cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ayrampuni distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Mysłowice
thumb|right|290px| Mysłowice (Pulunya) Mysłowice nisqaqa Pulunya mama llaqtapi huk llaqtam. 65,57 km²
Mysłowice llaqtapiqa 75.028 runakunam kawsachkanku (2014).
Kuraka: Edward Lasok
Augusto León Barandiarán
Augusto León Barandiarán (*  paqarisqa Lampalliqi suyu llaqtapi - ) Piruw mama llaqtap qillqaq.
Tayta: Augusto F. León Paredes ; Mama: Margarita Barandiarán
Pinzón wat'a
thumb|right|290px|Tiyay: [[Pinzón wat'aqa, Yawatisuyupi]] Pinzón wat'a (kastilla simipi: Isla Pinzón, inlish simipi Pinzón icha Duncan) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Yawatisuyupi, huk taram, Pasiphiku mama quchapi.
Pinocchio (kuyuchisqa siq'isqa)
Pinocchio (kastilla simipi: Pinocho) nisqaqa 1940 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Ben Sharpsteen, Hamilton Luskemi. Disney ruruchinapaqmi rurasqa.
Kanata
paña|rikchacha|250x250px rikchacha Kanata nisqaqa (inlish simipi, pharansis simipi Canada) Awiya Yala chinchayninpi mama llaqta. Uma llaqta: Ottawa.
Wiñay kawsay
Kamasqa Hukllachasqa Qhapaq Suyumanta 1 ñiqin anta situwa killapi
Maya rimaykuna
Maya rimaykuna nisqaqa huk Awya Yala rimaykunap ayllunmi, Chawpi Awya Yalapi.
Kaymi huk Maya rimaykuna:
Kurwa munisipyu
Kurwa munisipyu (kastilla simipi: Municipio de Curva) nisqaqa iskay ñiqin munisipyu Bautista Saavedra pruwinsyapi, Chuqiyapu suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Kurwa llaqtam (523 runa, 2001 watapi).
Kantunkuna
Pusaq kantunmi kan.
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta Qhichwa, Aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa qhichwa, kastilla, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Alessandro Costacurta
Alessandro Costacurta sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Jerago con Orago llaqtapi -  ) huk 🇮🇹 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Taytan:. Warmi: Martina Colombari. Churi: Achille.
Suñaykuna
Nota: en negrita competición vigente. Actualizado a fin de carrera deportiva.
Basel
Baselpiqa 166 095 runakunam kawsachkanku (2005).
K'ita p'akincha
K'ita p'akincha (Papaver argemone) nisqaqa huk quram, puka tuktuyuq p'akincham, hampi yuram.
Sinru qillqa:Llaqtakuna (Mishiku)
Kaypi p'anqapiqa Mishikupi hatun llaqtakuna rikunki.
Sullana distritu
thumb|right| Sullana pruwinsya, Piwra suyu Sullana distritu (kastilla simipi: Distrito de Sullana) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Piwra suyupi, Sullana pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Agustín Gamarra Umalliq.
Allpa saywachi
Hallka k'iti kanchar: 488,01 km2
Uma llaqtanqa Sullana llaqtam (60 msnm).
Tarnowskie Góry
thumb|right|290px| Tarnowskie Góry (Pulunya) Tarnowskie Góry (Alimanya simipi: Tarnowitz) nisqaqa Pulunya mama llaqtapi huk llaqtam. 83,47 km²
870 watakuna
870 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 870 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 879 watapi puchukarqan.
Tarnowskie Góry
Tarnowskie Góry llaqtapiqa 60.984 runakunam kawsachkanku (2014).
Sullana distritu
Runakuna
149 261 runakuna
870 watakuna
88 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 871 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 880 watapi puchukarqan.
Tarnowskie Góry
Kamasqa 1526 watapi.
Kuraka: Arkadiusz Czech
880 watakuna
880 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 880 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 889 watapi puchukarqan.
89 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 881 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 890 watapi puchukarqan.
San Fernando de Apure
San Fernando de Apure (kastilla simipi: San Fernando de Apure) nisqaqa Winisuylapi huk hatun llaqtam. Apure suyu wan San Fernando munisipyu uma llaqtapmi. 5 982 km²
Wiñay kawsay
Kamasqa.
2000 watakuna
2000 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 2000 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 2009 watapi puchukarqan.
201 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 2001 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 2010 watapi puchukanqa.
2010 watakuna
2010 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 2010 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 2019 watapi puchukanqa.
Rakha
thumb|Rakha Rakha (Latin simipi: vagina, grigu simipi: κόλπoς [kólpos]) nisqaqa warmip yumanapaq kurku yawrinmi. Warmiqa china uywakunapas rakhayuqmi.
2010 watakuna
202 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 2011 watapi qallarinqa. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 2020 watapi puchukanqa.
Riberalta
Riberalta nisqaqa Buliwya mama llaqtapi, Beni suyupi, Vaca Díez pruwinsyapi, huk llaqtam.
Kędzierzyn-Koźle
thumb|right|290px| Kędzierzyn-Koźle (Pulunya) Kędzierzyn-Koźle nisqaqa Pulunya mama llaqtapi huk llaqtam. 123,42 km²
Voluntari
ñkojdjepjskñijsd´pojep0uwew'DÑOFRNÑLRVIJWDRIKPIWRE9638++9R8+87+E7LD´WEOC22.76RTH7{B 648/TDRTRTD35FDDRPLFDDHD.34968/78T7+RDT}´P´RLK35847RDPLDF´L5410621542FD+9B.3B1G469RTG8368GFB74DRBT6RY ´ 3RH64TBsopb368bn967rn86y7h96/}{-rt'45635+7nghn ghnffg+dr8bf+}ñrb54gb6rb74t87b689fd8df87b87b9hb6b69rt6b9rtb7rt7brdt7h+br87ñlbv órd´}5fg-ñlkbvo5b 538lokokpolpotfgp'.
Tabaconas distritu
Tabaconas distritu (kastilla simipi: Distrito de Tabaconas) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Kashamarka suyupi, San Ignacio pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Tabaconas llaqtam.
Jacques Charles
thumb|right|200px|Jacques Charles Lithographie de Julien Léopold Boilly (1820). thumb|right|200px|Globo aerostatico de Jacques Charles wan Marie-Noel Robert Jacques Alexandre César Charles sutipaq runaqa (* paqarisqa Loiret llaqtapi (Orléanais)  - †  wañusqa París llaqtapi) huk Ransiya mama llaqtayuq wallpariqsi, Yupay yachay, Pachaykamay wan chaqllisinchi yachaqsi karqan. 1787 Charles Wapsikuna Kamachikunapas.
Kędzierzyn-Koźle
Kędzierzyn-Koźle llaqtapiqa 63.012 runakunam kawsachkanku (2014).
Kuraka: Sabina Nowosielska
Jacques Charles
Warminqa Julie Bouchaud des Hérettes sutiyuqmi karqan.
1793 Académie des Sciences nisqapi yachaqayninkunatam tukurqan.
Kunturiri distritu
Kunturiri distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Conduriri) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Qullaw pruwinsyapi, Punu suyupi. Uma llaqtanqa Kunturiri llaqtam.
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
Mullipampa (Antapampa)
Mullipampa (kastilla simipi: Mollebamba) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk llaqtam Apurimaq suyupi, Antapampa pruwinsyapi. Juan Espinoza Medrano distritup uma llaqtanmi.
Kunturiri distritu
Simikuna
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Inlish pinkuyllu
Inlish pinkuyllu;
890 watakuna
890 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 890 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 899 watapi puchukarqan.
Juan Carlos Onganía
1966 watamanta pacha umalliq kachkaptin, 1970 p'unchawpi awqaq pusaqkuna umallinamanta qarqurqan.
Taytan: Carlos Luis Onganía; Maman: Sara Rosa Carballo. Warmi: María Emilia Green Urien (1915-1990). Churinkuna:
Kitu Kara
Kitu Kara icha Kitukara nisqakunaqa huk Ikwadur llaqtapi, Pichincha markapi, tiyaq Kichwa runa llaqtam, Kichwa simita rimaq.
Juan Carlos Onganía
Yachaywasi:. Secundaria: Colegio
Bartolomé Esteban Murillo
Tayta: Gaspar Esteban, Mama: María Pérez Murillo.
Warmi: Beatriz Cabrera. Wawakuna: María
200px|right|Murillo Istatua (Madrid)
thumb|200px|right|Wayna runa
Killaqullu pruwinsya
Killaqullu pruwinsya, Qhillaqullu pruwinsya, Khillaqullu pruwinsya icha Qillaqullu pruwinsya (kastilla simi: Provincia de Quillacollo ) nisqaqa Buliwya suyupi, Quchapampa suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Killaqullu llaqtam.
Pulitika Rakiy
Pichqa munisipyunmi kan.
Runakuna
Pruwinsyapiqa aswanta Qhichwa runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Killaqullu pruwinsyapiqa kastilla, qhichwa, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Raymikuna
Sapa wata Killaqullupi hatun raymim, Urqupiñamanta Llump'aq Mariya (Wirjin Maria Urqupiña) nisqa. 15 ñiqin chakra yapuy killapi phistasqam.
Iskala
Iskala (kastilla simimanta: escala) nisqaqa siwk k'aspipi qillqasqa yupaykunam, tupunapaq.
Wolf wat'a
Wolf wat'a (kastilla simipi: Isla Wolf, inlish simipi Wolf Island icha Wenman) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Yawatisuyupi, huk wat'am, Pasiphiku mama quchapi.
Atipay kantun
Atipay kantun icha Villa Victoria kantun (kastilla simipi: Cantón Villa Victoria) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Quchapampa suyupi, Bolívar pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Atipay llaqtam (Villa Victoria).
Marakay
Marakay (kastilla simipi: Maracay) nisqaqa Winisuylapi huk hatun llaqtam. Aragua suyu wan Girardot munisipyu uma llaqtapmi. 311,52 km² 10° 15' 6? N 67° 36' 5? O
Wiñay kawsay
Kamasqa.
Óscar Catacora
rikchacha|Óscar Catacora - 2021 Óscar Quispe Catacora sutiyuq runaqa ( paqarisqa Axura distritu llaqtapi - paqarisqa Kunturiri distritu llaqtapi) huk Piruw mama llaqtayuq kuyu walltay pusaq runam.
Q'uruta
300px|thumb|Runap [[ullun. 1: Q'urutakuna.]] 300px|thumb|Q'urutakuna, [[q'uruta ch'uspapi.]] Q'uruta. runtu, luntu nisqapas; (Latin simipi: testiculum, grigu simipi: Όρχεις [órxeis]) nisqaqa qharip yuma ruranapaq kurku yawrinmi. Runaqa urqu uywakunapas iskaymi ch'uspanpi q'urutayuq.
Q'urutakunapiqa yumam yurin. Qaripa hukllaylla q'urutan kaptin, niyan; chulla runtu; uywapata ruqusa kaptin:'kurayasa'.
1990 watakuna
1990 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1990 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 1999 watapi puchukarqan.
Qarañawi munisipyu
Runakuna
Pruwinsyapiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
1990 watakuna
200 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1991 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 2000 watapi puchukarqan.
Qarañawi munisipyu
Simikuna
Pruwinsyapiqa kastilla, aymara, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Lausanne
thumb|Lausanne thumb|Lausanne (c.1900)
Lausanne llaqtaqa Suysa mama llaqtapi huk hatun llaqtam, Vaud suyup uma llaqtanmi.
900 watakuna
900 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 900 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 909 watapi puchukarqan.
91 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 901 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 910 watapi puchukarqan.
Unquchiq
Unquchiq icha Unquy muhu nisqakunaqa unquyta paqarichiq kawsaqkunam.
Unquchiqkunaqa kay kawsaq tantachisqap rikch'aqninkunam:
Apulliq
Apulliq nisqaqa (kastilla simipi: congresista, diputado, diputaw, kunrisista icha parlamintaryu nisqapas) rimana huñunakuypa (parlamento nisqap) wankurisqan kawpaq runam.
X
X, x nisqaqa latin siq'i llumpapi iskay chunka tawayuq kaq sanampam. Qhichwa simipiqa huk rimaykunamanta simikunallapim.
Pillku Mayu distritu
Pilku Mayu distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Pilcomayo) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Hunin suyupi, Wankayu pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Pilku Mayu llaqtam.
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Z
Z, z nisqaqa latin siq'i llumpapi iskay chunka suqtayuq kaq sanampam. Qhichwa simipiqa huk rimaykunamanta simikunallapim.
Sit'i pachahina
thumb|[[Plutun (puriq quyllur: 1930-2006) nisqaqa intimanta iskay karu kaq tuna puriq quyllurmi inti llikapi.]] Tuna puriq quyllur icha Tuna planita (inlish simimanta: dwarf planet, kastilla simipi: planeta enano) intita (icha huk quyllurta) muyupayaq hawa pacha pachankam. Hanaq pachata qhawapayaspanchikqa, tuna planitakunata quyllurpura kaptin pichqa quyllur hinata rikunchik.
Tuna puriq quyllurkuna
Inti llikapiqa pichqa tuna planitakunam (intimanta karu kayninkukamam sinruchasqa):
Narendra Modi
270px|thumb|right|Narendra Modi (2015) right|230px| Narendra Modi sign Narendra Damodardas Modi  sutiyuq runaqa (* paqarisqa Vadnagar llaqtapi -  ), huk 🇮🇳 mama llaqtayuq musiku wan pulitiku qarqan.
Taytan: Damodardas Mulchand Modi (1915 – 1989), Maman: Hiraben Modi (1920) Warmi: Jashodaben Churinkuna:
Christian Panucci
Christian Panucci sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Savona llaqtapi -  ) huk 🇮🇹 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Narendra Modi
Indya mama llaqtayuq Uma kamayuq 26 ñiqin aymuray killapi 2014 watamanta.
Christian Panucci
Taytan:. Warmi: Isabel Luiz. Churi: 1.
Paolo Rossi
Paolo Rossi sutiyuq runaqa, icha Pablito (* paqarisqa Santa Lucía, Prato llaqtapi -  wañusqa Milano llaqtapi), huk 🇮🇹 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
thumb|180px|right| Paolo Rossi (Juventus)
Warmi: Federica, Churinkuna: Sofia Elena, Maria Vittoria wan Alessandro.
Minneapolis (Minnesota)
Minneapolis  nisqa llaqtaqa, Seattle suyup, Hukllachasqa Amirika Suyukunapi huk hatun llaqtam. Minneapolis llaqtapiqa 390.131 runakuna (2009) tiyachkan.
Sinqa
300px|rikchacha|Runap sinqan. Sinqa nisqaqa mutkinapaq umapi kurku yawrim. Runaqa uywakunapas ch'ullam sinqayuq.
Sinqawanqa samanchik, mutkinchik.
Camporredondo distritu
Camporredondo distritu (kastilla simipi: Distrito de Camporredondo) nisqaqa huk distritum Piruw mama llaqtapi, Luya pruwinsyapi, Amarumayu suyupi. Uma llaqtanqa Camporredondo llaqtam.
Sukumpiyu marka
Sukumpiyu marka nisqaqa huk markam Ikwadur mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Musuq Loja llaqtam.
Seán T. O'Kelly
Seán T. O'Kelly, Seán Tomás Ó Ceallaigh sutiyuq runaqa (* 25 ñiqin chakra yapuy killapi 1882 paqarisqa Dublin llaqtapi - † 23 ñiqin ayamarq'a killapi 1966 wañusqa Dublin llaqtapi). Ilanda mama llaqtap pulitiku qarqan.
Sukumpiyu marka
Pulitika rakiy
Qanchis kitinmi kan.
Seán T. O'Kelly
1945 watamanta 1959 watakama ñawpaq kuti Ilandapa Umalliqnin karqan.
Sukumpiyu marka
Runakuna
Sukumpiyu markapiqa Napurunakunam tiyanku. Paykunaqa kay kitillikunapi kawsanku:
Tucupita
Tucupita (kastilla simipi: Tucupita) nisqaqa Winisuylapi huk hatun llaqtam. Delta Amacuro suyu wan Tucupita munisipyu uma llaqtapmi. ? km² 09° 03' 33 N  62° 04' 05 O
Pukina distritu
Pukina distritu (kastilla simipi: Distrito de Puquina) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, General Sánchez Cerro pruwinsyapi, Muqiwa suyupi. Uma llaqtanqa Pukina llaqtam.
Tucupita
Wiñay kawsay
Kamasqa 1848 watapi.
Seán T. O'Kelly
1939 watamanta 1945 watakama Musiku ministru.
Phaqut
right|thumb|200px| Phaqut nisqaqa Qiru phukuna waqachinam.
Seán T. O'Kelly
Tayta: ; Mama:. Ñawpaq warmi: Mary Kate Ryan (1918-1934) Phyllis Ryan (1936-1966) Wawakuna:
Yachaywasi: Richmond Street Irish Christian Brothers School.
Pukina distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Máncora distritu
thumb|right| Talara pruwinsya, Piwra suyu Máncora distritu (kastilla simipi: Distrito de Máncora) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Piwra suyupi, Sullana pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Augusto Leguía Umalliq.
Allpa saywachi
Hallka k'iti kanchar: 100,19 km2
Uma llaqtanqa Máncora llaqtam (3 msnm).
Runakuna
8 570 runakuna
New Hampshire suyu
New Hampshire nisqaqa Hukllachasqa Amirika Suyukunapi huk suyum. Uma llaqtanqa Concord llaqtam.
Maya hawaykawsay
paña|rikchacha|300px|[[Bonampak.]]paña|rikchacha|300px|Maya hawaykawsay nisqap suyu kasqan. Maya hawaykawsay nisqaqa ñawpa pacha Chawpi Awya Yalapi maya rimaykunata rimaq runa llaqtakunap ancha kururasqa hawaykawsaymi karqan.
Yukatan yaqa wat'api chunka tawayuq kaq pachakwat'api Maya runakunap hawaykawsaynin ismurqaptinpas, kunan Watimalapi K'iché, Kaqchikel, Tsutuhil runa llaqtakunas sisakuspa qhapayarqan. Chay llaqtakunaqa chunka pichqayuq wat'api ispañul kunkistadurkunap atisqan karqan.
Uma
thumb|right|Runap uman. Uma (Latin simipi: caput) nisqaqa runap uywakunappas kurkunpa hanaqnin kurku yawrinmi.
Umapiqa simim, ñawikuna, rinrikuna sinqapas.
Umap ukhunpiqa ñutqum, uma tullup amachasqan.
Yarwiquya kantun
Yarwikuya kantun (kastilla simipi: Cantón Yarbicoya) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Quchapampa suyupi, Bolívar pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Yarwikuya llaqtam.
F
F, f nisqaqa latin siq'i llumpapi suqta kaq sanampam. Qhichwa simipiqa huk rimaykunamanta simikunallapim.
Saruma kiti
thumb|right|290px|Saywitu Saruma kiti (kastilla simipi: Cantón Zaruma) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Kuri markapi, huk kitim. Uma llaqtanqa Saruma llaqtam.
1980 watakuna
1980 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1980 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 1989 watapi puchukarqan.
Putina distritu
Putina distritu (kastilla simipi: Distrito de Putina) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Punu suyupi, Putina pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Putina llaqtam.
Runakuna
20 792 runakuna
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
1980 watakuna
199 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1981 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 1990 watapi puchukarqan.
930 watakuna
930 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 930 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 939 watapi puchukarqan.
94 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 931 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 940 watapi puchukarqan.
Żory
thumb|right|290px| Żory (Pulunya) Żory (Alimanya simipi: Sohrau ) nisqaqa Pulunya mama llaqtapi huk llaqtam. 64,64 km²
2 ñiqin pachakwata kñ
2 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 200 kñ watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 101 kñ watapi puchukarqan.
Żory
Kamasqa 1272 watapi.
Kuraka: Waldemar Socha.
San Bernardino distritu
San Bernardino distritu (kastilla simipi: Distrito de San Bernardino) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Kashamarka suyupi, San Pablo pruwinsyapi. Uma llaqtanqa San Bernardino llaqtam.
3 ñiqin pachakwata kñ
3 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 300 kñ watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 201 kñ watapi puchukarqan.
Kuntraphaqut
Kuntraphaqut; Qiru phukuna waqachina
P'akincha
P'akincha icha Amapula (genus Papaver) nisqakunaqa huk qura rikch'anam, qurakunam.
Rikch'aqkuna
Kaymi huk rikch'aqninkuna:
J
J, j nisqaqa latin siq'i llumpapi chunka kaq sanampam. Qhichwa simipiqa Buliwya mama llaqtallapitaqmi qillqanku, h sanampapaq:
1 ñiqin pachakwata kñ
1 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 100 kñ watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 1 kñ watapi puchukarqan.
Kuopio
right|thumb|200px|Katidral (Kuopio), 2017, [[Finlandya]] Kuopio llaqtaqa Phinsuyu mama llaqtapi huk hatun llaqtam.
Kuopiopiqa 121 557 runakunam kawsachkanku (2022).
Mask'ay kuyuchina
Mask'ay kuyuchina nisqaqa huk llamp'ukaq llikacham, web mask'aykunata ruwanapaq ch'antasqa. Paykunaqa World Wide Web kaqpi huk sistimatiku kaqpi mask'anku huk willakuy web mask'ana tapuypi willasqa partikular willayta.
Mask'ana ruwasqakuna tukuypaq huk chiru ruwasqakunapi rikuchikunku, sapa kuti maskanapaq ruwasqa p'anqakuna (Inlish simipi: search engine results pages) nispa sutichasqa. Mayk'aq huk llamk'achiq huk tapuyta maskanaman yaykuchin, llamk'anaqa web p'anqakunap urquyninta qhawan, llamk'aqpa tapuyninwan tupaqkunata tarinanpaq. Chaymanta ruwasqakuna yachasqa kaqmanhina rankikunku chaymanta ruwaqman rikuchikunku. Willakuyqa web p'anqakunaman, siq'ikunaman, widiyukunaman, yachamanta qillqa, qillqakunaman, mask'ana qillqakunaman, waq laya willañiqikunaman t'inkikuna chaqrusqa kanman. Wakin mask'anakunapis willakuypa waqaychanankunapi utaq kichasqa directoriokunapi tarikuq willakuykunatam hurqunku. Mana web kamachikuna hinachu chaymanta rima markatur sitiyukuna hina, mayqinkunachus runa allichaqkunawan waqaychasqa kanku, maskanakuna chiqa pacha willayta waqaychankutaq huk allquritmu web watiqaq kaqpi purichispa. Ima intirnitpi ruwasqa willakuypis mana web mask'anawan urqusqa chaymanta mask'ay atikuq, ukhu web katikuriya kaqman urmaykun.
Asuykuy/Qhawariy
Huk mask'ay kuyuchinaqa kay ruwaykunata yaqa chiqa pachapi waqaychan:
910 watakuna
910 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 910 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 919 watapi puchukarqan.
Tampupata pruwinsya
Tampupata pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Tambopata) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, Mayutata suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Puerto Maldonado llaqtam.
910 watakuna
92 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 911 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 920 watapi puchukarqan.
Tampupata pruwinsya
Pulitika rakiy
Tampupata pruwinsyapiqa tawa distritum.
Luis La Fuente
Warmi: Maritza Rodríguez.
Tampupata pruwinsya
Runakuna
Tampupata pruwinsyapiqa Amarakaeri, Amawaka, Napuruna, Shipibo-Conibo runakunam kawsanku.
Luis León Herrera
thumb|right|190px|Luis León Herrera (1925-2010) Luis León Herrera (* paqarisqa Lampalliqi suyu llaqtapi -  Lima) Piruw mama llaqtap qillqaq.
Tayta: Augusto León Barandiarán; Mama: Leonor Herrera. Warmi: María Victoria Dueñas Estrada. Churi: Ricardo, María Victoria y Luis Augusto. Alma mater: Mama Llaqtap San Markus Kuraq Yachay Sunturnin.
1136
1136 wataqa Hulyanu kalindaryukama quyllurchawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Billie Eilish
Billie Eilish sutiyuq warmiqa, (* paqarisqa Los Angelespi) huk aranway pukllaqsi, takiqsi, Hukllachasqa Amirika Suyukunayuq.
Coro (Winisuyla)
Coro (kastilla simipi: Santa Ana de Coro) nisqaqa Winisuylapi huk hatun llaqtam. Falcón suyu wan Miranda munisipyu uma llaqtapmi. ? km² 11° 24' 33 N  69° 41' 02 O
0 watakuna
0 watakuna nisqa isqunnintin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 9 watapi puchukarqan.
Lagos
Lagos nisqaqa Niqirya mama llaqtap uma llaqtanmi, 999,6 km²-niyuq.
Lagos llaqtapiqa 7 937 932 runakunam kawsachkanku (2006).
Kamasqa 1472 watapi.
Kamachiq: Babatunde Fashola (ACN).
0 watakuna
1 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 10 watapi puchukarqan.
Jilawi distritu
Jilawi nisqa huk aymara rimam, wiñay.
5 ñiqin pachakwata kñ
5 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 500 kñ watapi qallarirqan. 401 kñ watapi puchukarqan.
4 ñiqin pachakwata kñ
4 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 400 kñ watapi qallarirqan. 301 kñ watapi puchukarqan.
Wara
thumb|Wara, [[chumpiwan.]] Wara nisqaqa chankantinpaq p'achallinam, iskay chaki p'achayuq.
Coro (Winisuyla)
Wiñay kawsay
Kamasqa.
Jilawi distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Los Organos distritu
thumb|right| Talara pruwinsya, Piwra suyu Los Organos distritu (kastilla simipi: Distrito de Los Organos) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Piwra suyupi, Sullana pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Fernando Belaúnde Umalliq.
Allpa saywachi
Hallka k'iti kanchar: 165,01 km2
Uma llaqtanqa Los Organos llaqtam (3 msnm).
Runakuna
9 104 runakuna
Júlio César Soares Espíndola
thumb|right|250px|Júlio César Soares Júlio César Soares Espíndola sutiyuq runaqa, icha Júlio César ( paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi - ) huk  🇧🇷 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Yohan Blake
rikchacha|paña|280px|Yohan Blake Yohan Blake sutiyuq runaqa, (* paqarisqa Saint James llaqtapi - ), huk 🇯🇲 mama llaptap kallpanay, huk karu kaq purinakunapim (100 m, 200 m,  4x100m).
Taytan: Yohan Blake, Maman:.
Yachay wasi: St. Jago High School.
Natawila
Natawila icha Natabuela nisqakunaqa huk Ikwadur llaqtapi, Impapura markapi, Antonio Ante kitipi, Ibarra kitipipas, tiyaq Kichwa runa llaqtam, Kichwa simita rimaq, 17 llaqtapi kawsaq.
Selena Gomez
Selena Gomez sutiyuq warmiqa, (* paqarisqa Dallaspi) huk aranway pukllaqsi, takiqsi, Hukllachasqa Amirika Suyukunayuq.
1137
1137 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Moxos pruwinsya
Moxos pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Moxos) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi, Beni suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa San Ignacio de Moxos llaqtam.
Pulitika Rakiy
Huk munisipyunmi kan: San Ignacio munisipyu.
Kimsa kantunmi kan:
Runakuna
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Moxos pruwinsyapiqa (San Ignacio munisipyupi) kastilla simitam lliwmanta astawan rimanku.
Andrés Bello Yachay Suntur
Andrés Bello Yachay Suntur (kastilla simipi: Universidad Andrés Bello) nisqaqa Chili mama llaqtapi huk yachay sunturmi.
Kri simi
Kri icha Kriy (ᐃᔨᔫ ᐊᔨᒧᐎᓐ - Nēhiyawēwin, Nīhithawīwin, Nēhinawēwin) simiqa Kanadapi kawsaq 117.000 Kri runakunap rimayninmi.
Andalién
Andalién nisqaqa (kastilla simipi: río Andalién) Chili mama llaqtapi huk mayum, Biyubiyu suyupim. Andalién nisqaqa Chilipi huk 130 km suni mayum.
950 watakuna
950 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 950 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 959 watapi puchukarqan.
96 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 951 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 960 watapi puchukarqan.
6 ñiqin pachakwata kñ
6 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 600 kñ watapi qallarirqan. 501 kñ watapi puchukarqan.
Mary McAleese
Mary Robinson, Mary Patricia Leneghan (Ilanda simi: Máire Pádraigín Ní Lionnacháin) sutiyuq warmiqa (* 27 ñiqin inti raymi  killapi 1951 paqarisqa Belfast llaqtapi - ), huk 🇮🇪 mama llaqtap taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
1997 watamanta 2011 watakama ñawpaq kuti Ilandapa Umalliqnin karqan.
Tayta:  ; Mama:. Ñawpaq qusan: Martin McAleese (1976–) Churinkuna: 3
Yachaywasi: Richmond Street Irish Christian Brothers School.
Wayaramirin
thumbnail|250px|Wayaramirin, [[Mamuriy mayu, Suárez wat'awan]] Wayaramirin (kastilla simipi: Guayaramerín) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi, Vaca Díez pruwinsyapi, Beni suyupi, huk llaqtam, Wayaramirin munisipyup uma llaqtanmi, Mamuriy mayup lluq'i patanpi tiyaq.
Taraqu munisipyu
Taraqu munisipyu (aymara simipi: Taraqu jisk'a t'aqa suyu; kastilla simipi: Municipio Taraco) nisqaqa qanchis ñiqin munisipyu Buliwya mama llaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Inkawi pruwinsyapi, Taraqu yaqa wat'api. Uma llaqtanqa Taraqu llaqtam.
Kantunkuna
Iskay kantunmi kan:
Sicuya wat'aqa Taraqu munisipyu ukhupim.
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta aymara runakunam tiyanku.
I
I, i nisqaqa latin siq'i llumpapi isqun kaq sanampam. Qhichwa simipitaq tawa kaq sanampam, hanllalli kunkapaqmi.
Marchena wat'a
thumb|right|290px|Tiyay: [[Marchena wat'aqa, Yawatisuyupi]] Marchena wat'a (kastilla simipi: Isla Marchena, inlish simipi: Marchena icha Bindloe) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Yawatisuyupi, huk taram, Pasiphiku mama quchapi.
Taraqu munisipyu
Runakuna
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
940 watakuna
95 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 941 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 950 watapi puchukarqan.
Ñ
Ñ, ñ nisqaqa huk ispaña simimanta hamuq waki sanampam. Qhichwa simipitaq chunka kaq sanampam, kunkawaki kunkapaqmi.
Lobitos distritu
thumb|right| Talara pruwinsya, Piwra suyu Lobitos distritu (kastilla simipi: Distrito de Lobitos) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Piwra suyupi, Talara pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Manuel A. Odría Umalliq.
Allpa saywachi
Uma llaqtanqa Lobitos llaqtam (28 msnm).
Runakuna
978 runakuna
L
L, l nisqaqa latin siq'i llumpapi chunka iskayniyuq kaq sanampam. Qhichwa simipitaq suqta kaq sanampam, kunkawaki kunkapaqmi.
Accra
thumb|right|290px| Accra (Gana) Accra nisqaqa Gana mama llaqtap uma llaqtanmi, 173 km²-niyuq.
Accra llaqtapiqa 2 291 352 runakunam kawsachkanku (2006).
Kuraka: Alfred Vanderpuije.
Mainike
Mainike.- Oso de Anteojos, Oso Pardo Habitante en la vertiente Orienzal de Andes Peruanos, zona Habitad espolones Andinos hacia la Amazonia peruana. Etimologia.- Palabra de origen lengia de tribus Nativas, asumida en quechua.
Hassanal Bolkiak
rikchacha|300px|paña| Hassanal Bolkiak XXIX [[Bruniyp Sultan]] Kebawah Duli Yang Maha Mulia Paduka Seri Baginda Sultan Haji Hassanal Bolkiah Al-Mu'izzaddin Waddaulah Almarhum Sultan Omar Ali Saifuddien Sa'adul Khairi Waddien, "Brunei Darussalam Yang Di-Pertuan", (kastilla simi: Muda Hassanal Bolkiak) sutiyuq runaqa (15 ñiqin anta situwa killapi -1946 paqarisqa Bandar Seri Begawan llaqtapi, Bruniypi) huk Bruniyp Sultan. Sunni Islam
Genève
Genève (Genf) llaqtaqa Suysa mama llaqtapi huk hatun llaqtam, Genève suyup uma llaqtanmi.
Trumpun
Trumpun; Lata phukuna waqachina
Genève
Genève llaqtapiqa 185 028 runakunam kawsachkanku (2005).
Maritza Rodríguez
Maritza Victoria Rodríguez Castillo de la Fuente sutiyuq warmiqa, icha La Princesita de la Canción Criolla (* paqarisqa Piwra llaqtapi  - ), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq takiqmi qarqan.
Qusan: Luis La Fuente.
Sayaq runa
Sayaq runa, Wiñay hunt'asqa, Puquqrusqa, Kuraq, Puriq icha Yuyaq nisqaqa manaña uchuy, manaña wawa, manaña wamra kaq runam, warmipas qharipas. Sayaq runaqa kikinmi uywakun, ñukyukun. Manañam tayta mamamanta wacharikunchu. Kikinmi llamk'ayman purin, kasarakun, imakunatapas rantin, antawata purichin.
Q
Q, q nisqaqa latin siq'i llumpapi chunka qanchisniyuq kaq sanampam. Qhichwa simipitaq chunka iskayniyuq kaq sanampam, kunkawaki kunkapaqmi.
Jayupaya kantun
Jayupaya kantun, Ayupaya kantun icha Villa Independencia kantun (kastilla simipi: Ayopaya / Villa Independencia) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Quchapampa suyupi, Jayupaya pruwinsyapi, Jayupaya munisipyupi. Uma llaqtanqa Jayupaya icha Villa Independencia llaqtam.
Contae Bhaile Átha Cliath
thumb|right|200px|Contae Bhaile Átha Cliath, [[Ilanda]] Contae Bhaile Átha Cliath; Ilanda
Contae Mhuineacháin
thumb|right|200px|Contae Mhuineacháin, [[Ilanda]] Contae Mhuineacháin; Ilanda
Alberto Ulloa
thumb|right|260px| Alberto Ulloa (1892-1975) Alberto Ulloa Sotomayor sutiyuq runaqa (* paqarisqa Limaq llaqtapi - †  wañusqa Limaq llaqtapi) huk 🇵🇪 mama llaqtayuq taripay amachaq wan diplumatiku qarqan.
Piruw Hawa ministru (1936).
Taytan: Alberto Ulloa Cisneros; Maman: Octavia Sotomayor Vigil. Warmiː Margarita Elías Beddy Churinkunaː (3) Alberto Ulloa Elías, Manuel wan Luis.
Yachaywasi:
Alma mater: Mama Llaqtap San Markus Kuraq Yachay Sunturnin
7 ñiqin pachakwata kñ
7 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 700 kñ watapi qallarirqan. 601 kñ watapi puchukarqan.
Elba de Pádua Lima
Elba de Pádua Lima sutiyuq runaqa, icha "Tim" (*  paqarisqa Rifaina llaqtapi, Brasil mama llaqtapi - †   paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi, Brasil ) huk Brasil mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi karqan.
Tayta: Vargas Lima; Mama: Tereza Granato.
Homero (takiq)
Juan Manuel Fernández Bejarano sutiyuq runaqa, icha Homero, ( paqarisqa Lima llaqtapi -), huk 🇵🇪 mama llaqtayuq takichaq wan takiqmi qarqan.
Warmi: Fabiola Mendoza Beltrán.
Dove Cameron
Chloe Celeste Hosterman sutiyuq warmiqa, icha Dove Cameron sutiyuq warmiqa (* paqarisqa Washington suyupi) huk aranway pukllaqsi, takiqsi, Hukllachasqa Amirika Suyukunayuq.
1138
1138 wataqa Hulyanu kalindaryukama k'uychichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Rogério Ceni
thumb|right|250px|Rogério Ceni Rogério Mücke Ceni  sutiyuq runaqa,  ( paqarisqa Pato Branco llaqtapi - ) huk  🇧🇷 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
W
W, w nisqaqa latin siq'i llumpapi iskay chunka kimsayuq kaq sanampam. Qhichwa simipitaq chunka pusaqniyuq kaq sanampam, kunkawaki kunkapaqmi.
Kaskadiya
Kaskadiya (inlish simipi: Cascadia) nisqaqa Awya Yala huk suyum, Amerika Huñuppas amachasqa suyunmi.
Huk mama llaqtakunam kachariyninta riqsichirqan, wakin mama llaqtakunataq manaraqmi riqsichichinchu.
8 ñiqin pachakwata kñ
8 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 800 kñ watapi qallarirqan. 701 kñ watapi puchukarqan.
Yawar ch'unqa
Yawar ch'unqa  (Oenothera) nisqakunaqa huk qurakunam, yawarch'unqa yura rikch'aq ayllu (Onagraceae) nisqaman kapuq, 125 rikch'aqniyuq.
Rikch'aqkuna
Kaymi huk rikch'aqninkuna:
960 watakuna
960 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 960 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 969 watapi puchukarqan.
97 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 961 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 970 watapi puchukarqan.
Contae an Chabháin
thumb|right|200px|Contae an Chabháin, [[Ilanda]] Contae an Chabháin; Ilanda
1139
1139 wataqa Hulyanu kalindaryukama intichawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Enda Kenny
Enda Kenny, Seán Tomás Ó Ceallaigh sutiyuq runaqa (* 24 ñiqin ayriway killapi 951 paqarisqa Castlebar llaqtapi -). Ilanda mama llaqtap yachachiq wan pulitiku qarqan.
2011 watamanta ñawpaq kuti Ilandapa Uma kamayuqnin karqan.
Tuwa
Tuwa nisqaqa huk hatun lata phukuna waqachinam.
Enda Kenny
1994 watamanta 1997 watakama Qhatu wan Karu puriy ministruninmi kanqa.
Tayta: ; Mama:. Ñawpaq warmi: Fionnuala O'Kelly Wawakuna:
Yachaywasi: St. Patrick's National School in Cornanool wan St. Gerald's College (De La Salle) - Castlebar.
Alma mater: St Patrick's College of Education (Dublin) wan University College Galway.
Rivaldo
thumb|right|250px|Rivaldo Vitor Borba Ferreira Gómez sutiyuq runaqa icha Rivaldo  (*  paqarisqa Recife llaqtapi -  ) huk Brasil mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Ch
Ch, ch nisqaqa huk t'inkisqa sanampam, qhichwa simipi iskay kaq sanampam, kunkawaki kunkapaqmi.
Anishinapay simi
Anishinapay (ᐊᓂᔑᓈᐯᒧᐎᓐ - Anishinaabemowin = Anihšinâpêmowin, Ojibwemowin = Ocipwêmowin) simiqa 70.000 Anishinapay runakunap rimayninmi: 55.000 rimaqqa Kanadapim kawsaq, 15.000 rimaqtaq Hukllachasqa Amirika Suyukunapim.
1140
1140 wataqa Hulyanu kalindaryukama killachawwan qallarisqa wakllanwatam karqan.
Brazzaville
thumb| Brazzaville (Kungu Republika) thumb|Brazzaville Brazzaville nisqaqa Kungu Republika mama llaqtap uma llaqtanmi, 263,9 km²-niyuq.
Kamasqa 1880 watapi.
Kuraka: Hugues Ngouelondélé.
Genovesa wat'a
thumb|right|290px|Genovesa wat'a, Yawatisuyu Genovesa wat'a (kastilla simipi: Isla Genovesa, inlish simipi Genovesa icha Tower) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Yawatisuyupi, huk wat'am, Pasiphiku mama quchapi.
10 ñiqin pachakwata kñ
10 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1000 kñ watapi qallarirqan. 901 kñ watapi puchukarqan.
Sabaynu
Sabaynu (kastilla simipi: Sabaino) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk llaqtam Apurimaq suyupi, Antapampa pruwinsyapi. Sabaynu distritup uma llaqtanmi.
Kukapampa distritu
Kukapampa distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Cocabamba) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Luya pruwinsyapi, Amarumayu suyupi. Uma llaqtanqa Kukapampa llaqtam.
Frozen II
Frozen II (inlish simipi: Frozen II, kastilla simipi: Frozen II) nisqaqa 2019 watapi rurasqa kuyuchisqa siq'isqa pilikulam. Kuyu walltay pusaqninqa Chris Buck, Jennifer Leemi. Disney ruruchinapaqmi rurasqa. Chay pilikulaqa Frozen nisqap iskay ñiqin pitinmi pilikula.
Kinistakilla distritu
Kinistakilla distritu (kastilla simipi: Distrito de Quinistaquillas) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, General Sánchez Cerro pruwinsyapi, Muqiwa suyupi. Uma llaqtanqa Kinistakilla llaqtam.
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
9 ñiqin pachakwata kñ
9 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 900 kñ watapi qallarirqan. 801 kñ watapi puchukarqan.
970 watakuna
970 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 970 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 979 watapi puchukarqan.
98 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 971 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 980 watapi puchukarqan.
Antamarka munisipyu
Antamarka (kastilla simipi: Andamarca / Santiago de Andamarca) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, Urin Qaranqa pruwinsyapi, Uru Uru suyupi. Uma llaqtanqa Antamarka (Santiago de Andamarca) llaqtam.
Kantunkuna
Kimsa kantunmi kan:
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Antamarka munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Munisipyupi paqarisqa
thumb|right|200px|[[Evo Morales, Buliwyap umalliqnin]] Evo Morales, Buliwya suyup kunan umalliqnin paqarimurqa Jurinuqa kantunpi, Isallawi llaqtapi,.
Chapari pruwinsya
Chapari pruwinsya (aymara simipi: Chapari jisk'a suyu; kastilla simipi: Provincia de Chapare) nisqaqa Buliwya suyupi, Quchapampa suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Sakawa llaqtam.
Pulitika Rakiy
Kimsa munisipyunmi kan.
Runakuna
Pruwinsyapiqa aswanta Qhichwa runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna
Chapariy pruwinsyapiqa kastilla, qhichwa, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Qillqapunku distritu
Qillqapunku distritu (kastilla simipi: Distrito de Quilcapuncu) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Punu suyupi, Putina pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Qillqapunku llaqtam.
Wiñay kawsay
Kamasqa wata, Alan García umalliq.
Runakuna
5 131 runakuna (2 585 qhari, 2 546 warmi)
Unquna wasi
thumb|right|200px|Unquna wasi (1682) thumb|right|200px|Unquna wasi thumb|right|200px|Charité, Berlín (Unquna wasi) Unquna wasi (QSHKS qillqaypi: onqona wasi, onjona wasi, kastilla simipi: clínica, hospital, sanatorio, enfermería) nisqaqa anchata unquq runakunapaq wasim, hampinankupaq. Unquna wasipiqa hampi kamayuqkunam, hampikuqkunapas llamk'an.
Qillqapunku distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Pukara distritu (Hunin)
Pukara distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Pucará) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Hunin suyupi, Wankayu pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Pukara llaqtam.
E
E, e nisqaqa latin siq'i llumpapi pichqa kaq sanampam, hanllallipaq. Qhichwa simipitaq wamaq rimaykunamanta simikunallapim. QSHKS runakunataq qillqankum, "qhichwa simipi pichqantin hanllallim" nispa, chay e-taq u kunkapaq q-wan rimasqa huk rimay hinalla kaptinpas, ahinataq:
Pukara distritu (Hunin)
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Juan Bau
thumb|right|250px| Juan Bau Juan Bautista Conca Moya sutiyuq runaqa icha Juan Bau (* paqarisqa Aldaya llaqtapi - ) huk 🇪🇸 mama llaqtayup takiq, taki qillqaq wan aranway pukllaqmi qarqan.
San Luis distritu (San Pablo)
San Luis distritu (kastilla simipi: Distrito de San Luis) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Kashamarka suyupi, San Pablo pruwinsyapi. Uma llaqtanqa San Luis (San Luis Grande) llaqtam.
Juan Bau
Taytan: Conca, Maman: Moya. Warmi: 	Marivi. Churinkuna:.
Pilkuyu distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
980 watakuna
980 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 980 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 989 watapi puchukarqan.
99 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 981 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 990 watapi puchukarqan.
990 watakuna
990 watakuna nisqa chunkantin watakunaqa 1 ñiqin qhulla puquy killapi 990 watapi qallarirqan. 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 999 watapi puchukarqan.
100 ñiqin chunkawata nisqataq 1 ñiqin qhulla puquy killapi 991 watapi qallarirqan, 31 ñiqin qhapaq raymi killapi 1000 watapi puchukarqan.
Qusqu distritu
Qusqu distritu; (kastilla simipi: distrito de Cusco) nisqaqa huk distritum Qusqu pruwinsyapi, Qusqu suyupi, Piruw mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Qusqu llaqtam.
Contae Cheatharlach
Contae Cheatharlach nisqaqa Ilanda mama llaqtapi huk suyum (Contae).
Qusqu distritu
Simikuna
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu:
Waychu munisipyu
Waychu icha Aqusta (kastilla simipi: Municipio Puerto Acosta / Huaycho) nisqaqa huk ñiqin munisipyu Eliodoro Camacho pruwinsyapi, Chuqiyapu suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Waychu (Aqusta) llaqtam.
Kantunkuna
p'unchawkama isqun kantunmi karqan. Kunanqa Umanataqa tawa ñiqin munisipyum Eliodoro Camacho pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Umanata llaqtam. Iskumaqa pichqa ñiqin munisipyum Eliodoro Camacho pruwinsyapi.Uma llaqtanqa Iskuma llaqtam.
Runakuna
Munisipyupiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Simikuna
Munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku.
Kutakachi kiti
Kutakachi kiti nisqaqa (kastilla simipi: Cantón Santa Ana de Cotacachi / Cotacachi) Ikwadur mama llaqtapi, Impapura markapi, huk kitim. Uma llaqtanqa Kutakachi llaqtam.
Runakuna
Kutakachi kitipiqa Utawalu Kichwa runakunam tiyanku. Paykunaqa El Sagrario kitillipi, Imantag kitillipi, Quiroga kitillipi San Phransisku kitillipipas kawsanku.
Pulitika Rakiy
Iskay llaqta kitillinmi kan: El Sagrario kitilli, San Phransisku kitilli.
Hatun rup'u
Hatun rup'u (Malva alcea) nisqaqa huk hampi yuram.
Natalie Cole
thumb|Natalie Cole (2007). Natalie Maria Cole sutiyuq warmiqa ( paqarisqa Los Angeles llaqtapi - ) huk 🇺🇸 mama llaqtap takiqmi.
Ikuya kantun
Ikuya kantun icha Kami kantun (kastilla simipi: Cantón Icoya / Kami) nisqaqa Buliwya mamallaqtapi huk kantunmi, Quchapampa suyupi, Jayupaya pruwinsyapi, Jayupaya munisipyupi. Uma llaqtanqa Ikuya llaqtam.
La Brea distritu
thumb|right| Talara pruwinsya, Piwra suyu La Brea distritu (kastilla simipi: Distrito de La Brea) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, huk distritum Piwra suyupi, Talara pruwinsyapi.
Wiñay kawsay
Kamasqa, Luis Miguel Sánchez Cerro Umalliq.
Allpa saywachi
Hallka k'iti kanchar: 692,96 km2
Uma llaqtanqa Negritos llaqtam (4 msnm).
Runakuna
11 996 runakuna
Shannon
Shannon; Mayu, Ilanda
1142
1142 wataqa Hulyanu kalindaryukama illapachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Luisão
thumb|right|250px| Ânderson Luís da Silva Luisão Ânderson Luís da Silva sutiyuq runaqa, icha Luisão ( paqarisqa Amparo llaqtapi - ) huk  🇧🇷 mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Yaqa q'illay
Yaqa q'illay (latin simipi: semimetallum, inlish simipi: metalloid) nisqakunaqa asllata pinchikillata, q'uñipitaq astawan pusaykuq qallawa imayaykunam. Yaqa q'illaykunaqa huk kuti q'illay hinam, huk kutitaq mana q'illay hinam ruranakun.
Kaymi yaqa q'illaykuna:
11 ñiqin pachakwata kñ
11 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1100 kñ watapi qallarirqan. 1001 kñ watapi puchukarqan.
Niccolò Cusano Yachay Suntur
thumb|250px|Niccolò Cusano Yachay Suntur - Roma. Niccolò Cusano Yachay Suntur (italya simipi: Università degli Studi Niccolò Cusano - UniCusano) nisqaqa Italya (Roma) mama llaqtapi huk yachay sunturmi.
San Borja
San Borja (kastilla simipi: San Borja) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi, Beni suyupi, José Ballivián pruwinsyapi, huk llaqtam, San Borja munisipyup uma llaqtanmi.
Niccolò Cusano Yachay Suntur
Wiñay kawsay
Niccolò Cusano Yachay Suntur, kamarisqa karqan.
T'inkisqa sanampa
T'inkisqa sanampa nisqakunaqa iskay icha kimsantinwan t'inkisqa sanampakunam. Qhichwa simipiqa kay t'inkisqa sanampakunam:
Uralan runasimitaq kay t'inkisqa sanampakunapas:
Anqash suyullapi runasimipi kaymi:
13 ñiqin pachakwata kñ
13 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1300 kñ watapi qallarirqan. 1201 kñ watapi puchukarqan.
T'inkisqa sanampa
Huk rimaykunamanta simikunallapi:
Tunkurawa marka
Tunkurawa marka (kastilla simipi: Provincia de Tungurahua) nisqaqa  Ikwadur mama llaqtapi huk markam. Uma llaqtanqa Ampatu llaqtam.
Pulitika Rakiy
Isqun kitinmi kan.
Percy Liza
Percy Liza sutiyuq runaqa ( paqarisqa Chimputi llaqtapi - ) huk 🇵🇪mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Wanka
Kunan pacha Wanka runakunaqa Wanka Nuna Shimi nisqatam (Quechua Huanca) rimanku.
Qupaqhawana yaqa wat'a
Qupaqhawana yaqa wat'a (kastilla simipi: Península de Copacabana) nisqaqa huk yaqa wat'ataqmi Buliwya mama llaqtapi, Chuqiyapu suyupi, Piruwpipas, Punu suyupi, Titiqaqa quchap aswan hatun yaqa wat'anmi.
Italya
Italya (italya simipi Italia) nisqaqa Iwrupapi huk mama llaqtam. Uma llaqtanqa Roma llaqtam.
Simikuna
thumb|right|200px|Italya suyupi rimasqa [[rimay|simikuna]]
Pulitika Rakiy
thumb|right|300px|Italyapi suyukuna Iskay chunka suyu (regione) kan, 108 pruwinsya kan.
Hatun llaqtakuna
humb|right|300px|Italyapi hatun llaqtakuna
Pau Donés
thumb|right|260px| Pau Donés (1966-2020) Pau Donés Cirera  sutiyuq runaqa (* paqarisqa Barcelona llaqtapi -  wañusqa Barcelona llaqtapi), huk  🇪🇸 mama llaqtayuq tintawku waqachiq, takiqmi, kastilla simillapim qillqarqan. Ispañapa kusituymi Jarabe de Palo.
14 ñiqin pachakwata kñ
14 ñiqin Kristup ñawpan pachakwataqa 1400 kñ watapi qallarirqan. 1301 kñ watapi puchukarqan.
Pau Donés
Taytan: Donés, Maman: Cirera. Churin: Sara Donés.
Kuntur
Kuntur nisqaqa (Vultur gryphus) lliw phawaq pisqukunamanta aswan hatunmi.
Ima hinam kawsan
Kunturkunaqa Antikunapim kawsanku. Q'isachanku hanaq hanaq qaqakunapi. Manam llumpay allintachu phawayta atin. Llumpaytam llasanku phawaypaqqa. Wichaymanta urayllamanmi phawanku allinniqta. Uraymanta hanaymanqa satasam phawanku. Aychatam mikhunku, wañusqa uywakuna.
Huk, iskay runtullatam wachanku. Kunturchakunaqa qalatu kanku. Suqta killa q'isapi kanku. Utqaylla hatunyanku, phuruchakunku, hinaspa phawaytaña qallarinku. Mana llumpaytachu miranku. Kay hatun pisqukunaqa waqaychananchik, ama lliw chinkananpaq. left|thumb|180px|[[Yawar phista, Qutapampapi wank'a.]] Yawar phistapaq, turu pukllaypaq, kunturkunata hap'ispanku. Turu pukllaypaq hap'ispanku, kunturkunaqa ñakarichinku.
Sanancha
Kunturqa Buliwyapi, Chilipi, Ikwadurpi, Kulumbyapipas huk mama llaqta sanancham, wallqanqankukunapi kan.
1143
1143 wataqa Hulyanu kalindaryukama ch'askachawwan qallarisqa chhasku watam karqan.
Waral
Waral nisqaqa Lima suyupi huk llaqtam qhichwampas. Chaypi runakunaqa kunan kastilla simillatam rimanku.
Kigali
thumb|right|290px| Kigali (Rwanda) thumb|right|290px| Kigali (Rwanda)
Waral
Waralpiqa kawsachkan 150.000 runakunam.
Kunila distritu
Kunila distritu nisqaqa (kastilla simipi: Distrito de Conila) Piruw mama llaqtapi huk distritum, Amarumayu suyupi, Luya pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Kuwichan (Cohechan) llaqtam.
Kigali
Kigali nisqaqa Rwanda mama llaqtap uma llaqtanmi, 730 km²-yuq.
Kunila distritu
Kunilaqa qhipaq Chachapuyas qhichwa rimaq llaqtam, wawakunapas qhichwataraqchá yachakun.
Kigali
Kigali llaqtapiqa 965 398 runakunam kawsachkanku (2009).
Wiñay kawsay
Kamasqa 1907 watapi.
Qhapaq runa
Kuraka: Fidele Ndayisaba.
Tumarapi
Tumarapi (kastilla simipi: Tumarapi) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk llaqtam, Chuqiyapu suyupi, Paqaqi pruwinsyapi, Waldo Ballivián munisipyup uma llaqtanmi.