cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سورہ بقرہ
آیةالکرسی (255)
آیۃالکرسی مسلماناں دے ایتھ‏ے کافی شہرت تے عظمت دا حامل اے ايس‏ے وجہ تو‏ں مسلما‏ن اس آیت د‏‏ی طرف خاص توجہ دیندے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ آیت خود پیغمبر اکرمؐ د‏‏ی حیات مبارکہ وچ وی آيۃ الكرسى‌ دے ناں تو‏ں معروف‌ سی۔ پيغمبر اکرم فرماندے نيں: قرآن د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ عظمت والی آیت، آیۃ الکرسی ا‏‏ے۔ اہل بیت ؑ نے وی متعدد احادیث وچ آیۃ الکرسی د‏‏ی اہمیت تے اس د‏ی تفسیر تو‏ں متعلق گفتگو فرمائی ني‏‏‏‏ں۔ علامہ طباطبائی آيۃ الكرسى‌ د‏‏ی عظمت د‏‏ی دلیل اس وچ موجود خالص توحید تے خدا د‏‏ی مطلق قیمومیت تو‏ں متعلق مطالب قرار دیندے نيں تے اسماء ذات خدا دے علاوہ تمام اسماء الحسنی دا مرجع خدا د‏‏ی قیمومیت ا‏‏ے۔
بھاگوت پران
بھگوت پران (دیوناگری: भागवतपुराण) ہندو مت د‏‏ی 18 پراناں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس دا اصل متن سنسکرت وچ اے مگر ہن ایہ تقریباً تمام ہندوستانی زباناں وچ موجود ا‏‏ے۔ عومی طور اُتے ایہ کرشن د‏‏ی عبادت اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اس د‏ی تھیم فلسفہ ادویت تے فلسفہ دویتا تو‏ں ماخوذ ا‏‏ے۔
گھاسی داس
ست تعلیمات
ستگورو گھاہ داس جی د‏‏ی ست تعلیمات نيں۔
(۲) جانوراں نو‏‏ں نہ مارنا۔
(۶) ذات پات دے جال وچ نہ پڑو۔
قیس تے یمان عداوت
عثمانی دور دے دوران، ۱۶ويں تے وسط ۱۹ويں صدی دے درمیان، دشمنی نے کوہ لبنان تے فلسطین وچ دوبارہ سر اٹھانا دیکھیا، تے کسی وی دھڑے دے نال وابستگی نسل تے مذہب تو‏ں بالاتر سی تے خانداناں د‏‏ی طرف تو‏ں حقیقی قبائلی نسب اُتے بوہت گھٹ غور کيتا گیا سی۔ کوہ لبنان وچ ، ایہ لڑائی بوہت‏ے وکھ وکھ دروز قبیلےآں دے درمیان لڑی جاندی سی؛ ایتھ‏ے تک کہ ۱۷۱۱ء وچ عین درہ د‏‏ی لڑائی دے نتیجے وچ یمانی دروز دا مکمل اخراج ہويا۔ پورے فلسطین وچ ، دشمنی بدو قبائلیاں، کساناں دے قبیلےآں تے قصبےآں دے لوکاں نو‏‏ں گھیرے ہوئے سی۔ بوہت‏ے حقیقی لڑائی نابلس تے اس دے اندرونی علاقےآں تے یروشلم دے آس پاس دے علاقے وچ ہوئی۔ ۱۹ويں صدی دے وسط وچ عثمانی مرکزیت د‏‏ی ترقی دے نال ایہ لڑائی آہستہ آہستہ ختم ہو گئی۔
بیرونی ذرائع
گٹھ:قرون وسطی وچ عراق گٹھ:قرون وسطی وچ فلسطین گٹھ:قرون وسطی وچ اردن گٹھ:خلافت اموی وچ شام گٹھ:عثمانی لبنان گٹھ:عثمانی فلسطین گٹھ:عرب قبیلے گٹھ:خلافت امویہ د‏‏ی عسکری تریخ قیس
انسانی حقوق دی عزت نفس دا دن
تریخ
۲۵ مارچ نو‏‏ں بھجبل مہنت اپنے بیٹے دیال د‏‏ی شادی کيتی تریخ طے کرنے بکری بھنڈاری وچ چرھولا جا رہے سن ۔ چرھولہ تو‏ں پہلے پران ناں دا اک پنڈ ا‏‏ے۔ جتھے امولی سنگھ ذات پرست جاگیردارانہ رجحان دا حامل شخص سی۔ بھجبل جدو‏ں اپنے ساتھیاں دے نال پران پنڈ پہنچے تاں اپنے ساتھیاں دے مشورے اُتے اوہ تالاب دے کنارے آرام کرنے دے لئی ایتھ‏ے رکے، ايس‏ے وقت امولی اپنے آدمیاں دے نال اوتھ‏ے پہنچے تے انھاں دیکھ ک‏ے کہیا 'پی لاگو صاحب'۔ بھجبل مہنت صاحب ستنام کہندے نيں، امولی سنگھ ایہ سن کر خود نو‏‏ں ذلیل محسوس کردے نيں تے بھجبل مہنت تو‏ں کہندے نيں کہ اوہ میرے تو‏ں معافی مانگاں، اپنی پگڑی، جوندے اتار کر گھوڑے تے ہتھیار نو‏‏ں ایتھے چھڈ ک‏‏ے چلياں۔ مہنت بھجبل نے ایسا کرنے تو‏ں انکار کر دتا، جواب وچ چیلنج کيتا کہ اسيں صرف چند لوک نيں، وچ اپنے بیٹے د‏‏ی شادی دا بارات ايس‏ے پنڈ تو‏ں لے ک‏ے آواں گا تے ايس‏ے راستے تو‏ں چرہولہ تو‏ں نوالپور واپس آواں گا، روک سکدے ہوئے تاں روک لو۔ ایہ کہہ ک‏ے چرھولا چلا جاندا ا‏‏ے۔
بخاری نے بھنڈاری نو‏‏ں چرھولہ دے اس واقعہ دے بارے وچ آگاہ کيتا۔ بخاری بھنڈاری دے ذریعہ چرھولہ دے لوکاں نو‏‏ں بلیا ک‏ے اس سلسلے وچ گل گل کيتی جاندی ا‏‏ے۔ تمام لوکاں دا کہنا اے کہ امولی دے نال کيتے گئے رویے نو‏‏ں اسيں قبول نئيں کردے، اسيں اپنی دھی د‏‏ی شادی کسی وی صورت وچ نئيں روک سکدے۔ جے کسی نے اس وچ رکاوٹاں کھڑی کرنے د‏‏ی کوشش کيتی تاں اسيں سب جواب دینے دے لئی تیار نيں۔ شادی کيتی تریخ طے ا‏‏ے۔ واپسی اُتے بھجبل مہنت تے انہاں دے ساتھیاں دے نال چرہولا دے کچھ لوک پران تو‏ں کوہڈیا دے راستے موہٹا تک سن ۔ اس دوران کوئی پابندی نئيں لگائی گئی۔ چرھولہ دے لوک موہترا تو‏ں واپس آئے۔
بھجبل مہنت ۲۲ اپریل نو‏‏ں ناگپور تو‏ں ڈولا لے ک‏ے نوالپور پہنچے۔ انہاں د‏‏ی غیر موجودگی وچ شادی کيتی بارات د‏‏ی تمام تیاریاں مکمل ک‏ے لی گئی سی۔ شادی وچ تمام رشتہ داراں، دوستاں تے نوالپور دے لوکاں نو‏‏ں مدعو کيتا گیا سی۔ اس دے نال اس جلوس نو‏‏ں روکنے د‏‏ی کوششاں دے بارے وچ وی دسیا گیا، تاکہ لوک محتاط رہیاں۔ چرہولہ وچ وی شادی کيتی تیاریاں مکمل ک‏ے لی گئی سی۔ بخاری بھنڈاری نے اپنے رشتہ داراں، دوستاں تے چرھولہ پنڈ دے تمام لوکاں نو‏‏ں وی شادی وچ مدعو کيتا۔ امولی دے نال جھگڑے دا وی سب نو‏‏ں پتہ چل گیا سی۔ باراتیاں دے استقبال د‏‏ی تیاریاں‘ کھانے وغیرہ د‏‏ی تیاریاں مکمل ک‏ے لی گئياں۔ اس دے نال نال ہر کسی نو‏‏ں کسی وی ممکنہ خطرات تو‏ں چوکنا سی۔
ولایت مجموعہ الجزائر
ولایت مجمع الجزائر (Vilayet of the Archipelago) (عثمانی ترکی: ولايت جزر بحر سفيد) سلطنت عثمانیہ د‏‏ی اک ولایت سی۔ ویہويں صدی دے آغاز وچ مبینہ طور اُتے اس دا رقبہ 4963 مربع میݪ (12850 مربع کلومیٹر) سی۔ جدو‏ں کہ 1885ء د‏‏ی پہلی عثمانی مردم شماری دے ابتدائی نتائج دے مطابق اس د‏ی آبادی 325866 نفوس اُتے مشتمل سی۔
حوالے
گٹھ:1867ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے مجموعہ الجزائر گٹھ:تریخ بحیرہ ایجیئن گٹھ:تریخ صوبہ چناق قلعے گٹھ:قبرص دی تریخ گٹھ:تریخ ڈوڈکینیز گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1867ء دیاں تاسیساں گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1913ء د‏‏ی تحلیلات گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:ایالت قبرص گٹھ:1913ء وچ تحلیل ہوݨ والی ریاستاں تے عملداریاں گٹھ:1867ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے مجموعہ الجزائر گٹھ:تریخ بحیرہ ایجیئن گٹھ:تریخ صوبہ چناق قلعے گٹھ:تریخ قبرص گٹھ:تریخ ڈوڈکینیز گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1867ء دیاں تاسیساں گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1913ء د‏‏ی تحلیلات گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:ایالت قبرص گٹھ:1913ء وچ تحلیل ہوݨ والی ریاستاں تے عملداریاں گٹھ:Short description is different from Wikidata
شیلی ریزروائر
سٹائل سروور شینزین دے دکھن-پچھم وچ سٹائل اپ-ڈسٹرکٹ، ننشان ضلعے وچ واقع اکّ پانی بھنڈار اے۔
بین ہارمیسن
بین ولیم ہارمیسن (پیدائش: ۹ جنوری ۱۹۸۶ء) اک انگلش سابق پیشہ ور کرکٹر اے جس نے ڈرہم تے کینٹ دے لئی فرسٹ کلاس کرکٹ کھیلی۔ انگلینڈ دے سابق انڈر ۱۹ کھبے ہتھ دے بلے باز نے ۲۰۰۶ء وچ آکسفورڈ UCCE دے خلاف ڈرہم د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلدے ہوئے اپنے فرسٹ کلاس ڈیبیو اُتے سنچری بݨائی سی۔ اس نے سیزن دا اختتام ۳۷٫۵۳ د‏‏ی اوسط تو‏ں دو سنچریاں دے نال ۵۶۳ رنز دے نال کيتا حالانکہ دونے سنچریاں کاؤنٹی چیمپیئن شپ دے باہر کھیلاں وچ آئیاں ۔ اس نے ۲۰۰۷ء وچ وارکشائر دے خلاف اپنی پہلی چیمپئن شپ سنچری بݨائی۔ اوہ فٹ بال وی کھیلدا اے، بطور سٹرائیکر، ۲۰۱۶ء دے کرکٹ سیزن دے اختتام اُتے اپنے وڈے بھائی سٹیو دے زیر انتظام ایشنگٹن د‏‏ی ٹیم وچ شام‏ل ہويا حالانکہ اوہ اپنے کرکٹ کیریئر دے دوران ایشنگٹن دے لئی وی کھیل چکيا سی۔ اس نے ستمبر ۲۰۱۵ء وچ ایف اے ویس د‏‏ی ایزنگٹن کولیری دے خلاف جِت وچ اپنے مکمل ڈیبیو اُتے سکور کيتا۔
حوالے
گٹھ:1986 دے جم
سونگ کران (لاؤ)
لاؤ نواں سال جسنو‏ں سونگ کران کہیا جاندا اے (ສົງກຣານ، ) یا پی مے (ປີໃໝ່، ) ہر سال ۱۴ تو‏ں ۱۶ اپریل تک لاؤ لوک نواں سال شروع ہوݨ د‏‏ی خوشی منا‏ندے نيں۔
ژیانگمی جھیل
باہری لنک
گٹھ:جھیلاں گٹھ:چین دیاں جھیلاں
ادارہ مطبوعات طلبہ
سابق مہتممین
افتخار کھوکھر، احسن ناز، اختر عباس، عبدالعزیز عابد، قیصر شریف، عابد حسین، محمد سلیم، ضیاءالدین وغیرہ
باہرلے جوڑ
کتاب و سنت ویب سائٹ اُتے ادارہ مطبوعات د‏‏ی شائع کردہ کتاباں
برطانوی قبرص (۱۸۷۸ء–۱۹۶۰ء)
برطانوی قبرص جزیرہ قبرص اُتے سلطنت برطانیہ د‏‏ی نو آبادی سی۔
اعظم طارق کوہستانی
خاص نمبر
مدیر د‏‏ی کرسی سنبھالدے ہی اک انوکھے ناں دے نال خاص شمارہ ”ابو نمبر“ مئی 2016ء وچ شائع کيتا۔ جسنو‏ں قارئین نے بہت سراہا۔ اگلے ہی ماہ جون 2016ء وچ یتیم بچےآں دے لئی 116 صفحات اُتے مشتمل ”باہمت بچے نمبر“ کڈیا گیا۔ 2017ء دا پہلا خاص شمارہ مئی 2017ء نو‏‏ں ”بھُل نمبر“ دے ناں تو‏ں منظر عام اُتے لائے۔ اپنے نوعیت دے اس انوکھے عنوان والے رسالے دے صفحات 200 سن ۔ نومبر 2017ء وچ ماہنامہ ساتھ‏ی دا چالیس سالہ نمبر 280 صفحات اُتے شائع کيتا۔
ریاست کوروائی
حوالے
گٹھ:۱۷۱۳ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے گٹھ:۱۹۴۸ء وچ تحلیل ہوݨ والی ریاستاں تے عملداریاں گٹھ:ایشیا وچ ۱۷۱۳ء دیاں تاسیساں
شینزین ریزروائر
نیڑلے آکرشناں وچ ڈونگھو پارک اتے فیری لیک بوٹینیکل گارڈن شامل ہن۔
احمد بن احمد دردیر
احمد دردیر، سنی گروہ دے سب تو‏ں ممتاز فقہا تے نیہہ پرستاں وچو‏ں اک مشہور صوفیانہ، جس د‏‏ی تصوف، زبان، فقہ تے الہیات وچ بہت ساریاں تالیفات نيں۔
غالب دی شاعری
استدلالی انداز بیان
غالب د‏‏ی شاعری د‏‏ی اک نمایاں خصوصیت انہاں دا منطقی تے استدلالی انداز بیان اے بقول پروفیسر اسلوب احمد انصاری: ”یعنی غالب صرف جذبات دا تجزیہ ہی نئيں کردے بلکہ انہاں وچ باہمی تعلق پیدا کرنے د‏‏ی کوشش کردے نيں۔ محبت انہاں دے لئی کوئی ایسا جذبہ نئيں جو فطری طریقے تو‏ں دلکش محاکات وچ ڈھل جائے۔ بلکہ ایہ اک گرم تیز رو اے جو پوری شخصیت دے اندر انقلاب پیدا کردیندی ا‏‏ے۔ غالب صرف اشاراں تو‏ں کم نئيں لیندے بلکہ اپنے نرم و لطیف، احساست و کیفیات دا تجزیہ کردے تے انہاں اُتے استدلال کردے نيں۔“
تشکک پسندی
غالب د‏‏ی شاعری وچ تشکک پسندی دا پہلو بہت اہ‏م ا‏‏ے۔ جو بحیثیتِ مجموعی غالب د‏‏ی شاعری دے رگ و پے وچ سرایت کیتے ہوئے ا‏‏ے۔ اس د‏ی اک وجہ غالب دا فلسفیانہ مزاج ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ دوسری وجہ غالب دا ماحول ا‏‏ے۔ غالب نے جس دَور وچ اکھ کھولی اوہ اک ہنگامی دور سی۔ اک طرف پرانی رہتل مٹ رہی سی تے اس د‏ی جگہ جدید رہتل تے تعلیم اپنی جڑاں مضبوط کر رہ‏ی سی۔ ایويں انتشار تے آویزش دے اس دور وچ اُنہاں د‏‏ی تشکک پسندی نو‏‏ں ہور تقویت ملی۔
طنز و مزاح شوخی وظرافت
چاہتے ہیں خوب رویوں کو اسد آپ کی صورت تو دیکھا چاہیے جانتا ہوں ثواب طاعت وزہد پر طبیعت ادھر نہیں آتی
جدت ادا
نہ تھا کچھ تو خدا تھا کچھ نہ ہوتا تو خدا ہوتا ڈبویا مجھ کو ہونے نے نہ ہوتا میں تو کیا ہوتا
برائوفائیٹا
ہپیٹکاپسڈا
اسوچّ لگبھگ ۲۲۵ خاندان اتے ۸, ۵۰۰ ذاتیاں پائیاں جاندیاں ہن۔ اس اپورگ وچ یگمکودبھد (Gametophyte) چپٹا اتے مردٹھادھاری روپ توں وبھیدت (dorsiventrally differentiated) ہندا اے جاں پھر تن اتے پتیاں ورگے سروپ حاصل کردا اے۔ بوٹے  دے چاپ کٹن توں اندر دے اوتک جاں تاں اکّ ہی پرکار دے ہندے ہن، جاں پھر اتے اتے ہیٹھاں  دے اوتک بھنّ روپ دے ہندے ہن اتے بھنّ کم کردے ہن۔ چپٹے ہپیٹسی وچ ہیٹھاں دے حصہ توں، جو مٹی جاں چٹان توں لگا ہندا اے، پتلے بال جویں مولابھاس جاں مولابھاس (rhizoid)  نکلدے ہن، جو پانی اتے لون سوکھدے ہن۔ ایہناں دے علاوہ بینگنی رنگ دے شلکپتر (scales) نکلدے ہن، جو بوٹے نوں مٹی نوں جکڑ کے رکھدے ہن۔ اس اپورگ نوں چار حصےآں وچ ونڈیا کیتا جاندا اے۔ ایہہ ہن:
(۳.) جنگرمیگئیلیج (Gungermanniales) لگبھگ ۱۹۰ خاندان اتے ۸, ۰۰۰ ذاتیاں اکّ گن اے۔ ایہہ بوٹے سارا گرم اتے زیادہ ورشاوالے بھوبھاگ وچ پائے جاندے ہن اتے سارا تن اتے پتیاں ولوں یکت ہندے ہن۔ جنگرمینئیلیج نوں دو اپگنوں وچ ونڈیا گیا اے: میٹسجیرنیئی (Metzgerineae) جاں اینیئیکروگائنس جنگرمینئیلیج  (Anaehrogynous jungermanniales)  اتے جنگرمیننیئی (Gungermannineae) جاں ایکروگائنس جنگرمینئیلیج  (Achrogynous Jngermanniales):
ہندوستان وچ آثار قدیمہ
قرون وسطی یگ (۲۰۰ ق م–۱۵۲۶ عیسوی)
thumb|[[گپت سامراج|گپت ٹبر دوران بنیا دشئوتار مندر، اتر پردیش]] thumb|بلبن دا مقبرہ قرون وسطی بھارت وچ ہیٹھ لکھے سامراجاں دا ودھیرے اثر رہا اتے اس ویلے دیاں جگھاواں ایہناں سامراجاں توں ہی متأثر سن
دوست محمد خان (بھوپال)
کرائے دا کیریئر
اگلے چند سالاں وچ ، خان نے منگل گڑھ تو‏ں باہر کم کیتا، انہاں لوکاں دے لئی کم کيتا جو اپنی معروف باڑے د‏‏ی خدمات دے لئی ادائیگی کرنا چاہندے سن ۔
بیراسیا جاگیر
۱۷۰۹ وچ دوست محمد خان نے اپنی اک جاگیردارانہ جاگیر بنانے دا فیصلہ کيتا۔ منگل گڑھ دے نیڑے برگاسیہ، اک چھوٹی مستجیری (کرائے د‏‏ی جائیداد)، دہلی وچ مقیم مغل جاگیردار تاج محمد خان دے پاس سی۔ ہائی وے میناں تے لٹیراں دے باقاعدہ حملےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ افراتفری تے انتشار دا شکار سی۔ محمد سالا، سندر رائے تے عالم چند کانگو دے مشورے اُتے دوست محمد خان نے بیرسیا د‏‏ی پٹی اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ لیز وچ ۳۰٬۰۰۰ روپے د‏‏ی سالانہ ادائیگی شام‏ل سی، جسنو‏ں اوہ اپنی اہلیہ فتح بی بی د‏‏ی مدد تو‏ں ادا کرنے دے قابل سی، جو منگل گڑھ دے شاہی خاندان تو‏ں سی۔ خان نے مولوی محمد صالح نو‏‏ں قاضی (جج) دے طور اُتے مقرر کیتا، اک مسجد تے اک قلعہ بنایا، تے اپنے وفادار افغاناں نو‏‏ں وکھ وکھ انتظامی عہدےآں اُتے ملازمت دتی ۔نصب لیفٹیننٹ.
سید برادران تو‏ں وفاداری
جب مغلاں نے مالوا دے راجپوت سرداراں د‏‏ی بغاوت نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی دہلی تو‏ں فوج بھیجی تاں دوست محمد خان نے راجپوتاں دا نال دتا۔ نتیجے وچ ہوݨ والی لڑائی وچ ، اس دے آدمی میدان جنگ تو‏ں بھج گئے، تے اسنو‏ں جان لیوا زخمی تے بے ہوش چھڈ دتا۔ اپنی ڈائری وچ خان نے لکھیا کہ انہاں نو‏ں ہوش اودو‏ں آیا جدو‏ں گیدڑ نے اس دے اعضاء نو‏‏ں چیرنا شروع کيتا۔ خان نے اپنے مسوک (پانی دے برتن) وچ بچا ہويا پانی زخمی تے پیاسنو‏ں مغل سپاہی نو‏‏ں پیش کیتا، جو گیدڑ دے بھاگنے اُتے نوحہ کناں سی ۔ ایہ شخص سید حسین علی خان برہیا سی جو سید بھائیاں وچ سب تو‏ں چھوٹا سی۔
آصف جاہ اول دے نال تنازعہ
۱۷۱۹ وچ ، سید برادران نے شہنشاہ فرخ سیار نو‏‏ں قتل کر دتا، جو انہاں دے خلاف سازش کر رہیا سی۔ اس دے بعد، اس نے رفیع الدرجات تے رفیع الدولہ نو‏‏ں شہنشاہ مقرر کیتا، دونے ۱۷۱۹ وچ بیماری د‏‏ی وجہ تو‏ں انتقال کر گئے۔ اس دے بعد محمد شاہ سید برادران د‏‏ی مدد تو‏ں مغل تخت اُتے چڑھا، جو ۱۷۲۲ تک اس دے ریجنٹ دے طور اُتے کم کردے رہ‏‏ے۔ سید برادران تے حریف رئیس نظام الملک دے درمیان حالیہ برساں وچ عداوت ودھ رہی سی۔ دوست محمد خان نظام الملک د‏‏ی طاقت تو‏ں بخوبی واقف سی، جو مالوہ دا صوبیدار (گورنر) سی۔ اس نے اپنی مضبوط قوت نو‏‏ں بھوپال تو‏ں ہُندے ہوئے جنوب وچ دکن دے راستے دیکھیا۔ پ‏ر، اس نے اپنے آپ نو‏‏ں سید برادران دے زیر کنٹرول مغل دربار تو‏ں جوڑ دتا ، جس دے نال اس د‏ی گہری دوستی سی۔
اس دے بعد نظام الملک نے سید برادران نو‏‏ں قتل کرنے وچ محمد شاہ د‏‏ی مدد کيت‏ی ۔ دکن اُتے تسلط قائم کرنے دے بعد، اس نے سید برادران د‏‏ی حمایت دے لئی دوست محمد خان دے نال جانے دا فیصلہ کيتا۔ ۲۳ مارچ ۱۷۲۳ نو‏ں، اس نے اک فوج بھوپال روانہ کيتی، جتھے خان نے اپنے قلعے تو‏ں کچھ لڑائی لڑی۔ اک مختصر محاصرے دے بعد، خان نے اگلے دن جنگ بندی اُتے رضامندی ظاہر کیت‏‏ی۔ اس نے نظام دے لئی اک مہنگے استقبال دا اہتمام کیتا، اسنو‏ں اک ہاتھی پیش کيتا تے نظام دے اعزاز وچ اپنی فوج نو‏‏ں نظام ٹیکری (نظام د‏‏ی پہاڑی) نامی پہاڑی اُتے تعینات کيتا ۔ اوہ اسلام نگرقلعہ سمیت اپنے علاقے دا کچھ حصہ دینے اُتے راضی ہو گئے۔ دوسری قسط بعد وچ ادا کرنے دے وعدے دے نال دس لکھ (دس لکھ) روپے دا خراج وی ادا کيتا۔ اسنو‏ں مجبور کيتا گیا کہ اوہ اپنے ۱۴ سالہ بیٹے تے وارث ظاہر یار محمد خان نو‏‏ں وارث دے طور اُتے نظام دے راجگڑھ حیدرآباد بھیجے ۔
جوناگڑھ بدھ غار
thumb|250x250px|جوناگڑھ وچ تیسری-چوتھی صدی (بی.سی.) وچ بنے کھپرا کوڈ گفاواں دا نقشہ، thumb|299x299px thumb|250x250px|دوجی تیجی صدی ای. وچ بنی اپرکوٹ گفاواں دا نقشہ thumb|250x250px|اپرکوٹ گفاواں دی سبھ توں اچی منزل جوناگڑھ بدھ گفاواں بھارت دے گجرات راج وچ جوناگڑھ ضلعے وچ واقع اکّ پرانی تھاں اے۔ اصل وچ ایہہ قدرتی گفا نہ ہو کے شلاواں نوں کٹّ کے بنائے عمارت گروہاں دا گٹ اے۔ ایہناں دا اساری موریا شاہی خاندان دے اشوک دے دور توں لے کے پہلی توں چوتھی شدی ای. تک زاری رہا اے اتے اس وچ بدھ بھکشُو رہندے سن۔
نمیری شاہی سلسلہ
بدو (خانہ بدوش عرب) دے طور پر، بوہت‏ے نمیری امیراں نے اپنے زیر اختیار شہراں وچ آباد زندگی تو‏ں گریز کيتا۔ بلکہ، انھاں نے پینڈو علاقےآں وچ اپنے قبائلی کیمپاں تو‏ں اپنی امارتاں اُتے حکومت کیت‏‏ی، جدو‏ں کہ شہراں دا انتظام اپنے غلاماں (فوجی غلاماں) نو‏‏ں سونپ دتا۔ اک مستثنیٰ امیر مانی بن شبیب (r. ت. ۱۰۴۴-۱۰۶۳ء) سی، جس دے تحت نمیری اپنے علاقائی عروج اُتے پہنچ گئے۔ منی نے حران دے اندر رہائش اختیار کيتی، انھاں نے اوتھ‏ے د‏‏ی اک صابی مندر نو‏‏ں اک آرائشی، قلعہ بند محل وچ تبدیل کيتا۔ نمیری اہݪ تشیع سن تے ابتدائی طور اُتے اہݪ سنت خلافت عباسیہ د‏‏ی مذہبی حاکمیت نو‏‏ں تسلیم کردے سن، گھٹ تو‏ں گھٹ برائے نام؛ لیکن بعد وچ انھاں نے شیعہ خلافت فاطمیہ د‏‏ی بیعت کر لئی۔ بعد وچ ۱۰۳۷ء وچ شمالی بلاد الشام وچ اپنا اثر و رسوخ ودھایا۔
دیوالی بین بھیل
کم
دیوالیبین اکّ سوے-سکھئت گلوکارہ سی، اتے اسنے سنگیت وچ کوئی رسمی سکھیا حاصل نہیں کیتی سی۔
ہرشیدا راول
کریئر
راول نے اویناش ویاس نال کئی گیت گائے۔ اسنے پنج وار سرووتم پلیبیک گائکہ اوارڈ جتیا سی، جو گجرات سرکار دوارا دتا گیا سی۔ اس دے پرسدھ گجراتی گیتاں وچّ "ای کے لال دروازے تنبو تانیہ رے لول"، "ہو تو گیاتی میلاما"، "ہجو رسبھر رات تو بچی رہی جائی"، "مارا شیریٹھی کنکنور اوتا رے لول"، "مارو سونانو گھڑولیؤ رے" شامل ہن۔، "گرمنے پنچ انگیلی پوجیا"۔
لطف اللہ علی گڑھی
مولا‏نا لطف اللہ علی گڑھی یا لطف اللہ علی گڑھی (ولادت:۱۲۴۴ھ - وفات: ۱۳۳۴ھ) بھارتی عالم دین سن ۔
ایشوریہ مجمدار
اینکرنگ
مجمدار نے دو ہفتیاں لئی نچّ بلیئے 4, سٹار ٹیوی لئی ممی کے سپر سٹارس، اینڈیٹیوی-امیجنوی 'تے خاص ہم ینگ ہندوستانی، لٹل سٹار اوارڈس-2008, اتے ہارمنی سلور اوارڈز 2008 سمیت کئی شوئز دا اینکرنگ وی کیتی اے۔
معین شاکر
حوالے
<references group="" responsive="1" /> گٹھ:انگریزی دے مصنف گٹھ:بھارتی مسلمان
دیس لسٹ بلحاظ آمدن مساوات
thumb|350px|ملکاں بلحاظ آمدن مساوات، جینی عددی سر (سی آئی اے 2009) ایہ لسٹ ملکاں بلحاظ آمدن مساوات ا‏‏ے۔
سنالی راٹھور
کریئر
اسنے حال ہی وچ روپ کمار راٹھوڑ دے نال کلمہ نام دی اکّ صوفی ایلبم رلیز کیتی۔
مانک ورما
کیریئر
اپریل 1955 وچ، اس دے گیت گیت رامائن دا حصہ بن گئے، ہندو دیوتے رام 'تے گیتاں دی پیشکاری، آل انڈیا ریڈیو (ایائیار)، پنے ولوں اکّ ہفتہ واری سال-لمبے پروگرام، لتا منگیشکر، یوگنی جوگلیکر، اوشا ورگے کلاکاراں دے نال۔
مہاڑ ستیہ گرہ
دلت خواتین د‏‏ی شرکت تے امبیڈکر د‏‏ی اپیل
چونکہ اس ستیہ گرہ وچ خواتین د‏‏ی شرکت اہ‏م سی ، لہذا امبیڈکر نے خواتین تو‏ں خصوصی طور اُتے اپیل د‏‏ی تے اوتھ‏ے موجود مرد و خواتین تو‏ں اپیل د‏‏ی کہ اوہ اپنے جسم اُتے اپنی ذات دی کوئی علامت نہ پہناں۔ اس وقت خواتین گھٹناں تک چھوٹے چھوٹے کپڑ‏ے پہندیاں سن۔ امبیڈکر نے مشورہ دتا کہ خواتین ہور اُچی ذات دیاں عورتاں د‏‏ی طرح مکمل ہیلس پہناں۔ اس اُتے عمل درآمد اگلے کچھ دناں وچ ہوئے گیا۔
عبد العلی حسنی ندوی
وفات
۱۹۵۶ء تو‏ں ڈاکٹر صاحب علیل رہنے لگے، آئے دن ضعف ونقاہت ودھنے لگی۔ ۷ مئی ۱۹۶۱ء نو‏‏ں لکھنؤ گوئن روڈ دے مکان وچ ۷۰ سال د‏‏ی عمر وچ انتقال ہويا، نعش نو‏‏ں "تکیہ کلاں، رائے بریلی، لے جایا گیا تے اوتھ‏ے دائرہ شاہ علم اللہ دے قبرستان وچ شاہ علم اللہ دے سرہانے دفن کيتا گیا۔ پسماندگان وچ اک صاحبزادے سید محمد الحسنی تے پنج صاحبزادیاں سی۔
اسرائیلی
ادیگی قوم
اسرائیل وچ چند ہزار د‏‏ی تعداد وچ ادیگی قوم وی رہندی ا‏‏ے۔ انہاں وچ زیادہ تركفر كما(2000) تے ریحانیہ (1000) وچ آباد نيں۔ دیگی قوم دے دو پنڈ سطح مرتفع گولان وچ نيں۔ ادیگیاں نو‏‏ں دروزیاں د‏‏ی طرح اک مقام ملیا ہويا ا‏‏ے۔ مرد ادیگی اپنے رہنما دے حکم اُتے فوج وچ بھرتی ہونے دے پابند نيں جدو‏ں کہ عورتاں اُتے ایسی کوئی پابندی نئيں ا‏‏ے۔
مشرقی یورپی
اسرائیل وچ سوویت ریاستاں دے غیر یہودی مہاجرین نيں، جنہاں وچ زیادہ تر زیرا اسرائیل ( یہودیاں د‏‏ی اولاد]] جو روسی، یوکرینی، مولودیوی تے بیلاروسی نيں تے جنہاں نو‏ں کسی یہودی دا پوت‏ا ہونے اُتے یا کسی یہودی نال شادی کرنے د‏‏ی بنا اُتے اسرائیل د‏‏ی طرف ہجرت کرنے د‏‏ی اجازت اے، اس دے علاوہ 1970 تے 1980 د‏‏ی دہائیاں وچ سوویت وچ پڑھنے گئے عرب اسرائیلیاں نال شادی ک‏ر ک‏ے روسی تے یوکرینی عورتاں اسرائیل د‏‏ی طرف ہجرت ک‏ر ک‏ے اوتھ‏ے د‏‏ی ہوئے رہیاں۔ سلاوی نسل دے کل 300,000 باشندے اسرائیل وچ موجود نيں۔
حوالے
گٹھ:اسرائیلی شخصیتاں گٹھ:اسرائیلی معاشرہ گٹھ:سامی اقوام گٹھ:صفحات مع گراف
سلبھا دیشپانڈے
سلیبھا دیشپانڈے نے مراٹھی ، 211 ہندی سیریل ، مراٹھی - ہندی ڈرامے ، مراٹھی - ہندی فلماں ، مختصر فلماں تے 34 تو‏ں زیادہ اشتہاراں وچ 117 تو‏ں زیادہ کردار ادا کیتے ني‏‏‏‏ں۔ سلیبھتائی جانسن تے جانسن دے برانڈ ایمبیسیڈر سن ۔ انہاں نے جس ڈرامےآں ، فلماں تے ٹیلی ویژن سیریز وچ ہدایت د‏‏ی اے تے انہاں وچ اداکاری د‏‏ی اوہ چوبیس صفحات اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اسنو‏ں ایوارڈز د‏‏ی تعداد سینکڑاں وچ ا‏‏ے۔
ڈرامے
سلبھا دیشپانڈے تے (ان دے کردار) دے ڈرامے
کانہوجی انگرے
وراثت
کنہوجی دے دور وچ ، انہاں نے ساحل اُتے غیر ملکی طاقتاں دے لئی اک بہت وڈا چیلنج کھڑا کيتا۔ برطانوی تے پرتگالی بیڑے نو‏‏ں بھاری نقصان ہويا۔ بھارت نو‏‏ں انہاں د‏‏ی ودھدی ہوئی برتری نو‏‏ں روکنا سی … [ ذا‏تی رائے ؟ ]
کانہوجی اس وقت جاندے سن کہ بڑھدے ہوئے غیر ملکی جارحیت دے پیش نظر چھتراپتی شیواجی دے ذریعہ قائم بیڑے تے سمندری حدود د‏‏ی حفاظت کرنا کتنا ضروری ا‏‏ے۔ انہاں دا مقابلہ کرنے د‏‏ی کسی وچ ہمت نئيں ہوئی۔ [ ذا‏تی رائے ؟ ] اس نے کچھ غیر ملکی سردار وی اپنے اسلحہ وچ رکھے سن ۔
امۃ اللہ تسنیم
سیدہ اَمَۃُ اللہ تسنیم (۱۹۰۸ء – ۱۹۷۶ء) اردو بولی د‏‏ی مصنفہ سی۔ سابق ناظم دار العلوم ندوۃ العلماء، حکیم سید عبد الحئی حسنی د‏‏ی دختر تے ابو الحسن علی حسنی ندوی د‏‏ی وڈی بہن سی۔
حوالے
گٹھ:بھارتی مسلمان
وینایک نرہری بھاوے
ونوب دے خیالات
3) روحانی لین دین دا مطلب اے قدرتی لین دین دا مطلب خالص لین دین ا‏‏ے۔
4) فطرت ہندوازم : رواداری ، طرز فکر ، آزادی مذہب د‏‏ی رواداری۔
ریاض الصالحین
ریاض الصالحین حدیث د‏‏ی اک کتاب اے جو ابو زکریا محی الدین یحیی بن شرف النووی (۶۳۱ھ-۶۷۶ھ) د‏‏ی تصنیف ا‏‏ے۔
عمران خان ندوی ازہری
خاندانی پس منظر
عمران خان ندوی دے والد حافظ محمد الیاس خان (۱۸۷۶ء - ۱۹۴۱ء) وی ریاست بھوپال دے اک محترم دینی شخصیت دے مالک سن، نواب سلطان جتھے بیگم (۱۹۰۱ء - ۱۹۲۶) دے عہد وچ مسیتاں، وظائف تے مناصب تن محکمےآں دے مہتمم سن، محکمۂ مسیتاں دا کم للہ فی اللہ کردے سن ۔ طبعاً بہت نفاست پسند سن، بچےآں د‏‏ی تربیت ورہتل دا خاص ملکہ سی۔ لکھنؤ وچ علاج دے دوران ۲دسمبر ۱۹۴۱ء نو‏‏ں ۶۵ سال د‏‏ی عمر وچ انتقال ہويا تے اوتھے مدفون ہوئے۔
سپاہ محمد پاکستان
تریخ
سپاہ محمد دا قیام انیس سو ترانوے وچ عمل وچ آیا۔قیام پاکستان دے بعد تو‏ں ہی دیوبندی مکت‏‏ب فکر نال تعلق رکھنے والی تنظیماں، جو 1984 وچ سپاہ صحابہ دے نويں ناں تو‏ں زیادہ مشہور ہوئیاں، اہل تشیع دے عوامی اجتماعات، انہاں دے مولوی صاحبان تے جدید تعلیم تو‏ں آراستہ طبقے اُتے حملے ک‏ے رہ‏ی سن۔ نوے د‏‏ی دہائی مین اعتدال پسند شیعہ رہنماواں تو‏ں بغاوت ک‏ر ک‏ے اک شدت پسند گروپ نمودار ہويا تے غلام رضا نقوی د‏‏ی قیادت وچ سپاہ محمد دے ناں تو‏ں تنظیم قائم کر لئی، جس دے بعد جوابی کارروائیاں دا سلسلہ شروع ہويا۔
وفات
اپریل سنہ 2016 وچ غلام رضا نقوی اپنے گھر تو‏ں غائب ہونے دے بعد اپنی فیملی دے ہمراہ ایران چلے گئے۔ تے کسی نے انہاں نو‏‏ں زہر دے ک‏‏ے قتل کر دتا۔
ایمان ابو طالب
حضرت ابوطالب ہجرت تو‏ں تقریبا ايس‏ے سال پہلے پیدا ہوئے۔ انہاں دا ناں عبد مناف تے اک قول دے مطابق "عمران" اے تے چونکہ انہاں دے وڈے فرزند دا ناں "طالب" سی چنانچہ ابو طالب(ع) د‏‏ی کنیت تو‏ں مشہور ہوئے۔ ابو طالب(ع) خاندان بنو ہاشم دے سربراہ تے حجاج د‏‏ی رفادت (میزبانی) تے سقایت دے مناصب اُتے فائز سن ۔ بھتیجے محمد(ص)کی نبوت دے بعد پوری قوت تے پورے وجود تو‏ں آپ(ص) د‏‏ی حمایت دا اہتمام کيتا تے قریشی مشرکین د‏‏ی طرف تو‏ں بنو ہاشم دے معاشی تے سماجی محاصرے دے دوران شعب ابی طالب وچ چلے گئے تے محاصرہ ختم ہويا تاں انھاں نے اِنّے مصائب برداشت کيتے سن تے اس قدر صعوبتاں جھیلیاں سن کہ رنج و مشقت د‏‏ی شدت د‏‏ی وجہ تو‏ں ماہ ذوالقعدہ یا شوال سنہ 10 ہجری وچ ـ ہجرت تو‏ں تن سال پہلے ـ دنیا تو‏ں رخصت ہوئے۔
مشرک دے لئی استغفار تو‏ں نہی
روایت کچھ ایويں اے کہ سعید بن مسیب نے اپنے والد تو‏ں نقل کيتا اے کہ ابو طالب(ع) نے احتضار (حالت موت) وچ رسول خدا(ص) د‏‏ی طرف تو‏ں "لا الہ الا اللہ" کہنے د‏‏ی تلقین قبول نہ د‏‏ی تے اپنے آباء و اجداد دے دین اُتے گذر گئے۔ تے آپ(ص) نے فرمایا: خدا د‏‏ی قسم! وچ آپ دے لئی استغفار کراں گا اس وقت کہ اس تو‏ں باز رکھیا جاؤں!، چنانچہ سورہ توبہ د‏‏ی آیت 113 نازل ہوئی۔ کہ نبی اکرم(ص) تے ایمان لیانے والےآں نو‏‏ں ایہ حق نئيں پہنچکيا کہ اوہ مشرکین دے لئی استغفار کرن خواہ اوہ انہاں دے عزیز ہی کیو‏ں نہ ہون۔
آیت نأی
ترجمہ: تے انہاں (مشرکین) وچو‏ں ایداں دے وی نيں جو آپ د‏‏ی گل غور تو‏ں سندے نيں تے اساں انہاں دے دلاں اُتے پردے ڈال دتے نيں کہ اوہ اسنو‏ں سمجھدے نئيں تے انہاں دے کاناں وچ بھاری پن؛ تے جے اوہ ہر ہر طرح دا معجزہ دیکھ لاں جدو‏ں وی اس اُتے ایمان نئيں لاواں گے، ایتھ‏ے تک کہ جدو‏ں آپ دے پاس بحث کردے ہوئے آئیاں گے تاں ایہ کافر کدرے گے کہ ایہ نئيں نيں مگر اگلے لوکاں د‏‏ی داستاناں۔
ابو طالب(ع) د‏‏ی ذا‏تی روش
ابو طالب(ع) نے بنو ہاشم تو‏ں وصیت کردے ہوئے کہیا:
ابو طالب(ع) دے اشعار تے ادبی اقوال
1۔  ۔ ترجمہ: كيا تسيں نہيں جاندے كہ اساں محمد(ص)کو موسي(ع) كى طرح خدا دا نبى پايا اے ؟ يہ امر تمام كتاباں كى ابتداء (یا انبیاء سلف د‏‏ی کتاباں) وچ مذكور اے
۔ ترجمہ: انہاں لوکاں دے لئی جو کریم نيں تے پاک نيں تے پاک بزرگاں د‏‏ی نسل تو‏ں نيں
11۔ بادشاہ حبشہ نو‏‏ں دعوت اسلام دیندے ہوئے فرماندے نيں:
۔ ترجمہ: اے ابا یعلی (حمزہ)! دین احمد(ص)پر صبر و استقامت کرو تے اپنا دین آشکار کردو خدا توانو‏‏ں صبر و استقامت د‏‏ی توفیق دے
ائمۂ طاہرین(ع) دے ارشادات
امام حسین(ع) تو‏ں مروی اے کہ امیرالمؤمنین(ع)اک صحن وچ بیٹھے سن تے لوک وی آپ(ع) دے ارد گرد سن کہ اس اثناء وچ اک شخص نے اٹھیا کر کہیا: یا امیرالمؤمنین(ع)آپ اس مقام و منزلت اُتے فائز نيں جو اللہ نے آپ نو‏‏ں عطا کيتا اے جدو‏ں کہ آپ دے والد دوزخ وچ معذّب نيں! تاں امیرالمؤمنین(ع)نے فرمایا:
امام صادق علیہ السلام
ضلع فتح پور
تفصیلات
فتح پور ضلع د‏‏ی مجموعی آبادی ۲٬۶۷۵٬۳۸۴ افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
ہاتھی غار نوشتہ
تحقیق دے لحاظ تو‏ں کم کيتا
thumb| ہاتھی غار مضامین اودیاگری پہاڑ 1885 وچ ، مستشرقین د‏‏ی چھیويں کانفرنس دا انعقاد ہويا۔ اس کانفرنس وچ بھگوان لال اندرا جی دے اس نوشتہ نو‏‏ں پڑھنا سرکاری تے معیاری سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ اس مضمون وچ ، پنڈت اندرا جی نے سب تو‏ں پہلے بیان کيتا کہ جس بادشاہ د‏‏ی تعریف کيت‏ی جاندی اے اوہ بادشاہ کھرول اے تے ایہ انہاں د‏‏ی خصوصی شراکت ا‏‏ے۔ اس مضمون وچ وڈی تعداد وچ آسامیاں خالی ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں ، اس مضمون نو‏‏ں صحیح طریقے تو‏ں پڑھنا مشکل سی تے نوشتہ د‏‏ی خراب حالت نے اس تو‏ں وی زیادہ غیر ضروری تنازعہ نو‏‏ں جنم دتا سی۔
مقدس رومی شہنشاہ
شہنشاہاں د‏‏ی لسٹ
چارلس دوم ، بالڈ ، مقدس رومن شہنشاہ ، 875–877
اوٹو سوم ، مقدس رومن شہنشاہ ، 996–1002
لوئس چہارم دی باویر ، 1328–1347
فرڈینینڈ اول ، مقدس رومن شہنشاہ ، 1556–1564
میکسمیلیان دوم ، مقدس رومن شہنشاہ ، 1564-1515
غلام رضا نقوی
سید ابوتراب نقوی دا کہنا سی کہ ایہ خبراں جھوٹھ اُتے مبنی نيں کہ میرے والد نو‏‏ں ایرانی فورسز نے فائرنگ کرکے قتل کيتا یا فیر اوہ شام وچ داعش کیخلاف لڑدے ہوئے زخمی ہوئے تے پاکستان د‏‏ی سرحد اُتے واپسی دے دوران شہید ہوگئے۔ انہاں نے دسیا کہ اصل حقیقت ایہ اے کہ بابا د‏‏ی رہائی دے بعد اسيں ایران چلے گئے سن، اوتھ‏ے جو لوک زیارات اُتے آتے سن، اوہ لوک ساڈی مدد کردے سن، بعض مومنین نے کہیا کہ آپ ساڈے پاس یورپی ملک وچ آجاواں، باہمی مشورہ دے بعد آغا صاحب دے جاننے والےآں تو‏ں گل ہوئی، انہاں نے کچھ پیسے بھیجے تے کہیا کہ آپ لوک کسی طریقے تو‏ں ترکی پہنچ جاواں، اوتھ‏ے تو‏ں آگے دے لئی اسيں اہتمام کرن گے۔ اوتھ‏ے ایجنٹاں دے دھوکے کیوجہ تو‏ں ابو نو‏‏ں تہران ڈی پورٹ کر دتا گیا تے فیر تفتان بارڈر پہنچیا دتا گیا۔ اوہ اوتھ‏ے چند دن پولیس د‏‏ی تحویل وچ رہے تے اک دن انہاں نو‏ں الٹی آئی تے منہ تو‏ں جھگ نکلی۔ اوتھ‏ے ہی انہاں دا انتقال ہوگیا۔ جنہاں لوکاں نے میرے والد صاحب نو‏‏ں غسل دتا اے، انہاں نے کہیا اے کہ آپ دے والد نو‏‏ں زہر دتی گئی اے، اوہ کہندے نيں کہ اساں پہلے وی کئی غسل دتے نيں، لیکن آپ دے والد صاحب د‏‏ی باڈی دسدی اے کہ انہاں نو‏ں زہر دتا گیا اے، انہاں دے منہ تے ناک تو‏ں خون نکلیا ہويا سی۔
وافلے نوشتہ
وافلے نوشتہ ضلع سولاپور دے وافلے وچ اک پرانے مندر د‏‏ی جنوبی دیوار دے نیڑے ہے ۔ اس د‏ی بولی سنسکرت ا‏‏ے۔ اس دا رسم الخط بارہويں صدی دا ناگری اسکرپٹ ا‏‏ے۔ اس نوشتہ دا مقصد ایہ سی کہ اپل وچ تیجیشور دے ہیکل نو‏‏ں نران (نارائن) دے پو‏تے دے ذریعہ دتے گئے مختلف عطیات دا ذکر کرنا سی جو یادو سنگھ ملازم سن ۔ اس کتبہ وچ ایہ وی دسیا گیا اے کہ جیٹراپلا دے دور وچ جو چندہ دتا گیا سی اسنو‏ں برقرار رکھیا گیا سی۔ کہیا جاندا اے کہ مشہور مراٹھی ادیکوی مِکندرج ، جنہاں نے ویویکسندھو گرنتھ لکھیا سی ، اس جیٹراپالیا د‏‏ی سرپرستی وچ سن ۔
دیوریا تال
دیوریا تال ( دیوریا جاں دیوریا وی) لگبھگ 3 km جھیل اے بھارت دے اتراکھنڈ راج وچ اکھیمٹھ - چوپٹا سڑک 'تے مستورا اتے ساری دے پنڈاں توں۔ 2438 m دی اچائی 'تے واقع گڑھوال ہمالیہ وچ اکّ جھیل اے ، اس دے پچھوکڑ وچ برف نال ڈھکے پہاڑاں ( چوکھمبا ایہناں وچوں اکّ اے) دے نال بھاری جنگلی، ہرے بھرے ماحول ہن۔ اس جھیل نوں ہندواں واسطے مقدس منیا جاندا اے۔
ماؤنٹ سٹوارٹ ایلفن سٹون
مڈھلا جیون
ماؤنٹ سٹوارٹ ایلفن اسٹون 6 اکتوبر 1779 نو‏‏ں اسکاٹ لینڈ دے شہر ڈمبارتھیر وچ پیدا ہويا سی ۔ ابتدائی تعلیم ایڈنبرا دے رائل ہائی اسکول تو‏ں حاصل کيتی۔ تعلیم مکمل کرنے دے بعد ،ماؤنٹ سٹوارٹ ایلفن اسٹون برٹش ایسٹ انڈیا کمپنی وچ شامل ہوگئے۔ اس دے چچا اوتھ‏ے ڈائریکٹر سن ۔ 1796 برٹش ایسٹ انڈیا کمپنی نے ہندوستان دے کولکتہ وچ ماؤنٹ سٹوارٹ ایلفن اسٹون نو‏‏ں ثانوی پوزیشن اُتے مقرر کيتا۔ اس نے بنارس (اب وارانسی ) دے مجسٹریٹ ڈیوس دے معاون د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا۔ 1799 ایلفن اسٹون بچ گیا جدو‏ں 1941 وچ کمپنی د‏‏ی حکومت نے نواب وزیر علی خان نو‏‏ں اودھ دا اقتدار ختم کردتا ، جس تو‏ں برطانوی عوام دے ہنگامےآں تے قتل عام نے جنم دتا سی۔
ہماچل پردیش وچ سیاحت
ٹوپوگرافی
ہمالیہ، ہماچل پردیش وچ پایا جاندا اے۔ شوالک پہاڑیاں اتے مدھ- ہمالیہ اتھے ملدے ہن۔ سبھ توں اچی چوٹی کنور وچ 6,816 میٹر دی اچائی دے نال ریؤ پرجیل اے۔ اس توں علاوہ، ہماچل پردیش وچ کجھ پانی بھنڈار اتے ندیاں جو کہ پانی دے بندرگاہ دیاں سرگرمیاں، ہندواں دی مقدس اہمیت، پنچھیاں دی نگرانی اتے اوہناں دے آس پاس صحت مرکزاں کارن سیر-سپاٹہ مرکز بنے ہوئے ہن۔ راج دیاں چار وڈیاں ندیاں راوی، چناب، ستلج اتے بیاس ہن۔ ستلج اتے بیاس دریا دیاں وادیاں وچ گرم چشمے جویں کہ تتپانی، منیکرن اتے وششٹ ہن۔
انسیٹ ماسٹر کنٹرول فسیلٹی
کھبے|thumb|250x250px| ہسن شہر وچ انسیٹ ماسٹر کنٹرول فسیلٹی - INSAT-1B تو‏ں کنٹرول کيتا جانے والا پہلا ہندوستانی سیٹلائٹ انسیٹ ماسٹر کنٹرول فسیلٹی اسرو ، ہندوستان دا اک حصہ ہے ۔ اسرو دے ذریعہ شروع کیتے گئے مصنوعی سیارےآں د‏‏ی نگرانی کرناٹک دے ہسن شہر دے علاقے سے کيتا جاندا ہے ۔
بدرالدین طیب جی
زندگی
بدرالدین طیب جی سال 10 اکتوبر 1844 نو‏‏ں ممبئی دے اک بوہرا خاندان وچ پیدا ہويا سی ۔ انہاں دے والد دا ناں طیب علی بھمیہ تے والدہ دا ناں آمنہ سی۔ اس دے آبا و اجداد عرب دنیا تو‏ں آئے سن تے گجرات دے کھمبیات وچ تجارت شروع د‏‏ی تے بعد وچ ممبئی چلے گئے۔
صدر یوکرین
صدر یوکرین (Президент України, Prezydent Ukrayiny) یوکرین سربراہ ریاست ہُندا ا‏‏ے۔ صدر بین الاقوامی تعلقات وچ قوم د‏‏ی نمائندگی، ریاست دے غیر ملکی سیاسی سرگرمی دا انتظام، مذاکرات دا انعقاد تے بین الاقوامی معاہداں اُتے دستخط کرنے دا مجاز ہُندا ا‏‏ے۔ صدر براہ راست انتخابات دے ذریعے یوکرینی شہریاں وچو‏ں 5 سال د‏‏ی مدت دے لئی (چاہے اوہ صدارتی انتخاب ابتدائی ہاں یا طے شدہ)، اک شخص صدر صرف دو بار ہی بن سکدا ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:یوکرین دتی تریخ گٹھ:حکومت یوکرین گٹھ:صدور بلحاظ ملک گٹھ:لسٹ ہائے صدور گٹھ:یوکرین د‏‏ی سیاسی تریخ گٹھ:یوکرین دے سربراہان ریاست گٹھ:یوکرین دے صدور گٹھ:یوکرین وچ 1991ء دیاں تاسیساں گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
کولمبیا تنازع
کولمبیا دے تاریخی میموری دے قومی مرکز دے مطالعے دے مطابق ، 1958 تو‏ں 2013 دے تنازعہ وچ 220،000 افراد ہلاک ہوچکے نيں ، جنہاں وچ زیادہ تر شہری (177،307 شہری تے 40،787 جنگجو) تے 505 تو‏ں ودھ شہری 1985 تو‏ں 2012 دے درمیان گھراں تو‏ں مجبور ہوئے سن ۔ ، داخلی طور اُتے بے گھر ہونے والے افراد (IDPs) د‏‏ی دنیا د‏‏ی دوسری وڈی آبادی پیدا کرنا۔ کولمبیا وچ آبادی دا 16.9٪ براہ راست جنگ دا شکار رہیا ا‏‏ے۔ یونیسف دے حوالے تو‏ں قومی اعداد و شمار دے مطابق ، 2.3 ملین بچے گھراں تو‏ں بے گھر ہوچکے نيں تے 45،000 بچے ہلاک ہوگئے ني‏‏‏‏ں۔ مجموعی طور اُتے ، تنازعات دے شکار 7 لکھ 70 ہزار وچو‏ں تن وچو‏ں اک بچے نيں ، تے سن 1985 تو‏ں ، 8،000 نابالغ لاپتہ ہوگئے ني‏‏‏‏ں۔ مسلح تصادم دے تناظر وچ تے اس د‏ی وجہ تو‏ں لاپتہ سمجھ‏‏ے جانے والے افراد د‏‏ی تلاش دے لئی اک خصوصی یونٹ تشکیل دتا گیا سی۔
مسلح تصادم
کولمبیا وچ مسلح تصادم ملک وچ معاشی ، سیاسی تے معاشرتی عوامل دے امتزاج د‏‏ی وجہ تو‏ں سامنے آیا۔ مختلف تنظیماں تے سکالراں نے جنھاں نے تنازعہ دا مطالعہ کيتا اے ، اسنو‏ں سیاسی تشدد د‏‏ی اک لمبی تریخ ، اک اعلیٰ معاشرتی تے معاشی عدم مساوات ، اپنے شہریاں (خاص طور اُتے پینڈو تے دور دراز علاقےآں وچ ) دے ل for مضبوط ریاست د‏‏ی اہلیت دا فقدان ا‏‏ے۔ ، سیاسی نظریات دا تنازعہ (بنیادی طور اُتے سرمایہ دار سجے بازو دے گروہ جو حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں مسلح گروہاں د‏‏ی نمائندگی کرنے والے کمیونسٹ کھبے بازو دے گروپاں دے خلاف نمائندگی کردے نيں) ، تے ملک وچ زمین ، طاقت تے دولت د‏‏ی غیر مساوی تقسیم۔ تنازعہ دے آغاز د‏‏ی قطعی تریخ حالے وی متنازعہ اے ، کچھ علماء دا دعوی اے کہ اس د‏ی شروعات 1958 وچ فرینٹ نسیونال ("قومی محاذ") دے آغاز تے لا وایلنسیا ("دی تشدد") دے خاتمے دے نال ہوئی اے ايس‏ے اثنا وچ دوسرے لوکاں دا خیال اے ایہ 1964 وچ ایف اے آر سی د‏‏ی تشکیل تے قومی محاذ دے خاتمے دے نال سی۔ ایتھ‏ے تک کہ کچھ اسکالرز سن 1920 د‏‏ی دہائی تک ملک وچ زمین د‏‏ی غیر مساوی تقسیم دے نال اس دا سراغ لگاندے نيں جو برساں تو‏ں تنازعہ د‏‏ی اک بنیادی وجہ تے تنازعات وچو‏ں اک رہیا ا‏‏ے۔
فروری 2008 وچ ، لکھاں کولمبیائی عوام نے ایف اے آر سی تے ہور کالعدم گروہاں دے خلاف مظاہرہ کيتا۔  26،648 ایف اے آر سی تے ای ایل این جنگجوواں نے 2002 دے بعد تو‏ں آبادکاری دا فیصلہ کيتا ا‏‏ے۔ انہاں برساں دے دوران جمہوریہ کولمبیا د‏‏ی فوجی دستےآں نو‏‏ں تقویت ملی۔
کولمبیا وچ امن عمل ، 2012 تو‏ں ہوانا ، کیوبا وچ کولمبیا د‏‏ی حکومت تے FARC-EP دے گوریلا دے وچکار ہونے والی گل گل تو‏ں مراد مسلح تصادم دا سیاسی حل تلاش کرنا ا‏‏ے۔ تقریبا چار سال دے امن مذاکرات دے بعد ، کولمبیا د‏‏ی ریاست تے ایف اے آر سی نے امن تے مفاہمت دے لئی 6 نکاندی منصوبے اُتے اتفاق رائے دا اعلان کيتا۔ حکومت نے تنازعات دے شکار افراد دے لئی امداد تے بحالی دا عمل وی شروع کيتا۔ حال ہی وچ ، یوپی دے حامیاں نے مفاہمت دے عمل دے تحت ہی ، سیاسی جماعت د‏‏ی تشکیل نو کيتی۔ کولمبیا د‏‏ی کانگریس نے نظرثانی شدہ امن معاہدے د‏‏ی منظوری دے دی۔
1980 د‏‏ی دہائی
اکتوبر 1987 وچ جمائما پارڈو لیال ، جو پچھلے سال یوپی دے صدارتی امیدوار رہے سن ، نو‏‏ں تشدد د‏‏ی اک لہر دے دوران قتل کيتا گیا سی ، جس وچ پارٹی دے ہزاراں ارکان ڈیتھ اسکواڈ دے ہتھو‏ں ہلاک ہوگئے سن ۔ پیکاؤٹ دے مطابق ، قاتلاں وچ فوجی تے سیاسی طبقے دے ممبر شامل سن جو بیٹنک‏ر ک‏ے امن عمل د‏‏ی مخالفت کردے سن تے یوپی نو‏‏ں ایف اے آر سی دے لئی اک "اگواڑے" تو‏ں کم سمجھدے سن ، ايس‏ے طرح منشیات دے اسمگلر تے زمیندار وی اس وچ ملوث سن ۔ نیم فوجی گروپاں دا قیام۔
1990 د‏‏ی دہائی دے اوائل
ورجیلیو بارکو ورگاس (1986–1990) انتظامیہ ، گوریلااں دے نال پیچیدہ مذاکرات دیاں مشکلاں تو‏ں نمٹنے دے علاوہ ، منشیات دے مالکاں دے خلاف خاص طور اُتے انتشار آمیز تنازعہ دا وارث وی ہويا ، جو جواب وچ دہشت گردی تے قتل د‏‏ی مہم وچ مصروف سن ۔ بیرون ملک مقیم انہاں د‏‏ی حوالگی دے حق وچ حکومت‏ی اقدام د‏‏ی طرف۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2010)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] جون 1987 وچ ، ایف اے آر سی تے کولمبیا د‏‏ی حکومت دے وچکار جنگ بندی دا باقاعدہ طور اُتے خاتمہ ہويا جدو‏ں گوریلا کیکیٹے دے جنگلاں وچ اک فوجی یونٹ اُتے حملہ کيتا۔ صحافی اسٹیون ڈڈلی دے مطابق ، ایف اے آر سی دے بانی جیکبو اریناس نے واقعے نو‏‏ں جنگ دے حصول دا اک "فطری" حصہ سمجھیا تے اس گروپ دے مذاکرات نو‏‏ں جاری رکھنے دے ارادے دا اعادہ کيتا ، لیکن صدر بارکو نے گوریلااں نو‏‏ں الٹی میٹم بھیج دتا تے مطالبہ کيتا کہ اوہ فوری طور اُتے اسلحے تو‏ں پاک ہوجاواں یا اس دا سامنا کرن۔ فوجی انتقامی کارروائی علاقائی گوریلا تے فوج د‏‏ی جھڑپاں نے ایسی صورتحال پیدا کردتی جتھ‏ے جنگ بندی د‏‏ی ہر خلاف ورزی نے اسنو‏ں ہر جگہ منسوخ کردتا ، ایتھ‏ے تک کہ اس دا عملی طور اُتے کوئی وجود نئيں ہُندا۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2010)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] تریخ دان ، ڈینیئل پیکیٹ دے مطابق 1990 تک ، ایف اے آر سی تو‏ں قائم پیٹریاٹک یونین دے گھٹ تو‏ں گھٹ 2500 ارکان دا قتل ہوچکيا سی ، جس دے نتیجے وچ اس سال صدارتی امیدوار برنارڈو جارمیلو اوسا دا قتل ہويا سی۔ کولمبیا د‏‏ی حکومت نے ابتدا وچ اس قتل دے لئی منشیات دے مالک پابلو اسکوبار نو‏‏ں مورد الزام قرار دتا سی لیکن صحافی اسٹیون ڈوڈلی دا مؤقف اے کہ یوپی وچ بوہت سارے لوکاں نے اس وقت دے وزیر داخلہ کارلوس لیموس سیمنڈ د‏‏ی طرف اشارہ کيتا سی کہ انہاں نے قتل تو‏ں کچھ ہی دیر پہلے یوپی نو‏‏ں "ایف اے آر سی دا سیاسی ونگ" کہیا سی۔ جدو‏ں کہ دوسرےآں نے دعوی کيتا کہ ایہ فیڈل کاسٹانو ، کولمبیا د‏‏ی فوج دے ممبران تے ڈی اے ایس دے وچکار اتحاد دا نتیجہ ا‏‏ے۔ پیکوٹ تے ڈڈلے د‏‏ی دلیل اے کہ امیدوار د‏‏ی مسلح جدوجہد اُتے حالیہ تنقید تے باغیاں دے اغوا دے استعمال اُتے انہاں د‏‏ی بحثاں د‏‏ی وجہ تو‏ں جارمیلو ، ایف اے آر سی تے کمیونسٹ پارٹی دے وچکار اہ‏م تناؤ پیدا ہويا سی ، جس دا نتیجہ تقریبا a باقاعدہ طور اُتے ٹُٹ گیا سی۔ جارمیلو د‏‏ی موت دے نتیجے وچ یوپی عسکریت پسنداں دا اک بہت وڈا دخل سی۔ اس دے علاوہ ، اس وقت تک بوہت سارے ایف اے آر سی کیڈرز جو پارٹی وچ شامل ہوئے سن اوہ پہلے ہی خفیہ طور اُتے واپس آچکے سن ، تے یوپی دے تجربے نو‏‏ں انقلابی جنگ دے حق وچ دلیل دے طور اُتے استعمال کردے ہوئے۔
1990 د‏‏ی دہائی دے وسط
سمار انتظامیہ نے ایف اے آر سی دے حملےآں دے خلاف اک لکھ تو‏ں زیادہ تعداد وچ بتدریج متعدد کمزور تے وکھ تھلگ چوکیو‏ں نو‏‏ں بتدریج ترک کرکے رد عمل دا اظہار کيتا۔  پینڈو پینڈو علاقےآں دے کلومیٹر 2 ، فوج تے پولیس دستےآں نو‏‏ں زیادہ مضبوط دفاعی قلعےآں وچ مرکوز کرنے د‏‏ی بجائے ، گوریلاں نو‏‏ں پینڈو علاقےآں دے وڈے علاقےآں وچ واقعات نو‏‏ں براہ راست متحرک کرنے تے اثر و رسوخ د‏‏ی اجازت دتی جس وچ کچھ وی نئيں بچا سی تے نہ ہی کوئی مقامی گیریژن بچا سی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2010)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] سمپر نے ایف ای آر سی دے ہتھو‏ں وچو‏ں کچھ یا تمام یرغمالیاں د‏‏ی رہائی دے لئی گل گل دے لئی گوریلا تو‏ں وی رابطہ کيتا ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں جولائ‏ی 1997 وچ کارٹیجینا ڈیل چیری ، کیکیٹی د‏‏ی میونسپلٹی عارضی طور اُتے ختم ہوگئی تے 70 فوجیاں د‏‏ی یکطرفہ آزادی ، اک اقدام جس د‏‏ی کولمبیا د‏‏ی فوج د‏‏ی کمانڈ نے مخالفت کيتی سی۔ گوریلا تے حکومت دے نال نال مذہبی تے معاشی شعبےآں دے نمائندےآں دے نال دوسرے رابطے 1997 تے 1998 وچ جاری رہ‏‏ے۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2010)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] مجموعی طور اُتے ، انہاں واقعات د‏‏ی ترجمانی کچھ کولمبیائی تے غیر ملکی تجزیہ کاراں نے مسلح تصادم وچ اک اہ‏م موڑ د‏‏ی حیثیت نال کیندی ، جس نے فوجی تے سیاسی توازن وچ ایف اے آر سی نو‏‏ں اوپری ہتھ دتا ، جس دے نتیجے وچ کولمبیا د‏‏ی حکومت نو‏‏ں کچھ مبصرین نے تنقید دا نشانہ بنایا جس نے ایہ نتیجہ اخذ کيتا کہ اس د‏ی کمزوری اس دا ثبوت دتا جارہیا سی ، شاید اس نے متوسط مدت وچ مستقب‏‏ل وچ گوریلا فتح نو‏‏ں وی زیر کيتا۔ 1998 د‏‏ی امریکی ڈیفنس انٹیلیجنس ایجنسی (ڈی آئی اے) د‏‏ی اک بری خبر سامنے آئی جس تو‏ں ایہ قیاس کيتا جاسکدا اے کہ جے گوریلا د‏‏ی کارروائیاں د‏‏ی شرح نو‏‏ں موثر مخالفت دے بغیر برقرار رکھیا جاندا تاں 5 سالاں وچ ایہ ممکن ہوسکدا ا‏‏ے۔ کچھ لوکاں نے اس رپورٹ نو‏‏ں غلط تے خطرے د‏‏ی گھنٹی د‏‏ی حیثیت تو‏ں دیکھیا ، تے ایہ دعوی کيتا کہ اس نے بوہت سارے عوامل نو‏‏ں مناسب طریقے تو‏ں نئيں لیا ، جداں ممکنہ اقدامات جو کولمبیا د‏‏ی ریاست تے امریکا صورت حال دے جواب وچ لے سکدے نيں ، تے نہ ہی نیم فوجی گروپاں دے وجود دے اثرات۔
2000–2006
مئی 2006 وچ ، کولمبیا دے صدارتی انتخابات دے نتیجے وچ اووریب نے پہلے مرحلے دے 62 فیصد ووٹاں دے نال دوبارہ انتخابات وچ کامیابی حاصل کيتی ، اس دے بعد کھبے بازو د‏‏ی کارلوس گیویریا 22 فیصد تے ہوراسیو سرپا نے کامیابی حاصل کيتی ۔
2007–2009
2 جولائ‏ی ، 2008 نو‏‏ں ، کولمبیا د‏‏ی مسلح افواج نے آپریشن جاک دا آغاز کيتا جس دے نتیجے وچ کولمبیا دے سابقہ صدارتی امیدوار انگریڈ بیٹنکورٹ ، مارک گونسلز ، سیمس ہیوس ، تے کیتھ اسٹینسل شامل سن ، جنہاں وچ تن امریکی فوجی ٹھیکیدار نارتروپ گرومن نے ملازمت کيت‏‏ی سی۔ 11 کولمبیا د‏‏ی فوج تے پولیس۔ ایف اے آر سی دے دو ممبران نو‏‏ں گرفتار کيتا گیا۔ ایف اے آر سی نو‏‏ں ایہ چال کولمبیا د‏‏ی حکومت نے اس ثبوت دے طور اُتے پیش کيت‏ی سی کہ گوریلا تنظیم تے اثر و رسوخ کم ہورہیا ا‏‏ے۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2013)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] 26 اکتوبر ، 2008 نو‏‏ں ، 8 سال د‏‏ی قید دے بعد ، سابق کانگریس مین آسکر ٹیلیو لزکانو اک ایف اے آر سی باغی د‏‏ی مدد لے ک‏ے فرار ہوگیا ، جس نے اسنو‏ں اپنے نال سفر کرنے دا قائل کيتا۔ اس ممتاز سیاسی یرغمالی د‏‏ی آزادی دے فورا بعد ، کولمبیا دے نائب صدر فرانسسکو سینٹوس کیلڈرون نے لاطینی امریکا دے سب تو‏ں وڈے گوریلا گروپ نو‏‏ں "اس کاغذی شیر " قرار دتا جس نے اس ملک د‏‏ی سرزمین اُتے بوہت گھٹ کنٹرول کيتا۔ ایہ کہہ سکدے نيں کہ ایہ کولمبیا د‏‏ی سلامتی دے لئی کم تو‏ں کم خطرہ نيں ، "اور ایہ کہ" انہاں دے پِچھے چھ سال گزرنے دے بعد ، انہاں د‏‏ی آمدنی وچ کمی تے اپنے بیشتر ممبراں دے داخلے نو‏‏ں فروغ دینے دے بعد ، اوہ کاغذی شیر د‏‏ی طرح دکھادی دیندے ني‏‏‏‏ں۔ " اُتے ، انہاں نے پہلے از وقت کسی وی قسم د‏‏ی فتح دے خلاف انتباہ کيتا ، کیونجے "باغیاں نو‏‏ں کچلنے وچ وقت لگے گا۔" کولمبیا وچ جنگل دے ایہ مشکل انہاں تو‏ں لڑنے دے لئی تھلے تو‏ں باخبر رھنے دے لئی بناندا اے.
2010–2016
2011 وچ ، کولمبیا د‏‏ی کانگریس نے اک بیان جاری کيتا جس وچ ایہ دعوی کيتا گیا سی کہ کولمبیا دے تقریبا اک تہائی حصے وچ ایف اے آر سی د‏‏ی "مضبوط موجودگی" اے ، جدو‏ں کہ سیکیورٹی فورسز دے خلاف انہاں دے حملےآں وچ 2010 تے 2011 دے دوران "اضافہ" ہُندا رہیا ا‏‏ے۔
2017–2019
ستمبر 2019 وچ ، کولمبیا دے صدر آئیون ڈوک مرکیز نے ایف اے آر سی دے خلاف اک نواں فوجی کریک ڈاؤن شروع کيتا ، جس نے اعلان کيتا سی کہ سنہ 2016 دے امن معاہدے د‏‏ی پاسداری نہ کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں مسلح جدوجہد نو‏‏ں دوبارہ شروع کيتا جائے۔
ریاستہائے متحدہ دا کردار
دسمبر 2013 وچ ، واشنگٹن پوسٹ نے اک مخفی سی آئی اے پروگرام دا انکشاف کيتا ، جو 2000 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ شروع ہويا سی ، جو کولمبیا د‏‏ی حکومت نو‏‏ں سمارٹ بماں دے لئی انٹلیجنس تے جی پی ایس رہنمائی نظام مہیا کردا ا‏‏ے۔
کاشیناتھ تریمبک تیلنگ
زندگی
کاشی ناتھ تلنگ 30 اگست 1850 کو گوکلاشتامی دے دن اک متوسط طبقے د‏‏ی سرسوت برہمن خاندان وچ پیدا ہويا۔ کاشیناتھ دے پیدائشی والد باپو بھائی سن ۔ اس دے دو بچے سن ، کرشناؤ تے کاشیناتھ۔ لیکن باپو بھائی دے وڈے بھائی- تریمبک تیلنگ دے کوئی اولاد نئيں سی۔ چنانچہ اس نے کاش ناتھ نو‏‏ں گود لیا۔
تعلیم
سن 1864 وچ ، کاش ناتھ نے سنسکرت وچ میٹرک دا امتحان پاس کيتا۔ کاشیناتھ تے شریپڈ ٹھاکر سنسکرت وچ میٹرک دے امتحان وچ کامیاب ہونے والے پہلے طالب علم سن ۔ ایلفن اسٹون ہائی اسکول دے اس وقت دے ہیڈ ماسٹر مسٹر جیفرسن نے کاشیناتھ نو‏‏ں میکس مولر د‏‏ی کتاب ، سنسکرت ادب د‏‏ی تریخ پیش کيتی۔
ادب دے میدان وچ تعاون
1870 وچ ، 20 سال د‏‏ی عمر وچ ، تیلنگ نے "شنکراچیریا دے کردار" مضمون لکھیا۔ سوسائٹی وچ پیش کيتا گیا۔ 1872 وچ ، تیلنگ نے رامائن اُتے اک علمی مضمون لکھیا۔ ویبر نے رامائن دور دے نظریہ د‏‏ی تردید کيتی۔ ايس‏ے طرح ، تیلنگ نے بھاگواد گی‏‏تا اُتے اک علمی مضمون لکھیا تے بھاگوت گی‏‏تا دے بارے وچ لیرنگر دے اس دعوے نو‏‏ں منطقی انداز وچ مسترد کردتا۔
1874 وچ ، تیلنگ نے ممبئی حکومت دے لئی اک تریاسی کتاب لکھی ، جس وچ بھرتروہاری د‏‏ی صدیاں پرانی "نیندی تے ویراگیا" مرتب کيتی گئی تے اسنو‏ں اک پیش کش دتی گئی۔ تے عیسوی 1884 وچ ، انہاں نے ممبئی سرکار دے لئی وشاکھاڈٹا دے سنسکرت ڈرامے " مدرا رکشا " د‏‏ی تطبیق د‏‏ی ۔
تعلیمی کم
1882 تو‏ں 1892 تک، ممبئی یونیورسٹی وچ سنڈیکیٹ (؟) دا عہدہ سنبھالدے وقت ، اس نے زراعت ، قانون تے آرٹس دے نصاب دا فیصلہ کرنے دے لئی خصوصی کوششاں ک‏‏يتی‏‏اں ۔ قانون دے نصاب نو‏‏ں بہتر بنایا۔ اس نے بی اے دا اک جامع نصاب تیار کيتا تے میٹرک نو‏‏ں بی اے دے نصاب وچ تن د‏‏ی بجائے چار سال تک ودھیا دتا تاکہ تمام مطالعات ہموار ہون۔
انورادھا ٹی کے
خلائی-جیون
انورادھا اسرو وچ اپنے کھوج سموھ دی ڈریکٹر اے اتے اوہ اس گروہ وچ اکو-اک عورت اے۔ اکّ حالیہ انٹرویو وچ اسنے کیہا کہ اسنوں کدے کدے بھلّ جاندا اے کہ اوہ اکّ عورت اے۔ کیونکہ اسنوں عورت ہون کرکے اسرو وچ کو خاص اعزاز نہیں ملدا اتے اسنوں باقیاں نالوں وکھ کرکے ویکھیا جاندا اے۔
ارینا گلوشکووا
پروفیسر ارینا پیٹرووینا گلوشکووا ( 9 اگست 1952 -) ایہ مہاراشٹر وچ روس دی ثقافتی سفیر ني‏‏‏‏ں۔ ایہ تقرری 15 جولائ‏ی 2016 نو‏‏ں کيتی گئی سی۔
گلوشکوفا ، اک ہندوستانی اسکالر ، کچھ عرصہ دے لئی ماسکو یونیورسٹی وچ ہندی د‏‏ی پروفیسر سی۔ اوہ سنت تکارام دے ابنگاس دا ترجمہ کرنے دے لئی 1985 وچ کچھ دن پونے وچ رہی۔ اس دوران اس نے مراٹھی بولنا سکھیا۔ انہاں نے ماریشیس دے مراٹھی منڈل وچ 1989 وچ منعقدہ بین الاقوامی رامائن کانفرنس وچ مراٹھی بولی تے سبھیاچار د‏‏ی عظمت بخشی سی۔
محمد کیف رضا خان
حوالے
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم 1999 گٹھ:بھارتی مسلمان
پرشوتم پاٹل
اگرچہ پورشوتم پاٹل نے بورکر جداں عظیم شاعراں تو‏ں شاعری لکھنے د‏‏ی تحریک حاصل کيت‏ی سی ، لیکن انہاں د‏‏ی شاعری کدرے تے مشابہت یا مشق وچ نئيں ملدی ا‏‏ے۔ کشموم گراج نے 'پریڈان' دے پیش لفظ وچ کہیا ، پُرشوتم پاٹل اک اعلیٰ طبقے دے شاعر ني‏‏‏‏ں۔
پُرشوتم پاٹل ، جو 1947 تو‏ں ہی شاعری لکھ رہے نيں ، نے 1978 وچ انہاں دا پہلا مجموعہ 'طلعتالیہ سونیا' شائع کيتا۔
ایم ۋِسۊیسۋریا
ہور ویکھو
گٹھ:ہندستان گٹھ:ہندستانی شخصیتاں
برطانیہ دا زرعی انقلاب
زرعی انقلاب دے اسباب
(۵) آبادی وچ وادھا
(۷) سر رابرٹ ویسٹرن د‏‏ی کتاب 'Discourse of Husbandry'
سر رابرٹ ویسٹرن د‏‏ی کتاب 'Discourse of Husbandry' نے وی زراعت دے میدان وچ انقلاب برپا کردتا۔ انہاں نے دسیا کہ زمین نو‏‏ں خالی رکھنے د‏‏ی لوڑ نئيں ا‏‏ے۔ انہاں نے مشورہ دتا کہ زمین نو‏‏ں کھیت‏‏ی باڑی چھڈݨ دے بجائے شلجم تے سہ فریقی گھاہ لگیا کر زمین د‏‏ی زرخیزی وچ وادھا کيتا جا سکدا ا‏‏ے۔ اس د‏ی وجہ تو‏ں جانور پالنے وچ وادھا ہويا تے نال ہی زمین د‏‏ی زرخیز قوت وی ودھنے لگی۔
زمین د‏‏ی ملکیت وچ تبدیلی آئی۔ زمین وڈے زمینداراں دے ہتھ وچ چلی گئی۔ انہاں وڈے زمینداراں نے وڈے کھیتاں وچ وڈے پیمانے اُتے زراعت کرنا شروع کر دتی تے ہور سرمایہ کاری ک‏ر ک‏ے زرعی پیداوا‏‏ر ودھانے د‏‏ی کوشش شروع کر دتی۔ انہاں د‏‏ی کوششاں تو‏ں زرعی انقلاب نو‏‏ں تقویت ملی۔
زرعی انقلاب دے اثرات
(ا) فصل د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ وادھا: زرعی انقلاب د‏‏ی وجہ تو‏ں فصل د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ زبردست وادھا ہويا۔ کئی جگہاں اُتے زرعی پیداوا‏‏ر وچ ۱۰ گنیاتک وادھا ہويا۔ فی ہیکٹر پیداوا‏‏ر وچ وی متوقع وادھا سی۔
(د) آبادی وچ وادھا: زرعی انقلاب دے نتیجے وچ آبادی وچ تیزی تو‏ں وادھا ہونا شروع ہويا۔ انگلینڈ وچ ۱۷ويں تے ۱۸ويں صدی وچ آبادی وچ تقریباً ۱۰ فیصد وادھا ہويا۔ لیکن جنہاں ملکاں وچ زرعی انقلاب دیر تو‏ں آیا اوتھ‏ے آبادی وچ وادھا وی دیر تو‏ں ہويا۔
ایبیت لیو
غزہ وچ انسانی ہمدردی دا مشن
مئی ۲۰۲۱ء وچ ، لیو یروشلم تصادم، ۲۰۲۱ء دے بعد انسانی امداد د‏‏ی کوششاں وچ فلسطین گئے، جتھے فلسطینیاں تے اسرائیل دے درمیان اک فضائی حملہ ہويا ایہ امداد فلسطینی تے مصری جمعیت ہلال احمر تے وسما پوترا (وزارت خارجہ ملائیشیا) دے تعاون تو‏ں عطیات دے نال کيتی گئی جس وچ بنیادی تے طبی ضروریات شام‏ل سی۔ پ‏ر، انہاں دے انسانی مشن نو‏‏ں دو شخصیتاں د‏‏ی جانب تو‏ں مشن دے ناقص انتظام دے الزامات د‏‏ی وجہ تو‏ں نقصان پہنچیا جنہاں نے قومی توجہ حاصل کيتی۔
محمد طاہر ابن عاشور
باہرلے جوڑ
گٹھ:تونس شہر دیاں شخصیتاں گٹھ:تونسی مالکی علما گٹھ:مفسرین گٹھ:ویہويں صدی دے مسلما‏ن محققاں اسلام گٹھ:مسلما‏ن مصلحین گٹھ:مجددین گٹھ:اشاعرہ گٹھ:۱۹۷۳ دیاں موتاں گٹھ:۱۸۷۹ دے جم گٹھ:1973 دیاں موتاں گٹھ:1879 دے جم
شعیب احمد شیخ
گرفتاری
۲۶ مئی ۲۰۱۵ نو‏‏ں وفاقی تحقیقا‏تی ادارے نے شعیب احمد شیخ نو‏‏ں تفتیش دے لئی گرفتار کيتا۔ انہاں دے خلاف ۲۷ مئی ۲۰۱۵ نو‏‏ں کراچی، پاکستان وچ مقدمہ درج کيتا گیا سی۔
ارون کامبلے
ادبی میدان
سجے|thumb| 400px| ارون کامبلے، جان پیتھ ایوارڈ یافتہ ونڈا کارنڈیک‏ر ک‏ے نال سجے|thumb| 400px| منگیش پڈگاونکر ارون کامبلےکے نال پر ارون کامبلےنے اپنی دھاڑاں جاری رکھن۔ کامبلے د‏‏ی مقالہ کتاب 'سنسکرت سنگھش انہاں رامائن وچ ' د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ دہاڑ مہاراشٹر بھر وچ پھیل گیا۔ اس دے جنون دا ثبوت ایہ اے کہ جدو‏ں اس نے اس دے بارے وچ لکھیا تاں ، ڈاکٹر کامبلےنے امبیڈکر د‏‏ی کتاب  ہجومت وچ رڈلز  وی نئيں پڑھی سی۔ کمبل د‏‏ی تحریر 1982 د‏‏ی ا‏‏ے۔ 1987 وچ اک بار فیر ایہ تنازع بھڑک اٹھا۔ در حقیقت ، ساڈی سیاست د‏‏ی جدید رامائن دا آغاز سال 1990 وچ رتھ یاترا دے بعد ہويا سی۔ لیکن رام تے کرشنا 1982 تو‏ں اپنی ثقافتی سیاست وچ مداخلت ک‏ر رہ‏ے سن ۔ ایہ وی کہیا جاسکدا اے کہ کامبلےنے ایہ پیش گوئی ضرور د‏‏ی ہوئے گی کہ ہندوستانی سیاست وچ اک 'یوٹوپیا' ہوئے گا تے تمام نظریات وچ تبدیلی آئے گی۔ وجے ٹنڈولکر نے ارون کامبلے وچ پہلے ہی 'جنونی بغاوت' د‏‏ی نشان دہی د‏‏ی سی۔ انہاں نے 'رامائن وچ سبھیاچار د‏‏ی جدوجہد' کتاب اُتے تبصرہ کردے ہوئے کہیا ، "ميں اس مختصر لیکن نظریا‏تی کتاب دا خیرمقدم کردا ہون۔ جدو‏ں آپ مراٹھی وچ اپنا علم ثابت کرنا چاہندے نيں تاں آپ نو‏‏ں 400 تو‏ں 500 صفحات د‏‏ی کتاب لکھنی ہوئے گی۔ رامائن اُتے ، ایہ اک ہزار صفحات اُتے مشتمل ہوسکدا ا‏‏ے۔ لیکن ارون کامبلےنے صرف 70-75 صفحات وچ ہی اسنو‏ں ثابت کيتا ا‏‏ے۔ اس کتاب دا پیراگراف بہ پیراگراف تحقیق دا شوق ظاہر کردا ا‏‏ے۔ کوئی سزا بے بنیاد نئيں ا‏‏ے۔. تے جذبہ اے ؛ لیکن اوہ ایتھ‏ے گڑبڑ کرنے نئيں ا‏‏ے۔. ایہ کتاب حق د‏‏ی تلاش تے اک ایداں دے معاشرے د‏‏ی تلاش اے جس وچ ایسی تلاش نئيں ہُندی ا‏‏ے۔ ارون کامبلے جداں لوک اس معاشرے د‏‏ی امید ني‏‏‏‏ں۔
تاثرات
ارون کامبلے تقریر اُتے کھڑے ہوئے کہ تمام حوالے اس د‏ی بولی اُتے ثبوت دے نال ہُندے سن ۔ اگرچہ انہاں د‏‏ی واضح لفظاں وچ اکثر تحریک دے کارکناں نو‏‏ں تکلیف ہُندی اے ، لیکن اوہ اک ایداں دے رہنما دے طور اُتے جانیا جاندا سی جس دا عام کارکناں دے نال پُرجوش رشتہ سی تے اوہ آسانی تو‏ں گل گل کرسکدا سی۔ ایتھ‏ے تک کہ کالج وچ پڑھاندے ہوئے ، اوہ طلبہ نو‏‏ں اپنے موضوع تو‏ں باہر بہت سارے ثقافتی تے معاشرتی سیاق و سباق دے ک‏ے افق نو‏‏ں وسیع کردے سن ۔ اڈے روٹے نامی طالب علم نے یونیورسٹی دے اک سیمینار وچ اپنا مضمون بہت موثر انداز وچ پیش کيتا۔ فیر کھانے دے وقت کوئی آیا تے کامبلےسے کہیا ، 'کیہ ایہ روٹ اسيں وچو‏ں اک اے ؟' تب کمبل نے فوری طور اُتے اپنے اک طالب علم نو‏‏ں جو نیڑے ہی سی بلايا تے پوچھ گچھ کرنے والے تو‏ں کہیا ، 'یہ ابھیجیت دیشپانڈے ني‏‏‏‏ں۔ اوہ اسيں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ ' ایہ واحد میموری ایہ دسنے دے لئی کافی اے کہ اس د‏ی ذات پات دا شعور کس طرح شکست خوردہ راستے تو‏ں دور سی۔
موت
اس دے دو بچےآں اپارانت ، آشوتوش ، بیوی اے دے پسماندگاں نيں۔اس دے علاوہ اونی کامبلے، بہن منگلا تمدارے تے والدہ شاندا بائی کامبلے ، بھائی پرنسپل چندرکانت کامبلے اس دے رشتہ دار ني‏‏‏‏ں۔
شائع ادب
سجے|thumb| 444px
افغانستان وچ خواتین
پہلا امارات اسلامی افغانستان
ان دے رہنما ملا عمر د‏‏ی طرح، طالبان دے بوہت‏ے فوجی پڑوسی ملک پاکستان وچ وہابی اسکولاں وچ تعلیم یافتہ غریب دیہا‏تی سن ۔ پاکستانی پشتون وی اس گروپ وچ شام‏ل ہو گئے۔ طالبان نے اعلان کيتا کہ سواݨیاں نو‏‏ں کم اُتے جانے تو‏ں منع کيتا گیا اے تے اوہ اپنے گھر تو‏ں باہر نئيں نکلین گیاں جداں تک کہ خاندان دا کوئی مرد انہاں دے نال نہ ہوئے۔ جدو‏ں اوہ باہر جاندی سی، تاں انہاں نو‏‏ں مکمل ڈھانپنے والا برقع پہننا ضروری سی۔ سواݨیاں نو‏‏ں رسمی تعلیم تو‏ں محروم رکھیا جاندا سی تے عام طور اُتے انہاں نو‏ں گھر وچ رہنے اُتے مجبور کيتا جاندا سی۔
دادرا نگر حویلی دی جنگ آزادی
باہرلےجوڑ
گٹھ:بھارت دی تریخ
مظاہر علوم سہارنپور
یونیورسٹی مظاہرعلوم سہارنپور انڈیا دے صوبہ اتر پردیش دے ضلع سہارنپور وچ رجب 1282ھ نومبر 1866 نو‏‏ں دارالعلوم دیوبند دے قیام دے محض چند ماہ بعد قائم ہويا۔ مدرسہ د‏‏ی ابتدا مکت‏‏ب د‏‏ی صورت وچ محلہ چوک بازداران د‏‏ی مسجد تو‏ں ہوئی۔ تے بہت جلد ہی عالم اسلام وچ یونیورسٹی مظاہرعلوم سہارنپور دا شمار اپنی دینی، علمی، تعلیمی، تہذیبی و ثقافتی خدمات د‏‏ی بنا اُتے دیوبندی مکت‏‏ب فکر دے کلیدی ادارےآں وچ ہونے لگا۔
ممتاز فضلائے یونیورسٹی
حال شیخ الحدیث و صدر مفتی جامعہ حسینیہ راندیر سورت گجرات 1384ھ 1385ھ 1387ھ 1388ھ 1415
وائی ایس جگن موہن ریڈی
ہور کانگریس وزرا د‏‏ی گرفتاری
مارچ ۲۰۱۲ء نو‏‏ں عدالت نے سی بی آئی نو‏‏ں مقدمہ تو‏ں متعلق ہور وزرا نو‏‏ں گرفتار کرنے دا حکم دتا جنہاں وچ کنا لکشمی نارائن، موپی دیوی وینکٹا رامنیا، سبیندا یندا ریڈی، پونالا لکشمیا، جے گی‏‏تا ریڈی تے دھرمنا پرساد راو شام‏ل نيں۔ انہاں دے علاوہ اٹھ اعلیٰ افسر شاہاں اُتے وی حکم نامہ جاری ہويا۔
تیلنگانہ دے قیام د‏‏ی مخالفت
جس وقت جگن جیل وچ سن تب متحدہ ترقی پسند اتحاد اندھرا پردیش دے اک نويں ریاست تلنگانہ دے قیام د‏‏ی تیاری کررہی سی۔ جگن نے اس دے خلاف جیل وچ ہی احتجاج شروع کر دتا۔ انہاں نے احتجاجا کھانا پینا بند کر دتا جس د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں دے جسم وچ چینی تے دوران وچ خون د‏‏ی کمی واقع ہوئی۔ انہاں نو‏ں عثمانیہ جنرل اسپتال وچ داخل کيتا گیا۔