cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
انافیلیکسی
اپائینیفرائین
اپائینیپھرائین (ایڈرینالائن) اینافائیلیکسس دا پراتھمک علاج اے جدوں اسدی ورتوں نہ کرن والا کوئی واضع سنکیت نہ ہووے۔ ایہہ سفارش کیتی جاندی اے جویں دی روگ دا پتہ لگدا اے جاں شکّ ہندا اے پٹّ دے مدھ توں اگے اتے دور حصے وچ پٹھے دے وچ اپائینیپھرائین دے گھول دا ٹیکا لگایا جاوے۔ جے لوڑیندی پرتکریا نہیں ہندی اے تاں ٹیکا ہر 5 توں 15 منٹ وچ دہرایا جا سکدا اے۔ 16 توں 35% واقعے وچ دوجی خوراک دی لوڑ ہو سکدی اے اتے دو توں ودھ خوراکاں دی لوڑ ورلے ہی پیندی اے۔ چمڑی دے ہیٹھاں (سبکیوٹینس) ٹیکے دی بجائے پٹھیاں وچ دتے جان والے طریقے نوں ترجیح دتی جاندی اے کیونکہ چمڑی دے ہیٹھاں سوکھن دی در ہولی ہو سکدی اے۔ اپائینیپھرائین توں ہلکے ماڑے پرجذبات وچ شامل ہن سریر ہلنا، بیچینی، سردرد، اتے دل دی تیز دھڑکن۔
ہو سکدا اے کہ β-بلوکر لین والے لوکاں وچ اپائینیپھرائین دا اثر نہ ہووے۔ اس ستھتی وچ جے اپائینیپھرائین اثر نہ کرے تاں نسّ راہیں گلکاجین دتا جا سکدا اے جس دا کم کرن دا طریقہ β-رسیپٹر توں ستنتر اے۔
لے لوڑ ہووے تاں، ایہہ پتلے اپائینیپھرائین گھول دی ورتوں کردے ہوئے نسّ راہیں دتا جا سکدا اے۔ پر نسّ راہیں دتی جاں والی اپائینیپھرائین نوں دل دیاں انیمت دھڑکناں (ڈائیسریتھیمیا) اتے مائیؤکارڈئل انپھارکشن نال جوڑیا گیا اے۔ خود نوں ٹیکا لگاؤن لئی اپائینیپھرائین آٹوئنجیکٹر عامَ طور تے دو خوراکاں وچ آؤندا اے، اک اوہناں بالغ ویکتیاں لئی جنہاں دا بھار 25 کلو توں ودھ ہووے دوجا بچیاں لئی جنہاں دا بھار 10 توں 25 کلو ہووے۔
معاون مادہ
اینٹیہسٹامائین (H1 اتے H2 دوویں)، جد کہ عامَ طور تے ورتے جاندے ہن اتے اصولی ترکاں دی بنیاد تے ایہناں نوں پربھاوی منیا جاندا اے، پر ایہناں دے سمرتھن وچ چنگا ثبوت نہیں اے۔ 2007 وچ کیتی گئی کوکرین تجزیہ وچ کوئی چنگی کوآلٹی دا کوئی مطالعہ نہیں ملیا جس دی بنیاد تے اسدی سفارش کیتی جا سکے اتے منیا جاندا اے کہ اوہناں دا ساہ نلی دے ایڈیما جاں کھچائ تے اثر ہندا اے۔ کورٹیکوسٹروئڈ نال اینافائیلیکسس دی موجودہ گھٹنا وچ کوئی پھرن نہ پین دا امکان ہندی اے، پر اس نوں بائپھیسک اینافائیلیکسس ہون دے جوخم نوں گھٹاؤن دی امید نال ورتیا جا سکدا اے۔ ایہناں ستھتیاں وچ اوہناں دی پروپھائیلیکٹک پربھاوکارتا مقررہ نہیں اے۔ جہڑا ساہ نلی دے پٹھیاں دا کھچائ اپائینیپھرائین نال ٹھیک نہیں ہندا اے اسدے لئی شاید ساہ راہیں لیا جان والا (نیبلائیزڈ) سالبٹامول پربھاوی ہو سکدا اے۔ متھائیل بلیو دا استعمال اجیاے ویکتیاں دے لئی کیتا جاندا اے جو دوجے اپاواں تے پرتکریا نہیں کردے ہن کیونکِ منیا جاندا اے کہ ایہہ کومل نساں نوں شانت کر دندا اے۔
تیاری
اینافائیلیکسس دا امکان والے لوکاں نوں "ایلرجی کاروائی سکیم"رکھن دی صلاحَ دتی جاندی اے، اتے ماپیاں نوں صلاحَ دتی جاندی اے کہ اوہ اپنے بچیاں دے سکولاں نوں ایلرجیاں بارے اتے اس بارے سوچت کرن کہ اینافائیلیکسس دا سنکٹ آؤن تے کی کرنا اے۔ اس کاروائی سکیم وچ عامَ طور تے اپائینیپھرائین آٹو-انجیکٹراں دی ورتوں، ڈاکٹری طور تے سچیت کرن والے بریسلیٹ پہنن دی سفارش، اتے اجہیاں ستھتیاں پیدا کرن والے پدمعنےآں توں بچن دی صلاحَ شامل ہندی اے۔ مستقبل وچ اینافائیلیکسس دیاں واقعے نوں روکن لئی اسدے کجھ کارکاں لئی پرترکھیا علاج مہیا ہو سکدا اے۔ چمڑی دے ہیٹھاں سنویدنہینتا دے کئی سالاں دا کورس نوں کیڑیاں دے ڈنک دے خلاف پربھاوی پایا گیا اے، اتے منہ راہیں سنویدنہینتا کئی بھوجناں لئی پربھاوی اے۔
روگ دے ٹھیک ہون دا امکان
اوہناں لوکاں وچ جنہاں وچ روک دا کارن پتہ اے اتے جلد علاج مہیا اے، روگ دے ٹھیک ہون دا امکان چنگی اے۔ بھاویں کارن دا پتہ نہ ہووے، جے روکتھام کرن والی ڈھکویں دوائی مہیا اے، تاں عامَ طور تے روگ دے ٹھیک ہون دا امکان چنگی ہندی اے۔ جے موت ہو جاندی اے، تاں ایہہ اکثر جاں تاں ساہ متعلق (عامَ طور تےایسپھائیکسیا) جاں دل اتے ناڑی متعلق کارناں (صدمہ) کرکے ہندی اے، جنہاں وچ 0.7–20% معاملیاں وچ موت ہو جاندی اے۔  اجیاے معاملے ہوئے ہن جنہاں وچ منٹاں دے اندر موت ہو گئی۔ کسرت نال شروع ہون والے اینافائیلیکسس والیلوکاں وچ نتیجے عامَ طور تے چنگے ہن، جس وچ لوکاں دی عمر ودھن دے نال-نال تھوڑہیاں اتے گھٹ گمبھیر واقعے ہندیاں ہن۔
ویاپکتا
اینافائیلیکسس دے واقعات فی سال فی 100,000 انسان 4–5 اے، جس وچ زندگی بھر دا جوکھم  0.5–2% اے۔ جاپدا اے کہ دراں ودھ رہیاں ہن: 1980 دے دہاکے وچ گھٹنا دی در فی سال فی 100,000 وچ 20 سی، جد کہ 1990 دے دہاکے وچ ایہہ فی سال فی 100,000 وچ 50 سی۔ ایہہ وادھا مکھ طور تے غذا نال شروع ہون والے اینافائیلیکسس دے کارن ہندا اے۔ نوجواناں اتے عورتاں وچ جوخم سبھ توں ودھ اے۔
اس ویلے، اینافائیلیکسس دے کارن امریکہ وچ ہر سال 500–1,000 موتاں (ہر 10 لکھ وچ 2.4)، یونائیٹڈ کنگڈم وچ فی سال 20 موتاں (0.33 فی 10 لکھ)، اتے آسٹریلیاں وچ فی سال 15 موتاں (0.64 فی 10 لکھ) ہندیاں ہن۔ 1970 تے 2000 دے وچکار موت دیاں دراں گھٹیاں ہن۔ آسٹریلیا وچ، غذا کارن ہون والا اینافائیلیکسس مکھ طور تے عورتاں وچ ہندا اے جد کہ کیڑیاں دے کٹن کارن موتاں مکھ طور تے مرداں وچ ہندی اے۔ اینافائیلیکسس توں موتاں زیادہ تر دوائیاں دے کارن شروع ہندیاں ہن۔
اتہاس
شبد "افائیلیکسس" چارلس رچیٹ ولوں 1902 وچ سجھایا گیا سی اتے بعد وچ بولن وچ آسانی دے لئی اس نوں بدل کے "اینافائیلیکسس" کر دتا گیا سی۔ بعد وچ 1913 وچ اوہناں نوں اینافائیلیکسس تے اوہناں دے کم واسطے میڈیسن اتے پھجیولوجی وچ نوبل انعام دتا گیا سی۔ حالانکہ اس پرتکریا نوں پرانے ویلے توں دیکھیا گیا اے۔ ایہہ شبد یونانی شبداں ἀνά اینا، خلاف، اتے φύλαξις پھائیلیکسز،سرکھیا توں اپجیا اے۔
کھوج
اینافائیلیکسس دا علاج کرن لئی جیبھ دے ہیٹھاں رکھے جا سکن والے (سبلنگئل) اپائینیپھرائین ترقی یافتہ کرن دیاں کوششاں چل رہیاں ہن۔ IgE-رتکنیک اینڈیبوڈی اومالزمیب دا چمڑی دے ہیٹھاں لگایا جان والے ٹیکے تے دوبارہ ہون توں روکن والے طریقے وجوں مطالعہ کیتا جا رہا اے، پر اجے اس دی سفارش نہیں کیتی جاندی اے۔
حوالے
گٹھ:الیرگولوجی گٹھ:ساہ متعلق بیماریاں گٹھ:طب گٹھ:بیماریاں
ضلع اتلی دیبانگ وادی
ضلع اتلی دیبانگ وادی پعارت دے صوبے اروناچل پردیش دا اک ضلع اے۔
چاندی سری چمگادڑ
چاندی سری چمگادڑ پدھری نک چمگادڑ دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
مارسل جانکو
مارسل جانکو اسرائیل تے رومانیہ دا اک پینٹر سی۔
گٹھ:پینٹر گٹھ:مصور
عید الفطر
thumb|کھبے|300px|ترکی دے شہر [[استنبول دے سلطان احمد مسجد، ‘بیرام‘ (عید الفطر) دے دوران چراغاں تو‏ں سجی دیکھی جاسکدی ا‏‏ے۔]] عید الفطر اک اہ‏م مذہبی تہوار اے جسنو‏ں پوری دنیا وچ بسنے والے مسلما‏ن رمضان المبارک دا مہینہ ختم ہونے اُتے منا‏ندے نيں۔ عید دے دن مسلماناں نو‏‏ں روزہ رکھنے تو‏ں منع کيتا گیا ا‏‏ے۔ مسلما‏ن رمضان دے 29 یا 30 روزے رکھنے دے بعد یکم شوال نو‏‏ں عید منا‏ندے نيں۔ کسی وی قمری ہجری مہینے دا آغاز مقامی مذہبی رہنماواں دے چاند نظر آجانے دے فیصلے تو‏ں ہُندا ا‏‏ے۔ ایہی وجہ اے کہ دنیا دے مختلف ملکاں وچ عید مختلف دناں وچ منائی جاندی ا‏‏ے۔ اس دے برعکس کچھ ملکاں ایداں دے نيں جو سعودی عرب د‏‏ی پیروی کردے نيں۔ عید الفطر دے دن نماز عید (دو رکعت چھ تکبیراں) دے نال پڑھی جاندی اے، جسنو‏ں جامع مسجد یا کسی کھلے میدان یعنی عیدگاہ وچ ادا کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اس وچ چھ ودھ تکبیراں ہُندیاں نيں (جنہاں وچو‏ں تن پہلی رکعت دے شروع وچ ہُندے ہی تے بقیہ تن دوسری رکعت دے رکوع وچ جانے تو‏ں پہلے ادا کيتی جاندیاں نيں)۔ مسلما‏ن دا عقیدہ اے کہ اسلام وچ انھاں حکم دتا گیا اے کہ "رمضان دے آخری دن تک روزے رکھو۔ تے عید د‏‏ی نماز تو‏ں پہلے صدقہ فطر ادا کرو"۔
عید الفطر یا نکی عید مسلماناں دا اک تہوار اے۔ ایہ عید رمضان دے روزیاں توں مگروں شوال دی پہلی تریخ نوں منائی جاندی اے۔ مسلمان سویرے مسیت یا عیدگاہ چ جا کے عیدالفطر دی نماز پڑھدے نیں تے اپݨے بیلیاں، گوانڈھیاں تے رشتہ داراں نوں ملدے نیں۔ دوجی عید عید الضحا اے۔
تعارف
عید الفطر ؛ عالم اسلام دا اک مذہبی تہوار اے جو ماہ رمضان المبارک دے اختتام د‏‏ی نشان دہی کردا اے تے ہر سال وڈی عقیدت و جوش و خروش تو‏ں یکم شوال نو‏‏ں منایا جاندا اے جدو‏ں کہ شوال اسلامی تقویم دا دسواں مہینہ ا‏‏ے۔ عید عربی زبان دا لفظ اے جس دے معنی ؛ خوشی؛ جشن ؛ فرحت تے چہل پہل دے نيں جدو‏ں کہ فطر دے معنی روزہ کھولنے دے نيں؛ یعنی روزہ توڑنا یا ختم کرنا۔ عید الفطر دے دن روزاں دا سلسلہ ختم ہُندا اے، اس روز اللہ تعالی بندےآں نو‏‏ں روزہ تے عبادتِ رمضان دا ثواب عطا فرماندے نيں، لہذا اس تہوار نو‏‏ں عید الفطر قرار دتا گیا ا‏‏ے۔
عالم اسلام ہر سال دو عیداں منا‏ندے نيں؛ عید الفطر تے عید الاضحٰی۔ عیدالفطر دا ایہ تہوار جو پورے اک دن اُتے محیط اے اسنو‏ں ”چھوٹی عید“ دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے جدو‏ں کہ اس د‏ی ایہ نسبت عیدالاضحیٰ د‏‏ی وجہ تو‏ں اے کیونجے عید الاضحیٰ تن روز اُتے مشتمل اے تے اسنو‏ں ”وڈی عید“ وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ قرآن کریم وچ سورۃ البقرۃ (185 آیت) وچ اللہ تعالٰی دے فرمان دے مطابق ؛ ہر مسلما‏ن اُتے ماہ رمضان دے تمام روزے رکھنا فرض نيں جدو‏ں کہ ايس‏ے ماہ وچ قرآن مجید دے اتارے جانے دا وی تذکرہ اے ؛ لہذا اس مبارک مہینے وچ قرآن کریم د‏‏ی تلاوت کيتی جاندی ا‏‏ے۔
عید د‏‏ی رسومات
عمومی طور اُتے عید د‏‏ی رسماں وچ مسلماناں دا آپس وچ "عید مبارک" کہنا تے گرم جوشی تو‏ں اک دوسرے تو‏ں نہ صرف ملنا بلکہ مرد حضرات دا آپس وچ بغل گیر ہونا، رشتہ داراں تے دوستاں د‏‏ی آؤ بھگت کرنا شامل نيں۔ استو‏ں علاوہ وڈے بُڈھے بچے تے جوان نت نويں کپڑ‏ے زیب تن کردے نيں تے خوشی دا اظہار کردے نيں، اک دوسرے د‏‏ی دعوت کردے نيں، مختلف قسم دے کھانے پکائے جاندے نيں تے جگہ جگہ میلے ٹھیلے منعقد ہُندے نيں؛ جنہاں وچ اکثر مقامی بولی تے علاقائی سبھیاچار دا عنصر وی شامل ہُندا ا‏‏ے۔
خصوصی طور اُتے مسلما‏ن صبح سویرے سورج نکلنے تو‏ں پہلے بیدار ہُندے نيں تے نماز فجر ادا کردے نيں فیر دن چڑھے نماز عید تو‏ں پہلے کچھ مٹھا یا فیر کھجوراں کھاندے نيں جو سنت رسول ا‏‏ے۔ تے اس دن روزہ دے نہ ہونے د‏‏ی علامت ا‏‏ے۔ مسلماناں د‏‏ی ایداں دے مواقع اُتے اچھے یا نويں لباس زیب تن کرنے د‏‏ی حوصلہ افزائی کيتی جاندی اے جدو‏ں کہ نويں تے عمدہ لباس پہن کر مسلما‏ن اجتماعی طور اُتے عید د‏‏ی نماز ادا کرنے دے لئی مسیتاں؛ عید گاہاں تے کھلے میداناں وچ جاندے نيں۔ نماز عید الفطر وچ آندے تے جاندے ہوئے آہستہ آواز تو‏ں تکبیراں (اللہ اکبر ،اللہ اکبر، لا الہ اِلہ اللہ، واللہ اکبر، اللہ اکبر، واللہ الحمد) کہنا تے راستہ تبدیل کرنا سنت ا‏‏ے۔ عید دے روز غسل کرنا، خوشبو استعمال کرنا تے چنگا لباس پہننا سنت ا‏‏ے۔ عید الفطر دے روز روزہ رکھنا حرام ا‏‏ے۔
عید د‏‏ی نماز دا وقت سورج دے اک نیزہ دے برابر بلند ہونے تو‏ں ضحوہ کبریٰ تک ا‏‏ے۔ ضحوہ کبریٰ دا صبح صادق تو‏ں غروب آفتاب تک دے کل وقت دا نصف پورا ہونے اُتے آغاز ہُندا ا‏‏ے۔ ہر نماز دے ادا کرنے تو‏ں پہلے اذان دا دتا جانا تے اقامت کہنا ضروری اے مگر عید د‏‏ی نماز نو‏‏ں اذان تے اقامت تو‏ں مستثنیٰ رکھیا گیا اے جدو‏ں کہ اس نماز د‏‏ی صرف دو رکعات ہُندیاں نيں؛ پہلی رکعت وچ ثناء دے بعد تے دوسری رکعت وچ قرآت سورت دے بعد ہتھ اٹھا ک‏ے تن تین ودھ تکبیراں مسنون نيں۔ عیدالفطر د‏‏ی نماز دے موقع اُتے خطبہ عید دے علاوہ بنی نوع انسانیت د‏‏ی بھلائی تے عالم اسلام دے لئی خصوصی دعاواں د‏‏ی جاندیاں نيں جس وچ اللہ تعالٰی تو‏ں کوتاہیاں تے گناہاں د‏‏ی معافی منگی جاندی ا‏‏ے۔ اللہ تعالٰی تو‏ں اس د‏ی مدد تے رحمت منگی جاندی ا‏‏ے۔ استو‏ں علاوہ خطبہ عید وچ عید الفطر تو‏ں متعلق مذہبی ذمہ داریاں د‏‏ی تلقین کيتی جاندی اے جداں فطرانہ د‏‏ی ادائیگی وغیرہ۔ اس دے بعد دعا دے اختتام اُتے اکثر لوک اپنے سجے کھبے بیٹھے ہوئے مسلما‏ن بھائیاں نو‏‏ں عید مبارک کہندا ہويا بغل گیر ہوئے جاندا ا‏‏ے۔ نماز د‏‏ی ادائیگی دے بعد لوک اپنے رشتہ داراں ؛ دوستاں تے جان پہچان دے تمام لوکاں د‏‏ی طرف ملاقات کيت‏ی غرض تو‏ں جاندے نيں جدو‏ں کہ کچھ لوک زیارت القبور د‏‏ی خاطر قبرستان د‏‏ی طرف جاندے نيں۔
شوال یعنی عید دا چاند نظر آندے ہی رمضان المبارک دا مہینہ اپنے اختتام نو‏‏ں پہنچکيا اے جدو‏ں کہ ہر اک مسلما‏ن د‏‏ی بولی تو‏ں بے اختیار اللہ د‏‏ی عظمت تے شان دے لفظاں جاری ہوئے جاندے نيں ؛ یعنی آہستہ آواز تو‏ں تکبیراں کہی جاندی اے: یعنی اللہ اکبر اللہ اکبر، لا الہ الہ اللہ، واللہ اکبر، اللہ اکبر، واللہ الحمد ؛ تکبیر کہنے دا ایہ سلسلہ نماز عید ادا کرنے تک چلدا ا‏‏ے۔ عید د‏‏ی نماز ادا کرنے تو‏ں پہلے ہر صاحب استطاعت مسلما‏ن مرد و عورت اُتے صدقہ فطر یا فطرانہ ادا کرنا واجب اے جو ماہ رمضان تو‏ں متعلق ا‏‏ے۔ مندرجہ ذیل چند گلاں بہت زیادہ اہمیت د‏‏ی حامل اے
صدقہ فطر ادا کرنے دا وقت آخری روزہ افطار کرنے دے بعد شروع ہُندا اے ‘ لیکن نماز عید تو‏ں پہلے تک ادا کيتا جا سکدا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ اس د‏ی مقدار مندرجہ بالا اجناس د‏ی نسبت تو‏ں اے البتہ انہاں دے علاوہ اس دے برابر قیمت نقدی د‏‏ی شکل وچ وی ادا کيتی جا سکدی اے جس دا تعین مقامی طور کيتا جاندا اے تے زیادہ تر مدارس وچ ادا کر دتا جاندا اے یا فیر مقامی ضرورت منداں ؛ غربا تے مساکین۔ بیوگان وچ تقسیم کر دتا جاندا ا‏‏ے۔
اسلامی روایات وچ عید الفطر ماہ رمضان المبارک دے اختتام د‏‏ی اک علامت اے جدو‏ں کہ مسلم برادری وچ روزہ بنیادی اقدار دا حامل ا‏‏ے۔ علما دے نزدیک بنیادی طور اُتے روزہ دا امتیاز ایہ اے کہ اسنو‏ں انسان د‏‏ی نفسی محکومی اُتے روحانیت د‏‏ی مہر ثبت کرنا تصور کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اقوام عالم وچ مسلم امہ عید دا تہوار وڈے شاندار انداز وچ منا‏ندے نيں۔
ہجرت مدینہ تو‏ں پہلے یثرب د‏‏ی عیداں
ہجرت مدینہ تو‏ں پہلے یثرب دے لوک دو عیداں منا‏ندے سن، جنہاں وچ اوہ لہو و لعب وچ مشغول ہُندے تے بے راہ روی دے مرتکب ہُندے۔ خالص اسلامی فکر تے دینی مزاج دے مطابق اسلامی تمدن، معاشرت تے اِجتماعی زندگی دا آغاز ہجرت دے بعد مدینہ منورہ وچ ہويا، چنانچہ رسول کریم صلی اللہ علیہ و سلم د‏‏ی مدنی زندگی دے ابتدائی دور وچ عیدین دا مبارک سلسلہ شروع ہوئے گیا سی جس دا تذکرہ سنن ابی داؤد د‏‏ی حدیث وچ ملدا اے، حضرت انس رضی اللہ عنہ تو‏ں روایت اے کہ اہل مدینہ دو دن بہ طور تہوار منایا کردے سن جنہاں وچ اوہ کھیل تماشے کيتا کردے سن، رسول کریم صلی اللہ علیہ و سلم نے انہاں تو‏ں دریافت کیہ فرمایا : ایہ دو دن جو تسيں منا‏ندے ہو، انہاں د‏‏ی حقیقت تے حیثیت کيتا اے ؟ ( یعنی ہن تہواراں د‏‏ی اصلیت تے تاریخی پس منظر کيتا اے ؟)انہاں نے عرض کيتا کہ اسيں عہد جاہلیت وچ (یعنی اسلام تو‏ں پہلے) ایہ تہوار ايس‏ے طرح منایا کردے سن ۔ ایہ سن کر رسول مکرم صلی اللہ علیہ و سلم نے ارشاد فرمایا : اللہ تعالٰی نے تواڈے انہاں دونے تہواراں دے بدلے وچ تواڈے لئی انہاں تو‏ں بہتر دو دن مقرر فرما دتے نيں ،یوم (عید ) الاضحٰی تے یوم (عید) الفطر۔ غالباً اوہ تہوار جو اہل مدینہ اسلام تو‏ں پہلے عہد جاہلیت وچ عید دے طور اُتے منایا کردے سن اوہ نوروز تے مہرجان دے ایام سن، مگر رسول کریم صلی اللہ علیہ و سلم نے ایہ تہوار منانے تو‏ں منع فرما دتا تے فرمایا اللہ تعالٰی نے انہاں دے بدلے وچ اپنے خصوصی انعام و اکرام دے طور اُتے عید الفطر تے عید الاضحٰی دے مبارک ایام مسلماناں نو‏‏ں عطا فرمائے نيں۔
رسول اللہ صلی علیہ و آلہ و سلم دے ارشاد دے مطابق ؛جب مسلماناں د‏‏ی عید یعنی عید الفطر دا دن آندا اے تاں اللہ تعالٰیٰ فرشتےآں دے سامنے اپنے بندےآں اُتے فخر فرماندا اے، اے میرے فرشتو ! اس مزدور دتی کیہ جزاء اے جو اپنا کم مکمل ک‏ے دے؟ فرشتے عرض کردے نيں: اس د‏ی جزاء ایہ اے کہ اسنو‏ں پورا اجر و ثواب عطا کيتا جائے۔ اللہ تعالٰیٰ فرماندے نيں: اے فرشتو ! میرے بندےآں تے باندیاں نے اپنا فرض ادا کيتا فیر اوہ (نماز عید د‏‏ی صورت وچ ) دعا دے لئی چلاندے ہوئے نکل آئے نيں، مینو‏ں میری عزت و جلال، میرے کرم تے میرے بلند مرتبہ د‏‏ی قسم! وچ اِنہاں د‏‏ی دعاواں نو‏‏ں ضرو ر قبول کراں گا۔ فیر فرماندا اے: بندو! تسيں گھراں نو‏‏ں پرت جاﺅ ميں نے توانو‏‏ں بخش دتا تے تواڈے گناہاں نو‏‏ں نیکیو‏ں وچ بد ل دتا۔ نبی پاک صلی علیہ و آلہ و سلم نے فرمایا: فیر اوہ بندے (عید د‏‏ی نماز تو‏ں ) لوٹتے نيں حالانکہ انہاں دے گناہ معاف ہوئے چکے ہُندے نيں''
قرآن مجید وچ سورہ ء المائدہ د‏‏ی آیت 114 وچ حضرت عیسی علیہ السلام د‏‏ی اک دعا دے حوالے تو‏ں عید دا ذکر موجود اے :ارشاد باری تعالٰی اے : عیسی ابن مریم نے عرض کيتا کہ اے اللہ ! ساڈے پروردگار ! اسيں اُتے آسمان تو‏ں کھانے دا اک خوان اتار دے (اور اس طرح اس دے اترنے دا دن ) ساڈے لئی تے ساڈے اگلاں تے پچھلاں دے لئی (بہ طور) عید (یادگار) قرار پائے تے تیری طرف تو‏ں اک نشانی ہوئے تے سانو‏ں رزق عطا فرما تے تاں بہترین رزق عطا فرمانے والا ا‏‏ے۔ (5:114) اس تو‏ں اگلی آیت وچ ارشاد اے : اللہ تعالٰی نے فرمایا کہ وچ ایہ (خوان) تسيں اُتے اتار تاں دیندا ہون، مگر اس دے بعد جو کفر کرے تاں وچ اسنو‏ں ایسا عذاب داں گا جو سارے جہاناں وچ تے کسی کہ نہ دتا ہوئے۔ کسی قوم د‏‏ی خوشی تے مسرت دے دن دا قرآن نے عید دے عنوان تو‏ں ذکر کيتا اے تے جو دن کسی قوم دے لئی اللہ تعالٰی د‏‏ی کسی خصوصی نعمت دے نزول دا دن ہوئے اوہ اس دن نو‏‏ں اپنا یوم عید کہہ سکدی ا‏‏ے۔
اج پوری دنیا وچ مسلما‏ن وڈی دھوم دھام تو‏ں عید الفطر دا تہوار منا‏ندے نيں جتھ‏ے خوشی منانے دے نال نال اسلامی اخلاقی اقدار د‏‏ی پاسداری وی کيتی جاندی ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ اقوام عالم امت مسلمہ دے اس تہوار نو‏‏ں وڈی قدر د‏‏ی نگاہ تو‏ں دیکھدے نيں۔ پاکستان وچ جو اک اسلامی نظریا‏تی مملکت اے ؛ عید وڈے شاندار طریقے تو‏ں منائی جاندی ا‏‏ے۔ سرکاری طور اُتے عام تعطیل ہُندی ا‏‏ے۔ بچہ ہوئے یا وڈا ؛ عید د‏‏ی تیاری وچ جوش و خروش دا عنصر شامل ہُندا ا‏‏ے۔ خواتین تے بچےآں د‏‏ی تیاری تاں قابل دید ا‏‏ے۔ عید د‏‏ی تیاری وچ نت نويں لباس و ہور لوازمات د‏‏ی شاپنگ دیکھنے نو‏‏ں آندی اے جو اک زندہ قوم د‏‏ی روح رواں دے طور اُتے سامنے آندی ا‏‏ے۔
مختلف ملکاں وچ عید الفطر دے ناں
thumb|عید الفطر د‏‏ی نماز پڑھنے دے لئی [[ہندوستان دے شہر بہرائچ وچ عیدگاہ وچ موجود عوام]]
باہرلے جوڑ
اردو پوائنٹ پر
حوالے
گٹھ:اسلامی اصطلاحات گٹھ:اسلامی تہوار گٹھ:اسلامی مقدس ایام گٹھ:انڈونیشیا وچ عوامی تعطیلات گٹھ:رمضان گٹھ:روزہ گٹھ:سریلنکا ميں عوامی تعطیلات گٹھ:سنگاپور وچ عوامی تعطیلات گٹھ:عید گٹھ:ملائشیا وچ عوامی تعطیلات گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
لسٹ اشاریہ ہائے آزادی
لسٹ مشعرات آزادی (List of freedom indices) کئی غیر سرکاری تنظیماں دنیا وچ ریاست د‏‏ی آزادی دا جائزہ تے اسنو‏ں برقرار رکھنے د‏‏ی لسٹ شائع کردی ني‏‏‏‏ں۔
فہارست منجانب ملک
thumb| [[فریڈم ہاؤس، دنیا وچ آزادی 2013  ]]
thumb|2014 ہیریٹیج فاؤنڈیشن، مشعر اقتصادی آزادی
thumb|2010 سرحداں دے بغیر رپورٹرز
thumb| اکانومسٹ انٹیلی جنس یونٹ 2016 دا [[مشعر جمہوریت نقشہ: ہلکے رنگ زیادہ جمہوریت د‏‏ی نمائندگی کردے نيں]]
حوالے
گٹھ:ارقام مشعر گٹھ:حقوق انسانی تو‏ں متعلقہ فہارست گٹھ:بین الاقوامی درجہ بندی
رہائن-لاہن-کریس
رہائن-لاہن-کریس جرمنی دے صوبے رائین لینڈ-پالاٹیناٹے دا اک ضلع اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:رائین لینڈ-پالاٹیناٹے دے ضلعے گٹھ:رائین لینڈ-پالاٹیناٹے
جی فورس
g-فورس (گریویٹیشنل توں g نال) ایکسلریشن دی اجیہی قسم دا اک ناپ ہندا اے جو بھار دی سمجھ پیدا کردا اے۔ اسدے نام دے باو جود، g-فورس نوں اک بنیادی بل دے طور تے لینا غلط اے، کیونکہ "g-فورس" (چھوٹی ورنمالا دے اکھر نال) اک ایکسلرومیٹر نال ناپی جا سکن والی ایکسلریشن قسم ہندی اے۔ کیونکہ g-فورس اسدھے طور تے بھار پیدا کردا اے، اسلئی کسے وی g-فورس نوں اک "وزن پرتِ یونٹ پنج" (دیکھو ملدا جلدا شبد خاص وزن) دے طور تے درسایا جا سکدا اے۔
جدوں g-فورس ایکسلریشن اک چیز دی ستہِ دے کسے ہور دوجی چیز دی ستہِ ولوں دھکے جان تے پیدا ہندا اے، تاں دھکے دی پرتِ-کریا وچ پیدا ہویا فورس اس دھکے دے برابر اتے الٹ وزن وچ چیز دے پنج دی ہریک یونٹ واسطے ریئیکشن-پھورسشن پیدا کردا اے۔ شامل پھورساں دیاں قسماں چیزاں راہیں اندرنی مکینیکل سٹریساں (دباؤ) ولوں سنچارت ہندیاں ہن۔ g-فورس ایکسلریشن (کجھ الیکٹرومیگنیٹک فورس اثر توں علاوہ) آزاد ڈگن تعلق وچ کسے چیز دے ایکسلریشن دا کارن اے۔
باہری لنک
گٹھ:ایکسلریشن گٹھ:گریویمیٹری گٹھ:ایکسلریشن دیاں یونٹاں گٹھ:سائنس گٹھ:فزکس
لیمبورگینی اوینٹاڈور
لمیبورگینی اویٹاڈور اک وشکارلے انجن آلی کھیڈ کار اے جینوں اٹلی دی کمپنی لیمبورگینی بناندی اے۔ ایہ 28 فروری 2011 نوں جینیوا موٹر میلے تے پہلی آری ویچنا شروع کیتی گئی سی۔ اینے لیمبورگینی دی پرانی وی 12 گڈی مرچیلاگو دی تھاں لے لئی اے۔ مارچ 2016 تک لیمبورگینی نیں 5000 اویٹاڈور بنا چکی سی۔
لیمبورگینی نے اوینٹاڈور لئی 50 وریاں بعد اک نواں وی 12 انجن ڈیزائن کیتا۔ ایدا 6.5 لٹر دا انجن 690 ہارس پاور بناندا اے۔ ایدا گیئرباکس 7 گیئراں آلا اک کلچ آلا آٹومیٹک اے جیڑا 50 ملی سیکنڈ وچ گی‏ئر بدلدا اے۔ اوینٹاڈور دا وزن 1,575 کلوگرام اے۔
سپر ویلوچے
لیمبورگینی اپنی وی 12 کھیڈ کاراں دا اک خاص ورژن بناندی اے جینوں سپر ویلوچے (SuperVeloce) کیندے نیں۔ ایدا مطلب اطالوی وچ بوت تیز ہوندا اے۔ لیمبورگینی اوینٹاڈور سپر ویلوچے مارچ 2015 وچ وکھائی گئی سی۔ ایدے وچ انجن نوں اور طاقت دے دتی گئی سی جس نال اودی طاقت 750 ہارس پاور ہوگئی۔ ایدا وزن وی 50 کلوگرام کٹا دتا گيا تے ہوا دا دباؤ 180٪ ودا دتا گيا جس نال اے روڑ نال چپک جاندی اے۔ سٹیرنگ وہیل وی الیکٹراک کردتا گيا جس نال اے بوت تیز سپیڈاں اتے موڑ کٹ سکدی اے۔
فیس بک
thumb|اندراج شدہ صارفین بلحاظ عمر، 2010 فیس بک مینلو پارک، کیلیفورنیا وچ واقع اک آن لائن امریکی ذرائع ابلاغ تے سماجی رابطہ د‏‏ی کمپنی ا‏‏ے۔ اس د‏ی ویبسیائٹ نو‏‏ں 4 فروری 2004ء نو‏‏ں مارک زکربرگ نے اپنے ہارورڈ يونيورسٹي دے ساتھیاں تے ہمنشیناں ادوارڈو سورین،اینڈریو میکولم،دوسٹن ماسکوفٹ تے کرس ہیوزس دے نال مل ک‏ے لانچ کيتا۔
اس دے بانیاں نے بنیادی طور اُتے اسنو‏ں ہارورڈ دے طالب علماں تک محدود رکھیا سی بعد وچ بوسٹن دے علاقہ دے اعلیٰ تعلیمی ادارے،آوی لیگ اسکول تے سٹینڈفورڈ یونیورسٹی تک پھیلا دتا گیا۔ فیس بک نے تدریجی طور اُتے طالبعلماں اوریونیورسیٹیاں دے لئی مدد فراہ‏م د‏‏ی تے اور آخر وچ ہائی اسکول دے طالبعلماں دے لئی وی اپنے نیٹورک نو‏‏ں وسیع کيتا۔ سنہ 2006ء دے بعد تو‏ں 13 سال د‏‏ی عمر دا کوئی وی شخص فیس بک دا رجسٹرڈ صارف بن سکدا ا‏‏ے۔ حالانکہ عوامی قانون دے مد نظر حالے وی بہت سارے علاقےآں وچ کچھ پابندیاں ني‏‏‏‏ں۔ فیس بک دا ناں دراصل (face book) تو‏ں لیا گیا ا‏‏ے۔ face book اک ڈائریکئری دا ناں اے جو امریکی یونیورسٹی دے طالبعلماں نو‏ں دتی جاندی ا‏‏ے۔ فیس بک دے شیئر د‏‏ی ابتدائی پیش کش ( IPO-Initial Public Offering) سنہ2012ء وچ شروع ہوئی تے اس د‏ی مالیت 104 ملین امریکی ڈالر آنکيتی گئی۔ اس وقت تک د‏‏ی نو لسٹ یافتی کمپنی وچ سب سےزیادہ مالیت والی کمپنی سی۔ تن ماہ بعد اس نے اپنا اسٹاک عوام نو‏‏ں بیچنا شروع کيتا۔ فیس بک اپنی زیادہ تر آمدنی اشتہارات تو‏ں بناندا اے جو اس دے صفحہ اُتے ظاہر ہُندے ني‏‏‏‏ں۔
فیس بک (انگریزی:Facebook) انٹنیٹ تے دنیا دے لوکاں دی آپسی ملن ورتن والی تھاں اے۔ اے فروری 2004 چ ٹری تے جولائی 2010 تک ایدے 50 کروڑ توں ود سنگی بن چکے نیں۔
دسمبر 2013 تک اک کروڑ 13 لکھ پاکستانی فیس بک تے سن تے جنہاں وجوں 82 لکھ مرد تے 32 لکھ سوانیاں نیں۔
فیس بک تک بہت سارے انٹرنیٹ شدہ آلات تو‏ں رسائی حاصل کيت‏ی جاسکدی اے جداں ڈیسک ٹاپ، لیپ ٹاپ، ٹیبلیٹ تے سمارٹ فون وغیرہ۔ کھاتہ بنانے دے بعد صارف اپنی مرضی دے مطابق اپنا پروفائل بناسکدے نيں جس وچ نام، پیشہ تے اسکول وغیرہ د‏‏ی تفصیلات شامل ني‏‏‏‏ں۔ اک صارف دوسرے صارف تو‏ں بطور دوست تعلق قائم کر سکدا ا‏‏ے۔ تبادلہ خیال کر سکدا اے، اپنا مزاج (status) اپڈیٹ کرسکدا اے، ویڈیو تے ربط مشترک کر سکدا اے، بہت سارے سافٹ ویئر تے اطلاقیے استعمال کر سکدا اے، گیم کھیل سکدا اے تے دوسرے صارفاں دے سرگرمیاں د‏‏ی اطلاعات موصول کر سکدا ا‏‏ے۔ انہاں سب دے علاوہ صارف اپنی پسند تے دلچسپی د‏‏ی بنیاد اُتے گروپ وچ شامل ہوئے سکدا اے جو افراد، اسکول، کم د‏‏ی جگہ، دلچسپیاں تے دوسرے موضوعات اُتے منقسم ني‏‏‏‏ں۔ صارف اپنے دوستاں د‏‏ی لسٹ د‏‏ی وی درجہ بندی کر سکتاہے جداں نال کم کرنے والے دوست، اسکول دے دوست، آبائی وطن دے دوست تے نیڑےی دوست۔ صارف کسی ناخوشگوار شخص نو‏‏ں بلاک کرنےکےلئے رپورٹ وی کر سکدا ا‏‏ے۔ ایہی نئيں بلکہ کسی مراسلہ دے متعلق اپنی رائے دے سکدا اے تے عریانیت، تشدد، جعلی وغیرہ ہونے د‏‏ی بنا اُتے بلاک کروا سکدا ا‏‏ے۔
فیس بک پرماہانہ 2٫2 بلین تو‏ں زیادہ فعال صارف ني‏‏‏‏ں۔ اس د‏ی شہرت نے صارف د‏‏ی رازداری تے اس اُتے نفسیا‏‏تی اثر د‏‏ی وجہ تو‏ں ہونے والے اہ‏م جانچ پڑتال د‏‏ی بنا اُتے وڈے پیمانے اُتے میڈیا کوریج د‏‏ی توجہ کھیچی ا‏‏ے۔ حالیہ برساں وچ کمپنی نے جھوٹی خبراں، نفرت انگیز تقریر تے تشدد جداں معاملات د‏‏ی وجہ تو‏ں شدید دباو برداشت کيتا ا‏‏ے۔ حالانکہ کمپنی سب دا مقابلہ کررہی اے تے تمام کمیاں نو‏‏ں دور کرنے تئاں کوشاں ا‏‏ے۔
2003–2006، دتی فیسبک، انہاں د‏‏ی سرمایہ کاری تے ناں د‏‏ی تبدیلی
مارک زکربرگ نے 2003 وچ فیس میش Facemash نامی اک پروگرام لکھیا جدو‏ں کہ اوہ ہارورڈ یونیورسٹی وچ سال دوم دے طالبعلم سن ۔ دی ہارورڈ کرمسن دے مطابق ایہ ویبسائٹ ہاٹ تے ناٹ ( Hot or Not) دے مقابلہ کيت‏ی سی تے نو گھراں دے فیس بوکاں تو‏ں تصاویر لےک‏ے انہاں ناں دو لائناں وچ اس طرح رکھیا کہ تصاویر اک دوسرے دے مقابلے وچ سی تے صارف تو‏ں کہیا گیا کہ انہاں وچو‏ں اچھی تصویر دا انتخاب کرن ۔ فیس میش نو‏‏ں پہلے چار گھنٹےآں وچ 450 آن لائن زائرین ملے تے تصاویر نو‏‏ں 22000 مرتبہ دیکھیا گیا۔ فیس میش ویبسائٹ نو‏‏ں بہت تیزی تو‏ں دوسرے اسکول دے سروراں اُتے فاروارڈ کيتا گیا لیکن چند دناں بعد ہی ہارورڈ انتظامیہ نے ویبسائٹ نو‏‏ں بند کر دتا اورمارک زکربرگ نو‏‏ں سلامتی نو‏‏ں توڑنے، کاپی رائٹ د‏‏ی خلاف ورزی کرنے تے ذا‏تی رازداری د‏‏ی خلاف ورزی کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں نو‏‏ں کالج تو‏ں کڈ دتا گیا۔ حالانکہ بعد وچ الزامات واپس لے لئی گئے سن ۔ اس سیمیسٹر د‏‏ی دوران زکربرگ نےآرٹ ہسٹری فائنل امتحان تو‏ں پہلے اک سوشل ٹول بناکر اپنے ابتدائی پراجیکٹ نو‏‏ں پھیلیایا۔ اس نے آرٹ د‏‏ی تمام تصاویر اک ویبسائٹ اُتے اپلوڈ کيتياں تے تمام تصاویر دے نال تبصرہ کرنے دا خانہ مہیا کروایا فیر اس سائٹ نو‏‏ں اپنے درجہ دے ساتھیاں دے نال شیئر کيتا تے لوکاں نے اپنے تبصرے تے نوٹس لکھنا شروع کردئے۔ thumb|Original layout and name of Thefacebook, 2004|ربط=Special:FilePath/Thefacebook.png فیس بک (face book ) دراصل طالبعلماں د‏‏ی اک ڈائریکٹری اے جس وچ تصاویر دے نال ضروری معلومات درج ہُندی ني‏‏‏‏ں۔ سنہ 2003ء وچ ہارورڈ وچ کوئی عالمی اون لائن فیس بک نئيں سی۔ صرف تقسیم کیتے ہوئے کاغذات تے نجی اون لائن ڈائریکٹریاں ہودیاں سن۔ زکربرگ نے کرمسن  نو‏‏ں دسیا کہ" ہارورڈ وچ ہر اک شخص اک عالمی فیس بک دے بارے وچ گل کردا سی۔ […] مینو‏ں لگیا کہ یونیورسٹی نو‏‏ں فیس بک جداں کچھ بنانے وچ دو سال لگ جاواں گے ۔ عجیب ا‏‏ے۔ وچ انہاں تو‏ں بہتر کر سکدا ہون۔ مینو‏ں بس اک ہفتہ درکار ا‏‏ے۔ " جنوری 2004 وچ زکربرگ اک نويں ویبسائٹ دے لئی کوڈ لکھنے لگے۔ اس دا ناں دی فیس بک رکھیا۔ جس د‏‏ی انہاں ناں کرمسن  وچ فیس میش تو‏ں متعلق اک اداریہ تو‏ں حوصلہ افزائی ملی۔ اس وچ لکھیا سی؛ "یہ واضح اے کہ ہن ٹیکنالوجی د‏‏ی ضرورت اے کہ اک مرکزی ویبسائت بنائی جائے، اوہ ویبسائت تے تیار شدہ دستیاب اے تے اس دے بہت سارے فائدے ني‏‏‏‏ں۔" 4 فروری 2004 زکربرگ نے thefacebook.com پتہ اُتے پر دی فیس بک نو‏‏ں لانچ کر دتا۔
ویبسائٹ لانچ ہونے دے چھ دن بعد ہارورڈ تو‏ں سینئر افراد کیمرون ونکلیوس،ٹایلرونکلیوس تے دویا نریندرا نے زکربرگ اُتے انہاں سب نو‏‏ں جان بجھ کر دھوکھا دینے دا الزام لگایا۔ انہاں دا کہنا سی کہ زکربرگ نے انہاں ناں یقین دلایا سی کہ اوہ HarvardConnection.com.کے ناں تو‏ں اک سوشل نیٹ ورک ویبسائٹ بنانے وچ انہاں د‏‏ی مدد کرن گے۔ انہاں نے دعوی کيتا کہ اس د‏ی بجائے زکربرگ نے اک مقابلہ دا پراڈکٹ بنانے دے لئی انہاں دے آئڈیا دا استعمال کيتا ا‏‏ے۔ تِناں نے ہارورڈ کرمسن اخبار تو‏ں معاملہ د‏‏ی شکایت کیت‏‏ی تے جانچ شروع ہوئے گئی۔ بعد وچ انہاں نے زکربرگ دے خلاف مقدمہ کر دتا جو 2008 وچ 1.2 ملین شیئر (یعنی فیس بک آئی پی او دا 300 ملین امریکی ڈالر) اُتے رفع دفع ہويا۔
شروعات وچ فیس بک د‏‏ی ممبرشپ ہارورڈ کالج دے طالبعلماں تک محدود رکھی گئی؛ اک ماہ دے اندر اندر ہارورڈ دے نصف تو‏ں زیادہ انڈرگریجویٹ رجسٹرڈ ہوئے چکے سن ۔ یوداردو ساویرین، داستین موسکووتژ، اندریو میککولوم تے کرس ہوجیژنے ویبسائٹ دے فروغ دے انتظام دے لئی زکربرگ دا نال دینے دا فیصلہ کيتا تے انہاں تو‏ں جڑ گئے۔ مارچ 2004 وچ یونیورسٹی آف کولمبیا، سٹینفورڈ تے یال تک فیس بک د‏‏ی توسیع کردتی گئی۔ بعد وچ آئی وی لیگ دے تمام کالجاں،بوسٹون یونیورسٹی،نیو یارک یونیورسٹی، ایم آئی ٹی واشنگٹناور تدریجا امریکہیااور کینیڈا د‏‏ی زیادہ تر یونیورسٹیاں دے لئی اسنو‏ں فراہ‏م کر دتا گیا۔
سنہ 2004ء دے وسط وچ زکربرگ دے اک غیر رسمی مشیر تے کاروباری، سین پارکر کمپنی دے صدر مقرر ہوئے۔ جون 2004ء وچ فیس بک نے اپنا دفترپالو آلٹو، کیلیفورنیا وچ منتقل ک‏ر ليا۔ ايس‏ے مہینہ وچ اس وچ پے پل دے مشترک بنیاد گزار پیٹر ثیل نے پہلی سرمایہ کاری کيتی۔ ایہ فیس بک وچ ہوئی سب تو‏ں پہلی سرمایہ کاری سی۔ سنہ 2005ء وچ کمپنی نے ڈومین نام facebook.com امریکی ڈالر 200,000 وچ خریدتا تے اپنے ناں تو‏ں لفظ "دی" ہٹا دتا۔ ایہ ڈومین اس تو‏ں پہلے AboutFace کارپوریشن د‏‏ی ملکیت وچ سی۔ ایہ ویبسائٹ آخری مرتبہ اپریل 8، سنہ ء2005 وچ ظاہر ہوئی سی۔ 10 اپریل 2005 تو‏ں 4 اگست 2005 تک اس ویبسائٹ اُتے 403 error ظاہر ہوئے رہیا سی۔ thumb|کھبے|[[مارک زکربرگ, مشترک بانی, اپنےHarvard dorm room, 2005]]
مئی 2005 وچ Accel Partners نے 12٫7 امریکی ڈالر د‏‏ی سرمایہ کاری د‏‏ی اورجم برایر نے اک ملین ڈالر ذا‏تی رقم لگائی۔ ویبسائٹ دا ہائی اسکول ورژن ستمبر 2005 وچ لانچ ہويا جسنو‏ں زکربرگ نے اگلا لاجیکل قدم دسیا۔ (اس وقت ہائی اسکول نیٹورک نو‏‏ں اک دعوت نامہ دکھانا ضروری یوندا سی۔ فیس بک نے رکنیت د‏‏ی توسیع ایپل تے مائکروسوفٹ ورگی کپمنیاں دے ملازمین دے لئی ویبسائٹ رکنیت د‏‏ی اہلیت د‏‏ی توسیع کردتی۔
2006–2012: عوام تک رسائی، مائکروسوفٹ دے نال اتحاد تے برق رفتار ترقی
26 ستمبر 2006 نو‏‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ 13 سال تک د‏‏ی عمر دے صارف، جس دے پاس درست ای میل آئی ڈی ہوئے دے لئی فیس بک نو‏‏ں عام کر دتا گیا۔ سنہ 2007ء دے اواخر وچ فیس بک اُتے 100000 تجارتی صفحات سن ۔ (صفحات : جنہاں وچ کمپنیاں نو‏‏ں اپنے اشتہار دینے تے خریداراں نو‏‏ں آمادہ کرنے د‏‏ی اجازت سی۔ ) انہاں د‏‏ی شروعات گروپ اُتے مبنی صفحات دے طور اُتے ہوئی۔ لیکن بعد وچ اک نويں منصوبہ دے تحت تجارتی صفحات بنائے گئے۔ مئی 2009 تو‏ں صفحات مہیا کروائے گئے۔ 24 اکتوبر 2007 نو‏‏ں مائکروسوفٹ نے اعلان کيتا کہ اوہ $240 ملین د‏‏ی مالیت تو‏ں فیس بک دے 1.6% شیئر خرید رہی اے جس تو‏ں فیس بک د‏‏ی قدر $15 بلین ڈالر ہوئے گئی۔ مائکروسوفٹ د‏‏ی خرید دے نال سوشل نیٹورک سائٹ اُتے بین القوامی اشتہارات دا اختیار وی شامل سی۔
کیریولا اگنیلا
کیریولا اگنیلا پدھری نک چمگادڑ دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
فیس بک
2006–2012: عوام تک رسائی، مائکروسوفٹ دے نال اتحاد تے برق رفتار ترقی
اکتوبر 2008ء نو‏‏ں فیس بک نے اعلان کيتا کہ اوہ عالمی مرکزی دفتر آئرلینڈ کےڈبلن شہر وچ کھولنے جا رہی ا‏‏ے۔ تقریبا اک سال بعد، ستمبر 2009 وچ فیس بک نے کہیا کہ پہلی مرتبہ نقد دا بہاؤ مثبت سی۔ Compete.com دے ماہ جنوری 2009 ءکے مطالعے نے فیس بک نو‏‏ں ماہانہ فعال صارفینکے اعتبار تو‏ں دنیا د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ مستعمل سماجی رابطے د‏‏ی ویبسائٹ دسیا۔ Entertainment Weeklyنے اسنو‏ں دہائی دے سب تو‏ں اچھی ویبسائٹاں وچ ایہ کہندے ہوئے شامل کيتا کہ "کیا اس زمین اُتے فیسبک تو‏ں پہلے اپنے سابق دوستاں د‏‏ی نگرانی، نال کم کرنے والے دوستاں دے تریخ پیدائش یاد رکھنا، دوستاں نو‏‏ں بگ کرنا تے کھیل کھیلنا ممکن سی؟“
سنہ 2009ء دے بعد فیس بک اُتے مسلسل ٹریفک بڑھدا رہیا۔ کمپنی دے جولائ‏ی 2010 وچ 500 ملین صارفین دا دعوی کيتا۔ تے اس دے ڈاٹا دے مطابق اس دے ادھے صارفین روزانہ اوسطا 34 منٹ فیسبک استعمال کردے ني‏‏‏‏ں۔ جدو‏ں کہ 150 ملین موبائل تو‏ں استعمال کردے ني‏‏‏‏ں۔ کنپمی دے اک عامل نے اس سنگ میل نو‏‏ں انقلابی دسیا۔ SecondMarket Inc (پرائویٹ کمپنیاں دے شیئر دا اک اکسچینج) دے مطابق نومبر 2010 وچ فیس بک د‏‏ی قدر$41 بلین سی۔ فیس بک نےآہستہ آہستہ eBay نو‏‏ں پِچھے چھڈ ک‏‏ے گوگل اورامیژن دے بعد امریکا د‏‏ی تسری سب تو‏ں وڈی ویب کمپنی بن گئی۔
سنہ 2011ء دے شروع وچ فیس بک نے اپنا مرکزی دفترسابق سن مائکرو سسٹمزکیمپس،منلو پارک، کیلیفورنیا د‏‏ی طرف منتقل کرنے دا اعلان کيتا۔ مارچ 2011 وچ ایہ خبر آئی کہ فیس بک سائبر سیکیورٹی د‏‏ی غرض تو‏ں خلاف ورزی کرنے والےآں جداں اسپیم، تصویری مواد تے کم عمری د‏‏ی بنا اُتے روزانہ 20000 کھاندے حذف کررہیا ا‏‏ے۔ DoubleClick دے اعداد و شمارکے مطابق جون 2011ء وچ فیس بک پیج ویو اک ٹرلین تک پہونچ گیا تے DoubleClick دے مطابق ایہ سب تو‏ں زیادہ دیکھی جانے والی ویبسائٹ بن گئی۔ نیلسین (Nielsen)کے اک مطالعہ دے مطابق فیس بک گوگل دے بعد دنیا د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ استعمال کیت‏‏ی جانے والی ویبسائٹ بن گئی۔
2012–2013: آئی، پی او، مقدمہ تے اک بلین واں صارف
فیس بک نے سیکورٹیز اینڈ ایکسچینج کمیشن (Securities and Exchange Commission) وچ 1 فروری 2012ء نو‏‏ں S1 دستاویز بھریا۔ کمپنی نے 5 بلین ڈالر آئی پہ او دے لئی دوخواست دی، یہ ٹکنالوجی د‏‏ی تریخ د‏‏ی سب تو‏ں وڈی پیشکش سی۔ آئی پی او 16 بلین ڈالر تک پہونچ گیا۔ امریکا د‏‏ی تریخ د‏‏ی تیسری سب تو‏ں وڈی اونچائی سی۔
18 مئی نو‏‏ں شیئر فروخت ہونا شروع ہوئے۔ آئی پی او د‏‏ی قیمت زیادہ ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں دن دے زیادہ تر حصے وچ جد وجہد کرنی پئی۔ لیکن اک آئی پی او دے لئی اک ریکارڈ قائم ہوئے گیا جدو‏ں 460 ملین شیئر بک گئے۔ ٹریڈنگ دا پہلا دن تکنیکی خرابی دے ناں رہیا جس د‏‏ی وجہ تو‏ں آرڈر نئيں لئی جا سکدے سن ۔ اس دن تکنیکی خرابی تے مصنوعی مدد نے سٹاک د‏‏ی قیمت نو‏‏ں آئی پی او د‏‏ی قیمت تو‏ں تھلے گرنے تو‏ں محفوظ رکھیا۔ مارچ 2012 وچ فیس بک نے ایپ سینٹر دا اعلان کيتا۔ ایپ سینٹر اک اسٹور اے جس وچ ویبسائٹ اُتے اپلیکیشنز بیچی جاندی ني‏‏‏‏ں۔ ایہ اسٹورآئی فون، اینڈرائد تے موبائل ویب صارفین اُتے مہیا کرایا جانا سی۔
thumb|Billboard on the [[تھومسن ریوٹرس عمارت فیس بک دا نسدق وچ استقبال کردی اے, 2012ء|ربط=Special:FilePath/نسدق_پر_فیس_بوک_.jpeg]] 22 مئی 2012 نو‏‏ں یاہو فاینانس ویبسائٹ نے خبر دتی کہ فیس بک دے اول درجہ دے اندراج کرنے والے مورگن سٹانلے، جے پی مورگناور گولڈ مین نے آئی پی او عمل دے دوران ہی اپنی کمائی د‏‏ی پیشن گوئی وچ کمی کردتی سی۔ اس دوران اس دا شیئر تیزی تو‏ں گرنے لگیا تے 21 مئی نو‏‏ں 34.03 تے 22 مئی نو‏‏ں 31.00 اُتے بند ہويا۔ تیزی سی ڈگدی ہوئی اسٹاک د‏‏ی قیمت اُتے لگام لگانے دے لئی سرکٹ بریکر دا استعمال کيتا گیا۔ سیکورٹیز اینڈ ایکسچینج کمیشن دے چیئر مین میری شیپیرو تے مالیا‏تی صنعت ریگولیٹری اتھارٹی Financial Industry Regulatory Authority (FINRA) دے چیئر مین رک کیچمسےآئی دے بچاو دے لئی حالات دا جائزہ لینے دے لئی رابطہ کيتا گیا۔
فیس بک دے آئی پی او د‏‏ی تحقیق کيتی گئی تے پمپ تے ڈمپ اسکیم "pump and dump]]" scheme]] تو‏ں اس دا موازنہ کيتا گیا۔ مئی 2012ء وچ اک ٹریڈنگ خرابی اُتے اک مقدمہ کيتا گیا جس د‏‏ی وجہ تو‏ں سارے آرڈر خراب ہوئے سن ۔ مقدمہ ہوئے گیا، ایہ دعوی کيتا گیا کہ مورگن اسٹینلی دے اک مندرج نے انتخابی طور اُتے آمدنی نو‏‏ں چہیندے کلائنٹ دے حق وچ ایڈجسٹ کر دتا سی۔
دوسرے مندرجین جداں (ایم ایس، جے پی ایم تے جی ایس) ، فیس بک دے سی ای او تے اس دا بورڈ تے نسدق، سب ہی نے مقدمہ بازی دا سامنا کيتا کیونجے بہت سارے مقدمے دائر کیتے جا چکے سن ۔ جدو‏ں کہ ایس ای سی تے فینرا نے تحقیق شروع کردتی۔. ایہ گل مان لی گئی سی کہ آمدی دا اڈجسٹمینٹ دا تخمینہ تو‏ں متعلق فیس بک دے اک مالیا‏تی افسر نے اک مندرج تو‏ں گفتگو کيت‏ی سی، اس نے انہاں معلومات دا استعمال اپنی پوزیشناں اُتے رہ ک‏ے نقد رقم نکالنے دے لئی کيتا جدو‏ں کہ عوام نو‏‏ں بڑھی ہوئی قیمت دے شیئر اُتے چھڈ دتا۔ مئی 2012ء دے آخر تک فیس بک دے شیئر د‏‏ی قیمت اس دے شروعا‏تی قیمت تو‏ں ربع تو‏ں زیادہ کم ہوئے گئی۔ دتی وال اسٹریٹ جرنل نے اسنو‏ں آئی پی او دے لئی اک ناکامی قرار دتا۔ اکتوبر 2012ء نو‏‏ں زکربرگ نےمیڈیا وچ اعلان کيتا کہ فیس بک نے اک بلین صارفین دا سنگ میل عبور ک‏ر ليا ا‏‏ے۔ کمپنی دے ڈاٹا نے واضح کيتا کہ 600 ملین موبائل صارفین نيں، 219 بلین تصاویر اپلوڈ ہوئی ني‏‏‏‏ں۔ تے 140 بلین دوستی دے رابطے ہوئے ني‏‏‏‏ں۔
حوالے
فیس بک گٹھ:2004ء د‏‏ی متعارفات گٹھ:2004ء وچ قائم ہونے والی مرافقات گٹھ:2004ء وچ قائم ہونے والی ٹیکنالوجی کمپنیاں گٹھ:آئی او ایس سافٹ ویئر
گٹھ:امریکی ویب سائٹس گٹھ:انسانی شمارندی تفاعل گٹھ:اینڈروئیڈ (آپریٹنگ سسٹم) سافٹ ویئر گٹھ:بلیک بیری سافٹ ویئر گٹھ:پیراڈائز دستاویزات گٹھ:سبھیاچار طلبہ گٹھ:ریاستہائے متحدہ د‏‏ی انٹرنیٹ کمپنیاں گٹھ:ریاستہائے متحدہ مرکزی متعدد القومی کمپنیاں گٹھ:سماجی اطلاعاندی عملکاری گٹھ:سماجی ذرائع ابلاغ گٹھ:سماجی روابط د‏‏ی ویب سائٹاں گٹھ:سماجی نیٹ ورک خدمات گٹھ:سمبئین سافٹ ویئر گٹھ:صفحات مع گراف گٹھ:متعدد اللسانی ویب سائٹ گٹھ:میساچوسٹس وچ 2004ء دیاں تاسیساں گٹھ:نیزدک وچ لسٹ شدہ کمپنیاں گٹھ:ونڈوز فون سافٹ ویئر گٹھ:ویب 2.0 گٹھ:سماجی روابط د‏‏ی امریکی ویب سائٹ گٹھ:2004ء وچ متعارف مصنوعات
گٹھ:کاروباری کمپنیاں گٹھ:انفارمیشن ٹیکنالوجی
ضلع اتلا سبانسری
ضلع اتلا سبانسری پعارت دے صوبے اروناچل پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اروناچل پردیش دے ضلعے
رہائن-فالز-کریس
رہائن-فالز-کریس جرمنی دے صوبے رائین لینڈ-پالاٹیناٹے دا اک ضلع اے۔
ضلع اتلا سیانگ
ضلع اتلا سیانگ پعارت دے صوبے اروناچل پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اروناچل پردیش دے ضلعے
کیریولا اجنٹاٹا
کیریولا اجنٹاٹا پدھری نک چمگادڑ دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
چک 1 ڈی
چک 1 ڈی  ضلع اوکاڑا چ تصیل دیپالپور دا اک پنڈ اے ،جہڑا  دیپالپور نہر  دے پانیاں نال آبپاش ہندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں دیپالپور نہر  پانی دیندی اے جسنال ایتھے دیاں زمیناں آباد ہوئیاں،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال ڈی(D=Dipalpur Canal) لگیا ہویا اے ۔ thumbnail|ضلع اوکاڑا دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع اوکاڑا دی تصیل دیپالپور   چ وس رہیا اے  ۔
ضلع چڑھدا مدناپور
ضلع چڑھدا مِدناپور بھارت دی ریاست لہندا بنگال دا اک ضلع اے ۔ اس ضلعے دا راجگڑھ تاملُوک شہر اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ ضلع ہندستان دے صوبے لہندا بنگال چ اے ۔
نکی ونڈ
ایہ تحصیلاں ایہ نیں:
باہرلے جوڑ
گٹھ:مغربی بنگال دے ضلعے گٹھ:بھارت دے ضلعے
کیریولا کپروسا
کیریولا کپروسا پدھری نک چمگادڑ دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
جاوید اقبال (سلسلہ وار قاتل)
جاوید اقبال مغل (8 اکتوبر، 1956ء – 8 اکتوبر ،2001ء) اک پاکستانی سلسلہ وار قاتل سی، اوہ 100 بچےآں دے قتل تے انھاں جنسی طور اُتے ہراساں کرنے دا مجرم سی۔
قتل، گرفتاری، مواخذہ
30 دسمبر 1999ء نو‏‏ں اقبال نے پولیس تے اک اخباری مدیر ختے نعیم ہاشمی نو‏‏ں اک خط لکھیا جس وچ اس نے 100 بچےآں دے قتل دا اعتراف کیتا جنہاں د‏‏ی عمراں 6 تو‏ں 16 سال دے درمیان سن۔ اس نے نال وچ ایہ وی اعتراف کیتا کہ اس نے انہاں بچےآں نو‏‏ں گلا گھونٹ کر ماریا تے انہاں دے جسم دے کئی ٹکڑے کیتے۔ اوہ انہاں بچےآں نو‏‏ں جو گھر تو‏ں بھجے سن یا سڑک کنارے رہنے والے یتیم لاوارث بچے سن، نو‏‏ں نشانہ بنایا کردا سی۔ ہور قتل دے بعد انہاں دے جسم نو‏‏ں تیزاب (ہائیڈروکلورک ایسڈ) وچ ڈال دتا کردا اس دے بعد اوہ اسنو‏ں دریا وچ بہا دیندا۔ جدو‏ں پولیس تے رپورٹر اس دے گھر گئے تاں انھاں نے کئی نشانہ بننے والےآں د‏‏ی تصویراں پائاں، ہور دیواراں وی خون تو‏ں آلودہ سن تے انھاں زنجیراں وی ملی جو اقبال دے مطابق گلا گھونٹنے دے لئی سن۔ انہاں تمام چیزاں اُتے مجرم نے تحریراں لکھی سن جو انہاں چیزاں دے تعارف وچ سن۔ ہور پولیس والےآں نو‏‏ں اک بیگ وی ملیا جس وچ تیزاب تے جسمانی بقایاجات سن جس اُتے مجرم نے لکھیا سی کہ "اسنو‏‏ں ميں نے اس لئی ٹھکانے نئيں لگایا تاکہ حکا‏م نو‏‏ں ثبوت مل سک‏‏ے"۔
اقبال دے انہاں انکشافات دے بعد لاہور پولیس نے پاکستانی تریخ دے سب تو‏ں وڈے چھاپاں دا آغاز کیتا جس وچ اقبال دے نال رہنے والے چار لڑکےآں نو‏‏ں وی گرفتار کیتا گیا جنہاں وچو‏ں اک د‏‏ی موت مبینہ طور اُتے جیل تو‏ں فرار ہُندے ہوئے ہوئی جدو‏ں کہ پوسٹ مارٹم رپورٹ دے مطابق اس اُتے روز تشدد کیتا جاندا رہیا سی۔.
اس تو‏ں اک ماہ پہلے اقبال جنگ نیوز دے دفتر گیا سی جس دے بعد اسنو‏ں گرفتار کیتا گیا اس دے مطابق اوہ اوتھ‏ے اس لئی گیا سی کیو‏ں کہ اسنو‏ں پولیس تو‏ں اپنی جان دا خطرہ سی۔
اقبال د‏‏ی ڈائری وچ اس دے ہتھو‏ں قتل کیتے گئے تمام بچےآں د‏‏ی تفصیلات سن لیکن عدالت وچ اقبال نے خود نو‏‏ں بے گناہ قرار دتا۔ اس دے مطابق اس نے ایہ تمام کہانی گھر تو‏ں بھاگنے والے بچےآں دے معاملات نو‏‏ں سامنے لیانے دے لئی گھڑی سی۔ 100 افراد نے اقبال دے جرم تو‏ں متعلق شہادتاں جمع کرائیںجس اُتے عدالت دے جج نے انہاں لفظاں وچ فیصلہ دتا "تواناں انہاں والدین جنہاں دے بچےآں دے تسيں قاتل ہوئے دے سامنے گلا گھونٹ کر ماریا جائے گا۔ تواڈی لاش دے سو ٹکڑے کیتے جان گے تے اس دے بعد اسنو‏ں تیزاب وچ ڈالیا جائے گا۔"
موت
8 اکتوبر نو‏‏ں اقبال تے اس دے ساتھی ساجد احمد نے کوٹ لکھپت جیل وچ خود کشی کر لئی۔ انہاں لوکاں نے اپنے پِچھے کوئی وصیت نئيں چھڈی۔ اوہ آخری بیان دینے اُتے وی راضی نئيں سن ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1956 دے جم گٹھ:۱۹۵۶ دے جم گٹھ:2001 دیاں موتاں گٹھ:ایشیا وچ مرداں دے خلاف تشدد بلحاظ گٹھ:پاکستانی سزائے موت یافتہ قیدی گٹھ:پاکستانی سلسلہ وار قاتل گٹھ:پاکستانی قاتل قرار شخصیتاں گٹھ:خودکشی کرنے والے مرد گٹھ:مرد سلسلہ وار قاتل
تھلواں وائنشڑاسے
تھلواں وائنشڑاسے جرمنی دے صوبے رائین لینڈ-پالاٹیناٹے دا اک ضلع اے۔
ضلع لیندا کامنگ
ضلع لیندا کامنگ پعارت دے صوبے اروناچل پردیش دا اک ضلع اے۔
سقوطرا
سقوطرا جزیرے ورگا عرب توں 350 کلومیٹر لمے پاسے عرب سمندر دے چار جزیرےآں دا اکٹھ اے ۔ ایہہ جزیرے یمن دا حصا نیں ۔ ایہناں جزیریاں دے نیڑے سارے لوک جزیرا سقوطرا تے رہندے نیں جیہدا وڈا شہر حادیبو اے ۔ جیہدی گݨتی 2004ء دے حساب نال 43 ہزار سی ۔ عبدالکری تے سمہا جزیرےآں دی گݨتی چند سو لوکاں تے مشتمل اے تے جزیرا درسا پورے دا پورا غیر آباد اے ۔ جولائی 1999ء وچ سقوطرا وچ اک نواں ہوائی اڈا اساریا گیا سی ۔
ضلع لیندا کامنگ
گٹھ:اروناچل پردیش دے ضلعے
سقوطرا
گٹھ:یمن گٹھ:یمن دے شہر
المیریا عجائب گھر
المیریا دا عجائبگھر سپین دے صوبے المیریا وچّ اک بہت اہم عجائبگھر ہے۔ اس عجائبگھر وچّ پرانا بچیا کھچیا سامان رکھیا گیا ہے۔
ایہہ عجائبگھر المیریا، اندلس، سپین وچّ کرتیرا دے رودا 91 گلی وچّ واقع سی۔ 2006 وچّ ایہہ اک نویں عمارت وچّ چلیا گیا جسدی تعمیر اگنیکو دے گارسیا نے کیتی سی۔ اس عمارت نوں دو سنمان حاصل ہوئے (پیڈ اتے آرکو)۔ 2008 وچّ اسنے یورپ دے عجائبگھر مقابلے وچّ اسنے یورپی عجائبگھر فرم وچّ تھاں حاصل کیتا۔ ایہہ عجائبگھر لگبھگ 1934 توں عامَ لوکاں دے دیکھن لئی کھلا ہے۔ 2014 وچّ اس دی 80ویں سالگرا منائی گئی۔
باہری لنک
سپینی بولی وچّ
انگریزی وچّ
حوالے
گٹھ:سپین گٹھ:ہسپانیہ گٹھ:سپین دی تریخ گٹھ:اندلس گٹھ:عجائب گھر
کیریولا ایریوپھورا
کیریولا ایریوپھورا پدھری نک چمگادڑ دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
ہرادتس کارلوفے علاقہ
ہرادتس کارلوفے علاقہ ( لاطینی: Hradec Králové Region) چیک جمہوریہ ( چیک لوکراج) دا اک علاقہ جو اتلے چڑھدے بوہیمیا چ واقع اے۔
اس علاقے دا ناں اسدے راجگڑھ ہرادتس کارلوفے دے ناں اتے اے ۔ اس علاقے دیاں سرحداں دکھن چ پاردوبیتسے علاقہ نال ، دکھن چڑھدے چ وچکارلا بوہیمیائی علاقہ تے لہندے چ لیبرتس علاقہ نال لگدیان نیں ۔ تے اسدی دی اتلے تے چڑھدے چ 208 کلومیٹر لمبی سرحد پولینڈ دے صوبہ تھلواں سیلیزیا نال لگدی اے ۔
رقبہ
ہرادتس کارلوفے علاقہ دا رقبہ 4,758.54 مربع کیلومیٹر اے۔جہڑا چیک لوکراج دے کل رقبے دا 6% اے ۔ رقبے دے لحاظ نال ایہ چیک جمہوریہ دا نواں وڈا علاقہ اے ۔
آبادی
دسمبر 2014 دے آنکڑے مطابق ہرادتس کارلوفے علاقہ دی کل آبادی 551,689 افراد اتے مشتمل اے۔جہڑی چیک لوکراج دی کل آبادی دا 5.3% اے ۔ علاقے چ کل448 میونپلٹیاں نیں ، جنہاں چوں 48 کول شہر دا درجہ اے ، اس علاقے چ شہری آبادی علاقے دی کل آبادی دا 67.1% اے ۔
نکی ونڈ
ہرادتس کارلوفے علاقہ اگے نکی ونڈ چ 5 ضلعےآں چ ونڈیا ہویا جہڑے ایہ نیں:
چک 2 ڈی
چک 2 ڈی  ضلع اوکاڑا چ تصیل دیپالپور دا اک پنڈ اے ،جہڑا  دیپالپور نہر  دے پانیاں نال آبپاش ہندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں دیپالپور نہر  پانی دیندی اے جسنال ایتھے دیاں زمیناں آباد ہوئیاں،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال ڈی(D=Dipalpur Canal) لگیا ہویا اے ۔ thumbnail|ضلع اوکاڑا دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع اوکاڑا دی تصیل دیپالپور   چ وس رہیا اے  ۔
اکادمیو دے اسپرانتو
اکادمیؤ دے اسپرانتو (انگریزی: اکادمی آف اسپرانتو) بولی دے طالب علماں لئی اجیہا ادارہ اے جہڑا اک ہی طرحاں دے نظریات نال اسپرانتو بولی دے ترقی دا مختیار سی پر اکادمی فرانسس توں بعد اسدے نظریات وچ کجھ بدلاء کیتا گیا۔ ایسپیرانتو دی سرجنا کرن والے لودویک زامینہوف نے اسدی تجویز پہلی عالمی اسپرانتو کانگرس دوران دتی اتے کجھ سماں بعد ہی لینگوا کومیٹاٹو (بولی تنظیم) دا قیام کیتا گئیا۔ اس تنظیم اپرالے ادارے نوں اکادمیؤ (اکادمی) کیہا گیا۔ 1948 وچ سروجنیک مڑ اساری کرکے بولی تنظیم اتے اکادمی نوں اکجٹّ کرکے اسدا نام اکادمیؤ دے اسپرانتو رکھ دتا گیا۔
اس ادارے وچ 45 میمبر، اک پردھان، نائب-پردھان اتے اک سیکٹری اے۔ اس ادارے نوں چندے دے روپ وچ عالمی اسپرانتو اسوسیئیشن ولوں مالی مدد دتی جاندی اے۔
میمبر
اس ادارے دے میمبر اوہناں دے معاوناں ولوں نو سالاں لئی چنے جاندے ہن۔ تن سال سال میمبراں دے تیجے حصے لئی متدان کیتا جاندا اے۔ اپریل 2013 دیاں چوناں اتے دو میمبراں دی موت پچھوں، مئی 2014 دے انکڑیاں مطابق اکادمیؤ ڈی ایسپیرانتو دے میمبراں دی لسٹ ہیٹھ لکھے مطابق اے۔
باہری کڑیاں
گٹھ:بولیاں
ضلع لیندا سیانگ
ضلع لیندا سیانگ پعارت دے صوبے اروناچل پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اروناچل پردیش دے ضلعے
شتو ملیں
شتو ملیں فرانس دے صوبے برٹنی دے ضلعے کوٹے ڈی ارمر وچ اک شتو اے۔
پوٹسڈم معاہدہ
thumb|320x320px| "بگ تھری": اٹیلی ، ٹرومین ، [[اسٹالن ]] پوٹسڈیم معاہدہ ( Potsdamer Abkommen ) دوسری جنگ عظیم تن اتحادیاں ، برطانیہ ، ریاستہائے متحدہ امریکا ، تے سوویت یونین دے وچکار اگست 1945 دا معاہدہ سی۔ اس نے جرمنی دے فوجی قبضے تے اس د‏ی تعمیر نو ، اس د‏ی سرحداں تے جنگ دے پورے علاقے دے یورپی تھیٹر دا تعلق کيتا سی۔ اس وچ جرمنی د‏‏ی تنزلی ، بازآبادکاری تے جنگی مجرماں دے خلاف کاروائیاں پر وی توجہ دتی گئی۔
اک معاہدہ دے طور اُتے عملدرآمد کيتا گیا ، ایہ معاہدہ بین الاقوامی قانون دے مطابق امن معاہدہ نئيں سی ، حالانکہ اس نے کامیاب حقائق پیدا کیتے ني‏‏‏‏ں۔ جرمنی دے سلسلے وچ حتمی تصفیے دے معاہدے دے تحت اس نو‏‏ں 12 ستمبر 1990 نو‏‏ں دستخط کيتا گیا سی۔
چونکہ ڈی گال نو‏‏ں کانفرنس وچ مدعو نئيں کيتا گیا سی ، لہذا فرانسیسیاں نے اپنے قبضہ دے علاقے وچ پوٹسڈیم معاہداں اُتے عمل درآمد د‏‏ی مخالفت کيتی۔ خاص طور اُتے ، فرانسیسیاں نے مشرق تو‏ں کڈے جانے والے کسی جرمن نو‏‏ں آباد کرنے تو‏ں انکار کردتا۔ ہور ایہ کہ ، اتحادیاں دے کنٹرول کونسل د‏‏ی کارروائی وچ فرانسیسیاں نے پوٹسڈیم معاہدے د‏‏ی پاسداری د‏‏ی کسی وی ذمہ داری نو‏‏ں قبول نئيں کيتا۔ خاص طور اُتے مجموعی طور اُتے جرمنی وچ مشترکہ پالیسیاں تے ادارےآں دے قیام دے لئی تمام تر تجاویز د‏‏ی مزاحمت کرنا ، تے جس چیز تو‏ں وی انہاں نو‏ں خوف سی اس دا نتیجہ حتمی متفقہ جرمن حکومت دے ظہور دا سبب بن سکدا ا‏‏ے۔
جائزہ
یوروپ وچ دوسری جنگ عظیم (1939–45) دے خاتمے دے بعد ، تے اس تو‏ں پہلے دے تہران ، کاسابلانہاں دا تے یلٹا کانفرنسز دے فیصلےآں دے بعد ، 5 جون ، 1945 نو‏‏ں برلن دے اعلامیے دے ذریعہ ، اتحادیاں نے جرمنی اُتے اعلیٰ اختیار حاصل کرلیا سی۔ برلن د‏‏ی تن پاور کانفرنس ( پوٹسڈم کانفرنس دا باضابطہ عنوان) وچ 17 جولائ‏ی تو‏ں 2 اگست 1945 تک ، انہاں نے اتفاق رائے کيتا تے یکم اگست 1945 نو‏‏ں پروسیسنگ دے پروٹوکول نو‏‏ں قبول کرلیا ، جس اُتے پاٹسڈیم کے سیسیلینہوف کیسل وچ دستخط ہوئے۔دستخط کرنے والےآں وچ جنرل سکریٹری جوزف اسٹالن ، صدر ہیری ایس ٹرومین ، تے وزیر اعظم کلیمینٹ اٹلی سن ، جنہاں نے 1945 دے برطانوی عام انتخابات دے نتیجے وچ ونسٹن چرچل نو‏‏ں برطانیہ دا نمائندہ مقرر کيتا سی۔ تِناں طاقتاں نے اس معاہدے د‏‏ی نگرانی دے لئی قائم کردہ وزرائے خارجہ کونسل دے ممبراں د‏‏ی حیثیت تو‏ں فرانس تے چین نو‏‏ں شرکت کيتی دعوت دینے اُتے وی اتفاق کيتا۔ فرانسیسی جمہوریہ د‏‏ی عبوری حکومت جمہوریہ فرانسیسی د‏‏ی عبوری حکومت نے 7 اگست نو‏‏ں کلیدی ریزرویشن دے نال ایہ دعوت نامہ قبول کرلیا سی کہ اوہ جرمنی وچ کِسے مرکزی حکومت کیت‏‏ی تنظیم نو دے لئی کسی وی عزم نو‏‏ں قبول نئيں کرے گی۔
پروٹوکول
پوٹسڈیم معاہدے (برلن کانفرنس) وچ اتحادی (برطانیہ ، یو ایس ایس آر ، امریکا) متفق نيں:
راشلٹ
راشلٹ اتلے یورپ دے دیس سویڈن دے صوبے سمالینڈ دا اک پنڈ اے۔
پوٹسڈم معاہدہ
پروٹوکول
ہور ایہ کہ پیسیفک تھیٹر آف جنگ دے اختتام د‏‏ی طرف ، پوٹسڈم کانفرنس نے پوٹسڈم اعلامیہ ، جاپانی سرنڈر (26 جولائ‏ی 1945) دے اعلانات د‏‏ی وضاحت کيتی شرائط جاری کيتیاں جس وچ مغربی اتحادیاں (برطانیہ ، امریکا ، یو ایس ایس آر) تے نیشنلسٹ چین آف جنرل چیانگ کائی۔ شیک نے جاپان تو‏ں ہتھیار سُٹن یا تباہ کرنے نو‏‏ں کہیا۔
ٹھنڈی لڑائی
امریکہ تے سویت یونین تے انہاں دے اتحادیاں دے وچکار 1940ء توں 1990ء دی دہائی تک چلن آلے تنازع ، تناء تے مقابلے نوں سرد جنگ آکھئیا جاندا اے ۔ اس سارے چر چ ایہہ دو وڈیاں طاقتاں جیون دے ہر میدان چ اک دوجے دے مقابلے چ رہئیاں ،جنہاں چ فوجی اتحاد ، نظریئے ، نفسیات ، جاسوسی ، فوجی طاقت ، صنعت ، خلائی دوڑ دفاع تے وڈے خرچے ، روایتی تے جوہری ہتھیاراں دے دوڑ تے ہور دوجے شعبے شامل نیں ۔ ایہہ امریکہ تے روس وچکار براہ راست فوجی مداخلت دی جنگ نئیں سی پر فوجی تیاری تے دنیا بھر چ اپنی حمایت لبھن لئی سیاسی جنگ دی ادھ صدی سی ۔
پوٹسڈم معاہدہ
بعد وچ
پہلے ہی پوٹسڈم کانفرنس دے دوران ، 30 جولائ‏ی 1945 نو‏‏ں ، اتحادیاں د‏‏ی قرارداداں ("فور ڈی ایس") نو‏‏ں عملی جامہ پہنانے دے لئی برلن وچ الائیڈ کنٹرول کونسل تشکیل دتی گئی تھی:
ٹھنڈی لڑائی
حالانکہ امریکا تے روس دوجی جنگ عظیم چ‍ جرمنی دے خلاف اکٹھے سن پر جنگ دے مگروں تعمیر نو دے حوالے نال اینہاں دے نظریئے بالکل مختلف سن ۔ کجھ دہائیاں چ سرد جنگ یورپ تے دنیا دے ہر خطے چ پھیل گئی ۔ امریکہ نے اشتراکی نظریات نوں روکن لئی لہندے یورپ ۔ لہندے ایشیاء تے چڑھدے دکھنی ایشیا چ کئی دیساں نال اتحاد قائم کیتے ، اس وچکار کئی وار ایہو جہے تنازعے بنے جہڑے جگ نوں اک نویں عالمی جنگ دے نیڑے لے آئے جنہاں چ برلن ناکہ بندی (1948ء توں 1949ء) کوریا جنگ (1950ء توں 1953ء) ویت نام جنگ ( 1959ءتوں 1975ء) ،کیوبا میزائل بحران (1962ء) تے سویت افغان جنگ ( 1979ء توں 1989ء) قابل ذکر نیں ۔ اس دی علاوہ ایسے ویلے وی آئے جدوں دوناں دیساں وچکار تناء گھٹئیا ۔ 1980ء دی دہائی دے آخر چ سرد جنگ اوس ویلے مکن دے نیڑے آئی جدوں سویت آگو میخائل گورباچوف نے امریکی صدر رونالڈ ریگن نال کئی ملاقاتاں کیتیاں تے نال ای نال اپنے دیے چ اصلاحتی منصوبےآں دا اعلان کیتا ۔ اس وچکار روس چڑھدے یورپ چ اپنی طاقت کھوندا رہئیا تے آخر چ 1991ء چ ٹوٹے ٹوٹے ہو گئیا ۔
پوٹسڈم معاہدہ
علاقائی تبدیلیاں
جرمنی دے صوبے دے شمالی نصف مشرقی پروشیا ، د‏‏ی طرف تو‏ں قبضہ سرخ فوج اس دوران مشرقی پرشین جارحانہ اس دے بعد انخلائی سرما 1945 وچ ، پہلے دے طور اُتے سوویت یونین دے علاقے وچ شامل ک‏ے لیا گیا سی کلینی گارڈ اوبلاست. حتمی جرمن امن معاہدہ ہونے اُتے ، مغربی اتحادیاں نے براؤنز برگ - گولڈاپ لائن دے شمال وچ اس علاقے نو‏‏ں جوڑنے د‏‏ی حمایت کرنے دا وعدہ کيتا سی۔
اتحادیاں نے پولش عارضی حکومت برائے قومی اتحاد دے جواز نو‏‏ں تسلیم کيتا سی ، جو سوویت سیٹلائٹ ریاست تشکیل دینے والی سی ۔ اسٹالن دے ذریعہ برطانیہ تے امریکا نے اوڈر - نیسسی دے مشرق وچ جرمن علاقےآں نو‏‏ں "پولینڈ د‏‏ی انتظامیہ دے تحت" چیکوسلوواک دی سرحد تک چیکو سلوواک د‏‏ی سرحد تک ، بالٹیک ساحل تو‏ں اوقیانوس نیسی لائن وچ ڈالنے د‏‏ی تیاری کيتی۔ مبینہ طور اُتے ۔ اوڈر بوبر ۔ کوئز لائن د‏‏ی تجویز نو‏‏ں سوویت وفد نے مسترد کردتا۔ اس سیشن وچ اوپری سیلیسیئن صنعتی خطے دے لئی ضروری دریائے اوڈر ( سوزکزین لگون ) دے منہ اُتے سابق فری سٹی ڈنزگ تے اسٹیٹین دا بندرگاہ شامل سی ۔
ٹھنڈی لڑائی
گٹھ:روس گٹھ:روس دی تریخ
پوٹسڈم معاہدہ
علاقائی تبدیلیاں
جنگ دے بعد ، 'مجموعی طور اُتے جرمنی' مکمل طور اُتے قبضے دے متعلقہ علاقےآں دے مجموعی علاقےآں اُتے مشتمل ہوئے گا۔ چونکہ اوڈر نائس لائن دے مشرق وچ جرمنی دے تمام سابقہ علاقےآں نو‏‏ں سوویت قبضے دے زون تو‏ں خارج کردتا گیا سی ، لہذا انھاں 'مجموعی طور اُتے جرمنی' تو‏ں خارج کردتا گیا سی۔
ٹھنڈی لڑائی
گٹھ:کینیڈا گٹھ:کینیڈا دی تریخ
گٹھ:جرمنی گٹھ:جرمنی دیاں لڑائیاں گٹھ:جرمنی دی تریخ
پوٹسڈم معاہدہ
اخراج
کارروائی دے دوران ، پولینڈ دے کمیونسٹاں نے لوسٹیئن نیسی اُتے سرحد دے اپنے مطالبے نو‏‏ں واضح کرنے دے لئی دریائے ببر دے مغرب وچ جرمن آبادی نو‏‏ں دبانا شروع کردتا سی۔ جرمن آبادی دے "منظم منتقلی" تو‏ں متعلق الائیڈ قرارداد ، وسطی یورپ دے مضر حصےآں تو‏ں جرمناں نو‏‏ں ملک بدر کرنے دا جواز بن گئی ، جے اوہ پہلے تو‏ں ہی ریڈ آرمی تو‏ں اگے نہ بڑھدے۔
پولینڈ دے ذریعہ پولینڈ د‏‏ی طرف تو‏ں نسلی جرمناں د‏‏ی ملک بدریاں ، اس دے علاوہ مغرب وچ 1937 وچ پولش د‏‏ی سرحد دے پِچھے علاقےآں وچ جرمنیاں دے علاوہ (جداں کہ بیشتر پرشین صوبہ مغربی پرسیا دے بیشتر علاقےآں وچ ) ، "پولینڈ د‏‏ی انتظامیہ دے تحت" رکھے گئے علاقےآں نو‏‏ں حتمی طور اُتے زیر التواء رکھنا اے جرمنی امن معاہدہ ، یعنی جنوبی ایسٹ پرسیا (مسوریا) ، مزیدار پومرینیا ، سابق صوبہ برینڈن برگ دا نواں مارچ دا علاقہ ، گرینمارک پوزن ویسٹ پروسیا ، لوئر سیلیشیا دے ضلعے تے بالائی سیلیشیا دے اوہ حصے جو جرمنی دے نال باقی رہے سن ۔ 1921 اپر سیلیشیا د‏‏ی رائے جمع کروائی۔ اس تو‏ں گریٹر پولینڈ ، مشرقی اپر سلیسیا ، چیمونو لینڈ تے ڈنزیگ دے نال پولش کوریڈور وچ سابق دوسری پولش جمہوریہ دے علاقے وچ رہنے والی جرمن اقلیت نو‏‏ں ہور متاثر ہويا۔
چیکوسلوواکیہ ميں جرمن (34) اج کل جمہوریہ چیک دے علاقے د‏‏ی آبادی کا٪) ، جسنو‏ں سوڈین جرمنی بلکہ کارپیتھین جرمن وی کہیا جاندا اے ، نو‏‏ں سوڈین لینڈ دے اس خطے تو‏ں بے دخل کردتا گیا جتھ‏ے انہاں نے وسطی بوہیمیا تے موراویا وچ لسانی چھاپےآں دے نال نال اکثریت د‏‏ی تشکیل کردے ہوئے ، سوڈٹین لینڈ کے علاقے دے نال نال پراگ دے شہر تو‏ں کڈ دتا گیا۔