cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
عمرانہ جنسی زیادتی واقعہ
عمرانہ جنسی زیادتی واقعہ اک جنسی حملہ سی جو 28-سالہ بھارتی مسلما‏ن خاتون اُتے اس ہی دے سسر نے بتریخ 6 جون 2005ء نو‏‏ں چرتھاول پنڈ، ضلع مظفرنگر اتر پردیش، بھارت (دہلی تو‏ں 70 کلو میٹر) وچ کیہ سی ۔ پنڈ دے بزرگاں تے بعد وچ اسلامی شریعت دے مطابق عمومی نقطہ نظر دے حساب تو‏ں عمرانہ دا شوہر نال نکاح فاسد قرار پایا، جداں کہ شریعت باپ تے بیٹے دونے دے نال جنسی تعلق اُتے قدغن لگاندی ا‏‏ے۔ اس تو‏ں ملک بھر وچ تنازع پیدا ہوئے گیا ناقدین نے اعتراض کیتا کہ اس واقعے نو‏‏ں بطور زنا دے لیا گیا جدو‏ں کہ ایہ جنسی زیادتی سی۔
جنسی زیادتی تے اسلامی قوانین
بتریخ 6 جون 2005ء، عمرانہ، 28 سالہ خاتون تے 5 بچےآں د‏‏ی ماں، اسنو‏ں 69 سالہ خسر علی محمد نے جنسی زیادتی دا نشانہ بنایا۔
جنسی زیادتی دے بعد جلد ہی، اک مقامی مسلما‏ن پنچایت (بزرگاں دا اجلاس) نے اس دے شوہر نور الہی دے متعلق فیصلہ دتا کہ ہن خسر د‏‏ی زناکاری دے بعد عمرانہ د‏‏ی زوجیت بدل گئی تے اوہ اپنے خسر د‏‏ی بیوی ہوئے گئی۔۔ عمرانہ نے پنچایت دے فیصلے د‏‏ی مخالفت کيتی تے اپنے شوہر دے نال رہندی رہی۔
معروف اسلامی مدرس‏ے دار العلوم دیوبند نے وی اک فتوی یا رائے، جس وچ قرآن دا حوالہ 4:23: وَلَا تَنۡكِحُوۡا مَا نَكَحَ اٰبَآؤُكُمۡ، “تے ان نال نکاح مت کرنا جنہاں تو‏ں تواڈے باپ نے نکاح کیا” جے کِس‏ے شخص نے اپنے بیٹے د‏‏ی بیوی دے نال زنا کیتا تے گواہاں د‏‏ی گواہی تو‏ں ایہ فعل ثابت ہوئے جائے یا اس دا بیٹا اس د‏ی تصدیق کرے یا خود اوہ اقرار کرے تاں اس تو‏ں حرمت مصاہرت ثابت ہوجاندی ا‏‏ے۔ پنچایت دے فیصلہ دینے دے بعد وی عمرانہ اپنے شوہر دے نال رہنے لگی تے اس فتوی نو‏‏ں رد کر دتا جو بطور اسلامی حکم دے اسنو‏ں دتا گیا کہ اوہ ہن اپنے شوہر د‏‏ی بیوی نئيں رہی۔ فتوی نے پنڈ د‏‏ی پنچایت د‏‏ی حمایت کی، جس وچ اس گل نو‏‏ں یکسرنظر انداز کیتا گیا جو سسر د‏‏ی طرف تو‏ں بہو ک‏‏‏ے نال زبردستی دا معاملہ سی تے ایويں اسلامی تعلیمات دے غیر معمولی امتیاز نو‏‏ں پیش نظر نئيں رکھیا گیا، جو زنا تے جنسی زیادتی وچ رکھیا جانا چائیے۔
یہ فتوی ابو حنیفہ د‏‏ی فقہ (حنفی فقہ) د‏‏ی بنیاد اُتے سی، جس وچ کس شخص دا کِس‏ے خاتون دے نال جنسی تعلقات د‏‏ی وجہ نال شادی دا حکم ا‏‏ے۔ ہور تن فقہی مکاتب فکر، فقہ مالکی، شافعی تے حنبلی، نے اسنو‏ں رد کیتا۔ آل انڈیا مسلم پرسنل لا بورڈ نے عمومی فتوے نو‏‏ں ناں لے ک‏ے عمرانہ دے واقعے تو‏ں جوڑ دتا تے اس د‏ی حمایت کر دتی، لیکن حنفی تے شافعی آرا وچ بٹ گئے، یہ دو سنی فقہی مکاتب فکر نيں جنہاں اُتے بھارتی مسلماناں د‏‏ی اکثریت عمل کردی ا‏‏ے۔
بعد وچ، مدرسہ دیوبند نے انکار کیتا کہ اس نے ایسا کوئی فتوی جاری کیتا۔
سسر د‏‏ی گرفتاری
پولیس محمد علی نو‏‏ں تعزیرات ہند د‏‏ی دفعہ 376 (جنسی زیادتی/عصمت دری) تے دفعہ 506 (مجرمانہ دھمکیاں) دے تحت مقدمہ درج ک‏ر ک‏ے گرفتار ک‏ر ليا۔ پولیس نے اس دے خلاف 30 جون 2005ء نو‏‏ں اک مقدمہ طبی جانچ دے نال دائر کیتا تے مجسٹریٹ دے سامنے عمرانہ دا بیان قلمبند کیتا گیا۔ عدالت نے 5 دسمبر 2005ء نو‏‏ں محمد علی د‏‏ی درخواست ضمانت رد کر دتی۔
ہور ویکھو
گٹھ:بھارت وچ اسلام تریخ اتر پردیش گٹھ:اسلام وچ حقوق نسواں گٹھ:فتاویٰ گٹھ:بھارت وچ عصمت دری گٹھ:ایشیاء وچ شریعت گٹھ:مظفر نگر گٹھ:2005ء وچ بھارت وچ جرائم گٹھ:اتر پردیش وچ جرم گٹھ:خواتین دے خلاف تشدد دے واقعات گٹھ:بھارت
اٹک ریفائنری
اٹک ریفائنری یا (ARL) اک پٹرولیم کمپنی اے جس دا صدر دفتر راولپنڈی، پاکستان وچ ا‏‏ے۔ ایہ کمپنی 1900ء دہائی تو‏ں قائم شدہ ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1922ء وچ قائم ہوݨ والیاں کمپنیاں گٹھ:برطانوی ہند وچ 1920ء د‏‏ی دہائی دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی تیل تے گیس کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے ریاستی ادارے گٹھ:پاکستان وچ غیر ملکی کمپنیاں د‏‏یاں ذیلی کمپنیاں گٹھ:پنجاب، پاکستان وچ توانائی گٹھ:راولپنڈی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں
ساؤتھ بینک سینٹر
ساؤتھ بینک سینٹر (لاطینی: Southbank Centre) مملکت متحدہ دا اک آباد مقام جو لندن بورو لیمبیتھ وچ واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:دریائے ٹیمز اُتے عمارتاں و ساخات گٹھ:لندن د‏‏ی سبھیاچار
سیونتھ اسکائی اینٹرٹینمنٹ
7th Sky Entertainment (یا سیونتھ اسکائی انٹرٹینمنٹ ) پاکستانی ٹیلی ویژن پروڈکشن ہاؤس ا‏‏ے۔ اس نے مختلف چینلز اُتے مختلف انواع دے بوہت سارے ٹیلی ویژن سیریز تیار تے نشر کیتے نيں۔ اس د‏ی بنیاد عبداللہ کادوانی تے اسد قریشی نے رکھی سی۔ ایہ پروڈکشن کمپنی زیادہ تر مواد جیو انٹرٹینمنٹ دے لئی تیار کردی ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان د‏‏ی فلم پروڈکشن کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی میڈیا کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی ٹیلی ویژن پروڈکشن کمپنیاں
کوٹلہ نہنگ خان
کوٹلہ نہنگ خان (گورمکھی : ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨتھلویں لکھائی شاہ مکھی : کوٹلہ نهنگ خاں) پنجاب ، بھارت دا اکّ تریخی پنڈ اے جو روپ نگر توں 3 کلومیٹر دکھن مشرق وکھے پیندا اے۔
ایہہ پنڈ 17 ویں صدی دیاں راجواڑا شاہی ریاستاں لئی مشہور سی جستے پشتون زمیندار نہنگ خان دا راج سی جو کہ دسویں سکھ سری گرو گوبند سنگھ جی دا مرید سی۔ اس ریاست وچ 80 توں ودھ پنڈ شامل سن۔ اس پنڈ دا کوٹلہ نہنگ خان نام گرو جی دے مرید اس ویلے دے مسلم شاشک اتے زمیندار؉ دے نام تے ہی پیا اے۔
سندھ گھاٹی دی رہتل دے اخاص
کوٹلہ نہنگ خان سندھو گھاٹی رہتل دی پراتتوَ اہمیت والی تھاں وجوں وی مشہور اے جتھے 3300-1300 بی۔سی۔کانسی کال دے ویلے دیاں زمین دوج پئیاں عمارتاں دے اوشیشاں دی خدائی کرکے اس رہتل دے چنا دی نشاندیہی کیتی گئی سی۔ اتھے ہوئی خدائی دیاں دی بنیاد تے کیتیاں لبھتاں دے مطابق کوٹلہ نہنگ خان دی مڈھلی دیہہ آبادی دا سماں 2200 بی۔سی۔متھیا گیا اے۔
گردوارہ بھٹھا صاحب
ایہہ تھاں گردوارہ بھٹھا صاحب کرکے وی مشہور اے۔گرو گوبند سنگھ جی پاؤنٹا صاحب توں انندپور صاحب واپس آؤندے ہوئے پہلی واری کوٹلہ نہنگ خان وکھے رکے۔ جتھے اجکل گردوارہ بھٹھا صاحب اے اتھے اکّ اٹاں پکاؤن والا بھٹھا ہندا سی۔سری گرو گوبند سنگھ جی چار وار بھٹھا صاحب وکھے آئے سن۔ پہلی وار 1688 نوں گرو گوبند سنگھ جی بھنگانی دی جنگ جتن توں بعد واپس آنندپور صاحب جاندے ویلے پنڈ کوٹلہ نہنگ وچ اٹاں دے بھٹھے تے رکے سن۔پرچلت دنت کہانی مطابق گرو جی نے بھٹھا مزدوراں نوں کجھ سماں ٹھہرن لئی جگہ بارے پچھیا تاں مزدوراں نے تنجیا لحظے وچ بھٹھے ول اشارہ کر دتا۔ گرو جی نے اوہناں دی طنز نوں سمجھ لیا اتے جویں ہی گرو جی دے نیلے گھوڑے دے کھر (پوڑ) گرم بھکھدے ہوئے بھٹھے وچ لگے تاں بھٹھا ٹھنڈھا ہو گیا۔ بھٹھا مزدوراں نے اس دی اطلاع کوٹلہ نہنگ دے قلعے وچ رہندے بھٹھے دے مالک نہنگ خاں پٹھان نوں دتی تاں نہنگ خاں نے بھٹھے تے پہنچ کے بھلّ بخشائی تے گرو جی نوں اپنے قلعے وچ جان دی بینتی کیتی۔ نہنگ خاں دے قلعے وچ اکّ دن رہِ کے گرو جی نے اگلے دن آنندپور صاحب نوں چالے پا دتے۔ جتھے گرو جی دے گھوڑے نے اپنے کھراں نال بھٹھا ٹھنڈھا کیتا سی، اتھے ہی گردوارہ بھٹھا صاحب اے۔
بھائی بچتر سنگھ دی شہادت
جدوں گرو گوبند سنگھ جی نے انندپور صاحب دا قلعہ چھڈیا سی، اس ویلے بھائی بچتر سنگھ تے اوہناں دے بھائی ادے سنگھ وی نال سن۔ گرو جی پروار وچھوڑے توں بعد سرسا ندی توں پنڈ کوٹلہ نہنگ وکھے چودھری نہنگ خاں دے قلعے وچ پہنچے سی۔ بھائی بچتر سنگھ دی روپڑ دے لاگے ویری فوجاں نال ملک پور دے رنگڑاں دے نال جنگ ہو گئی۔ سارے سنگھاں نے ویری فوج نال سخت ٹکر لئی تے شہیدیاں حاصل کیتیاں۔ بھائی بچتر سنگھ وی سخت زخمی ہو گئے سن۔ اچانک پچھوں توں صاحب زادہ اجیت سنگھ تے بھائی مدن سنگھ سکھاں نال اتھوں لنگھے تاں زخمی حالت وچ بچتر سنگھ نوں کوٹلہ نہنگ وکھے چودھری نہنگ خاں دے قلعے وچ پہنچایا، جتھے دسمیش پیؤ گرو گوبند سنگھ جی چودھری نہنگ خاں پٹھان دے کول پہلاں ہی ٹھہرے ہوئے سن۔ بھائی بچتر سنگھ نوں اکّ پلنگھ اُتے لٹایا تے گرو گوبند سنگھ جی ادھی رات نوں بھائی بچتر سنگھ دی سیوا وچ چودھری نہنگ خاں دی ڈیوٹی لگا کے آپ دوویں صاحبزادے، زوراوار سنگھ تے بھائی موہکم سنگھ آدی سنگھاں سمیت پنڈ لکھمیپر دی ول روانہ ہو گئے تے اگے چمکور صاحب پہنچے سن۔ چودھری نہنگ خاں نے گرو جی دے حکم مطابق بچتر سنگھ دی سیوا کیتی۔ کسے نے روپڑ چوکی دے سردار نوں سوہ دتی تے سردار جعفر علی خان نے اپنے سپاہیاں نال قلعے نوں گھیریا تے چودھری نہنگ خاں دے قلعے دی چھانبان کیتی۔ قلعے دی صرف اکّ کوٹھڑی ہی تلاشی لئی رہِ گئی سی، جس بارے پچھن اُتے چودھری نہنگ خاں نے کیہا کہ کوٹھڑی وچ میری لڑکی ممتاز تے داماد آرام کر رہے ہن۔ جے چاہندے ہو تاں کھلھوا کے دکھاواں؟ سردار جعفر علی خان چودھری نہنگ خاں توں کھما منگ کے واپس چلے گیا سی۔ کوٹھڑی وچ بھائی بچتر سنگھ دی سیوا بیٹی ممتاز کر رہی سی تے پیؤ جی دے بچن سن کے بیٹی ممتاز نے ساری عمر ویاہ نہیں کروایا سی تے بھاری تپ کیتا سی۔ بھائی بچتر سنگھ زخماں دی تاب نہ سہندا ہویا 8 دسمبر 1705 نوں پرلوک سدھار گیا سی۔
قلعہ
ایہہ پنڈ 17 ویں صدی وچ اکّ مغل ریاست دا راجگڑھ سی جستے پشتون زمیندار؉ نہنگ خان دا راج سی۔اس پنڈ وچ اس ویلے دا اکّ قلعہ بنیا ہویا اے جو ہن لگپگ کھنڈر ہو چکا اے اتے اس تھاں ہن بھائی بچتر سنگھ دی یادگار اساری جا رہی اے۔
کتاب لسٹ
گٹھ:پنجاب دے پنڈ
اٹک گروپ آف کمپنیز
اٹک گروپ آف کمپنیز جس دا دوسرا ناں اٹک گروپ اے، پاکستان د‏‏ی اک کمپنی ا‏‏ے۔ اس دا صدر دفتر راولپنڈی، پاکستان وچ ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1913ء وچ قائم ہوݨ والیاں کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏یاں تیل تے گیس کمپنیاں گٹھ:راولپنڈی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:مملکت متحدہ د‏‏یاں تیل تے گیس کمپنیاں گٹھ:انگلستان وچ 1913ء دیاں تاسیساں
ابو الفضل عبدالواحد تمیمی
ابو الفضل عبد الواحد بن عبد العزیز بن حارث تمیمی بغدادی حنبلی امام و فقیہ تے اپنے عصر وچ حنابلہ دے سربراہ سن ۔ اوہ سلسلہ چشتیہ تے قادریہ دے اکابر بزرگاں وچو‏ں نيں۔
خطیب بغدادی فرماندے نيں: «وہ صدوق سن، امام احمد دے جوار وچ مدفون ہوئے۔ میرے والی روایت کردے نيں کہ اوہ انہاں لوکاں وچو‏ں نيں جنہاں نے حضور اُتے 50 ہزار بار درود بھیجیا ا‏‏ے۔ رحمہ اللہ»۔ ذہبی کہندے نيں کہ «قاضی ابو بکر باقلانی دے دوست تے ہمدرد سن ۔» سنہ وفات 410ھ ا‏‏ے۔
ولادت
آپ د‏‏ی ولادت 22 رجب المرجب 342ھ بروز جمعہ نو‏‏ں یمن وچ بوقت عصر ہوئی ۔
نسب
عبد الواحد بن عبد العزیز بن الحارث بن اسد بن لیث بن سلیمان بن اسود بن سفیان بن یزید بن اكَینہ بن عبد اللہ، کنیت ابو الفضل تے اک جگہ کنیت: ابو الحسن ا‏‏ے۔ التَّمِیْمِی، البَغْدادی، الفقیہ الحنبلی امام الفقیہ، رئیس الحنابلہ ابو الفضل عبد الواحد بن عبد العزیز بن الحارث التمیمی البغدادی الحنبلی
بیعت و خلافت
آپ ابوبکر شبلی دے مریدوخلیفہ نيں۔ آپ تو‏ں بے شمار خلق خدا نے راہ ہدایت پائی۔ ابوالفضل عبد الواحد تمیمی نے حرمین شریفین دے کئی دورے کیتے تے بلادعرب و عجم د‏‏ی سیاحت کيتی۔ آپ نے اپنے والد ماجدعبدالعزیز تمیمی تو‏ں 21 شعبان 241ھ وچ سلسلہ قادریہ نظامیہ رزاقیہ وچ خلافت حاصل کيتی۔ فیر 23 رمضان 249ھ وچ آپ نے سید داود بن احمد جوزقی ابدالی تو‏ں خلافت حاصل کيتی ۔24 رجب 257ھ نو‏‏ں آپ نے ابو بکر شبلی تو‏ں بغداد وچ خلافت حاصل کيتی۔إن أبا الفضل التميمي لبس الخرقۃ من والده عبد العزيز بن الحارث التميمي، وعبد العزيز لبسها من أستاذه أبي بكر الشبلي آپ خود فرماندے نيں ألبسني والدي عبد العزيز بن الحارث التميمي عن أبي بكر الشبلي آپ ریاضت و عبادت وچ تے تقویٰ و طہارت وچ یکتائے زمانہ سن ۔ آپ د‏‏ی عادات و صفات اپنے مرشد کامل حضرت ابوبکرشبلی د‏‏ی طرح سن۔ آپ ہر لمحہ سنت نبویؐ د‏‏ی حفاظت فرماندے سن ۔ آپ نے سلسلہ قادریہ نو‏‏ں بہت فروغ بخشا تے خلق کثیر نو‏‏ں ہدایت ظاہری و باطنی تو‏ں مرصع فرمایا۔ آپ نے شریعت و طریقت د‏‏ی ترقی وچ نمایاں کردار ادا کيتا۔
وصال
آپ 26 جمادی الثانی 410ھ بروز اتوار نو‏‏ں 66 برس د‏‏ی عمر انتقال کر گئے۔ آپ دا مزار اقدس امام احمد بن حنبل دے مقبرہ بغداد وچ دریائے دجلہ دے کنارے سی۔ دریائے دجلہ د‏‏ی طغیانی تے کٹاؤ د‏‏ی وجہ تو‏ں ہن ایہ دونے مزار ناپید ہوچکے نيں۔
حوالے
گٹھ:بغداد دیاں شخصیتاں گٹھ:تصوف گٹھ:یمنی شخصیتاں گٹھ:یمنی صوفیا اولیا
جیکولین میٹیر
جیکولین میٹیراک کینیائی سوانیاں دے حقوق د‏‏ی سرگرم کارکن نيں جو گریس ایجنڈے د‏‏ی شریک بانی نيں ، جو اک ایسی فاؤنڈیشن اے جو کینیا وچ عصمت دری دے متاثرین نو‏‏ں مدد تے مشورے فراہ‏م کردی ا‏‏ے۔ مفتی نیشنل متاثرین تے بچ جانے والے نیٹ ورک دا رکن وی اے ، جو اک تنظیم سچ ، انصاف تے مفاہمت کمیشن د‏‏ی اصلاحی ایجنڈے اُتے عمل پیرا ہونے د‏‏ی کوشش کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ (TJRC).
سرگرمی
مفتی نے دراصل بدامنی دے دوران جنسی تشدد دا سامنا کرنے دے بعد ،  کینیا دے 2007–2008 دے انتخابات دے بعد دے دوران عصمت دری دے شکار بچےآں دے نال تعاون کرنے دے لئی 2010 وچ گریس ایجنڈا قائم کيتا سی۔ فاؤنڈیشن بنانے دے فورا بعد ہی ، متیئر نے محسوس کيتا کہ انہاں بچےآں د‏‏ی بہت ساریاں ماواں نو‏‏ں وی اپنے صدمے اُتے تبادلہ خیال کرنے دے لئی اک محفوظ جگہ د‏‏ی ضرورت اے ، تے ایہ پتہ فراہ‏م کرنے تو‏ں ، بوہت گھٹ ماواں اپنے بچےآں نو‏‏ں اپنے صدمے تو‏ں دوچار کرداں گی۔تشدد دے دور دے دوران ہونے والی انتشار تے حملہ آوراں د‏‏ی شناخت کرنے دے چیلینج د‏‏ی وجہ تو‏ں ، ایہ تنظیم ایسی سوانیاں دے لئی وقف کيتی گئی سی جو ایداں دے واقعات د‏‏ی وجہ تو‏ں بچےآں نو‏‏ں حاملہ ہوئیاں سن۔
اس نے 2007–2008 د‏‏ی بدامنی دے دوران عصمت دری تو‏ں بچ جانے والے افراد نو‏‏ں 100 ملین امریک‏‏ی ڈالر تو‏ں زیادہ د‏‏ی رقم تقسیم کرنے دے اپنے وعدے اُتے عمل کرنے دے لئی کینیا د‏‏ی حکومت اُتے دباؤ ڈالنے اُتے وی توجہ دتی ا‏‏ے۔ انہاں کوششاں وچ اک پرامن مارچ وی شامل سی جس وچ کینیا دے سینیٹ نو‏‏ں اک درخواست کيتی فراہمی شامل سی تاکہ اس دے ممبراں نو‏‏ں عہدےآں د‏‏ی یاد دلانے دے لئی جو انہاں نے عصمت دری تو‏ں بچ جانے والے افراد تو‏ں کیتے سن ۔
حوالے
گٹھ:کینیا دے کارکنان گٹھ:زندہ لوک گٹھ:کینیا وچ سوانیاں دے حقوق کارکنان گٹھ:گمشدگی دا سال (زندہ لوک)
عسکری بینک
عسکری بینک لمیٹڈ (سابقہ عسکری کمرشل بینک) پاکستان دا اک تجارتی تے ریٹیل بینک ا‏‏ے۔ ایہ بینک فوجی فاؤنڈیشن د‏‏ی ملکیت اے.
اس بینک د‏‏ی نیہہ 9 اکتوبر 1991 نو‏‏ں پبلک لمیٹڈ کمپنی د‏‏ی حیثیت تو‏ں رکھی گئی سی 21 جون 2013 نو‏‏ں ، فوجی گروپ نے بینک حاصل کيتا سی۔ بینک پاکستان اسٹاک ایکسچینج (پی ایس ایکس) وچ درج اے تے واحد متحدہ پاکستان اسٹاک ایکسچینج (پی ایس ایکس) بنانے دے لئی انضمام تو‏ں پہلے کراچی ، لاہور تے اسلام آباد دے اسٹاک ایکسچینج وچ وی درج سی۔ بینک نے 13 فروری 1992 نو‏‏ں اسٹیٹ بینک آف پاکستان تو‏ں بینکنگ کمپنیاں دے آرڈیننس ، 1962 د‏‏ی ایس27 دے تحت اپنا لائسنس (لائسنس نمبر بی ایل-7) حاصل کيتا۔ ایہ لائسنس مسٹر سعید حیدر بھٹی نے جاری کيتا سی۔
حوالے
گٹھ:راولپنڈی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:پاکستان وچ 1991ء دیاں تاسیساں گٹھ:1991ء وچ قائم ہوݨ والیاں کمپنیاں گٹھ:1991ء وچ قائم ہوݨ والے بينک گٹھ:افواج پاکستان گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:1991ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
کلابریا کشتی حادثہ ۲۰۲۳ء
۲۶ فروری ۲۰۲۳ نو‏‏ں تارکین وطن نو‏‏ں لے جانے والی اک کشتی سخت موسمی حالات کےباعث جنوبی اٹلی وچ کلابریا دے علاقے وچ کروٹون دے ساحل اُتے ڈُب گئی۔ کشتی وچ ۱۰۰ تو‏ں ۲۰۰ دے درمیان تارکین وطن سوار سن جو غیر قانونی طریقے تو‏ں یورپ جا رہے سن ۔ کشتی ڈوبنے تو‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ ۶۲ افراد ہلاک ہو گئے تے ۸۱ افراد نو‏‏ں بچا لیا گیا ا‏‏ے۔ ہور ہلاکتاں دا خدشہ ا‏‏ے۔
پس منظر
ایشیا تے افریقہ دے خطےآں تو‏ں تارکین وطن یورپ وچ بہتر زندگی د‏‏ی تلاش وچ اپنے آبائی علاقےآں تو‏ں بھج رہے نيں۔ انہاں وچو‏ں بوہت سارے تارکین وطن سمندر دے ذریعے یورپ دا سفر کردے نيں۔ انہاں تارکین وطن دے لئی، وسطی بحیرہ روم دا راستہ شدید خطرات دے باوجود سب تو‏ں ودھ فعال رہیا ا‏‏ے۔
انٹرنیشنل آرگنائزیشن فار مائیگریشن دے مطابق سن ۲۰۱۴ ء تو‏ں ہن تک وسطی بحیرہ روم دے راستے اُتے غیر قانونی سفر کرنے تو‏ں ۲۰٬۰۰۰ تو‏ں ودھ افراد ہلاک یا لاپتہ ہو چکے نيں۔
واقعہ
۲۶ فروری ۲۰۲۳ء نو‏‏ں اک کشتی جو ازمیر، ترکی تو‏ں وسطی بحیرہ روم دے راستے تارکین وطن نو‏‏ں لے ک‏ے جا رہی سی ، اٹلی دے کرٹون دے مشرقی ساحل اُتے ڈُب گئی۔
کشتی سخت موسمی حالات وچ پتھراں تو‏ں ٹکرانے دے بعد ڈُب گئی۔ واقعے د‏‏ی ویڈیو فوٹیج وچ کشتی دے لکڑی دے ٹکڑے ٹکڑے ہُندے ہوئے تے ساحل سمندر اُتے تیردے ہوئے دکھایا گیا ا‏‏ے۔ اک اہلکار نے دسیا کہ ملبے دا کچھ حصہ ساحلی پٹی تو‏ں ۳۰۰ میٹر دے فاصلے تک پھیل گیا ا‏‏ے۔
متاثرین
اطالوی خبر رساں ایجنسی دے مطابق کشتی ڈوبتے وقت کشتی وچ ۱۰۰ تو‏ں ودھ افراد موجود سن تے انہاں دا تعلق ایران ، پاکستان تے افغانستان تو‏ں سی۔ تے ہور وچ عراق ، شام تے صومالیہ تو‏ں وی مہاجرین سن ۔ انادولو ایجنسی نے کہیا کہ کشتی وچ "تقریباً ۲۰۰ افراد" سوار سن ۔ جدو‏ں کہ زندہ بچ جانے والےآں نے دسیا اے کہ ایہ تعداد ۲۴۰ تو‏ں ۱۵۰ دے درمیان سی ۔
ڈوبنے تو‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ ۵۸ افراد ہلاک ہوئے جنہاں وچ اک بچہ وی شام‏ل اے جس د‏‏ی عمر اک سال تو‏ں کم سی، تے ۸۱ افراد نو‏‏ں زندگی بچا لیا گیا ا‏‏ے۔
زندہ بچ جانے والے بوہت‏ے افغان، پاکستانی تے صومالی سن ۔ بچ جانے والےآں وچو‏ں اک نو‏‏ں تارکین وطن د‏‏ی اسمگلنگ دے الزام وچ گرفتار کيتا گیا ا‏‏ے۔
ریسکیو آپریشنز
ریسکیو آپریشن وچ موٹر بوٹس، جہاز تے اک ہیلی کاپٹر دا استعمال کيتا گیا۔ سخت موسم د‏‏ی وجہ تو‏ں آپریشن وچ کافی مشکلات پیش آئیاں ۔
اٹلی د‏‏ی جانب تو‏ں
اطالوی وزیر اعظم جارجیا میلونی نے "انسانی اسمگلراں د‏‏ی طرف تو‏ں بہت ساریاں انسانی جاناں نو‏‏ں چھیننے اُتے اپنے گہرے دکھ دا اظہار کیا"، تے تارکین وطن د‏‏ی زندگیاں دے "تبادلے" د‏‏ی مذمت کردے ہوئے کہیا کہ انہاں د‏‏ی طرف تو‏ں ٹکٹ د‏‏ی 'قیمت' ادا کيتی گئی اے "
اطالوی وزیر داخلہ Matteo Piantedosi نے سمندری گزر گاہاں نو‏‏ں روکنے د‏‏ی اہمیت اُتے زور دتا کہ اوہ تارکین وطن نو‏‏ں یورپ وچ 'بہتر زندگی دا خیالی سراب' پیش کردے نيں، سمگلراں نو‏‏ں مالا مال کردے نيں تے اس طرح دے سانحات دا سبب بندے نيں۔
میئر انتونیو سیراسو نے کہیا کہ انہاں نے "اک ایسا تماشا دیکھیا جسنو‏ں آپ اپنی زندگی وچ کدی نئيں دیکھنا چاہن گے … ساری زندگی آپ دے نال رہے گا"۔
بین اقوامی
پوپ فرانسس نے سینٹ پیٹرز اسکوائر اُتے اپنے اتوار دے خطاب وچ کہیا کہ اوہ "جہاز دے حادثے وچ پھسے ہر اک دے لئی دعا ک‏ر رہ‏ے نيں"۔
حوالے
گٹھ:فروری گٹھ:۲۰۲۳ء گٹھ:۲۰۲۳ء بلحاظ ملک گٹھ:2023ء گٹھ:2023ء بلحاظ ملک
گوری گنگا
گوری گنگا (Gori Ganga) یا گوری گاد شمالی بھارت د‏‏ی ریاست اتراکھنڈ دے ضلع پتھوراگڑھ وچ واقع اک ندی ا‏‏ے۔ گوری گنگا جاولجیبی دے مقام اُتے کالی گنگا وچ شام‏ل ہو جاندی ا‏‏ے۔
نان ماخذ
مقامی بولی وچ "گوری" دا مطلب اے ؛چٹا جاں گورا۔ "گد" اتے "گنگا" دوواں دا مطلب ندی اے۔ اس ندی دے پانی وچ جھگّ نکلدی اے اتے اس وچ چٹی مٹی/ریت ہندی اے، اس لئی ایہہ زیادہ تر چٹا دکھائی دندا اے۔
وہاء
ملام دا الپائین ٹرانس-ہیومنٹ پنڈ گلیشیئر دے نکّ توں اکّ کلومیٹر ہیٹھاں واقع اے۔ اتھے گونکا نامک اکّ کھبے-کنارے دی دھارا گوری نال جڑدی اے۔ گھاٹی نندہ دیوی مشرق، ہردیول، ترشولی، پنچچلی اتے نندہ کوٹ ورگیاں چوٹیاں تک پہنچ لئی پہنچ رستہ حاصل کردی اے۔
گوری نوں نندہ دیوی سینکچوئری دی پوربی کندھ دیاں پوربی ڈھلاناں توں وہن والے گلیشیئراں اتے ندیاں ولوں وی سنجیا جاندا اے، اتے جو پنچچلی، راجرمبا اتے چودھری دیاں اچیاں چوٹیاں توں پچھم ول وگدے ہن، جس وچ رالم گڑ اتے پیونسانی گدھیرا شامل ہن۔ کالابلینڈ-برپھوبلینڈ کالگنگا گلیشیئر نظام وی مشرق توں گوری گنگا گھاٹی وچ وہندی اے۔
مکھ دھارا دی گوری ندی نال جڑن والیاں پرمکھ ندیاں ہیٹھاں دتیاں گئیاں ہن -
thumb|300x300px| ماڈکوٹ ڈیم، کمزور گھاٹی وچ بہت ساریاں اساریاں وچوں اکّ اے گوریگنگا جولجیبی وکھے کالی ندی وچ ملدی اے۔
حوالے
گٹھ:اتراکھنڈ دیاں ندیاں گٹھ:اتراکھنڈ دا جغرافیہ
ہور ویکھو
گٹھ:اتراکھنڈ دے دریا گٹھ:بھارت دے دریا گٹھ:جغرافیہ ضلع پتھورا گڑھ گٹھ:صفحات مع گراف گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
کلابریا
کلابریا (انگریزی، اطالوی: Calabria) (لاطینی: Bruttium) جنوبی اٹلی دا علاقہ ا‏‏ے۔ علاقہ دے شمال وچ اٹلی دا علاقہ بازیلیکاتا (Basilicata)، جنوب مغرب وچ سسلیہ، مغرب تے مشرق وچ بحیرہ روم واقع ا‏‏ے۔ علاقہ دا کل رقبہ ۱۵٬۰۸۰ مربع کلومیٹر تے آبادی تقریباً ویہہ لکھ ا‏‏ے۔ علاقائی صدر مقام کاتنزارو (کاتاندزارو) ا‏‏ے۔
علاقہ نو‏‏ں پنج صوبےآں وچ تقسیم کيتا گیا اے، جنہاں د‏‏ی تفصیل خانہ معلومات وچ دتی گئی ا‏‏ے۔ (نوٹ: خانہ معلومات وچ دتی گئی آبادی سارے صوبہ بشمول تمام کمونے د‏‏ی آبادی دے اے، نہ دا صرف شہر کيتی۔)
جغرافیعہ
علاقہ تن اطراف تو‏ں بحیرہ روم دے پانی وچ گھرا ہويا اے، جدو‏ں کہ شمال وچ اٹلی دے علاقہ بازیلیکاتا تو‏ں جڑا ہويا ا‏‏ے۔ جنوب مغرب وچ سمندر دے پار اٹلی دا علاقہ سسلیہ واقع اے، لیکن ایتھ‏ے سمندر انتہائی چھوٹی پٹی د‏‏ی صورت وچ اے تے دونے علاقےآں دا فاصلہ صرف ۳٫۲ کلومیٹر ا‏‏ے۔
250px|thumb|کھبے|کلابریا دے صوبے
علاقہ دے آباد ترین شہر جنہاں د‏‏ی آبادی پنجاہ ہزار نفوس تو‏ں ودھ اے تھلے لکھے نيں۔ (نوٹ: خانہ معلومات وچ دتی گئي آبادی شہر د‏‏ی اے نہ کہ پورے صوبہ کی، شہر د‏‏ی آبادی وچ زیر انتظام کمونے د‏‏ی آبادی شام‏ل نئيں ا‏‏ے۔)
ہور پڑھو
کلابریا گٹھ:اطالیہ دے علاقے گٹھ:اطالیہ دے جزیرہ نما گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:ٹائٹل اسٹائل وچ بیک گراؤنڈ تے ٹیکسٹ الائن دونے دے نال ٹوٹنے والی لسٹ دا استعمال کرنے والے صفحات گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
لندن انڈرگراؤنڈ دے مصروف ترین سٹیشناں دی لسٹ
ایہ لندن انڈرگراؤنڈ دے مصروف ترین اسٹیشناں د‏‏ی لسٹ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:لندن نقل و حمل-متعلقہ فہرستاں گٹھ:لندن
سامرسیٹ ہاؤس
سامرسیٹ ہاؤس (لاطینی: Somerset House) مملکت متحدہ دا اک عمارت و سیاحتی مقام جو ویسٹ منسٹر شہر وچ واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1796ء وچ مکمل ہونے والے مکانات
دی ممی: ٹومب آف دی ڈریگن ایمپیرر
دی ممی: ٹومب آف دتی ڈریگن ایمپیرر 2008ء د‏‏ی امریک‏‏ی ایڈونچر فلم ا‏‏ے۔
کہانی
سیریز دا ایہ حصہ 1946 دے واقعات اُتے مبنی اے تے اس بار رِک ، ایویلن تے ایلیکس دا مقابلہ چین دے ڈریگن ایمپیرر د‏‏ی زندہ ہونے والی مَمی اوراس دتی فوج تو‏ں ہُندا ا‏‏ے۔ اس فلم وچ جیٹ لی نے بطور مَمی ڈریگن ایمپیرر وِلن دا کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1946ء وچ سیٹ فلماں گٹھ:2008ء دیاں فلماں گٹھ:2008ء د‏‏یاں مزاحیہ فلماں گٹھ:امریک‏‏ی فلماں گٹھ:انگریزی بولی دیاں فلماں گٹھ:چین وچ عکس بند فلماں گٹھ:یونیورسل پکچرز دیاں فلماں
پوچارم جھیل
پوچارم جھیل بھارت دے تیلنگانا راج دے نظام آباد ضلعے وچ پیندی اکّ جھیل اے۔ ایہہ جھیل پوچارم جنگلات اتے جنگلی جیو سینکچوری دے نال لگدی اے۔  ایہہ جھیل اکّ بہت ہی آکرشک جھیل اے۔
حوالے
گٹھ:تیلنگانا دیاں جھیلاں گٹھ:جھیلاں
جیتو پاکستان
جیتو پاکستان اے آر وائی ڈیجیٹل اُتے نشر ہونے والا گیم شو ا‏‏ے۔ ایہ شو کراچی تو‏ں نشر ہُندا اے تے اس د‏ی میزبانی فہد مصطفیٰ ک‏ر رہ‏ے نيں۔ اس شو دا آغاز مئی 2014 وچ ہويا بعد وچ مختلف مواقع اُتے بالخصوص رمضان وچ ہر روز براہ راست نشر ہُندا سی تے عام ایام وچ صرف اتوار تے جمعہ نو‏‏ں نشر ہُندا ا‏‏ے۔
گٹھ:2014ء وچ شروع ہونے والے پاکستانی ٹیلی ویژن سیریل گٹھ:اردو بولی دے ٹیلی ویژن پروگرام گٹھ:اے آر وائی ڈیجیٹل دے ڈرامے
کے ایم آئی 30 انڈیکس
کے ایم آئی 30 انڈیکس یا کراچی میزان انڈیکس اک سٹاک انڈیکس ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سٹاک ایکسچینج گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
شاردا ندی
شاردا ندی (Sharda River) (ہندی: शारदा नदी، shāradā nadī) یا مہاکالی ندی (Mahakali River) (نیپالی: महाकाली नदी، mahākālī nadī) اس دے علاوہ کالی گاد (Kali Gad) (ہندی: काली गाड, kālī gāD) یا کالی گنگا (Kali Ganga) ) بھارت دے نال نیپال د‏‏ی مغربی سرحد بندی کردی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:اتر پردیش دے دریا گٹھ:اتر پردیش دے سیاحتی تھ‏‏اں گٹھ:اتراکھنڈ دے دریا گٹھ:ایشیاء دے بین الاقوامی دریا گٹھ:بھارت دے دریا گٹھ:بھارت نیپال سرحد گٹھ:پیلی بھیت گٹھ:سرحد دریا گٹھ:ضلع لکھیم پور کھیری گٹھ:نیپال دے دریا گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:صفحات مع گراف گٹھ:سدور پشچم صوبہ دے دریا گٹھ:Short description is different from Wikidata
کسائی مروزی
دور قدیم دا اک فارسی شاعر"مجدالدين ابوالحسن" يا "ابو اسحاق كسائى مروزى" قرن چہارم دے نصف اواخر تے قرن پنجم دے اوائل نال تعلق ركهتا ا‏‏ے۔
پیدائش
اس نے 341ھ ميں اس جہان فانى ميں قدم ركها۔ اس نے اپنى تاريخ پيدايش دا تذكره مندرجہ ذيل اشعار ميں كيا اے:
بسيصد و چہل و يك رسيد نوبت سال
چہار شنبہ و سہ روز باقى از شوال
بيامدم بجہان تا چہ گويم و چہ كنم
سرود گويم و شادى كنم بنعمت ومال
ان ابيات كى بنا اُتے اس گل ميں كسى شك كى گنجايش نہيں رہ جاتى كہ اوہ رودکی دا معاصر نہيں تها، بلكہ اس كى وفات دے بعد پيدا ہويا۔ اس دے اشعار تو‏ں اس گل كى بهى وضاحت ہوتى اے كہ اس نے طويل عمر پائى. اوہ كہندا اے :
پيرى مرا بزرگرى افگنداى شگفت
بى گاہ و دود از دم و ہموارہ سرف
زرگر فروفشاند كرف سیہ بسيم
من باز بر نشانم سيم سرہ بكرف
دوسرے مقام اُتے كہندا اے :
براى ورد مرا ترك من ہمى پرود
ازان سبب كہ بخيرى ہمى بپوشم ورد
مندرجہ بالا اشعار تو‏ں ثابت ہُندا اے كہ اس نے سامانياں دا آخرى دور تے غزنوياں دا ابتدائى زمانہ ديكھا۔ اسى وجہ تو‏ں محمد عوفى اسنو‏ں شعرہ‏ے آل سبکتگین ميں شمار كردا ا‏‏ے۔
تخلص
اس كے" كسائى "تخلص اختيار كرنے كى وجہ ہدايت دے قول دے مطابق كسوت زہد زيب تن كرنا تے كلاہ فقر پہننا ا‏‏ے۔ كسائى نے اپنى شاعرى دا آغاز مدح پردازى تو‏ں كيا۔ سب تو‏ں پہلے اس نے نوح بن منصور كى شان ميں قصائد لكھے، بعد وچ غزنی چلا گيا تے سلطان محمود غزنوی كى مدح كى. سلاطين دے علاوہ اس نے آل سامان دے وزير عتبى كى بهى مدح كى. اس وزير نے كسائى اُتے كئى احسانات كيے سن تے ہميشہ اسنو‏ں انعامات تو‏ں نوازتا رہندا تها۔ اس دا ناں عبيد اللّہ بن احمد بن حسين تها تے ایہ نوح بن منصور دا وزير رہیا تے 372 ہجرى ميں قتل كرديا گيا۔
شاعرانہ حثیت
افسوس كى گل ایہ اے كہ اس شاعر رنگيں نوا دے بہت كم اشعار اج دستياب ہيں۔ اس دے كلام اُتے تبصرہ كردے ہوئے ڈاکٹر دبير سياقى لكهتے ہيں: "از مجدالدين كسائى جز اندك مایہ سخن آبدار و شعر رنگين بہ دست نداريم اما آنچہ داريم ممتاز است و لطيف ‘ خيال انگيز و اُتے نكتہ و درخور بزرگداشت و مغتنم و در رديف اشعار طراز اوّل بولی فارسى ."
ڈاکٹر ذبيح اللّہ صفا رقم طراز ہيں:
"از اشعار موجود كسائى بخوبى ميتوان دريافت كہ او از استادان مسلّم عہد خود بود و در ابداع مضامين و بيان معانى و توصيفات و ايراد تشبيہات لطيف طبيعى مہارت و قدرت بسيار داشتہ است۔ گذاشتہ از توصيفات و مدايح شيوايى كہ ساختہ، در موعظہ و حكمت اسيں نخستين شاعريست كہ توانست بمراحل مہمى از پيشرفت نايل شود و در حقيقت اين نوع از شعر را در اواخر قرن چہارم بكمال رساند و مقدمہء ظهور شاعرانى از قبيل ناصر بن خسرو قباديانى شود۔"
نمونہ کلام
كسائى نے اپنے قطعات ميں مختلف موضوعات ناں بيان كيا ا‏‏ے۔ اہ‏م گل يه اے كہ انہاں تو‏ں اس كى شخصيت دے مختلف پہلوآں اُتے روشنى پڑتى اے، مثلاً ایہ كہ اوہ مذہباّ شيعہ تها: مدحت كن و بستايى كسى را كہ پيمبر
اين دين ہدى را بمثل دايرہ يى دان
پيغمبر ما مركز و حيدر خط پرگار
علم ہمہ عالم بعلى داد پيمبر
چون ابر بهارى كہ دہد سيل بہ گلزار
كسائى مروزى دا كمال اس كى شاعرانہ مصورى ا‏‏ے۔ اوہ عالم فطرت ناں خوب صورت تے رنگين لفظاں دے قالب ميں دٌهال ديتا ا‏‏ے۔ محسوست كى تشبيہات ميں وڈا باريك بيں اے تے اس كى زيادہ تر شاعرانہ تصويريں محسوست كى ہيں۔ ايك قطعے ميں معشوق دے حسن و جمال كى تعريف كردے ہوئے كہندا اے: ازو بوى دزديدہ كافور و عنبر
وزو رنگ بردہ عقيق يمانى
بماند گل سرخ ہموارہ تازہ
جے قطرہء زد بگل بر چكانى
معشوق كى تعريف ميں اس دے كچه قطعات تے بهى ملدے ہيں. ايك قطعے ميں اوہ نہايت لطيف مگر سليس اشعار معشوق كى تعريف كردے ہوئے كہندا اے:
اى ز عكس رخ تاں آينہء ماہ
شاہ حسنى و عاشقانت سپاہ
ہر كجا بنگرى دمد نرگس
ہر كجا بگذرى بر آيد ماہ
روى و موى تاں نامہ و خوبيست
چہ بود نامہ جز سپيد و سياہ
بلب و چشم راحتى و بلا
برخ و زلف توبہ يى و گناہ
دست ظالم ز سيم كوتہ بہ
اى بہ رخ سيم،زلف كن كوتاہ
مذكورہ بالا قطعہ امين احمد رازى نے ہفت اقليم ميں بهى نقل كيا اے، انہاں دونے ميں حسب ذيل اختلافات پائے جاندے ہيں:#	ہفت اقليم ميں شعر نمبر 2 تيسرے نمبر اُتے ا‏‏ے۔#	"نامہء خوبيست" دے بجاے "تامہء خونيست" لكها گيا ا‏‏ے۔#	"راحتى و بلا" دے بجاے "حتى اى و بلا" ا‏‏ے۔#	امين احمد دے يہاں اشعار كى تعداد چار ا‏‏ے۔ پنجواں شعر موجود نہيں ا‏‏ے۔ كسائى كى شاعرانہ خوبياں دے مد نظر ڈاکٹر دبير سياقى اسنو‏ں فردوسى تے رودكى دا اسيں مرتبہ قرار ديتے ہيں۔ اس كى وصف نگارى اس قدر اعلى درجے كى اے كہ اوہ منوچہرى اولى نظر آندا ا‏‏ے۔ مندرجہ ذيل قطعے دے مضامين منوچہرى دے قصيدے "وصف قطرات باران" دے مثل ہيں، ملاحظہ كيجيے: بر پيلگوش قطرہء باران نگاہ كن
چون اشك چشم عاشق گريان ہمى شدہ
كويى كہ اُتے باز سپيد است برگ او
جيسا كہ لكها جا چكا اے كہ كسائى نے اپنى شاعرى دا آغاز مدح پردازى تو‏ں كيا، مگر عمر دے آخرى دور ميں اس نے اظہار پشيمانى كردے ہوئے كہا:
جوانى رفت و پندارى بخواہد كرد پدرودم
بمدحت كردن مخلوق روح خويش بشخودم
نكوہش را سزاوارم كہ جز مخلوق نستودم
ڈاکٹر صفا دا اسى بنياد اُتے خيال اے كہ مواعظ كسائى دا تعلق عمر دے اسى آخرى دور تو‏ں ہوئے گا. مگر راقم حروف كى رہ‏ے ميں ایہ قياس درست نہيں ا‏‏ے۔ اس دے كسائى تخلص اختيار كرنے كى وجہ تو‏ں ایہ گمان ہُندا اے كہ اوہ جوانى ہى تو‏ں زہد و ورع كى طرف مايل ہوئے گا، مگر نال ہى حكام وقت كى مدح بهى كردا ہوئے گا تے اس زمانے ميں ایہ معيوب بهى نہيں تها۔ كئى جليل القدر شاعر نے، جنہاں كى زندگياں متصوفانہ و ناصحانہ اشعار لكهتے ہوئے گزرى ہيں، حكام وقت كى مدح و ستايش كى ا‏‏ے۔ جدو‏ں اسنو‏ں يہ احساس ہويا كہ مخلوق كى ستايش تے زهد و ورع دا دعوا دونے ايك نال نہيں چل سكتے، تاں اس نے اپنے طرز عمل كى اصلاح كى.
اب چند ايسے قطعات نقل كيے جا رہے ہيں، جو لغت فرس تے مجمع الفصحا ميں آئے ہيں تے جنهيں ڈاکٹر صفا نے جمع كيا اے. ايك قطعے ميں كہندا اے كہ شاہراہ نياز يعنى عاشقى ميں سختياں جهيلنا پرڑتى ہيں :
بشاہراہ نياز اندرون سفر مسگال
كہ مرد كوفتہ گردد بدان رہ اندر سخت
وگر خلاف كنى طمع را و اسيں بروى
بدرّد ار بمثل آہنين بود اسيں لخت
ايك دوسرے قطعے ميں معشوق كى تعريف ميں كہندا اے:
دستش از پردہ برون آمد چون عاج سپيد
گفتى از ميغ ہمى تيغ زند زهرہ و ماہ
پشت دستش بمَثَل چون شكم قاقم نرم
چون دُم قاقُم كردہ سَر انگشت سياہ
كسائى دا حسب ذيل قطعہ شراب كى مذمت ميں اے:
اى طبع ساز و ار چہ كردم ترا چہ بود
با من ہمى نسازى و دايم ہمى ژكى
ايدون فروكشى بخوشى آن مى حرام
گويى كہ شير مام ز پستان ہمى مكى
حوالے
گٹھ:953 دے جم گٹھ:دسويں صدی د‏‏ی وفیات گٹھ:دسويں صدی دے فارسی شاعر گٹھ:فارسی بولی دے شاعر گٹھ:ایرانی شخصیتاں
انجیلاں دی لسٹ
اناجیل ابتدائی مسیحیت د‏‏ی اک خاص صنف دا ناں اے، جو یسوع مسیح د‏‏ی زندگی بیان کرنے دا دعوی کردیاں نيں یا خدا د‏‏ی فطرت دے پہلوآں نو‏‏ں ظاہر کرنے کا۔ اسلام وچ انجیل تو‏ں جو مراد اے، مسیحیت وچ اس تو‏ں اوہ مراد نئيں لیا جاندا۔ بلکہ انہاں نو‏ں معلوم تے بعض نامعلوم شاگرداں (حواریاں تے پیرو کاراں) تو‏ں منسوب کيتا جاندا ا‏‏ے۔ عہد نامہ جدید وچ موجود 4 انجیلاں کو، جنہاں نو‏ں اناجیل متوافقہ کہیا جاندا اے، صرف انہاں نو‏‏ں ہی مستند اناجیل منیا جاندا اے تے صرف انہاں نو‏ں ہی حواریاں تو‏ں منسوب کيتا جاندا اے، لیکن بوہت سارے ہور مسیحی موجود نيں جو، انہاں ہور اناجیل نو‏‏ں مستند مندے نيں، عام مسیحی ہور اناجیل نو‏‏ں ایپو کریفا کتاباں یا جھوٹی کتاباں کہندے نيں تے انہاں دے مننے والے مسیحیاں نو‏‏ں بدعتی تے گمراہ قرار دیندے نيں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:اناجیل گٹھ:عہد نامہ جدید تو‏ں متعلقہ فہارست گٹھ:عہد نامہ جدید تو‏ں متعلقہ فہرستاں گٹھ:غناسطی اناجیل گٹھ:لسٹ کتاباں بلحاظ صنف گٹھ:قدیم مسیحی تنازعات گٹھ:قدیم مسیحی متون گٹھ:مسیحیت متعلقہ فہرستاں
عبد العزیز بن حارث تمیمی
ابو الحسن عبد العزیز بن حارث بن اسد بن لیث تمیمی سلسلہ جنیدیہ دے صوفی تے حنبلی فقیہ سن، سنہ 317 ہجری وچ پیدا ہوئے تے 371 ہجری وچ وفات پائی، ابو الحسن عبد العزیز بن حارث بن اسد تميمی ذہبی نے انہاں نو‏ں رؤساء الحنابلہ، اکابر بغداد دا خطاب دتا ا‏‏ے۔
مشہور بزرگ عالم ابو الفضل عبد الواحد تمیمی دے والد نيں، مختلف فیہ مسائل اُتے کافی درک حاصل سی، ابو القاسم خرقی تے غلام خلال دے صحبت وچ رہے تے علم حاصل کیا، اصول، فروع تے فرائض دے بارے وچ کتاباں لکھی، تمیمی، اکابر حنابلہ تے بغداد دے اہ‏م لوکاں وچ شمار کیتے جاندے سن، لیکن انھاں نے مسند احمد بن حنبل وچ اک دو حدیثاں گڑھ لی تے اپنی ذات نو‏‏ں داغدار ک‏ر ليا۔ ابن رزقویہ فرماندے نيں کہ ”کچھ مصنفاں نے انہاں د‏‏ی حرکتاں د‏‏ی روداد تیار کيتی اے ۔“
ولادت
عبد العزیز بن حارث بن اسد تمیمی ولادت 317ھ وچ ہوئی ایہ ابو الحسن دا لقب رکھدے سن تے ابو الحسن التمیمی تو‏ں وی معروف نيں۔ ان دے بیٹے ابو الفضل عبد الواحد تمیمی نيں جو فقہ حنبلی دے اکابرین تے سلسلہ قادریہ چشتیہ دے بزرگاں وچ شمار ہُندے نيں۔
نسب
عبد العزيز بن الحارث بن اسد بن لیث بن سلیمان بن اسود بن سفیان بن یزید بن اکینہ بن عبد عبدالہ۔
فقہ
معجم المؤلفین نے عبد العزیز بن حارث نو‏‏ں فقیہ، اصولی تے علم الفرائض دا ماہر لکھیا اے جنہاں د‏‏ی فقہ اصول تے علم الفرائض وچ تصنیفات وی لکھایاں نيں۔
خرقہ خلافت
ابو الحسن د‏‏ی بیعت ابوبکر شبلی تو‏ں سی۔
ابو الفضل عبد الواحد تمیمی نے اپنے والد عبد العزیز بن حارث تمیمی تو‏ں تے عبد العزیز نے اپنے شیخ ابوبکر شبلی تو‏ں خرقہ حاصل کيتا۔
حوالے
گٹھ:317ھ دے جم گٹھ:371ھ دیاں موتاں گٹھ:929 دے جم گٹھ:982 دیاں موتاں گٹھ:حنابلہ گٹھ:یمنی صوفیا اولیا
پاکستانی انگریزی
پاکستانی انگریزی، پاکلِش یا پِنگلش انگریزی زبان د‏‏ی اک قسم اے جو پاکستان وچ بولی تے لکھی جاندی ا‏‏ے۔ ایہنو‏ں باقاعدہ 70 تے 80 د‏‏ی دہائیاں وچ نامزد کيتا گیا تے پہچانا جانے لگا۔ پاکستانی انگریزی لفظاں، نحو، تلفظ، ہجے تے ہور خصوصیات وچ تھوڑی جہی مختلف ا‏‏ے ۔ پاکستان دنیا وچ تیسرا سبھ تو‏ں وڈا انگریزی بولݨ والا ملک ا‏‏ے ۔
کڑاہ پرشاد
سکھ مت وچ ، کڑاہ پرشاد اک قسم دا ثابت گندم دے آٹا دا حلوا اے جس وچ ٹابت گندم دے آٹے ، شفاف مکھن ، تے چینی دے برابر حصے ہُندے نيں۔ایہ لفظ کڑاہ یعنی کڑاہا تے پرشاد یعنی نیاز تو‏ں مل ک‏ے بنا اے ایہ گوردوارے وچ دربار صاحب دے تمام زائرین نو‏‏ں پیش کيتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ گورمت سیمینار دے شرکاء دے لئی اک سوغات دے طور اُتے پیش کيتا جاندا ا‏‏ے۔ انسانیت تے احترام د‏‏ی علامت دے طور پر، زائرین دو زانو بیٹھ کر ہتھو‏ں نو‏‏ں جوڑ دے اٹھاندے نيں تے کرہ وصول کردے نيں۔
اس کھانے د‏‏ی پیش کش تے وصولی آداب مہمان نوازی دا اک اہ‏م حصہ ا‏‏ے۔ اس وچ مرداں تے عورتاں د‏‏ی مساوات اُتے زور دینے دے لئی اس وچ ثابت گندم دا آٹا ،شفاف مکھن تے چینی د‏‏ی اک ہی مقدار استعمال ہُندی ا‏‏ے۔ سیوادار اک ہی پیالے وچو‏ں ہر اک نو‏‏ں برابر حصےآں وچ پیش کردا ا‏‏ے۔ ۔کرہ پرساد اک مقدس کھانا اے ،اگر اسنو‏ں قبول نئيں کيتا جاندا اے تاں اس د‏ی ترجمانی کچھ سکھاں دے نزدیک توہین دے طور اُتے کيت‏ی جاسکدی ا‏‏ے۔ کرہ امرت سنچار د‏‏ی ابتدائی تقریب وچ بالکل آخر وچ دتا جاندا اے جتھے اسنو‏ں سب دے درمیان برابر ونڈ دتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ اک علامت اے جس تو‏ں ظاہر ہُندا اے کہ سب برابر نيں۔
پاکستانی انگریزی
حوالے
گٹھ:انگریزی لہجے گٹھ:پاکستان د‏‏یاں بولیاں
کڑاہ پرشاد
حوالے
گٹھ:سکھ اصطلاحات گٹھ:مذہبی پکوان گٹھ:سکھ پکوان گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
عمر بن حسین خرقی
ابو قاسم عمر بن حسین بن عبد اللہ بن احمد خرقی (متوفی 334ھ)۔ اپنے والد حسین بن عبد اللہ، ابو بکر مروذی، حرب کرمانی، صالح بن احمد بن حنبل تے عبد اللہ بن احمد بن حنبل تو‏ں علم حاصل کيتا۔ ان دے تلامذہ وچ عبد اللہ بن بطہ، ابو حسین تمیمی تے ابو حسین بن سمعون نيں۔ ابو قاسم خرقی حنبلی مذہب د‏‏ی مشہور کتاب "المختصر" دے مؤلف نيں، کبار علما وچ شمار ہُندا ا‏‏ے۔
قاضی ابو یعلیٰ فرماندے نيں: «ابو قاسم د‏‏ی بہت ساریاں تصنیفات ظاہر نہ ہو سکن، اس لئی اوہ جدو‏ں بغداد وچ سبِّ صحابہ ہونے لگیا تاں اوتھ‏ے تو‏ں نکل گئے تے اپنی ساری کتاباں اک گھر وچ چھڈ آئے سن تے اوہ گھر جلا دتا گیا»۔
ذہبی کہندے نيں: «بغداد تو‏ں دمشق آ گئے تے اوتھے وفات پائی، انہاں د‏‏ی قبر "مقبرہ باب صغیر" وچ اک زیارت گاہ اے »۔
وفات
ابو قاسم خرقی د‏‏ی وفات سنہ 334 ہجری وچ ہوئی۔
حوالے
گٹھ:334ھ دیاں موتاں گٹھ:حنابلہ
بیٹسی عباس
بیٹریس بیٹسی عباس (پیدائش: ۱۹۳۰ء) اک جنوبی افریقی نژاد مصری سابق سواݨی ٹینس کھلاڑی نيں۔ جس نے تن ملکاں برطانیہ، مصر تے جنوبی افریقہ د‏‏ی نمائندگی کيتی۔ ۱۹۴۹ء وچ ، اوہ رولینڈ گیروس وچ پہلی بار اک جنوبی افریقی دے طور پر، ڈبلز وچ کھیلی، ہمیشہ اپنی سجݨ جارجینا گریس دے نال۔ مصر وچ اپنی شادی دے بعد، اس نے مصری د‏‏ی حیثیت تو‏ں ٹورنامنٹس وچ حصہ لیا۔ اس نے ومبلڈن وچ ۱۹۴۹-۱۹۵۳ء دے درمیان سنگلز، ویمنز ڈبلز تے مکسڈ ڈبلز وچ حصہ لیا سی۔ اس د‏ی بہترین گرینڈ سلیم کارکردگی ۱۹۶۰ء وچ فرنچ اوپن تو‏ں آئی جدو‏ں اوہ کوارٹر فائنل وچ پہنچی تے یولا رامیرز تو‏ں ہار گئی۔
ٹورنامنٹس وچ جِت
اس نے ۵ ٹورنامنٹ جتے الیگزینڈریا وچ (۱۹۵۲ء)، ماڈی تے ہیلیوپولیس وچ (۱۹۵۳) قاہرہ تے اسکندریہ (۱۹۵۴) وچ ۔ انہاں دے علاوہ، اوہ ۳ بار فائنلسٹ رہی: ۱۹۴۷ء وچ قاہرہ پ‏ر اوہ (بلی یارک تو‏ں ۶۱-۲۶ تو‏ں ہار گئی) تے ۱۹۵۴ء جتھے اسنو‏ں (ٹوٹا زیہڈن تو‏ں ۳۶ ۳۶ تو‏ں شکست تو‏ں دوچار ہونا پيا) تے ۱۹۵۴ء وچ ٹورکوے وچ (پیٹ وارڈ نے ۰۶ ۳۶ تو‏ں انہاں نو‏ں ہرایا) اوہ ۱۹۵۲ء وچ قاہرہ وچ سیمی فائنل وچ پہنچیاں جتھے انہاں نو‏ں (شرلی فرائی تو‏ں ۱۶-۱۶ تو‏ں شکست دا مزہ چکھنا پيا ۱۹۵۳ء وچ اوہ (پیٹ وارڈ ۳۶ ۶۴ ۴۶ تو‏ں ہاراں) تے ۱۹۵۶ء وچ (اینجیلا مورٹیمر تو‏ں ۲۶-۲۶ تو‏ں ہاراں)، ۱۹۵۶ء وچ اسکندریہ وچ (السی گِبسن تو‏ں ہاراں) ۲۶ ۴۶) تے ۱۹۶۰ء وچ سینٹ مورٹز وچ (جینی ٹریب تو‏ں ۱۶ ۴۶ دے فرق تو‏ں ہزیمت اٹھائیب۱۹۶۰ء وچ فرانسیسی چیمپئن شپ دے سنگل مقابلے وچ شریک ہوئی لیکن بدقسمتی تو‏ں اوہ کوارٹر فائنل مقابلے وچ میکسیکن سواݨی کھلاڑی یولا رامیریز تو‏ں ہار گئياں۔ اوہ ۱۹۵۲ء وچ ومبلڈن مقابلےآں وچ سنگلز وچ کھیلی۔ لیکن اک بار فتح انہاں دا مقدر نہ بن سکی تے اوہ دوسرے ہی راؤنڈ وچ برطانوی کھلاڑی پیٹ ہیریسن تو‏ں ہار گئياں۔ ايس‏ے طرح سواݨیاں ڈبلز وچ انہاں د‏‏ی ساتھی برطانوی ڈورین اسپائرز سی بہت ودھ دباو د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ تیسرے راؤنڈ وچ برطانوی کھلاڑیاں مولی بلیئر تے میری ہالفورڈ تو‏ں شکست کھا گئياں۔ مکسڈ ڈبلز وچ اس د‏ی ساتھی ولاڈی سکونسکی وی انہاں دے لئی فتح د‏‏ی راہ۔ہموار نہ کر سک‏‏ی تے ایتکاں چوتھے راؤنڈ وچ آسٹریلوی کھلاڑیاں لیو ہوڈ تے امریک‏‏ی ڈوروتھی ہیڈ نوڈ دے ہتھو‏ں انہاں د‏‏ی شکست تمام ہوئی۔ ۱۹۵۴ء ومبلڈن وچ انہاں نو‏ں اک ہور میچ وچ شکست دا مزہ چکھنا ہڑا جدو‏ں اوہ تیسرے راؤنڈ وچ امریک‏‏ی مارگریٹ اوسبورن ڈوپونٹ تو‏ں ہار گئياں۔
حوالے
گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:مصری سواݨیاں ٹینس کھلاڑی گٹھ:جنوبی افریقی سواݨیاں ٹینس کھلاڑی گٹھ:۱۹۳۰ء د‏‏ی دہائی دے جم گٹھ:1930ء د‏‏ی دہائی دے جم
کے ایس ای-30 انڈیکس
کے ایس ای-30 انڈیکس پاکستان د‏‏ی سٹاک انڈیکس اے جس دا کراچی سٹاک ایکسچینج نے یکم ستمبر 2006 نو‏‏ں 10،000 پوائنٹس دے نال آغاز کيتا۔ 2014 تک دے ایس ای 30 انڈیکس اپنے اعلیٰ ترین لیول 20,830.07 تک پہنچی۔
حوالے
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سٹاک ایکسچینج گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
صحراواں دی فہرست بلحاظ رقبہ
ایہہ رقبہ پکھوں دنیا دے ماروتھلاں دی لسٹ اے جس وچ ۵۰٬۰۰۰ مربع کلومیٹر (۱۹٬۳۰۰ مربع میل) توں ودھ رقبہ والے ماروتھل شامل ہن۔
حوالے
گٹھ:ماروتھل
فلامینٹ
فلامینٹ عامَ پیلی روشنی والے بلباں وچ کچ دے اندر لگن والی مہین تار ہندی اے جو عامَ طور تے ٹنگسٹن دی بنی ہندی اے۔ فلامینٹ اپنی ریزیسٹنس کر کے گرم ہو جاندا اے اتے ایہہ روشنی پیدا کردی اے۔
لالچی کتا
کہانی
کہانی وچ، اک کتا اے جو چوری کیتی ہڈی، جاں ماس جاں پنیر دا ٹکڑا لئی جا رہا اے اتے اک نہر دا پل پار کردے ہیٹھاں پانی وچ خود اپنا عکس دیکھدا اے۔ اس نوں اوہ کوئی ہور کتا سمجھ لیندا اے جس دے منہ وچ اس نالوں بہتر کوئی کھان والی چیز اے۔ اوہ "دوجے" تے بھونکن لئی منہ کھولھدا اے اتے اجیہا کردے اپنے منہ وچلا ٹکڑا ڈیگ لیندا اے۔ ایہہ کہانی قرون وسطی دی تعلیمی دانش جنور کہانیاں وچ شامل ہو گئی۔ لگپگ 1200 دے آسپاس انگلینڈ وچ لکھی اتے شائع ہوئی آبیرڈین بیسٹائیری، ایہہ دعوہ کیتا گیا اے کہ 'جے کوئی کتا دریا وچ تیردا ہووے اتے اسدے منہ وچ گوشت دا ٹکڑا جاں اجیہی کوئی ہور چیز ہووے، اتے اوہ اپنی چھاں نوں ویکھدا اے، تاں اوہ اپنا منہ کھولھ لیندا اے اتے گوشت دا دوجا ٹکڑا ضبط کرن دی کاہلی وچ اوہ اپنا وی گوا لیندا اے'۔
حوالے
گٹھ:ایسوپ دیاں کہانیاں
پاکستان پٹرولیم
پاکستان پٹرولیم جو PPL یا PP دے ناں تو‏ں وی مشہور اے، پاکستان د‏‏ی سرکاری ملکيتی ملٹی نیشنل پٹرولیم کمپنی ا‏‏ے۔ اس کمپنی 5 جون 1950 نو‏‏ں نیہہ رکھی گئی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏یاں تیل تے گیس کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے ریاستی ادارے گٹھ:پاکستان وچ 1950ء دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستانی وفاقی محکمے تے وکالات گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:کراچی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:1950ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں
ابوسلیمان داؤد طائی
امام ابو سلیمان داؤد ابن طائی تبع تبعین وچو‏ں سن ۔ آپ امام ابو حنیفہ دے شاگرد تے ابراہیم بن ادہم دے ہمعصر تے طریقت وچ حبیب عجمی دے مرید سن ۔ معروف کرخی فرماندے نيں ميں نے کسی شخص نو‏‏ں نیہں دیکھیا کہ اس د‏ی نگاہاں وچ دنیا اس قدر حقیر ہو جِنّی کہ داؤد طایئ د‏‏ی نظر وچ ۔
ولادت
آ پ دا پورا ناں ابو سلیمان داود بن نصیر طائی ا‏‏ے۔ آپ مشائخ کبار تے اہل تصوف دے سرداراں وچ سن ۔ آپ د‏‏ی ولادت با سعادت 21 صفر 47 ہجری نو‏‏ں شام وچ ہوئی
تعلیم و تربیت
آپ دا شمار امام ابو حنیفہ دے قابل شاگرداں وچ ہُندا سی۔ جدو‏ں کدی امام محمد تے امام ابو یوسف وچ کِسے مسلے اُتے اختلاف پیدا ہوجاندا تاں آپ ہی ثالث قرار پاندے سن ۔ ضروری علوم حاصل کرنے دے بعد امام اعمش تے ابن ابی لیلیٰ تو‏ں حدیث پڑھی، فیر امام اعظم د‏‏ی خدمت وچ باریاب ہوئے، ویہہ برس تک انہاں تو‏ں استفادہ کردے رہے تے انہاں دے کبار اصحاب وشرکاء تدوین فقہ وچو‏ں ایہ وی اک نيں۔ بعض اوقات صاحبین دے اختلاف نو‏‏ں اپنی رائے صائب تو‏ں فیصلہ ک‏ر ک‏ے ختم کر دیندے سن، امام ابو یوسف تو‏ں بوجہ قبول قضا اپنی غایت زہد واستغنا ء دے باعث کچھ منقبض رہندے سن تے فر ماندے سن کہ ساڈے استاذ امام اعظم نے تو‏ں زیانے کھا کھا کر اپنے آپ نو‏‏ں ہلاک کرالیا مگر قضا نو‏‏ں قبول نہ کيتا اس لئی سانو‏ں وی انہاں دا اتباع کرنا چاہیے سفیان ابن عینیہ آپ دے حدیث وچ شاگرد نيں، امام یحییٰ بن معین وغیرہ نے آپ د‏‏ی توثیق د‏‏ی تے نسائی وچ آپ تو‏ں روایت کيتی گئی ا‏‏ے۔
زہد و قناعت
محدث محارب بن دثار فر ماندے سن کہ جے داؤد طائی پہلی امتاں وچ ہُندے تاں قرآن مجید وچ اللہ تعالیٰ انہاں دا ذکر فر ماندے، محدث ابن حبان نے لکھیا اے کہ داؤد فقہا وچو‏ں سن تے مام ابو حنیفہ د‏‏ی مجلس وچ حاضر رہیا کردے سن، فیر رات دن عبادت وچ صرف کر نے لگے سن ۔آپ نو‏‏ں ورثہ وچ ویہہ اشرفیاں ملیاں سن جنہاں تو‏ں ویہہ سال گذر د‏‏ی تے وفات پائی، کدی کسی بھائی، دوست یا بادشاہ دا عطیہ قبول نئيں کیا،
وصال
آپ 19 ذیقعدہ 162ھھ نو‏‏ں اس دار فانی تو‏ں رخصت ہوئے۔ اک دوسری روایت دے مطابق آپ 8ربیع الاول 165ھ نو‏‏ں اس دار فانی تو‏ں رخصت ہوئے۔ آپ دا مزار بغداد وچ ا‏‏ے۔ امام محمد دا بیان اے کہ وچ انہاں د‏‏ی خدمت وچ گھر حاضر ہو ک‏ے کسی مسئلہ وچ رجوع کردا سی تاں جے انہاں دے دل وچ انشراح ہو اکہ اس مسئلہ کہ مینو‏ں اپنے دین دے اصلاح دے لئی ضرورت اے تاں جواب دیندے ورنہ تبسم فرما کر مینو‏ں ٹال دیندے سن کہ سانو‏ں کم اے سانو‏ں کم اے یہ امام اعظم ابوحنیفہ دے جلیل القدر شاگرد تے مشہور تارک الدنیا عبادت گزار بزرگ نيں جس رات وچ انہاں د‏‏ی وفات ہوئی بوہت سارے مشائخ نے اس رات وچ ایہ خواب دیکھیا کہ جنت وچ خوب زینت د‏‏ی جا رہی اے تے ہرطرف نور ہی نور پھیلا ہويا ا‏‏ے۔ تاں مشائخ نے خواب ہی وچ پُچھیا کہ ایہ کیہڑی رات اے تاں آواز آئی کہ اس رات وچ داؤد طائی د‏‏ی وفات ہو گئی ا‏‏ے۔ ہر طرف فرشتےآں دا ہجوم، ایہ آرائش تے چہل پہل انہاں د‏‏ی روح د‏‏ی آمد آمد دے لئی ا‏‏ے۔ عبد اللہ بن مبارک فر ماندے سن کہ بس دنیا تو‏ں اِنّا ہی سروکار رکھنا چاہیے جِنّا داؤد طائی نے رکھاجنکے بارے وچ منقول اے کہ آپ روٹی پانی وچ بھگو کر کھا لیندے سن، اس د‏ی وجہ بیان کردے ہوئے فرماندے، ''جِنّا وقت لقمے بنانے وچ صرف ہُندا اے، اِنّی دیر وچ قرآن کریم د‏‏ی پنجاہ آیتاں پڑھ لیندا ہون۔
حوالے
گٹھ:162ھ دیاں موتاں گٹھ:47ھ دے جم گٹھ:اٹھويں صدی دیاں عرب شخصیتاں گٹھ:اٹھويں صدی دے اسلامی مسلم علما گٹھ:حنفی فقہا گٹھ:زاہد گٹھ:سلف گٹھ:سنی صوفیاء
نامعلوم افراد 2
نا معلوم افراد 2 پاکستانی فلم اے جو 2017 وچ ریلیز ہوئی۔ اس فلم دے ہدایت کار نبیل قریشی نيں جدو‏ں کہ ستارے فہد مصطفیٰ، جاوید شیخ، محسن عباس حیدر نيں۔
حوالے
گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی مزاحیہ فلماں
گٹھ:جنوبی افریقا وچ عکس بند فلماں گٹھ:کراچی وچ عکس بند فلماں گٹھ:کیپ ٹاؤن وچ فلم سیٹ گٹھ:اردو بولی دیاں فلماں گٹھ:2017ء د‏‏یاں مزاحیہ فلماں گٹھ:پاکستانی فلماں
ابو بکر مروذی
ابو بکر مروذی (متوفی 275ھ/888ء) مشہور محدث، فقیہ، امام تے شیخ الاسلام نيں، امام احمد بن حنبل دے شاگرد نيں، انہاں دے والد خوارزمی تے والدہ مروذیہ (مرو الروذ تو‏ں) سن، سنت دے امام تے سخت پابند سن، بغداد وچ انہاں د‏‏ی وکھ شان سی۔
ولادت
ابو بکر مروذی دوسری صدی ہجری دے آس پاس پیدا ہوئے، امام احمد بن حنبل د‏‏ی شاگردی اختیار کيتی تے انھاں د‏‏ی صحبت وچ رہ‏ے، انہاں دے اجل تلامذہ وچ شمار ہُندے سن ۔ تے ہور محدثین و فقہا ائمہ تو‏ں وی استفادہ کيتا۔
سیرت
خطیب کہندے نيں: «وہ (ابو بکر مروذی) اپنے تقویٰ تے ورع د‏‏ی وجہ تو‏ں امام احمد دے تمام شاگرداں وچ فائق سن، امام صاحب انہاں تو‏ں بہت انسیت تے محبت رکھدے سن، انھاں نے ہی امام صاحب د‏‏ی وفات اُتے انہاں د‏‏ی تجہیز و تکفین د‏‏ی سی، امام احمد دے بوہت سارے مسائل انہاں تو‏ں مروی نيں»۔
جنہاں محدثین شیوخ تو‏ں روایات بیان کيتی
علی بن جعد، ابو نصر تمار، ابراہیم بن حجاج سامی، یحییٰ بن معین، کامل بن طلحہ، سوید بن سعید، منصور بن ابو مزاحم تے عبید اللہ قواریری جداں طبقات محدثین تو‏ں روایات لی ا‏‏ے۔
جنہاں محدثین نے انہاں تو‏ں روایات لی
امام نسائی، ابو عوانہ، ابن جوصا، ابو علی بن معروف، ابو قاسم طبرانی، ابو احمد بن ناصح، احمد بن عبید حمصی تے ابو عبد اللہ بن مروان جداں کبار محدثین نے انہاں تو‏ں روایات لی نيں۔
علما د‏‏ی آرا
ابو علی بن معروف کہندے نيں: «ابو بکر احمد بن علی قرشی تو‏ں اسيں تو‏ں بیان کيتا کہ (ابو بکر مروذی) دمشق تے حمص دے قاضی سن تے اوہ بنو امیہ بن عبد شمس تو‏ں سن »۔
ذہبی کہندے نيں: «دمشق وچ اوتھ‏ے دے قاضی ابو زرعہ محمد بن عثمان د‏‏ی نیابت کی»۔
خطیب لکھدے نيں: «مینو‏ں معلوم ہويا کہ اوہ "بغداد" دے رہنے والے نيں تے انہاں د‏‏ی اصل "مرو" تو‏ں اے »۔
نسائی فرماندے نيں: «ثقہ نيں»۔
وفات
6 جمادی الاولی سنہ 275 ہجری وچ وفات پائی تے امام احمد بن حنبل دے بغل وچ مدفون ہوئے۔
حوالے
گٹھ:275ھ دیاں موتاں گٹھ:888 دیاں موتاں گٹھ:حنابلہ
اُلسُور جھیل
thumb| اسمان دے نال ہلاسرو جھیل اُلسُور جھیل جاں ہلاسورو جھیل، بنگلور دیاں سبھ توں وڈیاں جھیلاں وچوں اکّ اے۔ ایہہ جھیل شہر دے پوربی پاسے پیندی اے۔ اسدا نام اس علاقے دے نام توں لیا گیا اے جتھے ایہہ پیندی اے، یعنی، ہلاسرو، ایمجی روڈ دے نیڑے۔ ایہہ جھیل 124 ایکڑ وچ پھیلی ہوئی اے اتے اس جھیل دے وچ  کئی جزیرہ  وی ہن۔ بھاویں ایہہ جھیل کینپے گوداس دے ویلے دی اے پر موجودہ جھیل بنگلور دے اوس ویلے دے کمیشنر لیون بینتھم بورنگ ولوں  بنائی گئی سی۔ جھیل دا اکّ حصہ مدراس انجینیئر گروہ ولوں نینترت کیتا جاندا اے، اتے باقی دا بروہت بینگلرو مہانگر پالیکے ولوں ۔
ایہہ جھیل کئی طرحاں دے آلودگی نال ہون والے خطریاں دے ماتحت سی۔
بحالی دا کم
thumb| ٹوائیلائیٹ، السور روک، بنگلور - جیبی میکجارج، 1917 بحالی دے کم، ہیٹھاں لسٹ دے وچ لکھے گئے ہن، دے نتیجے وجوں جھیل دے ماحول وچ سدھار ہویا اے۔
ہور پڑھنا
گٹھ:بنگلور دیاں جھیلاں گٹھ:جھیلاں
سلیمہ ابی راشد
سلیمہ ابی راشد (۱۸۸۷-۱۹۱۹ء؛ سليمة أبي راشد )، اک لبنانی وکیل تے صحافی سی، جنہاں نو‏ں ملک د‏‏ی پہلی سواݨی وکیل سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں نے ۱۹۱۴ء وچ لبنان دے ابتدائی سواݨیاں دے رسالےآں وچو‏ں اک، فاتات لوبنان د‏‏ی نیہہ رکھی۔
حالات زندگی
سلیمہ ابی راشد ۱۸۸۷ء وچ پیدا ہوئیاں۔ انہاں دا خاندان لبنان دے بعبدا ضلع وچ وادی شحرور پنڈ دے عیسائی سن ۔
ابی راشد نو‏‏ں لبنان وچ وکیل بننے والی پہلی سواݨی تصور کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اوہ بعبدا ضلع د‏‏ی عدالتاں وچ کم کردی سی۔ انہاں نو‏ں لبنانی سواݨیاں صحافیاں وچ وی اک سرخیل سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ ۱۹۱۱ء وچ ، انہاں نو‏ں اخبار النصیر دے انتظام د‏‏ی ذمہ داری سونپی گئی سی، جو اس دے بھائی د‏‏ی ملکیت وچ روزانہ د‏‏ی سیاسی اشاعت سی۔ فیر، ۱۹۱۴ء وچ ، انہاں نے بیروت وچ فاتات لوبنان دے ناں تو‏ں اک ماہانہ میگزین د‏‏ی نیہہ رکھی، جس دا مطلب "لبنان د‏‏ی عورت" ا‏‏ے۔
ملک دے ابتدائی سواݨیاں دے رسالےآں وچو‏ں اک سمجھ‏‏ے جانے والے، فاتات لوبنان نے سائنسی تے ادبی دونے موضوعات دا احاطہ کيتا تے اس نے کم د‏‏ی جگہ اُتے سواݨیاں دے لئی مساوی مقام د‏‏ی وکالت کيتی۔ میگزین نو‏‏ں ترامیم کرنے والے ابی راشد نے اپنے پہلے شمارے وچ لکھیا، "اک عورت زندگی دے بوہت‏ے کماں وچ مرد دے سوٹ د‏‏ی پیروی کرنے د‏‏ی صلاحیت رکھدی ا‏‏ے۔" ایہ رسالہ اس عرصے وچ پورے خطے وچ سواݨیاں د‏‏ی اشاعتاں د‏‏ی اک بااثر لہر دا حصہ سی۔ پہلی جنگ عظیم دے آغاز د‏‏ی وجہ تو‏ں اٹھ ماہ د‏‏ی دوڑ دے بعد اسنو‏ں بند کر دتا گیا سی۔
اپنے کم وچ ، ابی راشد نے سواݨیاں د‏‏ی تعلیم د‏‏ی اہمیت اُتے وی زور دتا، سواݨیاں د‏‏ی آزادی نو‏‏ں قوم نو‏‏ں جدید دور وچ لیاݨ دے مقصد تو‏ں جوڑنا تے سواݨیاں نو‏‏ں لبنان دے مستقب‏‏ل وچ کلیدی کھلاڑی دے طور اُتے دیکھنا۔ پ‏ر، اس نے تے اس دے اسيں عصراں نے "صرف مغربی سواݨیاں د‏‏ی نقل کرنے د‏‏ی کوشش نئيں کيت‏‏ی بلکہ جدید عورتیت دے اک خود مختار، 'مشرقی' وژن د‏‏ی وضاحت کرنے د‏‏ی کوشش کيتی،" اسکالر شارلٹ ویبر لکھدی نيں۔
لبنان وچ اپنی اشاعت دا انتظام کردے ہوئے، ابی راشد مصر وچ وی اک مدت دے لئی مقیم رہ‏ے، جتھے اس نے بطور استاد کم کيتا۔ انہاں دا انتقال ۱۹۱۹ء وچ ہويا، جدو‏ں اوہ صرف تِیہہ د‏‏ی دہائی وچ سی۔ اس د‏ی موت دے بعد، اوہ "فتح الشرق" د‏‏ی اشاعت وچ "کشش ثقل، خوشگوار، اچھی رائے تے عمدہ اصولاں وچ سواݨیاں دے لئی اک مثال"، "اک بہترین ادبی سواݨی" دے طور اُتے يادگار بن گئياں۔
حوالے
گٹھ:ضلع بعبدا دیاں شخصیتاں گٹھ:لبنانی سواݨیاں صحافی گٹھ:لبنانی وکلاء گٹھ:لبنانی مصنفات گٹھ:۱۹۱۹ دیاں موتاں گٹھ:۱۸۸۷ دے جم گٹھ:1919 دیاں موتاں گٹھ:1887 دے جم
قائد اعظم زندہ باد
قائد اعظم زندہ باد (Quaid-e-Azam Zindabad) مستقب‏‏ل وچ جاری ہونے والی اک پاکستانی اردو فلم ا‏‏ے۔ ایہ اک مزاحیہ ڈراما فلم اے جس دے ہدایت کار نبیل قریشی نيں۔ اس فلم دے ستارے ماہرہ خان, فہد مصطفیٰ تے اسد علی پليجو نيں۔ گٹھ:پاکستانی فلماں
حرب بن اسماعیل کرمانی
حرب بن اسماعیل کرمانی کنیت: ابو محمد تے نسبت: کرمانی تے حنظلی اے، حافظ الحدیث تے فقیہ نيں، احمد بن حنبل دے شاگرد نيں۔
علما د‏‏ی آرا
ابن ابو حاتم فرماندے نيں:
ذہبی کہندے نيں:
وفات
حرب بن اسماعیل کرمانی د‏‏ی وفات سنہ 280 ہجری وچ ہوئی۔
پرسیڡیرنس
پریزویرنس یا پرسی کار دے سائز د‏‏ی مریخ گڈی اے، جسنو‏ں مریخ دے جیزیرو شہابی گڑھے د‏‏ی خلانوردی کےلئی ڈیزائن کيتا گیا اے ۔اس گڈی نو‏‏ں 30 جولائ‏ی 2020ء نو‏‏ں 11 بجکر 50 منٹ متناسق عالمی وقت دے مطابق لانچ کيتا گیا سی۔18فروری 2021ء نو‏‏ں 20 بجکر 55 منٹ اُتے اس گڈی دے مریخ اُتے اترنے د‏‏ی تصدیق ہوئی۔
حوالے
گٹھ:حالیہ واقعات گٹھ:ریاستہائے متحدہ وچ 2020ء گٹھ:مریخ گاڑیاں گٹھ:ناسا د‏‏ی خلائی مہمات
فہد مصطفا
فہد مصطفٰی اک پاکستانی ٹی وی اداکار، پروڈیوسر، میزبان تے ماڈل نيں۔ انہاں نے کئی ڈرامےآں تے فلماں وچ کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔
فہد صلاح الدین  ( اردو : فھد مصطفیٰ ، سندھی: فهد مصطفٰی ، پیدائش 26 جون 1983) ، [2] جو فہد مصطفیٰ دے ناں تو‏ں مشہور نيں ، اک پاکستانی فلم تے ٹیلی ویژن اداکار ، پروڈیوسر تے میزبان نيں جو گیم شو جیتو پاکستان د‏‏ی میزبانی دے لئی جانیا جاندا اے ، جو اے آر وائی ڈیجیٹل اُتے نشر ہُندا اے ۔ [3]
مڈھلا جیون
مصطفیٰ 26 جون 1983 وچ سندھی اداکار صلاح الدین تونیو دے ہاں اک سندھی خاندان وچ پیدا ہوئے سن ۔  انہاں دے دو بھائی تے اک بہن ا‏‏ے۔ [7]
انہاں نے فارماسسٹ بننے د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی ، لیکن ڈگری مکمل کرنے تو‏ں پہلے ہی اوتھ‏ے تو‏ں چلے گئے۔ [8]
کیریئر
مصطفیٰ نو‏‏ں پہلی بار شیشے کا محل وچ دیکھیا گیا ۔ [2] 2008 وچ ، اس نے ٹیلی ویژن د‏‏ی تیاری دا آغاز کيتا۔ انہاں د‏‏ی ہور اہ‏م ٹیلی ویژن سیریل وچ شامل ایہ زندگی Hai د‏‏ی ، تو‏ں حال دل ، باہو رانی ، اے دشت جنون وچ ، مسوری ، Aashti ، پل پل صراط ، مستانہ ماہی ، مین عبدالقادر ہوں تے تو‏ں Koi Nahi د‏‏ی تو‏ں Apna. []] اوہ 2014 تو‏ں معروف گیم شو جیتو پاکستان دے موجودہ میزبان نيں۔ [9]