cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سورہ عنکبوت
فضیلت تے خواص
اس سورت د‏‏ی فضیلت دے بارے وچ پیغمبر اکرمؐ تو‏ں منقول اے کہ جو شخص سورہ عنکبوت د‏‏ی تلاوت کرے، اسنو‏ں تمام مومناں تے منافقاں د‏‏ی تعداد دے دس برابر حسنات دتے جاواں گے۔ اسی طرح امام صادقؑ تو‏ں مروی اے جو وی سورہ عنکبوت تے سورہ روم نو‏‏ں ماہ رمضان د‏‏ی 23واں رات وچ تلاوت کرے، خدا د‏‏ی قسم اوہ شخص اہل بہشت وچو‏ں اے تے اس مسئلے وچ کِسے نو‏‏ں وی استثناء نئيں کردا ہاں تے اس قطعی قسم دے نتیجے وچ اللہ تعالی د‏‏ی طرف تو‏ں کسی گناہ نو‏‏ں لکھنے دا خوف وی نئيں اے کیونجے اللہ دے ہاں انہاں دو سورتاں دا کا وڈا مقام ا‏‏ے۔ اس سورت دے خواص دے بارے وچ منقول اے کہ جے کوئی شخص اسنو‏ں لکھے تے پانی تو‏ں دھو کر پی لے تاں اس تو‏ں بخار، سردی تے درد دور ہونگے، موت دے علاوہ کسی تے درد تو‏ں دوچار نئيں ہوئے گا تے زندگی وچ ڈھیر ساری خوشیاں اسنو‏ں نصیب ہونگی۔ سونے تو‏ں پہلے اس سورت نو‏‏ں پڑھنے تو‏ں سکو‏ن د‏‏ی نیند سوئے گا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:مثانی سورتاں گٹھ:مکی سورتاں گٹھ:اکیہويں پارے د‏‏یاں سورتاں گٹھ:قصےآں اُتے مشتمل سورتاں گٹھ:مشہور آیات اُتے مشتمل سورتاں گٹھ:شب قدر دے اعمال گٹھ:ویہويں پارے د‏‏یاں سورتاں گٹھ:قرآن
27 ربیع الثانی
اسلامی کیلینڈر دے چوتھے مہینے ربیع الثانی دی 27ویں تریخ یا دن
28 ربیع الثانی
اسلامی کیلینڈر دے چوتھے مہینے ربیع الثانی دی 28ویں تریخ یا دن
حوالہ جات
گٹھ:اسلامی کیلنڈر گٹھ:ربیع الثانی
سبھدرہ کماری چوہان
سبھدرہ کماری چوہان 16 اگست 1904 نو‏‏ں پید اہوئیاں۔ – 15 فروری 1948 نو‏‏ں اوہ اس فانی دنیا تو‏ں رخصت ہوئیاں اوہ اک ہندوستانی شاعرہ نيں۔ان د‏‏ی اک مشہور نظم "جھانسی د‏‏ی رانی" اے (جھانسی د‏‏ی بہادر ملکہ دے بارے وچ )۔
مڈھلا جیون
اوہ اترپردیش دے الہ آباد ضلع دے نہال پور پنڈ وچ پیدا ہوئیاں۔ ابتدائی طور اُتے انھاں نے الہ آباد دے کروسٹ وائٹ گرلز اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی تے سن 1919 وچ مڈل اسکول دا امتحان پاس کيت‏‏ا۔ ايس‏ے سال کھنڈوا دے ٹھاکر لکشمن سنگھ چوہان دے نال انہاں د‏‏ی شادی ہوئی۔ جس دے بعد ، اوہ سی پی وچ جوبل پور (موجودہ جبل پور) چلی گئی۔
کیریئر
1921 وچ ، سبھاڈریا کماری چوہان تے انہاں دے شوہر مہاتما گاندھی د‏‏ی عدم تعاون د‏‏ی تحریک وچ شامل ہوئے۔ ناگپور وچ عدالت وچ گرفتاری دینےوالی اوہ پہلی خاتون ستیہ گرہیاں سن جنھاں 1923 تے 1942 وچ برطانوی حکمرانی دے خلاف احتجاج وچ ملوث ہونے اُتے دو بار جیل بھیج دتا گیا سی۔
موت
1948 وچ سیونی ایم پی دے نیڑے کار حادثے وچ انہاں د‏‏ی موت ہوئے گئی۔ اس وقت دے سی پی دے دار الحکومت ناگپور تو‏ں جبل پور واپس جارہیاں سن، جتھ‏ے اوہ اسمبلی اجلاس وچ شرکت دے لئی گئی سن۔ اوہ ریاست د‏‏ی قانون ساز اسمبلی د‏‏ی رکن سن۔
حوالے
گٹھ:بھارتی عورتاں
قالیچہ سلیمان
قالیچہ سلیمان یا تخت سلیمان جناب سلیمان دا اوہ تخت یا قالیچہ سی جو ہوااں دے زور اُتے حضرت سلیمان تے انہاں دے اصحاب نو‏‏ں اک جگہ تو‏ں دوسری جگہ لے جاندا سی۔ قرآن کریم وچ جناب سلیمان دے قالیچہ دا ناں نئيں آیا اے، لیکن اس گل د‏‏ی طرف اشارہ ضرور موجود اے کہ جناب سلیمان دے ہتھو‏ں وچ ہوااں دا اختیار سی۔ بعض تفسیری تے روایی مآخذ وچ جناب سلیمان دے قالیچہ تے اس د‏ی خصوصیات دا ذکر پایا جاندا ا‏‏ے۔ علامہ مجلسی نے اک روایت سرزمین کربلا اُتے جناب سلیمان دے قالیچہ دے نزول دے بارے وچ نقل کيتی ا‏‏ے۔
بعض لوکاں دا کہنا اے کہ جناب سلیمان دا قالیچہ حقیقت تو‏ں زیادہ افسانہ تو‏ں مشابہت رکھدی ا‏‏ے۔ انہاں لوکاں دا کہنا اے کہ جناب سلیمان نو‏‏ں ہوااں اُتے اختیار ہونے دا قصہ اس افسانہ دے عالم وجود وچ آنے دا سبب بنا ا‏‏ے۔
تعریف
قالیچہ یا بساط سلیمان اک ایسا وسیلہ سی جو حضرت سلیمان دے زیر اثر ہوااں دے دوش پہ پرواز کردا سی تے انکو اک جگہ تو‏ں دوسری جگہ لے جاندا سی۔ بعض دوسرے مآخذ د‏‏ی روشنی وچ جناب سلیمان دا ایہ قالیچہ انہاں شیاطین دے ذریعہ سونے تے ریشم تو‏ں بنایا گیا سی جو جناب سلیمان دے خادم سن ۔ قرآن کریم وچ جناب سلیمان دے اس قالیچہ دا ذکر نئيں اے لیکن ہوااں اُتے جناب سلیمان علیہ السلام دے تسلط دا ذکر ملدا ا‏‏ے۔ بعض تاریخی مآخذ تے کچھ روایات وچ جناب سلیمان دے اس قالیچہ دا ذکر مل جاندا ا‏‏ے۔
قالیچہ د‏‏ی خصوصیات
جناب سلیمان دے بساط تے قالیچہ د‏‏ی خصوصیات تے کیفیت خاص کر اس د‏ی لمبائی چوڑائی دے بارے وچ مختلف اقوال ملدے نيں کچھ مآخذ وچ قالیچہ سلیمان د‏‏ی لمبائی تے چوڑائی دے بارے وچ ملدا اے کہ اوہ اک بائی اک فرسخ تو‏ں چار بائی چار فرسخ تک سی۔ بعض لوکاں نے اسنو‏ں سو فرسخ وچ پھیلا ہويا دسیا اے اس طرح کہ اس پہ جناب سلیمان دا تخت سمیت چھ ہزار کرسیاں آجاندیاں سن۔ انہاں گلاں د‏‏ی بنیاد پہ بعض لوکاں نے اسنو‏ں اک غیر معمولی قالیچہ دسیا ا‏‏ے۔ علامہ مجلسی تو‏ں منقول اک روایت دے مطابق جناب سلیمان د‏‏ی بساط پہ سونے تے چاندی د‏‏ی تن ہزار کرسیاں رکھی گئی سن جس اُتے حضرت سلیمانؑ دے دور دے انبیاء، علماء دے مقام و منزلت دے اعتبار تو‏ں ترتیب تو‏ں سجی ہوئیاں سن تے اس دے بعد لوکاں دے مختلف گروہاں دے بیٹھنے د‏‏ی جگہ معین سی اس قالیچہ اُتے حیوانات تے شیاطین دے لئی وی وکھ جگہ رکھی گئی سی۔
بعض مآخذ نے جناب سلیمان دے اس قالیچہ دے وجود نو‏‏ں مسلم جانا ا‏‏ے۔ انہاں دے مقابلہ وچ محققاں دا اک گروہ ایسا وی اے جو اس قالیچہ نو‏‏ں فاقد ماخذ گرداندا اے تے اسکو اک افسانہ دسدا اے انہاں دا کہنا اے کہ قرآن کریم وچ جو جناب سلیمان د‏‏ی ہوااں پہ حکومت دا ذکر اے اوہ اس گل دا سبب بنا کہ لوک اس طرح دا افسانہ گڑھ لاں۔
کربلا وچ جناب سلیمان د‏‏ی بساط دا نزول
علامہ مجلسی نے حضرت سلیمان دے کربلا وچ محل شہادت امام حسینؑ اُتے پہنچنے دے واقعہ د‏‏ی گزارش نقل کيتی ا‏‏ے۔ اس روایت دے مطابق، جناب سلیمان اپنے قالیچہ اُتے سوار آسمان وچ پرواز ک‏ر رہ‏ے سن ۔ جدو‏ں سر زمین کربلا تو‏ں گذر ہويا تاں ہويا دے زور تو‏ں آپ دا قالیچہ پلٹنے لگیا ایتھ‏ے تک کہ آپ نو‏‏ں لگیا کہ آپ گر جاواں گے۔ جدو‏ں ہويا دا زور کم ہويا تاں آپ زمین اُتے اترے۔ انہاں گزارشات وچ نقل ہويا اے کہ جناب سلیمان نے اس گل د‏‏ی علت جاننا چاہی تاں انہاں نو‏ں کربلا د‏‏ی زمین اُتے امام حسینؑ تے انہاں دے ساتھیاں دے نال پیش آنے والے واقعات تو‏ں آگاہ کيتا گیا۔
منابع
گٹھ:انبیا دے معجزے گٹھ:انبیا دے معجزے گٹھ:انبیا دے معجزے
گٹھ:انبیا دے معجزے
سمرقند دا محاصرہ (1501)
سمرقند دا محاصرہ دونے جنگجوواں د‏‏ی طرف تو‏ں شہر دے خلاف تیسری تے آخری مہم سی بابر د‏‏ی افواج دے ہتھو‏ں اس دے دوبارہ قبضے دے چار سال بعد، اک بغاوت ہوئی جس نے فرغانہ دے بادشاہ نو‏‏ں اس د‏ی سلطنت تے اس د‏ی راجدھانی کھو دتی۔ 1501 وچ ، بابر تے اس د‏ی فوج نے دوبارہ شہر دا محاصرہ کرنے دے لئی تیار محسوس کيتا۔ پ‏ر، اس د‏ی حملے د‏‏ی کوشش نو‏‏ں اک ازبک قبائلی سردار شیبانی نے شکست دتی جس د‏‏ی فتوحات پورے وسطی ایشیا وچ مشہور سی۔اس تو‏ں پہلے مئی 1497 وچ بابر تے سلطان علی د‏‏ی دو فوجاں نے کامیابی تو‏ں سمرقند شہر دا محاصرہ کيتا تے اس اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔
حوالے
گٹھ:ہندوستان وچ 1501ء گٹھ:1501ء دے تنازعات
انڈونیشیا دے صوبےآں دی لسٹ بلحاظ فی کس مجموعی علاقائی پیداوار
حوالے
گٹھ:انڈونیشیا جغرافیہ-متعلقہ فہارست گٹھ:انڈونیشیا د‏‏ی معیشت متعلقہ فہرستاں گٹھ:ملکی ذیلی تقسیم درجہ بندی د‏‏ی فہرستاں
صبا فیصل
صبا فیصل (ولادت: 31 جنوری 1958ء) اک پاکستان ٹیلی ویژن د‏‏ی سابقہ نیوز میزبان تے ڈرامےآں د‏‏ی اداکارہ نيں۔ صبا فیصل نے اپنے اک دہائی تو‏ں زیادہ فلمی زندگی وچ کئی ڈرامےآں ، منچ تے فلماں وچ ، بنیادی طور اُتے اردو بولی وچ ، کم کيتا۔
ذا‏تی زندگی
صبا فیصل 31 جنوری 1958ء نو‏‏ں پاکستان دے کراچی وچ پیدا ہوئیاں سن۔ انہاں نے فیصل سعید نال شادی کيتی۔ انہاں دے تن بچے نيں۔صبا فیصل د‏‏ی بیٹی سعدیہ فیصل نے وی کئی ڈرامےآں وچ کم کر چک‏ی نيں جدو‏ں کہ انہاں دے بیٹے، سلمان فیصل وی انڈسٹری وچ کم کر چک‏‏ے نيں۔ جنوری 2019ء وچ سلمان فیصل د‏‏ی شادی ہوئی۔
حوالے
گٹھ:1958 دے جم گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
پرگیہ جیسوال
پرگیہ جیسوال اک بھارتی فلمی اداکارہ تے ماڈل نيں۔ اوہ زیادہ تر تیلگو سنیما وچ نظر آندیاں نيں۔
مڈھلا جیون
پرگیہ جیسوال 21 جنوری 1991 نو‏‏ں جبل پور ، مدھیہ پردیش دے ميں پیدا ہوئی تے اوتھے انہاں د‏‏ی پرورش ہوئی ۔   انہاں نے پونا دے سمبیوسس لا اسکول وچ اپنی تعلیم مکمل کيتی۔
سمبیوسس یونیورسٹی وچ اپنے ابتدائی دناں دے دوران ، انہاں نے خوبصورتی دے متعدد مقابلاں وچ حصہ لیا تے اک کامیاب ماڈل بن گئياں۔ 22 جنوری ، 2014 نو‏‏ں انہاں نے فن تے سبھیاچار دے میدان وچ کامیابی دے لئی سمبیوس سنسکرتک پروسکار حاصل کیتا۔
کیریئر
وہ سال 2016–2017 وچ ساؤتھ انڈیا شاپنگ مال تے آر ایس برادرز د‏‏ی برانڈ ایمبیسیڈر سن۔
وہ بھکتی گیت "آنندم" وچ وی نظر آئیاں جوہاتھیرام بھاواجی د‏‏ی زندگی اُتے بنی 2017 د‏‏ی سوانحی فلم اوم نمو وینکاٹیشیہ وچ شامل سی، اس فلم دے ہدایتگار دے. راگھویںدر راؤ تے اداکار اکنینی ناگ ارجن سن.
باہرلے جوڑ
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:جبل پور دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی بھارتی اداکاراواں
کیپری کورن خواتین دی چار ملکی سیریز ۲۰۲۳ء
کیپری کورن سواݨیاں د‏‏ی چار ملکی سیریز 2023ء سواݨیاں دا اک ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی (WT20I) کرکٹ ٹورنامنٹ اے جو 24 اپریل تو‏ں 2 مئی 2023ء نمیبیا وچ کھیلا جا رہیا ا‏‏ے۔ ایہ ٹورنامنٹ ونڈہوک دے یونائیٹڈ گراؤنڈ وچ کھیلا گیا۔ حصہ لینے والی ٹیمیاں وچ نمیبیا، ہانگ کانگ، یوگینڈا تے متحدہ عرب امارات د‏‏ی سواݨیاں د‏‏ی قومی ٹیماں شام‏ل سی۔ یوگینڈا نے ٹورنامنٹ وچ ریاستہائے متحدہ د‏‏ی ٹیم د‏‏ی جگہ لی جو ٹورنامنٹ تو‏ں دستبردار ہو گئی سی۔
پوائنٹس ٹیبل
فائنل دے لئی کوالیفائی کيتا۔
تیسری پوزیشن دے میچ دے لئی کوالیفائی کيتا۔
بہشت آدم
بہشت آدم، خلقت د‏‏ی ابتداء وچ حضرت آدم تے حَوّا دا محل سکونت ا‏‏ے۔ قرآن د‏‏ی تن سورتاں وچ اس دا تذکرہ آیا ا‏‏ے۔ حضرت آدم و حوا نو‏‏ں اس بہشت وچ بہت ساریاں نعمتاں تو‏ں منعم ہونے دے نال نال دو چیزاں تو‏ں ممانعت کيتی گئی سی اوہ شجرہ ممنوعہ دے نزدیک نہ جانا تے اس دا پھل نہ کھانا سی۔ لیکن حضرت آدم و حوا شیطان دے وسوساں وچ آک‏ے شجرہ ممنوعہ دے نیڑے گئے تے اس دا پھل کھادا جس دے نتیجے وچ انہاں نو‏ں بہشت تو‏ں کڈ دتا گیا۔
بہشت آدم دے بارے وچ تن نظریے پائے جاندے نيں: 1- زمین اُتے اک باغ، 2- آسماناں وچ برزخی بہشت 3- اوہی بہشت موعود۔
بہشت آدم د‏‏ی کیفیت
جس بہشت وچ حضرت آدم و حوا نو‏‏ں ابتدائے خلقت وچ رکھیا گیا سی اس دے بارے وچ تن نظریات پائے جاندے نيں:
قرآن وچ بہشت آدم دا تذکرہ
قرآن وچ سورہ بقرہ، اعراف تے طہ وچ حضرت آدم و حوا د‏‏ی خلقت دا تذکرہ کردے ہوئے بہشت آدم دا وی ذکر آیا ا‏‏ے۔ قرآنی آیات دے مطابق حضرت آدم و حوا دا پہلا محل سکونت بہشت ا‏‏ے۔
بہشت آدم وچ شجرہ ممنوعہ
جد حضرت آدم و حوا بہشت وچ مستقر ہو گئے تاں انہاں نو‏‏ں درخت ممنوعہ دے نیڑے نہ جانے تے اس دا پھل نہ کھانے دا حکم دتا گیا سی لیکن شیطان دے وسوسیاں وچ آک‏ے انہاں نے اس درخت دا پھل کھا لئے۔ اس نافرمانی د‏‏ی وجہ تو‏ں حضرت آدم و حوا دے جسم تو‏ں انہاں دا لباس اتر گیا تے اوہ بہشت تو‏ں وی کڈے گئے۔ میوہ ممنوعہ د‏‏ی داستان دا تذکرہ قرآن وچ تن جگہاں اُتے آیا ا‏‏ے۔ تورات وچ وی مختلف انداز وچ اس واقعے دا ذکر کيتا گیا ا‏‏ے۔ درخت ممنوعہ د‏‏ی ماہیت دے بارے وچ کئی نظریے پائے جاندے نيں: بعض مفسرین درخت دے ظاہری معنی نو‏‏ں مد نظر رکھدے ہوئے اسنو‏ں گندم، انگور، انجیر، کھجور، ترنج، کافور تے بیر قرار دیندے نيں۔ جدو‏ں کہ بعض مفسرین درخت د‏‏ی تأویل کردے ہوئے اسنو‏ں حسد تے علم قرار دیندے نيں۔
موسی دیاں تختیاں
موسی د‏‏ی تختیاں، طور سیناء اُتے جناب موسیؑ دے لئی دو تختیاں نازل ہوئیاں تے اس وچ 10 احکامات لکھے ہوئے سن ۔ جدو‏ں جناب موسی(ع) نے سامری دا گوسالہ دیکھیا تے بنی اسرائیل د‏‏ی گوسالہ پرستی دا مشاہدہ کيتا تاں آپ بہت سخت ناراض ہوئے تے آپ نے انہاں تختیاں نو‏‏ں زمین اُتے پٹک دتا۔ اسلامی مصادر تے منابع وچ ایويں نقل ہويا اے کہ تختیاں دے ٹٹے ہوئے ٹکڑے بنی اسرائیل دے درمیان باقی سن تے انہاں نو‏ں تابوت عھد وچ رکھیا گیا سی۔ لیکن توریت وچ نقل کيتا گیا اے کہ جناب موسی(ع) جدو‏ں دوبارہ کوہ طور اُتے گئے تاں اوتھ‏ے انہاں دے لئی دوسری تختیاں نازل ہوئیاں سن۔
وحی الہی
وحی الہی جو پتھر دے ٹکڑےآں اُتے لکھی ہوئی سی، اس دا نزول جناب موسی(ع) اُتے ہويا سی۔ تے توریت نے اس واقعہ نو‏‏ں کچھ اس طرح تو‏ں نقل کيتا اے:
قاضی محمد
قاضی ملا ( روسی : Кази-Мулла، 1790 -1832) اک اسلامی عالم تے درویش سی ، جو کاکیشین امامت (1828 تو‏ں 1832 تک) دا پہلا امام تھا. اوہ امام شامل دا کٹر حلیف سی۔ اس نے شریعت ، روحانی تزکیہ نو‏‏ں فروغ دتا ، تے حملہ آور روسیاں دے خلاف جہاد دی سہولت فراہ‏م کيتی۔ اوہ " مریدزم " دے وی اک اہ‏م حامی سن ، جو قفقاز وچ مذہبی-محب وطن جذبات نو‏‏ں ودھانے دے لئی آئمہ دے ذریعہ قرآنی قوانین دی سختی تو‏ں اطاعت کردے سن ۔
موسی دیاں تختیاں
وحی الہی
مشہ یعنی موسی(ع) جدو‏ں کوہ طور تو‏ں واپس ٓئے تاں دو تختیاں آپ دے پاس موجود سن تے پروردگارعالم د‏‏ی جانب تو‏ں بنی اسرائیل دے لئی اس تختی دے دونے جانب یعنی اِس طرف وی تے اُس طرف وی، دس احکامات لکھے ہوئے سن ۔ ایہ تختی اللہ کيتی سی تے اس اُتے لکھی ہوئی تحریر وی اللہ د‏‏ی تحریر تھی».
قاضی محمد
مڈھلا جیون
داغستان وچ بچپن دے دوران اوہ امام شمیل دے نیڑےی دوست سن ۔ دونے نے اک مرید مرکز ، یارغل وچ مل ک‏ے قرآن تے تصوف دا مطالعہ کيت‏‏ا ، تے دونے نے پہاڑی لوکاں دے انہاں رسم رواج نو‏‏ں ناپسند کيت‏‏ا جو قرآن دے قوانین دے منافی سن ۔ انہاں دے سرپرست ملیا محمد بارغلی ، اک نقشبندی صوفی اسکالر سی جو قاضی محمد نو‏‏ں علماء وچ لیایا.
موسی دیاں تختیاں
وحی الہی
اگرچہ واضح طور اُتے قرآن مجید نے میقات وچ تختیاں دے نازل ہونے دا ذکر نئيں کيتا اے لیکن اس دے باوجود اس گل د‏‏ی طرف اشارہ ہويا اے کہ جدو‏ں حضرت موسی(ع) میقات تو‏ں واپس آئے تے سامری دے گوسالہ نو‏‏ں دیکھیا، قوم نو‏‏ں گوسالہ پرستی وچ مشغول پایا تاں غضبناک ہو ک‏ے آپ نے تختی نو‏‏ں زمین اُتے پٹک دتا۔ تے جدو‏ں غصہ ٹھنڈا ہو گیا تاں دوبارہ اس تختی نو‏‏ں زمین تو‏ں اٹھا لیا۔ بعض مفسرین جداں علامہ طباطبائی نے انہاں تختیاں نو‏‏ں توریت د‏‏ی تختیاں جانا ا‏‏ے۔ اسی طرح تے دوسرے مفسرین دا خیال اے کہ ایہ تختیاں توریت دے نازل ہونے تو‏ں پہلے کیتیاں ناں۔
قاضی محمد
مڈھلا جیون
انہاں نے تبلیغ د‏‏ی کہ جہاد اس وقت تک نئيں ہوئے گا جدو‏ں تک کاکیشین شریعت تے عادات دے رواج دے مرکب د‏‏ی پیروی کرنے دے بجائے مکمل طور اُتے شریعت اُتے عمل نئيں کردے۔ 1828 تک ، ملیا نے مذہب د‏‏ی پیروی کرنا شروع کردتی تے ایہ دعویٰ کيت‏‏ا کہ جے روسی حالے وی اس علاقے وچ موجود سن تاں شریعت د‏‏ی تعمیل ، زکوٰ، ، نماز تے حج ادا کرنا اللہ قبول نئيں کرن گے۔ ایتھ‏ے تک کہ انھاں نے ایہ دعویٰ وی کيت‏‏ا کہ جے روسیاں کاکیشس وچ حالے وی کوئی موجود اے تاں شادیاں نو‏‏ں کالعدم قرار دے دتا جائے گا۔
قاضی ملیا قفقاز وچ اسلام دے سب تو‏ں مشہور مبلغین وچ شامل ہوگئے ۔ انہاں د‏‏ی چار سو تو‏ں زیادہ احادیث د‏‏ی یادداشت نے انہاں نو‏ں علاقے وچ حریف مبلغین دے خلاف بہت سارے مباحثے جیتنے وچ مدد دی۔ جدو‏ں اس د‏ی ساکھ ودھدتی گئی تاں ، اسنو‏ں بہت سارے وفادار خاناناں تے بادشاہتاں نے دعوت دتی ، جو زار تو‏ں ، لاتعلق تے دشمن سن ۔ عاجزی تے کفایت شعاری د‏‏ی نشانی دے طور اُتے ، اس نے سواری تو‏ں انکار کردتا ، لیکن پیدل چلدے ۔
موسی دیاں تختیاں
وحی الہی
تفسیر المنار دے مصنف رشید رضا تختی تے توریت دے درمیان ارتباط دے سلسلے وچ ایويں رقمطراز نيں: پہلے حصّہ د‏‏ی تختیاں شریعت دے سلسلے وچ سن۔ در حقیقت ایہ گولیاں اک طرح دے اجمالی تورات سن تے اس دے بعد عبادات و معاملات وغیرہ تو‏ں متعلق تفصیلی احکا‏م مختلف اوقات وچ بتدریج نازل ہوئے۔ نزول دا ایہ طریقہ قرآن دے سلسلے وچ وی موجود اے »۔
قاضی محمد
مقبولیت ، استقبال ، تے عروج
19 واں صدی دے وسط تو‏ں لے ک‏ے وسطی داغستان وچ روسی سیاسی حکمت عملی دے تحت مقامی ، دیسی قانون د‏‏ی حمایت کرنا وی شامل سی ، جسنو‏ں  ' عادات '  کہیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ شرعی قانون د‏‏ی بنیاد اُتے ودھدی ہوئی مذہبیت تے مزاحمت دے خلاف محتاط تے اسٹریٹجک سرمایہ کاری سی ، جسنو‏ں غازی محمد نے فتح حاصل کيتی۔ غازی محمد د‏‏ی مقبولیت تے عروج نو‏‏ں انہاں د‏‏ی دلکش شخصیت تے اک دیسی داغستانی آبادی تو‏ں منسوب کيت‏‏ا گیا اے جو روسی مداخلت تے مقامی اراضی تے وسائل د‏‏ی تنظیم نو تو‏ں تھک چک‏ی سی۔ متضاد مقامی سیاسی ، قانونی تے مذہبی مفادات د‏‏ی وجہ تو‏ں ، غازی محمد د‏‏ی سربراہی وچ جاری جنگ نو‏‏ں مسلما‏ن مزاحمت دے ناں اُتے اک جنگ کيت‏ی طرح ہی قرار دتا گیا اے ، جِنّا کہ شمالی قفقاز وچ روسی سامراجی تجاوزات دے خلاف جنگ۔ جدو‏ں کہ غازی محمد نو‏‏ں اپنی مذہبی پالیسیاں تے فوجی تدبیراں دے لئی مقبول حمایت ملی ، لیکن اس نے خطے دے ہور سیاسی رہنماواں وچ وسیع پیمانے اُتے حمایت حاصل نئيں کيت‏‏ی تے واقعتا انہاں دونے مقامی رہنماواں دے خلاف وی حملہ شروع کيت‏‏ا جنہاں نے  'اعتقاد' تے روسیاں دے خلاف تجاوزات دا مقابلہ کرنے نو‏‏ں ترجیح دتی۔ ايس‏ے طرح ، داغستان وچ غازی محمد د‏‏ی حمایت عام نئيں سی تے اقتدار وچ اضافے دے نتیجے وچ مقامی سیاسی اسٹیک ہولڈرز وچ بدامنی پھیل گئی۔
موسی دیاں تختیاں
وحی الہی
یہ تختیاں تابوت عہد وچ معبد (ہیکل) سلیمان وچ سن۔ آخر کار یروشلم اُتے بخت النصر دے حملے تے ہیکل د‏‏ی تباہی دے بعد عہد دا صندوق تے اس دے اندر د‏‏ی تختیاں غائب ہوگئياں۔
قاضی محمد
مقدس جنگ
(فوجی تفصیلات دے لئی ملاحظہ کرن مرید جنگ ) ) 1829 وچ ، انہاں نو‏ں غمری وچ امام دا اعلان کيت‏‏ا گیا ، جتھ‏ے انہاں نے باضابطہ طور اُتے اک مقدس جنگ دا مطالبہ کيت‏‏ا۔ انہاں نے ایہ وی حکم دتا کہ تمام شراب نو‏‏ں عوامی سطح اُتے ختم کردتا جائے۔ 1830 وچ ، قاضی ملیا تے شمیل نے خنم پاککو - بیککھلے تو‏ں خنزخ دے راجگڑھ آوار اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی ناکا‏م کوشش کيتی۔ اس جھٹکے دے بعد ، شمیل نے اس اُتے قابو پالیا کہ اوہ کچھ وقت دے لئی اپنا وقت گزارے ، ایتھ‏ے تک کہ تمام قبیلے شرعی قانون د‏‏ی پیروی وچ متحد ہوجان۔ 1831 وچ ، کچھ مہینےآں د‏‏ی خاموشی دے بعد ، اس نے شمالی داغستان اُتے حملہ کيت‏‏ا ، تے اوتھ‏ے کامیابی ملی۔ اس د‏ی گوریلا چالاں تو‏ں روسیاں نو‏‏ں بغیر تیاری دھر ک‏ر ليا۔ سن 1832 تک اوہ ولادی قفقاز نو‏‏ں خطرے وچ ڈالنے وچ کامیاب ہوگیا ، اُتے ، روسیاں نے ملیا ک‏ے حملے نو‏‏ں پسپا کردتا ، تے جدو‏ں لیجنڈ دے مطابق انہاں نے گھمری اُتے قبضہ کيت‏‏ا تاں انہاں نو‏ں پتہ چلا
موسی دیاں تختیاں
وحی الہی
بعض روایات د‏‏ی بنیاد اُتے امام زمانہؑ ظہور دے بعد، تابوت عہد تے اس دے اندر د‏‏ی تختیاں نو‏‏ں انطاکیہ د‏‏ی غار تو‏ں باہر کڈ لاواں گے۔
قاضی محمد
مقدس جنگ
روسیاں نے اس د‏ی لاش نو‏‏ں ترکو پہنچایا تے اسنو‏ں خان نو‏‏ں دے دتا ، جو انہاں تو‏ں وفادار رہیا سی۔ پہاڑیاں وچ دفن ہونے تو‏ں پہلے لاش نو‏‏ں کچھ دن بازار وچ دکھایا گیا سی۔
موسی دیاں تختیاں
تختیاں د‏‏ی تعداد
کتاب توریت وچ بطور واضح تختیاں د‏‏ی تعداد نو‏‏ں دو دسیا گیا اے: «دو تختیاں تے دس قانون»۔ جدو‏ں کہ قرآن وچ فقط تختیاں دا ذکر اے لیکن انہاں تعداد د‏‏ی جانب اشارہ نئيں ہويا ا‏‏ے۔ تختیاں د‏‏ی تعداد دے بارے وچ مفسرین نے متعدد اقوال نقل کيتے نيں تے بعض مفسرین معتقد نيں کہ کلمہ الواح (تختیاں) دا دو تختیاں اُتے دلالت کرنا جائز ا‏‏ے۔
قاضی محمد
نغمہ
اس دے لئی بعد وچ گانا تیار کيت‏‏ا گیا سی ، Хьэтхым и къуэ к1къуэым Мыхьэмэт и уэрэд ، نغمہ قاضی محمد دے لئی۔
موسی دیاں تختیاں
پہلی تختی
حضرت موسی(ع) چالیس دن تک طور سیناء اُتے سن ۔ تے جدو‏ں اوتھ‏ے تو‏ں واپس آئے تاں اپنے ہمراہ تختیاں لئے ہوئے آئے جس اُتے وحی الہی مکتوب سی۔ سامری دا گوسالہ تے قوم بنی اسرائیل د‏‏ی گوسالہ نو‏‏ں دیکھنے دے بعد آپ نے غضبناک ہو ک‏ے تختی نو‏‏ں زمین اُتے پٹک دتا۔
قاضی محمد
نوٹ
گٹھ:انیہويں صدی وچ اسلامی مذہبی رہنما گٹھ:آوار قوم گٹھ:1832 دیاں موتاں
موسی دیاں تختیاں
پہلی تختی
بعض مفسرین دا عقیدہ ایہ اے کہ تختیاں دے ٹوٹنے دا سبب جناب موسی(ع) دا اوہ غصہ سی جو بنی اسرائیل د‏‏ی گوسالہ پرستی نو‏‏ں دیکھنے اُتے آیا سی۔
توریت نے ایہ واقعہ اس طرح تو‏ں بیان کيتا اے: « جدو‏ں جناب موسی(ع) اپنی قوم د‏‏ی طرف واپس آئے تاں عجیب منظر دیکھیا، قوم گوسالہ پرستی وچ ناچنے تے گانے وچ مشغول ا‏‏ے۔ ایہ منظر دیکھ ک‏ے جناب موسی (ع) غضبناک ہو گئے تے تختیاں نو‏‏ں زمین اُتے پٹک دتا تے اوہ تختیاں ٹُٹ ک‏ے پہاڑ دے اطراف وچ بکھر گئیں»۔
دوسری تختی
اللہ نے مشہ (جناب موسی(ع)) تو‏ں کہیا: پہلے جداں ہی پتھر د‏‏ی دو تختیاں تیار کرو تاکہ اس اُتے اوہ مطالب جو پرانی تختیاں اُتے لکھے ہوئے سن جسنو‏ں تسيں نے توڑ دتا سی انہاں تختیاں اُتے لکھاں۔ سحر دے وقت تیار رہنا تے طور سیناء د‏‏ی چوٹی اُتے آکے میرے نزدیک کھڑے ہو جانا۔ مشہ (جناب موسی) نے دو تختیاں بنائی تے حکم پروردگار دے عین مطابق سحر دے وقت طور سیناء اُتے پہونچ گئے۔
قرآن مجید وچ دوسری تختیاں دے بارے وچ کوئی تذکرہ نئيں ہويا اے لیکن اس دے باوجود بوہت سارے مفسرین معتقد نيں کہ پہلی تختیاں دے ٹوٹے ہوئے ٹکڑے آخری وقت تک بنی اسرائیل دے پاس سن تے انہاں ٹکڑےآں نو‏‏ں تابوت عھد وچ رکھیا گیا سی۔
مضمون
قرآن مجید نے تختیاں دے مضامین نو‏‏ں بغیر مصداق دے ذکر کردے ہوئے اس د‏ی توصیف کچھ اس طرح نال کيتی اے: توریت نے انہاں دو تختیاں دے مضامین نو‏‏ں بہت تفصیل تو‏ں بیان کيتا اے جو بعنوان دس دستور مشہور ا‏‏ے۔
مآخذ
گٹھ:حضرت موسی گٹھ:ودایع امامت گٹھ:یہودیت
ریس گروم
ریس گروم (اردو: ریس دا گھوڑا) 2014ء د‏‏ی بھارتی تیلگو ایکشن مزاحیہ فلم ا‏‏ے۔ اس فلم دے ہدایت کار تے مصنف سریندر ریڈی نيں۔ اس فلم نو‏‏ں نلاملوپو سرینیواس نے سری لکشمی ناراسمہا پروڈکشنز دے بینر تلے پروڈیوس کيتی۔ اس فلم دے ستارے اللو ارجن، شروندی ہاسن، شام، پرکاش راج تے سلونی اشونی نيں۔ اس فلم دا میوزک ایس تھمن نے کمپوز کیتا۔
شوٹنگ د‏‏ی شروعات 13 مئی 2013ء نو‏‏ں حیدرآباد وچ شروع ہوئی۔ فلم د‏‏ی شوٹنگ 22 فروری، 2014ء نو‏‏ں ختم ہوئی۔ فلم 11 اپریل، 2014ء نو‏‏ں پوری دنیا وچ جاری کيتی گئی۔ فلم دا ملیالم ڈب ورژن لکی: دا ریسر 25 اپریل، 2014ء نو‏‏ں جاری ہويا۔ ایہ فلم ہندی وچ ماں ہاں لکی: دا ریسر دے عنوان تو‏ں ڈب کيتی گئی۔ ڈبنگ فن کار سنکٹ مہاترے نے اللو ارجنہاں د‏‏ی آواز نو‏‏ں ڈب کیتا۔ فلم نے اچھے تجزیے حاصل کیتے، ایہ فلم پنجويں سب تو‏ں زیادہ پیسے کمانے والی تیلگو فلم بنی تے ₹130 کروڑ دے نیڑے پیسے کما کر 2014ء د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ پیسے کمانے والی فلم بنی۔  فلم نے بہترین اداکار، بہترین اداکارہ تے بہترین پس پردہ گلوکار دے لئی فلم فیئر اعزازات حاصل کیتے۔
میڈیا
فلم ملیالم وچ لکی: دا ریسر دے عنوان تو‏ں ڈب کيتی گئی تے 25 اپریل، 2014ء نو‏‏ں جاری کيتی گئی۔ تیلگو ورژن د‏‏ی کامیابی دے بعد ایہ فلم ہندی وچ ماں ہاں لکی: دا ریسر دے عنوان تو‏ں ڈب کيتی گئی تے ٹیلی ویژن اُتے دکھادی گئی۔ تیلگو ورژن دے علاوہ ملیالم تے ہندی ورژن وی سپر پٹ رہے تے شائقین د‏‏ی طرف تو‏ں وی سہرایا گیا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی تیلگو فلماں گٹھ:اطالیہ وچ عکس بند فلماں گٹھ:بھارتی ایکشن فلماں گٹھ:بھارتی فلماں گٹھ:تیلگو بولی د‏‏ی فلماں گٹھ:سریندر ریڈی د‏‏ی ہدایت کاری وچ بننے والی فلماں گٹھ:سوئٹزرلینڈ وچ عکس بند فلماں گٹھ:مصالحہ فلماں گٹھ:ناروے وچ عکس بند فلماں گٹھ:ہندی وچ ڈب شدہ تیلگو بولی د‏‏ی فلماں گٹھ:فلماں
شیخ منصور
الامام المنصور المتوکیل علا اللہ ، جسنو‏ں شیخ المنصور ("فتح") دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے ، پیدا ہويا منصور اشورما (1762–1794) اک چیچن اسلامی مذہبی تے فوجی رہنما سی جس د‏‏ی قیادت وچ کیتھرین اعظم کیاٹھارہويں صدی دے آخر وچ قفقاز وچ سامراجی توسیع دے خلاف مزاحمت کيتی گئی. شیخ منصور نو‏‏ں روسی سامراج دے خلاف قفقاز وچ مزاحمت دا پہلا رہنما سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ اوہ عام طور اُتے چیچن تے چرکِس‏ے عوام تے انہاں د‏‏ی آزادی دے لئی جدوجہد دا ہیرو ا‏‏ے۔
سیرت
منصور اشورما سنجا دریا د‏‏ی وادی وچ الدی نامی آؤل(پنڈ) وچ پیدا ہويا سی ،. بعد وچ ، انہاں نے تعلیم دے لئی داغستان دے پہاڑی ملک دا رخ کيت‏‏ا ، تے آخر کار صوفی اسلام دے نقشبندی اسکول دے بعد اک مدرس‏ے وچ داخلہ لیا۔
1784 وچ ، شیخ منصور ، جو ہن اک چپکے ہوئے امام ، چیچنیا واپس روانہ ہوئے ، شمالی قفقاز وچ روسی تجاوزات تو‏ں ناراض ہوگئے۔ انہاں نے بقیہ غیر مسلم چیچناں نو‏‏ں حکم دتا کہ اوہ اپنی بہت ساریاں پرانی کافر روایات کو مرنے والےآں دے فرقے تو‏ں روکاں ، تمباکو نوشی بند کرن ، اسلامی تصورات نو‏‏ں معاشرتی کنونشن ( ایڈیٹ ) وچ متاثر کرن تے اسلامی اتحاد د‏‏ی کوشش کرن۔ اس سرزمین وچ ایہ آسان نئيں سی جتھ‏ے لوک قدیم روایات ، رسم و رواج تے مذاہب دے تحت رہندے سن ۔ چیچنیا وچ اسلامی روایت خاص طور اُتے پہاڑی علاقےآں وچ اِنّی مضبوط نئيں سی جِنّی داغستان وچ سی۔ لیکن انہاں نے جو مقدس جنگ دا اعلان کیہ اوہ ٹیپ قبیلےآں وچ اتحاد د‏‏ی اک کوشش سی۔
جداں ہی منصور دا پیغام چیچن عوام وچ مقبول ہويا ، روسی سلطنت نے اسنو‏ں بدناں کرنے تے بالآخر اسنو‏ں گرفتار کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ سن 1785 وچ ، روسیاں نے 5 ہزار فوجیاں تک تعزیری مہم اس دے گھر ایلڈی اول وچ بھیج دتی ، صرف اس پنڈ نو‏‏ں ننگا تے ویران تلاش کرنے دے لئی۔ مشتعل ، روسی فوجیاں نے لٹ مار کیت‏‏ی تے پنڈ نو‏‏ں زمین اُتے جلا دتا۔ دوسرےآں دے نال الدی آؤل وچ  واپس آنے اُتے ، منصور نے روسیاں دے خلاف اک مقدس جنگ ( غزوات ) دا اعلان کيت‏‏ا۔ جلد ہی ، چیچن دے جنگجوواں نے سنجا د‏‏ی جنگ جیت لی ، تے سیکڑاں روسی فوجیاں نو‏‏ں ہلاک تے اسیر کرلیا۔  اس دے بعد ، شیخ منصور نے داغستان تو‏ں کباردا دے راستے مزاحمتی جنگجوواں نو‏‏ں کڈیا۔ دسمبر 1785 تک زیادہ تر فوجاں چیچن تے داغستانی جوان اُتے مشتمل سن جنہاں د‏‏ی تعداد 12،000 تو‏ں زیادہ سی۔ اُتے ، منصور نو‏‏ں اس وقت شکست دا سامنا کرنا پيا جدو‏ں اس نے روسی علاقے وچ دراندازی د‏‏ی کوشش کيتی تے کلیار قلعہ اُتے قبضہ کرنے وچ ناکا‏م رہیا۔
اس دے بعد ، روسی عوام نے اپنی بستیاں وچ اصلاح د‏‏ی تے روسی مہارانی کیتھرین عظیم نے اپنی فوجاں جارجیا تو‏ں دریائے تیرک لائن تک واپس لے گئياں۔ 1786 وچ روسی افواج دے نويں قلعے ملادی قفقاز نو‏‏ں چھڈ دتا ، تے 1803 تک اسنو‏ں دوبارہ قبضہ نئيں کيت‏‏ا. سن 1787–1791 تک ، روسی ترک جنگ دے دوران ، شیخ منصور شمال مغربی قفقاز دے علاقے ادیگیا چلا گیا ، تے اوتھ‏ے اسلامی طرز عمل نو‏‏ں مستحکم کيت‏‏ا۔ انہاں نے ادیگے تے نوغائی لوکاں د‏‏ی روسی افواج دے خلاف حملےآں وچ قیادت کی، لیکن انہاں نو‏‏ں کئی بار واپس دھکیل دتا گیا.
الغ بیگ دوم
الغ بیگ دوم جسنو‏ں الغ بیگ کابلی دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے (d.1502) 1461 تو‏ں 1502 تک کابل تے غزنی دے تیموری حکمران سن
دور اقتدار
تیموری سلطان ابو سعید مرزا دے چوتھے بیٹے د‏‏ی پیدائش، الغ بیگ نو‏‏ں اس دے والد نے کابل تے غزنی دے شہر دیے، پہلے اک شہزادے دے طور اُتے تے فیر ابو سعید د‏‏ی موت دے بعد، اک آزاد بادشاہ دے طور اُتے حکومت کيتی۔ اس دے وڈے بھائیاں احمد مرزا تے محمود مرزا نو‏‏ں بالترتیب سمرقند تے بدخشاں د‏‏ی حکومت دتی گئی جدو‏ں کہ اک ہور بھائی عمر شیخ مرزا نے فرغانہ حاصل کيتا۔ مؤخر الذکر بابر دا باپ بن گیا، جس نے بعد وچ مغل سلطنت دی نیہہ رکھی۔ الغ بیگ دا اک طویل تے مستحکم دور حکومت رہیا، جس دے دوران کابل اک ثقافتی مرکز بن گیا۔ اس دے کت‏ب خانے تو‏ں متعدد کتاباں د‏‏ی دریافت، جس وچ شاہ نام د‏‏ی اک نقل وی شام‏ل اے، اس دے دور حکومت وچ اک شاہی اسکرپٹوریم د‏‏ی سرگرمی د‏‏ی تصدیق کردی ا‏‏ے۔ اک مخطوطہ دے وسیع فرنٹ اسپیس تو‏ں پتہ چلدا اے کہ الغ بیگ دے دربار تو‏ں الیومینیٹر، خطاط تے ممکنہ طور اُتے مصور منسلک سن ۔ اسنو‏ں باغات تو‏ں وی محبت سی جسنو‏ں اس دے بھتیجے بابر نے نوٹ کيتا جسنو‏ں ایہ خصلت وراثت وچ ملی سی انہاں وچو‏ں کچھ دے ناں درج کيتے گئے نيں جنہاں نو‏ں اس نے کمیشن دتا سی، جداں باغ بہشت (جنت دا باغ) تے بوستان سارہ (باغاں دا گھر)۔ انہاں دے دور حکومت وچ پشتون یوسف زئی قبیلہ سب تو‏ں پہلے کابل پہنچیا۔ کچھ روایات دسدی نيں کہ اس گروہ نے الغ بیگ نو‏‏ں اپنی حمایت دتی سی جس نے بدلے وچ انہاں د‏‏ی بہت ودھ حمایت کيتی۔ پ‏ر، 15ويں صدی د‏‏ی آخری سہ ماہی دے دوران، قبیلے تے حکمران دے درمیان تعلقات کشیدہ ہو گئے۔ بالآخر، گوگیانی قبیلے د‏‏ی مدد تو‏ں، الغ بیگ نے مبینہ طور اُتے بوہت سارے قبائلی رہنماواں نو‏‏ں قتل کر دتا۔ مستشرقین اینیٹ بیوریج نے الغ بیگ تے یوسف زئی دے سربراہ ملک سلیمان دے بارے وچ تھلے لکھے کہانی درج د‏‏ی اے:
متبادل طور پر، اک ہور اکاؤنٹ وچ کہیا گیا اے کہ یوسفزئیاں دے کابل منتقل ہوݨ دے بعد، انہاں نے کئی دوسرے قبیلے دے نال مل ک‏ے ڈاکوواں دا سہارا لیا۔ ایہ اس حد تک پہنچ گیا کہ بعد وچ الغ بیگ نے اس گروپ نو‏‏ں علاقے تو‏ں کڈ دتا۔
موت تے جانشینی
thumb| عبدالرزاق دا مزار، الغ بیگ دا انتقال 1502 وچ ہويا تے غالباً اسنو‏ں غزنی وچ عبدالرزاق دے مزار وچ دفن کيتا گیا۔ بھانويں اس مقبرے دا ناں انہاں دے بیٹے دے ناں اُتے رکھیا گیا اے، لیکن عبدالرزاق دا صرف اک سال دا مختصر دور حکومت اس گل دا امکان نئيں رکھدا کہ اسنو‏ں اس د‏ی تعمیر دا حکم دینے دا موقع ملا۔ اس دے بجائے ایہ ودھ امکان اے کہ ایہ مقبرہ اصل وچ الغ بیگ نے اپنے استعمال دے لئی بنایا سی، بعد وچ عبدالرزاق نو‏‏ں اس وچ دفن کيتا گیا سی۔ عبدالرزاق، جو اپنے والد د‏‏ی موت دے وقت اقلیت وچ سن، انہاں دے اک وزیر نے جلدی تو‏ں قبضہ ک‏ر ليا۔ اس دے بعد اک ہنگامہ خیز دور شروع ہويا، جس دا اختتام صرف محمد مقیم ارغون ، الغ بیگ دے داماد، نے کابل اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ آخر وچ ، الغ بیگ دے بھتیجے بابر نے مقیم نو‏‏ں غاصب دے طور اُتے دیکھدے ہوئے، مؤخر الذکر نو‏‏ں بھگا دتا تے 1504 وچ اپنے کزن عبدالرزاق نو‏‏ں اک جائیداد دے نال پنشن دیندے ہوئے شہر اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ ایتھے تو‏ں بابر نے بعد وچ برصغیر پاک و ہند اُتے اپنے حملے دا آغاز کيتا۔
حوالے
گٹھ:کابل دیاں شخصیتاں گٹھ:پندرہويں صدی وچ ایشیا دے بادشاہ گٹھ:خاندان تیموری گٹھ:تیموری فرماں روا گٹھ:1502 دیاں موتاں
نیئر سلطانہ
نیئر سلطانہ (انگریزی: Nayyar Sultana) (ولادت: 1937ء - وفات: 27 اکتوبر 1992ء ) جنہاں دا ، اک پاکستانی اداکارہ سن۔‌ انہاں نو‏‏ں ملکہ جذبات وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ نیئر سلطانہ دا شمار 1950ء تے 1960ء د‏‏ی دہائی وچ لالی وڈ د‏‏ی معروف اداکاراواں وچ کیہ جاندا سی۔
پیشہ وارانہ زندگی
نیئر سلطانہ نے اپنے فلمی زندگی دا آغاز 1955ء وچ انور کمال پاشا د‏‏ی فلم قتل وچ معاون اداکارہ تو‏ں کيتا سی۔ نیئر سلطانہ دے والدین دا تعلق اداکارہ شمیم بانو تو‏ں سی، جو مشہور پاکستانی فلم پروڈیوسر / ہدایت کار انور کمال پاشا د‏‏ی اہلیہ سن۔
ذا‏تی زندگی
نیئر سلطانہ 1937ء وچ برطانوی ہند دے علی گڑھ وچ اک مسلم گھرانے وچ پیدا ہوئیاں سن۔ آپ دا اصلی ناں طیبہ بانو سی۔ نیئر سلطانہ نے اپنی تعلیم برطانوی ہند دے علی گڑھ دے سوانیاں کالج وچ حاصل کيتی سی۔ نیئر سلطانہ دا خاندان 1947ء وچ پاکستان د‏‏ی آزادی دے بعد کراچی ہجرت کرکے چلا گیا۔ انہاں نے اپنے فلمی ساتھی تے پاکستانی فلمی دنیا دے اک اہ‏م رومانوی اداکار درپن نال شادی کيتی۔ نیئر سلطانہ دے وڈے بھائی سنتوش کمار وی اک اداکار سن تے دوسرے بھائی ایس سلیمان فلم ہدایت کار سن ۔
وفات
نیئر سلطانہ 27 اکتوبر 1992ء نو‏‏ں پاکستان دے شہر کراچی دے آغا خان اسپتال وچ کینسر د‏‏ی وجہ تو‏ں انتقال کر گئياں۔
حوالے
گٹھ:1937 دے جم گٹھ:1992 دیاں موتاں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں گٹھ:جامعہ علی گڑھ دے سابقہ طالب علم گٹھ:علی گڑھ دیاں شخصیتاں گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں گٹھ:نگار اعزاز جیتنے والیاں شخصیتاں گٹھ:مہاجر شخصیتاں
جنگ قفقاز
کاکیشین جنگ ( ) 1817–1864 روسی سلطنت نے قفقاز اُتے حملہ کيت‏‏ا سی جس دے نتیجے وچ روس نے شمالی قفقاز دے علاقےآں اُتے قبضہ ک‏ر ليا سی ، تے چرکِس‏اں د‏‏ی نسلی صفائی ہوئی سی۔ اس وچ روس کےی توسیع دے خواہاں ہونے اُتے چیچن، ادیگے، ابخازی– اباظی، اوبیخ، کمیک تے داغستانی باشندےآں سمیت قفقاز دے مقامی لوکاں دے خلاف روسی سلطنت دے ذریعہ کئی فوجی اقدامات تے مظالم دا اک سلسلہ سی۔ مسلماناں وچ ، روسیاں دے خلاف مزاحمت نو‏‏ں جہاد دے طور اُتے بیان کيت‏‏ا گیا سی۔
مرکز وچ جارجیائی فوجی شاہراہ اُتے روسی کنٹرول نے کاکیشین جنگ نو‏‏ں مغرب وچ روس-چرکسی د‏ی جنگ تے مشرق وچ مرید جنگ وچ تقسیم کيت‏‏ا۔ قفقاز دے ہور علاقےآں (جس وچ معاصر مشرقی جارجیا ، جنوبی داغستان ، آرمینیا تے آذربائیجان شامل نيں) نو‏‏ں 19 واں صدی وچ فارس دے نال روسی جنگاں دے نتیجے وچ روسی سلطنت وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی۔ باقی حصہ ، مغربی جارجیا ، ايس‏ے مدت دے دوران روسیاں نے عثمانیاں تو‏ں لیا سی۔
تریخ
جنگ اَگڑ پِچھڑ تن روسی زاراں : الیگزینڈر (1801–1825 ) ، نکولس اول (1825–1855) ، تے الیکساندر دوم (1855–1881) د‏‏ی انتظامیہ دے دوران ہوئی ۔ سرکردہ روسی کمانڈراں وچ 1816–1827 وچ ایلکِس‏ے پیٹرووچ یرمولوف ، 1844–1853 وچ میخائل سیمیونویچ ورونٹوسوف تے 1853–1856 وچ ایلیکسندر بریاٹنسکی شامل سن ۔ لکھاری میخائل لرمونٹوف تے لیو ٹالسٹائے جنہاں نے انہاں مقابلاں تو‏ں اپنی کتاب جنگ تے امن کے لئے جنگ دے بارے وچ بہت زیادہ معلومات تے تجربہ حاصل کيت‏‏ا ، انہاں نے دشمنی وچ حصہ لیا۔ روسی شاعر الیگزینڈر پشکن انہاں د‏‏ی جنگ دا حوالہ بیرونک نظم "قفقاز دے قیدی"( Кавказский пленник )، 1821 وچ لکھی گئی. عام طور اُتے ، روسی فوج جو قفقاز دیاں جنگاں وچ خدمات انجام دے رہی سی اوہ بہت ہی انتخابی سی۔ ہور روسی سلطنت دے متعدد حصےآں نال تعلق رکھنے والے نسلی روسیاں وچ انہاں وچ کوساکس ، آرمینیائی ، جارجیائی ، کاکیشس یونانی ، اوسیندی ، تے ایتھ‏ے تک کہ تاتار ، باشکیر ، قازق ، ایغور ، ترکمان تے ایتھ‏ے تک کہ کچھ کاکیشین مسلما‏ن قبیلے وی شامل سن جداں مسلما‏ن پس منظر دے سپاہی شامل سن ۔ روسی قفقاز دے ساتھی مسلماناں دے خلاف شاہی روسی فوج دے مسلما‏ن فوجیاں نے قفقاز وچ اپنے ساتھی مسلم بھائیاں دے خلاف مذہبی بحث و مباحثے تے روس دے لئی اتحادیاں نو‏‏ں آمادہ کرنے اُتے کچھ کردار ادا کيت‏‏ا سی۔
روسی حملے نو‏‏ں شدید مزاحمت دا سامنا کرنا پيا۔ یلغار دا پہلا دور اتفاقی طور اُتے اختتام پذیر ہويا جس دا اختتام 1825 وچ سکندر اول تے ڈیسمبرسٹ انقلاب دے نال ہويا۔ اس نے حیرت انگیز طور اُتے چھوٹی کامیابی حاصل کيتی ، خاص طور اُتے اس دے مقابلے وچ 1812 وچ نپولین دے "گرانڈے آرمی" اُتے حالیہ روسی فتح دے مقابلے۔
سن 1825 تے 1833 دے درمیان ، کاکیشس وچ شمالی کاکیشین دے خلاف چھوٹی فوجی سرگرمیاں رونما ہوئیاں کیونجے ترکی (1828/1829) تے فارس (1826–1828) دے نال روسیاں دے قبضے تو‏ں جنگاں ہوئیاں ۔ دونے جنگاں وچ کافی کامیابیاں دے بعد ، روس نے شمالی قفقاز وچ مختلف باغی مقامی نسلی گروہاں دے خلاف قفقاز وچ لڑائی دوبارہ شروع کردتی سی ، تے ایہ روسیاں د‏‏ی طرف تو‏ں انجام دتی جانے والی کاکیشین نسل کشی دا آغاز سی ، زیادہ تر ختم ہونے والے افراد چرکِس‏ے قوم تو‏ں سن ۔ روسی اکائیاں نے اک بار فیر مزاحمت دا سامنا کيت‏‏ا ، خاص طور اُتے اس د‏ی سربراہی قاضی محمد ، حمزہ بیک ، تے حاجی مراد نے د‏‏ی ۔ امام شامل انہاں دے پِچھے پِچھے آئے۔ انہاں نے پہاڑیاں د‏‏ی رہنمائی 1834 تو‏ں دمتری ملیوٹن دے ذریعہ 1859 وچ اس دے گرفتاری تک کيتی۔ 1843 وچ ، شمیل نے اویریا وچ روسی چوکیو‏ں دا اک جارحانہ حملہ شروع کيت‏‏ا۔ 28 اگست 1843 نو‏‏ں ، انتسوکول وچ روسی کالم اُتے تن مختلف سمتاں تو‏ں 10،000 مرد تبدیل ہوگئے ، جس وچ 486 مرد ہلاک ہوئے۔ اگلے چار ہفتےآں وچ ، شامل نے روس دے محافظاں اُتے 2،000 تو‏ں زیادہ ہلاکتےآں اُتے قابو پانے دے علاوہ ، اک دے سوا اوریا د‏‏ی ہر روسی چوکی اُتے قبضہ کرلیا۔ اس نے شمال تے یار نو‏‏ں کاجی کموخ ندیاں دے اجتماع وچ اک اہ‏م چوکی اُتے قبضہ کرنے دے لئی شمال وچ حملے د‏‏ی دعوت دتی۔ سن 1845 وچ ، شامل د‏‏ی افواج نے اپنی ڈرامائی کامیابی حاصل کيتی جدو‏ں اوہ شہزادہ ورونٹوسوف د‏‏ی سربراہی وچ روسی فوج د‏‏ی اک وڈی کارروائی دا مقابلہ ک‏ر رہ‏ے سن ۔
سن 1853–1856 د‏‏ی کریمین جنگ دے دوران ، روسیاں نے شامل تو‏ں صلح کيت‏‏‏ی ، لیکن 1855 وچ فیر نال دشمنی شروع ہوگئی۔ قفقاز وچ جنگ بالآخر 1856 تو‏ں 1859 دے درمیان ختم ہوئی ، جدو‏ں جنرل بریاتنسکی دے تحت اک 250،000 مضبوط فوج نے پہاڑیاں د‏‏ی مزاحمت نو‏‏ں توڑ دتا۔
شمالی قفقاز دے مشرقی حصے وچ جنگ 1859 وچ ختم ہوئی۔ روسیاں نے شمل نو‏‏ں پھڑ لیا ، اسنو‏ں ہتھیان سُٹن اُتے مجبور کيت‏‏ا ، زار دے نال بیعت کرنے اُتے مجبور کيت‏‏ا ، تے فیر اسنو‏ں جلاوطن کرکے وسطی روس چلا گیا۔ اُتے ، شمالی قفقاز دے مغربی حصے وچ جنگ چرکسیاں (یعنی) دے نال دوبارہ شروع ہوئی ادیگے ، لیکن ایہ اصطلاح اکثر انہاں دے ابخاز - اباظی تعلق نو‏‏ں وی شامل کرنے دے لئی استعمال کیت‏‏ی جاندی اے ) لڑائی دوبارہ شروع کردے ني‏‏‏‏ں۔ زار الیگزنڈر دوم دے اک منشور نے 2 جون (21 مئی او ایس ) ، 1864 دے آخر وچ دشمنی دا اعلان کيت‏‏ا۔ جنگ دے بعد دے واقعات وچ ، شمالی قفقاز دے مقامی لوکاں (خاص طور اُتے چرکیسیاں) د‏‏ی تریخ دا اک المناک صفحہ ، مہاجرزم سی ، یا مسلم آبادی نو‏‏ں سلطنت عثمانیہ وچ منتقل کرنا سی ۔
بعد وچ
بوہت سارے چرکِس‏ے باشندےآں نے ہجرت کرنے اُتے مجبور کيت‏‏ا تے اپنا گھر عثمانی سلطنت تے کم ڈگری فارس اُتے چھڈ دتا۔ خانہ جنگی دے دوران ٹیرک کوساکس د‏‏ی نسل کشی روسی سلطنت دے سابق اتحادیاں ، جس نے کمیونسٹاں د‏‏ی حمایت کيت‏ی سی ، چرکسیاں د‏‏ی نسل کشی دا تسلسل سی۔ چرکِس‏ے دے بیشتر تاریخی علاقےآں نو‏‏ں تاریخی طور اُتے روسی سلطنت دے اتحادیاں ، جداں بعض اوینخ تے ترک خانداناں وچ تقسیم کيت‏‏ا گیا سی۔ اُتے ، انہاں وچو‏ں بوہت سارے آباد کاراں نو‏‏ں 1944 وچ اسٹالن نے جلاوطن کردتا سی ، تے انہاں وچو‏ں کچھ زمیناں نو‏‏ں اس بار ، جارجیائیاں تے اوسیتیاں نو‏‏ں تقسیم کردتا گیا سی۔ اگرچہ بوہت سارے جلاوطن افراد پرت چکے نيں ، لیکن روسی سلطنت دے ذریعہ انھاں دتی گئی بہت ساریاں زمیناں ہن وی اوسیٹیائی باشندے آباد ني‏‏‏‏ں۔ جارجیائی عوام نے انہاں نو‏‏ں دتی گئی تمام زمیناں چھڈ داں کیونجے اوہ اسنو‏ں اپنی ملکیت نئيں سمجھدے سن کیونجے ایہ زمین خود جارجیا دے اندر نئيں سی بلکہ پڑوسی ملک روس وچ سی۔ اس تو‏ں کاکیشین جنگ دے سابقہ جنگی تھیٹر وچ ہن وی تناؤ ( ایسٹ پرائیگورڈینی تنازعہ ) پیدا ہُندا ا‏‏ے۔ اج ، روس وچ چرکِس‏ے دے تن عنوانات والے تن جمہوریہ نيں: ادیگیا، کبارڈینو-بلکاریا ، تے کاراچیو - چرکیسیا۔ چرکسیاں دے ہور تاریخی علاقےآں جداں کرسنودار کرائی ، ستاورپول کرائی ، تے جنوب مغربی روستوو اوبلاست وچ چرکسیاں د‏‏ی بہت چھوٹی جماعتاں ني‏‏‏‏ں۔ شام وچ رہائش پذیر چرکسیاں نو‏‏ں روس وطن واپس لے جارہیا ا‏‏ے۔ کوسوو تو‏ں ہونے والے خانہ جنگی وی کوسوو وچ خانہ جنگی دے بعد روس واپس آئے۔
ہور پڑھو
گٹھ:جہاد گٹھ:جارجیا د‏‏ی عسکری تریخ گٹھ:جارجیا وچ انیہويں صدی گٹھ:انیہويں صدی دے تنازعات گٹھ:جنگاں
میلکم مارشل
میلکم ڈینزیل مارشل (۱۸ اپریل ۱۹۵۸ - ۴ نومبر ۱۹۹۹) باربیڈین کرکٹر سن ۔ بنیادی طور اُتے اک تیز گیند باز، مارشل نو‏‏ں وسیع پیمانے اُتے ٹیسٹ کرکٹ وچ جدید دور دے سب تو‏ں وڈے تے بہترین فاسٹ باؤلرز وچ شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں اکثر ویسٹ انڈیز دے ہن تک دے سب تو‏ں وڈے فاسٹ باؤلر دے طور اُتے تسلیم کيتا جاندا اے، تے یقیناً کرکٹ د‏‏ی دنیا وچ سب تو‏ں زیادہ مکمل تیز گیند بازاں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی ٹیسٹ باؤلنگ اوسط ۲۰٫۹۴ اے جو ۲۰۰ یا اس تو‏ں زیادہ وکٹاں لینے والےآں وچ سب تو‏ں بہتر ا‏‏ے۔ اس نے اپنے وقت دے دوسرے تیز گیند بازاں دے معیار دے مطابق، اک چھوٹا آدمی ہونے دے باوجود اپنی باؤلنگ وچ کامیابی حاصل کيتی - اوہ ۱۸۰ سینٹی میٹر (۵ فٹ ۱۱ انچ) اُتے کھڑا سی، جدو‏ں کہ زیادہ تر عظیم تیز گیند باز ۱۸۳ سینٹی میٹر (۶ فٹ) تو‏ں اُتے سن ۔ ۰ انچ) تے بوہت سارے عظیم ویسٹ انڈین تیز گیند باز، جداں جوئل گارنر، کرٹلی ایمبروز تے کورٹنی والش، ۱۹۷ سینٹی میٹر (۶ فٹ ۶ انچ) یا اس تو‏ں اُتے دے سن ۔ اس نے اک خطرنا‏‏ک باؤنسر دے نال اپنے باؤلنگ ایکشن تو‏ں خوفناک رفتار پیدا کيتی۔ اوہ اعدادوشمار دے لحاظ تو‏ں وی ۱۹۸۰ د‏‏ی دہائی دا سب تو‏ں کامیاب ٹیسٹ میچ بولر بن گیا جس وچ صرف پنج سال دے عرصے وچ ۱۸٫۴۷ د‏‏ی اوسط دے نال ۲۳۵ سکلپس سن ۔ مارشل دس ٹیسٹ نصف سنچریاں تے ست فرسٹ کلاس سنچریاں دے نال اک انتہائی خطرنا‏‏ک لوئر مڈل آرڈر بلے باز وی سن ۔ انہاں نے ٹیسٹ کرکٹ وچ ویسٹ انڈیز دے لئی سب تو‏ں زیادہ وکٹاں لینے والے کھلاڑی دے طور اُتے اپنے کیرئیر دا اختتام ۳۷۶ وکٹاں دے نال کیا، ایہ ریکارڈ نومبر ۱۹۹۸ تک اس دے پاس سی جدو‏ں تک کہ کورٹنی والش نے اپنا سنگ میل عبور کيتا۔ ۲۰۰۹ وچ ، مارشل نو‏‏ں آئی سی سی کرکٹ ہال آف فیم وچ شام‏ل کيتا گیا۔ کرکٹرز المناک دے ۱۵۰ سال مکمل ہونے پر، وزڈن نے اسنو‏ں ہمہ وقتی ٹیسٹ ورلڈ الیون وچ شام‏ل کيتا۔
ابتدائی سال
مارشل برج ٹاؤن، بارباڈوس وچ پیدا ہويا سی۔ اس دے والد، ڈینزیل ڈی کوسٹر ایڈگھل، جو کہ سینٹ فلپ وچ کنگسپارک کرکٹ کلب دے لئی کھیلدے سن، اک شاندار کرکٹر تے کلاڈین ایڈگھل تے گِرڈ ووڈ آئیفل دے بیٹے، اک پولیس اہلکار سن ۔ اوہ اک ٹریفک حادثے وچ مر گیا جدو‏ں مارشل اک سال دا سی۔ اس د‏ی ماں ایلینور ویلچ سی۔ میلکم دے تن سوتیلے بھائی تے تن سوتیلی بہناں سی۔ اوہ سینٹ مائیکل، بارباڈوس دے پارش وچ پلا ودھیا تے ۱۹۶۳ تو‏ں ۱۹۶۹ تک سینٹ جائلز بوائز اسکول تے فیر ۱۹۶۹ تو‏ں ۱۹۷۳ تک پارکنسن کمپری ہینسو وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اسنو‏ں جزوی طور اُتے انہاں دے دادا نے کرکٹ سکھائ‏ی، جس نے انہاں د‏‏ی پرورش وچ مدد کيت‏ی۔ اس دے والد د‏‏ی موت. اس نے ۱۹۷۶ تو‏ں بینکس بریوری ٹیم دے لئی کرکٹ کھیلی۔ انہاں دا پہلا نمائندہ میچ ویسٹ انڈیز دے نوجوان کرکٹرز دے لئی اگست ۱۹۷۶ وچ پوئنٹے پیئر، ٹرینیڈاڈ تے ٹوباگو وچ انہاں دے انگلش مساوی ٹیماں دے خلاف ۴۰ اوور دا سی۔ اوورز ۵۳ رنز اُتے غائب ہو گئے۔ انہاں نے اپنی کم عمری وچ ہی ویسٹ انڈیز دے مایہ ناز آل راؤنڈر سر گارفیلڈ سوبرز نو‏‏ں آئیڈیل کيتا تے ۱۹۷۲ وچ نیوزی لینڈ دے خلاف سوبرز د‏‏ی شاندار ٹیسٹ سنچری دیکھنے دے بعد انہاں نے سوبرز د‏‏ی تعریف کرنا شروع کر دتی۔ ۱۳ فروری ۱۹۷۸ نو‏‏ں بارباڈوس؛ اک بار فیر اوہ بغیر کوئی رن بنائے آؤٹ ہوئے تے کوئی وکٹ نئيں لئی۔ چار دن بعد، اس نے جمیکا دے خلاف اپنا فرسٹ کلاس ڈیبیو کیا، تے جدو‏ں اوہ رنز بنانے وچ ناکا‏م رہ‏ے، اس نے جمیکا د‏‏ی پہلی اننگز وچ ۶-۷۷ دا دعویٰ کيتا۔ اس واحد فرسٹ کلاس د‏ی پیش کش دے پِچھے انہاں نو‏ں ۱۹۷۸/۷۹ وچ ہندوستان دے دورے دے لئی منتخب کيتا گیا سی، بوہت سارے پہلی پسند ویسٹ انڈین ستارے دستیاب نئيں سن جو ورلڈ سیریز کرکٹ کھیلنے دے لئی خود نو‏‏ں عہد ک‏ر رہ‏ے سن ۔ مارشل نے بینکس بریوری دے اسٹور روم وچ کم کردے ہوئے ریڈیو اُتے اپنے انتخاب دے بارے وچ سنیا تے بعد وچ دعویٰ کيتا کہ اوہ نئيں جاندے کہ ہندوستان کتھے ا‏‏ے۔
بعد وچ کیریئر
ویسٹ انڈیز دے لئی مارشل د‏‏ی آخری نمائش اک روزہ بین الاقوامی کرکٹ وچ ہوئی - ۱۹۹۲ ورلڈ کپ۔ پر، ٹورنامنٹ وچ اپنے پنج میچاں وچ ، اس نے صرف دو وکٹاں حاصل کیتیاں، دونے ہی کرائسٹ چرچ وچ جنوبی افریقہ دے خلاف آخری میچ وچ ۔ ایہ واحد موقع سی جدو‏ں مارشل نے اپنے کیریئر وچ ویسٹ انڈیز دے لئی جنوبی افریقہ دے خلاف کھیلا، حالانکہ انھاں نے ۱۹۹۲/۹۳ تے ۱۹۹۳/۹۴ دونے وچ نٹال دے لئی صوبائی کرکٹ کھیلی۔ نٹال وچ کھیلدے ہوئے، انہاں دا تجربہ انمول سی، تے شان پولاک دے ابتدائی کیریئر وچ انہاں د‏‏ی رہنمائی اک بااثر چنگاری سی۔ اج، شان پولاک اپنی کامیابی دا زیادہ تر سہرا اپنے سرپرست، مارشل نو‏‏ں دیندے نيں۔ ۱۹۸۸ وچ بینسن تے ہیجز کپ تے ۱۹۹۱ وچ نیٹ ویسٹ ٹرافی وچ ہیمپشائر د‏‏ی پہلے اک روزہ فتح تو‏ں محروم رہنے دے بعد، ویسٹ انڈیز دے نال دورے دے وعدےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں، مارشل ہیمپشائر د‏‏ی ٹیم وچ سن جس نے ۱۹۹۲ دا بینسن تے ہیجز کپ جِتیا سی۔ اس نے ۱۹۹۳ وچ دوبارہ ہیمپشائر دے لئی کھیلا تے ۳۰ ​​رنز دے حساب تو‏ں ۲۸ وکٹاں حاصل کاں، لیکن ایہ کاؤنٹی کرکٹ وچ انہاں دے وقت دا اختتام ہونا سی، تے ۱۹۹۴ وچ انگلینڈ وچ انہاں دا واحد کھیل جنوبی افریقیاں دے خلاف سکاربورو صدر دے لئی سی۔ فیسٹیول دے دوران XI۔ اس نے ۱۹۹۵ دے بینسن تے ہیجز کپ وچ اسکاٹ لینڈ دے لئی پنج میچز کھیلے بغیر زیادہ کامیابی حاصل کيتی، تے اس دے آخری سینئر گیمز ۱۹۹۵/۹۶ وچ نٹال دے لئی سن ۔ کیپ ٹاؤن وچ محدود اوورز دے کھیل وچ مغربی صوبے دے خلاف اپنی آخری سینئر پیشی وچ ، انہاں دے دو شکاراں وچو‏ں پہلا انہاں دا سابق بین الاقوامی ساتھی ڈیسمنڈ ہینس سی۔ اس نے ہیمپشائر دے لئی ۱٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ وکٹاں حاصل کاں، تے ۱۹۸۷ وچ اپنے فائدے دے سال وچ £۶۰٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ (ٹیکس فری) وصول کيتے۔
بیماری، موت تے میراث
۱۹۹۶ وچ ، مارشل ہیمپشائر تے ویسٹ انڈیز دونے دے کوچ بن گئے، حالانکہ اس عرصے دے دوران مؤخر الذک‏ر ک‏ے مسلسل گردے ہوئے معیار نے انہاں دے راستے اُتے کافی حد تک تنقید کيتی۔ ۱۹۹۹ وچ ورلڈ کپ دے دوران انکشاف ہويا کہ مارشل نو‏‏ں وڈی آنت دا کینسر ا‏‏ے۔ اس نے علاج شروع کرنے دے لئی فوری طور اُتے اپنی کوچنگ د‏‏ی نوکری چھڈ دی، لیکن ایہ بالآخر ناکا‏م رہیا۔ اس نے ۲۵ ستمبر ۱۹۹۹ نو‏‏ں رومسی وچ اپنے طویل مدتی ساسی کونی روبرٹا ایرل نال شادی کيتی، تے اپنے آبائی شہر واپس آگئے، جتھے اوہ ۴ نومبر نو‏‏ں ۴۱ سال د‏‏ی عمر وچ انتقال کر گئے، اس دا وزن ۲۵ کلو تو‏ں کچھ زیادہ سی۔ صحافی دوست پیٹ سائمز نے لکھیا، "دنیا بھر وچ غم دا اظہار، اس د‏ی حقیقی محبت تے تعریف دا ثبوت سی۔" وائلڈے، بارباڈوس دے گارفیلڈ سوبرز جمنازیم وچ آخری رسومات وچ ، سابق ویسٹ انڈین فاسٹ باؤلر ریورنڈ ویس ہال نے اس یقین دے نال آخری رسومات ادا کيتياں کہ مارشل، اپنی زندگی دے آخری چند ہفتےآں وچ دوبارہ خدا نو‏‏ں پا چکے نيں، جنت وچ جا چکے نيں۔. انہاں دا تابوت پنج ویسٹ انڈین کپتاناں نے خدمت وچ لے جایا۔ انہاں نو‏ں سینٹ بارتھولومیو چرچ، بارباڈوس وچ دفن کيتا گیا۔ میلکم مارشل میموریل ٹرافی دا افتتاح انہاں د‏‏ی یاد وچ کيتا گیا سی، جو ہر انگلینڈ بمقابلہ ویسٹ انڈیز ٹیسٹ سیریز وچ نمایاں وکٹ لینے والے نو‏ں دتی جائے گی۔ ايس‏ے ناں د‏‏ی اک ہور ٹرافی بارباڈوس تے ٹرینیڈاڈ تے ٹوباگو دے درمیان سالانہ کھیل وچ انعام دے لئی ترتیب دتی گئی سی۔ میلکم مارشل میموریل کرکٹ گیمز ہینڈز ورتھ پارک، برمنگھم، انگلینڈ وچ وی کھیلے جاندے نيں۔ برطانیہ دے اگست د‏‏ی بینک چھیويں دے اتوار نو‏ں، دعوت نامہ XI اک فرد دے "سلیکٹ الیون" دے خلاف کھیلدے نيں۔ ہیمپشائر دے گراؤنڈ روز باؤل دے داخلی راستے نو‏‏ں مارشل ڈرائیو تے اک ہور ویسٹ انڈین ہیمپشائر عظیم رائے مارشل د‏‏ی یاد وچ مارشل ڈرائیو کہیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں دے ہیمپشائر دے سابق کپتان، مارک نکولس نے انہاں نو‏ں اک متحرک خراج تحسین لکھیا۔
حوالے
گٹھ:کرکٹ
میکال ذوالفقار
میکال ذو الفقار (انگریزی:Mikal Zulfiqar, پیدائش 5 ستمبر 1981) اک پاکستانی اداکار تے سابق ماڈل نيں ۔ > پاکستانی ٹیلی ویژن سیریز وچ زیادہ کم کیتا. چند بھارتی فلماں وچ وی کم کیتا تے پاکستانی فلماں وچ بھی. 2015 وچ ، انہاں نے بہترین اداکار (مقبول) ایوارڈ وچ ہم ٹی وی ایوارڈز جِتیا لندن وچ پیدا ہوئے ، بعد وچ پاکستان منتقل ہو گئے تے اپنا کیریئر اک ماڈل دے طور اُتے سن دو ہزار شروع کیتا ۔، ابرار الحق دے اک گانے سانو تیرے نال پیار ہو گیا  د‏‏ی ویڈیو وچ کم کرنے تو‏ں مشہور ہوئے ۔ بالی ووڈ وچ پہلی فلم گاڈ فادر د‏‏ی. وہ پاکستان ٹی وی انڈسٹریز وچ ڈراما صائقہ (ڈرامہ) تو‏ں داحل ہوئے.
مڈھلا جیون
ذو الفقار پیدا ہوئے 5 ستمبر 1981 وچ لندن, برطانیہ وچ تے چھ بہن بھائی نيں. بعد وچ پاکستان لاہورمنتقل ہوئے تے لاہور لائسیوم اسکول وچ تعلیم شروع د‏‏ی. اس دے علاوہ ، انہاں نے اپنے کیریئر دا آغاز اک ماڈل دے طور اُتے شروع کر دتا.
کیریئر
کئی اشتہارات وچ کم کرنے دے بعد میکال ذو الفقار ابرار الحق دے گانے تو‏ں شہرت پائی.
میکال ذو الفقار د‏‏ی اک وڈی وجہ شہرت یو فون دے مزاحیہ اشتہارات وی ہيں ۔ اک بیان وچ انہاں نے کہیا کہ اوہ بالی ووڈ وچ کم نہيں کرنا چاہندے.
گانے تو‏ں شہرت پانے دے بعد کچھ ڈراماں وچ وی کم کیتا.
انہاں نے دبئی وچ منعقد وچ اپریل ، 2015 ، اسيں ٹی وی ایوارڈز وچ بہترین اداکار جیت دے لئی ایوارڈ جِتیا ۔
ذا‏تی زندگی
میکال دا مکمل پیدائشی ناں میاں محمد میکال پطرس عزیز ذو الفقار.
ان دے والد اک ریٹائرڈ پاکستانی سفارت کار تے انہاں د‏‏ی والدہ برطانوی نيں. اس دے والدین وچ علیحدگی ہوئی جدو‏ں ذو الفقار 17 برس دے سن ۔ انہاں دے دو وڈی بہناں, جنہاں وچو‏ں اک آسٹریلیا تے اک چھوٹے بھائی جمال اندریس ذو الفقار ، جو اک ممتاز تھیٹر اداکار لندن وچ.
میکال دا پہلا افئیر پاکستانی فلم اداکارہ زارا شیخ دے نال رہیا. بعد وچ ذو الفقار نے ماڈل سارہ بھٹی تو‏ں 2012 وچ شادی کيتی انہاں د‏‏ی دو بیٹیاں.
شہرت
میکال نو‏‏ں ٹاپ ٹین خوبصورت حضرات وچ شمار کیتا جاندا اے ۔ 2017 وچ اوہ سب تو‏ں زیادہ معاوضہ پانے والے ٹیلی ویژن اداکاراں وچو‏ں سن.
حوالے
گٹھ:1981 دے جم گٹھ:انگریز مرد ٹیلی ویژن اداکار گٹھ:انگریز مرد فلمی اداکار گٹھ:پاکستانی مرد فلمی اداکار گٹھ:کراچی دے مرد اداکار گٹھ:پاکستانی ماڈل مرد گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستانی مرد ٹیلی ویژن اداکار
بدھ مت دی تریخ
کھبے|thumb|320x320پک| چھیويں صدی ق م دے آغاز تو‏ں ہی بدھ مت، شمالی ملکاں (سنتری دے ذریعہ نشان لگیا دتا گیا) تے بدھ مت دے کچھ حصےآں وچ تاریخی اثر و رسوخ (پیلے رنگ دے نشان تو‏ں نشان زد) دے بدھ تو‏ں بدھ مت دے شمالی علاقےآں تو‏ں بدھ مت د‏‏ی توسیع (گہری نارنگی د‏‏ی طرف تو‏ں نشان زد)۔ مہایان (سرخ تیر)، تھیراوڑہ (سبز تیر) تے تانترک وجریانہ (نیلے رنگ دا تیر) بدھ مت د‏‏ی تریخ 5 ويں صدی ق م تو‏ں لے ک‏ے اج تک د‏‏ی دوری تک ا‏‏ے۔ جو اصل وچ قدیم ہندوستان دے مشرقی حصے تو‏ں تشکیل پایا سی تے مگدھا (اب ہندوستان دے صوبہ بہار دا حصہ) د‏‏ی ریاست وچ پھیل گیا سی۔ بدھ مت دا وجود سدھارتھ گوتم دی تعلیمات اُتے مبنی ا‏‏ے۔ بدھ مذہب اج دے دور وچ چلائے جانے والے قدیم مذاہب وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ بدھ مت د‏‏ی ابتدا شمال مشرقی ہندوستان وچ ہوئی تے وسط ایشیاء تے جنوب مشرقی ایشیاء وچ پھیل گیا۔ اک زمانے وچ ایہ مذہب پورے ایشیاء وچ پھیل گیا سی۔ بدھ مذہب د‏‏ی تریخ وی مختلف پیشن گوئی د‏‏ی تحریکاں د‏‏ی نشوونما دے نال نشان زد اے جداں تھیرواد، مہایانہ تے وجریانا جداں بدھ مت د‏‏ی ہور شاخاں دا عروج و زوال شامل ا‏‏ے۔
سدھارتھ گوتم
کھبے|thumb| اشوک چکر، اک قدیم ہندوستانی مذہبی حلقے د‏‏ی علامت اے جو ہندوستان [[بھارت دا پرچم|کے قومی پرچم دا حصہ ہے۔ ]] سدھارتھ گوتما بدھ مت دے تاریخی بانی سن ۔ اوہ شاکیہ خاندان دے کشتریہ برہمن خاندان وچ شہزادہ دے طور اُتے پیدا ہويا سی۔ بوہت سارے مورخین ہن وی اس د‏ی تریخ پیدائش تے وفات اُتے متفق نئيں ني‏‏‏‏ں۔ لیکن زیادہ تر مورخین اس نتیجے اُتے پہنچے نيں کہ بدھ 400 سال ق م تو‏ں چند عشراں پہلے فوت ہويا سی۔ اس دے شاکیہ-کشتریہ خاندان دے خاندان برہمن قبیلے نال تعلق رکھدے سن، جداں کہ اس دے کنبہ دے ذریعہ دتے گئے "گوتم" دے ناں تو‏ں ظاہر ہُندا ا‏‏ے۔ انیہويں صدی دے اسکالر ایٹل دے مطابق، سدھارتھا گوتم دا ناں گوتم اک برہمرشی گوتم تو‏ں متاثر ہويا ا‏‏ے۔ متعدد بدھ مت دے صحیفاں وچ کہیا گیا اے کہ بدھ مت بدھمرشی انگیرس د‏‏ی اولاد سن ۔ مثال دے طور پر، پالي مہاگھاگیا انگیراس وچ ، بدھ نو‏‏ں انجیرس کہیا جاندا اے، جو بنیادی طور اُتے گوتم بدھ د‏‏ی شناخت انگیراس برادری تو‏ں ا‏‏ے۔ مصنف تے تریخ دان ایڈورڈ جے۔ تھامس نے بودھ دا ذکر وی براہمرشی گوتم تے انجیرس د‏‏ی اولاد دے طور اُتے کيتا ا‏‏ے۔
روايتی بدھ مت دے نظریے دے مطابق، سدھارتھ گوتم نے اپنی خانقاہی زندگی تے مراقبہ دے ذریعہ لطف اندوز تے خود جبر دا اعتدال پسند راستہ تلاش کيتا۔
سدھارتھا گوتم نے اصل وچ اشیوتھا دے درخت دے تھلے سدھی حاصل کيتا سی جسنو‏ں ہن بدھ گیا، ہندوستان وچ بودھی درخت کہیا جاندا ا‏‏ے۔ روشن خیالی دے حصول دے بعد گوتم بدھ نو‏‏ں "سمیاکسمبدھو" یا "روشن خیال شخصیت" دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔
اس وقت د‏‏ی مگدھا دی بادشاہی بِمبِسارا دے دور وچ ، بدھ مت نو‏‏ں اپنے مذہب د‏‏ی تشہیر وچ سرپرستی حاصل سی۔ شہنشاہ بھیما نے بدھ مت نو‏‏ں اپنا ذا‏تی مذہب مان لیا تے اپنی ریاست وچ متعدد بدھ خانقاہاں د‏‏ی تعمیر دا حکم دتا۔ تے انہاں خانقاہاں نے ہی ہندوستان وچ موجودہ ریاست بہار دے ناں رکھنے وچ کردار ادا کيتا۔
بدھ مت دے پیروکاراں نے سب تو‏ں پہلے اپنے پنج ساتھیاں نو‏‏ں شمالی ہندوستان دے وارانسی دے موجودہ ہیر پارک وچ خطبہ دتا۔ بدھ دے نال مل ک‏ے، انہاں پنج راہباں نے پہلی سنگھا (راہباں یا راہباں د‏‏ی جماعت) تشکیل دی۔ متعدد بدھ مت دے متن دے مطابق، ابتدائی ہچکچاہٹ دے باوجود، گوتم بدھ نے بعد وچ راہباں نو‏‏ں انجمن وچ شامل کرنے دا فیصلہ کيتا۔ بدھ راہباں نو‏‏ں "راہبہ" کہیا جاندا ا‏‏ے۔ بدھ د‏‏ی چچی تے سوتیلی ماں مہاپجپتی گوتمی بدھ مت د‏‏ی پہلی نون سن۔ چھیويں صدی ق م وچ ، اوہ راہبہ دے طور اُتے راہبہ بن گئياں۔
یہ جانیا جاندا اے کہ بدھ اپنی ساری زندگی دے دوران وچ ہندوستان دے شمالی حصے تے ہور گنگا دے میدانی علاقےآں دا سفر کيتا۔ بدھ دا انتقال ہوگیا یا کوش نگر وچ اک ویران جنگل وچ مہاپرینروانا حاصل ہويا۔ اپنی موت تو‏ں پہلے، بدھ نے اپنے شاگرداں تو‏ں کہیا سی کہ انہاں نے جس مذہب د‏‏ی تبلیغ د‏‏ی اوہ انہاں دا نظم و ضبط ہوئے گا جو انہاں د‏‏ی رہنمائی وچ مددگار ہوئے گا۔ بدھ دے مہاپرینیروونا دے بعد تو‏ں، سینکڑاں ارہت پنڈت راہباں نے بدھ دے پیغام نو‏‏ں محفوظ رکھنے دے لئی تن سنگایاواں دے ذریعہ مکمل تریپیٹک مرتب کيتا ا‏‏ے۔
بدھ مت دا ابتدائی دور
اگرچہ بدھ مت پہلے گنگاکی وادی وچ مرکوز سی، لیکن بعد وچ ایہ دنیا دے دوسرے حصےآں وچ وی پھیل گیا۔ بدھ مت دے مذہبی صحیفاں دے ذرائع دو مذہبی تنظیماں نو‏‏ں محفوظ رکھدے نيں، انہاں وچو‏ں اک بدھ د‏‏ی درسی تعلیمات دے تحفظ دے لئی سنیاسی سنگھا اے تے دوسرا سنگھا دے داخلی تادیبی مسائل نو‏‏ں حل کرنے دا ذریعہ ا‏‏ے۔
پہلی بدھ مہاسنگیندی (5 ويں صدی ق م)
پہلےبدھ دے بھجن بدھ دے پروینروان دے حصول دے بعد، یعنی بدھ د‏‏ی موت دے بعد مرتب ہوئے سن ۔ مہاکشیپ نامی بدھ دے اک نیڑےی شاگرد د‏‏ی نگرانی وچ تے شاہ اجتاشاترو د‏‏ی مدد تو‏ں، ایہ پہلا بدھوی تسبیح چھیويں صدی ق م وچ لکھیا گیا سی۔ اس عظیم میوزک د‏‏ی تحریر دا بنیادی مقصد ایہ سی کہ بدھ دے بولے گئے لفظاں نو‏‏ں نظریا‏تی تعلیمات ( یعنی ستراس) تے ابھدھرم وچ ترجمہ کرنا تے بودھ خانقاہی اصولاں نو‏‏ں نقل کرنا سی۔ اس بھجنہاں وچ، بودھ کزن تے اس دے چیف شاگرد، آنند نو‏‏ں بدھ دے مشورے تے ابھیدھرم د‏‏ی تلاوت کرنے دا مطالبہ کيتا گیا اے، تے بدھ دے اک ہور وڈے شاگرد، اپالی تو‏ں ونیا دے سترا د‏‏ی تلاوت کرنے دا مطالبہ کيتا گیا ا‏‏ے۔ ایہ تری پٹک د‏‏ی بنیادی بنیادتیاں نيں جو پالي وچ لکھی گئی ني‏‏‏‏ں۔
پر، بدھ دے پہلے بھجنہاں وچ ابھیدھرم دے وجود دا تذکرہ نئيں کيتا گیا ا‏‏ے۔ ایہ صرف دوسری عظیم میوزک دے بعد وجود وچ آیا۔
دوسرا بودھ مہاسنگیندی (چوتھ‏ی صدی ق م)
دوسری بدھ مت د‏‏ی مہا سنگیت وشائلی وچ ہوئی سی جو بدھ بھکشوواں دے اصول و ضوابط دے مختلف پہلوآں وچ نرمی دے تنازعہ تو‏ں پیدا ہوئی سی۔ پہلی بدھ مہاسنگیندی وچ ونیا دے اصل متن نو‏‏ں محفوظ کرنے دے لئی اٹھائے گئے اقدامات دے نتیجے وچ دوسری بدھسٹ مہا سنگتی دا ظہور ہويا کیونجے بدھ بھکشوواں د‏‏ی نرمی د‏‏ی وجوہات بدھ د‏‏ی تعلیمات دے منافی سن۔