موسی_ابن_عمران
حضرت موسیٰ (علیہ السلام) تے بنی اسرائیل
{ وَقَالَ الَّذِیْ اٰمَنَ یَا قَوْمِ اتَّبِعُوْنِ اَہْدِکُمْ سَبِیْلَ الرَّشَادِ یَا قَوْمِ اِنَّمَا ہٰذِہِ الْحَیَاۃُ الدُّنْیَا مَتَاعٌ وَّاِنَّ الْاٰخِرَۃَ ہِیَ دَارُ الْقَرَارِ مَنْ عَمِلَ سَیِّئَۃً فَـلَا یُجْزٰٓی اِلَّا مِثْلَہَا وَمَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِّنْ ذَکَرٍ اَوْ اُنْثٰی وَہُوَ مُؤْمِنٌ فَاُولٰٓئِکَ یَدْخُلُوْنَ الْجَنَّۃَ یُرْزَقُوْنَ فِیْہَا بِغَیْرِ حِسَابٍ وَیَا قَوْمِ مَا لِیْٓ اَدْعُوْکُمْ اِلَی النَّجَاۃِ وَتَدْعُوْنَنِیْ اِلَی النَّارِ تَدْعُوْنَنِیْ لِاَکْفُرَ بِاللّٰہِ وَاُشْرِکَ بِہٖ مَا لَیْسَ لِیْ بِہٖ عِلْمٌ وَاَنَا اَدْعُوْکُمْ اِلَی الْعَزِیْزِ الْغَفَّارِ لَا جَرَمَ اَنَّمَا تَدْعُوْنَنِیْ اِلَیْہِ لَیْسَ لَہٗ دَعْوَۃٌ فِی الدُّنْیَا وَلَا فِی الْاٰخِرَۃِ وَاَنَّ مَرَدَّنَا اِلَی اللّٰہِ وَاَنَّ الْمُسْرِفِیْنَ ہُمْ اَصْحٰبُ النَّارِ فَسَتَذْکُرُوْنَ مَا اَقُوْلُ لَکُمْ وَاُفَوِّضُ اَمْرِیْ اِلَی اللّٰہِ اِنَّ اللّٰہَ بَصِیْرٌم بِالْعِبَادِ } ” تے کہیا اس ایماندار نے اے قوم راہ چلو میری ‘ پہنچیا داں تسيں نو‏‏ں نیکی د‏‏ی راہ اُتے اے میری قوم ایہ جو زندگی اے دنیا د‏‏ی سو کچھ فائدہ اٹھالینا اے تے اوہ گھر جو پچھلا اے اوہی اے جم کر رہنے دا گھر ‘ جس نے د‏‏ی اے برائی تاں اوہی بدلہ پائے گا اس دے برابر تے جس نے د‏‏ی اے بھلائی مرد ہو یا عورت تے اوہ یقین رکھدا ہو سو اوہ لوک جاواں گے بہشت وچ روزی پاواں گے اوتھ‏ے بے شمار تے اے قوم مینو‏‏ں کیہ ہویا اے بلاندا ہاں تسيں نو‏‏ں نجات د‏‏ی طرف تے تسيں بلاندے ہو مینو‏‏ں اگ د‏‏ی طرف ‘ تسيں چاہندے ہو کہ وچ منکر ہو جاواں اللہ تو‏ں تے شریک ٹھہراواں اس دا اسنو‏ں جس د‏‏ی مینو‏‏ں خبر نئيں تے وچ بلاندا ہاں تسيں نو‏‏ں اس زبردست گناہ بخشنے والے د‏‏ی طرف آپ ہی ظاہر اے کہ جس د‏‏ی طرف تسيں مینو‏‏ں بلاندے ہو اس دا بلاوا کدرے نئيں دنیا وچ تے نہ آخرت وچ تے ایہ کہ سانو‏ں پھرجانا اے اللہ دے پاس تے ایہ کہ زیادتی والے اوہی نيں دوزخ دے لوک سو اگے چي‏تا کرو گے جو وچ کہندا ہاں تسيں نو‏‏ں تے وچ سونپتا ہاں اپنا معاملہ اللہ نو‏‏ں ‘ بے شک اللہ د‏‏ی نگاہ وچ نيں سب بندے۔ “ جب فرعون تے اس دے سرداراں نے اس مرد مومن دیاں گلاں سناں تاں انہاں دا رخ موسیٰ (علیہ السلام) تو‏ں ہٹ کر اس د‏ی طرف ہوگیا تے فرعونیاں نے چاہیا کہ پہلے اس ہی د‏‏ی خبر لاں تے اسنو‏ں قتل کرداں مگر اللہ تعالیٰ نے اس ناپاک ارادہ وچ انہاں نو‏‏ں کامیاب نہ ہوݨ دتا : { فَوَقَاہُ اللّٰہُ سَیِّاٰتِ مَا مَکَرُوْا وَحَاقَ بِاٰلِ فِرْعَوْنَ سُوْئُ الْعَذَابِ اَلنَّارُ یُعْرَضُوْنَ عَلَیْہَا غُدُوًّا وَّعَشِیًّا وَیَوْمَ تَقُوْمُ السَّاعَۃُ اَدْخِلُوْآ الَ فِرْعَوْنَ اَشَدَّ الْعَذَابِ } ” سو اللہ تعالیٰ نے اسنو‏ں انہاں د‏‏ی تدبیراں دے شر تو‏ں بچا لیا تے فرعون دے لوکاں نو‏‏ں برے عذاب نے آلیا۔ نار جہنم اے جس اُتے اوہ صبح و شام پیش کيتے جاندے نيں تے جس دن قیامت آجائے گی (تو کہیا جائے گا) فرعونیاں نو‏‏ں سخت عذاب وچ داخل کرو۔ توراۃ وچ بھانويں گزشتہ واقعات دا اکثر حصہ مذکور اے مگر دو گلاں دا تذکرہ نئيں کيتا گیا اک فرعون دے اس دوسرے حکم دا ذکر نئيں اے کہ بنی اسرائیل د‏‏ی اولاد نرینہ نو‏‏ں قتل کيتا جائے تے دوسرے اس واقعہ دا کہ فرعون د‏‏ی قوم وچو‏ں وی بعض آدمی ایمان لیائے سن تے انہاں وچو‏ں اک مرد مومن نے فرعون تے اپنی قوم نو‏‏ں حضرت موسیٰ (علیہ السلام) دے قتل تو‏ں باز رکھنے د‏‏ی کوشش کيتی ‘ انہاں نو‏‏ں دین د‏‏ی تبلیغ د‏‏ی تے سچائی نو‏‏ں قبول کرلینے د‏‏ی دعوت دتی۔ بظاہر اس دوسرے واقعہ دے ترک کردینے د‏‏ی وجہ ایہ ہوسکدی اے کہ بنی اسرائیل نو‏‏ں فرعون تے فرعونیاں دے مظالم د‏‏ی وجہ تو‏ں انتہائی رنج و غصہ سی تے اس نے بغض و کینہ د‏‏ی شکل اختیار کرلئی سی ‘ لہٰذا اس نے اجازت نہ دتی کہ اس قوم دے کسی فرد دے لئی وی ایہ ثابت کرن کہ اس وچ سعادت تے حمایت حق د‏‏ی روح موجود سی۔