cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
د ساليسبوري درېيم مارکي
د ژوند لومړني وختونه (۱۸۵۲ – ز)
د استراليا د سروزو کان (Bendigo) په اړه نوموړي ادعا وکړه، چې د هغې جرم يا ناڅارنې نيمايي هم نه شته، چې کېدای شي د ورته شتمنۍ او نفوس په يوه انګليسي ښارګوټي کې وي. لس زره کان کېندونکي په څلورو لنډ سپکو ټوپکونو وسله والو سړو په واسطه اداره شول او په (Mount Alexander) کې ۳۰۰۰۰ وګړي په اونيز ډول د ۳۰۰۰۰ اونز سرو زرو د رااېستلو په ګډون د ۲۰۰ پوليسو په واسطه خوندي شول. نوموړي باور درلود، چې په عمومي ډول د هغو نزاکتونو په پرتله خورا زيات نزاکتونه وو، چې هغې د (Hatfield) په غوره ښار کې موندلی شول او ادعا يې وکړه، چې دا د دې له امله و، چې حکومت يوازې د ملکې و، نه د ډلې، له پورته نه و، نه له ښکته نه. له يوه فرضي حق نه شتمني (ريښتيني وي که نه، پروا نه کوي) او له «د ټول قانوني ځواک د خلکو له سرچينې» نه، سيسيل د نيوزيلېنډ د (Māori) په اړه وويل: «ذاتي اوسېدونکي هغه وخت ښکاري، چې دوی د سپين پوستو په پرتله د عيسويانو زيات غوره جوړول مبدل کړي». يو ماوري (Maori) مشر (Auckland) ته نږدې سيسيل ته د پينځه جريبه ځمکې وړانديز وکړ، چې نوموړي ونه مانه.
سورة النبأ
سورة النبا د قرآن ۷۸ مه سورت دی.
وېشنيزه:قران وېشنيزه:قراني سورتونه
هرات
هرات د افغانستان درېم لوی ښار دی. په ۲۰۲۰ ز کال کې په کې د وګړو شمېر ۵۷۴۰۰۰ او ۲۷۶ تنه اټکل شوی او د هرات ولایت مرکز دی، چې د افغانستان په لویدیځ کې د هري سیند په حاصلخیزه سیمه کې موقعیت لري. د منځني ختیځ، مرکزي او سویلي آسیا ترمنځ د ورېښمو لارې لرغونی تمدن دی، چې د هېواد په لویدیځ کې د سیمه ییز مرکز په توګه عمل کوي او د فارس د تاریخي اغېز له امله ورته د افغانستان د کوچني ایران لقب هم ورکول کېږي.
د هرات لرغونتیا د اوستا مهال ته رسېږي او په دودیز ډول د هغو د شرابو (واین) له مخې پېژندل کېده. دغه ښار ډېر تاریخي ځایونه لري چې په کې د هرات ارګ او د مصلی ټولګه (چې د ګوهرشاد بېګم له خوا جوړه شوې) شاملېږي. د منځنیو پېړیو پر مهال هرات د خراسان یو له مهمو ښارونو نه و، چې د خراسان د مروارید په نوم پېژندل کېده. د ګوډ تیمور له خوا د دغه ښار له فتح کولو وروسته، هرات ښار د اسلامي نړۍ د فکري او هنري ژوند په مهم مرکز واوښت. د شاهرخ میرزا تر واکمنۍ لاندې دغه ښار د تیموریانو د رنسانس د محراق ټکي په توګه رول ولوباوه چې د ایتالوي رنسانس د کلتوري بیازېږون له مرکز فلورانس سره یې دبدبه یو شان وه. د تیموري سترواکۍ له ړنګېدو وروسته، هرات د اتلسمې پېړۍ له لومړیو نه د ګڼ شمېر افغان واکمنانو له خوا اداره کېده. په ۱۷۱۶ ز کال کې، په دغه ښار کې مېشتو ابدالي افغانانو بغاوت وکړ او په دغه ښار کې یې د هرات د سدوزايي سلطنت په نوم خپله واکمني جوړه کړه، خو په ۱۷۳۲ ز کال کې د افشاریانو له خوا دغه ښار ونیول شو. د نادرافشار له مړینې وروسته احمدشاه درانی، په ۱۷۴۷ ز کال کې واک ته ورسېد او هرات د افغانستان برخه وګرځېد. د نولسمې پېړۍ په لومړۍ نیمايي کې دغه ښار د یوه خپلواک ښاري دولت په توګه راڅرګند شو او تر هغه مهاله چې په ۱۸۶۳ ز کال کې له افغانستان سره یوځای کړای شو، د ایرانیانو له یو شمېر بریدونو سره مخامخ شو. له هرات نه ایران (د اسلام قلا بندر له لارې) او ترکمنستان ته (د تورغونډۍ بندري ښار له لارې) سړکونه اوس هم له ستراتیژیک پلوه مهم دي. افغانستان له دغه ښار نه ایران ته د یوې لارې په توګه په لوړه کچه ګمرکي عواید لري. دغه ښار نړیوال هوايي ډګر لري. د ۲۰۰۱ ز کال له جګړې وروسته، دغه ښار د طالب جنګیالیو له بریدونو په امن کې و. په ۲۰۲۱ ز کال کې اعلان وشو چې، دغه ښار به د یونسکو د نړیوالو میراثونو په نوملړ کې ځای پیدا کړي. د ۲۰۲۱ ز کال د اګست په ۱۲ مه، دغه ښار د طالب جنګیالیو د اوړي موسم د عملیاتو په ترڅ کې د طالبانو لاس ته ورغی.
اقلیم
هرات یخ او نیمه وچ اقلیم لري (د کوپین د اقلیمي طبقه بندۍ له مخې BSk) اورښت په کې ډېر کم دی او ډېری اورښت په کې د ژمي په موسم کې وي. په داسې حال کې چې هرات نږدې ۲۴۰ متره (۷۹۰ فوټه) له کندهار ښارنه لاندې دی، په اوړي کې یې هوا معتدله ده او په ټول کال کې یې د هوا حالات د خوښې وړ دي، خو په ژمي کې یې د تودوخې درجه لږ کمه وي. له مۍ نه تر سپتمبر پورې له شمال لویدیځ لوري نه په کې چټک باد لګېږي. ژمی یې نسبتا معتدل دی؛ واوره چې څنګه اورېږي، ویلي کېږي او ان په غرونو کې هم نه پاتې کېږي. له څلورو کلونو نه په درېو کې یې وګړي نه شي کولای، ځانته یخ زېرمه کړي، خو د هري سیند په ختیځو څنډو کې په ژمي کې ان په هغو ځایونو کې چې اوبه چټکې ځي، اوبه یخ وهي او خلک یې له پاسه د سړک پر څېر ګرځي.
هوايي ترانسپورت
د هرات نړیوال هوايي ډګر په ۱۹۶۰ مه لسیزه کې د امریکايي انجینرانو په واسطه جوړ شو، چې په ۱۹۸۰ مه ز لسیزه کې د افغان ـ شوروي جګړې پر مهال د شوروي د وسله والو ځواکونو له خوا وکارول شو. په ۲۰۰۱ ز کال کې د آزادۍ د عملیاتو پر مهال دغه هوايي ډګر بمبارد شو، خو په راتلونکې لسیزه کې بېرته ورغول شو. د دغه هوايي ډګر د پرواز لیکې په لویولو او پراختیا سره، د ۲۰۱۴ ز کال له اګست میاشتې نه په منظم ډول مستقیمې الوتنې ډیلي، دوبۍ، مشهد او د افغانستان ګڼو هوايي ډګرونو ته کېدلې. لږ تر لږه پنځوهوايي شرکتونو ترې کابل ته مستقیمې الوتنې لرلې.
سړک
د AH76 لویه لار، هرات له میمنې ښار او شمال سره نښلوي. د AH77 لویه لار بیا هرات ښار له ختیځ چغچران او له شمالي لوري نه د ترکمنستان له مری سره نښلوي. لومړۍ نمبر لویه لار (Highway 1) (چې د آسیايي لویې لارې AH1 برخه ده) له شمال لویدیځ لوري د ایران له مشهد سره نښلي او له سویل لوري نه د کندهار- هرات لویې لارې نه دلارام ته رسېږي.
لرغونې زمانه
د هرات سیمه د ۵۵۰ کال عیسوي سنی مخکې تر ۳۳۰ کال پورې د هخامنسیانو د حکمرانانو په لاس کې وه. د هخامنشیانو حکمران کوروش ۲ هرات ته د هرایوا نوم ورکړ. د هرایوا ولایت د هري ( په لرغونې پارسي کې هریا ) د سیند په اساسی نومول شوی دی چې په لرغونې پارسي کې طلایی اوبو یا زرینو اوبو معني لري. په ۳۳۰ کال عیسوي سنی مخکې کې ستر سکندر د هخامنشیانو وروستی حکمران ته ماته ورکړه او د هرات په سیمې کې یی نوي ښار جوړ کړ چې د آرتاکوآنا (Artacoana- Ἀρτακόανα) په نوم یادېده. د اسکندر تر وفات وروسته د سېلوکوس نیکاتور نوي حکمران شو. په ۳۰۵ کال عیسوي سنی مخکې کې سېلوکوس نیکاتور پر پنجاب برید وکړ مگر پوځ یی ماته وخوړله او هرات د هندوستانی راجا (پاچا) چندر گپت لاس ته ورغۍ. په ۱۶۷ کال عیسوي سنی مخکې هرات اشکانیانو حکمرانانو لاس ته ورغۍ. د ۲۲۶ کال څخه تر ۶۵۲ هرات د ساسانیانو حکمرانان په لاس کې وو. د ساسانیانو حکمرانان هرات ته د هارېو نوم ودکړل. په ۷ پېړۍ کې عربي پوځ افغانستان ته ورسېده او اسلام یی پراخه کړه.
اسلام
د ۶۵۰ کال څخه تر ۱۲۲۱ کال پورې هرات د لوي خراسان د حکمرانانو په لاس کې وو. په ۱۲۲۱ کال کې د چنگز خان پوځ افغانستان ته ورسېده او هرات د چنگېز خان په امر خراب شو. په ۱۳۸۰ کال کې هرات د تیمور لنگ لاس ته ورغۍ او هرات د کرتیان کورنۍ مرکز شو. په ۱۵۰۷ کال کې هرات د ازبکانو لخوا ونیول شو. په دې وخت کې صفوي امپراطور شاه اسماعیل پر ازبکانو برید وکړ او په ۱۵۱۰ کال کې هرات د صفوی پوځ لخوا ونیول شو. د ۱۷۲۵ کال څخه تر ۱۷۳۶ کال پورې هرات د هوتکی کورنۍ په لاس کې وو. په ۱۷۴۷ کال کې احمد شاه بابا هرات لاس ته راوړ.
۲۰ پېړۍ
په ۶۰ کلونو کې په هرات کې د امریکایی انجنیرانو لخوا هوایی ډگر جوړ شو. دغه هوایی ډگر د ۱۹۷۹ کال ځخه تر ۱۹۸۹ کال پورې د شوروي پوځ په لاس کې وو. تر جگړې وروسته اسماعیل خان د هرات والي شو. په ۱۹۹۵ کال کې طالبان هرات ته ورسېدل. په ۲۰۰۱ کال کې د هرات جگړه پېل شوه او هرات د امریکایی پوځ، د شمال د اتحادیی او د ایران د سپاه پاسداران انقلاب په گډ عملیات سره د طالبانو ځخه آزاد کړل شو.
نور ولولئ
وېشنيزه:د افغانستان ښارونه وېشنيزه:هرات
کندهار ولایتي موزیم
د کندهار ولایتي موزیم دافغانستان په سوېل ختیځ کي یوله تاریخي موزیمونو څخه دی چي دکندهار ولایت په مرکزکي شتون لري. دغه موزیم چي دتاریخي اثارو له پلوه دافغانستان په سوېل ختیځ کي یوله غني موزیمونوڅخه ګڼل کیږي په ۱۳۹۹هجري لمریز کال یې نژدې ۸۰۰ لرغوني اثار درلودل اوپه هره اوونۍ کي له ۱۰۰ څخه تر ۳۰۰ نفره لیدنه ترې کوي.
دکندهار موزیم تاریخ
د کندهار موزيم د پرانيستلو نېټه او بنسټګر معلوم نه دى، خو ويل کيږي هغه وخت چي وزير محمد گل خان مومند په کندهار کي تنظيمه رئيس وو، د ښاروالۍ تحويلدار د نورو توکو ترڅنګ د وزير محمد اکبر خان يوه جوړه کالي هم ساتلي ول. تر ۱۳۳۴هجري لمريز کاله پوري د کندهار موزيم يوشمير اثار د ښاروالۍ په تحويلخانه کي همداسي ګډوډ پراته ول، چي يوکال وروسته د وخت نائب الحکومه عبدالغني خان په سپارښتنه د موزيم او ښاروالۍ له پاره ادارې بېلي سوې. په دې کال کي موزيم ته يو څه وده ورکړله سوه، خو يو کال وروسته کندهار موزيم د ښووني او روزني وزارت په وړانديز د هيواد د نورو موزيمونو په شان په دغه وزارت پوري وتړل سو. په دغه وخت کي ځينو قومي مشرانو او قلموالو٣٠ قلمه اثار کندهار موزيم ته وسپارل. په١٣٥١ کال کي يو شمير تاريخي اثار له بازار څخه دغه موزيم ته رانيول سول او ١٧ قلمه د يو شمير کسانو له خوا په کندهار کي مرسته وسوه. په ١٣٥٣ کال کي د اطلاعاتو کلتور وزارت له خوا سپارښتنه وسوه، چي د کندهار موزيم ته دي ځانګړې ودانۍ جوړه او اثار دې په هغه ودانۍ کي د نندارې له پاره کښېښودل سي. خو له بده مرغه پرله پسې انقلابونو د کندهار موزيم هم څو ځله چور او د اور په لمبو کي وسوځاوه. ددويم وار له پاره په ١٣٨٣ کال کي د کندهار د اطلاعاتو کلتور رئيس مرحوم عبدالمجيد بابي له خوا يو وار بيا د کندهار موزيم د فعالولو له پاره هڅي پيل سوې. وس کندهار موزيم ځانګړې ودانۍ لري، چي ٥٠٠ قلمه بېلا بېلا اثار د نندارچيانو مخ ته ايښوول سوي دي.
دکندهار موزیم په اړه
دکندهار په ولایتي موزیم کي لرغوني اثار له ډېرزیات قدامت څخه برخمن دي اوپه دې کي ځیني داسي اثارهم شتون لري چي لرغونتوب یې نژدې ۶۰۰۰ کاله پخواته رسیږي. دیوشمېر پوهانوپه وینا ددغه موزیم ځيني اثار د ډبروله زمانې سره سمون خوري چي دا له تاریخي پلوه ډېره لرغونې زمانه ګڼل سوېده. دکندهار ولایتي موزیم په افغانستان کي دغوايي انقلاب ترمخه په ډېرښه حال کي وو خوکله چي د ډاکټرنجیب الله حکومت وپرځېدی اوپه افغانستان کي دمجاهدینو ملوک الطوایفي رامنځ ته سوه ورسره سم دکندهار موزیم چور سو اویوشمېر اثاريې په هغه زمانه کي لوټ اوتالان اوبهرنیو هیوادونوته قاچاق سول. دمجاهدینو اوطالبانو ترلمړني حکومت وروسته کله چي په افغانستان کي داسلامي جمهوریت دوره پيل سوه ورسره سم دکندهار موزیم یوځل بیا دخلکو دپاملرني وړ وګرځېدی او دوخت حکومت ددغه موزیم یوشمېر اثاربیرته راټول اوځای پرځای کړه. دکندهار دیومشهوره پوه اولیکوال حیات الله رفیقي په حواله دکورنيو جګړو له پيل مخکې يو شمېر لرغوني اثار په کندهار موزيم کې ساتل سوي وه، چې د احمدشاه ابدالي د امپراتورۍ او د هېواد د يو شمېر نورو مهمو پېښو استازيتوب یې کاوه. هغه د وزیر محمد اکبر خان ټوپک دیو لوړ پوړي برتانوي ډیپلومات مکناتن د وژنې دبیلګي په توګه یاد کړ. خو ښاغلی رفیقي وايي، دغه تومانچه له کورنیو جګړو وروسته له موزیم څخه غلا سوې وه او تر اوسه نه ده موندل سوې. د هغه په ​​وينا، دولت ته پکار ده، چې د دغو لرغونو اثارو د موندلو لپاره هڅې ګړندۍ کړي او که د نورو هېوادونو په موزيمونو کې موندل کېږي، د پيسو او يا سياسي اړيکو لپاره يې بېرته د کندهار موزيم ته راولېږدوي. دافغانستان داسلامي جمهوریت په دوره کي اطلاعاتو او کلتور وزارت په ۲۰۱۶ کال کې اعلان وکړ چې د کندهار په عینو مېنه ښارګوټي کې به یوملي موزیم جوړ کړي. په دې موزیم دوه میلیونه ډالره لګښت راغلی وو او ټاکل شوې وه چې بشپړېدل یې څلور کاله وخت ونیسي.
دکندهار موزیم داشرف غني ترواکمنۍ وروسته
په ۲۰۲۱زیږدیزکال کي داشرف غني دحکومت ترسقوط وروسته دکندهار موزیم دنوي حکومت په لاس کي ولوېدی اودغه حکومت له خپل لوري دمولوي نوراحمد سعید په نامه یوشخص دکندهار داطلاعاتو اوکلتور رئیس وټاکه. نوراحمدسعید ریاست ته له رسېدوسره سم دکندهار ولایتي موزیم ته هم پاملرنه زیاته کړه چي دغه پاملرنه یې په ۱۴۰۰هجري لمریز کال کي دباختر داطلاعاتي اژانس سره په مرکه کي ښه جوته سول اوهغه مرکه په دې ډول ده :
د کندهار د اطلاعاتو او فرهنګ ریيس مولوي نور احمد سعيد د باختر آژانس له سیمه ييز خبریال ویس آرین سره په ځانګړې مرکه کې ویلي چې د کندهار موزيم د افغانستان په سطحه د تاريخي اثارو له اړخه ډېر غني موزيم دی. په وینا یې په دغه موزیم کې د شپږو لرغونو دورو سلګونه تاريخي اثار موجود دي.
سعيد زیاتوي چې په قندهار موزيم کې د شپږو لرغونو دورو 791 قلمه ثبت او راجسټرشوي اثار موجود دي، سلګونه قلمه اثار تر اوسه نه دي ثبت او راجسټر شوي او 800 تاريخي سکې، چي د بېلا بېلو دورو اړوند دي د پاک کارۍ او پېژندنې لپاره ملي موزيم ته استول شوې دي.
هغه د شپږو لرغونو دورو اثارو په اړه هم معلومات شريک کړل، په خبره یې په کندهار موزيم کې د ډبرو د دورې اثار 4000-8000 له مېلاد څخه مخکې، د برونزو دورې اثار 1500-3000 د مېلاد څخه مخکي، د باختريانو د دورې اثار 125-250 د مېلاد څخه مخکي، د کوشانيانو د دورې اثار له دوهمې مېلادي پېړۍ څخه تر څلورمې مېلادي پېړۍ پورې، د اسلامي دورې اثار د 1400م – 1700م پوري او د معاصرې دورې اثار د 1762م څخه تر اوسه پورې موجود دي.
سعيد وويل چې د يادو شپږو لرغونو دورو څخه په موزيم کې د هرې دورې د تاريخي اثارو بېلګې موجودې دي چې په ښه ډول یې ساتنه کېږي او د ټول موزيم د اثارو د ښه خونديتوب په خاطر ورته ځانګړۍ المارۍ جوړې شوې دي.
د کندهار د اطلاعاتو او فرهنګ ریيس له ټولو ولسي وګړو څخه غوښتنه وکړه چې د تاريخي اثارو او تاريخي  ابدو په ساتنه کې ځانګړې همکاري وکړي. په خبره یې که ولس خپل تاريخي اثار او تاريخي ابدې په خپله وساتي، نو هيڅ يو ځواک هم نه شي کولای چې لرغوني اثار قاچاق کړي، يا هم د تاريخي ابدو د له منځه وړلو او خپل سرو کيندنو کوښښ وکړي.
د افغانستان اسلامي امارت په راتګ سره کندهار موزيم ته ځينې نور تاريخي اثار هم راوړل شوي چې له جملې یې 26 تاريخي ټوپکونه او يوه لرغونې توره د یادونې وړ ده چي د نارنج ماڼۍ له وروستيو مسلکي کېندنو څخه هم يو شمېر لرغوني اثار د کندهار اطلاعاتو او فرهنګ رياست ته په لاس ورغلي، يادې کيندنې لا هم نه دي بشپړې شوي، ممکن لسګونه نور تاريخي  اثار هم له دې ځايه تر لاسه شي.
دکندهار موزیم ارزښت
دحامدکرزي دحکومت په دوره کي داطلاعاتو اوکلتور وزیر مخدوم رهین کندهار ته دخپل سفرپه ترځ کي یوځل له کندهار موزیم څخه هم لیدنه وکړه اودلیدني پرمهال یې داسي وويل :
کندهار موزيم د ولايتي موزيمونو په چوکاټ کي لومړى مقام لري او داسي اثار پکښي سته، چي په کابل موزيم کي لا هم نه سته. دغه اثار موږ ته د منډيګک له پنځه زره کلني او د سکندري مقدوني له جوړي سوي نارنج ماڼۍ څخه په لاس راغلي دي. خلک هم راسره مرسته کوي او ځيني د قاچاق پر وخت، چي نيول کيږي، هم موږ ته سپارل کيږي.
الرژي یا کلک غبرگون
لرژي يا د وجود غبرګون زموږ د ښونځي مخې ته ښایسته ګلان کرل شوې وي، يو وخت يې له خوا سره تېرېدم ساعت نیم به لا نه وو تېرشوی چې وجود مې يو دم خارښت شروع کړ، سور واوښت، د وجود ځينې برخې مې وپړسيدې درد يې شروع کړ، ډ‌ېر نارامه شوم فکر مې وکړ چې د کالو لاندې مې کومه مضره خزنده ننوتي، ولاړم یخې اوبه مې په ځان واړولي خو له اوبو سره مې ستونزه نوره هم زیاته شوه، نژدې ډاکټر ته لاړم، په رګ کې يې پيچکاري راته وکړه په څو دقیقو کې مې وجود بیرته عادي حالت را وګرځېد، هغه وخت زه نه پوهېدم خو ډاکټر اطمنان راکړ پوه يې کړم چې ستا وجود د ځينو څيزونو په وړاندې غبرګون ښودلی چې دا غبرګون ته الرژي يا حساسیت په نوم يادېږي.
الرژي او حساسيت پخوا د طب کتابونو دوه بیلا بیلې پديدې يادولی خو په دې ورستیو کې طب پوهانو ويلي چې دواړه په يوه مانا استعماليږي.
سره له دې چې يوه نورماله او با ارزښته پروسه ده خو په ځينو خلکو کې کله کله دا طبعې پروسه له خپل نارمل کچې څخه زیاتوالی مومي او په وجود کې د یو لړ عذاب رسوونکو نښو نښانو د منځ ته راتلو سبب ګرځي.
د وجود دا غبرګون ساري نه دی خو په ځینو کورنيو کې زیات لېدل کېږي چې د هرې کورنۍ په ارثيت باندې دلالت کوي.
کله به مو څوک لېدلې وي يا به په خپله له داسې حالت سره مخ شوې ياست چې د ګلانو سره د نژدې ګرځېدو يا د غومبسې، مچۍ، او ميږي په واسطه چيچل کېدو په وخت کې مو په وجود کې درد، سوروالی، او پړسوب منځ ته راغلی وي، دا نښې په ګوته کوي چې د څه شې په واسطه وچيچل شوو او یا مو وجود لږ تر لږه له خطر سره مخ دی، دې ته نورمال طبعي غبرګون يا reaction هم ويل کېږي.
که چېرته موږ د څه شې په واسطه وچيچل شو يا مو بدن د زیان رسوونکو موادو په وړاندي غبرګون ونه ښيې نو کېدای شې و نه پوهېږو چې له خطر سره مخ يو يا د څه شې په واسطه وچېچيل شوو، په دې توګه زهر وجود ته په پراخه پيمانه داخليږي چې د ډېرو بدو پایلو د رامنځ ته کېدو لامل ګرځي، کله چې خبر و نه اوسو يا مو د زیان رسوونکو موادو په وړاند وجود غبرګون ونه ښود آن د ځيګر او بډوډو د ناروغيو د رامنځ ته کېدو امکان شته.
مګر ځينې خلک بیا ډېر کله د دې مضرو موادو په وړاندې غير طبعي غبرګون لري چې د شديد پړسوب سوروالی او درد سبب شې کله هم د سالنډي نس درد، ګانګې د وينې د فشار سقوط او آن دمرګ لامل هم وګرځي.
ډېری کسان په طبعې ډول د وجود په داخل کې په غير طبعې توګه د حساسیت د عواملو د توليد ستونزي لري خو ډېر کم شمېر بیا د خارجې عواملو په مقابل کې شديد يا غير طبعې حساسیت لري
الرژي په څو ډوله ده؟
هغه ناروغۍ چې په الرژي پورې اړوندې دي يا هغه نارغۍ چې په وجود کې د الرژي د منځ ته راتلو له امله منځ ته راځې په لاندي ډول ډي سالنډي allergic rhinitis or allergic rhino sinusitis, eczema,urticaria,migraine Allergic conjunctivitis اونور………
ايا الرژي تر موسم پورې اړوند ده ؟
يو شمېر هغه ناروغۍ چې د الرژي په منځ ته راتلو پورې اړه لري ډېری يې د موسم د بدلېدو (تودوخې، ګرد، باد و باران، د ګلانو شيره، لوګی او سګريټ) همدارنګه د ويروسې امراضو د زیاتوالی او يو شمېر نورو عواملو سره نژدې تړاو لري.
ځينې وخت الرژي کېدای شې عمر پورې هم تړاو ولري:
الرژي په عمر پورې تړلي يوه داسې پروسه ده چې ډېر کله په ماشومانو او تنکيو ځوانانو کې ليدله کېږي، ځو انان هم او د پاخه عمر کسان هم وسره په ژوند کې يو ځل ضرور مخ کېږي چې کېدای شې د عمر په تېرېدو سره څه ناڅه ښه والی و مومي
څنګه کوای شو پوه شو چې يو کس يا پخپله الرژي لرو.؟
که چېرته نورو کسان مو ولېدل چې له الرژي شکایت کوي نو دا بسنه کوې چې پوه شئ چې الرژي منځ ته راغلې ځکه د الرژي په تشخیص کې د ناروغ شکایټ ډېر کله بسنه کوي الرژي په ګوته کړي.
خو له دې سره سره د هغو کسانو لپاره چې له الرژي شکايټ کوي يو لړ ازموينې سره ته رسېږي چې په لاندي ډول دي:
د وينې معاینات
د وينې معاینات ((RAST&IgE)) او د پوستکې د الرژي ازموينې تر څو معلومومه کړو چې ناروغ کس له څه شې سره حساس دی او د څه په وړاندې يې وجود عکس العمل ښيې. څنګه د الرژي درملنه کېدای شې: په څه ډول د الرژي درملنه کېدای شې: دلته يواځې دې پوزې دحساسيت ددرملنئ په هکله معلومات لیکو د پوزې حساسيت ديوه يا څو دواګانو په مرسته کنتروليدی شي
١-دپوزې په داخل کی ددوا استعمال:
topical nasal steroid spray such as rhinocort,nasonix and others. دپوزې جراحي کومه پايله نه لري.
٢-دالرژي يا حساسيت ضد ګولئ يا تابليټونه antihistamine په نامه ياديږي او مختلف ډولونه لري که حساسيت ډير شديد وي دويني معاينه( RAST,IgE) سرته رسول کېږي
او يا دپوټکي دحساسيت ټست، چه دحساسيت دناروغيو دمتخصصينو لخوا سرته رسې، کولی شي چه د حساسيت عامل يا عوامل يې په مرسته وپيژندل شې کله چه دحساسيت عامل يا عوامل معلوم شيي، د متخصص (allergolog) دلارښونئ سره سم، د پيژندل شوي عامل شيره (extract)چه دطبابت په بازار کی شته، په خورا لږ مقدار په هره اونئ يا د دوو اونيو په ترڅ کې يوځل، ناروغ ته د پيچکاري (injection)په ذريعه، د ١٨ نه تر ٢٤ مياشتو په موده کی ورکول کيږي (desensitisation) داډول درملنه خورا ګرانه ده ،ځينی وګړي په کامل او ځيني نور په ناکامل ډول شفا مومي.
چهار منار
حیدر آباد دکن کې د سلطان محمد قلي قطب شاہ له خوا ودان شوي څلور تاریخي څلي دي. ددې څلو بنسټ په ۹۹۹هـ کال کېښودل شوه. دا څلي چې په کوم ځای ودان شوي، یو وخت په دې ځای چچلم واقع و. د ځینو روایتونو پر بنسټ په دې ځای کې د سلطان محمد قلي قطب شاه معشوقه بهاگ متي اوسېده. چهار منار ودانۍ ۱۸۹ فوټه لوړوالی لري چې د حیدر اباد، دکمن ښارونو په منځ کې واقع دي. د چهار منار څخه د ښار څلورگونو اړخونو ته سړکونه وېستل شوي.
بهرنۍ تړنې
وېشنیزه:آصفیه ممالک وېشنیزه:د هند مسجدونه وېشنیزه:لرغوني اثار وېشنیزه:د هند څلي وېشنیزه:دکن وېشنیزه:حیدر آباد دکن
مالگه
مالگه, يا په عام ډول د خوړلو مالگه, يا ډبرينه مالگه, يو منرال دی چې په لويه کچه د سوډيم کلورايډ نه جوړ شوی. د انسانانو او ژويو لپاره دا يو ډېر اړين منرال دی، خو د دغه منرال ډېره کارېدنه د انسانانو او ژويو تر څنگ بوټو ته هم ډېره زيانمن ثابتېږي.
ماینتس
ماینتس د المان هېواد له مشهورو ښارونو څخه گڼل کېږي چې ددې هېواد په ... کې موقعیت لري.
سرچینې
وېشنيزه:ښارونه وېشنيزه:د المان ښارونه وېشنيزه:ښارگي وېشنيزه:د نړۍ ښارونه وېشنيزه:د اروپا ښارونه
گوډ تېمور
گوډ تېمور (۱۳۳۶-۱۴۰۵ ) د تیموریانو کورنۍ څخه یو مشهور حکمران، فاتح او د تیموریانو د واکمنی بنسټ ایښودونکی وو چې په مرکزی آسیا کې یي لوی امپراطوري جوړ کړ.
تاریخ
گوډ تېمور په اوزبکستان کې د شهر سبز په ښار کې پیدا شو. په دی وخت کې اوزبکستان د چغتهایانو د خانانو په لاس کې وو. په ۱۳۶۹ کال کې گوډ تېمور د چغتهای خان ته ماته ورکړه او نوی دولت یی جوړ کړ. تیمور د سمرقند په ښار کې خپل مقر چوړ کړ. کله چې گوډ تېمور پر شاهی تخت کښیناست نو خپل دولت په پراخه کولو یی پیل وکړ. په دی وخت کې د تیمور پوځ ایران او عراق ونیو. په ۱۳۹۸ کال کې تیمور پر هندوستان برید وکړ او هندوستان یی له منځه ورکړه. په ۱۴۰۰ کال کې گوډ تېمور سوریه لاس ته راوړ. په ۱۴۰۲ کال کې تیمور د عثمانی امپراطوری ماته ورکړه. تیمور لنگ په ۱۴۰۵ کال کې وفات وکړ.
وېشنيزه:د ایران حکمرانان
ٌصدفي پوڅکۍ
صدفي پوڅکۍ  (په لاتين: Pleurotus ostreatus) د ونو یا لرگو تيارخورو څخه یوه خوراکي پوڅکۍ ده چې  پرته له مړوخوا آمريکا او مړوخوا اروپا کې په ځنگلونو کی پر ونو باندې تيارخور او شنه کېږي.
ستاينه
صدفي پوڅکۍ خوراکي پوڅکۍ ده چی پولادي، نسواري - پولادي يا ارغواني - پولادي خولۍ لري  د خولۍ شکل لکه صدف غوندې دي او د دي لپاره انسانان صدفي پوڅکۍ ورته وایي. پاڼې یی سپين رنگ لري. نوموړي پوڅکۍ د اکتوبر څخه تر دیسمبر پورې پر پاڼې لرونکي ونو یا منډرو باندي شنه کېږي یا په بروزو کې کرل کېږي. دغه پوڅکۍ یو شمېر طبيعي توکو لکه پروتئينونه (۲۵ ٪ )، معدني مواد (۱۰ ٪)، ویټامینونه C, B, riboflavin, thiamin, niacin  او پولي ساکاریډ  3-D بېټا گلوکان لري.
پوڅکۍ په روغتيا کې
د صدفي پوڅکۍ توکې د انسانانو پر روغتيا باندي ښه آغېزه لري. نوموړي توکې په وینه کی کلسترول لږ کوي او رگونه او د انسانانو ايموني سیستم زیاتوي. دغه پوڅکۍ د بواسیر(موېښي)، وريسو رگونو، قرحو، باغو رشکو ، زړه ناروغو او سرطان د درملنې لپاره کارول کيږي.
وېشنيزه:شفا بښونکي پوڅکۍ
سورة النازعات
وېشنيزه:قران وېشنيزه:قراني سورتونه
احمداباد
احمداباد د هند يو ښار دی، دا د هند په گوجرات ايالت کې دی. دا د هند 6م لوی ښار دی. په کال 2001 کې ددې ښار د وگړو شمېر 3,520,085 و او بيا په کال 2011 کې چې وگړ شماري وشوه نو د هغه له مخې ددې ښار ابادي 5,570,585 وه.
وېشنيزه:د هند ښارونه
جان ټایلر
جان ټایلر (مارچ ۲۹، ۱۷۹۰ – جنوری ۱۸، ۱۸۶۲ ز ) د امریکا لسم ولسمشر و، چې له ۱۸۴۱ ز نه تر ۱۸۴۵ ز کال پورې يې خدمت کړی دی. دی په ۱۸۴۱ز کال کې د لنډ مهال لپاره د امریکا د ولسمشر مرستیال و او بیا ورپسې ولسمشر شو. هغه د مرستیال ولسمشر په توګه په ۱۸۴۰زکال کې د ولسمشر ویلیام هېنري هاریسن سره یوځای د وېګ انتخاباتي ټکټ کاندید و، چې د هاریسن د مړینې نه وروسته په خپله ولسمشر شو. هاریسن یوازې ۳۱ ورځې ولسمشري وکړه او بیا مړ شو. ټایلر د خپل ګوند سخت ملاتړی و او د ایالتونو د حقونو لپاره يې غږ اوچت کړی و، چې په هغې د غلامۍ مسئله هم راتله. هغه داسې ملتپاله سیاستونه غوره کړل، چې له امله يې د ایالتونو په واکونو يې تېری نه کاوه. ولسشمرۍ ته د هغه ناڅاپي رسېدنه د وېګ ګوند د ولسشمرۍ د لېوال هېنري کلې او نورو سیاستوالو لپاره ګواښ شوه، نو ځکه ټایلر په هغه مهال د هېواد له دوو سترو ګوندونو نه سخت ځورېده.
ټایلر د ویرجینا ایالت په یوه نومیالۍ کورنۍ کې وزېږېد او د هغه مهال د ټولو جنوبي ایالتونو د نومتو کورنیو په څېر، دوی هم غلامان ساتل. هغه د سیاسي ګډوډیو پر مهال یوه ملي څېره شوه. په ۱۸۲۰مو ز کلونو کې، په امریکا کې د دموګراتیک-جمهوري غوښتونکي په نامه یوازې یو سیاسي ګوند و او هغه هم په څو ډلو وېشل شوی و. ټایلر په اصل کې دموکراټ و، خو د ایالتونو له خوا په بشپړ ډول د قانون نه منلو د کړکېچ (Nullification Crisis) پر مهال یې د ولسمشر انډریو جکسن مخالفت وکړ، ځکه د ولسشمر جکسن کړنې يې د ایالتونو پر حقونو تېری باله – او د بانک جګړې (Bank War) پر مهال يې د جکسن له لوري د اجرائيوي واکونو په پراخولو نیوکه وکړه. دا چاره د دې سبب شوه چې ټایلر د وېګ ګوند متحد شي. هغه د ویرجنیا ایالت د قانون جوړوونکي او والي، د امریکا د استازي او د امریکا د سناتور په توګه خدمت کړی دی. هغه د ز کال په ولسمشریزو ټاکنو کې د وېګ ګوند له خوا د ولسمشرمرستیال لپاره یو له دوو سیمه ییزو نوماندانو نه و. هغه یو ځل بیا د ۱۸۴۰ز کال په ولسمشریزو ټاکنو کې د ویلیام هېنري هاریسن د وېګ ګوند په ټکټ د ولسمشرۍ مرستیال چوکۍ ته نوماند شو. د "ټیپېکانو او ټایلر" تر شعار لاندې، د هارېسن-ټایلر ټکټ برحاله ولسشمر مارټین وان بورېن ته ماتې ورکړه.
ولسمشر هارېسن ولسمشرۍ ته له رسېدو یوازې یوه میاشت وروسته وفات شو او په دې توګه ټایلر د امریکا لومړنی مرستیال ولسمشر شو، چې پرته له ټاکنو ولسمشري ورته وررسېده. که څه هم دا نامعلومه وه چې مرستیال ولسمشر دې د وفات شوي ولسشمر ځایناستی شي او که یوازې خپلې دندې ته دوام ورکړي، ټایلر سمدلاسه د ولسمشرۍ لوړه وکړه او د ولسشمر ځایناستی شو؛ په داسې حال کې چې ځينو یې د ولسمشر کېدل نه منل. ټایلر د وېګ له خوا کنټرولېدونکي کانګرس یو څو لایحې لاسلیک کړې، خو هغه د شته قانوني سندونو (په ځانګړې توګه د اساسي قانون) د ځانګړي تفسیر د شونتیا ټینګ پلوی (constructionist) و، نو ځکه يې د ملي بانک او د تعرفو د نرخونو د لوړېدو په اړه د خپل ګوند لوایح وېټو (veto) کړل. هغه په دې باور و چې د کانګرس پر ځای باید ولسمشر پالیسي وټاکي او هغه په دې لټه کې و چې، د سناتور هېنري کلې په مشرۍ د وېګ ګوند په کیسه کې نه شي. په غبرګون کې د ټایلر د کابینې ډېرو غړو ډېر ژر د هغه په دوره کې استعفا ورکړه او وېګ ګوند دی له خپل ګوند نه ویوست او پر هغه يې د "ښاغلي بخت ګل (His Accidency)" نوم اېښي و [ځکه هغه ته ولسمشري په تصادفي توګه رسېدلې او بخت يې ښه و]. ټایلر لومړنی ولسمشر و، چې کانګرس یې د قوانینو په برخه کې ویټو ته ارزښت ورنه کړ [په امریکا کې قانون داسې دی چې، که ولسمشر یو قانوني سند ویټو کړي، نو کانګرس کولای شي، همدغه سند له دوه پر درې برخو سره بیاځلي تصویب کړي او په دې توګه ویټو له منځه ځي او قانوني سند نافذېږي]. هغه په کورنیو پالیسیو کې له خنډ سره مخامخ شو، په داسې حال کې چې په بهرنۍ پالیسۍ کې یې ګڼې لاسته راوړنې درلودې، لکه له بریتانیې سره د وبسټر-اشبرټن تړون (Webster–Ashburton Treaty) او له کوېنګ چین سره د وانګهیا تړون (Treaty of Wanghia with Qing China). ټایلر پر جوت برخلیک (manifest destiny) ټینګ باور درلود او د تګزاس یوځای کېدل يې، د امریکا د اقتصاد په ګټه ګڼل او د ولسمشرۍ دورې له پای ته رسېدو لږ وړاندې یې داسې یوه لایحه لاسلیک کړه چې، تګزاس ته یې د ایالت کېدو وړاندیز کړی و او بیا ورپسې خپلو ځمکو ته ورستون او پاتې ژوند يې هملته تېر کړ.
کله چې په ۱۸۶۱ز کال کې د امریکا کورنۍ جګړه پیل شوه، ټایلر د کنفډرانسي (Confederacy) پلوي وکړه او د خپل مرګ نه لږ وړاندې يې د کانفډرېټ د استازو جرګې ټاکنې وګټلې. ځینې پوهان د ټایلر سیاسي هوډ ستایي، خو تاریخپوهان په عمومي ډول د ده ولسمشري د ټیټې درجې هغه ګوري. نن ورځ، هغه د نورو ولسمشرانو په پرتله ډېر لږ یادېږي او د امریکا په فرهنګي حافظه کې ډېر محدود ځای لري.
ماشومتوب او زده کړې
ټایلر په مارچ ۲۹، ۱۷۹۰ ز نېټه، د ویرجینا ایالت په داسې کورنۍ کې زېږېدلی دی چې غلامان يې ساتل. د خپل راتلونکي سیاسي مل، ویلیام هېنري هارېسن په څېر دی هم د ویرجنیا ایالت په چارلس سیټي کاونټۍ کې راستر شوی و او د ویرجنیا د لومړنیو کورنیو له اولادې نه و. د ټایلر د کورنۍ اصل او نسب په ۱۷مه پېړۍ کې په استعماري ویلیامسبرګ کې انګلیسي کډوالو ته رسېږي. د هغه پلار، مشر جان ټایلر نومېده، چې خلکو به قاضي ټایلر باله او د توماس جیفرسن ملګری او د کوټې انډیوال و او همدارنګه يې د ویلیام له پلار، څلورم بنجامین هاریسن سره یوځای د ویرجنیا د استازو په جرګه کې خدمت کړی دی. مشر ټایلر څلور کاله د ویرجنیا د استازو د جرګې د مشر په توګه خدمت کړی دی او وروسته د ایالتي محکمې قاضي، بیا د ویرجنیا والي او له هغه وروسته په ریچموند کې د ویرجنیا د ختیځې ولسوالۍ د امرکیا د ولسوالۍ محکمې قاضي شو. د هغه ښځه ماري ماروت (ارمیستېد)، د د نیوکېنټ کونټۍ د نمونوي ځمکوال او یوه دوره جرګې د استازي رابرټ بوت ارمیستېد لور وه. هغه په ۱۹۷۹ ز کال کې د زړه درېدو له امله هغه مهال مړه شوه، چې یوازنی جان زوی یې اووه کلن و.
ټایلر له خپلو دوو وروڼو او پنځو خویندو سره یوځای په ګرینوې ځمکو کې راستر شو. هلته په یوه پنځه کیلومتره مربع ماڼۍ ته ورته کور کې اوسېدل، چې شپږ کوټې يې درلودې او پلار يې جوړ کړی و. غلامانو په ځمکو کې غنم، غلې دانې او تنباکو کرل. د ټایلر روغتیا ډېره ښه نه وه، ډنګر نری و او تل به اسهال و. په دولس کلنۍ کې ټایلر د خپلې کورنۍ له دود دستور سره سم د ویلیام او ماري د کالج په آمادګۍ څانګه کې شامل شو. ټایلر په ۱۸۰۷ ز کال کې د ۱۷ کلونو په عمر د یاد ښوونځي د کالج  برخې نه فارغ شو. ټایلر دآډم سمېټ د ملتونو شتمني کتاب ولوست چې د هغه په اقتصادي لیدلوري يې اغېز درلود. د ټایلر ټول عمر د ویلیام شکسپیر سره جوړه وه. پادري جېمز ماډېسون د کالج مشر چې د امریکا د راتلونکي ولسمشر همنومی و، د ټایلر معنوي پلار او روزونکی و.
له فراغت نه وروسته، ټایلر له خپل پلار نه حقوق ولوستل، بیا ایالتي قاضي شو او وروسته د امریکا د پخواني لوی څارنوال اېډمونډ رانډولف سره قاضي شو.
ځمکوال او حقوقپوه
ټایلر په ۱۹ کلنۍ کې د ویرجنیا د حقوقپوهانو او مدافع وکیلانو ټولنې ته ننوت (حال دا چې د مناسبو شرایطو د لرلو لپاره ډېر ځوان و، خو بیا هم قاضي د هغه عمر په پام کې ونه نیو). هغه مهال د ده پلار د ویرجنیا والي و (۱۸۰۸-۱۸۱۱ ز) او ځوان ټایلر د همدې ایالت په مرکزرېچمونډ کې خپل حقوقي کاروبار پیل کړ. د ۱۸۱۰ ز فډرال سرشمېرنې ښيي چې: یو "جان ټایلر" (په احتمالي توګه د هغه پلار) په رېچمونډ کې اته تنه، په ګاونډ هېنریکو کاونټۍ کې پنځه کسه او په چارلس سیټي کاونټۍ کې ۲۶ تنه غلامان لرل.
په ۱۸۱۳ زکې چې په همدې کال د هغه پلار هم مړ شو، ځوان ټایلر د ووډبارن ځمکې وپېرلې او تر ۱۸۲۱ ز پورې په کې واوسېد.
بن ولسوالي
بن ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان بن)  د ايران د چهارمحال او بختياري ولايت یوه ولسوالي ده. دا ولسوالي ۲۸٬۳۲۶ تنه نفوس لري. د بن ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۹۱ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د چهارمحال او بختياري ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
د زړه ناروغۍ
د زړه ناروغۍ يا کارډيوپاتي د هغو بېلابېلو راټوکېدلو ناروغيو، لپاره يوه کارېدونکې طبي اصطلاح ده چې زړه اغېزمن کوي. په ۲۰۰۷ ز. کال کې دا ناروغۍ د امريکا د متحده ايالتونو کې تر ټولو نورو ناروغيو ډېر د مړينې سبب شوي. همداشان په انگلستان،کاناډا او وېلز، کې د زړه ناروغۍ په هر ۳۴ ثانيو کې د يوې مړينې سبب دی.
د زړه د ناروغيو ډولونه
===د زړه کورونري ناروغي د زړه کورونري ناروغي د زړه د شریانونو بندیدلو ته وایي چې نه شي کولای په کافي اندازه وینه د زړه عضلاتو او شاوخوا حجراتو ته ورسوي. د زړه کورونري ناروغي تر ډیره بریده د زړه د شریانونو د بندیدو ناروغي ته ورته ده خو فرق یی دا دی چې د زړه د کورونري ناروغي کیداې شي د نورو لاملونو لکه (د زړه د رگونو تنگیدل)د زړه حمله په هغو ځوانو کسانو کې چې نورمال شریانونه لري. د زړه د کورونري ناروغي هغه ناروغي ده چې د زړه په د هغه شریان په دیوالونو کې د یو ډول غوړو موادو د پیداکیدو له امله چې د زره ماهیچې ته وینه رسوي، رامنځ ته کیږي. په شریانونو کې د وینې د کمښت او له امله یې په سینه کې د درد پیدا کیدل (Angina pectoris)او د زړه د رگونو تنگیدل ( د زړه حمله)د زړه د کورونري ناروغیو نښې بلل کیږي. د امریکې د زړه د ټولنې په حواله په دې هیواد کې هر کال ۴۵۹۰۰۰ زره کسان د زړه د کورونري ناروغیو له امله خپل ژوند له لاسه ورکوي. همدارنگه د زړه د کورونري ناروغي هر کال په انگلستان کې د ۱۰۱۰۰۰ کسانو ژوند اخلي.
Coronary artery disease is a disease of the artery caused by the accumulation of atheromatous plaques within the walls of the arteries that supply the myocardium. Angina pectoris (chest pain) and myocardial infarction (heart attack) are symptoms of and conditions caused by coronary heart disease.
Over 459,000 Americans die of coronary heart disease every year. In the United Kingdom, 101,000 deaths annually are due to coronary heart disease.
د زړه عضلاتي اعتلال
په تحت اللفظي توگه Cardiomyopathy د زړه د عضلاتي ناروغیو په معنی ده. په اصل کې په هر دلیل چې وي دا د زړه د اصلي عضلې (myocardium)د فعالیت کموالی گڼل کیږي. هغه کسان چې د (cardiomyopathy ) په ناروغۍ اخته دي، تر ډیره د زړه د فعالیت د نامنظمه کیدو او یا هم ناڅاپه دریدا له امله د مړینې له خطر سره مخامخ دي.
Cardiomyopathy literally means "heart muscle disease" (Myo= muscle, pathy= disease) It is the deterioration of the function of the myocardium (i.e., the actual heart muscle) for any reason. People with cardiomyopathy are often at risk of arrhythmia and/or sudden cardiac death.
د زړه ناروغۍ:
Types of cardiovascular disease include:
د زړه فشاري ناروغۍ
Hypertensive heart disease is heart disease caused by high blood pressure, especially localised high blood pressure. Conditions that can be caused by hypertensive heart disease include:
د زړه التهابي ناروغۍ
Inflammatory heart disease involves inflammation of the heart muscle and/or the tissue surrounding it. د زړه التهابي ناروغیو کې له امله د زړه عضلات او شاوخوا حجرات پړسوب پیدا کوي. د زړه د داخلي برخې التهاب (endocardium). د زړه د والونو ناروغۍ
د زړه د والونو ناروغي هغې ناروغۍ ته ویل کیږي چې له امله یې د زړه یو یا دواړه والونه زیانمن کیږی. د زړه څلور عمده والونه شته چې کیداې شي ددغې ناروغۍ له امله زیانمن شي لکه (tricuspid valve|tricuspid)او (aortic valve|aortic valves)د زړه په ښي خوا کې او همدارنگه (mitral valve|mitral)او (aortic valve|aortic valves)د زړه په کین خوا کې.
Valvular heart disease is disease process that affects one or more valves of the heart. There are four major heart valve which may be affected by valvular heart disease, including the tricuspid and aortic valves in the right side of the heart, as well as the mitral and aortic valves in the left side of the heart.
شیلینبرګ
شلنبرګ په الماني Schellenberg) د لیختن اشتاین هیواد په اونترلتد سیمه کې پروت ښارګوټی دی. یاد ښارګوټی ۳،۵ کیلومتره مساحت لري.
پرتوریا
پرتوریا په انګلیسي Pretoria) د سویلي افریقا پلازمینه ده چې د افریقا لوې وچې په سویلي برخه کې موقیعت لري.
سمرقند
سمرقند ( په پارسي کې: سمرقند، په تاجیکي کې: Самарқанд په ازبکي کې: Samarqand ) د ازبکستان دویم لوي ښار دي چې د ازبکستان په ختیځ کې پروت دي او د سمرقند ولایت مرکز دي. دغه ښار په ۱۴ پېړۍ کې د تیمور واکمنی پایتخت وو.
وېشنيزه:د اوزبکستان ښارونه
طبله
طبله د موسيقۍ يوه نومېرلې د ټکولو ، درزولو عالو له کتاره عاله ده. دا د سوېلي اسيا او هند شاوخوا سيمو يا برصغير کې کلاسيکې ، يا لرغونې موسيقۍ او صوفي وزمه موسيقۍ کې کارېدونکې عالې دي .دا يوه جوړه (غبرگې) گردی سر لرونکي عالې دي چې په کچ او مېچ کې هم توپير لري. دطبلې کلمه له عربي ويکي څخه راوتې ده چې مانا ېې ډهول وزمه راوځي. د طبلې غږول يا وهل يو ځانگړی د گوتو او ورغوي هنري استعداد غواړي چې راز راز غږونه ترې راوځي. د طبلې د غږ پوهنې لپاره يو ځانگړی ترتيب جوړ شوی چې له مخې ېې تالونه پرله پسې تکرارېږي چې ورته هندي يا اوردو کې بول وايي. په هند کې د طبلې د زده کړې پر مهالښوونکي ېې لاسونه پړقولوي او د همدې پړقېدو په بیا بیا تکرار سره د زده کوونکي پام د غږ سمولو خواته سيخوي.
وېشنيزه:د موسيقی آلات
خوسف ولسوالي
خوسف ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان خوسف)  د ايران د خراسان جنوبي ولايت یوه ولسوالي ده. د دغه ولسوالي پلازمېنه د خوسف ښار دی. دا ولسوالي ۲۷٬۶۰۰ تنه نفوس لري. د خوسف ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۹۱ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د خراسان جنوبي ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
زولینگن
سرچینې
وېشنيزه:ښارونه وېشنيزه:د المان ښارونه وېشنيزه:ښارگي وېشنيزه:د نړۍ ښارونه وېشنيزه:د اروپا ښارونه
سورة عبس
وېشنيزه:قران وېشنيزه:قراني سورتونه
ږمنځ
ږمنځ يو ډول غاښور اوزار دی چې د سر د ويښتانو د ښکلي جوړولو لپاره کارېږي. دغه اوزار معمولا د پلاسټيک څخه جوړېږي خو په پخوانيو وختونو کې ږمنځې له لرگيو څخه هم جوړېدلې، لرغونې موندنې دا ښيي چې پنځه زره کاله مخکې نه راهيسې ږمنځ د انسانانو تر منځ کارېدله چې ۳۰۰۰ کاله مخکې له ميلاده هم ږمنځ په ايران کې جوړېدل.
وېشنيزه:سينگار توکي
پونی
پونی د هند يو ښار دی، دا د هند په مهاراشټر ايالت کې دی. دا د هند 9م لوی ښار دی. په کال 2001 کې ددې ښار د وگړو شمېر 2,538,473 و او بيا په کال 2011 کې چې وگړ شماري وشوه نو د هغه له مخې ددې ښار ابادي 3,115,431 وه.
وېشنيزه:د هند ښارونه
ژوهانسبورګ
ژوهانسبورګ په انګلیسي Johannesburg) د سویلي افریقا لوی او مشهور ښار دی، یاد ښار د سویلي افریقا د وګړو ترمنځ په طلایې ښار مشهور ځکه چې دا ښار د یاد هیواد لپاره مهم اقتصادی او صنعتی اهمیت لري، ژوهانسبورګ یاهم (جوهاتسبورګ) د ګایوتنګ ولایت مرکز دی.
اروپا
اروپا يوه وچه ځمکه ده چې د ايروايشيا د برخې يا په جلا توګه د يوې لويې وچې په توګه پېژندل کېږی، په بشپړ ډول په نيمه شمالي کره او ډېره برخه يې په نيمه ختيځه کره کې پرته ده. اروپا د ايروايشا د لويې وچې د وچې ځمکې له ډېرې لويديځې برخې د ټاپووزمې څخه جوړه شوې، د اروپا د لويې وچې وچه برخه افريقايي-ايروايشيا لويه وچه له اسيا او افريقا سره نښلوي، شمال لور ته يې شمالي کنګل اقيانوس، لويديځ لور ته يې اتلانتيک سمندر، سويل لور ته يې د مديترانې بحيره او ختيځ ته يې اسيا پرته ده. اروپا په عمومي توګه د اورال غرونو د بهانده اوبو، اورال سمندر، کسپين بحيري، لوی قفقاز، تورسمندرګي او د ترکيې د تنګيو اوبو لارو په وسیله له اسيا څخه جلا شوې. که څه هم دا پوله تر ډېره بريده د ځمکو له لارې ده، د اروپا پراخه فزيکي شتون او د تاريخ او دودونو اندازې ته په کتنې سره، د نړۍ په ځينو برخو کې اروپا د يوې جلا لويې وچې په توګه پېژندل شوې ده.
د اروپا مساحت نږدې ۱۰.۱۸ ميليونه کيلومتره دی (۳.۹۳ ميليونه ميل مربع) چې دا د ځمکې د سطحې دوه سلنه کېږي (۶.۸٪ د ټولې ځمکې)، په دې توګه اروپا دویمه کوچنۍ لويه وچه ده (چې اووه لويې وچې په نظر کې ونيول شي). له سياسي پلوه، اروپا په پنځوسو خپلواکو هېوادونو وېشل شوې، روسيه يې تر ټولو لوی او زيات نفوس درلودونکی دی، روسيه د اروپا لويې وچې نهه دېرش سلنه برخه ځمکه او پنځلس سلنه نفوس جوړوي. په ۲۰۸۱ز کال کې اروپا نږدې اووه سوه او شپږ څلوېشت ميليونه نفوس درلود (د ټولې نړۍ د نفوس نږدې لس سلنه). د اروپا اقليم تر ډېره بريده د تودو اتلانتيکو جيريانونو څخه اغېزمن شوی، له همدې امله د دې لويې وچې ژمي او دوبي په ډېرو سيمو کې تر يو بريده تاوده وي، ان د عرض البلد په کرښو هم چېرې چې د اسيا او امريکا اقليم سوړ وي. له سمندر نه په لرې سيمو کې موسمي توپيرونه، د سمندر غاړو ته په نژدې پرتو سيمو کې د زياتې پاملرنې مرکز دی.
اروپايي رواج د لويديځ تمدن جرړې دي چې رېښې يې لرغوني يونان او لرغوني روم ته رسېږي. په ۴۷۶ز کال کې د لویديځې رومي سترواکۍ له نړېدو او ورپسې د کډوالۍ پړاو د اروپايي لرغوني تاريخ پای او د منځنيو پېړيو پيل بلل کېږي. انسان پاله رنسانس، لوڅاوو، هنر او علم نوې عصر رامنځ ته کړ. د کشف له پړاو څخه چې هسپانيې او پرتګال پيل کړی و، اروپا په نړيوالو چارو کې بنسټيز اغېز لرلی دی. د شپاړسمې او شلمې پېړۍ په منځ موده کې، اروپايي ځواکونو په بېلا بېلو وختونو کې امريکاګانې، نږدې ټوله افريقا، اوقيانوسيه او د اسيا ډېرې برخې ونيولې.
د اولسمې پېړۍ له پای څخه د نولسمې پېړۍ تر لومړۍ نيمايي پورې د روښانتيا زمانې، فرانسوي اوښتون او د ناپيليون جګړو د دې لويې وچې د کلتور، سياست او اقتصاد بڼه جوړه کړه. د اتلسمې پېړۍ په پای کې په لويه بریتانيا کې پيل شوي صنعتي انقلاب په لويديځه اروپا او په پايله کې په ټوله نړۍ  کې بنسټيز اقتصادي، کلتوري او ټولنيز بدلونونه رامنځته کړل. دواړه نړيوالې جګړې تر ډېره بريده په اروپا کې پېښې شوې او د شلمې پېړۍ په منځ کې يې په نړيوالو چارو کې د لويديځې اروپا له واکمنۍ سره مرسته وکړه، ځکه چې شوروي اتحاد او متحده ايالات په دې موده کې پياوړي شول. د سړې جګړې په اوږدو کې اروپا په لويديځ کې د ناټو او په ختيځ کې د وارسا تړون تر منځ د اوسپنې د ديوال په منځ کې وېشل شوې وه، چې د ۱۹۸۹ز کال اوښتون رامنځ ته شو، د برلين ديوال ونړېد او شوروي اتحاد وشیندل شو.
په ۱۹۴۹ز کال کې اروپايي شورا په دې موخه رامنځ ته شوه چې، اروپا د ګډو موخو د تر لاسه کولو او په راتلونکي کې د جګړو د مخنيوي په موخه سره متحده کړي. په دې شورا کې د ځینو نورو اروپايي هېوادونو په يو ځای کېدو سره اروپايي اتحاديه رامنځ ته شوه، کومه چې د کانفډريشن او فيډريشن تر منځ يوه جلا سياسي هسته(مرکزیت)  ده. اروپايي اتحادیه، په لويديځه اروپا کې جوړه شوې، خو په ۱۹۹۱ز کال کې د شوروي اتحاد تر ړنګېدو وروسته لویديځ لور ته هم غځېدلې ده. د اروپايي اتحاديې د ډېرو هيوادونو دودپيسه چې يورو ده، په اروپايي هېوادونو کې ډېره عامه کارول کېږي، همدا راز د اروپايي اتحادیې د شينکن سيمې پولې او د دې اتحاديې د ډېرو غړو هېوادونو او هغو هېوادونو چې د دې اتحاديې غړي نه دي، تر منځ کډوالي له منځه وړې ده. يو داسې سياسي خوځښت هم شته چې، په يو فدراسيون د اروپايي اتحاديې د بدلولو پلوي کوي، کوم فدراسيون چې به د دې لويې وچې ډېره برخه په ځان کې راونغاړي.
نوم
په لرغونو اروپايي افسانو کې اروپا يوه فنيقي شهزادګۍ وه. يو نظر دا دی چې:  د هغې نوم له لرغونو یوناني عناصرو څخه را ايستل شوی و، چې معنا يې ده «پراخه»، يا له هغه يوناني ټکي څخه اخستل شوی، چې معنا يې وه «سترګې، مخ، بڼه»، په همدې بنسټ، د اروپا (Eurṓpē) د جوړښت معنا به وي «پراخ کتل» يا «پراخ اړخ». براډ په خپله بيا اباد شوي پروټو-انډو اروپايي کیسو او د هغې لپاره ځانګړې شوي شاعرۍ کې د همدې ځمکې ستاينه کوي. روبرټ بيکس بل ډول نظر لري او د دې نوم لپاره له اندو-اروپايي څخه مخکې اصل شتون پلوی دی او څرګندوي چې، له يورو څخه د دې نوم را ايستل له اروپا څخه جلا يو بل نوم ورکوي. بيکس د اروپا اړوند نومونه، د لرغوني يونان او په لرغونې مقدونيه کې د «يوروپوس» په څېر نومونو لرونکو سيمو کې پيدا کړي دي..
داسې هڅې هم شوې دي چې، يورپ نوم د لويديځ لپاره د سامي اصطلاح سره وتړي، چې دا به يا «اکاډين اريبو» وي چې معنا يې ده «لاندې تلل، غروب» (لکه چې د لمر د غروب په اړه ويل کېږی) يا به فينقي اريب (ereb) وي چې معنا يې ده ماښام يا لويديځ، کوم چې په عربۍ کې «مغرب» ويل کېږي او په عبري ژبه کې بيا (ma'arav) دی. مارټين ليچفيلډ ويست وايي چې: «د غږ پېژندنې له نظره، د اروپا نوم او هر ډول سامي ټکي تر منځ اړيکې ډېرې کمزورې دي»، په داسې حال کې چې، بيکس له سامي ژبو سره اړيکې لرل ناشوني بولي.
د نړۍ په ډېرو مهمو ژبو کې دې لويې وچې ته له « Eurṓpē» يا « Europa» څخه را ايستل شوی ټکی کاروي، د بېلګې په ډول: چينايان، د اروپا لويې وچې ته د Ōuzhōu نوم کاروي، دا د (Ōuluóbā zhōu) کلیمې لنډيز د ی او د (zhōu) معنا ده، لويه وچه. چينايي ته ورته لفظ په جاپاني ژبه کې هم کارېږي، چې هغه (Ōshū) دی، په جاپاني ژبه کې اروپايي اتحاديې ته (Ōshū Rengō) وايي؛ د دې تر څنګ «کاتاکانا يوروپا» تر ډېره بريده په ترکي ژبه کې عام کارېږي. په ځينو ترکي ژبو کې د (Avrupa ) او (Evropa) رسمي نومونو تر څنګ، د پارسي اصل اصطلاح «فرنګستان» هم په عمومي توګه ډېرو اروپايي سيمو ته کارېږي، چې معنا يې ده (د فرنګانو ځمکه).
اوسنی پېژند( تعريف)
د يوې جغرافيايي اصطلاح په توګه د اروپا دودیزتعريف، د نولسمې پېړۍ له نيمايي څخه کارول کېږي. له شمال، لويديځ او سويل څخه له اروپا زياتې اوبه راچاپېرې دي، د اروپا ختيځ او شمال ختيځ ته په عمومي توګه د اورال غرونه، د اورال سيند او د کسپين بحيره ده، سويل ختيځ کې يې د قفقاز غرونه، تور سمندرګی او د اوبو بهېدو لارې دي، چې تور سمندرګی د مديترانې له بحېرې سره نښلوي.
=اخځونه=
زه خوشحال خټک په حب داهل بيتو خارجي اورافضــــــــي کړم اخراجي
د کتاب نوم: خوشال بابا او نبوي کورنۍ
څېړونکی: استاد اجرالدین اقبال
پته:www.andyal.com
خپرونکی: دانش خپرندویه ټولنه- کابل- افغانستان
= له اهلبيتو سره مينه =
= زه خوشحال خټک په حب داهل بيتو =
( د بغداد تاريخ:دويم ټوک،١٤٦ مخ ) وايي : رسول اکرم (ص) وايي : ((شفاعت مې هغوى ته دى،چې له اهلبيتو سره مې مينه کوي. ))
سيوطي په درمنثور کې د مودت تر آيت لاندې او د وينا له مخې یې احمد، ترمذي، نسايي، حاکم،محب طبري ( ذخاير :٩ مخ )، طبراني، او خطيب بغدادي د ابي الضحى له لارې د حضرت ابن عباس له لارې او همداراز له ابي  الضحى له مسروق له عايشې بي بي روايتونه نقل کړي،چې حضرت عباس، پېغمبراکرم (ص) ته ګيله وکړه،خلک،چې موږ بني هاشم له لرې ويني؛نو يو له بل سره پسپسکي کوي او چې ورنږدې شو؛نو چوپ شي او لنډه دا چې ستا نبوت او رسالت ددې لامل ګرځېدلى،چې خلک راسره په زړونو کې کينه واخلي.پېغمبراکرم (ص) دومره خپه شو،چې پر تندي يې خولې راماتې شوې او ويې ويل : (( پر خداى قسم، د هغوى په زړه کې به ايمان نه وي او خير به و نه ويني چې درسره مينه ونه کړي.))
په يو بل روایت کې راغلي :  (( پر خداى چې ايمان به  ونه لري،چې راسره تر ځانه، له اهلبيتو سره تر خپلو اهلبيتو، له عترت سره تر خپل عترت او له ځوځات سره مې تر خپلې ځوځاته ډېره مينه ونه کړي. ))
دا روايت هيثمي هم د مجمع د لومړي ټوک په ٨٨ مخ کې راوړى اود وينا له مخې یې،طبراني هم په کبير او هم اوسط او همداراز شبلنجي د نورالابصار په ١٠٣ مخ کې راوړى او د وينا له مخې یې، ديلمي، طبراني، ابوالشيخ په نورالابصار ( ١٠٣ مخ ) او د وينا له مخې یې ديلمي، طبراني،ابوالشيخ، ابن حبان او بيهقي هم نقل کړى دى.
( کنزالعمال :دويم ټوک،٥٦ مخ ) : (( پينځه څيزه دي،چې که چا ته ورروزي شول؛نو په آخرت کې به د عمل نه کولو ته څه پلمه نه لري : ١_صالحه کورودانه .٢_نېک اولاد .٣_ښه خوى .٤_ په هېواد ‏کې معيشت .٥_ له اهلبيتو سره مينه. ))
دا روايت مناوي هم د فيض القدير د درېم ټوک په٤٥٩ مخ کې نقل کړى او د وينا له مخې يې ديلمي هم په الفردوس کې نقل کړى دى.
( کنزالعمال : اووم ټوک،٢١٢مخ ) د قيامت پر ورځ به د خداى بنده ګام پورته نه کړي؛خو داچې د څلورو څيزونو  پوښتنه ترې نه وي شوې : ١_ عمر دې څنګه تېر کړ .٢_ بدن دې پر کوم کار اچولی و. ٣_مال دې‏ له کومه ‏راوړى او په کوم ځاى کې دې لګولى دى .٤_ د اهلبيتو مينه.
دا روايت طبراني له حضرت ابن عباس څخه نقل کړى او هيثمي د مجمع د لسم ټوک په ٣٤٦ مخ کې نقل کړى دى.
( کنزالعمال :شپږم ټوک،٢٧٨ مخ ) : اولاد مو پر درې څيزونو ادب کړئ :١_له پېغمبر سره مينه .٢_له اهلبيتو سره مينه .٣_د قرآن لوستل،چې د قرآن د حاملانو ناسته پاسته به د خداى تر سيوري لاندې له انبياوو او اصفياوو سره وي؛ پر هغه ورځ، چې يو سيورى به هم نه وي. بيا متقي وايي : دا حديث ابونصر عبدالکريم شيرازي د فوايد په کتاب کې او ديلمي په فردوس کې له ابن النجار څخه، مناوي د فيض القدير د لومړي ټوک په ٢٢٥ مخ کې او ابن حجر د صواعق په ١٠٣ مخ کې نقل کړى دى.
زمخشري په کشاف تفسیر کې د شورى سورت د مودت آيت تر تفسير لاندې د رسول اکرم (ص) وينا راخستې،چې وايي : هغه شهيد دى ‏چې د آل محمد په مينه ومري .پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ به بښل شوى له دنيا تللى وي. پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ به تائب له دنيا تللى وي. پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ به مؤمن او په بشپړ ايمان له دنيا تللى وي. پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ ته به ملک الموت د جنت وعده وکړي او بيا انکر او منکر. پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ به د ناوې په څېر په درناوي جنت ته بيول کېږي. پوه شئ ! پر آل محمد د مين د مړي له قبره به د جنت په لور دوه سيوري جوړ شي. پوه شئ ! پر آل محمد د مين د مړي قبر به د پرښتو زيات وي. پوه شئ ! پر آل محمد مين مړ به پر سنت او جماعت له دنيا تللى وي. پوه شئ ! د قيامت پر ورځ به يې  له آل محمد سره د کينه کښ پر تندي ليکلي وي : د خداى له رحمته نهيلى او پوه شئ ! له آل محمد سره کينه کښ کافر له دنيا تللى او ان د جنت بوى به هم حس نه کړي.
( هيثمي؛مجمع :نهم ټوک،١٧٢ مخ او لسم ټوک :٢٨٢ مخ ) (کنوزالحقايق :٥ مخ ) (ذخاير العقبى :٨١ مخ ) ( شبلنجي ؛نورالابصار : ١٠٣ مخ ) روايتونه نقل کړي،چې د ټولو نچوړ دادى : د خداى نبي وويل : هېڅکله زما له اهلبيتو مه غافلېږئ،چې که څوک زما د اهلبيتو په مينه له خداى سره ملاقات وکړي؛نو په شفاعت به يې جنتي کړي او پر خداى چې بې زموږ د حق له پېژندو يو عمل هم ګټه نه لري او څوک چې موږ د دنيا لپاره غواړي؛نو هېڅ يې هم نه دي کړي او که چا د خداى له امله راسره مينه وکړه؛نو ددې دوو ګوتو ( د شهادت دوه ګوتې يې يو ځاى کړې ) په څېر به يو ځاى جنت ته ننوځو او پر پل صراط به يې پښه نه  ښوېيږي،چې له اهلبيتو سره يې مينه ډېره وي او بې له مؤمنه له اهلبيتو سره څوک مينه نه کوي او بې له منافقه څوک له اهلبيتو سره دښمني نه کوي او له آل محمد سره يوه ورځ مينه تر يوه کال عبادت غوره ده.
گړيال
گړیال یا دېوالي گړۍ یو اوزار دی چې د وخت د ساتلو، ښودولو او همغږي کولو لپاره کارول کیږي.
وېشنيزه:گړيالونه
سورة التكوير
سورة التكوير د قرآن ۸۱ مه سوره ده.
وېشنيزه:قران وېشنيزه:قراني سورتونه
دیکیرش
دیکیرخ (دیکیرچ؛ Dikrech) د لوکزامبورک له ولایتونو څخه یو دی.
بشرويه ولسوالي
بشرويه ولسوالي (په پارسي کې: شهرستان بشرویه)  د ايران د خراسان جنوبي ولايت یوه ولسوالي ده. دا ولسوالي ۲۶٬۰۶۴ تنه نفوس لري. د بشرويه ولسوالي بنسټ په کال ۱۳۸۷ کېښودل شو.
سرچينې
وېشنيزه:د خراسان جنوبي ولايت وېشنيزه:د ايران ولسوالۍ
وولفسبورگ
وولفسبورگ د المان هېواد له مشهورو ښارونو څخه گڼل کېږي چې ددې هېواد په ... کې موقعیت لري.
سرچینې
وېشنيزه:ښارونه وېشنيزه:د المان ښارونه وېشنيزه:ښارگي وېشنيزه:د نړۍ ښارونه وېشنيزه:د اروپا ښارونه
آمانیټا فالويیډېس
آمانیټا فالويیډېس (په لاتين: Amanita phalloides) چی د مرگ خولۍ ور ته هم وایی تر ټولو زهرجن پوڅکۍ ده چې په آمریکا، او اروپا کې شنه کېږي.
ستاينه
آمانیټا فالويیډېس د Agaricales په کورنۍ او د Amanita په جنس پورې اړه لري توله پوڅکۍ زهرجن ده. خولۍ یی شین رنگ چې پنډوالي (قطر) یی د ۵ سانتیمترو څخه تر ۱۵ سانتیمترو پورې وي. ساقه او پاڼې یی سپين رنگ لري. د ساقې اوږدوالي یی ۷ - ۱۵ سانتیمتره دي. د دي ساقې په منځ کی یوه ځانگړی سپينه کړۍ پرته ده. نوموړي پوڅکۍ په پاڼو ځنگلونو کې د جون څخه تر اکتوبر پورې شنه کېږي. آمانیټا فالويیډېس یو شمېر القلويدونه لکه Faloidin، Falisin، Faloin، α-Amanitin، β-Amanitin، γ-Amanitin لري. د هغو القالويدونو څخه Amanitin تر ټولو آغېزمند او زهرجن دي. د آمانيټين ۰،۵ گرامه تقريبا ۱۰۰،۰۰۰ تنه موږک وژلای سی. د آمانیټا فالويیډېس ۱۰۰ گرامه فالويډين (۱۰ میلي گرامه) ، آلفا آمانيټين (۸ میلي گرامه) او بيټا آمانيټين (۵ میلي گرامه) لري. د پوهانانو په نظر د دی پوڅکۍ ۵۰ گرامه انسان چی وزن یی ۶۰ کیلوگرامه دي، په خپلو زهرو وژلاي سی. هر انسان د دی پوڅکۍ تر خوړلو وروسته د معدې سترونزې، اسهال او نيم سرى لري او تر ۴۸ بجو پورې مړ کېدلای سی. د انسانانو په بدن کی آمانيټين د وينو پروتینونو سره یو ځاي کېږي او ینه ويجاړوي. که چیرې دغه انسان روغتون ته راشی نو ډاکټر د دي انسان ته پنسلين ورکړي. پنسلين د وينو پروتینونه بندوي او د آمانيټين ترانسپورت ینو ته پريکوي. که چې هم آمانیټا فالويیډېس زهرلرونکي پوڅکۍ ده خو ډېرو خلکو وایی چی ډېر خوندور دي.
وېشنيزه:زهرلرونکي پوڅکۍ
سورة الانفطار
سورة الانفطار  د قرآن ۸۲ مه سوره ده.
وېشنيزه:قران وېشنيزه:قراني سورتونه
د هېوادونو له مخې د دین آزادي
د نړۍ په کچه د دینې آزادۍ کچه له یوه هېواد څخه بل هېواد ته توپير کوي. دولتونه پر دې اساس سره فرق کوی شي چې دوی د مختلفو ادیانو د پيروانو لپاره د قانوني مساوي چلند ضمانت کوي که نه، آیا دوی رسمي دین رامنځته کوي (او قانوني اجراآت د دواړو اجراکوونکو او نه اجراکوونکو لپاره)، تر هغه حده پورې چې د دیني بنسټونو کړنې په هېواد کې تر څارنې لاندې راځي، یا تر هغه حده چې دیني قانون د هېواد د قانوني نظام  لپاره د اساس په توګه وکارول شي.
د ځینو هېوادونو په قانون کې د دیني آزادۍ پروړاندې د خپل سرو دریځونو او په دې هېوادونو کې د مسوولو بنسټونو د واقعې کړنو ترمنځ د توپیرونو برسېره خورا نور توپېرونه هم شته: د یوه هېواد له لوري د دوی په اساسي قانون یا هم نورو قوانینو کې د دیني مساوات رامنځته کول اړینه نه ده چې د دې هېواد د اوسېدونکو لپاره د عمل کولو د آزادۍ په توګه و انګېرل شي. برسیره پردې، ورته کړنې (لکه د اتباعو له لوري حکومت ته د دوی د دیني غوره توب ښکاره کول یا یې هم په پېژندپاڼو کې درج کول) د پام وړ هېوادونو د نورو سیاسي-ټولنیزو ځانګړو شرایطو سره تړلې مختلفې پایلې درلودلای شي.
په څه د پاسه ۱۲۰ ملي اساسي قوانینو کې د دین په پام کې نه نیولو سره د برابرۍ یادونه شوې ده.
افریقا
په ډېری افریقایي ملکونو کې وګړو ته قانوناً دا حق ورکړل شوی چې دیني آزادي ولري. په عمل کې د دې چارې د پلي کولو کچه له یوه هېواد څخه تر بل هېواد پورې خورا ډېر توپیر لري.