cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
حديقه ڪياني
شهرت
حديقه ڪياني پهرين پي. ٽي. وي تي ٻارن جي پروگرام ’آنگن آنگن تاري‘ جي ميزباني ڪئي. هن ٻارن لاءِ ڪيترائي گانا ڳايا. هن 1999ع ۾ فلم ’سرگم‘ جي لاءِ گانا ڳايا. 1994ع ۾ فلم ’سرگم‘ تي کيس اوارڊ مليو، 1995ع ۾ ’اين. ٽي. ايم ويورز چوائس اوارڊ‘ ۾ بهترين پاڪستاني گلوڪاره جو اوارڊ حـاصـل ڪيـائين. 1996ع ۾ هـن جـو الـبـم ’راز‘ رلـيـز ٿيو، جـنهـن جـون لاتـعـداد ڪـئسـٽون وڪـرو ٿيـون. 1997ع ۾ فرسٽ ايشين گلوڪارا ’Brithish National Lottory‘ جي سري سان ٿيل پروگرام جي موقعي تي لائيو ڳايائين. 1999ع ۾ هن جو ٻيو البم ’روشني‘ رليز ٿيو. 2000ع ۾کيس پي. ٽي. وي ورلڊ پاران اوارڊ مليو. 2001ع ۽ 2005ع ۾ هن بهترين پوپ گلوڪاره جو’انڊس ميوزڪ‘اوارڊ حاصل ڪيو. 2007ع ۾ هن جو انگريزي البم ’Rough Cut‘ رليز ٿيو. هيءَ ڪئناڊا، برطانيا، مشرق واسطيٰ، آسٽريليا، ناروي، بلغاريه ۽ ترڪي ۾ پنهنجي فن جو مظاهرو ڪري چڪي آهي. حديقه ڪياني هن وقت لاهور ۾ رهي ٿي.
حوالا
زمرو:1974ع جون پيدائشون زمرو:21 ھين صدي زائفائون ڳائڻيون زمرو:پاڪستان زمرو:پاڪستاني فيميل سنگرز زمرو:پنجابي ماڻهو زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:جيئريون شخصيتون زمرو:راڳ رنگ زمرو:راڳي زمرو:شخصيتون زمرو:نگار اعزاز کٽيندڙ شخصيتون
14 رمضان
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:رمضان
بحرين
مملڪتِ بحرين خليج فارس ۾ واقع هڪ ٻيٽ آهي۔ بحرين خليج فارس ۾ هڪ ٻيٽ تي مشتمل ننڍڙو ملڪ آهي۔ سعودي عرب ڏکڻ ۽ اولهه ۾ آهي ۽ شاهه فهد پل سان بحرين سان ڳنڍيل آهي خليج فارس ۾ اوڀر ۾ قطر آهي۔ قطر ۽ بحرين جي وچ ۾ پل ٺاهڻ جو منصوبو 2008 ۾ شروع ڪيو ويو جيڪو اڃان شروع نه ٿيو آهي۔ هتان جي صدر ٻولي عربي آهي۔
تفصيل
ايراني نار (Arabian Gulf) جو هيءُ آزاد ملڪ، سعودي عرب ۽ قطر جي وچ تي واقع آهي. سرڪاري نالو ”اسٽيٽ آف -بحرين-“ اٿس. هن ملڪ جي پکيڙ 678 چورس ڪلوميٽر آهي ۽ -ان- جي گاديءَ جو هنڌ ”مناما“ (Manama) آهي. سرڪاري -ٻولي- عربي ۽ سڪو ”دينار“ سڏجي ٿو. هتي جو مذهب -اسلام- آهي. هن ٻيٽ جي ڊيگهه 48 ڪ. م (30 ميل) ۽ ويڪر 16 ڪ. م (10 ميل) آهي. هتي جو اوچو -جبل- ”دخان“ آهي، جنهن جي اوچائي 135 ميٽر آهي. آب وهوا -ٿڌي-، ڊسمبر ۽ مارچ مهينن ۾ مينهن پوي ٿو، جڏهن ته سراسري گرميءَ جو پد 19 درجا آهي. هيءُ ملڪ عيسوي سال کان 2000 سال اڳ واپار جو وڏو مرڪز هو. 18 صدي عيسويءَ ۾ خليفي خاندان جي قبضي هيٺ رهيو. هن ملڪ جو 1861ع ۾ -برطانيا- سان دفاعي معاهدو ٿيو. 1971ع ۾ -آزادي- حاصل ڪيائين ۽ 1973ع ۾ پارلياماني نظام قائم ڪيو ويو. ملڪ جو وڏو سربراهه ”-امير-“ آهي، جيڪو وزيرن کي مقرر ڪندو آهي؛ جڏهن ته سمورن وزيرن جو سربراهه وزيراعظم هوندو آهي. هيءُ ملڪ قدرتي وسيلن سان مالامال آهي. هتي -تيل- جا وڏا ذخيرا، قدرتي گئس، چن جو -پٿر- ۽ جپسم وڏي تعداد ۾ ملي ٿو. -ان- کان سواءِ هتي -تيل- صاف ڪرڻ ۽ جهازن جي مرمت جا ڪارخانا پڻ آهن. هن وقت -بحرين- -تيل- جي واپار، بئنڪنگ ۽ تجارت جو وڏو مرڪز آهي.
پڻ ڏسو
شاهه بحرين
زمرو:ايشيا ۾ ملڪ زمرو:ملڪ
الاھي سڏ
هيءُ ڪتاب اُڌارام ڀوپتراءِ واسواڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب ۾ 40 صفحا آهن. رامچند نيڀراج، هن ڪتاب جو ڇاپو پهريون، شڪتي جاب پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1932ع ۾ ڇپايو.
ٿر جي قدرتي ورهاست
تاريخ ريگستان جي ليکڪ رائچند هريجن ٿر جي ريگستان جا اٺ قدرتي ڀاڱا ڄاڻايا آهن. اڳتي هلي هن علائقي ۾ طبعي تبديلين کي نظر ۾ رکندي، ليکڪ ۽ شاعر حاجي محمد “ حاجن ” دَل ، پنهنجي شاعري جي ڪتاب  ”ٿر وڏو وستار“ ۾، هاڻوڪي ٿر جي ڏهن قدرتي ڀاڱن جو ذڪر ڪيو آهي، جيڪي هن علائقي جي هاڻوڪين طبعي حالتن موجب صحيح لڳن ٿا. انهن علائقن ۾، وڻن جي قد، وڻن جي انگ، پاڻي جي ذائقي، کوهن جي اونهائي وغيره جي فرق کي نظر ۾ رکندي، انهن کي الڳ الڳ ڀاڱن ۾ ورهايو آهي. اهي ڏهه ڀاڱا هي آهن.
حوالا
زمرو:ٿر زمرو:جاگرافي
17 ڊسمبر
وفات
2002ء، محمد حميد الله جيڪسن ول، فلوريڊا، آمريڪا
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:ڊسمبر
56ع
ڊسمبر
زمرو:56ع
ڀٽائي ڪالوني
ڀٽائي ڪالوني ڪراچي، سنڌ، پاڪستان جي ڪورنگي ٽائون جو هڪ علائقو آهي هتي سنڌي، اردو، پنجابي ۽ پشتو ڳالهائيندڙ قومون آباد آهن.هتي اڪثريت ۾ مسلمان رهن ٿا.هتي بوهري ،احمدي، عيسائي ۽ هندو به رهندا آهن.ڀٽائي ڪالوني ڪورنگي ڪريڪ ڪنٽونمينٽ بورڊ جي هيٺ اچي ٿو.هن کي اي کان ايچ تائين سيڪٽرن ۾ تقسيم ڪيو ويو آهي ڀٽائي ڪالوني کي ڪورنگي ڪراسنگ بہ چيو ويندو آهي. هي ٽن وڏن رستن سان جڙيل آهي جيڪي صدر بازار، ڪورنگي، لانڍي ۽ پي ايف ڏانهن وڃن ٿا. زمرو:سنڌ جي جاگرافي زمرو:ڪراچي جا گردونواح
736ع
ڊسمبر
زمرو:736ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
ارباب ڇڄڙو
اداڪار ۽ ليکڪ ارباب ولد محمد صديق ڇڄڙو 4 جون 1954ع ڌاري ڳوٺ مورچوي تعلقي موري ضلعي نوشهري فيروز ۾ ڄائو. پرائمري تعليم ڳوٺ جي اسڪول مان ۽ مئٽرڪ نوان جتوئي مان پاس ڪيائين، وڌيڪ تعليم حاصل ڪري نه سگهيو. ان کان پوءِ غريب ماڻهن جي حالتن کي اسٽيج تان پيش ڪرڻ جي خيال سان مشهور اسٽيج ڊراما نگار استاد محمد صديق پرهياڙ کان اداڪاري جي سکيا ورتائين. هن وقت تائين سوين اسٽيج ڊرامن ۾ ڪم ڪري چڪو آهي. کيس ڪيترا انعام به مليا آهن. سندس ڊرامي ”اڳيان ڏوڪر پٺيان جوڪر“ تمام گهڻي مقبوليت ماڻي، هن جا ڪجهه ڊراما مختلف سنڌي چينلن تان به هلي چڪا آهن.
حوالا
زمرو:شخصيتون زمرو:سنڌي شخصيتون زمرو:ڊراما
اجتماعي تنقيد
اجتماعي تنقيد (Collective Criticism) تنقيد جو هي قسم ”ادب برائي ادب“ جي نقطہ نظر جي تابع آهي، هن قسم جي تنقيد سان لاڳاپيل نقاد، ادب ۽ سماج جي لاڳاپن جو ڇيد ڪندا ۽ ان کي ڏسڻ جي ڪوشش ڪندا آهن تہ سماج علم ادب تي ڪيتري قدر اثر انداز ٿيو آهي ۽ علم ادب سماج تي ڪھڙا مثبت اثر ڇڏيا آهن. ان کان سواءِ اهو اندازو پڻ لڳائي سگهبو آهي تہ اهي ڪھڙيون مجبوريون آهن، جن جي ڪري علم ادب، فقط ۽ فقط سماج جي ترجمانيءَ جي حيثيت تائين محدود ٿي ويو آهي.
15 رمضان
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:رمضان
نوري سالن
نوري سال خلائي فاصلو ماپڻ لاءِ ڊيگھ ماپڻ جو ھڪ يونٽ آھي. ھڪ نوري يا روشني جو سال 9.5 ٽرلين ڪلوميٽرن يا 5.9 ٽرلين ميلن جي برابر آهي.
ميڪانيات
ميڪانيات(انگريزي ۾ Mechanics )فزڪس جي هڪ شاخ آهي جنهن ۾ قوت،ذرن ء جسم جي حرڪت جي ڳاله ڪئي وڃي. زمرو:طبيعيات جون ذيلي شاخون
1733ع
ڊسمبر
زمرو:سال
عمران اسماعيل
عمران اسماعيل سنڌ جو ٽيٽيھون گورنر ، اڳواڻو صوبائي اسيمبلي جو ميمبر، سياستدان ۽ ڪاروباري شخصيت آھي جيڪو پھرين جنوري 1966 تي ڪراچي ۾ پيدا ٿيو.
زندگي جو احوال
جن ڪنٽونمينٽ پبلڪ اسڪول، ڪراچي مان مئٽرڪ پاس ڪري گورنمينٽ ڪامرس ڪاليج، ڪراچي ۾ داخل ٿيو. جتان ھن انٽر جو امتحان پاس ڪيو. پوء اٽلي مان چمڙي جي ٽيڪنالاجي ۾ بيچلر جي ڊگري حاصل ڪرڻ لاءِ ويو پر اتي موسيقي سکڻ ۾ دلچسپي ورتائين ۽ ڊگري وٺڻ کان سواءِ پاڪستان موٽي آيو. 1918 ۾ اخبارن ۾ اھا خبر بہ ھلي تہ ھن ڪنھن بہ يونيورسٽي مان گريجوئيشن پاس نہ ڪئي آھي. 8218 ۾ پاڪستان جي اليڪشن ڪميشن سامھون ھن جي پيش ڪيل رڪارڊ مطابق بہ ھن جي وڌ کان وڌ تعليم انٽر تائين ظاهر ڪيل آهي. ھي ڪاروباري ماڻهو پڻ آهي. کيس جوس جي ھڪ فئڪٽري آھي. 2010 ۾ ھن تي چاليھ لکن جي غبن جو ڪيس داخل ٿيو ھيو ھن جو شمار پاڪستان تحريڪ انصاف جي باني ميمبرن ۾ ٿئي ٿو. اپريل 2015 ۾ ڪراچي جي اين اي 246 واري قومي اسيمبلي جي تڪ تان ننڍي چونڊ ۾ پاڪستان تحريڪ انصاف جي ٽڪٽ تي اليڪشن م حصو ورتو پر کيس ايم ڪيو ايم جي ڪنور نويد جميلھٿان شڪست آئي. کيس 24821 ووٽ مليا. 2018 ۾ صوبائي اسيمبلي جي تڪ نمبر 111 تان چونڊ کٽي سنڌ اسيمبلي جو ميمبر ٿيو. 6 آگسٽ 2018 م کيس گورنر سنڌ طور نامزد ڪيو ويو. . 13 آگسٽ تي سنڌ اسيمبلي جي ميمبر طور قسم کنيو. 23 آگسٽ تي کيس گورنر سنڌ مقرر ڪيو ويو.27 آگسٽ تي سنڌ اسيمبلي جي رڪنيت تان استعيفا ڏنائين ۽ بطور گورنر قسم کنيائين.
حوالا
زمرو:1966ع جون پيدائشون زمرو:پاڪستاني مسلم شخصيتون زمرو:پاڪستاني ڪاروباري ماڻھو زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:ڪراچي جا سياستدان
19 ڊسمبر
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:ڊسمبر
الاھي نور يا ايشوري جوت
هيءُ ڪتاب خواجه محمد هاشم لعلواڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب ۾ 22 صفحا آهن ۽ قيمت 2 -آنا- آهي. ڇاپو پهريون، مهتاڻي پرنٽنگ ورڪس، حيدرآباد مان سال 1926ع ۾ ڇپيو.
نگھت انتصار ڀٽي
نگھت انتصار ڀٽي Nighat Intisar Bhatti (؛ پاڪستاني سياستدان آهي، جيڪا پھرين جنوري 1966 ۾ پنڊي ڀاٽيان ۾ ڄائي. پاڻ 2013 مسلم ليگ نواز جي ٽڪيٽ تي پنجاب اسيمبلي جي حافظ آباد واري تڪ پي.پي. 107 مان پنجاب اسيمبلي جي ميمبر ٿيڻ لاءِ اليڪشن ۾ بيٺي پر 48,272 کڻڻ باوجود آزاد اميدوار سيد شعيب شاھنواز کان شڪست کاڌائين. 2014 ۾ ٻيھر ننڍي چونڊ bye polls ۾ تحريڪ انصاف جي ٽڪيٽ تي نواز ليگ جي سرفراز خان ڀٽي کي شڪست ڏئي رُڪن پنجاب اسيمبلي چونڊجي آئي ھن 44,033 ووٽ حاصل ڪيا.
حوالا
زمرو:1966ع جون پيدائشون زمرو:پاڪستاني عورت سياستدان زمرو:پنجاب جا سياستدان زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:جيئريون شخصيتون زمرو:ميمبر پنجاب اسيمبلي
اجتماعيت
اجتماعيت (Collectivism) اشتراڪيت جي اصول مطابق زمين، سرمائي، دولت ۽ پيداوار جي ٻين ذريعن کي قومي ملڪيت بنائڻ جو نظريو. هي ملڪيت جو نظريو، رياستي، صوبائي يا بلدياتي سطح تي ٿي سگهي ٿو. هن اصطلاح کي پھريون ڀيرو روسي انقلابي يونين استعمال ڪيو. 1880ع ۾ هادري (فرانس) جي مقام تي هڪ ڪانگريسي اجتماع جو پروگرام رکيو ويو ۽ مطالبو ڪيو ويو تہ پيدائشِ، دولت جي سموري پيداوار ۽ وسيلن کي رياست جي ملڪيت قرار ڏنو وڃي تہ جيئن ماڻهن کي پنھنجي اجتماعي محنت جو ڦل ملي. ’اجتماعيت‘ کي ’اشتراڪيت‘ جي هم معنى بہ سمجهيو ويو آهي. هارين جو هڪ ٽولو ملي پنھنجي زمين ۾ گڏيل طور ڪاشتڪاري ڪندو آهي، زراعت جا اوزار ۽ مال متاع بہ گڏيل هوندو آهي. رڳو رهڻ لاءِ جڳھ ۽ پالتو جانور سندن ذاتي ملڪيت هوندا آهن. زراعت جي منافعي ۾ سندن ڪمن، محنت جي نوعيت ۽ تناسب کي مد نظر رکي هر ڪنھن کي حصو ڏنو ويندوآهي. 1929ع ۾ اسٽالن هن نظام کي روس ۾ رائج ڪيو ۽ 1955ع کان ان کي اجتماعي زراعت جو رواج ڏنو ويو.
انصاري
مديني منوره جي انصارن مان آهن، هي به محمد -بن قاسم- سان گڏ آيا هئا ۽ سنڌ ۾ -آباد- ٿي ويٺا. -ايس- صادق علي ڪتاب ”سنڌ، -بلوچستان- ۽ -افغانستان- جون مسلمان قومون“ صفحي 63 تي لکي ٿو ته عرب جي شيخن مان جريمه پاڙي مان -انصاري- آهن ۽ سپيا به -انصاري- آهن. ڪن روايتن موجب -انصاري-، حضرت ايوب -انصاري- (خالد ابن زيد) جي اولاد، الخضراج قبيلي مان آهن، -جن- نبي صلعم -جن- جي مدد ڪئي هئي، -جن- مان حضرت ابو ايوب النجار خزرجيءَ کي ممتاز حيثيت هئي، -جن- کي -انصار- (مددگار) چيو ويو، جيڪي بعد ۾ -انصاري- (غير قريش) سڏجڻ لڳا. حضرت ابو ايوب جي اولاد مان مخدوم محمد مراد -انصاري- سيوهڻ ۾ رهندو هو، جنهن جو شجرو هن ريت آهي: محمد مراد -انصاري- (مخدوم هاشم ٺٽوي جا شاگرد) -بن- حافظ محمد يعقوب -بن- محمود عرف حافظ ممون -بن- حاجي عبدالرحمان شهيد -بن- عبدالرحيم -بن- محمد انس -بن- عبدالله -بن- محمد جابر -بن- محمد خالد -بن- مالڪ -بن- ابو عوف -بن- حسان -بن- سالم -بن- الشعت -بن- مت -بن- ثعليه -بن- جنيد -بن- مقدوم -بن- شرجيل -بن- اشعت -بن- مت ايوب -بن- خالد -انصاري- خزرجي (وفات 52هه قسطنطنيه).
حوالا
زمرو:سنڌ جون ذاتيون
ٽرانسپيرنسي انٽرنيشنل
thumb|280px|ٽرانسپيرنسي انٽرنيشنل thumb| ٽرانسپيرنسي انٽرنيشنل هر سال 168 ملڪن م ڪرپشن خلاف هلندڙ ڪوششن ۽ انهن جي نتيجن تي ٻڌل رپورٽ جاري ڪندي آهي.
57ع
ڊسمبر
زمرو:57ع
زمان ٽائون
زمان ٽائون ڪراچي، سنڌ، پاڪستان جي ڪورنگي ٽائون جو هڪ علائقو آهي هتي سنڌي، اردو، پنجابي، پشتو ڳالهائيندڙ قومن جا ماڻهو رهن ٿا.هتي اڪثريت ۾ مسلمان آباد آهن. زمان ٽائون هڪ وڏو علائقو آهي جنهن کي اوڀر کان ڪورنگي انڊسٽريل ايريا ڏکڻ کان ڪلو چوڪ ۽ اولھہ کان ڪورنگي نمبر ٽي لڳي ٿو.
حوالا
زمرو:ڪراچي جا گردونواح
737ع
ڊسمبر
زمرو:737ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
جيئي سنڌ قومي محاذ
جيئي سنڌ قومي محاذ (انگريزي: Jeay Sindh Qoumi Mahaz مخفف: جسقم) سنڌ جي هڪ سياسي جماعت آهي، جيڪا پاڪستان کان سنڌ جي آزادي لاءِ جدوجهد ڪري رهي آهي. هي تنظيم جي ايم سيد جي وفات کانپوءِ 1995ع ۾ جوڙي وئي.
بنگلاديش
بنگلاديش ڏکڻ ايشيا جو اهو ملڪ آهي، جنهن جي تقريباً هر پاسي کان هندستان آهي. پر ڏکڻ اوڀر ۾ هن جو ڪجهه حصو برما ۽ خليج بنگال سان لڳي ٿو جتي گنگا ،برھمپترا ۽ ميگھنا ندين جون ڊيلٽائون پڻ واقع آھن جن جي ڪري اڪثر ملڪ جو چڱو حصو ٻوڏ جو شڪار رھندو آھي. . بنگلا ديش هن وقت سارڪ ۽ او آئي سي جو رڪن آهي.
جيئي سنڌ قومي محاذ
جسقم جو قيام
جي ايم سيد جي وفات کان پوءِ الڳ الڳ ڪم ڪندڙ تنظيمن، جسقم جي نالي ۾ هڪ اتحاد جوڙيو. جي ايم سيد جي وفات ڌڙن ۾ ورهايل تحريڪ کي جسقم جي نالي ۾ گڏ ڪيو، ۽ عبدالواحد آريسر ان جو پهريون چيئرمين مقرر ٿيو. اهو اتحاد صرف 5 سال ئي هلي سگھو.
جسقم ۾ بحران
2000ع، اتحاد جي پنج سالن بعد شفيع برفت ۽ سندس ساٿين جسقم کان اڳ ٿي، جسمم ٺاهي. عبدالواحد آريسر، بشير احمد قريشي تي الزام هنيو ته هو پاڻ مرادو پارٽي جو اڳواڻ ٿي ويٺو آهي، ۽ پارٽي جي ادارن جي فيصلن کي اهميت نٿو ڏي، 2006ع ۾ آريسر جسقم ڇڏي جسقم (ا) جوڙي. 2010ع ۾ جسقم جو جنرل سيڪريٽري صفدر سرڪي پڻ جسقم ڇڏي جيئي سنڌ تحريڪ جوڙي.
بنگلاديش
تاريخ
بينگال تاريخ ۾ اوڀر بينگال (موجوده بنگلاديش) ۽ انڊيا جي رياست اولھ بنگال تي مشتمل علائقو ھيو. جنھن ۾ اوڀر بينگال ٻيلن تي مشتمل علائقو ھيو جنھن ۾ قبيلائي نظام ۾ شڪار ۽ کاڌو گڏ ڪندڙ ماڻھو رھندڙ ھيا ۽ اھو خطو ھندوستان جي اتر اوڀر واري ٻيلن تي مشتمل سرحد طور سڃاتو ويندو هو. ان جي ڀيٽ ۾ اولھ بينگال ۾ رياستون وجود ۾ اينديون رھيون. جن ۾ ٻڌن جو پالا خاندان جو راڄ ۽ برھمڻن جو سينا گھراڻي جو راڄ پڻ شامل آھن. مسلمان پھريون ڀيرو دھلي سلطنت جي قائم ٿيڻ بعد فتحون ڪندا ھتي پھتا. انھن ۾ افغاني، ايراني ۽ ترڪ شامل ھيا جن شروعاتي مسلمان رياستون اولھ بينگال ۾ قائم ڪري ورتيون. پر مسلمانن جي باقائده طاقتور حڪومت مغل خاندان جي اڪبر بادشاهه جي دؤر ۾ قائم ٿي پر مقامي آبادي غيرمسلم ھئي جيڪا سورھين صدي ۾ مسلمان صوفي بزرگن جي تبليغي ڪم ۽ مسلمانن جي دؤر ۾ اوڀر بينگال جي معاشي پائداري جي ڪري آبادي جو وڏو حصو اسلام ۾ داخل ٿي ويو.. . يورپين مان سڀ کان اول ھتي پورچوگيز 1517 ۾ پھتا جن کان پوء ڊچ 1602 ۾ ھتي اچڻ شروع ٿيا، 1650 ۾ انگريز ، 1690 ۾ فرانسيسي ۽ 1755 ۾ ڊينمارڪ جا ڊين ھتي اچڻ شروع ٿيا. پر انھن مان انگريز ھتي قابض ٿي حڪومت ٺاهڻ ۾ ڪامياب ٿي ويا اھڙي طرح 1757 کان 1857 تائين ايسٽ انڊيا ڪمپني ھتي حڪومت ڪئي ۽ 1857 کان 1947 تائين برطانوي سرڪار سڌوسنئون حڪومت ڪئي. ھن خطي ۾ اوڻويھين صدي ۾ مسلمانن ۾ ٻہ مذھبي تحريڪون زور سان ھليون جن ۾ فرائضي تحريڪ ۽ سيد احمد شھيد کان متاثر ٿيل طريقه محمديه  شامل ھيون. 1947ع ۾ هندستان جي ورهاڱي وقت اوڀر بنگال (هاڻوڪو بنگلاديش) پاڪستان جو حصو بڻيو. ان وقت اوڀر پاڪستان جي نالي سان سڃاتو ويندو هو. 1970ع ۾ عام چونڊون ڪرايون ويون، جنهن ۾ شيخ مجيب الرحمان جي اڳواڻيءَ ۾ عوامي ليگ سموري اوڀر پاڪستان جون 97 سيڪڙو نشستون کٽي وئي. ان وقت اوڀر پاڪستان جي آبادي پاڪستان جي ڪل آبادي جو 55 سيڪڙو هئي. عوامي ليگ واضع اڪثريت سان وفاقي حڪومت ٺاهڻ جيتري ڪاميابي ماڻي ورتي هئي. پر ان وقت جنرل يحي خان واري فوجي حڪومت مجيب الرحمان تي ڇھ نقطن واري پروگرام تي نظرثاني ڪرڻ جو زور رکيو ۽ ھو ايئن ڪرڻ لاء راضي نه ٿيو جنھن تي معاملا بگڙي ويا. اقتدار نہ ملڻ جي ڪري تحريڪ شروع ٿي وئي جنھن کي طاقت جي استعمال سان چيڀاٽڻ لاء فوجي ايڪشن شروع ٿيو نتيجي ۾ ھزارين ماڻھو مارجي ويا ۽ فوجي ايڪشن دوران فوج تي ھزارين عورتن جي لڄالٽ جا الزام پڻ لڳا جن جي تصديق پڻ ٿي. ان طاقت جي استعمال تي عوامي ليگ جي قيادت آزادي جي تحريڪ شروع ڪئي ۽ ان گھرو ويڙھ دوران انڊيا بنگالي عوام جي مدد ۾ مداخلت ڪندي پاڪستان سان جنگ جي شروعات ڪئي جنھن جي نتيجي ۾ 1971 ۾ مجيب الرحمان جي قيادت ۾  بنگلاديش جي آزاديءَ جي راھ ھموار ٿي وئي ۽ ھي ملڪ وجود ۾ آيو جنھن کي جلد ئي پوري دنيا ۾ تسليم ڪيو. درياءِ گنگا ۽ برهم پترا بنگلاديش ۾ دريائي ٽڪور ٺاهي خليج بنگال ۾ ڇوڙ ڪن ٿا. بنگلاديش جي سياسي حالت پاڪستان وانگر آهي جتي فوج اقتدار ۾ ايندي رھندي آھي. 1975 ۾ فوجي بغاوت ۾ مجيب الرحمان جي حڪومت جو خاتمو ٿيو جيڪو پاڻ بہ پنھنجي خاندان سميت مارجي ويو. ان بعد بنگلاديش نيشنلسٽ پارٽي ملڪ ۾ غالب پارٽي رھي.بعد ۾ عوامي ليگ ٻيھر اقتدار ۾ اچي وئي.
جيئي سنڌ قومي محاذ
آزادي مارچ
23 مارچ 2012ع، قرارداد پاڪستان واري ڏينهن جسقم جي ڪارڪنن هڪ ريلي ڪڍي جنهن کي آزادي مارچ چيو ويو، جنهن ۾ ڪارڪنن قرارداد پاڪستان خلاف نعرا هنيا. جسقم جي تڏهوڪي چيئرمين بشير احمد قريشي اتي سنڌ جي آزادي جو اعلان ڪيو ۽ اردو ڳالهائيندڙن کي چيو ته اهي سنڌ جو حصو ٿين.
بنگلاديش
آبادي
ھن ملڪ جي آبادي لڳ ڀڳ 25 ڪروڙ آهي جنھن جو 83 سيڪڙو مسلمان ۽ 16 سيڪڙو ھندو آھن. ھن ملڪ ۾ انڊونيشيا ، پاڪستان ۽ ڀارت کان پوء مسلمانن جو دنيا ۾ سڀ کان وڏو ملڪ آھي. ھن ملڪ جو سرڪاري مذھب پڻ اسلام آھي. مسلمانن جي ملڪن ۾ سڀ کان گھڻا ھندو ھن ملڪ ۾ رھن ٿا. مسلمانن جي اڪثريت سني اسلام جي حنفي فقه سان تعلق رکندڙ آهي. ھندن جي اڪثريت جو تعلق شيڊول وارين ذاتين سان آهي جن کي ماضي ۾ اڇوت يا ھريجن (خدا جا ٻچا) سڏيو ويندو هو. مٿين طبقي جا ھندو 1947 ۾ انڊيا جي رياست اولھ بينگال ھجرت ڪري ويا.
آتم ڪٿا جي نالي ۾
هيءُ ڪتاب، سنڌي ٻوليءَ جي مشهور اديب ۽ عالم موتي لال جوتواڻيءَ جي آتم ڪهاڻي آهي، جيڪا 1994ء ۾ دهليءَ (ڀارت) مان ڇپجي پڌري ٿي. هن ڪتاب ۾ ليکڪ زندگيءَ جي لاهن چاڙهن جا تجربا، جيڪي کيس پيش آيا، سي جيئن جو تيئن بيان ڪيا آهن، ۽ ائين ئي آتم ڪهاڻيءَ جي صورت ۾ ڇپيا ويا آهن. هن آتم ڪٿا ۾ تاريخي، ثقافتي، ادبي، تنقيدي ۽ سياسي پهلو شامل آهن. زمرو:ڪتاب
بنگلاديش
خارجي ڳنڍڻا
زمرو:ايشيا ۾ ملڪ زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون زمرو:ملڪ
جيئي سنڌ قومي محاذ
اڳواڻ
بشير احمد قريشي 1998ع کان سندس وفات 2012ع تائين جسقم جو چيئرمين رهيو، هي سڪرنڊ لڳ، 54 سالن جي عمر ۾ پراسرار نموني وفات ڪري ويو.هن جو مکيه آخري سياسي پروگرام 23 مارچ 2012ع ۾ ڪراچي ۾ ڪيل آزادي مارچ هو.
صنعان خان قريشي
بشير احمد قريشي جي وفات کان پوءِ سندس وڏي پٽ صنعان خان قريشي کي پارٽي جو اڳواڻ مقرر ڪيو ويو. هن کي چيئرمن مقرر ڪرڻ کي ڪيترائي تنقيدنگار بادشاهت جي علامت ڪوٺين ٿا، ۽ خانداني سياست کي سيد جي نظريي جي خلاف قرار ڏين ٿا.
حوالا
زمرو:پاڪستان جون عليحدگي پسند تحريڪون زمرو:پاڪستان ۾ سياسي پارٽيون
آتم ڪٿا (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب 1932ء ۾ ڇپجي پڌرو ٿيو، جيڪو اصل ۾ گجراتي ٻوليءَ ۾ مهاتما گانڌيءَ جي لکيل آتم ڪهاڻيءَ جو سنڌيءَ ۾ ترجمو آهي، جو اين. آر. ملڪاڻيءَ ”آتم ڪٿا مهاتما گانڌيءَ، (ستيه جا پريوگ يا سچ جا تجربا) جي نالي سان ٻن ڀاڱن ۾ ترجمو ڪيو هو، جنهن جو ٻيو ڇاپو 1938ء ۾ ڇپيو هو. هن آتم ڪٿا جا پنج ڀاڱا يا باب آهن. پهرئين باب ۾ جنم، ٻالڪپڻ،شادي،اسڪولي زندگي، پيءُ جي وفات، ولايت جي تياري، بئريسٽريءَ جي تعليم جو ذڪر آهي. ٻئي ۽ ٽئين باب ۾ ڏکڻ آفريڪا جا آزمودا، ڪرستانن سان دوستي، هندستانين سان ويڌن، نتال انڊين ڪانگريس، هندستان موٽ، ڪانگريس ۾ شرڪت، گوڪل سان ملاقات ۽ وري آفريڪا ڏانهن موٽ جو بيان آهي. چوٿين ۽ پنجين باب ۾ انگريزن سان واسطيداري، هندستانين سان زيادتين، سياست ۾ حصي،ستياگره، بک هڙتال، جنگ، وڪالت جون يادون، شانتيڪن، مزدورن جا سنٻنڌ، هندو مسلم ايڪتا، کاڌي جي تحريڪ، قطع تعلقات ناگپور ڪانگريس جي عدم تعاون هلچل جو تفصيلي بيان آهي. هن ڊيمي سائيز آتم ڪٿا جي ٻنهي ڀاڱن جا 702 صفحا آهن. پهريون ڇاپو گوبندرام ڀوپت راءِ واسواڻيءَ شڪتي جاب پرنٽنگ پريس حيدرآباد سنڌ مان ۽ ٻيو ڇاپو هيرانند ڪرمچند هندستان پرنٽنگ ورڪس ڪراچيءَ مان ڇپائي پڌرو ڪيو هو.
حوالا
زمرو:ڪتاب
ارباب حاجي خميسو ميمڻ
ارباب حاجي خميسو ميمڻ تعلقي ميرپور بٺوري جي دڙي ڳوٺ جو ويٺل هو. 1870ع ڌاري ڄائو هو. تعليم پوري پُني هُيس. ڪيترائي سال ڊسٽرڪٽ لوڪل بورڊ ڪراچيءَ جو ميمبر رهيو. ڪجھ وقت لاءِ بمبئي ليجسليٽو ڪائونسل تي ميمبر به چونڊيو ويو. 27 رمضان 1347هه/17 فيبروري 1929ع ڌاري وفات ڪيائين.
حوالا
زمرو:سنڌي شخصيتون
ڪارونجهر جا تاريخي ماڳ
ليکڪ مشڪور ڦلڪاري، پنهنجي ڪتاب ”ٿر جي لوڪ ڏاهپ ۽ سائنس“ ۾ ڪارونجهر جبل واري علائقي جي 108 تيرٿ ۽ تاريخي ماڳن جو ذڪر ڪيو آهي، جن مان ڪجهه جا نالا هي آهن.
جيڪڏهن جديد بنيادن تي هنن جاين تي تفريحي سهوليتون ڏنيون وڃن ته، سياحت ذريعي پڻ هن علائقي ۾ خوشحالي آڻي سگهجي ٿي. وسڪاري کان پوءِ هتي ڪيترن ئي قسمن جون قيمتي جڙي ٻوٽيون پڻ پيدا ٿين ٿيون. تازو کوجنا کان پوءِ اهو ظاهر ٿيو آهي ته، سڄو ڪارونجهر جبل هڪ اعليٰ ۽ اتم قسم جي سنگ مرمر (گرينائيٽ ) جو ٺهيل آهي. ڪجهه سالن کان هتي چيني مِٽي جا ذخيرا به لڌا ويا آهن. ڪارونجهر جي ڏکڻ ۾ رڻ ڪڇ آهي. انهي پاسي لوڻ جا سن (ڍنڍون) به آهن. زرخيزي ۽ ساوڪ جي لحاظ کان مشهور وادي ڪاسبو به هن علائقي ۾ آهي. انهي کان سواءِ هن علائقي ۾ ڪارونجهر جي سلسلي جون ڪجهه ڌار ننڍيون ۽ وڏيون ٽڪريون ۽ ٽڪر مختلف ڳوٺن جي ڀر ۾ پڻ موجود آهن. انهن مان ڪجهه ٽڪرين جا نالا هي آهن.
حوالا
زمرو:ٿر زمرو:جاگرافي
16 رمضان
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:رمضان
22 جون
حوالا
زمرو:جون زمرو:سال جا ڏينهن
58ع
ڊسمبر
زمرو:58ع
خيرپور تعلقو
خيرپور تعلقو پاڪستان جي صوبي سنڌ جي سکر ڊويزن جي ضلعي خيرپور جو هڪ تعلقو آهي جنھن جو صدر مقام خيرپور شھر آھي جيڪو ضلعي ھيڊ ڪوارٽر پڻ آهي.
ديھون
خيرپور تعلقي ۾ 43 ديھون واقع آهن.
حوالا
زمرو:خيرپور ۾ گُنجان آباديون زمرو:سنڌ جا تعلقا
اچار
380px|thumb|1. Nose; 2. Lips; 3. Teeth; 4. Palate; 5. اچار (Pronuncation) هر ٻوليءَ جي لفظن جا پنهنجا مخصوص اچار هوندا آهن، جن جو تعلق وينجن توڙي سر وارن آوازن (vowels) جي ادائگيءَ سان هوندو آهي. سنڌي ٻوليءَ جي ڪيترن آوازن جا اچار غير سنڌي نہ ڪڍي سگهندا آهن، جيئن ڳ، ڄ، ڃ وغيره. ساڳيءَ ريت عام سنڌي ماڻهو عربيءَ جي ض، ظ، ذ، ص، ث وغيره جا اچار درست طور ادا نہ ڪري سگهندو آهي. سنڌي ٻوليءَ جي لفظن جي ادائگيءَ وقت ڪيترا ماڻهو اعرابن جو گهٽ استعمال ڪندا آهن ۽ لفظن جي وچ ۾ يا آخر ۾ اکرن کي ساڪن ڪري ويندا آهن. مثلاً ”سَڌَ“ کي ”سَڌۡ“ چوندا يا ”هُنَ“ کي ”هُنۡ“ وغيره، خاص ڪري اردو ۽ سرائيڪي ڳالهائيندڙ اعرابن ۽ ’ء‘ (همزي) جو گهٽ استعمال ڪندا آهن. اهي سنڌيءَ جا اچار آهن، جن جي ادائگي خاص نموني ٿئي ٿي.
738ع
ڊسمبر
زمرو:738ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
قيوم آباد
قيوم آباد ڪورنگي ٽائون جو مضافاتي علائقو آهي.
آبادي
هتي هزاري وال، پنجابي، پشتو، سنڌي، بلوچ سرائڪي ۽ اردو قومن جا ماڻهو رهن ٿا.ڪورنگي ٽائون جي آبادي هڪ ملين آهي.
قيوم آباد ۾ پهريان صرف هزاري وال ۽ عيسائي رهندا هئا پر وقت سان هتي آبادي ۾ اضافو ٿيو ۽ ٻيون ٻوليون ڳالهائڻ وارا ماڻهو اچي هتي وسڻ لڳا.هتي اڪثريت ۾ مسلمان سني ۽ مسلمان ديوبندي رهن ٿا.هتي هر پاڙي ۾ ٻہ مسجدون آهن ڪافي پرائيويٽ اسڪول بہ آهن.
تاريخ
قيوم آباد پهرين بوٽبيسن جي نالي سان مشهور هو هتي جي مضافاتي علائقن جا ماڻهو حجرت ڪري آزاد ڪالوني ۾ 1965 جي ڏهاڪي ۾ وڃي آباد ٿيا.آزاد ڪالوني جناح اسپال جي ويجهو آهي. زمرو:ڪراچي جا گردونواح
نئيگ ماٿري
thumb|نئيگ ماٿري نئيگ ماٿري انگريزي (Naig Valley) سنڌ پاڪستان جي کيرٿر جابلو سلسلي ۾ واقع ماٿري آهي جيڪا ڄامشورو ضلعو، سيوهڻ شريف تعلقو جي سيوھڻ شريف کان 45 ڪلوميٽرن جي مفاصلي تي اولهه ڏکڻ ۾ آهي. ميءُ ماٿري ڀت جبل ۽ بڊو جبل ۾ گهيريل آهي. نئي نئيگ هن وادي ۾ وهي ٿي جنهن ڪري ماٿري ۽ ڳوٺ نئيگ شريف تي نالو پيو. هتي پاڻي تي هلندڙ جنڊ پڻ آهي. ماٿري ۾ کجي، پپر ۽ ٻيا وڻ آهن جنهنڪري وادي خوبصورت نظر اچي ٿي. هت لکمير دڙو آهي جيڪو اين. جي. مجمدار موجب ڪنجهي جي دور(اٽڪل 6000-7000)جو آهي سو مقامي طور لکمير جي ماڙي سڏجي ٿو. ماٿري ۾ ٻڌمت جو ٺلھ، مائي روهيءَ ۽ سيد قمبر علي شاھ جون مزارون آهن. هتان صوفين، سناسين ۽ جوڳين جو تمام قديم رستو نڪري ٿو جيڪو لاهوت لامڪان ۽ هنگلاج تائين وڃي ٿو. لاهوتي هتان پيادل لاهوت ويندا آهن.
حوالا
زمرو:سنڌ
محمد عثمان ميمڻ
محمد عثمان ميمڻ (انگريزي: Muhammad Usman Memon) سنڌ ۾ جنم وٺندڙ سنڌي ٻولي جو مشهور شاعر، ڪهاڻيڪار ۽ ناٽڪ نويس آهي. سندس ڪيترائي ڪتاب شايع ٿيل آهن.
زندگي جو احوال
ممحمد عثمان ميمڻ دادو ضلعو هاڻ ڄامشورو ضلعو جي سيوهڻ تعلقو جي بوبڪ شهر ۾ محمد بچل ميمڻ جي گهر ۾ پهرين اپريل 1952ع تي پيدا ٿيو. سندس خاندان بعد ۾ لڏپلاڻ ڪري دادو شهر ۾ رهائش پذير ٿيو.
تعليم
عثمان ميمڻ پرائيمري ۽ مذهبي تعليم دادو جي هڪ مدرسي ۾ حاصل ڪئي. هن عربي ۽ فارسي ٻوليءَ جي تعليم دارالفيوز دادو مان حاصل ڪئي. مئٽرڪ گورنمينٽ پائلٽ هاءِ اسڪول دادو منجهان ڪيائين. جڏهن تہ انٽر سائنس جو امتحان جامعه مليہ ڪاليج ملير مان پاس ڪيائين.
ادبي خدمتون
محمد عثمان ميمڻ لکڻ جي شروعات 1975ع ۾ ڪئي. هن شاعري سان گڏ ڪهاڻيون ۽ ڊراما لکيا. سندس شاعري ۽ ڪهاڻيون سنڌي ٻوليءَ جي معياري رسالن ۾ شايع ٿيون. هيءُ پاڪستان ٽيليويزن ڪراچي سينٽر تي اسڪرپٽ ايڊيٽر رهيو جنهن دوران سندس ڊراما پڻ نشر ٿيا. هن جو پي ٽي وي ڪراچي سينٽر تان "پسي ڳاڙها گل" ء "چريو" ٽيليڪاسٽ ٿيا. ان کان پوءِ عثمان ميمڻ جا ڊراما سنڌي جي نجي چئنلن ڪي ٽي اين ۽ سنڌ ٽي وي تان 2005ع ۾ نشر ٿيڻ لڳا. هن جي شاعري ۾ رهنمائي سنڌ جي سدا حيات شاعر استاد بخاري ڪئي. محمد عثمان ميمڻ سنڌي ٻوليءَ جي بااختيار اداري ۾ انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا جو ڊائريڪٽر پڻ رهيو. ان کانسواءِ سنڌي ادبي سنگت شاخ دادو ۽ استاد بخاري اڪيڊمي دادو سنڌ جو بہ گهڻو عرصو ميمبر رهيو. سندس ڊرامن ۽ ڪهاڻين جا موضوع منفرد آهن.
وفات
محمد عثمان ميمڻ 8 ڊسمبر 2021ع تي ڪينسر جي مرض سبب وفات ڪري ويو.
آتم ڪٿائون (ڪتاب)
اديب ۽ نقاد ناز سنائيءَ جو هي ڪتاب سنڌيءَ ۾ ڇپيل پنجن آتم ڪهاڻين جو تنقيدي جائزو آهي. سندس تنقيدي جائزي هيٺ آيل آتم ڪٿائون هيٺيئنءَ ريت آهن:
ناز سنائيءَ هنن آتم ڪٿائن مان سڀ کان وڌيڪ تنقيد سرڪش سنڌيءَ ۽ پروفيسر محمد لائق زرداريءَ جي آتم ڪٿائن تي ڪئي آهي. ڊيمي سائيز جي 220 صفحن تي مشتمل هي ڪتاب پهرين جنوري 2010ء تي سنڌي ساهت گهر حيدرآباد پاران ڇپجي پڌرو ٿيو آهي. جنهن جي قيمت 300 رپيا آهي.
احد
200px|thumb|[[اشھد آڱر]] احد (Only One) خدا جو نالو. سنڌي شاعريءَ ۾ 12 صديءَ دوران ”انا احمد بالله ميمي“ جو اصطلاح مشهور ٿيو. ”احد“ جو هتي مطلب آهي ’هڪ‘. لفظ ”احمد“ مان ”م“ ڪڍڻ سان ”احد“ ٺهي پوندو آهي. احمد نبي سڳوري جو نالو آهي سندن الله سان نسبت جي حوالي سان اهو نڪتو بيان ڪيو وڃي ٿو. صوفين وٽ ”احد احمد پاڻ ۾، وچان ”ميم“ فرق“ (شاھ) وارو تصور وحدت الوجود جو نڪتو آهي.
ٽنڊو جان محمد
ٽنڊو جان مُحمد جو شھر. سنـڌوءَ جي قديم ۽ تاريخي شاخ پُراڻ جي ساڄي ڪپ تي تقريبن اڍائي سو سال اڳ ۾ 1790ع ڌاري ميرن جي اوائلي دؤرِ حڪومت ۾ ٽالپر گھراڻي جي ھڪ املهه ماڻڪ ڪردار، انتهائي سٻاجھي انسان، روحاني درويش ۽ سخيءَ مرد ”سخيءَ مير جان محمد خان ٽالپر “ ٻـڌايو. جيڪو عـدل و انصاف، سخاوت ۽ بھادريءَ جي ڪري ڏيهان ڏيهه ڏاڍو مشھور ھوندو ھو. هي شهر تعلقي ڊگھڙي ضلعي ميرپورخاص سنڌ ۾ آهي.
آتم هار ڀڄناولي (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب چترومل ”نِماڻي“ جو لکيل آهي. هن ڪرائون سائيز ڪتاب ۾ 40 صفحا آهن ۽ قيمت 8 آنا ڄاڻايل آهي. هيمنداس ڏيئو سنگهه، هن ڪتاب جو پهريون ڇاپو، جارج پرنٽنگ پريس، سکر مان ڇپايو.
ٽنڊو جان محمد
حوالا
زمرو:سنڌ جون گُنجان آباديون زمرو:ميرپور خاص ضلعو
سمبارا نيوز
سمبارا نيوز سنڌ جي هڪ مشهور نيوز ويب سائٽ آهي، جيڪا جديد انداز ۾ سنڌي خبرون عوام تائين پهچائيندي آهي، سمبارا نيوز جو بنياد 1 اپريل 2017ع تي وڌو ويو، جنهن جو چيف ايڊيٽر اسد جتوئي آهي، سمبارا نيوز ٺهڻ جو بنيادي مقصد سنڌي عوام ۾ جديد انداز سان خبرون پهچائڻ آهي، سمبارا نيوز نت نت نون طريقن سان خبرن کي عام ۽ سادي طريقي سان عوام تائين پهچائي ٿو، سمبارا نيوز اسد جتوئي جي سربراهي ۾ ڪم ڪري رهي آهي، سمبارا نيوز جي ڪور ٽيم ۾ رافع مورائي ۽ اورنگزيب پريو پڻ شامل آهن.
1735ع
ڊسمبر
زمرو:سال
ارباب حاجي عبدالله
ارباب حاجي عبدالله- نهڙيو پهرين -جنوري- 1949ع تي تعلقي ڏيپلي جي ڳوٺ کيتلاري ۾ ڄائو. 1970ع ۾ سنڌ يونيورسٽيءَ مان گريجويشن ڪيائين. 1980ع کان سياست ۾ شامل ٿيو. 1983ع کان 1984ع تائين ڪلوئي يونين ڪائونسل جو چيئرمئن رهيو. 2000ع وارين مڪاني چونڊن ۾ بنا مقابلي کيتلاري يونين ڪائونسل جو ناظم ٿيو. 2002ع جي عام چونڊن ۾ ننگرپارڪر جي -تڪ- -تان- صوبائي -اسيمبلي- جو ميمبر چونڊيو. اهڙيءَ ريت 2008ع وارين عام چونڊن ۾ به ساڳي ئي -تڪ- -تان- هڪ ڀيرو ٻيهر صوبائي اسيمبليءَ جو ميمبر چونڊيو ويو. 29 فيبروري 2008ع ۾ هڪ روڊ حادثي ۾ وفات ڪري ويو ۽ پنهنجي اباڻي ڳوٺ کيتلاريءَ جي قبرستان ۾ مدفن آهي.
هبل دوربين
هبل دوربین جي بدولت هزارين نيون ڪهڪشائون دریافت
هبل دوربين کي خلا ۾ ڪم ڪندي 28 سال ٿي ويا آهن
۽ هي پنھنجي تجویز ڪيل ريٽائرمينٽ جي عمر کان
گھڻي ڀاڱي عمر گذاري چڪي آهي پر انجي باوجود انجي نئين دريافتن ۾ گهٽتائي ناهي اچي رهي بلڪي ان ۾ روزانو اضافو ٿي رهيو آهي حال ئي ۾ انکي نيو مشن ڏنو ويو جنھن ۾ ان ڪهڪشان جي عظيم جهرمٽن جي ڪشش ثقل کي gravitational lense جي طور تي استعمال ڪري انھن جي پويان اربن نوري سال پري ڪهڪشان جون تصويرون ورتيون آهن
آئنسٽائين جي نظريہ اضافيت سان اسان کي هي معلوم ٿيو آهي تہ وڏي اجزاءَ جي ڪشش ثقل اسپيس ٽائيم ۾ جھڪ پيدا ڪندي آهي جنھن ۾ گذرندي روشني بہ جھڪ کائي ويندي آهي اوهان کي ياد هوندو تہ عدسا بہ ان اصول تي ڪم ڪندا آهن تہ اهوئي روشني کي جھڪ ڏيندا آهن جنھن سان روشني هڪ نقطي تي مرڪوز ٿي ويندي آهي ان ڏيک کي استعمال ڪري اسان عدسا استعمال ڪري دوبين ٺاهيندا آهيون جنھن سان پري واري اجزاءَ کي ڏسي سگھجي ٿو
ڪشش واري gravitational lensing کي بہ ان طرح پري واري اجزاءَ کي ڏسڻ جي لاءِ استعمال ڪيو ويندو آهي يعني ڪهڪشان جي ڪلسٽرز جي ڪشش ثقل جي وجہ سان انجي پويان اربن نوري سال پري ڪهڪشائن جي روشني بہ جھڪ کائي ويندي آهي ۽ اسان تائين پھچڻ لڳندي آهي
هبل دوربين پاران بڻايل پري وارين ڪهڪشان جون تصويرون ڏسڻ لاءِ هيٺين لنڪ تان
اسان جنھن حصي ۾ رهندا آهيو انکي ستن روشن ستارن جو مجموعو، جبار ٻانهن Orion Arm چئبو آهي اوهانکي انکي ريل گاڏي جي ڊٻن جي مثال سان سمجھي سگھو ٿا تہ اسان مجموعو Orion نالي ڊٻي ۾ ويٺل آهيون جڏهن تہ اسانجي پاڙيسري ڊٻي جو نالو برج، قوس، راس Sagittarius آهي جيڪو اسانکي زمين کان عام اک سان ڏيکاربو آهي اسانجي ڪهڪشان کي ملڪي وي ان ڪري چئبو آهي تہ رات جو انجو هڪ حصو برج Sagittarius Arm زمين تھ تي ڏنڌلي رنگ جو ڏيکاربو آهي گرمين ۾ اوهان اڌ رات جي وقت زميني تھ تي ان حصي کي ڏسي سگھو ٿا پر ڇو تہ شھرن ۾ گھڻي روشني هوندي آهي جنھن وجہ سان جديد سروي موجب دنيا ۾ 33 سيڪڙو آبادي لائيٽي خرابي Light Pollution جي ڪارڻ عام اک سان ملڪي وي جي ان حصي کي ناهي ڏسي سگھندي جيڪڏھن اوھان برج Saggitarius Arm کي عام اک سان ڏسڻ چاهيو ٿا تہ ان لاءِ اوهانکي شھر جي روشني کان پري گرمي جي موسم ۾ اڌ رات جو ويران جڳھ تي وڃڻون پوندو جتي اوهان ان منظر کي ڏسي سگھو ٿا اسان مٿي پڙهيو تہ سج مجموعو Orion Arm ملڪي وي جي مرڪز ۾ موجود بليڪ هول جي گردش چڪر لڳائي رهيو آهي هي هڪ چڪر 23 ڪروڙ سال ۾ مڪمل ٿيندو آهي جڏهن تہ اسانجي سج جو ملڪي وي جي مرڪز کان فاصلو تقريبن 25 هزار نوري سال آهي اسانجي سج ۽ برج Sagittarius Arm جي درميان گھري گردش جا ڪڪر موجود آهن جن جو وزن ماس اسانجي سج کان ڪروڙين گنا وڌيڪ آهي اهيا ئي وجہ آهي تہ لاتعداد ستارا هجڻ باوجود برج Sagittarius Arm روشن ڏيکاربو ناهي ڇوجو گردش جي ان ڪڪڙن جي ڪارڻ ان ستارن جي روشني اسان تائين ناهي پهچي سگھندي ان گردش ۾ ڪڪرن جي لمبائي ٽي سئو نوري سال تائين آهي ان ڪڪرن کي great rift يا dark rift جي نالي سان سڃاتو ويندو آهي
اهڙا ئي گردش جا ڪڪر اسانجي ڪهڪشان جي مرڪز جي ويجهي بہ موجود آهن جنھن سان اسانکي ملڪي وي جو مرڪز عام اک سان ڏيکاربو ناهي سائنسدانن جو اندازو آهي اسان عام اک سان زميني تھ تي نو هزار ستارا ڏسي سگھندا آهيون هي سڀ جا سڀ اسانجي ويجهي هڪ هزار نوري سال جي احاطي ۾ ايندا آهن جڏهن تہ اسانجي ڪهڪشان هڪ کان ٻہ لک نوري سال تائين وسي آهي انجو مطلب هي آهي تہ ڪائنات ڇڏي اسان پنھنجي ڪهڪشان جو صرف هڪ سيڪڙو حصو عام اک سان ڏسي سگھندا آهيون
739ع
ڊسمبر
زمرو:739ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
59ع
ڊسمبر
زمرو:59ع
رزاق مهر
رزاق مهر انگريزي (Razaq Maher) (پيدائش: 20 جون 1954ع - وفات: 15 آگسٽ 2002ع) سنڌ جو ناليوارو ڪهاڻيڪار، ڊرامه نگار ۽ شاعر هو. سندس ڪيتريون ئي ڪهاڻيون ۽ شاعري سنڌ جي اهم رسالن ۾ شايع ٿيل آهن. سندس ڪيترائي ڊرامه پاڪستان ٽيليوزن ڪراچي تان ٽيليڪاسٽ ٿيا. سندس ڪهاڻين جا ڪتاب پڻ ڇپيل آهن.
زندگي جو احوال
رزاق مهر 20 جون 1954ع تي لاڙڪاڻو شهر جي مراد واهڻ محلي ۾ جنم ورتو. سندس پورو نالو عبدالرزاق ولد رانجهو خان مهر هو. هن ابتدائي، سيڪنڊري، هاير سينڪڊري کان بي اي تائين تعليم لاڙڪاڻي ۾ حاصل ڪئي. 1973ع ۾ بي اي ڪيائين ۽ 1979ع ۾ سنڌ يونيورسٽي مان سنڌي ادب ۾ ايم اي جي ڊگري حاصل ڪيائين. اول بلڊينگ ڊپارٽمينٽ ۾ ڊرافٽ مين طور ڀرتي ٿيو. پوءِ پبلڪ اسڪول ميرپور خاص ۾ ليڪچرار مقرر ٿيو. جتي 1988ع تائين خدمتون سرانجام ڏنائين. سنڌ پبلڪ سروس ڪميشن جو امتحان پاس ڪري 1989ع ۾ جوهي ڪاليج ۾ ليڪچرار مقرر ٿيو. جتان 1990ع ۾ بدلي ڪري قمبر ڪاليج ۾ مقرر ڪيو ويو. اتان بدلي ٿي گورنمينٽ سائنس ڪاليج لاڙڪاڻي ۾ مقرر ٿيو. اسسٽنٽ پروفيسر طور ترقي ماڻيائين.
وفات
منفرد ليکڪ ۽ شاعر رزاق مهر 15 آگسٽ 2002ع ۾ دل جي دؤري سبب لاڙڪاڻي ۾ لاڏاڻو ڪري ويو.
حوالا
زمرو:ادب زمرو:پاڪستاني ليکڪ زمرو:پاڪستاني ماڻهو زمرو:سنڌي ادب زمرو:سنڌي ماڻھو زمرو:شاعر زمرو:ماڻھو زمرو:ڊرامه نگار زمرو:ڪهاڻيڪار
مجلس وحدت مسلمين
خارجي ڳنڍڻا
زمرو:پاڪستان ۾ سياسي پارٽيون
1736ع
ڊسمبر
زمرو:سال زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
احديت
thumb|left|238px|The circled dot was used by the Pythagoreans and later Greeks to represent the first metaphysical being, the [[Monad (philosophy)|Monad or The Absolute.]] واحديت يا مونزم (Monism) اهڙو نظريو، جنھن مطابق ڪائنات هڪ جوهر مان وجود ۾ آئي آهي. جديد دور ۾ هن نقطي نظر جا ڪيترائي حامي آهن. ان نظرئي جي مڃيندڙن کي واحديت پسند (Monist) چيو ويندو آهي. thumb|left|A diagram with neutral monism compared to Cartesian dualism, physicalism and idealism.
بليڪ هول
ڇا بليڪ هول ہمیشہ جي لاءِ حيات رهندا آهن
دريا خان سنڌي
اڇو بونا ستارا ۽ نيوٽران ستارا بہ وقت گذرڻ سان گڏوگڏ ويجهي وارو مادو گڏ ڪري آخرڪار بليڪ هول بڻجي ويندا آهن
پر ڇا بليڪ هول ہمیشہ جي لاءِ رهندا؟
گهڻا وڏا بليڪ هولز خاص طور تي گھڻو وقت وٺندا ضايع ٿيڻ ۾ ۽ خاص طور تي ننڍن بليڪ هولز جي مقابلي ۾ جيڪي جلدي ضايع ٿي ويندا آهن
هاڻي اچو تہ هي سمجهون ٿا تہ ائين ڪيئن ٿيندو آهي
اسپيس جنھن کي اسان خلا چوندا آهيون حقيقت ۾ اهو بلڪل خالي ناهي هوندو
هي ذرا پيدا ٿيڻ جي لاءِ توانائي وٺندا آهن جڏهن هي ذرا هڪ ٻئي سان ملي ڪري ختم annihilate ٿي ويندا آهن تہ هي توانائي واپس اچي ويندي آهي
هي ذرا پيدا ٿيڻ جي لاءِ جيتري گھڻي توانائي وٺندا اوترو ئي گهٽ وقت هي ذرا وجود رهندا
اسٽيفن هاڪنگ اهيو سوچيو تہ ڇا ٿيندو جڏهن هي virtual particles بليڪ هول جي event horizon افق جي بلڪل ويجهو ٺھندا.! ۽ ٺهڻ کان پوءِ هڪ ذرو event horizon افق جي اندر هجي ۽ هڪ ٻاهر.
هڪ بليڪ هول جي گرد اُهي چوڌاري جتان کان روشني واپس بليڪ هول ۾ ڪرندي آهي انکي event horizon افق چئبو آهي، ٻين لفظن ۾ اهو مقام آهي جتان کان اڳتي روشني بہ اسڪیپ escape نٿي ڪري سگھي
ائين ئي هڪ ذري کي بليڪ هول جي ثقلي قوت ڇڪيء وٺندي ۽ انجي ضد ذري Anti-particle کي ڇوجو ڪوبہ ذرو ختم ڪرڻ جي لاءِ نہ ملندو تہ ائين اھو ورچوئل ذرو حقيقي ذرو بڻجي ويندو ۽ event horizon افق سان ٻاهر نڪري هليو ويندو
هاڻي جيڪا توانائي انھن ٻنھي ذرن جي ملڻ سان واپس اچڻي هئي اُها بليڪ هول جي ماس ۾ گهٽتائي سان پوري ٿيندي ان منظر جي وجهہ سان جيڪڏهن ڪو بليڪ هول ويجھي جو مادو نہ چوري ڪري رهيو هجي تہ آهستي آهستي پنهنجو ماس وڃائي ڇڏيندو ۽ ضايع ٿيندو ويندو
جڏهن تہ ان منظر جي وجهہ سان بليڪ هول جي ماس ۾ گهٽتائي جي شرح گهڻي گهٽ آهي خاص طور تي هڪ وڏي بليڪ هولز جي لاءِ. زمرو:ڪهڪشائون
هنگلاج
هنگلاج انگريزي (Hinglaj) بلوچستان پاڪستان ۾ سامونڊي پٽي سان هندومت جو هڪ مقدس ماڳ آهي جنهن جي ياترا يا زيارت لاءِ ڏيھ پرڏيھ جا ماڻهو ايندا ويندا آهن.
ارباب ذڪاء الله
ارباب ذڪاءُ الله جو تعلق ٿرپارڪر جي ارباب گهراڻي سان آهي. هو 2002ع جي چونڊن ۾ ٿرپارڪر مان ايم اين اي چونڊيو هو. بعد ۾ هن اها سيٽ شوڪت عزيز لاءِ خالي ڪئي. جتان چونڊجڻ بعد شوڪت عزيز کي ملڪ جو وزيراعظم بڻايو ويو. بعد ۾ اها سيٽ خالي ڪرڻ تي ارباب ذڪاءُ الله ٻيهر ايم اين اي چونڊيو. 2008ع وارين چونڊن ۾ مسلم ليگ (ق) جي ٽڪيٽ تي قومي اسيمبليءَ جو ميمبر ٿيو. 2013ع جي چونڊن ۾ پڻ قومي اسيمبلي جي رڪن طور چونڊيو ويو.
هنگلاج
حوالا
{{حوالو]] زمرو:بلوچستان جي تاريخ
البصائر
البصائر، فلسفي جي موضوع تي عربيءَ ۾ تصنيف سنڌ جي هڪ وڏي عالم ۽ عارف مخدوم بصر الدين صديقي سيوهاڻيءَ (1938ع-1863ع) جي آهي ۽ سندس حياتيءَ ۾ هڪ دفعو عباسي ليٿو آرٽ پريس فريئر روڊ ڪراچي مان ڇپيو هو، جنهن کي بعد ۾ مخدوم سليم الله صديقي مقدمي/سوانح ۽ سنڌي ترجمي سان اداره پاٽ هاؤس طرفان شايع ڪرايو. هن ڪتاب ۾ محقق ڊاڪٽر نبي بخش خان بلوچ لکي ٿو ته: ”سنڌ ۾ مخدوم بصر الدين پهريون عالم هو، جنهن کي اسلامي ۽ مغربي علوم ۾ دسترس حاصل هئي. کانئس پوءِ اها علمي فضيلت ۽ عظمت علامه آءِ. آءِ. قاضي کي عطا ٿي. ٻنهي جو سنڌ جي وڏي علمي مرڪز پاٽ سان تعلق هو.“
البرٽ ڪامو
البرٽ ڪامئو (Albert Camus) فرانس جو مشهور ناول نگار هو، البرٽ الجزائر ۾ 1913ع ڌاري پيدا ٿيو. هن جا والدين اسپينش هئا. سندس پرورش اتر آفريڪا ۾ ٿي ۽ هن ڪيترون ئي نوڪريون ڪيون. تنهن کان پوءِ هو فرانس جي راڄڌانيءَ ۾ آيو ۽ صحافت جو پيشو اختيار ڪيائين. 1942ع ۾ هن ”ڌاريو“ (out sider) ناول لکي، مڃتا ماڻي. هو جرمن والار خلاف مزاحمتي تحريڪ جو سرگرم ڪارڪن هو ۽ ”لڙائي“ اخبار (جيڪا لک ڇپ ۾ نڪرندي هئي) جو ايڊيٽر هو. جنگ جي خاتمي کان اڳ ۾ هن هڪ ناٽڪ ڪَئلي گلا (رومن شهنشاهه) 1939ع ۾ لکيو ۽ جنگ دوران ناول ”اجنبي“، ”ٻاهريون ماڻهو“ ۽ ڪجهه دانشوراڻا مضمون ”سسيفس جي ڏند ڪٿا“ جي نالي سان لکيا. ان کان پوءِ هن سياست ترڪ ڪري ڇڏي ۽ سڄو وقت صحافت کي ڏيڻ لڳو ۽ هن کي بين الاقوامي مڃتا ناول ”پليگ“ ۽ ڪتاب ”باغي“، ”بغاوت، مزاحمت ۽ موت“ ۽ ڊراما ”قابوءَ سبب ملي. هن کي جنوري 1957ع ۾ کيس نوبل پرائيز به مليو. فرانس ۾ جيڪي وڏا اديب ٿيا آهن، تن ۾ آندري مالرو، (جيڪو ڊيگال جو ڪلچر منسٽر به هو ۽ جنهن اسپين جي جنگ آزادي ۾ هيمنگوي ۽ ٻين سان گڏ انٽرنيشنل برگيڊ ۾ حصو ورتو هو، وجوديت جي فلسفي تي ڪيترا ڪتاب لکندڙ ناول نويس سارتر، هن جي محبوبا سميون دي بيوار ۽ ڪامئو اچي وڃن ٿا. ڪامئو جو مشهور ناول ”پليگ“ فرانس جي باري ۾ هڪ تشبيهه هئي. ”سسيفس جي ڏند ڪٿا“ واري مضمون ۾ ڪامؤ ڏيکاريو آهي ته هن ڪائنات ۾ خوشي تڏهن ممڪن ٿي سگھي ٿي، جڏهن انسان هڪ ڀيرو اهو مڃي ته زندگيءَ کي ٻي معنيٰ نه آهي سواءِ ان جي ، جا هو ان کي ڏئي ٿو. ڪامئو ڪنهن هنڌ سارتر جي وجوديت کي به مڃيندو نظر اچي ٿو. جيتوڻيڪ هن وجوديت تي تنقيد ڪندي لکيو هو ته ”اها انهيءَ مابعدالطبيعياتي سمجھاڻيءَ جي جاءِ والاري ٿي، جيڪا هوءَ الٽ پلٽ ڪري چڪي آهي.“ ڪامو ۽ سارتر سياسي اختلاف به ڪافي رکندا هئا، ڇو ته ڪاموءَ هڪ مضمون ۾ لکيو ته: ”سياسي ۽ سماجي ترقي ڏاڪي به ڏاڪي ٿيندي ۽ مڪمل انقلاب سان نه ٿيندي، جيئن سارتر ۽ مارڪسٽ چوندا هئا.“ ڪاموءَ جي ناولن ۾ انسان ذات ۾ اعتبار واضح آهي. ڪامئو 1960ع ۾ رستي تي ڪار جي حادثي ۾ مري ويو. هن جي ناول “Outsider” جو ترجمو نامور سنڌي اديب ولي رام ولڀ ”ڌاريو“ عنوان هيٺ ڪيو آهي، جيڪو روشني پبلڪيشن ڪنڊياري پاران ڇپجي چڪو آهي.
حوالا
زمرو:1960ع جون فوتگيون زمرو:ادب زمرو:الجيريا يونيورسٽي مان پڙهيل زمرو:سياست زمرو:شخصيتون زمرو:فلاسافي
22 فيبروري
حوالا
زمرو:سال جا ڏينهن زمرو:فيبروري
احساس برتري
احساس برتري (Superiority Complex) نفسيات جي اصطلاح موجب، احساس برتري هڪ اهڙو احساس آهي ، جنهن ۾ هڪ شخص سمجهندو آهي تہ هو سڀني کان بهتر آهي، پر نفسيات جي ماهرن جو خيال آهي تہ اهو احساس اصل ۾ احساس ڪمتريءَ کي لڪائڻ لاءِ اختيار ڪيل رويي مان جنم وٺندو آهي. هن احساس جو اثر اديبن ۽ ليکڪن ۽ نفسياتي بنيادن تي لکيل سندن لکڻين تي بہ ٿيندو آهي.
حاتم طائي
حاتم طائي عربستان جو مشهور سخي مرد ’طي‘ قبيلي جو سردار هو، انهيءَ ڪري کيس حاتم طائي سڏيندا هئا. هيءُ بشر بن حازم ۽ عبيد بن الابرص جھڙن شاعرن جو همعصر هو. حاتم هڪ سخي مرد هو، خاص طور تي هن ۾ مهمان نوازي ۽ سخاوت گھڻي موجود هئي. هن مهمان نوازي ۽ سخاوت ڪرڻ وقت پنهنجي ضرورتن جي ڪڏهن به پرواهه نه ڪئي.
اسلام کان اڳ
هن جي باري ۾ جيڪي روايتون بيان ڪيون وڃن ٿيون انهن مطابق هي اسلام کان اڳ عربن ۾سخا جو هڪ بهترين نمونو هو. هن جي فياضي مثالي هئي. انهيءَ ڪري هن کي جواد يا اجود چوندا هئا. حاتم طائي 578ع ۾ فوت ٿيو. ان وقت حضور اڪرم صلعم جي عمر 35 ورهيه هئي. هن جي مزار غالباً بلاد طي جي هڪ پهاڙ جي مٿان واقع آهي. جيڪو تنغه ۾ وادي جائل جي ڪناري تي واقع آهي.
سندس مزار
هن جي مزار جي ساڄي ۽ کاٻي پاسي پٿر جون چار مورتيون هيون، جن جون شڪيلون ڇوڪرين جھڙيون هيون، جيڪي پنهنجن وارن کي وکيري هن جي قبر تي ماتم ڪندي محسوس ٿينديون هيون. هن جي قبر جي ويجھو اٺ وڏين ديڳن جي ڪجهه بچيل ٽڪرن جي نمائش ڪئي وئي هئي، جنهن مان هو پنهنجي مهمانن جي مهمان نوازي ڪندو هو. بقول پال گريو جي ته: ”حاتم جي مزار هن علائقي ۾ اڃا تائين مشهور آهي.
شاعري
حاتم طائي عرب تاريخ جي جاهليت واري دور جو ڀلوڙ شاعر ٿي گذريو آهي. سندس ديوان لنڊن ۽ بيروت مان ڇپجي چڪو آهي. ايران م به هن جو داستان ’قصه حاتم طائي/قصه هفت سير‘ ڇپجي چڪو آهي، جنهنجو ترجمو ڊي. فوربس 1830ع ۾ ڪري لنڊن مان شايع ڪرايو هو. حاتم طائي جي شاعري گھڻو ڪري سخاوت ۽ ايثار جي تعريف ۾ آهي. عربي ادب ۾ هن جي شخصيت هر دلعزيز آهي.“ حاتم جي زندگي ۽ ان جي ڪارنامن کي علامه حسين واعظ ڪاشفي پنهنجي ناياب تصنيف ’قصص آثار حاتم طائي‘ ۾ قلمبند ڪيو آهي.
آثم ناٿن شاهي
آٿم ناٿن شاهي انگريزي (Asim Nathan Shahi) (پيدائش: 2 جنوري 1937ع - وفات: 6 آڪٽوبر 2006ع) سنڌي ٻولي جو ناميارو شاعر هو.
زندگي جو احوال
آثم ناٿن شاهي جو اصل نالو غلام رسول سولنگيءَ جو ادبي نالو هو. هن 2 جنوري 1937ع تي ڳوٺ کاٿڙي خيرپور ناٿن شاه تعلقو ضلعي دادوءَ ۾ الله بخش سولنگيءَ جي گهر ۾ جنم ورتو هو. سندس شمار ناليوارن شاعرن ۾ ٿئي ٿو. آثم ناٿن شاهي پنج درجا سنڌي پڙهڻ کان پوءِ عربي ۽ فارسي تعليم پنهنجي ناني مولوي فيض محمد ”پريشان“ ۽ لاڙڪاڻي ضلعي جي ڳوٺ الهرکيي جلباڻيءَ جي مدرسي ۾ حاصل ڪئي. پيشي جي لحاظ کان پاڻ ڪڏهن مزدوري، ڪڏهن کيتي ته ڪڏهن خانگي ملازمت ڪري گذر سفر ڪندو رهيو. کيس ننڍپڻ کان ئي شعر و شاعريءَ سان لڳاءُ رهيو. 1962ع کان پوءِ نالي واري شاعر ”محسن“ ڪڪڙائيءَ جي اصلاح هيٺ شعر چوڻ لڳو. ”بزم طالب الموليٰ“ شاخ خيرپور ناٿن شاهه سان لاڳاپيل علمي، ادبي سرگرمين ۾ حصو وٺڻ لڳو. 1963ع ۾ ”محسن ڪڪڙائي“ سان گڏجي ”اداره فلاح و بهبود خيرپور ناٿن شاهه“ قائم ڪيائين ۽ هڪ لئبرري به کوليائين.
اوارڊ
آثم ناٿن شاهي کي ڪينجهر رسالي حيدرآبادپاران 1994ع ۾ مڃتا اوارڊ مليو.ان کان علاوه کيس ادبي سنگت پاران نقد انعام پڻ مليو.
وفات
آثم ناٿن شاهي 6 آڪٽوبر 2006ع تي وفات ڪري ويو.
حوالا
زمرو:سنڌي شاعر زمرو:شخصيتون زمرو:سنڌ جون شخصيتون زمرو:پاڪستان زمرو:ادب
740ع
ڊسمبر
زمرو:740ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
60ع
ڊسمبر
زمرو:60ع
آتم ويچار ۽ اوم جي آکاڻي (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب سنڌ جي مشهور صوفي، اديب ۽ ليکڪ ڄيٺمل پرسرام جو لکيل آهي، جيڪو ”برهم وديا مالا“ جي سلسلي جو چوڏهون نمبر ڪتاب آهي. هيءُ ڪتاب ٻن ڀاڱن ۾ لکي، هڪ هنڌ گڏي ڏنو ويو آهي. پهريون ڀاڱو ”آتم ويچار“ ۽ ٻيو ڀاڱو ”اوم جي آکاڻيءَ“ تي مشتمل آهي. هن ڪتاب ۾ پاڻ سڃاڻڻ جي تعليم ڏنل آهي، جنهن مطابق خارجي نجات، اندر جي نجات کان سواءِ ناممڪن آهي. 39 صفحن تي مشتمل هن ڪتاب جي قيمت اُن زماني موجب اَٺ آنا رکيل آهي ۽ بُنڌو آشرم حيدرآباد پاران، بلئوٽسڪي پريس، حيدرآباد مان ڇپيل آهي.
17 رمضان
واقعا
2ھ- جمعي جي ڏينھن غزوه بدر واقع ٿيو
58ھ- حضرت محمد صلي الله عليه و آله و سلم جي روزي مبارك جو روازو بند ڪيو ويو.(بمطابق 13 جولاءِ 678ء)
وفات
58ھ- حضرت عائشہ رضي الله عنها جي وفات ٿي. (بمطابق 13جولاءِ 678ع)
موڪلون ۽ ڏڻ
زمرو:رمضان
البلاغ المبين
هيءُ ڪتاب صاحبداد سلطان ڪوٽيءَ جو لکيل آهي. رايل سائيز واري هن ڪتاب ۾ 180 صفحا آهن ۽ قيمت هڪ رپيو لکيل آهي. هيءُ ڪتاب سال 1926ع ۾ ڇپيو. پريس جو نالو ڄاڻايل ناهي.
انصار
انصار- جو مطلب آهي اهي ماڻهو ، جيڪي مديني ۾ رهندڙ هئا ، -جن- نبي سڳوري جي هجرت ڪري اچڻ وقت مسلمان مهاجرن جي مدد ڪئي ، ڇوته اهي اُن وقت هٿين خالي ۽ احتياجي حالت ۾ هئا. انصارن انهن کي خوشيءَ سان پنهنجي ڪاروبار ۾ شريڪ ڪيو. -ان- کان علاوه انهن نبي سڳوري  سان گڏجي غزوات ۾ به حصو ورتو. قرآن شريف جي سورة ” انفال “ ۽ سورة ” توبه “ ۾ -انصار- جو ذڪر آيو آهي. -الله- تعاليٰ انهن جي -باري- ۾ پنهنجي خوشنوديءَ جو اظهار ڪيو آهي. انصار عربي ٻولي جو لفظ آهي جنهن جي معني آهي مددگار. اھي مديني ۾ رھندڙ ٻن وڏن قبيلن اوس ۽ خزرج مان ھيا جن 622 ۾ مسلمان ٿيا ۽ انھن ھجرت ڪري آيل مھاجرن جي مدد ڪئي. انھن پيغمبر جي دشمنن سان ٿيل جنگن ۾ بھرو ورتو ۽ سندس وفات بعد بہ جنگن ۾ شامل رھيا. انھن عراق جي نئين فوجي شھر ڪوفي ۽ مصر جي فوجي شهر فستوت ۾ پڻ رھائش اختيار ڪئي. اھي وچ اوڀر جي فتح ڪيل علائقن ۾ وڏن عهدن تي پڻ فائز ٿيا. انھن حضرت علي جي خليفي ٿيڻ جي حمايت ڪندڙن ۾ ھئا. انھن عباسين جي بنو اميہ وارن جي خلاف انقلاب جي پڻ حمايت ڪئي. انھن يثرب ڏانھن ھجرت کان اڳ پيغمبر آڏو عقبہ واري بعيت ڪئي ھئي جنھن ۾ اوس جي بني عبدالشال ۽ خزرج جا بني سلمه وارا انصار شامل ھيا. انھن پنھنجي ٻچن وانگر پيغمبر جي حفاظت يا دفاع يا نصر جو واعدو ڪيو ھيو. کين ان بعيت جي ڪري حواري سڏيو ھو
نالو
لفظ انصار عربي جي لفظ نصر جو جمع آهي جنھن جي معني آهي مدد يا مدد ۽ گرفتاري. اھا ڪنھن فرد يا گروھ جي ڪنھن تڪرار يا لڙائي ۾ مدد ھوندي آھي.
انصار شاعر
مديني ۾ پيغمبر صہ جي وقت ٽي انصاري شاعر مشھور ھيا جن ۾ حسن بن ثابت، ڪعب بن مالڪ]] ۽ عبدالله ابن روحہ شامل ھيا.
حوالا
زمرو:اسلامي اصطلاح
1737ع
ڊسمبر
زمرو:سال
ارباب ذوالفقار علي
ارباب ذوالفقار علي- پٽ -ارباب- محمد عالم 3- مارچ 1982ع ۾ کيتلاري ضلعي ٿرپارڪر ۾ ڄائو. گريجوئيشن سنڌ يونيورسٽيءَ مان ڪيائين. 2008ع ۾ مسلم ليگ ق جي -ٽڪيٽ- تي ٿرپارڪر جي -تڪ- پي -ايس- 61 مان سنڌ -اسيمبلي- جو ميمبر چونڊيو. هو -ارباب غلام رحيم- جو سئوٽ آهي. هو سنڌ -اسيمبلي- جي مختلف ڪميٽين جو ميمبر آهي.
آشرم
ساڌن ۽ سنياسين جي رھڻ جي جاءِ ، جنهن کي ”ڪٽيا“ ۽ ”مڙهي“ به چئبو آهي. سنڌي لفظ ”آسڻ“ به آشرم جي ٻي صورت معلوم ٿئي ٿو. ان کان سواءِ برهمڻ جي جيوت جي منزل کي پڻ آشرم چئبو آهي. آشرم چار ٿين ٿا، (1) برهمچاريه، جيڪي پوڄا جي خيال وارا ٿيندا آهن، جن کي آديسي، صوفي ۽ طلبگار به چئبو آهي. (2) گرهستي، جيڪي گهر تڙ وارا ٿيندا آهن. اهي دنيا سان لڳ لاڳاپا ۽ وهنوار رکندڙ آهن. (3) سنياسي، جيڪي وري دنيا کان لاتعلق ٿيندا آهن، انهن کي ”تياڳي“ به چئبو آهي. (4) وان پرست، جيڪي ويدانتي علم جي جاکوڙ لاءِ شاگردي اختيار ڪندا آهن.
حوالا
زمرو:ھندومت
اقبال رند
ائڊووڪيٽ ۽ نوجوان شاعر اقبال رند، تعلقي ڪوٽ غلام محمد ضلعي ميرپورخاص جي ويجهو ’لانڍي‘ ڳوٺ ۾ 1970ع ڌاري، تر جي مشهور پرائمري -استاد- ۽ قومي ڪارڪن محمد جمن رند جي گهر ۾ جنم ورتو. پرائمري ۽ سيڪنڊري -تعليم- ڪوٽ غلام محمد مان حاصل ڪري، 1986ع ۾ گورنمينٽ شاهه عبداللطيف ڪاليج ميرپورخاص مان انٽر پاس ڪيائين. ايم. اي سنڌي ۽ ايل. ايل. بي به ڪيل اٿس. 1990ع کان شاعري ڪيائين، غزل ۽ وائيءَ جي صنف ۾ نئين ٽهيءَ جي شاعرن ۾ سٺو مقام رکي ٿو. هن وقت سيشن ڪورٽ، ڪوٽ غلام محمد ۽ ميرپورخاص ۾ وڪالت ڪري رهيو آهي. سندس شاعري جو مجموعو ”خوشبوءِ جي تنهائي“ (2005) ۾ ڇپيل آهي. هو هن وقت ميرپور خاص ۾ رهي ٿو.
741ع
ڊسمبر
زمرو:741ع زمرو:اٺين صدي
هنگلاج ماتا
هنگلاج ماتا کي هنگلاج ديوي،هنگلولا ديوي ۽ ناني مندر به چيو ويندو آهي.هنگلاج ۾ هڪ مندر آهي. هي شڪتي ديوي جي پٺ منجهان آهي جيڪا درگا ديوي جو اوتار آهي. هنگلاج هنگول ندي جي ڪناري تي واقع آهي.هت هڪ ياترا آهي جنهن کي مختلف نالن سان سڏيو ويندو آهي. مسلمان ان کي امان هنگلاج، ناني هنگلاج يا مائي هنگلاج سڏيندا آهن.هندن جو عقيدو آهي ته پاروتي ماءُ جو ڪالي روپ آهي.مقامي مسلم روايتن موجب ته هنگلاج ناني لاهوت لامڪان آئي هئي جتي چلو ڪاٽيو هئائين.
حوالا
زمرو:تاريخ پاڪستان
حاجاڻو (ديهه)
حاجاڻو (ديهه) تعلقي ڪنڌڪوٽ جي هڪ ديهه آهي، جنهن ۾ هيٺيان ڳوٺ شامل آهن: غلام علي بکراڻي، احمد خان بجاراڻي، شاهه مير بمبل، ڳھڻو کوسو ۽ پليو بمبل.
اخلاقيات
اخلاقيات (Ethics) لفظ Ethic جو ماخذ ”Ethos“ آهي، جنهن جي معنيٰ آهي ’ڪردار‘، ’فطرت‘ يا ’سڀاءَ ‘ ڪجهه ماهرن اخلاقيات کي انساني روين، عادتن ۽ ڪردار جو علم قرار ڏنو آهي. اخلاقيات انساني عادتن ۽ ڪردارن جو تجزيو ڪندي آهي ۽ ان جي معنويت تي بحث ڪندي آهي. اخلاقيات. هونئن ته دنيا جي هر مذهب جو موضوع آهي، پر ادب ۾ ان جي خاص اهميت آهي. ميٿيو آرنالڊ ۽ ٻين نقادن موجب ادب جو بنيادي ڪم آهي ئي اخلاقيات سيکارڻ.
61ع
ڊسمبر
زمرو:61ع
ارباب عطاء الله
ارباب- عطاءُالله نهڙيو، پهرين -جنوري- 1958ع ۾ ضلعي ٿرپارڪر تعلقي ڏيپلي جي ڳوٺ کيتلاريءَ ۾ ڄائو. هن 1985ع کان ملڪي سياست ۾ حصو وٺڻ شروع ڪيو. -ان- ئي سال ضلعي ڪائونسل ٿرپارڪر جو ميمبر چونڊيو ويو. 1991ع ۾ ضلعي ڪائونسل جو چيئرمئن ٿيو. 1993ع ۾ عام چونڊن ۾ حصو ورتائين ۽ پنهنجي -تڪ- -تان- صوبائي اسيمبليءَ جو ميمبر چونڊجي ويو. 1995ع کان 1997ع تائين لائيو اسٽاڪ جو صوبائي وزير رهيو. هي 2001ع کان 2005ع تائين ٿرپارڪر جو ضلعي ناظم رهيو آهي.
آتما
آتما، روح، ذات ۽ برهما (Brahma) جي صفاتي نالي طور ڪم ايندو آهي. هندو ڌرم جي عظيم فلسفي ۽ شارح شنڪر آچاريا جي خيال موجب غير فاني، مطلق ۽ ڪائناتي روح سان هم آهنگ ٿين ٿا ۽ اها ئي آتما آهي. اپنشد ۾ ڄاڻايل آهي ته ”جيئن ته آتما واحد ۽ حقيقت مطلق آهي، ۽ اها ئي آتما آهي، تنهنڪري ”آتما“ کان سواءِ ٻيو سڀ ڪجهه ”مايا“ آهي، وهم ۽ نظر جو دوکو آهي“، آتما کي زوال ناهي، شنڪر آچاريا جي خيال مطابق: ”روح مڪتي حاصل ڪري سگهي ٿو ڀڳتيءَ ذريعي ۽ ان کانپوءِ ئي ”آتما“ سان ملي سگهندو.“ حقيقت ۾ ”آتما“ هندو فلسفي جو اهڙو اصطلاح آهي، جيڪو تصوف سان گهڻو ملي ٿو، ان ڪري هندو ڌرم جي فلسفين جو چوڻ آهي ته ”آتما، حقيقت مطلق آهي ان ڪري حقيقت مطلق جو اسرار ڪڏهن به بيان ڪري نه ٿو سگهجي.“
حوالا
زمرو:نفسيات
744ع
ڊسمبر
زمرو:744ء زمرو:اٺين صدي زمرو:سال
جميڪا
جيميڪا ڪيريبئن سمنڊ ۾ واقع ھڪ ملڪ جو نالو جنھن جي پکيڙ 10990 چورس ڪلوميٽر آهي. ھي ملڪ ھڪ ٻيٽ تي مشتمل آهي جيڪو ڪيريبئن سمنڊ جو چوٿون وڏو ٻيٽ آھي ۽ ڪيوبا کان 145 ڪلوميٽرن جي فاصلي تي واقع آھي. ھن ملڪ جا اصل رھاڪو اراواڪ ۽ ٽائنو ماڻھو ھيا. 1494 ۾ ڪرسٽوفر ڪولمبس جي آمد کان پوء سنڌو سنئون ھي ملڪ اسپين جي حاڪميت ۾ اچي ويو ۽ 1655 تائين سن جي قبضي ۾ رھيو ۽ ان سال برطانيا جي قبضي هيٺ آيو جنھن ان جو نالو جيميڪا رکيو. برطانوي ڪالوني واري دور ۾ ھي ملڪ کنڊ برآمد ڪندڙن ملڪن ۾ سرفهرست بڻجي ويو ۽ ھن ملڪ جي معيشت جي طاقت آفريڪي غلام ھيو. برطانيا آخرڪار 1838 ۾ سڀني غلامن جي آزادي جو اعلان ڪري ڇڏيو. 6 آگسٽ 1962 ۾ ھن ملڪ يونائيٽيڊ ڪنگڊم کان آزادي حاصل ڪئي. ھن ملڪ جي آبادي 69 لک آھي. ھتان جي ٻولي انگريزي آهي. آمريڪا، ڪئناڊا کان پوء جيميڪا انگريزي ڳالھائيندڙ ماڻھن جو آمريڪي کنڊن جو ٽيون وڏو ملڪ ۽ ڪيريبئن سمنڊ جو سڀ کان وڌيڪ ڳتيل آبادي وارو ملڪ آهي. ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ ۽ سڀ کان وڏو شھر ڪنگسٽن آهي جنھن جي آبادي 937700 آھي. ھن ملڪ جي تقريبن سموري آبادي آفريڪي نسل جي آھي باقي ٿورن ۾ يورپي گورا، چيني، لبناني ۽ ھندوستاني شامل آهن. ھن ملڪ جي معيشت مٿين درجي واري درمياني آمدني واري آهي. ھن ملڪ م سياحن جي آمد جي سالياني شرح 43 لک آھي.
فهرست لاڳاپيل مضمون جميڪا
زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون زمرو:ملڪ
ڏﺍﻫﺮﻱ
ڏﺍﻫﺮﻱ ‏( ﺫﺍﺕ ‏) : ڏﺍﻫﺮﻱ ، ﺳﻨﮅ ﺟﻲ ﻫڪ ﻗﺪﻳﻢ ﺫﺍﺕ ﺁﻫﻲ، ﺟﻴڪﻲ ﻧﻮﺍﺑﺸﺎﻫﻪ، ﻧﻮﺷﻬﺮﻱ ﻓﻴﺮﻭﺯ، ﺳﺎﻧﮕﮭڙ ﺳﻤﻴﺖ ﺳﻨﮅ ﺟﻲ ﺍڪﺜﺮ ﻫﻨﮅﻥ ﺗﻲ ﺁﺑﺎﺩ ﺁﻫﻦ. ﻫڪڙﻭ ﻋﺎﻡ ﺧﻴﺎﻝ ﺍﻫﻮ ﺁﻫﻲ ﺗﻪ ڏﺍﻫﺮﻱ ، ﺭﺍﺟﺎ ڏﺍﻫﺮ ﺟﻲ ﺍﻭﻻﺩ ﻣﺎﻥ ﺁﻫﻦ. ’ ﺳﻨﮅ ﺟﻲ ﺫﺍﺗﻴﻦ ﺟﻲ ﺍﻧﺴﺎﺋﻴڪﻠﻮﭘﻴڊﻳﺎ ‘ ﺟﻲ ﻣﺼﻨﻒ ﮐﻴﻦ ﺭﺍﺟﺎ ڏﺍﻫﺮ ﺟﻮ ﭘﻮﻧﻴﺮ ڪﺮﻱ ﭴﺎﮢﺎﻳﻮ ﺁﻫﻲ. ڏﺍﻫﺮﻳﻦ، ﺍﺳﻼﻡ ﺟﻲ ﺁﻣﺪ ﮐﺎﻥ ﭘﻮﺀِ ﺍﺳﻼﻡ ﻗﺒﻮﻝ ڪﻴﻮ. ﻫﻮ ﺟﻨﮕﺠﻮ ۽ ﻭﻳڙﻫﺎڪ ﺭﻫﻴﺎ ﻫﺌﺎ. ﺗﺎﺭﻳﺨﺪﺍﻧﻦ ﺳﻨﺪﻥ ﻭﺍﺳﻄﻮ ﺳﻤﻴﺠﺎ ﻗﺒﻴﻠﻲ ﺳﺎﻥ ﭴﺎﮢﺎﻳﻮ ﻭﭸﻲ ﭤﻮ. سائين جي ايم سيد پنهنجي ڪتاب سنڌ جا سورما ۾ مها راجا ڏاهر جي ذڪر پٺيان ڏاهري قبيلي جي تعريف ڪئي آهي، سائين لکي ٿو ته ”سنڌ ۾ اڃا تائين ھزارھا ماڻھو آھن جي پاڻ کي ڏاھري سڏائڻ ۾ عيب نٿا سمجھن“. ان کان علاوه ﺭﺍﻫﻮ، ﺳﺎﻧﺪ، ﺳﺎﺭﻳﺎ ۽ ڪﻴﺮﻳﺎ ﺫﺍﺕ ﻭﺍﺭﺍ ﺑﻪ ڏﺍﻫﺮﻳﻦ ﻭﺍﻧﮕﺮ ﺳﻤﻴﺠﺎ ﻗﺒﻴﻠﻲ ﺟﻲ ﺍﻫﻢ ﺫﺍﺗﻴﻦ ۾ ﺷﻤﺎﺭ ڪﻴﺎ ﻭﭸﻦ ﭤﺎ. ﻣﺤﻘﻘﻦ ﺟﻮ ﺧﻴﺎﻝ ﺁﻫﻲ ﺗﻪ ﻫﻲ ﺍﺻﻞ ۾ ﻫﻮﭤﻲ ﺑﻦ ﺍﻧڙ ﺟﻮ ﺍﻭﻻﺩ ﺁﻫﻦ. ﺳﺎﻧﺪ ﭘٽ ﭘﻠﻲﺀَ ﮐﻲ ’ ﻫﺎﻟﻲ ‘ ﻧﺎﻟﻲ ﻫڪ ﭘٽ ﻫﻮ، ﺟﻨﻬﻦ ﮐﻲ ﺳﺖ ﭘٽ ﻫﺌﺎ، ﺟﻦ ﻣﺎﻥ ﻫڪ ﺟﻮ ﻧﺎﻟﻮ ’ ﻫﻮﭤﻲ ‘ ﻫﻮ، ﺟﻨﻬﻦ ﺟﻲ ﺍﻭﻻﺩ ﮐﻲ ﺋﻲ ’ ڏﺍﻫﺮﻱ ‘ ﺳڏﻳﻮ ﻭﻳﻮ. ڏﺍﻫﺮﻱ ﺳﻨﮅ ﺟﻲ ﻫڪ ﺍﻫﻢ ﺫﺍﺕ ﺁﻫﻦ. ﺟﻴﺌﻦ ﺗﻪ ﻫﻲ ﺑﻬﺎﺩﺭﻗﺒﻴﻠﻮ ﺭﻫﻴﺎ ﺁﻫﻦ، ﺍﻥ ڪﺮﻱ ﺳﻨﺪﻥ ﺑﻬﺎﺩﺭﻱﺀَ ۽ ﺣﺐ ﺍﻟﻮﻃﻨﻲﺀَ ﺳﺒﺐ ﮄﺍﺭﻳﻦ ﺣڪﻤﺮﺍﻧﻦ ﺟﻲ ﺩﺭﭔﺎﺭﻳﻦ ﻣﭥﻦ ﺍﭔﻮﺟﻬﺎﺋﻲ ۽ ﺑﻴﻮﻗﻮﻓﺎﺋﻲﺀَ ﺟﻬڙﺍ ﭘﻬﺎڪﺎ ﺟﻮڙﻳﺎ، ﺟﻦ ﺟﻲ ڪﺎ ﺑﻪ ﺍﺻﻠﻴﺖ ﻧﻪ ﺁﻫﻲ. ﻫﻮﻧﺌﻦ ﺑﻪ ﮄﺍﺭﻳﺎ ﺣڪﻤﺮﺍﻥ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﺤﺐ ﻭﻃﻨﻦ ﮐﻲ ﮔﻬٽ ۽ ﺟﺎﻫﻞ ﭴﺎﮢﻨﺪﺍ ﺁﻫﻦ. ڏﺍﻫﺮﻱ ﺫﺍﺕ ﻣﺎﻥ ڪﻴﺘﺮﺍﺋﻲ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺎﺿﻞ ۽ ﺍڪﺎﺑﺮ ﭘﻴﺪﺍ ﭤﻴﺎ ﺁﻫﻦ،
ڏاھري ذات جا ﺗﻌﻠﻴﻤﺪﺍﻥ
• پروفيسر ﻋﺒﺪﺍﻟﻘﺎﺩﺭ ڏﺍﻫﺮﻱ (ﺳﭽﻞ ڪﺎﻟﻴﺞ ﻧﻮﺍﺑﺸﺎﻫﻪ ﺟﻮ ﭘﺮﻧﺴﭙﺎﻝ)
•ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺨﺶ ڏﺍﻫﺮﻱ
ڏاھري ذات جا سياستدان
•سردار خان محمد ڏاھري (موجوده ايم پي اي سنڌ اسيمبلي2018 PS 40)
•سردار رضا محمد ڏاهري (1983ع ۾ جنرل ضياء الحق جي دور ۾ سنڌ ڪائونسل جو ميمبر چونڊيو .1985ع ۾ غير جماعتي چونڊن ۾ آزاد اميدوار طور سنڌ اسيمبليءَ جو ميمبر منتخب ٿيو .1998ع ۾ پيپلز پارٽيءَ جي ٽڪيٽ تي سنڌ اسيمبليءَ جو ميمبر ٿيو . )
•سردار بھادر خان ڏاھري (اڳوڻو ايم پي اي PS 26 2013
رئيس عاشق حسين ڏاھري (اڳوڻو تعلقا ناظم تعلقو دولتپور)
•محمد اسماعيل ڏاھري ( اڳوڻو صلاحڪار وڏو وزير سنڌ)
• غلام قادر ڏاھري (يونين ڪائونسل هبيري جو چيئرمئن، ۽ ضلعي ڪائونسل جو عهديدار رهيو)
رئيس الاهي بخش ڏاھري (
رئيس پرويز ڏاھري
حوالا
زمرو:سنڌي ذاتيون زمرو:سنڌي ذاتيون ۽ قبيلا زمرو:سنڌ ۾ آباد ذاتيون ۽ قبيلا زمرو:سنڌي قبيلا زمرو:سنڌ جون ذاتيون
آشرم واسين ڏانهن
ڪتاب آشرم واسين ڏانهن مھاتما گانڌيءَ جي يرودا جيل مان لکيل خطن جو مجموعو آهي. هن ڪتاب جو پھريون ڇاپو ڪراچيءَ مان 1935ع ۾ ڇپيو هو ۽ هي اُن جو ٻيو ڇاپو آڪٽوبر 1985ع ۾ گوپال گربخشاڻيءَ شانتي نڪيتن، سوامي وويڪانند روڊ، کار بمبيءَ مان ڇپائي پڌرو ڪيو. 1940ع واري لوڻ جي قاعدي ٽوڙڻ واري تحريڪ جي ڊانڊي مارچ کان پوءِ مھاتما گانڌيءَ کي انگريز سرڪار گرفتار ڪري پوني جي ويجهو يرودا جيل ۾ رکيو هو ۽ اتان هر هفتي مهاتما گانڌي سابرمتي آشرم جي سيڪريٽريءَ کي ”آشرم واسين ڏانهن“ هڪ خط لکي موڪليندو هو. جن خطن مان ٽي ڪتاب ”يرودا مندر مان“ (1930ع)، ”گيتا ٻوڌ“، (1934ع) ۽ ”آشرم واسين ڏانهن“ (1935ع) تيار ڪرائي ڇپايا ويا.
هن ڪتاب يعني ”آشرم واسين ڏانهن“ تي مهاتما گانڌيءَ جي پياري سيڪريٽريءَ آنند طوطا رام هنگوراڻيءَ لکيو آهي.
هن ڊيمي سائيز جي 84 صفحن تي مشتمل ڪتاب جي قيمت 10 رپيا آهي، هن ڪتاب ۾ سچ، اهنسا، گيتا ڄاڻ، علم ۽ عمل بابت خيال ۽ ويچار شامل آهن.
1738ع
ڊسمبر
زمرو:سال
انصار برني
انصار برني-، قانوندان ۽ سماجي ڪارڪن آهي، جيڪو 14 -آگسٽ- 1956ع تي ڪراچيءَ ۾ ڄائو. ڪراچي يونيورسٽيءَ مان بي. اي.، ايم. اي، ۽ ايل. ايل. بيءَ جون ڊگريون ورتائين. پي. ايڇ. ڊيءَ جي اعزازي ڊگري سري لنڪا مان حاصل ڪيائين. شاگرديءَ واري زماني کان ئي انصاف، انساني حقن، امن ۽ -جمهوريت- جو حامي ۽ سرگرم ڪارڪن رهيو آهي. سندس سرگرميءَ سبب مارشل لا حاڪمن کيس 1977ع ۾ -اٺ- مهينا سخت پورهئي سان سزا ڏيئي جيل موڪليو. آزاد ٿيڻ جي ڪجهه مهينن کان پوءِ ٻيهر کيس گرفتار ڪري جيل ۾ وڌو ويو. 1979ع ۾ ٽيون دفعو کيس هڪ مهيني لاءِ گرفتار ڪيو ويو. مسلسل جيل ۾ رهڻ ڪري هن فيصلو ڪيو ته آزاد ٿيندي ئي بيگناهه ۽ مظلوم قيدين جي نجات لاءِ ڪو ادارو قائم ڪندو. 1980ع ۾ هن ”-انصار برني- انٽرنئشنل ويلفيئر ٽرسٽ“ قائم ڪيو ۽ -ان- جا ذيلي ادارا به قائم ڪيائين، -جن- ۾ قيدين جي قانوني امداد لاءِ، گم ۽ اغوا ٿيل ماڻهن جي ڳولا لاءِ ۽ دهشت گرديءَ جي خاتمي لاءِ ڪميشنون شامل آهن، -جن- جي پلئٽفارم -تان- هزارين نوجوان جاکوڙي رهيا آهن. -انصار- برنيءَ کي بي لوث محنت ۽ خدمتن جي اعتراف طور 180 کان وڌيڪ اوارڊ ۽ اعزاز ملي چڪا آهن. 2007ع ۾ کيس انساني حقن جو وزير پڻ مقرر ڪيو ويو هو.
حوالا
زمرو:1956ع جون پيدائشون زمرو:جيئرا ماڻهو