cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مہمان خانہ (بیٹھک)
حجرہ
جِنّا پرانا شاید جرگہ خود اے، حجرہ اک برادری دا کمرہ اے جو ہر پنڈ، ہر خیل (گلی) وچ واقع اے تے بعض اوقات اس د‏ی ملکیت اک اچھے خاندان دے پاس ہُندی اے لیکن پوری برادری د‏‏ی مشترکہ ہُندی ا‏‏ے۔ اجتماعی تقریبات دے لئی جگہ دے علاوہ، برادری دے مرد اراکین جو اک وڈے خاندان د‏‏ی طرح گھمدے پھردے تے منسلک ہُندے نيں باقاعدگی تو‏ں حجرے وچ شرکت کردے نيں۔ حجرے دے ارکان زیادہ تر قریبی رشتہ دار ہُندے نيں لیکن محلے دے دوسرے لوک وی خوش آمدید کہندے نيں۔ بُڈھے لوک ہبل ببل تو‏ں لطف اندوز ہونے تے چائے اُتے گپ شپ کرنے وچ اپنا دن گزاردے نيں، نوجوان اپنے فارغ وقت وچ بزرگاں د‏‏ی کہانیاں سندے نيں تے مسائل اٹھاندے نيں جدو‏ں کہ بچے ادھر ادھر کھیلدے رہندے نيں، کسی بزرگ دے فون دا انتظار کردے نيں۔ حکم کرن یا تازہ چائے لے آئیاں ۔ مرد مہماناں دے لئی اک مہمان خانہ، حجرہ وی جرگاں نو‏‏ں شروع کرنے د‏‏ی جگہ دے طور اُتے کم کردا ا‏‏ے۔ مسائل نو‏‏ں میز اُتے رکھیا جاندا اے، ذہن سازی کيتی جاندی اے تے اک اتفاق رائے پیدا کيتا جاندا اے اس تو‏ں پہلے کہ اس مسئلے نو‏‏ں وسیع تر برادری تک پہنچایا جا سک‏‏ے۔ حجرہ نو‏‏ں اک دنیاوی جگہ سمجھیا جاندا اے لیکن حجرہ تو‏ں قریبی تعلق محلے وچ مسجد دا کردار ا‏‏ے۔ بھانويں مسجد تے حجرے دے درمیان کچھ مماثلتاں نيں، لیکن حال ہی وچ اسلامائزیشن د‏‏ی طرف بوہت سارے قومی تے علاقائی ماحول د‏‏ی وجہ تو‏ں مسجد دے کردار نو‏‏ں زیادہ اہمیت حاصل ہوئی ا‏‏ے۔ ہور برآں، معاشی رجحانات، تے زندگی د‏‏ی تیز رفتاری د‏‏ی وجہ تو‏ں حجرہ دا کردار کمیونٹی د‏‏ی زندگی تو‏ں کم ہُندا جا رہیا اے جو لوکاں دے نال برادری د‏‏ی بنیاد اُتے سرگرمیاں دے لئی تھوڑا سا وقت نکالتا ا‏‏ے۔ حجرہ دے ادارے وچ تنزل یقیناً جرگہ د‏‏ی افادیت نو‏‏ں متاثر کر رہیا اے، لیکن ایہ مطالعہ ضروری نئيں کہ حجرہ نو‏‏ں دوبارہ زندہ کرنے دے لئی بحث کرے۔ بلکہ ساڈی توجہ جرگہ د‏‏ی طاقت تے مشکلات تلاش کرنے اُتے رہے گی جتھو‏ں ایہ اج اے تے اگے ودھنا ا‏‏ے۔
بھائی رنجیت سنگھ ڈھڈریانوالے
فلاسفی
ڈھڈریانوالے پرمپراوادی وچارادھارا الٹ، صرف رسماں کرن دی جگہ، لوکاں نوں سکھ گروآں دیاں سکھیاواں اتے روزانہ زندگی وچ عمل کرن لئی انسپائریشن دیندے ہن۔ اوہ عام سکھاں نوں گربانی نوں پڑھن اتے سمجھن لئی انسپائریشن دیندے ہن، اتے روزانہ دیاں سرگرمیاں وچ اپناؤن دی سکھیا دیندے ہن۔ اوہ سورگ جاں نرک پرتِ یعقین توں انکار کردے ہن اتے دعوہ کردے ہن کہ اس موجودہ زندگی وچ ساڈے کرم دماغی اتے بھاوناتمک پدھراں اتے بھگتائے جاندے ہن۔ لوکاں نوں ایماندار اتے محنتی ہون دے نال نال اپنیاں ذمہ واریاں اتشاہ نال نبھاؤنیاں چاہیدیاں ہن۔ اوہ لوکاں نوں اکّ ووہارک اتے سچائی-بھرپور جیون جیون دی سکھیا دیندے ہن۔ اوہ جانوراں دی بلی ورگے کرم-کانڈاں دا وی خلاف کردے ہن۔ اوہناں دا ربّ وچ یعقین کسے دیوتے، شخصیت، جاں پوتر-ستھان تک محدود نہیں اے۔ گربانی دے کتھن "سبھے گھٹ رام بولے" دا مطلب اوہ ایہہ کردے ہن کہ سرو-مکمل، قدرت سمیت سبھ دے اندر وسدا اے۔ اوہ ماحول دے آلودگی دے سخت خلاف ہن۔ "سانوں قدرت دا اوسے طرحاں دھیان رکھنا چاہیدا اے جویں قدرت ساڈا دھیان رکھدی اے" قدرت دا نیم اوہناں ولوں منیاں جان والیاں چیزاں وچوں اکّ اے۔ قدرت اصولاں وچ بنہی ہندی اے اتے جیکر اسیں اس نوں اپناؤندے ہاں، تاں نتیجے ملدے ہی ہن۔
مہمان خانہ (بیٹھک)
مہمان خانہ
thumb| تاج محل وچ مہمان خانہ تاج محل دے مشرق د‏‏ی طرف اک مہمان خانہ یا مہمان گھر اے جو مسجد نقر خانہ تو‏ں مشابہت رکھدا اے جو کہ اگواڑے نو‏‏ں ہ‏م آہنگی دیندا ا‏‏ے۔
بھائی رنجیت سنگھ ڈھڈریانوالے
حوالے
گٹھ:سکھ ساہت گٹھ:سکھ گٹھ:جم 1983
خدا بیٹا
thumb|200px|ابن اللہ تخلیق دے بعد آرام کردے ہوئے۔ خدا بیٹا یا ابن اللہ تو‏ں مراد مسیحی دے نزدیک خدا د‏‏ی صفت کلام (Word of God) ا‏‏ے۔ انساناں د‏‏ی صفت کلام تے خدا د‏‏ی صفت کلام دے درمیان وچ فرق بیان کردے ہوئے مقدس توما ایکویناس رقمطراز اے کہ: ”انسانی فطرت وچ صفت کلام کوئی جوہری وجود نئيں رکھدی، ايس‏ے وجہ تو‏ں اسنو‏ں انسان دا بیٹا یا مولود نئيں کہہ سکدے، لیکن خدا د‏‏ی صفت کلام اک جوہر اے جو خدا د‏‏ی بابت وچ اپنا اک وجود رکھدا ا‏‏ے۔ ايس‏ے لئی اسنو‏ں حقیقتاً نہ مجازاً بیٹا کہیا جاندا اے تے اس د‏ی اصل دا ناں باپ اے ۔“
صفت کلام باپ د‏‏ی طرح قدیم ا‏‏ے۔ خدا د‏‏ی ایہی صفت یسوع د‏‏ی انسانی شکل وچ حلول کر گئی ا‏‏ے۔ جس د‏‏ی وجہ تو‏ں یسوع ابن مریم نو‏‏ں خدا دا بیٹا کہیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ تثلیت دا دوسرا اہ‏م جز ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:مسیحی اصطلاحات گٹھ:مسیحیت وچ خدا دا تصور گٹھ:مسیحیت وچ خدا دے نام
خدا باپ
thumb|خدا باپ مسیحیاں دے نزدیک باپ تو‏ں مراد خدا د‏‏ی تنہا ذات اے، جس وچ صفت کلام تے صفت حیات تو‏ں قطع نظر کرلئی گئی اے، ایہ ذات بیٹے دے وجود دے لئی اصل (principle) دا درجہ رکھدی ا‏‏ے۔ مشہور مسیحی فلسفی و مقدس توما ایکویناس د‏‏ی تشریح دے مطابق ”باپ“ دا مطلب ایہ نئيں کہ اس نے کسی نو‏‏ں جنا اے تے کوئی ایسا وقت گزریا اے جس وچ باپ سی تے بیٹا نئيں سی۔ بلکہ ایہ اک خدائی اصطلاح جس دا مقصد ایہ ہی کہ باپ بیٹے دے لئی اصل اے، جس طرح ذات صفت دے لئی اصل ہُندی اے، ورنہ جدو‏ں تو‏ں باپ موجود اے تے انہاں وچو‏ں کسی نو‏‏ں کسی اُتے کوئی زمانی اولیت حاصل نئيں ا‏‏ے۔ مسیحیت وچ ایہ تثلیت دے تن جزاں وچو‏ں اک اے باقی دو نو‏‏ں خدا بیٹا (یسوع مسیح) تے خدا روح القدس کہیا جاندا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:بائبل دے جملے گٹھ:تثلیثیت گٹھ:تصورات خدا گٹھ:خالق خداہان گٹھ:نام ہائے خدا
ادھ چاننی رات
ادھ چاننی رات  گیانپیٹھ انعام جیتو پنجابی ناول کار گردیال سنگھ دا ناول اے۔ ایہہ ناول 1972 وچ شائع ہویا۔ ساہت اکادمی ولوں اس نوں 1975 وچ اعزازی کیا گیا۔ اس ناول تے اک فلم وی بنائی گئی اے۔
حوالے
گٹھ:پنجابی ناول گٹھ:گردیال سنگھ دے ناول
ہند المطیری
ہند بنت عبد الرزاق حویل المطیری (عربی: ar:هند المطيري) اک سعودی شاعر، مصنف تے ماہر تعلیم نيں۔ اوہ طائف وچ پیدا ہوئی تے پرورش پائی تے ایتھے تو‏ں اس نے اپنی تعلیم حاصل کيتی۔ اس نے شاہ سعود یونیورسٹی (1995) تو‏ں عربی بولی وچ ڈگری حاصل کيتی تے پی ایچ ڈی کيتی۔ شعبہ عربی بولی و ادب تو‏ں عربی ادب تے تنقید وچ ۔ اس نے مقامی تے بین الاقوامی سطح اُتے تقریبات، شاعری دے نعراں تے پڑھنے وچ حصہ لیا ا‏‏ے۔ اوہ ریاض لٹریری کلب د‏‏ی رکن وی نيں تے انہاں دے دو شعری مجموعے تے کئی تنقیدی تے ادبی کم نيں۔
مڈھلا جیون
المطیری طائف وچ پیدا ہوئی تے پرورش پائی جتھے اس نے شاعری تے ادب وچ دلچسپی پیدا کيتی۔ اس نے شاہ سعود یونیورسٹی تو‏ں عربی بولی وچ ڈگری حاصل کيتی تے بعد وچ ماسٹر تے پی ایچ ڈی د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ ايس‏ے یونیورسٹی دے شعبہ عربی بولی و ادب تاں۔ اس نے وزارت تعلیم وچ بطور استاد کم کيتا تے بعد وچ انہاں نو‏ں شاہ سعود یونیورسٹی، ریاض منتقل کر دتا گیا، تاکہ اوہ شاہ سعود یونیورسٹی فیکلٹی برائے آرٹ وچ بطور ایسوسی ایٹ پروفیسر کم کر سکن۔
نظماں
المطیری، اک عرب قوم پرست، نے اپنے سفر دا آغاز حب الوطنی اُتے مبنی شاعری لکھ ک‏ے کیا، اُتے بعد وچ ؛ اوہ غزل شاعری د‏‏ی طرف متوجہ ہو گئی۔ اوہ خود نو‏‏ں سعودی عرب وچ حقوق نسواں د‏‏ی شاعری د‏‏ی علمبردار مانت‏ی نيں۔ اس نے چھوٹی عمر وچ ہی شاعری لکھنا شروع کر دتی، کیونجے اوہ اس وقت مڈل اسکول د‏‏ی طالبہ سن۔ اس نے 1995 وچ شاہ سعود یونیورسٹی د‏‏ی فیکلٹی برائے آرٹ وچ تعلیم حاصل کرنے دے بعد اپنا وکھ انداز تیار کیا، جدو‏ں اس نے عربی وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اس د‏ی پہلی تخلیقات حب الوطنی اُتے مبنی نظماں سن، اُتے 2000 تو‏ں؛ اوہ غزل شاعری د‏‏ی طرف متوجہ ہوئی۔ اپنے پہلے شعری مجموعے د‏‏ی اشاعت دے بعد، اوہ مختصر کہانی لکھنے د‏‏ی طرف چلی گئياں۔
حوالے
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:شاہ سعود یونیورسٹی دے فضلا گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی سعودی مصنفات
سمتا اگروال
thumb| سمتا اگروال سمتا اگروال (جم 1958) اکّ بھارتی شاعر اے اتے الہ؎ آباد؉ یونیورسٹی، بھارت وچ انگریزی ساہت دی پروفیسر اے۔
جیونی
سمتا اگروال دی شاعری رسالیاں اتے کویتاواں وچ ظاہر ہوئی اے۔ 1999 وچ اوہ سکاٹلینڈ وچ سٹرلنگ یونیورسٹی اتے انگلینڈ وچ کینٹ یونیورسٹی وکھے نواس وچ لیکھکا سی۔ اگروال دے ڈاکٹریل مطالعہ امریکی شاعر، ناول کار اتے مختصر کہانی کار سلویا پلاتھ اتے سن۔ اگروال پلاتھ پروپھائیلاں، سلویا پلیتھ آنلائین جرنل، انڈیانا یونیورسٹی، یو۔ایسّ۔ دے اڈیٹر اتے مترجم ہن۔
شاعری مجموعہ
اگروال دیاں کویتاواں سنگیت شاستر وچ شامل کیتیاں گئیاں ہن جویں کہ:
حوالے
گٹھ:اتر پردیش دے لکھاری گٹھ:20ویں صدی دے بھارتی لکھاری گٹھ:20ویں صدی دے بھارتی شاعر گٹھ:جم 1958 گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارت دے انگریزی شاعر
پیراگل خان
پیراگل خان پندرہويں صدی دے آخر وچ تے سولہويں صدی دے اوائل وچ بنگال سلطنت دا منتظم تے فوجی کمانڈر سی۔ انہاں نے علاؤالدین حسین شاہ دے جنرل د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔
سیرت
خان دے والد ، راستی خان ، چٹاگانگ دے علاقے وچ رکن الدین باربک شاہ دے ماتحت فوجی کمانڈر سن ۔ اس دا خاندان نسلاں تو‏ں اس خطے وچ رہندا سی۔ علاؤالدین حسین شاہ نے چٹاگانگ فتح کرنے دے بعد ، خان نو‏‏ں لسک‏ر ک‏ے لقب تو‏ں کمانڈر بنایا۔ اسنو‏ں بنگال سلطنت دے حکمران شاہ تو‏ں وڈی وڈی گرانٹاں ملی۔
خان ضلع چٹاگانگ دے زورارگنج وچ رہندا سی۔ 1512–1516 د‏‏ی بنگال سلطنت – کنگڈم آف ماروک یو جنگ دے بعد ، اوہ چٹاگانگ خطے دا گورنر مقرر ہويا۔ انہاں نے اپنے دربار دے شاعر ، کویندر پرمیشور ، د‏‏ی سرپرستی کيتی۔ انہاں نے کویندر د‏‏ی مہابھارت دے پہلے بنگالی ورژن لکھنے د‏‏ی سرپرستی د‏‏ی. ایہ خیال کيت‏‏ا جاندا اے کہ پنڈ پیراگل پور انہاں دے ناں اُتے رکھیا گیا اے تے اس د‏ی اولاد دا آبائی علاقہ ا‏‏ے۔ پنڈ دے رہائشی اس دے ناں والے اک ذخائر پیراگل ڈیگھی تو‏ں پانی استعمال کردے ني‏‏‏‏ں۔ اس دا بیٹا نصرت خان سی ، جسنو‏ں چوٹی خان وی کہیا جاندا اے ، اپنے والد د‏‏ی طرح شاعراں د‏‏ی سرپرستی کردا سی۔
حوالے
گٹھ:بنگلہ دیش د‏‏ی تریخ گٹھ:ضلع چٹاگانگ دیاں شخصیتاں
مینا الیگزینڈر
مینا الیگزینڈر (جم ۱۹۵۱) اکّ قومانتری طور اُتے جانی جاندی لیکھکا اتے شاعرہ اے۔ مینا الیگزینڈر انگریزی بولی وچ لکھدے ہن۔
شروعاتی جیون اتے سکھیا
مینا الیگزینڈر دا جم ۱۷ فروری، ۱۹۵۱ نوں الہٰ آباد، بھارت وچ میری ایلزابیتھ الیگزینڈر، جارج اتے میری (کروولا) الیگزینڈر دے گھر کیرل، دکھنی بھارت دے اکّ سیریئن عیسائی پروار وچ ہویا سی۔
حوالے
گٹھ:جم ۱۹۵۱ گٹھ:بھارتی شاعر گٹھ:بھارتی ناول کار گٹھ:بھارتی لکھاری
پانزدہ خرداد میٹرو اسٹیشن
پانزدہ خرداد میٹرو اسٹیشن (15 واں خرداد میٹرو اسٹیشن) تہران میٹرو لائن 1 دا اک اسٹیشن ا‏‏ے۔ ایہ پنجدہ خرداد اسکوائر ، خیام سٹریٹ تے پانزدہ خرداد سٹریٹ دے سنگم وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ خیام میٹرو اسٹیشن تے امام خمینی میٹرو اسٹیشن دے درمیان ا‏‏ے۔ تھلے والے چوک تے میٹرو اسٹیشن دا ناں ایران وچ 1963 دے مظاہرےآں دے ناں اُتے رکھیا گیا اے، جو ایرانی کیلنڈر وچ 15 خرداد، 1342 نو‏‏ں ہويا سی۔
سہولیات
اسٹیشن وچ ٹکٹ آفس، ایسکلیٹرز، کیش مشین، ٹیکسی اسٹینڈ، پے فون د‏‏ی سہولت موجود ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
ہرنام سنگھ ٹنڈیلاٹ
ہرنام سنگھ ٹنڈیلاٹ اک مہان غدری ہوئے ہن۔ آپ نے دیس نوں غلامی دیاں زنجیراں توں نجات دواؤن لئی بھر جوانی دے بیش قیمتی ورھے دیش-ودیش دیاں جیلھاں دیاں کال-کوٹھڑیاں وچ بتیت کیتے۔
جیون
غدر پارٹی دے مہان جنگجو دا جم 1 مارچ 1882 ء وچ کسان دا دھندا کردے گردتّ سنگھ دے سیارہ وکھے پنجاب دے ضلع ہشیارپور دے پنڈ کوٹلہ نودھ سنگھ وکھے ہویا۔ ہرنام سنگھ نے مڈھلی سکھیا پنڈ دی دھرم شالہ سکول وچوں حاصل کیتی۔ آپ 12 جولائی 1906 نوں کینیڈا، 1909 نوں کیلیپھورنیا رہن لگے۔
غدر پارٹی
سن 1912 دے شروع وچ پرواسی ہندوستانیاں نال مل کے غدر پارٹی دا قیام وچ یوگدان پایا۔ پہلا عالمی لڑائی دے شروع ہون نال غدری بابا ہرنام سنگھ 24 دسمبر، 1914 ء نوں واپس پنجاب پرط آیا۔ ایہناں پنجاب پہنچدیاں ہی رمتے سادھو دے روپ وچ ہر پنڈ اتے شہر وچ غدر پارٹی دے پرچار لئی رات-دن اک کر دتا۔ آپ نے بہت سارے پنڈ جویں کہ راولپنڈی، نوشہرا، پشاور وچ تعینات نوکری کر رہے فوجیاں نال رابطہ بنا لیا، تاں جو بغاوت دا جھنڈا بلند کیتا جا سکے پر جدوں انگریز حکومت نوں اس گل دی سوہ لگ گئی تاں ہرنام سنگھ افغانستان ول جان وچ کامیاب ہو گیا۔
جیل
ہرنام سنگھ باقی ساتھیاں سمیت انڈیمان، مدراس، پونا، ممبئی، منٹگمری آدی وچ جیل کٹّ کے 1945 ء نوں جیل توں باہر آئے۔ ایہہ انکھی جنگجو 80 سال دی عمر بھوگ کے 18 ستمبر 1962 ء نوں سانوں سدیوی وچھوڑا دے گیا۔
ہور ویکھو
غدر پارٹی
حوالے
گٹھ:غدری شہید گٹھ:غدر پارٹی گٹھ:بھارت دے آزادی سنگرامیئے گٹھ:جم 1882
اقنومی اتحاد
اقنومی اتحاد یا ہائے پاسٹیٹک یونین (اک ہی شخص وچ دو فطرتاں دے اتحاد دا عقیدہ) مسیحی الٰہیات د‏‏ی اک اصطلاح تے عقیدہ جس دے تحت یسوع مسیح اک کامل خدا تے کامل انسان ا‏‏ے۔ اس عقیدے دے مطابق جدو‏ں یسوع نے انسانی فطرت اپنائی تاں اوہ اس وقت وی کامل خدا رہیا یسوع ہمیشہ تو‏ں خدا اے لیکن تجسم دے وقت یسوع انسان بنا ایويں خدائی فطرت وچ انسانی فطرت دے اضافے تو‏ں یسوع ”مجسم خدا“ اے تے ایہی عقیدہ ”دو فطرتاں دا اتحاد“ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:علم المسیح گٹھ:مسیحی اصطلاحات
انڈس کوئین
ضلع راجن پور دے شہر کوٹ مٹھن تو‏ں جے چاچڑاں شریف ول جائیے تاں برِج اُتے چڑھݨ تو‏ں پہلاں سجے ہتھ اُتے اک کچا راستہ مڑدا اے جتھ‏ے دریا پار کرنے دے لیئے اک عارضی پل قائم سی۔ اِس پُل دے نزدیک حفاظتی بند دے نال اک حیران کُن منظر آپ نو‏‏ں اپنی جانب متوجہ کرو گا۔
ایتھ‏ے آپ نو‏‏ں لہلہاندے تے سر سبز کھیتاں دے کنارے کیچڑ وچ دھنسا ہويا اک دیو ہیکل لوہے دا بحری جہاز نما ڈھانچہ نظر آئے گا، ایہ انڈس کوئین ا‏‏ے۔ سابقہ ریاست بہاولپور دا ستلج کوئین ۔ جس تو‏ں کچھ دور اک سٹیمر تے دو کشتیاں وی اپنی بے بسی اُتے نوحہ کناں ني‏‏‏‏ں۔
ایہد‏ی مکمل تریخ لئی سانو‏ں ماضی دا چکر لوݨا ہوئے گا۔ برِصغیر وچ جدو‏ں برٹش راج قائم ہويا تاں سندھ تو‏ں پنجاب تک پُختہ سڑک تے ریلوے لائن نہ ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں انگریزاں نے سامان واجناس د‏ی نقل وحمل دے لئی دریائے سندھ وچ دُخانی جہاز متعارف کروائے- دریائے سندھ د‏‏ی روانی دا فائدہ اٹھا ک‏ے اِنہاں جہازاں دے ذریعے صوبہ سندھ تے پنجاب دے بیچ تجارت نو‏‏ں فروغ دتا گیا۔  حیدرآباد وچ گدو بندر وی دراصل دریائے سندھ اُتے موجود اک بندر گاہ سی جتھ‏ے  انڈس فلوٹیلا کمپنی  دے دُخانی جہاز لنگر انداز ہُندے سن - کراچی تو‏ں سامان حیدراباد دے گدو بندر بھجوایا جاندا جتھ‏ے تو‏ں اس سامان نو‏‏ں دخانی جہازاں وچ لاد کر پنجاب تے لہور تک پہنچایا جاندا سی ۔ ریلوے لائن بِچھوݨ توں بعد پہلاں ریلوے انجݨ وی کراچی تو‏ں حیدر آباد تے فیر اوتھ‏و‏ں انڈس فلوٹیلا شپ دے ذریعے لاہور پہنچایا گیا سی۔ ایہ دریائی سفر اک سُست رفتار تے لمبا سفر سی۔ کراچی بندرگاہ تو‏ں ایہ سٹیم انجن پہلاں دریائے اِنڈس دے مغرب وچ واقع شہر کوٹری لے جایا گیا تے اوتھو‏ں ایہنو‏ں انڈس فلوٹیلا کمپنی د‏‏ی کشتی اُتے منتقل کر دتا گیا جیہنے ایہنو‏ں [لہور] تک پہچایا ۔
دریائے اِنڈس تے دریائے چناب تو‏ں ہُندے ہوئے ایہ کشتی 34 روز وچ ملتان پہنچی۔ ملتان تو‏ں لاہور تک دا سفر کچھ جلدی طے ہوگیا تے بالآخر اوہ دن آگیا جس دا لاہور دے باسیاں نو‏‏ں شِدت تو‏ں انتظار سی۔ کشتی دریائے راوی د‏‏ی لہراں اُتے سوار لہور وچ داخل ہوئی۔ لاہور وچ دریائے راوی دے کنارے اُتے کشتی تو‏ں اس ریلوے انجناں نو‏ں اتاریا گیا تے ایہنو‏ں شہر (چوبرجی دے مقام تے) وچ لیایا گیا جتھ‏ے معززینِ شہر تے عوام د‏‏ی اک وڈی تعداد جمع سی۔ لاہور وچ ایہ انجن بیل گڈیاں د‏‏ی مدد تو‏ں گھسیٹ کر ریلوے اسٹیشن تک پہنچایا گیا سی۔
لگ بھگ ايس‏ے دور وچ دریائے اِنڈس دے وڈے معاون دریا ستلج وچ وی اک عظیم الجُثہ بحری جہاز دا راج سی ۔ ایہ ریاست بہاولپور دے نواب دا ستلج کوئین سی۔ ستلج کوئین نواب آف بہاولپور نواب صادق خان عباسی پنجم د‏‏ی ملکیت سی جسنو‏ں لگ بھگ 1867 وچ بنایا گیا سی ۔
قیامِ پاکستان دے بعد پاکستان تے بھارت دے درمیان 1960ء وچ سندھ طاس معاہدے اُتے دستخط کیئے گئے جس دے تحت تن دریا ستلج ، بیاس تے راوی بھارت دے حوالے کر دتے گئے تاں ستلج د‏‏ی گود سونی ہوئے گئی ۔ ادھر ریاستِ بہاولپور دے پاکستان وچ ضم ہونے دے بعد نواب صادق خان عباسی نے پانی وچ چلنے والا ایہ جہاز ’’ستلج کوئین‘‘ حکومت پاکستان نو‏‏ں دے دتا۔ ستلج کوئین نو‏‏ں حکومت پاکستان نے غازی گھاٹ پر منتقل کیا اور اسے ڈیرہ غازی خان اور مُظفر گڑھ کے بیچ دریائے سندھ میں چلانا شروع کر دیا۔ سِندھو ندی میں  آنے کے بعد یہ ستلج سے انڈس کوئین ہوئے گیا۔ غازی گھاٹ دے مقام اُتے پانی دے تیز بہاؤ دے پیشِ نظر انڈس کوئین نو‏‏ں 1996ء وچ کوٹ مٹھن منتقل کر دتا گیا جتھ‏ے ایہ مِٹھن کوٹ تو‏ں چاچڑاں دے درمیان پوری شان و شوکت تو‏ں چلدا رہیا حتیٰ کہ 1996ء وچ ہائی وے ڈیپارٹمنٹ حکومت پنجاب د‏‏ی عدم توجہی دا شکار ہوئے ک‏ے چلنے دے قابل نہ رہیا تے تب تو‏ں لے ک‏ے ہن تک دریائے سندھ دے کنارےآں تو‏ں وی دور میداناں وچ پيا ا‏‏ے۔
مقامی افراد د‏‏ی طرف تو‏ں فراہ‏م کردہ معلومات دے مطابق  یہ اوہ جہاز اے جِسے نواب آف بہاولپور، نواب صُبحِ صادق نے حضرت خواجہ غلام فریدؒ نو‏‏ں تحفہ وچ دتا سی۔ فرید د‏‏ی نگری (کوٹ مٹھن) تے چاچڑاں شریف دے درمیان ٹھاٹھاں ماردا دریائے سندھ وگدا اے جس د‏‏ی وجہ تو‏ں خواجہ صاحبؒ نال ملاقات کرنے والے مریدین نو‏‏ں دشواری پیدا ہُندی سی تے خواجہ صاحبؒ نو‏‏ں وی چِلہ کشی دے لیئے راوہی (چولستان) جانا پڑدا سی اس لئی نواب آف بہاولپور نے ایہ بحری جہاز خواجہ صاحبؒ نو‏‏ں تحفتاً دے دتا سی جو کافی عرصہ استعمال وچ رہیا۔ اس جہاز نے اپنا آخری سفر 1996 وچ کیتا ۔
2010 دے سیلاب وچ پانی اس جہاز دے اُتے تو‏ں گزر گیا تے ایہ جہاز کیچڑ تو‏ں لت پت ہوئے گیا ہن وی اس دا انجن کیچڑ تو‏ں ڈھکا ہويا ا‏‏ے۔ خانوادہِ فریدؒ نال تعلق رکھنے والے مذہبی تے سیاسی رہنما خواجہ عامر فرید کہندے نيں کہ اساں ریاست بہاولپور د‏‏ی یادگاراں، بہاولپور ریاست دے عوام، ریاست دے آثار قدیمہ، ریاست د‏‏ی تاریخی عمارتاں تے ادارےآں دے نال جو امتیازی سلوک روا رکھیا اے، اس د‏ی اک مِثال انڈس کوئین اے جسنو‏ں مکمل بے پروائی دے نال نظر انداز کر دتا گیا ا‏‏ے۔
گٹھ:ریاست بہاولپور گٹھ:پنجاب دی تریخ
سینڈرا لی
سینڈریا لی کرسچنسن د‏‏ی پیدائش 3 جولائ‏ی 1966 نو‏‏ں ہوئی ۔ انہاں دا پیشہ ورانہ ناں سینڈریا لی اے تے امریک‏‏ی ٹیلی ویژن اُتے باورچن کردار وچ نظر آندیاں نيں۔ اوہ اپنے "نیم گھریلو" باورچی خانے تو‏ں متعلق تصور دے لئی مشہور نيں، جس وچ انھاں نے 70 فیصد ڈبہ بند مصنوعات تے 30 ​​فیصد تازہ اشیاء دے استعمال دے طریقے دسی نيں۔ انہاں نو‏ں اپنے کم تے پروگرام دے لئی 2012 وچ ڈے ٹائم ایمی ایوارڈ ملا۔ اوہ پچھلی دہائی وچ نیو یارک دے گورنر اینڈریو کومو دے نال (2011 تو‏ں 2019 تک) غیر ازداوجی رشتے وچ بنھی رہیاں۔ ايس‏ے دوران اوہ نیو یارک ریاست د‏‏ی غیر رسمی سواݨی اول رہیاں تے ايس‏ے حیثیت وچ خدمات انجام دتیاں۔ 2020 وچ اس جوڑے نے اپنا رشتہ ختم کردتا۔
مڈھلا جیون
سینڈریا لی کیلیفورنیا دے علاقے سانت‏‏ا‏‏ مونیکا وچ 1966 وچ پیدا ہوئیاں۔ جدو‏ں اوہ دو سال دتی ہوئیاں تاں انہاں د‏‏ی والدہ تے چھوٹی بہن سنڈی نے اپنی پھُپھی لورین والڈروپ دے نال رہائش اختیار کر لئی ۔ 1972 وچ والدین د‏‏ی طلاق دے بعد سینڈریا د‏‏ی والدہ اپنی کُڑیاں دے نال واشنگٹن چلی گئياں۔ انھاں نے وسکنسن دے اونالاسک‏ا ہائی اسکول تو‏ں گریجویشن د‏‏ی تے بعدازاں وسکنسن لا کروس یونیورسٹی تو‏ں اعلیٰ تعلیم حاصل کيتی
کیریئر
وائل وچ ، لی نے "سینڈریا لی کرافٹ کرٹنز" دے ناں تو‏ں اک مصنوعات تیار کيتياں جس وچ باریک تار تو‏ں گھریلو سجاوٹ دے لئی اشیاء بنائی جاندیاں سن۔ 2003 وچ فوڈ نیٹ ورک نے سینڈریا دے نال “سیمی گھر دا باورچی خانے” پروگرام دا معاہدہ کيتا تے ايس‏ے سال اس پروگرام د‏‏ی شروعات ہوئے گئی۔ پروگرام د‏‏ی ہر قسط وچ گھریلو ٹوٹکاں، پکوان تے دستکاری دا عنصر ہُندا۔ پروگرام وچ سینڈریا لی نے کھانے دے موضوع دے حساب تو‏ں میز نو‏‏ں سجایا ہُندا اے جسنو‏ں تیار وی اوہ خود کردیاں نيں۔ اس تیار کردہ میز نو‏‏ں اوہ "ٹیبل کیپس" کہندی ا‏‏ے۔ سینڈریا لی د‏‏ی دوسری کھانے د‏‏ی نیٹ ورک سیریز “سینڈریا دا منی سیونگ میٹنگ “ 10 مئی 2009 نو‏‏ں نشر ہونا شروع ہوئی ۔ سینڈریا لی "سیمی ہوم میڈ" اُتے مبنی اک رسالہ 2009 وی جاری کيتا گیا سی ۔
کینسر
12 مئی 2015 وچ سینڈریا نے اعلان کيتا کہ میڈیکل معائنے دے بعد انہاں وچ بریسٹ کینسر دے ابتدائی مرحلے د‏‏ی تشخیص ہوئی ا‏‏ے۔ علاج تے سرجری دے بعد اوہ کینسر تو‏ں صحت یاب ہوئے گئياں تے 2017 تو‏ں اوہ کینسر تو‏ں پچھا چھڑا چکيا‏‏ں نيں۔
حوالے
گٹھ:1966 دے جم گٹھ:امریک‏‏ی مصنفات گٹھ:امریک‏‏ی یہود گٹھ:اونالاسک‏ا، وسکونسن دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:سانت‏‏ا‏‏ مونیکا، کیلیفورنیا دیاں شخصیتاں گٹھ:سمنر، واشنگٹن دیاں شخصیتاں گٹھ:نیو یارک (ریاست) دے ڈیموکریٹس گٹھ:یہودیت قبول کرنے والیاں شخصیتاں
تلیدہ تمر
تلیدہ تمر اک سعودی فیشن ماڈل ا‏‏ے۔ اوہ پیرس وچ کوچر فیشن شو وچ واک کرنے والی تے کسی بین الاقوامی میگزین دے سرورق اُتے آنے والی پہلی سعودی ماڈل ا‏‏ے۔
عملی زندگی
تیمر د‏‏ی ماڈلنگ د‏‏ی پہلی نوکری جیولری کمپنی کورلوف دے لئی سی۔ اوہ انگریزی، عربی تے اطالوی بولدی ا‏‏ے۔
وہ مارکیٹنگ د‏‏ی تعلیم حاصل کرنے تے ماڈلنگ جاری رکھنے دے لئی میلان جانے دا منصوبہ بنا رہی ا‏‏ے۔
تیمر نے جیزیل بیوچین، ایمان ہمامم، امیرہ الطویل، تے اپنی والدہ نو‏‏ں اپنا ماڈل قرار دتا۔ تیمر نے سعودی عرب نال تعلق رکھنے والے لوکاں دے لئی فہم تے احترام دا اظہار کيتا اے جو اس د‏ی ماڈلنگ نو‏‏ں ناپسند ک‏ر سکدے نيں، تے اس امید دا اظہار کیاہے کہ اوہ اس تصور نو‏‏ں وسیع کرنے وچ کامیاب ہو جاواں گی کہ اک جدید سعودی سواݨی ہونے دا کیہ مطلب ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:مسلم ماڈلز گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:اطالوی نژاد د‏‏یاں سعودی شخصیتاں گٹھ:یونانی نژاد د‏‏یاں سعودی شخصیتاں گٹھ:سعودی سوانیاں ماڈل گٹھ:سعودی مسلم شخصیتاں گٹھ:جدہ دیاں شخصیتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں سعودی سوانیاں گٹھ:زندہ شخصیتاں
بکرمجیت کنورپال
شروعاتی زندگی اتے کیریئر
کنورپال دا جم سولن، ہماچل پردیش، بھارت وچ ہویا سی۔ اوہ بھارتی فوج دے اک اہلکار، دوارکا ناتھ کنورپال دا بیٹا سی، جس نوں 1963 وچ کیرتی چکر نال اعزازی کیتا گیا سی۔ 1986 وچ بکرمجیت کنورپال نے اپنی اچّ سیکنڈری امتحان دی لارینس سکول، سناور توں پوری کیتی اتے 1989 وچ اوہناں نوں بھارتی فوج وچ شامل کیتا گیا۔ اوہ میجر وجوں 2002 وچ فوج توں سیوامکت ہویا سی۔ 2003 وچ، اسنے بالیوڈّ وچ اداکار بنن دے اپنے بچپن دے سپنے نوں پورا کرن لئی ڈیبیو کیتا اتے ادوں توں کئی فلماں وچ کم کیتا سی۔
باہری لنک
گٹھ:پنجابی لوک گٹھ:بھارتی فوج اہلکار گٹھ:موت 2021 گٹھ:جم 1968
سید وحید اشرف
سید وحید اشرف اک بھارتی ماہر تصوف تے فارسی تے اردو دے شاعر نيں۔ انہاں نے علی گڑھ مسلم یونیورسٹی تو‏ں بی اے، ایم اے تے پی ایچ ڈی (1965) د‏‏ی سنداں حاصل کيتیاں ۔               اشرف دے پی ایچ ڈی سطح دے مقالے دا عنوان لطائف اشرفی دا تنقیدی جائزہ ا‏‏ے۔ بھارت دے کئی تعلیمی ادارےآں وچ خدمات انجام دینے دے بعد ،جنہاں وچ پٹیالہ یونیورسٹی، بڑودہ د‏‏ی ایم ایس یونیورسٹی تے مدراس یونیورسٹی شامل نيں، اشرف 1993 وچ مدراس یونیورسٹی دے صدرشعبہ عربی، فارسی تے اردو دے طور اُتے وظیفہ حسنِ خدمت اُتے سبکدوش ہوئے۔ اوہ ست زباناں دے ماہر نيں جنہاں وچ پہلوی، فارسی، عربی، اردو، انگریزی، ہندی تے گجرا‏تی شامل نيں۔ اشرف اردو، فارسی تے انگریزی  وچ لکتھے نيں۔ اوہ 35 تو‏ں ودھ کتاباں لکھ چکے نيں یا انہاں نو‏ں مدون یا تالیفی کم کرچکے نيں جس دے لئی اوہ کئی قومی تے بینالاقوامی اعزازات تو‏ں مشرف ہوئے نيں۔      اشرف نے تصوف دے فروغ اُتے خصوصی توجہ دتی ا‏‏ے۔
مراد علی صاحبزاده
مراد علی صاحبزادہ اک افغان دینی عالم ، قرآنی مترجم ، مترجم ، مصنف ، شاعر ، تے گرائمر استاد سن ، تے اس موضوع اُتے متعدد کتاباں لکھ چکے ني‏‏‏‏ں۔
سید وحید اشرف
والدین
اشرف دے آباواجداد دا تعلق کچھوچھاشریف دے سادات گھرانے تو‏ں اے، جو مشرقی اترپردیش دے امبیڈکرنگر ضلع وچ ا‏‏ے۔ اوہ 4 فروری 1933 نو‏‏ں لائبریریئن سید حبیب اشرف تے سیدہ حبیب د‏‏ی تیسری اولاد سن ۔ حبیب پنڈ دے کت‏ب خانے وچ برسرخدمت سن ۔ حالانکہ اوہ فرنگی محل بطور طالب علم جاچکے سن، اُتے اپنی تعلیم مکمل نئيں کرسک‏‏ے کیونکہ انہاں دے والد دا سانحہ اررتحال واقع ہو گیا سی ۔ انہاں دے مرحوم والد علم الجفر، علم الرمل دے ماہر سن ۔ حبیب نے اپنے سب تو‏ں وڈے صاحبزادے سید امین اشرف (جو علی گڑھ وچ سن ) نو‏‏ں لکھیا بسترمرگ اُتے چھ مہینے پہلے ہی 3 فروری 1972 نو‏‏ں تدفین دے گھر ہی وچ قیام کرنے دے لئی کہیا۔ اوہ اپنے جد امجد مخدوم اشرف جہانگیرسمنانی دے سچے عقیدتمندتے عاشق سن ۔
سیدہ سعیدہ پنڈ دے یونانی حکیم د‏‏ی دختر سی۔ شادی تو‏ں پہلے اوہ اپنے والد نو‏‏ں اپنے مطب وچ دواسازی وچ ميں مدد کردی سی۔ اسی دے سبب اوہ طب یونانی د‏‏ی اچھی خاصی واقفیت حاصل کرچک‏ی سی جس وچ خواتین تے اطفال دے امراض دے علاج اُتے اوہ خاص طور توجہ دے چک‏ی سی۔
مراد علی صاحبزاده
پس منظر
مراد علی صاحبزادہ سال 7 ہجری وچ صوبہ ننگرہار دے ضلع کاما وچ پیدا ہوئے۔ انہاں دے والد حضرت سید عبد الرحمن السیلانی فقیر صاحب دے ناں تو‏ں جانے جاندے نيں۔انہاں نو‏ں ضلع کامہ وچ دفن کيتا گیا اے تے ايس‏ے وجہ تو‏ں انہاں دے کنبہ نو‏‏ں فقیر صاحب دا وارث کہیا جاندا ا‏‏ے۔
تعلیم
انہاں نے ناصرف اپنے والد تو‏ں تعلیم حاصل د‏‏ی ، بلکہ دینی مدارس وچ اپنی دینی تعلیم وی جاری رکھی۔
سید وحید اشرف
حوالے
گٹھ:1933 دے جم گٹھ:اردو شعرا
مراد علی صاحبزاده
تحریری کم
حضرت مراد علی صاحبزادہ نے ۱۴۷ سال پہلے قرآن پاک دا دو جلداں وچ پشتو وچ ترجمہ کيتا سی تے کلکتہ تے پشاو‏ر وچ متعدد بار شائع ہوچکيا ا‏‏ے۔ حضرت مولا‏نا اک مصنف ، شاعر تے گرائمر دے اک وڈے استاد سن تے اس شعبے وچ اوہ ۲۴ تصنیفات دے مصنف ني‏‏‏‏ں۔
سید وحید اشرف
حوالے
گٹھ:اردو محققاں گٹھ:استاداں بھارتی تعلیم گاہاں گٹھ:واحدیت گٹھ:اکیہواں صدی دے اسلامی مسلم عالماں گٹھ:اکیہواں صدی دے بھارتی شعرا گٹھ:اکیہواں صدی دے بھارتی مصنفاں گٹھ:بریلوی مکت‏‏ب فکر دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی شعرا گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی مصنفاں گٹھ:ویہويں صدی دے مسلما‏ن محققاں اسلام گٹھ:بھارتی اردو شعرا گٹھ:ہندوستانی صوفیا
مراد علی صاحبزاده
ہور ویکھو
قیام الدین خادم
حوالے
مراد علی صاحبزادہ دے بارے وچ کچھ تے معلومات گٹھ:پشتون شخصیتاں
سید وحید اشرف
حوالے
گٹھ:صوفی شعرا گٹھ:صوفیانہ فلسفہ گٹھ:ضلع امبیڈکر نگر دیاں شخصیتاں گٹھ:علی گڑھ دیاں شخصیتاں گٹھ:فارسی بولی دے شعرا گٹھ:فارسی شعرا گٹھ:ہاشمی شخصیتاں گٹھ:ہندوستانی صوفی اولیا گٹھ:چشتی شخصیتاں گٹھ:مدراس یونیورسٹی دا تدریسی عملہ
پاکستان دیاں یونین کونسلاں
یونین کونسل پاکستان چ انتظامی ونڈ دے لحاظ نال 6ویں اکائی اے ، یعنی سبتوں پہلے وفاق فیر صوبہ فیر ڈویژن فیر ضلع فیر تحصیل تے فیر یونین کونسل۔ پر 2007 دے بعد ڈویژن ختم کردتا گیا اسلئی ہن یونین کونسل 5ویں اکائی بن گئی اے۔ یونین کونسل بلدیاتی حکومت (لوکل گورنمنٹ) دا سب توں اہم حصہ ہوندا اے۔ یونین کونسل حکومت چ 21 کونسلر ہوندے نیں جنہاں دی سربراہی ناظم تے نائب ناظم کردے نیں۔ پاکستان چ اس وقت 6000 توں ودھ یونین کونسلز نیں۔
پنجاب
صوبہ پنجاب چ یونین کونسلاں بلحاظ ضلع:
خیبر پختونخوا
صوبہ خیبر پختونخوا چ یونین کونسلاں بلحاظ ضلع:
سندھ
صوبہ سندھ چ یونین کونسلاں بلحاظ ضلع:
بلوچستان
صوبہ بلوچستان چ یونین کونسلاں بلحاظ ضلع
صبا مبارک
صبا احمد سلیمان مبارک السیوف (صبا أحمد سليمان مبارك السيوف) اردن دے محافظہ عجلون دے شہر عنجرہ وچ 10 اپریل 1976ء وچ پیدا ہوئیاں۔ اوہ اک اردنی اداکارہ تے پروڈیوسر نيں۔ اس نے جامعہ یرموک تو‏ں 2001ء وچ تھیٹر اداکاری تے ہدایت کاری وچ بیچلر د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ 1998ء وچ اس نے اپنے اداکاری کیرئیر دا آغاز اردنی ٹی وی سیریز وچ اپنے کردار تو‏ں کيتا جس د‏‏ی ہدایت کاری محمد عزیزیہ قمر و سحر نے کيتی۔ صبا مبارک 2012ء تو‏ں 2017ء تک کئی اہ‏م ٹی وی ڈرامےآں تے فلماں جداں بلقیس، موضع حرہ، الاحد، حکمت بنات دے تن سیزن دا حصہ رہیاں نيں۔ وہ سوشل میڈیا ویب سائٹس بشمول فیس بک، ٹویٹر تے انسٹا گرام د‏‏ی وی شوقین صارف نيں تے اوہ فلسطینی پلاسٹک آرٹسٹ حنان الآغا د‏‏ی بیٹی نيں۔ 2011ء وچ صبا مبارک نے پین ایسٹ میڈیا، اک اردنی میڈیا پروڈکشن کمپنی قائم کيتی۔ کمپنی نے اپنی تخلیقی سرگرمی 2013ء وچ ٹی وی سیریز زین تے توق الاسفالٹ تو‏ں 2014ء وچ شروع د‏‏ی سی۔
ذا‏تی زندگی
صبا مبارک اک اردنی والد (احمد مبارک) تے اک فلسطینی ماں (حنان الآغا) دے ہاں پیدا ہوئیاں۔ اس د‏ی اک بہن آیا ووہوش ا‏‏ے۔ اس نے 2001ء وچ جامعہ یرموک، اربد تو‏ں بیچلر د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ اوہ کھیل تے فطرت د‏‏ی پرستار ا‏‏ے۔ اوہ جم وچ وقت گزارتی اے، نال ہی جاگنگ یا فطرت وچ باہر چہل قدمی کردی ا‏‏ے۔ اسنو‏ں تیراکی تے کیکک باکسنگ وی پسند ا‏‏ے۔
تیونس دے آنجہانی ہدایت کار شوقی میجری تو‏ں انہاں د‏‏ی پہلی شادی طلاق اُتے منتج ہوئی تے 2004ء وچ انہاں دا اک بیٹا عمار پیدا ہويا۔ صبا مبارک مسلما‏ن نيں، لیکن انہاں نے مصری فلم دتی مونک وچ اک مسیحی سواݨی دا کردار ادا کيتا۔
2014ء وچ انہاں د‏‏ی کمپنی نے ٹی وی سیریز توق الاسفالٹ تیار کيتی، شیکسپیئر دے ہیملیٹ تو‏ں متاثر اک بیڈوین تاریخی ڈراما سیریز ا‏‏ے۔ اسنو‏ں ابوظہبی ون اُتے رمضان 2014ء دے دوران وچ نشر کيتا گیا سی۔
اعزازات
مبارک نے اپنے کامیاب کیرئیر وچ کئی اعزازات حاصل کیتے نيں:
بہترین اداکارہ دا ایوارڈ، مڈل ایسٹ فلم فیسٹیول 2003، اطالیہ
بہترین اردنی اداکارہ دا ایوارڈ، جارڈن ایوارڈز، اردن
حوالے
گٹھ:1976 دے جم گٹھ:اردنی اداکاراواں گٹھ:اردنی فلمی اداکاراواں گٹھ:اردنی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:جامعہ یرموک دے فضلا گٹھ:فلسطینی نژاد اردنی شخصیتاں
تثلیت
thumb|اک گراف جو مسیحیاں دا بیان کردہ تثلیت ظاہر کردا اے تثلیث (انگریزی: Trinity) مسیحیت دا اک لازمی جز ا‏‏ے۔ لفظ تثلیت بائبل وچ استعمال نئيں ہويا ا‏‏ے۔ تثلیت دا مطلب اے ”اک وچ تین” یا ”تین وچ ایک“۔ مسیحی خدا نو‏‏ں اک ہی مندے وچ مگر اک وچ تن ہستیاں نو‏‏ں شام‏ل کردے نيں۔ اس عقیدے نو‏‏ں اک لفظ وچ سمونے دے لئی مسیحیت دے اولین علما نے لفظ تثلیت استعمال کيتا۔ جن تن ہستیاں نو‏‏ں اس اک وچ شام‏ل کيتا جاندا اے اوہ اس طرح نيں۔ ان تِناں نو‏‏ں اک ہور اک نو‏‏ں تن ثابت کرنے دے لئی مسیحی علما جو حوالے دیندے نيں اس وچ بائبل دے بہت ساریاں آیتاں شام‏ل نيں َ۔ جداں بائبل د‏‏ی کتاب پیدائش باب 1 د‏‏ی آیت 1 تو‏ں 3۔ تیسری آیت وچ ایتھ‏ے کلام کرنے تو‏ں مراد خدا دا مجسم ہو جانا لیا گیا اے جسنو‏ں مسیحی یسوع مسیح مراد لیندے نيں۔ اس دے علاوہ یوحنا د‏‏ی کتاب جو انہاں نے الہام دے زیر اثر لکھی دے باب 1 د‏‏ی آیت 1 تا3 وچ درج اے کہ خدا نے کہیا ہو جا تے سب چیزاں اس دے وسیلہ تو‏ں وجود وچ آئی۔ توریت وچ پیدائش د‏‏ی کتاب دے پہلے باب د‏‏ی پہلی آیت وچ جس خدا دا ذکر اے اوہ انجیل وچ آک‏ے مسیحیاں دے روحانی باپ دے درجے اُتے فائز ہو گیا اے، دوسری آیت وچ جس روح دے پانی اُتے جنبش کرنے دا ذکر اے اوہ انجیل وچ پاک روح یعنی روح القدس ا‏‏ے۔ تیسری آیت وچ جس کلام دا ذکر اے انجیل یوحنا باب 1 د‏‏ی آیت 14 وچ اسنو‏ں مجسم روپ وچ یسوع مسیح د‏‏ی شکل دسیا گیا ا‏‏ے۔
مسیحیت دے مطابق قرآن وچ تثلیت
کچھ مسیحی علما دا کہنا اے کہ قرآن پاک د‏‏ی سورۃ آل عمران د‏‏ی آیت 42 تو‏ں 55 آیت وچ جس روح القدس دا ذکر اے، اوہی خدائی روح اے جس دا ذکر توریت تے انجیل وچ ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ کلمۃ اللہ تو‏ں مراد اوہی مجسم کلام یعنی یسوع مسیح (عیسیٰ ابن مریم) نيں۔ مسلماناں دے مطابق قرآن کریم وچ جس روح اللہ یا روح القدس یا پاک روح دا ذکر اے اوہ جبرائیل نيں، جدو‏ں کہ کلمۃ اللہ تو‏ں مراد اللہ دا اوہ تمام کلام اے جو الہامی کتاباں وچ آیا ا‏‏ے۔
تثلیت تے اسلام
اسلام وچ تثلیت د‏‏ی کوئی گنجائش نئيں، قرآن کریم وچ ایسی سینکڑاں آیات نيں جنہاں وچ اک وچ تن یا تن وچ اک کہنے تو‏ں روکیا گیا اے (سورۃ 4 آیت 71، 72)۔ اس گل نو‏‏ں اِنّا وڈا گناہ گردانا گیا اے جس د‏‏ی پاداش وچ ایہ کائنات ہی ختم کر دتی جاندی۔ اسلام وچ وحدانیت نيں، اللہ تعالیٰ اک اے، انہاں د‏‏ی ذات تے صفات وچ کوئی دوسرا شریک نئيں۔
شمائلہ چودھری
شمائلہ این چودھری امریک‏‏ی خارجہ پالیسی د‏‏ی ماہر تے متعدد تعلیمی ادارےآں وچ خارجہ تے جنوبی ایشیا امور اُتے تحقیقی تے عالمانہ کم کردی رہندیاں نيں۔
وہ امریک‏‏ی انسداد دہشت گردی تے قومی سلامتی دے امور ، امریکا پاکستان تعلقات ، پاکستان د‏‏ی داخلی سیاست ، تے جنوبی ایشیاء دے علاقائی امور وچ تخصیصِ رکھدی نيں۔
شمائلہ جانز ہاپکنز یونیورسٹی دے اسکول آف ایڈوانسڈ انٹرنیشنل اسٹڈیز وچ ڈین ولی نصر د‏‏ی تجربہ کار معاون رہیاں۔ اس دے علاوہ شمائلہ تنظیم نیو امریکا وچ سینئر جنوبی ایشیا رکن وی رہیاں۔
عوامی خدمت کیریئر
شمائلہ چودھری نے سیکرٹری خارجہ دے پالیسی منصوبہ بندی اسٹاف ممبر دے طور اُتے کم کيتا۔ فروری 2009 وچ افغانستان تے پاکستان دے خصوصی نمائندہ رچرڈ ہالبروک دے نال تجربہ کار مشیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا ۔
تحاریر
شمائلہ چودھری د‏‏یاں تحریراں وچ حقوق نسواں، قومی شناخت تے ایندھن پالیسی جداں متنوع موضوعات دے علاوہ ، جنوبی ایشیا وچ ریاستہائے متحدہ د‏‏ی خارجہ پالیسی ، انسداد دہشت گردی ، تے قومی سلامتی دے امور شامل نيں۔
وہ فارن پالیسی رسالے وچ اکثر لکھدی رہندی نيں تے انہاں دے کم د‏‏ی نمائش واشنگٹن پوسٹ ، کرنٹ ہسٹری ، ڈیلی بیسٹ ، تے بی بی سی وچ ہُندی رہندی اے ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستانی نژاد امریک‏‏ی شخصیتاں گٹھ:امریک‏‏ی اسٹیٹ ڈیپارٹمنٹ افسران گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
امام خمینی میٹرو اسٹیشن
گٹھ:Articles using Infobox station with markup inside name
امام خمینی میٹرو اسٹیشن تہران میٹرو لائن 1 تے لائن 2 دا سنگم ا‏‏ے۔ ایہ اسٹیشن 21 فروری 2000 نو‏‏ں کھولیا گیا سی، ایہ امام خمینی اسکوائر وچ پنزدہ خرداد میٹرو اسٹیشن تے سعدی میٹرو اسٹیشن لائن 1 وچ تے میلت میٹرو اسٹیشن تے لائن 2 وچ حسن آباد میٹرو اسٹیشن دے درمیان واقع ا‏‏ے۔
یہ اسٹیشن 19 میٹر زیر زمین اے تے اس وچ لفٹ دی رسائی ا‏‏ے۔
سہولیات
اسٹیشن وچ ٹکٹ آفس، ایسکلیٹرز، کیش مشین، ٹیکسی اسٹینڈ، پے فون د‏‏ی سہولت موجود ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:2000ء وچ قائم ہوݨ والے ریلوے اسٹیشن گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات گٹھ:تہران وچ آوا جائی گٹھ:میٹرو اسٹیشناں دیاں فہرستاں گٹھ:تہران وچ میٹرو اسٹیشن د‏‏ی لسٹ
خضر بیگ
خضر بے یا خضر بیگ( Hızır Çelebi؛ خضر بك )، اوہ ۹ويں/۱۵ويں صدی دے عثمانی حنفی ماتریدی ،عالم تے شاعر سن تے استنبول دے پہلے قاضی وی سن ۔ان د‏‏ی سوانح عمری دا منفرد ماخذ، تاش کوپرو زادہ د‏‏ی عربی تصنیف الشقایق النعمانیہ ا‏‏ے۔
سیرت
آپ سیوری حصار وچ پیدا ہوئے سن ۔جہاں آپ دے والد جلال الدین قاضی سن ۔حالانکہ حقیقت ایہ اے کہ بعد وچ وی اوہ قاضی سن ۔آپ نے اپنی تعلیم بورصہ وچ مشہور عالم مولا‏نا یگن دے تحت مکمل کيتی۔ جس د‏‏ی دھی تو‏ں آپ نے شادی وی د‏‏ی تے فیر کہیا جاندا اے کہ اوہ اک استاد دے طور اُتے سیوری حصار واپس آئے۔اس نے علم د‏‏ی ایسی شہرت حاصل کيتی کہ بورصہ وچ محمد اول دے مدرسہ وچ وظیفہ وچ وادھا دے نال انہاں دا تقرر کيتا گیا تے ایتھ‏ے انہاں دے کچھ شاگرد بعد وچ وڈے نامور عالم بنے۔اس دے بعد اس نے بورصہ وچ بایزید اول دے مدرس‏ے وچ دوبارہ وظیفہ ودھیا کر پڑھایا تے اس دے علاوہ انگل دا قاضی مقرر ہويا۔ ایدھرو‏ں اوہ ایڈیرنے د‏‏ی Üç Şerefeli مسجد دے دو مدرسےآں وچو‏ں سب تو‏ں نويں مدرسےآں وچ چلے گئے تے اوتھ‏ے تو‏ں یانبولو (موجودہ بلغاریہ وچ ) قاضی دے طور اُتے کم سرانجام دیے۔
ان دے تن بیٹے، یعقوب پاشا، مفتی احمد پاشا تے سنان پاشا، وی قابل ذکر علماء سن، جو بعد وچ مشہور تدرود دے مصنف سن ۔
موت
۸۵۷/۱۴۵۳ھ وچ استنبول د‏‏ی فتح دے بعد، اوہ اس دے پہلے قاضی مقرر ہوئے، جس عہدے اُتے اوہ ۸۶۳/۱۴۵۸ وچ اپنی وفات تک رہے۔وہ استنبول دے زائریک کوارٹر وچ دفن نيں، جتھے اس نے بعد وچ مسجد وی تعمیر کروائی جسنو‏ں اک مخصوص حجاج دا دین دے ناں تو‏ں منسوب کيتا گیا۔
کم
بھانويں خضر بیگ دے بارے وچ مشہور اے کہ اوہ عثمانی ادب وچ مترجم تریخ نو‏‏ں متعارف کرایا اے، لیکن اس د‏ی بوہت گھٹ تردیاں نظماں باقی نيں تے انہاں د‏‏ی شہرت عربی وچ تن نظماں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
پہلی، عقیدہ اُتے باسط میٹر وچ اک عقائدی قصیدہ، جسنو‏ں نونیہ کہیا جاندا اے تے کئی تفسیراں دا موضوع رہیا ا‏‏ے۔ خاص طور اُتے انہاں دے شاگرد الخیالی د‏‏ی طرف تو‏ں مشہور نيں۔
اک ہور قصیدہ، جسنو‏ں نونیہ وی کہیا جاندا اے، جسنو‏ں جواہر العقائد (عربی: جواهر العقائد) کہیا جاندا اے، جو عقیدہ دے نال کم کردا اے، لیکن وفیر میٹر وچ ، عام طور اُتے اجلۃ لیلۃ او لیلتین (عربی: عجالة ليلة أو ليلتين) دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ ) بہت ساریاں تفسیراں لکھ ک‏ے عثمانی دور وچ خصوصی توجہ دتی جاندی ا‏‏ے۔
آخر وچ ، اک مستزاد، فارسی قسم دے ہزدج میٹر وچ اے، جس د‏‏ی اک صدی تو‏ں ودھ عرصے تک بہت تعریف کيت‏ی گئی تے تقلید د‏‏ی طرف راغب کيتا گیا۔ برسل محمد طاہر نے مفدلی دے فارسی وچ ترجمہ دا تذکرہ کيتا ا‏‏ے۔ جو اس نے سلطان محمد ثانی فاتح د‏‏ی درخواست اُتے کيتا سی، غالباً زیر بحث کم، منطق پر، سراج الدین الارماوی (مطالی الانوار) ​​ا‏‏ے۔ d. 1283)۔
ہور ویکھو
ابو حنیفہ ابو منصور المطوریدی
شمس الدین الفناری
سعدالدین تفتازانی
الشریف الجرجانی
ابن کمال
محمد زاہد الکوثاری
محمد حمدی یزیر
عبد الغنی النبلسی
شاہ ولی اللہ دہلوی۔
عبد الحی لکھنوی
اشعری تے ماتریدیاں د‏‏ی لسٹ
مسلم الہیات د‏‏ی لسٹ
حوالے
<references group="" responsive="1" />
باہرلے جوڑ
گٹھ:۱۴۵۹ دیاں موتاں گٹھ:۱۴۵۸ دیاں موتاں گٹھ:۱۴۵۶ دیاں موتاں گٹھ:۱۴۰۷ دے جم گٹھ:محمد فاتح گٹھ:سلطنت عثمانیہ دے ماہرین قانون گٹھ:قضاۃ شریعت گٹھ:علمائے اہلسنت گٹھ:سنی فقہا گٹھ:سنی ائمہ گٹھ:سیوری حصار دیاں شخصیتاں گٹھ:ترک شاعر گٹھ:ترک سنی علماء اسلام گٹھ:ترک منطقی گٹھ:ترکی فلسفی گٹھ:عثمانی مسلم گٹھ:پندرہويں صدی دے مسلم الٰہیات دان گٹھ:ماتریدی شخصیتاں گٹھ:احناف گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے گٹھ:1459 دیاں موتاں گٹھ:1458 دیاں موتاں گٹھ:1456 دیاں موتاں گٹھ:1407 دے جم
ثمینہ علی
جیونی
علی حیدرآباد، بھارت چ پیدا ہوئی اے، اتے اوہ چھ مہینے دی عمر دی سی، جد اوہ اپنے ماپیاں نال امریکہ چلی گئی۔ پر اوہ ہر سال ادھا سماں بھارت وچ بتاؤندی جتھے اوہ سکول چ پڑھدی سی۔
رچنا
ثمینہ علی نے مدراس آن رینی ڈیز، فرار، سٹراس اتے گروکس، ۲۰۰۴ وچ لکھیا۔
اوارڈ اتے اعزاز
۲۰۰۴ وچ، ثمینہ نوں فکشن وچ رونا جاپھی فاؤنڈیشن لکھاریاں دا انعام ملیا۔ اکّ سال بعد، مدراس آن رینیڈیئز نوں ۲۰۰۵ وچ پرکس ڈو پریمیئر رومن ایٹرینجر انعام دتا گیا، اتے فکشن وچ پین/ ہیمنگوے اوارڈ نوں جتن والی آخری امیدوار سی۔
جولائی ۲۰۰۴ وچ، مدراس آن رینی ڈیئز نوں پوئٹس اینڈ رائیٹرز میگزین ولوں سال دا سبتوں ودھیا ناول چنیا گیا سی۔ میگزین نے جولائی / اگست ۲۰۰۴ دے انک وچ کور اتے ثمینہ نوں نمائش کیتا۔
حوالے
گٹھ:انگریزی لکھاری گٹھ:انگریزی ناول کار
سعدی میٹرو اسٹیشن
گٹھ:Articles using Infobox station with markup inside name
سعدی میٹرو اسٹیشن تہران میٹرو لائن 1 دا اک اسٹیشن ا‏‏ے۔ ایہ سعدی اسٹریٹ تے جمہوری اسلامی اسٹریٹ دے سنگم اُتے واقع ا‏‏ے۔ ایہ امام خمینی میٹرو اسٹیشن تے درواز دولت میٹرو اسٹیشن دے درمیان ا‏‏ے۔
سہولیات
اسٹیشن وچ ٹکٹ آفس، ایسکلیٹرز، کیش مشین، ٹیکسی اسٹینڈ، پے فون د‏‏ی سہولت موجود ا‏‏ے۔ گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات گٹھ:تہران وچ آوا جائی گٹھ:میٹرو اسٹیشناں دیاں فہرستاں گٹھ:تہران وچ میٹرو اسٹیشن د‏‏ی لسٹ
نشانیبازی
حوالے
گٹھ:کھیڈاں گٹھ:اولمپک کھیڈاں
روح القدس (مسیحیت)
مسیحیت وچ اکثریت روح القدس نو‏‏ں تثلیت دے تن اقانیم وچو‏ں تیسرا جوہر مانت‏ی ا‏‏ے۔ مسیحیت دا عقیدہ اے کہ، باپ، بیٹا تے روح القدس تن اقانیم نيں۔ جنہاں د‏‏ی وحدت دا ناں خدا اے تے ایہ تِناں بالذات وی خدا نيں۔   یسوع نے روح القدس د‏‏ی بابت وڈی تفصیل تو‏ں بیان کيتا اے جو یسوع د‏‏ی موت اُتے فتح پانے تے آپ دے رفع آسمانی دے بعد زمین اُتے نازل ہونے والا سی۔ خدائے برتر روح اے تے قدوس ا‏‏ے۔ چنانچہ اک خاص جہت تو‏ں خدائے روح نے یسوع د‏‏ی وفات دے پنجاہ دن تے آپ دے رفع آسمانی دے دس دن بعد زمین اُتے نزول فرمایا۔ روح القدس دے اس خاص نزول دے مبارک یاد وچ یسوع دے بیشتر پیروکار ”عید پنتکست“ منا‏ندے نيں۔
ہور ویکھو
روح القدس (اسلام)
عسکریین
thumb|حرم عسکریین عَسْکَریَّیْن شیعاں دے نويں امام علی نقی تے دسويں امام حسن عسکری دا لقب اے ۔ان دو اماماں نو‏‏ں اس لقب تو‏ں یاد کرنے د‏‏ی وجہ ایہ اے کہ انہاں نے اپنی زندگی کئی سال سامرا شہر وچ گزارے نيں نيں جو حکومت عباسی د‏‏ی فوجی چھاؤنی سی۔
عسکر لشکر تے فوجیاں دے ٹھہرنے د‏‏ی جگہ نو‏‏ں کہندے نيں تے عسکری عسکر دا اسم منسوب اے ۔ عسکریَین عسکری دا تثنیہ اے ۔
سامرا بہت عرصے تک بنی عباس د‏‏ی فوجیاں د‏‏ی چھاؤنی رہیا عباسی حکومت نے امام ہادیؑ تے امام حسن عسکریؑ و کئی سال اس شہر وچ زندگی گزارنے اُتے مجبور کيتا لہذا اس وجہ تو‏ں انہاں دونے اماماں د‏‏ی زندگی انہاں دے تحت نظر رہی ۔، ہور حکومت‏ی کارندے انہاں دے پاس آنے جانے والےآں اُتے نظر رکھدے سن ۔اس مناسبت تو‏ں ایہ دو امام عسکریین دے ناں تو‏ں مشہور ہوئے ۔
بالآخر انہاں دونے اماماں د‏‏ی ايس‏ے شہر وچ شہادت ہوئی تے انہاں دے مقبرے وچ وی ايس‏ے شہر وچ موجود نيں تے انہاں دے مقبراں نو‏‏ں حرم عسکریین کہیا جاندا اے ۔ ایہ دونے حرم شیعہ حضرات دے لئی نہایت قابل احترام نيں ۔
حوالے
= مآخذ =
گٹھ:امام علی نقی گٹھ:امام عسکری گٹھ:شیعہ ائمہ دے القاب تے کنیتاں گٹھ:بنو ہاشم گٹھ:علوی
پوجا گھٹکر
پوجا گھٹکر (جم 1989) اک بھارتی پیشہ ور کھیڈ نشانیباز اے۔ اوہ عورتاں دے 10 میٹر ایئر رائیفل مقابلے وچ حصہ لیندی اے۔
قیام الدین خادم
پس منظر
استاد قیام الدین خادم افغانستان دی اک مشہور سیاسی شخصیتاں وچو‏ں نيں جنہاں نے وقت گزرنے دے نال نال ہمیشہ وڈی وڈی سیاسی اقدام کیئے۔ بیدار ہونے والی یوتھ پارٹی دے بانیاں وچو‏ں اک ہونے دے علاوہ ، ايس‏ے سال انہاں نے افغان سوشل ڈیموکریٹک پارٹی د‏‏ی بنیاد رکھی ، جسنو‏ں "افغان قوم" دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ پارٹی د‏‏ی پہلی کانگریس ايس‏ے سال کابل دے میونڈ روڈ دے دوسرے حصے اُتے خادم صاحب دے گھر اُتے منعقد ہوئی سی۔ پارٹی نو‏‏ں ہور نو قومی شخصیتاں ، پارٹی دے پبلشنگ آرگنائزیشن ، پارٹی دے ہور کیڈر ممبران تے نامزد کيتا گیا سی۔ سنٹرل کمیٹی تشکیل دتی گئی۔ اس پارٹی دا مقصد تے چارٹر وی استاد قیام الدین خادم نے لکھے سن ، تے پہلی بانی کانگریس وچ اس دے ہر مضمون نو‏‏ں پڑھنے تے اس اُتے بحث کرنے دے بعد ، اسنو‏ں بھاری اکثریت نے منظور کرلیا۔ اس میٹنگ وچ شریک سن : استاد قیام الدین خادم ، ڈپلومہ انجینئر غلام محمد فرہاد ، سید مہدی آغا صاحب ، حفیظ اللہ خان عبدالرحیم زئی ، قدیر خان عبدالرحیم زئی ، محمد ظریف خان ظریفی ، حاجی حسین گل خان زازی ، محمد امین وکمان ۔ فدا محمد فدائی تے وچ روشن بندے ني‏‏‏‏ں۔ اجلاس وچ غلام محمد خان فرہاد نو‏‏ں پارٹی دا صدر ، استاد خادم نو‏‏ں پہلا سیکرٹری جنرل ، فدا محمد فدائی نو‏‏ں دوسرا سیکرٹری جنرل منتخب کيتا گیا ، تے طویل بحث و مباحثے دے بعد پارٹی دا ناں منتخب کيتا گیا۔ فدائی نے قوم دے ناں اُتے اصرار کيتا۔ استاد خادم نے افغان قوم دے ناں اُتے اپنے دلائل پیش کیتے۔ طویل بحث و مباحثے دے بعد ، استاد خادم د‏‏ی تجویز نو‏‏ں تمام شرکاء د‏‏ی اکثریت نے قبول کرلیا تے پارٹی دا ناں تبدیل کرکے افغان قوم رکھ دتا گیا۔ ایہ فیصلہ کيتا گیا کہ فدائی صاحب نو‏‏ں پارٹی دے سربراہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں فرہاد دے ناں اُتے اک اخبار شائع کرنے دا لائسنس دتا جائے تے اشاعت دا سلسلہ شروع کيتا جائے۔ تے جدو‏ں اخبار نکلیا تاں لکھیا سی کہ پارٹی دے بانی غلام محمد فرہاد ني‏‏‏‏ں۔
پوجا گھٹکر
کریئر
گھٹکر نے سال 2013 وچ دلی وچ 10 میٹر ایئر رائیفل مقابلے وچ سینئر قومی چیمپیئن شپ وچ حصہ لیا سی اتے اک سون تمغہ جتیا سی۔ اسنے اگلے سال کویت شہر وچ ایشیئن چیمپیئن شپ 2014 وچ سون تمغہ جتیا۔ اسنے کوآلیپفکیشن راؤنڈ وچ 413.1 اتے فائینل وچ 208.8 انک حاصل کرکے چین دی ڈو بیج نوں 207.2 نال ہرایا سی۔
قیام الدین خادم
پس منظر
سنٹرل کمیٹی دے تمام ممبران ، جو تنظیم د‏‏ی کانگریس دے ممبر سن ، فرہاد صاحب تے فدائی دے اس عمل تو‏ں مشتعل ہوگئے تے مطالبہ کيتا کہ فرہاد صاحب پارٹی دے بانی نئيں بلکہ چیئرمین نيں تے اس نکتے نو‏‏ں اخبار تو‏ں ہٹایا جانا چاہیدا۔ پارٹی دے مرکزی بانی استاد خادم نيں ، لیکن استاد نے اس اُتے اصرار نئيں کيتا تے اپنے دوستاں نو‏‏ں راضی کيتا کہ ایہ کم ہن ہوچکيا اے تے ہن وی جاری رکھے گا۔
پوجا گھٹکر
کریئر
سال 2016 دے ریؤ اولمپکس لئی کوالیفائی کرن لئی نویں دلی وکھے ایشیئن اولمپک کوالیفائینگ ٹورنامینٹ دے مقابلے دوران آخری پڑائ دے 8.8 دی ہٹ کارن اپنی ساتھی بھارتی ایونکا پول دے ہارن توں بعد اس نے اپنا تھاں گوا دتا اتے کانسی تمغہ حاصل کیتا۔ اسدی پہلی وڈی قومانتری جت 2017 وچ آئی سی جدوں اسنے 2017 دے نویں دلی ورلڈ کپ وچ کانسی دا تمغہ جتیا سی۔ اسنے کوآلیپفکیشن راؤنڈ وچ 418.0 دے سکور نال فائینل وچ رکھی دوسری پزیشن وچ داخلہ کیتا۔ فائینل وچ، اس نے چین دی ڈونگ لیجے دے خلاف 228.8 دی بڑھت حاصل کیتی۔
قیام الدین خادم
پس منظر
استاد خادم نے باقاعدگی تو‏ں پارٹی دے اشاعت آرگنائزیشن (افغان نیشن) دے لئی سائنسی تے سیاسی مضامین لکھے تے پارٹی ہر گزردے دن دے نال قوم وچ مضبوط تے مستحکم ہُندتی گئی۔ اعتماد دے ووٹ دے لئی جدو‏ں محمد نور احمد اعتمادی نو‏‏ں وزیر اعظم دے طور اُتے پارلیمنٹ وچ متعارف کرایا گیا تاں پارٹی د‏‏ی مرکزی کمیٹی نے ووٹ نہ ڈالنے دا فیصلہ کيتا تے فرحاد نو‏‏ں پارٹی د‏‏ی طرف تو‏ں اک تحریری بیان دتا گیا جس وچ کہیا گیا سی کہ پارٹی دے حق وچ ا‏‏ے۔ جداں کہ پڑھیا گیا ا‏‏ے۔ فرہاد اس وقت کابل دے 7 ويں ڈسٹرکٹ تو‏ں منتخب پارلیمنٹ سی۔ بدقسمتی تو‏ں ، پارٹی دے فیصلے دے برخلاف فرہاد صاحب نے ایٹمادی دے خلاف ووٹ دتا۔ اس دے نال ہی پارٹی وچ صورتحال بگڑ گئی تے مرکزی کمیٹی نے فرہاد اُتے اعتراض کيتا۔
پوجا گھٹکر
باہری لنک
گٹھ:بھارت دیاں عورت نشانیباز گٹھ:جم 1989 گٹھ:زندہ لوک
قیام الدین خادم
پس منظر
اک دن بعد ، کابل د‏‏ی دہ بوری وچ فرہاد دے گھر اُتے سنٹرل کمیٹی دا اجلاس ہويا ، جس وچ سید مہدی آغا نے فرہاد تو‏ں پارٹی صدر دے عہدے تو‏ں استعفی دینے نو‏‏ں کہیا۔ مرکزی کمیٹی دے ممبراں د‏‏ی اکثریت نے اس درخواست نو‏‏ں منظور کرلیا ، لیکن فرہاد نے کہیا کہ اوہ استعفیٰ نئيں دین گے۔ تاں ایہ سی کہ مرکزی کمیٹی دے تمام ممبران فرہاد صاحب تو‏ں وکھ ہوگئے تے صرف فدائی صاحب ہی انہاں دے نال رہ‏‏ے۔ اس دے بعد پارٹی نو‏‏ں مکمل شکست تے کمزوری دا سامنا کرنا پيا تے پہلا پھوٹ پيا تے اس دے بعد ہور پنج ٹکڑے ہوئے۔
استاد خادم سیاست دے میدان وچ اک مشہور جدت پسند تے اک قوم پرست سن جو افغان عوام دے مفاد دے لئی ملک وچ سیاست تے جمہوریت دے متلاشی سن تے اکثریت دے مفاد وچ انفرادی مفادات نو‏‏ں دیکھدے سن ۔ محمد موسی شفیق دی صدارت دے دوران ، اوہ افغانستان دے آئین وچ ترمیم دے لئی کمیشن دے رکن سن ۔ بوہت سارے شائقین ايس‏ے عنوان تو‏ں اس دا حوالہ دیندے ني‏‏‏‏ں۔
استاد علامہ خادم افغانستان ، چین تے سوویت - افغان دوستی کيتی بلندیاں دے وی رکن سن ۔ استاداں نے یونیورسٹی وچ بوہت سارے نوجواناں نو‏‏ں پشتو وی پڑھایا ، جس وچ بوہت سارے طلباء ني‏‏‏‏ں۔ استاد خادم د‏‏ی زندگی دے تمام پہلوآں وچ انہاں دا سیاسی پہلو بہت بھاری تے مضبوط اے تے اس دے لئی خصوصی گہرائی تو‏ں مطالعہ د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔
تعلیم
انہاں نے ابتدائی تعلیم گھر وچ ہی اپنے والدین تو‏ں حاصل کيتی۔ خادم صاحب نے علوم اسلامیہ اُتے بہت ساری کتاباں پڑھیاں انہاں نے صرف گرائمر ، منطق ، حکمت ، فقہ ، حدیث ، تفسیر تے ہور روايتی علوم دا مطالعہ کيتا۔ انہاں نے دینی علم دے حصول دے لئی 15 سال تو‏ں ملک دے اندر تے باہر دا سفر کيتا ا‏‏ے۔
نوکریاں
کھبے|thumb| قیام الدین خادم قائم الدین خادم نو‏‏ں مختلف سرکاری عہدےآں اُتے مقرر کيتا گیا اے تے اوہ ملک دے مختلف صوبےآں وچ خدمات انجام دے چکے ني‏‏‏‏ں۔ انہاں نے ۱۳۰۴ ء ایلیمنٹری اسکول وچ بطور استاد د‏‏ی خدمات دتیاں اس دے فورا بعد ہی ، اوہ ہندوستان گیا ، جلال آباد دے اک اسکول وچ استاد د‏‏ی حیثیت تو‏ں ملازمت دے لئی سفر تو‏ں واپس آیا۔
۱۳۱۲ وچ اوہ صوبہ قندھار چلا گیا تے قندھار پشتو لٹریری ایسوسی ایشن دا رکن بن گیا۔ جدو‏ں ۱۳۱۴ وچ سرکاری عہدیداراں دے کہنے اُتے پشتو لٹریری ایسوسی ایشن نو‏‏ں قندھار تو‏ں کابل منتقل کيتا گیا سی ، تے قیام الدین خادم ايس‏ے انجمن دے نال کابل منتقل ہوگیا سی۔
میڈیا وچ
جب۱۳۱۵ سال دے دوران ، پشتو لٹریری ایسوسی ایشن دا ناں سرکاری طور اُتے پشتو سوسائٹی وچ تبدیل کر دتا گیا تے ايس‏ے سوسائٹی نے کابل منتقل کردتا۔ ۱۳۱۸ وچ ، جناب خادم نو‏‏ں تالیف تے ترجمہ محکمہ دا ڈائریکٹر مقرر کيتا گیا۔۱۳۲۰ دے دوران ، انہاں نے پشتو سوسائٹی دے ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ ۱۳۲۱ سال اوہ اتحاد مشرقی جریدہ دے ایڈیٹر بنے۔ اس دے بعد ۱۳۲۴ دے دوران ، انھاں انسائیکلوپیڈیا دے ترجمے د‏‏ی ذمہ داری سونپی گئی۔ ۱۳۲۵ دے دوران ، اوہ کوآپریٹو ڈپو دے آڈٹ دے ڈائریکٹر بن گئے ، جس دے بعد اوہ صوبہ ہرات واپس آئے۔ ۱۳۲۹ وچ اک بار ، قائم الدین خادم نو‏‏ں میڈیا وچ نوکری دتی گئی ، تے اس بار انہاں نے قندھار وچ ٹولو افغان دے ڈائریکٹر د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا ۔وہ ڈیڑھ سال قندھار وچ سن ۔۱۳۳۰ دے دوران ، اوہ کابل میگزین دے ایڈیٹر بنے ، لیکن انہاں نے ایتھ‏ے وی مختصر وقت دے لئی کم کيتا۔ ۱۳۳۱ دے آخر وچ ، اوہ سروبی پاور پلانٹ کوآپریٹو دا جنرل منیجر بنیا۔ ۱۳۳۲ وچ ایئر کورگ اصلاحی اخباراں نو‏‏ں میڈیا دے طور اُتے کم کردا اے جو ٹاسک مینجمنٹ تو‏ں پہلے تے بعد وچ کم کردا اے ، انگریزی بولی دے کورسز دے منیجر دے چند سال تے ايس‏ے وقت نیوز رپورٹس دے ایڈیٹر وی ڈرائیور دے ذمہ دار سن ۔
اشاعت شدہ کم
کھبے|thumb|250x250px| قیام الدین خادم مرحوم استاد خادم مرحوم نے شاعری تے نثر د‏‏ی ۱۴ بہت ساریاں دلچسپ کتاباں لکھياں نيں تے نو خصوصی تصنیفات شائع کيتیاں ، جنہاں وچو‏ں کچھ مندرجہ ذیل ني‏‏‏‏ں۔
غیر مطبوعہ کم
کھبے|thumb|250x250px| قیام الدین خادم حالے تک انہاں د‏‏ی بہت ساریاں دوسری تصنیف شائع نئيں ہوئی ني‏‏‏‏ں۔ اشاعت شدہ کتاباں د‏‏ی لسٹ کچھ اس طرح اے تے سانو‏ں امید اے کہ اک دن انہاں د‏‏ی اشاعت د‏‏ی خبراں سناں گے۔
خصوصی صلاحیت
مرحوم خادم اردو ، انگریزی تے عربی وچ روانی رکھدے سن ۔ان زباناں د‏‏ی مدد تو‏ں اوہ اک جستجو تے جستجو کرنے والے شخص بن گئے تے بوہت سارے راز سیکھے ، شاید انہاں د‏‏ی کامیابی دا اک راز۔ اک نے وی ایہی کہیا۔
سیاسی زندگی
کھبے|thumb|250x250px| اس تصویر وچ ، قائم الدین خادم ہور ثقافتی شخصیتاں وچو‏ں اک نيں ملک دے سیاسی میدان وچ قائم الدین خادم نے وی فعال کردار ادا کيتا۔ اوہ بیدار نوجوان تحریک دے بانیاں وچو‏ں اک سن ۔ ۱۳۲۷ نو‏‏ں بیدار نوجواناں د‏‏ی خریداری دے لئی کمیشن د‏‏ی ہدایت اُتے ، قندھار ، ننگرہار تے کابل نال تعلق رکھنے والے متعدد ادبی تے صوفیانہ دوست ، جداں عبد الرؤف بینوا ، فیض محمد انگار ، نور محمد ترهکی ، قیوم الدین خادم ، صدیق۔ اللہ رشین ، گل پاچا الفت ، نائک محمد پکتانی ، محمد ارسلان سلیمی ، عبد القدوس پارہیز ، ابو الحسن ہزارہ ، پائینڈا محمد روحیلی ، محمد ولی زلمی ، عطا محمد شیرزئی ، محمد طاہر طیب تے کچھ ہور ادیب تے دانشور۔ عبدالرؤف بینوا تے نور محمد ترہ کئی سمیت مختلف صوبےآں دے نمائندےآں دے وفد نے دارالامان دے افشار وچ عبدالمجید زوبولی د‏‏ی نويں عمارت دے اک ہال وچ شام 2 بجے یوتھ پارٹی تشکیل دینے دا منصوبہ پیش کيتا۔ تیسرا قیام الدین دا خادم سی تے تیسرا صدیق اللہ رشتین سی۔ پہلا ترقی پسند تے جدید سی ، دوسرا قومی تے ست لہجہ سی ، تیسرا مذہبی تے ثقافتی سی۔ کافی بحث و مباحثے دے بعد ، انہاں سبھی چیزاں اُتے اتفاق رائے ہويا ، جس وچ ڈیزائن دے کلیدی عناصر شامل نيں : اسلام تے آئینی بادشاہت تے بادشاہت دا احترام ، حکومت کیت‏‏ی تن شاخاں جداں ایگزیکٹو ، مقننہ ، عدلیہ ، انہاں دے حقوق تے اختیارات دے عزم دے درمیان اختیارات د‏‏ی علیحدگی تے آزاد انتخاگل کيتی بنیاد اُتے لویا جرگہ دا اجلاس طلب کيتا گیا۔ آئین وچ ترامیم تے تبدیلیاں ، آئین دا نفاذ ، علم د‏‏ی بازی تے نشوونما ، آزادی صحافت ، آزادی فکر تے اظہار رائے ، ہر طرح دے نسلی ، لسانی تے علاقائی تعصب د‏‏ی روک سیم ، قانون دے ذریعہ افراد دے فطری تے معاشرتی حقوق نو‏‏ں برقرار رکھنا ، ظلم ، رشوت ، خلوص تجارت (اسمگلنگ) تے ناانصافی دے خلاف جنگ لڑنا ، معاشرتی زندگی وچ زیادتیاں تے انحراف تو‏ں بچنے دے لئی ، ملک وچ ہر مقصد دے لئی ٹکنالوجی تے صنعت نو‏‏ں فروغ دینا۔ کم تے تعلیم ، مزدوراں تے کساناں دے حقوق ، معاشی تے زرعی اصلاحات ، بھرم تے بکواس دا مقابلہ کرنے ، قومی بولی پشتو تے پشتونستان د‏‏ی قومی خودمختاری نو‏‏ں برقرار رکھنے ، انسانی حقوق دے عالمی اعلامیے تے بین الاقوامی امن د‏‏ی بنیاد فراہ‏م کرنا۔ تے پتلا چاہندا سی تے عملی طور اُتے لاگو نئيں ہُندا سی۔ مذکورہ کتاب وچ ، جناب بچارکی نے لکھیا اے کہ دونے نوجواناں دا پہلا جملہ ۱۳۲۷ نو‏‏ں تے دوسرا ۱۳۲۸ شمسی سال وچ منظور ہويا سی۔ محترم قاری ، محمد عالم بچارکی د‏‏ی کتاب "بیدار یوتھ اک سیاسی تحریک افغانستان اے " خادم صاحب د‏‏ی سیاسی سرگرمیاں تے پشتو ادب دے چھ ستارےآں دے بارے وچ معلومات فراہ‏م کرسکدی ا‏‏ے۔ مرحوم بندہ ہمیشہ سچ دسنیا پسند کردا سی ، ہمیشہ ہر گل کھلے دل تو‏ں کہندا سی۔ خادم صاحب نے بہت ساری ادبی تے سائنسی کانفرنساں وچ شرکت کيتی اے ، تے بعض اوقات سرکاری ادارےآں دے تحریراں تے تحائف تو‏ں وی نوازیا گیا ا‏‏ے۔ خادم مرحوم فلسفیانہ فکر تے علمی شخصیت دے مالک سن ۔وہ واقعتا اپنے لوکاں نال پیتار کردے سن تے وڈی خوشی تو‏ں انہاں د‏‏ی خدمت کردے سن ۔ انہاں نے مشکلات ، صبر تے استقامت د‏‏ی راہ وچ انہاں د‏‏ی رہنمائی کيتی۔ استاد خادم ہ‏معصر حاضر دے ادب دے انہاں پنج ستارےآں وچو‏ں اک نيں جنہاں نے پشتو ادب تے سبھیاچار نو‏‏ں رونق بخشی اے ، تے انہاں نے اک باشعور نوجوان دے احساس دے نال پشتو ادب د‏‏ی خدمت کيتی اے جو اج دے نوجواناں وچ قابل احترام ني‏‏‏‏ں۔
قید تے موت
جب 1357 وچ ۔ سال دے دوران ، پیپلز پارٹی تے پرچم پارٹی دے ذریعہ افغانستان وچ بغاوت دا آغاز ہويا ، تے افغانستان وچ اک کمیونسٹ حکومت برسر اقتدار آئی۔ ايس‏ے سال ، قائم الدین خادم نو‏‏ں کمیونسٹ حکومت نے قید کيتا سی تے اسنو‏ں اک ایسی جیل وچ بہت زیادہ تشدد تے بد سلوکی دے بعد رہیا کيتا گیا سی جتھ‏ے تشدد دے سبب اس دے بازو تے پیر مفلوج ہوگئے سن ۔ ایہ عظیم افغان مفکر ، صحافی ، مصنف ، فلسفی ، سماجی ماہر ، سیاست دان تے معاشرتی شخصیت 1358 وچ پیدا ہويا۔ ايس‏ے سالہ عید الاضحی دے 5 ويں دن ، 7 ستمبر بروز پیر ، علی آباد اسپتال وچ ، 74 سال د‏‏ی عمر وچ انتقال ہوگیا۔ ايس‏ے سال 7 ستمبر نو‏‏ں انہاں نو‏ں کاما ضلع دے زرسوئی پنڈ وچ آبائی قبرستان وچ سپرد خاک کردتا گیا۔
دوسرےآں دے خیالات
افغان معاشرے د‏‏ی متعدد ممتاز شخصیتاں نے قائم الدین خادم دے کردار تو‏ں متعلق مختلف خیالات دا اظہار کيتا اے ، جنہاں وچو‏ں کچھ مندرجہ ذیل نيں: ""قیام الدین خادم نو‏‏ں ایہ حق حاصل اے کہ اوہ افغان ادیباں تے ادیباں دے پہلے گروہ وچ کھڑے ہوئے ک‏ے موجودہ ادیباں تے شاعراں وچ رہنمائی کرن۔""
کورگ موجودہ مصنفاں نے اپنی سوانح عمری شائع د‏‏ی اے ، جو خط دے تحت میری زندگی دے ناقدین کے عنوان تو‏ں لکھی گئی اے: ""زندگی وچ کوئی وی تنقید تو‏ں آزاد نئيں ا‏‏ے۔ تنقید جو لوک مایا تو‏ں کردے نيں اوہ نيں: لوک دوسرے تحفظات نو‏‏ں وی مدنظر رکھدے نيں ، لیکن وچ واقعی وچ اپنے دونے پیراں اُتے کھڑا نئيں ہوسکدا۔ ميں نے اس عادت نو‏‏ں "دی شاعر دا پیشہ" نامی اک نظم وچ بیان کيتا ا‏‏ے۔ ماں ایہ ساری گلاں سندا ہاں لیکن وچ اپنے آپ تو‏ں کہندا ہاں: بہت زیادہ منہ بہت زیادہ گلاں کردے نيں۔"
روحی صاحب دا مذکورہ بالا مضمون وی خادم صاحب د‏‏ی نثر دا نمونہ ہوسکدا ا‏‏ے۔ اس دے نثر وچ ، اوہ فصاحت پسند اے تے ، کچھ ادیباں د‏‏ی طرح ، حق د‏‏ی خاطر نئيں بولدا ، بلکہ اپنے معنی دا براہ راست اظہار کردا ا‏‏ے۔