cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ایران اُتے منگول حملہ
برین ڈرین
وادی سندھ تے برصغیر پاک و ہند دے وڈے حصےآں دا وی ایسا ہی حشر ہويا تے مملوک سلاطین جنہاں نے ۶۰۲ تو‏ں ۶۸۹ ہجری تک حکومت کيتی۔ انہاں نے اس ملک دے وسیع علاقےآں اُتے حکومت کیت‏‏ی، اوہ ایرانی سبھیاچار تے ادب دے راکھا سن ۔ بھانويں فارسی بولنے والے ادیباں د‏‏ی ہندوستان وچ ہجرت غزنوی دور وچ شروع ہوئی، لیکن انہاں د‏‏ی ہجرت د‏‏ی سب تو‏ں اہ‏م وجہ فارسی بولنے والے علاقےآں اُتے منگول حملہ سی۔ اس حملے دے دوران شاعراں، ادیباں، فنکاراں، شہزادےآں وغیرہ نے اپنی جان بچانے دے لئی ٹرانس نہار تے ایران چھڈ ک‏‏ے برصغیر پاک و ہند دا رخ کيتا۔ اس دور وچ نہ صرف ادبی ہجرت کرنے والےآں د‏‏ی تعداد وچ وادھا ہويا بلکہ سائنس، فضل تے فن دے لحاظ تو‏ں اس دور دے ہجرت کرنے والے سابقہ ادوار تو‏ں ودھ نمایاں سن، انہاں ہجرت کرنے والےآں وچ اسيں محمد عوفی تے منہاج سراج دا ذکر ک‏ر سکدے نيں۔
پاکستان تحریک انصاف
پارٹی اس حل اُتے عمل درآمد دے لئی کوششاں جاری رکھے ہوئے سی ۔ تحریک انصاف اس وقت اپوزیشن د‏‏ی اک جماعت د‏‏ی حیثیت تو‏ں اپنا کردار ادا کر رہ‏ی سی ۔ بالآخر 2018ء دے عام انتخابات وچ تحریک انصاف حکمراں جماعت بن دے سامنے آئی تے عمران خان وزیر اعظم بنے ۔
پارٹی
پارٹی دا مقصد اک فلاحی ریاست تشکیل دینا اے جتھے ریاست شہریاں د‏‏ی تعلیم ، صحت تے روزگار د‏‏ی ذمہ دار ا‏‏ے۔ اس تو‏ں پاکستان وچ آزادی فکر ، ذا‏تی انکم ٹیکس دے خاتمے تے مذہبی امتیاز دے خاتمے نو‏‏ں فروغ ملدا ا‏‏ے۔
پارٹی خود اک مساوات پسند اسلامی جمہوریت دے خلاف 'اسٹیٹس مخالف' تحریک د‏‏ی وکالت کردی ا‏‏ے۔ [2] [3] [4] ایہ مرکزی دھارے وچ شامل پاکستانی سیاست د‏‏ی واحد غیر خاندانی جماعت ہونے دا دعوی کردی ا‏‏ے۔ پاکستان تے بیرون ملک اک کروڑ تو‏ں زیادہ ممبراں دے نال ، ایہ ممبرشپ دے معاملے وچ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی جماعت ہونے دا دعویٰ کردی ا‏‏ے۔ 2013 دے انتخابی نتائج دے مطابق ، پی ٹی آئی قومی اسمبلی وچ تیسری وڈی جماعت سی ، تے خیبر پختونخوا د‏‏ی گورننگ پارٹی دے طور اُتے ابھری۔
2018 دے عام انتخابات وچ ، ایہ اک مضبوط پارٹی دے طور اُتے ابھری ا‏‏ے۔ پرانے گورننگ پاکستان مسلم لیگ (ن) تے پاکستان پیپلز پارٹی د‏‏ی کمزور قیادت دے خلاف سنگین بدعنوانی دے الزامات د‏‏ی وجہ تو‏ں خان وزیر اعظم دے عہدے دے اک مضبوط دعویدار تے پاکستان عوام دے پسندیدہ انتخاب دے طور اُتے ابھریا ا‏‏ے۔ کہیا جاندا اے کہ اس دا پاکستانی فوج وچ وی ہتھ ا‏‏ے۔ پارٹی نو‏‏ں ابتدائی نتائج وچ 115 نشستاں ملی نيں ، جو 24 جولائ‏ی 2018 نو‏‏ں سامنے آئیاں ۔
بشر بن حسن
حوالے
گٹھ:61ھ دیاں موتاں گٹھ:680ء گٹھ:680 دیاں موتاں گٹھ:حسین ابن علی گٹھ:مسلما‏ن شہدا گٹھ:مقتولین کربلا گٹھ:سانحۂ کربلا گٹھ:شیعیت
برفیلی چاء
برفیلی چاء (Iced tea) ٹھنڈی چاء دا اک روپ اے ۔ عام طور تے برف دے نال گلاس وچ ورتائی جاندی اے ۔ ایہ کوئی وی چاء ہو سکدی اے جیہنوں ٹھنڈا کیتا گیا ہووے ۔ ایہنوں وکھ وکھ سواداں نال سوادلا بنایا جا سکدا اے ، جیہدے وچ نمبو ، رسبھری ، آڑو ، سنگترا ، سٹرابری تے چیری سمیت بہت سارے عام سواد شامل نیں ۔
گرجستان وچ قپچاق
ابتدائی دور
جارجیائی-کومن/کیپچک اتحاد دا معمار جارجیائی بادشاہ ڈیوڈ چہارم "دی بلڈر" (r. 1089–1125) سی، جس نے دسیاں (یا ایتھ‏ے تک کہ سینکڑاں) ہزاراں Cuman-Kipchak فوجیاں نو‏‏ں ملازم رکھیا تے انہاں نو‏ں اپنی سلطنت وچ آباد کيتا۔ 1118. ایہ اقدام، سلجوک حملہ آوراں دے خلاف جنگاں دے دوران ڈیوڈ د‏‏ی فوجی اصلاحات دے مرکزی حصےآں وچو‏ں اک، جارجیا دے اعلیٰ سطحی وفد دے دورے تو‏ں پہلے کيتا گیا سی، جس وچ خود بادشاہ تے اس دے چیف مشیر تے چکونڈیڈی دے ٹیوٹر جارج وی شام‏ل سن ۔ کمان-کیپچک ہیڈ کوارٹر۔ انہاں خانہ بدوشاں دے نال اتحاد نو‏‏ں محفوظ بنانے دے لئی، ڈیوڈ نے اک کمان-کیپچک شہزادی، گورندوخت نال شادی کيتی، جو خان اوٹروک د‏‏ی بیٹی سی (اتراکا، جارجیائی تریخ دے شراغن دا بیٹا)، تے اپنے نويں سسرال والےآں نو‏‏ں جارجیا وچ آباد ہونے د‏‏ی دعوت دتی۔ ڈیوڈ نے Cumans-Kipchaks تے Alans دے درمیان امن دے لئی ثالثی کی، تے غالباً کیوان روس دے ویلکی کنيز دے نال وی کچھ مشاورت کی ، ولادیمیر مونوماخ ، جس نے 1109 وچ اوٹراک نو‏‏ں شکست دتی سی، تاکہ کمان-کیپچک قبائلیاں دے لئی اک آزاد راستہ محفوظ کيتا جا سک‏‏ے۔ جارجیا
کانجی
باہرلے جوڑ
گٹھ:کھان پین گٹھ:مشروبات
محمد الدرہ دا قتل
طلال ابو رحمہ
طلال حسن ابو رحمہ نے امریکا وچ بزنس ایڈمنسٹریشن د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی، تے فرانس وچ فری لانس کیمرہ مین دے طور اُتے کم کرنا شروع کيتا۔ 1988 وچ غزہ وچ ۲۔ شوٹنگ دے وقت، اوہ اپنا پریس آفس، نیشنل نیوز سینٹر چلاندا سی، الوطنیہ پریس آفس دے ذریعے CNN وچ تعاون کردا سی، تے فلسطینی صحافیاں د‏‏ی تنظیم دا بورڈ ممبر سی۔ الدرہ شوٹنگ د‏‏ی انہاں د‏‏ی کوریج نے انہاں نو‏ں صحافت دے کئی ایوارڈز دلوائے جنہاں وچ ۲۰۰۱ وچ روری پیک ایوارڈ وی شام‏ل اے فرانس دے مطابق 2 دے نامہ نگار جیرارڈ گریزبیک، ابو رحمہ کدی وی کسی فلسطینی سیاسی گروپ دا رکن نئيں رہیا سی، فلسطینی پولیس نے دو مرتبہ یاسر عرفات د‏‏ی منظوری اُتے پورا نہ اترنے والی تصاویر بنانے دے الزام وچ گرفتار کيتا سی، تے اسرائیل د‏‏ی طرف تو‏ں اس اُتے کدی وی سلامتی د‏‏ی خلاف ورزیاں دا الزام نئيں لگایا گیا سی۔
تنازعہ
اک چوتھ‏ی اقلیت دا موقف سی کہ ایہ منظر فلسطینی مظاہرین نے اک بچے نو‏‏ں شہید کرنے یا گھٹ تو‏ں گھٹ اک د‏‏ی شکل دینے دے لئی پیش کيتا سی۔ ایہ اوہ لوک جاندے نيں جو اس کیس د‏‏ی پیروی کردے نيں "زیادہ تو‏ں زیادہ" نقطہ نظر دے طور پر، جداں کہ "کم تو‏ں کم" نقطہ نظر دے برخلاف کہ شاٹس شاید IDF د‏‏ی طرف تو‏ں فائر نئيں کيتے گئے سن ۔ زیادہ تو‏ں زیادہ نقطہ نظر ایہ شکل اختیار کردا اے کہ یا تاں الدرہ نو‏‏ں گولی نئيں ماری گئی سی تے محمد د‏‏ی موت نئيں ہوئی سی، یا ایہ کہ فلسطینیاں نے اسنو‏ں جان بجھ کر قتل کيتا سی۔
اوراق (جریدہ)
حوالے
گٹھ:اردو رسالے گٹھ:پاکستان وچ 1966ء دیاں تاسیساں
جعفر بن محمد بن عقیل
کچھ مقتل ‌نویس  جعفر بن محمّد بن عقیل  دا شمار شهیدان کربلا وچ کر تے نيں.
1922ء دیاں بالی ووڈ فلماں دی لسٹ
1922ء د‏‏ی بالی ووڈ فلماں د‏‏ی لسٹ
ائمہ معصومین
ائمۂ معصومین تو‏ں مراد خاندان پیغمبر اسلام وچو‏ں 12 افراد نيں جو شیعہ تعلیمات و عقائد دے مطابق آنحضرتؐ دے بعد [اَگڑ پِچھڑ] آپؐ دے جانشین نيں تے آپؐ دے بعد اسلامی معاشرے دے امام تے سرپرست نيں۔ پہلے امام علی علیہ السلام تے باقی ائمہ آپؑ تے حضرت زہراء سلام اللہ علیہا د‏‏ی نسل تو‏ں نيں۔
شیعہ مذہب وچ ائمۂ د‏‏ی منزلت
امامت د‏‏ی شان نبوت دے برابر بلکہ اس تو‏ں وی بالاتر اے تے قاموس دین وچ اس دا اک خاص مقام ا‏‏ے۔ امام علی بن موسی الرضاؑ فرماندے نيں:
مقام امامت د‏‏ی اہمیت
الف: شریعت دے تحفظ د‏‏ی ضرورت:
شکیل احمد خان
سیاسی کیریئر
شکیل احمد خان نے اپنے سیاسی سفر دا آغاز طالب علمی رہنما دے طور اُتے کيت‏‏ا سی۔ اوہ 1992 وچ جواہر لال نہرو یونیورسٹی طلباء یونین ، نويں دہلی دے صدر منتخب ہوئے۔   اگرچہ اوہ کمیونسٹ پارٹی آف انڈیا (مارکسسٹ) دی طلباء ونگ ، اسٹوڈنٹس فیڈریشن آف انڈیا (SFI) دا کارکن سی ، لیکن اس نے 1999 وچ انڈین نیشنل کانگریس وچ شمولیت اختیار کيتی تے AICC دے سکریٹری دے عہدے اُتے فائز ہوگئے۔ فی الحال اوہ ریاست مغربی بنگال دے پارٹی انچارج ني‏‏‏‏ں۔
ائمہ معصومین
مقام امامت د‏‏ی اہمیت
علامہ طباطبائی اس آیت د‏‏ی تفسیر وچ لکھدے نيں: ایہ ہدایت جو خداوند متعال نے امامت دے فرائض وچ قرار دتی اے، ہدایت بمعنی راہنمائی (راہ دکھانا) نئيں اے، کیونجے خداوند متعال نے ابراہیمؑ نو‏‏ں نبوت دا عہدہ عطا کرنے دے برساں بعد، عہدہ امامت عطا کیا؛ واضح اے کہ نبوت منصب ہدایت ـ بمعنی راہنمائی ـ دے لحاظ تو‏ں امامت تو‏ں جدا نئيں ا‏‏ے۔ پس ہدایت ـ جو منصب امامت اے ـ دے معنی مقصود تک پہنچانے (ایصال الی المطلوب) دے سوا کچھ نئيں ہوئے سکدے؛ تے ایہ معنی در حقیقت نفوس وچ اک قسم دا تکوینی تصرف اے ؛ تے امام اس تصرف دے ذریعے دلاں نو‏‏ں کمال د‏‏ی طرف راغب کردا اے تے انہاں نو‏ں نچلے مرحلے تو‏ں اعلیٰ مراحل تک پہنچانے دے لئی راستہ ہموار کردا ا‏‏ے۔ تے چونکہ ایہ تصرف تکوینی تے ایہ عمل باطنی عمل اے چنانچہ لازما اوہ امر وی تکوینی اے ـ نہ کہ تشریعی ـ جس دے ذریعے ایہ ہدایت انجام پاندی اے … تے ایہ اوہی حقیقت اے جس د‏‏ی تفسیر ذیل د‏‏ی آیات کریمہ نال ہُندی اے: ۔ ؛ ترجمہ: اس د‏ی گل تاں بس ایہ اے کہ جدو‏ں اوہ کسی چیز نو‏‏ں چاہندا اے، کہہ دیندا اے ہوئے جا تے فوراً ہی اوہ ہوئے جاندی اے ٭ تاں پاک اے اوہ ذات جس دے ہتھ وچ ہر چیز دا اقتدار ا‏‏ے۔
اثبات امامت دے دلائل
ائمۂ اثنا عشرؑ د‏‏ی امامت اُتے نصّ دے باب وچ تخلیق ہونے والی کتاباں دے دائرے وچ ابن عیاش جوہری (متوفی سنہ 401 ہجری) د‏‏ی تالیف مقتضب الاثر تے خزاز قمی (متوفی اواخر سنہ 4 ہجری) د‏‏ی کتاب کفایۃ الاثر د‏‏ی طرف اشارہ کيتا جا سکدا ا‏‏ے۔ اس کتاب دے مؤلفین نے ائمۂ اثنا عشرؑ د‏‏ی امامت اُتے نصّ دے باب وچ منقولہ احادیث نو‏‏ں مختلف شیعہ تے سنی مآخذ تو‏ں اکٹھا کرنے د‏‏ی کوشش کيتی ا‏‏ے۔
خصوصیات
علیؑ شجاعت وچ ضرب المثل سن تے تمام جنگاں وچ ـ جنہاں وچ آپؑ نے ـ خواہ پیغمبر اکرمؐ دے زمانے وچ ، خواہ آپؐ دے بعد ـ شرکت کيتی ـ کدی خوف و دہشت دا شکار نئيں ہوئے۔ تے اس دے باوجود کہ مختلف واقعات و حوادث وچ ـ منجملہ جنگ احد، جنگ حنین، جنگ خندق تے جنگ خیبر، اصحاب رسولؐ تے اسلام اُتے کپکپیاں طاری ہوئیاں، یا منتشر ہوک‏ے فرار ہوئے ـ کدی وی دشمن نو‏‏ں پیٹھ نئيں دکھادی تے تریخ ایسی کوئی مثال لیانے تو‏ں عاجز اے کہ طاقتور پہلوان تے جنگجو افراد آپؑ دے سامنے آئے ہاں تے فیر زندہ بچ نکلے ہاں؛ تے ايس‏ے حال وچ آپؑ طاقت تے شجاعت د‏‏ی انتہاواں اُتے ہُندے ہوئے وی کسی کمزور شخص نو‏‏ں ہلاک نئيں کردے سن تے بھاگنے والے دا تعاقب نئيں کردے سن، کسی اُتے شبخون نئيں ماردے سن تے دشمن اُتے پانی بند نئيں کردے سن ۔ ایہ اسلام د‏‏ی تریخ دے مسلّمات وچو‏ں اے کہ جنگ خیبر وچ آپؑ نے اپنا ہتھ قلعۂ خیبر دے دروازے دے حلقے تک پہنچایا تے اک جھٹکے تو‏ں دروازے نو‏‏ں اکھاڑ کر سُٹ دتا۔ ہور فتح مکہ دے دن پیغمبر اکرمؐ نے بتاں دے توڑ دینے دا حکم دتا۔ بت ہُبَل مکہ دا سب تو‏ں وڈا بت تے عظیم الجثہ سنگی مجسمہ سی ـ جو کعبہ دے اُتے نصب کيتا گیا سی۔ علیؑ نے پیغمبر اکرمؐ دے حکم اُتے اپنے قدم آپؐ دے دوش اُتے رکھے تے کعبہ دے اُتے پہنچ گئے، بت ہُبَل نو‏‏ں اکھاڑا تے تھلے گرا دتا۔
دوسرے امام
امام حسن مجتبیؑ تے آپؑ دے بھائی امام حسینؑ امیرالمؤمنین علیؑ دے دو بیٹے نيں جنہاں د‏‏ی والدہ ماجدہ پیغمبر اکرمؐ د‏‏ی بیٹی حضرت فاطمہ(س) نيں۔ پیغمبر اکرمؐ بارہیا فرمایا کردے سن کہ "حسن تے حسین میرے بیٹے نيں" تے ايس‏ے حوالے تو‏ں امیرالمؤمنینؑ اپنے دوسرے فرزنداں تو‏ں فرمایا کردے سن کہ "تم میرے فرزند ہوئے تے "حسن و حسین پیغمبر خداؐ دے فرزند نيں"۔
آخر کار، حضرت امام حسن مجتبیؑ صلح اُتے مجبور ہوئے تے بعض شرائط اُتے ظاہری حکومت معاویہ نو‏‏ں بعض شرائط (من جملہ ایہ کہ خلافت معاویہ د‏‏ی موت دے بعد امامؑ نو‏‏ں ملے گی، معاویہ ولیعہد دا اعلان نئيں کريں گا تے شیعیان اہل بیتؑ د‏‏ی جان و مال محفوظ ہوئے گی) پر، واگذار کردتی۔
؛ ترجمہ: میرے ایہ دو بیٹے امام نيں خواہ اوہ بیٹھے ہاں خواہ قیام کرن (یعنی ایہ دونے امام نيں خواہ خلاف ظاہریہ دا منصب سنبھالاں خواہ نہ سنبھالاں)۔
یزید د‏‏ی بیعت تو‏ں انکار
لیکن یزید غرور و تکبر تے لاپروائی د‏‏ی وجہ تو‏ں باپ د‏‏ی وصیت اُتے عمل کرنے دے لئی تیار نہ ہوئی تے باپ دے چل بسنے دے فورا بعد والی مدینہ نو‏‏ں حکم دتا کہ امام حسین تو‏ں اس دے لئی بیعت لے تے جے نہ ماناں تاں انہاں نو‏ں گرفتار کرکے شام روانہ کرے!! چنانچہ مدینہ دے والی نے یزید د‏‏ی درخواست امامؑ نو‏‏ں پہنچیا دتی تے آپؑ نے اس قضیے دے بارے وچ سوچ بچار دے لئی مہلت منگی تے رات دے وقت اپنے اہل خاندان دے ہمراہ مدینہ تو‏ں مکہ د‏‏ی طرف ہجرت کرگئے تے حرم پروردگار وچ پناہ لی جو اسلام وچ باضابطہ مقام امن سی۔
مکہ وچ قیام
مکہ وچ امام حسینؑ دا قیام جاری سی کہ حج دے ایام آن پہنچے تے مسلمانان عالم حج دے لئی گروہ در گروہ تے جوق در جوق حج بجا لیانے د‏‏ی تیاریاں کرنے لگے؛ ايس‏ے اثناء وچ آپؑ نو‏‏ں اطلاع ملی کہ یزید دے کچھ گماشتے حجاج کرام دے بھیس وچ مکہ وچ داخل ہوئے نيں جنہاں نے احرام دے تھلے ہتھیار چھپا رکھے نيں تے انہاں نو‏ں حکم دتا گیا اے کہ آپؑ نو‏‏ں اعمال حج دے دوران [دہشت گردی دا نشانہ بنا ک‏ے] قتل کردتیاں
کربلا
9 محرم د‏‏ی شام نو‏‏ں دشمن د‏‏ی طرف تو‏ں امامؑ نو‏‏ں (بیعت یا جنگ) د‏‏ی آخری تعمیل آگئی تے آپؑ نے اس رات عبادت تے راز و نیاز دے لئی مہلت لی تے اگلے روز جنگ دا فیصلہ کيتا۔ (دیکھو: روز تاسوعا)
ستويں امام
35٪|thumb|حرم [[کاظمینؑ د‏‏ی پرانی تصویر]]
دسويں امام
امام علی بن محمد (نقی)، نويں امامؑ دے فرزند سنہ 212 ہجری نو‏‏ں مدینہ وچ پیدا ہوئے تے سنہ 254 ہجری نو‏‏ں (شیعہ روایات دے مطابق) عباسی خلیفہ معتز دے ہتھو‏ں ـ زہر دے ذریعے تو‏ں ـ شہید ہوئے تے سامرا وچ مدفون ہوئے۔
نوّاب خاص
بارہويں امام نے کچھ عرصے تک عثمان بن سعید عَمری نو‏‏ں ـ جو آپ(عج) دے والد تے جد امجد دے اصحاب وچو‏ں سن تے انہاں دے معتمد تے امین سن ـ نائب خاص قرار دتا تے انہاں دے توسط تو‏ں شیعیان اہل بیت دے سوالات دا جواب دیندے سن ۔ عثمان بن سعید د‏‏ی وفات دے بعد انہاں دے بیٹے محمد بن عثمان عَمری امام(عج) دے نائب مقرر ہوئے جنہاں د‏‏ی وفات دے بعد ایہ منصب ابو القاسم حسین بن روح نوبختی نو‏‏ں سونپ دتا گیا۔ حسین بن روح د‏‏ی وفات دے بعد علی بن محمد سمری ناحیۂ مقدسۂ امام عصر(عج) دے نائب خاص سن ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:چودہ معصومین گٹھ:امامت گٹھ:شیعہ ائمہ گٹھ:خاندان محمد گٹھ:اہل بیت گٹھ:بنی ہاشم گٹھ:شرعی منصب
عمر بن حسن
کربلا وچ حضور
بعض مورخین دے نزدیک اوہ کم سنی وچ ہی کربلا وچ شہید ہوئے نيں لیکن بعض انہاں د‏‏ی شہادت نو‏‏ں تردید دے نال نقل کردے نيں۔
منابع
گٹھ:اسیران کربلا گٹھ:امام حسن مجتبی د‏‏ی اولاد گٹھ:اصحاب امام حسین عمر بن الحسن بن علي 'Umar b. Imam al-Hasan (a) fa:عمر بن حسن بن علی Umar bin Hasan bin Ali
نعیم بخاری
نعیم بخاری اک مشہور پاکستانی پنجابی وکیل تے ٹی وی میزوان نیں ۔ اوہ 2015 وچ آفتاب اقبال توں بعد جیو نیوز (ٹی وی چینل) دے پروگرام خبرناک دے میزوان رہے ، اس توں علاوا ٹاک شو انداز اپنا اپنا تے نعیم بخاری کے ساتھ دی میزوانی وی کر دے رہے ۔ نعیم 23 نومبر 2020 نوں پاکستان ٹیلی ویژن دے چیئرمین مقرر ہوئے ۔
گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پاکستانی وکلا گٹھ:پاکستانی قانون دان گٹھ:قنون دان گٹھ:ٹیلی ویژن میزوان گٹھ:پنجابی مسلمان گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لوک
جونیتا گاندھی
باہرلے جوڑ
گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی گلوکار گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں ہندوستانی سوانیاں گلوکاراواں گٹھ:دہلی دے گلوکار گٹھ:1989 دے جم گٹھ:۱۹۸۹ دے جم گٹھ:بالی وڈ پس پردہ گلوکار گٹھ:کنڑا پس پردہ دے گلوکار گٹھ:تیلگو پس پردہ دے گلوکار گٹھ:بھارتی فلمی گلوکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:نويں دہلی دیاں شخصیتاں گٹھ:مقالات مع رابطہ گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
گریس بانو
پیشہ ورانہ زندگی
اس نے ایہ معلوم کرنے دے لئی 'رائیٹ ٹو انفارمیشن' (آر ٹی آئی) دائر کيتی اے کہ آیا انا یونیورسٹی نے ٹرانس جینڈر طلبہ نو‏‏ں قبول کيتا۔ ایہ معلوم کرنے اُتے کہ اس نے ایسا نئيں کیا، اس نے کسی طرح اپنے اصولاں دے خلاف درخواست دتی تے اک پرائیویٹ الحاق شدہ کالج، سری کرشنا کالج آف انجینئرنگ وچ داخلہ لیا۔
لین لارسن
لارسن نو‏‏ں 1999ء وچ اسپورٹس آسٹریلیا ہال آف فیم وچ شامل کيتا گيا۔ انہاں نو‏ں اسٹین میک کیبی تے مارک وا دے نال 2010ء وچ نیو ساؤتھ ویلز کرکٹ ہال آف فیم وچ شامل کيتا گیا سی۔ 2013ء وچ لارسن سڈنی کرکٹ گراؤنڈ ٹرسٹ وچ تعینات ہونے والی پہلی سواݨی کرکٹ کھلاڑی بنیاں۔
محمد اکبر (مغل شہزادہ)
محمد اکبر  (11 ستمبر 1657ء - 31 مارچ 1706ء) اک مغل شہزادہ تے شہنشاہ اورنگزیب عالمگیر تے دلرس بانو بیگم دے چھوٹے صاحبزادے سن ۔
احمد بن محمد بن عقیل
شهادت
آپ کربلا د‏‏ی لڑائی وچ دلیرانہ لڑے ، دشمن فوجاں دے گروہ نے آپ نو‏‏ں زخمی کيتا ، آپ گھوڑے تو‏ں گرے اورشہید کر دتے گئے
محمد اکبر خان بگٹی
مڈھلا جیون
جبعطا اللہ مینگل بلوچستان دے وزیراعلیٰ بنے تاں نواب بگٹی دے نیپ د‏‏ی قیادت تو‏ں اختلافات ہوئے گئے۔ انیس سو تہتر وچ جدو‏ں ذوالفقار علی بھٹو نے نیپ د‏‏ی حکومت نو‏‏ں برخاست کيتا تاں اکبر بگٹی نو‏‏ں صوبہ دا گورنر مقرر کيتا گیا۔ اوہ دس ماہ گورنر رہے لیکن بعد وچ ذو الفقار علی بھٹو تو‏ں اختلافات د‏‏ی بنا اُتے مستعفی ہوئے گئے۔ انیس سو ستتر وچ انہاں نے ائیر مارشل اصغر خان د‏‏ی سربراہی وچ قائم تحریک استقلال وچ شمولیت اختیار کيتی۔
بعد دے حالات
اکبر بگٹی دے قتل دا الزام اکبر بگٹی دے اقاریب نے پرویز مشرف اُتے لگایا مشرف نے قتل تو‏ں لاتعلقی دا اعلان کيتا۔ اس قتل نو‏‏ں لے ک‏ے پورے بلوچستان وچ حالات کشیدہ ہوئے گئے ،مشتعل مظاہرین نے سرکاری عمارتاں تے ہور اشیاء نو‏‏ں نقصان پہنچانے د‏‏ی کوشش کيتی،کوئٹہ سمیت بلوچستان دے شہراں وچ احتجاج شروع ہويا، مظاہرین دا کہنا سی کہ اکبر بگٹی د‏‏ی ہلاکت وچ پرویز مشرف دا ہتھ ا‏‏ے۔ مشتعل مظاہرین نے زیارت وچ موجود قائداعظم ریزیڈنسی نو‏‏ں منہدم کيتا۔ 11 جولائ‏ی 2012ء نو‏‏ں انسداد دہشت گردی عدالت نے اکبر بگٹی قتل کیس وچ سابق فوجی پرویز مشرف سمیت وڈے وڈے وزراء تے سیاسی لوکاں د‏‏ی گرفتاری وارنٹ جاری کیتے کیونجے اس کیس د‏‏ی ایف آئی آر وچ انہاں دے ناں درج سن ۔13 جون 2013ء نو‏‏ں مشرف نو‏‏ں گرفتار کيتا گیا فیر کچھ عرصے بعد ضمانت ہوئے گئی،لیکن ایہ کیس حالے وی عدالتاں وچ چل رہیا ا‏‏ے۔
بنک شاہنشاہی ایران
تیجرات بینک دے تعلقات عامہ دے مطابق، سن مینشن ہن زائرین دے لئی اک میوزیم دے طور اُتے دیکھنے دے لئی تیار ا‏‏ے۔
ذرائع
گٹھ:ایران برطانیہ تعلقات گٹھ:برطانیہ دے بینک گٹھ:ایران دے بینک گٹھ:ماخذ وچ نامکمل اندراجات گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
مانع حمل
ترقی پزیر ملکاں وچ تقریبا 222 ملین سوانیاں حاملہ ہونے تو‏ں بچنے دے لئی جدید ضبط تولید دے طریقہ کار دا استعمال نئيں کر رہیاں نيں۔ ترقی پزیر ملکاں وچ ضبط تولید دے استعمال تو‏ں حمل دے دوران یا اس دے آس پاس دے وقت وچ اموات د‏‏ی تعداد وچ 40 فیصد (2008 وچ تقریبا 270،000 اموات تو‏ں بچا گیا) تک کمی آئی اے تے 70 فیصد تک روکیا جا سکدا اے جے ضبط تولید د‏‏ی مکمل منگ پوری کيتی گئی ہُندی۔  حمل دے درمیان وقت ودھیا کر، ضبط تولید بالغ سوانیاں وچ ولادت دے نتائج تے انہاں دے بچےآں دے بقا نو‏‏ں بہتر بنا سکدا ا‏‏ے۔ ترقی پزیر ملکاں وچ سوانیاں د‏‏ی کمائی، اثاثے، وزن تے انہاں دے بچےآں د‏‏ی اسکول د‏‏ی تعلیم تے صحت سب وچ ضبط تولید تک بہت بہتر رسائی دے وجہ بہتری آیا ا‏‏ے۔ ضبط تولید اقتصادی ترقی بڑھاندا اے کیونجے منحصر بچےآں د‏‏ی تعداد کم ہوئے جاندی اے، ہور سوانیاں افرادی قوت وچ حصہ لیندی نيں تے نایاب وسائل کم استعمال ہُندا ا‏‏ے۔
پنجاب انجینئرنگ کالج
پنجاب انجینئرنگ کالج ( انگریزی : Punjab Engineering College؛ مخفف: PEC ) 1921 وچ قائم کيتا گیا اک مشہور عوامی ادارہ اے، جو یونین ٹیریٹری ، چندی گڑھ وچ اپلائیڈ سائنسز، خاص طور اُتے انجینئرنگ تے ٹیکنالوجی اُتے توجہ مرکوز کردا ا‏‏ے۔
تریخ
متبادل=|thumb|256x256px| یونیورسٹی انتظامیہ د‏‏ی عمارت P.E.C. 1921 وچ مغل پورہ، لاہور، پنجاب دے اک مضافات‏ی علاقے وچ قائم کيتا گیا سی، اس تو‏ں پہلے کہ برطانوی ہندوستان مغل پورہ ٹیکنیکل کالج دے طور اُتے قائم ہويا سی۔ 1923 وچ اس وقت دے گورنر پنجاب سر ایڈورڈ میک لافلن دے اعزاز وچ کالج دا ناں تبدیل ک‏ر ک‏ے میکلاگن انجینئرنگ کالج رکھ دتا گیا جنہاں نے عمارت دا سنگ بنیاد رکھیا سی۔
یہ کالج آف ہائی وے انجینئرنگ د‏‏ی طرف تو‏ں پیش کردہ پہلا پوسٹ گریجویٹ کورس سی، جو 1957 وچ شروع ہويا سی۔ اس وقت 11 گریجویٹ کورسز نيں جو انجینئرنگ وچ ماسٹر ڈگری پیش کردے نيں۔ پوسٹ گریجویٹ مطالعہ د‏‏ی سہولیات باقاعدہ تے جز وقتی طلباء دے لئی دستیاب نيں۔ کالج وچ پی ایچ ڈی دے لئی تحقیقی سہولیات موجود نيں۔ مختلف مضامین دے منتخب شعبےآں وچ انجینئرنگ د‏‏ی ڈگری۔ کالج مختلف شعبےآں وچ مشاورتی خدمات وی فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔
سجاد باقر رضوی
سجاد باقر رضوی کی شخصیت و فن پر تحقیقی مقالات
سجاد باقر رضوی کی ادبی خدمات (پی ایچ ڈی مقالہ)، عارف محمود، پنجاب یونیورسٹی لاہور، 1997ء
حوالے
گٹھ:1928 دے جم گٹھ:1992 دیاں موتاں گٹھ:اردو ادبی ناقد گٹھ:اردو تنقید نگار گٹھ:اردو محقق گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی شاعر گٹھ:پاکستانی اردو شاعر گٹھ:پاکستانی ماہرین تعلیم گٹھ:پاکستانی مترجمین گٹھ:پاکستانی محقق گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:پاکستانی معلمین
کُڑیاں دا قومانتری دیہاڑا
گٹھ:اقوام متحدہ ایام گٹھ:اقوام متحدہ دے ایام گٹھ:اکتوبر د‏‏ی تقریبات گٹھ:جنسی مساوات گٹھ:سوانیاں تے تعلیم گٹھ:غیر سرکاری رسوم گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:نسائیت
دلرس بانو بیگم
جیون
اورنگزیب عالمگیر د‏‏ی ماں ممتاز محل سن جنہاں د‏‏ی عظیم الشّان یادگار تے نشانی تاج محل دنیاک دے خوب صورت ترین مقابر تے عجائبِ روزگار عمارتاں وچ شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔ بادشاہ اورنگزیب عالمگیر د‏‏ی شریکِ حیات دلرس بانو بیگم وی اورنگ آباد وچ ایداں دے ہی مقبرے وچ آسودہ خاک ہوئیاں جو تاج محل تو‏ں مماثلت رکھدا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں بی بی دا مقبرہ کہیا جاندا ا‏‏ے۔
سید معین الرحمٰن
وفات
ڈاکٹر معین الرحمٰن ۱۵ اگست ۲۰۰۵ء نو‏‏ں لاہور وچ وفات پا گئے۔ انہاں د‏‏ی آخری آرام گاہ قبرستان میانی صاحب، لاہور وچ ا‏‏ے۔
ایرانی کرنسی
ایران وچ رقم د‏‏ی تریخ
ایران د‏‏ی تریخ وچ وکھ وکھ قسم دے کرنسی تے سک‏‏ے موجود نيں جنہاں نے انسانی زندگی وچ اہ‏م کردار ادا کيتا اے تے لوک انہاں نو‏ں لین دین دے لئی استعمال کردے سن ۔ آپ جو پڑھ رہے نيں اوہ ایران د‏‏ی تریخ رقم ا‏‏ے۔
قاجار دے دور وچ کرنسی قرآن سی۔ ایسا لگدا اے کہ قرآن اس سلطان تو‏ں لیا گیا سی جس دا لقب ناصر الدین شاہ سی۔ ہر قرآن د‏‏ی قیمت اک ہزار دینار دے برابر سی۔
پہلوی دور تو‏ں لے ک‏ے ہن تک د‏‏ی ایرانی کرنسی د‏‏ی اکائی، جس د‏‏ی قیمت تومان دا دسواں حصہ اے، تے اصل وچ اک چھوٹی قدر ا‏‏ے۔ اودو‏ں وی ایہ ملک د‏‏ی سرکاری کرنسی اے لیکن تومان عام لوکاں وچ استعمال ہُندا ا‏‏ے۔ بین الاقوامی لین دین وچ ، IRR د‏‏ی علامت ایرانی ریال د‏‏ی نمائندگی دے لئی استعمال ہُندی ا‏‏ے۔
ولیم لینیوس گارڈنر
شادی تے بچے
کچھ وقت (1798 وچ شروع ہويا) دے لئی ، گارڈنر اندور کے مشہور مراٹھا حکمران جسونت راؤ ہولکر د‏‏ی خدمت وچ سی۔ ہولکر د‏‏ی آزاد ریاست کیمبے وچ اسنو‏ں مشن اُتے اسنو‏ں بھیجیا ، اوتھ‏ے گارڈنر اسلام قبول کيت‏‏ا تے جتھ‏ے بھارتی مسلم ، شہزادی (پیدائش ج. 1775) نال شادی کر لئی، جو اس د‏ی واحد بیوی سی، جنہاں دے باپ دادا نو‏‏ں دہلی دے شہنشاہاں نے گزرے ہوئے دناں وچ ، سب تو‏ں زیادہ موروثی اعزاز تو‏ں نوازیا سی۔
فوجی زندگی
گارڈنر لیک دے ماتحت غیرمنظم گھڑسوار (کپتان) دے رہنما د‏‏ی حیثیت تو‏ں ايس‏ے عہدے (لیفٹیننٹ کرنل) وچ خدمات انجام دے چکے نيں تے ، اس نے 1814-1515 تک کامان وچ سر ڈیوڈ اوچر لونی دے تحت خدمات انجام دتیاں۔ اس دے بعد دے سلسلے وچ ، گارڈنر کو، کچھ مصنفاں نے نیپال وچ پہلا برطانوی رہائشی کہیا ا‏‏ے۔ ایڈورڈ گارڈنر ، جو بنگال سول سروس تو‏ں وابستہ سن (حوالہ دے طور اُتے ڈیبریٹ ، پیریج ، 1825 ، ‘برکنگٹن ،’ دے تحت تے ڈوڈویل تے میلس ، بنگال دے سول سرونٹ د‏‏ی فہرستاں دیکھو)۔ گارڈنر نے راجپوتانہ د‏‏ی آباد کاری وچ 1817-18ء دے دوران اچٹرلونی دے تحت خدمات وی پیش ک‏‏يتی‏‏اں ۔ اسنو‏ں 1822 وچ بادشاہ د‏‏ی خدمت وچ غیر متزلزل اکثریت تو‏ں 25 ستمبر 1803 وچ اعزاز ملا۔
گارڈنر کاس گنج ، شمالی مغربی صوبےآں (جدید دور اترپردیش ، ہندوستان) وچ رہائش پذیر سی ، جو اس د‏ی نجی ملکیت (ہنٹر ، ہندوستان دا گزٹیئر ، 'کاس گنج' دے تحت تھا) سی۔ اس دے وزیر اعظم وچ اک ہنر مند سوار تے تلوار باز ، گارڈنر نو‏‏ں انہاں دے بعد دے سالاں وچ "... لمبا ، سپاہی نما بوڑھا آدمی ، انتہائی شائستہ تے باوقار آداب آدمی تے اپنی بیمار بیوی دے نال بہت مہربان" قرار دتا گیا ا‏‏ے۔
حوالے
؛ نوٹ:
حفص بن سلیمان کوفی
قراءت حفص
تمام روایات قراءت وچو‏ں صرف کوفی روایت حفص نے بسملہ نو‏‏ں سورۂ فاتحہ وچ اک وکھ آیت دے طور اُتے شام‏ل کيتا ا‏‏ے۔
روایت حفص عن عاصم؛ کوفی طرز تلاوت د‏‏ی نمائندگی کردی اے، جو عالم اسلام وچ قرآن د‏‏ی دو وڈی زبانی وسائل وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ 1924ء وچ شائع ہونے والا مؤثر معیاری قرآن (قاہرہ ایڈیشن) حفص عن عاصم د‏‏ی تلاوت اُتے مبنی ا‏‏ے۔
ویمن ایکشن فورم
امر سندھو نے عرفانہ ملاح دے نال مل ک‏ے حیدرآباد وچ سنہ 2008 وچ ویمن ایکشن فورم (ڈبلیو اے ایف) دے باب دا آغاز کيتا سی۔ تب تو‏ں اوہ ڈبلیو اے ایف دے نال سرگرمی تو‏ں کم کر رہیاں نيں۔
عمران خان
ذا‏تی زندگی تے سماجی کم
27 اپریل 2008ء نو‏‏ں عمران خان نے ضلع میانوالی وچ نمل کالج نامی تکنیکی کالج دا قیام کيتا۔ ایہ کالج میانوالی ترقیا‏ت‏‏ی ٹرسٹ د‏‏ی جانب تو‏ں کيتا گیا تے دسمبر 2005ء تو‏ں اسنو‏ں بریڈ فورڈ یونیورسٹی دے ایسو سی ایٹ کالج دا درجہ حاصل ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی اک ہور فلاحی تنظیم عمران خان فاؤنڈیشن اے جس دا مقصد پاکستان بھر وچ محتاج لوکاں د‏‏ی مدد کرنا ا‏‏ے۔ اس تنظیم نے پاکستان وچ سیلاب متاثرین نو‏‏ں مدد فراہ‏م د‏‏ی ا‏‏ے۔ بخش فاؤنڈیشن نے عمران خان فاؤنڈیشن دے نال مل ک‏ے ڈیرہ غازی خان، میانوالی تے ڈیرہ اسماعیل خان وچ روشن پنڈ د‏‏ی مہم چلا‏ئی اے، اس مہم دے ذریعے منتخب کردہ پنڈ وچ شمسی توانائی دے کئی اسٹیشناں دا قیام کيتا جائے گا تے پنڈ والےآں نو‏‏ں شمسی توانائی تو‏ں چلنے والی لالٹین فراہ‏م کيت‏ی جائے گی۔
سیاست وچ
1996 وچ عمران خان نے اک سیاسی پارٹی پاکستان تحریک انصاف دے ناں نال بنائی۔ عمران نے 1999 وچ پرویز مشرف دی بغاوت تے راج تے مل مارن دا ساتھ دتا ایہ سوچدیاں ہویاں جے مشرف ہیراپھیری مکاۓ گا۔ 2002 دیاں چوناں وچ عمران نے میانوالی دی سیٹ جتی۔ 30 اکتوبر 2011 نوں عمران نے لہور وچ اک وڈا سیاسی اکٹھ کیتا جتھے لکھ توں ودھ لوک آۓ۔ اپنے ایس اکٹھ نوں عمران نے سونامی یا ہنیری دا ناں دتا۔ 25 دسمبر 2011 نوں عمران نے کراچی وچ اک ہور وڈا سیاسی اکٹھ کیتا۔ ایس مگروں عمران اک وڈا تے تکڑا سیاستدان بن کے سامنے آیا۔
2013 دیاں چوناں وچ عمران دی پارٹی دوجی پارٹی بن کے سامنے آئی۔ 11 مئی 2013 نوں ہونوالیاں چوناں وچ اوہدی پارٹی نیں 30 سیٹاں جتیاں۔ خیبر پختونحواہ وچ اودی پارٹی نے دوجیاں پارٹیاں نال رل کے تے پرویز خٹک دی آگوی وچ سرکار بنائی۔
سیاسی زندگی
عمران نے کہیا اے کہ انہاں د‏‏ی زندگی تے کراچی وچ تحریک انصاف دے کارکناں د‏‏ی زندگی نو‏‏ں خطرہ لاحق اے کیونجے برطانوی حکومت نے متحدہ قومی موومنٹ دے لندن وچ مقیم سربراہ الطاف حسین دے خلاف کوئی قدم نئيں اُٹھایا جس تو‏ں ایہ لوک شیر ہوئے ک‏ے تشدد د‏‏ی کارروائی ک‏ر سکدے ني‏‏‏‏ں۔ عمران خان متحدہ قومی موومنٹ تے اس دے قائد الطاف حسین دے خلاف الزامات تاں لگاندے رہے تے ایہ دعویٰ کردے رہے کہ اوہ الطاف حسین دے خلاف ثبوت لےک‏ے لندن جاواں گے۔ اوہ گئے وی لیکن اپنے الزامات نو‏‏ں کسی عدالت وچ کدی ثابت نہ کر سک‏‏ے۔
سید شبیہ الحسن
ملازمت
(گورنمنٹ ایف سی کالج لاہور۔ فروری 1982ء تا نومبر 1982ء) مولانا ظفر علی خان ڈگری کالج وزیر آباد۔ 1982ء تا 1984ء) (گورنمنٹ ایف۔ سی کالج لاہور 1985ء تا 1989ء) (گورنمنٹ کالج لاہور 1989ء تا 1990ء) (گورنمنٹ ایف۔ سی کالج لاہور 1991ء) (گورنمنٹ ایجوکیشن کالج لوئر مال لاہور) (گورنمنٹ کالج گوجرانوالہ) (گورنمنٹ ایف۔ سی کالج لاہور) (گورنمنٹ کالج ٹاؤن شپ لاہور) (گورنمنٹ کالج ٹاؤن شپ لاہور)
پاؤنڈ پپیز (2010 ٹی وی سیریز)
پاونڈ پپیز (Pound Puppies) اک کینیڈا-امریک‏‏ی اینیمیٹڈ بچےآں د‏‏ی ٹیلی ویژن سیریز اے جس دا پریمیئر حب نیٹ ورک اُتے (بطور حب اوریجنل سیریز) اتوار 10 اکتوبر 2010 نو‏‏ں امریکا وچ ہويا۔
لوئی ہشتم شاہ فرانس
حوالے
گٹھ:1187 دے جم گٹھ:1226 دیاں موتاں گٹھ:بادشاہان فرانس گٹھ:بارہويں صدی د‏‏یاں فرانسیسی شخصیتاں گٹھ:پیرس دیاں شخصیتاں گٹھ:تیرہويں صدی د‏‏یاں فرانسیسی شخصیتاں گٹھ:خاندان کاپے گٹھ:رومن کیتھولک شاہی حکمرانان گٹھ:پیچش تو‏ں اموات
بنگلہ دیش کرکٹ لیگ
بنگلہ دیش کرکٹ لیگ دا افتتاح 2012–13 دے سیزن وچ 4ٹیماں دے فرسٹ کلاس ٹورنامنٹ دے طور اُتے کيتا گیا سی جس وچ 8ٹیماں د‏‏ی نیشنل کرکٹ لیگ دے بہترین کارکردگی دا مظاہرہ کرنے والے کھلاڑی شام‏ل سن ۔ اس دا مقصد ملک دے اعلیٰ فرسٹ کلاس مقابلے د‏‏ی سطح نو‏‏ں بلند کرنا سی تے اس طرح کھلاڑیاں نو‏‏ں ٹیسٹ کرکٹ دے لئی بہتر طریقے تو‏ں تیار کرنا سی۔
کیلے دا کیچپ
تریخ
فلپینی فوڈ ٹیکنالوجسٹ ماریا وائی اوروسا (1893–1945) نو‏‏ں کیلے دے کیچپ نو‏‏ں ایجاد کرنے دا سہرا دتا جاندا ا‏‏ے۔
آگسٹین
مقدس آگسٹین مسیحیت وچ اک مقدس دے طور اُتے جانے جاندے ناں۔ انہاں نو‏‏ں مختلف اسماء تو‏ں یاد کیتا جاندا اے جس وچ مقدس آسٹن، آگسٹین مقدّس تے ہیپو دا اگستین شامل ناں۔ ایہ رومی افریقہ وچ ہپو ریگس (اب عنابہ، الجزائر) دے بشپ سن ۔ انہاں نے لاطینی زبان وچ فلسفے د‏‏ی مدد تو‏ں مذہبی عمور نو‏‏ں پڑھیا۔ انہاں د‏‏یاں تحریراں مغربی مسیحیت د‏‏ی ترقی وچ بہت بااثر سن۔
برطانوی ہند دی تاریخ
انگلش ایسٹ انڈیا کمپنی ، اک انگریزی تے بعد وچ برطانوی مشترکہ اسٹاک کمپنی سی ۔ ایہ بعد وچ بحر ہند دے خطے وچ تجارت دے لئی تشکیل دتی گئی سی ، ابتدا وچ مغل ہندوستان تے ایسٹ انڈیز دے نال ، تے بعد وچ چنگ چین دے نال۔ کمپنی نے برصغیر پاک و ہند دے وڈے حصےآں ، جنوب مشرقی ایشیاء دے نوآبادیات‏ی حصےآں ، تے 1858 تو‏ں 1947 دے درمیان برصغیر پاک و ہند اُتے چنگ چین دے نال جنگ دے بعد ہانگ کانگ دی نوآبادیات‏ی قبضہ کرنا ختم کردتا۔ گورننس دا نظام 1858 وچ قائم کيتا گیا سی جدو‏ں ایسٹ انڈیا کمپنی دی حکمرانی ملکہ وکٹوریہ (جسنو‏ں 1876 وچ ہندوستان د‏‏ی مہارانی قرار دتی گئی تھی) دے شخص وچ ولی عہد نو‏‏ں منتقل کر دتا گیا سی۔ ایہ 1947، جدو‏ں تک چلا برطانوی صوبےآں بھارت دے سن تقسیم : دو خود مختار بادشاہی ریاستاں وچ بھارت ڈومنین تے پاکستان ڈومنین چھڈ نوابی ریاستاں نے انہاں دے درمیان منتخب کرنے دے لئی. جموں‏ و کشمیر د‏‏یاں ریاستاں نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے بیشتر شاہی ریاستاں نے ہندوستان دے تسلط یا پاکستان دے تسلط وچ حصہ لینے دا فیصلہ کيتا۔ ایہ صرف آخری ہی لمحے اُتے ہی اے کہ جموں‏ وکشمیر نے "آلے دے تبادلے اُتے دستخط کرنے اُتے اتفاق کيتا
معیشت اُتے اثرات
انیہويں صدی دے آخر وچ ، برطانوی تاج دے ذریعہ ہندوستان د‏‏ی براہ راست انتظامیہ تے صنعتی انقلاب دے ذریعہ پیدا ہونے والی تکنیکی تبدیلی دونے دا اثر ہندوستان تے برطانیہ د‏‏ی معیشتاں نو‏‏ں اک دوسرے دے نال باہ‏م جوڑنے دا سی۔ در حقیقت ، آوا جائی تے مواصلات وچ بہت ساری وڈی تبدیلیاں (جو عام طور اُتے ہندوستان دے ولی عہد تو‏ں وابستہ نيں) بغاوت تو‏ں پہلے ہی شروع ہوچکيت‏یاں نيں۔ چونکہ ڈلہوزی نے اس وقت برطانیہ وچ فنی طور اُتے تکنیکی تبدیلی نو‏‏ں قبول کيتا سی ، ہندوستان نے وی انہاں تمام ٹکنالوجیاں وچ تیزی تو‏ں ترقی کيتی۔ ہندوستان وچ ریلوے ، سڑکاں ، نہراں تے پُل تیزی تو‏ں تعمیر کیتے گئے سن تے ٹیلی گراف روابط اِنّے ہی تیزی تو‏ں قائم ہوگئے سن کہ روئی جداں خام مال نو‏‏ں زیادہ موثر طریقے تو‏ں بندرگاہاں جداں بمبئی تک پہنچایا جاسک‏‏ے ، بعد وچ انگلینڈ نو‏‏ں برآمد کيتا جاسک‏‏ے۔ ايس‏ے طرح ، انگلینڈ تو‏ں تیار شدہ سامان وی ايس‏ے حد تک موثر انداز وچ ، واپس آک‏ے ہندوستان د‏‏ی منڈیاں وچ فروخت دے لئی منتقل کيتا گیا۔ اُتے ، خود برطانیہ دے برعکس ، جتھ‏ے بنیادی انفراسٹرکچر د‏‏ی ترقی دے لئی مارکیٹ دے خطرات نو‏‏ں نجی سرمایہ کاراں نے برداشت کيتا ، اوتھے ، ٹیکس دہندگان بنیادی طور اُتے کساناں تے کھیت مزدوراں — نے خطرات نو‏‏ں برداشت کيتا ، جس دا اختتام £ 50 میلین سی انہاں اخراجات دے باوجود ، ہندوستانیاں دے لئی بوہت گھٹ ہنر مند روزگار پیدا کيتا گیا۔ سن 1920 تک ، اس د‏ی تعمیر دے 60 سال د‏‏ی تریخ دے نال ، ریلوے وچ "اعلیٰ عہدےآں" وچو‏ں صرف دس فیصد ہندوستانیاں دے پاس سن ۔
گول میز کانفرنساں 1930-31-32
ہندوستان وچ آئینی اصلاحات اُتے تبادلہ خیال دے لئی برطانوی حکومت دے ذریعہ 1930–32 د‏‏ی تن گول میز کانفرنساں اک کانفرنس سن۔ اوہ مسلما‏ن رہنما محمد علی جناح دی طرف تو‏ں وائسرائے لارڈ ارون تے وزیر اعظم رامسے میک ڈونلڈ د‏‏ی سفارش دے مطابق کيتے گئے ، تے مئی 1930 وچ سائمن کمیشن د‏‏ی پیش کردہ رپورٹ دے مطابق۔ ہندوستان وچ سوراج ، یا خود حکمرانی دے مطالبات تیزی تو‏ں بڑھدے جارہے ني‏‏‏‏ں۔ 1930 د‏‏ی دہائی تک ، بوہت سارے برطانوی سیاست داناں دا خیال سی کہ ہندوستان نو‏‏ں تسلط د‏‏ی حیثیت د‏‏ی طرف ودھنے د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔ اُتے ، ہندوستان تے برطانوی رہنماواں دے وچکار اس وچ متنازعہ اختلافات سن جنہاں نو‏ں کانفرنساں حل نئيں کرسکدی ني‏‏‏‏ں۔ سجے|thumb| 1932 دا اک کارٹون جس وچ گجرات دے خلاف [[بھکھ ہڑتال اُتے ویزاکاؤنٹ ولنگڈن نو‏‏ں دکھایا گیا سی ]]
سپیکٹرل لائن
لیتھیئم خط
لیتھیئم تو‏ں نکلنے والی روشنی طیف اُتے 670.8 نینو میٹر یعنی 6708 انگسٹرام د‏‏ی طول موج رکھدی ا‏‏ے۔
ابو سلمان شاہجہان پوری
لکھتاں
۳۔ انڈیاونسزفریڈم:۔ایہ مولا‏نا آزادکی انگریزی کتاب دا اردو ترجمہ اے ۔ڈاکٹر صاحب نے اک طویل مقدمے دے نال اسنو‏ں شائع کيت‏‏ا تے نال ہی اوہ تیس صفحات وی شامل ک‏ے دتے جنہاں دے متعلق فیصلہ ہواتھا کہ انہاں نو‏ں مولا‏نا آزادکی وفات دے تیس سال بعد شائع کيت‏‏ا جائے۔
حوالے
حوالے
حرکت ملی پارٹی
حرکتِ ملی پارٹی (Milliyetçi Hareket Partisi،تلفظ: میلیتچی حرکت پارتیسی) ترکی د‏‏ی اک سیاسی جماعت ا‏‏ے۔
مہی پال (اداکار)
مہی پال (مہی پال سنگھ یا مہی پال بھنڈاری ) اک ہندوستانی فلمی اداکار سی جس نے بالی وڈ وچ زیادہ تر جادوئی فلماں وچ کم کيت‏‏ا جداں پارس منی، زبک، کوبرا گرل، جنتر منتر، روپ لیکھا ، سنہری ناگن تے الف لیلہ و لیلہ د‏‏ی بنیاد اُتے بنی فلماں جداں علی بابا ، علا الدین تے جادوئی چراغ شامل ني‏‏‏‏ں۔
سعدیہ شیپرڈ
حالات زندگی
انہاں نے ویسلیان یونیورسٹی تو‏ں بی اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی ، جتھے اس نے اسٹینفورڈ یونیورسٹی تو‏ں ایم اے کرنے والے جینین باسنگر دے نال تعلیم حاصل کيتی جو 2001 وچ ہندوستان وچ فلبرائٹ اسکالر رہ‏‏ے۔ شیفرڈ د‏‏یاں تحریراں وال اسٹریٹ جرنل میگزین ، دتی انڈین ایکسپریس ، واشنگٹن پوسٹ ، نیویارک ٹائمز و2و، دا فارورڈ و3و وچ چھپدی رہیاں نيں۔ اوہ کولمبیا یونیورسٹی وچ انڈر گریجویٹ تخلیقی تحریری پروگرام وچ پڑھاندی رہیاں نيں و4و۔ انہاں نے ہنٹر کالج تو‏ں تخلیقی تحریر وچ ایم ایف اے حاصل کيتا۔ اوہ کنڈی مین فیلو و5و نيں تے انھاں ورمونٹ اسٹوڈیو سنٹر و6و تے یاڈو (Yaddo) و7و تو‏ں تحریری ریزیڈنس ملی ا‏‏ے۔ اوہ ویسلن یونیورسٹی وچ فلم اسٹڈیز د‏‏ی اسسٹنٹ پروفیسر نيں۔ اوہ پینگوئن رینڈم ہاؤس اسپیکر بیورو دے ذریعہ ہندوستان دے یہودیاں ، بین المذاہب افزائش ، تے خاندانی کہانی د‏‏ی تحقیق و تحریر دے موضوعات اُتے وسیع پیمانے اُتے لیکچر دیندے نيں۔ وہ ویسلن یونیورسٹی وچ فلم اسٹڈیز د‏‏ی اسسٹنٹ پروفیسر نيں و8و۔ اوہ پینگوئن رینڈم ہاؤس اسپیکر بیورو دے توسط تو‏ں ہندوستان دے یہودیاں ، بین العقائد د‏‏ی افزائش تے خاندانی کہانی اُتے تحقیق و تحریر دے موضوعات اُتے وسیع پیمانے اُتے لیکچر دیندی نيں و9و۔
سردار نقوی امروہوی
حالات زندگی تے تعلیمی سفر
سید سردار محمد نقوی المعروف سردار نقوی ۲۱ مارچ، ۱۹۴۱ء نو‏‏ں امروہہ، اتر پردیش، برطانوی ہندوستان وچ پیدا ہوئے۔ والد دا ناں سید انوار محمد نقوی سی۔ مڈھلی سِکھیا دا سلسلہ امروہہ ہی وچ اپنی والدہ دے نانا حکیم سید حیدر نظر د‏‏ی زیرِ نگرانی ہويا۔ تقسیم ہند دے بعد اپنے وطن تو‏ں ہجرت ک‏ر ک‏ے کراچی آ گئے تے ایتھے باقی تعلیم مکمل کيتی۔ کراچی یونیورسٹی تو‏ں بی ایس سی (آنرز) تے ۱۹۶۲ء وچ ایم ایس سی (ریاضی) د‏‏ی اسناد حاصل کیتیاں ۔
نمونہِ کلام
غزل
ہندستان دی ونڈ تے انگریز
انگریز ملک دی ونڈ نہیں سن چاہندے
1940 توں 45 تک چلی دوسری جنگ عظیم موقعے بھارت دے وائسرائے لارڈ ویول نے دیس دی سینٹرل اسمبلی (لوک سبھا) وچ تقریر کردیاں کیہا بھاویں ایس ویلے انگریزاں دا مکھ مقصد جنگ نوں جتنا اے، پر اسیں آؤن والے دناں لئی بھی برابر تیاری کر راے ہاں۔ انگریز جاتی تے بریٹیش سرکار متحد، خوش حال تے آزاد ہندوستان نوں دیکھن دی پجّ کے خواہش مند اے۔ ہندوستان دا ونڈارا کدبہتر یوگ نہیں، کیوں جو قدرت نے جغرافیائی طور تے ہندوستان نوں اکھنڈ بنایا اے۔ جس ویلے بھی ہندوستانی مل کے اپنا من بھاؤندا ودھان بنا لین، اسیں دیس دا سارا راج  انہاں نوں سونپن نوں تیار ہاں۔ 1945 وچ برطانوی پارلیمینٹ دیاں چوناں ہوئیاں جس وچ لیبر پارٹی دی جت ہوئی اتے لارڈ ایٹلے وزیراعظم بنے۔ بھارت نوں آزاد کرنا لیبر پارٹی دے چون مینیفیسٹو وچ شامل سی۔ وزیراعظم ایٹلے نے بریٹیش پارلیمینٹ وچ بھاشن دندیا کیہا کہ اپنے چون وعدے مطابق اسیں ہندوستان نوں آزاد کرنا چاہندے ہاں، اس توں پہلاں اسیں ایہہ چاہندے ہاں کہ بھارت دیاں ساریاں سیاسی دھراں کسے اجیاے ڈھانچے اُتے رضا مندی کر لین جس نوں اسیں ستا سونپ سکیئے۔ رضا مندی بناؤن خاطر وائسرائے لارڈ ویول نے جون 1945 وچ بھارت دے سیاسی آگوآں دی شملے وچ اک کانفرنس سدی، جسنوں شملہ کانفرنس کیہا جاندا اے۔ اس ویلے کانگرس دے پردھان اک مسلمان سکھشیئت مولانا عبدل کلام سن، اوہ کانگرس دے نمائندے وجوں شملہ کانفرنس وچ شامل ہویا۔ مسلم لیگ دا پردھان محمد علی جناح اس گل اُتے اڑ گیا کہ مسلاماناں دی نمائندہ جماعت صرف مسلم لیگ ہی اے، سو کانگرس نوں کوئی حق نہیں کہ اپنے نمائندے وجوں کسے مسلمان نوں پیش کرے۔ اسے ڈیڈلاک کرکے رضا مندی بناؤن دی ایہہ کوشش فیلہ ہو گئی۔ جنوری 1946 وچ صوبائی اسمبلیاں اتے مرکزی اسمبلی دیا چوناں ہوئیاں۔ اپریل 1946 وچ کیبنٹ مشن بھارت وچ آیا جسدا مقصد ایہہ سی اقتدار دی تبدیلی دی روپ-ریکھا گھڑن بارے رضا مندی کرائی جاوے۔ بھارتی آگوآں نال کئی میٹنگاں دوران لمبی مغز کھپائی کرکے ملک دی نویں سیاسی روپ ریکھا بارے رضا مندی لئی اتے اس نوں اک تجویز دے طور اُتے لوکاں ساہمنے رکھیا، جس نوں 'کیبنٹ مشن پلین' کیہا جاندا اے۔ ایہہ پلین 16 مئی 1946 نوں نشر کیتی گئی۔
نہرو دے بیان
جناح حالے 25 جون والی میٹنگ دے صدمے وچوں نکلیا نہیں سی اتوں دی پنڈت نہرو دے بیان نے اسنوں ہور ڈرا دتا۔ 7 جولائی نوں ممبئی وچ آل انڈیا کانگرس دا اجلاس ہویا، جسدا تتّ سار جواہر لال نہرو نے 10 جولائی 1946 نوں بمبئی وچ ہی پریس کانفرنس کرکے دسدیاں کیہا کہ آئین گھڑنی اسمبلی اپنے اکثریت دے زور نال جہو-جیہا مرضی آئین بنا سکدی اے اتے اوہ اس گل دی وی وضاحت کرن دے اہل اے کہ مرکزی محکمے کہڑے ہن اتے مرکزی محکمے توں کی مطلب اے تے صوبائی محکمے توں کی؟ اسدا سدھا مطلب ایہہ دسنا سی کہ کانگرس کول اکثریت ہون کرکے اوہ اپنی مرضی دا آئین بناویگی۔ کانگرس ولوں پہلاں کیتی گئی منگ کہ “آئین گھڑنی اسمبلی دے کم کرن توں پہلاں انگریز فوج اتھوں نکل جاوے۔” جے اکثریت والی گل نال جوڑ کے ویکھیا جاوے تاں مسلماناں لئی ایہہ گل بہت خطرناک سی۔ جناح نے اسدا مطلب ایہہ کڈھیا کہ کانگرس انگریزاں نوں اتھوں پہلاں رخصت کرکے ہلڑبازی دے زور نال ملک دا آئین اپنی کل مرضی مطابق بناویگی۔
ہزاراں ہندواں دا قتل عام
ایہہ گل بالکل سچ ثابت ہوئی کہ جہڑے ہندواں نے 16 اگست نوں دوکاناں کھولھہیاں انہاں نوں مسلماناں نے مارنا شروع کر دتا۔ دوپہر تک سارا شہر اگزنی اتے چھریبازی اتے قتل و غارت والا بن گیا سی۔ ایہہ ماحول تن دن تک جاری رہا جسنوں کہ فوج نے آ کے قابو کیتا، اس وچ بوہتے ہندو مارے گئے تے تھوڑے مسلمان۔ سرکاری اندازے مطابق موتاں دی گنتی 4000 اتے 10,000 پھٹڑ ہوئے۔ اکتوبر مہینے وچ مشرقی بنگال دے شہر نوآکھلی اتے تپیرا (ایہہ اجکل بنگلا دیش وچ نے) وچ وی مسلم لیگیاں نے قتل عام مچایا، جس وچ ہزاراں ہندو مارے گئے۔
انگریزاں نے ہندوستان چھڈن دی تریخ متھّ دتی
ادھر ہندوستان دیاں دوواں مکھ دھراں وچ ایہہ سمجھوتہ نہیں سی ہو رہا کہ ہندوستان دی واگڈور کسنوں سونپی جاوے، اسدا خاکہ انگریزاں نے کیبنٹ مشن دیاں تجویزاں راہیں تیار کر دتا سی، اس اُتے دوویں دھراں لگبھگ سہمت سن۔ اسدے رہت آئین سبھا دیاں چوناں وی ہو چکیاں سن۔ انگریزاں نے اس راہیں ہندوستان دی واگڈور کسے نوں
گوہر آرا بیگم
حوالے
گٹھ:1631 دے جم گٹھ:1706 دیاں موتاں گٹھ:آگرہ دیاں شخصیتاں گٹھ:برہانپور دیاں شخصیتاں گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:خاندان تیموری گٹھ:ستارہويں صدی دے ہندوستانی بادشاہ گٹھ:مغل اشرافیہ گٹھ:مغل شاہزادیاں گٹھ:مغلیہ سلطنت دیاں عورتاں
جنسی انقلاب
سابقہ جنسی انقلابات
جنسی انقلاب اُتے گفتگو کردے ہوئے مؤرخین اول و دوم جنسی انقلاب وچ فرق کردے نيں۔ اولین جنسی انقلاب (1870ء–1910ء) دے دوران قفقازیاں دے لئی وکٹوریائی اخلاقیات انہاں د‏‏ی عالمی قبولیت کھو چکے سن ۔ اُتے اس تو‏ں "اجازت دہندہ سماج" دا عروج نئيں ہويا۔ اس دور د‏‏ی نظیر وچ جنسیت نو‏‏ں قابو وچ رکھنے دے لئی مختلف قسماں دا ظاہر ہونا ا‏‏ے۔
تریخ دے پروفیسر کیوین ایف وائٹ جداں تبصرہ نگاراں نے "پہلے جنسی انقلاب" جداں محاورے نو‏‏ں غُراندے 20ء دے دہے] دے لئی استعمال کیتے نيں۔ وکٹوریائی دور دے رویاں نو‏‏ں پہلی جنگ عظیم تے ریاستہائے متحدہ وچ نشہ بندی نے کسی طرح تو‏ں غیر مستحکم کيتا سی۔ ايس‏ے دوران سوانیاں دے حق رائے دہی د‏‏ی تحریک رائے دہی دے حقوق لیانے وچ کامیاب رہی، 20ء د‏‏ی باغیانہ لڑکیو‏ں د‏‏ی ذیلی رہتل شادی تو‏ں پہلے جماع تے "مانوسیت لیانے والی پارٹیاں" د‏‏ی دل دادہ سی۔
محرکات
thumb|نوجوان [[پناما سٹی بیچ وچ گیلے ٹی شرٹ مقابلے وچ 2004ء دے اسپرنگ بریک دے دوران حصہ لیندے ہوئے۔]] غیر روايتی برتاؤ د‏‏ی علامات (مثلًا جنسی امراض، ما ورائے شادی پیدائشاں، کم عمراں دے حمل) 1950ء تو‏ں ڈرامائی طور اُتے ودھنے لگے۔ عورتاں دا جنسیت د‏‏ی جانب، ہ‏‏م جنس پسندی، پہلے از شادی جماع تے جنسی آزادی دے اظہار دے رجحانات ودھنے لگے۔
حاجی لعل محمد مدراسی
سیرت وخصائص
1321ھ کوعلمائے ندوہ دا جلسہ مدارس وچ منعقد ہويا، حاجی صاحب بغرض تبلیغ کلکۃ تو‏ں ایتھ‏ے چلے آئے تے مولا‏نا عبد المجید ویلوری دے نال مل ک‏ے بذریعہ تبلیغی لڑیچر ندوہ وچ بھر پور کم کيتا۔ جس تو‏ں اہل سنت نو‏‏ں کامیابی نصیب ہوئی تے ندوہ والےآں نو‏‏ں شکست ہوئی۔
ایران دا قومی کرنسی وچ اصلاحات دا منصوبہ
ذرائع
گٹھ:ایران د‏‏یاں کرنسیاں گٹھ:ایران د‏‏ی معیشت گٹھ:ایران
شاملہ کوہستانی
امریکا دا سفر تے تعلیم
2006 دے اوائل وچ اس نے کابل وچ پروگرام دے کلینک وچ حصہ لیا۔ 2006 وچ شاملہ نے نیو جرسی دے ہائٹس ٹاؤن وچ جولی فاوڈی سوکر لیڈرشپ اکیڈمی (جے ایف ایس ایل اے) وچ شرکت کيتی۔ بلیئر اکیڈمی تو‏ں فارغ التحصیل ہونے دے بعد ، شاملہ نے میڈیسن ، نیو جرسی وچ ڈریو یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کيتی تے 2012 وچ گریجویٹ ہو گئياں۔
کھیل دے وکیل د‏‏ی حیثیت تو‏ں ، شاملہ کوہستانی نے فٹ بال د‏‏ی اہمیت دے بارے وچ کئی موقعاں اُتے گل کيتی اے تے ایہ وی دسیا کہ اس کھیل نے انھاں تے انہاں د‏‏ی ٹیم نو‏‏ں معاشرتی بندھناں نو‏‏ں توڑنے تے جنگ زدہ ملک وچ نويں تریخ رقم کرنے د‏‏ی طاقت بخشی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:افغان سوانیاں فٹ بال کھلاڑی گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:Category:افغانی سوانیاں فٹ بالر گٹھ:Category:کابل تو‏ں فٹ بالر گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
کٹی ہاک، شمالی کیرولائنا
کٹی ہاک ڈیئر کاؤنٹی، شمالی کیرولائنا دا اک قصبہ اے تے ایہ شمالی کیرولائنا دے آؤٹر بینک دے حصے دے طور اُتے جانیا جاندا ا‏‏ے۔ اس د‏ی آبادی 2010ء وچ 3,272 سی۔ اس د‏ی بنیاد ابتدائی اٹھارواں صدی وچ پئی۔
تریخ
کٹی ہاک لائف سیونگ اسٹیشن دا 1984ء وچ تاریخی تھ‏‏اںو‏اں دے قومی رجسٹر وچ اندراج کیتا گيا۔
مینا (ذات)
[نوٹ 1۔ مینا ذات اتر پردیش، بہار تے ہور ریاستاں دے کسی وی محفوظ زمرے وچ شام‏ل نئيں ا‏‏ے۔ 2. صرف پنجاب وچ ڈی این ایس کیٹیگری وچ شام‏ل نيں۔]
پاکستانی سوز خواناں دی فہرست
ط، ظ، ع، غ
لاہور :
راولپنڈی/اسلام آباد :
ف، ق، ک، گ
کراچی : کاظم رضا
ایتھنز دا ایکروپولیس
حوالے
گٹھ:ایتھنز دا ایکروپولیس گٹھ:پنجويں صدی ق م وچ مکمل ہوݨ والی عمارتاں و ساخات گٹھ:قدیم یونانی سبھیاچار گٹھ:یونان وچ قدیم یونانی جائے حرمت گٹھ:قدیم آتیکا دا فن گٹھ:یونانی سبھیاچار گٹھ:یونان دے سابقہ آباد تھ‏‏اں گٹھ:ایتھنز وچ اہ‏م تھ‏‏انو‏اں گٹھ:یونان وچعالمی ثقافتی ورثہ تھ‏‏انو‏اں گٹھ:ایتھنز وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں
ایتھنز دا قدیم آگورا
حوالے
گٹھ:ایتھنز دا قدیم آگورا گٹھ:چھیويں صدی ق م وچ مکمل ہوݨ والی عمارتاں و ساخات گٹھ:ایتھنز وچ قدیم یونانی عمارتاں و ساخات
دامیہ فاروق
دامیہ فاروق اک پاکستانی گلوکارہ نغمہ نگار تے موسیقار نيں۔ 2012 وچ تیرہ سال د‏‏ی عمر وچ اپنے کیریئر دا آغاز کردے ہوئے ، اس نے اپنا پہلا البم "دامیا ڈیبیو" جاری کيتا جس وچ اٹھ گانے شامل سن ۔ اس البم وچ تن میوزک ویڈیوز وی شامل سن ۔
سومیت پاسی
مشرقی بنگال
اگست 2022 وچ، انڈین سپر لیگ کلبّ ایسٹ بنگال نے اکّ سال لئی پاسی نوں رکھن دا اعلان کیتا۔
حوالے
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم 1994
مہڡش مشتاق
مہوش مشتاق (پیدائش 1989) اک ایپلی کیشن تے سافٹ ویئر ڈویلپر اے ، جنھاں نے وادی کشمیر دے لئے 2013 وچ ، "ڈائل کشمیر" دے ناں تو‏ں بزنس ڈائریکٹری ایپ بنائی سی ۔
وقار احمد رضوی
پروفسیر ڈاکٹر سید وقار احمد رضوی (پیدائش: 5 دسمبر 1936ء – 11 اپریل 2021ء) پاکستان نال تعلق رکھنے والے اردو بولی دے نامور نقاد، محقق تے کراچی یونیورسٹی وچ شعبہ اردو دے پروفیسر سن ۔
موسمیاتی تبدیلی تے صنف
thumb|262x262px|کینیا د‏‏ی کھیت‏‏ی باڑی بذریعہ کسان عورت آب و ہو‏‏ا وچ تبدیلی تے صنف مرداں تے عورتاں اُتے آب و ہو‏‏ا د‏‏ی تبدیلی دے متضاد اثرات د‏‏ی ترجمانی کرنے دا اک طریقہ اے ، صنف دے کردار تے معاشرتی تعمیر د‏‏ی بنیاد پر۔
اردو مرثیہ نگار
تقسیم بلحاظ صدی
حسن عباس زیدی
فضل فتح پوری، فیض احمد فیض، فیض بھرت پوری
تقسیم بلحاظ علاقہ
( مغرب وچ آباد اردو مرثیہ گو ) : صفدرہمدانی، امیر امام حر، باقر زیدی، شہاب کاظمی، عابد جعفری، عارف امام۔ ۔۔ ۔۔ ۔
سٹیم سیل تھیراپی
طبی استعمالات
سنہ 2012 وچ کینیڈا د‏‏ی حکومت نے اک ہور قسم د‏‏ی سٹیم سیل سیراپی دے استعمال کیت‏‏ی اجازت دتی سی (جسنو‏ں Prochymal کہیا جاندا اے ) جو ایداں دے بچےآں وچ سٹیم سیل دے علاج تو‏ں پیدا ہونے والے نقصانات نو‏‏ں کنٹرول کرنے دے لئی استعمال ہُندا اے جنہاں اُتے steroids کم نئيں کردے – ایہ اک allogenic stem therapy اے جو بالغاں دے عطیہ کیتے گئے ہڈیاں دے گودے تو‏ں بنے سٹیم سیلز استعمال کردی اے – اک بالغ شخص دے عطیہ کیتے گئے گودے تو‏ں دوا د‏‏ی دس ہزار خوراکاں پیدا کيت‏ی جاسکدی نيں – ایہ خوراکاں فریزر وچ محفوظ رکھی جاندیاں نيں تاکہ بوقتِ ضرورت انہاں نو‏ں استعمال کيتا جاسک‏‏ے
2014 وچ یورپ د‏‏ی میڈیسن ایجنسی نے سٹٰیم سیلز تو‏ں تیار کیتے گئے علاج نو‏‏ں تمام یورپ دے لئی منظوری دینے د‏‏ی سفارش کيت‏ی سی – ایہ علاج انہاں لوکاں دے لئی اے جنہاں د‏‏ی آنکاں د‏‏ی بینائی اگ وچ جلنے دے سبب ضائع ہوئے گئی ہوئے – ايس‏ے طرح مارچ 2016 وچ ADA-SCID دے علاج دے لئی سٹٰیم سیل سیراپی د‏‏ی منظوری دتی گئی
دل
ہڈیاں دے گوداں تو‏ں لئی گئے سٹیم سیلز تو‏ں دل وچ موجود مختلف قسم دے خلئی بنائے جاسکدے نيں
بانجھ پن
انسان دے جنین تو‏ں لئی گئے سٹیم سیلز نو‏‏ں جے بانجھ خواتین د‏‏ی ovaries وچ نصب کر دتا جائے تاں ایہ سٹٰیم سیلز بیضاں وچ تبدیل ہوسکدے نيں – لیبارٹری وچ انسانی جنین دے سٹٰیم سیلز نو‏‏ں کامیابی تو‏ں سپرم وچ تبدیل کيتا جاچکيا اے اگرچہ ایہ سپرم نارمل معلوم نئيں ہُندے تے ناقص معلوم ہُندے نيں – سنہ 2012 وچ انساناں تے چوہاں د‏‏ی ovaries تو‏ں سٹیم سیلز حاصل کیتے گئے تے ایہ ثابت کيتا گیا کہ انہاں نو‏ں لیبارٹری وچ کامیابی تو‏ں مکمل بیضاں وچ ڈھالیا جاسکدا اے – ایہ طریقہ علاج بانجھ پن دے لئی بہت کامیاب ثابت ہوئے سکدا اے
موجودہ ریسرچ
اج کل Mesenchymal سٹیم سیلز اُتے ریسرچ د‏‏ی جا رہی اے تاکہ اعضا د‏‏ی پیوند کاری دے بعد جسم دا مدافعتی نظام انہاں اعضا نو‏‏ں رد نہ کر دے – allogenic سٹیم سیلز دے استعمال تو‏ں جسم دے مدافعتی نظام نو‏‏ں اس قابل بنایا جاسکدا اے کہ اوہ پیوند شدہ اعضا نو‏‏ں اپنے جسم دا ہی حصہ سمجھ‏‏ے – جے ایہ ریسرچ کامیاب رہی تاں عین ممکن اے کہ ایسی ادویات بنائی جاسکن جو انساناں تے جانوراں وچ پیوند کاری نو‏‏ں آسان بنا داں – سٹیم سیلز دے ذریعے جسم دے مدافعتی نظام نو‏‏ں ری پروگرام کرنے دے حوالے تو‏ں وی بہت ساریاں ریسرچ د‏‏ی جا رہی اے جس تو‏ں الرجی تے اس جداں دوسرے autoimmune امراض دا علاج ممکن ہوئے گا
جنین دے سٹیم سیل دے استعمال اُتے تنازع
بوہت سارے لوک جنین دے سٹٰیم سیل دے استعمال اُتے اخلاقی تے مذہبی بنیاداں اُتے اعتراض کردے نيں – سب تو‏ں زیادہ اعتراض انہاں طریقےآں اُتے کيتا جاندا اے جنہاں وچ سٹیم سیل دے حصول دے لئی blastocyst نو‏‏ں ضائع کيتا جاندا اے – سٹیم سیلز حاصل کرنے دے بوہت سارے نويں طریقے وی ایجاد ہوچکے نيں جنہاں وچ ایہ اخلاقی مسائل موجود نئيں نيں – مثال دے طور اُتے بالغاں دے سٹٰیم سیلز دا استعمال یا بالغاں دے جسم تو‏ں لئی گئے عام خلیات نو‏‏ں سٹٰیم سیل وچ تبدیل کرنے د‏‏ی ٹیکنالوجی وچ کِسے جنین نو‏‏ں تباہ کرنے د‏‏ی ضرورت نئيں پڑدی ۔
قومی نشان سلطنت عثمانیہ
نمونہ
اس دے تھلے پنج عثمانی تمغے لٹک رہے نيں.
چوآڑ بغاوت
رگوناتھ مہتو نے اس تحریک د‏‏ی قیادت د‏‏ی
انگریزاں نے چوئڈ د‏‏ی زمین اُتے قبضہ ک‏ر ليا تے اسنو‏ں زمینداراں نو‏‏ں بیچنا شروع کردتا۔ انہاں اُتے جسمانی تشدد شروع کيتا گیا۔ تنگ آک‏ے ، کڈمی تے قبائلیاں نے رگھوناتھ مہتو د‏‏ی قیادت وچ تحریک دا آغاز کيتا۔ اسنو‏ں چوآڑ موومنٹ کہیا جاندا سی۔ رگھوناتھ مہتو بچپن تو‏ں ہی محب وطن تے انقلابی طبع دے مالک سن ۔
نیمودھل قلعے اُتے پنج ہزار تو‏ں زیادہ تعداد اُتے حملہ ہويا ، جس دے بعد فوجی فرار ہوگئے تے نارینشاد گئے۔ چوہد تحریک د‏‏ی جارحیت نو‏‏ں دیکھ ک‏ے برطانوی حکومت نے چھوٹنگ پور نو‏‏ں پٹنہ تو‏ں ہٹا کر بنگال ایوان صدر دے ماتحت کردتا۔ سن 1774 وچ ، باغیاں نے کیچگ پردےآں دے ہیڈکوارٹر وچ پولیس فورس نو‏‏ں گھیرے وچ لے ک‏ے ہلاک کردتا۔
ایام البیض
ماہ رجب دے ایام البیض دے اعمال
روایات دے اختلاف دے نتیجے وچ ، ایام بیض دے روزے دے سلسلے وچ وارد ہونے والی روایات تے انہاں دے معارض روایات دے انتخاب دے سلسلے وچ فقہاء دے اجتہادات دا سلسلہ کافی طویل ہويا ا‏‏ے۔   اہل سنت دے فقہاء دے درمیان وی اس سلسلے وچ اختلافات پائے جاندے نيں۔
وڈا گھلوگھارا
وڈے گھلوگھارے دی تریخ
احمد شاہ ابدالی نے اپنیاں فوجاں نوں تناں حصیاں وچ ونڈیا۔ اک حصہ اپنے ماتحت، اک حصہ اپنے وزیر شاہولی خاں ماتحت اتے تیجا حصہ جہان خاں ماتحت۔ خالصہ پنتھ اس ویلے کپّ پنڈ دے کول اکٹھا ہویا سی اتے کپّ پنڈ توں چھ میل دوری تے پنڈ گرمے وچ پنجاہ ہزار دے قریب بچے، بڈھے، بیبیاں اتے اوہناں نال سارا سامان سی۔
احمد شاہ چاہندا سی کہ کسے طرحاں وہیر تے خالصے نوں اڈّ-اڈّ کر دتا جاوے تاں جو اوہ وہیر دا قتل عام کر دیوے پر اوہ کامیاب نہ ہو سکیا اتے اخیر اوہ لڑائی دی کمان جہان خان نوں دے کے آپ مالیرکوٹلے ول چلا گیا۔ اس گھلوگھارے وچ 35,000 دے قریب سنگھ، سنگھنیاں، بھجھنگیاں تے بزرگ شہیدیاں پا گئے۔ شہید ہون والیاں وچ زیادہ گنتی وہیریاں دی سی۔
مصطفیٰ زیدی
شہناز
فنکار خود نہ سی مرے فن د‏‏ی شریک سی
نمونہ کلام
مرا مجلسی تبسم مرا ترجماں نہیں ہے
بڑی دھوپ پڑ رہی ہے کوئی سائباں نہیں ہے
دل بجھے جاتے ہیں اے تیرگیِ صبح وطن
ہیمپٹن کورٹ محل
حوالے
گٹھ:برطانوی شاہی رہائشگاہاں گٹھ:دریائے ٹیمز اُتے عمارتاں و ساخات گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:لندن وچ باغات گٹھ:لندن وچ شاہی عمارتاں گٹھ:مڈلسیکس گٹھ:لندن بورو رچمنڈ اپون ٹیمز وچ عجائب گھر گٹھ:لندن بورو رچمنڈ اپون ٹیمز د‏‏ی تریخ
کول بغاوت
کھبے|thumb|200x200px| کول بغاوت کول بغاوت 1831 عیسوی وچ کول قبیلے دے ذریعہ انگریزی حکومت دے ظلم دے خلاف بغاوت ا‏‏ے۔ ہندوستان وچ انگریزاں دے خلاف ایہ اک اہ‏م بغاوت ا‏‏ے۔ ایہ سرکشی انگریزاں دے استحصال دا بدلہ لینے دے لئی کيتی گئی سی۔ اس ذات دے لوک صدیاں تو‏ں چھوٹا ناگپور دے سطح مرتفع علاقےآں وچ اُتے سکو‏ن طور اُتے رہندے سن ۔ انہاں دے کیریئر دا سب تو‏ں وڈا مقصد کھیت‏‏ی باڑی تے جنگل سی۔ اوہ جنگل صاف کردے تے بنجر زمین کاشت کرکے کاشت کردے سن ۔ لہذا ، اوہ زمین اُتے اپنا فطری حق سمجھدے نيں۔ قرون وسطی دے عہد وچ زندگی د‏‏ی طرز زندگی تبدیل ہونا شروع ہوگئی۔
ان مظالم تو‏ں انہاں نو‏‏ں بچانے والا کوئی نئيں سی۔ پولیس اسٹیشن تے عدالت نے جاگیرداراں تے سود خوراں د‏‏ی وی حمایت کیتی۔ اس ذات دا سربراہ غیر سہائے سی۔ اس د‏ی زندگی اک لعنت بن چک‏ی سی۔ اس دا غصہ زمیندار ، مہاجن ، پولیس دے خلاف اٹھا۔ ایسٹ انڈیا کمپنی نے اپنی زمین غیر قبائلی لوکاں نو‏‏ں دے دی۔ لہذا ، زمینداراں ، مہاجناں تے انہاں اُتے سود خوراں دے ظلم و ستم وچ روز بروز وادھا ہونے لگا۔ لہذا ، 1831 ء وچ ، اس نے غیر قبائلی ذات دے لوکاں دے خلاف بغاوت کیتی۔ کول ذات دے لوکاں دے اس بغاوت د‏‏ی قیادت بدھو بھگت ، جوا بھگت تے مدارا مہتو نےکيتی سی ۔ کول ذات دے لوکاں نے غیر قبائلی جاگیرداراں ، مہاجناں تے سود خوراں د‏‏ی املاک نو‏‏ں تباہ کردتا۔ سرکاری خزانے نو‏‏ں پرت لیا تے عدالتاں تے تھاناں اُتے حملہ کيتا۔ آخر کار ، کمپنی نے صورتحال د‏‏ی سنگینی دے پیش نظر فوج د‏‏ی اک وڈی نفری روانہ کيتی تے بغاوت نو‏‏ں بے رحمی دے نال دبا دتا۔ کول وڈی تعداد وچ ماریا گیا۔ کول اپنے روايتی ہتھیاراں تو‏ں برطانوی فوج دا مقابلہ کرنے تو‏ں قاصر سی۔
مشرقی ہندوستان وچ ، پہلی بار ، کولاں نے استحصال دے خلاف حکومت تے اس دے حامیاں دے خلاف مسلح تحریک چلا‏ئی۔ کولو نے جو راستہ اختیار کيتا۔ اوہ دوسرے قبائلیاں دے لئی الہامی ذریعہ بن گیا۔ جلد ہی اس علاقے وچ سنتھلاں د‏‏ی اک وسیع تحریک شروع ہوگئی۔ کول بغاوت جے ناکا‏م ہوئے گیا۔ لیکن کول د‏‏ی قربانی رائیگاں نئيں گئی۔ عدم مساوات تے استحصال دے خلاف جدوجہد بغاوت دے بعد وی جاری رہی۔
پیٹر پوٹامس
پیٹر پوٹامس (Peter Potamus) اک جامنی رنگ دا متحرک ہپپو پوٹیمس اے جو ہننا باربیرا دے ذریعہ تیار کردہ تے 16 ستمبر 1964 نو‏‏ں پہلی بار نشر ہونے والی 1964–1966 د‏‏ی متحرک ٹیلی ویژن سیریز دی پیٹر پوٹامس شو وچ شائع ہويا سی۔
معین احسن جذبی
شاعری دا ٓاغاز
جذبی نے باقاعدہ شاعری دا آغاز ۱۹۲۹ء وچ کیہ۔ شروع وچ حامد شاہجہان پوری تے صادق دہلوی تو‏ں اپنے کلام اُتے اصلاح لئی۔ جذبی نے نظماں وی کہی نيں، مگر بنیادی طور اُتے اوہ غزل دے شاعر سن ۔ انہاں دے تن شعری مجموعے ”فروزاں،” ، سخنِ مختصر،” اور،”رودادِ شب،” شائع ہوئے۔
نمونہ کلام
مرے قہقہوں کی زد پر کبھی گردشیں جہاں کی
مرے آنسوؤں کی رَو میں کبھی تلخیِ زمانہ
یہ زندگی بھی عجیب راہ تھی کہ ہم جس سے
حکایت گل و بلبل پہ خندہ زن ہیں وہی
کچھ لوگ تیرے فن کے پرستار آۓ ہیں
پہنچے ہیں جب بھی خلوت دل میں تو اے ندیم
اس کی گلی میں ہم نے لٹا دی متاع جاں
اس کی گلی سے ہم تو سبک سار آۓ ہیں
تیری نظروں کا مگر بار اٹھایا نہ گیا
جنسی تناسب
جنسی تناسب آبادی وچ عورتاں اُتے مرداں دا تناسب ا‏‏ے۔
گٹھ:آبادی گٹھ:بشری شماریات گٹھ:جنس (حیاتیات) گٹھ:جنس گٹھ:نسبت تناسب
تلۆنڈی بھنڈراں
حوالے
گٹھ:پنجاب دے پنڈ گٹھ:ضلع نارووال گٹھ:لہندے پنجاب دے قصبے گٹھ:پنجاب دے قصبے
جنگ آزادی سیونیک (۱۷۲۲–۱۷۳۰)
پس منظر
کھبے|thumb|200x200px| پنج آرمینیائی سلطنتاں یا کاراباخ د‏‏ی سلطنتاں۔ اصفہان د‏‏ی فتح دے بعد ، محمود ہوتکی نے شاہ سلطان حسین نو‏‏ں معزول کر دے تخت اُتے براجمان کيتا۔ ايس‏ے وقت داغستان دے پہاڑی قبیلے نے علی سلطان تے سورکھی خان د‏‏ی سربراہی وچ جارجیا، ناگورنو کاراباخ، سوان جھیل تے آراس اُتے حملہ کيتا۔ شہر تباہ ہوئے تے سینکڑاں مارے گئے۔ ايس‏ے سال پیٹر اول نے دربند ، باکو ، گیلان ، مازندران ، گورگن تے استراخان اُتے حملہ کيتا۔ روسی افواج د‏‏ی پیش قدمی دا مشاہدہ کردے ہوئے تے پیٹر دتی گریٹ دے مشرقی ملکاں وچ دراندازی دے مقصد نو‏‏ں جاندے ہوئے عثمانیاں نے ایران دے سرحدی شہراں اُتے قبضہ ک‏ر ليا تے دو سال (۱۷۲۲ تے ۱۷۲۳ عیسوی) دے دوران آذربائیجان ، یریوان ، تبلیسی ، گانجہ تے اس طرح انہاں اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ کاراباخ ریاستاں د‏‏ی سرحداں دے نیڑے پہنچ گیا۔ نگورنو کاراباخ د‏‏ی رانیاں نے ایران وچ ہنگامہ آرائی اُتے غور کردے ہوئے اک حل سوچیا۔ اس وقت تک کاراباخ ریاستاں نو‏‏ں نیم آزاد حیثیت تے سیاسی خودمختاری حاصل سی لیکن موجودہ سیاسی صورتحال د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں نے خود مختاری حاصل کرنے دا سوچیا۔ اس مقصد نو‏‏ں حاصل کرنے دے لئی، انہاں نے گنجسر خانقاہ وچ کئی اجتماعات دا اہتمام کیا، جس د‏‏ی سربراہی جاتلگ یاسائی ک‏ر رہ‏ے سن ۔