cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ikigabane ca 26
1 Hongera gutera inzara mu gihugu mu nyuma y'iyaheruka gutera mu gihe ca Aburahamu. Izahaki agenda i Gerari kwa Abimereki, umwami w'Abafirisiti. 2 Umukama aramubonekera, amubwira ati: «Ntumanuke mu Misiri; uraguma mu gihugu nzokurangira. 3 Guma muri iki gihugu, nanje nzoba ndi kumwe nawe, ngireko ndaguhezagire. Nkako, wewe n'uruvyaro rwawe, nzobagabira izi ntara zose, kandi nzozigama indahiro narahiye so wawe Aburahamua. 4 Nzogwiza uruvyaro rwawe rungane n'inyenyeri zo kw'ijuru, kandi nzorugabira izi ntara zose; amakungu yose yo kw'isi azohezagirwa mu ruvyaro rwawe, 5 kuko Aburahamu yumvirije ijwi ryanje, akongera akubahiriza imigenzo nashinze, amabwirizwa yanje, amateka yanje n'amategeko yanje.» 6 Izahaki agerera i Gerari. 7 Abantu b'aho hantu bamubaza ivyerekeye umugore wiwe. Abishura ati: «Ni mushikanje.» Yatinye kuvuga ko ari umugore wiwe, yibwira ati: «Abantu b'iyi ntara bonyica, banziza Rebeka, kuko aryoheye ijisho.» 8 Izahaki amazeyo imisi, Abimereki umwami w'Abafirisiti arungurukira mw'idirisha, abona Izahaki ariko arakuyakuya Rebeka umugore wiwe. 9 Abimereki atumako Izahaki amubwira ati: «Nta nkeka, ni umugore wawe. Ni kuki wavuze uti: Ni mushikanje?» Izahaki amwishura ati: «Ni uko nibwiye nti: Simpfe nzira we.» 10 Abimereki avuga ati: «Ivyo watugize ni ibiki? Habuze gato umwe wo muri iki gihugu akaryamana n'umugore wawe! Wari kuba utwambitse ibara!» 11 Abimereki aca aha itegeko abantu bose ati: «Uwuzokora kuri uwu mugabo canke ku mugore wiwe, azopfa nta kabuza.» 12 Izahaki arabiba muri ico gihugu, uyo mwaka yimbura ijana kw'ijana; Umukama aramuhezagira. 13 Araba umuntu ahambaye; ashishikara gutera imbere gushika n'aho aba mukuru cane. 14 Yari atunze ubusho bw'ibitungwa bitobito n'ibitungwa bininibinini, afise abasuku benshi n'incoreke nyinshi. Abafirisiti bamugirira ishari.
Izahaki na Abimereki bunga isezerano
15 Abafirisiti bazibira amariba yose abasuku ba se wiwe Aburahamu bari barimvye mu gihe yari akiriho, bayuzuza ivu. 16 Abimereki abwira Izahaki ati: «Tuvireho, kuko usigaye uturusha ubukomezi.» 17 Izahaki ava ngaho, aja gucumbika mu kabande k'i Gerari, yiberaho. 18 Izahaki asubira gufurura ya mariba y'amazi bari barimvye Aburahamu akiriho, akaba yari yafuriwe n'Abafirisiti Aburahamu amaze gupfa. Ayita amazina nk'ayo se wiwe yari yarayise. 19 Abasuku ba Izahaki bimba muri ako kabande, buburayo iriba ry'amazi adudubiza. 20 Abungere b'i Gerari baja mu vyo guhazuka n'abungere ba Izahaki, bababwira bati: «Ayo mazi ni ayacu.» Iryo riba aca aryita Eseki, kuko rivyuye amahane. 21 Bimba irindi riba, ariko na ryo nyene bararihazanira; aca aryita Sitena. 22 Arunguruza, aja kwimba irindi riba, ryo ntiryavyura amahane; aryita Rehoboti yibwira ati: «Noneho Umukama yadushize ahagutse, tuzororanirwa muri kino gihugu.» 23 Ava ngaho, aduga i Berisheba. 24 Umukama aramubonekera muri iryo joro, amubwira ati: «Ndi Imana ya so wawe Aburahamu; ntutinye, kuko ndi kumwe na we. Nzoguhezagira, ngwize uruvyaro rwawe kubera umusavyi wanje Aburahamu.» 25 Izahaki yubaka uruhimbi aho nyene, yambaza izina ry'Umukama. Aca ahashinga ihema, abasuku biwe na bo bahimba iriba. 26 Abimereki agenda iyo Izahaki ari, avuye i Gerari, ajana na Ahuzati umujenama wiwe, na Pikori kizigenza w'ingabo ziwe. 27 Izahaki ababwira ati: «Muzanywe iwanje n'amaki kandi munyanka, mukaba mwarantujije iwanyu?» 28 Bishura bati: «Twaravyihweje, tubona ko Umukama ari kumwe na we, ni ko kwibwira tuti: Nihabe indahiro hagati yawe natwe, hagati y'abawe n'abacu, twunge isezerano na we. 29 Nuturahire ko utazotugirira inabi, nk'uko na twebwe tutagukozeko. Na kare twamye tukugirira ineza gusa kandi twakurungitse amahoro. Ubu wewe urahezagiwe n'Umukama.» 30 Izahaki arabagirira umusi mukuru, arabazimana, bararya, baranywa. 31 Bavyuka kare mu gitondo, umwe wese asezerana na mugenziwe, ashirako n'indahiro. Izahaki arabarungika, bava iwe mu mahoro. 32 Kuri uyo musi nyene, abasuku ba Izahaki baza kumwiganira inkuru y'iriba bariko barimba. Bamubwira bati: «Twubuye amazi.» 33 Iryo riba aryita Shibeya. Ni co gituma n'uyu musi igisagara c'aho hantu citwa Berisheba.
EZAWU NA YAKOBO
Ubugeni bwa Ezawu
Ikaye
Ikaye ni igikoresho bandikamwo kigizwe n'impapuro, arizo bandikako canke bashushanyako.
Umusegetera
Umusegetera ni igikoresho co kwikingira imibu, muntumbero yo kwirinda ingwara ya malariya. Mukuwukoresha, barawutambika hejuru y'igitanda ugakikuza impande zose z'igitanda no hejuru yaco.
Ishirahamwe Mpuzamakungu
Ishirahamwe Mpuzamakungu (ONU)
N'ishirahamwe rihurikeyemwo n'ibihugu bitandukanye biri ku migamabane itandukanye y'Isi nka Afrika,Europe, Aziya, Amerika, vyemeye kwishira hamwe bishiraho n'amategeko abigenga.
Uburundi bukaba ari kimwe mu bihugu bigize iryo shirahamwe.
Isengero
Isengero (canke Urusengero) ni ikibanza abantu bahuriramwo muntubero yo gusenga, baninahaza Imana, bambambira Imana, basaba ngo Ibahezagire.
Intebe
Intebe ni igikoresho co kwicarako. Intebe ihagarara ku maguru kenshi ane canke abiri.
Kinterlingue
Kinterlingue (kinterlingue: Interlingue) ni ururimi rw’isi; ruravugwa hose n'abantu barashaka kuvugana n'abantu b’ururimi rundi. Edgar de Wahl yaruremye mumwaka w'1922.
Ikirago
Ikirago (mubwinshi : Ibirago) ni igikoresho bicarako, kijishwa mu vyatsi birebire ; barabica, bakavyanikira bikuma, hama bakabijisha bakoresheje umuhivu. Mukucicarako, ikirago baragisasa hasi.
Isi
Isi (ikimenyetso: ) ni umubumbe wacu (Ubumbe w'Isi).
Reza Hosseini Nassab
Ibisohokayandikiro
Niwe mwanditsi wibitabo birenga 215 bivuga kuri tewolojiya ya kisilamu, Ingengabitekerezo ya Shiya, Filozofiya, Amategeko na Logic Bimwe mu bitabo bye ni ibi bikurikira: Igisubizo cya Shariya Urubyiruko.
Impene
Impene ni igikoko c'igitungano, akenshi cororwa n'abantu kiri mumuryango w'ibikoko vyuza. Kirisha ivyatsi, mukurondoka naho kiravyara,utwana twayo batwita utwagazi. Impene igira amahembe abiri matomato, ikagira amatwi ashinze. thumb|Goat family
Reza Hosseini Nassab
Inzego
Yashinze ibigo birenga 20 muri Kanada, Ubudage, na Busuwisi.
Dättlikon
Dättlikon ni igisagara kiri muri Ubuswisi.
Mexico
Leta Zunze Ubumwe za Mexio ni igihugu cya Amerika.
Azerbaijan
Azerbaijan canke Irepuburika ya Azerbaijan (ikiazerbaijan: Azərbaycan, Azərbaycan Respublikası) ni igihugu kiri mu Buraya na Aziya.
Azerbaijan ni igihugu cegukira imigabane ibiri y'Uburayi na Aziya. Ni kandi igice c'akarere ka Caucasus yo mu Bumanuko, ikaba igarurwa n'inyanja ya Caspian mu Buseruko. Hari kandi Russie mu buraruko, Georgia mu Burengero bushira uburaruko, Armenia na Turquie mu Burengero. Hari Iran mu Bumanuko. Baku niwo murwa mukuru kandi kikaba ari naco gisagara kinini cagutse.
Noheli
Noheli, canke Noweli, Noweri (mu congereza : Christmas ; mu gifaransa : Noël) ni umusi mukuru uhimbaza ivuka rya Yezu Kristru (Yesu Kristo) w'i Nazareti. Ijambo Noheli rikomoka kw'ijambo ry’Igifaransa “Noël”, naryo ryakomotse mu Kilatini “Natalis” risigura “ivuka”. Kw'isi yose aho bahimbaza umusi wa Noheli, cane cane abemera Yezu Kristru (Yesu Kristo), uwo musi washinzwe guhimbazwa kw'igenekerezo rya 25 Kigarama kira uko umwaka utashe, kuva mu kinjana ca IV.
Ntahangwa
Komine Ntahangwa ikaba iherereye mu buraruko bw'ico gisagara ikagarukira k'uruzi Ntahangwa, komine Mukaza nayo ikaba komine.
Igisabisho
Mu mico y'ikirundi, igisabisho kirashobora kuba ikintu umuntu ajana kwa naka (mugenziwe) ngo kibe ishimikiro ry'ijambo ashaka kumushikiriza.
Isahani
Isahani ni igikoresho bafungurirako. Isahani kandi irakoreshwa mu gikoni mugihe co gukinjika, igafasha mukuyishirako ibifungurwa bariko barakinjika imbere y'uko babifungura. thumb|Joseph Hannong-Assiette en faïence à décor floral
Igihe c'ici
U Burundi nikimwe mubihugu biherereye muri Afurika y'ubuseruko cokimwe n'ibindi bihugu nka Rwanda, Reta Iharanira Intwaro Rusangi ya Kongo (RDC) ; Uburundi buri mubihugu bifise climat tropical iyo climat ikaba igizwe n'igihe c'imvura hamwe n'igihe c'ubushuhe aho ivyo bitamara igihe kingana bivanye n'ahantu canke igihugu.
2. Ibihe Bihari muri Rusangi
Mu Burundi hari ibihe 3
Umuganuro
Buri uko umwaka utashe, mu Burundi haraba umunsi mukuru wo kurya umwaka ariwo bita umuganuro.
Igihe c'ici
Murushana n'agatasi niho abantu barima kuko nico gihe imvura irwamwo ari nyinshi ikavomera imirima!!
Umuganuro
Uwo musi wahimbazwa mu kwezi kwa kigarama (kugira cumi na kabiri) ugatanguzwa n'umwami ubwiwe. Uwo musi w'umuganuro witabirirwa n'abarundi bose kuko wari uhambaye cane.
Akamaro k'umuganuro
Igihe c'ici
3. Igihe c'ici
Umuganuro
* Uguhezagira imbuto: kuri uwo musi, umwami yatanga umwaka w'amasaka akaba atanze uruhusha rwo kuja kubiba ayandi bavyita ko ahezagiye imbuto.
Igihe c'ici
Igihe c'ici igihe bizwi ko haba ubushuhe cane kurusha ibindi bihe kuko nico gihe imvura itagwa canke ishobora kugwa 1 Mu Kwezi. N'igihe gikunda gutangura muri Ruheshi(6) kigahera muri myandagaro (8) aho ubushuhe bushobora gushika hagati ya 17°C na 29°C.
Umuganuro
* Kuraba abaganwa bakimuyoboka: ku musi w'umuganuro, abaganwa n'abatware bose bategerezwa kurenguka ku kirimba i Bwami. Iyo bishitse umuganwa ntarenguke, yafatwa nkuwiyonkoye ku mwami. Muri ico gihe umwami yaramugwanya agaheza akamwaka akarere yaba yaramuhaye.
Igihe c'ici
igihe c'ici n'igihe Uburundi bugenderwa n'ingenzi nyinshi ziba zije mukaruhuko.
Umuganuro
* Ukugaba n'ukuganza: kuri uwomusi w'umuganuro wari umusi wo kunywanisha abarundi bo mu mihingo yose bikerekana ububasha bw'umwami. Muri ivyo birori, umwami yaragaba inka n'amatongo ku bantu bitwaye neza gusumba abandi.
Igihe c'ici
Murico gihe uburimyi bukorwa mu myonga kuko ariho bashobora kuvomera ibitegwa vyabo.
Umuganuro
'''Ibikoresho vy
Igihe c'ici
ICITONDERWA:
Ivyobihe bishobora kutamara igihe nkico bivanye n'inkurikizi y'ihindagurika ry'ibihe aho uruzuba rushobora kwaka cane mugihe c'urushana n'agatasi mugihe abarimyi baba biteze imvura.
ihindagurika ry'ibihe rica rigira ingaruka mbi kubuzima bw'abarundi muri rusangi
Référence:
Inanga
Inanga ni igicurarangisho kama c’abarundi. Kibaje nk'urutaro kikaba gifise imirya (imigozi ari nayo bavuza); nayo iyo mirya yaba iva mu mitsi y’inka baretse (banikiye) ikuma hanyuma bakayikanira kuri cagiti. Iyo mirya niyo mu kuvuza inanga bakwega ijwi rivuyemwo rikaryohera ugutwi. Mugukana iyo mirya baragerageza bagatanya mu myanya no mu majwi kugira ntivuge ijwi rimwe. Hamwe baradwegeza ahandi bakaregeza bukebuke. Inanga kandi ni urwo ruvyino bavuga bishimikije ico gicurarangisho. Hari aho bawita «umurya w’inanga» canke «inanga» conyene.
Akamaro k'inanga muri kahise
Muri kahise k'uburundi inanga yakunda gukoreshwa cane cane i bwami: niyo bavugiriza umwami kukagoroba aryamye bakayivuza bongorera kugirango asinzire neza (ni naho havuye uryamuco wo kuvuza inanga bongorera), ndetse n'ibibera hanze bagume bavyumva neza. Bavuza kandi umurya w'inanga bongorera kugirango ntibakome inka zaba ziryamye zisinziriye uziko inka nazo mumigenzo y'ikirundi zahabwa agaciro kadasanzwe ndetse na bugingo n'ubu. Umurya w'inanga na basokuru barawuvuza bateramiye inkono canke ijoro rigiye bagomba kuba barariherekeza barondera n’agatiro na cane cane ko umurya w’inanga usa n’uwukwega agatiro kuko uvuga gahorogahoro, senaka yaravuza umurya w'inanga abana bagatega yompi hama bakajanwa bukebuke n'agatiro bagasinzira.
Ibivurwa mu nanga
Inanga, nk’ayandi mayagwa yose y’ikirundi zishikiriza iciyumviro kandi zigakoreshwa muguteramisha abantu. Ivyiyumviro vyakunda kuba bivurwa muri izo nanga kwari nko kwivuga uwakugabiye, (Inanga ya Bigoro), ugutera inkuru yabaye ( Inanga ya Maconco), Ubuzima mu kibano (Umuhirwe ni nde), ndetse no Kuresha ( Inanga "Urambera umukunzi" ya Donasiyano w’i Muramvya).
Hariho ndetse n'ibindi bikunda gukoreshwa mumurya w'inanga nk'ibitito n'ibisokozo.
Abavuza inanga
Mugihe ca none umurya w'inanga uravuzwa ndetse haramaze kuboneka iterambere aho hariho n'inanga zivuga mururimi gw'igifaransa.
IMPUZU BAMBARA KERA
Kera Abazungu bataraza mu Burundi, Abarundi bambara impuzu z'ibiti, kandi zava mu biti bitandukanye ni nabo bazikorera bakoresheje ubuhinga bwabo.
1.Ibiti impuzu zavamwo
Hariho:
-Igiti c'umumanda
-Igiti c'umuhororo
Amata
Amata ni ikinyobwa kiva mubikoko bimwe bimwe vyonsa, gifise irangi ryera. Ni ikinyobwa kirimwo ingaburo yikwije iri ku rugero rwo hejuru, gikoreshwa cane cane mu kugaburira abana bakiri bato, kigatuma bakura neza bafise amagara meza, ariko nabakuze barayihereza kuko ni ntanganguvu cane cane kubakora ikarashishi. Mugabo nkabana bakivuka sivyiza gushoka babaha amata nkakarorero nk'ay'inka kubera aba arimwo ingaburo nyinshi idakwiranye n'umwana. Rero ni vyiza ko abana baba bakiri bato cane nk'abakivuka kugera ku mezi atandatatu babaha amata yitwa amaberebere kuko ariyo abafasha gukura neza.
IMPUZU BAMBARA KERA
-Igiti c'umuvumuvumu
Amata
Ico kinyobwa (amata) kiranyobwa kandi n'abakuze ndetse kikanabagirira akamaro kanini kuko kirimwo ingaburo yikwije gose. Amata aboneka akenshi akamwe mu bikoko nk'inka. Ariko araboneka kandi no mubindi bikoko nk'impene n'ibindi.
IMPUZU BAMBARA KERA
2.Uko bazikora
Barafata igiti c'umumanda bakakimyora hanyuma urusato bakuyeko bakaruhonda n'imangu kugira urukoba rwo hejuru ruveko hanyuma rworohe.Bahejeje bagaca barutwara mu mwonga kurwinika mu bishanga kugira ruhindure ibara.Bararukurayo bakarusiga imbazi ariyo mavuta y'inka kugira rworohe.Hanyuma bararuraba indabe bakoresheje urushanga kugira rugire amabara meza.
3.Ivyo bakoresha mu gukora izo mpuzu
-Imangu: yariyo guhonda urusato rw'umumanda kugira rworohe, yarikoze mw'ihembe ry'inka, ku mutwe ikagira utuntu tumeze nk'imisumari ni natwo twabafasha gukurako igishishwa co hejuru kugira urusato rworohe.
-Uruhindu: barucura mu vyuma, bakaruha izuru kugira rubarire neza.
4.Amazina y'izo mpuzu
-Urubega canke imbega:Zari impuzu z'abagabo.
Ikuturiya:zambara abagore bazikenyera kugeza mu mabere.
-Utumindo canke akamindo:twambara abana kugira banyegeze ibihimba vy'ibanga.
M.N:Akenshi izo mpuzu barazisiga amavuta y'inka kugira zigume zoroshe kandi ntibazimesa kugira ntizitituke.Abana bambara impuzu bageze ku myaka cumi n'ine canke cumi n'itanu.Impuzu z'ibiti ntizaronka uwariwe wese, zaronka abami, abaganwa n'abatunzi, abandi nabo baragenda gukorera abatunzi kugira babahe impuzu.
5.Ukwo abagabo bambara kera
Hejuru y'urubega canke imbega, Abagabo barambara ibihete bininibinini, iyo vyava ntawuhazi neza.Ariko bamwe bavuga ko vyaseswa n'uruzi bikaza bisa n'imiruka y'ibifyera bingana n'ibakure bikitwa ibirungu.Abandi bavugako vyava mu binono vy'inzovu.Ibihete vyaboneka bigoranye kandi vyaronka abatunzi.Ico vyavamwo cose vyagurwa vyinshi cane.Igihete gisenye neza cagurwa inka nyinshi cambarwa n'abami, abaganwa n'abatunzi.
6.Ukwo abagore n'abigeme bambara kera
Dufatiye kuvyo Yohani Gahama yanditse mu gitabo ciwe citwa "Les vetements en fecus au Burundi ancien"(Impuzu z'ibiti mu Burundi bwa kera] avugako umugore yambara umukenyero n'umutamana munini washobora no gufuka umwana ahetse.Yarambara urutezo iyo yavyaye.Mugushaza yambara ubudede n'ubuyeye mw'izosi be n'imiringa ku maboko.Nayo ku maguru yambara inyerere.Umugore afise umugabo yifise yagira imyambaro ibiri: impuzu z'inkoranwa n'impuzu z'inkesha zambarwa ku misi mikuru.Abakenyezi bahumuye bari bafise ugushaza kwabo bisangije aho bambara inyerere nyinshi ku maguru bakambara n'impuzu y'ubunyerere n'iyindi mpuzu y'ibidorodomyi hejuru yavyose.
Abana b'abakobwa bakiri bato bambara ibikwemu bakenyerera haruguru y'igikiriza nayo abana bakiri bato bataragera mu bigero bagenda amenya, bakambara gusa utuntu mw'izosi two gushaza; nk'utudede, uduhete n'uduheko.Aho hari ku ntwaro ya cami imbere yuko abazungu baza ni ho Abarundi bambara impuzu z'ibiti.Abazungu bamaze kuza niho baca basubiriza impuzu z'ibiti n'impuzu zihinguwe mw'ipampa(1900-1970].
Ikigabane ca 27
Yakobo atwara umuhezagiro mukuruwe Ezawu
Yakobo ahungira kwa Rabani
41 Ezawu ahera aho yanka mwenewabo Yakobo kubera uwo muhezagiro se yamuhaye. Ezawu yibwira mu mutima ati: «Igihe c'ukugandarira data kiregereje, nzobone kwica mwenewacu Yakobo.» 42 Baburira Rebeka amajambo ya Ezawu umuhungu wiwe mukuru. Na we atumako Yakobo umuhungu wiwe mutoyi amubwira ati: «Ehe mwenewanyu Ezawu ashaka kukwihora akwice. 43 Ubu rero mwananje, nyumviriza! Haguruka, uhungire kwa musazanje Rabani i Harani. 44 Uzobe urabana na we imisi, gushika ishavu rya mwenewanyu ritururuye, 45 gushika inzigo agufitiye imaze gucureha, amaze kwibagira ikibi wamugiriye. Nzoheza ntume uwuza kugukurayo. Ni kuki mwempi nobaburira umusi umwe?» 46 Rebeka abwira Izahaki ati: «Jewe naduhiwe n'ubuzima kubera abo bakobwa ba Heti. Yakobo niyabira umugore mu bakobwa ba Heti, uwuvuka muri iki gihugu ameze nk'abo, vyoba bimariye iki kubaho?»
URUSHANA
Ibihe by'imvura m burundi ni kuva mukwezi kw'icenda kugeza mu kwezi kwa gatanu, gusa mugihe ca none hasigye hari ingorane ry'ihindagurika ryibihe kwisi, birashika no mu Burundi invura igacererwa gatoya canke ikagwa imbere yaho abanyagihugu bari bayiteze ko izogwirako.
Ibihe vy'ubushuhe bigaragara hagati y'ukwezi kwa gatanu hamwe n'ukwezi kw'umunani,
Climat isiguse gusumba
Co kimwe nkigihugu c'u Rwanda giherereye mu majaruguru y'igihugu C'u Burundi, iki gihugu bivugwa ko ari gito muri Afurika yo hagati ndetse na Africa y'ubuseruko, cegereye ekwateri kandi giherereye mu majepfo y'isi, cigajwemwo ikirere gishuha hamwe n'ibihe vy'izuba, igihe c'imbeho ari naco gihe cinvura. U Burundi bukaba ari igihugu kimwe mubihugu bihuriye kukiyaga Tanganyika.
Urushana ni iki?
==== Urushana ni igihe invura iba iriko ragwa cane mu Burundi. ico gihe akaba ari naho invur iba iriko iravomera imirima ib yaratewe, haba kumitumba ahakunze kwitwa "muhira", hamwe nibiba vyaratewe mumwonga. ==== igihe c'urushana ciganjemwo imbeho nyinshi cane cane mu yahoze ari Intara ya Bururi cane cane mu yahoze ari commune Mugamba, no mubindi bice bimwe bimwe vyigihugu cu Burundi nkahitwa mw' ijenda, no mubindi bice vyegereye ikibira, nahonyene harkunda gukanya cane. Inka zo mumitumba niho zahora zironkera akoyoko mugihe c'urushana kuko haba hari ubwatsi bwinshi kumisozi, kandi ubwatsi burenvye inka ntizicwa ninzara mbere nibindi bitungwa akaba aruko nyene. Kubantu biba bigoye gato kubera aba ari igihe cinvura nyinshi cane hari igihe rimwe rimwe ibuza abantukuja kurima canke gukora iyindi mirimo yo murugo.
Ubushyuhe burashobora kugabanuka hafi 0,6 ° C kuri metero 100 z'uburebure kandi imvura ikiyongera mugihugu, I bujumbura umurwa mukuru w'ubutunzi, mu burengerazuba bw'igihugu ndetse no ku nkombe z'ikiyaga cya Tanganyika, hakunda gushuha niyo aba ari murushana. Ubushyuhe bwumunsi burashuha cane umwaka wose, hafi 30 ° C. Ubushuhe bworoheje burashobora kugera hafi 18 ° C k'umwaka wose. Imvura igwa buri mwaka igera kuri milimetero 800, cank metero 0.8. Imvura iragwa cane kuva mu kwicenda gushika muri nzero, ikanabandanya gushika mukwezi kwa gatanu canke mumpera zukwakane. Muri Nyanza-Lac, mu majepfo ashira uburengerazuba bw'Uburundi ndetse no ku nkombe z'ikiyaga ca Tanganyika, ubushuhe burasa cane n'ubw'umurwa mukuru w'ubutunzi. I Gitega kumurwa mukuru w'igihugu c'U Burundi, ubushyuhe ntarengwa (bityo kumurango) burashusha (hafi ya 25 ° C), Mwijoro  (hafi 13 ° C). Igihe cimvura naco kirakomeye kuruta mu murwa mukuru w'ubutunzi.
Kubandwa
Kubandwa, ni irivuga rigobotowe mu rivuga kubanda. Kubanda ni nka kurya abantu bagundana cane iyo ari benshi. Baca bavuga ngo barabandana.Uwubandwa rero bavuga ko abandwa na Kiranga. Uwubandwa yaba ahagazweko na kiranga. Ni ukuvuga ko Kiranga abanda umutima w’uno muntu. Nico gituma uwubandwa bamwita imbandwa canke imandwa.
Inkomoko yo kubandwa
Urubanza rwo kubandwa rwaba rufise ico rwerekeye, uwatumyeko imbandwa, yabanza kumenyesha ico ashaka ko babandirwa. Uwabahuza n’Imana nawe akaba yari Kiranga abenshi bakunda kwita Imana canke Kiranga kiri umweru, akaba yari asanzwe yaba ibwami kandi kenshi na kenshi kiranga yaba ari umugore akuze w'igicamvyaro.Ariko mu ntango, Kiranga yari umugabo.
Ico babandirwa n'akamaro ko kubandwa
Kuberako abarundi bamanye ubumwe kuva kera na rindi, abarundi babandirwa hamwe bose, atavangura: abahutu, abaganwa, abatwa n’abatutsi. Kubw'ubumwe abarundi bari basanzwe bafitaniye, umututsi aramutse abandwa, urwo rubanza ntirwaba hatarimwo abahutu; n’umuhutu yateguye kubandwa kwari uko nyene.
Imbere yo kubandwa hari umugirwa bagira harimwo ico bita kwiraba ingondo.
Imbere yo kwambaza Imana, ababandwa bose babanza kwiraba ingwa. Bayikura mu kimanga citwa ikinyengwa. Bahejeje kwiraba, baca bitwa ibihweba, arivyo bishegu. Mu kwiraba, baratoba mu tuzi dukeya, bagaheza bakisiga kumatama no mu ruhanga. Ninaho mbere ibihweba baheza bakavyita amasera. Uwuza kuba Kiranga yaba azwi, akambara ivyisa. Aje kwisiga imvyino zaca zisekera kurushiriza.
Igituma biraba ingwa yera cari ikimenyetso c'Imana kuko bavuga ko yera itagira agasembwa (agatosi) mbere iryo jambo ry'uko Imana yera na bugingo n'ubu rirakoreshwa mumasengero atandukanye. Ariko kwiraba ingondo ntivyaba kuri bose: vyarashika hakagira abatiraba kubera imiziro itandukanye. Kubwo imiziro itandukanye nk'akarorero umukobwa canke umugore ari mu butinyanka, canke uwugandaye ntiyashobora kwiraba, mugabo baraja mu bandi bakabandwa.
Uwabandwa n'ingene bamwita
Uwugira yatirwe mw’ibanga yaba yitwa Nyakere. Mu kwatirwa rero, bamugaburira ku ngasiro, agaheza akarisha umunwa, kurya kw’ibikoko.
Babigira uko kugira ngo berekane ingene akiri Nyakere, yari ubusa, akicisha bugufi, akigira nk’ikigugu kugira ngo asabe. Baranamwita ‘Nyakute, ni ukuvuga, amase atawe n’inka yuta. Ni igitutsi kibi ariko yaravyemera, kugira ngo ahabwe ibanga. Niho bavuga ko kubandwa ari uguheba. Iyo ngasiro yaba iriko amababi y’umurinzi, ariwo bita umugumya. Umugumya naco cari igiti cari gihambaye cane aho hambere. Ingasiro ngo bayita inganji. Iruhande y’ivyo, uwubandwa baca bamuremeka ku mutwe urugiga rw’umurinzi (umugumya), bakamubwira bati: “Ukarimena rizokumena inda…”, bagaca batererako akavyino, ako kavyino kaba ari akavyino karyoshe kajanye n'iryo banga ryo kubandwa.
Uwatiwe rero yaca aronka irindi zina rijanye n’iryo banga. Mu gihe co kubandwa yahamagarwa iryo zina nyene kanatsina yaba yabaye uwundi muntu.
Bamaze guheza kwiraba, kiranga yaca afata icicaro maze iruhande yiwe haba hari igihweba gikuru arico bita Rubambo, muri ako kanya invyino zaravuga mbere ingeromugere (rythme) zigasekera, izo mvyino zaba arizo guhayagiza Kiranga ndetse zikanahayagiza ububasha bwabo zerekana ko bashoboye ibintu vyinshi ndetse binahambaye. Muri ico gihe uwabandwa yaritura Kiranga akamwegera yitonze cane n'icubahiro cinshi akamwivuga mumazina yishongora ati: “Warampaye musongoranyundo. Uracatanguranwa n’inkona ku rugomero, ukayitanga gushoka, ugakora ingwe mu jisho, ugatosora imamba…” Ayo majambo yerekana ububasha budasanzwe, kuko nta muntu n’umwe yopfa agize ivyo bintu.
Imvovoto” ari yo “mborogoto”, imvugo bisangije kuko baba bariko baravyina, baracishamwo bakayaga. Uretse ko harimwo gushirukanya bitangaje, hari n’amajambo usanga agoye indangurakintu, kuko bafise uko bita ibi na biriya. Mu gutwenga canke mu kuramukanya bivugira ngo: “Hwayi! Hwayi! Hwayi!” Umwumbati bawita umujumati, gutamira ngo ni ugutagira, igitoke bacita igihunga, indagara bazita agahungamuyaga,…
Ivyo babandirwa nyamukuru
Amahasa: abana bavutse ari babiri icarimwe;
Inka;
Itunga;
Uwabirwa: umwigeme yaba agira agire ubugeni;
Uwaba agwaye;
Uwabuze uruvyaro;
Uwasaziye iwabo: umukobwa yaba yarabuze umugabo;
Ikirumbarumba (Ikirumbagane): yaba ari umuhungu yabuze umugore canke yaresha bakamubenga;
Igisubiramuhira: yaba ari umugore yirukanwe n'umugabo agasubira iwabo kwa se na nyina.
Kubandwa uravye kwari ugusenga koko, bamaze kugira ivyo baca bamanuka kumwonga bumaze kugoroba, baja ahantu hari isumo; abegereye i Mwaro baja mu gasumo ka Mwaro, abandi nabo baja ahantu hari isumo ry'uruzi kuko bemera ko mumazi asuma ariho hari ububasha bw'Imana. Kandi babandwa basaba bisabira itunga, kuroranirwa n'ibindi.
Akarorero ni ak'umuntu vyashika bakamubandirwa arwaye mumutwe kubera akabonge agakira (kandi ntamuti bamuha). Baramuduza, bakamumanura, bakamutambira, bakamuvyinira bati: “Yaraye yenena, yirirwa yembemba, agorobeza yambamba. Ni umubandirwa nyakubandirwa, nyakugira inkoni, nyakugira inkuyo, nyakugira ikibondo kubibero”. Wa muntu yaraheza akiyumvamwo ubuzima bwari bwagiye, akongera agakira akaba umuntu muzima.
Mugihe ca none kubandwa ntibikivugwa kuko umugirwa wo gusenga warahindutse, ntibaciyambaza Kiranga ariko basega Imana yo mw'ijuru, ariko uravye neza urashobora guhuza umugirwa wa kera wo kubandwa n'amasengesho yo mugihe ca none.
Évariste Ndayishimiye
Evariste Ndayishimiye ni umukuru w'igihugu C'Uburundi akaba yatowe mu matora yabaye mu mwaka w'2020.
Évariste Ndayishimiye yavukiye mu ntara ya Gitega,muri komine Giheta mugi 1968.Mu 1995 igihe yari yiga muri kaminuza y'Uburundi, yararokotse igihe hariko haricwa abanyeshure babahutu aca aja kwifadikanya nabarwanya ubutegetsi bw'ico gihe aribo FDD,inyuma yigandagurwa rya perezida Melchior Ndadaye.Inyuma y'imyaka ishika 10 ari muri FDD, Évariste Ndayishimiye yari commandant uratwara uturere dutandukanye gutyo gutyo aza araduga mu gisirikare.Mu 2005,inyuma y'amasezerano y'i Arusha yoguhagarika intambara, Évariste Ndayishimiye, yagenywe kurongora ibiro bikuru vya gisirikare,acahabwa n'ipete rya generari.
-Muri politike:hagati y'umwaka wa 2006 na 2007,yagenywe kuba Umushikiranganji wo hagati mu gihungu hamwe n'umutekano rusangi. Mu biro vy'umukuru w'igihugu naho Ndayishimiye yagenywe kuba umukuru w'ibiro bikuru vya gisikare,igisata yatwaye gushika mu 2014.
-Atwara umugambwe uri k'ubutegetsi: Muri Myandagaro 2016,yagenywe kuba umukuru w'umugambwe CNDD-FDD Aho yarasubiriye Pascal Nyabenda.Uretse ko kuri Nyabenda imigenderanire n'amakungu yari yatosekaye, Ndayishimiye yaje afise intumbero yo kuyinagura.Kuva mu 2005, Ndayishimiye n'umwe mubanyeporitike bakomeye mu Burundi.
thumb
-Ari Umukuru w'igihugu:Mu nama rukokoma yabaye kuwa 26 Nzero mu 2020, abakuru mu mugambwe wa CNDD-FDD batoye ko Évariste Ndayishimiye ariwe azobaserukira mu matora, mukibanza c'umukuru w'igihugu yo 2020.Amatora yatahukanye arushije mukeba wiwe Agathon Rwasa, kumanota 68n'ibice 72 kw'ijana(%) mubiharuro vyatanzwe n'umurwi ujejwe gutunganya amatora (CENI).Yimitswe itariki ya 18 ruheshi mu 2020 ku kibuga Ingoma i Gitega, mu kiringo c'imyaka indwi nk'uko ibwirizwa shingiro ribivuga.
Adolphe Nshimirimana
Adolphe Nshimirimana yavutse itariki 12 Nzero, 1964 yitaba Imana itariki 2 Mukakaro, 2015. Yari afise ipete rya liyetena jenerali (Lieuténant Général) mu ngabo z’Uburundi. Yabaye umuyobozi mukuru w’ingabo, ndetse akaba n'Umujanama mukuru wa perezida ushinzwe umutekano mu gihugu, akaba kandi n'umufasha wa politike wa perezida Pierre Nkurunziza Lt. Nshimirimana yarabaye Umuyobozi ushinzwe umutekano mu gihugu ku ntwaro ya Nkurunziza, araba kandi  Umuyobozi w'ikigo c'igihugu gishinzwe iperereza. Yavukiye i Nyabiraba muri Komine ya Gishubi, Intara ya Gitega. Mu mwaka wa 2015, Perezida Pierre Nkurunziza yatangaje ko ashaka kwitoreza ikiringo ca gatatu, bituma abantu benshi batavuga rumwe n'Ubutegetsi bagira imyiyerekano yo kwiyamiriza ikiringo ca 3.
Adolphe Nshimirimana yafashije gutsinda umugambi wo guhirika ubutegetsi bwa Nkurunziza muri Rusama 2015 kandi yabona ko ari we yateguye igitero co guhasha abigaragamvya.
Umuryango uharanira uburenganzira bwa muntu washinja Nshimirimana kuba "umwe mu bantu bakomeye ba perezida" Nshimirimana yagize uruhara runini mu gihe imyigaragamvyo yo kugwanya Nkurunziza yakomeza hagati muri 2015.
Igenekerezo rya 13/12/ 2016, abapolisi bo mu Burundi batangaje ko umwe mu bakekwa kuba barishe Nshimirimana yatorotse ibohero yica umuzamu.
Irani
Irani (Iran) canke Republik Islam ya Iran(i) n’igihugu kiri muri Aziya
Umuduri
Umuduri n'igicurarangisho kavukire co mu Burundi gifasha guhinyanura umuziki. thumb|Umuduri
Ivyo bakoresha mu gukora “Umuduri”
Kugira uwo mukuza uvuge cane barawufatanya n’umugozi w’impuzu canke umugozi uvuye kugiti c’igitoke bakawushira hagati kw'ifundo rya gatatu kugira birinde ugukoranako kwose kutameze neza hagati y’umukuza n’ico giti gihese.
Abacuraranzi b’umuduri thumb|Igicurarangisho kavukire co mu Burundi "Umuduri"
Mukuvuza umuduri harifashishwa udukoni tubiri, uwo mugozi ukaba ufise ifundo riva kuntango y’ico giti ukomejwe cane bakawukwega cane bakawugeza kumpera y’ico giti gihese rikaba ifundo rya kabiri, hakaba n’ifundo rigira gatatu ariryo rikomeye ry’akamaro, ricamwo kubiri uwo mugozi m’ubusumbane; hejuru haba hafise ikibanza kinini c’umugozi gusumba hepfo. Iryo fundo rya gatatu niryo rifatanye na wa mukuza wuguruye uhese.
Mukuvuza umuduri bawufatisha n’ukuboko  kw’ibubamfu ukaba uhagaze umunwa w’uwo mukuza wawirabishijeko ukawugumbira. Mukuboko kw’iburyo uba ufise uduti tubiri dutoya mu bwaguke ni santimetero (cm) 30 canke 35 muburebure, tukaja mukiganza kimwe tukaba tumeze nk’urudome “V”. Umaze kudufata udukubitisha kuri rya renga ry’icuma hamwe n’inzebe. Kugira uhindagure amajwi y’umudiho wifashisha igihande co hejuru y’ifundo rya gatatu arico gifise umugozi muremure gusumba uwo hepfo, ugakoresha urutoki rukumu na gahererezi ni vyo bituma hakorwa amajwi atatu atandukanye, hagati y’ayo majwi niho havamwo ijwi rya kane canke rya gatanu.
Chuck McCann
Charles John Thomas McCann (* 2.9.1934, Brooklyn, New York).
Gryfice
Gryfice ni igisagara kiri muri Pologne.
Ken Berry
Kenneth Ronald "Ken" Berry (* 11.3.1933, Moline, Illinois – * 1.12.2018, Burbank, California).
Impeshi
Abarundi baho hambere bari bazi ibihe, buri kwezi bakamenya ikiramukiwe gukorwa. Abarundi naho hambere wasanga bamenya umurimo uramukiwe kandi batavyumvikanyeko. Nkukubona baramenya ukwezi bagezemwo, vyari bitangaje cane. Turakunze kwumva amajambo ngo “kurimira impeshi”, “umuyaga w’impeshi” n’ayandi menshi ajana ku mpeshi.
Impeshi ni igihe c’umwaka kirangwa n’imvura nke canke itanahari ; atari muci ryenyuje. Ku mpeshi, izuba riba ryinshi cane ariko kuko imvura iba itaracika cane, igisararwe ntikibabaza nko muci nyezina ariko ntatandukaniro riboneka riba rihari. Ico gihe nyene, igikonyozi (urume rukonje cane) kiba kizinduka cibonekeza, uwuciye mu mwonga arakongatara intoke kubera igikonyozi. Imigoroba y’impeshi, irangwa n’akabeho kenshi kuko igikonyozi kiba kigiye kuza. Umuyaga uba uza akayombekero n’akabeho kenshi. Niho havuye ijambo ngo « umuyaga w’impeshi » ni ukuvuga umuyaga ucanze n’imbeho. Abungere baca bihuta gucura amakwaza akamara akanya gato.
INKOMOKO Y'IJAMBO KURIMIRA IMPESHI:
Nkuko bivugwa n'abakurambere cane abakomoka mu ntara nka kirimiro na kumoso bavuga ko impeshi iri nyabuna mu kwezi kwa kabiri arikwo Ruhuhuma. Kandi dufatiye kuko abantu baba muri izo ntara bavuga ko bariko barimira impeshi muri ukwo kwezi kwa kabiri ariko atari mukwa gatandatu. Dufatiye kuri ivyo Duca dusanga iryo jambo kurimira impeshi risigura ko ari kurima ibizera ku mpeshi ; ni ukuvuga kurima ibizera muri Ruheshi.
Kukaba nkako barima mu kwa kabiri ibizera mu kwezi kwa gatandatu. Ivyo navyo ni ibiharage, ubwishaza, n’ibindi usanga vyera muci.
Yapon
Ubuyapani ni igihugu kiri kumugabane wa Aziya.
Bogotá
Bogotá ni umurwa mukuru wa Colombia.
Colombia
Colombia ni igihugu kiri muri Amerika.
Medellín
Medellín ni igisagara kiri muri Colombia.
Ruti
Ikigabane ca 1
Ikigabane ca 2
Ikigabane ca 4
IMVYINO N'INTAMBO KAMA
Mu burundi kuva kera na rindi hari imvyino n'intambo bitandukanye vyafasha abarundi gukerebuka, kwinezereza eka ndetse no kugumana umuco ndundi.
AMAYAYA
Amayaya ni imwe mu ntambo zatambwa muburundi, Amayaya akaba yari intambo imwe mu ntambo nyinshi zabaho muburundi
Inkomoko yazo
NK’uko umupfasoni Christine Ndayizeye abituyagira, izo ntambo zifise intara zikomokamwo, kandi imwe yose ikaba yisangije n’ingene itambwa. Ni uko rero, ugiye mu buraruko bw’igihugu, mu karere ka Bugesera, uhasanga intambo zifitaniye agashusho n’izitambwa mu gihugu kibanyi c’Urwanda. Ni intambo kandi z’aborozi b’inka. Tuhasanga umudiho; intambo batamba amaboko ari hejuru nk’amahembe y’inka, bagatamba bigera hejuru bavuna isambwe. Turahasanga kandi n’intambo y’intore, igishakamba, n’izindi.
Zitambwa na bande?
Mu ntambo z’ikirundi, hari izisangijwe n’abigeme (n’abapfasoni), izitambwa n’abagabo gusa, hamwe n’izisangirwa na bose ; zose zikaba zatambwa zigaragaza ibihe abantu barimwo, akenshi akaba ari umunezero. Nyinshi muri zo zikaba zari zihuye n’ibikorwa bimwebimwe, nk’intambo y’intore yiharijwe n’abagabo ikaba ari intambo y’urugamba, co kimwe n’umuhanga, intambo y’uruhigi, nayo yatambwa n’abagabo gusa.
Inkomoko yazo
Mu karere ka Buyogoma ho, uhasanga umutsibo, intambo batamba banyuguta ikiyunguyungu, bagakebanya amaboko. Urahasanga kandi n’igihambwe, ingaramira, umudeyo, zose zikaba zitandukanye imwe n’iyindi. Naho mu kiyaya ca Kumoso, batamba urwedengwe, intambo batamba bahiba igikiriza basa n’abakijugumiza. Urahasanga kandi ihuruma n’ubusambiri.
Zitambwa na bande?
Hariho rero n’intambo zitambwa n’abagabo n’abagore bose hamwe; nk’umudiho, igihambwe n’izindi. Nazo amayaya n’umurisho w’ingoma, zisangiwe n’igihugu cose, zikaba ari intambo zitambwa mu manza zikomakomeye z’igihugu, no mu bihe vy’umunezero nk’iyo umwimbu wagenze neza.
Urwendengwe, abana b’abakobwa barutamba bariko barigira haruguru, bagiye gusenya, kuvoma canke gukora utundi dukorwa, bagahiba igikiriza. “Kubera baba batanguye gukuza amabere, bayitamba kugira bereke imisore yaba iragiye inyambo canke iri mu bindi bikorwa vy’abana b’abahungu, ko bariko barakura, kugira ngo bagire ico bibwiye, gutyo babwire ba se bati murambariza umwana wo kwa naka ariko arigira haruguru, murabe munsabire”, uko  niko Christine abivuga.
Inkomoko yazo
Mu karere ka Kirimiro naho, tuhasanga ihunja; ni intambo itambwa n’abigeme, bakayitamba bagorora umutumba n’izosi, hamwe n’Amaka batamba baduza bongera basanza amaboko nk’amahembe y’inka. Iyi bakaba bayisangiye n’intara kama ya Mugamba na Bututsi zisanzwe zorora inka. Ariko tukiri mu Kirimiro nyene, ntawokwibagira umurisho w’ingoma, intambo y’ikirundi izwi no mu makungu. Imbo naho hatambwa umuyebe.
Zitambwa na bande?
Ivyo gusoma :
IProvense ya Rumonge
Intara ya Rumonge iri muntara cumi n'Umunani (18) z'Uburundi. Intara ya Rumonge yavutse igenekerezo rya 26 Ntwarante 2015, kw'itegeko ryatowe n'inama nshingamateka y'Uburundi kw'igenekerezo rya 25 Ruhuhuma 2015. Rumonge iherereye mu Bumanuko bw' Igihugu, ikaba ihana urubibe n'intara ya Makamba mu Buseruko, Bururi mu buseruko bushira uburaruko, Bujumbura mu burengero. Mu bumanuko bw'Intara ya Rumonge hari ikiyaga Tanganyika. Intara ya Rumonge ifise amakomine atanu ari yo Rumonge, Burambi, Buyengero, Muhuta na Bugarama. Muri ayo makomine yose, ikomine ya Rumonge na Bugarama niyo agarurwa mu bumanuko n' Ikiyaga ca Tanganyika.
IMVYINO N'INTAMBO KAMA
Zitambwa na bande?
Mu gihe ca none, urwaruka rwinshi rurijukiye gutamba intambo kama, bamwe bakabikora mbere mu guteramisha abantu bakaronka n’agafaranga; ibitari bibi na gato. Ariko kenshi na kenshi, ugasanga inyambaro bambaye, amajambo ari mu mvyino, eka mbere n’urubanza  barimwo, bisa n’ibitandukanye n’intambo bariko baratamba. Bakazivangatiranya, ivyo bikaba bisubiza inyuma umuco w’ikirundi. Kumenya kahise n’insiguro y’intambo imwe yose vyofasha kutazititura no kuziteza imbere.
Susanne Blakeslee
Susanne Ann Blakeslee (* 27.1.1956, Los Angeles, California).
Monte Águila
Monte Águila, Chile.
Ikirimba c'umwami i Burundi
U Burundi bwatwagwa n'intwaro ya cami kuva mu kinjana ca 15 gushika aho hatangarijweko u Burundi bugiye gutwagwa n'intwaro rusangi(Repubulika) kw'igenekerezo rya 28 munyonyo igihumbi kimwe n'amajana icenda na mirongo itandatu na gatandatu (1966).
Ingoma ya karyenda
Karyenda yari ingoma yubashwe cne kuntwaro ya cami kuva mu mwaka w'igihumbi kimwe n'amajana ane na mirongo itanu(1450). Igihe umwami NTARE RUSHATSI wa mbere (1) yashika ku butegetsi ,Karyenda nico kintu cambere yatanguye gushiraho agiheza kwimikwa.
Ku ntwaro ya cami,Umwami wese yaragira imirwa mikuru mikuru (Mbuye,Bukeye,Kiganda,Muramvya,Humure) mu gihugu cose.Imirwa mikuru yariri cane cane mu ntara ya Muramvya.Igihe cose mumpera y'umwaka, harategugwa ibwami umusi mukuru w'umuganuro,muriwo harabamwo nakaryo kadasanzwe ko kwambaza kiranga kubaje bava mu karere ka gishora ndetse nabaje bava mubundi burere bw'igihugu.
Ingoro y'umwami
Ikibanza ca mbere citwa Intangaro ( iki naco cabikwamwo ingoma)
Ingoma ya Rukinzo
Icatandukanya ingoma ya Karyenda n'ingoma ya Rukunzo nuko ingoma ya Rukunzo yaja hanze iminsi yose mu gihe ingoma ya Karyenda yo yaja hanze kabiri gusa nkuko twabibonye aho haruguru.Ingoma ya Rukinzo yama ivuzwa iminsi yose mu gatondo kugirango ivyure Umwami ndetse n'abandi bantu baba i bwami.
Ingoro y'umwami
Ikibanza ca kabiri ari naco cari kinini gusumba ibindi citwa ingoro.Kuntwaro ya cami ico kibanza cari kigenewe abantu biteka cne.
Ikindi kibanza ari naco canyuma citwa Ikigo (iki naco cari inyuma)
Ibwami kandi hariho ingoro yagenewe Abakevyi (indaro ya rugabo),ndetse hariho kandi n'ibigega bashinguramwo ivyimburwa.
Ku kirimba c'umwami, hariho ingoro y'umwami bwite.Icayitandukanya nizindi ngoro zari i bwami,nuko iyo ngoro y'umwami yari yubakanye ubuhinga budasanzwe kurusha izo zindi.Muri make ingoro y'umwami yari ifise ibibanza bitatu imbere, bitandukanye kandi bitangana.
Imbere yuko ushika i bwami ,hari ikibanza ca bose wabanza gushikiramwo citwa ku Nama.Ico kibanza nico umuntu yabanza kurindiriramwo imbere yuko yakirwa i bwami.
Ingoma ya Rukinzo
Aha twobamenyeshako kandi ko ingoma ya Rukinzo ko yarijejwe guherekeza Umwami mu ngendo zose yakora mu gihugu yararongoye.
Ingoro y'ingoma
Abavuzi b'ingoma bava mu burere butandukanye baraza i bwami bazanye izindi ngoma baza barazivuza ku munsi mukuru w'umuganuro.Aha twobibutsako ingoro y'Ingoma ko yari yubatse nk'ingoro y'umwami ariko ntivyangana mu bunini.Ingoro yUmwami niyo yari nini cane.
Ingoro y'Abakevyi
I bwami hariho ingoro yagenewe abakevyi.Iyo nayo yari yubatswe nkizo zindi ngoro twavuze aho haruguru ariko nta bisharizo yari yisangije twayisangamwo imbere.Tubibutseko Abakevyi bari bajejwe gutegura infungurwa ibwami,nibo bibera mwiyo ngoro nyene.
Ingoro y'ingoma
Ingoro yabikwamwo ingoma i bwami yarifise icumba kimwe gusa.Ingoro y'ingoma yabikwamwo ingoma ziteka zibiri arizo zitwa Ruciteme na Murimirwa.Izo ngoma mukuzishingura barazubakira agasenge imbere mwiyongoro,maze mukuzishingura bakazirabisha mugishimaryango mugihe izindi ngoma bazikikamika mukuzibika .Ruciteme na Murimirwa nizo zonyene zategerezwa kuraba mu gwinjiriro gwiyo ngoro y'ingoma.
Ibigega
Ku kirimba i bwami kandi hariho ibigega.Ibigega navyo ico vyafasha ,vyari bijejwe gushingura ivyimburwa vyimburwa ibwami. Muri make ivyimburwa vyose vyimburwa i bwami vyategerezwa gushingurwa mu bigega.
Ingoro ya Kiranga
Aha twotanga uburorero nk'ingo zabura uruvyaro,abapfisha inka cane,abakobwa bateba kuronka abagabo,Imiryango yakunda guterwa n'intezi ndetse nizindi ndwara zivyaduka.......Muri make abanyagihigu mu gusenga bategerezwa guca kuri Kiranga kugirango abasabire ku Mana ivyo bifuza vyose.
thumb|Ingoro y'Umwami.
Yoga
Yoga (Sanskrit devanāgarī: योग; “ubumwe, ingogo, uburyo1”, “kuruhuka2”) ni rimwe mu mashuri atandatu ya orotodogisi3 ya filozofiya y'Abahinde āstika ifite intego yo kwibohora (moksha). Ni indero cyangwa imyitozo ihuriweho n'ibihe byinshi, bigamije, binyuze mu kuzirikana, kwibabaza no gukora imyitozo ngororamubiri, kugira ngo umuntu agere ku bumwe mu mibiri ye, iy'ibitekerezo ndetse na roho4.
Inzira enye zingenzi gakondo (mārga) yoga ni jnana yoga, bhakti yoga, karma yoga na raja yoga. Basobanuwe mumyandiko nka Bhagavad-Gita. Ni hagati y'ikinyejana cya 2 mbere ya Yesu. J.-C. hamwe n'ikinyejana cya 5 cyanditswe na filozofiya yoga muri Yoga-sûtra, inyandiko yerekana yitiriwe Patañjali, hamwe na synthesis y'ibyigisho byose bihari5.
Ikigabane ca 24
Ubugeni bwa Izahaki na Rebeka
Yoga
Inkomoko na etymologiya
YUJ ikabije rero ihinduka YOG-. Iyi radical ikomoka ku ijambo Indo-Burayi * yugóm, ubwayo ikomoka mu mizi * yeug-. Mu Buhinde n'Uburayi nko mu ndimi nyinshi z'abakobwa, iri jambo ryakomeje gusobanura umwimerere w'ingogo (urugero: yukan mu Heti, iugum mu kilatini, یوغ mu Giperesi, n'ibindi) 12. YOG- noneho yemerera inkomoko y'ibanze itandukanye, harimo n'iy'insanganyamatsiko y'izina yoga-.
Mu kibonezamvugo, ijambo "yoga" (devānagarī: योग) ni, mu rurimi rwa Sanskrit, izina ry'umugabo ryubatswe no kongeramo inyajwi--a 10 mu mizi YUJ-. Mu buryo bwuzuye (nanone bita impamyabumenyi ya guṇa), ni itanga insanganyamatsiko yizina ryigitsina gabo muri rusange. Gutwarwa kurwego rwa guṇa, umuzi YUJ- uhinduka YOJ-. Amategeko ya fonetike ya Sanskrit arasaba kuvuga, mubihe bimwe na bimwe, ijwi rya palatale j- ku ngingo yo kuvuga amajwi yo mu nda g-11.
Ariko, mu cyegeranyo cya Panineya cyimizi yamagambo, dhatu-patha, undi muzi YUJ watanzwe, bisobanura "kuruhuka" (samadhi), iyi niyo yagumishijwe nabasobanuzi Vyasa2. Nkuko ubusobanuro bwa Yoga-sutra bubyemeza: “yoga ni uguhagarika (kuruhuka) ingendo zubwenge”.
Ijambo yoga riboneka muri Rig-Veda, ibihimbano byatangiye hagati y'ikinyejana cya 15 mbere ya Yesu. J.-C. n'ikinyejana cya cumi mbere ya Yesu. Ariko, ntabwo ikoreshwa muburyo bwa disipulini yo mu mwuka, ahubwo ikoreshwa mubindi bisobanuro, nk'imodoka, n'ibindi, nubwo bamwe, nka Tara Michaël, basobanura aya magambo muri ubu buryo8. Gusa biva kuri Upanishad zimwe na zimwe zatinze, nka Shvetashvatara-upanishad niho havugwa9. Ni hagati y'ikinyejana cya 2 mbere ya Yesu. J.-C.
Muri 2014, Loni yatangaje ko ku ya 21 Kamena “Umunsi mpuzamahanga wa Yoga”, iyobowe na Minisitiri w’intebe w’igihugu cy’Ubuhinde, Narendra Modi7.
Iyi myitozo ni yo yamaganwe mu buryo butandukanye, cyane cyane ku bijyanye n’ubucuruzi bwabo mu bihugu by’iburengerazuba ndetse n’ingaruka zo gutandukana n’amacakubiri.
Ijambo yoga rikoreshwa cyane muri iki gihe, cyane cyane mu Burengerazuba, mu kwerekana uburyo bwa yoga (nyuma) byinshi cyangwa bike bikomoka kuri hatha yoga, no mu byaremwe bya none6. Ariko hatha yoga, imwe murimwe mumyandiko ya kera, yanditswe mu kinyejana cya cumi na gatanu, ni Haṭha Yoga Pradīpikā, ni ishami rya yoga.
Ikigabane ca 46
Yakobo amanuka mu Misiri
8 Ng'aya amazina ya bene Isarayeri bagiye mu Misiri: Yakobo n'abahungu biwe. Imfura ya Yakobo ni Rubeni. 9 Bene Rubeni ni Hanoki, Faru, Hetseroni na Karemi. 10 Bene Simeho ni Yemuweri, Yamini, Ohadi, Yakini, Tsohari na Shawuri, umuhungu w'Umukanahanikazi. 11 Bene Revi ni Gereshoni, Kehati na Merari. 12 Bene Yuda ni Heri, Onani, Shera, Peretsi na Zerahi. Heri na Onani bapfiriye mu gihugu ca Kanahani. Abahungu ba Peretsi bari Hetseroni na Hamuri. 13 Bene Isakari ni Tora, Puwa, Yobi na Shimeroni. 14 Bene Zaburoni ni Seredi, Eroni na Yahereri. 15 Abo ni bo bahungu Reya yavyariye Yakobo muri Padani Aramu, hamwe n'umukobwa wiwe Dina. Abahungu n'abakobwa biwe bose hamwe bari mirongo itatu na batatu. 16 Bene Gadi na bo ni Tsefoni na Hagi, Shuni na Etseboni, Heri, Arodi na Areri. 17 Bene Asheri ni Yimena, Yishwa, Yishwi, Beriya na mushiki wabo Serahi. Bene Beriya ni Heberi na Marikiyeri. 18 Abo ni bo bahungu ba Zirepa, umwe Rabani yari yahaye umukobwa wiwe Reya kugira ngo avyarire Yakobo. Bari icumi na batandatu. 19 Abahungu ba Rakeri umugore wa Yakobo ni Yozefu na Benyamini. 20 Yozefu yavyariye mu gihugu ca Misiri Manase na Efurayimu; abavyarana na Asenati, umukobwa wa Potifera, umuherezankuka wa Oni. 21 Bene Benyamini ni Berahi, Bekeri na Asheberi, Gera na Nahamani, Ehi na Roshi, Mupimu, Hupimu na Aredi. 22 Ni bo bahungu Rakeri yavyariye Yakobo. Bose hamwe bari icumi na bane. 23 Mwene Dani ni Hushimu. 24 Bene Nefutari ni Yahetseri, Guni, Yetseri na Shiremu. 25 Abo ni bo bahungu ba Bireha, umwe Rabani yari yahaye umukobwa wiwe Rakeri ngo avyarire Yakobo. Bose hamwe bari indwi. 26 Igitigiri c'abantu bose bamanukanye na Yakobo mu Misiri kandi bamuka kuri we, tudaharuye abagore b'abahungu biwe, ni mirongo itandatu na batandatu. 27 Abahungu Yozefu yaronkeye mu Misiri ni babiri. Igitigiri c'abantu bose bo mu rugo rwa Yakobo bagiye mu Misiri ni mirongo indwia.
Uruvyaro rwa Yakobo
Yakobo mu Misiri
28 Yakobo arungika Yuda ngo yitangire imbere aje kwa Yozefu ngo ategure aho bashikira i Gosheni. Barashika mu ntara ya Gosheni, 29 Yozefu ategura umukogote wiwe, aduga gusanganira se wiwe Isarayeri i Gosheni. Amushikiriye, Yozefu amugwa ku bitugu, aririra umwanya munini mu bitugu vyiwe. 30 Isarayeri abwira Yozefu ati: «Ubu ho reka mpfe, ko ndakubonye mu maso, ukaba ukiri muzima.» 31 Yozefu abwira benewabo n'abo mu rugo kwa se ati: «Ngira nduge ndabimenyeshe Farawoni, ndamubwire nti: Benewacu n'abo mu rugo kwa data bahora mu gihugu ca Kanahani bashitse iwanje. 32 Abo bantu ni abungere b'ibitungwa bitobito, kuko bamye ari aborozi b'ibitungwa; baje bazanye ibitungwa vyabo bitobito na bininibinini, n'ivyo bari batunze vyose. 33 None rero, Farawoni niyaramuka abahamagaye akababaza umwuga wanyu, 34 muramwishure muti: Abasavyi bawe bamye ari aborozi b'ibitungwa kuva mu buto bwacu gushika n'ubu; uko turi, ni ko na ba sokuru bacu bari. Ni ho muzoshobora kuba mu ntara ya Gosheni, kuko ku Munyamisiri kuba umworozi w'ibitungwa bitobito ni uguhumana.»
Ubugeni bw'aho hambere
Ukuntu Ubugeni bwa kera canke bwaho hambere uko bwaba bumeze
Ubugeni ni umusore n'inkumi bakundana maze bakumvikana maze bagahuriza hamwe iciyumviro co kubakana, bakagira urubanza(Fête ), bagatumira umuryango,incuti n'abagenzi hakaba ibirori maze inyuma yivyo birori umuhungu n'umukobwa bakibanira akaramata
Rero ubugeni bwa none buratandukanye n'ubugeni bwaho hambere,tugiye turaraba neza, Abahungu bakera hageze ko bubaka benshi baronderegwa abagore naba Se.Ariko abubu umuhungu n'umukobwa barishimanira  bakavugana maze umuhungu n'umukobwa bakemezanya ivyo kugira ubugeni.Rero nagomba kuvuga kubijanye n'ubugeni bwa kera canke bwaho hambere uko vyagenda.
Aho hambere
Aho hambere Umuhungu yarabona ko ageze kurongora maze akabimenyesha Se ko ageze kurongora maze Se ataco bimubwiye Umuhungu yacatangura kuza arataha ijoro Hama Se amaze kubibona akaza aramutuka maze Umuhungu akamwishura ati Erega Ndageze gusohoka.Vyarashika uwo muhungu akaja mw'itongo ry'ibitoke agaca ibihunda bitaruma neza,akabijana mu ziko kwa se na nyina akacana igikoni kikuzura imyotsi,niho se yaca amenyako umuhungu ageze kurondererwa umugore.
Bimaze kugeraho Se w'umuhungu yarabaririkiza ko mu karere abayemwo ata nkumi yoba igeze kubaka amaze kubura yaca arondera uwo bita Umuranzi, Yar'umugore ahumuye Kandi azwi mu Karere.ahandi naho Se w'umuhungu yarashobora kwegera Umuhungu akamubaza ko ataho yoba yarashimye kugirango aje ku musabira iyo Umuhungu ataho aba yarashimye niho Umuranzi yacaja kumurehereza.
Haheze ibirori vyo gukwa hakwirikira ivyo bita Gusasirwa Ibirago canke guterekerwa navyo ukuntu vyagenda Se w'umukobwa yatumako Se w'umuhungu nawe akarondera abamuherekeza bagizwe n'abagabo b'indya munyu bazi gutumbereza neza ijambo.