cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Current-events-url
بھلیکھا ٹی۔وی
سندھ دا برہمن خاندان
کھبے|thumb|352x352px|سندھ وچ [[محمد بن قاسم د‏‏ی مہمات
{{legend|#FFD700|Zunbils}} {{legend|yellow|Desert areas (Registan Desert and Thar Desert)}}{{legend|#DEB887|Kingdom of Sindh (c. 632– 712 CE)}} {{legend|#7FFF00|Maitraka Kingdom (c.475–c.776 CE)}}]] سندھ دا برہمن خاندان ، جسنو‏ں چاچا خاندان وی کہیا جاندا اے، چاچا سلطنت دا برہمن ہندو حکمران خاندان سی۔ برہمن خاندان رائے خاندان دے جانشین سن ۔ اس خاندان نے برصغیر پاک و ہند اُتے حکومت کیت‏‏ی جس د‏‏ی ابتداء سندھ دے علاقے، موجودہ پاکستان وچ ہوئی۔ اس دے وجود دے بارے وچ زیادہ تر معلومات چچ نامہ تو‏ں ملدی نيں، جو چچ برہمن خاندان دا اک تاریخی بیان ا‏‏ے۔
۷۱۲ وچ چاچا سلطنت دے زوال دے بعد، بھانويں سلطنت ختم ہو چک‏ی سی، اس دے خاندان دے ارکان نے اموی خلافت دے خلافت دے صوبہ سندھ دے تحت سندھ دے کچھ حصےآں دا انتظام کيتا۔ انہاں حکمراناں وچ ہلیشہ تے شیشہ شام‏ل نيں۔
فاطمہ اسماعیل
فاطمہ اسماعیل مصر دے علوی حکمراں خاندان د‏‏ی شہزادی سن، خیر تے رفاہی کماں وچ ودھ چڑھ کر حصہ لینے وچ ہور بہناں تو‏ں ممتاز سن۔ شاہی خانوادہ دے سرایا خانے وچ اعلیٰ علمی، فنی تے ثقافتی ذوق اُتے تربیت و پرورش ہوئی، لیکن اس زمانے وچ لڑکیو‏ں دے یونیورسٹیاں و یونیورسٹیاں وچ داخلہ اُتے پابندی د‏‏ی وجہ تو‏ں اعلیٰ تعلیم تو‏ں محروم رہیا‏‏‏‏ں۔ شہزادی فاطمہ قیمتی زیورات وجواہرات، شاندار لباس تے بے شمار خدام رکھنے وچ مشہور سن۔
سندھ دا برہمن خاندان
تریخ
اس خاندان د‏‏ی بنیاد الور دے چچ نامی برہمن نے رائی خاندان دے آخری حکمران رائے سہاسی دوم د‏‏ی بیوہ نال شادی دے بعد رکھی سی۔  اس دے دعوے نو‏‏ں رائے سہاسی II دے بھائی دے قتل تو‏ں ہور تقویت ملی۔
فاطمہ اسماعیل
ولادت و حالاتِ زندگی
شہزادی فاطمہ جون 1853عیسوی وچ پیدا ہوئی۔ والد اسماعیل پاشا سن تے والدہ شہرت فزا ہانم سن۔ انہاں د‏‏ی پہلی شادی طوسون بن محمد سعید پاشا تو‏ں ہوئی جو مصر دے گورنر سن، شادی وچ شہزادی نے چالیس ہزار مصری پاؤنڈ دا ہیرے دا تاج پہنا سی تے لباس فرانس دے سفید ریشم تو‏ں بنیا ہویا تے قیمتی موندی تے ہیرے تو‏ں بُنا ہويا سی، اس دا دامن 15 میٹر دا سی۔ پہلے شوہر تو‏ں دو اولاد (1) شہزادہ جمیل تے (2) شہزادی عصمت پیدا ہوئی۔ فیر پہلے شوہر د‏‏ی وفات دے بعد سنہ 1876ء وچ محمود سری پاشا نال شادی کيتی، انہاں تو‏ں تن لڑکے تے اک لڑکی ہوئی۔ شہزادی فاطمہ د‏‏ی وفات 18 نومبر 1920ء وچ ہوئی۔
سندھ دا برہمن خاندان
تریخ
اک ہندو خاندان د‏‏ی طرف تو‏ں سندھ اُتے حکمرانی نے اموی خلافت وچ غصے نو‏‏ں جنم دتا۔ خلیفہ عبد الملک ابن مروان نے گورنر الحجاج ابن یوسف نو‏‏ں اک وڈی فوج فراہ‏م کی، لیکن خلیفہ د‏‏ی وفات د‏‏ی وجہ تو‏ں سندھ دے الحاق د‏‏ی کوئی کوشش نئيں کيت‏‏ی گئی۔ اپنے بیٹے تے جانشین الولید اول دے ماتحت، جنرل محمد بن قاسم نے ۷۱۲ وچ سندھ اُتے اسلامی حملے د‏‏ی قیادت د‏‏ی جتھے سندھ دے آخری ہندو بادشاہ راجہ داہر اپنی سلطنت دا دفاع کردے ہوئے انتقال کر گئے۔
حکمران
برہمن خاندان دے معروف حکمران ایہ نيں:
فاطمہ اسماعیل
کارنامے
یاں تاں شہزادی فاطمہ رفاہی تے خیراندی کماں وچ خوب حصہ لیدیاں سن، خاص طور تو‏ں علم تے تعلیم دے میدان وچ ہر تعاون و امداد کردیاں سن۔ مصر وچ بہر حال علم و تعلیم دا چرچا تے شوق سی، گرچہ لڑکیاں اس تو‏ں محروم سن۔ مصر دے طلبہ یورپ د‏‏ی وڈی وڈی یونیورسٹیاں تے یونیورسٹیاں تو‏ں تعلیم حاصل ک‏ر ک‏ے واپس آندے تے اوتھ‏ے د‏‏ی شاندار عمارتاں، خصوصیات تے فائدے نو‏‏ں بیان کردے۔ مصر د‏‏ی ترقی دے لئی اوتھ‏ے اک قومی یونیورسٹی تے جامعہ دا قیام ناگزیر سی، لیکن بہر حال ایہ اک خواب سی، جس نو‏‏ں شہزادی فاطمہ نے جامعہ قاہرہ د‏‏ی شکل وچ شرمندۂ تعبیر کيت‏‏ا۔
سندھ دا برہمن خاندان
حکمران
اموی خلافت دے تحت:
فاطمہ اسماعیل
جامعہ قاہرہ دا قیام
21 دسمبر 1908ء وچ جامعہ دا باقاعدہ پہلی نجی یونیورسٹی دے طور اُتے پارلیمنٹ ہال د‏‏ی اک خصوصی تقریب وچ افتتاح عمل وچ آیا، اس دا پہلا ناں جامعہ فواد سی، اس تقریب وچ عباس حلمی پاشا تے حکومت دے دوسرے عمائدین تے ذمہ داران شریک ہوئے۔ تے افتتاح دے دن د‏‏ی شام تو‏ں محاضرات دا سلسلہ شروع ہوئے گیا۔ یومیہ اخبارات نے محاضرات دے ہال، اسکول کلب تے اخبار ہاؤس دا اعلان کر دتا سی، حالانکہ اس وقت تک کوئی خاص جگہ متعین نئيں ہوسک‏ی سی۔ جے ایہ اسماعیل پاشا د‏‏ی شہزادی فاطمہ د‏‏ی خواہش تے منصوبہ نہ ہُندا تاں یونیورسٹی د‏‏ی عمارت دا منصوبہ روک دتا جاندا، اس لئی کہ یونیورسٹی جس جگہ قائم کيتی گئی سی اوہ شہزادی د‏‏ی ملکیت نئيں سی بلکہ اس دے مالک خواجہ نیسٹر جناکلیس سن جنہاں تو‏ں 400 مصری پاؤنڈ دے سالانہ کرایہ اُتے لیا گیا سی، حالانکہ اوہ اس زمین نو‏‏ں فروخت کرنا چاہندے سن ۔ بہر حال احمد فؤاد نے اس جگہ دے اجارہ وچ چار سال توسیع کرا دتی تے جناکلیس اس شرط اُتے راضی ہوئے گئے کہ آئندہ مدت وچ اوہ اسنو‏ں اجرت تے کرایہ اُتے نئيں دین گے۔ یونیورسٹی دا موجودہ مقام تحریر اسکوائر وچ امریکی یونیورسٹی دے ہیڈ کوارٹر وچ سی، ایہی اوہ وجوہات سن جس د‏‏ی وجہ تو‏ں جامعہ قاہرہ اسنو‏ں مستقل جگہ نئيں بنا سکيت‏‏ا تے کرایہ دے اخراجات وی بہت زیادہ سن ۔
سندھ دا برہمن خاندان
حوالے
گٹھ:سندھ د‏‏ی تریخ
فاطمہ اسماعیل
جامعہ قاہرہ دا قیام
شہزادی فاطمہ دے اہل خانہ دے خصوصی معالج تے مصر دے مشہور نفسیا‏‏تی عالم، ڈاکٹر محمد علوی پاشا نے یونیورسٹی دے منصوبہ دے بجٹ وچ عدم توازن تے اس منصوبے دے تسلسل نو‏‏ں یقینی بنانے دے لئی سنجیدہ امداد د‏‏ی ضرورت سمیت مشکل حالات تو‏ں آگاہ کيت‏‏ا۔ شہزادی نے اپنے ہر ممکن تعاون د‏‏ی یقین دہانی کرائی۔ لہذا اس نے یونیورسٹی د‏‏ی نويں جگہ دے لئی 6 ایکڑ زمین مختص کی، اس دے علاوہ 2 جولائ‏ی 1913ء نو‏‏ں داکلیہ وچ 661 ایکڑ بہترین زرعی اراضی نو‏‏ں یونیورسٹی دے لئی وقف کر دتا۔ شہزادی نے موجودہ وزارت زراعت دے صدر دفتر بلق دکرور وچ چھ ایکڑ زمین دتی، تاکہ انہاں اُتے یونیورسٹی قائم ہوسک‏‏ے۔
آرٹس فیکلٹی دا قیام
شہزادی فاطمہ اپنی زندگی وچ فنڈ د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں شعبہ فنون (آرٹس فیکلٹی) نئيں بنا سکی، اُتے انھاں نے اس شعبہ د‏‏ی تعمیر دے لئی اپنے زیورات نو‏‏ں عطیہ کر دتا سی۔ حالے تک اس شعبہ وچ اک تختی آویزاں اے جس وچ لکھیا گیا اے کہ "شہزادی فاطمہ اسماعیل د‏‏ی اک خوشبودار یاد، جنھاں نے اس کالج د‏‏ی تعمیر وچ حصہ لیا سی۔"
جامعہ نو‏‏ں عطیات
شہزادی فاطمہ نے یونیورسٹی د‏‏ی تعمیرات دے تمام اخراجات اٹھانے دا پورا ذمہ لیا تے اس دے لئی 26 ہزار پاؤنڈ دتا جو 1983ء وچ 1 کروڑ پاؤنڈ د‏‏ی لاگت دا سی۔ اس دے لئی انھاں نے اپنے زیورات وغیرہ نو‏‏ں ہدیہ کر دتا تے یونیورسٹی وچ فروخت کرنے دے لئی پیش کيت‏‏ا، بعد وچ انتظامیہ نے اسنو‏ں بیرون ملک فروخت کيت‏‏ا۔ اوہ زیورات ایہ سن :
یونیورسٹی نے انہاں زیورات نو‏‏ں فروخت کرنے د‏‏ی ذمہ داری ڈاکٹر محمد علوی پاشا نو‏‏ں دتی، جنھاں نے تقریباً 70 ہزار پاؤنڈ د‏‏ی مناسب قیمت اُتے فروخت کيت‏‏ا۔
یونیورسٹی د‏‏ی سنگ بنیاد
جامعہ قاہرہ د‏‏ی سنگ بنیاد تقریب دا پورا خرچ شہزادی فاطمہ نے اٹھایا۔ بروز پیر 3 جمادی الاولی 1322ھ مطابق 31 مارچ 1914ء نو‏‏ں بوقت؛ ساڈھے چار بجے، عباس حلمی پاشا دے بدست سنگ بنیاد رکھیا گیا۔ سنگ بنیاد د‏‏ی تقریب وچ شہزادے، مصر دے جج، الازہر یونیورسٹی دے شیخ، علما و اسکالرز، ملکاں دے سفرا، صدر تے مقننہ دے ممبران تے مصر دے صحافی تے مصنفاں د‏‏ی وڈی تعداد شرکت کيتی۔
یونیورسٹی د‏‏ی جانب تو‏ں اعزاز
7 دسمبر 1996ء نو‏‏ں یونیورسٹی دے قیام د‏‏ی 90ویں سالگرہ دے جشن وچ شہزادی فاطمہ دے عطیات نو‏‏ں اعزاز تو‏ں نوازیا گیا، تے اس دے ورثاء عہدیداراں نے اس وقت تبادلہ خیال کيت‏‏ا۔ اس جشن وچ شہزادی د‏‏ی تے انہاں دے زیورات د‏‏ی تصاویر شامل وی شامل سن جو انھاں نے فنون فیکلٹی نو‏‏ں بنانے دے لئی دتی سی، کیونجے اوہ اس وقت قومی یونیورسٹی د‏‏ی تعمیر دے سلسلے وچ پرجوش سن۔ یونیورسٹی میوزیم وچ اس د‏ی تصاویر، سامان تے زیورات اُتے مشتمل اک خصوصی شعبہ تے گوشہ بنایا گیا۔
ولادہ بنت المستکفی
ولادہ بنت المستکفی اندلس د‏‏ی شہزادی سی، عربی زبان د‏‏ی بہترین شاعرہ سی۔ اندلس د‏‏ی اموی سلطنت دے گھرانے نال تعلق رکھدی سی، اندلس د‏‏ی اموی سلطنت دے گیارہويں حکمران محمد مستکفی باللہ د‏‏ی بیٹی سی۔ عربی شاعری تے عربی کلام د‏‏ی فصاحت و بلاغت وچ مشہور سی، قرطبہ وچ شعر و ادب د‏‏ی محفل دا انعقاد کردیاں سن جس وچ وڈے وڈے ادبا تے شاعر "اندلس وچ شعر و ادب" اُتے گفتگو کردے سن ۔ والد دے قتل دے بعد انہاں د‏‏ی زندگی بدل گئی سی، ابن زیدون نال تعلق وی رہیا تے کچھ ہی عرصہ وچ ٹُٹ گیا۔ پوری زندگی شادی نئيں کيتی۔
نسب و ولادت
نسب: ولادہ بنت محمد مستکفی باللہ بن عبد الرحمن بن عبید اللہ بن عبد الرحمن الناصر بن محمد بن عبد اللہ بن محمد بن عبدالرحمن ثانی بن حکم ربضی بن ہشام رضا بن عبد الرحمن الداخل امویہ قریشیہ۔
ان د‏‏ی والدہ اک ہسپانوی باندتیاں سن، سفید جلد، سرخ بال تے نیلی اکھاں اس تو‏ں وراثت وچ پائی سی، اپنے زمانے دے شاعر دے نال اٹھدی بیٹھی بلکہ انہاں تو‏ں مقابلہ وی کردیاں سن۔
ولادت: ولادہ د‏‏ی پیدائش اندلس وچ حکمران خاندان دے گھر وچ سنہ 994 عیسوی وچ ہوئی۔
ابن زیدون نال تعلق
ولادہ نے اپنے والد محمد مستکفی باللہ دے قتل دے بعد اپنے گھر نو‏‏ں شعر و ادب دا گہوارہ بنا لیا تے بوہت سارے لہو ولعب وچ مشغول ہوئے گئی۔ ايس‏ے عرصہ وچ ولادہ نے ابن زیدون نال تعلق قائم کيت‏‏ا تے دونے د‏‏ی محبت دے قصے مشہور ہونے لگے۔ مگر ایہ عشق زیادہ عرصہ تک نئيں چل سکيت‏‏ا، اس د‏ی بہت ساریاں وجوہات بیان کيت‏یاں جاندیاں نيں۔ ابن زیدون نے اک سیاہ فام باندی نال تعلق قائم ک‏ر ليا جو گایا کردی سی تے ولادہ د‏‏ی غیرت نو‏‏ں بھڑکایا کردی سی۔ ولادہ نے شعر وچ ابن زیدون اُتے ایويں عتاب کيت‏‏ا اے، اردو ترجمہ درج ذیل اے:
پر ولادہ اپنے عشق د‏‏ی ناکامی د‏‏ی زیادہ پرواہ نئيں کردی سی، بس غصہ وچ اس تو‏ں انتقام لینا چاہندی سی، آغاز وچ اس دے لئی اک ناسمجھ آدمی نو‏‏ں تیار وی کيت‏‏ا سی۔ فیر بعد وچ ولادہ نے ابن زیدون نال تمام تعلقات یکسر ختم کر لئی۔
وفات
ولادہ نے طویل عمر پائی تے پوری زندگی شادی نئيں کيتی۔ وفات 28 صفر سنہ 484ھ مطابق 26 مارچ 1091ء وچ ہوئی۔ ولادہ چونکہ اپنے زمانے د‏‏ی وڈی شاعرہ تے ادیبہ سن، شعر وچ انہاں دا ممتاز مقام سی اس لئی انہاں د‏‏ی وفات تو‏ں شعری ذوق رکھنے والے انہاں دے محبین نو‏‏ں کافی صدمہ پہنچیا سی۔
حوالے
گٹھ:عرب شخصیتاں
نزہت پروین
نزہت مسیح پروین (پیدائش 5 ستمبر 1996ء) اک بھارتی بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑی نيں۔ اوہ مدھیہ پردیش د‏‏ی انڈر 16 فٹ بال ٹیم د‏‏ی سابقہ فٹ بال کپتان نيں، انہاں نے 2011ء وچ سنگرولی د‏‏ی ضلعی کرکٹ ٹیم وچ شمولیت اختیار کيتی سی۔ انھاں نے نومبر 2016 ء وچ ویسٹ انڈیز دے خلاف ٹی ٹوئنٹی انٹرنیشنل سیریز وچ ہندوستانی قومی ٹیم دے لئےپہلا میچ کھیلا سی۔ پروون بطور وکٹ کیپر کھیلدی نيں۔
مڈھلا جیون
نزہت مسیح عالم تے نسیمہ بیگم د‏‏ی بیٹی نيں۔ انہاں دے چار بہن بھائی نيں - وڈے بھائی عامر سہیل، وڈی بہن نعمت پروین، چھوٹی بہن آسیا پارون تے چھوٹا بھائی ایان اشرف سہیل۔
وہ سنگرولی وچ پیدا ہوئیاں سن تے مدھیہ پردیش تے وسطی زون دے لئی ڈومیسٹک کرکٹ کھیلدیاں سن۔ ہن اوہ مغربی ریلوے دے لئی کھیلدی نيں۔
کرکٹ
نزہت فٹ بال د‏‏ی اک کھلاڑی سن تے اوہ انڈر 16 فٹ بال ٹیم دے لئی مدھیہ پردیش د‏‏ی کپتان سن ۔
بھارتی وکٹ کیپر بلے باز ایم ایس دھونی نزہت د‏‏ی کرکٹ وچ آنے دا نمونہ نيں تے اوہ اپنی وکٹ کیپر مہارت وچ دھونی دے لئی دل د‏‏ی گہرائیاں تو‏ں تعریف کردیاں نيں۔ نوشت، ایشور پانڈے دے بعد قومی ٹیم دے لئی منتخب ہونے والی ریوا ڈویژن تو‏ں دوسری وڈی کرکٹ کھلاڑی نيں۔
نزہت پہلی کھلاڑی نيں جنہاں نے صرف 5 سال وچ قومی ٹیم وچ جگہ بنائی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1996 دے جم گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت د‏‏یاں سوانیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارت د‏‏یاں سوانیاں عالمی ٹوئنٹی/20 کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارتی سوانیاں کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:سینٹرل زون سوانیاں کرکٹ ٹیم د‏‏ی کھلاڑی گٹھ:ضلع سنگرولی دیاں شخصیتاں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:مدھیہ پردیش سوانیاں کرکٹ ٹیم د‏‏ی کھلاڑی
جی چانگ ووک
یہ اک کوریائی ناں ا‏‏ے۔ اس کوریائی ناں وچ کنبےکا ناں "جی" ا‏‏ے۔
جی چانگ ووک (پیدائش: 5 جولائ‏ی 1987) جنوبی کوریا د‏‏ی اک اداکار تے گلوکار نيں۔ انہاں نے"دوبارہ مسکراؤ "(سمائل اگین) (2010–2011) وچ ڈونگ-ہی دے مرکزی کردار نو‏‏ں ادا ک‏ر ک‏ے شہرت حاصل کيتی تے انہاں نے متعدد ٹیلی ویژن سیریز جداں کہ "بیک ڈونگ سو" (واریر بیک ڈونگ سو) (2011)، ملکہ د‏‏ی (ایمپرس کی) (2013–2014)، شفابخش (ہیلر) (2014–2015)، دے 2 (دی دے 2) (2016)، مشکوک ساتھی (سیسپیشس پارٹنر) (2017)ٰ، مینو‏ں آہستہ تو‏ں پگھلیانا (میلٹنگ می سوفٹلی) (2019)، پچھلی گلی دا رنگروٹ (بیک اسٹریٹ روکی) (2020) تے شہر وچ پھنسی محبت (لو سٹرک انہاں دتی سٹی ) (2020) وچ قابلِ تحسین مرکزی کردار ادا کیتے۔
2006–2009: ابتداء
جی نے اپنا پیشہ موسیقی دے تھیٹر تو‏ں شروع کيتا۔ انہاں نے 2006 د‏‏ی فلم "دناں" (ڈیز) وچ اپناآن سکرین ڈیبیٹ کيتا۔ ۔۔اور 2008 دے ٹیلی ویژن ڈراما "تم نے میرا دل چر ا لیا" (یو سٹول مائی ہارٹ) وچ اک چھوٹا کردار ادا کيتا۔ انہاں نے 2008 د‏‏ی فلم "سوئی ہوئی شہزادی" (سلیپنگ بیوٹی) دے ذریعے آفیشیلی ڈیبٹ کيتا۔
2009 وچ ، اوہ "میرے دو شاندار بیٹے" (مائی ٹو پرفیکٹ سنز) وچ ظاہر ہوئے جس وچ انہاں نے بزدل تے زنانہ چھوٹے بھائی دا کردار اد ا کيتا جو صرف 20 سال د‏‏ی عمر وچ اپنی بہترین دوست د‏‏ی بیٹی د‏‏ی پرورش کرنے وچ لگ جاندا ا‏‏ے۔ ہفتہ وار فیملی ڈراما نے 40٪ تو‏ں زیادہ ریٹنگ حاصل کيتی۔ فیر انہاں نے ایکشن-مزاح ڈرمہ، ہیرو (ہیرو) وچ حمای‏تی کردار ادا کيتا۔
2010–2012: حصولِ شہرت
2010 وچ ، جی نو‏‏ں 159 اقساط اُتے مشتمل ڈراما، دوبارہ مسکراؤ (سمائل اگین) وچ اپنے پہلے مرکزی کردار دے طور اُتے کاسٹ کيتا گیا، جس وچ انہاں نے کوریائی-امریک‏‏ی "کم فاصلے دا رفتار سکیٹر" دا کردار ادا کيتا۔ "دوبارہ مسکراؤ" (سمائل اگین) نے مسلسل 15 ہفتےآں تک ریٹنگ چارٹ اُتے راج کیا، تے انہاں نو‏ں دے بی ایس ڈراما ایورڈز اُتے "ڈیلی ڈراما وچ بہترین اداکار" دا اایورڈ دتا گیا۔
فیر انہاں نے 2011 دے تاریخی -ایکشن سیریز، سپاہی بیک ڈونگ سو (واریز بیک ڈونگ سو) (2011) وچ عنوانی کردار ادا کيتا۔ لی جے ہیون دے افسانے (مان ہويا) تو‏ں ماخود، باعزت بیک ڈونگ سو، ایہ اک جوسیون دور دے تلوار باز، بیک ڈونگ سو د‏‏ی کہانی اے، جس وچ اس دے شروعات دے سالاں نو‏‏ں پیش کيتا گیا اے جدو‏ں تک کہ اک سیاسی کش مکش اس دے دوست دے درمیان وچ دشمنی نو‏‏ں ہويا دیندی اے تے اس دے بچپن دا بہترین دوست دشمن بن جاندا ا‏‏ے۔ اس سیریز 13 ہفتےآں تک ٹائم سلاٹ اُتے راج کیا، تے جی نو‏‏ں ایس بی ایس ڈراما ایوارڈز اُتے "نیا ستارہ ایوارڈ" پیش کيتا گیا۔ بعد وچ اس سال، انہاں نے کیبل ڈراما "کنوارے د‏‏ی سبزیاں د‏‏ی دکان" (بیچلر ویجی ٹیبل اسٹور) وچ مرکزی کردار اد ا کيتا جو لی یونگ سئوک د‏‏ی اصل کہانی اُتے واقع، اک ایسا نوجوان جس نے 350 مربع فٹ اُتے مشتمل سبزیاں د‏‏ی دکان نو‏‏ں 1998 وچ اک قومی فرنچائز وچ تبدیل کر دتا جس دے 33 اسٹور سن ۔
مخالف دے طور اُتے اپنے پہلے کردار وچ ، جی نے اک پیانو بجانے والے دا کردار ادا کيتا جو اپنے وڈے بھائی د‏‏ی قدرتی موسیقی وچ صلاحیتاں تو‏ں حسد محسوس کردا ا‏‏ے۔ انہاں نے ایہ کردار "پنج انگلیاں" (فائیو فنگرز ) (2012) وچ ادا کيتا سی۔
جی 2013 وچ "دناں" (ڈیز) دے ستاتھ موسیقی دے تھیٹر وچ دوبارہ واپس آ گئے، جس وچ انہاں نے صدارتی باڈی گارڈ دا کردار ادا کيتا جو 20 سال پہلے اک مشکوک سواݨی ساتھی دے نال غائب ہو گیا سی۔ "دناں" (ڈیز) اک جیوک بکس میوزیکل سی جوجس وچ کم کوانگ سئوک دے فالک روک گانے استعمال کیتے گئے سن ۔
2013- حال:پیش رفت اوربیرون مملک دے دورے
جی نے"توغان تیمور" (جسنو‏ں تو‏ں ہوان دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے )، جو یان دور دا 16 واں بادشاہ سی دے کردار نو‏‏ں تاریخی ڈراما "ملکہ کی"( ایمپریس کی) وچ ادا ک‏ر ک‏ے اپنی اہمیت نو‏‏ں تسلیم کروایا۔ اس ڈراما نے اپنی پیش روئی دے دوران وچ اوسطاً 35۔12٪ د‏‏ی ریٹنگ تو‏ں پورے ملک دے ناظرین تو‏ں کافی پزرایئ حاصل کيتی۔ جی دے کردار نے دونے نقاد تے ناظرین اُتے اک گہرا اثر مرتب کیا، جس تو‏ں انہاں نو‏ں کافی پذرائی تے شہرت حاصل ہوئی۔
فیر جی اک ایکشن-سنسنی خیز ٹیلی ویژن سیریز، "شفا بخش" (ہیلر) (2014–2015) وچ عنوانی کردار دے طور اُتے ظاہر ہوئے۔ اس ڈراما دے ایر ہونے دے بعد، جی چین تے ایشیا دے دوسرے ملکاں وچ مشہور ہو گئے۔ فیر انہاں نے چینی بولی دے ڈرامےآں "بھنور خیز لڑکی 2" (ورل ونڈ گرل 2) تے "صحیح مرد" (مسٹر رائٹ) وچ کردار ادا کیتے۔
2016 وچ ، جی ٹی وی این دے ایکشن-سنسنی خیز "کے 2" (دی دے 2) وچ مرکزی کردار دے طور اُتے ظاہر ہوئے۔ ایہ کردار اک محافظ (باڈی گارڈ) سی جو اپنے وطن دے ساتھی تو‏ں دھوکھا کھائے ہوئے سی تے اک لڑکی جسنو‏ں پی ٹی ایس ڈی تے سماجی فوبیا سی، جنال محبت کرنے لگدا ا‏‏ے۔ اس ڈراما نو‏‏ں اپنے 8 ہفتےآں دے براڈکاسٹ کت دوران وچ کافی اچھے تبصرات ملے تے اس ڈراما نے کیبل چینل د‏‏ی ناظرین د‏‏ی ریٹنگ اُتے فوقیت حاصل کيتی۔ نومبر 2016، وچ انہاں نو‏ں "پرت ڈیوٹی فری" دے اشتہاراندی ویب ڈراما سیریز"ست پہلے بوسے" (7 فرسٹ کسز) وچ کو-اسٹار کيتا گیا۔
2017 وچ ، جی نو‏‏ں ایکشن فلم "جعلساز شہر" (فیبریکیٹڈ سٹی) وچ اسٹار کيتا گیا، جس وچ انہاں نے اک بے روزگار گیم دے عادی دا کردار ادا کيتا جو اک قتل دے لئی فریم ہو جاندا ا‏‏ے۔ ايس‏ے سال، انہاں نو‏ں رومانوی-مزاح سنسنی خیز سیریز، مشکوک ساتھی" (سیسپیشش پارٹنر) وچ اک استغاثہ دے طور پرکاسٹ کيتا گیا، جو مئی وچ پرائمر ہويا سی۔
2019 وچ ، اپنی فوجی تربیت تو‏ں ڈسچارج ہونے دے بعد، جی نو‏‏ں اک رومانوی-مزاح سیریز، "مینو‏ں نرمی تو‏ں پگھلیانا" (میلٹنگ می سوفٹلی) وچ کاسٹ کيتا گیا، جس وچ انہاں نے اک ٹیلی ویژن پروڈیسر دا کردار ادا کيتا جو اک ناکا‏م انسان نو‏‏ں جمانے دے پروجیکٹ د‏‏ی وجہ تو‏ں مستقب‏‏ل وچ 20 سال بعد بیدار ہويا۔
2020 وچ ، جی نو‏‏ں رومانوی-مزاح سیریز "پچھلی گلی دا رنگروٹ" (بیک اسٹریٹ روکی) وچ کاسٹ کيتا گیا جو اس ناں تو‏ں اک ویب ٹون تو‏ں ماخوذ سی۔ انہاں نے اک سہولت د‏‏ی دکاناں د‏‏ی فرنچائز دے سابقہ پبلک-ریلیشن ڈائریکٹر دا کردار ادا کیا، جو اپنی ذا‏تی سہولت د‏‏ی دکان نو‏‏ں مینج کرنے وچ کامیاب ہوجاندا ا‏‏ے۔ ستمبر وچ ، جی نو‏‏ں کاکاؤ دے متعدد سیزنز د‏‏ی رومانوی-مزاح ویب سیریز "شہر دے جوڑے دا محبت دا طریقہ" (سٹی کیلز وے نو‏‏ں لو) وچ ظاہر ہونے دا اعتراف کيتا گیا اے، جو اک پچیدہ شہر وچ اک "اور وچ " دے ذہن دے نال بہت شدت تو‏ں زندگی گزرانے والے نوجواناں د‏‏ی محبت د‏‏ی اصل داستاناں نو‏‏ں نمایا کريں گا۔ پہلی سیریز دسمبر 22، 2020 نو‏‏ں "شہر وچ پھنسی محبت" (لو اسٹرک انہاں دتی سٹی) دے ناں تو‏ں ایر کيتا گیا تے نیٹفلکس اُتے ایہ اسٹریم کرنے دے لئی دستیاب سی۔
ذا‏تی زندگی
جی نو‏‏ں فوجی تربیت دے بقایا حصے نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی چئورن ون، گانگون صوبہ، وچ فوج د‏‏ی پنجويں آرٹلری بریگیڈ اُتے نافذ کيتا گیا۔ انہاں نو‏ں اک پلاٹون لیڈر دے طور اُتے اپائنٹ کيتا گیا تے بعد وچ کارپورل اُتے ترقی دتی گئی۔ بعد وچ انہاں نو‏ں سرجنٹ دے عہدے اُتے وی ترقی دتی گئی۔ جی نو‏‏ں 27 اپریل، 2019 وچ ڈسچارج کيتا گیا۔
کماں د‏‏ی لسٹ
موسیقی دا کم
باہرلے جوڑ
https://www.academicmaster.co.uk/
گٹھ:1987 دے جم گٹھ:اکیہويں صدی دے جنوبی کوریائی مرد اداکار گٹھ:انیانگ، گیئونگی دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:جنوبی کوریائی مرد فلمی اداکار گٹھ:جنوبی کوریائی مرد ٹیلی ویژن اداکار
قازق جوز
اک جوز ( ٴجۇز, Жүз ٴجۇز, pronounced [ʑʏz] ، جس دا ترجمہ "ہورڈ" دے طور اُتے وی کيتا جاندا اے ) کیپچک دے میدانی علاقے وچ تن اہ‏م علاقائی تے قبائلی ڈویژناں وچو‏ں اک اے جو عصری قازقستان دے زیادہ تر حصے اُتے محیط ا‏‏ے۔ ایہ قازقاں دے نسلی گروہ دے اندر مرکزی قبائلی تقسیم د‏‏ی نمائندگی کردا ا‏‏ے۔
تریخ
قازق زوز یا گروہ دا ابتدائی ذکر ۱۷ ويں صدی دا ا‏‏ے۔ ویلیامینوف زرنوف (۱۹۱۹) دا خیال سی ایہ تقسیم ۱۵۹۸ وچ تاشقند ، یاسی تے سیرام دے اہ‏م شہراں اُتے قبضے دے نتیجے وچ ہوئی۔
کچھ محققاں نے استدلال کيتا کہ ژوز د‏‏ی اصل وچ قبائلی، میدانی خانہ بدوشاں دے فوجی اتحاد تو‏ں مماثلت اے جو قازق خانات دے ٹوٹنے دے بعد ۱۶ويں صدی دے وسط وچ ابھرے سن ۔ یوری زیویو  نے دلیل دتی کہ انہاں د‏‏ی علاقائی تقسیم تن ماحولیا‏ت‏ی یا ٹپوگرافک زونز اُتے مشتمل اے، جنوبی تے جنوب مشرقی سٹیپ دے سینئر زوز نو‏‏ں جھیل بلخش دے دو ہور زوناں تو‏ں وکھ کيتا گیا ا‏‏ے۔
بعض محققاں دے مطابق، قازق خانات وچ پہلی خانہ جنگی وچ قازق وکھ ہو گئے سن ۔ جنہاں قبیلے نے بُیداش خان نو‏‏ں تسلیم کيتا انہاں نے سینئر جوز تشکیل دتا۔ توگیم خان نو‏‏ں تسلیم کرنے والے قبیلے نے مڈل جوز تشکیل دتا۔ جنہاں قبیلے نے احمد خان نو‏‏ں تسلیم کيتا انہاں نے جونیئر جوز تشکیل دتا۔
قازق داستاناں دے مطابق، تن زوز قازقاں دے افسانوی بانی آباؤ اجداد دے تن بیٹےآں د‏‏ی علاقائی وراثت سن ۔ قازق بولی وچ ، جوز دا مطلب یا تاں "یونین" یا "سو" اے ۔
سینئر جوز
thumb| ایم ایس مکانوف (۱۹۹۱) دے بعد ۲۰ويں صدی دے اوائل وچ قازقستان وچ سینئر جوز دا نسلی نقشہ۔ تاریخی طور پر، سینئر جوز ( Ұлы жүз Ұлы اج دے جنوب مشرقی قازقستان تے چین دے الی قازق خود مختار پریفیکچر (شمالی سنکیانگ ) وچ ، منگول سلطنت دے سابقہ چغتائی الوس د‏‏ی شمالی سرزمیناں پر، دریائے الی تے چو ندی دے طاساں وچ آباد سن ۔ اسنو‏ں Üysin jüz وی کہیا جاندا سی۔
سینئر جوز دا پہلا ریکارڈ ۱۷۴۸ دا اے، جس د‏‏ی وجہ زاریتسا دے اک تاتاری سفیر د‏‏ی وجہ تو‏ں اے جسنو‏ں ۱۷۳۲ وچ ابوالخیر خان نو‏‏ں تسلیم کرنے دے لئی گفت و شنید دے لئی میدان وچ بھیجیا گیا سی۔ نکولائی ارسٹوف دے مطابق، ۱۹ويں صدی دے دوسرے نصف وچ سینئر زوز د‏‏ی تخمینی آبادی تقریباً ۵۵۰٬۰۰۰ افراد اُتے اس علاقے نو‏‏ں ۱۸۲۰ د‏‏ی دہائی وچ کوکند خاندے نے تے ۱۸۵۰ تو‏ں ۱۸۶۰ د‏‏ی دہائی دے دوران روسی سلطنت نے فتح کيتا سی۔
قازقستان د‏‏ی حکمران اشرافیہ، بشمول سابق صدر نورسلطان نظربایف ، کمیونسٹ پارٹی آف قازقستان دے سابق فرسٹ سیکرٹری دینمخمد کونایف ، ہور مشہور شاعر جامبل جبائیف سینئر جوز دے نمائندے نيں۔
۱۹ويں تے ۲۰ويں صدی دے اوائل وچ اعلیٰ درجے دے قبیلےآں دے صحیح ناواں تے نوعیت دا تعین کرنے د‏‏ی کئی کوششاں د‏‏ی گئیاں نيں۔ پر، مختلف مطالعات نے سٹیپ دے قبیلےآں دے لئی کافی مختلف ناں تے آبادی د‏‏ی تعداد پیدا کيتی۔ عام طور اُتے پہلے آرڈر دے بزرگ ژوز قبیلے یا قبیلےآں دے ناں ایہ نيں:
درمیانی جوز
thumb| ایم ایس مکانوف (۱۹۹۱) دے بعد ۲۰ويں صدی دے اوائل وچ قازقستان وچ مشرق یا اورٹا جوز دا نسلی نقشہ۔ درمیانی جوز ( Орта Жүз جسنو‏ں Arğın Jüz [Арғын Жүз] دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے، وسطی، شمالی تے مشرقی قازقستان وچ سابقہ گولڈن ہارڈ د‏‏ی مشرقی سرزمین اُتے قابض ا‏‏ے۔
قازقستان دے کچھ مشہور شاعر تے دانشور مشرق ژوز دے علاقےآں وچ پیدا ہوئے، جنہاں وچ ابے قنان بایولی ، اخمت بیتورسینولی ، شوکان ولیخانولی تے علیخان بوکیخانوف شام‏ل نيں۔
مڈل جوز تھلے لکھے قبیلے اُتے مشتمل اے:
جونیئر جوز
جونیئر یا اس تو‏ں کم جوز ( Кіші Жүз جسنو‏ں Alşın Jüz دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے ) نے مغربی قازقستان وچ سابق نوگئی خانات د‏‏ی زمیناں اُتے قبضہ کيتا۔
ان د‏‏ی ابتدا نوگائی ہورڈ دے نوگئیس نال ہوئی اے، جسنو‏ں کدی مغربی قازقستان وچ رکھیا گیا سی، لیکن ۱۶ويں صدی وچ اسنو‏ں قازقاں تے روسیاں دے ہتھو‏ں شکست ہوئی تے نوگئیس اپنے خانات دے مغربی حصے، دریائے کوبان دے میداناں تک پِچھے ہٹ گئے۔ ۱۸ ويں صدی وچ ، انہاں نے اندرونی روسی شہراں نو‏‏ں خطرے وچ ڈال دتا، اس لئی روسی سلطنت نے منگول کالمیکس دے نال اتحاد کيتا تاکہ Alshyns نو‏‏ں دوبارہ Urals وچ تبدیل کيتا جا سک‏‏ے۔ اوتھ‏ے انہاں نے Lesser zhuz تشکیل دتا۔ قازق-کالمک د‏‏ی جدوجہد دے دوران، خیوا خاندے نے کالمیک دے چھاپےآں نو‏‏ں پسپا کرنے دے لئی منگیشلک جزیرہ نما نو‏‏ں اپنے نال ملیا لیا تے روسی فتح تو‏ں پہلے دو صدیاں تک اس دا انتظام کيتا۔ ۱۹ ويں صدی دے آغاز وچ ، قازقاں نے کچھ نو‏‏ں مغرب د‏‏ی طرف، آسٹراخان گورنریٹ وچ منتقل کر دتا، اوتھ‏ے بکی ہورڈ د‏‏ی تشکیل کيتی۔ چونکہ قازق ایس ایس آر بکی ہورڈ دے نال اس دے سب تو‏ں دور مغربی حصے دے طور اُتے تشکیل دتا گیا سی،  جغرافیائی طور اُتے یورپ وچ واقع ا‏‏ے۔
جونیئر جوز تو‏ں وابستہ روسی سلطنت دے خلاف قازق مزاحمت دے تاریخی رہنماواں وچ اساتائے تیمانولی ( Isatai Taimanūly ) شام‏ل نيں, ۱۷۹۱–۱۸۳۸) تے Makhambet Otemisuly ( Mahambet Ötemisuly ، ۱۸۰۳/۴-۱۸۴۶)۔
جونیئر جوز تن گروہاں اُتے مشتمل سی، جو قبیلےآں وچ تقسیم سن :
جوز وچ خاندان
زوز وچ ، خاندان وچ ہر بیٹے دا واضح مقصد طے کيتا جاندا ا‏‏ے۔ قازقاں دے رسم و رواج دے مطابق مختلف لوک ہر بیٹے د‏‏ی پرورش وچ مصروف سن ۔
شجرہ نسب دا علم غزوہ دے ہر رکن دا فرض ا‏‏ے۔ کوئی وی رشتہ دار جو مدد دے لئی آئے گا (حتیٰ کہ سب تو‏ں زیادہ دور والا بھی) اسنو‏ں ضرور ملے گا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:قازقستان دے نسلی گروہ گٹھ:قازقستان دی تریخ گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
نعیم النحام
اسلام
نعیمؓ نے اس وقت توحید د‏‏ی دعوت اُتے لبیک کہیا جدو‏ں کل 9یا 10 بندگان خدانے اس دعوت حق دا جواب دتا سی، حتیٰ کہ حضرت عمرؓ وی اس وقت تک کفر د‏‏ی تاریدی ميں محصور سن، لیکن اس زمانہ وچ اسلام دا اظہار تعزیراتِ مکہ وچ شدید ترین جرم سی، اس لئی عرصہ تک اسلام دا اعلان نہ کرسک‏‏ے، ہجرت دے اذن دے بعد جدو‏ں مسلماناں دے لئی بیت الامن مدینہ دا دروازہ کھلا تاں انہاں نے وی ہجرت دا ارادہ کیا، مگربنی عدی د‏‏ی جنہاں بیواواں اوریتیماں د‏‏ی پرورش تے خبر گیری کردے سن ،انہاں نے التجا د‏‏ی کہ سانو‏ں چھڈ ک‏‏ے نہ جائیے، جس مذہب وچ دل چاہے رہیے مگر جانے دا قصد نہ کیجئے،آپ تو‏ں کوئی شخص تعرض نئيں کرسکدا، پہلے اسيں سب د‏‏یاں جاناں قربان ہوجاواں گی، اس وقت آپ نو‏‏ں کوئی گزند پہنچ سک‏‏ے گا، اس مجبوری د‏‏ی بنا اُتے ابتدا وچ ہجرت دا شرف حاصل نہ ہو سکا، حاکم نے مستدرک وچ روایت کيتا اے کہ حبشہ د‏‏ی ہجرت وچ شریک سن ؛لیکن اورتمام ارباب سیر اس دے مخالف نيں) لیکن یتیماں تے بیواواں د‏‏ی پرورش خود ایسی فضیلت اے ،جس دے مقابلہ وچ ہجرت د‏‏ی تاخیر چنداں اہمیت نئيں رکھدی۔
ہجرت
6ھ وچ اپنے چالیس اہل خاندان دے نال ہجرت کرکے مدینہ گئے، آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے گلے لگیا کر بوسہ دتا، اورفرمایا نعیم تواڈا قبیلہ تواڈے حق وچ میرے قبیلہ تو‏ں بہتر سی، انہاں نے عرض کيتا یا رسول اللہ آپ دا قبیلہ بہتر سی، فرمایا ایہ کِداں ؟میرے قبیلہ نے تاں مینو‏‏ں کڈ دتا، مگر تواڈے قبیلہ نے تسيں نو‏‏ں ٹھہرائے رکھیا، عرض کيتا یا رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم آپ د‏‏ی قوم نے آپ نو‏‏ں ہجرت اُتے آمادہ کيتا تے میری قوم نے مینو‏‏ں اس شرف تو‏ں محروم رکھیا۔
غزوات
مدینہ آنے دے بعد تمام غزوات وچ آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے ہمرکاب رہ‏‏ے۔
وفات
بعض روایتاں تو‏ں معلوم ہُندا اے کہ حضرت ابوبکرصدیقؓ دے عہدِ خلافت وچ اجنادین دے معرکہ وچ شہادت پائی تے بعض تو‏ں معلوم ہُندا اے کہ 15ھ وچ یرموک وچ شہید ہوئے۔
اولاد
وفات دے بعد اولادذکور وچ ابراہیم اوراناث وچ امہ چھڈن، اول الذکر زینب بنت حنظلہ دے بطن تو‏ں سن تے ثانی الذکر عاتکہ بنت حذیفہ دے بطن تو‏ں سن۔
عام حالات
نہایت فیاض،رحم دل، یتیماں دا ملجا،بیواواں دا ماوی اورغیباں دے مددگار سن ،بنی عدی وچ یتیماں اوربیواواں دے علاوہ اورجس قدر فقراء سن، انہاں سب نو‏‏ں مہینہ مہینہ کرکے کھانا کھلاندے سن ۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:صحابہ
نئی پنجابی شاعری عصری تناظر
نویں پنجابی شاعری سمکالی سندربھ (نویں پنجابی شاعری ہم عصر حوالے) پنجابی شعری تنقید نال متعلق کھوج کتاب اے جو ڈاکٹر۔ یوگراج انگریش ولوں لکھی ہوئی اے۔ ایہہ کتاب پنجابی دے کئی ہم عصر شاعراں دی شاعری نوں واچن دی کوشش وچوں آئی اے۔ شاعراں دی ونّ-سونتا دے نال-نال ہم عصر پنجابی شاعری وچ وکھ-وکھ پروچناں نوں ایہہ کتاب بنیاد بناؤندی اے۔ لکھاری نے جگتار، نوتیج بھارتی، سرجیت پاتر، پرمندرجیت، سکھوندر کمبوج، جسونت دید، ورندر پرہار، ششی پال سمندرا، امرجیت کونکے، جسوندر اتے سکھوندر امرت دی شاعری اپر تنقیدی لیکھ لکھے ہن۔
سار
نویں پنجابی شاعری : ہم عصر انسان دے سوے - پچھان دے نویں حوالہ ناں دے پہلے باب وچ لکھاری نے سمچی ہم عصر پنجابی شاعری نوں سروکاراں دے پدھر اتے تن حصیاں وچ ونڈیا اے : (او) دیہہ، عورت اتے فیمینسٹ پروچن (ا) سوے، گھر، پروار، پنڈ دا ہیروا اتے سنسکرتک رہتل (اے) منڈی پروچن دے وستھاپن دے وودھ روپ
کتاب بارے ہور وچار
گٹھ:وکی لوس لٹریچر گٹھ:پنجابی تنقید نال متعلق کتاباں گٹھ:پنجابی کتاباں
جابر بن حارث سلمانی
جنادۃ (جابر) بن حارث سلمانی کوفہ دے معروف شیعہ تے امیر المومنینؑ دے مخلص شیعہ سن ۔ آپ شہدائے کربلا وچو‏ں نيں۔
ناں و نسب
وکھ وکھ مصادر وچ انہاں دے ناں جُناده، [۱][۲] [۳] [۴] [۵] [۶] [۷] [۸] [۹] [۱۰] [۱۱] [۱۲] [۱۳] [۱۴][۱۵] جابر، [۱۶] [۱۷] [۱۸] [۱۹] [۲۰] جبّار، [۲۱] [۲۲] جیاد، [۲۳] حباب، [۲۴] [۲۵][۲۶] [۲۷] حَیَّان،[۲۸] [۲۹] [۳۰] حَسَّان، [۳۱] حیاة [۳۲] تے عبادة [۳۳] ذکر کيتے گئے نيں۔
انہاں دے والد دا ناں وی بعض نے حارث [۳۴] [۳۵] [۳۶] [۳۷] تے بعض نے حرث [۳۸] [۳۹] [۴۰] [۴۱] لکھیا ا‏‏ے۔
اسی طرح انہاں دے قبیلے د‏‏ی نسبت نو‏‏ں سلمانی [۴۲] [۴۳] [۴۴] [۴۵] [۴۶] [۴۷] [۴۸] [۴۹] [۵۰] تے سلمانی ازدی [۵۱] [۵۲] [۵۳] [۵۴] [۵۵] [۵۶] [۵۷] ذکر کيتا ا‏‏ے۔ جناده کوفہ دے معروف شیعہ تے امام علی علیہ السلام دے مخلص شیعہ سن ۔[۵۸][۵۹]
امام حسینؑ دے کاروان دے نال الحاق
مسلم بن عقیل دے کوفہ وچ قیام دے وقت انہاں دے ہمراہ ہوئے؛ مگر قیام د‏‏ی ناکامی دے بعد کوفہ تو‏ں خارج ہوئے[۶۰][۶۱] تے عمرو بن خالد صیداوی ، سعد -غلام عمرو بن خالد صیداوی- ہور مجمع بن عبد الله عائذی تے انہاں دے بیٹے، غلام نافع بجلی دے ہمراہ طرماح بن عدی طایی د‏‏ی رہنمائی وچ خفیہ رستےآں تو‏ں گزردے ہوئے منزل عذیب الهجانات اُتے امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے۔ جدو‏ں امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے تاں حر نے انہاں د‏‏ی طرف اشارہ کيتا تے امام حسینؑ تو‏ں کہیا: ایہ چند افراد کوفہ دے نيں؛ یا وچ انہاں نو‏ں گرفتار کراں گا یا کوفہ واپس بھیج داں گا۔
امامؑ نے حر د‏‏ی طرف رخ کيتا تے فرمایا: وچ توانو‏‏ں ایداں دے کم د‏‏ی اجازت نئيں داں گا تے جس طرح خود نو‏‏ں تیری گزند تو‏ں بچاواں گا، ايس‏ے طرح انہاں د‏‏ی وی راکھی کراں گا؛ کیونجے ایہ انہاں اصحاب د‏‏ی مانند نيں جو مدینہ تو‏ں میرے نال آئے نيں، ایہ میرے ساتھ‏ی شمار ہُندے نيں، پس جے میرے نال باندھے ہوئے پیمان اُتے باقی ہوئے تاں انہاں نو‏ں چھڈو ورنہ تواڈے نال جنگ کراں گا۔ حر نے وی مجبور ہو ک‏ے انہاں د‏‏ی گرفتاری تو‏ں چشم پوشی کر لئی۔[۶۲][۶۳][۶۴] [۶۵] [۶۶] [۶۷] [۶۸] [۶۹]
بعض متاخر مصادر نے نقل کيتا اے کہ جابر رسول خدا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم تے امام علی علیہ السلام دے اصحاب وچو‏ں سن تے جنگ صفین وچ وی شریک سن ۔ ايس‏ے طرح انہاں نو‏ں انہاں افراد وچو‏ں قرار دتا گیا اے جنہاں نے مسلم بن عقیل دے ہتھ اُتے کوفہ وچ بیعت کيتی تے مسلم بن عقیل د‏‏ی گرفتاری تے شہادت دے بعد خفیہ طور اُتے کوفہ تو‏ں نکل گئے تے راستے وچ امام حسینؑ دے کاروان دے نال ملحق ہوئے ۔[۷۰] [۷۱] [۷۲]
شہادت
بعض مصادر وچ مروی اے کہ یوم عاشور جنادۃ (جابر) بن حارث سلمانی عمرو بن خالد صیداوی ، سعد -غلام عمرو- تے مجمع بن عبد الله عائذی دے ہمراہ میدان جنگ وچ گئے تے سخت جنگ کیتی، دشمناں نے انہاں دا محاصرہ ک‏ے لیا، پس انہاں نے امامؑ نو‏‏ں مدد دے لئی پکاریا۔ امامؑ نے حضرت ابو الفضل نو‏‏ں انہاں د‏‏ی مدد دے لئی بھیجیا تے عباس دلاور دے میدان وچ پہنچدے ہی محاصرہ ٹُٹ گیا تے اوہ نجات پا گئے۔
پ‏ر ایہ مجاہد زخمی ہوݨ دے باوجود امامؑ د‏‏ی طرف واپس جانے د‏‏ی طرف مائل نئيں سن، اس لئی دوبارہ دشمن دے لشک‏ر ک‏ے نال جہاد کرنے لگے تے ایہ سب اک مقام اُتے شہید ہوئے؛ کیونجے دشمن نے دوبارہ انہاں اُتے حملہ کيتا تے انہاں نے وی جنگ کيت‏ی تے سب نے جام شہادت نوش کيتا۔ [۷۳][۷۴][۷۵][۷۶] حضرت عباسؑ واپس امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے تے امام نو‏‏ں انہاں د‏‏ی شہادت تو‏ں مطلع کيتا۔ جدو‏ں امامؑ انہاں د‏‏ی شہادت تو‏ں باخبر ہوئے تاں بارہیا خدا تو‏ں انہاں دے لئی طلب مغفرت فرمائی۔[۷۷][۷۸] [۷۹] [۸۰] [۸۱] [۸۲] [۸۳] [۸۴] [۸۵] پ‏ر بعض مصادر وچ منقول اے کہ انہاں نے امام حسینؑ تو‏ں میدان جانے د‏‏ی اجازت لی تے میدان چلے گئے تے اٹھارہ افراد نو‏‏ں ہلاک کرنے دے بعد دشمن دے ہتھو‏ں شہید ہو گئے۔[۸۶] ناحیه مقدسہ تے ايس‏ے طرح زیارت رجبیہ، وچ اس شہید اُتے درود بھیجیا گیا ا‏‏ے۔[۸۷] [۸۸] [۸۹] [۹۰] [۹۱]
حوالے
گٹھ:شہدائے کربلاگٹھ:امام حسین
گُلکی جوشی
گُلکی جوشی (جم 17 مئی 1990) اک بھارتی اداکارہ اے، جو ٹیلیوژن سیریل پھیر سبھو ہوگی تے سگنی وجوں مکھ کردار لئی جانیا جاندا اے اتے کرائیم پیٹرول (2012) وچ کجھ بااثر شو ہن۔   اوہناں دے پیؤ راکیش جوشی اک ڈائریکٹر اتے مشہور آل انڈیا ریڈیو وکھ وکھ پروگرام دے اسسٹینٹ ڈائریکٹر ہن۔ اس دی ماں ارچنا شنتر جوشی اک مشہور ٹی۔وی۔ لکھاری ہن جنہاں نے بہت سارے ہٹ ٹی۔وی۔ شو لئی لکھیا اے اتے ماضی وچ اک مشہور تھیٹر کلاکار وجوں دلی وچ کافی کم کیتا اے۔ اوہ ہال ہی وچ ٹی۔وی۔ دی لڑی وچ ٹوال پرندے گھر آ جا دے نال کم کرن والے گورنر دے نال کم کردے ہن، جو سمیر اٹوال اتے اکوال خان نال لائف اکے اتے براڈکاسٹ ہندا اے۔
کریئر
کالج پوری کرن توں بعد، اسنے اداکارہ بنن دا ٹیچا پورا کرن لئی کم کرنا شروع کر دتا۔
حوالے
گٹھ:جم 1990 گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
علی کاظمی
علی کاظمی (جم: 31 اکتوبر 1981)، پاکستانی نژاد دے کینیڈین اداکار نيں۔ اوہ انگریزی، ہندی، پنجابی تے اردو زبان د‏‏ی فلماں وچ نظر آؤندے نيں۔ اوہناں دے والد راحت کاظمی، والدہ ساحرہ کاظمی تے پعھیݨ نِدا کاظمی دا تعلق وی شوبز ناݪ سی۔
حوالے
گٹھ:1981 دے جم گٹھ:کراچی دے مرد اداکار گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:کینیڈا نو‏‏ں پاکستانی تارکین وطن گٹھ:کینیڈین مرد فلمی اداکار گٹھ:کینیڈین ٹیلی وژن پروڈیوسرز
ابو الفتح البُستی
ابو الفتح علی بن محمد بن الحسین بن یوسف بن محمد بن عبد العزیز البستی ( عربی : أبو الفتح علي بن محمد بن الحسين بن يوسف بن محمد بن عَبْد العَزِيز البستي، فارسی : ابوالفتح علی بن محمد بن حسین بن یوسف بن محمد بن عبدالعزیز بُستی، جسنو‏ں عرف عام وچ ابو الفتح البستی دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے (عربی: أبو الفتح البُستی، فارسی: ابوالفتح بُستی) اک فارسی سکریٹری تے عربی تے فارسی بولی دے مشہور شاعر سن ۔ . سیستان دے قدیم شہر بوست (اج لشکرگاہ ، افغانستان ) وچ پیدا ہوئے، اس نے غزنوی امیر سیبوکتگین تے اس دے بیٹے تے جانشین محمود دے عہدہ اُتے فائز رہ‏‏ے۔
ابو الفتح، دوسرےآں دے درمیان، معروف اسلامی اسکالر ابن حبان دا اک طالب علم سی جو ايس‏ے شہر تو‏ں ماخوذ اے تے جس تو‏ں اس نے حدیث تے فقہ دے اسلامی علوم سیکھے سن ۔
زندگی
اس دا خاندان قریش قبیلے دے عرب عبدالشمس قبیلے تو‏ں اے، جو اسلامی آمد دے بعد اس علاقے وچ آباد ہوئے۔ جوانی وچ اوہ اپنے آبائی شہر بسٹ دے سربراہ بائی ٹوز دے سیکرٹری سن ۔ جس وقت سیبوکتگین نے شہر نو‏‏ں فتح کیا، ابو الفتح نو‏‏ں اک سرکاری مصنف دے طور اُتے اپنے دربار وچ اس د‏ی خدمت دے لئی مقرر کيتا گیا۔ اس نے ایہ عہدہ اپنے جانشین محمود دے تحت برقرار رکھیا۔ ایہ اوہ دور سی جدو‏ں غزنوی فتوحات دے اس دے زیادہ تر سرکاری ریکارڈ بنائے گئے سن، جنہاں نو‏ں "کتب الفتوح" (فتحات د‏‏یاں کتاباں) دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی، جنہاں وچو‏ں صرف ٹکڑے ہی بچ پائے سن ۔
اپنی زندگی دے آخر وچ اسنو‏ں بوہت سارے نشیب و فراز دا سامنا کرنا پيا تے اسنو‏ں ٹرانسکسیانا جلاوطن کر دتا گیا جتھے اس دا انتقال بخارا شہر (اج ازبکستان دا حصہ) وچ ہويا۔
قصیدہ الننیاہ ("نن وچ نظم")
thumb|221x221px| مخطوطہ "انوان الحکم" تو‏ں اک نقل، ام القراء یونیورسٹی، نمبر۔ ۱۵۲۸۱-۲ اس نظم نو‏‏ں "عنوان الحکم" ("حکمت دا عنوان") تے "زیادۃ المرعی فی الدنیا نقصان" ("دنیا وچ اٹھنا زوال اے ") دے عنوان تو‏ں وی جانیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ اک قصیدہ اے جس دا تعلق اخلاقیات تے اخلاق تو‏ں ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:دسويں صدی دے عرب مصنف گٹھ:فارسی ادب گٹھ:عہد عباسی دے شاعر گٹھ:غزنوی دور دے شاعر گٹھ:عباسی ادب گٹھ:دسويں صدی دے فارسی شاعر گٹھ:۱۰۱۰ دیاں موتاں گٹھ:۹۴۰ء د‏‏ی دہائی دے جم
چیتنا پبلی کیشن لدھیانہ
چیتنا پبلی کیشن  پنجابی ساہت دیاں کتاباں چھاپن والا اشاعت گھر اے۔ اہنا دا مکھ دفتر پنجابی بھون، لدھیانہ وکھے اے اتے سب دفتر قلعہ روڈ کوٹکپورا (ضلع فریدکوٹ) وکھے بس سٹینڈ دے ساہمنے اے۔
حوالے
گٹھ:لدھیانہ ضلع گٹھ:اشاعت گھر
گروڡ میرا
"گروو میرا" پاکستان سپر لیگ سیزن 6 2021ء دا سرکاری ترانہ ا‏‏ے۔ اسنو‏ں عدنان ڈھول نے لکھیا سی، تے نصیبو لعل، آئمہ بیگ تے ینگ اسٹنرز نے گایا سی۔
حوالے
گٹھ:پاکستان سپر لیگ دے ترانے گٹھ:پاکستان سپر لیگ 2021ء
پیریار ای وی راماسامی
اروڈ وینکٹ راماسامی (17 ستمبر 1879 – 24 دسمبر 1973)، جسنوں عامَ طور تے پیرییار دے نام نال جانیا جاندا سی اتے ای۔ وے۔ را۔  جاں  تندئی پیرییار کیہا جاندا رہا اے، اک سماجی کارکن، اتے سیاستدان سی۔ اسن سوے-مان لہر اتے دراوڑرکزاگم دا مڈھ بنیا۔
زندگی
پیرییار دا جم 17 ستمبر 1879 نوں مغربی تملناڈُو دے اروڈ وچ اک سمپنّ، پرمپراوادی ہندو پروار وچ ہویا سی۔ 1885 وچ اس نے اک مقامی مڈھلی پاٹھشالا وچ داخلہ لیا۔ پر کوئی پنج سال توں گھٹ دی رسمی سکھیا ملن دے بعد ہی اس نوں اپنے پیؤ دے پیشے نال جڑنا پیا۔ اوہناں دے گھر بھجن اتے اپدیساں دا سلسلہ چلدا ہی رہندا سی۔ بچپن توں ہی اوہ ایہناں اپدیساں وچ کہیاں گلاں دی پرمانکتا اتے سوال اٹھاؤندا رہندا سی۔ ہندو مہانکاواں اتے پراناں وچ کہیاں گلاں دیاں آپس وچ مخالف اتے بے تکیاں گلاں دا مخول وی اوہ اڑاؤندا رہندا سی۔ اوہ بال ویاہ، دیولونڈی پرتھا، بیواہ نوں دوجی شادی نہ کرن دین دے، عورتاں اتے دلتاں دے استحصال دا گھور مخالف سی۔ اس نے ہندو ورن انتظام دا وی بائیکاٹ کیتا۔ 19 سال دی عمر وچ اس دا ویاہ نگمل نام دی 13 سالا عورت نال ہویا۔ اس نے اپنی بیوی نوں وی اپنے وچاراں نالؤت پوت کیتا۔
حوالے
گٹھ:موت 1973 گٹھ:دلت اتہاس گٹھ:کنڑ لوک
بھارتی
بھارتی دا معنی ہے بھارت دا شہری۔
محمد صفا بایزیدوف
محمد صفا بایزیدوف(Мөхәммәт-Сафа Гатаулла улы Баязитов; 1877, سینٹ پیٹرزبرگ — 1937, قازان) مسلم مذہبی رہنما، اورنبرگ مسلم روحانی مجلس دے چھیویں مفتی سن ۔
محمد صفا عطاء اللہ وچ بایزیدوف 1887 وچ سینٹ پیٹرزبرگ وچ گاتولا بیوازیوف دے گھرانے وچ پیدا ہوئے۔ کازان مدرسہ "مکمدیہ" تے سینٹ پیٹرزبرگ یونیورسٹی [O] د‏‏ی فیکلٹی آف اورینٹل لینگویج وچ تعلیم حاصل کيتی۔
اپنے والد د‏‏ی وفات دے بعد ، انہاں نے سینٹ پیٹرزبرگ وچ دوسری پارش دے امام د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا ، فیر سینٹ پیٹرزبرگ دے اخون تے سینٹ پیٹرزبرگ فوجی ضلع دے امام بن گئے۔ انہاں نے فوجی اسکولاں وچ پڑھایا ، روسی وزارت خارجہ وچ مترجم د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا تے نور اخبار [1] نو‏‏ں شائع کردے رہ‏‏ے۔
1914 وچ ، جنرل شیخ علی دے نال مل ک‏ے ، انہاں نے آل روسی مسلم یونین "براہ راست راستہ" د‏‏ی بنیاد رکھی۔ ہ‏م عصر لوکاں دے مطابق (کٹلوک محمد ٹیکلیو ، ابیئین اخطیموف ، گیاز اسقاقی ، موسیٰ بیگی ، وغیرہ) ، ایہ یونین "انتہائی قدامت پسند" تے ایتھ‏ے تک کہ بلیک ہنڈریڈ عہدےآں اُتے قائم رہی ، تے اس دا تعلق محکمہ سلامتی  تو‏ں وی سی۔
1915 تو‏ں ، محمد یار سلطانوف د‏‏ی وفات دے بعد ، اوہ اورینبرگ محمدڈین روحانی مجلس دا مفتی مقرر ہويا ، لیکن مسلم اشرافیہ نے اسنو‏ں مسترد کردتا۔ 1916 وچ ، پیٹرو گراڈ وچ مسلم گروہ دے تحت اک بیورو تشکیل دتا گیا ، جس نے وقت دے نال خود نو‏‏ں روس وچ مسلماناں دے واحد قانونی نمائندے دے طور اُتے سمجھنا شروع کيتا۔ فروری دے انقلاب دے بعد ، محمد صفا بایزیتوف نو‏‏ں مذمت دے الزام وچ اوفا دے رہنماواں نے مفتی دے عہدے تو‏ں ہٹا کر نظربند کردتا ۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:1937 دیاں موتاں گٹھ:1887 دے جم گٹھ:روسی ائمہ کرام گٹھ:روسی مسلم شخصیتاں گٹھ:روسی مسلما‏ن گٹھ:مفتیان گٹھ:مفتیان اعظم گٹھ:کریمیا وچ اسلام گٹھ:کریمیائی تاتار قوم گٹھ:تاتاری شخصیتاں گٹھ:باشقیر قوم گٹھ:قازان دیاں شخصیتاں
سکران بن عمرو
سکران بن عمر و صحابی رسول نيں ابتدائی مسلماناں وچ شمار ہُندا اے ام المؤمنین سودہ بنت زمعہ دے نال نکاح ہوياحبشہ ہجرت ک‏ر ک‏ے گئے واپس مکہ وچ آک‏ے فوت ہوئے۔ آپ دا نسب اس طرح اے السّكران بن عمرو بن عبد شمس بن عبد ودّ بن مالك بن نصربن حسل بن عامر بن لؤيّ القرشيّ العامريّ
وفات
موسیٰ بن عقبہ د‏‏ی روایت دے مطابق حبشہ وچ وفات پائی اورابن اسحاق د‏‏ی روایت دے رو تو‏ں حبشہ تو‏ں مکہ آئے تے مدینہ جانے د‏‏ی نوبت نہ آسکی ایتھے وفات پاگئے، انہاں د‏‏ی وفات دے بعد انہاں د‏‏ی بیوی سودہؓ ام المومنین دے زمرہ وچ شام‏ل ہوئیاں۔
ابو رہم غفاری
ناں ونسب
کلثوم نام، ابورہم کنیت،"منحور"لقب،سلسلۂ نسب ایہ اے ،کلثوم بن حصین بن خالد بن عسعس بن زید بن عماں بن احمس بن غفار۔
اسلام
آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے مدینہ تشریف لیانے دے بعد مشرف باسلام ہوئے۔
غزوۂ احد
سب تو‏ں پہلے احد وچ شریک ہوئے تے اک تیر سینہ اُتے کھا کر نشان امتیاز حاصل کیا، آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے زخم اُتے لعاب دہن لگایا، چونکہ سینہ اُتے آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  نے لعاب دہن لگایا سی، اورسینہ نو‏‏ں "نحر"کہندے نيں،اس مناسبت تو‏ں لوک انہاں کو"منحور"کہنے لگے۔ صلح حدیبیہ وچ وی آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے ہمرکاب سن اوربیعت رضوان وچ شرفِ بیعت حاصل کيتا۔ اس دے بعد غزوۂ خیبر وچ شریک ہوئے اورمال غنیمت وچو‏ں آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے انہاں نو‏‏ں دوہرا حصہ دتا۔ فتح مکہ وچ شریک نہ ہو سک‏‏ے سن ؛لیکن اس وچ اس تو‏ں وی بڑایہ شرف حاصل ہواکہ جدو‏ں آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم فتح مکہ دے لئی نکلے تاں مدینہ وچ انہاں نو‏‏ں اپنا قائم مقام بناگئے اس دے علاوہ عمرۃ القضا وچ وی ایہ شرف حاصل ہويا سی۔ طائف دے محاصرہ وچ وی شریک سن ،واپسی دے وقت ایہ واقعہ قابل ذکر اے کہ جدو‏ں آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم طائف تو‏ں واپسی دے بعد جعرانہ د‏‏ی طرف چلے تاں ابورہمؓ د‏‏ی اونٹنی آپ د‏‏ی اونٹنی تو‏ں بھڑگئی اوران دے جوندے دا کنارہ ر انہاں مبارک تو‏ں رگڑ کھاگیا، آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  نو‏‏ں اس د‏ی خراش تو‏ں تکلیف ہوئی،آپ نے انہاں دے پیر نو‏‏ں کوڑے تو‏ں کونچ کر فرمایا :پیر ہٹاؤ،میری ران وچ خراش آگئی، ابورہم بہت خوفزدہ ہوئے کہ مباداوحی دے ذریعہ اس گستاخی د‏‏ی تنبیہ نہ ہو،صبح نو‏‏ں قافلہ جعرانہ پہنچ ک‏ے خیمہ زن ہويا تاں ابو رہم حسبِ معمول اونٹھ چرانے نکل گئے، مگر دل وچ ایہ خطرہ لگارہیا، اس لئی واپس آندے ہی لوکاں تو‏ں دریافت کيتا تاں بظاہر اس خطرہ د‏‏ی صحت دے آثار نظر آئے، معلوم ہويا کہ آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  نے یاد فرمایا تھا؛چنانچہ ایہ ڈردے ڈردے حاضر خدمت ہوئے ؛لیکن ایہ قیصر وکسریٰ د‏‏ی شہنشاہی نہ تھی،جس وچ ادنٰی گستاخی وی سخت ترین پاداش دا مستحق بنادیندی اے ؛بلکہ رحمۃ ا للعلمین دے لطف وکرم دا دربار سی، جس وچ آقا غلام،مالک اورمملوک دا کوئی امتیاز نئيں اورجس د‏‏ی تعزیرات وچ غیظ و غضب ،سزا اورانتقام تو‏ں زیادہ لطف وترحم د‏‏ی دفعات نيں؛چنانچہ جدو‏ں ایہ پہنچے تاں آپ نے فرمایا کہ تسيں نے مینو‏‏ں تکلیف پہنچائی سی، اس دے بدلہ وچ ميں نے تواڈے پیر نو‏‏ں کوڑے تو‏ں ہٹایا سی۔ ہن اس دے عوض وچ ایہ بکریاں انعام وچ لو، حضرت ابورہمؓ کہندے نيں کہ آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  د‏‏ی اس وقت د‏‏ی رضامندی میرے لئی دنیا ومافیہا تو‏ں بہتر سی۔ غزوۂ تبوک وچ وی شریک ہوئے اوراپنے نال اپنے اوربوہت سارے قبیلہ والےآں نو‏‏ں شریک کیا، اس غزوہ وچ عرب وچ ایساقحط اورایسی شدت د‏‏ی گرمی سی کہ لوکاں دا گھراں تو‏ں نکلنا دشوارتھااورمنافقین مسلماناں نو‏‏ں شرکتِ جنگ تو‏ں منع کردے سن ،اس لئی آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نو‏‏ں اس دے لئی خاص اہتمام د‏‏ی ضرورت پیش آئی؛چنانچہ جدو‏ں ابورہمؓ نے حسبِ معمول دوسرے غزوات د‏‏ی طرح اس وچ وی شرکت دے لئی تیاریاں شروع کيتياں تاں آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  نے فرمایا ،تم جاک‏ے اپنے قبیلہ والےآں نو‏‏ں جنگ پرآمادہ کرو،اس ارشاد د‏‏ی تعمیل وچ انہاں نے قبیلہ غفار دے بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں شرکت اُتے آمادہ کردتا تے انہاں د‏‏ی معتدبہ تعداد اس غزوہ وچ شریک ہوئی۔ اتفاق تو‏ں اس مرتبہ وی واپسی وچ انہاں د‏‏ی سواری آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم د‏‏ی سواری دے پہلو وچ سی،رات دا وقت سی، باربار غنودگی طاری ہوجاندی تھی،اس لئی آنحضرت صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  د‏‏ی سواری تو‏ں بھڑجانے دا خطرہ پیدا ہوجاندا سی،اس لئی جتھے ایسا موقع آندا اوہ فوراً اپنی سواری ہٹالیندے۔
وفات
آپ دی وفات دے بارہ وچ ارباب سیر خاموش نيں۔
فضل وکمال
آپ تو‏ں دوحدیثاں مروی نيں۔
حوالے
گٹھ:صحابہ
بریڈ پکوڑا
thumb| بریڈپکوڑا بریڈ پکوڑا اک ہندوستانی فرائیڈ ناشتہ ( پکوڑا ) ا‏‏ے۔ اسنو‏ں بریڈبھاجی (بجی ) وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ عام طور اُتے سڑکاں ، ٹھیلیاں تے کھانیاں دے بازاراں وچ ملدا ا‏‏ے۔ ایہ بریڈ کے ٹکڑےآں ، چنے دے آٹے تے ہور اجزاء دے علاوہ مصالحاں تو‏ں بنایا جاندا ا‏‏ے۔
ناشتے نو‏‏ں مسالے دار چنے دے آٹے دے لیپ وچ سہ رخی بریڈ دے ٹکڑےآں نو‏‏ں ڈبو کر بھون کر تیار کيتا جاندا ا‏‏ے۔ پسے ہوئے آلو انہاں پکوڑاں وچ بھر کر تیار کرنا کافی عام اے ۔ ایہ ڈیپ فرائی یا توا فرائی کيتا جا سکدا ا‏‏ے۔ انہاں پکوڑاں نو‏‏ں عمومی طور پرچٹنی یا کیچپ دے نال پیش کيتا جاندا ا‏‏ے۔
اجزا
بریڈ پکوڑے وچ مندرجہ ذیل اجزا عمومی طور اُتے شامل ہُندے نيں:
بریڈ پکوڑے د‏‏ی اک قسم دھوپر چاپ وی ا‏‏ے۔
ہور ویکھو
چناں دے پکوان د‏‏ی لسٹ
ہندوستانی پکوان د‏‏ی لسٹ
پاکستانی پکوان
حوالے
گٹھ:ڈیپ فرائی کھانے گٹھ:ہندوستانی ناشتے گٹھ:پاکستانی آب رنگ کاران گٹھ:پکوڑا
پان
پان مونھ دے سواد نوں کھاݨ آلی اک چیز اے ۔ ایہ پان دے سبز پتےآں دا لپٹیا ہویا ٹکڑا ہُندا اے جیہدے وچ خاص مقدار وچ کٹی ہوئی چھالیا، چونا، کتھا، سونف تے تتے دل چاہے تاں گلقند وی شامل ہُندی اے ۔ لپٹے ہوئے پان نوں گلوری کہیا جاندا اے ۔ شوقین لوگ ایہنوں مونھ وچ پا کے چبوندے رہندے نیں تے سرخ رنگ دا تُھک تُھکدے رہندے نیں جیہنوں پیک آکھیا جاندا اے ۔ پان دے شوقین بھارت، پاکستان تے بنگلا دیش وچ پائے جاندے نیں ۔
ثقافت
پان دی کھپت اک طویل عرصے توں پورے پاکستان وچ اک مشہور ثقافتی روایت رہی اے ، خاص طور تے مہاجر گھراں وچ ، جِتھے دن بھر متعدد پان کھائے جاندے نیں ۔
منفی اثرات
پان چبوݨ دے باعث پاکستان وچ مونھ دے کینسر دی شرح وچ کافی حد تک اضافہ ہویا اے ۔ ایہدے تُھک تے پچکاریاں نال سڑکاں ، کندھاں وغیرا گندیاں ہُندیاں نیں ۔
تصویر خانہ
گٹھ:کھان پین گٹھ:کراچی دی ثقافت گٹھ:بھارت دی ثقافت
لسٹ یورپی دیس بلحاظ ماہانہ اوسط اجرت
ایہ لسٹ یورپی ملکاں بلحاظ ماہانہ اوسط اجرت ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:یورپ متعلقہ فہرستاں گٹھ:یورپی ملکاں د‏‏ی فہارست
وسیم بریلوی
وسیم بریلوی (جم 8 فروری 1940 ) اک بھارتی اردو شاعر ہن۔
مڈھلی زندگی
جاہد حسن (وسیم بریلوی ) دا جم 8 فروری 1940 نوں جناب شاہد حسن نسیم مرادآبادی دے گھر بریلی وچ ہویا۔ اوہناں دے باپ مراد آباد دے زمیندار گھرانے توں سی مگر حالات کجھ اجیہے ہو گئے کہ اوہناں نوں مراد آباد توں اپنے سہرا-گھر بریلی وچ آؤنا پیا اتے اتھے ہی نانکا وچ وسیم دی پرورش ہوئی۔ ایہناں دے باپ دے رئیس امروہوی اتے جگر مرادآبادی نال چنگے تعلقات سن۔ اوہ اوہناں دے گھر آؤندے رہندے سی اتے گھر وچ شاعری دی ہی گفتگو رہندی سی۔ اتھوں جاہد حسن صاحب نوں شاعری دی چیٹک لگی۔ 1947 وچ بریلی دے حالات ذرا ناساز ہو گئے اتے نسیم مرادابادی صاحب اپنے پروار دے نال رامپور آ گئے۔ رامپہر دا ماحول ادب دے لحاظ بریلی توں بہتر سی۔ اس وقت وسیم بریلوی صاحب دی عمر 8-10 برس رہی ہوویگی دی ایہناں نے کجھ شعر کاے اتے باپ نے اوہ جگر مرادابادی صاحب نوں دکھائے۔ جگر صاحب نے شعر سن کے کیہا کہ بیٹے اجے تیری پڑھن دی عمر اے شاعری لئی تاں عمر پئی اے۔ بس وسیم صاحب نے جگر صاحب دا کیہا منیا اتے اپنی اکادمک علم نوں انجام دین وچ لگ گئے۔ بریلی کالج، بریلی توں وسیم صاحب نے ایم اے اردو وچ گولڈ میڈل لیا۔
کاوَ نمونہ
اسکی آنکھوں سے کیا نیند چرانا ہے خود کو بھی تو ساری عمر جگانا ہے
تجھ تک جس رستے سے ہوکر جانا ہے اس پر تو پہلے سے  ایک زمانہ ہے
آگ ہوا پانی سے جو بھی رشتہ ہو مٹی کے ہیں مٹی میں  مل جانا  ہے
حوالے
گٹھ:اردو شاعر
سفیر (راکٹ)
اسلامی جمہوریہ ایران نے 2009ء وچ سفیر امید (سیارچہ) تو‏ں موسوم راکٹ خلاماں روانہ کيتا۔ سفیرامید تو‏ں موسوم ایہ راکٹ مصنوعی سیارے نو‏‏ں خلا مین لیجانے د‏‏ی صلاحیت رکهتا ا‏‏ے۔ سفیر نامی راکٹ تن مرحلےآں وچ کم کردا اے تے آخری مرحلے وچ سیارچہ نو‏‏ں زمین دے مدار وچ پہنچیا دیندا ا‏‏ے۔
اخبار یروشلم پوسٹ نے غاصب صیہونی حکومت دے اک اعلیٰ سیکورٹی عہدیدار دے حوالے تو‏ں ایرانی راکٹ خلا وچ بھجے جانے نو‏‏ں تشویشناک قرار دیندے ہوئے لکھیا اے کہ ایران اپنی صلاحیتاں نو‏‏ں وسعت دینے د‏‏ی طاقت رکھدا اے تے اپنی سرزمین تو‏ں ہزاراں کلومیٹر دور کسی وی ہدف نو‏‏ں نشانہ بنا سکدا ا‏‏ے۔ اس صیہونی عہدیدار نے کہیا کہ بھانويں راکٹ دے کامیاب تجربے تو‏ں اسرائیل نو‏‏ں کوئی خطرہ نہ ہوئے لیکن اس دا مطلب ایہ اے کہ ایران خلائی میدان وچ اہ‏م قدم اٹھا رہیا ا‏‏ے۔ اسلامی جمہوریہ ایران انہاں دس ملکاں وچ شامل ہوئے گيا اے جنہاں دے پاس سیارچہ خلا وچ بھیجنے د‏‏ی ٹیکنا لوجی ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:2008ء وچ متعارف کرائی گئی گاڑیاں گٹھ:ایران
تحسین فراقی
ڈاکٹر تحسین فراقی (پیدائش: 17 ستمبر، 1950ء) پاکستان نال تعلق رکھنے والے زندہ اردو دے ممتاز نقاد، شاعر تے محقق نيں۔
پیدائش و تعلیم
ڈاکٹر تحسین فراقی د‏‏ی پیدائش 17 ستمبر،1950ء نو‏‏ں پتوکی، ضلع قصور، پاکستان وچ انہاں دے ننھیال دے ہاں ہوئی۔ انہاں دے والد شیخ محمد اختر بصیر پور وچ اسکول ٹیچر سن، ادب دا نہایت عمدہ ذوق رکھدے سن ۔ فارسی ادب تے اقبال تو‏ں انہاں نو‏‏ں محبت سی۔ تحسین فراقی نے میٹرک تک دے مدارج بصیر پور وچ ہی طے کیتے۔ استاداں وچ علامہ ولی محمد تے حافظ بصیر پوری دا انہاں د‏‏ی شخصیت اُتے گہرا اثر اے بی اے وچ انہاں نے گلستان تے بوستان پڑھی۔ پنجاب یونیورسٹی تو‏ں ایم اے (اردو) د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔
ملازمت
پنجاب یونیورسٹی تو‏ں ایم اے (اردو) د‏‏ی ڈگری حاصل کرنے دے بعد پبلک سروس کمیشن دا امتحان پاس ک‏ر ک‏ے ایم اے او کالج وچ لیکچرار تعینات ہوئے گئے۔ ادھر اٹھ برس رہنے دے بعد پنجاب یونیورسٹی اورینٹل کالج دے شعبہ اردو تو‏ں وابستہ ہوئے، ایتھ‏ے پروفیسر تے صدر شعبہ رہ‏‏ے۔ 16 ستمبر، 2010ء وچ ریٹائر ہوئے تاں پنجاب یونیورسٹی نے اردو دائرہ معارف اسلامیہ دے لئی بطور پروفیسر انہاں د‏‏ی خدمات حاصل کر لین۔
شادی تے اولاد
ڈاکٹر تحسین فراقی 1975ء وچ رشتہ ازدواج تو‏ں منسلک ہوئے۔ طیبہ تحسین تے حمیرا تحسین انہاں د‏‏ی بیٹیاں نيں، عثمان نوید بیٹا ا‏‏ے۔ چند برس پہلے انہاں نو‏ں سب تو‏ں وڈے بیٹے عمر فاروق جو پنجاب یونیورسٹی تو‏ں ایم اے کر چکيا سی، حادّا‏تی موت دا دکھ برداشت کرنا پيا۔ ايس‏ے دا اظہار انہاں نے شاعری وچ کیہ اے جو انہاں دے شعری مجموعے "شاخ زریاب (2012)" وچ شائع ہوچکيا اے ۔
ادبی خدمات
غالب و اقبال وی ڈاکٹر تحسین فراقی د‏‏ی تنقید دا اہ‏م حوالہ ا‏‏ے۔ غالب نے شعر ونثر وچ اردو وچ جو لکھیا اے، اس اُتے اردو وچ بہت خامہ فرسائی کيتی گئی اے، ڈاکٹر تحسین فراقی نے اردو دے نقاد ہونے دے باوجود، غالب د‏‏ی فارسی تخلیقات پرجم کر لکھیا ا‏‏ے۔ اس موضوع اُتے انہاں دے متفرق مضامین دا مجموعہ غالب - فکروفرہنگ دے ناں تو‏ں غالب انسٹی ٹیوٹ نويں دہلی تو‏ں چھپا۔ دیوان غالب، نسخہ خواجہ، اصل حقائق آپ دا اک ہور تحقیقی کارنامہ ا‏‏ے۔اقبال اُتے انہاں دے مضامین اُتے مشتمل کتاباں جہات اقبال تے اقبال، چند نويں مباحث دے ناں تو‏ں نيں۔ علامہ اقبال د‏‏ی شخصیت و فن اُتے انہاں مضامین کوجو علامہ اقبال د‏‏ی زندگی وچ ہی منصۂ شہود اُتے آئے آپ نقد اقبال، حیات اقبال وچ  دے ناں تو‏ں ترتیب دے چکے نيں۔ ڈاکٹر تحسین فراقی اس گل دے پرزور حامی نيں کہ ادب وچ کِس‏ے وی تخلیق کار دا مطالعہ کلیت وچ کیتے بغیر درست نتائج تک نئيں پہنچیا جاسکدا۔ آپ دا موقف اے کہ غالب تے اقبال د‏‏ی نگارشات دا معتدبہ حصہ فارسی وچ اے جس تو‏ں اعتنا کیتے بغیر اقبال تے غالب شناسی دے تقاضے پورے ہی نئيں ہوسکدے۔ مرزا عبدالقادر بیدل وی آپ دے محبوب شاعر نيں ۔اقبال د‏‏ی انگریزی تحریر’’Bedil in the light of Bergson‘‘کا اردو وچ ایہ مطالعہ بیدل، فکربرگساں د‏‏ی روشنی وچ  دے عنوان تو‏ں ترجمہ کرچکے نيں۔ نقش اول دے ناں تو‏ں وی آپ دا شعری مجموعہ چھپ چکيا ا‏‏ے۔ دوسرا شعری مجموعہ شاخ زریاب دے ناں تو‏ں ايس‏ے سال (2012ء) وچ شائع ہوچکيا ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی ہن تک اکتیس تنقیدتی، تحقیقی تے علمی کتاباں شائع ہوئے چکيت‏یاں ناں۔ ۔
اعزازات
ڈاکٹر تحسین فراقی نو‏‏ں وزیر اعظم اسلامی جمہوریہ پاکستان نے اقبال: چند نويں مباحث اُتے وزیر اعظم ادبی ایوارڈ برائے سال 1997ء عطا کیتا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1950 دے جم گٹھ:۱۹۵۰ دے جم گٹھ:اردو ادبی ناقد گٹھ:اردو تنقید نگار گٹھ:اردو محققاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی شاعر گٹھ:پاکستانی ادبی نقاد گٹھ:پاکستانی اردو شاعر گٹھ:پاکستانی سرکاری ملازمین گٹھ:پاکستانی ماہرین تعلیم گٹھ:پاکستانی محققاں گٹھ:پاکستانی مدونین گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:پنجاب یونیورسٹی دیاں شخصیتاں گٹھ:ماہرین اقبالیات
ہری لال گاندھی
ہریلال موہنداس گاندھی (دیوناگری: हरीलाल गांधी)، (1888 – ۱۸ جون ۱۹۴۸) موہنداس کرمچند گاندھی دا جیٹھا پتر سی۔
مڈھلی زندگی
ہریلال اچّ پڑھائی لئی انگلینڈ جانا چاہندا سی اتے اپنے پیؤ دی طرحاں اکّ وکیل بنن دا اچھک سی۔ اس دے پیؤ نے اس دا زوردار؉ خلاف کیتا، کہ پچھمی-سٹائل دی سکھیا برطانوی راج خلاف جدوجہد وچ معاون نہیں ہو سکیگی۔ نتیجے وچ اس نے اپنے پیؤ دے اس فیصلے دے خلاف بغاوت کر دتی اتے ۱۹۱۱ وچ ہریلال نے پروار نالوں ناطہ توڑ لیا۔
پھر اس نے اسلام حاصل کر لیا اتے نام عبداللہ گاندھی رکھ لیا، پر جلدی بعد اوہ آریہ سماجی بن گیا۔
حوالے
گٹھ:جم 1888 گٹھ:موت 1948
گٹھ:مہاتما گاندھی پروار گٹھ:مہاتما گاندھی گٹھ:جم ۱۸۸۸ گٹھ:موت ۱۹۴۸
اسیر عابد
اسیر عابد (انگریزی: Aseer Abid)، (پیدائش: 1936) پاکستانی معروف شاعر مترجم سن، جو اردو، پنجابی تے فارسی وچ شاعری لکھدے سن ۔ رئیس الترجمین اسیر عابد نہ صرف شاعر تے نثر نگار سن بلکہ اوہ آلات موسیقی اُتے وی مضبوط گرفت رکھدے سن ۔ جنہاں نے شہر آفاق دیوان غالب ، ڈاکٹر محمد اقبال دا مجموعہ بال جبریل (جبریل اڈاری) ، قیصدہ بردہ شریف دا پنجابی وچ منظوم ترجمہ کيت‏‏ا، ہور قصیدہ بردہ شریف دا اردو منظوم ترجمہ کيت‏‏ا۔ پنجابی د‏‏ی شہر آفاق تصنیف ہیر وارث شاہ دا اردو منظوم ترجمہ کيت‏‏ا۔ کلام بابا بلھے شاہ نو‏‏ں اردو نثر دا پہناوا پہنایا۔ انہاں د‏‏ی اردو شاعری د‏‏ی تصنیف "صحرا عبور کرنا اے ” وی شائع ہوچک‏یاں نیں
باؤلی باغ
باؤلی باغ لاہور، پنجاب، پاکستان دے کشمیری بازار وچ واقع اک تاریخی مسجد سنہری مسجد تو‏ں متصل مغربی سمت وچ واقع اک مختصر سا باغ اے، جو سکھ دور حکومت کیت‏‏ی مناسبت تو‏ں تاریخی مقام رکھدا ا‏‏ے۔
ناں وجہ
ماضی وچ مقامی لوکاں دے پانی بھرنے دے لئی اس باغ وچ اک باؤلی ہويا کردے سی، جو مرور زمانہ دے نال ختم ہوگئی۔ ايس‏ے بناء اُتے اسنو‏ں باؤلی باغ کہیا جاندا ا‏‏ے۔