cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ویلس
فیلس ښار په مقدونیایي Велес) د شمالي مقدونیه په ویلس مونیکیپلیتي سیمه کې موقیعت لري.
کابل‌شاهان
da qabal shahano shahani nawa kary  no nan ba pakhtoon zalela  au  khwar  na wo
توماس جفرسون
تاماس جفرسن (۱۷۴۳، د اپريل ۱۳ مه – ۱۸۲۶ز، د جولای ۴) يو امريکايي سياستمدار، ديپلومات، وکيل، معمار، فيلسوف او د امريکا جوړوونکی و، چا چې له ۱۸۰۱ز څخه تر ۱۸۰۹ز کال پورې د متحده ايالاتو د ولسمشر په توګه کار وکړ. له دې وړاندې، هغه د ۱۷۹۷ز او ۱۸۰۱ز کلونو په منځ کې د جان اډمز په اداره کې د متحده ايالاتو د دویم مرستيال ولسمشر په توګه دنده تر سره کړې وه، همدا راز د جورج واشنګټن په اداره کې يې د ۱۷۹۰ز او ۱۷۹۳ز کلونو تر منځ د متحده ايالاتو د بهرنيو چارو د لومړي وزير په توګه کار کړی و. د خپلواکۍ د اعلاميې اصلي ليکونکی جيفرسن د ديموکراسۍ، جمهوريت غوښتنې او فردي حقوقو پلوی و، امريکايي مستعمرې يې هڅولې، چې د لويې بریتانيې له پاچهۍ سره اړيکې پرې او نوی ملت جوړ کړی؛ هغه په ملي او ايالتي کچه  بنسټيز اسناد جوړ او پریکړې وکړې.
د ولسمشر په توګه جفرسن د بېړيو په وسیله د لېږد او هېواد سوداګريزې ګټې د سمندري غلو او بریتانيې د يرغليزو سوداګريزو تګلارو پر ضد وکارولې. له ۱۸۰۳ز کال څخه جفرسن د لويديځې پراختيا غوښتنې سياست ته وده ورکړه، د لويزيانا رانيولو ته يې لاره برابره کړه ،چې په دې سره يې د هېواد ځمکه دوه برابره لوړه کړه. د مېشتېدو لپاره د ځای برابرولو په موخه جفرسن د نوو رانيولو سيمو څخه د هندي قبايلو د لرې کولو پر جنجالي بهير پيل وکړ. له فرانسې سره د سولې د مذاکراتو په پايله کې د جفرسن ادارې پوځي ځواک کم کړ. هغه په ۱۸۰۴ز کال کې بيا وټاکل شو. د هغه دویم ځل ولسمشري له کورنيو ستونزو سره هممهاله وه، چې په هغې کې د پخواني مرستیال ولسمشر آرون بور محاکمه هم شامله وه. په ۱۸۰۷ز کال کې د امريکا بهرنۍ سوداګري هغه مهال کمه شوه، کله چې جفرسن د بریتانيې له خوا د متحده ايالاتو د بېړيو د ګواښلو په ځواب کې د اقتصادي بنديزونو قانون عملي کړ. په همدې کال جفرسن د مريانو د واردولو قانون هم لاسليک کړ.
جفرسن، هغه څوک چې په لومړي سر کې يو بزګر، وکيل او سياستمدار و، په ډېرو برخو کې يې پوهه درلوده، چې له نقشې جوړولو او رياضياتو څخه پيل او بيا تر بزګرۍ او ميخانيک پورې رسېږي. هغه د لرغوني سبک يو معمار هم و. له دين او فلسفې سره د جفرسن زياته لېوالتيا د دې لامل شوه چې، هغه د امريکا د فلسفي ټولنې مشر شي؛ هغه له منظم مذهب څخه ډډه وکړه؛ خو مسيحيت، خوند پالنې او د رب شتون عقايدو پرې اغېز درلود. جفرسن چې يو ژبپوه و، ډېرې ژبې يې زده وې. نوموړی چې ډېر ليک ليکونکی و، د ايډوارډ کارينګتون، د کارولينا جان تيلور او جيمز ماډيسن په ګډون يې له پياوړو خلکو سره د ليک له لارې اړیکه درلوده. د هغه له کتابونو څخه يو هم د ويرجينيا ايالت په اړه يادښتونه (۱۷۸۵ز) دی، چې شونې ده، له ۱۸۰۰ز کال مخکې تر ټولو ډېر مهم خپور شوی کتاب وي. جفرسن له اصولو، ارزښتونو او روښنايۍ له لارښوونو دفاع کوله.
جفرسن د خپل ژوند په اوږدو کې، له ۶۰۰ زيات مريان درلودل، ټول د هغه په کور او کرونده کې ساتل کېدل. د جفرسن له وخت څخه د «سالي همينګز» په نوم له يوه مخلوط توکم له وينزې او د هغه د مړې شوې مېرمنې له ميرنۍ خور سره د هغه د اړيکې په اړه ګونګوسې خپرې وې. د هغه د پاتې اولادونو د ډي اين ای د معايناتو او شفاهي تاريخ سره سم، جفرسن له همينګز څخه شپږ بچيان درلودل، چې څلور يې بلوغ ته رسېدلي وو. شواهد ښيي چې : جفرسن له «همينګز» سره هغه مهال اړيکې پيل کړې، کله چې دوی په پاريس کې وو، همينګز پاريس ته هغه مهال راورسېده، چې څوارلس کلنه وه او جفرسن څلور څلوېښت کلن واو کله چې هغه په شپاړس کلنۍ کې متحده ايالاتو ته راستنه شوه هغه اميندواره وه.
له دولتي دندې څخه تر تقاعد وروسته، جفرسن د ويرجينيا پوهنتون جوړ کړ. جفرسن او د هغه ملګری جان اډمز دواړه، د ۱۸۲۶ز کال د جولای په څلورمه مړه شول، کومه نېټه چې د متحده ايالاتو د خپلواکۍ زرينه لمانځنه کېږي. د ولسمشرۍ څېړونکي او تاريخ ليکونکي عموماً د جفرسن د لاسته راوړنو ستاينه کوي، چې په هغې کې له مذهبي خپلواکۍ څخه د هغه دفاع او په ويرجينيا کې د هغه زغم شامل دي. جفرسن د متحده ايالاتو په ولسمشرانو کې د لوړې مرتبې څښتن بلل کېږي، په عمومي توګه په تر ټولو پنځو غوره هغو کې.
زده ک ړه، د کورنۍ د ژوند لومړي کلونه
جفرسن د ويرجينيا په تاکاهو کې د رانډولف له بچيانو سره يو ځای له ښوونکو زده کړې پيل کړې. د توماس پلار پيټر له خپل ځان سره زده کړې کړې وې او د رسمي زده کړو په نه تر لاسه کولو د پښېمانتيا له امله يې توماس ډېر وختي په پنځه کلنۍ کې په انګليسي ښوونځي کې داخل کړ. په ۱۷۵۲ز کال کې کله چې نهه کلن و، هغه يوه سيمه ييز ښوونځي ته تګ پيل کړ ،چې د يوه سکالنډي مسيحي مذهبي مشر له خوا اداره کېده.همدا راز د طبيعي نړۍ مطالعه يې هم پيل کړه، چې هغه په کې لېوالتيا پيدا کړې وه. دا مهال هغه لاتيني، يوناني او فرانسوي ژبو په لوستلو او پر اس د سپرېدلو زده کړه پيل وکړ. هغه د پلار له برابر کتابتون څخه هم کتابونه لوستل. له ۱۷۵۸ز څخه تر ۱۷۶۰ز کال پورې، هغه ته په ويرجينيا کې «ګوردونسويل» ته څېرمه مذهبي مشر «جيمز موري» زده کړې ورکړې، هغه هلته د ماوري له کورنۍ سره اوسېده، تاریخ، ساينس او لرغونی علم يې ولوست. په دې ځای کې جفرسن ډېر امريکايی هنديان وپېژندل او له هغوی سره ملګری شو، په دوی کې مشهور چيروکي مشر «اونتاسيتي» هم شامل و او ډېر ځله به «وليامزبرګ» ته د سوداګرۍ لپاره د تګ پر مهال، دوی د هغه د لېدلو لپاره په «شاډويل» کې تم کېدل. د هغو دوو کلونو په اوږدو کې چې جفرسن د موري له کورنۍ سره و، هغه وليامزبرګ ته سفر وکړ او هلته به د مارتا واشنګټن د پلار ډګروال «ډنډريج» سره مېلمه و. په وليامزبرګ کې ځوان جفرسن له «پاټريک هنري» سره وپېژندل، څوک چې له هغه څخه اته کاله مشر و او دواړو د وايلن غږولو سره مينه لرله.
تيرونيلويلي
وېشنيزه:د هند ښارونه
ځمند
د پښتني عنعنوي او دوديزو رواياتو له مخې د سړبن زوی خر ښبون درې زامن در لودل٠ يو يې کند نو ميده چې دده دريم زوی غری يا غو ريا نو ميده او او لاده يې د غو ر يا خيلو په نا مه سره يا ديږي چې د مو مندو، خليلو، داؤد زو، ز يړ انو او څو کنو قبيلې ددوی او لاده گڼله کيږي٠ د خر ښبون دويم زوی ځمند يا جمند و چې دده د او لادې نه خيشکي، کتاني، اومهمنزي ډير مشهور دي٠ همداراز د خر ښبون دريم زوی کاسی يا کا نسي و چې دغه قبيله به په خپل ځای کې ورو سته و څيړ له شي        ٠د ځمند د قبيلې سيمه په پيل کې د کند هار په شا او خوا د ارغستان د غوړې مر غۍ سيمې ته نږدې پر ته وه او د( ٨٠٠-٩٠٠هجري) کلو نو تر مينځ دوی د پشين سيمه چې په هغه و خت کې د پشنگ  په نا مه يا ديد له هم تر لا سه کړه٠ ورو سته ځمند يا جمند چې ستر ښاخ يې خيشکی و په د غه ځای کې ډير په تنگ شول٠ د ځمند د قبيلې نه ځيني خلک ملتان ته لاړل او هوري ميشته شول او د خيشکي ښاخ خلک د غز ني له لارې کا بل ته او د کا بل له لارې د غوربند درې ته لاړل او دغه ځای يې د او سيدلو له پاره غوره کړ چې تر او سه پورې يو زيات شمير ځمنداو خيشکي هلته مېشته دي٠
په هغه وخت کې چې مغو لي ظهير الدين محمد بابر کا بل ونيوه او څه موده ورو سته يې پر هند با ندې د ير غل تکل وکړ، نو ځينې خيشکو او ځمندو چې په غور بند کې او سيدل ورته گران ښکاره شول د هندو ستان خواته رهي شول اوډير شمير خيشکي او ځمنددخپلو کو رنيو سره د پيښور له لارې هندو ستان ته وليږ ديدل چې په دغه وخت کې سليم خان ځمند ددغې قبيلې مشر او سردارو ٠ دوی د لا هورجنوب ختيز ته په هغه ځای کې ميشته شول چې نن د قصور ښار پروت دی او دوی نن ورځ د قصوريه پټا نا نو په نا مه سره يا ديږي٠ په دغه و خت کې له بده مر غه دوی د سليم خان ځمند تر مشرۍ لا ندې د بابر پا چا په لښکرو کې دندې در لودې او په هغه جگړه کې چې د هندو ستان د پښتون واکمن سلطان ابر اهيم لودي او مغولي با بر شاه تر مينځ په پاني پت کې وشوه په هغه وخت کې د ځمند د قبيلې (٧٠٠) تنه ځمند چې د با بر شاه په پوځ کې يې دندې در لودې ووژل شول٠ له همدې کبله و چې بابر او هما يون پر دوی ډيره مهر با ني کو له٠ هغه وخت چې خيشکي او ځمند په قصور کې ميشته شول ،نو د سپره په نوم يو تن بلو څ د خپلې قبيلې له يوې ډلې سره ددوی سيمې ته راته او په لوټ او تا لان به يې لاس پورې کاوه چې ددغو بر يدو نو د مخنيوي له پاره د بټک زي، عارف زي، حسن زي، شا بنزي، کر لا ڼي او سلمهاک چې ددغې قبيلې ښا خو نه دي په بر کلي کې ميشته شول اوددې له پاره چې سپره به له دغې لارې  پر دوی ير غلو نه کول نو د غه لاره يې بنده کړه او بيا سپره له دغې لارې نور لوټ او تالان نه شو کو لای٠ همداراز ددغې قبيلې د عزيز زي، جنوزي او ابر اهيم زيو ښا خو نه په لر يا ښکتني کلي کې ميشته شول او پا تې ځمند په مطلق ډول د شمال خو اته پر يو تل٠ تر هغه ورو سته ابر ا هيم زي د جنوزي د ښاخ سره د دښمنۍ له کبله له دغه ځايه وليږ ديدل او د هندو ستان داتر ا پراديش د ايالت دخور جې په باره بستي کې ميشته شول چې نن د خو رجه ښار د پټا نا نو ښاردی٠ همداراز زياتره سلمها کو چې د امچو زيو او حسين زيو سره يې د مقا بلې توان نه درلود د ټانده سيمې ته لاړل او يو شمير يې په قصور کې پا تې شول او د بټک زيو يو شمير هم د کو ر نيو شخړو له کبله په هيرو وال کې ميشته شول٠
د جمند د قبيلې خلک د کند هار په ار غنداب کې چې هلته يو کلی هم د خيشکو په نا مه شته، پشين،دپروان ولا يت د غو ربند ولسوالۍ د تيخان،يخدرې اود سيدانوپه درو، پيښور ، اشنغر، نو ښار، چا رسده،،مو مندو ايجنسۍ،د خيبر دتا ريخي درې تر مينځ، دپا کستان د پنجاب په په قصور ، ټانده اوهير و وال او د هندو ستان د اتر ا پراديش د ايالت په خور جه کې استو گنه لري٠
د ځمند د قبيلې ښا خو نه او څا نگې په لا ندې ډول دي
خيشکي،مهمن زي، عزيززي،بټک زي، سلمهاک، امچوزي، کر لا ڼي، زيړاني،عمرزي، غيبي زي،نکبي زي،زيمل،باجوزي، جميل زي، منصورزي، امچي زي، بټي زي، شور ياني، خلفزي، و ټوزي، جنوزي،شبن زي، عارف زي، ابراهيمزي،اشوزي، شموزي، عمر زي، ملازي، الازي،عيسی زي اونور٠٠٠
دغوربند ولايت د ځمندد قبيلي دخيشکو ښا خو نه دادي : شا هي خيل،ملي خيل، علم خيل، بار خيل، سليمان خيل،خليل خيل او ياروم خيل٠ ځمند په کندهار ښار بامیزو کوڅه کی د زرو کسانو یو غټه کورنۍ لری چی د حاجی غلام نبی ځمند اولاده ګڼل کیږی.
سرچينې
‎ - حيات افغا ني، د ډپټي محمد حيات خان اثر، پښتو ژباړه ٢٤٥- ٢٤٦ او٢٤٧ مخونه
- پښتني قبيلي، دکتور لطيف ياد، ١٠٢- ١٠٣ مخونه د پيښور چاپ
-http://www.khyber.org/pashtotribes/k/kheshki.shtml
-http://en.wikipedia.org/wiki/Kasur
وېشنيزه:پښتانه ټبرونه
جايانت
په  کي په پېښور کې زيږيدلی يو ساده افغان پښتون وو، هغه تر ډېره په باليووډ فلمونو کې دنده ترسره کړې ده. هغه ځکه افغان وو چې د پاکستان د جوړېدو تر مخه پيدا سوي وو او تر جوړېدو وروسته يي هند ته سفر وکړ، او هلته یې پناه واخيسته مطلب هغه د پاکستان هيواد تابيعت نه درلود. هغه ددي ترمخه چي فلمونو ته راسی په جیپور کې يو پوليس وو.
سرچینې
وېشنيزه:د هندي فلمونو لوبگران وېشنيزه:د هند پښتانه وېشنيزه:خانان وېشنيزه:نوم پښتو ته بدلول غواړي
بروموندال
تاریخ
بروموندال هغه وخت پرمختګ وکړ کله چې په ١٨٩۴ کې هامار خپل لارې برومندال ته پرانيستله. او شاؤخوا په ۲۰۱۰ کال کې برومندال ته د يو واړه ښار بڼه ورکول سوه، ددې تر مخه برومندال يو صحرايي سيمه ګڼل کيدله.
نوي ودانۍ
په ٢۴ جون ۲۰۱۰ باندې کله چې بروموندال د کلي څخه ښار ته واړول سو، نو پرمختګ هم ورسره ډېر سو. بروموندال مخکې لدې چې ښار سي هم ډېر څه درلودله، د مثال په توګه موللا ستور سينتر، کيوي مارکېټ، رېما ١٠٠٠ او داسې نور. د ښار کېدو وروسته دا ښار د رینگساکیر ولسوالۍ مرکز هم وبلل سو، او سره ددې د هدمارک ولايت د مهمو تجارتي مرکزونو څخه هم وګڼل سو. بروموندال وسمهال کال په کال د پرمختګ پر لور روان دی وس دلته کوي مارکېټ، رېما ١٠٠٠ او داسې نور تر ٢ زيات دوکانونه لري، او ورسره د نړۍ په کچه مهم رسټورانټونه او خوراک ځایونه لکه مکډونال او پېپېس هم موجود دی. خو تر دې ټولو ورهاخوا د نړۍ تر ټولو لوړ د درختي (لرګيو) څخه جوړ سوی هوټل چې ميوستوړنه نومېږي هم دلته جوړ او وسمهال ترې ګټه اخيستل کېږي.
سرچینۍ
وېشنيزه:ناروې وېشنيزه:د ناروۍ ښارونه
۳۷ (عدد)
۳۷ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۳۶ څخه  مخکي او د ۳۸ وروسته موجود دي.
په رياضي کې
په رياضي کې ۳۷:
په کلینډر کې
۳۷ کولاي سي:
په کیمیا کې
۳۷ د روبيډيوم اټومي عدد ده
سرچينې
وېشنيزه:۳۷ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دوه رقمي عددونه وېشنيزه:طاق عددونه وېشنيزه:لمړي عددونه
د بحرين محافظات
په بحرېن کې ولايت ته محافظه (جمع:محافظات) ويلي کيږي۔هغه محافظات دا دي:
له متحده ايالاتو کډوالي
تاريخچه
د متحده ايالاتو تر جوړېدو وړاندې د برتانيې او د هغې د مستعمرو او همدا راز د مستعمرو تر منځ د خلکو د تګ راتګ له کبله يو ډول امريکايي ډياسپورا رامنځ ته شوې. د امريکا د انقلابي جګړو پر مهال، ځينې امريکايي وفاداران په نورو هيوادونو کې ځای پر ځای شوي، په ځانګړي ډول په کاناډا او برتانيه کې. له برتانوي سترواکۍ څخه بهر په نورو هيوادونو کې مېشتېدا عادي وه، په ځاګړي ډول هغه خلک مېشتېدل چې سوکاله ژوند يې درلود، لکه بنجامين فرانکلين، چا چې کولای شول پاريس ته د متحده ايالاتو د ديپلومات په توګه د خپل سفر لګښت په غاړه واخلي.
نولسمه پېړۍ
د ميلرز او کليپر د بېړۍ په مرسته امريکايانو کولای شول د سوداګرۍ په موخه په ټوله نړۍ کې سفرونه وکړي.
په برما کې ادونيرام جوډسون په څېر د نولسمې پېړۍ په لومړيو کې له هيواده بهر د مذهبي تبليغ فعاليتونه تر سره شو.
د ۱۸۱۲ز کال د جګړې په اږدو کې، ځينې امريکايي-افريقايی مريان د مستعمرو له سمندري ځواک سره يو ځای شول او د متحده ايالاتو پر ضد وجنګېدل. د دوی ازادي (د ۱۸۰۷ د پاڅون قانون سره سم) او په سويلي ترينيداد کې د دوی لپاره ځآنګړې شوې ځمکه د دوی انعام و. دوی او د دوی زوزات بيا د مريکينز  (Merikins) په نوم وپېژندل شول.
د نولسمې پېړۍ په منځ کې ډېری نيو اينګلينډرز هوايي ته وکوچېدل، د دوی د کوچ موخه کانګريګيشنل کليسا لور ته بلنه کول، سوداګري او يا په سمندر کې ښکار کول و. په پايله کې د امريکا خلکو د هاوايي حکومت نسکور کړ او له متحده ايالاتو سره يې پيوست کړ.
پر دې مهال، د امريکايي نېواګرې ټولنې په پيپر کوسټ په څنډو کې د ازادو شويو خلکو لپاره يوه مستعمره جوړه کړه چې د لايبيريا په نوم پېژندل کېده. د امريکايي ټولنې بنسټيزې موخې د اصلي افريقايانو مسيحي کول، د مريانو غېر قانوني سوداګرۍ ته پای ټکی اېښودل او له متحده ايالاتو بهر د افريقايي امريکايانو ځای پر ځای کول وو. د دوی زوزات بيا امريکو-لايبيرينز وګرځېدل او دوی بيا د تاريخ د دې سيمې د تاريخ په اوږدو کې په دې سيمه واکمني پېدا کړه.
د امريکا د کورنۍ جګړې پر مهال، ولسمشر لينکلن د کينساس له سناتور سامويل سي. پوميروای او د کورنيو چارو له وزير کالب برډ سميټ څخه وغوښتل تر څو داسې طرحه جوړه کړي چې تر مخې يې افريقايي امريکايان له متحده ايالاتو بهر ځای پر ځای شي. پيموروای د لينکونيا طرحه وړاندې کړه، چې په اوسني پاناما، چريکي ولایت کې به د لايبيريا ته ورته د ازادو مريانو يوه مستعمره وي. له دې وروسته چې نژدې هلته نژدې مرکزي امريکايي ملتونو له دې پروژې سره مخالفت څرګند کړ، دا طرحه ډېر ژر لغوه شوه. بيا هم، ۴۵۳ افريقايي کارکوونکي د برنارد کوک له خوا پر مخ وړونکې د شخصي نېواک د برخې د هڅې به توګه د هايتي Ile-à-Vache ته واستول شو. له بده مرغه، دا مستعمره هم ډېره کمه وپايېده ځکه چې کوچ تړون مات کړ. د ۱۸۶۳ز کال په پای کې، د مستعمرو ټول اوسېدونکي بېرته متحده ايالاتو ته راستانه شول.
له کورنۍ جګړې وروسته، د متحده ايالاتو د سويلي ايالتونو څخه زرګونه خلک برازيل ته وکوچېدل، چېرته چې مريتوب اوس هم قانوني رنګ درلود. دوی هلته د امريکانا په نوم يو ښار جوړ کړ او بيا د Confederados په نوم وپېژندل شول.
متحده ايالاتو هڅه وکړه چې په اسيا کې د خپلو اتباعو لپاره ځانګړي امتيازات خوندي کړي. دا چاره په ۱۸۴۴ز کال کې په چين کې د وانګا په تړون سره پيل شوه. لس کاله وروسته جاپان ته Commodore Perry واستول شوه او ورپسې د متحده ايالاتو او کوريا د ۱۸۸۲ز کال تړون رامنځ ته شو. امريکايي سوداګرو په يادو هيوادونو کې مېشتېدا پيل کړه.
د شلمې پېړۍ لومړي کلونه
سيسيل روډز په ۱۹۰۲ز کال کې د روډز تعلیمي بورس رامنځ ته کړ، تر څو د متحده ايالاتو، لويې برتانيې او المان ترمنځ له خپله هيواده بهر د زده کوونکو د زده کړې له لارې پراخه همکارۍ سره مرسته وکړي.
د مطالعې فن
دا اصطلاح چې «دا اوښ د هر چا په دروازه کې چو دی» د واده، مرګ او نورو هغو پېښو لپاره کارول کېږي چې هر څوک په ژوند کې ورسره مخ کېږي.
له متحده ايالاتو کډوالي
د جګړو تر منځ پړاو
د لومړۍ او دويمې نړیوالې جګړې تر منځ، ډېرې امريکايانو، په ځانګړي ډول لېکوالانو لکه ارنسټ همينګوی، ګرټروډ ستاين او ايزرا پاونډ، امريکا ته کډه وکړه تر څو په کلتوري صحنه کې برخه واخلي.
د مطالعې فن
پر دې سربېره که تاسو زده کوونکی یا محصل یاست، پکار ده چې مطالعه وکړئ، نوټ واخلئ او په ازموینه کې ګډون وکړئ، نو دغه اصطلاح ستاسو په اړه هم سمه ده.
له متحده ايالاتو کډوالي
د جګړو تر منځ پړاو
اروپايي ښارونه لکه امسټرډام، برلين، کوپنهاګن، پاريس، پراګ، روم، ستاکهلم او وين د ډېرو امریکايانو کوربه وو. ډېری امريکايان، عمدتاً هغه چې نظريات پلوه او/يا پخه چپي سياستونو کې ښکېل و، همدا راز په هسپانوي کورنۍ جګړې کې يې برخه واخسته (عمدتاً يې د هيوادپالو پر ضد د جمهوري غوښتونکو ملاتړ کاوه)، کله چې دوی د اسپانيې په ماډريد او نورو سيمو کې اوسېدل.
فراه
فراه د افغانستان په لويديځه سيمه کې پروت يو ښار دي، چي د فراه ولايت مرکز او مهمه سيمه ده. دا ښار د افغانستان د ١٤ لويو ښارونو څخه يو دي چي د فراه هوايي ډګر هم په همدې سیمه کې پروت دي.
لرستان ولايت
لورستان ولايت (په فارسي: استان لرستان) د ایران هېواد یو ولایت دی. دا ولایت ۲۸٫۲۹۴ کیلو متر مربع مساحت او له ۱۷۵۴،۰۰۰ تنه وگړي لري. دا ولایت د گڼمېشت اوسېدونکو له مخې د ایران ۱۳م ولایت گنل کېږي. خرم اباد ددې ولایت مرکز دی. د ۱۳۸۵ل کال د اټکل له مخې، خرم‌آباد د ایران هېواد ۲۰م ستر ښار گنل شوی.
د مطالعې فن
د ښوونځيو او پوهنتونونو د اجباري مطالعې په اړه سلګونه کتابونه لیکل شوي؛ خو له بده مرغه زیاتره دغه کتابونه د لیکوالو له شخصي تمایلاتو او باورونو سرچینه اخلي او لارښوونې یې په علمي اصولو او تګلارو نه دي ارزیابي شوې، نو امکان لري چې ستاسو د مطالعې اوسنۍ طریقه ستاسو له موقعیت سره مناسبه نه وي.
له متحده ايالاتو کډوالي
د جګړو تر منځ پړاو
ځينې امريکايان خپل اصلي هيوادونو ته ستانه شول، د امريکايي ليکوال/انځورګر اريک کارل مور او پلار هم په هغوی کې و چې المان ته ولاړل. د پرل-هاربر له بريد وروسته، زرګونه جاپاني-امريکايانو ونه شول کولای چې متحده ايالاتو ته ولاړ شي.
لرستان ولايت
سرچینې
وېشنيزه:د ایران ولایتونه
د مطالعې فن
د مطالعې فن په دې نیت لیکل شوی چې د پوهنتونونو په بېلابېلو څانګو کې د مطالعې د مهارتونو د زده کړې په موخه تدریس شي. د دې تر څنګ نور مینه‌وال هم ګټه ترې واخلي. د دې کتاب د سپارښتنو پلي کول هغو کسانو ته هم ګټور دي چې  د درسي موادو په توګه یې لولي او هغو کسانو ته هم ګټه لري چې د ازادې مطالعې په نیت یې د لوستلو شوق لري.
د دې کتاب په لومړي څپرکي کې د مطالعې د طریقو پر ارزښت بحث کېږي او لوستونکي ته ښيي چې څنګه مطالعه وکړي څو تر نورو محصلانو مخکې شي. په دویم څپرکي کې د کلامي زده کړې لپاره د دریو پړاوونو نظریه وړاندې شوې، چې د نورو څپرکو د مطالعې لپاره د بنسټيز چوکاټ حیثیت لري. د دغې نظریې درې پړاوونه پاملرنه، خپلې ژبې ته اړول او نوو اطلاعاتو ته له پخوانیو هغو سره اړیکه ورکول دي.
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
د سړې جګړې پر مهال ډېری امريکايان په هغو هېوادونو کې د تل لپاره پاتې شول چېرته چې ډېری امريکايي عسکر مېشت و، لکه لوېديځ المان او سويلي کوريا.
د مطالعې فن
په درېیم څپرکي کې له دغو دریو پړاوونو څخه په ګټنې د مطالعې اغېزمنې لارې چارې وړاندې کېږي. څلورم څپرکی دې ته ځانګړی شوی چې د استاد له درسي توکو، کتابونو او له نورو رسنیو څخه څه ډول زیاته ګټه اخیستلای شو. په پنځم څپرکي کې له حافظې څخه د ګټې اخیستنې او د هغې د ظرفیت لوړولو په موخه څو ساده او په عین حال کې ګټورې لارې چارې وړاندې شوې دي. شپږم څپرکی له لوستونکي سره مرسته کوي چې د یادو څلورو پړاوونو له پروګرام څخه په ګټه اخیستو ازموینې ته تیاری ونیسي او په بریالۍ توګه ازموینه ورکړي.
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
د سړې جګړې پر مهال داسې دولتي پروګرامونو ته وده ورکړل شوه چې امريکايي ځوانان وهڅوي تر څو له هيواده بهر ولاړ شي. په ۱۹۴۶ز کال کې د فولبرايټ پروګرام رامنځ ته شو، تر څو کلتوري تبادلاتو ملاتړ وکړي او په ۱۹۶۱ز کال کې د پيس کارپس پروګرام جوړ شو، دا دواړه پروګرامونه د دې لپاره وو چې کلتوري تبادلې  او د مدني داوطلبانه روحيات وهڅوي.
د مطالعې فن
په اووم څپرکي کې لوستونکی د درسي مقالو د لیکلو او تشریحي ازموینو ورکولو چل زده کوي. په اتم څپرکي کې د علمي ګټې اخیستنې لپاره د مخکینیو څپرکو د مطالبو لنډيز راغلی. په دې څپرکي کې هڅه شوې چې له لوستونکي سره داسې مرسته وشي چې هغه اړتیا ورته لري او ځان ته د مطالعې داسې پروګرام جوړ کړي چې د ده له ژوند او شرایطو سره سم وي.
د هر څپرکي په پيل کې د هغه موخې راغلې او ویل شوي چې لوستونکی باید د څپرکي تر پایه کوم مطالب زده کړي. پر دې سربېره، له لومړي تر اووم پورې د هر څپرکي په پیل کې د اصطلاحاتو نوملړ راغلی چې د څپرکو په زده کړه کې د دغو اصطلاحاتو ارزښت ښيي.
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
د اسرايلو د دولت له منځ ته راتلو وروسته سل زره يهوديان سپيڅلې ځمکې ته وکوچېدل، چېرته چې هغوی د يو هيواد د جوړولو په برخه کې نقش ولوباوه. نورو امريکايانو د لبنان په څېر هيواد ته کوچ وکړ، بيا هم د دې لپاره چې په کلتوري صنحه کې برخه واخلي.
د مطالعې فن
د کتاب په پای کې وییپانګه ده چې دغه ټول اصطلاحات له خپلو تعریفونو سره پکې راغلي.
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
د ويتنام د جګړې په اږدو کې، نږدې سل زره امريکايان له دې کبله له هيواده بهر ولاړل چې له اجباري عسکري خدمت څخه ځان وژغوري، د دوی نوي سلنه کاناډا ته ولاړل. اروپايي هيوادونو، د بې پری هيوادونو په ګډون لکه ډينمارک، ناروی، سويډن او سويټزيرلينډ زرګونو هغو امريکايانو ته دپناه ورکولو وړانديز وکړ چې له جګړې څخه په تېښته وو.
د مطالعې فن
د هر څپرکي په پیل کې د اصطلاحاتو تر نوملړ وروسته لنډه سریزه او د ځینو څپرکو په پای کې د مطالبو لنډيز هم راغلی.
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
د Miguel d'Escoto Brockmann، او د شپېتمو کلونو د سخت دريځو لکه Joanne Chesimard، Pete O'Neal، Eldridge Cleaver او Stokely Carmichael په څېر ډېر کم شمېر امريکايانو د سياسي لامونو له کهبله هيواد خوشې کړ او شوروي اتحاد، کيوبا يا نورو هيوادونو ته ولاړل.
د مطالعې فن
مینه وال کولای شي یاد کتاب پر اکسوس سربېره د ښار له نورو لویو کتابپلورنځیو هم په مناسب قېمت تر لاسه کړي. ژباړه: احمدشاه ویاړ کتاب اکسوس کتابپلورنځی
له متحده ايالاتو کډوالي
سړه جګړه
په دې پړاو کې امريکايانو د مذهبي لاملونو پر بنسټ له هېواده بهر سفر ته دوام ورکړ، لکه ريچارډ جيمز، چا چې سلينکي اختراع کړی و، هغه د بايبل له ژباړونکو سره بوليوا ته ولاړ او د ګويان په جونزتاون کې د خلکو د عبادتځای رامنځ ته کول.
له سړې جګړې وروسته
له سړې جګړې وروسته د ختېځې اروپا، مرکزي اورپا او مرکزي اسيا پرانيستې امريکايي سوداګرو ته فرصتونه برابر کړل. سربېره پر دې، په نړيوال اقتصاد د متحده ايالاتو له واکمنۍ سره سم، د ESL صنعت مخ پر وده روان شو، په ځانګړي ډول په نوو او نوو راڅرګندېدونکو بازارونو کې. ډېری امريکايان به د پوهنځي په پړاو کې د يو کال لپاره له هيواده بهر تلل او ځينې به يې له فراغت وروسته بېرته هېواد ته نه راستنېدول.
د ۲۰۰۸ز کال د مالي بحران له امله له مالي ستونزو سره مخ شوي زيات امريکايان له هيواده بهر تقاعد شول.
امريکايان ځوانان چې د اقتصادي رکود له کبله د دندو له سخت بازار سره مخ دي هم له هيواده بهر له کار کولو سره لېوالتيا لري.
د ۲۰۱۹ز کال د جنوري له مياشتې څخه د ګالوپ د نظر پوښتنې له مخې، شپاړس سلنه امريکايان چې څلوېښت سلنه يې له دېرش کلونو کمې مېرمنې دي، هيله لري چې له متحده ايالاتو ووځي.
د کډوالۍ لاملونه
له متحده ايالاتو څخه د امريکايانو د کډوالۍ ډېر لاملونه دي. په اقتصادي لاملونو کې دنده يا د سوداګرۍ فرصتونه يا په بل هېواد کې د ژوند لوړ معيارونه شامل دي. ځينې نور يې د واده يا له يو بهرني سره د شراکت له  امله کډه کوي چې دا شرکت د مذهبي يا بشردوستانه اړيکو پر بنسټ وي، يا يې موخه له پېښو سره مخ کېدل او يا هم د يو جلا کلتور تجربه کول وي. ډيری يې له دې کبله بهر ژوند خوښوي چې د ژوند لګښتونه کم کړي، په ځانګړي ډول د روغتيايي پاملرنې لګښتونه يې د زغم وړ وي. له متحده ايالاتو څخه د کډوالۍ پرېکړه کېدای شي د دې لپاره هم وي چې خپل اصلي هيواد ته ستون شي تر څو د خپلې کورنۍ له غړو سره ژوند وکړي. په نورو لاملونو کې سياسي نه رضاييت، د خونديتابه اندېښنې او کلتوري مسائل هم شامل دي، لکه توکم پالنه. شونې ده ځينې امريکايان له دې کبله هم کډوال شي تر څو له حقوقي مسئولیتونو څخه وتښتي، په تېر کې عام پخوانی حالت له جبري عسکري خدمت څخه تېښته وه.
سربېره پر هغو امريکايانو چې په پاخه عمر کې کډوالي غوره کوي، ډيری ماشومان په متحده ايالاتو کې د هغه مور او پلار کره زېږېدلي چې د لنډ مهاله کار لپاره دلته مېشت وي، يا نړيوال زده کوونکي دي او يا په طبيعي ډول له خپل مور او پلار سره بېرته خپل اصلي هيواد ته ستنيږي. له دې کبله چې د زېږېدو له کبله دوی د متحده ايالاتو تابعيت تر لاسه کوي، خو له دې هيواد سره مهمه اړيکه نه لري، دوی ته کله کله «تصادفي امريکايان» ويل کېږي.
د اسانه لاسرسي وړ موخې
د متحده ايالاتو پر حدودو سربېره د متحده ايالاتو وګړي د مارشال په ټاپوګانو، ميکرونزي او پالاو کې هم د متحده ايالاتو او دې هيوادونو ترمنځ د ازاز يووالي د تړون له کبله د اوسېدو حق لري. دوی همدا راز د پرانيستې کډوالۍ تګلارې له کبله په ازادۍ سره کولای شي سوالبارډ ته وکوچېږي، خو په دې شرط چې وتوانيږي هلته استوګنځای او د ژوند وسايل تر لاسه کړای شي.
هغه امريکايان چې نيکونه يې له ټاکلو هېوادونو لکه المان، ايرلينډ او ايټاليې څخه راغلې وي، کولای شي د ius sanguinis له لارې د تابعيت غوښتنه وکړي او هلته په ازاد ډول ولاړ شي.ان که په ځانګړو حالاتو کې ius sanguinis نه عملي کېږي، بيا هم د المان او اتريش هغه اوسېدونکي چې نيکونه يې د نازيانو د جرمونو ښکار شوي دي د تابعيت د تر لاسه کولو لپاره اسانه لاره لري. په ورته توګه، امريکايي يهويان کولای شي اسرائيلو د راستنېدو د قانون تر مخې اسرائيلو ته ولاړ شي.
USMCA (او تر دې مخکې NAFTA) د متحده ايالاتو اوسېدونکو ته د ځينو محدوديدونو په لګولو سره اجازه ورکوي چې په کاناډا او مکسيکو کې د سوداګرۍ يا ځانګړو مسکلونو په برخه کې کار وکړي. په هر حال، د دايمي استوګنې تر لاسه کولو لپاره دوی بايد د يادو هيوادونو د کډوالۍ منظم شرايط بشپړ کړي.
ګوموا
ګوموا په انګلیسي Geumwa) ۴۸ کاله مخکی له میلاد نه تر ۷ کاله مخکی له میلاد پوری د بویو، دانګ بویو دوهم پادشاه وو، د سامګوک یوسا کتاب کې له هغی نه د دانګمیونګ وانګ پیون په نوم یادونه کړی.
ماليگاو
ماليگاو د هند يو ښار دی، دا د هند په مهاراشټر ايالت کې دی. دا د هند 97م لوی ښار دی. په کال 2001 کې ددې ښار د وگړو شمېر 409,403 و او بيا په کال 2011 کې چې وگړ شماري وشوه نو د هغه له مخې ددې ښار ابادي 471,006 وه.
وېشنيزه:د هند ښارونه
د کوریا تاریخ
د شمالي او سویلي کوریا تاریخ له میلاد نه مخکی تر ننه. ګوموا
ګوموا
ګوموا امپراتوري Geumwa) په انګلیسي ۴۸ کاله مخکی له میلاد نه تر ۷ کاله مخکی له میلاد پوری د بویو، دانګ بویو دوهم پادشاه وو، د سامګوک یوسا کتاب کې له هغی نه د دانګمیونګ وانګ پیون په نوم یادونه کړی.
عبدالله بن عمر
عبدالله بن عمر بن خطاب(۶۱۰-۶۹۳زېږديز )ددوهم خليفه عمر بن خطاب زوى او د حضرت محمد صلى الله عليه وسلم اوښى او صحابي وو.په حديثو او فقه کي د ځانګړي وړتيا لرونكى وو، او د مسلمانانو ترمنځ په لمړنۍ خپل منځي جګړه كي د بې طرفي له امله مشهور وو.
د نبي عليه سلام په وخت كي له ۶۱۰ نه تر ۶۳۲ م پوري
عبدالله بن عمر رض په ۶۱۰ زېږديزېدلى،د عمر بن خطاب او زينب بنت مظعون (چي د عثمان بن مظعون رض خور وه) زوى ده،دعبدالرحمن او حفصه ورور وو،د پلار لخوا د هغه وروڼه چي د هغه د ميرې ام کلثوم بنت جروال زامن وو زيد او عبيدالله وو.د هغه يوه بله ميره د قريبه بنت اميه په نامه وه چي هيڅ اولاد يې نه درلود.
عبدالله بن عمر رض په مکه مکرمه کی اسلام ومانه.
دده کورنۍ په ۶۲۲ ز کال مدينې منورې ته هجرت وکړ.څو مياشتي وروسته کله چي نبي عليه سلام څو تنکي ځوانان د ډبرو ويشتو سيالۍ ته راوبلل، نو ابن عمر رض يو له هغو ځوانانو څخه وه چي ډبره يې وغورځوله،حضرت عبدالله بن عمر رض د بدر او احد د  غزاګانو پر مهال د تګ اجازه ورنکړل شوه.مګر د خندق په غزا کي چي دده عمر ۱۵ کاله وو د ګډون اجازه ورکړل شوه.
د ابن عمر رض خور حفصه رض له نبي عليه سلام سره په ۶۲۵  ز کال واده وکړ. نبي عليه سلام يوه ورځ هغې ته وويل "عبدالله ښه سړى ده،زه هيله لرم چي هغه تهجد وکړي."له دې وروسته به عبدالله رض هره شپه زيات تهجد  کول او کم خوب به يې کاوه.
کورنۍ
کله چي د هغه پلار په ۶۳۴ز کال خليفه شو،ابن عمر رض له صفيه بنت ابي عبيد سره واده وکړ،چي له دې واده يې شپږ ماشومان و:ابوبکر،ابوعبيده،وقيد،عمر،حفصه او سوده
په سياست كي ونډه
عبدالله بن عمر رض د شام، مصر، افريقا او عراق په فتحو کي برخه واخسته مګر د مسلمانانو په خپل منځي جګړو کي بې طرفه پاتې شو.
وفات
عبدالله بن عمر رض په ۷۴ھ ق او ۶۹۳ م کال په مکه مکرمه کي وفات شو.
روايات
عبدالله بن عمر رض د حديثو دوهم تر ټولو زيات معتمد راوي وو.چي له ده نه ټول ۲۶۳۰ احاديث روايت شوي دي .هغه د حديثو په روايت کولو کي ډېر محتاط وو.
د خښتي پل جومات
د خښتي پل جومات د کابل تر ټولو لوي مسجد دي چې د کابل په مرکز کې پروت دي. دغه مسجد په ۱۸ پېړۍ کې جوړ شو او په ۱۹۶۰ کال کې د محمد ظاهر شاه لخوا بیا جوړ شو.
وېشنيزه:د افغانستان جوماتونه
فالاندوفو
فالاندوفو ښار په مقدونیایي Валандово) د شمالي مقدونیه هیواد په سویل ختیځ ولایت کې پروت دی.
ده برامچی ویدیو
برامچی ویډیوګانی
کريکټ
کريکټ (انگرېزي: Cricket) د بېټ او توپ لوبه ده. دغه لوبه په يوه داسې ميدان ترسره کېږي چې دوه اړخيزه پراخوالی او دايره وي بڼه ولري. ددغې لوبې ميدان يا لوبغالی ېې د فوټبال يا نورو لوبغالو څخه توپير لري. د کريکټ د لوبې د نظم او ترتيب لپاره ځانته ټرمنالوژي ده ، د دغې لوبې ټرمنالوژي په انگرېزي ژبې د نړېوالو برخه والو لخوا منل شوې ده. په منځ د لوبغالي کې يوه مستطيل ډوله ډاگ دی چې شاوخوا ۲۰ متره اوږدوالی لري. په همدې پراخ ډاگ باندې لوبه پرمخ ځي. دې ډاگ ته په انگرېزي ژبه پچ وايي. د پچ دواړو سرونو ته وکېټس (درې ولاړې ډنډې) دروي چې د بېټسمن (هوارې ډنډې وال) او بالر (گېندوال) تر منځ د لوبې پولې ښکاره شي او د ويکټس يا وېکټو ساتنه په بېټسمن پورې اړه لري بیا د وېکټو ويشتل يا راغورځول په بالر باندې اړه لري. دا لوبه د دوه ؤ لوبډلو تر منځ ترسره کېږي چې هره لوبډله د يولسو (۱۱) لوبغاړو درلودونکې وي. لوبه لکه د فوټبال يا نورو لوبو په څېر د پچې په اچولو غوراوی کوي. ددې غوراوی د لوبډلو ترمنځ د بېټنگ (په ډنډې گېند وهنه) يا بالنگ (گېند غورځولو) پروېش د مسولیت پر اساس ترسره کږي. لوبه د دوه ؤ لوبډلو د کپټنانو لخوا د څاروالو (امپاير) په شتون او څارنې د پچې اچولو سره پیلېږي. هر يوه چې پچه وگټله د ډنډې مسولیت يا گېند مسولیت اخيستلو خوښه لرلی شي. هغه لوبډله چې بېټنگ (د ډنډې مسولیت) ولري نو دوه لوبغاړي ېې لوبغالي ته راوځي او يو لوبغاړی د پچ (ډاگ) سرخواته چمتو درېږي او دوهم ېې پښو خوا ته د څاروال اړخ ته درېږي. د همدې پچ (ډاگ) دواړو سرونو خواته د وېکټو لږولو څخه څو پله مخې ته يوه کرښه باسي چې د ډنډه وال د درېدو پوله مالومه کړي. د ویکټو پر سره د دې لپاره چې کله گېند پرې لږېږي او د وکټې خوځېدل وښيي نو يوه د لرگي څخه جوړه شوې دوه گوټکواله لرگی پرې ږدي کومې ته چې په انگرېزي کې بلز وايي. يوه لوبډله د ډنډې مسولیت لري او بله د توپ اچولو يا گېند غورځولو چې دې سره د ډنډه وال مسولیت دا وي چې د پچ له سره څخه پښو خواته منډې جوړې کړي چې هره منډه يوه نمره لري. همدا رنگه د پښو خوا ډنډه وال سر پلو منډه وهي ، بیا د هغه وار رارسېږي چې گېند وهلو ته چمتو شي او منډې جوړې کړي. د کريکټ په لوبه کې د ترسره کولو لپاره ېې يو مهال حد هم ټاکلی دی چې دغه مهال ېې د گېندونو د غورځولو په ټولټال ټولگو پورې اړه لري. ټولټال د گېند د غورځولو ټولگې ېې په ۵۰ اوورونو يادېږي .د گېندونو يوې ټولگې ته په انگرېزي کې اوور وايي او شپږ غورځونې په يوه اوور (ټولگې) کې راغونډې وي.
د کريکټ پېښليک
د پیلنیو مهالونو څخه داسې ښکاري چې کريکټ د لرغونو مهالونو په اصطلاح توپ ډنډه او يا يو د گېند غورځولو او په يوې ډنډې ټېل وهلو څخه منځته راغلی. په ۱۶مې زېږدي کې کريکټ په اروپا کې د انگلینډ سیمې څخه د ټيوډور له مهالونو څخه پېژندل شوی دی. همدارنگه د ۱۳۰۱زېږيز کال د لیکلل شويو سندونو څخه داسې ښکاري چې د (گريگ) تر نوم لاندې يوه لوبه د برتانيې شهزاده اېډورډ او د هغه د ځوی لخوا په نیونډن سیمې کې کېده ، کوم چې خلک ېې په آندیزه توگه د کريکټ لوبه گڼي ، خو داسې جوت زبات په لاس کې نشته، چې د همدا کريکټ لوبه وگڼل شي .څو نورو ټکو ته په اشارې سره وېل شوي چې د کريکټ ويی په ۱۵۹۸ زېږدي کې د (کريکټ) د ويی څخه چې د برتانيې سوېل ـ ختيځې انگرېزي ژبې گړدود څخه ېې گړنه يادېږي رامنځته شوی.
سرچينې
وېشنيزه:لوبې
ايټالوي فلسفه
د يونانيانو او روميانو څخه په پيليدو سره او بشري رنسان، د ويښتابه د پړاو نوې فلسفې څخه په تېرېدو ايټاليا له زمانو راهيسې په لويديځه فلسفه ژور اغېز لري.
یوناني رېښې
ايټاليې ته فلسفه فيثاغورس راوړې وه، څوک چې په کروټون کې د فلسفې د ايټالوي مکتب فکر بنسټګر دی. د «زينوفانيس، پارمينيډيس، زينو، امپيډوکلس» او د وروستي په توګه د «ګورجيس» په ګډون د يوناني پړاو لوی ايټالوي فيلسوفان، اتن ته د فلسفې د راړولو مسئول دي.
لرغونی روم
د سيسرو (۱۰۶-۴۳ مخزېږديز)، لوکريتيوس (۹۴-۵۵مخزېږديز)، سنيکا (۴مخزېږديز -۶۵ ز)، موسونيوس روفوس (۳۰ – ۱۰۰ ز)، پلوتارک (۴۵ – ۱۲-ز)، اپيکتيتوس (۵۵ -۱۳۵ز)، مارکوس اورليوس (۱۲۱ -۱۸۰ز)، د اسکندريې کليمينټ (۱۵۰-۲۱۵ز) السينيوس (دويمه زېږديزه پېړۍ)، سکتوس امپریکوس (درېيمه زېږديزه پېړۍ)، د افروديسياس الکساندر (درېیمه زېږديزه پېړۍ)، امونيوس ساکاس (درېیمه زېږديزه پېړۍ)، پلوټينيسو (۲۰۵ – ۲۷۰ز)، پورفري (۲۳۲ – ۳۰۴ز)، ايامبليوکوس (۲۴۲ – ۲۱۷ز)، تمستيوس (۳۱۷- ۳۸۸ز)، د هيپو ايوګستاين (۳۵۴ – ۴۳۰ز)، پروکلس (۴۱۱ – ۴۸۵ز)، د اسکندريا فيليوپونس (۴۹۰ – ۵۷۰ز)، دماسکيوس (۴۶۲ – ۵۴۰ز)، بيوتيوس (۴۷۲ – ۵۲۴ز) او د سليسيا سيمپليوسيوس (۴۹۰-۵۶۰ز) په څېر ګڼ رومي فيلسوفان موجود وو. رومي فلسفه تر ډېره بريده د يونان د فلسفې تر اغېز لاندې وه.
منځنۍ پېړۍ
د ايټاليې د منځنيو پېړيو فلسفه تر ډېره بريده مسيحي وه چې د «سينټ تاماس اکويناس» په څېر ګڼ مهم فيلسوفان او الاهيات پوهان په کې شامل وو. اکويناس د «ستر البرټ» شاګرد و، څوک چې يو پياوړی تجربه پېژندونکی ډومينيکي و، په ديارلسمه پېړۍ کې د اکسفورډ فرانسسکن «راجر بيکن» ته ډېر ورته و. اکويناس ارستويي فلسفه يو ځل بيا مسيحيت ته راوړه. هغه باور درلود چې د عقيدې او لادينيت دليل تر منځ هېڅ ټکر نه شته. هغه باور درلود چې ارستو د حقيقت لپاره په انساني هلو ځلو کې لوړې څوکې ته رسېدلی دی، او په همدې بنسټ يې د خپل الاهي او فلسفي لرليد د چوکاټ جوړولو لپاره د ارستو فلسفه غوره کړه. هغه د پاريس په معتبر پوهنتون کې پروفيسر و.
رنسانس
رنسان په بنسټيز ډول يو ايټالوي (فرورانسي) خوځښت و او تر څنګ يې د هنرونو او فلسفې يو ستر پړاو و. د رسنانس  فلسفې ته د امتياز ورکونکو عناصرو په منځ کې د  کلاسيک تمدن او زده کړې بيا راژوندي کېدل (د رنسانس معنا ده «بيا زېږېدنه») په ارستو باندې د اپلاتون د نسبي واکمنۍ بيا راګرځېدل، څوک چې د وروستيو منځنيو پېړيو په فلسفه واکمن شوی و، او د ځينو فلسفيانو په منځ کې له جادو او هرميټيسيزم سره ليوالتيا شامل دي.
د ټولو پړاوونو په څېر، په دې پړاو کې هم د نېټو د ډلبندۍ او پولو لپاره د لاملونو پراخه ميلان شته. په ځانګړي ډول د وروستيو پړاونو څخه خورا زيات، د رنسانس په اړه باور کېږي چې په ايټاليا کې د ايټالوي رانسانس سره پيل او د اروپا له لارې ولېږدېد.
بشرپالنه
د رنسانس بشرپالنه يو اروپايي فکري خوځښت و، کوم چې د رنسانس مهمه برخه وه چې د څوارلسمې پېړۍ په وروستۍ نيمايي کې په «فلورانس» کې پيل شو او د ايټاليې په ډېره برخه يې اغېز پرېښود. د لاتيني ادبي او يوناني ادبي متنونو د اروپايي پوهانو د بيا موندنو څخه د بشرپالنې خوځښت جوړ شو. په لومړيو کې یو بشرپال د لاتيني ادبياتو يو ساده عالم يا ښوونکی و. د پنځلسمې پېړۍ تر نيماي پورې بشپالنې يو منهج وړاندې کړ - the studia humanitatis – چې له ګرامر (د ژبې لارښود)، بلاغت، اخلاقي فلسفې، شعر او تاريخ څخه هغه ډول جوړ شوی و، څنګه چې لاتيني او يوناني ادبي ليکوالانو په مټ مطالعه شوی و.
د ايټالوي رنسانس د بشردوستانو باور و چې ازاد هنرونه (هنر، موسيقي، ګرامر، بلغات، ويناوالي،شاعري، د کلاسيکو متونو کارول او د دې يادو شويو ټولو مطالعه کول) بايد د «شتمنتيا» په ټولو کچو کې عملي شي. هغوی د ځان، انساني ارزښت او انفرادي درناوي تايید هم وکړ. دوی باور درلود چې په ژوند کې هر شی يو ټاکلی طبيعيت لري، خو د انسان امتياز دا دی چې وکولای شي خپله لاره وټاکي. «پيکو ډيلا ميرانډولا» د کايناتو او په کايناتو کېد انسان د ځای د پيدايښت په اړوند په لاندې ډول ليکلي دي:"خو کله چې کار پای ته ورسېد، مزدور دا هيله درلوده چې کاشکې داسې څوک وای چې د دومره ستر کار د طرحې په اړه يې فکر وکړي، د هغې له ښکلا سره مينه وکړي او د هغې پراختيا ته حيران پاتې شي. په همدې بنسټ، کله چې هر څه تر سره شول... هغه د انسان د پنځولو په اړه فکر وکړ...د همدې لپاره هغه انسان د يو ناټاکلي طبيعيت لرونکي مخلوق په توګه وټاکه او هغه ته يې د نړۍ په منځ کې په ځای ورکولو سره په دې ډول مخاطب کړ چې: «ای ادمه! نه مو تاته ثابت هستوګنځای درکړی او نه تر تا پورې ځانګړې بڼه او نه تر تا پورې خاصه دنده، تر پايه پورې، چې ستا د هيلې سره سم او ستا د پرېکړې سره سم له تا سره کوم هستوګنخای شته، يا کومه بڼه او د کومو کارونو چې ته خپله غوښتنه کوې. د پاتې ټولو موجوداتو طبيعیت د قانون په حدودو کې محدود او را ايسار دی. ته به د ژوند په ښکته بڼو کې د انحطاط واک ولرې، کوم چې وحشي دی. ته به د خپل روح په پرېکړه، په لوړو بڼو د پیدا کېدو قدرت ولرې، کوم چې الهي دي»."
نوی اپلاتونيت
په ۱۴۳۸-۱۴۴۵ز کلونو کې په فلورانس کې د «فيرارا فلورانس د شورا» د ناستو په اوږدو کې، د ارتودوکس او کاتوليک کليساوو تر منځ د اختلاف له منځه وړلو د ناکامو هڅو پر مهال، «کوسيمو ډي ميډيکي» او د هغه فکري کړۍ د نوي اپلاتونيت فيلسوف «جارج جيمسټوس پليتون» سره بلدتيا پيدا کړې وه، د اپلاتون او اسکندريه د صوفیانو په اړه د هغه خبرو اترو کې چې د فلورانس علمي ټولنه دومره راجلب کړې وه چې هغوی ورته د نوي اپلاتون نوم ورکړ.
په ۱۴۵۹ز کال کې «جان ارګيروپولوس» په فلورانس کې د يوناني ژبې او ادب په اړه درس ورکاوه او «مارسيلو فکينو» د هغه شاګرد شو. کله چې «کوسیمو» په فلورانس کې د اپلاتون د اکاډمۍ د بيا جوړولو هڅه وکړه، د مشرۍ لپاره يې د هغه انتخاب «فيچينو» و، چا چې له  يوناني څخه لاتيني ته د اپلاتون ژباړه وکړه (په ۱۴۸۴ ز کال کې خپره شوه)، همدا راز د «هرميټک کارپس» د هلنستي يوناني اسنادو د ټولګې د ژباړې تر څنګ يې د ګڼو نورو نيوپلاټونسټانو لیکنې وژباړلې، د بېلګې په ډول:«پورفيري، ايامبليچس، پلاټينس» او داسې نور. فيچينو د «جميستوس پلټون» د وړانديزونو په تعقيب سره هڅه وکړه چې مسيحيت او اپلاتونيزم سره يو ځای کړي.
افغانستان او سیمه ییزه همکاري
سیمه‌ییزه همکاري څېړند د دویمې نړیوالې جګړې له پای ته رسېدو وروسته، په اروپا کې د نړیوالې همکارۍ د یو ډول په بڼې رامنځ ته شوه. د وخت په تېرېدو د نړۍ د نورو سیمو هېوادونو له سیمه‌ییزې همکارۍ څخه په مختلفو برخو کې د دوه اړخیزو او څو اړخیزو همکاریو د یوې بېلګې په توګه ګټه اخیستل پیل کړل او د نړۍ په بېلابېلو سیمو کې ځینو هېوادونو د دوه اړخیزو او څو اړخیزو اړیکو او همکاریو د پراختیا په موخه سیمه‌ییز سازمانونه رامنځ ته کړل. د سیمه‌ییزو سازمانونو اصلي موخه د غړو هېوادونو تر منځ د همکاریو پراختیا وه او ډېر تمرکز یې د غړو هېوادونو تر منځ د اقتصادي او اجتماعي همکاریو د پراختیا په اړه و.
د سړې جګړې پر مهال سیمه‌ییزه همکاري د شوروي او امریکا له سیالیو څخه اغېزمنه وه او د نړۍ هېوادونه ځینې له شوروي اتحاد او ځینې نور له امریکا سره ملګري وو، خو د سړې جګړې له پای ته رسېدو وروسته د سیمه‌ییزې همکارۍ د پراختیا لپاره زمینه او شرایط برابر شول او د نړیوال دوه قطبي نظام له پای ته رسېدو وروسته، د سیمه‌ییزې همکارۍ د پراختیا او پیاوړتیا لپاره نوي فرصتونه او امکانات رامنځ ته شول. د نړۍ د ډېرو هېوادونو لپاره د دې زمینه برابره شوه چې د ایډیالوژیکو ګټو او ارزښتونو پر ځای خپلو ملي ګټو ته لومړیتوب ورکړي او د خپلو ګټو د خوندیتوب او د سیمه‌ییزې همکارۍ د پراختیا په موخه په خپلواک ډول اقدامات وکړي. په لاتینې امریکا، افریقا، سویل ختیځې اسیا، سویلي اسیا او د درېیمې نړۍ په نورو وروسته پاتې سیمو کې د سیمه‌ییزې همکارۍ د پراختیا په موخه هڅې پیل شوې، خو په دې سیمو کې سیمه‌ییزې همکارۍ په اروپا کې د سیمه‌ییزې همکارۍ له ډول او بڼې سره ډېر توپیر درلود. په افریقا کې سیمه‌ییزه همکاري د سوداګریزو اقتصادي ګټو او انګیزو پر ځای تر ډېره بریده امنیتي انګېزې درلودې، خو د وخت په تېرېدو د سیمه‌ییزې همکارۍ نوې بڼه رامنځ ته شوه. نوې سیمه‌ییزه همکاري ډېر اړخونه لري چې پر بنسټ یې په سیاسي، اقتصادي، اجتماعي او فرهنګي برخو کې د هېوادونو تر منځ همکاري پراختیا پیدا کوي.
د سړې جګړې له پای ته رسېدو وروسته، د نړیوالتوب پروسې د سیمه‌ییزې همکارۍ په پراختیا کې مهم او د پام وړ رول تر سره کړ، نړیوال کېدو او د اقتصاد او ازاد بازار پراختیا یو پر بل د هېوادونو تړاو او تکیه کول ډېر کړل، له همدې امله اوسمهال هیڅ یو هېواد د دې وړتیا نه لري چې خپل ملي اقتصاد په یوازې ځان مدیریت کړي، سیمه‌ییزه همکاري نه یوازې دا چې له نړیوالتوب سره ټکر نه لري، بلکې نړیوالتوب او سیمه‌ییزه همکاري له یو بل سره مرسته او یو بل پیاوړي کوي.
افغانستان چې د اسیا په زړه کې موقعیت لري، په شمال کې یې د مرکزي اسیا هېوادونه، په ختیځ کې یې چین، په لوېدیځ کې یې ایران او په سوېل کې یې د سوېلي اسیا هېوادونه پاکستان او هند موقعیت لري. د افغانستان جیو ستراتیژیک موقعیت ته په پام، د سیمه‌ییزې همکارۍ پراختیا کولای شي د افغانستان په اجتماعي، اقتصادي ودې او پرمختګ او د سولې او ثبات د ټینګښت په برخه کې مهم رول تر سره کړي. له همدې امله د افغانستان د ملي پراختیا په ستراتېژۍ کې د سیمه‌ییزې همکارۍ پراختیا ته ځانګړی ځای ورکول شوی و او د افغانستان حکومت د افغانستان په تړاو د سیمه‌ییزو اقتصادي همکاریو کنفرانسونو (ریکا) د جوړېدو او د استانبول پروسې د پیل لپاره زمینه او شرایط برابرکړي وو.
افغانستان د سیمې د سوداګریزو او ترانسپورټي لارو په څلورلارې کې قرار لري. د افغانستان جیو ستراتیژیک موقعیت ته په پام د سیمې له هېوادونو سره د سیمه‌ییزې همکارۍ له لارې د اړیکو او همکاریو پراختیا د افغانستان لپاره ځانګړی ستراتیژیک ارزښت او اهمیت لري. افغانستان د خپلو ټولنیزو او اقتصادي ستونزو د حل لپاره اړدی چې د سیمې له هېوادونو سره همکاریو ته پراختیا ورکړي. له بل لوري له افغانستان سره مرسته او همکاري د سیمې د هېوادونو د امنیت او ثبات د ټینګښت او پرمختګ لپاره مهمه ګڼل کېږي.
مینه وال کولای شي یاد کتاب پر اکسوس سربېره، د ښار له نورو لویو کتابپلورنځیو هم په مناسب قېمت تر لاسه کړي.www.aksosbookstore.af
گايا
گايا د هند يو ښار دی، دا د هند په بهار ايالت کې دی. دا د هند 98م لوی ښار دی. په کال 2001 کې ددې ښار د وگړو شمېر 385,432 و او بيا په کال 2011 کې چې وگړ شماري وشوه نو د هغه له مخې ددې ښار ابادي 463,454 وه.
اوه یون سو
اوه یون سو په کوریایي ژبه 오연수) په انګلیسي Oh Yeon-soo) زوکړه ۲۷ اکتوبر ۱۹۷۱م کال سیول) د سویلي کوریا هیواد اړوند یوه سینماګره ده چې د جومونګ افسانه سریال کې د (یوها،په معنی د هابک سیند د خدای لور/ یاهم د هابک قبیلې د ریس لور ده) په نوم لوبیدلې وه.
گايا
وېشنيزه:د هند ښارونه
یوها
د یوها په کوریایي ژبه، کې. په معنی د هابک سیند د خدای لور/ یاهم د هابک قبیلې د ریس لور ده.
۳۸ (عدد)
۳۸ یا  يو د طبيعي عددونه څخه دي. چي د ۳۷ څخه  مخکي او د ۳۹ وروسته موجود دي.
په رياضي کې
په رياضي کې ۳۸:
په کلینډر کې
۳۸ کولاي سي:
په کیمیا کې
۳۸ د سټرونټيوم اټومي عدد ده
سرچينې
وېشنيزه:۳۸ (عدد)وېشنيزه:طبيعي عددونه وېشنيزه:تام عددونه وېشنيزه:دوه رقمي عددونه وېشنيزه:جفت عددونه وېشنيزه:مرکب عددونه
محافظه پلازمېنه(بحرين)
محافظه پلازمېنه د بحرين د پنځو محافظاتو (ولايتونو) څخه يو دی او دا د بحرين پلازمېنه هم ده۔
نور ولولئ
وېشنيزه:بحرين وېشنيزه:د بحرين محافظات
سرچينې
وېشنيزه:د بحرين محافظات
جنرال عبدالرازق
ستر پاسوال عبدالرازق اڅکزی (اصل نوم: عبدالرازق) په کندهار کې په حاجي رئیس هم پېژندل کېده، او د عامو خلکو ترمنځ تر ډېره په جنرال رازق مشهوره وو. هغه په ۱۹۷۹ يا ۱۳۵۸ لمريز کال کې د کندهار ولايت په ډنډ ولسوالۍ کې په يوه غريبه کورنۍ کې دنيا ته سترګې پرانېستې.
ښاغلی رازق د کندهار ولایت امنیه قومندان او د خپل وخت دفاکتو مشر وو. او د کندهار سره سره د افغانستان د يو تر ټولو زړورو قومندانانو څخه هم وو. داسې ويل کيده، چې د هېواد په سويل او په ځانګړې ډول په کندهار ولايت کې طالبانو او د پښتنو د نورزي ټبر د ډېرو مشرانو سره د رازق شخصي دښمني وه، او ده هغوی او هغوی دده د لمنځه وړلو کوښښ کاوه. که څه هم طالبانو په څو بريدونو کې جنرال رازق په نښه کړ، خو دی ترې روغ ووت. خو په ١٨ اکتوبر ٢٠١٨ کي دده د ژوند آخري لحظې راورسېدې، او طالبانو دئ د ډير پيچلې پلان د تر جوړېدو وروسته د ابودجانه نورزی نامه طالب لخوا ووژل سو.
واک ته رسيدنه
جنرال رازق په هېواد کې له پېژندل سویو څېرو څخه و او د پاکستان پر وړاندې یې سخت دریځ درلود. نوموړی د خپل جګړه ییز مهارت، شخصي او قومي اړیکو پر مټ د سیمې له مشهورو شخصیتونو څخه و او د وژل کېدو تر مهاله د کندهار د امنیه قوماندان پر څوکۍ پاتې سو. جنرال عبدالرازق په ۲۰۰۸ ز کال کې لومړی ځل د بهرنیو ځواکونو له ملاتړ پرته د کندهار په محله جات کې د افغان ځواکونو خپلواک عملیات ترسره کړل.
ښاغلی ستر پاسوال عبدالرازق اڅګزی که څه هم د کندهار ولايت امنيه قومندان وو، خو د کندهار  تر څنګ يې د سويلي افغانستان (په خاصه توګه: زابل، اروزګان او هلمند) امنيت هم ساته. هغه په لسګونو وارې لښکرګاه او قلات د سقوط څخه ژغورلي وو. همدا وجه وه چې دئ د سویلي حوزې (سويلي افغانستان)  اپراتيفي مشر هم ټاکل سوی وو، مطلب جنرال عبدالرازق د کندهار ترڅنګ د هلمند، غزني، زابل، اروزګان او فراه ولايت د امنيت لپاره هم کار کاوه، او د دې توان يې درلود چي د سيمي عسکرو ته امر ورکړي. حتا په کندهار کې يې خپل شخصي زندان هم درلوده.
حامد کرزی
دا چې ښاغلی جنرال عبدالرازق عبدالرازق اڅکزی داسې لوی واکمن سو، په دې کې د ښاغلي کرزي ډېر لوی لاس وو. لومړی خو خلګ وايي د کرزي په غوښتنه ښاغلي رازق امنيه قومندان سو، خو په هر صورت دا خو معلومداره ده چې د کرزي د حکومت آخرین وختونه وه، نو هغه باید خپله سيمه خو په امن کړې واي
له اتلنتیک مجلې سره د پخواني ولسمشر حامد کرزي د مرکې ژباړه؛ د جنرال عبدالرازق اړوند برخه: "مجیب مشعل د اتلنتیک مجلې خبریال:
یو بل څه چې ستاسو د سولې پالنې له ځانګړتیا سره اړخ نه لګوي هغه په افغانستان کې له مشخصو کسانو څخه ستاسو ملاتړ دی، لکه جنرال عبدالرازق چې قطعاً د سوله پالو په قطار کې هم نه راځي. جنرال عبدالرازق داسې یو کس دی چې د طالب جنګیالیو پر وژنې ویاړي.
خو، جنرال عبدالرازق د کندهار ولایت د امنیې قومندان دی.
پوښتنه:
هغه د کندهار د امنیې قومندان دی، خو د یو سوله پاله جمهور رئیس په ملاتړ، واک ته رسېدلی دی.
جمهور رئیس کرزی:
جنرال عبدالرازق د کندهار امنیې قومندان دی او د کورنیو چارو وزارت لخوا په دې دنده ګمارل سوی دی. هغه خپله دنده ترسره کوي. دا خبره ستاسو له لومړۍ خبرې سره اړخ نه لګوي چې ويل مو افغان سرتېري د خپل هېواد د دفاع پخاطر د تروریزم پرخلاف په جګړه کې خپله وینه تویوي. جنرال عبدالرازق یو فعاله امنیه قومندان دی او د ده په شتون کې، کندهار خورا زیات امن سوی.
آیا مونږ څه غواړو؟ سوله یا که د بې ثباتۍ او جګړې دوام؟ که نوموړي قومندان خپله دنده په ښه توګه ترسره کړي وي، نو زه یې ستایم. د طالبانو پرضد د جګړې په نوم د جګړې دوام نه ستایم او ما ته دا جګړه رښتینې نه بلکې توطئه ښکاري، داسې یوه توطئه چې پکې هم طالبان او هم امنیتي ځواکونه د افغانانو په توګه مري او زه غواړم دغې توطئې ته د پای ټکی کېږدم."
- پخوانی ولسمشر حامد کرزی
تهجد
تهجد يا د شپي لمونځ يو نفل لمونځ ده چي د اسلام پيروان يې کوي.تهجد لمونځ په مسلمانانو باندي فرض نه ده،تهجد د فرضو وروسته ترټولونفلو لمنځو بهتر لمونځ ده. ستر پيغمبر محمد صلى الله عليه وسلم دا لمونځ هميشه کاوه، او خپل اصحاب يې هم دې لمانځه ته هڅول.تهجد دهجود نه اخيستل شوى چي معنا يې خوب پرېښودل دي.
د تهجدو ثبوت په حديثو کي
د قران کريم د اياتو تر څنګ د تهجدو په باره کي زيات احاديث هم راغلي، چي د تهجدو اهميت په ګوته کوي، په مختلفو حديثو کي دې ته قيام اليل، صلاة ليل او تهجد ويل شوي
طريقه
هغه څوك چي غواړي تهجد لمونځ وکړي
جنرال عبدالرازق
عطاجان حق بیان
د کندهار تر سنګه په زابل ولایت کې د جنرال عبدالرازق تر ټولو لوی مرستيال او تکړه ملګری وو، ښاغلی جنرال عبدالرازق چي به هر وخت زابل ولایت ته تلی نو د عطاجان حق بیان او جنرال رازق تر منځ به ليدنه خامخا کيدل، او شپه به يې هم د عطاجان حق بیان په کور او سيمې کې تيروله.
تهجد
طريقه
د ويده کېدلو پر مهال بايد د تهجدو اراده وکړي.ابو درداء رض د نبي عليه سلام دا ارشاد نقل کړى، له خوب نه تر پاڅېدلو وروسته بايد مسواک ووهي او اودس وکړي. لمړى دي دوه رکعته وکړي له هغه نه وروسته چي څومره يې زړه غواړي و د کړي.
جنرال عبدالرازق
حاجی جانان ماما
د امنیه قومندان جنرال رازق له نژدې کسانو او قوي ملاتړو څخه و. قومندان جانان له جنرال رازق سره د کندهار په امن کولو کې مهم رول لوبولی وو.
تهجد
طريقه
دا هم روايت شوي دي چي يو څوک چي پاڅېږي بايد خپله بي بي هم پاڅوي
د تهجدو وخت
تهجد د شپي په پیل کی هم کیدای شی،د شپي په مابین کی هم کیدای شی او د شپي په پای کی هم کیدای شی. خو غوره وخت د شپي اخیری برخه ده.
جنرال عبدالرازق
اشرف غني
خو جنرال رازق د یو لړ اخطاري او له ګواښه ډکو څرګندونو پر مهال د دواړو نوماندانو پلویانو ته په مستقیمو اشارو سره په ډاګه کړه، چې کندهار نور د ټیکه دارانو او داړه مارانو له منګولو وتلی او هېڅوک یې پر سر سیاسي معاملې، سودابازۍ او ټیکې نسي کولای.
تهجد
د رکعتونو تعداد
د تهجدو لمونځ کوم مشخص تعداد نه لري چي حتمي بايد په همغه اندازه وشي،په مختلفو حديثونو کي  4,8 او دولس رکعته روايت شوي دي.
جنرال عبدالرازق
اشرف غني
له دې څرګندونو څخه وروسته د جنرال عبدالرازق اڅکزي او اشرف غني تر منځ اړيکې ډيرې خرابي سوې، او اشرف غني ډېر ځله جنرال عبدالرازق د دندې څخه د ليرې کولو کوښښ وکړ خو سياسي واک يې کم وو، هغه د واکمنۍ تر اخيري ورځې پورې په دنده بوخت وو. ځينې خلک وايي چې د جنرال عبدالرازق اڅکزي د وژنې کار د طالبانو نه بلکې د اشرف غني دی.
سياسي ژوند
د ملګروملتو د شکنجې ضد کمېټې جنرال رازق د شخصي محبسونو پر لرلو او د بندیانو په ربړولو تورن کړی وو. "د هېواد هرې محکمې ته د هر تور د سپناوي لپاره حاضر یم، خو د نړیوالو د بې ځایه تورونو هیڅ پروا نه لرم، خپلې وظیفې او خدمت ته ادامه ورکوم، دغه راپور جوړونکي د پاکستان د استخباراتو کارکوونکي دي"
دې کمېټې دا هم ویلي وو چې رازق خپل یو شمېر مخالفان په بې رحمۍ وژلي وه. په ٢٠١۶م کال کې د جنرال رازق او کندهار پخوانی والي ډاکتر همایون عزیزی ترمنځ اختلافات اوج ته ورسېدل، د ښاغلي رازق او عزیزی تر منځ اختلاف د سپین بولدک پر ګمرکي عوایدو رامنځته سو، د نني اسيا ټکي خبرپاڼې په وينا چي د ګمرګ عواید د جنرال رازق د پلویانو جیبونو ته ځي او ددوي په وينا د کندهار والي غوښتل چې عوايد حکومتي خزانې ته یې ورکړي.
جنرال رازق او د افغانستان شمال
د رازق په تړاو په لومړیو وختونو کې د هېواد په شمال کې چندان ښه نظر موجود نه و، خو له یو څه مودې وروسته بیا جنرال رازق یو څه خپل دریځ بدل کړ چې د وخت په تېرېدو یې په ۲۰۱۸ ز کال کې د حکومت او عطا محمد نور تر منځ په اړ او دوړ کې د عطا محمد نور پلوي وکړه.
نوموړي د عطامحمد نور  تر څرګندونو وروسته چې ویل یې حکومت یې له بلخ ولایت نه د لرې کولو وړتیا نه لري او له یاد ولایت نه د نوموړي د تګ فیصله به جمیعت ګوند کوي
د ٢٠١٨ کال په انتخاباتي چارو کې لاسوهنه
د افغانستان د انتخاباتو د خپلواک کمیسیون رئیس ګلا جان بدیع صیاد، د چهارشنبې په ورځ (جون ١٣، ٢٠١٨) د ولسي جرګې او ولسوالیو شوراګانو ته د نوماندانو د بهیر د پای ته رسیدو د اعلانولو پر وخت یو شمیر والیان او د امنیه قوماندانان په انتخاباتو کې په مشخصه توګه د جنرال رازق نوم یاد کړي وو او ویلې وو چې د انتخاباتو خپلواک کمیسیون د افغانستان د حکومت سره پدې اړوند خپله اندیښنه شریکه کړې وه. خو جنرال رازق ادعا کړې وه چې د کندهار په ولایت کې د ۱۳۰ یا ۱۴۰ تنو پورې نوماندان وو چې د امنیه قوماندانۍ ورته استعلامونه ورکړي وو چې سوابق یې وڅیړل دي چې کومخ جرمي سابقه ونلري. جنرال رازق د انتخاباتو د خپلواک کمیسیون مستق والی تر پوښتنې لاندې راوړي وو او ادعا یې کړې وه چې ددې ولایت په اوه ولسوالیو کې نوم لیکنه نده سوې او نه انتخاباتي مواد انتقال سوي او نه هم تذکرې توزیع سوي.
جنرال رازق او مخالفان يې
جنرال عبدالرازق اڅکزي؛ هر ډول مخالفین لرل. د هغه مخاليفين په هره برخه لکه; ناټو، افغان دولت، کندهاريانو، طالبانو، داعش، سياسي ګوندونو، پاکستاني پوځيانو، پاکستاني استخبارات (ISI)، ايراني استخباراتو او داسې نورو کي وه. ځکه هغه که د يو چا لپاره ښه، د بل لپاره بيا بد وو.
کندهار راډیو تلویزیون:(د دښمن دسترګو اغزی اوملي قهرمان شهید سترپاسوال عبدالرازق)
افغان ملت نن ورځ (١٨ اکتوبر، ٢٠١٨) خپل یو داسی غښتلی او قهرمان بچی له لاسه ورکړ چی واقعاً یو ریښتنی قهرمان وو، د وطن سره یی بې ساری مینه درلوده، د وطن دفاع يي په مینه اومیړانه وکړل، د هیواد د لویشت لویشت خاوری څخه یی دفاع او په کلکه يې مبارزه وکړل او خپل خوږ ژوند یې په  همدې لار کښی قربان کړ.
جنرال صاحب شهید عبدالرازق هیڅکله ماته نه منله۔ جنرال صاحب دسولی دهڅو دچټکتیا  او د ډیورند دشومو طرحو  مخالف او عملاً يې ددښمن شوم اعمال خنثي کړي او تل ددښمن دسترګو اغزی وو او هر وخت يي دهېواد پر قسم خوړلي دښمن مخامخ ګذار کاوه او دسترګو په رپ کي يې ددښمن سنګرونه تر خپلو پښو لاندي کول، دښمن تل د هغه دوژولو پلانونه جوړل، چي بالاخره يي دهېواد ستره هستي او قهرمان بچی دخپلو شمو موخو ښکار کړ، شهید عبدالرازق خان دهېواد  رښتینی شهید دی۔ دهیواد اتله الله ج دي دجنتونو سردار کړه.