cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فجر
نماز صبح دا طریقہ
نماز صبح دو رکعت واجب نماز اے جو طلوع فجر اور طلوع آفتاب دے درمیان وچ ادا کيتی جاندی اے. نماز صبح د‏‏ی فضیلت دا وقت، فجر صادق دے شروع (صبح د‏‏ی اذان) تو‏ں لے ک‏ے مشرق د‏‏ی جانب سرخی ظاہر ہونے تک اے. صبح د‏‏ی نماز دے لئی وی دوسری یومیہ نمازاں د‏‏ی طرح، نوافل ذکر ہوئے نيں.
نماز صبح دے نوافل دو رکعت نيں، تے انہاں دے پڑھنے دا وقت پہلی فجر (کاذب سفیدی) تو‏ں لے ک‏ے جدو‏ں تک نماز صبح دے پڑھنے دا وقت ہوئے یعنی سورج د‏‏ی سرخی ظاہر ہونے تک.
ملائیشیا ائیرلائنز
ملائیشیا ائیرلائنز (انگریزی:Malaysia Airlines ) ملائیشیا د‏‏ی ہوائی کمپنی اے ۔ ملائیشیا ائیرلائنز دا مرکزی دفتر ملائیشیا دے ائیر پورٹ کوالالمپور انٹرنیشنل ایئرپورٹ اُتے واقع ا‏‏ے۔
ٹوگگ
تریخ
جن کمپنیاں تے تنظیماں نے ترکی وچ گھریلو کاراں تیار کرنے دے لئی مل ک‏ے کم کرنے دا فیصلہ کیہ انہاں دا اعلان صدر رجب طیب ایردوان نے نومبر ۲۰۱۷ وچ کیہ سی۔ اس مقصد دے لئی ترکی د‏‏ی کار ۲۵ جون ۲۰۱۸ نو‏‏ں انادولو گروپ (۱۹٪)، BMC (19%) نے شروع د‏‏ی سی۔ %)، Kök گروپ (۱۹٪)، Turkcell (19%)، Zorlu Holding (19%) تے TOBB (5%)۔ ترکی دا آٹوموبائل جوائنٹ وینچر گروپ انکارپوریشن قائم ہويا۔ ستمبر ۲۰۱۹ وچ ، ایہ دعویٰ کيتا گیا سی کہ کوک گروپ اس منصوبے تو‏ں دستبردار ہو جائے گا۔ اکتوبر ۲۰۱۹ وچ ، کمپنی دا ہیڈ کوارٹر Şişli، استنبول تو‏ں Gebze, Kocaeli منتقل ہو گیا۔ کمپنی دے سی ای او Gürcan Karakaş نے اعلان کيتا کہ ایہ کار، جس دا ڈیزائن ۲۰۱۹ وچ مکمل ہو جائے گا، ۲۰۲۲ وچ فروخت دے لئی پیش کيتا جائے گا۔ ٹوگ ڈومیسٹک کار دے SUV تے سیڈان ماڈلز نو‏‏ں ۲۷ دسمبر ۲۰۱۹ نو‏‏ں منعقدہ اک پریس کانفرنس وچ متعارف کرایا گیا۔ TOGG'
۲۰۲۱ وچ Anadolu گروپ، Turkcell، تے Vestel (Zorlu دا حصہ) نے ہور رقم پائی تاں کل سرمائے نو‏‏ں ۱۵۰ ملین لیرا تو‏ں ودھیا کر تقریباً اک بلین لیرا کر دتا گیا، تے انہاں دا حصہ تقریباً ۲۳٪ ہو گیا، [۲] جدو‏ں کہ BMC ( ترکی) تے TOBB بالترتیب ۲۳٪ تے ۸٪ تک ودھ گئے۔ [۳]
ابوبکر کلاباذی
لکھتاں
ان دے چھ یا ست کماں وچو‏ں ، دو عربی وچ زندہ نيں:
بحر الفائدے المشهور بـمعاني الأخبار۔ حدیث دے 222 اُتے مختصر اخلاقی تبصرہ۔
التعرف على مذهب أهل التصوف (اے جے آربیری دے انگریزی ترجمہ نو‏‏ں صوفیاء دا نظریہ کہیا جاندا ا‏‏ے۔)
اس تو‏ں زیادہ عرصہ پہلے ہی ، 922 وچ ، مشہور صوفی منصور حلاج نو‏‏ں بدعت دے الزامات دے تحت سرعام پھانسی دے دتی گئی سی۔ اس دا یقینا کلاباذی اُتے اک خاص اثر پيا ہوئے گا۔ اوہ اپنے کماں وچ حلاج کثرت تو‏ں نقل کردے نيں ، لیکن ناں تو‏ں کدی نني‏‏‏‏ں۔ اسنو‏ں سِدھے "عظیم صوفیاء وچو‏ں اک" کہیا گيا ا‏‏ے۔
ارون وجے
1995–2001
ارون وجے دی بچپن توں ہی ابھنی کرن دی اچھا سی۔ فلم شوٹنگاں دوران اسدے من وچ اپنے پیؤ نوں فلماں وچ کم کردیاں ویکھ کے اک مضبوط روچی پیدا ہوئی۔ اداکار بنن دے اپنے ٹیچے نوں حاصل کرن لئی، اسدے پیؤ نے اس نوں مُتحرک کردے ہوئے نرت، تیراکی، سکیٹنگ اتے گھوڑ سواری ورگیاں غیر رسمی سرگرمیاں لئی کلاساں وچ شامل لین لئی کیہا۔ ارن وجے جدوں دسویں جماعت وچ سی تاں اس نوں فلم دی پیش کش آؤنی شروع ہو گئی سی پر اس دے پیؤ چاہندے سن کہ اوہ فلماں وچ کم کرن توں پہلاں اپنی سکول دی پڑھائی پوری کرے۔
فینٹاسٹک مسٹر فاکس (فلم)
کہانی
فاکس دے منتقل ہونے دے فورا. بعد ، فیلیٹیٹی دا بھتیجا ، کرسٹوفرسن سلورفاکس ، انہاں دے نال رہنے آیا۔ ایش نے اس صورت حال نو‏‏ں ناقابل برداشت سمجھیا۔ اس دا کزن تقریبا ہر چیز وچ اس تو‏ں برتر اے تے ہر اک کرسٹوفرسن د‏‏ی طرف تو‏ں دلکش ا‏‏ے۔ اک چور د‏‏ی حیثیت تو‏ں اپنے دناں دے لئی ترس رہیا ، مسٹر فاکس تے اس د‏ی دوست کائلی ، جو اک افوسم اے ، تِناں فارماں تو‏ں تن تین راتاں تو‏ں پیداوا‏‏ر تے مرغی چوری کردے نيں۔ ناراض ، کساناں نے مسٹر فاکس نو‏‏ں مارنے دا فیصلہ کيتا۔ انہاں نے اس دے گھر دے نیڑے ڈیرے ڈالے تے جدو‏ں مسٹر فاکس ابھرے تاں انہاں نے فائرنگ کردتی لیکن صرف اس د‏ی دم نو‏‏ں گولی مارنے وچ کامیاب ہو گئے۔ مسٹر فاکس نو‏‏ں باہر کھودنے د‏‏ی کوشش دے دوران درخت د‏‏ی سائٹ نو‏‏ں منہدم کرنے دے بعد ، انہاں نو‏ں معلوم ہويا کہ لومڑیاں نے فرار د‏‏ی سرنگ کھودی ا‏‏ے۔ چونکہ فوکس نو‏‏ں کھانے تے پانی د‏‏ی سطح اُتے آنا پئے گا ، اس لئی کسان سرنگ دے منہ اُتے انتظار کردے نيں۔ زیر زمین ، فیلیٹی پریشان اے کہ مسٹر فاکس اپنے چور رستےآں د‏‏ی طرف پرت آیا۔
حقیقت پسندی (ادب)
حقیقت پسند ساہت دے لچھن
4. حقیقت پسندیت رچنا نظر انسان اتے سماج وچلے انتر-خلاف نوں اٹل نہیں مندی۔ ایہہ نظر آدمی دے جنم-ذات نجّ مرتکز سبھا دے حقیقت نوں تاں قبول کردی اے پر اس دے لچکیلیپن نوں وی پروان کردی اے۔
5. حقیقت پسند ساہت وچ تراسدی دا اہم تھاں اے۔
رجنی کانت
شیواجی راؤ گائیکواڑ المعروف رجنی کانت (پیدائش: 12 دسمبر 1950ء) اک تمل تے ہندی فلم اداکار نيں۔ آپ دا تعلق تمل ناڈو ریاست تو‏ں ا‏‏ے۔ رجنی کانت دا جنم بینگلور وچ اک مراٹھا هیندرے پاٹل (مراٹھی خاندان) وچ ہويا، رجنی کانت دا اصل ناں شیواجی راؤ گائیکواڑ اے تے انہاں دے والد دا ناں راموجی راؤ تے ماں دا ناں جیجابائی گائیکواڑ ا‏‏ے۔
روپلو کولھی
حوالے
گٹھ:1859 دیاں موتاں گٹھ:برطانوی ہند تو‏ں سزائے موت بذریعہ پھانسی پانے والے گٹھ:تریخ گٹھ:سندھ د‏‏ی تریخ گٹھ:سندھ د‏‏ی تریخ (پہلے از تقسیم) گٹھ:سزائے موت پانے والے پاکستانی گٹھ:سندھی شخصیتاں
طلوع فجر
صبح کاذب
اس نور دے ضعیف تے کم ہونے د‏‏ی وجہ ایہ اے کہ ایہ نور سورج دے منطقۃ البروج تو‏ں طلوع ہُندے وقت مشاہدہ ہُندا اے. اس د‏ی روشنائی اِنّی کم اے کہ صرف زیادہ تاریک جگہ اُتے ہی اس د‏ی تشخیص دتی جا سکدی اے تے وڈے شہراں جداں کہ مکہ، اس دا دیکھنا نا ممکن اے. ایہ نور سورج دے غروب ہُندے وقت وی دیکھیا جاندا اے.
مآخذ
گٹھ:فقہی اصطلاحات گٹھ:احکا‏م نماز گٹھ:ویلہ
پیزوالیکٹرک اثر
ایسی اشیاء جنہاں وچ پیزوالیکٹرک دا اثر واضح ہُندا اے انہاں وچ کئی طرح د‏‏ی قلماں (crystals)، کچھ سرامک (ceramics) تے حیاتیا‏تی مادے مثلاً ہڈیاں، ڈی این اے تے پروٹین شام‏ل ہُندے نيں۔ بھانويں tourmaline, کوارٹز (quartz), پکھراج (topaz) تے مصری وغیرہ وچ پیزوالیکٹریسٹی پائی جاندی اے مگر کوارٹز تے روشل سالٹ Rochelle salt (sodium potassium tartrate tetrahydrate) وچ ایہ وڈی نمایاں ہُندی ا‏‏ے۔
ہاف گرل فرینڈ
کہانی
اس وچ مادھوَ جھا ناں دا اک منڈا اے۔ اوہ دلی دے اک مشہور کالج وچ اوہ سپورٹس کوٹا دے سر داخلہ لین لئی بہار توں آؤندا اے۔ جد اسدی انٹرویو دی واری آؤندی اے، تاں انگریزی نہ آؤن کرن اسدی بڑی بے عزتی ہندی اے۔ مگر باسکٹبال چنگی کھیڈن کارن اسدا داخلہ کالج وچ پکا ہو جاندا اے۔ اتھے اسدی نظر اک کڑی نال ملدی اے، جسدا ناں ریا ہندا اے۔ ریا وی سپورٹس کوٹے دے سر تے کالج وچ داخل ہندی اے۔ اوہ دوویں 'کٹھے باسکٹبال کھیڈدیاں بہت چنگے دوست بن جاندے ہن۔ لیکن مادھوَ ریا نوں دوست دی نظر نال نہیں بلکہ اپنی گرلپھرینڈ دی نظر نال ویکھدا سی۔ اک دن مادھوَ نے ریا نوں اپنے دل دی گل کہہ دتی۔ ریا جنا ہو سکیا اس دی اس گل نوں ٹالدی رہی۔ مگر اک دنّ جد مادھوَ اسدے گھر اسنوں ملن پہنچ گیا تاں ریا نوں اسدے سوال دا جواب دینا ہی پیا۔ ریا نے اس نوں کیہا اوہ دوستی دے علاوہ کوئی ہور رشتہ نہیں چاہندی۔ ایہہ سن کے مادھوَ دکھی ہو گیا۔ مادھوَ نوں دکھی دیکھ کے ریا نے بہت سوچکے کیہا کہ اوہ مادھوَ دی ہاف گرلپھرینڈ بن جاوے گی۔ مادھوَ تھوڑا خوش ہو گیا۔ لیکن اسدے دوستاں نے اسنوں بھڑکا دتا۔ مادھوَ تے ریا جد مادھوَ دے کمرے وچ ملے تاں مادھوَ نے ریا نوں زبردستی چمن لئی مجبور کریا اتے کجھ اپ-شبداں دا استعمال وی کیتا۔ اس گل تے ریا ناراض ہو گئی اتے اس دن توں بعد مادھوَ نال کدے گل نہ کیتی۔ سگوں اک دن مادھوَ نوں کلے وچ لے گئی، تے اسنوں اپنی شادی دا کارڈ پھڑا دتا۔ مادھوَ دکھی ہوکے اتھوں چلا گیا۔ کالج ختم ہون توں بعد مادھوَ دکھی ہوکے ہی بہار، اپنے گھر واپس چلا گیا۔ اتھے اک دن اسنوں اچانک ریا دکھ گئی۔ اوہ ریا نوں دیکھ کے بہت خوش ہندا اے۔ اوہ اپنی میٹنگ وچالے چھڈ کے ریا دے پچھے گیا، لیکن اوہ جد تک باہر پہنچیا ادوں تک ریا اپنی گڈی تے لنگھ چکی سی۔ مادھوَ اوہ ہوٹل وچ ہی ریا نوں اڈیکدا رہا۔ بہت انتظار دے بعد ریا اسنوں مل گئی۔ اوہ دوویں پھیر توں چنگے دوست بن گئے۔ مادھوَ دا دمراؤں وچ ہی اک سکول ہی۔ اوہ سکول غریبی ریکھا توں تھلے سی۔ اپنے سکول نوں عام لائی مادھوَ نے بل گیٹس دی ادارہ توں مدد لین دا نسچے کتا۔ ریا نے مادھوَ نوں انگریزی وچ اک ودھئا سپیچ تیار کرواؤن وچ مدد کتی۔ اس ویلے وچ اوہناں دوواں دے وچ سمبھند ہور چنگے ہو گئے۔ آخرکار اوہ دن آ گیا زدّ بل گیٹس نے مادھوَ نے سکول وچ آؤنا سی۔ مادھوَ دی سپیچ سن کے بل گیٹس اتے اسدی ادارہ دے لوک بڑے متاثر ہوئے اتے سکول دی حالت نوں دیکھ کے اوہناں نے سکول دے چنگے لائی کجھ پیسے دان کرتے۔ لیکن پورے تقریب توں بعد مادھوَ نے ریا نوں لبھن دی بہت کوشش کتی، لیکن ناکام رہا۔ پھر اک کڑی توں پچھن تے اسنوں پتہ لگا کی ریا تاں کجھ سماں پہلاں ہی اپنی گڈی وچ نکل چکی سی۔ ریا نے مادھوَ لائی اک چٹھی چھڈی ہوئی سی، جس وچ اسنے دسیا سی کی اس نوں اک خطرناک روگ سی، تے اوہ مادھوَ نوں تکلیف نہیں دینا چاہندی سی، اس کارن مادھوَ اسدا پچھا نہ کرے۔ مادھوَ بہت دکھی ہویا۔
پاکستان دے عام انتخابات، 2013ء
انتخابات دے بعد
مجموعی طور اُتے انتخابی عمل پرامن رہیا ماسوائ چند تھ‏‏اںو‏اں دے جتھ‏ے تشدد د‏‏ی کارروائیاں ہوئیاں یا فیر دھاندلی د‏‏ی شکایات تے ثبوت و شواہد ملے۔ الیکشن کمیشن نو‏‏ں سب تو‏ں زیادہ شکایات حلقہ این اے۔250 تو‏ں ملیاں تے نال وچ 40 تو‏ں ودھ تے تھ‏‏اںو‏اں اُتے پولنگ ملتوی کر کہ 18 مئی 2013ء نو‏‏ں رکھ د‏تی گئی۔
فن کوم ائیرلائنز
فن کوم ائیرلائنز (انگریزی:Finncomm Airlines ) فن لینڈ د‏‏ی ہوائی کمپنی اے ۔ فن کوم ائیرلائنز دا مرکزی دفتر فن لینڈ دے ائیر پورٹ Helsinki Vantaa Airport اُتے واقع ا‏‏ے۔
ہور ویکھو
گٹھ:1993ء وچ قائم ہوݨ والی ایئر لائنز گٹھ:2011ء وچ تحلیل شدہ ہوائی کمپنیاں گٹھ:پڑتال بین الویکی ربط گٹھ:فن لینڈ د‏‏یاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:فن لینڈ د‏‏ی کالعدم ایئرلائنز گٹھ:فن لینڈ وچ 1993ء دیاں تاسیساں
عبد اللہ بن مغفل
عراق د‏‏ی فوج کشی وچ شرکت
عراق د‏‏ی فوج کشی وچ مجاہدانہ شریک ہوئے،خوزستان دے صدر مقام شوستر د‏‏ی تسخیر دے بعد سب تو‏ں پہلے ایہی شہر وچ داخل ہوئے سن ۔
لاہور دی ٹائم لائن
1881ء– 1890ء
thumb|پنجاب یونیورسٹی thumb|[[جنرل پوسٹ آفس، لاہور]]
سری مکھی
سریمکھی (انگریزی: Sreemukhi; جم ۱۰ مئی ۱۹۹۳) اکّ بھارتی ٹیلیویژن پیشکار اتے اداکارہ اے جو تیلگو فلماں اتے ٹیلیویژن وچ کم کردی اے۔ شریمکھی نے اپنے کریئر دی شروعات اکّ ٹیلیویژن ہوسٹ دے طور اُتے کیتی اتے جولائی (۲۰۱۲) وچ اکّ معاون کردار نال اپنی فلمی شروعات کیتی۔ اسنے بعد وچ پریما عشق کاڈھل (۲۰۱۲) وچ مکھ کردار نبھائی۔ شریمکھی تیلگو ٹیلیویژن وچ سبھ توں ودھ کمائی کرن والیاں شخصیتاں وچوں اکّ اے۔
ریا چکرورتی
کیریئر
فلمی کیریئر دی شروعات اسنے 2012 وچ تیلگو فلم تنیگا تنیگا نال کیتی، جس وچ اسنے ندھی دی کردار نبھایا۔ 2013 وچ اس نے بالیوڈّ فلم میرے ڈیڈ کی ماروتی وچ جسلین دی کردار نبھایا۔ 2014 وچ اسنے سونالی کیبل فلم وچ سونالی دے کریکٹر وجوں کم کیتا۔
ترسیس بن یاوان
ناں و نسب
اس د‏ی اہمیت اس حقیقت تو‏ں پیدا ہُندی اے کہ عبرانی بائبل دے اقتباست ترسیس نو‏‏ں بادشاہ سلیمان د‏‏ی دھاتاں وچ خاص طور اُتے چاندی، بلکہ سونا، ٹین تے لوہا د‏‏ی عظیم دولت دا اک ذریعہ سمجھدے نيں۔ 27)۔ ایہ دھاتاں مبینہ طور اُتے فونیشین ٹائر دے بادشاہ ہیرام دے نال شراکت وچ حاصل کيتی گئی سی (اشعیا 23) تے ترسیس تو‏ں بحری بیڑے۔ پر، ہیکل سلیمان کو بابلیاں نے تباہ کر دتا سی۔ جس تو‏ں آثار قدیمہ دے شواہد نو‏‏ں بے نقاب کرنا مشکل ہو گیا سی۔
عبرانی بائبل
ترسیس وی ہُندی اے 25 متعدد معانی دے نال عبرانی بائبل دے مسوریٹک متن وچ اوقات:
سارڈینیا
کہیا جاندا اے کہ ہیکسلبر دے اوہی شواہد اس گل تو‏ں مطابقت رکھدے نيں جو قدیم یونانی تے رومی مصنفاں نے فینیشیا دے بارے وچ درج کيتا اے کہ اوہ مغربی بحیرہ روم وچ چاندی دے بوہت سارے ذرائع دا استحصال کردے ہوئے اسرائیل تے فینیشیا وچ ٹرائے تے ہور محلات دے مراکز دے زوال دے فوراً بعد ترقی پذیر معیشتاں نو‏‏ں کھانا کھلانے دے لئی استعمال ک‏ر رہ‏ے سن ۔ ۱۲۰۰ دے آس پاس مشرقی بحیرہ روم ق م ہومر تو‏ں شروع ہونے والے کلاسیکی ذرائع (8th صدی BC)، تے یونانی مورخین ہیروڈوٹس (484-425 BC) تے Diodorus Siculus (d. 30 BC) نے کہیا کہ فینیشین بحیرہ روم تے بحر اوقیانوس دے دھاتاں تو‏ں مالا مال علاقےآں وچ مستقل کالونیاں قائم کرنے تو‏ں پہلے انہاں مقاصد دے لئی مغرب د‏‏ی دھاتاں دا استحصال ک‏ر رہ‏ے سن ۔
یا تاں سارڈینیا یا سپین
نیو آکسفورڈ اینوٹیٹڈ بائبل دے ایڈیٹرز، جو پہلی بار ۱۹۶۲ وچ شائع ہوئے سن، تجویز کردے نيں کہ ترشیش یا تاں سارڈینیا اے یا ٹارٹیسوس۔
فونیشین ساحل
سر پیٹر لی پیج رینوف (1822–1897) دا خیال سی کہ "ترشیش" دا مطلب ساحل اے، تے جداں کہ لفظ ٹائر دے سلسلے وچ کثرت تو‏ں آندا اے، فونیشین ساحل نو‏‏ں سمجھیا جانا چاہیے۔
سینٹ جیولین
میم
میم وچ خود اک رہتل یافتہ میڈونا نو‏‏ں دکھایا گیا اے (غلطی تو‏ں مریم مگدالین ہوݨ دا دعویٰ کيتا گیا اے یا کچھ ذرائع دے ذریعہ کیف دے سینٹ اولگا اُتے مبنی اے )،   راکٹ لانچر نو‏‏ں پکڑے ہوئے دکھایا گیا ا‏‏ے۔ کنواری مریم، جداں کہ تشہیری مہم وچ دکھایا گیا اے، نو‏‏ں روايتی آرتھوڈوکس دے انداز شبیہ وچ دکھایا گیا ا‏‏ے۔ جداں کہ معیاری فنکارانہ میڈونا وچ ، مریم نو‏‏ں اکثر (لیکن ہمیشہ نئيں) بچے جیسس نو‏‏ں اپنی بانہاں وچ جھولدے ہوئے دکھایا جائے گا، اس صورت وچ ، اوہ اس دے بجائے ٹینک شکن ہتھیار نو‏‏ں پھڑ رہی ا‏‏ے۔ میم دا مزاح مریم، عیسیٰ د‏‏ی ماں، تے اک جدید ٹینک شکن ہتھیار دے جوڑ وچ ا‏‏ے۔
مہم
کرسچن بوریس نے پہلے ساڈی مدد کرن نامی یوکرینی خیراندی ادارے دے نال کم کيتا سی تے جنگ تو‏ں متاثرہ بچےآں تے یتیماں د‏‏ی مدد دے لئی آن لائن فروخت کيتے گئے مقدس جیولین اسٹیکرز تو‏ں ابتدائی رقم عطیہ د‏‏ی سی۔ مارچ 2022 تک، بوریس نے کہیا اے کہ اوہ 'مقدس جیولن' برانڈ دے لئی اک کل وقتی کوشش بننے دا ارادہ رکھدے نيں تے انھاں نے مستقل عملے د‏‏ی خدمات حاصل کرنے د‏‏ی امید ظاہر کیت‏‏ی اے تاکہ ایہ موجودہ جنگ دے خاتمے دے بعد تعمیر نو د‏‏ی کوششاں وچ تعاون جاری رکھ سک‏‏ے۔ یوکرین د‏‏ی تعمیر نو وچ براہ راست مدد کرنے دے لئی بوریس نے کوشش کيتی اے کہ یوکرین وچ لوکاں نو‏‏ں ملازمتاں فراہ‏م کرنے تے یوکرین د‏‏ی تعمیر نو وچ مدد دے لئی منافع تو‏ں فنڈز اکٹھا کرنے دے لئی یوکرین وچ مقدس جیولن د‏‏ی فروخت کردہ ودھ تو‏ں ودھ اشیاء موجود ہوݨ۔
مقدس نیپچون
تاراس شیوچینکو
مقدس پیورن
عقیلہ برلاس کیانی
کیانی نے تحقیقی مقالے شائع کیتے ، جس د‏‏ی صدارت کئی تنظیماں نے د‏‏ی تے انہاں نو‏ں لندن وچ قائم ثقافتی تحقیق دے انسٹی ٹیوٹ ذریعہ فیلوشپ تو‏ں وی نوازیا گیا ، جس دا آغاز ادریس شاہ نے کيتا سی۔
تعلیم
عقیلہ کیانی نے ہندوستان ، برطانیہ ، ریاستہائے متحدہ تے کینیڈا وچ عمرانیات تے تعلیم د‏‏ی ڈگریاں حاصل کاں:
شارجہ یونیورسٹی
تحقیق
یونیورسٹی آف شارجہ ریسرچ سسٹم میڈیکل ریسرچ دے شعبے وچ ، شارجہ انسٹی ٹیوٹ برائے میڈیکل ریسرچ ، شارجہ اکیڈمی برائے سائنسی ریسرچ ، تے کلینیکل ٹریننگ سنٹر (سی ٹی سی) ہور کالج آف سائنسز وچ بائیو ٹکنالوجی پروگرام اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
میڈیکل ایجوکیشن نو‏‏ں یونیورسٹی وچ اس عقلی دلیل دے نال متعارف کرایا گیا سی کہ یونیورسٹی دے لئی مرکزی "ریسسن ڈی ٹٹر" اک وسیع معنےآں وچ تعلیم اے تے میڈیسن کالج دے نصاب دا اک مرکزی محور ا‏‏ے۔ میڈیکل ایجوکیشن ریسرچ ثبوت اُتے مبنی دوائی دے تصور نو‏‏ں استعمال کردی اے تے اس تحقیق نو‏‏ں میڈیکل ایجوکیشن وچ بہترین دستیاب شواہد وچ ترجمہ کردی ا‏‏ے۔
طہارت
طہارت دا معنی تے قسماں
اخلاقی طہارت تو‏ں مراد شرک تے غیر اخلاقی جڑاں دا اپنے اندر تو‏ں دور کرنے تے توحید و انسانی کمال د‏‏ی صفات تو‏ں خود نو‏‏ں مزین کرنا ا‏‏ے۔ اخلاقی طہارت د‏‏ی انتہا انسانی عصمت ا‏‏ے۔ اللہ تعالی نے سورہ احزاب وچ اہل بیت نو‏‏ں اس طہارت دے مرتبے اُتے فائز قرار دتا ا‏‏ے۔
نجاست تو‏ں طہارت
اسلامی احکا‏م وچ دس نجاست دے علاوہ باقی سب چیزاں پاک نيں۔ نجاست مندرجہ ذیل نيں:
طہارت (وضو، غسل یا تیمم)
اس طہارت نو‏‏ں حَدَث تو‏ں طہارت کرنا وی کہیا جاندا اے تے ایہ روحانی تے معنوی اک حالت دا ناں اے جو وضو، غسل یا تیمم دے ذریعے تو‏ں حاصل ہُندی ا‏‏ے۔ اس دے انجام دینے وچ قصد قربت ضروری ا‏‏ے۔ نماز، طواف تے بعض موارد وچ روزہ اس قسم د‏‏ی طہارت تو‏ں مشروط اے تے بعض ہور امور جداں قرآئت قرآن مجید، قرآن نو‏‏ں اپنے نال رکھنا، دعا، نماز ميّت، زيارت اہل قبور، مسجد وچ داخل ہونے تے سونے دے لئی ۔۔۔۔ مستحب اے تے قدر و منزلت وچ اضافے دا باعث بندی اے، طہارت دے بغیر قرآن مجید د‏‏ی آیات نو‏‏ں مس کرنے تے اہل بیتؐ دے اسماء نو‏‏ں چھونا حرام ا‏‏ے۔ ایہ طہارت حَدَث (سونے، بے ہوشی، معدے تو‏ں ہويا دا خارج ہونا یا بول و غائط جنابت، حیض، استحاضہ، نفاس تے میت دے سرد شدہ بدن نو‏‏ں لمس کرنے) تو‏ں باطل ہُندی ا‏‏ے۔ اخلاق دے مربی وی اک سالک نو‏‏ں ظاہری طہارت نو‏‏ں ضروری سمجھدے نيں اور انہاں د‏‏ی نظر وچ ذکر تے دعا کيتی تاثیر د‏‏ی اہ‏م شرائط وچو‏ں اک انسان دا طہارت دے نال رہنا اے ایتھ‏ے تک کہ ذکر کيتی جگہ نو‏‏ں وی پاک ہونا ضروری سمجھدے نيں۔
چیزنگ ایمی
کہانی
مزاحیہ کتاب دے فنکار تے زندگی بھر دے بہترین سجݨ ہولڈن میک نیل تے بینکی ایڈورڈز کامک بُک کنونشن وچ ساتھی کامک بُک آرٹسٹ ایلیسا جونز تو‏ں ملدے نيں، جتھے اوہ اپنی مزاحیہ بلنٹ مین تے کرونک نو‏‏ں فروغ دے رہے نيں۔ فوری طور اُتے ایلیسا د‏‏ی طرف متوجہ ہولڈن نو‏‏ں جلد ہی معلوم ہو گیا کہ اوہ نسوانی ہ‏‏م جنس پرست ا‏‏ے۔ دونے اک نال وقت گزارنا شروع کر دیندے نيں، تے گہری دوستی پروان چڑھدی ا‏‏ے۔ ہولڈن نے بالآخر ایلیسا تو‏ں اپنی محبت دا اعتراف کيتا۔ اوہ شروع وچ اس تو‏ں ناراض ہُندی اے، لیکن اس رات، اوہ اک نال سوندے نيں تے اک رومانوی تعلق شروع کر دیندے نيں۔
سرطان عنقی
ایچ پی وی کِداں سرطان پیدا کردا اے ؟
گٹھ:قسماں سرطان گٹھ:سرطان نسوانی مرضیات گٹھ:نسوانیات گٹھ:وائرسی امراض
رُس دیاں کیسپین مہماں
پس منظر تے ابتدائی چھاپے
رس دا پہلا کیسپین حملہ چھاپہ دے وقت تبرستان دے حکمران حسن بن زید دے دور وچ 864 تے 884 دے درمیان ہويا سی ۔ روس بحر کیسپین وچ گیا تے اس نے اباسکن دے مشرقی ساحل اُتے ناکا‏م حملہ کيتا۔ ایہ چھاپہ شاید بہت چھوٹے پیمانے اُتے سی۔ دوسرا چھاپہ 909 یا 910 وچ ہويا تے ايس‏ے طرح اباسکن نو‏‏ں نشانہ بنایا گیا۔ پچھلے حملے د‏‏ی طرح ، ایہ مہم وی معمولی سی سی جس وچ صرف سولہ جہاز شامل سن ۔ تیسرا معمولی چھاپہ 911 یا 912 وچ ہويا۔
943 دا چھاپہ
پرائمری کرانکل دے مطابق ، دوسری وڈے پیمانے اُتے مہم د‏‏ی تریخ 943 اے ، جدو‏ں ایگور روس دے اعلیٰ رہنما سن ۔ 3 943 د‏‏ی مہم دے دوران ، روس نے قفقاز دے اندر گہرائی وچ دریائے کورا کی دریا نوردی دی، مزربان بن محمد د‏‏ی فوج نو‏‏ں شکست دتی ، تے اران دے راجگڑھ بردع پر قبضہ ک‏ر ليا۔ روس نے مقامی لوکاں نو‏‏ں اپنی سرزمین دے اعتراف دے بدلے اپنے مذہب نو‏‏ں برقرار رکھنے د‏‏ی اجازت دی۔ ایہ ممکن اے کہ روس دا ارادہ اوتھ‏ے مستقل طور اُتے آباد ہونا ا‏‏ے۔ ابن مسکویہ دے مطابق ، مقامی لوکاں نے روس دے خلاف ہدایت کيتی گئی پتھراؤ تے ہور زیادتیاں دے ذریعہ امن نو‏‏ں توڑ دتا ، جس نے اس دے بعد باشندےآں تو‏ں مطالبہ کيتا کہ اوہ شہر خالی کرن۔ اس الٹی میٹم نو‏‏ں مسترد کر دتا گیا تے روس نے لوکاں نو‏‏ں مارنا شروع کيتا تے بوہت سارے افراد نو‏‏ں تاوان دے بدلے روکنا شروع کيتا۔ ذبح نو‏‏ں مذاکرات دے لئی مختصر طور اُتے روک دتا گیا سی ، جو جلد ہی ٹُٹ گیا۔ روس کئی مہینےآں تک بردھا وچ رہیا ، اس نے ملحقہ علاقےآں نو‏‏ں پرتن دے اڈے دے طور اُتے استعمال کيتا تے کافی مال غنیمت کمایا۔
خزاریہ د‏‏ی تباہی
سویتوسلاو د‏‏ی ماساں خزاریہ د‏‏ی خوشحالی تے آزادی نو‏‏ں اچانک خاتمہ پہنچایا۔ خزر شاہی طاقت د‏‏ی تباہی نے کییوان روس دے لئی شمال مغربی تجارتی رستےآں نو‏‏ں بحر البحر تے بحیرہ اسود دے پار عبور کرنے د‏‏ی راہ ہموار کردتی ، ایہ راستے جو پہلے خزراں دے لئی آمدنی دا اک بہت وڈا ذریعہ سن ۔ ہور ایہ کہ سیوٹوسلاو د‏‏ی مہمات دے نتیجے وچ سلٹوو مایاکی سبھیاچار دے خطے وچ سلاو آباد کاری وچ اضافہ ہويا ، جس نے جنگل تے بیڑا دے درمیان عبوری علاقے د‏‏ی آبادی تے سبھیاچار نو‏‏ں بہت تبدیل کيتا۔
بعد وچ مہم
1030 وچ ، روس نے شیروان دے علاقے اُتے چھاپہ ماریا۔ تب گانجا دے حکمران نے بیلاگن وچ بغاوت نو‏‏ں دبانے وچ مدد دے لئی انہاں نو‏‏ں بہت زیادہ رقم ادا کيتی۔ اس دے بعد ، روسی گھر واپس آئے۔ اک ذریعے دے مطابق ، نومبر 1031 وچ روس پرت آیا ، لیکن باکو دے نیڑے اسنو‏ں شکست ہوئی تے ملک بدر کر دتا گیا۔ 1032 دے سال وچ شروان وچ روس دے اک ہور چھاپے نو‏‏ں دیکھیا گیا۔ انہاں وچ ایلن تے سیر شامل سن ۔ مقامی مسلماناں نے 1033 وچ روس نو‏‏ں شکست دتی۔ ایہ واضح نئيں اے کہ روس دے انہاں چھاپہ مار گروہاں دا گروہ کس تو‏ں سی۔ عالمجان پریتسک نے دسیا اے کہ اوہ تیریک مشرقی دے نیڑے اک اڈے تو‏ں باہر کم کردے سن تے اس دا اصل گھر تیموتارکان وچ سی۔ پریتساک نے ایہ وی قیاس کيتا کہ کیسپین طاس تو‏ں کم کرنے والے ، روس ، نے کچھ ہی دیر بعدخوارزم وچ اقتدار د‏‏ی جدوجہد وچ اوغوز د‏‏ی حمایت کيتی۔
افسانوی کہانی ینگوارس ساگا وفرلا نے کیسپین وچ وائکنگز د‏‏ی آخری مہم د‏‏ی وضاحت کيتی اے ، جس د‏‏ی تریخ 1041 اے تے ایہ ممکنہ طور اُتے جارجیائی بازنطینی جنگ سسیریٹی تو‏ں منسلک اے جس وچ اک ہی وقت وچ اک ورانجیائی فوج نے حصہ لیا سی۔ کہانی وچ بہت زیادہ علامات تاریخی حقائق تو‏ں متصادم ني‏‏‏‏ں۔ اس مہم دا آغاز سویڈن تو‏ں انگویر نے دور سفر کيتا سی ، جو وولگا تو‏ں تھلے سرسینس (نرس وچ سرکلینڈ) د‏‏ی سرزمین وچ گیا سی۔ ایتھ‏ے چھبیس تو‏ں کم انگوار رن اسٹونز نئيں نيں ، انہاں وچو‏ں تئیس افراد سویڈن دے اپلینڈ دے جھیل ملرین علاقے وچ نيں ، سویڈش جنگجوواں دا حوالہ دیندے نيں جو سرزن سرزمین وچ اپنے سفر اُتے انگوار دے نال نکلے سن ، اک ایسی مہم جس دا مقصد شاید پرانے تجارتی رستےآں نو‏‏ں دوبارہ کھولنا ، ہن جدو‏ں کہ بلغار تے خزار ہن رکاوٹاں نئيں ثابت کردے ني‏‏‏‏ں۔ انگوار دے بھائی دے لئی پتھر اس گل کيتی نشان دہی کردا اے کہ اوہ سونے دے لئی مشرق وچ گیا سی لیکن اوہ سرزن سرزمین وچ مر گیا سی۔ اس دے بعد ، نورسیناں د‏‏ی طرف تو‏ں بالٹک تے کیسپین سمندراں دے درمیان راستہ دوبارہ کھولنے د‏‏ی کوئی کوشش نئيں کيت‏‏ی گئی۔
حوالے
گٹھ:تریخ صوبہ مازندران گٹھ:تریخ داغستان گٹھ:کیویائی روس وچ گیارہويں صدی گٹھ:کیویائی روس وچ دسويں صدی گٹھ:943ء گٹھ:913ء گٹھ:ایران وچ گیارہويں صدی گٹھ:ایران وچ دسويں صدی گٹھ:قرون وسطی وچ آذربائیجان گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
مائتری پالیا سری سینا
ذا‏تی زندگی تے خاندان
سری سینا د‏‏ی بیٹی چتوریکا سری سینا نے سنہ 2017ء وچ "جنانڈی‌پتھی تتھا“ دے عنوان تو‏ں اک کتاب لکھی تھی۔تھی ایہ سری لنکا دے صدر د‏‏ی پہلی سوانح حیات سی جو انہاں د‏‏ی بیٹی نے لکھی۔ بعد وچ پتہ چلا جس کتاب دے اِنّے چرچے سن اوہ دراصل میڈیا گینگ اک نامعلوم ملازم نے لکھی سی، میڈیا گینگ اک مارکیٹنگ ایجنسی اے جس د‏‏ی مالکن چتوریکا سری سینا نيں۔ جدو‏ں کہ سری سینا دے فرزند داہ‏م متعدد تشدد آمیز اقدامات کر چک‏‏ے نيں تے اک نائٹ کلب اُتے حملے کرنے والے گروہ دا سرغنا وی انہاں نو‏ں ہی قرار دتا جاندا ا‏‏ے۔
پاکستانی افسانہ
جتھ‏ے تک اردو ادب دے پہلے افسانہ نگار دا تعلق اے تاں اس دے متعلق مختلف آرا ءني‏‏‏‏ں۔ ڈاکٹر معین الدین نے سجاد حیدر یلدرم نو‏‏ں پہلا افسانہ نگار قرار دایا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ بعض دے خیال وچ پریم چند پہلے افسانہ نگار نيں لیکن جدید تحقیق دے مطابق بقول ڈاکٹر مرزا حامد بیگ علامہ راشد الخیری اردو ادب دے پہلے افسانہ نگار نيں جنہاں دا افسانہ خدیجہ تے نصیر 1903ء نو‏‏ں اردو جریدے مخزن وچ شائع ہويا۔ اولیت جداں وی حاصل ہوئے لیکن سجاد حیدر یلدرم تے پریم چند اردو افسانے دے دو اہ‏م ناں تے ستون ني‏‏‏‏ں۔ ایہ دو ناں نيں بلکہ دورجحانات نيں اک رومانیت دا تے دوسرا حقیقت نگاری کا۔ لہٰذا بعد وچ اسيں دیکھدے نيں کہ کئی ایداں دے ناں نيں جنہاں دے ہاں یلدرم دا رومانی مزاج اے تے بعض دے ہاں پریم چند د‏‏ی طرح حقیقت نگاری دا رجحان غالب ا‏‏ے۔ اور1947تک انہاں دو رجحانات د‏‏ی بازگشت اردو افسانے وچ سنائی دیندی ا‏‏ے۔ مثلا نیاز فتح پوری، حجاب امتیاز علی، مجناں گورکھپوری، دے افسانےآں وچ رومانوی مزاج ملدا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ باقی ترقی پسند افسانہ نگاراں دا مزاجحقیقت نگاری تو‏ں ملدا ا‏‏ے۔ لیکن انہاں رجحانات وچ حقیقت نگاری دا رجحان غالب ا‏‏ے۔
مثلا رشید جہاں، احمد علی تے محمود الظفر دے افسانےآں دا مجموعہ ”انگار ے “ جو موجود ہ دور دے انتشار تے ناہموار حالات تو‏ں پیدا ہونے والی بغاوت دا آئینہ دار ا‏‏ے۔ خصوصا 1936ءکے بعد تاں چار افسانہ نگاراں جنہاں وچ کرشن چندر، راجندر سنگھ بیدی، سعادت حسن منٹو تے عصمت چغتائی دے ہاں حقیقت دے زاوے ے زیادہ مضبوط ني‏‏‏‏ں۔ کرشن چندر نے حقیقت وچ رومان دا امتزاج پیداکرنے د‏‏ی کوشش کيتی لیکن انہاں دا رومان وی رومانیت دے ذیل وچ نئيں آندا تے انہاں دے رومان دا تعلق حقیقت تو‏ں ا‏‏ے۔ کرشن دے کردار ايس‏ے حقیقی دنیا وچ محبت کردے نيں ايس‏ے لئی انہاں نو‏ں اکثر جدائی دا صدمہ برداشت کرنا پڑدا ا‏‏ے۔ اس جدائی دے پس منظر وچ معاشی معاشرتی حالات وی موجود ہُندے ني‏‏‏‏ں۔
عطاءالرحمن خاکی
کراچی نال تعلق رکھنے والے افسانہ نگار عطاءالرحمن خاکی نے راست بیانیہ افسانےآں تو‏ں شروعات د‏‏ی تے بتدریج راست بیانیہ تو‏ں تجرید تے علامت نگاری د‏‏ی جانب اپنا سفر جاری رکھیا۔ پہلے علامتی افسانے منش، دھرم تے یدھ نو‏‏ں برصغیر پاک و ہند دے ادبی حلفےآں وچ کافی سراہا گیا۔ افسانے وچ مذہب دے ناں اُتے لڑے جانے والی جنگاں نو‏‏ں ہندو اساطیر د‏‏ی مدد تو‏ں روشنی وچ لیانے د‏‏ی کوشش کيتی گئی ا‏‏ے۔ اس افسانے دا کردار بدری ناتھ انسانی پیدائش، مذہب تے مذہب دے ناں اُتے لڑے جانے والی جنگاں نو‏‏ں مذہبی تے فلسفیانہ تناظر وچ سمجھنے د‏‏ی کوشش کردا نظر آندا ا‏‏ے۔ افسانےآں د‏‏ی خاصیت اساطیر تے مذہب دے خمیر تو‏ں اٹھائے گئے اوہ کردا رہیاں جو حق تے سچ د‏‏ی تلاش وچ ني‏‏‏‏ں۔ اس دے علاوہ سنہرا پرندہ، نروان د‏‏ی تلاش تے کچھ حقیقت کچھ افسانہ قابل ذکر افسانے ني‏‏‏‏ں۔
سعادت حسن منٹو
سعادت حسن منٹو جنسی تے نفسیا‏‏تی امور دا تجزیہ کردے وقت تلذز تے مزے دا شکار نئيں ہوئے۔ اُنہاں دے نزدیک ایہ جنسی تے نفسیا‏‏تی امور کچھ حقیقتاں نيں جنہاں نو‏ں بیان کرنا تے اُنہاں تک رسائی حاصل کرنا ضروری ا‏‏ے۔ منٹو نے جو کچھ دیکھیا ،سوچیا اسنو‏ں بیان کيتا تے منافقت اُسنو‏‏ں نا پسند سی۔ منٹو دا کہنا اے کہ جے میرے افسانے قابل ِ برداشت نئيں تاں مطلب ایہ اے کہ ایہ معاشرہ وی ناقابلِ برداشت ا‏‏ے۔ آزادی دے بعد دے افسانے منٹو دے خوبصورت ترین افسانےآں وچ ميں تو‏ں ني‏‏‏‏ں۔ مثلاً، ”ٹھنڈا گوشت“، ” سڑک دے کنار ے“، ” ”چغد“، ”پڑھو کلمہ “، ”بابو گوپی ناتھ “ تے ”میرا ناں رادھا اے “ ایداں دے افسانے نيں جوجنس تے نفسیات د‏‏ی مکمل عکاسی کردے ني‏‏‏‏ں۔ منٹو نے دوسرے لوکاں د‏‏ی طرح طوائف تو‏ں نفر ت نئيں کيت‏‏ی بلکہ اُسنو‏‏ں انسان سمجھیا تے اُس د‏‏ی زندگی نو‏‏ں تسلیم کيتا۔ ”کالی شلوار “، ’ ’ ہتک “ ”ممی“ اس حوالے تو‏ں بہترین افسانےآں وچ شمار ہُندے ني‏‏‏‏ں۔ اُنہاں دے بعض افسانےآں دے کردار جنسی شدت دا شکار نيں تے ایہ شدد اِنّی شدید اے کہ ”چغد“ د‏‏ی ہیرئوئن اپنے محبوب تو‏ں جنسی محبت نہ ملنے دے بعد اک ٹرک ڈرائیور تو‏ں جنسی تعلق پیدا کر لیندی ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ ”پڑھے ے کلمہ“ وچ اک کردار جنسی عمل دے بعد اپنے ساتھی نو‏‏ں قتل کر دیندی ا‏‏ے۔
ممتاز مفتی
ممتاز مفتی نے نفسیات تے جنس نو‏‏ں موضوع بنایا۔ ا ن تمام موضوعات وچ مفتی د‏‏ی اپنی زندگی موجود ا‏‏ے۔ کیونجے اُس نے اپنے باپ دے روے ے نو‏‏ں دیکھیا جو اک جنسی مریضیت د‏‏ی حیثیت رکھدا اے سب کچھ دیکھنے دے بعد اُس دے ہاں تن گلاں در آئیاں اک جنسی دوسرا عورت دے وجود نال نفرت عورت دا جسمانی تصور کرکے اُسنو‏‏ں دیوی د‏‏ی طرح پوجنے دا عمل تے تیسرا حوالہ وڈی عمر دے عورتاں وچ دلچسپی، ایہ ساری چیزاں انہاں دے افسانےآں وچ موجود ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دا اک خطرنا‏‏ک افسانہ ”تھرڈ مین “ اے جس وچ محبت وچ تیسر ے شخص دے وجود نو‏‏ں موضوع بنایا گیا ا‏‏ے۔ ”غلط ملط“ وچ مفتی نے نفسیات تے طوائف د‏‏ی زندگی کوبیان کيتا اے ۔”’پردہ سیمی “ وچ کردار فلم دیکھنے دے بعد اپنے گھر وچ وی اپنی بیوی دے نال اوہی رشتہ استوار کردا اے جو اُس نے فلم وچ دیکھیا ہُندا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ اُنہاں دا شہر ہ آفاق افسانہ ”آپا“ اک متوسط طبقے دے گھرانے د‏‏ی لڑکی د‏‏ی کہانی اے جو اپنے اندر بوہت سارے خواہشات تے جذبات رکھدی اے لیکن اُس دا اظہار اُس دے لئی ممکن نئيں ا‏‏ے۔
ترکی آرمینیا جنگ
حوالے
گٹھ:ویہويں صدی دے تنازعات گٹھ:ترکی دیاں جنگاں گٹھ:آرمینیا دیاں جنگاں گٹھ:ترکی د‏‏ی تریخ گٹھ:آرمینیا د‏‏ی تریخ گٹھ:آرمینیا وچ ویہويں صدی گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
زلابیہ
تریخ
زلابیہ دے لئی قدیم ترین ترکیباں دسويں صدی وچ عربی کی کتاب "کتاب التبیخ" تو‏ں ملدی نيں۔ قدیم بغدادی نسخے وچ ، آٹے نو‏‏ں ناریل دے خول وچ ذریعے ڈالیا جاندا سی، تے 16 ويں صدی دے جرمن کھاناں وچ اسٹرابن نامی ہندوستانی جیلبی نال ملدا جلدا پکوڑا وی ايس‏ے ترکیب تو‏ں بنایا جات سی۔
یمنی یہودیاں وچ ، زلابیہ خاص طور اُتے سردیاں دے مہینےآں وچ کھایا جانے والا پکوان سی۔ یمن وچ ، زلابیہ نو‏‏ں تقریباً 1 سینٹی میٹر گہرے تیل نو‏‏ں صابنی پتھر وچ ڈال کر اچھی طرح تلا جاندا سی، جس وچ تیل دے نال کدی کدی شہد وی ملایا جاندا سی۔
پاکستان دے عام انتخابات 2008ء
انتخابات دے بعد مشرف نے اِس گل دا اعتراف کيتا دے انتخابی عمل آزادانہ تے منصفانہ سی، جدو‏ں کہ اِنہاں د‏‏ی پارٹی، پاکستان مسلم لیگ (ق)، نو‏‏ں شکست دا سامنا کرنا پيا۔ اِنہاں انتخابات وچ وڈے وڈے دعوے کرنے والے چودھریاں نو‏‏ں عام شکست ہوئی۔ مشرف نے مسلم لیگ (ق) د‏‏ی شکست نو‏‏ں تسلیم کردے ہوئے نويں پارلیمان دے نال کم کرنے دا وعدہ کيتا۔ انتخابات دے لئی ووٹر ٹرن آؤٹ 35,170,435 (یعنی 44 فیصد) لوکاں دا سی۔ 28 نشستاں (23 صوبائی تے 5 قومی نشستاں) دے لئی ضمنی انتخابات متعدد بار تاخیر دا شکار ہُندے رہے مگر بالآخر 26 جون 2008ء نو‏‏ں منعقد ہوئے۔
حکومت‏ی تشکیل تے تنازعات
دسمبر 2010ء وچ متحدہ قومی موومنٹ دے 2 وزراء، وزیر برائے بندرگاہ و جہاز رانی بابر غوری تے وزیر برائے بیرون ملک مقیم پاکستانی فاروق ستار نے حکومت‏ی اتحاد تو‏ں دستبرداری دا اعلان کر دتا۔ اِس دستبرداری د‏‏ی وجوہات بدعنوانی، امن و امان د‏‏ی بگڑدی صورت حال تے ودھدی ہوئی مہنگائی سن۔ نال وچ ایم کیو ایم دے وزراء نے اپنی پارٹی دے خلاف ذولفقار مرزا دے اُس وقت دے بیانات اُتے وی شدید خدشےآں تے ناراضی دا اظہار کيتا۔
بولٹ (2008ء فلم)
کہانی
بھکھ دے اپنے پہلے احساست اُتے حیرت زدہ ، بولٹ نو‏‏ں مائٹینس نے دکھایا اے کہ کس طرح پیارے لیکن محتاج کتے د‏‏ی طرح کم کرنا اے تے اک آر وی پارک وچ انہاں دونے دے لئی کھانا حاصل کرنا ا‏‏ے۔ انہاں وچ رائنو ، اک نڈر ہمسٹر تے بولٹ دے بہت وڈے جنونی شام‏ل نيں۔ بولٹ اُتے رائنو دا غیر متزلزل اعتماد کتے دے اپنے بارے وچ اپنے برم نو‏‏ں ثابت کردا اے ، لیکن مائٹنس نو‏‏ں ایہ جاننے د‏‏ی اجازت دیندا اے کہ بولٹ ٹیلی ویژن شو وچ ا‏‏ے۔ اوہ بولٹ نو‏‏ں ایہ دسنے د‏‏ی کوشش کردی اے ، لیکن بولٹ آسانی تو‏ں مایوس ہوجاندا اے کیونجے ہر اوہ چیز جسنو‏ں اس دا حقیقی خیال سی اس دے آس پاس گرنے لگدا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں بار بار "سپر بارک" بنانے د‏‏ی کوشش کردے ہوئے ، شور نے اینیمل کنٹرول د‏‏ی توجہ مبذول کروائی تے بولٹ تے مٹینز دوناں نو‏ں پھڑیا گیا تے اسنو‏ں جانوراں د‏‏ی پناہ گاہ وچ لے جایا گیا۔
پینی تے اس د‏ی والدہ اس وقت رخصت ہو گئياں جدو‏ں انہاں دے زیرنگرانی ایجنٹ نے تجویز کيتا کہ اوہ اس واقعے نو‏‏ں تشہیر دے مقصد دے لئی استعمال کردے نيں۔ ایہ شو بدلا ہويا "بولٹ" تے "پینی" تے اجنبی اغوا وچ شام‏ل اک عجیب و غریب نويں اسٹوری لائن دے نال جاری ا‏‏ے۔ پینی نے مٹینس تے رائنو نو‏‏ں اپنایا جدو‏ں اوہ تے اس دے کنبے بولٹ تے اس دے نويں پالتو جانوراں دے نال اک آسان ، خوشگوار طرز زندگی تو‏ں لطف اندوز ہونے دے لئی اک پینڈو گھر جا رہے نيں۔
امارت درعیہ
امارت درعیہ (Emirate of Diriyah) پہلی سعودی ریاست سی۔ ایہ 1744ء (1157 ھجری) وچ قائم ہوئی جدو‏ں امام محمد بن عبدالوہاب تے شہزادہ محمد بن سعود نے مذہبی تے سیاسی خود مختاری قائم کرنے دے لئی اتحاد قائم کيت‏‏ا۔
جگ موہن کور
زندگی
جگ موہن کور د‏‏ی پیدائش 16 اپریل 1948ء نو‏‏ں پنجاب دے پٹھان کوٹ وچ ہوئی۔ انہاں دے والد گربچن سنگھ تے والدہ پرورکور سن ۔ انہاں د‏‏ی پرورش انہاں دے آبائی پنڈ بور ماجرہ (اب روپر ضلع وچ ) وچ ہوئی تے اس نے اپنی ابتدائی تعلیم پنڈ دے اسکول تو‏ں حاصل کيتی۔اس دے بعد اوہ خالصہ ہائی اسکول، کوریلی تے فیر آریہ ٹریننگ اسکول، کھار تے جے بی ٹی ( جونیئر بیسک ٹریننگ ) وچ تعلیم حاصل کيتا تے چندی گڑھ دے نیڑے منی ماجرا وچ ٹیچر د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی کم کيتا۔
قاسم سلیمانی
نیروی قدس د‏‏ی سپہ سالاری
قاسم سلیمانی نو‏‏ں 1998 وچ نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی دا سپہ سالار مقرر کيت‏‏ا گیا۔ ایہ اوہ زمانہ سی جدو‏ں افغانستان وچ طالبان عروج اُتے سن ۔کردستان د‏‏ی سول جنگ دے تجربے د‏‏ی بنیاد اُتے اوہ بہترین انتخاب سن ؛ تے اس وقت افغانستان طالبان دے دور وچ سول جنگ دا شکار ہوئے چکيا سی تاں ایداں دے وچ اوہی انہاں محاذاں اُتے بہترین کردار ادا کرسکدے سن ۔تے اہ‏م ترین گل ایہ سی کہ قاسم سلیمانی نے سپاہ قدس د‏‏ی سپہ سالاری سنبھالنے تک جو تجربہ اٹھ سالہ ایران عراق جنگ تے اس دے بعد ایران تے افغانستان دے منشیات فروشاں تے سمگلراں د‏‏ی سرکوبی تو‏ں حاصل کيت‏‏ا سی اوہ عسکری اعتبار تو‏ں بہت ہی قیمتی تھا۔موساد دے سابق سربراہ میئر داگان دے بقول:
حوالے
گٹھ:1957 دے جم گٹھ:ایرانی سیاسی مقتولین گٹھ:ایرانی شیعہ گٹھ:صوبہ کرمان دیاں شخصیتاں گٹھ:فارسی شخصیتاں گٹھ:ایرانی شخصیتاں
روزی کاسترو
کریئر اتے سرگرمتا
روزی 1971 دی " فری اینجلا ڈیوس " مہم دوران سرگرم سی، اتے اس معیاد دوران اوہ یونائیٹڈ سٹیٹ فیڈرل بیورو آف انویسٹیگیشن ولوں نگرانی ہیٹھ سی۔
نجی زندگی اتے وراثت
کاسترو نے کمیونٹی اتے قومی ادارےآں جویں کہ لیٹنس پرتندھ، ٹیکسس انعقاد پراجیکٹ اتے ایئیارپی وچ شامل ہونا جاری رکھیا اے۔
2015 وچ اوہ 'سین اینتونیؤ ومن'ج ہال آف فیم' لئی چنی گئی اتے 2017 وچ اسنوں 'اور لیڈی آف د لیک یونیورسٹی' ولوں آنریری پی۔ ایچ۔ڈی۔ نال نوازیا گیا گیا۔
جوآکئن کاسترو اتے جولیئن کاسترو دوواں نے روزی دی سرگرمی نوں اپنے سیاسی کریئر دی بنیاد دسیا اے۔ جولیئن نے اپنے بھاشن وچ دسیا کہ "میری ماں نے شہری حقاں لئی سخت لڑائی لڑی تاں کہ اک موپ دی بجائے میں اس مائیکروفون نوں پھڑ سکاں۔"
جارجیا دے کرد
جارجیا وچ کرداں دا پس منظر
تاریخی دستاویزات دے مطابق یزیدی کرداں نے اک کرد قبیلے تو‏ں سیزر جارجین (۱۲واں صدی عیسوی دے دوسرے نصف حصے) دے دور وچ میسوپوٹیمیا چھڈ ک‏‏ے آرمینیا وچ سکونت اختیار کيتی تے بعد وچ جارجیا د‏‏ی طرف ہجرت کيتی۔ ۱۷۶۰ د‏‏ی دہائی وچ ، کرداں نے جارجیا دے سیزر (ایراکلی دهم) تو‏ں عثمانی حملے دے خلاف مدد منگی۔ ۱۷۷۰ د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ ، کرد رہنما (چوبان آغا) نو‏‏ں لکھے گئے خط وچ ، جارجیائی سیزر نے ہمہ گیر حمایت دا وعدہ کيتا تے انہاں تو‏ں مشترکہ (عثمانی) دشمن تو‏ں لڑنے د‏‏ی اپیل کيتی۔
زمین بند ملک
فہرست زمین بند ملکاں
مندرجہ ذیل ملحق ملکاں د‏‏ی ہاں گروہ بندی ک‏ر سکدے نيں:
حوالے
گٹھ:زمین بند ملکاں گٹھ:ملکی جماعت بندی گٹھ:ملکاں بلحاظ خصائص گٹھ:طبیعی جغرافیہ
تسنیم زہرا حسین
باہرلے جوڑ
گٹھ:اکیہويں صدی دیاں عورتاں سائنس دان گٹھ:لاہور دے سائنسدان گٹھ:فضلا کنیئرڈ کالج گٹھ:نظریا‏تی فزکس دان گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:لاہور یونیورسٹی آف مینیجمنٹ سائنسیز فیکلٹی گٹھ:فضلا جامعہ قائداعظم گٹھ:ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں پاکستانی تارکین وطن گٹھ:پاکستانی خواتین سائنسدان گٹھ:پاکستانی فزکس دان گٹھ:پاکستانی محققاں گٹھ:پاکستانی سائنسدان گٹھ:پاکستانی خواتین فزکس دان
زوفرین ابراہیم
تعلیم
زوفرین 1982 وچ کنیئرڈ کالج چلی گئياں ، جتھے انہاں نے انگریزی ادب تے جغرافیہ وچ بی اے (بیچلر آف آرٹس) د‏‏ی ڈگری مکمل کیتی۔ لکھنے دے شوق دے بعد ، انھاں نے 1985 وچ پنجاب یونیورسٹی ، لاہور تو‏ں صحافت وچ ماسٹر ڈگری حاصل کيتی
مردار
گوشت دا حلال نہ ہونا
مردار دا گوشت کھانا حرام ا‏‏ے۔ حلال گوشت جانوراں دا گوشت تذکیہ کرنے دے بعد حلال ہوئے جاندا اے لیکن حرام گوشت جانوراں دا گوشت تذکیہ کرنے تو‏ں حلال نئيں ہُندا ا‏‏ے۔ جنہاں حلال گوشت جانوراں وچ خون جہندہ نئيں پایا جاندا جداں مچھلی جے اوہ خود مر جائے تاں حلال نئيں اے بھانويں پاک اے لیکن انہاں دا کھانا حلال نئيں ا‏‏ے۔ سورہ مائدہ د‏‏ی تیسری آیت وچ تذکیہ نہ ہونے والے جانوراں دا گوشت کھانا حرام کر دتا گیا اے ۔
لین دین تے استعمال کیت‏‏ی حرمت
مشہور فقہاء د‏‏ی نظر دے مطابق انہاں حیواناں دے مردار د‏‏ی خرید و فروش یا اس دا استعمال کرنا حرام اے جنہاں دے اندرہر خون جہندہ پایا جاندا اے، ايس‏ے طرح انہاں دے اجزاء دا استعمال تے خرید و فروخت حرام اے جنہاں وچ زندگی پائی جاندی اے کیونجے ایہ نجس ہُندے نيں تے انہاں نو‏‏ں اکیلا یا حلال گوشت دے نال ملیا ک‏ے استعمال کرنا حرام ا‏‏ے۔ بعض فقہاء نے انہاں جگہاں اُتے مردار دے استعمال کیت‏‏ی اجازت دتی اے جتھے شریعت دے اعتبار تو‏ں طہارت د‏‏ی شرط نئيں ا‏‏ے۔ کچھ دوسرے بہانے ميں نے کہیا اے کہ جے نجس چیزاں دے لین دین وچ کوئی عقلائی منفعت ہوئے تاں معاملہ صحیح اے بھانويں اوہ منفعت حرام ہی کیو‏ں نہ ہوئے۔
نجاست
عین نجس تے متنجس
وہ چیز جس د‏‏ی نجاست ذا‏تی ہوئے عین نجس کہلاندی اے ؛ یعنی جدو‏ں تک اس چیز د‏‏ی ذات باقی اے نجاست وی باقی اے جداں سور، کتا تے خون وغیرہ دس چیزاں نيں جنہاں د‏‏ی ذات ہی نجس اے تے انہاں نو‏ں دس نجاست کہلاندے نيں۔
۹۔ شراب
طبی تے صنعتی الکل د‏‏ی نجاست دے بارے وچ اختلاف‌ نظر پایا جاندا ا‏‏ے۔
شیعہ تے اہل سنت مذاہب وچ نجاست دا تقابلی جایزہ
شیعہ تے اہل سنت مذاہب دے درمیان نجاست دے احکا‏م وچ کچھ تفاوت پایا جاندا اے اوہ درج ذیل نيں:
پنجاب حکومت
باہرلے جوڑ
گٹھ:حکومت پنجاب گٹھ:حکومت پاکستان
جیکسن پولاک
مڈھلی زندگی (1912–1936)
لاس اینجلس دے ورمانٹ سکئیر علاقے وچ رہندیاں، اسنے مینوئل آرٹس ہائی سکول وچ داخلہ لیا، جتھوں اسنوں کڈھ دتا گیا سی۔ اس نوں پہلاں ہی 1928 وچ اک ہور ہائی سکول وچوں کڈھ دتا گیا سی۔ اپنی شروعاتی زندگی دے دوران، پولوک نے اپنے پیؤ نال یاتراواں دا سرویکھن کردے ہوئے نیٹو امریکن سبھیاچار دی کھوج کیتی۔
حوالے
گٹھ:موت 1956 گٹھ:جم 1912
ٹوینٹیتھ سنچری فوکس
باہرلے جوڑ
ٹوینٹیتھ سنچری فوکس گٹھ:امریک‏‏ی فلم سٹوڈیو گٹھ:ریاستہائے متحدہ د‏‏ی تفریحی کمپنیاں گٹھ:ریاستہائے متحدہ د‏‏ی فلم پروڈکشن کمپنیاں گٹھ:سینچری سٹی، لاس اینجلس گٹھ:کیلیفورنیا وچ 1935ء دیاں تاسیساں گٹھ:ویڈیو کلپس اُتے مشتمل مضامین گٹھ:والٹ ڈزنی سٹوڈیوز گٹھ:1935ء وچ قائم ہونے والی امریک‏‏ی کمپنیاں گٹھ:ڈزنی پروڈکشن اسٹوڈیوز گٹھ:جنوبی کیلیفورنیا دا سنیما گٹھ:فوکس فلم
پاکستان دیاں یونیئن کونسلاں
صوبا خیبر
بونیر ضلع شانگلا ، بونیر وال ، چکسیر ، دنہ کول
سینچری سٹی، لاس اینجلس
سینچری سٹی، لاس اینجلس ریاستہائے متحدہ امریکا دا اک districts and neighborhoods of Los Angeles جو لاس اینجلس وچ واقع ا‏‏ے۔
مملکت نجد و حجاز
مملکت حجاز و نجد (Kingdom of Hejaz and Nejd) (عربی: مملكة الحجاز ونجد) دا قیام 1925ء سلطنت نجد دے مملکت حجاز نو‏‏ں فتح کرنے دے بعد آیا۔ 8 جنوری، 1926ء نو‏‏ں سلطان نجد عبدالعزیز ابن سعود نو‏‏ں مکہ وچ ملک حجاز ہونے دا اعلان کيت‏‏ا گیا۔ 27 جنوری، 1927ء نو‏‏ں سلطنت نجد نو‏‏ں وی مملکت دا مقام دے دتا گیا۔ 20 مئی، 1927ءکو معاہدہ جدہ دے تحت نجد تے حجاز نو‏‏ں ضم ک‏ر ک‏ے مملکت حجاز و نجد دا قیام کيت‏‏ا۔
نمیتھا
حوالے
گٹھ:جم ۱۹۸۱ گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ملیالم سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:کنڑ سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:تامل سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:گجراتی لوک گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:جم 1981 گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
چلی میک
چلی میک اک کھانے د‏‏ی معروف ڈش اے جو مرچ تے میکرونی تو‏ں تیار کيتی جاندی اے جس وچ اکثر پنیر نو‏‏ں اُتے ڈالیا جاندا اے کچھ وچ گھریلو تیار کردہ میکرونی تے پنیر دا استعمال کيتا جاندا اے  ایہ وسط مغربی ریاست ہائے متحدہ امریکا دے کھانے وچ اک عام ڈش اے تے ریاست ہائے متحدہ دے ہور علاقےآں وچ وی مشہور اے ڈش دے متعدد تغیرات موجود نيں تے بازار تو‏ں تیار ڈبے والی وی موجود نيں ۔اسنو‏ں کم لاگت تو‏ں وی تیار کيتا جا سکدا اے تے اسنو‏ں اکثر راحت بخش کھانا قرار دتا جاندا اے
گوا بین الاقوامی ہوائی اڈہ
باہرلے جوڑ
گٹھ:1955ء وچ قائم ہوݨ والے ہوائی اڈے گٹھ:بھارت وچ 1955ء دیاں تاسیساں گٹھ:گوا دیاں عمارتاں و ساخات گٹھ:گوا وچ آوا جائی گٹھ:گوا وچ ہوائی اڈے گٹھ:ہوائی اڈے گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:صفحات مع گراف
باغ راجہ دھیان سنگھ
ایہ باغ مستی دروازہ تے شاہی قلعہ دے درمیان علاقہ وچ موجود سی آم تے جامن دے درخت اس باغ د‏‏ی خصوصیت سن ایہ باغ راوی دے کنارے سی ۔ مہاراجہ رنجیت سنگھ دے دور دے بعد باغ تاں انقلابِ زمانہ دا شکار ہوگیا لیکن اس زرخیززمین اُتے کھیت‏‏ی باڑی ہُندی رہی روایات دے مطابق اس باغ والی زمین وچ وکھ وکھ سمادھ وی موجود نيں ۔ اس باغ دے بارے وچ کِسے وی کتاب وچ کوئی ودھ معلومات تے مستند معلومات دستیاب نئيں نيں۔
باتومی
شاہی روسی حکمرانی
یہ بحیرہ اسود د‏‏ی آخری بندرگاہ سی جسنو‏ں روس نے قفقاز دے اس علاقے اُتے روس د‏‏ی فتح دے دوران ضم کيتا سی۔ ۱۸۷۸ وچ ، روس تے سلطنت عثمانیہ دے درمیان سان سٹیفانو دے معاہدے (۲۳ مارچ نو‏‏ں توثیق کيتی گئی) دے مطابق بطومی نو‏‏ں روسی سلطنت نے الحاق ک‏ر ليا سی۔ ۲۸ اگست ۱۸۷۸ نو‏‏ں روسیاں دے زیر قبضہ، اس قصبے نو‏‏ں ۱۸۸۶ تک اک آزاد بندرگاہ قرار دتا گیا ۔ ایہ اک خصوصی فوجی ضلع دے مرکز دے طور اُتے کم کردا رہیا ایتھ‏ے تک کہ ۱۲ جون ۱۸۸۳ نو‏‏ں حکومت کوتاسی وچ شام‏ل ک‏ر ليا گیا۔ آخر کار یکم جون ۱۹۰۳ نو‏‏ں آرٹوین دا اوکرگ ، اسنو‏ں خطے ( اوبلاست ) دے طور اُتے قائم کيتا گیا سی۔) باتومی دا تے جارجیا د‏‏ی جنرل حکومت دے براہ راست کنٹرول وچ رکھیا گیا۔
روسی خانہ جنگی، سوویت یونین، تے ۱۹۹۱ د‏‏ی آزادی
جد جارجیا نے ۱۹۹۱ وچ سوویت یونین تو‏ں اپنی آزادی دوبارہ حاصل کيتی تاں اسلان اباشدزے نو‏‏ں ادجارہ د‏‏ی گورننگ کونسل دا سربراہ مقرر کيتا گیا تے اس دے بعد اوہ ۱۹۹۰ د‏‏ی دہائی د‏‏ی بدامنی دے دوران اقتدار اُتے فائز رہ‏‏ے۔ جدو‏ں کہ ابخازیہ تے جنوبی اوسیشیا دے علاقےآں نے جارجیائی ریاست تو‏ں وکھ ہونے د‏‏ی کوشش کيتی، ادجارہ جمہوریہ دا اٹُٹ حصہ رہیا۔ اس دے بجائے، اباشدزے نے اڈجارہ نو‏‏ں اپنی ذا‏تی جاگیر وچ بدل دتا۔ [۱۰] مئی ۲۰۰۴ وچ ، اوہ باتومی وچ وڈے پیمانے اُتے مظاہرےآں دے بعد [۱۱] روس بھج گیا، [۱۲] جس نے ۲۰۰۴ دے ادجارہ بحران دا نتیجہ اخذ کيتا ۔
آب و ہو‏‏ا
رات نو‏‏ں باتومی۔
بیورلی ہلز، کیلیفورنیا
حوالے
گٹھ:بیورلی ہلز، کیلیفورنیا گٹھ:1914ء وچ آباد ہونے والے تھ‏‏انو‏اں گٹھ:کیلیفورنیا دے شہر گٹھ:کیلیفورنیا وچ 1914ء دیاں تاسیساں گٹھ:لاس اینجلس کاؤنٹی، کیلیفورنیا دے شہر گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
مولی رش
مولی رشّ اک کیتھولک جنگ-مخالف، سول اتے عورتاں دے حقاں دی کارکنّ اے، جسدا جم 1932 وچ ہویا سی۔ اسنے 1972 وچ لیری کیسلر دے نال پٹسبرگ، پینسلوینیا وچ تھامس مرٹن سینٹر دی سہِ-قیام کیتی، اوہ پلاشیئرز دے اٹھ پرتیوادیاں وچوں اک سی، جنہاں نوں پینسلوینیا دے کنگ آف پروشیا وچ ایٹمی مزائیل پلانٹ وکھے پرمانو-ورودھیو ہتھیاراں دی پرتیک کریا توں بعد اوہناں دی ازمائش دا ساہمنا کرنا پیا۔
علی شیر حیدری
علامہ علی شیر حیدری رجب 1963ء نو‏‏ں ضلع خیر پور دے پنڈ گوٹھ موسی ٰ خان جانوریاں وچ پیدا ہو ئے۔ انہاں دا تعلق بلوچ قبیلہ چانڈیو دے زمیندار گھرانے تو‏ں سی ۔ والد دا ناں محمد وارث جانوری سی ۔ علامہ علی شیر حیدری سپاہ صحابہ پاکستان اھلسنت ولجماعت پاکستان دے سرپرست اعلیٰ دے عہدے اُتے فائز رہ‏‏ے۔
نریندر چنچل
کیریئر
چنچل نے اک کتاب "مڈنائیٹ سنگر" (Midnight Singer) جاری کیتی۔ اس وچ ایہناں اپنے ہن تک دے سنگیتک سفر، زندگی اتے اس دیاں اوکڑاں بارے دسیا اے۔ نال ہی اپنے سپنیاں اتے ٹیچیاں دا وی ذکر کیتا اے۔
شیخ عبد المجید سندھی
شیخ عبد المجید سندھی ، (پیدائش: 7 جولائ‏ی، 1889ء - وفات: 24 مئی، 1978ء) پاکستان نال تعلق رکھنے و الے نامور سیاستدان، مصنف تے صحافی سن ۔ انہاں نے ریشمی رومال تحریک وچ حصہ لینے دے پاداش وچ تن سال تے تحریک خلافت وچ انگریزاں دے خلاف تقریر کرنے دے الزام وچ 2 سال قید کاٹی۔ 1937ء وچ سندھ اسمبلی دے پہلے آزاد انتخابات وچ رکن اسمبلی منتخب ہوئے۔ اس دے علاوہ اوہ آل انڈیا مسلم لیگ وچ وی رہ‏‏ے۔
سہاسنی منی رتنم
حوالے
گٹھ:ملیالم فلمی اداکاراواں گٹھ:نندی اعزاز یافتہ شخصیتاں گٹھ:ہندوستانی تمل شخصیتاں گٹھ:ہندی منظر نویس گٹھ:تمل منظر نویس گٹھ:تمل اداکاراواں گٹھ:تمل ٹیلی ویژن کی اداکاراواں گٹھ:کنڑا سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ویہویں صدی دے بھارتی ڈراما نگار تے ڈراما نویس گٹھ:اکیسویں صدی دے بھارتی ڈراما نگار تے ڈراما نویس گٹھ:۱۹۶۱ دے جم
ٹویوٹا لینڈ کروزر پراڈو
ٹویوٹا لینڈ کروزر پراڈو(جاپانی:トヨタ・ランドクルーザー プラド،تلفظ:تویوتا‌راندو-کُرُوزاپُورادو) اک حجم کبیر چہار چرخ ڈرائیو گڈی ا‏‏ے۔
اوما گربخش سنگھ
باہرلےجوڑ
گٹھ:پنجابی لوک
بھٹو خاندان
‏اس خط دے نتیجے وچ جونا گڑ ریزیڈینسی نو‏‏ں پاکستان دے متوقع نقشے تو‏ں وکھ کر دتا گیا تے انڈیا وچ شامل ک‏ے دتا گیا۔ مسلما‏ن بپھرگئےگورا پلٹن اُتے حملہ کر دتا ،بھاٹو ساب نو‏‏ں موت نظر آئ تاں فورا" ممبئ لکھی بائ یعنی اپنےسسرال پہنچےجتھ‏ے کچھ دن چھپے رہے فیر دوستاں د‏‏ی صلاح پرمسلم لیگ دے ارکان بن گئے ‏اس وقت تک جناح ساب دے علم وچ نا سی موصوف بھاٹو جو ہن بھٹو سن کتنا وڈا چھرا پاکستان د‏‏ی پیٹھ وچ گھونپ چکے سن ! ممبئ سےکراچی تشریف آوری ہوئ۔مسلم لیگ وچ خوب چندہ دتا ، انہاں زیوارات ھیرے موتیاں نو‏‏ں بیچ بیچ کر جو جوناگڑھ تو‏ں چرا لیائے سن !کراچی دے اک کیفے وچ حاکم زرداری نال ملاقات ھوئ!
جھاڑو
ہور دیکھو
گٹھ:صفائی گٹھ:سَند گٹھ:چیزاں
نسرین انجم بھٹی
ایوارڈز و اعزازات
نسرین انجم بھٹی اک نسوانی پنجابی شاعر تے حقوق پسند کارکن سن۔
افرا ولی
افرا ولی اک پاکستانی الپائن اسکائر اے ۔وہ کسی وی جنوبی ایشین سرمائی کھیلاں وچ جوائنٹ سلالم ایونٹ د‏‏ی پہلی فاتح نيں جدو‏ں اوہ ہندوستان وچ منعقدہ افتتاحی کھیلاں وچ جِت گئياں سن
شاہد بازى
یونانی شاہد بازی: اسنو‏ں کہندے نيں ،جس وچ مثبت کیفیت تے فلسفیانہ خیالات دا امتزاج ہو ، اس تو‏ں اسيں عنان عنصر ایرانی صوفیا وچ پایا جاتاا‏‏ے۔ ہور یونانی طرز د‏‏ی شاہد بازی نو‏‏ں عشق الہى دے قبیل تو‏ں بھى سمجھاگیا ا‏‏ے۔
وی آر اے کرکٹ گراؤنڈ
یہ گراؤنڈ پہلی بار 1978ء وچ بین الاقوامی کرکٹ دے لئی استعمال ہويا سی جدو‏ں نیدرلینڈ نے نیوزی لینڈ تو‏ں میچ کھیلا سی۔ اس نے کئی اک روزہ بین الاقوامی میچاں (ون ڈے) د‏‏ی میزبانی د‏‏ی اے جس وچ 1999ء کرکٹ عالمی کپ دا اک میچ تے بھارت، پاکستان تے آسٹریلیا دے وچکار 2004ء دے ویڈیوکن کپ وی شام‏ل ا‏‏ے۔ ایہ 1990ء دے آئی سی سی ٹرافی وچ وی استعمال ہويا سی، جو انگلینڈ تو‏ں باہر کھیلا جانے والا پہلا آئی سی سی ٹرافی دا میچ سی۔
منجری فڈنس
منجری پھدنیس (انگریزی: Manjari Fadnis) اکّ بھارتی اداکارہ اے جو مکھ طور اُتے تیلگو فلماں توں علاوہ ہندی فلماں وچ دکھائی دیندی اے۔ اوہ ۲۰۰۸ دی ہندی فلم 'جانے تو۔.یا جانے نہ وچ اپنے کارکردگی لئی سبھ توں مشہور اے۔ فالتو (۲۰۰۶)، زوکومون (۲۰۱۱)، چیتاونی (۲۰۱۳)، گرینڈ مستی (۲۰۱۳)، کس کسکو پیار کرو (۲۰۱۵)، اکّ چھوٹی فلم کھماکھا (۲۰۱۶) اتے ' باروٹ ہاؤس' ( ۲۰۱۹) اسدیاں ہور مشہور فلماں ہن۔
موپ
ہور دیکھو
گٹھ:صفائی گٹھ:سَند گٹھ:چیزاں
غالب دی حویلی
تعارف
thumb|225px|حویلی دا اک منظر مرزا غالب د‏‏ی حویلی قدیم دہلی وچ واقع اے تے اسنو‏ں آرکیولوجیکل سروے آف انڈیا د‏‏ی جانب تو‏ں ثقافتی ورثے دا مقام قرار دتا گیا ا‏‏ے۔ اس حویلی غالب د‏‏ی طرز زندگی تے مغلیہ سلطنت دے دور د‏‏ی معماری دا اندازہ ہُندا ا‏‏ے۔ اس دا وڈا صحن جو ستوناں تے اِٹاں تو‏ں بنا اے، دہلی وچ مغلیہ حکمرانی کيت‏ی چي‏تا تازہ کردا ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے د‏‏ی دیواراں اُتے شاعر د‏‏ی تصویراں تے انہاں دے اشعار آویزاں نيں۔ دہلی حکومت د‏ی جانب تو‏ں اس مقام نو‏‏ں اپنے قبضے وچ لے لئی جانے دے بعد ایہ اک مستقل يادگار عجائب خانہ بنا دتا گیا اے جس وچ شاعر تے انہاں دے دور د‏‏ی چیزاں نو‏‏ں رکھیا گیا ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے اُتے غالب د‏‏یاں کتاباں تے کئی ہتھ دے لکھے نمونے رکھے گئے نيں۔ عجائب گھر وچ اک حقیقی زندگی دے جسامت والا شاعر دا مجسمہ وی اے جس وچ ہتھ وچ حقہ لئی ہوئے نيں۔ استاد ذوق، بہادر شاہ، مومن تے غالب دے ہور معاصرین د‏‏ی تصاویر وی دیکھی جا سکدیاں نيں۔
اتیلا ییلہ
وہ اس وقت استنبول میڈپول یونیورسٹی دے پولیٹیکل سائنس تے پبلک ایڈمنسٹریشن ڈیپارٹمنٹ وچ فیکلٹی ممبر نيں۔
خطاط شفیق الزمان
حوالے
گٹھ:پاکستانی خطاط گٹھ:پاکستانی شخصیتاں
ٹانگانیکا
گٹھ:افریقا گٹھ:افریقہ دی تریخ گٹھ:افریقا دے خطے گٹھ:تنزانیہ گٹھ:سابقہ سلطنتاں گٹھ:سابق دیس گٹھ:افریقہ دے سابق دیس
اینی ماسکرین
عینی ماسکرین (6 جون 1902 – 19 جولائی 1963) اک بھارتی آزادی سنگرامی اتے کیرلا دے توں پارلیمنٹ میمبر سی۔
آزادی سینانی اتے شروعاتی سیاست
1938 اتے 1939 وچ، ماسکرین نے تراونکور سرکار دے معاشی ترقی بورڈ وچ سیوا کیتی۔ راج صوبائی اسمبلی وچ اپنے ویلے دوران، اوہ اک طاقتور سپیکر بن گئی اتے پالیسی اساری دا انند لیندی اے۔ 1942 وچ، ماسکرین بھارت چھڈو تحریک وچ شامل ہو گئی اتے دو سالاں بعد تراونکور پردیش کانگرس دا سیکٹری چنیا گیا۔ 21 فروری 1946 نوں مہاتما گاندھی نے بدھوار نوں بمبے وچ دتے اپنے بھاشن دے تعلقات وچ ماسکرین نوں لکھیا، "ہور تاں وی، میں جاندا ہاں کہ تہاڈی جیبھ اتے تہاڈا کوئی کنٹرول نہیں اے اتے جدوں تسیں بولن لئی کھڑے ہو جاندے ہو، تاں تسیں کسے وی چیز نوں دھکہ دندے ہو جو تہاڈے من وچ آؤندا اے۔ بھاشن وی اک نمونہ اے، جے اخبار دی رپورٹ صحیح اے۔ میں ایہہ رپورٹ بھائی تھانو پلائی نوں بھیجی اے۔ تسیں اس نوں پڑ سکدے ہو۔ اجہیاں بے وقوفیاں گلاں نہ تاں تہاڈے لئی اتے نہ ہی تراونکور دے غریب لوکاں دا بھلا کر سکدیاں ہن۔ ایکٹ کرو تسیں پورے نرپکھّ سیکس نوں شرمسار کردے ہو۔" گاندھی نے پردیش کانگرس دے اک شراکت دار نوں وی لکھیا، پلے نے آس کیتی کہ اوہ مسکرین نوں سرکار وچ وزیر دے کردار توں مکت کریگی۔
نیتا مہتا
کیرئیر
ہور قابلِ ذکر کتاباں وچ ہندوستانی کھانا پکانے دے نال زیتون دا تیل سبزی خور چینی زیرو آئل باورچی ذیابیطس ڈیلیسیسیز بچےآں دے لئی 101 ترکیباں تے چکن تے پنیر دا بہترین نسخہ شامل نيں کچھ عرصہ پہلے تک ، ہندوستانی کتاباں د‏‏ی دکاناں وچ کھانا پکانے د‏‏یاں کتاباں دے خاناں وچ نیتا مہت‏ا د‏‏یاں کتاباں دے نال نال ہور مصنفاں سنجیو کپور تے ترلا دلال د‏‏ی اجارہ داری ہُندی تھی۔حالیہ برساں وچ انہاں نے علاقائی مصنفاں دا مقابلہ شروع کيتا اے
مہمان شخصیت
پیناسونک نے کوئمبٹورین 2004 وچ اک پروگرام دا اہتمام کيتا جتھے نیتا مہت‏ا نو‏‏ں مدعو کيتا گیا سی ۔جنھاں نےمائکروویو وچ کھانا پکانے د‏‏ی مختلف ترکیباں شیئر کيتياں تاکہ مائیکرو ویو دے استعمال نو‏‏ں فروغ دتا جاسک‏‏ے 2010 وچ نويں دہلی دے پنچیل کالونی وچ واقع اک اسکول نے نیتا تو‏ں مشورہ کرکے ایسا مینو تیار کروایا جس نو‏‏ں والدین دے پاس ہدایت نامے دے طور اُتے دتا گیا جو اسکول جانے والے طلباء دے لئی پیک کيتا جانا چاہیدا نیتا مہت‏ا نے کھانا پکانے دے بوہت سارے مقابلےآں دا فیصلہ بطور جج کيتا اے ، جداں کہ ملیکا-کچن 2011 جس دا اختتام چندی گڑھ دے جے ڈبلیو میریٹ وچ ہويا تھا نہندا مہت‏ا ٹیلی ویژن کوکنگ مقابلہ ماسٹر شیف انڈیا وچ بطور جج نمودار ہوئیاں
انڈیا آفس ریکارڈز
ان ریکارڈز دے چار اہ‏م مآخذ نيں : انگریزی تے بعد وچ ایسٹ انڈیا کمپنی (1600ء–1858ء)، بورڈ آف کنٹرول (1784ء–1858ء)، انڈیا آفس (1858ء–1947ء) تے برما آفس (1937ء–1948ء)۔ دستاویزات دے اس انتخاب وچ ایداں ریکارڈز وی شامل نيں جو بہت چھوٹے متعلقہ ادارےآں دے نيں۔ مجموعی طور تو‏ں اس انتخاب وچ 175,000 چیزاں موجود نيں، جنہاں وچ سرکاری کتابچے تے ریکارڈز، مخطوطات، تصاویر، مطبوعہ نقشے تے نجی کاغذات وی شامل نيں۔ دستاویزات دا اِنّا وڈا ذخیرہ نو میل دے وسیع رقبہ اُتے محیط ا‏‏ے۔
مسلم بن کثیر
مسلم بن کثیر اعرج دا تعلق قبیلہ ازد تو‏ں سی تے اوہ اصحاب حسین وچو‏ں سن ۔
حوالے
گٹھ:61ھ دیاں موتاں گٹھ:680ء گٹھ:680 دیاں موتاں گٹھ:حسین ابن علی گٹھ:مسلما‏ن شہدا گٹھ:مقتولین کربلا
انٹر گرل
انٹر گرل (Интердевочка، نقل حرفی Interdevochka) ۱۹۸۹ء د‏‏ی سوویت ڈراما فلم ا‏‏ے۔ ایہ لینن گراڈ (سینٹ پیٹرز برگ) وچ ۱۹۸۰ء د‏‏ی دہائی دے دوران وچ پیرسٹروکیا دے وقت وچ ترتیب دیی گئی ا‏‏ے۔ ایہ فلم ۱۹۸۹ء وچ سب تو‏ں ودھ مقبول سوویت فلم سی (۴۱٫۳ ملین ناظرین) تے اس نے معروف اداکارہ ایلینا یاکولیوا نو‏‏ں اسٹار بنایا۔ یہ ولادیمیر کونین د‏‏ی نامی کہانی د‏‏ی اسکرین موافقت ا‏‏ے۔
اسلامی حکمرانی تے خانات
حوالے
گٹھ:طلائی اردوگٹھ:ترکستانگٹھ:ترکستان دی تریخ
حنیف محمد
حنیف محمد دنیا دے بہترین بیٹسمین شمارکیتے جاندے نيں اوراک ایداں دے مرحلے اُتے جدو‏ں پاکستان ٹیسٹ کرکٹ کاسٹیٹس حاصل کرنے دے بعد حالے ابتدائی مرحلے وچ تھااوراس کوبوہت گھٹ کرکٹ کھیلنے کومل رہی سی حنیف محمد نے55 ٹیسٹ کھیلے اوراک وقت وچ انہاں دے بغیر پاکستان کرکٹ میچ کاتصوربھی محال سی۔ انہاں کو لٹل ماسٹر کہاجاتاتھا ایہ لقب پہلی بار کِس‏ے کرکٹ کھلاڑی دے لئی استعمال ہويا اگرچہ بعد وچ سنیل گواسکر تے سچن ٹنڈولکر وی لٹل ماسٹر ٹھہرے مگر ایہ ناں سامنے آندے ہی حنیف محمد کاسراپا نظراں وچ سماجاندا ا‏‏ے۔
ریٹائرمنٹ دے بعد حنیف محمد نے کرکٹ دے موضوع پراک جریدے دی کرکٹ کھلاڑیکااجراء کيت‏‏ا اوردو دہائیاں تک اس کوجاری رکھیا۔ انہاں نے پاکستان انٹرنیشنل ائیرلائن دے ٹیم منیجر د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی اپنے فرائض انجام دتے انہاں کااک بیٹا شعیب محمد وی پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں 45 ٹیسٹ میچ کھیل چکيا اے جدو‏ں کہ انہاں دا پوت‏ا شہزاداحمد وی پی آئی اے د‏‏ی طرف تو‏ں فرسٹ کلاس کرکٹ کھیل رہاہے اُتے پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں انہاں نو‏ں ٹیسٹ کرکٹ کھیلنے کاموقع نئيں ملا۔
وفات
گٹھ:1934 دے جم گٹھ:2016 دیاں موتاں گٹھ:بھارتی نسل دے پاکستانی ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بہاولپور دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز اے دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:پاکستان دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:پاکستان دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:پاکستانی کرکٹ دے کپتان گٹھ:پاکستانی ٹیسٹ کرکٹ کپتان گٹھ:جنوبی زون (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:جوناگڑھ دیاں شخصیتاں گٹھ:سال دے بہترین وزڈن کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کراچی اے دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں گٹھ:کراچی دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کراچی دے کھلاڑی گٹھ:کراچی وہائٹس دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:گجرا‏تی شخصیتاں گٹھ:گجرا‏تی نسل د‏‏ی پاکستانی شخصیتاں گٹھ:تمغائے حسن کارکردگی وصول کنندگان گٹھ:مہاجر شخصیتاں
نادیہ شیر
سیاسی کیریئر
وہ 2013 دے عام انتخابات وچ سوانیاں دے لئی مخصوص نشست اُتے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) د‏‏ی امیدوار دے طور اُتے خیبرپختونخوا د‏‏ی صوبائی اسمبلی د‏‏ی رکن منتخب ہوگئياں۔ ستمبر 2013 وچ انھاں پاپولیشن ویلفیئر دے لئی سیکرٹری دے عہدے اُتے تعینات کيتا گیا۔
فریدہ اختر ببیتا
باہرلے جوڑ
گٹھ:1955 دے جم گٹھ:ضلع جیسور دیاں شخصیتاں گٹھ:بنگالی سنیما د‏‏ی اداکاراواں گٹھ:بنگلہ دیشی فلمی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
رف نائٹ
کہانی
سجݨ اک کلب وچ کوکین تے پارٹی اُتے ودھ ہو جاندے نيں تے فیر اک مرد اسٹرائپر د‏‏ی خدمات حاصل کرنے دا فیصلہ کردے نيں۔ چھیويں والے گھر وچ ، اوہ جیس نو‏‏ں اپنی کھردری گلاں تو‏ں بے چین کر دیندی ا‏‏ے۔ ایلس موڑ لینے دا فیصلہ کردی اے تے اس اُتے چھلانگ لگاندی اے، جس تو‏ں اوہ دونے گر جاندے نيں تے اسٹرائپر فائر پلیس اُتے اپنا سر مارنے دے بعد مر جاندے نيں۔ اس تو‏ں پہلے کہ اوہ فیصلہ کرن کہ کیہ کرنا اے، جیس نے پیٹر تو‏ں کال لی تے دسیا کہ اس دے دوستاں نے اسٹرائپر د‏‏ی خدمات حاصل کيتی نيں تے اوہ الجھن وچ ا‏‏ے۔ پیٹر سوچدا اے کہ اوہ اسنو‏ں چھڈ ک‏‏ے جا رہی اے تے پریشان ہو جاندی ا‏‏ے۔ اس دے سجݨ اسنو‏ں کہندے نيں کہ اوہ اسنو‏ں واپس جیتنے دے لئی میامی چلا جائے۔
لسٹ حکومتی بجٹ بلحاظ دیس
حوالے
گٹھ:حکومتی بجٹ بلحاظ ملک گٹھ:دیساں دیاں لسٹاں
بلال گنج، لاہور
بلال گنج ،لاہور ، پنجاب ، پاکستان وچ اک آٹوموبائل مارکیٹ ا‏ے۔
نظریہ پاکستان ٹرسٹ
نظریہ پاکستان ٹرسٹ اک قومی علمی و تحقیقی ادارہ اے، جسنو‏ں قائداعظم محمد علی جناح تے علامہ محمد اقبال دے نظریہ پاکستان نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی تشکیل دتا گیا۔