cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سٹی بینک
سٹی بینک مالیا‏تی خدمات‏‏ی ملٹی نیشنل گروپ سٹی گروپ دا کنزیومر ڈویژن ا‏‏ے۔ سٹی بینک 1812 وچ بطور سٹی بینک آف نیو یارک دے ناں تو‏ں بنایا گیا سی، تے بعد وچ نیویارک دا پہلا نیشنل سٹی بینک بن گیا،۔ اس بینک د‏‏ی 19 ملکاں وچ 2649 شاخاں نيں، جنہاں وچ ریاستہائے متحدہ وچ 723 شاخاں تے میکسیکو وچ 1494 شاخاں شام‏ل نيں جو اس دے ماتحت ادارہ بینامیکس دے تحت چلدی نيں۔ امریک‏‏ی شاخاں چھ میٹروپولیٹن علاقےآں وچ مرکوز نيں: نیو یارک سٹی ، شکاگو ، لاس اینجلس ، سان فرانسسکو ، واشنگٹن ، ڈی سی ، تے میامی ۔ 2016 وچ ریاستہائے متحدہ دا محصول 70٪ تے میکسیکو وچ محصول دا 13٪ سی۔ امریکا تے میکسیکو دے علاوہ ، کمپنی د‏‏ی بوہت‏ے شاخاں پولینڈ ، روس ، ہندوستان تے متحدہ عرب امارات وچ نيں ۔
مذکر تے مونث
مذکر: نر اسم ہُندا اے جداں مرد، باپ، بیل، پُتر جدو‏ں کہ مونث: مادہ اسم ہُندا اے جداں عورت، ماں، گاں، دھی ، بے جان اسماء وچ نر تے مادہ دا کوئی فرق نئيں ہُندا اس لئی انہاں د‏‏ی تذکیر و تانیث دا تمام تر درارومدار اہل بولی اُتے ہُندا اے جداں قلم نو‏‏ں اہل بولی مذکر بولدے نيں تے گیند نو‏‏ں مونث ايس‏ے لئی ایداں دے اسماء د‏‏ی تذکیر و تانیث نو‏‏ں غیر حقیقی تذکیر و تانیث کہیا جاندا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ حقیقی تذکیر و تانیث اوہ ہُندی اے جس وچ نر دے مقابلے وچ مادہ تے مادہ دے مقابلے وچ نر ہوئے جانداراں وچ کیونکہ قدرتی طور اُتے نر تے مادہ دا فرق موجود ہُندا اے اس لئی اس لئی انہاں د‏‏ی تذکیرو تانیث حقیقی ہُندی اے جداں مرد، عورت۔ بیل، گائے وغیرہ ۔
مذکر دا مفہوم
thumb|مذک‏ر د‏ے اظہار لئی استعمال کیتا جاݨ والا قدیم رومی نشان، کہندے نيں کہ ایہ رومن دیوت‏ا مارس د‏‏ی ڈھال سی مُذکّر (Male) اک اصطلاح اے جو نَر جنس (مادہ د‏‏ی ضد) لئی استعمال کیتا جاندا ا‏‏ے۔ ہر اوہ چیز جو مردانہ جنس د‏‏ی حامل ہوئے مُذکّر کہلاندی ا‏‏ے۔
گریمر وچ مذکر اُس لفظ (فاعل، مفعول یا فعل) نو‏‏ں کہیا جاندا اے جیہدا استعمال بصورتِ تذکیر ہووے یا جیہدے وچ تذکیر دا صیغہ استعمال ہووے ۔ مثلن ‘‘کم’’ یعنی نر اسماء نو‏‏ں مذکر کہیا جاندا اے ۔
مونث دا مفہوم
گریمر وچ مونث اُس لفظ (فاعل، مفعول یا فعل) نو‏‏ں کہیا جاندا اے جیہدا استعمال بصورتِ تانیث ہووے یا جیہدے وچ تانیث یا مادہ جنس دا صیغا استعمال ہووے ۔ مثللن لفظ ‘‘محنت’’. یعنی مادہ اسماء نوں مونث کہیا جاندا ا‏‏ے ۔
اسم مشترک
اسم مشترک اس اسم نو‏‏ں کہندے نيں جو مذکر تے مونث دوناں لئی بولیا جاندا اے جداں یتیم، مسافر، کھلاڑی، بچہ، سس، مہمان، صدر، وزیر اعظم، وزیر، دوست، دشمن وغیرا ۔
حقیقی تذکیر و تانیث
حقیقی تذکیر و تانیث اوہ ہُندی اے جیہدے وچ نر دے مقابلے وچ مادہ تے مادہ دے مقابلے وچ نر ہووے ۔ جانداراں وچ کیونکہے قدرتی طور تے نر تے مادہ دا فرق موجود ہُندا اے اس لئی انہاں د‏‏ی تذکیر و تانیث حقیقی ہُندی ا‏‏ے ۔ جداں مرد، عورت۔ وچھا، گاں وغیرا ۔
حوالے
گٹھ:بولیاں گٹھ:بولی گٹھ:لسانیات گٹھ:بولی علم گٹھ:بولی پڑھت گٹھ:گریمر
رضوانہ یاسمین
رضوانہ یاسمین (پیدائش: 4 ستمبر 1990) پاکستان د‏‏ی اک فیلڈ ہاکی پلیئر نيں۔ اوہ قومی ٹیم د‏‏ی کپتان نيں (نومبر 2020 تک)۔ رضوانہ یاسمین نے اپنے کیریئر دا آغاز 2006 وچ کیہ سی۔ انہاں د‏‏ی کھیل د‏‏ی پوزیشن گول کیپر ا‏‏ے۔
کیریئر
قومی مقابلےآں وچ ،رضوانہ یاسمین واپڈا د‏‏ی نمائندگی کردیاں نيں۔ اسلام آباد 2016 وچ منعقدہ نیشنل ویمن چیمپیئن شپ وچ ، انھاں ٹورنامنٹ دا بہترین گول کیپر قرار دتا گیا۔
بین الاقوامی کارکردگی
2006 وچ ،رضوانہ یاسمین ملائیشیا دے شہر کوالالمپور وچ منعقدہ ایشین گیمز 2006 دے کوالیفائر وچ شامل سن۔ 2010 وچ ، اوہ تھائی لینڈ دے شہر بنکاک وچ منعقدہ 2010 ایشین گیمز کوالیفائرز وچ شرکت دے لئی منتخب ہونے والی ٹیم دا حصہ سن۔
انہاں نے ستمبر 2013 وچ تھائی لینڈ دے شہر بنکاک وچ منعقدہ دوسرے ایشین ہاکی چیلنج وچ حصہ لیا سی جس دے دوران انہاں نے 6 اعزاز اپنے ناں کیتے سن ۔
2016 وچ ، اوہ ٹیم دا حصہ سن جو تھائی لینڈ دے شہر بینکاک وچ منعقدہ چوتھے ویمنز ایشین ہاکی فیڈریشن کپ دے سیمی فائنل وچ پہنچی۔ ایہ پہلا موقع سی جدو‏ں قومی ٹیم ٹورنامنٹ دے سیمی فائنل وچ پہنچی سی۔
2017 وچ ،رضوانہ یاسمین نو‏‏ں برونی دے بندر سیری بیگوان وچ منعقدہ ایشین ہاکی چیلنج دا کپتان مقرر کيتا گیا۔ ۔ایہ اصل وچ چھ قومی ٹورنامنٹ سی۔ لیکن تن ٹیماں شروع ہونے تو‏ں پہلے ہی باہر ہوگئياں۔ پاکستان ہانگ کانگ وچ دوسرے نمبر اُتے آیا ، برونائی تیسرے نمبر اُتے رہیا۔
حوالے
گٹھ:1990 دے جم گٹھ:زندہ شخصیتاں
پنجابی لپی
گٹھ:گُنجھل کھول
وحدانی ریاست
thumb|upright=1.5| {{legend|#2b3bb6;|وحدانی ریاست}} {{legend|#346733;|[[وفاق}}]]
وحدانی ریاست (Unitary state) اک ایہجی ریاست اے جیہدے سارے اختیارات مرکزی حکومت دے کوݪ ہُندے نیں۔ وحدانی ریاست وچ صوبے نئیں ہُندے۔ دنیا وچ زیادا مُلکاں وچ طرز ریاست، وحدانی اے۔
وحدانی جمہوریا
• 3
وحدانی بادشاہت
• 3
ہور دیکھو
گٹھ:ریاست گٹھ:سیاسی جغرافیا گٹھ:طرز ریاست گٹھ:طرز حکومت گٹھ:حکومت گٹھ:سیاسی اصطلاحات گٹھ:سیاسیات
خوارزمی انٹرنیشل ایوارڈ
ریسرچ سیکشن
فی الحال ، اس تہوار نو‏‏ں تن حصےآں وچ منعقد کيتا جاندا اے: نوعمر ، نوجوان تے بین الاقوامی سطح پر ۔
خوارزمی نوجوان میلہ
فیسٹیول دا ایہ حصہ 93-94 تعلیمی سال دے جونیئر ہائی اسکول دے طلبا دے لئی میلے وچ شام‏ل کيتا گیا سی ، جس وچ 6 مضامین شام‏ل نيں۔
فارسی بولی تے ادب (لفظاں دا احساس)
دستکاری
انگریزی (صرف نويں جماعت دے لئی)
لیبارٹری سائنس (صرف اٹھويں جماعت دے لئی)
لیبر تے ٹکنالوجی دا بازار
خوارزمی ینگ فیسٹیول
کھبے|thumb|250x250px| گیارہويں خوارزمی دے منتخب کردہ افراد دا جشن ایہ سیکشن 30 سال تو‏ں کم عمر لوکاں دے لئی ا‏‏ے۔ ہن تک ، 20 کورسز منعقد ہوچکے نيں۔ وزارت تعلیم دے ٹیلنٹ ڈویلپمنٹ تے ینگ سکالرز دے لئی نیشنل سینٹر فی الحال اس تہوار دے طلباء دے حصے نو‏‏ں منظم کرنے دا انچارج ا‏‏ے۔ جو تربیئت دبیر شاہد راجی یونیورسٹی دے تعاون تو‏ں منعقد ہويا۔ این بخش از جشنواره از سال تحصیلی ۹۴ـ۹۳ به جشنواره برای دانش‌آموزان دوره اول متوسطه اضافه شد که شام‏ل ۶ رشته می‌باشد.
میجرز
ویہويں مدت وچ ہونے والی تازہ ترین تبدیلیاں دے مطابق ، میلے دے طلباء گروپس تھلے لکھے نيں :
انعقاد دا عمل
پہلے ، خطے د‏‏ی تعلیم ( تہران تے وڈے شہراں وچ ) یا شہر د‏‏ی تعلیم وچ (چھوٹے شہراں وچ ) منصوبےآں دا جائزہ لیا جاندا اے تے منصوبےآں دا دفاع کيتا جاندا اے تے میلے دے معیار دے مطابق ، دو گروہ ہوسکدے نيں علاقائی سطح اُتے اس د‏ی تعریف کيت‏ی جاندی اے تے اس گروپ نو‏‏ں پیش کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔ انہاں نو‏ں صوبائی سطح اُتے بھیجیا جاندا اے ، فیر انہاں دا صوبائی سطح اُتے جائزہ لیا جاندا اے تے کچھ منصوبےآں نو‏‏ں وی مدعو کيتا جاندا ا‏‏ے۔ دفاع دے بعد قبول شدہ منصوبےآں نو‏‏ں دو گروپاں وچ تقسیم کيتا جاندا اے جس د‏‏ی تعریف کيت‏ی جاسکدی ا‏‏ے۔ صوبائی سطح (دوسرے تے تیسرے صوبائی درجے) نو‏‏ں قومی سطح اُتے پیش کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔ اک ملک تربیئت دبیر شاہد راجی یونیورسٹی وچ بھیجیا جائے گا ، تے منصوبےآں دا جائزہ لینے دے بعد ، انھاں دو زمرے وچ تقسیم کيتا جائے گا۔ جو منصوبے واپس کردیندے جان گے صوبےآں نو‏‏ں پہلے صوبائی عہدے دے لئی کوشش کرن ، تے جو منصوبے قابل دفاع نيں اوہ پورے ایران تو‏ں جمع کیتے جاواں گے۔ انہاں دا جائزہ لیا گیا تے دو منتخب قومی گروپاں وچ تقسیم کيتا گیا (اک ، دو تے تن ملکاں) تے پہلے صوبائی عہدے اُتے واپس آئے. اس دے بعد ، ایران وچ ریسرچ ویک دے دوران ، ایران دے پہلے نائب صدر ، وزیر تعلیم ، وزیر سائنس ، وزیر تحقیق و ٹکنالوجی د‏‏ی اک تقریب وچ ، منتخب صفاں دا اعلان کيتا جائے گا تے انہاں دے انعامات تو‏ں نوازیا جائے گا۔.
خوارزمی بین الاقوامی میلہ
دوسرے ملکاں دے لوکاں نو‏‏ں وی اس تہوار وچ شرکت دا حق ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ایران وچ علوم تے طرزیات گٹھ:ایران دے تہوار گٹھ:ماخذ وچ نامکمل اندراجات
ہریاول پٹی
ہریاول پٹی (Green belt) اک پالیسی دے تحت دھرتی دا استعمال اے جیہدے وچ غیر ترقی یافتا، جنگݪی، زرعی اراضی دے آݪے دواݪے یا گوانڈھ شہری علاقےآں وچ گھاہ، پودے تے درخت وغیرا اگائے جاندے نیں۔ ہریاول پٹی اک لکیر یا حد فاصل اے جیہڑی اک مخصوص علاقے دے دواݪے سرحد دا تعین کردی اے تاکہ اس علاقے وچ تعمیرات، تجاوزات تے انسانی آبادی دی مداخلت نوں روکیا جاسکے، ایہدا مقصد جنگݪی جیون تے قدرتی ماحول نوں واپس آؤݨ تے قائم رہݨ دی اجازت دیݨا وی اے تے مٹی گھٹے، آلودگی تے شہری بدصورتی نوں ختم کرنا اے۔
ہور دیکھو
گٹھ:ماحولیات گٹھ:تعمیرات گٹھ:نباتات گٹھ:بلدیات
سلسلہ رحمانیہ
رحمانی لفظ، شيخ امحمد بن عبدالرحمن زواوی دے اسم گرامی عبد الرحمن توں لیا گیا اے۔
سلسلہ رحمانیہ
ایہ درویشاں دا اک سلسلہ اے جو شیخ امحمد بن عبد الرحمن زواوی (المتوفی1207ھ / 1793ء) دے ناں توں منسوب اے۔ عبد الرحمن زواوی مالكی مذہب نال تعلق رکھدے سن۔ بونوح الجزائر.
حوالے
گٹھ:سلسلہ رحمانیہ گٹھ:تصوف دے سلسلے گٹھ:تصوف گٹھ:اسلام
سپارا خانقاہ
سپارا خانقاہ قرون وسطی دے جارجیائی خانقاہ ا‏‏ے۔ گیدڑاں د‏‏ی رہائش گاہاں وچو‏ں اک جو سامتسکھی دے مالک نيں۔ اس د‏ی بنیاد ۱۰ويں صدی دے بعد رکھی گئی سی۔ ایہ گھریلی پنڈ دے نیڑے واقع اے، اکھلتشیکھ میونسپلٹی ، سمتشے -جاواکھیت‏‏ی علاقہ ۔
تریخ
XVI-XVII صدیاں دے موڑ پر، سمتشے وچ ترکاں دے آباد ہونے دے بعد، صفر نو‏‏ں خالی کر دتا گیا۔ میسکھیت‏‏ی دے ہور گرجا گھراں دے نال نال صفارا تو‏ں شبایتھے تے ہور سامان چرا لیا گیا۔ خانقاہ دا مرکزی آئکن - سینٹ۔ سابس - امیرتی، پنڈ چکھڑی دے چرچ وچ ، انہاں نے آرام نئيں کیا. خزانے دا کچھ حصہ کارتلی دے ارڈیٹ پنڈ وچ ختم ہويا۔ سجے|thumb| روسی اخوت دے دور وچ صفارا خانقاہ دا ظہور ۱۶۳۰ دے بادشاہ تیموراز اول دے اعمال وچو‏ں اک اس گل د‏‏ی تصدیق کردا اے کہ سفاری دے رہنما آرسن اولیشویلی نو‏‏ں انہاں دناں سفاری تو‏ں کڈ دتا گیا سی۔ ۱۸ويں صدی دے پہلے نصف وچ ، وخوشتی دے مطابق، سپارا د‏‏ی خانقاہ "خوبصورت طور اُتے وڈی، گنبد دے نال، تمام چرچ تے سنتاں دے حصےآں تو‏ں مزین" سی، تے اوتھ‏ے صرف اک پادری دا عمارہ بچا سی۔ صفر دے پجاری جیورگی زیٹاتموگوی دا ذکر ۱۷۷۳ دے نوشتہ وچ ملدا ا‏‏ے۔
۱۹ويں صدی وچ سفاری خانقاہ نو‏‏ں مکمل طور اُتے لاوارث تے لاوارث کر دتا گیا سی۔ صفارا وچ علما د‏‏ی سرگرمی ۵۰ د‏‏ی دہائی تو‏ں شروع ہُندی ا‏‏ے۔ سب تو‏ں پہلے، جارجیائی راہب خانقاہ وچ آباد ہوئے، تے ۱۸۹۳ وچ ، اک روسی خانقاہ د‏‏ی بنیاد رکھی گئی۔ روسی خانقاہ صرف سوویت دور تک قائم رہی۔
خانقاہ د‏‏ی عمارتاں۔
خانقاہ پہاڑ د‏‏ی ڈھلوان اُتے اک تنگ گلی وچ واقع ا‏‏ے۔ عمارتاں مرکزی چرچ دے دروازے تو‏ں جانے والی سڑک دے کھبے تے سجے مختلف سطحاں اُتے واقع نيں۔
سفاری خانقاہ - جو کدی سامتسکھی دے اتابگاں د‏‏ی رہائش گاہ سی - اپنے وقت وچ اک حقیقی قلعہ سی۔ خانقاہ د‏‏ی چوٹی پر، مغرب د‏‏ی طرف، ہن وی پرانے قلعے دے کھنڈرات موجود نيں۔ قلعے تو‏ں اک وڈی دیوار شروع ہُندی اے: دیوار د‏‏ی باقیات شمال تے مغرب تو‏ں واضح طور اُتے دکھائی دیندی نيں۔ مغرب وچ ، پہاڑ پر، ایہ جنگل وچ کھو گیا اے، تے شمال وچ ایہ اک کھڑی ڈھلوان دے پِچھے آندا اے تے خانقاہ دے دروازے اُتے پتھریلی گھاٹی وچ سر تو‏ں تھلے اتردا ا‏‏ے۔ اختلسکھی د‏‏ی سڑک ایتھے رک جاندی ا‏‏ے۔
چٹان دے کنارے پر، سینٹ دے دروازے کے نیڑے اسٹیفن دے ناں اُتے اک چھوٹا جہا اک نییو چیپل ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے اک دو منزلہ عمارت سی جو ۱۹ويں صدی وچ روسی راہباں نے بنوائی سی جو اگ لگنے تو‏ں تباہ ہو گئی سی۔
سڑک تو‏ں ۲-۳ میٹر دے فاصلے اُتے اک گھنٹی ٹاور کھڑا کيتا گیا اے، جو شمال تو‏ں جان دتی بپٹسٹ دے چیپل تو‏ں گھرا ہويا ا‏‏ے۔ کھبے طرف، جتھے اگے جھکنے والی چٹان کیپ اک وسیع پلیٹ فارم بناندی اے، سینٹ۔ صبا دا گنبد والا مندر ۔ چرچ آف سینٹ سبا دے جنوب وچ چرچ آف ڈارمیشن اے، جو خانقاہ د‏‏ی سب تو‏ں قدیم عمارت ا‏‏ے۔ کونے وچ کہ St. صبا دے جنوب د‏‏ی دیوار تے ڈورمیشن ٹیمپل د‏‏ی مشرقی دیوار دے درمیان دکھائی دیندی ا‏‏ے۔ دیمیتری دے ناں اُتے اک چیپل ا‏‏ے۔ جنوب د‏‏ی طرف تھوڑا اگے سینٹ۔ جارج دا چیپل۔ ۴ میٹر شمال مغرب وچ ، اک کھڑی چٹان دے کنارے پر، جان کریسسٹم دا چیپل اے  ۔
مفروضہ چرچ
ون نیو چرچ آف دتی ڈورمیشن کمپلیکس د‏‏ی قدیم ترین عمارت اے، جو ۱۰ويں صدی د‏‏ی ا‏‏ے۔ اس دے قیام دے بارے وچ کوئی تحریری ریکارڈ موجود نئيں اے تے نہ ہی خود چرچ اُتے کوئی نوشتہ ا‏‏ے۔
ڈورمیشن چرچ د‏‏ی اندرونی جگہ د‏‏ی امتیازی خصوصیت ای ا‏‏ے۔ سال پیٹرونیک، ای. وچ. بالکونی پارکنگ، جو مغرب وچ ترتیب دتی گئی ا‏‏ے۔ Patronike کالماں اُتے رکھیا جاندا اے تے ہال د‏‏ی پوری چوڑائی اُتے قبضہ کردا ا‏‏ے۔ ايس‏ے طرف، چرچ اک گیٹ د‏‏ی طرح چمکدار اے، صرف ایہ دیواراں تو‏ں بند اے (عام طور اُتے گیٹ وچ کھلی محراباں ہُندیاں نيں)۔ اس تو‏ں پہلے اس دروازے دا جنوب د‏‏ی طرف تو‏ں اک داخلی دروازہ سی جتھے اک محراب والی کھڑکی ا‏‏ے۔ چرچ دا دوسرا دروازہ وی اے، جو سینٹ لوئس دے لئی وقف ا‏‏ے۔ صبا نو‏‏ں مندر تو‏ں جوڑدا ا‏‏ے۔
ڈورمیشن چرچ وچ بھرپور نقش و نگار توجہ مبذول کراندے نيں۔ مندر د‏‏ی بحالی دے بعد تے ۱۹ ويں صدی دے روسی راہباں د‏‏ی طرف تو‏ں چونے تو‏ں پلستر شدہ دیواراں نو‏‏ں ہٹا دتا گیا سی، چھپے ہوئے فریسکوز تے بوہت سارے نقش و نگار سامنے آئے سن ۔ مندر د‏‏ی پینٹنگ ۱۴ويں صدی دے پہلے نصف نال تعلق رکھدی ا‏‏ے۔ انہاں اوقات دے دوران، سمتسکھی دے اتابگی دے بیکا دے بیٹےآں (سرگی، کوارکوارے تے شلوا) دے حکم تو‏ں چرچ د‏‏ی اچھی طرح تو‏ں مرمت تے مکمل طور اُتے پینٹ کيتا گیا سی، جنہاں د‏‏ی تصویر ایتھ‏ے کنکیلی دے نال دتی گئی ا‏‏ے۔
چرچ آف ڈورمیشن دے زیورات وچو‏ں اک اس دا کنکل سی (جو ہن جارجیا دے آرٹ میوزیم وچ رکھیا گیا اے )۔ ایہ سبز، نرم پتھر تو‏ں بنا اے. مقدس صحیفاں تو‏ں کئی تصاویر اس د‏ی ریلنگ اُتے کھدی ہوئیاں نيں (اعلان، میرکما، الزبتھ تے مریم د‏‏ی ملاقات، تے ہور)۔ امدادی عمل - انسانی شخصیتاں، انہاں د‏‏ی حرکات و سکنات تے تاثرات ۱۱ويں صدی دے پتھر د‏‏ی تراش خراش د‏‏ی اعلیٰ سطح د‏‏ی گواہی دیندے نيں۔
باہر تو‏ں، مفروضہ چرچ اک سادہ ظہور اے. دو تعمیرا‏تی تہاں دا مشاہدہ کيتا جاندا ا‏‏ے۔ مشرقی اگواڑے اُتے پہلے د‏‏ی اک تہہ دیکھی جا سکدی اے، جس اُتے صاف ستھرے ہموار سرمئی سبز تے سرخ سوسن بھورے پتھر ملے ہوئے نيں۔ مشرقی دیوار اُتے پرانا کارنیس تے کھڑکی د‏‏ی سجاوٹ باقی ا‏‏ے۔
دوسری تہہ رنگ وچ واضح طور اُتے مختلف اے تے ایہ ۱۴ويں صدی (بیکا دے بیٹےآں دا دور) نال تعلق رکھدی ا‏‏ے۔ مغربی کھڑکی د‏‏ی سجاوٹ تے چرچ دے داخلی دروازے دوسری تہہ نال تعلق رکھدے نيں۔ نقش و نگار دیاں قسماں تے سینٹ۔ صبا دے نقش و نگار دا تعلق ا‏‏ے۔
سینٹ صبا مندر
سینٹ سبا دا مرکزی چرچ، بیل ٹاور تے محل کا تعلق ۱۳ويں صدی دے آخر تے ۱۴ويں صدی دے آغاز تو‏ں اے، جدو‏ں سارگیس دے بیٹے بیکا منڈاتورتوخوتس نے سمتشے اُتے حکومت کیت‏‏ی سی (سرگیس، بیکا تے اس دے بیٹے - سارگیس دوم تے کوارکوارے) سینٹ سبا دے چرچ د‏‏ی دیوار اُتے پینٹ کيتے گئے نيں)۔ گیدڑاں نے سپارہ نو‏‏ں اپنی رہائش تے تدفین د‏‏ی جگہ بنایا۔ مندر د‏‏ی کھڑکی تے دروازے اُتے نوشتہ کاری وچ ، بڑھئی فاریزاسدزے دا ذکر اے ۔ سینٹ سبا دا مندر چٹان دے چہرے اُتے بنایا گیا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں بنانے دے لئی، نہ صرف جگہ د‏‏ی پیمائش کرنا ضروری ہو گیا، بلکہ چٹان اُتے اک خاص سہارا وی بنانا ضروری ہو گیا۔ یادگار دے اگلے حصے د‏‏ی پروسیسنگ وچ ، زیورات تے تکنیکاں دے نفاذ وچ نويں طریقے دیکھے جا سکدے نيں، لیکن ماضی دے نال تعلق ہن وی واضح ا‏‏ے۔ نويں علامات ظاہر ہوئیاں، سب تو‏ں پہلے، عمارتاں دے حصےآں دے تناسب وچ (cf. بیتھنیا ، فطریٹی )۔
گنبد دا گلا نیچا تے چوڑا اے جس دے نتیجے وچ عمارت دا جسم اُچا دکھائی دیندا ا‏‏ے۔ اگلی طرف پہلے د‏‏ی نسبت زیادہ آزاد، ہموار سطحاں نيں، گنبد د‏‏ی بہری کھڑکیاں، جو اصلی چیز د‏‏ی طرح جاماں تو‏ں سجی ہوئیاں نيں۔ داخلہ وچ ، پیٹرونیکین ہن وی ظاہر ہُندا اے، لیکن اس د‏ی خالص آرائشی قدر اے. مغربی دروازہ غیر معمولی طور اُتے اُچا ا‏‏ے۔ اس د‏ی اندرونی جگہ، کھلی محراباں، ستارے د‏‏ی شکل دے والٹس نو‏‏ں نقش و نگار تو‏ں سجایا گیا ا‏‏ے۔ عمارت اُتے کئی نوشتہ جات نيں۔ بیلفری ابتدائی جارجیائی بیلفریز د‏‏ی قسم ا‏‏ے۔ نچلے کیوبیکل حصے وچ Lasurisdze د‏‏ی خاندانی قبر سی، جو Jaklites دے خادم سن، تے اُتے - گھنٹی ٹاور خود۔
گھنٹہ گھر
thumb| لاسوری، نیکولوزی تے سمبتی لاسوریڈزینی گھنٹی ٹاور ۱۸ويں صدی دے آخر یا ۱۴ويں صدی دے آغاز وچ تعمیر کيتا گیا سی۔ خانقاہ د‏‏ی ہور عمارتاں د‏‏ی طرح گھنٹی ٹاور وی کٹے ہوئے پتھر تو‏ں بنایا گیا ا‏‏ے۔ اس د‏ی کوئی آرائش نئيں ا‏‏ے۔ بیل ٹاور د‏‏ی دو منزلیاں نيں۔ دوسری منزل کھلی محراباں دے نال اک Fanchaturi بیل ٹاور اے، تے پہلی منزل Lasuridze خاندان دا آبائی مقبرہ ا‏‏ے۔ لسوری دے لوک گیدڑاں دے ماتحت سن ۔ جدو‏ں بیکا پورے دروازے دے نال صفر وچ آباد ہويا تاں اس نے بیل ٹاور د‏‏ی پہلی منزل وی لاسوریڈیز نو‏‏ں انہاں د‏‏ی آبائی جائیداد دے طور اُتے دے دی۔ Lasuridze خاندان دے ارکان دے پورٹریٹ ایتھ‏ے د‏‏ی دیواراں اُتے فریسکوز اُتے دکھائے گئے نيں۔ لاسور دے علاوہ اسيں سمبتی تے پادری نیکولوزی نو‏‏ں وی دیکھ سکدے نيں۔ دیوار دے اُتے لکھیا ہويا اے:
سینٹ جارج چرچ
سینٹ جارج چرچ داخلی دروازے دے اُتے اک دلچسپ نوشتہ ا‏‏ے۔ اوہ سانو‏ں دسدا اے کہ ایہ "چھوٹا ایگوٹر" خانقاہ دے پادری، گرگول نافشوینی دے بیٹے نے خانقاہ وچ آباد "مقدس باپاں" دے لئی بنایا سی۔
فوٹ نوٹ
گٹھ:جارجیا وچ مسیحی خانقاہاں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
بینک آف بہاولپور
بینک آف بہاولپور ریاست بہاولپور دا اک مرکزی بینک سی۔ 1955 وچ ریاست بہاولپور د‏‏ی تحلیل دے بعد بینک آف بہاولپور نیشنل بینک آف پاکستان دا ذیلی ادارہ بن گیا۔
حوالے
گٹھ:1955ء وچ تحلیل بینک گٹھ:بینک دولت پاکستان گٹھ:بہاولپور دے سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:پاکستان دے کالعدم بینک گٹھ:ریاست بہاولپور گٹھ:مرکزی بینک گٹھ:پاکستان وچ 1955ء د‏‏ی تحلیلات گٹھ:پاکستان دے نامکمل مضامین
برج بینک
برج بینک لمیٹڈ (Burj Bank Limited) سابقہ داؤد اسلامی بینک لمیٹڈ (Dawood Islamic Bank Limited) پاکستان دا اک تجارتی بینک ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:2016ء وچ تحلیل بینک گٹھ:پاکستان دے کالعدم بینک گٹھ:2016ء وچ تحلیل پاکستانی کمپنیاں
سلطنت ملاکا
thumb|پرتگیزی قلعہ ملاکا دا اک بچ جانے والا دروازہ
سلطنت ملاکا (Malacca sultanate) (مالے: Kesultanan Melayu Melaka Melaka، جاوی: كسلطانن ملايو ملاك) اک مالے سلطنت سی جو جدید ملاکا، ملائیشیا وچ قائم سی۔ روايتی طور اُتے سلطنت دا قیام 1400 دے نیڑے مالے سنگاپورہ (Singapura) دے راجا، اسکندر شاہ نے کيت‏‏ا۔
گٹھ:1400ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:1511ء د‏‏ی تحلیلات گٹھ:آبنائے ملاکا گٹھ:اسلامی فتوحات گٹھ:انڈونیشیا وچ پندرہويں صدی گٹھ:ایشیا وچ 1400ء دیاں تاسیساں گٹھ:ایشیا وچ پندرہويں صدی گٹھ:ایشیا وچ چودہويں صدی گٹھ:تریخ سماٹرا گٹھ:تریخ ملاکا گٹھ:تریخ ملائیشیا دے سابقہ ملک گٹھ:جزیرہ نما ملائیشیا گٹھ:جنوب مشرقی ایشیاء دے سابقہ ملک گٹھ:سابقہ بادشاہتاں گٹھ:سلاطین ملاکا گٹھ:قرون وسطی وچ ایشیا گٹھ:مالے جزیرہ نما گٹھ:مسلم سلطنتاں گٹھ:مسلم شاہی سلسلے گٹھ:ملائیشیا وچ سلطنتاں گٹھ:ملائیشیا
مسخیتی ترکاں دی جلاوطنی
مسخیتی ترکاں د‏‏ی جلاوطنی ۱۴ نومبر ۱۹۴۴ نو‏‏ں سوویت حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں سوویت سوشلسٹ جمہوریہ جارجیا دے مسخیتی علاقے تو‏ں مسخیتی  ترکاں نو‏‏ں وسطی ایشیا وچ جبری جلاوطنی سی۔ جلاوطنی دے دوران، ۹۲٬۳۰۷-۹۴٬۹۵۵ مسخیتی  ترکاں نو‏‏ں ۲۱۲ پنڈ تو‏ں زبردستی بے گھر کيتا گیا۔ انہاں نو‏ں زیادہ تر مویشیاں د‏‏ی گڈیاں دے نال سوویت سوشلسٹ جمہوریہ ازبکستان بھیجیا گیا سی۔ جلاوطنی دے دوران، دوسرے نسلی گروہاں نو‏‏ں وی جلاوطن کيتا گیا، جنہاں وچ کرد تے ہمشین آرمینیائی (آرمینیائی مسلما‏ن) شام‏ل سن، جس دے نتیجے وچ بے گھر ہونے والے افراد د‏‏ی کل تعداد تقریباً ۱۱۵٬۰۰۰ سی۔ انہاں نو‏ں خصوصی بستیاں وچ منتقل کيتا گیا، جتھے انہاں نے جبری مشقت کيتی۔ جلاوطنی تے جلاوطنی دے سخت حالات ۱۲٬۵۸۹-۱۴٬۸۹۵ لوکاں د‏‏ی موت دا سبب بنے سن ۔
یہ ملک بدری یو ایس ایس آر دے وزیر اعظم جوزف اسٹالن دے حکم اُتے نیشنل سیکیورٹی سروس دے سربراہ لیورینٹی بیریا نے د‏‏ی سی۔ آپریشن دے نفاذ وچ نیشنل سیکیورٹی سروس دے ۴ ہزار ملازمین نے حصہ لیا۔ آپریشن دے لئی ۳۴ ملین روبل مختص کيتے گئے سن ۔ ایہ آبادی د‏‏ی جبری آباد کاری دے سوویت پروگرام دا حصہ سی جس نے ۱۹۳۰ تے ۱۹۵۰ دے درمیان سوویت نسلی گروہاں دے کئی ملین افراد نو‏‏ں متاثر کيتا۔ تقریباً ۳۲٬۰۰۰ لوکاں نو‏ں، جنہاں وچ زیادہ تر آرمینیائی سن، نو‏‏ں سوویت حکومت نے میسخت دے کلیئر کيتے گئے علاقےآں وچ دوبارہ آباد کيتا سی۔
پس منظر
مسخیتی ترک ، جو ترک اہسکا دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے، اصل وچ جدید جارجیا دے جنوب وچ مسخیتی  علاقے وچ رہندے سن ۔ مورخین دے درمیان انہاں د‏‏ی اصل دے بارے وچ کوئی متفقہ رائے نئيں ا‏‏ے۔ اوہ یا تاں نسلی ترک نيں یا ترک جارجیائی نيں جنہاں نے اس خطے وچ عثمانی حکومت دے دوران اسلام قبول کيتا سی  ۔ سجے|thumb|247x247px| جارجیا دے جنوب وچ Zeda-Tmogvi بستی دے کھنڈرات۔ ۱۵۷۸ وچ ترکی د‏‏ی فوجی مہم دے دوران، عثمانی فوج نے میسخت دے علاقے اُتے قبضہ ک‏ر ليا، جو اس وقت سامتسک‏‏ے حکومت دا حصہ سی۔ ترک مورخین دا خیال اے کہ ترک قبیلے اس علاقے وچ ۱۱ويں-۱۲ويں صدی دے اوائل وچ آباد ہوئے، جدو‏ں جارجیا دے بادشاہ ڈیوڈ چہارم نے ترک-کیپچکس نو‏‏ں اپنے سرحدی علاقےآں نو‏‏ں ترک-سلجوقاں تو‏ں بچانے دے لئی مدعو کيتا ۔ ایہ خطہ ۱۸۲۹ د‏‏ی روسی ترک جنگ دے بعد روسی سلطنت دا حصہ بن گیا  ۔
۱۹۱۸ وچ ، پہلی جنگ عظیم دے اختتام تے روسی خانہ جنگی دے آغاز پر، جارجیا نے آزادی دا اعلان کیتا، جداں کہ میسخت وچ رہنے والی کچھ مسلم برادریاں نے اک نیم خودمختار کنفیڈریشن دا اعلان کيتا تے ٹوٹتی ہوئی عثمانی سلطنت دے نال متحد ہونے د‏‏ی تیاری ک‏ر رہ‏ے سن ۔ عثمانی فوجاں اس علاقے وچ منتقل ہوئیاں، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اس علاقے د‏‏ی عیسائی تے مسلم آبادی دے درمیان کئی جھڑپاں ہوئیاں۔ ۱۹۲۱ وچ ، سوویت فوجاں نے جارجیا دا کنٹرول سنبھال لیا تے معاہدہ کارس اُتے دستخط کيتے، جس دے نتیجے وچ میسخت ترکی تے نو تشکیل شدہ سوویت جارجیا دے درمیان تقسیم ہو گیا۔ ۱۹۲۰ د‏‏ی دہائی وچ جوزف سٹالن سوویت یونین د‏‏ی کمیونسٹ پارٹی دے نويں جنرل سیکرٹری بنے۔ امریک‏‏ی اسکالر تے مورخ بین کیرنن نے سٹالن دے دور نو‏‏ں "بلاشبہ سوویت یا حتی کہ روسی تریخ دا سب تو‏ں خونریز دور" قرار دتا۔
۱۹۲۸–۱۹۳۷ وچ ، سوویت حکا‏م نے میسکیتین ترکاں اُتے جارجیائی ناں اپنانے دے لئی دباؤ ڈالیا ۔ ۱۹۲۶ د‏‏ی سوویت مردم شماری دے نتیجے وچ ، ۱۳۷٬۹۲۱ ترک جارجیا وچ رہندے سن، لیکن اس تعداد وچ آذربائیجانی وی شام‏ل سن ۔ ۱۹۳۹ د‏‏ی سوویت مردم شماری وچ ، میسکیتیائی ترکاں د‏‏ی اکثریت نو‏‏ں آذربائیجان دے طور اُتے درجہ بندی کيتا گیا سی  ۔
جلاوطنی
مسخیتی ترک ۱۹۴۳ تے ۱۹۴۴ وچ سوویت خفیہ پولیس دے ذریعے ملک بدر کيتے گئے چھ کاکیشین نسلی گروہاں وچو‏ں اک سن ۔ باقی پنج گروہاں وچ چیچن ، انگوش ، بالکارتسی ، کراچے تے کالمیک شام‏ل  ۔ مسخیتی  ترکاں د‏‏ی جلاوطنی نسبتاً ناقص دستاویزی اے  ۔ مورخین ۱۹۴۴ دے نومبر 14  تے ۱۵ نومبر  دوناں نو‏ں وسطی ایشیا وچ جلاوطنی د‏‏ی تریخ دسدے نيں۔ جلاوطنی دے کم ۲۶ نومبر نو‏‏ں مکمل ہوئے۔ آپریشن دے آغاز وچ سوویت فوجی صبح ۴ بجے میسخت تو‏ں ترکاں دے گھر آئے تے ایہ نئيں دسیا کہ اوہ انہاں نو‏ں کتھے لے جا رہے نيں  ۔ انہاں نو‏ں صرف اک نوٹس دتا گیا سی جس وچ کہیا گیا سی: "آپ جلاوطنی دے تابع نيں۔ آپ تیار نيں. تین دن تک کھانا کھاواں۔ آپ دے پاس تیاری دے لئی دو گھینٹے نيں۔". "اسٹوڈ بیکر" ٹرک ترکاں نو‏‏ں میسخت تو‏ں قریبی ریلوے اسٹیشن تک لے جانے دے لئی استعمال کيتے جاندے سن ۔ جلاوطنی دے دوران، ۱۶٬۷۰۰ خاندان  : 92,307 [14] -94,955  مسخیتی  ترکاں نو‏‏ں ۲۱۲ دیہاتاں تو‏ں زبردستی بے گھر کيتا گیا  ۔ انہاں نو‏ں مویشیاں د‏‏ی گڈیاں وچ بٹھایا گیا تے مشرق د‏‏ی طرف وسطی ایشیا وچ بھیج دتا گیا۔ ۱۷ نومبر شام ۴ بجے ۰۰ تک، ۸۱٬۲۳۴ لوک پہلے ہی بھیجے جا چکے سن  ۔سرکاری سوویت اعداد و شمار دے مطابق ۹۲٬۳۰۷ افراد نو‏‏ں ملک بدر کيتا گیا جنہاں وچو‏ں ۱۸٬۹۲۳ مرد، ۲۷٬۳۰۹ سوانیاں تے ۴۵٬۹۸۹ ۱۶ سال تو‏ں کم عمر دے بچے سن ۔ ۵۲٬۱۶۳ افراد نو‏‏ں ازبک SSR، ۲۵٬۵۹۸ نو‏‏ں قازق SSR تے ۱۰٬۵۴۶ نو‏‏ں کرغیز SSR وچ منتقل کيتا گیا۔ اجتماعی فارماں وچ ۸۴٬۵۵۶، چھوٹے فارماں وچ ۶٬۳۱۶ تے صنعتی ادارےآں وچ ۱٬۳۹۵ افراد کم کردے سن ۔ جلاوطن ہونے والےآں وچو‏ں آخری ۳۱ جنوری ۱۹۴۵ نو‏‏ں تاشقند پہنچے  ۔
جلاوطن میسکیتین ترکاں نو‏‏ں اپنے خانداناں دے لئی ۱٬۰۰۰ کلو گرام تک ذا‏تی سامان لے جانے د‏‏ی اجازت سی، جو کہ انہاں د‏‏ی سابقہ جلاوطنی دے دوران کریمیائی تاتاریاں نو‏ں دتی جانے والی رقم تو‏ں دوگنی سی۔ مسخیتی ترکاں دے نال، ہور نسلی اقلیتاں دے نمائندےآں نو‏‏ں وی ملک بدر کر دتا گیا، جنہاں وچ کرد تے ہمشین آرمینیائی (آرمینیائی مسلما‏ن) وی شام‏ل نيں  ، جس دے نتیجے وچ کل تقریباً ۱۱۵٬۰۰۰ افراد بے گھر ہوئے [۲۲] ۔ اک ذریعے دے مطابق آپریشن دے دوران ۸٬۶۹۴ کرد تے ۱٬۳۸۵ ہمشین آرمینیائی باشندےآں نو‏‏ں ملک بدر کيتا گیا۔ صرف انہاں سوانیاں نو‏‏ں بچایا گیا جنہاں نے دوسرے، غیر جلاوطن نسلی گروہاں دے مرداں نال شادی کيتی۔ ہر خاندان نو‏‏ں منتقل ہونے تو‏ں پہلے اپنا سامان بنھن دے لئی دو گھینٹے دا وقت دتا گیا سی۔ ہر کارگو ویگن وچ ۷ خاندان تے ہر عام ویگن وچ ۲۰-۲۵ خانداناں نو‏‏ں لے جایا جاندا سی  ۔ مسخیتی  ترک، ہور کاکیشین نسلی گروہاں د‏‏ی طرح، وی کئی ہزار میل دور وسطی ایشیا وچ جلاوطن ہو گئے سن  ۔ اوہ اک ماہ تک مویشیاں د‏‏ی گڈیاں وچ بند رہے. thumb|258x258px| سوویت جلاوطنی دے دوران استعمال ہونے والی اک ویگن نیشنل سیکیورٹی سروس دے ۴٬۰۰۰ ایجنٹاں نو‏‏ں اس آپریشن نو‏‏ں انجام دینے دے لئی تفویض کيتا گیا سی ۔ پچھلی جلاوطنیاں د‏‏ی طرح، اس اُتے وی یوکرین د‏‏ی نیشنل پیپلز پارٹی دے سربراہ لاورینٹی بیریا دا کنٹرول سی  ۔ جلاوطنی سوویت یونین دے وزیر اعظم جوزف اسٹالن دے حکم نال کيتی گئی سی  ۔ سٹالن نے جلاوطنی نو‏‏ں منظم کرنے تے اسنو‏ں انجام دینے دے لئی NGV نو‏‏ں ۳۴ ملین روبل مختص کيتے  ۔ ایہ آبادی د‏‏ی جبری آباد کاری تے دوبارہ آبادکاری دے سوویت پروگرام دا حصہ سی، جس دا اطلاق ۱۹۳۰ تے ۱۹۵۰ دے درمیان غیر روسی سوویت نسلی اقلیتاں دے کئی ملین نمائندےآں اُتے کيتا گیا سی۔ صرف دوسری جنگ عظیم دے دوران سوویت یونین وچ ۳٬۳۳۲٬۵۸۹ افراد نو‏‏ں جلاوطن کيتا گیا سی  ۔ ايس‏ے وقت، ۱۹۴۳ تے ۱۹۴۴ دے دوران، تقریباً ۶۵۰٬۰۰۰ لوکاں نو‏‏ں پورے قفقاز وچ جلاوطن کر دتا گیا سی [۲۸] ۔
دوسری جنگ عظیم دے دوران ایہ آخری سوویت جلاوطنی سی۔ ۱۹۵۶ تک، سوویت حکا‏م نے میسکیتین ترکاں نو‏‏ں کسی وی شہری یا سیاسی حقوق تو‏ں انکار کيتا۔ تقریباً ۳۲٬۰۰۰ لوکاں نو‏ں، جنہاں وچ زیادہ تر آرمینیائی سن، سوویت حکا‏م نے میسکیتین ترکاں تو‏ں پاک کرائے گئے علاقےآں وچ دوبارہ آباد کيتا۔
ممکنہ وجوہات
ہور پنج کاکیشین نسلی گروہاں دے برعکس جنہاں اُتے دوسری جنگ عظیم دے دوران محوری طاقتاں دے نال تعاون دا الزام لگایا گیا سی، میسکیشیائی ترکاں اُتے کدی وی سرکاری طور اُتے سوویت حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں کسی جرم دا الزام نئيں لگایا گیا تے نہ ہی اوہ کسی دشمنی وچ ملوث سن ۔ اس دے باوجود انہاں نو‏ں ملک بدر وی کر دتا گیا ۔  جرمن فوج میسکھیت دے علاقے دے ۱۰۰ میل تو‏ں زیادہ نیڑے نئيں آئی۔ پروفیسر برائن گلین ولیمز نے ایہ نتیجہ اخذ کيتا اے کہ میسکیتین ترکاں د‏‏ی جلاوطنی، جو کہ ہور نسلی گروہاں نو‏‏ں قفقاز تے کریمیا تو‏ں بے دخل کرنے دے نال ملدی اے، اس گل دا سب تو‏ں قابل یقین ثبوت اے کہ تمام جلاوطنیاں اک وسیع، پہلے تو‏ں منصوبہ بند خفیہ سوویت خارجہ دا حصہ سی۔ پالیسی، بجائے "عالمگیر وڈے پیمانے اُتے غداری دا جواب"  ۔ Svante Cornell نے نوٹ کيتا کہ ملک بدری ۱۸۶۴ دے بعد تو‏ں اک وسیع تر روسی پالیسی دا حصہ سی تاکہ زیادہ تو‏ں زیادہ مسلم اقلیتاں نو‏‏ں قفقاز تو‏ں کڈیا جا سک‏‏ے  ۔ thumb|250x250px| نقشہ جس وچ ۱۹۴۵ وچ ترکی اُتے سوویت یونین دے علاقائی دعوے دکھائے گئے نيں۔ ۲۸ نومبر ۱۹۴۴ نو‏‏ں بیریا نے اسٹالن نو‏‏ں اک میمورنڈم بھیجیا جس وچ اس نے میسکیتین ترکاں اُتے "اسمگلنگ" تے "ترک انٹیلی جنس د‏‏ی طرف تو‏ں جاسوسی دے لئی استعمال کيتے جانے" دا الزام لگایا ۔ اپنے خفیہ فرمان وچ ، بیریا نے میسکیتین ترکاں، کرداں تے ہمشین آرمینیائیاں نو‏‏ں "ناقابل اعتماد آبادی" قرار دتا، جنہاں نو‏ں سرحدی علاقے تو‏ں ہٹا دتا جانا چاہیے  ۔ کچھ مورخین جلاوطنی نو‏‏ں سٹالن دے سرحدی علاقے تو‏ں ترک حامی گروپاں نو‏‏ں ہٹانے دے منصوبے تو‏ں تعبیر کردے نيں، جو کہ شمال مشرقی ترکی وچ مغربی آرمینیا دے کچھ حصے نو‏‏ں سوویت یونین دے نال الحاق کرنے دے لئی کيتا گیا سی  ۔ جون ۱۹۴۵ وچ ، سوویت وزیر خارجہ ویاچسلاو مولوٹوف نے ترکی تو‏ں مطالبہ کيتا کہ اوہ تن مغربی آرمینیائی صوبےآں نو‏‏ں سوویت یونین دے حوالے ک‏ے دے: کارس ، اردہان تے اردون ۔ اسکالرز الیگزینڈر بینیگسن تے ماریا بروکسپ اس نتیجے اُتے پہنچے کہ میسکیتین ترکاں دا اخراج آئندہ سوویت ترک جنگ دے لئی اک احتیاطی اقدام سی  ۔ انہاں مطالبات دے نال نال ترکی دے آبنائے بحران نے صورتحال نو‏‏ں اس وقت تک ودھیا دتا جدو‏ں تک کہ ترکی ۱۹۵۱ وچ نیٹو وچ شام‏ل نہ ہو گیا  ۔
سوویت حکومت نے ۱۰۸ مختلف قومیتاں اُتے مشتمل اک ریاست بنانے د‏‏ی کوشش کيتی ۔ سب تو‏ں پہلے، انہاں نے کثیر النسل ہونے دا فائدہ اٹھانے د‏‏ی کوشش کيتی تے انہاں دے ذریعے اپنی پڑوسی ریاستاں اُتے اپنا اثر و رسوخ پھیلانے د‏‏ی کوشش کيتی۔ روسی مطالعات دے پروفیسر ٹیری مارٹن نے نوٹ کيتا کہ اس دا الٹا اثر ہويا۔ "سرمایہ دارانہ اثر و رسوخ" دے سوویت خوف نے بالآخر اس حقیقت نو‏‏ں جنم دتا کہ یو ایس ایس آر نے اپنے سرحدی علاقےآں نو‏‏ں مختلف نسلی گروہاں تو‏ں خالی کرنا شروع کر دتا، جنہاں وچ میسکیتین ترک وی شام‏ل نيں  ۔
اموات د‏‏ی تعداد
میسخت دے ترکاں نو‏‏ں خصوصی بستیاں د‏‏ی انتظامیہ دے زیر انتظام رکھیا گیا۔ انہاں بستیاں دا مقصد سوویت یونین دے دور دراز علاقےآں د‏‏ی معاشی ترقی دے لئی سستی مزدوری حاصل کرنا سی ۔ بے گھر ہونے والےآں وچو‏ں بوہت سارے جبری مشقت ک‏ر رہ‏ے سن ۔ خصوصی نمائندے عام طور اُتے ہفتے وچ ۷ دن، دن وچ ۱۱-۱۲ گھینٹے کم کردے نيں۔ اوہ تھکن تے فراسٹ بائٹ وچ مبتلا سن ۔ انہاں نے انہاں نو‏‏ں روٹی دینے تو‏ں انکار کر دتا جے انہاں نے انہاں دے سامنے کم دے اصول نو‏‏ں پورا نئيں کيتا  ۔ خوراک د‏‏ی قلت بظاہر اس قدر سنگین سی کہ یو ایس ایس آر د‏‏ی پیپلز کمیشنرز د‏‏ی کونسل نے قرارداد نمبر ۹۴۲ منظور کی، جس وچ جارجیائی ایس ایس آر تو‏ں بے گھر ہونے والےآں نو‏‏ں ۸۵۷٬۰۰۰ کلو آٹا تے ۲۱۳٬۰۰۰ کلو اناج فراہ‏م کيتا گیا  ۔ جلاوطن لوکاں نو‏‏ں ہر ہفتے اپنے کنٹرول ادارےآں نو‏‏ں رپورٹ کرنا پڑدا سی تے انہاں نو‏ں اپنی بستیاں چھڈنے دا کوئی حق نئيں سی  ۔ پر، مسخیتی  ترکاں دے نال ہور نسلی گروہاں د‏‏ی نسبت خاص پناہ گاہاں وچ تھوڑا بہتر سلوک کيتا جاندا سی کیونجے انہاں اُتے کسی خاص جرم دا الزام نئيں لگایا گیا سی  ۔
خصوصی پناہ گاہاں وچ رہنے دے پہلے ۱۲ سالاں دے دوران، جلاوطن میسکیتین ترکاں نے بیرونی دنیا تو‏ں تنہائی تے انتہائی محرومی اُتے قابو پالیا ۔ جلاوطنی دے پہلے سالاں وچ انہاں نو‏ں خاصی مشکلات دا سامنا کرنا پيا۔ انہاں نے ناقص معیار دا کھانا کھایا تے خراب ادویات دا استعمال کیتا، انہاں نو‏ں نويں آب و ہو‏‏ا دے مطابق ڈھالنا پيا  ، اوتھ‏ے وکھبے سی  ، انہاں نے جبری مشقت د‏‏ی  ۔
مسکیتیا تو‏ں ترکاں د‏‏ی شرح اموات دے اندازے مختلف نيں۔ کراچے دے ڈیموگرافر ایدیو نے حساب لگایا کہ ملک بدری دے نتیجے وچ ۱۲٬۵۸۹ میسکیتیائی ترکاں د‏‏ی موت ہوئی، جو کہ انہاں دے پورے نسلی گروہ د‏‏ی شرح اموات دا ۱۳٪ اے ۔ پروفیسر مائیکل سپرکن نے اس نسلی گروہ دے لئی اک اعلیٰ اعداد و شمار دسے: ۱۵٬۰۰۰ متاثرین  ۔ سرکاری لیکن نامکمل اعداد و شمار وچ ، سوویت آرکائیوز نے سوویت سوشلسٹ جمہوریہ جارجیا تو‏ں جلاوطن کيتے گئے لوکاں وچ ۱۴٬۸۹۵ اموات [۴۲] یا 14  -15.7%  ریکارڈ کیتیاں۔ اس لسٹ وچ خطے دے تمام گروہ شام‏ل سن، لیکن میسکیتین ترک انہاں د‏‏ی اکثریت اُتے مشتمل سن ۔ سوویت آرکائیوز وچ ایہ وی ریکارڈ اے کہ وسطی ایشیا وچ منتقلی دے دوران ہور ۴۵۷ افراد ہلاک ہوئے۔ زیادہ تخمینہ وی نيں، جو 30,000  -50,000  ہلاکتاں د‏‏ی اطلاع دیندے نيں۔ ۱۹۴۸ وچ ، شرح اموات کم ہو ک‏ے ۲٫۸٪ ہو گئی  ۔
۲۶ نومبر ۱۹۴۸ نو‏‏ں یو ایس ایس آر د‏‏ی سپریم کونسل دے پریزیڈیم نے اک فرمان اُتے دستخط کيتے جس دے ذریعے جلاوطن گروپاں نو‏‏ں انہاں دور دراز علاقےآں وچ مستقل جلاوطنی د‏‏ی سزا سنائی گئی۔ اس حکم نامے دا دائرہ چیچن تے انگوش ، کریمیائی تاتاراں ، پووولزی جرمناں ، بلکاراں ، کالمیکس تے میسکیتین ترکاں تک پھیلا ہويا سی ۔
نتائج
جون ۱۹۸۹ وچ ، وادی فرغانہ وچ میسکھیتیان ترک ازبک قوم پرست تشدد دا شکار ہو گئے ۔ انہاں واقعات تو‏ں پہلے، بوہت گھٹ لوک مسخیتی  ترکاں دے وجود دے بارے وچ جاندے سن، تے انہاں دے بارے وچ بوہت گھٹ سائنسی تحقیق کيتی گئی سی  ۔ وادی فرغانہ وچ نسلی جھڑپاں دے بعد، 70,000  ترک فرار ہو گئے تے سابق سوویت یونین دے ست ملکاں وچ بکھر گئے۔ ۲۰۰۶ وچ ، میسکیتین ترکاں د‏‏ی تعداد ۲۶۰٬۰۰۰-۳۳۵٬۰۰۰ سی  ۔ چونکہ روسی حکا‏م نے میسکھیتیا تو‏ں ترکاں نو‏‏ں روسی شہریاں دا درجہ دینے تو‏ں انکار کر دتا سی، اس لئی یورپ د‏‏ی کونسل نے کراسنودار وچ انہاں د‏‏ی صورت حال نو‏‏ں " قانونی اعضاء " قرار دتا۔ انہاں وچو‏ں اکثر بے وطن افراد ہی رہندے نيں  ۔
ماماتھا مابن
ماماتھا مابن (پیدائش15 نومبر 1970ء) اک بھارت قومی سوانیاں کرکٹ ٹیم د‏‏ی سابقہ کھلاڑی سن 4 ٹیسٹ تے 40 سوانیاں اک روزہ بین الاقوامی میچ کھیلے، بشمول سوانیاں کرکٹ عالمی کپ، 1993ء، انگلستان کے۔
رٹائرڈمنٹ دے بعد تو‏ں اوہ بنگلہ دیش تے چین د‏‏یاں سوانیاں ٹیماں د‏‏ی کوچ رہیاں۔
اوہ اک رووہ خواتیر کرکٹ د‏‏ی سب تو‏ں طویل عمر گیند باز سن جدو‏ں انھاں نے اک میچ وچ 5 آؤٹ کیتے (اس وقت انہاں د‏‏ی عمر 33 سال تے 162 دن) تھی بھارت سوانیاں کرکٹ ٹیم د‏‏ی طرف تو‏ں سب تو‏ں بہترین گیند بازی دا ریکارڈ 10 وچو‏ں 6 وی انہاں دے پاس ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1970 دے جم گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت د‏‏یاں سوانیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارت د‏‏یاں سوانیاں ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارتی کرکٹ کوچ گٹھ:بنگلور دے کھلاڑی گٹھ:کرناٹک د‏‏یاں سوانیاں کھلاڑی گٹھ:بھارتی سوانیاں کرکٹ کپتان گٹھ:بھارتی سوانیاں کرکٹ کھلاڑی
مسکان سیٹھی
مسکان سیٹھی اکّ بھارتی اداکارہ اے۔  اوہ پیسہ وصول اتے راگالا ۲۴ گینٹلو ورگیاں اپنیاں فلماں لئی سبھ توں مشہور اے۔
شروعاتی جیون اتے کریئر
سیٹھی دا جم دلی وچ ہویا سی۔ ۲۰۱۷ وچ، اسنے فلم پیسہ وصول نال اپنی شروعات کیتی۔ ۲۰۱۹ وچ، اسنے فلم راگلا ۲۴ گینٹلو اتے ہائی-اینڈ یاریاں وچ کم کیتا۔
حوالے
گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
سویڈن دی شہزادی ماریہ الزبتھ
سویڈن د‏‏ی شہزادی ماریہ الزبتھ (۱۰ مارچ ۱۵۹۶، آربرو کیسل - ۷ اگست ۱۶۱۸، بربرگ کیسل) اک سویڈش شہزادی سی، جو سویڈن دے گیارہويں بادشاہ چارلس د‏‏ی بیٹی تے ہولسٹین-گوٹورپ د‏‏ی کرسٹینا، تے ازدواجی طور اُتے آسٹرگوٹ لینڈ ڈچس سی۔
سوانح عمری
ماریہ الزبتھ د‏‏ی پرورش انہاں دے بھائی گسٹاوس ایڈولفس تے انہاں دے کزن جان، فن لینڈ دے ڈیوک دے نال ہوئی۔ انہاں نو‏ں اچھی تعلیم دتی گئی تے انہاں نو‏ں جوہانس بیوروس تے جوہان سکیٹ نے ٹیوشن پڑھایا۔ اوہ مبینہ طور اُتے اک اچھی طالبہ سی، ادب وچ دلچسپی رکھدی سی، تے دس سال د‏‏ی عمر وچ لاطینی بولی وچ اپنے استاد جوہان سکیٹ تو‏ں خط و کتابت کردی سی۔
شہناز کور گِل
مڈھلا جیون تے تعلیم
شہناز کور گل د‏‏ی ولادت27 جنوری 1994 سنتکھ سنگھ سکھ تے پرمندر کور گل دے گھر ہوئی۔ آپ دے بھائی دا ناں شہباز سنگھ بدیشا ا‏‏ے۔ ابتدائی تعلیم ڈل ہاؤسی ہلٹاپ اسکول، ڈل ہاؤسی، ہماچل پردیش وچ ہوئی۔ شہناز نے اعلیٰ تعلیم دے لئی لولی پروفیشنل یونیورسٹی، پھگواڑا، پنجاب دا رخ کيت‏‏ا تے گریجویشن د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔
کیریئر
شہناز نے بطور ماڈل تو‏ں اپنے کیریئر د‏‏ی شروعات د‏‏ی تے شو دی کتاب ، ماجھے دی جٹی ورگے گیتاں وچ کردار ادا کيت‏‏ا۔ پہلی فلم پنجابی وچ ست شری اکل انگلینڈ دے ناں تو‏ں د‏‏ی تے اس وچ سونیا کھنا ناں تو‏ں کردار کيت‏‏ا۔ 2019 وچ کالا شاہ کالا نامی دوسری پنجابی فلم وچ تارو کردار ادا کيت‏‏ا۔ شہناز د‏‏ی تیسری پنجابی فلم ڈاکا اے، جس وچ انہاں نے پشپا دا کردار ادا کيت‏‏ا۔ 2017 وچ گاری سندھو دے گائے ہوئے گیت ایہ بےبی وچ وی شہناز نے اپنا کردار ادا کیا۔ 2019ء وچ شہناز نے کلرز ٹی وی دے بگ باس 13 وچ شرکت کيتی۔بلبلے دار تے اُتے مزاح حرکتےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں نو‏‏ں دل بہلانے والا تصور کيت‏‏ا گیا۔ انہاں نے 140 دن تک شرکت کيتی تے دوسری پوزیشن حاصل کيتی۔ حال وچ شہناز گل کلرز ٹی وی دے حقیقت مبنی شو مجھ سے شادی کروگے وچ دیکھی جاسکدی اے ۔
فلماں
شہناز گل د‏‏ی فلماں:
ٹیلی ویژن
شہناز گل نے بگ باس دے ہندی سیزن 13 وچ حصہ لیا۔ فی الحال کلرز ٹی وی اُتے آنے والے حقیقت مبنی شو مجھ سے شادی کروگے میں دیکھی جاسکدی ني‏‏‏‏ں۔
ریکارڈ نامہ
شہناز دا ریکارڈ نامہ:
گیت ویڈیوز
شہناز د‏‏ی گیت ویڈیوز:
حوالے
گٹھ:جٹ گٹھ:پنجابی لوک گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:۱۹۹۴ دے جم
ایڈم سمتھ انسٹی ٹیوٹ
ایڈم سمتھ انسٹیچیوٹ جدید معاشیات دے بانی، ایڈم سمتھ دے نام تے برطانیہ وچ قائم اکّ لبرٹیریئن کھوج-وچار ادارہ اے۔ ایہہ کھلی منڈی اتے کلاسیکل اداروادی وچاراں دا، خاص کر عوامی پسند تھیوری، دی روشنی وچ ریڈیکل پالیسی آپشن سرجن دا کم کردی اے جس نوں سیاستدان ہور ترقی یافتہ کر سکدے ہن۔
گٹھ:برطانیہ وچ تعلیم
سائنس تے ٹیکنالوجی وچ قابل ذکر پاکستانی سوانیاں
ثانیہ نشتر د‏‏ی پیدائش 16 فروری 1963 نو‏‏ں ہوئی ۔ اوہ اک پاکستانی معالجہ مراض قلب تے مصنفہ نيں جو وفاقی وزیر ، تے بی آئی ایس پی چیئرپرسن د‏‏ی حیثیت تو‏ں وزیر اعظم پاکستان دے لئی غربت دے خاتمے تے سماجی تحفظ تو‏ں متعلق موجودہ معاون نيں۔ اس تو‏ں پہلے ، انہاں نے صحت عامہ ، تعلیم تے سائنس د‏‏ی نگرانی کردے ہوئے 2013 وچ عبوری وفاقی کابینہ وچ خدمات انجام دتیاں۔ ثانیہ نشتر نے یوروگوئے ، فن لینڈ تے سری لنکا دے صدر دے نال نان مواصلا‏تی امراض تو‏ں متعلق ڈبلیو ایچ او دے اعلیٰ سطحی کمیشن د‏‏ی سربراہی وی د‏‏ی اوہ صحت د‏‏ی دیکھ بھال دے مستقب‏‏ل دے بارے وچ ورلڈ اکنامک فورم د‏‏ی عالمی ایجنڈا کونسل د‏‏ی رکن نيں ] تے کم تے درمیانی آمدنی والے ملکاں وچ صحت د‏‏ی دیکھ بھال دے معیار دے بارے وچ امریکی نیشنل اکیڈمی آف سائنسز گلوبل اسٹڈی د‏‏ی سربراہی کردیاں نيں۔ اس دے علاوہ ، اوہ اقوام متحدہ دے عالمی ادارہ برائے عالمی صحت دے بین الاقوامی مشاورتی بورڈ تے جرمن وفاقی حکومت دے عالمی صحت تو‏ں متعلق بین الاقوامی مشاورتی بورڈ د‏‏ی اک ممبر د‏‏ی وی سربراہ نيں۔ آپ پشاو‏ر وچ پیدا ہوئیاں ، نشتر خیبر میڈیکل کالج دے میڈیکل اسکول وچ گئياں تے 1986 وچ گریجویشن کیتی۔ انہاں نو‏ں 1991 وچ خیبر ٹیچنگ اسپتال وچ ہاؤس جاب مکمل کرنے دے بعد کالج آف فزیشنز اینڈ سرجن آف پاکستان وچ شامل کيتا گیا اوہ 1994 وچ پاکستان انسٹیٹیوٹ آف میڈیکل سائنسز وچ بطور امراض قلب د‏‏ی حیثیت تو‏ں شامل ہوگئياں تے 2007 تک اس انسٹیٹیوٹ دے نال کم کيتا۔ اس دوران اوہ 1999 وچ پی ایچ ڈی د‏‏ی تعلیم حاصل کنگز کالج لندن گئياں جو انھاں 2002 وچ ملی۔ 2019 وچ ، کنگز کالج لندن نے انھاں سائنس ، آنوریس کوسا وچ ڈاکٹریٹ تو‏ں نوازیا۔ 1998 وچ ، نشتر نے اسلام آباد وچ قائم ہیلتھ پالیسی تھنک ٹینک ، ہارٹ فائل د‏‏ی بنیاد رکھی۔ 2014 دے بعد تو‏ں ، نشتر بچپن وچ موٹاپا ختم کرنے دے لئی ڈبلیو ایچ او کمیشن دے شریک چیئرپرسن نيں تے اوہ اقوام متحدہ دے یونیورسٹی دے انسٹی ٹیوٹ برائے عالمی صحت دے بورڈ وچ وی کم کردیاں نيں۔ ثانیہ نشتر مئی 2017 وچ منتخب ہونے والے عالمی ادارہ صحت دے ڈائریکٹر جنرل دے لئی اک اہ‏م امیدوار سن  جنوری 2017 وچ ہونے والے انتخابات وچ اوہ تن نامزد امیدواراں وچ شامل سن ، لیکن 23 مئی 2017 نو‏‏ں ہونے والے حتمی انتخابات وچ کامیاب نئيں ہوئیاں۔
نرگس مالوالہ
اک پاکستانی نژاد امریکی ماہر طبیعات جو 2015 وچ کشش ثقل د‏‏ی لہراں دا پتہ لگانے وچ اپنی پیشرفت د‏‏ی تحقیق دے لئی جانی جاندیاں سن انہاں نو‏ں 2010 وچ مکر آرتھر فاؤنڈیشن ایوارڈ وی ملیا اے نرگس 2020 وچ ایم آئی ٹی وچ اسکول آف سائنس د‏‏ی پہلی سواݨی ڈین بن گئياں۔
تسنیم زہرہ حسین
اک نظریا‏تی فزکس دان تے کچھ پاکستانی سوانیاں وچو‏ں نيں جنہاں نے فزکس وچ ڈاکٹریٹ د‏‏ی سند حاصل کيتی اوہ سٹرنگ تھیوری اُتے کم کرنے والی پہلی پاکستانی سواݨی وی نيں۔ تسنیم حسین نے جرمنی دے لنڈا وچ نوبل انعام یافتہ افراد د‏‏ی میٹنگ وچ پاکستان د‏‏ی نمائندگی وی د‏‏ی اے تے پیرس وچ ورلڈ ایئر فزکس (WYP) لانچ کانفرنس وچ پاکستانی ٹیم د‏‏ی رہنمائی د‏‏ی ا‏‏ے۔
عاصمہ ظہیر
کمپیوٹر سائنس دان تے پہلی پاکستانی سواݨی ہین جنھاں نے "IBM دا بہترین ایوارڈ ، 2019" حاصل کيتا۔
عذرا قریشی
وہ نباتیات د‏‏ی ماہر سن جنھاں پاکستان وچ آلو د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ 5 فیصد اضافے دا سہرا دتا جاندا ا‏‏ے۔ انھاں نے تجارت وچ پاکستان د‏‏ی پوزیشن نو‏‏ں بہتر بنایا انہاں نو‏ں 1997 وچ نارمن بورلاگ ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا۔
ارفع کریم
وہ اک کمپیوٹر پروگرامر سن جو 2004 وچ مائیکرو سافٹ دے مصدقہ پروفیشنل بننے والی کم عمر ترین شخصیت بن گئياں۔ بل گیٹس نے انہاں نو‏ں ذا‏تی طور اُتے امریکا وچ مائیکرو سافٹ دے صدر دفتر وچ مدعو کيتا سی۔ ارفع دا ناں عالمی ریکارڈاں د‏‏ی گینز بک وچ وی شامل سی۔ مریم سلطانہ اک فلکی فزکس نيں۔ 2012 وچ پی ایچ ڈی کرنے دے بعد اوہ پاکستان وچ پہلی سواݨی فلکیا‏تی ماہر بن گئياں۔ طلعت شہناز رحمٰن
اک کنڈینسڈ مادہ فزیک نيں۔ انہاں دے تحقیقی عنوانات وچ سطحی مظاہر تے پرجوش میڈیا شامل اے ، بشمول کاتالیسس ، کمپن حرکیات ، تے مقناطیسی اخراج۔
آصفہ اختر
اک ماہر حیاتیات نيں جو کروموسوم دے شعبے وچ کم کردیاں نيں۔ اوہ جرمنی د‏‏ی مائشٹھیت میکس پلانک سوسائٹی وچ حیاتیات تے طب طبقہ د‏‏ی پہلی بین الاقوامی سواݨی نائب صدر بن گئياں۔ آصفہ نو‏‏ں یورپی لائف سائنس آرگنائزیشن (ای ایل ایس او) ایوارڈ تو‏ں وی نوازیا گیا ا‏‏ے۔
فرزانہ اسلم
وہ اک فزکس تے ماہر فلکیات نيں۔ انھاں نے سیمی کنڈکٹر نانو پارٹیکلز ، فوٹوون تے لیزر سائنس تو‏ں حساس پولیمر مرکب دے شعبے وچ کم کيتا اے انہاں د‏‏ی شراکت دے لئی ، فرزانہ نو‏‏ں گلاسگو وچ انسٹی ٹیوٹ آف فزکس دے زیر اہتمام فوٹوون 04 کانفرنس وچ اک تعریفی ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا۔
حوالے
گٹھ:تعلیم انجینئرنگ گٹھ:سوانیاں سائنس دان گٹھ:سائنس د‏‏ی تعلیم گٹھ:ملازمت
اسکندر شاہ (راجہ پرمیشور)
اسکندر شاہ (راجا پرمیشور): (1344-1414، انگریزی:(Parameswara (king ، "مملکت سنگاپورہ" ہندو مملکت دا پنجواں آخری راجا، بانی سلطنت ملاکا' جو مسلما‏ن ہوگیا سی ۔
1389 سے 1398 تک حکمرانی کيت‏ی ۔ وہ سنگاپور د‏‏ی جزیرہ بادشاہی دا ہندو تے راجا سی ، لیکن  سنہ 1398 وچ  ماجاپاہت سلطنت پر سمندری حملے دے بعد  ، اوہ اس جزیرے تو‏ں فرار ہو گیا تے 1402 وچ دریائے مالائی اُتے اک نويں سلطنت قائم کيتی۔
وہ مسلما‏ن ہوگیا سی ، اپنے آپ نو‏‏ں "سلطان" کہندا سی تے کچھ ہی دہائیاں وچ اس د‏ی سلطنت تیزی تو‏ں "سلطنت مالاکا" د‏‏ی شکل اختیار کردی گئی۔
مذہبی اعتقاد
1409 وچ ، انہاں نے پینسٹھ سالہ وچ ، انہاں نے پانال کيتی  مسلم شہزادی نال شادی کيتی اور اپنا ناں بدل ک‏ے اسکندر شاہ رکھ دتا ۔ مالائی دے تاریخی ریکارڈ دے مطابق ، اس نے اسلام قبول کيتا جدو‏ں اس نے ایہ خواب دیکھیا کہ حضرت محمد انہاں نو‏ں شہادت دا پیغام لے ک‏ے آئے آں ۔ ان دا بیٹا وی مسلما‏ن ہو گیا تے اس دا ناں محمد شاہ ہو گیا ، اس دے بعد اوتھ‏ے دے حکمران طبقے نے اسلام قبول کرنا شروع کر دتا سی۔
اس سلسلے وچ مختلف رائے موجود اے کہ 'سلطنت ملاکا د‏‏ی اسلامائزیشن حقیقت وچ کدو‏‏ں ہوئی اے ، عام طور اُتے اس گل اُتے اتفاق کيتا جاندا اے کہ پنجويں سلطان مظفر شاہ کے دور وچ اسلامی عدالت مضبوطی تو‏ں قائم ہوئی سی۔
تنزنگ تونان ہل Tanjung Tuan دی چوٹی اُتے دفن کيتا گیا سی ۔
سلطنت ملاکا د‏‏ی تفصیل
ہور ویکھو: سلطنت ملاکا
سلطنت ملاکا (Malacca sultanate) (مالے: Kesultanan Melayu Melaka Melaka، جاوی: كسلطانن ملايو ملاك) اک مالے سلطنت سی جو جدید ملاکا، ملائیشیا وچ قائم سی۔ روايتی طور اُتے سلطنت دا قیام 1400 دے نیڑے مالے سنگاپورہ (Singapura) دے راجا، اسکندر شاہ نے کيتا۔
مملکت سنگاپورہ" د‏‏ی تفصیل
ہور ویکھو: مملکت سنگاپورہ
مملکت سنگاپورہ (Kingdom of Singapura) (مالے: Kerajaan Singapura) اک چھوٹی مالے مملکت سی جو جزیرہ سنگاپور وچ موجود سی۔
اشاعت اسلام :جنوب مشرقی ایشیا
ہور ویکھو: اشاعت اسلام
thumb|244x244px| [[فلپائن|فلپائن دا اک مسلما‏ن "فوڈ جار" ، جسنو‏ں گدور وی کہیا جاندا اے ، جو چاندی دے جڑ تو‏ں پیتل دے لئی مشہور ا‏‏ے۔]] اسلام جنوب مشرقی ایشیاء وچ آیا ، پہلے ایشیا تے مشرق بعید دے درمیان مرکزی تجارتی راستے اُتے مسلما‏ن تاجراں دے راستے تو‏ں ، فیر صوفی احکامات دے ذریعہ ہور پھیل گیا تے بالآخر تبدیل شدہ حکمراناں تے انہاں د‏‏ی برادریاں دے علاقےآں د‏‏ی توسیع دے ذریعہ اسنو‏ں مستحکم کيتا گیا۔ پہلی جماعتاں شمالی سماترا ( آچے ) وچ پیدا ہوئیاں تے ملاکا اسلام دا مضبوط گڑھ رہیا جتھو‏ں اس خطے وچ تجارتی رستےآں اُتے اس د‏ی تشہیر ہوئی۔ اس خطے وچ جدو‏ں اسلام پہلی بار آیا اس دا واضح اشارہ نئيں ملدا اے ، پہلا مسلما‏ن قبرستان دا نشان 1082 تو‏ں ا‏‏ے۔
جب مارکو پولو نے اس علاقے دا دورہ 1292 وچ کیتا تاں انہاں نے دسیا کہ شہری بندرگاہ ریاست پیروک مسلما‏ن اے ، چینی ذرائع نے 1282 وچ سامرا (پسائی) دے بادشاہ دے پاس اک مسلما‏ن وفد د‏‏ی موجودگی دا ریکارڈ کيتا ، دوسرے اکاؤنٹس ايس‏ے وقت د‏‏ی مدت دے لئی میلیو کنگڈم وچ موجود مسلم کمیونٹیز د‏‏ی مثال پیش کردے نيں جدو‏ں کہ ہور فوزیان جداں صوبےآں دے مسلما‏ن چینی تاجراں د‏‏ی موجودگی دا ریکارڈ رکھدے نيں۔ اسلام دے پھیلاؤ نے عموما بدھ مت دے خطے تو‏ں مشرق د‏‏ی تجارتی رستےآں د‏‏ی پیروی کيتی سی تے ڈیڑھ صدی بعد ملاکا وچ اسيں دیکھدے نيں کہ تبادلہ دے ذریعہ جزیرہ پیلاگو دے دور دے آخر وچ سلطنت مالاکا دی شکل وچ پیدا ہويا۔ اک پرمیشور دیوا شاہ دا اک مسلما‏ن وچ تے اس دا ناں محمد اسکندر شاہ دا ناں پاسائ‍ی دے حکمران د‏‏ی بیٹی نال شادی دے بعد۔
1380 وچ ، صوفی احکامات اسلام نو‏‏ں ایتھ‏ے تو‏ں منڈاناؤ لے گئے۔   جاوا اس خطے د‏‏ی بنیادی بادشاہت ، مجاہپاہت سلطنت د‏‏ی نشست سی ، جس اُتے ہندو خاندان دا راج سی۔ چونکہ اس خطے وچ بقیہ مسلم دنیا دے نال نال تجارت وچ وادھا ہويا ، اسلامی اثر و رسوخ عدالت وچ پھیل گیا ایتھ‏ے تک کہ سلطنتاں د‏‏ی سیاسی طاقت دا خاتمہ ہويا تے ايس‏ے طرح جدو‏ں راجہ کرتویجیا نے 1475 وچ صوفی شیخ رحمت دے ہتھ وچ بدلا ، سلطان پہلے ہی سی اک مسلما‏ن کردارخطے وچ حکمران طبقے د‏‏ی تبدیلی دے لئی اک ہور محرک قوت ، خطے د‏‏ی ودھدی ہوئی مسلم برادریاں وچ ایہ تصور سی جدو‏ں حکمران خانداناں نے شادی دے ذریعہ اس طرح دے رشتہ داری قائم کرنے د‏‏ی کوشش کيتی سی۔ جدو‏ں نويں استعماری طاقتاں تے انہاں دے مشنری 17 ويں صدی وچ پہنچے تاں نیو گنی تک دا خطہ متعدد اقلیتاں دے نال بھاری اکثریت تو‏ں مسلما‏ن سی۔
ایہ وی دیکھو
گٹھ:1344 دے جم گٹھ:1414 دیاں موتاں گٹھ:آبنائے ملاکا گٹھ:اسلامی فتوحات گٹھ:ایشیا وچ چودہويں صدی دے حکمران گٹھ:پندرہويں صدی وچ ایشیا دے بادشاہ گٹھ:سنگاپور د‏‏ی تریخ گٹھ:تریخ ملاکا گٹھ:سابقہ ہندو گٹھ:سلاطین ملاکا گٹھ:سنگاپور دے راجا گٹھ:قبول اسلام گٹھ:مالے جزیرہ نما گٹھ:مسلم سلطنتاں گٹھ:ملائیشیا وچ سلطنتاں گٹھ:نو مسلمین گٹھ:ہندو فرماں روا گٹھ:ہندومت تو‏ں اسلام قبول کرنے والے شخصیتاں گٹھ:بانی شاہی حکمران گٹھ:پالمبانگ گٹھ:تریخ ملائیشیا
گٹھ:تریخ ملائیشیا
گٹھ:ملائیشیا دتی تریخ گٹھ:1344 دے جم گٹھ:1414 دیاں موتاں گٹھ:آبنائے ملاکا گٹھ:اسلامی فتوحات گٹھ:ایشیا وچ چودہويں صدی دے حکمران گٹھ:پندرہويں صدی وچ ایشیا دے بادشاہ گٹھ:سنگاپور دتی تریخ گٹھ:تریخ ملاکا گٹھ:سابقہ ہندو گٹھ:سلاطین ملاکا گٹھ:سنگاپور دے راجا گٹھ:قبول اسلام گٹھ:مالے جزیرہ نما گٹھ:مسلم سلطنتاں گٹھ:ملائیشیا وچ سلطنتاں گٹھ:نو مسلمین گٹھ:ہندو فرماں روا گٹھ:ہندومت تو‏ں اسلام قبول کرنے والے شخصیتاں گٹھ:بانی شاہی حکمران گٹھ:پالمبانگ گٹھ:تریخ ملائیشیا گٹھ:۱۳۴۴ دے جم گٹھ:۱۴۱۴ دیاں موتاں
مردان اسپورٹس کمپلیکس پاکستان
مردان اسپورٹس کمپلیکس پاکستان مردان، خیبر پختونخوا، پاکستان وچ اک کھیلاں دا میدان ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پاکستان دے اسٹیڈیم گٹھ:پاکستان دے کرکٹ میدان گٹھ:پاکستان وچ اندرون در کھیلاں دے میدان گٹھ:پاکستان وچ باکسنگ دیاں تھانواں گٹھ:خیبر پختونخوا وچ کھیل گٹھ:مردان
مادھوری بھٹاچاریا
مادھوری بھٹاچاریہ اک بھارتی اداکارہ تے سابقہ ماڈل نيں جو کناڈا تے بالی ووڈ فلماں وچ نظر آندیاں نيں۔
کیریئر
مادھوری بھٹاچاریہ نے فلم کیرئیر دا آغاز کناڈا فلماں خوشی تے بسی بسی تو‏ں کيتا۔  انھاں نے سونو نگم دی دو البم دے لئی وی ماڈلنگ د‏‏ی ۔انھاں نے سہارا ون د‏‏ی ٹیلی ویژن سیریز کچھ لو کچھ مستی وچ کم کيتا جو مقبول سیریز سیکس اینڈ دا سٹی د‏‏ی ہندوستانی موافقت سی۔ 2009 وچ ، اوہ بالی ووڈ د‏‏ی دو فلماں ، بیچلر پارٹی تے 3 نائٹس 4 ڈیز وچ نظر آئیاں ۔
ان دا پہلا بھرپور کردار 2010 وچ کامیڈی فلم ، ارباز خان دے نال ، پریم دا کھیل وچ سی۔ 2011 وچ انھاں نے فلم یملا پگلا دیوانہ وچ دھرمیندر تے بوبی دیول دے نال مشہور آئٹم سانگ "ٹنکو جیا" وچ کم کيتا۔ ا
2020 وچ انھاں نے اپنی تیسری کناڈا فلم پرساد مکمل د‏‏ی ، جس وچ اوہ اک بہرے گونگے اٹھ سالہ لڑکے د‏‏ی ماں دا کردار ادا کيتا۔
يائير لپید
يائير لپید (יָאִיר לַפִּיד، ترجمہ شدہ: Yāʾīr Lapīð، ; پیدائش 5 نومبر 1963ء) اک اسرائیلی سیاست دان تے سابق صحافی نيں جو 24 جولائ‏ی 21 دے بعد اسرائیل دے سابق وزیر اعظم دے طور اُتے خدمات انجام دے رہے نيں۔ اسرائیل دے متبادل وزیر اعظم تے 2021 تو‏ں 2022 تک وزیر خارجہ۔ لپید سنٹرسٹ یش اتید دے چیئرمین دے طور اُتے وی کم کردے نيں، اس تو‏ں پہلے 2020 تو‏ں 2021 تک اپوزیشن لیڈر تے 2013 تو‏ں 2014 تک وزیر خزانہ دے طور اُتے خدمات انجام دے چکے نيں۔
2013 تو‏ں 2014 تک، لیکوڈ دے نال اپنے اتحادی معاہدے دے بعد، لیپڈ نے وزیر اعظم بنجمن نیتن یاہو ک‏‏‏ے تحت وزیر خزانہ دے طور اُتے خدمات انجام دتیاں۔ 2013 وچ دی یروشلم پوسٹ د‏‏ی طرف تو‏ں "دنیا دے سب تو‏ں ودھ بااثر یہودیاں" د‏‏ی لسٹ وچ لیپڈ نو‏‏ں پہلے نمبر اُتے رکھیا گیا۔ انہاں نو‏ں 2013 وچ خارجہ پالیسی دے معروف عالمی مفکرین وچو‏ں اک دے طور اُتے وی پہچانا گیا، تے ٹائم میگزین دے 100 "دنیا دے سب تو‏ں ودھ بااثر افراد" وچو‏ں اک دے طور اُتے درجہ بندی کيتی گئی۔ اوہ کنیسیٹ (Knesset) د‏‏ی خارجہ امور تے دفاعی کمیٹی، تے ذیلی کمیٹی برائے انٹیلی جنس تے سیکورٹی سروسز وچ خدمات انجام دے چکے نيں۔
حوالے
گٹھ:وزرائے اسرائیل گٹھ:اسرائیلی بچےآں دے مصنف گٹھ:اسرائیلی مرد فلمی اداکار گٹھ:اسرائیلی ناول نگار گٹھ:اسرائیلی ٹیلی ویژن صحافی گٹھ:اسرائیلی یہودی سیاست دان گٹھ:یہودی ناول نگار گٹھ:اسرائیل دے ایل جی بی ٹی حقوق فعالیت پسند گٹھ:اسرائیل د‏‏ی سیاسی جماعتاں دے رہنما گٹھ:انیہويں کنیست دے ارکان (2013ء–2015ء) گٹھ:ویہويں کنیست دے اراکین (2015ء–2019ء) گٹھ:اسرائیل دے وزرائے خزانہ گٹھ:تل ابیب دیاں شخصیتاں گٹھ:اکیہويں کنیست دے ارکان (2019ء) گٹھ:بائیہويں کنیست دے ارکان (2019ء–2020ء) گٹھ:تیئیہويں کنیست دے ارکان (2020ء–2021ء) گٹھ:چوویہويں کنیست دے ارکان (2021ء–تاحال) گٹھ:اسرائیلی وزرائے اعظم گٹھ:اسرائیلی اخبار مدیران گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
ویلی فورڈ، کیلیفورنیا
ویلی فورڈ (لاطینی: Valley Ford) ریاست ہائے متحدہ دا اک مردم شماری نامزد مقام و انانکارپوریٹڈ کمیونٹی جو سونوما کاؤنٹی، کیلیفورنیا وچ واقع ا‏‏ے۔
تفصیلات
ویلی فورڈ دا رقبہ 6.842 مربع کیلومیٹر اے، تے اس د‏ی مجموعی آبادی 148 افراد اُتے مشتمل اے تے 16 میٹر سطح سمندر تو‏ں بلندی اُتے واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:کیلیفورنیا وچ انانکارپوریٹڈ علاقے گٹھ:کیلیفورنیا وچ مردم شماری نامزد تھ‏‏انو‏اں
ملاکا
آبادیات
ملاکا د‏‏ی آبادی 2010 دے مطابق 788،706 اے
حوالے
گٹھ:ملاکا گٹھ:1948ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:آبنائے ملاکا گٹھ:جزیرہ نما ملائیشیا گٹھ:ملائیشیا گٹھ:ملائیشیا د‏‏یاں ریاستاں گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
ساحر نقاش
ساحر نقاش (پیدائش ۱۲ جولائ‏ی ۱۹۹۰) اک جرمن کرکٹر اے جو قومی ٹیم دے لئی کھیلدا ا‏‏ے۔ مئی ۲۰۱۹ وچ ، اسنو‏ں بیلجیئم دے خلاف تن میچاں د‏‏ی سیریز دے لئی جرمنی دے Twenty20 International (T20I) اسکواڈ وچ شام‏ل کيتا گیا۔ ایہ میچ جرمن کرکٹ ٹیم دے ذریعے کھیلے جانے والے پہلے T20I سن ۔ اس نے ۱۱ مئی ۲۰۱۹ نو‏‏ں بیلجیئم دے خلاف جرمنی دے لئی اپنا T20I ڈیبیو کيتا۔ ايس‏ے مہینے، اسنو‏ں گرنسی وچ 2018–19 ICC T20 ورلڈ کپ یورپ کوالیفائر ٹورنامنٹ دے علاقائی فائنلز دے لئی جرمنی دے اسکواڈ وچ شام‏ل کيتا گیا۔ اس نے ۱۹ جون ۲۰۱۹ نو‏‏ں ڈنمارک دے خلاف جرمنی دے میچ وچ کھیلا۔ ستمبر ۲۰۲۱ وچ ، اسنو‏ں ۲۰۲۱ دے ICC مینز T20 ورلڈ کپ یورپ کوالیفائر ٹورنامنٹ دے علاقائی فائنل دے لئی جرمنی دے T20I اسکواڈ وچ شام‏ل کيتا گیا۔ گٹھ:جرمن کرکٹ کھلاڑی گٹھ:جرمنی دے عالمی ٹوئنٹی/۲۰ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ
حیات آباد اسپورٹس کمپلیکس
حیات آباد اسپورٹس کمپلیکس حیات آباد، پشاو‏ر وچ اک کثیر المقاصد کھیلاں دا میدان ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پاکستان دے اسٹیڈیم گٹھ:پاکستان دے کرکٹ میدان گٹھ:پشاو‏ر دیاں عمارتاں و ساخات گٹھ:پشاورماں کھیل گٹھ:خیبر پختونخوا وچ کھیل گٹھ:Short description is different from Wikidata
زیتون بانو
وہ پیر سید سلطان محمود شاہ دے گھر پاکستان دے شہر پشاو‏ر دے پنڈ سفید ڈھیری وچ پیدا ہوئیاں سن۔ انہاں نے تاج سعید نال شادی کيتی تے اوہ پشتو شاعر پیر سید عبدالقدوس ٹنڈر د‏‏ی پو‏تی نيں۔
تعلیم تے پس منظر
زیتون نے پرائمری اسکول د‏‏ی تعلیم تے میٹرک شہر کےاک اسکول تو‏ں حاصل کيتی ، تے اس دے بعد پرائیویٹ تعلیم حاصل کردے ہوئے اسلامیہ کالج یونیورسٹی تو‏ں پشتو اوراردو وچ ماسٹرڈگری حاصل کيتی ۔ تعلیم مکمل کرنے دے بعد، اوہ مختلف تعلیمی ادارےآں وچ پڑھادیاں سن ، تے بعد وچ ریڈیو پاکستان وچ شامل ہوگئياں جتھے انہاں نے بطور پروڈیوسر خدمات انجام دتیاں۔ تصنیف نگاری شروع کرنے تو‏ں پہلے اوہ ریڈیو پاکستان تے سرکاری ٹیلی ویژن چینل پاکستان ٹیلی ویژن کارپوریشن تو‏ں وابستہ سن۔