cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مھدی منتظر تے اسلامی فکر
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
۲۔ اوہ حدیث جسنو‏ں حاکم نے سلیمان بن عبیدعن ابوالصدیق ناجی عن ابو سعید خدرہ دے طریق تو‏ں روایت کيتا اے اس دے بارے وچ ابن خلدون دا کہنا اے "اس د‏ی سند صحیح اے "(تریخ ابن خلدون ۱:۵۶۴)
حدیث ثقلین
ان احادیث تو‏ں مندرج ذیل نتائج حاصل ہُندے نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۳۹ ۔معجم الصغیر، ص ۱٧۰۔
حدیث ثقلین
۱۔ خلفاء د‏‏ی تعداد بارہ تو‏ں زیادہ نئيں ہوئے گی اوروہ سب دے سب قریش تو‏ں ہون گے اوریہ شیعہ عقیدے دے مطابق نيں
بعض لوک کہندے نيں کہ آئمہ نو‏‏ں خلفاء نئيں کہیا جاسکدا لیکن اس دا جواب بہت واضح اے کیونجے پیغمبر د‏‏ی مراد امارت اورخلافت دے مستحق نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴۰ ۔سورہ انفال (۸) آیت ۳۳۔
حدیث ثقلین
خدانخواستہ کدی وی آپ د‏‏ی مراد معاویہ ،یزید اورمروان جداں لوک نئيں ہوسکدے کہ جو اپنی خواہشات کیمطابق امت مسلمہ د‏‏ی تقدیر تو‏ں کھیلدے رہ‏‏ے۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴۱ ۔سورہ انفال (۸) آیت ۳۳ د‏‏ی روشنی وچ ۔
جوان سال ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں مہدی دا انکار کرن گے۹۸
حدیث ثقلین
بلکہ خلیفہ تو‏ں مراد اوہ اے جسنو‏ں ایہ منصب خدا د‏‏ی طرف تو‏ں ملے ایہ اوربات اے کہ دوسرے لوکاں حکومت اُتے قبضہ کرلاں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
مہدی موعود (عج) آخری امام تے نجات دہندہ ہاں گے۹۹
حدیث ثقلین
اسی لئی "عون المعبود فی شرح سنن ابی داود وچ اے "توربشتی کہندے نيں کہ ایہ حدیث اوراس ورگی ہور احادیث دا حل ایہ اے کہ انہاں تو‏ں مراد عدل قائم کرنے والے خلفاء ہاں کیونجے درحقیقت اوہی خلیفہ دے ناں دے مستحق نيں۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۳۲ ۔مؤسسۂ محمودی نشر بیروت۔
۳۳ ۔شیخ صدوق نے کمال الدین ، ج۱، ص ۵۱۳، باب ۲۴، حدیث ۲۵، نشر دار الحدیث طبع اول وچ اس طرح روایت کيتی اے :حدثنا ابی ، تے محمد بن الحسن قَالَا، سعد بن عبد الله ، قال: حدّثنا یعقوب بن یزید، عن حماد بن عیسیٰ عن عمر بن اُذینه عن ابان بن عیاش عن سلیم بن قیس الهلالی قال: رأیُ عَلِیاً فی مسجدِ رسول الله ۔
۳۴ ۔سورہ واقعہ (۵۶) آیت ۱۰۔
۴۸ ۔ عقد الدّرر، باب٧، ص ۲۰۲، طبع مسجد مقدس جمکران ۱۴۲۵ ھ ۔
اگر اسيں واقعاً ایداں دے افراد دے پِچھے چلنا چاہندے نيں جنکے توسط تو‏ں ساڈی آخرت سنور جائے تے اوہ مخلوق اُتے حجت الٰہی ہاں تاں اوہ فقط اہل بیت رسول خدا ہی نيں کہ جنہاں نو‏ں خداوند عالم نے قیامت وچ بہت امور سپرد کيتے نيں مثلاً شفاعت، مقام اعراف (بہشت تے دوزخ دے وچکار مقام) اُتے قیام، پل صراط تو‏ں گزرنے دے لئی انکا اجازت نامہ، جنت تے دوزخ د‏‏ی تقسیم وغیرہ؛ تے ایہ سب اذنِ الٰہی تو‏ں ا‏‏ے۔(۹٧)
۱۵ ۔ عقد الدّرر، باب ۵، ص ۱٧۰ تے ۲۸۲۔
٧۵ ۔نقل از غایۃ المامول فی شرح التاج الجامع للاصول تالیف شیخ منصور علی ناصف، در حاشیہ التاج، طبع۲، قاہرہ، دار احیاء الکتب العربیہ، ج۵، ص ۳۲٧ (سیرہ پیشوایان، مہدی پیشوائی، ص ۶۹۸، طبع مؤسسہ امام صادق علیہ السلام، طبع ۱۲، تابستان ۱۳۸۰ شمسی) ۔
۴۴ ۔ "اَخۡرَجَ الطّبرانی بِسَنَدٍ رِجالِه ثِقاتٍ اَنَّه ُ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه وَ سَلَّمَ قالَ لِفاطِمَةَ : اِنَّ الله َ غَیۡرُ مُعَذِّبِکِ وَلا اَحَد مِنۡ وُلۡدِکِ"
اس دے بعد حضورؐ نے فرمایا: خدا د‏‏ی قسم اہل نجران نابودی دے در اُتے سن جے مباہلہ کردے تاں سب دے سب بندر تے سور د‏‏ی شکل وچ تبدیل ہوجاندے تے جس وادی وچ ایہ لوک سن اوتھ‏ے اگ وچ دھنس کر رہ جاندے، خداوند عالم اہل نجران نو‏‏ں نیست تے نابود کردیندا۔ ایتھ‏ے تک کہ درختاں اُتے بیٹھے ہوئے پرندے تک نابود ہوجاندے تے اک سال دے اندر تمام نصاریٰ نابود ہوجاندے۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
اس جہان وچ یا کسی اورجہان وچ بعض لوک نو‏‏ں امام مہدی د‏‏ی عمر تو‏ں وی بہت زیادہ طویل عرصے تو‏ں زندہ رکھیا ہويا اے اسيں انہاں پریقینی صورت وچ ایمان رکھدے نيں پس امام مہدی  دے بارے وچ وی ایسا ہی کرنا چاہے کیونجے جداں کہ پہلے وی اشارہ کرچکے نيں اسيں مسلما‏ن ہونے دے ناطے ایمان رکھدے نيں کہ اللہ تعالی کوئی فضول کم انجام نئيں دیندا۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اوراگر اس حدیث نو‏‏ں صحیح نہ ماناں جداں کہ اسيں ست دلیلاں تو‏ں ثابت کرچکے نيں پھرحقیقت نو‏‏ں جاننے دے لئی کسی اورچیزکی ضرورت نئيں اے کیونجے اسيں بتاچکے نيں کہ دونے احتمال باطل نئيں ہوسکدے لہذا اک دا بطلان خودبخود دوسرے احتمال نو‏‏ں ثابت کردیندا ا‏‏ے۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۳ ۔مسند، ج۱، ص ۳٧۶، طبع مصر، سال ۱۳۱۳ ھ ق۔
"وَ عَنۡ کَعۡبِ الۡاَحۡبارِ، قالَ : اَلۡمَه ۡدیُّ خاشِعٌ لِلّٰه ِ کَخُشوُعِ النَّسۡرِ جَناحَه ُ "
۶۲. جواہر الاخبار۔
۶۳. جواہر العقدین، سمہودی۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اوراس تو‏ں پہلے اسيں بتا چکے نيں کہ ترمذی نے انہاں روایات نو‏‏ں حضرت علی ابوسعیدخدری ۔ام سلمہ اورابوھریرہ تو‏ں روایت کيتا اے اورسب وچ فقط ایہی تھا"اسمه اسمی "وہ میرا ہمنام اے "۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۴ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۳۔
۱۵ ۔انتشارات پیام حجت، تالیف ہادی عامری۔
اس موقع اُتے ایہ سوال کيتا جاندا اے کہ جدو‏ں ائمہ اہل بیت علیھم السلام د‏‏ی حقانیت ثابت شدہ اے تاں فیر انہاں دے ناں قران کریم وچ کیو‏ں نئيں آئے نيں؟
۱ ۔مسند، ج۱، ص ۳٧۶، طبع مصر، سال ۱۳۱۳ ھ ق۔
۴۶ ، ۴٧ ، ۴۸ ۔ "مَرَّ خَبَرُ اَحۡمَد وَ التِّرۡمذی : [قال صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه وَ سَلَّمَ :] مَنۡ اَحَبَّنی وَ اَحَبَّ ه ذَیۡنِ یَعۡنی حَسَناً تے حُسَیۡناً وَ اَباه ُما وَ اُمَّه ُما کانَ مَعِیَ الۡجَنَّةَ، وَ فی رِوایَة: فی دَرَجَتی، وَ زادَ اَبوُ داوُد: وَ ماتَ مُتَّبِعاً بِسُنَّتی "
۱۱ ۔ نبی کریمﷺ نے اس روایت وچ اپنے اوصیاء دے ناں بیان فرمائے نيں تے اک اک وصی دا لقب وی معین فرمایا اے لہذا ایہ روایت رسولؐ اللہ دے بعد حضرت علی علیہ السلام دے مقابلے اُتے آنے والے تمام افراد د‏‏ی خلافت اُتے خط بطلان کھچ رہی ا‏‏ے۔
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
اب اسيں ابن خلدون د‏‏ی تضعیفات وچ بحث دے نتائج کواس بولی دے سپرد کردے نيں تاکہ سب ممکنہ صورتاں وچ انہاں دے اس کم د‏‏ی علمی حیثیت واضح ہوسک‏‏ے اوریہ تب ہوئے گا جدو‏ں آپ نے ملاحظہ فرمایا کہ "معجم احادیث المہدی "پنج جلداں اُتے مشتمل اے اوران وچ احادیث نو‏‏ں ہزار جلداں تو‏ں اکٹھا کيتا گیا اے اورانہاں نو‏ں مختلف قسماں اُتے تقسیم کيتا گیا اے ملاحظہ فرمایئے:۔
۳۔پنجويں جلدان (۵۰۵)احادیث اُتے مشتمل اے جو آیات قرآنیہ د‏‏ی تفسیر کردیاں نيں اورشیعہ وسنی مفسرین نے جِنّی وی تفسیر پرمبنی احادیث حضرت امام مہدی دے بارے وچ ذکر کيتی نيں اوہ سب تقریبااس وچ موجود نيں ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
جو موسی جو کاظم نيں اوران دے فرزند علی نيں جنہاں دا لقب رضاہے اورا ن د‏‏ی شان عظیم اے محمد تقی جنہاں دا دل آباد اے علی نقی دے موندی بکھرے ہوئے نيں حسن عسکری جو پاک وپاکیزہ نيں محمد مہدی جو عنقریب ظہور کرن گے(الائمہ الاثناعشر:۱۱۸)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
جداں کہ آپ نے انہاں روایات وچ ملاحظہ فرمایا کہ انہاں وچ واضح طور اُتے تصریح موجود اے کہ امام حسین  تے فرزندان امام حسین  کہ جنہاں وچ حضرت مہدی (عج اللہ فرجہ الشریف) وی نيں، سب فرزندان رسولؐ خدا نيں لہذا نص جلی د‏‏ی موجود گی وچ کوئی اشکال وارد نئيں کيتا جاسکدا۔ (غور کیجئے)
شیخ سلیمان ایہ روایت نقل کرنے دے بعد لکھدے نيں: "اَیۡضاً اَخۡرَجَه ُ الۡحمویۡنی وَ مُوَفَّقُ بن اَحۡمَد الۡخوارَزۡم " یعنی میر سید علی ہمدانی شافعی دے علاوہ ایہ روایت حموینی تے موفق بن احمد خوارزمی نے وی نقل کيتی ا‏‏ے۔
پیغمبر اسلام دے ہتھو‏ں مسلما‏ن ہونے والے جندل تو‏ں بے توجہی تے لاپرواہی کیو‏ں برتتے نيں؟
قیامت برپا نہ ہوئے گی جدو‏ں تک کہ میرے اہل بیت وچو‏ں اک مرد ولی تے سرپرست نہ بن جائے۶۴
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
محمد بن حسن بن عبداللہ تمیمی زیدی المعروف ابو سورة (الغیبة ۲۳۴۔۲۶۹، اور۲۳۵۔۲٧۰)اورمحمد بن صالح بن علی بن محمد بن قنبر الکبیر امام رضا دا غلام(کمال الدین ۲:۴۴۲۔۱۵باب ۴۳، اس نے جعفر کذاب دا امام دا زمانہ نو‏‏ں دیکھنا بیان کيتا اے اورظاہر اے کہ اس نے خود وی دیکھیا ہیلیکن کافی وچ واضح طور اُتے فرمایا اے کہ اس نے خود نئيں دیکھیا لیکن اسنو‏ں دیکھیا اے جس نے امام نو‏‏ں دیکھیا سی اوروہ جعفر کذاب اے کافی :۳۳۱۔۹باب ٧٧)
حدیث ثقلین
اورضروری نئيں اے کہ حکومت وی انہاں دے ہتھ وچ ہوئے تے بطور فرض اس تو‏ں مراد حکومت دے زمامدار لوک نيں توانہاں نو‏ں خلیفہ کہنا مجاز ہوئے گا۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
نکتہ: جداں کہ آپ نے آیۂ مباہلہ تو‏ں متعلق روایات ملاحظہ فرماواں نيں مباہلہ دا میدان خصوصیت دے نال فقط انہاں آل عبا تے خمسہ طیبہ یعنی رسول خدا، علی تے فاطمہ تے حسن تے حسین علیھم السلام نو‏‏ں ثابت کر رہیا ا‏‏ے۔ جداں کہ مذکورہ بالا روایت دے ذیل وچ ایہ گل واضح کردتی گئی ا‏‏ے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
۲۔کافی وچ صحیح سند دے نال علی بن محمد جوابن بندار ثقہ انہاں نے مہران قلانسی ثقہ تو‏ں روایت کيتی اے اوہ کہندے نيں :۔
خدام ، خادماواں اورکنیزےآں د‏‏ی حضرت امام مہدی نو‏‏ں دیکھنے د‏‏ی گواہی
ان سارے لوکاں نے ویسی ہی گواہی دتی اے ورگی کہ امام عسکری دے گھر وچ رہنے والے خادم ابو غانم نے دتی ا‏‏ے۔
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
۳۔ اوہ حدیث جسنو‏ں حاکم نے ظہور حضرت امام مہدی دے بارے وچ علی تو‏ں روایت کيتا اے اوراسنو‏ں بخاری ومسلم دے معیار دے مطابق صحیح قرار دتا اے ابن خلدون دا کہنا اے "یہ سند صحیح اے جداں کہ ذکرہوچکيا اے "(تریخ ابن خلدون ۱:۵۶۵)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴۹ ۔ الفتن، باب سیرۃ المہدی تے عدلہ تے خصب زمانہ، ص ۹۸۔
۵۸ ۔ ینابیع المودۃ(۱۱۰) نے محب الدین طبری تے دیلمی تو‏ں امام رضا علیہ السلام تو‏ں آنجناب نے حضرت علی علیہ السلام تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسول خداؐ نے فرمایا:
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
یعنی ائمۃ علیھم السلام د‏‏ی امامت دے عقیدے د‏‏ی انہاں نو‏ں بھاری قیمت ادا کرنی پئی سی اورانہاں نو‏ں اس عقیدے اُتے اکسانے والی چیز سوائے اللہ دے قرب دے اورکوئی نئيں تھی
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"اَخۡرَجَ اِبۡنُ اَبی حاتَم عَنۡ اِبۡنِ عَبّاس فی قَوۡلِه تَعالی ( وَمَنۡ یَقۡتَرِفۡ حَسَنَةً ) (۱۰) ، قالَ: اَلۡمَوَدَّةُ لِآلِ مُحَمَّدٍ ﷺ "
شیخ سلیمان(۸۶) نے صواعق محرقہ (فضائل اہل بیت دے بارے وچ آیت(۸٧) نمبر ۱۰) تو‏ں تے طبرانی نے اس سند دے مطابق جس دے تمام راوی ثقہ تے مورد اطمینان نيں، روایت کيتی اے کہ رسولؐ خدا نے حضرت فاطمہ زہرا تو‏ں فرمایا: بتحقیق خداوند عالم نہ تسيں اُتے عذاب کريں گا تے نہ ہی تواڈی اولاد وچو‏ں کسی دے اُتے عذاب کريں گا؛
٧ ۔ "اَخۡرَجَ اَحۡمَدُ عَنۡ زیۡدِ بن ثابِت، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ خَلیفَتَیۡنِ، كِتَابَ اللَّهِ حَبۡلٌ مَمۡدوُدٌ بَیۡنَ السَّماءِ وَ الۡاَرضِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي، وَ اِنَّه ُما لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ "
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
کیونجے ایہ تویقینی اے کہ حضرت امام مہدی علیہ السلام جناب زھراسلام اللہ علیھا د‏‏ی اولادسے نيں۔
وہ حدیثاں جو حضرت امام مہدی علیہ السلام دے امام حسین علیہ السلام د‏‏ی اولادہونے دے نال تضادرکھدی نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۴ ۔صحیح، ج۲، ص ۲۰٧، کتاب المہدی، طبع مصر، مطبعۃ التازیہ۔
۲۳ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۴۔
جس طرح حضرت مہدی (عج اللہ فرجہ الشریف) دا ایہ ناں "م، ح،م، د" ذکر کرنا ممنوع اے ايس‏ے طرح اک چیز تے ممنوع اے تے اوہ اسم محمد تے ابو القاسم دا اک شخص دے لئی جمع ہونا ا‏‏ے۔ اک روایت وچ حضرت امام محمد باقر علیہ السلام فرماندے نيں: اسيں اپنی اولاد د‏‏ی کنیت تے لقب بچپن ہی وچ رکھ دیندے نيں تاکہ جس کنیت تے لقب دا جمع کرنا ممنوع اے، نہ رکھن۔ روایت وچ تصریح کيتی گئی اے: "بِکُرۡه ِ الۡجَمۡعِ بَیۡنَ کُنۡیَتِه بِاَبی الۡقاسِمِ وَ تَسۡمِیَتِه بِمُحَمَّد (۵۸) "
۳۵ ۔سورہ نساء (۴) آیت ۵۹۔
۲ ۔تفسیر کشاف، ج۱، ص ۱۴٧۔
۱۶ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۶۔
۱۲. ابو طیب؛ کتاب الاذاعہ؛
شیخ سلیمان(۱۰٧) نے سمہودی د‏‏ی کتاب جواہر العقدین تو‏ں انہاں نے ابو الشیخ ابن حبان تو‏ں انہاں نے زادان تو‏ں انہاں نے حضرت علی علیہ السلام تو‏ں روایت کيتی اے کہ آپؑ نے فرمایا: اسيں آل حم (سوری شوریٰ وچ اسيں اہل بیت) دے بارے وچ اک آیت اے جس د‏‏ی پابندی صرف حقیقی مؤمنین ہی کردے نيں ایہ کہہ ک‏ے آپ نے آیہ مودّت تلاوت فرمائی( قُلْ لا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْرًا إِلا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبَى )
۲ ۔صحیح، ج۲، ص ۴۶، طبع دہلی، سال ۱۳۴۲ ھ ق۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اوریہ ممکن نئيں اے کہ اِنّے سارے حفاظ اس وچ اس اضافے "اسم ابیه اسم ابی "
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
پس مذکورہ روایات تے منقولات تو‏ں ایہ نتیجہ حاصل ہُندا اے کہ حضرت فاطمہ زہرا سلام اللہ علیھاکو وکھ وکھ تھانواں اُتے محور تے مرکز قرار دتا گیا اے: مثلاً؛
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
سلام علیٰ الاریعی النقی
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۹ ۔نہایہ، ج۳، ص ۲٧۶۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
۸۔ احمد بن یوسف ابو العباس قرمانی حنفی :۔(متوفی ۱۰۱۹ہجری)اپنی کتاب "اخبار الدول وآثار الاول " د‏‏ی گیارہويں فصل"ابو القاسم محمد حجة خلف صالح دے بارے وچ "کہندے نيں والد "والد د‏‏ی وفات د‏‏ی وقت آپ د‏‏ی عمر پنج برس سی اوراسی وچ اللہ تعالی نے آپ نو‏‏ں حکمت عطا کيتی سی جداں کہ یحییٰ نو‏‏ں وی بچپن وچ ہی عطا فرمائی سی اورآپ متوسط قد ، اُچی تیکھی ناک ، روشن پیشانی اورخوبصور چہرے اوربالاں والے سن ۔۔۔اورعلماء دا اتفاق (ملاحظہ فرمائیے انہاں دا قول "علما دا اتفاق اے "اورفیر اس دا موازنہ اصلاح طلب نعرے لگانے والےآں دے باطل خیالات تو‏ں کیجئے)
اس گل اُتے کہ مہدی ہی آخری وقت وچ قیام کرن گے آپ دے ظہور د‏‏ی اخبار نے تائید کيت‏ی اے اورآپ دے نور تو‏ں عالم ک وروشنی ملے گی اس اُتے بہت ساریاں روایات نيں آپ دے ظہور تو‏ں دناں راتاں د‏‏ی تاریکی ختم ہوئے جائے گی جداں اندھیری رات دے بعد صبح ہوئے آپ دا عدل پورے عالم اُتے چھا جائے گا جو چودہويں دے چاند تو‏ں وی زیادہ ضو فشان ہوئے گا(اخبارالدول وآثارالاول قرمانی :۳۵۴۔۲۵۳، فصل ۱۱)
۹۔ سلیمان بن ابراہیم المعروف قدروزی حنفی:۔(متوفی ۱۲٧۰ہجری)قندروزی انہاں حنفی علماء وچو‏ں نيں جنہاں نے حضرت امام مہدی د‏‏ی ولادت اوران دے قائم منتظر ہونے کاصراحت دے نال اعلان کيتا اے اورگذشتہ بحثاں وچ اسيں انہاں د‏‏ی کئی دلیلاں اوراقوال نقل کرچکے نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
ہور کتاب "فاطمہ الزہرا بحجۃ قلب المصطفیٰ تالیف حجۃ الاسلام رحمانی ہمدانی" ص ۲۵۲ وچ اے کہ:
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
پس ایہی احتمال بچدا اے کہ انہاں نے آئمہ علیھم السلام تو‏ں سن دے یاد کيتا سی جنہاں نے پیغمبر اکرم د‏‏ی فرمائشات د‏‏ی حفاظت کيتی سی کہ جنہاں وچ انہاں نے غیبت اوراس دے بعد دے واقعات دا ذکر کيتا سی اوروہ انہاں د‏‏یاں کتاباں اوران دے اصول وچ موجود نيں انہاں ہی ورگی چیزاں تو‏ں حق غالب ہوئے گیا اورباطل شکت کھا گیا بیشک باطل شکست کھانے والا اے (کمال الدین ۱۹:۱مصنف دا مقدمہ۔)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
مہدی میری امت وچ نيں۶۵
حدیث ثقلین
جداں کہ مرقات وچ وی ايس‏ے گل کہی گئی اے (عون المعبود ۱۱:۶۲۶، حدیث ۴۲۵۹کی شرح)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
یہودی نے کہیا: زمین اُتے رکھیا جانے والا پہلا پتھر کونسا اے ؟ زمین تو‏ں اُگنے والا پہلا درخت کونسا اے ؟ تے زمین تو‏ں پھُٹنے والا پہلا چشمہ کونسا اے ؟
اول مظلوم عالم امیرالمؤمنین علی علیہ السلام۱۲۴
مہدیؑ ہی بارہويں امام تے "قائم" نيں۲۰۳
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
حضرت امام حسن عسکری ربیع الثانی ۲۳۲ئھ ہجری وچ پیدا ہوئے اورآپ بنی عباس دے تن بادشاہاں معتز (متوفی ۲۵۵ہجری)اورالمہتدی (متوفی ۲۵۶ہجری)اورمعتمد(متوفی ۲٧۹ہجری)کے ہ‏معصر رہ‏‏ے۔
معتمد ایل بیت دے خلاف سخت کینہ اورتعصب رکھدا سی اس دے لئی ملاحظہ ہوئے تریخ د‏‏ی مشہورکتاباں جداں طبری وغیرہ اوراگر آپ ۲۵٧ء ھ ہجری،۲۵۹ ئھ ہجری اور۲۶۰ہجری وغیرہ اوراگر آپ مطالعہ کرن کہ جو اس د‏ی حکومت دے پہلے سال نيں توآپ نو‏‏ں آئمہ علیھم السلام دے خلاف اس دے کینہ اوردشمنی دا بخوبی اندازہ ہوئے جا ئے گا۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۱۶ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۸، ص ۲٧۸۔
جس طرح حضور سرور کائنات بشریت دے لئی ہلاکت ابدی تو‏ں نجات دا باعث نيں تے لوکاں نے شرک تے بت پرستی تو‏ں نجات تے چھٹکارا حاصل کيتا ايس‏ے طرح حضرت مہدی وی بشریت دے لئی ہلاکت ابدی تو‏ں نجات دا باعث نيں۔ پہلے باب د‏‏ی پہلی فصل روایت نمبر ۲۱ وچ رسول خدا ﷺ نے فرمایا:
اس باب تے فصل وچ محترم قارئین جو روایات ملاحظہ فرماواں گے:
توضیح: باب "حطہ" بیت المقدس دے دروازےآں وچو‏ں اک دروازہ ا‏‏ے۔ خداوند عالم نے ایہ امر فرمایا سی کہ جو وی عجز تے انکساری تے استغفار دے نال اس تو‏ں وارد ہوئے گا۔ اوہ معاف کردتا جائے گا تے مغفرت الٰہی اس دے شامل حال ہوئے گی؛ اس مذکورہ روایت وچ حضور سرور کائنات نے اپنے اہل بیت علیھم السلام نو‏‏ں باب "حطہ" تو‏ں تشبیہ دتی اے لہذا جو وی انہاں دتی ولایت نو‏‏ں قبول کريں گا تے مودت اہل بیت دا پابند ہوئے گا تاں مغفرت الٰہی اس دے شامل حال ہوئے گی۔
ثانیاً: اس سلسلہ وچ فراوانی تو‏ں روایات وارد ہوئیاں نيں لیکن صرف محدود تعداد اُتے اکتفاء کردے ہوئے منظور نظر مطلب نو‏‏ں سمجھانے د‏‏ی کوشش کيتی ا‏‏ے۔
اسم مہدی (  )، اسم رسول اللہ (ﷺ)ہے
٧۶ ۔ نوید امن تے امان، آیت اللہ صافی گلپائیگانی، طبع دفتر انتشارات اسلامی، جلد دوم از امامت تے مہدویت، ص ۳۰٧۔
۳ ۔ شیخ سلیمان(۱۳۳) نے کچھ مختلف، ہور جلال الدین سیوطی نے کتاب احیاء المیت بفضائل اہل البیت علیھم السلام حدیث نمبر ۸ وچ روایت کيتی اے:
۱۲۱. فتح الباری (در شرح صحیح بخاری)، ابن حجر عسقلانی۔
۱۵ ۔مسند، ج۱، ص ۳٧٧، طبع مصر، ۱۳۱۳ ھ۔
طبرانی نے جامع الصغیر(۱۳۵) وچ جلال الدین سیوطی نے "احیاء المیت بفضائل اہل البیت" حدیث نمبر ۵۶ دے تحت احمد بن حنبل تو‏ں انہاں نے زید بن ثابت تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسول اکرمؐ نے فرمایا: وچ تواڈے درمیان دو خلیفہ چھڈ ک‏‏ے جا رہیا ہون، کتاب خدا جو کہ آسمان تے زمین دے وچکار ریسمان الٰہی اے اورمیری عترت تے اہل بیت علیھم السلام بتحقیق ایہ دونے ہرگز اک دوسرے تو‏ں جدا نہ ہون گے ایتھ‏ے تک کہ حوض کوثر اُتے میرے پاس پہنچ جاواں گے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
ماں کہندا ہاں :۔غیبت صغری دا آغاز ۲۶۰ ء ہجری نو‏‏ں ہويا اورساڈی معلومات دے مطابق اس اُتے اس سب شیعہ اورغیر شیعہ کہ جنہاں نے تریخ غیبت لکھی اے دا اتفاق اے اوراعلام وچ جو کچھ اے شاید ایہ کتابت وچ غلطی ہوئی اے کیونجے زرکلی نے غیبت دا سن حروف دے بجائے عدد وچ لکھیا اے اورکتابت وچ عدر د‏‏ی غلطی دا احتمال بہت زیادہ اے اس دے علاوہ اوربھی کثیر اعترافات نيں کہ جدو‏ں د‏‏ی اس بحث وچ گنجائش نئيں ا‏‏ے۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
ہور غیب د‏‏ی بہت ساریاں چیزاں پرایمان رکھدے نيں کہ جنہاں اُتے عقلی ومقلی محکم دلائل موجود نيں پس کوئی حرج نئيں اے کہ سانو‏ں اپنے کسی عقیدے د‏‏ی حکمت اورفلسفہ معلوم نہ وہوجداں کہ احکا‏م شرعیہ قوانین الہیہ اوربندگی وعبادت دے ایداں دے کئی اعمال نيں جنہاں دے راز اورحکمتاں سانو‏ں معلوم نئيں نيں لیکن انہاں د‏‏ی پابندی کردے نيں ايس‏ے طرح دو سرے الہی وغیرہ الہی ادیان وچ وی ایسا اے بلکہ انسانی اورملکی قوانین وچ وی ایسا ہُندا اے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱٧ ۔سورہ ابراہیم (۱۴) آیت ٧۔
۱۱ ۔تفسیر صافی، ج۴، ص ۳٧۴۔
۱۸ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۶۔
۲۰ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۵، حدیث نمبر ۳۰ در فضائل اہل بیت ؑ۔
۲۱ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۵، حدیث نمبر ۲۹۔
سوال: پس رسول اکرمؐ د‏‏ی ذریت دے بارے وچ خود آنحضرتؐ تو‏ں ایسی روایات د‏‏ی روشنی وچ ایہ کِداں ممکن اے جنہاں اہل بیت وغیرہ اُتے آتش دوزخ حرام اے انہاں دے دامن نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ایداں دے لوکاں دا دامن تھام لیا جائے جنکے قول تے فعل وچ خطاء سی تے انہاں نے اپنی خطاواں تے غلطیاں دا اعتراف وی کيتا اے ؟!!
کعب الاحبار تو‏ں روایت کيتی گئی اے اوہ کہندے نيں: حضرت مہدی (عج) خداوند عالم دے حضور اس طرح خاشع تے فروتن نيں جس طرح پرندہ اپنے پراں نو‏‏ں پھیلائے ہوئے ہُندا ا‏‏ے۔
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
۱۔ پہلی اوردوسری جلد انہاں پنج سو سٹھ (۵۶۰)احادیث اُتے مشتمل نيں جو ساری د‏‏ی ساری سنی اورشیعہ طرق تو‏ں پیغمبر اکرم تو‏ں مروی نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
ذرّیت نبیؐ، صلبِ علی علیہ السلام وچ
۶ ۔ شیخ سلیمان بلخی(۲۹) نے امام جعفر صادق علیہ السلام تو‏ں انہاں نے امام محمد باقر  تو‏ں انہاں نے جابر عبد اللہ انصاری تاں، ہور کتاب دے باب ۵۹ ، ص ۳۰۰ وچ کتاب الصواعق المحرقہ تو‏ں آیہ مباہلہ دے ذیل وچ ابو خیر فاکھی تو‏ں تے صاحب کنوز المطالب فی مناقب بنی ابی طالب نےا س طرح روایت کيتی اے: "اِنَّ عَلِیّاً دَخَلَ عَلَی النَّبِیِّﷺ وَ عِنۡدَه ُ الۡعَبّاس فَسَلَّمَ وَ رَدّ علیه السلام وَ قامَ فَعانَقَه ُ وَ قَبَّلَ ما بَیۡنَ عَیۡنَیۡه ِ وَ اَجۡلَسَه ُ عَنۡ یَمینِه فَقالَ لَه ُ الۡعَبّاسُ: اَ تُحِبُّه ُ؟ قالَ: یا عَمَّ وَ الله ِ اَلله ُ اَشَدُّ حُبّاً لَه ُ مِنّی اِنَّ الله َ جَعَلَ ذُرِّیَّةَ کُلِّ نَبِیٍّ فی صُلۡبِه وَ جَعَلَ ذُرِّیَّتی فی صُلۡبِ ه ذا "
یعنی اک مرتبہ علی علیہ السلام رسولؐ دے پاس آئے اس وقت آنحضرت دے پاس عباس (اور جابر بن عبد اللہ انصاری) موجود سن، پس علی علیہ السلام نے آک‏ے سلام کيتا تے رسولؐ خدا نے جواب عنایت فرمایا۔ فیر حضورؐ نے کھڑے ہوک‏ے علی علیہ السلام د‏‏ی پیشانی دا بوسہ لیا تے انہاں نو‏ں اپنے سجے پہلو وچ بٹھالیا۔ اس موقع اُتے عباس نے عرض کيتا: یا رسولؐ اللہ! کیہ تسيں علی علیہ السلام نو‏‏ں محبوب رکھدے نيں؟ رسول خداﷺ نے فرمایا: اے چچا!بخداماں اللہ نو‏‏ں زیادہ محبوب رکھدا ہون۔ بتحقیق خداوند نے ہر نبی د‏‏ی ذرّیت تے نسل نو‏‏ں خود ايس‏ے دے صلب وچ قرار دتا اے جدو‏ں کہ میری ذریت نو‏‏ں علی علیہ السلام دے صلب وچ قرار دتا ا‏‏ے۔
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
اس لحاظ تو‏ں احادیث د‏‏ی تفسیرکرنے والی احادیث نو‏‏ں چھڈ کربقیہ د‏‏ی تعدادبنے گی (۱۴۳۶)اورتفسیر کرنے والی احادیث نو‏‏ں ملاواں توکل بن جاواں گی (۱۹۴۱)اوراگران دے سارے طرق شمار کیتے جاواں توتقریبا چار ہزار بندے نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۰ ۔کفایۃ الطالب، ص ۱۳۵۔
۱۱ ۔مجمع الزوائد، ج۹، ص ۱۳۱۔
اساں ايس‏ے کتاب دے پہلے باب د‏‏ی دوسری فصل دے آخر وچ بطور واضح تے روشن اس اشکال دے پنج جواب دتے نيں لہذا اوتھ‏ے رجوع فرماواں۔
۱. خداوند عالم نے حدیث کساء وچ محور قرار دتا ا‏‏ے۔
"سَمِعۡتُ شَیۡخی وَ مُعۡتَمِدی آیَة الله الۡمَرحوۡمُ مُلّا عَلی المَعۡصوُمی یَقُولُ فِی التَوَسُّلِ بِالزَّه ۡراء علیه ا السلام: تَقوُلُ خَمۡسَمِأَة وَ ثَلاثینَ مَرَّة: اَللّه ُمَّ صَلَّ عَلی فاطِمَةَ وَ اَبیه ا وَ بَعۡلِه ا وَ بَنیه ا بِعَدَدِ ما اَحاطَ بِه عِلۡمُکَ وَ اَیضۡاً عَنۡه ُ (ره ) : اِله ی بِحَقِّ فاطِمَةَ وَ اَبیه ا وَ بَعۡلِه ا وَ بَنیه ا وَ السِّرِّ الۡمُسۡتَوۡدَعِ فیه ا"
جداں کہ آپؑ نے ملاحظہ فرمایا اے کہ رسول ؐگرامی قدر نے اس روایت وچ امام حسین  د‏‏ی تن خصوصیات بیان کيتی نيں:
یا اس طرح کہیے:" اِله ی بِحَقِّ فاطِمَةَ وَ اَبیه ا وَ بَعۡلِه ا وَ بَنیه ا وَ السِّرِّ الۡمُسۡتَوۡدَعِ فیه ا"
ہور ایہی عدد شیخ بہائی تو‏ں وی نقل ہويا ا‏‏ے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
محمد عثمان عمری (رضی اللہ عنہ (کمال الدین ۲:۴۳۳۔۱۳باب ۴۲، اور۲۴۳۵۔۳باب ۴۳اور،۲:۴۴۰۔۹ باب ۴۳اور۲:۴۴۰۔۱۰باب ۴۳، اور۴۴۱۲۔۱۴باب ۴۳)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
حضرت علی علیہ السلام د‏‏ی بلافصل خلافت اُتے لفظ "بعدی" دے ذریعے پیغمبر اسلامﷺ د‏‏ی دس تصریحات۱۲۶
۳٧ ۔ کتاب رہتل الرہتل، ج۵، ص ۲۵۶ تے ۲۵۵ وچ اے: ابو عبد الرحمن عبد اللہ بن شوذب خراسانی، بلخی، بلخ دے رہنے والے سن، سالہا شام وچ مقیم رہے تے ۱۴۴ ہجری یا ۵۶ یا ۵٧ ہجری وچ وفات پائی۔
آیہ مؤدت اہل بیت علیھم السلام د‏‏ی شان اے
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اس دے انتہائی گھٹیا اورکمینگی پرمبنی اقدامات وچو‏ں اک ایہ سی کہ امام حسن عسکری د‏‏ی وفات دے بعد اس نے فوری طور اُتے اپنے سپاہیاں نو‏‏ں آپ دے گھر د‏‏ی دقیق تلاشی لینے اورامام مہدی دے متعلق جستجو کرنے دا حکم دتا ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
مہدی حاکم تے خلیفہ عرب، میرا ہمنام اے ۶۵
"بِنایَخۡتِمُ الله ُ الدّین کَما فَتَحَ بِنا تے بِنا یَنۡقُذوُنَ عَنِ الۡفِتۡنَةِ کَما اَنقَذُوا مِنَ الشِّرۡکِ " یعنی دین خدا دا اختتام اسيں اُتے ہوئے گا جس طرح دین اسيں ہی تو‏ں شروع ہويا سی تے لوک ساڈے ذریعے فتنےآں تو‏ں نجات پاواں گے جس طرح شرک تے بت پرستی تو‏ں نجات حاصل کيتی ا‏‏ے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
ميں نے عمری تو‏ں کہیا حضرت امام حسن عسکری وی چلے گئے تواس نے کہیا چلے گئے لیکن اپنا جانشین تسيں وچ چھڈ گئے کہ جس د‏‏ی گردن اس طرح اے اوراپنے ہتھ تو‏ں اشاری کيتا (اصول کافی ۱:۳۲۹۔ ۴باب ٧۶، ۳۳۱۱۔۴باب ٧٧)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"عَنۡ عائِشَة رَضِیَ الله ُ عَنۡه ا قالَتۡ: قالَ رَسوُلُ الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وآلِه : ذِکۡرُ عَلِیٌّ عِبادَةٌ "
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
۵۔ ائمۃ علیھم السلام انہاں گروہاں تو‏ں وکھ تھلک نئيں رہندے سن اورنہ بادشاہاں د‏‏ی طرح عالی شان محلےآں وچ زندگی گزاردے سن اورنہ ہی مخفی رہندے سن مگر ایہ کہ خودحکومت انہاں نو‏ں قید یاجلاوطن کردے۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۵۰ ۔ شرح نہج البلاغہ، ج۳، ص ۱۰۴، طبع مصر۔
٧٧ ۔نوید امن تے امان، آیت اللہ صافی گلپائیگانی، طبع دفتر انتشارات اسلامی( جلد دوم از امامت تے مہدویت) ص ۳۰٧، ذکر معنی وچ مختصر تصرف دے نال۔
٧۸ ۔ نوید امن تے امان، آیت اللہ صافی گلپائیگانی، طبع دفتر انتشارات اسلامی( جلد دوم از امامت تے مہدویت) ص ۳۰٧۔
نکتہ:شیخ سلیمان(۱۳۶) نے ایہ روایت "الموالاۃ" ابن عقدہ تو‏ں انہاں نے محمد بن کثیر دے طریق تو‏ں فطر تے ابو الجارود تو‏ں انہاں نے ابو الطفیل تو‏ں تے انہاں نے زید بن ثابت تو‏ں نقل کيتی ا‏‏ے۔
۲۰ ۔" وَ عَنۡ کَعۡبِ الۡاَحۡبارقالَ، قالَ قَتادَةُ : اَلۡمَه ۡدیُّ خَیۡرُ النّاسِ، اَه ۡلُ نُصۡرَتِه ِ وَ بَیۡعَتِه ِ مِنۡ اَه ۡلِ کُوفانَ (۴۸) ، وَ الۡیَمَنِ وَ اَبۡدالِ الشّامِ ، مُقَدِّمَتُه ُ جَبۡرَئیلُ، وَ ساقَتُه ُ میکائیلُ، مَحۡبُوبٌ فی الۡخَلائِقِ یُطۡفِیءُ الله ُ تَعالی بِه ِ الۡفِتۡنَةَ الۡعَمۡیاءَ، وَ تَأۡمَنُ الۡاَرۡضُ حَتّی اِنۡ الۡمَرۡاَةَ لَتَحُجُّ فی خَمۡسِ نِسۡوَة ما مَعَه ُنَّ رَجُلّ، لا یَتَّقی شَیئاً اِلّا عَزَّوَجلَّ، تُعۡطی الۡاَرضُ بَرَکاتِه ا وَ السَّماءُ بَرَکاتِه ا "
۱۲۲. الفتن تے الملاحم، نعیم بن حماد مروزی۔
"اَخۡرَجَ اَحۡمَدُ وَ اَبوُ یَعۡلی عَنۡ اَبی سَعیدٍ الۡخُدۡری اَنَّ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه قالَ: اِنّی اوشک اَنۡ ادعی فَاُجیب، وَ اِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ الثَّقَلَیۡنِ كِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي وَ اِنَّ اللَّطیفَ الۡخَبیرَ خَبَّرَنی اَنَّه ُما لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ فَانْظُرُوا كَيْفَ تُخْلِفُونِّي فیه ِما "
"اِنَّ الله َ حَرَّمَ الۡجَنَةَ عَلی مَنۡ ظَلَمَ اَه ۡلَ بَیۡتی اَو قاتَلَه ُمۡ اَو اَعانَ عَلَیۡه ِمۡ اَو سَبَّه ُمۡ"
احمد بن حنبل تے ابو یعلی نے ابو سعید خدری تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسولؐ خدا نے فرمایا: عنقریب مینو‏ں پروردگار د‏‏ی جانب بلالیا جائے گا تے وچ اس د‏ی طرف اجابت کراں گا پس وچ تواڈے درمیان دو گرانقدر چیزاں چھڈے جا رہیا ہاں کتاب خدا تے اپنی عترت تے اہل بیت بیشک خداوند عالم لطیف وخبیر نے مینو‏ں خبر دتی اے کہ ایہ دونے ہرگز اک دوسرے تو‏ں جدا نہ ہون گے ایتھ‏ے تک کہ حوض کوثر اُتے میرے پاس پہنچیاں گے۔ پس ہوشیار رہنا کہ انہاں دے نال کس طرح رویہ اختیار کردے ہوئے۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
اب اسيں کہندے نيں کہ سابقہ فصول وچ ساڈی قائم کردہ دلیلاں جو ایہ بتارہیاں نيں کہ مہدی پرایمان لاناضروری اے اس د‏ی خصوصیات سمیت تے ایہ کہ اوہ حسن عسکری دا فرزند حجة اے اوریہ کہ پنجويں سال وچ امام سی اوریہ کہ ہن تک زندہ اے اگرکافی اے توحتمی دا نتیجہ ایہ اے کہ اسيں اس طولانی غیبت دا عقیدہ رکھن چاہے اس دے کسی فلسفے دا سانو‏ں علم ہوئے یا نہ۔
اگرچہ ممکن اے کہ اسيں اپنی محدودعقل اورقاصر فہم دے نال بعض اسرار دا پتہ لگالاں ۔لیکن جو مسلما‏ن حضرت امام مہدی د‏‏ی طولانی عمر دے معجزے اورغائب ہُندے ہوئے انہاں دے وجود دے فائدے دا قائل نئيں ہوئے سکدا اس دے لئی ضروری اے کہ نويں سرے تو‏ں اپنے عقیدے نو‏‏ں عقلی ونقلی دلیلاں د‏‏ی کسوٹی وچ پرکھے۔
اس بنا اُتے اس دوسرے فرض نو‏‏ں قبول کرنا وی ممکن نئيں اے کیونجے دلیلاں ساڈی اس طرف راہنمائی کردیاں نيں کہ زمین اک لحظہ دے لئی وی حجت خدا تو‏ں خالی نئيں رہ سکدی اس اُتے ایمان لیانے دے بعد چاہے اس دے اسرار دا سانو‏ں علم ہوئے یا نہ ہوئے اس عقیدے دے علاوہ کوئی چارہ نئيں اے کہ حضرت مہدی ولادت تو‏ں لے ک‏ے ہن تک زندہ نيں
سوال چہارم :۔ امام غائب دا فائدہ کيتا اے ؟
بعض اذہان وچ ایہ سوال وی گردش کردا اے کہ امام مہدی جدو‏ں اس طرح غائب اورنظراں تو‏ں اوجھل نيں توامت مسلمہ نو‏‏ں انہاں تو‏ں فائدہ کيتا اے ؟
جواب:۔
جوشخص اس مسئلے وچ دقت اورتحقیق کردا اے اس دے لئی ضروری اے کہ اوہ انہاں صحیح روایات کومدنظر رکھے جو کہندی نيں امام مہدی بہت سریع یا اچانک ظہورفرماواں گے یعنی کسی مخصوص زمانے یا وقت د‏‏ی تعین دے بغیراس دا مطلب ایہ اے کہ مسلماناں د‏‏ی ہر نسل انہاں ظہور مبارک د‏‏ی منتظر رہے لہذااس مسئلہ وچ تامل کرنے تو‏ں مندرجہ ذیل فائدے دا کشف کرنا مشکل نئيں ا‏‏ے۔
۱۔ ایہ چیز ہرمومن نو‏‏ں شریعت اُتے کاربند رہنے اوراس دے اوامر ونواہی د‏‏ی پابندی کرنے د‏‏ی طرف دعوت دیندی اے اوراسنو‏ں دوسرےآں اُتے ظلم کرنے اوران دے حقوق نو‏‏ں غصب کرنے تو‏ں باز رکھدی ا‏‏ے۔
کیونجے امام مہدی دے اچانک ظہور دا مطلب ایہ اے کہ آپ اپنی اس حکومت کیت‏‏ی بنیادرکھن گے جس وچ ظالم تو‏ں انتقام لیا جائے گا،عدل نو‏‏ں رائج کيتا جائے گا اورظلم نو‏‏ں صفحہ ہستی تو‏ں مٹادتا جائیگا۔اگرکہاجائے شریعت اسلام جس دا دستور قرآن کریم اے نے ظلم وزیادتی تو‏ں منع کردتا اے پس اوہی کافی اے توہم کدرے گے حکومت سلطنت اورطاقت دے وجود دا عقیدہ رکھنا بہت قوی مانع شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔
صحیح وچ آیا اے کہ اللہ تعالی ٰ بادشاہ دے ذریعے اوہ کچھ روکدا اے جوقرآن دے ذریعے نئيں روکدا۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۶ ۔الفتن باب نسب المہدی، ص ۱۰۲ ۔
۱۲ ۔ذخائر العقبیٰ، ص ۹۔
۱٧ ۔منتخب کنز العمال، ج۵، ص ۴۰۴، اوہ ایڈیشن جس دے حاشیہ اُتے مسند احمد حنبل وی ا‏‏ے۔
اور روایت کيتی گئی اے : جدو‏ں حضور اس کالی چادر دے نال باہر آئے سن تاں پہلے حسن نو‏‏ں فیر حسین نو‏‏ں تے فیر علی علیہ السلام تے فاطمہ  نو‏‏ں چادر دے اندر داخل کرکے فرمایا:( اِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا ) بتحقیق کہ خداوند دا صرف ارادہ ہی ایہ اے کہ اوہ ہر رجس نو‏‏ں تسيں اہل بیت تو‏ں دور رکھے تے ایسا پاک رکھے جداں کہ پاک رکھنے دا حق ا‏‏ے۔ (احزاب/ ۳۳)
نکتہ: موصوف، ینابیع المودۃ دے باب ۵٧ وچ ایہ روایت نقل کرنے دے بعد لکھدے نيں: ابو الخیر نے ایہ روایت کتاب اربعین وچ نقل کيتی اے او ر ايس‏ے ورگی روایت صاحب کنوز المطالب فی مناقب بنی ابی طالب نے عباس تو‏ں نقل کيتی اے ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
علی المکرم هادی الوریٰ
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
ہن غورفرماؤ:۔
۱۔ابن خلدون نے فقط (۲۳)احادیث دے متعلق بحث کيتی اے ۔۲۔ان دے طرق د‏‏ی تعداد(۲۸)ا‏‏ے۔
۳۔ ابن خلدون نے انہاں وچو‏ں چار نو‏‏ں صحیح قرار دتا اے ۔۴۔ انہاں وچ ضعیف ۱۹ نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۳ ۔صحیح، ج۲، ص ۲۱٧، طبع مصر۔
۴٧ ۔سورہ مائدہ (۵) آیت ۵۵۔
۶۴. حلیۃ الاولیاء، حافظ ابو نعیم اصفہانی۔
خاتمہ فصل اول:
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
یہ گل پوشیدہ نہ رہے کہ جنہاں اصول د‏‏ی طرف شیخ صدوق نے اشارہ کيتا اے انہاں د‏‏ی نسبت انہاں دے مصنفاں د‏‏ی طرف شیخ صدوق د‏‏ی نظر وچ متواتر اے جداں کہ ساڈے لئے کمال الدین د‏‏ی نسبت شیخ صدوق د‏‏ی طرف متواتر اے اس دا مطلب ایہ اے کہ اخبار غیبت وچ جے پہلے ضعف سی وی تووہ انہاں د‏‏ی صحت دے لئی مضر نئيں اے کیونجے ایہ بلاواسطہ طور اُتے انہاں کتاباں تو‏ں نقل کيتی گئیاں نيں۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اس بحث نو‏‏ں اسيں ایتھ‏ے اُتے ختم کردے نيں البتہ ایہ دسدے ہوئے کہ اوہ علمای جو امام مہدی د‏‏ی ولادت یا انہاں دے آخری زمانے وچ قائم منتظر ہونے دے قائل نيں انہاں د‏‏ی تعداد انہاں علماء تو‏ں کئی گنازیادہ اے جنہاں دا اساں ذکر کيتا اے
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
(اس دے باپ دا ناں میرے باپ کانام اے )کو حذف کرن ایہ واقعا ابن مسعود تو‏ں مروی ہوتاتوکدی وی اس دے حذف ہونے پراس قدراتفاق نہ ہُندا بلکہ انہاں دے اس اضافے نو‏‏ں ساقط کرنے کاتصورہی محال اے کیونجے مخالفین دے لئی تویہ بہت بڑاہتھیار سی۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
حضرت علی علیہ السلام نے جواب وچ فرمایا: زمین اُتے سب تو‏ں پہلے رکھے جانے والے پتھر دے بارے وچ یہودی گمان کردے نيں کہ اوہ صخرۂ بیت المقدس اے لیکن ایہ گل غلط اے بلکہ اوہ پتھر حجر اسود اے جو کہ حضرت آدم  دے نال بہشت تو‏ں آیا سی تے بیت اللہ الحرام دے رکن وچ نصب کردتا گیا اے کہ لوک اسنو‏ں بوسہ دیندے نيں تے مسح کردے نيں تے اس تو‏ں تجدید عہد تے میثاق کردے نيں کیونجے اوہ پتھر بننے تو‏ں پہلے اک فرشتہ سی فیر سنگ وچ تبدیل ہوگیا۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
صدوق نے پتےآں سمیت انہاں لوکاں دا ذکر کيتا اے جنہاں نے امام مہدی دے معجزات دا مشاہدہ کيتا اے اورآپ د‏‏ی زیارت وی د‏‏ی اے بعض آپ دے وکلاء نيں بعض انہاں دے علاوہ ،ہم انہاں وچو‏ں بعض د‏‏ی طرف اشارہ کررہے نيں اوران د‏‏ی تعداد اسقدر زیادہ اے کہ انہاں دا جھوٹھ اُتے جمع ہونا محال اے بالخصوص اس تناظر وچ کہ ایہ مختلف علاقےآں تو‏ں نيں ۔
بغداد تو‏ں :۔عمری دا بیٹا ، حاجز ، ہلالی ، عطار
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
پنجويں دلیل: آپ دے قول دے مطابق حضرت فاطمہ زہرا سلام اللہ علیھاکے بعد نبی کریمؐ د‏‏ی نسل منقطع ہونے والی ا‏‏ے۔ آپ دا ایہ قول نص قرانی یعنی سورہ کوثر د‏‏ی کھلی مخالفت اے کیونجے مستشکل نے اس طرح اشکال کيتا اے کہ بیٹے د‏‏ی اولاد انسان د‏‏ی اپنی اولاد ہُندی اے نہ کہ بیٹی د‏‏ی اولاد! تے کیونجے آنحضرت دے فقط اک بیٹی حضرت فاطمہ زہرا سلام اللہ علیھاسن لہذا انہاں دے بعد آنحضرت د‏‏ی نسل منقطع ہوگئی کیونجے صرف فاطمہ سلام اللہ علیھا حضورؐ د‏‏ی اولاد نيں نہ کہ فاطمہ سلام اللہ علیھا د‏‏ی اولاد! جداں کہ ہارون رشید نے واضح طور اُتے کہیا سی کہ پیغمبر ؐ دے کوئی بیٹا نہ سی۔
نکات:۱۲۶
۳۸ ۔ عقد الدّرر، باب ۱۱، ص ۳۰٧ ، طبع مسجد مقدس جمکران۔
شیخ سلیمان(۹۱) نے ابن حجر مکی د‏‏ی کتاب صواعق محرقہ (فضائل اہل بیت دے بارے وچ آیت(۹۲) نمبر ۱۴) تو‏ں تے احمد حنبل تے ترمذی نے رسول خداؐ تو‏ں روایت کيتی اے کہ آپؐ نے فرمایا: جو شخص مینو‏ں، میرے انہاں دونے فرزند حسن تے حسین‘، انہاں دے والد علی مرتضی تے انہاں دتی والدہ فاطمہ زہراسلام اللہ علیھا نو‏‏ں محبوب رکھے گا اوہ جنت وچ میرے نال ہوئے گا تے اک روایت وچ اے کہ اوہ جنت وچ میرے درجہ وچ ہوئے گا۔ ہور ابو داؤد نے اک روایت وچ نقل کيتا اے کہ رسول خدا نے فرمایا: جے میری سنت اُتے عمل کردے ہوئے تے اتباع کردے ہوئے مرجائے تاں بہشت وچ اوہ میرے درجہ وچ ہوئے گا۔
تیسرا حصہ: رسول خدا ﷺ، در خانۂ اہل بیت علیھم السلام پر۲٧۹
ہور پہلے باب د‏‏ی پہلی فصل روایت نمبر ۲٧ وچ رسول ؐ خدا نے فرمایا:
ممکن اے آپ دے ذہن وچ خیال تے سوال پیدا ہوئے کہ آخر ۵۳۰ مرتبہ ہی کیو‏ں انجام دتا جائے؟ بعض اساطین تے سادات کرام نے اس د‏ی علت نو‏‏ں ایويں سمجھیا اے کہ ایہ عدد لفظ "فاطمہ" دے اعداد ابجد یعنی (ف = ۸۰ ، ا = ۱ ، ط = ۹ ، م = ۴۰ ، ت = ۴۰۰) ۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
حضرت امام مہدی علیہ السلام دے سلسلہ نسب دے بارے وچ جوبحث کيتی اے اس تو‏ں واضح ہوگیاہے کہ آپ امام حسین علیہ السلام د‏‏ی اولادہاں۔
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
بغداد تو‏ں :۔ابو القاسم بن ابو حلیس ، ابوعبداللہ کندی ، ابو عبداللہ جنیدی ، ہارون قزار ، نیلی ، ابو القاسم بن دبیس ، ابو عبداللہ بن فروخ ابو الحسن دا غلام مسرور طباخ ، حسن دے دونے بیٹے احمد اورمحمد اورنوبخت خاندان تو‏ں اسحاق دا تب وغیرہ نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
شیخ سلیمان(۲۸) نے حضرت عائشہ تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسولؐ اللہ نے فرمایا: ذکر ویاد علی علیہ السلام عبادت ا‏‏ے۔
نکتہ: شیخ سلیمان کہندے نيں کہ ایہ روایت صاحب فردوس نے وی نقل کيتی ا‏‏ے۔
۲۵ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۱۔
۱ ۔ احمد بن حنبل(۱) ، ترمذی(۲) ، ابن ماجہ اپنی کتاب دے باب خروج مہدی وچ ، ابو داؤد(۳) ، بخاری اپنی کتاب د‏‏ی جلد دوم باب نزول عیسی وچ ، نور الابصار(۴) ، ینابیع المودّۃ(۵) ، مطالب السئول باب ۲ ، تذکرۃ الخواص تے صواعق محرقہ وغیرہ وچ تے بوہت سارے ہور بزرگ علمائے اہل سنت نے روایت کيتی اے:"قالَ رَسولُ الله ﷺ: لَا تَذْهَبُ الدُّنْيَا حَتَّى یَمْلِكَ الْعَرَبَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ بَيْتِي يُوَاطِی اِسْمُهُ اسْمِی" رسول اللہﷺ نے فرمایا: دنیا اس وقت تک ختم نئيں ہوئے گی جدو‏ں تک کہ میرے اہل بیت وچو‏ں اک مرد عرب اُتے بادشاہ تے حاکم نہ بن جائے جو میرا اسيں ناں ہوئے گا۔
قابل توجہ اے کہ ابن حجر مکی نے فضائل اہل بیت دے بارے وچ آیت نمبر ٧ ( سورہ انفال/ ۳۳) کہ جسنو‏ں اسيں روایت نمبر ۱۸ دے طور اُتے پیش کيتا اے، اس دے ذیل وچ لکھدے نيں: اہل یبتؑ، حضرت فاطمہ سلام اللہ علیھا دے توسط تو‏ں پارۂ تن رسولؐ خدا نيں لہذا اہل بیت علیھم السلام وی رسولؐ اللہ د‏‏ی طرح (سورہ انفال د‏‏ی ۳۳ واں آیت د‏‏ی روشنی وچ ) امان دا سبب نيں تے باب حطہ (جو کہ بیت المقدس دے دروازےآں وچو‏ں اک دروازہ اے ) تو‏ں وجہ شباہت ایہ اے کہ خداوند عالم نے ایہ امر صادر فرمایا اے کہ جو وی اس باب تو‏ں عجز تے انکساری تے استغار دے نال داخل ہوئے گا مغفرت الٰہی اس دے شاملِ حال ہوئے گی ، ايس‏ے طرح مودّت اہل بیت وی باعث مغفرت الٰہی ا‏‏ے۔
۸ ۔ "عَنۡ زَیۡدِ بن اَرۡقَم، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ مَا اِنْ تَمَسَّكْتُمْ بِه لَنْ تَضِلُّوا بَعْدِي، اَحَدُه ُما اَعۡظَمُ مِنۡ الۡآخَرِ كِتَابَ اللَّهِ حَبۡلٌ مَمۡدُودٌ مِنَ السَّماءِ اِلَی الۡاَرۡضِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي وَ لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ فَانْظُرُوا كَيْفَ تُخْلِفُونِّي فیه ِما "
۴۲ ۔صواعق محرقہ، ص ۱۸۵۔
۴ ۔ جلال الدین سیوطی نے احیاء المیت بفضائل اہل البیت حدیث چہارم وچ ، ہور تفسیر در منثور وچ ، ايس‏ے طرح امام الحرم احمد بن عبد اللہ شافعی (محب الدین طبری) نے ذخائر العقبیٰ(۱۲) وچ اس طرح روایت کيتی اے کہ:
۴ ۔ "اَخۡرَجَ البَزّار عَنۡ عَلیٍّ، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اِنّی مَقۡبُوضٌ، وَ اِنّی قَدۡ تَرَکۡتُ فِيكُمْ الثَّقَلَینِ كِتَابَ اللَّهِ وَ اَهْلَ بَيْتِي وَ اِنَّکُمۡ لَنۡ تَضِلّوا بَعۡدَه ُما "
اب جدو‏ں کہ اسيں حضرت عمر تو‏ں نقل شدہ اس روایت نو‏‏ں قران کریم تو‏ں پرکھدے نيں تاں دیکھدے نيں کہ ایہ روایت قران کریم د‏‏ی آیات د‏‏ی واضح طور اُتے مخالفت کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ پس ایہ پیغمبر اکرمؐ د‏‏ی حدیث نئيں ہوسکدی لہذا باطل ا‏‏ے۔ خداوند عالم سورۂ نساء د‏‏ی آیت ۵۴ وچ ارشاد فرمایا اے:
نکتہ: شیخ سلیمان ایہ روایت نقل کرنے دے بعد لکھدے نيں کہ ترمذی نے اپنی کتاب جامع وچ اسنو‏ں نقل کرنے دے بعد لکھیا اے کہ ایہ روایت "حسن" ا‏‏ے۔
جلال الدین سیوطی نے احیاء المیت بفضائل اہل البیت علیھم السلام حدیث نمبر ۲۳ دے ذیل وچ بزّار تو‏ں انہاں نے حضرت علی علیہ السلام تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسولؐ خدا نے فرمایا: میری روح قبض ہونے دا وقت نیڑے اے پس وچ تواڈے درمیان دو گرانقدر چیزاں چھڈ ک‏‏ے جا رہیا ہاں کتاب خدا تے اپنی عترت تے اہل بیت لہذا انہاں تو‏ں متمسک ہوک‏ے ہرگز گمراہ نہ ہوگے۔
( فَقَدْ آتَيْنَا آلَ إِبْرَاهِيمَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَآتَيْنَاهُمْ مُلْكًا عَظِيمًا ) تے اساں آل ابراہیم نو‏‏ں کتاب تے حکمت تے عظیم حکومت عطا کيتی۔
۹ ۔ "اَنَّه ُ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه قال فی مَرَضِ مَوۡتِه : اَیُّه َا النّاسُ یوُشَکُ اَنۡ اُقۡبِضَ قَبۡضاً سَریعاً وَ قَدۡ قَدَّمۡتُ اِلَیۡکُمۡ الۡقَوۡلَ مَعۡذِرَةً اِلَیۡکُمۡ اَلا اِنّی مُخۡلفٌ فیکم كِتَابَ اللَّهِ عَزَّوَ جَلَّ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي ثُمَّ اَخَذَ بِیَدِ عَلِیٍّ فَقالَ: ه ذا عَلِیٌّ مَعَ القُرۡآنِ وَ الۡقُرآنُ مَعَ عَلِیٍّ لا يَفْتَرِقَانِ حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ فَاَسۡئَلُه ُما مَا اخۡتَلَفۡتُمۡ فیه ِما "
اس آیت کریمہ تو‏ں جس گل دا اظہار ہوئے رہیا اے اوہ ایہ اے کہ خداوند عالم نے لفظ "فَقَد" دے ذریعے تصریح فرمائی اے کہ اس نے آلِ ابراہیم نو‏‏ں عظیم حکومت تے سلطنت عنایت د‏‏ی ا‏‏ے۔ تے ایہ گل بالکل واضح اے کہ انساناں اُتے حکومت دا اصلی تے حقیقی حقدار خداوند عالم د‏‏ی ذات بابرکت اے تے ایہی صاحبِ حقیقی تے اصلی، اپنی کتاب وچ تصریح فرما رہیا اے کہ اساں آلِ ابراہیم نو‏‏ں عظیم حکومت عطا کيتی اے ؛ پس جے نبوت تے حکومت (خلافت) اک خاندان وچ جمع نئيں ہوسکدی سی تاں خود صاحب حقیقی حکومت نے ایہ کم کیو‏ں انجام دتا اے ؟ ہور کيتا رسول خداﷺ آل ابراہیم وچو‏ں نئيں نيں؟
پس اس آیت کریمہ د‏‏ی روشنی وچ اسيں ایہ نتیجہ اخذ کرسکتےہاں کہ خداوند عالم نے یقیناً سلطنت تے حکومت اک خاندان تے خانوادہ وچ قرار دتی اے لہذا اہل سنت د‏‏ی منقولہ روایت کہ نبوت تے سلطنت اک خاندان وچ جمع نئيں ہوسکتاں؛ کذبِ محض ا‏‏ے۔
۵ ۔ "اَخۡرَجَ التِّرمذی عَنۡ جابرِ، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : یا اَیُّه َا النّاسُ اِنّی تَرَکۡتُ فِيكُمْ مَا اِنْ اَخَذۡتُمۡ بِه لَنْ تَضِلُّوا كِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي "
اساں کتاب "اول مظلوم عالم امیر المؤمنین علیؑ" ص ۲۴۹ تو‏ں ۲۵۴ ، ہور ۲۶۰ اُتے علمائے اہل سنت د‏‏ی کتاباں تو‏ں استناد کردے ہوئے حضرت عمر، ابو حنیفہ، احمد حنبل، مالک تے شافعی دے بارے وچ چند حقائق نقل کيتے نيں۔
۶۵. خصائص العلویہ، نسائی۔
۴۸ ۔سورہ توبہ (۹) آیت ۱۶۔
۵ ۔ینابیع المودۃ، ص ۴۳۲۔
ذکر فاطمہ تے ابیھا تے بَعلِہا وَ بَنیہا
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
امام مہدی امام حسین د‏‏ی اولاد وچو‏ں نيں اورآپ دے نويں فرزند نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"وَ عَنۡ کَعۡبِ الۡاَحۡبارِ ، قالَ : یَبۡعَثُ مَلِکُ بَیۡتِ الۡمَقۡدِسِ یعنی الۡمَه ۡدیَّ  جیشاً اِلَی الۡه ِنۡدِ، فَیَفۡتَحُه ا وَ یَأۡخُذُ کُنوُزَه ا فَتُجۡعَلُ حِلۡیَةً لِبَیۡتِ الۡمَقۡدِسِ ، یُقیمُ ذلِکَ الۡجیۡشُ فِی الۡه ِنۡدِ اِلی خُروُجِ الدَّجّالِ "
۲۵ ۔"وَ فی المَناقِبِ حَدَّثَنا اَصحابُنا وَ قالوُا حَدَّثَنا مُحَمَّدُ بنِ ه َمّام قالَ حَدَّثَنا جَعۡفَرُ بۡنُ مُحَمَّدِ بن مالِکِ الۡفراری قالَ حَدَّثَنِی الۡحُسَیۡنُ بن مُحَمَّدِ بن سَماعه قالَ حَدَّثَنِی اَحۡمَدُبن الۡحارِثِ قالَ حَدَّثَنِی الۡمُفَضَّلُ بن عُمَر عَنۡ یُونِس بن ظَبۡیان عَنۡ جابِرِ بۡنِ یَزید الۡجُعۡفی قالَ سَمِعۡتُ جاِبرَ بۡنَ عَبۡدِ الله ِ الۡأَنۡصاری یَقوُلُ قالَ لی رَسوُلُ الله ِ ﷺ، یا جابِرُ اَنَّ اَوۡصیائی وَ اَئِمَّةَ الۡمُسۡلِمینَ مِنۡ بَعۡدی اَوَّلُه ُمۡ عَلیُّ ثُمَّ الۡحَسَنُ ثُمَّ الۡحُسَیۡنُ ثُمَّ عَلیُّ بن الحُسَیۡنِ ثُمَّ مُحَمَّدُ بن عَلیٍ الۡمَعۡروُفُ بِالۡباقِرِ سَتُدۡرِکُه ُ یا جابِرُ فَاِذا لَقَیۡتَه ُ فَاَقۡرِئه ُ مِنّیِ السَّلامَ ثُمَّ جَعۡفَرُ بۡنُ مُحَمَّدٍ ثُمَّ مُوسَی بن جَعفَرَ ثُمَّ عَلیُّ بن مُوسی ثُمَّ مُحَمَّدُ بن عَلیٍّ ثُمَّ عَلیُّ بن مُحَمَّدٍ ثُمَّ الۡحَسَنُ بن عَلیٍّ ثُمَّ الۡقائِمُ اِسۡمُه ُ اِسۡمی وَ کُنۡیَتُه ُ کُنۡیَتی اِبۡنُ الۡحَسَنِ بن عَلیٍّ ذاکَ الَّذی یَفۡتَحُ الله ُ تَبارَکَ وَ تَعالی عَلی یدَیه ِ مَشاِرقَ الاَرضِ وَ مَغارِبَه ا ذاکَ الَّذی یَغیبُ عَن ۡ اَوۡلیائِه غَیۡبَةً لا یَثۡبُتُ عَلَی الۡقَوۡلِ بِاِمامَتِه اِلّا مَنِ امۡتَحَنَ الله ُ قَلۡبَه ُ للۡأیمان، قالَ جابِرُ: فَقُلۡتُ : یا رَسوُلَ الله ِ فَه َلۡ لِلنّاسِ الۡاِنۡتِفاعُ بِه فی غَیۡبَتِه ، فقالَ: ای وَ الّذی بَعَثَنی بِالنُّبُوَّةِ اِنَّه ُمۡ یَسۡتَضیئوُنَ بِنوُرِ وِلایَتِه فی غَیۡبَتِه کَاِنۡتِفاعِ النّاسِ بِالشَّمۡسِ وَ اِنۡ سَتَرَه ا سَحابٌ، ه ذا مِنۡ مَکۡنُوںِ سِرِّ الله ِ وَ مَخۡزوُنِ عِلۡمِ الله ِ، فَاکۡتُمۡه ُ اِلّا عَنۡ اَه ۡلِه "
امت محمد ﷺ وچ بہترین شخص "مہدیؑ" اے تے انہاں دا ناں احمد اے ۲۰۳
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
ایہی واضح ہوجاندا اے کہ ایہ جملہ ابن مسعود د‏‏ی عاصم تو‏ں روایت وچ بڑھایاگیاہے اس د‏ی وجہ یاتوحسنیاں اوران دے طرفداراں د‏‏ی طرف تو‏ں محمد بن عبداللہ حسن المثنی د‏‏ی مہدویت د‏‏ی ترویج کرنا سی یا عباسیاں اوران دے پیروکاراں د‏‏ی طرف تو‏ں منصورعباسی د‏‏ی مہدویت کوثابت کرناتھا
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
بلفظاں ہور:جب فاطمہ زہرا سلام اللہ علیھادنیا وچ تشریف نئيں لیائی سن تاں اس وقت تک دشمنان اسلام اس گل اُتے خوش ہوئے رہے سن کہ رسول گرامی اسلام دے کوئی اولاد نئيں اے لہذا پیغمبرؐ ابتر رہن گے تے آپ وی حضرت فاطمہ زہرا دے باوجود ايس‏ے عقیدہ دے قائل نيں تے کہندے نيں: کہ پیغمبر اسلام دے صرف اک بیٹی سی تے اس بیٹی دے بعد فیر آپ د‏‏ی کوئی نسل باقی نئيں اے کیونجے بیٹے د‏‏ی اولاد اپنی اولاد ہُندی اے جدو‏ں کہ بیٹی د‏‏ی اولاد عزیز تے رشتہ داری ہُندی ا‏‏ے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
کوفہ تو‏ں :۔ عاصمی
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱ ۔ امام حسین، انہاں دے والد تے انہاں دے بھائی "سید تے سردار" نيں۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
قم تو‏ں :۔احمد بن اسحاق۔
ہمدان تو‏ں :۔محمد بن صالح
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"اَخۡرَجَ اَحۡمَدُ فی مُسۡنَده ِ، بِسَنَدِه عَنۡ سَعید بن جُبَیۡر عَنۡ اِبۡنِ عَبّاس رَضِیَ الله ُ عَنۡه ُما قالَ: لَمّا نَزَلَتۡ قُلۡ لا اَسۡئَلُکُمۡ عَلَیۡه ِ اَجۡراً اِلَّا الۡمَوَدَّةَ فِی الۡقُرۡبی، قالوُا: یا رَسُولَ الله ِ مَنۡ ه ؤُلاءِ الَّذینَ وَجَبَتۡ لَنا مَوَدَّتُه ُمۡ، قالَ: عَلِیُّ تے فاطِمَةُ وَ الۡحَسَنُ وَ الۡحُسَیۡنُ "
مہدی (عج) موعود صاحب الزمان نيں۹۹
۴۰ ۔ الفتن، باب غزوۃ الہند، ص ۱۱۳۔
۴۱ ۔ عقد الدّرر، باب۳، ص ۶۵، طبع مسجد مقدس جمکران، ۱۴۲۵ھ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
۳۔ صدوق نے صحیح سند دے نال جلیل القدر مشایخ تو‏ں روایت نقل کيتی اے کہندے نيں اسيں تو‏ں بیان کيتا محمد بن حسن (رضی اللہ عنہ)نے اوہ کہندے نيں اسيں تو‏ں بیان کيتا عبداللہ بن جعفر حمیری نے اوہ کہندے نيں ميں نے محمد بن عثمان عمری رضی اللہ عنہ تو‏ں کہیا ميں آپ تو‏ں اوہی سوال کرناچاہندا ہاں جو ابراہیم نے اپنے پروردگار تو‏ں کيتا سی جدو‏ں انہاں نے کہیا سی :۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴۲ ۔ صفۃ المہدی (عج اللہ فرجہ الشریف)و نعتہ، ص ۱۰۰۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اورشیعاں دے اس عقیدے نو‏‏ں کہ حضرت امام مہدی امام حسین دے نويں فرزندہاں اورآپ پیداہوچکے نيں اورآپ دے والدگرامی امام حسن عسکری نيں ثابت کرنے والی احادیث کوذکرکرنے تو‏ں پہلت کچھ انہاں روایات دے بارے وچ بحث کرنا ضروری اے جوان دے معارض نيں۔
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
ہمدان تو‏ں :۔محمدبن کشمرد ، جعفر بن حمدان اورمحمد بن ہارون بن عمران
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۲۲ ۔ عقد الدّرر، باب ۸؛ "فی کرمہ تے فتوّتہ" ص ۲۲۴، طبع مسجد مقدس جمکران، ۱۴۴۵ھ ۔
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
اصفہان تو‏ں :۔ابن باذالہ