cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ايتو ہیروبومی
1885ء وچ اوہ پہلے وزیر اعظم جاپان بنے۔ ایہ عہدہ انہاں دے آئینی بیورو نے متعارف کرایا سی ۔ اوہ چار دفعہ اس عہدہ اُتے فائز ہوئے تے جاپان د‏‏ی تریخ سب تو‏ں زیادہ عرصہ رہنے والے وزیر اعظم نيں۔
دهستان آبشار
ایہ ایران دے صوبہ خوزستان دے ضلعے شہرستان شادگان دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
چک 152 ر ب
چک 152 ر ب ضلع فیصل آباد دی تصیل چک جھمرہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  رکھ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال ر ب (R.B=Rakh Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
وینیلیومس لگناریس
وینیلیومس لگناریس چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
سرانسک
باہرلے جوڑ
گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
2016ء شمالی کوریا دا ایٹمی تجربہ
حوالے
گٹھ:افواج شمالی کوریا گٹھ:جوہری پھیلاؤ گٹھ:جوہری ہتھیاراں د‏‏ی حکمت عملی گٹھ:زیر زمین جوہری ہتھیاراں دے تجربات گٹھ:شمالی کوریا دا جوہری منصوبہ گٹھ:شمالی کوریا دے جوہری ہتھیاراں دے تجربات گٹھ:شمالی کوریا دے عسکری آلات گٹھ:شمالی کوریا وچ 2016ء گٹھ:صفحات مع گراف گٹھ:اتلا کوریا
کاسک
روسی خانہ جنگی چ کاسک علاقے بالشویک مخالف سفید تحریک دے اہم مرکز بن گئے ، تے اینہاں دے اک حصے نے سفید ایمیگرے بنائی ۔ لال فوج دے ہتھوں تے اسدی فتح دے مگروں ، کاسک علاقے قحط دا شکار بنے تے وڈیاں مصیبتاں توں لنگھے تے 1930ء دے دہاکے دے ادھ توں مگروں ایہہ کجھ پرسکون ہوئے ۔ دوجی جنگ عظیم چ کاسک سویت یونین تے نازی جرمنی دونہاں ولوں لڑے ۔ سویٹ یونین دے ٹٹن مگروں کاسک طرز زندگی روس چ بوہت پھلیا پھولیا ۔ موجودہ روس دی فوج کاسکاں دے سپیشل یونٹ موجود نیں جہڑے مکمل طور تے اینہاں تے مشتمل نیں ۔ کاسک اپن ے ابائی علاقےآں چ سول انتظامیہ تے پولیس چ وی خدمات دیندے نیں تے ہن ایہہ روسی معاشرے دا انٹٹ (اٹوٹ) حصہ نیں ۔ قازقستان ، یوکرین تے دوجے دیساں چ وی کاسک تنظیماں موجود نیں ۔
شجرہ نسب
متبادل=|thumb| کوسیک بینڈورسٹ ، 1890 میکس واسمر د‏‏ی علمی لغت وچ اس دا ناں اولڈ ایسٹ سلواک لفظ козакъ ، kozak ، کومان بولی دا اک لفظ ، جس وچ کازاک دا مطلب "آزاد آدمی" سی ، ترک زباناں تو‏ں سی۔ قازق ناں د‏‏ی وی ایہی ترک بنیاد ا‏‏ے۔ جدید ترکی وچ اسنو‏ں "کازک" دے ناں تو‏ں تعبیر کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔
چک 153 ر ب
چک 153 ر ب ضلع فیصل آباد دی تصیل چک جھمرہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  رکھ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال ر ب (R.B=Rakh Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
انوسنس آف مسلمز
اتہ پتہ
گٹھ:فلماں
میلانیا ٹرمپ
ملانیا ٹرمپ (جنم توں ناں ملانیا ناس، 26 اپریل 1970) اک سلووینی-امریکی گہنے اتے گھڑیاں دی ڈزائنر ہے । اوہ اک سابقہ ماڈل وی ہے۔ اوہ موجودہ امریکی صدر ، ڈونلڈ ٹرمپ دی تینویں ہے۔ اسدا جنم یوگوسلاویہ وچّ ہویا سی اتے بعد وچّ اوہ امریکہ آ گئی اتے 2006 وچّ اتھوں دی پکے طور تے وسنیک بن گئی۔
ضلع نواخالی
نواخالی بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
بخارائے شریف (اخبار)
اخبار دے بنیادی موضوعات
علوم د‏‏ی اشاعت، معارف د‏‏ی ترویج، مکاتب و مدارس دا افتتاح تے اصلاح، زراعتی امور د‏‏ی بہبود، آبیاری، باغبانی، مویشی پروری تے اقتصادی ترقی، حکومت و رعایا دے حقوق و فرائض اُتے توجہ، امارتِ بخارا د‏‏ی انتظامی اصلاح، جہالت تے ناپسندیدہ عادات دے خلاف مبارزہ، امورِ صحت د‏‏ی بہبود، بولی و ادبِ فارسی د‏‏ی پرورش، دین و مذہب تے وحدتِ جہانِ اسلام۔
لال قلعہ
اتہاس
اورنگزیب پچھوں مغلاں دے پتن دوران قلعے وچ کئی اتار چڑاء ہوئے۔ جدوں 1712 ای۔ وچ جہادر شاہ نے قلعے نوں ماتحت کیتا اتے آپ بادشاہ بنیا۔ اس دی حکمرانی دور دے پہلے سال ہی فرخ سیر اسنوں قتل کر کے آپ گدی تے بیٹھ گیا۔ 1719ای۔ وچ محمد شاہ (رنگیلا) بادشاہ بنیا۔ اسنے رنگ محل دی چاندی دی چھت اتار کے تابعے دی لگوا دتی۔ محمد شاہ دے راج دوران نادر شاہ نے حملہ کیتا اتے اسنے مغل فوج نوں آسانی نال ہرا کے قلعے نوں لٹیا اتے اوہ تخت طاؤس وی لے گیا۔ 700px|thumb|left|لال قلعے دا مکھ-دروازہ، جنوں لاہور دروازہ وی کہندے ہن۔ اس پراچیر اتے بھارتی جھنڈا لہرایا جاندا اے۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:دلی دے قلعے
محمود احمدی نژاد
صدارتی انتخاب
صدر بننے دے بعد امریکی مخالفت دا شدت توں سامنا کرنا پڑا۔ دوسری طرف ایٹمی پروگرام اُتے وی عالمی اعتراض دی وجہ توں مسلسل انہاں اُتے دباؤ بڑھتا رہیا۔ لیکن ان حالات وچ وی انہاں نے حالات دا مقابلہ کیتا۔ اسرائیل دے خلاف انہاں دے بیانات نے کئی دفعہ عالمی سطح اُتے متنازع حیثیت حاصل کیتی۔ احمدی نژاد امریکی تے مغربی دنیا وچ جنے غیر مقبول نیں انے ہی اپنے عوام وچ اوہ ہردلعزیز رہے نیں۔ کیونکہ انہاں دا انتخاب ہی امریکا دشمنی دی وجہ توں کیتا گیا سی۔
چک 154 ر ب
چک 154 ر ب ضلع فیصل آباد دی تصیل چک جھمرہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  رکھ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال ر ب (R.B=Rakh Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
دهستان حسینی
ایہ ایران دے صوبہ خوزستان دے ضلعے شہرستان شادگان دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان شادگان ، صوبہ خوزستان چ اے ۔
کیمپیتھرا نوٹاٹا
کیمپیتھرا نوٹاٹا چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
فردوس بریں
حسین دا کردار
شرر دے دوسرے ناولاں دے ہیرو جے دل نئيں تاں دما غ ضرور رکھدے نيں۔ لیکن حسین دا کردار دماغ تو‏ں وی عاری کردار ا‏‏ے۔ حسین دے کردار وچ جو خوبیاں نيں اُس وچ کئی اک خوبیاں داستانوی کردار کيتیاں نيں۔ مثلاً زمرد دے قبر دے نال سامان خورد نوش دے بغیر چھ مہینے تک زند ہ رہنا۔ تے اُس سخت سردی وچ وقت گزرنا تے فیر تہ خاناں وچ لمبے لمبے چلے کاٹنا۔ تے علی وجود ی تک سفر بلا خوف و خطر کرنا قاری نو‏‏ں Confusionماں ڈالتا ا‏‏ے۔ بہر کیف حسین دا کردار خوبیاں تے خامیاں د‏‏ی آمیزش تو‏ں تیارشدہ کردار ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:اردو ناول گٹھ:کتاباں
ریشمی شارک
ریشمی شارک شارکاں دے اک ٹبر ریکویم شارک دی اک ونڈ اے۔ ایدی نرم کھل ہون تے اینوں ایہ ناں دتا گیا اے۔
چک 155 ر ب
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل چک جھمرہ چ وس رہیا اے ۔
میونخ نمفنبرگ پھلواری
میونخ نمفنبرگ پھلواری (جرمن:Botanischer Garten München-Nymphenburg) میونخ باویریا جرمنی چ اک سائنسی پھلواری اے۔ 22 ہیکٹر تے پھیلی ہو‎ئی اے پھلواری 65 مینزنگر شٹراسے تے ہیگی اے تے نت کھلدی اے تے اینوں ویکھن لئی ٹکٹ لینا پیندا اے۔ اینوں ہر ورے 4 لکھ دے نیڑے لوک تکن آندے نیں تے جرمنی دیاں وڈیاں پھلواریاں چوں اک اے۔
ایڈورڈ اٹھواں
thumb|ایڈورڈ اٹھواں ایڈورڈ اٹھواں (ایڈورڈ ایلبرٹ کرسٹن جورج اینڈریو پیٹرک ڈیوڈ؛ 23 جون 1894 – 28 مئی 1972) 20 جنوری 1936 توں اسے سال 11 دسمبر نوں عہدہ چھڈن تکّ برطانیہ، برطانوی ہند اتے برطانوی سلطنت دا راجا سی۔.
گٹھ:1972ء دیاں موتاں گٹھ:1894ء دے جم گٹھ:آسٹریلیا دا بادشاہ گٹھ:برطانیہ دا بادشاہ گٹھ:برطانیہ دے شہزادے گٹھ:بادشاہ
جرمینی بولیاں
ناں
گٹھ:بولیاں گٹھ:بولی گٹھ:دنیا دیاں بولیاں گٹھ:لسانیات گٹھ:زباناں گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس گٹھ:یورپ دیاں بولیاں گٹھ:یورپی بولیاں گٹھ:یورپی دیساں دیاں بولیاں
دهستان سلامی (شادگان)
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان شادگان ، صوبہ خوزستان چ اے ۔
وولگا بلغاریہ
عروج
اینہاں دا اک دوجا حصہ فن تے میگیار ( اساگل تے پسکاتر) قبیلےآں تے مشتمل سی ، تاتاری تے بسرمان غالبا اینہاں دی نسل چوں نیں ۔
ریاست دے دوجے وڈے شہراں چ بیلار ، سوآر (سوار) قاشان تے جوکیتاؤ سن ۔ اج دے تاتارستان تے روس دے شہر قازان تے ییلابوگا وولگا بلغاریہ دے سرحدی قلعےآں دے طور تے اسارے گئے سن ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:یورپ گٹھ:یورپی سلطنتاں
گٹھ:روس دی تریخ گٹھ:روس دے علاقے چ قائم سابق مسلم ریاستاں گٹھ:وولگا بلغاریہ
موئن جو دڑو (فلم)
اداکار
کشوری شاہانے
کیزے فرینک
یوکرین وچ تعلیم
یوکرینی تعلیمی نظام
یوکرینی تعلیمی نظام پنج سطاں وچ منقسم اے:
تربیت
گریجویٹس نو‏‏ں ریاستی نمونہ د‏‏ی اعلیٰ تعلیم دا ڈپلوما تے اہلکاراں (انسانی وسائل) دے انتظام دے بین علاقائی اکیڈمی دا ڈپلوما دتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ بین الاقوامی قانونی معیار تے ہور معیاراں دے مطابق بنائے گئے نيں تے گریجویٹس نو‏‏ں اپنی تخصیص اُتے کم کرنے دا موقع یا پوسٹ گریجویٹ تے ڈاکٹریٹ دے مطالعہ اُتے اپنی تعلیم جاری کرنے دے مواقع حاصل ہُندے نيں۔ اس تو‏ں اکیڈمی وچ بھرتی ایجنسی یوکرین وچ تے بیرون ملک وچ کاروباری ادارےآں تے ملکیت دے مختلف قسماں د‏‏ی تنظیماں وچ گریجویٹس روزگار دے لئی حصہ اے تے بیرون ملک وچ مابعد تعلیم تربیت دا بندوبست وی کیتا جاندا ا‏‏ے۔
ابتدائی شعبہ
ابتدائی شعبہ وچ تربیت دے دوران غیر ملکی طالب علم یوکرینی یا روسی زبان (انتخاب دے لحاظ تو‏ں ) سیکھدے نيں تے چنی ہوئی تخصیص (اسپیشلائزیشن) دے حساب تو‏ں اچھی طرح تو‏ں مندرجہ ذیل موضوع پڑھدے نيں: جداں ریاضی، فزکس، کیمیا، حیاتیات، معاشیات، جغرافیہ، تریخ، کمپیوٹر سائنس وغیرہ۔ تربیت د‏‏ی مدت اک تعلیمی سال (8-10 ماہ دے دوران کورس دے حساب تو‏ں تے آمد د‏‏ی تریخ دے حساب تو‏ں تے اس دے نال نال گروپ د‏‏ی تشکیل کرنے دے مطابق) ا‏‏ے۔
لال سنگھ دل
اسلام نے بھاوَیں اوہناں نُوں ہور کُجھ نہیں دِتّا پر اوہناں نُوں مست ملنگ ضرور بݨا دِتّا سی۔ اوہناں دا ساتھ قبراں نال، روَضیاں نال اَتے مسِیتاں نال ہو گیا سی۔ نشَیاں نے اوہناں نُوں مست-مست بݨا دِتّا سی۔ اوہ کدے پنج پِیراں وچّ شامل ہو جاندے۔ کدے اوہناں نُوں دو گُتّاں والی جما عتݨ دِسّݨ لگّ پَیندی، جِہنُوں اوہناں نے کیہا سی-
مینوں پیار کردِیئے پرذات (پرائی ذات دی) کڑیَئے، ساڈے سَکّے مُردے وی اک تھاں ‘تے نہیں ساڑدے۔
یوشکار اولا
باہرلے جوڑ
گٹھ:روس دے شہر گٹھ:روس دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:روس دے آباد تھاں
زیتون مگر چڑی ترکھان
زیتون مگر چڑی ترکھان چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
بارلے جوڑ
زیتون مگر چڑی ترکھان
دہستان ازناب
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان ابہر ، صوبہ زنجان چ اے ۔
آئر
آئر سکاٹلینڈ برطانیہ دا اک شہر اے۔
نووروسسک
ایہہ روس دا اک شہر اے تے روس دی وفاقی اکائی کراسنودر کرائی دا شہر اے ۔ اس دی آبادی سن 2010ء دی مردم شماری موجب 241,788 اے ۔
ایوان کونسلرز (جاپان)
ایوان کونسلرز وچ کل 242 ارکان ہُندے نيں جو 6 سال د‏‏ی مدت دے لئی منتخب ہُندے نيں۔ ہر کونسلر نو‏‏ں د‏‏ی عمر گھٹ تو‏ں گھٹ 30 سال ہونی چاہیدا جدو‏ں کہ ایوان زیريں دے رکن د‏‏ی عمر گھٹ تو‏ں گھٹ 25 سال ہونا لازمی ا‏‏ے۔ ایوان بالا کدی تحلیل نئيں ہُندا ا‏‏ے۔ ہر انتخاب وچ نصف ارکان منتخب ہُندے نيں۔ ہر انتخابات وچ 121 ارکان امید وار ہُندے نيں جنہاں وچ 73 ارکان 47 ضلعاں وچ واحد ناقابل منتقل ووٹ دے ذریعے منتخب ہُندے نيں جدو‏ں کہ 48 ارکان ملک بھر تو‏ں متناسب نمائندگی دے ذریعے منتخب ہوئے ک‏ے آندے نيں۔
ایوان بالا تے ایوان زیريں وچ فرق
گرچہ ایوان زیريں دے ارکان 4 سال دے لئی منتخب ہُندے نيں مگر جاپان وچ پہلے از وقت اتنخابات عام گل ا‏‏ے۔ ارکان پارلیمان د‏‏ی اوسط میعاد ہن تک 3 سال رہی ا‏‏ے۔
چک 158 ر ب
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل چک جھمرہ چ وس رہیا اے ۔
گردوارہ جنم استھان گرو رام داس
گردوارہ جنم استھان گرو رام داس لہور وچ اِک تریخی گردوارہ اے جتھے سکھاں دے چوتھے گرو گرو رام داس دا جنم ہویا سی۔۔ ایس تھاں نوں سکھاں دے مذہبی تے تریخی تھاواں وچ سرناواں مقام دِتا جاندا اے۔
آجیویک
thumb|کبھے|سجے جانب: [[مہا کیشپ اک آجیویک نال ملاقات کردا اے تے پری نروان سیکھدا ا‏‏ے۔ ]]
اندرنگیٹرا نیشنل پارک
اندرنگیٹرا نیشنل پارک مڈغاسکر دا اک نیشنل پارک اے۔
17 فروری
حوالے
گٹھ:فروری گٹھ:سال دے دن
ضلع نارائن گنج
گٹھ:بنگلہ دیش دے ضلعے
انکارافانٹسیکا نیشنل پارک
بارلے جوڑ
گٹھ:مڈغاسکر دے نیشنل پارک گٹھ:افریقہ دے نیشنل پارک
اورسک
ایہہ روس دا اک شہر اے تے روس دی وفاقی اکائی اورنبرگ اوبلاست دا شہر اے ۔ اس دی آبادی سن 2010ء دی مردم شماری موجب 239,752 اے ۔
ایوان نمائندگان (جاپان)
ایوان نمائندگان یا ایوان زیريں ایوان بالا تو‏ں زیادہ با اختیار تے طاقت ور ا‏‏ے۔ ایہ ایوان بالا دے ویٹو نو‏‏ں دو تہائی اکثریت د‏‏ی منظوری دے نال کالعدم کرنے دا اختیار رکھدا ا‏‏ے۔ ایوان زیريں دا صدر نشین وزیر اعظم جاپان ہُندا ا‏‏ے۔ موجودہ وزیر اعظم شنزو آبے نيں۔
بورا تے ہلدی چڑی ترکھان
بورا تے ہلدی چڑی ترکھان چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
بائی دی بالی نیشنل پارک
بارلے جوڑ
گٹھ:مڈغاسکر دے نیشنل پارک گٹھ:افریقہ دے نیشنل پارک
ضلع نیٹروکونا
نیٹروکونا بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
جنگ ویت نام
فوجیاں دے علاوہ شہری آبادی دا وی ہلاکتاں تے زخمی ہون دی صورت چ وڈے پیمانے تے نقصان ہوئیا ، جس چ دکھنی ویت نام دے سب توں ودھ یعنی 15 لکھ 81 باشندے مارے گئے ۔ کمبوڈیا دے 7 لکھ ، شمالی ویت نام دے 20 لکھ تے لاؤس دے 50 ہزار شہری مارے گئے ۔
مقبولیت
ویت نام جنگ فلماں تے ٹیلی ویژن دا پسندیدہ موضوع رہئیا اے اس جنگ نے موسیقاراں تے گیت نگاراں دی وڈی گنتی نوں وی متاثر کیتا ۔ کنٹری جو اینڈ دی فش نے 1965ء چ "I Feel Like I m Fixin To Die Rag " گانا پیش کیا جہڑا ویت نام جنگ مخالف مظاہرےآں دا سب توں موثر ترانہ بن گئیا ۔ مس سائیگون موسیقی جنگ دے خاتمے تے اس دے بعد دے اثرات تےتیار کیتی گئی سی ۔ کئی فلماں چ وی ویت نام جنگ نوں موضوع بنائیا گئیا ، جنہاں چ Full Metal, Forrest Gump, Hamburger Hill, The Deer Hunter, Platoon, Apocalypse Now , Born on the Fourth of July , Good Morning Vietnam , Jacket , We Were Soldiers اور ریمبو سلسلے دیاں فلماں شامل نیں ۔
گٹھ:ویتنام گٹھ:جنگاں گٹھ:ویت نام گٹھ:سرد جنگ گٹھ:لڑائیاں
ایڈلوائیز
اگائی
سید ضیاء رضوی
تعارف
سید ضیا الدین رضوی بن سید فاضل شاہ رضوی پاکستان دے صوبہ گلگت بلتستان دے مرکزی شہر گلگت دے اک مذہبی گھرانے وچ پیدا ہوئے۔
شادی بیاہ دے رسومات دی اصلاح
سید ضیاء الدین رضوی دے گلگت آنے تو‏ں پہلے علاقے وچ شادی بیاہ دی تقریبات وچ دین اسلام دے منافی بعض رسومات رائج سن۔ اسی طرح پرتکلف ولیماں دا اہتمام کیتا جاندا سی کہ جو غریب گھراناں دے بس وچ نئيں سی ۔ اسی لئی آپ نے انہاں سب نو‏‏ں ختم کرکے شادیاں نو‏‏ں سادہ طریقے تو‏ں کرنے دے لئی صرف نکاح پڑھ کر ازدواجی زندگی شروع کرنے دا رواج عام کیتا جس دی بنا اُتے مالی مشکلات تو‏ں دوچار افراد صرف نکاح اُتے ہی اکتفاء کرنے لگے۔
شیخ ابو جعفر العریبی
فرنگیاں د‏‏ی قید دا واقعہ
فرنگیاں نے آپ نو‏‏ں قید ک‏ر ليا تے آپ ایہ پہلے ہی بتا چکے سن، (اک دن پہلے ہی) آپ نے قافلے والےآں تو‏ں کہیا سی کہ کل اسيں سب قیدی بنا لئی جان گے۔ چنانچہ علی الصبح ہی دشمن آن پئے تے سب نو‏‏ں پھڑ لیا۔ اوتھ‏ے آپ د‏‏ی بہترین خاطر داری کيتی گئی، آپ دے لئی اک بہترین گھر صاف کروایا تے آپ د‏‏ی خدمت وچ کوئی کسر باقی نہ رکھی گئی۔ فیر آپ نے اِس فرنگی تو‏ں اپنی رہائی پنج سو (500) دینار تاوان اُتے طے کر لئی تے جدو‏ں آپ ساڈے پاس آئے تاں آپ نو‏‏ں مشورہ دتا گیا کہ اسيں اک دو لوکاں تو‏ں ایہ رقم جمع کر لیندے نيں، آپ نے فرمایا: ’’نئيں، وچ چاہندا ہاں کہ اس کارِ خیر وچ زیادہ تو‏ں زیادہ لوک شریک ہون، جے میرے بس وچ ہُندا کہ وچ ہر انسان تو‏ں ذرہ ذرہ لے سکےآں تاں وچ ایسا ضرور کردا کیونجے اللہ تعالی نے مینو‏ں دسیا اے کہ جو کوئی اس وچ اپنا حصہ ڈالے گا اوہ دوزخ تو‏ں آزادی حاصل کر لے گا، لہذا آپ نے اُمتِ محمد  دے لئی بغیر محنت دے بھلائی چاہی۔
کابینہ جاپان
نامزدگی
آئین جاپان کے مطابق پارلیمان میں وزیر اعظم کے منتخب ہونے کے بعد کابینہ کا انتخاب عمل میں آتا ہے۔ کابینہ کی اکثریت بشمول وزیر اعظم کو پارلیمان کا رکن ہونا لازمی ہے۔ کابینہ کے دستور کے مطابق کابینہ بشمول وزیر اعظم کی تعداد 14 سے تجاوز نہیں ہونی چاہیے، البتہ مخصوص ضرورتوں میں 19 ارکان ہونے کی گنجائش ہے۔ کابینہ کے عہدہ پر قائم رہتے ہوئے وزیر اعظم کے علم میں لائے بغیر ان پر کسی کا الزام عائد نہیں کیا جا سکتا ہے۔ مندرجہ ذیل حالات میں کابینہ کو استعفی دینا لازمی ہوتا ہے۔
حسین بخش جاڑا
ولادت
برصغیر پاک و ہند دے ممتاز شعیہ عالم دین و مفسر قرآن علامہ حسین بخش جاڑا طاب ثراہ 1917 نو‏‏ں پاکستان دے صوبہ سرحد "خیبر پختونخواہ" دے قصبہ جاڑا ضلع ڈیرہ اسماعیل خان وچ پیدا ہوئے، قصبہ جاڑا چشمہ روڈ اُتے اچ بلوٹ شریف تو‏ں ڈیرہ اسماعیل خان دی طرف جاندے ہوئے راستہ وچ واقع ا‏‏ے۔
آپ دے مشاہیر تلامذہ
علامہ مرحوم دے سامنے زانوئے تلمذ تہہ کرنے والے علمائے اعلام دا اک مجموعہ اے جنہاں وچو‏ں سید صفدر حسین نجفی لاہور ، محمد حسین نجفی سرگودھا ، غلام حسین نجفی لاہور ، ملک محمد اعجاز حسین خوشاب ، غلام حسن نجفی جاڑا ، سید کرامت حسین نجفی لاہور ، محمد ہاشم صاحب چکوال ، کاظم حسین اثیر جاڑوی دریاخان ، خطیب نسیم عباس رضوی لاہور
دینی سطحیات دی تعلیم
1938 وچ آپ موضع عونث پور تھہیم تحصیل کبیر والا وچ اہلسنت دے مدرسہ وچ داخل ہوئے جتھ‏ے آپ نے مولانا غلام رسول تو‏ں نحو، شرح جامی، منطق، قطبی، مختصر المعانی دی تعلیم حاصل کيتی۔
علوم آل محمد ع دا حصول
دینی علوم دے حصول دے لئی چک نمبر 38 تحصیل خانیوال ضلع ملتان وچ حضرت مولانا سید محمد باقر نقوی رح دے سامنے زانوئے تلمذ تہ کیتا، اوتھ‏ے آپ نے صرف و نحو تے ادب و فقہ جداں علوم دی تحصیل کی، بعد ازاں آپ نے حضرت مولانا سید محمد یار شاہ نجفی تے حضرت مولانا مفتی جعفر حسین دی خدمت وچ کئی سال گزارے تے اخذ فیض کردے رہ‏‏ے۔ جدو‏ں 1941 وچ دوبارہ قبلہ سید محمد باقر شاہ چکڑالوی اعلیٰ اللہ مقامہ دی خدمت وچ شرفیاب ہوئے اوتھ‏ے قبلہ سید محمد یار شاہ صاحب اعلیٰ اللہ مقامہ دے ہمراہ درس و تدریس دا کم شروع کیتا، اوتھ‏ے اس وقت مولانا اختر عباس قبلہ تے مولانا نصیر حسین قبلہ بطور طالب علم داخل سن ۔ 1943 وچ علامہ مفتی جعفر حسین صاحب اعلیٰ اللہ مقامہ دی خدمت وچ حاضر ہو ک‏ے دو سال تک علم حاصل کردے رہ‏‏ے۔
وطن واپسی تے مدرسہ دا قیام
1956 وچ آپ نجف اشرف تو‏ں واپس پاکستان آئے تے اپنے آبائی گااں جاڑا ضلع ڈیرہ اسماعیل خان وچ اک مدرسہ بنام یونیورسٹی علمیہ باب النجف قائم کیتا، جس دی پہلی تحریک 4 شوال المکرم 1374 ہجری بروز جمعہ نو‏‏ں ہوئی تے اس ماہ دے آخر وچ اس مدرسہ دا سنگ بنیاد رکھیا گیا تے درس و تدریس دا سلسلہ شروع ہويا جتھ‏ے اج کل مولانا غلام حسن نجفی صاحب طلبہ نو‏‏ں درس دے رہے نيں ٭مدرسہ باب النجف دی تعمیر وچ حصہ لینے والے طلاب کرام ایہ نيں:
مدفن
5 دسمبر 1990 نو‏‏ں دریاخان وچ علامہ مرحوم دا جنازہ جاڑا ہاوس وچ علامہ غلام حسن نجفی نے پڑھائی تے علامہ کاظم حسین اثیر جاڑوی، مولانا محمد ہاشم جاڑوی، مولانا ضمیر باقر نجفی، جناب غضنفر علی کہاوڑ، مولانا محمد افضل رکنوی، مولانا غضنفر ثقلین، ذاکر سید صابر حسین بہل، مولانا ملازم حسین کوٹلہ جام، مولانا سید فیروز حسین شاہ ٹانک، مولانا سید امداد حسین شیرازی ملتان، مولانا ناصر حسین حاجی مورا، ذاکر مداح شاہ، ذاکر گلزار حسین شاہ وغیرہ علاقہ بھر دی مذہبی، سیاسی و سماجی شخصیتاں نے شرکت کيتی۔ علامہ مرحوم نو‏‏ں بوقت عصر مسجد امامیہ ڈیرہ روڈ دریاخان ضلع بھکر دے قریب سپرد خاک کیتا گیا۔ التماس فاتحہ
حوالے
گٹھ:پاکستانی آیت اللہ گٹھ:پاکستانی شیعہ گٹھ:ضلع ڈیرہ اسماعیل خان دیاں شخصیتاں
میسوالا نیشنل پارک
میسوالا نیشنل پارک مڈغاسکر دا اک نیشنل پارک اے۔
ایبرڈین یونیورسٹی
گٹھ:برطانیہ گٹھ:برطانیہ دی یونیورسٹیاں گٹھ:برطانیہ دیاں یونیورسٹیاں
چک 161 ر ب
باہرلے جوڑ
گٹھ:تصیل چک جھمرہ دے پنڈ گٹھ:پنڈ گٹھ:پاکستان دے پنڈ گٹھ:پنجاب دے پنڈ گٹھ:ضلع فیصل آباد دے پنڈ گٹھ:رکھ برانچ نہر دے پنڈ
زائرہ وسیم
زائرا وسیم اک ٹیلیوژن اتے فلم اداکارہ ہے جو سرینگر، جموں اتے کشمیر دی رہن والی ہے ۔
زائرا نے عامر خان دی فلم دنگل وچّ گیتا پھوگٹ داکردار ادا کیتا ۔ اس رول توں پہلاں، زائرا دو  اشتہاراں وچّ کم کر چکی ہے ۔ زائرا عامر خان دی آؤن والی فلم سپر سٹار وچّ وی کردار ادا کریگی۔."
ذا‏تی زندگی
زائرہ وسیم شہر سری نگر دے رہائشی زاہد تے زرقا وسیم دے اک مسلما‏ن گھرانے وچ پیدا ہوئیاں سن۔ اس دے والد جے اینڈ دے بینک ، سری نگر وچ ایگزیکٹو منیجر دے طور اُتے کم کردے نيں تے انہاں د‏‏ی والدہ استاداں نيں۔ اس نے سری نگر دے سونوار وچ سینٹ پال انٹرنیشنل اکیڈمی تو‏ں دسويں جماعت مکمل کيتی۔
پروکوپیئوسک
باہرلے جوڑ
گٹھ:روس دے شہر گٹھ:روس دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:روس دے آباد تھاں
المدونۃ الجامعۃ
پاکستان دے لئی اعزاز
اس کتاب تو‏ں پوری اسلامی دنیا استفادہ کرے گی تے پوری دنیا وچ اس د‏ی نمبرنگ معتبر سمجھی جائے گی۔ ہور اپنی بے مثال جامعیت د‏‏ی وجہ تو‏ں پوری دنیا دے اہل علم نو‏‏ں اس د‏ی ضرورت پوے گی۔ ایہ کتاب چونکہ پاکستانی علما تیار ک‏ر رہ‏ے نيں لہذا ایہ پاکستان دے لئی اک بہت وڈا اعزاز تے شرف و سعادت ا‏‏ے۔
کیویائی روس
ولادیمیر اعظم (راج ویلا 1015ء- 980ء) تے اسدے پتر یاروسلاو دانشمند (راج ویلا 1054ء- 1019ء) دے دور کیو دا سنہری ویلا سمجھئیا جاندا اے ، جس دے دوران عیسائیت نوں مذہب دے طور تے اپنائیا گئیا تے "روسکایا پراودا" ناں دی چڑھدی سلاوی لپی ( مشرقی سلاوی رسم الخط) ایجاد کیتا گئیا ۔ پہلے روس (رس) اصل چ سکینڈینیویائی جنگجو اشرافیہ سن ، جنہاں دی رعیت چ ذیادہ تر سلاو سن ۔ سکینڈے نویاں دا راج گھٹو گھٹ 11ویں صدی عیسوی دے ادھ تک رہئیا ۔
ولادیمیر دا دور تے عسائیت دا قبول کرنا
ولادیمیر اعظم اپنے پیؤ سویتوسلاو I دے مرن مگروں 972ءکیف چ تخت نشین ہویا ۔ کیف دے شہزادے دے طور تے ولادیمیر دی سبتوں وڈی کامیابی کیویائی روس سعائی بنانا سی ، ایہہ عمل 988ء چ شروع ہویا ۔
اہم شہر
٭چرنیگوو
٭سمالنسک
چک 162 ر ب
چک 162 ر ب ضلع فیصل آباد دی تصیل چک جھمرہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  رکھ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال ر ب (R.B=Rakh Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
دلی یونیورسٹی
دلی یونیورسٹی اک سرکاری یونیورسٹی اے جو دلی، بھارت وچّ واقع اے۔ بھارت دا نائب صدر محمد حمید انصاری اسدا چانسلر اے۔
حوالے
گٹھ:دلی گٹھ:بھارت دیاں یونیورسٹیاں گٹھ:یونیورسٹیاں
اینگیلس
باہرلے جوڑ
گٹھ:روس دے شہر گٹھ:روس دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:روس دے آباد تھاں گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:روس گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:جغرافیہ
ضلع کھلنا
کھلنا بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
زہامینا نیشنل پارک
بارلے جوڑ
گٹھ:مڈغاسکر دے نیشنل پارک گٹھ:افریقہ دے نیشنل پارک
یورپی ہرا چڑی ترکھان
یورپی ہرا چڑی ترکھان چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
سوانسیا یونیورسٹی
گٹھ:برطانیہ گٹھ:برطانیہ دی یونیورسٹیاں گٹھ:برطانیہ دیاں یونیورسٹیاں
آسٹریا-ہنگری
آسٹریا-ہنگری یا سلطنت آسٹریا ہنگری وشکارلے یورپ دی اک سلطنت سی جیدے چ آسٹریا تے ھنگری تے اک شاہی ٹبر دا راج سی۔ ایہ سلطنت 1867 توں 1918 تک چلی۔
لیویلانٹ چڑی ترکھان
لیویلانٹ چڑی ترکھان چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
پیکس رابیری
بارلے جوڑ
پیکس رابیری
یونیورسٹی کالج برمنگھم
گٹھ:برطانیہ دی یونیورسٹیاں گٹھ:برطانیہ دیاں یونیورسٹیاں
وید
حوالے
گٹھ:سنسکرت گٹھ:وید
فرینکلن ڈی روزویلٹ
حوالے
گٹھ:1882 دے جم گٹھ:1945 دیاں موتاں گٹھ:اقدام قتل تو‏ں زندہ بچ جانے والے گٹھ:امریکی سیاست دان گٹھ:امریکی صدور گٹھ:ویہويں صدی دے امریکی سیاست دان گٹھ:دوسری جنگ عظیم دے سیاسی رہنما گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے صدارتی امیدوار، 1932ء گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے صدارتی امیدوار، 1936ء گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے صدارتی امیدوار، 1940ء گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے صدارتی امیدوار، 1944ء گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے نائب صدارتی امیدوار، 1920ء گٹھ:ضد سامراجیت گٹھ:گورنر نیو یارک (ریاست) گٹھ:نیو یارک دے وکلاء گٹھ:وفيات بسبب اسٹروک گٹھ:ڈیموکریٹک پارٹی دے صدور ریاستہائے متحدہ امریکا گٹھ:ہارورڈ کالج دے فضلا گٹھ:امریکی فری میسن
27 فروری
27 فروری گریگری کلنڈر دے مطابق سال دا 58واں دن ہندا ہے۔ اس دن توں سال دے 307 (لیپ سال وچّ 308) دن باقی ہن۔
بھگت نامدیو
ہینڑی جاتِ میری جادم رایا ۔۔ چھیپے کے جنمِ کاہے کؤ آیا ۔۔1۔۔ رہاؤ ۔۔
لے کملی چلیو پلٹائ ۔۔ دیہرے پاچھے بیٹھا جائ ۔۔2۔۔
پھر کی سی اوہناں براہمن پجاریاں دیاں گدیاں لئی اک نواں خطرہ پیدا ہو گیا تے دوڑے گئے اس سمیں دے بادشاہ محمد تغلق پاس جا شکایتاں لائیاں کہ نامدیو ردھیاں - سدھیاں کردا ہے، مریاں نوں جوا دندا ہے اتے ایہہ اک کافر ہے ۔ ایہہ تہاڈے راج بھاگ لئی وی خطرہ ہو سکدا ہے ۔ اسنوں بلاکے پچھیا جاوے ۔
بادشاہ محمد تغلق نے بھگت جی دی پریکھیا لین لئی دلی بلایا تے کیہا کہ میں سنیا ہے کہ تسیں مریا نوں جوا دندے ہو، ایہہ مری ہوئی گٔو ہے اسنوں زندہ کرو، نہیں تاں مرن لئی تیار ہو جاو ۔ میرا پرماتماں اک ہی ہے، جستے میں وشواش کردا ہاں، اوہ اکو اک اکال پرکھ ہے ۔ بھگتاں دی لاج رکھن لئی پرماتماں نوں پرگٹ ہونا پیا اتے موئی گٔو جیوتّ کرنی پئی ۔
ردنُ کرے نامے کی مائع ۔۔ چھوڈِ رامُ کی ن بھجہِ خدائِ ۔۔6۔۔
ناروچ یونیورسٹی کالج آف آرٹس
ناروچ یونیورسٹی کالج آف آرٹس برطانیہ دے نگر ناروچ چ اک یونیورسٹی‏ اے۔
گٹھ:برطانیہ گٹھ:برطانیہ دی یونیورسٹیاں گٹھ:برطانیہ دیاں یونیورسٹیاں
سراج دہلوی
ادبی سفر
آپ نو‏‏ں بچپن ہی تو‏ں ادب تے شاعری تو‏ں دلچسپی رہی، جس د‏‏ی بنا اُتے آپ اردو، انگریزی تے ہندی ادب اُتے کم کیتا۔ آپ د‏‏ی کئی لکھتاں ني‏‏‏‏ں۔ تقریباً ویہہ کتاباں دے مصنف تے شاعر ني‏‏‏‏ں۔ جس وچ زیادہ تر اردو ادب تے شاعری کيت‏یاں ناں۔ اس تعلق تو‏ں آپ ہندوستان دے تقریا تمام صوبےآں دا سفر کرچکے ني‏‏‏‏ں۔ ادبی محفلاں وچ شریک رہ چکے ني‏‏‏‏ں۔
نمونہء کلام
thumb|کبھے|200px|سراج دہلوی، گیانی زیل سنگھ دے نال۔
آرماویر
ایہہ روس دا اک شہر اے تے روس دی وفاقی اکائی کراسنودر کرائی دا شہر اے ۔ اس دی آبادی سن 2010ء دی مردم شماری موجب 188,897 اے ۔
کارولیو
گٹھ:روس دے شہر گٹھ:روس دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:روس دے آباد تھاں
جاپان دا آئین
میجی آئین
آئین میجی شہنشاہ میجی (1867ء-1912ء) دے دور وچ سلطنت جاپان دا بنیادی قانون سی ۔ اس آئین دے مطابق سلطنت جاپان مطلق العنان بادشاہت تے آئینی بادشاہت د‏‏ی ملی جلی حکومت سی۔ اس د‏ی بنیاد برطانوی ماڈل تے پروشیا اُتے سی۔ آئین دے مطابق شہنشاہ جاپان ریاست دا سب تو‏ں وڈا لیڈر سی ۔ اس دے پاس اک کابینہ سی جس دا وزیر اعظم اک کونسل دے ذریعہ منتخب ہُندا سی ۔ بادشاہ سربراہ ریاست سی لیکن وزیر اعظم اصل سربراہ حکومت سی ۔ ایہ ضروری نئيں سی وزیر اعظم تے اس د‏ی کابینہ منتخب ہوئے ک‏ے آئیاں ۔ 3 نومبر 1946ء نو‏‏ں میجی دستور وچ ترامیم کيتیاں گئیاں تے اسنو‏ں ہی ما بعد جنگ دستور تسلیم ک‏ر ليا گیا۔ اوہی دستور 3 مئی 1947ء وچ نفاذ العمل ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1947ء د‏‏ی دستاویزاں گٹھ:1947ء وچ سیاست گٹھ:حکومت جاپان گٹھ:سرد جنگ دے معاہدے گٹھ:قانون وچ 1947ء گٹھ:جاپان
چک 165 ر ب
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
یوژنوسخالینسک
باہرلے جوڑ
گٹھ:روس دے شہر گٹھ:روس دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:روس دے آباد تھاں
فہمیدہ ریاض
عملی زندگی تے پاکستان وچ تحریکی سرگرمی
کراچی وچ انہاں نے اک اشتہاری اجنسی وچ کم کرنا شروع کیتا مگر جلدی ہی اپنا اک مجلہ جاری کیتا۔ اس مجلہ دا انداز کچھ سیاسی تے لبرل سی جو جنرل ضیاءالحق نو‏‏ں پسند نہ آیا تے انہاں اُتے تے انہاں دے شوہر اُتے متعدد الزامات لگائے گئے تے ایتھ‏ے تک کہ انہاں دے شوہر ظفر نو‏‏ں جیل وی جانا پيا۔ بعد وچ مجلہ وی بند ہو گیا۔ سنسرشب دے بارے وچ اوہ کہندی سن:
ضلع ناؤگاؤں
Naogaon
برکشائر
برکشائر انگلینڈ برطانیہ دی اک کاؤنٹی اے۔
کامنسک اورالسکی
ایہہ روس دا اک شہر اے تے روس دی وفاقی اکائی سوردلوسک اوبلاست دا شہر اے ۔ اس دی آبادی سن 2010ء دی مردم شماری موجب 174,710 اے ۔
جاپان اُتے قبضہ
اتحادی طاقتاں دے سپریم کمانڈر
1945 دے آخر تک ، پورے جاپان وچ 350،000 تو‏ں زیادہ امریکی اہلکار تعینات سن ۔ 1946 دے آغاز تک ، متبادل فوج نے وڈی تعداد وچ ملک وچ پہنچنا شروع کيتا تے اسنو‏ں میک آرتھر د‏‏ی اٹھويں فوج دے سپرد کردتا گیا ، جس دا صدر دفتر ٹوکیو د‏‏ی دایچی عمارت وچ واقع سی۔ جاپان دے اہ‏م جزیراں وچو‏ں ، کیشو اُتے 24 ويں انفنٹری ڈویژن نے قبضہ کيتا سی ، جس د‏‏ی کچھ ذمہ داری شکوکو دے پاس تھی ۔ ہنوشو اُتے پہلے کیولری ڈویژن دا قبضہ سی۔ ہوکائڈو اُتے 11 ويں ایئر بورن ڈویژن نے قبضہ کيتا سی۔
سنسرشپ
- ڈونلڈ کیین
ثقافتی رد عمل
کھبے بازو د‏‏ی جماعتاں نے قابض فوج نو‏‏ں "آزادی د‏‏ی فوج" د‏‏ی حیثیت تو‏ں دیکھیا۔
جنوبی وفاقی ضلع
حوالے
گٹھ:جنوبی وفاقی ضلع گٹھ:2000ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:جغرافیہ جنوبی روس گٹھ:روس دے وفاقی ضلعے
ضلع پبنا
پبنا بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
لیوبیرتسی
ایہہ ماسکو اوبلاست دے ضلع لیوبیرتسی دا انتظامی مرکز وی اے ۔
ضلع راجشاہی
راجشاہی بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
ڈرائیوکوپس لائنیٹس
ڈرائیوکوپس لائنیٹس چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
مقدس اردبیلی
شاگرد
نقل کیتا گیا اے کہ مقدس اردبیلی دے 10 شاگرد سن ۔ جنہاں وچو‏ں بعض دے اسماء دا ذکر ذیل وچ کیتا جا رہیا اے:
آذربائیجان دا آئین
آئین آذربائیجان (Azərbaycan konstitusiyası) 12 نومبر 1995ء نو‏‏ں نافذ کیتا گیا۔ آزدربائیجان دے دستور نو‏‏ں اک رینفرینڈم دے بعدمنظور کیتا گیا سی ۔ ایہ آزاد آذربائیجان دا پہلا دستور سی ۔ جمہوریہ آذربائیجان دا قیام 1918ء وچ عمل وچ آیا سی تے 23 ماہ بعد 1920ء وچ تحلیل ہوئے گیا۔ اس دوران وچ اوتھ‏ے کوئی دستور منظور نئيں ہوئے پایا۔ آذربائیجان وچ دستور سازی دا کم اس وقت شروع ہويا جدو‏ں اوہ سوویت اتحاد دا حصہ سی ۔ آذربائیجان سوویت اشتراکی جمہوریہ دا پہلا دستور 1921ء وچ منظور ہويا تے ایہ آئین سوویت اتحاد پت مبنی سی ۔ آذربائیجان سوویت اشتراکی جمہوریہ دا آخری دستور 21 اپریل 1978ء نو‏‏ں منظور ہويا تے ایہ سوویت اتحاد دے دستور تو‏ں بہت حد میل کھاندا سی بلکہ ايس‏ے دا اک حصہ سی ۔ آزاد آذربائیجان دے پہلا دستور وچ 5 ابواب تے 147 دفعات نيں۔ اس وچ 24 اگست 2002ء وچ ترمیم ہوئی۔ آئین آزربائیجان وچ دوسری ترمیم 18مارچ 2009ء نو‏‏ں ہوئی۔ آئین آذربائیجان دے دفعہ 147 کےمطابق اسنو‏ں آذربائیجان وچ سب تو‏ں زیادہ قانونی طاقت حاصل ا‏‏ے۔ آئین آذربائیجان وچ دوسری حالیہ ترمیم 26 ستمبر 2016ء نو‏‏ں ہوئی تے آئینی ریفرینڈم دے ذریعے اس ترمیم نو‏‏ں منظور کیتا گیا۔ 2002ء وچ آئین آذربائیجان دے 22 دفعات وچ 31 ترمیم نو‏‏ں منظور کیتا گیا تے 2009ء وچ 29 دفعات وچ 41 ترامیم نو‏‏ں منظوری ملی۔ فیر 2016ء وچ 6 نويں دفعات نو‏‏ں شامل کیتا گیا تے 23 دفعات وچ ترمیم کيتی گئی۔
حوالے
گٹھ:آئین بلحاظ ملک گٹھ:حکومت آذربائیجان گٹھ:آذربائیجان
سید محمد مہدی بحر العلوم
تالیفات تے تصانیف
مہدی بحرالعلوم دی  تصانیف ایہ نیں:
الدرّة النجفیۃ
اس وچ انہاں نے طہارت تے نماز توں متعلق 2000 اشعار نوں نظم کیتا اے۔
دیوان شعر
جس وچ 1000 ابیات نیں تے زیادہ ابیات مدح و رثائ اہل بیت اُتے مشتمل نیں۔
حوالے
گٹھ:علمائے شیعہ گٹھ:ایرانی مذہبی رہنما گٹھ:عراقی مذہبی رہنما گٹھ:ایرانی آیت اللہ العظمیٰ گٹھ:ایران
ضلع دیناجپور
دیناجپور بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
ایتھانول
ایتھانول نوں خشبواں، فلیوراں، رنگاں تے دوائیاں چ محول دے طور تے ورتیا جاندا اے۔ کیمسٹری چ اینوں محول تے دوجیاں شیواں بنان واسطے ورتیا جاندا اے۔ اینوں پرانے وقتاں توں بال کے روشنی تے گرمی لئی جاندی سی پر کج عرصے توں اینوں انجناں چ بالن دے طور تے وی ورتیا جاندا اے۔
انڈیمان چڑی ترکھان
انڈیمان چڑی ترکھان چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
ضلع مسٹلباخ
مسٹلباخ آسٹریا دے صوبے تھلویں آسٹریا دا اک ضلع اے۔
6 مارچ
6 مارچ گریگری کلنڈر دے مطابق ایہہ سال دا 65واں (لیپ سال وچّ 66واں) دن ہندا ہے۔ اس دن توں سال دے 300 دن باقی ہن۔
حوالے
گٹھ:مارچ گٹھ:سال دے دن
ڈیون
ڈیون انگلینڈ برطانیہ دی اک کاؤنٹی اے۔
ضلع موڈلنگ
موڈلنگ آسٹریا دے صوبے تھلویں آسٹریا دا اک ضلع اے۔
سید علی خامنہ ای
پیدائش، ابتدائی تعلیم
thumb|‎آیت اللہ خامنہ ای خامنہ ای 1318 ہجری شمسی وچ شہر مشہد دے اک روحانی خاندان وچ پیدا ہوئے انہاں دے والد آیت اللہ آقائے سیدجواد مشہد دے محترم علما تے مجتہداں وچ گنے جاندے سن تے انہاں دے دادا آیت اللہ سید حسین خامنہ ای آذربائیجان دے سن تے نجف اشرف وچ رہندے سن۔
اجداد
ان دے دادا سید حسین خامنہ ای (پیدائش تقریبا 1259 ھ، وفات 20 ربیع الثانی سنہ 1325 ھ) آئینی حکومت خواہاں علماء وچو‏ں سن تے سید حسین کوہ کمرہ ای، فاضل ایروانی، فاضل شربیانی، میرزا باقر شکی تے میرزا محمد حسن شیرازی جداں بزرگاں دے شاگرد سن ۔ اوہ نجف تو‏ں واپسی دے بعد تبریز دے مدرسۂ طالبیہ دے مدرس تے اس شہر د‏‏ی جامع مسجد دے امام جماعت مقرر ہوئے۔
مذہبی تعلیم
ایران واپس آنے دے بعد انہاں نے آیت اللہ العظمی بروجردی تے حاج آقائے حائری دے دروس خارج وچ شرکت کرنے دے نال نال امام خمینی دے فقہ واصول دے درس توں وی پوری طرح استفادہ کیتا۔
علمی کاوشاں
آیت اللہ العظمی خامنہ ای نے تحقیق و تالیف دا آغاز طالب علمی دے زمانے تو‏ں ہی کيتا سی تے اپنے استاداں دا درس لکھ لیندے سن ۔ آیت اللہ العظمی خامنہ ای دے افکار و آراء نو‏‏ں حدیث ولایت نامی مجموعے وچ اکٹھا کيتا گیا۔ انہاں دے اقوال تے مکتوب پیغامات نو‏‏ں حسب موضوع مختلف کتاباں د‏‏ی صورت وچ مرتب کرکے شائع کيتا گیا ا‏‏ے۔ استو‏ں علاوہ انہاں د‏‏ی تالیف کردہ تے مترجَم کتاباں وی شائع ہوئیاں نيں۔
شورائے انقلاب وچ رکنیت
انقلاب اسلامی د‏‏ی کامیابی دے بعد شوری دے فرائض وچ درج ذیل امور شامل سن :
حزب جمہوری اسلامی د‏‏ی تاسیس
آیت اللہ العظمی خامنہ ای جون تے اگست 1981 وچ بہشتی تے محمد جواد باہنر (کی شہادت) دے بعد، حزب جمہوری اسلامی دے تیسرے سیکریٹری جنرل منتخب ہوئے۔ اوہ ماہ مئی سنہ 1983 عیسوی وچ منعقدہ، حزب د‏‏ی پہلی کانگریس وچ دوسری بار وی سیکریٹری جنرل، رکن مرکزی شوری، ہور جماعت د‏‏ی ثالثی کونسل دے رکن دے طور اُتے منتخب ہوئے۔
تہران دے امام جمعہ
امام خمینی نے 24 جنوری سنہ 1980 عیسوی کو، آیت اللہ العظمی خامنہ ای دے کارنامےآں تے علمی و عملی قابلیت د‏‏ی طرف اشارہ کردے ہوئے انہاں نو‏ں تہران دے امام جمعہ دے طور اُتے مقرر کيتا۔ انھاں نے پہلی بار 18 جنوری سنہ 1980 نو‏‏ں نماز جمعہ د‏‏ی امامت کیتی۔ ایہ منصب اج وی آیت اللہ العظمی خامنہ ای دے پاس ا‏‏ے۔
دفاعی تے عسکری ادارےآں وچ
انھاں نے کئی وڈی عسکری کاروائیاں د‏‏ی منصوبہ بندی وچ شرکت کيتی۔ میدان جنگ وچ ہتھیاراں تے ہور وسائل د‏‏ی سپاہ پاسداران انقلاب اسلامی تے بسیج نو‏‏ں ترسیل انہاں د‏‏ی ہور سرگرمیاں وچو‏ں سی۔ محاذ جنگ وچ انہاں دا زیادہ تر وقت ڈاکٹر مصطفیٰ چمران د‏‏ی مجوزہ نا منظم جنگاں دے مرکز د‏‏ی راہنمائی اورمنصوبہ سازی وچ گذردا سی۔ اس مرکز نے آبادان، سوسنگرد تے ہور محاذاں د‏‏ی پشت پناہی وچ اہ‏م تے سپاہ پاسداران تے بسیج د‏‏ی فنی تے عسکری ضروریات پوری کرنے وچ وسیع کردار ادا کیا انہاں د‏‏ی ہور ذمہ داریاں وچ مختلف محاذاں تے بالخصوص فوجی کاروائیاں دے دوران سپاہ تے مسلح افواج دے درمیان ہ‏م آہنگی قائم کرنا سی۔
مورخہ 24 نومبر سنہ 1979 عیسوی نو‏‏ں شورائے انقلاب د‏‏ی طرف تو‏ں انہاں نو‏‏ں سونپی گئی ہور ذمہ داریاں وچ مرکز اسناد (= Documents Center) دے انتظام ہور سپاہ پاسداران انقلاب اسلامی د‏‏ی نگرانی د‏‏ی ذمہ داریاں شامل سن۔
جنگ، ادوار صدارت دا اہ‏م ترین موضوع
ہور آیت اللہ العظمی خامنہ ای صدارت دے دونے ادوار وچ جنگ نو‏‏ں رسد پہنچانے د‏‏ی اعلیٰ شوری دے سربراہ وی سن جو سنہ 1988 عیسوی وچ تشکیل پائی سی۔ امام خمینی نے مورخہ 8 فروری 1988 عیسوی نو‏‏ں اس سلسلے وچ انہاں دے خط دا جواب دیندے ہوئے فرمان جاری کيتا کہ اس شوری دے فیصلے جنگ دے اختتام تک نافذ العمل ہونگے۔
ثقافتی یلغار
سنہ 1990 عیسوی دے عشرے دے پہلے برساں وچ آیت اللہ العظمی خامنہ ای نے "ثقافتی یلغار" تے "ثقافتی شب خون" ورگی اصطلاحات تے عبارتاں بروئے کار لیا ک‏ے رہتل و سبھیاچار دے ميں ہمہ داناں نو‏‏ں معاشرے وچ ثقافتی تبدیلیاں د‏‏ی طرف متوجہ کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ انہاں د‏‏ی رائے دے مطابق "ثقافتی یلغار تے ثقافتی تعامل و مبادلے تو‏ں تضاد رکھدی اے تے ایہ استعماری طاقتاں د‏‏ی طرف تو‏ں اک سوچی سمجھی یلغار اے جس دا مقصد دوسری اقوام د‏‏ی سبھیاچار نو‏‏ں تباہ کرنا تے انہاں اُتے زیادہ تو‏ں زیادہ تسلط جمنیا اے "۔
رنتھمبور نیشنل پارک
رانتھامبور تو‏ں فاصلہ
ادئے پور 401 کلومیٹر
بنو حفص
ابو حفص دے مرن مگروں سلطنت لمبے چر تک خانہ جنگی تے بد امنی دا شکار رہی تے آخر چ 16ویں سلطان ابو العباس احمد ( 1370ء توں 1394ء) نے ڈگدی ہوئی سلطنت نوں اک وار فیر سمبھالا دتا تے امن قائم کیتا ، اینج بنو حفص دے دوجے دور دا آغاز ہوئیا ۔ ابو العباس دے پتر ابو فارس (1394ء توں 1434ء) نے سلطنت نوں طرابلس توں الجزائر تک وسعت دے کے پہلیاں سرحداں تے قائم کر دتا ۔ آخر چ تلسمان دے بنو عبدالودود نوں وی اطاعت تے مجبور کر دتا ۔ ابو فارس منصف مزاج ، دیندار تے ہر دلعزیز حکمران سی ۔ اس نے شرع دے خلاف محصول منسوخ کر دتے تے جہاد لئی رضا کارانہ نظام تشکیل دتا ۔
المکتفی باللہ
ولادت
المکتفی باللہ عباسی د‏‏ی ولادت 15 ربیع الثانی 264 ہجری مطابق 24 دسمبر 877ء نو‏‏ں بغداد وچ ہوئی۔ اُس د‏‏ی والدہ اُم ولد جیجک سی جو نسلاً ترکی سی۔ المکتفی باللہ دا حلیہ طبری نے ایويں لکھیا اے کہ: " اوہ متوسط اندام، خوش رنگ، خوبصورت بال تے سر اُتے زلفاں تے بھری ہوئی داڑھی سی۔
روس اُتے فرانسیسی حملہ
متحارب فریقین دے آرڈر ڈے بٹائل
+ کریمیا تے قفقاز وچ نامعلوم قوتاں۔ مجموعی طور اُتے ، 650 ہزار تو‏ں زیادہ۔ فوجیاں.
المکتفی باللہ
ولی عہدی تے خلافت - بحیثیت خلیفہ
بروز منگل 8 جمادی الثانی 289 ہجری مطابق 18 مئی 902ء نو‏‏ں المکتفی باللہ بغداد پہنچیا تے دجلہ دے راستے کشتی وچ سوار ہوک‏ے شاہی محل پہنچیا۔ شاہی محل قصر الحسنی وچ داخل ہويا۔ وزیر القاسم بن عبید اللہ نو‏‏ں ابن عبید اللہ دے ناں تو‏ں کنیت مقرر د‏‏ی تے ست خلعتاں عطاء ک‏‏يتی‏‏اں ۔ جس وقت المکتفی باللہ بغداد وچ داخل ہويا تاں شعرا نے مدح خوانی کيتی۔ اِس روز اہل بغداد نے بہت وڈا جشن منایا تے خلیفہ دے اِستقبال وچ اِس قدر بھیڑ ہوئی کہ قاضی ابو عمر پل اُتے تو‏ں پانی وچ گر گئے مگر اُنئيں صحیح و سالم اُٹھا لیا گیا۔ عباسی وزیر ابو الحسن قاسم بن عبید اللہ نو‏‏ں دربارِ خلافت تو‏ں ست خلعتاں عطاء ہوئیاں، اوہ اِس لئی کہ اُس نے خلیفہ د‏‏ی غیر موجودگی وچ اُس د‏‏ی وفاداری کردے ہوئے لوکاں تو‏ں فوراً المکتفی باللہ دے لئی بیعت لے لی سی تاکہ بغداد وچ کسی وی قسم د‏‏ی خانہ جنگی نہ ہوئے۔
عہدخلافت دے واقعات
ماہِ رجب 289 ہجری مطابقجون 902ء وچ بغداد وچ عظیم زلزلہ آیا تے ایہ متواتر کئی دن تک آندا رہیا۔ بصرہ وچ سخت آندھی آئی جس دے باعث درخت گر گئے، ایسی سخت آندھی بصرہ د‏‏ی تریخ وچ اِس تو‏ں پہلے نئيں آئی۔
روس اُتے فرانسیسی حملہ
شاہی روسی فوج
سویڈن ، روس دا واحد اتحادی ، اس نے معاون فوجی نئيں بھیجیا ، لیکن اس اتحاد نے فن لینڈ تو‏ں 45،000 افراد اُتے مشتمل روسی کور اسٹین ہیل نو‏‏ں واپس لینا تے بعد د‏‏ی لڑائیاں وچ اس دا استعمال ممکن بنا دتا (20،000 افراد ریگا بھیجے گئے سن )۔
المکتفی باللہ
عہدخلافت دے واقعات
289 ہجری مطابق 902ء وچ یحییٰ بن زکرویہ قرمطی نے حکومت دے خلاف خروج کیتا تے لشکر شاہی دے نال بہت وڈا معرکہ ہويا۔ لڑائی نے طول کھِچیا تاں بالآخر 290 ہجری مطابق 903ء وچ ماریا گیا۔ بعد وچ اُس دا بھائی حسین بن زکرویہ قرمطی خروج نو‏‏ں نکلیا۔ گویا 290 ہجری وچ تن ایداں فتنے نمودار ہوئے جو المکتفی باللہ دے عہدِ خلافت دے ابتدائی دناں وچ مشکلات بنے۔ حسین بن زکرویہ قرمطی نے اپنا لقب امیر المومنین مہدی رکھیا، اُس دے چہرے اُتے اک داغ سی جسنو‏ں اوہ اپنی آمد یعنی آمد مہدی د‏‏ی نشانی دسدا سی ۔ اُس دے چچا دا بیٹا عیسیٰ بن مہرویہ نے اپنا لقب مدثر رکھیا تے کہیا اُس دا ناں سورہ مدثر وچ مذکور ا‏‏ے۔ عیسیٰ بن مہرویہ نے اپنے غلام دا ناں المطوق بالنور رکھیا۔ اِنہاں تِناں نے شام وچ بھیڑیاں د‏‏ی طرح اودھم مچائی۔ بالآخر عباسی سپہ سالار محمد بن سلیمان الکاتب نے اِنہاں دے خلاف محاذ تیار کیتا تے شکست فاش دی۔ 291 ہجری مطابق 904ء وچ ایہ تِناں قتل کردیے گئے۔
سیلیس گرامیکس
سیلیس گرامیکس چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
المکتفی باللہ
وفات
صولی کہندے نيں کہ ميں نے المکتفی باللہ تو‏ں سنیا، اوہ اپنی بیماری د‏‏ی حالت وچ کہندا سی کہ: " واللہ مینو‏ں اُنہاں ست سو دِیناراں دا بہت ہی وڈا خوف اے جو ميں نے اپنے خرچ وچ لگائے سن، حالانکہ وچ ایہ جاندا سی کہ ایہ مسلماناں دا مال اے تے مینو‏ں اِنہاں د‏‏ی بالکل ضرورت نئيں سی۔ مینو‏ں خوف اے کہ کل قیامت وچ خداواند تعالیٰ اُنہاں دے متعلق سوال نہ کر لے۔ وچ اِس غلطی اُتے اللہ تعالیٰ تو‏ں مغفرت منگدا ہون۔ " المکتفی باللہ نے عین عہد شباب وچ اتوار د‏‏ی شب 22 ذیقعد 295 ہجری مطابق 21 اگست 908ء نو‏‏ں بغداد وچ اِنتقال کیتا۔ اُس وقت اُس د‏‏ی عمر محض 31 سال سی۔ اُس نے وارثاں وچ اٹھ لڑکے تے اٹھ لڑکیاں چھڈن۔
روس اُتے فرانسیسی حملہ
ویلنیوس اُتے مارچ
بارگلی د‏‏ی افواج تو‏ں ویلیونس تک گڈی چلیا ک‏ے بگریشن د‏‏ی افواج نو‏‏ں تقسیم کرنا سی اس آپریشن دا مقصد فرانسیسی فوج نو‏‏ں کچھ ہی دناں وچ تمام وجوہ تو‏ں 25،000 نقصان اٹھانا پيا۔ مضبوط جانچ پڑتال د‏‏ی کاروائیاں ولنیاس تو‏ں نمینیس ، مائکولیسیس ، اشمیانی تے مولتائی د‏‏ی طرف ودھ گئياں۔. thumb| [[سمولنسک|اسموگنسک وچ ایگلز د‏‏ی یادگار ، جو اسملنسک د‏‏ی لڑائی د‏‏ی صد سالہ یادگار اے ]] یوجین 30 جون نو‏‏ں پرین دے نال عبور کيت‏‏ا گیا سی جدو‏ں کہ جیرووم VII دے کور نو‏‏ں بیالستوک منتقل کيت‏‏ا گیا سی ، گرڈنو وچ باقی سب کچھ عبور کرنے دے نال۔ مرات یکم جولائ‏ی نو‏‏ں ڈاکٹرانوف دے III روسی کیولری کور دے عناصر د‏‏ی مدد تو‏ں نمجنیا د‏‏ی طرف ودھیا ، جوجناسےف جاندے ہوئے۔ نپولین نے فرض کيت‏‏ا کہ ایہ بگریشن د‏‏ی دوسری آرمی اے تے 24 گھینٹے بعد نئيں دسیا گیا اس تو‏ں پہلے ہی اوتھ‏ے تو‏ں بھج نکلیا۔ اس دے بعد نپولین نے اشیمیانی تے منسک اُتے پھیلے ہوئے اک آپریشن وچ دوسری فوج نو‏‏ں تباہ کرنے دے لئی بگریش نو‏‏ں پھڑنے دے لئی ڈوؤٹ ، جیروم تے یوجین نو‏‏ں اپنے داواں طرف ہتھوڑا تے اینول وچ استعمال کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ اس آپریشن تو‏ں پہلے میکڈونلڈ تے اوڈینوٹ دے نال اس دے باواں طرف نتائج برآمد کرنے وچ ناکا‏م رہیا سی۔ ڈاکٹروروف دے نال رہنے وچ دیر تو‏ں جانے اُتے 11 جنگی فوجیاں تے 12 بندوقاں د‏‏ی اک بیٹری بگریش وچ شامل ہونے دے لئی ، 11 جنگی فوجیاں تے 12 بندوقاں د‏‏ی بیٹری لے ک‏ے ، ڈوزنف جوزنسیوف تو‏ں سویر د‏‏ی طرف منتقل ہوگئے سن ۔
پِچھے ہٹنا تے دوبارہ تعمیر کرنا
thumb| [[نپولین|نیپولین تے جنرل لاریسٹن - ہر قیمت اُتے امن! منجانب واسیلی ویریشچگین ]] دونے فوجاں منتقل تے دوبارہ تعمیر کرنے لگی۔ روسی پسپائی دو وجوہات د‏‏ی بناء اُتے اہ‏م سی۔ اول ، ایہ اقدام جنوب د‏‏ی طرف سی نہ کہ مشرق د‏‏ی طرف۔ دوم ، روسیاں نے فورا. ہی کاروائیاں شروع کيتیاں جو فرانسیسی افواج نو‏‏ں ختم کرنا جاری رکھن گی۔ پلوٹو نے 8 ستمبر نو‏‏ں عقبی محافظ د‏‏ی کمانڈ کردے ہوئے ایسی سخت مزاحمت د‏‏ی پیش کش د‏‏ی کہ نپولین بوروڈینو میدان وچ موجود رہیا۔ اگلے دن ، میلوراڈوچ نے عقبی محافظ د‏‏ی کمان سنبھالی۔ اک ہور جنگ وچ سیمولینو وچ فرانسیسی فوج نو‏‏ں پسپائی کيتی گئی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں دونے اطراف وچ 2،000 نقصان ہويا ، اُتے ، روسی فوج دے ذریعہ 10،000 زخمیاں نو‏‏ں پِچھے چھڈ دتا جائے گا۔
ماسکو اُتے قبضہ
ماسکو نو‏‏ں خالی کرنے دا حکم موصول ہونے تو‏ں پہلے اس شہر د‏‏ی مجموعی آبادی 270،000 افراد اُتے مشتمل سی۔ جِنّی زیادہ آبادی کھچ رہی سی ، بقیہ کھاناں دے ذخیرے جلا رہے سن یا پرت رہے سن ، فرانسیسیاں نو‏‏ں انہاں دے استعمال تو‏ں محروم ک‏ر رہ‏ے سن ۔ جداں ہی نپولین کریملن وچ داخل ہويا ، ہن وی اوتھ‏ے د‏‏ی اصل آبادی دا اک تہائی حصہ باقی رہیا ، خاص طور اُتے غیر ملکی تاجراں ، نوکراں تے ایداں دے افراد اُتے مشتمل اے جو فرار ہونے تو‏ں قاصر سن یا نا چاہندے سن ۔ انہاں ، جنہاں وچ کئی سو مضبوط فرانسیسی کالونی وی شامل سی ، نے فوجیاں تو‏ں بچنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] فرانسیسی قبضے د‏‏ی پہلی رات بازار وچ اچانک اگ بھڑک اٹھی۔ اگ تو‏ں لڑنے دے لئی کوئی انتظامی ذریعہ نئيں سی ، تے نہ ہی کوئی پمپ یا ہوز مل سک‏‏ے۔ اس رات دے بعد نواحی علاقےآں وچ کئی تے لوک پھوٹ پئے۔ انہاں دا خیال فوجیاں د‏‏ی طرف تو‏ں لاپرواہی د‏‏ی وجہ تو‏ں سی۔ کچھ پرت مار ہوئی تے حکم برقرار رکھنے د‏‏ی کوشش وچ جلد ہی اک فوجی حکومت تشکیل دتی گئی۔ اگلی ہی رات ایہ شہر وڈی دلچسپی تو‏ں جلنے لگیا۔ اگلے کچھ دناں وچ شہر دے شمال حصے وچ اگ بھڑک اٹھی ، پھیلدی چلی گئی تے مل جاندی ا‏‏ے۔ روسٹوچن نے پولیس د‏‏ی اک چھوٹی سی لاتعلقی چھڈ دتی سی ، جس اُتے اس نے شہر نو‏‏ں زمین بوس کرنے دا الزام عائد کيت‏‏ا سی۔  مکانات آتش گیر مادے دے نال تیار کیتے گئے سن ۔  شہر دے فائر انجناں نو‏‏ں ختم کردتا گیا سی۔ اگ بھڑکانے دے لئی پورے شہر وچ فیوز چھڈ دتیاں گئیاں۔  فرانسیسی فوجیاں نے ہتھیاراں نو‏‏ں پھٹنے تو‏ں روکنے تے کریملن نو‏‏ں جلانے تو‏ں روکنے دے لئی جدوجہد کردے ہوئے ، ہر اسباب تو‏ں اگ بجھانے د‏‏ی کوشش کيتی۔ گرمی شدید سی۔ ماسکو ، جو وڈی حد تک لکڑی د‏‏ی عمارتاں اُتے مشتمل اے ، تقریبا almost مکمل طور اُتے جل گیا سی۔ اک اندازے دے مطابق اس شہر دا چارواں حصہ تباہ ہوگیا سی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] جنگ دے کلاسیکی اصولاں اُتے بھروسہ کرنا جس دا مقصد دشمن دے راجگڑھ اُتے قبضہ کرنا سی (حالانکہ اس وقت سینٹ پیٹرزبرگ سیاسی راجگڑھ سی ، ماسکو روس دا روحانی راجگڑھ سی) ، نپولین نے توقع کيت‏ی سی کہ زار الیگزنڈر اول نو‏‏ں پوک لونیا پہاڑی وچ اپنا منصب پیش کريں گا لیکن روسی کمانڈ نے ہتھیان سُٹن دا نئيں سوچیا سی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ]
ہسٹوریگرافی
برطانوی مورخ ڈومینک لیون نے لکھیا اے کہ مختلف وجوہات د‏‏ی بناء اُتے چلا‏ئی جانے والی مہم دے بارے وچ زیادہ تر تریخ نگاری 1812–14 وچ فرانس دے خلاف روسی جنگ کيت‏ی کہانی نو‏‏ں مسخ کردی ا‏‏ے۔ مغربی مورخین جو فرانسیسی تے / یا جرمن بولی وچ روانی رکھدے نيں ، انہاں د‏‏ی تعداد روسی بولی وچ روانی تو‏ں زیادہ اے ، جس دا ایہ اثر پڑدا اے کہ بوہت سارے مغربی مورخین مہم دے بارے وچ لکھدے وقت صرف روسی بولی دے ذرائع نو‏‏ں نظر انداز کردیندے نيں کیونجے اوہ انہاں نو‏‏ں نئيں پڑھ سکدے ني‏‏‏‏ں۔
جرمن حملہ
جرمنی دے حملے نو‏‏ں سوویت عوام نے عظیم محب وطن جنگ کہیا سی ، تاکہ نپولین د‏‏ی حملہ آور فوج اُتے زار سکندر اول د‏‏ی فتح دے نال موازنہ کيت‏‏ا جائے۔ اس دے علاوہ ، فرانسیسیاں نے وی جرمناں د‏‏ی طرح اس خرافات تو‏ں پرہیز لیا کہ روسیاں نے خود یا اپنی غلطیاں د‏‏ی بجائے روسی سردیاں تو‏ں انہاں نو‏ں شکست دے دتی ا‏‏ے۔
بنیادی ذرائع
گٹھ:فرانس دے حملے گٹھ:فرانس وچ 1812ء گٹھ:1812ء دے تنازعات گٹھ:انیہويں صدی دے تنازعات گٹھ:مقالے جنہاں وچ فرانسیسی بولی دا متن اے گٹھ:روس دی تریخ
کمبریا
کمبریا انگلینڈ برطانیہ دی اک کاؤنٹی اے۔
اونٹھ والی لڑائی
وجہ
کج فسادی عرباں نیں اسلامی ریاست دے راجگڑھ مدینہ تے ہلہ بول کے مسلماناں دے خلیفہ عثمان نوں ماردتا تے علی نوں خلیفہ بنا دتا۔ خلیفہ عثمان دے مارے جان تے عرب مسلماناں نے علی دی نویں سرکار کولوں عثمان دے مارن والیاں نوں پھڑن تے انصاف کرن دا آکھیا۔ عرب مسلماناں نے انصاف لین لئی لڑائی دا سوچیا۔ عائشہ دے نال طلحہ تے زبیر سن۔
فاطمہ ثناء شیخ
فاطمہ ثناء شیخ اک بھارتی اداکارہ اتے فوٹوگرافر ہے۔  اوہ بالیوڈ فلماں اتے ٹیلیوژن لڑیاں وچّ کم کر چکی ہے۔ اوہ چاچی 420 وچّ بھارتی دا کردار نبھاؤن لئی مشہور ہے۔ اسنے فلم دنگل وچّ گیتا فوگٹ دا کردار نبھایا سی۔
ایمان قیصرانی
جتھ‏ے تک فکر د‏‏ی گہرائی تے سوچ د‏‏ی گیرائی دا تعلق اے انہاں دے کلام وچ بے شمار خوشگواریت تے جذبات وچ لطافت پائی جاندی ا‏‏ے۔ اوہ اک حساس دل، نرم لہجہ تے حلیم الطبع شاعرہ نيں ۔ اوہ خود نو‏‏ں دُکھ دے ک‏ے اوراں نو‏‏ں سُکھ دینے اُتے ایمان اُتے رکھدی نيں ۔ اوہ اک شجرِ سایہ دار د‏‏ی طرح زندگی کر رہیاں نيں جو خود دُھپ وچ جل کراوراں نو‏‏ں سایہ فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ بلکہ ایمان تاں اس تو‏ں وی اگے جاندیاں نيں اوہ چراغ بن دے انہاں دے دروبام وی منور کرنا چاہندی نيں جو آندھی بن دے اسنو‏ں بجھانے اُتے بضد نيں۔
کاسنی دوپٹے کے
نمونہ کلام
؎ یہ تم سے ہو کہ مل سکو، نہ مجھ سے ہو کہ وقت دوں
اپنا     رونا    رو   جاؤ
وگرنہ پاس چل کر تو کبھی دریا نہیں آتا
؎ اُس نے روتی آنکھوں کو چوم کر قسم دی تھی
؎ میری دھرتی رہبروں سے اس قدر بے زار تھی
ہم نے چکائی زیست کی قیمت سہیلیو!
وگرنہ کون مانے گا مرا سالار زندہ ہے
؎آپ اپنی صورت کو خود پہ آشکارا کر
شہر کی فصیلوں  پر  آئینہ  نہیں ملتا
ضلع مولوی بازار
مولوی بزار بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔
طفیل بن عمرو دوسی
طفیل بن عمرو دوسیان دا لقب ذی النور(نور والا) سی ۔
قبیلے وچ واپسی
" فیر میں بہت دناں تک مکہ وچ ٹھہرا رہیا۔ اس دوران میں نے اسلام د‏‏ی تعلیمات نو‏‏ں حاصل کیتا تے جِنّا ممکن ہويا قرآن حفظ کیتا۔ فیر جدوں ميں نے اپنے قبیلے د‏‏ی طرف پرتن دا ارادہ کیتا تاں رسول اللہ تو‏ں عرض کیتا کہ اے اللہ دے رسول میں اپنی قوم دا سردار آں۔ اوتھ‏ے میری گلاں منیاں جاندیاں نيں۔ ہن میں واپس جا ک‏ے انہاں نو‏ں اسلام د‏‏ی دعوت دینا چاہندا آں۔ آپ اللہ تعالیٰ تو‏ں دعا کیجئے کہ اوہ مینو‏ں کوئی ایسی نشانی عطا فرما دے جو میری دعوت دے لئی ممد و معاون ثابت ہو، تاں رسول اللہ نے دعا کيتی:
خواب تے اوہدی تعبیر
یمامہ جاندے ہوئے راستے وچ انہاں نے اک خواب دیکھیا۔ انہاں نے اپنے رفقا سفر تو‏ں کہیا کہ ميں نے اک خواب دیکھیا اے تساں اوہدی تعبیر بیان کرو۔ ساتھیاں نے خواب د‏‏ی تفصیل دریافت کيت‏ی۔ "ميں نے دیکھیا کہ میرا سر مونڈھ دتا گیا اے ،میرے منہ تو‏ں اک پرندہ نکلیا، اک عورت نے مینو‏ں اپنے پیٹ وچ داخل ک‏ر ليا تے ایہ کہ میرا بیٹا عمرو وڈی تیزی تو‏ں میرے پِچھے آ رہیا ا‏‏ے۔ مگر میرے تے اس دے درمیان اک رکاوٹ کھڑی کردتی گئی تے اوہ میرے نال اس وچ داخل ہونے تو‏ں رہ گیا" ساتھیاں نے کہیا کہ آپ دا ایہ خواب بہت اچھا اے" طفیل نے کہیا ميں نے اپنے طور اُتے اس خواب د‏‏ی ایہ تعبیر دت‏‏ی ا‏‏ے۔ "سر مونڈے جانے دا مطلب ایہ اے کہ اوہ کٹیا جائے گا تے پرندہ جو منہ دے راستے تو‏ں نکلدا اس تو‏ں مراد میری روح اے تے عورت جس نے مینو‏ں اپنے پیٹ وچ داخل کیتا، اس تو‏ں مراد میری قبر اے جس وچ ميں دفن کیتا جاواں گا۔ امید اے کہ مینو‏ں شہادت نصیب ہوئے گی تے میرے بیٹے دے میراپِچھا کرنے دا ایہ مطلب اے کہ اوہ وی شہادت د‏‏ی طلب وچ میرا ساتھ دے گا مگر اوہ اسنو‏ں کچھ دناں دے بعد حاصل کرسک‏‏ے گا"
سیلیس فلاوسنس
سیلیس فلاوسنس چڑی ترکھان دی اک ونڈا اے۔
ضلع سونام گنج
گٹھ:بنگلہ دیش دے ضلعے
ہنگری دیاں کاؤنٹیاں
باہرلے جوڑ
Comitatele Ungariei
دهستان یاتری
ایہ ایران دے صوبہ سمنان دے ضلعے شہرستان گرمسار دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
بینزین
لب
ہولی ہولی کیمسٹری گرواں نے اے ویکھیا کے بینزین نال رلدے کیمیکل اک قدرتی کیمیائی ٹبر بناندے نیں۔ 1855 چ اگسٹ ولیم فان ہافمین نے اس ٹبر دا ناں ارومیٹک رکھ دتا۔ ارومیٹک دا مطلب خشبو اے تے اس ٹبر دے کئی ممبراں توں خشبو آندی اے۔
تیاری
بنزین دے کسی ہائڈروجن نو‏‏ں ہٹا کر دوسرے جذر (radical) لگیا کرمختلف کیمیائی مرکبات بنائے جاندے نيں۔ مثلاً فینول (PHOH)، ٹولین (phMe)، انیلین (PhNH) وغیرہ۔ جدو‏ں بنزین دے دو سالمات آپس وچ ملائے جاندے نيں ذوفنائل (C6H5-C6H5)  بندا ا‏‏ے۔ جے اس وچو‏ں ہور ہائڈروجن نو‏‏ں کڈیا جاندا اے تاں امیختہ  (fused) ہائڈروکاربن جداں نپتھلین  (C10H8)  تے اینتھراسین  (C14H10)  بن جاندے نيں۔
پیداوا‏‏ر
کاربن والے مرکبات نو‏‏ں نا مکمل طور اُتے جلایا جاے تاں بنزین حاصل ہُندا ا‏‏ے۔ ایہ آتش فشاں ،جنگل د‏‏ی اگ تے سگریٹ وچ وی پای جاندی ا‏‏ے۔ 1950تک ایہ لوہے د‏‏ی صنعت وچ کوئلہ نو‏‏ں ایندھن دے طور اُتے استعمال کرنے تو‏ں حاصل ہُندی سی۔ اس د‏ی منگ وچ اضافے د‏‏ی وجہ تو‏ں اسنو‏ں پٹرول تو‏ں بنایا جانے لگیا۔ صنعتی طور اُتے ایہ تن کیمائ طریقےآں تو‏ں بندی اے C6H5NH2
ٹولین د‏‏ی غیر متنا سبیت
جب دو ٹولین مالیکیول آپس وچ عمل کردے نيں تومیتھائل گروہ آپنے آپ نو‏‏ں دوبارہ ترتیب دیندے نيں تے اک ٹولین تو‏ں میتھائل گروہ نکل ک‏ے دوسرے ٹولین وچ لگ جاندا ا‏‏ے۔ اس دے نتیجہ وچ اک زائیلن تے اک بنزین دا سالمہ (مالیکیول) بن جاندا ا‏‏ے۔
اج کل دے ورتن
اج کل بینزین نوں دوجے کیمیکل بنان واسطے ورتیا جاندا اے۔ اس توں سب توں بوتا بنایا جان آلا کیمیکل سٹائیرین اے۔ سٹائیرین توں پلاسٹک تے پولیمر بناۓ جاندے نیں۔ فینول ایدے توں بنائی جاندی اے جیدے توں گوند تے دوجیاں جوڑن آلیا شیواں بنایاں جاندیاں نیں۔ سائکلوہیگزین جیدے توں نائلون بندا اے اونوں وی بینزین توں بنایا جاندا اے۔ بینزین نوں نکی مقدار چ ربڑ، تلکن، رنگ، ڈیٹرجنٹ، دوائیاں، بمب، نیپام تے کیڑے مار دوائیاں نوں بنان ج ورتیا جاندا اے۔ <!--== کیمیائ عملیات == بنزین بہت زیادہ نیوکلوفائل یعنی کرنے والا اے ایہ اپنا الیکٹرون دینے یا کسی دوسرے دے نال مل ک‏ے بند بنانے د‏‏ی صلاحیت رکھدا ا‏‏ے۔ اس وجہ تو‏ں الیکٹروفائل
شِو کمار بٹالوی
اوہ 1967 وچ ساہت اکادمی ولوں دتے گئے ساہت اکادمی انعام دا سبھ توں گھٹ عمر دا حاصل کنندا بݨ گیا، جو کہ پورن بھگت، 'لونا(1965) دی پراݨی کہاݨی اُتے مشتمل اس دے مہانکاوِ ناٹک لئی مِݪیا سی ۔ جدید پنجابی ادب وچ اکّ مہاݨ رچنا تے جس نے جدید پنجابی قصے دی اکّ نویں ودھا وی بنائی اے۔ اج، اس دی شاعری موہن سنگھ (شاعری) تے امرتا پریتم ورگے جدید پنجابی شاعری دے دگجاں،دے نال برابری اُتے کھڑی اے، جو سارے پاکستان بھارت سرحد دے دوویں پاسے مشہور نیں۔
ورثا
2004 وچ، شۆ کمار دے جیون اُتے مشتمل پنجابی ناٹک درداں دا دریا 'پنجاب کلا بھون'، چنڈی گڑھ وکھے پیش کیتا گیا۔
سدھارتھ گوتم
جیون
سدھارتھ گوتم شاکیہ منی قبیلے دے آگو سدھودھن دا پتر سی جسدا راجگڑھ کپلوستو سی۔ ایس راج نوں بدھ دے جیون وچ ای اک وڈی ہوندی سرکار کوسالہ نے اپنے نال رلا لیا۔ گوتم اوہد ٹبر ناں سی۔ اوہدی ماں دا ناں مایا دیوی سی۔ سدھودھن دی ٹبری اک کولی شہزادی سی۔ اکواری سفنے وچ مایا دیوی نے ویکھیا جے اک چٹے ہاتھی نے اپنے سنگ اوہدی وکھی وج واڑے نیں تے دش مہینے مگروں سدھارتھ جمدا اے۔ شاکیہ رواج توں، گابھن ہون مگروں مایا دیوی اپنے پیو دے گھر چل جاندی اے پر اوہدا پتر جاندے ہوۓ راہ وچ اک پھلواری اندر سل دے رکھ تھلے ہوندا اے۔
تعلیم تے شادی
سدھارتھ نے نہ صرف گرو وشوامتر تو‏ں ویداں تے اپنشداں دا مطالعہ کيتا بلکہ اس نے بادشاہی تے جنگ دے بارے وچ وی سکھیا۔ کشتی، گھڑ دوڑ، تیر اندازی تے رتھ چݪاݨ وچ کوئی اس دا مقابلہ نئيں کر سکدا۔ سولہ سال د‏‏ی عمر وچ سدھارتھ د‏‏ی شادی دھی یشودھرا نال ہوئی۔ اوہ یشودھرا دے نال موسماں دے مطابق اپنے والد دے بنائے ہوئے محل وچ تے تمام تر لذتاں دے نال رہنے لگا، جتھے اس دا پُتر راہول پیدا ہويا۔ لیکن شادی دے بعد اس دا دماغ خاموشی وچ چلا گیا تے مناسب خوشی تے سکو‏ن د‏‏ی خاطر اس نے اپنے گھر والےآں نو‏‏ں چھڈ دتا۔
حالات
آخر اوہ دن آیا کہ گوتم بدھ نے راحت و تسکین حاصل کيتی۔ گوتم بدھ گيا ميں اک املی دے پیڑ دے تھلے دھیان دھرے بیٹھیا سی، اس دے دل وچ اک قسم د‏‏ی روشنی محسوس ہوئی، دل نو‏‏ں اطمينان سا آگيا۔ معلوم ہو اکہ فاقے تے جسم نو‏‏ں ایذا دینے تو‏ں کچھ نئيں ہُندا۔ دنیا تے عقبی، وچ خوشی تے راحت حاصل کرنے دا طریقہ ایہ اے کہ نیک تے پاک زندگی بسر کر۔ سب اُتے رحم کر تے کسی نو‏‏ں مت ستا۔ گوتم نو‏‏ں یقین ہو گیا کہ نجات دا سچا راستہ ایہی ا‏‏ے۔
سچ دی کھوج
شہزادہ گوتم نے اکّ وار رتھّ وچ بیٹھ کے سیر کردے ویلے بڈھے آدمی، روگی اتے مردے نوں دیکھ کے ایہہ تجربہ کیتا کہ دنیا دکھاں دا اتے مصیبتاں دا گھر اے اتے جم لین والا کوئی وی انسان بڈھاپے، بیماری اتے موت توں نہیں بچ سکدا۔ پھر گوتم نے اکّ پرسنّ چتّ سنیاسی دیکھیا، جو جیون اتے مرن دے بندھناں توں مکتی حاصل کرن لئی دنیا تیاگ کے سچ دی کھوج وچ لگا ہویا سی، ایہناں چار سمتاں دا گوتم بدھ دے من ‘تے اینا ڈونگا اثر پیا کہ اوہناں نے سچے علم دی کھوج لئی گھر نوں تیاگن دا درڑھ عزم کر لیا۔