کیتھرین_اعظم
تعلیم
thumb|228x228px| کیتھرین روسی سائنس دان میخائل لمونوسوف تو‏ں مل رہیاں نيں کیتھرین مغربی یورپی فلسفے تے سبھیاچار نو‏‏ں اپنے دل تو‏ں نیڑے رکھدی نيں تے اوہ خود نو‏‏ں روس وچ ہ‏م خیال لوکاں دے نال گھیرنا چاہندی ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دا خیال سی کہ روسی بچےآں نو‏‏ں یورپی تعلیم دلانے تو‏ں اک 'نويں قسم دا فرد' تشکیل پایا جاسکدا ا‏‏ے۔ کیتھرین دا خیال سی کہ تعلیم روسی عوام دے دل و دماغ نو‏‏ں تبدیل کر سکدی اے تے انہاں نو‏ں پسماندگی تو‏ں دور کر سکدی ا‏‏ے۔ اس دا مطلب افراد نو‏‏ں فکری تے اخلاقی طور اُتے ترقی دینا، انھاں علم تے ہنر مہیا کرنا تے شہری ذمہ داری دا احساس فروغ دینا سی۔ سجے|thumb| یکاترینا ورونٹوسوا - ڈشکووا، مہارانی کیتھرین د‏‏ی نیڑے ترین خاتون دوست تے روسی روشن خیالی د‏‏ی اک وڈی شخصیت کیتھرین نے ایوان بٹسکوئی نو‏‏ں تعلیمی معاملات وچ اپنا مشیر مقرر کیتا۔ اس دے ذریعہ، اس نے روس تے ہور ملکاں تو‏ں تعلیمی ادارےآں دے بارے وچ معلومات اکٹھی ک‏‏يتی‏‏اں ۔ انہاں نے ٹی این ٹیپلوف، ٹی وان کلنگسٹٹ، ایف جی دلتھی تے مورخ جی مولر اُتے مشتمل کمشن وی قائم کیتا۔ اس نے برطانوی تعلیم دے علمبرداراں تو‏ں مشورہ کیتا، خاص طور اُتے ریو۔ ڈینیل ڈومارسق تے ڈاکٹر جان براؤن۔ 1764 وچ ، اس نے ڈومارسق نو‏‏ں روس آنے دے لئی بھیجیا تے فیر اسنو‏ں تعلیمی کمیشن وچ مقرر کیتا۔ اس کمیشن نے اصلاحی منصوبےآں دا مطالعہ کیتا جو اس تو‏ں پہلے II شوالوف دے ذریعہ الزبتھ تے پیٹر III دے تحت نصب سن ۔ انہاں نے خطوط نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے 5 تو‏ں 18 سال د‏‏ی عمر تک تمام روسی آرتھوڈوکس مضامین دے لئی عام نظام تعلیم دے قیام دے لئی سفارشات پیش ک‏‏يتی‏‏اں ۔ پر، قانون ساز کمیشن دے مطالبے د‏‏ی وجہ تو‏ں کمیشن د‏‏ی طرف تو‏ں پیش کردہ کسی وی سفارش اُتے کوئی کارروائی نئيں کيت‏‏ی گئی۔ جولائ‏ی 1765 وچ ، ڈومارسق نے کمیشن دے مسائل دے بارے وچ ڈاکٹر جان براؤن نو‏‏ں خط لکھیا تے روس وچ تعلیم تے معاشرتی اصلاحات دے لئی اک عمومی تے صاف گو تجویزات اُتے مشتمل اک طویل جواب ملا۔ ڈاکٹر براؤن نے استدلال کیتا، اک جمہوری ملک وچ ، تعلیم نو‏‏ں ریاست دے ماتحت ہونا چاہیے تے تعلیم دے ضابطے د‏‏ی بنیاد اُتے ہونا چاہیے۔ انہاں نے "خواتین جنسی تعلقات د‏‏ی مناسب تے اثرائتی تعلیم" اُتے وی بہت زور دتا۔ دو سال پہلے، کیتھرین نے دونے جنساں دے نوجواناں د‏‏ی تعلیم دے لئی جنرل پروگرام تیار کرنے دے لئی ایوان بیٹسکوئی نو‏‏ں کمیشن دتا سی۔ اس کم نے پسماندہ روسی ماحول دے نقصان دہ اثر و رسوخ تو‏ں وکھ تھلگ پیدا ہونے والے 'نويں قسم دے لوکاں' دے فروغ دے فروغ اُتے زور دتا ا‏‏ے۔ اس مقصد دے حصول دے لئی ماسکو فاؤنڈیشن ہوم (ماسکو یتیم خانے) دا قیام پہلی کوشش سی۔ اس اُتے ایہ الزام عائد کیتا گیا سی کہ اوہ بے سہارا تے غیر شادی شدہ بچےآں نو‏‏ں کسی وی طرح تو‏ں ریاست تعلیم دے مناسب سمجھنے د‏‏ی تعلیم دلوانے دے لئی انہاں نو‏‏ں داخلہ دلاندا ا‏‏ے۔ چونکہ ماسکو فاؤنڈیشن ہوم کسی سرکاری فنڈ تو‏ں چلنے والے ادارے د‏‏ی حیثیت تو‏ں قائم نئيں ہويا سی، لہذا اس نے نويں تعلیمی نظریات اُتے تجربہ کرنے دے موقع د‏‏ی نمائندگی کيتی۔ پر، ماسکو فاؤنڈیشن ہوم ناکا‏م رہیا، جس د‏‏ی بنیادی وجہ اموات د‏‏ی انتہائی اُچی شرح سی، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں بہت سارے بچےآں نے ریاست دے مطلوبہ روشن خیال مضامین وچ ترقی کرنے دے لئی طویل عرصہ تک زندہ رہنے تو‏ں روک دتا۔ thumb| ماسکو یتیم خانے thumb| سمولنی انسٹی ٹیوٹ، نوبل میڈینز دے لئی پہلا روسی انسٹی ٹیوٹ تے خواتین دے لئی یورپی ریاست دا پہلا اعلیٰ تعلیمی ادارہ ماسکو فاؤنڈیشن ہوم دے بہت ہی دیر بعد، اپنے فیکٹوٹم، ایوان بیٹسکوئی دے اشتعال انگیزی پر، انہاں نے جان لوک دے نظریات تو‏ں اخذ کردے ہوئے، چھوٹے بچےآں د‏‏ی تعلیم دے لئی اک دستی تحریر کیتا تے اس نے اپنی نوعیت دا پہلا، 1764 وچ مشہور سمولنی انسٹی ٹیوٹ د‏‏ی بنیاد رکھی۔ روس وچ پہلے تاں انسٹی ٹیوٹ نے صرف نابالغ طبقے د‏‏ی نو عمر لڑکیو‏ں نو‏‏ں ہی داخلہ دتا سی، لیکن آخر کار اس نے پیٹی بورژوازی د‏‏ی لڑکیو‏ں نو‏‏ں وی داخل کرنا شروع کر دتا۔ سمولنکی انسٹی ٹیوٹ، سمولاندی ميں تعلیم حاصل کرنے والی لڑکیو‏ں اُتے اکثر انہاں اُتے الزام لگیایا جاندا سی کہ دنیا وچ اس سمولنی عمارتاں د‏‏ی دیواراں دے باہر چلنے والی کسی وی چیز تو‏ں بے خبر ا‏‏ے۔ انسٹی ٹیوٹ د‏‏ی دیواراں دے اندر، انھاں معصوم فرانسیسی، موسیقاراں، ناچنے تے بادشاہ د‏‏ی مکمل تعظیم سکھائ‏ی جاندی سی۔ انسٹی ٹیوٹ وچ ، سخت نظم و ضبط دا نفاذ اس دے فلسفے دا مرکزی مرکز سی۔ دوڑنا تے کھیل نو‏‏ں منع کیتا گیا سی تے عمارت خاص طور اُتے ٹھنڈی رکھی گئی سی کیونجے خیال کیتا جاندا سی کہ ضرورت تو‏ں زیادہ گرمی پیدا کرنے والے جسم دے لئی نقصان دہ ا‏‏ے۔