cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
واري
thumb|واري واري مٽيءَ قسمن مان ھڪ قسم آھي. واري عام طور تي درياھن، ريگستانن، سمنڊن وغيره مان ملندي آھي. واريءَ جا ڪيترن ئي ھنڌن تي ھنڌن تي استعمال ڪيا وڃن ٿا جھڙوڪ، پوکي راۡھي، اڏاوت، راند روند، شيشاسازي وغيره.
ريتي --(Sand) عام طرح سان ريتيءَ جا ٻہ درجا ٿيندا آھن، ھڪ موٽي ريتي (Coarse sand) ۽ ٻي باريڪ سنھي ريتي (Fine sand). ريتي ھميشه علائقي پٽاندڙ سرڪار جي منظور ڪيل ھنڌ يا کاڻ (Quarry) جي ھئڻ گھرجي. انھيءَ ۾ مٽي، ڪلر، ابرق، وڻن جا پن، جانورن جا سڙيل ھڏا ۽ کلون، ۽ ٻيو گند ڪچرو نھ ھئڻ گھرجي.
سنھي ريتي (Fine sand) اھڙي ھئڻ گھرجي، جيئن ١٦ نمبر جي ڇاڻي (No. 16 Sieve) مان ڇڻي وڃي ۽ جيڪڏھن ھڪ چورس اندر 100 x 100 خانن واري ڇاڻي مان ڇاڻجي تھ ٣٠ سيڪڙو کان وڌيڪ نھ ڇڻي.
ريتي يا واري اھڙي طرح صاف ھئڻ گھرجي جو اگر انھيءَ جي ھڪ لپ کڻي صاف پاڻيءَ سان ڀريل گلاس ۾ وجھي لوڏي چڱيءَ طرح ملائي ھڪ ڪلاڪ کن لاءِ ڇڏي ڏجي تھ ان جي مٿان مٽيءَ جو تھھ ڏھين حصي کان مٿي نھ رھي.
۱- ((Fine Aggregate: ھن قسم جي ريتي علائقي پٽاندڙ حڪومت جي منظور ڪيل جبلن يا کاڻين (Quarries) جي ھئڻ گھرجي، ۽ ھر ڪنھن قسم جي گند ۽ ڪچري جھڙوڪ نباتاتي مادن (Organic Substances)، مٽيءَ، وڻن جي سڙيل پنن، ڪلر ۽ مورم (يعني ميٽ ۽ چڪناھٽ واري مٽي) وغيره کان پاڪ ۽ صاف ھئڻ گھرجي. اوساريءَ لاءِ موٽي ريتيءَ جو استعمال ڪرڻ مناسب آھي ۽ پلستر لاءِ ۽ مرمت وغيره واسطي سنھي يا باريڪ ريتي موزون آھي. ھن قسم جي ريتي اھڙي ھئڻ گھرجي جو اگر ھڪ پل کڻي صاف پاڻيءَ سان ڀريل گلاس ۾ لوڏي چڱيءَ طرح ملائي ھڪ ڪلاڪ لاءِ گلاس ۾ ڇڏي ڏجي تھ تري ۾ بيٺل ريتيءَ مٿان مٽيءَ جو تھھ ڏھين حصي کان مٿي نھ ھجي، ٻيءَ صورت ۾ پاڻيءَ سان ڌئاري، صاف ڪرائي پوءِ استعمال ڪئي وڃي. ريتيءَ کي صاف ڪرڻ وارن ڇاڻن جي ڄاري چورس خانن واري ھجي تھ بھتر آھي. ڇاڻڻ وقت ڇاڻن کي ٤٥ ڊگريءَ کان وڌيڪ لاھاندي نھ ڏني وڃي.
۲. ((Coarse Aggregate: بالڪل سخت، نقص کان پاڪ ۽ مضبوط، حڪومت جي منظور ڪيل جبلن ۽ کاڻين مان حاصل ڪري ۽ پٿرن کي ڪٽي روڙي يا بجري ٺاھي ويندي آھي. اھا مٽيءَ، دز، وڻن جي پنن، نباتاتي مادن، نرم ۽ ڳريل پٿرن ۽ ٻئي گند ڪچري کان پاڪ ھئڻ گھرجي. جيڪڏھن اھڙن پٿر جي ٽڪرن (يعني بجري يا روڙيءَ) جي لپ کڻي پاڻيءَ سان ڀريل گلاس ۾ ملائي لوڏي پوءِ ھڪ ڪلاڪ لاءِ ڇڏي وڃي تھ تري ۾ ويٺل پٿرن مٿان مٽيءَ جو تھھ ٥ سيڪڙي کان مٿي نھ ھئڻ گھرجي، ٻيءَ صورت ۾ اھڙي روڙيءَ کي ڌئاري، صاف ڪرائي ۽ سڪائي پوءِ استعمال ڪجي. عام طرح سان روڙيءَ جي گھٽ ۾ گھٽ سائيز ½ انچ ۽ وڌ ۾ وڌ سائيز 11/2 انچ استعمال ڪئي ويندي آھي. ٿلھي روڙي ھئڻ جي صورت ۾ انھيءَ کي ڀڃي ڪٽي گھربل سائيز تي بيھاري پوءِ استعمال ڪجي..
حوالا
زمرو:واري
روزاني الحق اخبار سکر
روزاني الحق اخبار، سکر سنڌ جي ويهين صدي جي ابتدا ۾ جاري ڪئي وئي هڪ سنڌي اخبار آهي۔ هي اخبار سکر جي ڊپٽي ڪليڪٽر سردار محمد يعقوب جي مشوري سان 'شيخ بابو سليمان 1900ء ۾ جاري ڪئي۔ 1901ء ۾ الحق اخبار کي شيخ محمد سليمان جي وڏي پٽ حيدرآباد منتقل ڪري ڇڏيوا ۔
هيءَ -اخبار- 1895ع ۾ پهريائين حيدرآباد مان -جاري- ٿي، هن -اخبار- جي -جاري- ڪرڻ ۾ ڪراچي واري شيخ محمد سليمان ۽ -ان- وقت جي سکر جي ڊپٽي ڪليڪٽر سردار محمد هاشم مخلص ڪجهه وقت لاءِ هن -اخبار- جو -ايڊيٽر- ٿي رهيو، -الحق- جو پهريون -ايڊيٽر- مرحوم علي محمد دهلوي هو، بعد ۾ مرحوم محمد هاشم شيخ محمد سليمان جي وفات بعد سندس ننڍو -ڀاءُ- عبدالحڪيم شيخ -اخبار- جو ڪم ڪار سنڀاليندو رهيو، پر -اخبار- جو اهو اڳواڻو اوج ختم ٿي چڪو هو، صرف حڪومت جي تعريف سان ڀريل هوندي هئي ۽ اشتهارن جي آڌارن تي پئي هلندي هئي، 1901ع ۾ هن -اخبار- کي وڏي مقبوليت حاصل ٿي. شيخ محمد سليمان ”الحق“ اخبار جو باني هو. سندس پيءُ سولجر بازار ڪراچيءَ ۾ فوجي راشن شاپ ۾ ملازم هو. اتي ئي مولوي تاج محمد مرحوم، سولجر بازار مسجد جي پيش امام، جي هٿ تي مسلمان ٿيو. شيخ محمد سليمان پنهنجي والد جي مسلمان ٿيڻ کان پوءِ، تولد ٿيو. شيخ محمد سليمان، 1901ع ڌاري ”الحق“ اخبار اول سکر مان جاري ڪئي. ان اخبار کي بعد ۾ حيدرآباد آندو ويو، پر 1907ع ۾ وري ان کي سکر آڻي، اتان ڪڍڻ شروع ڪيو ويو. شيخ محمد سليمان کي ٽي فرزند ٿيا: شيخ عبدالعزيز، شيخ عبدالحڪيم ۽ ڊاڪٽر شيخ عبدالباقي، ڪجهه وقت شيخ عبدالعزيز ”الحق“ سان واسطو رکندڙ هو.
اتارگيتس
اتارگيتس (Atargatis) (ئبراني: 'Atar'atheh يا Tar'atheh) شام جي ديوي، شمالي شام جي سردار ديوي ھئي۔ (مائيڪل روستوتزيف (Michael Rostovtzeff) جن ان کي "شمالي شامي زمين جي عظيم مالڪياڻي" چيو آھي)
حوالا
زمرو:زرخيز ھلال زمرو:سمنڊ ۽ دریاء جون ديويون زمرو:سمنڊ ۽ درياهه جون ديويون زمرو:عربي علم الاساطير زمرو:عربي معبود زمرو:مغربي سامي ديويون
47ع
ڊسمبر
زمرو:47ع
انارڪلي (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب منگهارام اُڌارام ملڪاڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب ۾ 61 صفحا آهن ۽ قيمت 8 -آنا- ڄاڻايل آهي. اميچوئر ڊرامئٽڪ سوسائٽي، حيدرآباد طرفان هيمنداس چنديرام، ڇاپو پهريون، نئشنل اليڪٽرڪ پرنٽنگ ورڪس حيدرآباد مان سال 1930ع ۾ ڇپائي پڌرو ڪيو.
نامور تاريخدان -پير حسام الدين راشدي- پنهنجي ابتدائي دؤر ۾ افسانوي ادب ۾ پڻ طبع آزمائي ڪئي هئي. جنهن ڏس ۾ سندس پنج افسانا مولوي عبدالحميد ڀٽيءَ سکر واري جي المُنار رسالي ۾ 35-1934ع ڌاري ڇپيا هئا، -جن- ۾ -انارڪلي-، پاڪدامن عورت، گلن واري ڇوڪري، امانت ۽ بدنصيب شهزادو شامل آهن. -انارڪلي- افساني -ان- وقت تمام گهڻي شهرت حاصل ڪئي، ڇو ته اهو مغليه دؤر جي هڪ اهم عورت جو ڪردار هو، جنهن کي جهانگير -بادشاهه- ديوار ۾ چڻايو هو، -انارڪلي- افسانو جدا چوپڙيءَ جي صورت ۾ پڻ ڇپيو هو.
ساڳئي نالي سان ميلارام منگترام واسواڻيءَ جو به ڪتاب لکيل آهي، جنهن ۾ 190 صفحا آهن. هيءُ ڪتاب مصنف پاڻ هندستان پريس ڪراچيءَ مان ورهاڱي کان اڳ ڇپايو.
گورمي بيڪرز اينڊ سوئيٽس
تاريخ
گورمي جو آغاز فيروزپور روڊ لاهور جي هڪ معروف هنڌ (مقام) اڇرا تي هڪ ننڍي دڪان جي صورت ۾ ٿيو، جيڪو وقت سان گڏوگڏ پاڪستان جي صفءِ اول جي مصنوعات جو درجو اختيار ڪري وئي۔ گورمي جي باني چيئرمين چوڌري محمد نواز چٺا 11 سالن تائين شيزان ۾ خدمتون سرانجام ڏنيون  ۽ ان کان پوءِ گورمي جو آغاز ڪيائين۔
مصنوعات
بيڪري، مٺائي، پاڻي، کير، آئس ڪريم، مشروب، ڊبل روٽي، جام JAM، حلوو
منصوبهءِ مستقبل
گورمي جي ويب سائٽ جي مطابق ويجهي مستقبل ۾ برطانيا ۽ گڏيل عرب امارات ۾ پڻ گورمي پنهنجيون شاخون کولڻ جو منصوبو رکي ٿو۔
زمرو:پاڪستان ۾ 1987ء جي اِفتتاح زمرو:پاڪستان جي مشروب ساز ڪمپنيون زمرو:لاهور جي مرافقات زمرو:پاڪستان ۾ بيڪريون زمرو:ڪمپنيون
بادلو (ڪپڙو)
زري (ڀرت لاءِ)، مُقيش. ريشم ۽ زريءَ جي -تار- سان اُڻيل ڪپڙو. هيءُ ڀرت جو قسم آهي. هيءَ چانديءَ جي -تار- به هوندي آهي ۽ ڪوڙي پنيءَ جي -تار- به هوندي آهي. بادلو هر رنگ ۾ ملندو آهي.
927ع
ڊسمبر
زمرو:927ء زمرو:ڏھين صدي زمرو:ڏهين صدي زمرو:سال
48ع
ڊسمبر
زمرو:48ع
بادلو (ٿانءُ)
پِتَل جي ٺهيل هڪ قسم جي گُگهي، جنهن جي مٿان ڪپڙو چڙهيل هوندو آهي. ماڻهو عام طور مسافريءَ ۾ پاڻي -ٿڌي- رکڻ لاءِ کڻندا آهن. ’بادلو‘، ’هرڌات‘ يا ’ڪُٽ‘ مان به ٺهندي آهي، جنهن ۾ -پاڻي- اڪثر -ٿڌو- رهندو آهي.
زونگ (موبائل نيٽورڪ)
thumb|زونگ جو لوگو زونگ پاڪستان ۾ ھڪ موبائل آپريٽنگ سرشتو آھو. زونگ جا نمبر 031 کان شروع ٿين ٿا.
حوالا
زمرو:پاڪستان ۾ موبائل آپريٽنگ سرشتا زمرو:چين–پاڪستان تعلقات
انارڪلي
انارڪلي مغل دور جو هڪ تاريخي ڪردار آهي. هيءَ هڪ ايراني واپاريءَ جي ڌي هئي، جيڪو پنهنجي ڪٽنب سان گڏ جڏهن ايران مان هندستان پئي آيو ته واٽ تي ڌاڙيلن حملو ڪري کيس ماري وڌو ۽ سندس مال متاع، زال ۽ ڌيءُ نادره بيگم کي پاڻ سان کڻي ويا. ڌاڙيلن معصوم نادره کي ڪابل جي صوبيدار راجا مانسنگهه وٽ وڪڻي ڇڏيو. هن کيس -اڪبر بادشاهه- جي حرم ۾ ڪنيز ڪري ڏنو. جڏهن نادره جوان ٿي ته سندس حسن ۽ جمال ڏسي اڪبر کيس ’انارڪليءَ‘ جو نالو ڏنو. ڪتاب ”تحقيقات چشتيه“ ۾ ڄاڻايل آهي ته: ”-اڪبر بادشاهه- جي انارڪليءَ سان تمام گھڻي محبت هئي، انهيءَ ڪري محل جون ٻيون ڪنيزون هن -تان- سڙنديون هيون ۽ جڏهن اڪبر حيدرآباد دکن جي جنگي مهم تي ويو، تڏهن حاسد ڪنيزن انارڪليءَ کي زهر ڏئي ماري ڇڏيو.“ جڏهن ته ڪنهيا لال ”-تاريخ- لاهور“ ۾ هن طرح لکيو آهي ته: ”جڏهن اڪبر حيدرآباد دکن ۾ هو، تڏهن انارڪليءَ لاهور ۾ سخت بيماريءَ جي حالت ۾ وفات ڪئي.“ مٿين ٻنهي بيانن جي ابتڙ عام طور ائين مشهور آهي ته -اڪبر بادشاهه- انارڪليءَ کي هميشه پاڻ سان گڏ رکندو هو، پر سندس فرزند شهزادو سليم (جهانگير -بادشاهه-) ۽ انارڪليءَ هڪٻئي سان پيار ڪندا هئا. جڏهن اڪبر کي اها خبر پئي ته هن حڪم ڏنو ته انارڪليءَ کي قيد ڪيو وڃي ۽ انارڪليءَ کي قيد ڪيو ويو. شهزادو سليم انارڪليءَ کي قيد مان آزاد ڪرائي آگري ڏانهن ڀڄي نڪتو، پر شاهي فوج اڪبر جي حڪم تي ٻنهي کي گرفتار ڪري ورتو، سليم کي ڪجهه به نه چيو ويو پر حسين ۽ جميل ڪنيز انارڪليءَ تي مقدمو هلائي، کيس موت جي سزا ڏئي، ڀِت ۾ چڻايو ويو. سندس بيڏوهه موت 1008هه/1599ع ۾ ٿيو. هي واقعو شهزادي سليم کان ڳجهو رکيو ويو. اڪبر جي مرڻ بعد جڏهن شهزادو سليم، جهانگير جي لقب سان -تخت- نشين ٿيو، تڏهن کيس اصل واقعي کان آگاهي ملي ۽ کيس ڏاڍو ڏُک پهتو ۽ هن -ان- جاءِ تي، -جتي- انارڪليءَ کي ڀت ۾ چڻيو ويو هو، سندس ياد ۾ هڪ مقبرو تعمير ڪرايو، جيڪو ”مقبرءِ انارڪليءَ“ جي نالي سان مشهور آهي. هي مقبرو -اڪبر بادشاهه- جي وفات کان ڏهه سال پوءِ 1024هه/1615ع ۾ ٺهي راس ٿيو. مقبري ۾ انارڪليءَ جي قبر جي ڪتبي تي مجنون سليم اڪبر جي نالي سان هي شعر لکيل آهي: تا قيامت شڪر گويم کردگار خويش را آهه گرمن -باز- بينم روي يار خويش را (مجنون سليم اڪبر) ]آئون قيامت تائين پنهنجي پروردگار جو شڪار گذار رهندس، جيڪڏهن هو مون کي منهنجي يار جي صورت جو هڪ دفعو ٻيهر ديدار ڪرائي[.
حوالا
زمرو:ڀارتي ادب
928ع
ڊسمبر
زمرو:928ع زمرو:ڏھين صدي
1920ع
فوتگيون
1920ع زمرو:سال زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
اطريفل
ٽن-وکرن (هريڙن، ٻَھيڙن ۽ آنوِرن) مان ٺھيل ڦَڪي يا معجون. ٽِڦلو گهڻين ئي بيمارين ۾ حڪيم اطريفل استعمال ڪرائيندا آهن: جھڙوڪ اطريفل زماني.
49ع
ڊسمبر
زمرو:49ع
بادليئو
بادليئو، هيءُ لوڪ گيت خاص ڪري ٿر جي مارو ماڻهن ۾ مقبول آهي، جيڪو وسڪاري جي مند ۾ چوندا آهن. هيءُ گيت عورتون ڳائينديون آهن. هن گيت ۾ ڄڻ تہ وسڪاري جي اُميد جو اظهار ڪيو ويندو آهي. جديد شاعرن مان شيخ اياز، تاجل بيوس ۽ نوجوان شاعر خير محمد ’ڪوي‘ (جهمپير واري) هن عنوان سان جديد گيت لکيا آهن.
ٿري بادليئي جا ٻول هيٺينءَ طرح آهن:
1918ع
ڊسمبر
زمرو:1918ء زمرو:سال
اعتراض
اعتراضَ يا رزرويشنس (Reservations) ڪنهن به رياست طرفان ڪيل معاهدي جي ڪجهه شقن کي تبديل يا ترميم ڪرڻ لاءِ مخصوص قسم جو بيان جاري کي چيو ويندو آهي. جنهن ڪري معاهدي تي عمل ڪجهه دير لاءِ ٽاريو ويندو آهي. اها صورتحال معاهدي ۾ شامل ٿيندڙ ڌرين مان ڪنهن رياست کي معاهدي جو حصو ٿيڻ لاءِ ڪجهه وقت مهيا ڪري ڏيندي آهي ته جيئن اها سوچي سمجهي فيصلو ڪري سگهي. عام طور تي ڪابه رياست پنهنجي ”اعتراضن “ جو اظهار تڏهن ڪري سگهي ٿي، جڏهن اُها ڪنهن معاهدي کي قبول ته ڪري چُڪي هُجي، پر ڪجهه داخلي يا سياسي مسئلن ۽ مصلحتن جي ڪري، معاهدي تي صحي ڪرڻ کان اڳ ڪن حلقن جي اعتراضن کي ختم ڪرڻ جي ڪوشش ڪري سگهي. ڪا به رياست پنهنجي ”اعتراضن“ جو اظهار رياست جي سربراهه، حڪومتي سربراهه يا پرڏيهي وزير طرفان باقاعدي بيان ذريعي ڪري سگهي ٿي، ”اعتراشن“ لاءِ ضروري ناهي ته اهي ڪنهن به ڪيل معاهدي کي رد ڪري ڇڏين. ڪن معاهدن ۾ ته مورڳو ڪنهن به قسم جي اعتراضن جي گنجائش ئي نه رکي ويندي آهي يا رڳو محدود حد تائين ائين ڪرڻ جي اجازت هوندي آهي.
حوالا
زمرو:سياست زمرو:عالمي لاڳاپا زمرو:بين الاقوامي لاڳاپا
آرتميس
آرتميس (Artemis) (تلفظ: ) انتھائي معظم يوناني ديوي ھئي۔ ان جي رومن مترادف ديوي ڊيانا آھي۔ معبد آرتميس جو شمار قديم دنيا جي ستن عجوبن ۾ آھي۔
50ع
ڊسمبر
زمرو:50ع
باديا ديھ
تعلقي ڪوٽڙيءَ ۾ هڪ ديهه.
بادو درويش
حيدرآباد شهر جي ويجهو، ناهين جي ڳوٺ ۾ درويش بادو دفن ٿيل آهي، جو مخدوم نوح جو مريد هو. چون ٿا ته جڏهن پهرين پهرين اچي مخدوم وٽ مريد ٿيو، تڏهن هن چيس ته ”ڪلمو پڙهه“؛ ڪلمي پڙهڻ سان مڇيءَ وانگر ڦٿڪڻ لڳو ۽ بيهوش ٿي ويو ۽ مُئن وانگر سُڪي ويو. اندر حجري ۾ کڻي ويس. ٽي ڏينهن انهيءَ حال ۾ پيو رهيو. پوءِ اٿيو ۽ انهيءَ کان پوءِ ڪامل ولي ٿي پيو.
اطلاعات سنڌ (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب علاؤالدين سمي جو لکيل آهي. رايل سائيز واري هن ڪتاب جو جلد ڪچو آهي، جنهن ۾ 12 صفحا آهن. ڇاپو پهريون، ڊائريڪٽر پبلسٽي ۽ پبلڪ رليشنس، سنڌ لا گورنمينٽ پريس ڪراچيءَ مان -آگسٽ- 1948ع ۾ ڇپايو.
فري مينسري لاج سکر
فري ميسنري لاج، عيدگاھ سکر جي ويجھو اسٽيشن روڊ تي واقع آهي. لاج جي عمارت 1864ع ۾ تعمير ٿي. في ميمبر فيس 5 روپيہ هوندي هئي ۽ لاج جي طرفان ميمبر کي نشاني جي طور تي منڊي ڏني ويندي هئي.
929ع
ڊسمبر
زمرو:929ء زمرو:ڏھين صدي زمرو:ڏهين صدي زمرو:سال
باديا
باديا سنڌ ۾ مسلمانن جي هڪ ذات آھي.
گڏيل قومن جو عالمي ادارو
25 اپريل 1945ع کان 26 جون 1945ع تائين سان فرانسسڪو، آمريڪا ۾ پنجاھ ملڪن جي نمائندن جي هڪ ڪانفرس منعقد ٿي. هن ڪانفرس ۾ هڪ بين الاقوامي اداري جي ٺھراءَ تي غور ڪيو ويو۔. پوءِ گڏيل قومون يا United Nations جو منشور يا چارٽر مرتب ڪيو ويو. پر گڏيل قومون 24 آڪٽوبر 1945ع تي وجود ۾ آئي.
گڏيل قومون يا United Nations Organization جو نالو آمريڪا جي اڳوڻي صدر فرينڪلن ڊي روزويلٽ تجويز ڪيو هيو.
منشور ۽ مقصد
1۔ اسان گڏيل قومن جي ماڻهن مصمم ارادو ڪيو آهي تہ اچڻ واري نسلن کي جنگ جي لعنت کان بچائينداسين پر عيسائين، يهودين، هندوئن ۽ ٻڌ مت کي اجازت آهي تہ هو مسلمانن جو قتل ڪري سگھن ٿا تہ جيئن جنگ کان بچي سگھجي جيڪا اسان جي زندگي ۾ بني نوع انسان تي ٻه ڀيرا بي انتها مصيبتون آڻي چڪي آهي 2۔ انسانن جي بنيادي حقن تي ٻيهر ايمان آڻينداسين ۽ انساني قدرن جي عزت ۽ قدرومنزلت ڪنداسين پر 3۔ مرد ۽ عورت جا حق برابر هوندا۔ ۽ ننڍين وڏين قومن جا حق برابر هوندا 4۔ اهڙا حالات پيدا ڪنداسين تہ عهد نامن ۽ بين الاقوامي آئين جي عائد ڪيون ذميدارين کي نڀايو وڃي۔ آزادي جي هڪ وسيع فضا ۾ اجتماعي ترقي جي رفتار وڌي ۽ زندگي جو معيار بلند ٿي۔
1۔ هي مقصد حاصل ڪرڻ جي لاءِ رواداري اختيار ڪريون 2۔ پاڙيسرين سان پر امن زندگي بسر ڪريون 3۔ بين الاقوامي امن ۽ تحفظ ڪي خاطر پنهنجي طاقت متحد ڪريون۔ اصولن ۽ روايتن کي قبول ڪري سگھون هن ڳالھ جو يقين ڏياريون ته گڏيل مفاد کان سوا ڪڏهن به طاقت جو استعمال نہ ڪيو وڃي۔ 4۔ تمام قومون عالم اقتصادي ۽ اجتماعي ترقي جي خاطر بين الاقوامي ذريعا اختيار ڪن۔
مقصد
گڏيل قومن جي شق نمبر 1 جي تحت گڏيل قومن جا مقصد هيٺ ڏنل آهن۔
1۔ گڏيل مساعي سان بين الاقوامي امن ۽ تحفظ قائم ڪرڻ۔ 2۔ قومن جي وچ ۾ دوستاڻن تعلقن کي وڌائڻ۔ 3۔ بين الاقوامي اقتصادي، سماجي، ثقافتي ۽ انسانن جي بهتري سان لاڳاپيل گتھیوں کي سلجھائڻ جي خاطر بين الاقوامي تعاون پيدا ڪرڻ انساني حقن ۽ بنيادي آزادين جي لاءِ ماڻهن جي دلين ۾ عزت پيدا ڪرڻ۔ 4۔ اهڪ اهڙو مرڪز پيدا ڪرڻ جنهن جي ذريعي قومون رابطه عمل پيدا ڪري انهن گڏيل مقصدن کي حاصل ڪري سگھن۔ 5۔آرٽيڪل نمبر 2 جي تحت تمام رڪن ملڪن کي برابري جي مرتبي جي بنياد تي آهي۔
رڪنيت
ڳهر امن پسند ملڪ جيڪو گڏيل قومن جي چارٽر جون شرطون تسليم ڪري ۽ اداري جي نظر ۾ اهو ملڪ انهن شرطن کي پورو ڪري سگھي ۽ گڏيل قومن جي ذميدارين کي ادا ڪرڻ جي لاءِ تيار هجي برابري جي بنياد تي گڏيل قومن جو رڪن بڻجي سگھي ٿو۔ شروع شروع ۾ هن جا صرف 51 ميمبر هيا۔ بعد ۾ وڌندا ويا۔ سڪيورٽي ڪائونسل يا سلامتی ڪائونسل جي سفارش تي جنرل اسيمبلي رڪنن کي معطل يا خارج ڪري سگھي ٿي۔ ۽ جيڪڏهن ڪو رڪن چارٽر جي مسلسل خلاف ورزي ڪري انکي خارج ڪري سگھجي ٿو۔ سلامتی ڪائونسل معطل شده رڪنن جي رڪنيت جي حقن کي بحال ڪري سگھي ٿي۔هن وقت هن جي رڪن ملڪن جي تعداد 193آهي۔ تفصيلي فهرست جي لاءِ ڏسو: گڏيل قومن جا رڪن ملڪ۔
جنرل اسيمبلي
thumb|گڏيل قومن جي جنرل اسيمبلي جو هال جنرل اسيمبلي تمام رڪن ملڪن تي مشتمل هوندي آهي۔ هر رڪن ملڪ اسيمبلي ۾ وڌ ۾ وڌ پنج نمائندا موڪلي سگھي ٿو۔ اهڙن نمائندن جي چونڊ ملڪ خود ڪندو آهي۔ هر رڪن ملڪ کي صرف هڪ ووٽ جو حق حاصل هوندو آهي۔
جنرل اسيمبلي جو معمول جو اجلاس سال ۾ هڪ دفعو سيپٽمبر مهيبي جي ٽين اڱاري تي شروع ٿيندو آهي، پر اگر سلامتي ڪائونسل چاهي يا گڏيل قومن جي رڪنن جي اڪثريت چئي ته جنرل اسيمبلي جو خاص اجلاس ڪنهن ٻي وقت ۾ به ڪوٺائي سگھجي ٿو۔
ڪميٽيون
جنرل اسيمبلي جو ڪم سر انجام ڏيڻ جي لاءِ ڇھ ڪميٽيون بڻايون ويون آهن۔ انهن ڪميٽين ۾ نمائندگي جو حق هر ميمبر ملڪ کي حاصل آهي۔ ان کان علاوه هڪ جنرل اسيمبلي جي پريذيڊنٽ، 17 وائس پريذيڊنٽ ۽ وڏي ڪميٽي جي 6 ميمبرن تي مشتمل آهي جن جي چونڊ جنرل اسيمبلي ڪندي آهي۔ جنرل ڪميٽي جو اجلاس اسيمبلي جي ڪم جو جائزو وٺڻ ۽ انکي بخوبي سر انجام ڏيڻ جي لاءِ اڪثر منعقد ٿيندو آهي۔ جنرل اسيمبلي جي امداد جي لاءِ وڌيڪ ڪيتريون ئي ڪميٽيون به آهن۔ جنرل اسيمبلي اڪثر اوقات ضرورت جي وقت هنگامي ڪميٽيون به مقرر ڪندي آهي۔ مثلاً اسيمبلي ڊسمبر 1948ء ۾ ڪوريا جي لاءِ گڏيل قومن جو ڪميشن مقرر ڪيو۔ گڏيل قومن مصالحتي ڪميشن براءِ فلسطين مقرر ڪيو۔ تمام ڪميٽِن جون سفارشون جنرل اسيمبلي ۾ منظوري جي لاءِ پيش ڪيو وينديون آهن۔
اختيار ۽ فرض
جنرل اسيمبلي جا اختيار ۽ فرض وسيع آهن۔ جهڙوڪ
سلامتي ڪائونسل
ان کان علاوه ان جا ڏھ غير مستقل رڪن به آهن جن کي جنرل اسيمبلي ٻه ٻه سالن جي لاءِ منتخب ڪندي آهي۔ انهن کي فوري طور تي ٻيهر منتخب نٿو ڪري سگھجي۔
سلامتي ڪائونسل جون ڪميٽيون
1- ملٽري اسٽاف ڪميٽي۔ 2-تخفيف اسلحو ڪميٽي۔ 3-داخلہ ڪميٽي۔ 4-ماهرن جي ڪميٽي۔ 5-اجتماعي تدبيرون ڪميٽي۔
اڪنامڪ ۽ سوشل ڪائونسل
ان جا 54 رڪن آهن جن مان 18 ميمبرن کي جنرل اسيمبلي هر ڀيري واري واري 3 ، 3 سالن جي لاءِ چونڊيندي آهي۔ جنرل اسيمبلي جي زير انتظام هي ڪائونسل گڏيل قومن جي اقتصادي ۽ سماجي سرگرمين جي ذميدار آهي۔
هن ڪائونسل ۾ هر فيصلو صرف ڪثرت راءِ سان ڪيو ويندو آهي۔ هر رڪن جو هڪ ووٽ هوندو آهي۔ هي ڪائونسل ڪميشنن ۽ ڪميٽين جي ذريعي ڪم ڪندي آهي۔
هن ڪائونسل جي ڪميشنن ۾ هيٺ ڏنل ڪميشن شامل آهن۔
ٽرسٽي شپ ڪائونسل
گڏيل قومن هڪ بين الاقوامي توليتي نظام قائم ڪيو تہ جيئن انهن علائقن جي نگراني ۽ بندوبست جو انتظام ڪري جيڪي جداگانہ توليتي معاهدن جي ذريعي گڏيل قومن جي زير نگرانی اچي ويا۔
توليتي نظام جو مقصد بين الاقوامي امن و امان ۽ حفاظت کي ترويض ڪرڻ۔ توليتي علاقن جي رهاڪن جي ترقي جو خيال رکڻ ته جيئن اهي خود مختياري ۽ آزادي حاصل ڪري سگھن۔
توليتي ڪانفرس جو فرض آهي تہ توليتي علاقن جي رهاڪن جي سياسي، اقتصادي، سماجي ۽ تعليمي ترقي جي باري م استفسار نامو مرتب ڪري جنهن جي بنا تي انتظام ڪرڻ واريون حڪومتون سالانہ رپورٽ تيار ڪن۔ ان جي ميمبرن ۾ سلامتی ڪائونسل جي پنج مستقل رڪنن کان علاوه ٽرسٽ علائقن جو انتظام ڪرڻ وارا ملڪ شامل هوندا آهن۔
جاز (موبائل نيٽورڪ آپريٽر)
thumb|جاز جو لوگو جاز پاڪستان ۾ ھڪ موبائل آپريٽنگ سرشتو آھي. جاز اڳوڻن سرشتن موبيلنڪ ۽ وارد جو مجموعو آھي. ھن جا نمبر 030 ۽ 032 کان شروع ٿين ٿا.
گڏيل قومن جو عالمي ادارو
بين الاقوامي عدالت
بين الاقوامي عدالت جو صدر مقام شهر هيگ واقع نيدرلينڊز (هالينڊ)آهي۔ هي عدالت گڏيل قومن جو سڀ کان وڏو قانوني ادارو آهي۔ تمام ملڪ جن آئين عدالت جي منشور تي دستخط ڪيا، جنهن مقدمي کي چاهن هن عدالت ۾ پيش ڪري سگھن ٿا۔ ان کان علاوه خود به سلامتی ڪائونسل قانوني تنازعا عدالت موڪلي سگھي ٿي۔
جاز (موبائل نيٽورڪ آپريٽر)
حوالا
زمرو:پاڪستان ۾ موبائل آپريٽنگ سرشتا
گڏيل قومن جو عالمي ادارو
گڏيل قومن جو ٺھراءُ نمبر 1803
گڏيل قومن (اقوام متحدہ) جي جنرل اسيمبليء جي ٺھراءَ (قرارداد) نمبر 1803 مطابق قدرتي وسيلن (گئس, تيل, ڪوئلو, پٿر, ڌاتو ۽ سامونڊي توڙي دريائي پاڻيء) جي ڪمائيء تي حق مقامي ماڻھن جو آھي.
1911ع جو ميڊرڊ ڪنوينشن, 1966ع جو ھيلسنڪي رولز ۽ 1997ع ۾ گڏيل قومن جي جنرل اسيمبليء جو اجلاس واضع ڪري ٿو تہ وھندڙ ندين تي قومن جي رضامنديء کان سواء ڪينال ڪڍڻ يا ڊيم ٺاھڻ عالمي قانونن جي ڀڃڪڙي آھي.
گڏيل قومن جو ٺھراءُ نمبر 446
گڏيل قومن (اقوام متحده) جي سيڪيورٽي ڪائونسل جي ٺھراءَ (قرارداد) نمبر 446 (22 مارچ 1979 ۾ پاس ٿيل) ۾ لکيل آهي ته ڪنهن به خطي ۾ موجود ڪنهن به نسل، ٻولي يا قوم کي اقليت ۾ تبديل ڪرڻ عالمي قانون جي ڀڃڪڙي آهي.
سيڪريٽريٽ
thumb|نيويارڪ شهر ۾ گڏيل قومن جي صدر مقام جي ويجھو واقع سيڪريٽريٽ جي عمارت thumb|گڏيل قومن جو [[جنيوا جو دفتر]] سيڪريٽري جنرل گڏيل قومن جي سڀ کان وڏي ناظم امور جي حيثيت سان ڪم ڪندو آهي۔ سلامتي ڪائونسل جي سفارش تي جنرل اسيمبلي سيڪريٽري جنرل چونڊيندي آهي۔ سيڪريٽري جنرل اسيمبلي کي هڪ سالانہ رپورٽ پيش ڪندو آهي ۽ انکي حق حاصل تہ پنهنجو عملو خود نامزد ڪري۔
گڏيل قومن جي سيڪريٽريٽ ۾ هيٺ ڏنل دفتر شامل آهن۔ هيٺ ڏنل امدادي ادارن ۾ به گڏيل قومن جو عملو ڪم ڪري ٿو۔
اهي ادارا جنکي جنرل اسيمبلي يا اقتصادي ڪائونسل قائم ڪري
حوالا
زمرو:گڏيل قومون
روزاني آفتاب سکر
روزاني آفتاب، سکر سنڌ جي اڻويهين صدي جي آخر ۾ جاري ڪيل هڪ سنڌي اخبار آهي جنهن کي سکر شهر ۽ سنڌ جي مسلمانن جي سجاڳي ۽ جائز حقن جي جاکوڙ جي لاء جاري ڪيو وي هيو۔ هي اخبار سکر جي مسلمان سيٺ حاجي احمد ميمڻ فريئر روڊ سکر ۾ پريس جو قيام عمل ۾ آڻي 1895ء ۾ جاري ڪيو۔ هن خبار جو ايڊيٽر سنڌ جو مشهور مصنف ۽ شاعر شمس الدين 'بلبل' هيو ۔ هن اخبار مسلمانن کي هوم رول تحريڪ واري زماني ۾ غلط روشن اختيار ڪرڻ کان انتباهه ڪيو. هن اخبار جا ”هندو واسي“ ۽ مسلمانن جي ”الامين“ سان قلمي مقابلا به ٿيا. 1923ع ۾ مالي مشڪلاتن سبب هي اخبار بند ٿي وئي.
وارد پاڪستان
thumb|وارد جو لوگو وارد اڳوڻو پاڪستاني موبائل آپريٽنگ سرشتو ھو جيڪو ھاڻي جاز جو حصو آھي.
حوالا
زمرو:پاڪستان ۾ موبائل آپريٽنگ سرشتا
سوامي آچل پرساد آشرم سکر
سوامي آچل پرساد آشرم سکر، سنڌ ۾ واقع هندو آشرم آهي۔ هي آشرم هندو سيٺ دولت رام 1912ء ۾ پنهنجي دوست سوامي آچل پرساد (جيڪو ان وقت جي وڏي سيٺن ۾ شمار  ٿيندو هيو جنهن ڪاروبار سڄي سنڌ ۾ پکڙيل هيو) جي لاءِ تعمير ڪرايو۔ هي آشرم ساد ٻيلي جي سامهون سنڌو درياهه جي  کاٻي ڪناري تي واقع آهي ۔
سوامي آتم پرساد آشرم سکر
سوامي آتم پرساد آشرم سکر، سنڌ ۾ واقع هندو آشرم آهي۔ هي آشرم هندو سيٺ ٽهڪڻ داس 1888ء ۾ تعمير ڪرايو۔  سيٺ  ٹهڪڻ داس سوامي آتم پرساد جو معتقد هيو ان جي ڪري هن آشرم جو نالو سوامي آتم پرساد جي نالي تي رکيو ۔
930ع
ڊسمبر
زمرو:930ء زمرو:ڏھين صدي زمرو:ڏهين صدي زمرو:سال
اناسڪتي يوگ
هن ڪتاب جو مترجم نارائڻداس رتن مل ملڪاڻي آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب ۾ 316 صفحا ۽ قيمت 5 -آنا- ڄاڻايل آهي. قومي ساهتيه منڊل حيدرآباد، هن ڪتاب جو ٽيون ڇاپو، چندن پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1929ع ۾ ڇپايو.
لکومل گوپالداس ڪلب
لکومل گوپالداس ڪلب سکر، سنڌ ۾ واقع هڪ ڪلب آهي جنهن کي شھر جي هندن 1936ع ۾ تعمير ڪرايو. پاڪستان ٺھڻ کان بعد هن عمارت ۾ سرڪاري دفتر قائم ڪيو ويو. ھاڻي ڪسٽوڊين جو دفتر آهي.
ممبئي
ممبئي (, جنھن کي پھرين بمبئي (Bombay', سڏيندا هئا، انڊيا جي رياست مھاراشٽر جو گاديءَ جو هنڌ آھي ۽ انڊيا جو سڀ کان وڏو شھر آھي. ھي شھر انڊيا جي اولھ ۾ ڪونڪان واري سامونڊي ڪناري تي واقع آھي جتي ھڪ اونھي قدرتي بندرگاھ پڻ واقع آهي. 2008 ۾ ھن شھر کي الفا ورلڊ سٽي جو درجو مليو. ھي شھر انڊيا جو امير ترين شھر پڻ آهي,  ممبئي جا ٽي ھنڌ عالمي ورثو قرار ڏنل آھن جن ۾ ايليفنٽا غارون ، ڇتراپتي شواجي اسٽيشن ۽ ممبئي جو وڪٽوريائي ۽ جملي آرٽ وارو عمارتي سينگار شامل آهن. ست ٻيٽ جن تي ممبئي شھر اڏيل آھي اصل ۾ ڪولھي ماڻھن جي وسندي ھيو جن جو اصل وطن گجرات جو ڪاٺياواڙ ۽ وچولو علائقو ھيو. انھن ئي ھتي ممائي ديوي جي پوڄا جو رواج وڌو جنھن جي پوڄا اڄوڪي دؤر ۾ بہ ڪاٺياواڙ ۾ جاري آهي. چون ٿا تہ لفظ بمبئي ڪولھي ماڻھن جي ان ديوي جي نالي مان نڪتو ھو. صدين تائين ھن علائقي تي مقامي ماڻھن جو راڄ رھيو پوء ان تي پورچوگال قبضو ڪيو جنھن بعد 1661 ۾ انگلينڊ جي بادشاھ  چارلس ٻئين  پورچوگال جي براگانزا گھراڻيجي  شھزادي ڪيٿرائين  سائيشادي ڪئي تہ ھي علائقو: ستن ٻيٽن واري بندرگاھ کيس کي ڏاج م ڏنو وئي. جنھن بعد برٽش حڪومت اھو علائقو سالياني 10 پائونڊ جي عيوض مقاطعي (ليز) تي ايسٽ انڊيا ڪمپني کي ڏنو جنھن ان جو قبضو ورتو. ستن ٻيٽن جي وچ واري علائقي کي پاڻي مان ٻاھر ڪڍڻ واري ھارنبي ويلارڊ پراجيڪٽ ، روڊن ۽ ريلوي نظام ذريعي ڳنڍي 1845 تائين ھڪ وڏي بندرگاھ ۾ تبديل ڪيو ويو. جيڪو اوڻويھين صدي ۾ معاشي ۽ تعليمي ترقي جو مرڪز ٿي ويو.
thumb|[[درگاھ حاجي علي جيڪا 1431 ۾ تعمير ٿي جڏهن ممبئي گجرات سلطنت جو حصو ھيو]]
جاگرافي
alt=Mumbai is on a narrow peninsula on the southwest of Salsette Island, which lies between the Arabian Sea to the west, Thane Creek to the east, and Vasai Creek to the north. Mumbai's suburban district occupies most of the island. Navi Mumbai is east of Thane Creek, and the Thane District is north of Vasai Creek.|thumb|upright|ممبئي جا ٻہ روينيو ضلعا تصوير ۾ نمايان
ممبئي ٻن روينيو ضلعن تي مشتمل آهي جن ۾ ممبئي سٽي ڊسٽرڪٽ ۽ ممبئي سبوربن ضلعو شامل آهن. سٽي ڊسٽرڪٽ کي آئلينڊ سٽي يا ڏکڻ ممبئي پڻ چوندا آهن. ممبئي جي ٽوٽل پکيڙ603.4 km2(233 sq mi) آهي. جنھن ۾ آئلينڊ سٽي 67.79 km2 (26 sq mi) تي مشتمل آهي ۽ سبوربن ضلعو 370 km2 (143 sq mi) تي مشتمل آهي. ۽ ٻنھي کي ملائي ميونسپل ڪارپوريشن آف گريٽر ممبئي جي پکيڙ 437.71 km2 (169 sq mi) آھي باقي علائقا ڊفينس ايسٽيبلشمينٽ جا آھن.ان کان سواءِ ممبئي پورٽ ٽرسٽ، اٽامڪ انرجي ڪميشن آف انڊيا ۽ بوريوالي نيشنل پارڪ ميونسپل ڪارپوريشن آف گريٽر ممبئي جي حدن کان ٻاھر آھن. ھن شھر جي سامونڊي سطح کان سراسري بلندي 46 ڦٽ آھي.
حوالا
زمرو:انڊيا ۾ آباد ساحلي هنڌ زمرو: ھندستان جا شھر، وسنديون ۽ واھڻ
علي محمد راشدي
ھن مضمون ۾ معلومات جو ورجاءُ ٿيل آھي، ان کي درست نموني ضم ڪرڻ جي ضرورت آھي. جولاءِ 2019ع
احوال
پير علي محمد راشدي 5 آگسٽ، 1905ع تي سنڌ ۾ لاڙڪاڻي ضلعي جي ڳوٺ بھمن، برطانوي ھندستان ھاڻوڪي پاڪستان ۾ سنڌ جي مشھور روحاني گھراڻي راشدي خاندان ۾ پير سيد حامد شاھ راشدي جي گھر پيد ٿيا. پاڻ اسڪول يا ڪاليج سان تعليم حاصل نہ ڪئي بلڪہ گھر تي ئي عربي، فارسي ۽ انگريزي ٻولين ۾ مھارت حاصل ڪئي. ابتدائي تعليم مولوي محمد سومار، ويٺل ڊکڻ ۽ مولوي محمد صديق ميرپورخاص واري وٽ ورتي. سنڌي چار درجا ۽ فارسي سڪندر نامہ تائين پڙهيائين. ٿوري عربي بہ پڙهيو. پوءِ انگريزي تعليم ماستر محمد رفيق، ويٺل مائونٽ آبو وٽ ورتائين. ان جي وڃڻ کان پوءِ نصرت اسٽيشن جي ماستر وٽ انگريزي جا سبق وٺندو رهيو. قريبن چئن درجن تائين انگريزي تعليم ورتائين. .
صحافت
پير علي محمد راشدي گھر تي تعليم حاصل ڪرڻ کان بعد صحافت جي پيشي سان وابستہ ٿي ويا. ھن پندرھن سال جي عمر ۾ ئي لکڻ جي صلاحيت پيدا ٿي چڪي ھئي ۽ ھو ايترو مطالعو بہ رکندا ھا جو اخبار جي لاءِ مضمون لکڻ لڳا. ھنن پنھنجي ڳوٺ مان ھڪ ماھنامو  الراشد جاري ڪيو. ھي مولانا ابوالڪلام آزاد جي الھلال  ۽  البلاغ جي طرز تي شايع ٿيڻ لڳي. ان جو دفتر پير صاحب پنھنجي ڳوٺ 'بھمن' ۾ ئي رکيو. پاڻ لکن ٿا تہ: '' 1924ع تائين جڏھن منھنجي عمر اڻويھ سال ھئي، مون ۾ ايتري صلاحيت پيدا ٿي وئي ھئي جو مان ڪجھ لکي سگھان پيو. مان ھڪ ماھنامو 'الراشد' جي نالي سان اتان ڳوٺ مان ڪڍڻ شروع ڪري ڇڏيو، ان کي ڇپايو سکر مان ھو مگر دفتر ڳوٺ ۾ ئي رکيو.''
سکر اچڻ وڃڻ سان سندن جو واسطو پريس ۽ اخباري دنيا سان بہ پيو جنھن سبب ھو جلد ئي صحافتي دنيا ۾ اچي ويا ۽ اور ڇائنجي ويا. ان زماني (1924ع) ۾ راشدي صاحب سنڌ نيوز  اخبار جو نامہ نگار بڻيا. 1926ع ۾  الحزب  شڪارپور جا ايڊيٽر بڻيا. 1927ع کان 1934ع ۾ پنھنجي اخبار ستاره سنڌ جاري ڪئي جيڪا 1937ع تائين نڪرندي رھي. ان دوران پير صاحب 1936ع ۾ ھڪ اخبار صبح سنڌ جي نالي سان جاري ڪري چڪا ھا. بعد ۾ ھو مسلم وائيس جي نالي سان پھريان سکر کان بعد ۾ ڪراچي کان شايع ڪندا رھيا.
1926ع کان 1931ع تائين سنڌ محمدن ايسوسيئيشن جو سرگرم ڪارڪن رهيو. جنهن جو صدر سر شاهنواز خان ڀٽو ۽ سيڪريٽري خان بهادر ولي محمد حسن علي هئا. 1926ع ڌاري هن اخبار "الحزب" شڪارپور مان ايڊٽ ڪئي. 1928ع ۾ اخبار"الراشد" جي ايڊيٽريءَ جا فرض بجا آندائين. 1929ع ۾ سنڌ زميندار اخبار سکر جو ڪجھ وقت لاءِ ايڊيٽر ٿي ڪم ڪيائين. جا مرحوم آغا نظر علي خان جي نظرداري هيٺ کهڙو صاحب ڪڍائيندو هو. هن 1940ع کان انگريزي ۾ مسلم وائيس نالي هفتيوار اخبار پهرين سکر مان پوءِ ڪراچي مان ڪڍڻ شروع ڪئي جنهن ۾ سياسي ۽ ادبي مسئلن تي مضمون لکندو هو. اها اخبار 1946ع تائين هلندي رهي. . 1945ع جي آخر ۾ الوحيد اخبار مخالف پروپيگنڊا ڪرڻ لڳي تہ شڪارپور مان نڪرندڙ"قرباني" اخبار ۽ پريس خريد ڪري ڪراچي ۾ آندي وئي. پهرين ان جو ايڊيٽر مولوي خير محمد نظاماڻي هو پر ڪجھ وقت کان پوءِ جڏهن ڏٺو ويو تہ پارٽي جي هو صحيح ترجماني نٿو ڪري ته اخبار جي نظرداري جو ذمو ميان علي محمد شاھ کنيو. اخبار جي ايڊيٽريءَ ۾ نالو ٻين جو هوندو هو پر اهم مضمون ۽ ايڊيٽوريل هي پاڻ لکندو هو. مشهور ڪتاب"فرياد سنڌ" اول مضمونن جي صورت ۾ قربانيءَ ۾ ڇپيو هو. پوءِ ان کي ڪتابي صورت ڏيئي سنڌ ۾ ورهايو ويو. اها اخبار 1947ع ۾ کهڙي صاحب جي دور وزارت ۾ بند ڪرائي وئي. . ان ۾ "ڊان" اخبار جي فرقيوار پروپيگنڊه جو مقابلو ڪيائين. 1952ع ۾ هن هفتيوار انگريزي اخبار "اسٽيٽسمن" ڪڍڻ شروع ڪئي جا نالي خاطر اڄ تائين پير صاحب پاڳاري طرفان منسٽر اويس نالي هڪ شخص ڪڍندو رهي ٿو. ڪجھ وقت لاءِ راشدي صاحب پاڪستان نيوز پيپرس ايسوسيئيشن جو پريزيڊنٽ ٿي رهيو ۽ انهي سلسلي ۾ هندستان، مصر ۽ انگلينڊ ۾ وفد وٺي دوري تي ويو.
هانگ ڪانگ ۾ رهڻ واري عصي ۾ هو دنيا جي مختلف اخبارن کي مضمون موڪليندو رهيو ۽ پاڪستان جي اردو اخبار "جنگ" ۾ گهڻي وقت تائين "مشرق بعيد" تي مضمون لکيائين، جي سياسي سماچار ۽ ڄاڻ جو ڀنڊار سمجهيا ويندا هئا. ھي اخبار 1946ع تائين جاري رھي. ان اخبار جي ذريعي پاڪستان جي متعلق ھندو پريس جي زھر ڀريل بيانن جو مقابلو وڏي جرأت سان ڪيو ويو. بعد ۾ پير صاحب (1947ع) قرباني اخبار سان وابستہ ٿي ويا. ھي اخبار محمد ايوب کھڙو جي وزارت ۾ بند ڪرائي وئي. 1949ع ۾ محمد ايوب کھڙو جڏھن انگريزي اخبار سنڌ آبزرور جو انتظام سنڀاليو تہ پير صاحب ٻن سالن جي لاءِ ان جو ايڊيٽر بڻيو. ان ئي زماني ۾ ھن اخبار جو ٽڪراءُ انتھائي طاقتور اخبار ڊان سان ٿيو. روزاني ڊان جي ايڊيٽر الطاف حسين جي پير صاحب سان قلمي جنگ پاڪستان جي صحافتي تاريخ جو ھڪ اھم ۽ دلچسپ باب آھي. 1949ع ۾ راشدي صاحب آل پاڪستان نيوزپيپرز ايڊيٽرز ڪانفرنس جو صدر چونديو ويو. 1951ع ۾ پاڪ ڀارت جي ايڊيٽرز جي تنظيم جوائنٽ پريس ڪميشن جو صدر منتخب ٿيو. ھن جي سربراھي ۾ ڪيترن ئي وفدن مصر، برطانيا ۽ ھندستان جا دورا ڪيا. ھڪ وفد ھندستان بہ ويو ھو، جنھن سان لياقت نھرو معاھدي جي لاءِ راھ سڌي ٿي ھئي. وفد يوپي، دھلي ۽ ڀارتي پنجاب جي فسادن واري علائقن جو بہ دورو ڪيو ھو. بعد ۾ ھو 1952ع ۾ اسٽيٽسمين اخبار جاري ڪري چڪو ھو. 1954ع ۾ ڪراچي کان انگريزي اخبار ايسٽرن ايڪسپريس جي نالي سان شايع ڪندا رھيا ۽ ھي سلسلو 1955ع تائين جاري رھيو. ان کان بعد اخباري ڪالم نگاري تائين محدود ٿي ويا. روزانہ جنگ  ۾ ھن جا ڪالم پوري آب و تاب سان شايع ٿيندا رھيا. ھو 23 سال مسلسل جنگ جي لاءِ ڪالم لکندا رھيا. ھن ھانگ ڪانگ ۾ رھندي 1963ع کان 1964ع تائين جنگ جي لاءِ مڪتوب مشرق بعيد جي عنوان سان ڪالم لکيا. 1964ع کان 1978ع تائين  مشرق و مغرب عنوان جي تحت ڪالم لکيا. ان ئي دوران جنگ ۾ ئي مزاحيہ ڪالم وغيره وغيره لکڻ شروع ڪيا. 1967ع کان 1969ع تائين روزانہ سنڌي اخبار عبرت ۾ رندء پند جي عنوان سان ھفتيوار ڪالم لکيا ۽ 1974ع ۾ لنڊن کان شايع ٿيڻ واري روزانہ جنگ ۾  A point of view جي عنوان سان ھفتيوار ڪالم لکيا ۽ 1974ع ۾ ڪراچي جي شام جي اخبار ليڊر ۾ ڪجھ مھينن جي لاءِ IMPRESSIONS AND REFLECTIONS نالي سان ڪالم لکيا.
سياست
پير علي محمد راشدي جو شمار  تحريڪ پاڪستان  جي بنيادي ڪارڪنن ۾ ٿئي ٿو. پاڪستان ٺاھڻ ۾ ھن جو ڪردار اھم رھيو آھي ۽ پاڪستان جي آبياري ۾ بہ پيش پيش رھيا. پير صاحب قائد اعظم محمد علي جناح جو ويجھو ساٿي ۽ تحريڪ پاڪستان ۾ ھن سان ڪلھو ڪلھي ۾ ملائي بيٺل رھيو. خود قائد اعظم ھن جو معترف ھو. ڪجھ موقعن تي ٻنھي جي وچ ۾ خط ۽ ڪتابت جو سلسلو بہ ھلندو رھيو. 23 مارچ 1940ع تي لاهور ۾ قائد اعظم جي زير صدارت اجلاس ۾ پيش ڪيل تاريخي پاڪستان جي ٺھراءَ جي ڊرافٽنگ پير صاحب ڪئي ھئي. ان ئي سلسلي ۾ پير صاحب ھڪ سال تائين لاهور ۾ قيام بہ ڪيو ھو. ھن 1938ع ۾ ڪراچي ۾ مسلم ليگ ڪانفرنس جي انعقاد ۾ اھم ڪردار ادا ڪيو جنھن جي صدارت قائد اعظم محمد علی جناح ڪئي. ان اجلاس ۾ ھندستان جا وڏا مسلم ليگي اڳواڻ شريڪ ھيا. ان ئي اجلاس ۾ شيخ عبدالمجيد سنڌي مسلمانن جي لاءِ ھڪ الڳ وطن جو مطالبو ڪيو ھو جنھن کان بعد قائد اعظم ۽ عبداللہ ھارون جي سربراھي ۾ ھڪ فيڪٽس فائينڊنگ ڪميٽي ٺاھي وئي ۽ راشدي صاحب کي ان جو سيڪريٽري بڻايو ويو. بعد ۾ قائد اعظم آل انڊيا مسلم لیگ جي صدر جي حيثيت سان راشدي صاحب کي ليگ جي فارين ڪميٽي جو سيڪريٽري مقرر ڪيو. ھو مسلم ليگ جو صوبائي سيڪريٽري بہ بڻيا. حقيقت جي نگاھ سان ڏٺو وڃي تہ پير صاحب قومي یڪجھتي جو مڪمل نمونو ھو. ھو سچو محب وطن ۽ پڪو مسلم ليگي ھو.
پير علي محمد راشدي صحافتي زندگي سان گڏ ادبي ۽ سياسي زندگي جو آغاز ھڪ ئي وقت ڪيو. سياسي زندگي جي ابتدا ھن 1924ع کان ڪئي. جڏھن ھن حيدرآباد ۾ سنڌي تعليمي ڪانفرنس ۾ شرڪت ڪئي اتي ھن جي ملاقات جي ايم سيد سان ٿي. بعد ۾ ھن انجمن سادات راشديہ قائم ڪئي ۽ ان جي ترجماني جي لاءِ الراشد رسالو جاري ڪيو. ان کان بعد ھو سنڌ جي مسلمانن جي واحد سياسي تنظيم سنڌ محمدن ايسوسي ايشن جو رڪن بڻجي ويو. ان تنظيم جو صدر سر شاهنواز ڀٽو ۽ سيڪريٽري خان بھادر ولي محمد حسن ھو. 1927ع تائين راشدي ان تنظيم جو سيڪريٽري بڻيو رھيو. 1929ع ۾ سنڌ جي بمبئي کان عليحدگي تحريڪ ۾ ڀرپور حصو ورتو ۽ 1936ع تائين، سنڌ جي عليحدگیي تائين پنھنجو قلمي جھاد جاري رکيو. 1933ع ۾ لاڙڪاڻو ڊسٽرڪٽ اسڪول بورڊ جو ميمبر بڻيو. 1939ع ۾ سکر ۾ مسجد منزل گاھ تحريڪ شروع ٿي تہ ھندو مسلم فسادن جا سبب ڄاڻڻ جي لاءِ جسٽس ويسٽن جي سربراھي ۾ ھڪ تحقيقاتي ڪميشن بڻائي وئي. جنھن جي سامھون راشدي صاحب نھايت ڪاميابي سان مسلمانن جي وڪالت ڪئي. خود پاڻ لکن ٿا تہ ''ان ئي دوران سکر ۾ منزل گاھ تحريڪ ھلي رھي ھئي ۽ ھڪ زبردست ٽربيونل ويٺو ھو. ان ٽربيونل جي سامھون بہ مسلم ليگ جي طرفان مان وڪالت ڪئي ھئي ۽ ڪيس کٽيا ھا. 1934ع ۾ سر شاهنواز ڀٽي جي ليڊرشپ ۾ پيپلز پارٽي'' وجود ۾ آئي تہ ان ۾ پير صاحب شريڪ ٿيا. 1936ع ۾ سر حاجي عبداللہ ھارون سان ملي ڪري سنڌ اتحاد پارٽي بڻائي. پوءِ پارٽيءَ طرفان بيهاريل اميدوار جي مدد ۾ هي"صبح سنڌ" اخبار ۾ مضمون لکندو رهيو. ڪانگريس ۽ اتحاد پارٽيءَ جي ڪارڪنن 1937ع جي آخر ۾ سر غلام حسين جي وزارت سان پروگرام جي بنياد تي ڪوئليشن ڪرائڻ ۾ هن جو هٿ هو.
1946ع ۾ گڏيل ھندستان جي مرڪزي اسيمبلي جي اليڪشن ۾ مسلم ليگي اميدوار يوسف ھارون جي مقابلي ۾ بيٺا پر ڪامياب نہ ٿي سگھيا. 1953ع ۾ سنڌ اسيمبلي جو بنا مقابلي  ممبر  چونڊجي ويو. ۽ ماليات ، صحت عامہ ۽ اطلاعات جو وزير بڻيو. وزير ماليات جي حيثيت سان 1954ع ۾ سنڌ جي جاگيرن جو خاتمو ڪيو ۽ زمين غريبن ۾ ورھائي. صحت عامہ جي متعلق ادارن کي منظم ڪيو. ڄامشورو ۾ لياقت ميڊيڪل ڪاليج قائم ڪئي. لاڙڪاڻي، سکر ۽ نوابشاھ ۾ سول اسپتال قائم ڪيون. سجاول ۾ ويم خانو ۽ ڪوٽڙي ۾ تپ دق جي مريضن جي علاج جي لاء ادارو قائم ڪيو. ان کان پھريان گورنر دين محمد جڏھن سنڌ ۾ قلم 92 نافذ ڪري حڪومت جي ڀڄ ڊڪ پنھنجي ھٿ ۾ رکي تہ پير صاحب انھن کان ٽي اھم ڪم ڪرايا جن ۾ پير پاڳاري جي گدي بحال ڪرائڻ، فرنٽيئر ريگيوليشن رد ڪرائڻ ۽ ڪرمنل ٽرائلس ايڪٽ ختم ڪرائي ڪري حرن کي حاضرين کان نجات ڏياري. ھن 1954ع ۾ سنڌ اسيمبلي جي طرفان ون يونٽ ۾ شامل ٿيڻ واري قرارداد منظور ڪرائڻ محمد ايوب کھڙو جي سربراھي ۾ سرگرمي سان حصو ورتو. ون يونٽ کان بعد پير صاحب 1956ع تائين مرڪزي حڪومت ۾ نشر ۽ اشاعت جو وزير بڻيو. انئي دوران حيدرآباد ۾ ريڊيو اسٽيشن قائم ڪيو. پاڪستان جي 1956ع جي آئين کي ٺاھڻ ۾ ھن جو وڏو ھٿ رھيو. 1949ع ۾ اينٽي ون يونٽ فرنٽ ۾ '' جي ايم سید سان ون يونٽ ختم ڪرائڻ جي لاءِ ڪم ڪيو 1970ع ۾ ون يونٽ جو خاتمو ٿيو. 1970ع ۾ ئي سنڌ اسيمبلي جي ميمبر شپ جي لاءِ سيوھڻ ڪوٽڙِ حلقي مان اليڪشن وڙھيو پر ڪامياب نہ ٿي سگھيو. 1972ع کان 1977ع ذوالفقار علي ڀٽو جي دور حڪومت ۾ اطلاعات ۽ نشریات جي وزارت ۾ مشير رھيو.
نين چونڊن بعد پيرزاده وزارت ۾ روينيو وزير 1953ع کان 1954ع تائين ٿي رهيو. ان عرصي ۾ هن جاگيرن کي رد ڪرڻ جو حڪم ڪيو. سنڌ اسيمبلي ۾ اسان سان ڪراچي واپس ڏيارڻ واري ٺهراءُ پاس ڪرائڻ ۽ سنڌ جي حقن جي ٺهراءُ پاس ڪرائڻ ۾ بہ شامل رهيو. ان وچ ۾ هن جا پيرزاده صاحب سان اختلاف پيدا ٿي پيا. هي قاضي محمد اڪبر سان گڏ پيرزاده وزارت کان ٻاهر نڪري ويو.
سائين جي ايم سيد لکي ٿو تہ: سياست ۾ عجيب اتفاق ٿين ٿا. کهڙي ۽ هن محنتون ڪري سنڌ بمبئي کان جدا ڪرائي هئي. سي ئي وري ان کي ون يونٽ ۾ شامل ڪرڻ جا ڪارڻ بڻيا. پير الاهي بخش، جنهن مرڪزي حڪام جي چوڻ تي ڪراچي مرڪز جي حوالي ڪئي هئي ان انهيءَ ٺهراءُ جي مخالفت ڪئي. ون يونٽ ٿيڻ کان پوءِ راشدي صاحب ڪجھ وقت سن 1956ع ۾ مرڪزي حڪومت ۾ نشر واشاعت جي کاتي جو وزير ٿي رهيو. انهيءَ ايام ۾ هن حيدرآباد سنڌ ۾ براڊ ڪاسٽنگ اسٽيشن کولائي، سنڌين کي هڪ ريڊيو اسٽيشن ڏياري. . مغربي پاڪستان اسيمبلي ۾ جڏهن مسلم ليگ ۽ ريپبلڪن پارٽيءَ جي وچ ۾ اختلاف ٿي پيا ته هن چوڌري محمد علي وزيراعظم جي چوڻ تي مسلم ليگ جي مدد ڪئي. چوڌري صاحب کي بهرالحال انهيءَ سازباز سبب وزارت تان ڪڍيو ويو. راشدي صاحب دانشمندي ڪري پاڪستان سرڪار طرفان 21 سيپٽمبر 1957ع تي فلپائينس ۾ سفير جي عهدي تي هليو ويو. اتان ٿوري وقت کان پوءِ سنہ 1962ع ۾ هي چين جو ڏهن مهينن لاءِ سفير مقرر ٿيو. مدي گذرڻ بعد هن سفارت مان 1963ع ۾ رٽائر ڪيو وري هن کي سفير ڪري نہ کنيو ويو. جو نئين حڪومت جي پاليسي موجب اهي عهدا گهڻو ڪري سرڪاري عملدارن کي ڏنا ٿي ويا. .
سفارتي خدمتون
1957ع ۾ مرڪزي مجلس قانون ساز کان مستعفي ٿي ڪري فلپائن ۾ پاڪستان جو سفير بڻجي ويو. فلپائن جي حڪومت ھن کي چار سال تائين سفير جي حيثيت سان خدمتون ڏيڻ تي اعليٰ سول اعزاز آرڊر آف سيڪا تونا سان نوازيو. 1962ع ۾ ھو چين ۾ سفير مقرر ٿيو. ان ئي دوران ھن جون ملاقاتون مائو زي تنگ ۽ چو اين لائي سان ٿينديون رھيون. چين ۽ پاڪستان کي ويجھو آڻڻ ۾ راشدي صاحب جو تاريخي ڪردار اھم آھي.
ادبي خدمتون
پير علي محمد راشدي پنھنجي ذات ۾ ھڪ تحريڪ ھو. ھن جي قلم کان افسر شاھي کان وٺي ڪري نوڪر شاھي تائين ڪئو کائيندا ھيا. حڪمران ھن جي تحريرن کان خوف ۾ رھندا ھئا. لکڻ جي معاملي ۾ ھو بي باڪ ھو ۽ ھن جو قلم حق ۽ صداقت جي پاسداری ڪندو ھو. پير علي محمد راشدي خاص نظري جي تحت لکندو ھو. ھو بالواسطہ يا بلاواسطہ مسئلن جي نشاندھي ڪندو ۽ انھن جو حل ٻڌائيندو رھندو ھو. ملڪي خواھ غير ملڪي حالات تي ڪڙي نگاھ رکندو ھو. ھن جي نظر ۾ ملڪي ۽ ٻين ملڪن جي خرابين جو اصل محرڪ، نوڪر شاھي ۽ افسر شاھي ھو. بدقسمتي سان پاڪستان کي ھي بيماری ولادت کان ئي لڳي چڪي ھئي. لياقت علي خان جي قتل سان ملڪ ۾ نوڪر شاھي ۽ افسر شاھي ڀڄي ويا. ھو پاڻ لکي ٿو "قائد ملت جي شھادت 16 آڪٽوبر 1951ع تي راولپنڊي ۾ ٿي، ان ڏينھن جمھوريت جو چراغ وسامي ويو ۽ نوڪر شاھي جي لاءِ اڳتي وڌڻ ۽ اقتدار تي قبضہ ڪرڻ جو رستو کلي ويو"
جيتوڻيڪ پاڪستاني عوام سان پير علي محمد راشدي جو حقيقي تعارف سادو ۽ عام فھم زبان ۾ تحرير اردو ڪالم ئي بڻيا، پر سياست ۽ صحافت ۾ مصروف رھنفي ھو پنھنجي تاريخ ، تھذيب ۽ ثقافت کان به غافل نہ رھيا. راشدي صاحب سنڌ جي تاريخ تي مضمون ۽ تحقيقي مقالا بہ تحرير ڪيا، جيڪي تاريخ جو ھڪ اھم حصو آھي .سکر ۾ رھائش جي دوران راشدي صاحب جو واسطو سکر ۽ روهڙي جي آثار قديمہ سان بہ پيو ۽ ان تي تحقيقي ڪم ڪيو. پير علي محمد راشدي جي يادداشت تي مبني سنڌ ڪتاب اھي ڏينھن اھي شينھن کي ڪلاسڪ جو درجو حاصل آھي. ھي ڪتاب ٽن جلدن تي مشتمل آھي جيڪو سنڌي ادب جو شاھڪار آھي. ان کان علاوه فرياد سنڌ ڪتاب بہ سنڌي ادب ۾ اھم آھي. راشدي صاحب ھڪ انگريزي ڪتاب STORY OF SUFFERINGS OF SIND جي عنوان سان لکيو پر اھو خان بھادر محمد ايوب کھڙو جي نالي سان شايع ٿيو، ان کان علاوه پير صاحب جو ھڪ اھم ڪتاب SINDH WAYS AND DAYS منظر عام تي اچي چڪو آھي. راشدي صاحب 1940ع کان 1958ع تائين سنڌي ادبي بورڊ جو ميمبر پڻ رهي چڪو آهي. .
اولاد ۽ گھراڻو
پير علي محمد راشدي جو وڏو صاحبزادو حسين شاھ راشدي مرحوم بہ ھڪ مايہ ناز اديب ۽ دانشور ھجڻ سان گڏ سياستدان بہ ھو سينيٽر به بڻيو. پير صاحب جو ٻيو صاحبزادو عادل راشدي صحافت جي شعبي سان وابستہ آھي. پير علي محمد راشدي جي گھرواري بيگم ممتاز راشدي بنگال کان مولوي فضل الحق جي پوٽي ھئي ۽ جيڪا پان بہ نامور اھل قلم ۽ سماجي شخصيت ھئي.
وفات
پير علي محمد راشدي 14 مارچ 1987ع تي ڪراچي، پاڪستان ۾ وفات ڪري ويو. ھو ڪراچي ۾ واقع سنڌي مسلم جماعت جي قبرستان ۾ مٽيء ماءُ حوالي ٿيل آھي.
حوالا
زمرو:1905ع جون پيدائشون زمرو:1987ع جون فوتگيون زمرو:1987ع جون وفاتون زمرو:پاڪستاني انگريزي ٻولي جا ليکڪ زمرو:پاڪستاني سفارت ڪار زمرو:پاڪستاني سفير زمرو:پاڪستاني سياستدان زمرو:پاڪستاني صحافي زمرو:پاڪستاني ليکڪ زمرو:پاڪستاني مسلم شخصيتون زمرو:پاڪستاني مسلمان ماڻھو زمرو:پاڪستاني نثر نويس زمرو:سنڌي ماڻھو زمرو:لاڙڪاڻي ضلعي جا ماڻھو زمرو:ويھين صدي جون پيدائشون زمرو:ڪراچي جا ماڻھو
اضحي
عربي ٻوليءَ جو لفظ، جنهن جو مفهوم آهي، اُهو جانور جنهن جي، حج جي خوشيءَ ۾ 10 ذوالحج تي، حج جي خطبي کان پوءِ قرباني ڏجي. نه رڳو حج واري ڏينهن، پر حج جي ٻئي ۽ ٽئين ڏينهن به قرباني ڏيئي سگهجي ٿي. اُضحيءَ جي گوشت جون ٽي پتيون ڪبيون آهن. هڪڙي پتي پنهنجي عيال لاءِ، ٻي پتي عزيزن قريبن ۽ دوستن لاءِ -ٽين- پتي خيرات ڪرڻي آهي. اضحي هڪ اهڙو عمل آهي جيڪو سال ۾ فقط هڪ ڀيرو ادا ڪيو ويندو آهي. قرباني هر عام مسلمان تي واجب ناهي، پر صاحبِ نصاب (سرندي وارن) مسلمانن تي واجب آهي ۽ ان جو فائدو هر عام مسلمان کي ٿئي ٿو. هن ۾ مسلمان پنهنجي حق حلال جي بچت ڪمائيءَ مان ڪو حلال جانور خريد ڪري (يا گهر ۾ پاليل) کي الله تعاليٰ جي راه ۾ قربان ڪندو آهي، ان جو گوشت پاڻ به کائيندو آهي ۽ ٻين عام مسلمانن کي به ورهائي ڏيندو آهي
قرباني جا حڪم
- حديث نبوي صہ
قربانيءَ جو عمل
قربانيءَ جو جانور ڪهڻ کانپوءِ ان جي سموري گوشت کي گڏائي ان جا ٽي حصا ڪيا ويندا آهن. هڪ حصو قرباني ڪرڻ وارو کڻندو، ٻيو حصو دوستن يارن، مٽن مائٽن کي ڏنو ويندو آهي ۽ ٽيون حصو عام غريب غربي کي ڏنو ويندو آهي.
تاريخ
اسلامي تاريخ مطابق قربانيءَ جي ابتدا به انسانيت جي ابتدا سان گڏوگڏ ٿي. حضرت آدم عليہ السلام جي ٻن پٽن جو ذڪر قرآن پاڪ ۾ قربانيءَ جي حوالي سان هن طرح آيو آهي. ترجمو: "”انهن کي آدم عليہ السلام جي ٻن پُٽن جو قصو سچائيءَ سان ٻڌاءِ جنهن وقت الله تعاليٰ جي حضور ۾ قربانيون پيش ڪيائون ته هڪڙي جي قبول ٿي ۽ ٻئي جي قبول نه ٿي، ته چيائين ته مان توکي قتل ڪندس. ٻئي چيس ته بيشڪ الله تعاليٰ تقويٰ وارن جي قرباني ئي قبول فرمائيندو آهي.“"
ان کانپوءِ حضرت ابراهيم عليہ السلام جي سندن فرزند حضرت اسماعيل عليہ السلام جي قربانيءَ جو ذڪر اچي ٿو. مشهور قصو آهي، جنهن ۾ پهريان پٽ جي قربانيءَ جو حڪم ٿئي ٿو جيڪو پوءِ تبديل ٿي دنبو قربان ٿيڻ جي صورت ۾ پورو ٿيو ۽ اها ئي قرباني آهي جيڪا اڄ تائين سنت ابراهيمي طور اسلام ۾ به رائج آهي. يهودي مذهب ۽ عيسائي مذهب بلڪ هر الهامي يا غير الهامي مذهب ۾ قربانيءَ جو ذڪر ڪنهن نه ڪنهن صورت ۾ ملي ٿو. يهودي توڙي عيسائي پاڻ کي ابراهيم عليہ السلام جو پيرو ڪار چوائن ٿا. ابراهيم عليہ السلام جي قربانيءَ جي ذڪر ۾ ارشاد باري تعاليٰ آهي: ترجمو: "”پوءِ اسان ابراهيم عليہ السلام کي هڪ بردبار پٽ جي بشارت ڏني سون، پوءِ جڏهن ان سان گڏ گهمڻ ڦرڻ جهڙو ٿيو ته (سندس پٽ اسماعيل عليه السلام کي) چيائين ته پٽڙا مون خواب ۾ ڏٺو آهي ته ڄڻ توکي ذبح ڪري رهيو آهيان، پوءِ سوچ ته ڇا ڪرڻ گهرجي. چيائين ته (اهو پالڻهار جو حڪم ٿي سگهي ٿو) جيئن توکي حڪم ڪيو ويو آهي، ائين ڪر ۽ مون کي به صبر ڪرڻ وارن ۾ ڏسندين، پوءِ جڏهن ٻئي ڄڻا متفق ٿي ويا ته ان کي (زمين تي) پيشاني ڀر ليٽايائين ته اتي اسان (ابراهيم عليہ السلام کي) پڪاري چيو ته اي ابراهيم عليہ السلام (بس) تو پنهنجو خواب سچو ڪري ڏيکاريو، بيشڪ اسان نيڪو ڪارن کي بدلو ڏيندا آهيون، بيشڪ اها وڏي ظاهر ظهور آزمائش هئي (جنهن لاءِ تون تيار ٿي وئين) ۽ ان کي ذبح عظيم جي فديي سان تبديل ڪري ڇڏيوسين.“"
هن قربانيءَ کي الله تعاليٰ طرفان ابراهيم عليہ السلام جي آزمائش قرار ڏنو ويو آهي، جنهن تي هُو بلڪل پورو لٿو. سچيءَ دل سان پنهنجي جگر جو ٽڪرو فرزند الله تعاليٰ جي راه ۾ قربان ڪرڻ لاءِ تيار ٿي ويو. وڏي ڳالهه ته ان ۾ سندس پٽ اسمٰعيل عليہ السلام به برابر جو شريڪ رهيو. ننڍڙو ٻار هو، پر الله تعاليٰ جو حڪم نه ٽاريائين، خوشيءَ خوشيءَ سان قبول ڪيائين. الله تعاليٰ کي سندن اهو عمل ۽ خلوص ايترو ته پسند آيو جو قيامت تائين سندن ياد تازي ٿيندي رهي ٿي. هر مومن جيڪو الله تعاليٰ جي رضا چاهي ٿو، اهو خوشيءَ خوشي سان پنهنجي مال مان خرچ ڪري ٿو ۽ الله تعاليٰ جي راهه ۾ خرچ ڪرڻ جا ڪيترائي طريقا آهن.
حوالا
زمرو:اسلام ۽ سماج زمرو:اسلامي اصطلاح زمرو:عيد
931ع
ڊسمبر
زمرو:931ء زمرو:ڏھين صدي زمرو:ڏهين صدي زمرو:سال
اناميڪا (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب الطاف شيخ جو جاپاني ڪهاڻين جي ترجمي تي مشتمل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جو جلد ڪچو آهي، جنهن ۾ 110 صفحا آهن ۽ قيمت هڪ رپيو پنجاهه پئسا ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون، انجمن فروغ ادب، هالا، سال 1966ع ۾ ڇپائي پڌرو ڪيو.
غلام گهراڻو
هن گهراڻي جو بنياد قطب الدين ايبڪ وڌو جيڪو محمد غوريءَ جو غلام رهي چڪو آهي. هن گهراڻي جا ٻيا حڪمران، جهڙوڪ: التمش ۽ غياث الدين شروع ۾ غلام هئا، جنهن ڪري ان گهراڻي کي غلام گهراڻو چيو وڃي ٿو. هي ترڪي نسل جا هئا. ۽ ڏاڍا ذهين، بهادر ۽ قابل ثابت ٿيا، جنهن ڪري ترقي ڪندا ان مرتبي تي پهتا.
ڏکڻ ايشيا ۾ هنن جي حڪومت 1206ع 1250ع تائين رهي ۽ ان دوران هن گهراڻي جي يارهن ماڻهن حڪومت ڪئي
1911ع
پيدائش
زمرو:1911ع زمرو:سال
اتحاد ناد
هيءُ ڪتاب ڪنهيالال جو لکيل آهي. هن ڪرائون سائيز ڪتاب ۾ صفحا 36 آهن ۽ قيمت هڪ آنو ڄاڻايل آهي. سجاڳ ساهتيه منڊل طرفان ڪتاب جو پهريون ڇاپو، پرماتما پرنٽنگ پريس، سکر مان 1941ع ۾ ڇاپي پڌرو ڪيو ويو.
پاڪ ڪلچر سوسائٽي
پاڪ ڪلچر سوسائٽي، اپريل 1955ء ۾ سکر، سنڌ ۾ قائم ڪئي وئي۔ ڊپٽي ڪليڪٽر سکر آفتاب احمد خان پهريون چيئرمين ۽ آفاق صديقي پهريون سيڪريٽري مقرر ٿيو۔ ٻن سالن کان بعد سوسائٽي جو نالو تبديل ڪري "لطيف اڪيڊمي" رکيو ويو ۔۔
ٽيلينار پاڪستان
حوالا
زمرو:پاڪستان ۾ موبائل آپريٽنگ سرشتا
932ع
ڊسمبر
زمرو:932ع زمرو:ڏھين صدي
باديان خطائي
هيءُ هڪ قسم جو ميوو آهي، جنهن جو -ٻج- ڪم ايندو آهي. اهو -ٻج- ذائقي ۾ سؤنف جهڙو ٿيندو آهي، تنهن ڪري هن وکر کي -باديان خطائي- چوندا آهن. طبي لحاظ سان هيءُ وکر وائيءَ ۽ باديءَ کي تحليل ڪري ٿو. -ان- کان سواءِ حڪمت جي ٻين گهڻن ڪمن ۾ ڪم اچي ٿو.
حوالا
زمرو:مصالحا
لا ڪاليج سکر
لا ڪاليج سکر سنڌ ۾ واقع هڪ ڪاليج آهي جتي قانون جي تعليم ڏني ويندي آهي۔ هي لا ڪاليج مشهور قانون دان سيد مظهر علي شاهه 1954ء ۾ سکر لوڪل بورڊ جي هال ۾ قائم ڪئي۔ هن ڪاليج جو نالو آغا بدرالدين عالم جي نالي تي رکيو ويو، جيڪو سکر لوڪل بورڊ جو صدر هيو۔ 1961ء ۾ ان وقت جي وزير ذوالفقار علي ڀٽو نئين ڪاليج جي تعمير جي پيڙهه جو پٿر رکيو ۔
اطلاعات کاتو سنڌ
اطلاعات کاتو سنڌ: صوبائي حڪومت سنڌ جو کاتو، جنهن جو مک مقصد حڪومت جي معمول وارين سرگرمين جا بهتر ۽ بامقصد تفصيل اليڪٽرانڪ ۽ پرنٽ ميڊيا تائين رسائڻ ۽ صحافين کي هر مسئلي بابت آگاهي ڏيڻ آهي. اطلاعات کاتي ۾ هيٺيان شعبا قائم ڪيل آهن. 1. پريس انفارميشن شعبو: هي شعبو خبرن جا تفصيل ۽ وضاحت ناما ۽ ٻيو مواد صحافين کي ڏيڻ کان علاوه پريس ڪانفرنسن جو انعقاد پڻ ڪندو آهي، جنهن ۾ واسطيدار وزير يا آفيسر صحافين کي هر مسئلي جي وضاحت پيش ڪندو آهي. هن شعبي معرفت ئي گورنر، وزير، سيڪريٽري يا ٻين آفيسرن جي کليل ڪچهرين جو اهتمام ڪيو ويندو آهي. -ان- کان علاوه هي شعبو اهم سرڪاري سرگرمين جون -تصويرون- ۽ ويڊيو رڪارڊنگ وغيره پڻ فراهم ڪندو آهي. 2. پبليڪيشن شعبو: ماهوار بنياد تي هن شعبي طرفان اردو زبان ۾ ”اظهار“ ۽ سنڌي زبان ۾ ”پيغام“ نالي رسالو -جاري- ڪيو ويندو آهي. -ان- جو آغاز 1993ع ۾ ٿيو پر ڪجهه عرصو غير فعال رهڻ بعد ٻيهر مئي 1999ع کان اهي رسالا -جاري- ڪيا وڃن ٿا، -جن- ۾ سياسي، علمي ۽ ادبي معلومات جو مواد شامل هوندو آهي. 3. اشتهارن جو شعبو: هن شعبي معرفت اخبارن ۽ ٽي.وي وغيره کي سرڪاري کاتن جا اشتهار ۽ نوٽيس وغيره مهيا ڪيا ويندا. 4. فلم شعبو: هي شعبو نهايت سرگرم رهي ٿو، جنهن ذريعي گورنر، وڏي وزير ۽ ٻين وزيرن جي پروگرامن جي ريڪارڊنگ کان علاوه اهم مسئلن ۽ موضوعن تي ڊاڪيومينٽري وغيره تيار ڪيون وڃن ٿيون، جيڪي پي. ٽي. وي ۽ سرڪاري ريڊئي -تان- نشر ڪيا ويندا آهن. -ان- کان سواءِ اطلاعات کاتي ۾ -تحقيق- ۽ تربيت جا شعبا پڻ قائم ڪيل آهن. هن وقت اطلاعات کاتي سنڌ جي وزارت محترمه شازيه مري کي ڏنل آهي.
وڏڦ
thumb|وڏڦ فارسي ٻوليءَ ۾ سؤنفن کي باديان چوندا آهن، جيڪي گهڻو ڪري پساري يا طبيب ڪم آڻيندا آهن. سنڌيءَ ۾ هن وکر کي سؤنفيا وَڏڦَ چوندا آهن.
سؤنف (نالا: ع. رازيانج، ف. باديان، ھ. وغيره، سؤنف، ولان بزرگ ۽ مارثون) جـَـوَن جي داڻن وانگر مگر سنهڙا، سائي ۽ ڀوري رنگ جا داڻا ذائقي ۾ مٺا تيز ٿيندا آهن.
طب
خاصيت: بلغمي، صفراوي ۽ سوداوي خلطن لاءِ منضج آهي. هن کي ڪاڙهي پيارڻ سان کنگهه، دمڪشي، دستن، ٻرهل کي فائدو ٿئي ٿو.
سيني جي بلغم کي پچائي تحليل ڪري ٿو. جگر، ٻرهل، گـُـردن ۽ مثاني جي سدن ۽ وائي باديءَ کي تحليل ڪري ٿي. قولنج، پاسي جي سور، پراڻن ۽ نون تپن لاءِ مفيد آهي، معدي جي بخارن کي دماغ ڏانهن وڃڻ کان روڪي ٿي. هن جي پاڙ حيض ۽ پيشاب جاري ڪري ٿي. وائي بادي، هڏين ۽ پاسرين جي سور لاءِ مجرب آهي. کاڌي کي هضم ڪري ٿي، ڇتي ڪتي جي چڪ کان پوءِ ٿيل ڦٽ لاءِ هن جو مرهم فائدي وارو آهي..
حوالا
وڏڦ زمرو:مصالحا
آئرلينڊ
آئرلينڊ (Ireland) ملڪ جو سرڪاري نالو جمهوريه آئرلينڊ (Republic of Ireland) آهي، جنهن جو پراڻو نالو هائبرنيا هو. آئرلينڊ جي اصل معنيٰ آهي، ”الهندو ٻيٽ“. ڇو ته اهو يورپ جي اولهه ۾ آهي. آئرلينڊ برطانيا جي اولهه ۾ ايٽلانٽڪ سمنڊ ۾ موجود ٻيٽ آهي. اتريون آئرلينڊ هن جي اتر ۾ آهي.
thumb|[[Áras an Uachtaráin, آئرلينڊ جي صدر جي سرڪاري رھائش گاھ ]]
جاگرافي
آئرلينڊ جي ڪل پکيڙ 70282 چورس ڪلوميٽر (27129 چورس ميل) ۽ آبادي 40 لک آهي. گاديءَ جو هنڌ ڊبلن (Dublin) ۽ سڀ کان مٿانهون هنڌ ڪارانٽو هل (بلندي: 1041 ميٽر) آهي. آئرلينڊ جي موسم وچولي، سرد ۽ خوشگوار رهندي آهي، جنهنڪري گاهه سڄو سال سائو رهندو آهي. آئرلينڊ جي مکيه معدنيات زنڪ، شيهو، قدرتي گيس، چاندي، ڊولومائيٽ، جست، جپسم، چُن ۽ ٽامو آهي.
thumb|آبادي جي ڪثافت
تاريخ
آئرلينڊ کي زمرد جو ٻيٽ چيو ويندو آهي، تاريخدانن موجب آئرلينڊ جا پهريان رهواسي يورپ جي مرڪزي حصي مان اٽڪل 600 ق.م ۾ اچي هتي آباد ٿيا. انهن ماڻهن اتر اوڀر ڪناري (هاڻوڪي لارني) تي اچي پڙاءُ ڪيو. جيڪي شڪاري ۽ مهاڻا هئا. اٽڪل 400 ق.م ۾ برطانيا ۽ يورپ مان ايندڙ ڪيلٽڪ (Celtic) قبيلن آئرلينڊ تي حملو ڪري ٻيٽ کي توئاٿ (Tuath) نالي ننڍين رياستن ۾ ورهايو. لوهه جي زماني 300 ق. م ۾ ٻيٽ تي ڪيلٽڪ تهذيب ۽ ثقافت کي اسرڻ جو موقعو مليو. 432ع ۾ سينٽ پيٽرڪ عيسائي مذهب کڻي آيو، جنهن کي آئرش قوم قبوليندي کيس سرپرست (Patron) طور قبوليو. 14 صدي عيسويءَ ۾ لڳ ڀڳ سڄو آئرلينڊ نارمنن جي هٿ هيٺ اچي ويو، جن انگلينڊ جي اثرن مان پاڻ کي آجو ڪندي، پنهنجي زبان ۽ ڪلچر رائج ڪيو. 1541ع ۾ هينري اٺين انگريزي قانون نافذ ڪيا. ان کان پوءِ لاڳيتو انگريز ئي رهيا. 29 ڊسمبر 1937ع تي نئون آئين لاڳو ڪيو ويو. ملڪ کي IFS بجاءِ EIRE (آئرلينڊ) جو نالو ڏنو ويو. 30 مئي 2000ع تي برطانيا اتر آئرلينڊ اسيمبليءَ کي اندروني خودمختياري ڏني، پهرئين جنوري 2002ع تي آئرلينڊ ۾ يورپي يونين جي گڏيل ڪرنسي يورو رائج ڪئي وئي.
1937ع جي آئين موجب آئرلينڊ هڪ خودمختيار آزاد پارلياماني جمهوري رياست آهي. صدر رياست جو اڳواڻ، هٿياربند فوج جو سپريم ڪمانڊر ۽ پهريون شهري (First Citizen) آهي. آئرلينڊ جي آزاديءَ جو ڏهاڙو 6 ڊسمبر 1921ع آهي ۽ گڏيل قومن جي اداري جو ميمبر 14 ڊسمبر 1955ع کان آهي.
اتحاد (ڪتاب)
اتحاد نامور ليکڪا گُلي سدارنگاڻيءَ جو لکيل ناول آهي، جنھن جو موضوع ’هندو مسلم ايڪتا‘ آهي. هن ڪرائون سائيز ڪتاب ۾ صفحا 142 آهن ۽ قيمت هڪ رپيو ڄاڻايل آهي. ڇاپو پھريون، هندستان پرنٽنگ پريس، ڪراچيءَ مان 1941ع ۾ هن خود ڇپايو هو.
حوالا
زمرو:سنڌي ناول
ڪرڪيٽ
thumb|ڪرڪيٽ ميچ جو هڪ منظر، وچ ۾ اڇي پٽي "پچ" آهي ڪرڪيٽ هڪ بيٽ ۽ بال جي راندآهي جيڪو ٻن ٽيمن جي وڄ ۾ کيڏيو ويندو آهي.هر ٽيم ۾ يارنهن رانديگر هوندا آهن. دنياجا 120 ملين انسان مختلف ملڪن ۾ ڪرڪيٽ کيڏندا آهن.هڪ ٽيم بيٽ سان رنگس ٺاهيندي آهي ء مخالف ٽيم انهن رنگسن کي ڪڌڻ جي ڪوشش ڪندي آهي.
پروفيشنل ڪرڪيٽ ۾ ٽي ٽوينٽي ، پنجن ڏينهن جو ٽيسٽ ميچ ء پنجاهه اوورن جو ون ڊي ميڄ هوندا آهن ڪرڪيٽ جا قانون ,آئي سي سي, ميلبرن ڪرڪيٽ ڪلب ٺاهيندي آهي. thumb|ڪرڪيٽ ۾ استعمال ٿيندڙ سونٽِي (بيٽ)
تاريخي پس منظر
سورهين صديءَ ۾انگلينڊ ڪرڪيٽ کيڏڻ جي شروعات وڌي،18هين صديءِ جي آخر ۾ ڪرڪيٽ ملڪي کهيلن جو حصو بنيو.19 صديءَ جي وچ ۾ پهريون انٽرنيشنل ڪرڪيٽ ڪڏيو ويو.ڪرڪيٽ آسٽريليا ،ايشياءَ ء آفريڪا جي ملڪن ۾ مشهور آهي.
آئي سي سي
ڪرڪيٽ جو مڪمل انتظام ء نظام آئي سي سي ٺاهيندي آهي.
فارميٽ
ڪرڪيٽ ميچن کي اننگز ۾ تقسيم ڪيو ويو آهي.اننگز جي دوران هڪ ٽيم بيٽنگ ڪندي آهي جڏهن ته ٻي ٽيم فيلڊنگ ڪندي آهي.
سڪي جي مدد سان ڪيپٽن فيصلو ڪندو آهي ته ٽيم بيٽنگ ڪندي يا فيلڊنگ.
ڪرڪيٽ جو گرائونڊ گول هوندو آهي ء وچ ۾ هڪ پچ هوندي آهي.
ٻه بيٽس مين پچ تي رنگسون ٺاهيندا آهن جڏهن ته مخالف ٽيم انهن کي رنگس ٺاهڻ کان روڪڻ جي ڪوشش ڪندي آهي ،اوور يا وڪٽون ختم ڀيڻ سان هڪ ٽيم جي اننگ ختم ڀي وينڊي آهي.
پڇ
thumb|پچ هڪ انٽرنيشنل ڪرڪيٽ ميچ جي پچ ٻاويءَ گزن تي مشتمل هونڊي آهي،ملڪي موسمون پچ تي اثر انداز هونديو آهن ڪجه ملڪن ۾ اسپن بولر ڪامياب ڀينڊا آهن ته وري ڪڀهي اسپن بولر ناڪام به رهندآهن. 150px|A perspective view of the [[cricket pitch from the bowler's end.]] 450px|The Cricket pitch dimensions
وڪيٽ
thumb|وڪيٽ هر پچ تي آمهون سامهون ٽي ڪاٿيءَ جو وڪيٽون هونديو آهن انهن جي مٿان اسٽمپس هونديون آهن.
thumb|ٽيسٽ ڪرڪيٽ ۾ استعمال ٿيندڙ بال، اُڀريل اڇي رنگ جي پٽيءَ کي انگريزيءَ ۾ سيم ڇوندا آهن
ڪريس
اڇا ليڪا جيڪي پچ تي هوندا آهن انهن کي ڪريس چيو ويندو آهي.
امپائر
هڪ ميچ ۾ ٻه امپائر هوندا آهن هڪ کي اسٽيڊ امپائر جڏهن ته ٻئي کي ليگ امپائر چيو ويندو آهي.امپائر جو ڪم بال صحيح ٿيو آهي يا نه ء اسڪور، آئوٽ وغيرهه جو خيال رکڻ پڻ هن جي ذمي هوندو آهي.
اننگس
اننگس جمع جو مجموعو آهي اننگس ۾ ٻئي ٽيمون پنهجي پنهجي واريءِ سان بيٽنگ ء بولنگ ڪنديون آهن.بولرن جو مقصد هوندو آهي ته گهٽ م گهٽ اسڪور ڏيو ۽ وڌ کان وڌ وڪيٽون حاصل ڪريون ۽ بيٽس مين ڪوشش ڪندا آهن ته گهڻِي کان گهڻو اسڪور اننگس ۾ ٺاهيو ته ٽيم کي ڪاميابي نصيب ٿيئي.
هڪ ٽيم
هڪ ٽيم ۾ يارنهن رانديگر هوندا آهن جنهن ۾ هڪ ڪيپٽن ۽ هڪ نائب ڪيپٽن هوندو آهي جيڪي ٽيم جا سپاه سالار هوندا آهن انهن يارنهن رانديگرن مان هڪ وڪيٽ ڪيپر لازمي هوندو آهي ء ٻين رانديگرن ۾ آل رائونڊر،اسپنر،فاسٽ بولر ء بيٽسمين هوندا آهن.
رنس
thumb|گول پچ رنسن جون مختلف قسمون آهن
thumb|ميدان ۾ فيلڊ ڪرڻ جا هنڌ
چوڪو
thumb|پاڪستاني بيٽسمين محمد يوسف جي بيٽنگ جو انداز جڏهن بال گراوند جي حد کان ٽپ ڏئي ٻاهر ٿي تڏهن بيٽس مين کي چار رنس ملندا آهن
ڇڪو
بال جڏهن سڌيءَ طرح گراونڊ جي حد کان ٻاهر ڪري تڌهن ان کي ڇڪو چئبو آهي.
هڪ ٻه ٽي رنگس
جڏهن رانديگر ڊوڙي ڪريس جو هڪ چڪر وٺن تڏهن هڪ رنگس ملندو آهي هن ريٽ ٻن چڪرن سان ٻه رنگس ء ٽي چڪر مڪمل ڪرڻ سان ٽي رنگس ملندا آهن
نوبال
جڏهن بال قائدي جي خلاف ڪئي وڃي يا ڪريس کان پير ٻاهر نڪري وڃي.
وائيڊ
710px|The Cricket pitch dimensions جڏهن بال بيٽسمين جي پهچ کان پري هجي.
thumb|آسٽريلو وڪيٽ ڪيپر ايڊم گلڪرسٽ