cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کرنسی
امریکی ڈالر تے فیڈرل ریزرو
امریکی حکومت نے 2013 وچ اپنے اس سارے قرضیاں اُتے 2.4 فیصد سود ادا کیتا اے یعنی 416 ارب ڈالر عوام توں بطور اضافی ٹیکس وصول کر دے فیڈرل ریزرو دے مالکان نوں بطور ذاتی منافع ادا کیتا اے جبکہ اسی سال ڈیفنس دا بجٹ 640 ارب ڈالر سی ۔ یعنی جے ایہ صرف نوٹ چھاپندا معاوضہ اے تو پھر ایہ کروڑاں گنا زیادہ اے ۔ خیال راے کہ 416 ارب ڈالر دی رقم پاکستان دے 2012–2013 دے بجٹ دا 6 گنا اے ۔ ۔  اس طرح عوام دی دولت نوں امیر بینکاراں تک منتقل کرنے وچ جمہوری حکومت کلیدی کردار ادا کردی اے ۔  جے سینٹرل بینک سرکاری ملکیت وچ ہوں تو عوام اس اضافی ٹیکس توں با آسانی بچ سکدے نیں ۔
کاغذی کرنسی دا انجام
مشہور فرانسیسی فلاسفر وولٹیر دا کہنا سی کہ کاغذی دولت انجام کار اپنی اصلی قدر تک پہنچتی اے جو صفر اے ۔ دنیا دی 775 کاغذی کرنسیوں وچ توں 599 ڈوب چکی نیں ۔
کرنسی بطور ہتھیار
"معاشی مشکلات کسی ملک کوکمزور اورغیر مستحکم وی کر سکتی نیں تے اس دی سیاست نوں تباہ وی کر سکتی نیں تے اس دی کرنسی اُتے حملہ کر دے ایسا بحران پیدا کیتا جا سکتا اے ۔ کرنسی توپ یا بم دی طرح نہیں ہُندی پر بعض حالات وچ ایہ انتہائی کارآمد ہتھیار ثابت ہو سکتی اے ۔ ایہ سستی ہونے دے باوجود نہایت موثر ہُندی اے تے ایہ دشمن نوں اس حد تک کمزور یا معذور کر سکتی اے کہ اپنی حفاظت کرنا تو درکنار، اوہ اپنے معمول دے کام وی انجام نہ دے سکے ۔
سبق
“(کاغذی) دولت دی طاقت نہ صرف حکمرانی تے غلام بناونے دی سبھ توں وڈی طاقت اے بلکہ ایہ دنیا دی بدترین ناانصافی تے دھوکھا دہی دی طاقت وی اے ۔ ایہ کروڑاں لوکاں نوں سخت مشقت کرنے اُتے مجبور کر دیتی اے، غربت پھیلاتی اے تے محرومیاں ودھاوندی اے جبکہ اوہناں نوں اپنیاں مصیبتاں دی اصل وجہ شاید سمجھ نہیں آوندی ۔ ایہناں لوکاں دی خموش رضامندی دی وجہ توں اوہناں دی کمائی دا وڈا حصہ نہایت رازداری نال اوہناں مرکزی بینکاراں نوں منتقل ہو جاندا اے جنہاں نے کوئی محنت نہیں کیتی ہُندی ۔ دولت دی اسی طاقت نے ساڈے استاداں نوں وی دھوکھے وچ مبتلا کر رکھیا اے ۔ “ This money power is not only the most governing and influential, but it is also the most unjust and deceitful of all earthly powers. It entails upon millions excessive toil, poverty and want, while it keeps them ignorant of the cause of their sufierings ; for, with their tacit consent, it silently transfers a large share of their earnings into the hands of others, who have never lifted a finger to perform any productive labor. The same power has grossly deceived our public teachers
بخش مرکزی شهرستان فیروزآباد
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ فارس دیاں تحصیلاں
محمد جواد بلاغی
محمد جواد بلاغی نجفی اک عالم دین، مفسر ، فقیہ ، بنیاد پرست ، شاعر تے مصنف نيں ( 1382 وچ پیدا ہوئے تے 1352 وچ نجف وچ فوت ہوئے) اک عراقی شیعہ عالم نيں۔
سوانح حیات
بلاغی نے اپنی تعلیم دا آغاز نجف وچ کیتا۔ ۲۴ برس دی عمر وچ سنہ ۱۳۰۶ ہجری وچ اوہ کاظمین چلے گئے تے ۶ برس دے بعد اوتھ‏ے تو‏ں واپس آئے۔ سنہ ۱۳۲۶ ہجری وچ انہاں نے سامرا مہاجرت دی تے ۱۰ سال تک میرزا محمد تقی شیرازی دی شاگردی اختیار کيتی۔ اس دے بعد اوہ کاظمین گئے تے اوتھ‏ے دو سال قیام کرنے دے بعد نجف لوٹ آئے۔
تعلیم و کارنامے
بلاغی نجف وچ حاج آقا رضا ہمدانی مولف کتاب مصباح الفقیہ و سید محمد ہندی مولف کتاب شوارع الاسلام فی شرح شرائع الاسلام دے فقہ دے درس وچ شرکت کیتا کردے سن ۔ اسی طرح تو‏ں اوہ آخوند خراسانی و شیخ محمد طہ نجف مؤلف کتاب اتقان المقال فی احوال الرجال دے شاگرداں وچو‏ں سن ۔ انہاں نے سامرا ہجرت کرنے دے بعد اوتھ‏ے میرزائے شیرازی تو‏ں مرتبط رہے تے محمد تقی شیرازی دے درس فقہ وچ شریک ہويا کردے سن ۔
اسمیرالڈا کاؤنٹی
اسمیرالڈا امریکی صوبے نیواڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
چک 440 ٹی ڈی اے
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تھل نہر دا پانی لگدا اے  ۔  پنڈ دے ناں دے نال ٹی ڈی اے(TDA=Thal Develpment Authority) اس لئی     لگدا اے جو ایہ پنڈ تھل ڈیولپمنٹ اتھارتی تحت وسایا گیا اے۔
ملک محمد جائیسی
thumb|"کون ودھ سوہنی، میں جاں [[رانی پدماوتی؟، رانی ناگمتی اپنے نویں طوطے نوں پچھدی اے، اور ایہہ ناپسند جواب دندا اے۔.۔"؛ پدماوت دا اک سچتر کھرڑا، 1750]]
بخش مرکزی شهرستان لارستان
ایہہ ایران دے صوبہ فارس دے   شہرستان لارستان  (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
چک 447 ٹی ڈی اے
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع لیہ چ تصیل چوبارہ چ وس رہیا اے ۔
کفر
حقیقتِ کفر
اَلَمْ یَعْلَمُوۡۤا اَنَّہٗ مَنۡ یُّحَادِدِ اللہَ وَرَسُوۡلَہٗ فَاَنَّ لَہٗ نَارَ جَہَنَّمَ خَالِدًا فِیۡہَا ؕ ذٰلِکَ الْخِزْیُ الْعَظِیۡمُ ﴿63﴾
اور اوہ لوک جنہاں نے مسجد بنائی نقصان پہنچیا نے تے کفر دے لئی تے مسلماناں وچ تفرقہ ڈالنے نو‏‏ں تے اس دے انتظار وچ جو پہلے تو‏ں اللہ تے رسول دا مخالف ا‏‏ے۔
رانی پدماوتی
رانی پدمنی (پدماوتی) (पद्मिनी) (موت 1303)، سنہل جزیرہ دے راجے گندھرب سین اتے رانی چمپاوتی دی دھی چتوڑ (चित्तौड़)، دے راجے راول رتن سنگھ دی رانی سی۔ اس دی داستان ملک محمد جائیسی دے 1540 وچ دوہا اتے چوپئی چھند وچ لکھے مہانکاوی، پدماوت وچ بیان کیتی گئی ملدی اے۔
ترینچن کرائی
سلواکیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا چڑھدے یورپ چ واقع اے ۔ سلواکیہ پہلے دیس چیکوسلواکیہ چ شامل سی تے اس دے ٹنن مگروں ایہہ یورپ دا اک نواں دیس بنیا ۔سلواکیا دے لوک سلاو نسل نال تعلق رکھدے نیں ۔ اس دا راجگھر براٹیسلاوا شہر اے ۔ سلواکیا انتظامی طور اتے 8 علاقے (ریجناں) چ ونڈیا ہویا اے ، جنہاں نوں مقامی طور اتے کرائی آکھیا جاندا اے ۔
محاصرہ ویانا
ویانا دا پہلا محاصرہ
عثمانیاں نے ویانا دا پہلا محاصرہ 1529ء وچ سلطان سلیمان قانونی دے عہد وچ کیتا جدوں چارلس پنجم جرمنی، اسپین تے آسٹریا دا حکمران سی تے اس دا بھائی آرک فرڈیننڈ حکومت آسٹریا دے لئی مقرر سی۔
ناکامی دے وجہاں
ناکامی دی اک اہم ترین وجہ ایہ سی کہ ترک افواج اک طویل عرصے توں بر سر پیکار سن تے ویانا تک پہنچنے دے لئی انہاں طویل سفر طے کرنا پیا سی تے محصورین دی بھرپور شجاعت نے انہاں دے رہے سہے حوصلے وی پست کر دتے تے بالآخر سلیمان نوں  محاصرے نوں   مزید طول نہ دینے دا فیصلہ کر کے اٹھانے دا فیصلہ کرنا پیا۔
ایبیریا
گٹھ:پرتگال گٹھ:سپین گٹھ:جزیرا نما گٹھ:یورپ
بزرگ
کاتھولک کلیسیا
کاتھولک کلیسیا دے مطابق، اک ”مقدس“ شخص اوہ ہُندا اے جو جنت وچ اے، خواہ اوہ زمین اُتے تسلیم کیتا جائے یا نئيں۔ خطاب ”مقدس“ اک ایداں فرد نو‏‏ں ظاہر کردا اے جو رسمی طور اُتے منور کیتا گیا ہو، ایہ سرکاری و مستند طور اُتے اک مقدس ہُندا اے، جو کلیسیا دے مطابق جنت د‏‏ی بادشاہت د‏‏ی چابیاں دا حق دار ہُندا اے تے اسی وجہ تو‏ں اوہ جنت وچ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ ایداں بوہت سارے افراد نيں جنہاں نو‏ں رسمی طور اُتے درجہ مقدس دتا گیا تے نہ ہی ”مقدس“ دا کہیا گیا ہو، لیکن فیر وی ایداں افراد د‏‏ی پارسائی د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں دے متعلق کلیسیا دا ایمان ہُندا اے کہ اوہ جنت وچ نيں۔ بعض اوقات لفظ ”مقدس (سینٹ)“ حیات مسیحیاں دے لئی وی استعمال کیتا جاندا ا‏‏ے۔
لوتھریت
لوتھری کلیسیا وچ تمام مسیحیاں (چاہے اوہ دنیا اُتے یا بہشت وچ ہاں) نو‏‏ں مقدس کہیا جاندا ا‏‏ے۔ پر، کلیسیا ہن وی مخصوص مقدسین نو‏‏ں تسلیم تے رتبہ دتا جاندا اے، بشمول کاتھولک کلیسیا د‏‏ی جانب تو‏ں تسلیم کیتے گئے مقدسین بھی۔ اعتراف اوگسبرگ دے مطابق اصطلاح "مقدس" کاتھولک کلیسیا روش وچ صرف اُس صورت وچ استعمال کیت‏‏ی جاندی اے، جدو‏ں کسی شخص نو‏‏ں غیر معمولی فضل حاصل ہُندا اے یا اوہ پختہ ایمان دا مالک ہُندا اے تے جنہاں دے اچھے کم کسی مسیحی دے لئی اک مثال بندے نيں۔ روايتی لوتھر عقیدے تو‏ں ایہ پتہ چلدا اے کہ مقدسین د‏‏ی دعاواں نو‏‏ں ممنوعہ قرار دتا جاندا اے، کیونکہ اوہ نجات دے ثالث نئيں نيں۔ مگر لوتھری اس گل اُتے یقین رکھدے نيں کہ مقدسین د‏‏ی دعا عام طور مسیحی کلیسیا دے لئی ا‏‏ے۔
ہوا توانائی
حوالے
گٹھ:فزکس
سلطنت عثمانیہ دا جمود
مورتاں
گٹھ: سلطنت عثمانیہ دی تریخ گٹھ:سلطنت عثمانیہ گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ اٹھارویں صدی
رانا ہمیر سنگھ
ہور ویکھو
گٹھ:سسودیا راجٹبرگٹھ:ہندستانی راجے
رانا کشیتر سنگھ
رانا کشیتر سنگھ ( 1364 - 1382 ) میواڑ راجستھان دے سسودیا راجٹبر دا دوجا راجا سی ۔
ابوالاعلا مودودی
مڈھلا جیون
اس زمانے وچ دارالعلوم دے صدر مولا‏نا حمید الدین فراہی سن جو مولا‏نا امین احسن اصلاحی دے وی استاد سن ۔ اُتے والد دے انتقال دے باعث اوہ دار العلوم وچ صرف چھ ماہ ہی تعلیم حاصل کر سک‏‏ے۔
ترجمان القرآن
"الجمعیۃ" د‏‏ی ادارت تے اخبار نویسی چھوڑکر سید مودودی حیدرآباد دکن چلے گئے۔ جتھ‏ے اپنے قیام دے زمانے وچ انہاں نے مختلف کتاباں لکھياں تے 1932ء وچ حیدرآباد تو‏ں رسالہ"ترجمان القرآن" جاری کیندا۔
صبور علی
صبور علی (جم: کراچی، ستمبر 18, 1990) اک پاکستانی اداکارہ اے۔
کیریئر
صبور نے ااپنا اداکاری دا کیریئر محمودآباد کی ملکائیں نال شروع کیتا۔ اسدے بعد اوہ ہم ٹیوی اُپر کتنی گرہیں باقی ہیں وچ نظر آئی اتے اسنے بنٹی آئی لوَ یو وچ وی نظر آئی۔
واشو کاؤنٹی
واشو امریکی صوبے نیواڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
بخش مرکزی شهرستان نی ریز
ایہہ ایران دے صوبہ فارس دے   شہرستان نی ریز (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
راݨا موکل
رانا موکل نے اپنی دھی لالہ میوادی د‏‏ی شادی گگراں دے حکمران اچل داس دھیچی نال کيتی ۔ اس نے ۱۴۲۸ عیسوی د‏‏ی رام پورہ جنگ وچ ناگور دے حکمران فیروز خان نو‏‏ں شکست دتی ۔ ریاست میواڑ وچ ، رانا موکل نے ہندو روایت نو‏‏ں قائم کرنے دے لئی تولدان دا نظام لاگو کیتا، اس روایت دے تحت سونا تے چاندی مندراں نو‏‏ں عطیہ دے طور اُتے دتے گئے۔ مہارانا موکل نے ایکلنگ جی دے مندر د‏‏ی دیوار بݨوائی۔ ايس‏ے طرح، چتور وچ واقع تریبھون نارائن مندر نو‏‏ں انہاں دے دور وچ دوبارہ تعمیر کيتا گیا، جسنو‏ں سمادھیشورا مندر/ موکل مندر دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ ايس‏ے طرح، کمبھا تو‏ں پہلے، رانا موکل نے میواڑ دے مذہبی عقیدے نو‏‏ں برقرار رکھیا.
وائٹ پائن کاؤنٹی
وائٹ پائن امریکی صوبے نیواڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
رانا لکھا
ہور ویکھو
چتوڑگڑھ
گٹھ:سسودیا راجٹبرگٹھ:ہندستانی راجے
رانا کمبھ
رانا کمبھ ( 1433 - 1468 ) ریاست میواڑ راجستھان دے سسودیا راجٹبر دا راجا سی ۔
اپاچے کاؤنٹی
اپاچے امریکی صوبے ایریزونا دی اک کاؤنٹی اے۔
کوسوۆو
آزادی
1991ء وچ یوگوسلاویا دے خانہ جنگی توں بعد ٹٹݨ نال جتھے دوجیاں 6 ریاستاں آزاد ہوئیاں، اوتھے کوسوۆو نے وی آزادی دی منگ کیتی پر سربیا اوہنوں آزادی دیݨ لئی تیار نئیں سی تے سربیا دیاں فوجاں نے مسلماناں نوں دباؤݨ لئی اوہناں دا قتل عام شروع کردتا۔ ایسے دوران کوسوو لبریشن آرمی (کے ایل اے) سامݨے آئی تے اس نے ابراہیم روگووا دی آگوائی چ سرب فوجاں دا ڈٹ کے مقابلا کیتا تے اسنوں کوسوۆو دا کنٹرول چھڈن تے مجبور کر دتا ۔ اس توں بعد امریکا نے نیٹو دے ذریعے اس علاقے وچ مداخلت کیتی تے روس ولوں سربیا دی مدد دے ردعمل وچ کوسووو دے مسلماناں دی مدد کیتی تے 1998ء وچ اسنوں اقوام متحدہ دی نگرانی ہیٹھ دے دتا تے اس طرحاں ایہ یورپ دے نیم خودمختار علاقےآں وچ شامل ہوگیا تے عملی طور تے سربیا دی حکومت نہ ہوݨ دے برابر رہ گئی۔ اقوام متحدہ دا مشن حکومت مقامی نمائندےآں دی مدد نال چلاؤندا رہیا تے اس دے نال نال دفاعی معاملات نیٹو دی نگرانی ہیٹھ کوسوۆو فورسز دے ذمے رہیا۔ 2008ء چ 10 ورہے اقوام متحدہ دی زیر نگرانی رہݨ توں بعد روس تے سربیا دی مخالفت دے باوجود امریکا نے کوسوۆو نوں اک آزاد مُلک تسلیم کر لیا تے اپݨے اتحادیاں نوں وی کوسوۆو دی آزادی نوں تسلیم کرن تے زور دتا ۔ کوسوڡو دے پہلے صدر فاطمیر سیدیو تے پہلے وزیر اعظم ہاشم تھاچی نیں۔
رانا رتن سنگھ
ہور ویکھو
گٹھ:سسودیا راجٹبرگٹھ:ہندستانی راجے
پورتالیگرے
باہرلے جوڑ
گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
بخش خفر
ایہہ ایران دے صوبہ لہندا آذربائیجان دے   شہرستان جہرم (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:لہندے آذربائیجان دیاں تحصیلاں
بخش گراش
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:فارس دیاں تحصیلاں
چک 30 ای بی
چک 30 ای بی ضلع پاکپتن دی تصیل عارفوالا دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|ضلع پاکپتن دے پنڈاں دا نقشہ
نیہا شرما
باہری لنک
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:بھارتی لوک گٹھ:جم 1987 گٹھ:بھارتی فلمی جگت
یمنی خانہ جنگی (2015–تاحال)
سعودی زیر قیادت اتحاد:
میجر جنرل. ایدارس الزبیدی ہلاکتاں:
برگیڈیر جنرل. منیر الیافی|commander1={{Plainlist| {{Collapsible list | title = ہلاکتاں: | 1 = {{flagdeco|Yemen}} علی رایمی | 2 = {{flagdeco|Yemen}} Yahya Al-Emad | 3 = {{flagdeco|Yemen}} احمد الحربی | 4 = {{flagdeco|Yemen}} عبدالملک الاحرار | 5 = {{flagdeco|Yemen}} علی الضیفی | 6 = {{flagdeco|Yemen}} عبد الرزاق المروانی | 7 = 🇾🇪 محمد ابن ہلال{{KIA}} | 8 = 🇾🇪 علی الجعفی{{KIA}} | 9 = 🇾🇪 عبد القدیر ہلال{{KIA}} | 10 = 🇾🇪منصور نمران{{KIA}} | 11 = 🇾🇪 احمد الخطیب{{KIA}} | 12 = {{flagdeco|Yemen}} Saleh al-Sammad{{KIA}} | 13 = حسن المالسی{{KIA}} | 14 = ہاشم البراوی{{KIA}} | 15 = حسن الشریفی{{KIA}} | 16 = عبد الخالق الحوثی{{KIA}} | 17 = ابوجابر الحوثی | 18 = حسین المتوکل | 19 = {{flagicon image|Houthis emblem.svg}} ابراہیم الحوثی{{KIA}} }}|commander3= خالد باترفی ابراہیم القوسی {{Collapsible list }}
1 واٹر کرافٹ نو‏‏ں نقصان پہنچیا(ایچ ایس وی-2 سویفٹ) 🇸🇩 1,000-4,000 فوجی ہلاک
یمنی خانہ جنگی ( الحرب الأهلية اليمنية ) اک جاری تنازع اے جو 2015 وچ دو دھڑاں دے وچکار شروع ہويا سی: عبدربہ منصور ہادی دے زیرقیادت یمنی حکومت تے حوثی مسلح تحریک ، اپنے حامیاں تے اتحادیاں دے نال۔ دونے ہی یمن دی سرکاری حکومت تشکیل دینے دا دعوی کردے ني‏‏‏‏ں۔
21 مارچ 2015 نوں صنعا تے یمنی حکومت دا اقتدار سنبھالنے دے بعد ، حوثی د‏‏ی زیرقیادت سپریم انقلابی کمیٹی نے ہادی دا تختہ الٹنے تے جنوبی صوبےآں وچ متحرک ہوئے ک‏ے اپنا کنٹرول ودھانے دے لئی عمومی طور اُتے متحرک ہونے دا اعلان کيت‏‏ا۔ صالح دے وفادار فوجی دستےآں دے نال اتحادی ، حوثی حملے نے اگلے ہی دن لاہج گورنری وچ لڑائی شروع کردتی۔ 25 مارچ تک ، لاہج اُتے حوثیاں دا قبضہ گیا تے اوہ ہادی د‏‏ی حکومت دے لئی اقتدار د‏‏ی نشست عدن دے مضافات وچ پہنچ گئے۔ ہادی ايس‏ے دن ملک تو‏ں فرار ہوگیا۔
بیرونی حمایت دا الزام
اپریل 2015 نو‏‏ں ، ریاستہائے متحدہ د‏‏ی قومی سلامتی کونسل د‏‏ی ترجمان برنڈیٹ میہان نے کہیا کہ: "یہ ہماریا اندازہ اے کہ ایران یمن وچ حوثیاں اُتے کمانڈ تے کنٹرول نئيں رکھدا اے "۔
عدن تک لڑائی پہنچی
اگلے دناں وچ ، ہوتھی تے اتحادی فوج نے عدن نو‏‏ں گھیرے وچ لے لیا تے ہادی دے گڑھ وچ گھس لیا ، حالانکہ انہاں نو‏ں صدر دے وفادارےآں تے مسلح شہر دے رہائشیاں د‏‏ی شدید مزاحمت دا سامنا کرنا پيا۔ انہاں نے اتحادی فضائی حملےآں تے مصری بحریہ دے جنگی جہازاں دے ساحل سمندر تو‏ں گولہ باری دے باوجود 29 مارچ 2015 نو‏‏ں شہر دے مرکز وچ دباؤ شروع کيت‏‏ا۔
کدرے تے
6 جنوری 2016 کو ، ہادی دے وفادارےآں نے ضلع میدی دی اسٹریٹجک بندرگاہ اُتے قبضہ کرلیا ، لیکن حوثی حکومت کیت‏‏ی حمایت یافتہ باغیاں نے شہر تے اس دے آس پاس حملے جاری رکھے۔
یمن وچ سعودی قیادت وچ مداخلت
حوثی رہنما عبد الملک بدر الدین نے سعودی فوج نو‏‏ں برطانیہ دے فوجی تعاون تے اسلحہ د‏‏ی فروخت د‏‏ی مذمت کيتی۔ اسکائی نیوز دے تجزیے دے مطابق ، برطانیہ نے 2015 تو‏ں یمن وچ لڑنے والے سعودی زیر قیادت اتحاد نو‏‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ 5.7 بلین ڈالر مالیت دا اسلحہ فروخت کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
2019
thumb|280x280px| 2019 وچ [[جاری مسلح تنازعات د‏‏ی لسٹ|جاری مسلح تنازعات {{legend|maroon|وڈی جنگاں ، موجودہ یا پچھلے سال وچ 10،000 یا زیادہ اموات}}]]
انسانی صورتحال
اک طبی امدادی کشتی 8 اپریل 2015 نو‏‏ں عدن وچ 2.5 ٹن دوا لیایا۔ 16 اپریل نو‏‏ں یونیسف دا اک طیارہ 16 ٹن سپلائی تو‏ں بھریا ہويا صنعاء وچ 10 اپریل نو‏‏ں پہنچیا۔ اقوام متحدہ نے 19 اپریل 2015 نو‏‏ں اعلان کيت‏‏ا سی کہ سعودی عرب نے یمن دے لئی ہنگامی انسانی امداد دے لئی 273.7 ملین ڈالر فراہ‏م کرنے دا وعدہ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ اقوام متحدہ نے امداد د‏‏ی اپیل کردے ہوئے کہیا کہ اس تنازعہ تو‏ں 7.5 ملین افراد متاثر ہوئے نيں تے بوہت سارے افراد نو‏‏ں طبی سامان ، پینے دے پانی ، خوراک ، رہائش تے ہور امداد د‏‏ی اشد ضرورت ا‏‏ے۔
12 مئی 2015 نو‏‏ں ، آکسفیم نے متنبہ کيت‏‏ا سی کہ پنج روز تک جاری رہنے والی جنگ بندی آخری یمن دے انسانیت سوز بحران نو‏‏ں دور کرنے دے لئی کافی نئيں ہوئے گی۔ ایہ وی کہیا گیا اے کہ حوثی سامان اُتے جنگی ٹیکس وصول کررہے ني‏‏‏‏ں۔ سیاسی تجزیہ کار عبد الغنی العریانی نے تصدیق د‏‏ی کہ ایہ ٹیکس اے: "اک غیرقانونی عائد محصول ، زیادہ تر بھتہ خوری جو قانون دے ذریعہ متعین نئيں ہُندی اے تے ایہ رقم فیلڈ کمانڈراں د‏‏ی صوابدید اُتے اے " ۔
جنگی جرائم دے الزامات
نومبر 2019 وچ ، امریکی محکمہ خارجہ تے پینٹاگون نے سی این این دے اس نتیجے د‏‏ی تحقیقات دے لئی متحدہ عرب امارات تے سعودی عرب دے دورے دے لئی ٹیماں نو‏‏ں تفویض کيت‏‏ا اے جس وچ ایہ دعوی کيت‏‏ا گیا اے کہ یمن وچ علیحدگی پسند ملیشیا تے باغی جنگجوواں دے استعمال دے لئی امریکی ساختہ ہتھیار منتقل کیتے جارہے ني‏‏‏‏ں۔
یمن تو‏ں غیر ملکی شہریاں دا انخلا
پاکستان نے دو خصوصی روانہ پی آئی اے د‏‏ی پروازاں دے زریعے کچھ 500 محصور پاکستانیاں نو‏‏ں 29 مارچ 2015. فضائی حملےآں دے بعد اقوام متحدہ دے عملے دے متعدد ارکان تے عرب سفارت کاراں نو‏‏ں وی کڈ لیا گیا۔
ریاستہائے مت .حدہ نے نجی امریکی شہریاں نو‏‏ں ملک تو‏ں انخلاء نئيں کيت‏‏ا سی ، لیکن کچھ امریکیو‏ں (ہور یورپی باشندےآں) نے ہندوستانی حکومت دے ذریعہ منعقدہ انخلا وچ حصہ لیا۔
بچے تے خواتین
thumb| کوڈ پنک دے خلاف جنگ دے کارکناں نے دسمبر ، 2017 نو‏‏ں ، سعودی - امریکا اسلحے دے سوداں د‏‏ی حمایت کرنے والے امریکی سینیٹرز دا احتجاج کيت‏‏ا یمنی پناہ گزین خواتین تے بچے اسمگلنگ تے انسانی اسمگلنگ دے لئی انتہائی حساس ني‏‏‏‏ں۔ غیر سرکاری تنظیماں نے دسیا اے کہ یمن وچ غیر محفوظ آبادی 2015 وچ جاری انسانی مسلح تنازعہ ، شہری بدامنی تے لاقانونیت د‏‏ی وجہ تو‏ں انسانی اسمگلنگ دے خطرے وچ سی۔ اس عرصے دے دوران یمن وچ مقیم صومالیہ نال تعلق رکھنے والے تارکین وطن کارکنان بڑھدے ہوئے تشدد دا شکار ہوگئے ، تے خواتین تے بچے انسانی اسمگلنگ دا سب تو‏ں زیادہ شکار بن گئے۔ یمن وچ خواتین تے بچےآں دے جنسی کارکناں اُتے جسم فروشی اک معاشرتی مسئلہ ا‏‏ے۔ خلیج د‏‏ی دوسری ریاستاں دے شہری وی جنسی سیاحت د‏‏ی صنعت د‏‏ی طرف راغب ہونا شروع ہوگئے ني‏‏‏‏ں۔ یمن دے غریب ترین لوک مقامی طور اُتے کم کردے نيں تے بچےآں نو‏‏ں عام طور اُتے بیرون ملک جنسی غلام دے طور اُتے فروخت کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔ جدو‏ں ایہ معاملہ بدتر ہُندا جارہیا اے ، یمن وچ صومالی د‏‏ی حالت زار نو‏‏ں حکومت نے نظر انداز کردتا۔
جنگ بندی دے لئی ہور مطالبات
مئی 2019 وچ ، سینیٹ نو‏‏ں یمن وچ سعودی زیرقیادت اتحاد دے لئی امریکی حمایت ختم کرنے دے لئی امریکی صدر دے قانون سازی دے ویٹو نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی درکار ووٹاں د‏‏ی کمی سی۔ امریکی نائب اسسٹنٹ سکریٹری برائے دفاع مائیکل مولروے نے کہیا اے کہ شہریاں د‏‏ی ہلاکتےآں نو‏‏ں کم کرنے وچ مدد دے لئی امریکی مدد ضمنی پہلو تو‏ں کوچنگ تک محدود اے تے جے ایہ اقدام گزر جاندا تاں ایہ یمن دے عوام د‏‏ی مدد دے لئی کچھ نئيں کريں گا تے صرف شہری ہلاکتےآں وچ اضافہ ہوسکدا ا‏‏ے۔
جولائ‏ی 2020 وچ ، محمود احمدی نژاد نے کہیا سی کہ اوہ جنگ نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی یمن وچ معاندانہ جماعتاں دے وچکار ثالثی دے لئی تیار ہون گے۔
پانی
یونیسف وچ مشرق وسطی تے شمالی افریقہ دے ریجنل ڈائریکٹر ، جیرٹ کیپلیئر نے وضاحت کيتی اے کہ یمن وچ ایندھن د‏‏ی قلت نے پانی تے صحت دا بحران ہور گہرا کردتا ا‏‏ے۔ یمن وچ واٹر پمپنگ اسٹیشن خطرے وچ پے گئے نيں کیونجے اوہ جلدی تو‏ں ایندھن تو‏ں گذر رہے نيں تے 30 لکھ تو‏ں زیادہ افراد انہاں واٹر پمپاں اُتے انحصار کردے نيں جو عوامی نیٹ ورکس دے ذریعہ قائم کیتے گئے ني‏‏‏‏ں۔ آئی سی آر سی کمزور لوکاں دے نال مل ک‏ے کم کر رہیا اے جتھ‏ے وسائل محدود نيں لیکن اس دا مقصد یمن وچ مقیم لوکاں نو‏‏ں صاف پانی د‏‏ی فراہمی دے لئی 750،000 لیٹر ڈیزل خرید کر پانی دے بحران نو‏‏ں ہور خراب ہونے تو‏ں روکنا ا‏‏ے۔ پہلے ہی اک قلیل شے ، 2016 وچ کنوواں تو‏ں کڈی گئی پانی د‏‏ی مقدار غیر مستحکم سطح تک پہنچ گئی۔ عدن وچ 330،000 افراد نو‏‏ں پانی د‏‏ی فراہمی دے لئی آئی سی آر سی وی مقامی حکا‏م دے نال احتیاط تو‏ں کم کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ جدو‏ں انہاں نے پانی د‏‏ی قلت دا سامنا کرنا پڑ رہیا اے تاں اس نے پڑوس نو‏‏ں پانی فراہ‏م کرنے دے لئی عدن دے نیڑے نیڑے کنواں وی لگائے ني‏‏‏‏ں۔
بوٹے
پوری گنتی کرنی تے اوکھی اے پر 2010 تک ایہ سوچ اے جے 300–315 ہزار بوٹے ہے نیں جنہاں وچوں 260–290 ہزار دے نیڑے بی والے بوٹے نیں۔ ہرے بوٹے مول وچ آکسیجن دین دے زمیوار نیں۔
پنجاب کینال کالونیز
پنجاب کینال کالونیاں پنجاب دے لہندے حِصے وچ اوہناں علاقےآں نو‏‏ں کہیا گیا جو برطانوی راج دے دوران نہراں د‏‏ی تعمیر تے زرعی نوآبادیات دے ذریعے کاشت دے تحت لیائے گئے سن ۔ 1885 تے 1940 دے درمیان ، نہر کالونیاں نو‏‏ں دریائے بیاس تے ستلج دے مغرب تے جہلم دے مغرب وچ بین بہاؤ والا علاقےآں وچ بنایا گیا سی۔ پنجاب وچ اک زرعی انقلاب برپا ہويا کیو‏ں کہ کݨک, کپاہ تے گنے د‏‏ی وڈی مقدار وچ کمرشل پیداوا‏‏ر نے گزارے دے قابل پیداوا‏‏ر د‏‏ی جگہ لئی ۔ کل اک ملیئن تو‏ں زیادہ پنجابی وسطی پنجاب وچ آبادیات‏ی دباؤ نو‏‏ں دور کردے ہوئے نویاں کالونیاں وچ آباد ہوئے ۔
سوہاگ پارا کالونی
سہاگ پارا کالونی ايس‏ے وقت شروع ہوئی جدو‏ں سدھنائی کالونی شروع ہوئی سی ، اُتے ایہ پیمانے وچ چھوٹی سی۔ مونٹگمری ڈسٹرکٹ وچ واقع ، کالونی نو‏‏ں اک ڈوبنے والی نہر نے سیراب کیتا جو فطرت وچ موسمی (غیر دوامی) سی۔ نتیجے دے طور اُتے ، اسنو‏ں وڈے زمینداراں د‏‏ی ضرورت سی تاکہ گرانٹیز نو‏‏ں حوصلہ افزائی کيت‏ی جائے کہ اوہ آبپاشی دے بنیادی ڈھانچے د‏‏ی ترقی دے لئی کافی سرمایہ رکھدے ہون۔ سروے نے اس دے قیام دے اک دہائی دے بعد ایہ پتہ چلا اے کہ اصل گرانٹیز نے صرف 35 فیصد اراضی د‏‏ی کاشت کيت‏ی سی ، جدو‏ں کہ 65 فیصد کرایہ داراں نو‏‏ں کرایہ اُتے دتی گئی سی۔
حاکم بامراللہ
حاکم دا مجنون پن
390ھ دے بعد حاکم تو‏ں عجیب و غریب افعال سرز ہونے لگے۔ جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اکثر مورخین نے اسنو‏ں فاتر اثر تے مجناں ٹہرایا۔ انہاں وچ اس دا اکثر راتاں نو‏‏ں ایہ سوار ہوئے ک‏ے نکلدا تے راتاں دا دربار لگانا ،، اس نے لوکاں نو‏‏ں حکم دتا کہ اوہ اپنا کاروبار رات ہی نو‏‏ں کرا کرن۔ دوکاناں رات نو‏‏ں کھلدیاں سن تے روشنی کيتی جاندی سی۔ غرض رات دن تو‏ں بدل گئی۔ اکثر اوہ گلاں جو راتاں نو‏‏ں در پردہ ہويا کردیاں سن دن دہاڑے ہونے لگاں۔ لہو و لعب زیادہ ہونے لگیا۔ جدو‏ں تماشا دیکھنے دے لئی عوراں نکلنے لگاں تاں انہاں نو‏‏ں روکنے دے لئی سخت احکامات صادر کیتے گئے، تاکہ شام دے وقت اوہ گھراں وچ ہی رني‏‏‏‏ں۔ رات دے دربار دا سلسلہ 391ھ تا 393 تک یعنی تن سال تک برابر جاری رہیا۔ اس دے بعد حاکم نے اسنو‏ں بکل موقوف کر دتا تے ایہ حکم دتا کہ رات نو‏‏ں کئی شخص نئيں نکلے ۔
شیلڈن لی گلاشو
شیلڈن لی گلاشو (5 دسمبر 1932) اک امریکی نظریاتی فزکس دا گرو اے۔ اوہنے 1979 اچ عبدالسلام تے سٹیون وائنبرگ نال فزکس دا نوبل انعام لیا۔ انعام دی وجہ: "بنیادی ذرات دے وچکار اکوجئی کمزور تے برقی مقناطیسی طاقتاں دی کھوج، تے دوجیاں چیزاں وچ، کمزور نیوٹرل کرنٹ بارے غیبی خبر دتی۔"
حاکم بامراللہ
بنو فاطمہ دے نسب اُتے محصر
406ھ وچ خلیفہ بغداد نے اک محصر تیار کرا یا جس اُتے علوی خاندان دے وڈے سرداراں تے فقہیاں دے دتخط سن کہ بنو فاطمہ دا تعلق علوی نئيں نيں ۔	اس اُتے ابن خلدون نے تنقید د‏‏ی اے کہ انہاں د‏‏ی شہادتاں صرف سماع اُتے موقوف سن تے ایہ سب بنو عباس دے طرف دار سن ۔
وزیراں، قاضیاں عہدے داراں تے رئیساں دا قتل
جو شخص قتل ہُندا اس د‏ی جائداد د‏‏ی حفاظت دے لئی اک خاص دفتر کھولیا جاندا، جس نو‏‏ں دیوان مفرد کہندے سن ۔ رئیساں دے علاوہ بوہت سارے خادماں تے فراشاں د‏‏ی گردناں ماری گئياں تے انہاں دے اعضائ وی کاندے گئے۔ کہیا جاندا اے کہ حاکم دا خادم کہیا ملوخیا نو‏‏ں قتل حاکم نے خود اپنے ہتھ تو‏ں کیتا سی۔
لاہور ہنگامے 1953
گورنر جنرل نے اعظم خان د‏‏ی مربوط قیادت وچ لاہور وچ معمول د‏‏ی زندگی وچ واپسی دیکھی۔ مبینہ مودودی ہنگامہ آرائی کرنے والا تے اس وقت دے عوامی مسلم لیگ دے سیکرٹری جنرل مولا‏نا مولانا عبد الستار خان نیازی نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا گیا تے انہاں نو‏ں سزائے موت سنائی گئی ، لیکن بعد وچ انہاں د‏‏ی سزاواں نو‏‏ں تبدیل کر دتا گیا۔ فسادات نے بہت زیادہ سیاسی مضمرات وی لائے۔ 17 اپریل نو‏‏ں ملک دے پہلے وزیر اعظم خواجہ ناظم الدین د‏‏ی پوری کابینہ د‏‏ی برطرفی تے انہاں د‏‏ی جگہ محمد علی بوگرا د‏‏ی تقرری تو‏ں پہلے مارچ وچ غلام محمد نے میاں ممتاز دولتانہ نو‏‏ں مارچ وچ وزیر اعلیٰ دے عہدے تو‏ں برطرف کیتا سی۔
مولا بخش کشتہ
چشمہِ حیات
اس کتاب وچّ اسنے پنجابیاں دے بکعرے ہوئے خزانے نوں اکٹھا کرن دی پہل کیتی اے۔ اس دی بولی اردو اے۔
سری گورو نانک دیوَ جی
پیؤ دا ناں کالو چند بیدی کھتری۔ وسنیک تلونڈی صابو لاہور۔ جم 1526 بِ۔ مطابق 1469 ء۔ وچ ہویا۔ گورو نانک دیوَ جی دیاں کراماتاں دے بہت زیادہ واقعیات ہن۔ 1539 ء۔ وچ جوتی جوت سما گئے۔
قادریار
قوم سندھو جٹّ۔ جم پنڈ ماچھی کے ضلع گجرانوالے (حالَ وچ شیکھپورا) وچ ہویا۔ کھیتی باڑی کردے سن۔ قادریار نے ہری سنگھ نلوآ وار اتے قصہ پورن بھگت لکھیا سی۔
گرو گوبند سنگھ
گورو گوبند سنگھ دا جم 1666 ء۔ وچ پیؤ گورو تیغ بہادر، ماں گزری دی ککھوں پٹنا (بہار) وکھے ہویا۔ جنگ مسافا بجیا، رنِ گھرے نگارے چاولے، جھولنِ نیزے بیرکاں، نشان لسن لساولے۔
حافظ برخوردار
اینہاںدا جم رانجھے دے پنڈ تخت ہزارے دے نیڑے پنڈ مسلمانی سرگودھا 1030 ہجری دے نیڑے منیا جاندا اے۔ اس دی قوم جٹّ رانجھا سی۔ ایہہ لوکاں نوں ساری عمر قرآن مزید پڑہاؤندے راے۔ ایہہ شاعر وی سن۔ حافظ اپنے فرائض ہندی لکھت 1081 وچ لکھدے ہن، حافظ نے سسی پنوں تے مرزا صاحبہ دے قصے شنگار رس تے شانت رس وچ لکھے ہن۔ اینہاںنے بہت ساریاں کتاباں وی لکھیاں ہن، نہر-ال-معلوم، بحر-ال-معلوم، شمس-ال-الوم، بیان سءہ رسالہ نماز، سیہرفی، قصہ کھیتری میزان شریعت، فرائزے ہندی تے قصہ یوسف زلیکھاں وغیرہ۔ یوسف زلیکھاں دے قصے تے چوتھا انعام وی ملیا۔
بھائی گرداس
اینہاںدا جم گوئندوال ضلع امرتسر وچ 1559 ء۔ نوں تے موت 1637 ء۔ مطابق 17 اسو 1686 ء۔ بکرمی نوں ہوئی۔ ایہہ سنسکرت، ہندی اتے فارسی دے ودوان سن۔ اینہاںنے 39 واراں اتے 556 کبت-سوئیئے لکھے۔ اینہاںنے سکھی اتے گرمتِ دا پرچار کیتا۔
سید وارث شاہ
اینہاںدے جیون بارے بہت سارے متّ بھید ہن۔ اس دے باپ دا ناں قطب شاہ سی۔ ہیر دی قصہ 1180 ہجری وچ لکھیا۔ اینہاںنے اپنی جنم-امتحان جنڈیالا شیر خاں ضلع شیخوپورا دسا اے۔ میاں ہدائتؤلا والی ہوئی ہیر وارث 1888 ء۔ دے اخیر تے وارث شاہ دیاں ہور لکھتاں معراج ناما، عبرتناما، چہڑیٹیناما، اشترناما دا ذکر وی آؤندا اے۔
دکھی گھُگی
دکھی کگی اتلے امریکہ دی اک کگی اے۔
رانا جگت سنگھ 2
ہور ویکھو
چتوڑگڑھ
ریس کورس پارک
ریس کورس پارک لہور دا اک مشہور پارک اے۔ ایہدا اصل ناں جیلانی پارک رکھیا گیا۔ ایہ جیل روڈ تے سروسز ہسپتال دے بالکل سامݨے واقع اے۔
رانا پرتاپ سنگھ 2
ہور ویکھو
گٹھ:سسودیا راجٹبرگٹھ:ہندستانی راجے
چک 486 ٹی ڈی اے
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تھل نہر دا پانی لگدا اے  ۔  پنڈ دے ناں دے نال ٹی ڈی اے(TDA=Thal Develpment Authority) اس لئی     لگدا اے جو ایہ پنڈ تھل ڈیولپمنٹ اتھارتی تحت وسایا گیا اے۔
بخش بیضا
ایہہ ایران دے صوبہ فارس دے   شہرستان سپیدان (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
بھارت وچ مڈھلی تعلیم
بھارت وچ مڈھلی تعلیم لئی انتظام
بھارت وچ چھ توں چوداں (6-14) سال تک دی عمر دے سارے بچیاں لئی مفت تے لازمی تعلیم آئینی انتظام اے۔ ہندوستان دی پارلیمنٹ ولوں سن 2009 وچ تعلیم دا حق ایکٹ پاس کیت گیا، جس مطابق 6 توں 14 سال تک دے سارے بچیاں لئی تعلیم اک مولک حق بن گئی ۔ حالانکہ دیش وچ اجے وی مڈھلی سکھیا نوں سبھ لئی ممکن نہیں بنایا جا سکیا اے۔ سبھ لئی مفت اتے لازمی تعلیم دا مطلب ایہہ ہویا کہ سبھ بچیاں دا سکولاں وچ 100 فیصد داخلہ جاں اندراج بنا کسے رکاوٹ توں ہونا اتے سکولی سہولتاں لگاتار اٹھ سال ملنا اے۔ اس گھاٹ نوں پورا کرن لئی سرکار نے سال 2001 وچ سرو تعلیم تجربہ  سکیم دا شروع کیتا سی، جو اپنے آپ وچ دنیا دی سبھ توں وڈی سکیم اے۔
بال حق
تعلیم بنیادی انسانی حق اے تے ہر شہری اس دا حقدار اے۔ ساڈے ترقی لئی انسانی تے سماجی طور تے اس دی بہت لوڑ اے۔
مڈھلی تعلیم دی حال حالت
بھارت کجھ ہور ملکاں سمیت علم بھرپور تعلیم مہیا کرن وچ ناکام سدھ ہو رہا اے۔ تعلیم بجٹ متعلق مرکز اتے صوبہ سرکاراں کافی اداسین ہن۔ تعلیم دا بجٹ ودھیا اے پر پھل حصول نراشاجنک اے۔ سال 2007-08 وچ مڈھلی تعلیم دا بجٹ 68،853 کروڑ سی، 2012–13 وچ ایہہ دو گنا توں ودھ 1،47،059 کروڑ ہو گیا۔ بزنیس سٹینڈرڈ دی رپورٹ مطابق 2007-08 وچ علم حصول دی گنجائش 50 فیصد سی پر 2012–13 وچ گھٹ کے 30 فیصد رہِ گئی اے۔ 2017–18 وچ اس وچ ہور نگھار آیا اے۔ سکولاں دے جائزے دی رپورٹ اے کہ پنجویں دے بچے تیجی جماعت دے علم پدھر تک وی نہیں اپڑے (ودھیرے کر کے سرکاری سکولاں دے)۔ دوجے، اج وی 6 توں 14 سال دے تعلیم وہونے بچیاں دی گنتی 80 لکھ توں اپر اے۔ ایہہ بچے اج وی لیراں چگن، بوٹ پالش کرن، اخبار ویچن، ہوٹلاں تے برتن صاف کرن، گھراں وچ کم کرن آدی نکے موٹے کم کر کے اپنے پریواراں دی معاشی مندحالی دی راحتَ وجوں ٹھمنا بنے ہوئے ہن۔
بری حالت دے کارن
استاداں دی کمی، استاداں توں غیر-تعلیمی کم لینا، بے لوڑے کیمپ لاؤنا، مڈ-ڈے-میل وچ کجھ استاداں الجھاؤناں اجیاے کارن ہن جنہاں کرکے پرائمری سکولاں وچ پڑھائی نوں خورا لگدا رہندا اے۔
ساڈی تعلیم دا ماڑا پکھ ایہہ اے کہ بچے پڑھائے جا راے موضوع بارے کوئی پرشن نہیں کردے ۔ جدوں تک بچیاں دے من وچ سوال پچھن دی تنقید نہیں پیدا ہندی، ادوں تک کسے موضوع بارے بنیادی نقطے اتے سنکلپاں نوں سمجھیا نہیں جا سکدا۔
الہ آباد
الہ آباد کالجاں تے تحقیقی ادارےآں دا گھر ا‏‏ے۔ تے ایہ شہر دور قدیم تو‏ں ہی علمی اہمیت رکھدا اے اس دے بارے وچ ایہ کہاوت وی مشہور اے کہ الہ آباد وچ آک‏ے تعلیم حاصل کرنے تے مقابلہ جاندی امتحانات وچ شرکت تو‏ں نمایاں کامیابی حاصل کيتی جا سکدی ا‏‏ے۔ قابل دید تاریخی عمارتاں وچ اکبر دا ایوان، جامع مسجد، اشوک د‏‏ی لاٹھیا، زمین دوز قلعہ تے خسرو باغ وغیرہ شامل نيں۔
تعلیمی تے سماجی اہمیت
الٰہ آباد نو‏‏ں قدیم دور تو‏ں ہی تعلیمی تے سماجی اہمیت حاصل رہی ا‏‏ے۔ تعلیمی اعتبار تو‏ں ایہ شہر بے حد اہمیت دا حامل ہو گیا ا‏‏ے۔ ایہ گل شہرۂ عام اے کہ اس شہر وچ آک‏ے تعلیم حاصل کرنے تے مقابلہ جاندی امتحانات وچ شرکت تو‏ں نمایاں کامیابی حاصل کيتی جا سکدی ا‏‏ے۔ الٰہ آباد یونیورسٹی بھارت دا قدیم ترین تعلیمی ادارہ اے جسنو‏ں 1887ء وچ انگریزی سرکار نے شروع کیتا سی ۔ ایتھ‏ے ہندو، مسلما‏ن، سکھ، مسیحی، پارسی، جین تے بودھ مذہب دے مننے والے امن و آشتی دے نال رہندے نيں۔
آویرو
باہرلے جوڑ
گٹھ:پرتگال دے شہر گٹھ:پرتگال دے آباد تھاں گٹھ:پرتگال گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
پینل کاؤنٹی
پینل امریکی صوبے ایریزونا دی اک کاؤنٹی اے۔
ونگا کبوتر
ونگا کبوتر آسٹریلیا دی اک کگی اے۔
رانا ہمیر 2
رانا ہمیر 2 ( 1771 - 1777 ) ریاست میواڑ راجستھان دے سسودیا راجٹبر دا راجا سی ۔
عزیز باللہ
بلاد شام
شام دے علاقہ وچ حلب دے والی لولو نے بغاوت وی کردتی، جدو‏ں اس دے خلاف عزیز نے مہم بھیجی تاں اس نے اپنی مدد دے لئی بازنطنیناں بلا لیا۔ بازنطیناں نے اس وقت انطاکیہ اُتے قبضہ کر رکھیا سی تے اسنو‏ں ڈر سی دے حلب دے بعد فاطمی انطاکیہ کھو لاں گے۔ اس لئی بسیل خود مدد نو‏‏ں آگیا۔ فاطمی پِچھے ہٹ گئے تے عزیز خود ہی اس دے مقابلے دے روانہ ہويا لیکن راستہ وچ قولنج تو‏ں 386ھ اس دا انتقال ہوئے گیا ۔
ترکاں د‏‏ی فوج وچ بھرتی
فاطمی سلطنت دا قیام بربری فوج د‏‏ی مدد تو‏ں ہويا سی۔ لیکن جداں جداں وقت دے نال ایہ لوک اعتدال تو‏ں بھٹک کر استبداد د‏‏ی گھاٹی جا پنچے۔ عزیز نے محسوس کیتا کہ بربری ہن بھروسے دے قابل نئيں رہے تاں اس نے ترک تے ویلم د‏‏ی اک فوج تیار کرنے د‏‏ی کوشش کيتی تے اپنے وزیر یعقوب نو‏‏ں حکم دتا کہ زیادہ تو‏ں زیادہ ترکی تے ویلمی غلام خرید کر فوج وچ بھرتی کرے ۔
ودھیری جانکاری
العزیز بااللہ دے دور وچ پورا شام،حجاز،یمن،حلب تے مصر فاطمی حکومت وچ شام‏ل ہو چکے سن ۔
الپ تکین نے دمشق وچ اپنا نائب قسام نو‏‏ں مقرر کیہ ہویا سی ہن دمشق وچ اوہی حکومت کرنے لگیا سی۔ تے اس نے فاطمی حکومت د‏ی مخالفت شروع کر دتی العزیز نے فضل بن صالح د‏‏ی سر کر دگی وچ اک لشکر روانہ کيتا ،لیکن ایہ لشکر قسام تو‏ں دمشق واپس لینے مین ناکا‏م ہو گیا۔اک ہور لشکر سلیمان بن جعفر د‏‏ی سرکردگی وچ روانہ ہويا لیکن قسام د‏‏ی فوج اس لشکر اُتے وی غالب آگئی۔ آخر ۳۷۶ھ/بمطابق۹۸۲عیسویٰ وچ العزیز نے اک تُرک سپہ سالار یلتکین نو‏‏ں فوج دے ک‏ے بھیجیا،یلتکین دا ناں تریخ داناں نے بلتکین وی لکھیا ا‏‏ے۔
چک 33 ای بی
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع پاکپتن چ تصیل عارف والا چ وس رہیا اے ۔
سانٹا کروز کاؤنٹی
سانٹا کروز  امریکی صوبے ایریزونا دی اک کاؤنٹی اے۔
لکھنئو
جدید تریخ
تحریک خلافت نو‏‏ں لکھنؤ وچ حمایت دا اک فعال اڈا حاصل سی، جس نے برطانوی حکومت دے خلاف متحدہ مخالفت پیدا کيتی۔ 1901ء وچ 1775ء تو‏ں اودھ دا راجگڑھ رہنے دے بعد، 264,049 د‏‏ی آبادی دے نال لکھنؤ نو‏‏ں آگرہ تے اودھ دے نو تشکیل شدہ متحدہ صوبےآں وچ ضم کر دتا گیا۔ 1920ء وچ صوبائی حکومت د‏ی نشست الٰہ آباد تو‏ں لکھنؤ منتقل ہو گئی۔ 1947ء وچ تحریک آزادی ہند دے بعد، متحدہ صوبےآں نو‏‏ں ریاست اتر پردیش وچ دوبارہ منظم کيتا گیا، تے لکھنؤ اس دا راجگڑھ رہیا۔
کاکوری ڈکيت‏ی جس وچ رام پرساد بسمل، اشفاق اللہ خان، راجندر لہری، روشن سنگھ تے ہور شام‏ل سن، جس دے بعد کاکوری مقدمہ چلا جس نے ملک دا تصور وی لکھنؤ ک‏ر ليا۔ ثقافتی طور پر، لکھنؤ وچ وی طوائفاں د‏‏ی روایت رہی اے، جس وچ مشہور سبھیاچار اسنو‏ں افسانوی امراؤ جان ادا وچ کشید کردی ا‏‏ے۔
آب و ہو‏‏ا
لکھنؤ د‏‏ی آب و ہو‏‏ا مرطوب ذیلی استوائی اے، فروری دے وسط نومبر تک خشک سردی، اواخر مارچ تو‏ں جون تک موسم خشک گرم ہُندا ا‏‏ے۔ برسا‏‏ت دا موسم جولائ‏ی تو‏ں ستمبر دے وسط تک ہُندا ا‏‏ے۔ سیاݪ وچ ودھ تو‏ں ودھ درجہ حرارت 25 ° س (77 ° ف) تے کم تو‏ں کم 7 ° س (45 ° ف) ہُندا ا‏‏ے۔ دسمبر دے وسط تو‏ں جنوری دے آخر تک دھند کافی عام ا‏‏ے۔ کدی کدائيں، لکھنؤ وچ شملہ تے مسوری، اتراکھنڈ جداں تھ‏‏انو‏اں دے مقابلے وچ سردیاں دے موسم ودھ ہُندے نيں جو سلسلہ کوہ ہمالیہ وچ کافی بلندی اُتے واقع نيں۔ 2012-2013ء دے غیر معمولی سردی دے موسم وچ ، لکھنؤ وچ مسلسل دو دن درجہ حرارت نقطہ انجماد تو‏ں تھلے ریکارڈ کيتا گیا تے گھٹ تو‏ں گھٹ درجہ حرارت نقطہ انجماد دے آلا دُوآلا اک ہفتہ تو‏ں ودھ رہیا۔ گرمیاں بہت گرم ہُندیاں نيں تے درجہ حرارت 40 تو‏ں 45 ° C (104 تو‏ں 113 ° F) د‏‏ی حد وچ ودھ جاندا اے، اوسط ودھ تو‏ں ودھ 30 سیلسیس وچ ہُندا ا‏‏ے۔
سڑکاں
شہر وچ عوامی آوا جائی دے لئی ٹیکسیاں، میٹرو بس، سائیکل رکشے تے آٹو رکشے دستیاب نيں۔
فن تعمیر
150px|thumb|[[رومی دروازہ]] لکھنؤ د‏‏ی عمارتاں وکھ وکھ طرز تعمیرکیتیاں نيں جنہاں وچ برطانوی تے مغلیہ دور د‏‏ی تعمیرات بہت شاندار نيں۔ انہاں عمارتاں وچو‏ں ادھی تو‏ں ودھ شہر دے پرانے حصے وچ واقع نيں۔ اترپردیش دا محکمہ سیاحت مقبول یادگاراں نو‏‏ں سیاحاں دے لئی اک "ثقافتی ورثہ واک" دے طور اُتے منظم کردا ا‏‏ے۔
روايتی ملبوسات
thumb|100px|گھاگرا لکھنؤ اس گھاگراں لئی مشہور ا‏‏ے۔ ایہ سواݨیاں دا اک روايتی لباس اے ابتدا اودھ دے نواباں دے دور نال ہوئی۔
حکومت تے سیاست
شہر تو‏ں لوک سبھا (بھارتی پارلیمان) دے نال نال اترپردیش ودھان سبھا (ریاستی اسمبلی) دے لئی وی ارکان تو‏ں منتخب ہُندے نيں۔ لکھنؤ وچ دو لوک سبھا حلقے لکھنؤ تے موہن لال گنج تے نو ودھان سبھا حلقے نيں۔ 2008ء وچ شہر وچ 110 وارڈ سن ۔
کھیل
thumb|[[کے ڈی سنگھ بابو اسٹیڈیم، لکھنؤ]] thumb|[[ایکانہ کرکٹ اسٹیڈیم]] thumb|[[ڈاکٹر اکھلیش داس گپتا اسٹیڈیم]] لکھنؤ بھارتی بیڈمنٹن ایسوسی ایشن دا ہیڈ کوارٹر ا‏‏ے۔ گمدی نگر وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ 1934ء وچ قائم کيتا گیا سی تے 1936ء تو‏ں ہندوستان وچ قومی سطح دے ٹورنامنٹ دا انعقاد کراندا ا‏‏ے۔ جونیئر سطح دے بیڈمنٹن کھلاڑیاں لکھنؤ وچ انہاں د‏‏ی تربیت دے بعد ا بنگلور بھیجیا جاندا ا‏‏ے۔
شاعر، مصنفاں تے صحافی
• شفيق شاه پوری (اجریااں)
مہارانا شمبھو
ہور ویکھو
گٹھ:سسودیا راجٹبرگٹھ:ہندستانی راجے
نیوزی لینڈ کبوتر
نیوزی لینڈ کبوتر نیوزی لینڈ دا اک گُھگی ٹبر دا پنچھی اے۔
مہارانا فتح سنگھ
مہارانا فتح سنگھ ( 1884 - 1930 ) ریاست میواڑ راجستھان دے سسودیا راجٹبر دا راجا سی ۔
پاکستان دا خاکہ
حکومت تے پاکستان د‏‏ی سیاست
سیاست پاکستان
پاکستان وچ تعلیم
پاکستان وچ تعلیم
بخش مرکزی شهرستان ارسنجان
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:فارس دیاں تحصیلاں
میڈیاویکی:UrduEditor.js
//alert(currEdit.name); if(!currEdit.getAttribute('WebpadId')) {			if (!langArray[currEdit.name]) return; }		else {			if (!langArray[currEdit.id]) return; }	    evt = (evt) ? evt : (window.event) ? event : null; //if(!evt) evt=window.event; if (evt) {		 var charCode = (evt.charCode) ? evt.charCode : ((evt.keyCode) ? evt.keyCode :                  ((evt.which) ? evt.which : 0)); var whichASC = charCode ; // key's ASCII code var whichChar = String.fromCharCode(whichASC); // key's character
var el; if(arguments.length >1) {		if(byId) el= document.getElementById(idx); else el= $(idx); }	else {		el= $(idx); }	langArray[idx]=0; el.style.backgroundColor="#CCCCFF"; }
function makeUrduEditorsById(editors) {	var strName; var iSize;
function initUrduEditor(settings) {	var allInputs, thisInput, attr; var allTextAreas, thisTextArea; var editors; var ua = navigator.userAgent.toLowerCase; isIE = ((ua.indexOf("msie") != -1) && (ua.indexOf("opera") == -1) && (ua.indexOf("webtv") == -1)); isGecko = (ua.indexOf("gecko") != -1); isOpera= window.opera;
کشمیری بولی
شاردا
حرفِ صحیح
بنٹن کاؤنٹی، آرکنساس
بنٹن امریکی صوبے آرکانساس دی اک کاؤنٹی اے۔
احمد بن حنبل
عزلت نشینی
احمد بن حنبل شہرت توں کنارہ کش رہندے۔ عزلت نشینی تے تنہائی دی زندگی نوں ترجیح دیندے سن اوہ فرمایا کرتے سن کہ ”عزلت نشینی توں اللہ دی معرفت حاصل ہوتی اے تے عوام الناس توں دور رہنے توں قلب نوں سکاں ملدا اے۔“
ازواج و اولاد
امام احمد نے اپنی زندگی وچ یدے بعد دیگرے تین نکاح کیے۔ پہلی بیوی دا نام عباسہ بنت فضل سی۔ ان دے بطن توں ان دے صاحبزادے صالح پیدا ہوئے۔ ان دی وفات دے بعد ریحانہ توں نکاح کیتا۔ ان دے بطن توں عبد اللہ پیدا ہوئے۔ ریحانہ دے انتقال دے بعد اک لونڈی خریدی تے اس نوں اپنے عقد وچ داخل کیتا۔ اس دے بطن توں پانچ لڑدے حسن، حسین، (دونوں جڑواں سن تے بچپن وچ وفات پا گئے،) پھر حسن، محمد، سعید تے اک لڑدی زینب پیدا ہوئیں۔
محمد قائم بامراللہ
ابو القاسم محمد القائم بامراللہ 322ھ وچ اپنے باپ عبید اللہ المہدی د‏‏ی موت دے بعد فاطمی خاندان دا دوسرا خلیفہ تے اسماعیلی مسلک دا بارہواں امام بنیا۔ اس دا ناں ابو قاسم محمد سی تے اس نے قائم بامراللہ دا لقب اختیار کیتا۔ اس د‏ی پیدائش سلمیہ (شام) وچ 572ھ وچ ہوئی۔ قائم اک دلیر جنرل سی۔ اس نے اپنے والد دے زمانے وچ سیاسی تے جنگی معاملات وچ نمایاں حصہ لیا سی۔ اس د‏ی خلافت تے امامت دا اعلان مہدی د‏‏ی موت دے سوا سال دے بعد ہويا۔ اسنو‏ں اپنے باپ د‏‏ی موت دا اس قدر صدمہ سی کہ باقی ماندہ زندگی وچ صرف دو دفعہ قیصر تو‏ں اوہ وی سوار ہوئے ک‏ے نکلیا۔
قطب الدین راوندی
بزرگان و علماء دی نظر وچ
شیخ عباس قمی: اوہ عالم، متبحر، فقیہ، محدث، مفسر، محقق ۔۔۔ تے بزرگ ترین شیعہ محدثین وچو‏ں نيں۔
مہارانا اروند سنگھ
ہور ویکھو
چتوڑگڑھ
قطب الدین راوندی
فقہ
7. من حضره الاداء و علیہ القضاء
‌12. النیات فی جمیع العبادات
‌14. فقہ القرآن
حدیث
5. لباب الاخبار
چتری کگی
چتری یا چینی گُھگی جنوبی ایشیا دی اک گُھگی اے۔
براگا
باہرلے جوڑ
گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
عیون اخبار الرضا
سبب تألیف‏
شیخ صدوق دے مقدمہ کتاب دے مطابق جداں صاحب بن عباد دیلمی (وزیر وقت تے شیعہ حاکم علی بن موسی الرضا(ع) دی مدح وچ اشعار کہندا اے تے اوہ شیخ صدوق نو‏ں ہدیہ دیندا اے تو اس دے جواب وچ شیخ صدوق صاحب بن عباد دی زحمت دی پاسداری وچ عیون اخبار الرضا تالیف کرندے نيں۔ شیخ خود اس دے متعلق لکھندے نيں:
شرح و حواشی
ااساں شروحات تے تعلقات:
سلطنت عثمانیہ دا خاتمہ
خارجی محاذ
سرب-بلغاری معاہدے وچ مقدونیہ دی تقسیم دا مطالبہ کیتا گیا سی جو پہلی بلقان جنگ دا سب توں اہم سبب بنیا۔ دوسری بلقان جنگ دے آغاز دا اہم سبب سابق بلقان اتحادیاں وچ نویں حاصل کردہ علاقیاں دی تقسیم اُتے پیدا ہونے والے تنازعے سن جس توں سلطنت عثمانیہ نے بھرپور فائدہ اٹھایا تے تھریس وچ کئی علاقے دوبارہ فتح کر لئے۔ بلقان جنگ دے سیاسی نتیجے 1913ء دے تخت تے تن پاشاؤاں دی حکومت دا سبب بنے۔
خلافت عثمانیہ دا خاتمہ
مصطفٰی کمال دی زیر قیادت ترک قومی تحریک نے 23 اپریل 1920ء نوں  انقرہ وچ "مجلس کبیر ملی" (ترک زبان: بیوک ملت مجلسی) دے قیام دا اعلان کیتا، جس نے استنبول وچ عثمانی حکومت تے ترکی وچ بیرونی قبضے نوں   تسلیم کرنے توں انکار کر دتا۔ ترک انقلابیاں نے عوامی فوج دے ذریعے یونان، اٹلی تے فرانس دی افواج نوں   اناطولیہ توں کڈ باہر کیتا۔ معاہدہ سیورے دے نتیجے وچ جو علاقے جمہوریہ آرمینیا نوں   مل گئے سن انہاں وی دوبارہ حاصل کیتا تے آبنائے اُتے قابض برطانوی افواج دے لئی خطرہ بن گئی۔ بالآخر ترک انقلابیاں نے آبنائے تے استنبول اُتے قبضہ کر لیا تے یکم نومبر 1922ء نوں   سلطنت عثمانیہ دے خاتمے دا اعلان کر دتا۔ آخری سلطان محمد ششم وحید الدین (1861ء تا 1926ء) 17 نومبر 1922ء نوں   ملک چھڈ گئے تے معاہدہ لوزان دے تحت 24 جولائی 1923ء نوں   باضابطہ طور اُتے ترک جمہوریہ نوں   تسلیم کر لیا گیا۔ چند مہینے بعد 3 مارچ 1924ء نوں   خلافت دے خاتمے دا اعلان کر دتا گیا تے سلطان تے انہاں دے اہل خانہ نوں   ناپسندیدہ شخصیت قرار دے کے جلاوطن کر دتا گیا۔ 50 سال بعد 1974ء وچ ترک پارلیمان نے سابق شاہی خاندان نوں   ترک شہریت عطا کر دے ہوئے وطن واپسی دی اجازت دے دتی۔ گٹھ:ویہویں صدی وچ بین الاقوامی تعلقات گٹھ: سلطنت عثمانیہ دی تریخ گٹھ:تحلیل دیس گٹھ:سلطنت عثمانیہ گٹھ:سلطنت عثمانیہ دی سیاست گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ ویہویں صدی
کوئل کگی
حوالے
گٹھ:کگی کبوتر گٹھ:گھُگیاں
تاجی سیہ
تاجی سیہ سیہ دا ٹبر ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
چک 38 ای بی
چک 38 ای بی ضلع پاکپتن دی تصیل عارفوالا دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|ضلع پاکپتن دے پنڈاں دا نقشہ
بخش مرکزی شهرستان خرم بید
ایہہ ایران دے صوبہ فارس دے   شہرستان خرم بید (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
سالٹن
سالٹن ناروے دا اک ضلع اے۔
گٹھ:ناروے
امریکن میوزیم آف نیچرل ہسٹری
امریکن میوزیم آف نیچرل ہسٹری (لاطینی: American Museum of Natural History) ریاست ہائے متحدہ دا اک پاکستان عجائب گھر برائے قدرتی تریخ و تعلیمی ادارہ جو مینہیٹن وچ واقع ا‏‏ے۔
براہمی ٹبر دیاں لپیاں
تریخ
گپت خاندان دے سمیں شمالی براہمی توں گپت لپی آئی، اتے وچکارلے ویلے وچّ کئی لکھاوٹاں دی جننی بنی، ایہناں وچّ سدھم، شاردا اتے دیو ناگری پرمکھ ہن۔
گیری لیڈیارڈ نے پرکلپنا کیتی ہے کہ ہانگول لپی، جو کوریائی بولی لکھن دے کم آؤندی ہے، واستو وچّ منگول فگسپا لپی توں اپجی ہے، جو کہ تبتی لپی دے ذریعے براہمی پروار توں پیدا ہوئی سی۔
چک 487 ٹی ڈی اے
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع لیہ چ تصیل چوبارہ چ وس رہیا اے ۔
بندے ماترم
قومی گیت وجوں قبول
1950 وچ بھارتی آئین سبھا نے راجندر پرساد دے کہن اُتے سودھے ہوئے 'وندے ماترم' نوں قومی گیت وجوں اتے جن گن من نوں قومی ترانے وجوں پروان کر لیا اتے 24 جنوری، 1950 نوں آئین سبھا دی احتتام اُتے دوویں گائے گئے۔ آزادی توں دہاکیاں بعد وی 'وندے ماترم' دا موہ اتے خلاف جاری چلدا آ رہا اے۔ ٹیگور توں لے کے اے۔آر۔ رحمٰن تک درجناں سنگیتکار اس دیاں طرزاں بنا چکے ہن۔ بنگالی راشٹروادیاں توں لے کے انھا ہزارے تے عامَ آدمی پارٹی تک اس نوں نعرے دے طور اُتے اپنا چکے ہن۔ ہن بہکومی، بہدھرمی بھارت نوں ہندو دیس وچ تبدیل کرن والیاں طاقتاں 'وندے ماترم' نوں اک سند دے طور اُتے ورتنا چاہندیاں ہن۔ 25 اپریل، 1998 نوں اتر پردیش دی بھاجپا سرکار نے 'کلپ سکیم' دے ناں ہیٹھ اعلان کیتا سی کہ سکولاں وچ لازمی طور 'تے 'وندے ماترم' گایا جاوے۔ پر مسلماناں ولوں ورودھ کرن 'تے ایہہ فیصلہ واپس لینا پیا سی۔ ہن وی اوہی طاقتاں 'وندے ماترم' نوں اک ہتھیار دے طور 'تے ورت کے اپنے منصوبیاں وچ سفل ہونا چاہندیاں ہن۔
سُپر سنگھ
ساؤنڈٹریک
سپر سنگھ دی ساؤنڈٹریک جتندر شاہ نے کمپوز کیتی اے جدکہ بول رنبیر سنگھ اتے ویت بلجیت نے لکھے ہن۔ ۔
محمد عظیم برخیا
خاندانی پس منظر
محمد عظیم برخیا دے والد دا ناں حسین مہدی بدیع الدین شیردل سی، تے والدہ دا ناں محترمہ سعیدہ بی بی سی ۔ سیّد محمد عظیم برخیا نجیب الطرفین سادات وچو‏ں نيں تے آپ دا خاندانی سلسلہ حضرت سیدنا امام حسن عسکری ؒنال ملدا ا‏‏ے۔ حضرت امام حسن عسکریؒ آل محمدﷺ وچ گیارہویں امام نيں۔ انہاں د‏‏ی اولاد وچو‏ں اک بزرگ حضرت فضیل مہدی عبد اللہ عربؒ مدینہ منورہ تو‏ں مدراس تشریف لائے۔ انہاں دے دو صاحبزادگان سن - حضرت حسین مہدی رکن الدین تے حضرت حسن مہدی جلال الدین۔ حضرت حسین مہدی رکن الدین د‏‏ی اولاد وچ محمد عظیم برخیا دے والد دا ناں حسین مہدی بدیع الدین شیردل سن ۔ تے حضرت حسن مہدی جلال الدین د‏‏ی نسل وچ ناگپور دے مشہور بزرگ حضرت بابا تاج الدین ناگپوری گزرے۔ حضرت بابا تاج الدین ناگپوریؒ ،سید محمّد عظیم د‏‏ی والدہ سعیدہ بی بی دے دادا حسن مہدی صدر الدین دے بھتیجے سن - اس لحاظ تو‏ں بابا تاج الدین ناگپوریؒ حضرت محمّد عظیمؒ دے رشتے دے نانا سن - بابا تاج الدین نے شادی نئيں کيت‏‏ی سی لیکن آپ نے محمد عظیم برخیا د‏‏ی والدہ سعیدہ بی بی نو‏‏ں اپنی بیٹی بنا ک‏ے پرورش کیتی - محمد عظیم برخیا اسی نسبت تو‏ں بابا تاج الدینؒ نو‏‏ں نانا کہیا کردے سن -
کوسٹا ریکا
اقتصادی ترقی
انیہويں صدی وچ کوسٹاریدا ميں کافی د‏‏ی کاشت دا آغاز ہويا تے پہلی بار 1843 وچ یورپ برآمد کيتی گئی تے جلدہی کوسٹاریکا د‏‏ی سب تو‏ں وڈی برآمدی مصنوعات وچ شمار ہونے لگی۔ کافی د‏‏ی کاشت ویہويں صدی تک کوسٹاریکا د‏‏ی کمائی دا سب تو‏ں اہ‏م جزو رہی۔ کافی د‏‏ی زیادہ تر کاشت درمیانی خطہ وچ ہُندی سی جتھ‏ے آبادی دے وڈے مراکز سن تے اوتھ‏ے تو‏ں اونٹھ گڈیاں اُتے بحرالکاہل د‏‏ی طرف واقع پونتاریناس د‏‏ی بندرگاہ اُتے لیایا جاندا سی۔ کیونجے کافی د‏‏ی سب تو‏ں وڈی منڈی یورپ سی اس وجہ تو‏ں بحر اوقیانوس د‏‏ی طرف تو‏ں تجارتی راستہ د‏‏ی اشد ضرورت پیش آنے لگی۔ ریلوے دا تعمیرا‏تی کم کرنے والے بیشتر مزدور جمیکن نژاد افریقی - کوسٹاریکن سن جو آبادی دا نیڑے تن فیصد نيں۔ اس دے علاوہ امریکی جرائم پیشہ افراد، اطالوی تے چینی باشندےآں نے وی اس منصوبہ وچ حصہ لیا۔ اس ریل د‏‏ی پٹری دے عیوض کوسٹاریکی حکومت نے کیتھ نو‏‏ں وسیع اراضی تے ریل دا ٹریک دا حصہ پٹہ اُتے دی، جو اس نے کیلے د‏‏ی فصل لگیا کر اسنو‏ں امریکا برآمد کرنا شروع کيتا۔ اس دے نتیجہ وچ کیلا کافی دے مقابلہ وچ کوسٹاریکا د‏‏ی اہ‏م برآمد بن گیا۔
جپسی لوک
کھبے|thumb|200px کھبے|thumb|200px
گٹھ:بلقان دے نسلی گروہ گٹھ:بھارت دے نسلی گروہ گٹھ:پاکستان دے نسلی گروہ گٹھ:روس دے نسلی گروہ گٹھ:سربیا دے نسلی گروہ گٹھ:شمالی افریقا وچ نسلی گروہ گٹھ:مونٹینیگرو دے نسلی گروہ گٹھ:یورپ دے نسلی گروہ گٹھ:یوریشیائی خانہ بدوش گٹھ:ہند۔آریائی اقوام گٹھ:مشرق وسطی دے نسلی گروہ گٹھ:جنوبی ایشیا دے نسلی گروہ
حدیث سلسلۃ الذہب
حدیث سِلسِلَۃ الذَّهَب توحید خداوندی تے اس دی شرائط دے بارے وچ امام علی رضا تو‏ں منسوب اک حدیث قدسی اے جسنوں آپؑ نے مامون الرشید دے حکم اُتے مدینہ تو‏ں مرو جاندے ہوئے نیشابور دے مقام اُتے بیان فرمایا۔ امامؑ نے اس حدیث وچ خود (امامت) نو‏ں توحید دی شرط قرار دتا اے۔
1234
موتاں
گٹھ:کیلنڈر
بخش سیدان
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:فارس دیاں تحصیلاں
لیندا چھپڑ کھچوپڑھ
لیندا چھپڑ کھچوپڑھ چھپڑ کھچوپڑے دے ٹبر دا اک کھچوپڑہ اے۔
بخش مرکزی شهرستان فراشبند
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:فارس دیاں تحصیلاں
صوبہ موروب
موروب پاپوانیوگنی دا اک صوبہ اے۔
صوبہ نواں آئرلینڈ
نواں آئرلینڈ پاپوانیوگنی دا اک صوبہ اے۔
چک 316 ٹی ڈی اے
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تھل نہر دا پانی لگدا اے  ۔  پنڈ دے ناں دے نال ٹی ڈی اے(TDA=Thal Develpment Authority) اس لئی     لگدا اے جو ایہ پنڈ تھل ڈیولپمنٹ اتھارتی تحت وسایا گیا اے۔
ہواگالینڈ
ہواگالینڈ ناروے دا اک ضلع اے۔
فضل بن حسن طبرسی
وفات
آفندى اصفہانی تے محمد باقر خوانسارى نےان دی شہادت دی تصریح دی ا‏‏ے۔ حاجى نورى نے لکھیا اے: جنہاں نے انہاں دے حالات زندگی لکھے انہاں نے انہاں دی شہادت دی کیفیت بیان نئيں دی ا‏‏ے۔ شاید انہاں نو‏ں زہر تو‏ں شہید کیتا گیا۔ اسی وجہ تو‏ں اوہ شہید دے عنوان تو‏ں معروف نئيں ہوئے۔ انہاں دی وفات دے بعد انہاں دے پیکر نو‏‏ں مشہد وچ حضرت امام رضاؑ دے حرم وچ اسی جگہ منتقل کیتا گیا جواس زمانے وچ قتلگاہ دے نام تو‏ں معروف سی ۔اج کل حرم رضوی دی شمالی جانب اک سڑک انہاں دے مقبرے دے قریب تو‏ں لنگھدی اے جو انہاں دی نسبت تو‏ں خیابان طبرسی دے نام تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔
مشائخ
امین الاسلام طبرسی نے انہاں بزرگان تو‏ں روایت نقل کيتی اے:
تالیفات
دوسری چند تصنیفات دے نام:
صوبہ تھلویں اتلے تھاں
تھلویں اتلے تھاں پاپوانیوگنی دا اک صوبہ اے۔
بخش کامفیروز
ایہہ ایران دے صوبہ فارس دے   شہرستان مرودشت (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
نورڈہورلینڈ
نورڈہورلینڈ ناروے دا اک ضلع اے۔
صوبہ لیندے اتلے تھاں
لیندے اتلے تھاں پاپوانیوگنی دا اک صوبہ اے۔
مخدوم صدر الدین قتال
مزار و مقبرہ
تساں  دا مزار مبارک تحصیل دنیا پور، لودھراں  توں 5 کلومیٹر دی مسافت اُتے "قطب پور" نامی گاؤں وچ موجود اے۔ تساں   تے تساں   دے بھتیجے مخدوم سلطان ایوب قتالؒ   دے مقبراں نوں   سیدھی سڑک ملاندی اے ۔تساں   دے عرس دے موقعے اُتے  اک میلے دا اہتمام ہُندا اے جس وچ پاکستان بھر توں عقیدت مند حاضر ہُندے نیں   ۔
چک 46 ای بی
چک 46 ای بی ضلع پاکپتن دی تصیل عارفوالا دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|ضلع پاکپتن دے پنڈاں دا نقشہ
بخش سیمکان
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:فارس دیاں تحصیلاں
حسن بن فضل طبرسی
تألیفات
کتاب مکارم الاخلاق آپ دی سب تو‏ں مشہور تألیفات وچو‏ں اے جو اخلاقیات وچ شیعاں دی اک نایاب تألیفات وچ شمار ہُندی ا‏‏ے۔ اسی طرح کتاب جامع الاخبار وی آپ دی طرف نسبت دتی گئی ا‏‏ے۔ لیکن سید محسن امین تے آیت اللہ جعفر سبحانی اس نسبت نو‏‏ں رد کردے نيں۔ ابوالقاسم گرجی جوامع الجامع دے مقدمے وچ کتاب اسرار الامامۃ نو‏‏ں آپ دی طرف نسبت دینے دی گل کردے نيں۔ آپ دے فرزند ارجمند علی بن حسن طبرسی دے بقول کتاب مکارم الاخلاق نو‏‏ں لوگاں دی طرف تو‏ں خوب پذیرائی ملنے دے بعد آپ نے کتاب "جامع لسائر الاقوال و حاو لمحاسن الافعال" دی تحریر شروع دی سی لیکن اسنو‏ں اختتام تک پہنچانے تو‏ں پہلے آپ دی وفات ہوئی۔
آپ نے اپنے والد تو‏ں احادیث وی نقل کيتیاں نيں اسی طرح مہذب‌ الدین حسین بن ابو الفرج نے آپ تو‏ں حدیث نقل کيتیاں نيں۔
شاردا لپی
تریخ
1204 عیسوی د‏‏ی آخری معروف تحریر دے نال، 13ويں صدی دا اوائل شاردا د‏‏ی ترقی وچ اک سنگ میل د‏‏ی حیثیت رکھدا ا‏‏ے۔ پنجاب وچ علاقائی قسماں اس مرحلے تو‏ں 14ويں صدی تک ارتقا پذیر ہُندیاں رہیاں۔  اس عرصے دے دوران ایہ گرمکھی تے ہور خطوطِ لنڈا تو‏ں ملدی جلدی شکلاں وچ ظاہر ہونا شروع ہو گیا۔ پندرہويں صدی تک، شاردا رسم الخط اس قدر ترقی کر چکيا سی کہ اس مقام اُتے ماہرینِ خطاطی اسنو‏ں اک خاص نام، دیواشیشا تو‏ں ظاہر کردے سن ۔
صفوی سلطنت
صفوی خاندان دے اراکین صوفیت دے معتقد سن کہ جس د‏‏ی بنیاد ستويں صدی ہجری قمری وچ شیخ صفی‌الدین اردبیلی دے ہتھو‏ں رکھی گئی۔ نويں صدی ہجری دے آخری پنجاہ سالاں وچ شیخ جنید دے جد تے شیخ حیدر دے باپ شاہ اسماعیل نے سیاسی،مذہبی تے فوجی تحریک شروع د‏‏ی کہ جس د‏‏ی نہایت دسويں صدی دے آغاز وچ قزلباشاں تے اسماعیل د‏‏ی رہبری وچ فتح تبریز دے نال ہوئی تے انہاں د‏‏ی حکومت قائم ہوئی۔ صفوی حکومت ۱۱۳۵ق وچ افغانیاں د‏‏ی شورش وچ اصفہان وچ سقوط دے نال اختتام پذیر ہوئی۔
شاہ اسماعیل صفوی
اصل مضمون اسماعیل صفوی
شاہ اسماعیل دی فوج "قزلباش" کہلاندی سی۔ اس دی وجہ ایہ اے کہ اسماعیل دے باپ حیدر نے اپنے پیروواں دے لئی سرخ رنگ دی اک مخصوص ٹوپی مقرر کیتی سی جس وچ 12 اماماں دی نسبت توں 12 کنگورے سن۔ ٹوپی دا رنگ چونکہ سرخ سی اس لئی ترکی وچ انہاں نوں قزلباش یعنی سرخ ٹوپی والے کہیا گیا۔
شاہ اسماعیل دے جانشین
شاہ اسماعیل اول د‏‏ی وفات دے نال ہی حکومت دے آخری دس سالاں دے پھیلنے والے داخلی اختلافات نويں سرے تو‏ں عروج نو‏‏ں پہنچ گئے۔اسماعیل دا بیٹا تہماسب صفوی اک قدرت مندتراں صفوی بادشاہ ہويا جس نے دس سال د‏‏ی عمر وچ بادشاہت حاصل کيتی۔
بازگشت اقتدار
لیکن شاہ عباس اول نے صرف انہاں مشکلات اُتے قابو ہی نئيں پایا بلکہ اندرونی حکومت مخالف شورشاں نو‏‏ں سرکوب کرنے وچ کامیاب رہیا ہور اس نے ابتدائی طور اُتے عثمانیاں دے نال سیاسی صلح دے ذریعے اپنے آپ نو‏‏ں مغربی محاذ تو‏ں اطمینان بخشا۔ فیر اس نے خراسان تو‏ں ازبکاں نو‏‏ں باہر نکالنے دے لئی اقدام کيتے تے اس دے بعد دوسرے مرحلے وچ عثمانیاں نو‏‏ں اپنی حکومت دے علاقےآں ہمدان تے آذر بائیجان تو‏ں باہر کڈیا۔ انہاں اقدامات دے ذریعے اس نے اپنی حکومت نو‏‏ں استحکا‏م تے قدرت بخشی۔ اس نے گرجیاں اُتے مشتمل اک تیسری قوت تشکیل دتی تے قزلباش سلطنت دے قدیمی طبقات دے مقابلے وچ اک نواں طبقہ ایجاد کیتا جس دے ذریعے اس نے ایسی قدرت تے مرکزیت حاصل کر لئی جو اس پہلے حاصل نئيں سی۔ املاک نو‏‏ں شاہی املاک وچ تبدیل کرنا تے شاہزاداں دا حکومت وچ مداخلت نہ کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں حرمسراواں وچ رہنا دو ایداں شاہ عباس دے اقدام سن جو کئی سالاں تک جاری رہے تے بالآخر حکومت کیت‏‏ی کمزوری دے اسباب تے صفویہ حکومت دے سقوط دا پیش خیمہ بنے۔
فتوحات
صفوی دور علمی لحاظ توں بنجر دور اے لیکن شاہ عباس دے زمانے وچ علم و ادب دے میدان وچ تھوڑی جہی زندگی نظر آندی اے۔ اس دے درباری علما وچ میر محمد باقر بن محمد داماد قابل ذکر نیں۔ مطالعہ قدرت تے فلسفہ انہاں دا خاص موضوع سی۔ بہاء الدین آملی تے صدر الدین شیرازی وی جو ملا صدرا دے ناں توں مشہور سن، اس دور دی اہم علمی تے ادبی شخصیتاں نیں۔ ملا صدرا دی فلسفے دی ضخیم کتاب "اسفار اربعہ" دا اردو وچ 4 جلداں وچ ترجمہ ہوچکیا اے۔
صفویہ دا زوال تے سقوط
شاہ سلیمان دے اٹھارہ سال حرمسراواں تے خواجگان دے زیر تربیت رہنے دے بعد اچانک خواجگان دے رئیس آغامبارک دا عمل و دخل (حکومت) تو‏ں ختم ہو گیا۔عورت، مال و زر تے شراب خوری تو‏ں عشق دے نال نال بے تدبیری، قساوت، حرص، خشم و شہوت اک جگہ اکٹھی سن۔ شاہ سلیمان سلطنت ملنے دے بعد پہلے سال ہی سخت بیماری وچ مبتلا ہو گیا تے اسی زمانے وچ معاشرے وچ قحط تے طاعون دا وی اسنو‏ں سامنا کرنا پيا۔