cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مذهبي جګړه
د اسراییل او فلسطین شخړه
د اسراییل-فلسطین شخړه په ابتدايي توګه د دوو ګوندونو ترمنځ د توکمیز شخړې په توګه لیدل کیدی شي، په کوم کې چې یو اړخ اکثرا د یو واحد توکمیز-مذهبي ګروپ په توګه انځور شوی چې یوازې د یهودي اکثریت نه جوړ دی او غیر یهودي اقلیت له پامه غورځوي.
په ۱۹۴۷زکال کې د فلسطین واک د وېشلو لپاره د ملګرو ملتونو پریکړه د اسراییلو او اردن د دولتونو د رامنځته کېدو لامل شوه، چې لوېدیځه غاړه یې د خپل برخه ضمیمه کړه او په دې ډول دا سیمه له هغه وخت راهیسې د شخړو سره مخ ده. په ۱۹۴۸ زکال کې د فلسطینیانو اخراج چې د نکبا (عربي: النكبة‎) په نوم هم یادیږي، هغه وخت رامنځ ته شو کله چې د ۱۹۴۸ زکال د عرب – اسرائیلو د جګړې او مخکینۍ کورنۍ جګړې په ترڅ کې د اټکل له مخې له ۷۱۱۰۰۰ نه تر ۷۲۶۰۰۰ فلسطینیان له خپلو کورونو نه وتښتیدل. که څه هم د کره شمېره په اړه اختلاف شتون لري، خو د فلسطیني کډوالو او د دوی د بېځایه شوو ماشومانو شمېر چې د UNRWA سره ثبت شوي له ۴.۳ میلیون نه ډېر دي او لاملونه یې هم د فلسطینیانو او اسراییلو ترمنځ د بنسټیزو اختلافونو موضوع ده. یهودان او فلسطینیان دواړه په دې خاوره قومي او تاریخي دعوې لري او یهودیان هم مذهبي دعوې لري.
د پاکستان او هند شخړه
ال انډیا مسلم لیګ (AIML) په ۱۹۰۶ز کال کې په ډاکا کې د مسلمانانو له خوا رامنځته شو، چې د هندو اکثریت هندي ملي کانګرس باندې شکمن وو. دوی شکايت کاوه چې مسلمان غړي د هندو غړو په څېر برابر حقوق نه لري او په دې ډول په لومړي ځل چا چې د جلا دولت غوښتنه وکړه لیکوال او فیلسوف علامه اقبال و، چې د مسلم لیګ ۱۹۳۰ز کال کنوانسیون ته یې په خپله صدارتي وینا کې وویل چې د هندوانو تر واکمنۍ لاندې برصغیر کې د مسلمانانو لپاره یو جلا ملت اړین دی.
په ۱۹۴۷ز کال کې د برتانوي راج له منځه تللو وروسته برتانوي هند په دوو نوو خپلواکو هېوادونو هند او پاکستان ووېشل شو. د ۱۹۴۷ او ۱۹۴۸ز کلونو تر منځ د هند او پاکستان د جګړې په پایله کې تر ۱۲.۵ میلیونو پورې خلک بې ځایه شوو او د اټکل له مخې له څو سوه زرو نه تر یو میلیون پورې خلکو خپل ژوند له لاسه ورکړ. په دې ډول هند د یو سیکولر هندو اکثریت هېواد په توګه او پاکستان د یو اسلامي جمهوریت په توګه د اکثریت مسلمان نفوس په توګه رامنځته شو.
پولاد
پولاد د وسپنې او کاربن الیاژ دی چې ۱،۷ سلنه یې کاربن وي. د کاربن سربیره نور عناصر لکه: S, P , Cr , Mn , Mg , Mo , Cu , Al , Co هم په ټیټه سلنه په پولادو کې شتون لری. د چودن څخه د پولادو د لاس ته راوړلو په بهیر کې ځیني عناصر په پولادو کې پاتې کیږي او ځیني نور لکه: کروم (او داسې نور) د باندیني لاملونو په وړاندې د پولادو د مقاومت د زیاتولو په پار په پولادو کې ور ډېروي. د دغو ټولو توکونو د یو ځای کولو څخه راز راز پولاد په لاس راځي. پولادو کلک والی او پاوړی توب د کاربن په کچه پورې تړاو لري. د پولادو د کارون ساحه ډېره پراخه ده او نن ورځ پرته له پولادو ډېر کارونه نه شي تر سره کېدای. پولاد د ماشینونو په جوړولو کې، په ودانیزه کې، د اسلحې په جوړولو کې، د کور په سامان کې او داسې نورو کې کارېږي.
سرچينې
د کیمیا قاموس - پوهاند خیر محمد ماموند
د لندن برج
د لندن برج چې په رسمي ډول د اعلی‌حضرت د سلطنتي ماڼۍ او  د لندن برج د کلکې کلا په نوم یاديږي، د لندن په مرکز کې د ټیمز سیند په شمالي څنډه کې یو تاریخي منار/کلا ده. د لندن د هملټز برج په مېنه کې پروت دی چې دټاور هېل په نوم پېژندل شوې پرانیستې فضا په‌واسطه د لندن ښار له ختیځې مربع میل څنډې څخه بېل شوی دی. د ۱۰۶۶ کال په وروستیو کې د نورمن فتحې د یوې برخې په توګه رامنځته شو. سپین برج چې د ټولې کلا نوم یې ځانته ځانګړی کړی، په ۱۰۷۸ کال کې د فاتح/سوبمن وېلیم په‌واسطه جوړ شو چې د زور زیاتي او دردولو د نښان په توګه د لندن د واکمنو نخبه‌ګانو له‌خوا پر لندن وتپل شو. دا کلا همدارنګه له ۱۱۰۰ (رانولوف فلامارډ) څخه تر ۱۹۵۲ کال (د کرې غبرګونو) د بندخونې/زندان په توګه وکارول شو که څه هم د کارونې اصلي موخه يې دا نه وه. یوه لویه ماڼۍ چې د خپل تايخ په لومړيو کې يې د یو شاهي مېشت ځای په توګه خدمت کاوه. برج په ټولیز ډول د څو ساختمانونو ټولګه ده چې د دفاعي دېوالونو په دوو متحدالمرکزو کړيو او یو خندق کې پروت دی. په دوولسمه او دیارلسمه پېړۍ کې تر ډېره د لومړي ريچارډ، درېیم هېنري او لومړي اېډوارډ په نوم پاچاهانو په دوره کې څو پراختيايې پړاوونه لرل. ټولیزه طرحه چې د دیارلسمې پېړۍ په وروستیو کې رامنځته شوې، د ورپسې فعالیتونو سره سره په خپل ځای پاتې ده.
د لندن برج د انګلستان په تاريخ کې مخکښ رول لري. څو ځله کلابند شوی او کنترول يې د هېواد د کنترول لپاره ډېر اړین و. یاد برج په بېلابېلو ډولونو د وسلو خونې، خزانه دارۍ، د څارویو د نندارتون، د سلطنتي سیکو د وهنې/ضرب ځای، د عامه ريکارډونو د دفتر او د انګلستان د سلطنتی جواهراتو د کور په توګه خدمت کړی. د ۱۴مې پېړۍ له لومړیو څخه په اوولسمه پېړۍ کې د دويم چارلز تر واکمنۍ پورې به له برج څخه د وېست مینستر کلیسا په لور د پاچا د تاج اېښودلو لپاره یو منظم ډله‌ییز صف هدایت کېده. د پاچا په نه موجودیت کې به د کلا مسؤلیت د برج د ساتندوی پرغاړه و. دا د منځنیو پېړیو په دور کې يو پیاوړی او د باور وړ ځای و. د ۱۵مې پېړۍ په وروستیو کې کله چې په برج کې شهزاده ګان په مرموز ډول ورکېدل او وژل کېدل، دوی په کلاوو کې مېشت شول. د ټوډوریان په وخت کې دېر لږ له برج څخه د شاهي مېشت ځای په توګه کار اخيستل کېده او د کلا د رغونې او استحکامیت له هڅو سره سره د توپخانې پر وړاندې له دفاع څخه شاته پاتې شو.
په ۱۶مه او ۱۷مه پېړۍ کې د زندان په توګه کار اخیستل، له کلا څخه د ګټې اخیستنې اوج و. کله چې د لومړۍ الېزابېت (مخکې له‌دې چې ملکه شي) په څېر ډېری څېرې په شرم کې ډوبې وې، ښاغلی والټر رالي او الیزابیت ټوروکومورټون د هغه په دېوالونو کې ساتل کېدل. دغه ډول ګټه اخیستنې د «برج ته ولېږدول شو» عبارت رامنځته کړ. له دې سره سره چې د ۱۶مې پېړۍ د مذهبي تبلیغیانو او د نولسمې پېړۍ د لیکوالانو له‌خوا ورته د ځورونې او مړينې د ځای په توګه تل پاتې شهرت ورکړل شو، په ۲۰مه پېړۍ کې تر نړيوالې جګړې مخکې یوازې ۷ کسان په یاد برج کې په دار وځړول شول. اعدامونه معمولاً د کلا شمال لوري ته د بدنام برج په غونډۍ کې کېدل او د یوې ۴۰۰ کلنې دورې په بهیر کې هلته ۱۱۲ اعدامونه شوي وو. د نولسمې پېړۍ په دویمه نیمايي کې د شاهي سیکو د ضرب‌خونې په څېر مؤسسې له کلا څخه نورو ځایونو ته ولېږدول شوې او ډېری ودانۍ يې تشې پاتې شوې. انټوني سالوین او جان ټيلور له دې فرصت څخه ګټه پورته کړه تر څو د برج ظاهري بڼه منځنیو پېړيو ته وروګرځوي او تر منځنیو پېړیو وروسته يې ډېری تشې ودانۍ پاکې کړې.
دا برج د لومړۍ او دویمې نړيوالې جګړې په بهیر کې بیاځلي د زندان په توګه وکارول شو او د ۱۲ نارینه‌وو د اعدام شاهد و چې د جاسوسۍ په تور نیول شوي وو. تر دویمې نړیوالې جګړې وروسته یې د بلېټز (د آلمان د هوايي ځواک له‌خوا پر بریتانیا بمبار، ژباړن) په بهیر کې زیانمنې شوې برخې بېرته ورغول شوې او کلا د عامه خلکو پر مخ پرانیستل شوه. اوس‌مهال د لندن برج د دې هېواد د سیلانیانو د راجلبولو پېژندل شوې برخه ده. چې د لندن په برج کې د مېشت مرستیال او د سلطنتي جواهراتو د کورساتونکي له‌خوا د برج د څارندوی تر تشریفاتي مسؤلیت لاندې اداره کېږي، دا ملکیت د تاریخي سلطنتي ماڼيو د خیریه بنسټ له خوا ساتل کېږي او د یو نړيوال میراث په توګه خوندي شوی.
طرحه/نقشه
برج د لندن ساکسون (په انګلستن کې د یوې کلتوري ډأې نوم، ژباړن) د پراخ لید لوري په رڼا کې له پیاوړو او اغېزمنو دفاعي لارښوونه سره طرحه شوو چې د لرغون‌پوه په وینا دا یو قصدي کار و. له بصري پلوه يې پر شاوخوا سیمه واک درلود او د ټېمز سیند پر راکړه ورکړه ولاړ و. دا کلا له درېیو څانګو یا محوطو څخه جوړه شوې ده. چې تر ټولو داخلي برخه يې سپین برج او لومړنی پړاو کلا ده. شاوخوا یې له شمال، ختیځ او لویديځ څخه د داخلي څانګې په‌واسطه پوښل شوي چې د لومړي ريچارډ د واکمنۍ پر مهال (۱۱۸۹-۱۱۹۹) جوړه شوې ده. په پای کې ترټولو خارجي څانګه ده چې له کلا څخه چاپېره ده او د لومړي اېډوارډ له‌خوا جوړه شوې ده. که څه هم د فاتح وېلیم له‌خوا د لندن برج تر رامنځته کېدلو وروسته څو پراختيايي پړاوونه موجود وو، خو له کله نه چې په ۱۲۸۵ کال کې لومړي اېډوارډ د رغونې لپاره خپله طرحه بشپړه کړه ټولیزه طرحه په هم‌هغه توګه پاتې شوه.
کلا د لندن برج په شاوخوا کې نږدې ۱۲ جریبه (۴.۹ هېکتاره) سیمه احاطه کوي پر دې سربېره د لندن برج شاوخوا ۶ جریبه (۲.۴ هېکتاره) نوره سیمه هم نیسي چې د لندن برج په ګاونډ کې د لېبرېټس کوچنی برج جوړوي – دا سیمه د کلا تر مستقیم اغېز لاندې ده او د پوځي دلایلو له امله پاکه شوې ده. د لېبرېټیس/خپلواکې سیمې لومړنی بسنټ په ۱۳مه پېړۍ کې هغه مهال کېښودل شو چې درېیم هېنري امر وکړ چې د کلا په شاوخوا کې دې د ځمکې یوه تړانګه پاکه وساتل شي. که څه هم په وروستیو دورو کې د سپین برج تر ځمکه لاندې د شکنجې یو قفس شته و، د عامو داستانونو سره سره د لندن برج هېڅکله هم د دایمي شکنجې کومه خونه نه لرله. د برج د بېړیو اډه د لومړي اېډوارډ په دوره کې د ټېمز په سمندر غاړه کې جوړه شوه او د دويم ريچارډ (۱۳۷۷-۱۳۹۹) د واکمنۍ پر مهال يې تر اوسنۍ کچې پورې پراختنيا ومونده.
سپين برج
سپين برج یو کيپ/یادګار (چې د دونژن په نوم هم پېژندل کېږي) دی، چې معمولاً په منځنۍ پېړۍ کې د یوې کلا تر ټولو پياوړې ودانۍ وه او د اربابانو (چې پاچا یا د هغه استازي و) لپاره يې مناسب مېشت‌ځایونه لرل. د پوځي تاریخ‌پوه آلن براون په وينا «لوی برج [سپين برج] هم د خپل استحکاميت، عظمت او اربابي مېشت‌ځای له امله لومړۍ درجه ډونژن و.» سپين برج د عیسوي نړۍ د تر ټولو لوی کيپ په توګه په اروپا کې د يوولسمې پېړۍ د تر ټولو بشپړې ماڼۍ په توګه یاديږي.
سرچينې
[2] یو پياوړی برج چې په منځنۍ پېړۍ کې د اروپا د اشرافو له‌خوا جوړ شوی، ژباړن
د ږوب سیند
د ږوب سيند (اردو: دریائے ژوب، انګلیسي: Zhob river) چې په بېلا بېلو سیمو کې یې ځایي نومونه بېلابېل دي لکه د ږوب رود ،د کمچوغۍ مانده، د ،کږې مانده، لوړه او داسې نور خو منل شوي نوم یې د ږوب سیند دی. دغه سیند د هندوباغ د کاڼ مهترزي څړۍ ته نيزدې او د توبه کاکړي د غرونو په سوهېلي برخو کښي سرچينه اخلي او په مجموعي توګه ۴۱۰ کيلومتره لاره وهي، وروسته د فورټ سنډېمن (اوسنی نوم ږوب) د لرغوني او تاريخي ښارګوټي لوېديځ لور ته تېر شوی او د  کجورۍ کڅ پر مقام ئې ځان د ګوملي له  سیند سره يو ځائ کوي.
د نوم ار
د دې کلمې د اصل او ار په برخه کښي تراوسه کوم متفق نظر مخ ته نه دی راغلی خو مجموعي تاثر دا دی چي دا کلمه "ږوب" په اصل کښي د پښتو د زهوب، زېم، زنځوبه، زاؤه، زيو، زاوله،  زيابه، زاؤلن او نورو چي د ټولو مشتق او (ار) د اوبو زېم دی اوښتي بڼه ده، په رښتيا د دې سيند بنيادي منبع هم  د يو شمېر خوړونو (مندونو)  د تلونو (فرشونو) او کڅونو هغه زهوب يا زېم وزمه اوبه دي چي وروسته ۴۵ ميله ليرې بيا دايمي او بهانده بڼه خپلوي او د دې سيند وجود منځ ته راوړي، دغه سيند که څه هم په بېلابېلو سيمو کښي په بېلا بېلو نومونه لکه د "کمچوغۍ مانده"، د  "کږې مانده"، "لوړه" او نورو ياد شوی دی، خو مجموعي پېژندګلو ئې د ږوب سيند په نوم ده.
د ږوب سیند منبع او مزل
دغه سیند د هندوباغ د کاڼ مهترزي څړۍ ته نيزدې او د توبه کاکړي د غرونو په سوهېلي برخو کښي سرچينه اخلي او په مجموعي توګه ۴۱۰ کيلومتره لاره وهي، وروسته د فورټ سنډېمن (اوسنی نوم ږوب) د لرغوني او تاريخي ښارګوټي لوېديځ لور تېر شوی او د  کجورۍ کڅ پر مقام ئې ځان د ګوملي له  سیند سره يو ځائ کړی دی، د ږوب سيند په لومړي سر کښي د ختیځ  او وروسته بيا د شمال ختیځ  لور ته مزل پیلوي، یو فرنګي لیکوال په دې اړه داسې لیکلي دي: "دا سیند د مهترزي د څړۍ (د پښين د اوبو د بهاؤ د ختيځ وېش) له شېلو سرچينه اخلي او په مجموعي توګه ۲۴۰ميله سفر کوي، او پای د ګوملي له سیند سره يو ځائ کيږي" (۱) دا يو کوچنی سيند او په ډېرو برخو کښي ئې اوبه تر ۶ انچ پورته او تر (۲۰ فوټو) خورې نه وي،  البته د سېلاؤنو په موسم کښي ئې داوبو کچه لوړه او کله کله سېلابي بڼه هم خپله کړي، اوبه ئي روڼې، خوږي او خوندور ماهیان په خصوص ږوب مهاشیر زیات لري، څنډې  او کڅونه ئې  زياتره وښلن او د غځو په ونو پوښلې دي، تر ګوال حېدرزي نومي سيمي لږ لاندې د شمال له لوري يو بل کوچنی سيند چي د کنديل په نوم یادېږي هم ورسره ملګری شوی دی،  دا ډول ګزليان دوه مندونه، سواړه، سيليازه، څروب، بهلول،  چخند او نور هغه په لسګونو او سلګونو لوی او کوچني خوړونه او مندونه دي چي اوبه ئې دې سيند ته توهېږي، د يو شمېر تاريخي شواهدو په خصوص د هغو کيندل شوو اثارو له رويه چي د دې سيند د اطرافو له لرغونو غونډيو څخه ترلاسه شوي داسي جوتېږي چي د دې کوچني سيند او انسانانو تعلق زرګونه کاله زوړ او پخوانی دی،  يعني د دې سيند پر څنډو  له زرګونو زرګونو کلونو څخه انسانان مېشت او ژوند کوي، هغه ټوله ناوه چي په منځ کښي ئې دا سيند بهېږي.
سرچینې
۱. لرغونی ږوب، از میر حسن خان اتل.
په امریکا کې له همجنس سره واده
په امریکا کې له همجنس سره د واده کولو قانوني پېژندلو موجودیت د ماساچوستي Massachusetts له یوه ایالت څخه له ۲۰۰۴ز کال څخه تر ۲۰۱۵ز کال پورې ټولو ۵۰ ایالتونوته د مختلفو محکمو د احکامو، دولتي تقنین او د خلکو د مستقیمو رأیو له لارې پراخ کړل شو. هر یو ایالت دواده لپاره جلا جلا قوانین لري چې دا قوانین باید د امریکا د سترې محکمې  له احکامو سره سمون ولري.دا قوانین واده د یو بنسټیز حق په توګه چې د امریکا د اساسي قانون دڅوارلسمې ضمیمې د قانوني رسېدنې د بهیر د مادې او د برابرې ساتنې د مادې له خوا تضمین کیږي پېژني چې په لومړي ځل په۱۹۶۷ ز کال کې د برجسته مدني قوانینو لوینګ د ویرجینیا په وړاندې Loving v. Virginia. په قضیه کې را منځ ته شو.
مدني حقوقو جنس ته  له تبعیض پرته یا جنسي پلوي څخه د ملاتړکمپاین د ۱۹۷۰ په  لسیزو کې پیل کړ. په ۱۹۷۲ ز کال کې، د نیلسن په وړاندې د بیکر په قضیه کې چې اوس له منځه اېستل شوی و، ولیدل چې د امریکا ستره محکمه په هغه کې له ښکېل کیدو انکار کوي. دا موضوع له ۱۹۹۳ څخه را په دې خوا هغه وخت لا ستره شوه چې د هاوایی Hawaii سترې محکمې  نوموړې د لیوین Lewin په وړاندې د بیهیر Baehr په قضیه کې حکم و کړ چې دا هاوایی د اساسي قانون له مخې غیر قانوني وه چې واده د جنس په اساس مختصر کړي. دا حکم د دې لامل شو چې  د فدرالي او ایالتي حکومتونو اقدامات په واضحه توګه په جنس باندې مختصره شي ترڅو د قانون له لوري د همجنسو جوړو د واده قانوني کولو څخه مخنیوی وشی، له دې ډلې په فدرالي حکومت کې د ۱۹۹۶ ز کال د واده د دفاع قانون  (DOMA) یو له سترو قانونو څخه وه. په ۲۰۰۳ ز کال کې د ماسا چوستیس Massachusetts عدلي محاکمو د ګودرایج د عامی روغتیا په وړاندې قضیه کې حکم ورکړ چې د ماساچوست د قانون په اساس، د ایالت له خوا د جنسیت په بنسټ د واده خلاصه کول د اساسي قانون په خلاف ده. له ۲۰۰۴ ز تر ۲۰۱۵ ز پورې چې  د همجنسو ترمنځ د واده  دملاتړ لپاره د عامه نظریاتو څپو  دوام وموند، د مختلفو ایالتونو د محکمو پریکړو، ایالتي تقنین، د خلکو مستقیمو رأیو ( ټولپوښتنو، نوښتونو) اود فدرالي محکمې احکامو له ۵۰ ایالتونو څخه په ۳۶ ایالتونو کې د همجنسو تر منځ واده کول قانوني وګرځول.
له همجنس سره د واده کولو عمده ملاتړي دبشرې حقونو او مدني حقونو سازمانونه وه، خو عمده مخالفین یې مذهبي ګروپونه وه که هم ځینو مذهبي ګروپونو هم د واده له برابروالي څخه ملاتړ کاوه. د ۲۱ پېړۍ په دوه لسیزو کې له همجنس سره واده د مدني حقونو دمدافعینو د سترو څیرو لکه کوریتا سکات کینګ Coretta Scott King، جان لیویش John Lewis ، جولیان بوند Julian Bond او میلدرید لووینګ او د مدني حقونو د افریقا الاصله امریکایي مخکښ سازمان  یاد  رنګ لرونکو خلکو د پرمختګ لپاره ملي اتحادیې NAACP)  ( ملاتړ چې اعلان یې وکړ دهمجنسو واده یو مدني حق دی  ترلاسه کړ.
د ۲۰۱۳ز د جون په میاشت کې، د امریکا سترې محکمې دواده د قانون دفاع DOMA ( (Defense of Marriage Act له دې امله غیر قانوني وبلله چې د امریکا اساسي قانون پنځمه ضمیمه یې د امریکا د ویندسور په وړاندې United States v. Windsor قضیه چې د برجسته مدني حقونو په برخه کې وه نقضوله چې دا په فدرالي کچه د همجنسو د واده قانوني بلل کیدو او متأ هلو جوړوته د فدرالي امتیازاتو ورکولو چې دهغوي د هستوګنې ځای پورې اړه لرله یا په هغه ځای پورې چې هغوی پکې واده کړی وه لامل شو.
ګالوپ ( دعامه نظریاتو راټولولو یو انستیتوت) وموندله چې له همجنس سره د واده کولو څخه د ملاتړ ملي کچه په ۲۰۱۱ کې ۵۰ ٪، په ۲۰۱۵ کې ۶۰٪ او په ۲۰۲۱ کې ۷٪ ته ورسیده.
په ملي کچه د یوې څیړنې ارقام چې ۱۹۹۹ ز کال له دجنورۍ مېاشتې څخه د ۲۰۱۵ ز کال ددسمبر تر مېاشتې راټول شوي وه ښکاره کړه چې له همجنس سره واده کولو رامنځ ته کېدل د تنکیو ځوانانو له خوا د ځان وژنې لپاره په هڅو کې د پام وړ کموالي رامڼځ ته کړي او په هغو تنکیو ځوانانو يې هم اغیزه متمرکزه ده چې لږه جنسي لېوالتیا لري، په پایله کې هر کال کې له ۱۳۴۰۰۰ څخه کم تنکې ځوانان د ځان وژنې هڅه کوي.
تاریخ
په امریکا کې  همجنس سره د واده کولو تاریخ د ۱۹۷۰ لسیزو ته ورګرځي ، دا هغه وخت وه چې لومړیو دعوو چې د همجنسو تر منځ د اړیکو د حقوقي پېژندلو هڅه کوله د واده د مدني حقونو پوښتنه وړاندې کړه او د همجنسو جوړو  له ګټو یې عامه خلک خبر کړل که څه هم هغوی نا بریالي ثابت شول. دا موضوع په زیاتیدونکې ډول له ۱۹۹۳ز کال وروسته د هاوایي په ستره محکمه Hawaii Supreme Court کې چې په هغې کې د بیهر Baehr د مایک Miike په وړاندې قضیه کې د دولت حکم د اساسي قانون خلاف بلل شوی وه لاستره شوه. نوموړی تصمیم په ایالتي او فدرالي کچه له داسې اقداماتو سره مخامخ شو چې د نارینه او ښځېنه جوړو ترمنځ یې واده له محدویتو سره مخامخ کا وه په تیره بیا په فدرالي کچه د واده د دفاع د قانون تصویب (DOMA).
د ۲۰۰۴ ز کال په ۱۷، ماساچوسیتس Massachusetts د امریکا لومړی ایالت  او د نړۍ شپږمه قضایي حوزه شوه چې له همجنس سره واده یې د ګود ریدګ Goodridge او عامه روغیتا دپارتمنت ترمنځ  دقضیې په اړوند د عدلي محاکمو د حکم چې شپږ میاشتې دمخه صادر شو قانوني وباله. د هاوایي  Hawaii له حکم سره یو ځای په ماساچوستیس Massachusetts کې له همجنس سره د واده کولو قانوني کیدل له همجنس سره د واده کولو په وړاندې  دمخالفینو غبرګون وپاراوه چې په اساسي قانون او ایالتي بڼه قانون کې د نورو محدودیتونو د لیکلو لامل شو. د همجنسه جوړو لپاره د واده کولو حقونو لاس ته راوړلو خوزښت په ټینګه له همغه وخت څخه د ۲۰۱۴ ز تروروستیو پورې پراخ شو خو په هر ایالت کې لا هم داسې دعوې وړاندې کیدلې چې همجنسه واده کوونکو جوړو د واده جوازونه یې ردول.
خو د ۲۰۱۴ زتر وروستیو، دهمجنسو واده کول په هغو ایالتونو کې قانوني بڼه غوره کړه چې د امریکا ۷۰ ٪ وګړي وروپورې اړوند وه. په ځینو حوزو کې، دهمجنسو ترمنځ د واده قانونې کیدل د ایالتي محکمو اقدام له لوري یا ایالتي تقنین له لارې ترسره شول خو ډیری وخت د همجنسو جوړو واده قانوني کیدل د فدرالي محکمو د حکمونو له لارې رامنځ ته شول. د ۲۰۱۲ ز د نومبر په ۶ ماین Maine، ماری لند  Maryland او واشنګتن هغه لومړنې ایالتونه وه چې د خلکو د رأیو له لارې یې د همجنسو جوړو واده قانوني وباله. د همجنسو جوړو ترمنځ واده د کولمبیا حوزه او ۲۱ نورو امریکایي ژبو درلودونکو قبیلوی ملتونو کې قانوني بڼه خپله کړه.
د ویندسور Windsor  په وړاندې د امریکا په قضیه کې د امریکا د سترې محکمې د ۲۰۱۳ زکال د جون د میاشتې حکم چې د فدرالي حکومت له خوا د همجنسو تر منځ د واده له رسمیت پېژندنې پرته د قانون لغو کول هغو قضیوپرمخ وړلو ته د پام وړ انګیزه ورکړه چې په فدرالي محکمه کې یې د همجنسو تر منځ  په واده ایالتې بندیزونه چلنجول. د دې  حکم د یو څو استثناوو پرته، د امریکا حوزوي او استیناف  محکمو دا نتیجه ترلاسه کړه چې د همجنسو تر منځ پر واده بندیزونه له اساسی قانون سره چې په څو ایالتې محکمو کې معمول وه په ټکر کې دی. دا استثناوې د تینیسی Tennessee په ایالتی محکمې،  د لویزانیا Louisiana  او پورتو ریکو Puerto Rico حوزوي محکمې او د امریکا د شپږمې قضایي حوزې وې. د امریکا سترې محکمې دا ومنله چې د نوموړې حوزې درخواست واوري.
د ۲۰۱۵ د جون په ۲۶ د امریکا سترې محکمې د همجنسو جوړو تر منځ په واده ټول ایالتې بندیزونه له منځه یووړل، په ټول پنځوسو ایالتونو کې قانوني اعلان کړل او له ایالتونو یې وغوښتل چې له ایالت څخه بهر هم د Obergefell v. Hodges د همجنسو تر منځ د واده کولو جوازونو ته درناوی وکړي.
جو کلارک
کلارک له نسبي بې تجربه ګۍ سره سره په فدرال سیاست کې چټکه وده وکړه او د ۱۹۷۲ ز کال په ټاکنو کې  ولسي جرګې ته ولاړ او په ۱۹۷۶ ز کال کې يې د پرمختللیو محافظه کارانو د ګوند مشري تر لاسه کړه. هغه د ۱۹۷۹ ز کال په ټاکنو کې د اقلیت دولت تر لاسه او د پېیري ټروډو لېبرال دولت یې له ماتې سره مخامخ کړ او  د لېبرال ۱۶ کلنې پرله پسې واکمنۍ ته يې د پای ټکی کېښود. کلارک چې د خپلې ۴۰ کلنۍ له کلیزې څخه یوه ورځ مخکې يې واک تر لاسه کړ، تر ټولو ځوان کس دی چې لومړی وزیر شو.
کلارک په ۱۹۸۴ ز کال کې د کابینې د تجربه لرونکي وزیر په توګه د مولروني په کابینه کې بېرته شهرت وموند او وروسته له دې چې په ۱۹۹۳ ز کال کې يې د ولسي جرګې په ټاکنو کې بیا ګډون ونه کړ، له سیاست څخه تقاعد شو. هغه په ۱۹۹۸ ز کال کې یو سیاسي شاته تګ وکړ، تر څو د ګوند تر وروستي انحلال د مخه  په خپل وروستي دریځ کې د پرمختلليو محافظه کارانو مشري وکړي او له ۲۰۰۰ څخه تر ۲۰۰۴ ز کال پورې یې په پارلمان کې خپله وروستۍ دوره تېره کړه. وروسته له دې چې پرمختللي محافظه کاران د ښي لاسو کاناډایانو له ائتلاف سره یو ځای شول تر څو په ۲۰۰۳ کال کې د کاناډا د مدرنو محافظه کارانو ګوند رامنځته کړي، کلارک د دې پر ځای چې د پرمختللیو محافظه کارانو د یو خپلواک په توګه کېني، پر ائتلاف جوړوونکو یې نیوکه وکړه او دا یې د یووالي تسخیر یاد کړ،  هغه باوري و، چې نوی ګوند به د ټولنیزې محافظه کارۍ لور ته لاړ شي. کلارک اوس مهال د پوهنتون د استاد او د خپل شرکت د مشاوروي رئیس په توګه خدمت کوي.
لومړني کلونه
چارلز جوزف کلارک د های رېور په البېرتا کې زېږېدلی، د ګرېس روزلین ( کورنی نوم وېلچ) او سیمه‌ییزې ورځپاڼې د خپروونکي چارلز اې. کلارک زوی دی.
کلارک د البېرتا په ښوونځي او پوهنتون کې زده‌کړې وکړې او له هغه ځای څخه يې په ۱۹۶۰ ز کال کې د تا ریخ په څانګه کې د لېسانس سند او په ۱۹۷۳ ز کال کې يې د ماسترۍ درجه ترلاسه کړه. حال دا چې د ښوونځي په دوره کې يې له های رېور ټایمز او کالرګي البېرتان سره د ژورنالېزم په برخه کې تجربه ترلاسه کړه. کلارک په البېرتا پوهنتون کې په خپل لومړي کال کې د پوهنتون د ساحې ورځپانې له کارکوونکو سره یو ځای شو. کلارک همدارنګه د البېرتا پوهنتون د مناظرې د ټولنې (UADS) له غړو څخه و. هغه وروسته یو اوړی د اېډمونټون په ژورنال کې کار وکړ او هلته يې د خپل ژوند د راتلونکي ليکوال ډېوېډ ال هامفريس (David L. Humphreys) سره وپېژندل.
کلارک وروسته د ډالاهو د حقوقو څانګې ته لاړ. که څه هم هغه د خپلو کورسونو په پرتله خپل ډېر وخت د ډالاهو د زده‌کوونکو اتحادیې، پرمختللي محافظه کار سیاست او د ډالاهو له ورځپاڼې سره تېر کړ. وروسته له دې چې له ډالاهو څخه لاړ، په وانکووېر کې يې د برېتېش کولمبیا پوهنتون په حقوقو پوهنځۍ کې په نابریالي ډول د حقوقو د لومړي کال زده‌کړې وڅارلې. هغه وروسته د پرمختللي محافظه کار ګوند لپاره پوره وخت کار وکړ.
کلارک په ۱۹۷۳ ز کال کې د حقوقو پوهنځۍ له زده‌کړیالې مورین مک‌تیر سره واده وکړ. مک‌تیر د یوې پېژندل شوې وکیلې او لیکوالې په توګه خپل کار ته پراختیا ورکړه او تر واده وروسته یې د خپل کورني نوم پر ساتلو ورته لانجه جوړه شوه. دا چاره هغه مهال ډېره عامه نه وه. د دوی لور کاترین په عامه اړیکو او راډیويي خپرونو کې کاري تګلاره خپله کړې ده.
لومړنۍ سیاسي دنده
کلارک هغه مهال چې په پوهنتون کې و، له سیاسي پلوه فعال شو، له دې سره چې هغه د ځوانۍ له عمر څخه په کاناډا کې له سیاست څخه خبر و. هغه د البېرتا پوهنتون د مناظرې له ټولنې سره سیالي وکړه. هغه د البېرتا پوهنتون د ځوانو پرمختللیو محافظه کارانو د رییس او په پای کې یې د ځوانو پرمختللیو محافظه کارانو (PCs) ګروپ د ملي رئیس په توګه خدمت وکړ. کلارک له خپل راتلونکي سیاسي سیال پرېسټون مانېنګ سره د پوهنتون په ساحه کې د پرمختللیو محافظه کار ځوانو او د البېرتا د ټولنیز باور ګوند ځوانانو لیګ  تر منځ مناظره وکړه. کله چې هغه په ۱۹۵۸ ز کال کې د پرمختللیو محافظه کارانو له ملي ځوانانو په ناسته کې له براین مولروني سره ولیدل، کلارک له خپل بل راتلونکي سیال سره مخامخ شو.
کلارک د دې لپاره په فرانسه کې وخت تېر کړ ،چې له فرانسوي ژبې سره خپله بلدتیا ښه کړي او هغه مهال چې په اوتاوا کې يې ژوند کاوه، د فرانسوي ژبې ځینې کورسونه یې وڅارل. په پای کې هغه په فرانسوي ژبه له خبرو کولو او د پوښتنو او ځوابونو سره راحت شو.
کلارک په ۲۵ کلنۍ کې سیاست ته د ننه شو، خو د  ۱۹۶۷ز کال په ټاکنو کې يې د پرمختللیو محافظه کارانو د نوماند په توګه په ولایتي ټاکنو کې ماته وخوړه. هغه د ولایتي اپوزسیون د مشر او راتلونکي لومړي وزیر پيټر لافیډ (Peter Lougheed) لپاره د لوی مرستیال په توګه خدمت وکړ او د فېدرال اپوزسیون د مشر رابېرټ سټنفېلډ (Robert Stanfield) په دفتر کې یې په خدمت کولو سره د پارلمان داخلي کارونه زده کړل. کلارک د البېرتا د مقننه اسامبلې د نوماند په توګه د ۱۹۷۱ ز کال په ولایتي ټاکنو کې نابریالۍ هڅه وکړه. هغه وروسته په فدرال ټاکنو کې چې یو کال وروسته تر سره شوې، په بریالتوب سره ګډون وکړ او د راکي د غرونو لپاره چې د البېرتا په سویل لویدیځ کې یوه ناهواره سیمه ده، د پارلمان غړی (MP) وټاکل شو.
د کلارک ټولنیز لېبرالیزم، هغه د خپلې ډلې له ښي لاسو سره په مخالفت کې ښکېل کړ، چې ډېری یې له هغه سره د مخامخېدو وېره نه لرله. د مثال په ډول: د ۱۹۷۹ ز کال له ټاکنو څخه مخکې د کلارک اکثریت ټاکنیزه سیمه د ټاکنیزو سیمو د بیا وېش په بهیر کې د باو رېور (Bow River) له نوې جوړې شوې ټاکنیزې سیمې سره یوځای شوې وه. د محافظه کار ګوند استازي او د پارلمان غړي سټنلي شوماکر په پالیزر (Palliser ) کې د هغه پخوانۍ ټاکنیزه سیمه له باو رېور سره یو ځای کړې وه. ان له دې سره چې کلارک اوس د ګوند مشر و، شوماکر د کلارک په ګټه شاته کېدلو ته غاړه کېنښوده او کلارک يې دې ته اړ کړ چې یلو ويډ (Yellowhead) ته څېرمه لاړ شي.
په ۱۹۷۶ ز کال کې، د پرمختلونکي محافظه کاره مشرتوب کنوانسیون
د پرمختلونکي محافظه کاره مشرتوب کنوانسیون (PC) د ګوند مشر رابېرټ سټانفېلد تر استعفا وروسته کلارک د مشرۍ په لټه کې و او د مشرتابه په کنواسیون کې يې په ۱۹۶۷ ز کال کې د PC مشرتوب وګاټه. په لومړیو کې د سرو محافظه کارانو تر منځ  فلورا مک‌ډولاند محبوبیت درلود، که څه هم هغې له تمې څخه ډېر ناسم څه وکړل، کله چې کلارک په حیرانتیا سره د کنوانسیون د استازو په لومړۍ رایه پاڼه کې د یوولسو په ساحه کې درېیم ځای خپل کړی او یوازې له کلاډ واګنر او براین مولروني څخه وروسته و. مک‌ډولاند د رایو دويمې پاڼې ته تر راغورځېدو وروسته خپل پلویان وهڅول، تر څو له کلارک څخه ملاتړ وکړي، چې په چټکۍ سره د سرو محافظه کارانو د جوړجاړي پر نوماند بدل شو. د ګوند ښې لاسې جناح د واګنیر تر شا ودرېده. کیوبیکي سوداګر مولروني ونه شو کولی، له سیاسي ټاکنیزې تجربې پرته د خپل ملاتړ بنسټ ته د پام وړ پراختیا ورکړي. ډېری نوماندان د هغه د مشرتابه له ګران‌بیه کمپاین څخه ناراضه وو. لکه څنګه چې د سرو محافظه کارانو نور نوماندان د رایو په څلورو لومړیو پاڼو کې حذف شوي وو، کلارک په ورو ورو له مولروني او وروسته له واګنیر څخه مخکې شو او د ۱۱۸۷ رایو په ګټلو سره د ۱۱۲۲ رایو پر وړاندې د رایو په څلورمه ګڼه کې د بریالي نوماند په توګه څرګند شو.
قيراط
قيراط يا کارات (انګريزي:Carat) د سرو زرو د پاکوالي اندازه کولو معیار دی. د 24 قیراط سره زر تر ټولو خالص ګڼل کیږي. دا 99.99٪ خالص دي. 12 قیراط 50٪ خالص دی او 18 قيراته بيا 75٪ خالص دی.
حوالې
وېشنيزه:سربيايي ښارونه وېشنيزه:قيراط وېشنيزه:الماس وېشنيزه:سره زر وېشنيزه:وزن وېشنيزه:واحد وېشنيزه:د وزن واحدونه
دهرپد
دھرپد د کلاسیک سندرو تر ټولو پخوانی ژانر ګڼل کیږي. دهرپد د دوو کلمو ترکیب دی،د دهر مانا ثابت او تلپاتې او ریپر يا پد مانا برکت دی. په ټوليزه توګه دهرپد کې د زړورتیا او بهادري او د نامتو شخصیتونو ستاینې کيږي. د دھرپد سندرغاړو د باور له مخې، دا د روحاني ودې لامل کیږي.
تاریخ
د دھرپد حرمت او پاکي تر ډېره وخته پورې په خپل حال پاتې وه، خو ورو ورو د مسلمانو پاچاهانو د خوښې د ترلاسه کولو لپاره درباريانو د دھرپد خالص مذهبي رنګ له پامه غورځاوه او د خپلو احاطو په تابلو يې سينګارول پيل کړل. ددرپد دود هم د واکمنې طبقې په خلکو کې کم شوی او نن په ټوله نړۍ کې یوازې د دګرانو کورنۍ د دې ژانر د مشهورولو لپاره ټولې ممکنې هڅې کوي.
سادهرا
دا د Dharpad یو ډول دی. د دھرپاد په پرتله، د هغه مزاج یو څه ډیر خوندور دی. سداره یوازې په جپ تال کې ویل کیږي.
يوناني
لاندې پاڼې دي چې "یوناني" ته منسوب شوي دي.
دا د ابهام ضد پاڼه ده. هغه کلمې چې په یو وخت کې څو ماناوې ولري یا د هنر په مختلفو برخو پورې اړه ولري د ابهام ضد بلل کیږي. که تاسو دې پاڼې ته د داخلي لینک له لارې رسیدلي وي، تاسو کولی شئ د لینک د سمولو هڅه وکړئ ترڅو لینک سم وي او اړونده پاڼې ته لینک ورکړئ. د نورو جزیاتو لپاره ویکیپېډیا:بې ځایه توب وګورئ. وېشنيزه:نامبهمه مخونه وېشنيزه:تانبه:اسلام وېشنيزه:يونان وېشنيزه:يوناني ژبه
انتيوکوس عسقلاني
{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;font-weight:bold;font-family:Bahij Nazanin; background:none;" {| border="0" cellpadding="2" cellspacing="2" style="float; margin:.7em" align="left"
يوناني / انتیوکوس ژوند ( 125 -68 مخزېږديز) یو اکادمیک فیلسوف و. هغه په اپلاتوني ښوونځي کې د فيلو لاريساييشاګرد و، مګر هغه د فیلو او د هغه د مخکینیو شکيانو څخه جلا شو. هغه د سیسیرو ښوونکی و، او د اپلاتونیانو په منځ کې د ایلیکتيکيزم نوې نظريه وړاندې کړه؛ هغه هڅه وکړه چې د سټوکس او پیریپاتیټیک نظریات په اپلاتونواله کې راوړي، او د فیلو په مخالفت کې یې وویل چې ذهن کولی شي د رېښتیا او دروغ توپیر وکړي. په دې کولو سره، هغه ادعا وکړه چې د زړې اکاډمۍ عقیدې بیا ژوندي کوي. د هغه سره د فلسفې مرحله پیل شوه چې د منځنۍ اپلاتوني فلسفې په نوم پېژندل کیږي.
ژوند
انتیوکوس د فلسطین په اشکلون کې زېږېدلی و. هغه په 79 م ز کې په اتن کې د زده کړې پرمهال د لوکولس (د میتریډیټس مخالف) او د سیسیرو ښوونکی و. خو هغه په اسکندریه او سوریه کې هم یو ښوونځی درلود، او غالب ګومان همدلته (سوريه کې) مړ شوی دی. هغه په خپل وخت کې د پام وړ شهرت لرونکی فیلسوف و، د اسکالون په بیانولو کې د سټرابو لپاره، هلته د هغه زېږون د ښار لپاره د امتیاز نښه ګڼل کیږي، او سیسیرو په مکرر ډول د هغه په مینه او درناوي هغه ترټولو غوره، وېښیار او تر ټولو اپلاتوني فلسفې پوه شخص او فيلسوف ګڼي.
انتيوکوس د سټویک مینیسرچوس لاندې زده کړه وکړه، مګر د هغه اصلي ښوونکی فیلو و، چې د کلیټوماچس وروسته د اکاډمۍ د مشر په توګه وټاکل شو. په هرصورت، هغه د فیلو د شاګرد په پرتله د مخالف په توګه پېژندل کیږي. او سیسرو د سوسس په نوم یوه مقاله ذکر کړه د هغه لخوا د خپل ماسټر په وړاندې لیکل شوې وه، په کوم کې چې هغه د اکادمیکانو شک ردوي. د هغه یو بل اثار چې د کانونیکا په نوم یادیږي، د سیکسټس ایمپیریکوس لخوا نقل شوی، او داسې ښکاري چې د منطق (سولپوهنه) په اړه یوه مقاله وه.
انتيوکوس د "پنځمې اکاډمۍ" بنسټ ایښودونکی بلل کېده، په ورته ډول چې فیلو د څلورمې بنسټ اېښودونکی بلل کیږي. دا تقسیم په 88 کې د لومړۍ میټریډیټیک جنګ پیل کېدو دمخه رامینځته شوی ، کوم چې به په 86 کې د اکاډمۍ ویجاړولو لامل شي. د دې وخت په جریان کې، انټیوکس په اسکندریه کې اوسیده. هغه اتن ته راستون شو کله چې سیسرو په 79 کې هلته زده کړه وکړه، او داسې ښکاري چې هغه شاوخوا 68 مړ شوی.
فلسفه
د انټیوکس څخه مخکې د اکاډمۍ اکاډمیک شک شاید د اپلاتون په بریالۍ هڅو کې رامینځته شوی و چې د هغه شاګردان یې د حقیقت موندلو سمې میتود په توګه خلاصې استدلال ته رهبري کړي ، او د حواس په تاثیراتو باندې ډیر باور نه کوي. سیسرو حتی د افلاطون ځان د هغو فیلسوفانو سره درجه بندي کوي چې په هیڅ ډول پوهه کې د یقین په څیر هیڅ شی شتون نلري.
وروسته فیلسوفان، یا په ځانګړې توګه د حواسو په ناڅرګندتیا ټینګار کولو سره، لکه د ارسیسیلوس ، یا د کارنیډس او فیلو په څیر، د ورته دلیل په توجیه کولو سره، د شک په درجې کې راښکته شوي چې داسې بریښي چې د ټولو حقیقتونو، تیوریکي او حقیقتونو په ریښه برید کوي. عملي له همدې امله، دا د انټیوکس اصلي موخه وه، د اخلاقي فلسفې په برخه کې د ځانګړو عقیدو د پراختیا سربیره، زموږ د پوهې اساسات او د حقیقت موندلو لپاره زموږ وړتیاوې معاینه کول؛ که څه هم د هغه د بریا په اړه هیڅ بشپړ قضاوت نشي رامینځته کیدی ، ځکه چې هغه کتاب چې سیسرو په کې د هغه د نظرونو بشپړ استازیتوب کړی ورک شوی دی.
انتيوکوس ادعا وکړه چې د زړې اکاډمۍ او یا د افلاطون د مکتب د عقیدې د بیا ژوندي کولو ادعا کوي، کله چې هغه د فیلو او کارنیډز په مقابل کې دا خبره کوله چې عقل په خپل ځان کې یو داسې ازموینه لري چې د حق او باطل توپیر کولی شي؛ یا د اکاډمیک په ژبه کې، د حقیقي شیانو څخه رامینځته شوي انځورونو او هغه تصوراتو ترمنځ توپیر وکړئ چې هیڅ ورته واقعیت نلري. د شکيانو استدلال دا و، چې که دوه مفکورې دومره سره ورته وي، چې توپير يې نه شي کېداى، نو نه شي ويلاى، چې يو له بل څخه ډېر په ډاډ سره وپېژندل شي؛ او دا چې هر ریښتیني مفکوره د دې سره تړلې وه چې د دې ډول یو دروغ وي: له دې امله هیڅ شی په یقیني توګه پیژندل کیدی نشي. دا استدلال د دې ادعا سره مخالف و چې ذهن په خپل ځان کې د حق او باطل معیار لري. دا په عمومي توګه د استدلال لخوا هم برید شوی و چې دا ټول استدلال پخپله ردوي، ځکه چې دا د اصولو په اساس پرمخ ځي چې ریښتیا ګڼل کیږي، او بیا دې نتیجې ته رسیږي چې د هیڅ ډول انګیرنې لپاره هیڅ ډول دلیل شتون نلري. په دې ډول داسې بریښي چې انټیوکس د اکادمیکانو لخوا د دوی په وړاندې د بشپړ ناڅرګندتیا تور څخه د حواس په دفاع کې د سټوکس اړخ اخیستی دی.
ښکاره ده چې په دې بحثونو کې هماغه پوښتنې څېړل کېدې چې پخوا د اپلاتون او ارستو له خوا د ساينس د ماهيت په تحليل او د حقايقو د بېلابېلو ډولونو په څېړلو کې څېړل شوې وې، ځکه چې هغه د خالص فکري اندېښنو توکي وو، يا یوازې د احتمالي او ناڅرګندې پوهې څخه. پایله یې د ډیالېکټیک هنر د بیا راژوندي کولو هڅه وه چې اکاډمیکانو یې له پامه غورځولی و، نو د انټیوکس اخلاقي ښوونې اوسني حسابونه ښیې. پرته له دې چې د سټوکس پاراډکس یا د اکادمیکانو شک ته غاړه کیږدي، هغه په اصلي نظرونو کې نږدې د ارسطو سره سمون لري: دا چې خوښي په اصل کې په ښه ژوند کې ده، مګر بیا هم د بهرنیو شیانو څخه خپلواکه نه ده. نو هغه د سټویک نظریه رد کړه چې ټول جرمونه مساوي دي، مګر د دوی سره موافقه وکړه چې ټول احساسات باید ودرول شي. په ټوله کې، له دې امله، که څه هم سیسرو د سټوکس په منځ کې د هغه درجه بندي کولو ته لیوالتیا لري، داسې ښکاري چې هغه ځان یو ټولیز فیلسوف ګڼل، او هڅه یې کوله چې د سټوکس او پیریپاتیټیک نظرونه سره متحد کړي، ترڅو زاړه اکاډمۍ بیا ژوندي کړي.
توماس بیویک
توماس بیویک (زوکړه: د ۱۷۵۳ زکال د اګست ۱۱ مه – مړینه: د ۱۸۲۸ زکال د نومبر ۸ مه) انگلیسي د لرگیو حکاک او طبیعي تاریخ لیکونکی و. نوموړي د خپل کاري ژوند په پیل کې په هر ډول چارو لکه د قاشغو او پنجو په حکاکۍ، د تبلیغاتو لپاره د لرګینو قطعاتو په جوړولو او همدارنګه د ماشومانو د کتابونو لپاره په رسامیو لاس پورې کاوه. په تدریج سره نوموړي د خپلو کتابونو رسامۍ، لیکنو او خپرولو ته مخه کړه او د «څلور پښو لرونکو حیوانانو د تاریخ» په نامه خپل غوره کتاب لپاره یې ګڼ شمېر لویان مخاطبین وموندل.
د نوموړي کار هغه مهال پیل شو چې د نیوکسل په آپون ټاین کې یې د رالف بیلبي سره د حکاکۍ په برخه کې شاګردي وکړه. نوموړی په دغه سوداګرۍ کې شریک شو او بالاخره یې خپله کړه. په هغه کار زده کوونکو کې چې بیویک روزلي و جان اندرسون، لوک کلنل او ویلیام هاروی شامل و چې هر یو په خپل نوبت سره په مخکښو نقاشانو او حکاکانو واوښتل.
بیویک تر ډېره پورې د بریتانیا د مرغانو د تاریخ په نامه خپل اثر له امله پېژندل کېږي؛ هغه چې نن ورځ په لرګیو باندې د حکاکۍ په ځانګړې توګه د کوچنیو، واضحو او تر ډېره پورې د طنزي انځورونو لرلو له امله د لکیو د قطعاتو په توګه ستایل کېږي. دغه کتاب د ټولو معاصرو میداني لارښودونو مخکښ دی. نوموړي د خپل ژوند پر مهال د ایسوب افسانو یو شمېر نسخې په انځور کې وکښلې. هغه په لرګیو کې د انځورونو د کنستو اړوند د فني نوښت کریدت خپل کړی.
بیویک
بیویک د ۱۷۵۳ زکال د اګست په ۱۰ مه یا ۱۱ مه نیوکسل ته څېرمه د نورث امبرلنډ د مایکلي کلي په چري بورن کور کې وزېږېد؛ په داسې حال کې چې د هغه د زیږون ورځ د اګست په ۱۲ مه لمانځل کېږي. والدین یې د کرنیزو توکو سوداګر وو؛ پلار یې له جین سره له یوځای کېدو وړاندې واده کړی و او په څلوېښت کلنۍ کې و چې د هغه د اتو ماشومانو مشر زوی؛ توماس وزېږېد. جان په  بانک میکلي کې یو کوچنۍ د ډبرو سکرو کان اجاره کړی و چې نږدې شپږو تنو په کې کار کاوه. بیویک اوینګهام ته په څېرمه کلي کې ښوونځي ته تله.
بیویک په ښوونځي که کومه وړتیا له ځانه وه نه ښووله خو په ډېر لږ عمر کې یې د طراحۍ په برخه کې خپله وړتیا څرګنده کړه. هغه د هنر په برخه کې هېڅ زده کړې نه وې کړې. په ۱۴ کلنۍ کې یې نیوکسل ته څېرمه د رالف بیلبي په نوم حکاک سره شاګردي وکړه، همالته یې زده کړل چې څه ډول په لرګیو او فلز کې حکاکي وکړي؛ د بېلګې په توګه هغه زده کړل چې څه ډول په جواهراتو او یا هم قاشغو او پنجو کې نښان ووهي او یا هم نوم پرې ولیکي. د بیلبي په ورکشاپ کې بیویک د چارلز هاتون لپاره د لرګیو یو ډیاګرام حکاکي کړ چې د اندازه کولو په اړه یې معلومات وړاندې کول. له دې وروسته داسې څرګندېده چې هغه ځان په بشپړ ډول په لرګیو باندې حکاکۍ ته وقف کړی؛ همدا و چې په ۱۷۷۵ زکال کې یې په لرګي باندې د مړ شوي جان ګی د «ښکاري او پخواني ښکاري تازي» د نقاشۍ په حکاکۍ سره د سلطنتي ټولنې د هنرونو، تولیداتو او سوداګرۍ اړوند جایزه ترلاسه کړه.
په ۱۷۷۶ زکال کې بیویک د بیلبي په ورکشاپ کې شریک شو؛ د هغوی کسب او کار وده وکړه او د لوړ کیفیت او غوره خدماتو لرونکي ورکشاپ په توګه د نیوکاسل د حکاکۍ د خدمتونو په مخکښ وړاندې کوونکي واوښت. د ۱۷۷۶ زکال په سپټمبر میاشت کې د اتو میاشتو لپاره لندن ته لاړ او دغه ښار یې یو بې ادبه، له چلوټیو ډک او ظالم ښار وموند چې د پریمانه شتمنۍ په خوا کې بېوزلۍ شتون درلود. هغه ډېر ژر بېرته د خپل خوښې وړ نیوکسل ته راستون شو؛ خو په پلازمینه کې د استوګنې پر مهال هغه زیات شهرت، سوداګریزه تجربه او په هنر کې له نویو بدلونونو څخه آګاهي ترلاسه کړه.
په ۱۷۸۶ زکال کې هغه مهال چې هغه له مالي پلوه په خپلو پښو ودرېد د اوینګهام له ایزابلا الیوټ سره یې واده وکړ؛ دوی دواړه په ماشومتوب کې سره ملګري و. دوی د رابرټ، جین، ایزابیلا او الیزابت په نومونو څلور ماشومان لرل؛ د هغې لورانو د خپل پلار له مړینې وروسته د خپل پلار په خاطراتو کار وکړ. د هغه د ژوند پر مهال د نیوکسل هنرمند توماس سوارډ ګوډ نوموړي داسې توصیف کړ «پیاوړي نارینه، چې نږدې ۶ فوټه قد او مناسب اندام لري. د ځوانۍ پر مهال د شخصي شجاعت په لرلو سره یې د توهین پر وړاندې غبرګون چټک غبرګون ښود او مقابل لوری یې په خپله تنبیه کاوه. په یوه مورد کې له چریبورن څخه له را ګرځېدو وروسته د دوه کسانو له خوا ورباندې برید وشو، خو هغه ورسره مقابله وکړه او د هغه په خپله خبره 'هغوی ته یې ښه حق ورکړ'».
بیویک همدارنګه قوي اخلاقي احساس درلود او له حیواناتو سره د منصفانه چلن له لومړنیو مبارزینو څخه و. هغه د اسونو په لکیو کې په وزن تړلو، د خرس په څېر له نورو حیواناتو سره په ناسم چلن او همدارنګه په سپیانو باندې په ظلم اعتراض درلود. له ټولو مهمه دا چې هغه جګړه په بشپړ ډول بیهوده ګڼله. ټول دغه مضامین د هغه په حکاکیو کې څرګند شوي چې اخلاقي مضامینو ته د هوګارت د پام منعکس کوونکي دي. د بېلګې په توګه هغه په خپله یوه حکاکي کې له جګړې را ستانه شوي ټپي سرتېري د لرګینو پښو په لرلو او همدارنګه د هغو په بګرونډ کې یې راځوړند شوي حیوانات انځور کړي.
بیویک لږ تر لږه ۳۰ شاګردان لرل چې د ده او بیلبي سره یې د کار زده کوونکو په توګه کار کاوه؛ د دوی لومړنی شاګرد د بیویک کشر ورور جان و. له دې ډلې څو تنه یې چې د هغه زوی رابرټ الیوټ بیویک چې بیا یې شریک هم شو؛ جان اندرسون، لوک کلنل، چارلټون نسبین، ویلیام هاروې او رابرټ جانسون په کې شاملېږي د پام وړ حکاکانو په توګه وپېژندل شول.
دغو شریکانو د څلور پښو لرونکو د تاریخچې (History of Quadrupeds) په نامه اثر په ۱۷۹۰ زکال کې د ماشومانو لپاره خپور کړ خو د لویانو لاس ته ورسېد او د هغوی د هڅونې لامل وګرځېد څو د طبیعي تاریخ په برخه کې لا جدي کار ته مخه کړي. د دغه اثر لپاره د چمتووالي په موخه بیویک د لنډ برډز (Land Birds) تر عنوان لاندې د بریتانیا د الوتونکو مرغانو د تاریخچې د لومړي ټوک لپاره ګڼ شمېر کلونه د لرګینو قطعاتو په حکاکۍ تېر کړل. بیویک د نورث آمبرلنډ له مرغانو څخه کره اطلاعاتو ته په پام د هغو انځورونه برابرول او بیلبي هم د هغو د متن د مونتاژ مسئولیت پر غاړه درلود چې خپله بشپړه هڅه یې په کې کوله. بیویک هم د متن ډېری برخه بشپړه کړه چې د لیکوال پر سر باندې یې د اختلاف لامل وګرځېده. بیویک د لیکوال په توګه د بیلبي له معرفي کولو ډډه وکړه؛ بیویک په پای کې د دغه اثر په لومړۍ پاڼه کې د خپل نوم په لیکلو سره د یو کوچني توضیحي پاراګراف سره هغه وړاندې وکړ.
دغه کتاب هغه مهال چې خپله د بیلبي او بیویک له خوا په ۱۷۹۷ زکال کې خپور شو ډېر ژر بریالیتوب ته ورسېد. د هغو له خپرېدو لږ وړاندې بیویک په ۱۷۹۵ زکال کې د انګلستان د پاچا او ملکې د شخصیت اړوند مختصره لیکنه خپره کړه. په ۱۷۹۷ زکال کې د الوتونکو مرغانو د نقاشیو په بریالیتوب سره بیویک د اوبو د مرغانو په نامه د هغه په دویم ټوک کار پیل کړ؛ خو د لیکوال پر سر د جنجال له امله له بیلبي څخه جلا شو. بیویک په پټه خوله د خپلو احساساتو د کنټرول وړتیا نه لرله؛ له همدې امله دغه شراکت په ډېر جنجالي او ستونزمن ډول پای ته ورسېد او بیلبي، بیویک ته خپل ورکشاپ پرېښود. بیویک اړ شو څو وکیل ته د هغه ۲۰ پونډه کار مزد چې په ۲۰۱۱ زکال کې نږدې ۲۰۰۰۰ پونډه کېږي ورکړي او همدارنګه بیلبي ته په ورکشاپ کې د هغه د تجهیزاتو لپاره ۲۱ پونډه ورکړي.
د ۱۸۲۷ زکال په اپرېل میاشت کې امریکايي طبیعت پوه او د الوتونکو نقاش جان جیمز اډوبون بریتانیا ته راغی څو د امریکا د مرغانو په نامه د خپل اثر لپاره مناسب چاپ کوونکی ومومي. بیویک چې دغه مهال ۷۴ کلن و خپله هغه حکاکي چې په کې په تیاره کې یو سپی د ونو له کندو څخه ویرېږي، اډوبون ته وښوده او د هغه زامنو ته یې د خپل اثر څلور پښو لرونکو حیواناتو د تاریخ یوه کاپي هم ډالۍ کړه.
تان سين
تان سين د اکبر اعظم د دربار یوه رتبه د سنګیت یا موسیقۍ په نړۍ کې یو لوی نوم د هند لوی موسیقار و.
تاریخ
تان سین په ګوالیار کې زېږېدلی و. هغه د زېږون له مخې هندو و، خو په ځوانۍ کې یې اسلام قبول کړ.
د اکبر دربار کې شاملېدل
د اکبر په دربار کې د شاملېدو وروسته خلکو هغه ته په مینې ميا تان سین ویل او اکبر به په ځانګړو مناسبتونو کې د راګ او الاپ غږولو غوښتنه ترې کوله. د تان سین ټول ماشومان هم سندرسازه شول
ارزښت
د برصغیر کلاسیکه موسیقي یوازې د تان سین په غږونو کې ژوند کوي. ورپسې ماسټرانو د راګ ویدیا سره د بدلون یا تجربې کولو اړتیا احساس نه کړه او دا راګونه په عملي توګه په ورته حالت کې دي چې تان سین یې بشپړ کړي. د تان سین د مړینې تلین هر کال په ګوالیار کې لمانځل کیږي. چیرې چې د هنر د میوزیک مینه والو لویه غونډه شتون لري.
راګ
له شپږ کلنۍ څخه یې په موسیقۍ کې خپل مهارت ښودل پیل کړل. هغه د سوامی هریداس یو عقیدتمند و. د تان سین هی لخوا ډیری راګونو ته د دوی اوسنی هنري بڼه ورکړل شوې. د درباري کانپاډا، میان کی تودي او میان کا سارنګ په څېر راګونه هم د هغه د هڅو پایله ده.
مرګ
تان سین په 1589 کې په ډیلي کې مړ شو. اکبر پخپله په جنازه کې ګډون وکړ. تان سین په ګوالیر کې د صوفي بزرگ شیخ محمد غوث په څنګ کې ښخ شوی و، هر کال د دسمبر په میاشت کې د تان سین په یاد کې په ګولیار کې مراسم جوړیږي.
متفرقه
د پاکستان د الیکترونیکي موسیقۍ ګرو نیو تان سین د میا تان سین په نوم نومول شوی.
د کروشیا سیاست
په ۱۹۸۹ز کال کې د کروشیا سوسیالیست جمهوري حکومت پریکړه وکړه چې د مخ پر ودې غوښتنو په ځواب کې سیاسي ګوندونه زغمي ترڅو کمونست ګوند نه بهر سیاسي فعالیت ته اجازه ورکړي. په کروشیا کې د کمونیستي واکمنۍ له پیل راهیسې لومړنی سیاسي ګوند د کروشیا سوسیال لیبرال ګوند (HSLS) و، چې دا ګوند د ۱۹۸۹ز کال د مې په ۲۰مه تاسیس شو، ورسته له هغه د ۱۹۸۹ز کال د جون په ۱۷مه د کروشیا ډیموکراټیک اتحاد جوړ شو. دغه راز کله چې د ۱۹۸۹ز کال د ډسمبر Ivica Račan د اصلاح شوي کمونست ګوند مشر شو په ورته وخت کې ګوند سیاسي محاکمې لغوه کړې، سیاسي بندیان یې خوشې کړل او یو څو ګوندي سیاسي نظام یې رامنځته کړ. د مدني سازمانونو قانون په رسمي ډول د ۱۹۹۰ز کال د جنورۍ په ۱۱ مه سیاسي ګوندونو ته د فعالیت د اجازه ورکولو په موخه تعدیل شو او په دې توګه پخواني جوړ شوي ګوندونه یې هم قانوني کړه.
په هغه وخت کې چې د لومړي ځل لپاره د ۱۹۹۰ز کال د اپریل په ۲۲مه لومړي څو ګوندي ټولټاکنې ترسره کېدې، ۳۳ ګوندونو نوم لیکنه کړې وه. ترټولو اړونده ګوندونه او ایتلافونه د کروشیا د کمونیسټانو ټولنه، د ډیموکراټیک بدلونونو ګوند (چې وروسته د کمونیسټ ګوند ونومول شو)، د کروشیا ډیموکراټیکه ټولنه (HDZ) او د خلکو د یووالي ایتلاف (KNS)، چې د HSLS ګوند په ګډون مشري یې د ډراژن په غاړه وه، چې د ۱۹۸۹ز کال  ډسمبر کې خپل فعالیت پیل کړ. دغه راز دویم پړاو ټاکنې د ۱۹۹۰ ز کال د مې په شپږمه ترسره شوې، چې په پایله کې یې د HDZ ګوند د فرانجو توجمان په مشرۍ د اصلاح شوو کمونستانو او KNS نه ټاکنې وګټلې. د KNS ګوند مشرۍ چې ساوکا دابسیویچ کوچار او میکو تریپالو په غاړه درلوده  ډېر ژر په انفرادي ګوندونو وویشل شول. دغه راز تر ۲۰۰۰ز کال پارلماني ټاکنو پورې HDZ ګوند پارلمان کې اکثریت درلوده، چې وروسته یې د راچان په مشرۍ د کروشیا سوسیال ډیموکراتیک ګوند (SDP) له خوا ماتې وخوړه. کله چې د کروشیا د خپلواکۍ جګړه پراخه شوه له HDZ ګوند نه فرانجو ګریګوریچ د ۱۹۹۱ز کال جولای کې د ملي یووالي د حکومت مشري لپاره لومړی وزیر وټاکل شو او تر ۱۹۹۲ز کال اګسټ پورې دوام وکړ، چې د فرانجو تر ادارې لاندې په ۱۹۹۱ز کال اکټوبر په ۸مه له  یوګوسلاویا نه د کروشیا د خپلواکۍ اعلان نافذ شو. همدارنګه د ۲۰۰۳ز کال پارلماني ټاکنو کې HDZ ګوند بېرته واک واخیست، پداسې حال کې چې SDP لوی مخالف ګوند پاتې شو.
فرانجو توجمان په ۱۹۹۲ او ۱۹۹۷ کې د ولسمشرۍ ټاکنې وګټلې، چې د هغه د ولسمشري پرمهال د کروشیا اساسي قانون چې په ۱۹۹۰ز کال کې تصویب شوی و، نیمه صدارتي نظام ته لاره هواره کړه، خو په ۱۹۹۹ز کال کې د توجمان له مړینې وروسته اساسي قانون تعدیل شو او د ولسمشرۍ ډېر واکونه پارلمان او حکومت ته ورکول شول. دغه راز سټیپن میسیک په ۲۰۰۰ او ۲۰۰۵ز کلونو کې دوه پرله پسې دورو لپاره د کروشیا د خلکو ګوند (HNS) ټکټ وګټلو. همدارنکه د ۲۰۰۹ او ۲۰۱۰ز کال جنوري ولسمشریزو ټاکنو کې د SDP ګوند کاندید ایوو جوسیپوویچ  ټاکنې وګټلې، خو کولیندا ګرابر-کیتاروویچ د ۲۰۱۵ز کال جنوري کې په دویم پړاو ټاکنو کې جوسیپوویچ ته ماتې ورکړه او په دې ډول د کروشیا لومړۍ ښځینه ولسمشره شو.
د ۲۰۲۰ز کال جنوري  ولسمشریزو ټاکنو کې د سوسیال ډیموکراټ ګوند (SDP) پخواني لومړي وزیر زوران میلانوویچ ټاکنې وګټلې. هغه د ټاکنو په دویم پړاو کې د واکمن کروشیا ډیموکراتیک ګوند (HDZ) نه کولیندا ګرابار کیتاروویچ ته ماتې ورکړه. د ۲۰۲۰ز کال جولای کې واکمن ښي اړخي HDZ ګوند پارلماني ټاکنې وګټلې. له ۲۰۱۶ز کال راهیسې د لومړي وزیر اندري پلینکوویچ د HDZ په مشرۍ ایتلافي حکومت کولو ته دوام ورکړ.
ژاک پير بريسوټ
ژاک پییر بریسوټ (۱۶ د جنوري ۱۷۵۴ – ۳۱ د اکټوبر ۱۷۹۳)، چا چې د «ډي وارويل» نوم خپل کړ (د ډی اوارویلی انګلیسي بڼه، د لاویس په کلي کې یو کوچنۍ سیمه چیرته چې د هغه پلار ځمکه درلوده)، د فرانسوي انقلاب پر مهال د «ژيرونډن» یو مخکښ غړی او د تورپوستو ملګرو د مرییتوب مخنیونکې ټولنې بنسټګر و. ځینې سرچینې هغه ته د «ژان پییر بریسوټ» نوم ورکوي.
د ژوند لومړي کلونه او کورنۍ
بریسوټ په «چارټریس» کې زیږیدلی چې د یوې مسافر خانې د ساتونکي ديارلسم بچی و. هغه زده کړه وکړه او د قانون د امر په توګه یې کار وکړ؛ لومړی په «چارټریس»  بیا په پاریس کې. هغه وروسته لندن ته ولاړ ځکه چې هغه غوښتل یو ادبی مسلک مخ ته یوسي. نوموړي د خپل ژوند په اوږدو کې د برتانیه په پلازمینه کې ډیرې ادبې مقالې خپرې کړې. دلته «بریسوټ» د دوه مهالنيو بنسټ کیښود، کومې چې وروسته ښې ونه ځلېدې او له ناکامۍ سره مخ شوې. هغه له «فیلیسټي ډوپنټ» (۱۷۵۹-۱۸۱۸) سره واده وکړ، چا چې د «اولیور ګولډسمیت» او «رابرټ ډوډسلي» په ګډون د انګريزي اثار وژباړل. هغوی په لندن کې میشت وو او دری ماشومان یی لرل. د هغه لومړي اثار « Théorie des lois criminelles » (۱۷۸۱) او « Bibliothèque philosophique du législateur  » (۱۷۸۲) د قانون د فلسفې پر موضوع راڅرخېدل او د «ژان ژاک روسو» له خوا په منل شويو اخلاقي اصولو یې ژوره اغیزه درلوده.
د ټولنيزو لاملونو ليکوال
د « Théorie des lois criminelles» په سریزه کې، بریسوټ ویلي چې هغه د دې کتاب لنډیز «ولټیر» ته سپارلی و او د د ۱۷۷۸ز کال د اپریل له ديارلسمې څخه د هغه ځواب رانقل کوي. « Théorie des lois criminelles» د جزا قانون د سمون غوښتنه کوي. له دې امله چې دا لېکنه د دولت او ملکې مخالفه وه، ډیره پارونکې ګڼل کیده. «بریسوټ په «باسټیل» کې زنداني شو، خو وروسته د ۱۷۸۴ز کال په سپتمبر کې خوشې شو.
بریسوټ د یو لیکوال په توګه پیژندل کیدو او په «مرکیور ډی فرانس»، د «کوریر ډی اروپا» او نورو مقالو بوخت و. لکه څنګه چې هغه د بشرپالنې لاملونو ته د يو وقف شوي په توګه، هغه د ټولې اروپا د پوهانو د همکارۍ لپاره یوه طرحه وړاندې کړه. د «Journal du Lycée de Londres» په نوم د هغه ورځپاڼه د هغوی د لید څرګندونکې څانګه وه. خو دا طرحه له ناکامۍ سره مخ شوه. پاريس ته له ستنېدو ډېر ژر وروسته، د « Passe-temps de Toinette » په نوم د ملکې پر ضد د فحشا د مقالې د خپرولو په تور «بریسټو» په ۱۷۸۴ز کال کې په «باسټایل» کې ځای پر ځای شو. بریسوټ له کاتولیکیزم سره ټکر درلود او د کلیسا د درجه بندۍ له نظام سره د هغه د اختلافونو په اړه یې لیکنه وکړه.
په څلورو مياشتو کې د ازادۍ له تر لاسه کولو ورسته، «بریسوټ» بيا په مقاله لیکلو پيل وکړ، د يادولو وړ يې د اتریش سترواک دويم  «جوزیف» ته ۱۷۸۵ز کال د هغه پرانيستی ليک دی، د دې ليک عنوان « Seconde lettre d'un défenseur du peuple a l'Empereur Joseph II, sur son règlement concernant, et principalement sur la révolte des Valaques »، کوم چې د پاچا د ناسمې واکمنۍ پر ضد د بغاوت کونکو اتباعو د حق ملاتړ وکړ. له همدې امله منځ هت راغلې لانجې له امله، نوموړی د څه وخت لپاره لندن ته ولاړ.
د ۱۷۸۷ز کال په دوبي کې، هغه او «ایتین کلاویری» «اوټریچ» ته ولاړل، له هغې وروسته د «روترډام» جمهوري ايلډوراډو ته ولاړل، چیرته چې دوی له «ابي سیایس» سره وکتل؛ ورپسې امسټرډام ته ولاړل. د سپتمبر په پای کې هغوی بیرته پاریس ته راستانه شول.
د مريتوب مخالفين
لندن ته په دويم ځل تګ سره چې «چارلس لوئس دوکریسټ» يې هم ملتيا کوله، څوک چې د «ماډیم ډی ګینیلس» ورور و، هغه د مرییتوب ځینو مخکښو مخالفینو سره بلدتيا پيدا کړه. د ۱۷۸۸ز کال د فبروري په میاشت کې پاریس ته له راستنیدو وروسته، هغه د تورپوستو د ملګرو ټولنې په نوم چې د مرییتوب په خلاف یوه ډله وه، بنسټ کیښود.
د نوې جوړې شوې ټولنې د استازي په توګه، بریسوټ د ۱۷۸۸ز کال د جون میاشت څخه د ۱۷۸۹ز کال د جنورۍ تر میاشتې پورې د امریکا متحده ایالاتو ته د دې لپاره سفر وکړ، څو د هغه ځای د مرییتوب مخالفینو سره وګوري. دې هیواد کلونه پخوا خپلواکي تر لاسه کړې وه، خو اوس هم هغه یو غلام دولت و. هغه په فلاډلفیا کې د اساسي قانون د کنوانسیون له غړو سره هم وکتل، څو معلومه کړي چې د متحده ایالاتو د داخلي پور او په «سیوټو» شرکت کې د پانګونې فرصتونو په اړه څه کولای شي. يو مهال هغه له خپلې کورنۍ سره امریکا ته له کوچېدو سره ليوالتيا درلوده. کله چې هغه راستون شو، نو په پاریس کې د امریکا سفیر توماس جیفرسون چې له هغه سره يې پوره بلدتيا درلوده یوه د پام وړ خبره دا وکړه چې ويې ويل «وارویل زموږ له هېواد څخه خوشاله شوی او بېرته راغلی دی. هغه به له  میرمنې او ماشومانو سره دلته مېشت ي. په هر حال، دا کوچ هېڅ ونه شو.
په ۱۷۸۹ز کال کې هغه د امریکا د هنرونو او علومو اکاډمۍ بهرنی افتخاري غړی شو. د ۱۷۹۰ز او ۱۷۹۱ز کلونو پر مهال هغه د تورپوستو د ملګرو د ټولنې رئیس و. د انقلاب مخ په زیاتیدونکې ګډوډۍ «بریسوټ» د سیاسي ژورنالیزم له لارې د پرمختګ لپاره په لارو چارو کې ښکیل کړ او هغه يې په يو پېژندل شوي نوم واړاوه. په ۱۷۹۱ز کال کې هغه د هغه « Nouveau Voyage dans les États-Unis de l'Amérique septentrionale » (۳ ټوک) خپور کړ. بریسوټ په دې باور و چې امریکایی اندونه د فرانسې د حکومت په وده کې مرسته کولای شي. په ۱۷۹۱ز کال کې، بریسوټ له «مارکویس ډی کانډورسیټ، تومس پاني» او «ایټیني ډومونټ» سره یو ځای د « Le Républicain» په نوم یوه ورځپاڼه جوړه کړه چې د جمهوريت (ولسواکۍ) د ودې لپاره يې کار کاوه.
ټولټاکنې
په ۱۷۸۹ز کال کې د فرانسوي انقلاب ناڅاپی پیل څخه، بریسوټ د دې اوښتون يو له تر ټولو زيات شفاهي ملاتړو څخه و.. نوموړي له ۱۷۸۹ز څخه تر ۱۷۹۳ز کال پورې د « Patriote français» د مسئول مدير په توګه کار وکړ او په سیاست کې یې پیاوړې ونډه درلوده. لکه څنګه چې هغه په «جاکوبین کلب» کې د ویناوو له امله شهرت موندلی و، هغه د پاریس د ښاروالۍ، بیا د مقننه جرګې، او وروسته د ملی کنوانسیون د غړي په توګه وټاکل شو. په ملی کنوانسیون کې، برسوټ د «Eure-et-Loir» استازيتوب کاوه. (Eure-et-Loir د يو ځای نوم دی)
ژيرونډين
د ۱۷۸۹ز کال د نومبر په ۳۰ نیټه، بریسوټ د پاریس لپاره په داسې حال کې د ښاروالۍ د اساسي قانون طرحه وړاندې کړه چې د ملی مجلس او د پاریس په جرګه ګۍ کې يې د جرګې د استازو په همکارۍ کار کاوه، خو کله چې د ځایی خلکو، د پاریس غیر متمرکز سیمو، او هغه خلکو چې د مشرانو څخه ډیر انقلابيان وو، له خوا رد شوه، دا طرحه باید پریښودل شوې وای. تاریخ پوه او سیاسی انديال «پیټر کروپوټکین» وړانديز کړی چې بریسوټ د «د شتمنۍ ساتونکو» او د «دولتمردانو» استازیتوب کاوه، کوم چې ژيرونډين وګرځېدل، همدا شان د «جګړې ګوند» په نوم هم پېژندل کېږي. هغوی په دغه نوم ځکه پیژندل کیدل چې هغوی به د یو داسې جنګ لپاره چیغې وهلې، کوم چې به بلاخره پاچا مجبور کړي چې له واکه لري شي (دا د يو ولسي انقلاب خلاف عمل و)؛ د بریسوټ په اړه ویل کیږی چې هغه به ویل «موږ یو څه لوی خیانت غواړو». د « A sel commettants» (To Salt Principals) په نوم د هغه په ليکنه کې ثبت شوی د هغه اند دا و چې عام ولس د «مديرت وړتيا» نه درلوده او هغه له يوې داسې ټولنې څخه وېره لرله چې د «يو ستر شمېر عادي خلکو» له خوا اداره کېده.......