cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مير خدابخش ٽالپر
اعلى تعليم: ستارءِ خدمت سخيءَ مير حاجي خدابخش ٽالپر صاحب جو تعليم جي ميدان ۾ وڏو ڪارنامو ٽنڊو جان محمد شھر ۾ ڪاليج قائم ڪرائڻ آھي.ان وقت اعلى تعليم حاصل ڪرڻ لاءِ ويجھو ڪوبه ڪاليج نه هو، صرف ٿرپارڪر ضلعي جو واحد ڪاليج ميرپورخاص شهر ۾ قائم ٿيل هو. ميرحاجي خدابخش خان ٽالپر جيڪو علم جي شمع کي هميشه روشن رکڻ جو پانڌيئڙو هو تنهن1964ع ۾ ڪجھ اعلى آفيسرن ۽ قريبي علائقي جي معززين جي مخالفت جي باوجود اعلىعملدارن سان ملي ڪري فوري طور ڪاليج لاءِ سورنھن ايڪڙ زمين ۽ گھربل پيسا ڏئي ڪاليج ٽنڊو جان محمد شھر ۾ منظور ڪرائي ورتو.جيڪو عارضي بنيادن تي هاءِ اسڪول جي هاسٽل جي عمارت ۾ قائم ڪيو ويو. ان جو پهريون پرنسپل مشهور ماهر تعليم پروفيسر سيد مسعود علي کي مقرر ڪيو ويو، جنهن 26 آگسٽ 1964ع تي چارج ورٺي ڪم شروع ڪري ڏنو. تنھن کانپوءِ مير صاحب ڪاليج جي عمارت جو به بنياد رکرايو.جنهن جو سنگ بُنياد 1967ع ۾ ان وقت جي اولهه پاڪستان جي وزير تعليم بيگم محموده سليم خان رکيو. ڪاليج جي بلڊنگ جنهن ۾ سائنس ۽ آرٽس ڊپارٽمينٽ ۽ انهي سان گڏ ايگريڪلچر ڊپارٽمينٽ جي عمارت جنهن ۾ هن وقت زولاجي جو شعبو قائم آهي، مير صاحب طرفان اسڪول لاءِ ڏنل اضافي چار ايڪڙ زمين واري ايراضي ۾ ٺاهي ويئي. ڪاليج جي عمارت 1978ع ۾ ٺهي. ان کان پهرين ڪاليج عارضي بنيادن تي اسڪول جي هاسٽل ۾ هلايو ويندو هو.مير صاحب ڪاليج لاءِ ھاسٽل به منظور ڪرائي، جنھنجي عمارت سندس ڏينھن ۾ ٺھي راس ٿي.ڪاليج جي هاسٽل جو سنگ بنياد 6 جولاءِ 1970ع ۾ ان وقت جي ڪمشنر حيدرآباد جناب اخلاق حسين رکيو.هڪ سال اندر هاسٽلجي تمام وڏي، خوبصورت ۽ بهترين عمارت ٺهي راس ٿي جنهن جو افتتاح ان وقت جي ڊائريڪٽر ايجوڪيشن حيدرآباد ريجن جناب غلام رضا ڀٽو صاحب29 مارچ1971ع تي ڪيو.ھاسٽل ٺھڻ کانپوءِ ھن ڪاليج ۾ شاگردن جو تعداد ڏينھون ڏينھن وڌڻلڳو، پري پري کان علم جا اڃايل ھتي اچي علم جي پياس اجھائيندا ھئا. شروعاتي دور کان ئي شاگردن ۽ استادن جو سڄوخرچ به ميرصاحب پاڻ ڀريندا ھئا.15 اپريل 1972ع تي ان وقت جي صدر پاڪستان جناب ذوالفقارعلي ڀٽو طرفان ملڪ ۾ نئين تعليمي پاليسي جو اعلان ڪيو ويو، جنھن سان ھن ڪاليج کي سنـڌ يونيورسٽي طرفان 1973ع ۾ ڊگري ڪاليج جو درجو ڏنو ويو.اڳتي هلي 1983ع ۾ هن ڪاليج ۾ ڪامرس جو شعبو کوليو ويو.جناب پرنسپل پروفيسر سراج الدين قريشي صاحب تمام گھڻيون ڪوششون وٺي 1990ع ڌاري ڪاليج ۾ ڊگري ڪلاسز لاءِ نئون پورشن منظور ڪرايو، جنهن جي بلڊنگ 1994ع ۾ ٺهي راس ٿي.جنهن ۾ هن وقت ڊگري ڪلاسز هلن ٿا ۽ فزڪس، باٽني ۽ ڪمپيوٽر سائنس جون ليبارٽريز به شامل آهن.اھڙي طرح ھن ڪاليج مان ڪيترائي شاگرد گريجوئيٽ ۽ پوسٽ گريجوئيٽ جا ڪورس ڪرڻ لڳا، جنھن سان عام شاگردن ۾ تعليم جو رجحان وڌيڪ پيدا ٿيو. 2009ع ۾ پرنسپل پروفيسر عباس علي خان قائمخاني جي ڪوششن سان بيچلر آف ڪمپيوٽر سائنس جي ڊگري سنڌ يونيورسٽي جي الحاق سان متعارف ڪرائي ويئي ۽ انهي سان گڏ ڪاليج مينيجمينٽ ڪاميٽي(CMC) جي تعاون سان انٽرنيٽ، ڪمپيوٽر ليبارٽري، آڊيٽوريم هال، پرنسپل آفيس، اسٽاف روم ۽ ڪلاس روم جي تزئين و آرائش جو ڪم به ڪرايوويو. پاڻ ٻه دفعا ڪاليج مئگزين باب الاسلام شايع ڪرايو.
گرلس ڪاليج: اڳتي هلي شهرين ۽ خاص طور پروفيسر مير غلام محمد ٽالپرطرفان ڪوششون وٺي شاگردياڻين جي لاءِ الڳ گرلس ڪاليج منظور ڪرايو ويو، جنهن لاءِ محترم مير علي احمد ٽالپر صاحب پنهنجي چار ايڪڙ قيمتي زمين مفت ۾ ڏني، جتي گرلس ڪاليج جي شاندار عمارت ٺاهي ويئي.گرلس ڪاليج ۾ 2004ع کان انٽر ليول تائين تدريسي عمل شروع ٿي ويو.نسرين صبا ٽالپر کي گرلس ڪاليج جي پهرين پرنسپل مقرر ڪيو ويو. 2007ع ۾هن ڪاليج کي اپ گريڊ ڪري ڊگري ڪلاسز به شروع ڪرايا ويا آهن. جڏهن ته ڪاليج کي گورنمينٽ طرفان هڪ بس ۽ هڪ وين ڏني ويئي آهي. جنهنڪري شهر ٽنڊو جان محمد، ڊگھڙي ۽ جھُڏو جي شاگردياڻين کي ڪاليج ۾ پهچڻ لاءِ آساني ٿي پيئي آهي. انهي کانسواءِ 2012ع ۾گرلس ڪاليج ۾ هاسٽل جي تمام وڏي عمارت پڻ ٺاهي ويئي آهي. 2016ع ۾ ڪاليج طرفان پهريون دفعو ڪاليج ميگزين ”جوت“ شايع ڪرايو ويو آهي.
مير حاجي خدابخش ٽالپر صاحب تعليمي ادارن اندر نصابي توڙي غير نصابي سرگرمين کي اوج تي پهچائڻ ۾ به وسان نه گھٽايو. ۽ ڪاليج جو نالو روشن ڪرڻ ۾ وڏو ڪردار ادا ڪيو. مير خدابخش جي ذاتي ڪوششن سان هن ڪاليج ۾ سيرت النبيءَ ﷺ ڪانفرنس منعقد ٿي، جنهن ۾ ملڪ جي وڏي عالم دين مولانا احتشام الحق ٿانوي صاحب مهمان خاص جي حيثيت سان شرڪت ڪئي. ان کانسواءِ جشن لطيف جو پروگرام پڻ ڪافي دفعا ترتيب ڏنو ويو،۽ اهڙي طرح ٻيا ڪيترائي سماجي ثقافتي پروگرام ترتيب ڏنا ويا،جن ۾ ان وقت جي چوٽيءَ جي اسڪالرن، اديبن، دانشورن، شاعرن ۽ ريڊيو ۽ اسٽيج جي فنڪارن حصو ورتو هو.
اهو مير حاجي خدابخش ٽالپر جي اعلى ۽ ارفع آدرشن جو ئي نتيجو آهي جو اڄ به ھزارين شاگرد ۽ شاگردياڻيون ھن ئي عظيم الشان تعليمي ادارن مان تعليم حاصل ڪن ٿا ۽ ائين علم جي ڏيئي کي روشن ڪندا پيا اچن. اڄ به انھن تعليمي ادارن طرفان ڪيترائي علمي، ادبي، سماجي ۽ ثقافتي پروگرام منعقد ڪرايا وڃن ٿا. جن ۾ ڊرامه، ڪانفرنسون، ثقافتي ميلا منعقد ڪرائڻ،اديبن، فنڪارن سان شام ملھائڻ، اعلى شخصيتن ۾ ايوارڊ تقسيم ڪرڻ شامل آھن، جن ۾ شھر ٽنڊو جان محمد ۽ پسگردائي جو عوام ڀرپور نموني سان شرڪت ڪندو آھي ۽ ائين ھن شھر جا رھواسي فن ۽ ادب جي ماھرن ۽ علم جي عالمن کان لطف اندوز ٿيندا رھندا آھن. انھي کانسواءِ ڪاليج ۽ اسڪولن ۾ وڏا وڏا گرائونڊ ھئڻ ڪري وقت به وقت تعليمي ادارن طرفان راندين جا مقابلا به ڪرايا وڃن ٿا، جن ۾ شاگرد توڙي شاگردياڻيون ڀرپور نموني سان حصو وٺن ٿا.
ادبي خدمتون: مير صاحب نه صرف تعليمي ادارن جو بنياد رکيو بلڪه تعليمي ادارن ۾ نصابي ۽ غيرنصابي سرگرمين سان گڏ شهر ۾ علمي ادبي ۽ ثقافتي سرگرمين کي به عروج تي پهچايو.1952ع ۾ اسڪول ۾ مقرر عربي ٻولي جي برک استاد مولانا غلام مصطفى دادوي جي معرفت علامه دائود پوٽو سان خط و ڪتابت ڪري شهر ۾ سنڌي ادبي سوسائٽي “جو بنياد رکيو. اڳتي هلي انهي سوسائٽي جي پليٽ فارم تان ”آل سنڌي عربي ڪانفرنس“، ”سيرت النبيءَ ڪانفرنس“ ۽ لنواري شريف جي حوالي سان اخبار ”پيغام ڪُل“ شايع ڪرائي، ساڳي طرح سان سندس دور ۾مختلف ادبي فنڪشنس، ثقافتي ميلا ۽ ٻيا ڪيترائي پروگرام منعقد ڪرائڻ ۽ اخبارون، ميگزين ۽ مختلف ڪتاب شايع ڪرايا ويندا هئا. جن لاءِ پاڻ هر وقت مالي مدد ڪندا رهندا هئا. انهن پروگرامن ۾ نه صرف پاڻ صدارت ڪرڻ فرمائيندا هئا، بلڪه ماهرين تعليم، علمي و ادبي، سياسي و سماجي شخصيتن، دانشورن ۽ اعلى سرڪاري عهديدارن کي به مدعو ڪندا هئا. انهن شخصيتن ۾ پير بادشاهه گُل حسن قدس سرهُ ، علامه دائودپوٽو، احتشام الحق ٿانوي، پروفيسر غلام مصطفى شاهه سابق وفاقي وزير تعليم، پروفيسر غلام رضا ڀٽو،سيد پناهه علي شاهه، بيگم سيده محمود سليم وفاقي وزير تعليم،سيد پناهه علي شاهه صاحب،پروفيسر محمد اڪرم انصاري،جناب عطا حُسين موسوي ۽ ٻيون اهم شخصيتون شامل هيون.
مير حاجي خدابخش ٽالپر شهر ٽنڊوجان محمد ۽ پسگردائي جي عوام لاءِ علم و ادب جي ميدان ۾ ايتريون ته خدمتون سرانجام ڏنيون جو اڄ جو ھر شاگرد سندس تمام گھڻو ٿورائتو آھي.ميرحاجي خدابخش خان ٽالپر، شهر ٽنڊو جان محمد ۾ تعليم جي حوالي سان جيڪي خدمتون سرانجام ڏنيون انهي سبب پاڻ به علم لاءِ جاکوڙيندڙ سنڌ جي انهن عظيم ڪردارن واري قطار ۾ بيٺل نظر اچن ٿا جن ۾ حسن علي آفنديءَ، سيد الهندو شاهه، جان محمد جوڻيجو،مير غلام محمد ٽالپر، نورمحمد وڪيل ۽ حاجي خان ميهر خان خواجه شامل آهن.هينئر ان ڳالهه جي پڻ ضرورت آهي ته ڪاليج جي انهي عظيم اداري کي يادگار طور سندس ئي نالي سان منسوب ڪيو وڃي. سائين امولڪ ٿري صاحب کيس زبردست خراج پيش ڪندي پنهنجي مضمون ۾ لکيو آهي ته: ”مرحوم مير حاجي خدابخش ٽالپر پنهنجي وڏن جي ڇڏيل ميراث کي جنهن ڀلي نموني ۽ انسان ذات جي بهتري ۽ بهبوديءَ جي لاءِ استعمال ڪيو اهڙو مثال شايد مشڪل ملي. پاڻ ٿرپارڪر ضلعي جي پسمانده شهر ٽنڊو جان محمد ۾ تعليم جي جيڪا شمع روشن ڪئي انهي پوري ملڪ اندر علم جو نور ڦهلائي ڇڏيو. اها سندس بي لوث خدمت هئي جو اڄ به سندس نالو انسان ذات جي عظيم محسنن ۾ شمار ٿئي ٿو، کيس هن تر جو ”سرسيد“ سڏجي ته به ڪو وڌاءُ نه ٿيندو.
مير صاحب جي دور ۾ شهر ٽنڊو جان محمد قابل رشڪ ترقيءَ ڪئي. پاڻ سخي ميرجان محمد خان ٽالپر جي خاندان جا آخري چشم و چراغ ھئا،65 سالن جي عمر ۾18 آگسٽ 1975ع بروز سومر ڏينهن سوا ڏهه بجي هن فاني دنيا مان لاڏاڻو ڪيو. سندس آخري آرام گاھ لنواري شريف ۾ ڪوٽ پاڪ جي اندر سندس مرشد جي مقبري سان لڳ ڏکڻ طرف آھي.
جان جان هئي جيئري، ورچي نه ويٺي،
1302ع
ڊسمبر
زمرو:1302ع زمرو:چوڏھين صدي زمرو:سال
ميڪسيڪو
ميڪسيڪو ھڪ ملڪ آھي جيڪو اتر آمريڪا ۾ واقع آھي. ھي ھڪ وفاقي آئيني جمہوريہ آھي. ھي آمريڪا جي ڏاکڻين سرحد سان لڳن ٿيون. ڏکڻ بحرالڪاھل ھن جي اولھ ۾، گواتيمالا، بيليز، ۽ ڪيريبين سمنڊ اس ھن جي ڏکڻ ۾، ۽ ميڪسيڪو نار ھن جي اتر جي طرف آھي. ميڪسيڪو تقريباً 2 ملين چورس ڪلوميٽرن تي پکڙيل آھي، ميڪسيڪو آمريڪا ۾ پنجون ۽ دنيا ۾ 14 سڀ کان وڏو آزاد ملڪ آھي. 11 ڪروڙ جي متوقع آبادي سان، ھي 11ھون سڀ کان وڌيڪ زيادہ آبادي وارو ملڪ آھي. ميڪسيڪو ۾ ايڪٽيھ رياستن ۽ ھڪ وفاقي ضلعي، شھر شامل فيڊريشن آھي.
سنڌي فلمي ميلو
پھريون سنڌي فلمي ميلو لنڊن شھر ۾ چار جنوري 2016 تي منعقد ڪيو ويو هو.جنهن جي منتظم ڀاونا راجپال ھئي.هن وقت تائين سنڌي ٻولي ۾ تقريبا هڪ سو فلمون ٺھيون آهن جنهن ۾ 80 سيڪڙو فلمون پاڪستان ۾ ۽ 20 سيڪڙو انڊيا ۾ ٺھيون آهن.
ڪراچي اولهه ضلعو
ڪراچي اولھ پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ڪراچي ڊويزن جو ھڪ ضلعو جيڪو ڪراچي شھر جي اولھندي پاسي واقع آهي. ھن ضلعي جي تعلقن کي سب ڊويزن جو درجو مليل آهي. ضلعي م ھن وقت پنج سب ڊويزنون ۽ ھڪ ڪينٽونمينٽ واقع آهن. جن جا نالا ھيٺ ڏجن ٿا:
2000 ۾ ھن ضلعي کي ڪراچي جي ٻين ضلعن سميت ختم ڪري سٽي گورنمينٽ جي ٽائونن ۾ تبديل ڪيو ويو ھو ۽ ان وقت ھن ضلعي کي جن ٽائون ۾ ورھايو ويو هو انھن ۾ سائيٽ ٽائون، مومن آباد ٽائون، بلديا ٽائون ۽ منگھو پير ٽائون ۽ اورنگي ٽائون شامل ھيا. 11 جنوري 2011 تي سنڌ حڪومت ھن ضلعي کي ٻيھر بحال ڪيو.
حوالا
زمرو:پاڪستان جا ضلعا زمرو:سنڌ جا ضلعا زمرو:ڪراچي جا ضلعا
عمرڪوٽ
Umarkot Fort|300px|thumb 300px|thumb|عمرڪوٽ جو قلعو 360px|thumb|عمرڪوٽ جو عجائب گھر عمرڪوٽ (اردو: عمرکوٹ,  پاڪستان جي صوبي سنڌ جو شهر  ۽ عمرڪوٽ ضلعي جو صدر مقام آهي. سنڌ جي تاريخ ۾ هيءُ شهر قديم شهرن مان ليکجي ٿو. روايت موجب وقت جي حاڪم عمر سومري ”مارئيءَ“ کي کڻي اچي هن شهر جي قلعي ۾ قيد ڪري رکيو هو. هيءُ شهر 22 – 25 اتر ڊگهائي ڦاڪ 47 – 69 اوڀر ويڪرائي ڦاڪ ۾ آهي. هي واريءَ ۾ ڏاڍي زمين جي دنگ تي آهي. هتي 1542ع ۾ هاڪارو مغل بادشاهه اڪبر اعظم ڄائو هو. هن شهر جو بنياد بلڪل آڳاٽو آهي ۽ غالباً عمر سومري جو ٻڌايل آهي. يارهين صديءَ ۾ راجا اَمر سنگ قلعو ٺهرايو. 1355ع ۾ عمر سومري پنهنجي گاديءَ جو هنڌ ڪيو. 1746ع ۾ ميان نور محمد ڪلهوڙي قلعو ٺهرايو، جو اڃا تائين سلامت آهي. ڪن محققن جي راءِ آهي ته قلعو سنڌ ۾ اسلامي  دور کان به اڳ جو جوڙايل آهي. انگريزن عمرڪوٽ کي ضلعي جو هيڊڪوارٽر ڪيو. 1906ع کان پوءِ ميرپروخاص هيڊ ڪوارٽر ڪيو ويو. شهر جي رونق چڱي آهي، واپار چڱو هلي ٿو. هن جي چوڌاري باغن ۾ ميوات ۽ واڙين ۾ هر قسم جي ڀاڄي ٿئي ٿي. هيءُ شهر اڳي راجپوتن جي گاديءَ جو هنڌ هو، جنهنڪري ٿر جو ”تِيلاٽ“ ليکبو هو. مارواڙي قومون گهڻو ڪري پهريائين هتي اچي رهيون، جي پوءِ 1874ع ۾ اڀرندي نماري جي ٻوڏن ۽ ٻين ڪن سببن جي ڪري مٺي، ڇاڇري ڪانٽئي، چيلهار، پارني، ٻڳل، ويراڙي، ڌارناسر ۽ ٻين ڳوٺن ڏي لڏي ويون. هتي مردانو ۽ زنانو پرائمري اسڪول، هاءِ اسڪول، سول ڪورٽ، ڊپٽِي ڪليڪٽر جي آفيس، مختيارڪار جي آفيس، سرڪٽ هائوس، ڊپٽي سپرنٽينڊنٽ پوليس جي آفيس، ايڪسائيز انسپيڪٽر جي آفيس، پاڪستان سرڪار جو ميوزم، ٽائون ڪميٽي، ٽيليفون آفيس، پوليس ٿاڻو، مسافر خانو، تعلقو اسپتال ۽ انجنيري بنگلا آهن. ويجهيون ريلوي اسٽيشنون ڇوڙ ۽ ڍورو نارو 12 ۽ 14 ميل جي فاصلي تي آهن. ميرپور خاص 46 ميل پري آهي، جو پڪو روڊ آهي. ڪنري اسٽِيشن سان به آمدرفت چالو آهي. هيءُ شهر سڀني شهرن سان لاريءَ رستي ڳنڍيل آهي.
300px|thumb|غوثيه گيسٽ ھائوس جو منظر
تفصيل
تاريخ ڏسائي ٿي ته امرڪوٽ سنڌ جي انهن چند شهرن مان آهي، جيڪي سنڌ جا تمام قديم ۽ آڳاٽا آهن. امرڪوٽ ٿر ۽ سنئين زمين جي ڪس تي آهي، هن شهر جي ايراضي ڪنهن دور ۾ تقريباً چوڏهن پندرهن ميلن ۾ پکڙيل هئي. پراڻي امرڪوٽ جا آثار ’شو‘ جي مندر کان وٺي ڏياتيهه تائين نظر اچن ٿا. هن شهر کي ڪڏهن ”ديهات“ جي نالي ته ڪڏهن ”همروٽ“، ڪڏهن ”پدمات“ ته ڪڏهن ”امراڻو“ ۽ ڪڏهن ”امراپري“ جي نالي سان سڏيو ويو آهي، ليڪن هن وقت عمرڪوٽ جي نالي سان مشهور آهي. جيڪو سراسر غلط آهي، هن شهر کي عمر سومري جي نسبت سان عمرڪوٽ برٽش دور کان سڏيو ويو، توڻي جو عمر سومري جو امرڪوٽ جي شهر ۽ قلعي سان ڪو به واسطو نه آهي. تاريخ جا قديم ماخذ ”تاريخ فرشتا“ (Taareekh e Firshitaa)، آئين اڪبري (Aaeen e Akbari)، اڪبر نامه (Akbar Naamaa)، ”شاهجهان نامه“ ۽ ٻيا مصنف انهي ڳالهه تي متفق آهن ته هن شهر جو نالو امرڪوٽ آهي. عمرڪوٽ يا امرڪوٽ عمر سومره ولد دودي سومري جو ٻڌل هو، جو سنه 793هه (سنه 1390ع) ۾ گاديءَ تي ويٺو ۽ 35 ورهيه بادشاهي ڪيائين
امرڪوٽ جي تاريخ بابت روايتون
360px|thumb|اڪبر بادشاھ جي جاء پيدائش جت سنه 949هه _سنه 1542ع) ۾ مرزا شاه حسن جي وقت همايون بادشاه شير شاه افغان کان ڀڄي سنڌ ۾ آيو ۽ اچي سنڌ ۾ رهيو ۽ اُتي انهيءَ سال جي رجب مهيني جي پنجين تاريخ اڪبر بادشاه ڄائو. راڻيءَ جو نالو حميده بانو هو. عمرڪوٽ تڏهن ننڍڙو ڳوٺ هو، تنهنڪري همايون اتان نڪري جونپور ۾ درياه جي ڪناري تي اچي رهيو.
عمرڪوٽ جي جنگي تاريخ ۾ حُرن جو ڪردار
ٿر ۽ بئراج ايراضي جي ڳانڍاپي تي، تاريخي قلعي وارو سرحدي شھر عمرڪوٽ، گذريل 3 صدين دوران ٻاهرين ڪاهن ۽ اندروني بغاوتن سبب گهٽ ۾ گهٽ 7 ڀيرا رتوڇاڻ، ڦرلٽ ۽ جلائو گهيرائو جو شڪار ٿيو آھي پر 1971ع واري پاڪ ڀارت جنگ دوران مقامي حُرن ۽ ٻين سنڌي جوانن، پنهنجو رت ڏئي هن شھر کي وڏي مهارت سان ڀارتي فوج جي قبضي ۽ تباھي کان ذري تان بچائي ورتو هو.
عمر مارئي جي لوڪ داستان، مومل جي هڪ ماڙي جي آثارن ۽ اڪبر بادشاھ جي جنم جي هنڌ جي حوالن سان مشھور هن شھر ۾ ميان نورمحمد ڪلهوڙي جي دور ۾ 1739ع ۾ ايران کان ڪاهي آيل نادر شاھ رتوڇاڻ ۽ ڦرلٽ ڪئي، هو ڪلهوڙن کان معاهدي ۾ ساليانو ڏَن مقرر ڪرائي واپس موٽي ويو، 1750ع ۾ مارواڙ جي راجپوتن عمرڪوٽ تي قبضي لاءِ ڪاھ ڪري تباهي مچائي پر شھر فتح ڪرڻ ۾ سوڀارا نه ٿيا، 1777ع ۾ ٽالپرن پاران سنڌ جون واڳون ڪلهوڙن کان ڦُرڻ جي ڪوشش دوران ٻنهي قبيلن وچ ۾ عمرڪوٽ ۾ گهرو ويڙھ ٿي، جنهن ۾ کوسن، ڪلهوڙن پاران ٽالپرن سان چوٽون کاڌيون، ڪلهوڙو حاڪم ميان غلام نبي عمرڪوٽ ۾ مارجي ويو هو. 1781ع ۾ ڪلهوڙن خلاف ٽالپرن جي هلندڙ بغاوت کي چٿڻ لاءِ ڪلهوڙن جي گذارش تي ڪاهي آيل مدد خان پٺاڻ عمرڪوٽ ۾ به ڦرلٽ ۽ قتلام ڪيو، 1783ع ۾ ڪلهوڙي حاڪم ميان عبدالنبي پنهنجي ئي وزيراعظم ۽ فوج جي سپھ سالار مير بجر خان ٽالپر کي قتل ڪرائڻ لاءِ مارواڙ رياست (جوڌپور) جي راجا وجئہ سنگھ سان هڪ ڳجهو معاهدو ڪيو، معاهدي موجب مير بجر خان جي قتل عيوض عمرڪوٽ شھر ۽ پرڳڻو سنڌ کان ٽوڙي مارواڙ رياست سان جوڙيو ويو، بجر خان جي قتل جي ردعمل ۾ سنڌ ۾ اٽڪل 75 ورهين وارو ڪلهوڙا دور پڄاڻي تي پهتو ۽ پوءِ 60 ورهين تائين هلندڙ ٽالپر دور جي شروعات ٿي.
1786ع ۾ عمرڪوٽ پرڳڻي جي ٿر واري ايراضي ۾ شڪار لاءِ ويل سنڌ جي والي، ٽالپر خاندان جي ماڻھن کي مارواڙي راجپوتن پاران بنا اجازت شڪار ڪرڻ جي ڏوھ ۾ درجنين ساٿين سميت قتل ڪرڻ کانپوءِ ٽالپرن، پنهنجي شڪارين جي قتل جو پلاند ڪرڻ لاءِ عمرڪوٽ تي ڪاھ ڪري شھر ۾ وڏي رتوڇاڻ ڪئي، 1813ع ۾ مير ڪرم علي جي دور ۾ ٽالپرن عمرڪوٽ تي ڪاھ ڪري راجپوتن کي هارَ ڏئي، شھر ۽ پرڳڻو فتح ڪري، 30 ورهين کان پوءِ وري واپس سنڌ ۾ شامل ڪري ورتو ۽ 1815ع ۾ نئونڪوٽ وارو ننڍڙو پڪو دفاعي قلعو جوڙائي مڪمل ڪيو.
انگريز دور ۾ 1857ع واري آزادي جي جنگ جي سلسلي ۾ 1859ع ۾ راجپوتن ۽ ٻين مقامي ماڻھن، ڪجھ پوليس اهلڪارن کي قتل ڪري شھر تي قبضو ڪري ورتو، اها بغاوت ڪچلڻ لاءِ انگريز فوج پاران بي رحم ڪاروائي دوران وڏي رتوڇاڻ ٿي، هن ئي دور ۾ انگريزن امر ڪردار راڻا رتن سنگھ کي عمرڪوٽ جي قلعي اندر ڦاسي تي چاڙھيو، هن دور ۾ ڏکڻ ٿر ۽ پارڪر وارا ڀاڱا انتظامي طور وڏو عرصو ڪڇ ڀُڄ سان جُڙيل رهيا، اتي راجپوتن، کوسن ۽ ڪولهين پاران ڪيل بغاوتون چٿڻ لاءِ ٿيل ڪارواين ۾ روپلي ڪولهي (Roplo Kolhi) سوڌو ڪيترن ئي محب وطن نوجوانن کي موت جي سزا ڏني وئي.
1971ع واري جنگ وقت پاڪ فوج ۾ اعليٰ عهدن تي وڏي انگ ۾ مقرر بنگالي آفيسرن جي بغاوت سبب هتان جي دفاع لاءِ گهربل فوجي دستا ۽ حُر مجاهد وقت سر پنهنجي اڳين مورچن تائين پهچي نه سگهيا جنهن جو فائدو وٺندي ڀارتي فوج کي سنڌ جي محاذ تي پاڪستان کان 1965ع برگيڊيئر راجا ڀواني شنڪر جي اڳواڻي ۾ ڀارتي فوج جي مختلف رجمينٽن تي ٻڌل هڪ وڏي انگ ڇاڇرو ۽ ننگرپارڪر شھرن سميت اتر-اوڀر ٿر جي هڪ وڏي ايراضي تي قبضو ڪري ورتو، جنهن جي ڪري عورتون ۽ ٻار کڻي سر بچائڻ لاءَ اتان ڀڄي وڃي بئراج ايراضي جي مختلف ڳوٺن ۾ پناھ ورتائون.
ڀارتي فوج رستي ۾ ايندڙ ڳوٺن ۾ کي پار ڪندي ڇاڇري کان اڳتي وڌي، عمرڪوٽ تي قبضي لاءِ شھر ٻاهران “هڱورو ڀٽ“ تي گڏ ٿيڻ شروع ڪيو هو، عمرڪوٽ ڏانهن پيش قدمي جون خبرون پهچڻ سبب عمرڪوٽ جا رهواسي ڊپ ۾ شھر مڪمل طور خالي ڪري چڪا هئا، اتان جي اڳوڻي ضلعي ناظم مگهن مڱريو جي والد فقير ترڪو مڱريو جي اڳواڻي ۾ حُرن جي “عمرڪوٽ ڪمپني“ شھر جي دفاع لاءِ هڱورو ڀٽ ۽ شھر جي وچ ۾ واقع “پنجا تلي ترائي“ وٽ قائم ڪيل مورچن ۾ اڳ ئي موجود هئي، ڀارتي فوج 18 مدراس رجمينٽ جي ڪمانڊ ۾ 3 ڏينهن تائين هڱورو ڀٽ وٽ ڪئمپ قائم ڪري، وڌيڪ گهربل هٿيار، بارود ۽ تازه دم دستا گهرائي انهن جي مدد سان عمرڪوٽ تي قبضي جي رٿابندي ڪري رهي هئي، حرن جي ڪمپني ڪمانڊر ترڪو مڱريو پاران ڀارتي فوج جي وڏي انگ ۽ ڪاھ جي تيارين کي ڏسندي شھر جي دفاع لاءِ وڌيڪ لشڪري گھرايا ويا تنهنڪري 26 بلوچ رجمينٽ جي هڪ ڪمپني، ڪئپٽن ممتاز جي اڳواڻي ۾ حر مجاهد فورس جي مدد لاءِ پهتي، هن جنگي معرڪي ۾ ذاتي طور حصو وٺندڙ متارو مڱريو، محمد آريسر ۽ امام بخش ڀنڀرو ٻڌائين ٿا ته “اسان جي مدد لاءِ هڪ بلوچ ڪمپني پهچڻ کانپوءِ ٻنهي ڪمپني ڪمانڊرن فيصلو ڪيو ته عمرڪوٽ تي قبضي لاءِ دشمن جي رٿيل چال کي ناڪام ڪرڻ جي رٿابندي ڪرڻ بدران ڇو نه پاڻ اڳرائي ڪري دشمن جي ڪئمپ تي اوچتي ڪاھ ڪري، ٿر جي فتح جي غرور ۽ عمرڪوٽ تي قبضي جي ارادن کي مٽي ۾ ملائي کين اتان واپس ڀڄڻ تي مجبور ڪيون“ رٿابندي موجب حُر ۽ بلوچ ڪمپنين مان پنهنجي نوعيت جي هن خاص جنگي ڪاروائي لاءِ چونڊيل ڦُڙت، بهادر ۽ جانثار جوانن صبح جو 4 وڳي ڀارتي فوج جي ڪئمپ تي اتر ۽ اولھ کان وِڄَ وانگر ڪڙڪي اوچتي ڪاھ ڪئي، ڪاروائي دوران سڀ کان پهرين پنهنجي دفاعي مورچن وٽان ماٽر گولا فائر ڪرڻ کانپوِ پاڻ سان گڏ کنيل دستي بم ۽ هٿيار ڪتب آڻيندي، دشمن جي سخت مزاحمت کي مات ڏئي کين وڏي انگَ (تعداد) ۾ هٿيار، بارود، راشن، درجنين گاڏيون ۽ ٻيو جنگي سامان ڪئمپ ۾ ڇڏي پنڌ واپس ڀڄڻ تي مجبور ڪيو ويو، هن ڪاروائي ۾ پاڪستان پاران بلوچ ۽ حر ڪمپنين جي رڳو 150 جوانن حصو ورتو، جڏھن ته ڀارتي فوج جي ڪئمپ ۾ ان وقت اٽڪل 700 ويڙھاڪ فوجي موجود هئا جن مان 49 ڄڻا هن ڪاروائي دوران ٿڏي تي مارجي ويا. انهن جي لاشن کي اتي ئي کوٽيل هڪ گڏيل قبر ۾ دفن ڪيو ويو، ڪجھ زخمين سميت ويهارو کن گرفتار ڪري جنگي قيدي بڻايا ويا، جڏھن ته هتان وارا رڳو 4 جوان شھيد ۽ 12 زخمي ٿيا، ويجهي جنگي تاريخ ۾ تمام ٿوري افرادي قوت سان پاڻ کان ٽيڻ کان وڌيڪ انگ واري دشمن جي فوج مٿان اهڙي طرح ڪاروائي ڪري سوڀ حاصل ڪرڻ جو ٻيو ڪوبه مثال نٿو ملي، هن جنگي ڪاروائي دوران بهادري ۽ جرئت سان سر تريءَ تي رکي عمرڪوٽ جو دفاع يقيني بنائڻ عيوض ڪئپٽن ممتاز، صوبيدار گل خان ۽ ٻين کي فوجي تمغن سان نوازيو ويو، سرڪار پاران 26 بلوچ رجمينٽ جي ان ڪمپني ۽ حرن جي عمرڪوٽ ڪمپني جي خاص پذيرائي ڪندي کين “هڱورين“ جو نالو ڏنو ويو، جيڪي اڃا تائين وڏي فخر سان ان نالي سان سڃاتيون وڃن ٿيون، عمرڪوٽ جي دفاع واري هن جنگ جي انهن 4 شھيدن جي ياد ۾ قلعي اندر عجائب گهر لڳ هڪ يادگار ٺهيل آھي جنهن تي ان معرڪي جا انگ اکر به ڏنل آھن.
عمرڪوٽ تي راڻا پرساد جي راڄ
امرڪوٽ تي راڻا پرساد جي راڄ دوران هندستان جي مغل بادشاھ همايون جي 1542ع ۾ هتان گذرڻ ۽ سندس پٽ اڪبر جي هتي جنم جي حوالي سان همايون جي ڀيڻ گلبدن بيگم (Gulbadan Begum) پاران فارسي ۾ لکيل ڪتاب “همايون نامه” (Himaayoon naamaa) ۾ ڄاڻايل آهي ته “راڻي پرساد (Raanno Parsaad)، شهنشاھ همايون جو زبردست استقبال ڪيو، کيس رهڻ لاءِ بهترين جاءِ ڏني ۽ سندس قافلي جي اميرن جي رهائش لاءِ قلعي جي ٻاهران رهائش جو بندوبست ڪيو، اتي ڪيتريون ئي شيون تمام سستيون هيون، هڪ روپئي ۾ 4 ٻڪريون ملي رهيون هيون، راڻا پرساد بادشاھ کي رڍون ۽ ٻڪريون تحفي ۾ ڏنيون، اهڙي ريت اسان جو ايترو خيال رکيو جو هتي بيان نٿو ڪري سگهجي...” گلبدن بيگم جي مٿئين ذڪر مان ظاهر ٿئي ٿو ته ان وقت قلعو اڪبر بادشاھ جي جاءِ پئدائش واري هنڌ هو، ٿي سگهي ٿو اهو قلعو امر سنگھ نالي ڪنهن هندو راجا يا راڻي جوڙايو هجي ۽ ان پويان شهر شروع ۾ امرڪوٽ ۽ بعد ۾ عمرڪوٽ بڻجي ويو هجي، عمر مارئي جو قصو ۽ بادشاھ عمر سومري جو دور راڻي پرساد کان اٽڪل 200 سال اڳ جو ڄاڻايل آهي، شاھ لطيف جي شاعري توڙي فارسي ۽ عربي ۾ غير ملڪي سياحن پاران لکيل ڪتابن ۾ هن شهر جا ٻئي نالا اچن ٿا، هڪ راءِ اها به آهي ته هتي مذهبي فرق کانسواءِ اڪثريت سان ڳالهائي ويندڙ مارواڙي توڙي ڍاٽڪي ٻولين ۽ لهجن ۾ ع مٿان پيش وارو اُچار ئي ناهي تنهنڪري ٿي سگهي ٿو ته ع تي زبر سان اچار جي ڪري ع مان فري الف ٿي ويو هجي ۽ ايئن صدين کان ٻنهي اُچارن سان هلندو پيو اچي. سنڌ جي قديم آثارن تي 2 تحقيقي ڪتابن جي ليکڪ حاڪم علي شاھ بخاري جو چوڻ آهي ته تاريخ ۾ پهريون ڀيرو قلعي جي رٿيل کوٽائي سان ملندڙ شين تي تحقيق ذريعي قلعي جي ڄمار، ان دور جي ملڪ جي اقتصادي حالت، ثقافت، هنرن سميت تمام گهڻي معلومات هٿ ڪري سگهجي ٿي ۽ قلعي جو اصل نالو ڄاڻڻ ۾ به وڏي مدد ملي سگهي ٿي.
عمرڪوٽ تي ويجهي تاريخ ۾ آيل لاها چاڙها ۽ ڪاهون
عمرڪوٽ ويجهي تاريخ ۾ جيڪي لاها چاڙها، جنگي ڪاهون ڏسي چڪو ۽ ڦرلٽ ۽ قتل عام جو شڪار ٿيو انهن ۾ 1739ع ۾ ميان نورمحمد ڪلهوڙي جي دور ۾ نادر شاھ جو حملو، شهر جي ڦرلٽ، 1750ع ۾ نورمحمد ڪلهوڙي (Noor Mohd Kalhorro) ۽ سوڍا راجپوتن (Soddaa Raajpoots) وچ ۾ جنگ، 1777ع ۾ ڪلهوڙن ۽ ٽالپرن ۾ گهرو ويڙھ جنهن ۾ ڪلهوڙن پاران کوسن، ٽالپرن سان چوٽون کاڌيون، 1781ع ۾ مدد خان پٺاڻ جو ڪلهوڙن جي مدد لاءِ حملو ۽ ڦرلٽ، 1886ع ۾ سوڍن جي اجازت کان سواءِ ٽالپر حڪمران جي ڀاءُ پاران ٿر ۾ شڪار ڪرڻ تي سوڍن پاران ٽالپرن جي شاهي شڪاري قافلي جا درجنين ماڻهو قتل ڪرڻ بعد ٽالپرن ۽ سوڍن ۾ جنگ ۽ مير سهراب خان ۽ مير غلام محمد خان جي ماڻهن پاران شهر جي ڦر لٽ، 1813ع ۾ مير ڪرم علي ٽالپر جي دور ۾ ٽالپرن جو عمرڪوٽ تي قبضي لاءِ حملو ۽ راجپوتن کي شڪست، انگريز دور ۾ 1859ع ۾ راجپوت راڻن ۽ ٻين مقامي زميندارن جي بغاوت، جنهن دوران انهن انگريزن جي ٽيليگراف آفيس وٽ ڪجھ سپاهين کي قتل ڪري پوري شهر تي قبضو ڪري ورتو هو پر پوءِ انگريز سرڪار اها بغاوت ناڪام بڻائي ڇڏي هئي ۽ پاڪستان جي قيام بعد ڊسمبر 1971ع واري پاڪستان ۽ هندستان وچ ۾ جنگ دوران هندستان جي فوجن پاران ڇاڇري (Chhaachhro) ۽ ننگرپارڪر (Nangar Paarkar) جي تعلقي هيڊڪوارٽر وارن ٻنهي شهرن ۽ ڪيترن ئي ڳوٺن تي قبضو ڪري اهي سمورا ڳوٺ ۽ ٻئي شهر باهون ڏئي ساڙڻ ۽ سوين بي گناھ ٿرواسين کي قتل ڪرڻ کان پوءِ عمرڪوٽ تي قبضي لاءِ برگيڊيئر راجا ڀواني شنڪر جي اڳواڻي ۾ شهر ٻاهران هڱورو ڀٽ وٽ گڏ ٿيڻ شروع ڪيو ته ان خوف ۽ هراس سبب عمرڪوٽ جو شهر ڪيترن ئي ڏينهن تائين مڪمل خالي ٿي چڪو هو پر هندستاني فوج جي هن شهر تي قبضي وارا ارادا اتان جي مقامي حرن ۽ بلوچن، رات جي وقت مٿن ڪيل هڪ ڪاروائي ذريعي ناڪام بڻائي، کين واپس ڇاڇري طرف ڏانهن وڃڻ تي مجبور ڪري ڇڏيو هو.
قلعي جا ڏکڻ ۽ اولهه وارا دروازا
قلعي جي اتر طرف واري مُک دروازي کان سواءِ ڏکڻ ۽ اولھ پاسي وارن ٻن ننڍن دروازن بابت قديم آثارن جي ماهرن حاڪم شاھ بخاري ۽ علي حيدر گاڏهي جو چوڻ آهي ته قلعي جي اصل ڊيزائين ۾ اهي ٻئي دروازا ناهن، اهي دروازا انگريزن پنهنجي سهولت لاءِ قلعي جون ڀتيون ٽوڙي ڪڍايا هئا، قلعي کي اصل حالت ۾ بحال ڪرڻ ۽ ان جي سيڪيورٽي کي آڏو رکندي اهي ٻئي دروازا بند ڪيا پيا وڃن، پر لال سنگھ سوڍو موجب، ڏکڻ وارو دروازو انگريزن کان اڳ نه هئڻ واري ڳالھ کي جوڌپور جي راجا ۽ ٽالپرن وچ ۾ عمرڪوٽ ۾ ٿيل جنگ جي حوالي سان رد ڪندي دعوا ڪري ٿو ته “ٽالپر دور ۾ به ڏکڻ وارو دروازو موجود هو، جيڪو مُک دروازي جي ڀيٽ ۾ ڪمزور هو، تنهنڪري جوڌپور جي راجا جون فوجون ان دروازي کي بارود ذريعي ڀڃي باھ ڏئي ساڙي ڪيرائڻ کان پوءِ اندر داخل ٿيڻ ۾ ڪامياب ٿيون هيون، ان جنگ ۾ باھ سان سڙيل ڪاريون سرون ۽ ڀتيون اڄ به دروازي وٽ موجود آهن.
ٽالپرن ۽ ڪلهوڙن جي عمرڪوٽ ۾ جنگ
نامياري تاريخ نويس ڊاڪٽر مبارڪ علي موجب 1777ع ۾ ڪلهوڙي حڪمران ميان غلام نبي (Miaan Ghulaam Nabi) جي دور ۾ سندس ٽالپر وزير ۽ سپھ سالار مير بجر خان ٽالپر جي سربراهي ۾ ٽالپرن ۽ ڪلهوڙن وچ ۾ عمرڪوٽ ۾ هڪ وڏي گهرو ويڙھ ٿي، جنهن جي نتيجي ۾ ميان غلام نبي ڪلهوڙو مارجي ويو ۽ مير بجر جي مدد سان سندس ننڍو ڀاءُ ميان عبدالنبي ڪلهوڙو تخت تي ويٺو.
حوالا
زمرو:شهر زمرو:سنڌ جا شهر ۽ ڳوٺ زمرو:پاڪستان زمرو:سنڌ زمرو:تاريخ زمرو:تاريخي ماڳ
96ع
ڊسمبر
زمرو:96ع زمرو:پھرين صدي
قونصليٽ جنرل آف يونائيٽڊ اسٽيٽس آف آمريڪا، ڪراچي
تاريخ
بين الاقوامي، تاريخي، ۽ ٻه طرفا ثقافتي لاڳاپا اسلامي جمهوريا پاڪستان ۽ گڏيل آمريڪي رياستن جي وچ ۾.
مقام
اڳم قونصل خانو عبدالاه هارون روڊ تي ڪراچي ميرئيٽ هوٽل ڀرسان هيو، ڪجهه سيڪيورٽي سبب جي ڪري آمريڪي حڪومت 20 ايڪڙ زمين جا ڪراچي پورٽ ٽرسٽ کان 2005 ۾ خريد ڪيا، ۽ ميدان جي ٽوڙائي مئي 2008 ۾ شروع ڪئي وئي. ٻن سالن جي  تعميري ڪم کانپوءِ قونصل خانو تبديل ڪيو ويو وڏي جڳهه ويجهو نئي ٽي پي ايڪس علائقو، مائي ڪولاچي روڊ تي.
قونصل جنرل
قونصليٽ جنرل آف يونائيٽڊ اسٽيٽس آف آمريڪا، ڪراچي  جو هاڻوڪو حاضر سروس قونصل جنرل برائن هيٿهه آهي.
ّخارجي ڳنڍڻا
زمرو:ڪراچي ۾ سفارتي مشن زمرو:گڏيل آمريڪي رياستن جا سفارتي مشن زمرو:پاڪستان–گڏيل آمريڪي رياستن جا لاڳاپا
ڪٺيس ڪويڄن ( ڪتاب)
ڪٺيس ڪويڄن مبارڪ علي لاشاري جو ڪتاب آهي جنهن جو موضوع تنقيد نگاري آهي. هي ڪتاب 144 صفحن تي مشتمل آهي جيڪو سمبارا پبليڪيشن پاران ڇپائي پڌرو ڪيو ويو آهي. هن ڪتاب جا ٻه حصا تنقيد نگاري ۽ علم ۽ ادب آهن. پهريون حصو تنقيد نگاري 14 مضمونن تي مشتمل آهي جنهن ۾ ليکڪ مختلف موضوعن تي اڻڌريو تبصرو ڪيو آهي. جڏهن ته ٻيو حصو 8 علمي ۽ ادبي مضمونن تي مشتمل آهي
گرمي، ايران
گرمي (Germi) ايران جي صوبي اردبيل جي شهرستان گرمي جو شهر ۽ گاديء جو هنڌ آهي۔ 2006ء جي ماڻهسيه جي مطابق ان جي آبادي 6،382 خاندانن ۾ 28،348 هئي۔
تصویرون
زمرو:ايران جا شهر
1774ع
فوتگيون
زمرو:سال
1303ع
ڊسمبر
زمرو:1303ء زمرو:چوڏھين صدي زمرو:سال
بوائل جو گيس جو قانون
بـوائـل نالي سائنسدان، گيس جي متعلق هڪ قانون دريافت ڪيو، جنهن کي بوائل جو قانون (Boyle's Law Of Gas) چيو وڃي ٿو. اهو قانون 1662ع ۾ شايع ٿيو.
وضاحت
بوائل جي گيس جي قانون مطابق: ” گيس گرمي پد Temperature کي مستقل Constant رکجي تہ پوءِ گيس جي والار Volume، داٻ Pressure سان ابتي نسبت ۾ آهي“. جنهن جي وضاحت هن ريت ڪري سگهجي ٿي تہ جي گيس جي گرمي پد Temperature کي مستقل يعني کيس تبديل ٿيڻ نہ ڏجي، تہ پوءِ داٻ Pressure کي گهٽائبو تہ سندس والار Volume وڌي ويندي، پر جي ان جي ابتڙ داٻ pressure کي وڌائبو تہ والار Volume گهٽجي ويندي. کيس رياضياتي ٻوليءَ ۾ هيٺين نموني بيان ڪبو: thumb|left|250px|هن خاڪي ۾ ڏيکاريو ويو آهي ته دٻاءُ (پريشر) وڌائڻ تي گيس جو مقدار گهٽ ٿي ويندو آهي
pα1/V سندس چرندڙ خاڪو Animation ڏسڻ لاءِ ڪلڪ ڪيو سافٽويئر Software ذريعي سمجهڻ لاءِ هتي ڪلڪ ڪيو
thumb|بوائل جي اصل عدد و شمار جي هڪ گراف A graph of Boyle's original data
زمرو:مقدار زمرو:طبيعيات زمرو:ڪيميا زمرو:گيس
بال
thumb ''بال نالو انگريزي ٻوليءَ مان سنڌيءَ ۾ رائج ٿيو. بال اڪثر رٻڙ مان ٺهندو آهي، جنهن ۾ ٽپ کائڻ يا ٿيڙ کائڻ جي خاصيت هوندي آهي. بال هيمشه گول هوندو آهي، پوءِ چاهي اهو ننڍو هجي يا وڏو. البت هرهڪ راند جي بال جي بناوت جدا جدا ٿيندي آهي. جيئن ته ٽينس راند جي رئڪيٽ سان کيڏڻ وارو بال ننڍي لڏونءَ يا ننڍي ڏاڙهونءَ جيترو ٿيندو آهي. اندران رٻڙ جا تهه هوندا اٿس ۽ مٿان بَج وارو ڪپڙو چڙهيل ٿيندو اٿس. سٺو بال چين ۾ ٺهندو آهي. سنڌ ۾ رٻڙ واري انهيءَ بال کي ’سَت کَلو‘ بال به چوندا آهن.''
حوالا
زمرو:راندين جو سامان
گڏيل بادشاھت
thumb|گڏيل بادشاھت جو جھنڊو عظيم برطانيا اتر آئرلينڊ جي گڏيل بادشاھت (United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland)، جنھن کي عام طور تي گڏيل بادشاھت (United Kingdom) يا برطانيا (Britain) جي طور تي ڄاتو ويندو آھي، اتر اولاھين يورپ جو ھڪ اھ ملڪ آھي. ھي برطانيا ٻيٽ ۽ اتر آئرلينڊ کان سواءِ لاڳاپيل سمنڊ جي مختلف ٻيٽن تي پکڙيل آھي.
زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون زمرو:يورپي اتحاد جا رڪن ملڪ زمرو:يورپي ملڪ
برصغير جي ٻولين جو لسانياتي جائزو (ڪتاب)
''برصغير جي ٻولين جو لسانياتي جائزو، مشهور لسانياتي ماهر، سَر جي. گريئرسن جي عالمي شهرت يافته ڪتاب “Linguistic Survey of India” جي جلد اٺين جي پهرين ڀاڱي جو سنڌي ترجمو، ”برصغير جي ٻولين جو لسانياتي جائزو“ جي عنوان سان، نامور ليکڪا، ڊاڪٽر فهميده حسين ڪيو آهي. هيءُ ڪتاب، رايل سائيز جي 700 صفحن تي مشتمل آهي، جنهن کي سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ سال 2000ع ۾ ڇپائي پڌرو ڪيو هو. هن ڪتاب جي قيمت 500 رپيا آهي.''
مواد
''سر گريئرسن جي هن ڪتاب ۾ برصغير جي ٻولين جي هند آريائي خاندان، اتر اولهه واري گروهه بابت مواد موجود آهي. هيءُ ڪتاب، سنڌي ٻوليءَ جي بڻ بڻياد، ارتقا توڙي بنيادي سٽاءَ ۽ ساخت يا گرامر بابت هڪ بنيادي ۽ اهم ڪتاب آهي. سنڌي ٻوليءَ جي داردي ٻولين ۽ لهندا سان ناتي قائم ڪرڻ جي ڏس ۾ گريئرسن جو منفرد ۽ جداگانه رايو آهي، جنهن مان ڀيرومل مهرچند آڏواڻيءَ، ڊاڪٽر نبي بخش خان بلوچ ۽ ڊاڪٽر ميمڻ عبدالمجيد سنڌيءَ سميت ڪيترن ئي عالمن، پنهنجن ڪتابن ۾ استفادو ڪيو آهي. هن ڪتاب تي، مشهور لسانياتي ماهر پروفيسر، ڊاڪٽر غلام علي الانا، 28 صفحن جو عالماڻو مهاڳ لکيو آهي. جنهن جي پنهنجيءَ جاءِ تي وڏي علمي حيثيت آهي.''
ٻيو ڇاپو
''سنڌي ٻولي اٿارٽي ۽ اينڊومينٽ فنڊ ٽرسٽ فار پرزرويشن آف سنڌي ڪلچر اينڊ هيريٽيج آف سنڌ جي گڏيل سهڪار سان سنڌي ٻوليءَ بابت ھن ڪتاب جو2011ع ۾ ٻيو ڇاپو ڇپجي پڌرو ٿيو. هن ڪتاب ۾ موجوده پاڪستان جي ايراضيءَ (سنڌو ماٿري) ۾ ڳالهائجندڙ ٻن وڏين ٻولين ’سنڌي ۽ لهندا‘ بابت تفصيل سان ذڪر ٿيل آهي. 600 صفحن تي مشتمل هن ڪتاب جي قيمت 500 روپيا آهي.''
حوالا
زمرو:سنڌي ٻوليءَ تي لکيل ڪتاب
الرازي
الرازي- مشهور طبيب، ڪيميادان، فلسفي ۽ ليکڪ ٿي گذريو آهي. سندس پورو نالو ابوبڪر محمد ابن ذڪريا -الرازي- هو. هو 250هه/ 864ع ۾ -ايران جي شهر ”ري“ ۾ ڄائو. رياضي، فلسفي، هيئت ۽ ادب جو گهرو مطالعو ڪيائين. وڏيءَ عمر ۾ پهچڻ کان پوءِ طب ڏانهن لاڙو رکيائين. ”ري“ جي حاڪم جي ملازمت ۾ آيو ۽ پوءِ انهيءَ شهر جي نئين وڏي اسپتال جو نگران اعليٰ مقرر ٿيو. بعد ۾ هو -بغداد- ۾ به ساڳئي عهدي تي رهيو. پنهنجي دؤر جو سڀني کان وڏو طبيب هئڻ سبب سندس شهرت مختلف بادشاهن جي درٻارن ۾ پکڙجي ويئي، پر بادشاهن جي مزاج ۽ غيريقيني سياسي صورتحال سبب -الرازي- ڪٿي به مستقل طور نه ويهي سگهيو. ڪئين ڀيرا پنهنجي وطن آيو. آخر اتي ئي 313هه/925ع ۾ وفات ڪيائين. الرازي پنهنجي دؤر جو وڏو طبيب هو. هن مختلف مرضن تي ڪيترائي رسالا لکيا آهن. -ان- کان سواءِ طب جي فن بابت جيڪي ڪتاب هن لکيا آهن، اهي نهايت اهم حيثيت رکن ٿا. انهن مان ڪيترن جو لاطيني زبانن ۾ ترجمو ٿي چڪو آهي. سندس هڪ ڪتاب ”الحاوي“ کي ته طب جي -انسائيڪلوپيڊيا- چيو ويندو آهي. -الرازي- انهيءَ ڪتاب لکڻ ۾ 15 سال لڳايا. طب کان سواءِ هن ڪيميا، طبعيات، مابعد طبعيات، سائنس ۽ فلسفي تي به ڪئين ڪتاب لکيا. بلاشڪ هو اسلامي دنيا جو تمام وڏو طبيب ۽ فيلسوف هو.
پراگ
پراگ ( چيڪي ٻولي: Praha, Prague)جمهوريہ چيڪ جو هڪ وڏو شهر ۽ گاديءَ جو هنڌ آهي. هن شهر جي آبادي 12 لک آهي. هن شهر جي پکيڙ 496 چورس ڪلوميٽر آهي.
زمرو:جمهوريہ چيڪ زمرو:يورپ ۾ راڄڌانيون
سوازي لينڊ
thumb|سوازي لينڊ جو جھنڊو ڏکڻ آفريڪا ۾ واقع هن ملڪ جو سرحدون ڏکڻ آفريڪا ۽ موزمبيق سان ملن ٿيون. هن سان ڪو به سمنڊ نٿو لڳي ان ڪري هي هڪ زمين بند ملڪ آھي.
زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون زمرو:ملڪ
الراشد پبليڪيشن قنبر
پير تراب علي شاهه 1936ع ۾ ’الراشد‘ نالي قنبر مان ماهوار اشاعتي سلسلو -جاري- ڪيو هو. هن اشاعتي سلسلي ۾ ديني ۽ سياسي نوعيت جو مواد شايع ٿيندو هو.
آڏاڻو ڳوٺ
ڊگھائي ڦاڪ 67.55 ۽ ويڪرائي ڦاڪ 24.3 تي واقع سنڌ جو هڪ ڳوٺ.
زمرو:ڀونءِ ڀياس ۽ ڀونءِ نگاري
16 آگسٽ
16 آگسٽ ، عيسوي سال جو 228 هون (ليپ سال 229 هون) ڏينهن آهي، سال پوري ٿيڻ ۾ 137 ڏينهن (ليپ سال 138 ڏينهن) باقي آهن.
حوالا
زمرو:آگسٽ زمرو:سال جا ڏينهن
1304ع
ڊسمبر
زمرو:1304ء زمرو:چوڏھين صدي زمرو:سال
1775ع
ڊسمبر
زمرو:سال
97ع
ڊسمبر
زمرو:97ع زمرو:پھرين صدي
انگريزي سنڌي ڊڪشنري (جارج اسٽئڪ)
سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ ۽ اينڊومنٽ فنڊ ٽرسٽ فار پرزرويشن آف هيريٽيج آف سنڌ جي سهڪار سان ڪئپٽن جارج اسٽئڪ جي ديوناگري لپيءَ ۾ تيار ڪيل -انگريزي- سنڌي ڊڪشنريءَ. کي ديوناگريءَ مان موجوده سنڌي لپيءَ ۾ پارسا رضويءَ کان الٿو ڪرائي شايع ڪرايو ويو آهي ۽ -ان- ۾ ديوناگري لفظ پڻ برقرار رکيا ويا آهن. هن ڊڪشنريءَ جي ايڊٽنگ ۽ نظر ثاني ڊاڪٽر فهميده حسين ڪئي آهي. ڊبل ڊيمي سائيز ۾ 365 صفحن تي مشتمل هن ڊڪشنريءَ جي قيمت 300 روپيا آهي، هيءَ لغت سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ جي سيڪريٽري تاج جويي 2011ع ۾ ڇپائي پڌري ڪئي آهي.
الرحيم پبليڪيش لاڙڪاڻو
ڊاڪٽر ميمڻ عبدالغفور سنڌي ۽ ميمڻ غلام مصطفيٰ مشتاق 1978ع ۾ ’الرحيم پبلڪيشن‘ نالي هڪ اشاعتي ادارو قائم ڪيو. هن اداري غلام مصطفيٰ جو ڪتاب: ’سستو خون مهانگا جذبا‘ ڊاڪٽر ميمڻ عبدالغفور سنڌي جا ’شرح ڪلياڻ‘، ’سليس سنڌي گرامر‘ سميت ڪيترائي ٻيا ڪتاب ڇپايا.
1305ع
ڊسمبر
زمرو:1305ء زمرو:چوڏھين صدي زمرو:سال
انگريزي مٿين ڪلاسن لاءِ جاگرافي (ڪتاب)
انگريزي مٿين ڪلاسن لاءِ جاگرافي ڪتاب جڳتراءِ ايسرداس شوداساڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب ۾ 124 صفحا آهن ۽ قيمت سوا رپيو آهي. ان جو پهريون ڇاپو، سال 1936ع ۾ ڇپيو.
حوالا
زمرو:1936ع ۾ ڇپيل انگريزي ڪتاب
1991ع
فوتگيون
زمرو:1991ع زمرو:سال
ڳوٺ دو آٻو ۽ اميناڻي شريف (ڪتاب)
ڳوٺ دو آٻو ۽ اميناڻي شريف هڪ سنڌي ڪتاب آهي جيڪو دادو ضلعي جي ٻن تاريخي ڳوٺن دو آٻو ۽ اميناڻي شريف بابت لکيو ويو آهي.
ڪتاب جو مقصد
ڪتاب جو مقصد ڳوٺن جي طبعي بيهڪ، تاريخ، ان سا وابسته تهذيب، ثقافت ۽ مشاهير بابت ڄاڻ مهيا ڪرڻ آهي. انهن ڳوٺن سان وابسته ناليوران شخصيتن جي ياد به تازي ڪئي وئي آهي. ڄاڻيل ڳوٺن جي اسڪولن، مدرسن، مسجدن، بزرگن، علامن ۽ هنرمندن جي باري ۾ پڻ ڄاڻ فراهم ڪئي وئي آهي.
ڪتاب جو ليکڪ ۽ ٻي معلومات
ڪتاب جو ليکڪ نياز وگھيو آهي. هن ڪتاب ۾ ڪل 167 صفحا آهن ۽ قيمت 200 روپيا آھي.
حوالا
زمرو:ڪتاب
عارف يونس
عارف يونس ( جنوري 1955،12 ۾ پيدا ٿيو) هڪ آذبائيجاني ليکڪ، تاريخدان، ۽ انساني حقن جو سرگرم ڪارڪن آهي. هي ڊپاٽمينٽ آف ڪنفلڪٽ اينڊ مائگريشن آف دي پيس اينڊ ڊيموڪريسي (Department of Conflict and Migration of the Institute of Peace and Democracy) جو سربراهه آهي. گرفتار ٿيڻ بعد، عارف يونس کي جيل ۾ ست سال جي سزا ڏني وئي؛ سندس زال، ليئلا يونس، کي ڌوڪيبازي، فراڊ ۽ ٽيڪس چوري شامل الزامن تي جيل ۾ ساڍا اٺ 8.5 سال جي سزا ٻڌائي وئي.
زندگي ۽ ڪم
عارف يوسف 12 جنوري 1955 تي آذري پيءُ ۽ آرميني ماءُ کي باڪو آذربائيجان ۾ ڄائو. هن پنهنجي تعليم جي شروعات باڪو رياست يونيورسٽي ۾ ڪئي ۽ اتان 1981 ۾ گريجوئيٽ جي سند ورتائين. باڪو رياست يونيورسٽيءَ ۾ شاگرديءَ دوران ، عارف يونس پنهنجي مستقبل ۾ زال بڻجندڙ ليئلا يونس سان مليو. عارف يونس آخرڪار 1986 ۾ ڊاڪٽريٽ جي ڊگري حاصل ڪئي. 1992 ۾، آذربائيجان جي صدارتي دفتر جي لاءِ ڪم، هو معلومات ۽ تجزياتي محڪمي جو سربراهه بڻجي ويو ۽ هڪ سال جي لاءِ انهيءَ پوزيشن سربراهيءَ واري حيثيت سان اتي خدمتون سرانجام ڏنائين. هو آذري آزاد معلومات ۽ تجزياتي مرڪز (Azeri Independent Information and Analytical Center) جو ايگزيڪٽو ڊائريڪٽر بڻجي ويو.سيپٽمبر 1994 تائين آذري (آذري آزاد معلومات ۽ تجزياتي مرڪز) ۾ ان حيثيت سان خدمت ڪرڻ کانپوءِ، يونس آخرڪار امن ۽ جمهوريت جي اداري (ڊپارٽمينٽ آف ڪانفلڪٽالاجي اينڊ مائگريشن اسٽڊيز آف انسٽيٽيوٽ آف پيس اينڊ ڊيموڪريسي) (آءِ پي ڊي) محڪمي جو سربراهه بڻيو. آءِ پي ڊي ٻنهي ملڪن آرمينيا ۽ آذربائيجان  جي وچ ۾  دانشورن جو پاڻ ۾ مڪالمي کي فروغ ڏيئي ٿي.
عارف يونس انهن جي لاءِ دفاع ڪري ٿو جيڪي سياسي سببن جي ڪري تشدد ڀوڳين ٿا ۽ هي ماڻهن کي سياسي سببن جي ڪري قيد ڪرڻ جي پڻ مذمت ڪري ٿو.
يونس جا تاريخ آذربائيجان ۽ آرمينيا - آذربايجان تعلقات جي متعلق 190 کان وڌيڪ مضمون ۽ 30 کان وڌيڪ ڪتاب شايع  ٿي چُڪا آهن.
عارف يونس پنهنجي زال ليئلا سميت  آرمينيا ۽ آذربائيجان جي درميان نگورنو ڪاراباخ تنازعي جو پرامن حل جو حامي آهي. . هن اهڙي طرح جي تنازعي  جي هڪ حل لاءِ مختلف ڪانفرنسن ۽ سيمينارن ۾ شرڪت ڪئي آهي.
گرفتاري ۽ قيد
28 اپريل 2014 تي، عارف يونس ۽ سندس زال ليئلا کي دوحا قطر ڏانهن سندن سفر دوران آرمينيا جي لاءِ جاسوسي ڪرڻ جي الزام هيٺ حيدر علييف انٽرنيشنل ايئرپورٽ تي گرفتار ڪيو ويو.
عارف يونس ٻيهر گرفتار ڪيو ويو ۽ 5 آگسٽ 2014 تي نظربند رکيو ويو. هي تڏهن کان زيرِحراست آهي. هن وقت، مختلف مقدمن جي ٻڌڻيءَ دوران، عارف يونس نازڪ صيحت جي سبب پنهنجو شعور ۽ حواس وڃائي ويٺو آهي. 6
13 آگسٽ 2015 تي عارف يونس  کي جيل ۾ 7 سال جي سزا ٻڌائي وئي، ۽ سندس زال، ليئلا، کي ڌوڪيبازي ۽ ٽيڪس چوري شامل الزامن تي  جيل ۾ 8.5 سال جي سزا ٻڌائي وئي آهي. جوڙي کي غداريءَ جي الزامن ۾ پڻ هڪ الڳ ڪيس کي منهن ڏيڻو پئجي رهيو آهي. مغربي حڪومتن ۽ انساني حقن جي تنظيمن سندن پراسيڪِيوشن تي تشِويش جو اظهار ڪيو آهي. هيومن رائٽس واچ سندن ڪيس (مقدمي) کي شو ٽرائل (پبلڪ کي متاثر ڪرڻ يا تنبيهه ڪرڻ لاءِ حڪومت جي طرف کان منعقد ڪيو ويندڙ مقدمو) سڏيو ويو آهي ۽ ان مقدمي جي ملامت پڻ ڪئي وئي آهي، ۽ ايمنسٽي انٽرنيشنل (بين الاقوامي تحفظ لاءِ انساني حقن جي تنظيم) چئي ٿي ته جوڙو ضمير جو قيدي آهي.
بين الاقوامي مذمت
عارف ۽ ليئلا يونس جي گرفتاري، اهڙيءَ ريت جافاروو جي نظربندي، آذربائيجان ۾ سول سوسائٽيءَ تي رياست جي طرفان ڪريڪ ڊاؤن تحت هڪ ٻيو وڌيڪ قدم قرار ڏنو ويو آهي. اختيارين جي اقدامات کي ڪيترين ئي ممتاز بين الاقوامي انساني حقن جي تنظيمن جي پاران سخت مذمت ڪئي وئي آهي. انهن ۾ ايمنسٽي انٽرنيشنل (جنهن پاران يونس کي "ضمير جو قيدي" سڏيو آهي ۽ فوري طور تي ان جي رہائيءَ جي لاءِ حڪام تي زور ڏنو ويو آهي)، يورپي ڪونسل جي پارليماني اسمبلي (Parliamentary Assembly of the Council of Europe)،   او ايس سي اي لاءِ گڏيل آمريڪي رياست مشن (United States Mission to the OSCE)،  انساني حقن جي دفاع جي محافظ لاءِ نگراني (Observatory for the Protection of Human Rights Defenders)، نوبل عورتن جي پهل (Nobel Women's Initiative)، سرحدن بغير صحافي (Reporters Without Borders)،  هيومن رائيٽس واچ  ۽ ٻيون شامل آهن.
ذاتي زندگي
عارف يونس ليئلا يونس سان شادي ڪئي آهي کين هڪ ڌيءُ آهي جنهن جو نالو دينارا (Dinara) آهي.
حوالا
زمرو:1955ع جون پيدائشون زمرو:جيئرا ماڻهو زمرو:جيئريون شخصيتون
ڊزلڊورف
ڊزلڊورف انگريزي ۾ Düsseldorf جرمنيءَ جي رياست نارٿ رائن وسثڦيليا جو گاديءَ جو هنڌ آهي .ھي شھر انٽرنيشنل بزنس ۽ فنينشل سينٽر آهي. ھي فيشن ۽ واپاري ميلن جي حوالي سان مشھور آھي. مرسرز 2012 ڪوالٽي لونگ سروي مطابق ھي شھر دنيا جو ڇھون سڀ کان وڌيڪ رھڻ جي لائق شھر ھيو.
thumb|[[رائن ٽرم and فرئنڪ گيھري عمارتون- نئون زولھوف۾ واقعھيفن]] thumb|[[ڪونيگسالي ن ٫ ڊزلڊورف ۾]]
حوالا
thumb|Thomas Geisel (2014) ڊزلڊورف انگريزي ۾ Düsseldorf جرمنيءَ جي رياست نارٿ رائن وستڦيليا جو شھر آھي. مرسرز= 2012 ڪوالٽي آف لونگ سروي مطابق ھي شھر دنيا جو ڇھون نمبر رھڻ لائق شھر آھي. زمرو:جرمني ۾ يونيورسٽي شهر
98ع
ڊسمبر
زمرو:98ع زمرو:پھرين صدي
الزليخا (ڪتاب)
هيءُ ڪتاب پير حسام الدين راشديءَ جو لکيل آهي، پر پير صاحب پنهنجو نالو سيد فدائي الراشديءَ ڄاڻايو آهي. هن ڊبل ڪرائون سائيز ڪتاب ۾ 46 صفحا آهن. هن ڪتاب جو پهريون ڇاپو، حافظ شمس الدين، عبدالمجيد پريس سکر مان 1930ع ۾ شايع ٿيو. هن ڪتاب جو ٽيون ڇاپو، محموديه پرنٽنگ پريس، سکر مان سال 1951ع ۾ حافظ شمس الدين ڀٽيءَ ڇپايو. جڏهن ته -ان- ڪتاب کي نئين ترتيب سان قريشي حامد علي خانائيءَ تفصيلي مقدمي سان ڇپائي پڌرو ڪيو.
حميره علواڻي
حميره علواڻي پيپلز پارٽيءَ جي نامور عورت اڳواڻ حيدر علي خواجه جي ڌيءُ، 23 ڊسمبر 1974ع تي حيدرآباد ۾ جنم ورتو. سندس وڏا اصل ۾ تعلقي ميرپور ساڪري، ضلعي ٺٽي جا رهواسي آهن.
تعليم
هن سينٽ ميري ڪانوينٽ گرلس اسڪول حيدرآباد مان 1992ع ۾ مئٽرڪ ڪئي. ان بعد سنڌ يونيورسٽي ڄام شوري مان 2000ع ۾ ايم. بي. اي جي ڊگري حاصل ڪيائين.
سياست ۾ پير
سندس والد حيدر علي خواجه ابتدا کان وٺي پيپلز پارٽيءَ جو ڪارڪن آهي. هن شاگرديءَ واري عمر ۾ ئي پيپلز پارٽيءَ لاءِ ڪم ڪرڻ شروع ڪيو. سندس پارٽيءَ لاءِ سچائيءَ ۽ خدمتن کي ڏسندي، شهيد بينظير ڀٽو نه رڳو سندس همت افزائي ڪئي، پر کيس عورتن جي مخصوص سيٽ لاءِ منتخب ڪيو. هيءَ 2002ع وارين چونڊن ۾ ايم. پي. اي چونڊجي آئي.
سياسي خدمتون
ان عرصي دوران هوءَ نه رڳو سنڌ اسيمبليءَ ۾ قانون، پارلياماني معاملن ۽ انساني حقن بابت اسٽئنڊنگ ڪميٽين جي ميمبر رهي آهي، پر هن سنڌ اسيمبليءَ ۾ عورتن ۽ ٻارن تي ٿيندڙ تشدد، تعليمي ادارن ۾ ڪاپي ڪلچر خلاف توڙي سماجي ۽ صحت جي مامرن بابت 2008ع کان وٺي ڪيترا خانگي بل پيش پئي ڪيا آهن. ان کان سواءِ حميره علواڻي ڪچين آبادين ۽ ڳوٺاڻي ترقيءَ بابت اسيمبليءَ پاران مقرر ڪيل ڪيترين ڪميٽين جي ميمبر به رهي آهي. هن چئن پنجن سالن کان علواڻي ٽرسٽ جي پليٽفارم تان ڪيترائي فلاحي ڪم ڪيا آهن، خاص ڪري 2010ع جي ٻوڏ دوران ٺٽي ضلعي ۾ هن ٽرسٽ صحت جي حوالي سان جيڪا ڪارڪردگي ڏيکاري آهي، سا جس جوڳي آهي. هن وقت به حميره علواڻي مٿئين ٽرسٽ جي بطور گهوڙا ٻاري، ڪيٽي بندر، کاري ڇاڻ ۽ شاهبندر تعلقن واري ساحلي پٽي (Coastal area) ۾ ’ميٽرنل اينڊ چائلڊ هيلٿ پروگرام‘ هيٺ عورتن ۽ ٻارن لاءِ صحت جي ميدان ۾ خدمتون سرانجام ڏئي رهي آهي. حميره علواڻيءَ جو آغا خاني ڪميونٽيءَ سان واسطو آهي ۽ گارڊن ايسٽ ڪراچيءَ ۾ سندس رهائش آهي.
اورڪزئي ضلعو
اورڪزئي ايجنسي پاڪستان جي قبائلي علائقن ۾ ھڪ ايجنسي آھي۔
ھتان جو ھاڻوڪو پوليٽيڪل ايجنٽ مسٽر زبير خان آھي. اپر اورڪزئي جو اَي پي اَي مسٽر اقبال وزير ۽ اسماعيل زئي تعلقي جو پوليٽيڪل نائب تعلقيدار جناب خائستہ اڪبر  ( جون 2016 ).
اورڪزئي ايجنسي ۾ اورڪزئیي قبيلن جون وڏيون وڏيون قومون علي خيل، ماموزئي، ربيعہ خيل، آخيل، مشتي، شيخان، مامازئي، فيروز خيل، اتمان خيل، ستوري خيل ۽ سپائي وغيره آباد آھ۔
اورڪزئي ايجنسي ۾ ٻه سب ڊويزنون آھن اپر اورڪزئي ايجنسي ۽ لوئر اورڪزئي ايجنسي۔ اپر اورڪزئي ۾ اپر تعلقو ۽ اسماعيل زئي تعلقو جڏھن ته لوئر اورڪزئي ۾ لوئر ۽ سينٽرل تعلقا شامل ۔
اورڪزئي قبيلا ڪل ملائي ڪري ارڙھن قومن تي مشتمل آھي. مٿي ذڪر ڪيل قومن کان علاوه ھن قبيلي ۾ ، انڊ خيل ۽ علي شير زئي وغيره شامل آ۔
اورڪزئي ايجنسي جي اوڀر ۾ ضلعو ڪوھاٽ ۽ دره آدم خيل ، ڏکڻ ۾ ضلعو ڪوھاٽ ۽ ضلعو ھنگو، اولھ ۾ ڪرم ايجنسي ۽ اتر ۾ خيبر ايجنسي واقع آھن۔
ماڻھن جي مادري ٻولي سو سيڪڙو پشتو آھي۔ يعني تمام رھاڪو پشتو ٻولي ڳالھائيندا آھن. نوجوان نسل تعليم جي طرف وڌي رھيو آھي، ان ڪري ملڪ جي مختلف حصن  تعليم حاصل ڪرڻ ۾ مصروف آھي۔
اورڪزئي ايجنسي ۾ ميداني علائقا به آھن جتي ماڻھو ٻني ٻارو ڪن ٿا ۽ ھي پيشو ماڻھن جي ڪمائي جو ھڪ اھم ذريعو آھي۔ ان کان علاوه ماڻھن جي ھڪ وڏي تعداد ٻاھرين ملڪن ۾ ملک آھي، ڇو ته ھتي روزگار جا موقعا تمام گھٽ آھن ان ڪري ھي ماڻھو ٻاھرين ملڪن کان پيسا موڪليندا آھن ۽ پنھنجو گذارن ٿا۔
اھم جڳھن ۽ بازارن ۾ غلجو بازار جيڪا اپر سب ڊويزن جو صدر مقام آھي ۽ اپر اورڪزئي جا تمام ھيڊڪوارٽر ، نادرا آفس ۽ اسپتال وغيره ھن ۾ ئي واقع آھن.، سمانہ جيڪو ھڪ تفريحي ماڳ آھي ۽ انگريزن جي دور جو قلعو به  ھتي آھي ۽ ماڻھو سير ۽ تفريح جي لاءِ ٻين ضلعن کان ھيڏانھن جو رخ ڪندا آھن۔ ڊبوري ، جبلن جي وچ ۾ ھڪ حسين ۽ دلفريب مقام ۽ بازار، مشتي ميلو، جنت نظير مقام ۽ جبلن جي وچ ۾ ھڪ پرڪشش بازار، ڪلايہ ۽ جلڪہ ميلو جاڙيون بازاريون جن جي وچ ۾ ھڪ توئي وھندي علائقي جو حسن وڌائي ٿي لوئر سب ڊویزن جو ھيڊ ڪوارٽر ۽ نادرا آفس وغيره ھتي واقع آھن'. ان کان علاوه خاديزئي ، سانگهڙا ۽ انجاني قابل ذڪر آھن. تمام تر علائقن جي موسم ٿڌي رھندي آھي ۽ جنوري ۽ فيبروري جي مھينن ۾ برفباري ٿيندي آھي جڏھن ته گرمي جي موسم خوشگوار رھندي آھي۔ ( مير اصغر اصغر اورڪزئي)
اورڪزئي ايجنسي جو ھڪ سيڪشن بلند خيل ايجنسي کان ڪيترائي ڪلوميٽر پري ضلعي ھنگو جي ھن پار ٽل شھر جي ڏکڻ ۾ واقع آھي۔ ان جي ات ۽ اوڀر ۾ ضلعو ھنگو، اولھ ۾ ڪرم ايجنسي ۽ ڏکڻ ۾ اتر وزيرستان ايجنسي واقع آھن۔ ھن سيڪشن ۾ آباد بلند خيل ھڪ بنگش قبيلو آھي۔
ڪنڊيارو تعلقو
ڪنڊيارو تعلقو پاڪستان جي صوبي سنڌ جي شھيد بينظيرآباد ڊويزن جي ضلعي نوشهرو فيروز جو هڪ تعلقو آهي جنھن جو صدر مقام ڪنڊيارو شهر آهي.
آءِ ڪارلي
آء ڪارلي ، آمريڪا جي ٻارن جو مزاحيہ پروگرام (teen sitcom) جو نالو آھي جنھن جو ٺاھيندڙ مشھور ٽي وي پروڊيوسر ڊين شنيڊر آھي. ٻارن جو ھي مزاحيہ پروگرام 8 سيپٽمبر 2007 کان 23 نومبر 2012 تائين ٻارن جي مشھور ٽي وي چينل نڪلوڊيئن تي سلسليوار قسطن ۾ ھليو.انھن پروگرامن ۾ ڊرامن جا اداڪار ۽ اداڪارائون جن ۾ مرينڊا ڪاسگروو، جنيٽ ميڪ ڪورڊي، ناٿن ڪريس  ڪارلي شي (Carly Shay) نالي ھڪ نوجوان جي ڪھاڻي ٻڌائيندا آهن جيڪو پنھنجي دوستن سام پڪيٽ ۽ فريڊي بينسن سان گڏجي انٽرنيٽ ٽيليويزن تي ھڪ ويب شو شروع ڪري ٿو جنھن جو نالو آ۽ ڪارلي ھوندو آھي جيڪو جلد ئي انٽرنيٽ تي ڇانئجي وڃي ٿو ھي پروگرام ايمي ايوارڊز ۾ پنج دفعا ٻارن نمايان پروگرام طور نامزد ٿيو.
ڪنڊيارو تعلقو
ديھون
ڪنڊياري تعلقي ۾ ڪل 52 ديھون واقع آهن.
آءِ ڪارلي
حوالا
زمرو:ٻارن جو مزاحيہ پروگرام زمرو: ٻارن جو ٽي وي پروگرام زمرو: ٻارن جو ٽي وي چينل
ڪنڊيارو تعلقو
حوالا
زمرو:سنڌ جا تعلقا
عاشق بنايا آپ ني
thumb|left|200px| فلم عاشق بنايا آپ ني جو هڪ عڪس
تعارف
عاشق بنايا آپ ني نه رڳو هندي ٻوليءَ جي هڪ هندستاني فلم يعني ته بالي ووڊ فلم آهي بلڪه ۽ ان ئي فلم جو هڪ مشهور سيڪسي گانو پڻ آهي. فلم جو هيرو عمران هاشمي ۽ هيروئن تنُوشري دتا آهي.
وڊيو
گوگل وڊيو تي هيءُ گانو ڏسي ۽ ٻڌي سگھجي ٿو ۽ مووي ديسي ڊاٽ ڪام تي سڄي فلم ڏسي سگھجي ٿي. خارجي ڳنڍڻن مان هڪ تي ڪلڪ ڪريو ۽ گانو يا فلم ڏسو.
خارجي ڳنڍڻا
زمرو:ڀارتي فلمون
جمشيد واڊيا
'''جمشيد واڊيا پهرين سنڌي فلم "ايڪتا" جو فلمساز آهي. '''
پيدائش ء تعليم
'''جمشيد واڊيا 13 سيپٽمبر 1901 عيسوي ۾ هڪ پارسي گهراڻي ۾ پيدا ٿيا هئا،اوهان ادب،ٻولي ء قانون ۾ تعليم حاصل ڪئي. '''
فلمون
'''اوهان 12 خاموش فلمن ۾ اسڪرپٽ رائيٽر ء هدايتڪار جي حيثيت سان ڪم شروع ڪيو انهن فلمن ڪافي ڪاروبار ڪيو هدايتڪار ء فلم ساز جمشيد واڊيا 1933 عيسوي ۾ پنهجو فلمن جي حوالي سان ادارو کوليو ء فلمن ۾ ڪم ڪيائين،سندس پهرين پيشڪش "لال يمن" ڪافي ڪامياب وئي.جڏهن ته اوهان پنهجي آتم ڪٿا به لکي. '''
حوالا
زمرو:1901ع جون پيدائشون زمرو:1986ع جون فوتگيون زمرو:شخصيتون زمرو:هندي فلم پروڊيوسر
دھلي درٻار 1911
left|250px|thumb| حيدرآباد جو نظام شھنشاھ ۽ ملڪہ کي دھلي درٻار 1911 ۾ خراج تحسين پيش ڪندي 22 مارچ 1911 تي شاھي اعلان ڪيو ويو تہ ڊسمبر جي مھيني ۾ ڪجھ مھينا اڳ ٿيڻ واري جارج پنجون ۽ ميري جي تاجپوشي جي ياد ۾ دھلي ۾ درٻار لڳندي جنھن ۾ بادشاھ ۽ ملڪہ انڊيا جي انڊيا جي معززين سان ملاقات ٿيندي. ان درٻار جون سرڪاري سرگرميون 7 ڊسمبر کان 16 ڊسمبر تائين ھليون ۽ درٻار 12 ڊسمبر تي منعقد ٿي. شاھي جوڙو تاجپوشي واري باغ ۾ پھتو. بادشاھ انڊيا جي شھنشاھ واري لباس ۾ شھنشاھ وارو تاج پھريل ھو جنھن ۾ اٺ ونگ ھئا جن ۾ 6170 ھيرا ۽ قيمتي نيلم، زمرد ۽ ياقوت جڙيل ھيا. شاھي جوڙي کي مقامي رياستن جي شھزادن خراج تحسين پيش ڪيو جن ۾ بيگم ڀوپال  ڪيخسرو جھان  شامياني ۾ ويٺي. ان بعد شاھي جوڙو گنبذ جھڙي شاھي چبوتري تي چڙھي گادي جو هنڌ ڪلڪتي کان دھلي منتقل ڪرڻ جو اعلان ڪيو.شاھي جوڙي بنگال جي 1905 ۾ ٿيل تقسيم جي خاتمي جو اعلان پڻ ڪيو. . 13 ڊسمبر تي شاھي جوڙي دھلي جي لال قلعي جي بالڪونيءَ مان تقريبن پنج لک ماڻھن کي پنھنجي زيارت ڪرائي جيڪا روايت شاھ جھان شروع ڪئي ھئي. جنھن بعد شھنشاھ بادشاھ پنجاھ ھزار فوجين جي پريڊ جي صدارت ڪئي. دھلي درٻار ۾ 1911 ۾ 26800 تمغا فوجين، آفيسرن ۽ انڊيا جي ماڻھن ۾ ورھايا ويا.
چيڪ جمهوريا
جمهوريہ چيڪ ( چيڪي ٻولي:Česká republika) يورپ جو هڪ وڏو ملڪ آهي جنهن جي گاديءَ جو هنڌ پراگ شهر آهي. 2011ع جي مردمشماريءَ مطابق هن ملڪ جي آبادي هڪ ڪروڙ، 4 لک، 36 هزار 560 آهي. هن ملڪ جي پکيڙ 78،866 چورس ڪلوميٽر آهي.
زمرو:جمهوريہ چيڪ زمرو:اوڀر يورپي ملڪ زمرو:ملڪ زمرو:يورپي اتحاد جا رڪن ملڪ زمرو:يورپي ملڪ
ڀڳوت گيتا
گيتا يا ڀڳوَت گيتا مشهور رزميه داستان مھاڀارت جي اڌياءَ 23 کان 40 تائين 701 سنسڪرت ٻولي ۾ بيتن تي مشتمل حصو آهي جيڪي ٻين صدي قبل مسيح سان تعلق رکن ٿا. اھو ھندو ڌرم جي پويتر ڪتابن ۾ شامل آهي. گيتا پانڊون شھزادي ارجن ۽ ان جي رھبر ۽ رٿسوار جوڌي ۽ وشنو جي اوتار ڪرشن جي وچ ۾ ٿيل ڳالهه ٻولهه تي ٻَڌل آهي. پانڊون ۽ ڪورون وچ ۾ ڌرم يڌ جي شروعات ۾ پانڊون شھزادو ارجن اخلاقي مونجھاري ۽ پنھنجن مٽن مائڻ سان جنگ جي شڪل ۾ ٿيندڙ موت ۽هنسا ٿيڻ ڪري دلگيري جو شڪار ھيو ھن کي لڳو تہ جنگ نہ لڳڻ کپي ان ڪري ھن ڪرشن کان مشورو ورتو اھڙي طرح ان جي سوالن جا ڪرشن پاران ڏنل جواب ڀڳوت گيتا سڏبا آھن.
thumb|کاٻو|alt=Photograph of a bronze chariot. The discourse of Krishna and Arjuna in Kurukshetra is the Bhagavad Gita.| ڀڳوت گيتا ڪرشن ۽ ارجن وچ ۾ مھاڀارت جنگ جي شروعات کان اڳ ڪرڪشيتر ميدان ۾ گھوڙن واري رٿ تي ٿيل مڪالمو ڪرشن کيس صلاح ڏني تہ ڌرم جي سربلندي لاء پنھنجي کتري ھجڻ واري ذميداري پوري ڪر. ڪن وِدوانن جو خيال آهي ته شري ڪرشن پنهنجو پنٿ (فرقو) قائم ڪيو هو ۽ اُن جي پوئلڳن کي ڀڳوَت يا ڀڳت چيو ويندو هو. جيڪي غير برهمڻ هوندا هئا، تن لاءِ گيتا هڪ شاستر يا درسي ڪتاب هوندو هو. بعد ۾ جي شري ڪرشن جو اثر پکڙبو ويو، تيئن برهمڻن کيس وشنو جو اوتار ڪري مڃيو ۽ گيتا کي به شاسترن ۾ اُتم ڪري مڃيو ويو.گيتا هڪ امر گيت آهي، جنهن ۾ ڇند (وزن) ته آهي، پر قافيو غير موجود آهي. در اصل هي ڪتاب مها ڀارت جو ئي هڪ حصو آهي. گيتا جي تخليقڪار جو نالو شري ڪرشن جي مهاراج آهي، در اصل هي انهن نصيحتن جو مجموعو آهي، جيڪي ڪرشن جي، اَرجن کي ڏنيون هيون ان جا ڪل 18 اڌياءَ آهن، جن کي 3 ڀاڱن ۾ ورهايو ويو آهي ۽ هر ڀاڱو 6 اڌيائن تي ٻَڌل آهي.ڊاڪٽر داس گپتا جو چوڻ آهي تہ گيتا جون گهڻيون شڪشائون اپنشد تان ورتل آهن، اهو معلوم نہ ٿي سگهيو آهي تہ اها ڪهڙي دور جي لکڻي آهي ۽ هندن وٽ ان ڪتاب جي ٻين سڀني ڪتابن کان وڌيڪ اهميت ڏٺي وڃي ٿي، ڇو تہ آڳاٽي ويدن ۾ جيڪا تعليم ڏني وئي هئي، تنهن کي وساريو ويو هو ۽ ان تي عمل نہ رهيو هو ۽ هندو ڌرم جي مڃيندڙن جي زندگيءَ ۾ جمود اچي ويو هو ۽ سوچ ۽ زندگي غير متحرڪ ٿي وئي هئي.
مھاڀارت جو موضوع
مهاڀارت آڳاٽي انڊيا مان اسان کي ملندڙ ٻن وڏن رزميه داستانن مان وڌيڪ اوائلي ۽ وڌيڪ ڊگهو آهي. پر اهو مهاڀارت جو تمام ننڍڙو ڀاڱو آهي ڇاڪاڻ ته مهاڀارت دنيا جو سڀ کان ڊگهو شعري مجموعو آهي. اهو هومر جي ايليڊ ۽ اوڊيسي جي گڏيل ڊيگهه کان به ستوڻ تي وڏو آهي جڏهن ته گيتا (ڀڳوت گيتا کي اڪثر انهيء مختصر نالي سان سڏيو ويندو آهي) نئين عهدنامي ۾ سينٽ جان جي صحيفي جيترو ڊگهو آهي .اھا عظيم رزميه منظوم داستان مهاڀارت جو هڪ حصو آهي،جنهن ۾ ڪوروَ ۽ پانڊوَ ٻن سؤٽ خاندانن جي لڙائيءَ جو ذڪر آهي. ٻنهيءَ جو معاملو راڄ گديءَ تي متو هو، جيڪا ڪوروَ دغا سان ڦٻائي ويٺا هئا. هڪ پاسي هو دريوڌن ۽ سندس 99 ڀائر ڪوروَ، جن سان ساٿ هو ڀيشم پتامها ۽ دروڻ آچاريا جو؛ ڀيشم، ڪوروَن توڙي پانڊوَن جي ڏاڏي جو برهمچاري ڀاءُ هو ۽ دروڻ ٻنهي ڌرين جو گرو هو. ڪوروَن سان گڏ سوريه ديوتا جو بهادر پٽ ’ڪَرن‘ به شامل هو. thumb|رٿ تي سوار ارجن ۽ ڪرشن رٿ ھلائيندي ٻئي طرف پانڊوَ پاڻ ۾ پنج ڀائر هئا.جن ۾ يڌشٽر سڀني کان وڏو هو. اُن کان پوءِ نمبر وار ڀيم، ارجن، نڪل ۽ سهديو هئا. پر شري ڪرشن، جنهن کي ڀڳوان جو اوتار مڃيو وڃي ٿو، پانڊون سان گڏ هو. ڪرشن ارجن جو سالو به هو ته دوست به ۽ دريوڌن جو به سيڻ هو، اِن ڪري هُن ڪوروَن سان اقرار ڪيو ته هُو خود هٿيار کڻي نه وڙهندو، پر رڳو ارجن جو رَٿ هلائيندو. ڪورون جو پيءُ ڌرتراشٽر نابين هو، پر ان جي باوجود به هو لڙائي وڙهندي ڏسڻ لاءِ منتظر هو. سندس گذارش تي شري ڪرشن، سندس وزير سنجيه کي ازغيبي شڪتي ڏني، جنهن وسيلي سنجيه راجائي محلات ۾ ويهي، سموري لڙائي ڏسي سگهيو ٿي. سموري گيتا سنجيه جي زباني راجا ڌرتراشٽر کي ٻڌايل آهي .جنگ جو اعلان ٿي ويو آهي ۽ ڪورن ۽ پانڊن جا ٻه مد مقابل لشڪر جنگي صف بندي ۾ بيٺا آهن. جنگ جو هنڌ ڪروڪشيترا جو ڪُشادو ميدان آهي. اهو دهلي جي جديد شهر جي پسگردائي ۾ آهي. شهزادو ارجن پنهنجي جنگي رٿ ۾ ويٺو آهي ۽ ڪرشن سندس ڀرسان بيٺو آهي. نظم مان اسان کي اها ڳالهه سمجھ ۾ اچي ٿي ته ڪرشن جيئن ته سڀني شهزادن جو ويجهو مائٽ آهي تنهن ڪري هن ڪنهن به ڌر پاران هٿيار کڻڻ کان انڪار ڪري ڇڏيو آهي، پر هو انهي ڳالهه تي راضي ٿيو آهي ته هو ارجن جو ڪوچوان ٿيندو ۽ صلاح مشوري ذريعي سندس سهائتا ڪندو. هاڻي هر ڳالهه تيار آهي. نغارا وڃي رهيا آهن، هزارين ماڻهو اڀ ڏاريندڙ نعرا هڻي رهيا آهن ۽ سڀني جون اکيون ارجن تي کتل آهن جو پانڊو لشڪر جي اڳواڻ طور لڙائي شروع ڪرائڻ سندس ذميواري آهي. ۽ انهي تمام اهم گهڙي ۾ هو هٻڪي وڃي ٿو.