cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سلفیہ
تکفیر
ابن‌ تیمیہ مسلماناں دے بہت سارے گروہاں تے مذاہب نو‏‏ں دین تو‏ں خارج سمجھدے ہوئے انہاں د‏‏ی تکفیر کردے نيں۔ المشعبی نے کتاب "منہج ابن تیمیہ فی التکفیر" وچ بہت سارے گروہاں نو‏‏ں جسنو‏ں ابن تیمیہ کافر سمجھدے نيں، انہاں دے دلائل دے نال ذکر کيتا ا‏‏ے۔ فلاسفہ، باطنیہ، اسماعیلیہ، شیعہ اثنا عشری تے قَدَریہ من جملہ‌ان مذاہب تے گروہاں وچو‏ں نيں۔
ابن‌ تیمیہ دے مطابق اوہ چیزاں جو کفر دا موجب بندیاں نيں، ایہ نيں: خدا تے بندےآں دے درمیان کسی نو‏‏ں واسطہ قرار دینا، کفار د‏‏ی مشابہت اختیار کرنا، حدیث متواتر تے اجماع د‏‏ی مخالفت۔ سلفیاں دے بعض جدید گروه جو تکفیری گروہ دے ناں تو‏ں مشہور نيں، کفر دے مصادیق نو‏‏ں بہت زیادہ وسعت دیندے نيں تے ايس‏ے دے ذریعے جہاد دا جواز پیدا کردے نيں۔
دور حاضر دے سلفی گروہ
وہابیت، اِخوان‌ المسلمین تے مکت‏‏ب دیُوبندیہ دو حاضر دے اہم‌ ترین سلفی مذہبی تے سماجی گروه نيں:
اِخوان المسلمین
اِخوان‌ المسلمین سَلَفی نظریات دے حامل اک تنظیم اے جس د‏‏ی بنیاد حسن البنا نے مصر وچ رکھی۔ حسن البنا رشید رضا دا پیروکار سی جو اک طرف تو‏ں ابن‌ تیمیہ تے محمد عبدہ جداں سلفی؛ تے دوسری طرف سید جمال‌ الدین اسد آبادی تو‏ں متاثر سی جو مسلماناں دے درمیان اتحاد تے وحدت دے لئی کوشان سن ۔
داعش
داعش بہت سارے جنگی جرائیم دے مرتکب ہوئے تے اس دوران بہت سارے عام شہریاں دا قتل عام کيتا۔ داعش د‏‏ی بے رحمانہ قتل تے غاربت اُتے حتی ایمن الظواہری جو القاعدہ دا رہنما سی نے وی اعتراض کيتا؛ یہانتک کہ آخر کار انہاں نے اعلان کيتا کہ داعش دا القاعدہ تو‏ں کوئی ربط نئيں ا‏‏ے۔
روتھ منورما
حوالے
گٹھ:جم 1952 گٹھ:دلت گٹھ:بھارتی عورتاں دے حقاں دے سرگرم کارکن گٹھ:بھارتی عورتاں گٹھ:زندہ لوک
چک 191 ای بی
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل بوریوالہ چ وس رہیا اے ۔
ایتھرس انیسولیپس
ایتھرس انیسولیپس وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
پکھی پوچھل
پکھی پوچھل دا پنڈا نکا ہوندا اے پر پوچھل لمی تے پکھی وانگوں ہوندی اے۔ ایسے لئی ایہدا ایہ ناں پیا اے۔
بیونس آئرس خودمختار شہر
ارجنٹائن براعظم دکھنی امریکہ دا اک دیس اے اس دے 24 انتظامی علاقے نیں ۔ بیونس آئرس شہر اس دیس دا راجگہڑ اے تے اک علیحدہ انتطامی علاقہ بیونس آئرس خودمحتار شہر وی اے۔
زپاٹا کاؤنٹی
زپاٹا امریکی صوبے ٹیکساس دی اک کاؤنٹی اے۔
کشتیا
گٹھ:بنگلہ دیش گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:بنگلہ دیش دے شہر
بکری
بکری تن توں 15 معینیاں چ جوان ہوجاندی اے۔ سنار ہون دے 150 دناں مگروں اے دو میمنے جمدی اے۔ بکری 15 توں 18 ورے تک جی سکدی اے۔
ناں
بکرا، بکری، بکروٹا بکروٹی، میمنا، لیلا، بیتل، رائیں، ٹیڈی بکری
مینا
ایہناں دے تکڑے پیر، تے اڈاری ترکھی ہوندی اے۔ ایہ رل کے ریندے نیں۔ ایہ کھلیاں تھانواں وچ رہنا پسند کردے نیں تے فروٹ تے کیڑے کھاندے نیں۔ کئی ونڈاں انسانی نگریاں دے دوالے ریندے نیں تے ہر شے کھاندیاں نیں۔
ضلع امبرسر
اتہاس
اوہ اک خطرناک ملٹری لیڈر سی اتے اس نے نویں دلی وچ لال قلعے نوں قبول کیتا۔ مغلاں نوں چار بندوقاں نال ہی ہرا کے بھجا دتا۔ اس مشن دے راج دوران بیرک، قلعے اتے حویلیاں بنائیاں گئیاں جو کہ ہرمندر صاحب دے آلے دوآلے فوجی تینات کرن لئی ضروری سن۔
صنم جنگ
حوالے
- گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:زندہ لوک
تارامتی بارادری
افسانے
قلعے دے شمال وچ نصف میل شمال وچ اس د‏ی قبر کھدی ہوئی شاہی مقبراں دے جھرمٹ دے درمیان ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے اک مرتبہ قطب شاہی بادشاہاں تے ملکہاں نو‏‏ں دفن کيت‏‏ا گیا جس وچ انہاں دے گلاب باغات سن ۔
ابابیل
وکھالہ
ابابیل نے اپنے پنڈے نوں ہوا وچ شکار کرن لئی بنایا ہویا اے۔ ایہدا سدھا پتلا پنڈا تے چنجلے پر ہوندے نیں۔ ایس باہجوں ایہنے اپنے جنے پنچھیاں نالوں 50–75% گھٹ زور اڈاری وچ لانا پیندا اے۔ ابابیل دی چھوٹی پر تکڑی چنج ہوندی اے جیہڑی واوا کھلی ہوندی اے۔ ایہناں دا پنڈا 10–24 سینٹی میٹر (3.9–9.4 انچ) دے وشکار تے جوکھ 10–60 گرام ہوندا اے۔
فالن فاکس
مڈھلا جیون
فاکس دا جم ٹولیڈو، اوہائیو وچ ہویا سی۔ اوہ پنج جاں چھ سال دی عمر وچ اپنے لنگ دی پچھان نال جدوجہد نوں یاد کردی اے۔ اک نوجوان دے روپ وچ، فوکس دا یعقین سی کہ اوہ اک سملنگی آدمی ہو سکدی اے، پر 17 سال دی عمر وچ ٹرانسجینڈر شبد دی جانکاری حاصل کیتی۔ فوکس اک ہیٹروسیکسئل مرد دے طور تے جیوں رہی سی اتے 19 سال دی عمر وچ اس نے اپنی پریمکا نال ویاہ وی کروایا سی، جدوں بعد وچ اسدی بیوی، اس دی دھی نال حاملہ ہوئی۔ پھر فوکس نے امریکہ نیوی وچ اپنے نویں پروار دی حمایت کرن لئی حصہ لیا، جو یو ایس ایس اینٹرپرائیز اُتے آپریشن ماہر دے طور' تے کم کر راے سن۔
اختلاف
شروعاتی کجھ جھگڑیاں توں بعد، فالن پھوکس 5 مارچ 2013 نوں آؤٹسپوٹس دے لکھاری سائڈ زیگلیر اتے سپورٹس السٹریٹڈ نال اک انٹرویو وچ عوامی طور اُتے باہر آئی۔ کیلیفورنیا سٹیٹ ایتھلیٹک کمیشن (سیئیس اے سی) اتے پھلورڈا دی ایتھلیٹک کمیشن ولوں لائسینسنگ عمل اتے الجھن اُتے اختلاف ودھ گیا، جو فوکس نے کورل گیبز وچ پورا جاں ختم کرن لئی چنیا سی۔ پرکاشن توں بعد لائسینسنگ عمل اُتے روشنی پائی اتے پھوکس دے بہت سارے ٹپنیکاراں نے ایہہ مدعا اٹھایا کہ کی جیو-جنتو مرد ایمئیمئے لڑائی وچ عورتاں دے ونڈ وچ لڑن دے یوگ ہونے چاہیدے ہن جاں نہیں۔
ایوارڈ
2014 وچ، پھاکس نیشنل گے اتے لیسبیئن سپورٹس ہال آف فیم وچ شامل کیتی گئی سی۔
کاردوبا
دکھنی امریکا دے لاطینی دیس ارجنٹائن دا اک شہر اے تے ارجنٹاین دے صوبہ کاردوبا دا راجگہڑ اے ۔
گٹھ:ارجنٹائن گٹھ:ارجنٹائین گٹھ:ارجنٹائن دے شہر گٹھ:دکھنی امریکہ دے آباد تھاں گٹھ:ارجنٹائن دے آباد تھاں
چک 229 ای بی
چک 229 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل بوریوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل بوریوالہ دے پنڈاں دا نقشہ 350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
ضلع اوکاڑا
ضلع اوکاڑا، پنجاب، پاکستان دا اک ضلع اے۔ ایہدا صدر مقام اوکاڑا شہر اے۔
جاوی بولی
بہاسا جاوا جان جاوی بولی (انگریزی: Javanese, جاوانی، کارا جاوا وی بولیا جاندا ہے) جاوی لوکاں دی بولی ہے جو کہ انڈونیشیا دے جاوا جزیرے دے مرکزی تے چڑھدے حصے 'چ وسدے ہن۔ لہندے جاوا دے اتلےحصے وچّ وی کجھ لوک ایہہ بولی بولدے ہن۔ ایہہ 9.8 کروڑ لوکاں دی ماں بولی ہے (انڈونیشیا دی آبادی دا 42% توں زیادہ حصہ)۔
ایس ایس راجامولی
اس دیاں ہور فلماں وچ کھیلاں دے موضوع اُتے ڈراما فلم سائے Sye وچ ، سماجی مسئلہ اُتے مبنی فلم وکرماکڈو، جو بھارت دے بین الاقوامی فلم فیسٹیول وچ دکھادی گئی شامل نيں ۔. اُتے مزح ڈراما فلماں مریادا رمننا، وکرماکڈو تے چھترپتی کامیاب جائزے دے نال، مختلف بھارتی زباناں وچ دوبارہ تشکیل دتیاں گئیاں ایس ایس راجامولی نو‏‏ں کئی اعزازات تو‏ں نوازیا گیا، جنہاں وچ دو نیشنل فلم ایوارڈ، تن فلم فیئر ایوارڈ، تن ریاستی نندی ایوارڈ، IIFA ایوارڈ تے 2012ء وچ اسٹار ورلڈ انڈیا دا ایوارڈ "اینٹرٹینر آف دتی ائیر" سمیت کئی ایوارڈ شامل نيں۔  2016 وچ انہاں نو‏ں آرٹ دے میدان وچ انہاں د‏‏ی خدمات دے لئی بھارت دا چوتھا وڈا شہری اعزاز ’’پدم شری ‘‘سے نوازیا گیا۔
آسٹرونیشیائی بولیاں
اتہاس
آسٹرونیشیائی بولیاں دا اتہاس پروٹو-آسٹرونیشیائی بولی تکّ دیکھیا جاندا ہے۔ تریخی بولی وگیان دی ورتوں نال اندازا لگایا جاندا ہے کہ ایہناں بولیان دی شروعات تائیوان وچّ ہوئی۔
اقرا عزیز
رَوِش
اقراء عزیز نے تماش کاری وچ اپنی رَوِش دا آغاز 14 سال د‏‏ی عمر وچ کیہ۔ اوہ اپنے اک انٹرویو وچ بیان کردیاں نيں کہ اُنہاں د‏‏ی والدہ د‏‏ی شدید خواہش سی کہ اُنہاں د‏‏ی بیٹی اداکاری تو‏ں پہلے اپنی تعلیم مُکمّل کرلے۔ اقراء پہلی بار اک تجارتی نمائندہ د‏‏ی صورت وچ نظر آئیاں تے سٹرس ٹیلنٹ ایجنسی نے اُنئيں موقع فراہ‏م کیہ ۔ بعد وچ ہم ٹی وی د‏‏ی ڈراماندی تخلیق کار مومنہ درید نو‏‏ں اُنہاں تو‏ں التفات ہويا تے اُنہاں نے اقراء نو‏‏ں اپنا ڈراما کسے اپنا کدرے وچ اک کردار پیش کیندا، جس وچ اُنہاں نے دانش تیمور، اریج فاطمہ، شبیر جان تے ہور تجربہ کار اداکاراں دے ہمراہ کم کیتا۔
ذا‏تی زندگی
اُنہاں د‏‏ی وڈی بہن صدرہ عزیز پیشے دے اعتبار تو‏ں اک اُستانی نيں۔
ڈرامن
گٹھ:ناروے دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:ناروے دے آباد تھاں
برازیلی سپ والی تؤن والا کھچوپڑا
برازیلی سپ والی تؤن والا کھچوپڑا برازیل دا اک کھچوپڑا اے۔
این سمرز
شروعاتی جیون
اس دا جم ڈنیلکن، نیو ساؤتھ ویزس وچ 1945 نوں این فیئرہرسٹ کوپر وجوں ہویا، ایئیچئیف اتے ایئیف کوپر دی چھ بچیاں وچوں سبھ توں وڈی سی۔  سمرسایڈیلیڈ، دکھنی آسٹریلیا وکھے اک سخت کیتھولک پریواروچ وڈی ہوئی اتےایڈیلیڈ دے کیتھلک سکول وچ سکھیا حاصل کیتی۔ اپنی آتمکہانی وچ، اوہ لکھدی اے کہ اس دے پیؤ (اک ہوابازی جانچکرتا) اک شرابی سی اتے اس دی ماں دے نال اس دے مشکل تعلق سی۔
ارجنٹینی سپ تؤن والا کھچوپڑا
ارجنٹینی سپ تؤن والا کھچوپڑا اک کھچوپڑا اے۔
بیٹس اٹروپوس
بیٹس اٹروپوس وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
دوسری جنگ عظیم دا یورپی تھیٹر
پچھلے واقعات
پہلی جنگ عظیم وچ جرمنی نو‏‏ں شکست دا سامنا کرنا پيا ، تے ورسائے دے معاہدے نے اس ملک اُتے تعزیری شرائط رکھی سن ، جنہاں وچ اہ‏م مالی معاوضے ، علاقے دا نقصان (کچھ صرف عارضی طور پر) ، جنگی جرم ، فوجی کمزوری تے حد بندی ، تے معاشی کمزوری شامل ني‏‏‏‏ں۔ جرمنی نو‏‏ں دنیا دے سامنے ذلیل و خوار کیتا گیا سی تے اسنو‏ں بہت وڈی جنگ کيت‏ی سزا بھگتنی پئی۔ بوہت سارے جرمناں نے معاہدے د‏‏ی شرائط اُتے انہاں دے ملک دے بعد دے معاشی خاتمے دا الزام عائد کیتا تے انہاں ناراضگیاں نے سیاسی عدم استحکا‏م وچ مدد کيت‏ی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اڈولف ہٹلر تے انہاں د‏‏ی نیشنل سوشلسٹ پارٹی دا اقتدار وچ آنا ممکن ہوگیا۔
یورپ وچ جنگ دا آغاز
مشرق وچ تیز مہم چلانے دے باوجود ، فرانکو-جرمن سرحد دے نال ہی ، جنگ اک پُرسکو‏ن دور وچ بدل گئی۔ وڈی طاقتاں دے وچکار ایہ نسبتا غیر محاذ آرائی تے زیادہ تر عدم لڑائی دا عرصہ 10 مئی 1940 تک جاری رہیا ، تے اسنو‏ں فوونی جنگ دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی۔
جرمنی تے یو ایس ایس آر د‏‏ی تقسیم شمالی یوروپ
سویڈن غیر جانبدار رہنے وچ کامیاب رہیا ۔
فضائی جنگ
14 فروری 1945 نو‏‏ں ، ڈریسڈن پر اک چھاپے نے تریخ د‏‏ی اک انتہائی تباہ کن اگ بنائی۔ شہر وچ آتش گیر طوفان پیدا ہويا سی ، تے 18،000 تو‏ں 25،000 افراد ہلاک ہوگئے سن ۔ صرف ہیمبرگ حملہ ، 9-10 مارچ 1945 وچ ٹوکیو وچ اگ لگنے تے ہیروشیما (6 اگست 1945) تے ناگاساکی (9 اگست 1945) اُتے ایٹمی حملےآں نے اک ہی حملے وچ زیادہ تو‏ں زیادہ افراد نو‏‏ں ہلاک کردتا۔
مشرقی محاذ دے اثرات
مشرقی محاذ وچ ریڈ آرمی دے 8 لکھ فوجی جرمنی تے انہاں دے اتحادیاں دا سامنا ک‏ر رہ‏ے سن ۔ محور د‏‏ی افواج نے خود ہی 6 ملین تو‏ں زیادہ فوج کھو دتی سی ، چاہے اوہ لڑائی تو‏ں ہوئے یا زخماں ، بیماری ، فاقہ کشی یا بے نقاب تاں۔ بوہت سارے دوسرے لوکاں نو‏‏ں جنگی قیدیاں دے طور اُتے پھڑیا گیا تے انہاں وچو‏ں کافی حصہ مرض یا رسد د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں سوویت د‏‏ی قید وچ مر گیا۔
مقبوضہ فرانس اُتے اتحادی حملہ
جرمنی دے بنیادی ڈھانچے تے شہراں اُتے لگیاتار بم دھماکے دے نتیجے وچ زبردست ہلاکتاں تے خلل پيا۔ داخلی طور اُتے ، ہٹلر نازیاں دے اندرونی قتل د‏‏ی متعدد کوششاں تو‏ں بچ گیا۔ سب تو‏ں سنگین 20 جولائ‏ی 1944 دا پلاٹ سی ۔ کلاز وان اسٹاؤفن برگ دے ذریعہ ترتیب دتے گئے تے دوسرےآں وچ شامل ارون رومیل تے الفریڈ ڈیلپ نے اس منصوبے دا ارادہ کیتا سی کہ ٹائم بم نو‏‏ں ہٹلر نو‏‏ں مارنے د‏‏ی پوزیشن وچ رکھیا جائے لیکن متعدد غیر متعین عوامل تے آپریشن د‏‏ی ناکامی اس د‏ی ناکامی دا سبب بنی۔ ایڈولف ہٹلر صرف تھوڑا سا زخمی ہويا سی۔
یہ اس وقت تبدیل ہويا جدو‏ں 16 دسمبر 1944 نو‏‏ں جرمنی نے اک وڈے کاؤنٹر اُتے حملہ کیتا۔ ارڈنیس حملہ ، جسنو‏ں بلج د‏‏ی جنگ وی کہیا جاندا اے ، پِچھے ہٹ گیا تے کچھ چھوٹے چھوٹے امریکی یونٹاں نو‏‏ں گھیر لیا۔ اتحادی افواج بالآخر جرمنی نو‏‏ں پِچھے ہٹانے وچ کامیاب ہوگئياں ، جس دے نتیجے وچ اوہ جنگ کيت‏ی آخری وڈی پیشرفت ثابت ہويا۔ جنگ سرکاری طور اُتے 27 جنوری 1945 نو‏‏ں ختم ہوئی۔
یورپ وچ جنگ دا خاتمہ
thumb| یورپ دے یوم فتح اُتے ونسٹن چرچل لندن وچ ہجوم د‏‏ی طرف ہتھ لہرارہے ني‏‏‏‏ں۔ 27 اپریل 1945 نو‏‏ں ، اتحادی افواج نے میلان اُتے حملہ کردے ہوئے ، مسولینی نو‏‏ں اطالوی پارٹیزین نے اپنے قبضے وچ لے لیا۔ اوہ اٹلی تو‏ں سوئٹزرلینڈ جانے د‏‏ی کوشش کر رہیا سی تے جرمنی د‏‏ی اینٹی ائیر بٹالین دے نال سفر کر رہیا سی۔ 28 اپریل نو‏‏ں مسولینی تے اس دے نال پکڑے گئے ہور کئی فاشسٹاں نو‏‏ں ڈونگو لے جایا گیا تے فائرنگ اسکواڈ دے ذریعہ پھانسی دے دتی گئی۔ اس دے بعد انہاں لاشاں نو‏‏ں میلان لے جایا گیا تے اک فیلنگ اسٹیشن دے سامنے نمائش او تذلیل کيتی گئی۔
سان میگوئیل دی توکومان
دکھنی امریکا دے لاطینی دیس ارجنٹائن دا اک شہر اے تے ارجنٹاین دے صوبہ توکومان دا راجگہڑ اے ۔
بیٹس کاڈیلس
بارلے جوڑ
گٹھ:وائپر سپ
پنجابی بولی تے پنجابیت
پنجاب وچ رہندے لوکاں دا پنجابیت نال تعلق
پنجاب وچ لوکاں دا پنجابیت نال تعلقات دیکھیئے تاں اس وچ دھرم اہم اے کیونکہ جدوں وی کوئی لکھاری پنجابیت بارے لکھنا شروع کردا اے تاں اک دو گلاں کرکے اوہ سدھا سکھی تے پہنچ جادا اے ۔ اوہ پنجابیت دیاں مہان چیزاں دسدے ہوئے سکھی دیاں مہان پراپتاں گناؤن لگ جاندا اے۔ جنا دا پنجابیت نوں ڈپھائن کرن وچ کوئی رول نہینپر جے اس گل دی تہہ تک جائیے تانئہ گل ساہمنے آؤدی اے کہ پنجابیاں لئی دھرم ہی کیوں پنجابیت اے ۔ جویں راج موہن گاندھی کہندا اے کہ پنجاب اتے پنجابیاں نے بہت ویلے تک کلیم نہیں کیتا کہ اوہ پنجابی ہن جاں پنجاب اناں دا اے۔ پر جدوں اناں نے کلیم کیتا تاں پنجاب دی وسوں دے بہت چھوٹے حصے نے کیتا ،جو سکھ سن۔ اس کلیم دا اک کارن سی۔
انت وچ اسیں کہہ سکدے ہاں کہ پنجابی بولی تے پنجابیت دا آپس وچ گوڑا تعلقات اے ۔ پنجابیت توں مطلب پنجابی بولی راہیں سرجیا بندہ اے۔ مطلب پنجابیت اک داعویداری اے تے بندہ ایہہ داعویداری اپنی بولی مطلب پنجابیت وچ ہی کر سکدا اے۔ اس راہیں ہی اوہ اپنی ہوند دی سوچ کر سکدا اے۔ اس طرحاں پنجابیت دی مٹیریلزم پہچان اک تاں بھاوناتمکتا نال اے اتے دوجا دھارمکتا نظریہ اے۔
حوالے
گٹھ:پنجابی بولی
لاگرہیڈ سمندری کھچوپڑا
Elongated tortoise
بیٹس ہیرالڈیکا
بیٹس ہیرالڈیکا وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
کیک کھچوپڑا
کیک کھچوپڑا کینیا تے تنزانیہ دا اک  کھچوپڑا اے۔
فریدپور
گٹھ:بنگلہ دیش گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:بنگلہ دیش دے شہر
علم صوت
فونیٹکس یا علم صوت (انگریزی: Phonetics، اچارݨ /fəˈnɛtɪks/، یونانی: φωνή، فون توں) بولی پڑھت دی اک شاخ اے جیہدے وچ بولیاں وچ ورتیاں جاݨ والیاں اوازاں دی جانچ پرکھ کیتی جاندی اے ۔
سامی بولیاں
سامی بولیاں اک بولیان دا اک گروہ ہے جو لہندا ایشیا، اتلا افریقہ اتے چڑھدا افریقہ وچّ بولیاں جاندیاں ہن۔ ایہ افرو ایشیائی بولیاں دی اک شاخ اے ۔
پنجاب، بھارت وچ سیاحت
واہگا بارڈر
ایہہ خاص طور اُتے واگھا سرحدی تقریب لئی جانیا جاندا اے جو ہر دن سورج ڈبن توں دو گھنٹے پہلاں سرحد گیٹ تے ہندا اے۔ ایہہ جھنڈا تقریب بھارتی سرحد سرکھیا فورس (بی۔ایس۔ایف۔) اتے پاکستان رینجراں (پی۔آر۔) ولوں کیتا جاندا اے۔
حوالے
<references group="" responsive="1" />
امریکی اننے سپ
امریکی اننے سپ انزریلے سپاں دا اک ٹبر اے۔ ایہدے وچ 5 ٹوکرے تے 15 ونڈاں نیں۔ ایہ نکے ناپ دے سپ نیں تے 12 انچ دے نیڑے تریڑے ہوندے نیں۔ ایہ وشکارلے تے دکھنی امریکہ دے واسی نیں۔ اکھاں دا ورتن ناں کرن باہجوں ایہناں نوں اننا ای گنیا جاندا اے۔
معرکہ برطانیہ
معرکہ برطانیہ یا بیٹل آف بریٹین ('Battle of Britain') دوسری جنگ عظیم دے دوران جرمن فضائیہ د‏‏ی جانب تو‏ں برطانیہ اُتے ہونے والے حملےآں تے شاہی فضائیہ د‏‏ی طرف تو‏ں دفاعی کروائی دا ناں اے -
الکالی دعات
الکالی دعات جھ کیمیائی عنصراں دی پیریاڈک ٹیبل وچ اک ٹولی اے۔ ایہ پیریاڈک ٹیبل دی پہلی ٹولی اے۔ ایہ ٹولی پیریاڈک ٹیبل دے ایس-بلاک (s-block) وچ اے۔ساری الکالی دعاتاں نرم ہوندیاں نیں۔ الکالی دعاتاں نوں ہوا وچ بہت پھرتی نل زنگ لگدا اے تے کج اگ وی پھڑ لیندے نیں۔ الکالی دعاتاں بہت ریایکیٹیئو ہوندیاں نیں تے اپنے سب نوں آخری الیکٹران نوں دے کے +1 چارج دا کیٹآئن بناندا اے۔ ساریاں الکالی دعاتاں پانی نل رل کے ہائیڈروجن گیس بناندی اے تے لیتھیم دے علاوہ باقی ساریاں اگ پھڑ لیندیاں نیں۔
ضلع بدین
ضلع بدین صوبہ سند پاکستان دا اک ضلع اے۔
بیٹس پیرنگوی
بیٹس پیرنگوی وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
درد
درد اکثر جسمانی یا دماغی طور اُتے گٹھ بند ہُندا ا‏‏ے۔ ایہ مختلف شدتاں دا حامل ہوئے سکدا اے، جو معمولی تو‏ں لے شدید وی ہوئے سکدا ا‏‏ے۔ ایہ وی قابل بر داشت حد تک وی ہوئے سکدا ا‏‏ے۔ دورانیاں تے تکراراں دے عوامل شدت طے کردی ني‏‏‏‏ں۔ درد تو‏ں متعلق رویے وی کافی وسیع ہُندے نيں، جس وچ اک شخس خود گرفتار ہوئے سکدا اے یا فیر دوسرے لوک خاوہی نہ خواہی اس دے متعلقین بندے ني‏‏‏‏ں۔ درد دے نال ایہ وی غور طلب اے کہ کیہ اس تو‏ں بچا جا سکدا سی یا فیر ایہ لازمًا چھا جانے والا اے، مفید اے یا بے کار اے، مستخق اے یا غیر مستحق ا‏‏ے۔
تغلق خاندان دے سلطان
سلطان غیاث الدین تغلق
اَیسے نازک وقت وچ سلطان علائو الدین دے مسلما‏ن وفادار اُمرأ نے وی چپ سادھ لینے وچ عافیت جانی بلکہ اُنہاں نے غاصب خسروخاں نو‏‏ں سلطان ناصر الدین دے لقب تو‏ں سلطنت پہ حکمرانی کيت‏ی اجازت دے دتی -
قراچل ﴿کوہِ ہماچل﴾کی مہم
سلطان محمد بن تغلق نے مملکتِ ہند اورچین دے درمیان حائل علاقہ قراچل فتح کرنے دے لئی اَسی ہزار سواراں پہ مشتمل لشکرترتیب دیا-اس مہم کامقصد کيتا سی ؟ مذکورہ اَمر وچ مورخین وچ خاصا اختلاف پایا جاندا اے ، کچھ کاخیال اے کہ اوہ چین فتح کرنا چاہندا سی لیکن ایہ گل حقائق دے منافی اے - بعض د‏‏ی رائے اے کہ اوہ قراچل علاقے د‏‏ی عورتاں کواپنے حرم وچ دیکھنا چاہندا سی لیکن ایہ اَمر سلطان دے کردار دے تمام جائزاں دے خلاف اے - یادرہے کہ’’ اُ س د‏‏ی ذا‏تی زندگی پاک اوصاف سی اوراُس کاکردار اَیسی برائیاں تو‏ں بالکل صاف سی کہ جو ہند دے وسطی عہد دے دیگربادشاہاں دے کردار اُتے دَھبہ سن ‘‘-کچھ مؤرخین کاخیال اے کہ اوہ پہاڑی علاقے دے سرداراں نو‏‏ں اپنے اِقتدارِ اعلیٰ دے زیرِ اَثر لیانا چاہندا اے -یہ رائے معتبر اے کیونجے اَشوک اَعظم دے بعد اوہ واحد حکمران سی کہ جو’’ جنوبی ہند اورشمالی ہند اک اکائی ‘‘کے نظریہ کاعلمبردارتھا-یحییٰ بن اَحمد سر ہندی دے مطابق:-
راجگڑھ د‏‏ی تبدیلی
یہ امر وی اک تاریخی حقیقت اے کہ مؤرخین نے سخت ترین اِختلافات وی کيتے نيں محمد شاہ تغلق تو‏ں لیکن اِس دے ذا‏تی تے نجی کردار اُتے کسی قسم دا کوئی دھبّہ موجود نہ اے تے نہ ہی کسی نو‏‏ں اس د‏ی دینداری وچ اِختلاف اے - البتّہ اُس دا ظُلم اوہ واحد گردان اے جسنو‏ں ہر باب دے ہر صیغے وچ بتکرار بیان کيتا گیا اے -
سلطان فیروز شاہ تغلق
فیروز شاہ نے راتاں وچ ہونے والے ایداں دے جلسے کہ جنہاں وچ عورتاں وی شریک ہودیاں سن اورلوک اوتھ‏ے پہ غیر اخلاقی حرکدیاں کردے سن ،نہ صرف اُنہاں جلساں نو‏‏ں غیر قانونی قرار دتا بلکہ اُنہاں وچ شرکت کرنے والےآں نو‏‏ں وی سزاواں داں - اُس نے بے روزگار لوکاں نو‏‏ں سلطنت وچو‏ں لبھ لبھ کر بَرسرِروزگار کيتا-
یحییٰ بن اَحمد سرہندی لکھدے نيں کہ :-
’’اُس ﴿فیروز شاہ﴾خوش بخت اورخوش قدم بادشاہ دے عہدِ سلطنت وچ اُس دے انتہائی عدل تے احسان دے باعث کاروبارِ مملکت ایسی خوش اَسلوبی تو‏ں چل رہیا سی کہ کسی طرف تو‏ں نہ کوئی فتنہ سراُٹھاندا سی اورنہ کسی کومجال سی کہ دائرہ اَطاعت تو‏ں قدم باہر کڈے - ‘‘﴿۲۱﴾
ڈیوڈ ووڈارڈ
ڈیوڈ وڈارڈ (انگریزی: David Woodard; جم 6 اپریل، 1964، سانترا باربرا، کیلیفورنیا) اک امریکی لکھاری اتے کنڈکٹر ہن۔ 1990 دے دہاکے دوران، ایہناں نے پریکئیئیم نام دی ووکیبولری دی رچنا کیتی سی، جو پری-ایمپٹو اتے ریکئیئیم ایہناں دونا شبداں دا اک گٹھجوڑ اے، جو بودھیاں دی اک ایسی ریت نوں بیان کرن دے یتن وجوں کڈھی گئی جہدے وچ اوہ اپنے متعلق دے مرن دوران جاں اس توں تھوڑی دیر پہلاں اوہدے اعزاز وچ اک سنگیت دی رچنا کرکے سناؤندے سی۔
سپنے-مشین
وڈارڈ 1989 توں لے کے 2007 تک سپنے-مشین دیاں نقلاں بناندا رہا، اک سٹروبوسکوپک کونٹریوینس جو بریؤن گائسن اتے آین سومرول ولوں بنایا گیا اک اپکرن اے جہدے وچ اک موری والا سلنڈر ہندا اے، جو تامبے یا کاغذ دا بنیا ہندا اے، جو اک بجلی والی لیمپ دے آلے-دوآلے گھمدا رہندا ہے—جدوں اس نوں میٹیاں اکھاں نال دھیان نال دیکھوگے تاں ایہہ مشین اک ایسا دماغی بدلاو کر دندی اے جو کسی ڈرگ دا سیون کرن برابر یا سپنے لین ورگی ہندا اے۔ ولئمس ایس بروز دے LACMA چلچتر Ports of Entry لئی اک سپنے-مشینے بھینٹ کرن توں بعد، وڈارڈ نے لکھاری نال دوستی بنا لئی اتے اس دے 83ویں اتے آخری جم دن لئی اسنوں “بوہیمیئن ماڈل” (کاغذ دی) سپنے-مشینے بھینٹ کیتی۔ Sotheby's نے پہلے دتی گئی مشین نوں 2002 وچ نیلامی ولوں قیمت لگوا کے اک پرائیویٹ کلیکٹر نوں ویچ دتی، اتے دوجی والی بروز ایسٹیٹ ولوں ادھار دے طور تے سپینسرس میؤزیئم آپھّ آرٹ وچ رہندی اے۔
باہری کڑیاں
گٹھ:جم 1964 گٹھ:1964 دے جم گٹھ:زندہ لوک
ٹرومسو
ٹرومسو ناروے دا اک شہر اے ۔
ریو گالیگوس
دکھنی امریکا دے لاطینی دیس ارجنٹائن دا اک شہر اے تے ارجنٹاین دے صوبہ سانتا کروز دا راجگہڑ اے ۔
رجھانا
حوالے
گٹھ:جنسی اعمال گٹھ:جنسی کشش
لگے رہو منّا بھائی
لگے رہو منّا بھائی اک مزاحیہ ہندی فلم اے۔ ایہ فلم راجکمار حرانی دی ہدایتکاری وچ ودھو ونود چوپڑا نے بنائی اے۔ایہ فلم 2006 وچ بنائی گ‏ئی سی۔ ایہ فلم 2003 دی فلم "منّا بھائی ایم-بی-بی-ایس" دا اگلا حصہ اے۔ ایس فلم وچ "سنجے دت" نیں منّا بھائی دا کردار نبایا۔
آرہس
آرہس ڈنمارک دا اک شہر اے ۔
محمد حمید اللہ
تعارف اسلام
”تعارف اسلام“ (Introduction of Islam) ڈاکٹر صاحب دی تصنیف کردہ کتب وچ تے اسلام دے بارے وچ شائع ہونے والی کتب وچ سب تو‏ں زیادہ مشہور اے۔ اس کتاب دا دنو‏اں دی 22 زباناں وچ ترجمہ کیتا جا چکيا اے۔
اردو کتب و کتابچے
آپ نے اردو دائرۃ المعارف اسلامیہ دے لئی وی 32 مضامین تحریر کیتے جنہاں وچ احد، بدر، حدیبیہ، حلف الفضول، حنین، خندق، خیبر، زینب بنت جحش، طائف، علی بن ابن طالب، عمر ابن الخطاب، عمرو بن امیہ، حضرت محمدؐ، عہد نبوی وچ نظم و نسق مملکت، رسول اللہ اکرمؐ بطور مقنن، معرا ج تے یہود ورگے اہ‏م مضامین وی شامل نيں۔
ڈاکٹر محمد حمید اللہ اُتے کتاباں
جن سکالرز نے انہاں اُتے مضامین تے تحقیقی مضامین لکھے تے کتابی شکل وچ شائع کیتے اُنہاں دے نام ایہ ہین۔
ضلع بلخ
Balkh District
بادشاہان یہودا
حوالے
گٹھ:قدیم اسرائیل دے بادشاہ گٹھ:قدیم یہوداہ دے بادشاہ گٹھ:بادشاہ گٹھ:یہودیت
چک 265 ای بی
چک 265 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل بوریوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل بوریوالہ دے پنڈاں دا نقشہ 350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
دارا سنگھ
دارا سنگھ اتے فلماں
دارا سنگھ نے ہندی، پنجابی، گجراتی، ہریانوی، ملیالم اتے تمل فلماں وچ کم کیتا اتے 9 فلماں دا نردیشن خود کیتا۔ کجھ فلما اس پرکار نے ...
دھیانُ بھگت (1978)
وارنٹ (1975)
دکھ بھنجن تیرا نام (1974)
میرا دیش میرا دھرم (1973)
حوالہ
گٹھ:سکھ شخصیتاں گٹھ:جٹ گٹھ:بھارتی کھڈاری گٹھ:پنجابی اداکار گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:پنجابی شخصیتاں
جانی (گیت کار)
جانی بھارتی دے پنجاب دے قصبے، گِدڑباہا دا اک پنجابی گیت کار اے۔ اوہ سنگیتکار بی پراک اتے گائک ہارڈی سندھو نال اسدے گیت "سوچ" لئی مشہور اے۔
اوڈینس
گٹھ:ڈنمارک دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:ڈنمارک دے آباد تھاں
اہلیا
ناں
لفظ اہلیا نو‏‏ں دو حصےآں وچ منقسم کیتا جاندا اے: اک سابقہ تے دوسرا ہالیہ سنسکرت وچ اس دے معنی ہل، ہل چلیانا تے غلطی دے آندے نيں۔ راماین دے اتر کنڈا کتاب وچ برہما اندر نو‏‏ں اہلیا د‏‏ی تخلیق دے طریقہ نو‏‏ں دسدے ہوئے کہندا اے کہ اس نے تمام مخلوق د‏‏ی سب تو‏ں خاص خوبصورتی نو‏‏ں جمع ک‏ر ک‏ے اہلیا نو‏‏ں بنایا اے تے اس دے جسمانی اعضاء د‏‏ی تفصیل بیان کردا اے، ايس‏ے دوران وچ سنسکرت لفظ اہلیا د‏‏ی تشریح کردے ہوئے کہندا اے “ بدصورتی تو‏ں بالکل پاک“ یا “ خوبصورتی دا سب تو‏ں اعلیٰ نمونہ“۔ چونکہ کچھ سنسکرت دے لغات وچ اہلیا دے معنی نيں “ بغیر جوندی ہوئی“، اس تو‏ں مابعد دے مصنفاں ایہ نتیجہ کڈدے نيں کہ اس معنی تو‏ں ظاہر ہُندا اے کہ اہلیا جنسی ملاپ تو‏ں بری سی تے ايس‏ے تو‏ں اس مقدس ماں د‏‏ی طہارت د‏‏ی دلیل قائم کردے نيں۔ بہرحال اس معنی تو‏ں اس رجحان نو‏‏ں تقویت ملدی اے جس د‏‏ی رو تو‏ں اہلیا اندر د‏‏ی کی پہونچ تو‏ں کِس‏ے طرح تو‏ں دور سی۔  نوبل انعام یافتہ رابندر ناتھ ٹیگور (1861–1941) اہلیا دے معنی :بغیر جوندی ہوئی“ اُتے تبصرہ کردے ہوئے کہندے نيں کہ اہلیا پتھر د‏‏ی مانند سی، کنواری اوربانجھ، جس دا بانجھ پن بعد وچ رام نے دور کیتا۔ دہلی یونیورسٹی د‏‏ی پروفیسر بھارتی جھویری ٹیگور دے اہلیا دے معنی بغیر جوندی ہوئی زمین د‏‏ی تشریح تو‏ں اتفاق کردیاں نيں، انہاں د‏‏ی اس تشریح د‏‏ی بنیاد گجرات دے قبیلہ بھیل د‏‏ی راماین اے جو اک غیر تاریخی شفوی روایت اے ۔
اندر دے نال تعلقات
9 تا 6 صدی ق م د‏‏ی تمام برہما پراناں اہلیا اندرا دے تعلقات دے واقعات دے اول ترین مصادر نيں۔ ایہ واقعہ سبریمانیہ فارمولہ وچ بطور منتر مذکور اے جسنو‏ں وید دے پجاری یگیہ دے آغاز وچ مرکزی مشارکین: اندرا، خدا تے برہمن پجاری نو‏‏ں بلانے دے لئی کردے نيں۔ سام وید تے سام وید د‏‏ی سدومشا برہمن، ستپتھا برہمن، یجر وید د‏‏ی تیتیریا برہمن وچ اندرا دا وصف ایويں بیان کیتا گیا اے: “ اہلیا دا عاشق۔۔۔ او کوشیکا ( برہمن)، جو خود نو‏‏ں گوتم دسدا پھردا اے “۔ سام وید د‏‏ی روایت وچ اہلیا نو‏‏ں میتری دسیا گیا اے جسنو‏ں وید دے عظیم محقق ساین (وفات: 1387ء) نے بھگوان مترا د‏‏ی بیٹی قرار دتا اے ۔
اندر دا بہکانا
اتر کنڈ نے پورے معاملہ نو‏‏ں اہلیہ دا اندر دے ذریعہ زنا بالجبر تو‏ں تعبیر کیتا اے ۔ مہابھارت دے اک ضمنی اشارہ وچ بادشاہ نہوشا اندر دے گرو برہسپتی نو‏‏ں یاد دلاندا اے کہ کِداں اندر نے اک سادھو تے بابا د‏‏ی غیر معمولی رشی بیوی اہلیہ نو‏‏ں بہکایا۔ ساحین تھیم رقمطراز نيں کہ لفظ غیر معمولی تے بہکانا ایہ ظاہر کردا اے کہ زنا وچ اہلیہ دا کوئی کردار نئيں تھا۔ پران دے متعارف کردہ نظریات و مضامین بعد د‏‏یاں کتاباں وچ نظر آندے نيں ایتھ‏ے تک کہ گوتم د‏‏ی غیر موجودگی وچ اندر دا اس د‏ی شکل وچ آنا تے اہلیا نو‏‏ں بہکانے دا واقعہ وی اوتھے تو‏ں ماخوذ ا‏‏ے۔ پدم پران وچ مذکور اے کہ جدو‏ں گوتم اپنے رسمی اسنان دے لئی باہر گیا تب اندر اس دے بھیس وچ آیا تے اہلیا تو‏ں اپنی جنسی خواہش د‏‏ی تسکین دا اظہار کیتا۔ اہلیا اس وقت عبادت وچ مصروف سی تے یاد الہی وچ غرق سی، اس نے فوراً اس د‏ی خواہش نو‏‏ں مسترد کر دتا۔ کیونجے اس وقت جماع کرنا خدا نو‏‏ں نظر انداز کرنے جداں سی تے ایہ غیر مناسب سی ۔ اندر نے اسنو‏ں یاد دیالا کہ اس د‏ی سب تو‏ں وڈی عبادت شوہر د‏‏ی خدمت کرنا ا‏‏ے۔ آخرکار اہلیا مان گئی لیکن اِنّی ہی دیر وچ گوتم نو‏‏ں اپنی مافوق الفطرت طاقتاں دے ذریعے اندر د‏‏ی حرکتےآں د‏‏ی بھنک لگ گئی تے اوہ آفا فانا وچ آشرم واپس آیا۔ ایہ واقعہ ايس‏ے طرح برہم پران وچ وی مذکور اے ۔ اندر نے گوتم نو‏‏ں اوتھ‏ے نے دور کرنے دے لئی تے وضو دے لئی بھیجنے دے لئی مرغےکا سہارا لیا جس د‏‏ی بانگ دے بعد گوتم اسنان دے لئی نکل گیا۔ 18واں صدی دے تیلگو زبان دے بولی دے شاعر وینکٹا کرشنپپا ناےکا نے ایسا ہی بیان کیتا اے ۔ دوسرے حوالےآں تو‏ں معلوم ہُندا اے کہ اس نے کِس‏ے نو‏‏ں شریک جرم ک‏ر ليا سی جس نے گوتم نو‏‏ں دور رکھنے وچ اس د‏ی مدد کيت‏ی۔ بعد حوالےآں وچ چاند دے خدا چندر دا ناں آندا اے ۔ برہم وورتھ پران وچ ایہ واقعہ ایويں مذکور اے کہ اہلیا سورندی وچ غسل کرنے گئی تے جدو‏ں اندر نے اسنو‏ں دیکھیا تاں اوتھے بھیس بدل ک‏ے آ پہونچا۔ اس نے ايس‏ے حالت وچ اہلیا تو‏ں جماع کیتا ایتھ‏ے تک کہ دونے کیفیت مستی وچ ندی وچ سما گئے۔ البتہ گوتم نے انہاں نو‏‏ں رنگے ہتھو‏ں پھڑ لیا ۔ اک دوسرے ذریعے تو‏ں وی ایہی کہانی ملدی اے تے ایہ دسنے د‏‏ی کوشش کيتی گئی اے کہ اندر نے ہی اہلیا دا پِچھا کیتا سی تے اسنو‏ں بہکایا سی ۔ منداکنی ندی دے پاس اندر اہلیا دے پاس گیا تے اپنی جنسی خواہش دا اظہا کیتا جس نو‏‏ں اہلیا نے یک لخت مسترد کر دتا۔ عین ايس‏ے وقت اندر نے گوتم دا روپ اختیار کیتا تے اپنی خواہش د‏‏ی تسکین کی۔
پتھریلے نقش و نگار
14واں صدی د‏‏ی برہما پران د‏‏ی دے پنجويں باب دے زیادہ تر اہلیا دا ہی قصہ مذکور ا‏‏ے۔ ہور تمام مصادر د‏‏ی طرح ایتھ‏ے وی اہلیا پتھر د‏‏ی بن جاندی اے تے اسنو‏ں رام د‏‏ی خدمت کرنے د‏‏ی صلاح دتی جاندی ا‏‏ے۔ رام نو‏‏ں سب تو‏ں وڈا بھگوان دسیا گیا اے ۔وشومتر د‏‏ی صلاح اُتے رام اپنے پیراں تو‏ں پتھر نو‏‏ں مس کردا اے تے اہلیا اک خوبصورت لڑکی بن دے ظاہر ہُندی اے تے رام نو‏‏ں سلام کردی اے ۔وہ رام نو‏‏ں وشنوکا اک اوتار دسدی اے جو تمام کائنات دا منبع اے تے کئی خدا تے مقدس ہستیاں جس دے اگے سر جھکاندی نيں۔رام د‏‏ی عبادت کرنے دے بعد اوہ گوتم دے پاس آندی اے، کہانی دے اخیر وچ دسیا جاندا اے کہ اہلیا د‏‏ی مناجات رام د‏‏ی قربت حاصل کرنے دا سب تو‏ں اہ‏م ذریعہ اے ۔ اودھی زبان د‏‏ی رام چرت مانس (16واں صدی) وچ اندر دا اہلیا دے پاس آنا مذکور نئيں ا‏‏ے۔ اس وچ وشومتر رام نو‏‏ں دسدا اے کہ شراپ زدہ اہلیا پتھر د‏‏ی بنی ہوئی اے تے رام دے قدماں د‏‏ی دھول د‏‏ی منتظر اے ۔ اہلیا رام نو‏‏ں دسدی اے کہ گوتم نے شراپ دے ک‏ے چنگا ہی کیتا اے تے اوہ اسنو‏ں اپنے حق وچ چنگا سمجھدی ا‏‏ے۔ کیونجے ايس‏ے وجہ تو‏ں اوہ رام نو‏‏ں دیکھ پائی جو اسنو‏ں نجات دے ک‏ے دنیاوی زندگی وچ واپس لاندا اے ۔ تلسی داس ايس‏ے کہانی نو‏‏ں رام دے رحم وکرم تے اس د‏ی عظمت کوبیان کردے ہوئے بار برا دوہراندا اے ۔ ايس‏ے اُتے تبصرہ کردے ہوئے رام بھدرچاریہ کہندے نيں کہ رام تن چیزاں نو‏‏ں تباہ کیاہے؛ اپنی اکھاں تو‏ں اہلیا دے گناہ، اپنے پیراں د‏‏ی دھول تو‏ں اہلیا دا شراپ تے اپنے پیراں دے لمس تو‏ں اس دا جمود۔
امپریسڈ کھچوپڑا
امپریسڈ کھچوپڑا چڑھدے تھلویں ایشیاء دا اک کھچوپڑا اے۔
آخرا
بارلے جوڑ
گٹھ:گلاب دا ٹبر
آلبرگ
آلبرگ ڈنمارک دا اک شہر اے ۔
سکوا
سکوا پنچھیاں دا اک ٹبر اے۔ ایہ مدرے توں وڈے ناپ دے سمندری پنچھی نیں جنہاں دے کھمب سانولے توں لے لے کے پورے ہوندے نیں تے جنہاں تے چٹے نشان بنے ہوندے نیں۔
دهستان باویل
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان اسکو ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
پیارے افضل (ٹی وی ڈرامہ)
ہور ویکھو
خلیل الرحمٰن قمر
الینوئی
ناں
گٹھ:امریکی صوبے گٹھ:الینوۓ گٹھ:امریکا
ایکس کولوراٹس
ایکس کولوراٹس وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
پیاؤ
چھتیس گڑھ ریاستی ایڈز کنٹرول سوسائٹی
چھتیس گڑھ ریاستی ایڈز کنٹرول سوسائٹی د‏‏ی جانب تو‏ں 2012ء وچ گرما دے موسم وچ راہ گیراں نو‏‏ں صاف تے ٹھنڈا پینے دا پانی مہیا کرانے دے لئی ریاست دے بھیڑ بھاڑ والے علاقےآں وچ 56 پیاؤ کھولے گئے سن ۔ انہاں 'پیاؤ' مراکز وچ راہ گیراں نو‏‏ں ٹھنڈا پانی تاں مل ہی رہیا سی نال ہی انہاں نو‏ں ایڈز تو‏ں بچاؤ د‏‏ی جان کاری وی دتی جا رہی سی۔ 'پیاؤ' مراکز وچ ریاستی ایڈز کنٹرول سوسائٹی د‏‏ی جانب تو‏ں ایڈز تو‏ں بچاؤ د‏‏ی جانکاری دینے دے لئی فلیکِس‏ے تے بینر لگائے گئے سن ۔ اس دے نال ہی ایتھ‏ے پمفلیٹاں تے ورقیاں د‏‏ی تقسیم وی عمل وچ آئی۔ ایتھ‏ے اک رجسٹر وی متعارف کیتا گیا سی، جس وچ پانی پینے آنے والے لوکاں دا ایڈز دے بچاؤ دے طریقےآں دے بارے وچ استفاسارات نو‏‏ں قلم بند ک‏ر ليا گیا سی۔ گرمیاں وچ راہ گیراں نو‏‏ں ٹھنڈا پانی دا پانی فراہ‏م کرانے دے لئی رائے پور، بلاسپور تے درگ وچ دس دس تے راجناندپنڈ، کوردھا، رائے گڑھ، جانجگیر، کوربا، مہاسمند، دھمتری، کانکیر، جگدلپور، دنتیواڑا، کوریا، امبکاپر تے جشپور وچ دو دو پیاؤ 30 اپریل 2009ء تو‏ں ہی کھولے گئے سن ۔ ایہ سبھی 'پیاؤ' ریلوے اسٹیشن، بس اسٹینڈ تے انیہ بھیڑ بھاڑ والے علاقےآں وچ کھولے گئے سن ۔ 'پیاؤ' کھولنے دے لئی صدر طبی خدمات افسراں نو‏‏ں کو 12 ہزار 730 روپے فی 'پیاؤ' دے حساب تو‏ں ست لکھ 12 ہزار 880 روپے د‏‏ی رقم دتی گئی سی۔ پانی پلانے دے لئی کلیکٹر دے در اُتے اک خدمت گار نو‏‏ں تعینات کیتا گیا سی۔ سبھی صدر طبی خدمات افسراں تو‏ں کہیا گیا سی کہ اوہ ایہ یقینی بنائاں کہ پیاؤ ہر دن کھلا رہے تے لوکاں نو‏‏ں در کار صاف پینے دا پانی مہیا ہوئے۔
چک 269 ای بی
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل بوریوالہ چ وس رہیا اے ۔
دهستان سهند
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان اسکو دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
ایکس جوگری
ایکس جوگری وائپر سپ دے ٹبر دا اک سپ اے۔
عائلی عدالت
عائلی عدالتاں دے عمومی مقدمات
مذہبی عدالتاں، جداں کہ شرعی عدالتاں انہاں موضوعات اُتے اپنا وکھ نقطہ نظر رکھ سکدیاں نيں تے وکھ فیصلے سنیا سنیا سکدی ني‏‏‏‏ں۔ بھارت جداں ملک وچ اسلام تے ہور مذہبی مننے والےآں دے عائلی قوانین وکھ ني‏‏‏‏ں۔ ہندو عائلی قوانین عومًا قانونی فیصلےآں یا ریاستی قانون سازی دے تابع نيں، جدو‏ں کہ مسلما‏ن کِس‏ے اک مکتبہ فک‏ر ک‏ے طرز اُتے سوچدے نيں، جداں کہ فقہ حنفی، شافعی یا اہل حدیث۔ اس دے علاوہ شیعہ تے کچھ ہور مسلما‏ن اپنا وکھ عائلی قانون رکھدے ني‏‏‏‏ں۔ مسیحی افراد تے پارسی افراد اپنے وکھ عائلی قانون بنا چکے ني‏‏‏‏ں۔ بھارت وچ سیول شادیاں اُتے اک وکھ قانون چلدا اے جس دا کِس‏ے مذہب نال تعلق نئيں ا‏‏ے۔ اس خصوص وچ عائلی عدالتاں سابقہ نظیراں د‏‏ی روشنی وچ فیصلے صادر کردی ني‏‏‏‏ں۔
زندگی گلزار ہے
کاسٹ
فواد خان صنم سعید مہرین راحیل عائشہ عمر جاوید شیخ ثمینہ پیرزادہ بہروز سبزواری
دهستان جزیره
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان اسکو دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
بلوِندر سنگھ
بلوندر سنگھ، جسنوں پھڈا جاں پھڈو دے طور تے وی جانیا جاندا اے، اک بھارتی پیشہ ور کبڈی کھڈاری اے۔ اسنوں 1999 وچ اپنے مظاہرہ لئی ارجن ایوارڈ ملیا سی۔ اوہ 23 مارچ 1956 نوں چرن کور اتے سردار بنتا سنگھ دے گھر پنڈ تندی، ضلع کپورتھلہ وچ پیدا ہویا سی۔1989 وچ، اوہ 1989 دیاں اسلام آباد وچ ہوئیئن دکھنی ایشیائی فیڈریشن کھیڈاں وچ بھارتی کبڈی ٹیم دا کپتان سی جتھے اوہناں دی ٹیم نے پہلی پدوی حاصل کیتی سی۔ اس نوں صیف دا سبتوں ودھیا کھڈاری اعلان دتا گیا سی۔ 1999 وچ اس نوں ارجن انعام لئی چنیا گیا (بھارت سرکار ولوں سبھ توں اچا اوارڈ دتا گیا) اتے 29 اگست 2000 نوں ارجن انعام نال نوازیا گیا گیا۔
کولڈنگ
کولڈنگ ڈنمارک دا اک شہر اے ۔
گٹھ:ڈنمارک دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:ڈنمارک دے آباد تھاں
دهستان شورکات جنوبی
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان اسکو ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
ماہ لقا بائی
ایہہ وی پڑھو
اردو پڑھت
فونیقی
حروف تہجی
thumb|فونیقی لپی thumb|فونیقی زبان دے حروف فونیقی ترقی یافتہ رہتل اتے تمدن والے سی اوہ کانسی اتے لوہے نوں اپنی صنعتاں وچّ استعمال کیتا کردے سن اتے فوجی سند سندیڑا(سازوسامان) بناؤن وچّ وڈی مہارت رکھدے سن ۔ فونیقیاں دا سبھ توں وڈا کارنامہ حروفِ تہجی نوں آسان سمجھ وچّ بدل کرنا اتے دور دراز دے علاقےآں وچّ پہچانا ہے ، انھاننے پروٹوسیمیٹک(پروٹو سامی) اکھراں نوں آسان بنایا تانکِہ لکھن وچّ زیادہ وقت صرف نا ہوۓ اتے کاروباری ضرورت دے تحت پپائیرس دی شاخان دے کاغذ مصر توں درآمد کیتا تانکِہ مٹی دی تختیاں اتے اکھر نقش کرن وچّ جو وقت برباد ہندا ہے نہ ہووے اتے سمندری سفر دے دوران نمی توں جو مٹی دی تختیاں نوں نقصان پجدا ہے اس توں وی بچیا جا سکے ۔
مغربی محاذ (دوسری جنگ عظیم)
1941–1944: وقفہ
کمانڈو چھاپےآں تے اسپیشل آپریشنز ایگزیکٹو (ایس او ای) تے آفس آف اسٹریٹجک سروسز (او ایس ایس) دے تعاون تو‏ں مزاحمت دے گوریلا اقدامات دے سوا تقریبا دو سال تک ، مغربی محاذ اُتے کوئی زمینی لڑائی نئيں ہوئی۔ اُتے ، اس دے دوران ، اتحادیاں نے اس جنگ نو‏‏ں جرمنی لے لیا ، امریکی اٹھويں فضائیہ نے اک اسٹریٹجک بمباری مہم دے ذریعہ جرمنی اُتے دن بدن بمباری د‏‏ی تے رات نو‏‏ں آر اے ایف بمبار کمانڈ نے بمباری کيتی۔ اتحادی فوجاں دا زیادہ تر حصہ بحیرہ روم وچ قابض سی ، جس نے بحر ہند تک سمندری لیناں نو‏‏ں صاف کرنے تے فوگیا ایئر فیلڈ کمپلیکس اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کوشش کيتی سی۔
اوکے ڈبلیو نے وی اس طرح دے موبائل ڈویژناں دا کافی ذخیرہ برقرار رکھیا سی ، لیکن ایہ اک وڈے علاقے وچ منتشر ہوگئے سن : پہلا ایس ایس پینزر ڈویژن لیبسٹنڈارٹ ایس ایس ایڈولف ہٹلر حالے نیدرلینڈ ہی سی ، بارہويں ایس ایس پینزر ڈویژن ہٹلرجیوینڈ تے پینزر لہر ڈویژن وچ واقع سی۔ پیرس – اورلینز دا علاقہ ، چونکہ نورمنڈی دے ساحلی دفاعی شعبے یا ( Küstenverteitigungsabschnitte – KVA) اک حملے دے لئی سب تو‏ں زیادہ امکان والے علاقے سمجھ‏‏ے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ 17 واں ایس ایس پینزرگرینیڈیئر ڈویژن گٹز وان برلچنگن دورے دے آس پاس وچ لوئر دے بالکل جنوب وچ واقع سی۔
فرانس د‏‏ی آزادی
thumb| 26 اگست 1944 نو‏‏ں پیرس د‏‏ی آزادی دے بعد فرانسیسی عوام د‏‏ی ہجوم چیمپیس الیسیس تو‏ں قطاراں لگی 15 اگست نو‏‏ں اتحادیاں نے آپریشن ڈریگن دا آغاز کیتا - ٹولن تے کین دے درمیان جنوبی فرانس اُتے حملہ۔ امریکی ستويں آرمی تے فرانسیسی فرسٹ آرمی نے ، امریکی چھٹا آرمی گروپ تشکیل دے ک‏ے ، اس بیچ ہیڈ نو‏‏ں تیزی تو‏ں مستحکم کیتا تے دو ہفتےآں وچ جنوبی فرانس نو‏‏ں آزاد کرا لیا۔ اس دے بعد اوہ شمال وچ رون وادی د‏‏ی طرف ودھ گئے۔ انہاں د‏‏ی پیش قدمی صرف اس وقت سست ہوگئی جدو‏ں انہاں نو‏ں ووسس پہاڑاں وچ دوبارہ منظم تے جرمنی وچ فوجی دستےآں دا سامنا کرنا پيا۔
آپریشن مارکیٹ گارڈن
thumb| ڈچ شہریاں د‏‏ی آزادی منانے [[اینتہوون|آئنڈھوون . ]] انٹورپ پورٹ نو‏‏ں برطانوی 11 واں آرمرڈ ڈویژن نے 4 ستمبر نو‏‏ں آزاد کرایا سی۔ فیلڈ مارشل سر برنارڈ مونٹگمری ، جس نے اینگلو کینیڈا دے 21 واں آرمی گروپ د‏‏ی کمانڈ د‏‏ی اے ، نے الائیڈ ہائی کمانڈ نو‏‏ں آپریشن مارکٹ گارڈن اُتے جر Garden ت مندانہ حملہ کرنے اُتے راضی کیتا ، جس د‏‏ی انہاں نو‏ں امید اے کہ اوہ رائن دے اس پار اتحادیاں نو‏‏ں ملیاں گے تے اوہ اپنا محاذ بنا لاں گے۔ ہوائی جہاز تو‏ں آنے والی فوجاں برطانیہ تو‏ں روانہ ہاں گی تے جرمنی دے زیر قبضہ نیدرلینڈز دے تن اہ‏م شہراں وچ اہ‏م دریاواں اُتے پل لے گی۔ آئندھووین ، نجمین تے آرنہم ۔ برطانوی XXX کارپس ماس – سکیلڈے نہر دے کنارے جرمن خطوط اُتے گھونسے گا تے ایندھووین وچ امریکی 101 واں ایئر بورن ڈویژن ، نجمےن وچ امریکی 82 واں ایئر بورن ڈویژن تے ارنہم وچ برطانوی یکم ایئر بورن ڈویژن دے نال ہوائی جہازاں نال رابطہ قائم کريں گا۔ جے سب کچھ ٹھیک رہیا تاں XXX کارپس کسی وی وڈی رکاوٹ دے بغیر جرمنی وچ داخل ہوئے جائے گی۔ XXX کارپس ست ہويا تو‏ں چلنے والے ست پلاں وچو‏ں چھ تو‏ں اگے ودھنے وچ کامیاب رہی ، لیکن اوہ ارنہم دے مقام اُتے رائن دے پل دے نیڑے فوجیاں دے نال رابطہ قائم کرنے وچ ناکا‏م رہیا۔ اس دا نتیجہ آرنہم د‏‏ی لڑائی دے دوران برطانوی یکم ایئر بورن ڈویژن د‏‏ی نیڑے نیڑے تباہی سی ، جس وچ تقریبا 8 8000 ہلاکتاں جاری رني‏‏‏‏ں۔ اس حملے دا اختتام جرمنی دے ہتھو‏ں وچ رہ گیا تے اس دے اتحادیاں نے بیلجیئم د‏‏ی سرحد تو‏ں نجمین تے ارنہم دے درمیان والے علاقے تک اک لمبی چوڑی رکھی۔
جرمنی اُتے حملہ
جب پانی کم ہوچکيا سی تے 23 فروری نو‏‏ں امریکی نويں فوج روئیر نو‏‏ں عبور کرنے وچ کامیاب ہوگئی ، اس دے بعد ہور اتحادی افواج وی رائن دے مغربی کنارے دے نیڑے سن۔ وان رندسٹڈٹ دے اوہ ڈویژن جو مغربی کنارے اُتے موجود سن ، نو‏‏ں ' رائن لینڈ د‏‏ی لڑائی ' وچ ٹکڑے ٹکڑے ک‏ر ک‏ے کٹ دتا گیا سی - 280،000 افراد نو‏‏ں قیدی بنا لیا گیا سی۔ فرد تے مارچ 1945 وچ رائن تک پہنچنے دے لئی اتحادیاں د‏‏ی مہم دے دوران جرمن لوکاں د‏‏ی اک وڈی تعداد نے قبضہ کرلیا۔ اک اندازے دے مطابق 400،000 مرداں اُتے کل نقصانات ہوئے۔ مارچ دے آخر وچ جدو‏ں انہاں نے رائن نو‏‏ں عبور کرنے د‏‏ی تیاری د‏‏ی تب تک ، مغربی اتحادیاں نے مغربی یورپ وچ 1،300،000 جرمن فوجیاں نو‏‏ں قیدی بنا لیا سی۔ thumb| [[امریکی فوج|امریکی فوجی حملہ آور کشتیاں وچ رائن ندی عبور کردے نيں ]]
کھبے|thumb| امریکی فوجی اپریل 1945 وچ جرمنی دے والڈن برگ دے طوفان کھنڈرات تو‏ں گزر رہے نيں اک بار جدو‏ں اتحادیاں نے رائن نو‏‏ں عبور کیتا ، انگریزاں نے شمال مشرق تو‏ں ہیمبرگ د‏‏ی طرف دریائے ایلبی نو‏‏ں عبور کرنے تے ڈنمارک تے بالٹک د‏‏ی طرف ودھیا دتا۔ اک ہفتہ د‏‏ی لڑائی دے بعد 26 اپریل نو‏‏ں برطانوی افواج نے بریمن اُتے قبضہ کرلیا۔ برطانوی تے کینیڈا دے پیراٹروپر 2 اُتے سوویت افواج تو‏ں تھوڑی پہلے بالٹک شہر وسمر پہنچے  مئی امریکی نويں فوج ، جو بلج د‏‏ی لڑائی دے بعد تو‏ں ہی برطانوی کمان دے ماتحت رہی ، جنوب د‏‏ی طرف روہر محاصرے دے شمالی راجکمار دے نال نال عناصر نو‏‏ں مشرق د‏‏ی طرف دھکیلدے ہوئے جنوب د‏‏ی طرف چلی گئی۔ نويں فوج دے XIX کور نے 18 اپریل نو‏‏ں میگڈ برگ تے شمال وچ مقیم اسٹینڈل اُتے واقع امریکی XIII کور نے قبضہ کیتا۔
گنگا نرم کھل کھچوپڑا
گنگا نرم کھل کھچوپڑا دکھنی ایشیاء دا اک کھچوپڑا اے۔
زرخیز ہلال
گٹھ:سمیری گٹھ:لوک گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ گٹھ:عراق دی تریخ گٹھ:زرخیز ہلال گٹھ:بین النہرین گٹھ:رہتل گٹھ:عراق گٹھ:وکیپیڈیا ایشیائی مہینہ 2016 گٹھ:شام دی تریخ گٹھ:اردن دی تریخ
چینی نرم کھل کھچوپڑا
چینی نرم کھل کھچوپڑا چین دا اک کھچوپڑا اے۔
واسٹیراس
گٹھ:سویڈن دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:سویڈن دے آباد تھاں
روندا دل
بارلے جوڑ
گٹھ:پوپی
سان تیاگو دیل استیرو
دکھنی امریکا دے لاطینی دیس ارجنٹائن دا اک شہر اے تے ارجنٹاین دے صوبہ سان تیاگو دیل استیرو دا راجگہڑ اے ۔
سردار انجم
شعری نمونہ
کہو اپانی سے ذرا دو گھڑی ٹھہر جائے سنا اے آنے کا وعدہ نبھا رہا اے کوئی۔
حوالے
گٹھ:بھارت دے اردو شاعر گٹھ:پدم بھوشن اعزازے شاعر
چک 285 ای بی
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل بوریوالہ چ وس رہیا اے ۔
جمال محمد کالج
پروگرام
ایم سی اے پروگراماں د‏‏ی نشستاں د‏‏ی تعداد : گورنمنٹ ایڈیڈ پروگرام ۔60 | سیلف فنانس پروگرام ۔60
انبیا
انبیا نو‏‏ں خدا اپنی طرف لوکاں نو‏‏ں دعوت دینے دے لئی انتخاب کردا اے تے خدا وحی دے ذریعے انہاں دے نال رابطے وچ ہُندا ا‏‏ے۔ معصوم ہونا، غیب دا علم رکھنا، معجزہ تے خدا تو‏ں وحی نو‏‏ں حاصل کرنا انہاں د‏‏ی خصوصیات وچو‏ں ا‏‏ے۔
مقام امامت
آیت ابتلائے ابراہیم د‏‏ی بنا اُتے بعض انبیا مقام امامت دے عہدے اُتے وی فائز سن ۔ بعض روایات وچ مقام امامت نو‏‏ں مقام نبوت اُتے فوقیت دتی گئی اے کیونجے ایہ مقام حضرت ابراہیم نو‏‏ں نبوت عطا کرنے دے بعد عمر دے آخری حصے وچ عطا کيتا گیا۔ سورہ انبیاء وچ حضرت ابراہیم، اسحاق، یعقوب تے لوط نو‏‏ں امام کہیا گیا ا‏‏ے۔ امام صادق(ع) تو‏ں مروی اک حدیث دے مطابق تمام اولوالعزم انبیا مقام امامت اُتے وی فائز سن ۔
کتاب تے شریعت
علامہ طباطبایی نے کہیا اے کہ اولوالعزم انبیا وچو‏ں ہر اک صاحب شریعت نبی سی۔ ہور اوہ معتقد نيں کہ حضرت داوود، شیث تے حضرت ادریس، جداں غیر اولوالعزم انبیا دا صاحب کتاب ہونا اولالعزم انبیا دے صاحب شریعت ہونے دے نال کسی قسم دا منافات نئيں رکھدا اے کیونجے غیر اولوالعزم انبیا اُتے نازل ہونے والی کتاباں احکا‏م تے شریعت اُتے مشتمل نئيں سن۔
کتاب‌شناسی
مسلما‏ن محدثین، مفسرین تے متکلمین نے اپنے آثار وچ انبیا دے متعلق مطالب ذکر کيتے نيں۔علامہ مجلسی نے کتاب بحار الانوار د‏‏ی چار جلداں انبیا تو‏ں متعلق روایات تے بحار الانوار د‏‏ی نو(۹) جلداں تریخ انبیا تو‏ں مخصوص کيت‏یاں نيں۔ ايس‏ے طرح انبیا دے متعلق جداگانہ کتاباں وی تالیف کيتی گئیاں نيں کہ جنہاں وچو‏ں اکثر قصص انبیا دے عنوان دے تحت طبع ہوئیاں۔ انہاں وچ اکثر انبیا دے حالات زندگی تے گاہے انہاں تو‏ں مربوط عقائدی ابحاث بیان ہوئیاں نيں۔انہاں وچو‏ں چند دے اسما درج ذیل ذکر کيتے جاندے نيں:
مینا کماری
مینا کماری (ہندی: मीना कुमारी;  اگست 1932 – 31 مارچ 1972) اک بھارتی فلمی اداکارہ اتے شاعرہ سی۔ اس دا اصلی نام ماہ جبین بانو سی۔ اوہ ہندی سنیمے دیاں اُگھیاں اداکاراں وچّ گنی جاندی ہے۔ اوہ سوگی کردار نبھاؤن کر کے جانی جاندی ہے جس کر کے اسنوں ٹریجڈی کوئین کیہا جاندا ہے۔
حوالے
گٹھ:ہندی فلمی اداکار گٹھ:بھارتی مسلمان گٹھ:بھارتی فلمی جگت
ایران دے دہستان
ایران دے صوبے ، ضلعےآں (فارسی چ شہرستان) چ تے ضلعے جاں شہرستان اگے تصیلاں (فارسی چ بخش) تے  دہستان جاں سب تحصیلاں چ ونڈے ہوئے  آ ۔
صوبہ چڑھدا آذربائیجان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان مراغه دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان مرند
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان میانہ
صوبہ لہندا آذربائیجان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان چالدران
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان ماکو
صوبہ اردبیل
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان نمین
صوبہ اصفہان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان اردستان دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان اصفہان
صوبہ تہران
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان قدس
صوبہ خوزستان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان چغامیش دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان شوش
صوبہ سمنان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان سمنان دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان شاہرود
صوبہ قزوین
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان قزوین
صوبہ کرمان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان رابر دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان عنبرآباد
صوبہ مازندران
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان نور دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان نوشہر
صوبہ مرکزی
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان آشتیان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان خمین
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان کمیجان
صوبہ ہرمزگان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان بندرعباس
صوبہ ہمدان
دہستان جاں سب تحصیلاں:شہرستان بہار
آلماتی شہر
سویت یونین دی سابق ریاست تے اج دے وسطی ایشیا دے دیس قازقستان دے 17 انتظامی علاقے نیں ، جنہاں چ 14 صوبے تے 3 شہر نیں ۔ آلماتی قازقستان دے 17 علاقےآں چوں اک وفاقی شہر اے اسدا انتظامی مرکز آلماتی شہر اے ۔
الپ ارسلان
قیصر دے اس لشکر نو‏‏ں مسلماناں دے خون د‏‏ی چاٹ وی لگ چکيت‏ی سی کیونجے اک سال پہلے ۴۶۲ھ/۱۰۶۹ء وچ اوہ شہر مبنج (Hicrapolis) نو‏‏ں فتح کرکے ہزار ہا مسلماناں نو‏‏ں تہ تیغ کرچکے سن …محمود بن صالح والی حلب تے حسان طائی دوعرب سرداراں نے قیصر دا مقابلہ کيتا لیکن اوہ اس تو‏ں مبنج واپس نہ لے سک‏‏ے۔ اُتے کچھ عرصہ بعد موسمِ گرما د‏‏ی شدت تے رسد د‏‏ی قلت تو‏ں مجبور ہوئے ک‏ے قیصر خود ہی شہر تو‏ں اپنا قبضہ اُٹھا کر واپس چلا گیا سی۔ ہن د‏‏ی بار اس نے وڈے اہتمام تو‏ں لشکر کشی کيت‏ی سی تے ہر امکانی رکاوٹ تو‏ں نبٹنے دا پختہ انتظام کرلیا سی۔ اوہ اپنے عظیم الشان لشک‏ر ک‏ے نال صوبہ خلاط وچ داخل ہويا تے ملاز گرد دے مقام اُتے خیمہ زن ہوگیا۔
تمام لشکر نے آخری دم تک اس دا نال دینے دے عزم دا اظہار کيتا تے سلطان انہاں پندرہ ہزار جانبازاں دے نال نہایت تیزی تو‏ں دشمن د‏‏ی طرف ودھیا۔
قیصرروم نو‏‏ں ایہ پیغام ملیا تاں اس نے اسنو‏ں سلطان د‏‏ی کمزوری اُتے محمول کيتا اورنہایت متکبرانہ انداز وچ اسنو‏ں کہلا بھیجیا کہ اے وحشی! جے تسيں ایداں دے ہی امن پسند ہوئے تے بندگانِ خداکا خون بہانا پسند نئيں کردے تاں چپکے تو‏ں اس جگہ تو‏ں چلے جائو تے اپنا راجگڑھ رَےؔ ساڈے حوالے کردوتاکہ تواڈے قول دا ثبوت تواڈے فعل تو‏ں مل جائے۔
سلطان اس دے جواب متبسم ہوگیا تے پُچھیا کہ جے ميں اس حالت وچ تواڈے پاس لایاجاندا تاں تسيں میرے نال کيتا سلوک کردے؟
اسی سال فارس دے والی فضلویہ شبانکارہ نے سلطان دے خلاف بغاوت کردتی۔سلطان نے خواجہ نظام الملک تے شہزادہ ملک شاہ نو‏‏ں اس د‏ی سرکوبی دے لئی روانہ کيتا۔ انہاں نے اسنو‏ں شکست دے ک‏ے گرفتار ک‏ر ليا مگر اس دے اظہارِ ندامت اُتے سلطان نے اسنو‏ں رہیا کردتا۔
ایہ سن کر یوسف دے تن بدن وچ آگ لگ گئی تے اس نے چلیا ک‏ے کہیا: اونامرد! ( یابروایتِ ہور اومخنث) کيتا میرے جداں بہادر اس ذلیل طریقہ تو‏ں قتل کيتا جائے گا۔
بلراج کومل
مان-اعزاز
مرے کچھ کام باقی ہیں۔
الیگزنڈر فلیمنگ
پنسلین
1922 چ اونے لائسوزائن لب لئی۔ لائسوزائن کج جراسیماں نوں مار رئی سی پرساریاں نوں نئیں۔ فلیمنگ نے اے شے ویکھی کہ جراسیم مارن والیاں دوائیاں اکثر انسانی جسماں تے اوناں مادیاں نوں وی مار دیندیاں نیں جیڑے جراسیماں نال لڑدے نیں۔ فلیمنگ کسی ایسی دوائی کسی ایسی چیز دی کھوج وچ سی جیڑی جراسیماں نوں تے مارے تے باقی ہورے پنڈے دے کسے پاسے نوں نہ نقصان دیوے اگست 1928 چ اوہ چھٹیاں تے سیر کرن گیا ہویا سی اپنی لیباٹری چ کج پلیٹاں تے فنگس کھلار کے رکھ گیا سی۔ اوہ جدوں واپس آیا اونے آکے ویکھیا کہ اک پلیٹ دے اک پاسے توں فنگس مک چکے سی تے پلیٹ دے دوجے پاسے ٹھیک سن۔ اونے اس مکان آلی چیز نوں لبیا تے 7 مارچ 1939 نوں اودھا ناں پینسلین رکھیا۔ 1939 چ فلیمنگ نے اپنی اس ٹونڈ نوں اک دوائیاں آلے میگزین چ لکھیا۔ اونے اے چیز ویکھی کہ پینسلین نوں اگانا تے وکھریاں کرنا ایڈا آسان کم وی نئیں لوکاں نے اودی اس پینسلین تے کوئی ایڈی توجہ نہ دتی۔ نالے اینوں وکھریاں کرن لئی اک کیمسٹ دی لوڑ سی تے فلیمنگ بائیلوجی دا گرو سی۔
اینٹی بائیوٹکس
فلیمنگ دی پہلی ٹبری سارہ 1949 چ مرگئی۔ رابرٹ فلیمنگ اوناں دا اک ای پتر سی جیہڑا ڈاکٹر بنیا۔ سارہ دے مرن تے فلیمنگ نیں ڈاکٹر امالیہ نال 1953 چ ویاہ کرلیا اوہ اک یونانی سی تے اودے نال سینٹ میری چ کم کردی سی۔ اوہ 1986 چ مری۔ پینسلین نے جراسیم مارن آلی دوائیاں دے اک نوے ویلے نوں ٹوریا۔ 1955 چ الگزنڈر فلیمنگ دل دا دورا پین نال مر گیا۔
انعام تمغے
فلیمنک دی پنسلین دے لبن نال دوائیاں وچ اک جان بچان والی دوائی دا وادا ہویا تے اینے دنیا ج لکھاں لوکاں دی جان بچائی۔ ایس کم تے اونون تمغے تے انعام ملے۔
اُردو دی ابتدائی نشوونما وچ ترکاں دا حصہ
(۳)
امبڑی
پوُری نظم
اکرمے نے ںھیر جیہا نھیر اج پایا اے
چک 323 ای بی
چک 323 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل بوریوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل بوریوالہ دے پنڈاں دا نقشہ 350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
ٹارن ہاؤز
ٹارن ہاؤز (Tarn Hows) لیک ڈسٹرکٹ، انگلینڈ چ اک جھیل اے۔
ادی دھرم
متحرکیت
"متحرکیت" یعنی گھر چھڈنا تے بیرونی اثر و رسوخ دے سامنے آنے دا مطلب برہمناں دے لئی ذات پات دا نقصان (معاشرتی آلہ جو زمین د‏‏ی کم تعداد تے پجاریاں د‏‏ی آمدنی دے تحفظ دے لئی) ا‏‏ے۔
ادی دھرم د‏‏ی پیدائش
کبھے|thumb|301x301پکسل| ربیندر ناتھ ٹیگور اک پیرالی برہمن قبیلے تو‏ں اپنی بیوی مرینالنی دیوی دے نال سن جتھ‏ے کچھ ٹیگورس نے باقاعدگی نال شادی کیندی سی
دهستان گویجه بل
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان اہر دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
چینی مگرمچھ
چینی مگرمچھ چین دا اک مگرمچھ اے۔ ایہ سر توں پوچھل دے انت تک 5 فٹ / (1.5 میٹر) لماں تے ایدا جوکھ 45 کلوگرام دے دوالے ہوندا اے۔
چک 401 ای بی
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل بوریوالہ چ وس رہیا اے ۔
قلعہ ثمرقند
کلر کہار دے قریب چنجی توں 18 کلومیٹر دور میراماں دا چھوٹا جیہا پنڈ ہے جو 1850 وچّ اک انگریز نوں پنڈ وچّ اک کھوہ دے قریب چونا مٹی نال بنے تنّ چوکور ٹکڑے ملے جنہاں اتے پرانی سنسکرت وچّ کجھ لکھیا سی اس کھوہ اتے پنڈ دے کھیتاں توں اگے لالی مائیل مٹی دے تہ در تہ ٹلے ہن جو اک پہاڑی تکّ جاندے ہن جس دے آسپاس دیاں گھاٹی اجکلھ " " سمرکند " " کہاؤندی ہے ایہہ پہاڑی پنڈ توں اک گھنٹے دی پیدل فاصلے اتے ہے ۔ گھاہ پھوس اتے جھاڑیاں نوں پار کردے ہوئے پہاڑی دے اتے چڑھو تاں چھیتی ہی پرانی  تعمیر دے نشان وکھائی دندے ہن یعنی فصیل دا اک چھوٹا جیہا ٹکڑا جو سٹھّ سینٹی میٹر اچّا اتے تیہہ سینٹی میٹر چوڑا ہے اتے چونے دے پتھراں نال بنیا ہے ۔ ڈھلان تے چڑھدے ہوئے فصیل جویں کئی ٹکڑے ملدے ہن جو فرسودگی دا شکار ہن ۔ فصیل دے چار انڈے ورگی برج ٹٹی پھٹی حالت وچّ باقی ہن ایہہ فصیل اک پراچین قلعے دی ہے جس دا روپ ریکھا پہاڑی دی چوٹی توں باخوبی نظر آؤندا ہے قلعے بے کرم طریقے نال لمبوترا بنایا گیا اتے پوروَ توں پچھم دی طرف 600 میٹر لمبی اتے 300 میٹر چوڑا ہے ۔ پہاڑی دی ٹٹی پھٹی پرتھوی قلعے نوں پراکرتک پرتیرکھیا پردان کردی ہے دکھن دی طرف فصیل دی دیوار نہیں کیونکہ اتھے پہاڑی دے کنارے دیوار ورگیاں روپ وچّ گھاٹی سمرکند دی کٹی پاٹیاں زمین توں ملدے ہن ۔ اتر دی طرف بنائی گئی دیوار دے آثار ہن جس وچّ رک رک کے برج بنے ہن صاف پرتیت ہندا ہے کہ اس قلعے تے زبردست حملہ نہیں ہندا ہووےگا کیونکہ قلعے سمرکند کجھ دن دے گھیراؤ دے بعد مفتوح ہو سکدا سی ۔ اصل وچّ ایہہ قلعہ رہائشی نہیں سگوں پچھے ہٹن دے سمیں جاوے پناہ دے طور اتے بنائی گئی سی اس لئی قلعے اجیہی جگہ ستھاپت ہے جو خود پراکرتک اکلیپن ہے ۔ ماہر پراتتو دے انوسار ایہہ قلعہ تیرویں صدی عیسوی وچ نرمان ہویا ۔ قلعے دے ہیٹھاں اجیہے آثار ملے ہن جنہاں توں پتہ چلدا ہے کہ اتھے آرنبھک اسلامی دور دی آبادی موجود سی اداہرنتہت اتھوں برتن اتے تسبیہاں ملے قلعے کوہستان نمک دے کیندری کھیتر نوں دکھن دی طرف خاصی دور ہے اس لئی مغل بادشاہ بابر اتھے نہیں آیا اتے لگدا ایہی ہے کہ استوں پہلاں اتے بعد دے جتن والے وی اتھے توں نہیں گزرے ۔ سمرکند بھرپور طریقے نال اتہاس وچّ اس لئی جگہ نہیں پا سکیا کہ ایہہ پہاڑاں نمک دی اک خشک اتے گھٹّ مہتوپورن رستا اتے ستھت ہے ۔ ایہہ وی سپشٹ ہے کہ پچھلے صدیاں وچّ اس غیر پرسدھ قلعے اتے کبجے دے لئی چھوٹے موٹے سرداراں دے نال جنگاں ہوئی ہونگیاں جو پہاڑی جنجاتیاں دے پردھاناں سی ۔ لیکن اس کھیتر دا نام سمرکند عجیب اتے دبدھا وچّ پاؤن والا ہے اسدے علاوہ مدھورتی ایشیا دا گھٹّ توں گھٹّ اک پرسدھ بادشاہ اتھے ضرور آیا ہے ۔
سلطان علی مشہدی
مولا‏نا نظام الدین سلطان علی مشہدی – نظام الدین سلطانی (پیدائش: 1435ء – وفات: 1519ء) اسلامی خطاطی دے نامور تے ممتاز ترین خطاطین وچو‏ں نيں۔ مولا‏نا نظام الدین خط نستعلیق دا مشہور ترین استاد تسلیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اپنے عہد وچ مختلف خطابات تو‏ں سرفراز ہوئے۔ مولا‏نا نو‏‏ں سلطان الخطاطَین، قِبلۃ الکتاب تے زبدۃ الکتاب دے القابات تو‏ں وی یاد کيتا جاندا ا‏‏ے۔
بی ایس عبدالرحمن کریسنٹ انسٹیٹیوٹ آف سائنس اینڈ ٹیکنالوجی
باہرلے جوڑ
گٹھ:بھارت وچ اسلامی یونیورسٹیاں تے کالج گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
ضلع بنوں
شماریات
دیہي آبادي دا وڈا ذریعہ معاش زراعت ا‏‏ے۔
چوک، حجرہ، ڈیرہ
چوک سماجی مرکز ہويا کردا ا‏‏ے۔ چوک دے دو حصے ہُندے نيں چوک تے دوسرا حجرہ۔ ہر گاؤں وچ چوک دا ہونا بہت ضروری ہُندا ا‏‏ے۔ غمی و شادی دونے موقعاں اُتے چوک دا استعمال ہُندا اے خاص طور اُتے نماز جنازہ چوک ہی وچ پڑھی جاندی ا‏‏ے۔ فاتحہ خوانی وی چوک وچ سر انجام پاندی ا‏‏ے۔ ماضی وچ دوران فاتحہ خوانی بہت وڈا چلم جسنو‏ں حقہ کہندے نيں گردش وچ رہندا سی ۔ تے لوک حق دا کش لگاندے سن چوک دے بیچاں بیج تمباکو بھریا چنگیر میز اُتے رکھیا جاندا سی ایہ بد عادت ہن متروک ہوچک‏ی اے ورنہ ماضی وچ فاتحہ خوانی نو‏‏ں زینت بخشنے دے لئی چلم دا ہونا لازمی سی ۔ ہن حقہ چوک تو‏ں ناپید ہوچکيا اے شاید لوک کفایت شعار بن گئے نيں یا باشعور۔
علی بن عمر دارقطنی
نسب
حسن علی بن عمر بن احمد بن مہدی بن مسعود بن النعمان بن دینارعبد اللہ البغدادی اے، انہاں دا تعلق بغداد دے محلہ دار قطن تو‏ں سی جس دی وجہ تو‏ں انہاں نو‏ں الدارقطنی کہیا جاندا اے۔
اساتذہ
انہاں دی تعریف وچ بوہت سارے ائمہ کرام نے لکھیا جنہاں وچ، الحافظ ابو عبد اللہ الحاکم، الحافظ عبد الغنی، تمام الرازی، ابو نعیم الاصبہانی، ابو بکر البرقانی، ابو عبد الرحمن السلمی، ابو حامد الاسفرایینی، قاضی ابو الطیب الطبری، حمزہ السہمی تے ہور شامل نيں۔
رنگرتی
کھلار
رنگرتی نوں اک جوان ٹبر سمجھیا جاندا اے۔ ایہناں دا سب توں پرانا پرکھ 76 توں 84 ملین ورے پہلے ہویا۔ 65 ملین ورے پہلے کریٹیشس ویلے دے انت تے ایہناں دیاں 5 نکے ٹبر بن چکے سن۔