cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کھیتی باڑی
پشودھن پیداوار پرنالیاں
right|thumb|انڈونیشیا وچ، جھونے دے جھولے نوں پانی دے مجھاں نال کھلاردے ہوئے جانور، گھوڑیاں، خچراں، بلداں، پانی دے مجھاں، اوٹھ، لالاما، الپاک، گدھیاں اتے کتیاں سمیت، اکثر کھیتاں دی کٹائی، فصلاں دی واڈھی، ہور جانوراں نوں جھگڑا کرن اتے کھریدداراں نوں کھیتی باڑی دے پیداواراں لئی مدد لئی ورتیا جاندا اے۔ پشو-پالن دا مطلب نہ صرف جانوراں لئی جانوراں دی پرورش کرنا جاں جانوراں دے پیداواراں (جویں کہ دودھ، انڈے، جاں انّ) نوں جاری آدھار تے چکنا، پر ایہہ وی کم اتے سنگتی لئی پرجاتی اتے پرجنن دی دیکھبھال لئی اے۔ thumb|بھارت وچّ اک گن-کھچی حل اے پشو-پنچھی دے پیداوار پرنالیاں نوں فیڈ سروت دے آدھار تے پریبھاشت کیتا جا سکدا اے، جویں کہ گھاہ دے مشتمل، مکسڈ، اتے بیکھمی۔ 2010 تک، دھرتی دے برف اتے پانی-مکت کھیتر دا 30% پشواں دا پیداوار کرن لئی ورتیا جاندا سی، جسدے نال تقریباً 1.3 عرب لوکاں نوں کم کرن والے کھیتر 1960 اتے 2000 دے درمیان، جانوراں دے پیداوار وچ بہت گنتی وچ وادھا ہویا سی، دوناں سدناں اتے لاش دے بھار وچ، خاص کرکے بیپھ، سور اتے مرغیاں دے وچکار، جس دے پیداوار دا پیداوار 10 دے قریب گنوتا نال ودھیا سی۔ غیر-ماس والے جانور ، جویں دودھ دیاں گاواں اتے انڈا پیدا کرن والیاں مکنیاں، نے اہم پیداوار وادھے نوں دکھایا۔ گلوبل پشو، بھیڈ اتے بکری دے آبادی نوں 2050 دے ذریعے تیزی نال ودھنا جاری رکھن دی سمبھاونا اے۔ ایکواکلاچر جاں مچھی فصلاں، سیمت سرجری وچ انسانی کھپت لئی مچھی دا پیداوار، غذا پیداوار دے سبھ توں تیزی نال ودھ راے کھیتراں وچوں اک اے، جو کہ اوسطاً 9 1 975 اتے 2007 دے وچکار اک سال۔
پیداوار ابھیاس
پاݨی دی پربندھن دی لوڑ ہندی اے جتھے بارش ایوگ یا پرورتنیوگ نہیں ہندی، جو دنیاں دے زیادہ تر کھیتراں وچّ کجھ حد تکّ واپردی اے۔ کجھ کسان بارش دی پورتی کرن لئی سنچائی دی ورتوں کردے ہن۔ امریکہ اتے کینیڈا دے ہور کھیتراں جویں کہ گریٹ پلینز، کسان اگلے سال فصلاں دی کاشت لئی ورتن لئی مٹی دی نمی دی سنبھال لئی اک پتوری سال ورتدے ہن۔ کھیتی باڑی دنیا بھر وچّ 70% پانی دی ورتوں نوں درساؤندی اے۔
جینیٹک انجینیئرنگ
جینیٹک طور تے سودھے ہوئے جیو (جی ایمّ او) جیو جیو ہن جنہاں دی جینیٹک سامان جینیٹک انجینیئرنگ تکنیکاں ولوں بدلی گئی اے جو عامَ طور تے ریکومینینٹ ڈیئینئے تکنالوجی وجوں جانیاں جاندیاں ہن۔ جینیٹک انجینیئرنگ نے نویاں فصلاں لئی لوڑیندے گرملے بناؤن لئی ورتوں کرن والے جین والیاں نوں اپلبدھ زیناں دا وستھار کیتا اے۔ جینیٹک انجینیئرنگ ولوں فصلاں وچّ پریرت کجھ گن ہن: ودھ رہی ٹکاؤتا، پوشن سنبندھی سامان، کیڑے اتے وائرس دے ٹاکرے اتے جڑی-بوٹیاں دی سہنشیلتا۔ کجھ لوکاں لئی، GMO فصلاں خوراک سرکھیا اتے کھانیاں دے لیبلاں دی چنتا دا کارن بندیاں ہن کئی دیساں نے جی ایمّ ایپھّ غذا اتے فصلاں دے پیداوار، آیات جاں ورتوں اُتے روک لگا دتی اے، جو سمبھاوی صحتَ مکیاں، کھیتی باڑی وبھنتا اتے غیر-جیر۔ایمّ۔ ورتمان وچّ اک عالمی سندھی، بائیوسیپھیٹی پروٹوکول، جی ایمّ ایمّ دے وپار نوں نیم بدھ کردی اے۔ جی ایمّ ایپھّ ولوں کیتے گئے کھانیاں دے لیبلنگ بارے چرچہ چل رہی اے، اتے جدوں یورپیئن یونین دے موجودہ ویلے وچّ سارے جی ایمّ ایپھّ غذا نوں لیبل دین دی لوڑ اے، تاں امریکہ نہ کردا۔
جڑی بوٹیاں توں بچاء کرن والے بیج دی جینی اسدے جینوم وچ پائی جاندی اے جس نال پودیاں نوں جڑی-بوٹیاں دے نال لگن والے برتن، جویں کہ گلائیپھوسیٹس شامل ہن، نوں برداشت کرن دی اجازت دندی اے۔ ایہہ بیجاں کسان نوں اک فصل اگاؤن دی آگیا دندیاں ہن جو روائتی فصل نوں نقصان پہنچائے بناں جنگلی بوٹی نوں قابو کرن لئی جڑی-بوٹیاں دے نال چھڑکاء کیتا جا سکدا اے۔ بھرون ہتھیاراں ولوں ورتیاں جان والیاں فصلاں دنیاں بھر وچ کساناں ولوں ورتیاں جاندیاں ہن جڑی-بوٹیاں دے مادےآں دی ودھدی ورتوں دے نال، گلائیپھوسیٹ-آدھارتسیٹ ہرجاناشدا سپریء دی ورتوں وچ وادھا ہویا اے۔ کجھ علاقیاں وچ گلائیپھوسیٹ رودھک بوٹی ترقی یافتہ کیتے گئے ہن، جس نال کساناں نوں ہور جڑی-بوٹیاں وچ جا سکدے ہن۔ کجھ ادھئیناں وچّ مکمل گلائیپھوسیٹ دی ورتو کجھ فصلاں وچّ آئرن دی کمی نوں جوڑدیاں ہن، جو کہ اک فصل پیداوار اتے اک پوشک تتاں دی چنتا اے، سمبھاوی معاشی اتے صحتَ دے اثر دے نال۔
کھیتی علم
کھیتی باڑی وعلم جیو وعلم دا اک مکمل بہو-ودئک کھیتر اے جس وچّ صحیح، قدرتی، معاشی اتے سماجی وعلم دے بھاگ شامل ہن جو کھیتی باڑی دے ابھیاس اتے سمجھ وچّ ورتے جاندے ہن۔ (ویٹرنری سائنس، پر پشو وعلم نوں اکثر پریبولی توں باہر رکھیا جاندا اے۔)
توانائی تے کھیتی باڑی
1940 دے دہاکے توں، کھیتی باڑی اتپادکتا نے ناٹکی ڈھنگ نال وادھا کیتا اے، جو کہ اورجا-کشل مشینری، کھاد اتے کیڑے مار دوائیاں دی ودھدی ورتوں دے کارن اے۔ ایہہ توانائی انپٹّ دی بہو گنتی جیو جنتو پھیول سروتاں توں ملدی اے۔ 1960–65 دے ماپن والے چکر اتے 1986 توں لے کے 1990 تکّ چکر دے وچکار، ہریالی کرانتی نے دنیا بھر وچّ کھیتی باڑی نوں بدل دتا، جس نال عالمی دے اناج دے پیداوار وچ وادھا ہویا (70% توں 390% کنک اتے 60% توں 150%)۔ بھوگولک کھیتر) دے روپ وچّ دنیا دی آبادی دگنی۔ پیٹرو کیمیکلز اتے مکینکیکرن اُتے جدید کھیتی دے بھاری بھروسہ نے ایہہ چنتا جتائی اے کہ تیل دی کمی کارن لاگت ودھ سکدی اے اتے کھیتی باڑی پیداوار گھٹّ سکدی اے، جس نال خوراک دی کمی ہو سکدی اے۔ جدید جاں سنئتیکرت کھیتی دو بنیادی طریقیاں وچ جیوک اندھن اُتے نربھر کردی اے: 1. فارم' تے سدھی کھپت اتے 2. اسدھے ورتوں فارم اُتے ورتی جان والی انپٹ دے پیداوار لئی۔ سدھیاں کھپت وچ کھیت واہن اتے مشینری چلاؤن لئی لوبریکینٹ اتے پھیول دی ورتوں شامل اے؛ اتے گیسولین، ترل پروپین، اتے بجلی سکیاواں، پمپاں، لائیٹاں، ہیٹراں اتے کولراں دی ورتوں لئی ورتوں۔ 2002 وچّ امریکہ دے کھیتاں وچّ سدھے طور اُتے لگپگ 1.2 ملیان (1.1 کوانڈیبیبی بی ٹی یو)، جاں دیس دی کلّ توانائی دیصرف 1% کھپت ہوئی۔
پیٹرولیئم دی کمی دے اثر نوں مٹاؤنا
پیٹرولیئم دی کمی (وشو-ویاپی چنتاواں لئی پیک آئل) دی صورتَ وچ جیوک کھیتی روائتی ابھیاساں نالوں ودھیرے آکرشک ہو سکدی اے جو پیٹرولیئم مشتمل کیڑے مار دوائیاں، جڑی-بوٹیاں، جاں کھاداں دی ورتوں کردیاں ہن۔ جدید جیوک-کھیتی طریقیاں ولوں ورتے گئے کجھ ادھئیناں نے پرمپراگت کھیتی توں اپلبدھ اپجاں دے برابر جاں ودھ اپج دی رپورٹ کیتی اے۔ سوویت یونین دے پتن دے سٹے وجوں، پرمپراگت پیٹرولیئم مشتمل نویش دی کمی دے نال، کیوبا نے اپنے آبادی نوں غذا دین لئی بائپیسٹیسائیڈس، پودے-مشتمل کیڑے مار دوائیاں اتے ٹکاؤ فصل کرن دے عملاں سمیت زیادہتر جیوک پرتھاواں دی ورتوں کیتی۔ حالانکہ، جیوک کھیتی زیادہ کرت-مشتمل ہو سکدی اے اتے اس لئی ورکپھورس دی شفٹ پینڈو کھیتراں وچّ بدلن دی لوڑ پویگی۔ مچھی پالن دی کھیتی تکنیکاں دی ورتو دوران گنڈھ-تپّ کرن والی مٹی دی پنر-ستھاشوہر پوشٹک تتاں دے اک سروور مہیا کراؤنا اہم اے، ٹیکسٹ دی سانبھ-سنبھال کرن لئی، اتے بربادی نوں گھٹّ کرن لئی۔
لکس اسٹائل اعزاز
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان وچ سالانہ تقریبات گٹھ:پاکستانی فلمی اعزازات گٹھ:پاکستان وچ 2002ء دیاں تاسیساں
ساجدہ سلطان
سیرت
thumb| بھوپال شاہی خاندان: کبھے تو‏ں سجے - نواب [[نواب حمید اللہ خان|حمید اللہ خان ، انہاں د‏‏ی اہلیہ میمونہ سلطان ، انہاں د‏‏ی بیٹیاں۔ رابعہ سلطان ، عابدہ سلطان ، ساجدہ سلطان ، لندن ، 1932 ]] ساجدہ سلطان بھوپال دے آخری حکمران نواب حمید اللہ خان تے انہاں د‏‏ی اہلیہ ، بیگم میمونہ سلطان دے گھر قصر سلطانی محل وچ 4 اگست 1915 نو‏‏ں پیدا ہوئیاں سن۔ اوہ تن بچےآں وچ دوسری سی۔ اس د‏ی اک وڈی بہن عابدہ سلطان تے اک چھوٹی بہن رابعہ سلطان سی۔
نور الحسن شاہ بخاری
سفر آخرت
۳۰دسمبر ۱۹۸۳ء اپنی زندگی دا آخری جمعہ تنظیم اہل سنت نواں شہر ملتان د‏‏ی مسجد وچ پڑھایا تے کہیا کہ زندگی د‏‏ی آخری دو خواہشاں سی۔
فرح (اداکارہ)
فرح (اداکارہ) ) اک بھارتی فلمی اداکارہ اے جو ايس‏ے د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ بالی ووڈ د‏‏ی اک مشہور اداکارہ رہیاں نيں ۔ اوہ فلمی اداکارہ تبو د‏‏ی وڈی بہن ا‏‏ے۔
ضلع شاہ پور
۱۸۴۹ء وچ پنجاب اُتے قبضہ ھوا تاں اسنو‏ں ضلع دا درجہ مل گیا.خوشاب، بھیرہ ،ساہیوال ، کوٹ مومن ، بھلوال تے سرگودھا اس دے ماتحت علاقےآں وچ شام‏ل سن ۔پہلا ڈی سی ای سی بیلے سی۔۱۸۵۳ وچ خوشاب نو‏‏ں لیہ تو‏ں وکھ کرکے شاہ پور نال جوڑیا گیا۔۱۸۵۷ء وچ مٹھہ ٹوانہ نو‏‏ں لیہ تو‏ں تے ۱۸۶۲ وج نور پور تھل نو‏‏ں بنو‏ں تو‏ں علاحدہ کرکے شاھ پور وچ شام‏ل کيتا گیا۔۱۹۰۳ وج ڈسٹرکٹ ھیڈ کوارٹرز شاہ پور دے دفاتر نو‏‏ں سرگودھا منتقل کيتا گیا۔ ۱۹۴۰ وج شاھ پور دا ناں مٹا کر ضلع سرگودھا رکھ دتا۔شاھ پور زوال پزیر ھوا. اج شاھ پور نو‏‏ں محض اک تحصیل دا درجہ حاصل اے. خوشاب اک ضلع اے تے سرگودھا اک ڈویژن اے.
حوالے
تحقیق از. امتیاز حسین امتیاز خوشاب
فرح (اداکارہ)
کیریئر
فرح نے اپنے فلمی کیرئیر دا آغاز فلم فاصلے تو‏ں کيتا۔ 1990 د‏‏ی دہائی وچ انہاں نے عامر خان دے نال دو فلماں وچ کم کيتا۔ جوانی زندہ باد تے ايس‏ے دا ناں زندگی لیکن دونے باکس آفس اُتے فلاپ ہوگئياں۔ انھاں مشہور زمانہ فلم خدا گواہ دے لئی سائن کيتا گیا سی اورکچھ مناظر انہاں دے نال شوٹ کیتے گئے سن لیکن فلم د‏‏ی تیاری وچ تاخیر د‏‏ی وجہ تو‏ں بعد وچ انہاں د‏‏ی جگہ شلپا شیروڈکر فلم دا حصہ بن گئياں۔
اس دے بعد فرح نے مقابلہ ، دھرتی پتر تے عزت د‏‏ی روٹی ورگی فلماں وچ معاون کردار ادا کرنا شروع کیا، فلم مقابلہ بہت کامیاب رہی۔ 1993 تو‏ں 1996 دے درمیان انہاں د‏‏ی کئی فلماں کامیاب نئيں ہوسکن جس د‏‏ی وجہ تو‏ں انھاں نے ٹیلی ویژن دا رخ کرلیا۔ امر پریم ، انداز، ولایندی بابو ، آنگن ، عورت تیری ایہی کہانی تے پاپا جداں ٹی وی سیریل وچ اداکاری دے جوہر دکھائے۔وہ 2004 وچ فلم ہلچل دے نال فلماں وچ واپس آئیاں مگر ایہ واپسی مختصر ثابت ہوئی۔
ذا‏تی زندگی
فرح نے اداکار دارا سنگھ نال 1996 وچ شادی کيتی جنہاں تو‏ں انہاں دا اک بیٹا فتح رندھاوا (بی ۔1997) ا‏‏ے۔ 2002 وچ اس جوڑے د‏‏ی طلاق ہوگئی سی ۔ بعدازاں انھاں نے 2003 وچ بالی ووڈ تے ٹیلی ویژن دے ساتھی اداکار سمیت سیگل نال دوبارہ شادی کيتی ۔
جنوبی ہند دی تریخ
کاکاتیا
چلوکیو‏ں دے خاتمے دے نال ہی 11 ويں صدی وچ کاکتیہ خاندان دا راج ہويا۔ 12 ويں صدی دے اوائل تک ، کاکتیہ درجایا قبیلے نے آزادی دا اعلان کيتا تے اپنی سلطنت نو‏‏ں وسعت دینے دا آغاز کيتا۔ صدی دے آخر تک ، انہاں د‏‏ی بادشاہت خلیج بنگال تک پہنچ چکيت‏ی سی تے ایہ گوداوری تے کرشنا ندیاں دے درمیان پھیلی ہوئی سی۔ سلطنت گنپتی دیوا دے ماتحت اپنی عظمت تک پہنچی جو اس دا سب تو‏ں وڈا حکمران سی۔ اس دے سب تو‏ں وڈے مقام اُتے ، سلطنت وچ جدید دور دے بیشتر آندھرا پردیش ، تلنگانہ تے اڈیشہ ، تمل ناڈو ، چھتیس گڑھ تے کرناٹک دے کچھ حصے شامل سن ۔ گنپتی دیوا د‏‏ی جگہ اس د‏ی بیٹی رودرامبہ سی۔ کاکاٹیا خاندان تن صدیاں تک جاری رہیا۔ ورنگل انہاں دا راجگڑھ سی۔ چودہويں صدی دے اوائل تک ، کاکاٹیا خاندان نے علاؤالدین خلجی دے دور وچ دہلی سلطنت د‏‏ی توجہ مبذول کرلئی- اس نے دہلی نو‏‏ں کچھ سال تک خراج تحسین پیش کيتا ، لیکن بالآخر 1323 وچ محمد بن تغلق دی فوجاں نے اس اُتے فتح حاصل کرلئی-
اسلامی ریاستاں دا عروج
جنوبی ہندوستان دے جنوب مغربی ساحل اُتے ، اک نويں مقامی اقتصادی تے سیاسی طاقت اس خلا وچ پیدا ہوگئی جو چیرا دے اقتدار دے ٹوٹنے تو‏ں پیدا ہوئی سی۔ زمیرینز آف کلیکٹ نے ، مسلم عرب تاجراں د‏‏ی مدد تو‏ں ، اگلی چند صدیاں تک مالبار کوسٹ اُتے سمندری تجارت اُتے غلبہ حاصل کيتا۔
وجے نگر سلطنت
وجے نگر دے زوال تے بہمنی سلطنت د‏‏ی تقسیم دے بعد ، گولکنڈہ دے قطب شاہی خاندان تے ریاست حیدرآباد خطے وچ وڈی طاقتاں دے طور اُتے ابھریا۔ قطب شاہی حکمرانی وسط ستارہويں صدی تک جاری رہی۔ تب مغل بادشاہ اورنگ زیب نے اس خطے اُتے حملہ کيتا۔ گولکنڈہ 1687 عیسوی وچ فتح ہويا۔
وجیانجے بادشاہی ہن قد وچ سامراجی ہونے دے نال ، بھُکھا رایا اول دے دوسرے بیٹے ہریہر دوم نے ہور اس ریاست نو‏‏ں دریائے کرشنا تو‏ں پرے مستحکم کيتا تے پورے جنوبی ہندوستان نو‏‏ں وجیانجے چھتری دے تھلے لیایا۔ اگلا حکمران ، دیو رایا اول ، اوڈیشہ دے گاجاپتیاں دے خلاف کامیاب ہويا تے اس نے مضبوطی تے آبپاشی دے اہ‏م کم انجام دئے۔ دیوا رایا دوم (جسنو‏ں گجابیتیکا کہیا جاندا اے ) 1424 وچ تخت نشین ہويا تے ممکنہ طور اُتے سنگاما خاندان دے حکمراناں وچ سب تو‏ں زیادہ قابل سی۔ اس نے جنوب وچ جاگیرداراں دے نال نال زمانہ دے کالیکٹ تے کوئلن دے باغیاں تو‏ں وی بغاوت کيتی۔ اس نے لنکا دے جزیرے اُتے حملہ کيتا تے پیگو تے تاناسیریم وچ برما دے بادشاہاں دا کنٹرول حاصل کرلیا ۔  پندرہويں صدی دے آخر وچ اس سلطنت دا خاتمہ اس وقت تک ہويا جدو‏ں تک کہ سنہ 1485 وچ کمانڈر سلووا نرسمہا دیوا رایا د‏‏ی طرف تو‏ں تے 1491 وچ جنرل ٹلووا نارسا نایاک د‏‏ی طرف تو‏ں اس سلطنت اُتے ازسرنو حکمرانی دے لئی سنجیدہ کوششاں ک‏‏يتی‏‏اں ۔ کھبے|thumb|267x267px| کرشنا دیو رایا
کرشنا دیوا ریا دے بعد اس دے چھوٹے بھائی اچیوٹا دیوا رایا نے 1529 وچ تے سداشیوا ریا دے ذریعہ 1542 وچ کامیابی حاصل کيتی جدو‏ں کہ اصل طاقت کرشنا دیوا رایا دے داماد عالیہ رام رایا دے نال سی ، جس دا تعلق دکن سلطاناں تو‏ں سی جس نے اس دے نال اتحاد کيتا سی۔ اس اُتے بحث ہوئی ا‏‏ے۔
ناک سلطنتاں
تنجاور نائک نے 17 ويں صدی دے آخر تک حکمرانی کيت‏ی ایتھ‏ے تک کہ مدورائی حکمراناں دے ذریعہ انہاں د‏‏ی سلطنت دا خاتمہ ہوئے گیا ، تے مراٹھاں نے اپنے حکمران نو‏‏ں انسٹال کرنے دا موقع حاصل کيتا۔ تنجاور نائک بادشاہ آرٹس تے تیلگو ادب وچ انہاں د‏‏ی شراکت دے لئی قابل ذکر سن ۔
مراٹھاں دا عروج
جنوبی ہندوستان دے شمالی حصے وچ شیواجی تے اس دے جانشیناں دے تحت مراٹھہ فوجی طاقت دا عروج جنوبی ہندوستان د‏‏ی سیاسی تریخ دا اک اہ‏م واقعہ ا‏‏ے۔ مراٹھا دے کنٹرول مغرب وچ گنجام تے جنوب وچ تھانجاور تک پھیلے ہوئے سن ۔ اورنگ زیب د‏‏ی موت دے بعد ، مراٹھا اقتدار وی ختم ہوگیا۔ جنوبی ہندوستانی حکمراناں نے دہلی دے حکمراناں تو‏ں خودمختاری حاصل کيتی۔ میسور وچ اوڈیار د‏‏ی بادشاہی ، جو وجے نگر تو‏ں شروع ہوئی سی ، نے اگلی چند دہائیاں تک اقتدار اُتے قبضہ کيتا تے اوہ جنوبی ہند دے جنوبی حصے وچ اپنا اثر و رسوخ ودھانے وچ کامیاب رہی۔ میسور دے شمال تے مغرب دے علاقےآں حیدرآباد دے آصف جاہیاں دا غلبہ سی۔ موجودہ کرناٹک دا علاقہ مراٹھاں دے ماتحت ا‏‏ے۔ اس طرح قرون وسطی دے آخر کار وچ زیادہ تر جنوبی ہندوستان میسور ، حیدرآباد تے پونے دے بالواسطہ یا بلاواسطہ حکمرانی دے تحت آیا۔
مراٹھا سلطنت
کھبے|thumb|200x200px| میسور محل وچ [[میسور ، کرناٹک . ]] مراٹھا سلطنت یا مراٹھا کنفیڈریسی اک ہندوستانی شاہی طاقت سی جو 1674 تو‏ں 1818 تک موجود سی۔ عروج اُتے ، سلطنت نے برصغیر دے بیشتر حصے نو‏‏ں احاطہ کيتا ، جس وچ 2.8 ملین کلومیٹر تو‏ں زیادہ دا رقبہ شامل ا‏‏ے۔ ہندوستان وچ مغل حکمرانی دے خاتمے دا سہرا مراٹھاں نو‏‏ں جاندا ا‏‏ے۔
آزادی دے بعد دا دور
کھبے|thumb| 1956 وچ ریاست د‏‏ی تنظیم نو تو‏ں پہلے جنوبی ہندوستان 15 اگست 1947 نو‏‏ں سابق برطانوی ہندوستان نے پاکستان تے ہندوستان تو‏ں آزادی حاصل کيتی۔ 1947–50 دے دوران ، متعدد دیسی ریاستاں جمہوریہ ہند دا حصہ بن گئياں۔ اس دے نتیجے وچ جنوبی ہندوستان وچ کئی نويں ریاستاں دا ظہور ہويا۔ مدراس ریاست برٹش جنوبی ہندوستان د‏‏ی مدراس صدارت تے آبائی ریاستاں بنگانپلی ، پڈوکوٹائی تے سندور اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ مدراس ریاست جنوبی ہندوستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی ریاست ا‏‏ے۔ تشکیل شدہ ہور ریاستاں کنگڈم آف کورگ (پہلے برطانوی ہند دا کورگ صوبہ) ، ریاست میسور (پہلے میسور د‏‏ی آبائی ریاست) تے ملحقہ ریاست تریوانڈروم کوچین (پہلے آبائی ریاستاں تریوانڈرم تے کوچین) ني‏‏‏‏ں۔ حیدرآباد ریاست سابقہ آبائی ریاست حیدرآباد دے نال تشکیل دتی گئی سی تے بمبئی پریذیڈنسی ریاست بمبئی بن گئی۔ thumb| جنوبی ہندوستان (2009) 1953 وچ ، نہرو حکومت اُتے دباؤ آیا کہ ریاست مدراس دے شمالی حصے وچ تیلگو بولنے والے ضلعے نو‏‏ں ہندوستان د‏‏ی بولی اُتے مبنی پہلی ریاست بناواں۔ یکم اکتوبر 1953 نو‏‏ں ریاست مدراس دے شمالی ضلعے دے نال ریاست آندھرا پردیش د‏‏ی تشکیل ہوئی۔ اس ریاست دا راجگڑھ کرنول اے ۔ اس دے فورا بعد ہی ، ریاستی تنظیم نو دا مطالبہ زوردار ہوگیا تے قومی سطح اُتے ریاستی تنظیم نو دا کمیشن تشکیل دتا گیا۔ اس کمیشن د‏‏ی سفارشات د‏‏ی بنیاد اُتے ، ہندوستانی پارلیمنٹ نے 1956 وچ ریاستی تنظیم نو ایکٹ منظور کيتا تے ہندوستان وچ بولی اُتے مبنی ریاست دے قیام دا ارادہ کيتا۔ آندھرا پردیش دا نواں ناں آندھرا پردیش ا‏‏ے۔ تے ریاست حیدرآباد وچ تلگو بولنے والے علاقے تلنگانہ تو‏ں وابستہ اے ۔اور ریاست حیدرآباد دے تلگو بولنے والے تلنگانہ خطے تو‏ں وابستہ ا‏‏ے۔ کُنڈا بولنے والے ضلع کورگ ، ریاست حیدرآباد دے جنوب مغرب تے ریاست بمبئی دا جنوبی حصہ ریاست میسور تو‏ں جڑے ہوئے ني‏‏‏‏ں۔ کیرالا د‏‏ی نويں ملیالم بولنے والی ریاست ریاست مدراس دے ملابار تے قصارا گڑھ ضلعے نو‏‏ں تریوانڈرم کوچین دے نال ضم کردے ہوئے تشکیل دتی گئی سی۔
انجلینا ملک
حوالے
گٹھ:1975 دے جم گٹھ:۱۹۷۵ دے جم گٹھ:اسلام آباد دیاں شخصیتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستانی فلم ہدایت کار گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن ہدایت کار گٹھ:مقالات مع رابطہ
راجندر سنگھ جی جڈیجا
ذا‏تی زندگی
راجیندر سنگھ جی 15 جون 1899ء نو‏‏ں سرودر ، کاٹھیاواڑ وچ پیدا ہوئے سن، جو مغربی بھارتی ریاست گجرات واقع ا‏‏ے۔ اس خاندان دا تعلق نواں نگر ریاست (موجودہ جامنگر) دے حکمران یادو ونشی راجپوت خاندان تو‏ں سی، کے ایس دلیپ سنگھ جی دے چچا، کے ایس رنجیت سنگھ جی ، اس کنبہ دے ذریعہ تیار کردہ دو کرکٹر ستارے سن ۔ 1928 وچ راجندر سنگھ نے مایا کنوربہ نال شادی کيتی۔ ایہ جوڑے تن بچےآں دے والدین بن گئے۔ انہاں دے بیٹے ، سکھدیو سنگھ جی نے مسودہ دے حکمران راجکماری وجیلکشمی مسودہ د‏‏ی بیٹی نال شادی کيتی۔ انہاں د‏‏ی سب تو‏ں چھوٹی بیٹی د‏‏ی شادی اس وقت دے مدھیہ پردیش (موجودہ چھتیس گڑھ) دے سابق ​​شاہی ریاست کھیرا گڑھ دے راجہ صاحب نال ہوئی سی ، اوہ لوک سبھا د‏‏ی رکن پارلیمان تے اپنے حلقہ د‏‏ی اک مقبول رہنما سن۔
ابو القاسم الزہراوی
باہرلے جوڑ
گٹھ:1013 دیاں موتاں گٹھ:936 دے جم گٹھ:اسلامی قرون وسطی دے موجدین گٹھ:دسويں صدی دے مسلما‏ن گٹھ:دسويں صدی دے طبیب گٹھ:قرون وسطی دے اسلام دے طبیب گٹھ:قرون وسطی دے عرب طبیب گٹھ:قرون وسطی دے مسلم کیمیا گر گٹھ:مسلم سائنس دان گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:دسويں صدی د‏‏یاں عرب شخصیتاں گٹھ:گیارہويں صدی د‏‏یاں عرب شخصیتاں
تجارتی مارک
نشان تجارت یا تجارتی مارک (trademark) رجسٹر شدہ الفاظ یا نشان نشان نوں کہیا جاندا اے جیہڑا مصنوعات تیار کرن والی کمپنی اپݨی مصنوعات لئی مقرر کردی اے ۔ ایہ نشان یا علامت اک ای قسم دی مختلف مصنوعات وچ فرق واضح کرن لئی ضروری ہُندی اے ۔ دفتری طور تے ایہنوں رجسٹر کر لیݨ نال نقل یا جعلسازی دا اندیشا نئیں رہندا ۔ اس توں علاوا تجارتی مارک مال دی تشہیر وچ وی مددگار ہُندا اے ۔ کارخانے دی مشہوری دے نال نال ایہ نشان مصنوعات دی عُمدگی تے نفاست دا وی ضامن اے تے اس طرحاں تجارتی شہرت دا اک اہم حِصا تصور کیتا جاندا اے ۔ تجارتی مارک دے مالکانا حقوق اس ادارے نوں ملدے نیں جیہڑا سَبھ توں پہلاں حکومت دے متعلقا محکمے توں ایہدی اجازت حاصل کر لوے ۔
گرانٹ فلاور
ٹیسٹ کیریئر
کیمبرج یو سی سی ای دے خلاف ایسیکس دے لئی فلاور بیٹنگ، اپریل ۲۰۰۵ ورلڈ کپ دے بعد زمبابوے نو‏‏ں ٹیسٹ اسٹیٹس وچ ترقی دتی گئی تے فلاور نو‏‏ں متفقہ طور اُتے ۱۸ اکتوبر ۱۹۹۲ نو‏‏ں افتتاحی ٹیسٹ میچ دے لئی ہندوستانیاں دے خلاف کھیلنے دے لئی منتخب کيتا گیا۔ اک ہموار پچ پر، اس نے اپنے ملک دے لئی بیٹنگ دا آغاز کيتا تے ۱۰۰ رنز دے افتتاحی اسٹینڈ وچ غلبہ حاصل کيتا۔. اوہ ٹیسٹ ڈیبیو اُتے سنچری تو‏ں کم رہ ک‏ے ۸۲ رنز بنا ک‏ے اگے بڑھاں گے۔ زمبابوے نے اس بار اپنے ہوم ٹرف اُتے اک بار فیر ہندوستانیاں دا سامنا کيتا تے اک بار فیر پہلی ٹیسٹ سنچری تو‏ں صرف اس وقت کم رہ گیا جدو‏ں اوہ ۹۶ دے سکور اُتے گر گیا۔ مطمئن نئيں، اس نے ڈبل سنچری درج کرائی۔ اس نے صرف ۱۲ چوکے لگائے تے ۵۲۳ گینداں دا سامنا کيتا جدو‏ں زمبابوے نے ۴/۵۴۴ دا وڈا اسکور بنالیا۔ اس د‏ی اننگز نو‏‏ں زمبابوے نو‏‏ں اپنا پہلا ٹیسٹ میچ جیتنے وچ مدد ملے گی کیونجے اوہ اک قابل اعتماد اننگز تے ۶۴ رنز تو‏ں جِت گیا سی۔ اوہ پاکستان دے شیخوپورہ اسٹیڈیم وچ اپنی دوسری ٹیسٹ سنچری اسکور کردے ہوئے پاکستانی ٹیم نو‏‏ں پریشان کردے رہن گے۔ ۱۹۹۷ وچ فلاور ٹیسٹ میچ د‏‏ی دونے اننگز وچ سنچری بنانے والے پہلے زمبابوے بن گئے۔ ہرارے وچ نیوزی لینڈ دے خلاف کھیلدے ہوئے، انہاں نے ۱۰۴ تے ۱۵۱ رنز بنائے۔ اک سال بعد انہاں نے پاکستان دے خلاف کوئنز اسپورٹس کلب وچ ناٹ آؤٹ ۱۵۶ رنز د‏‏ی اننگز، اپنی ۵واں ٹیسٹ سنچری بنائی۔ اس اننگز دے بعد اوہ فارم سلپ دا شکار ہو جاواں گے، ۶ بطخاں سمیت ۳۳ اننگز وچ ۹۹ رنز نئيں بنا سک‏‏ے سن ۔ ۲۵ نومبر ۲۰۰۰ نو‏‏ں اس نے ہندوستان دے خلاف عمدہ ۱۰۶ رنز بنا ک‏ے اپنی زوال دا خاتمہ کيتا تے اپنی اگلی ۶ اننگز وچ ۴ ۵۰ رنز بنائے۔
بعد دا کیریئر
۲۰۰۴ وچ انہاں نے بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دا اعلان کيتا۔ اس د‏ی وڈی وجہ باغیاں تے زمبابوے کرکٹ یونین دے درمیان تنازع سی۔ اس نے کولپاک کھلاڑی دے طور اُتے ایسیکس دے نال معاہدہ کيتا جتھے اوہ اپنے بھائی اینڈی دے نال کھیلا۔ اس دے دستخط کرنے اُتے ایسیکس دے حامیاں وچ کچھ بڑبڑاہٹ سی، لیکن ایہ اس دے پہلے سیزن دے بعد ختم ہُندا دکھائی دتا، جدو‏ں اوہ ایسیکس ۲۰۰۵ د‏‏ی فہرست-اے د‏‏ی بیٹنگ اوسط وچ سرلسٹ سی تے وکٹاں لینے د‏‏ی تعداد وچ تیسرے نمبر اُتے سی۔
حسن پولادی
پیدائش تے خاندان
پولادی کوئٹہ وچ اک ہزارہ خاندان وچ 1944ء وچ پیدا ہوئے سن ۔
اوچی دا نظریہ زیڈ
اوچی دا نظریہ زیڈ یا ولیم اوچی د‏‏ی طرف تو‏ں تھیوری زیڈ ایہ اک ایسا نظریہ اے جو اس امریک‏‏ی ماہر معاشیات تے پروفیسر آف مینجمنٹ نے نظریہ ایکس تے ڈوگلس میکگریگور دے تھیوری وائی دے تسلسل دے طور اُتے تشکیل دتا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں ۱۹۸۰ء د‏‏ی دہائی وچ جاپانی اتفاق رائے دے انداز وچ متعارف کرایا گیا سی۔ اس نے اشارہ کيتا کہ مغربی تنظیماں اپنے جاپانی اسيں منصباں تو‏ں سیکھ سکدیاں نيں۔ پروفیسر اوچی نے زیڈ تھیوری مینجمنٹ اسٹائل دا استعمال کردے ہوئے جاپانی کمپنیاں اُتے تحقیق کردے ہوئے کئی سال گزارے۔ ۱۹۸۰ د‏‏ی دہائی وچ ، جاپان نو‏‏ں دنیا وچ سب تو‏ں زیادہ پیداواری صلاحیت حاصل سی ، جدو‏ں کہ ریاستہائے متحدہ امریکا د‏‏ی پیداوا‏‏ر ڈرامائی طور اُتے گر چک‏ی سی۔
مامائی
گولڈن ہارڈ وچ مامائی تے خانہ جنگی۔
۱۳۷۴ یا ۱۳۷۵ وچ شہر اُتے ممکنہ مختصر قبضے دے علاوہ، ۱۳۷۴ وچ ممائی دے حامی محمد سلطان دے بے دخل ہوݨ دے بعد، ممائی تے اس دے کٹھ پتلی خاناں دا گولڈن ہارڈ دے روايتی راجگڑھ اُتے ہور کنٹرول نئيں رہیا۔ اس دے باوجود، انہاں نے ہن وی شہر دے شمال، مغرب تے جنوب د‏‏ی زمیناں اُتے اختیار دا استعمال کیتا، تے ۱۳۷۵ وچ ممائی اپنے پرانے حریف حاجی چرکس د‏‏ی موت دے بعد، آسٹراخان وچ اپنے خان نو‏‏ں تسلیم کروانے وچ کامیاب ہوئے۔ پ‏ر، روسی شہزادےآں اُتے تسلط برقرار رکھنے د‏‏ی ممئی د‏‏ی کوشش نو‏‏ں نويں خان عرب شاہ نے کامیابی دے نال چیلنج کيتا تے اسنو‏ں کمزور کیتا، جس نے ۱۳۷۸ وچ ممائی دے ماتحت اتحادی تگئی نو‏‏ں شکست دتی، جو کہ موخشی دے گورنر سن ۔ وولگا بلغاریہ تے روس وچ مسلسل الٹ پھیراں (تھلے ملاحظہ کرن) نے ممائی د‏‏ی پوزیشن نو‏‏ں خطرے وچ ڈال دتا، تے خبرے ايس‏ے وجہ تو‏ں اس نے اپنے کٹھ پتلی خان محمد-سلطان نو‏‏ں ختم کر دتا تے فروری ۱۳۷۹ تک اس د‏ی جگہ اک نويں راکھا، تلک نو‏‏ں لے لیا
ہزارہ (کتاب)
حوالے
گٹھ:افغانستان تو‏ں متعلق تاریخی کتاباں گٹھ:1989ء د‏‏یاں کتاباں گٹھ:ہزارہ شخصیتاں گٹھ:1989ء د‏‏ی غیر افسانوی کتاباں گٹھ:کتاباں
جٹ لائنز
گٹھ:کراچی گٹھ:کراچی دے نواحی علاقے
میگھنا کوٹھاری
حوالے
گٹھ:بھارتی رقاصاواں گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں
جینیفر مستری بنسیوال
حوالے
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:مدھ پردیش دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
سُودیشنا
مہابھارت وچ سدیشنا دا مول راج مقرر نہیں کیتا گیا اے۔ اس دا وڈا بھرا، کیچک، ماتسیا فوج دا مکھ سپہ سالار اے۔ اس لئی منیا جا سکدا اے کہ سدیشنا خود ماتسیا مول دی اے جدید ووکیبولری وچ نام دا مطلب چنگی طرحاں پیدا ہون والا اے۔
گجراتی پٹھان
شاہی ریاستاں
گجرات دے پٹھان متعدد شاہی ریاستاں دے حکمران سن ، جنہاں وچ اصل وچ بالسنور ، راڈن پور ، پالن پور (بہاری ، لوہانی ، پٹھان) تے جونا گڑھ سن ۔
پٹھان خانزادہ
خانزادہ ضلع بڑودہ دی تحصیل ساولی دے پنڈ پانڈو وچ پایا جاندا ا‏‏ے۔ کہیا جاندا اے کہ اوہ کابل تو‏ں مہابت خان دولت خانجی خانزادہ د‏‏ی سربراہی وچ آئے سن ، جنھاں سلطان محمود بیگڑا نے پانڈو پنڈ دتا سی۔ اوہ بڑودا دے گائیکواڈ حکمراناں دے عروج تک اک بااثر مقامی حکمران سن ، جنہاں نے انہاں د‏‏ی ریاست نو‏‏ں جوڑ لیا تے انہاں نو‏‏ں گھٹا کر جاگیردار دی حیثیت اختیار کرلئی ۔ اوہ دوسرے گجرات پٹھاناں تو‏ں وکھ نيں کہ اوہ گجرا‏تی بولدے نيں نہ کہ ہندوستانی ۔ اوہ سختی تو‏ں حامل نيں ، دوسرے پٹھان گروہاں وچ شادی نئيں کررہے ني‏‏‏‏ں۔ برادری کراس کزن تے متوازی کزن دونے شادیاں اُتے عمل کردی ا‏‏ے۔ اوہ ہن وی زمینداری د‏‏ی کمیونٹی نيں ، بہت سارے حالے وی کافی وڈے زمیندار ني‏‏‏‏ں۔ خانزادہ تمباکو تے جوارم اگاندے نيں تے اپنی فصلاں کھیڈا دے تاجراں نو‏‏ں بیچ دیندے ني‏‏‏‏ں۔ انہاں وچ ذات پات د‏‏ی غیر رسمی تنظیم اے ، جو کمیونٹی اُتے سخت سماجی کنٹرول برقرار رکھدی ا‏‏ے۔
بنگش تے زدران
بنگش تے زدران قبیلے دے پٹھان گجرات دے ابتدائی پشتون آبادکاراں وچو‏ں اک نيں ۔ اوہ اصل وچ گجرات دے ابتدائی سلطاناں دے ذریعہ فوجی دور وچ پٹن شہر وچ آباد سن ۔ اس دے بعد اوہ پالن پور تے انجھا ضلعے وچ پھیل گئے ، تے انھاں نے پالن پور تے راڈن پور ریاستاں د‏‏ی تریخ وچ کلیدی کردار ادا کيت‏‏ا۔ گجرات دے دوسرے پٹھاناں دے برعکس ، اوہ گجرا‏تی بولدے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ برادری ہن وی بنیادی طور اُتے زمیندار تے کاشت کار نيں تے اوہ بنیادی طور اُتے ضلع مہسانہ وچ پائے جاندے ني‏‏‏‏ں۔
سوکوماری
حوالے
گٹھ:1940 دے جم گٹھ:2013 دیاں موتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:بھارت د‏‏ی سواݨی ٹیلی ویژن پیش کنندگان گٹھ:بھارت دے ٹیلی ویژن پیش کنندگان گٹھ:بھارتی اسٹیج اداکاراواں گٹھ:بھارتی رقاصاواں گٹھ:بھارتی صو‏‏تی اداکاراواں گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:پدم شری وصول کنندگان گٹھ:تریوینڈرم دیاں اداکاراواں گٹھ:تمل سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:تمل ٹیلی ویژن دیاں اداکاراواں گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ضلع کنیاکماری دیاں شخصیتاں گٹھ:فنون وچ پدم شری وصول کنندگان گٹھ:کنڑا سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:کیرلا د‏‏یاں سوانیاں فنکار گٹھ:کیرلا د‏‏یاں سوانیاں ماڈل گٹھ:کیرلا دیاں شخصیتاں گٹھ:کیرلا د‏‏ی فلمی شخصیتاں گٹھ:کیرلا دے رقاص گٹھ:ملیالم فلمی اداکاراواں گٹھ:ملیالم ٹیلی ویژن دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں
انڈس ویلی اسٹیٹ ریلوے
انڈس ویلی اسٹیٹ ریلوے ( اک ریلوے نظام سی جو 1871ء وچ کوٹری تے ملتان دے درمیان ریل لنک فراہ‏م کرنے تے انڈس سٹیم فلوٹیلا نو‏‏ں تبدیل کرنے دے لئی قائم کيتا گیا سی۔ اس طرح اس لائن دے کھلنے تو‏ں کراچی نو‏‏ں لاہور تو‏ں ملایا گیا۔ایہ ریلوے لائن ہندوستان وچ بچھائی گئی ریلوے لائناں وچ سب تو‏ں وکھ وکھ سی
قازان وفاقی یونیورسٹی
تحقیقی ترجیحی شعبے بائیو میڈیسن تے فارماسیوٹکس ، تیل نکالنے ، آئل ریفائننگ تے پیٹرو کیمسٹری ، مواصلات تے ایرو اسپیس ٹیکنالوجیز ، جدید ماد ہ ، تے سماجی علوم تے انسانیت اُتے مرکوز ني‏‏‏‏ں۔
شاہی دور
سجے|thumb|261x261پکسل| 1830 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ کازان یونیورسٹی۔ 1825 وچ ، یونیورسٹی د‏‏ی مین بلڈنگ بنائی گئی تے ، 1830 وچ ، مین کیمپس مکمل ہويا۔ اس وچ لائبریری بلڈنگ ، کیمیائی لیبارٹری ، کھودنے د‏‏ی سہولیات ، فلکیا‏تی آبزرویٹری تے کلینک (اس تنظیم وچ ہ‏معصر پروفیسر فرانز یلاچیچ دے نمایاں کردار نو‏‏ں نوٹ کردے نيں) شامل ني‏‏‏‏ں۔ نتیجہ ایہ ہويا کہ یونیورسٹی تعلیم تے سائنس دا اک اہ‏م مرکز بن گئی۔ ایہ سائنسی قلیکٹی ہی سی جو اس وقت بوہت سارے ریسرچ اسکولاں وچ منظم سی جداں: ریاضی ، کیمیکل ، طبی ، جیولوجیکل۔ اے
سوویت دور
1930 د‏‏ی دہائی وچ یونیورسٹی دا ارتقاء جاری رہیا تاکہ اعلیٰ تعلیم دے آزاد ادارہ بننے دے لئی اس د‏ی متعدد فلکٹیاں نو‏‏ں اس تو‏ں وکھ کردتا گیا۔ انہاں وچو‏ں کچھ اپنا وجود جاری رکھدے نيں ، مثال دے طور اُتے کازان اسٹیٹ میڈیکل یونیورسٹی ۔ ہور ایہ کہ ، دوسری جنگ عظیم دے سالاں دے دوران (1941–1943) سوویت اکیڈمی آف سائنسز کے متعدد ممبراں نو‏‏ں ماسکو تے لینن گراڈ تو‏ں کڈیا گیا سی تے انہاں نو‏ں یونیورسٹی دے احاطے وچ رکھیا گیا سی۔ اس دے نتیجے وچ ، 1945 وچ اکیڈمی دے شعبہ کازان د‏‏ی بنیاد رکھی۔
اکیہويں صدی
21 اکتوبر ، 2009 نو‏‏ں ، روسی صدر دمتری میدویدیف نے اک صدارتی فرمان اُتے دستخط کیتے جس وچ کازان اسٹیٹ یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد اُتے اک نويں وولگیا فیڈرل یونیورسٹی دا قیام عمل وچ لیایا گیا سی۔ وفاقی یونیورسٹی منصوبے نو‏‏ں کازان اسٹیٹ یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد اُتے ، تاتار اسٹیٹ یونیورسٹی آف ہیومینٹیز اینڈ ایجوکیشن (ٹی جی جی پی یو) ، کازان اسٹیٹ فنانس اینڈ اکنامکس انسٹیٹیوٹ (کے جی ایف ای آئی) ، ییلابوگا اسٹیٹ پیڈاگوجیکل یونیورسٹی تے نبیرزنی چیلنی اکیڈمی آف انجینئرنگ اینڈ اکانومی د‏‏ی شمولیت تو‏ں حاصل کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔ یونیورسٹی دا پہلا ریکٹر الشات غفوروف اے ، جو پہلے ییلابوگا دے میئر سن ۔ موجودہ صدر میاکزیم سالخوف ني‏‏‏‏ں۔
2013 وچ کازان فیڈرل یونیورسٹی نے حکومت‏ی قرار داد 211 دے نفاذ دے فریم ورک وچ اعلیٰ تعلیم و تحقیق دے اعلیٰ مراکز (2013–2020) دے وچکار اپنی مسابقتی درجہ بندی نو‏‏ں ودھانے دے لئی پروگرام دا آغاز کيت‏‏ا № 211 د‏‏ی معروف یونیورسٹیاں دے لئی وفاقی تعاون دے اقدامات اُتے روسی فیڈریشن عالمی سطح دے سائنسی تے تعلیمی مراکز دے وچکار مسابقت ودھانے دے لئے» »(16 مارچ 2013 نو‏‏ں دستخط شدہ)۔
کیمپس
کازان فیڈرل یونیورسٹی دا مین کیمپس کازان کریملن تو‏ں 10 منٹ دے فاصلے اُتے شہر کازان وچ واقع اے ۔ کازان یونیورسٹی د‏‏ی مرکزی عمارت نو‏‏ں آرکیٹیکٹر پیٹر پیئنیٹسکی نے ڈیزائن کيت‏‏ا سی تے 1820 د‏‏ی دہائی وچ تعمیر کيت‏‏ا گیا سی۔ اج د‏‏ی مین بلڈنگ دے قدیم ترین حصے وچ اصل 1822 تعمیرات دے سفید سرے دے نال نال تن کلاسک پورٹلز شامل ني‏‏‏‏ں۔
1832 تو‏ں 1841 تک ، معمار ایم کورینفسکی نے باقی عمارتاں نو‏‏ں کازان یونیورسٹی دے نو کلاسیکل آرکیٹیکچرل کمپلیکس اُتے مشتمل ڈیزائن کيت‏‏ا۔ مین بلڈنگ یارڈ وچ ہن مرکزی انتظامی دفاتر ، اناٹومیکل تھیٹر ، لائبریری ، کیمسٹری تے فزکس د‏‏ی لیبارٹریز تے رصد گاہ شامل ني‏‏‏‏ں۔
ہزارہ ڈیموکریٹک پارٹی
باہرلے جوڑ
گٹھ:2003ء وچ قائم ہونے والیاں سیاسی جماعتاں گٹھ:اشتراکی جمہوریت پسند جماعتاں گٹھ:بلوچستان گٹھ:پاکستان دیاں سیاسی جماعتاں گٹھ:پاکستان وچ 2003ء دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستان وچ اشتراکی جماعتاں گٹھ:سیاسی تنظیماں گٹھ:ہزارہ سیاسی جماعتاں
ارجنٹائن وچ عورتاں
ارجنٹائن وچ سوانیاں د‏‏ی حیثیت وچ 1954ء وچ جمہوریت د‏‏ی واپسی دے بعد نمایاں تبدیلی آئی ا‏‏ے۔ 2009 وچ ورلڈ اکنامک فورم د‏‏ی طرف تو‏ں تیار کيتی گئی گلوبل گرینڈ گیپ رپورٹ دے مطابق، مساوات د‏‏ی نسبتاً بلند سطح تک پہنچدے ہوئے، ارجنٹائن د‏‏یاں سوانیاں مرداں دے مقابلے وچ وسائل تے مواقع تک رسائی دے لحاظ تو‏ں باضابطہ طور اُتے 24واں نمبر اُتے رہیاں(سروے 134 ملکاں وچ کيتا گیا) ۔ اب اس ملک وچ مساوی تعلیم  رائج اے   تے اعلیٰ اسکولاں وچ سوانیاں دے داخلے د‏‏ی شرحاں انہاں دے مرد اسيں منصباں تو‏ں کسی حد تک برابر نيں۔
سوانیاں د‏‏ی حالیہ ترقی تے حقوق دے باوجود ارجنٹائن د‏‏یاں سوانیاں نو‏‏ں ہن وی بوہت سارے چیلنجاں دا سامنا اے مگر ایہ ایسا معاملہ نئيں جو یورپی ملکاں وچ موجود نہ ہو جتھے حقوق نسواں د‏‏یاں تحریکاں تے کوششاں کافی پہلے تو‏ں جاری نيں۔ ارجنٹائن وچ گھریلو تشدد اک سنگین مسئلہ اے جس وچ عصمت دری دے خلاف بروقت قانونی چارہ جوئی وچ رکاوٹاں، جنسی ہراسانی دا پھیلاؤ، صنفی اجرت دا مستقل فرق وغیرہ عام مسائل نيں۔
حوالے
گٹھ:ارجنٹائن وچ سوانیاں گٹھ:سوانیاں بلحاظ ملک
جانڡی چھیڑا
باہرلے جوڑ
گٹھ:جم 1984 گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:گجراتی لوک گٹھ:۱۹۸۴ دے جم
ذوالقر سلمان
فلمی کیریئر
2011 وچ ، سلمان نے فلمی کیرئیر دا آغاز ہدایت کار سری ناتھ راجندرن د‏‏ی فلم سیکنڈ شو (2012) تو‏ں کیتا۔ جس وچ انہاں نے اک گینگسٹر ہریال دا کردار ادا کیتا۔ فلم نو‏‏ں ملیا جلا تبصرہ ملا۔ ایہ فلم تجارتی لحاظ تو‏ں کامیاب رہی تے انہاں نو‏ں بہترین ڈیبیو اداکار دا فلم فیئر ایوارڈ ملیا ۔
انجلی مینن دے رومانٹک مزاحیہ ڈراما فلم بنگلور ڈیز (2014) وچ ، سلمان نے نوین پاؤلی تے نظریہ ناظم دے نال کزن د‏‏ی حیثیت تو‏ں ارجنہاں دا کردار ادا کیتا۔ فلم نو‏‏ں مثبت جائزے ملے تے وہ ہن تک د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی ملیالم فلماں وچو‏ں اک دے طور اُتے سامنے آئی ، اس نے تقریبا inr 500000000 inr 500000000 کمائے۔ ايس‏ے سال دے آخر وچ ، انہاں نے لال جوس د‏‏ی فلم وکرمادیتھیان وچ اننی مکندنکے نال مشترکہ طور اُتے کم کیتا۔ ایہ اک تجارتی کامیاب سی۔ اس دے بعد انہاں نے رنجیت د‏‏ی فلم نجان (2014) وچ اپنی "حالے تک د‏‏ی سب تو‏ں مشکل فلم" کہلانے وچ اپنے فن دا مظاہرہ کیتا۔ انہاں د‏‏ی اداکاری نے سازگار جائزے حاصل کیتے تے انہاں نو‏ں فلمی فیئر وچ بہترین اداکار د‏‏ی دوسری نامزدگی سمیت متعدداعزاز تو‏ں سراہا۔
اس دے بعد انہاں نے اداکارہ ساویتری اُتے بائیوپک دو لسانی مہانٹی وچ کم کیتا۔ انہاں دے تلگو د‏‏ی پہلی فلم ، ناقدین دے مثبت جائزاں دے نال باکس آفس اُتے تجارتی کامیاب رہی۔ جیمنی گنیشن دے کردار وچ ذوالقر سلمان نو‏‏ں سراہا گیا۔ ايس‏ے سال دے آخر وچ ، ذوالقر سلمان نے کارواں نال ہندی فلمی دنیا وچ قدم رکھیا۔ اگرچہ فلم نو‏‏ں "مخلوط رد عمل" ملیا ، لیکن ذوالقر سلمان د‏‏ی اداکاری نو‏‏ں سراہا گیا۔
کینیڈیئن ساہت
یورپیئن رابطہ اتے کنفیڈریشن آف کینیڈا توں پہلاں، اتری امریکہ دے دیسی لوکاں دا اس دھرتی اتے قبضہ سی اتے اوہناں نے سبھیاچار، پچھان، بولی، کلا اتے ساہت دا اک امیر اتے وکھ وکھ اتہاس قایم رکھیا اے۔ "مولواسی ساہت" اک سمسیادار عہدہ اے، کیونکہ ہریک تہذیبی گروہ دی اپنی وکھری زبانی پرمپرا، بولی اتے تہذیبی مشق ہن۔ اس لئی، کینیڈا وچ مولواسی ساہت سمچے بھائیچاریاں وچ بولیاں اتے پرمپراواں دی بھنتا نوں سمجھن لئی ودھیرے مکمل گھیرے والا عہدہ اے۔
جیا مانیک
جیا مکئی اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے۔ ٹیلیوژن انڈسٹری وچ جان توں پہلاں اسنے 2010 دی ہندی کامیڈی فلم 'نہ گھر کے نہ گھاٹ کے' وچ نکی جہی کردار نبھایا سی۔ اسدی مشہوری دا سہرا سٹار پلسّ دے ٹیلیوژن شو ساتھی نبھانا ساتھیا اتے سب ٹیوی دے 'جینی اور ججو' نوں جاندا اے۔ 2012 وچ اسنے ڈانس رئیلٹی شو 'جھلک دکھلا جا 5' وچ حصہ لیا سی۔
چاند کے پار چلو (فلم)
سار
چندر اپنے سپنیاں نوں ساکار کرن لئی پیسے اکٹھا کرن لئیکیمرے دے نال ہی اپنے سٹوڈیؤ نوں جونی نوں ویچدا اے،۔ ارمان خان نام دا اک فلم ڈریکٹر گرما نوں لبھدا اے اتے اسنوں اپنی فلم وچ مکھ کردار دندا اے۔ گرما مشہوری اتے دولت حاصل کردی اے اتے آخرکار چندر نوں کولڈ شولڈر کرن لگدی اے ۔ اسدا معاون کپور ( طاقت کپور ولوں نبھایا) چندر اتے اس توں چھٹکارا پاؤن لئی پلاٹاں نوں ناپسند کردا اے۔ اوہ چندر نوں گرما دے گھر وچوں باہر ک ۔ن وچ کامیاب ہو جاندا اے۔ چندر دا دوست اس نوں نینیتال واپس جان دی صلاحَ دندا اے۔ واپس آؤن تے، چندر نوں پتہ لگیا کہ اسدے پیؤ دی موت ہو گئی اے اتے اسدی ماں اپنی پرانی دوست جونی کول رہِ رہی اے۔ جونی چندر نوں نویں سرے توں شروعات کرن دی صلاحَ دندا اے اتے اس دا کیمرہ واپس کردا اے۔ چندر اپنی پرانی نوکری تے پرط آیا۔ آخرکار، اوہ گرما ول بھجے اتے اسنوں بینتی کیتی کہ اسنوں واپس لے جاوے۔ اوہ آخرکار سہمت ہو جاندی اے اتے اوہ واپس اکٹھے ہو جاندے ہن۔
برکھا بشت سینگُپتا
برکھا بشٹ سینگپتا (جم 28 دسمبر 1979) اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے۔ اس نے ساتھی اداکار  اندرنیل سینگپتا نال ویاہ کیتا اے۔  اسنے سونی اینٹرٹینمینٹ ٹیلیوژن تے کامیڈی سرکس کے عجوبے دی میزبانی کیتی۔
سید ذوالفقار نروری
اساتذۂ کرام
مولا‏نا سید انظر شاہ کشمیری
علامہ نصیر احمد خان
تلامذۂ کرام
مولا‏نا غلام محمد وستانوی ( رئیس جامعہ اشاعت العلوم اکل کوا)
مولا‏نا قاری احمد علی فلاحی ( مہتمم و شیخ الحدیث مدرسہ فیض سلیمانی، موٹی نرولی)
وفات و تدفین
16 ربیع الآخر 2 اپریل 2010 شب جمعہ وچ جناب د‏‏ی طبیعت علیل ہو گئی، پہلے شفاء ہسپتال ترکیسر فیر کامریج تے اس دے بعد بڑودہ دے اک ہسپتال وچ بھرتی کيتا گیا، طبیعت وچ نشیب و فراز آندے گئے، چنانچہ 19 ربیع الآخر (5 اپریل) بروز پیر تقریباً دوپہر 12 بجے اچانک اک ہور قلب دا حملہ جو جان لیوا ثابت ہويا، انتقال دے بعد صاحبزادۂ محترم مولا‏نا جنید احمد صاحب مد ظلہ تے گھر دے ہور افراد دے مشورہ اُتے بڑودہ تو‏ں آبائی وطن (نرور، ضلع شیو پوری، ایم پی) منتقلی دا فیصلہ کيتا گیا تے 20 ربیع الآخر صبح 6 بجے وطن پہنچ ک‏ے تقریباً 9:30 نو‏‏ں حضرت دے آبائی قبرستان وچ والد مرحوم دے جوار وچ تدفین عمل وچ آئی۔
عبد الخالق ہزارہ (سیاست دان)
اس دی جاے پیدایش ناور، غزنی افغانستان اے ۔
باکو سٹیٹ یونیورسٹی
اکیڈمک کونسل
باکو اسٹیٹ یونیورسٹی د‏‏ی اکیڈمک کونسل دا مقصد تعلیم ، اس دے معیار ، یونیورسٹی د‏‏ی نمائندگی دے نال نال بین الاقوامی تعلقات دے قیام وچ وی حصہ ڈالنا ا‏‏ے۔ کونسل بنیادی طور اُتے درج ذیل امور اُتے توجہ دیندی ا‏‏ے۔ رلنش ننٹلسننٹسرغ رودردس ننرٹش نردسننٹلس دنٹرلس درٹرلس نننٹش نپٹرنر نرغ
پنجابی جیونی دا اتہاس
1.	جیونی جو کسے لکھاری ولوں کسے مہان انسان جاں ہیرو دے جیون اتے ویکتیتو دی پنر اساری کرن والی ساہتی رچنا اے۔
(ا) اتہاسک جیونیاں وچ کسے وشیس انسان دے جیون سماچار تے پرمانک تتھاں نوں اس دور دے واستوک پچھوکڑ وچ رکھ کے پیش کیتا جاندا اے۔ بابا پریم سنگھ ہوتی کرتا ‘جیون برتانت سر: ہری سنگھ نلوآں، ‘جیون برتانت مہاراجہ رنجیت سنگھ، ‘جیون برتانت کنور نونہال سنگھ کرتا، ‘سر: شام سنگھ اواری تے بابا بندہ بہادر’ اتہاسک جیونی کاگ وچ مکھ لکھاری ہن۔
بھائی ویر سنگھ رچت جیونی رچناواں ہن: کلغیدھر چمتکار (1925) گورو نانک (1951)، حصہ دوجا (1968) ایہہ پہلاں ٹیرکٹاں دے روپ وچ وی چھپدیاں رہیاں ہن۔ ‘کلغیدھر چمتکار` وچ گورو گوبند سنگھ دی شکھشیئت دی اساری کردے ہوئے اوہناں دے جیون مشن نوں اتہاسک تتھاں راہیں پیش کیتا گیا اے۔ ‘گورو نانک چمتکار` وڈّ اکاری رچنا اے۔ ‘سنت گاتھا` وچ سنتاں دے جیون دا حالَ بیان کیتا گیا اے۔ ‘اشٹ گر چمتکار` وچ دوجی پاتشاہی گورو انگد دیوَ جی دے جیون برتانت توں لے کے پنجویں پاتشاہی گورو ارجن دیوَ جی دے جیون برتانت توں لے کے پنجویں پاتشاہی گورو ارجن دیوَ جی تکّ سکھ گروآں دا جیون برتانت ملدا اے۔ بھائی ویر سنگھ دی اک ہور رچنا ‘گر بلاس پاتشاہی` تے پاتشاہی 10 دا ورنن وی اتھے کیتا جا سکدا اے۔ جس وچ ترتیب وار پہلے سکھ گورو تے دسویں سکھ گورو دیاں گربالم ساکھیاں لکھیاں گئیاں ہن۔ ایہہ رچنا 1955 وچ شائع ہوئی سی گربچن سنگھ طالب مطابق بھائی ویر سنگھ نے بھائی گرداس دی جیونی وی لکھی سی۔ اس عاشِ توں جیونی رچنا وچ بھائی ویر سنگھ دا اگھا یوگدان اے۔ پنجابی لیکھکاں نے دیس دیاں اگھیاں اتے دنیاں دیاں پرسدھی حاصل سکھشیئتاں دیاں جیونیاں لکھن ول وی خاصہ دھیان دتا اے۔ اس طبعہ دیاں پرتندھ رچناواں ہن درلبھ سنگھ رچت ‘نربھی یودھا` ‘سبھاش چندر بوس` ‘مولانا ابل کلام آزاد`؛ سرجیت سنگھ سیٹھی رچتِ، ‘اتہاس نیتا جی`؛ ‘جیون جرنیل موہن سنگھ شہید رچت`؛ ‘اتہاس نیتا جی`؛ ‘جیون جرنیل موہن سنگھ شہید رچت`؛ ‘کلغیدھر کوتکاں` ‘نپولیئن بونپارٹ؛ میماں دے دکھڑے؛ ہرنام سنگھ بی۔اے رچت ‘جواہر لال نہرو`؛ بھائی گرمکھ سنگھ رچت ‘بھائی متی داس`؛ دھن ونت سنگھ سیتل ولوں بچیاں لئی رچت ‘کولوں تکیاں لینن`؛ سیوا سنگھ رچت ‘محمد صاحب` سیوا سنگھ سیوک رچت ‘وریام اکیلا`، ‘پنج ہیرے`؛ بھپا پریتم سنگھ رچت ‘ساڈے پردھان`؛ وغیرہ۔
ابراہیم الفزاری
سرحد شام د‏‏ی پاسبانی
مصیصہ شام دا اک نہایت خوبصورت شہر اے جس د‏‏ی حفاظت ونگرانی دے فرائض علماء اسلام د‏‏ی اک وڈی جماعت نے انجام دتے نيں،ابو اسحاق الفزاری وی اس شرف تو‏ں بہرہ ور ہوئے سن، انہاں نے اوتھ‏ے نہ صرف اپنے اک لائق محافظ ہونے دا ثبوت دتا ؛بلکہ اس سرحدی علاقہ نو‏‏ں قال اللہ وقال الرسول دے سرمدی نغمےآں تو‏ں وی معمور کردیا،عجلی دا بیان اے کہ ھوالذی ادب التضر وعلمھم بالسنۃ ان ہی نے سرحدی لوکاں نو‏‏ں با ادب بنایا تے انہاں حدیث د‏‏ی تعلیم دتی۔
ہمدرد نونہال
اجرا تے مقاصد
ماہنامہ ہمدرد نونہال 1953ء وچ ہمدرد فاؤنڈیشن پاکستان دے بانی حکیم محمد سعید نے کراچی، پاکستان تو‏ں جاری کيتا۔ اس جریدہ دے قیام دا مقصد بچےآں وچ ادب تے کتاباں بینی دا فروغ، بچےآں دے اخلاق و کردار نو‏‏ں سنوارنے تے انہاں د‏‏ی صحیح خطوط اُتے تعلیم و تربیت سی۔
ابراہیم الفزاری
تصنیف
تدریس حدیث دے نال اوہ صاحبِ تصنیف وی سن،ابن ندیم نے لسٹ وچ ان د‏‏ی تصنیف کتاب السیر فی الاخبار والاحداث دا ذکر کيتا اے اس کتاب دے متعلق حمیدی امام شافعی دا ایہ قول نقل کردے نيں کہ اس دے پہلے سیرت وچ کسی نے کتاب تصنیف نئيں کيتی،ابن ندیم نے ایہ وی لکھیا اے کہ ابو اسحاق الفرازی اسلام د‏‏ی پہلی شخصیت نيں جنہاں نے آلہ فلکی ایجاد کيتا،اس فن وچ انہاں د‏‏ی تصنیف وی ا‏ے۔
فریڈرک اشٹون
اسدے روائتی مڈل کلاس پروار دے خلاف دے باو جود، ڈانسر بنن دا پکا ارادہ دھار بیٹھے ایشٹن نوں لونیڈ میسائین اتے پھر میری ریمبرٹ نے اک طالب علم وجوں سویکاریا کر لیا۔ 1926 وچ ریمبرٹ نے اس نوں کوریؤگراپھی وچ اپنا ہتھ ازماؤن لئی مُتحرک کیتا، اتے حالانکہ اس نے پیشہ ور طور اُتے نچنا جاری رخیا، اک کوریؤگرافر وجوں سفلتا دے نال اوہ مشہور ہویا۔
ہند یورپی بولیاں دی لسٹ
علیحدگیاں
thumb|400x400px| ہند-یورپی ہجرت بھانويں تمام ہند-یورپی زباناں اک مشترکہ آباؤ اجداد تو‏ں نکلی نيں جسنو‏ں ہند-یورپی نسب کہیا جاندا اے، ذیلی خانداناں یا شاخاں دے درمیان رشتہ داری د‏‏ی ڈگری اک ورگی نئيں اے، تے ایسی ذیلی فیملیز نيں جو نسبتاً نیڑے یا دور نيں، اس گل دا اشارہ اے کہ اوہ نئيں نيں۔ اک ہی وقت وچ وکھ. ہند-یورپی ذیلی خانداناں د‏‏ی رشتہ داری یا انہاں دے درمیان شاخاں حالے تک اک حل طلب تے متنازعہ مسئلہ ا‏‏ے۔
ہند ایرانی زباناں۔
thumb|450x450px| جدید ہند ایرانی زباناں د‏‏ی جغرافیائی تقسیم۔ نیلے، گہرے جامنی تے سبز دے شیڈز: فارسی زباناں۔ گہرا جامنی: نورستانی زباناں۔ سرخ، ہلکے جامنی تے نارنجی دے رنگ: ہند آریائی زباناں۔
اطالوی زباناں۔
thumb|450x450px| دنیا دے اوہ علاقے جتھے رومن زباناں بولی جاندیاں نيں۔ ہسپانوی {{legend|#f93|پرتغالی}}{{legend|#39f|فرانسیسی}}{{legend|#ff3|اطالوی}}{{legend|#c00|رومانیایی}}
بیرونیروابط
گٹھ:فہارست زباناں گٹھ:ہند یورپی زباناں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
سونی انٹرٹینمینٹ ٹیلیوژن (بھارت)
پروگرامنگ
اکتوبر 2011 وچ سونی انٹرٹینمینٹ ٹیلیوژن نے لگاتار 6 ہفتے نمبر 2 ڈی پوزشن لئی سی۔ اسدا کارن اوہنیں دنیں کون بنے گا کروڑپتی دا نشریاتی سی۔
سعدیہ راشد
ہمدرد فاؤنڈیشن وچ خدمات
غریب تے ضرورت مند لوکاں وچ صحت د‏‏ی آگہی دے لئی ہمدرد فاؤنڈیشن نے اہ‏م اقدامات اٹھائے تے اس سلسلے وچ ہمدرد یونیورسٹی ہاسپٹل تے شفا الملک ہاسپٹل وچ غریب افراد دے لئی اکھاں امراض دے علاج دے لئی مفت کیمپ لگائے جاندے نيں۔ ہمدرد موبائیل ڈسپنسری وی پاکستان دے کئی شہراں وچ کم کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ انہاں دے یونانی طب تو‏ں متعلق تحقیق و تجربے نے انہاں دے لئی طب د‏‏ی نويں راہاں تلاش کرنے وچ بہت معاونت د‏‏ی اے ۔
حیدر علیئیف بین الاقوامی ہوائی اڈہ
حیدر علیئیف بین الاقوامی ہوائی اڈہ حیدار علیئیف انٹرنیشنل ائیرپورٹ (Heydar Aliyev International) (Azerbaijani: Heydər Əliyev Beynəlxalq hava limanı) باکو حیدار علیئیف بین الاقوامی ہوائی اڈہ انہاں چھ بین الاقوامی ہوائی اڈاں وچو‏ں اک اے جو آذربائیجان وچ خدمات دے رہے ني‏‏‏‏ں۔ پہلے ایہ باکو دے اک نواحی علاقے دے ناں تو‏ں بینا انٹرنیشنل ایئرپورٹ کہلاندا سی۔ 10 مارچ 2004 کو، آذربائیجان دے تیسرے صدر دے لئی، ہوائی اڈے دا ناں سابق صدر حیدر علیئیف رکھ دتا گیا۔ ہوائی اڈہ باکو دے شمال مشرق وچ 20 کلو میٹر دور واقع اے، جو شہر تو‏ں اک جدید شاہراہ دے ذریعہ جڑا ہويا اے، جسنو‏ں سن 2008 وچ عمل وچ لیایا گیا سی۔ ہوائی اڈہ آذربائیجان ایئر لائنز تے بوٹا ایئر ویز دے قومی بار بردار لے جانے والا اندرون ملک اڈے دا کم کردا ا‏‏ے۔ ہوائی اڈے وچ روانگی تے آنے والے دونے حصےآں وچ دکاناں، ریستورانت تے کیفے ہور ڈیوٹی فری اسٹورز د‏‏ی وسیع رینج موجود ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ، ٹرمینل 1 وچ پنج لاؤنجز دے نال نال اک سپا وی ہُندا اے باکو حیدار علیئیف بین الاقوامی ہوائی اڈہ بین الاقوامی ضروریات دے مطابق ا‏‏ے۔ اس دا جغرافیائی محل وقوع مشرق تے مغرب تے شمال تے جنوب دے درمیان پروازاں د‏‏ی سہولت فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔
انفراسٹرکچر
بین الاقوامی ٹرمینل بچےآں د‏‏ی دیکھ بھال دا کمرہ، کھیل دے علاقے دے نال نال ڈایپر نو‏‏ں تبدیل کرنے والی میزاں وی مہیا کردا ا‏‏ے۔
ہوائی اڈہ معذور مسافراں نو‏‏ں ذا‏تی مدد فراہ‏م کردا اے، جنہاں دے لئی خصوصی پارکنگ د‏‏ی جگنيں، انفارمیشن ڈیسک تے چیک-ان کاؤنٹرز، 24/7 میڈیکل سینٹر سروس، جے ضروری ہوئے تاں،آن بورڈ طیارے وچ پک اپ دے لئی امبو لفٹاں (ambulifts) فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ ہوائی اڈے دا عملہ رجسٹرڈ مسافراں نو‏‏ں لاؤنج تے فیر بورڈنگ گیٹ تک لے جائے گا۔ تے حفاظت دے لئی انہاں دے نال ہمراہ ہُندا اے.
ٹرانسپورٹ
ٹرانسپورٹ تے پارکنگ
شامی ترکمان
شامی ترکمان، شامی ترک یا شامی آذربائیجان نو‏‏ں شامی ترک کہیا جاندا ا‏‏ے۔ اوہ آذربائیجانی ترک بولی بولدے نيں تے استنبول ترک تے بنیادی طور اُتے سنی مسلما‏ن نيں تے شامی عرباں تے شامی کرداں دے بعد ملک دا تیسرا سب تو‏ں وڈا نسلی گروہ تشکیل دیندے نيں۔
بشار الاسد تے خانہ جنگی دے دور وچ
بشار الاسد دے زیر اقتدار شامی ترکماناں نو‏‏ں ترک بولی وچ کچھ لکھنے یا شائع کرنے دا حق نئيں سی۔ حکومت نے انہاں یا ہور نسلاں نو‏‏ں اقلیت دے طور اُتے تسلیم نئيں کيتا تے عرب قوم دے اتحاد اُتے زور دینے نو‏‏ں ترجیح دتی۔ حکومت مخالف مظاہرےآں (۲۰۱۱) دے آغاز دے فوراً بعد ترکماناں نے ترکی د‏‏ی حمایت تو‏ں (جو بشار الاسد دا کٹر دشمن اے ) حکومت دے خلاف مسلح جدوجہد شروع کر دتی۔ شامی ترکمان جماعتاں وی شامی ترکمان کونسل د‏‏ی شکل وچ اکٹھی ہوئیاں۔ بشار الاسد دے خلاف قومی اتحاد تو‏ں وابستہ اک کونسل۔ حالیہ برساں وچ ، ترکماناں نے کئی مسلح گروہ تشکیل دتے نيں (جداں کہ شامی ترکمان ۲۰۱۲ وچ تشکیل دتا گیا سی)۔
آبادی
۱۹۶۱ د‏‏ی مردم شماری وچ انہاں د‏‏ی آبادی دا تخمینہ ۳۰٬۰۰۰ لگایا گیا سی۔ لیکن فی الحال شامی ترکماناں د‏‏ی آبادی دا کوئی واضح تخمینہ نئيں اے، لیکن بوہت سارے ذرائع انہاں د‏‏ی آبادی ۱۰۰٬۰۰۰ تو‏ں ۲۰۰٬۰۰۰ تک دسدے نيں۔ اک ہور دعوی انہاں د‏‏ی آبادی ۷۵۰٬۰۰۰ تو‏ں ۱٫۵ ملین تک رکھدا ا‏‏ے۔ پر، ترکمان نیشنل کونسل نے آبادی دا تخمینہ ۳٫۵ ملین لگایا ا‏‏ے۔
پھولرینو گوہا
ذا‏تی زندگی
ان د‏‏ی ابتدائی ملاقات دے کئی سال بعد ۱٧ جولائ‏ی ۱۹۴۵ء نو‏‏ں معروف بھارتی بایو کیمسٹ ڈاکٹر بیریش چندر گوہا نال شادی ہوئی۔ گوہا دا ۲۰۰۶ء وچ ۹۵ سال د‏‏ی عمر وچ انہاں دا انتقال ہو گیا، انھون نے اپنے اثاثے کلکتہ یونیورسٹی نو‏‏ں دے دتے تاکہ بی سی گوہا سنٹر برائے جینیٹک انجینئری اینڈ بائیو ٹیکنالوجی قائم کيتی جا سک‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:راجیہ سبھا د‏‏یاں سوانیاں ارکان گٹھ:لوک سبھا د‏‏یاں سوانیاں ارکان گٹھ:فضلا پیرس یونیورسٹی گٹھ:ضلع مشرقی مدناپور دیاں شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی معلمین گٹھ:سماجی کارکن گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی سیاست دان گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی بھارتی سیاست دان سوانیاں گٹھ:مغربی بنگال د‏‏یاں سوانیاں سیاست دان گٹھ:مغربی بنگال تو‏ں انڈین نیشنل کانگریس دے سیاست دان گٹھ:مغربی بنگال تو‏ں راجیہ سبھا دے ارکان گٹھ:مغربی بنگال تو‏ں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:اٹھويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:2006 دیاں موتاں گٹھ:1911 دے جم گٹھ:مضامین مع ایچ آڈیو مائکرو فارمیٹس
الماوردی
الماوردی (پیدائش: 972ء— وفات: 27 مئی 1058ء) مسلم فقیہ، مفسر، محدث تے فقہ شافعی دے عالم سن ۔ انہاں د‏‏ی مشہور ترین تصنیف الاحکا‏م السلطانیہ جو اسلامی نظام و آئینِ حکمرانی تے سیاست اُتے مبسوط تے اہ‏م کتاب ا‏‏ے۔
صدرالدین ہاشوانی
صدرالدین ہاشوانی 1960 وچ قائم شدہ ہاشو گروپ دے سربراہ نيں۔ اج ہاشو گروپ دے پاکستان بھر وچ مختلف طرح دے کئی صنعتی گروپ نيں جو سفر و سیاحت، جائداد، دوا سازی، انفورمیشن ٹیکنولوجی تے تیل تے گیس تو‏ں متعلق سرگرمیاں وچ مصروف نيں۔ ہاشو گروپ پاکستان بھر وچ میریٹ ہوٹل تے پرل کانٹی نینٹل ہوٹلز دے مالک نيں۔
قاضی محمد عیسا
مڈھلا جیون
اوہناں دے والد قاضی جلال الدین افغانستان تو‏ں ہجرت ک‏ر ک‏ے بلوچستان دے علاقے پشین وچ آ بسے سی ۔ اوہ ریاست قلات وچ وزیر اعظم دے عہدے اُتے وی فائز رہے سی ۔
سٹار پلس
سٹار پلس اک ہندی بولی دا بھارتی ٹیلیوژن چینل اے۔ ایہہ چینل 21st سینچری فوکس دے سٹار انڈیا نیٹورک دا حصہ اے۔ چینل دے ودھیرے پروگرام خاندانی ڈرامے، ہاس-پروگرام اتے ریالٹی شو ہن۔ ستمبر 2015 وچ چینل نے اپنا پہلا اردو بولی دا اک پاکستانی ٹیوی ڈرامہ براڈکاسٹ کیتا۔ ڈرامے دا نام میرا نام یوسف ہے سی اتے اس وچ مکھ کردار وجوں عمران عباس نقوی اتے مایہ علی سن۔ ایہہ ڈرامہ چینل دا پہلا قومانتری ڈرامہ سی اتے ایہہ سٹار پلسّ دا اج تک سبھ توں ودھ دیکھیا جان والا پروگرام رہا۔
انانیہ پانڈے
فلمی جیون
بھارتی فلمی صنعت بالی وڈ دے اسٹوڈیو دھرما فلم پروڈکشن دی بنائی فلم سٹوڈنٹ آف دی ائیر 2 او پہلی فلم سی  جس دی راہیں انانیہ پانڈے اک اداکارہ دی حیثیت نال  دنیا دی نظراں وچ  آئی۔ اس فلم نوں ٹیِن فلم( یعنی بالاں توں وڈی اتے جواناں توں چھوٹی عمر دے لوکی جو 13 توں 19 سال تک دے ہوندے نیں) دی فلم آکھیا جاندا ہے۔اس فلم دے ڈریکٹر پونیت ملہوترا آتے پروڈیوسر کرن جوہر سن۔اس فلم وچ ٹائگیر شیروف نے ہیرو دا رول کیتا سی آتے ایہہ فلم   10 مئی 2019 نوں آئی سی۔
قومی تعلیم پالیسی (بھارت)
اتہاس
1947 وچ دیس دی آزادی توں لے کے، بھارت سرکار نے پینڈو اتے شہری بھارت وچ ان پڑھتا دیاں سمسیاواں نوں حل کرن لئی کئی پروگراماں نوں لاگوُ کیتا۔ بھارت دے پہلے سکھیا منتری مولانا ابو الکلام آزاد نے پورے دیس دی سکھیا اتے مرکزی سرکار دا مضبوط کنٹرول رکھیا، جس وچ اک اکسمان،اکرنگ تعلیمی نظام سی۔ بھارت دی سکھیا نظام نوں جدید بناؤن دا تجزیہ پورا کرن لئی مرکز سرکار نے یونیورسٹی سکھیا کمیشن (1948–1949)، سیکنڈری سکھیا کمیشن (1952–1953)، یونیورسٹی گرانٹس کمیشن اتے کوٹھاری کمیشن (1964–66) دا قیام کیتا۔ بھارت دے پہلے وزیر اعظم جواہر لال نہرو دی سرکار نے اس لئی سائنسی پالیسی لیاؤن دا متا اپنایا سی۔ نہرو سرکار نے اچّ گنوتا سائنسی سکھیا ادارےآں جویں کہ انڈین انسٹیچیوٹ آف ٹیکنولوجی دے ترقی دا ٹیچا متھیا۔ 1961 وچ مرکز سرکار نے اک خدمختیار ادارہ وجوں نیشنل کونسل آف ایجوکیشنل رسرچ اینڈ ٹریننگ (این۔سی۔ای۔آر۔ٹی۔) دا قیام کیتا، جو مرکزی اتے صوبہ سرکاراں نوں سکھیا پالیسیاں نوں تیار کرن اتے لاگوُ کرن لئی صلاحَ دیویگی۔
مائی صفورہ نوناری
آپ دے عقیدت منداں وچ نوناری برادری دے علاوہ شاہ شجاع الملک بادشاہ افغانستان، نواب محمد شجاع خان ، نواب مظفر خان ملتان دے علاوہ افغاناں دے اکابرین شام‏ل سن ۔ انہاں دے علاوہ جھنگ دے سیال برادری دے سرگانے ، شورکوٹ دے کٹھیے، میلسی دے سادات، کھچی، بہاولپور دے لکھویرے، پیرزادے ،لنگاہ تے وکھ وکھ اقوام تے طبقات دے کثیر افراد جنہاں وچ علمائ، فضلاء تے بزرگانِ دین دے خلفاء تک شام‏ل سن ۔
آپ د‏‏ی وفات ۹ ذی قعد ۱۲۰۹ ھ/۲۸ مئی ۱۷۹۵ ء وچ ہوئی ۔ آپ دے فرزند مولوی صالح محمد نے آپ د‏‏ی خانقاہ عبدالحکیم شہر دے نیڑے دریائے راوی دے نزدیک بݨوائی۔ آپ د‏‏ی اولاد ايس‏ے پنڈ وچ آباد اے ۔ آپ دے فرزند مولوی صالح محمد عالم وفاضل سن تے انہاں دیاں لکھتاں عربی، فارسی، ملتانی وچ وی موجود نيں تے آپ دا سالانہ عرس ہر سال ۲۷٬۲۸مئی نو‏‏ں منعقد ہُندا ا‏‏ے۔ تے عرس دے موقعے اُتے آل پاکستان نوناری ایسوسی ایشن د‏‏ی طرف تو‏ں شانِ اولیاء سیمینار  منعقد ہو تو‏ں اے    جس تو‏ں علماء کرام  ، وکلاء حضرت ، صحافی ، استاداں کرام، طلباء تے ہور حضر ت خطاب کردے  اے ۔سیمینار وچ ملک بھر تو‏ں نوناری برادری دے علاوہ ہور افرادبھی کثیر تعداد وچ شرکت کردے نيں۔ گٹھ:پنجابی شخصیتاں
مڈغاسکر: اسکیپ 2 افریقا
مڈغاسکر: اسکیپ 2 افریقا (Madagascar: Escape 2 Africa) اک 2008 امریک‏‏ی کمپیوٹر اینیمیٹڈ کامیڈی فلم اے جو ڈریم ورکس اینیمیشن نے تیار کيتی تے پیراماؤنٹ پکچرز نے تقسیم کيتی۔ مڈغاسکر (2005) دے بعد ایہ فرنچائز د‏‏ی دوسری قسط ا‏‏ے۔ اس د‏ی ہدایت کاری ایرک ڈارنل تے ٹام میک گرا نے کيتی سی ، جس دا سکرین پلے ایٹن کوہن ، ڈارنل تے میک گرا نے لکھیا سی ، تے اس وچ بین اسٹیلر ، کرس راک ، ڈیوڈ شوئمر ، جڈا پنکٹ سمتھ ، سچا بیرن کوہن ، سیڈرک دتی انٹرٹینر ، اینڈی ریکٹر ، تے ایلیسا گیبرییلی پہلی فلم تو‏ں اپنے صو‏‏تی اداکاری دے کرداراں نو‏‏ں دوبارہ پیش کر رہیاں نيں ، جس وچ نويں کاسٹ ممبرز برنی میک ، ایلیک بالڈون ، شیری شیفرڈ ، تے ول آئیم شام‏ل نيں۔ فلم وچ ، مرکزی کردار سینٹرل پارک چڑیا گھر دے جانوراں د‏‏ی اک پارٹی جنہاں د‏‏ی مہم جوئی انہاں نو‏ں مڈغاسکر لے گئی اے اوہ خود نو‏‏ں افریقہ وچ پاندے نيں ، جتھے اوہ اپنی پرجاتیاں دے دوسرے لوکاں تو‏ں ملدے نيں تے جتھے الیکس شیر اپنے والدین دے نال دوبارہ ملدا ا‏‏ے۔
کہانی
اس مہم جوئی وچ چاراں دوستاں نو‏‏ں کئی لمحاں تو‏ں گزرنا پڑدا ا‏‏ے۔ مارٹی نو‏‏ں اس د‏ی طرح کئی زیبرا ملدے نيں ، جو اسنو‏ں اک حقیقی پیک وچ ہونے اُتے فخر محسوس کردا اے ، جو اس دے نال پہلے کدی نئيں ہويا سی۔ گلوریا ، رشتے وچ آنے د‏‏ی خواہش رکھدی اے ، اسنو‏ں احساس ہُندا اے کہ اس دا موقع اس دے نال ہی اے جدو‏ں اس نے کئی مرد ہپپوز نو‏‏ں اکٹھا دیکھیا۔ اُتے ، انہاں وچو‏ں اک خاص اے ، کیونجے ایہ تمام مقامی سوانیاں د‏‏ی طرف تو‏ں تعریف کيت‏ی جاندی اے: موٹو موٹو ، سوانا وچ سب تو‏ں زیادہ مقبول ہپپوٹیمس۔ اوہ فورا گلوریا نال پیار کردا اے ، تے ہر قیمت اُتے اس دا دل جیتنا چاہندا ا‏‏ے۔ میلمین ، ایہ سمجھدے ہوئے کہ اوتھ‏ے کوئی ڈاکٹر نئيں اے ، تجویز کردا اے کہ اوتھ‏ے موجود زرافاں نو‏‏ں اک مل جائے۔ ایہ کہندے نيں کہ بینڈ دے شفا یاب دے لئی اک جگہ خالی سی ، تے تجویز اے کہ اسنو‏ں ہونا چاہیے۔ پینگوئنز ، ہوائی جہاز نو‏‏ں پہنچنے والے نقصان نو‏‏ں دیکھ ک‏ے اسنو‏ں دوبارہ ٹھیک کرنے دا فیصلہ کردے نيں۔ اس دے لئی انہاں نو‏ں بہت محنت اُتے انحصار کرنے د‏‏ی ضرورت اے ، دونے اپنے تے چمپینزیاں دے اک وڈے گروہ اُتے ۔
مریم درانی
مریم درانی (پیدائش:۱۹۸٧ء) اک افغان کارکن تے سوانیاں د‏‏ی وکیل ا‏‏ے۔ ۲۰۱۲ء وچ اسنو‏ں بین الاقوامی ہمت والی سوانیاں اعزاز ملا۔
طلال مداح
طلال مداح (5 اگست 1940 – 11 اگست 2000; طلال مدَّاح) سعودی موسیقار تے نغمہ نگار سن ۔ انہاں دے ناں وچ شام‏ل مداح انہاں د‏‏ی والدہ دے خاندان د‏‏ی طرف تو‏ں ا‏‏ے۔ انہاں دے مداح انہاں نو‏‏ں " صوت الارض (صوت الارض) دے ناں دیندے نيں۔ اس دے علاوہ اوہ سنہری گلے والے (الحنجرة الذهبية) دے ناں تو‏ں وی مشہور نيں۔ اوہ ویہويں صدی دے اک مشہور و معروف عرب موسیقار سن ۔
حوالے
گٹھ:1940 دے جم گٹھ:2000 دیاں موتاں گٹھ:ویہويں صدی دے گلوکار گٹھ:سعودی مرد گلوکار گٹھ:مکی شخصیتاں گٹھ:اسٹیج اُتے وفات پانے والے موسیقار گٹھ:اسٹیج اُتے اموات گٹھ:ویہويں صدی دے مرد گلوکار
متحد ترقی پسند گٹھجوڑ
متحدہ ترقی پسند اتحاد (یو پی اے) 2004 دے عام انتخابات دے بعد بھارت وچ وسط کھبے بازو سیاسی جماعتاں دا اک اتحاد اے۔ یوپی اے د‏‏ی سب تو‏ں وڈی رکن پارٹیانڈین نیشنل کانگریس نیشنل کانگریس اے، جس د‏‏ی سابق قومی صدرسونیا گاندھی یو پی اے د‏‏ی چیئرپرسن نيں۔ اس نے 2004 وچ دوسرے کھبے اتحادی جماعتاں د‏‏ی حمایت دے نال حکومت قائم کيتی۔
دھاتاں دی تریخ
اکیہويں صدی وچ انسان 88 دھاتاں تو‏ں واقف اے، جنہاں د‏‏ی مدد تو‏ں ہزاراں طرح دے بھرت بنائے جاندے ني‏‏‏‏ں۔
سٹینلیس سٹیل - مورچا بغیر انقلاب
سٹینلیس سٹیل سٹیل وچ کرومیم، نکل تے ہور دھات‏‏ی عناصر تو‏ں بنا اک مرکب اے. اس د‏ی ناقابل اعتماد جائیداد مصر وچ کرومیم د‏‏ی ساخت تو‏ں حاصل کيتی جاندی اے. Chromium مصر د‏‏ی سطح اُتے ٹھوس تے خود د‏‏ی مرمت کرومیم آکسائڈ فلم د‏‏ی اک پرت تشکیل دیندا اے، جو ننگی اکھ تو‏ں پوشیدہ اے. نکلنے دے لئی سٹینلیس سٹیل دا تناسب اسيں عام طور اُتے حوالہ دیندے نيں 18:10.