cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مشروطیت
نقدونه
د حقوقو څېړونکی «جرمي والډرون» په دې باور دی چې مشروطیت تر ډېره غیر ډیموکراټیک دی:"اساسي قوانین یوازې د واک محدودولو په اړه نه دي، بلکې په یوه ډیموکراسۍ کې د عادي خلکو د پیاوړي کولو په اړه دی او هغوی ته اجازه ورکوي چې د قانون سرچینې کنترول کړي او د خپلو ارمانونو په برخه کې دولتي دستګاوې تر خپل لاس لاندې وساتي. دا د مشروطیت ډیموکراټیک لیدلوری دی، خو مشروطه‌غوښتونکی نه دی... البته تل کولای شو د مشروطیت لپاره د مشروطیت یوه بڼه د بدیل په توګه وړاندې کړو: څېړونکي د «ولسي مشروطیت» یا «ډیموکراټیک مشروطیت» په اړه خبرې کوي. خو زه فکر کوم چې د مشروطیت او ډیموکراټيکې یا ولسي خپلواکۍ تر منځ باید د ضدیت یوه ښکاره شرحه وړاندې کړو. یوازې په دلیل چې له موږ سره مرسته کوي تر څو په لا ډېر څرګند ډول اندازه کړو چې د اساسي قانون یوه نوې او بالغه تیوري تر کوم حده پورې د اساسي قانون بار پورته کولای شي تر څو تضمین کړي چې خلک د هغه سند له لارې چې دوی ته واک ورکوي، د رایې له حق څخه نه محرومېږي."د «موري روټبارډ» له‌خوا هم پر مشروطیت نیوکه شوې ده. دی مشروطیت د حکومتونو په کنترول کې پاتې راغلی بولي او وايي چې د حکومتونو په مقابل کې د خلکو حقونه نه‌شي خوندي کولای:"دا سمه ده چې لږ تر لږه په متحدو ایالتونو کې اساسي قانون لرو چې د حکومت د ځینو واکونو لپاره سخت محدودیتونه ږدي. خو لکه څرنګه مو چې په تېره پېړۍ کې ولیدل، هېڅ اساسي قانون نه‌شي کولای خپل ځان تفسیر یا اجرا کړي. باید د سړیو له‌خوا تفسیر شي. او که د اساسي قانون د تفسیر لپاره ټول واک د دولت سترې محکمې ته ورکړل شي، په دې صورت کې هم یو حتمي تمایل دا دی چې محکمه د خپل دولت لپاره پراخو واکونو ته دوام ورکړي. پر دې سربېره، «څارنې او تعادلات» او «د قوواو تفکیک» چې د امریکا په حکومت کې ډېر اوړي را اوړي، واقعاً کمزوري دي، ځکه بالاخره دا ټولې وېش‌بندۍ د دولت یوه برخه ده او د یو شمېر حاکمانو له‌خوا اداره کېږي."
د ملتونو له‌خوا مشروطیت
د مشروطیت هغه مفهوم چې په تشرېحي ډول کارېږي، تر ډېره د «رضایت» او ځینو حقونو، ازادیو او نورو امتیازاتو لپاره د خلکو د حق د مشروطیت پېژندلو لپاره تاریخي مبارزې ته ویل کېدای شي. له بل پلوه د مشروطیت تجویزي کړنلاره پر دې موضوع بحث کوي چې اساسي قانون باید څه ډول وي. د تجویزي استفادې په اړه یې ښايي دوه لیدلوري وړاندې شي.
ضد بیان LGBT د همجنسبازانو
د همجنسبازانو(LGBT) ضد ویناوې هغه موضوعات، عبارتونه او شعارونه دي، چې د همجنسبازۍ یا نورو جنسي او همجنسبازۍ اړوند تمایلاتو ‎پر وړاندې کارول شوي، ترڅو د لزبین، همجنس باز، دوه جنس پال او ترانسجندر (LGBT) خلکو ته د سپکاوي په موخه وکارول شي. دوی له سپکاوي او له سپکاوي نه نیولې ترهمجنسبازۍ سره د دښمنۍ څرګندولو پورې اړه لري، چې د دیني، طبي یا اخلاقي اساساتو پربنسټ دي. دا موارد د نفرت د بیان یوه بڼه ده، چې په ځینې هیوادونو، لکه: هالنډ، ناروې او سویډن کې غیرقانوني دي.
د همجنسبازانو (LGBT) ضد بیانات او شعارونه تر ډېره اخلاقي ویره یا د سازش تیوري لري. په ختیځه اروپا کې ددسیسې دا تیورۍ د پخوانیو یهودي ضد دسیسو پر بنسټ ولاړې دي او په دې باور دي، چې د (LGBT) غورځنګ د بهرني کنترول او تسلط یوه وسیله ده.
د همجنس پلویانو ضد ویناوې
د همجنس بازۍ ضد فعالین ادعا کوي، چې همجنس پلوي د کورنۍ د دودیزو ارزښتونو خلاف ده، همجنس پلوي یو ټروجن آس دی، یا دا چې کورنۍ او بشریت د همجنس بازانو د ګومارنې له لارې له منځه وړي، چې د بشریت د ورکیدو لامل کیږي.
د ناورینونو لامل کېدل
شاوخوا زرکاله کېږي، چې دا استدلال موجود دی، چې همجنسبازان د طبیعي پیښو لامل کېږي، حتی مخکې له دې چې ژوستینین په شپږمې زېږدیزېپیړۍ کې د زلزلو پړه د (ناکنترول شوي همجنسګرایانه کړنو) په غاړه واچوي. دامفکوره د معاصر مسیحیت په لومړنیو ادبیاتو کې دود و. همجنسبازان به د زلزلو، سیلابونو، قحطیو، طاعوني ناروغیو، د ساراسینیانو او صحرايي موږکانو د یرغلونو لپاره تورن او رټل کېدل. دا بحث په ۱۹۷۶ ز کال کې د انیتا براینټ په وسیله هغه وخت بیا ژوندی شو، چې همجنسبازان یې په کالیفورنیا کې د وچکالۍ لامل په توګه معرفي کړل. په متحده ایالاتو کې د ویستبورو باپتیست (Westboro Baptist ) په شمول د ښي اړخو دیني ډلو ادعا کوله، چې همجنسبازان د ناورینونو مسؤلین دي. یو شمېر همجنسبازان لکه: ایزاک، کاترینا او سندي د توپان په برخه کې تورن پېژندل شوي دي. په ۲۰۲۰ ز کال کې بېلابېلو دیني شخصیتونو، لکه: د اسرائیلو ربي میر مازوز استدلال کړی، چې د COVID-19 وبا پراختیا د همجنس بازۍ اړوند فعالیتونو یا هم د تکبر او غرور له امله الهي سزا ده.
د ۲۰۰۱ ز کال د سپتمبر میاشتې له بریدونو وروسته، د جیري فالویل په نامه یو تلویزیوني خبریال «کافران، د جنینونو له منځه وړونکي، فېمینیستان، همجنس‌ګرایان او جنسي کاروباریان لزبینیان چې په فعاله توګه هڅه کوي، د امریکا له لاري د خلکو لپاره د بدیل ژوند تګلاره، ACLU رامنځته کړي»ټول د هڅولو لپاره ملامت کړل. د اسلامي بنسټپالو یرغل او دې ته د خدای اړ ایستل چې د امریکا له ملاتړ نه لاس واخلي، د دې لامل کیږي چې فالویل د The 700 Club عیسوي تلویزیوني پروګرام کې وویل : «تاسو مرسته وکړه، چې دا پېښه وشي» هغه بیا وروسته بښنه وغوښته او ویې ویل:«زه هیڅکله له ترهګرو پرته بل انسان نه ملامت کوم».
د ایډز لامل کېدل
د همجنسبازۍ په اړه د خبرو اترو وده، چې د ناورینونو لامل کېږي، داسې استدلال کوي، چې HIV/AIDS د همجنسبازۍ لپاره الهي سزا ده. په ۱۹۸۰ ز لسیزه کې د ایدز ناروغۍ په لومړیو کلونو کې، یو شمېر اصلي ورځپاڼو دا ناروغي د «همجنس پلویانو طاعون» په نامه یاده کړه. د څو کلونو لپاره د دې ناروغۍ غلط تخنیکي نوم، د همجنس پلویانو اړوند معافیت کمښت و.
«ایدز ناروغي مړي وژني» دا شعار د ایدز ناروغیو په لومړیو کلونو کې په متحده ایالاتو کې راڅرګند شو، یعنې هغه وخت چې دا ناروغي په عمومي توګه د نارینه همجنسبازانو په منځ کې تشخیص شوه او تقربیاً په دوامداره توګه وژونکې وه. دا شعار په چټکۍ سره د یو زړه راښکونکي حقیقت، یو شعار، یا په ساده ډول په ګرافیتي توګه لیکل شوي مورد په توګه څرګند شو. داسې راپور ورکړل شوی، چې دا شعار لومړی ځل د ۱۹۹۰ ز لسیزې په لومړیو کې په عمومي توګه څرګند شو، کله چې د هوی متال Skid Row ډلې پخواني مخکښ سندرغاړي سباستین باخ دا شعار په هغه یخن‌قاق باندې لیکل شوی و چې ده اغوستی و او دا یخن‌قاق د یوه نندارچي له خوا ورکړل شوی و. د ویستبورو باپتیست کلیسا په وسیله: د «ایدز شفا بښونکی ده» شعار کارول کېږي.
د همجنس بازۍ اجنډا / تګلاره
د «د همجنس ګرایۍ اجنډا» توهینونکې اصطلاح د لیزبین، همجنس پلویانو، دوه جنسیت لرونکو او ترا جنسیت لرونکو (LGBT) اړوندو مسائلو په هکله د حکومت د سیاستونو او قوانینو د بدلون اړونده هڅو لپاره کارول کیږي، د بیلګې په توګه: د همجنس پلویانو واده کول او مدني اتحادیې، د همجنس بازانو (LGBT) منل، د یوې موضوع په توګه د جنسي تمایلاتوپه رسمیت پیژندل، د مدني ساتل شویو حقونو د لږه کیو ډلبندي، د همجنسبازانو نظامي ګډون، په عمومي زده کړو کې د همجنسبازانو د تاریخ او موضوعاتو شاملول، د کوچنیو همجنسبازانو د ساتنې لپاره د ځورونې ضد قوانینو معرفي کول او دغه راز د غیر دولتي کمپاینونو او فردي اقداماتو ترسره کول، چې د همجنسبازه وګړو اړیکو، هویتونو، لیدلورو او فرهنګي منلو ته وده ورکوي. همدارنګه دا اصطلاح د ځینو ټولنیزو محافظه کارانو له خوا د همجنسبازانو(LGBT)اړوند حقونو د فعالینو له لوري ادعا شویوموخو، لکه: د«همجنس ګرایۍ اړوند ژوند په سبک» کې د دګرجنس پلویانو استخدام تشریح کولو لپاره هم کارول شوی دی.
په متحده ایالاتو کې «د همجنس بازانو اجنډا» جمله د یوې ویډیويي لړۍ په وسیله مشهوره شوه، چې د انجیل مذهبي ډلې په وسیله کالیفورنیا کې د ژوند د وزارتونو پسرلي په نامه تولید شوې او د ډېری ښي اړخو مسیحي سازمانونو په وسیله خپره شوه، چې لومړۍ ویډیو یې د همجنس بازانو اجنډا نومېده او په ۱۹۹۲ ز کال کې خپره شوه. په همغه کال کې د اورګان (یو عیسوي فعال محافظه کاره سیاسي سازمان) د اتباعو اتحادیې له دې ویډیو څخه د خپل کمپاین یوې برخې په توګه د رایې اخیستو لپاره کار واخیست، ترڅو د اورګان اساسي قانون اصلاح یا تعدیل کړي، ترڅو د هغه څه مخه ونیسي چې OCAیې د همجنسبازانو، لزبینانو او دوه جنسیتیانو لپاره ځانګړي حقوق بولي.
په لینکلن کې د جنسیت اړوند علمي څېړنو مؤسسه چې وروسته بیا د کورنۍ څېړنو مؤسسې په نامه یاده شوه، د یادې مؤسسې یو بنسټګر پاول کامرون په دې ویډیو کې څرګند شو او ټینګار یې وکړ، چې ۷۵ سلنه نارینه همجنسبازان په منظم ډول دفع کوونکي مواد(پاخانې) خوري او ۷۰ تر ۷۸ سلنه یې هم په مقاربتي یا جنسي ناروغیو اخته دي. د همجنسبازانو تګلاره یا اجنډا د درېیو نورو ویډیويي خپرونو؛ په عمومي زده‌کړو کې د همجنس بازانو اجنډا (۱۹۹۳ ز)، د همجنس بازانو اجنډا: د ۱۹۹۳ ز کال مارچ کې په واشنګټن کې او د ستون وال بله ځانګړنه د چل او دوکې ۲۵کاله (۱۹۹۴ ز) په وسیله هم تعقیب شوه. په دې ویډیوګانو کې د LGBT حقونو اړوند مخالفینو سره مرکې شاملې وې،او دا سریال د عیسوي ښي اړخو سازمانونو په وسیله خپور شو.
د یوګانډا او د متحده ایالاتو عیسوي فعالان، د امریکا د دیني ښي اړخ څخه اغیزمن شوي، چې د «همجنس بازانوپروګرام»اړوند وینا یې په پور اخیستې، ترڅو په عامه افکارو اغېز وکړي او په پای کې پارلمان دېته وهڅوي، چې د یوګانډا د همجنسبازۍ ضد قانون تصویب کړي، چې د «همجنسبازۍ جرم» لپاره یې ځینې سزاوې د عمر قید تر سزا پورې لري (چې پخوا «د همجنسبازانو پاڼې ختمې کړئ» په نامه یادېدلې).
وستمانلاند
وستمانلاند په سویډني Västmanland) د سویډن هیواد د مرکزي ولایتونو له ډلی دی.
توماس اېډورډ لارېنس
توماس اېډورډ لارېنس (په انگرېزي ژبه : Thomas Edward Lawrence) (۱۶م د آگست . ۱۸۸۸م زېږدي ـ ۱۹م د مې ۱۹۳۵م زېږدي)د برتانيې د پوځ يو سرتېری و چې په ځانگړي توگه د سنايي او فلسطینيانو عربو ترمنځ د اړیکو شهرت لري او د عثماني تورکانو په مقابل د عربانو بلوا چې په کال ۱۹۱۶م زېږديز ـ ۱۹۱۸م زېږديزه راولاړه کړه ډېر شهرت پیدا کړ. د ده د لاسوهنيزو فعالیتونو لمن دومره پراخه شوه چې په نړېواله کچه د (لارېنس اف عربيا)ـ(د عربي نړۍ لارېنس) په نوم ټولو وپېژنده. په کال ۱۹۶۲م زېږديز کې د همدغه تر نامه يو فلم هم جوړ شو چې د دوهمې نړېوالې جگړې په سیاسي او پوځي فعالیتونو راڅرخي. لارېنس د سر توماس چپمن او سېرا جونر په کاله کې په ناروا توگه کال ۱۸۸۸م زېږدي کې د وېلز په سیمه ټرېماډوگ کې وزېږېد. د لارېنس مور هم په ناروا توگه يانې له نکاح دمخه زېږېدلې وه. چپمن خپلې مخکينۍ ښځې سره پرېژه کړېوه او بيا يې په لومړي ځل يوې آيرلنډۍ ښځې چې سېرا جونر نومېده پرته له واده ورسره واړول او يو بل يې د لارېنس تر نامه د ماندينې او خاوند په توگه ومنل. په ۱۸۹۶م زېږدي کال په اوړي کې دواړه لارېنسيان آکسفورډ ته کډه شول چې په ۱۹۰۷م زېږدي ـ ۱۹۱۰م زېږدي کې ځوان لارېنس د (د جيسس کالج ) په نوم پوهنتون کې د تاریخ په زده کړې پیل وکړ او له هماغه ځایه په بري سره په لومړۍ درجه فارغ شو. دی په منځينۍ آسيا کې يو فعال لرغونپوه په توگه کار پیل کړ چې له مخې یې په رازو رازو ځايونو کې د ډېوېډ جيورج هوگارت او ليونارډ وولي سره يوځای لرغونې کندنې کولې. په کال ۱۹۰۸م زېږدي کې ده د آکسفورډ پوهنتون د تمریناتو پوځي ټولي کې ورگډ شو او هلته یې د دوه ؤ کالونو په لړ کې پوځي کورسونه ترسره کړل. د ۱۹۱۴م زېږدي کال په جنورۍ مياشت کې مخکې د لومړي نړېوالې جگړې څخه لاورېنس د برتانوي پوځ په مشورې د پوځي سروې لپاره په کار ولگېده چې دغه سروې د نيگېو ډيسرټ په نوم يادېږي هممهاله یې د لرغونپوهنې لپاره څېړنې پرمخ تلې. د لاورېنس انځور د امريکني ژورنالسټ لاوېل توماس لخوا په رسنیو کې ډېر وځلول شو او همدارنگه دغه انځور د لاورېنس د ژوند لیک څخه اخیستل شوی چې (اووه د هوښيارۍ ستنې)ـ(Seven Pillars of Wisdom) نومېږي ۱۹۲۲م ز کې لیکل شوی.
مخینه
لارېنس د آگست په ۱۶مه نېټه کال ۱۸۸۸م زېږدي کې ټریمېډاگ ، گيېرنرفونشير سیمې چې وېلز کې دی وزېږېد. د زېږېدو کور یې د سنوډن لاج په نوم مشهوره دی. د لارېنس پلار دوه رگه انگرېز او آیرلنډی و چې ورته انگلوـ آيرش وايي. نوم یې توماس رابرټ ټای چپمېن و. ده خپله ښځه د بلې ښځې سره د اړیکو درلودو له شامته پرېښوده. چپمېن او مېسېس جونر د پينځو ماشومانو ټبر و. لارېنس پخپله ټینگار لاره چې دی په کوچنيوالي کې کال ۱۹۰۵م زېږدي کې د څو وونیو لپاره له کور څخه تښتېدلی و او د برتانوي سلطنتي پلي پوځ کې د هلک سرتېري په توگه دنده ترسره کړې چې له هغه ځایه بيا ښايي دی د کارنوال په سیمه په پیسو خرڅ شوی وي چې ددغې خبرې زبات لا څېړونکو ته په لاس ندی ورغلی.
زده کړې
د عربو لارېنس ډېرې زده کړې درلودې او لومړنۍ زده کړې یې په وېلز کې کړي وې بيا وروسته چې آکسفورډ ته کډه شول نو په ۱۹۰۷م زېږدي ـ ۱۹۱۰م زېږدي کې ځوان لاورېنس د د جيسس کالج په نوم فاکولتې کې د تاریخ په زده کړې پیل وکړ او له هماغه ځای په بري سره په لومړۍ درجه فارغ شو.
د عربو پاڅون
کله چې جگړه رامنځته شوه لارېنس د پوهنتون د ماسټرۍ زده کړو د څېړنې د ډلې غړی و چې کلونه کلونه یې د عثمانيې واکمنۍ تر ولکې ولایاتو ته سفرونه کړي وو چې تجربه یې خورا ډېره وه. دغو ولایاتو کې د اردون او فلسطین شاوخوا سیمې چې لیوانت نومېدې او مېسوپوتاميا (سوريه او عراق) پخپلو نومانو شاملې دي. د ساري په توگه هغه د عثماني واکمنۍ د کورنيو چارو د وزارت چارواکو او د هغوی د جرمني تخنيکي سلاکارانو سره چې د اورگاډو د پټليو جوړولو باندې او مالي لگښت ورکولو اخته عاملين و وپېژندل شو. د لارېنس د هراړخیزو تجربو په مرسته د برتانيې د باندنیو چارو وزارت د عربو بېرو څانگې يې دا کشف کړي ول چې د عثماني واکمنۍ په مقابل پخپله منځينۍ آسيا کې دننه د اورپکو د رامنځته کول د دوی په گټه او پکار دي. د برتانیا عربي بېرو مخکې له مخکې د قومونو او قبایلو تر منځ د ستونزو او نفاق رامنځته کولو ته لاسرسی درلود چې له مخې یې ورته عربي بېرو جوړه شوې وه او دغه عمل د تورکانو په مقابل د عثمانيې واکمنۍ حکومت په منځ کې او سیمې ته لويه ننگونه وه. د دغې تگلارې له کبله په سیمې کې لویې وېشنې رامنځته شوې چې د وخت اړتيا یې وگرځوله. همدې عربي بېرو چې د برتانيا په مالي ملاتړ رامنځته شوی و د دوه متجانسو لوريو په توگه د جگړې ستراتيژې سمبالوله. د عثماني پېر واکمنۍ ته يې داسې لوی خنډ رامنځته کړ چې د سلو څخه لا زرو ځلو هلو ځلو ته باید مخه شوې وای چې د عثماني واکمنۍ دننه دغه سېک د منځينیو بډوالو (مخالفتونو) له کبله کمزوری شوی و. د لارېنس د لومړنیو برلاسو تجربو پر بنسټ چې د سوريې ، لیوانټ او مېسوپوتاميه په هکله یې درلودل ( دی د پوځ جنايي څارگریزو څانگو کې برلاسی څارگر و ) دی یې قاهرې ته په کال ۱۹۱۴م زېږدي ولېږه او هلته دی د منځينۍ اسيا د GOC ادارې څارگر مشاور وټاکه. برتانيوي حکومت دی مصر ته د هاشمي پوځونو سره څنگ په څنگ کار لپاره حجاز ته کال ۱۹۱۶م زېږدي کې لېږلی و. هلته دی د هيربرټ گېرلاند سره ولیدل او يوځای يې سره کار پیل کړ.د جگړې پر مهال لارېنس د عربو اوپکو سره يوځای په بې قانونه توگه د امیر فیصل په بولۍ (قومانده) چې د مکې ښار د شریف حسين ځوی و په غلچکيو جگړې کې د عثماني واکمنۍ په مقابل برخه واخیسته. لارېنس د برتانيې د سمندري پوځ څخه د عثماني واکمنۍ د پوځيانو د شاته تنبولو هر اړخیز ملاتړ ترلاسه کاؤه. د لارېنس تر ټولو لومړۍ دنده يې دا وه چې د عربو مشران (فیصل او عبدالله) د برتانيې د مرستو سره همغږي د هغوی د پوځي ستراتيژۍ ملاتړ ته وهڅوي.
اسفراين ولسوالي
اسفراين ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان اسفراین)  د ايران د خراسان شمالي ولايت یوه ولسوالي ده. دا ولسوالي ۱۲۰٬۵۱۳ تنه نفوس لري. د اسفراين ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۳۹ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د خراسان شمالي ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
د بې دينو په وړاندې توپيري چلند
له تاريخي پلوه د بې دينانو په وړاندې توپيري چلند، د هغو خلکو په وړاندې توپيري چلند ته ويل کېږي، چې په هېڅ دين باور نه لري. د بې دینانوپه وړاندې په تبعيضي چلند کې منفي رويه، تعصب، دښمني، کرکه، ویره يا د بې دینانو او الحاد په وړاندې نه زغم شامل دي. له دې امله چې الحاد په بېلا بېلو لارو پېژندل کېدای شي، د چا په وړاندې چې توپيري چلند شوی و يا د الحاد پر بنسټ تر تعقيب لاندې نيول شوی وي، شونې ده چې په يو بل وخت يا ځای کې ملحد ونه بلل شي. ديارلس اسلامي هېوادونه، الحاد يا ارتداد ته د مرګ سزا ورکوي او نړيوال بشردوستان دعوه کوي چې، د ملګرو ملتونو د ۱۹۳غړو هېوادونو «غوڅ اکثريت» «د هغو اتباعو په وړاندې تبعيضي چلند کوي، څوک چې پر الله(ج) باور نه لري او په بدترين ډول، دوی د هغو جرمونو له امله  زنداني کېږي چې د کفر په نوم ياديېږي».
نور نومونه
کله ناکله داسې توپيري چلند ته اتوفوبيا، اتيستوفوبيا، د الحاد ضد او د ملحد ضد توپيري چلند ويل کېږي.
لرغونې زمانه
ټيم ويتمارش وايي چې: د الحاد ضد نظريه په لرغونې نړۍ کې هم وه، خو د دې تبعيضي چلند اندازه معلومول ستونزمن دي ، ځکه چې د ملحدينو يادونه بې له دې چې شته لیکنو ته پاملرنه وشي، په عمومي توګه په سپکاوي سره کېږي. دې ته په کتنې سره چې وحدانيت هغه مهال د لږه کيو نظر و، په لاس کې شته سرچينو تر مخې الحاد په عمومي توګه په شرکي باورونو او ورته عملونو بريد کړی. د «Atheos» (بې خدايه) لفظ په عمومي توګه، د ديني مخالفت لپاره کارول کېده (د موحدينو په ګډون) چې همدې چارې دا مطالعه لا پسې پېچلې کړې ده. له دې ستونزو سره سره، ويتمارش په دې باور دی چې، له دې پرته هم الحاد په هغه وخت کې نژدې يو شان و. په داسې حال کې چې ملحدان (يا هغه خلک چې ملحد بلل کېدل) کله کله ځورول کېدل، بيا هم دا ځورونه کمه وه (شونې ده له دې امله چې دا يوه کوچنۍ ډله وه او له دې امله چې د بېلا بېلو ديني اندونو په وړاندې نسبي زغم موجود و). نور پوهان په دې باور دي چې بې ديني، وروسته په نوي پړاو کې رامنځته شوه. لوسيان فيور له شپاړسمې پېړۍ مخکې لا ويلي و چې :  د الحاد په اړه ځکه فکر نه کېده چې هغه زمانه په بشپړې ژورتيا سره مذهبي وه. کرم ارمسټرانګ هم له دې موضوع سره موافقه ښودلې او ليکي: «له زېږېدو او ديني غسل څخه نيولې تر مرګ او د کليسا په انګړ کې تر خښېدو پورې، مذهب د هر سړي او ښځې په ژوند غلبه کړې وه. د ورځې هر کار، د کليسا په زنګ برابر شوی او له مذهبي باورونو او قوانينو ډک و، کوم زنګ چې مسلمانان لمانځه ته راغوښتل، دوی مسلکي او عام ژوند په واک کې درلود-ان اصناف او پوهنتونونه هم مذهبي ادارې وې...ان که يو بې ساري انسان د دين پر نوعيت او خدای پر شتون د پوښتنې کولو لپاره اړين حقيقت تر لاسه کاوه، هغه به هيڅ ملاتړ نه شو موندلای، نه د هغه وخت په فلسفه کې او نه په علم کې». په دې بنسټ چې حکومتي واک د الهی حق په مفهوم ولاړ و، حکومت ته له سيمه یيزو خدايانو څخه د منکرو کسانو له خوا ګواښ پېښېده. هغه خلک چې د بې دينه نوم پرې اېښودل کېده، د لومړيو مسلمانانو او مسيحیانو په ګډون، په پايله کې تر قانوني تعقيب لاندې نيول کېدل.
د نوي پړاو لومړني وختونه او سمون
د نوې پړاو په لومړيو کې، د «بې دينه» ټکی د سپکاوي په توګه کارېده او په ډېرو خلکو د عمل وړ و، د هغو خلکو په ګدون څوک چې د الهي باورونو مخالف و، د هغو پر ضد چې ځانوژنه يې کوله، بداخلاقه وو يا يې خپله افراط کاوه او ان د جادوګرۍ د باور په مخالفينو هم. د توماس اکويناس په څېر فیلسوفانو هم بې دينه باورونه د نظم او ټولنې لپاره ګواښ باله. قانون پوه او پوهاند توماس مور وايي چې: مذهبي زغم بايد په ټولو کې عام شي، پرته له هغوی چې په خدای يا د روح په تلپاتي والي باور نه لري. د ديني آزادۍ د نويو مفاهيمو بنسټګر جان لاک استدلال کوي چې: (د کاتوليکانواو مسلمانانو په ګډون) ملحدانو ته بايد د هويت بشپړ حقوق ورنه کړل شي.
د څېړنو پر مهال ډېری هغه کسان چې په الحاد يا ارتداد يا دواړو تورن شوي وو، شکنجه شوي يا اعدام شوي دي. په دوی کې پادري جوليو سزار وانيني هم شامل دی چې په ۱۶۱۹ ز کال کې خپه او وسوځول شو او باوقاره سړی « Kazimierz Łyszczyński» څوک چې په وارسا کې اعدام شوی و. فرانسوی اتين دوله چې په ۱۵۴۶ ز کال کې اعدام شو. که څه هم په نولسمه پېړۍ کې ((د ملحدو شهيدانو)) په توګه اعلان شول، وروستي پوهان په دې باور دي چې د نوې اصطلاح تر مخې هغه عقايد چې دوله او وانيني خپل کړي وو، ملحدانه نه دي.
ويکټوريايي بریتانيه
د نولسمې پېړۍ په اوږدو کې د بریتانيې ملحدين که څه هم شمېر یې لږ وو، د تبعيضي کارونو موخه ګرځېدلي وو. کله چې شاعر پرسي بيش شلي «د الحاد اړتيا» تر عنوان لاندې يوه لیکنه خپره کړه، هغه د اکسفرډ له پوهنتون څخه وايستل شو او د دوه بچيانو له ساتنې محروم کړای شو. هغه چا چې په قضايي بهير کې به یې په مسيحيت لوړه نه کوله، په محکمه کې د شاهدۍ ورکولو وړ نه و، تر څو انصاف تر لاسه کړي، تر دې چې په ۱۸۶۹ز او ۱۸۷۰ ز کلونو کې دا شرط د قوانينو په تصويب سره له منځه ولاړ.
چارلز برادلاو يو ملحد په ۱۸۸۰ ز کال کې د بریتانيې د پارلمان د غړي په توګه انتخاب شو. هغه د خپلې دندې د لوړې تر سره کولو پر ځای، د تاييد له حق څخه محروم شو او وروسته د لوړې کولو له وړتيا هم محروم شو؛ ځکه نورو غړو نیوکه وکړه چې هغه خپله ويلي چې دا کار به بې معنا وي. برادلاو له دې وروسته درې ځلې بيا هم انتخاب شو، او په پای کې په ۱۸۸۶ ز کال کې د دې وړ وګرځېد چې خپله چوکۍ اشغال کړي او دا له هغې وروسته چې د پارلمان رئيس هغه ته اجازه ورکړه چې د لوړې مراسم تر سره کړي.
نازي المان
په المان کې د نازيانو د واکمنۍ پر مهال، د ۱۹۳۳ ز کال په يوه حکم کې راغلي و: «د کومې مذهبي تګلارې د نه درلودلو په دليل، بايد هېڅ هېوادنی سوسياليست زيان ونه ويني». بيا هم حکومت د بې خدايه کمونستانو سخت مخالفت کاوه، په همدې کال د المان په ټولو ملحدانو او کیڼ اړخو آزادو فکري سازمانونو، لکه : د المان آزاد فکرانو اتحاديه (د ۵۰۰۰۰۰ غړو په لرلو) بنديز ولګېد؛ نازيانو د ۱۹۳۰ ز کلونو تر منځ ځينې ښي اړخي ډلې وزغملې. په ۱۹۳۳ ز کال کې د هیټلر په يوه وينا کې هغه ادعا وکړه چې الحادي خوځښت يې ايستلی دی.
د هغو مذاکراتو په اوږدو کې چې د ۱۹۳۳ ز کال د اپريل په شپږوېشتمه یې د واتيکان-نازي موافقه رامنځته کړه،  د غیر ديني تمايلاتو له امله هیټلر وويل :«بې دينه ښوونځي هېڅکله نه شي زغمل کېدای». هيټلر يادې ژمنې ته په پرله پسې ډول پاملرنه نه کوله، بلکې په ټوله کې يې ياد تړون ته پاملرنه نه کوله، په ۱۹۳۹ ز کال کې د کاتوليکانو ټول ښوونځي يا منحل شول يا په عامه تاسيساتو بدل شول.
پټرس کلرس
)When They Call You a Terrorist: A Black Lives Matter Memoir( اثر ليکواله ده.
د ژوند لومړي وختونه او زده کړې
کلرس د کليفورنيا په لاس انجلس کې زېږېدلې ده. د هغې مور Cherice Foley د اسرائيلو د خدای ګواه ده. د هغې بيولوژيکي پلار Gabriel Brignac و، چې د يوولس کلنۍ تر عمره يې ونه ليد. نوموړې د Alton Cullors په کور کې لويه شوه، چې پخوا يې په Van Nuys کې د عمومي ماشينونو (موټرونو) په يوه دستګاه کې د هغه تر بندېدو پورې کار کاوه او پرې فشار و چې بايد د لږې اداينې په بدل کې کار وکړي. کلرس درې خويندې او وروڼه لري، چې دوه وروڼه يې Paul او Monte او يوه خور يې Jasmine نومېږي. پلار يې ګبرېل (Gabriel) يو همېشنی سرغړونکی و، چې د درملو اړوند تورونو له امله څو ځله بندي شو او په ۲۰۰۹ ز کې په يو بې کوره پناه ځای کې وفات شو. کلرس خپل پلار د هغې د ژوند د يو ثابت او پاملرنې د شتون لرلو په توګه راپېژني.
نوموړې په Van Nuys کې په اتمه برخه هستوګنځي کې لويه شوه، چې د سن فيرناډو تنګي کې د مکسيکو الاصل امريکايي يو پراخه او بې وسه ګاونډيتوب و. د هغې پلندر (ناسکه پلار) Alton بالاخره خپله کورنۍ پرېښوده او د کلرس مور Cherice يې پرېښوده چې په يوازې ځان خپل کوچنيان وروزي. کلرس وايي چې: هغه په نهه کلنۍ کې خپل يوولس کلن او ديارلس کلن وروڼه وکتل، چې له اړتيا پرته د پوليسو له خوا پر يو دېوال باندې ورزور شوي (وروهل شوي) وو. د ۱۲ کلنۍ په عمر د کنف يا حشيش څښلو له امله ونيول شوه. په دې وخت کې نوموړې د Millikan په منځني ښوونځي کې زده کوونکې وه، چې دا په Sherman Oaks کې د ډالۍ شويو کوچنيانو لپاره د ډېری شتمنو سپين پوستو يو ښوونځی و. کلرس څرګندوي چې: په موټر کې هلته له خپلې مور سره په تللو ځکه وشرمېده، چې ياد موټر يې د خپل ګاونډي او د Monte له ملګرې Cynthia نه په پور اخيستی و او په داسې حال کې و [د زړښت له امله]، چې بيا جوړولو (ترميم) ته يې اړتيا لرله. نوموړې دا هم وايي چې ناپېژاندو سپين پوستو نجونو د تباهۍ کندې (ورکېدلو) ته ورمخامخ کړه. که څه هم کله چې کلرس ونيول شوه، د Van Nuys عالي لېسې کې د خپلو ټيټو درجو له امله درس وايه، دا د اوړي ښوونځي Summer school د يوې برخې په توګه د کارګر پوړ کورنيو او ناسپين پوستو ښوونځي و. د هغې لپاره لېږد ځکه ټکان ورکوونکی و، چې د نوموړې د بل ښوونځي په خلاف دې ښوونځي د فلز کشف کوونکې وسيله لرله او پوليسو يې ساتنه کوله.
Monte په ۱۹۹۹ ز کې د خپلې مور د موټر غلا کولو نه وروسته ونيول شو، چې وروسته يې Schizoaffective disorder او bipolar disorder ستونزې تشخيص شوې. د بندخونې له يو افسر سره په جنګ کې هغه د يوې ادعا په توګه زندۍ (خفه) شو، په ظالمانه ډول ووهل شو او د تشناب اوبو څښلو ته مجبور کړی شو. پټرس دا د خپل فعاليت د يو دليل په توګه يادوي. هغه د ژوند په لومړيو کې د يوې نوې پېغلې په توګه د Eric Mann تر مشرۍ لاندې د بس چلوونکو ټولنې سره په يو ځای کېدو سره يوه فعاله شوه. په دې وخت کې نوموړې د تنظيمولو په يو کلن پروګرام کې ګډون وکړ، چې د کارګرو ټولنې د کړنلارې مرکز (Labor Community Strategy Center) له خوا چې BRU يې رامنځته کړ، اداره کېده. نوموړې د نوښتي ارادې فلسفې د عملي کولو پر مهال د نړۍ شاوخوا اوښتونونو (انقلابونو)، د نيوکې کولو نظريې او ټولنيزو غورځنګونو په اړه زده کړل. کلرس په Reseda کې د Grover Cleveland په عالي ښوونځي کې چې اوس د (Cleveland Humanities Magnet) په نامه دی، شامله شوه او د ياد ښوونځي د ټولنيز عدالت د راښکون په خپرونه کې اجازه ورکړل شوه. هغه په UCLA کې د دين او فلسفې او د سويلي کليفورنيا په پوهنتون کې د Roski هنر او ډيزاين له ښوونځي نه د MFA د سند تر لاسه کولو په موخه لاړه.
کلرس د شپاړلس کلنۍ په عمر د خپلې کورنۍ له خوا پرې د کړي جبر يا زور بيا يادونه کوي، چې له امله يې خپل مور او پلار ته د خپل نااشنا شناخت ورڅرګند کړ. نوموړې د Jehovah [د اسرائيلو خدای] د ګواه په توګه وروزل شوه، مګر د هغې د مور د پېغلتوب اميندوارۍ له امله د کلرس له نږدې کورنۍ نه د کليسا او د دوی د اوږدې کورني غړو دواړو ډډه وکړه. کلرس د کلونو لپاره ياد باور يا عقيدې ته ان په جلا وطنۍ کې هم ژمنه پاتې شوه، مګر وروسته له کليسا نه په غفلت کې لويه شوه. هغه د سياسي لاريون پېښو ته د مذهب په ورګډولو سره د (Ifá) په نايجريايي مذهبي دود کې لېوالتيا پيدا کړه.هغه په ۲۰۱۵ز کې يوه مرکچي ته وويل چې: «د روحانيت لټولو ډېر څه لرل، چې بايد په هغې هڅې سره شوی وی، چې زما د حالتونو په اړه يې د ادراک غوښتنه کوله ـ دې حالتونو زما په ورځني ژوند کې څه ډول بڼه راکړه او زه يې څه ډول د يو پراخه الوت (پرواز)، زما د ژوند لپاره د يو پرواز په توګه درک کوم».
مسلک
کلرس په اوټس د هنر او ډيزاين پوهنځي (Otis College of Art and Design) د عامه مشق په خپرونه کې تدريس کوي. نوموړې د ټولنيز عدالت (Social Justice) په سترو هنرونو کې د استادې او په Prescott College کې د ټولنې تنظيموونکې (Community Organizer) په توګه دنده کوي.
د تور پوستو د ژوند ستونزه
کلرس او د هغې د BLM مرستيال بنسټګران Graza  او Opal Tometi د يوه نامتمرکز غورځنګ د جوړولو په موخه سره کېناستل، چې ياد غورځنګ به د غړو د يوې ټولګې په اجماع (د نظرياتو په سمون) سره اداره کېږي او په ۲۰۱۵ز کې د فصلونو يوه شبکه جوړه شوه. نوموړې د مرستيال بنسټګرو تر ټولو زياته څرګنده څېره ده، په ځانګړي ډول وروسته له هغې چې Graza او Opal Tometi په سازمان کې د منظم ګډون نه په شا شول. هغه ټولنيزو رسنيو ته د افريقايي الاصل امريکايانو پر ضد د تاوتريخوالي په مخنيوي کې په دې ويلو سره د يوې وسيلې اوسېدلو امتياز ورکوي، چې: «هره ورځ او هره شېبه تور پوستي وګړي زموږ په مرګونو انځورونو سره بمبار کېږي... د ټولنيزې رسنۍ دا سمه وينا چې: «تورپوستو! تاسې کېدای شي راتلونکي ياست. تاسې به راتلونکي اوسئ، مګر زموږ د ملت لپاره به دا په ادراک کې غوره وي، چې هر څومره چې زموږ رحم لږ وي، همغومره به مو ملت خوندي وي».
په ۲۰۱۷ ز کې کلرس وويل چې: د دوی غورځنګ به د امريکا متحده ايالتونو له ولسمشر ډونالډ ټرمب سره ونه ويني؛ لکه له اډولف هټلر سره به يې چې نه وی ليدلی [ټرمپ يې له هټلر سره پرتله کړ]. نوموړې همداراز وويل چې: «ټرمپ د زيان لنډيز دی، د دې هيواد د ټولو زيانونو لنډيز، که هغه نژاد پالنه، پانګه یيز نظام، جنسيت پالنه او که homophobia ده.
نوموړې د ۲۰۲۱ ز په می کې (له شپږو کلونو موقف نيولو نه وروسته چې د سازمان جوړښت يې راونغاړه) پر خپل دويم کتاب او له Warner Bros سره د تلویزيون پر څو کلنۍ راکړې ورکړې باندې د تمرکز کولو په موخه د تور پوستو د ژوند ستونزې نړيوالې شبکې بنسټ د اجرائيه رئیسې په توګه له خپلې رسمي ونډې [دندې] نه استعفا وکړه. هغې وويل چې: له دندې ګوښه کېدنې يې په بې امتيازۍ کې هيڅ ونډه نه لرله او دا يوازې د يو کال لپاره پلان شوې وه. کلرس وايي: «فکر کوم، زه به کېدای شي لږه ځکه لږه څرګنده (محسوسه) شم، چې د خپل خوځښت په تاريخ کې اوس د يو تر ټولو ستر او تر ټولو جدلي سازمان په راس helm کې نه يم... مګر هيڅ غورځنګ يا خوځښت يو مشر لرونکی نه دی».
نکا ولسوالي
نکا ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان نکا)  د ايران د مازندران ولايت یوه ولسوالي ده. دا ولسوالي ۱۱۹٬۵۱۱ تنه نفوس لري او مساحت یې 1358.80 کیلومتره مربع دی. د نکا ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۷۴ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د مازندران ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
د پېښور پر پوځي ښوونځي بريد
۱۶ د دېسمبر، ۲۰۱۴ ز. کال کې د پېښور د ورسک سيمې پر يو پوځي ښوونځي بريد وشو. دغه بريد چې د پاکستان د طالبانو غورځنگ يې پړه پر غاړه اخيستي او په وزيرستان کې د پاکستاني پوځي عملياتو په بدل کې ترسره شول، گڼ شمېر زده کوونکي او ښوونکي په نخښه کړل. د پاکستاني طالبانو وياند د بريد وروسته دا ځانمرگی بريد د پاکستاني پوځ څخه غچ اخيستنه وبلله. په دغه بريد کې ۶ تنه طالبان چې پر ځانمرگو واسکټونو او کلاشينکوفونو باندې سمبال و، پوځي عامه ښوونځي (آرمي پبلک سکول) ته ورننوتل او ځانونه يې وچاودل، تر چاودنې لږه شېبه وروسته يې ړندې ډزې پيل کړې او ټولټال د ۱۰۴ تنو په شمېر زده کوونکي او ښوونکي ووژل. دا يوه غمجنه پېښه وه چې د نړۍ د هېوادمشرانو او نورو مخورو شخصيتونو لخوا په کلکو ټکو وغندل شوه.
ثريا طرزي
ملکه ثريا طرزي (زېږېدنه: ۲۴ د نومبر، ۱۸۹۹، مړينه: ۲۰ د اپرېل، ۱۹۶۸) د شلمې پېړۍ په پيل کې د افغانستان ملکه او د امير امان الله خان پاچا ماندينه وه. ثريا طرزي په سوريه کې زېږېدلې وه او زده کړې يې له خپل پلار سردار محمود طرزي نه ترلاسه کړي وې. نوموړې په قوم پښتنه او د محمدزيانو ټبر پورې تړاو درلوده. نوموړې د خپل د وخت يوه تر ټولو پياوړې مسلمانه افغانه ښځه وه چې د ښځو د حقونو لپاره يې هلې ځلې کړي.
د کورنۍ مخينه
ملکه ثريا طرزي د سردار غلام محمد طرزي لمسۍ او د نامتو افغان لارښود او د افغان ژورناليزم پلار، سردار محمود طرزي لور ده. نوموړې په دمشق کې زېږېدلې او هماغلته يې لومړنۍ زده کړې د خپل پلار نه ترلاسه کړي.
د ژوند وروستۍ شېبې
په ۱۹۲۹ زېږيز کال کې د افغانستان پاچا امير امان الله خان د واک نه پدې موخه گوښه شو چې په هېواد کې د خپل منځي جگړې د پېښېدلو مخه ونيسي او اعلی حضرت امان الله خان د هېواد نه دباندې روم ته لاړ او ملکه ثريا هم هماغلته د خپلې کورنۍ سره په اېټاليې کې ژوند کاوه او په هغه وخت کې اېټاليا کې هم پاچاهي وه.
ملکه ثريا په ۲۰ د اپرېل، ۱۹۶۸ زېږيز کال کې د اېټاليې هېواد په روم ښار کې ددې نړۍ سره د تل لپاره خدای پاماني وکړه، د هغې مړينه په ډېره درنه سترگه د اېټاليا د حکومت له خوا ولمانځل شوه او افغانستان ته د نوموړې د جسد د لېږدولو پر مهال د اېټاليا يوې پوځي ډلې د روم تر هوايي ډگره پورې د هغې مړی بدرگه کړ. بيا وروسته کله چې د هغې تابوت افغانستان ته راورسېد نه هلته يې هم په ډېر درناوۍ لمانځنې وشوې او وروسته بيا د ننگرهار ولايت په پلازمېنه جلال آباد کې په شاهي باغ کې د خپل خاوند تر څنگ چې تر دې ۸ کاله دمخه مړ شوی وه، خاورو ته وسپارلې شوه.
سرچينې
ملکه ثريا طرزي وېشنيزه:افغاني ملکې
د افغانستان سياسي گوندونه
دگوندونو د جوړېدو رېښې په تاریخ کې ډېرې لرغونې دي او له لرغوني یونان نه سرچینه اخلي؛ خو مشخص سیاسي گوندونه په تېرو دوو پېړیو کې د نړۍ په گوټ ــ گوټ کې جوړشول، چې بېلابېلې عقیدې او لارې یې درلودې او په بېلابېلو هېوادونو کې یې له خپلو ایډیالوژیو او مفکورو سره سم حکومتونه جوړکړل، چې په دې کې مهم یې سوسیالېست گوندونه، سوسیال دیموکرات گوندونه، کمونیست گوندونه، مسیحي دیموکرات گوندونه، رادیکال، فاشیست گوندونه، ناسیونالیست گوندونه، جمهوري غوښتونکي گوندونه، اخواني گوندونه او نور رازــ راز گوندونه دي، چې په بېلابېلو هېوادنو کې فعالیت کوي.
په افغانستان کې هم چې اوږد تاریخ لري او د تاریخ په اوږدو کې له رازــ راز تحولاتو او بدلونونو سره مخامخ شوی؛ گڼې اجتماعي، فکري او سیاسي ډلې رامنځ ته شوې او خصوصاً صوفیان، ځوانمردان، کاکه گان، پایلوڅان او نور داسې تشکیلونه وو، چې ځانگړي ټولنیز اوسیاسي فعالیتونه یې ترسره کول.
د نولسمې پېړۍ په وروستۍ نیمايي کې د هېواد نابغه زوی علامه سیدجمال الدین افغان د خپل هېواد، اسلامي نړۍ او ټول ختیځ د ازادۍ لپاره یوه داسې سیاسي مفکوره رامنځ ته کړه، چې له کورنۍ استبداد او بهرني ښکېلاک دواړو سره یې مبارزه کوله. ده هم د پردي استعمار د مزدورو حکومتونو د رانسکورولو او هم د ښکېلاک د لاس لنډولو لپاره خلک تنویرول او پاڅون ته یې هڅول او هم یې له داسې حکومتونو سره مفاهمې له لارې د اصلاحاتو او ریفورمونو راوستل غوښتل.
علامه د خپلې نه ستړي کېدونکي مبارزې په ترڅ کې گڼ پیروان بیاموندل، چې په له مستبدو حکومتونو سره یې مبارزه وکړه او په اسلامي هېوادونو کې یې د مشروطیت غورځنگونه چې د درې گونو قواوو اجرايې، قضايې او مقننې قوې سره بېلېدل یې غوښتل ایجاد او گړندي کړل او په دې ترتیب په اسلامي نړۍ او په ختیځو هېوادنو کې د وېښتابه، تحولاتو او انقلابونو دوره پیل شوه.
په افغانستان کې د مشروطیت د غورځنگ خښته په داسې وخت کې کېښودل شوه، چې د امیر عبدالرحمن استبدادي دوره د ده په مړینه سرته رسېدلې وه او دده زوی امیر حبیب الله خان په وخت کې په نسبي ډول د سیاسي تنفس زمینه برابره شوې وه.
د هېواد یو شمېر روڼ اندي مبارزین سره راټول شول او ويي غوښتل، چې د اخبار او نشراتو له لارې په قانوني ډول خپله مشروطیت غوښتونکې مبارزه پیل کړي، دوی له دولت نه وغوښتل، چې د سراج الاخبار افغانستان په نامه د اخبار خپرولو زمینه ورته برابره کړي. ددغه اخبار مدیر مولوي عبدالرووف خان او ورپسې مدیران یې مولوي نجف عليخان، مولوي محمد سرور واصف او نور وو، خو د اخبار تر لومړۍ گڼې خپرېدو وروسته چې په ۱۳۲۳قمري کال د صفرې په ۲۵نېټه خپره شوه، نورې گڼې یې راونه وتې او ښکاري چې انگرېزي ښکېلاک چې دغه اخبار زور ورته معلوم و، ترلاس لاندې حکومت ته کړی وو، چې ددغه اخبار نشرېدل دوام ونه کړي.
روښانفکرانو د اخبار له بندېدلو سره د یوه گوند په جوړولو لاس پورې کړ، چې د لومړیو مشروطیت غوښتونکو په نامه یادیږي، په دې ډله کې د سیدجمال الدین افغان شاگردان او د سراج الاخبار د انجمن غړي شامل وو.دوی غوښتل چې ښکاره فعالیت وکړي او د فشار د یوې قوې په توگه وروـــ ورو استبدادي حکومت په مشروطه حکومت واړوي. د دوی غوښتنې داوې د اسلام د اصولو اطاعت او د قران کریم د ټولو احکامو منل، د ملي حقونو ترلاسه کول او د ملت د استازو تر نظر لاندې د حکومت مشروطول، د ملي حاکمیت تامینول او د ژوند قانوني کول، د ژوند سمول او د ناوړه عادتونو ورکول، د سولې له لارې اصلاحات راوستل  او د تشدد مخنیوی، د معارف او مطبوعاتو عامول، د خلکو د ازادو انتخاباتو له لارې د شورا جوړول، د افغانستان سیاسي خپلواکي ترلاسه کول او له نړیوالو سره اړیکې ټینگول، د مساوات او اجتماعي عدالت راوستل، د صنعت او فابریکو له لارې د نوي مدنیت خپرول او د لارو اوبو او برېښنا د تاسیساتو رامنځ ته کول.
د همدې هدف له مخې مشروطه غوښتونکو د مولوي واصف په مشرۍ غونډه وکړه او پاچا ته یې په عریضه کې ولیکل:
«په ځینو هېوادونو کې خلک د زور او پاڅون له لارې حکومت اړباسي، چې خپل اداري نظام د ملت له غوښتونو سره سم کړي، قانوني او مشروطه بڼه ورکړي، خو په ځینو هېوادونو کې روڼ اندی پاچا په خپل نوښت او د خير په نیت په خپل هېواد کې د مشروطیت اصول او قواعد نافذوي، څنگه چې زموږ پاچا عالم اوترقي غوښتونکی دی، نو هیله کېږي چې د حکومت چارې د مشروطیت پر کرښه روانې کړي، چې د خپل سرو او اسلام ضد حکومتونو مخه ونیول شي او خلک د قانوني او مشروطیت په غېږه کې هوسا ژوند وکړي«
دا وخت امیر حبیب الله په جلال اباد کې وو او دا عریضه چې پروفیسر غلام محمد میمنه گي په لاس وروسوله شوه، یو شمېر درباري چاپلوسانو او فکر کېږي انگرېزي مزدورانو پاچا ووېراوه او هماغلته یې ددې غورځنگ څلورغړي لعل محمد خان غلام بچه، جوهرشاه خان غلام بچه، محمدعثمان خان پرواني او محمدایوب خان پوپلزايي اعدام کړل او یو شمېر نور لکه محمد سرور واصف، سعدالله خان الکوزی، عبدالرحمن خان او نوریې په کابل کې په توپ والوځول او گڼ کسان یې زندانونو ته ولوېدل.
د استبداد او استعمار له دې تشدد سره د مشروطیت غورځنگ غلی نه شو؛ بلکې هوښیار او پیاوړی شو، پټې مبارزې یې دوام وکړ او په نتیجه کې د تحت الحمایه پاچا د یوې تورې شپې په تور زړه کې د مشروطیت غوښتونکو د تومانچې په ډزو د لغمان په کله گوش کې ووژل شو او حکومت د مشروطیت غوښتونکو لاس ته ولوېد، چې قوانین جوړ او ترقۍ او پرمختگ پلانونه پلي شول.
د سقوي اړو دوړ په ترڅ کې یوه وړوکي ازادي بښونکې ډله جوړه شوه، چې د امیر حبیب الله کلکاني د وژلو پرېکړه یې کړې وه؛ خو ددې ډلې د یوه غړي قاري دوست محمد نومي له خوا یې جاسوسي وشوه، چې دده په شمول یې ټول غړي ووژل شول، ترنجات وروسته د محمدهاشم خان په استبدادي دوره کې د سیاسي تنفس زمینه نه وه او چا به چې په کورکې هم سیاسي فکر کاوه، زندان ته به اچول کېده.
د شاه محمود خان د حکومت په دوره کې تر ۱۳۲۵کال وروسته وروـــ ورو د سیاسي فعالیت يوه امتحاني دوه رامنځ ته شوه، خو په ۱۳۳۲کال د محمد داودخان په حکومت کې بېرته له منځه ولاړه. د د یموکراسۍ په لسیزه کې اساسي قانون د گوندونو د جوړولو اجازه ورکړه، خو د احزابو قانون نافذ نه شو او په افغانستان کې ناقانونه سیاسي گوندونو خصوصاً له شوروي سره تړلي کمونست گوند ازاد فعالیت پیل کړ او په نتیجه کې یې د ۱۳۵۷کال د ثور خونړۍ کودتا وشوه او د هېواد د ورانۍ او بربادۍ ټول مسولیت د ناقانونه گوندونو پرغاړه دی.
اوس چې یو ځل بیا سیاسي ازادي او ولسواکي اعلان شوې او د گوندونو قانون جوړشوی، تر سلو زیات گوندونه رامنځ ته شوې، خو محسوس فعالیت نه لري او په خلکو کې د نفوذ زمینه یې ځان ته نه ده برابره کړې. د گوندونو تعداد د تفنن لپاره دی او ذوقي او سلیقوي بڼه لري. ښايي د کمیت له اړخه د گوندونو شمېره راټیټه شي او د کیفیت له اړخه وده وکړي، ملت ته کوټلې تگلارې وړاندې او ملي باور تر لاسه کړي.
آسونسیون
اسانسیون د پاراګوای هیواد پلازمینه او لوی ښار دی د سمندر له سطحی څخه د یاد ښار لوړوالی ۵۳ متره دی.
وستربوتن
وستربوتن په سویډني Västerbotten) د سویډن هیواد شمالي ولایت دی. وستربوتن ولایت تر ۱۸۰۹م کال پوری د فینلنډ هیواد خاوره وه چې وروسته بیا سویډن ته وسپارل شو.
د مکسيکو اقتصاد
د مکسيکو اقتصاد د مخ پر وده بازار اقتصاد دی. د پيسو نړيوال صندوق د وينا تر مخې د اسمي جي ډي پي پر بنسټ د مکسيکو اقتصاد په نړيواله کچه پنځلسم او د پيرودلو د ځواک برابرۍ پر بنسټ دولسم مقام لري. د ۱۹۹۴ز کال له بحران راهيسې، دولتونو د دې هېواد د سترو اقتصادونو بنسټونو ته پرمختګ ورکړی. د ۲۰۰۲ز کال د سويلي امريکا بحران پر مکسيکو د پام وړ اغېز نه درلود او که څه هم ښکته وې، خو د ودې اندازو يې په ۲۰۰۱ز کال کې د لنډې مودې سستۍ څخه وروسته هم مثبت دوام پيدا کړ. په هر حال، مکسيکو د لاتيني امریکا يو له هغو هېوادونو و چې د ۲۰۰۸ز کال د سوړبازارۍ تر ستر اغېز لاندې راغلی و، په داسې حال کې چې ناخالص کورنی توليد يې په هغه کال کې له ۶٪ څخه زيات کم شو.
د مکسیکو اقتصاد د سترو اقتصادونو بې مخينې ثبات درلود، کوم چې د پيسو پړسوب (نرخونو د لوړېدو) او د سود کچې تر ټولو ښکته اندازې ته ټيټې کړي او د سړي سر عايد يې لوړ کړ. له دې سره سره، د ښاري او کليوالي اوسېدونکو، د سويلي او شمالي ايالتونو او د شتمنو او بې وزلو تر منځ يې بيا هم ستر توپير شته. په ځينو ناحل شويو ستونزو کې يې د زېربناوو نوي کول، د ماليې نظام او کار قوانينو عصري کول او د عايد نابرابري کمول شامل دي. د ماليې عايد چې په ټوليز ډول په ۲۰۱۳ز کال کې د جي ډي پي ۱۹.۱۶ سلنه وه، د هغه مهال د OECD په هېوادونو کې تر ټولو کم عايدات و. په ۲۰۲۰ز کال کې، OECD اوه دېرش غړي لري.
شمال سمندر
شمال سمندر NorthSea) د اطلس سمندر یوه برخه ده، چې ۹۷۰ کیلومتره اوږدوالی ۵۸۰ کیلومتره سوور ۰۰۰'۵۷۰ کیلومتره مربع مساحت سره د اروپا په شمال کې پروت دی.
د مکسيکو اقتصاد
د دې هېواد اقتصاد په چټکۍ سره پرمختګ کوونکې عصري صنعتي او د چوپړتياوو برخې لري، تر څنګ يې خصوصي ملکيتونه مخ پر زياتېدو دي. وروستيو ادارو د زېربناوو د نوي کولو په موخه، په سمندري بندرونو، د اورګاډي پټليو، مخابراتو، د برېښنا توليدولو، طبيعي ګازونو په وېش او هوايي ډګرونو کې سيالي پراخه کړې ده. د صادراتو په محوريت څرخېدونکي اقتصاد په توګه، د مکسيکو له ۹۰٪ زياته سوداګري له څلوېښتو څخه د زياتو هېوادونو سره د ازادې سوداګرۍ تر تړونونو (FTA) لاندې ده، په دې هېوادونو کې اروپايي ټولنه، جاپان، اسرايل او د مرکزي او سويلي امريکا ډېری هيوادونه شامل دي. د ازادې سوداګرۍ تر ټولو اغېزناک تړون يې د متحده ايالاتو-مکسيکو-کاناډا تړون (USMCA) دی، کوم چې په ۲۰۲۰ز کال کې پلی شو او د متحده ايالاتو، کاناډا او مکسيکو د حکومتونو له خوا په ۲۰۱۸ز کال کې لاسلیک شوی و. په ۲۰۰۶ز کال کې، د مکسيکو له دوه شمالي شريکانو سره سوداګرۍ د نږدې ۹۰٪ صادراتو او ۵۵٪ وارداتو کې ونډه درلوده. په وروستيو کې د اتحاديې کانګريس د مالياتو، تقاعد او قضايي برخې مهم اصلاحات تصويب کړل. د تيلو صنعت په برخه کې سمون اوسمهال تر بحث لاندې دی. په ۲۰۱۶ز کال کې، د نړۍ تر ټولو سترو شرکتونو د «فاربس ګلوبل ۲۰۰۰» په نوملړ کې مکسيکو  شپاړس شرکتونه درلودل.
تر ۲۰۱۵ز پورې مکسيکو د ۵۲.۸ ميليونه خلکو کارګر ځواک درلود. OECD او WTO دواړو، په کلني ډول د هغو ساعتونو پر بنسټ چې کار پکې شوی، مکسيکو ته د نړۍ تر ټولو سخت کار کوونکو کارګرانو مقام ورکړی. د یو ساعت د کار په مقابل کې ورکړل شوی مزد تر ټولو کم دی.
تاريخ
د مکسیکو ولسمشر «پورفيريو ډياز» د نولسمې پېړۍ په وروستۍ ربع کې بې مخينې اقتصادي وده تر لاسه کړه. له دې ودې سره بهرنۍ پانګونه او اروپايي کډوالي، د اغېزناکې اورګاډي پټلۍ شبکه او د هېواد له طبيعي سرچينو څخه ګټه اخيستل مل وو. د ۱۸۷۶ او ۱۹۱۰ز کلونو تر منځ اقتصادي ودې منځنۍ کچه ۳.۳٪ وه. د پراخې کچې ملکيت د پام وړ پرمختګ کوي، په داسې حال کې چې د بهرنيو ځمکو شرکتونه په مليونونه هیکتاره ځمکې راټولوي. د ديکتاتوري نظام په پای کې، ۹۷٪ د کرنې وړ ځمکه د دې هېواد د نفوس تر ۱٪ پورې اړونده وه او ۹۵٪ کروندګرو هېڅ ځمکه نه درلوده. هغوی په سترو کروندو کې په کروندګرو بدل شول، يا بې وزلي ښاري کارګران شول، د چا بغاوتونه چې يو په يو وځپل شول.
د سياسي فشار او فريب تر څنګ د «لاټيفنډيوس» (لاټيفنډيوس يعنې د خصوصي ځمکو ډېره پراخه برخه) پر بنسټ د ځمکو د وېش د نظام له امله په عايد کې ډېره زياته نابرابري، په کوم نظام کې چې ستر باغونه د کم شمېر اړوند وو، خو د ميلیونونه کروندګرو په واسطه چې کم مزد يې درلود او په غېرډاډمنو شرايطو کې يې کار کاوه، د مکسيکو د انقلاب لامل وګرځېد (۱۹۱۰-۱۹۲۰)، يوه وسله واله نښته، کومې چې د شلمې پېړۍ په اوږدو کې د مکسيکو سياسي، ټولنيز، کلتوري او اقتصادي جوړښت، د  ټولنيزې ديموکراسۍ د منطق تر مخې په سختۍ سره بدل کړ. خپله جګړې هم په اقتصاد او وګړو يو سخت زيان پرېښود، د کوم په پايله کې چې د ۱۹۱۰ او ۱۰۲۱ز کلونو تر منځ د يوولسو کلونو په موده کې کمښت منځ ته راغی. د هېواد بيا رغونه په راتلونکو لسيزو کې تر سره شوه.
له ۱۹۳۰ څخه تر ۱۹۸۷۰ز لسيزې ته اقتصادي تاريخپوهانو د مکسيکو د معجزې نوم ورکړی دی، دا د اقتصادي ودې يو پړاو و، کوم چې د مکسیکو د انقلاب له پای ته رسېدو وروسته او د سولې د پړاو پر مهال د پانګې د راټولولو د بیا پيلولو وروسته منځ ته راغی. په دې پړاو کې، دې هېواد د عايد بديلو صنعتي کولو (ISI) اقصتادي بېلګه خپله کړه، کومې چې ملي صنعتونو پرمختګ خوندي او دود کړ. مکسیکو د اقتصادي عروج له تجربې څخه تېر شو، د کوم په مټ چې صنعتونو خپل توليدات په تېزۍ سره زيات کړل. د اقتصادي جوړښتونو په مهمو بدلونونو کې د «ايجيډو» (ايجيډو په مکسيکو کې د شریکې ځمکې دلودل) د لرليد تر مخې په کروندګرو وړيا ځمکې وېشل، د تيلو او اورګاډي پټليو ملي کول، په اساسي قانون کې د ټولنيزو حقوقو ځای پر ځای کول، د سترو او اغېزناکو کارګرو اتحاديو منځ ته راتلل او د زېربناوو نوي کول شامل وو. په داسې حال کې چې له ۱۹۴۰ څخه تر ۱۹۷۰ز کال پورې د وګړو شمېر دوه برابره شو، په همدې موده کې جي ډي پي شبږ ځلې زياته شوه.
د عايد بديلو صنعتي کولو (ISI) د بېلګې تر مخې، د ۱۹۶۰ز لسيزې په وروستيو کې وده خپل عروج ته ورسېده. د ۱۹۷۰ز لسيزې په اوږدو کې، د « Echeverría» (۱۹۷۰-۷۶) او « López Portillo» (۱۹۷۶-۸۲) صدراتي ادارو، هڅه وکړه چې په خپلو پاليسيو کې ټولنيز پرمختګ ته ځای ورکړي، دا یوه داسې هڅه وه، په کومه کې چې ډېر دولتي لګښتونه شامل وو. په داسې یو وخت کې چې د تيلو نرخونه په لوړېدو و او په نړیواله کچه د سود کچه کمه وه- ان تر دې چې منفي وه- د تيلو د پراخو زېرمو له موندلو وروسته، حکومت د تيلو په دولتي شرکت کې د پانګونې لپاره پرېکړه وکړه چې د پانګې له نړيوال بازار څخه پور واخلي، د کوم په پايله کې چې داسې برېښېده چې د اوږدې مودې عايد سرچينې مهیا کړي، څو ټولنيزې ښېګڼې ته وده ورکړي. دې طريقې په دولتي مصارفو کې د پام وړ زياتوالی راوست او ولسمشر « López Portillo» اعلان وکړ چې هغه وخت رارسېدلی چې «نېکمرغي اداره شي»، په داسې حال کې چې مکسيکو د تيلو خپل توليد څو چنده زيات کړل او په دې سره د نړۍ څلورم ستر صادرونکی هېواد وګرځېد.
د ۱۹۸۱-۱۹۸۲ز کلونو په موده کې په نړیوالو حالاتو کې ناڅاپي بدلون راغی؛ د تيلو نرخونه وغورځېدل او د سود په کچه کې زياتوالی راغی. په ۱۹۸۲ز کال کې، ولسمشر « López Portillo,» (۱۹۷۶-۸۲) د خپلې ادارې له پای ته رسولو سمدستي مخکې، د بهرنيو پورونو تاديه وځنډوله، د «پيسو» په ارزښت کې يې کمښت راوست او د بانکدارۍ نظام يې دولتي کړ، تر څنګ يې نور ډېر صنعتونه دولتي کړل، په کومو چې بحران سخت اغېز کړی و، د فولادو صنعت هم پکې شامل و. په داسې حال کې چې د صنعتي کېدو په دور کې د وارداتو له متبادل څخه ګټه اخيستل کېده، تر ۱۹۸۰ز لسيزې پورې، دا روښانه شوه چې د اوږدې مودې خوندي تابه د کمې توليدي ګټې يو غېررقابتي صنعتي برخه منځ ته راوړې ده.
ولسمشر « de la Madrid» (۱۹۸۲-۸۸) د ولسمشرانو د يوې لړۍ لومړی ولسمشر و، چا چې د «نیوليبرال» د اصلاحاتو په پلي کولو پيل وکړ. د ۱۹۸۲ز کال له بحران وروسته، پور ورکونکو نه غوښتل مکسيکو ته ستانه شي او د دې لپاره چې د اوسني حساب انډول پر ځای وساتي، حکومت د دودپيسې د ارزښت کمولو  ته مراجعه وکړه، د کومو په پايله کې چې د پيسو بې مخينې پړسوب منځ ته راغی، کوم چې په ۱۹۸۷ز کال کې خپلې تاريخې لوړې کچې یعنې ۱۳۹.۷٪ ته ورسېد.
بهار ولسوالي
بهار ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان بهار)  د ايران د همدان ولايت یوه ولسوالي ده. د دغه ولسوالي پلازمېنه د بهار ښار دی. دا ولسوالي ۱۱۹٬۰۸۲ تنه نفوس لري. د بهار ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۷۲ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د همدان ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
عیسویت په لومړۍ پېړۍ کې
عیسویت په لومړۍ پېړۍ کې د عیسی علیه السلام د رسالت له پیله بیا د دولسو«۱۲» رسولانو تر مړینې (۱۰۰ مې) پېړۍ پورې د مسیحیت لومړنی تاریخ رانغاړي او په دې توګه د حواریینود زمانې په نامه هم پېژندل کېږی. لومړۍ مسحیت د عیسی علیه السلام د چوپړتیاوو له پېژندنې سره سمه وده وکړه. د عیسی(ع) له مړینی وروسته، د لومړنۍ پېړۍ د دویم معبد د دورې په وروستیو کې د هغه لومړیو پیروانو د آخر الزمان یهودانولومړنۍ فرقه جوړه کړه. په پیل کې په دې باور وو چې قیامت د عیسی علیه السلام د دورې له پای ته رسېدو سره پیل کېږی، د دوی باور ډېر ژر د عیسی علیه السلام د بېرته راتګ او د وخت په تېرېدو سره د الهی سلطنت په پیل کېدو بدل شو.
پاول، یو فریسي یهودئ و چې لومړني یهودي عیسویان یې ځورولي وو، بدل شو او د غیر یهودیانو په مینځ کې یې یهودیت ته بلنه «تبلیغ» پیل کړه. د پاول په وینا: غیر یهودیانو ته د یهودي حکمونو څخه د معافیت اجازه ورکول کېده، دی استدلال کوي چې ټول په عیسی (ع)باندې د دوی د باور له مخې توجیه شوي دي. دا اولیه عیسویت او یهودیت د تدریجي وېش یوه برخه وه، ځکه چې عیسویت په عمده توګه د یهودی پیروانو په شمول یو ځانګړی مذهب شو.
لومړنی عیسوی ټولنه په یورشلم کې وه، چې مشري یې جیمز جسټ، پیټر او جان کوله. د اعمالو 11:26 په وینا، انټیوچ هغه ځای و چې پیروان یې لومړی د عیسویانو په نوم یادیدل. پیټر وروسته د روم د امپراتورۍ په پلازمینه روم کې شهید شو. رسولانو د انجیل پیغام په کلاسیک نړۍ کې خپور کړ او د عیسویت لومړني مرکزونو شاوخوا یې د رسولانو لیدونه تاسیس کړل. وروستی رسول چې وفات شو د ۱۰۰مې پیړۍ جان وو.
د یهودي – هیلینستي پس منظر
د یهودي – هیلینستي پس منظر اصلي مقالې: د نوې عهد نامې تاریخي مخینه، د دویم معبد یهودیت، هیلنیسټیک یهودیت، د یهودي ایسکولوژي "آخیرت پېژندنې"، عهد (بائبل)، او مسیح په یهودیت کې.
د عیسی لومړني پیروان د دویم معبد یهودیت په قلمرو کې د آخرالزمانی یهودي عیسویانو یوه فرقه وه. د ایبیونیتس په څېر لومړنۍ عیسوي ډلې په کلکه یهودي وې، او په بیت المقدس کې لومړنۍ عیسوي ټولنه، چې مشري یې د عیسی ورور جیمز جسټ کوله. "عیسویت "په لومړۍ پیړۍ کې د یهودیت په رومن فلسطین کې د یهودیت د یوې فرقې په توګه راڅرګند شو چې د لومړۍ پیړۍ په همغږي په نړۍ کې د روم قانون او یوناني کلتور تسلط درلود. هلنیستی کلتور په هر ځای کې د یهودانو په دودونو ژوره اغیزه درلوده. په یهودیت کې نفوذ په یهودي میشته سیمو هلنیستی کې یهودیت ته وده ورکړه چې د هیلینیزم کلتور او ژبه کې د عبراني - یهودي مذهبي دود رامینځته کولو هڅه کوي. هلنیستی یهودیت له دریمې پیړۍ څخه په پتولمیک مصر کې خپور شو، او د یونان، اناتولیا، سوریه، یهودو او مصر تر فتحې وروسته د لیسیتا مذهب د پام وړ وګرځېد.
لومړۍ پیړۍ سر کې په مقدس ځمکه کې ډیری سیالو یهودي فرقو شتون درلود، او هغه چې د ربینیک یهودیت او پروټو-اورتودوکس عیسویت جوړ شو له دغه دوو څخه وو. په فلسفی ښونځیو کې فریسیان، صدوقیان او زعالان (معتصیبین) شامل وو، مګر همدارنګه د ایسنس په شمول نورې لږ نفوذ لرونکي فرقې هم پکې شاملې وې. د قبل المېلاد اوبعدالمېلاد په لومړیو پېړیوکې د کرشماتي مذهبي مشرانو مخ په زیاتیدونکي شمیر کې برخه اخیستې وه چې کومه یوه به د ربینیک یهودیت مشره شي؛ کومه یوه به  د عیسی رسالت د لومړۍ یهودی عیسوی ټولنې د راڅرګندېدو لامل شي.
د یهودي مسیح مفکوره د دویمې پیړۍ څخه تر اولې پیړۍ پورې په اپوکلپټیک ادب کې ریښه لري، د ډیویډیک لین څخه د راتلونکي مشر یا پاچا ژمنه کوي چې تمه کیږي په مقدسو تېلو سره مسح شي او د مسیحي دورې په جریان کې د یهودي خلکو واکمني وکړي او نړۍ ته به راشي مسیح ډېری وخت به عبرانی کې د "پاچا مسیح" په مرهټی ژبه کې د ملخ مشیخ او په رومانیایی کې د ملکا میشیحه په نومونو یادیږي.
د عیسی(ع) ژوند او رسالت
عیسوي منابع لکه څلور ګونی انجیلونه، د پاولین خطونه او د نوي عهد نامېاوپو کرافی برېښنا پاڼې، د عیسی(ع) په اړه مفصلې کیسې لري، مګر پوهان د عیسی(ع) په اړه د بائبلیکي حسابونو په اړه د ځانګړو پیښو د تاریخ په اړه اختلاف لري. یوازې دوه پیښې چې د "تقریبا نړیوال رضایت" سره تړاو لري دا دي چې، عیسی(ج) د جان له خوا بپتسما شوی و او د روم پریفیک پونټیوس پیلاټ په حکم سره صلیب شوی و. انجیلونه دیني اسناد دي، کوم چې لیکوالانو ته هغه معلومات چمتو کوي چې د عیسوي ټولنو د مذهبي پرمختګ لپاره اړین ګڼل کیږي، په کومو کې چې دوی کار کاوه. په دوی کې لنډ لنډیزونه، اونخښې شامل دي، کوم چې د انجیل لیکوالانو د دوی د اهدافو سره سم په مختلفو لارو ترتیب کړي.
مسیحي سرچینې چې د عیسی(ع) د تاریخ مطالعې او رامینځته کولو لپاره کارول کیږي، یهودي سرچینې لکه جوزیفس او رومي سرچینې لکه تاکیټس په کې شاملې دي. دا سرچینې د عیسوي سرچینو لکه پاولین ایپیسلس او Synoptic انجیلونو سره پرتله کیږي. دا سرچینې معمولاً له یو بل څخه خپلواکې دي (د بېلګې په توګه د یهودي سرچینې له رومی هغو سرچینه نه اخلی) او د دوی ترمنځ ورته والی او توپیرونه د تصدیق په پروسه کې کارول کیږي.
تاریخي شخصیت
د انجیل په روایتونو کې د عیسی علیه السلام د ژوند د توضیحاتو او د هغه د تعلیماتو په معنا باندې د پوهانو تر مینځ پراخ اختلاف شتون لري .پوهان اکثراً د تاریخ د عیسی او د عقیدې د مسیح ترمنځ توپیر کوي او په دې اړه دوه مختلف حسابونه موندل کیدی شي. [H1]د دغه په اصلی معنی پوه نه یم
وسترګوتلاند
وسترګوتلاند په سویډني Västergötland) د سویډن هیواد په سویل لویدیځ کې پروت دی.
لیما
لیما په جنوبي امریکا کې د آرام سمندر تر غاړی پروت ښار او د پیرو هیواد پلازمینه.
سردشت ولسوالي
سردشت ولسوالۍ (په پارسي کې: شهرستان سردشت)  د ايران هیوا د لویدیځ آذربايجان ولايت یوه ولسوالي ده. د دغه ولسوالي پلازمېنه د سردشت ښار دی. دا ولسوالي ۱۱۸٬۸۴۹ تنه نفوس لري. د سردشت ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۴۹] کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د آذربايجان غربي ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
انګرمانلاند
انګرمانلاند په سویډني Ångermanland) د سویډن په شمال کې د بوتنیا خلیج ته څیرمه موقیعت لري.
شازند ولسوالي
شازند ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان شازند)  د ايران د مرکزي ولايت یوه ولسوالي ده. د دغه ولسوالي پلازمېنه د شازند ښار دی. دا ولسوالي ۱۱۷٬۵۷۱ تنه نفوس لري. د شازند ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۵۹ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د مرکزي ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
گوته
گوته هغه گيڼي ته ويل کيږي: چي د نری حلقي په ډول د سپین زرو یا سورو زرو څخه جوړه شي ويل کيږي.(Azizafghan123 (خبرې اترې) 17:19, 7 نومبر 2017 (UTC)) (74.118.83.36 17:15, 7 نومبر 2017 (UTC))
لومړی وزیر
لومړی وزیر، صدر اعظم یا د کابینې مشر تر ډېره پورې په پارلماني یا نیمه ریاستي نظامونو کې د دولت د اجرایوي قوې په اډانه کې د کابینې مشر وي. د دغه سیسټمونو له مخې لومړی وزیر دولت مشر نه وي بلکې د حکومت مشري ور تر غاړې وي چې په دیموکراتیکو شاهي مشروطه نظامونو کې د پاچا او یا هم جمهوري نظامونو کې د ولسمشر تر لاس لاندې خدمت کوي.
په هغو پارلماني نظامونو کې چې د ویسټ منېسټر سیسټم له مخې جوړ شوي، لومړی وزیر د حکومت واقعي مشر او په اجرایوي قوې بشپړ واکمن دی. په دغه ډول سیسټمونو کې دولت مشران یا د هغو رسمي استازي (پاچا، ولسمشر یا ګورنر جنرال) په داسې حال کې چې یو شمېر ریزرف یا انحصاري واکونه لري، خو په معموله بڼه تشریفاتي ځایګي لري.
په یو شمېر ولسمشریزو نظامونو لکه د سویلي کوریا او پیرو په نظامونو کې لومړی وزیر د کابینې تر ټولو مخکښ وزیر دی خو د حکومت مشري ور ترغاړې نه ده.