cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
نباتي ويروسونه
پایله وایرسونه واړه موجودات دي چې د عادي مایکروسکوپ لاندې نه لیدل کیږي او یوازې د الکترو مایکروسکوپ لاندې لیدل کیږي. وایرسونه د ژوندیو حجرو په دننه کې ډیرښت کوي او د ناروغۍ د منځته راوړلو توان لري ټول وایرسونه داخلي پرازیتونه دي او په ټولو ژوندیو اجسامو په ځانګړي ډول د یو حجروي کوچنیو نباتاتو څخه نیولې تر غټو نباتاتو پورې ډول ډول ناروغۍ منځته راوړي .وایرسونه په نباتاتو حمله کوي او ځېنې مایکروسکوپي موجودات لکه بکتریا د حملې لاندې نیسي د ټولو هغو وایرسونو له جملې څخه چې ترنن پورې پیژندل شوي دي د نیمایې څخه زیات یې په نباتاتو باندې حمله کوي او د هغوی د ناروغۍ سبب ګرځي. کیدای شي چې یو یا څو وایرسونه په یو یا څو ګونو بوټو باندې حمله وکړي او په همدې ډول یو بوټې هم کیدای شي چې په یویا ډول ډول وایرسونو تر حملې لاندې راشي. سره له دې چې نباتي وایرسونه د ناروغیو لاملونه دي او د نورو ژوندیو موجوداتو په څیر فعالیتونه او ډېرښت لري دکیمیاوي مالیکولونو په څير هم تر څیړنې لاندې نیول کیدای شي د وایرسونو ډېر ساده شکل چې د نیو کلیک اسید او د پروتین څخه داسې جوړ شوی دی چې پروتین د نیو کلیک اسید ګرد چاپیره واقع دی. نباتي وایرسونه ډول ډول شکلونه لري اکثره یې د میلې په شکل او یاد څو مخې کتلو په شکل واقع کیږي په هر وایرس کې یواځې یو ډول پروتین موجود وي خو ځېنې غټ وایرسونه ممکن څو ډوله پروتینونه لري چې هر یو یې جلا جلا فعالیت لري. وایرسونه ویشل کیږي او هیڅ ډول تکثري ساختمانونه لکه سپورونه هم نه تولیدوي بلکې هغوی د کوربه حجرې داسې هڅوی چې وایرس ډېر کړي وایرسونه د حجرو او د موادو اخیستلو یا تاکسینونو په واسطه د هغوی د ژولو له لیارې د ناروغۍ د منځته راوړلو سبب نه کیږي بلکې د کوربه د حجرې میتابولیزم کې داسې بدلون منځته راوړي چې په تنیجه کې د غیر عادي موادو او شرایطو د منځته راوړلو لپاره وهڅیږي چې پخپله د حجرو او یا د ټو ل ژوندي جسم د ژوند لپاره مضر وي.
سپارښتنې ۱ – دا چې نباتات زمونږ په ژوند کې ستررول لوبوي ټول هېوادوال او په خاص ډول کروند ګر دې د نباتاتو روزنې او پالنې ته خاصه پاملرنه وکړي. ۲ – هغه عوامل چې نباتات د ګواښ سره مخامخ کوي لکه : حشرات ، مایکرو ارګانیزمونه، ځینې کیمیاوي درمل ، د تودوخې درجه ، خاوره ، هوا ، اوبه او رڼا د وایرسونه او داسې نورو عواملو له خطر څخه نبات وساتل شي. ۳-هرزه بوټي له منځه وړل چي د وایرس د کوربه په څير وظیفه اجرا کوي ښایې د ناروغۍ په مخنیوي کې مرسته وکړي. ۴ – دولت باید د وایرس نه لرونکي تخم کرلو ته زمینه برابره کړي. ۵ – کروندګر دې خپلو ځمکو او کروندو کې ځینې کیمیاوي مواد لکه سايتو وایرین (Sytovairan) په پاڼه لرونکو نباتاتو باندې وخت په وخت وپاشي. ۶ – د هغو بوټو ریښې او پاڼې چې په وایرس اخته وي لومړی باید د انتی بیوتیکونو په محلول کې غوټه او وروسته د کروندو څخه لرې وغورځول شي. ۷-کروندګر باید خپل هغه کالي چې په کروندو کې یې کاروي وخت په وخت پاک کړي ترڅو د وایرسي ناروغیو د انتقال مخه ونیول شي. ۸ – د تخمونو زیرمه کول په هغه ځای کې وشي چې په وایرسي ناروغیو ککړې جامې ،لوښي او خاوره موجوده نه وي. ومن التوفیق
اخځلیکونه ۱ – احسان الله .(۱۳۶۶).نباتي ناروغۍ. کابل پوهنتون. ۲ – ارمان، محمد حسین. (۱۳۹۰ ) . وایرولوژي. ننګرهار پوهنتون. ۳ – بابکرخیل، بادشاه خان. (۱۳۷۹ ). مایکروبیولوژي. ننګرهارپوهنتون. ۴ – دوست، دوست محمد .(۱۳۸۰). مایکرو بیولوژي. ننګرهار پوهنتون. ۵ – نوښت، نور آغا. (۱۳۹۰ ) . دنباتاتو وایرسونه. ننګرهار پوهنتون. 6 Long. (1972).Medical Micro Biology. Loziana University (USA).
مسکووي شرکت
مسکووي شرکت د يو شرکت نوم دی، چي د برتانوي ښاروند ریچارډ چانسلر د هڅو په پایله په کال ۱۵۵۳ کي په مسکو کې تأسیس سوو.
سرچينې
وېشنيزه:د سوالبرد اړوند
د جانسي راني
د جانسي راني يا جهانسي راني چي حصل نوم يي لکشمي بائي او مڼيکڼيکه به ورتا مور او پلار وايو. دا په برطاني هند (چي نن پاک و هند دے) کښي د جانسي نوم رياست مشره يا ملکه وه.په متحده هندوستان (پاکستان او هند ) کښي يوه عظيمه د آزادۍ جنگي ښځه وه چې هند کښي يي د انگريزانو نه د آزاديدو يو اور خور کړے وو.په تاريخ کښي يوه بهادره ملکه وه.په انگريزانو کښي يي يو دهشت جړ کړے وو چي ټول به يي له نومه يريدل.
پيدائش او ابتدائي ژوند
دا يو هندو په کور کښي پيدا شوه چي نوم موروپنت وو. موروپنت په شاهي دلبار کښي يو مقام وو نو ځکه د هغه د لور لکشمي د دغه رياست د بادشاه سره ډيره جوړه وه آخرکار هغه بادشاه هغه خپله لور پشان تسليمه کړه.
نکاح او وروسته حالات
راني صاحبي نکاح د جانسي نوم رياست د راجا (مشر) گنگا دراو سره اوشوه.چې لکومه د هغي يو ځوے پيدا شو او نوم يي ورله دامودر کيښودو هو انگريز فوځ سرلښکر چي نوم يي نيلسن وو هغه يو چال وچلاو او دامودر يي په مار وچيچلو او مړ شو د هغه نه بعد هغي د خور زوے وساتلو او هغه له يي دامودر نوم کيښودو. ډيرې ورځې بعد بيا د هغي خاوند هم هغه وخت چا اوژلو کله چې هغه يو مندير سره وو.
د اکاډمۍ د اویایم کال جایزې
د اکاډمۍ د اویایم کال جایزو لپاره مراسم د ۱۹۹۸ د مارچ پر ۲۳مه د امریکا متحدو ایالتونو په لاس انجلس کې ترتیب شوي وو. په هغه کال د غوره فلم جایزر ټیټانیک فلم ته ورکړل شوه.
مسلمان فیلسوفان
كه څه هم مسلمانانو سره د اسلام فلسفه له لومړي پېل څخه وه، خو د وخت په تېردو او د سلمانې واكمنۍ په پراخېدو سره دسې ملكونه د مسلمانانو ترولكې لانې راغلل، چې د لودېځي فلسفې |څخه اغيزمن ول، او له يونان سره يې شريكې پولې لرلې. نوكله چې مسلمانان د عباسي خلافت په پير كې اندلس (سپېن) ته ورسېدل. دارنگه په بغداد او دمشق كې د دربار ژباړونكيو د يونان فلسفه عربي ژبې ته راوژباړله، نو لوديځه فلسفه په غېر مستقيم ډول سهر د مسلمانانو لاس ته ورغله، خو كله چې په هسانيا كې د مسلماننو واكمني راغله نو پدې ځاى كې داسې مسلمان فلسفيان راوزېږېدل چې فلسفه يې مستقيما له يوناني پوهانو او كتابونو څخه ترلاسه كړه. مسملمانو فلسفيانو يواځې يوناني فلسفه خپله نكړه بلكه هغه يې له ځان سهر خوندي كړه، له ځآن څخه يې اسلامي افكار ورگړكړل. او هغه څه چې د شرعې او عقل خلاف ول، رد او د هغوي ځواب يې په دلائېلو سره وركړ. كه چېرې مسلمان فلسفيان نه واى، نو فلفسه به هم نه واى، ځكه دوي ول چې لوديزه فلسفه يې له ځانو سره خوندي كړه، او كه چېرې ددوي هاند او هڅې نه وى نو نن ورځ به نوې فلسفه چې د يوناني فلسفې ځاېناستې ده، پدې نړۍ نه وه. لرغونې فلسفه د هغو مسلمانو فلسفيانو مننونكې ده چې د خپلو زړونو په وينې وركونې يې لرغونې يوناني فلسفه ساتلې وه، او د نن ورځې فلسفه هم له هغو مسلمانو فلسفيانو څخه مننه كوي، چې په خورا زيار او كوښښ يې يوناني فلسفه اسانه او پوهېدو وړوگرځوله. د ځينو مسلمانو فلسفيانو سره سره داسې عيسوي ژباړونكي هم د يوناني فلسفې په رالېږدونه كې هم رول لوبولې، لكه نسطوري او يعقوبي عيسويان. دوي لومړې يوناني فلسفه او فن سرياني ژبې ته ژباړلي ول. او بيا چې كله مسلمانانو بري زيات شول او ددې عيسويانو ملكونه يې ونيول، نو دوي دا كتابونه له سرياني ژبې څڅه عربيژبې ته راوژباړل، چې ددې كار په بدل كې به ورته د ژباړل شوي كتاب په انډول سره او سپين زر وركول كېدل. نو د مسلمانو فلسفيانو اطلاق په هغو مسلمانوپوهانو باندې كېږي چې د يوناني فلسفې ژباړه يې وكړه، بيا يې د هغې ژباړل شوي كتاب شننه (شرحه) وكړه، او بيا يې پدې شننو كې د هغه اصيل كتاب ښه او بد اړخونه په پوره امانتدارۍ سره څېړلي او نقد يې پرې كړې، په يوناني فلسفه يې له خپل اړخ څخه اسلامي افكار ورزيات كړي، او د هغو ناروا او بېكاره افكار يې رد كړي چې د اسلام له افكارو سره په ټكر كې ول، او اړخ ورسره نه لگاوه.
سرچینې
وېشنيزه:فلسفه وېشنيزه:لویدیزه فلسفه وېشنيزه:فلسفي ښوونځي وېشنيزه:مسلمان فيلسوفان
نيکلاوس ايزس
نيکلاوس ايزيس ( Νικόλαος Γύζης زېږون: د مارچ 1، 1842 مړينه: د جنوري 4، 1901) د 19 پېړۍ مشهور انځورګر او د یونان د پوهنتون پروفیسور و.
سرچينې
وېشنيزه:کينډۍ:هنر تاريخ وېشنيزه:1842 زېږېدنې وېشنيزه:1901 مړينې
د پکتيکا پوهنتون
د پکتيکا پوهنتون د لوړو زده کړو يوه دولتي موسسه ده،چي په پکتيکا ولايت کي موقعيت لري،د پکتيکا پوهنتون په 1391 هجري لمريز کال کي تاسيس شو.د پکتيکا پوهنتون لمړنى مشر محمد شفا تسل وو.د پکتيکا پوهنتون د ښووني او روزني،او زراعت پوهنځي لري،او له دوو زرو څخه زيات زده کړيالان لري،چي هر کال د کانکور ازمويني له لاري 500زده کړيالان جذبوي.د پکتيکا پوهنتون په پيل کي يوازي د ښووني او روزني پوهنځى درلود چي وروسته په 1392کي د کرني پوهنځى هم تاسيس شو.
د کرني پوهنځى
د کرني پوهنځى د پکتيکا پوهنتون دوهم پوهنځى ده،دغه پوهنځى 500زده کړيالان لري او 200 زده کړيالان هرکال د کانکور له لاري جذبوي.دغه پوهنځى دوه څانګي لري
دا هم وګورئ
پکتيکا ولايت د افغانستان د پوهنتونونو لړليک په افغانستان کي زده کړي وېشنيزه:پوهنتونونه
۱۷۲۸ (عدد)
۱۷۲۸ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۱۷۲۷ څخه  مخکي او د ۱۷۲۹ وروسته موجود دي.
په کلینډر کې
۱۷۲۸ کولاي سي:
سرچينې
وېشنيزه:۱۷۲۸ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:څلور رقمي عددونه وېشنيزه:جفت عددونه وېشنيزه:مرکب عددونه
روپايي شورا اروپايي شورا
اروپايي شورا اروپايي شورا، د اروپايي ټولنې د غړوهېوادونو له مشرانو،ددغې شورا او د اروپايي کمېسیون رییسانوڅخه جوړه شویده. هغوې لږترلږه په کال کې څلورځلې غونډه کوي او د اروپايي ټولنې سیاسي لومړیتوبونه او هدفونه ټاکي. اروپايي شورا خپل رییس یا مشر لري. اروپايي مشران هغه ته د یو مدیره هیات د رییس په سترګه ګوري، نه دیوداسې مشرپه سترګه چې تش د نړۍ ګوټ کوټ ته پرلپسې سفرونه کوي، خوکله کله دهغه د واکونو د کچې په اړه ځینې بحثونه شوي. که تاسو پدې ساحه کې کوم رپوټ خپروئ دوو شیانو ته مو باید پام وي: اروپايي شورا او د اروپاشورا یوله بله سره توپيرلري، یوشی ندي.هغوې کاملا دوه بېل بېل سازمانونه دي. د اروپاشورا د اروپا له ۴۷ هېوادونوڅخه جوړه شوېده. هغه په ۱۹۴۹ کال کې د ډموکراسۍ د ودې او د بشري حقونو د ساتنې په خاطر رامنځته شوه. هغه د اروپايی ټولنې دشورا په نوم هم مه یادوئ- ځکه چې دا د غړیوهېوادونو دحکومتونو د وزیرانو غونډو ته ویل کېږي.
قاري صديق المانشاوي
[[Media:minsavi.ogg|سورة الفاتحة]]
نور محمد ترکی
نور محمد تره کی (په ۱۹۱۷ زېږديز کال کې نړۍ ته راغلی، د مړينې نېټه: د ۱۹۷۹ د اکتوبر ۸)، نوموړی يو افغان سياستوال او د خلق ډموکراتيک ګوند د مشرانو څخه وو، چې د سردار محمد داود خان د حکومت وروسته د افغانستان جمهور رئیس شو. نورمحمد تره کی په ۱۹۷۹ کال کې د حفیظ الله امین د پلويانو له خوا په ولسمشریزې ماڼۍ کې د بالښت په وسيله خپه شو او ووژل شو، چې په دې توګه حفیظ الله امین واک ته ور سېد. تره کی يو پښتوپال او قوم‌پالونکی پښتون وو، ټبر يې غلجی او په پښتنو کې بيا د تره کي ټبر اړوند وو. نوموړی د نظر محمد زوی وو؛ تره کی د نظر محمد په درېيو اولادونو کې ترټولو مشر اولاد وو. نور محمد تره کي واده کړی وو خو اولادونه يې نه درلودل.
زده کړې او دندې
نور محمد تره کي د ښوونځي دورې لومړنۍ زده کړې د غزني په ناوې ولسوالۍ کې وکړې. تره کی د پلار د پېژندګلو سره کويټې ته لاړ؛ درې کاله يې هلته درس ولوست او هغه چې بېرته راغی نو په غزني ولايت کې د  اختر محمد خان په نوم د يو ځايي خان په کور کې يې خلکو ته درس ورکول پيل کړل او د يو څه وخت لپاره ښوونکی شو. د تره کي پلار د عبدالمجید زابلي په نوم له يو سوداګر سره پېژندل.
عبدالمجید زابلي يو شرکت درلود، تره کی ور سره کندهار ته لاړ او هلته د عبدالمجید زابلي په شرکت کې د منشي په دنده وټاکل شو او ورپسې دی له عبدالمجید زابلي سره د هندوستان ممبۍ ښار ته لاړ او هلته په ياد شرکت کې منشي وو. د عبدالمجید زابلي شرکت د پښتون په نوم وو؛ نور محمد تره کي به د ورځې په دې شرکت کې کار کولو او د شپې به يې هندوستان کې ښوونځی او انګلېسي ژبه لوستل. هندوستان کې له يو څه وخت تېرولو وروسته نور محمد تره کي افغانستان ته راغی؛ تره يې په حکومت کې اغېز لرونکی کس وو او نور محمد تره کی يې په ټولګټو چارو وزارت کې مامور کړ. نور محمد تره کی يو وخت د باختر خبري آژانس مرستيال وټاکل شو. باختر آژانس کې د خپلې ژورنالېستکي دندې او لېکوالۍ پر اساس نوموړي د هېواد په کچه شهرت پيدا کړ او د يو ښه ليکوال، ژورنالېسټ او شاعر په توګه پېژندل کېدو. د بنګ مساپري د نور محمد تره کي يو مشهور ناول وو، چې د افغان کارګرانو ټولنيز – اقتصادي ستونزې په کې راخېستل شوې وې. د نور محمد تره کي لېکنې روسي ژبې ته هم ژباړل کېدلې او ده ته د روسيې د مشهور ليکوال ماکسیم ګورکي نوم ورکړل شوی وو. ماکسیم ګورکي د کمونېزم او ماکسېزم په اړه لېکنې کولې. نور محمد تره کي ته به روسانو د افغانستان ماکسیم ګورکي ويل.
سياسي فعاليتونه
سرچينې د نور محمد تره کي  په اړه ليکلي چې هغه مهال چې ده د هندوستان په ممبۍ کې کار کولو او د شپې به يې درس ويلو د يو شمېر هندي کمونېسټانو سره په اړيکه کې وو؛ د کمونېسټي ارزښتونو او ټولنيز عدالت په اړه فکر ورکول کېدل. پر نور محمد تره کي د کمونېسټي مفکورې اغېز له خان عبدالغفار خان هم وو. خان عبدالغفار خان د روسيې د وخت واکمن ولادميير لېنېن د سياستونو لېواله وو او نور محمد تره کي له پاچا خان سره څو ځلې لېدنې - کتنې کړې وې.
افغانستان کې د محمد ظاهر شاه واکمني وه او لومړی وزير يې شاه محمود خان وو. شاه محمود خان د نيمه ديموکراسۍ دوره اعلان کړې وه او هغه وخت د وېښ ځلميانو په نوم يو سياسي حرکت فعاليت کولو. د ويښ ځلميانو په چوکاټ کې د انګار په نوم يوه چاپي رسنۍ چاپ کېدله او نور محمد تره کي هم په ياده جرېده کې خپلې لېکنې نشر کولې. د نور محمد تره کي له لېکنو د کمونېزم او مارکسېزم بوی پورته کېدو خو دا هره څه يې په خپلو لېکنو کې په غير مستقيم ډول وړاندې کول. شاه محمود د ديموکراسۍ دوره پای ته ورسوله او په دې سره د ويښ ځلميانو فعاليت او انګار جرېده بند شوه. د نور محمد تره کي په شمول د ويښ ځلميانو يو شمېر مخکښ کسان حکومت ونېول او زندان ته يې واچول.
۱۳۳۱ل کال وو چې تره کی او ور سره کسان له زندان خوشي شول؛ دوی له لومړي وزير شاه محمود خان سره ولېدل او هغې سره يې د وفادارۍ ژمنه وکړه. لومړي وزير شاه محمود خان هم نور محمد تره کی په واشنګټن کې د افغانستان په سفارت کې د رسنيو برخې مسوول او هلته ولېږلو. نور محمد تره کي يو کال هلته دنده تر سره کړه چې وروسته په واشنګټن کې د افغانستان سفير سردار محمد نعيم خان دی بې وړتيا کس ياد او له دندې يې لېرې کړ. له دندې په ګوښه کېدو سره نور محمد تره کي په يوې مرکې کې د افغانستان پر حکومت نېوکې وکړې او غوښتنه يې وکړه چې د امريکا دولت دې سياسی پناه ورکړي، خو د پناه غوښتنه يې ونه منل شوه.
تره کی پاکستان ته لاړ. دې وخت کې سردار محمد داود خان د افغانستان لومړی وزير ټاکل شوی وو. نور محمد تره کي د سردار محمد داود خان له سياست سره علاقه پيدا او په پېښاور کې د افغانستان د کونسلګرۍ د سر کونسل محمد اکبر پرواني په منځګړېتوب وبخښل شو او په ۱۳۳۵ل کال کې کابل ته لاړ.
نور محمد تره کی په ۱۳۴۴ کال کې کابل په خپل کور (څلورمې کارتې) کې د خپلو يو شمېر ملګرو سره د افغانستان د خلق ديموکراتيک ګوند په نوم سياسي خوځښت جوړ کړ او دی يې مشر وټاکل شو. په ۱۳۴۵ل کال کې له خپلې ولسوالۍ د ولسي جرګې ټاکنو ته نوماند شو خو په کې بريالی نه شو. ۱۹۷۸ز کال د اپريل مياشتې په ۱۹مه نېټه د مير اکبر خيبر په نوم د نور محمد تره کي يو ملګری او د افغالنستان د خلق ديموکراتيک ګوند مخکښ ووژل شو. تره کي او ملګرو د مير اکبر خيبر په ترور کې د داود خان د جمهوريت لاس بللو او پر ضد يې لاريونونه پيل کړل. داود خان امر وکړ چې د نور محمد تره کي په شمول د خلق ګوند يو شمېر نور کسان ونېسي. نور محمد تره کی او ببرکارمل ونېول شول؛ حفيظ الله امين او ځيني نور ملګري په خپلو کورونو کې نظر بند ساتل کېدل. اته ورځې وروسته، د غوايي په اوومه، ۱۳۵۷ لمريز کال؛ د اپريل په ۲۷مه ۱۹۷۹ز کال کې د غوایي کودتا/انقلاب رامنځ ته او سردار محمد داود خان د خپلې کورنۍ له غړو سره ووژل شو. دې سره  نور محمد تره کی د خلق ديموکراتيک ګوند عمومي منشي او د افغانستان هېواد مشر شو.
د نور محمد تره کي مړينه
۱۳۵۸ل کال د سنبلې مياشت کې نور محمد تره کی هاوانا (د کيوبا پلازمېنه)  کې په يو ناستې کې د ګډون په پار کيوبا ته لاړ. د بېرته راتګ پر مهال يې مسکو کې له برژنف  او يو شمېر نورو شوروي چارواکو سره وکتل. تره کي ته شورويانو د حفيظ الله امين په اړه ويلي وو چې هغه سخت دريځي کوي او تره کی بايد ترې واټن ونېسي. امين هم په دې مسله خبر شوی وو چې تره کي غواړي دی له صحنې لېرې کړي. نوکابل ته په راتګ سره يې نور محمد تره کی په خپل کاري دفتر کې ووژلو او حفيظ الله امين د افغانستان هېواد مشر شو. د ولسمشرۍ ماڼۍ د هغه وخت د مخابراتو ګارد رئيس عبدالودود، د  ګارد سياسي رئيس ارکان روزي او د ګارد رئیس محمد اقبال هغه درې کسان وو چې د نور محمد تره کي په وژنه کې يې لاس درلود. عبدالودود کابل کې آنيس ورځپاڼې ته په خپل اعتراف کې ويلي وو، چې د تره کي په خوله مو بالښت کېښود، خوله يې وچه شوه، د اوبو غوښتنه يې کوله خو روزي ورته اجازه ورنه کړه چې اوبه وڅښي. موږ يې په خوله بالښت ايښی وو او فشار مو پرې راوړلو؛ څو شيبې وروسته تره کی ارام شو او مړ شو. دی مو په موټر کې بيرون کړ او په هغه قبر کې مو دفن کړ چې له وړاندې د کابل په  قول چکان  سيمه کې  ورته برابر شوی وو.
د نور محمد تره کي علمي او ادبي هڅې
نور محمد تره کي په پښتو ژبه کې لیکوالي کړې او د نثر په برخه کې یې پنځونه کړې ده. ده يو شمېر ناولونه او لنډې کيسې لیکلې ، چې چاپ شوې دي او د ځینو نومونه یې دادي : بې تربیته زوی (ناول). دا د نور محمد تره کي لومړی ناول وو ، څو برخې یې د محمد ظاهر شاه د واکمنۍ پر کلونو په کابل مجله کې چاپ شوې وې او د راحت زاخيلي تر «ماه رخي» وروسته په پښتو ژبه کې دويم ناول گڼل کيږی. سنګسار (ناول) د بنګ مساپري (ناول) څړه (ناول) سپين (ناول) د بزگر لور (د لنډو کیسو ټولګه). نور محمد تره کي يو شمېر نور اثار هم لري چې د سورګل په مستعار نوم چاپ شوي دي.
اړوند ليکنې
د افغانستان دموکراتیک جمهوریت
نور محمد ترکی نور محمد ترکی وېشنيزه:افغان کميونيسټي واکمنان وېشنيزه:افغان کمونيستان وېشنيزه:د افغانستان د خلق د ډيموکراټيک گوند سياستوال وېشنيزه:پښتانه ليکوال وېشنيزه:افغاني ليکوال وېشنيزه:پښتانه وېشنيزه:افغانان
سرچينه
اسحاق عزيزي
د اخلاقي فلسفې شننه
د اخلاقو فلسفي شننه د ارسطو او نیچه په افکارو کې
د رنسانس د دوران فلاسفه په دې هڅه کې دي چې د دغه له لاسه وتلي عقلانيت ځاى ناستى پيدا کړي او د سیکولر او خپلواکو اخلاقو عقلاني معيارونه له دين او خدای نه خپلواک او د منلو وړ معيارونو په توگه يې وړاندې کړي. سره له دې چې مک اينتاير دغه هڅې ناکامې بولي، د ياد فيلسوف عقلاني ملاکونه چې ټولو ته د منلو وړ وي، نيمگړی بريښي. په پايله کې هغه د روښانتيا د دورې طرحې ناکامي بولي. په ترتيب سره وار نيتچه او ا گزستانسياليستانو او د هغه عاطفه پلوه پلويانو ته رسېږي.
- محمد اکبر کرګر M Akbar Kargar
د توماس هابس سياسي فلسفه ،
د توماس هابس سیاسي فلسفه
لیکوال: بهاوالدین مجروح
د امانت حساب
د امانت گڼون یو گڼون دی په یو بانک کې په کوم کې چې د پیسو څښتن کولای شي په ډیره اسانی سره خپل گڼون ته پیسې ورزیاتې کړي یا له خپل گڼونه پیسې وباسي. او د هر ځل خوځښت د بانک په کتاب کې ساتل کیږي، ځیني بانکونه خو د دې کار لپاره په پیرن باندې پیسې چارجوي او ځیني بانکونه بیا ورته یوه اندازه گټه هم ورکوي.
د توماس هابس سياسي فلسفه ،
سایټ: انسان
هابس مطلق حاکميت تائيدوي او هغه يو واقعيت ګڼي. مګر د دولت د حاکميت بنسټ په ديني ارشاداتو او مقدسو متونو کې نه لټوي. دى نه وايي چې مطلق حاکميت داسې يو قدرت دى چې خداى يې په خپله اراده د بندګانو له منځه يوه ته سپاري. دى وايي چې د دولت د حاکميت حق د هغو خلکو له خوا يو حکومت ته ورکول کېږي چې د دولت شکل يې غوره کړى وي. د سياسي فلسفې په تاريخ کې د هابس نظريه هغه مهم قدم دى چې دين او دولت سره جلا کوي.
د هابس په نظر مطلق حاکميت داسې يو واقعيت دى چې انکار ترې نشي کېدى. د دې واقعيت په باره کې دى سوال کوي چې: کومه فرضيه کولاى شي چې د دې واقعيت د شتوالي دلايل او علل مونږ ته روښانه کړي او کوم پرنسيپ د دې واقعيت روغوالى یا درستي مونږ ته ثابتولاى شي، د دې پوښتنو د ځواب دپاره دى په خپل مشهور کتاب ((افسانوي ښامار)) Leviathan (١٦٥١) کې وايي چې انسان دوه ډوله جسم لري. يو د انسان طبيعي جسم او بل د انسان مصنوعي جسم دى. د انسان مصنوعي جسم د انسان له طبيعي جسم څخه له هره پلوه تقليد کوي او داسې قوي او عظيم الجسمه مصنوعي حېوان ترې جوړېږي چې له افسانوي ښامار سره شباهت لري او د مشترک المنافع (Commonwealth) يا د دولت په نامه يادېږي. دولت داسې يو مصنوعي حیوان دى چې په قدرت او جسامت کې له طبيعي انسان څخه ډېر لوى دى. حاکميت د دې مصنوعي حېوان هغه مصنوعي ساده چې دا جسم پرې ژوندى دى او حرکت کوي. قاضيان او د قضايي او اجرايي قوو نور امران او ماموران د دې جسم مفصلونه دي.
مجازات او مکافات هغه شريانونه او پلې دي چې د جسم مفصلونه پرې حرکت کوي او خپلې وظيفې پرې سر ته رسولاى شي. د انفرادي اشخاصو ثروت او شته د دې جسم قوت دى. قوانين او مقررات د دې جسم عقل او اراده ده. اتفاق د دې مصنوعي جسم روغوالى او صحت، نفاق او شرارت يې مرض او کورني جنګونه يې مرګ دى.
هابس پوښتنه کوي: انسان څه اړ کړ چې داسې بلها پر ځان مسلطه کړي، يعنې ولې انسان دولت جوړوي، د خپل فردي اختيار او له خپلې ازادۍ څخه ځان محروموي او داسې شخص يا اشخاصو ته خپل اختيار ورکړي چې د مطلق حاکميت حق لري.
هابس د دې سوال ځواب د انسان په طبيعت کې پېدا کوي. د ده په فکر انساني طبيعت انسان دې ته اړ باسي چې خپلې واګې د يو مطلق حکمران او مقتدر زمامدار لاس ته سپاري. دى وايي په طبيعي حالت کې انساني افراد په عمومي ډول دومره يو له بله سره مساوي دي چې هېڅ يو فرد د داسې يو فوق العاده تفوق او بې ساري برتري په نورو نه شي درلوداى چې له هغې څخه استفاده وکړي او بل کوم فرد ورسره برابري ونه کړى شي. مثلاً د يو شخص که هر څومره جسماني قوت او قدرت ولري، يو کمزورى سړى کولاى شي، يا د دسيسې له ليارې يا د نورو ضعيفانو په ملګرتيا هغه مړ کړي. يعنې په عامه توګه د لياقتو او مهارتونو له لحاظه انساني افراد يو له بله سره مساوي دي. له دې مساواتو څخه په اميدونو او ارزوګانو کې هم مساوات راپېدا کېږي او ټول انسانان يو هدف ته د رسېدو ارزو درلوداى شي. نو د مثال په توګه که دوه انسانان وغواړي چې داسې يو مطلب لاس ته راوړي چې له هغه څخه يوازې يو استفاده کولاى شي. په نتيجه کې د دواړو په منځ کې دښمني راپیدا کېږي او د دې دپاره چې يا ځان له خطره وساتي او يا يوازې هدف ته ورسېږي، نو يو به دې ته اړ کېږي چې يا هغه بل مړ کړي او يا يې غلام کړي. لهذا د هابس په فکر د انسان طبيعي اولي او عمومي تمايل د قدرت دايمي اراده ده چې تر قبره پورې له انسان سره ملګرتيا کوي. دا ځکه چې په طبيعي حالت کې هېڅ فرد داسې يو ډاډ نشي پېدا کولاى چې د ژوند موجود مساعد شرايط وساتي، مګر په يوه شرط چې قدرت يې لا نور هم پسې زيات شي او د زيات قدرت لاس ته راوړلو لپاره ټول انسانان د يوه دايمي جنګ او کش مکش په حالت کې شپې او ورځې سبا کوي. په ژوند، په مال او شتمنۍ يې تر سبا پورې ډاډ نه وي. که سفر کوي، بايد مسلح وي، که خوب کوي بايد دروازې په ځان پسې کلکې وتړي، څنګه چې هيڅوک پر ده باور نشي کولاى او دى هم په هيچا اعتماد نه لري. که يو ګډ قدرت نه وي چې انسانان ترې وويرېږي، نو په طبيعي حالت کې به د انسانانو په منځ کې دايمي جنګ وي. يو بل به وژني او خپل منځ کې به سر خوري، نو هابس ځکه وايي چې په طبيعي حالت کې ((انسان د انسان دپاره لیوه دى)).
ګډ قدرت نه وي، نو قانون نه وي او په
☁
محمد زکريا رازي
ابوبکرالرازی (په انگريزي: Rhazes) (864ز تر 925ز) طب ، فلسفه او کيميا کې څېړنه او ليکنې. د کمېاوي مرکب الکول (الکحل) راپېدا کول. د گوگړوتېزاب (sulfuric acid) هم ابوبکر رازي د لومړي ځل لپاره ميندلي دي. خو ځينې څېړونکي وايي چې د گوگړو تېزاب د لومړي ځل لپاره جابر بن حيان ميندل دي.
د رازي نوم محمد کنيت يې ابو عبدالله او ابو الفضل، لقب يې فخر الدين ؤ، د نسب لړۍ يې پدې ډول ده: ابو عبدالله محمد بن عمر بن الحسين.
زوکړه
رازي په ۵۴۴ هجري سپوږميز کال چې له ۱۱۵۰زېږيز کال سره سمون خوري په (رى) يا ننني هرات کې زېږېدلې دى. ځينې تاريخپوهان يې زوکړه د روژې په ۲۵مه ۵۴۳هـ س کال بولي. د پلار نوم يې عمر ابو القاسم او په ضياء الدين سره ملقب ؤ، دې د خپل وخت لوى صوفي، ويناوال، متکلم او محدثتوب سره سره يو ستر اديب هم ؤ. ده په خپله سيمه هرات کې وعظ او نصيحت جاري وساتل. نو پدې ډول د خلکو لخوا په شېخ الاسلام او د (رى په خطيب) هم ونومول شو. او دده زوى (فخرالدين رازي) هم د خلکو لخوا د (ابن خطيب) د خطيب د زوى په نامه يادېده.
د محمد زکریای رازی ليکنې
ټولگړي د امام رازي د ليکلو اثارو په اړه مختلفې راى دي، چې موږ به دلته د ځينو ليکوالو راى راوړو: ابن النديم د (الفهرست) په کتاب کې د رازي ليکنې ۱۶۷ ښودلي دي. ابو رېحان البېروني په (د رازي د کتابونو لړليک) کې د امام رازي د ليکنو شمېر ۱۸۴ ښودلې. د رازي ليکنې د بېروني د وېش له مخې پدې ډلبنديو وېشل کېږي. ۵۶ ليکنې په رنځپونه، ۳۳ طبيعيات، ۷ منطق، ۱۰ ليکنې په رياضياتو او نجوم کې، ۷ ليکنې په تفسير لنډيز او د فلسفي او طبي کتابونو په لنډيز کې، ۱۷ ليکنې په فلسفي او اټکلي چارو کې، ۶ ليکنې په طبيعت څخه ور آخوا چارو کې، ۱۴ ليکنې په الهي چارو کې، ۲۲ ليکنې په کېميا، ۲ په کفري چارو کې، ۱۰ليکنې په مختلفو فنونو کړي، چې ددې ټولو ليکنو شمېره ۱۸۴ ته رسېږي.
جېف بېزوس
جېفري پرېسټون بېزوس د 1964 ز کال د جنورۍ په 12مه نېټه زیږېدلی، یو امریکايی کار پنځوونکی، د رسنۍ څښتن، پانګوال او د کمپیوتر انجنیر دی. نوموړی د امازون شرکت بنسټګر او عمومي اجرائیوي مشر (Executive Chairman) دی او له دې وړاندې یې د دغه شرکت د مشر او اجرائیوي رئیس (CEO) په توګه کار کاوه. د 2021 ز کال تر نومبر پورې د شاوخوا 211 میلیارده امریکايي ډالرو په لرلو سره د فوربس او بلومبرګ مجلې د ملیاردرانو په نوملړ کې د نړۍ دویم شتمن کس دی.
بېزوس په البوکرکي کې زیږېدلی، په هیوسټن او میامي کې لوی شوی او په 1986 ز کال کې له پرینسټون پوهنتون څخه فارغ شوی دی. هغه په برېښنايي انجنیرۍ او کمپیوتر ساینس کې زده‌کړې کړې دي. له 1986 ز څخه د 1994 تر لومړیو پورې یې په بېلابېلو اړوندو برخو کې په وال سټرېټ کې کار کړی. بېزوس د 1994 په وروستیو کې له نیویارک ښار څخه سیاټل ته د یوه سفر پر مهال د امازون بنسټ کېښود. دغه شرکت د یوه انلاین کتاپ‌پلورنځي په توګه په لومړی کار پیل وکړ او وروسته یې د برېښنايي سوداګرۍ په برخه کې بېلابېل خدمات او محصولات پراخ کړل؛ لکه پر لیکه ویډيو (تصویري) او اډيو (غږیز) خپرول،cloud computing  (پر لیکه زېرمو د کمپیوتر خدمات) او مصنوعي هوښ. دغه شرکت اوس د نړۍ د انلاین خرڅلاو لوی شرکت، د عاید له پلوه د انټرنېټ لوی شرکت، په نړۍ کې د انلاین مرستیالانو (virtual assistants) د وړاندې کولو او د امازون خدماتو د وېب څانګې له لارې د زېربناوو د انلاین خدماتو لوی شرکت دی.
بېزوس په 2000 ز کال کې د بلو اورېجېن په نامه د فضايي محصولاتو او تر مدار لاندې د فضايي پروازونو د خدماتو شرکت جوړ کړ. د بلو اورېجېن شرکت د نیو شپرد په نامه نقلیه وسیله په 2015 ز کال کې فضا ته لاړه او وروسته په بریالیتوب سره ځمکې ته راوګرځېده. دغه شرکت تر مدار لاندې فضا ته د انسانانو لپاره سوداګریز پروازونه پیل کړل او په 2021 ز کال کې یې فضا ته دوه بریالي انساني پروازونه وکړل. هغه په 2013 ز کال کې مشهوره امریکايۍ ورځپاڼه واشنګټن پوسټ په 250 میلیونه ډالره وپېرله او په خپل ستر چتري بېزوس اکسپېډېشنز شرکت کې یې ډېرې نورې پانګونې هم مدیریت کړې. د 2021 ز کال په سپټمبر کې بېزوس د الټوس لبس په نامه د مېل آر یو شرکت له مشر یوري مېلنر سره د بایو تکنالوژۍ شرکت جوړ کړ.
د ژوند لومړي وختونه
جفري پرېسټون جورګنسن د 1964 ز کال د جولای په دولسمه د نیویارک په البوکرکي کې زیږېدلی، مور یې جکلېن او پلار یې تیودور جورګنسن نومېده. د هغه اصلي غور نیکه جان جورګنسن د ډنمارک په کوچني ټاپو سامسو کې زیږېدلی. جان د 1900 ز کال په شاوخوا کې له یوه زوی تیودور «ټېډ» جان جورګنسن (په 1917 ز کې زیږېدلی) او مېرمنې ایډا میني جورګنسن سره چې هغه هم په ډنمارک کې زیږېدلې وه، شیکاګو ته کډوال شو. د جېفري د زیږېدو پر مهال د هغه مور 17 کلنه او د ښوونځي زده‌کوونکې وه او پلاریې 19 کلن و. د هغه د مور او پلار تر جلا کېدو وروسته یې مور د 1968 ز کال په اپرېل کې له یوه کوباني کډوال میګول «مایک» بېزوس سره واده وکړ. تر واده لږ څه وروسته "مایک" څلور کلن جېفري په زوی‌ولۍ ومانه او کورنی نوم یې په قانوني ډول له جورګنسون څخه بېزوس ته بدل شو.
کله چې مایک له نیو مکسیکو پوهنتون څخه فارغ شو، کورنۍ یې د تګزاس هیوسټون ته ولېږدېده، تر څو هغه د اکسون [هغه وخت د تېلو او ګاز شرکت و] لپاره د انجنیر په توګه کار وکړای شي. بېزوس له څلورم تر شپږم ټولګي پورې په هوسټون کې په رېور اوکس ابتدائیه ښوونځي کې زده‌کړې وکړې. بېزوس د لېسې په دوران کې په مکډونالډ کې د لنډ لیک آشپز (short-order line cook) په توګه د سهار چای په شېفټ کې کار کاوه.
بېزوس په فلوریډا پوهنتون کې زده‌کوونکو ته د ساینس په روزنیز پروګرام کې ګډون وکړ. هغه له ښوونځي څخه په بریالۍ توګه د فراغت په مراسمو کې و او په 1982 ز کال کې یې د نشنل میریټ سکالر [د سکالرشیپونو اداره] او د نایټ نقره‌يي جایزه [د غوره لقب ورکولو جایزه] وګټله. بېزوس له پوهنتونه د فراغت غونډې ته په خبرو کې خلکو ته وویل: زه د داسې ورځې خوب وینم چې انسان فضا وکارولای شي.
د بېزوس شخصي ژوند
په 1992 ز کال کې بېزوس په منهټن کې د D. E. Shaw & Co شرکت لپاره کار کاوه او هلته له ناول لیکوالې مکینزی ټاټل سره اشنا شو، هغې په دغه شرکت کې د څېړنې په برخه کې کار کاوه. دوی دواړو یو کال وروسته واده وکړ. په 1994 ز کال کې د واشنګټن سیاټل ته لاړل، چې هلته بېزوس د امازون بنسټ کېښود. بېزوس او د هغه پخوانۍ مېرمن مکینزي څلور بچیان لري: درې زامن او یوه لور چې له چین څخه یې په لورولۍ منلې ده.
د 2019 ز کال د جنورۍ په 9مه بېزوس او مکینزي پر ټویټر اعلان وکړ چې:  تر یوې «اوږدې دورې» جدايۍ وروسته غواړي طلاق واخلي. د 2019 ز کال د اپرېل په 4مه یې طلاق وروستی شو، بېزوس د امازون 75سلنه ونډه درلوده او مکینزي په امازون کې پاتې 25 سلنه (35.6 ملیارد ډالره) ونډه ترلاسه کړه. که څه هم بېزوس به د دغې جوړې د رایې ورکولو ټول حقونه له ځان سره ولري.
مسلکي مخینه
په 1986 ز کال کې له پوهنتون څخه تر فراغت وروسته هغه ته د نور تر منځ په انټېل، بېل‌لبس او انډرس کنسلټېنګ [د معلوماتي تکنالوژۍ او مشورې شرکت] کې د دندې وړاندیز وشو. هغه لومړی له پېټل شرکت سره کار پیل کړ، فېن‌ټېک [د مالي خدماتو تکنالوژي] د مخابراتو نوی پیلېدونکی شرکت و، په دغه شرکت کې هغه د نړیوالې سوداګرۍ لپاره د شبکې جوړولو دنده درلوده. بېزوس وروسته بیا د دغه شرکت د پراختیا او د پېرودونکو د خدماتو د برخې مسؤل وټاکل شو. کله چې هغه په بانکرز ټرسټ [په امریکا کې د بانک‌ولۍ اداره] کې د تولید مدیر شو، د بانک‌‌ولۍ صنعت ته دننه شو. هغه هلته له 1988 ز تر 1990ز ر پورې کار وکړ. وروسته بیا په 1990 ز کال کې D. E. Shaw & Co شرکت ته لاړ، دا شرکت د پانګونې یو تازه جوړ شوی صندوق و، چې د ریاضي پر ماډل جوړولو یې ټينګار کاوه او تر 1994 ز کال پورې یې هلته کار وکړ. بېزوس په دېرش کلنۍ کې د دغه شرکت څلورم لوی مرستیال وټاکل شو.
د 1993 ز کال په وروستیو کې بېزوس پریکړه وکړه چې، یو انلاین کتاب‌‌پلورنځی جوړ کړي. هغه په D. E. Shaw & Co شرکت کې دنده پرېښوده او وروسته له هغه، چې له نیویارک څخه سیاټل ته د تګ پر مهال یې خپل کاري پلان ولیکه، د 1994 ز کال د جولای په 5مه نېټه یې په خپل ګراج کې د امازون پیل وکړ.
جان کانیرز
جان جېمز کانیرز جونیر [ په انګلیسي: .John James Conyers Jr]، (۱۹۲۹زکال/ مې/ ۱۶  – ۲۰۱۹زکال/ اکتوبر/ ۲۷ ) د دیموکرات ګوند سره تړاو لرونکی امریکایي سیاستوال و، چې له ۱۹۶۵ز کال څخه تر ۲۰۱۷ز کال پورې یې د متحده ایالاتو د استازو جرګه کې د مشیګان استازولي وکړه. هغه چې د کومو سیمو استازولي کوله د لویدیځ ډیټوریټ برخه وه. د هغه په ورستیو درې دورو کې، د هغه ټاکنیزه حوزه د ډیټرویټ ښار په ډېرو لوېدیځو ګوانډونو (د یو ښار یا ښارګوټي په لمنه کې رهایشي سیمه) او همدارنګه د ډاونرایور سیمې په ډېره برخه مشتمله وه.
کانیرز په کانګرس کې له پنځوس کلونو څخه په زیات چوپړ کولو سره د متحده ایالاتو په تاریخ کې، د کانګرس شپږم-ډېر خدمت کوونکی غړی شو؛ هغه د کانګرس تر ټولو ډېر خدمت کوونکی افریقایي امریکايي نژادی غړی و. د هغه د سپېڅلتیا او په هغه وخت کې د کانګرس تر ټولو ډېر خدمت کوونکی غړی په بنسټ، کانیرز له ۲۰۱۵ز کال څخه تر ۲۰۱۷ز کال پورې د استازو جرګې مشر و. د هغه د اخیرنۍ دورې د پای ته رسېدو په وخت کې، هغه د کانګرس اخیرنی پاتې غړی و، چې د لاینډان ب. جانسن له ولسمشرۍ را په دېخوا یې په کانګرس کې خدمت کاوه.
د کوریا په جنګ کې تر دندې ترسره کولو وروسته، کانیرز د مدني حقونو غورځنګ کې فعالیت پېل کړ. مخکې له دې چې د ۱۹۶۴ز کال په ټاکنو کې د استازو جرګې ته لاره پیدا کړي، هغه د کانګرس غړي جان ډینګل د یاور په توګه دنده ترسره کوله. هغه په ۱۹۶۹ز کال کې د تور پوستو پارلماني کمېټې (Congressional Black Caucus) له بنسټ ایښودونکو ځینې و او د کانګرس د یو ډېر لیبرال غړي په توګه یې ډېر شهرت تر لاسه کړ. کانیرز په ۱۹۹۱ز کال د ترقي غوښتونکې پارلماني کمېټې تر تأسیس کېدلو وروسته په نوموړې کمېټه کې ګډون وکړ. کانیرز د واحد-تادیه کوونکي درملنیز سیستم ملاتړ وکړ او د متحده ایالاتو د ملي روغتیا پالنې لایحې وړاندیز یې وکړ. هغه همدارنګه د یوې لایحې د تصویب کولو وړاندیز وکړ تر څو د مارټین لوټر کینګ جونیر د زېږېدلو ورځ د دولتي رخصتۍ په توګه وټاکل شې. کانیرز په ۱۹۸۹ او ۱۹۹۳ز کلونو کې د ډیټوریټ ښاروالۍ ته نوماند شو خو دواړه ځلې یې په مقدماتي ټاکنو کې ماته وخوړله.
کانیرز له ۱۹۹۵ز کال څخه تر ۲۰۰۷ز کال پورې او بیا ځلي له ۲۰۱۱ز کال څخه تر ۲۰۱۷ز کال پورې د متحده ایالاتو د استازو قضایي کمېټه کې د دیموکراتيک ګوند د جګ پوړي غړي په توګه دنده ترسره کړه. هغه له ۲۰۰۷ز کال څخه تر ۲۰۱۱ز کال پورې د همدې کمېټې د مشر په توګه دنده ترسره کړه او له ۱۹۸۹ز کال څخه تر ۱۹۹۵ز کال پورې د متحده ایالاتو د استازو جرګې د پلټونکې کمېټې مشر و. په هغه باندې د ښځمنو کارمندانو غړو د جنسي ځورونې تور او د ځورونې ادعا له منځه وړو په پار د مالیه ورکوونکو د پیسو کارولو، د تورونو نه وروسته، کانیرز د ۲۰۱۷ز کال د ډیسمبر په پنځمه نېټه له کانګرس څخه خپله استعفا اعلان کړه.
د ژوند لومړني حالات، زده کړې او د حرفوي ژوند پېل
په فوځ کې تر خدمت کولو وروسته، کانیرز په کالج کې خپلو زده کړو ته ادامه ورکړه. هغه په ټولنیزو علومو (BA)(۱۹۵۷ز) او حقوقو (LL.B.)(۱۹۵۸ز) دواړو کې د لیسانس سندونه له وېن سټېټ پوهنتون څخه ترلاسه کړل. د وکالت په ازموینه (Bar) کې تر بریا وروسته، هغه د کانګرس غړي جان ډینګل سره کار پېل کړ. هغه همدارنګه د ډیټرویټ-سیمې د کارګرانو اتحادیې ډېری ځایي خلکو ته د مشاور په توګه خدمت کړی دی. له ۱۹۶۱ز کال څخه تر ۱۹۶۳ز کال پورې، هغه د مشیګان د کارګرانو حق الزحمه  څانګې درېیم ګړی و.
کانیرز د مدني حقونو غورځنګ له مشرانو څخه و، هغه د ۱۹۶۵زکال/ اکتوبر/ ۷ نېټه د الاباما په سېلما کې د رای ورکوونکو د راجسټرولو لپاره په منظمه او ډلیزه هڅه کې حضور درلود، چې د خپلواکۍ د ورځې په نامه مشهوره ده.
ټاکنې
په ۱۹۶۴ز کال کې کانیرز د هغه وخت د لومړۍ ناحیې (1st District) څخه خپلواکې چوکۍ ته نوماند شو او جمهوري غوښتونکي بلکویل ته یې د ۸۴ سلنې رایو په اخیستلو ماتې ورکړه. هغه ۱۳ ځلې بیا ان له دې هم په لوی توپیر ټاکنې وګټلې. د متحده ایالاتو د ۱۹۲۰ز کال د سر-شمېرنې (1990 United States Census) څخه وروسته مشیګان یوه ټاکنیزه حوزه له لاسه ورکړه او نوی حوزوي وېش رامنځته شو. د کانیرز ټاکنیزه حوزه په څوارلسمه حوزه بدله شوه.
کانیرز د ۱۹۹۲ز کال په ټاکنو کې د خپلې نوې ټاکنیزې حوزې څخه چې د ډیټوریټ لوېدیز ګوانډونه هم په کې شامل وو، د ۸۶ سلنه رایو په ترلاسه کولو، په پنځلسم ځل د جمهوري غوښتونکي نوماند جان ګورډون په وړاندې بریالی شو. له دې وروسته هغه نه (۹) ځله بیا ټاکنې وګټلې. په ټاکنو کې د هغه ترټولو بدې هغه د ۲۰۱۰ز کال ټاکنې وې چې د جمهوري غوښتونکي نوماند ډان یوکراینیک په وړاندې یې ۷۷ سلنه رایې ترلاسه کړې. په ۲۰۱۳ز کال کې د هغه ټاکنیزه حوزه  په دیارلسمه ټاکنیزه حوزه ونومول شوه.
په ټوله کې، کانیرز پنځویشت ځله ټاکنې وګټلې او په خپله شپږویشتمه دوره کې یې خدمت کاوه. هغه د تر ټولو ډېر-خدمت کوونکي برحاله غړي په توګه د استازو جرګې مشر و، په تاریخ کې د استازو جرګې درېیم ډېر خدمت کوونکی غړی او په تاریخ کې د کانګرس شپږم ډېر خدمت کوونکی غړی و. هغه د خپل پخواني رئیس ډینګل وروسته، د مشیګان په تاریخ کې د کانګرس او استازو جرګې دواړو، دویم ډېر خدمت کوونکی غړی و.
د ۲۰۱۴ز کال د مې په میاشت کې د وېن کاونټي (په متحده ایالاتو کې کاونټي له ولایت وروسته سیاسي واحد دی) منشي کیتي ګاریټ په ډاګه کړه چې، کانیرز د ۲۰۱۴ز کال د مقدماتي ټاکنو د نوماندۍ لپاره په کافي اندازه د باور وړ لاسلیکونو غوښتنلیک نه دی تسلیم کړی. د هغه دوه کارمندان چې غوښتنلیکونه یې خپرول په خپله د رای ورکوونکو په توګه نه وو ثبت شوي، چې د مشیګان په قانون کې یې ثبت کول اړین وو. د مې په دیارلسمه نېټه، د حوزې فدرال قاضي میتیو لیټمېن د یو حکم په صادرولو کانیرز ته د نوماند په توګه په ټاکنو کې د برخه اخیستلو اجازه ورکړه، د حکم پر بنسټ د خپرندویانو د رای ورکوونکو به توګه د ثبت کولو اړتیا، د اوهایو هغه قانون ته ورته ده چې، په ۲۰۰۸ز کال کې د فدرال استیناف محکمې لخوا د اساسي قانون خلاف اعلان شو. د مشیګان د باندنیو چارو وزیر دفتر وروسته اعلان وکړ چې په دې حکم به اعتراض و نه کړي.
د واک دوره
کانیرز د تورپوستو د پارلماني کمېټې د دیارلسو بنسټ ایښودونکو څخه و او د همدې ډلې مشر ګڼل کېده. په ۱۹۶۹ز کال کې د (CBC) کمېټې د جوړولو بنسټیزه موخه دا وه چې، د افریقایي امریکایي قانون جوړوونکو ځواک زیات کړي ترڅو د تورپوستو او اقلیتونو اتباعو قانوني ستونزې حل کړي. هغه په کانګرس کې له هر افریقایي امریکایي څخه ډېر وخت دنده ترسره کړه. په ۱۹۷۱ز کال کې هغه د نیکسون د دښمنانو د لیست د اصلي غړو څخه و.
په ۱۹۶۵ز کال کې کانیرز په بانفوذه او قدرت لرونکې قضایي کمېټه کې د تازه کار استازي په توګه څوکۍ ترلاسه کړه، چې هغه وخت یې د ډیموکراټ ګوند د نیویارک مېشت کانګرس غړي ایمانول سیلر مشري کوله. دا یوه غوره دنده ګڼل کېده ځکه چې، د قضاییه کمېټه درجه، د هغو غړو د شمېر په بنسټ چې په دغه کمېټه کې یې د دندې ترلاسه کولو هڅه کوله، یوازې د متحده ایالاتو د استاذو جرګې د مالي کمېټې او د متحده ایالاتو د استازو جرګې د تخصیص کمېسيون، څخه ټیټه وه.
د ملي ژورنال په حواله، کانیرز د پیټ سټارک، جان لیوز، جیم مک درموټ او باربارالې تر څنګ د ډېرو کلونو لپاره د کانګرس د لیبرال غړو څخه و. روزا پارکس چې د مونګومیري د الاباما د بسونو بایکاټ (شْلَوُنْ) کې د خپل مهم رول له امله خورا مشهوره ده، ډیترویټ ته لاړه او د ۱۹۶۵ او ۱۹۸۸ز کلونو ترمنځ یې د کانیرز د کارمندې په توګه دنده ترسره کړه.
ژان پل سارتر
ژان پل سارتر:
هغه څوک، چې د ژوند د وروستۍ شیبې پورې په سیاسي، کارګري او اعتصابي مبارزو بوخت وو، او د پانګوال نظام خلاف یې له هر کارګري حرکت سره مرسته کوله.
تر دې چې ده به په خپله په هر هغه اعتصاب او لاریون کې برخه اخیسته، چې د کارګر په نفعه او د پانګوال نظام پر ضد به وو.
ژان پل سارتر د مرګ تر ورځې واده ونکړ، خو له سیمون دوبورا سره یې، چې د فرانسې یو تکړه لیکواله او عالمه وه، پوره پنځوس کاله تیر کړل، چې ملګرتیا یې ډیره نږدې وه.
سارتر ډیر آثار لري، چې تر ټولو مشهور اثر یې د (هستي او نیستي) په نوم دی.
د یادولو ده، چې ژان پل سارتر یو کمونیسټ وو.
ژباړه: نصیر غورځنګ
اونټاریو مڼه
اونټاریو مڼه د مڼو څخه یو پخواني ډول دي چی په شمالي آمريکا او منځني او شمالي اروپا کرل کېږي. نوموړي مڼه په ۱۸۸۲ کال کی په کاناډا کی د واگنر مڼې او نورتهرن سپی مڼې د دورگه کولو په مرسته منځ ته راغله. د مڼې د ونې تاج نری او پلن وي. نوموړي مڼه په حمل کی گل کوي. پاڼې او گلان یی شین رنگ لري او لوي غڼه مېوه هم لري چی وزن یی ۲۵۰ گرامه ته رسېږي.د مېوې خوند (مزه) ترش دی او د دي لپاره د خواړې د جوړولو لپاره کارېږي.
وېشنيزه:مڼې
کرسمس
کرسمس د دوو لفظونو مجموعه ده کرائسټ Christ او ماس Mass، کرائسټ عیسی علیه السلام ته وایي او ماس Mass اجتماع یا غونډي ته وایي،  يعني د عیسی علیه السلام په خاطر راغونډېدل. کرسمس ته بعضي خلک عید میلادالمسیح هم وایي، دې ورځي ته يول ډې ( د پيدا کيدو کال) يا نوائل (د پيدا کيدو ورځ) هم وایي.
کيتوليک مسيحيان دغه ورځ په ۲۵ ډسمبر، ارتوډوکس مسیحیان یې د جنوري په شپږمه نیټه او ارمني کلیسا یې په ۱۹ نولسم جنوري لمانځي.
د کرسمس توري په پنځمه مسیحي سلیزه (پیړۍ) کښي تر غوږ سو، د دې څخه وړاندي د دې هیڅ ثبوت نه تر سترګو کیږي. د مسیحیانو په کتابونو کښي د مسیح د زیږېدو د نیټې په اړه څه کره او واضح ذکر نسته، یوازي یو څو اشارې ورته سوي دي او د عیسویانو تر منځ د حضرت عیسی علیه السلام د زیږېدو د نیټې په اړه له یو بل سره سخت اختلافات دي.
د بایبل نوره او انجیل لوقا په اول باب کښي د ۲۶ څخه تر ۳۱ نمبر ایتونو کښي داسی لیکل سوي دي چي : ” په شپږمه میاشت کښي جبرائیل د خدای له خوا څخه د ګُلیل په یوه ښار ناصِره کښي د یوې پیغلي (باکرې) په لوري ولیږدول سو او فرښتې ورته وویل چي مریم! ته مه وېرېږه د خدای له طرفه پر تا فضل وسي او وګوره ته به حامله سې او ستا زوی به پیدا سي او ته د هغه نوم یسوع کښیږده.”
که د دې ایتونو په شروع کښي تاسي لږ غور وکړئ نو دلته د شپږمي میاشتي ذکر دی او په هغه وخت کښي چي کومه جنتري یا حساب استعمالېده هغه یهودی وو او د یهودي جنتري مطابق شپږمه میاشت (دالول) ده کومه چي د یهودي جنترۍ تر مخه په اګست کښي راځي. که د اګست څه موږ او تاسي نهه میاشتي شاته ولاړ سو نو اپریل یا می کیږي نو د بایبل څخه هم دا معلومیږي چي بایبل د کومي میاشتي ذکر کوي هغه اپریل یا می ده.
د اسلامي مفسرینو او محققینو هم په دې خبره اتفاق دی چي د عیسی علیه السلام ولادت په بیت اللحم ښار کښي سوی دی او د قران کریم په سورت مریم کښي د ۲۲ نمبر ایت څخه تر ۲۵ پوري راځي چي:
فَحَمَلَتْهُ فَانتَبَذَتْ بِهِۦ مَكَانًا قَصِيًّا
مريم ددغه ماشوم اميد واره (حامله) سوه او هغه له دې اميد وارۍ سره يو لیري ځاى ته ولاړه.
فَأَجَآءَهَا الْمَخَاضُ إِلٰى جِذْعِ النَّخْلَةِ قَالَتْ يٰلَيْتَنِى مِتُّ قَبْلَ هٰذَا وَكُنتُ نَسْيًا مَّنسِيًّا
بيا د لنګېدو کړاو (د ماشوم د زېږېدو په وخت کي درد) د خُرما د يوې وني لاندي ورباندي راغى. هغې وويل: “كاشكي، زه له دې څخه مخکي مړه واى او نوم نښان مي نه واى پاته سوى!.”
فَنَادٰهَا مِن تَحْتِهَآ أَلَّا تَحْزَنِى قَدْ جَعَلَ رَبُّكِ تَحْتَكِ سَرِيًّا
وَهُزِّىٓ إِلَيْكِ بِجِذْعِ النَّخْلَةِ تُسٰقِطْ عَلَيْكِ رُطَبًا جَنِيًّا
او ته لږ غوندي ددغي وني تنه وښوروه. پر تا به خوږې ښېرازه خُرماوي را توی سي؛
نو په قران کریم کښي هم په واضحه توګه د عیسی علیه السلام د پیدا کېدو په وخت کښي د پخو سوو خُرماوو ذکر سوی دی او په بیت اللحم کښي د خُرماوو د پخېدو موسم هم جولای یا اګست کښي وي.
نو ښکاره معلومه سوه چي د عیسی علیه السلام ولادت د خُرما یا کجورو د پخېدو په موسم کښي سوی یعني د دوبي یا ګرمۍ په موسم کښي سوی او د ډسمبر او جنوري د میاشتو په سړو یا ژمي کښي نه دي سوی.
په اسلام کښي دکرسمس لمانځل حرام دي:
په قرآن کریم کي راځي: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى أَوْلِيَاءَ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ. (سورت المآیده: ۵۱)
ژباړه: اې مؤمنانو! یهود او نصار په دوستۍ مه نیسئ، دوی یو دبله سره دوستان دي، او که یو څوک ستاسو څخه د دوی سره دوستي وکړل هغه له هغوی څخه دی. او الله و ظالمانو ته هدایت نه کوي.
د کفارو او مشرکینو په مراسمو کي ګډون کول خپله له دوی سره د خواخوږۍ په معنا سره دي، د کفارو او مشرکینو په داسي مراسمو کۍي ټول د اسلام خلاف کړني صورت نیسي  نو ځکه دا حرام کار دی.
په کرسمس کي څه کیږي؟!
تثلیث ته احترام، شراب څیښل، زنا کول، د غیرالله لپاره نذارنې کول، غیرالله خدای ګڼل او داسي نور …. که یو څوک قصداُ دا کار وکړي هغه مرتد دی. او که یې په ناخبرۍ سره ګډون پکښي کړی وي هغه دي د الله څخه معافي  وغواړي او توبه دي وباسي.
د الله 99 نومونه
د الله رب العزت 99 نومونه دا دي:
د افغانستان د گوندونو مشران
وېشنيزه:افغاني گوندونه
انور شاه کشميري
سيد معظم انور شاه بن معظم شاه کشميري(1875/11/16_1933/5/28)د بريتانوي هند د کشمير د سيمي يو اسلامي عالم وو،د خپل ژوند پر مهال يې په ګڼو اسلامي مراکزو کي تدريس وکړ،چي يو له هغو نه د ديوبند دار العلوم وو. یکوال: محمد عیسی/ تعلیم الاسلام
ولادت:
علامه انور شاه کشمیری (رح) د شوال په ۱۲۹۲،۲۷ چي د ۱۶ اکتوبر ۱۸۷۵ سره سمون خوري د کشمیر په لولاب دره کي په یوه معظمه او دیني کورنۍ کي دې نړۍ ته راغلي.
نسب:
محمد انور شاه ابن محمدمعظم شاه ابن الشاه عبدالکبیرابن شاه عبدالخالق ابن الشاه محمداکبر ابن الشاه حیدر ابن الشاه محمد عارف ابن الشاه علی ابن الشیخ مسعود النروی الکشمیري.
ابتدايي تعلیم:
علامه کشمیري (رح) اولیني زده کړي د خپل محترم پلار څخه وکړي. د خپل والد محترم څخه یې قران کریم، او د فارسي لومړني کتابونه وویل. کله چي یې د فقهي مشهور کتاب مختصر القدوري ویل نو د سبق په دوران کي یې داسي پوښتني کولې چي د فقهي د غټو کتابو د کتلو څخه ماسیوا نه سوای جواب کېدلای. نو ځکه یې پلار دی و نورو علماوو ته واستوي. په کشمیر کي یې د نورو استاذانو څخه یې صرف او نحوه هم وویل.
د هزارې مدرسه:
ددې څخه وروسته علامه کشمیري (رح) د خپل اکا د زامنو سره د هزارې مدرسې ته ولاړی. هلته یې د مختلفو استاذانو څخه نحوه، صرف، منطق، فلسفه او داسي نور علوم وویل. علامه کشمیري (رح) د دې مدرسې څخه بېرته کشمیر ته راغی او یو کال بې درسه پاته سو. دارلعلوم دیوبند: کوم وخت چي علامه کشمیري (رح) د (۱۶ـ۱۷) کاله سو نو خپل د اکا د زوی په مشوره دارالعلوم دیوبند په ۱۳۱۰ه کي راغی او هلته يې داخله وکړه، په دې وخت کي د دیوبند مهتمم منشي فضل حق (رح) او صدر مدرس شیخ الهند (مولانا محمود الحسن دیوبندي) وه. په دارالعلوم دیوبند کي يې څلور کاله تېر کړه او د شیخ الهند په لاس یې د فضیلت بګړي وتړل.
مشهور اساتذه:
شیخ الهند، مولانا خلیل الرحمن سهارنپوري، محمد اسحاق کشمیري، غلام رسول هزاروی (رح) او داسي نور. مشهور هم سبق: مولانا کفایت الله، مولانا عبیدالله سندهي (رح) او داسي نور. ګنګوه: د تکمیل الدرس څخه وروسته علامه کشمیري (رح) ګنګوه ته ولاړی او هلته یې د ابوحنیفه وقت (مولانا رشید احمد ګنګوهي رح) سره په سلسله چشتیه کي بیعت وکړی او همدارنګه یې سندِ حدیث هم ترلاسه کړی. قوت دماغ: د علامه کشمیري (رح) حافظه داسي وه چي شاید اوس به یې ثاني نه وي ځکه هغه چي به هر کتاب یو واري مطالعه کړی بیایې نه هېريدی داسي ډېري کسې سته چي دده د حافظې قوت را معلوموي خو بحث اوږد نه سي نو زه هغه پرېږدم بیا که واري راغلی بیا به یې بیان کړم. مدرسه عبدالرب: کوم وخت چي علامه کشمیري (رح) د دیوبند څخه فارغه سو نو دهلي ته ولاړی او هلته یو څو میاشتي په مدرسه عبدالرب کي استاذ سو. مدرسه امینیه: د دې مدرسې بنیاد علامه کشمیري او مولانا امین الدین (رح) کښېښودی په دهلي کي دا مدرسه په شروع کي یو څه د اقتصاد لخوا کمزوره وه، بیا وروسته د دهلي د مسلمانانو لخوا مالي مرسته ورسره وسول.د دې مدرسې صدرالمدرس علامه کشمیري (رح) وو.
د دهلي څخه لولاب: د مدرسه امینیه د درس په جریان کي د علامه کشمیري (رح) مور وفات سول نو ددې وجهي څخه دی (رح) کشمیر ته ولاړی. کله چي کشمیر ته ولاړی نو بیا یې پلار د تلو اجازه نه ورکول. يو څه وخت یې په کشمیر کي تېر کړی او ده غوښتل چي په کشمیر کي د دیوبند په ډول یوه مدرسه جوړه کړي چي دیني تعلیم عوامو ته ورکي. سفر حرمین شریفین: علامه کشمیري (رح) په ۱۳۲۳ کي د حجاز په لور مخه کړه او د حج لپاره ولاړی. هلته یې د شام، مصر، طرابلس د علماوو سره ولیده کوم وخت چي هغوی دده (رح) علمي استعداد وليدي نو هغوي ده ته د حدیث سندات ورکړل. علامه کشمیري (رح) د مکې او مدینې د کتب خانو څخه ډېره استفاده وکړل.او څو ورځي یې په دغه کتب خانو کي تېري کړې. مدرسه فیض عام: کوم وخت چي علامه کشمیري (رح) د حجاز څخه کشمیر ته راستون سو نو د کشمیر په قصبه باره موله سیمه کي یوه مدرسه پرانستل. ده غوښتل چي دغه مدرسه د دارلعلوم دیوبند په ډول پرمختګ ورکړي. په شروع کي مدرسې پرمختګ وکړی او د کشمیر خلګو وعدې ورکړې چي دلته به لیلیه جوړه وي چي طالبان به په کې شپې کوي او داسي نوري وعدې یې هم ورکړې خو بیا یې په هغو وعدو وفا ونه کړه. درې کاله علامه کشمیري (رح) کوښښ وکړی اخیر يې مدرسه بنده کړه. دارلعلوم دیوبند ته رجوع: علامه کشمیري (رح) و غوښتل چي د ژوند نوره برخه په حجاز کي تېره کړي نو د مشورې غوښتلو په وجهه دی (رح) دیوبند ته ولاړی او په دې نیت چي اساتذه (رح) به هم وويني او د حجاز د سفر مشوره به هم ځیني واخلي. کوم وخت چي علامه کشمیري (رح) دیوبند ته ولاړی په همدې وخت کي په دیوبند کي جلسه دستار بندي وه. په جلسه کي علامه کشمیري (رح) په عربي یو زبردست تقریر وکړی. د جلسې وروسته ده خپل استاذان په خپل اراده اګاه کړه ، خو هغو ده ته اجازه ورنه کړه او په دیوبند کي د پاته کېدو امر ورته وکړی. نو په دیوبند کي يې تدریس شروع کړی. د شیخ الهند (رح) په موجودیت کي يې مسلم شریف ،سنن النسایئ، او ابن ماجه کتابونه تدریسول.
نکاح:
علامه کشمیري (رح) د حجاز نیت کړی وو نو ځکه یې نکاح نه کول، خو د شیخ الهند (رح) د اصرار د وجهي د سهارنپور په یو معزز خاندان کي یې په ۱۳۳۴هـ کي نکاح وکړل. صدر مدرس دارلعلوم دیوبند: کوم وخت چي شیخ الهند (رح) د انګریز سره د جهاد نیت وکړی نو غوښتل یې چي مرکز حجاز و ګرځوي نو دده (رح) تګ هلته ضروري وو نو ده (رح) د حجاز لوري ته سفر وکړی او خپل ځای ناستی یې خپل عظیم شاګرد علامه کشمیري (رح) کښېنوی.نو په همدې توګه علامه کشمیري (رح) د دیوبند صدرالمدرس سو. په همدې وخت کي شیخ الهند (رح) د مالټا په جزرې کي اسیر سو. کوم وخت چي شیخ الهند (رح) راخلاص سو او دیوبند ته راستون سو بیا هم علامه کشمیري (رح) صدر مدرس وو. تقریباً (۱۸) کاله یې په دیوبند کي تدريسي خدمات وکړل او یوه غټه ډله یې د علماوو جوړه کړه.
د دیوبند څخه ډابهیل ته:
علامه کشمیري (رح) د دیوبند څخه ډابهیل ته ولاړی او دده سره مفتي شبیر احمد عثماني، او ځيني نور علماء ملګري وه.
جامعه اسلامیه ‌ډابهیل:
علامه کشمیري (رح) په (۱۹۲۸ م) کي ډابهیل ته راغی او دلته یې تدریسي خدمات شروع کړل. کله کله به علامه کشمیري (رح) دیوبند ته راتلی ځکه کور یې دلې وو.
مشهور شاګردان:
۱. مفتي اعظم مولانا محمد شفیع عثماني (رح) ۲. محدث عصر مولانا محمد یوسف بنوري (رح) ۳. مولانا بدرعالم مرهټي صاحب ۴. مفسر القرآن مولانا غلام الله خان (رح) ۵.مولانا لطف الله (رح) او داسي نور.
بهاولپور:
په همدې وختو کي په بهاولپور کي یوه مسئله پېښه سول.هغه داوه چي د یوې ښځي خاوند قادیاني سوی وو، نو هغې ښځي هغه سړي ته وویل چي زما او ستا نکاح سره فسخه سول ځکه ته کافر سوی یې اخر دغه کیسه تر عدالته پوري ورسېدل نو قاضي وویل چي د دواړو خواوو علماء دي سره راټول سي او په عدالت کي دي په دې اړه پرېکړه وکړي. نو په همدې وخت کي علامه کشمیري (رح) ورغلی او د هغو خپل خلګ راغلل. نو دلته مناظره وسول د علامه کشمیري (رح) او د قادیانیانو ترمنځ، او همېشه به علامه کشمیري (رح) پر غالبه وو.
تالیف او تصنیف
علامه کشمیري رحمه الله خپل په قلم (۲۲)  کتابونه او رسالې لیکلي دي، او نور یې دده د درس املا ده، لکه انور الباري شرح البخاري، او داسي نور. زه به دلته علامه کشمیري رحمه الله د کتابونو نومونه او لنډ تعارف وکړم:
۱.مشکلات القرآن: دغه کتاب د علامه کشمیري رحمه الله د وفات څخه وروسته مرتب کړل سو، دغه کتاب په عربي ، فارسي او اردو ژبه دی، دغه کتاب (۴۴۸) صفحې لري، او په دې کتاب کي د قران کریم په هغه ایاتو تحقیق سوی دی چي تاریخي، کلامي حیثیت، سائینسي او عقلي اشکالات وي.
۲. فصل الخطاب فی مسئلة ام الکتاب: دغه کتاب په ۱۳۳۸هـ کي تصنیف سو، (۱۰۶) صفحې لري، ددغه کتاب موضوع د امام شاته سورت فاتحه ویل دي او د نه ویلو کره دلایل يې ذکر سوي دي.
۳. خاتمة الخطاب فی مسئلة فاتحة الکتاب: دغه رساله په فارسي ژبه ده، (۲۰) صفحې لري، دغه رساله په دوو ورځو کي تصنیف سوې ده او ددې موضوع هم د امام شاته سورت فاتحه ویل دي او پر نه ویلو يې دلایل وړلاندي سوي دي.
۴.عقیدة الاسلام فی حیاة عیسی علیه السلام: دغه کتاب په عربي ژبه دی، (۳۴۰) صفحې لري، ددې کتاب موضوع ده د عیسی علیه السلام د ژوندي توب مسئلة او دغه کتاب یې ځکه ولیکی چي مرزا قادیاني کافر د حضرت عیسی علیه السلام د مرګ دعوه کول نو علامه کشمیري رحمه الله د هغه په رد کي دغه کتاب ولیکی.
۵. تحیة الاسلام فی حیاة عیسی علیه السلام: دغه کتاب د پورته ذکر سوي کتاب څخه (۸) کاله وروسته علامه کشمیري رحمه الله په (۱۳۱۵) کي تصنیف کړ، دغه کتاب (۱۵۰) صفحې لري، ددې کتاب موضوع هم د حضرت عیسی علیه السلام د حیات دلایل دي.
۶. اکفار الملحدین فی ضروریات الدین: دغه کتاب (۱۳۲) صفحې لري، ددې کتاب موضوع ده په مسئلة تکفیر باندي محکمانه تحقیق او دعلماء سلف نقول.
۷.التصریح بما تواتر فی نزول المسیح: اصلي د کتاب موضوع په (۲۹۹) صفوحو کي راغلې ده، ددې کتاب موضوع هم د حضرت عیسی علیه السلام د حیات دلایل دي.
۸.نیل الفرقدین فی مسئلة رفع الیدین: دغه کتاب په عربي دی، همدارنګه (۱۴۵) صفحې لري، ددې کتاب موضوع ده د رفع الیدین شرعي حیثیت او رد.
۹. بسط الیدین لنیل الفرقدین: دغه کتاب (۶۳) صفحې لري، همدارنګه دغه کتاب د لوړ ذکرسوي کتاب تکمیل دی، او په عربي دی، ددې کتاب موضوع هم د رفع الیدین شرعي حیثیت او رد.
۱۰.کشف استر فی صلاة الوتر: دغه کتاب (۹۸) صفحې لري او په عربي دی، دغه کتاب علامه کشمیري رحمه الله په (۱۳۴۸) کي لیکلی دی او ددې کتاب موضوع د وتر موضوع ده.
۱۱. ضرب الخاتم علی حدوث العالم: دغه رساله (۱۶) صفحې لري او په عربي ژبه دی، ددې موضوع کلامي مسائل دي.
۱۲.مرقدة الطارم لحدوث العالم: دغه د لوړي ذکر سوي رسالې شرحه ده، دغه رساله علامه کشمیري رحمه الله په (۱۳۵۱) کي لیکلې ده، ده رساله د عربي په نثر ده.
۱۴.کتاب فی الذب عن قرة العینین: دغه کتاب (۱۹۲) صفحې لري او په فارسي دي، دغه کتاب هم د یو شیعه د کتاب رد دی.
۱۵.خزائن الاسرار: دغه رساله په عربي ده او (۶۵) صفحې لري، دغه کتاب د حیواة الحیوان د کتاب څخه اخذ سوی دی، علامه کشمیري رحمه الله په دغه رساله کي د وظاېف، اعمالو او تحقیقاتو عالیه انتخاب دی.
۱۶.ګنجینه الاسرار: دغه کتاب (۱۸۸) صفحې لري، او د لوړ ذکر سوی رسالې اردو ژباړه ده د یوڅه اضافه شیانو سره.
۱۷.النور القایض علی نظم الفرائض: د فارسي نظم دی چي (۹۲) اشعار لري، موضوع یې علم میراث دی.
۱۸.دعوت حفظ ایمان: دغه رساله په دوو حصو کي په اردو کي خپره سوې ده چي موضوع یې عقاېد صحیح، ادیان سماوی، ختم نبوت او داسي نور.
۱۹.خطبه صدارت ۱۹۲۷م : د جمعت علماء هند په کلني مجلس کي علامه کشمیري صاحب صدارتي خطبه وویل،دغه خطبه بیا ډیرو مجلو خپره کړه.