سوريان
دغور دشاهي کورنۍ نو ميالي : دغور په سوري واکمنانو کې دالانديني کسان ډېر مشهور واکمنان او نو ميالي تیر شوي دي : ١-شنسب دخرنک زوی د٤٠ او ٨٠ لیږدیز په شا اوخواکې٠ ٢- امير پولاد دشنسب زوی د١٣٠ لیږدیز په شاوخواکې ٣- امير کروړ جهان پهلوان دامیر پولاد زوی ١٣٩-١٥٤لیږدیز ٤- امير ناصر د اميرکروړ زوی د١٦٠ لیږدیز کال په شااو خواکې ٥- امير بنجي دنهاران زوی د١٧٠ لیږدیزکال په شااوخواکې ٦-امير سوري د٢٥٣ لیږدیز کال په شااوخواکې ٠ ٧-امير محمد سوري د٤٠٥ لیږدیز کال په شا او خواکې ٨- امير بوعلي دمحمد سوري زوی د٤٢٥لیږدیزه شا اوخواکې ٩- عباس دشيش زوی او دبو علي وراره د٤٥٠ للیږدیز په حدودو کې٠ ١٠-امير محمد دعباس زوی د٤٥٠لیږدیز په شا او خواکې ١١-قطب الدين حسن دمحمد زوی د٤٦٠ لیږدیز په شااوخواکې ١٢-ملک الجبال عزالدين حسين دقطب الدين حسن زوی د٥١٠ لیږدیز کال په شااو خواکې ١٣-قطب الدين محمد دعزالدين زوی مړ٥٤١ لیږدیز کال ١٤-بهاؤالدين سام دعزالدين زوی( ٥٤٤-٥٥٤لیږدیز کال ) ١٥-ملک شهاب الدين خرنک دعزالدين زوی د٥٥٠ لیږدیز په شااو خواکې ١٦- ملک شجاع الدين دعزالدين زوی د٥٥٠ لیږدیز په شااوخواکې ١٧- سلطان علاؤالدين حسين جهانسوز عزالدين زوی(٥٤٤-٥٥١) لیږدیز ١٨-سلطان سيف الدين دعزالدين زوی( ٥٤٣- ٥٤٤) لیږدیز ١٩- ملک فخرالدين مسعود دعزالدين زوی د ٥٤٠ لیږدیز کال په شا او خوا کې٠ ٢٠-سيف الدين محمد دجها نسوز زوی د ٥٥١ لیږدیز کال په شا او خواکې٠ ٢١-سلطان غياث الدين محمد سام(٥٥٨-٥٩٩لیږدیز) ٢٢-سلطان معزالدين محمد سام(٥٦٩-٦٠٢لیږدیز) ٢٣-سلطان غيا ث الدين محمود دغيا ث الدين محمد زوی( ٥٩٩- ٦٠٧ لیږدیز) ۲۴- سلطان بهاؤالدين سام د محمود زوی ٦٠٧ لیږدیز ٢٥-علاؤالدين اتسز دجها نسوز زوی(٦٠٧-٦١١ لیږدیز) ۲۶-علاؤالدين درغور( ٥٩٩-٦١٢زیږدیز) ٢٧- ملک نا صر الدين کزيو دشهاب الدين خر نک زوی د٦١٨ لیږدیز کال په شااو خواکې ٢٨-سلطان شمس الدين محمد دفخرالدين مسعود زوی د٦٥٠ لیږدیز کال په شااو خواکې ٢٩- سلطان بهاؤالدين سام دشمس الدين محمد زوی ( ٥٨٧-٦٠٢ لیږدیز) ٣٠-جلال الدين ابوعلي دبهاؤالدين سام زوی (٦٠٢- ٦١٢ لیږدیز) ٣١ -علاؤالدين مسعوددبهاؤ الدين سام زوی(٦٠٢-٦١٢لیږدیز) ٣٢- علا ؤالدين مسعود دشمس الدين محمد زوی د٦١١ لیږدیز کال په شا او خواکې٠ (٥) دسوريانو دقبيلې مشهور مؤرخين، ليکوال او شاعران : دسوريانو قبيلې په خپلې غيږ کې پياوړي مؤرخين،ليکوال او شا عران روزلي دي٠دلته به بيځايه نه وي چې د ځينومشهورو کسانويادونه يې وکړو: ١-محمد بن علي البستي دتاريخ سوري مؤلف: دغه تاريخ او مؤلف يې موږ ته دپټي خزانې مؤلف محمد هوتک دلرغوني پښتانه په حواله راپيژني٠ په دې تاريخ کې دلر غو نو پښتنو په اړوند په تيره بيا دامير پولاد او دهغه دزوی د امير کروړ جهان پهلوان١٣٩ لیږدیز په اړوندډېر ګټور معلو مات لري٠ ٢- شيخ اسعد سوري مړ٤٢٥ لیږدیز کال: دپښتو ژبې يوډېر ښه شاعر و٠ دپلار نوم يې محمد و٠دی په غور کې اوسيده او دغور په سوري شاهي کورنۍ کې دډېر درناوي نه بر خمن و٠ نو موړي د امير محمد سوري په وير نه کې دا قصيده ويلی ده چې يوازې يو بيت يې رااخلو: دفلک له چارو څه وکړم کوکار زمولوي هر ګل چې خاندي په بهار ٣- ښکارندوی غوري٥٨٠ لیږدیز: ښکارندوی دغور واو پلار يې احمد دغور دفيروز کوه کوټوال و ده يوه بو للۀ په لاندې ډول ده: دپسر لي ښکلوونکو بيا کړه سينګارونه بيا يې ولونل په غرونو کې لالو نه (٦) ددې کبله چې غوريان سوري پښتانه ول د دوی اولاده وروسته دغور دغرونو نه دافغا نستان په بیلا بیلو بر خو کې میشته شول او ځينو يې په هندو ستان کې سترې سوبې کړي دي چې يو له هغو نه هم سلطان شهاب الدين غوري وچې د٥٧١ زیږدیزکال نه يې د٦٠٢ زیږدیز کلونو پورې يې په هندو ستان باندې يې هم خپل راج چلاوه٠ ٠دسوري قبيلې ښاخونه او څانګې : دسوري دقبيلې دځينو ښاخونو او څانګو نو مو نه په لاندې ډول دي : شاهوخیل، الاخیل،يونس خیل،تره کي، محمودزي،شیر خیل، دولت خیل،شادي خیل، داؤد خیل،اتمان، کوټي ،بهرام، نورا خیل اونور٠٠٠ (٧) دسوريانو دقبيلې داستو ګنې سيمې: لکه چې دمخه مو وويل په پيل کې دسوريانو دقبيلې اصلي ټا ټوبی دغور تاريخي سيمه وه چې وروسته دشمیر دډېر والي او ياهم دنورو ير غلګرو ځواکونو دبريدونو او يا هم دنورو عواملو له کبله نورو ځا يو نو ته وليږ ديدل٠ په اوسني وخت کې سوريان دافغانستان دغور،بادغيس او هرات په ولا يتونو کې استو ګنه لري چې په دغو ځايونو کې يې خلک دزوري يا زوريانو په نامه يادوي ٠همداراز دسليمان غره ختيز ته ددامان په سيمه کې دپاکستان دراولپنډۍ په چهچه کې او دهندو ستان د پنجاب دايالت په بيجواره،دهند د هريانا ،اتهراپراديش او بيهار په ايالتونوکې هم ددغې قبيلې خلک شته ٠ بايدووايو چې دهندوستان په هندوانواو سکهانو کې هم دسوري په نامه قبيلې شته چې دکهتري اوکوهکران په کاسټونو پورې اړه لري او په پنجاب کې اوسيږي٠خو هغوی پښتانه نه دي.