cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
بوہرہ
تدفین
بوہرے مردے نو‏‏ں دفن کردے نيں تاں قبر وچ تختہ نئيں دیندے نيں تھوڑی جہی مٹی صاف کرکے اس پہلے میت دے اُتے ڈالدے نيں تے اسنو‏ں ہتھو‏ں تو‏ں خوب دباندے نيں ۔ بعد اس دے دوسرے لوک مٹی دیندے نيں تے دستور ایہ اے کہ جو قبر ہُندی اے ايس‏ے د‏‏ی مٹی دالی جاندی اے ۔ دوسری جگہ د‏‏ی مٹی نو‏‏ں ڈالنا گناہ سمجھدے نيں ۔ قبر وچ مٹی بھر کر اسنو‏ں ہموار کردے نيں تے پانی دا چھڑکاوَ کرکے اس اُتے پھُل ڈالدے نيں ۔ اس دے بعد تمام شرکاء قبر نو‏‏ں درمیان تو‏ں بوسہ دیندے نيں ۔ اس دے بعد میت دے وارث تو‏ں سب بغل گیر ہُندے نيں تے کسی قسم د‏‏ی تعزیت نئيں کردے نيں ۔ عامل میت دے نال نئيں جاندا اے ۔ بلکہ پہلے کسی سواری دے ذریعہ قبرستان پہنچ جاندا اے ۔ ایہ غسل و کفن دے بعد مردے دے ہتھ اک صحیفہ رکھدے نيں ۔ جس وچ میت د‏‏ی عقائد د‏‏ی عامل د‏‏ی طرف تصدیق ، سیدنا و مولا‏نا دے بعد داعی دا ناں تے ماذونہ سیدی دے بعد مکاسر دا ناں درج ہُندا اے ۔
بوہرے تے ہندو
بوہرے ہندوّں سخت پرہیز کردے نيں لیکن دلچسپ گل ایہ اے کہ انہاں وچ کچھ گلاں ہندوآں د‏‏ی باقی نيں ۔ مثلاً انہاں د‏‏یاں عورتاں پردہ نئيں کردیاں نيں ۔ ایہ سود لیندے تے دیندے نيں ۔ دیوالی وچ ہندوآں تو‏ں زیادہ خوشی تے روشنی تو‏ں زیادہ سامان کردے نيں ۔ ايس‏ے رات وچ کھاتہ د‏‏ی پرانی کتاب نو‏‏ں بند کردیندے نيں تے نويں کھاندے د‏‏ی کتاب شروع کردے نيں ۔ انہاں دا عامل ہر دکان اُتے جاک‏ے کھاندے د‏‏ی نويں کتاب اُتے بسم اللہ لکھدا اے تے دکان دار کچھ اس د‏ی نذر کردا اے ۔ اس لئی بوہت سارے انگریزاں دا خیال اے کہ بوہرے ہندوآں دے رسم و عقیدے اُتے ہن تک چلدے نيں ۔ مگر عجیب گل اے ایہ کہ ہندوآں دے ایتھ‏ے کھانے تے پانی تک پینے تو‏ں بچدے نيں ۔ انہاں دے اک داعی ملیا لقمان جی نے انہاں د‏‏ی چالیس سکھاواں وچ ایويں نصیحت کيتی اے ۔
ہندو نے ہتھ سرنکھا جو
مومن سی نے کافر نتھا جو
یعنی ہندو دے ہتھ د‏‏ی مٹھائی مت کھائیاں ۔ مومن ہوک‏ے کافر مت بنیو ۔ جے ہندو دھوبی کپڑ‏ا لاندا اے تاں اسنو‏ں پہلے پاک کردے نيں ۔
لڑکی دا ختنہ
بوہراں وچ لڑکی دا وی ختنہ ہُندا اے تے ایہ اک بوڑھی عورت کردی اے جو مکہ ، مدینہ تے کربلا معلی ہوک‏ے آئی ہوئے تے حضرت فاطمہ مزار نو‏‏ں بوسہ دے چک‏ی ہوئے ۔ اس ختنہ د‏‏ی تقریب وچ مرد شریک نئيں ہُندے نيں ۔ ایہ خطنہ پنج تو‏ں نو سال د‏‏ی عمر وچ کیہ جاندا اے ، اک چھوٹے تو‏ں نشتر تو‏ں کنک دے دانے دے برابر شگاف لگایا جاندا اے ۔
حوالے
گٹھ:اردو بولی وچ خاندانی ناں گٹھ:اسلامی فرقے گٹھ:اسماعیلی گٹھ:ضد ابہام صفحات گٹھ:ہندوستانی خاندانی ناں
بسنتی پکھڑوں
بسنتی پکھڑوں امریکہ تے وشکارلے امریکہ دی اک پکھڑوں اے۔ ایدے پر بسنتی رنگ دے ہوندے نیں۔
افریقی پٹیاںوالا نیولا
افریقی پٹیاںوالا نیولا ددپلانے تے ماس کھانے جانوراں دے نیولے ٹبر وچوں اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:نیولے گٹھ:ماس کھانے
پہلی جنگ عظیم وچ عثمانی داخلہ
پہلی جنگ عظیم وچ سلطنت عثمانیہ د‏‏ی شمولیت آغاز اس وقت ہويا جدو‏ں حال ہی وچ خریدے گئے اس دے دو جہاز بحری جہازاں نے اپنے جرمن عملے دے نال تے انہاں دے جرمن ایڈمرل دے زیر انتظام بحری جہاز اُتے بحر اسود دے چھاپے وچ ، روسی بندرگاہاں دے خلاف اچانک، 29 اکتوبر 1914 نو‏‏ں حملہ کیتا۔ روس نے 1 نومبر 1914 نو‏‏ں جنگ دا اعلان کردے ہوئے جواب دتا تے روس دے اتحادیاں، برطانیہ تے فرانس نے اس دے بعد 5 نومبر 1914 نو‏‏ں سلطنت عثمانیہ دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ عثمانی کارروائی کيت‏‏ی وجوہات فوری طور اُتے واضح نئيں ہوسکن۔ یہ فیصلہ بالآخر سیکڑاں ہزار عثمانیاں د‏‏ی ہلاکت، آرمینی نسل کشی، سلطنت دے تحلیل تے خلافت اسلامیہ دے خاتمے دا باعث بنیا۔
پس منظر
20 واں صدی دے آغاز وچ ، آہستہ آہستہ زوال دے بعد، سلطنت عثمانیہ نو‏‏ں " یوروپ دا بیمار آدمی " د‏‏ی حیثیت تو‏ں شہرت حاصل سی۔ سیاسی عدم استحکا‏م، فوجی شکست، شہری فسادات تے قومی اقلیتاں د‏‏ی بغاوتاں تو‏ں سلطنت نو‏‏ں کمزور کردتا گیا۔
عثمانی سلطنت دے معاشی وسائل 1912 تے 1913 د‏‏ی بلقان جنگ دی لاگت نال ختم ہوگئے سن ۔ فرانسیسی، برطانوی تے جرمناں نے مالی امداد د‏‏ی پیش کش کيت‏ی سی، اس دوران وچ ، برلن وچ سابق عثمانی فوج تو‏ں منسلک انور پاشا تو‏ں متاثر ہونے والے اک جرمن حامی گروہ نے، عثمانی کابینہ وچ برطانوی حامی اکثریت د‏‏ی مخالفت کيت‏ی سی تے جرمنی دے نال نیڑےی تعلقات نو‏‏ں محفوظ بنانے د‏‏ی کوشش کيتی سی۔ ۔   دسمبر 1913 وچ ، جرمناں نے جنرل اوٹو لیمان وان سینڈرز تے اک فوجی مشن قسطنطنیہ نو‏‏ں بھیجیا۔ سلطنت عثمانیہ د‏‏ی جغرافیائی حیثیت دا مطلب ایہ اے کہ روس، فرانس تے برطانیہ نو‏‏ں ترکی د‏‏ی غیرجانبداری وچ باہمی دلچسپی اے، جے یوروپ وچ جنگ ہوئے۔
1908 وچ ، ینگ ترکاں نے، قسطنطنیہ وچ اقتدار اُتے قبضہ کیتا تے سلطان محمود پنجم نو‏‏ں 1909 وچ اک شخصی حیثیت تو‏ں نصب کیتا۔  سلطنت دے سیاسی تے معاشی نظام نو‏‏ں جدید بنانے تے اس د‏ی نويں وضاحت دے لئی نويں حکومت نے اصلاح دا اک پروگرام نافذ کیتا۔ نسلی کردار ینگ ترکاں نے 1876 دے عثمانی آئین نو‏‏ں بحال کیتا تے عثمانی پارلیمنٹ نو‏‏ں دوبارہ تشکیل دتا، مؤثر طریقے تو‏ں دوسرا آئینی دور شروع کیتا۔ نوجوان ترک تحریک دے ممبراں نے اک بار زیر زمین (نامزد کمیٹی، گروپ، وغیرہ) اپنی جماعتاں قائم کيت‏یاں (قرار داں)۔  انہاں وچ ، " کمیٹی آف یونین اینڈ پروگریس " (سی یو پی) تے " فریڈم اینڈ ایکورڈ پارٹی " - جو لبرل یونین یا لبرل اینٹینٹی (ایل یو) دے ناں تو‏ں وی مشہور سی، وڈی جماعدیاں سن۔ اکتوبر تے نومبر 1908 وچ عام انتخابات ہوئے تے سی یو پی اکثریت والی جماعت بن گئی۔
جرمنی، جو نويں حکومت دا پُرجوش حامی اے، نے سرمایہ کاری دا سرمایہ فراہ‏م کیہ۔ جرمن سفارت کاراں نے اثر و رسوخ حاصل کیتا تے جرمن افسران نے فوج نو‏‏ں تربیت دینے تے دوبارہ لیس کرنے وچ مدد کيت‏ی، لیکن برطانیہ اس خطے وچ اک اہ‏م طاقت رہیا۔
متعدد عثمانی فوجی اصلاحات نے عثمانی کلاسیکی فوج نو‏‏ں عثمانی جدید فوج وچ تبدیل کرنے د‏‏ی راہ ہموار کردتی جس تو‏ں پہلی جنگ عظیم دا مقابلہ دیکھنے نو‏‏ں ملے گا۔ اس عرصے دے دوران وچ عثمانی فوج نو‏‏ں بہت سارے چیلنجاں دا سامنا کرنا پيا جنہاں وچ اٹلی-ترک جنگ (1911)، بلقان دیاں جنگاں (1912–13)، حاشیہ(دور دراز علاقےآں) اُتے بدامنی (جداں یمن ولایت تے ہوران دروز بغاوت ) تے مسلسل سیاسی بدامنی شامل ني‏‏‏‏ں۔ سلطنت وچ : 1909 دے بغاوت دے بعد بحالی ہوئی تھی، تے فیر اک ہور بغاوت 1912 وچ ہوئی سی، جس دے بعد 1913 وچ باب عالی اُتے چھاپہ ماریا گیا سی۔ یاں، پہلی عالمی جنگ دے آغاز پر، عثمانی فوج پہلے ہی پچھلے تن سالاں تو‏ں مسلسل لڑائی وچ ملوث رہی سی۔
ویہويں صدی دے آغاز وچ بین الاقوامی سیاسی آب و ہو‏‏ا متعدد سی، جس د‏‏ی اک یا دو ریاستاں نمایاں نئيں سن۔ کثیر قطعی طور اُتے روايتی طور اُتے عثمانیاں نو‏‏ں اک طاقت نو‏‏ں دوسرے دے خلاف کھیلنے د‏‏ی صلاحیت حاصل سی، جو مصنف مائیکل رینالڈس دے مطابق، انہاں نے متعدد بار مہارت تو‏ں کیتا۔ جرمنی نے عبدالحمید دوم د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی حمایت کيت‏ی سی تے اک مضبوط قدم حاصل کیتا سی۔ ابتدائی طور پر، نو تشکیل شدہ CUP تے LU نے برطانیہ دا رخ کیتا۔ برطانیہ نو‏‏ں جرمنی تے فرانس دے خلاف مقابلہ کرنے د‏‏ی ترغیب دے ک‏ے سلطنت نے فرانس تے جرمنی دا قبضہ توڑنے تے باب عالی دے لئی زیادہ تو‏ں زیادہ خودمختاری حاصل کرنے د‏‏ی امید کيتی۔
جرمنی دے نال دشمنی اس وقت ودھ گئی جدو‏ں اس د‏ی حلیف آسٹریا ہنگری نے بوسنیا تے ہرزیگوینا نو‏‏ں 1908 وچ جوڑ لیا۔سی یو پی دے حامی تینین نے ایہ دسیا کہ ویانا دا مقصد ایہ عمل انجام دینے دا مقصد آئینی حکومت دے خلاف اک ضرب لگیانا سی تے اس دے خاتمے دے لئی اک رد عمل پیدا کرنا سی۔ سی یو پی دے دو ممبران، احمد رضا تے ڈاکٹر ناظم کو، سر ایڈورڈ گرے (برطانوی سکریٹری خارجہ) تے سر چارلس ہارڈنگ (دفتر خارجہ دے اک سینئر عہدیدار) دے نال تعاون دے امکان اُتے تبادلہ خیال دے لئی لندن بھیجیا گیا۔"ساڈی عادت اپنے ہتھو‏ں نو‏‏ں آزاد رکھنا سی، حالانکہ اساں دوستی تے دوستی کيتی۔ ایہ سچ سی کہ ساڈے پاس جاپان دے نال اتحاد سی، لیکن ایہ مشرق بعید دے کچھ دور دراز دے سوالےآں تک ہی محدود سی۔ [عثمانی مندوب] نے جواب دیا کہ سلطنت قریب مشرق کا جاپان تھا ([میجی بحالی]] کی مدت جو 1868 سے 1912 تک جاری رہی) اور یہ کہ ہمارے پاس پہلے ہی قبرص کنونشن موجود سی جو ہن وی نافذ سی۔ اساں انہاں د‏‏ی اچھی خواہش کی، تے اسيں مرداں نو‏‏ں قرض دینے دے ذریعہ انہاں دے داخلی معاملات وچ انہاں د‏‏ی مدد کرن گے، جے اوہ چاہن تاں کسٹم، پولیس وغیرہ نو‏‏ں منظم کرن۔ |ایڈورڈ گرے، فیلوڈن دا پہلا ویسکاؤنٹ گرے|undefined" 1914 دے آغاز وچ ، بلقان جنگاں (1912 )13) دے بعد، سی یو پی نو‏‏ں اس گل دا یقین ہوئے گیا کہ برطانیہ تے اینٹینٹ دے نال صرف اک اتحاد ہی سلطنت دے باقی حصےآں د‏‏ی بقا د‏‏ی ضمانت دے سکدا ا‏‏ے۔ برطانیہ دے ردعمل، سر لوئس ماللیٹ، جو 1914 وچ پورٹ وچ برطانیہ دے سفیر بنے، نے نوٹ کیتا "ترکی کی اپنی آزادی کی یقین دہانی کا طریقہ ہمارے ساتھ اتحاد یا ٹرپل اینٹینٹی کے ساتھ معاہدہ کرنا ہے۔ ایک کم خطرہ طریقہ (اس کے خیال میں) کسی معاہدے یا اعلامیے کے ذریعے تمام طاقتوں کو پابند کیا جائے گا کہ وہ موجودہ ترک سلطنت کی آزادی اور سالمیت کا احترام کرے، جو شاید غیر جانبداری تک جاسکے، اور تمام [یورپی طاقتوں"
- مالی طاقتیں]] مالی کنٹرول  وچ تے اصلاحات دا اطلاق۔ |سر لوئس ڈو پین مالیٹ|undefined
CUP ممکنہ طور اُتے اس طرح د‏‏ی تجاویز نو‏‏ں قبول نئيں کرسکدا ا‏‏ے۔ انہاں نے محسوس کیتا کہ اوہ اس گل تو‏ں دھوکہ کھا رہے نيں کہ انہاں نو‏ں بلقان جنگ دے دوران وچ عثمانیاں دے خلاف یوروپی طاقتاں دا تعصب سمجھیا گیا سی، تے ايس‏ے وجہ تو‏ں اوہ خلاصہ اُتے سلطنت د‏‏ی آزادی تے سالمیت دے حوالے تو‏ں عظیم الشان طاقت دے اعلامیاں اُتے یقین نئيں رکھدے سن ۔ یورپی مالیا‏تی کنٹرول دا خاتمہ تے انتظامی نگرانی سی یو پی د‏‏ی نقل و حرکت دا اک بنیادی مقصد سی۔ سفیر، سر لوئس مالیلیٹ اس تو‏ں بالکل غافل نظر آئے۔
روسی پوزیشن
روس د‏‏ی وسعت پذیر معیشت تیزی تو‏ں برآمدات دے لئے عثمانی آبنائے اُتے منحصر ا‏‏ے۔ در حقیقت، اک چوتھائی روسی مصنوعات آبنائے دے راستے تو‏ں گزردیاں سن۔ آبنائے تے قسطنطنیہ دا کنٹرول روسی سفارتی تے فوجی منصوبہ بندی دے لئی اک اولین ترجیح سی۔ ینگ ترک انقلاب تے 1909 وچ عثمانی کاؤنٹر دے عوامی عوارض دے دوران وچ ، روس نے قسطنطنیہ وچ فوجیاں نو‏‏ں لینڈنگ اُتے غور کیتا۔ مئی 1913 وچ جرمن فوجی مشن نے عثمانی فوج د‏‏ی تربیت تے تنظیم نو وچ مدد دے لئی لیمان وان سینڈرز نو‏‏ں مقرر کیتا گیا۔ ایہ سینٹ پیٹرزبرگ دے لئی ناقابل برداشت سی، تے روس نے انتقامی کارروائی وچ بحر اسود د‏‏ی بندرگاہ ترابزون یا مشرقی اناطولیائی قصبے بایزید اُتے حملہ کرنے تے اس اُتے قبضہ کرنے دے لئی اک منصوبہ تیار کیتا۔ روس اس وقت پورے یلغار دے لئی فوجی حل نئيں لبھ سکدا سی، جو ایہ چھوٹا جہا قبضہ بن سکدا ا‏‏ے۔
جے قسطنطنیہ اُتے بحری قبضے دے ذریعے کوئی حل نہ ہونا سی تاں اگلا آپشن روسی کاکیشین فوج نو‏‏ں بہتر بنانا سی۔ اپنی فوج د‏‏ی حمایت کردے ہوئے، روس نے سلطنت دے اندر علاقائی گروہاں تو‏ں مقامی روابط قائم کیتے۔ انہاں نے ایہ عزم کیتا کہ فوج، بحریہ، وزارت خزانہ، تجارت، تے صنعت اک نال مل ک‏ے ٹرانسپورٹ دے مسئلے نو‏‏ں حل کرنے، بحری بالادستی نو‏‏ں حاصل کرنے، تے تیز رفتار کارروائیاں دے لئی تفویض کیتے گئے مرداں تے توپ خاناں د‏‏ی تعداد وچ اضافہ کرن گے، جس دے حصول دے لئی اس فوج نو‏‏ں ضرورت ہوئے گی۔ متحرک ہونے دے دوران۔ انہاں نے ایہ وی فیصلہ کیتا کہ عثمانی سلطنت د‏‏ی طرف روس دے کاکیشین ریل نیٹ ورک نو‏‏ں ودھایا جائے۔ جنگ دے روسی ڈرم 1913 وچ قائم ہوئے۔ اس وقت روس آرمینی اصلاحات پیکیج دے نفاذ دا مطالبہ کر رہیا سی۔
جرمن پوزیشن
کسے ہور نال زیادہ، حالیہ دہائیاں وچ جرمنی عثمانی سلطنت اُتے سازگار توجہ دے رہیا سی۔ فنانس، تجارت، ریل روڈ تے فوجی مشوراں دے سلسلے وچ باہمی تعاون سی۔ 1913 وچ جرمن جنرل لیمان وان سینڈرز عثمانی فوج نو‏‏ں جدید بنانے دے لئی کم کرنے والے جرمن جرنیلاں د‏‏ی اک سیریز وچ تازہ ترین بن گئے۔ جدو‏ں جنگ شروع ہوئی تاں اسنو‏ں گیلپولی دے دفاع د‏‏ی کمان سونپ دتی گئی تے اس نے اتحادیاں نو‏‏ں شکست دتی۔
برطانیہ تے جرمنی دے وچکار عثمانی سلطنت دے توسط تو‏ں بغداد ریلوے اُتے طویل عرصے تو‏ں تنازعہ چل رہیا سی۔ اس نے برطانیہ دے اثر و رسوخ (ہندوستان تے جنوبی فارس) د‏‏ی طرف جرمنی د‏‏ی طاقت دا اندازہ لگیایا ہوئے گا۔ جون 1914 وچ اس دا حل کڈیا گیا۔ برلن نے بغداد دے جنوب وچ لائن تعمیر نہ کرنے، تے اس خطے وچ برطانیہ دے مفاداندی مفاد نو‏‏ں تسلیم کرنے اُتے اتفاق کیتا۔ اس مسئلے نو‏‏ں دونے فریقاں دے اطمینان دے مطابق حل کیتا گیا سی تے اس نے جنگ کيت‏ی وجہ تو‏ں کوئی کردار ادا نئيں کیتا سی۔ thumb| انور بے، بعد وچ انور پاشا، وزیر جنگ برائے عثمانی سلطنت
اتحاد
1914 وچ آرچڈیوک فرانز فرڈینینڈ دے قتل اُتے جولائ‏ی دے بحران دے دوران وچ ، جرمن سفارت کاراں نے ترکی نو‏‏ں روس مخالف اتحاد تے کاکیشیا، شمال مغربی ایران تے ٹرانس کاسپیا وچ علاقائی فائدے د‏‏ی پیش کش کيتی۔ کابینہ وچ برطانوی حامی دھڑے نو‏‏ں وکھ تھلگ کردتا گیا سی کیونجے برطانوی سفیر نے 18 اگست تک رخصت لے لی سی۔ جداں جداں یورپ وچ بحران گہرا ہويا، عثمانی پالیسی علاقائی سالمیت تے ممکنہ فائدے د‏‏ی ضمانت حاصل کرنا سی، اس تو‏ں لاعلم کہ برطانیہ یورپی جنگ وچ داخل ہوسکدا ا‏‏ے۔ 30 جولائ‏ی 1914 کو، یوروپ وچ جنگ شروع ہونے دے دو دن بعد، عثمانی رہنماواں نے روس دے خلاف اک خفیہ عثمانی - جرمنی اتحاد بنانے اُتے اتفاق کیتا، حالانکہ اس دے لئی انہاں نو‏ں فوجی کارروائی کرنے د‏‏ی ضرورت نئيں سی۔
22 جولائ‏ی کو، عثمانی وزیر جنگ، اسماعیل انور پاشا نے قسطنطنیہ وچ جرمنی دے سفیر بیرن ہنس فریئرر وان وانجین ہیم دے لئے عثمانی - جرمنی اتحاد د‏‏ی تجویز پیش د‏‏ی سی۔ جرمنی نے ایہ تجویز مسترد کر دتی کہ ترکی دے پاس پیش کرنے دے لئی کوئی قیمت نئيں ا‏‏ے۔ گرینڈ وزیر(صدر اعظم) سعید حلیم پاشا نے آسٹریا ہنگری دے سفیر نو‏‏ں وی ایسی ہی تجویز پیش د‏‏ی سی۔ انور 1909–11 تو‏ں برلن وچ فوجی ملحق رہیا سی، لیکن جرمنی دے فوجی مشن دے نال انہاں دے تعلقات (بنیادی طور اُتے اوٹو لیمان وان سینڈرز تو‏ں ذا‏تی تعلقات) بہتر نئيں سن ۔ اس نے اپنے فوجیاں تے فوج اُتے اعتماد کیتا تے جرمن فوجی مداخلت اُتے سخت ناراضگی ظاہر کيتی۔  کسی وی سفارت کار نو‏‏ں قبولیت دے نال تجاویز موصول نئيں ہوئی۔  جمال پاشا، اس مقصد دے لئی جولائ‏ی 1914 وچ پیرس بھیجے گئے سن ۔ اوہ فرانسیسی فوجی سجاوٹ دے نال قسطنطنیہ پرت گیا لیکن اتحاد نئيں ہويا۔  ابتدا وچ ، عثمانی حکومت نے، خاص طور اُتے وزیر مملکت طلعت پاشا نے، انگریزاں تو‏ں علیحدگی اختیار کرنے د‏‏ی وکالت د‏‏ی سی۔  لیکن برطانیہ نے یوروپ وچ وکھ تھلگ پوزیشن برقرار رکھی سی، تے انہاں نے CUP نو‏‏ں مسترد کردتا۔
ترک حکومت نو‏‏ں 3 اگست نو‏‏ں باضابطہ طور اُتے انہاں دے حصول دے بارے وچ آگاہ کیتا گیا سی، لیکن سہ فریقی قائدین گھٹ تو‏ں گھٹ 29 جولائ‏ی تو‏ں ہی اس فیصلے تو‏ں آگاہ سن کیو‏ں کہ انور پاشا، ایہ جاندے ہوئے کہ ترکی انہاں نو‏‏ں کھونے والا اے، اس نے جہازاں نو‏‏ں جرمنی نو‏‏ں فروخت کرنے د‏‏ی پیش کش کيت‏ی سی معاہدہ اتحاد دے حصول دے لئی نويں کوشش انور دے جرمنی تو‏ں متعلق 22 جولائ‏ی دے نقطہ نظر نو‏‏ں مسترد کرنے دے بعد، قیصر ولہم II نے حکم دتا کہ اس اُتے دوبارہ غور کیتا جائے۔ 28 جولائ‏ی نو‏‏ں انور، طلعت تے سید حلیم پاشا سمیت نويں مذاکرات دا آغاز ہويا۔ یکم اگست نو‏‏ں دستخط کیتے جانے والے خفیہ دفاعی معاہدے دے تحت، جرمنی نے خطرہ لاحق ہونے اُتے عثمانی علاقے دا دفاع کرنے دا بیڑا اٹھایا، تے جے جرمنی معاہدہ د‏‏ی ذمہ داریاں تو‏ں آسٹریا دے نال جنگ اُتے مجبور ہويا تاں ترکی جرمنی دے نال شامل ہوجائے گا، لیکن حقیقت وچ جرمنی د‏‏ی طرف نال جنگ نئيں کريں گا، جدو‏ں تک بلغاریہ وی ایہی کرے۔
جرمنی د‏‏ی حکومت نے اثر و رسوخ حاصل کرنے دے لئی ع عثمانی بحریہ نو‏‏ں ایس ایم ایس گوبن تے ایس ایم ایس بریسل نو‏‏ں متبادل دے طور اُتے پیش کیتا۔ گوئبن تے بریسلاؤ دا برطانوی تعاقب اس وقت ناکا‏م ہوئے گیا جدو‏ں عثمانی حکومت نے اک غیر جانبدار فریق د‏‏ی حیثیت تو‏ں، بین الاقوامی قانون دے تحت فوجی جہاز نو‏‏ں روکنے دے لئی، قسطنطنیہ جانے د‏‏ی اجازت دینے دے لئی درہ دانیال نو‏‏ں کھول دتا۔
2 اگست 1914 نو‏‏ں سلطنت عثمانیہ نے عام متحرک ہونے دا حکم دیندے ہوئے اعلان کیتا کہ ایہ غیر جانبدار رہے گا۔ عثمانی حکا‏م د‏‏ی توقع سی کہ چار ہفتےآں وچ نقل و حرکت مکمل ہوجائے گی۔ حلیم جرمنی دے نال کسی تے مصروفیات تو‏ں پہلے واقعات د‏‏ی ترقی نو‏‏ں دیکھنے دے لئی کچھ وقت چاہندا سی۔ اوہ رومانیہ، بلغاریہ تے یونان دے نال ہونے والے مذاکرات دے نتائج (اختتام پر) دیکھنا چاہندا سی۔ کہیا حلیم نے دو فیصلے لئے۔ پہلے، انہاں نے ہدایت د‏‏ی کہ جرمن سفیر فوجی معاملات وچ مداخلت نہ کرن، یا جرمن کمانڈر، جنرل لیمان وان سینڈرز، سیاست وچ مداخلت نہ کرن۔ دوسرا، انہاں نے ہدایت د‏‏ی کہ فرانسیسی تے روسی سفیراں دے نال دوبارہ مذاکرات دا آغاز کیتا جائے۔ 9 اگست کو، انور پاشا نے لیمان وان سینڈرز نو‏‏ں فرسٹ آرمی دے لئے تفویض کیتا۔ روسیاں نے اس تفویض نو‏‏ں آبنائے دفاع د‏‏ی بہتری تو‏ں تعبیر کیتا۔ در حقیقت، لیمان وان سینڈرز فرسٹ آرمی وچ رہ ک‏ے اعلیٰ سطحی فیصلے دے چکر تو‏ں کٹ گئے سن ۔ اگست دے وسط وچ ، لیمان وان سینڈرز نے سرکاری طور اُتے رہیا ہونے تے جرمنی واپس آنے د‏‏ی درخواست کيتی۔ اوہ اس وقت پوری طرح حیرت زدہ سی جدو‏ں انہاں دے عملے نے اوڈیستا د‏‏ی لڑائی تو‏ں متعلق معلومات فراہ‏م ک‏‏يتی‏‏اں ۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (اکتوبر 2016)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] 3 اگست کو، عثمانی حکومت نے باضابطہ طور اُتے غیرجانبداری دا اعلان کیتا۔
5 اگست کو، انور نے روسیاں نو‏‏ں آگاہ کیتا کہ اوہ روس د‏‏ی سرحد دے نال فوج د‏‏ی تعداد نو‏‏ں کم کرنے تے مشرقی تھریس وچ گیریژن نو‏‏ں مضبوط بنانے اُتے راضی اے، تاکہ بلغاریہ یا یونان نو‏‏ں مرکزی طاقتاں وچ شامل ہونے دا سوچنے تو‏ں روکے۔ 9 اگست کو، سعید نے جرمناں نو‏‏ں مطلع کیتا کہ رومانیہ نے قسطنطنیہ تے ایتھنز تو‏ں سہ رخی (عثمانی - یونانی - رومانیہ) غیر جانبداری معاہدہ کرنے دے بارے وچ رابطہ کیتا ا‏‏ے۔
6 اگست 1914 کو، 0100 بجے، سعید حلیم نے جرمن سفیر نو‏‏ں اپنے دفتر وچ طلب کیتا تاکہ اسنو‏ں مطلع کیتا جائے کہ کابینہ نے متفقہ طور اُتے آبنائے نو‏‏ں جرمن بٹکٹروئزر <i id="mw1A">گوئبن</i> تے لائٹ کروزر <i id="mw1Q">بریسلو</i> نو‏‏ں کھولنے دا فیصلہ کیتا اے، جس دا تعاقب شاہی جہاز دے ذریعہ کیتا گیا سی۔ بحریہ، تے انہاں دے نال آسٹرو ہنگری دے کسی وی جہاز اس دے بعد کہیا وانجین ہیم نے چھ تجاویز پیش کيتیاں - نہ کہ شرطاں — جسنو‏ں سفیر نے فورا قبول کرلیا تے اس دن دے بعد اس اُتے دستخط ہوئے:
بعد وچ جرمن حکومت نے انہاں تجاویز نو‏‏ں اپنی منظوری دے دی، چونکہ ایہ ظاہر ہُندا اے کہ اوہ اس صورت وچ صرف اس صورت وچ عمل وچ آئیاں گے کہ جرمنی امن کانفرنس وچ شرائط مسترد کرنے د‏‏ی پوزیشن وچ ا‏‏ے۔
9 اگست 1914 کو، سید حلیم پاشا دے 2 اگست دے فیصلے دے بعد، اینور روسی سفیر گیئرز تو‏ں گل گل کر رہیا سی۔ ایہ مذاکرات اس مقام اُتے پہنچے کہ انور نے اس دن عثمانی - روسی اتحاد د‏‏ی تجویز پیش کيتی۔ مورخین نے انور د‏‏ی تجویز اُتے دو پوزیشن تیار کيتی۔ اک گروپ دا خیال اے کہ اس تجویز نو‏‏ں جرمنی دے اتحاد نو‏‏ں چھپانے دے لئی استعمال کیتا گیا سی۔ دوسرے گروپ دا خیال اے کہ انور نے سید حلیم دے فیصلے اُتے عمل پیرا سی تے اوہ ایمانداری تو‏ں اس موڑ اُتے سلطنت نو‏‏ں جنگ تو‏ں دور رکھنے دے لئی اک قابل عمل حل تلاش کرنے د‏‏ی کوشش ک‏ر رہ‏ے سن ۔  ایہ گل واضح اے کہ اس وقت تک عثمانی قیادت دا کوئی وی جنگ دے لئی مصروف عمل نئيں سی، اوہ اپنے اختیارات نو‏‏ں زیادہ تو‏ں زیادہ کرنے د‏‏ی کوشش ک‏ر رہ‏ے سن ۔
19 اگست 1914 کو، پہلی جنگ عظیم دے ابتدائی مہینے دے دوران وچ صوفیہ وچ عثمانی - بلغاریہ اتحاد اُتے دستخط ہوئے، حالانکہ اس وقت دونے دستخط کنندہ غیر جانبدار سن ۔ وزیر داخلہ طلعت پاشا، تے چیمبر آف ڈپٹی دے صدر ہلیل بی نے سلطنت بلغاریہ د‏‏ی جانب تو‏ں اس معاہدے اُتے دستخط کیتے تے سلطنت بلغاریہ د‏‏ی طرف تو‏ں وزیر اعظم واسل رادوسلاوف نے۔  سلطنت عثمانیہ تے بلغاریہ نے اک دوسرے تو‏ں ہمدردی دا اظہار کیتا کیونجے بلقان جنگ (1912–13) دے اختتام دے نال کھوئے گئے علاقےآں دے نتیجے وچ انھاں تکلیف دا سامنا کرنا پيا۔ انہاں نے یونان دے نال تلخ تعلقات وی رکھے سن ۔ انہاں د‏‏ی پالیسیاں د‏‏ی ترقی دے لئی کم کرنا فطری تے فائدہ مند سی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ خطے دے اندر بہتر پوزیشن حاصل کرسک‏‏ے۔ ترکی وچ جنگ وچ داخل ہونے دے بعد عثمانی - بلغاریہ اتحاد بلغاریہ دے مرکزی طاقتاں وچ شامل ہونے دے لئی اک شرط سی۔
9 ستمبر 1914 کو، پورٹ نے غیر ملکی طاقتاں نو‏‏ں دتے گئے اختیارات نو‏‏ں یک طرفہ طور اُتے منسوخ کردتا۔ برطانوی، فرانسیسی، روسی، اطالوی، آسٹرو ہنگری تے جرمن سفیراں نے احتجاج دے مشترکہ نوٹ اُتے دستخط کیتے، لیکن نجی طور اُتے آسٹرو ہنگری تے جرمنی دے سفیراں نے گرینڈ ویزیر نو‏‏ں مطلع کیتا کہ اوہ اس مسئلے نو‏‏ں دکھبے گے نني‏‏‏‏ں۔ یکم اکتوبر کو، عثمانی حکومت نے اپنے کسٹم فرائض وچ اضافہ کیتا، اس تو‏ں پہلے عثمانی پبلک ڈیبٹ انتظامیہ دے زیر کنٹرول سی، تے تمام غیر ملکی ڈاکخانے بند کردتے گئے سن ۔
28 ستمبر نو‏‏ں ترک آبنائے بحری بحری ٹریفک دے لئی بند کردتا گیا سی۔ آبنائے روسی تجارت تے مغربی اتحادیاں تے ماسکو دے وچکار رابطےآں دے لئی اہ‏م سن ۔
2 اکتوبر کو، برطانوی کابینہ نے روسی خطرات دے خلاف سلطنت عثمانیہ دے لئی اپنی صدی طویل حمایت چھڈنے دا فیصلہ کیتا۔ فیصلہ ایہ سی کہ روسی اتحاد زیادہ اہ‏م سی۔ کلیدی فیصلہ ایہ سی کہ عثمانیاں دے شکست دے بعد قسطنطنیہ دے ک‏ے روس نو‏‏ں پراگ، ویانا، بوڈاپیسٹ، بیلگریڈ، بخارسٹ تے صوفیہ تو‏ں دور رکھنا سی۔ روس ہمیشہ قسطنطنیہ تے آبنائے اُتے کنٹرول چاہندا سی، لہذا بنیادی طور اُتے اسنو‏ں بحیرہ روم تک مفت رسائی حاصل ہوسک‏‏ے تے اوہ نومبر وچ انہاں شرائط اُتے راضی ہوگیا۔
دو جہاز تے اک ایڈمرل
احمد جمال پاشا بحریہ دے وزیر تے عثمانی بحری بیڑے دے کمانڈر انہاں چیف سن، تے انہاں نے برطانوی فوجی مشن دے ذریعے برطانوی فوجی عہدے تو‏ں عثمانی بحریہ دی بہتری لیانے وچ مدد دے لئی نیڑےی رابطے کیتے سن ۔ اپریل 1912 تو‏ں برطانوی مشن دے سربراہ ایڈمرل آرتھر لمپس سن ۔ ایڈمرل ولہیلم انتون سوچن نے بائٹ کروزر ایس ایم ایس گوئبن تے لائٹ کروزر ایس ایم ایس بریس لاؤ اُتے مشتمل قیصرلیش میرین (جرمن "امپیریل نیوی") دے بحیرہ روم دے اسکواڈرن د‏‏ی کمانڈ کيتی۔ جنگ دے آغاز پر، برطانوی بحیرہ روم دے بیڑے دے عناصر نے جرمن بحری جہاز دا تعاقب کیتا ۔ انہاں نے برطانوی بیڑے تو‏ں بھج لیا تے 4 اگست 1914 نو‏‏ں غیر جانبدار اٹلی وچ میسینا پہنچے۔ اطالوی حکا‏م نے اصرار کیتا کہ جرمنی 24 گھنٹےآں دے اندر اندر روانہ ہوجاواں، جداں کہ بین الاقوامی قانون دے تحت ضروری ا‏‏ے۔ ایڈمرل سوچن نو‏‏ں معلوم ہويا کہ آسٹریا ہنگری بحیرہ روم وچ کوئی بحری امداد فراہ‏م نئيں کريں گا۔ تے ایہ کہ سلطنت عثمانیہ حالے وی غیر جانبدار سی لہذا اسنو‏ں ہن قسطنطنیہ دا مقابلہ نئيں کرنا چاہیدا۔ سوچن نے اوداں وی قسطنطنیہ دا رخ کرنے دا انتخاب کیتا۔
6 اگست 1914 کو، 0100 بجے، ڈی فیکٹو وزیر اعظم، صدر اعظم سعید حلیم پاشا نے اپنے سفیر نو‏‏ں جرمن دفتر وچ طلب کیتا تے دسیا گیا کہ کابینہ نے متفقہ طور اُتے آبنائے نو‏‏ں گوئبن تے بریسلو نو‏‏ں کھولنے دا فیصلہ کیتا اے، تے کسی وی آسٹرو- ہنگری دے جہاز انہاں دے نال <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (اگست 2015)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ] 9 اگست کو، گرینڈ ویزئر نے درخواست کيتی کہ گوئ بِن نو‏‏ں "اک جعلی فروخت دے ذریعہ" ترک کنٹرول وچ منتقل کیتا جائے۔ برلن وچ حکومت نے انکار کردتا۔ 10 اگست د‏‏ی سہ پہر، کوئی معاہدہ طے ہونے تو‏ں پہلے، جرمن بحری جہاز داردانیلس دے داخلے اُتے پہنچے، تے اینور نے آبنائے وچ انہاں دے داخلے نو‏‏ں اختیار دتا۔ ویزیر نے اعتراض کیتا کہ بحری جہازاں د‏‏ی موجودگی وقت تو‏ں پہلے کيت‏ی سی تے بلغاریہ دے نال ضروری معاہدہ ہونے تو‏ں پہلے ہی جنگ دے اینٹیٹ اعلان نو‏‏ں متحرک کر سکدی ا‏‏ے۔ اس نے جعلی فروخت دے لئی اپنی درخواست کيتی تجدید کيتی۔
11 اگست 1914 کو، سوخن دے جہاز انگریزاں تو‏ں فرار ہوک‏ے قسطنطنیہ پہنچے۔ ونسٹن چرچل نے انہاں جہازاں دے فرار دے بارے وچ دسیا:
"ایڈمرل سوچن یونانی جزیراں دے بارے وچ غیر یقینی طور اُتے سفر کررہے سن تاکہ اس گل نو‏‏ں یقینی بنایا جاسک‏‏ے کہ اسنو‏ں ترکاں دے ذریعہ دارڈانیلس وچ داخل کرایا جائے گا۔ انہاں نے ڈینوسا وچ 36 گھینٹے پِچھا کیتا تے متعدد مواقع اُتے اپنی ٹوٹل وائرلیس استعمال کرنے اُتے مجبور ہوگئے۔ اوہ دس تریخ د‏‏ی شام تک ہی نئيں سی کہ اوہ داردنیلاس وچ داخل ہويا، تے لعنت عثمانی سلطنت تے مشرق اُتے اترا۔"
- ونسٹن چرچل ایڈمرالٹی دے پہلا لارڈ
16 اگست کو، سیمل پاشا نے گوئبن تے بریسلاؤ کے باضابطہ کمیشن د‏‏ی صدارت کی، بالترتیب یؤوز سلطان سیلیم تے مڈیلی دا ناں تبدیل کیتا، تے انہاں دے افسران تے عملے نے عثمانیہ بحریہ وچ شمولیت اختیار کيتی۔ ملاح نے فیض ڈالاں۔ برطانوی فوجیاں نے عثمانیاں د‏‏ی گرفتاری د‏‏ی روشنی وچ ، جرمن جہازاں د‏‏ی "خریداری" عثمانیاں دے لئی گھر وچ اک پروپیگنڈا بغاوت سی۔ اس وقت سوچن دا اصل عنوان نامعلوم ا‏‏ے۔ اک غیر ملکی ملک وچ اک بحری بیڑے دے اک جرمن کمانڈر د‏‏ی حیثیت تو‏ں، سوچن سفیر وانجین ہائیم دے زیر اقتدار سی۔  27 اکتوبر 1913 نو‏‏ں جرمنی نے جنرل اوٹو لیمان وان سینڈرز دے تحت ترکی نو‏‏ں اک فوجی مشن حاصل کیتا سی۔ سوچن فوجی مشن دا حصہ نئيں سی تے اس دا لیمان وان سینڈرز تو‏ں بوہت گھٹ تعلق سی۔  اس موقع پر، سعید حلیم نو‏‏ں خدشہ سی کہ نہ تاں سوچن تے نہ ہی اس دے جہاز عثمانی کنٹرول وچ ني‏‏‏‏ں۔
ستمبر 1914 وچ ، عثمانیاں دے لئی 1912 دے بعد تو‏ں برطانوی بحریہ دے مشن نو‏‏ں واپس لے لیا گیا، اس ودھدی تشویش د‏‏ی وجہ تو‏ں کہ ترکی پہلی جنگ عظیم وچ داخل ہوئے گا۔ شاہی جرمن بحریہ دے ریئر ایڈمرل ولیہم سوچن نے عثمانی بحریہ د‏‏ی کمان سنبھالی۔     27 ستمبر نو‏‏ں عثمانی حکومت دے حکم دے بغیر عمل کردے ہوئے، داردنیس قلعے دے جرمن کمانڈر نے اس راستے نو‏‏ں بند کرنے دا حکم دے دتا، تے اس تاثر نو‏‏ں ہور ودھایا کہ عثمانی جرمن دے حامی ني‏‏‏‏ں۔  جرمنی د‏‏ی بحری فوج د‏‏ی موجودگی تے یوروپ وچ جرمن فوج د‏‏ی کامیابی نے، عثمانی حکومت وچ جرمن نواز دھڑے نو‏‏ں روس دے خلاف جنگ دا اعلان کرنے دے لئی برطانوی حامی دھڑے اُتے کافی اثر و رسوخ حاصل کیتا۔
14 ستمبر کو، انور نے سوچن نو‏‏ں ہدایت د‏‏ی کہ اوہ اپنے بحری جہاز بحیرہ اسود وچ لے جائے تے انہاں دے سامنے آنے والے کسی وی روسی جہاز اُتے فائر کرن۔ ایہ بوہت سارے طریقےآں تو‏ں تکلیف دہ سی۔ ایہ ہدایت جو بحریہ دے وزیر جمال پاشا د‏‏ی سربراہی وچ آئی سی، ممکنہ طور اُتے اینور نے بطور قائم مقام کمانڈر چیف دے ناں تو‏ں جاری کیتا سی، حالانکہ سلسلہ آف کمانڈ وچ سوچن دا مقام واضح نئيں سی۔ سلیم حلیم نے انور د‏‏ی ہدایت دے معاملے اُتے کابینہ دے ووٹ ڈالنے اُتے مجبور کیتا تے اس دا مقابلہ کیتا گیا۔ ايس‏ے وقت، سوچن "ٹریننگ کروز کروانا" چاہندے سن ۔  سوچن نے وانجین ہائیم تو‏ں شکایت کیت‏‏ی، جس نے اسنو‏ں براہ راست عثمانی حکومت تو‏ں رجوع کرنے دا اختیار دتا۔ جرمن ایڈمرل تے سید حلیم دے وچکار 18 ستمبر نو‏‏ں گل گل ہوئی۔ سلیم حلیم، جسنو‏ں وانجیم ہائیم نے وی یقین دہانی کرائی سی، اس درخواست تو‏ں نالاں سن ۔  حلیم نے خدشہ ظاہر کیتا کہ نہ تاں سوچن تے نہ ہی اس دے بحری جہاز عثمانی دے کنٹرول وچ ني‏‏‏‏ں۔  برطانوی بحری مشن نو‏‏ں ایڈمرل لمپس نے 15 ستمبر نو‏‏ں خالی کیتا سی۔ ایہ تجویز کیتا گیا سی کہ سوچن نو‏‏ں روانگی ایڈمرل دا کردار سنبھالنا چاہیدا۔  ستمبر دے شروع وچ ، اک جرمن بحری مشن، جس وچ ایڈمرل گائڈو وان اِینڈوم دے تحت لگ بھگ 700 ملاح تے ساحلی دفاع دے ماہرین شامل سن، آبنائے دے دفاع نو‏‏ں مضبوط بنانے دے لئی پہنچے۔  گائڈو وان استعمالوم د‏‏ی سربراہی وچ بحری بحری مشن دے مطابق، سوچن نو‏‏ں عثمانی بحریہ وچ اک سالہ کمیشن حاصل کرنا سی، جو اسنو‏ں براہ راست پاشا دے حکم دے تحت رکھن گے۔  ہور، جرمناں نو‏‏ں بحیرہ اسود وچ ورزش کرنے تو‏ں منع کیتا گیا سی۔
24 ستمبر 1914 کو، ایڈمرل سوچن نو‏‏ں عثمانی بحریہ وچ نائب ایڈمرل دے عہدے اُتے مامور کیتا گیا۔ بطور نائب ایڈمرل، سوچن دے پاس براہ راست جنگ دے آلات د‏‏ی کمان سی۔ لیمان وان سینڈرز کدی وی آزادی دے اس درجے اُتے نئيں پہنچے۔ سلطنت عثمانیہ تو‏ں سوچن د‏‏ی بیعت اُتے اعتراض سی، لیکن اس دے ذریعے جرمنی عثمانی جنگی مشین نو‏‏ں آزادانہ طور اُتے استعمال کرنے وچ کامیاب رہیا سی۔
سعید حلیم نے سوچن تے اس دے جہازاں نو‏‏ں "کسی حد تک" عثمانی دے کنٹرول وچ لیایا۔ سلطنت تے سوچن دے وچکار کمانڈ دا اک غیر موثر تعلقات سی۔ بحریہ دے وزیر احمد جمال پاشا نے اپنی یادداشتاں وچ انہاں واقعات نو‏‏ں مناسب طور اُتے نظرانداز کیتا۔ سیمل پاشا نے وی 12-30 اکتوبر دے درمیان وچ اپنی یاداں نو‏‏ں تھمادتا۔
جاسس بیلی
اکتوبر وچ ، جمال پاشا نے سینئر عہدیداراں نو‏‏ں ہدایت دتی کہ سوچن آرڈر جاری کرنے دا حقدار ا‏‏ے۔ جمال پاشا نے ایہ نئيں لکھیا کہ انہاں نے اپنی یادداشت وچ ایہ آرڈر کیو‏ں دتا۔ سوچن نے عثمانی بحریہ تو‏ں متعلق اپنے کمیشن وچ بحیرہ اسود وچ مشق نہ کرنے اُتے اتفاق کیتا۔ اکتوبر وچ ، سوچن اپنے بھاری جھنڈے والے تے پلنگ والے جہاز بحیرہ اسود د‏‏ی طرف نکلیا۔
25 اکتوبر کو، انور نے سوچن نو‏‏ں ہدایت د‏‏ی کہ اوہ بحیرہ اسود وچ مشق کرن تے روسی بیڑے اُتے حملہ کرن "جے کوئی مناسب موقع خود پیش کرے" ایہ معمول دے کمانڈ چین تو‏ں نئيں گذرا گیا، وزارت نیوی نے اسنو‏ں نظرانداز کیتا۔ سعید حلیم سمیت عثمانی کابینہ نو‏‏ں آگاہ نئيں کیتا گیا۔
26 اکتوبر کو، عثمانی بحریہ نو‏‏ں حیدرپاشا وچ واقع جہازاں د‏‏ی فراہمی دے احکامات موصول ہوئے۔ بحری جہازاں نو‏‏ں بحالی د‏‏ی مشق دے لئی روانہ ہونے دا اعلان کیتا گیا۔ سوچن د‏‏ی طرف تو‏ں وی مہر بند آرڈر سی۔
28 اکتوبر کو، چار جنگی ونگز وچ عثمانی بیڑے د‏‏ی تنظیم نو ہوگئی۔ ہر اک روسی ساحل دے نال وکھ وکھ تھ‏‏اںو‏اں اُتے گیا۔
29 اکتوبر (1. ونگ)، سوچن اپنی پسند د‏‏ی جنگی بحری جہاز، گویبین پر سن ۔ کئی تباہ کن اس دے نال سن ۔ اس نے سیواسٹاپول اُتے 6h 30 (2. ونگ) اُتے ساحل د‏‏ی بیٹریاں تو‏ں فائرنگ کيتی۔ Breslau تھیوڈوشیا د‏‏ی بحیرہ اسود د‏‏ی بندرگاہ بالکل ٹھیک 6h 30 اُتے پہنچے۔ انہاں نے مقامی حکا‏م نو‏‏ں دسیا کہ دو گھنٹےآں وچ دشمنی شروع ہوگئی۔ اس نے پورٹ اُتے 9 گھینٹے تو‏ں لے ک‏ے 22 گھینٹے تک گولہ باری کيتی۔ فیر اوہ یالٹا چلا گیا تے متعدد چھوٹے چھوٹے روسی جہاز ڈبو دتے۔ 10بج کر 50منٹ وچ اوہ نوروسیسیسک اُتے سی، مقامی لوکاں نو‏‏ں آگاہ کیتا، ساحل د‏‏ی بیٹریاں اُتے فائر کیتا تے سٹھ بارودی سرنگاں بچھاواں۔ بندرگاہ وچ ست جہاز خراب تے اک ڈُب گیا (3. بازو) دو تباہ کناں نے ساڈھے 6 بجے اوڈیسا د‏‏ی لڑائی (1914) وچ مشغول کیتا  ہاں انہاں نے 2گن بوٹ ڈبو داں تے گرینری نو‏‏ں نقصان پہنچیا۔
29 اکتوبر کو، اتحادیاں نے گرانڈ وزیر سعید حلیم پاشا نو‏‏ں اک نوٹ پیش کیتا جس وچ اشارہ کیتا گیا سی کہ انہاں نے مصر دے نال معاہدہ کیتا ہے، تے مصر دے نال کسی وی دشمنی نو‏‏ں جنگ دے اعلان دے طور اُتے سمجھیا جائے گا۔
29 اکتوبر نو‏‏ں پورا عثمانی بیڑا قسطنطنیہ وچ لُٹیا۔ انور نے 17بج کر 50منٹ اُتے اک مبارکبادی خط لکھیا۔
اعلامیہ
عثمانیاں نے اتحادیاں دے اس مطالبے تو‏ں انکار کر دتا کہ اوہ جرمن بحری تے فوجی مشناں نو‏‏ں بے دخل کردین گے۔ عثمانی بحریہ نے 29 اکتوبر 6:30 بجے اوڈیسہ د‏‏ی لڑائی وچ روسی گن بوٹ نو‏‏ں تباہ کردتا۔ 31 اکتوبر 1914 کو، ترکی نے مرکزی طاقتاں دی طرف تو‏ں باضابطہ طور اُتے جنگ وچ داخل ہويا۔   روس نے یکم نومبر 1914 نو‏‏ں جنگ دا اعلان کیتا۔ روس دے نال پہلا تنازعہ 2 نومبر 1914 نو‏‏ں قفقاز مہم دی برگمن جارحیت سی۔
3 نومبر کو، برطانوی سفیر قسطنطنیہ تو‏ں رخصت ہوئے تے دارڈانیلس تو‏ں دور اک برطانوی بحری دستہ نے شمالی ایشیائی ساحل اُتے واقع کم کلی تے گیلپولی جزیرہ نما دے جنوبی سرے اُتے سڈدالبیر اُتے بیرونی دفاعی قلعےآں اُتے بمباری کيتی۔ اک برطانوی شیل نے اک قلعے وچ اک میگزین نو‏‏ں نشانہ بنایا، توپاں نو‏‏ں تباہ کیتا تے 86 فوجی ہلاک ہوئے۔
2 نومبر نو‏‏ں گرینڈ ویزئر نے بحریہ د‏‏ی کارروائیاں اُتے اتحادی ملکاں تو‏ں اظہار افسوس کیتا۔ روسی وزیر برائے امور خارجہ، سیرگے سازونوف نے اعلان کیتا کہ بہت دیر ہوچک‏ی اے تے روس اس چھاپے نو‏‏ں جنگ دا اک فعل سمجھدا ا‏‏ے۔ عثمانی کابینہ نے بیکار وضاحت کيتی کہ بحریہ وچ خدمات انجام دینے والے جرمن افسران د‏‏ی جانب تو‏ں اس د‏ی منظوری دے بغیر دشمنی شروع کردتی گئی۔ اتحادیاں نے روس دے خلاف تعزیرات، گوئبن تے بریسلاؤ تو‏ں جرمن افسران د‏‏ی برطرفی، تے جنگ دے خاتمہ تک جرمن بحری جہازاں نو‏‏ں نظربند کرنے اُتے زور دتا۔
5 نومبر کو، عثمانی حکومت دے ردعمل تو‏ں پہلے، برطانیہ تے فرانس نے وی عثمانیاں دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ عثمانیاں نے ايس‏ے مہینے دے آخر وچ اک عہد جہاد (مقدس جنگ) دا اعلان کیتا، قفقاز د‏‏ی مہم دا آغاز روسیاں دے خلاف اک جارحیت دے نال کیتا، تاکہ عثمانی دے سابقہ صوبےآں نو‏‏ں دوبارہ تو‏ں حاصل کیتا جاسک‏‏ے۔ میسوپوٹیمین مہم دا آغاز بصرہ وچ برطانوی لینڈنگ دے نال ہويا ۔
11 نومبر 1914 نو‏‏ں سلطان محمود پنجم نے برطانیہ، فرانس تے روس دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ 13 نومبر 1914 نو‏‏ں اک تقریب سی جس وچ سلطان محمد پنجم نو‏‏ں جنگ دا جواز پیش کیتا گیا۔ 14 نومبر نو‏‏ں سی یو پی (چیمبر وچ اکثریت د‏‏ی جماعت) دے ذریعہ جنگ دا باضابطہ اعلان ہويا۔ چیمبر دے اعلان (CUP ) نو‏‏ں "جنگ دے وجود دا اعلان" کہیا جاسکدا ا‏‏ے۔ سارا معاملہ تن دن وچ مکمل ہوگیا۔ عثمانیاں نے 1915 دے اوائل وچ مصر دے خلاف اک جارحیت تیار کيت‏ی سی، جس دا مقصد سوئز نہر اُتے قبضہ کرنا سی تے ہندوستان تے مشرق وسطی دے لئی بحیرہ روم دے راستے نو‏‏ں کاٹنا سی۔ یوروست وچ اگست 1914 وچ جنگ یورپ وچ شروع ہوئی، تے سلطنت عثمانی تن مہینےآں وچ جرمنی تے آسٹریا د‏‏ی طرف نال جنگ وچ شامل ہوگئی۔ ہیو اسٹریچن نے 2001 وچ لکھیا سی کہ پچھلی روشنی وچ ، عثمانی جنگ ناگزیر سی، اک بار Goeben تے Breslau داردانیلس وچ جانے د‏‏ی اجازت دتی گئی سی تے اس دے بعد تاخیر د‏‏ی وجہ تو‏ں عثمانی جنگ تے بلغاریہ د‏‏ی غیرجانبداری دے ل۔ عدم اعتماد د‏‏ی وجہ تو‏ں پالیسی دے بارے وچ غیر یقینی صورتحال د‏‏ی بجائے سن ۔
رد عمل
اودیسا د‏‏ی جنگ نے عثمانی قیادت وچ بحران دا ماحول پیدا کیتا۔ سیت حلیم تے مہمت کیویٹ بی نے اینور نو‏‏ں شدید احتجاج پیش کیتا۔ ایہ حملہ کمزور سی تے منتشر بحری چھاپےآں وچ ، لہذا ایہ اک سنگین بحری آپریشن د‏‏ی بجائے، صرف اک سیاسی اشتعال انگیزی ہوسکدی ا‏‏ے۔ طلعت نے وانجین ہائیم نو‏‏ں دسیا کہ اینور نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے پوری کابینہ نے بحری کارروائی کيت‏‏ی مخالفت کيتی۔
اگلے دو دن وچ سب کچھ افراتفری وچ سی۔ سعید حلیم نو‏‏ں سلطان تے متعدد ہور نے سیت ہیم نے استعفی پیش کیتا۔ محمد جاوید بے، وزیر خزانہ، اعلان کردے ہوئے استعفی دینے والے چار وزیراں وچو‏ں اک سن، "یہ ساڈے ملک د‏‏ی بربادی ہوئے گی — خواہ اسيں جیتاں۔"
- جاوید پاشا
گیلپولی وچ حادثات نے انہاں دے تبصرے د‏‏ی توثیق کيتی۔ اگرچہ اس مصروفیت نو‏‏ں عثمانیاں دے لئی اک "فتح" سمجھیا جاندا اے، لیکن انہاں نو‏‏ں 315،500 د‏‏ی فوج وچو‏ں اک چوتھائی ملین فوجیاں دے حیرت انگیز نقصان دا سامنا کرنا پئے گا۔
فوجی تیاری
thumb| [[شیخ الاسلام|شیچ السلام اتحادی طاقتاں دے خلاف مقدس جنگ دا اعلان کر رہیا اے ]] ینگ ترک انقلاب دے بعد اکتوبر 1908 وچ وزارت جنگ دے ذریعہ اک نواں فوجی دستہ سازی دا قانون تیار کیتا گیا سی ( سلطنت عثمانیہ وچ شمولیت دیکھو)۔ قانون دے مسودے دے مطابق، 20 تو‏ں 45 سال د‏‏ی عمر دے تمام مضامین لازمی فوجی خدمات نو‏‏ں پورا کرنا سی۔
13 نومبر 1914 نو‏‏ں سلطان محمد پنجم د‏‏ی موجودگی وچ اک تقریب وچ تے نبی صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے اوصاف دے نال، 'مقدس جنگ' دا اعلان کیتا گیا۔ پنج فقہی نظریات نے اس مطالبہ نو‏‏ں قانونی حیثیت دی، پہلی بار تمام مسلماناں — خصوصا برطانیہ، فرانس تے روس د‏‏ی نوآبادیات‏ی طاقتاں دے زیر اقتدار علاقےآں وچ انہاں کافر دے خلاف اٹھنے دا مطالبہ کیتا۔ عرب علما وچ وڈے پیمانے اُتے مسلم کمیونٹی د‏‏ی طرف تو‏ں اس اپیل دے لئی کچھ جوش و خروش پایا گیا سی، لیکن شریف مکہ دے حمای‏تی معاملے اُتے تنقید کيتی گئی سی، تے شریف حسین نے ایہ کہندے ہوئے اپنے آپ نو‏‏ں جوڑنے تو‏ں انکار کردتا سی کہ اس تو‏ں بندرگاہاں اُتے ناکہ بندی تے ممکنہ طور اُتے بمباری د‏‏ی جا سکدی ا‏‏ے۔ انگریزاں دے ذریعہ حجاز (جس نے بحر احمر تے مصر نو‏‏ں کنٹرول کیتا)۔ وسیع اسلامی دنیا دے رد عمل نو‏‏ں خاموش کردتا گیا۔ مثال دے طور اُتے مصر تے ہندوستان وچ ، فقہی رائے نے زور دے ک‏ے کہیا کہ انگریز د‏‏ی اطاعت واجب ا‏‏ے۔
جنگی افرادی قوت د‏‏ی فراہمی دا بنیادی بجھ ترکی دے کسان اناطولیہ اُتے پيا، جس نے جنگ دے آغاز اُتے ہی عثمانی آبادی دا تقریباً 40 فیصد حصہ لیا سی۔
تجزیہ
بوہت سارے عوامل سن جنھاں نے عثمانی حکومت نو‏‏ں متاثر کرنے تے جنگ وچ داخل ہونے د‏‏ی ترغیب دینے د‏‏ی سازش کيتی۔
روسی خطرہ
سیاسی طور اُتے روس اک اہ‏م عنصر سی۔ جدو‏ں برطانیہ ٹرپل اینٹینٹ دی طرف راغب ہويا تے روس دے نال تعلقات استوار کرنا شروع کیتا تاں پورٹ عدم اعتماد دا شکار ہوگیا۔ پورٹ نے آہستہ آہستہ جرمنی دے نال پارلیمنٹ د‏‏ی مخالفت دے نال، نیڑےی سیاسی تعلقات نو‏‏ں ختم کردتا۔ برطانیہ تے فرانس دے تعلقات نے اٹلی نو‏‏ں طرابلس اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی ترغیب دتی سی۔ آبنائے اُتے روسی ڈیزائن (بحیرہ اسود تے بحر اوقیانوس تک اس دے بحیرہ اسود د‏‏ی بندرگاہاں تک کھلی رسائی دے لئی) مشہور سن ۔ انہاں شرائط نے برطانیہ، فرانس تے روس نو‏‏ں جرمنی دے خلاف کھڑا کردتا۔ حتی کہ اینٹینٹے سیمل پاشا نے تسلیم کیتا کہ سلطنت دے پاس جرمنی دے نال معاہدہ کرنے دے سوا کوئی چارہ نئيں سی تاکہ اوہ بحران دے اک ہور لمحے وچ تنہا نہ رہ سک‏‏ے۔
پورٹ د‏‏ی پالیسی فطری طور اُتے برلن اُتے انحصار د‏‏ی طرف مائل ہوئے گی۔ عثمانی جرمن اتحاد نے روس نو‏‏ں وکھ تھلگ کرنے دا وعدہ کیتا۔ روسی سرزمین اُتے رقم تے مستقب‏‏ل دے کنٹرول دے بدلے وچ ، عثمانی حکومت نے اک غیر جانبدار پوزیشن ترک ک‏ر ک‏ے جرمنی دا نال دتا۔
جنگ کيت‏ی ناگزیریت
ان تمام دلائل وچ غیر متنازعہ نکتہ ایہ اے کہ سیاست داناں دے اک چھوٹے تو‏ں گروہ نے ریاست نو‏‏ں مرکزی طاقتاں تو‏ں بنھ رکھیا ا‏‏ے۔ زیادہ اہ‏م سوال ایہ سی کہ انہاں دے کیہ انتخاب سن ۔ جدو‏ں تک ہوئے سک‏‏ے سلطنت نے غیر جانبدار راستے اُتے چلنے د‏‏ی کوشش کيتی۔
رسک آل
سلطنت نو‏‏ں علاقائی مسائل نو‏‏ں حل کرنے دے لئی ہر چیز نو‏‏ں خطرے وچ ڈالنے دے طور اُتے پیش کیتا گیا سی۔ اس وقت، ریکارڈ دے مطابق، سلطنت نے جنگ دے مقاصد نو‏‏ں ٹھیک تو‏ں پورا نئيں کیتا سی۔ جرمنی نے اینٹیٹے دے لئی اک اسٹریٹجک مسئلہ پیدا کرنے دے سوا کچھ نئيں کھایا۔ جنگ وچ سلطنت دے داخلے تو‏ں جرمنی نے حکمت عملی تو‏ں سب تو‏ں زیادہ فائدہ اٹھایا۔
یہ کہنا درست نئيں اے کہ سلطنت نے سب نو‏‏ں خطرے وچ ڈال دتا۔ سلطنت ناپسندیدہ طور اُتے جنگ وچ داخل ہوگئی۔ انور پاشا نو‏‏ں اس عہدے تو‏ں خارج کرنا ہوئے گا۔ اوڈیسا د‏‏ی جنگ (1914) نے انہاں نو‏ں کابینہ دے ہور ممبراں تو‏ں وکھ کردتا۔ ایہ تجویز کيتی جاندی اے کہ انور پاشا اوڈیسا دے انجام نو‏‏ں پہلے ہی جاندے سن ۔ اس دے دفاع نے اسنو‏ں پیچیدہ بنا دتا۔
جرمن پینتریبازی
تین ماہ دے عرصے وچ ، سلطنت غیر جانبدار پوزیشن تو‏ں مکمل جنگ و جدل د‏‏ی طرف منتقل ہوگئی۔
سفیر وانجین ہائیم تے وائس ایڈمرل سوچن نو‏‏ں سلطنت دے مقام د‏‏ی تبدیلی دا سہرا ملا۔ سفیر وانجین ہیم نو‏‏ں سلطنت دے لئی تفویض کیتا گیا سی۔ ولہیم سوچن د‏‏ی موجودگی حادّا‏تی سی۔ ولہیم سوچن نو‏‏ں 29 اکتوبر 1916 نو‏‏ں جرمنی دے سب تو‏ں اعلیٰ فوجی آرڈر، پور لی میرائٹ تو‏ں نوازیا گیا۔
عثمانی بحریہ دے پاس بھاری طاقت دا فقدان سی۔ برٹش نیول مشن اک امدادی شاخ دے طور اُتے قائم کیتا گیا سی۔ ایڈمرل آرتھر لیمپس اپریل 1912 وچ آیا سی۔ برطانوی بحریہ دا مشن منصوبہ بندی دے مطابق برٹش گز وچ تعمیر کیتے گئے دو جنگی جہازاں د‏‏ی آمد دے نال اک مکمل اڑا ہويا مشن وچ تبدیل ہونا سی۔ اوہ ضبط د‏‏ی بعد برطانوی سلطنت نو‏‏ں ایڈمرل آرتھر Limpus د‏‏ی افادیت ختم کر OTTOMAN BATTLESHIP Sultân Osmân-ı Evvel تے OTTOMAN BATTLESHIP Reşadiye 2 اگست 1914 پر۔ برطانوی د‏‏ی طرف تو‏ں دو جدید جنگی جہازاں دے حصول تے اس دے بعد ہونے والے عوامی غم و غصے دے بارے وچ مشکوک قانونی حیثیت دے نال، اس کارروائی نے اس پوزیشن نو‏‏ں ایڈمرل سوچون دے لئی کھول دتا۔ جرمنی نے تدبیر د‏‏ی تے خلاء نو‏‏ں پُر کیتا۔ ایڈمرلٹی دے پہلے لارڈ ونسٹن چرچل نے دعویٰ کیتا سی کہ لعنت عثمانی سلطنت تے مشرق وچ اٹلی سی۔
کتابیات
گٹھ:1914ء وچ بین الاقوامی تعلقات گٹھ:سلطنت عثمانیہ پہلی جنگ عظیم وچ گٹھ:سلطنت عثمانیہ د‏‏ی سیاست گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1914ء گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
نورمحل دی سرائے
نور محل دی سراں پنجاب جلندھر دے نیڑے نور محل قصبے وچ بنی اک تریخی عمارت دا اے۔ پنجابی وچ ایہہ سراں وشالتا تے خوبصورتی دا نشان بن چکی اے۔
تریخ
ایہ سراں بادشاہ جہانگیر (1605-1627) دی ملکہ نور جہاں دے حکم تے 1618 وچّ نور محل وکھے ادوں دواب دے گورنر ذکریا خاں دی دیکھ ریکھ ہیٹھ بنوائی گئی سی۔ سراں دے لہندے دروازے اپر فارسی شاعری وچّ لکھے چار بند ایہدا ثبوت ہن: اکبر شاہ دے پتر جہانگیر شاہ دے انصاف (بھرے) راج ویلے وچ جس ورگا نہ جنت نوں، نہ دھرتی نوں کوئی یاد ہے پھلور ضلعے وچّ نور سراں دی نیہہ رکھی گئی فرشتاں ورگی نورجہاں بیگم دے حکم نال
حوالے
گٹھ:پنجاب دیاں تریخی عمارتاں گٹھ:پنجاب دی تریخ گٹھ:تریخی عمارتاں گٹھ:عمارتاں
کندینامارکا ڈیپارٹمنٹ
کولمبیا براعظم دکھنی امریکہ دا دیس اے اسدا راجگھر بگوٹا شہر اے ۔ کولمبیا لاطینی امریکی دیساں چ وی شامل اے ۔
کولمبیا انتظامی طور اتے 32 صوبےآں جنہاں نوں ڈیپارٹمنٹ آکھیا جاندا اے چ ونڈیا ہویا اے ۔
سکیلوپورس پالاسیوسی
سکیلوپورس پالاسیوسی کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
بارلے جوڑ
Sceloporus palaciosi
اگنی میزائل-4
اگنی 4 ( agni-iv )  اک انٹر میڈائٹ رینج بیلسٹک میزائل اے ۔ اگنی 4 اگنی سیریز دے میزائلاں وچ چھوتھا میزائل اے جس نوں پہلے اگنی 2 پرائیم میزائل کیہا جاندا سی ۔ جس نوں بھارتی فوج  دے استعمال دے لئی  ڈیفنس ریسرچ اینڈ ڈویلپمنٹ آرگنائزیشن‏ ولوں ڈیولپ کیتا گیا اے ۔
پیلی پکھڑوں
پیلی پکھڑوں امریکہ دی اک پکھڑوں اے۔ ایدے پر پیلے رنگ دے ہوندے نیں۔
اگنی میزائل-4
حوالے
گٹھ:بھارت دے میزائل گٹھ:میزائل گٹھ:اگنی میزائل
ویشنو مت
ویشنو مت (Vaishnavism؛ ) ہندو مت دے اہ‏م فرقےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ ہور اہ‏م فرقے شکتی مت، شیو مت تے سمارت سوتر ني‏‏‏‏ں۔ ویشنوی بھگوان وشنو د‏‏ی پوجا اُتے خاص توجہ دیندے ني‏‏‏‏ں۔ اسنو‏ں فرقے نو‏‏ں ویشنوی دھرم وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔
ہندو عقائد دے مطابق کائنات نو‏‏ں تن دیوتاواں برہما، وشنو تے شیو نے سنبھالیا ہويا ا‏‏ے۔ برہما دے بارے وچ خیال کیتا جاندا اے کہ انہاں نے کائنات تخلیق کيتی، وشنو کائنات د‏‏ی حفاظت کردے نيں جدو‏ں کہ شیوا اس کائنات دے محافظ ہونے دے نال نال اس دے خاتمے دا وی سبب بنیاں گے۔
ہرس
ہرس ایران دا اک شہرا ے تے ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے  شہرستان ہرس دا انتظامی مرکز  اے ۔
گٹھ:ایران دے شہر گٹھ:ایران دےآباد تھاں
گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
mzn:هریس (کوثر)
چک 385 گ ب
چک 385 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل سمندری چ وس رہیا اے ۔
دهستان برزاوند
ایہ ایران دے صوبہ اصفہان دے ضلعے شہرستان اردستان دا اک دہستان ( سب تحصیل جاں یونین کونسل جاں دیہی ضلع) اے ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل جاں دیہی ضلعے نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان   شہرستان اردستان ، صوبہ اصفہان چ اے ۔
امریکی بجو
امریکی بجو ددپلانے تے ماس کھانے جانوراں دے نیولے ٹبر وچوں اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:نیولے گٹھ:ماس کھانے
پیرمحل
پیرمحل پنجاب پاکستان دے ضلع ٹوبھا ٹیک سنگھ دی تحصیل پیرمحل دا اک شہر اے ۔ ایہ شہر تحصیل پیرمحل دا راجگڑھ اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع ٹوبھا ٹیک سنگھ
فزکس وچ نوبل انعام
نوبل انعام برائے فزکس ہر سال سویڈن دے ادارے رائل سویڈش اکیڈمی آف سائنسس ولوں فزکس وچ اہم کارکردگی کرنے والے طبیعیات دان نوں دتا جاندا اے۔
حوالے
گٹھ:نوبل انعام گٹھ:نوبل انعام جیتو گٹھ:فزکس دے اعزازات
صوفیا الماریا
اوہ "گلف فیوچرزم" دی تجزیہ نال بہت وڈا کم کردی اے۔  وائرس میگزین وچ اپنے دو کالم وچ اس دھارنا تے بروس سٹرلنگ ولوں وچار کیتا گیا سی۔
مڈھلاجیون اتے سکھیا
سوفیا ال ماریہ اک پیالپ، واشنگٹن توں امریکی ماں اتے اک کتر دے پیؤ دےگھر پیدا ہوئی سی۔ اسنے اپنے بچپن دوران دوناں دیساں وچ سماں بتایا۔  اسنے کائرو وچ امریکن یونیورسٹی وچ موازناتی ساہت دی پڑھائی کیتی اتے لندن یونیورسٹی دے گولڈسمتھ وچلے آرا اتے انوبھوی سنسکتاں دا مطالعہ کیتا۔
گلف فیوچرزم
گلف فیوچرزم صوفیا ال ماریہ ولوں بنایا اک شبد اے جو موجودہ معنےآں دی وضاحت کردی اے جس نے اس توں بعد دے فارسی کھاڑی وچ آرکیٹیکچر، شہری سکیم بندی، کلا، سہج اتے مشہور سبھیاچار وچ دیکھیا اے۔
ایہناں کھیتراں وچ اوہناں دی دلچسپی 1980 اتے 1990 دے دہاکے دوران فارسی کھاڑی کھیتر وچ ودھ رہی نوجواناں توں پیدا ہندی اے، ہ تجربہ سنے'د گرل ہو فل ٹو ارتھ ' وچ بیان کیتا اے۔
ویاکھیا
20 ویں صدی دے اندولناں جویں کہ پھیوچرزم، گلپھ پھیوچرائیزم دے کجھ کو گناں نوں سانجھا کرنا اس کھیتر دے بااثر طبقہ دے ایجنڈے توں واضع اے، ماسٹر پلاننگ اتے دنیا دے اساری نال متعلق اے، اتے اک مقامی یوتھ سبھیاچار جس نال سمپتی دے بلبلے نوں انٹیلمینٹ دی بھاونا پیدا ہندی اے اتے فاسٹ کاراں اتے فاسٹ ٹیکنولوجی نال رجھے ہوئےہن۔
"عرب گلف اک اجیہا کھیتر اے جس نوں اندرونی بندرگاہاں، میونسپل ماسٹر پلان اتے ماحول دی ڈھہن دی بنی ہوئی ہوند وچ پا دتا گیا اے، اس طرحاں اس نوں اک عالمی مستقبل دا پرسار کرنا اے۔"
گلف فیوچرائیزم وچ موجود موضوعاں اتے وچاراں وچ تکنالوجی، دھن اتے ردعمل بھرپور اسلام ولوں ویکتیاں دا الگتا، دھرتی اتے روح اتے صنعت اتے اپبھوگتاواد دے جٹل تتاں، گروہی میموری وچ تریخی وراثت دی مہانتا دے نال اتہاس نوں بدلنا اتے کئی معاملیاں وچ، موجودہ بھوتک ماحول دا خاتمہ شامل اے۔
باہری کڑیاں
گٹھ:جم 1983 گٹھ:امریکی کلاکار گٹھ:زندہ لوک گٹھ:قطر
10 محرم
10 محرم نوں حضرت حسین رضی اللہ عنہ دی شہادت ہوئی ۔
تعطیلاں تے تہوار
یوم عاشورہ
سکیلوپورس پارویس
سکیلوپورس پارویس کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
بارلے جوڑ
Sceloporus parvus
شینہ نیولا
شینہ نیولا ددپلانے تے ماس کھانے جانوراں دے نیولے ٹبر وچوں اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:نیولے گٹھ:ماس کھانے
ناران
ناران ہزارا پاکستان دا اک قصبا اے جیہڑا ہزارا دے اتلے پاسے دریائے کنہار دے کنڈھے تے وس رہیا اے ۔ ناران دے نال ای ہزارا دی اک ہور سوہݨی تھاں کاغان اے ۔کاغان توں سیف الملوک تے ملکہ پربت ول راہ جاندی اے ۔
گٹھ:ہزارا
ہارڈيز
هارڈيز ریستوران دی اک چین اے، جو زیادہ تر امریکہ جنوب تے لہندے علامےآں وچ واقع اے۔
کمپنی پروفائل
Hardee دے بانی ، ولبر ہارٹز نے 9 ستمبر، 1960 نوں، گرینول، شمالی کیرولینا وچ پہلا ریسٹورانٹ - کھولیا۔
گٹھ: ریستوراں گٹھ:کھان پین
توبکال
توبکال اطلس پربت دھارا دا سب توں اچا پہاڑ اے۔ ایہ مراکش وچ اے۔
کوکاٹو
کوکاٹو طوطیاں دا اک ٹبر اے جیدے وچ 21 کوکاٹو آندے نیں۔ ایہ آسٹریلیشیاء دے واسی نیں۔ کوکاٹو انڈونیشی بولی دا شبد اے۔
ایناں دی پچھان ایناں دے سر تے کلغی تے مڑی ہوئی چنج اے۔ دوجے طوطیاں ول ویکھو تے ایناں دے کھمب ایڈے رنگلے نئیں لگدے۔
لیپولیکھ درہ
لپولیکھ درہ ہمالیا دا اک پہاڑی درہ ہے۔ ایہہ بھارت، چین اتے نیپال نوں آپس وچّ جوڑدا ہے۔ ایہہ نیپال دی بیاس گھاٹی، بھارت دے اتراکھنڈ صوبے اتے تبت دے اک پرانے وپاری شہر تکلا کوٹ (پرانگ) نوں آپس وچّ جوڑدا ہے۔
باہری جوڑ
گٹھ:ہمالہ دے پرمکھ درے گٹھ:درے گٹھ:نیپال دے پہاڑی درے گٹھ:بھارت دے درے گٹھ:بھارت دے پہاڑی درے گٹھ:تبت دے پہاڑی درے گٹھ:چین دے پہاڑی درے
بریمپٹن
بریمپٹن کینیڈا دے صوبے اونٹاریو دا اک شہر اے۔ انگریزی مگروں پنجابی ایتھے دی وڈی بولی اے تے ایتھے اک ملنی وچ پاکستانی سیاستدان عمران خان نے آکھیا جے راج وچ آکے پنجابی نوں مڈھلی پڑھائی لئی سکولاں وچ لاگو کریگا۔
چک 386 گ ب
چک 386 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل سمندری چ وس رہیا اے ۔
عمار کاظمی
عمار شاہ کاظمی پنجاب، پاکستان دے ضلع قصور دی تحصیل چونیاں توں تعلق رکھݨ آلے کالم لکھاری، ایکٹیوِسٹ تے پنجابی سیوک نیں۔
اوہ 2018 دے عام انتخابات وچ چونیاں دے حلقے توں بطور آزاد امیدوار حِصہ لے چُکے نیں تے ہار گئے۔ اوہ پنجاب دے متعلق مُختلف موضوعات اُتے کئی اخباراں وچ کالم وی لِکھدے نیں۔
گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لکھاری گٹھ:صحافی گٹھ:لکھاری
دهستان زاغل
ایہ ایران دے صوبہ اصفہان دے ضلعے شہرستان اردستان دا اک دہستان ( سب تحصیل جاں یونین کونسل جاں دیہی ضلع) اے ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل جاں دیہی ضلعے نوں کہندے نیں) ۔
ہزارا
ہزارا اک جغرافیائی تھاں اے جیہڑا پاکستان دے اُتلے پاسے اے ۔ ہزارا دے وڈے شہر ایبٹ آباد مانسہرا تے ہری پور نیں ۔ ہندکو ایتھوں دی بولی اے۔
دهستان زاغل
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان   شہرستان اردستان ، صوبہ اصفہان چ اے ۔
ہزارا
ناں
امپیریل گزیٹیر آف انڈیا دے نیڑے "ہزارا دا نیرکتا گمنام اے اے ۔ ابیسارٓ نال رلایا جاسکدا اے یعنی ابیساراں دا دیس ۔ ابیسار سکندر دے آون ویلے ایتھوں دے پعلڑی لوک سن۔
جغرافیا
ہزارا ہری پور، ایبٹ آباد، مانسہرا، بٹ گرام تے کوہستان تے مشتمل اے ۔ ہزارے وچ اِنڈس دریا تے دریائے کنہار وگھدے نیں۔ مکشپوری میراں جانی مکڑا تے ملکہ پربت ایتھے دے اچے پہاڑ نیں۔ جھیہل سیف الملوک ہزارے دی اک سوہنی جھیل اے
تریخ
ہزارا پرانی گندھارا رہتل دا انگ اے ۔ سکندر یونانی سردار ہزارا آیا سی ۔ سنسکرت دا گرو پانینی ہزارے وچ وی رہیا۔ ہزارے دا اک پہعاڑ مکشپوری دا مہا بھارت وچ وی ذکر اے ۔ ہزارا موریا سلطنت دا وی اک انگ رہیا اے تے اشوک ایتھے صوبیدار سی ۔ 7 ویں صدی وچ چینی یاتری ہیون سانگ ایتھے آیا سی ۔ ہزارا کشمیر تے فیر مغل سلطنت نال جڑیا رہیا ۔ 19 وی صدی وچ ایہ پنجاب دا اک انگ سی جدوں مہاراجا رنجیت سنگھ دا راج کرریا سی۔ 1849 وچ پنجاب تے انگریزاں دے مل مارن مگروں ہزارہ وی تاج برطانیا دا حصا بن گیا۔ ہزارے دے دو ضلعے ہری پور تے مانسہرا دو پنجابی جرنیلاں دے ناں تے نیں ۔ میجر جیمز ایبٹ ایدا پیلا انگریز سردار سی۔ اودے ناں تے ایبٹ آباد دا شہر وسایا گیا۔ 1901 تک ہزارہ صوبہ پنجاب سی ۔ 1901 چ ہزارا نوں پنجاب توں کٹ کے نویں بنن والے صوبہ سرحد نال جوڑ دتا گیا۔
اجکل ہزارے دے لوک ہزارا نوں صوبہ سرحد توں اک وکھرا صوبا بناون دی منگ کر رہے نیں ۔
بولی
ہزارا وچ ہزاروی لہجے دی پنجابی بولی جاندی اے جساں ہندکو زبان آخدے نیں۔
صوبا ہزارا تحریک
ضلع ایبٹ آباد صوبا ہزارا تحریک دا گڑھ اے ۔ ہزارا دے لوک صوبہ سرحد دے نویں ناں خیبر پختونخوا نوں نہیں مندے ۔ ہزاروے وال اپنا وکھرا صوبا بناونا چاہ رہے نیں ۔ ہزارے وال ایہ سمجدے نیں کہ اساں صوبا سرحد دی آمدݨی دا ٪ 80 بݨاوندے آں ۔ ٪ 40 بجلی ہزارا دے تھاں تربیلا وچ پیدا ہوندی اے ۔ پاکستان دی ٪ 70 چاء تے  تماکھو ہزارا وچ پیدا ہوندا اے ۔ ہزارا وچ پڑھے لکھے لوکاں دی گݨتی ٪ 94 اے ۔ شاہراہ قراقرم ہزارا وچوں لنگھدی اے ۔
باہرلے جوڑ
Hazarajat Hazarajat fa:هزاره‌جات Hazaradjat Hazarajat Hazarajat Hazarajat Hazara, Pakistan ہزارہ ڈویژن
گٹھ:ہزارا گٹھ:پاکستان دا جغرافیا
ہشترود
ہشترود ایران دا اک شہرا ے تے ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے  شہرستان ہشترود دا انتظامی مرکز  اے ۔
گٹھ:ایران دے شہر گٹھ:ایران دےآباد تھاں
گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
دیوا بلے ساری رات
دیوا بلے ساری رات کتاب دیوندر ستیارتھی دی رچنا ہے ۔ دیوندر ستیارتھی دا جنم 28 مئی 1908 نوں پٹیالہ ریاست دے نگر ،بھدوڑ ضلع برنالہ،پنجاب وچّ ہویا ۔ دیوندر دا مول نام دیوندر بتا سی۔ اسدے پیش دا ناں دھندی رام بتا تے ماں دا ناں آتما دیوی سی۔ اسدی بیوی دا ناں ساتی سی۔ اسدے تنّ بچے سن کویتا، القا ،پارول ۔ اس دی موت 12 فروری 2003 وچّ ہوئی۔ دیوندر ستیارتھی اس کتاب وچّ اپنے گیت اکٹھے کرن دے سفر بارے لکھت دا ہے ۔اناں دا جھکاء بچپن تو ہی لوک گیتاں وچّ سی۔ایہہ میکسم گورکی توں متاثر سن۔ انھاں نے لوک گیتا اکٹھے کرنے شروع کر دتے ایہ کشمیر،کلکتے وچّ لوک گیت اکٹھے کردے رہے۔ ایہہ پروفیسر تیجا سنگھ تے لالا دھنی رام چاتک دے کہن  تے پنجابی وچّ لکھن   لگیب۔  آپ دے لیکھ پھلواڑی،دیس درپن وچّ گیت چھپن لگے۔ "پنجاب دے پینڈو گیت" ایڈیسن چھپوا دتا ۔ لوک گیت ،گدھا،ویاہ دے گیت،وکھ وکھ پراتاں دے گیتا دا پرسپر مقبلا، وچھوڑے دے گیت تے لکچراں دندے رہے ۔ اس پستک دا درس کھیتر گدھے واگ نرا پنجاب ہی نہی سگوں لما،چوڑا وصال ہندوستان ہے۔ وکھ-وکھ پراتا دے لوک -گیتا تو علاوہ اس میری خانہ بدوشی دیاں کجھ کو یاداں وی شامل ہن جو لوکگیتاں نال سدھا تعلق رکھدیا ہن۔اس کتاب دے 10 حصےہن۔