تبشير
د تبشير (مسيحيت ته د دعوت ، مهم وسايل او لياري د اسلام  دښمنان (يهود اونصارى) د اسلام  د منځه وړلو لپاره د هيڅ قسمه فريب  او تيرګولونو څخه دريغ نه کوي او له مختلفو وسايلو او ليارو څخه خپلو اهدافو ته د رسيدلو  پخاطر کا اخلي او له داسې وسايلو څخه استفاده کوي چې په پټه  او مخفي توګه د مسلمانانو په منځ کې فعاليت  وکړي . چې ځينې ددې وسايلو  او ليارو څخه په لاندې توګه بحث  کوو. ١:- ښوونيزى  (تعليمي) لياري:- دغه اړخ  ته تبشيريانو ډيره توجه کړيده  او هدف يې ورڅخه  د خلکو بى لاري توب او د مسيحيت په باطل دين  روانول دي . دوي پدې ډګر کې را په نظر نيولى چې دخلکو  تربيه او زده کړه بايد د دوى  دعقيدى  مطابق د شي لکه  چې  هغوي په يو کتاب (Conferences of Christian workers among Moslems ) که د بيت  المقدس  په عمومي  غونډه (General  conference at Jerusalem ) که دا پريکړه  وکړه چې  بايد :- د عيسى معرفى کول شاګردانو  ته داسې صورت  ومومي چې  ګويا هغه د ژغورونکي په توګه ومني او دهغه دربوبيت (خدايې) وصف  ته تسليم شي (١) د بغداد  په منطقوي  Baghdad Regional Conference ( کې هغوى داسې وويل:-  مسيحي زده کړه اسلامي نړۍ ته د رسيدلو له قوي ميتودونو او طريقو ده( (٢) د برومانه په منطقوي غونډه Brumana Regional  Conference   کې  چې  په فلسطين  او سوريه کې د مسيحيت  د خپرولو لپاره جوړه شوي وه تبشيريانو  تاکيد وکړو چې مونږ بايد ددغه کار  لپاره  تربيه شوي مؤلفين  (ليکونکى)  وروزو. همدارنګه مسيحي ښوونکى تر څو هغوى د فلسطين او سوريې په ثانوي مکتبونو کې تدريس وکړي سربيره پدې بايد داسې معلمان وروزو  چې  نه يوازې د تعليم  يافته خلکو د جلب  او جذب لپاره کار  وکړي بلکې  په بى سواده  خلکو کې هم کار وکړي. (١) 	دا يو منل شوي حقيقت دى چې د تعليم په ميدان کې مسيحيانو ډېرفعاليتونه کړيدي او کوي يې د مکتبونو  څخه نيولى تر پوهنتونونو پورې تحصيلي مؤسسي  يې په کار اچولي تر څو د مسلمانانو ځوانان او نوي نسل بى لاري کړي او د خپل باطل دين زهر ورته پيچکاري کړي مونږ دلته د نمونى په توګه  د يو څو تعليمي مؤسسو يادونه کوو. په عربي ختيځ کې د مشهورو تعليمى مؤسسو څخه په لبنان کې د ((القديس يوسف)) پوهنتون دى داد کاتوليک مسيحيا نو پاپانو پوهنتون دى چې اوس ديسوعي پوهنتون په نوم باندې پيژندل کيږي. په بيروت کې امريکايې پوهنتون هغه پوهنتون دى  چې مخکې ( سورى انجيلى پوهنځى)  ؤ وروسته  د بيروت  د پوهنځي  په نوم سره  نومول کيده په (١٨٦٥)م  ميلادي کال کې  تاسيس شويدي او داد مسيحي آين يو پروتستاني پوهنتون دي. په قاهره کې هغه امريکايې پوهنځى چې وروسته بيا هغه ته انکشاف  ورکړ شو او امريکايې پوهنتون ترينه جوړشو ددې پوهنتون د تاسيس څخه  يې موخه داوه چې دابه د رقيب په  توګه  دا لازهر د پوهنتون  تر څنګ  واقع وي. بل په لاهور کې فرانسوي پوهنځې دى او په لاهور کې يې له دې کبله تاسيس  کړ چې دا ښار  د هند په نيمه وچه کې يو اسلامي ښار  دى. (١)  د هغه  منشور  څخه چې په  (١٩٠٩) م  ميلادي  کال په بيروت کې امريکايې  پوهنتون  صادر کړي ؤ  په هغه کې  د هغو مسلمانو محصلينو اعتراض   د شوي دي  چې غوښتل يې دوى دى هره ورځ کليسا  ته په ورننوتلو باندې  نشي مجبور ولاى. د منشور د څلورمې مادې څخه څرګنديږي چې دا او ددې په شان نوري  مؤسسى   د هغوي تابع   او په هغوى پورى تړلى دي  پدې ماده کې په لاندې توګه  يادونه شوي  چې :. (( يقيناً چې دا پوهنځې  يو مسيحى پوهنځې دې  د مسيحي خلکوپه مالونو  او شستمنيو باندې تاسيس شوي دي هغوى يې ځمکه   اخيستى او هغوى يې تعمير  جوړ کړيدى هغوى يې روغتون تاسيس کړى او هغه يې مجهز کړيدى که دا خلک مرسته ورسره ونه کړي او ددې خلکو په مرسته   باندې نوموړى  مؤسسه تکيه ونه کړي نو مؤسسه نشي کولاى خپل کار ته دوام ورکړي دا ټول کارونه   دى خلکو ددې لپاره کړي دي څو داسې تعليم رامنځ ته کړي چې انجيل  يې له درسي موادو څخه وي  او هر محصل چې زمونږ تعليمي مؤسسي ته داخليږي لومړى بايد پدې باندې  پوهه شي چې څه ورڅخه  غوښتل کيږي.(١) د شيوه پاى بخش  نصرانيت مؤلف  په خپل کتاب کې هغه مسيحي  مدارس ذکر کړيدي چې په پاکستان  کې خپل فعاليت کوي چې مونږ يوازې د هغوى نومونه رااخلو: ١- په کراچۍ کې د قديس با تريک مدرسه ٢- په کراچۍ کې د قديس يوسف  مدرسه ٣- په کراچى کې د قديس لورانس مدرسه ٤- په کراچى کې د قدس  جوز مدرسه ٥- په کراچى کې د قدس جون مدرسه ٦- په کراچۍ کې د ميسح الملک مدرسه ٧-  په حيدر اباد کې د قدرس بونابو نتشر مدرسه ٨- په حيدر اباد کې د قديس مارى  مدرسه مؤلف ليکى  چې پدې  مدرسو کې ډېر زيات  مسلمانان ماشومان درس وايې چې پدې مدرسو کې ورته د شپى د پاتى  کيدولو  ځايونه د تفريح کلپونه، د انجونو   او هلکانو لپاره د ګډ  او سيدو زمينه مساعده ول او د نصراني. کتابونو د متعلمينو په منځ کې  ويشل کيدل او د نصراني کولو لپاره  پکې مختلفى لارى په کار اچول کيږي.(١) خپله مبشرين د ښوونې او ښوونځيو  په باره کې داسې وايې :- يو مبشر وايې : ( يقيناً چې د هغو ښوونځيو  او پوهنتونو اهداف  چې تر موږ پورې ارتباط   لري ټول يو شي  دي او د يو هدف لپاره دي  چې هغه  تبشيريان او نصرانيان  ګرځول دي....) په همدې هکله يو مبشر د هنري جب وايې :-  ( په هغو ښوونځيو کې زده کړه کول چې د مسيحيت   د لوري څخه  يې  اساس او بنياد   ايښودل شوى يوازې هدف او غايه  ته د رسيدلو لپاره وسيله ده او بس  دا هدف او غايه داده چې مسيح ته د خلکو  قيادت او تعليم  وروسپارل شي څو مسيحي  افراد او مسيحى خلک  ورنه جوړ شي ) (٢) ښوونځې يو داسې قوت دى چې نوي روزونکي د بلى هري  قوي څخه زيات ددې مسيحى  تعليم څخه متاثره  کيداى شي وروسته بيا دا تاثير او اغيزه تر هغه پورې دوام پيدا کوي چې کيداى شي  هغوى ورځ په ورځ مخ په وړاندې ولاړ شي    او د خپلو هيوادونو رهبران   او قيادتونه وګرځې جون موت مبشر وا يې : (  مونږ ته لازمه ده چې د تبشير په ټولو   ډګرونو کې د ماشومانو  او کوچنيو هلکانو په اړخ کې په کار کولو کې پوره زيار  وباسو او هغه په اسلامي  هيوادونو کې د خپل کار او فعاليت  ستنې وګرځوو ځکه چې د اسلام فساد خپرونکي اغيزه د همغه ماشوموالي څخه پيل کيږي لدې کبله لازمه ده چې  واړه ماشومان د لويدلو  نه مخکې او مخکې ددې نه چې طبيعت يې اسلامي څيره خپله کړي د مسيح لورته په راګوځوولو وادار کړو . ....  دا د مسيحي ښوونځيو  رسالت او مسؤليت  دى او ورته لازمه ده  چې هغه سرته  ورسوي او د دوي د رسالت او مسؤليت وروستنى مرحله او هدف دادى چې دا تول خلک په راتلونکى کې د کلسا  تابع وګرځوي .(١)  دوهم :- روغتيايې لياري  چاري :- نصراني تبشيري يې طاغوتيان د اسلام  پر ضد ګردو فعاليتونو  او اعمالو کې طبي خدمتونه خورا  مهمه ذريعه ګڼي آن تردې چې د خپلو تبشيرى چارو پيلامه د طبى خدمتونو څخه کوي  او دا دليل وړاندې کوي چې عيسى مسيح ډاکټر او معلم ؤ چې له يوه پلوه به يې  د ناروغانو اوله پښو څخه غورځيدلو علاج  کاوه او له بل پلوه به يې وګړو ته تعليم او دعوت ورکاوه نو مونږ( تبشيريان )  هم د هغه په متابعت سره بايد له هر  څه نه لومړى د مريضانو علاج وکړو او بيا له هغه وروسته   مسيحيت ته دعوت ورکړو. مسيحيانو ته طب او طبابت دينې رنګ او بڼه لري نو ځکه يې زيات پام  دى لور ته هم وي. د افغانانو تر منځ د مسيحيت په نامه فتنه او د هغى مخنيوى  ) ددې کتاب مؤلف   ديو انګليسى کتاب په حواله   ليکلى چې :  تبشيريانو د قسطنطينه ( استنبول) په منطقوي  غونډه کې طبى مجال  داسې معرفي کړو. مسيحي مشن   طبى کار ته د دريو  دلايلو او علتونو  په اساس توجه کوي:- ١- دا به ‌ډېره مناسبه  وي چې د مسيحې معنوياتو او همدردۍ پواسطه  د انسان له جسم څخه  کړاوونه  لري کړاى شي او هغه روغ رمټ شي . ٢- زمونږ مطلب په دنيا کې د  خداى پاچاهي راوستل دي او خداى دوي  په ګومان مسيح په حقيقت کې د رنځونو او ناروغيو  په مقابل کې د جنګ  او مبارزي کولو په سبب  پر مختګ کړي ؤ . ٣-  بايد مسيحي  تعليماتو پواسطه د بشريت زړونه  نرم شي تر څو پدې توګه  مسيح  خپل رب وبولي  ځکه چې هغه  لوي طيب ؤ.  تبشيريانو  د طبي  کار دعملي کولو لپاره  د بغداد په منطقو غونډه کې تصميم ونيو چې بايد  په ځينو سيمو کې لومړنى  روغتيايې کارونه پيل شي او کله چې امکانات پيدا شي نو بايد هلته  روغتونونه  جوړ کړاى شي (١) د مسيحيانو د طبي چارو  ډېر مثالونه  په اسلامي نړۍکې ليدل کيږي چې لدې لياري د خپل هدف  د لاس ته راوړلو  لپاره کار کوي نو بايد  مسلمانان ديته متوجه شي  چې که تبشيريان د روغتيايې مرستو په ذريعه  يو لور  ته د دوى تداوى کوي نو له بلى لوري هغوى د افرصت  ګوري تر څو د دوى  روح ته د مسيحيت  د باطلي  عقيدى پيچکار ي ووهي تر څو د دوى پواسطه   خپله پاکه عقيده  پريږدي. د روغتيا يې چاروپه هکله خپله مبشرين داسې وايې: يو مبشر مورسيون وايې: (  مونږ  پدې متفق يو او پدې کې هيڅ شک نشته چې د مبشرينو او په روغتونونو کې د خارجى  مريضانو  تر منځ چې کومې  کړنې دي ددې يواځينى هدف دادى  چې دامريضان  په مسيحي کليسا کې په ټولو اندامونو جوړ او ژوندي داخل شي ). يو بل مبشر طبيب بول هاريسون داسې وايې:- ( لقدوجد نانحن  فى بلاد العرب لنجعل رجالها ونساء ها نصارى ) ( مونږ په عربي هيوادونو کې ددې لپاره طبابت کووچې نارينه او ښځى يې نصرانيان وګرځې ) (٢) نو په دې هکله ټولو مسلمانانو ورونو او خويندو ته په کار دي چې د طاغوت ددې ناوړه او پټى وسيلې څخه ځان  خبر کړي او خپل ځانونه ورڅخه وژغوري. دريم :- کتابتونونه :- د تبشير بله او مهمه ذريعه کتابتونونه دي چې په ګردو اسلامي  هيوادونو کې تبشيريانو جوړ کړيدي او د کتاب مقدس  کتابتون  او بايبل  لايبريري په نومونو  يادولى شي د مسيحيا نو دغه کتابتونونه په دوه ډوله دي :- يو ډول هغه کتابتونونه دي چې په وړيا توګه انجيل او نور د نصرانيت کتابونه توزيع کوي  اويايې په ډېره ارزانه بيه پلوري چې تر (١٩٨٩)  ميلادي کال پورې يې زرميلونه يعنې يو مليارد د محرف انجيل  نسخى توزيع کړيدي چې د نړۍ په (١١٣٠) يو زر يو سل او ديرش  ژبو ترجمه کړاى شويدي او د انجيل  پر دغه يو مليارد نسخو اوه زره ( ٧٠٠٠)  ميلونه يعنې اوه مليارده ډالر لګښت  شويد ي. په انجيل  سربيره نور هغه لوى او واړه کتابونه  هم توزيع کوي چې تبشيرى ليکوالانو د اسلام  او مسلمانانو په خلاف  او د مسيحيت په حقانيت کې ليکلى دى او بيايې په مختلفو ژبو کې ترجمه  کړيدي چې د هغوى له جملى څخه په پښتو  او درې ژبو هم د افغانستان  د مهاجرينو لپاره يې ترجمه کړيدي  او له (١٩٨٠ )  ميلادي کال څخه تر (٢٠٠٠)   ميلادي کال پورې يې زمونږ په کمپونو کې  يو لک او يا زره دوه سوه ديرش نسخى اناجيل  په  پيښور ، کوبټه ، چترال او د صوبه سرحد په نورو سيمو کې وړيا توزيع کړيدي .(١). اوس پدې وروستنيو کې چې صليبي اشغالګر زمونږ ګران هيواد افغانستان  ته راغلي دي پداسې ناوړه کارونو يې لاس پورې کړى دى او د نصرانيت لپاره په ښکاره توګه کار روان دي او د نصرانيت  کتابونه  اوس دلته هم توزيع کيږي چې ښه ثبوت يې تير کال د قرانکريم   پښتو  او فارسى محرفه ترجمه چاپ او توزيع شوه. څه موده مخکې د هلمند په موسى قلعه ولسوالى کې د نصرانيت  کتابونه توزيع او خپاره  شويدي چې دا خبره د هيواد تلويزونو څخه دهغه ځاى ولسوال په خوله د هيوادوالو  غوږونو ته ورسيده. دويم ډول هغه کتابتونونه دي چې صرف په کتابتون کې دننه د مطالعى لپاره دي او د کتابتونونو  دغه ډول له تنصيري او تبشيري کتابونو ، مجلو او جرايدو څخه ډک  وي د نصرانيت  دعوت کوونکو د کتابتونونو  په  انګړ  کې د کنفرانسونو خونى او د ذهنى مسابقو لپاره بيلى خونى جوړي کړيدي په  کتابتون کې د پنګ پانګ لوبي کولو ميزونه او داسې نور يې تيار کړي دي  او دا هر څه د نصرانيت  د دعوت کوونکو لپاره دازمينه  برابروي  جې له مراجعينو سره د دعوت او مفاهمى دروازه پرانيزي ! د مثال په ډول دغه ډول کتابتون په (١٨٩٢)  ميلادي  کال کې د عراق په بصره  کې او په (١٨٩٣)  ميلادي کال  په بحرين کې جوړ کړاى شويدي. په دغه ډول کتابتونو کې مسيحيانو ښايسته او له ناز او نخرو څخه ډکى پيغلى نجوني  د راغلو ځوانانو په خدمت کولو ګومارلي  وي او دوى ته دنده  سپارل شوي وي چې کتابتون ته راغلي مسلمان  ځوانان د خپل ناز او انداز په لومو کې داسې قيد کړي  چې  د تل لپاره  د کتابتون غړې نصرانيان  شي(١) څلورم :- ميډيا (رسنۍ) دا يوه بله وسيله ده چې مسيحى دعوت کوونکى ور څخه په زياته اندازه  استفاده  کوي او د مسلمانانو ځوانانو په بى لارى کولو کې ورڅخه  کار اخلي  چې له دې جملى څخه راډيو ، تلويزون ، اخبار او مجلي دي چې پدې کې مسلمانانو ته هغه څه وړاندې کوي چې ددوې  د کلتور ، فرهنګ او اسلامي شريعت خلاف وي تر څو مسلمانان ځوانان  د اسلام څخه غافله کړي  مسلمانانو ځوانانو د اسلام څخه غافله کړي او په عبث   کارونو يې مصروف وساتي  ددې خبري ښه دليل زمونږ په ګران هيواد کې مجلي او راډيو ګانى دي. زمونږ په هيواد کې مجلي يوازې د انګليسى او هندي  فلمونو  لوبغاړي را پيژنى او توصيف يې کوي  پيغلو او ځوانانو ته خارجي فيشنونه  ور زده کوي تر څو خپل افغاني او اسلامي کلتور هير کړي .راډيو ګاڼى او تلويزونونه (٢٤)  څلورويشت  ساعته موسيقي او خارجي فلمونه او ډرامې نشرکوې تر څو مسلمانان پدې سره دخپلو دينې  احکامو څخه فاصله پيدا کړي. او د نصراني کولو لپاره کومه اړتيا پيدا نشي چې داد تبشيريانو مهم هدف دى. مبشرينو په ټولو اسلامي هيوادونو کې  دا ډول  راډيوګانى او تلويزونونه چې ددنيا په مختلفو ژبو  د نصرانيت خپروني  چلوي فعال کړيدي  چې په مجموعي توګه يو زر شپږسوه شل ١٦٢٠  راډيوي  او تلويزوني سټيشنونه او مراکز يې جوړ کړيدي  چې څو مشهور يې په لاندې ډول دي. ١- الصوت البشارة:- يعنې د زيرى ورکولو غږ دغه راديوي مرکز د سوډان په پلازمينه  اديسه بابا کې جوړ کړاى شويدي چې  په عربي  ژبه دتنصير د عوت  چلوي. ٢- د کوريا راډيو : - د نصرانيت د خپرولو لپاره  د کوريا راډيو  په اونۍ  کې يو ځل راډيوي خپروني  په عربي ژبه کوي او دا دليل وړاندې کوي چې د کوريا درې لکه   (٣٠٠٠٠٠)  کار کوونکى په سعودي عربستان کې کار او مزدوري کوي. دغه خپروني د هغوى لپاره په ځانګړي توګه کوي  سربيره په عربو د کوريا د نصرانيت راډيوي مرکز د افريقا  او منځني ختيځ  لپاره هم  په دولسو بيلابيلو ژبو او لهجو د مسيحيت  تنصيرى خپروني کوي. ٣-  د سيسلى راډيو:  د هند په سمندرى ټاپو سيسلي کې د تبشير د تنظيم دغه راډيوي  مرکز په افريقايې سيمه يزو (محلى) ژبو  خپروني کوي او د  لري ختيځ  د ارتباطي خپرونو په نوم ياديږي. ٤- د کاډونا راډيو : د نايجريا په شمال کې د مسيحيانو دغه د تنصيرى دعوت راډيوي مرکز په افريقا  فولاتي ژبه تدريس او خپروني کوي. ٥- د لاهور راډيو:  د پاکستان په لاهور کې د نصرانيانو دعوتى او تبشيرى راډيو په اردو ،  پنجابي ، سندي، کشميرى او نورو سيمه ايزو ژبو خپرونې کوي په مازيګر او سهار کې په پښتو ژبه  د پښتنو د نصراني کولو لپاره يو ساعته خپروني کوي نيم ساعت مازيګر او نيم ساعت سهار  دعوتى او ترغيبي تبليغ کوي. ٦- د اسلام اباد راډيو :  د نصرانيت د دعوت کوونکو دغه  راډيو چې د پاکستان  په پلازمينه کې ده  په (١٩٨٠ )  ميلادي کال پر افغانستان  باندې د روسانو له يرغل  څخه وروسته  دعوتي  خپرونې په دري ژبه  د افغانانو د نصراني کولو په تکل پيل کړيدي  او د پروګرام چلوونکي يې د افغانستان  د بدخشان ولايت  يو کمونست دى (١) پنځم :- ټولنيز خدمتونه :- د بيت المقدس په عمومي غونډه  کې تبشيريانو  د ټولنيزو خدماتو په هکله ډيري پريکړې وکړي چې د هغو له جملې  څخه يې دا لاندې  پريکړې د يادولو  وړ دي :- له ياده دې نه وي وتلي چې دا پريکړې په هغه پلانونو کې هم شاملى دي چې د انګلستان د مستعمرآتو د وزرات لخوا خپاره شويدي. ١- د نارينه او ښځو لپاره ګډ هستوګنځې  (هاسټلونه) جوړول  او په ځانګړي ډول د زده کوونکو لپاره. ٢- د ورزشي کلپونو جوړول تر څو د ځوانانو لپاره د خوشحالۍ او ساعت  تيرۍ ځايونه وي. ٣- د نارينه او ښځو لپاره مخلوطه او ګډه ز ده کړه. ٤- نويو او کوچنيو ماشومانو ته توجه کول. ٥- د ځوانانو د واده په مسايلو غور کول يعنې هيڅوک بايد له يو واده څخه زيات ودونه ونکړي. ٦- د ځوانانو دکار او مزدورۍ قضيه تر څيړنې لاندې نيول (٢) د بغداد په منطقوي غونډه  کې هغوى دا لاندې مهم تصميمونه ونيول : ١- د ښځو مسايل بايد حل شي. ٢- ضائقه طبقي ته بايد خاصه پاملرنه وشي لکه يتيمان او بى کوره ښځي. تر څو دهغوى  ضروريات وپيژندل شي اوپدې طريقي سره د مسيحيت  د تاثير لاندې  راوستل شي او دانجيل له تعليماتو سره اشنايې .(٢) دلته بايد مونږ ديته ښه ځير شو چې کوم خدمات مسيحيان اسلامي ټونلو ته وړاندې کوي او ظاهراً د يو څه زړه سوي ، رحم ا و تعاون بڼه لري اصلاً د مسلمانانو  د بى لارى کولو  پخاطر دي پدغه خ دماتو باندې د مسلمانانو په ټولنه کې بدنتايج  مرتب کيږي  او دهغوي پاک تهذيب  ړنګيږي  او پرځاى  يي غربي فاسد تمدن ځاى  نيسي. ددې مدعى لپاره زمونږ دليل دادى چې تبشيريانو لکه مخکې چې ذکر شول پخپلو پريکړو  کې د ښځو په مسئلو اود مختلط  نظام  په هکله دغور کولو مطالبه  وکړه. او دوي چې ددغي ستونزې کوم حل غواړي هغه د اسلام  او انساني فطرت  خلاف دي. په بشري ټولنه کې ورباندې فساد ، فحشا او بدکاري خپريږي  چې فعلاً   اکثره ټولنې د همدې غلط  تصور د تطبيق  په نتيجه کې حيوانى  رويش او کردار ته رسيدلي دي. اسلام چې دعام انسانيت لپاره راغلي دي ددې  مسائلو پوره حل او علاج  يي بيان  کړيدي. او دټولنيزو خدماتو په هکله يې منورې او روښانه  ښوونې او توصيې کړي د ضعيفو او فقيرانو  خلکو سره کومک کول د يتيمانو کفالت کول هغوى ته زکات ورکول او په خپله د زکات نظام د ماشومانو  او ځوانانو مسايلو  ته توجه کول  او د هغوي په روغي  روزنې  او سالمى تربې باندې تاکيد کول ددې حل يو مثال دي  ، اسلام هغه دين  دى چې ښځې ته يې پوره عزت او شرف ورکړى او پر سړو باندې يې د هغى حقوق لازم کړي  او په ښځې يې هغه څه لازم کړي  چې دهغى جسمي قوت او طبيعت  يې برداشت کولى شي. نو د ښځو په هکله د تبشيريانو نوموړې پريکړي او تصميمونه بې ځايه دي  مسيحيان  بايد د انصاف او عدل په نظر هغه حقوقو ته وګوري چې اسلام  ښځې ته  ورکړي او هغه څه چې بشري وضعي او غربي نظامونو  ورته ورکړي او هغوى دې د ښځې  حيثيت  په اسلامي ملتزمې ټولنې کې او په غربي ټولنه کې  وګوري  او قضاوت دى وکړي چې ښځه په کوم  نظام او ټولنه  کې محترمه  باعزته او محفوظه ده  ؟! شپږم :-  کليسا ګانې (مسيحې عبادت ځايونه ) کليسا ګانې د مسيحيانو لپاره ډېر اهميت لري  او تبشيريان  د نورو خلکو په ميسحي کولو کې ورڅخه پوره استفاده کوي. تبشيريان پردې باندې ډېر  زور اچوي  چې اسلاميي هيوادونو کې سربيره پر جوړو شوو کليساو نورې سيمه ايزې او محلي  کليساوي هم د خلکو لپاره ولري تر څو هلته  د مسلمانانو په انحراف او مسيحي  کولو کې پوره رول ولوبوي. د بيت المقدس په عمومي غونډه کې تبشيريانو د نوموړي کار په اجراء کولو  باندې زيات  تاکيد وکړ چې دهغوي  دا لاندې ليکنه ددې خبري يو روښانه دليل دي. د محلي کليسا وجوړول تر څو د اسلام  څخه د ګرځيدونکو لپاه حقيقي  کورونه وګرځې مونږ منو چې دغه کار ( د محلي  کليسا وجوړول)   به مستقيماً د اسلام  څخه مسيحيت ته د راتلونکو لپاره د اصلاح  ځايونه  او کورونه  وګرځې او بايد د محمدي دين په پيروانو  درحم کولو پرښاد ددغه محلونه دهغوى سره  د دوستۍ  د ټينګولو  وسيله وګرځې  او بايد کليسا  ؤ غړي  وهڅول شي تر څو هلته  مسلمانان ملاقاتونه او خدماتوته دعوت کړي او ښه استقبال يې وکړي. (١) مونږ دلته لازم بولو  چې ووايو :- د کوم غرض لپاره  چې ميسحيانو په اسلامي  هيوادونو  کې کليسا ګانى جوړي کړي څه نا څه تر لاسه شويدي. پدې خبري باندې د دليل راوړلو لپاره مونږ ډېر لرې نه ځو اول دغه اسلامي  هيواد څخه چې مونږ د هجرت شپى پکې  سبا کوو  يو دوه مثالونه ذکر کوو. لومړى :- د کرچۍ د ښار هولي   ترينتي(Holytrinity)   کليسا:- د مسلمانانو د مسيحى کولو  پخاطر سختى هلى ځلى کوي او مسلمانان په مختلفو  پروګرامونو او مناسباتو کې راغواړي او هلته ورته د نصرانيت دعوت او تعليم ورکول کيږي. دويم : د پيښور  د صدر کليسا  او عيوي مرکز دې چې په مختلفو  پروګرامونو کې لکه کريسميس (x-mass)  يعنې د عيسى ع  د زيږدينې اختراو نورو کې  افغانان  او پاکستانيان را دعوت کوي اوورته هغه څه وړاندې کوي چې هغه کاملاً   د اسلام  ضد دي لکه  د عيسى( ع)  د صلب په (دارځړولو) ډرامه او د شرکي سندرو اورول او داسې نور. سربيره پردې هلته په هغوي باندې ترجمه شوي انجيل   او نور مسيحي  کتابونه توزيع کيږي   او دا غوښتنه ورڅخه کيږي  چې دوي بايد  ددې ځاى په مجلسونو او درسونو  کې ګډون  وکړي.(١) زمونږ په هيواد کې پدې وروستيو کې نورين تلويزون   هغه تصويرونه  او ځايونه وښودل چې هلته پيغلو  نجونو او ځوانانو هلکانو  ته دعيسويت دعوت او تعليم  ورکول کيږي. او هغه کليسا ګالني يې هم وښودلى چې د کابل  ښار په مخفي او پټو  ځايونو  کې جوړي شويدي او د نصرانيت  لپاره کار کوي .(٢) اووم :- مسيحي مرستندويه خيريه مؤسسي:- د مسيحيت د خپرولو  لپاره مسيحيانو په مختلفو  هيوادونو کې د مرستي او کومک په نامه مؤسسي پرانستي  چې اکثره  يې د کليساؤ  د نړيوال  کونسل (World council of charches )   لخوا اداره  کيږي (١) همدارنګه ځنې يې د يوي پټي تبشيري شبکې لخوا  چې مهم شعار  يې (Islam Shall hear  مسلمانان به اخر مسيحيان کيږي کارکوي. ددغي پټي شبکې  مهم فعاليتونه  اروپايې هيوادونو ته  د ورتلو نکو مسلمانو مهاجرينو  تر منځ تر سره کيږي او د افريقا  او اسيا په ځينو هيوادونو  کې هم فعاليتونه  کوي. دغه   شبکى په پاکستان کې له (١٣٨٨) ميلادي کال څخه را پديخوا  ډېر  فعاليت  وکړ چې  تر اوسه پورې يې په زياته   کچه پاکستاني دعوتګر پيدا کړي نوموړى شبکې په (١٩٨٧ )  ميلادي کال کې دمنځنۍ اسيا هيوادونو ته هم يوه تبليغي مسيحي ډله ليږلى وه چې هلته هغوي د مختلفو  کومکونو او مرستو له لياري کار کولو . په اوسني وخت کې په اذربايجان کې مسيحيان  ډېر په چټکۍ  سره د خيريه موسسو له ليارې  د خلکو د مسيحي  کولو لپاره کوششونه  کوي په هغه ځاى کې دوى ددې هدف لپاره  له مختلفو  وسيلو څخه کار اخلي: لکه سينماګانې، سيمينارونه، د ډراموترتيبول ،  د ځوانانو او کوچنيانو راغونډول  او هغوى ته عيسايت زده کول د دوې اکثره پروګرامونه داذربايجان په پايتخت  د باکو ) کې تر سره کيږي (٢) په افغانستان کې د مسيحي خيريه  مؤسسو  د کار او  فعاليت په اړوند  بايد ووايو  چې دلته دوه سمه مو سسي کار کوي يو قسم يې خاص تبشيري مؤسسي دى او بل قسم يې عمومي   مؤسسي دي  چې ترشايې نړيواله  کليسا ولاړه ده. د يادونې وړه دې چې د طالبانو د حکومت په دوران   کې داسې تبشيرى مؤسسي افشار لازم نه ګڼم. ځکه چې هر مسلمان  افغان داسې حرکتونه ډېر ښه پيژنې