د_اسلام_پېغمبر(ص)_نیکونه
د عام الفيل پېښه په قرآن شريف كې د "اصحاب فيل" پېښه په لنډو راغلې ده. تاريخ د دې پېښې لامل داسې ليكي: د "يمن" چارواكي "ذونواس"،چې د خپل حكومت بنسټونه غښتلي كړل؛نو په يوه سفر كې له يثربه، چې په هغه وخت كې يې ښه ديني موقعيت درلود تېرېده.يهوديان راټول شوي وو او په دې ښار كې يې زيات عبادت ځايونه جوړ كړي وو. وخت او موقعيت پېژاندي يهودي،دې چارواكي ته تود ښه راغلاست ووايه او خپل دين ته يې راوباله،چې په ملاتړ کې يې ځان د بوت لمانځيو عربو او مسيحيانو له بريدونو وژغوري. د يهودانو تبليغاتو پر ذونواس اغېز وكړ او د يهوديت دين يې ومانه او ذونواس هم د يهودو په پرمختګ كې خورا زيار واېست. ځينو نورو هم له وېرې د يهوديت دين ومانه او چا چې ورسره مخالفت كاوه؛نو ډېره جزا يې وركوله؛خو د "نجران" خلكو چې له پخوا  يې د "مسيحيت" دين منلى و، په هېڅ قيمت حاضر نه شول خپل دين پرېږدي او يهوديت ومني. د نجران د خلكو سرغړونه د "يمن" پر واكمن بده ولګېده او په لوى لښكر يې د نجران د ياغيانو د ځپلو هوډ وكړ. د لښكر بولندوى د نجران د ښار غاړې ته غونډ جوړ كړ او د لوى خندق تر كنلو وروسته يې پکې اور بل كړ او مخالفين يې په سوځولو وګواښل. د نجران مېړنيو خلك، چې د "مسيحيت" دين يې د زړه له كومې منلى و،و نه وېرېدل او مرګ او سوځېدل يې ومنل؛ خو يهوديت يې و نه مانه. پايله دا شوه، چې بدنونه يې په اور كې جوغدي شول.(27) دا پېښه په قرآن شريف كې د اصحاب الاخدود" په نامه د بروج په (4-8) آيتونو كې راغلې ده.(28) "ابن اثير جزري"؛اسلامي تاريخپوه ليكي: له دې پېښې د نجران يو اوسېدونكى د "دوس" په نامه "د روم قيصر" ته چې د "مسيحيت" ټينګ پلوى و وروتښتېد، نجراني ترې وغوښتل،چې دې خونړى انسان نه د خپلو کړنو سزا ورکړي او په سيمه كې د "مسيحيت" د دين بيرغ بيا ورپوي. د روم واكمن پر پېښه خواشيني څرګنده كړه او نجراني ته يې داسې ځواب وركړ:(( دا،چې د واكمنۍ مركز مې ستاسې له سيمې لرې پروت دى؛ نو زه به داسې وكړم، چې د "حبشې" واكمن؛ "نجاشي"،ته به ليک وليكم، چې ددې دردوونكې پېښې غچ واخلي. )) "نجراني" د "روم" له واكمنه ليك واخېست او په بيړه يې ځان "نجاشي" ته ورساوه او کيسه يې ورته وكړه. د حبشې د واكمن په رګونو كې د غيرت وينې په خوټېدو شوې او اويا زره كسيز لښكر يې د حبشي د بولندوى؛ "ابرهه الاشرم" په مشرۍ "يمن" ته ولېږه. د حبشې منظم لښكر د سمندر له لارې د "يمن"  په سواحلو كې واړول. ذونواس چې څومره هڅې وكړې خلك او قبايل مبارزې ته راوهڅوي؛خو چا مثبت ځواب ور نه کړ،چې بالاخره يې په يوه كوچني بريد حكومت راوپرځېد او د "يمن"  اباد هېواد د حبشې تر واكمنۍ لاندې راغى او د لښكر بولندوى "ابرهه" د حبشې د واكمن له لوري والي وټاكل شو. "ابرهه" د خپلې بري او غچ اخستو په مستۍ كې ډوب و او له شهوت پالۍ يې يوه شېبه هم لاس وا نه خېست او د حبشې د پاچا د خوشحالۍ لپاره يې په "صاف" كې لويه "كليسا" جوړه كړه، چې په خپل وخت كې يې سارى نه درلود،بيا يې ليك نجاشي ته وليكه: د كليسا د جوړېدو كار بشپړېدونکى دى،په پام كې لرم د "يمن" خلك د كعبې له زيارته منع كړم، چې همدا كليسا د ټولو زيارت شي. ددې ليك مضمون پر خلكو ناوړه اغېز وكړ، تردې چې يو شپه د "بني افقم" د ټبر يوې ښځې په دې كليسا كې متيازې وكړې او په دې  كار يې حکومت ته خپله غوسه وښووه، چې دې كار حكومت ډېر په غوسه كړ. بل خوا څومره به،چې دوى په خپلې كليسا کې ګوتې وهلې،چې ښکلې يې كړي،هومره به له کعبې سره د خلكو مينه نوره هم زياتېده. دې چارو "ابرهه" دې ته اړ كړ،چې كعبه ړنګه کړي. په همدې موخه يې يو لښكر تيار كړ د لښكر مخې به "فيلانو" روان وو، چې د "ابراهيم خليل الله" په لاس جوړه شوې كعبه ورانه کړي. عربو مشرانو حالات نازك وليدل او يقين يې وكړ،چې د عربو خپلواكي او شخصيت په زوال كې دى؛خو د "ابرهه" تېرو بريو هغوى له هر ډول ګټور هوډه بيوسې كړي وو؛خو سره له دې،ځينې غيرتمن وګړي او ټبرو د "ابرهه" پر وړاندې ودرېدل او په مېړانه وجنګېدل،چې يو ترې "ذونفر" و، چې د "يمن" له مخورو و او خلكو ته يې وويل :د کعبې دفاع وكړئ ؛خو ډېر وخت تېر نه شو،چې د "ابرهه" پاڅونونه يې له ماتې سره مخ كړل. تر هغوى وروسته "نفيل بن حبيب" سخته مبارزه پېل كړه؛ خو ماتې يې وخوړه او په خپله نفيل د "ابرهه" له لښكر سره اسير شو او نفيل له "ابرهه" بښنه وغوښته؛خو "ابرهه" ورته وويل: په يوه شرط دې بښم،چې موږ ته د کعبې لار وښيي. نفيل د "ابرهه" لښكر تر "طايف" پورې را و رساوه او بيا يې دا دنده خپل ملګري "ايورغال" ته وسپارله. ايورغال لښكر ته د "مغمس" تر سيمې پورې ، چې مکې ته نږدې و لارښوونه وكړه. د "ابرهه" لښكر هلته ځاى پر ځاى شو او د پخواني دود له مخې، "ابرهه" خپل بولندوى ته دنده وركړه،چې د خلكو مالونه او اوښان لوټ كړي، چې په لوټ شويو اوښانو كې 260 اوښان د "عبدالمطلب" هم وو. بيا "ابرهه" خپل يو بل بولندوى "حناطه" ته دنده وركړه،چې د قريشو له مشرانو سره خبرې اترې وكړې او ورته يې وويل: د کعبې ويجاړه شوې منظره مې په ذهن كې انځور شوې ده. ښكاره ده، چې "قريش" به په پېل كې څه مقاومت وښيي؛خو چې وينه يې تويه نه شي؛ نو نېغ به مکې ته ولاړ شي او مشر ته به يې ځان ورسوي او ورته وبه وايي: موخه مې د كعبې ويجاړول دي او كه قريشو مقاومت ونه کړ؛ نو هېڅ ډول تېرى به پرې ونه شي. د "ابرهه" استازى مكې ته راننووت، چې په دې  باب خبرې اترې وكړي ؛ ګوري چې د قريشو ډلې په هر ګوټ او كونج كې ناستې دي؛ نو استازي د كعبې د مشر پوښتنه يې وكړه؛ نو د "عبدالمطلب" كور ته يې بوت. "عبدالمطلب" د "ابرهه" د پيغام په اورېدو وويل: موږ به هېڅكله دفاع ونه کړو! كعبه د خداى كور دى. هغه كور،چې "ابراهيم خليل الله" جوړ كړى دى. د خداى چې څه خوښه وي، هماغسې به وكړي. د "ابرهه" د بولندوى د "عبدالمطلب" نرم او سوله ييز منطق چې له قوي ايمانه يې سرچينه اخيستې وه خوښ نه شو او له "عبدالمطلب" نه يې وغوښتل، چې ورسره د "ابرهه" د لښكر غونډ ته ولاړ شي.