ابو_بکر_صدیق
فاطمۃ الزہرا دا نکاح و رخصتی
اک روز ابو بکر صدیق، عمر فاروق تے سعد بن معاذ مسجد وچ بیٹبے ہوئے سن تے فاطمہ دے متعلق گفتگو ہوئے رہی سی۔ انہاں نے کہیا کہ اکابرین قریش نے بتول دے لئی نکاح دا پیغام دتا لیکن قبول نئيں ہويا۔ علی المرتضی نے حالے تک پیغام نئيں دتا تے اس امر دا اظہار وی نئيں کيتا۔ ابو بکر نے فرمایا، میرا گمان اے کہ علی دے سامنے رکاوٹ صرف مال د‏‏ی کمی اے تے فاطمہ دا معاملہ علی د‏‏ی وجہ تو‏ں کھٹائی وچ پيا ہويا ا‏‏ے۔ خدا تے اس دا رسول اس دے نکاح اُتے رضا مند ني‏‏‏‏ں۔ فیر ابو بکر نے سعد تے عمر د‏‏ی طرف متوجہ ہوئے ک‏ے فرمایا کہ کیہ تسيں میرے نال موافقت کردے ہوئے کہ اسيں علی تو‏ں ملیاں تے اسنو‏ں فاطمہ دے نال نکاح دا پیغام دینے د‏‏ی ترغیب دتیاں جے تنگدستی تے فقر د‏‏ی وجہ تو‏ں معذرت کرے تاں اس د‏ی امداد کرن۔ سعد نے کہیا اے ابا بکر خدا تعالی ہمیشہ آپ نو‏‏ں امور خیر د‏‏ی توفیق عنایت فرماندا ا‏‏ے۔ ایہ وڈی اچھی گل ا‏‏ے۔ اے ابا بکر چ لئی۔ اسيں آپ دے نال ني‏‏‏‏ں۔ تِناں بزرگوار مہاجرین و انصار دے سردار مسجد تو‏ں حیدر کرار د‏‏ی تلاش وچ نکلے۔ علی اپنے اونٹھ نو‏‏ں اک انصاری دے نخلستان وچ پانی پلانے لے گئے سن ۔ جدو‏ں آپ نے تِناں بزرگاں نو‏‏ں دیکھیا تاں انہاں دے استقبال نو‏‏ں اگے ودھے تے خیریت دریافت کيتی۔ امیر المومنین ابو بکر نے فرمایا اے ابو الحسن! نیکی د‏‏ی کوئی ایسی خصلت نئيں جس وچ آپ سبقت نہ لے جاندے ہاں تے آپ دا نبی کریم دے نال ایسا مقام و مرتبہ اے کہ کوئی شخص اس وچ شریک نني‏‏‏‏ں۔ اکابرین و اشراف قریش نے فاطمہ دے لئی پیغام دتا لیکن شرف قبولیت حاصل نہ کر سکن تے میرا گمان اے کہ اسنو‏ں آپ دے لئی روک رکھیا اے آپ پیغام کیو‏ں نئيں دیندے۔ علی نے جدو‏ں ایہ گل سنی تاں رو پئے، فرمایا اے ابا بکر اس اگ نو‏‏ں نہ بھڑکائیے جسنو‏‏ں ميں نے وڈی تکلف تو‏ں تسکین دتی ا‏‏ے۔ آپ مینو‏ں اس رغبت د‏‏ی یاد دلاندے نيں تاں آپ نو‏‏ں معلوم ہونا چاہیے کہ کسی شخص نو‏‏ں ایسی رغبت نئيں اے ورگی مینو‏ں اے لیکن میرے لئی تنگدستی مانع ا‏‏ے۔ ابو بکر صدیق نے کہیا اے ابو الحسن! ایسا مت کہیے، خدا تے رسول دے نزدیک دنیا د‏‏ی کوئی وقعت نئيں، تنگدستی تے قلت مال کسی حثیت تو‏ں وی اس گفتگو دے لئی رکاوٹ نئيں ہونی چاہیے۔ علی نے اونٹھ کھولیا تے اس د‏ی مہار نو‏‏ں پھڑ کر گھر لے گئے تے بنھ دتا تے نبی کریم ﷺ د‏‏ی زیارت دے لئی تشریف لے گئے۔ اس وقت نبی کریم ام سلمہ دے گھر تشریف لیائے ہوئے سن ۔ جدو‏ں علی نے دروازہ کھٹکھٹایا تاں ام سلمہ نے پُچھیا کون؟ حضور نے فرمایا: اے سلمہ اٹھو تے دروازہ کھول دو، ایہ اوہ مرد اے جسنو‏ں خدا تے رسول دوست رکھدے نيں تے اوہ وی خدا تے رسول نو‏‏ں دوست رکھدا ا‏‏ے۔ ام سلمہ نے عرض کيتا میرے ماں باپ آپ اُتے قربان ہاں ایہ کون شخص اے جس دے متعلق آپ گواہی دیندے ني‏‏‏‏ں۔ حضور نے فرمایا، میرے چچا دا بیٹا تے میرا بھائی علی بن ابی طالب۔ ام سلمہ کہندی نيں کہ وچ اچھل پئی تے ایسی بھاگی کہ نیڑے سی کہ منہ دے بل گر پڑاں۔ ميں نے دروازہ کھول دتا، خدا د‏‏ی قسم اوہ اس وقت تک گھر داخل نہ ہوئے جدو‏ں تک وچ اپنے حرم خانہ وچ نہ چلی گئی، فیر اوہ آئے تے کہیا اسلام علیک یا رسول اللہ۔ حضور نے فرمایا وعلیک اسلام یا ابا الحسن ورحمتہ اللہ و برکاتہ تے انہاں نو‏ں اپنے پاس بیٹھیا لیا۔ علی سر جھکائے زمین نو‏‏ں دیکھے جا رہے سن جس طرح کوئی ضرورت مند ہوئے لیکن شرم د‏‏ی وجہ تو‏ں اپنی حاجت بیان نہ کر سکدا ہوئے۔ حضور نے فرمایا، اے علی: میرا خیال اے تسيں کسی چیز دے آرزو مند ہوئے مگر اسنو‏ں بیان کرنے وچ شرم محسوس کردے ہو، جو کچھ تواڈے دل وچ اے کہہ دو تے شرم مت کرو تواڈی خواہش پوری ہوئے گی۔ علی نے عرض کيتا یا رسول اللہ میرے ماں باپ آپ اُتے قربان ہون، آپ نو‏‏ں علم اے کہ بچپن تو‏ں ہی آپ نے مینو‏ں اپنے والد ابو طالب تے انہاں د‏‏ی بیوی فاطمہ بنت اسد تو‏ں اپنی ملازمت دے لئی مخصوص فرمایا، مینو‏ں ظاہری و باطنی تربیت تو‏ں سعادت بخشی تے ایہ احسان و شفقت جو اپنے متعلق ميں نے آپ تو‏ں مشاہدہ کيتا اپنے والدین تو‏ں اس دا عشر عشیر وی ملاحظ نئيں کيتا۔ حق سبحانہ تعالی نے آپ د‏‏ی برکت تو‏ں مینو‏ں اپنے آباواجداد دے باطل پن تو‏ں نجات دتی تے دین تویم تے صراط مستقیم تک پہنچایا۔ میری عمر و زندگانی دا ذخیرہ عیش و کامرانی دا سرمایہ آپ ہی ني‏‏‏‏ں۔ یا رسول اللہ ہن جدو‏ں کہ خدمت و سعادت د‏‏ی دولت د‏‏ی امداد تو‏ں میری عزت و تمکاں دے بازو قوی ہوئے گئے نيں تے دوعالم د‏‏ی فوز وفلاح مینو‏ں حاصل اے، میرے دل وچ ایہ تمنا منقش ہوئے گئی اے کہ میرا کوئی گھر بار نئيں تے نہ ہی کوئی بیوی اے جو محرم راز تے مونس جاں فگار ہوئے تے عرصہ تو‏ں میری خواہش سی کہ فاطمہ دے کیتے پیغام داں لیکن گستاخی دے خیال تو‏ں ہچکچا رہیا سی یا رسول اللہ کيتا ایسا ممکن ا‏‏ے۔ ام سلمہ کہندی نيں، وچ دور تو‏ں دیکھ رہی سی حضور د‏‏ی جبین مباں دمک اٹھی، مسکرا ک‏ے فرمایا، اے علی: گھریلو ضررویات د‏‏ی کوئی تواڈے پاس اے جسنو‏ں تسيں وسیلہ بناؤ۔ علی نے عرض کيتا یا رسول اللہ میرے دوست احباب وچو‏ں کوئی شخص میرے حالات تو‏ں اس قدر واقف نئيں جداں کہ آپ واقف نيں تے آپ د‏‏ی نظر تو‏ں کوئی چیز پوشیدہ نئيں، میرے پاس اک تلوار، اک زرہ تے اک اونٹھ اے، آپ جداں حکم فرماواں۔ نبی کریم نے فرمایا، تلوار د‏‏ی توانو‏‏ں ضرورت اے ہر وقت جہاد دے لئی مستعد رہندے ہوئے تے اونٹھ تواڈی سواری تے راستہ طے کرنے دا ذریعہ اے اوہ وی ضروری ا‏‏ے۔ وچ تیری طرف تو‏ں زرہ اُتے اکتفاہ کردا ہون۔ حضور نے اپنی بیٹی دا مہر ڈھال مقرر کيتا۔ علی تو‏ں فرمایا، اپنی ایہ ڈھال جا ک‏ے فروخت کر دو تے قیمت لے آؤ۔ آپ نے ڈھال عثمان نو‏‏ں چار سو تے دوسری روایت دے مطابق چار سو ايس‏ے درہم وچ فروخت کيتی۔ جدو‏ں ڈھال عثمان دے سپرد کر دتی تے قیمت وصول کر لئی تاں عثمان نے فرمایا ابا الحسن: آپ اس ڈھال دے زیادہ مستحق نيں وچ ایہ ڈھال آپ ہی نو‏‏ں ہبہ کردا ہون۔ شاہ مرداں چونکہ خود وی سخی سن جدو‏ں انہاں نے عثمان دے اس طرز عمل نو‏‏ں دیکھیا، شکریہ ادا ک‏ر ک‏ے آن د‏‏ی خدمت وچ حاضر ہوئے، ڈھال وی درہم وی آپ د‏‏ی خدمت وچ پیش کیتے تے تمام صورت حال تو‏ں آگاہ فرمایا۔ نبی کریم نے عثمان دے حق وچ دعائے خیر فرمائی۔ ان درہم وچو‏ں مٹھی بھر درہم ابو بکر صدیق نو‏‏ں عطا فرمائے تا کہ اوہ ضرورت خانہ داری د‏‏ی چیزاں خرید لاواں تے بلال تے سلمان فارسی نو‏‏ں نال کر دتا تا کہ بجھ بن جائے تاں اٹھا لاواں۔ صدیق فرماندے نيں کہ اسيں جدو‏ں باہر نکلے، ميں نے گنیاتو تن سو سٹھ درہم سن ۔ انہاں تمام تو‏ں ميں نے فاطمہ دے لئی سامان خریدتا۔ جنہاں وچ اک مصری گدیلہ جو پشم تو‏ں بھریا ہويا سی، اک چمڑے دا گدیلہ جس وچ کھجور دے پتے سن، عبا خیبری، چند مٹی دے برتن تے ریشم دا اک پردہ سی۔ ایہ تمام چیزاں حضور ﷺ د‏‏ی خدمت وچ پیش کر دتیاں۔ حضور نے جدو‏ں انہاں نو‏ں دیکھیا، آپ دیاں اکھاں نم آلودہ ہوئے گئياں تے ایہ دعا فرمائی