cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
الجيان
شنه الجيان (Chlorophyta) شنه الجيان زيات انواع لري چې دمارفولوژي له نظره تقريباددغونباتاتو (٨٠٠٠) انواع ثابت شوي دي چې وحيدالحجروي اويارشتوي ډوله څانګيز جوړښتونه لري چې زياتره خوږو اوبو اوخليجونوکې ژوندکوي خوځينې نوريې په تروو اوبو کې هم خپل ژوندسرته رسوي. ددې نباتاتودترسباتو په وسيله داوبو رنګ شين ګرځي اوتقريبا د (١٠٠) مترو په ژوروالى کې هم پيداکيږي په همدې ډول دانباتات دنورو نباتاتوپه څيردغذايې موادو توليدونکې يا(Producer) دې له بلې خوا دغه نباتات په بحرونو کې دماهيانو لپاره مهم غذايې موادتشکيلوي کلوروفيل يې په کلوروپلاستونوکې ځاى لري چې کلوروفلاستونه يې شين رنګ لري حجرات يې مشخص اومنظمې هستې لري. حجروي ديوال يې دسلولوزڅخه جوړشوي دي داوبړۍ خواړه دنشايستې په شکل ذخيره کوي دمثال په ډول کلاميدوموناس (Chlamydomonas) دى چې يوحجروي الجي دي چې کلوروپلاست يې پياله ماننده ساختمان لري. شکل يې ګرد يابيضوي دى چې ديونازک دېوال په واسطه پوښل شوي دي دحجرې په پورتني برخه کې يې دوه سلياليدل کيږي. پدې نباتاتوکې دحجرې انکشاف په درى ډوله صورت نيسي. دانکشاف په اول ډول کې له يوې واحدي حجرې څخه يوزيات شمېر نوي حجرات مينځ ته راځي يعني په اوله حجره کې حجروي تقسيم صورت نيسي هغه پدې توګه چې اوله حجره دوه چنده کېږي اودغه عمليه څووارې تکراريږي او يوشمير حجرات مينځ ته راځي چې ديوې لزجي چسپناکې پردې په واسطه احاطه کيږي اوپه دې توګه يوکالوني تشکيلوي اوهره مرحله په جلانومونو سره ياديږي چې دغه ډول انکشاف د(Volovocin line) په نوم ياديږي. په دوهم ډول انکشاف کې ديوې واحدي حجرې دتقسيم څخه رشتوي ډوله حجرات مينځ ته راځي اوپه نتېجه کې رشتوي شکله الجيان توليديږي ځينې وخت دغه رشتوي حجرات په شاخچه يې شکله توګه انکشاف کوي چې دا انکشاف دحجراتو (Tetrasporeline) په نوم ياديږي. په دريم ډول انکشاف کې ديوې حجرې څخه څو هستوي حجرې مينځ ته راځي چې نوموړې حجره وده کو ي اوڅو حجروي جوړښت توليدوي چې هره برخه يې زياتې هستې لري. ځينې کلوروفايتا کلوروفيل نه لري بلکه دنورو نباتاتودپاسه لکه چاى ،مرچ ، وغيره وده کوي .دکلوروفايتامشهورنماينده ګان عبارت دي له (Protococcus) ، ulothrix،او spirogyra،څخه.
(١) شکل لومړى اودوهم شکل دشنوالجيانو(chlorophyta ) دي (٢) شکل
يولوترکس (ulothrix) ددې الجيانو جسم ديو غيرمنشعب پګمنټ څخه تشکيل شويدي ددې ډول الجيانو حجرات استوانه يې شکل لري چې ديوبل سره نښتي اودالجي رشته يې جوړه کړيده دقاعدې حجرې خپل شکل ته تغير ورکړي او د مېخ په څېر الجي پر ځمکه خپل اجسام نښلوي داجوړښت د (Holdfast) په نوم ياديږي هره حجره يې يواځي يوګروپ کلوروپلاست لري چې دواړه سرونه يې خلاص وي يولوترکس په ويالو او ولاړو اوبوکې په ډبرواويانوروشيانوپورې نښتي ليدل کيږي اما ځينې وختونه داوبو په منځ کې دلامبو په حال ليدل کيږي.
(١) شکل لومړى اودوهم شکل ديولوترکس(ulothrix) دي (٢) شکل
سپايروجيرا يعني اوبړۍ Spirogyra دشنوپګمنټونو لرونکو الجيو دډلي څخه يو سپايروجيرا يا اوبړۍ دي چې په طبيعت کې په زياته اندازه پيداکيږي دانباتات عمومآ ديوې شنې اوروښانه کتلې په شان دډنډونو ولاړو اوبو اودويالو پرمخ ليدل کيږي چې داوبود وريښمو په نوم هم ياديږي جسم يې يوحجروي پګمنټ دى چې عمومآ څانګي نلري هره حجره يې يو ياډېر فنري کلوروپلاستونه لري دحجرې په مرکزکې هسته موجوده ده چې سايتوپلازميک تارونوپه واسطه دکلوروپلاست پيرايدونوسره وصليږي په اوبړيوکې زوجي تکثرپه يوځانګړي طريقې سره صورت نيسې چې دکانجوکيشن په نوم سره ياديږي پدې صورت که ددوه نژدې حجراتوترمنځ يوبرامدګي پيداکيږي اوپه يوه ټکي کې سره وصليږي چيرته چې يوسورى توليديږي اويوتيوب منځ ته راوړي ددې تيوب ديوې حجرې محتويات بلې حجرې ته تېريږي په دې ډول ددې ټولوحجروپګمنټومنځګړتوب جوړوي اودحجراتومحتويات نقليږي چې په نتېجه کې ديوه پګمنټ ټول هجرات خالي اودبل پګمنټ حجراتومحتوياتوسره يوځاى کيږي القاح صورت نيسې اوزايګوټ منځ ته راوړي چې دزايګوسپورپه نوم ياديږي. وروسته بيايوپنډدېوال جوړوي اوزايګوسپورپه يوه مرحله کې داخليږي کله چې دمورنۍ حجرې دېوال له منځه ځي زايګوسپور بېرون وځي اودودې په موسم کې فعاليت کوي دزايکوسپور لومړى فعاليت دادى چې تنقيصي وېش (Mobisis)لاندې واقع کيږي. اوپه نتېجه کې څلورهستې منځ ته راوړې چې په درى برخو تجزيه کيږي اويوه هسته باقي پاتي کيږي چې يونوى پګمنټ منځ ته راوړي څرنګه چې دپګمنټونوپه جسامت کې توپيرنشته نوله دې کبله کولى شوچې داتکثر (Isogamy)وګڼوڅرنګه چې ددې پګمنټونو‌څخه حرکت کوي چې هغه پګمنټ دى نوپدې صورت کې (Hetrogamy)هيتروګمي ورته هم ويلى شو. اماپه حقيقت کې داتکثردمارفولوژي له نقطې نظره ايزوګمي اودفزيالوژي له نقطې نظره هتروګمي ګڼل کيږي داچې يوپګمنټ تل په يوه وخت کې يوپګمنټ توليدوي بناپردې سبب ددې عمليې په اخره کې ديوپګمنټ دټولوحجراتومنځ خالي اودبل پګمنټ ټول حجرات زوسپورونه لري له دې کبله ديټروکانجوکشن(Ateralco njugation)څخه توپيرکيږي کوم چې په ځينووختونوکې ديوپګمنټ په حجراتوکې صورت نيسې.
(١) شکل لومړى اودوهم شکل دسپايروجيرايعنې اوبړۍ (spirogyra)
.زېړشنه الجيان (Xonthopyta ياYellgreen algae) ژېړشنه الجيان (زنتوفايتاCxonthophyta) په يوحجروي اورشتوي شکلونوسره په خاوره کې ليدل کيږي جسم يې دسيفوني ډوله جوړښت په شان ښکاري (دخپلې يوې تخريبي قوي له اثره څوهستوي حجري دي ) دزېړ شنه الجي تر ټولو مشخصه نښه په ډېرويوحجروي شکلونو او زوسپورکې دډول ډول فلاجيل شتوالى دى معمول آ يوفلاجيلا له بل څخه اوږد وي چې غشايې اکثره له (n)نمايې ټوټوڅخه جوړه شويده چې ځينې وختونه دوېش کېدوقابيليت لري تکثر يې غيري تناسلي غيري زوجي (زوسپوراو اتوسپور)شکل سره صورت نيسي ايزوګوني زوجي عمليه په دوى کې ډېره کمه ليدل کيږي. زنتوفايتاشين او زېړ رنګ لري چې زېړوالى يې د (Xenthophyll) زنتوفيل پګمينټ له کبله دي په همدې ډول نباتاتوکې يوډول دريښې په شان جوړښتونه ليدل کيږي چې نوموړي د (Rhigoids) په نوم ياديږي چې خپل ځانونه په ځمکه خښوي پګمينټ يې څودانې هستې لري او داهستې دکوم جانبي ديوال په واسطه يو دبل څخه نه دي جداشوى په نباتاتوکې دي کثيرالهستوي حالت ته (Conocyte) ويل کيږي په دوى کې زوجي اوغيري زوجي تکثر دواړه صورت نيسي. غيري زوجي تکثر د سپورنجيم په يوه برخه کې يوڅو حجروي زوسپور مينځ ته راځي چې خارجي سطحه کې ديوګڼ شمېر فلاجيلونو په واسطه پوښل شوي وي کله چې دسپورنجيم دېوال له منځه ځي زوسپور ازاديږي اولامبووهي بيالږ څه وخت وروسته توقف کوي چې دموسم په وخت کې نېش وهي اونوى نبات مينځ ته راوړي. په زوجي تکثر کې د اووګونيا(Oogonia) اوانتريديا (Antheridia) غړى ياپګمنټ کې اوياپه متقابلوپګمنټونوکې توليديږي اووګونيم ديوډول دېوال په واسطه دپګمنټ څخه جداکيږي اويوه هستوي لويه هګۍ منځ ته راوړي. انتريدم چې يوکډيزه څيره لري اود هغې په منځ کې يوګڼ شمېر سپرمونه ځاى لري کله چې سپرمونه ازاديږي دخپلوفلاجيلونوپه واسطه لامبووهي او اووګونيم کې داخليږي اوددې سپرمونو څخه دهګۍ دهستې سره يوځاى کيږي او القاح صورت نيسي بياد زايګوټ يوپنډ دېوال توليدوي اوپه يوه دوره کې داخليږي تر څوچې د دوبى په موسم کې يونوى پګمينټ منځ ته راوړي.
(١) شکل لومړى شکل اودوهم شکل زيړشنه (yellgreen algae)
نصواري الجيان داګروپ الجيان (٢٦٥) جنسه او(٢٠٠٠____١٥٠٠) پورې نوعې يې پېژندل شوي دي چې تقريباټول په اوبو کې ژوند کوې. داډول الجيان دکلوروفيل برسيره نصواري رنګ لري چې هغه پرې غالب دي اودا الجيان نصواري ښکاري همدارنګه په دې ډول الجيانوکې ايودين ډېر زيات دي په همدې خاطر دا الجيان دجاغور دناروغي لپاره ګټور دي دا الجيان زيات حجروي دي خپل خواړه دتېلواوقندونو په شکل سره ذخيره کوي ددې مثال اونمونه فوکس (Fucus) دي چې دونې په شان شکل لري
يوګليناي الجيان (Euglenoephyceae) يوګلينايي الجيان عمومآيو حجروي وي چې شين رنګه پلاستيدونه لري اوټول انواع يې فلاجيل لري او حرکت کوي حجروي غشالري اوهسته يې لويه اوغټه وي اوداالجيان په غير زوجي ډول تکثرکوي چې په دووبرخو ويشل کيږي ددې نماينده  Euglina  دې اوبل نماينده يې Anthozyphone  دى. طلايې الجيان (Chrysophyceae ) په دي ډول الجيانو نه طلايې ياGolden Algea راځي چې په بيولوژي کې ورته Diatom هم وايې داالجيان دکلوروفيل سربيره قهوي اوژيړ رنګونه لري .ددي الجيانو ديوالونه دسليکان څخه جوړ شوي دي چې دوه برخي لري يوه برخه په بله پرته ده اومنظم ښکلي شکلونه يې مثلثي ،بيضوي ،کروي ،مربع ډوله ،مستطيل ډوله او نور ښکلي شکلونه يې دګاڼو په شان ښکاري .دماهيانو خوراک دهمدې څخه دي اواميبونه هم همدا الجيان خوري په جنسي اوغير جنسي طريقو تکثر کوي.
(١) شکل لومړى شکل د يوګليناي الجيانو (Euglenoehyceae)  دى
(١) شکل (٢) شکل
سره الجيان (Rhodophyceae) ددغه ډول الجيانوحجرې دکلوروفيل سربېره سور پګمنټ هم لري چې همدارنګ پرې غالب دي داالجيان په ګرموبحرونوکې ډېر عميق او ژور ژوندکوي دتارونو ،څانګو،اوبنګوپه شان شکلونه لري چې په جنسي او غيري جنسي توګه تکثر او ډېرښت کوي. ددې ډول الجيانو څخه په لابراتوارونوکې د اګر-اګرماده جوړوي چې دمکروبونو دکلچرلپاره ورڅخه کار اخيستل کيږي يعني په طبابت کې استعماليږي ددې الجيانو نماينده پارافيرا(Paraphyra) دى چې دچنار دپاڼې په شان شکل لري. سره الجيان (٤٠٠)جنسه او (٢٥٠) نوعې لري په عمومي ډول دا الجيان څو حجروي دي اوهيڅ ډ ول فلاجيل نه لري اودکلوروفيل (A) او (B) درلودونکې دي سربېره پردې چې سور پګمينټ (phycoery thrine) په نوم ياديږي خو اکثره يې ابي پګمينټ هم لري ذخيره شوي غذايې مواديې يوډول نشايسته ده چې حقيقي نشايستې ته ورته ده او د (Flondech staich) په نوم يادېږي. دا الجيان کثيرالحجروي دي او په اوسط ډول د(٣¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬¬____٤) انچه پورې تکثر کوي ديادلو وړده چې د القاح څخه وروسته  مراحل چې په مختلفو ګروپونوکې توپير لري (Bangiophyceae) اکثره په غيرزوجې ډول تکثر کوي دسرو الجيانو پرمخ تللى ټولګى (Plorideo phyceae) کې زوجي تکثر ډېر پېچلى دى او دتقليلي وېش عمليه په عمومي ډول يوه اويا ډېرو (Mitosis) عملې څخه وروسته صورت نيسي. دالقاح د عملې څخه وروسته ځانګړې ريشتې چې (Arnimeblastfilaminp) په نوم ياديږي توليديږي دارشتې يايه مستقيم ډول کارپوګونيم ياديوه اويا د ډېرو تعاللي حجرو (Awilarg cell) څخه چې د زايګوټ او دبعضوڅخه بقاياوې چې په هغوۍ کې مهاجرت کوي توليديږي. دسروالجيانو اقتصادي ارزښت سر الجيان (Rhodopyceae) دبحري حيواناتو دخورا کې توکو ښه منبع ده (Dulse) چې ددغې الجيانو څخه لاسته راځي دشيرني په شان خوړل کېږي .همدارنګه دکچالو او (Parphgva) چې د ارغواني تيراتيزک په نوم ياديږي دغذايې موادو په حيث خوړل کېږي .برعلاوه له دې څخه مرجاني الجيان د (Corol algae) په مرجاني جزيرو کې دمرجاني تيګو په کلکوالي کې مرسته کوي د دې ټولګي مهم نماينده نيمالين (Nemalion) يوسفيونيا او کاندريس څخه عبارت دي.
(١) شکل
دالجيانوډېرښت اوتکثر دالجيانوتکثرمختلف ډولونه لري خوپه عمومي توګه يوحجروي ويش (fission) دعمل په واسطه تکثرکوي حال داچې کثيرالحجروي الجي کولاى شي چې دتکثردواړه ډولونه زوجي اوغيري زوجي ولري بايدوويل شي چې غيرزوجي تکثريې د دوګوني وېش په واسطه ترسره کيږي. چې يوه حجره په دوه برخووېشل کيږي لومړى په هسته اوبياپه سايتوپلازم وېشل کيږي وروسته ديوې حجرې څخه دوه حجرې مينځ ته راځي دالجيانو دوهم ډول تکثرچې دزوجي تکثرپه نوم ياديږي چې قلم کول دي که جيري الجيان ټوټه ټوټه شي نوبياهم يوه ټوټه يې نوى ژوندپيل کوي په زوجي تکثرکې هم الجيان ډېرښت کوي چي عمومآپه دې کې يوحجروي الجيان شامل دي. يوحجروي الجيان جنسي حجرې ياګميټونه (Gametis)جوړوي چې يويي مونث اوبل يې مذکروي بيادواړه جنسي حجرې (Sexcell)سره يوځاى کيږي اودهغې څخه القاح شوي هګۍ يازايګوټ مينځ ته راځي چې داهګۍ يوکلک دېوال لري اودناوړه شرايطوپه اساس ځاى پرځاى پاتي کيږي وروسته دزايګوټ (Zygote) په مينځ کې ډېرحجرات منځ ته راځي کله چې شرايط ورته مساعدشي نوبيايې پوښ وشليږي اونوى حجرات ورڅخه ازادشي اکثره وخت دا ډول تکثر په اميب کې زيات ليدل کيږي لکه مخکې چې ورته اشاره وشوه نودالجيانوتکثرپه دوه ګوني وېش اوجنسي وېش سره صورت نيسي
دالجيانوتغذيه اوپګمنټونه
الجيان دکلوروفيل په لرلوسره کولى شي چې د ساده غيري عضوي موادوڅخه لکه اوبه (CO2)کاربن داى اکسايدپېچلي عضوي مرکبونه جوړکړي دغذايي مواددجوړولودغه عمليه چې دلمردوړانګوپه موجوديت کې ترسره کيږي دضيايي ترکيب په نوم ياديږي اوهم کولى شي چې شحم اوپروتين جوړ کړي کافي مواد اونايتروجن لرونکي مرکبونه دخپل محيط څخه لاس ته راوړي. پګمنټونه ( Pingments)يارنګه مواد پګمنټونه درنګه موادوڅخه يوهم کلوروفيل دى چې په ټولوالجيانوکې په زياته اندازه پيداکيږي دپلاستيدونوشين رنګ دنورو رنګه موادوپه واسطه                       پټېدلى شي مثلادفوکوزنتين(Fucoxanthin)فايکوفين(Phycophein)نصواري پګمنټونه په نصواري الجي کې نصواري بارز رنګ منځ ته راوړي حال داچې فايکواريترين (Phycoerythrin)اوفايکوسيانين (Phycocynin)پګمنټونه سور اوشين ابي رنګه په ټولنيزالجي اوشنوابي الجي کې توليدوي.
ډاى اتومونه لمړى توليدونکي (Producere)دى چې په مستقيم اوغيري مستقيم ډول دخوږواوتروو اوبودژونديواجساموخوراکي موادجوړوي دنلونودعايق نه تېروونکي اودبخاردېګونولپاره په کار وړل کيږي په جيولوجي کې دډاى اتومونودتېل اوغازدطبقاتودمعارف په توګه استعماليږي. دډاى اتومونوخاوره دفوتوګراف او دبطريودخاليګاوودډکولولپاره هم په کار وړل کيږي.
(١) شکل (٢) شکل (٣) شکل پورته درې واړه شکلونه د ډاي اتومونو(Diatoms) دي
دالجيانواقتصادي ارزښت
الجيان زيات اقتصادي ارزښت لري ځکه  دوې ،دويټامينونو اوزيات شمېر کاربوهايدريتونو په لرلوسره غذايي اهميت لري .همدارنګه الجيان دماهيانواونوروبحري حيواناتولپاره دخوراک ذريعه ګرځي دخرمايي اوقرمزي اوبړيوڅخه په ډېروځايونوکې خصوصآپه ختيځوملکونوکې دانسانانودخوړوپه حيث استفاده کيږي. الجيان لاندې اقتصادي اهميت لري ١- دقندونواوويټامينونوزېرمه اوزخيره ده ٢- نصواري الجيان دايوډين په لرلوسره طبي اهميت لري چې دجاغوردعلاج لپاره زيات ګټوردي. ٣- سره الجيان په لابراتوارونوکې د اګراګر(Agar Agar)دمادې لپاره استعماليږي چې دباکتريولوژي په لابراتوارونوکې دميکروبونودکرلولپاره ورڅخه ګټه اخيستل کيږي. ٤- الجيان پوتاشيم اونورې مالګې لري چې کيمياوي سري ورڅخه جوړيږي ٥- دټکرانواورختونوداوبدلولپاره په کاروړ ل کيږي. ٦- په ايودين ،ايس کريم ،غاښونوکريم ،دبوټانورنګ ، چاکلېټ او شېرنې کې استعماليږي. ٧- په صنعت کې ورڅخه دفلزاتودثيقل کولوکاراخلي. ٨- په ديګونوکې دحرارتي عايق په حيث استعماليږي. ٩- دبورې په توليدکې دفلترکولولپاره په کاروړل کيږي. ١٠- په اوبوکې اکسېجن ازادوي له دې کبله زيات اهميت لري خوځينې داوبودککړېدوسبب هم کيږي.
اخځليکونه
١-اميري،محمدظاهر.(١٣٨٩).عمومي نباتات.مومندخپرندويه ټولنه. ٢-بابکر خيل،بادشاه خان.(١٣٨٦).مايکروبيولوژي .دساپى پښتوڅيړنواوپراختيامرکز. ٣-شيرزى،احسان الله الفت(١٣٨٩).عمومي بيولوژي (لومړى برخه).عنايت خپرنديه ټولنه. ٤-فقير،مرضيه بيګم.(١٣٨٦).الجيان .دانشګاه ګيلان. ٥-مهر،هرمزديار.(١٣٨٤).الجيان .فردوس مشهد.
۸۸۱ (عدد)
۸۸۱ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۸۸۰ څخه  مخکي او د ۸۸۲ وروسته موجود دي.
په رياضي کې
په رياضي کې ۸۸۱:
په کلینډر کې
۸۸۱ کولاي سي:
سرچينې
وېشنيزه:۸۸۱ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دري رقمي عددونه وېشنيزه:طاق عددونه وېشنيزه:لمړي عددونه
نادرا
نادرا (NADRA) په اصل کې د National Database & Registration Authority لنډ نوم دی، دا د پاکستان يوه اداره ده چې کومه په کال 2000 کې جوړه شوې وه، دا د ټول قوم الېکټرونک او تکنيکي معلومات خوندي کولو لپاره جوړه شوې وه، ددې له ټول عام کار دا دی چې خلکو ته شناختي کارډونه جاري کوي
تاریخ
د پاکستان د جوړېډو څخه وروسته دا اداره د پاکستان وزيراعظم لياقت علي خان د شخصي نظام شناخت (PIS) په نوم جوړه کړې وه او ددې مقصد د پاکستان خلکو ته د شناختي کارډ جاري کول و. ددې ادارې مرکزونه هغه وخت په مشرقي پاکستان او مغربي پاکستان دواړو برخو و، بيا په کال 1965 کې د اليکشن کمېشن آف پاکستان لخوا په دې اداره کې ډېر بدلونونه راوستل شو او ډېر لوی لوی څيزونه پکې نوي جوړ شول ددې لپاره چې ولسمشريز ټاکنو کې په سمه توگه ټاکنې ترسره شي.
په کال 1971 کې چې کله د پاکستان مشرقي ښاخ مات شو او بنگلادېش جوړشو نو بيا يو نوی آئين جوړ شو او د هغه مطابق يو ساده نظام جوړ کړی شو بيا په کال 1996 کې امريکې سره معاهده وکړی شوه کوم په ذريعه  چې IBM  نظام جوړ شو.
په کال 1998 کې د نوې ټيکنالوجي مطابق يو نظام جوړ شو کوم چې په اسانه د ټولو پاکستانيانو معلومات خوندي کوي او د ادرې نوم NADRA کېښودی شو.
کمپيوټرائز قومي شناختي کارډ
کمپيوټرائز قومي شناختي کارډ (CNIC) يو نوی شناختي کارډ نظام دی د کوم ذريعه چې پاکستاني ښاروندي ته کارډونه جاري کېږي، دا نظام د نوې ټيکنالوجي له مخې جوړ شوی دی، ددې په ذريعه په مليونونو خلکو ته کارډونه ورکړی شوي دي، دا قومي شناخت کارډ صرف هغه خلکو ته وکړی کېږي د کومو عمر چې د 18 کالو څخه زيات وي
ضرورت
دا کارډ د پاکستان هر ښاروندي لپاره ضروري وي کوم چې د 18 کالو څخه زيات عمر وي ځکه چې که د يو هېواد څخه بل هېواد ته ځې هم د دې کارډ ضرورت وي او که هېواد کې دننه وې نو هم دا يو پېژنده په توگه کار کوي.
سهوليات
په يو نوي شناختي کارډ کې د هر کس دا معلومات درج وي:
حفاظتي ځانگړتياوې
د نقلي کارډونو څخه د بچ کېدلو لپاره نادرا د کارډ لپاره داسې ځانگړي مشينان تيار کړي دي کوم چې د کارډ هم په سمه توگه جوړوي او د نقلي کارډونو خلاف کاروائي کې مرسته هم کوي، د کارډ د تصديق لپاره د ځانگړي مشينانو استعمال کېږي ، کوم چې په دې کارډونو کې پټ يو ځانگړي کوډ او د بټنوک د نښان په ذريعه د سم او نقلي کارډ پېژندنه کوي
بهرنۍ تړنې
وېشنيزه:د پاکستان سرکاري ادارې وېشنيزه:د پاکستان وفاقي ادارې او ايجنسيانې
يفتال سفله ولسوالۍ
يفتل پایین د بدخشان ولايت يوه ولسوالۍ ده. د یفتل ولسوالۍ خلک د یفتلو قوم اړوند چې ریښه یې د یفتلې امپراتوری پوری رسیږې.
یفتلې امپراتوری څلور قرنه حکومت وکړ چې د کابل بالا حصار دیوال هم ددی امپراتورئ اړوند دی. ددی ولسوالۍ نفوس 000’88 او مساحت یې 835 کیلومتره دی. یفتل په 1994 کال کې د ولسوالۍ نوم خپل کړ.
وېشنيزه:نیمگړی لیکنۍ
خټکی
خټکی اوبلنه، اوخوږه مېوه ده. بوټی يې لنډ او جوړنگونه يې پر ځمکه پرېوزي. خټکی د مدر، ملين، روماټيزم، نقرس، او د سل ناروغيو لپاره گټور دی.
وېشنيزه:مېوې
غلام فاروق اعظم
دوکتور غلام فاروق اعظم (د ۱۹۴۳ زېږدي کال د ډيسمبر ۱۳، کندهار) (په انگرېزي: Ghulam Farouq Azam) د افغانستان د سوله ايز بدلون د ټولنې مشر، د افغانستان د ښوونې او روزنې او د کډوالو د چارو پخوانی وزير، د پښتو ژبې شاعر، د انگزرېزي، عربي، او پاړسي ژبو لیکوال دی.
مخينه
غلام فاروق اعظم په کندهار کې پيدا شوی دی. هغه دافغانستان د مطالعاتو د مرکز مشر هم پاتې شوی. نوموړی د لندن په پوهنتون کې د اوبو د کشالو د څېړونکې ډلې غړی،
زده کړې
هغه د کابل پوهنتون د اقتصاد له پوهنځي نه لېسانس اخيستی بيا يې په لېبنان کې د امريکا د بېروت له پوهنتون نه د ساينسي علومو په څانگه کې ماسټري ترلاسه کړې. تر دې وروسته يې برتانيې د لندن له پوهنتون نه د اوبو سرچينو د رغونې په څانگه کې دوکتورا اخيستې. همداراز يې د مصر په الازهر پوهنتون کې د عربي ژبې او حديث زده کړې بشپړې کړي.
سرچينې
وېشنيزه:پښتانه شاعران وېشنيزه:پښتانه ليکوال وېشنيزه:افغاني ليکوال وېشنيزه:پښتانه وېشنيزه:افغانان وېشنيزه:افغان وزيران
يمگان ولسوالۍ
يمگان د بدخشان ولايت يوه ولسوالۍ ده نفوس شمیر یې 000’230 او مساحت 1530 کیلومتره دي.
پیزوان
پیزوان پيزوان د میدان وردګ ولايت دښځو چارو رياست نشراتى ارګان دى ، چې تېر کال ددې ولايت د پخواني والي محمد حلیم فدايي له خوا تاسيس او دمجلې په ډول په اونۍ کې يو ځل خپرېږي ، دمسووليت چارې يې د اغلې واحيدې ښکلې پرغاړه دي او ډېرى مطالب يې دښځو پر ژوند راڅرڅېږي.
فرعوني مېږی
فرعوني مېږی (په لاتين: Monomorium pharaonis) د مېږیانو څخه یوه مضره حشره ده چی د آفريقا څخه اروپا ته پراخه شوه او په اوس وخت کی د نړی په بیلا بیلو سيمو کی ژوند کوي. نوموړي مېږی د گرمو ځایونو سره مينه لري او د دي لپاره په ځانگړی ډول د انسانانو په کورونو کی ژوند کوي.
توصیف
فرعونی ميږی ژيړ رنگ لري. اوږدوالي یی ۲ میلیمټر دي. د مېږو ځاله کولای سی ۱۰۰،۰۰۰ ميږيان او ۲ – ۲۰۰ د ميږیانو ملکې ولري. فرعوني مېږي معمولا خطرناک رنځونه سرايت کوي. نوموړي مېږي په ځانگړي ډول غوښه خوري.
سردار محمد يوسف خان
ډگروال سردار محمد يوسف خان (۱۸۵۵ - ) د افغانستان يو پوځي افسر او جگپوړی چارواکی و. هغه د سردار محمد نادر شاه، سردار محمد هاشم خان، سردار شاه محمود خان او سردار شاه ولي خان پلار او د افغانستان په سياسي تاريخ کې يو ښکېل شخصيت و.
مارګريټ کاونډيش، د «نیوکاسل-اپن-ټاین» دوشس
مارګريت لوکاس کاونډيش، د «نيوکاسل اپن ټاين دوشس» (۱۶۲۳-۱۵ ديسمبر ۱۶۷۳ز کلونه) يوه بریتانوۍ فيلسوفه، شاعره، ساينسپوه، د خيالي نکلونو او ډرامو لیکواله وه. له دې امله چې د شاهي کورنۍ سره يې اړه درلوده، د بریتانيې د کورنۍ جګړې پر مهال يې ځينې وخت په فرانسه کې تېر کړ. نوموړې په داسې يو پړاو کې په خپل نوم ليکل کول چې ډېرې ښځینه لیکوالانې نومورکې پاتې وې.
سردار محمد يوسف خان
وېشنيزه:افغان سرداران
مارګريټ کاونډيش، د «نیوکاسل-اپن-ټاین» دوشس
ليکنې
د يوې شاعرې، فيلسوفې، نثري رومان ليکونکې، مقاله ليکونکې او ډرامه ليکوالې په توګه کاونډيش په داسې وخت کې په خپل نوم خپرونې وکړې، کله چې ډېرې ښځینه لیکوالانې نومورکې پاتې وې. د هغې په موضوعاتو کې جنسيت، ځواک، اداب، علمي لارې چارې او فلسفه شامل وو. د هغې خيالي رومان « he Blazing World» (بلېدونکې نړۍ) د لومړيو خيالي علمي ليکنو يوه له لومړيو بېلګو څخه ده. نوموړې په خپل وخت کې په عېر عادي ډول په زیاته کچه د طبيعي فلسفې او لومړيو نويو علومو په اړه خپرونې وکړې، له يو درجن څخه زيات اصلي اثار يې خپاره کړل چې د هغې د بيا کتل شويو اثارو سره د ټولو اثارو شمېر يوويشتو ته رسېږي.
د يوې بې ساري او مخکښې ښځينه لیکوالې په توګه پر کاوننډيش هم نيوکې شوي او هم اتله بلل شوې. نوموړې د اولسمې پېړۍ ارستويي او ميخانيکي فلسفه رد کړه او يو حياتياتي نمونې ته يې ترجيح ورکړه. په ۱۶۶۷ز کال کې، هغه لومړۍ ښځه وه چې د لندن شاهي ټولنې ناسته کې يې ګډون وکړ، په فيلسوفانو هر يو «تاماس هوبس، رينه ډيکارټ، او رابرټ بويال» يې نيوکې کولې، او له هغوی سره يې تعامل درلود. هغه پر څارويو د معايناتو تر سره کولو د لومړۍ مخالفې په توګه پېژندل شوې ده.
د کاونډيش خپرونو هغه مشهوره کړه او د هغه مهال دا باور يې وننګولو چې ښځې له نارينه وو څخه کمې دي. نوموړې دا خپرونې د ښځو د تعليم لپاره وکارولې: ښځې د زده کړې او له زده کړې څخه د ګټې اخستلو وړ دي، هغې ټينګار کاوه که چېرې ښوونځي ته تللې وای نو د خپلو وروڼو په څېر به د هغې فعاليتونه له دې هم دېر ښه وو.
ماشومتوب
د کاونډيش پلار«تاماس لوکاس» له يوې مخامخ نښتې څخه وروسته چې يو «ښاغلی بروکس» پکې ووژل شو، تبعيد کړای شو، خو پاچا «جيمز» ورته بښنه وکړه. هغه په ۱۶۰۳ز کال کې بېرته انګلستان ته ستون شو. تر ټولو د کشرې په توګه ګاونډيش ډېر وخت له خپلو اتو خوېندو وروڼو سره تېر کړی دی. هغې رسمي زده کړې نه درلودې، خو ښوونکو او کتابتونونو ته يې لاس رسی درلود، که څه هم هغې دې  ته اشاره کړې وه چې کوچنیانو ښوونکو ته کمه پاملرنه کړې وه، چا چې د «ګټې پر ځای تر ډېره بريده رسميت درلود». کاونډيش په کم عمرۍ کې خپل اندونه په پاڼو کاږل، که څه هم هغه مهال له ښځو څخه دا ډېر کم د منلو وړ کار و چې د ځيرکتيا ښودنه وکړي او هغې دا هڅې په خپل کور کې په پټه جاري وساتلې. دې کورنۍ د پام وړ امکانات درلودل او  کاونډيش ويلي چې د هغې کونډې مور غوره بلله چې خپله کورنۍ له هغه وضعيت څخه «په ډېر ښکته» حالت کې ونه ساتي، کوم حالت يې چې د پلار په ژوند کې و؛ کوچنيانو ريښتونو خوښيو او بې زیانه ښاديو ته لاس رسی درلود. د هغې مور يا ډېر کم او يا د نارینه بيخي مرسته نه درلوده.
ښځینه درباري مېرمنه
کله چې ملکه «هنريتي ماريا» په اکسفرډ کې وه، کاونډيش له خپلې مور اجازه تر لاسه کړه چې په دربار کې خادمه شي. هغه فرانسې ته د تبعيد پر مهال هم د ملکې ملګرې وه، دا لومړی ځل و چې له خپلې کورنۍ لرې و اوسي. هغې ولیدل په داسې حال کې چې هغه د خپلو خوېندو وروڼو په ملګرتيا کې ډېره ډاډه وه، د پرديو په منځ کې بیا شرمېندونکې وه، له دې وېره درلوده چې د خپلو خوېندو وروڼو د لارښونې د نه شتون په صورت کې ناسمې خبرې يا کار ونه کړي، په داسې حال کې چې خوښ يې ګڼل هرکلی يې وشي او خوښه شي. هغې يواځې د اړتيا پر مهال خبرې کولې او په همدې سبب ورته د يوې احمقې په سترګه کتل کېدل، کاونډيش ويلي احمق بلل يې له دې غوره بلل چې شخ سترګې يا بې ادبه وبلل شي.
په دې پښېمانه وه چې خپل کور يې پرېښود او د دربار خادمه شوه، کاونډيش خپلې مور ته خبر ورکړ چې د دربار پرېښودلو نيت لري، خو د هغې مور قانع کړه چې د دربار په پرېښودلو سره خپل ځان رسوا نه کړي، هغې ته يې مالي مرستې چمتو کړې، کومې پيسې چې کاونډيش له معمول څخه زياتې بللي. هغې دوه کاله نور هم دا دنده تر سره کړه، وروسته يې له ولیام کاونډيش سره واده وکړه چې هغه مهال د نيوکاسل مارکويس و.
له مارکويس سره واده
کاونډيش وکتل چې مېړه يې د هغې شرميندوکی حالت خوښوي؛ هغه يواځيني کس و چې هغې ورسره مينه درولده، د هغه د مقام يا ځواک له امله نه، بلکې د هغه د وړتيا، عدالت، درناوي، دندې او وفادارۍ له امله. نوموړې دا هغه اوصاف بلل چې ان خلک په بدمرغۍ کې هم سره نژدې ساتي او د دوی په وضعيت کې دې حالت له دوی سره مرسته کړه چې د سياسي وفادارۍ پر مهال هم خپل رنځ وزغم. کاونډيش بچيان نه درلودل، سره له دې چې د هغې ډاکټرانو هڅه وکړه چې هغه اميدواره شي. د هغې مېړه له خپل پخواني واده څخه پنځه کوچنيان درلودل، دوه بچيانو يې هر يو جين او اليزابت د « The Concealed Fancies» په نوم يوه مزاحيه  ډرامه وليکله.
کاونډيش وروسته د « The Life of the Thrice Noble, High and Puissant Prince William Cavendish» (د درې ځله شريف، لوړ او پياوړي شهزاده وليام کاونډيش ژوند) په عنوان د خپل مېړه ژوندليک وليکه. په خپله وفادارۍ کې، کاونډيش د هغه وخت يادونه کړې، کله چې اوازې د هغې د اثارو له تصنيف څخه راچاپېره وې: کوم چې د هغې مېړه دوی ته ليکلي وو. کاونډيش وليدل چې د هغې مېړه د دې اوازو په وړاندې له هغې دفاع کړې وه، ان د هغې د ليکوالۍ د ښوونکي په توګه د دواړو په ابتکاري اړيکه اعتراف کوي، کومې چې «د يو داسې مېړه او ښځې انځور وړاندې کوي، څوک چې د چاپ په عامه دايره کې يو پر بل تکيه دي».
مالي ستونزې
له واده څو کاله وروسته، هغې او د مېړه ورور يې «سر چارلس کاونډيش» بېرته انګلستان ته ستانه شول. کاونډيش اورېدلي و چې د هغې د مېړه شتمني به وپلورل شي، کومه چې له دې امله ضبط شوې وه چې هغه يو شاهي مجرم و او هغه به وکولای شي چې د دې پلور څخه د نوموړي د مېرمنې په توګه ګټه واخستلای شي، خو هغې کومه ګټه تر لاسه نه کړه. هغې ولیدل، په داسې حال چې ډېرو ښځو د دې شتمنۍ لپاره غوښتنه کړې ده، خو هغې يواځې يوځل داسې کړي او د هغې به رد کولو سره پرېکړه شوې وه چې دا ډول هڅې د ستونزو ګاللو ازښت نه لري. يو نيم کال وروسته هغه بېرته له انګلستان ولاړه تر څو د خپل مېړه سره بيا یو ځای شي.
شخصيت او روغتيا
کاونډيش په خپل کتاب «زما د زېږېدو ريښتېنې اړيکه، پالنه او ژوند» کې ويلي چې د هغې شرميندوکی طبيعيت، کوم چې هغې د «ماليخوليا» په توګه تشريح کړی، هغه اړ کړې وه چې «له کور څخه بهر د نورې نړۍ له ليدلو څخه توبه وکړي». هغې په عامه کچه د خپل کار په اړوند له خبرو سره لېوالتيا نه څرګندوله، خو هغې په خپلو ليکنو کې په دې وضعيت مسخرې وکړې. کاونډيش د خپلې فيزيکي ماليخوليا تعريف او د هغې لپاره په خپله د درملنې هڅه وکړه، په کوم کې چې «سوړ پيکه والی»، د خبرو نه کول او بې ترتيبه اشارې شاملې وې.
ښاروالۍ اونیزه
ښاروالۍ اونیزه دا د ميدان وردګ ولايت د ښاروالۍ اونيزه ده ،چې په اونۍ کې يو ځل خپرېږي او تر ډېره پورې د ښاروالۍ اړوندو چارو ته ځانګړې شوې ده. په رنګه او ښکلې کاغذ کې خپرېږي او تېر کال تاسيس شوې ده.
بدلون
بدلون بدلون د ميدان وردګ ولايت مقام انټرنيټي اونيزه ده ،چې د ميدان وردګو د مخکني والي حليم فدايي په نوښت رامنځته او د پي ډي ايف په فايل کې په اونۍ يو ځل خپریږي او تر ډېره د ولايت مقام اړوندو ليدنو کتنو او خبرونو ته ځانګړې شوې ده ، دغه خپرونه د ولايت دمطبوعاتي دفتر تر نظر لاندې چمتو او لوستونکو ته دايميل له لارې استول کېږي.
د علیت برهان
د علیت برهان چې د لومړي علت برهان ، د سببیت برهان او ستورپوهنه هم گڼل کېږي، د فلسفې له لرغونو مسئلو څخه گڼل کېږي. ددې ویي تقریبي مانا د «د یو څیز اغیز په بل څیز باندې» یا د مرتضی مطهری په وینا «د یو واقعیت استناد په بل واقعیت باندې» کولای شو. د بل تعریف په رڼا کې، د دوه څیزونو ترمنځ داسې اړیکه چې یو د بل پنځوونکې (خالق) وي، علیت نومول کېږي.
لومړنی کس چې په پراخه توگه یې د علیت مفهوم په خپلو لیکنو کې مطرح کړ، اپلاتون او ارستو ول.
ارستو د غایي علت په طرحې سره هڅه وکړه چې له علیت څخه د څښتن تعالی د شتون لپاره د یو برهان په توگه گټه پورته کړي. غایي علت چې مسلمان فیلسوفان یې د علت‌العلل او غایةالغایات په نومونو هم یادوي، پدې بنسټ ده چې د نړۍ ټولگه له یو پیل (مبدا) څخه سرچینه اخلي، او د خپل بشپړتیایي یون په لړ کې د ډېرو وسیلو په شتون کې هم د یو موخې او مقصد پر لور درومي.
= لمنلیکونه=
= بهرني تړن = ‎
وېشنيزه:فلسفه وېشنيزه:علیت وېشنيزه:د څښتن د اثبات براهین
سردار سلطان محمد خان
سردار سلطان محمد خان طلايي (۱۷۹۵ ز. - ۱۸۶۱ ز.) د افغانستان وزير اعظم و. همداراز هغه د پېښور، کوهاټ او کابل والي هم پاتې شوی و.
مخينه
سردار سلطان محمد خان طلايي د سردار پاينده خان پينځلسم ځوی او د سردار محمد فتح خان، سردار يار محمد خان او سردار دوست محمد خان ورور و. هغه ډېر شتمن سردار و او له همدې کبله خلکو ورته د طلايي لقب ورکړی و. هغه د سلطان شاه محمود سدوزي د سلطنت په وخت کې پېښور ته د والي په توگه ولېږل شو او هلته د خپلو څلورو وروڼو سره د پېښور د سردارانو په نامه يادېده. دغه سردار د امير دوست محمد خان په څېر ډېر ودونه کړي وه. دغه سردار ۱۶ مېرمنو سره واده کړی و او ۵۱ ځامن او ۳۶ لوڼې يې درلودې. د هغه نژدې ټول ځامن د خپل وخت په پاچايي دولت کې پوځي او غير پوځي دندې ترسره کړي وې.
اسيا پېسفيک
اسيا پېسفيک (په انگریزی: Asia-Pacific/ Apac) د ارام سمندر سيمه یا اِی-پَک (Apac) ته وايي، په دې سيمه کې د ختيځې اسيا زياته برخه شامله ده.د ارام سمندر اصطلاح د ٨٠يمې ميلادي لسيزې په پاى کې دود شوه .
وېشنيزه:د آسیا جغرافیا
طبیعي درملنه
طبیعي درملنه (Naturopathy) یا طبیعي طب د ځای نیونکې درملنې (هغه لارې چارې چې د طبابت په رسمي اډانه کې نه شاملېږي) ډول دی. علمي چارو ته د ورته چارو پراخه طیف چې د «طبیعي» او «غیر تهاجمي» چارو په توګه یادېږي؛ «په خپله رغېدنه» رواجوي ،او د ګڼ شمېر طبیبانو له خوا چې ورته طبیعي درملنه کوونکي (naturopaths) ویل کېږي کارول کېږي. د دغو چارو عمومي کول ستونزمنه چاره ده ځکه چلوټۍ په کې شتون لري او له یو شمېر بالمثله درملنو لکه هومئوپاتي څخه په کې کار اخیستل کېږي چې په اروايي درملنه کې یوه منل شوې چاره ده. د طبیعي درملنې ایډیالوژي او لارې چارې د شواهدو پر بنسټ درملنې پر ځای د ژوند پالنې او همدارنګه د فولکوري طب پر بنسټ دي، په داسې حال کې چې یو شمېر درملنه کوونکي یې کېدای شي له داسې تخنیکونو استفاده وکړي چې د شواهدو له خوا یې ملاتړ کېږي. طبیعي درملنه کوونکي په معمول ډول د معاصرو طبي چارو پر خلاف توصیه کوي چې په کې طبي ازموینې، درمل، واکسینونه او جراحي عملیات شاملېږي، خو د هغوی دغه مخالفې لارښوونې یوازې دغو چارو ته نه محدودېږي. پر ځای یې د طبیعي درملنې چارې په غیر علمي مفاهیمو تکیه کوي او ډیری مهال د هغو متخصصین داسې لوري او داسې درملنې ته راګرځوي چې هېڅ واقعي ارزښت نه لري. Psychotherapy can be evidence based, or pseudoscientific however, see:
طبیعي درملنه د طبي مسلک له مخې بې اغېزه او مضره بلل کېږي او د هغو په چارو کې اخلاقي موارد مطرح کوي. د طبي ټولنو لکه د امریکا د سرطان ناروغۍ د بنسټ له خوا د محکومیتونو او نیوکو سربېره طبیعي درملنه کوونکي تل په شارلتان توب (هغه کسان چې په غوړو خبرو خلکو ته چل ورکوي) او چلوټیو کولو تورنېږي.
طبیعي درملنه کوونکي په متحده ایالاتو کې په قانوني توګه د رسمیت پېژندنې په موخه د هغوی د مکررو مبارزاتو له امله پېژندل کېږي. دغه چارې د متحده ایالاتو په دوه ایالتونو کې غیرقانوني دي او په ډېری نورو ایالتونو کې په کلکه سره تر نظارت لاندې دي. له دې سره یو شمېر ایالتونه ضعیف مقررات لري او کېدای شي د طبیعي درملنې یو شمېر ترسره کوونکو ته د جزیي جراحي او همدارنګه د درملو د تجویز اجازه هم ورکړي. همدارنګه د طبیعي درملنه کوونکو یو شمېر ښوونځي هم شتون لري او په یو شمېر قضايي حوزو کې لا دا اجازه هم ورکول کېږي چې ځانونه ډاکټران وبولي، خو د طبابت د علمي روزنو اعتبار نه لرل یې په دې معنا دي چې هغوی د واقعي ډاکټرانو صلاحیت نه لري.
تاریخچه
د naturopathy اصطلاح د لاتیني «ناتورا/ natura» (چې په لاتیني کې له زیږون رېښه اخلي) او «پاتوس/ pathos» (چې په یوناني کې له رنځ سرچینه اخلي) څخه چې د «طبیعي شفا/درملنې» په معنی دی سرچینه اخلي. طبیعي درملنه کوونکي ادعا کوي چې د لرغوني یونان «د طبابت پلار» هایپوکراټ د طبیعي درملنې له لومړیو ملاتړو څخه و. دغه درملنه په نوولسمه پېړۍ کې د اروپا په طبیعي درملنه کې ریښه لري. په ۱۸۸۰ مه لسیزه کې په سکاټلنډ کې توماس الینسون له خپلې «بهداشتي درملنې» څخه د ملاتړ په موخه طبیعي غذایي رژیم او ورزش کول او همدارنګه له تنباکو او زیات کار څخه ډډه کول رواج کړل.
د طبیعي درملنې (naturopathy) اصطلاح په ۱۸۹۵ زکال کې د جان شیل له خوا ابداع شوه او د بنډیکټ لوسټ له خوا وپیرل شوه هغه چې طبیعي درملنه کوونکي یې د متحده ایالاتو د طبیعي درملنې پلار بولي. لوسټ د پلار سبسټین کنیف له خوا په جرمني کې د هایدروترافي او طبیعي درملنې په نورو برخو کې وروزل شو او بیا یې متحده ایالاتو ته ولېږه څو د هغه له درملو پرته د درملنې لارې چارې رواج کړي. لوسټ طبیعي درملنه د یوې ځانګړې طریقې پر ځای د یوې پراخې څانګې په توګه تعریف کړه چې ګڼ شمېر تخنیکونه لکه هایدروترافي، یوناني درمل، هومیوپاتي او همدارنګه د زیات خوراک، زیات چای، قهوې او الکولو له څښلو ډډه کول په کې شامل کېدل. نوموړي په کیهاني او د انساني طبیعت پر قوو باندې په مطلقې اتکا سره بدن د روحي او حیاتي عباراتو له مخې توصیف کړ. د ویبسټر (Merriam-Webster) ډیکشنري پر بنسټ د «naturopathy» لومړنۍ مکتوبه مالومه کارونه ۱۹۰۱ زکال ته اړوندېږي.
په ۱۹۰۱ زکال کې لوسټ د طبیعي درملنې امریکايي ښوونځي په نیویارک کې تاسیس کړ. په ۱۹۰۲ زکال کې د شمالي امریکا کنیف اصلي ټولنې له منځه لاړې او خپل نوم یې د طبیعي درملنې ټولنو (Naturopathic Societies) ته واړاوه. د ۱۹۱۹ زکال په سپټمبر میاشت کې د متحده ایالاتو د طبیعي درملنې اتحادیه منحل شوه او بنډیکټ لوسټ د طبیعي درمنلې امریکايي بنسټ رامنځته کړ څو د هغو ځای ونیسي. د شلمې پېړۍ په دریو لسیزو کې طبیعي متخصصینو د طبیعي یا له درملو پرته طب د متخصصینو د قوانینو له مخې په ۲۵ ایالتونو کې جوازونه ترلاسه کړل. طبیعي درملنه د ګڼ شمېر کایروپراکتیک متخصصینو له خوا ومنل شوه او ډیری ښوونځیو د نیتروپاتي ډاکټرۍ (ND) او کایروپراکتیک ډاکټرۍ (DC) اسناد ورکول. په دغه دوره کې په متحده ایالاتو کې د طبیعي درملنې د فعالو ښوونځیو د شمېر اړوند اټکلونه له یوه درجن څخه تر دوه درجنو پورې رسیږي.
طبیعي درملنه د چټکې ودې له یوې دورې وروسته له ۱۹۳۰ مې لسیزې را وروسته د څو لسیزو لپاره له زوال سره مخ شوه. په ۱۹۱۰ زکال کې د زده کړو د پراختیا لپاره د کارنګي بنسټ فلکسنر راپور خپور کړ چې د طبي زده کړو ډېری اړخونه په ځانګړې توګه د هغو کیفیت او د علمي دقت نه لرل یې له نیوکو سره مخ کړل. د پنسلین او نورو «معجزه کوونکو درملو» رامنځته کېدلو او همدارنګه د معاصر طبابت محبوبیت د طبیعي درملنې له زوال سره مرسته وکړه. په ۱۹۴۰ مه او ۱۹۵۰ مه لسیزه کې د عملي قوانینو د اډانې پراختیا د دې لامل وګرځېده چې ډیری کایرپراکتیک ښوونځي د ND له سند ورکولو پر شا شي، له دې سره چې بیا هم ډیری کایروپراکتیکانو د طبیعي درملنې چارو ته دوام ورکاوه. د امریکا طبي ټولنې له ۱۹۴۰ زکال څخه تر ۱۹۶۳ زکال پورې د هترودکس طبي سیسټمونو پر ضد مبارزه وکړه. تر ۱۹۵۸ زکال پورې د طبیعي درملنې چارو یوازې په پنځو ایالتونو کې اجازه لرله. په ۱۹۶۸ زکال کې د متحده ایالاتو د روغتیا، زده کړو او هوساینې وزارت د طبیعي درملنې اړوند راپور خپور کړ او پایله یې دا وه چې طبیعي درملنه د طبي علومو بنسټ نه لري او د طبیعي درملنې له زده کړو څخه فارغ زده کړیالان د مناسب تشخیص او تداوي په موخه کافي زده کړې نه ترلاسه کوي؛ دغه راپور د میډي کیر(Medicare) په نامه د بیمي په ملي روغتیايي پروګرام کې د طبیعي درملنې د شاملېدو سره مخالفت وکړ. په ۱۹۷۷ زکال کې د اسټرالیا د څېړنو کمېټه هم ورته پایلو ته ورسېده او طبیعي درملنه کوونکو ته یې د جواز نه ورکولو لارښوونه وکړه.
د ۱۹۷۰ مې لسیزې په لومړیو کې د «هولیسټیکې/ ټول شمولې روغتیا» له خوځښت سره په اړوندتیا په متحده ایالاتو او کاناډا کې یوځل بیا له طبیعي درملنې سره لیوالتیا پیدا شوه. په ۲۰۰۹ زکال کې د متحده ایالاتو پنځلسو ایالتونو، پورتوریکو، د متحده ایالاتو ویرجین ټاپوګانو او د کلمبیا سیمې طبیعي درملنه کوونکو ته جوازونه ورکړل او د واشنګټن ایالت هم د بیمې له شرکتونو وغوښتل څو د طبیعي درملګرو له خوا د وړاندې شوو خدمتونو پیسی ورکړي. بل پلو یو شمېر ایالتونو لکه سویلي کارولینا او تنسیز د طبیعي درملنې اعمال منع کړل.
د متحده ایالاتو IHS (بومي روغتیايي خدمتونو) په ۲۰۱۳ زکال کې په خپلو روغتونونو کې د طبیعي درملنه کوونکو منل پیل کړل او همدارنګه یې د پورونو بېرته ورکړه ورته پیل کړه.
په ۲۰۱۵ زکال کې د طبیعي درملنې پخواني ډاکټر بریټ ماری هرمس د طبیعي درملنې د اعمالو او روزنې اړوند خپلو تجربو له مخو انتقادي لیکنې پیل کړې. د هغه ویب پاڼې د شکاکانو ترمنځ ګڼ شمېر پلویان پیدا کړل، خو ورته مهال یې د ځای نیونکي طبابت ګڼ شمېر پلویان په غصه کړل.
چارې/اعمال
د طبیعي درملنې چارې د هغه باور له مخې دي چې څرګندوي بدن د خپلې ځانګړي حیاتي انرژي یا قوې په مرسته چې بدني بهیرونه دننه لارښوونه کوي؛ په خپله د رغېدو وړتیا لري. اوس مهال په هند کې د طبیعي درملنې ډېری ډاکټران په خپلو چارو کې له معاصرو تشخیصیه تخنیکونو څخه ګټنه کوي. د طبیعي درملنې متخصصین په یوې جامع کړنلارې تمرکز کوي چې له جراحي او معمولي درملو څخه په کې ډډه کوي. د طبیعي درملګرو موخه د تشویش د کمښت او په خوراکي رژیم او د ژوندانه په سبک کې د بدلون پر بنسټ له ناروغۍ څخه مخینوی دی او تر ډېره پورې د شواهدو پر بنسټ طبي لارې چارې رد کوي.
سادرملنه
سادرملنه (په انگرېزي: Psychiatry) يوه طبي څانگه ده چې د عقلي او عصبي ناروغيو د درملنې لپاره ځانگړې شوې. په عقلي او عصبي ناروغيو کې د احساسي، کړو وړو اړونده، فکري او د پوهاوي اړونده گڼ شمېر ناروغۍ او ناسوبمنۍ شمېرل کېږي، چې د بېلابېلو درملو په مرسته يې درملنه ترسره کېږي. په بله وينا سادرملنه د عقلي او عصبي ناروغيو طبي درملنې ته وييل کېږي چې د دغې طبي څانگې کارپوه سادرملگر بلل کېږي.
وېشنيزه:د درملگرۍ څانگې
۸۸۸ (عدد)
۸۸۸ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۸۸۷ څخه  مخکي او د ۸۸۹ وروسته موجود دي.
په رياضي کې
په رياضي کې ۸۸۸:
په کلینډر کې
۸۸۸ کولاي سي:
سرچينې
وېشنيزه:۸۸۸ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دري رقمي عددونه وېشنيزه:جفت عددونه وېشنيزه:مرکب عددونه
د چین لوی دیوال
د چین ستر دیوال تاریخ له میلاده مخکې  له پینځمې تر اتمې  پيړۍ پورې رسېږي چې د شمال له لورې د پرتو ملیتونو له هغو جملې نه د مغولو  د حملو د مخنیوی  لپاره جوړ شوی. دا دیوال د اور لپاره برجونه  لری  چې د خبر رسولو لپاره  ورڅخه کار اخیستل کېدو او ور څېرمه کلاگانې  چې د دوښمنانو  اطلاعات به یې حاصلول. د دی دیوالو کار د هغه وخت امپراطور چین شي هوان په واسطه  له میلاده مخکې  تر 221  کال پوری تکمیل شو.
په هغه وخت کې د چین د دیوال اوږدوالی  5000 کیلومترو پوری رسیده چې وروسته د خان د سلسلی امپراطورانو په دوره کې  د پورته یادشوی دیوال اوږدوالی  لسو زرو کیلومترو پوری  اوږد شو. له هغه وروسته د دی دیوال اوږدوالی 50 زرو کیلومترو پوری ورسید چې  د مځکې په شاوخوا  د گرځیدو سره معادل دی. کوم دیوال چې اوس  موجود دی  د 1368 -1644 زیږدیزو کلونو په منځ کې د چینیانو د مینگ سلسلی  په وخت کې جوړ شوی دی چې اوږدوالی یی  7300 کیلومترو پوری رسیږی او د چین  9 ولایتونو منځ کې پروت دی. دا دیوال په ډیر مهارت سره جوړ شوی دی چې غر او دیوالونه یو بل سره پیوند موندلی دی او په هغه وخت کې دښمن په هیڅ صورت کې له دیواله د باندی خوانه  منځ خواته نفوذ نشو کولی. دیوال معمولا له خښتو او مستطیل شکلو تیږو نه جوړ شوی. د دیوال په منځ کې خاوری او شگی اچول شوی دی او لوړوالی یی10 مترو پوری رسیږی. د دیوال بر یا عرض باندی څلور آسونه غبرگ تیریدلای شی په ځینو ځایونو کې د دیوال بر  4-5 مترو پوری رسیږی د سلاح او غلو رسولو لپاره  د یوال  داخل کې  زینی پورته شوی دی او د سرتیرو لپاره  کوټی ، سلاح کوټونه او  د غلو گدامونه  او د دښمن په  باب  د خبر رسولو  برجونه  هم ورته جوړ شوی دی. البته د دی دیوالونو مقاومت په اوس وخت کې د دښمن  د مخنیوی لپاره  له منځه تللی خو خپل تاریخی ، معماری  او توریستی ارزښت یی ساتلی دی. د دی دیوالونو جوړښت ځانته ابهت او خپل عظمت لری. چې دغرونو ترمنځ لکه یو ژوندی ښامار کوږ وږ غزیدلی دی او یوه زړه وړونکې صحنه یی ترسیم کړیده.
عهد مجله
عهد مجله عهد مجله په ۱۳۸۴ کال کې په ميدان وردګ ولایت کې د انجينر حيات الله حيات په مشرۍ چاپيږي. دغه مهالنۍ ، ديني، علمي ، فرهنګي ، ټولنيز او اقتصادي مطالب لري ، د اعلانونو او په شخصي لګښت چاپيږي.
انگور
انگور د ،A.B.C ويټامينونه لري .همدارنگه انگور په خپل جوړښت كې يوه اندازه:مگنيزم،كلسيم،اوسپنه،فاسفورس،پوتاشيم او البومين هم لري.
تاریخچه
انگور د لمړی ځل لپاره کابو ۶۰۰۰ = ۸۰۰۰ کله مخکی په نږدی شرق کی اهلی شول.
دانگورودروزنې تاريخ دبشري ټولنې له تاريخ سره سمون لري له ميلادڅخه٢٤٤٠کاله پخوادمصرپه څلورمه امپراطورې کې دعيسى(ع )دوخت په ليکونواوثبتونوکې دانگورودروزنې شکلونه ليدل شوي دي.انگوردلومړي ځل لپاره په منځنى آسيااوتورې بحيرې اوکسپين بحيروجنوب اوترمنځ سيمواوښايي افغانستان کې پيداشوي وي. نوموړې سيمې يوازې دvitis vinifera-L انگورو اصلي اومورنې ټاټوبى بلل کيږي.دانگورونوموړي سپيشزد
ا مريکابراعظم له کشفيدوپخوادنړىدټولوکرنيزوانگوروډولونه تشکيلوي اونن ورځ هم دنړى د ټولوکرنيزوانگوروپه ١٠٠کې ٩٠برخې برابروي وروسته بيا انگورله نوموړوسيموڅخه دنړى نوروبرخوته خپاره شوي دي.داسې څرگنديږي چې له ميلادڅخه ٤٠٠کاله پخوافونشيانو((Phoeniciansدمشروباتودانگوروډولونه لومړى يونان،بياروم اوپه پاى کې دفرانسى جنوبي سيموته وړيوي په دويمه عيسوى پيړى کې دروم خلکوجرمني ته انگوريوړل اود همدې پيړې په لومړيووختونوکې دمميزواوتازه خوراک وړانگوروډولونه دمد يترانى دبحيرې دختيځوڅنډوڅخه دشمالي افريقې هيوادونوته يوړل شول.
نن ورځ په ټوله نړى کې له١٠١٢١٠٠٠هکټاره څخه په زياته ساحه کې انگورروزل کيږي.
انگور د نورو میوو لکه چارمغز ، زردآلو ، مڼی ، انار او سبزیجاتو لکه ملې ،‌ گازری ، شلغم او داسی نور دافغانستان دملي اقتصادپه پياوړتيااودخلکوپه خوړوکې ستره ونډه لري.په١٣٧٧کال کې دافغانستان ٧٠٥٠٠هکتاره ځمکه کې انگورروزل کيدل چې دهغوې ديوکلن توليداندازه ٥٠٥٠٠ټنه اټکل شوىده.سره ددې چې په افغانستان کې تراوسه پورې دانگورود روزنې اودانگورودمحصوﻻتودسمون اوساتنې لپاره د کرنې عصري ټکنالوجي په ډاډمنه توگه په کارلويدلى نه ده مگر بياهم پورتني ارقام داحقيقت څرگندوي چې انگورپه افغانستان کې په پراخه تجارتي پيمانه روزل کيږي.
دامريکاپه متحده ايالتونودکلفورنياپه ايالت کې په منځنې توگه په يوهکټارکې(١٠ټنه)تازه انگور،دازاربايجان په جمهوريت کې(٩.٤ټنه)اوپه افغانستان کې په اعظمي توگه په يوهکټارکې (٦ټنه) تازه انگورتوليديږي.سره ددې چې دافغانستان اقليمي شرايط د انگورودروزنې لپاره په زړه پورې دى مگرپه يوهکټارکې يي د تازه انگوروتوليددکلفورنيااوازاربايجان په پرتله په ترتيب سره په سلوکې (٤٠او٣٤)برخې لږدى.چې علتونه ئي په ﻻندې ډول دي:
١- په افغانستان کې دانگوروتاکونه په منو(چيلو)روزل کيږي.
ځنگلي مېږی
ځنگلي مېږی (په لاتين: Formica rufa) د مېږيانو څخه دي چی په اروپا، سیبېریا، قفقاز او شمالي آمريکا کی د صنوبر په ځنگلونو کی په لویو ځالو کی ژوند کوي.ځنگلي مېږی ډېر فایده لرونکي حشره ده.
انگور
تاریخچه
٢- دتاکونوداړتياوړحيواني اوکيمياوي سرې نه استعماليږي.
ځنگلي مېږی
توصيف
ځنگلي مېږۍ د پرده وزریانو د اجتماعی حشراتو څخه د مېږی یو ډول دي. نوموړي ژوي تور سر او نس لري او ټټر یی سور – قهوه ای دي. د مېږۍ نس په ختم کی کوچنۍ نيش پروت دي چی د مېږي اسید محتوي لري.
انگور
تاریخچه
٣- دانگورودافتونومخنيوى په ډاډمنه توگه سرته نه رسيږي.
ځنگلي مېږی
توصيف
وېشنيزه:مېږیان
انگور
تاریخچه
٤- په خپل وخت اوکافي اندازه اوبه ورته نه رسيږي.
٥- دافغانستان دغوره ډولونوڅخه په ټول هيواد کې په ستره پيمانه گټه نه اخيستل کيږي.
٦- بين المللي مارکيټونوته دتازه انگورودليږدولوعصري ټرانسپورت نشته.
٧- دانگورودمحصوﻻتو دسمون اوساتنې طريقې او ټيکنالوژى ډيرې نيمگړتياوې لري.
دافغانستان په درې لسيزوجنگونوکې دهيوادډيرې مادي اومعنوي شتمنې ترخاوروﻻندې شوې، هيوادپه کنډوالوبدل شو،ډيروانسانانو خپل خوږژوند لهﻻسه ورکړ،ډيرې ميندې بورې شوې،اوډيرخلک معيوب شول،دنوموړي جنگ ناوړه اغيزې دهيوادپه هراقتصادي سکټورباندې خپلې وړانگې خپرې کړې کرنيزوچاروهم لکه د هيوادداقتصادبرخوپشان زيات زيانونه وزغمل په کرنيزوچارو کې دميووبڼونه چې دجنگ پناه ځايونه ئي تشکيلول ترټولونورو کرنيزونباتاتوډيرزيانونه وليدل.
دانگوروبڼونه دجنگ لپاره پناه ځايونه جوړکړي وو نوله دې امله يي دجنگ په زياته پيمانه زيان وليدلو.
دهيوادپه ځينې وﻻيتونوکې دانگوروبڼونه دجنگ په لومړي خط کې پراته وه نوله دې امله ئي بې ساري تاوانونه په برخه شول څنگه چې افغانستان دوينفيراVitis viniferaاصلي ټاټوبې دهيوادوله ډلې څخه گڼل کيږي نوښائي دانگوروروزنه له ډيرو پخوازمانوڅخه په افغانستان کې رواج موندلې وي.
د انگورو استعمال
انگور بیلابیل د استعمال ځایونه لری. انگور کیدای چی خام وخوړل شی او یا هم پروسس شی او د مربا ،‌ جوس ، شراب ،ممیز ، سرکه او د انگور د تخم غوړی په شکل استعمال شی. علاوه ددی انگور ډیر درملیز ارزښت لری او په نړی کی ډیره تری استفاده کیږی.‌
درملیز استعمال
انگور د بدن په څربښت(چاغښت) او خوارښت(ډنگرېدو) كې اغيزه لري.په دې ډول كه د سهار له مخې تر غرمې پورې په يواځې توگه وخوړل شي د بدن د خوارښت لامل گرځي او كه له نورو خوړو سره وخوړل شي د څربښت سبب كېږي.
دا بايد په پام كې ونيسي چې كله انگور وخوري نو يخې اوبه بايد ورپسې و نه څښئ او يا دا چې انگورو پسې وچې ميوې لكه شفتالو او نورې او اوبه مه څښئ ځكه د زړه درد پيداكوي.
د انگورو يو بل ښه صفت دا دى چې وينه هم پاكوي او هم يې زياتوي.انگور د وينې قندي توكي هم منظم او برابروي.
همدارنگه سره بخون انگور د وينې په جوړولو او پاكولو كې مرسته كوي او په دې اړه د شنو انگورو نه هم گټه اخلي.
هغه كسان چې د وينې قند يې كم(HYPOGLDCIMIC)وي كولاى شي چې انگور ډېر وخوري او د ورځې څو كرتې بايد انگور وخوړل شي.
انگور د سرطان د ناروغۍ خلاف ميوه گڼل كېږي او دا ځكه چې انگور د مكروبو خلاف خاصيت لري.
په دې بايدپوه شو چې انگور زيات پوتاشيم لري چې د بدن د كمزورتيا په برخه كې اغيزمن رول لري او مرسته كوي.
د انگورو خوړل د زړه او پښتورگو لپاره گټه رسوي او د وينې د ناروغۍ لرونكو ناروغانو لپاره گټه رسوي.
له انگورو نه ډول ، ډول خوراكي توكي لكه مميز،د انگورو زوښه،د انگورو د دانو غوړي،د انگورو د زړو عصاره يا زوښه،د شنو انگورو زوښه او نورجوړوي.
د انگورو زوښه د بدن كمزورتيا لري كوي او بدن ته نوى ځواك وركوي .د دې مقصد لپاره د انگورو زوښه (شيره)د غوا له شيدو او لږ څه د بادامو له پوډرو سره گډ كړي او د ورځې ۲ يا ۳ گيلاسه ناروغ ته وركوي تر څو بدن يې ډېر ژر خپل قوت تر لاسه كړي.
د (زيړي)ناروغ ته د انگورو زوښه له لږ څه سركې سره گډوي او ناروغ ته يې وركوي.ناروغ پرې ښه كېږي.
د انگورو زوښه د زعفرانو له لږ څه پوډرو سره گډوي او هغو كسانو ته يې وركوي چې غمگين او تل په غوصه وي او يا د مغزو په كمزورتيا اخته وي.دا درملنه بايد تر هغې دوام وكړي چې ناروغ جوړ شي.
په بدن د تورو ټكو(داغو)د درملنې لپاره د انگورو زوښه يواځي او يا له لږې مالگې سره يوځاى كوي او په دغو تورو داغو يې سولوي،دا تور ټكي له منځه ځي.
د انگور زوښه د ختمي گل سره يوځاى كوي او د ملهمو په توگه يې د هغه زخم د پاسه ږدي چې دا زخم او يا دانه ماته شي او ناپاكه اوبه يې راووځي.
همدارنگه د هغه پړسوب د منځه وړلو په برخه كې هم مرسته كوي چې ټكول شوى وي يعنى ضربه او گزار يې خوړلى وي،ورو ،ورو دا پړسوب له منځه وړي.
د انگورو د زړو غوړي(GRAPESEED OIL)شين بخونه زيړ رنگ لري،بوى نلري او ښه خوند لري.دغه غوړي ډېر د (E)ويټامن لري او د (لينولئيك تيزاب)(امگا۶)چې ډېر غوړ تيزاب دي هم لري.
کارل لډويګ اون هالر
کارل لډويک اون هالر (۱۷۶۸ز کال، د  اګسټ ۱ څخه،  تر ۱۸۵۴ز کال د می ۲۰ پورې) يو سويسي قانونپوه، سياستوال او سياسي فيلسوف و. نوموړی د “Restauration der Staatswessenschaft” (د سياسي پوهې بيارغونه ۱۸۳۴-۱۸۱۶ز کلونه) ليکوال و، چې دې کتاب د ويانا له غونډې څخه وروسته د بيارغونې دورې ته خپل نوم ورکړ او همدا راز ياد کتاب باندې George Wilhelm Friedrich Hegel د حق د فلسفې په ۲۵۸ عناصرو کې په کلکه نيوکه وکړه.
انگور
درملیز استعمال
دا غوړي د يو لوړ كيفيت لرونكي او نباتي غوړي دي چې د وينې د غوړوپه كمولو كې ډېره گټه رسوي.
کارل لډويګ اون هالر
د ژوند لومړي کالونه
اون هلر (Von Haller) د Bern سيمې د يو سياستوال او تاريخپوه (Gottlieb Emanuel von Haller) زوی او د شاعر او پوه Albrecht von Haller لمسی و. د نوموړي د نسب لړۍ له Johannes Haller (1487-1531) څخه راوتلې ده. جوهانس هلر يو مهذب مبلغ و، چې له Huldrych Zwingli سره يو ځای د Kappel په دويمه جګړه کې مړ شو.
انگور
درملیز استعمال
دانگورو د زړو غوړي د دوو موخو لپاره كارول كېږي يوه دا چې د ښكلا او ښايسته كولو په موخه او په پخلنځي كې هم كارول كېږي.
کارل لډويګ اون هالر
د ژوند لومړي کالونه
که څه هم نوموړي پراخه زده کړه نه ده تر لاسه کړې او يوازې خصوصي لوستونه او د لېسې په کچه ښوونځي کې يې يو څو ټولګي لوستي دي. هلر د يوه کوچني په توګه د Philipp Albert Stapfer تر لارښوونې لاندې، په يو يوناني ښوونځي کې زده کړې وکړې. سټيپفر په Helvetic جمهوريت کې د يو مامور په توګه خدمت کوي. هلر (Haller) د ۱۶ کلنۍ په عمر په خپله خوښه د Bern جمهوريت محکمه کې کار پيل کړ. کورنۍ يې د دې له امله (Nyon) ته لاړه، چې د پلار يې «د ښاروالۍ وکيل» دندې ته پرمختګ وکړ. هغه په خپله زده کړې وکړې او په دې ډول يې د خپلو زده کړو تشې ډکې کړې. په ۱۷۸۶ کې د خپل پلار له مړينې څخه وروسته د خپل ملکيت رښتينی سرپرست شو. نوموړی راتلونکي کال کې سرپرست لومړی وزير وټاکل شو او د سويسي ديني پوه Johann Samuel Ith بيانونو کې برخه اخيستل يې پيل کړل. د ۱۹ کلنۍ په عمر د (Kommissionsschreiber) يا «د دولتي کميسيون ميرزا يا ليکونکي» مهمې دندې ته غوره شو. په ياده دنده کې يې د حکومت لارو چارو، عملي سياست او جرمي کړنلارې په اړه پوهه (بصيرت) تر لاسه کړ. د سويسي رژيم د منشي په توګه چې په Baden او Frauenfeld کې تر سره شو، هلر په سويسي يووالي (Swiss Confederation) کې د شيانو له حالتونو سره اشنا شو.
انگور
درملیز استعمال
په پخلنځي كې هغه غوړي كارول كېږي چې دهمدې موخې لپاره جوړ شوي دي.مگر همدا غوړي چې يو څه نور كيمياوي توكې هم ورسره گډوي او د بدن د ښكلا لپاره يې كاروي د هغو له خوړلو بايد ډه ډه وشي ځكه وجود ته ډېر زيان رسوي.
کارل لډويګ اون هالر
د ژوند لومړي کالونه
نوموړي په ۱۷۸۹ ز کال کې د فرانسې په کالنۍ ونډه (قسط) کې پانګه اچونه پيل کړه، دوه کالونه وروسته يې د biens nationaux په توګه د کليسا ملکيتونو په زور اخيستلو (ضبطولو) سره د اخلاقي مخالفت له امله، بېرته وپلورله. نږدې همدې وختونو کې يې د Emmanrl Joseph Sieyes کتابونه ولوستل او ځان يې د اساسي قانون پر بنسټ ليبراليزم ته مايل وګڼه.
انگور
درملیز استعمال
د انگورو د زړو غوړي د نورو غوړيو په څير بايد په تياره او يخ ځاى كې وساتل شي.كه څوك يې په كمه اندازه كاروي نو هغوى كولاى شي چې په يخچال كې يې وساتي.وروستى څيړنۍ دا ښايې چې د انگورو د زړو غوړۍ د وينې كلسترول تنظيموي او د زړه په ناروغۍاخته ناروغانو سره مرسته كوي.
کارل لډويګ اون هالر
سفرونه
په ۱۷۹۰ز کال کې يې پاريس ته د اوښتون له نويو نظريو سره نور هم اشنا کړ او د Fete de la Federation کې حاضر و. هلر په همدې کال د Bern کورنکېممر (Kornkammer) ته غوره شو، چې د ښار د تراټو (ګودامونو) د مديريت ځواب ويونکی و. نوموړی په ۱۷۹۲ ز کال کې د برني اقتصادي ټولنې (Bernese Economic Society) غړی شو او خپل لومړنی ليکل شوی کتاب چاپوي، چې د کوچو د لېږد د بنديز پر وړاندې يو بحث کوونکی راپور دی. د استازولۍ (سفارت) د ميرزا په توګه يې په بېلابېلو مهمو سفارتونو کې خدمت وکړ. د بېلګې په ډول: په ۱۷۹۲ ز کال کې جينيوا کې د مېشت سويسي ځواکونو په اړه جينوا ته، له سويلي المان څخه د غلو دانو د رالېږد په اړه په ۱۷۹۵ ز کال کې Ulm ته او په ۱۷۹۷ ز کال کې Lugano، Milan او پاريس ته د جګړه کوونکو قدرتونو پر وړاندې د سويس بې پلوه حالت په اړه. يادو سفرونو نوموړی د ناپيليون او Talleyrand په ګډون د وخت له ځينو مخکښو شخصيتونو سره اشنا کړ.
انگور
درملیز استعمال
د دغو زړو غوړي HDL (گټور غوړوالى)زياتوي او LDL (بې گټې غوړوالي)كموي.
کارل لډويګ اون هالر
سفرونه
هغه مهال چې د سويس پخوانی يووالی (Old Swiss Confederation) وننګول شو، هلر د اړدوړ د غلي کولو په موخه Rastatt ته واستول شو. که څه هم دا کار ډېر ناوخته وشو او کله چې د ۱۷۹۸ ز کال په فبروري کې بېرته راستون شو، فرانوسي پوځ وار له مخه د Bernese سيمه کې و. نوموړي د اساسي قانون له مخې د يو وړانديز (Projekt einer Constitution für die schweizerische Republik Bern) په ليکلو سره د چارواکو د پخلا کولو هڅه وکړه او د ۱۷۹۸ ز کال، د مارچ پر لومړۍ نېټه يې له جنرال Guillaume Brune سره د وروستي منځګړيتوب زيار ویوست، مګر د سوي د پخواني يووالي د له منځه تلنې مخنيوي يې ونه شو کولی. برن (Bern) څلور ورځي وروسته په څرګند ډول څلور ورځې ورسته د Grauholz جګړه کې وغورځېږې (سقوط وکړي).
انگور
درملیز استعمال
د انگورو د زړو غوړې د (E)ويتامينو طبيعي سرچېنه ده چې په عادي حالت كې د بدن د سلولو نو په جوړښت پوره مرسته كوي.