cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
वेदव्यासः
धृतराष्ट्रः गान्धारी कुन्ती च यदा वने आसन् तदा कदाचित् युधिष्ठिरः तान् द्रष्टुं परिवारैः सह तत्र गतवान् आसीत् । तदा व्यासः अपि तत्र आगतवान् आसीत् ।  धृतराष्ट्रगान्धार्योः पुत्रशोकः इतोऽपि शान्तः न आसीत् । कुन्ती अपि बान्धवानां वियोगेन दुःखे अस्ति इति ज्ञात्वा व्यासः धृतराष्ट्रं 'वरः पृच्छ्यताम्' इति वदति ।  युद्धे मृतानां पुत्राणां मित्राणां च गतिः का स्यात् इति सः ज्ञातुम् इष्टवान् ।  “एकवारं तान् सर्वान् द्रष्टुम् इच्छामि” इति सः व्यासं प्रार्थितवान् ।  व्यासः वदति यद् – शयनानन्तरम् उत्थितं मानवमिव अद्य रात्रौ भवन्तः सर्वे मृतान् बन्धून् पश्यन्ति’ इति ।  सर्वे सायंकर्माणि समाप्य  गङ्गातटे मिलितवन्तः ।
व्यासः गङ्गायाः पवित्रं जलं प्रविश्य युद्धे मृतान् कौरवान् पाण्डवान् च उच्चैः आह्वयति । अनुक्षणं यथा कुरुक्षेत्रस्य अङ्गणे युद्धाय समावेशितानां सैन्यानां कोलाहलः श्रूयते स्म तथा शब्दः जलेऽपि श्रुतः । अनन्तरं युद्धे वीरगतिं प्राप्तवन्तः सर्वे राजानः, राजकुमाराः च भीष्मद्रोणादीनां नेतृत्वे एव जलतः बहिः आगतवन्तः। युद्धसमये यथा वेशं, ध्वजं, वाहनं, दिव्यवस्त्रं, दिव्यमालाः, कुण्डलं च धृतवन्तः आसन् तथा एव इदानीमपि धृतवन्तः आसन् ।  सर्वाणि शरीराणि अपि दिव्यप्रभया कान्तियुक्तानि आसन् ।  प्रत्येकम् अपि क्रोधरहितः, द्वेषासूयारहितः, निरभिमानयुक्तः च दृश्यन्ते स्म ।  गन्धर्वाः तेषां यशोगानं कुर्वन्तः आसन् ।  वन्दीजनाः तेषां स्तुतिं कुर्वन्तः आसन् । तदा व्यासः धृतराष्ट्राय दिव्ये नेत्रे दत्तवान् आसीत् । अतः सः सम्यक्  सर्वान् योधान् अपश्यत् ।
तत् दृश्यं तु अत्यद्भुतम्, अचिन्त्यं, रोमाञ्चकारि च आसीत् । सर्वे तदेकदृष्ट्या तत् दृश्यं दृष्टवन्तः ।  आगताः जनाः क्रोधेन विना बन्धुभिः मिलितवन्तः ।   एवम् आरात्रि प्रेमीणां समागमः चलति स्म । अनन्तरं ते सर्वे यथा आगतवन्तः तथैव भागीरथ्याः जलं प्रविश्य स्वलोकान् गतवन्तः ।  तदा व्यासः वदति  ‘काः अपि स्त्रियः पत्युः लोकं गन्तुम् इच्छन्ति चेत् गङ्गायां प्रवेशः करणीयः ’ इति । तच्छृत्वा बह्व्यःः स्त्रियः जलं प्रविश्य मानवदेहं त्यक्त्वा पत्युः लोकं गतवत्यः ।  एताः अपि दिव्यं वस्त्राभूषणं धृत्वा विमानयाने उपविश्य गतवत्यः ।
अत्र राजा जनमेजयः वैशम्पायनस्य मुखतः एतम् अद्भुतं वृत्तान्तं श्रुत्वा बहुकुतूहलम् अनुभूतवान् । सः अपि स्वस्य स्वर्गवासिनः पितुः महाराजस्य परीक्षितस्य दर्शनं कर्तुम् ऐच्छत् । व्यासः तदापि तत्रैव आसीत् । सः तस्य इच्छापूरणाय राजानं परीक्षितं तत्र आहूतवान् ।  जनमेजयः यज्ञान्ते स्नानसमये स्वेन सह पितुः अपि स्नानं यदा कारयति तदनन्तरं परीक्षितः ततः प्रस्थितवान् ।  एवं महर्षिः वेदव्यासः कश्चन अलौकिकः शक्तिशाली महापुरुषः च ।
वर्गः:पौराणिकधार्मिकव्यक्तयः वर्गः:महाभारतस्य पात्राणि वर्गः:चित्रं योजनीयम्‎ वर्गः:बाह्यानुबन्धः योजनीयः वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया‎ वर्गः:प्राचीनगुरवः वर्गः:स्मृतिकाराः वर्गः:भारतीयदार्शनिकाः
सेवील्ल
सेवील्ल स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
जोधपुरम्
जोधपुरं (जोधपुर, Jodhpur) राजस्थानराज्ये स्थितस्य जोधपुरमण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति ।
वर्गः:राजस्थानस्य प्रमुखनगराणि वर्गः:राजस्थानराज्यसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
आपस्तम्बशुल्वसूत्रम्
टीकाकाराः
टीकादृष्ट्या शुल्वसूत्रमिदम् अतिलोकप्रियमस्ति । अद्यावधि अस्य चतस्रः टीकाः समुपलभ्यन्ते।
कपर्दिस्वामी
टीकाकारेषु सर्वाधिकः प्राचीनोऽयं मन्यते। आपस्तम्बश्रौतसूत्र-आपस्तम्बसूत्रपरिभाषा-दर्शपौर्णमाससूत्र-भारद्वाजगृह्यसूत्रादीनां ग्रन्थानां टीका कृताऽनेनेति । एतेषां ग्रन्थानामुद्धरणं शूलपाणि-हेमाद्रि-नीलकण्ठादिप्रतिष्ठितैः आचार्यैः कृतम् अतः एषः प्रमाणिकः मन्यते। शूलपाणेः समयस्तु ११५० ख्रीष्टाब्दस्य पार्श्वर्त्तीं वर्तते । वेदार्थदीपिकायाः रचयितुः षड्गुरुशिष्यस्य ( ११४१ ई०-११९३ ई० ) अयं गुरुरासीत् । हेमाद्रेः कालस्तु त्रयोदशतमशती अासीत् । महादेवो देवगिरिवंश्यो राजाऽऽसीत् । त्रयोदशे च ईशवीये शतकेऽस्य वंशस्योत्तरभारते प्रचुरः प्रभावः अासीत् । अस्योत्तराधिकारी रामचन्द्रः ( १२७१ ई०१३०९ ई०) आसीत् । महादेवरामचन्द्रौ मिलित्वा १२६० ईशवीतः १३०९ ई० पर्यन्तं राज्यं चक्रतुः । अतः कपर्दिस्वामिनः स्थितिकालो चतुर्दशशतकस्य पूर्वार्द्धभागो मन्यते । विद्वानयं दक्षिणभारतस्य निवासी।
करविन्दस्वामी
अयं हि विद्वान् आपस्तम्बस्य सम्पूर्णश्रौतसूत्रोपरि स्वव्याख्यामलिखत्। समयस्त्वस्य निश्चयेन किमपि वक्तुं न शक्यते । नामनिर्देशं विनैव अयमार्यभटप्रथमस्य ( जन्मकालः ४७६ ई० ) आर्यभटीयग्रन्थस्य (रचनाकालः ४९९ ई०) कतिपयनिर्देशान् स्वग्रन्थेषूल्लिखितवान्, येनायं पञ्चमशतीतः अवर्द्राचीनः मन्यते। अस्य टीकायाः नाम शुल्वप्रदीपिका इति।
सुन्दरराजः
अस्य टीकायाः नाम शुल्वप्रदीपः इति। ग्रन्थोऽयं ग्रन्थकारस्य नामोपरि ‘सुन्दरराजीय’ नाम्नाऽपि ख्याताऽस्ति । अस्यापि समयस्योचितरीत्या ज्ञानं न भवति । अस्य ग्रन्थस्य प्राचीनहस्तलेखस्य समयः १५८१ ख्रीष्टाब्दोऽस्ति । इयं मातृकाग्रन्थत्वेन तञ्जोर-राजकीयपुस्तकालये सुरक्षितः अस्ति । अस्य समयः षोडशशताब्दीतः प्राचीनः स्वीक्रियते।
गोपालः
अस्य व्याख्यायाः नाम अापस्तम्बीयशुल्वभाष्यम् इति अस्ति । अस्य पितुर्नाम गातर्यनृसिंहसोमसुत इति। अयं कर्मकाण्डेन दीक्षिते वैदिकपरिवारे समुत्पन्नोऽभवत् । कर्मकाण्डीयपरम्परयाऽयं पूर्णपरिचितः आसीत् ।
सन्दर्भाः
वर्गः:शुल्वसूत्राणि वर्गः:कल्पाः वर्गः:संचित्रसारमञ्जूषे योजनीये
अरक्कू
अरक्कू सानुप्रदेशस्य दृश्यवैभवम् -एतत् अतिप्राचीनम् आदिवासिनाम् वासस्थानमस्ति । अत्र १९ जातीयाः आदिवासिनः १५० मीटरोन्नते प्रदेशे निवसन्ति । निबिडवनप्रदेशे फलवाटिकाः काफीवाटिकाः कौशेय वस्त्रनिर्माणकार्यागाराः दृष्टुं शक्यन्ते । सर्वतः हरितवनं घट्टप्रदेशाः, कन्दराः सुन्दरतया गोचराः भवन्ति । एतम् प्रदेशम् आन्ध्रप्रदेशस्य ऊटी इति कथयन्ति ।अत्र अनेक- चलनचित्राणां चित्रिकरणं कृतवन्तः । अत्र निवसतां आदिवासिनां जीवनक्रमः वचनं वक्षालङ्काराः वेषभूषणं नर्तनं सर्वं च विशिष्टम् अस्ति । आन्ध्रप्रदेशस्य जानपादाध्ययनकर्तॄणाम् उत्तमं स्थानमस्ति । देशीयाः विदेशीयाः च अत्र बहवः आगच्छन्ति । राज्यसर्वकारस्य प्रवासव्यवस्था अस्ति ।
मार्गः
वर्गः:आन्ध्रप्रदेशस्य प्रेक्षणीयस्थानानि वर्गः:आन्ध्रप्रदेशराज्यसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः
लिजा सिम्प्सन
द सिम्प्सन्स् दूरदर्षन कार्यक्रमे एकः पात्रः अस्ति।
वर्गः:विभिन्नदेशसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:बाह्यानुबन्धः योजनीयः वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः
रेवती
आकाशः ३६० डिग्रियुक्तः इति भाव्यते चेत् सः सप्तविंशतिधा विभज्यते चेत् एकैकः भागः १३.२० डिग्रियुक्तः भवति । एकैकम् अपि क्षेत्रं चतुर्धा यदि विभज्येत तर्हि १०८ भागाः भवन्ति । एकैकोपि भागः ३.२० डिग्रियुक्तः भवति । तन्नाम नक्षत्रस्य प्रत्येकभागः ३.२० डिग्रियुक्तः भवति । एकस्य नक्षत्रस्य १३.२० डिग्रिपरिमितभागः । एकस्य राशेः ३० डिग्रिभागः । १२ राशीनां ३६० डिग्रिपरिमितः भागः भवति ।
आकृतिः
रेवती मत्स्याकार त्रयम् - मीनाकृतौ विद्यमानानि त्रीणि नक्षत्राणि ।
सम्बद्धानि अक्षराणि
दे दो चा ची - रेवतीनक्षत्रसम्बद्धानि अक्षराणि ।
आश्रिताः पदार्थाः
सलिलजानि जलोद्भवानि यानि द्रव्याणि मृणालादीनि यानि च फलानि । तथा कुसुमानि पुष्पाणि । लवणं सैन्धवम् । मणयो रत्नानि । शङ्खः प्रसिद्धः । मौक्तिकं मुक्ताफलानि । अब्जानि पद्मप्रभृतीनि । सुरभि सुगन्धद्रव्यम् । कुसुमानि । अथवा सुरभीणि सुगन्धानि कुसुमानि । गन्धाः सुगन्धद्रव्याणि । वणिजः क्रयविक्रयिणः । नौकर्णधारा नाविकाः । एते सर्व एव पौष्णे रेवत्याम् ।
स्वरूपम्
रेवतीनक्षत्रे स्थल-जल-आभूषणकर्म, गृहनिर्माणम्, देवतागृहनिर्माणम्, विवाह-उपनयनादीनि मङ्गलकर्म इत्यादीनि कार्याणि कर्तुं शक्यन्ते ।
मृदुसंज्ञकनक्षत्राणि
अथ मृदूनि नक्षत्राणि तैश्च यानि कर्माणि क्रियन्ते तानि चाह -
अनूराधा । चित्रा । पौष्णं रेवती । ऐन्दवं मृगशिरः । एतानि चत्वारि नक्षत्राणि मृदुवर्गः । तानि च मित्रार्थे मित्रवरणार्थं श्रवणादिप्रयोगे । सुरतविधौ सुरतकर्मणि । वस्त्रेषु वस्त्रकर्मादिषु । भूषणेष्वलङ्करणेषु । मङ्गलेषु विवाहोपनयनचूडाकरणेषु । गीते च । एतेषु च कर्मसु च हितानि श्रेष्ठानि ।
पश्य
वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया‎
मलयाळलिपिः
मलयाळलिपिः (मलयाळम्: മലയാളലിപി, ) अथवा कैरळीलिपिः (मलयाळम्: കൈരളീലിപി भारतस्य एका दाक्षिणात्यलिपिः । अन्या भारतीयलिपीनां सदृशी एषा अपि ब्राह्मीलिपितः विकासिता । मुख्यतः मलयाळभाषया लेखनार्थम् इयं लिपिः उपयुज्यते । या (मलयाळभाषा) भारतस्य मुख्यभाषासु अन्यतमा । प्रायः ३५,००,००० जनाः विश्वेऽस्मिन् सन्ति । अबुगिडा लेखनपद्धतिम् अनुश्रित्यैव अस्याः लिपेः संरचना । आधुनिकमलयाळलिपेः वर्णमालायां १३ स्वरवर्णाः ३६ व्यञ्जनवर्णाः एवं कतिपय चिह्नानि भवन्ति । वस्तुतः ग्रन्थलिपेः समकालिनलिपिः वट्टेऴुत्तुतः मलयालमलिपेर्जन्म इति विदुषाम् मतम् . । एषा लिपिः 'पनिया' 'बेट्टकुरुम्ब' 'रावुला' इत्याद्याः स्वल्पभाषी भाषया लेखनार्थमपि उपयुज्यते । ऐतिहासिकरूपेण मलयाळभाषा विविधसमये भिन्नभिन्नलिपिभिः लिख्यते स्म ।
वर्णाः
मलयाळलिपेः वर्णमाला मुख्यतया अधस्तनप्रकारेण विभज्यते :
स्वातन्त्र्यस्ववर्णः सर्वदा वाक्यस्य पदस्य प्रारम्भे भवति । व्यञ्जनवर्णः स्वनामं व्यतिरिच्य शुद्धव्यञ्जनं न द्योतयति । वस्तुतः व्यञ्जनेन सह सर्वदा ह्रस्वः 'अ'कारः योजितः भवति । उदाहरणार्थं, ക ('क') मलयाळवर्णमालायां प्रथमवर्णः, यः 'क' (/ka/) कारं द्योतयति न तु 'क्'(/k/) इति शुद्धव्यञ्जनम् । स्वरमात्राः व्यञ्जनवर्णैः सह योजिताः भवन्ति । 'अ' कारं व्यतिरिच्य स्वरमात्राणां विशेषचिह्नानि सन्ति । यथा-
मलयाळलिप्यां पृष्ठमात्राः अपि दृश्यन्ते यथा- കേരളം (केरळम्, Kēraḷam), स्वरचिह्नं േ (ए,ē) अत्र वामपार्श्वे दृश्यते । वस्तुतः उच्चारणुगुणं ए(ē) कारस्य स्थानं व्यञ्जनवर्णः क्(k) कारानन्तरं भवेत् । एतदर्थं पृष्ठमात्रायाः उपस्थितिः मलयाळलिपेः विशेषवैशिष्ट्यम् ।
Vattezhuthu
Malayalam was first written in Vatteluttu. The Vazhappalli inscription issued by Rajasekhara Varman is the earliest example, dating from about 830 CE. In the Tamil country, the modern Tamil script had supplanted Vatteluttu by the 15th century, but in the Malabar region, Vatteluttu remained in general use up to the 17th century, or the 18th century. A variant form of this script, Kolezhuthu, was used until about the 19th century mainly in the Kochi area and in the Malabar area. Another variant form, Malayanma, was used in the south of Thiruvananthapuram.
Grantha
According to Arthur Coke Burnell, one form of the Grantha script, originally used in the Chola kingdom, was imported into the southwest coast of India in the 8th or 9th century, which was then modified in course of time in this secluded area, where communication with the east coast was very limited. This script was used by both the Malayali and Tuluva people, but was originally only applied to write Sanskrit. The Tulu form and Malayalam form of this alphabet were identical up to about 1600, and are sometimes collectively called the Tulu-Malayalam alphabet. In Malabar, this writing system was termed Arya-eluttu (ആര്യ എഴുത്ത്, ), meaning “Arya writing” (Sanskrit is Indo-Aryan language while Malayalam is a Dravidian language).
Vatteluttu was in general use, but was not suitable for literature where many Sanskrit words were used. Like Tamil-Brahmi, it was originally used to write Tamil, and as such, did not have letters for voiced or aspirated consonants used in Sanskrit but not used in Tamil. For this reason, Vatteluttu and the Grantha script were sometimes mixed, as in Manipravalam. One of the oldest examples of the Manipravalam literature, Vaishikatantram (വൈശികതന്ത്രം, Vaiśikatantram), dates back to the 12th century, where the earliest form of the Malayalam script was used, which seems to have been systematized to some extent by the first half of the 13th century.
Thunchath Ezhuthachan, a poet from around the 17th century, used Arya-eluttu to write his Malayalam poems based on Classical Sanskrit literature. For a few letters missing in Arya-eluttu (), he used Vatteluttu. His works became unprecedentedly popular to the point that the Malayali people eventually started to call him the father of the Malayalam language, which also popularized Arya-eluttu as a script to write Malayalam. However, Grantha was imperfect as it was as an alphabet to write a Dravidian language, not having distinctions between e and ē, and between o and ō. The Malayalam script as it is today was perfected in the middle of the 19th century when Hermann Gundert invented the new vowel signs to distinguish them.
By the 19th century, old scripts like Kolezhuthu had been supplanted by Arya-eluttu—that is, the current Malayalam script. Nowadays, it is widely used in the press of the Malayali population in Kerala.
The resemblance between the Malayalam script and the Tulu script is obvious. Some authors believe that the Tulu script is older and the Malayalam script evolved from it or was influenced by it, though the oldest written Tulu document available, Tulu Mahabharato, is from around 1500, relatively new compared to the history of the Malayalam writing system.<br style="clear:left"/>
Orthography reform
In 1969–1971 and in 1981, the Government of Kerala reformed the orthography of Malayalam. In the traditional orthography, certain consonants followed by u, ū, or  are represented by special glyphs (consonant-vowel ligatures), where the corresponding basic consonant letter is transformed irregularly. For example: This kind of irregular glyph was simplified in the new orthography, where a vowel sign is always a separate symbol, never fused with the preceding letter:
Also, most of traditional consonant-consonant ligatures, especially less common ones only used to write words of Sanskrit origin, were split into non-ligated forms. For example:
The new orthography, puthiya lipi, is now used commonly, but has not completely replaced the traditional system, pazhaya lipi (പഴയ ലിപി, ). <br style="clear:all"/>
स्वरवर्णाः चिह्नानि च
The following tables show the independent vowel letters and the corresponding dependent vowel signs (diacritics) of the Malayalam script, with romanizations in ISO 15919, transcriptions in the International Phonetic Alphabet (IPA), and Unicode <tt>CHARACTER NAMES</tt>, abbreviated for simplicity (<tt>VS</tt> = <tt>VOWEL SIGN</tt>, <tt>VOC</tt> = <tt>VOCALIC</tt>).
, used to write Sanskrit words, are treated as vowels. They are phonetically not vowels in Malayalam or in Classical Sanskrit, but originally they were (see Proto-Indo-European language and Vedic Sanskrit). The letters and signs for  are very rare, and are not considered as part of the modern orthography.
The vowel signs ā, i, ī are placed to the right of a consonant letter to which it is attached. The vowel signs e, ē, ai are placed to the left of a consonant letter. The vowel signs o and ō consist of two parts: the first part goes to the left of a consonant letter and the second part goes to the right of it. In the reformed orthography, the vowel signs u, ū,  are simply placed to the right of the consonant letter, while they often make consonant-vowel ligatures in the traditional orthography. It is important to note the vowel duration as it can be used to differentiate words that would otherwise be the same. For example, /kalam/ means "earthenware pot" while /kaalam/ means "time" or "season".
Anusvaram
An anusvaram (അനുസ്വാരം, ), or an anusvara, originally denoted the nasalization where the preceding vowel was changed into a nasalized vowel, and hence is traditionally treated as a kind of vowel sign. In Malayalam, however, it simply represents a consonant after a vowel, though this  may be assimilated to another nasal consonant. It is a special consonant, different from a consonant represented by a “normal” consonant letter in that it is never followed by an inherent vowel or another vowel. In general, an anusvara at the end of a word is transliterated as  in ISO 15919, but a Malayalam anusvara at the end of a word is transliterated as m without a dot.
Visargam
A visargam (വിസർഗം, '), or a visarga, represents a consonant after a vowel, and is transliterated as '. Like an anusvara, it is a special symbol, and this is never followed by an inherent vowel or another vowel.
Basic consonant letters
The following tables show the basic consonant letters of the Malayalam script, with romanizations in ISO 15919, transcriptions in IPA, and Unicode <tt>CHARACTER NAMES</tt>. The character names used in the report of the Government of Kerala committee (2001) are shown in lowercase italics when different from Unicode character names. Those alternative names are based on the traditional romanization used by the Malayali people. For example, tha in “Thiruvananthapuram” is neither ISO tha nor Unicode <tt>THA</tt>, but tha in this sense (ത). The ISCII (IS 13194:1991) character names are given in parentheses when different from the above. The consonants are retroflex. In Malayalm, they are produced by touching the underside of the tip of the tongue to the front part of the hard palate (apico-palatal).
Chillus
A chillu, or a chillaksharam (ചില്ലക്ഷരം, ), is a special consonant letter that represents a pure consonant independently, without help of a virama. Unlike a consonant represented by an ordinary consonant letter, this consonant is never followed by an inherent vowel. Anusvara and visarga fit this definition but are not usually included. ISCII and Unicode 5.0 treat a chillu as a glyph variant of a normal (“base”) consonant letter. In Unicode 5.1 and later, however, chillu letters are treated as independent characters, encoded atomically.
There are at least six known chillu letters. Chillu-k is rare. The other five are quite common.
As virama
Chandrakkala ് (ചന്ദ്രക്കല, candrakkala) is a diacritic attached to a consonant letter to show that the consonant is not followed by an inherent vowel or any other vowel (for example, ക ka → ക് k). This kind of diacritic is common in Indic scripts, generically called virama in Sanskrit, or halant in Hindi.
Half-u
At the end of a word, the same symbol sometimes represents a very short vowel, known as “half-u”, or samvruthokaram (സംവൃതോകാരം, ). The exact pronunciation of this vowel varies from dialect to dialect, but it is approximately or, and transliterated as ŭ (for example, ന na → ന് nŭ). Optionally, a vowel sign u is inserted, as in നു് (= ന + ു + ്). According to one author, this alternative form is historically more correct, though the simplified form without a vowel sign u is common nowadays. This means that the same spelling ന് may represent either n or nŭ depending on the context. Generally, it is nŭ at the end of a word, and n elsewhere; നു് always represents nŭ.
Consonant ligatures
Like in other Indic scripts, a virama is used in the Malayalam script to cancel—or “kill”—the inherent vowel of a consonant letter and represent a consonant without a vowel, so-called a “dead” consonant. For example, If this n ന്‌ is further followed by another consonant letter, for example, ma മ, the result may look like ന്‌മ, which represents nma as na + virama + ma. In this case, two elements n ന്‌ and ma മ are simply placed one by one, side by side. Alternatively, nma can be also written as a ligature ന്മ.
If the result is fully or half-conjoined, the (conceptual) virama which made C1 dead becomes invisible, only logically existing in a character encoding scheme such as Unicode. If the result is non-ligated, a virama is visible, attached to C1. The glyphs for nma has a visible virama if not ligated (ന്‌മ), but if ligated, the virama disappears (ന്മ). Usually the difference between those forms is superficial and both are semantically identical, just like the meaning of the English word palaeography does not change even if it is spelled palæography, with the ligature æ.
Common consonant ligatures
Several consonant-consonant ligatures are used commonly even in the new orthography.
The ligature mpa മ്പ was historically derived from npa ന്‌പ. The ligatures cca, bba, yya, and vva are special in that a doubled consonant is denoted by a triangle sign below a consonant letter.
Consonant + ya, va, la, ra
(1) The consonant letter ya is generally C2-conjoining after a consonant in both orthographies. For example,
In kya ക്യ, a variant form of ya (Mal c2 ya.png) is placed after the full form of ka ക, just like ki കി is written ka ക followed by the vowel sign i ി. In other words, the variant form of ya (Mal c2 ya.png) used after a consonant letter can be considered as a diacritic. Since it is placed after the base character, it is sometimes referred to as a post-base form. An exception is yya യ്യ (see above).
(2) Similarly, va after a consonant takes a post-base form: An exception is vva വ്വ (see above).
(4) A consonant letter ra after a consonant usually takes a pre-base form in the reformed orthography, while this combination makes a fully conjoined ligature in the traditional orthography.
nṯa and ṯṯa
The ligature ' is written as n ന്‌ + ' റ and pronounced. The ligature ' is written as ' റ് +  റ. In those two ligatures, a small  ‌റ is written below the first letter (chillu-n if it is a dead n). Alternatively, the letter  is sometimes written to the right of the first letter, making a digraph (just like ωι used instead of ῳ in Greek). The spelling ൻറ is therefore read either ' (two separate letters) or ' (digraph) depending on the word. Similarly, ‌റ‌റ is read either ' or '.
Dot reph
In the traditional orthography, a dead consonant r before a consonant sometimes takes an above-base form, known as a dot reph, which looks like a short vertical line or a dot. Generally, a  is used instead of a dot reph in the reformed orthography.
Other symbols
Malayalam numbers and fractions are written as follows. These are archaic and no more commonly used.
Unicode
Malayalam script was added to the Unicode Standard in October, 1991 with the release of version 1.0.
Block
The Unicode block for Malayalam is U+0D00–U+0D7F. Grey areas indicate non-assigned code points.--->
वर्गः:लिपयः
पी. जी. हलकट्टी
परिचयः
वचनपितामहः इति सुप्रसिद्धः कवि हलकट्टिः (P.G.Halakatti) धारवाडनगरे १८८०तमे वर्षे जुलै मासस्य २ दिनाङके जन्म प्राप्तवान् । माता दानादेवि, पिता गुरुबसप्पहलकट्टिः । पिता शिक्षकः आसीत् इति कारणतः पुत्रस्य कृते उत्तमः विद्याभ्यासः प्राप्तः । १९०१ तमे वर्षे बि. ए. परीक्षायाम् उत्तीर्णः जातः अयं रसयनशास्त्रं भौतशास्त्रञ्च अधीतवान् । एतस्य आसक्तिः न्यायशास्त्रे आसीत् इति कारणतः १९०४ तमे वर्षे  यल्. यल्. बि. परीक्षां समाप्य बेलगाविमण्डले न्यायवदिरूपेण कार्यम् अकरोत् । तदनन्तरं १९२३ तमे वर्षे सर्वकारीयन्यावादिरूपेण नियोजितः जातः । बिजापुरमण्डले स्थिरवासी अभवत् ।
वचनसाहित्यस्य सेवा
वचनसाहित्यस्य प्रचारनिमित्तं प्रत्येकं मुद्रणालयमेव संस्थापितवान् अयं कविः फ .गु हलकट्टिः । अस्य प्रचाराय एव १९२६ तमे वर्षे शिवानुभव इति पत्रिका, १९२६ तमे वर्षे नवकर्णाटक इति साप्ताहिकी पत्रिका च आरब्धे एतेन महापुरुषेण । हलकट्टेः सम्पादकत्वे षष्ठ्यधिकाः शरणकृतयः शिवानुभावग्रन्थमालाद्वारा लोकार्पिताः अभवन् । वचनसाहित्यसङग्रहणे कवेः महती आसक्तिः । एतस्य परिश्रमेण लोकार्पिताः अन्याः प्रमुखाः कृतयः अक्कमहदेव्याः वचनानि (१९२७), बसवेशवरवचनानि (१९२९), शून्यसम्पादनम् (१९३०), देवरदासिमय्यन वचनानि, एकोत्तरशतस्थल, वचनशास्त्रसारः, शिवशरणचरित्राः, हरिहरस्य रगळे च । मादारचेन्नय्य, अम्बिगर चौडय्य, उरिलिङग पेद्दि   एवं अनेकेषां वचनकाराणां वचनानि सम्पाद्य जनेभ्यः अर्पितवान् अयं जनः । हलकट्टेः संशोधनात्मककृतिद्वयं विद्यते - 'कोडगु संस्थानस्य राजन्द्रनामे' तथा 'केलदियन्नाळिद रायर वंशावलि' च ।
एवं बहुमुखप्रतिभावान्, धीमान् कन्नडकविः फ .गु हळकट्टिः १९६४ तमे वर्षे जून् मासस्य २९ तमे दिनाङके दिवङ्गतः जातः ।
वर्गः:कन्नडलेखकाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया वर्गः:विषयः वर्धनीयः वर्गः:बाह्यानुबन्धः योजनीयः
११७४
११७४ तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्।
बाह्य-सूत्राणि
Calendopedia
११७४ ११७४ वर्गः:वर्षसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रसारमञ्जूषे नावश्यके
१६८
१६८ तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः अधिवर्षः आसीत्।
घटनाः
I
बाह्य-सूत्राणि
160er
जरागोजा
ज़रागोज़ा स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
मलागा
मलागा स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
इस्लाम्-मतम्
इसलाम् (अरबी : الإسلام अल्-इस्लाम्) एकं एकेश्वरवादि यहूदी क्रैस्त मताभ्यां सदृशं आब्राहामीयमतम् च अस्ति। कुरान्-शास्त्रं, मुहाम्माद्-भगवद्दूतस्य जीवनशैल्या(सुन्नह्) आचरणप्रवचनद्वारा(हदीस्) च दर्शिता तस्य व्याख्या च इस्लाम्-मतस्य आधाराः सन्ति। इस्लाम्-मतस्य अनुयायी मुसलिम् इति उच्यते।
मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् भगवान् मात्र एकः अनुपमः च अस्ति। मुस्लिम्-जनानां अयमपि विश्वासः यत् इस्लाम्-मतं तस्य मौलिकधर्मस्य सम्पूर्णं वैश्वनरं च रूपं अस्ति यः आदितः वारंवारं आदम्, नूह्, अब्राहाम्, मूसा, यीशुः चेति सदृशैः भगवद्दूतैः विवृतः आसीत्। इस्लाम्-मतस्य पञ्चस्तम्भाः, ये पूजायाः मूलविधयः सन्ति, अपिच इस्लामीयनीतिः या व्यापारेण, समृद्ध्या, पारिवारिकजीवनेन, वातावरणेन च सदृशे जीवनस्य प्रत्येकविषये मार्गदर्शनं करोति इति इस्लामीयसिद्धान्तस्य मूलभागाः वर्तन्ते।
इस्लाम्-मतस्य अनुचारिणां संख्या समग्रविश्वे प्रायः १४० कोटिपरिमितम् । मतमिदं संख्यादृष्ट्या द्वितीयबृहत्तमम्। मुहम्मद्-भगवद्दूतस्य एवञ्च तस्य उत्तराधिकारिणां प्रचारेण इस्लाम्-मतम् आविश्वं व्याप्तम् जातम् अस्ति। वर्तमाने समग्रे विश्वे मुस्लिम्-जनाः सन्ति, विशेषतः मध्यप्राच्ये, समग्र-एशियामहाखण्डे, आफ्रिकाखण्डे, पूर्व-यूरोपखण्डे, अधिकतया सन्ति। अमेरिका-सह पार्श्वस्थदेशेषु अपि इस्लाम्-मतं द्वितीयबृहत्तममतम् अस्ति।
शब्दोत्पत्तिः अर्थश्च
इस्लाम् स-ल-म इति अरबीधातुना उत्पन्नं एकं निमित्तार्थपदं अस्ति। अयं धातुना अरबीभाषायां सम्पूर्णता, सुरक्षा, शान्तिः चेति अर्थान् दत्तवन्ति बहूनि पदानि निर्मितानि सन्ति। धार्मिकदृष्ट्यां इस्लाम्-पदस्य अर्थः “भगवते स्वेच्छं आत्मसमर्पणं ” इति जातः। इस्लाम्-मतस्य अनुयायिभ्यः प्रयुक्तं पदं मुस्लिम् इत्यपि इस्लाम्-पदस्य क्रियापदेन हि उत्पन्नं कर्तृपदं अस्ति। भक्ताः भगवन्तं सेवित्वा, तस्य निदेशानां पालनं कृत्वा, बह्वीश्वरवादं त्यक्त्वा च भगवते आत्मसमर्पणं दर्शयन्ति। कुरान्-शास्त्रे इस्लाम्-पदं पृथक्पृथक् अर्थान् ददाति। केषुचन पद्येषु इस्लाम् इति काचित् आन्तरप्रतीतिरूपेण दृश्यते: “यं कमपि परमात्मा नेतुं इच्छति, तस्य हृदयं सः इस्लाम्-कृते उद्घाटयति” इति।
अन्येषु पद्येषु इस्लाम्-पदं दीन्‌ (धर्मः)इति पदेन सह प्रयुक्तं अस्ति: “अद्य अहं युष्माकं धर्मं(दीन्) युष्मभ्यं सम्पन्नं कृतवान्; युष्मासु स्वानुग्रहं पूर्णं कृतवान् अहं; अपिच युष्माकं धर्मरूपेण अहं इस्लाम्-मतस्य अनुमोदनं कृतवान्” इति। अन्येषु च इस्लाम् “भगवते प्रतिगमनं”रूपेण वर्णितं अस्ति (अर्थात् केवलं मुखेन स्वीकरणात् गहनतरं अर्थः अस्य।) जिब्रील्-पारिषदस्य हदीसे इस्लाम्; इस्लाम्(समर्पणं)-ईमान्(श्रद्धा)-इह्सान्(उत्तमता) इति त्रिगणस्य अंशरूपेण वर्णितं अस्ति।‌ इदं हदीस्-अनुसारं इस्लाम्-पदस्य दैविकपरिभाषा “भगवतः अद्वितीयता”, ऐतिहासिकपरिभाषा मुहम्मद् भगवतः सन्देशवाहकः इति प्रवादं, अपिच सैद्धान्तिकपरिभाषा आराधनायाः पञ्चस्तम्भानां विनियोगः अस्ति।
षडङ्गविश्वासः
इस्लाम्-मते षट् मूलभूतविश्वासाः सन्ति, एनानि विश्वासाङ्गानि मत्वा हि कश्चन जनः मुस्लिम् भवति:-
अल्लाह् (परमात्मा)
लघुत्तम|हाया-सोफ़ीयायां अल्लाह्-नाम युक्ता काचन मुद्रिका, इस्तम्बोल्-नगरं, [[तुर्कीदेशः]] इस्लाम्-मतस्य प्रधानतमः सिद्धान्तः तौहीद् (अरबी:توحید) अर्थात् दृढः एकेश्वरवादः अस्ति। कुरान्-शास्त्रस्य ११२तमे अध्याये भगवतः वर्णनं ईदृशं अस्ति: “वद : सः अल्लाह्(परमात्मा) एकः; अल्लाह् सनातनः; नहि सः आजायते, नैव जनितः च; अपिच तस्य समतुल्यः कोऽपि नास्ति।”[कुरान्११२:१-४] मुस्लिम्-जनाः यहूदी-जनाः च   क्रैस्तमतीयत्रिमूर्तिं यीशोः दिव्यता इति क्रैस्तमतीयसिद्धान्तं च अवमन्यन्ते, तौ बह्वीश्वरवादसमं मन्यन्ते च। इस्लाम्-मतानुसारं भगवान् अबोधगम्यः, अतः मुस्लिम्-जनाः तस्य प्रतिमां न कल्पयन्ति।
मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् अखिलविश्वं भगवतः आदेशमात्रेण हि संबभूव “भव! तथा भवति” जीवनस्य उद्देशः भगवतः आराधना च अस्ति। सः व्यक्तिगतभगवान् सम्मतः यः प्रत्यागृणाति यदाकदापि कश्चन नाथितः वा पीडितः वा तं आह्वयति। कस्यापि परार्थवादिनः आवश्यकता नास्ति तं भगवन्तं सम्पर्कार्थं यः कथयति “अहं तस्मात् तस्य कण्ठधमन्याः अपि समीपतरः अस्मि” इति भगवतः पारस्परिकप्रकृतिः इदं हदीस् अल्‌ कुद्सीकथने वर्णिता “अहमस्मि यथा मम भक्तः मां चिन्तयति।”
इस्लाम्-मते भगवतः निजनाम अल्लाह् वर्तते। ततः परं भगवतः ९९ अन्यानि नामानि अपि सन्ति, उदाहरणार्थं अल्-रह्मान् अर्थात् “करुणामयः”, अल्-रहीम् अर्थात् “दयालुः” च‌। अन्याः अन्-अरबी मुस्लिम्-जनाः भगवते अन्यानां स्थानीयभाषाणां नाम्नां प्रयोगः अपि कुर्युः, उदाहरणार्थं पारसीकभाषायां उर्दुभाषायां च ख़ुदा(خدا) इति प्रयुक्तं अस्ति, मलायुभाषायां च तुहान् (Tuhan) इति पदं प्रयुज्यते।
मलाइकह् (भगवत्पारिषदाः)
मलाइकह् (अरबी: ملائکة; एकवचनं: ملك (मलक्); Angel) इस्लाम्-मतानुसारं भगवतः दिव्यपारिषदाः वर्तन्ते, तेषु विश्वासः च षट्सु मूलभूतविश्वासेषु अन्यतमः। तेषां भौतिकशरीराणि न वर्तन्ते, अपितु ते दिव्यज्योतिना निर्मिताः आत्मनः सन्ति। परन्तु कदाचित् ते मनुष्याणां सम्मुखे प्रकटनार्थं भौतिकरूपाणि धारयन्ति; उदाहरणार्थं यीशोः उपरि जिब्रील्-पारिषदः कपोतरूपेण अवतरितवान्। भगवत्पारिषदेषु स्वच्छन्दः न वर्तते, अतः ते भगवतः आदेशानुसारं सृष्ट्याः विभिन्नानि कार्याणि सम्पन्नम् कुर्वन्ति। भगवद्वाण्याः उदीरणं, भगवतः आराधना, जनानां कर्माणां अभिलेखनं, मृत्योः समये जनानां आत्मनां हरणं च भगवत्पारिषदानां मुख्यानि कर्तव्यानि सन्ति। विभिन्नस्थलेषु निवसिताः मुस्लिम्-जनाः भगवत्पारिषदानां कृते स्थानीयभाषाणां नाम्नां प्रयोगः अपि कुर्वन्ति; उदाहरणार्थं फ़ारसीवाचकाः उर्दू-हिन्दीवाचकाः च मुस्लिम्-जनाः भगवत्पारिषदान् फ़रिश्ता इति वदन्ति। भगवत्पारिषदाः असंख्याः सन्ति। इस्लामीयशास्त्रेषु तेषां संपूर्णा सूचिः तु न दत्ता, परन्तु भगवतः समीपतराः प्रधानतमाः च चत्वारः पारिषदाः विशेषरूपेण वर्णिताः
भगवद्वाणी
thumb|200px|ख़त्तात् अज़ीज़् अफ़न्दी शुबलेखकेन लिखितः [[कुरान्-शास्त्रस्य प्रथमसूरा(अध्यायः) ।]]
मुर्सिया
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
इस्लाम्-मतम्
भगवद्वाणी
मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् मानवकल्याणार्थं भगवान् स्ववाणीं भगवद्दूतेषु अवतारयति स्म। कुरान्-शास्त्रे भगवता अवतरितानि चत्वारि दिव्यशास्त्राणि उल्लिखितानि सन्ति‌ :
मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् गच्छता कालेन स्वार्थपराः जनाः दिव्यशास्त्राणि विकृतानि कृतवन्तः, अतः अन्ततः भगवान् पूर्वप्रेषितानां दिव्यशास्त्राणां सारं अन्तिमदिव्यवाणी कुरान् (अर्थात् पाठ्यमाणा वाणी/भाणः/शास्त्रम्) रूपेण उत्कृष्टायां अरबीभाषायां प्रेषितवान्।
कुरान्-शास्त्रं ११४ सूरायां अथवा अध्यायेषु विभाजितं अस्ति, येषु उत्सङ्गितेषु ६,२३६ पद्यानि सन्ति। कालनुक्रमेण मक्का-नगरे अवतरितानां पूर्वकानां अध्यायानां विषयाः प्रायः आध्यात्मिकाः वर्तन्ते, अपिच मदीना-नगरे अवतरितेषु अध्यायेषु प्रायः नैतिकानां सामाजिकानां च विषयाणां चर्चा अस्ति। कुरान्-शास्त्रस्य ध्यानं नियमनिर्देशात् अधिकं धर्मोपदेशे अस्ति, अपिच इदं इस्लामीयनीत्याः मर्यादायाः च आकरशास्त्रं सम्मतं अस्ति। मुस्लिम्-धर्मविद्याः कुरान्-शास्त्रस्य परिशिष्टरूपेण व्याख्यारूपेण च हदीस्-कथनेन अथवा मुहम्मद्-भवद्दूतस्य जीवनस्य लिखितवृत्तान्तेन मन्त्रणं कुर्वन्ति। कुरान्-शास्त्रस्य व्याख्या-टीकयोः विद्या तफ़्सीर् इति उच्यते, योग्योच्चारणस्य व्यवस्था च तज्वीद् इति उच्यते।
अंबिया/रुसुल् (सिद्धाः/भगवद्दूताः)
अंबिया (अरबी: أنبِيَاء; आङ्ग्ल: Prophets) नबी(نبي) पदस्य बहुवचनं। शब्दोऽयं 'न-ब-अ'धातुना उद्भूतः, अस्य मौलिकार्थः सूचकः, सिद्धः चेति भवति। रसूल् (अरबी: رسول, अर्थात् दूतः; बहुवचनं: रुसुल्) इति अन्यनाम युज्यते एतेषां कृते।  इस्लाम्-मतानुसारं एते सिद्धाः मनुष्याः ये मानवजात्याः मार्गदर्शनार्थं भगवता दूतरूपेण नियुक्ताः। कुरान्-शास्त्रानुसारं भगवद्दूताः क्षितिप्रजाभ्यः “दैवेच्छां” आनेतुं भगवता देशिताः। मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् भगवद्दूताः मानुषाः नतु दैवाः, यद्यपि तेषु केचन स्वसत्यतायाः प्रमाणरूपेण जनकल्याणार्थं च चमत्कारान् कर्तुमर्हन्ति। इस्लामीय-धर्मशास्त्रानुसारं सर्वे भगवद्दूताः इस्लाम् अर्थात् भगवते आत्मसमर्पणं एव प्राचारयत्। कुरान्-शास्त्रे बहवः सिद्धाः भगवद्दूताः वर्णिताः, उदाहरणार्थं आदम्, नूह्, अब्राहाम्, मूसा, यीशुः इत्यादि।
मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् अन्ततः भगवान् दिव्यसन्देशस्य संवहनार्थं (भगवद्वाण्याः उपसंहार-पूरणार्थं च) मुहम्मद्-वर्यं “भगवद्दूतानां मुद्रा” (खातम्-अल्-नबिय्यीन्) अर्थात् अन्तिमधर्मशासक-भगवद्दूतरूपेण प्रेषितवान्। इस्लाम्-मते मुहम्मद्-भगवद्दूतस्य जीवनशैलीदृष्टान्तः सुन्नह् (अर्थात् “सूर्तमार्गः”) इति उच्यते। एषः दृष्टान्तः आरक्षितः हदीस् नाम्ना विख्यातासु स्मृतिषु, याः मुहम्मद्-वर्यस्य वाण्याः, कर्मणां, व्यक्तिगतलक्षणानां च वृत्तान्तानि सन्ति। हदीस्-अल्-कुद्सी इति हदीस्-कथनानां हि कश्चन उपवर्गः यः मुहम्मद्-वर्येण पुनरुक्तानि भगवतः वचनानि सम्मतानि। हदीस्-अल्-कुद्सी कथनानि कुरान्-शास्त्रात् पृथक् वर्तन्ते यतः तानि मुहम्मद्-वर्यस्य शब्दैः उक्तानि इतरद् कुरान्-शास्त्रं साक्षात् भगवतः वाणी। उत्कृष्टः मुस्लिम्-धर्मविद्यः “अल्-शाफ़ी” इस्लामीयनित्यां सुन्नह्-दृष्टान्तस्य गुरुत्वाय बहुमहत्त्वं दत्तवान्, अपिच मुस्लिम्-जनैः मुहम्मद्-वर्यस्य आचरणं एव अनुसरणीयं। सुन्नह्-दृष्टान्तस्य कुरान्-शास्त्रस्य व्याख्यायां निर्णायकमहत्त्वं अस्ति।
महाप्रलयः पुनरुत्थानदिनं च
पुरनरुत्थानस्य दिने (अरबी: يوم القيامة यौम्-अल्-क़्यामह्) विश्वासः अपि इस्लाम्-मते मूलभूतः। मुस्लिम्-जनाः मन्यन्ते यत् महाप्रलस्य कालः भगवता पूर्वनिर्धारितः, अपिच महाप्रलस्य पश्चात् जीवानां पुनरुत्थानं भविष्यति। ततःपरं सर्वस्याः मानवजात्याः सुकर्म-कुकर्मणोः न्यायः भविष्यति, अयं न्यायानुसारं च नरकस्वर्गयोः प्रेषणं भविष्यति। कुरान्-शास्त्रस्य अल्-ज़ल्ज़लह् नाम अध्याये अस्य वर्णनं ईदृशं अस्ति “यः कोऽपि अणुमात्र अपि पुण्यं करोति, तं द्रक्ष्यति। अपिच यः कोऽपि अणुमात्र अपि पापं करोति, तं द्रक्ष्यति” इति।[कुरान् ९९:७-८] कुरान्-शास्त्रे बहवः नरकयापकाः पातकाः उल्लिखिताः दृष्टान्ततः भगवति नास्तिकता (अरबी‌:كفر कुफ़्र) ‌वक्रधी च। नाम कुरान्-शास्त्रं स्पष्टयति यत् भगवान् अनुशयानजनानां पातकान् एव क्षन्तुं अर्हति। पुन्याः दृष्टान्ततः दानशीलता, प्रार्थना, पशून् प्रति दयाभावः आदि स्वर्गयापकाः। कुरान्-शास्त्रे स्वर्गस्य रूपरेखा आनन्दाः च विस्तरतः उल्लिखिताः। इस्लाम्-मतस्य केचन सम्प्रदायाः मन्यन्ते यत् इस्लामीय-शास्त्रेषु स्वर्गनरकयोः वर्णनं वस्तुतः गौणार्थं अस्ति अपिच स्वर्गः वस्तुतः भगवद्बोधस्य परमानन्दः अस्ति नरकाग्निः च भगवतः विरहः अग्निः अस्ति।
यौम्-अल्-क़्यामह् अर्थात् पनरुत्थानस्य दिनं कुरान्-शास्त्रे अन्यैः नामभिः अपि वर्णितं अस्ति उदाहरणार्थं यौम्-अल्-दीन् (अरबी:يوم الدين) अर्थात् “धर्मदिनं” अथवा “न्यायदिनं”, अल्-सा'अह् (अरबी:الساعة) अर्थात् “वेला” , अल्-कारियह् (अरबी:القارية) अर्थात् “तुमुलकारि”।
नियतिः
अल्-कज़ा वऽल-कदर् अर्थात् नियतिः अथवा भाविता अर्थात् परमात्मा त्रिकालज्ञः, सर्वं भगवदिच्छात् हि भवति च इति मान्यता इस्लाम्-मतस्य षट्सु मूलभूतविश्वासेषु अन्यतमा। कुरान्-शास्त्रे अयं सिद्धान्तः कदाचित् ईदृशं वर्णितः: “वद : न अस्मान् भविष्यति किञ्चित्, विहाय यत् परमात्मा अस्मभ्यं निर्णीतवान्; सः एव अस्माकं संरक्षकः…… ” मुस्लिम्-जनेभ्यः सर्वं मङ्गलामङ्गलं यत् संसारे भवति पूर्वनिर्धारितं अस्ति, भगवदिच्छां विना किमपि न भवितुं अर्हति च। मुस्लिम्-पण्डितानां अनुसारं यद्यपि घटनाक्रमः पूर्वनिर्धारितः अस्ति तथापि मनुष्येषु उचितानुचितयोः मध्ये चयनस्य स्वच्छन्दः वर्तते इत्थं ते स्वकर्मणां उत्तरदायिनः सन्ति। इस्लामीय-परम्परानुसारं सर्वं यत् भगवता निर्णीतं अस्ति लाक्षणिकरूपेण लौह्-अल्-मह्फ़ूज़् अर्थात् गुप्तफलके लिखितं अस्ति।
पञ्चस्तम्भाः
इस्लाम्-मतस्य पञ्चस्तम्भाः (अर्कान्-अल्-इस्लाम् अथवा अर्कान्-अद्दीन् अर्थात् आगमस्य स्तम्भाः) इस्लाम्-मतस्य मुख्याचरणानि सन्ति, ये सर्वास्तिकेभ्यः अनिवार्याणि सन्ति। कुरान्-शास्त्रानुसारं एते किञ्चन आराधनातन्त्रं, आस्थाप्रतिबद्धतायाः चिह्नानि च सन्ति। एते सन्ति:- १.शहादह् (साक्ष्यम्), २.सलात् (विधिवत्प्रार्थना), ३.ज़कात् (वार्षिकदानम्), ४.सोम् (उपवासः) अपिच, ५.हज्(काबा-प्रार्थनालयस्य तीर्थयात्रा) इति।
शहादह् (साक्ष्यम्)
शहादह्अथवा शहादत्(अरबी भाषा: شهادة), मूलभूता इस्लामीयमतिः, साक्ष्यरूपे भणितव्यम्:-
"अश्हदु अल्-ला इलाह इल्लऽल्लाहु, व अश्हदु अन्न मुहम्मदन् रसूलुऽल्लह् "
अर्थात्: “साक्ष्यं ददामि, न कोऽपि देवः (अथवा पूजनार्हः) परमात्मनः ऋते इति, साक्ष्यं ददामि च, मुहम्मत् परमात्मनः दूतः इति”
इदं साक्ष्यं सर्वेषां इस्लामीयानां मतानां विधीनां च मूलं अस्ति। यः कोऽपि इस्लाम्-मतं स्वीकर्तुं इच्छति तस्य कृते अस्य साक्ष्यस्य घोषणा अनिवार्या वर्तते। मुस्लिन्-जनाः प्रतिदिनं प्रार्थनासु अस्य किञ्चित् भिन्नरूपं भणन्ति, यस्मिन् द्वितीयभागः एवं वर्तते: - "व अश्हदु अन्न मुहम्मदन् अब्दुहू व रसूलुहू" अर्थात्: “अपिच साक्ष्यं ददामि, मुहम्मत् तस्य सेवकः दूतः च अस्ति इति”
सलात् (विधिवत्प्रार्थना)
सलात् अथवा सलाह् (अरबी: صلاة) इति विधिवत्प्रार्थना अहर्निशं पञ्चवारं आचरणीया। इयं विधिवत्प्रार्थना भगवति मनोयोगार्थं, अपिच तस्मै आभारव्यक्त्यै, तस्य पूजनार्थं च, तेन व्यक्तिगत-संवादस्य कश्चन विधिः‌। सलात् परमानिवार्या वर्तते, तथापि विशेषेषु परिस्थितिषु अवमोचनानि वर्तन्ते। सलाति कुरान्-शास्त्रेण अरबीभाषायां प्रार्थनाः, काश्चन स्तुतयः च वर्तन्ते।
मुस्लिम्-जनाः काबा-प्रार्थनालयस्य दिशः अभिमुखाः भूत्वा सलातं आचरन्ति, यद्यपि प्राथमिकदिनेषु ते यरूशलम्-नगरस्य दिशः अभिमुखाः भूत्वा आचरन्ति स्म।
सौम् (उपवासः)
उपवासः (अरबी: “صوم” सौम्) सूर्योदयात् सूर्यास्त-पर्यन्त्म् मुख्यरूपेण भोजन-पानयोः, मिथुनस्य च, एवमेव असत्यादि दुराचरणानां त्यागः वर्तते। समान्यतः आवर्षे अनानिवार्यः उपवासः शक्यः, परन्तु इस्लामीये रम्ज़ान्-मासे उपवासः विशेषतः अनिवार्यः वर्तते। उपवासः भगवतः निकटतायाः भावः, दरिद्राणां पीडां प्रति संवेदनां च कल्पते, अतः मुस्लिम्-जनैः उपवासे भगवतः चिन्तनं करणीयं, तस्य नामानि जपितव्यानि, कुरान्-पाठः कर्तव्यः, पूर्वकृतानां पापानां क्षमा याचनीया, दीनानां दुविधानां चिन्तनं आदि कर्तव्यम् च। रुग्णैः, यात्रिभिः, अन्यैः दुविधाग्रस्तैः उपवासः न करणीयः, अपितु अस्य पारितोषिक-रूपेण अन्नदानं करणीयं, अथवा दुविधायां गतायां उपवासः करणीयः।
बाह्यसम्पर्कतन्तुः
वर्गः:इस्लाममतम् वर्गः:विषयः वर्धनीयः वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
११७५
११७५ तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्।
बाह्य-सूत्राणि
Calendopedia
११७५ ११७५ वर्गः:वर्षसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रसारमञ्जूषे नावश्यके
2.39 अपरिग्रहस्थैर्ये जन्मकथंतासंबोधः
व्यासभाष्यम्
अस्य भवति । कोऽहमासं ? कथमहमासं ? किं स्विदिदं ? कथं स्विदिदं ? के वा भविष्यामः ? कथं वा भविष्यामः ? इत्येवमस्य पूर्वान्तपरान्तमध्येष्वात्मभावजिज्ञासा स्वरूपेणोपावर्तते । एता यम्स्थैर्ये सिद्धयः ॥३९॥
सम्बद्धाः लेखाः
योगदर्शनम्
पतञ्जलिः
अन्ताराष्ट्रिययोगदिवसः
अधिकवाचनाय
पतञ्जलियोगसूत्रम्
आङ्ग्लानुवादेन सह योगसूत्रम्
स्वामिविवेकानन्दद्वारा लिखिता योगसूत्रस्य वृत्तिः
वर्गः:साधनापादः वर्गः:योगसूत्राणि वर्गः:योगशास्त्रसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:न प्राप्तः योगसम्बद्धभाषानुबन्धः वर्गः:सर्वे न प्राप्ताः भाषानुबन्धाः वर्गः:योगसूत्राणां चित्रसारमञ्जूषाकार्यम्
मायोर्का
मायोर्का स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
म्यागी सिम्प्सन
द सिम्प्सन्स् दूरदर्षन कार्यक्रमे एकः पात्रः अस्ति।
वर्गः:विभिन्नदेशसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:बाह्यानुबन्धः योजनीयः वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः
Die Simpsons (Familie) ザ・シンプソンズの登場人物
बिल्बाओ
बिल्बाओ स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
जिद्दु कृष्णमूर्ति
भारतीय धर्मगुरुः।
बाह्यसम्पर्कतन्तुः
वर्गः:आधुनिकधार्मिकव्यक्तयः वर्गः:स्टब्स् भारतसम्बद्धाः वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः
अनिता मजूमदार
अनिता मजुमदारः एका कानाडीया चलच्चित्राभिनेत्री ना़ट्याभिनेत्री च अस्ति। सा सिबिसि टेलिभिशन् मर्डार् आनभएइल्ड् अभनियर् इत्यस्य कृते सर्बाधिक परिचिता एवं अस्य चलचित्रस्य कृते २००५ तमे वर्षे एशियान् फेस्टियाल् फिल्म फेस्टिभाल मध्ये सा सर्वोत्तमा अभिनेत्रीरूपेण पुरस्कारञ्च प्राप्तवती।-
१- व्यक्तिगतजीवनम्
२- कर्मजीवनम्
३- कर्मः
३ २ मञ्चः
४- तथ्यसूत्रः
५- वहिस्संयोगः
अनिता मजुमदारः प्रवासी भारतीय वङ्गीय मातृपित्रोः कन्या। सा कानाडायादेशे जन्मम् अलभत् एवं कानाडायाः पोर्ट मुर्ड्यां तस्याः वर्धनं जातम्। षष्ठ्यवर्षं यावत् सा आङ्गलभाषायामेव वार्तालापं न कृतवती। सा भिन्न-भिन्न नृत्यशील्पे प्रशिक्षणं प्राप्तवती, तस्य मध्ये भारतनाट्यम्, कथक तथा ओ़डिशि आसीत्। व्रि़ट्रिश कलम्विया विश्वविद्यालये सा स्नातकस्तरे शिक्षां प्राप्तवती ततश्च स्नातक उपाधीम् अपि लब्धवती। विश्वविद्यालयतः सा आङ्गलभाषायां थियेटार् एवं दक्षिणभारतीयभाषायामपि स्नातकोपाधीम् अर्जितवती। २००४ तमे वर्षे सा कानाडायाः न्याशनाल् थियेटार् विद्यालयात् स्नातकपदवीम् अलभत।
कर्मजीवनम्-
तस्याः प्रथमाभिनीतः नाटकमस्ति टेक्स फर्म उभदि। सा प्रथमः एकक-नारी नाटकरूपेण फिश् आइ नाटके अभिनयं कृतवती यदा सा भिन्न चरित्रत्रयेमपि अभिनयं कृतवती तदा सर्वेषां दृष्टिपटौ आगतवती। १९९८ तमे वर्षे सा प्रिन्सिपल् टेक् ए हलिडे नामकम् एकं चलचित्रे अभिनयं कृतवती। अस्मिन् चलचित्रे सा एका छात्रचरित्रे अभिनयं कृतवती। अतः परं सा सिविसि टेलिभिशन् चलचित्रस्य मार्डार् आनभेइल्ड मध्ये डाभिन्द्रे सामरा चरित्रस्य कृते तस्य निर्वाचनमपि जातम्। चलचित्रे सा एकः कानाडी शिख् शिल्पी जसविन्दर् कड् सिधु नामक एकं काल्पनीकं चरित्रमाधारीकृत्य अभिनयं कृतवती, यत्र दर्शितमस्ति कानाडीय शिख शिल्पी यस्य हननं तस्य परिवारद्वारा अभवत् यदा सा गोपणे यानचालकं विवाहं कृतवती। चलचित्रस्य कृते २००५ तमे वर्षे एशीय फेस्टिभल् फास्ट फिल्मस् मध्ये अभिनयस्य कृते सा श्रेष्ठ अभिनेत्रीरूपेण पुरस्कारं प्राप्तवती। ततः परं सा एकः नारी-नाटक दि मिसफिट्  लिखितवती। सा डाइभारटेड् मध्ये एस् आलीया नाम्नामपि निर्वाचितम्। यत्र दर्शितमपि ११ सेप्टेम्बर् मध्ये वायुयानस्यआक्रमणे वायुयानस्य ध्वंसः अभवत् एवं शवन ए्याशमरस्यानुरागे पतितवती। सः दीपा मेहतायाः उपन्यासात् मि़डनाइटस् चिलड्रेन् चलचित्रे एमारल्ड चरित्रे अभिनयं कृतवती। 2012 तमे वर्षे ग्युइन् क्राफोर्डस्य ओयाइल्ड ओयेस्ट नामक चलचित्रे अनिता मजुमदारः लिज् नामक चरित्रे अभिनयं कृतवती। 2014 तमे वर्षे सेम् सेम् वाॅट् डिफारेन्ट नामक एकः नाटके अभिनयं कृतवती।
सा चलचित्रे,टेनिभिशने तथा मठ्चेमपि अभिनयं कृतवती।
फिल्म एवं टेलिभिशन्
अनिता मजुमदाराभिनीत चलच्चित्राणि तथा टेलिभिशन सम्प्रसारितानि अनुष्ठानानि
१९९८ - प्रिन्सिपाल ए हलिडे - छात्री
२००५ - मार्डार आनभेइलड - डभेन्डिर सामरा
२००९ - डाइभार्ट - आलसि रामास्वामी
२०११-रिपाव्लिक अफ डयेलि - एपिसोड् दि सन् अलस् राइस्- मशिले रिचमण्ड
२०१२- ग्युइन् क्राफोर्डे ओयाइल्ड ओयेस्ट- लजि
मञ्चः
अनिता मजुमदारस्याभिनीत मञ्चस्थः अनुष्ठानानि निम्नरुपाणि-
२००४- टेक्स फर्म उभदि
२००५- फिस् आइ
प्रमाणम्
प्रमाकरणं प्रमाणम् । अथवा प्रतीयते अनेन इति प्रमाणम् । नवविधप्रमानानि सन्ति । तत्र पुनः वेदान्तिनः षट् प्रमाणानि अङ्गीकुर्वन्ति । नैय्यायिकाः चत्वारि एव प्रमाणानि इति । एवम् अत्र अनेके विकल्पाः सन्ति ।
अनिता मजूमदार
२००६- व्लूम्
प्रमाणम्
न्यायशास्त्रे प्रमाणानि
न्यायशास्त्रे प्रत्यक्षम्, अनुमानम्, उपमानम् शाब्दः इति प्रमाणचतुष्टयम् अभ्युपगच्छन्ति। न्यायशास्त्रे अनुमानप्रमाणविषये महान् विचारः प्रवृ्त्तः।
अनिता मजूमदार
२००६ वोम्बे व्लाक्
प्रमाणम्
प्रत्यक्षप्रमाणम्
इन्द्रियार्थसन्निकर्षजन्यं ज्ञानं प्रत्यक्षम्। साक्षात्कारिणी इन्द्रियजा च या सा प्रत्यक्षप्रमा इत्युच्यते । प्रत्यक्षं द्विविधम्- सविकल्पकं निर्विकल्पकं चेति। नामजात्यादियोजनात्मकं डित्थोथं ब्राह्मणोयं श्यामोयमिति विशेषणविशेष्यावगाहि ज्ञानं सविकल्पकम्। नामजात्यादियोजनाहीनं वस्तुमात्रावगाहि किञ्चिदिदम् इति ज्ञानम् निर्विकल्पकम्।
अनुमानप्रमाणम्
अनुमितिकरणम् अनुमानम् । यथा पर्वतो वह्निमान् धूमाद्। अनुमाने धूमज्ञानत्रयं भवति । अत्र तृतीयं ज्ञानं वर्तते लिङ्गपरामर्शः । व्याप्तिबलेन अर्थगमकं लिङ्गम् । यथा धूमः अग्नेः लिङ्गम् ।यत्र यत्र धूमः तत्र तत्र वह्निरिति साहचर्यनियमः व्याप्तिः ।तस्यां गृहीतायामेव व्याप्तौ धूमोऽग्निं गमयति । अतो व्याप्तिबलेन अग्न्यनुमापकत्वाद् धूमाग्नेर्लिङ्गम् ।“यत्र यत्र धूमः तत्र तत्र वह्निः”।
अनिता मजूमदार
२००९- आइसा न वेन्
प्रमाणम्
उपमानप्रमाणम्
उपमितिकरणम् उपमानम्। अतिदेशवाक्यार्थस्मरणसहकृतं गोसदृशविशिष्टपिण्डज्ञानम् उपमानम् । उदाहरणम्--
शब्दप्रमाणम्
आप्तवाक्यं शब्दः। आप्तस्तु यथार्थवक्ता। शब्दः(करणम्)- पदज्ञानम्- पदार्थोपस्थितिः- शाब्दबोधः(फलम्)वाक्यार्थज्ञानम् । आप्तस्तु यथाभूतस्य अर्थस्य उपदेष्टा पुरुषः। वाक्यं तु आकाङ्क्षायोग्यता सन्निधिमतां पदानां समूहः।
अनिता मजूमदार
२००९- शाकुन्तला
२०१०- ओइ जास्ट वीट् इट्
२०१०- आली अ्याण्ड आली- दि टिपार्टेशन होयारिंस
२०११- राइस् वय
२०१४- सेम सेम वाट् डिफारेन्ट
दिङ्नागः
प्रसिध्दो बोध्ददार्शदिको दिङ्नाग कुन्दमालायाः रचयिता । कश्चिदन्यो वा तत्समनामा विद्वानिति सन्देहे प्रसिध्दस्य बौध्ददार्शनिकस्य रामकथामाश्रित्य नाटकप्रणयने प्रवृत्तिर्न सम्भवतीति कश्चिदन्यः एवायमबौध्दो ग्रन्थकार इति समाधानं पर्याप्तम् । कुन्दमाला– प्राणेता दिङ्नाग – नाम्ना धीरनाग- नाम्ना व स्मर्यते । महीशूर (गन्र्द्मदृध्दड्ढ् ) नगरे कुन्दमालाया यत् पुस्तकमासादितं तत्र दिङ्नागः इति नाम प्रस्तावनायां लिख्यते । तञ्जोर–प्राप्तपुस्तकावसाने च 'धीरनाग' इति नाम दृश्यते । प्रथमः प्रस्तावनागतो नामनिर्देशः, अपरश्च ग्रन्थान्तागतो नामनिर्देशः । तत्र प्रथमो लेखो ग्रन्थकर्त्तुः सम्भवति, द्वितीयश्च कस्यचिल्लेखकस्यापि । प्रथमे दिङ्नाग इति नाम, द्वितीये धीरनाग इति । अनयोः प्रस्तावनागतलेखस्य ग्रन्थकृल्लेखत्वेनाधिकप्रामाणिकतया संस्कृत साहित्ये दिङ्नागनाम्नः प्रसिध्दतया च कुन्दमाला प्रणेता दिङ्नाग एवेति वक्तुं शक्यते ।
कुन्दमालायाः कविताकोटिः
कुन्दमालायां कवेः शैली नितान्तसरसा सरला च । अत्र न दीर्घसमासं वाक्यं प्रयुक्तम्, न वाऽप्रचलितानां शास्त्रमात्रप्रयुक्तानां शब्दानां समावेशो दृश्यते । प्रसादगुणस्य सर्वत्रादरोऽस्याः कृते परां शोभा समुत्पादयति । दृश्यताम् – '''लङ्केश्वरस्य भवने सुचिरं स्थितेति '''रामेण लोकपरिवादभयाकुलेन '''निर्वासितां जनपदादपि गर्भगुर्वीं '''सीतां वनाय परिकर्षति लक्ष्मणोऽयम् ॥
दिङ्नागस्य कालनिर्णयः
बौद्धदर्शनस्य प्रधानाचार्यो नैयायिकप्रवरः श्रीदिङ्नागो न्यायभाष्यस्य खण्डनं विदधानो यदा नैयायिक-वैशेषिकप्रभृति विदुषां घोषणां विहित वांस्तदानीन्तनकालावच्छेदेन न्यायवात्तिककारः श्रीउद्योतकारोऽपराभिधानः श्रीभारद्वाजो वा तदुत्तरस्वरूपं न्यायसूत्रोपरि वात्तिकनिर्माणं तटीकाकार्यं कृतवान् । यस्या वात्तिकस्वरूपटीकायाः प्रारम्भे एवोद्योतकरो दिङ्नागं कुतार्किकत्वेनाऽऽख्यातवान् ।
यतो वात्तिककारः स्वीयग्रन्थस्य प्रयोजनवत्तां दर्शयन् भूमिकायां सुस्पष्टं समुल्लिखितवान्-'कुतार्किकाऽज्ञाननिवृत्तिहेतुः' अर्थात् दूषिततर्कानाश्रित्य कुता किकजनैयरा विस्तारिताऽज्ञाननिवृत्तिहेतुभूतं प्रभूतं टीकाभूतं ग्रन्थं लिखितवान् इति स स्वयं ब्रूते स्वीकरोति च । तत्र च 'कुताकिक' पदेन दिङ्नागप्रभृतयो बौद्धाचार्या गृह्यन्ते, तेषामज्ञाननिवृत्तिहेतुरिति तु फलितार्थः । ।
अन्यच्चेदमप्यस्ति यत्-न्यायवात्तिकारः 'अहो कौशलं भदन्तस्य' 'कोऽन्योभदन्ताद् वक्तुमर्हति' अपि च–'सौत्रान्तिकपक्षमाश्रित्य लक्षणं विचार्यते' इदञ्च समुल्लिखितवान् ।
एवं षड्दर्शनाचार्यश्रीवाचस्पतिमिश्रो 'दिङ्नागमतं खण्डयति' तथा 'वसुबान्धवलक्षणं खण्डयति' एभिः सुलेखैः प्रतीयते यत् वात्तिककारः श्रीउद्योत करो भरद्वाजो वा भदन्त, सौत्रान्तिक, दिङ्नागप्रभृतिबौद्धदार्शनिकानां पश्चात् कालीनाः सन्ति ।
यतः सुबन्धुबाणो बसुबन्धोः समुल्लेखं स्वीये ग्रन्थे 'वासवदत्ता' नामके कृतवान् । अनेन सुस्पष्टं विज्ञायते यत् वसुबन्धुर्बाणस्य पूर्वकालीन आसीत्, एवं बाणस्य समयः सप्तमशताब्द्याः पूर्वभागोऽङ्गीकृतो वर्तते इति सर्वेऽपि विदाकुर्वन्ति ।
तथा एतेषां सर्वेषामेव पश्चात्कालीनो वात्तिककारो बभूव । अत एतत् पौर्वापर्यक्रममाश्रित्यैवेदं सुनिश्चीयते यद् वात्तिककारस्य जन्मकालो याथायन षणीशताब्दी प्रतीयते । अन्यच्च वात्तिककार उद्योतकरो वा भवेद् भरद्वाजा वा स तत्कालस्य योगी आसीत् ।
बौद्धदर्शनस्य खण्डनमेवाऽस्य वात्तिककारस्य जीवनस्य चरमं लक्ष्यमासीत्, तस्यैव च खण्डनेनाऽयं स्वीयस्य जीवनस्य साफल्यं मन्यमान आसीदित्याप सर्वथा सुनिश्चितमेवेति भावः ।
बाह्यसम्पर्कतन्तुः
वर्गः:पौराणिकधार्मिकव्यक्तयः वर्गः:बौद्धधर्मः वर्गः:श्टब्स् संस्कृतसम्बद्धाः वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:संचित्रसारमञ्जूषे योजनीये
१६९
१६९ तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्।
बाह्य-सूत्राणि
१६९ १६९ वर्गः:वर्षसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रसारमञ्जूषे नावश्यके
160er
कोरीयामण्डलम्
कोरीयामण्डलम् (Koriya District) छत्तीसगढराज्ये स्थितं किञ्चन मण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रं कोरीया नगरम् ।
आलिकान्ते
आलिकान्ते स्पेन् देश्स्य एकः नगरं अस्ति । स्पेन् यूरोपमहाद्वीपे दक्षिणपश्‍चिमे विद्यमानः देश: ।
कोरीयामण्डलम्
भौगोलिकम्
कोरीयामण्डलस्य विस्तारः ५९७८ चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । अस्मिन् मण्दलस्य पूर्वे सरगुजामण्डलम्, उत्तरे, पश्चिमे च मध्यप्रदेशराज्यम्, दक्षिणे कोर्बामण्डलम् च अस्ति ।
आलिकान्ते
वर्गः:भूगोलसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:स्पेन् देशस्य नगराणि वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया
कोरीयामण्डलम्
जनसङ्ख्या
२००१ जनगणनानुगुणं कोरीयामण्डलस्य जनसङ्ख्या ६५९०३९ अस्ति । अस्मिन् मण्डले प्रतिचतुरस्रकिलोमीटर्मिते १०० जनाः वसन्ति अर्थात् अस्य मण्डलस्य जनसङ्ख्यासान्द्रता प्रतिचतुरस्रकिलोमीटर् १०० जनाः । २००१-२०११ दशके अस्मिन् मण्डले जनसङ्ख्यावृद्धिः १२.४% आसीत् । अत्र पुं-स्त्री अनुपातः १०००-९७१ अस्ति । अत्र साक्षरता ७१.४१% अस्ति ।
उपमण्डलानि
अस्मिन् मण्डले पञ्च उपमण्डलानि सन्ति । तानि-
बाह्यानुबन्धाः
वर्गः:छत्तीसगढराज्यस्य मण्डलानि
जोवाइ
नगरमिदम् पश्चिम-जाइन्तियाहिल्स्-मण्डलस्य केन्द्रत्वेन विद्यते ।
वर्गः:मेघलयस्य प्रमुखनगराणि वर्गः:मेघालयराज्यसम्बद्धाः स्टब्स् वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः वर्गः:चित्रं योजनीयम् वर्गः:सारमञ्जूषा योजनीया