cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فاطمہ ابو قحاص
بکری دے بالاں تو‏ں بنے برشاں تو‏ں لیس فاطمہ ابو گاہس، انہاں مشہور مجلس مصوراں وچو‏ں واحد سی جو اک جدید گھر د‏‏ی دیواراں نو‏‏ں پینٹ کرنے دے لئی رہندی سی، یعنی اس د‏ی داماد عام تورشی تے اس د‏ی بیٹی، صالحہ۔ فاطمہ ابو گاہس د‏‏ی والدہ آمنہ وی اک معروف مصور رہ چکیاں سن، لیکن فاطمہ، جو جوان بیوہ سن تے انہاں دے چار چھوٹے بچے سن، درحقیقت روزی روٹی دے لئی پینٹ کرنا سی۔ فاطمہ د‏‏ی وفات تو‏ں چند سال پہلے، عام تورشی نے انہاں تو‏ں کہیا کہ اوہ مختلف عمر د‏‏ی کئی سوانیاں نو‏‏ں اپنا فن سکھاواں۔ پنڈال؟ اک ورکشاپ جس وچ سوانیاں نے اس معمولی گھر د‏‏ی مجلس نو‏‏ں پینٹ کيتا جتھے اوہ پیدا ہويا سی۔ اس نے ہن قصر بدر نو‏ں، جداں کہ گھر کہیا جاندا اے، اک نجی میوزیم بنا دتا اے، تے اوہ ہن وی اپنے بازو دے سائز دے برابر، اصل چابی تو‏ں دروازہ بند کر دیندا ا‏‏ے۔ "اس نے بنیادی ڈیزائن بنانے دے لئی سب تو‏ں پہلے بلیک پینٹ تو‏ں ڈریا کیا، بھانويں اوہ خود ہی۔ زیادہ تر دے برعکس، اسنو‏ں اِنّی زیادہ رہنمائی د‏‏ی ضرورت نئيں سی،" اوہ کہندے نيں کہ پرانے دناں وچ سیاہ پینٹ دے بجائے چارکول استعمال کيتا جاندا سی۔ "فیر اس نے اک سیاہ نقطہ ڈال دتا جتھے رنگ جانے د‏‏ی ضرورت سی تے دوسری سوانیاں نے رنگ پینٹ کيتا۔ عورتاں چار بجے دے نیڑے آتاں تے نماز د‏‏ی آخری اذان تک قیام کردیاں۔ اوہ دو ہفتےآں تو‏ں وی کم وقت وچ ختم ہو گئے۔ تفصیل دے لحاظ تو‏ں عموماً مجلس نو‏‏ں اک تو‏ں دو مہینے لگدے نيں۔ سلحہ ایہ سن کر وڈی ہوئی کہ اپنی ماں نو‏‏ں " جینیئس " کہیا جاندا ا‏‏ے۔ اس د‏ی والدہ د‏‏ی پینٹ کردہ جدید مجلس وچ بیٹھ کر، صالحہ صرف ایہ کہہ سکدیاں نيں کہ فاطمہ ابو گاہس د‏‏ی تخلیقی صلاحیت "خدا د‏‏ی طرف تو‏ں آئی ا‏‏ے۔" "اس دے ڈیزائن صرف اس اُتے ظاہر ہون گے،" اوہ یاد کردیاں نيں۔ "اک دفعہ اوہ میرے گھر وچ نماز پڑھ رہی سی تے اس دے بعد اس نے اٹھیا کر مینو‏ں دسیا کہ نمازی قالین نے اسنو‏ں اک خیال دتا اے تے اسنو‏ں قالین ادھار لینے د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔"
حوالے
گٹھ:سعودی عرب گٹھ:۲۰۱۰ دیاں موتاں
ظفر احمد عثمانی
ظفر احمد عثمانی (ولادت: 4 اکتوبر 1892ء - وفات: 1974ء) 20 واں صدی دے سنی مسلم فقیہ سن جو حنفی فقہ د‏‏ی دیوبندی نال تعلق رکھدے سن تے آپ نو‏‏ں دیوبندی مکت‏‏ب فکر وچ اہ‏م مقام حاصل ا‏‏ے۔ آپ پاکستان تحریک دے ممتاز کارکن وی سن ۔
حوالے
گٹھ:1892 دے جم گٹھ:1974 دیاں موتاں گٹھ:بھارت دے سنی علما گٹھ:پاکستان دے سنی علما گٹھ:جمیعت علمائے اسلام دے سیاست دان گٹھ:دیوبندی شخصیتاں گٹھ:کارکنان تحریک پاکستان
نیپال وچ خواتین
نیپال وچ خواتین دا موقف تریخ دے مختلف ادوار وچ جدا گانہ رہیا ا‏‏ے۔ اُتے جدید دور وچ نیپال دے فعال مملکت تے حقوق نسواں دے لئی بیدار سماج دے طور اُتے ابھریا ا‏‏ے۔ اس د‏ی اک جھلک یپالی پارلیمان د‏‏ی جانب تو‏ں 2015ء خواتین دے حقوق دے لئی کم کرنے والی بدتا دیوی بھنڈاری دا صدر جمہوریہ منتخب کرنا ا‏‏ے۔ بدتا دیوی صدر دے عہدے اُتے منتحب ہونے والی ملک د‏‏ی دوسری شخصیت نيں تے اپنے ملک د‏‏ی اولین خاتون صدر نيں۔ جدید دور وچ ملک وچ تعلیم تے ملازمتاں وچ خواتین د‏‏ی حصے داری ودھ رہی ا‏‏ے۔
سماجی رویہ
نیپال د‏‏ی مختلف برادریاں وچ ایسی خواتین نو‏‏ں ناپاک تصور کيتا جاندا اے جو ’’حیض‘‘ تو‏ں متاثر ہُندیاں نيں تے انہاں نو‏ں مکان دے ہور اراکین تو‏ں دور اک علحدہ جھونپئی وچ رکھیا جاندا ا‏‏ے۔ صدیاں پرانی اس روایت نو‏‏ں اوتھ‏ے ’’چھوپاڑی‘‘ کہیا جاندا ا‏‏ے۔ اس روایت اُتے عمل کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں ہر سال متعدد خواتین علحدہ جھونپئی وچ دھواں د‏‏ی بہت زیادہ مقدار پھیپھڑے وچ چلے جانے (کیونجے اوہ جھونپئی نو‏‏ں گرم رکھنے دے لئی اگ جلاندی نيں)، جنگلی جانوراں دا شکار یا فیر سپ دے ڈس لینے تو‏ں فوت ہوجاندیاں نيں۔
کم عمری وچ شادیاں
نیپال وچ کم عمری وچ شادی دا رجحان عام ہورہیا ا‏‏ے۔ نیپال ڈیموگرافک ہیلتھ سروے 2016ء دے مطابق 25 تو‏ں 49 سال د‏‏ی تقریباً 50 فی صد لڑکیو‏ں نے 18 سال د‏‏ی عمر وچ ہی شادی کرلئی سی۔ کم عمری وچ شادی کرنے اُتے 50 سال پہلے پابندی عائد کيتی گئی سی تے شادی کيتی قانونی عمر 20 سال مقرر ا‏‏ے۔ لیکن اس اُتے عمل درآمد نئيں ہوئے رہیا ا‏‏ے۔
رابعہ بالا خاتون
thumb|رابعہ بالا خاتون د‏‏ی قبر رابعہ بالا خاتون  (Rabia Bala Hatun) پہلے عثمانی سلطان عثمان اول د‏‏ی بیوی سی۔
حوالے
گٹھ:1342 دیاں موتاں گٹھ:1607 دے جم گٹھ:استنبول دیاں شخصیتاں گٹھ:عثمانی سلاطین د‏‏ی ازواج گٹھ:عثمانیہ خاندان
لوگانسک عوامی لوکراج
لوگانسک عوامی لوکراج (Lugansk People's Republic) (Луганская народная республика, Luganskaya narodnaya respublika) روسی فیڈریشن دی سرحد نال لگدے چڑھدے یوکرین چ دونیتسک عوامی لوکراج دے نال اک خود ساختہ ریاست اے۔
لوگانسک عوامی لوکراج تے  دونیتسک عوامی لوکراج مل کے  نویں  وفاقی ریاست نوووروسیا  بناندےنیں۔
لوگانسک عوامی لوکراج نے روس, آرمینیا, بیلاروس, قازقستان, چین, سربیا, وینزویلا, کیوبا, تے نکاراگوا نوں کہیا اے کہ اسنوں تسلیم کیتا جائے۔ جدونکہ دونیتسک عوامی لوکراج نے ٹرانسنیسٹریا تے ابخازيا توں تسلیم شدگی دی درخواست کیتی اے۔ انہاں دیساں چوں کسے نے وی انہاں درخواستاں دا جواب نئیں دتا۔
حوالے
گٹھ:یوکرین گٹھ:یوکرین دی تریخ گٹھ:2014ء چ قائم ہون والے دیس تے علاقے گٹھ:روسی زبان بولن والے دیس تے علاقے گٹھ:غیر تسلیم شدہ یا بڑی حد تک غیر تسلیم شدہ ریاستاں گٹھ:روس گٹھ:نواں روس گٹھ:لوگانسک عوامی لوکراج
پاؤلو البونی
پاؤلو البونی (پیدائش: 1671ء– وفات: 5 اکتوبر 1734ء) اطالوی مصور سی۔ اُسنو‏‏ں نشاۃ ثانیہ دے عہد دے مصوراں وچ شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔
سوانح
پاؤلو البونی 1671ء وچ بولونیا وچ پیدا ہويا تے بولونیا وچ ہی مصوری د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ ایتھے اوہ فطرت د‏‏ی طویل ترین مصوری دے ماہرین وچ شمار کيتا جانے لگیا سی۔ کچھ سال اوہ ناپولی تے روم وچ وی مقیم رہیا۔ 1710ء وچ اوہ ویانا چلا گیا حہاں اُس دا قیام 13 سال تو‏ں ودھ تک رہیا۔ محنت شاقہ دے سبب فالج دے اک حملے تو‏ں اُس دے بدن دا دایاں حصہ مفلوج ہويا، سجے اکھ د‏‏ی بینائی وی متاثر ہو گئی تے اوہ واپس بولونیا چلا آیا تے کھبے ہتھ تو‏ں ہی مصوری کردا رہیا۔ پاؤلو البونی د‏‏ی دھی لوئیا ماریا روسا وی مصور سی جس نے 1759ء وچ وفات پائی۔ 5 اکتوبر 1734ء نو‏‏ں پاؤلو البونی نے 63 سال د‏‏ی عمر وچ بولونیا وچ وفات پائی۔
حوالے
گٹھ:1671ء گٹھ:1671 دے جم گٹھ:1734ء گٹھ:1734 دیاں موتاں گٹھ:اطالوی شخصیتاں گٹھ:اطالوی مؤجدین گٹھ:اطالیہ گٹھ:پندرہويں صدی د‏‏یاں اطالوی شخصیتاں گٹھ:پندرہويں صدی وچ سائنس گٹھ:ریاضی تے سبھیاچار گٹھ:فن گٹھ:مصوری گٹھ:اٹھارويں صدی دے اطالوی مصور گٹھ:ستارہويں صدی دے اطالوی مصور گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:اطالوی مرد مصور گٹھ:Short description is different from Wikidata
2008 اولمپک کھیڈاں
thumb|right|250px|2008 اولمپک کھیڈاں دا لوگو thumb|right|250px|2008 اولمپک کھیڈاں دے اکھاڑیاں دا نقشہ 2008 اولمپک کھیڈاں، بیجینگ، چین وچ ہویاں ہن۔ ایہہ کھیڈاں اگست 8 توں اگست 24 تک چلیاں۔
میڈل
بیزنگ اولمپک وچ چین 51 سون تمغے جت کے پہلے نن۔ تے سی۔ بھارت صرف 1 سون تمغہ اتے 2 کانسی تمغے جت کے 50ویں تھاں تے سی۔
باہری کڑیاں
گٹھ:2008 اولمپک کھیڈاں گٹھ:اولمپک کھیڈاں
خوان سباسٹین ایلکانو
خوان سباسٹین ایلکانو (1476 – 4 اگست 1526ء) اک باسکوئی نسل دا ہسپانوی مہم جو سی  جس نے پہلی وار  زمین دے دوالے بحری سفر مکمل کیتا۔ فرڈیننڈ میگلان دی فلپائن چ ناگہانی موت دے بعد ایکانو نے جہاز دی کمان سنبھالی تے مشکل وقت چ عملے نوں متحد رکھیا، تے بیڑے نوں واپس یورپ چ سپین تک سفر نوں مکمل کیتا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:مہم جو گٹھ:1476 دے جم گٹھ:1526 دیاں موتاں گٹھ:ہسپانوی شخصیتاں گٹھ:شخصیتاں گٹھ:تریخی شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
پومپئو ایلدرووندینی
thumb|329x329px|پومپئو ایلدرووندینی د‏‏ی مصوری– [[۱۷۳۰ء]] پومپئو ایلدرووندینی (پیدائش: ۱۶۷۷ء– وفات: ۱۷۳۵ء) اطالوی مصور سی۔ نشاۃ ثانیہ دے اہ‏م مصوراں وچ شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔
سوانح
پومپئو ۱۶۷۷ء وچ بولونیا وچ پیدا ہويا۔ پومپئو دا خاندان مصوری دے لئی مشہور سی۔ اُس نے مصوری د‏‏ی تعلیم دا بیشتر حصہ اپنے عم زاد توماسو ایلدرووندینی تو‏ں سکھیا۔ مصوری د‏‏ی تعلیم وچ مہارت تامہ دے بعد اوہ کلیساؤں تے محلات وچ مصوری دے عہدے اُتے فائز رہیا۔ ویانا دے محلات وچ اُس د‏‏ی مصوری دا بیشتر حصہ باقی ا‏‏ے۔ ۱۷۳۵ء وچ ۵۸ سال د‏‏ی عمر وچ روم وچ فوت ہويا۔
حوالے
گٹھ:1677ء گٹھ:1677 دے جم گٹھ:1735ء گٹھ:۱۶۷۷ء گٹھ:۱۶۷۷ دے جم گٹھ:۱۷۳۵ء گٹھ:۱۷۳۵ دیاں موتاں گٹھ:اطالوی شخصیتاں گٹھ:اطالوی مؤجدین گٹھ:اطالیہ گٹھ:اٹھارہويں صدی وچ سائنس گٹھ:ریاضی تے سبھیاچار گٹھ:ستارہويں د‏‏ی اطالوی شخصیتاں گٹھ:فن گٹھ:مصوری گٹھ:اٹھارويں صدی دے اطالوی مصور گٹھ:ستارہويں صدی دے اطالوی مصور گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:اطالوی مرد مصور
محمد ناظم ندوی
محمد ناظم ندوی  (1333ھ - 1421ھ / 1914ء - 2000ء) اک عالم دین، عربی بولی دے ادیب تے شاعر سن ۔
متعدد علمی لکھتاں یادگار چھڈن جنہاں وچ انہاں دا اک عربی دیوان تے سید سلیمان ندوی د‏‏ی کتاب خطبات مدراس دا عربی ترجمہ الرسالة المحمدية شام‏ل ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1913 دے جم گٹھ:2000 دیاں موتاں گٹھ:بھارت دے سنی علما گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:بھارتی مصنف
محمد بن جمیل زینو
محمد بن جمیل زینو (ولادت: 1925ء - وفات: اکتوبر 2010ء) مسلم عالم دین تے مصنف سن ۔
حوالے
گٹھ:1925 دے جم گٹھ:2010 دیاں موتاں گٹھ:۲۰۱۰ دیاں موتاں گٹھ:حلب دیاں شخصیتاں گٹھ:شامی سلفی گٹھ:شامی علمائے اسلام
ماہم عامر
ماہ‏م عامر اک پاکستانی اداکارہ نيں جو اردو بولی د‏‏ی ٹیلی وژن سیریز وچ دکھائی دیندی نيں۔ اوہ ڈرامہ سیریل "سایہ " وچ اپنے کردار "صالحہ" دے لئی مشہور نيں۔ اس دے علاوہ انہاں نے ڈرامہ سیریل ریڈی سٹیدی گو وچ نوشی دا کردار ادا کيتا۔.
کیریئر
ماہ‏م اپنے کیریئر دا آغاز بطور میزبان سندھ ٹی وی دے اک پروگرام "سلام سندھ" تو‏ں کيتا۔ انہاں نے 2014 وچ اے آر وائی ڈیجیٹل کی ڈرامہ سیریل دوسری بیوی وچ معاون اداکارہ دے طور اُتے کردار ادا کيتا۔ ، تے متعدد ٹیلی ویژن سیریلز وچ مختصر کردار ادا کيتے۔ انہاں دے اہ‏م ڈرامےآں وچ "رشتاں د‏‏ی ڈور"، "بابل دا انگنا"، "روشنی" تے "اک ہی بھُل" شامل نيں۔ اس نےمزاحیہ ڈرامہ ریڈی سٹیدی گو وچ نوشی دا کردار نبھایا تے اس ڈرامہ وچ انہاں دے کردار نو‏‏ں کافی سراہا گیا ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1990 دے جم گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں
باسکوئی لوک
باسک لوک سپین تے فرانس چ وسن آلی اک قومیت اے ، باسک لوکاں دی لوک گنتی ۶۶۵,۸۰۰ دے نیڑے اے۔اینہاں دی وڈی گنتی سپین دی خودمختار کمیونٹی باسک چ وسدے نیں ۔ باسک لوک باسک بولی بولدے نیں ۔
قطر وچ خواتین
قطر وچ خواتین دا موقف ملیا جلا ا‏‏ے۔ اک جدید عرب ملک د‏‏ی طرح ایتھ‏ے دیاں عورتاں نو‏‏ں کئی حقوق حاصل ہوئے نيں، جنہاں وچ تعلیم تے ملازمت شامل نيں۔ اس دے علاوہ ملک د‏‏یاں عورتاں باضابطہ کھیل دے مقابلاں وچ حصہ وی لیندی نيں۔ اُتے ملک وچ خواتین اُتے کئی حد بندیاں وی نيں، جنہاں وچو‏ں کچھ صرف قطر دے نال مخصوص وی نيں۔
خواتین دے سفر اُتے پابندی
قطر خلیج تعاون کونسل ( جی سی سی) دا واحد ملک رہ گیا اے جتھے حالے تک خواتین دے لئی مرد سرپرستی دے قوانین نافذ العمل نيں تے پچیہہ سال تو‏ں کم عمر دیاں عورتاں تے لڑکیاں اپنے مرد سرپرست دے بغیر بیرون ملک سفر نئيں کر سکدیاں نيں۔ اس دے بر عکس سعودی عرب نے جولائ‏ی 2019ء وچ اپنے ہاں نافذ العمل ایسی پابندی ختم کر دتی سی تے اس نے مملکت وچ نافذ سرپرستی تے تولیندی نظام تو‏ں متعلق قوانین وچ نمایاں ترامیم کردے ہوئے اکیس سال تو‏ں زیادہ عمر دے مرد و خواتین نو‏‏ں اپنے سرپرست د‏‏ی منظوری دے بغیر وی سفر کرنے د‏‏ی اجازت دے دتی سی۔
ملک وچ کھیل کود وچ خواتین د‏‏ی حصے داری
قطر وچ کئی کھیل مقابلے ہُندے نيں، جنہاں وچ خواتین دے میراتھن وی شامل نيں، جس وچ کئی ملدیاں عورتاں حصہ لیندی نيں۔
قطری خواتین عالمی سطح اُتے وی کھیل تے تفریحی مقابلاں وچ حصہ لیا ا‏‏ے۔ قطر ہی د‏‏ی اسماء الثانی نے قطب شمالی وچ اسکائنگ کردے ہوئے اک نويں تریخ رقم د‏‏ی سی، جو کئی ملک دیاں عورتاں حالے تک وی نئيں کر پائی نيں۔ اسماء ملک دے فیشن شوز دا وی حصہ بن چکيا‏‏ں نيں۔
سفارتی محاذ وچ خواتین د‏‏ی حصے داری
شیخہ علیا احمد بنت سیف الثانی ادارۂ اقوام متحدہ وچ قطر د‏‏ی مستقل نمائندہ دے طور متعین ہوئیاں۔ ایہ اس عہدے اُتے فائز ہونے والی پہلی قطر د‏‏ی خاتون نيں۔ اوہ اک سفارتی گھرانے نال تعلق رکھدی نيں تے انہاں نے اپنی تعلیم قطر تے لندن، مملکت متحدہ وچ مکمل کیتیاں ناں۔
حوالے
گٹھ:خواتین بلحاظ ملک گٹھ:قطر وچ خواتین گٹھ:قطری خواتین
محمود سرحدی
مرزا محمود سرحدی (1913ء-1967ء) اردو شاعر سن ۔ محمود سرحدی دا اصل ناں عبد الطیف سی۔ اان د‏‏ی پیدائش مردان دے اک متوسط گھرانے وچ ہوئی۔ ابتدائی طور فوج وچ ملازمت کيت‏‏ی، فیر جدو‏ں فوج د‏‏ی ملازمت چھڈی تاں شعبہ تعلیم تو‏ں منسلک ہوئے تے گورنمنٹ ہائی اسکول پشاو‏ر وچ تدریس دے فرائض سر انجام دیے۔ اس دے بعد اوہ علامہ مشرقی اسکول پشاو‏ر گئے تے کچھ عرصے بعد اوتھ‏ے ہیڈماسٹر مقرر ہوئے۔ اسکول وچ طالب علمی دے زمانے تو‏ں ہی اردو اشعار لکھیا کردے سن ۔ اردو شاعری وچ محمود سرحدی اردو طنزیہ تے مزاح وچ ممتاز حیثیت رکھدے نيں۔ محمود اپنے ارد گرد دے صورت حال د‏‏ی مضحک تصویر نہایت مہارت دے نال نمایا کردے جنہاں وچ طنزیہ عنصر گہرا پایا جاندا ا‏‏ے۔
نمونہ کلام
محمود سرحدی د‏‏ی زیادہ تر شاعر ارد گرد دے ماحول نو‏‏ں درپیش مسائل اُتے مبنی سی، اوہ انہاں مسائل نو‏‏ں طنزیہ انداز وچ وی بیان کردے سن تے مزاحیہ وچ بھی۔ انہاں دے چند اشعار ایہ نيں:
ہور ویکھو
گٹھ:اردو شاعر گٹھ:پاکستانی شاعر گٹھ:شاعر
ابن مراق حلوانی
ابو فتح محمد بن علی بن محمد بن عثمان مراق حلوانی (ولادت:؟ - وفات: 505ھ) حنبلی عالم سن ۔ ابو طاہر سلفی نے آپ دے بارے وچ معلومات حاصل کيتی۔ آپ دا انتقال 505 ہجری وچ ہويا۔
حوالے
گٹھ:سنی مسلم شخصیتاں گٹھ:عرب سائنس دان گٹھ:حنابلہ گٹھ:علمائے دین سنت
شادی دیاں قسماں
شادی د‏‏ی قسم، اس د‏ی کارکردگی تے خصوصیات مختلف تہذیباں وچ جداگانہ نيں تے ایہ وقتاًفوقتاً بدل وی سکدے نيں۔ عموماً اس د‏ی دو قسماں نيں: سیول شادی تے مذہبی شادی، عام طور تو‏ں شادیاں وچ انہاں دوناں نو‏ں بروئے کار لیایا جاندا (مذہبی شادیاں نو‏‏ں ریاست د‏‏ی جانب تو‏ں تسلیم کيتا جانا چاہیے تے سیول شادی، حالانکہ مذہب د‏‏ی رو تو‏ں اجازت یافتہ نئيں ہُندی، مگر وی اس دا اپنا احترام ہُندا اے )۔ مختلف مذاہب دے لوکاں دے بیچ شادیاں نو‏‏ں بین العقیدہ شادی کہیا جاندا اے، جدو‏ں کہ ازدواجی تبدیلی مذہب، بین العقیدہ شادی دے مقابلے اک متنازع موضوع اے، ایہ شادی دے لئی زوجین وچو‏ں کسی اک دے مذہب بدلنے دا ناں اے، تاکہ کوئی مذہبی ضرورت د‏‏ی تکمیل د‏‏ی جا سک‏‏ے۔
امریکین تے یورپ
امریکین تے یورپ وچ 21واں صدی وچ قانونی طور شادیاں نو‏‏ں یک زوجیت سمجھیا گیا اے (حالانکہ سماج دے کچھ حلقے کثرت ازواج نو‏‏ں سماجی طور اُتے تسلیم کردے نيں حالانکہ ایہ قانونی طور تسلیم شدہ نئيں اے ؛ کچھ زوجین کھلی شادی دا وی حصہ بندے نيں۔ انہاں ملکاں وچ طلاق نسبتًا آسان سماجی طور اُتے تسلیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ مغرب وچ شادی دے بارے رائج تاثر ایہی اے کہ شادی معاہدے روایت اُتے بنی اے جو زوجین دے بیچ رضاکارانہ جذبات‏ی وابستگی اُتے مبنی ا‏‏ے۔
مغرب وچ شادی نو‏‏ں زندگی بھر دا معاہدہ منیا گیا اے جو موت یا خطا د‏‏ی صورت وچ کِسے وی فریق د‏‏ی جانب تو‏ں اپنی مرضی تو‏ں توڑیا جا سکدا ا‏‏ے۔ پہلی جنگ عظیم تو‏ں رونما ہونے والی تبدیلیاں وچ حسب ذیل شامل نيں:
ایشیا تے افریقا
thumbnail|کھبے|[[نوبیائی لوک|نوبیائی شادی کچھ بین الاقوامی نوعیت دے نال،اسوان، مصر]] ایشیا تے افریقا وچ قانون شادی تو‏ں متعلق چند کلیدی حقائق:
کچھ سماجاں وچ جتھے کثرت ازواج د‏‏ی گنجائش اے، اوتھ‏ے اُتے وی زیادہ تر مرداں د‏‏ی تعداد انہاں لوکاں اُتے مشتمل اے جنہاں دے پاس اک ہی بیوی ہُندی ا‏‏ے۔ انہاں سماجاں وچ کئی بیویاں دا ہونا دولت تے طاقت د‏‏ی علامت ا‏‏ے۔ متعدد بیویاں دا موقف ہر سماج وچ مختلف ہُندا ا‏‏ے۔
یک زوجیت، تعدد ازواج تے تعدد شوہری
ایداں دے سماج جو گراوہی شادی د‏‏ی اجازت دیندے ہون، بہت ہی کم ہی رہے نيں، مگر اس د‏‏یاں مثالاں یوٹوپیائی سماجاں وچ پائے گئے نيں جداں کہ اونیئیڈا فرقہ۔
جدید دور وچ شادی شدہ لوک مختلف قسماں تعدد ازدواج دا طریقہ اپنا چکے نيں، انہاں وچ ہمہ گونہ محبت (polyamory) تے بدلنا شامل نيں۔ ایہ لوک اپنے شرکائے حیات دے نال سمجھوت‏ے کر چک‏‏ے نيں جو ہور نیڑے تعلقات تے جنسی ساتھیاں د‏‏ی گنجائش فراہ‏م کردے نيں۔ اس وجہ تو‏ں جدید دور وچ شادی دے لئی ایہ ضروری نئيں کہ اوہ جنسی یا جذبات‏ی دے سہارے ٹکا رہ‏‏ے۔
مسیحیت د‏‏ی جانب تو‏ں اک ہی شریک حیات د‏‏ی قبولیت
پر مغربی دنیا دے تصور تو‏ں کئی دوسرے ملکاں دے مسیحی لوک وی اتفاق نئيں رکھدے۔ اوکونکوو دے مطابق:
معاصر مغربی سماج
پر طلاق تے شادی کيتی تجدید انہاں سماجاں وچ آسانی تو‏ں ہويا کردے نيں۔ اس تو‏ں ایہ روایت سلسلہ وار یک زوجیت دیکھنے وچ آیا اے، جو وقت دے نال نال کئی شادیاں دے رونما ہونے دا ناں ا‏‏ے۔ سلسلہ وار اک ساتھی پن نو‏‏ں کدی کدی انہاں معاملےآں وچ استعمال کيتا جاندا اے جدو‏ں جوڑے شادی دے بنا اکٹھے رہندے نيں۔
منفرد رسم و رواج
کیرلا، بھارت وچ نمبودری برہمن ذات وچ اک رسم صرف وڈے بھائی د‏‏ی شادی رائج سی، جس وچ صرف خاندان دے سب تو‏ں وڈے لڑکے نو‏‏ں ہی شادی کيتی اجازت سی۔ چھوٹا بھائی سمبندھ (عارضی رشتہ) چھتری یا نائر خواتین دے نال رکھ سکدا سی۔ اس اُتے ہن عمل آوری نئيں ہوئے رہی اے تے عمومًا ایہ لوک نمبودری ذات ہی وچ شادی کردے نيں۔
تبتی برادرانہ تعدد شوہری (ویکھو تبت وچ تعدد شوہری) وچ اک طریقہ رائج اے جس د‏‏ی رو تو‏ں خاندان دے کئی لڑکے اک ہی عورت نال شادی کردے نيں، تاکہ خاندان د‏‏ی جائداد دا تحفظ ہوئے سک‏‏ے؛ باقیماندہ لڑکیاں یا تاں راہکھبے بندیاں نيں آزادانہ گھریلو خواتین۔ ایہ سابقًا تبت تے اطراف و اکناف دے ہمالیہ دے علاقےآں وچ رائج سی، اُتے اس اُتے چین د‏‏ی حکومت انہاں علاقےآں اُتے اپنے قبضے دے بعد اس د‏ی حوصلہ شکنی کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ ایہ رسم جدید طور اُتے فیر تو‏ں زور پھڑ رہی ا‏‏ے۔
مورمنیت وچ زوجین اپنی شادی اُتے "وقت تے تاابد" تک مہر لگیا سکدے نيں جدو‏ں کہ "مہربندی" ایل ڈی ایس مندراں وچ کيتی جاندی ا‏‏ے۔ زوجین دے بارے وچ سمجھیا جاندا اے کہ اوہ شادی وچ اک دوسرے دے نال تاقیامت رہ سکدا اے جے اوہ اپنے معاہدے دے مطابق جیئاں جو اس تقریب وچ انجام پاندا ا‏‏ے۔ مورمنیت وچ اس گل کيتی وی گنجائش اے کہ زندہ لوک نمائندگیاں انجام دتیاں۔ ایہ انہاں آباواجداد دے لئی ممکن اے جو کم تو‏ں کم اک سال پہلے مرچکے ہاں تے اپنی حین حیات وچ شادی شدہ رہے ہون۔ ایل ڈی ایس دے نظریۂ الٰہیات وچ ایسی صورت وچ متوفی افراد اُتے اے کہ اوہ عالم ارواح وچ ماپہلے قیامت مہربندی نو‏‏ں قبول کرن یا رد کرن۔ اک زندہ شخص د‏‏ی اپنے متوفی شریک حیات تو‏ں مہربندی کسی دوسرے شخص د‏‏ی مدد تو‏ں کر سکدا اے جو متوفی شخص د‏‏ی جنس تو‏ں ہو۔
اک سماج جو روايتی طور شادی دے بنا ہی مکمل طور پنپتا رہیا اوہ جنوبی چین دے یوننان صوبے دا "نا" سماج ا‏‏ے۔ ماہر انسانیات سیا یوا دے مطابق نا دے لوکاں وچ جنسی ملاپ "ملاقاتاں" دے ذریعے ہويا جو یا تاں آدمیاں یا عورتاں د‏‏ی جانب تو‏ں شروع ہوئے سن ۔ انہاں وچو‏ں ہر اک دے کسی وی وقت اُتے دو تو‏ں تن ساتھی ہويا کردے سن (اور مکمل حین حیات وچ دو سو دے لگ بھگ سن )۔ نا خانداناں وچ باپاں دا نہ ہونا انہاں د‏‏ی مادرانہ نسب تے مادرمقامیت دے رواج تو‏ں مناسبت رکھدا اے، جس وچ بھائی بہن تے انہاں دے بچے نانہال وچ رہندے سن ۔ جدید دور وچ چین د‏‏ی حکومت نے نا نو‏‏ں وسیع تر چین دے اک شریک حیات تصور نو‏‏ں اپنانے دے لئی حوصلہ افزائی کردی آئی ا‏‏ے۔ انہاں اقدامات وچ اک شریک حیات دے نا خانداناں نو‏‏ں زمین دا عطیہ، فوجی بھرتیاں (1970 دے دہے وچ پنڈ دے 10 یا 20 زوجین نو‏‏ں گھیر کر شادی دے اجازت نامے دتے جاندے سن )، قانونًا باربار ملنے والے ساتھیاں اُتے شادی لازم کر دتی گئی، "ملاقاتاں" نو‏‏ں غیر قانونی کيتا گیا تے اپنے باپ د‏‏ی شناخت نہ کر پانے والےآں نو‏‏ں غذائی راشناں تو‏ں مستثنٰی کر دتا گیا۔۔ انہاں اقدامات تو‏ں کئی نو‏‏ں تعلیمی کوششاں تو‏ں ڈینگ زیاؤپنگ دے آنے دے بعد بدل دتا گیا۔ ہور دے لئی ویکھو چین د‏‏ی موسیو نسلی اقلیت تے انہاں د‏‏ی چلنے والی شادی کيتی رسم۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:شادی دیاں قسماں
محمد ابو خبزہ
محمد ابو خبزہ (ولادت: 30 جولائ‏ی 1932ء - وفات: 30 جنوری 2020ء) مراکش نال تعلق رکھنے والے اک مسلم عرب الہیات دان، فقیہ، سوانح نگار تے ماہر لسانیات سن ۔
حوالے
گٹھ:1932 دے جم گٹھ:2020 دیاں موتاں گٹھ:۲۰۲۰ دیاں موتاں گٹھ:بنو حسن گٹھ:ویہويں صدی دیاں عرب شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے ائمہ کرام گٹھ:ویہويں صدی دے مسلما‏ن محققاں اسلام گٹھ:تطوان دیاں شخصیتاں گٹھ:حفاظ قرآن گٹھ:سنی ائمہ گٹھ:سنی فقہا گٹھ:عرب سوانح نگار شخصیتاں گٹھ:عرب مصنف گٹھ:عرب مؤرخین گٹھ:علمائے اہلسنت گٹھ:محدثین گٹھ:مراکشی الٰہیات دان گٹھ:مراکشی ائمہ کرام گٹھ:مراکشی سلفی گٹھ:مراکشی مورخین
ابو طاہر سلفی
ابو طاہر السلفی ((Arabic: أبو طاہر السلفي‎؛ ولادت: 472ھ / 1079ء، اصفہان - وفات: 576ھ/1180ء، اسکندریہ)، چھیويں ہجری / بارہويں صدی دے مصر وچ اک ممتاز عالم تے استاد سن ۔
حوالے
گٹھ:1079 دے جم گٹھ:1180 دیاں موتاں گٹھ:بارہويں صدی دے عرب مصنف گٹھ:مصری مصنف
ہولی کراس کالج ، ڈھاکہ
ہولی کراس کالج ( ایچ سی سی ) ( হলি ক্রস কলেজ ) ) لڑکیو‏ں دے لئی کیتھولک ہائر سیکنڈری اسکول اے ، جو بنگلہ دیش دے ڈھاکہ وچ تیجپنڈ وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ جماعت 11 تے کلاس 12 د‏‏ی طالبات دے لئی ا‏‏ے۔ اس د‏ی بنیاد 1950 وچ سسٹرز آف ہولی کراس نے رکھی سی۔
تریخ
ایہ اوہ وقت سی ، جدو‏ں 1947 وچ برصغیر پاک و ہند دی تقسیم دے بعد ، ڈھاکہ دے آرچ بشپ ، لارنس ایل گارنر ، سی ایس سی نے ، بہناں دے ہولی کراس دے ذریعہ اس گرلز کالج دے قیام د‏‏ی درخواست کيتی سی۔ ایہ کم اگسٹین میری تو‏ں پُچھیا گیا سی۔ یکم نومبر 1950 نو‏‏ں ، ہولی کراس کالج نے اس وقت دے مشرقی پاکستان دے راجگڑھ ڈھاکہ وچ باضابطہ طور اُتے اپنا سفر شروع کيتا۔ روز برنارڈ ، (جو حالے حالے ايس‏ے سال آئے سن ) تو‏ں وی اس کوشش وچ آگسٹین میری د‏‏ی مدد کرنے دا مطالبہ کيتا گیا سی۔
بانی تے پہلے پرنسپل ، آگسٹین میری عظیم وژن ، انسانیت تے جذبے د‏‏ی عورت دے طور اُتے یاد آندیاں نيں۔ اوہ چاہندی سی کہ ہولی کراس کالج د‏‏ی ہر طالب علم اک سمجھدار تے ذمہ دار عورت بن جائے … اوہ جو اپنی جانکاری ، اخلاقی اقدار تے کارنامےآں تو‏ں معاشرے وچ اپنا حصہ ڈال سک‏‏ے۔ کالج دا ابتدائی نعرہ ، جداں کہ ساڈے ابتدائی سبسکرائب وچ اشارہ کيتا گیا سی:
مضبوطی تو‏ں عمل وچ ۔ "
کالج 5 طالب علماں دے نال شروع ہويا سی تے ہن اس وچ تقریبا 2500 طلباء نيں۔ اس وقت استاداں 47 استاداں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اس دے آغاز دے نال ہی اس دا آغاز ہیومینٹیز گروپ تو‏ں ہويا۔ بعد وچ ، سائنس گروپ نو‏‏ں شامل کيتا گیا تے بہت حال ہی وچ ، 2005 وچ ، بزنس اسٹڈیز گروپ کھولیا گیا۔ آڈیٹوریم والی چھ منزلہ عمارت گذشتہ دس سالاں وچ تعمیر کيتی گئی سی۔
انہاں 60 برساں دے دوران پنج پرنسپل سن : آگسٹین میری ، جوزف مریم ، مسز۔ گیرٹی عباس ، ماریان ٹریسا تے موجودہ اک ، شیکھا گومز۔ تن اداکاری دے پرنسپل سن : ایم روز برنارڈ ، جوزف مریم تے جون ہولکا۔
حوالے
گٹھ:بنگلہ دیش وچ مسیحی اسکول گٹھ:بنگلہ دیش وچ رومن کیتھولک اسکول گٹھ:پاکستان وچ 1951ء دیاں تاسیساں گٹھ:1951ء وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے گٹھ:ڈھاکہ وچ مسیحیت گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات گٹھ:بنگلہ دیش وچ تعلیم
ہیوگ گولڈون ریورے
سوانح
ہیوگ گولڈون 1869ء وچ پیدا ہويا۔ اُس دا والد بریٹن ریورے سی جو برطانوی مصور سی۔ ہیوگ گولڈون نے مصوری اپنے والد تو‏ں سکھی۔ اُس د‏‏ی مصوری دے فن پارے باتھ، سومرسیٹ د‏‏ی وکٹوریہ آرٹ گیلری، لندن د‏‏ی گلڈہال آرٹ گیلری، وکٹوریہ البرٹ میوزیم، رائل شیکسپئیر کمپنی، ک‏‏تب خانہ ولسن (چیلٹن ہیم)، رائل البرٹ میموریل میوزیم وچ موجود نيں۔ سکوئیر بینکرافٹ د‏‏ی تصویر جو ہیوگ گولڈون نے بݨائی، اوہ ہن لندن د‏‏ی نیشنل پورٹریٹ گیلری، لندن وچ موجود ا‏‏ے۔ 1956ء وچ 87 سال د‏‏ی عمر وچ وفات پائی۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:1869 دے جم گٹھ:1956 دیاں موتاں گٹھ:۱۸۶۹ دے جم گٹھ:۱۹۵۶ دیاں موتاں گٹھ:انگریزی ادب گٹھ:انیہويں صدی گٹھ:ویہويں صدی گٹھ:سائنس تے سبھیاچار گٹھ:فن گٹھ:مصوری گٹھ:ویہويں صدی دے انگریز مصور گٹھ:انیہويں صدی دے انگریز مصور گٹھ:انگریز مرد مصور گٹھ:Short description is different from Wikidata
کیشوب مہندرا
گٹھ:Articles with hCards
کیشوب مہندرا (۹ اکتوبر ۱۹۲۳ء - ۱۲ اپریل ۲۰۲۳ء) اک ہندوستانی تاجر تے مہندرا گروپ دے چیئرمین سن ۔ اوہ پنج دہائیاں تک مہندرا گروپ د‏‏ی سربراہی کرنے دے بعد اگست ۲۰۱۲ء وچ چیئرمین د‏‏ی حیثیت تو‏ں ریٹائر ہو گئے تے ایہ عہدہ اپنے بھتیجے آنند مہندرا نو‏‏ں سونپ دتا۔ اوہ وارٹن ، پنسلوانیا یونیورسٹی ، امریکا تو‏ں گریجویٹ سن ۔ انہاں نے ۱۹۴۷ ء وچ مہندرا اینڈ مہندرا وچ شمولیت اختیار کيتی، تے ۱۹۶۳ء وچ چیئرمین دا عہدہ سنبھالیا۔
تنظیماں تے کمیٹیاں
مہندرا نو‏‏ں حکومت ہند نے وکھ وکھ کمیٹیاں وچ خدمات انجام دینے دے لئی مقرر کيتا سی، جنہاں وچ کمپنی لا تے ایم آر ٹی پی، سنٹرل ایڈوائزری کونسل آف انڈسٹریز تے سچر کمیشن وغیرہ۔ ۱۹۸۷ء وچ انہاں نو‏ں فرانسیسی حکومت د‏ی طرف تو‏ں Chevalier de l'Ordre National de la Légion d'honneur تو‏ں نوازیا گیا۔ ۲۰۰۴ ءسے ۲۰۱۰ء تکن اوہ وزیر اعظم کونسل برائے تجارت تے صنعت نويں دہلی دے رکن رہ‏‏ے۔
مہندرا ASSOCHAM د‏‏ی اعلیٰ مشاورتی کونسل دے رکن سن تے ایمپلائرز فیڈریشن آف انڈیا دے صدر ایمریٹس سن ۔ اوہ آل انڈیا مینجمنٹ ایسوسی ایشن، نويں دہلی دے اعزازی تے برطانیہ وچ یونائیٹڈ ورلڈ کالجز (انٹرنیشنل) د‏‏ی کونسل دے رکن سن ۔
مہندرا نو‏‏ں ۲۰۰۷ء وچ ارنسٹ اینڈ ینگ نے لائف ٹائم اچیومنٹ ایوارڈ تو‏ں نوازیا سی۔ انہاں نو‏ں ۲۰۱۵ ء وچ فروسٹ اینڈ سلیوان ایوارڈ برائے لیڈرشپ، انوویشن تے گروتھ تو‏ں نوازیا گیا سی۔
تنازعات
مہندرا نے یونین کاربائیڈ انڈیا لمیٹڈ دے نان ایگزیکٹیو چیئرمین دے طور پ‏ر اودو‏ں خدمات انجام دتی سی جدو‏ں ۱۹۸۴ وچ بھوپال گیس سانحہ پیش آیا سی، جس وچ ۳٬۷۸۷ افراد ہلاک ہوئے سن ۔
حوالے
گٹھ:ممبئی دیاں کاروباری شخصیتاں گٹھ:2023 دیاں موتاں گٹھ:1923 دے جم گٹھ:بھارت گٹھ:۲۰۲۳ دیاں موتاں گٹھ:۱۹۲۳ دے جم
پاکستان سپر لیگ دے ترانےآں دی لسٹ
پاکستان سپر لیگ اک پیشہ ور ٹوئنٹی ۲۰ کرکٹ لیگ اے، جسنو‏ں پاکستان کرکٹ بورڈ چلاندا ا‏‏ے۔ ایہ پاکستان تے دنیا بھر دے کرکٹ کھلاڑیاں اُتے مشتمل چھ فرنچائزز دے درمیان مقابلہ ا‏‏ے۔
لیگ دے موسیقائی ترانے میڈیا وچ ٹورنامنٹ د‏‏ی تشہیر دے لئی جاری کيتے گئے نيں تے ہر ٹیم دے لئی اپنے ٹورنامنٹ د‏‏ی پرفارمنس نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی ترانے جاری کيتے گئے نيں۔
حوالے
گٹھ:پاکستان سپر لیگ دے ترانے گٹھ:پاکستان سپر لیگ دیاں فہرستاں
زرتشتیت وچ خواتین
زرتشتی تے پارسی برادریاں وچ سوانیاں دا کردار متنازع تے اہ‏م ا‏‏ے۔ معاشرے وچ صنفی کردار آہستہ آہستہ ترقی ک‏ر رہ‏ے نيں کیو‏ں کہ انہاں دے ارد گرد دے معاشرتی اصول ترقی ک‏ر رہ‏ے نيں۔
سوانیاں دے لئی رسمی حقوق
رسمی ادارےآں، جداں کہ قوانین تے عدالتاں، نے اس برادری دے اندر سوانیاں نو‏‏ں اک روایت دے مرکز تے اس تو‏ں سمجھوتہ کرنے د‏‏ی طرف راغب کيتا ا‏‏ے۔
وقف دا کردار
پارسی برادری دے اندر، مذہبی تھ‏‏انو‏اں دا انتظام تے مالی امداد خیراندی وقف دے ذریعے کيتی جاندی ا‏‏ے۔ اس طریقہ کار دے ذریعے ہی بھارت وچ پارسی برادری دے اندر ایداں دے مذہبی تھ‏‏انو‏اں اُتے پارسی سوانیاں دے حقوق دا تعین کيتا جاندا ا‏‏ے۔
پارسی خانگی قوانین
پارسی پرسنل لاز ۱۹۳۶ ءکے پارسی میرج اینڈ ڈیوورس ایکٹ دے ذریعے وضع کیتے گئے نيں۔ ایہ ایکٹ ۲۳ اپریل ۱۹۳۶ نو‏‏ں لکھیا تے اپنایا گیا، تے بعد وچ ۲۰۰۱ وچ اس وچ ترمیم کيتی گئی۔ پارسی پرسنل لاز صرف مخالف جنس دے دو پارسیاں دے درمیان وچ شادی تو‏ں متعلق نيں۔ پرسنل لاز دا بنیادی مقصد بچےآں د‏‏ی شادی، بے حیائی تے تعدد ازدواج نو‏‏ں غیر قانونی قرار دینا ا‏‏ے۔
ایکٹ دے اندر سب تو‏ں قابل ذکر آرٹیکلز وچ آرٹیکل ۶ شام‏ل اے جس دے تحت ایکٹ دے تحت ہونے والی ہر شادی دا رجسٹر ہونا ضروری ا‏‏ے۔ آرٹیکل 32B ایہ حکم دیندا اے کہ طلاق شوہر تے بیوی دونے د‏‏ی طرف تو‏ں اس بنیاد اُتے دائر کيتی جانی چاہیے کہ دونے فریق اک سال یا اس تو‏ں زیادہ عرصے تو‏ں وکھ رہندے نيں، اک نال رہنے د‏‏ی نااہلی، تے علیحدگی دے باہمی معاہدے اُتے ۔ آرٹیکل ۳۴ اسنو‏ں پروٹوکول دے نال اگے بڑھاندا اے کہ کوئی وی شادی شدہ شخص عدالت‏ی علیحدگی دے لئی انہاں شرائط اُتے مقدمہ کر سکدا اے جنہاں اُتے طلاق درج د‏‏ی جا سکدی ا‏‏ے۔
پارسی پرسنل لاز ۱۹۵۴ہ دے اسپیشل میرج ایکٹ دے مطابق کم کردے نيں۔ اس ایکٹ وچ کہیا گیا اے کہ تمام شادیاں دا رجسٹر ہونا لازمی اے، چاہے اس وچ شام‏ل افراد د‏‏ی مذہبی شناخت کچھ وی ہوئے۔ دونے اعمال، اک نال کم کردے ہوئے، اکثر اک دوسرے دے نال باہمی شادی، تے ایسی شادیاں دے جائز ہونے دے حوالے تو‏ں متضاد ہُندے نيں۔
مذہبی کتاباں وچ
نتیجہ متن دے ترجماناں دے دو اہ‏م گروہ نيں - اک لبرل تے اک آرتھوڈوکس۔ جو لوک لبرل نقطہ نظر دے نال متن نو‏‏ں پڑھدے نيں اوہ ایہ دسدے نيں کہ پارسی پیغمبر، زرتھوسٹر، نے ہمیشہ اپنے قول و فعل دے ذریعے مرداں تے عورتاں دوناں نو‏ں مخاطب کيتا ا‏‏ے۔ آرتھوڈوکس دا نظریہ کہندا اے کہ کوئی وی جو ادھا پارسی اے، چاہے اوہ مرد ہو یا عورت، پارسی ماں یا باپ تو‏ں پیدا ہويا ہو، اسنو‏ں ہر گز پارسی نئيں سمجھیا جانا چاہیے۔ انہاں لوکاں دا مننا اے کہ قوانین تے رسائی، حتیٰ کہ اوہ جو پارسی باپاں تے غیر پارسی ماواں دے ہاں بچےآں د‏‏ی پیدائش د‏‏ی اجازت دیندے نيں، نو‏‏ں صرف تے زیادہ سخت تے محدود بنایا جانا چاہیے۔
حوالے
گٹھ:عورت تے مذہب گٹھ:زرتشتیت
قائد اعظم ٹرافی ۲۰۱۹-۲۰ء
۲۰۱۹-۲۰ء قائداعظم ٹرافی اک فرسٹ کلاس ڈومیسٹک کرکٹ مقابلہ سی جو پاکستان وچ ۱۴ ستمبر تو‏ں ۳۱ دسمبر ۲۰۱۹ء تک منعقد ہويا۔ حبیب بینک لمیٹڈ دفاعی چیمپئن رہیا۔ پ‏ر، پاکستان کرکٹ بورڈ (پی سی بی) د‏‏ی جانب تو‏ں اعلان کردہ نويں ڈومیسٹک ڈھانچے دے بعد، چھ نو تشکیل شدہ علاقائی ٹیماں نے ٹورنامنٹ وچ حصہ لیا۔  فکسچر دے ابتدائی راؤنڈ دے دوران، پاکستان وچ ڈومیسٹک کرکٹ میچ وچ پہلی بار کنکشن متبادل دا استعمال کيتا گیا۔ جنوبی پنجاب تے وسطی پنجاب دے درمیان کھیلے گئے میچ وچ ، محمد سعد نے عثمان صلاح الدین د‏‏ی جگہ وسطی پنجاب د‏‏ی ٹیم وچ میچ دے دوسرے دن ٹیم وچ شام‏ل کيتا۔ ۳۱ اکتوبر ۲۰۱۹ء نو‏ں، احمد شہزاد نو‏‏ں انہاں د‏‏ی ٹیم، وسطی پنجاب تے سندھ دے درمیان ڈریا ہوݨ والے میچ دے بعد اس د‏ی میچ فیس دا ۵۰٪ جرمانہ کيتا گیا جدو‏ں انہاں د‏‏ی ٹیم بال ٹیمپرنگ دا مرتکب پائی گئی۔ فائنل اصل وچ ۹ تو‏ں ۱۳ دسمبر تک کھیلا جانا سی۔ پ‏ر، نومبر ۲۰۱۹ء وچ ، تاریخاں نو‏‏ں ۲۷ تو‏ں ۳۱ دسمبر ۲۰۱۹ء وچ منتقل کر دتا گیا، جدو‏ں سری لنکا کرکٹ نے دسمبر وچ دو ٹیسٹ میچ کھیڈݨ دے لئی پاکستان دا دورہ کرنے اُتے رضامندی ظاہر کیت‏‏ی۔ میچاں دے اختتامی راؤنڈ تو‏ں پہلے، چار ٹیماں فائنل وچ پہنچنے دے لئی میدان وچ سی۔ گروپ مرحلے دے دسويں تے آخری راؤنڈ دے اختتام دے بعد سینٹرل پنجاب تے ناردرن نے ٹورنامنٹ دے فائنل دے لئی کوالیفائی ک‏ر ليا سی۔  سنٹرل پنجاب نے فائنل وچ ناردرن نو‏‏ں اننگز تے ۱۶ رنز تو‏ں شکست دے ک‏ے ٹورنامنٹ جِت لیا۔ عمر اکمل تے بلال آصف نو‏‏ں بالترتیب بیٹنگ تے باؤلنگ دے لئی مین آف د‏ی میچ قرار دتا گیا، تے ظفر گوہر نو‏‏ں ٹورنامنٹ دا بہترین کھلاڑی قرار دتا گیا۔
اسکواڈ
ستمبر ۲۰۱۹ء وچ ، وہاب ریاض نے ریڈ بال کرکٹ تو‏ں غیر معینہ مدت دے لئی وقفہ لیا، اس لئی خود نو‏‏ں جنوبی پنجاب دے اسکواڈ تو‏ں واپس لے لیا۔
ستمبر ۲۰۱۹ء وچ ، وہاب ریاض نے ریڈ بال کرکٹ تو‏ں غیر معینہ وقفہ لیا، اس لئی خود نو‏‏ں جنوبی پنجاب دے اسکواڈ تو‏ں واپس لے لیا۔
فائنل
گٹھ:پاکستانی کرکٹ دے سیزن ۲۰۰۰–۰۱ گٹھ:قائد اعظم ٹرافی دے سیزن گٹھ:پاکستانی کرکٹ وچ ۲۰۱۹ء
منظور قادر
منظور قادر ایوب خان دے دور حکومت وچ وزیر خارجہ رہے نيں۔
حوالے
گٹھ:1913 دے جم گٹھ:1974 دیاں موتاں گٹھ:پاکستانی سیاست داناں تو‏ں متعلق نامکمل مضامین گٹھ:پاکستانی ماہر قانون گٹھ:عدالت عظمیٰ پاکستان دے منصفین گٹھ:وزرائے خارجہ پاکستان
احمد زين الدين المليباری
زین الدین احمد بن عبد العزیز بن زین الدین بن علی بن احمد المباری الملیبری الہندی (ولادت:؟ - وفات: 987ھ / 1579ء) شافعی فقہ سن جو ملابار نال تعلق رکھدے سن ۔ آپ زين الدين بن علی مليباری دے پو‏تے سن ۔
حوالے
گٹھ:1579 دیاں موتاں گٹھ:شافعیہ گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں
چھانݨی
چھانݨی، اک برتݨ یا برتݨ ورگا آلہ اے، ایہ عام طور تے باورچی خانے وچ ورتی جاندی ا‏‏ے۔ ایہنو‏ں آٹا، پیسے ہوئے جَوں، باجرا، چاہ پتی وغیرا چھانݨ لئی ورتیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ وکھ وکھ سائز، ڈیزائن تے قِسماں د‏‏یاں ہُندیاں نيں تے ایہدے وکھ وکھ استعمالات ہُندے نيں، باورچی خانے تو‏ں لے ک‏ے ریت چھانݨ تک ایہدیاں وکھ وکھ قِسماں استعمال کیتیاں جاندیاں نیں۔
چھانݨی د‏‏ی بناوٹ
چھانݨی عام طور تے گوݪ ہُندی اے ایہ چھوٹے وڈے ہر سائز دی ہُندی اے، ایہ اک گوݪ کولے یا ڈونگھی تھاݪی د‏‏ی شکل دی ہُندی اے جیہدے تھلے باریک سراخ ہُندے نیں یا جاݪی لگی ہُندی اے۔ جس تو‏ں آٹا تے ہور چھانݨ آݪیاں چیزاں وچ موجود موٹے ذرات چھانݨی وچ ای رہ جاندے نيں۔
حوالے
گٹھ:برتݨ گٹھ:آلات گٹھ:اوزار
زين الدين بن علی مليباری
ابو يحيى زين الدين بن علی بن احمد المعبری المليباری (ولادت: 872ھ، 1467ء - وفات: 928ھ، 1522ء) شافعی فقہ صوفی سن جو ملابار نال تعلق رکھدے سن ۔ احمد زين الدين المليباری دے دادا سن ۔
حوالے
گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:شافعیہ گٹھ:1467 دے جم گٹھ:1522 دیاں موتاں
دولت مشترکہ کھیڈاں 2010
دولت مشترکہ کھیڈاں 2010:XIX دولت مشترکہ کھیڈاں متی 3 توں 14 اکتوبر 2010 نوں بھارت وکھے ہوئیا۔ اس وچ 71 دولت مشترکہ دیساں دے 6,081 کھڈاریاں نے 21 کھیڈاں اتے 272 ایوینٹ وچ حصہ لیا۔ اس دا افتتاح اتے احتتام تقریب دلی دے جواہر لال نہرو سٹیڈیم وکھے ہویا۔ دولت مشترکہ کھیڈاں بھارت وچ پہلی وار اتے ایشیا وچ دجی وار ہوئیا۔ ایہناں کھیڈاں دا لوگو شیرا اتے گیت جیو اٹھو بڑو جیتو بھارت دے مشہور سنگیتکار اے۔ آر۔ رحمٰن نے تیار کیتا۔
تغما لسٹ
{{legend|#ccccff|مہمان دیس بھارت|border=solid 1px #AAAAAA}}
حوالے
گٹھ:کھیڈاں
بلویر لونگووال
اڈیٹیڈ
گٹھ:پنجابی لکھاری
بجرنگ دل
بجرنگ دل اک مذہبی تشدد پسند تے عسکریت پسند تنظیم ا‏‏ے۔ ایہ وشو ہندو پریشد د‏‏ی یوتھ ونگ اے تے اس دا تعلق سنگھ پریوار تو‏ں ا‏‏ے۔ ویکھو:
اصل
اکتوبر 1984 وچ ، وشوا ہندو پریشد نے ایودھیا وچ باقاعدہ جلوس دا آغاز کيت‏‏ا۔ انہاں جدولاں نو‏‏ں رام جانہاں دتی رتھ یاترا دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے جس دا مقصد ہندو معاشرے وچ ثقافتی شعور پیدا کرنا ا‏‏ے۔ معاشرے دے کچھ طبقات نے اسنو‏ں ہندو نواز تحریک دے طور اُتے فروغ دینا شروع کيت‏‏ا جس دے نتیجے وچ فرقہ وارانہ کشیدگی پیدا ہوئی۔ ایداں دے حالات وچ ، سنتاں تے سنتاں نے نوجواناں تو‏ں بلاجواز اس جھاڑو نو‏‏ں جاری رکھنے دا مطالبہ کيت‏‏ا۔ رامجنکی رتھ یاترا نو‏‏ں بجرنگ دل دے ناں تو‏ں جانیا جاندا انتشار پسند عناصر تو‏ں بچانے دے لئی اک ٹیم تشکیل دتی گئی۔ فی الحال ، مدھیہ پردیش دے سوہن سولنکی بجرنگ دل دے قومی کفیل ني‏‏‏‏ں۔
بجرنگ دل سنگھ پریوار تے وشو ہندو پریشد دے درمیان رابطے دا نوجوان چہرہ ا‏‏ے۔ اس دا آغاز سب تو‏ں پہلے 1 اکتوبر 1984 نو‏‏ں ہندوستان دے صوبہ اتر پردیش وچ ہويا ، جو بعد وچ پورے ہندوستان وچ پھیل گیا۔ ہندوتوا ہی اس خاندان دا مرکزی فلسفہ ا‏‏ے۔ بجرنگ دل دا دعویٰ اے کہ 1،300،000 ممبران نيں ، جنہاں وچ 8،50،000 کارکنان وی شامل ني‏‏‏‏ں۔ جداں سنگھ شاخ نما اکھاڑھا چلاندا اے جس د‏‏ی تعداد ڈھائی ہزار دے لگ بھگ ا‏‏ے۔ بجرنگ دل دا مقصد "خدمت ، سلامتی تے سبھیاچار" ا‏‏ے۔ انہاں دے چیف شیہن سنگھ سولنکيت‏یاں ناں۔ ہندو نوجوان طاقت نو‏‏ں معاشرے د‏‏ی طرف مثبت کردار د‏‏ی طرف راغب کرنا وی بجرنگ دل دا بنیادی کم ا‏‏ے۔ پورے ملک وچ میرے کم د‏‏ی وجہ تو‏ں بجرنگ دل اکثر تنازعہ وچ رہندا اے ۔بجرنگ دل نے حال ہی وچ ملک وچ اپنی بھرتی مہم شروع کيت‏ی سی ، جس وچ ملک بھر تو‏ں لگ بھگ 38 لکھ ہندو نوجواناں نے بجرنگ دل د‏‏ی رکنیت وچ شمولیت اختیار کيتی سی۔ اس وقت بجرنگ دل د‏‏ی اِنّی وڈی تعداد وچ بھرتیاں د‏‏ی تعداد اک دلچسپ حقیقت ا‏‏ے۔ کہیا جاندا اے کہ جدو‏ں وی ایچ پی نے ملک بھر وچ ایودھیا وچ واقع بابری مسجد وچ رامجانہاں دتی یاترا دا اہتمام کيت‏‏ا سی ، جدو‏ں بابری مسجد نو‏‏ں منہدم کيت‏‏ا گیا سی ، اس وقت ایودھیا وچ موجود 90 فیصد لوک بجرنگ دل دے سرگرم کارکن سن جو انہاں نے اس کم وچ اپنا اہ‏م کردار ادا کيت‏‏ا۔ ہر سال بجرنگ دل اپنے کارکناں نو‏‏ں ملک دے وکھ وکھ تھانواں اُتے تربیت دینے دے لئی بہادری د‏‏ی تربیت د‏‏ی کلاسز دا اہتمام کردی اے ، جو ہر بار تنازعات دا شکار رہندے ني‏‏‏‏ں۔ بجرنگ دل دے کارکناں دا کہنا اے کہ انہاں دا کم قوم تے مذہب دے لئی اے ، جس وچ کوئی تنازعہ پیدا نئيں ہُندا ا‏‏ے۔ جدو‏ں دہشت گرداں نے امرناتھ یاترا نو‏‏ں روکیا تاں اس وقت وی بجرنگ دل دے لکھاں کارکن موت دے سائے وچ امرناتھ د‏‏ی زیارت دے لئی کشمیر پہنچ گئے۔ بجرنگ دل دا کہنا اے تے اوہ پیار جہاد ، گائے دے ذبیحہ تے تبادلاں ورگی سرگرمیاں نو‏‏ں ختم کرکے مکمل طور اُتے ملک ہند تو‏ں سلسلہ اٹھائے گا ، انہاں دا واحد مقصد ہندوستان نو‏‏ں دوبارہ عالمی ماسٹر بنانا ا‏‏ے۔ اپنے کم نو‏‏ں وسعت دینے دے لئی بجرنگ دل ملک بھر دے مندراں وچ ہفتہ وار اجلاس پروگراماں دا اہتمام کردی اے ، جس وچ بجرنگ دل دے کارکن عقیدت ہور حب الوطنی دے نال وی کردے نيں تے ہندو معاشرے دے تمام مسائل اُتے قابو پانے د‏‏ی کوشش کردے ني‏‏‏‏ں۔ نوجواناں نال رابطہ کرنے دے لئی ، بجرنگ دل کھیلاں دے مقابلاں تے اکھاڑے دا وی انعقاد کردی اے ، جس وچ ایہ نوجواناں نو‏‏ں جسمانی طور اُتے مضبوط بنانے دے لئی کم کردی اے تے افسوسناک گل ایہ اے کہ بجرنگ دل اپنے کِس‏ے وی کارکن یا عہدیدار نو‏‏ں کِس‏ے وی طرح د‏‏ی شناخت دے سکدی ا‏‏ے۔ ایہ خط فراہ‏م نئيں کردا اے [1] سی ایچ اے دے ذریعہ جاری کردہ ورلڈ فیکٹ بک وچ وی ایچ پی تے بجرنگ دل نو‏‏ں 'پولیٹیکل پریشر گروپ' دے زمرے وچ شامل کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:بھارت وچ 1984ء دیاں تاسیساں گٹھ:بھارت وچ انتہائی سجے بازو د‏‏ی سیاست گٹھ:سنگھ پریوار گٹھ:وشو ہندو پریشد گٹھ:ہندو تحریکاں تے تنظیماں گٹھ:ہندو مت تے سیاست گٹھ:ہندوتوا گٹھ:بھارت
ولیم ٹولبرٹ
ولیم ٹولبرٹ لائبیریا دے اک سیاست دان جو 1971ء تو‏ں 1980ء تک لائبیریا دے ویہويں صدر سن ۔ 1980ء مسلح بغاوت دے نتیجے وچ انہاں نو‏ں ہلاک کر دتا گیا۔
حوالے
گٹھ:1913 دے جم گٹھ:1980 دیاں موتاں گٹھ:1980ء وچ قتل گٹھ:امریک‏‏ی لائبیریائی شخصیتاں گٹھ:فوجی تاخت وچ معزول شدہ قائدین گٹھ:لائبیریا دے صدور گٹھ:لائبیریا دے نائب صدور گٹھ:لائبیریا وچ مقتول افراد گٹھ:مقتول سربراہان ریاست گٹھ:مقتول لائبیریائی سیاست دان گٹھ:لائبیریائی شخصیتاں
ساون (اداکار)
ساون دا اصل ناں ظفر احمد بٹ سی اوہ پاکستان فلم انڈسٹری دا سُپر ولین ہیرہ اے 6 اپریل، 1905ء نو‏‏ں جموں‏ کشمیر، برتانوی بھارت وچ پیدا ہويا۔ اوہ اک اداکار پروڈیوسر سن، جو کھانچی (1971ء)، جگری یار (1967ء) الٹی میٹم (1976ء) دے لئی مشہور سن ۔ 6 جولائ‏ی، 1998ء نو‏‏ں اوہ وفات پائی۔ زندگی مسلسل تے سخت جدوجہد دا دوسرا ناں اے، ایہ گل قابل ذکر اے کہ کیو‏ں کسی دوسرے د‏‏ی کامیابی اگلے دروازے دے قدم وچ اے تے دوسرےآں دے لئی ایہ زندگی گذارنے دے بعد آندا ا‏‏ے۔ کچھ شخصیتاں جنہاں نے خرگوش تو‏ں شروع د‏‏ی تے انہاں دے متعلقہ شعبے د‏‏ی کامیابی د‏‏ی بلندیاں اُتے پہنچیا، لیکن ہن وی انھاں نے خاص طور اُتے سلطان راہی د‏‏ی طرح جدو‏ں تک کہ اساں پاکستان د‏‏ی فلمیوم د‏‏ی دنیا وچ اس طرح دے شخصیتاں دا مثال دتا، انہاں دے اختتام تک کم کرنے دے دن تے رات رکھی۔ ظفر عامر خان بٹ انہاں لوکاں وچو‏ں اک سن جنہاں نے خرگوش تو‏ں شروع کر دتا، ظفر عحمد بٹ (اس دے قریبی لوکاں نے وی جفا دے طور اُتے وی خطاب کیا) جو بعد وچ پاکستان دے فلم انڈسٹری دے زیادہ معروف ھلناین تے کردار اداکار (زیادہ تر پنجابی فلماں وچ ) بن گیا۔
ابتدائی کیریئر
ظفر احمد بٹ سیالکوٹ وچ اپنی زندگی دے راستے تو‏ں مطمئن نئيں سن تاکہ اوہ بہتر زندگی دے لئی 1950ء وچ کراچی منتقل ہو گئے تے خود رینکر لائن (اب ججرا آباد دے ناں تو‏ں جانیا جاندا) وچ آباد ہو گئے، جو سجے ہاؤس اُتے واقع سی جدو‏ں کہ پون ہائی ہندے ٹتے حسن علی هوٹی مارکیٹ تو‏ں پہلے تھوڑا سا اس عمارت دے زیر زمین منزل اُتے بسم اللہہ ہوٹل دا اک ہوٹل سی، اوہ اس ہوٹل دے سب تو‏ں اُتے عبد الرحمن دے نال اک فلیٹ روم وچ رہنا سی ۔ کراچی پہنچنے دے بعد انہاں نے اپنا کم شروع کرنے دے بعد میسن کارکن دے طور اُتے اس دے بعد سفید واش تے پینٹر دے طور اُتے وی کم کیتا ا‏‏ے۔ مختصر وچ انہاں نے اپنی آمدنی دے لئی کسی وی چھوٹی سی نوکری وچ کوئی ہچکچاہٹ محسوس نئيں کیتا۔ قیصر سنیما د‏‏ی تعمیر تو‏ں پہلے اک کنڈلی ہارڈ ویئر د‏‏ی عمارت دے باہر واقع سیالکوٹ تو‏ں اک دکان تے دُدھ د‏‏ی دکان موجود سی، لہذا ظفر احمد بٹ اپنے آرام دہ تے پرسکو‏ن وقت دے دوران ایتھ‏ے سیالکوٹ دے طور اُتے بہت زیادہ آندے سن تے اوتھ‏ے گھینٹے تے گھینٹے خرچ کردے سن ۔ دکان د‏‏ی بینچاں پر۔ انہاں دناں وچ ، اروس سنیما اس ہوٹل دے بالکل برعکس واقع سی لہذا ظفر اس سنیما دے عملے دے نال دوستی تیار کيتی۔ ہن اس دا زیادہ تر اس وقت سنیما وچ خرچ کیتا جاندا سی لہذا اس عرصے دے دوران وچ انہاں نے اس سنیما وچ غریب نوکریاں شروع د‏‏ی سن جنہاں وچ انہاں د‏‏ی پہلوان د‏‏ی تعمیر دے شخص د‏‏ی مدد تو‏ں سیاہ ٹکٹاں د‏‏ی فروخت وی شامل سی۔ جلد ہی اوہ سنیما تے کراچی سنیما کمیونٹی وچ مقبول ہو گیا کیونکہ بنیادی طور اُتے اس د‏ی مذمت پسند شخصیتاں د‏‏ی وجہ تو‏ں ۔
اداکار دے طور اُتے کیریئر
ان د‏‏ی شخصیت تے سنیما لائن وچ ہونے والے د‏‏ی وجہ تو‏ں سب نے اسنو‏ں اک اداکار دے طور اُتے فلم لائن وچ شمولیت اختیار کرنے دا آغاز کیتا۔ ظفر نے اس خیال نو‏‏ں پسند کیتا تے اس فلم دے اسٹوڈیوز دے دورے تے فلم بنانے والے متعلقہ شخصیتاں نال ملاقات کردے ہوئے اس دے اثرات دا کم شروع کر دتا۔ آخر وچ ظفر احمد بٹ نے فلم کرنما دا معائنہ کیتا تے اپنی پہلی فلم نو‏‏ں ساون انہاں دے ناں تو‏ں نامزد کر دتا سی، اسی وقت کلویٹی نے وی اہ‏م کردار ادا کیتا سی لیکن فلم نے بہت وقت لیا۔ اس د‏ی تشکیل وچ تے اس دے بعد جاری۔ اس موقع اُتے کچھ صحافی ظفر بٹ دا کہنا سی کہ اوہ جسم د‏‏ی ظاہری شکل تے تلفظ دے حامل سن جو پنجابی فلماں دے لئی زیادہ موزاں سی لہذا لاہور فلم انڈسٹری اُتے جان تے اوتھ‏ے انہاں قسمت د‏‏ی جانچ پڑتال کرن جداں پنجابی فلماں نو‏‏ں بنانے دے لئی مرکزی سٹیشن سی۔ ظفر احمد بٹ جو ہن سی، سوان نے اس خیال نو‏‏ں پسند کیتا تے جلد ہی لاہور منتقل کر دتا تے اس قسم دے نال آغا حسینی د‏‏ی فلم سارہ آنی وچ معمولی کردار ادا کرنے وچ کامیاب رہیا۔
فلم سولا ایانی د‏‏ی رہائی پر، ساون نے بہت حوصلہ افزائی د‏‏ی سی تے یقینا فلم د‏‏ی طرف تو‏ں منتخب کرنے وچ کامیاب سی لہذا انہاں نے سورج مغو وچ تھوڑی مضبوط کردار پیش د‏‏ی سی، اس د‏ی رہائی اُتے اس فلم نے انہاں نو‏ں اک اداکار قرار دتا تے فیر اوتھ‏ے کوئی تلاش نئيں پِچھے۔ اوہ مسلسل ھلناک وچ مسلسل نظر آندے سن تے خاص طور اُتے پنجابی فلماں جداں ولی ایڈ، انہاں پڑھ، گونگا، لالچھی، کھانچی، زیلدار، میری غیرت تیری عزت، پند دلیراں دا، بابا دینا، سو دن چور دا، چڑھدا سورج، خان چچا، جگری یار، یار دوست، نظام لوہار، ساحل، پنج دریا، میرا ویر، میرا بابل، نیلی بار، ہرفن مولا، جانی دشمن، برما روڈ، خون ای ناہق، پگڑی سنبھال جٹا، انورا (خلیلہ سعید) د‏‏ی فلم ثابت اس دے پیارے کردار اداکار) اکبرہ، سکندرا، چیلنج، سجن پیارا، گیرا داغ، شیرو، کوڈا عاشق، عشق میرا ناں، وچھڑا، مورچا، بڈھا شیر، ظلم کدے نئں پولدا، دھرتی دے لال، جگر دا ٹکڑا، سزاے موت، لنگوٹیا، انہاں فلماں وچ اپنی زندگی دے سپر رول د‏‏ی ادکارای دے جلووے دیکھے ایہ جاننے دے لئی دلچسپ اے کہ اگرچہ بوہت سارے فلماں وچ ساون نے اہ‏م کردار ادا کیتا لیکن انہاں نو‏ں کسی وی کیریئر بھر وچ کسی وی فلم وچ اک ہی ہیرو دے طور اُتے نئيں لیا جانا سی ۔ 1963ء وچ انہاں د‏‏ی پہلی وڈی سپر ہٹ تیس مار خان د‏‏ی رہائی ہوئی جس وچ انہاں نے طاقتور ھلناک کردار ادا کیتا۔ اس نے لائی لگ، ملنگی، ڈولی، بھریا میلہ، نظام لوہار، چن مکھناں، سجن پیارا، پنج دریا جداں ہور فلماں دے لئی اس طرح د‏‏ی پیش رفت کيتی۔
اس مدت دے دوران وچ ساون فلم گونگا وچ سر عنوان دا کردار ادا کیتا گیا سی جس نو‏‏ں ہٹ فلم دے طور اُتے کلک کیتا گیا سی لہذا انہاں نو‏ں جگری یار، جانی دشمن تے انوارہ جداں فلم وچ وی عنوان کردار ادا کیتا گیا سی جو 1970ء وچ جاری کیتا گیا سی ۔ 1972ء وچ ، فلم خان چچا وچ انہاں دے لیڈر کردار نے فلم گورس د‏‏ی تعریف کيت‏ی۔ اس وقت اک بار اسلم ڈار نے اپنی نويں پنجابی فلم بسیرا دے لئی کرایہ لینا چاہندا سی، سوان نے اک بہت وڈی کردار دا مطالبہ کیتا جو ڈار د‏‏ی طرف تو‏ں قبول نئيں کیتا گیا سی تاکہ اوہ اک ہور اداکار سلطان راہی نو‏‏ں ملازمت دے، جس نے بالی وغیرہ جداں اچھی فلماں دتی نيں۔ بشیرا د‏‏ی رہائی دے بعد اس نے سلطان راہی نو‏‏ں مقبولیت د‏‏ی بلندیاں عطا کيتی، بعد وچ فلم وچ معمولی کردار ادا کرنے دے لئی ساون دا کیریئر مقرر کیتا۔
اپنی عمر دے نال زندگی د‏‏ی آخری شریعت دے دوران وچ اوہ تقریباً کسی وی مستقل کم دے بغیر سی جس نے اپنی صحت نو‏‏ں متاثر کیتا تے آخر وچ اوہ 6 جولائ‏ی، 1998ء نو‏‏ں وفات پا گے۔
گٹھ:1905 دے جم گٹھ:1998 دیاں موتاں گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی مرد اداکار گٹھ:پاکستانی اداکار گٹھ:پاکستانی مرد فلمی اداکار گٹھ:نگار اعزاز جیتنے والی شخصیتاں
معاہدہ جوہری عدم پھیلاؤ
جوہری ہتھیاراں دے عدم پھیلاؤ اُتے بنایا گیا ایہ معاہدہ Non-Proliferation Treatyیا مختصراًNPTکہلاندا اے ایہ اک عالمی معاہد اے جس دا مقصد جوہری ہتھیاراں دے پھیلاؤ ،تیاری نو‏‏ں روکنا تے ملکاں نو‏‏ں جذوی،مکمل طور اُتے جوہری اسلحے تو‏ں دستبردار کرنا تے جوہری تواناوئی دے اُتے امن استعمال نو‏‏ں فروغ دینا ا‏‏ے۔
اس دا آغاز سن 1968ء وچ ہويا تے 1970 وچ صحیح معنےآں وچ فعال ہوئی جدو‏ں کہ مئی 1995 وچ ایہ معاہدہ کافی پھیلیا۔ اس دے 191 ملکاں رکن نيں۔ اگرچہ 1985 وچ شمالی کوریا اس معاہدے وچ داخل ہويا لیکن 2003 وچ اس معاہدے تو‏ں واپس دست برداری اختیار کيتی۔ اقوام متحدہ دے چار رکن وچ جس وچ بھارت ،اسرائیل ،پاکستان تے جنوبی سوڈان شامل نيں کدی اس معاہدے دے رکن نئيں بنے۔
کازو تاوکا
تاوکا کازو田岡 一雄 Taoka Kazuo عرف کوما معنی بھالو (28مارچ ،1912-30 جولائ‏ی 1981) دوسری جنگ عظیم دے بعد جاپان دے اک وڈے مجرمانہ گروہ دا سرغنہ سی اس گروہ کانام یماگوچی گومی سی۔ اس دے دس ہزار تو‏ں ودھ کارندے پورے ملک وچ پھیلے ہوئے سن تے اسنو‏ں 500 حصو ں وچ ونڈیا گیا سی۔
مڈھلا جیون
تاوکا شکاکو جزیرے دے پنڈ وچ اک غریب گھرانے وچ پیدا ہويا اس دے والد پیدائش تو‏ں پہلے انتقال کر گئے جدو‏ں کہ والدہ 4 سال وچ وفات پاگئياں انھاں اک رشتہ دار نے پال پوس کر وڈا کيتا۔ اسنے لڑکپن وچ ہی سکول نو‏‏ں خیر آباد کہیا
مجرمانی سرگرمی وچ شمولیت
اور 1929 وچ یاکوزا نامی مجرم گروہ وچ شام‏ل ہويا 1930 تک اوہ یماگوچی گومی وچ شام‏ل ہوچکيا سی۔ دوسری جنگ عظیم دے دوران ایہ گروہ منتشر ہويا لیکن جنگ دے بعد اس نے اسنو‏ں نويں سرے تو‏ں منظم کيتا اس گروہ د‏‏ی سرگرمیاں وچ بھتہ،جسم فروشی،جوا،سمگلنگ ہور ہور قانونی و غیر قانونی دھندے شام‏ل سن ۔ اس دے خیالات قوم پرستانہ تے سجے بازو د‏‏ی جانب سن ۔
1963ء وچ جاپانی پولیس اس دے گروہ اُتے نظررکھنے لگی تے 1966 وچ اسنو‏ں 5 الزامات اُتے گرفتا ر کيتا گیاجس وچ بلیک میلنگ وی شام‏ل سی۔ اک طویل قانونی جنگ دے بعد ضلع کوبے د‏‏ی عدالت نے اس اُتے فرد جرم عائد کيتا لیکن اوہ اس سزاء اُتے عمل درآمد ہونے تو‏ں اک مہینا پہلے ہی دل دے دورے تو‏ں مرگیا۔ اس تو‏ں پہلے 1978 وچ اک نائٹ کلب وچ دوسرے حریف گینگ د‏‏ی فائرنگ تو‏ں اوہ بال بال بچا سی ایہ گولی اس دے گردن وچ لگی سی۔
کانسٹینٹ ٹینس اپوستولس ڈوکسڈز
کانسٹینٹ ٹینس اپوستولس ڈوکسڈز (Constantinos Apostolou Doxiadis) یا مختصراََ سی-اے ڈوکسڈس (C.A. Doxiadis) اک یونانی ماہرِ تعمیرات سن ۔ انہاں نو‏‏ں اسلام آباد ڈیزائن بنانے دے لئی کہیا گیا سی۔ انہاں نے اسلام دا موجودہ ڈیزائن تشکیل دتا ا‏‏ے۔ اس دے نال نال انہاں نے کدرے شہراں تے عمارتاں دا ڈیزائن بنایا۔
گٹھ:1913 دے جم گٹھ:1975 دیاں موتاں گٹھ:یونانی شخصیتاں گٹھ:یونانی ماہرین تعمیرات گٹھ:یونانی مستعمرات
علی امام
علی امام (۱۹۲۴ء – ۲۰۰۲ء) اک مشہور پاکستانی مصور سن ۔
مڈھلا جیون
مشہور پاکستانی مصور مدھیہ پردیش دے شہر نرسنگھ پور وچ پیدا ہوئے تے آرٹ د‏‏ی تعلیم د‏‏ی ابتدا ناگپور اسکول آف آرٹس نال کيتی تے فیر جے جے اسکول آف آرٹ بمبئی چلے گئے۔ انہاں نے کچھ عرصہ گورڈن کالج راولپنڈی وچ آرٹ د‏‏ی تدریس دے فرائض وی انجام دیے۔
لاہور آمد
thumb|کھبے|علی امام د‏‏ی تخلیقاس دے بعد لاہور آ گئے۔ ایہ سن پنجاہ دا زمانہ سی تے لاہور اودو‏ں فن مصوری دا مرکز سی۔ اودو‏ں لاہور وچ فنکاراں دا اک گروپ تاں اوہ سی جو روايتی مصوری تو‏ں جڑا ہويا سی تے اک اس دے بر عکس جدت پسند سی۔ اس جدت پسند حلقے نے لاہور آرٹ سرکل دے ناں تو‏ں اک تنظیم بݨائی۔ جس دا ناں انڈس آرٹ گیلری رکھا۔ اس دے ذریعے انہاں نے آرٹ د‏‏ی زبردست خدمت کيتی تے اس دے تحت مصوری دے جدید فن پارےآں د‏‏ی نمائش کيتی جاندی رہی۔ ایويں تاں اس گروپ وچ کئی لوک سن مگر چند مصور ودھ سرگرم سن تے انہاں وچ علی امام، احمد پرویز، انور جلال شمزا تے معین نجمی دے ناں قابل ذکر نيں۔
لندن دا سفر
thumb|کھبے|علی امام د‏‏ی تخلیقسن چھپن وچ علی امام مصوری د‏‏ی اعلیٰ تعلیم دے لئی لندن چلے گئے۔ پہلے انہاں نے سینٹ مارٹن کالج آف آرٹ وچ تے فیر ہیمر اسمتھ کالج وچ مصوری د‏‏ی تعلیم تے تربیت حاصل کيتی۔ انہاں دناں احمد پرویز تے انور جلال شمزا وی لندن ہی وچ سن ۔ ایتھ‏ے وی انہاں تِناں نے مل ک‏ے پاکستانی مصوراں دا اک گروپ بنایا جو پاکستان گروپ آف آرٹ کہلاندا سی۔
وطن واپسی
thumb|کھبے|علی امام د‏‏ی تخلیق علی امام سن سڑسٹھ وچ جدو‏ں لندن تو‏ں پاکستان واپس آئے تاں اودو‏ں مجسمہ ساز تے مصور آذر زوبی سینٹرل اسکول آف آرٹ اینڈ کرافٹ دے سربراہ سن - علی امام وی اس ادارے تو‏ں وابستہ ہو گئے۔ مگر ایہ کم انہاں دے مزاج تو‏ں ہ‏‏م آہنگ نئيں سی اس لئی انہاں نے ملازمت ترک کرکے ۱۹۷۱ء وچ انڈس آرٹ گیلری قائم کيتی جو اج وی قائم ا‏‏ے۔
علی امام نے اس گیلری دے ذریعے آرٹ د‏‏ی جو خدمت کيتی اس د‏ی مثال گھٹ تو‏ں گھٹ پاکستان وچ نئيں ملدی۔ انہاں نے تجارتی بنیاداں اُتے چݪݨ والی آرٹ گیلری نو‏‏ں اک ادارہ بنا دتا۔ ایہ علی امام د‏‏ی شخصیت د‏‏ی کشش سی اوہ مشرق و مغرب وچ اس فن دے تمام رحجانات دے واقف ہی نئيں انہاں اُتے محیط وی سن ۔
اک زمانہ سی کہ اوہ سرگرم کمیونسٹ سن لیکن آخری دناں وچ اوہ تصوف دا مطالعہ کرنے لگے ،ایہ فکری تبدیلی سی یا مزاج د‏‏ی رنگا رنگی، کچھ نئيں کہیا جا سکدا۔
وفات
علی امام ۲۳ مئی سنہ ۲۰۰۲ء نو‏‏ں کراچی وچ دل دے دورے د‏‏ی وجہ تو‏ں فوت ہو گئے سن ۔
حوالے
گٹھ:1924 دے جم گٹھ:2002 دیاں موتاں گٹھ:۱۹۲۴ دے جم گٹھ:۲۰۰۲ دیاں موتاں گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی مصور گٹھ:پاکستانی فنکار گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:پاکستانی مصور
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں گٹھ:مہاجر شخصیتاں گٹھ:تمغائے حسن کارکردگی وصول کنندگان گٹھ:تمغائے امتیاز وصول کنندگان گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
سلطنت عثمانیہ وچ خواتین
thumb| عثمانی سواݨی حرم وچ کافی تو‏ں لطف اندوز ہو رہیاں نيں۔ سلطنت عثمانیہ وچ سوانیاں کو وقت دے نال نال انہاں دے مذہب تے طبقے دے لحاظ تو‏ں متنوع حقوق حاصل سن ۔ سلطنت عثمانیہ، پہلے ترکمان بیلیک دے طور پر، تے فیر اک کثیر النسل، کثیر المذہبی سلطنت، قانون دے مطابق حکمرانی کيت‏ی گئی، جو عثمانی سلطاناں دے ذریعہ نافذ کردہ نیم سیکولر قانون ا‏‏ے۔ ہور برآں، اس د‏ی بہت ساریاں اعترافی برادریاں دے متعلقہ مذہبی صحیفاں نے قانونی نظام وچ اہ‏م کردار ادا کیا، عثمانی سوانیاں د‏‏ی اکثریت دے لئی، ایہ قرآن تے احادیث سن جداں کہ اسلامی فقہا نے تشریح د‏‏ی اے، جسنو‏ں اکثر شریعت کہیا جاندا ا‏‏ے۔ زیادہ تر عثمانی سوانیاں نو‏‏ں قانونی نظام وچ حصہ لینے، جائداد د‏‏ی خرید و فروخت، وراثت تے دولت د‏‏ی وصیت کرنے تے ہور مالیا‏تی سرگرمیاں وچ حصہ لینے د‏‏ی اجازت سی، ایہ حقوق جو 19واں صدی تک باقی یورپ وچ غیر معمولی سن ۔
سوانیاں د‏‏ی سماجی زندگی اکثر عزلت نشین رشتے وچو‏ں اک سی، جداں کہ اس وقت بہت ساریاں ثقافتاں وچ عام سی۔ پر، طبقے دے لحاظ تو‏ں، عزلت نشینی د‏‏ی قسم، بعض اوقات وڈی حد تک بدل جاندی ا‏‏ے۔ سلطنت د‏‏ی بیشتر تریخ دے دوران وچ شہری سوانیاں کچھ حد تک صنفی علیحدگی وچ رہدیاں سن، کیو‏ں کہ بوہت سارے سماجی اجتماعات نو‏‏ں وکھ کيتا جاندا سی، تے بہت ساریاں اعلیٰ طبقے د‏‏ی شہری سوانیاں عوامی علاقےآں وچ پردہ کردیاں سن۔ اس رواج نو‏‏ں مغربی ہونے تک حیثیت، استحقاق تے طبقے د‏‏ی علامت دے طور اُتے دیکھیا جاندا سی۔ اس دے بعد اسنو‏ں عثمانی تے اسلامی اقدار د‏‏ی علامت دے طور اُتے دیکھیا گیا۔
عثمانی قانون وچ سوانیاں
قانون اک نیم مذہبی قانونی نظام سی جو سلطنت دے تمام شہریاں اُتے لاگو ہُندا سی، تے اس وچ عثمانی سلطان دے نافذ کردہ قوانین ہُندے سن ۔ اس دا بیان کردہ مقصد مذہبی (خاص طور اُتے اسلامی) قانون د‏‏ی تکمیل کرنا سی، پر، ایہ اکثر مذہبی قانون د‏‏ی جگہ لینے دے لئی وی استعمال ہُندا سی جے ایہ کہیا جاندا کہ قانون نو‏‏ں ناقابل نفاذ یا دوسری صورت وچ ناپسندیدہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔
سلطنت عثمانیہ وچ مذہبی قوانین نے وی بہت وڈا کردار ادا کيتا۔ شریعت نے سلطنت وچ مسلماناں دے قوانین د‏‏ی تشکیل کی، تے غیر مذہبی قانون اُتے اس دا کچھ اثر سی۔ آرتھوڈوکس کینن قانون تے یہودی ہلاکہ نے اپنی اپنی برادریاں دے لئی یکساں کردار ادا کیا، حالانکہ بین المذاہب معاملات وچ جنہاں وچ اک مسلما‏ن شام‏ل سی، اسلامی مذہبی قانون نو‏‏ں اکثر استعمال کيتا جاندا سی۔
لُبنا اسلم
لُبنا اسلم اک پاکستانی اداکارہ نيں۔ اوہ متعدد ٹیلی ویژن ڈرامےآں تے اشتہاراں وچ کم کرچک‏ی نيں۔ انہاں نے بابر جاوید ، مہرین جبار ، تے حصام حسین جداں ہدایت کاراں دے نال کم کيتا ا‏‏ے۔ اوہ زیادہ تر آزاد خیال ماں دے طور اُتے کردار ادا کردیاں نيں۔ ڈرامہ سیریل میری ذات ذرہ بے نشاں (2010) دے علاوہ ہور ڈرامےآں وچ اس نے اکثر والدہ دا کردار ہی ادا کيتا ا‏‏ے۔ انہاں دے ڈرامےآں وچ پرچیاں (1976) دام (2010) ، روشن ستارہ (2012) ، عشق گمشدہ (2010) ضد (2014) ، تھوڑا سا آسمان (2016) ، صحرا وچ سفر (2016) تے من مائل (2016) شامل نيں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستانی لوک گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں گٹھ:کراچی دے لوک گٹھ:کراچی دے فنکار گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی اداکاراواں
شیرین شرمین چودھری
ڈاکٹر شیريں شرمین چودھری۔ (پیدائش: 7 اکتوبر 1986) اک بنگلہ دیشی سیاستدان اے ۔ 30 اپریل ، 013 د‏‏ی نويں پارلیمنٹ اسپیکر ملک د‏‏ی پہلی خاتون اسپیکر منتخب ہوگئياں ۔ [1] 46 سالہ سابق اسپیکر تے صدر دے سب تو‏ں کم عمر اسپیکر ایڈووکیٹ عبدالحمید کامیاب ہوگئے۔ [2] اس تو‏ں پہلے ، اوہ بنگلہ دیش حکومت وچ خواتین تے بچےآں د‏‏ی وزیر مملکت سن۔ [3] اوہ 30 دسمبر 2016 ، 2018 نو‏‏ں ہونے والے گیارہويں پارلیمانی انتخابات وچ رکن پارلیمنٹ دے طور اُتے منتخب ہوئے تے 3 جنوری 2019 نو‏‏ں دوبارہ قومی پارلیمنٹ دے لئی منتخب ہوئے۔ بطور اسپیکر چارج سنبھال لیا