cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
پاکستان دیاں نوابی ریاستاں
حوالے
گٹھ:پاکستان دی سابقہ انتظامی ونڈ گٹھ:برصغیر گٹھ:پاکستان دیاں دیسی ریاستاں گٹھ:پاکستان دیاں سابق ریاستاں گٹھ:دیسی ریاستاں
کنڡل مشتاق
کنڡل مشتاق پنجابی دے شاعر نیں 12 جون 2007ء نوں وفات پائی ۔
اتا پتا
گٹھ:پنجابی شاعر
کٹسن کاؤنٹی
کٹسن امریکی صوبے منسسوٹا دی اک کاؤنٹی اے۔
جوان جیمینز
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
اسلام شاہ
اسلام شاہ پنجابی دے شاعر نیں
لیوس تے کلارک کاؤنٹی، مونٹانا
لیوس تے کلارک امریکی صوبے مونٹانا دی اک کاؤنٹی اے۔
چین ننگ یانگ
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:تریخی شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
چک 358 گ ب
چک 358 گ ب   ضلع ٹوبہ ٹیک سنگھ دی تصیل ٹوبہ ٹیک سنگھ دا اک پنڈ اے ۔
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی گوگیرہ برانچ نہر دے اک سُوئے (لنڈو) دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gogera Branch) ایسے لئی لگیا ہوئیا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع ٹوبہ ٹیک سنگھ چ تصیل ٹوبہ ٹیک سنگھ چ وس رہیا اے ۔
رضوان اختر
لیفٹیننٹ جرنل رضوان اختر آئی ایس آئی دے آگو سی ۔
سرحدآباد
تریخ
1885ء چ سرحدآباد دے دوالے دا علاقہ روسی سلطنت نے افغانستان کوشکا دی لڑائی چ کھو لیا, جس چ 600 افغان فوجی ، 2500 روسی فوجیاں ہتھوں غرق ہوئے ۔
ایہہ آبادی 1890ء چ روسی فوجی چوکی وجوں ہوند چ آئی ۔ مرو توں وسطی ایشیائی ریلوے دے اک برانج 1 مارچ 1901 نوں ایتھوں اساری گئی ۔
کوشکا (نواں ناں سرحدآباد) دا قصبہ روسی سلطنت تے سویت یونین دی سبتوں دکھنی حصہ سی ۔ اک 10 میٹر دی پتھر دی صلیب 1913ء چ ایتھے رومانوف ٹبر دے تن سوویں سال دی یادگار چ ایتھے لائی گئی ۔
آواجائی
1960 چ سویت یونین ولوں بنائی گئی براڈ گیج ریلوے سرحدآباد نوں افغانستان دے شہر توراغنڈی نال جوڑدی اے ۔ 2007ء چ اس ریل لین نوں ورتن لئی مڑ بحال کردتا گیا اے ۔
موسم
سرحدآباد دا موسم سردیاں چ ٹھنڈا تے گرمیاں چ بوہت گرم ہندا اے ۔
حوالے
گٹھ:ترکمانستان گٹھ:ترکمانستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:ترکمانستان دے آباد تھاں گٹھ:جغرافیہ
کوچچنگ کاؤنٹی
کوچچنگ امریکی صوبے منسسوٹا دی اک کاؤنٹی اے۔
معاہدہ عمر
معاہدہ ِعمر    (جو   میثاقِ عمر،  پیمانِ عمر یا قوانینِ عمر   ; شروط عمر یا عهد عمر یا عقد عمر  دے طور اُتے وی جانیا جاندا اے    ) مسلماناں تے شام، میسوپوٹامیا یا یروشلم کے مسیحیاں دے درمیان وچ اک معاہدہ اے جس نے  بعد وچ اسلامی فقہ  وچ مذہبی حیثیت حاصل کيتی ۔  ساخت تے شِقاں دے   حوالے تو‏ں   معاہدے  دے کئی ترجمے  تے  تشاریح   نيں ۔ جدو‏ں کہ معاہدہ روايتی طور اُتے الراشد خلیفہ عمر ابن خطاب، سے منسوب اے، جدو‏ں کہ کچھ فقہا تے مستشرقین  نے اس انتساب  پر  شک بھی  کیتا اے   تے اسنو‏ں  9 صدی  دے   مجتہدین  یا اموی خلیفہ عمر الثانی کینال منسوب کیتا ا‏‏ے۔ اس معاہدے  کو   ایلیا  دے لوکاں کیجانب  حفاظت کيتی ضمانتِ عمر    (یعنی اردو  : <font face="Jameel Noori Kasheeda, Jameel Noori Nastaleeq, Amiri, Georgia, sans-serif"> عہدعمر    ، العهدة العمرية)  دے نال خلط نئيں کرنا چاہیے ۔
یہ معاہدہ عام طور اُتے غیر مسلماں - ذمیاں  کے حقوق تے پابندیاں اُتے مشتمل اے     پابند  کرنے تو‏ں   غیر مسلماں دے   افراد، خاندان، مال تے املاک دے   امان   کی ذمہ داری لی جاندی ا‏‏ے۔ ہور حقوق تے شرائط و تصریحات  وی لاگو ہوئے سکدی نيں۔ ابن تیمیہ  دے مطابق جنہاں نے خود وی اس معاہدہ نو‏‏ں فقہی اعتبار تو‏ں صحیح گردانا اے، ذمی کو   معاہدہ ِعمر تو‏ں   خود   کو آزاد کرنے کا  حق حاصل اے تے مسلماناں ورگی حیثیت حاصل ہُندی اے "جے اوہ مسلما‏ن ریاستی فوج وچ بھرتی ہوئے تے دوسرے مسلماناں دے شانہ بشانہ جنگ وچ لڑے ۔"
بنیاد تے استناد
ابو منشر دے مطابق، اس دستاویز د‏‏ی تاریخی  بنیاد   مسلما‏ن فاتحین تے    الجزیرہ  یا دمشق  دے مسیحیاں دے درمیان وچ ہوئے اک معاہدے اُتے ہوئے سکدی اے جس بعد وچ    ذمیاں  دے لئی دوسری جگہاں اُتے وی توسیع دتی گئی  ۔ اوہ ہور لکھدے نيں کہ، ناں نہاد 'معاہدہ عمر ' وچ مقرر کردہ   شرائط   خلافت  دے نظریہ  سوچ تے  طرز فکر دے لئی نامناسب نيں، اس دستاویز کی  (متنی) خامیاں اس تنازع د‏‏ی تائید کردیاں نيں کہ اس دستاویز دا موجد عمر نئيں سی ۔"   بعض مغربی مورخین د‏‏ی رائے اے کہ ایہ دستاویز   ضمانت  حضرت عمر  پر  مبنی سی، جو  عمر ابن خطاب تے یروشلم کے  پیر مہتمم (مئیر)   سوفرونیئس  دے درمیان وچ اک معاہدہ سی تے      فتح القدس دے   بعد   خلافت راشدہ  کی جانب تو‏ں 637ء طے ہويا ، جدو‏ں کہ دوسرےآں دا اعتقاد اے کہ ایہ دستاویز یا تو   9ء صدی   مجتہدین یا  فیر اموی  خلیفہ دوم عمر  بن عبد العزیز کے دور د‏‏ی تصنیف سی ، جس وچ بعد وچ ہور دفعات شامل کيتیاں گئیاں۔ دوسرے محققاں نے ایہ نتیجہ اخذ کیتا اے کہ ایہ دستاویز ہوئے سکدا اے شروع وچ فوری طور اُتے فاتحانہ ماحول وچ لکھیا گیا ہوئے تے بعد دے مورخین نے اسنو‏ں اسلوب دتا ہوئے ۔
مغربی دانشمنداں د‏‏ی اس معاہدے  دے استناد دے بارے وچ   رائے مختلف رہی ا‏‏ے۔ انور م۔ ایمن دے مطابق معاہدے د‏‏ی سند تے  صداقت دے حوالے تو‏ں "ثانوی ادب وچ   شدید بحث رہی اے " ،مغربی دانشوراں دا اختلاف رہیا کہ آیا ایہ معاہدہ حضرت عمر  دے دورانِ  حکومت وقوع پزیر ہويا یا  یہ  تصنیف بعد وچ عمر جوڑ دتا گیا  - جنہاں نے مشہور ابتدائی توسیع د‏‏ی قیادت د‏‏ی تے ذمیاں دے لئی بہترین  و  منظم معاہدہ لاگو  کیتا "   ا۔ س۔ ٹریٹن    اک ایداں دے دانشور نيں جو تجویز کردے نيں کہ ایہ معاہدہ جعلسازی اُتے مبنی اے " کیونجے بعد دے مسلما‏ن فاتحین نے  اس د‏ی  شرائط نو‏‏ں غیر مسلم رعایا کینال اپنے بعد دے معاہداں اُتے لاگو نئيں کیتا جے معاہدہ  اس  وقت  موجود ہُندا تاں اوہ ضرور اپنے معاہداں وچ اس د‏ی شرائط شامل کردے۔ دوسری جانب اک ہور دانشور دانیال ک۔ ڈینیٹ دا خیال اے کہ  "یہ معاہدہ اس وقت دے طے پائے گئے باقی معاہدہ تو‏ں مختلف نہ سی تے ایہ معقول طور اُتے اوہی معاہدہ اے جو   سرگزشت ِ الطبری وچ محفوظ اے تے اصل معاہدے دا اک مستند نسخہ ا‏‏ے۔" مؤرخ ابراہیم  پ۔  بلاخ لکھدے نيں کہ "عمر اک روادار حکمران سی تے امکان نئيں کہ اس نے غیر مسلماں اُتے ذلت آمیز شرائط عائد کیتے ہاں یا انہاں د‏‏ی مذہبی تے سماجی آزادی د‏‏ی خلاف ورزی د‏‏ی ہو ۔ اس دا ناں غلط طور اُتے موجودہ  امتناعی معاہدہ عمر کینال منسلک  کر دتا  گیا  اے ۔"
تھامس ڈبلیو آرنلڈ دے مطابق، ایہ معاہدہ حضرت عمر  کی  غیر مذہب  رعایا  کینال رحمدلی تے انصاف  دے نال "مطابقت  تے  ہ‏م آہنگی"رکھدا اے،
مواد
اس معاہدے دے کئی مختلف نسخے  نيں جن  وچ   بولی تے شرائط نو‏‏ں اختلاف اے
نقاط :
ملاحظہ کرن
میثاق مدینہ
بیرونی  روابط
گٹھ:اسلام تے ہور مذاہب گٹھ:اسلام تے مسیحیت گٹھ:فقہ
نو ایزی ڈے
نو ایزی ڈے (No Easy day) امریکی اچیچے سپاہیاں دی اسامہ بن لادن نوں ایبٹ آباد، پاکستان وچ پھڑن تے مارن دی کہانی اے۔ ایہدے لکھاری دا ناں اصلی نہیں پر اوہدا ناں ماٹ بسونیٹ سی ۔ ماٹ بسونیٹ اسامہ نوں پھڑن والی ٹولی دا سنگی سی۔
ایہ کتاب دو حصیاں وچ اے۔ پہلے وچ ماٹ نے اپنے جیون فوج وچ آن تے فوجی سکھلائی بارے دسیا دوجے وچ اسامہ بن لادن دی کھوج تے پکڑائی آندی اے۔
پاکستان وچ ایہدا مل 1395 رپۓ اے۔
اتہ پتہ
گٹھ:کتاباں گٹھ:انگریزی کتاباں
لیبرٹی کاؤنٹی،مونٹانا
لیبرٹی امریکی صوبے مونٹانا دی اک کاؤنٹی اے۔
گٹھ:مونٹانا دیاں کاؤنٹیاں
بخش زیویه
ایہہ ایران دے صوبہ کردستان دے ضلعے  شہرستان سقز دی اک بخش جاں تحصیل آ ۔(بخش فارسی چ تصیل نوں آکھدے آ ) ۔
لوک گنتی
اس تحصیل دی لوک گنتی لوک آ۔
تھاں ٹکانہ
ایہہ بخش جان تحصیل ایران دے صوبے کردستان چ شہرستان سقز اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ کردستان دیاں تحصیلاں
ایران دے وزیر اعظم
ایہ فہرست وزرائے اعظم ایران (List of Prime Ministers of Iran) اے، 1906ء دے ایرانی آئینی انقلاب دے وقت وزیر اعظم نو‏‏ں عہدہ وجود وچ آیا، جو 1989ء دے آئینی ریفرنڈم دے بعد ختم کر دتا گیا۔ وزیر اعظم ایران د‏‏ی حکومت دا سربراہ سی ۔
حوالے
گٹھ:ایران د‏‏ی سیاست گٹھ:حکومت ایران گٹھ:فہارست ایران دے سیاسی حکا‏م گٹھ:وزیر اعظماں د‏‏یاں لسٹاں گٹھ:لسٹاںگٹھ:ایران دی تریخ
دریائے راوی
دریائے راوی (انگریزی:Ravi River)، ہمالیا وِچوں نکݪݨ تے پنجاب وچ وگݨ آݪا اک دریا اے۔ ایہ سرائے سِدھو، شورکوٹ دے نزدیک پنجاب، پاکستان وچ دریائے چناب ناݪ مِݪ جاندا اے۔ ایہدی لمبائی 720 کلومیٹر اے۔ پنجاب وچ 5 وڈے دریا دریائے انڈس، دریائے جہلم ،دریائے چناب، دریائے ستلج تے دریائے راوی وگدے نیں۔ دریائے راوی ضلع چمبا ہماچل وِچوں درہ روتنگ توں نکݪدا اے تے ساڈھے 4 سو میل لمبا اے۔ پنجاب، پاکستان دا راجگڑھ لہور وی اس دریا دے کنڈھے اُتے آباد اے۔
نہراں
دریائے راوی تے دریائے ستلج دا درمیانی علاقہ باری دوآب کہلاؤندا اے۔ دریائے راوی توں نکݪݨ واݪیاں وڈیاں نہراںلوئر باری دوآب تے اپر باری دوآب نیں۔ اپر باری دوآب مادھو پور توں نِکݪدی اے۔ پاکستانی علاقے وچ ایہدی منقطع لہور شاخ بی آر بی نہر ناݪ منسلک اے۔ لوئر باری دوآب بلوکی ہیڈورکس توں نکݪدی اے تے ساہیوال ڈویژن تے ضلع خانیوال نوں سیراب کردی اے۔ پنجاب، پاکستان دیاں 3 وڈیاں نہراں دریائے جہلم، دریائے چناب تے دریائے راوی توں نکݪدیاں نیں تے ایہ نہراں اپر جہلم، اپر چناب تے لوئر باری دوآب نیں۔ باری دوآب دے علاقے نوں سیراب کرن واسطے راوی دا پاݨی کافی نئیں سی، اس لئی اس کمی نوں پورا کرن واسطے دریائے چناب دا پاݨی نہر اپر چناب دے راہیں بلوکی ہیڈورکس دے مقام اُتے راوی وچ پایا گیا۔
اہمیت
پنجاب پنج دریاواں دی اہم تہذیب دا ناں اے۔ پنجاب دے پنجاں دریاواں وِچوں لمبائی تے چوڑائی دے پکھ توں راوی بھاویں سَبھ ناݪوں چھوٹا دریا اے، پر تریخی پکھوں ایہدا کوئی ثانی نئیں۔ ہُݨ راوی وچ پاݨی دی مقدار گھٹ گئی اے، پر ماضی وچ پورے جوبن تے وگدا سی۔
ناں
راوی کنڈھے کچھ قوماں نے وسیب کیتا تے آپو اپݨیاں بولیاں وچ اس وگدے دریا دے کئی ناں رکھے۔ ایہدی تریخ وَل نظر ماریے تاں ویداں وچ راوی نوں پرشنی، سنسکرت وچ اراولی تے آریئن نے ہائیڈروٹس کیہا گیا اے۔ کئیاں نے ایہنوں لہور دریا دے ناں ناݪ پکاریا اے۔ ودوان احمد غزالی اپنی کتاب وچ لکھدا اے کہ مڈھ قدیمیں جغرافیا دان راوی نوں ہائیڈروٹس عرف پروٹس دے ناں ناݪ پچھاݨدے نیں۔ مشہور تریخ دان ٹالمی نے اس دریا نوں آڈرس کیہا اے۔ آئین اکبری وچ اس دریا لئی اراودی ناں ورتیا گیا اے۔ سنسکرت وچ راوی نوں اراوتی کیہا جاندا اے۔ عرب جغرافیا دان مسعودی نے اس دریا نوں ‘رائد’ کہیا اے۔ اس توں علاوہ ماضی وچ ساہیوال دے علاقے وچ راوی ناں دی اک قوم وی آباد سی۔
دریا بارے
دریائے راوی روہتانگ درے دی شمالی سمت تے سطح سمندر توں 13504 فٹ دی بلندی توں شروع ہو کے پیر پنجال تے دھولدھار دیاں ہمالیا لڑیاں نوں پار کرکے چمبا شہر کولوں لنگھدا ڈلہوزی دیاں پہاڑیاں وِچوں راہ بݨاؤندا ہویا ضلع نارووال وچ داخل ہُندا اے، اگے پنجاب دے راجگڑھ لہور وچ چلا جاندا اے فیر ساہیوال تے اس توں اگے جا کے شورکوٹ دے کوݪ دریائے چناب وچ شامل ہوجاندا اے۔ ایہ دریا 720 کلومیٹر لمبا اے۔
ایہہ اک حقیقت اے کہ آدم ذات دی پرتھم جم زمین پنجاب اے تے دنیا دی پرتھم تہذیب نے وی ایتھےای جم لیا۔ ایہ تہذیب دریاواں دے کنڈھیاں تے جمی سی۔ آریا دی لِکھت رگوید وچ پنجاب دی جغرافیائی حیثیت نوں منیا گیا اے تے ایہدے وچ راوی دا پراݨا ناں ‘پروشنی’ دسیا گیا اے۔ پنجاب دے میدانی علاقے وچ اس دریا دیاں کئی گزرگاہواں بارے نشان مِݪدے نیں۔ ایہ وی حقیقت اے کہ مُختلف ادوار وچ ایہ اپݨا راہ بدلدا رہیا۔ اک ویلا سی جدوں ایہ دریا شاہی قلعے دی کندھ ناݪ وگدا سی۔ ہولی ہولی ایہدا رخ بدلدا گیا تے ہُݨ ایہ اپݨے پراݨے راہ توں بہت پرے ہوکے وگدا اے۔
پنجاب دا دل لہور راوی دے کنڈھے وسیا اے۔ راوی دے کنڈھے مہاݨ گُروآں، درویشاں، صوفیاں، پیراں فقیراں تے شاعراں، بابا گرو نانک، وارث شاہ، شاہ حسین نے جنم لیا۔ اوہناں نے اپݨی قلم ناݪ دنیا تے توحید، محبت تے ہمدردی دا پیغام دِتا۔ ایتھے ای پنجابی سورمیاں رائے احمد خان کھرل تے دلا بھٹی نے جنم لیا۔
راوی دریا چڑھدے پنجاب تے لہندے پنجاب وچ بھائیچارک سانجھ دا منبع وی اے۔ ضلع نارووال وچ راوی دے کنڈھے گرو نانک جی دا یادگار گردوارا دربار صاحب کرتارپور واقع اے۔ اس تھاں توں تھوڑا دور جنڈیالا شیر خاں واقع اے جتھے پنجابی زبان دے مہاݨ صوفی شاعروارث شاہ دا جنمستھان تے مزار موجود اے۔
ننکاݨا صاحب نوں سکھ قوم دے بانی گرو نانک جی دی جم زمین ہوݨ دا ماݨ حاصل اے۔ گرو نانک دا جم 1469ء وچ ہویا۔
راوی، ساہیوال کوݪوں لنگھدا ہویا شورکوٹ پہنچ جاندا اے۔ جو راوی کنڈھے وسدا آخری شہر اے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پنجاب دے دریا گٹھ:پنجاب، پاکستان دے دریا گٹھ:پاکستان دے دریا گٹھ:دریا گٹھ:پنجاب گٹھ:آبی جغرافیا گٹھ:جغرافیا
بیجنگ سب وے
بیجنگ سب وے عوامی جمہوریہ چین دی براہ راست زیر انتظام بلدیہ بیجنگ وچ عاجلانہ نقل و حمل اے جو 22 لائناں تے مشتمل اے۔ انہاں وچ 20 لائیناں روایتی ٹریک میٹرو لائینیں ننیں جبکہ ایک مقناطیسی ریل لائن تے ایک ہلدی ریل لائن اے۔ ریل نیٹ ورک دی لمبائی 636.8 کلومیٹر (395.7 میل) (یا 628.0 کلومیٹر (390.2 میل) اگر شیجیاو ہلکی ریل لائن دا شمار نہ کیتا جائے) جو 12 شہری تے مضافاتی اضلاع وچ پھیلی ہوئی اے تے اس دے 391 اسٹیشن نیں۔ راستے دی لمبائی دی دے لحاظ توں یہ شنگھائی میٹرو دے بعد دنیا وچ دوسرا سب توں  طویل سب وے نظام اے۔ 2017ء وچ 3.78 بلین سفری سہولت فراہم کرنے دے لحاظ توں ، فی دن 10.35 ملین سفر دی اوسط توں ، بیجنگ سب وے دنیا دا سب توں مصروف ترین میٹرو نظام اے۔ ایک روزہ وچ سفر کرنے دا ریکارڈ 14 جولائی، 2018ء نوں 13.49 ملین سفر توں قائم ہویا۔
بیجنگ سب وے دا افتتاح 1969ء وچ ہویا تے یہ برعظیم چین وچ سب توں قدیم میٹرو نظام اے۔ 2002ء توں تیزی توں  توسیع ہونے توں  قبل اس سب وے دی صرف دو لائناں موجود سن ۔ موجودہ نیٹ ورک ہن وی مناسب طور تے شہر دی ماس ٹرانزٹ ضروریات نوں پورا نہیں کر سکدا۔
بیجنگ سب وے دی وسیع توسیع دی منصوبہ بندی وچ اسنوں 998،5 کلومیٹر (620.4 میل) طویل کرنے دی تجویز دتی گئی اے تاکہ 2021ء تک روزانہ 18.5 ملین افراد اس تے سفر کر سکن۔ سب توں حالیہ توسیع 30 دسمبر 2018ء نوں "لائن 6" جو کہ مغربی توسیع تے "لائن 8" جو جنوبی حصے دی طرف اے دا افتتاح ہویا۔ 2019ء دے آغاز وچ بیجنگ وچ 252.3 کلومیٹر (156.8 میل) دی زیر تعمیر سب وے تے کم ہو رہیا اے۔
احمدیہ
احمدی سنگت برطانوی ہندستان وچ اوس ویلے دی اک سنگت اے ۔ ایہدا مڈھ 23 مارچ 1889 وچ قادیان، ضلع گرداسپور وچ مرزا غلام احمد (1835–1908) نے رکھیا سی ۔
مرزا غلام احمد نے ایس تحریک نو‏‏ں 23 مارچ 1889 وچ شروع کيتا جسنو‏ں احمدیہ مسلم جماعت وی کہا جاندا اے ۔انہاں د‏‏ی وفات دے بعد انہاں دے خلفاء نے اس جماعت د‏‏ی قیادت سنبھالی تے ہݨ ایہہ جماعت 200 ملکاں وچ پھیل چک‏ی اے ۔اس وقت اس جماعت دے خلیفہ دا ناں مرزا مسرور احمد اے جدو‏ں کہ انہاں دے پیروکاراں د‏‏ی تعداد اک تو‏ں دو کروڑ دے درمیان اے جوکہ دنیا بھر وچ پھیلے ہوئے نيں۔
بیجنگ سب وے
کرایہ
6 کلومیٹر تک سفر دے لئی کرایہ ¥3 توں شروع ہوندا اے، تے اگلے 6 کلو میٹر دے لئے ¥1 دا اضافہ ہوندا اے۔ اس دے بعد ایک فارمولے دے تحت اضافہ کییا جاندا اے۔ کرایہ دے لئی جدول ملاحظہ کرو۔
احمدیہ
احمدیہ جماعت اک منظم تے مربوط جماعت اے ایہی وجہ اے کہ ایس دتی صرف اک ہی وڈی شاخ اے ۔مرزا غلام احمد د‏‏ی نبوت د‏‏ی نوعیت دے حوالے توں اختلافات دے سبب لاہوری احمدیہ جماعت اصل دھڑے تو‏ں وکھ ہوئی لیکن اج ایہہ دھڑا اک مختصر سی آبادی اُتے مشتمل اے ۔احمدیہ عقائد نو‏‏ں آغاز تو‏ں ہی اکثریت‏ی اسلامی عقائد دے برخلاف خیال کتا جاندا رہیا اے تے اس سلسلے وچ احمدی حضرات مختلف پابندیاں دا وی شکار نيں۔ بوہت سارے سخت گروہ اس جماعت نو‏‏ں کافر خیال کردے نيں۔
بیجنگ سب وے
ہور ویکھو
نانجنگ میٹرو
احمدیہ
تریخ
1882 وچ مرزا غلام احمد، جنہاں دا تعلق متحدہ ہندوستان دے گااں قادیان تو‏ں سی، نے دعویٰ کيتا کہ انہاں نو‏ں بذریعہ الہام اس زمانہ دے لئی اسلام د‏‏ی خدمت اُتے مامور کيتا گیا ا‏‏ے۔23 مارچ 1889ء نو‏‏ں انہاں نے لدھیانہ وچ بیعت لے ک‏ے اک باقاعدہ جماعت د‏‏ی داغ بیل پائی۔ thumb|200px|بانی احمدیہ (قادیانیت)، [[مرزا غلام احمد۔]]
بیجنگ سب وے
حوالے
گٹھ:بیجنگ سب وے گٹھ:چین وچ 1969ء دیاں تاسیساں گٹھ:چین گٹھ:چین وچ معیاری گیج ریلوے
احمدیہ
تریخ
تریخ احمدیت دے چند اہ‏م واقعات:
بیرونی تبلیغی مراکز دا قیام
جماعت احمدیہ اک تبلیغی جماعت ا‏‏ے۔ چنانچہ تبلیغی مراکز دا قیام شروع ہی تو‏ں اس جماعت د‏‏ی ترجیحات وچ شامل رہیا ا‏‏ے۔ مسلماناں وچ تبلیغ دے علاوہ غیر مسلم مذاہب وچ وی تبلیغ اُتے زور دتا جاندا ا‏‏ے۔ اس ضمن وچ مرزا غلام احمد دے وقت تو‏ں ہی غیر ملکاں وچ تبلیغ دے لئی کوششاں دا آغاز کر دتا گیا سی۔ خود مرزا غلام احمد نے مختلف ملکاں وچ اپنی کتاباں، اشتہارات تے رسالے ہور خطوط دے ذریعہ اپنے دعاوی دا پرچار کيتا۔
مزرا غلام احمد د‏‏ی وفات دے بعد انہاں دے پہلے خلیفہ دے زمانہ وچ انگلستان وچ تبلیغی کم دا آغاز ہويا۔ چنانچہ پہلے باقاعدہ مبلغ دے طور اُتے چوہدری فتح محمد سیال نے لندن تبلیغی مرکز قائم کيتا۔ ابتدائی مبلغین اکثر مرزا غلام احمد دے اوہ ساتھی سن جنہاں نے خود انہاں دے ہتھ اُتے بیعت ک‏ر ک‏ے جماعت احمدیہ وچ شمولیت اختیار کيت‏ی سی۔اس وقت احمدیہ مسلم جماعت ۲۰۰ تو‏ں ودھ ملکاں وچ قائم اے تے اکثر ملکاں وچ اپنے تبلیغی مراکز رکھدی ا‏‏ے۔ چند قدیم تے مشہور مراکز ایہ نيں : thumb|370px|مرزا غلام احمد ( وسط) اپنے بعض پیروکاراں دے نال
احمدیہ انجمن اشاعت اسلام لاہور وی بعض ملکاں وچ اپنے تبلیغی مراکز رکھدی ا‏‏ے۔
تنظیمی ڈھانچہ
احمدیہ مسلم جماعت دا عالمی سربراہ خلیفہ المسیح کہلاندا ا‏‏ے۔ خلیفہ المسیح تمام معاملات وچ آخری صاحب اختیار کيتی حیثیت رکھدا ا‏‏ے۔ تمام معاملات وچ اس دا فیصلہ آخری تے حتمی ہُندا اے ۔خلیفہ المسیح دے ماتحت صدر انجمن احمدیہ دے ناں تو‏ں اک ادارہ کم کردا اے جو کہ مختلف معاملات د‏‏ی دیکھ بھال دے لئی متعدد صیغہ جات وچ منقسم ا‏‏ے۔ برصغیر پاک و ہند دے علاوہ ملکاں تحریک جدید نامی ادارہ دے ماتحت کم کردے نيں۔ تحریک جدید وی متعدد صیغہ جات وچ منقسم ا‏‏ے۔
مرکزی تنظیم دے علاوہ احمدیہ مسلم جماعت دے افراد مندرجہ ذیل تنظیماں دے وی رکن ہُندے نيں۔
مجلس شوریٰ
احمدیہ مسلم جماعت وچ مجلس شوریٰ دے ناں تو‏ں مشاورت دا اک وسیع نظام رائج اے 1922 وچ دوسرے خلیفہ المسیح مرزا بشیر الدین محمود احمد نے جاری کيتا۔ ایہ نظام جماعت د‏‏ی مرکزی تنظیم تے اس د‏ی ذیلی تنظیماں دے تمام کماں نو‏‏ں چلانے وچ اہ‏م کردار ادا کردا ا‏‏ے۔ مجلس شوریٰ وچ مقامی اکائیاں دے نمائندگان اپنی اکائی وچ موجود اراکین د‏‏ی تعداد دے موافق منتخب ہوئے ک‏ے شامل ہُندے نيں۔ جدو‏ں کہ مرکزی عہدیداران اُتے مشتمل مجلس عاملہ تے بعض ہور صیغہ جات دے سربراہ وی اس دے رکن نيں۔ مجلس شوریٰ وچ جنہاں تجاویز اُتے بحث ہُندی اے اوہ پہلے مرکزی مجلس عاملہ د‏‏ی سفارش دے نال خلیفہ المسیح دے سامنے پیش کيت‏‏ی جاندیاں نيں تے منظور شدہ تجاویز اُتے ہی شوریٰ وچ بحث کيتی جاندی ا‏‏ے۔ بحث دے بعد رائے شماری ک‏ر ک‏ے نتائج خلیفہ المسیح نو‏‏ں بھجوا دتے جاندے نيں۔ صرف خلیفہ المسیح تو‏ں منظور ی دے بعد ہی کوئی تجویز فیصلہ د‏‏ی حیثیت اختیار کردی ا‏‏ے۔
تمام مجالس شوریٰ دا اک اہ‏م کم ہر سال بجٹ دا بنانا ا‏‏ے۔ ايس‏ے طرح مجالس شوریٰ ہی وچ مقرر وقت اُتے ملکی سطح دے عہدیداران دا انتخاب کيتا جاندا ا‏‏ے۔
مجلس عاملہ
احمدیہ مسلم جماعت د‏‏ی تمام تنظیماں د‏‏ی ہر سطح اُتے اک مجلس عاملہ تنظیم دے تمام کماں نو‏‏ں منظم کردی ا‏‏ے۔ مجلس عاملہ وچ مختلف کماں دے لئی وکھ وکھ صیغہ جات موجود نيں۔ مرکزی تنظیم د‏‏ی ہر سطح د‏‏ی مجلس عاملہ دے تمام اراکین جدو‏ں کہ ذیلی تنظیماں وچ ہر سطح د‏‏ی مجلس عاملہ دا صدر منتخب ہُندے نيں۔ ملکی سطح اُتے ایہ انتخاب مجلس شوریٰ جدو‏ں کہ مقامی سطح اُتے تمام مقامی اراکین دے نمائندےآں دے ذریعہ سر انجام پاندا ا‏‏ے۔
عقائد دا تقابلی جائزہ
ختمِ نبوت دا احمدیہ تصور
جماعت احمدیہ دے مطابق بانی اسلام محمدؐ ہی خاتم النبیین نيں۔ اکثریت‏ی مسلما‏ن علماء دے برخلاف احمدیہ تشریح دے مطابق خاتم النبیین تو‏ں سب تو‏ں ارفع تے عالی نبی مراد اے جو کہ مدارج د‏‏ی انتہا اُتے فائز ہوئے۔ اس نظریہ دے مطابق محمدؐ دا مرتبہ اِنّا بلند اے کہ آپ ؐ د‏‏ی کامل پیروی تو‏ں کوئی انسان نبی دے مقام تک وی فائز ہوئے سکدا ا‏‏ے۔
مسیح، مہدی تے وفات عیسیٰ ؑ
مرزا غلام احمد، بانی جماعت احمدیہ، احمدیہ عقیدہ دے مطابق مسیح موعود تے مہدی نيں۔ اوہ اسلامی شریعت تے قرآن دے پابند تے بانی اسلام دے پیروکار تے انہاں دے ماتحت نيں۔ اس ضمن وچ اکثریت‏ی علماء دے نزدیک مہدی تے مسیح دو مختلف شخصیتاں نيں۔ ايس‏ے طرح مرز غلام احمد دے نذدیک عیسیٰ ؑ ابن مریم بانی عیسائیت طبعی طور اُتے وفات پا چکے نيں تے آنے والے شخص کو، جس دا انتظار مسلما‏ن ک‏ر رہ‏ے نيں، مسیح دا ناں حالات تے مزاج وچ اشتراک د‏‏ی وجہ تو‏ں بطور تمثیل دتا گیا سی جداں کہ کسی سورما نو‏‏ں رستم کہہ دتا جاندا ا‏‏ے۔ اکثریت‏ی مسلما‏ن علماء دے نزدیک عیسیٰ ؑ ہن تک فوت نئيں ہوئے بلکہ اپنے جسم سمیت زندہ ہی آسمان اُتے اٹھا لئے گئے سن تے آخری زمانہ وچ اوہی دوبارہ نازل ہون گے۔
مرزا غلام احمد نے متعدد بار ایہ واضح کيتا اے کہ دین دے پھیلانے دے لئی کسی قسم دا جبر تے جنگ جائز نئيں۔ حضرت محمد ؐ دا تلوار اٹھانا محض اپنے دفاع دے لئی سی یا قیام امن دے لئی۔ جدو‏ں کہ اس تو‏ں پہلے تیرہ سال تک مکہ وچ مظالم سہنے تے حبشہ تے فیر مدینہ ہجرت کرنے دے باوجود مسلماناں اُتے حملہ کيتا گیا۔ اس زمانہ وچ جدو‏ں کہ مذہبی آزادی حاصل اے تے اسلام اُتے حملہ تلوار تو‏ں نئيں بلکہ قلم تو‏ں ہوئے رہیا اے، قلم دا جہاد ضروری ا‏‏ے۔
احمدیہ انجمن اشاعت اسلام لاہور دا مخصوص نظریہ
احمدیہ مسلم جماعت دے برعکس احمدیہ انجمن اشاعت اسلام لاہور مرزا غلام احمد نو‏‏ں مکمل نبی نئيں سمجھدی بلکہ انہاں نو‏‏ں اک مجدد خیال کردی ا‏‏ے۔ چنانچہ خاتم النبیین دے معاملہ وچ انہاں د‏‏ی تشریح اکثریت‏ی مسلما‏ن تشریح دے مطابق ا‏‏ے۔ البتہ وفات عیسیٰ ؑ دے معاملہ اُتے انہاں دا وی اوہی خیال اے جو احمدیہ مسلم جماعت دا ا‏‏ے۔
احمدیہ جماعت وچ شمولیت د‏‏ی شرائط
جماعت احمدیہ وچ شمولیت دے لئی مرزا غلام احمد نے دس شرائط مقرر کيت‏یاں نيں جنہاں اُتے ہر احمدی نو‏‏ں کاربند ہونا ضروری قرار دتا ا‏‏ے۔ انہاں شرائط اُتے عمل اُتے آمادگی ظاہر کرنے دے بعد باقاعدہ بیعت کرنا وی ضروری اے جو کہ احمدیہ مسلم جماعت وچ خلیفہ المسیح دے ہتھ اُتے کيتی جاندی ا‏‏ے۔ شرائط بیعت ایہ نيں :
ان شرائط اُتے آمادگی دے بعد بیعت کيتی جاندی اے جس دے لفظاں ایہ نيں :
حوالے
گٹھ:احمدیہ
گٹھ:احمدی سنگت
ضلع توپلیچا
سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔
سربیا دے ہن 25 ضلعے نیں ، جنہاں چوں 7 وئیوودینا چ تے باقی 18 گھبلے سربیا چ نیں ، جدوں کہ اسدے 5 ضلعے جہڑے کہ کوسوو چ واقع سن ہن اک نواں دیس کوسوو اے ۔
سرب بولی ج ضلع نوں اوکروگ آکھیا جاندا اے ، ایہہ انتظامی اصطلاع ہور وی کئی سلاو دیساں جداں روس وغیرہ چ وی ورتی جاندی اے ۔
سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔
ضلع توپلیچا سربیا دے 25 ضلعےآں چوں اک اے ، اسدا انتظامی مرکز پروکرپلیئے شہر اے ۔
ابلیس
ابلیس دا تعلق نوعِ جنات نال اے ۔ ایہ مسلسل عبادت، ریاضت تے اپݨے علم دے بل بوتے تے روحانی طور تے ترقی کردے ہوئے اللہ تعالٰی دے انتہائی مقربین وچ شامل ہو گیا جیہدی وجہ نال تکبر وچ آ گیا ۔ اللہ تعالٰی نے جس وقت حضرت آدمؑ نوں خلیفہ مقرر کر کے سبھ نوں اوہناں نوں تعظیمی سجدے دا حکم دتا تاں ابلیس نے تکبر دی وجہ توں انکار کیتا تے مردود بݨ گیا ۔ اس وقت توں ابلیس دی آدم تے بنی آدم نال جنگ جاری اے ۔
کائناتی امور وچ ابلیس دی حیثیت
ابلیس دا سجدے دے انکار توں پہلے ناں عزازیل سی تے اوہ کائنات دے کئی امور وچ اللہ دی طرفوں نگران تے سربراہ مقرر سی تے اللہ دے نظام تکوین دا حصا سی ۔
اختلافِ نیابت و خلافتِ زمین تے شرفِ اشرف المخلوقات، مابین ابلیس و آدم تے ابلیس دا سجدے توں انکار
ابلیس دی خواہش تے توقع دے برعکس اللہ نے آدمؑ نوں کائناتی تے زمینی امور وچ اپݨا نائب تے خلیفہ قرار دتا تے سبھ دوں آدمؑ دے سامݨے تعظیمی سجدے دا حکم دتا ۔ ابلیس نے حسد تے رقابت وچ آ کے اللہ دے حکم دی تعمیل دی بجائے ضد تے تکبر دا مظاہرا کیتا تے اللہ دے اس فیصلے نال اختلاف کردے ہوئے سجدے توں انکار کر دتا تے اوہدی وجہ وی دسی کہ اس منصب دا حقدار میں آں تے تیرا فیصلا غلط اے ۔ اللہ نوں اوہدی ایہ بغاوت نا پسند آئی تے ابلیس ہمیشا واسطے نافرمان تے مردود قرار پایا ۔
آدم و ابلیس دی جنگ
اللہ دی بارگاہ وچوں رد ہوݨ توں بعد ابلیس نے تہیا کیتا کہ اوہ آدمؑ کولوں ہر حال وچ انتقام لوے گا ۔ اوہ اس تاک وچ رہیا تے آدمؑ و حواؑ دی رہائش جنتِ عدن تک رسائی دا سوچݨ لگا جیہدے واسطے مور تے نانگ اوہدے چکر وچ آگئے جیہناں نوں استعمال کر کے اوہنے جنت وچ حواؑ تک رسائی حاصل کیتی تے ممنوعا درخت دے کول جاݨ واسطے اکسایا تے اپݨا مکر دا ڄال پھیلایا ۔ بعد وچ آدمؑ و حواؑ ممنوعا درخت کول جا کے نافرمان ہو گئے تے جنت توں خارج ہو کے اسفل سافلین یعݨی زمین تے بھیج دِتے گئے ۔ مگر ابلیس دا انتقام فیر وی ختم نہ ہویا تے اوہنے آدمؑ دے بنی آدمؑ نال تا قیامت جنگ دا اعلان کر دتا ۔ جس توں حفاظت واسطے انساناں وچ انبیاءؑ مبعوث کیتے گئے ۔
ابلیس دی اللہ تعالٰی نال بغاوت
آدمؑ تے حواؑ نے اللہ کولوں معای منگ لئی ۔ جیہدے نال اوہناں نوں جنت وچ واپس تاں نہ بھیجیا ڳیا مگر اوہناں دی خلافت برقرار رہی ۔ ایہ گَل ابلیس نوں گوارا نئیں سی اس لئی اوہنے انسان نوں بھٹکاوݨ دا ہورا ڄال تیار کیتا تے غیرمرئی تخریبی نظام قائم کیتا ، اللہ تعالٰی دی مشیت نوں قبول کرݨ دی بجائے اوہدے نال بغاوت تے جنگ دا اعلان کیتا ۔ اوہ اڄ وی جاری اے تے تا قیامت جاری رہنی اے ۔
ہور دیکھو
گٹھ: فرشتے گٹھ:جن گٹھ:شیطان گٹھ:اسلام
کالاہاری صحراء
کالاہاری صحراء جنوبی افریقا بوٹسوانا تے نمیبیا وچ اک صحراء اے۔ ایہ 900,000 مربع کلومیٹر (350,000 مربع میل) رقبے اُتے پھیلیا ہویا اے۔
صحرائے کالاہاری دا شمار دنیا دے عظیم صحراواں وچ كيتا جاندا ا‏‏ے۔ اس دا رقبہ 900,000 مربع کلومیٹر يا 350,000 مربع ميل ا‏‏ے۔ يہ صحرا بوٹسوانا٫ نمیبیا تے جنوبی افریقا وچ پھیلا ہويا اے -
آب وہو‏‏ا
کگالا جو كہ تسوانا زبان دا لفظ اے جس دے معنی "انتہای پياس" دے نيں- كالاگاری٫ كالاگادی يا كالاگار دے معنی "بغير پانی دے جگہ" نيں- موسم گرما وچ درجہ حرارت 20 تو‏ں 45 درجۂ صد تک ہُندا اے -
ماحولیات
بنجر زمین، سوکھا پن تے خشکی دے باوجود ایتھ‏ے وکھ وکھ قسماں دے نباتات پائے جاندے نيں-
مقامی آبادی
اک اندازے دے مطابق بشمین عرصہ 20،000 سال تو‏ں صحرائے کالاہاری وچ رہائش پزیر نيں-
کالاہاری وچ آباد کاری
thumb|کالاہاری نمیبیا وچ thumb|اک میرکیٹ صحرائے کالاہاری وچ
باہرلے جوڑ
صحرائے کالاہاری گٹھ:بوٹسوانا دے صحرا گٹھ:بوٹسوانا نمیبیا تعلقات گٹھ:جنوبی افریقہ دے صحرا گٹھ:نمیبیا دے صحرا گٹھ:چھوٹے پیغام خانیاں دا استعمال کرنے والے مضامین
گٹھ:ریگستان گٹھ:صحرا گٹھ:صحراء
سنگ-ڈاؤ لی
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
پنجابی دربار
پنجابی دربار اک پنجابی اخبار دا ناں اے جینوں 1928 چ جوشوا فضل دین نے لیلپور توں ٹوریا۔ ایدے چ علمی تے ساہتی کم ہندا سی۔
پیلی سوانی جتی
پیلی سوانی جتی پھلوالے بوٹیاں دے رنگرتی ٹبر دی اک ونڈ اے۔
یوجین ڈی بلاس
یوجین ڈی بلاس (24 جولائی 1843 – 10 فروری 1932)  اک اطالوی پینٹر سی۔ اوہ روم دے نیڑے البانو وچ جمیا۔ اوہدے ماپے آسٹری سن۔ اوہدا پیو وی اک پینٹر سی تے اوہنے ای یوجین نوں مورتاں بنانا سکھایا۔ ایہ ٹبر وینس جلا جاندا اے جدوں اوہدا پیو کارل اوتھے اکیڈمی وچ پروفیسر لگدا اے۔ یوجین نے وینس دی زندگی نوں پینٹ کیتا. اوہ اوتھے ای اکیڈمی وچ پروفیسر لگیا۔
لنکالن کاؤنٹی،مونٹانا
لنکالن امریکی صوبے مونٹانا دی اک کاؤنٹی اے۔
ساہت دا نوبل انعام جیتو
thumb|سویڈنی اکیڈمی دا سابقہ مستقل سیکٹری، ہوریس اینگڈاہل اعلان کہہ رہا اے ،کہ [[جے ایم جی لے کلیزیؤ2008 دا ساہت دا نوبل انعام جتیا اے۔]] ساہت دا نوبل انعام (سویڈنی: Nobelpriset i litteratur)ساہت دے میدان وچ شاندار یوگدان لئی لکھاریاں نوں سویڈش اکیڈمی ولوں سلانہ انعام دتا جاندا اے۔ ایہہ ایلفریڈ نویل دی 1895 دی وصیت نال قائم پنج نوبل انعاماں وچوں اک اے، جو کہ کیمسٹری، فزکس، ساہت، امن، اتے فزیؤلوجی جاں دوائیاں وچ شاندار یوگدان لئی دتے جاندے ہن۔ نوبل دی وصیت دے حکم مطابق اس انعام دا انتظام نوبل فاؤنڈیشن چلاؤندی، اے اتے سویڈش اکیڈمی ولوں چنی اک پنج میمبری کمیٹی اعزاز دندی اے۔ ساہت وچ پہلا نوبل انعام 1901 وچ فرانس دے سلی پردھوم نوں دتا گیا سی۔ ہریک جیتو نوں اک تمغہ، اک ڈپلوما اتے اک رقم ایوارڈ انعام حاصل ہندا اے جو کہ ویلے ویلے مختلف رہی اے۔ 1901 وچ، پرودھم نوں 150،782 سویڈنی کرونا حاصل ہویا، جو کہ جنوری 2018 وچ 8،823،637.78 سویڈنی کرونا دے برابر اے۔ ایہہ انعام 10 دسمبر نوں نوبل دی موت دی برسی موقعے اک سالانہ تقریب وچ سٹاکہوم وچ دتا جاندا اے۔
لنکالن کاؤنٹی،مونٹانا
گٹھ:مونٹانا دیاں کاؤنٹیاں
ریمنڈ ڈیوس
ریمنڈ ڈیوس
ساہت دا نوبل انعام جیتو
2017 دے مطابق، ساہت وچ نوبل انعام 114 لوکاں نوں دتا گیا اے۔ 1958 وچ روس-جنمے بورس پاسترناک نوں سوویت یونین دی سرکار دے دباء ہیٹھ اوارڈ نوں ردّ کرن لئی مجبور کیتا گیا سی۔ 1964 وچ، ژاں پال سارتر نے کیہا سی کہ اوہ نوبل انعام ننیں لینا چاہندا، کیونکہ اسنے پچھلے لگاتار سارے سرکاری انغاماں نوں ردّ کر دتا سی۔ حالانکہ نوبل کمیٹی انکاراں نوں قبول نہیں کردی، اتے پاشترناک اتے سارتر نوں نوبل انعام لین والیاں دی لسٹ وچ شامل رکھیا ہویا اے۔
ریمنڈ ڈیوس
ریمنڈ ڈیوس اک امریکی اے جینے 27 جنوری 2011 نوں لہور پاکستان چ دو پاکستانی گولی نال مارے۔ اوہ پولیس کول اے تے اودے تے غیر قنونی اسلحہ رکھن تے دو بندے مارن تے مقدمے نیں۔ امریکی سرکار اے کیندی اے جے ریمنڈ نوں سفارتی بچاؤ ہیگا اے پر پاکستانی سرکار ایس گل توں انکاری اے۔ امریکہ ہلے تک ریمنڈ دے سفارتکار ہون دی کوئی پکی دس نیں دے سکیا۔
ساہت دا نوبل انعام جیتو
چوداں عورتاں نے ساہت وچ نوبل انعام جتیا اے، جو نوبل امن انعام نوں چھڈّ دے کسے ہور نوبل انعام نالوں زیادہ اے۔ ۔ سارے سالاں وچ ساہت وچ نوبل انعام دتا گیا اے، صرف چار وار اجیہے موقعے آئے ہن جنہاں وچ دو بندےآں (1904، 1917، 1966، 1974) نوں انعام دتا گیا سی۔ ستّ سال اجیہے ہن، جنہاں وچ ساہت دا نوبل انعام (1914، 1918، 1935، 1940–1943) نہیں دتا گیا سی۔ ساہت وچ نوبل انعام دے سبھ توں ودھ حاصل کرن والے فرانس توں رہے ہن، جنہاں دی، کل گنتی 16 اے، اس توں بعد امریکہ اتے برطانیہ دے گیاراں گیاراں ہن۔
ریمنڈ ڈیوس
ریمنڈ ڈیوس نون دیت دے اسلامی فنون دا بہانہ لا کے پیسے لے کے 16 مارچ نوں چھڈ دتا گیا۔
ساہت دا نوبل انعام جیتو
حوالے
گٹھ:نوبل جیتو ساہتکار گٹھ:نوبل انعام گٹھ:نوبل انعام جتن والے گٹھ:نوبل انعام جیتوآں دی لسٹ
ریمنڈ ڈیوس
اکتوبر 2011ء امریکہ چ غنڈہ گردی دے الزام ح ضمانت اوئی۔
بارلے بوڑ
گٹھ:امریکہ
لاک کوئی پارلے کاؤن'ٹی
لاک کوئی پارلے امریکی صوبے منسسوٹا دی اک کاؤنٹی اے۔
الیگزنڈر ٹوڈ
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:نوبل انعام جتن والے گٹھ:کیمسٹری گرو
رفیع پیر
رفیع پیر اک پنجابی ڈرامہ لکھاری اے ۔۔ 1937 ج اودا پہلا پنجابی ڈرامہ  اکھیاں ریڈیو لہور تے چلیا۔ اے ریڈیو لہور دا وی اے پہلا ڈرامہ سی۔
اتہ پتہ
گٹھ:پنجابی شاعر
ڈینئیل بووٹ
ہور ویکھو
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
بخش موچش
ایہہ ایران دے صوبہ کردستان دے ضلعے  شہرستان کامیاران دی اک بخش جاں تحصیل آ ۔(بخش فارسی چ تصیل نوں آکھدے آ ) ۔
لوک گنتی
اس تحصیل دی لوک گنتی لوک آ۔
تھاں ٹکانہ
ایہہ بخش جان تحصیل ایران دے صوبے کردستان چ شہرستان کامیاران اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ کردستان دیاں تحصیلاں
لسٹ پاکستان دیاں مسجداں
ہور ویکھو
گٹھ:لسٹ مساجد گٹھ:لسٹ پاکستان دیاں عمارات تے ساخات مسجداں گٹھ:لسٹاں گٹھ:ایشیا دیاں مسجداں گٹھ:مسیتاں
اندر سبھا
اندر سبھا اردو چ لکھیا تے سٹیج تے چلیا پہلا ڈرامہ اے۔ اے 1853 چ آغا حسن امانت نے لکھنؤ چ لکھیا۔
ہاؤمیا
ہاؤمیا (علامت: ) سورجی پربندھ دا اک نکا پاندھی اے۔ ایہ پلوٹو دے ماس دا تیجا حصہ اے۔ ایہ 2004 وچ لبیا۔ ایہدا ناں ہوائی دی بچہ جمن دی دیوی تے رکھیا گیا اے۔
میککان کاؤنٹی،مونٹانا
میککان امریکی صوبے مونٹانا دی اک کاؤنٹی اے۔
پیرانہا
پیرانہا دکھنی امریکہ دے سجرے پانیاں دا اک نکا مچھی ٹبر اے۔ ایہ اپنے تیز دنداں، تکڑے جباڑیاں تے گوشت کھان توں مشہور نیں۔ ایہناں دے 6 ٹوکرے تے 30 توں 60 تک ونڈاں نیں۔ پیرانہا دکھنی امریکہ دے دریاواں ایمیزن تے اورینوکو وچ ملدیاں نیں۔
پیرانہا 14 توں 26 سینٹی میٹر (5.5 توں 10.25 انچ) لمیاں ہوندیاں نیں۔ کجھ ونڈاں 43 سینٹی میٹر تک وی لمیاں نیں۔ ساریاں پیرانہا وچ جباڑیاں بے اکو لیک وچ اک دوجے نال جڑے دند ہوندے نیں۔
بھاونا روپریل
بھاونا روپریل اک بھارتی اداکارہ اے جو بالیوڈّ اتے تیلگو فلماں وچ دکھائی دندی اے۔
شروعاتی زندگی اتے سکھیا
اس دا جم 1989 وچ ممبئی وچ ہویا سی۔ اوہ اداکارہ پوجا روپریل دی چھوٹی بھین اے۔
کریئر
بھاونا روپریل نے 2002 وچ بالیوڈّ دیاں فلماں وچ اک بال کلاکار دے طور اتے پیش ہونا شروع کیتا۔ اوہ نہ تم جانو نہ ہم وچ ہاتھی رتک اتے سیف علی خان جلوہ گر ہوئے۔ سال 2012 وچ فلم چل پچر بانٹے ہے نال اسنے اپنی اداکاری دی شروعات کیتی سی۔ اوہ 2013 وچ سکیماڈو وچ عدی اتے نشا اگروال دے ساہمنے "شہر دی کڑی" دے روپ وچ دکھائی دتی سی۔
حوالے
گٹھ:جم 1989 گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:بھارتی بال اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی فلمی جگت گٹھ:۱۹۸۹ دے جم
چک 359 گ ب
چک 359 گ ب   ضلع ٹوبہ ٹیک سنگھ دی تصیل ٹوبہ ٹیک سنگھ دا اک پنڈ اے ۔
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی گوگیرہ برانچ نہر دے اک سُوئے (لنڈو) دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gogera Branch) ایسے لئی لگیا ہوئیا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع ٹوبہ ٹیک سنگھ چ تصیل ٹوبہ ٹیک سنگھ چ وس رہیا اے ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:تصیل ٹوبہ ٹیک سنگھ دے پنڈ گٹھ:پنڈ گٹھ:پاکستان دے پنڈ گٹھ:پنجاب دے پنڈ گٹھ:ضلع ٹوبہ ٹیک سنگھ دے پنڈ گٹھ:جھنگ برانچ نہر دے پنڈ
شیلا بھاٹیا
شیلا بھاٹیا (1916–2008) ہندی اتے پنجابی شاعرہ، ناٹک کار ، تھئیٹر شخصیت اتے دلی کلا تھئیٹر دی بانی سی۔ اوہ ناٹک کار ہون دے نال نال ​​اک سنگیتکار وی سی۔
جیون ویروے
بھاٹیا دا جم سال 1916 نوں سیالکوٹ (برطانوی پنجاب) وچ ہویا سی۔ بھارت پاکستان ونڈ توں پہلاں دے عرصے دوران اسنے لاہور چ گنت استاد دے طور تے اپنا کم شروع کیتا سی۔ جلد بعد بھاٹیا دیش دے آزادی دے جدوجہد وچ سرگرم ہو گئی۔ دلی آ کے اس نے ہالی نال دلی کلا تھئیٹر شروع کر دتا۔ اوہ دلی کلا تھئیٹر دی ڈائریکٹر سی۔ شیلا بھاٹیا نال، پنجابی اوپیرا دا جم ہویا سی۔ اس نے اردو اتے پنجابی وچ ناٹک لکھے اتے ڈاریکٹ کیتے۔ اپنے جیون دور دے دوران اس نے 29 مولک پنجابی اوپیرے لکھے سی اتے ڈاریکٹ کیتے۔
ریاست فرید کوٹ
ریاست فرید کوٹ (Faridkot State) پنجاب دی اک دیسی سکھ ریاست سی جیہدا راجگڑھ فرید کوٹ شہر سی۔ ایہ ریاست 1663 توں 1947 تک قایم رہی ۔
تریخ
فریدکوٹ ریاست اس ریاست دا پچھا براڑ چودھری نال جا جڑدا اے جس توں براڑ جٹاں دا قبیلا چلیا سی۔ اس قبیلے وچوں سنگھر دا پتر بھلن مالوے دے علاقے دا اک وڈا اتے طاقتور چودھری ہویا اے۔ اس دی اکثر سردار منصور خان نال کھڑکدی رہندی سی۔ ایہناں دوہاں نوں اکبر بادشاہ نے اپنے پاس بلا کے صلح کرائی اتے ایہناں نوں اپنے اپنے علاقے دا آزاد چودھری تھاپیا۔ بھلن دے حصے فریدکوٹ ، کوٹکپورا اتے مکتسر والا علاقہ آیا۔ اس اتے گرو ہرگوبند صاحب دی بخشش سی اتے بعد وچ گرو ہر رائے صاحب دی سیوا وچ وی رہا۔ اس دے بے اولاد مرن کرکے علاقے دی چودھر چھوٹے بھرا لالے نوں ملی۔
چودھری لالے توں بعد اس دا پتر کپورا چودھری بنیا۔ اس نے اپنے ملکھ وچ بہت سارا علاقہ ہور ملایا اتے سنّ 1661ء وچ کوٹکپورا نگر دا قیام کیتی۔ اس نے گورو گوبند سنگھ جی توں امرت چھک کے کپور سنگھ ناں دھارن کیتا۔ سنّ 1708ء وچ ایہہ عیسیٰ خان منج دے ہتھوں ماریا گیا، پر اس دے پتراں نے ترت بدلہ لے کے عیسیٰ خان نوں مار مکایا۔ کپور سنگھ توں بعد سکھا سنگھ ، پھر اس دا پتر جودھ سنگھ چودھری بنیا۔ جودھ سنگھ دے مرن توں بعد ہمیر سنگھ اتے ٹیک سنگھ چودھری بنے۔ ٹیک سنگھ نے فریدکوٹ نوں اپنا صدر مقام بنایا۔ اس توں بعد موہر سنگھ، چڑھت سنگھ ، دل سنگھ اتے گلاب سنگھ چودھری بنے۔
مہاراجا رنجیت سنگھ دا مل
سنّ 1807ء وچ مہاراجہ رنجیت سنگھ نے فریدکوٹ اتے قبضہ کر لیا، پر 1809ء وچ انگریزاں نال ہوئے عہدنامے کرکے ایہ علاقہ موڑ دتا گیا۔ گلاب سنگھ دا نومبر 1826ء وچ قتل ہو گیا۔ اس توں بعد اس دا لڑکا عطر سنگھ چودھری بنیا۔ مرن اپرنت اس دی تھاں پہاڑا سنگھ نے لئی جس نے انگریزاں اتے سکھاں دی پہلی لڑائی وچ انگریزاں دی بہت مدد کیتی۔ اپریل 1849ء وچ اس دا انتقال ہو گیا۔ اس دا لڑکا وزیر سنگھ گدی اتے بیٹھا۔ اس نے سنّ 1857ء دے غدر ویلے انگریزاں دی بہت مدد کیتی۔ سنّ 1874ء وچ کیتی تیرتھ- یاترا دوران ایہہ کرکشیتر وچ گزر گیا۔
بعد وچ
سنّ 1874ء وچ وزیر سنگھ دا لڑکا بکرم سنگھ راجا بنیا۔ اس نے فریدکوٹ نوں سندر بنوایا۔ دربار صاحب وچ بجلی لگواؤن اتے لنگر دی عمارت اسرواؤن لئی اک لکھ روپئے دان دتے۔ گیانی بدن سنگھ اتے کجھ ہور ودواناں نوں راغب کرکے گرو گرنتھ صاحب دا ٹیکا لکھوایا۔ اس توں بعد بلبیر سنگھ اتے پھر راجا برجیندر سنگھ 15 مارچ 1906ء نوں گدی اتے بیٹھا۔ اس نے پہلی جنگ عظیم وچ انگریزاں دی مدد کرکے ‘مہاراجہ’ خطاب حاصل کیتی۔ سنّ 1918ء وچ اس دے انتقال توں بعد اس دا پتر راجا ہرندر سنگھ نے 23 دسمبر 1918ء نوں جانشین بنیا۔ اس دے بالغ ہون تک صلاح کار کونسل راج دا پربندھ چلاؤندی رہی۔ اکتوبر 1934ء وچ اس نوں بالغ ہون’تے پورا راج-اختیار سونپیا گیا۔ اس نے اپنی ریاست دی حالت وچ بہت سدھار کیتا۔ سڑکاں بنوائیاں، سکول کھلھوائے اتے کوشش کیتی کہ ان پڑھتا نوں جویں کویں ریاست توں دور کیتا جائے۔ اگست 1948ء وچ ایہہ ریاست وی پنجاب دیاں ہور ریاستاں وانگ ‘پیپسو ’ وچ شامل کر لئی گئی۔ اس دا سکھ ریاست وچ پنجواں نمبر سی۔ پیپسو وچ سموئے جان ویلے اس ریاست دا رقبہ 643 مربع میل سی اتے اس دی آمدن 20 لکھ دے نیڑے سی۔
سمادھاں
فریدکوٹ ریاست دے راجیاں دیاں بنیاں شاہی سمادھاں دا قبضہ فریدکوٹ ریاست دے پرکھیاں دے چیلیاں کول چلیا آ رہا اے۔ شاہی پروار نے 1935 توں پہلاں مذہبی رسماں کرن اتے شاہی سمادھاں دی سانبھ-سنبھال اپنے چیلیاں نوں سونپی سی۔ مہاراجہ پہاڑا سنگھ، برجندر سنگھ، بلبیر سنگھ اتے فریدکوٹ ریاست دے آخری راجے ہرندر سنگھ براڑ دی اتھے سمادھ بنی ہوئی اے جس نوں شاہی سمادھاں (قبراں) دا نام دتا گیا۔ فریدکوٹ ریاست دے راج حصہ ویلے ایہناں شاہی سمادھاں دی اساری کیتی گئی سی اتے قریب اک صدی پرانی عمارت اج وی اتھے موجود اے۔ عمارت دے اک حصے وچّ فریدکوٹ دے شاہی حکمراناں دیاں سمادھاں ہن۔ ایہہ سمادھاں قریب 6 کنال 3 مرلے رقبے وچّ بنیاں ہوئیاں ہن۔ شہر دے این وچکار ہون کارن شاہی سمادھاں دے آس-پاس دی زمین دی قیمت کروڑاں روپئے اے۔
حوالے
گٹھ:سکھ سلطنت گٹھ:سکھ مسلاں گٹھ:سکھ ریاستاں گٹھ:دیسی ریاستاں گٹھ:پنجاب دی تریخ گٹھ:پنجاب گٹھ:دیسی ریاستاں گٹھ:پنجاب دی تریخ گٹھ:پنجاب دیاں دیسی ریاستاں
بخش کلاترزان
ایہہ ایران دے صوبہ کردستان دے ضلعے  شہرستان سنندج دی اک بخش جاں تحصیل آ ۔(بخش فارسی چ تصیل نوں آکھدے آ ) ۔
لوک گنتی
اس تحصیل دی لوک گنتی لوک آ۔
تھاں ٹکانہ
ایہہ بخش جان تحصیل ایران دے صوبے کردستان چ شہرستان سنندج اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ کردستان دیاں تحصیلاں
پائیریٹس اف دی کریبیئن:آن سٹرینجر ٹائیڈز
پائیریٹس آف دی کیریبیئن: اؤن سٹرینجر ٹائیڈز 2011 وچ رلیز ہوئی اک امریکی فینٹیسی اتے خیالی فلم اے۔ ایہہ پائیریٹس آف د کیریبیئن فلم لڑی دا چوتھا حصہ اے اتے ایٹ ورلز اینڈ (2007) دا اگلا حصہ اے۔ ایہہ لڑی دی پہلی فلم اے جسنوں گور وربنسکی ولوں ڈاریکٹ نہیں کیتا گیا، اسدی بجائے اس فلم دی ڈریکشن روب مارشل نے کیتا اے۔ اس فلم دا پروڈیؤسر جیری برکہیمر اے۔ اس فلم دا کتھانک ٹم پاورس دے ناول اؤن سٹرینجرز ٹائیڈس اپر مشتمل اے۔ اس فلم وچ جیک سپیرو (جونی ڈیپّ) دا ساتھ اینجیلیکا (پینیلوپ کروز)، مرتنجے امرت دی کھوج وچ دندی اے۔ اس فلم وچ جیک سپیرو دا ساہمنا بلیکبیئرڈ نال ہندا اے۔ اس فلم دا اساری والٹ ڈزنی پکچرز ولوں کیتا گیا اے اتے امریکہ وچ اسنوں 20 مئی، 2011 نوں رلیز کیتا گیا سی۔ ایہہ اس لڑی دی پہلی فلم اے جسنوں ڈزنی ڈجٹل 3-ڈی اتے آئیمیکس 3ڈی فارمیٹاں وچ رلیز کیتا گیا سی۔
ڈیڈ مینز چیسٹ اتے ایٹ ورلڈز اینڈ دے اساری ویلے لکھاریاں ٹیڈ الیئٹ اتے ٹیری روشیؤ نوں پاورس دے ناول اؤن سٹرینجر ٹائیڈس بارے پتہ لگیا، اتے اوہناں نوں لگیا کہ اس لڑی وچ اک نویں فلم بناؤن لئی ایہہ بہت ڈھکواں ناول اے۔ 2007–2008 دی رائیٹرز گلڈ توں پچھوں ڈیپّ اتے لکھاریاں نے ملکے اس فلم دی کہانی فلماؤن متعلق وچار کیتا۔ اس فلم دی پرنسیپل فوٹوگرافی جون توں نومبر 2010 وچ 106 دناں وچ کیتی گئی جس وچ ہوائی، انگلینڈ، پورٹو ریکو اتے کیلیفورنیئا دیاں تھاواں شامل سن۔ اس فلم دے اساری وچ 3ڈی کیمریاں دا استعمال کیتا گیا سی جہڑے کہ 2009 وچ بنی فلم اوتار وچ ورتے گئے سن۔ اس فلم دے وزوئل افیکٹاں وچ دس کمپنیاں شامل سن۔ ایہہ فلم دنیا وچ اج تک بنیاں سبھ توں مہنگیاں فلماں وچ پہلے ستھان تے اے اتے فلم نوں بناؤن اتے 379 ملیان ڈالراں دا خرچ آیا سی۔
اؤن سٹرینجر ٹائیڈز نے رلیز ہون اپر بہت سارے بوکس آفس ریکارڈ توڑے، اتے ایہہ فلم سبھ توں ودھیرے کمائی کرن والیاں فلماں وچوں 24ویں ستھان اتے آؤندی اے۔ اس فلم نوں ملیاں-جلیاں آلوچناواں ملیاں جس وچ اس فلم دی کہانی، ڈریکشن اتے مولک تتاں دی گھاٹ لئی اسدی تنقید ہوئی جدکہ اداکاری، ایکشن، سنگیت، وزوئل پرجذبات اتے گھٹ لمبائی کارن اس فلم دی سراہنا ہوئی۔ اس فلم دا اگلا حصہ ڈیڈّ مین ٹیلز نو ٹیلس 2017 وچ رلیز کیتا گیا سی۔
کہانی
لنڈن وچ، اپنے جگری دوست جوشمی گبس نوں بچاؤن دی ناکامیاب کوشش توں بعد جیک سپیرو نوں پھڑھکے راجے جورج دوجے دے ساہمنے پیش کیتا جاندا اے۔ راجا جیک نوں سپین دے راجے توں پہلاں مرتنجے امرت دی کھوج لئی زور دندا اے۔ جیک دا پرانا شریک، کپتان ہیکٹر باربوسا، جہڑا کہ ہن برناطوی روئل نیوی دی سیوا کر رہا اے اتے جہڑا اپنا جہاز بلیک پرل اتے اپنی اک لتّ گوا چکا اے، اس مہم دا مکھی اے۔
جیک اس پیش کش نوں ٹھکرا دندا اے اتے بھجّ جاندا اے۔ اوہ اپنے پیؤ کپتان ٹیگ نوں ملدا اے، جہڑا کہ اسنوں امرت دی رسم توں چیتن کردا اے۔ جیک نوں پتہ لگدا اے کہ کوئی اسدی نقل کر رہا اے اتے امرت دی کھوج لئی گروہ بھرتی کر رہا اے۔ نقل کرن والی اینجیلیکا ہندی اے جہڑی کہ جیک دی سابقہ پریمکا اے اتے ظالم سمندری لٹیرے بلیکبیئرڈ دی دھی اے۔ بلیکبیئرڈ اک خطرناک جادو جاندا اے اتے جس نال اوہ اپنے جہاز اپر قابو رکھدا اے۔ اینجیلیکا ولوں جیک نوں پھڑھ کے بلیکبیئرڈ دے جہاز اپر کاما رکھ لیا جاندا اے۔ گبس فانسی توں بچ جاندا اے کیونکہ اوہ امرت دی کھوج کرن والے نقشے نوں یاد کر لیندا اے اتے باربوسا دے ساہمنے اگّ لا دندا اے جس نال باربوسا نوں اسنوں اپنے نال لجانا ہی پیندا اے۔
اسے دوران بلیکبیئرڈ دے جہاز اپر بغاوت دی اکامیاب کوشش کرن توں بعد، جیک نوں امرت دی کھوج لئی گروہ دی اگوائی کرن لئی زور پایا جاندا اے۔ بلیکبیئرڈ نوں اس امرت دی بہت لوڑ ہندی اے کیونکہ اسنوں بھوکھبانی ولوں پتہ لگدا اے کہ پندراں دناں دے اندر اسدی موت کسے اک لتّ والے آدمی دے ہتھوں ہونی طے اے، جہڑا کہ باربوسا ہندا اے۔ جیک نے دو چاندی دے پیالے نوں لبھنا ہندا اے، جہڑے کہ اک گواچے ہوئے جہاز سینٹیاگو اپر موجود ہن۔ اس امرتی پانی نوں اکو ویلے دو انساناں ولوں ایہناں ہی دو پیالیاں وچ پیتا جانا ہندا اے۔ اک پیالے وچ جلپری دے ہنجھو ہونے چاہیدے ہن جہڑے کہ جیون ودھاؤندے ہن اتے دوجا پیالہ پین والا اسے وقت مر جاندا اے اتے اسدی عمر پہلے پیالے نوں پین والے انسان نوں لگ جاندی اے۔ جیک نوں ایہہ وی پتہ لگدا اے کہ بلیک پرل نوں پھڑھ کے بلیکبیئرڈ نے جادو نال دوجے ہور بہت سارے جہازاں وانگ سنگیڑ کے اک بوتل وچ پا لیا اے۔
بلیکبیئرڈ دا جہاز وھائیٹکیپ کھاڑی ول ودھدا اے جتھے اوہناں نے اک جلپری اتے اسدے ہنجھوآں دی تلاش کرنی ہندی اے۔ جلپریاں گروہ اپر اک جانلیوا حملہ کر دندیاں ہن جہناں نوں جیک اک وڈا دھماکہ کرکے بھجا دندا اے۔ پر اک جلپری پھڑی جاندی اے جس نال اک بندی پادری پھلپ سوفٹ نوں پیار ہو جاندا اے۔ اک انجان جزیرہ اپر پہنچ کے اینجیلیکا اتے بلیکبیئرڈ جیک نوں اوہ دوویں پیالے لیاؤن لئی کہندے ہن۔ جیک اوہناں پیالیاں نوں دی تلاش وچ اک پرانے جہاز اپر جاندا اے پر باربوسا وی اتھے موجود ہندا اے۔ دوواں نوں لگدا اے کہ سپینیاں نے پیالے اوہناں توں پہلاں لبھّ لئے ہن کیونکہ لبھن تے وی اوہ پیالے اوہناں نوں اس جہاز اپر نہیں ملدے۔
امرت والے جھرنے تے پہنچ کے بلیکبیئرڈ دے گروہ دا ساہمنا باربوسا دے انگریزی فوج نال ہندی اے۔ باربوسا اتے بلیکبیئرڈ اک دوجے نال لڑدے ہن۔ اچانک اتھے سپینی آ جاندے ہن اتے جھرنے نوں نشٹ کرن لگدے ہن کیونکہ اوہناں دا مننا اے اسدی طاقت ربّ دے خلاف اے۔ اوہ پیالیاں نوں چبا کرکے اک جھرنے وچ سٹّ دندے ہن۔ باربوسا پچھیوں بلیکبیئرڈ دے زہریلی تلوار مار دندا اے اتے اسنوں بچاؤندی ہوئی اینجیلیکا دے ہتھ تے تلوار وجع جاندی اے، جس نال اسدے سریر وچ وی زہر پھیل جاندا اے۔ جیک اینجیلیکا نوں زخمی حالت وچ ویکھدا اے تاں اوہ پیالیاں نوں لبھن لئی ادھر-ادھر ہتھ پیر مارنا شروع کر دندا اے۔ باربوسا بلیکبیئرڈ دی جادوئی تلوار چکّ لیندا اے اتے اسدے جہاز اتے گروہ نوں اپنے قابو وچ کر لیندا اے۔ بلیکبیئرڈ دے ورودھتا دے باو جود وی سپینی اس جھرنے دے اک تھم نوں ڈیگن وچ کامیاب ہو جاندے ہن جس نال اوہ جھرنا وی نشٹ ہو جاندا اے۔ جھرنے دے مندر دے لگبھگ ختم ہون تے سپینی فوج اتھوں چلی جاندی اے۔ لڑائی دوران پھلپ نوں اک تلوار لگ جاندی اے اتے اوہ بری طرحاں زخمی ہو جاندا اے، پر اوہ سیرینا نوں بچاؤن لئی واپس جاندا اے۔ سیرینا گواچے ہوئے پیالے جیک نوں لیا کے دندی اے اتے اسنوں کہندی اے کہ اسدے ہنجھو نوں ضایع نہ کرے۔ سیرینا مر راے پھلپ کول جاندی اے اتے اسنوں کہندی اے کہ جے اوہ چااے تاں اوہ اسنوں بچا سکدی اے۔ جدوں پھلپ استوں معافی منگدا اے تاں اوہ اسنوں چمدی اے اتے پانی دے ہیٹھاں لے جاندی اے۔
بلیکبیئرڈ اتے اینجیلیکا دوویں مر راے ہندے ہن، کہ جیک نشٹ کیتے جھرنے وچوں پیالیاں وچ کجھ آخری بوندا بھر لیندا اے اتے اک پیالے وچ جلپری دا ہنجھو ہندا اے۔ ایہہ جاندے ہوئے کہ اوہناں وچوں اک نوں مرنا پینا اے، اس لئی اوہ ہنجھو والا پیالہ لے کہ اینجیلیکا کول جاندا اے اتے اسنوں پین لئی کہندا اے۔ ایہہ پیالہ کھوہ کے بلیکبیئرڈ آپ پی لیندا اے اتے اینجیلیکا نوں دوجا پیالہ پین لئی بینتی کردا اے، جس نال اینجیلیکا مر جاوے گی اتے بلیکبیئرڈ نوں اسدی عمر لگ جاوے گی۔ اینجیلیکا منّ جاندی اے اتے دوجا پیالہ پی لیندی اے۔ جیک اینجیلیکا نوں گوا کے دکھی ہندا اے پر اچانک اوہ دسدا اے کہ استوں غلطی ہو گئی اے۔ بلیکبیئرڈ دے پیالے وچ ہنجھو نہیں سی جدکہ اینجیلیکا دے پیالے وچ ہنجھو سی۔ اوہ دوویں جیک توں بہت ناراض ہندے ہن کہ جیک نے ایہہ جان-بجھّ کے کیتا اے۔ اینجیلیکا دے زخم بھر جاندے ہن اتے بلیکبیئرڈ نوں اس جھرنے دا پانی ویکھدے-ویکھدے ہی کھا جاندا اے۔
انت وچ جیک اتے اینجیلیکا دوویں اک دوجے لئی اپنا پیار ظاہر کردے ہن پر جیک نوں اس اپر یقین نہیں اے اتے اوہ اسنوں اک جزیرہ تے اکلا چھڈّ دندا اے۔ بلیکبیئرڈ دے جہاز اپر قبضہ کرن توں بعد باربوسا لٹیریاں دی زندگی وچ پھر مڑ آؤندا اے۔ جیک گبس نوں لبھدا اے، جہڑا کہ بدلہ لین لئی اسدی کمپاس ورتدا اے۔ گبس کول بوتل وچ سنگڑیا ہویا بلیک پرل جہاز اے اتے اس توں علاوہ اس کول اوہ سارے جہاز وی ہن جہناں نوں بلیکبیئرڈ نے جادو نال بوتلاں وچ بند کر دتا سی۔ اوہ دوویں اتھوں نکلدے ہن، اس امید نال کہ بلیک پرل بوتل وچوں نکل کے اپنے صحیح سائز وچ آ جاوے۔
اک پچھلے سین وچ بلیکبیئرڈ ولوں بنایا گیا جیک سپیرو دا گڈا اینجیلیکا نوں لبھدا اے اتے اوہ مسکراؤندی اے۔
باہرلے لنک
گٹھ:2011 دیاں فلماں گٹھ:انگریزی فلماں گٹھ:امریکی فلماں گٹھ:پائیریٹس آف دی کیریبیئن فلم لڑی گٹھ:فلماں
کنڈا پوچھل مچھی
کنڈا پوچھل مچھی مچھیاں دا اک ٹبر اے۔
میڈیسن کاؤنٹی،مونٹانا
میڈیسن امریکی صوبے مونٹانا دی اک کاؤنٹی اے۔
گٹھ:مونٹانا دیاں کاؤنٹیاں
تھامس پین
تھامس پین اک انگریز امریکی لکھاری، سیاسی کمی، فلسفی تے انقلابی سی۔ اوہنے امریکی انقلاب دے مدھ تے دو لکھتاں لکھیاں جنہاں امریکی لوکاں دیاں سوچاں تے گوڑا اثر پایا۔
اوہ انگلینڈ دی نارفوک کاؤنٹی دی تھاں تھیٹفورڈ وچ جمیا۔ پین 1774 وچ بنجمن فرینکلن دے کہن تے امریکہ آیا۔ امریکی انقلاب وج اوہدے آرٹیکل (Common Sense) نے امریکی لوکاں وچ تکڑی سوج پائی جے سانوں برطانیہ توں وکھ ہونا چاہیدا اے۔
1790 دے دھاکے وچ اوہ فرانس وچ سی تے انقلاب فرانس وچ حصہ لے ریا سی۔ (Rights of Man) فرینچ انقلاب لئی اوہدیاں لکھتاں سن۔ اونوں فرانس وچ اکواری جیل وی پیجیا گیا۔ اوہدی لکھت The Age of Reason (1793–94) تے لوکاں بڑیاں انگلاں چکیاں۔
1802 وچ اوہ امریکہ واپس آیا۔ 1809 وچ اوہ مریا تے اوہدیاں ازاد مزہبی سوچاں باہجوں 8 لوک ای اوہدے جنازے وج سن۔
تھامس پین (پیدائش: 9 فروری 1737 - وفات : 8 جون 1809) اک انگریز نژاد امریک‏‏ی سیاسی کارکن ، فلسفی ، سیاسی نظریہ ساز تے انقلابی سن ۔ انہاں نے نے کامن سینس (1776) تے دی امریکن کرائسز (1776–1783) تصنیف کیتیاں۔ ایہ جو امریک‏‏ی انقلاب دے آغاز وچ دو موثرترین پمفلٹ ثابت ہوئے تے 1776 وچ محب وطن لوکاں کو برطانیہ تو‏ں آزادی دے حصول دے لئی آمادہ کرنے وچ اک اہ‏م رول اد کيتا۔ انہاں دے خیالات بین الاقوامی انسانی حقوق دے روشن خیالی دے دور دے نظریات د‏‏ی عکاسی کردے نيں۔
تھیٹ فورڈ، نارفوک وچ پیدا ہوئے پین ہجرت کرکے برٹش امریکن کالونی 1774 وچ بنجمن فرینکلن د‏‏ی مدد تو‏ں آگئے۔ ایہ امریک‏‏ی انقلاب دا زمانہ سی جس وچ انہاں نے ودھ چڑھ کر حصہ لیا ۔ امریک‏‏ی آزادی دے تقریبا سبھی متوالےآں نے انہاں د‏‏ی کتاب 'عقل سلیم ' نو‏‏ں پڑھیا یا پڑھواکر سنیا ۔ ایہ کتابچہ ہر زمانے وچ امریکا وچ مقبول رہیا۔ امریکن کرائسز اک پرو انقلابی پمفلٹ سیریز سی۔ پین 1790 د‏‏ی دہائی دے بیشتر عرصے تک فرانس وچ مقیم رہے تے فرانسیسی انقلاب وچ فعالیت دے نال شام‏ل ہوئے۔ انہاں نے رائٹس آف مین (1791) لکھیا، جو انقلاب فرانس دے دفاع وچ ا‏‏ے۔
مڈھلا جیون تے تعلیم
thumb| تھیٹ فورڈ گرامر اسکول وچ پرانا اسکول، جتھے پین نے تعلیم حاصل کيتی سی۔ سجے|thumb| [[لویس|لیوس وچ تھامس پین دا گھر]]
امریک‏‏ی انقلاب
thumb| کامن سینس ، 1776 وچ شائع ہويا۔
انسان دے حقوق
کھبے|thumb| تھامس پین جان بیکسٹر د‏‏ی انگلینڈ د‏‏ی غیر جانبدار تریخ، 1796 تو‏ں انسان دے حقوق دے مصنف۔
خیالات
thumb| میتھیو پریٹ د‏‏ی تھامس پین د‏‏ی تصویر، 1785–1795
یادگاراں
thumb| تھامس پین یادگار
حوالے
گٹھ:معاشرتی فلاسفہ گٹھ:معاشرتی ناقدین گٹھ:سیاسی فلاسفہ گٹھ:مذہب دے فلاسفہ گٹھ:تریخ دے فلسفی گٹھ:تعلیم دے فلسفی گٹھ:رہتل دے فلسفی گٹھ:گرین وچ پنڈ دیاں شخصیتاں گٹھ:بورڈن ٹاؤن، نیو جرسی دیاں شخصیتاں گٹھ:امریک‏‏ی انقلاب وچ محب وطن گٹھ:امریک‏‏ی فلسفیانہ سوسائٹی دے ارکان گٹھ:انگریز مؤجدین گٹھ:انگریز کاروباری شخصیتاں گٹھ:خدا پرست فلسفی گٹھ:مذاہب دے نقاد گٹھ:یہودیت دے نقاد گٹھ:مسیحیت دے نقاد گٹھ:امریک‏‏ی انقلابی گٹھ:امریک‏‏ی قوم پرست گٹھ:امریک‏‏ی آزاد خیال گٹھ:امریک‏‏ی انسداد پسند گٹھ:انیہويں صدی دے فلسفی گٹھ:انیہويں صدی دے مرد مصنف گٹھ:انیہويں صدی دے انگریز مصنف گٹھ:انیہويں صدی دے امریک‏‏ی مصنف گٹھ:اٹھارہويں صدی دے فلسفی گٹھ:اٹھارويں صدی دے انگریز مرد مصنف گٹھ:اٹھارويں صدی دے انگریز مصنف گٹھ:اٹھارہويں صدی د‏‏ی انگریز شخصیتاں گٹھ:اٹھارہويں صدی د‏‏ی امریک‏‏ی شخصیتاں گٹھ:1809 دیاں موتاں گٹھ:1737 دے جم گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط
سورجوں پرے پاندھی
سورجوں پرے پاندھی ایسے پاندھی نیں جیہڑے ساڈے سورجی پربندھ توں پرے کسے ہور تھاں تے نیں یا کسے ہور تارے دے دوالے کمدے نیں۔ 15 جنوری 2013 تک 859 ایسے پاندھی لبے جا چکے نین۔ ایہناں دا پہلی واری اودوں پتہ چلیا سی جدون 1992 نوں ریڈیو تارہ گرو الیگزنڈر وولزکان تے ڈیل فریل نے اک پلسار دے دوالے دو پاندھی لبے۔ اسٹروفزکس دے ہارورڈ سمتھسونین سنٹر نے ایہ کھوج لائی ای جے ساڈے چٹے راہ وج زمین دے ناّ دے 17 راب دے نیڑے پاندھی ہے نیں۔
لیک آف دی وڈز کاؤنٹی
لیک آف دی وڈز امریکی صوبے منسسوٹا دی اک کاؤنٹی اے۔
محمود ہوتکی
محمود ہوتکی (1697? — 1725) ہوتکی ٹبر دا اک اقغان بادشاہ سی۔ اوہنے گلناباد دی لڑائی وچ صفوی ایران نوں ہرایا تے اوہ ایران دا بادشاہ وی اخوایا۔ اوہنے 1717 توں 1725 تک راج کیتا۔
گٹھ:افغانستان
پروگرامر
کمپیوٹر پروگرامر اوہ بندا ہوندا اے جو کمپیوٹر بولی نال کمپیوٹر پروگرام بناندا اے۔ پروگرامراں نوں سافٹویئر ڈویلپر، کوڈر تے ہیکر وی کیندے نیں۔ پروگرامر دا پہلا کم پروگرام دا کوڈ لکھنا، اونوں ویکھنا کہ اوہ ٹھیک کم کردا اے تے اودے چوں مسئلے مکانا ہوندا اے۔ پروگرامر ایہ کم کرن لئی کج سوفٹویئر ورتدے نیں جنج لکھائی سافٹویئر تے آئی ڈی ای (Integrated Development Enviornment) ایناں نال پروگرامراں دا کم سوکھا ہوندا اے۔
پروگرامر اک خاص دھندہ اے کیونجہ پروگرامر اپنا کم جگ چ کدرے وی بیہ کہ کر سکدا اے اونوں بس اک کمپیوٹر تے انٹرنیٹ دی لوڑ ہوندی اے۔ کج پروگرامر کافی مشہور وی ہوندے نیں کیونجہ اوناں دا سافٹویئر بوت لوک ورتدے نیں جنج لائنس ٹوروالڈز جینے لنکس سسٹم دا اک ضروری انگ لکھیا سی۔
پروگرامنگ کئی بولیاں چ کیتی جاسکدی اے جنج سی++، سی شارپ تے جاوا۔ کمپیوٹر بولیاں اک دوجے توں وکھریاں لگدیاں نیں مگر کم اکو کردیاں نیں۔ کج بولیاں کسے خاص کم واسطے چنگیاں ہوندیاں نیں تہ کج کسے ہور کم لئی۔
ممتاز حسین تاجپوری
ممتاز حسین تاجپوری پنجابی دے شاعر نیں
مچھی گھر
مچھی گھر ایسی تھاں اے جتھے مچھیاں یا ہور سمندری جانور انسان رکھدے نیں۔ ایہ کج مربع فٹ تے ہوی ہوسکدا اے یا فیر اک وڈی بلڈنگ وچ وی ہوسکدا اے۔
میناکن
میناکن نکے تے سوہنے پنچھیاں دا ٹبر اے جیہڑے وشکارلے تے دکھنی امریکہ دے واسی نیں۔ ایس ٹبر وج 60 ونڈاں نیں۔ میناکن ڈچ بولی دا شبد اے جیدا مطلب اے نکا بندا۔
ضلع زائیچار
سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔
سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔
ضلع زائیچار سربیا دے 25 ضلعےآں چوں اک اے ، اسدا انتظامی مرکز زائیچار شہر اے ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:سربیا گٹھ:سربیا دے ضلعے گٹھ:صوبے ریاستاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:یورپ
البرٹ کامیو
البرٹ کامیو (7 نومبر 1913- 4 جنوری 1960) اک فرانسیسی لکھاری، صحافی تے فلسفی سی۔ کامیو دی سوچاں نے نامعقولیت دی فلسفی چ حصہ پایا۔ کامیو نے اپنے ناول "دا ریبیل" چ نہیلزم دی فلاسفی دی مخالفت کیتی پر او ذات دی ازادی بارے کھوج کردا ریا۔ کامیو نو نظریہؑ وجودیت دا حامی سمجیا جاندا سی پر او ایس تھوپ دی نفی کردا سی۔ "میں نظریہؑ وجودیت دا حامی نئی آں، میں تے سارتر حیران آں، کیوں ساڈے نا اکھٹے لئے جاندے نے۔"
1957 چ البرٹ کامیو نوں ساہت چ اہم کم کرن لئی نوبل انعام دتا گیا۔ اوساہت چ سب توں کم سال زندہ رہن آلا نوبل لاریٹ اے، نوبل انعام ملن دے دو سال بعد اک موٹر کار حادثے چ مر گیا۔
جم پل
البیغ کامو 1913ء چ الجزائر چ جمئیا ، جہڑا اوس ویلے فرانس دے مل ہیٹھ سی ۔
موجودیت
البیغ کامو دیاں کتاباں موجودیت دیاں مثالاں سمجھیئاں جاندیاں نیں ۔
کہاوتاں
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
توراغنڈی
توراغُنڈی (پشتو:توره غنډۍ) افغانستان دا ترکمانستان دے سرحد نیڑے اک سرحدی قصبہ اے ۔ایہ ترکمانستان دے قصبے سرحدآباد دے بلکل سامنے آباد اے ۔ توراغنڈی سرحدآباد نال سڑک تے 1520 م م گیج ریل لین نال جڑیا ہویا اے ، جسنوں 2007ء چ مڑ بحال کر دتا گیا اے ۔