cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Q'umir pampa
rikchacha|300x300px| Victoria llaqta, Awustaralya suyu huk q'umir pampa Q'umir pampa icha parki nisqaqa runap kusirikuyninpaq, kusirikunanpaqpas icha sallqa uywakunap icha pachamamap tiyasqankunata amachanapaq sapaqchasqa, purun, yaqa-purun icha tarpusqa pampam. Llaqta q'umir pampakunaqa llaqtakuna, llaqtakuna ukhupi kusirikuypaq sapaqchasqa q'umir pampakunam. Mamallaqta q'umir pampakuna, pamapa icha suyuwaqtara q'umir pampakuna nisqaqa chakrakunapi kusirikuypaq q'umir pampakunam. Mamallaqta q'umir pampakuna, puruwinsiya q'umir pampakuna ima kamachisqa kanku ura-kawyllaqta kamachiqkuna suyukunahinaspa kama-kawsachiqkuna. Q'umir pampakunaqa q'achuyuq pampakunamanta, qaqakunamanta, allpamanta, sach'akunamantapas kanmanmi, ichataq wasikunapas huk imakunapas kanmanmi, ahinataq yuyanapaq wank'akuna, pukyukuna icha pukllana pampakuna. Achka q'umir pampakunapiqa tiksi rump'u, papa awki hayt'ay pukllana pampakunam kan, isanka rump'u hina pukllaykunapaqpas lluchk'asqa pampakunam. Achka q'umir pampakunapim purinapaq, iskaymuyupi tinkullpachinapaq, huk ruwaykunapaqpas ñankuna kan. Wakin q'umir pampakunaqa yakupa utaq yaku purinakunapa waqtanpim ruwasqa kanku, chaymi kanman challaku utaq huch'uy wampu muylli nisqapas. Llaqta q'umir pampakunapiqa sapa kutim chukunapaq chukunakuna kan, chaypim kanman piknikpaq hamp'arakuna hinaspa kanka ruwanapaq kankakuna.
Tamshiyaku distritu
Simikuna
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Emilio Aguinaldo
Yachay wasi:
Wamuti kitilli
Wamuti kitilli (kastilla simipi: Parroquia Guamote) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Wamuti kitipi, Chimpurasu markapi. Uma llaqtanqa Wamuti llaqtam.
Runakuna
Wamuti kitillipiqa Puruha Kichwa runakunam tiyanku.
Sinqawaqra
Sinqawaqra icha Rinusirunti (Rhinocerotidae) nisqakunaqa huk Aphrikapi, Asyapipas kawsaq hatun tawachakiyuq, ch'ulla ruk'anayuq, yura mikhuq ñuñuqkunam.
Hanan Nanay distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
Kilimanjaro
thumb|Kilimanjaro Kilimancharu, swahili simipi Kilimanjaro nisqaqa Aprika allpa pachapi lliwmanta aswan hatun urqum, Tansanya mama llaqtapim, Kinyap saywanmanta manam karuchu. Uhuru nisqa pikchunqa mama quchamanta 5.891,8 mitrum aswan hanaq.
Ispañamanta qhapaq ayllu
Kunan qhapaq aylluqa VI kaq Qhapaq apu Felipe, Letizia reina, wawankuna (Leonor, Asturiasmanta ñusta wan Isnpañamanta Infanta Sofía), Felipep tayta-maman, I kaq Qhapaq apu Juan Carlos wan Qhapaq quya Sofía. Qhapaq apup ayllunqa Madrid llaqtapi Zarzuela Qhapaqwasipim tiyan, ichataq paykunap kamachiy wasinqa Madrid llaqtapi qhapaqwasim. Qhapaq apup ayllunpa masinkunaqa qhapaq kamachiywanmi sut'inchasqa, chaymantataqmi kaykuna: Ispañap qhapaqnin, qhapaqpa qusan, qhapaqpa tayta-maman, wawankuna, Ispaña kamachiypa siqina hap'iqninpas.
Ankuwillka
Ankuwillka (kastilla qillqaypi:Nevado Ancovilca) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk rit'i urqum, Yawyu wallapi, Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi, Miraflores distritupi, Witis distritupipas. Pikchunqa mama quchamanta 5.467 mitrum aswan hanaq.
Windows Copilot
Windows Copilot nisqaqa huk paqarichisqa KY Microsoft kaqwan ruwasqa Windows 11 kaqpi churanapaq.
Cesar Kyui
Taytan: Anton Leonardovich, Maman: Julia Gucewicz. Warmi: Malvina Rafaílovna Bamberg.
Puyway
Ñawpataqa sarata aymuranchik. Chaymanta watanchik iskay puqusqa choqllota, panq'awan tinkir, chaytam nisqa Wayunka. Wayunkakunatana hanapanchik askhata: Chay hanapaytam nisqa Puyway. Puywa nisqa huk huk qotokunata. Puywanchikqa saratallam.
Allay
Papa puqusana kaptin quriyan; chaytam nisqa Allay. Aspiyananpaq apayan kashu'ta, icha rakwata icha ishwi (azadilla, Kastilla simipi). Huk punchawpi allayan; chakrallapimi papata yanuskir, alli uchutawan mikupakuyan. Allasa papata wayaqaman wiñaskir chaqnayan asnuwan, wasiyaq. Chaypi mastayan suqukananpaq. Allpata pichaskir qullqaman churayan, muña hacha killpayan allilla kananpaq.
Helmut Kohl
Kaypipas qhaway
Wiñay kawsay (Alimanya)
Gerhard Schröder
1998 watamanta 2005 watakama Alimanya mama llaqtap kansillirninmi karqan. Kunantaq Vladimir Putinpa qhuchumasin kaspa Nord Stream AG (Ostsee Pipeline) nisqa ruruchinap pusaqninmi kachkan.
Antonio Paduamanta
260px|thumb|right| San Antonio Paduamanta thumb|right|260px|San Antonio de Padua, Lima
13 ñiqin Inti raymi killapi San Antonio raymi p'unchawninmi.
Wamalla
Wamalla (kastilla qillqaypi:Nevado Huamalla) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk rit'i urqum, Yawyu wallapi, Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi, Miraflores distritupi. Pikchunqa mama quchamanta 5.200+ mitrum aswan hanaq.
Upyanqa
Upyanqa (kastilla qillqaypi Upianca) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk rit'i urqum, Yawyu wallapi, Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi, Kulunya distritupi, Wantan distritupipas. Pikchunqa mama quchamanta 5.399 mitrum aswan hanaq.
Hector Berlioz
thumb|right|260px|Hector Berlioz (1803-1869). Louis-Hector Berlioz sutiyuq runaqa (* paqarisqa La Côte-Saint-André llaqtapi -  wañusqa Paris llaqtapi), huk 🇫🇷 mama llaqtayuq  yatana qallwa waqachiqmi wan rumantiku musika takichaqmi qarqan.
Piwin yura rikch'aq ayllu
Piwin yura rikch'aq ayllu (Araucariaceae) nisqaqa huk llat'an muruyuq yurakunap rikch'aq ayllunmi, akwa raphiyuq, chhuquruqutu hina ruruyuq sach'akunam. Chay sach'akunaqa Urin Awya Yalapi, Awstralyapi, Musuq Silandapipas wiñan.
Julie Andrews
Runa: Tony Walton (1959-1967) / Blake Edwards (1969-(†) 2010) Churinkuna: Emma Walton (1962) / Amy Edwards (1974) wan Joanna Edwards (1975)
Ilapu kitilli
Runakuna
Ilapu kitillipiqa Kichwa runakuna tiyanku.
Antilupi
Antilupi nisqakunaqa Aphrikapi kawsaq waka rikch'aq ayllu (Bovidae) nisqaman kapuq iskay ruk'anayuq rikch'aqkunam, yura mikhuq ñuñuqkunam.
Putumayu distritu
Simikuna
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Gina Lollobrigida
thumb|right|260px| Gina Lollobrigida
Napu distritu
Napu distritu (kastilla simipi: Distrito de Napo) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Luritu suyupi, Maynas pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Santa Clotilde llaqtam.
Karl Liebknecht
thumb|Karl Liebknecht Karl Liebknecht sutiyuq runaqa ( paqarisqa Leipzig llaqtapi; wañusqa (sipisqa) Berlin llaqtapi) huk aliman kumunista pulitiku runam karqan.
Michael Schumacher
Tayta: Rolf Schumachero, Mama: Elisabeth.
Łobez
Łobez llaqtaqa (aliman simipi: Labes) Pulskapi huk hatun llaqtam, Kunti Westpommeranya pruwinsyapi, 10.409 tiyaq runakunayuq.
Uqhu (Lima)
Uqhu icha Ukhu (kastilla qillqaypi Uco) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, Antikunapi, huk urqum, Chawpi Wallapi, Lima suyupi, Waruchiri pruwinsyapi, San Mateo distritupi. Pikchunqa mama quchamanta 5.262 mitrum aswan hanaq.
San Juan Bautista distritu (Maynas)
Simikuna
Pukyu:
Sergio Osmeña
1944 watamanta 1946 watakama ñawpaq kuti Philipinakunapa Umalliqnin karqan.
Llawlli
Kay yurakunaqa huch'uylla sach'am kiskakunayuqmi kanku, aswan hatunpa say'tukaqnintaqa 4 metrum. Kullunkunaqa kiskakunayuqmi, imapaskunayuqmitaq. Tik'anpa umankunaqa puka, llamkha, kulli waytayuqmi kanku, chaykunapas 8 - 13 t'ikakunayuqmi, 1-3kama diskuyuqmipas. kay t'ikaqa shuk rurum qupun.
Ikitus k'iti
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
Tulata
Tulata (Tolata) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk llaqtam, Quchapampa suyupi, Klisa pruwinsyapi, Tulata munisipyup uma llaqtanmi.
Guam
Guam (Territory of Guam, Guåhån, グアム準州) nisqaqa Hukllachasqa Amirika Suyukunap huk kulunyanmi, Usiyanyapi wat'am. Uma llaqtanqa Agaña llaqtam.
Giuseppe Versaldi
right|260px|thumb| Kardinal Giuseppe Versaldi right|230px|Kardinal Giuseppe Versaldi wallqanqa| right|260px|Kardinal Giuseppe Versaldi, PUCP 2017 Giuseppe Versaldi sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Villarboit llaqtapi -   ) huk 🇮🇹 mama llaqtayuq kathuliku taytakura wan Hatun yaya 20px|Kardinal Kardinal Sacratissimi Cordis Iesu ad Castrum Praetorium (2012).
Ukayali suyupi rimaykuna
Ukayali suyu
Pukyu:
Ñañu tunqur
thumb|right|250px|[[Surq'anpi tunqurikuna.]] Ñañu tunqur nisqakunaqa (latin simipi: Bronchus, grigu simimanta Βρόγχος, iskay/achka: βρόγχοι) hatun tunqurta surq'anpi samana p'uruchakunata t'inkinakuq samana yawrikunam. Surq'ankunap chawpinpi tunqur iskay ñañu tunqurman k'allman, surq'an ukhunpitaq achka ñañu tunqurchakunam, k'allmacha hinam kan.
León Felipe
Taytan: Higinio Camino de la Rosa; Maman:. Warmikuna: Irene Lambarri / Berta Gamboa.
Aranwa
thumb|Monumento [[Tábara llaqta.]]
Yaku mayu
Yaku mayu (kastilla simipi: Río Yaco / Iaco) nisqaqa huk 480 km suni mayum, Piruw mama llaqtapi, Mayutata suyupi, Brasil mama llaqtapipas, Aqri suyupi.
Victoria Ocampo
Hawa t'inkikuna
{{commonscat}
Mowima simi
Mowima simi (Chosineł di' mowi:maj) nisqaqa Buliwyap Beni suyunpi kawsaq 1.400-chá runakunap rimayninmi, 6.500-chá Mowima nikuq runapura. Ch'ulla rimaymi. Kastilla simip chikichasqanmi simi.
Alfonsina Storni
thumb|right|300px| «Alfonsina Storni» (1892-1938) right|240px| Alfonsina Storni Silq'uynin
Samana p'urucha
thumb|right|250px|Samana p'uruchakuna, [[chukcha sirk'achakunapas.]] Samana p'urucha nisqakunaqa (latin simipi: Alveolus pulmonalis, achka: Alveoli pulmonales) surq'anpi kaq p'urucha hina samana yawrichakunam. Ñañu tunqurmanta hamuq samaytu wayayta (chhuhuta, O2) pusamuspa chukcha sirk'achapi kaq yawarmanmi quykun, chimlasayta (CO2) chaskiykuspa, tunqurkunanta samaykuypaq.
Alfonsina Storni
Alfonsina Storni  sutiyuq warmiqa, (*  paqarisqa Capriasca llaqtapi -  wañusqa Mar del Plata llaqtapi) 🇦🇷 mama llaqtayuq qillqaq.
Ukrupata
Ukrupata (kastilla qillqaypi:Cerro Ucrupata) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk urqum, Chawpi Wallapi, Lima suyupi, Waruchiri pruwinsyapi, Chikla distritupi, Millpu urqu ñiqpi. Pikchunqa mama quchamanta 5.300 mitrum aswan hanaq.
Angélica Palma
María Angélica Palma y Román , warmi, (* paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Rosario llaqtapi), 🇵🇪 mama llaqtayuq willay kamayuq wan qillqaq.
Iskuma kantun
Iskuma kantun nisqaqa (kastilla simipi: Cantón Escoma) Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Chuqiyapu suyupi, Eliodoro Camacho pruwinsyapi, Iskuma munisipyupi. 6 ñiqin hatun puquy killapi 2009 p'unchawkama Waychu munisipyupi kantunmi karqan. Uma llaqtanqa Iskuma llaqtam (576 llaqtayuq, 2001 watapi).
Saywakuna:
Ch'illa sirk'a
thumb|Ch'illa sirk'a, kichasqa. thumb|Ch'illa sirk'ap llapllan: yawar manam hawan kutimuyta atinchu. Ch'illa sirk'a (Vena) nisqaqa yawarta hawamanta sunquman pusaq sirk'am, pisilla ñit'iyniyuq yawarniyuq.
San Luwis urqu
San Luwis (kastilla qillqaypi:Cerro San Luis) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk urqum, Chawpi Wallapi, Lima suyupi, Waruchiri pruwinsyapi, Qarampuma distritupi. Pikchunqa mama quchamanta 5.310 mitrum aswan hanaq.
Mi Bielorrusia
hlng
Wamanripa
Rikch'aqkuna
Kaymi Antikunapi wiñaq huk rikch'aqninkuna:
Warmiy llaqtacha
Atawchi
Piruwpi, Yachaypaq astawam atawchi rimaruwana kasqa 'Warmiy llaqtacha tariyanqan 1913 watapi.
Juan Goytisolo
Alma mater : Barcelona Yachay Suntur.
Yawar puka
thumb|[[Runap yawar pukan.]] Yawar puka (Hemoglobina) nisqaqa runap, tulluyuq uywakunappas yawarninpi puka yawar kawsaykuq (eritrocito) nisqakunapi puka llimphiyuq imayaymi, irru iyunniyuq (Fe2+) prutinam, wayayta (O2) apanapaq.
La Sonora Ponceña
La Sonora Ponceña nisqaqa huk 🇵🇷 mama llaqtayuq salsa kusituymi. 1954 watapim rakinakurqan, Ponce llaqta manta.
Wakllanwata
365,25 chaylla p'unchawniyuq hulyanu kalindaryupi hina griguryanu kalindaryupiqa llapa tawawan hunt'a rakinalla wataqa wakllanwatam, ahinataq 2004, 2008, 2012. Mana hulyanu hinataq griguryanu kalindaryupi pachak hunt'a rakinalla watakunaqa manam wakllanwatachu, tawa pachak hunt'a rakinalla watakunataq wakllanwatam. Chayrayku kay watakunaqa manam wakllanwatachu: 1700, 1800, 1900, 2100 - kaykunataq wakllanwatam: 1600, 2000, 2400.
Yupana k'allmakuna
Qallarinpi
Mathematics:= Yupay tupuy yachay
Akwa ishpinku
Ishpinku, Akwa, Akwa ishpinku, Ikwadur kanila icha Ikwadur ishpinku (Ocotea quixos) nisqaqa huk sach'am, ancha sinchi q'iruyuq, Ikwadurpa, Kulumbyap paray sach'a-sach'akunapi wiñaq. Qarantaqa q'apachanapaqmi, hampinapaqpas hurqunku.
José Trinidad Cabañas
1852 watamanta 1855 watakama Unduras Umalliq.
Secure Shell
SSH Unixhina llamk'achiy llikachakunapi ruwasqa karqa, Telnet kaqpaq chaymanta mana waqaychasqa karu Unix shell ñawpaqllut'anakunapaq rantinpihina, ahinataq Berkeley Karu Shell (rsh) chaymanta tinkuq rlogin chaymanta rexec ñawpaqllut'anakuna, llapanku mana waqaychasqa, llañu qillqa kachay chiqaqchay tuwkinkuna llamk'achinku.
LibreWolf
Lisinsiya
Wamp'uqqa Mozilla Public License 2.0 lisinsiyawan kachkan chaymanta web k'ititaqqa GNU AGPL 3.0 lisinsiyawan kachkan.
José Santos Guardiola
Taytan: Juan Esteban Guardiola Amorós; Maman: Viviana Bustillo. Warmi: Ana Mateo Arbizú Flores. Churinkuna:	Gonzalo Guardiola Arbizú, Guadalupe Guardiola Arbizú, Francisca Guardiola Arbizú, Trinidad Guardiola Arbizú, Galatea Guardiola Arbizú, María Genoveva de Jesús Guardiola Arbizú, Gumercinda Guardiola Arbizú, Guillermina Guardiola Arbizú.
P'ukuru
thumb|[[Pinchikilla hamk'ana p'ukuru.]] thumb|P'ukuru, [[Alimanyapi.]] thumb|P'ukuru (Tatakua), [[Tobati llaqtapi, Parawayipi.]] thumb|P'ukuru, [[Romanukunap pachamanta, Pompei llaqtapi.]] P'ukuru nisqaqa kichasqa yanuna llamk'anam mikhunata icha imatapas chayachinapaq, t'antata ruranapaqpas, ninawan, kañaq allpa wapsiwan icha pinchikillawan q'uñichisqa.
Comayagua
Wiñay kawsay
Capitán Alonso de Cáceres llaqtataqa pim kamarirqan.
Sailfish OS
Sailfish OS nisqaqa Linuxpi tiksichasqa llamk'achiy llikacham, mana qullqipaq llamp'ukaqpi sayasqa, chaymanta kicha-pukyu yuyay wakichiykuna Mer hina chaymanta wichq'asqa pukyuta UI nisqatawanpas. Kay yuyay wakichiytaqa Phinsuyumanta Jolla tantanakuypa wiñarichichkan.
Hermosillo
Wiñay kawsay
Juan Bautista Escalante kamasqa.
San Lorenzo wat'a
thumb|right|220px|San Lorenzo wat'a (1888 watamanta saywitu) San Lorenzo wat'a (kastilla simipi: Isla San Lorenzo) nisqaqa Piruwpi, Qallaw hatun kamachiy wamanipi, huk wat'am.
Uchuwan simikuna
Kay simikuna rurakayninpi apan simi qhiswa uchuta, ancha achkapi, kaykuna kanku:
San Pedro Sula
Runakuna
2014 watapi runa yupaykamaqa 1 000 380 runayuqmi kachkan.
Puhuyu
Puka bukllu, Puka bukya (icha Bukya chaylla), Bukyu icha Puhuyu (Inia geoffrensis) nisqaqa Amarumayupi kawsaq bukyam, wallinacham, kimsa mitrukama sunim, 200 kilugramukama llasaqmi.
Yanashinqa
Yanashinqa (kastilla qillqaypi:Nevado Yanashinga) nisqaqa Piruwpi, Antikunapi, huk rit'i urqum, Chawpi Wallapi, Hunin suyupi, Yawli pruwinsyapi, Muruqucha distritupi, Antikuna q'asa ñiqpi. Pikchunqa mama quchamanta 5.235 mitrum aswan hanaq.
Yuscarán
Wiñay kawsay
Kamasqa llaqtataqa 1730 watapim kamarirqan.
Tuqush
Uran Piruwpi, Puliwyapi ruwayan tuqusmanta lawata: papawan, aychawan, sumaq muskhuqwan, kachiwan; unupi tinpuchir.
Lê Ðức Thọ
Premio Nobel|20pxNobel Suñay Qasikaypi chaskirqan. 1973 watapiqa chiqniq.
Wawakuna:
Alma Muriel
Alma Muriel sutiyuq warmiqa (* paqarisqa Mishiku llaqtapi  -  wañusqa Karmin Challaku, Quintana Roo suyupi) huk 🇲🇽 Mama llaqtayuq kuyu walltaypi aranway pukllaqmi karqan.
Sumaq qhaway distritu
Sumaq qhaway distritu; (kastilla simipi: distrito de Bellavista) nisqaqa huk distritum Sumaq qhaway pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Moodle
Moodle llamk'achkan sapa sapanchasqa web k'itikuna ruwanapaq internetpi yachaypurinakunawan, ayllu markamanta-pukyusqa pluginkuna kamayta saqin ima.
Puerto Lempira
Runakuna
2012 watapi runa yupaykamaqa 50 268  runayuqmi kachkan.
Baby's Day Out
Baby's Day Out (inlish simipi: Baby's Day Out, kastilla simipi: El peque se va de marcha, ¡Cuidado: bebé suelto!) nisqaqa 1994 watapi rurasqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Patrick Read Johnsonmi. 20th Century Fox ruruchinapaqmi rurasqa.
1928
1928 wataqa Griguryanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Yuri Gagarin
thumb|right|250px| thumb|right|240px| right|thumb|350px|Yuri Gagarin right|thumb|350px|Yuri Gagarin wan Valentina Tereschkowa (Berlin])
1930
1930 wataqa Griguryanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Juan Carlos Bello
rikchacha|paña|280px|Juan Carlos Bello Juan Carlos Bello Angosto sutiyuq runaqa, icha Johnny Bello (*  paqarisqa Mullintu llaqtapi - ), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq wayt'aychaq qarqan.
Alto Biavo distritu
Llaqtakuna Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna
Uma llaqtanqa Sumaq qhaway llaqtam.
Sixto Jáuregui
Taytan: Jáuregui, Mama: Carbajo. Warmi: Churinkuna (?): Laura.
1936
1936 wataqa Griguryanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Ricardo Miró
Taytan: Miró; Mama: Denis. Warmi: Isabel Grimaldo. Churinkuna:.
San Bartolomé kitilli
San Bartolomé kitilli (kastilla simipi: Parroquia San Bartolomé) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Siksik kitipi, Asway markapi.
Henry Le Châtelier
Henry Louis Le Châtelier sutipaq runaqa, (* paqarisqa Paris llaqtapi - †  wañusqa  Miribel-les-Échelles llaqtapi), huk 🇫🇷 mama llaqtayuq wasichay kamayuqmi chaqllisinchi yachaqpas qarqan.
World's Greatest Dad
World's Greatest Dad (inlish simipi: World's Greatest Dad) nisqaqa 2009 watapi rurasqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Bobcat Goldthwaitmi. Magnolia Pictures ruruchinapaqmi rurasqa.
Punin
Punin (kastilla simipi: Punín) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk llaqtam, Chimpurasu markapi, Rispampa kitipi, Punin kitillipi.
Murasaki Shikibu
right|thumb|Murasaki Shikibu Murasaki Shikibu sutiyuq warmiqa (978 watapi paqarisqa Kioto llaqtapi, Nihun; † 1025 watapi wañusqa Kioto llaqtapi) huk qillqaqmi karqan, Nihun mama llaqtayuq.
1951
1951 wataqa Griguryanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Quyllur Puñuna
Quyllur Puñuna icha Quyllurpuñuna nisqaqa (kastilla qillqaypi Ccoyllor Puñuna, Joyllor Puñuna) Antikunapi, Piruwpi huk rit'i urqum, Willkanuta wallapi, Qillqaya Rit'ipampapi, Punu suyupi, Kallawaya pruwinsyapi, Qurani distritupi, Qusqu suyupipas, Qanchi pruwinsyapi, Chiqakupi distritupipas. Pikchunqa mama quchamanta 5.743 mitrum aswan hanaq.
Aung San Suu Kyi
Premio Nobel|20px Nobel Suñay Qasikaypi chaskirqan. 1991 watapiqa chiqniq.
San Rafael (Sumaq qhaway) distritu
San Rafael distritu; (kastilla simipi: distrito de San Rafael) nisqaqa huk distritum Sumaq qhaway pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Agustín Lara
Agustín Lara sutiyuq runaqa (* paqarisqa Veracruz llaqtapi  -  †  wañusqa  Mishiku llaqtapi),  Mishiku mama llaqtayuq takichaqmi, takiqmi, taki qillqaqmi, kitara waqachiqmi karqan, kastilla simillapim qillqarqan.
Wankar tipa
Wankar tipa (Randia boliviana) nisqaqa huk yuram, Awya Yalapi, Antikunapi, Piruwpi, Buliwyapi, wiñaq.
2018
2018 wataqa Griguryanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Ipli
Ipli (kastilla simipi: Iple) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk llaqtam, Hunin suyupi, Shawsha pruwinsyapi, Parqu distritupi.
Zhou Enlai
Zhou Enlai (Chinu simipi: 周恩来, chino tradicional: 周恩來, pinyin: Zhōu Ēnlái, Wade-Giles: Chou En-lai) sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Huai'an llaqtapi -  wañusqa Beijing llaqtapi).
2019
2019 wataqa Griguryanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Salsa
Ruqutuwan chilltumanta yanusqa salsaqa llaqwa nisqam.
Deng Xiaoping
Deng Xiaoping (chinu simipi: 邓小平, chinu tradisyunal: 鄧小平, pinyin: Dèng Xiǎopíng, Wade-Giles: Teng Hsiao-p'ing) sutiyuq runaqa paqarisqa Guang'an, Sichuan llaqtapi -  wañusqa Pikkin llaqtapi), Chunwa mama llaqtap pulitiku wan qillqaq qarqan.
Chuqa pisqu
Chuqa pisqu icha Suk'a (Fulica) nisqakunaqa quchakunap patanpi q'isachaq pisqukunam, Uralan Awya Yalapi rikch'aqsapam.
2023
2023 wataqa Griguryanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Chilkapampa
Chilkapampa (Chillkapampa, Ch'illkapampa, kastilla simipi: Chilcapampa) nisqa llaqtaqa (ch'illkamanta sutichasqa) Warmaka distritupi (Wankapampa pruwinsyapi, Piwra suyupi, Piruwpi) huk ayllu llaqtacham, Piwra suyup huklla kaqraq indihina rimaq ayllu llaqtanmi, qhichwa simi rimaq runakunam, Inkawasi-Kañaris nisqata rimaq. Huch'uy yachay wasiyuqmi.
Ontario pruwinsya
Ontario, Kanada mama llaqtap pruwinsya. Ontario pruwinsya 12 792 619 runakunam kawsachkanku (2010). Uma llaqta: Toronto
Lichi hilli
Kaymi huk lichi hilli ruraq yurakuna:
Iskay Simipi Iskay Kawsaypi Yachachiqkunap Mamallaqta Tantanakuynin
Iskay Simipi Iskay Kawsaypi Yachachiqkunap Mamallaqta Tantanakuynin, kastilla simipi Asociación Nacional de Maestros de Educación Bilingüe Intercultural (ANAMEBI) nisqaqa Piruwpi iskay simipi iskay kawsaypi yachaypi llamk'aq yachachiqkunap hatun tantanakuyninmi, qhichwa runakunam, huk indihina runakunapas.
Buliwya Llamk'aqkuna Hatun Tantanakuy
Buliwya Llamk'aqkuna Hatun Tantanakuyqa kamarisqas karqan Buliwya pachakutiy qhipaq. Lliwmanta aswan kamariq runakunaqa Buliwya Qhuyakichaq Llamk'aqkuna Hatun Tantanakuy (Federación Sindical de Trabajadores Mineros de Bolivia]] (FSTMB) nisqapi wankurisqa karqan.
1952 watamanta 1987 watakamaqa Juan Lechín Oquendo sutiyuqmi pusaqnin karqan.
Chuchuquntay
Chuchuquntay (Chochoconday) nisqaqa Piruwpi, Kashamarka suyupi, Kashapampa pruwinsyapi, Kashapampa distritupi, huk urqum.
Leonel Alexander Menacho López
Leonelchaqa achka wawqipanankunawanmi wiñarqan Waras llaqtapi, ayllunwan kastilla simillapi rimanakuspa. Ayllunpiqa ch'ullam qhichwa simita yachakuq wawa karqan, ankash qallu nisqata yachaq, paya tiyan runasimillata rimaptinmi, chayrayku qhichwapi rimanakuspam. Yachay wasinpipas yachakuqpura payllam qhichwata yacharqan. Kimsa ñiqin primarya nisqapi qhichwapi aranwayta rurayta qallarirqan. Hinaspapas chaymantaqa yachay wasinpi runasimita manañam rimarqan.
Wamanurqu
Wamanurqu (Guamanorco) nisqaqa Piruwpi, Kashamarka suyupi, Kashapampa pruwinsyapi, Kashapampa distritupi, Kuntipampa distritupipas, huk urqum.
Yaminawa runa
Piruwpi
Piruwpiqa Yaminawa runakuna kay mayu patakunapi kawsanku: Purus mayu, Curanja mayu, Piedras mayu, Mapuya mayu, Wakapishtiya mayu, Tawamanu mayu, Cashpajali mayu, Sipawa mayu
San Martín distritu
Wiñay kawsay
P'unchaw kamasqa 6 ñiqin ayriway killapi 1962 watapi wata; Manuel Prado Umalliq.
Piruw Llamk'aqkuna Sapsi Tantanakuy
Ñawpaq kaq CGTP nisqa sindikatu hatun tantanakuyqa kamarisqas karqan. Tantanakuy kamachiyninqa maqay wakichinpas José Carlos Mariáteguip, "Amauta" nisqa willay p'anqanpi uyanchasqa karqan. Chay ñawpaq CGTP-qa pisilla pachamanta puchukarqan.
Peter Hans Kolvenbach
thumb|right|260px|Peter Hans Kolvenbach S.J. (1928-2016).
Pedro Arrupe
Taytakura warachikuy: 1936.
Jonathan Calleri
Jonathan Calleri (* paqarisqa Buenos Aires llaqtapi -  ) huk Arhintina mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi karqan.
2054
2054 wataqa Griguryanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Araona runa
Rimay
Araona runa runakunaqa takana rimaykunaman kapuq araona simitam rimanku.
Paolo Maldini
Klubkuna
thumb|200px| Paolo Maldini
2059
2059 wataqa Griguryanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Leonard Cohen
Taytan: Nathan Cohen; Maman: Marsha Klontisky.
2057
2057 wataqa Griguryanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam kanqa.
Kanichana runa
Rimay
Kanichana runakunaqa kanichana simitam rimanku.
PipeWire
rikchacha|PipeWire llamk'achkan PipeWire nisqaqa Linux pi uyari, kuyuq rikch'a qatipanaykuna, sinchikaqkuna llamk'achinapaq qaraqmi. Wim Taymans sutiyuq runap kamasqanmi karqan, Red Hat pi. Achka-chawpinniyuq ñanta chaymanta pipeline thatkichiyta llamk'achin.
Chawpi llamp'ukaq
Chawpi llamp'ukaq, chawpikaq icha chawpi software (Inlis simipi: middleware) nisqaqa huk antañiqiq software laya kaqmi, software ruwachinakunaman qaranakunata qun, llamk'achiy llikachamanta kaqkunamanta aswan. Chaytaqa "llamp'ukaq llut'ana" nispam nisunman. rikchacha| Llamp'ukaq wasimusika: Chawpi llamp'ukaq
1507
1507 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Manitoba pruwinsya
Wiñay kawsay
Kamasqa
Beverley
Runakuna
2001 watapi runa yupaykamaqa 29 110 runayuqmi kachkan.
1514
1514 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1518
1518 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Kirani kantun
Kirani kantun (kastilla simipi: Cantón Kerani) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Antikuna pruwinsyapi, Batallas munisipyupi. Uma llaqtanqa Kirani llaqtam (299 llaqtayuq, 2001 watapi).
Guillermo Concha Iberico antanka panpa
thumb|right|250px|Guillermo Concha Iberico antanka pampa, [[Piwra]] Guillermo Concha Iberico antanka pampa (kastilla simipi: Aeropuerto Internacional Guillermo Concha Iberico) nisqaqa huk antanka pampam, Piruwpi, Piwra suyupi, Piwra llaqta ñiqpi.
Kunka urqu
Kunka (kastilla qillqaypi: Conga) nisqaqa Piruw suyupi huk urqum, Kashamarka suyupi, Kashapampa pruwinsyapi, Kachachi distritupi.
Los Abuelos de la Nada
thumb|right|260px| Los Abuelos de la Nada (1983) Los Abuelos de la Nada nisqaqa huk 🇦🇷 mama llaqtayuq rock kusituymi. 1967 watapim rakinakurqan.
Piñas kantun (Chuqiyapu)
Piñas kantun (kastilla simipi: Cantón Peñas) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Antikuna pruwinsyapi, Batallas munisipyupi. Uma llaqtanqa Piñas llaqtam (439 llaqtayuq, 2001 watapi).
Aya wantu
thumb|Aya wantukuna, [[Wien llaqtapi aya p'ampay musiyupi.]] thumb|Sach'a aya wantu, [[Mainz llaqtapi romanu-germanu musiyupi.]] Aya wantu icha kahun nisqaqa p'ampana ayapaq waqaychanam, q'irumanta icha hukmantapas rurasqa.
Ayrton Senna
Tayta: Milton da Silva; Mama: Neyde Senna.
thumb|right|250px|Ayrton Senna sipultura - Cementerio de Morumbi, [[São Paulo.]]
Chillinurqu
Chillinurqu nisqaqa Piruwpi, Kashamarka suyupi, Kashapampa pruwinsyapi, Kachachi distritupi, huk urqum.
Aysay wichq'ana
thumb|Ima hinatam aysay wichq'ana llamk'an. thumb|Aysay wichq'anakuna. Aysay wichq'ana icha Krimallira (Cremallera) nisqaqa p'achallinakunapi iskay laruta huñuspa wichq'aq antacham, achka butunkunamanta aswan utqayllam.
1534
1534 wataqa Hulyanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
German Arias Graziani antanka panpa
thumb|right|250px|German Arias Graziani antanka panpa, [[Waras]] German Arias Graziani antanka panpa (kastilla simipi: Aeropuerto German Arias Graziani) nisqaqa huk antanka pampam, Piruwpi, Anqash suyupi, Waras llaqta ñiqpi.
Dorchester (Dorset)
Runakuna
2001 watapi runa yupaykamaqa 16 171 runayuqmi kachkan.
H.G. Wells
Hawa t'inkikuna
Ransiya simipi:
Avast Secure Browser
rikchacha|Avast Secure Browserpa [[Ruwaq chawpin uya|ruwaq chawpin uyan]] Avast Secure Browser (ñawpa Avast! SafeZone) huk Avast Software web wamp'uq kan munasqa churanapaq Avast Añaw Awqaq churaqpi 2016 watamanta pacha, ichaqa web k'itinpipas tarikun. Kayqa Chromium kicha-pukyu yuyay wakichiypi sayasqa. Microsoft Windows, macOS, iOS, Android paqpas kanmi.
Ransis Wayana
thumb|right|230px|[[Cayenne llaqta]] Ransis Wayana icha Pharansis Wayana nisqaqa Uralan Awya Yalapi huk ransiya kulunyam. Uma llaqtanqa Cayenne llaqtam.
San Fernando distritu
Wiñay kawsay
P'unchaw kamasqa 26 ñiqin qhapaq raymi killapi 1984 watapi wata; Fernando Belaúnde Umalliq.
Runakuna
4 127 runakuna
Eduardo Galeano
Churinkuna: Verónica, Claudio wan Florencia.
1547
1547 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Quhana kantun
Quhana kantun (kastilla simipi: Cantón Cohana) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Antikuna pruwinsyapi, Pukarani munisipyupi. Uma llaqtanqa Quhana llaqtam.
1548
1548 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Chuqasiwi kantun
Chuqasiwi kantun (kastilla simipi: Cantón Chojasivi) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Antikuna pruwinsyapi, Pukarani munisipyupi. Uma llaqtanqa Chuqasiwi llaqtam.
Valdivia
Pedro de Valdivia llaqtataqa 1552 watapim kamarirqan. 1960 watapiqa hatun pacha kuyuymi llaqtataqa waqllichirqan.
Battlefield 2042
rikchacha|Battlefield 2042 riqsinapaqa rikch'a Battlefield 2042 nisqaqa huk 2021 watapi ñawpaqkaq-runa illapaq, DICEpa wiñarichisqan, Electronic Artspa uyaychasqan. Chunka iskayniyuq hatun rak'inmi Battlefield sincruchapi, 19 ñiqin inti raymi killa 2021 watapi kacharisqa, PlayStation 4, PlayStation 5, Windows, Xbox One, Xbox Series X/S nisqapaqpas. Mana ñawpaq pukllakunahinachu chay sinruchapi, Battlefield 2042 nisqaqa achka pukllallam, manam huk-pukllaqllapaq kampañayuqchu. Chayqa yanapakunmi chimpa-patapatapi pukllaypaq, huk ñawpaq kaq sinruchapi. Battlefield 2042 chaqrusqa qhawaykunata chaskirqan k'amiqkunamanta chaymanta huk mana allin chaskiyta pukllaqkunamanta allwiyasqa sasachakuyninkunarayku, mana ruwanakunayuq, chaymanta wakin waktaqyachiykuna pukllapukllaypi. Kay pukllaqa manam Electronic Artspa rantiy suyakuyninta hunt'arqanchu.
Paul Gauguin
Tayta: Clovis Gauguin, Mama: Aline Marie Chazal.
Gerardo Zamora
Churinkuna:
Grupo Niche
Diskunkuna
Huellas del Pasado (1995)
1. Gotas de lluvia 2. Balseros, Testimonio de Libertad 3. Lo Bonito y lo Feo 4. Es Mejor No Despertar 5. Se Me Parte el Corazón 6. Verdades Que Saben 7. Solamente Tú 8. Bájame Uno
Luis Álvarez Torres
Churinkuna:
Ofelia Lazo
Qusan:
Grupo Niche
Diskunkuna
Control Absoluto (2002)
Alive (2005)
35 Aniversario (Niche Como Yo) (2015)
Sapusuwa distritu
Sapusuwa distritu; (kastilla simipi: distrito de Saposoa) nisqaqa huk distritum Wallaqa pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Grand Theft Auto V
rikchacha Grand Theft Auto V (icha GTA V utaq GTA 5) nisqaqa 2013 watapi ruway-chinkaykachay pukllami, Rockstar Northpa wiñarichisqan, Rockstar Gamesp kacharisqan. Kayqa qanchis kaq qullana yaykuymi Grand Theft Auto sinruchapi, 2008 watapi Grand Theft Auto IVta qatispa, chunka pichqayuq kaq rak'in llapanpi. San Andreas llaqtap ñukña suyun ukhupi churasqa, Qulla Californiapi sayasqa, sapallan pukllaq willakuyqa kimsa pukllapi ñawpaq kaq pukllaqkunatam qatipan —huwilakusqa qullqi wasi suwa Michael De Santa, k'ikllupi waykakuq Franklin Clinton, hinallataq millachiqta ranqhaqhinaspa illapa kallpaq Trevor Philips — chaymanta suwakuykunata ruwayta munasqankutapas waqlliq kamachiqkuna kamakawsachiqpa, atiyniyuq huchasapakunap mat’ipasqan. Kicha pachap ch'antasqanqa pukllaqkunatam San Andreaspa qhispisqalla pampankunapi, Los Santos llaqtapipas, Los Angeles llaqtapi sayasqa, mana hark'asqa puriyta saqin.
Arma 3
rikchacha|Arma 3 riqsinapaq rikch'a rikchacha|1) Arma 3pa qhawanapampa hap'in rikchacha|2) Arma 3pa qhawanapampa hap'in Arma 3 nisqaqa huk kicha pacha sullull kaypihanachaypi-sayasqa awqapuri qhuyu uksachisqa illapaq kuyuq rikch'a pukllam, Bohemia Interactivepa wiñarichisqan, Steam rak'iy patapatawanlla kacharisqa. Arma sinruchapi kimsa kaq hatun yaykuymi, pusaq kaq rak'inmi tukuy sinruchapi. Arma 3 Microsoft Windowspaq 12 ñiqin tarpuy killa 2013 watapi kacharirqan, macOSpaq, Linuxpaqpas 31 ñiqin anta situwa killa 2015 watapi.
Auki Tituaña
thumb|Auki Tituaña, 2010 watapi. Auki Kanaima Tituaña Males ( paqarisqa Kutakachi llaqtapi, Impapura markapi, Ikwadurpi) huk ikwaduryanu, kichwa rimaq pulitiku runam.
1996 watamanta 2009 watakama Kutakachi llaqtap kurakanmi karqan. 2009 watapi akllanakuykunapitaq Alberto Anrangom atiparqan.
Nuñuwa
Nuñuwa (kastilla simipi: Nuñoa) Piruw mama llaqtapin taririkun, Punu suyupi, Melgar pruwinsya nisqapi, Nuñuwa distritup uma llaqtanmi. Kay llaqtaqa 4010 msnm. nisqa alturapi tarikun; yaqa 3797 runakuna tiyarqanku 1993 watapi, kunanqa 11 121 runa tiyaqkuna kan.
Asphalt 9: Legends
BMW 3.0 CSL Hommage
Eduardo Duhalde
Eduardo Alberto Duhalde sutiyuq runaqa (* paqarisqa Lomas de Zamora llaqtapi -  ) huk 🇦🇷 mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitikumi qarqan.
The Elder Scrolls
rikchacha|The Elder Scrolls riqsinapaq rikch'a The Elder Scrolls nisqaqa huk willanakuy chawpin pharankisyam, ruway piruri-pukllay kuyuq rikch'akunamanta, ñawpaqta Bethesda Game Studiospa wiñarichisqan, Bethesda Softworkspa uyaychasqan. Kay sinruchaqa kicha-pachapi qhispihina-rikch'aq pukllapukllaymantam riman. Morrowind, Oblivion, Skyrim ima llapanku achka qhatukunamanta Game of the Year nisqa suñaykunata chaskirqanku. Kay sinruchaqa tiksimuyuntinpi 58 hunumanta aswan kikinchakunatan ranqharqanku.
1413
1413 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Luis González Macchi
1999 watamanta 2003 watakamaqa kuti Parawayip Umalliqninmi.
1415
1415 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
René Coty
thumb|right|260px|René Coty (1882-1962). René Coty sutiyuq runaqa ( paqarisqa Le Havre llaqtapi - wañusqa Le Havre llaqtapi) huk 🇫🇷 mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku runam qarqan.
Winchester
Winchester llaqtaqa 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 mama llaqtapi Hampshire k'itipi huk llaqtam.
Asphalt Xtreme
Kunankamaqa videojuego nisqapiqa hatun lista takikunam kachkan, chaypim resaltanku qaqa hinaspa electrónico nisqa género nisqakunata.17
Asphalt Xtreme nisqap takiyninpiqa Rise Against, Eagles of Death Metal , Finger Eleven , Nothing But Thieves , The Dead Weather , Barns Courtney , Wavves , Cage the Elephant , Drenge , Battle Tapes , Ratatat , Monster Truck , DJ Tiësto , Swanky nisqa artistakunam Tunes y muchas más.
Worcester
Runakuna
2011 watapi runa yupaykamaqa 100 842 runayuqmi kachkan.
Rosa Merino
thumb|right|260px|Rosa Merino (1790-1868). Rosa Merino de Arenas sutiyuq warmiqa ( paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Lima llaqtapi), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq supranu takiq warmis qarqan.
Rulli Rendo
Julio Edgardo Barrera Larriega ( sutiyuq runaqa, icha Rulli Rendo, ( paqarisqa Chiklayu llaqtapi -), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq takichaq wan takiqmi qarqan.
Yachaywasi: América La Victoriamanta / San Andrés.
Yakus distritu
Wiñay kawsay
Kamasqa, Alan García Umalliq.
Na'vi simi
Simi
Dyuspagrasunki = Irayo
Fernando Lugo
Fernando Armindo Lugo Méndez sutiyuq runaqa (* paqarisqa San Pedro del Paraná llaqtapi -  ), 🇵🇾 mama llaqtap taytakura wan pulitikumi qarqan.
José Ramón Fernández
Taytan:  ; Mama:. Warmi:. Churinkuna:.
José Visconti
Yachay wasi:
Asphalt Street Storm
Asphalt Street Storm nisqa ñankunaqa kaymi:
normal razakuna.
Sapaqchasqa irqikuna.
Ch'aqwaypi Kampeonkuna.
Modo Desafío (Apuestas nisqa atichisqa).
Marco Misciagna
thumb|180px|right|Marco Misciagna Marco Misciagna sutiyuq runaqa ( paqarisqa Bari llaqtapi) huk 🇮🇹 mama llaqtayuq wiyulin wan wiyula waqachiqkuna.
Payqa Tambov llaqtapi S.Rachmaninov Estado Conservatorio nisqapi Honorario Profesormi, Vladivostok (Rusya) llaqtapi Lejano Oriente Estado Academia de Arte nisqapi, Institut Supérieur de Musique de Sousse (Sousse Universidad, Tunisya) nisqapi, Santiago de Kuba llaqtap Estaban Salas Conservatorio, Pettman National Junior Academy of Music (Auckland, Musuq Silantha), Komitas State Conservatory of Yerevan (Hayasuyu). 2018 watapi Ukranya mama llaqtap umalliqninpa yanapaqninmanta Quri midyatam chaskirqan, Kiyiw ópera wasip 150 wata hunt'akuyninta yuyarinapaq.
Luis Aguilar
thumb|right|260px| Luis Aguilar (1918-1997) Luis Aguilar Manzo sutiyuq runaqa, icha El Gallo Giro, (*  paqarisqa Hermosillo llaqtapi -  wañusqa Mishiku llaqtapi) huk 🇲🇽 mama llaqtayuq aranway pukllaq wan takiqmi qarqan.
PCLinuxOS
rikchacha|PCLinuxOS riqsinpaq rikch'a rikchacha|PCLinuxOS KDE Plasma hamp'ara muyuriq pacha PCLinuxOS, aswan kutipiqa PCLOShinallata qillqakun, huk kuyuriqlla kachariy Linux rak'ichiymi x86-64 antañiqiqkunapaq, KDE Plasmawan, MATEwan, XFCEwan ima ñawpaqmanta churasqa hamun ruwaqpa chawpin uyankunahina. Ñawpaqtaqa FOSS llamk'achiy llikacham, sapallap antañiqiqkunapaq, mana sasa llamk'anapaq.
Shih Kien
Yachaywasi:.
Bactrocera latifae
Wiñay kawsay
Describisqanmanta tayta Anwar Cheema, 1964.
Alajuela
Ñaña llaqtakuna
Sister Cities International, Inc. (SCI):
1451
1451 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1454
1454 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Goofy
Goofy nisqaqa 1932 watapi rurasqa pilikula runa hinam, kuyuchisqa siq'isqa pilikulapim, siq'isqa rikchasapa willakuykunapipas, Walt Disneypa rurasqan.
Bactrocera latilineola
Wiñay kawsay
Describisqanmanta tayta Drew & Hancock, 1994.
Ch'ullachaki
Ch'ullachaki kay hinatam willakunku Amarumayu sach'a-sach'a suyupi. (kastilla simiː pie desigual, ch'ulla = impar, desigual, único, asimétrico, chaki = pie)   o Shapishico  Wanukuː tsulla chaki suti ( "un solo pie").
1460
1460 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Heredia (Kustarika)
Wiñay kawsay
Kamasqa 1705 watapi
Konstantinos Mitsotakis
Taytan: ;  Maman: Ñawpaq warmi: Marika Giannoukou (1953–2012) Churinkuna: Kyriakos, Dora, Alexandra wan Katerina.
Cartago (Kustarika)
Cartago (kastilla simipi: Muy Noble y Leal Ciudad de Cartago) llaqtaqa Kustarika mama llaqtap hatun llaqtanmi. Cartago pruwinsya wan Cartago kantun uma llaqtanmi. Cartago llaqta 155 402 runakunam kawsachkanku (2008).
Bactrocera longivittata
Wiñay kawsay
Describisqanmanta tayta Chua & Ooi, 1998.
Bactrocera lucida
Bactrocera lucida nisqaqa huk palama m (Insecta). Bactrocera rikch'anamanta, Tephritidae rikch'aq ayllu manta, Iskaylla rapra (Diptera) rikch'aq ñiqi mantam kan.
David Ben-Gurion
David Ben-Gurion דָּוִד בֶּן גּוּרִיּוֹן sutiyuq runaka (*  paqarisqa Płońsk llaqtapi -  wañusqa Sedé Boker llaqtapi ). 🇮🇱 mama llaqtap pulitiku qarqan.
Shimon Peres
Premio Nobel|20px Nobel Suñay Qasikaypi chaskirqan. 1994 watapiqa chiqniq.
Sanjeev Kumar
thumb|right|250px|Sanjeev Kumar Harihar Jethalal Jariwala sutiyuq runaqa, icha Sanjeev Kumar, ( paqarisqa Surat llaqtapi -  wañusqa Mumbai llaqtapi), huk 🇮🇳  mama llaqtayuq aranway pukllaqmi qarqan.
Ramón Zavala
Ramón A. Zavala Suárez, sutiyuq runaqa (*  Pica llaqtapi, Tarapaka suyupi, Piruwpi - † 7 ñiqin inti raymi killapi 1880 wañusqa Arica llaqtapi, Piruwpi), 🇵🇪 mama llaqtayuq Awqaq suyupi, pulitikupas.
1477
1477 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1483
1483 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1486
1486 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Rajesh Khanna
Warmi: Dimple Kapadia (1973-1984). Churinkuna: Twinkle Khanna (1974), Rinke Khanna (1977).
1498
1498 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Kijuro Shidehara
Yachaywasi: Imperial Tokyo Yachay Suntur.
Eduardo Márquez Talledo
Taytan: Tomás Márquez; Maman: Ubaldina Talledo. Warmi:
The SpongeBob Movie: Sponge on the Run
The SpongeBob Movie: Sponge on the Run (inlish simipi: The SpongeBob Movie: Sponge on the Run) nisqaqa 2020 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Tim Hillmi. Paramount Pictureswan ruruchinapaqmi rurasqa.
Aqri suyu
thumb|right|290px|Rio Branco. Aqri suyu Aqri suyu (purtugal simipi: Estado do Acre) nisqaqa Brasilpi huk suyum. Uma llaqtanqa Rio Branco llaqtam.
Slackware
rikchacha|Slackware riqsinapaq rikch'a rikchacha|Slackware KDE Plasma muyuriq pachayuq Slackwareqa huk Linux rak'ichiymi, Patrick Volkerdingpa 1993 watapi kamasqan. Qallariypiqa Softlanding Linux Systempi sayasqa (SLS), Slackwareqa achka wak Linux rak'ichiykunapaq tiksin karqan, aswan riqsisqa SUSE Linux rak'ichiykunap ñawpaq layakuna, chaymanta aswan ñawpaq rak'ichiymi kunankamapas waqaychasqa. rikchacha| Slackware 1.01 niraq kaq
Amapá suyu
Allpa saywachi
142 814,58 km2
Thomas & Friends: Misty Island Rescue
Thomas & Friends: Misty Island Rescue (inlish simipi: Thomas & Friends: Misty Island Rescue) nisqaqa 2010 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Greg Tiernanmi. HiT Entertainmentwan ruruchinapaqmi rurasqa.
Arthur Schopenhauer
Kaypipas qhaway
Yachay wayllukuy
1225
1225 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Chuck Norris
thumb|280px|Chuck Norris Carlos Ray Norris sutiyuq runaqa; icha Chuck Norris (*  paqarisqa Ryan llaqtapi - ) huk 🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna kuyu walltaypi aranway pukllaqmi qarqan. Mamallaqtapura karate atipaq.
Taytan: Ray Norris; Maman: Wilma Scarberry. Warmi: Diane Holechek (1958-1988) / Gena O'Kelly (1998 watamanta). Churinkuna: Mike Norris (1963), Dina Norris (1964), Eric Norris (1965), Dakota Alan Norris (2001) wan Danilee Kelly Norris (2001).
1226
1226 wataqa Hulyanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Lily Flores Palomino
Qillqasqankuna
Qhichwapi harawikuna:
1231
1231 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Thomas & Friends: Race for the Sodor Cup
Thomas & Friends: Race for the Sodor Cup (inlish simipi: Thomas & Friends: Race for the Sodor Cup) nisqaqa 2021 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Jason Grohmi. HiT Entertainmentwan ruruchinapaqmi rurasqa.
Universidad Indígena Quechua Casimiro Huanca
La Universidad Indígena Boliviana Comunitaria Productiva Intercultural Quechua “Casimiro Huanca” (UNIBOL Quechua) UNIBOL nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk hatun yachay wasim.
Minas Gerais suyu
Runakuna
19 595 309 runakuna
1258
1258 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1248
1248 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
1254
1254 wataqa Hulyanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Paraíba suyu
Paraná suyu (purtuyis simipi: Estado da Paraíba ) nisqaqa Brasilpi huk suyum. Uma llaqtanqa João Pessoa llaqtam.
1261
1261 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Rondônia suyu
Allpa saywachi
237 576,17 km2
Laktsu
Kastilla simipi: lacso.
Rikuy
Marka listritu.
Tocantins suyu
Allpa saywachi
277 620,91 km2
Pulitika rakiy
139 munisipyukuna
1271
1271 wataqa Hulyanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Omar Barboza
Taytan: Barboza, Maman: Gutiérrez. Warmi:. Churinkuna: (?).
Porto Alegre
Wiñay kawsay
Kamasqa
Andrés Soto
Andrés Soto Mena sutiyuq runaqa (* paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Lima llaqtapi) huk 🇵🇪 mama llaqtayuq folclore trova takiqmi, takina qillqaqmi, takichaqmipas qarqan.
Santa Catarina suyu
thumb|right|290px|Joinville, Santa Catarina suyu Santa Catarina suyu (purtuyis simipi: Estado de Santa Catarina) nisqaqa Brasilpi huk suyum. Uma llaqtanqa Florianópolis llaqtam.
Este es el Hogar de los Valientes
Emirato Islámico nisqapiqa manam formal kamachiykuna kanchu, chaypiqa simbulunkunatam willan, banderatapas takitapas. Kay nasheedqa tukuypaqmi Da Shariat Zhagh (Sharia nisqap kunkan) nisqap, Talibán] nisqap radio oficialninpa, 1990 wata tukukuyninmanta pacha, chay qutuqa yaqa llapan allpata kamachirqan Afganistán suyumanta, hinallataq Comisión de Asuntos Culturales nisqapa lluqsichisqan videokunapipas. Hinallataqmi oficial ceremoniakunapipas chayta utilizaqku. 2013 watapi emirato [[Doha, Qatar llaqtapi oficinanta kichariptin, kay takiqa bandera hoqariypi tocasqa karqan. Chayraykum taliban huñup, kamachiyninpa de facto mama llaqta takiynin hina qhawasqa.
Henrique Capriles
thumb|right|250px|Henrique Capriles, 2017 right|200px| Henrique Capriles Radonski sutiyuq runaqa ( paqarisqa Karakas llaqtapi - ), huk 🇻🇪 mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitikumi runa qarqan.
Lola Flores
Churinkuna:
1277
1277 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Cy Young
thumb|right|200px|Cy Young (1911) Denton True Young sutiyuq runaqa icha Cy Young (* paqarisqa Gilmore llaqtapi -   wañusqa Newcomerstown llaqtapi), huk 🇺🇸 kurku kallpanchaq.
RSS
Web k'itikuna RSS qaramuykunata sapa kuti kunanchasqa willata lluqsichinapaq llamk'achinku, ahinataq blog qillqakuna, willakuy umalliqkuna, uyari yaykuq yapakuna chaymanta kuyuq rikch'a sinruchakuna, utaq podcastkuna rak'inapaq. RSS qillqa willari ("qaramuy", "web qaramuy", icha "larq'a" sutiyuq) hunt'asqa icha pisichasqa qillqasqata, willakuwillakuqkunatapas, lluqsichiy p'unchaw hinallataq qillqaqpa sutinhina. RSS rikch'ayninkuna huk sapsilla XML willañiqita llamk'achispa nisqa. rikchacha| Huk RSS mikhuy ñawiriqpa interfaznin huk mesa antañiqiq kaqpi
1280
1280 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
1284
1284 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
1283
1283 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Paquita Rico
Taytan: Alberto Rico; Maman: Francisca García. Qusankuna: Juan Ordóñez Araújo (1961-1965) / Guillermo Arsenio Arocha Fernández (1968-2002)2. Churinkuna:.
1289
1289 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Campinas
thumb|right|280px|Campinas, São Paulo suyu.
Campinas llaqtaqa Brasilpi (São Paulo suyupi hatun llaqta), Purtuyiskunap 1774 watapis tiksisqan.
1290
1290 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Bruno Odar
Tayta: Odar ; Mama: Galindo.
Los Embajadores Criollos
Los Embajadores Criollos nisqaqa kastilla simipi, icha Los Ídolos del Pueblo, 🇵🇪 mama llaqtayuq vals kusituymi. 1949 watamanta: Wankurisqa takiqninkunaqa Rómulo Varillas, Carlos Correa wan Alejandro Rodríguez.
São Bernardo do Campo
São Bernardo do Campo llaqtaqa Brasilpi (São Paulo suyupi hatun llaqta), Purtuyiskunap 1553 watapis tiksisqan.
Ablaze Floorp
rikchacha|Ñawpa Floorp wamp'uqpa [[Chromium|Chromiumpi ruwasqa niraqnin]] Ablaze Floorpqa huk Windowspaq, macOSpaq, Linuxpaq ima Mozilla Firefoxpi ruwasqa kicha pukyu web wamp'uqmi.
Manuel Azaña
thumb|right|260px| Manuel Azaña (1880-1940) right|200px| Manuel Azaña silq'uy Manuel Azaña Díaz, sutiyuq runaqa (* paqarisqa Alcalá de Henares llaqtapi -   wañusqa Montauban llaqtapi) huk 🇪🇸 mama llaqtayuq qillqaq wan pulitiku qarqan.
Taytan: Esteban Azaña Catarinéu; Maman: María Josefina Díaz-Gallo Muguruza. Ñawpaq warmi: María Dolores de Rivas Cherif1 Churinkuna:. Yachaywasi:
1297
1297 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Santo André (São Paulo)
Santo André llaqtaqa Brasilpi (São Paulo suyupi hatun llaqta), Purtuyiskunap 1553 watapis tiksisqan.
São Gonçalo
Wiñay kawsay
São Gonçalo llaqtaqa 997 372-chá runayuq kachkan.
1308
1308 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
1319
1319 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1323
1323 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Andrea Bocelli
Taytan : Sandro Bocelli, Maman:. Warmikuna: Enrica Cenzatti (1992-2002) / Verónica Berti (2014-). Churinkuna: Amos (p. 1995), Matteo Bocelli (p. 1997) wan Virginia (p. 2012).
Arunachal Pradesh
Arunachal Pradesh nisqaqa (telugu simipi: తెలుగు) Indya mama llaqtapi huk suyum (state). Uma llaqtanqa Itanagar llaqtam.
Pablo Alarcón
Taytan: Alarcón; Maman:. Warmikuna:	Mónica Jouvet (1955-1981) / Claribel Medina (1988-1995) / Lucía Galán. Churinkuna: (2) Antonella wan María Agustina.
1361
1361 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1365
1365 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1369
1369 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1379
1379 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1386
1386 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1380
1380 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
1381
1381 wataqa Hulyanu kalindaryukama atipachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
1395
1395 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Bolívar suyu (Kulumbya)
Bolívar suyu nisqaqa (kastilla simipi: Bolívar) Kulumbya mama llaqtapi huk suyum. Uma llaqtanqa Cartagena de Indias llaqtam.
Caldas suyu
Pulitika rakiy
Caldas suyu: 27 munisipyukuna:
Cauca suyu
Cauca suyu nisqaqa (kastilla simipi: Departamento del Cauca) Kulumbya mama llaqtapi huk suyum. Uma llaqtanqa Popayan llaqtam.
Griguryu XIII
Griguryu XIII sutiyuq runaqa, (Gregorio XIII, latin simipi: Gregorius XIII), yutisqa Ugo Boncompagni ( paqarisqa Bologna llaqtapi - wañusqa Roma llaqtapi) 1572 watamanta 1585 watakama Tayta Papas karqan.
Magdalena suyu
Magdalena suyu nisqaqa (kastilla simipi: Departamento de Magdalena) Kulumbya mama llaqtapi huk suyum. Uma llaqtanqa Santa Marta llaqtam.
La Guajira suyu
Pulitika rakiy
La Guajira suyu: 15 munisipyukuna: thumb|250px|right|Munisipyukuna (La Guajira snyu)
Griguryanu kalindaryu
Griguryanu kalindaryukamaqa wata chunka iskayniyuq killayuqmi. Chhasku wataqa kimsa pachak suqta chunka pichqayuq (365) p'unchawniyuqmi, wakllanwatataq kimsa pachak suqta chunka suqtayuq (366) p'unchawniyuqmi. Hulyanu kalindaryupi hinaqa, llapa tawa kaq, tawawan rakinalla wataqa wakllanwatam, ichataq wakin kaqniyuq: Hulyanu kalindaryupi hina griguryanu kalindaryupipas wakllanwatakuna kaymi: Hinallataqmi griguryanu kalindaryupi wakllanwatakuna kaymi: Manataqmi griguryanu kalindaryupi wakllanwatakunachu kay watakuna: