرين جا ماڻھو آباد آھن. هتان جي آبادي هڪ اندازي موجب 100000 جي لڳ ڀڳ آهي. هتان جي اڪثريت اسلام سان تعلق رکندڙ آهي.
ابو تراب شيخ
سنڌ ۽ هند جو پهريون صوفي درويش، جيڪو ’ابوترابيءَ‘ جي نالي سان مشهور هو، بنوعباس جي حڪومتي دؤر (786 کان 808ع) ۾، سنڌ جي ڪجهه علائقن تي حاڪم مقرر ٿي آيو. هن بزرگ، ’-بکر-‘ ۽ ’کرڙي‘ جا قلعا فتح ڪيا. سندس شمار تبع تابعين ۾ ٿيندو آهي. هيءُ خليفي هارون رشيد جي زماني ۾ ئي شهيد ٿيو هو. سندس مقبرو -ٺٽي- ۾ ’گُجي‘ شهر کان ٽي ميل ڏکڻ اولهه طرف، ٿرڙيءَ جي مڪان ۾، تعلقي ميرپورساڪري، ضلعي -ٺٽي- ۾ آهي. سندس روضي جي ڪتبي تي -تاريخ- وفات 171هه/788ع لکيل آهي. -ان- لحاظ کان، هن درگاهه کي سنڌ جي قديم درگاهه سڏيو وڃي ٿو.
امر شھيد اندرا گانڌي (ڪتاب)
ڪتاب امر شھيد اندرا گانڌي جو ليکڪ ڊاڪٽر ارجن ”سڪايل“ آهي. هن ڊيمي سائيز ڪتاب ۾ 170 صفحا آهن ۽ ان جي قيمت 40 رپيا آهي. سال 1985ع ۾ سنڌي ڪتاب گهر، الهاس نگر 5، بمبئيءَ طرفان ڇپايو ويو.
امر سنڌو
زندگي جو احوال
امر سنڌو جو اصل نالو سلميٰ ۽ سندس والد جو نالو حسين بخش لغاري آهي. سندس جنم ميرپور خاص ضلعو جي تعلقي ميرپورخاص جي ڳوٺ دودو خان لغاري ۾ 28 آگسٽ 1968ع تي ٿيو.
احمد خان مدهوش
احمد خان مدهوش(انگريزيAhmed Khan Madhosh) (پيدائش: 5 اپريل 1931ع- وفات : 26 جون 2010ع) سنڌ جو مشهور شاعر جنهن جا ڪافي ڪتاب ڇپيل آهن.
پاڪ–چين اقتصادي راهداري
منصوبو
20 اپريل 2015ع تي پاڪستان ۾ چيني صدر جي دوري جي وقت، مختلف کاتن ۾ لڳ لاڳاپن يا سرچاءَ جي 51 ياداسٽن تي چين ۽ پاڪستان جي وچ ۾ رٿائن تي صحيون ٿيون. راہداری کے بڑے منصوبے جو دوطرفہ تعاون سے ہیں:
جهمون ڇڳاڻي
تصنيفون
سندس تصنيفون هن  ريت آهن:
قدرتي ٻولي
زمرو:ٻولي
ڏاڙهون
پوکي
ڏاڙھون جا گل :-
ڏاڙھون جي کل :-
نسخو :-
پيونڪ ايسڊ جي ڪري ڏاڙھون جو جوس سياري ۾ چمڙي کي خشڪي کان بچائي ٿو. ھن جي کائڻ سان وارن جون پاڙون مضبوط ٿين ٿيون جنھن جي ڪري وار ڪرڻ بند ٿي وڃن ٿا ان ڪري ڏاڙھون کي وارن تي استعمال ڪيو وڃي ٿو.
دل کي طاقت ڏيندڙ :-
ڊينگي بخار روڪ :-
جيڪڏھن دست ۔ پيچش يا ڊائريا ٿئي ان حالت ۾ ڏاڙھون جي ڪڻ کائجي ۽ ڏاڙھون جي کل پاڻي ۾ ڪاڙھي پاڻي ڇاڻي پيئندو رھجي.
زھريلا مادا خارج ڪندڙ :-
چرٻاڻ Cholesterol جو خاتمو ڪندڙ :-
ڏاڙھون جي استعمال سان خراب چرٻاڻ LDL کي آڪسيڪاري کان بچائي ٿو يعني تڪسيد گهٽ ڪري رت کي گهاٽي ٿيڻ کان بچائي ٿو مطلب جيڪو ڪم اسپرين ڪري ٿي ۔ اسپرين ۽ ڏاڙھون رت جي گهرڙن کي ملي دڳ Clot ٺاھڻ نٿا ڏين ۽ رت کي ڇڊو رکڻ ۾ اھم ڪردار ادا ڪن ٿا.
نوجوان چمڙي ڏيندڙ :-
جنھن ماڻھو کي اڃ گهڻي لڳي ۔ پيشاب ڦڪو ھجي ۔ خشڪ کنگھ ھجي ۽ رات جو ننڊ گهٽ اچي يا انهن مان ڪا ھڪ نشاني ھجي اھي سڀ نشانيون جيري جي گرمي کي ظاھر ڪن ٿيون انهي حالت روز ڏاڙھون جو شربت پيئجي فائدو پوندو.
466ع
ڊسمبر
زمرو:466ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
چيني ٻولي
چيني ٻولي ٻولي زمرو:سنگاپور جون ٻوليون زمرو:سينگاپور جون ٻوليون زمرو:ٻوليون
جهنجهوٽي
خاص تان
هن جي خاص تان،سا، ري، ماگي ري سا، نا، ڌي پا، ڌي سا، ري ماگي، ما گي ري سا، آهي.
جديديت
thumb|260px|[[يوجين ڊيلاڪرا Eugène Delacroxجي پينٽنگ__آزاديء طرف ماڻھن جو قدم]]
نفسيات جي ماهر جو پنهنجي ٻارن ڏانهن خط
۶-مان ان اميد تي نه پيو جيئان ته جڏهن مان پوڙهو ٿي ويندس ته توهان منهنجو مالي سهارو بڻجندؤ پر اصل ڳالهه اها آهي ته جڏهن توهان وڏا ٿي ويندؤ ته پوءِ توهان کي سهاري ڏيڻ جي منهنجي ذميداري ختم ٿي ويندي. تنهن کان پوءِ اوهان کي ئي اهو فيصلو ڪرڻو آهي ته توهان پبلڪ ٽرانسپورٽ ۾ سفر ڪندئو يا ليموزن جهڙي قيمتي ڪار ۾. امير بڻجندؤ يا غريب.
بادام
بادام جي سڀ کان بهتر غذائي صورت بادام جو کير آهي، جيڪو وڏي آسانيءَ سان بادام جي ڳڙيءَ کي پيهي ڪري ٺاهيو ويندو آهي. پيهڻ کان پهرين بادام کي ڀڄائي ان جي گهري رنگ جو ٻاهريون تهه لاٿو ويندو آهي. پيهڻ وقت ان ۾ اُٻريل ٿڌو پاڻي شامل ڪيو ويندو آهي. ٿوري کنڊ ملائڻ سان اهو خوش ذائقه ۽ غذائيت بخش مشروب بڻجي ويندو آهي. 250 گرام مغز بادامن مان هڪ ڪلو گرام کير ٺاهي سگهجي ٿو. بادام جي کير مان عام کير وانگر ڏهي به ٺاهي سگهجي ٿي. بادامين جو کير وٽئمنز سان مالا مال هوندو آهي، ان ۾ عام حيواني کير جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ خوبيون هونديون آهن. هي ڳئون جي کير کان به وڌيڪ هضم ٿيندڙ آهي ۽ انهن ننڍڙن ٻارن لاءِ فائديمند آهي. جن کي ڳئون جو کير پسند ناهي هوندو. بادام جي سڻڀ ۾ وڌيڪ روغن ناهي هوندو، ان لاءِ هن کي هڪ مفيد سڻڀ قرار ڏنو ويندو آهي. هڪ سئو گرام مغز بادام ۾ 11 گرام لائينوليڪ ائسڊ هوندو آهي. اهو تيزاب ڪولسٽرول جي سطح گهٽ ڪرڻ ۾ ڏاڍو مؤثر آهي.
پنجاب
تصويرون
زمرو:پنجاب، پاڪستان زمرو:تاريخي علائقا زمرو:علائقا زمرو:هندستان جا علائقا
امر فياض ٻرڙو
<font face="MB Lateefi" size="4.5"> thumb|کاٻو|امر فياض حيدرآباد لٽريچر فيسٽيول 2016 ۾ امر فياض ٻُرڙو، ( Amar Fayaz Buriro) پھرين 1 ڊسمبر 1967ع تي پاڪستان جي صوبي سنڌ جي هڪ قديم رياست خير پور ميرس جي هڪ ننڍڙي ڳوٺ ڄاڃي ٻُرڙو ۾ ڄائو. امر هاڻي سنڌي ٻوليءَ جو انجنيئر ، اديب ۽ بلاگر آهي. سندس والد جو نالو حمز علي ٻُرڙو هو. جيڪو تر جو هڪ ڏاهو، انسان دوست ۽ پيار ڪندڙ ماڻهو هو کيس پنهجي ديس ۽ ٻولي سان بي انتها پيار هو، جنهن امر فياض سميت پنهجي اولاد جي تمام بهترين تربيت ڪئي.
بارود
بارود جي ايجاد کي راجر بيڪن يا برٿولڊ شوارٽز (Berthold Schwarz) ڏانهن منسوب ڪيو ويندو هو، پر نئين تحقيق مطابق بارود جي ايجاد 9 صديءَ ڌاري چين ۾ ٿي. يورپ ۾ هن جو رواج 14 صديءَ ۾ پيو، جنهن کان پوءِ جنگ جي طريقن ۾ انقلاب اچي ويو. 19 صديءَ ۾ اهڙا بارود ايجاد ٿيا، جيڪي دونهين کان پاڪ هئا. 1864ع ۾ پروشيا (جرمنيءَ) جي توپ خاني واري ڪپتان ايڊورڊ شلٽرز هڪ اهڙو بارود ٺاهيو، جيڪو 1870ع کان پوءِ شلٽز پائوڊر جي نالي سان مشهور ٿيو. گهڻو ڪري شوري ۽ نباتي ريشن جي جزن مان ٺهيل دونهين کان پاڪ بارود جو غالباً پهريون ڪامياب مثال هو. هي بارود بندوقن، شيلڪي ڪارتوسن ۾، دستي بمن ۽ توپ جي گولن ڇڏڻ لاءِ استعمال ٿيندو هو. پال ويئيل (Paul Vieille) 1885ع ۾ رائيفلن لاءِ شوري ۾ تَر ٿيل ڪپهه، ايٿر ۽ الڪوهل جي ميلاپ سان بارود تيار ڪيو، جيڪو بارود ”ب“ (Powder-B) جي نالي سان سڏجڻ لڳو. ائلفرڊ نوبل (Alfred Noble) بعد ۾ ان ۾ بيلٽسائٽ جو اضافو ڪيو ۽ شوري ۾ تر ڪپهه کي شوري ۽ گليسرين جي ڪريم ۾ ماري نئون بارود ٺاهيو. ڪارڊائٽ (Cordite) دونهين کان پاڪ هڪ ٻيو بارود آهي، جيڪو سر ايف. اي ايبل ۽ سر جيمز ڊيوار 1889ع ۾ ايجاد ڪيو. ان ۾ شوري جي وڏي مقدار ۾ تر ٿيل گن ڪاٽن ۽ نائٽرو گليسرين هوندي آهي، جن کي ائسيٽون (Acetone) جي مدد سان گڏايو ويندو آهي. ان کان سواءِ انڊيورائٽ (Indurate) بارود، سي. اي منرو (Monroe) 1891ع ۾ ايجاد ڪيو. ان کان پوءِ اڄ تائين بارود وڏي ترقي ڪئي آهي ۽ سڄيءَ دنيا لاءِ خوف جي علامت بنيل آهي.
سنڌي سڀيتا
اسلام اچڻ کان پوءِ سنڌ جي ثقافت ۾ آيل تبديليون ۽ ان جا سماج تي اثر
عاملن ۽ ڀائيبندن جون پنچائتون سنڌ ۾ الڳ الڳ هيون. ورهاڱي تائين پڻ پنچائي سرشتي جو تمام گهڻو زور هو، جيڪو ڀارت ۾ لڏي اچڻ کان پوءِ گهڻي قدر ڍِلو ۽ ڪمزور ٿي ويو. سنڌ جي علائقي ۾ ڀيد ڀاوَ جي لحاظ کان عاملن توڙي ڀائيبندن ۾ ڀيد ڀاءُ هوندو هو (جيئن ته ساهتيءَ وارا، لاڙا ئي، اُترادي، ساکرو، شڪارپوري، لسٻيلائي، ٿري، وغيره). انهيءَ موجب پنچائتون به الڳ الڳ ٺهيون. اُهي ملڪ جي آزاديءَ کان پوءِ ڀارت ۾ پڻ قائم آهن. خاص طور وهان يا سڱابندي ڪرڻ وقت عامل، ڀائيبند ۽ علائقائي فرق جو اڃا تائين گهڻو خيال رکيو وڃي ٿو.
حوالا
سنڌي ثقافت زمرو:پاڪستاني ثقافت زمرو:سنڌ زمرو:پاڪستان زمرو:ڀارت زمرو:تاريخ زمرو:مذهب زمرو:سنڌي ٻولي زمرو:سنڌي ثقافت زمرو:سنڌي پهاڪا زمرو:سنڌي چوڻيون
ٻٻر (وڻ)
استعمال
حڪيمن جي چوڻ موجب ٻٻر جي پنن مان ٺاھيل عرق، ٻٻر جا ڇوڏا، گل ۽ پن ۽ کئونر کي استعمال ڪرائيندا آهن تہ شفا ٿيندي آهي. ٻٻر جو ڏندڻ، ڏندن جي صفائيءَ ۽ مضبوطيءَ لاءِ تمام سٺو سمجهيو ويندو آھي. ڏندن کي مضبوط ڪرڻ لاءِ ٻٻر جي ڏندڻ جھڙو ٻيو ڪو ڏندڻ آھي ئي ڪو نہ. ھن وڻ جا پن، گلڙا، کل، ڇوڏا، کئونر ۽ ڪاٺيون دوائن ۾ استعمال ٿين ٿيون. ھن جا پلڙا بہ حڪيم استعمال ڪندا آهن. ٻٻر تمام ڪارائتو وڻ آھي. ھن جي قيمتي ڪاٺ مان ھر قسم جو فرنيچر ٺھندو آھي. عمارتي ڪمن ۾ ڪامن، داسن، پٽين، ٿنڀن ۽ ٿوڻين ۾ بہ گھڻو ڪم ايندو آھي. ٻبر جي ڇوڏيءَ کي چمڙي رڱڻ جي صنعت ۾ بہ استعمال ڪيو ويندو آھي. ان جي اڱرن کي ٻارڻ واري توانائيءَ جي ھڪ وسيلي طور ۽ ڪاربان کي مختلف ڪيميائي مرڪبن ٺاھڻ لاءِ ڪتب آندو ويندو آھي. ٻٻر مان حاصل ٿيندڙ کئونر ڪارائتو آھي. جڏھن ته لاک بہ ٻٻر مان حاصل ٿئي ٿي. ٻٻر جو رس، رنگن کي پختو ڪري ٿو، انڪري ڪپڙي رڱڻ لاءِ ھن جو رس ڪتب آندو ويندو آھي. ٻٻرن جي ڇوڏي مان سنڌ اندر وڏي عرصي کان شراب ٺھندو اچي ٿو ۽ اھو سلسلو اڄ بہ قائم آھي.
469ع
ڊسمبر
زمرو:469ء زمرو:پنجين صدي زمرو:سال
ائٽم بم
ائٽم بم ''هڪ جنگي هٿيار آهي. انهيءَ جي تياري اهڙي اصول تي ٻڌل آهي ته جيڪڏهن ”فشن چين ريئيڪشن“ يعني ”ائٽم جي اُمکڻ جو لاڳيتو ردعمل“ شروع ٿئي ۽ بنا ضابطي جي جاري رهي، ته بي انداز گرميءَ جو مقدار خارج ٿئي ٿو. يورينيم جي مايي جا ٻه سب ڪرٽيڪل (sub critical) مايا خالي ٽيوب جي ٻن ڇيڙن تي رکجن ٿا. جڏهن به بم استعمال ڪرڻو هوندو آهي ته ٻنهي ڇيڙن تي رکيل ماين کي ڪنهن ڌماڪي خيز مايي وسيلي پاڻ ۾ ملائڻ سان ڪِرٽيڪل مايو ٺهي پوي ٿو، جنهنڪري بي ضابطه فشن چين ائڪشن شروع ٿيڻ جي ڪري بم ڦاٽي پوي ٿو. ائٽم بم جي ڦاٽڻ ڪري ايتري ته گرمي پيدا ٿئي ٿي جو انهيءَ سان سڄو هڪ ننڍو شهر تباهه ٿي وڃي ٿو. ائٽم بم يورينيم ۽ پلاٽينيم جهڙن وزني ڌاتن تي مشتمل هوندو آهي، جنهن جي ڦاٽڻ سان تمام وڏو ڌماڪو ٿيندو آهي ۽ ڪيترن ئي ميلن جو علائقو هر شيءِ سميت تباهه ٿي ويندو آهي. هوا ۾ اٿندڙ دونهي سان گهيري ۾ آيل سمورا جاندار مري ويندا آهن ۽ وڻ زهريلا ٿي پوندا آهن. بم ڦاٽڻ ۾ هڪ سيڪنڊ کان به گهٽ وقت لڳندو آهي.'' ''ائٽم بم آئن اسٽائن ايجاد ڪيو هو. ان جو پهريون تجربو 16 جولاءِ 1945ع تي آمريڪا جي علائقي نيو ميڪسيڪو ۾ ڪيو ويو هو، ۽ ان کان پوءِ ٻيءَ مهاڀاري لڙائيءَ ۾ ڇهين آگسٽ 1945ع تي جاپان جي شهر هيروشيما تي اڇليو ويو. ان بم جو وزن نو هزار پائونڊ (20,000 ٽن) هو ۽ ان بم جو نالو ”لٽل بواءِ“ هو، جيڪو 600 ميٽرن جي اوچائيءَ تان اڇليو ويو هو، جنهن سان هڪ لک جي لڳ ڀڳ ماڻهو مئا ۽ ايترا زخمي ٿيا هئا. 9 آگسٽ 1945ع تي ٻيو بم به جاپان جي شهر ناگاساڪيءَ تي ”نئٽ بواءِ“ معنيٰ ”ٿلهي ڇوڪري“ جي نالي سان اڇليو ويو، جنهن ۾ اٽڪل هڪ لک ماڻهو مئا ۽ زخمي ٿيا هئا. ٻيءَ مهاڀاري لڙائيءَ کان پوءِ روس، انڊيا، چين، اسرائيل وغيره ائٽم بم ٺاهيا.'' جڏهن ائٽم بم ٺاهيو ويو، تڏهن آئن اسٽائن جو خيال هو ته ائٽم کي توانائيءَ ۾ منتقل ڪيو ويندو، پر پوءِ ائٽم بم جي ٺاهيندڙ، آئن اسٽائن، ان وقت پڇتايو هو، جڏهن آمريڪا، ائٽم بم هيروشيما ۽ ناگاساڪيءَ تي استعمال ڪري، هن جي ايجاد کي انسان ذات جي ڀلائيءَ بجاءِ ان لاءِ هاڃيڪاريءَ ۾ تبديل ڪري ڇڏيو.
ڇينڀڙو
ڇينڀِڙو ٻن قسمن جو آھي. ٻہ ڪاٺيون مُني مُني فوٽ جيڏيون، جن مان هر هڪ جو هڪ ڇپيڙو ڇهنبيارو هوندو آهي. هڪ ٻئي مٿان کُليل ڪئنچي وانگر کي، وچ ۾ ڌاڳي سان قابو ڪري، ڪاٺيون نڪ تي اهڙيءَ طرح رکندا جيئن ٻئي چُهنبون سامهون بيهن. پوءِ ٻنهي ڪاٺين جي پوئين ڇيڙي ۾ ڌاڳا ٻڌي ورائي ڪِياڙيءَ تي قابو ڪبا، ۽ هڪ ڌاڳي جو وراڪو ڄاڙيءَ جي هيٺان ڏيئي ڇڏيندا.
احمد ملاح
حوالا
زمرو:1877ع جون پيدائشون زمرو:1969ع جون پيدائشون زمرو:1969ع جون فوتگيون زمرو:بدين ضلعو کان ماڻهو زمرو:پاڪستاني ليکڪ زمرو:سنڌي اديب زمرو:سنڌي ماڻھو
ڍولر
ڍولَرَ سنڌ ۾ ٿر جي علائقن ۾ ملندڙ ھڪ پکي جو نالو آهي. هي ڳوٺن جي پسگردائيءَ ۾ سنئين ۽ سخت زمين تي دوڙندو ڏسڻ ۾ ايندو آهي. وسڪاري جو پوکن کي گهڻو نقصان رسائيندو آهي.
جهان خان کوسو
مسڪين جهان خان ولد بجار خان کوسو، مشهور سماجي اڳواڻ 9 جولاءِ 1909ع تي ننگرپارڪر جي ڳوٺ سامي ويريءَ ۾ ڄائو. سنڌ جو مشهور سماجي ڪارڪن، خدائي خدمتگار ۽ ٿر جي عوام جو هڏ ڏوکي انسان هو.
مٺالي ڪردار
مسڪين جهان خان مهينن جا مهينا مسڪينن جي مدد لاءِ گهر کان ٻاهر رهندو هو، پوءِ ڀلي ته ٻچا پيا سندس صورت لاءِ ترسن، سندس گهر موٽڻ جو سبب مٽ مائٽ جو موت يا زوريءَ غريبن جي گهيري مان کنڀي کڻي اچڻ هوندو هو، ورنه پاڻمرادو موٽڻ مشڪل هوس. سندس سماجڪ سڌار جذبو پڇاڙيءَ تائين قائم رهيو،
عثمان والا
تفصيلَ
عثمان والا جي مجموعي آبادي  197 ميٽر سطح سمنڊ کان مَٿانهينءَ تي واقع آهي.
جرنل (رسالو)
جرنل __(Journal):
هڪ قسم جو رسالو، جنهن ۾ اڪثر ڪري تحقيقي مقالا گڏ ڪري شايع ڪبا آهن.پي. ايڇ. ڊي يا ڪنهن لاڳاپيل مضمون سان وابستگيءَ وارن کي تاڪيد ڪيو ويندو آهي ته ڪنهن مشهور جرنل ۾پنهنجا پيپر شايع ڪرائين. سنڌ ۾ انگريزن جي دؤر ۾ انگريزي زبان ۾ڪيترائي جرنل شايع ٿيندا هئا. 20 صديءَ ۾ سيد مصطفيٰ غلام شاھ سنڌ ڪواٽرلي Sindh Quarterly نالي هڪ جرنل شايع ڪندو هو. انسٽيٽيوٽ آف سنڌالاجي، سنڌي شعبو سنڌ يونيورسٽي، سنڌي لئنگئيج اٿارٽي، سچل چيئر خيرپور، ۽ شاھ عبداللطيف ڀٽائي چيئر، ڪراچي طرفان به جرنل شايع ٿيندا رهندا آهن. جن ۾ ”ڀٽائي“، ”ڪينجهر“، ”ڪلاچي“، ”آشڪار“ ۽ ”سنڌي ٻولي“ اهم آهن.
ڪرتار سنگھ سراڀا
ڪتار سنگھ سرابھا  ، ، (پیيائش: 24 جنوری، 1896ء - وفات: 16 نومبر، 1915ء) ھندستاني سک انقلابي ۽ غدر پارٽي جو ليڊر ھو جن تي مشھور زمانہ لاہور سازش ڪيس نالي مقدمو ھلايو ويو ۽ ھن کي غدر سازش ۾ ان جي ڪردار جي ڏوھ ۾ لاھور سينٽرل جيل ۾ ڦاھي ڏني وئي۔
ماکي
ماکي قدرتي طور تي نمٺاڻ Fructose. گلوڪاڻ Gulucose. معدنيات Minerals ۽ دافع تڪسيد Antioxident آھي. ماکي دوا سان گڏ غذا آھي جنھن کي لاتعداد بيمارين ۽ جسماني تڪليفن جي ڇوٽڪاري لاء استعمال ڪيو وڃي ٿو.
پلوٽو
لاول جي کوج
پلوٽو جا پنج چنڊ آھن. ھن جو پھريون چنڊ 1978ء ۾ دريافت ٿيو. ھن جا ٻه چنڊ نيڪس ۽ ھاڊرا 2005 ۾ جڏھن ته ھڪ چنڊ ڪورينوز 2011 ۽ آخري چنڊ اسٽيڪس 2012 ء ۾ دريافت ڪئي وئي.
تاريخ جي تيز ترين اسپيس ايئر ڪرافٽ نيو رائيزن کي پلوٽو ڏانھن موڪليو ويو. جنھن جي رفتار پنجاھ ھزار ڪلو ميٽر في ڪلاڪ آھي. جيڪو اڄ تائين جو تيز ترين اسپيس ڪرافٽ آھي. ھن کي پلوٽو تائين پھچڻ ۾ نو 9 سال لڳي ويا. ان سان اندازو لڳايو ته پلوٽو اسان کان ڪيترو پري آھي.
پلوٽو زمين کان ٽي ارب ميل پري آھي. نيو رائيزن ايئر ڪرافٽ جي موڪليل تصويرن کي زمين تائين پھچڻ ۾ ساڍا چار ڪلاڪ لڳي ويندا آھن. جڏھن ته سج جي روشني اسان تائين صرف اٺ منٽن ۾ پڄي ٿو.
پهاڪو
پهاڪو ۽ محاورو
محاورا (Muhaawira) ۽ ’اصطلاح‘ ٻئي عربي ٻوليءَ جا لفظ آهن، جيڪي فارسيءَ ۾ به ڪتب ايندا آهن. اِهي لفظ پوءِ اُردو، هندي، سنڌي، پنجابي، ڪشميري ۽ ٻين ڪيترن ئي ٻولين ۾ عام ٿي ويا آهن. ’محاورو‘ لفظ جو عربيءَ ۾ اُچار آهي، ’محاورت‘. اِهو ’حاور‘ يا ’حوَر‘ فعل مان نڪتو آهي، جنهن جو مطلب آهي- موٽائڻ ورندي ڏيڻ. پوءِ اِنهيءَ جي معنا ۾ تفصيل ٿي ويو آهي. پلاٽس اِنهيءَ جي معنا ۾ تفصيل ٿي ويو آهي. پلاٽس اِنهيءَ لفظ جو اُردو- هندي ڊڪشنري ۾ معنائون ڏنيون آهن: (۱) گفتگو، ڳالھ ٻولھ (۲) اصلاح، لفظي ميڙ، عام ٻول چال جو طريقو (۳) ٻوليءَ ۾ استعمال، (۴) روايت، پرمپرا، عادت.
مرزا صاحبان
داستان
صاحبہ ظاھری طور خوبصورت ھجڻ سان گڏ من جي به خوبصورت ھئي، جيڪا پنھنجي وجھ سان ڪو خون نہ وھائڻ پئي چاھي۔ ھو حنا جي بجءِ پنھنجي ھٿن کي خون سان نہ پئي رنڱڻ چاھي، ۽ مرڻ وارو به ان جو پنھنجو ئي ھو۔ ڇو ته ھڪ طرف ان جي محبت مرزا ھو ته ٻي طرف انجو ڀاءُ۔ ھو ڄاڻي پئي تہ مرزا جو نشانو خطا نه ويندو آھي ۽ جيڪڏھن مرزا نشانو لڳو ته نشانو بڻجڻ وارو انجو پنھنجو ڀاءُ ئي ھوندو۔ ڀاءُ تي اعتماد ھن کي ھڪ تمام وڏي غلطي ڪرڻ تي مجبور ڪري ٿو۔ ھو سمجھي ٿي ته انجو ڀاءُ ان تي ترس کائيندو ۽ ھن کي معاف ڪري سيني لڳائيندو۔ ان خيال کان ھو مرزا کي جاڳائڻ کان پھرين ھن جا تير ڪمان ھٽائي ڇڏي ٿي۔ پر ڀاءُ انجي سوچ جي بر عڪس مرزا تي حملو  ڪري ڇڏي ٿو ۽ مرزا کي ماري ڇڏي ٿو۔ صاحبہ اھو برداشت نٿي ڪري سگھي ۽ تلوار وٺي ڪري خود ڪشي ڪري ڇڏي ٿي۔
پاڪستان-چين لاڳاپا
پاڪستان ۽ چين جي دوستي هماليا کان اُوچي
انهيءَ طرح وزير اعظم پاڪستان پڻ چيو:
توانائي ۽ ٻين رٿائن ۾ چين جي مدد
چين توانائي ۽ ديگر بہت سي منصوبہ جات ۾ جن ۾ سينڈڪ ڪا منصوبہ، گوادر پورٹ ڪا منصوبہ پاڪستان ڪو ريلوي انجڻ جي فراہمي ۽ ديگر بي شمار ايسي منصوبہ جات ہين جن ۾ پاڪستان ڪو چين جي بھرپور مدد حاصل ہي جس سي پاڪستان ۽ چين دوستي ڪي ايڪ ايسي رشتي ۾ بندھي ہوئي ہين جس جي شايد ہي پوري دُنيا ۾ ڪوئي مثال موجود ہو ۽ شايد نہ ہي ڪبھي ہوگي-
اوڀارا
thumb| نار لڳ نظر ايندڙ اڀيون ڪاٺيون يا اوڀارا هُرلي يا نار جي ڍيڍيءَ ۾ لڳل اُڀيون ڪاٺيون. ڍيڍيءَ جو ڪم ڀانڊي کي ڦيرائڻ آهي، جنهن جي ڦرڻ سان مالھہ ۾ ٻڌل لوٽا يا ڪنگريون پاڻيءَ سان ڀرجي نيسر ۾ پونديون.