cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ankamarka kitilli
Ankamarka kitilli (kastilla simipi: Parroquia Angamarca) nisqaqa huk kitillim Ikwadur mama llaqtapi, Kutupaksi markapi, Puhili kitipi. Uma llaqtanqa Ankamarka llaqtam.
Runakuna
Ankamarka kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Il Cannone
Il Cannoneqa wiyulinta 1743 watapi lutier Giuseppe Guarneri del Gesù ruwarka.
Sinchi wiyulinchaq takiqwan Niccolò Paganiniyoq karqa.
Kunan jatun llaqta Genovayoq kan (Paganini kay jatun llaqtapi paqarirkan).
30 ñiqin kantaray killapi
30 ñiqin kantaray killapi p'unchawqa (30.10., 30-X, 30ñ uktuwripi) Griguryanu kalindaryupi watap 303 kaq (303ñ - wakllanwatapi 304ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 62 p'unchaw kanayuq.
Ram Baran Yadav
Ram Baran Yadav (nipal simipi: रामवरण यादव) sutiyuq runaqa (* paqarisqa Saphai llaqtapi - ) huk Nipal mama llaqtapi wiñay hampikama yuq wan pulitiku karqan.
Tayta: Thani Yadav; Mama: Ram Rati Yadav.
Warmi: Julekha Yadav. Churinkuna: Chandra Mohan, Chandra Shekhar wan Anita.
Pachangara distritu
Pachangara distritu (kastilla simipi: Distrito de Pachangara) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Uyun pruwinsyapi.
28 ñiqin kantaray killapi
28 ñiqin kantaray killapi p'unchawqa (28.10., 28-X, 28ñ uktuwripi) Griguryanu kalindaryupi watap 301 kaq (301ñ - wakllanwatapi 302ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 64 p'unchaw kanayuq.
Jigme Palden Dorji
Jigme Palden Dorji sutiyuq runaqa (* 1919 watapi paqarisqa  -  wañusqa) huk Butan mama llaqtapi pulitiku karqan.
26 ñiqin kantaray killapi
26 ñiqin kantaray killapi p'unchawqa (26.10., 26-X, 26ñ uktuwripi) Griguryanu kalindaryupi watap 299 kaq (299ñ - wakllanwatapi 300ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 66 p'unchaw kanayuq.
Jigme Palden Dorji
Tayta: ; Mama:.
Niccolò Paganini
Musuj wiyulinpa takiyta kamarqan.
Sapa jatun sinchi wiyulin payoq. Jatun huq Il Cannoneqa Giuseppe Guarneri del Gesùmanta karqan.
Piruwpa suyunkunapi rimaykuna
Piruw
/2 qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
(Pukyu: )
Lima suyu
(+ Lima pruwinsya)
Quchamarka distritu
Quchamarka distritu (kastilla simipi: Distrito de Cochamarca) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Uyun pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Quchamarka llaqtam.
William Golding
William Gerald Golding sutiyuq runaqa ( paqarisqa Newquay llaqtapi - wañusqa Perranaworthal llaqtapi) 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 mama llaqtayuq qillqaq runam, inlish simipi qillqaqmi qarqan.
1983 watapis simi kapchiypi Nobel Suñaytam chaskirqan.
29 ñiqin kantaray killapi
29 ñiqin kantaray killapi p'unchawqa (29.10., 29-X, 29ñ uktuwripi) Griguryanu kalindaryupi watap 302 kaq (302ñ - wakllanwatapi 303ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 63 p'unchaw kanayuq.
Santa Ana munisipyu
Santa Ana (kastilla simipi: Santa Ana del Yacuma) nisqaqa huk ñiqin munisipyu Yakuma pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Santa Ana Yakumamanta llaqtam.
Kantunkuna
Iskay kantunmi kan.
Runakuna
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
Roman Herzog
{{Pulitiku runa
Roman Herzog sutiyuq runaqa (* paqarisqa Landshut llamarlo - 10 january 2017 ), huk 🇩🇪 mama llaqtayuq taripay amachaq, yachaq wan pulitku qarqan,  umalliqninmi kachkan.
Taytan: ; Maman:. Ñawpaq warmi: Christiane Herzog / Alexandra Freifrau von Berlichingen. Churinkuna:
Alma mater: Ludwig Maximilian Munchen Yachay Suturnin (Alimanya)
Ququni kantun
Ququni kantun (kastilla simipi: Cantón Cohoni) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Pallqa munisipyupi. Uma llaqtanqa Ququni llaqtam (1.051 runa, 2001 watapi).
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Walter Bahr
thumb|right|250px| [[Joe Biden wan Walter Bahr]] Walter Alfred Bahr  sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Philadelphia llaqtapi - †  wañusqa Boalsburg llaqtapi), huk 🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq  piluta hayt'aqmi qarqan.
Richard von Weizsäcker
Richard Freiherr von Weizsäcker  sutiyuq runaqa (* paqarisqa Stuttgart llaqtapi -  wañusqa Berlin), huk 🇩🇪 mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitku qarqan,  umalliqninmi kachkan.
1981 watamanta 1984 watakama ñawpaq kuti Berlin llaqtapa Kurakanin karqan.
Taytan: Ernst von Weizsäcker; Maman: Marianne Graevenitz. Ñawpaq warmi: Marianne von Weizsäcker Churinkuna: 4
Alma mater: Balliol College / Grenoble Yachay Sunturnin / Göttingen Yachay Sunturnin (Alimanya)
The Land Before Time
The Land Before Time (inlish simipi: The Land Before Time, kastilla simipi: En Busca del Valle Encantado, La tierra antes del tiempo) nisqaqa 1988 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Don Bluthmi. Universal Pictures ruruchinapaqmi rurasqa.
Rurrenabaque munisipyu
Rurrenabaque munisipyu (kastilla simipi: Municipio de Rurrenabaque) nisqaqa tawa ñiqin munisipyu José Ballivián pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Rurrenabaque llaqtam.
Allpa saywachi
160px|thumb|left|[[Madidi mamallaqta parkipi (Rurrenabaque ñiqpi)]]
Kantunkuna
Huk kantunmi kan.
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam, hukkuna runa llaqtakunapas tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla, qhichwa, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Llaqtakuna - Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna
thumb|right|200px|[[Rurrenabaque]]
Katari
Katari (Viperidae) nisqakunaqa ancha miyusapa hatun kiruyuq mach'aqwaykunam, aycha mikhuq suchuq uywakunam.
Kaymi huk rikch'aqninkuna:
31 ñiqin kantaray killapi
31 ñiqin kantaray killapi p'unchawqa (31.10., 31-X, 31ñ uktuwripi) Griguryanu kalindaryupi watap 304 kaq (304ñ - wakllanwatapi 305ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 61 p'unchaw kanayuq.
Exaltación munisipyu
Exaltación munisipyu nisqaqa (kastilla simipi: Municipio de Exaltación) iskay ñiqin munisipyu Yakuma pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Exaltación llaqtam.
Kantunkuna
Huk kantunmi kan.
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
The Black Cauldron
The Black Cauldron (inlish simipi: The Black Cauldron, kastilla simipi: El caldero negro, Tarón y el caldero mágico, El caldero mágico) nisqaqa 1985 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Ted Berman, Richard Richmi. Disney ruruchinapaqmi rurasqa.
Mama Llaqtap Altiplanu Yachay Sunturnin
Mama Llaqtap Altiplanu Yachay Sunturnin Yachay Sunturnin (kastilla simipi: Universidad Nacional del Altiplano, UNAP) nisqaqa Piruwpi qhapaq Yachay sunturmi, Punu llaqtapi.
Robin van Persie
Robin van Persie sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Rotterdam llaqtapi -  ) mama llaqtayuq 🇳🇱 piluta hayt'aqmi qarqan.
Tayta:, Mama:.
Warmikuna:
Hawa t'inkikuna
.
2 ñiqin ayamarq'a killapi
2 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (02.11., 2-XI, 2ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 306 kaq (306ñ - wakllanwatapi 307ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 59 p'unchaw kanayuq.
Guangxi
thumb|Guangxi, Chunwa Runallaqta Republika Guangxipi Zhuang Autunumu Suyu (chun simipi: 广西壮族自治区, tradisyunal chun simipi: 廣西壯族自治區, phinyimpi: Guǎngxī Zhuàng Zú Zìzhì Qū, machu transcripsyun: Kwangsi), nisqaqa Chunwa Runallaqta Republikap huk suyunmi. Uma llaqtanqa Nanning llaqtam.
4 ñiqin ayamarq'a killapi
4 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (04.11., 4-XI, 4ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 308 kaq (308ñ - wakllanwatapi 309ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 57 p'unchaw kanayuq.
Wachapala
Wachapala (kastilla simipi: Guachapala) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Asway markapi, huk llaqtam Pawti mayu patanpi, Wachapala kitip uma llaqtanmi.
3 ñiqin ayamarq'a killapi
3 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (03.11., 3-XI, 3ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 307 kaq (307ñ - wakllanwatapi 308ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 58 p'unchaw kanayuq.
Killiwaya kantun
Killiwaya kantun (kastilla simipi: Cantón Quillihuaya) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Pallqa munisipyupi. Uma llaqtanqa Killiwaya llaqtam (435 llaqtayuk, 2001 watapi).
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Armando Loaiza
Armando Loayza sutiyuq runaqa ( paqarisqa Chuqiyapu (La Paz) llaqtapi, Wuliwiya suyupi.
Hong Kong
Hunj Kunj (chun simipi: 香港) nisqaqa Chunwa Runallaqta Republika chalanpi huk hatun llaqtam.
Pulitika rakiy
18 distritu. thumb|400px|right|Pulitika Rakiy (Hong Kong)
Hawa t'inkikuna
22.27833°N, 114.15889°W
Brian McBride
thumb|right|250px| Brian McBride Brian Robert McBride sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Arlington Heights llaqtapi -  ), huk 🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq  piluta hayt'aqmi qarqan.
Jimmie Johnson
thumb|right|240px|Jimmie Johnson, 2020 Jimmie Kenneth Johnson (* paqarisqa El Cajon, California llaqtapi) USA awtu yallinakuy.
Tayta: Gary Ernest Johnson; Mama: Catherine Ellen "Cathy".
Ana Lilian de la Macorra
Ana Lilian de la Macorra Apellániz (* iqin ayamarq'a killapi, 1957 watapi paqarisqa Mihiku llaqta - ) huk 🇲🇽 ni mtayarishaji na mwigizaji wa zamani wa Mexico, ambaye alifanya kazi kwenye programu El Chavo del Ocho, El Chapulín Colorado na Chespirito; kati ya 1975-1980, kupata jukumu la kudumu la Paty mnamo 1978 huko El Chavo del Ocho.
1 ñiqin ayamarq'a killapi
1 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (01.11., 1-XI, 1ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 305 kaq (305ñ - wakllanwatapi 306ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 60 p'unchaw kanayuq.
Wankahi kitilli
Wankahi kitilli (kastilla simipi: Parroquia Guangaje) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi, Puhili kitipi. Uma llaqtanqa Wankahi llaqtam.
Runakuna
Kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
5 ñiqin ayamarq'a killapi
5 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (05.11., 5-XI, 5ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 309 kaq (309ñ - wakllanwatapi 310ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 56 p'unchaw kanayuq.
Michio Kaku
Michio Kaku fisico amawtan, Hukllachasqa Amirika Suyukuna suyumanta.
8 ñiqin ayamarq'a killapi
8 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (08.11., 8-XI, 8ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 312 kaq (312ñ - wakllanwatapi 313ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 53 p'unchaw kanayuq.
Yoshihiko Noda
Yoshihiko Noda, (Nihun simipi: 野田 佳彦 Noda Yoshihiko), sutiyuq runaqa,(*20 ñiqin aymuray killapi 1957 paqarisqa Funabashi llaqtapi - ), Nihun mama llaqtap musiku yachaq wan pulitiku karqan.
2011 watamanta 2012 watakama ñawpaq kuti Nihunpa Uma kamayuqnin karqan.
Fernando Huanacuni
Fernando Huanacuni sutiyuq runaqa ( paqarisqa Chuqiyapu (La Paz) llaqtapi, Wuliwiya suyupi.
Ningxia
thumb|Ningxia, Chunwa Runallaqta Republika Ningxiapi Hui Autunumu Suyu (chun simipi: 宁夏回族自治区, tradisyunal chun simipi: 寧夏回族自治區, phinyimpi: Níngxià Huí Zú Zìzhìqū, machu transcripsyun: Ningsia), nisqaqa Chunwa Runallaqta Republikap huk suyunmi. Uma llaqtanqa Yinchuan llaqtam.
Warallay
thumb|Warallay warallay icha wara nisqaqa sinchi p'achamanta nisqaqa chankantinpaq p'achallinam, iskay chaki p'achayuq.
6 ñiqin ayamarq'a killapi
6 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (06.11., 6-XI, 6ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 310 kaq (310ñ - wakllanwatapi 311ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 55 p'unchaw kanayuq.
Achuqalla kantun
Achuqalla kantun (kastilla simipi: Cantón Achocalla) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Achuqalla munisipyupi. Uma llaqtanqa Achuqalla llaqtam.
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
HarmonyOS
HarmonyOS (HMOS) (Chunwa simipi: 鸿蒙, pinyin: Hóngméng) nisqaqa huk rak'isqa llamk'aykuna llikacham, Huawei nisqap ruwasqan, achka yachaysapa llamk'anakunawan Internetpa imakuna (IoT) pachallikacha nisqapi yanapanakuspa tinkinapaq. Kunan achka k'itikuna ruwayninpi, llamk'aykuna llika abstracción qatamanta allin k'itikunata akllan imaymana yanapakuyniyuq q'illaysapakunapaq. IoT q'illaysapakunapaq, llamk'ana LiteOS k'itipi sayasqa kasqan riqsisqa; chaymanta karurimanakuna kaqpaq chaymanta tawllitkuna kaqpaq, huk Linux kernel qatapi AOSP tupachiy ñawiriy wasikunawan ruwasqa kachkan saqinan APK ruwanakuna yanapakuypaq, chaymanta paqar HarmonyOS HAP ruwanakuna Ark Compiler kaqnintakama.
Llikacha huk willaypi takyasqapa DSoftBus kaqwan kachkan, aychapi sapaq q'illaysapakuna huk virtual Yalliq Antallamk'ana kaqman t'inkinapaq, huk q'illayspa hukkunata kamachiyta saqin chaymanta willayta rak'isqa q'illaysapakunapura rak'isqa willanakuy atiyniyuq kaqwan. Yanapakun achka formakuna ruwanakunata, chaymanta ruwanakuna AppGallery kaqmanta smartphones kaqpi chaymanta tawllitkuna kaqpi churayta atinku, mana churayniyuq Utqaylla ruwanakuna chaymanta llañu Iñuku Qaranakuna kaqmanta ruwaqkuna yaykuy atikunku.
HarmonyOS ñawpaq kutita Honor yuyaysapa TVkunapi llamk'achisqa karqan Chawawarki killapi 2019 watapi chaymantataq Huawei smartphonekuna, tabletkuna chaymanta smartwatchekuna pi llamk'achisqa karqan Hawk'aykuski killapi 2021 watapi.
9 ñiqin ayamarq'a killapi
9 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (09.11., 9-XI, 9ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 313 kaq (313ñ - wakllanwatapi 314ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 52 p'unchaw kanayuq.
Tanta kitilli
Tanta kitilli icha El Pan kitilli (kastilla simipi: Parroquia El Pan) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Asway markapi, Tanta kitipi. Uma llaqtanqa Tanta (El Pan) llaqtam.
La Victoria kitilli
La Victoria kitilli (kastilla simipi: Parroquia La Victoria) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi. Puhili kitipi. Uma llaqtanqa La Victoria llaqtam.
Runakuna
Kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Miqapaka kantun
Miqapaka kantun (kastilla simipi: Cantón Mecapaca) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Miqapaka munisipyupi. Uma llaqtanqa Miqapaka llaqtam (251 runa, 2001 watapi).
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Siwinqani
Siwinqani nisqaqa (aymara simim, kastilla qillqaypi Sivingani) Quchapampa suyupi huk llaqtacham, Misk'i pruwinsyapi, Wila Wila munisipyupi.
Leonid Kravčuk
Leonid Makarovych Kravčuk (ukranya simipi: Леонід Макарович Кравчук) sutiyuq runaqa (1934-2022) paqarisqa Velyky Zhytyn (Pulunya) llaqtapi) huk Ukranya mama llaqta pulitiku, 1991 watapi marsu killamanta 1994 watapi disimri killakama Ukranyap umalliqnin
Siwinqani
{{Suyukuna (Buliwya)]]
Manuel Merino
Manuel Arturo Merino de Lama (saqram mana allin runapasmi) ( paqarisqa Tumpis llaqtapi - ), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq pulitiku karqan, kay punchawpi  peru suyuq umallinmi.
Leonid Kravčuk
Tayta: ; Mama:
Ñawpaq warmi: Wawakuna: 6.
Hawa t'inkikuna
).
Edward Mutesa
Sir Edward Frederick William David Walugembe Mutebi Luwangula Mutesa Edward Mutesa II sutiyuq runaqa (* paqarisqa Makindye suyupi -  wañusqa London llaqtapi) huk Sudan mama llaqta awqaq pusaq wan  pulitiku karqan.
Tayta: Daudi Chwa II, Mama: Namasole Irene Drusilla Namaganda.
José Luis Lecaros
José Luis Lecaros Ariqipa llaqtamantan, huk paqarisqa Piruw suyupi.
Chankay distritu (Lima)
Chankay distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Chancay) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Lima suyupi, Waral pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Chankay (Chancay) llaqtam.
Simikuna
Distritupiqa aswanta kastilla simitam rimanku.
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Wesley Sneijder
Wesley Benjamin Sneijder sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Utrecht llaqtapi -  ) mama llaqtayuq 🇳🇱 piluta hayt'aqmi qarqan.
Tayta:, Mama:.
Warmikuna:
Hawa t'inkikuna
.
P'ukru katari
P'ukru katari (Crotalinae) nisqaqa mach'aqwaykunam, Awya Yala, Asya allpa pachakunapi kawsaq, aycha mikhuq suchuq uywakunam.
Intiwarak'a huk laya katarip sutin.
Milton Obote
Apolo Milton Obote sutiyuq runaqa (* paqarisqa Akokoro llaqataupi -  wañusqa Yuhanisburgu llaqtapi) huk Uganda mama llaqtap pulitiku karqan.
Mungul suyu ukhupi
thumb|Mungul suyu ukhupi, Chunwa Runallaqta Republika Mungul ukhupi Autunumu suyu (mungul simipi: Өвөр Монголын Өөртөө Засах Орон,chun simipi: 内蒙古自治区, tradisyunal chun simipi: 内蒙古自治區, phinyimpi: Nèi Měnggǔ Zìzhìqū), nisqaqa Chunwa Runallaqta Republikap huk suyunmi. Uma llaqtanqa Hohhot llaqtam.
Milton Obote
Tayta:, Mama:.
Paulo Wanchope
thumb|right|250px| Paulo Wanchope, 2007 Paulo César Wanchope Watson sutiyuq runaqa (* paqarisqa Heredia llaqtapi -  ) huk 🇨🇷 mama llaqtayuq  piluta hayt'aqmi qarqan.
Taytan: Wanchope; Mama: Watson.
Luritu munisipyu
Luritu (kastilla simipi: Loreto) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, Marbán pruwinsyapi, Beni suyupi. Uma llaqtanqa Luritu llaqtam.
Kantunkuna
Tawa kantunmi kan:
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
Soong Ching-ling
Soong Ching-ling, (Chinu simipi:   宋庆龄;, pinyin: Sòng Qìnglíng; Wade.Giles: Sung Ch'ing-ling), Madam Sun Yat-sen sutiyuq warmiqa, (*  paqarisqa Kunshan, (Jiangsu) llaqtapi, -  wañusqa Beijing llaqtapi).
16 ñiqin aymuray killapi 1981 watamanta 28 ñiqin aymuray killapi 19812 watakamam ñawpaq kuti Chunwapa Umalliqnin karqan.
Tayta: Charlie Soong.
Ñawpaq runa: Sun Yat-sen (1915-1925)
Wawakuna:
Yachaywasi: McTyeire School for Girls (Shanghái)
Humberto Cholango
thumb|right|260px|Humberto Cholango (2017). Humberto Cholango sutiyuq runaqa (1975 watapi paqarisqa Los Andes llaqtapi, Kankawa kitillipi, Kayampi kitipi, Pichincha markapi, Ikwadurpi) huk ikwaduryanu, kichwa rimaq pulitikum, pruphisyunnintaq chakra kamaymi.
Soong Ching-ling
Qillqaqkuna
Kastilla simipi:
Humberto Cholango
Humberto Cholangoqa Susana Quilumbaquin sutiyuqwan kasarakusqam, iskay churiyuqmi.
Soong Ching-ling
Qillqaqkuna
Chinu simipi:
Macau
Makau (chun simipi: 澳门, tradisyunal chun simipi: 澳門, pinyin: Àomén, purtugal simipi: Macau, kastilla simipi: Macao) nisqaqa Chunwa Runallaqta Republika chalanpi huk hatun llaqtam.
Humberto Cholango
2003 watamanta 2009 watakamaqa ECUARUNARI sutiyuq kichwa tantanakuypa umalliqninmi karqan.
2011 watamanta CONAIE sutiyuq Ikwadur indihina runakunap tantanakuypa umalliqninmi kachkan.
Macau
Pulitika rakiy
thumbnail|right|240px|Pulitika rakiy (Macau)
13 ñiqin ayamarq'a killapi
13 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (13.11., 13-XI, 13ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 317 kaq (317ñ - wakllanwatapi 318ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 48 p'unchaw kanayuq.
Pilalu kitilli
Pilalu kitilli (kastilla simipi: Parroquia Pílaló) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi. Puhili kitipi. Uma llaqtanqa Pilalu llaqtam.
Runakuna
Kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Madiyan distritu
Madiyan distritu (kastilla simipi: Distrito de Madean) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Santa Rusa (Kunsipsyun)
Santa Rusa (kastilla simipi: Santa Rosa) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk llaqtam, Hunin suyupi, Kunsipsyun pruwinsyapi, Santa Rusa distritup uma llaqtanmi.
Madiyan distritu
Wiñay kawsay
Kamasqa, Fernando Belaúnde Umalliqmi.
Rimaykuna
Madiyan distritupiqa Yawyu runasimitam rimanku, Madiyan-Wiñaq k'iti rimaytam.
14 ñiqin ayamarq'a killapi
14 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (14.11., 14-XI, 14ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 318 kaq (318ñ - wakllanwatapi 319ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 47 p'unchaw kanayuq.
Puruchuqu
Puruchuqu (kastilla simipi: Puruchuco) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk mawk'a llaqtam, Lima pruwinsyapi, Ati listritupi.
12 ñiqin ayamarq'a killapi
12 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (12.11., 12-XI, 12ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 316 kaq (316ñ - wakllanwatapi 317ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 49 p'unchaw kanayuq.
Miraflores distritu (Yawyu)
Miraflores distritu (kastilla simipi: Distrito de Miraflores) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Oscar R. Benavides Umalliqmi.
Walasiyu
Walasiyu (kastilla simipi: Gualaceo) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Asway markapi, huk llaqtam, Walasiyu kitip uma llaqtanmi.
Javier Mascherano
Javier Alejandro Mascherano sutiyuq runaqa (* paqarisqa San Lorenzo llaqtapi - ) huk 🇦🇷 🇮🇹 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi karqan.
Walasiyu
Runakuna
Walasiyu kitillipiqa Kañari Kichwa runakunam tiyanku.
Pratibha Patil
thumb|right|200px Pratibha Devisingh Patil (hindi simipi: प्रतिभा देवीसिंह पाटिल sutiyuq warmiqa (* paqarisqa Nadgaon (Indya) llaqtapi - ) huk 🇮🇳 mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
Javier Mascherano
Yaya: ; Mama:.
La Polla Records
La Polla Records nisqaqa huk Ispaña llaqtayuq, punk rock nisqa kusituymi (1979-2003).
Javier Mascherano
Warmi: Churinkuna:
Pratibha Patil
2007 watamanta 2012 watakama ñawpaq kuti Indyapa Umalliqnin karqan.
Tayta: ;  Mama: Ñawpaq runa: Devisingh Ramsingh Shekhawat  Churinkuna:
Yachaywasi:
Alma mater: Mooljee Jaitha (M.J.) College, Jalgaon Maharashtra Yachay suntur
11 ñiqin ayamarq'a killapi
11 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (11.11., 11-XI, 11ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 315 kaq (315ñ - wakllanwatapi 316ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 50 p'unchaw kanayuq.
Llukchi linti
paña|rikchacha|275x275px| Huk kuska llukchi linti, cóncavo waqta wichayman qhawarispa churasqa rikchacha|lintillukunata churay hinaspa hurquy paña|rikchacha| Huk punch'awpaqlla wikch'ukuq llukchi linti anqas tintiyuq kamanay blister-pack taqiypi Llukchi linti, llapcha linti icha lintillu nisqaqa ñawip hawanpi chiqan churasqa llañu linti kunam. Llukchi lintiqa ñawi purutisis nisqa llamk'anakuna 150 hunumanta aswan runakunap tiksi muyuntinpi llamk’achisqanku, chaymanta churakunman allin rikuypaq utaq kusmitikukuna utaq terapiwtikukunapaq. 2010 watapi, tiksi muyuntinpi llukchi linti qhatuqa 6.100 waranqa hunu thularkunan karqan, Hukllachasqa Amirika suyupi llamp’u lintikuna nisqa qhatutaq 2.100 waranqa hunu thularkunan karqan. Askha t’aqwiqkuna yuparqanku kay tiksi muyuntinpi qhatu kay llukchi liniti kaqpaq 11.7 waranqa hunu thularkunaman chayananta kay 2015 watapi. 2010 watamantaqa, tiksi muyuntinpi llukchi linti churakuqkunaq chawpichasqa wataninqa 31 watayuqmi karqan, iskay kinsamanta huknintaq warmikuna karqanku.
Kusmitiku llakchi linti
paña|rikchacha|243x243px| Warmi, cosmético nisqa lentes de contacto nisqawan churasqa; hatunyachisqa detalleqa qawachinmi granu ruwasqa ruwaypi. Impreso puntokunaq chirunkuna kurkusqanmi rikuchin kay lentes ruwasqa kasqankuta, chaytaqa ruwarqanku llañu raphipi imprimispa, chaymantataq formaspa.
Tirapiwtiku iskiliralis nisqa linti
paña|rikchacha| Lente escleral, rikukuq hawa kantuyuq, sinchi ch’aki ñawiyuq unqusqap esclerosisninpi samasqa
16 ñiqin ayamarq'a killapi
16 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (16.11., 16-XI, 16ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 320 kaq (320ñ - wakllanwatapi 321ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 45 p'unchaw kanayuq.
Ántero Flores-Aráoz
Chaymantam, kay millay machu iskay pirwanu qarita wañuchirqan. Kay wira misim nakaq.
Wañusqas paypa runtunta hapispa.
Tunanmarka
Tunanmarka ( Tunanmarca) nisqaqa Piruwpi huk mawk'a llaqtam, Hunin suyupi, Shawsha pruwinsyapi, Tunanmarka distritupi.
Makoto Hasebe
thumb|right|250px| Makoto Hasebe, 2009 Makoto Hasebe (nihun simi: 長谷部誠) sutiyuq runaqa (* paqarisqa Fujieda llaqtapi - ) huk  mama llaqtayuq piluta hayt'aq wan Nihun quchu piluta hayt'ay.
Francisco Carle antanka panpa
thumb|right|200px|Francisco Carle antanka panpa Francisco Carle antanka panpa (kastilla simipi: Aeropuerto Francisco Carle) nisqaqa Shawsha llaqtapi, Piruw suyupi, huk antanka panpam, Hunin suyupi, Shawsha pruwinsyapi.
Yasuhito Endō
thumb|right|250px| Yasuhito Endō, 2010 Yasuhito Endō (nihun simi: 遠藤 保仁 Endō Yasuhito) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Kagoshima llaqtapi - ) huk  mama llaqtayuq piluta hayt'aq wan Nihun quchu piluta hayt'ay.
Putinsa distritu
Putinsa distritu (kastilla simipi: Distrito de Putinza) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Fernando Belaúnde Umalliqmi.
15 ñiqin ayamarq'a killapi
15 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (15.11., 15-XI, 15ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 319 kaq (319ñ - wakllanwatapi 320ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 46 p'unchaw kanayuq.
17 ñiqin ayamarq'a killapi
17 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (17.11., 17-XI, 17ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 321 kaq (321ñ - wakllanwatapi 322ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 44 p'unchaw kanayuq.
James Rodríguez
James David Rodríguez Rubio sutiyuq runaqa (* paqarisqa Cúcuta llaqtapi -  ), huk 🇨🇴 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
David Dacko
David Dacko sutiyuq runaqa (* paqarisqa Bouchia llaqtapi -  wañusqa Yaundé llaqtapi) huk Chawpi Aphrika Republika mama llaqta yachachiq wan pulitiku karqan.
Chawpi Aphrika Republika Uma kamayuq (1959–1960).
7 ñiqin ayamarq'a killapi
7 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (07.11., 7-XI, 7ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 311 kaq (311ñ - wakllanwatapi 312ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 54 p'unchaw kanayuq.
David Dacko
Tayta:, Mama:.
Warmi: Brigitte Churinkuna (11):
San Andrés munisipyu
San Andrés (kastilla simipi: San Andrés) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, Marbán pruwinsyapi, Beni suyupi. Uma llaqtanqa San Andrés llaqtam.
Francisco Sagasti
Francisco Rafael Sagasti Hochhausler sutiyuq runaqa ( paqarisqa Limaq llaqtapi) huk 🇵🇪 mama llaqtayuq allwiya kamayuqmi, pulitiku runam. p'unchawmanta p'unchawkama Piruwpa Umalliqninmi karqan, Presidente del Congreso de la República del Perú nisqam karqanpas.
San Andrés munisipyu
Kantunkuna
Kimsa kantunmi kan.
Francisco Sagasti
Warmi: Silvia Charpantier. Churinkuna: 7
San Andrés munisipyu
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Andrew Garfield
thumb|Andrew Garfield Andrew Garfield sutiyuq runaqa (20 ñiqin chakra yapuy killapi 1983 paqarisqa) huk aranway pukllaqmi, Hukllachasqa Amirika Suyukunayuq.
Víctor Galíndez
Víctor Emilio Galíndez sutiyuq runaqa (* paqarisqa Vedia llaqtapi - †  wañusqa 25 de Mayo llaqtapi), huk 🇦🇷 mama llaqtayuq saqmanakuyuq qarqan.
Nicolino Locche
rikchacha|paña|280px|Nicolino (1939-2005) Nicolino Felipe Locche sutiyuq runaqa (* paqarisqa Tunuyán llaqtapi - †  wañusqa Las Heras llaqtapi), huk 🇦🇷 mama llaqtayuq saqmanakuyuq qarqan.
Keylor Navas
thumb|right|250px| Keylor Navas, 2007 Keylor Antonio Navas Gamboa  sutiyuq runaqa (* paqarisqa San Isidro llaqtapi -  ) huk 🇨🇷 mama llaqtayuq  piluta hayt'aqmi qarqan.
Taytan: Navas; Mama: Gamboa.
Sumpawa kitilli
Sumpawa kitilli (kastilla simipi: Parroquia Zumbahua) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi. Puhili kitipi. Uma llaqtanqa Sumpawa llaqtam.
Allpa saywachi
thumb|left|160px|px|[[Kilutuwa, Sumpawa kitilli]] thumb|left|160px|[[Sumpawa]]
Runakuna
Sumpawa kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Wallamarka Wak'a
Wallamarka Wak'a (Huaca Huallamarca) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk mawk'a llaqtam, Lima pruwinsyapi, San Isidro distritupi.
Trunkal
Trunkal (kastilla simipi: La Troncal) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Kañar markapi, huk llaqtam, Rirqay kitip uma llaqtanmi.
19 ñiqin ayamarq'a killapi
19 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (19.11., 19-XI, 19ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 323 kaq (323ñ - wakllanwatapi 324ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 42 p'unchaw kanayuq.
Kinchis distritu
Kinchis distritu (kastilla simipi: Distrito de Quinches) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Ramón Castilla Umalliqmi.
Philippe Coutinho
Philippe Coutinho Correia  icha Coutinho sutiyuq runaqa (* paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi -  ) huk 🇧🇷 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Taytan:, Maman:. Warmi: Ainê.
Juan Domingo Roldán
rikchacha|paña|280px|Juan Domingo Roldán (1957-2020) Juan Domingo Roldán sutiyuq runaqa, icha Martillo (* paqarisqa Freyre llaqtapi - †  wañusqa San Francisco llaqtapi), huk 🇦🇷 mama llaqtayuq saqmanakuyuq qarqan.
21 ñiqin ayamarq'a killapi
21 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (21.11., 21-XI, 21ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 325 kaq (325ñ - wakllanwatapi 326ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 40 p'unchaw kanayuq.
Mankumarka
Mankumarka (Mangomarca) nisqaqa Piruwpi huk mawk'a llaqtam, Lima pruwinsyapi, San Juan de Lurigancho distritupi.
Gianluca Lapadula
Gianluca Lapadula Vargas sutiyuq runaqa (* paqarisqa Torino llaqtapi -  ), huk 🇮🇹🇵🇪 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Urqu kalistu
Urqu kalistu icha Anqas kalistu (Eucalyptus globulus) nisqaqa huk Awstralyapi wiñaq laya kalistu sach'am. Urin Awya Yalaman (Buliwya) apamusqam. thumb|left|170px|[[tuktukuna, raphikuna]]
Santiago Qullana kantun (Pedro Domingo Murillo)
Santiago Qullana kantun (kastilla simipi: Cantón Santiago de Collana) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Miqapaka munisipyupi. Uma llaqtanqa Santiago Qullana llaqtam (868 llaqtayuk, 2001 watapi).
Marcelo Vieira
Marcelo Vieira da Silva Júnior  icha Marcelo sutiyuq runaqa (* paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi -  ) huk 🇧🇷 🇪🇸 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Santiago Qullana kantun (Pedro Domingo Murillo)
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Marcelo Vieira
Taytan:, Maman:. Warmi: Clarisse Alves. Churinkuna: Enzo Gattuso Alves Vieira.
Intiwarak'a
160px|thumb|left|B. schlegelii. Intiwarak'a icha quri mach'aqway (Bothriechis schlegelii) nisqaqa huk ancha miyusapa katari mach'aqwaymi, Chawpi, Uralan Awya Yalapi kawsaq. Runata kaniptinqa, wañunman. Manam kaskawilniyuqchu.
Apachita kantun
Apachita kantun (kastilla simipi: Cantón Apacheta) nisqaqa Buliwya suyupi huk kantunmi, P'utuqsi suyupi, Antonio Quijarro pruwinsyapi, Tumawi munisipyupi. Uma llaqtanqa Apachita llaqtam.
Intiwarak'a
Intiwarak'amantaqa Ciro Alegríam qillqan "Quri mach'aqway" (La serpiente de oro) sutiyuq kawsay rikch'anpi.
20 ñiqin ayamarq'a killapi
20 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (20.11., 20-XI, 20ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 324 kaq (324ñ - wakllanwatapi 325ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 41 p'unchaw kanayuq.
San Joaquín distritu
San Joaquín distritu (kastilla simipi: Distrito de San Joaquín) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Manuel A. Odría Umalliqmi.
Tinku kitilli
Tinku kitilli (kastilla simipi: Parroquia El Tingo) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi, Puhili kitipi. Uma llaqtanqa Tinku llaqtam.
Maaouya Ould Sid'Ahmed Taya
Maaouya Ould Sid'Ahmed Taya (معاوية ولد سيد أحمد الطايع‎, Ma‘āwiyah wuld Sīdi Aḥmad aṭ-Ṭāya) sutiyuq runaqa (* paqarisqa Atar llaqtapi - ) huk undefined mama llaqtayuq awqaq pusaq wan pulitiku qarqan.
Tinku kitilli
Runakuna
Kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Maaouya Ould Sid'Ahmed Taya
Muritanya Uma kamayuq (1981–1984 wan 1984-1992).
San Joaquín munisipyu
San Joaquín (kastilla simipi: San Joaquín) nisqaqa huk ñiqin munisipyu Mamuriy pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa San Joaquín llaqtam.
Kantunkuna
Iskay kantunmi kan.
Kantun - Uma llaqta:
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Ricardo Valderrama Fernández
Ricardo Valderrama Fernández sutiyuq runaqa ( paqarisqa Suqsu Awkaylli [Sucso Aucaylle de San Jerónimo] llaqtapi, Qusqu pruwinsyapi; wañusqa Qusqu llaqtapi) Piruw mama llaqtayuq qillqaq, runa yachaqpas karqan. 2019 watamanta wañuyninkama Qusqu llaqtap kurakanmi karqan.
Hastings Banda
Hastings Kamuzu Banda sutiyuq runaqa (* paqarisqa Kasungu suyupi -  wañusqa Urin Aphrika suyupi) huk Malawi mama llaqta hampikamayuq wan  pulitiku karqan.
Ricardo Valderrama Fernández
Kawsay qillqa
Ricardoqa San Jerónimo distritu paqarirqan 1945 watapi. 1970 watakunapi runa yachayta yachaqarqan Qusqu llaqtapi Mama Llaqtap San Antonio Abad Yachay Sunturnin (UNSAAC) nisqapi, lisinsiyadu runa yachaq tukuspa 1976 watapi. 1990 watamantapacha chay yachay sunturpi hatun yachaq kaspa yachachirqan.
Hastings Banda
1964 watamanta 1966 watakama Malawi Uma kamayuq.
Ricardo Valderrama Fernández
Kawsay qillqa
Tawantinsuyu Suyu Rikch'arimuy nisqapi wankurisqa kaspa, 2018 watapi Qusqu pruwinsyapi akllanakuypi Víctor Boluarte Medinawan mañakuq karqan, Victorqa kuraka kanapaq, Ricardotaq rihidur kanapaq. Akllanakuypi atispa Víctor Boluarte kuraka tukurqan, Ricardotaq rihidurmi. Víctor Boluarte qarqusqa kaptin 2008, 2009 watakunapi Taripakuq Yachay Wasi mana allinkunata rurasqankunarayku, Ricardo Qusqu llaqtap kurakanmi tukurqan.
Ricardo Valderramapi 2019 Kurunawirus unquyta tarirqaptinmi, rihidur Romi Infantas Sotom Qusqup musuq kurakanmi tukurqan. Ricardotaq wañurqanmi kurunawirusrayku.
Ayllun
Ricardo Valderrama Fernándezqa Carmen Escalante Gutiérrezwanmi kasarakusqa karqan, kuskan kimsa churiyuq karqan.
QGIS
rikchacha|QGISpa riqsinapaq rikch'an QGIS nisqaqa huk yanqhalla, kicha pukyu-qillqa chimpay-patapata hamp'ara tiksimuyuqillqa willay llikacha (GIS) ruwana wakichi kan ima chaymanta tiksimuyupachay willaku ta qhawayta, allichayta, ch'ipachiyta chaymanta t'aqwiyta yanapan.
Wiñarichiy
Gary Shermanqa 2002 watapi qallariypi Quantum GIS nisqap wiñaynintam qallarirqan, chaymantataqmi 2007 watapi Open Source Geospacial Foundation nisqap incubadora nisqa llamk'ayninman tukurqan 1.0 nisqaqa 2009 wata Qhaqmiy killapim lluqsirqan. paña|rikchacha| QGIS-Androidmanta 2014 watapi qhawanapampa hap'i.
Kachariy Wiñaykawsay
"LTR" nisqaqa Unay pachapaq Kacharisqatam qhawachin. Tukuyimayuq t'ikray qillqakamakukuna 2.0 chaymanta qhipa lluqsichiypaq kanku.
22 ñiqin ayamarq'a killapi
22 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (22.11., 22-XI, 22ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 326 kaq (326ñ - wakllanwatapi 327ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 39 p'unchaw kanayuq.
Cam Ranh antanka pampa
240px|thumb|right|Cam Ranh antanka pampa Cam Ranh antanka pampa (witnam simi: Sân bay Cam Ranh) nisqaqa Witnampi, Cam Ranh llaqta ñiqpi, huk antanka pampam.
Marku
Marku (kastilla simipi: Marco) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk llaqtam, Hunin suyupi , Shawsha pruwinsyapi, Marku distritup uma llaqtami.
25 ñiqin ayamarq'a killapi
25 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (25.11., 25-XI, 25ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 329 kaq (329ñ - wakllanwatapi 330ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 36 p'unchaw kanayuq.
Joachim Löw
Joachim Löw ( paqarisqa Schönau llaqtapi -  ) huk 🇩🇪 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi wan pukllaykamachiq qarqan.
Warmi: Daniela; Churinkuna:.
24 ñiqin ayamarq'a killapi
24 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (24.11., 24-XI, 24ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 328 kaq (328ñ - wakllanwatapi 329ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 37 p'unchaw kanayuq.
18 ñiqin ayamarq'a killapi
18 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (18.11., 18-XI, 18ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 322 kaq (322ñ - wakllanwatapi 323ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 43 p'unchaw kanayuq.
27 ñiqin ayamarq'a killapi
27 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (27.11., 27-XI, 27ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 331 kaq (331ñ - wakllanwatapi 332ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 34 p'unchaw kanayuq.
Kañar llaqta
Kañar (kastilla simipi: Cañar) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Kañar markapi, huk llaqtam, Kañar kitip uma llaqtanmi.
Runakuna
Kañar kitillipiqa Kañari Kichwa runakunam tiyanku.
San Miguel kitilli
San Miguel kitilli (kastilla simipi: Parroquia San Miguel) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi. Salcedo kitipi. Uma llaqtanqa San Miguel (icha Salcedo) llaqtam.
Qalasaya kantun (P'utuqsi)
Qalasaya kantun (kastilla simipi: Cantón Calasaya) nisqaqa Buliwya suyupi huk kantunmi, P'utuqsi suyupi, Antonio Quijarro pruwinsyapi, Tumawi munisipyupi. Uma llaqtanqa Qalasaya llaqtam.
Chanka kantun
Chanka kantun (kastilla simipi: Cantón Chanka) nisqaqa huk kantunmi Buliwya mamallaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Pedro Domingo Murillo pruwinsyapi, Miqapaka munisipyupi. Uma llaqtanqa Chanka llaqtam.
Runakuna
Kantunpiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
26 ñiqin ayamarq'a killapi
26 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (26.11., 26-XI, 26ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 330 kaq (330ñ - wakllanwatapi 331ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 35 p'unchaw kanayuq.
San Ramón munisipyu (Mamuriy)
San Ramón (kastilla simipi: San Ramón) nisqaqa iskay ñiqin munisipyu Mamuriy pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa San Ramón llaqtam.
Kantunkuna
Iskay kantunmi kan.
Kantun - Uma llaqta
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
Stephan Lichtsteiner
Stephan Lichtsteiner (* paqarisqa Adligenswil llaqtapi -  ) huk  mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Warmi: ; Churinkuna (?):
China kalistu
China kalistu icha Puka kalistu (Eucalyptus camaldulensis) nisqaqa huk Awstralyapi wiñaq laya kalistu sach'am. Urin Awya Yalaman apamusqam (Arhintina, Brasil, Buliwya, Parawayi, Uruwayi). thumb|left|170px|[[raphikuna]]
Layakuna kaqlla simikunapas
'subsp. camaldulensis'. 'subsp. simulata' Brooker & Kleinig, Field Guide Eucalypts 3: 371 (1994).
Mbarek Bekkay
Mbarek Bekkay sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Berkane llaqtapi -  wañusqa Rabat llaqtapi) huk Maruku mama llaqtapi pulitiku karqan.
Tayta: ; Mama:.
Ruth Shady
Ruth Martha Shady Solís, (* paqarisqa Kallaw llaqtapi, Limaq suyupi; Piruw mama llaqtayuq qillqaq, runakunap kawsayninmanta achkata willaspa qillqarqan.
Tuqti yura rikch'aq ayllu
Tuqti yura rikch'aq ayllu (familia Juglandaceae) nisqaqa huk yurakunap rikch'aq ayllunmi, sach'akunam, 12 rikch'anayuq, 60 rikch'aqniyuq.
Rikch'aqkuna
Kaymi huk tuqti hina yurakuna:
Dong Tac antanka pampa
240px|thumb|right|Dong Tac antanka pampa Dong Tác antanka pampa (witnam simi: Sân bay Đông Tác) nisqaqa Witnampi, Tuy Hoa llaqta ñiqpi, huk antanka pampam.
Arch Linux
rikchacha|Arch linuxpa riqsinapaq rikch'an rikchacha|Arch llinuxpi [[Neofetch pa lluqsisqan]] Arch Linux nisqaqa sapanchasqa wiñasqa, x86-64 tukuypaq Linux rak'iymi, aswan llamp'ukaq nisqap qhipa takyasqa layakunata qunanpaq kallpachakun, huk rolling-release wallpamata qatispa. Ñawpaqmanta churasqa huk pisi sapsi llamk'ana, llamk'achiqpa wakichisqa, munaspa mañasqalla yapanapaq.
James Madison
James Madison, sutiyuq runaqa (* paqarisqa Belle Grove Plantation - Port Conway, (Virginia) llaqtapi - †  wañusqa Montpelier llaqtapi) huk Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq pulitiku runas karqan, 4 kaq umalliqnin (1809 watamanta 1817 watakama), ñawpaq Demokratiku wan Republikanu Partidupi kaq umalliqsi.
Arch Linux
Pacman, huk mayt'u kamachiq Arch Linux kaqpaq sapanchasqa qillqasqa, llamkana mayt'ukuna churanapaq, hurqunapaq chaymanta musuqyachinapaq llamk'achkan.
James Madison
Hatun kamachi Hukllachasqa Amirika Suyukunapi Taytan.
Arch Linux
Arch Linux huk rolling release wallpamata llamk'achin, niyta munan mana "hatun kachariykuna" kanchu tukuy musuq layakuna llamk'anamanta; huk sapa kuti llikacha musuqyachiy tukuy ima munakun qhipa Arch lllamp'ukaq tarinapaq; sapa killa Arch llamk'anamanta lluqsichisqa churana rikch'akuna qullana llikacha nipayakuna kaqmanta kunanchasqa instantáneas kaqlla kanku.
James Madison
Tayta: James Madison Sr Mama: Nelly Conway Madison Warmi: Dolley Todd Churinkuna: John
Alma mater: Princeton Yacha sunturnin (College of New Jersey)
Arch Linux
Arch Linux nisqaqa tukuy ima qillqayuqmi, ayllupi purichisqa wikimanta ruwasqa, ArchWiki sutiyuq.
Pacman
rikchacha|370x370px| Pacmanpa llamk'ayninmanta rikuchina
Antonio José Holguín kitilli
Antonio José Holguín kitilli icha Santa Lusiya kitilli (kastilla simipi: Parroquia Antonio José Holguín / Parroquia Santa Lucía) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk kitillim, Kutupaksi markapi, Salcedo kitipi. Uma llaqtanqa José Holguín (icha Santa Lusiya) llaqtam.
Runakuna
Kitillipiqa Pansaliyu Kichwa runakunam tiyanku.
Lien Khuong antanka pampa
240px|thumb|right|Lien Khuong antanka pampa Lien Khuong antanka pampa (witnam simi: Sân bay Lien Khuong) nisqaqa Witnampi, Da Lat llaqta ñiqpi, huk antanka pampam.
29 ñiqin ayamarq'a killapi
29 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (29.11., 29-XI, 29ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 333 kaq (333ñ - wakllanwatapi 334ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 32 p'unchaw kanayuq.
Mario Götze
Mario Götze ( paqarisqa Memmingen llaqtapi -  ) huk 🇩🇪 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Yalliq antañiqiq
rikchacha|[[IBM Blue Gene/P yalliq antañiqiq "Intrepid" Argonne National Laboratory kaqpi 164.000 ruwaqpa nukliwninkunata purichin normal willaypa chawpin wayra pachawan, 40 rack/gabinetekunapi huñusqa, huk hatun utqaylla 3D torus llikawan tinkisqa. ]] rikchacha| Sapa wata 1 hatun yalliq antañiqiqpa yupay atiynin, [[FLOPS nisqa|FLOPS pi tupusqa]] Yalliq, yalliyuq, yallin icha kuraq antañiqiq nisqaqa hanaq-pata llamk'anayuq antañiqiqm, tukuypaq llamk'anapaq antañiqiqwan tupachisqa. Huk hatun antañiqiqp ruwayninqa sapa kuti tupusqam, sapa sigundapi (FLOPS) hunu kamachiykunapi (MIPS) rantipi. 2017 watamanta pacha, kanmi hatun antañiqiqkuna mayqinkunachus 1017 -manta achkayuqnin ruwayta atinku FLOPS (pachak qapahunu FLOPS, 100 petaFLOPS utaq 100 PFLOPS nisqa). Tupanachiypaqqa, huk hamp'ara antañiqiq ruwayniyuqmi pachakkuna gigaFLOPS (1011) chunka teraFLOPS (1013) nisqakama. 2017 watapi noviembre killamanta pacha, tukuy tiksimuyuntinpi aswan utqaylla 500 hatun antañiqiqkuna Linux pi llamk'ana llamkanakunapi llamk'achkanku. Hukllachasqa Amirika Suyu, Iwrupa Huñu, Taywan, Hinun, Chunwa suyukunapipas aswan investigacionkunatan ruwashanku, aswan usqhaylla, aswan kallpayuq, allwiyakamapi aswan allin exascale nisqa yalliq antañiqiqkunata ruwanankupaq.
Chay TOP500 sinru
rikchacha| Tiksimuyuntinpi 20 hatun hatun antañiqiqkuna (junio 2014) 1993 watamanta pacha, aswan utqaylla hatun antañiqiqkuna TOP500 sinru kaqpi churasqa kanku LINPACK benchmark ruwasqankuman hina. Listaqa manam mana chiqnikuqchu icha chiqap kaqtachu nin, ichataq ancha riqsisqa kunan definicionmi "aswan utqaylla" yalliq antañiqiqmanta mayk'aqllapas.
Alben W. Barkley
thumb|Alben W. Barkley HASpa 35 kaq umalliq rantinnin, 1949 watapi. right|200px| Alben W. Barkleypa [[silq'uynin.]] Alben William Barkley sutiyuq runaqa ( paqarisqa Graves County llaqtapi - wañusqa Lexington llaqtapi), huk 🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna taripay amachaq wan pulitiku runam.
Alma mater: Emory Yachay Sunturnin.
28 ñiqin ayamarq'a killapi
28 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (28.11., 28-XI, 28ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 332 kaq (332ñ - wakllanwatapi 333ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 33 p'unchaw kanayuq.
James Monroe
right|275px|Monroe munumintu - Virginia
Tayta: Spence Monroe (1719-1774) Mama: Vannesa Jones Monroe Warmi: Elizabeth Kortright Churinkuna: Eliza (1786–1835), James (1799–1801), wan Maria Hester (1803–1850).
Tanta distritu
Tanta distritu (kastilla simipi: Distrito de Tanta) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Manuel A. Odría Umalliqmi.
Dwayne Johnson
Dwayne Douglas Johnson sutiyuq runaqa, icha The Rock (* paqarisqa Hayward llaqtapi  - ) huk  🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq Kurku kallpanchaq  wan kuyu walltaypipas aranway pukllaqmi karqan.
Taytan: Rocky Johnson; Maman: Ata. Warmikuna: Dany García (1997-2007) / Lauren Hashian (2019 watamanta). Churinkuna: 3.
Kapiqantu
Kapiqantu (Dianthus caryophyllus) nisqaqa huk quram, rikch'aq klawilmi, runap ancha chaninchasqa achala waytam.
Jonathan Motzfeldt
Jonathan Motzfeldt sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Qassimiut llaqtapi -  wañusqa ) huk Kalalit Nunat mama llaqtapi pulitiku karqan.
Upuqu kantun
Upuqu kantun (kastilla simipi: Cantón Opoco) nisqaqa Buliwya suyupi huk kantunmi, P'utuqsi suyupi, Antonio Quijarro pruwinsyapi, Tumawi munisipyupi. Uma llaqtanqa Upuqu llaqtam.
Hatun charapa
Hatun charapa (Podocnemis expansa) nisqaqa suchuq uywam, charapam, yura mikhuq. Amarumayu sach'a-sach'a suyupi mayukunapi kawsan. thumb|left|170px|Hatun charapa, Brehm
30 ñiqin ayamarq'a killapi
30 ñiqin ayamarq'a killapi p'unchawqa (30.11., 30-XI, 30ñ nuwimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 334 kaq (334ñ - wakllanwatapi 335ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 31 p'unchaw kanayuq.
3 ñiqin qhapaq raymi killapi
3 ñiqin qhapaq raymi killapi p'unchawqa (03.12., 3-XII, 3ñ disimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 337 kaq (337ñ - wakllanwatapi 338ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 28 p'unchaw kanayuq.
Xherdan Shaqiri
Xherdan Shaqiri (* paqarisqa Gjilan llaqtapi -  ) huk  mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Warmi: ; Churinkuna (?):
Kawiña
Kawiña icha Kawineño (Cavineño, Caviña) nisqaqa lliw kawiña simita rimaq runakunam, Uralan Awya Yalapi, Amarumayu sach'a-sach'a suyupi, Buliwyapi, Beni suyupi, Vaca Díez pruwinsyapi, José Ballivián pruwinsyapi, Pando suyupipas, Mayutata pruwinsyapi, Manuripi pruwinsyapi, tiyaq.
Rimay
Kawineño runakunaqa kawiña simitam rimanku.
Huk sutikuna (qhichwa simi - kawineño simi)
2 ñiqin qhapaq raymi killapi
2 ñiqin qhapaq raymi killapi p'unchawqa (02.12., 2-XII, 2ñ disimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 336 kaq (336ñ - wakllanwatapi 337ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 29 p'unchaw kanayuq.
Klawil yura rikch'aq ayllu
Klawil yura rikch'aq ayllu (familia Caryophyllaceae) nisqaqa huk yurakunap rikch'aq ayllunmi, qurakunam, 88 rikch'anayuq, 2000-chá rikch'aqniyuq.
Rikch'aqkuna
Kaymi huk klawil hina yurakuna:
Debbie Harry
thumb|270px|Debbie Harry Deborah Ann Harry sutiyuq warmiqa, icha Debbie Harry (* paqarisqa Miami llaqtapi - ) huk 🇺🇸 Hukllachasqa Amirika Suyukuna  mama llaqtayuq takichaq, takiqmi, tusuqmi, aranway pukllaqpas.
1 ñiqin qhapaq raymi killapi
1 ñiqin qhapaq raymi killapi p'unchawqa (01.12., 1-XII, 1ñ disimripi) Griguryanu kalindaryupi watap 335 kaq (335ñ - wakllanwatapi 336ñ) p'unchawninmi - watap puchukayninkama 30 p'unchaw kanayuq.
Puerto Siles munisipyu
Puerto Siles (kastilla simipi: Puerto Siles) nisqaqa kimsa ñiqin munisipyu Mamuriy pruwinsyapi, Beni suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Puerto Siles llaqtam.
Kantunkuna
Kimsa kantunmi kan.
Kantun - Uma llaqta
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
Tawripampa distritu
Tawripampa distritu (kastilla simipi: Distrito de Tauripampa) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Lima suyupi, Yawyu pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa 1825 watapi.