cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ام سلمه هند بنت ابي اميه
ام سلمه هند بنت ابي اميه چې د بي بي سلمه په نامه هم پېژندل کېږي د اسلام د وروستي پيغمبر مېرمن وه. دپلارنوم يې سهيل اودمورنوم يې عاتكه وو. نوموړې په لومړني سركې دخپل اكا د زوی او درسول الله صلى الله عليه وسلم درضاعي ورور عبدالله بن عبدالاسدپه نكاح كې وه. نوموړې له خپل ميړه سره يوځای حبشې ته هجرت وكړ. هلته يې دسلمه په نوم زوی وزيږيد. وروسته مكې ته راغله اوبيايې دلومړنيومسلمانو ميرمنو په كتاركې مدينې منورې ته هجرت وكړ. ميړه يې عبدالله دخپل وخت له وتليو آس زغلونكو شميرل كيده .دبدر او اُحدپه غزاگانو كې يې برخه اخيستې وه. داُحدپه جگړه كې دخوړلوټپونو له امله يې دهجرت په څلورم كال سترگې له نړۍ پټې كړې. رسول الله صلى الله عليه وسلم دهغه دجنازې پرمهال نه تكبيرونه وويل. له لمانځه وروسته چا ترې وپوښتل چې يارسول الله تيروتنه خوبه مو نه وي كړي؟ رسول الله صلى الله عليه وسلم ورته وفرمايل چې ابوسلمه دزرو تكبيرونو حق درلود. رسول الله صلى الله عليه وسلم وروسته اُم سلمه ته دنكاح وړانديز وكړ خو هغې عذر ووايه. رسول الله صلى الله عليه وسلم ته يې وويل چې يو خو زه خوراقهرجنه ميرمن يم, ډيراولادونه لرم ,او بله داچي عُمر مې ډيردى. خورسول الله صلى الله عليه وسلم ددغو عذرونو سربيره له هغې سره نكاح وكړه. نوموړي يوه پوهه اوهوښياره ميرمن وه. دحديثونو له مخې دغه بي بي له عايشې رضي الله عنه نه وروسته دافضليت دوهمه درجه لري. اُم سلمه رضي الله عنها د84 كلونوپه عُمر ترټولوبيبيانو وروسته وفات شوه. دجنازې لمونځ يې حضرت ابوهريره رضى الله عنه اداكړ.
دا هم وگورئ
وېشنيزه:د محمد بن عبدالله بن عبدالمطلب مېرمنې وېشنيزه:اسلام
پر پولنډ د شوروي یرغل
پر پولنډ د شوروي برید، د جنګ له رسمي اعلام څخه پرته د شوروي له خوا يو پوځي برید و چې له لویدیځ څخه پر پولنډ د جرمني تر برید ۱۶ ورځې وروسته د ۱۹۳۹ کال د سپټمبر په ۱۷ شوروي اتحاد له ختیځ څخه پر پولنډ برید وکړ. وروستیو پوځي عملیاتو ۲۰ ورځې دوام وکړ او د ۱۹۳۹ ز کال د اکتوبر په ۶ له دوه اړخیزه وېش او له نازي جرمني او شوروي اتحاد سره د ټولې خاورې او د پولنډ د دویم جمهوریت له الحاق سره پای ته ورسېد. دا وېش ځينې وختونه د پولنډ د څلورم وېش په نوم یادیږي. پر پولنډ د شوروي او همدارنګه د جرمني یرغل د مولوتوف – ریبنتروپ تړون په «پټ پروتوکل» کې چې د ۱۹۳۹ ز کال اګست په ۲۳ لاسلیک شو، په غیر مستقیم ډول ښيي چې پولنډ يې د دوو قدرتونو تر منځ د نفوذ پر حوزو ووېشه. د پولنډ په برید کې د جرمني او شوروي همکاري د مشترکې جګړې په توګه یاده شوې ده.
سور پوځ چې ډېر زیات پولنډی مدافعان يې لرل، له لږ مقاومت سره خپلو موخو ته ورسېده. نږدې ۳۲۰۰۰۰ پولنډي جنګي بندیان نیول شوي وو. په تازه ولکه شویو سیمو کې له ځنډ پرته د ټولیز تاوتریخوالي کمپاین پيل شو. د ۱۹۳۹ ز کال په نوامبر کې د شوروي دولت د پولنډ ټوله خاوره د خپل کنترول ضمیمه کړه. نږدې ۱۳.۵ میلیونه پولنډی ښاریان چې تر پوځي يرغل لاندې وو، تر نمایشي ټاکنو وروسته چې په وحشتناکه فضا کې د NKVD (په کورنیو چارو کې د خلکو کمېشنري) د پټو پولیسو په واسطه تر سره شول، د شوروي په نویو عادي اتباعو بدل شول، چې پایلې يې د زور له کارولو سره یاد هېواد ته د مشروعیت ورکولو لپاره وکارول شوې. د شوروي د سیاسي وژنو کمپاین او د ځپنې نورې بڼې د باصلاحیته پولنډي څېرو لکه: د پوځ افسرانو، پولیسانو او کشیشانو د نیولو او لنډمهاله اعدام له څپې سره پیل شو. د ۱۹۱۴ او ۱۹۳۹ز کلونو تر منځ د شوروي NKVD سلګونه زره کسان د پولنډ له ختيځ څخه سایبیریا او ګڼو نورو لرې پرتو سیمو ته په څلورو لویو څپو کې تبعید او وشړل. کله چې جرمني له شوروي اتحاد سره خپل مخکينی تړون له منځه یوړ او د بارباروسا د عملیاتي کود په نوم يې پر شوروي اتحاد برید وکړ، شوروي ځواکونو د ۱۹۴۱ ز کال تر اوړي پورې د پولنډ ختیځ اشغال کړ. دا سیمه د جرمي تر ولکې لاندې وه تر هغه چې د ۱۹۴۴ ز کال په اوړي کې د سره پوځ له خوا بیاځلي فتحه شوه. د يالتا په کنفرانس کې شوې پرېکړې/توافق شوروي اتحاد ته اجازه ورکړه چې د کرزن کرښې ته څېرمه سیمې خپله ضمیمه کړي (چې د مولوتوف-ربینټرپ تړون نږدې له ټولو برخو سره همغږې وې د پولنډ د دویم جمهوریت ونډه)، چې د ختيځ پروس د ډېرې سویلي برخي او د اوډر – نیس کرښې له ختیځو سیمو سره د پولڼد د خلکو د جمهوریت جبرانول. شوروي اتحاد ضمیمه شوې ځمکې د اوکراین له سوسیالیستي شوروي جمهوریت، د بېلاروس سوسیالیستي شوروي جمهوریت او د لېتوانیا له سوسیالیستي شوروي جمهوریت سره یوځای کړې.
پیلیزه
تر یرغل څو ورځې مخکې، د ۱۹۳۹ ز کال په لومړیو کې، شوروي اتحاد له بریتانیا او فرانسې سره، د الدوف هېټلر په دوره کې د نازي المان د پوځي کېدلو پر وړاندې ستراتیژیکې مذاکرې پیل کړې. د ۱۹۳۹ ز کال په اګست کې شوروي اتحاد بریتانیا او فرانسې ته یو وړاندیز وړاندې کړ، چې «۱۲۰ پیاده لښکرې (هر یو نږدې له ۱۹۰۰۰ سرتېرو سره) ۱۶ د سپرو عسکرو لښکرې، ۵۰۰۰ درانه توپونه، ۹۵۰۰ ټانکونه او تر ۵۵۰۰ پورې جنګي او بم اچوونکې الوتکې د جرمني پولو ته ولېږي.» له هغه ځایه چې شوروي اتحاد (USSR) له جرمنې سره هېڅ پوله نه لرله، دا د سره پوځ په واسطه د پولنډ د ځمکو د څرګند اشغال په معنا وه، چې مخکې په ۱۹۲۰ ز کال کې د شوروي او پولنډ د جګړې سیمه وه، مذاکراتو ماته وخوړه.
د شرایطو له ردېدو سره، جوزوف ستالین د مولوتف- ریبنتروپ تړون چې د ۱۹۳۹ ز کال د اګست په ۲۳ لاسلیک شوی و، وڅاره. د نه یرغل په دې تړون کې یو محرمانه پروتوکول نغښتی و چې د جنګ د پېښېدو په حالت کې يې د جرمني او شوروي د نفوذ په حوزو د اروپا د شمال او ختیځ وېش ترسیماوه. د مولوتوف-ریبنتروپ تړون تر لاسلیک یوه اونۍ وروسته، د ۱۹۳۹ ز کال د سپټمبر په لومړۍ جرمني پوځیانو له لویديځ، شمال او سویل څخه پر پولنډ برید وکړ. پولنډي سرتېرو په ورو ورو د سویل ختيځ لور ته شاتګ وکړ، چېرې چې د رومانیایي پل له سر څخه د اوږد مهالې دفاع لپاره تیار او د فرانسویانو او بریتانویانو هغې مرستې او ملاتړ ته په تمه شول چې دوی يې تمه درلوده، خو نه فرانسویان نه هم انګریزان د هغوی ژغورنې ته ورسېدل. د شوروي سره پوځ د ۱۹۳۹ز  کال د سپټمبر په ۱۷ د پټ پروتوکول پر بنسټ د کرېسي په سیمو یرغل وکړ.
د جګړې په پیل کې د پولنډ څو ښارونو، لکه: ډوبنو، لاک، ولادزمیير او وولېنسکي سره پوځ ته اجازه ورکړه، چې په سوله‌ییز ډول دننه شي، ځکه باوري وو چې له جرمنیانو سره د مبارزې لپاره به سړکونو ته راوځي. د پولنډ له پوځ څخه جنرال جولیوس رومل یو غیر مجاز فرمان صادر کړ تر څو مخکې له دې چې ډېره ناوخته شي له هغوی سره د یو متحد په توګه چلند وشي. د روس دولت اعلام وکړ چې د هغو اوکراینیانو او بيلاروسیانو لپاره په عملیاتو لاس پورې کوي چې د پولنډ په ختيځو برخو کې ژوند کوي، ځکه د پولنډ دولت له منځه تللی و- د شوروي د تبلیغاتو پر بنسټ په بشپړ ډول د لويديځو احساساتو انعکاس و چې د « Blitzkrieg» اصطلاح یې د جرمني د تشرېح کولو لپاره کاروله، د سترګو د رپ جګړې(برېښنايي جګړې) له څو اونیو وروسته پولنډ مات کړ او نورو یې نه شوی کولی، د خپلو ښاریانو امینت تضمین کړي. د پولنډ دولت له دویمې جبهې سره د مخامخېدو په ترڅ کې دې پایلې ته ورسېده چې د رومانیایانو له پل څخه دفاع نوره ممکنه نه ده او د رومانیا په لور يې د ټول يونیفرم لرونکي پوځ د بېړنۍ تخلیې امر وکړ.
د ورته والي اصول
ورته والی چې د ورته والي يا يوشان والي د اصل په نامه هم پېژندل کېږي، هغه انګېرنه ده چې هغه طبيعي قوانين او جريانات چې زموږ په اوسنيو علمي څارنو کې عمل کوي، په تېر کې يې هم په کايناتو کې عمل کړی دی او د کايناتو په ټولو برخو کې په عمل اخته دي. دا اند د فضا او وخت په اوږدو کې د لامل او اغېزې د ثبات په څېر، د علم په ماوراء الطبيعي جوړښتونو کې نه بدلېدونکو اصولو ته اشاره کوي، خو د وخت او ځای د فزيکي قوانينو د نه بدليدو د تشرېح لپاره هم کار ځينې اخستل کېږي. که څه هم د ثابتېدو وړتيا نه لرونکې انګېرنه ده، کومه چې نه شي کولای، په علمي لارو چارو تاييد کړای شي. ځينې باور لري چې د ورته والي  نظراو (اصل) بايد د علمي څېړنو لپاره د لومړي شرط په توګه ومنل شي. نور پوهان (ساينسپوهان) له دې سره موافقه نه کوي، چې طبيعيت په پرېکنده ډول يو شان دی، که څه هم د ځينو انتظامي لارو چارو ښودنه کوي.
د ځمک پېژندنې له اړخه د ورته والي په اصل کې کرار کرار دا تصور شامل کړای شو چې،«حال د ماضي لپاره کيلي ده» او دا چې ځمکنۍ پېښې اوس هم په هماغه کچه منځ ته راځي، څنګه چې د تل لپاره يې کړې دي، خو د ځمک پېژندنې ډېری اوسني پوهان د سخت تدريجي اند منونکي نه دي. د ويليام ويول له خوا جوړ شوی دا اند، په اصل کې د اتلسمې پېړۍ په وروستيو کې د طبيعيت پېژدنې بریتانوي پوهانو له خوا د ناورين منځ ته راتللو پر ضد وړاندې شوی و، د کوم پيل چې د ځمک پېژندنې پوهاند جيمز هټن د «د ځمکې نظريه Theory of the Earth» په ګډون په خپلو ډېرو کتابونو کې وړاندې کړې وه. د هټن آثارو ته وروسته د ساينسپوه جان پليفير له خوا پرمختګ ورکړل شو او په ۱۸۳۰ز کال کې د ځمکپېژندنې د پوهاند جارلس لايل له خوا د ځمکپېژندنې اصولو په مټ يې شهرت وموند. اوسمهال د ځمکې د تاريخ په اړه فکر کېږي چې، کرار او تدريجي جريان دی، چې کله ناکله د طبيعي ويجاړونکو پېښو له امله درېږي.
اتلسمه پېړۍ
د ځمکې د منځ ته راتګ په اړوند لومړيو افکارو د اتلسمې پېړۍ اروپايي ځمک پېژندنې پر تشرېحاتو ډېر کم اغېز درلود. ابراهم ګوټلوب ورنر (۱۷۴۹-۱۸۱۷ ز)د نيپوتنيزم وړاندې وکړ، په کوم کې چې د سمندرونو د کوچنی کېدو له امله د رسوباتو منځ ته راغلي پوړونه د ګرينايټ په څېر د لومړيو ډبرو پر مخ څرګند شوي دي. په ۱۷۸۵ز کال کې، جيمز هټن د دې پر ضد، د خپله پايدونکي لامحدوده جريان پر بنسټ ولاړ وړانديز وکړ، کوم چې په طبيعي تاريخ ولاړ و، نه د بايبل پر روايت.
دويم، مخکې تر دې چې اوسنۍ ځمکه جوړه شي، دلته يوه داسۍ نړۍ هم وه چې له سمندر او وچې نه جوړه وه او په هغې کې مد او جذر او جريان موجود و، دوی د سمندر په تل کې داسې عمل کاوه، لکه اوس چې عمل کوي.
او تر ټولو وروستی، په داسې حال کې چې اوسنۍ ځمکه د سمندر په تل کې د جوړېدو په حال کې وه، پخوانۍ ځمکې بوټي او څاروي درلودل، لږ تر لږه په سمندر کې هغه مهال حيواناتو ژوند کاوه، هوبه هو په داسې ډول، لکه اوس مهال.
په دې ډول موږ دې پايلې ته رسېږو چې که ټوله نه وي؛ خو زموږ د ځمکې ډېره برخه د داسې کارونو په پايله کې منځ ته راغلې چې د نړۍ لپاره طبيعي دي، خو د دې لپاره چې دا ځمکه د يوه دايمي جسم په توګه جوړه کړي، د اوبو د فعاليتونو په وړاندې د مقابلې لپاره دوه شيانو ته اړتيا وه:
لومړی، د سست يا يو له بل سره په ټکر کې موادو نه جوړې شوې ټولګې نه جوړ شويو اجسامو پياوړي کول.
دويم، د سمندر له بېخ نه، په کوم ځای کې چې دوی سره راټول شوي وو، د يادو پياوړو شويو هستو (کتلو) هغو مرکزونو ته راپورته کول، چېرې چې اوس دا هستې د سمندر د سطحې نه پورته پاتې دي. هټن د دې هڅه وکړه، تر څو خپل هغه اند پیاوړي کولو لپاره شواهد پیدا کړي چې بايد تکراري څرخ موجود اوسي، چې په هر يو کې د سمندر په فرش کې رسوبات، د توږل کېدو او کږېدو سره پورته راتلل او د وروستيو پوړونو د کېناستو لپاره يو ځل بيا د سمندر بېخ ته حرکت په کې شامل و. هغه د کينګورم د غرونو په ګلين ټلټ کې ګرينايټ وموندل چې ميتافورک چيسټونه يې په داسې يوې طريقې سره څېرل، چې هغه ته يې روښانه کړه، چې لومړي انګيرل شوې ډبرې د پوړونو له جوړېدو وروسته منځ ته راغلې دي. هغه د زاويې د ناسمتيا په اړه لوستي و چې نيپټونيسټانو تشرېح کړي وو او په جدربورګ کې يې ناسمتيا وموندله، چې په هغې کې د ډبرو د لاندې پوړونو خاورين پوړونه مخکې تر دې چې وتوږل شي او د پخوانيو سرو شګو لاندې افقي پوړونه رامنځ ته کړي، تقريباً په عمودي ډول رېونده شوې وې. د ۱۷۸۸ز کال په پسرلي کې، هغه له جان پليفير او ځمک پېژندونکي سر جيمزهال سره په ګډه د برويکشاير په ساحلونو کې د بېړۍ يو سفر پيل کړ او يوه ډراماتيکه ناسمتيا يې وموندله، چې د سیکار په نقطه کې يې د همدې پرله پسې والي ښودنه کوله. پليفاير وروسته يادونه وکړه چې:«د وخت په ژورو کې په ډېر لرې کتنې سره مو داسې احساس کاوه چې ماغزه مو چورلي»، همدا راز هوټن په ۱۷۸۸ز کال کې يوه مقاله چمتو کړه چې د ايډنبرا شاهي ټولنې ته يې وړاندې کړې وه، وروسته بيا د يوه کتاب په بڼه بيا ولیکل شوه او دا فقره په کې زیاته کړای شوې وه چې:«موږ د پيل کوم  پاتې شوني او د پای لپاره کومه هيله نه مومو».
پر دې نظريه دواړو هر يو پليفير او هال خپل خپل کتابونه وليکل او د لسيزو لپاره د هوټن د پلويانو او نيپوټينستانو تر منځ تود بحث روان وو. د ۱۷۹۰ز کال په لسيزه کې د جورج کيوير د لرغونې پېژندنې اثر، کوم چې د له منځه تللو حقيقت رامنځ ته کړ، دا چاره د سيمه ييزې ويجاړۍ په توګه تشرېح کړه، له کوم وروسته چې روغو نمونو زيانمنې شوې بېرته ورغولې. په بریتانيا کې، د ځمک پېژندنې پوهانو دا اند په « د ويجاړۍ نظريه diluvial theory» کې واچواوه، کوم چې د نړۍ په ټولو برخو کې د بيا بيا ويجاړۍ او له بدل شوي چاپير سره سم د نويو ثابتو انواعو د پيدا کېدو وړانديز وکړ، په لومړي سر کې تر ټولو وروستۍ ويجاړۍ د بايبل د سيلاب په نامه وپېژندل شو.
نولسمه پېړۍ
له ۱۸۳۰ز نه تر ۱۸۳۳ز کال پورې، د چارلس لايل د ځمک پېژندنې د زيات حجم اصول خپاره شول. د دې اثر فرعي عنوان و. «د هغو لاملونو په رڼا کې چې اوس مهال عمل کوي، د ځمکې د سطحې د پخوانيو بدلونونو د تشرېح کولو يوه هڅه». هغه خپل تشريحات نېغ په نېغه په سيمه کې د مطالعاتو له مخې راواخستل، دا کارونه يې د ځمک پېژندنې د متن د بنسټ اېښودلو پر کال له پيل مخکې کړي وو او د هوټن دې نظر ته يې وده ورکړه چې ټوله ځمکه د کرار خوځښت د ځواک په مټ جوړه شوې ده، کوم چې اوس عمل کوي او په يوه اوږد پړاو کې خپل کار پر مخ وړي. د دې اند لپاره د «ورته والي اند پلوي» اصطلاح او د مقابل نقطه نظر لپاره د «ناورين رامنځ ته کېدو» اصطلاح، ويليام ويول د لايل د کتاب د ارزونې پر مهال جوړه کړه. د نولسمې پېړۍ په نيمايي کې د جيولوژي اصول د ځمک پېژندنې په برخه کې ترټولو زيات اغېزناک اثر و.
الجزيره (خبري شبکه)
د الجزيره (الجزيرة al-ǧazīrah, literally "The Island," though referring to the Arabian Peninsula in context ),  په عربي نړۍ کي تر ټولو وتلې او مشهوره ټلويزوني خبري رسنۍ ده چي د قطر په دوحه کي خپلي سيمه ايزي او نړۍ واله ژورناليستيکي او رسانه ای خپروني  وړاندي کوي. دغه شبکه دکال ۱۹۹۶ په وروستيو کي  هغه وخت فعاله سوه   چي د هماغه کال  د اپرېل  په مياشت کي د بي بي سي د ټلويزوني شبکې نړۍ واله  برخه چي د عربي هيوادو د پاره يې په عربي ژبه  په سعودي عربستان کي خپروني درلودلې،  د هغه هيواد د دولت لخوا تر فشار لاندي راغله ، ترڅو پر ځينو خپرونو باندي    سانسور و لګوي. خو دغه سانسور د بي بي سي د چارواکو لخوا و نه منل سو هغه وو چي  دخپل دووکالو فعاليت نه وروسته يې په سعودي عرب کي خپل فعالیتونه بند او دفتر و دېوان يې په دې هيواد کي وتاړه. په عربستان کي د بي بي سي ددې نړۍ والي  شبکې د تړلو وروسته، د الجزيره  ټلويزوني شبکه د قطر په دوحه کي ايجاد او ددغي  شبکې مسلکي او حرفوي کارمندان يې په خپله نوبنياده   اداره کي جذب  کړل.
سرچينې
وېشنيزه:خبري رسنۍ
لیمن ګراس
لیمن ګراس- Lemon Grass . د Poacea کورنۍ پوري اړه لري علمي نوم یې Cymbopogon citratus دی. په اسیا کې په پراخ ډول د پخلنځي ګیاه په ډول خوړو کې استعمالیږي. په کور کې لیمن ګراس وکرئ غذا، درمل او روغتیا هم ده. دا بوټي په ډېرې اسانۍ سره کورنیو باغچو او یا هم په ګلدانیو کې پالل کیږي او کلونه کلونه ترې ګټه پورته کولای شئ. منج ډوله بوټي دي ،ټاټوبی یې د چین هیواد دی. که چیرې یې په ګټه پوه شئ کوښښ به کوئ چې باد بوټي لاس ته راوړئ. طبي ګټې: لیمن ګراس بې شمېره ګټې لري( چای یې د بدن سټړیا ختموي، ډوډۍ هضموي، د مغزو بوج او ستړیا له منځه وړي، د خېټې ګیس کموي، لوړ فشار کمولو کې مرسته کوي، بدني چربي کمولو کې مرسته کوي، د اطراحي سیستم زخمونو جوړونې لپاره ګټور دي، دمخ ګونځې له منځه وړي او مخ ته ښکلا وربخښې، تیل یې د بندونو درد په کمولو کې مرسته کوي) په هند کې د درملیزې ګیاه په ډول تري ګټه اخلي.نیږدې د لیمو خوند او مزه لري. وچ، پوډر او په تازه ډول هم خوړل کیدای شي. همدلرنګه د چرګ په غوښه،کبانو، غويې غوښه او نورو خوړو کې استعمالیږي. که جیري معده مو خرابه وي د لیمن ګراس چای جوړ او ويې څښئ طبعت به مو جوړ شي د بورې پرځای شهد پکي واچوئ زکام، تبه او پرنجی به مو ورسره ښه شي. ممکن ځینو بکتریاوو مخنیوي کې مرسته وکړي او همدارنګه درد له منځه وړونکی، تبه ټیټوونکی ،شکر او کلسترول په کمولو کې مرسته کوي. ټولیزي ګټې: لیمن ګراس ښه بوي لرلو له امله مچان او غوماشي نیږدي چاپیریال کې نه پریږدي. تاسې کولای شئ د لیمن ګراس یو ګلدان په خپل پخلنځي کې کیږدئ په دې سره به مو د مچانو راتګ څخه مخنیوی کړی وي. غذایې ګټې: • په وریجو کې د ښه بوي تولید لپاره استعمالیږي، په دې سره یې خوند ډېریږي. • چای ترې دمولای شئ : یوه د چای خوړلو قاشوغه د لیمن ګراس پاڼې سره دوه دانې یل په خوټېدلو اوبو کې واچوئ دم یې کړئ، د بورې سره یې وڅښئ په خوله کې به مو خوند تر ډیره پاتې وي. • ډیری افریقایې او لاتین امریکا هیوادونو کې په چایو کې استعمالیږي. • په ټوله کې د مسالو په ډول په خوراکونو کې کاریدونکی ښه بوي لرونکی بوټی دی.
د پاک، زرغون افغانستان په هیله
صلاح الدین دمیرتاش
صلاح الدین دمیرتاش زوکړه ۱۹۷۳م کال) یو ترکیایي کردی سیاستوال دی. نوموړی د ترکیه په الازیغ ولایت کې زیږیدلی دی.
۱۸۵ (عدد)
۱۸۵ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۱۸۴ څخه  مخکي او د ۱۸۶ وروسته موجود دي.
په رياضي کې
په رياضي کې ۱۸۵:
په کلینډر کې
۱۸۵ کولاي سي:
سرچينې
وېشنيزه:۱۸۵ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دري رقمي عددونه وېشنيزه:طاق عددونه وېشنيزه:مرکب عددونه
شهاب الدين محمد غوري
شهاب الدین محمد غوري د افغانستان دپاچايانو په لړ کې يو تر ټولو ډېر دینپاله او د سوري پښتنو له ټبر څخه مېړنی پاچا و. د اسلامي نړۍ په تاريخونو کې دی تر ټولو نوموتی مسلمان حاکم ياد شوی او په هند کې یې د مسلمانانو د ژغورنې لپاره ډېرې هلې ځلې کړي او پخپله یې هندي توکمنو ته هم د انساني کراماتو د لوست سرلاری و.
مخينه
د شهاب الدین غوري په وخت کې د هند په لويې وچې د وگړو تر منځ توپیري پوړیزه بې عدالته گروهې وې چې له مخې یې د هندو مذهب په گروهو کې شامل و. يوه ډله انسانان پاک انسانان او تر ټولو ښه گڼل کېدل بله ډله جگړه مار او د ټولنې د واک هر اختيار ورکړل شوی و ، درېيمه بيا تر ټولو پلید بلل کېدل چې آن ورسره هندوانو خبرې کول گناه بلله او هغوی يې د ټولنې د دواړو يادو ډلو فرضي او فطرتي نوکران گڼل. د همدې ډول تبعیضونو په خلاف شهاب الدین غوري راپاڅېد او په هند کې د ټيټو پوړونو گڼل شويو خلکو تر منځ مسلمانان هم ناولي گڼل چې شاه غوري ورپسې خپل پوځ ورمخته کړ.
وېشنيزه:د افغانستان پاچايان وېشنيزه:پښتانه
تکړښت
تکړښت یا سپورټ هر هغه تمرين يا فعاليت چې دخوښۍ، تفريح، وختتېری او د توجه د اړونې لپاره کېږي. هر هغه فعاليت چې لږ و ډېر تند جسماني زور يا حرکت ايجابوي. دغه فعاليت به يا عضوي بنسټ لري او يا به ځينې قاعدې ورته ايښول شوي وي. همدرانگه دغه فعاليت به يا د کورونو او کوچنيو ساحو څخه دباندې وي، لکه: فوټبال ، ښکار، وزلوبه... او يا به په همدغو ساحو کې وي لکه: باسکټبال، بولېنگ، سکواش، او نور.
د وديز تکړښتونه
د افغانستان دوديز تکړښتونه لکه:نښه ويشتل، توپ ډنډه ، ډبره غورځول، لوړخېزوهل، وزلوبه، ښکار، غونسی، ملي اتڼ، نېزه وهنه، غيږنيونه، خوسی او داسې نور.
وېشنيزه:تکړښت
لويديځه اسيا
لويديځه اسيا، د اسيا لويديځ يا سويل لويديځه اسيا، د ځينو پوهانو، ملګرو ملتونو د ادارو او نورو بنسټونو په تعريف سره دا د اسيا د پراخې جغرافيايي سيمې په لرې لويديځ کې پرته فرعي سيمه ده. په ټوليز ډول دا د منځني ختيځ اړوند ده چې اناتوليا، عربي ټاپووزمه، ايران، بين النهرين، شام، د قبرص ټاپو، ينا ټاپووزمه او د قفقاز ځينې سيمې (ماوراء قفقاز) په کې شاملې دي. باوردا دی چې دا سيمه له افريقا نه په مصر کې د سويز تنګي په مټ، له اروپانه د ترکيې په تنګي کې د اوبو په لارو او لوی قفقاز په اوبه یيزه حوزه جلا شوې ده. مرکزي اسيا يې شمال ختيځ ته او سويلي اسيا يې ختيځ ته پرتې دي. له دې سيمې اته سيندونه چاپېر دي: د اژه سيند، تور سيند، کسپين سمندرګی، د فارس خليج، عرب سمندر، د عدن خليج، سور سمندر او د مديترانې سمندر.
د ختيځې اسيا ټوله سيمه ۵۹۹۴۹۳۵ کيلو متر مربع (۲۱۴۶۵۷ ميل مربع) ده، د وګړو شمېر يې نږدې درې سوه ديارلس ميليونه دی. د يووېشتو هېوادونو له منځه چې ټول يا يې يوه برخه په دې سيمه کې پرېوزي، ديارلس يې د عربي نړۍ برخه دي. په لويديځه اسيا کې تر ټولو د زيات نفوس لرونکي هېوادونه، ايران، ترکيه، عراق، سعودي عربستان او يمن دي.
پېژندنه
د لويديځې اسيا له اصطلاح نه په عملي ډول کار اخستل کېږي، خو يو صحيح او متفق عليه تعريف نه لري. په بنسټيز ډول، نه په بشپړ ډول د دې سيمې تعريفونه د منځني ختيځ، ختيځې مديترانې او نژدې ختيځ (چې دا اصطلاحات له تاریخي اړخه پېژندل شوي، خو اوس له منځه تللي دي) له اصطلاحاتو سره نژدې دي. د نيشنل جيوګرافيک د ډول لارښود کتاب او همدا راز نړيوال اقتصاد: د اقتصادي همکاريو او پرمختګ سازمان (OECD) د (۲۰۰۳ز) کال د تاريخي شمېرو له مخې يوازې بحرين، ايران، عراق، اسرائيل، اردن، کويټ، لبنان، عمان، قطر، فلسطين (چې لويديزه تړانګه او غزه يې هم بولي)، سعودي عربستان، سوريا، ترکيه، متحده عربي امارت او یمن په ختيځو اسيايي هېوادونو کې شامل دي. د دې تعريف په خلاف، د ملګرو ملتونو صنعتي پراختيا سازمان (UNIDO)  د ۲۰۱۵ز کال په کتاب کې ارمينيا او اذربايجان هم په دې سيمه کې داخل کړي، خو اسرايل يې (د نورو په نوم) او ترکيه يې (د اروپا په نوم) ترې اېستلي دي.
د UNIDO په خلاف، د ملګرو ملتونو شميريزې برخې (UNSD) ايران له لويديځې اسيا نه اېستلی او ترکيه، جورجيا او قبرص يې د دې سيمې برخه ګرځولي دي. د ملګرو ملتونو په ختيځه اروپايي ډله کې، ارمنيا او جورجيا په ختيځه اروپا کې شامل دي، په داسې حال کې چې قبرص او ختيځه ترکيه په سويلي اروپا کې داخل کړای شوي. دا درې هېوادونه د ملګرو ملتونو د تعليمي، علمي او کلتوري سازمان (UNESCO) له خوا په اروپايي ډله کې شامل کړای شوي دي.
د لويديځې اسيا د لوبو اداره کوونکې هستو ملي غړي تر بحرين، ايران، عراق، اردن، کويټ، لبنان، سوريې، عمان، فلسطين، قطر، سعودي عربستان، متحده عربي اماراتو او يمن پورې محدود دي. د اسيا د ګڼو لوبو المپيک شورا مراسمو کې د لويديځې اسيا د لوبو په سياليو کې استازيتوب يوازې د يادو ديارلسو هېوادونو لوبغاړي کوي. په سيمه یيزه کچه د ورزش په ادارو کې د ختيځې اسيا د باسکټبال ټولنه، لويديځې اسيا بليارد او سنوکر فدراسيون، د لويديځې اسيا د فوټبال فدراسيون او د لويديځې اسيا د ټينس لوبې فدراسيون شامل دي.
تاريخچه
د نوي جغرافيايي سياست يا نړيوال اقتصاد په رڼا کې د دې اصطلاح کارول لږ تر لږه د ۱۹۶۰ز کلونو په منځ کې پيل شوي دي.
= جغرافيه = له دې سيمې اته ستر سيندونه راچاپېر دي، د اژه سيند، تور سيند، کسپین سيند، پارس خليج، عرب سمند، عدن خليج، سور سمند او مديترانې سمندر.
د ايران په ختيځ کې د کوير دښته او لوت دښتې په طبيعي ډول دا سيمه له بلوچستان او سويلي اسيا نه جلا کوي.
د ځمکې د قشر بدلونونه (د ځمکې تکتونيک)
د افريقايي، ايرواسيايي او عربي صفحو په ګډون په لويديځه اسيا کې درې سترې تکتونيکي صفحې سره يو ځای کېږي. د تکتونيکي صفحو تر منځ پولې د الازور او جبل الطارق د غرونو لړۍ جوړوي چې له شمالي افريقا، سور سمندر او ايران نه تېرېږي. عربي صفحه د شمال لور ته د اناتولي (ترکيه) پر لور په ختيځ اناتولي درز کې حرکت کوي، په ختيځه ترکيه کې د اژه صفحه او اناتولي تر منځ پولې هم د زلزلې له اړخه فعالې دي.
د اوبو سرچينې
تر ځمکې لاندې اوبه لرونکو رېګونو سترې برخې د لويديځې اسيا لويو برخو ته اوبه برابر وي. په سعودي عربستان کې د داخلي اوبو دوه سترې زېرمې د لرغوني ژوند پړاو له پاتې شونو او ترياسي پړاو (د درې لومړيو پړاوونو نه لومړی پړاو) نه د جبل طويق د غرونو او د سرې بحیرې په لويديځو څنډو کې شته. د مرکزي او ختيځ سعودي عربستان د پراخه سيمو لاندې له طباشيري او ايوسيني پړاو راهيسې د داخلي اوبو طبقې شته دي، د واسيا او بياض په ګډون چې دا دواړه هم خوږې اوبه لري، هم مالګينې اوبه. سيلابونه يا د ويالو اوبه، همدا راز باراني لارې چارې د اوبه خور لپاره زياتې کارول کېږي چې د کرنې لپاره د ټولې لويديځې اسيا نږدې ۹۰۰۰۰ کيلو متر مربع (۳۵،۰۰۰ ميل مربع) برخه پوښي. د دجلې او فرات سيندونه هم ډېره مرسته کوي.
اقليم
لويديځه اسيا تر ډېره بريده وچه يا نيمه وچه ده او له وچکالۍ سره مخامخ کېدای شي، خو په ورته وخت کې پراخ ځنګلونه او ښېرازه درې هم لري. دا سيمه له شنو ميدانونو، څړځايونو، دښتو او غرونو نه جوړه ده. د لويديځې اسيا په ډېرو برخو کې د اوبو د کمښت ستونزې شته، په داسې حال کې چې د نفوسو د زياتېدو له امله، د اوبو غوښتنه هم مخ په زياتېدو ده، په ورته وخت کې د اوبو تروشېدل او ککړتیا د اوبو سرچينې ګواښي. د دجلې او فرات په ګډون ستر سيندونه د کرنې د ملاتړ لپاره د اوبه خور اوبه برابروي.
ساتنه
ساتنه په لاندې مفاهيمو کې کارېږي:
خير بانو بېگم
خیربانو بیګم د امیر حبیب الله خان میرمن وه.
انجينري
انجنیري (Engineering) د ماشینونو، ودانیو او همدا راز د پلونو، تونلونو، سړکونو، نقلیه وسایطو او ودانیو په ګډون نورو څیزونو د ډیزاین او جوړولو لپاره د علمي اصولو کارول دي. د انجینرۍ څانګه د انجینرۍ د نورو تخصصي برخو یوه پراخه لړۍ رانغاړي، چې هره یوه یې د تطبیقي یا کارېدونکو ریاضیاتو، کارېدونکو علومو، او د تطبیق نورو ډولونو پر ځانګړو برخو لا ډېر مشخص تمرکز لري. د انجینرۍ لغتونه (glossary of engineering) وګورئ.
د انجینرۍ اصطلاح له لاتیني انجینیم کلمې (ingenium) څخه چې معنا یې "ځیرکي" ده او همدا راز له انجینیر کلمې (ingeniare) څخه چې معنا یې "تدبیر یا پلان جوړول، سنجول" دي، اخیستل شوې ده.
تعریف
د مسلکي پراختیا لپاره د امریکا د انجینرانو شورا (ECPD، د ABET مخکېنۍ ادارې) "انجنیري" داسې تعریف کړې ده: "د ودانیو، ماشینونو، او دستګاوو د ډیزاین یا پراختیا لپاره د علمي اصولو نوښتګر تطبیق، یا د تولید پروسې، یا هغه کارونه چې په واحد ډول یا ترکیبي توګه ګټه ترې اخیستل کېږي، او یا هم له ډیزاین په بشپړ درک سره ورته څېزونه جوړول یا چلول؛ یا تر ځانګړو عملیاتي شرایطو لاندې د دوی د چلند وړاندوینه کول؛ دا ټول د یوه مطلوب فعالیت، د چلولو اقتصادي اړخ، او د ژوندانه او ملکیت د خوندیتوب په پام کې نیولو سره پکې شاملېږي."
تاریخچه
د انجینرۍ اصطلاح د انجینر له کلمې څخه اخیستل شوې چې ریښه یې ۱۴مې پېړۍ ته رسېږي، کله چې انجنیر (په لفظي توګه، هغه څوک چې د محاصرې انجن جوړوي یا چلوي) "د نظامي انجنونو جوړونکي" ته کارېده. په دې معنا، چې اوس نه کارېږي، یو "انجن" نظامي ماشین ته اشاره لري، د بېلګې په توګه، په جګړه کې کارول شوې میخانیکي آله (لکه منجنیق). د پخوانۍ کارونې پام وړ مثالونه یې چې تر نن ورځې پورې ژوندي پاتې دي، د نظامي انجینرۍ قول اردوګانې دي، د بېلګې په توګه، د متحده ایالاتو د اردو د انجینرانو قول اردو.
د "انجن" یا ماشین کلمه خپله پخوانۍ ریښه لري، چې له لاتیني کلمې انجینیم ingenium (شاوخوا ۱۲۵۰) څخه اخیستل شوې ده او معنا یې "ذاتي کیفیت، په ځانګړې توګه ذهني ځواک، او له همدې امله یوه هوښیاره یا ځیرکانه اختراع" ده.
عصري دوره
د کلاسیک میخانیک علم، چې ځینې وختونه د نیوټني میخانیک په نامه هم یادېږي، د عصري انجینرۍ علمي بنسټ جوړ کړی دی. په ۱۸مه پېړۍ کې د یوه مسلک په توګه د انجینرۍ له ودې سره، دا اصطلاح د هغو ډګرونو لپاره په محدود ډول وکارول شوه، چې ریاضیات او ساینس پکې د همدغو موخو لپاره کارېدل. په ورته ډول، پر نظامي او ملکي انجینرۍ سربیره، هغه څانګې یا ډګرونه هم، چې هغه مهال د میخانیکي هنرونو په نوم پېژندل کېدل، په انجینرۍ کې شامل شول.
د کانال جوړول د صنعتي انقلاب په لومړیو پړاوونو کې د انجینرۍ یو مهم کار و.
د انجینرۍ اصلي څانګې
انجینري یو پراخ ډسپلین یا علمي څانګه ده، چې ډېری وختونه پر څو فرعي څانګو وېشل کېږي. که څه هم یو انجینر به معمولا په یوه ځانګړې څانګه کې روزل کېږي، خو هغه ښایي بیا د تجربې له لارې په څو څانګو کې متخصص شي. انجینري اکثرا د څلورو اصلي څانګو لرونکې ګڼل کېږي: کیمیاوي انجینري، ساختماني انجینري، د بریښنا انجینري، او میخانیکي انجینري.
باچا خان نړيوال هوايي ډگر
باچا خان نړيوال هوايي ډگر (انگرېزي:Bacha Khan International Airport) چې پخوا به د پېښور نړيوال هوايي ډگر په نوم يادېدو، د پاکستان پېښور ښار کې يو هويي ډگر دی.دا د پېښور مرکزي ښار څخه تقريبا 10 کلوميټره لري دی او په ټول پاکستان کې څلورم له ټولو زيات مصروفه هوايي ډگر دی. ددې ډگر يو ځانگړې خبره دا ده چې ددې د رن وی څخه د ټرېن يوه پټري هم تېرېږي کومه چې د لنډي کوتل پورې غځېدلې ده.په دې ډگر د پښتونخوا ، قبائيلي سيمو او د نورو نږدې سيمو خلک سفر کوي
انجينري
کیمیاوي انجنیري
کیمیاوي انجینري د فزیک، کیمیا، بیولوژي، او انجنیري اصولو تطبیق یا پلي کول دي، ترڅو په سوداګریزه کچه کیمیاوي پروسې ترسره کړي، لکه د اجناسو د کیمیاوي موادو تولید، د تخصصي کیمیاوي توکو تولید، د پټرولو تصفیه یا چاڼ، مایکرو فابریکیشن، تخمیر یا خمیره کول، او د بایومولیکول تولید.
ساختماني انجینري
ملکي یا ساختماني انجینري (Civil engineering) د عامه او خصوصي کارونو ډیزاین او رغونه ده، لکه زېربناوې (هوايي ډګرونه، سړکونه، رېل پټلۍ، د اوبو رسونې شبکې او نور)، پلونه، تونلونه، بندونه، او ودانۍ. ساختماني انجینري په دودیز ډول په یو شمېر فرعي څانګو وېشل شوې، چې رغنیزه انجینري، چاپیریالي انجینري، او سروې ګانې. ساختماني انجینري په دودیز ډول له نظامي انجینرۍ څخه جلا ګڼل کېږي.
د برېښنا انجینري
الکترونیکي یا برېښنایي انجینري د بېلابېلو برېښنایي سیستمونو ډیزاین، مطالعې او تولید ته ویل کېږي، د بېلګې په توګه د نشراتو انجینري، برېښنایي سرکټونه، جنراتورونه، موتورونه، الکترومقناطیسي/الکترومیخانیکي وسایل، برقي وسایل، برېښنایي سرکټونه، نوري فایبرونه، نوري الکترونیکي وسایل، کمپیوټري سیستمونه، مخابراتي سیستمونه، دقیق وسایل، د کنټرول سیستمونه، او نور برقي وسایل.
میخانیکي انجینري
میخانیکي انجینري د فزیکي یا میخانیکي سیستمونو ډیزاین او تولید دی، لکه د ځواک او انرژۍ سیستمونه، د فضایي/الوتکو محصولات، د وسلو سیستمونه، ترانسپورتي محصولات، انجنونه، کمپرسورونه ، پاور ټرینونه، کینیماتیک ځنځیرونه، ویکیوم یا د خلاء ټکنالوژي، د لړزې جلا کولو تجهیزات، تولید، روباټیک، توربینونه، صوتي یا غږیز تجهیزات، او میکاټرونکس.
بایو انجینري
بایو انجینري د یوه ګټور هدف لپاره د بیولوژیکي سیستمونو انجینري ده. د بایو انجینرۍ د څېړنو په مثالونو کې د کیمیاوي موادو د تولید لپاره انجینري شوې باکتریا، د طبي عکس اخیستنې نوې ټیکنالوژي، د لېږد وړ او ګړندیو ناروغیو تشخیصي وسیلې، پروسټیټکس، بایوفراسوټیکلونه، او د نسج انجینري ارګانونه.
عملي اړخ
هغه څوک چې انجینري کوي د انجینر په نوم یادېږي، او هغه څوک چې د دغسې کارونو کولو جواز ولري ممکن نور رسمي نومونه ولري، لکه مسلکي انجینر، رسمي  انجینر، ثبت شوی انجینر، انجینر یا جوړوونکی، اروپایي انجینر، یا د انجینرۍ ټاکل شوی استازی.
میتودولوژي
که ډېرې حل‌لارې موجودې وي، انجنیران د هر ډیزاین انتخاب د خپلې وړتیا له مخې سنجوي ​​او هغه حل غوره کوي چې له اړتیاوو سره تر ټولو ډېر سمون لري. د انجنیر دنده دا ده چې د یوې بریالۍ پایلې ترلاسه کولو لپاره په ډیزاین کې شته محدودیتونه وپیژني، پرې پوه شي او تشریح یې کړي. په ټولیز ډول بیا دا هم له تخنیکي پلوه د یوه بریالي محصول جوړولو لپاره کافي نه ده، بلکې باید لا ډېرې اړتیاوې هم پوره کړي.
په محدودیتونو کې ممکن شته سرچینې، فزیکي، تخیلي یا تخنیکي محدودیتونه، د راتلونکو تعدیلاتو او زیاتونو لپاره انعطاف پذیري، او نور عوامل لکه د لګښت، خوندیتوب، بازار موندنې، ګټورتیا، او خدماتو د وړتیا اړتیاوې شاملې وي. د محدودیتونو له پوهېدو سره، انجنیران د هغو محدودیتونو لپاره مشخصات راوباسي چې یو د عملي کولو څیز یا یو سیستم په کې تولیدېدای او چلول کېدای شي.
له نورو څانګو سره یې اړیکې
د علومو او عملي انجینري کارونو ترمنځ دوه اړخیز تداخل شته دی؛ په انجینرۍ کې علم او ساینس کارېږي. په دواړو حوزو کې د موادو او ښکارندو پر دقیقه مشاهده یا څېړنه تکیه کېږي. دواړه د ریاضیاتو او طبقه بندۍ معیارونه د مشاهداتو د تحلیل او نښلولو لپاره کاروي.
سرچينې
وېشنيزه:انجينري
د برېتانيا انټارکټيک سيمه
د برتانیا انټارکټیک سیمه د برتانیا یو له بهرنۍ سیمې څخه BAT چې په انټارټیکا کې موقعیت لري. دا سیمه په 1908 کې د انګلستان لخوا ادعا شوې وه او تر 1962 پورې د فاکلینډ ټاپوګانو د یوې برخې په توګه اداره کیده. د 1962 کال د مارچ په 3، د برتانیا انټارکټیک سیمه په انټارکټیکا کې د څو ټاپوګانو او ټاپوګانو په یوځای کولو سره جوړه شوه.
ملتون
ملتون (انگریزي: company) د سوداگریز سازمان یو بڼه ده.
د برېتانيا انټارکټيک سيمه
حوالې
وېشنيزه:تړلې سيمې
MG
MG کیدای شي چې وي:
۱۸۶ (عدد)
۱۸۶ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۱۸۵ څخه  مخکي او د ۱۸۷ وروسته موجود دي.
انګويلا
انگویلا د کارابین بحیرې کې یو ټاپو دی ، د برتانیا ورجین ټاپوګانو ختیځ ، د سینټ کیټس او نیویس شمال او د انټيګوا او باربودا لویدیز کې دی.
۱۸۶ (عدد)
په رياضي کې
په رياضي کې ۱۸۶:
انګويلا
یو ناڅرګند نوم د اروپایی پلټونکو لخوا ورکړل شوی لکه کریسټوفر کولمبس (1493).
۱۸۶ (عدد)
په کلینډر کې
۱۸۶ کولاي سي:
انګويلا
تاريخ
انګویلا په کیریبین سمندر کې د برتانیا یو له ملکیتونو څخه دی. انګیلا په 1650 کې د برتانیا مستعمره شوه او تر 1967 پورې د سینټ کیټس او نیویس ټاپوګانو سره یوځای شوه او د سینټ کیټس او نیویس څخه د جلا کیدو هڅې دوام درلود تر هغه چې انګلستان په پای کې په 1971 کې د انګویلا له سینټ کیټس او نیویس څخه جلا کولو موافقه وکړه. په همدې کال، دا یو نیمه خپلواکه حکومت شو، په 1980 کې دا د برتانیا د محافظتي سیمو فدراسیون شو. په 1982 کې، د انګیلا اساسي قانون چې په سمه توګه د برتانیې له اساسي قانون څخه اخیستل شوی او تطبیق شوی و، په انګویلا کې پلي شو، په 1990 کې، اساسي قانون د بدلونونو سره یو ځل بیا تعدیل او تصویب شو.
۱۸۶ (عدد)
سرچينې
وېشنيزه:۱۸۶ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دري رقمي عددونه وېشنيزه:جفت عددونه وېشنيزه:مرکب عددونه
انګويلا
سیاست
د انګویلا ټولواک د انګلستان پاچا چارلس III دی. په 2006 کې ، اندریو جورج د ملکې په استازیتوب د والي-جنرال او حاکم په توګه واک ته ورسید، او په 2000 کې، اوسبورن فلیمینګ د کابینې د جوړولو لپاره د حکومت د مشر په توګه وټاکل شو.
د انګیلا د خلکو 90٪ تور ، 4٪ مخلوط او 3٪ سپین دي. همدارنګه، د 29٪ انګیلا مذهب انګلیسان ، 23٪ میتوډیسټ ، 30٪ پروټیسټان او 5٪ کاتولیک دی. د انګیلا رسمي ژبه انګلیسي ده.
د امریکا کورنۍ جګړه
د امریکا کورنۍ جګړه (اپریل ۱۲، ۱۸۶۱- می ۹، ۱۸۶۵ ز)، (چې نور نومونه هم لري) په امریکا متحده ایالتونو کې د اتحاد یا  Union (هغه آیالتونه چې فدرال اتحاد ته وفادار پاتې شول، یا "شمال the North") او کنفدراسی ( Confederacy) (هغه آیالتونه چې بېلتون ته يې رایه ورکړې وه یا "سویل the South") تر منځ پېښه شوه. د دې جګړې اصلي لامل د غلامۍ قانونی حالت و، په ځانګړې توګه هغو سیمو ته د غلامۍ پراختیا وه چې د لویزیانا پېر (Louisiana Purchase) او مکسیکو-امریکا جګړې په پایله کې ترلاسه شوې وې. په ۱۸۶۰ز کال د کورنۍ جګړې په درشل کې، له ۳۲ میلونو امریکایانو نه څلورو میلیونو هغو (٪۱۳) یې تورپوټکي وګړي، نږدې ټول په سویل کې غلامان کړي وو.
انګويلا
جغرافيه
د دې ټاپو پلازمېنه د والي دره ده چې د 4,600 نفوس لري.
د امریکا کورنۍ جګړه
د غلامۍ کسب، په امریکا کې د ۱۹مې پېړۍ له عمده سیاسي مسئلو نه یوه وه. د غلامۍ پر سر لسیزې سیاسی ناکرارۍ په کورنۍ جګړه واوښتې. جلاوالی هغه مهال رامنځته شو چې ابراهام لینکلن د ۱۸۶۰ز کال د ولسمشرۍ ټاکنې په دې خبره وګټلې چې دی د غلامۍ د پراختیا ضد دی. په لومړي سر کې غلام لرونکو اووه سویلي آیالتونو له هېواد نه د بېلتون اعلان وکړ او کنفدراسي يې جوړه کړه. کنفدراسي ځواکونو د ادعا وړ په خپلو ځمکو کې فډرالې پوځي چوڼۍ ونیولې. په وروستي شېبه کې هڅه وشوه چې، د کرېټېنډن جوړجاړي (Crittenden Compromise) له لارې د شخړې مخه ونیول شي، خو دا چاره ناکامه شوه او دواړو اړخونو جګړې ته چمتووالی ونیو. د ۱۸۶۱ز کال په اپریل میاشت کې جګړه هغه مهال ونښته، چې کنفدراسي پوځ په ساوت کارولینا کې د فورټ سامر جګړه پیل کړه. دا پېښه په چوکۍ د ابراهام لینکلن د کېناستو نه یوه میاشت وروسته رامنځته شوه. کنفدارسي (د ۱۸۶۱ز کال په فبرورۍ میاشت کې د امریکا د ۳۴ ایالتونو نه) د یوولسو آیالتونو د ډېری خاورې واکې په خپل لاس کې ونیولې او پر دوو نورو يې هم دعوا وکړه. هغه ایالتونه چې فډرال حکومت ته وفادار پاتې شول، اتحاد بلل کېدل. دواړو اړخونو د داوطلبانو او اجباري خدمت سترې لښکرې جوړې کړې. څلور کاله، تر ډېره په سويل کې سخته جګړه وشوه.
انګويلا
جغرافيه
د انګویلا مساحت 102 مربع کیلومتره دی او نفوس یې 13,477 تنه دی.
د امریکا کورنۍ جګړه
د ۱۸۶۱-۱۸۶۲ ز په بهیر کې، په لویدیځه جبهه کې اتحاد د پام وړ دایمي لاسته راوړنې درلودې، خو په ختیځه جبهه کې شخړې پرېکنده پایله نه درلوده. د ۱۸۶۲ز کال په سپتمبر میاشت کې، لینکلن [دغلامانو] د آزادۍ اعلامیه ورکړه او په دې توګه غلامي د جګړې د یوه هدف په توګه له منځه ولاړه. لویدیځ پلو ته، اتحاد د ۱۸۶۲ز کال په اوړي کې د کنفدراسي سمندري ځواک او ورپسې ډېری لویدیځې لښکرې له منځه یووړې او نیواورلیانز يې ونیو. په ۱۸۶۳ز کال کې د اتحاد له خوا د ویکسبرګ بریالۍ محاصرې پر مسیسیپي سیند کنفدراسي په دوو برخو ووېشله. په ۱۸۶۳ز کال کې، کنفدراسي جنرال رابرټ اي لي پر شمال برید وکړ او د ګېټيسبرګ جګړه رامنځته شوه. په لویدیځ کې د بریاوو له امله، په ۱۸۶۴ ز کې جنرال اولیسیس اېس ګرانټ ته د ټولو اتحادي ځواکونو قومانده وروسپارل شوه. اتحاد د کنفدراسي بندرونه د سمندري ځواک په وسیله ډېر ټینګ محاصره کړل او پر کنفدراسي یې د ټولو اړخونو نه د برید په موخه د سرچینو او بشري قوت تابیا ونیوله. دا چاره د دې لامل شوه چې په ۱۸۶۴ ز کې اتلانتا ایالت د جنرال ویلیام تیکومیش شېرمن ځواکونو په لاس سقوط وکړي او ځواکونو يې د سمندر پر لوري وخوځېږي. وروستي ستر جنګونه، د پټرسبورګ د لس کلنې محاصرې په اوږدو کې رامنځته شول، ځکه یاده سیمه د کنفدراسي پلازمېنې، رېچموند دروازه وه.
کورنۍ جګړه، د ۱۸۶۵ز کال د اپرېل میاشتې په ۹مه نېټه هغه مهال پای ته ورسېده چې د کنفدراسي جنرال لي د پېټرسبورګ او ریچموند د پرېښودلو نه وروسته د اپوماټاکس کورټ هاوس (Appomattox Court House) په جګړه کې اتحادي جنرال ګرانټ ته تسلیم شو. د کنفدراسي پوځ جنرالانو همدغه لاره ونیوله او وروستی کس، د جون په ۲۳مه نېټه تسلیم شو. د جګړې په پای ته رسېدو سره، د سویل ډېری زیربنا، په ځانګړې توګه ریل پټلۍ ویجاړه شوې وه. کنفدریسي راوپرځول شوه، غلامي له منځه ولاړه او څلور میلیونه غلام تورپوټکي وګړي آزاد کړای شول. ورپسې دا جګړه ځپلی هېواد د بیارغونې دوران ته ننوت او تر ډېره حده يې هېواد بیاجوړ کړ او آزادو شوو غلامانو ته يې مدني حقونه ورکړل.
د امریکا په تاریخ کې کورنۍ جګړه، یوه له هغه موضوعاتو نه ده چې ډېر لیکل پرې شوې دي. دا مسئله د کلتور او تاریخ لیکنې بحث موضوع ده. د کنفدراسي ورکه داعیه ،اوس هم یوه افسانه ګڼل کېږي. د امریکا کورنۍ جګړه یو له لومړنیو صنعتي جګړو نه ده. ریل پټلۍ، ټیلیګراف، بخاري کښتۍ، زرهي جنګي بېړۍ او د ستر تولید وسلې په دې جګړه کې وکارول شوې. په ټول کې په دې جګړه کې د ۶۲۰۰۰۰ او ۷۵۰۰۰۰ تر منځ سرتېري ووژل شول او نامعلومه ولسي مرګ ژوبله رامنځ ته شوه. د لي له تسلیمۍ نه پنځه ورځې وروسته ولسمشر لینکلن ترور شو. کورنۍ جګړه د امریکا په تاریخ کې تر ټولو مرګونې پوځي شخړه وه. په وروستیو کې یواځې د ویتنام په جګړه کې په بهر کې د وژل شوو امریکایانو [مجموعي] شمېرې، د امریکا د کورنۍ جګړې د مړو پر شمېره سیوری وغوړاوه. د کورنۍ جګړې ټکنالوژۍ او بې رحمۍ له ځان سره د راتلونکو نړیوالو جګړو پیغام لېږداوه.
انګويلا
اقتصاد
د انګویلا یو له خورا مهم صادراتو څخه لوبسټر او کب دي. بانکداري او ګرځندوی په انګویلا کې نور مهم صنعتونه دي.
د امریکا کورنۍ جګړه
د بېلتانه لاملونه
د جګړې د پیل راهیسې د بېلتون لاملونه پېچلي او جنجالي دي، خو ډېری عالمان ، غلامي د جګړې اصلي لامل بولي. جېمز سي براډفورډ لیکي چې: دا مسئله د تاریخي بیاکتنې غوښتونکو (historical revisionists) له خوا لاپېچلې شوې ده او هڅه کوي چې جګړې ته ګڼ دلایل ومومي. غلامي په ۱۸۵۰ ز لسیزه کې د سیاسي ترینګلتیا د رامنځته کېدو عمده سرچینه ده. د جمهوري غوښتونکي ګوند ټینګه پرېکړه کړې وه چې هغو سیمو ته به دغلامۍ د پراختیا مخه ډب کوي چې د ایالتونو په توګه منل کېږي او دې چارې په کانګرس او الکټرول کالج کې شمال ته ډېری چوکۍ ورکولې. ډېری سویلی مشرانو ګواښ کړی و، که جمهوري غوښتونکي نوماند لینکلن، د ۱۸۶۰ز کال ولسمشریزې ټاکنې وګټي، دوی به بېل شي. له هغه وروسته چې لینکلن ولسمشریزې ټاکنې وګټلې، ډېری سوېلي رهبرانو وپتېیله چې بېلتون د دوی یواځینی انتخاب دی، ځکه چوکۍ يې له لاسه ورکولې او دې کار د دوی د غلامۍ پلوه کړنو او پالیسیو د عملي کولو اړوند مخه نیوله. لینکلن د خپلې پرانیستې په دویمه وینا کې وویل: "غلامان یو امتیاز او ستره ګټه ده. ټول پوهېږي چې دا ګټه، په یو ډول، د جګړې لامل وه. د دې ګټې پیاوړي کول، ساتل او پراخول هغه هدف دی چې اورپه کي غواړي اتحاد دړې وړې کړي، ان که خبره جګړې ته هم رسېږي؛ خو دولت یوازې د دې چارې د ځمکنۍ پراختیا محدودول خپل حق وباله."
انګويلا
حوالې
وېشنيزه:تړلې سيمې
د امریکا کورنۍ جګړه
غلامي
غلامي د بېلتانه عمده لامل و. غلامي د اساسي قانون د جوړولو پرمهال یوه جنجالي
موضوع وه، خوهمداسې ناحل پرېښودل شوه.
د کوريا جګړه
د کوریا جګړه له ۱۹۵۰ ز کال څخه تر ۱۹۵۳ ز کال پورې د شمالي او سويلي کوريا تر منځ شوې وه. ياده جګړه د ۱۹۵۰ ز کال د جون پر ۲۵ مه هغه مهال پيل شوه، چې شمالي کوريا د پولې په اوږدو له نښتو او سويلي کوريا کې له بغاوتونو څخه وروسته پر سویلي کوريا يرغل وکړ. چين او شوروي اتحاد د شمالي کوريا ملاتړ کاوه، په داسې حال کې چې ملګرو arabsaudiaملتونو په عمومي ډول متحده ايالتونو د سويلي کوريا ملاتړ کاوه. جګړه د ۱۹۵۳ ز کال د جولای پر ۲۷ مه په اوربند سره پای ته ورسېده.
په ۱۹۱۰ ز کال کې سترواک جاپان، کوريا په خپلې خاورې پورې وتړله چې د ۱۹۴۵ ز کال د اګسټ پر ۱۵ مه د دويمې نړيوالې جګړې په پای کې تر خپلې غاړه ايښودنې پورې يې په کې، د ۳۵ کلونو لپاره حکومت وکړ. متحده ايالتونو او شوروي اتحاد کوريا د ۳۸ موازي يا برابر (38th Parallel) په اوږدو کې د نيونې په دوو برخو ووېشله. شورويانو شمالي سيمه او امريکايانو يې سويلي سيمه اداره کړه. په ۱۹۴۸ ز کال کې د سړې جګړې د کړکېچونو په پايله کې، يادې نيول شوې سيمې دوه خپلواک دولتونه شول. په شمال کې د کوريا ولسي ديموکراتيک جمهوريت په نوم يو سوسياليستي دولت د Kim II-sung ټولواک کمونيست په مشرتابه رامنځته شو، په داسې حال کې چې سويل کې د «د کوريا جمهوريت:Republic of Korea) په نوم يو پانګه وال دولت د اقتدار خوښونکي استبدادي Syngman Rhee په مشرۍ رامنځته شو. د نويو کوريايي دولتونو دواړو حکومتونو د ټولې کوريا د يوازيني مشروع حکومت اوسېدلو ادعا وکړه او پوله يې په تلپاتې ډول ونه منله.
د «د کوريا د خلکو لښکر» په نوم د شمالي کوريا نظامي ځواکونه له پولې څخه تېر شول او د ۱۹۵۰ ز کال د جون پر ۲۵ سويلي کوريا ته ننوتل. د ملګرو ملتونو امنيت شورا د شمالي کوريا دا کړنه د يو بريد په توګه وغندله او ملګرو ملتونو امر (United Nations Command) او د ځواکونو بېرته ګرځولو په موخه يې، کوريا ته د ځواکونو د استولو رسمي اجازه ورکړه. شوروي اتحاد د چين په توګه د تايوان (د چين جمهوريت) په رسميت پېژندلو له امله له ملګرو ملتونو سره اړيکې پرې کولې او پر اصلي خاوره باندې چين (د چين ولسي جمهوريت) د ملګرو ملتونو له لوري په رسميت نه و پېژندل شوی، نو هيڅ يو يې د امنيت شورا ناسته کې د خپل ملګري يا متحد (شمالي کوريا) ملاتړ نه شو کولی. په پای کې د متحده ايالتونو له لورې د نږدې ٪۹۰ پوځي کارکوونکو او پرسونل په چمتو کولو سره، د ملګرو ملتونو يو وېشت هېوادونو د دې سازمان په ځواک کې مرسته وکړه.
د جګړې له دوه لومړيو مياشتو څخه وروسته د سويلي کوريا لښکر (South Korean Army: ROKA) او هغه امريکايي ځواکونه، چې په چټکۍ سره کوریا ته استول شوي وو؛ د ماتې په حال کې وو، چې د دفاعي کرښې شاته د Pusan Prrimeter په نوم کوچنۍ سيمې ته يې شاتګ وکړ. د ۱۹۵۰ ز کال د سپټمبر کې د ملګرو ملتونو له لورې په Incheon کې د تيري کوونکي ضد يو ګواښوونکی دوه ژوندی (د وچې او اوبو له لارې) بريد پيل شو، چې په سويلي کوريا کې يې د KPA د سرتېرو او بشپړونې (اکمال) لارې پرې کړې. هغه خلک چې له کلابندۍ؟ او نيول کېدلو څخه وتښتېدل، بېرته شمالي کوريا [تګ ته] اړ شول. د ملګرو ملتونو ځواکونو د ۱۹۵۰ اکتوبر کې پر شمالي کوريا باندې يرغل وکړ او له چين سره د پولې يانې يالو سيند (Yalu River) پر لور په چټکۍ سره حرکت وکړ، مګر د ۱۹۵۰ اکتوبر پر ۱۹ د چينايي ځواکونو د خلکو رضاکار لښکر (People’s Volunteer Army: PVA) له Yalu سيند څخه تېر شو او جګړې ته ننوت. ملګري ملتونو د تېري کوونکي له لومړي او دويم پړاو (First Phase Offensive، Second Phase Offensive) څخه وروسته، له شمالي کوريا څخه شاتګ وکړ. چينايي ځواکونه د ډيسمبر تر وروستيو پورې په سويلي کوريا کوې وو.
په دې او وروستيو جګړو کې Seoul څور ځلې ونيول شو او کمونيستي ځواکونو ۳۸ موازي ته نږدې ځايونو ته شاتګ وکړ، چې د جګړې د پيل سيمې ته نږدې سيمې وې. له دې څخه وروسته مقاومت تثبيت يا ټينګ شو او د جګړې وروستي دوه کالونه د سولېدنې [يو بل سره د مخامخ کېدلو] جګړه وه. هوايي جګړه که څه هم هيڅکله يو ځنډ نه وه. شمالي کوريا د متحده ايالتونو تر پراخه بمباريو لاندې راغله. جيټ جنګيالي [جيټ جنګي الوتکې] په تاريخ کې د لومړي ځل لپاره په هوايي جګړه کې يو له بل سره مخامخ شول او شوروي پېلوټانو د خپلو کمونيست ملګرو د ساتنې په موخه په پټ ډول الوتنې وکړې.
جګړه د ۱۹۵۳ ز کال د جولای پر ۲۷ د کوريا د اوربند تړون (Korean Armistice Agreement) په لاسليک کولو سره پای ته ورسېده. دې تړون د شمالي او سويلي کوریا د بېلولو په موخه د کوريا نانظامي سيمه (Korean Demilitarized Zone) رامنځته کړه او د بنديانو د بېرته واپس کولو ته يې اجازه ورکړه. که څه هم د سولې تړون هيڅکله لاسليک نه شو او دواړو کوريا اوس هم په تخنيکي ډول جګړه کې دي او په يوه کنګل شخړه کې ښکېل دي. د ۲۰۱۸ په اپرېل کې د شمالي او سويلي کوريا مشرانو د کوريا په نانظامي سيمه (DMZ) کې سره وکتل او په رسمي ډول د کوريا جګړې د پای ته رسولو په موخه يې د يو تړون لپاره په کار کولو هوکړه وکړه.
د کوريا جګړه د نږدې ۳ ميلیونه جنګي مړينې او د دويمې نړيوالې جګړې او ويتنام جګړې په پرتله د تناسب وړ پراخه ملکي مړينې په لرلو سره، د معاصرې دورې د تر ټولو ويجاړونکو نښتو له ډلې څخه وه. دا جګړه په حقيقت کې د کوريا د ټولو سترو ښارونو د ويجاړۍ، د سويلي کوريا د حکومت له لوري د لس ګونو زرو شکمنو کمونيستانو د وژنې او د شمالي کوريايانو له لورې د جنګي اسيرانو د ځورونې او لوږې په ګډون؛ د دواړو اړخونو له لورې د زرګونو تنو د عام وژنې سبب شوه. شمالي کوريا په تاريخ کې د تر ټولو زيات بمبار شويو هېوادونو څخه شوه. د دې تر څنګ اټکل کېږي، چې څو ميليونه شمالي کوريايان د جګړې په دوره کې له شمالي کوريا څخه تښتېدلي دي.
نومونه
په سويلي کوريا کې يادې جګړې ته په عمومي ډول “625 War” (6·25 전쟁; 六二五戰爭)، د «۶۲۵ اوښتنه يا نسکورېدنه:625 Upheaval» (6·25 동란; 六二五動亂; yook-i-o dongnan) یا په ساده ډول “625” وايي، چې د شپږمې مياشتې (جون) پر ۲۵ د جګړې د پيل نېټه څرګندوي.
په شمالي کوريا کې نوموړې جګړې ته په رسمي ډول د «پلرني ټاټوبي د خپلواکۍ جګړه: Fatherland Liberation War»  يا په نوبت سره «د کوريا جګړه: Chosǒn [Korean] War » (조선전쟁; Chosǒn chǒnjaeng) وايي.
د چين په اصلي خاوره کې ياده نظامي مبارزه په خورا عام او رسمي ډول «د امريکا د مخنيوي او کوريا سره د مرستې» (Chinese: 抗美援朝; pinyin: Kàngměi Yuáncháo) په نوم پېژندل کېږي، که څه هم د «Chosǒn War » اصطلاح چې چينايي بڼه يې (朝鮮戰爭; pinyin: Cháoxiǎn Zhànzhēng) ده؛ ځيني وختونه په نارسمي ډول کارول کېږې. د «Hán (Korean) War » اصطلاح چې چېنايي ژبه کې ورته (韓戰; pinyin: Hán Zhàn) وايي، په خورا عام ډول په تايوان (د چين جمهوريت)، هانګ کانګ (Hong Kong) او Macau کې کارول کېږي.
په متحده ايالتونو کې د کوريا جګړه په لومړيو کې د ولسمشر Harry S. Truman له لوري د «پوليسو عمل: Police action» په توګه ځکه بيان شوه، چې متحده ايالتونو هيڅکله د خپلو مخالفانو پر وړاندې په رسمي ډول جګړه نه ده اعلان کړې او عمليات د ملګرو ملتونو تر څار لاندې تر سره شول. ياده جګړه کله ناکله په انګليسي ژبې نړۍ [هېوادونو] کې د جګړې پر مهال او ورڅخه د عامه پاملرنې د نه شتون له امله؛ د «هېرې شوې جګړې: The Forgotten War» يا «نامعلومې جګړې:The Unknown War» په نوم يادېږي. د کوريا جګړې په اړه د عامه پاملرنې نه شتون ورڅخه د مخکې دويمې نړيوالې جګړې د نړېوالې کچې او ورڅخه وروسته د ويتنام جګړې د وروستي کړاو يا د وېرې احساس اړوند وه.
مگنېزيوم
لارښود استاد محمد پذير حکمي
ترتيب کوونکی صفي الله راحل
ميرويس
عبدالحلیم
محمد حسن
مگنېزيوم (په انگرېزي: Magnesium) له کیمیاوي عناصرو څخه یو دی چې په تناوبي جدول کې د Mg سمبول او ۱۲ اتمي شمېرې په وسیله ښودل شوی دی.
مشخصات
مګنیزیم د ساختماني فلزاتو ترټولو سپک دی. د 1.74g/cm3 کثافت سره ، دا د المونیم څخه 30 l سپک او د فولادو په پرتله 70 l سپک دی.
تاریخچه
مګنیزیم لومړی د همفري ډیوی ، یو انګلیسي کیمیا پوه لخوا د مخلوط الیکټرولوز له لارې جلا شوی وه
مرکبات
د میګنیشیم کاربونیټ یا مګنیزیم هایدروکسایډ سوځول د اکسیجن مرکب مګنیزیم آکسایډ تولیدوي.
د استعمال ځایونه
مګنیزیم په هغه محصولاتو کې کارول کیږي چې د سپک وزن څخه ګټه پورته کوي ، لکه د موټر څوکۍ ، سامان ، لیپ ټاپ ، کیمرې او د بریښنا وسیلې.
سرچينې
var g={};function u(a,b){if(null===b)return!1;if("contains"in a&&1==b.nodeType)return a.contains(b);if("compareDocumentPosition"in a)return a==b||!!(a.compareDocumentPosition(b)&16);for(b&&a!=b;)b=b.parentNode;return b==a};var x=function(a,b){return function(d){d||(d=window.event);return b.call(a,d)}},z="undefined"!=typeof navigator&&/Macintosh/.test(navigator.userAgent),A=function{this._mouseEventsPrevented=!0};var F=function(a){this.g=a;this.h=[]},G=function(a){for(var b=0;b<a.h.length;++b){var d=a.g,c=a.h[b];d.removeEventListener?d.removeEventListener(c.eventType,c.o,c.capture):d.detachEvent&&d.detachEvent("on"+c.eventType,c.o)}a.h=[]};
وېشنيزه:کيمياوي توکي
کرني
کرني, میسوري Kearney) د امریکا متحده آیالاتونو په میسوري آیالات کې یو کوچینی ښار دی چې په ۲۰۱۰م کال کې یې ۸,۳۸۱ وګړي لرل. د امریکا په تاریخ کې آفسانه یي څیره جسی جیمز له یاد ښار نه وو.
دسیالاتوبدلون اوترموډینامیک
بارومتريکي فورمول :
دh په لوړوالي کې داتموسفيري فشارلامل دګازي طبقاتود وزن څخه عبارت دى، چې په پورتنيو قشرونوکې وجودلري. که چېرې دh په ارتفاع کې فشار په p وښيو، په دې صورت کې د h+dh په ارتفاع کې فشار د p+dp څخه عبارت دى،همدارنګه که چېرې dh دصفرڅخه لوى وي په دې صورت کې به 0>dp وي. ليدل کيږي چې داتموسفيردطبقاتووزن اوفشارنظرلوړوالي ته تناقص کوي. دp اوp+dp دفشارتوپيردهغه ګاز دوزن سره مساوي دى کوم چې دdh  په ارتفاع د استوانې په حجم کې چې دقاعدې مساحت ېې دواحدسره مساوي دى ، قرارلري،يعنې : P-(P+DP)=ρ.g.dh                                                                        دلته ρدh په ارتفاع کې دګاز دکثافت څخه عبارت دى ،په نتيجه کې لروچي : dp=-ρ.g.dh                                                                                               (7) دګازدm کتلي نسبت د V پرهغه حجم چې دهغې پواسطه اشغاليږ ي دګازکثافت ارايه کوي يعنې : ρ=m/V ايډيال ګازلپاره لروچې : ρ=MP/(R.T)  په دې معادله کې M دمولري کتلې څخه عبارت دى. ليدل کيږي چې دايډيالي ګاز کثافت دفشارسره مستقيم اودحرارت ددرجې سر ه معکوس تناسب لري .بناً (7) رابطه کولاى شوداسې وليکو: dp=-(M.p.g)/(R.T) .dh                                                                                          (8) په (8) رابطه کې دM کميت دهوادماليکولي وسطي کتلې دعددي قيمت سره مساوي دى چې د نايتروجن ،اکسيجن اوپه هواکې دنوروموجودوګازونودسلنې په نظرکې نيولوسره ټاکل کېږي. د(8) رابطې څخه لروچې : dp/p=-(M.g)/(R.T) dh                                                                                                 (9) دT دحرارت درجه دh دتابع څخه عبارت دى ،که چېرې ددې تابع شکل څرګندوي کولاى شود(9) رابطې څخه انتيګرال ونيسواوp دhدتابع په څېرترلاسه کړو. دحرارت درجې دثابتوالي په حالت کې يعنې دايزوترميک اتموسفير لپاره د(9) انتيګرال ښيي چې : lnp=-(M.g.h)/(R.T)+ lnC                                                           ,C=const له دې ځايه : p=C   exp⁡〖(-(M.g.h)/(R.T)  )                                                                                〗 که چېرېh=0  وضع کړو،C=p_0    لاسته راځې ،په دې ځاى کې p_0 د (h=0) په ارتفاع کې فشار ښيي .که چيرې دحرارت درجه ثابت فرض کړو دارتفاع څخه دفشارتابيعت دلاندې افادې پواسطه ارايه کيږ ي : p=p_0  exp⁡〖(-(M.g.h)/(R.T)〗  )                                                                             (10) (10) رابطه دبارومتريکي فورمول په نامه يادېږي. ددې فورمول څخه نتيجه کيږي چې دګازد دروندوالي (دM دلويوالي)،اودحرارت ددرجې دټيټ قيمت په صورت کې فشارنظرارتفاع ته په ډېرچټک ډول راټيټېږي.
دحقيقي کَازونوايزوترم :
دايديال ګازونوايزوترمونه يوطرفه شکلونه لري (لاندې شکل) مګردواندروالس د ګازونو ايزوترم خصوصاً دحرارت ټيټودرجولپاره پيچلي شکلونه لري. T3T2T1
دوان دروالس معادله نظرحجم ته يوه دريمه درجه معادله ده : (p+a/v^2  )(v-b)=R.T                                                                                                v^3-(b+(R.T)/p  ) v^2+a/p  v-ab/p=0 پورتنۍ معادله يوحقيقي جذر اودوه موهومي جذرونه لري ، څرنګه چې دفزيکي مفهوم له مخې موهومي جذرونه څه ارزښت نه لري،بنا‌پردې دفشاراوتودوخي درجې دهرراکړشوي قيمت په مقابل کې دمادې دحقيقي حجم يوازې يوقيمت مطابقت کوي. دواندروالس رابطه دټاکلې حرارت درجې لپاره دفشاراوحجم ترمنځ معادله راکوي. دغه رابطه په ګرافيکي ډول په (لاندې شکل ) کې ښودل شوې ده .ليدل کېږي چې دګازونولپاره v_max اودمايعاتولپاره v_min حاصلېږي. دحرارت د لوړودرجولپاره ذکر شوې منحني ګانې دهايپربولاشکلونه لري (p.v=const ) چې دمادې ګازته ورته حالت مشخصوي، په دې حالت کې دواندروالس معادله يوازې يوحقيقي جذرلري اود ايډيال ګازونودايزوترمونوتوپيردوالس دګازونوڅخه ډېرکم دى. خودحرارت دټيټودرجولپاره معادله درې جذرونه لري اودفشارد هر قيمت لپاره دحجم درې قيمتونه مطابقت کوي، دحرارت ددې تناقص په ترڅ کې دايزوترم شکل تغيرکوي، دحرارت دT_k  دقيمت لپاره د انعطاف نقطه ليدل کيږي چې په شکل کې دk په تور ي ښودل شوې ده. همدارنګه دحجم دذکرشويوقيمتونوڅخه اصغري قيمت دمايع د حالت سره اواعظمي قيمت دګازدحالت سره مطابقت کوي. دواندروالس دمعادلې اوجذرونودروښانولولپاره بايدتجربي اوتيوريکي ايزوترمونه ترڅيړنې لاندې ونيسو. تجربي ايزوترم په (لاندې شکل) کې ښودل شوی دی،چې تړلی مسيرلري، تيوريکي ايزوترم چې اعظمي اواصغري لري په نوموړي شکل کې په خط خط ډول رسم شوی دى.