cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
صنم ماروي
ابتدائي زندگي ۽ ڪيريئر
صنم ماروي جي ننڍپڻ کان پريشاني ۽ غربت جو پورو هو.ماروي 7 جي عمر ۾ موسيقي جي تربيت حاصل ڪرڻ شروع ڪيو. هوء هڪ سنڌي خاندان مان آهي. هن جو پيء، فقير خان محمد .هو هڪ سنڌي لوڪل موسيقار / اوزونيميم پليئر پڻ هو.هن پنهنجي ابتدائي ڪلاساتي ميوزڪ جي تربيت ڏني، 2 سالن تائين، بعد ۾ هوء گاليلي جيهري روايت ۾ استاد فتح علي خان ڪمن کان ڪميونيڪي ڳائڻ ۽ ڏاڳ سکيا.هوء چوي ٿي ته هوء هن لوڪل ڳائڪه عابده پروين مان تمام گهڻو سکيو آهي. [1] [2] هوء 2004 ۽ 2005 ۾ رفيع پير صاحب ٿيٽر ۾ پيش ڪيو
سنام ماروي کي 2009 ع ۾، ويرسا ورثي ۾، پاڪستان ٽيليزن ڪاليج ڪارپوريشن تي هڪ ميوزڪ پروگرام يوسف صلاح الدين پاران ميزبان.هوء تنهنجو کيس "بابا وانگر" سڏيندو آهي (هن جو پيء جي حيثيت ۾) هن کي پاڪستاني تفريحي صنعت ۾ وڏو ڌڪ ڏئي رهيو آهي.بعد ۾ هوء هڪ پاڪستاني ٽيليويزن سيريز پاڪستان جي ڪاک اسٽوٽيو، پرفارم ميوزڪ پرفارمنس جي خاصيت ڪئي هئي
ماروي سڄي دنيا ۾ صوفي ڪانگريس انجام ڏيندو آهي. هوء صوفي، غازي ۽ لوڪل جينز جي بهترين پرفارمنس مان 3 مان سمجهي رهيا آهن.ٻئي 2 عابده پروين ۽ تينا سني رهيو. [1] 2010 ۾ هن جي جيهان-خسرورو ۾ انڊوني سرزمين تي سولو ڪارڪردگي ۾ ان جي شروعات ڪئي، .صوفي ميوزڪ ميلو، مشهور فلم جي پروڊيوسر مظفر علي 1981 جي فلم امرا جو جا نام پاران ترتيب ڏنو. [1] فيبروري 2011 ۾هوء هندستاني پلے بیک ڳائڻي راڌ ڀروارج سان ٽائم آف هندستان جي امان ڪي آسا سان گڏ، حيدرآباد هائوس ۾ چاهاهلا محل، سان گڏ ڪيو.
ماروي هاديقا ڪياني ۽ علي ظفر جي گڏ گيت سان گڏ لنڊن، پيرس، نيو يارڪ ۾ منعقد ڪيل سنگتين سان گڏ 2012 ۾ سندس رهائش پذير ڳائڻ جي شروعات ڪئي. [1]
هوء اينڊرس انٽرنيشنل جي پيه بيڊدي ۽ اردو 1 جي بچي بارايي فراخخت لاء او ايس ايس کي ڳائيندي هئي.
سانم ماروي اهو محسوس ڪيو آهي ته لطيف صوفي شاعرن جي لکيل لکت عوام ۾ هڪ عالمگير ۽ ناممڪن اپيل آهي ۽ ماڻهن کي انهن لفظن ۾ آرام سان ملن ٿا. [1]
تازي طور تي، هوء کوک اسٽوڊيو جي پليٽ فارم تان لوڪل انداز جي ورثي تي 'سينئر هائون' سان گڏ.
ذاتي زندگي
سانم ماروي شادي علي علي خان سان شادي ڪئي آهي. انهن کي ٽي ٻار آهن. [1] ان جي پهرين زال آفتاب احمد فريرو، آفتاب احمد ڪلهوڙي جي نالي سان پڻ مشهور آهي2009 میں کراچی میں قتل کیا گیا تھا. [1] انهن 2006 ۾ شادي ڪئي هئي پر هن جي موت کان ٻه سال اڳ ڄاڻايل هئي. ماروي آفتاب جي ٻيء زال هئي. [1]
حوالا
'First person: Sanam's Sufi calling', Dawn (newspaper) Published 21 July 2013. Retrieved 14 April 2018
"Speak Your Heart With Samina Peerzada" (Interview).
Shailaja Tripathi (18 February 2010). "Arts / Music : Messenger of peace". Chennai, India: The Hindu (newspaper). Retrieved 14 April 2018.
This reference is defined in a template or other generated block, and for now can only be previewed in source mode.
Striking the right chord (Sanam Marvi) Newsline (magazine), Published Jan 2011. Retrieved 14 April 2018
"Rekha, Sanam performed in Hyderabad". The Times Of India (newspaper). 21 February 2011.. Retrieved 14 April 2018
Coke Studio Season 12 | Hairaan Hua | Sanam Marvi, retrieved 4 December 2019
"Sufism university will counter extremism: CM"., 'Best Singer' award info on Dawn (newspaper), Published 21 January 2011. Retrieved 14 April 2018
زمرو:سنڌي ڳائڻيون زمرو:21 ھين صدي زائفائون ڳائڻيون زمرو:پاڪستاني فيميل سنگرز زمرو:پاڪستاني ماڻهو زمرو:پنجابي راڳي زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:سنڌي راڳي زمرو:سنڌي شخصيتون زمرو:سنڌي عورتون زمرو:سنڌي ماڻھو زمرو:ڪوڪ اسٽوڊيو (پاڪستان)
مينگورا
منگورا (انگريزي: Mingora) پاڪستان جو جي صوبي خيبر پختونخوا وڏو شهر  آهي.
تفصيلَ
منگورا جي مجموعي آبادي 331,091 ماڻهن تي مشتمل آهي ۽ 984 ميٽر سطح سمنڊ کان مَٿانهينءَ تي واقع آهي.
تيجن ٻائي
تيجن ٻائي (پيدائش: 24 اپريل 1956) ڇتيس ڳڙھ سان تعلق رکندڙ روايتي پرفارمنگ آرٽ پانڊواني جي هڪ ماهر آهي، جنهن ۾ هوءَ راڳ سان گڏوگڏ مهاڀارت جي ڪهاڻين کي بيان ڪندي آهي. هن کي 1987 ۾ پدما شري، 2003 ۾ پدم ڀوشن ۽ ڀارت سرڪار پاران 2019 ۾ پدم وڀوشن ايوارڊن سان نوازيو ويو آهي، انکانسواءِ 1995 ۾، هندوستان جي نيشنل اڪيڊمي آف ميوزڪ، ڊانس اينڊ ڊراما جي طرفان سنگيت ناٽڪ اڪيڊمي ايوارڊ سان پڻ نوازيو ويو آهي.
مُنڍ واري زندگي
تيجن ٻائي ڀالائي جي 14 ڪلوميٽر (8.7 ميل) اُتر ۾، گنياري ڳوٺ ۾ چونڪ لال پارڌي ۽ ان جي گهرَواري سکوتي جي گهر ۾ جنم ورتو هيو. هيءَ ڇتيس ڳڙھ رياست جي پارڌي شيڊولڊ ٽرائب سان تعلق رکي ٿي. پنهنجي پن ڀينرن ڀائرن ۾ سڀ کان وڏي آهي، هن پنهنجي نانا، برجلال پراڌي، کي ڇتس ڳڙهي هندي ۾ ڇتيس ڳڙھ جي ليکڪ سبل سنگھ چوهاڻ پاران لکيل مهاڀارت ڳائيندي ٻُڌو ۽ تُرت ئي ان کي پسند ڪيائين هن تُرت ئي ان جو گهڻو ڀاڱو ياد ڪري ورتو ۽ پوءِ ان لاءِ اميد سنگھ ديشمک کان غير رسمي تربيت حاصل ڪيائين.
ڪيريئر
ٿوري ئي وقت ۾، هيءَ پاڙيسري ڳوٺن ۾ مشهور ٿي وئي ۽ خاص موقعن ۽ ميلن ۾ پرفارم ڪرڻ جي لاءِ کيس ڪانڍ موڪلي ويندي هئي. سندس وڏي مشهوري تڏهن ٿي جڏهن ان وقت مڌيا پرديش جي ٿيٽر شخصيت حبيب تنوير هن جي صلاحيتن کي پروڙيو ۽ کين ان وقت جي وزير اعظم ڀارت [[اندرا گانڌي جي لاءِ پرفارم ڪرڻ لاءِ سَڏايو ويو. وقت سان گڏوگڏ کيس قومي ۽ بين الاقوامي سطح تي سُڃاڻپ ملي، 1988 ۾ هڪ پدما شري ايوارڊ، 1995 ۾ سنگيت ناٽڪ اڪيڊمي ايوارڊ ۽ 2003 ۾ پدم ڀوشن ايوارڊ کيس مليا. 1980 جي ڏهاڪو جي مُنڍَ ۾، هيءَ هڪ ثقافتي سفير جي حيثيت سان پوري دنيا ۾ انگلينڊ، فرانس، سويٽزرلينڊ، جرمني، ترڪي، تيونس، مالٽا، قبرص، رومانيا ۽ ماريشيس تائين جي مُلڪن جو سفر ڪندي رهي. هن جواهر لال نهرو جي ڪتاب تي ٻَڌل شيام بينيگل جي مشهور درشن ٽي وي سيريز ڀارت ايڪ کوج ۾ مهاڀارت جا سلسليوار ناٽڪ پيش ڪيا.
ذاتي زندگي
جيتوڻيڪ سندس پرڻو 12 سال جي ڄمار ۾ ئي ٿي ويو، پر سندس، 'پارڌي' قبيلي، هڪ ناري هوندي، پانداواني گائڻ سبب هن کي برادريءَ منجهان نيڪالي ڏئي ڇڏي. هن پنهنجي لاءِ هڪ ننڍڙي جهونپڙي ٺاهي ورتي ۽ پاڙيسرين کان ٿانءَ ۽ کاڌو اوڌر تي وٺِي، پاڻ ئي ان جهوپڙي ۾ رهڻ لڳي، پور پوءِ بہ هن پنهنجي ڳائڻ (گائيڪي) کي ڪڏهن نہ ڇڏيو، جنهن جي نتيجي ۾ هن ان لاءِ قيمت پڻ ڀري. هيءَ ڪڏهن بہ پنهنجي پهرئين مُڙس جي گهر واپس نہ وئي ۽ پوءِ جُدا (طلاق) ٿي وئي. ايندڙ ڪُجھ سالَن کانپوءِ، هن جي ٻہ ڀيرا شادي ٿي ۽ پوءِ هي ڏاڏي بڻجي وئي.
ڪارڪردگي جو انداز
پانداواني جي لفظي معنيٰ آهي پاندواس جون آکاڻيون، مهاڀارت جي افسانوي ڀائر ۽ ان سان گڏ هڪ هٿ ۾ ايڪتارو يا تمبورو ۽ ڪنهن مهل ٻئي هٿ ۾ ڪرتال سان اوزارن سان گڏ گانو ٺاهڻ ۽ ڳائڻ شامل آهي. کبھی کبھی کسی گدا کی شناخت، ڀيما جي لَٺ يا ارجن جي نوڙت يا گهوڙو گاڏي، جڏهن تہ ڪنهن ٻئي مهل هي راڻي دراوپدي جي مٿي جا وارَ بڻجي ويندي آهي، جنهن سان هيءَ اثرائتو، سَوِلو ۽ صاف دلي سان مختلف ڪردار نڀائي سگهي ٿي. ڀيشما ۽ ارجن جي وچ ۾ دراوپادي چيهارن، دوشانا وڌ ۽ مهاڀارت يوڌ، هن جي مشهور پرفارمنس آهن.
ايوارڊ
thumb|16 مارچ، 2019 تي نئي دهلي جي راشٽرپتي ڀوَن ۾، هڪ سيڙپڪاري تقريب ۾، صدر، شري رام ناٿ ڪووند، شريمتي تيجن ٻائي کي پدم وڀوشن ايوارڊ ڏئي رهيو آهي
ٻاهريان ڳنڍڻا
زمرو:1956ع جون پيدائشون زمرو:20 هين صدي جا هندستاني ڳائڻا زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:فن ۾ پدما شري حاصل ڪندڙ زمرو:ويهين صدي جون هندستاني استري ڳائڻيون زمرو:هندستاني لوڪ راڳي زمرو:ڀارتي ناري لوڪ گلوڪارائون
لاشاري (حيدرآباد)
ڳوٺ گل محمد لاشاري جنهن ۾ لڳ ڀڳ سوا سو گهر شامل آهن. هن ڳوٺ جي متعلق ڪا به ڄاڻ نه ملي سگهي ته هي ڳوٺ ڪڏهن قائم ٿيو. ان متعلق اگر ڪا ڄاڻ ملي وئي ته ذڪر ڪبي.
تيشي
تيشي(Brick Hammer) ھيءُ اوزار سرن کي گھربل ماپ ۾ ٽڪڻ، سرن جي ٻڌڻ يا گھڙڻ ۽ ڪوڪن ٺوڪڻ جي استعمال ۾ ايندو آھي.
مشڪون
اسان جي جسم جي گوشت جو گهڻو حصو مشڪن جو ٺهيل هوندو آهي ۽ اهي اسان جي جسم جو تقريبن 50 سيڪڙو حصو آهن، مشڪن جو مقصد جسم ۾ چرپر پيدا ڪرڻ آهي، اسان جي هر چرپر پوءِ اها شعوري هجي يا غير شعوري هجي، انهن مشڪن تي مدار رکي ٿي، مشڪون جسم جي هڏائين پڃري کي هر پاسي کان ڍڪي جسم جي شڪل ڏينديون آهن. مشڪون ٻن قسمن جون ٿينديون آهن. هڪ اهي جن جو ضابطو اسان جي وس ۾ آهي، جيئن : هٿ، پير، گردن وغيره جون مشڪون. انهن کي (Voluntary) مشڪون چئبو آهي. ٻيون اهي مشڪون آهن، جن تي ضابطو اسان جي وس ۾ ناهي هوندو، انهن مشڪن کي (Non Voluntary) چئبو آهي. دل جي حرڪت، آنڊن جي حرڪت ۽ ٻين اندروني عضون جي چرپر هن قسم جي مشڪن جي ڪري ٿيندي آهي. Voluntary مشڪن جا ٻئي ڇيڙا گهڻو ڪري ڪنهن جوڙ تان گذري ٻنهي پاسي هڏيءَ سان ڳنڍيل هوندا آهن، سسڻ جي حالت ۾ هڏا ليور جو ڪم ڏين ٿا ۽ جوڙ (سَنڌَ) تي چرپر جو عمل ضرورت مطابق ممڪن هوندو آهي.
مشڪن جي جوڙجڪ ۾ فرق هي آهي ته، انهن جا گهرڙا خاص قسم جا هوندا آهن، انهن ۾ سسڻ ۽ ڦنڊجڻ جي صلاحيت هوندي آهي. اهي تڻجي سگهن ٿيون، گهڻيون مشڪون ڌاڳن جي صورت ۾ ريشن سان ملي هڪ مڪمل مشڪ ٺاهن ٿيون. هڪ وچولي سائيز جي مشڪ ۾ گهٽ ۾ گهٽ 10 ملين گهرڙا هوندا آهن، اسان جي جسم ۾ گهٽ ۾ گهٽ 650 مشڪون آهن، جسم جا مختلف عضوا پنهنجي پنهنجي ڪمن کي سرانجام ڏيڻ لاءِ مشڪن تي دارومدار رکن ٿا، ٻانهن جون مشڪون ٻانهن جي چرپر لاءِ ڄنگهن جون مشڪون هلڻ گهمڻ لاءِ آهن. مطلب ته جسم جي هر قسم جي چرپر لاءِ مشڪن جو هئڻ ضروري آهي. ان کانسواءِ مشڪون ساهه جي عمل کي به باقاعدي هلائن ٿيون.
هر مشڪ جو گهرڙو هڪ موٽر وانگر آهي، ان جي هڪ ڇيڙي تي ڏهه ننڍڙن دٻن جهڙيون بناوتون هونديون آهن، جن ۾ اندر هڪ مخصوص ڪيميائي مادو هوندو آهي. هي موٽر جي سلنڊر وانگر ڪم ڪندا آهن، چرپر جي ضرورت مطابق جڏهن دماغ کان اعصابي رڳن وسيلي پيغام موصول ٿيندو آهي ته، انهن دٻن ۾ اندر موجود مادو سيڪنڊ جي ڏهين حصي کان به گهٽ وقفي ۾ ڄمڻ لڳندو آهي، جنهن جي ڪري گهرڙو سوس کائڻ لڳندو آهي، هڪ مشڪ جي سڀني گهرڙن جي سسڻ سان مشڪ چرپر ۾ اچي وڃي ٿي ۽ عمل پيدا ٿئي ٿو، مشڪ جي چرپر جو عمل تمام تيز هوندو آهي، ان کان پهرين جو اها ڦهلجي، ٻيو پيغام اچي ويندو آهي ۽ اهڙيءَ طرح هر هر سسي ٿي. سوس جو عمل تيزيءَ سان سلسليوار عمل ۾ ايندو آهي. اهڙيءَ طرح مشڪون هڪ عمل ۾ ڍالجي وينديون آهن ۽ چرپر عمل ۾ ايندي آهي.
ليول(اوزار)
ليول، اسپرٽ ليول يا ھٿ واري ليول (Sprit Level) ھن کي سڌيءَ پٽيءَ (Straight Edge) سان گڏ استعمال ڪري افقي تھ (Horizontal Surfaces) صحيح طرح جانچڻ لاءِ ڪم آڻبو آھي.
ﷲ بچايو کوسو
thumb|الله بچايو کوسو الله بچايو کوسو، الھبچايو کوسو (انگريزي:Allah Bachayo Khoso) سنڌ جو ناميارو الغوزي نواز هو
وفات
6 ڊسمبر 2012ع تي وفات ڪري ويو
حوالا
زمرو:1935ع جون پيدائشون زمرو:تمغو حسن ڪارڪردگي زمرو:سنڌي ماڻھو زمرو:لوڪ فنڪار
12 نومبر
12 نومبر ، عيسوي سال جو 316 هون (ليپ سال 317 هون) ڏينهن آهي، سال پوري ٿيڻ ۾ 49 ڏينهن باقي آهن.
حوالا
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:نومبر
نثر
نثر __(Prose):
’نثر‘ جي لغوي معنيٰ آهي، ’ٽڙيل پکڙيل لفظ‘. اصطلاحي معنيٰ موجب، ڪو اديب يا ليکڪ جدا جدا لفظن کي ملائي، جملن جي شڪل ۾ ٻين جي اڳيان ڪا تحرير پيش ڪري. مطلب ته نثر اهي بياني فقرا آهن، جن ۾ ڪنهن ڏنل نظاري، واقعي يا حقيقت کي لفظن ذريعي جملن جي روپ ۾ سلسلو پيدا ڪري، ماڻهن اڳيان تقرير (زباني) يا تحرير (لکيت) جي صورت ۾ پيش ڪجن. نثر اهو ادب اھي، جيڪو شاعري نھ ھجي. اسان جي گفتگو ھميشھ نثر ۾ ھوندي اھي، جڏھن دل جي امنگن جو اثر ٻين تائين پھچي تھ ادب جي ان حصي کي ”نظم“ چئبو اھي. پر جڏھن دماغ جي خيالات جو اثر ٻين تائين پھچي تھ اھڙي ادب کي نثر چئبو اھي. نثر جي وڏي خاصيت آهي ته آهي ته ان ۾ هر ڪنهن قسم جو مضمون آڻي سگهجي ٿو، جهڙوڪ، سائنس، حڪمت، سماجي اڀياس، افسانا، آکاڻيون، ناٽڪ، روزمره جون ڳالهيون ۽ بحث مباحثا، ڪورٽن جا فيصلا، حڪومت جا قاعدا قانون وغيره. نثر جا ٽي قسم ڄاڻايا ويا آهن: (1) نثر مرجز، (2) نثر مسجع ۽ (3) نثري عاري. .
پوجا ڀٽ
پوجا ڀَٽ (انگريزي: Pooja Bhatt)، پيدائش 24 فيبروري 1972ع ، ھندوستاني اداڪارا، آواز ڏيندڙ فنڪار، ماڊل، فلم ھدايتڪار ۽ فلم ٺاھيندڙ آھي. ڀَٽ خاندان ۾ پئدا ٿيندڙ ھيءَ، ھندوستاني فلمون ٺاھيندڙ مھيش ڀٽ جي ڌيءَ آھي. ھن ٻِن نيشنل فلم ايوارڊن سميت ڪيترائي اعزاز حاصل ڪيا آھن. ھن پنھنجو پھريون مُکيہ ڪردار مھيش ڀٽ جي ٽيليويزن فلم "ڊيڊي" 1989ع ترجمو "بابا" ۾ ادا ڪيو، جنھن لاءِ کيس بھترين شروعات ڪندڙ عورت طور "فلم فيئر ايوارڊ فار لَڪس نيو فيس آف دَ ييئر" مليو. thumb|پوجا ڀٽ 2019ع ۾
ديھ نرلي
ديھ نرلي : پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ الهڏنو چنڊ واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون ديھ غيب پير ، ديھ ڀٽ شاھ ۽ ديھ لکي سر سان ملن ٿيون
زمرو:سنڌ جون ديھون
ڊي پي سي (اڏاوت)
ڊي پي سي (Damp Proof Course i.e. D.P.C): سرن ۾ پاڻي جذب ڪرڻ جي خاصيت ٿئي ٿي انھيءَ سبب ڪري جاءِ جي سڀني ديوارن ۾ پلنٿ ليول مٿان ڪنھن غير جاذب شيءِ جو تھ ڏيڻ جي ضرورت پوي ٿي جنھن کي عام طرح سان ”ڊي-پي-سي“ چيو وڃي ٿو. ھيءَ تھ ھيٺينءَ زمين جي آلاڻ کي سرن جي سوراخن منجھان مٿي چڙھڻ کان روڪي ٿو. پلنٿ ليول زمين جي ھموار ڪيل ليول کان گھٽ ۾ گھٽ ٦ انچ مٿي ھئڻ گھرجي، جيئن جاءِ جي ٻاھرين ديوارن جي چوڌاري ھوا تي اڏامي جمع ٿيل مٽي ۽ ٻيو گند ڪچرو آلو ٿي ديوار جي مٿئين حصي کي نقصان پھچائڻ جو سبب نہ بڻجي.
انھيءَ واسطي اسان وٽ عام طرح سان 1:2:4 جي ملاوٽ جو 11/2" کان 3" ٿلھو سيمينٽ ڪانڪريٽ جو تھ ڏيئي انھيءَ مٿان ڏامر جا ٻہ تھ چاڙھيا ويندا آھن. انھيءَ کان علاوھ مختلف علائقن ۽ مختلف ملڪن ۾ زمين جي نوعيت ۽ عمارت جي معيار مطابق ڊي-پي-سيءَ واسطي ايليومينم جون چادرون (Aluminum Sheets)، شيھي جون چادرون (Lead Sheets)، ڏامر جون چادرون (Bitumen Felts)، سليٽ پتر جون تختيون (Two Courses of Slates)، غير جاذب قسم جون سرون، واٽر پروف سيمينٽ جھڙوڪ پڊلو ۽ غير جاذب نھرا پٿر وغيره استعمال ڪيا ويندا آھن. . پڊلو گھڻو ڪري ھڪ عام سيمينٽ جي ٻوريءَ پويان ٥ پائونڊ استعمال ڪيو ويندو آھي ڇاڪاڻ تھ زيادھ پڊلو استعمال ڪرڻ سان سيمينٽ ڪانڪريٽ ۾ ڏار پيدا ٿي پوندا آھن.
ساڳئي مقصد سان برسات دوران پاڻيءَ جو مٿان کان ھيٺ رسي نقصان پھچائڻ کي روڪڻ واسطي ٽيڪي وارين ديوارن (Parapet Walls) ھيٺان ڊي پي سيءَ جو تھھ چاڙھيو ويندو آھي. سم وارن علائقن ۾ ديوارن جي اندرئين ۽ ٻاھرئين يعني ٻنھي پاسن کان پلنٿ ليول تائين ڊي پي سيءَ جو اڀو تھھ چاڙھي انھيءَ کي پلنٿ ليول مٿان چاڙھيل ڊي پي سيءَ جي سڌي تھھ سان ملايو ويندو آھي. ڊي پي سيءَ جو تھھ فرش جي ليول سان سنوت ۾ ھئڻ گھرجي. عام طرح سان پلنٿ ليول زمين جي ليول کان گھٽ ۾ گھٽ 11/2 فوٽ کان ٢ فوٽن تائين مٿي رکڻ موزون رھي ٿي.
ديھ سالارو
حوالا
زمرو:سنڌ جون ديھون
سر سيد (نيو ڪراچي)
يو سي سر سيد پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي ڪراچي سينٽرل جي تعلقي نيو ڪراچي سب ڊويزن جي ھڪ يونين ڪاميٽي آهي. ان جي اولھ ۾ يو سي ڪليانه ۽ اولھ ۾ يو سي يو سي حڪيم احسان، يو سي ابوذر غفاري ۽ يو سي فاطمه جناح ڪالوني واقع آھن. ان جي اتر ۾ يو سي اجمير نگري واقع آهي. 2015 جي بلدياتي اليڪشن ۾ ھن يو سي جو چيئرمين فرحان محمد خان ۽ وائيس چيئرمين افعان سليم چونڊجي آيا جن جو تعلق ايم ڪيو ايم پاڪستان سان آھي. آبادي جي اڪثريت اردو ڳالهائيندڙن جي آھي اقليت م پنجابي پٺاڻ ۽ سنڌي شامل آهن. ھن يو سي م رھبر پارڪ، ذاھد روڊ ، سر سيد ڪرڪيٽ گرائونڊ واقع آھن.
عاجز رحمت ﷲ لاشاري
اصلي نالو: مير رحمت الله (Meer Rahmatullah)
ادبي نالو: عاجز رحمت ﷲ
تخلص: آڪاش عاجز
ولديت : فقير شاهنواز پُٽ جلال خان پُٽ جمال خان پُٽ ڪمال خان پُٽ شھداد خان پُٽ ڌڱاڻو خان پُٽ حُرّا خان پُٽ منگا خان
ذات/قبيلو : لاشاري
قوم: مسلمان/ سنڌي.
ڄم: 02 جنوري 1982ع بمطابق 22 ذوالحج 1403 هجري بروز ڇنڇر.
جاءِ پيدائش درگاھ فقيرپورشريف لڳ راڌڻ اسٽيشن ضلعو دادو ( ناناڻن جي گهر ۾ ) ڪن ۾ پهرين آذان وقت جي ڪامل ولي حضرت خواجه الله بخش المعروف سُهڻا سائين رحمة الله عليه جن ڏني ۽ نالو ” رحمت الله “ پڻ انهن رکيو، جڏھن ته مائٽن عزيزن پيار مان ” مِير “ به سڏيو ۽ شاعريء ۾ تخلص ”عاجز“ پاڻ پسند ڪيم ۽ صحافت دوران ڪالمن/مضمونن ۾ ڪٿي ڪٿي ڪجھ اخبارن ۾ شروعات واري دور ۾ ”آڪاش“ به استعمال ٿيل آھي.
اصل رهائش: ڳوٺ حاجي مير محمد لاشاري (ڌامراھ واھ جي ڏاکڻئين پاسي راڌي واھ جي مُنڍ ۾ اُلهندي طرف ) پوسٽ فريد آباد تعلقو ميهڙ ضلعو دادو (هن وقت اتي زرعي زمينون آھن ۽ پراڻي مسجد شريف کان سواء ڳوٺ جو ڪوبه آثار موجود ناهي جڏھن ته روينيو رڪارڊ ۾ اهو ڳوٺ اڃاتائين لکيل آھي)
هجرت: چانڊيا برادري سان قبائلي تڪرار سبب اتان سال 1986ع دوران لڏپلاڻ ڪري موهن جو دڙو ڀرسان سنڌ جي مشھور ڏاهي ڪامريڊ سوڀوگيانچنداڻي جي جنم ڀومي ڳوٺ ٻنڊيءَ ۾ رهائش اختيار ڪئي. هن ڳوٺ ۾ اچڻ جو سبب ڳوٺ جي بريراڻي پاڙي سان سُڃاپجندڙ ساريا قبيلي جون مانائتيون محبتون ۽ ڪارائتا قرب هيا، خاص ڪري اسانجن وڏڙن مان منهنجو جو ڏاڏو جلال خان ، حاجي ميرمحمد ،چاچو محمد عرس ، ڪمال خان باباسائين فقيرشاهنواز سان بريراڻين جا وڏڙا محمدايوب ساريو،الاهي بخش ساريو،محمدموسيٰ ساريو، عبدالحليم ، عبدالله ،محمدملوڪ ساريو، محمود ساريو سان دل گُهري دوستي هُئي ۽ رت جي رشتن جيان سنڌي سماج جي قرابتداري سبب هڪ ٻئي جي ٻچڙن ۾ خانداني اچ وڃ سبب ايترو فرق به ڪيرمحسوس نه ڪندو هو ته ساريوڪير؟ لاشاري ڪير آ ؟ مٿي ڄاڻايل مامري سبب هن ڳوٺ ۾ اچڻ بعد مرحوم محمدايوب جي ڀاء حاجي الاهي بخش ۽ محمد ايوب جي فرزند غوث بخش ۽ سندس جي چاچي محمدموسيٰ  ۽ ان جي فرزند حاجي غلام محمد ساريو پنهنجا گهر خالي ڪرائي انهن جاين ۾ ويهاريو، (هاڻي اهي سڀئي وڏڙا وفات ڪري ويا آھن) چئن سالن جي عرصي کان بعد ۾ ھڪ دلي خلوص واري انسان مرحوم يارمحمد ساريو معمولي رقم عيوض پنهنجو انبن جو باغ ڏنو جنهن جا وڻ وڍي مستقل طور پنهنجا گهر ٺاهي رهائش اختيار ڪئي وئي. سندس فرزندن ۽ پوٽن سان اڄ به نينهن جو ناتو ۽ روح جو رشتو قائم آھي پر زماني جي حالتن ۽ روزگار سانگي ڏيھ ۽ پرڏيھ واري وٿيءَ ۽ گهڻي دُوري هجڻ ڪري چئي سگهجي ٿو ته ٻنهي ڌُرين جو ايندڙ نسل وڏڙن واري ويجهڙائپ قائم نه رکي سگهندو. ياد رهي ته ان ڳوٺ ۾ وقتي طور ڪي اُڻايون پيش اينديون هُيون ته مرحُوم غوث بخش ساريو ھر ڏُک سُک جو ساٿي هوندو هئو ۽ ان جي گذاري وڃڻ کان پوء بريراڻين جو هڪ ٻيو نيڪ مرد مرحوم وڏيرو محمد ڇُٽل ساريو تمام گهڻو ساٿ ڏيندو هو ۽ وري سندس وڏو پُٽ حاجي خدابخش به اها ئي اهميت ڏيندو هو پر هاڻي اهي اوطاقون ويران ۽ اڱڻ اوٻاسيون ڏئي رهيا آھن. سندن پونيرن مان ايندڙ نسل ۾ ڪو خيرخواه من پيدا ٿي پوي ته الله پاڪ جي اڳيان ڪا دير ڪانهي.
ھن موقعي تي جڏھن ڳوٺ ۽ راڄ ڌڻين جي ساٿ ڏيندڙن جو ذڪر ڪبو ته هڪ همدرد ۽ انسان دوست شخصيت مرحُوم امام الدين عرف بخشل ساريو جا ڳُڻ ڳائڻ به تمام ضروري آھن. هن شخصيت کان پوء ٻِنڊي ڳوٺ ڄڻ ته ساڃاھ وندن کان خالي نظر اچي رهيو آھي، امام الدين جو شمار انهن ماڻھن ۾ ھيو جيڪي ماڻھپي وارا هئا سندس سياست سان گڏ ادبي ۽ تاريخي ذوق به ڏسڻ وٽان هو هن ۾ ننڍن سان نياز ۽ وڏن جي سڃاڻپ وارو جيڪو گُڻ ھُيو اهو پونيَرن ۾ به شل پيدا ٿي پوي، مون عاجز کي سُگهڙائپ/لوڪ ادب ۾ ان ئي ڳوٺ جي نوجوان ۽ ادي امام الدين جي ويجهي عزيز مرحُوم ڪامريڊ قلندربخش سارئي آندو هو. منهنجي سگهڙ استاد محمد ملوڪ عباسي سان پهرين ملاقات به قلندربخش ئي ڪرائي هئي ۽ ان جي شوق ۽ ذوق کي به وساري نٿو سگهجي. ادي امام الدين کان پوء ان به جلد ئي جوانيءَ ۾ هي ڏيھ ڇڏيو ڇو ته امام الدين کان پوء مونکي ھن جو ادبي ساٿ هيو ۽ ھاڻي ته علم دوست ۽ سُڄاڻ ماڻھو سائين عبدالحق ساريو به نه رهيو آھي ان ڪري ڳوٺ ويندو به آھيان ته ڳوڙھن ڳاڙڻ ۽ يادون سارڻ کان سواء ڪجھ به پلئه نه پوندو آھي ۽ پراڻن دوستن جي مزارن جي حاضري ڀري موٽندو آھيان ڇو ته ان ڳوٺ ۾ باقي ڪجھ دوست رهيا سي به روزگار سانگي ٻاهرين ملڪن ۾ رهن ٿا ان ڪري مونکي الاء ڇو هاڻي اتي پنهنجائپ واري پيار جي خوشبو ناهي ايندي.
تعليمي شروعات: اپريل 1987ع گورنمينٽ پرائمري اسڪول ڳوٺ ٻِنڊي، تعلقو ڏوڪري، ضلعو لاڙڪاڻو (اسڪول ۾ مرحوم غلام قادر ساريو کان الف اک واري پٽي لکرائي ھُئي ۽ بعد ۾ ڪجھ ڪلاسن ۾ سائين محمد امين منگي ۽ ڪامريڊ زبير احمد جکرو پڻ منهنجا استاد رهيا).
قرآن پاڪ ناظره: پرائمري تعليم دوران ڳوٺ جي پيش امام مرحوم استاد مولوي محمد صالح لاکي وٽ ناظره قرآن پاڪ پڙھي پورو ڪيم.
نڪاح: والدين طرفان پراڻي روايت موجب طالب علمي جي زماني ۾ 23 اپريل 1992ع ۾ توفيق ڪالوني دادو ۾ محترم خليفه سائين حاجي احمد حسن لاشاري بخشي طاهري رحمةالله عليه جي فرزند حاجي علي گوهر جي نياڻيء (جيڪا رشتي ۾ منهنجي سڳي ماسات ٿئي) سان نڪاح ٿيو ۽ اهو نڪاح به الله جي عارف ۽ ڪامل شخصيت مرشد پير فضل علي قريشي رحمةالله عليه حضرت مٺا سائين رحمةالله عليه جي درگاھ جي خاص ثناگر ۽ حضرت سهڻاسائين رحمةالله عليه توڙي مرشد سڄڻ سائين مدظله العالي جن جي پياري خليفي شاعر حضرت حاجي احمد حسن لاشاري رحمةالله عليه جن پڙھيو هو جڏھن ته شادي ڪجھ سالن کان پوء 2 مئي 1999ع تي ڳوٺ ڪَرَن خان شورو قاسم آباد حيدرآباد ۾ ان ئي ڳوٺ جي جامع نورِ محمدي مسجد ۾ پيش امامي دوران دادو شهر ۾ ساڳئي هنڌ تي ٿي. شاديء جي موقعي تي سگهڙن جي ڪچهري ٿي هئي جنهن ۾ استاد محمد ملوڪ عباسي جو پڳدار پُٽ سُگهڙ ممتاز علي عباسي، موري جو مشھور سگهڙ مرحُوم رحمت الله عباسي ۽ مرحوم حاجي اقبال احمد جوڻيجو لوڪ ادب جون لاتيون پيش ڪيون هيون. هن وقت ٻن نياڻين ۽ هڪ فرزند محمد حَسَّان (پيدائش 28 سيپٽمبر 2010ع) جو اولاد آهي. (ان کان اڳ هڪ معصوم فرزند حيدرآباد سول اسپتال ۾ فوت ٿيل ڄائو جڏھن ته محمد صبغت الله نالي ٻيو فرزند دل ۾ سوراخ واري تڪليف سبب 6 مهينن جي عمر ۾ وفات ڪري ويو هو.)
شاعري جي شروعات: طالب علمي جي زماني کان مامي نثار احمد جي صحبت ۾ سنه 1990ع کان مولودشريف لکڻ سان ٿي پر موئن جي دڙي تي انگريزي تعليم پڙھڻ دوران مجازي موضوع تي سوين ڪلام ۽ شعر لکيا جنهن جُنون جي حد تائين شاعر بڻايو ان بابت اڳ ۾ به ذڪر ٿي چڪو آھي.
سگهڙائپ ۾ پهريون قدم: مٿي ذڪر ٿي چڪو آھي ته سال 1997ع ۾ ڳوٺ جي شاعر دوست ۽ قومپرست ڪارڪن ڪامريڊ قلندر بخش ساريو سان گڏجي سدا حيات سگهڙ استاد فقير محمد ملوڪ عباسي رحه سان ملڻ کان پوءِ لوڪ ادب جون لاتيون سکڻ ۽ لکڻ جو موقعو مليو ، سگهڙائپ ۾ ايندي ئي ڪجھ استاد محمد ملوڪ عباسي جي ويجهن شاگردن ادبي لحاظ کان راھ ۾ رُڪاوٽ بڻجڻ جي ڪوشش ڪئي پر ذاتي ذوق ۽ استاد محمد ملوڪ عباسي جي شفقت لوڪ ادب واري جذبي کي روڪي نه سگهيا.جنهن شوق ۽ ذوق سبب استاد محمد ملوڪ عباسي جي خواهش سان حضرت قلندر لعل شهباز جي ميلي ۾ 1997 ع دوران سنڌ سگهڙ ڪانفرنس ۾ پهريون ڀيرو سگهڙائپ جو فن پيش ڪيو.
صحافت جي ابتدا: ليبرڪالوني ڪوٽڙي مدينه مسجد ۾ مامي مولوي سراج الدين لاشاري وٽ خطابت،امامت جو فن سکڻ دوران صحافت جو ذوق به پيدا ٿيو ۽ باقائدي شروعات 1998ع ۾ روزانه الک اخبار کان ڪئي. ان شوق ۾ اخبار جي هاڪري پڻ ڪئي ( ڪالم ۽ مضمون لکڻ شروع ڪيا) اخبار ماهوار لاشار جو ايڊيٽر رهڻ کان پوء اڳتي هلي ڪري لوڪ ادب ۽ سگهڙن جي ترجمان سلسليوار ”سگهڙ سماچار“ جو نومبر 2005ع کان باني ۽ چيف ايڊيٽر طور صحافتي ڪم نڀايو ۽ ان سان گڏ اپريل 2005ع تي سنڌي چينل سنڌ ٽي وي جي پروگرام ”اوطاق“ ۾ ڊائريڪٽر غلام رسول چانڊيي جي هدايتن هيٺ سگهڙ حاجي رحيم بخش قريشي سان گڏ ميزباني جا فرض نڀايا .ان کان بعد مهراڻ ٽي وي تي سگهڙن جي پروگرام ”ڳالهيون ڳوٺاڻن جون “ جي ڊائريڪٽر طور ڪم سنڀاليو ۽ ”ڀلارو رمضان“ سميت کوڙ سارا ديني پروگرام پڻ رڪارڊ ڪرايا، ڪجھ عرصو مهراڻ اخبار ۽  ڌرتي ٽي وي چينل تي ضلعي ڄامشوري جي رپورٽر واري ذميواري دوران نيشنل پريس ڪلب ڄامشورو ۾ جنرل سيڪريٽري طور پڻ صحافتي خدمتون سر انجام ڏنيون. مجموعي طور لکيل ڪالم ۽ مضمون توڙي رپورٽون مختلف اخبارن جهڙوڪ سوال، بختور، الک، ڪاوش، ڪوشش، عبرت، لاشار، سنڌ لائن، سوڀ. جيجل، سُڪار، هلال پاڪستان، عوامي آواز، مهراڻ ، ارادو ، برکا ، پاڪ ، فاسٽ ٽائيم، سنڌ ڌرتي، امڪان سميت ڪيترين ئي اخبارن ۽ رسالن ۾ شايع ٿيل آھن ۽ اڃان تائين شايع ٿيندا رهن ٿا.
امامت ۽ خطابت: 1997ع دوران مدينه مسجد نيو ليبر ڪالوني ڪوٽڙي ۾ نائب امام کان پوءِ 19 جولاءِ 1998ع ۾ ڳوٺ ڪرن خان شورو قاسم آباد حيدرآباد ۾ فرض نڀايا. ان دوران مسجد شريف جي نئين تعميراتي ڪم سبب جنوري 2002ع کان نوراني مسجد ايم سي پي واپڊا ڪالوني ڄامشورو ۾ خطابت ۽ امامت جا فرض نڀايا ۽ مسجد جي بلڊنگ/عمارت تيار ٿيڻ کان پوء وري 23 آگسٽ 2008ع کان هن وقت تائين ڳوٺ ڪرن خان شورو ۾ امامت ۽ خطابت سان گڏ ديني درس و تدريس جو في سبيل الله ڪم جاري آھي. پي ٽي وي تي پروگرام: سنڌ جي برک ڪردار فتح خان يعني سيد صالح محمد شاھ سان گڏ پي ٽي وي تي پهريون ڪچهري پروگرام 15 جنوري 2004ع، ان کان پوء سنڌ نامون، لوڪ ادبي محفل ، جون 2004ع. جا شروعاتي پروگرام هئا جڏھن ته بعد ۾ 26 نومبر 2016ع تي پي ٽي وي تي ڪچهري پروگرام جي ميزباني طور به نڀايو. ريڊيو تي پروگرام: ريڊيو اسٽيشن حيدرآباد تي سيد صالح محمد شاه/فتح خان سان گڏ پهريون پروگرام (سون ورني ڌرتي) 3 نومبر 2004ع. تي رڪارڊ ڪيو جنهن ۾ سائين سيد صالح محمد شاھ لوڪ ادب جي پهرئين ڪتاب ”رمزون رحمت الله جون“ جو تعارف به ڪرايو هو. جڏھن ته ريڊيو ڪراچي اسٽيشن تي 17 آڪٽوبر 2016ع تي ان وقت اسٽيشن ڊائريڪٽر ڪوثر ٻُرڙي جي حُڪم ۽ خواهش تي هڪ خاص پروگرام لوڪ ادب ڪچهري نشر ڪيو جنهن ۾ مون عاجز رحمت الله ميزباني جا فرض نڀايا.
شاعريءَ جا شايع ٿيل ننڍا وڏا ڪتاب:
(2) ”رحمت جا خزانا“ (مولود-ڀاڱو ٻيو) نومبر 2000ع
(3) ” رحمت جا خزانا“ (مولود- ڀاڱو ٽيون) اپريل 2001ع
(4) ”رحمت جا خزانا“ (مولود- ڀاڱوچوٿون)، آڪٽوبر 2002ع
(5) ”رحمت جا خزانا“ (مولود- ڀاڱو پنجون) فيبروري 2003ع
(6) ”رمزون رحمت الله جون“ (لوڪ ادب شاعري ) سيپٽمبر 2003ع
(7) ”رحمت جا خزانا“ (مولود- ڀاڱون ستون) مارچ 2004ع
(8) ” رنگ رحمت الله جا“ (لوڪ ادب جي انسائيڪلوپيڊيا) 2005ع
آيت الله رضا حسيني نسب
thumb|آيت الله حسيني نسب "آيت الله رضا حسيني ناصب" (پيدائش: 1960) هيمبرگ جي اسلامي مرڪز جو امام هو. 2003ع کان وٺي ڪينيڊا ۾ شيعه فيڊريشن جو صدر رهيو آهي. ..
عاجز رحمت ﷲ لاشاري
(9) ”مولود ۽ مداحون“، 2007ع
آيت الله رضا حسيني نسب
تاليفات
هو اسلامي نظريي تي 215 کان وڌيڪ اشاعتن جو مصنف آهي. شيعه نظريو، فلسفو، قانون ۽ منطق سندس ڪجهه ڪتاب هن ريت آهن:
عاجز رحمت ﷲ لاشاري
(10) ”لوڪ ادب جو منظوم تعارفي مقدمو“ (طويل نظم“ (16ڊسمبر 2017ع)
آيت الله رضا حسيني نسب
ادارا
آيت الله حسيني نسب 20 کان وڌيڪ مرڪز ڪينيڊا، جرمني، سوئٽزرلينڊ ۾ قائم ڪيا آهن.
عاجز رحمت ﷲ لاشاري
(11) ”شاھ جي شاعريءَ ۾ سگهڙائپ جو رنگ“ 2016ع
(12) ”سگهڙن جي جامع ڊائريڪٽري“ (786 ڏات ڌڻين جو احوال ۽ ڪلام )، ڇاپو پهريون نومبر2015ع ڇاپو ٻيو ڊسمبر2015ع.
(13) ”سنڌي لوڪ ادب جو تاريخي جائزو“، ڇاپو پهريون، مارچ 2019ع.
لوڪ ادب سميت مختلف موضوعن تي ترتيب ڏنل ۽ سندس تحقيق جا ڇپيل ڪتاب:
(14) ”ديس وسي ديدار اسان جو“ 2003ع. سگهڙديدارعلي سيال جو احوال ۽ ڪلام
(15) ”فيصلا انصاف جا“ جولاء 2004ع (رئيس عبدالحميد خان جتوئي جي شخصيت ۽ فيصلا)
(16) ”دلبر جو ديدار“ (ڪنهن کي ڏجي دانهن)، 2008ع. سگهڙديدارعلي سيال جو احوال ۽ ڪلام.
(17) ” آهون احمد حسن جون“، 2004ع لوڪ شاعر خليفه حضرت حاجي احمد حسن لاشاري جو نعتيه ۽ ناصحاڻو ڪلام.
(18) “السفر” (اردو)، 19 آڪٽوبر2004ع لاشاري تنظيم جي باني، جهوني صحافي ۽ سياسي، سماجي شخصيت محمد صفر لاشاري جون صحافتي، سياسي، سماجي ۽ تنظيمي خدمتون.
(19) سلات جي 117 ڏات ڌڻي سگهڙن جي احوال ۽ ڪلام تي ترتيب ڏنل ”سنڌ سڄاڻ سگهڙ ڊائريڪٽري“ 2005ع
(20) ”مٺا ٻول محبوب جا“ مارچ 2010ع سگهڙ محبوب علي ڏيپر جو ڪلام.
(21) ”پنهنجو رنگ پنهنجي شاعري“، 2013ع محبوب علي ڏيپر جي لوڪ شاعري.
(22) ” موتي محبوب جا“، 2015ع محبوب علي ڏيپر جي لوڪ شاعري.
(23) ”محبت جا موتي“ جون 2013ع سگهڙ شاعر علي گوهر قريشي جو ڪلام.
(24) ”محبت جي منزل“، 2010ع سگهڙ علي گوهر قريشي جي لوڪ شاعري.
(25) ”مٽيءَ جي خوشبوءَ“، 2010ع سگهڙ محمد ايوب جوڻيجي جي لوڪ شاعري.
(26) ”سهڻل جا سينگار“، 2014ع سنڌ ۽ بلوچستان جي سگهڙن جي سينگارشاعري.
(28) ”سچن جي ساراھ“ ڊسمبر 2016ع لسٻيلي جي شاعر سڪندر علي دودي جو نعتيه ڪلام.
(29) ”سُگهڙ سارو سچ“، سگهڙ آدم سومري جو احوال ۽ ڪلام (ڇپائيءَ هيٺ)
(30) ”شاھي ذوق شيديءَ جو“، جون 2016ع سُگهڙ مولابخش شيدي جو احوال ۽ ڪلام.
(31) ”لوڪ ادب جو سپه سالار“، جون 2017ع .سگهڙ حسين بخش رڏ جي شخصيت ۽ فن.
(32) ”عشق جون آھون“، جولاء 2017ع. لاڙ جي شاعر وسيم احمد ٽالپر جي نعتيه شاعري.
(33) ”سهڻي حبيب جي نماز“، فيبروري 2017ع. مولوي رفيق احمد بروهي جي سنڌي ٻوليءَ ۾ ترتيب ڏنل فرضي ۽ نفلي نمازن بابت ڪتاب جي سنوار ۽ سُڌار.
(34) ”پرين جي پچار“،2016ع. ميهڙ جي بخاري بزرگن جي سوانح ۽ ڪلام.
(35) ”تحفة العاشقين“، 14 فيبروري 2010ع حافظ عابد خاصخيلي جو نعتيه ڪلام.
(36) ”تحفة الصالحين“، نومبر 2018ع حافظ عابد خاصخيلي جو نعتيه ڪلام.
(37) ”عشق امر ذات“، 16 ڊسمبر 2018ع سگهڙ ارشاد علي عرضائي جو احوال ۽ لوڪ ادب شاعري.
(38) ”ثنائي سِٽُون سڪندر جون“ نومبر 2019ع لسٻيلي جي شاعر سڪندر علي دودي جي لوڪ شاعري.
(39) ”حضرت محمد صلي الله عليه وسلم جا فيصلا“ 2019ع. سنڌيڪار: ديدار شاد گوپانگ، نظر ثاني ۽ سنوار: عاجز رحمت الله لاشاري.
(40) “مٽيءَ جو هُڳاءُ”، اپريل 2014ع ماسٽر منظور جو فن ۽ شخصيت.
(41) تُحفةالعابدين ؛ آڪٽوبر 2019ع ڪوهستان جي شاعر حافظ عابد خاصخيلي جو نعتيه ڪلام.
(43) سنڌ، اسلام، سائنس ۽ فلسفو. (جديد تحقيق ۽ ترتيب).
مولودن جون شايع ٿيل آڊيو ۽ وڊيو سي ڊي: مولود ۽ مداحون A.A پاران نومبر 2000ع، منظر پيارو مدينو آ A.A جنوري 2001ع مٿيان ٻئي آڊيو البم محترم محمد قاسم ماڪا پاران رليز ڪيا ويا آھن.
ناز پروڊڪشن پاران، ڏسان شهر مدينو آڪٽوبر 2002ع مديني وارو منظر ڊسمبر 2002ع هتي رهڻ نٿي دل چاهي اپريل 2003ع مديني جا گهوٽ سيپٽمبر 2003ع منقبت سڄڻ سائين آڪٽوبر 2003ع وڊيو سي ڊي جون 2004ع منقبت غوث اعظم نومبر 2004ع ۾ رليز ڪيون ويون.
جڏهن ته مهراڻ سينٽر سکر سميت عظيمي پروڊڪشن ڄامشورو 2 واليم وڊيو سي ڊي ۾ رليز ڪيا.
مليل ايوارڊ ۽ مڃتا جو اعزاز :
اسڪول پڙھڻ دوران لطيف سائين جي پيغام بابت ٿيل تقريري مقابلي ۾ پوزيشن کڻڻ تي سندس مرشد حضرت محبوب سڄڻ سائين مدظله العالي، جن هٿان زندگي جو پهريون انعام ايوارڊ ”اللہ کے شیر“ 21 مارچ 1996ع ۾ مليو.
دولهه دريا خان ايوارڊ مارچ 1998ع ۾ مليو.
بهترين مُعلم ۽ مُدرس جو ايوارڊ 2 سيپٽمبر 1999ع ۾ ڪرن خان شورو، حيدرآباد ۾ مليو. لاشاري تنظيم جي باني طرفان صحافتي مڃتا ايوارڊ 19 آڪٽوبر 1999ع تي مليو. ڊاڪٽر نبي بخش خان بلوچ هٿان استاد محمد ملوڪ عباسي ايوارڊ 28 فيبروي 2000ع تي مليو.
حضرت جلال شاهه ايوارڊ تاجل بيوس هٿان 18 ڊسمبر 2002ع تي دائود ديري لڳ شاھ پنجوسلطان ۾ مليو.
”رمزون رحمت الله جون“ ڪتاب جو مڃتا ايوارڊ، ان وقت وزير ثقافت شبير احمد قائمي جي هٿان 13 آڪٽوبر 2003ع تي ڊاڪٽر بلوچ هال لئنگئيج اٿارٽي حيدرآباد ۾ مليو.
آواز گروپ لاڙڪاڻو طرفان آواز ۽ انداز ايوارڊ 18 جون 2003ع تي مليو.
سلات پاران “لوڪ ادب ايوارڊ سرٽيفڪيٽ“ 19 ڊسمبر 2004ع اڏيرو لعل ۾ مليو. سلات پاران “استاد محمد ملوڪ عباسي ايوارڊ سرٽيفڪيٽ“ 27 ڊسمبر 2004ع ڄامشورو ۾ مليو. سلات پاران “عزت فقير ايوارڊ سرٽيفڪيٽ“ 29 جنوري 2005ع ڳوٺ بُٺو، سن ۾ مليو.
حضرت قلندر شهباز جي ميلي ۾ سال 2003ع ۾ ڪتاب ” رمزون رحمت الله جون “ جي اعزاز ۾ پهريون “شهباز ايوارڊ“ ان وقت ڊي سي او علم الدين بُلو هٿان مليو.
ميلاد النبي ايوارڊ پهرين مئي 2005ع تي ڄامشوري ۾ مليو.
عشق رسول ايوارڊ 28 مئي 2005ع تي ڄامشورو ۾ مليو.
اڪادمي ادبيات ڪراچي پاران سنڌ يونيورسٽي جي وي سي مظھرالحق صديقي هٿاران لوڪ ادب ايوارڊ 19 نومبر 2005ع تي سنڌالاجي ڄامشورو ۾ مليو.
بزم روح رهاڻ ايوارڊ ڪتاب “رنگ رحمت الله جا “ جي مهورت تقريب دوران ڊاڪٽرنبي بخش خان بلوچ ۽ حميد سنڌي هٿان 2008ع ۾ مليو.
سنڌ بلوچستان سُگھڙ ڪنوينشن جو صدارتي ميڊل 23 مارچ 2013ع تي ميان صاحب ضلعو شڪارپور ۾ مليو.
دي روز انٽرنيشنل ايوارڊ 2015ع ۾ مٽياري شهر ۾ ميلو.
ٻيو “شهباز ايوارڊ “ حضرت قلندر لعل شهباز جي ميلي ۾ ڪتاب ” سُهڻل جا سينگار “ ترتيب ڏيڻ جي اعزاز ۾ ٻيو ڀيرو 06 جون 2015ع تي ميلو.
ٽيون ڀيرو شھباز ايوارڊ: ”سگهڙن جي جامع ڊائريڪٽري“ جي سهيڙڻ جي اعزاز ۾ 2016ع ۾ مليو.
شاھه لطيف ايوارڊ: حسن درس اڪيڊمي حيدرآباد طرفان ڪتاب ”شاھ جي شاعريءَ ۾ سگهڙائپ جو رنگ“ لکڻ جي اعزاز ۾ پهرئين لوڪ ادب ڏھاڙي 16 ڊسمبر 2016ع تي مليو.
ڊاڪٽربلوچ گريجوئيٽ ايوارڊ بااختيار اداري ۾ 16 ڊسمبر 2016ع تي مليو.
ريڊيو حيدرآباد طرفان ”لوڪ ادب ايوارڊ“ 2 جنوري 2017ع تي اسٽيشن ڊائريڪٽر محمد علي ٻانڀڻ ھٿان مليو.
حيدرآباد لٽريچر فيسٽيول ۾ لوڪ ادب ايوارڊ 20 جنوري 2017ع تي مليو.
آل پاڪستان سُگهڙ ڪانفرنس جو مڃتا ايوارڊ 16 ڊسمبر 2017ع تي لعلو رائنڪ ۾ مليو.
اوطاق ڪچهري ايوارڊ 10 مئي 2017ع تي زرعي يونيورسٽي ٽنڊي ڄام ۾ ثقافت کاتي جي صوبائي وزير سيد سردارعلي شاھه ھٿان مليو.
سگهڙ بهار علي بهار ٻُرڙو يادگار ايوارڊ، 19 جنوري 2018ع تي مليو.
استاد محمد ملوڪ عباسي مڃتا ايوارڊ 2019ع عباسي ڪلهوڙا تنظيم جي سربراھ حاجي منور علي عباسي هٿان 7 آڪٽوبر 2019ع تي مليو.
ريڊيو نيٽ ورڪ جهول طرفان ”صوفي جمال الدين فقير مڃتا ايوارڊ “ 1 نومبر 2019ع تي مليو.
لوڪ ادب بابت ”حُسن ڪارڪردگي ايوارڊ“ جوڳي ڳوٺ گلشن حديد ڪراچي ۾ 4 جنوري 2020ع تي مليو.
استاد بهار علي بهار ٻُرڙو ساليانو ”مڃتا ايوارڊ“ شاعر سانول ميرالي هٿان 18 جنوري 2020ع تي مليو.
جاکوڙي ايوارڊ صوبائي وزير عبدالباري پتافي هٿان پهرين فيبروري 2020ع تي ڳوٺ جمال الدين پتافي نزد باري اڏو، ضلعي گهوٽڪيء ۾ مليو.
2 فيبروري 2020ع تي پنجاب جي ڏات ڌڻي سگهڙن پاران اوٻاوڙي شھر ۾ سربراه طور اعزازي پڳ پارائي وئي.
سنڌ ايجوڪيشن فائونڊيشن حڪومت سنڌ پاران درسي نصاب ۾ “سنڌي ڪتاب چوٿين درجي لاءِ“ جو سبق پهريون ، “حمد باري تعالىٰ“ سال 2013ع ۾ شايع ڪيو ويو جيڪو پرائمري اسڪولن جي نصاب ۾ پڙھايو پيو وڃي.
تاج پوشي: لوڪ ادب خدمتن جي مڃتا طور علامه فقير هدايت علي نجفي “تارڪ“ جي درگاهه تي لعلو رائنڪ شهر تعلقو وارهه ضلعي قمبرشهدادڪوٽ ۾ سگهڙ مولابخش شيدي پاران پهريون ڀيرو تاج 08 آگسٽ 2015ع تي پارايو.
جڏھن ته 16 ڊسمبر2017ع تي ساڳئي هنڌ لعلورائنڪ ۾ پنج تولا سونو تاج مليو جيڪو مون بيمار سُگهڙن جي علاج لاء وقف ڪندي پائڻ کان انڪار ڪيو.
7 رنگي گلن ۾ تورڻ جو اعزاز ۽ ٽيون ڀيرو تاج پوشي:
23 مارچ 2019ع تي منهنجي محبوب مرشد حضرت قبلا سڄڻ سائين مدظله العالي جن جي نالي سان منسوب ڪيل ڪتاب ”سنڌي لوڪ ادب جو تاريخي جائزو“ جي تحقيق ۽ ترتيب واري اعزاز سان گڏ لوڪ ادب جي خدمتن جي مڃتا طور علامه فقير هدايت علي نجفي ” تارڪ“ جي درگاهه تي لعلو رائنڪ شهر تعلقي وارهه ضلعي قمبرشهدادڪوٽ ۾ سُگھڙ مولا بخش شيدي ۽ سلات تنظيم جي مرڪزي سرپرست اعليٰ نامور محقق ڊاڪٽر ڪمال ڄامڙي ۽ ٻين عهديدارن قيمتي هيرن سان جڙيل سونو تاج پارائي ست رنگي گلن ۾ توريو هئو، جيڪو اعزاز هڪ سُگهڙ لاءِ پهريون تاريخي اعزاز آهي. اهو تاج پڻ مون ان ئي موقعي تي بيمار ڏات ڌڻين جي علاج لاء وقف ڪري سگهڙ مولابخش شيدي کي واپس ڏئي ڇڏيو.
مون لوڪ ادب جي جدوجهد دوران قانون جي دائري ۾ رهي ڪري لوڪ ادب بچايو تحريڪ به هلائي جنهن سلسلي ۾ ادارن ۽ وس وارن کان موٽ نه ملڻ سبب 15 آگسٽ 2019ع تي پنهنجا لکيل ڪتاب ۽ ڪجھ اڻ ڇپيل مواد انوکي احتجاج طور سنڌوءَ جي سيرن حوالي ڪيم پر منهنجي ان احتجاج جو ڪنهن به سرڪاري اداري توڙي لاڳاپيل سنڌ سرڪار جي ثقافت کاتي طرفان ڪو به نوٽيس نه ورتو ويو ته مون پنهنجا باقي هڪ هزار ڪتاب به ٻئي انوکي احتجاج دوران سنڌودرياھ جي سيرن حوالي ڪرڻ جو اعلان ڪيو هو جنهن بعد ناميارا ديني اسڪالر ۽ عالم سڳورا ميڙ منٿ لاء ھلي آيا جن جو چوڻ مڃيندي مون پنهنجا باقي ڪتاب لوڙھڻ وارو سڏ واپس وٺندي مليل مڃتا ايوارڊ درياھ ۾ لوڙھڻ جو اعلان ڪيو هو. جنهن بعد وري سنڌ جا ڪجھ اديب ۽ سُگهڙ معصوم نياڻيون ساڻ ڪري ميڙ منٿ قافلي جي صورت ۾ ھلي آيا جن مونکي مڃتا ايوارڊ لوڙھڻ کان منع ڪئي باقي لوڪ ادب جدوجهد جاري رکڻ جو چيو ۽ مون عاجز رحمت الله انهن جي ميڙ کي مانُ ڏيندي اهو سڏ به واپس ورتو. ان کان بعد به علمي ادبي خدمتن وارو سفر اڃان جاري آھي ۽ لوڪ ادب ادارو قائم ٿيڻ وارو خواب اکين سان سچو ٿيندي ڏسڻ جو خواهشمند آھيان الله ڪريم جي فضل ۽ ڪرم کان نااميد ناهيان هُو ضرور هڪ نه هڪ ڏينهن پنهنجي خاص ڪرم سان نوازيندو ۽ رهجي ويل خاص اميدون به پوريون ٿينديون. آمين ثم آمين.
اوساري
سرن جي اوساري ھڪ رازڪو ڪم آھي جنھن سان سرن کي گاري يا مسالي سان جوڙي بار ٺاھبا آھن جنھن کي انگريزي م ڪورس سڏين ٿا. ھڪٻئي مٿان سرن جا بار ٺاھي ڀت تيار ڪئي ويندي آهي. اوساري سرن سان يا بلاڪن سان ڪئي ويندي آهي ٻنھي جي بناوت م فرق ھوندو آھي. برطانيا م سر جي ماپ 337.5 x کان گھٽ ھوندي آھي ۽ بلاڪ جي ماپ ان کان وڏي ھوندي آھي. پاڪستان سميت پوري دنيا ۾ ڪانسي جي دؤر کان وٺي ھاڻي تائين اوساري ۾ سڀ کان گھڻو استعمال سر سان ٿيندو رھيو آهي. اڄ کان 2600 ق م ۾ سنڌ جي موئن جي دڙي واري ۽ بلوچستان جي مھرڳڙھ واري تھذيب ۾ اوساري ۾ پڪي سر جو استعمال عام ھيو.
سر ۽ اوساري متعلق فني اصطلاح
سنڌ ۾ ھڪ معياري سر 9 انچ ڊگھي ۽ 4 انچ ويڪري ۽ 2 انچ ٿلھي ھوندي آھي ھوندي آھي. ان جي ٻنھي 9 انچي ڊگھن پاسن کي سنڌي ۾ ٻانھين ۽ انگريزي ۾ اسٽريچر سڏين ٿا ۽ ويڪر وارن پاسن کي سنڌي ۾  سيرو ۽ انگريزي ۾ ھيڊر سڏيو ويندو آهي.
ڀت جي اوساري ۾ سرن جي سڌن بارن سان جيڪا ظاھري عمودي ڪنڊ ٺھي ٿي ان کي سنڌي ۾ ڪڇ ۽ انگريزي ۾ ڪوئن (Quoin) چون ٿا. ڪوئن اصل ۾ فرانسيسي ٻولي جي لفظ ڪوائن مان نڪتل آهي جنھن جي معني ڪنڊ آھي. سر مٿان وچ ۾ ٺاھيل اھا کڏ جنھن ۾ اڪثر طور سرن ٺاھيندڙ ڪمپنيءَ جو مختصر نالو پڻ ڄاڻايل ھوندو آھي انھيءَ کي سنڌي ۾ دٻي ۽ انگريزي ۾ فراگ يا انڊينٽ سڏيو ويندو آھي، ھيءَ کڏ گاري يا مسالي ڀرڻ سان ٻن سرن درميان پڪڙ يا گرفت مھيا ڪرڻ ۽ سر جو وزن گھٽائڻ جو پڻ ڪم ڏيئي ٿي.
ڊيگھ يا ويڪر جي رخ ۾ ڀڳل سرن جي ٽڪرن کي ٽوٽا سڏيو ويندو آهي جيڪي اڌ، چوٿ وغيره ھوندا آھن. اوساريءَ جي ٻنڌ يا بانڊ جي ترتيب کي پوري ڪرڻ ۽ انھيءَ کي برقرار رکڻ واسطي استعمال ٿيندڙ سرن جي اڌڙن کي فالس ھيڊر ڪوٺجي ٿو. ديوار جي سامھين ۽ پٺئين پاسي جي وچ واري حصي کي انگريزي ۾ ھرٽنگ (Hearting) سڏجي ٿو. ديوارن ۾ دروازن، درين ۽ روشندانن لڳائڻ واسطي ٺاھيل جارن جي اڀن پاسن کي ٻانھيون Jambs چئجي ٿو. دروازن يا دري وغيره جي چؤڪاٺي يا فريم ۽ جاري جي وچ ۾ بچيل جڳھ کي رويل (Reveal) چئجي ٿو. ديوار جي لڪل ۽ نظر نہ ايندڙ پٺين سطح کي پٺ يا بئڪ ڪوٺجي ٿو. ديوار جي ٻاھرين ظاھر ۽ سامھون نظر ايندڙ سطح کي مھڙ سڏجي ٿو.
اوساري م سر رکڻ جا ڇھ طريقا ھوندا آھن: اسٽريچر يا ٻانھين وارو طريقو: ھن طريقي سان سر کي سڌو اھڙي طرح رکيو ويندو آهي جو بار ۾ سر جي ٻانھين وارو پاسو سامھون ديوار ۾ نظر اچي سيلر يا خلاصي: ھن طريقي م اوساري م سر کي اڀو رکيو ويندو آھي اھڙي طرح جو ان جو پيٽ يا بيڊ سامھون ڀت ۾ نظر اچي; رو لاڪ يا قطار بند طريقو: ھن طريقي ۾ سر کي پاسيرو اھڙي طرح رکيو ويندو آهي جو ان جو سيرو اڀو سامھون نظر اچي;
اوساري جي ٻنڌ جا قسم
اوساريءَ جي ڪابہ ترتيب جنھن ۾ سرن کي مسالي رستي پاڻ ۾ اھڙيءَ ريت جڪڙيو وڃي جيئن ديوار جي ظاھر توڙي باطن وارن حصن ۾ لڳايل سرن جي ھڪ ٻئي مٿان بارن ۾ لڳاتار عمودي جوڙ نہ ھجن ته انھيءَ کي ٻنڌ (Bond) يا ٻنڌڻ(Bonding) ڪوٺيو وڃي ٿو.
عملي لحاظ کان ٻنڌن جي ترتيب جا اٽڪل اٺ قسم آھن جن ۾ اسٽريچر بانڊ، ھيڊر بانڊ، انگلش بانڊ، فليمش بانڊ، رئڪنگ بانڊ، ڊاياگونل بانڊ، ھيرنگ بون بانڊ، گارڊن وال بانڊ، ڊچ بانڊ، انگلش ڪراس بانڊ شامل آهن.
سيرو واري ٻنڌ
ھيڊر بانڊ يا سيرو ٻنڌ واري ترتيب ۾ ديوار جي ڊيگھ جي رخ ۾ سڀيئي سيرون (Headers) صورت ۾ لڳايون وينديون آھن. کوھن، گولائيءَ وارن مٿاڇرن، ڪانسن (Cornices) مورچن ۽ تمام ٿلھين ديوارن لاءِ ھيءَ ترتيب موزون رھي ٿي.
انگريزي ٻنڌ
انگلش بانڊ يا انگريزي ٻنڌ جي ترتيب ۾ ھڪ ڇڏي ٻئي جي حساب سان ٻانھين يا اسٽريچر ۽ سيرو يا ھيڊرز کي ھڪ ٻئي سان ۽ ھڪ ئي لائين يعني رخ ۾ اھڙي نموني لڳايو ويندو آھي جيئن ھر ٻيو سيرو يا ھيڊر، ٻانھين يا اسٽريچر جي وچ جي آڌار تي رھي، ھن قسم جي ترتيب ۾ ديوارن کي پاڻ ۾ گوني ڪنڊ تي جڪڙڻ واسطي استعمال ڪيو ويندو آھي. جنھن ۾ ديوارن جي ھڪ ٻئي وچان گذر يا انٽرسيڪشن واري ڪنڊ کان ساڍا چار انچ پري مکيه ديوار جي ھر ٻئي ردي يا ھڪ ڇڏي ٻي سرن جي بار ۾ Closer داخل ڪرڻ سان ۽ 2 1²/4 اوچي ۽ ترڇي ديوار (Cross wall) جي ٿولھ جيئن ترشي ديوار مکيه ديوار ۾ چڱيءَ طرح ڦٻي وڃي. ¾ سر استعمال ڪرڻ سان سرن جي ٽڪڻ جي محنت ۽ زيان جو بچاءُ ٿئي ٿو .انگلش بانڊ جي ترتيب سان ٺھندڙ مختلف ٿولھ جي سرن جي ٿنڀن ٺاھڻ جو طريقو ٿيو وڃي.
فليمش ٻنڌ
فليمش نيدرلينڊز ۽ بيلجيئم واري علائقي يا ڊچ ٻولي جي ان علائقي واري لھجي کي سڏين ٿا. فليمش بانڊ يا فليمش ٻنڌ ۾ ساڳئي ئي ھڪ بار ۾ ھڪ ڇڏي ٻئي جي حساب سان سلسليوار پھرين اسٽريچر ۽ انھيءَ سان لڳ سيرو يا ھيڊر رکيا ويندا آھن. ھر ٻئي بار ۾، انگلش بانڊ ريت، انھيءَ جي ڇيڙي تي ڪئين ھيڊر لڳائڻ کان پھرين ڪئين ڪلوزر يا سر جي بيڊ يا پيٽ جو اڀو اڌ لڳايو ويندو آھي جيئن صحيح نموني جو چڙھاڪو (lap) ٺھي بيھي.
ھڪ سر جي موٽائي وارو ٻٽو فليمش ٻنڍ: سرن جي (اڪي ۽ ٻڌي) بارن جا مٿيان حصا ۽ انھن جي پاسن جو سامھون وارو ڏيک رنگين ڪوڊ وارا پلان جن اوڀر اولھ واري ديوار جون سرون ڏيکارجندي. ساڄي پاسي کان اوڀر اولھ جي ديوار جو سامھون وارو ڏيک
ھيرنگ بون بانڊ
ھيرنگ بون بونڊ (Herring Bone Bond) کي سرن جي فرشن جي نقشڪاريءَ ۾ استعمال ڪيو ويندو آهي. ھن ۾ ٻنھي طرفن کان ۽ وچ کان ٤٥٠  تي سرون لڳايون وينديون آھن.
گارڊن وال ٻنڌ
ھن قسم جي ٻنڌ احاطن، اڱڻن ۽ باغن جي چؤڌاري لڳايل ديوارن، وچ منجھان پؤرين ديوارن (Cavity Walls) جي مھڙ ۽ ٻين اھڙن مقصد وارين ديوارن واسطي استعمال ڪئي ويندي آھي. ھن قسم جي ٻنڌ ۾ ٺاھيل ديوارن جو اڳ ۽ پٺ انگلش بانڊ يا فليمش بانڊ جي نمونن مان ڪنھن بھ ھڪ نموني ۾ ٺاھيو ويندو آھي. گرميءَ ۽ سرديءَ جي اثر ۽ برسات وغيرھ دوران پاڻيءَ جي سيڪ جي اثر جو مقابلو ڪرڻ واسطي پڪل سرن جون پؤري ديوار يا ڪيوٽي وال نھايت ئي فائديمند رھي ٿي. ھن قسم جي ديوارن ٺاھڻ واسطي اڪثر طور تي گھٽ ۾ گھٽ ساڍا چار انچ ٿلھي ديوارن وچ ۾ ٻہ يا اڍائي انچن جي خالي وٿي رکي ويندي آهي.
پٿرن جي اوساري
پٿر جي اوساري جا ٽي نمونا يا طريقا آھن؛ ھڪ ڇيڻيءَ سان گھڙيل پٿر جي اوساري، ٻي ھٿوڙن سان گھڙيل پٿرن جي اوساري ۽ ٽين اڻ گھڙيل پٿرن جي اوساري.
حوالا
زمرو:تعميراتون
عاليہ ڀٽ
thumb|عاليہ ڀٽ عاليہ ڀَٽ (انگريزي: Alia Bhatt)، پيدائش 15 مارچ 1993ع، ھندوستان ڄائي برطانوي اداڪارا ۽ ڳائڻي آھي. ھيءَ ھندي فلمن ۾ ڪم ڪندي آھي. ھيءَ مھيش ڀٽ جي ڌيءَ ۽ پوجا ڀٽ جي ويڳي ڀيڻ آھي. چار فلم فيئر ايوارڊ حاصل ڪيائين. 2014ع کان فوربز انڊيا جي سيليبرٽي 100 ۾ شامل رھي آھي ۽ فوربز ايشيا جي 30 ھيٺيان 30 جي 2017ع واري فھرست ۾ پڻ شامل ٿي.
نثري نظم
نثري نظم __(Prosaic Poem):
”نثري نظم جي شروعات فرينچ شاعريءَ کان ٿي. بودليئر (Baudelaire) پنهنجي مجموعي ”نثر ۾ ننڍا نظم“ (Petit poems en prose) سان ان جي ابتدا ڪئي. ان ۾ شاعريءَ جو عنصر ضروري آهي. ان ۾ وزن ، بحر ۽ رديف قافيي کان سواءِ نظم جون سموريون خاصيتون موجود هجڻ گهرجن. ڪٿي ڪٿي ته قافيي جو استعمال به سٽن جي وچ ۾ يا آخر ۾ ٿئي ٿو ۽ ان ۾ موسيقيت جو احساس پيدا ڪري ٿو. ڪڏهن ڪڏهن Assonance جي ذريعي نغمگي پيدا ڪئي وڃي ٿي. هر حالت ۾نثري نظم ۾ اندروني آهنگ ضروري آهي. Surrealist اهڃاڻي ۽ Automatic خودمختيار لکڻيون نثري نظم جون اهم صورتون آهن. انگريزي شاعريءَ مان هيءَ صنف، انگريزن جي دَور ۾ سنڌي شاعريءَ ۾ داخل ٿي ۽ مقبوليت حاصل ڪئي. سنڌي ۾ لعلچند امر ڏني جو ’سدا گلاب‘، ڪلا پرڪاش جو ’ممتاز لهرون‘، مدد علي سنڌيءَ جو ’پنر ملن‘، نور الهديٰ شاهه جو ’قيدياڻيءَ جون اکيون ۽ چند‘، شيخ اياز جو ’پنڻ ٿو پور ڪري‘ ۽ ٻيا ڪيترائي مجموعا شايع ٿيل آهن. .
ڏور
ڏور  ھيءُ سرن جي مختلف بارن کي صحيح نموني ۾ سنوت ۾ آڻڻ لاءِ ڪم ايندي آھي. ھڪ قسم جي سنھي رسي جيڪا رازا ڀت جي اوساري ۾ سرن جي سنوت لاء استعمال ڪندا آهن.
گونيا
گونيا -: (Mason’s Square) ھيءُ اوزار ڀتين جي ڪنڊن کي ٩٠ ڊگرين تي بيھارڻ جي ڪم ايندو آھي.
13 نومبر
13 نومبر ، عيسوي سال جو 317 هون (ليپ سال 318 هون) ڏينهن آهي، سال پوري ٿيڻ ۾ 48 ڏينهن باقي آهن.
حوالا
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:نومبر
سڌي پٽي
سڌي پٽي -: (Straight Edge) ھيءُ سرن جي اوساريءَ جا پاسا سنوت ۾ بيھارڻ جي ڪم ايندي آھي.
سَنڌَ
گولي ۽ پيالي وارو سَنڌُ: هن قسم جي سنڌ ۾ هڪ هڏي جو ڇيڙو گول هوندو آهي، جيڪو ٻئي هڏي جي اهڙي گول پيالي ۾ ويٺل هوندو آهي ۽ چئن گول ڇيڙِ وارو هڏو هر پاسي حرڪت ڪري سگهي ٿو. ان جو مثال گول ڪلهي جو سنڌ آهي، اسين پنهنجي ٻانهن کي هر پاسي گهمائي ۽ ڦيرائي سگهون ٿا. هن سنڌ جو ٻيو مثال ٻنڌڻ وارو سنڌ آهي، جيڪو جسم ۾ موجود گولي ۽ پيالي وارن سنڌن ۾ سڀ کان وڏو آهي، پر جيئن ته ان کي وڌيڪ ٽائيٽ ڪري ڦٽ ڪيو ويو آهي، تنهن ڪري هيڏانهن هوڏانهن گهڻي چرپر نه ٿو ڪري سگهي.
نيم بيضوي سَنڌُ: هن قسم جا سَنڌَ، آني جي شڪل جهڙي هڏي ۽ هڪ بيضوي سنڌ ۾ جُڙيل هوندي آهي مثال طور، ڪرائي جو سنڌ. هن وسيلي اسين پنهنجي چنبي کي نيم دائري واري چرپر ڏئي سگهون ٿا پر ان کي هڪ مڪمل دائري جي شڪل ۾ به گهمائي سگهون ٿا. سنڌن جي هن قسم ۾ ٿورڙي تبديلي سان ”ڪاٺيءَ جوڙ“ ٻڻجي پوي ٿو، جنهن ۾ هڏيون فقط ٻن طرفن ۾ چرپر ڪري سگهن ٿيون، جهڙيءَ طرح بيل گاڏيءَ جي ڳن تي ويٺل سوار صرف ٻن طرفن پاسي حرڪت ڪري سگهي ٿو.هن سَنڌَ جو مثال ڪرنگهي جي هڏي آهي.
قبصي دار سَنڌُ: اهي سوئڙي جي قبضي وانگر ڪم ڪندا آهن. گوڏن جا سَنڌ هن جو مثال آهن. يعني پني ۽ سٿر کي اسان هن جي مدد سان پنهنجي ڄنگهه جي ڪنهن هڪ حصي کي پوئتي جهڪائي سگهون ٿا، پر اڳئين پاسي ساڄي ۽ کاٻي پاسي نه ٿا جهڪائي سگهون، آڱرين جي وچ وارا سنڌ به هن قسم سان تعلق رکن ٿا.
ڦرڻا سَنڌَ: هي سَنڌَ هڏن کي گولائي ۾ ڦيرڻ جي قابل بڻائيندا آهن. هن قسم جو سَنڌ اسان جي کوپڙي جي هيٺيان موجود هوندو آهي. جيڪو مٿي کي پوئين پاسي موڙي ڏسڻ جي قابل بنائيندو آهي. هن قسم جا سنڌ اسان جا ٻانهن جي وڻيءَ ۾ به موجود هوندا آهن، جيڪي اسان کي ڪرف ۾ ڪُنجيءَ گهمائڻ جي قابل بڻائيندا آهن.
ان کان سواءِ چرپر ڪرڻ ۽ چرپر نه ڪري سگهڻ جي صلاحيت جي لحاظ کان سنڌن کي مجموعي طور تي ٻن قسمن ۾ ورهايو وڃي ٿو، جتي هڏا ملي حرڪت ڪري سگهن ٿا. انهن کي متحرڪ سنڌ چئبو آهي، جڏهن ته حرڪت ڪري نه سگهندڙ سنڌن کي غير متحرڪ سنڌ چئبو آهي.
زمرو:سائنس
روينا ٽنڊن
روينا ٽَنڊن (انگريزي: Raveena Tandon)، پيدائش 26 آڪٽوبر 1971ع ، ھندي فلمن ۾ ڪم ڪندڙ ھندوستاني اداڪارا، پيشڪار ۽ ماڊل آھي. ھيءَ ھدايتڪار روي ٽنڊن جي ڌيءَ آھي. ھيءَ ممبئي ۾ پئدا ٿي ۽ اُتي ئي وڌي ويجھي. ھن پنھنجو پيشو ماڊل طور شروع ڪيو ۽ پوءِ اداڪارا طور فلم "پٿر ڪي ڦُول" (1991ع) ترجمو "پٿر جا گُل" ۾ ڪم ڪري شروعات ڪئي. جنهن لاءِ کيس "سال جي نئين چھري لاءِ فلم فيئر ايوارڊ" مليو. thumb|روينا ٽنڊن آءِ ايف ايف آءِ 2021ع ۾
عرب معاشي ترقياتي ابُو ظهبي فنڊ
عرب معاشي ترقياتي ابُو ظهبي فنڊ يا ابُو ڌابي فنڊ فار عرب ايڪنامڪ ڊيولپمينٽ (Abu Dhabi Fund for Arab Economic Development, ADAFAED) ابوظهبي جي حڪومت طرفان قائم ڪيل فنڊ، جيڪو آفريقا ، عرب ۽ ايشيا جي اُسرندڙ ملڪن ۾ سيڙپڪاريءَ ۽ رعايتي قرضن جي ذريعي انهن ملڪن جي اقتصادي ۽ سماجي ترقيءَ کي هٿي وٺرائي ٿو. انهيءَ سلسلي ۾ خانگي ادارن ۽ حڪومتن کي امداد ۽ ڏيتي ليتيءَ جي مُوڙيءَ (Equity) لاءِ گهربل رقم ڏني وڃي ٿي. اهو فنڊ جولاءِ 1971ع ۾ قائم ڪيو ويو، جڏهن ته انهيءَ فنڊ سيپٽمبر 1974ع کان ڪم ڪرڻ شروع ڪيو. هن مهل تائين ADAFAED طرفان 50 ملڪن جي سهائتا ڪئي وئي آهي. انهيءَ اداري جو مرڪز ابوظهبي ۾ آهي. تازو ئي فنڊ طرفان سُوڊان ۾ 70000 ايڪڙ زرعي زمين وٺي ڪري، اُتي مرچن، مڪئي ۽ جانورن جي چاري جا فصل اپائڻ جون رٿائون تيار ڪيون ويون آهن.
حوالا
زمرو:اقتصاديات زمرو:معاشيات زمرو:اقتصادي ترقي زمرو:معاشي ترقي
نامردي
حوالا
زمرو:جنسي گڙٻڙ زمرو:لن جا بگاڙ زمرو:مردانہ صحت
چنجڻي
ديھ چنجڻي سنڌ جي ضلعي قمبر شهدادڪوٽ جي نصيرآباد تعلقي جي ھڪ ديھ جو نالو آهي جيڪا چنجڻي تپي ۾ واقع آهي.
جاگرافي
ھن ديھ جي اتر ۾ ديھ ڪاٺيا بازار ۽ ديھ نصيرآباد، ديھ ، اوڀر ۾ ديھ ڌامراھ، اولھ ۾ ديھ آڏي لاشاري ۽ ڏکڻ ۾ ديھ آڏي ڌامراھ واقع آهن. ھن ديھ جي مڪمل روينيو سروي ٿي آهي. ديھ مان انڊس ھاء وي اين 255 گذرندڙ آھي.
آبادي
2017 جي آدمشماري مطابق ھن ديھ جي ڳوٺن جي ڪل آبادي 2,586 ھئي جيڪا 387 خاندانن تي مشتمل ھئي. .
ليف ايرڪسن جو ڏينهن
ليف ايڪريسن جو ڏينهن ، هر سال آمريڪا ۾ 9 آڪٽوبر تي ملهايو ويندو آهي. هي ڏينهن ليف ايرڪسن پاران پهريون دفعو اتر آمريڪا ۾ قدم رکڻ واري ڏينهن تي ملهايو ويندو آهي.
ايلاء وٽني
thumb|upright|آمريڪي پوسٽل اسٽيمپ 1940 ۾ جاري ٿي جنھن تي ايلاء وٽني جي تصوير ڇپيل آهي ايلاء وٽني: Eli Whitney: (December 8, 1765 – January 8, 1825) ڪاٽن جن جو موجد ھيو.1793 ۾  ھن جي ان ايجاد ڪپھ جي فصل کي نفعي بخش بڻائي ڇڏيو ۽ ڏکڻ آمريڪا ۾ غلامي کي طاقت بخشي. ھي وڌيڪ تعليم لاءِ ڪاليج وڃڻ جي بجاءِ فارم جي مزدوري ۽استاد ٿيڻ چاھي پيو تہ جيئن پئسا بچائي سگھي پر پوء ھن ييل Yale جي لئيسٽر اڪيڊمي Leicester Academy ۾ پڙھيو ۽ گريجوئيشن مڪمل ڪيائين.
ڪاٽن جن ڪپھه مان ٻجن کي ڌار ڪندي آهي.لفظ جن gin دراصل لفظ انجن  engine جي مختصر صورت آهي. وٽني ڪاٽن جن جو پيٽنٽ 14 مارچ 1794 ۾ حاصل ڪيو. ھي 1825 ۾ پراسٽيٽ ڪينسر جي ڪري وفات ڪري ويو.
حوالا
زمرو:1825ع جون فوتگيون
آمريڪي مسلمانن جي فهرست
آمريڪا ۾، ٽرمپ انتظاميا طرفان مسلمانن جي الڳ سان فهرست ٺاهڻ جي حوالي سان ذڪر ٿي رهيو آهي. ان حوالي سان آمريڪا جي اڳوڻي پرڏيهي وزير ميڊلن البرائٽ (Madeleine Albright) مشهور ٽي وي پروگرام بگ بينگ ٿيوري (The Big Bang Theory) ۾ اداڪارو مايم بيلڪ (Mayim Bialik) کي ٻڌايو ته جيڪڏهن آمريڪا جي صدر ٽرمپ آمريڪي مسلمانن جي الڳ سان جدا فهرست ٺاهي ته اها احتجاج طور پاڻ کي مسلمان رجسٽر ڪرائيندي. ميڊلن البرائٽ اصل ۾ يهودي آهي، پر سندس پرورش ڪيٿلڪ عيسائي جي طور تي ٿيل آهي.
حوالا
زمرو:شخصيتون زمرو:سياست زمرو:مذهب زمرو:گڏيل آمريڪي رياستون
نحويات
نحويات (Syntax) جيئن علم صرف، صرفين، ان جي مختلف صورتن ۽ بناوتن سان بحث ڪري ٿو. تيئن عدم نحو وري جملن ۽ ان جي جزن جي بناوتن، سٽائن، نمونن، نسبتن ۽ عملن سان بحث ڪري ٿو. پر جيئن ته هڪ لفظ به ڪڏهن ڪڏهن جملي جو ڪم ڏيئي ٿو ۽ جملي جا آخرين جزا به لفظ آهن، تنهن ڪري جديد لسانيات ”لفظ“ کي علم نحو جو مرڪز بڻايو آهي ۽ نه جملي کي. علم نحو لفظن جي صورتن ۽ جوڙجڪن سان بحث نٿو ڪري. اهو ڪم علم صرف جي حوالي آهي. مگر علم نحو هن بحث کي نباهي ٿو ته ڪيئن لفظ پاڻ ۾ ملن ٿا (Cohere) ۽ جملن اندر ڪهڙو ڪارج ڪن ٿا.
حوالا
زمرو:سنڌي گرامر( وياڪرڻ) زمرو:علميات زمرو:نحو زمرو:ٻولي
نوشهره، خيبر پختونخوا
نوشهره، خيبر پختونخوا (انگريزي: Nowshera, Khyber Pakhtunkhwa) پاڪستان جو هڪ انساني وسندي و انتظامي ورھاست  جو نوشھرہ ضلعو ۾ واقع آهي.
تفصيلَ
نوشهره، خيبر پختونخوا جي پکيڙَ 1,748 چورس ڪلوميٽر آهي، ۽ ان جي مجموعي آبادي 120,131 ماڻهن تي مشتمل آهي۔
بئانڪا 218
بئانڪا 218 ھڪ ننڍڙو سيارو آھي جيڪو سيارچن جي وڏي پٽي ۾ شامل آهي ۽ ايس ٽائيپ سيارچو آھي جنھن کي جوھان پليسا 4 سيپٽمبر 1880 ۾ پولا ۾  دريافت ڪيو ۽ ان تي ھڪ آسٽرو ھنگيري ڳائڻي  بائنڪا بائنڪي جو نالو ڏنائين.
ڪرني
ڪرني -: (Trowel) ھيءَ تغاريءَ مان مسالو کڻي ۽ انھيءَ کي صحيح نموني ۾ پٿارڻ ۽ جوڙن ٺاھڻ جي ڪم ايندي آھي.
پيرن هيٺيان ڪٻ
پيرن ۾ محراب جي هيٺان واري جاءِ چرٻيءَ سان ڀريل هڪ نرم گديءَ وانگر هوندي آهي، ان ۾ رت جون نليون، اعصابي رڳون ۽ پتريون هڏيون، هلڻ گهمڻ دوران بار سان دٻجڻ کان محفوظ رهي پنهنجو ڪم ڪندو رهندو آهي.
جڏهن اسين اگهاڙن پيرن تي هلندا آهيون ته، ، پير جي انهيءَ مخصوص بناوت جي ڪري اسان کي ڪا به تڪليف محسوس ناهي ٿيندي. سڌن رستن تي هلڻ وقت اسان جي پيرن جون ڪجهه جايون مسلسل عمل پذير هونديون آهن ۽ پنهنجو پاڻ کي هڪ مخصوص طرز جي عمل لاءِ ڍالي ڇڏينديون آهن. زمين جي باقاعدگي ۽ هيٺ مٿانهين صورت ۾ پيرن جي لچڪدار بناوت هر قدم کان پوءِ پيرن کي هڪ نئين پوزيشن اختيار ڪرڻ ۾ مدد ڏيندي آهي. اهڙيءَ طرح اسان جا پير پنهنجي محرابن جي نازڪ ڇڪتاڻ وارن عضون جي ڪري آسانيءَ سان متحرڪ رهنداآهن.
چپترن پيرن وارا ماڻهو گهمڻ ڦرڻ جي ڪري ٻين جي ڀيٽ ۾جلدي ٿڪجي پوندا آهن ۽ ڀڄڻ ڊڪڻ ۽ هيٺ مٿانهين تي هلڻ ۽ گهمڻ ۾ تڪليف محسوس ڪندا آهن.
حوالا
زمرو:سائنس
ديھ ڀٽ شاھ
ديھ ڀٽ شاھ : پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڀٽ شاھ ٽائون ڪاميٽي واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ ۾ شاھ عبداللطيف ڀٽائي جو مقبرو، شيخ اياز جي قبر، علامہ عمر بن دائودپوٽو جي قبر، ڀٽ شاھ ميوزيم، ڪلچرل ريسٽ ھائوس وغيره واقع آھن.ھن ديھ جون حدون ديھ گھوگھاٽ، ديھ نرلي، ديھ لکي سر، ديھ غيب پير، ديھ شيخاڻي ۽ ديھ ڇاڙ سان ملن ٿيون.
زمرو:سنڌ جون ديھون
آذربائيجان جي سياست
آذربائيجان جي سياست (Politics of Azerbaijan) آذربائيجان نيم صدارتي جمهوريا رياست آهي. صدر آذربائيجان رياست جو سربراهہ آهي ۽ حڪومت جو سربراهه جو سربراهه وزير اعظم آذربائيجان آهي حڪومت جي واڳَ صدر جي هٿن ۾ هوندي آهي ۽ اهوئي انتظامي جا اختيار استعمال ڪندو آهي. جڏهن تہ قانون جوڙڻ (قانونسازي) جي جماعت جا اختيار پارليامنٽ ۽ حڪومت جي استعمال هيٺ آهن. آذربائيجان جي عدالت انتظاميا(انتظامي Executive) ۽ قانون ساز ادارو کان آزاد ايڪائي آهي.
سياسي تاريخ
30 آگسٽ 1991 تي سوويت اتحاد واري آذربائيجان کي آزادي مِلي هئي. آذربائيجاني ڪميونسٽ پارٽي جو اڳوڻو۽ پهريون سيڪريٽري اياز متيلبو آزاد آذاربائيجان جو پهريون صدر مقرر ٿيو. نگورنو ڪاراباک جي خوجالي ۾ مارچ 1992ء ۾ آذاربائيجانين جي قتل عام کانپوءِ اياز کي استعفيا ڏيڻو پيو ۽ مُلڪ ۾ سياسي وڳوڙي حالت شروع ٿي وئي. مئي 1992ء ۾ هو ٻيهر حڪومت تي قابض ٿي ويو پرهڪ هفتي جي اندر ئي هن صدارتي چُونڊن کي رد (منسوخ) ڪري ڇڏيو ۽ سمورين سياسي سرگرمين تي پابندي لڳائي ڇڏيائين. سندس حزب مخالف پارٽي آذربائيجان پاپولر فرنٽ پارٽي کي هڪ مضبوط تحريڪ هلائڻ جو موقعو ملي ويو. پاپولر فرنٽ پاران ڪميونسٽ سوويت کي تحليل ڪري ڇڏيو ۽ سمورا انتظامي امور 50 رڪني ايوان بالا ۾ منتقل ڪري ڇڏيا.