cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ماریانا سادوڡسکا
جیونی
2001 وچ اوہ مطلب فاؤنڈیشن دی گرانٹ نال نیو یارک چلی گئی۔ اتھے اسنے ای۔ٹی۔سی۔ دی نواسی تھئیٹر کمپنی یارا آرٹس گروپ نال لا ماما وکھے اک سنگیت ڈریکٹر وجوں کم کیتا۔
سید قاسم محمود
وفات
31 مارچ 2010ء نو‏‏ں سید قاسم محمود لاہور وچ وفات پاگئے تے جوہر ٹائون دے قبرستان وچ آسودۂ خاک ہوئے
ماریانا سادوڡسکا
جیونی
نیو یارک شہر وچ اپنی رہائش دے دوران، اسنے اپنی اکلے پیشکاری دے نال نال جولیئن کسٹیسٹی، مائیکل ایلپرٹ ( بریو اولڈ ورلڈ)، اینتھنی کولمین، پھرینک لنڈن، وکٹوریا ہینا اتے سانڈا ورگے کلاکاراں نال مل کے کم کرنا شروع کیتا۔
2001 وچ گلوبل ولیج نے اسدی پہلی اکلوتی سیڈی، سونگج آئی لرنڈ ان یوکرین نوں پروڈیوش کیتا۔ 2005 وچ سدووسکا اتے ای۔وی۔او۔ای۔ گروہ نے اسدی دوجی سولو سیڈی بارڈرلینڈ نوں پروڈیوش کیتا۔
اوہ ڡوکل تکنیکاں بارے ورکشاپاں وچ سکھاؤندی اے، جہڑیاں اسنے گروووسکی سینٹر (پولینڈ)، گائیونگ وائس فیسٹیول (یوکے)، انٹرنیشنل ورکشاپ فیسٹیول (عزرائیل)، رائل شیکسپیار کمپنی (لنڈن)، اتے نال ہی بہت ساریاں اکادمک ادارےآں وکھے اکتر کیتیاں ہن، جنہاں وچ ہارورڈ، سورتھمور، سنی بفیلو، این۔وائی۔یو۔ اتے یو۔سی۔ سینٹا باربرا وی شامل ہن۔
ٹبر
اس دا پیؤ یوکرینیئن گلوکار، گیت کار اتے مترجم وکٹر موروزوو اے۔ اسنے جرمن مظاہرہ کلاکار آندرے ایرلین نال ویاہ کیتا اے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:21ویں صدی دیاں گائکاواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم 1972 گٹھ:یوکرینی اداکاراواں گٹھ:یوکرینی فلم اداکاراواں گٹھ:۱۹۷۲ دے جم
جزیرہ شمس پیر
جزیرہ شمس پیر (Shams Pir) کراچی فش ہاربر وچ واقع اک جزیرہ ا‏‏ے۔ ایہ سینڈز پٹ بیچ تے ماری پور دے نزدیک ا‏‏ے۔
ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے
گٹھ:پاکستان دے جزیرے گٹھ:سندھ دے جزیرے گٹھ:کراچی دے جزیرے گٹھ:کراچی دے نواحی علاقے گٹھ:کیماڑی ٹاؤن
آغا خان ڈویلپمنٹ نیٹ ورک
دی آغاخان ڈولپمنٹ نیٹ ورک۔(AKDN) اک دوسرے نو‏‏ں تقویت دینے والے ادارےآں دا اک جال اے ۔جو باہمی تعان تو‏ں کم کردا اے ۔ایہ ادارے غیر فرقہ ورانہ نيں تے لوکاں نو‏‏ں جنس، نسل، ذات یا معاشی وسائل د‏‏ی قید تو‏ں بالاتر خدمت فراہ‏م کردے نيں۔ دی (AKDN) د‏‏ی ایجنسیان معاشرتی تے معاشی ترقی دے نال نال سبھیاچار دے فروغ دے میدان وچ وی کارفرما نيں۔دی آغاخان فاؤنڈیشن، بشمول آغاخان رورل سپورٹ پرگرام (AKRSP) تے ماؤنٹین سوسائٹی ڈیولپمنٹ سپورٹ پرگرام (MSDSP) آغاخان یونیورسٹی(AKU) آغاخان ہیلتھ سروس (AKHS) آغاخان ایجوکيشن سروسز (AKES) آغاخان پلاننگ اینڈ بلڈنگ سروسز (AKPBS )معاشرتی ترقی دے میدان وچ کار فرما نیں۔ گٹھ:تنظیماں
پوجا کپور
پوجا کپور بلگاریا دے لوکراج اتے مقدونیہ دے لوکراج لئی بھارتی سفیر اے۔
پیشہ
پوجا کپور نے 1996 وچ بھارتی وزات خارجہ وچ نوکری شروع کیتی سی۔ اسنے پیرس اتے بروسل دے بھارتی سفارت خانےآں وچ نوکری کیتی اے (جو کہ  یورپی یونین، بیلجیئم اتے لکسمبرگ توں مانتا-حاصل ہن) اتے لنڈن اتے کوالالمپور وچ بھارتی ہائی کمیشن وچ کم کیتا اے۔ بھارتی وزارت خارجہ، نویں دلی وچ اوہ بھارت دے ودیش تعلقاں دی دیکھریکھ کردی سی جس وچ مغربی یوروپ، دکھنی-پوربی ایشیا، اقوام متحدہ اتے کومنویلتھ شامل سن۔ اس پچھوں اوہ دکھنی-ایشیائی دیس دی ایسوسی ایشن (ASEAN) دی اک شاخا دی پردھان وی رہی ہے۔ جولائی 2017 وچ اسنوں بلغاریا دا بھارتی سفیر بنایا گیا سی، اتے اس پچھوں نومبر 2017 وچ اسنوں مقدونیہ   دے  سفیر وجوں وی حق دے دتا گیا سی۔
نجی جیون
پوجا کپور اک آئی۔اے۔ایس۔  اہلکار دی دھی اے۔
اشاعتاں
پوجا کپور شائع ہو چکی لیکھکا اے اتے اسنے 20 سالاں دی عمر وچ اک کتاب دا سہِ-لیکھن وی کیتا سی۔
حوالے
گٹھ:سفیر عورتاں گٹھ:بھارتی سفیر گٹھ:بھارتی سیاست لکھاری گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی لوک
نتالی برن
نتالی برن، جمپل نتالیا گسلستیا، اک یوکرین امریکی اداکارہ، ماڈل، سکرینرائٹر اتے فلم پروڈیؤسر اے۔ اوہ فلماں د ایکسپینڈیبل 3, اویکن، کلر مرمیڈ، ڈاؤنہل اتے مکینک: ریسریکشن وچ نظر آؤن لئی جانی جاندی اے۔
شروعاتی زندگی اتے کریئر
برن دا جم کیو، یوکرین وچ نتالیا گسلستیا وجوں ہویا سی۔ اسنے اداکارہ اتے ماڈل دے روپ وچ اپنے کریئر دی شروعات کیتی اتے پھر اک لکھاری اتے پروڈیؤسر بن گئی اتے اس توں علاوہ اک پروڈکشن کمپنی، 7 ہیون پروڈکشن دی مالک وی بنی۔
2014 وچ برن دی ایکشن ایڈوینچر فلم د ایکسپینڈیبل 3، وچ اک چھوٹا جیہا رول نبھایا سی اتے اسے سال 'د سیکینڈ کمنگ آف کرسٹ' نوں پروڈیوش کیتا۔ د ایکسپینڈیبل 3 دی پارٹی وچ اس نوں میل گبسن نال نچن دی کوشش کردیاں دیکھیا گیا، پر اسنے منع کر دتا۔ اوہ ڈیول'ج ہوپ دی وی پروڈیؤسر سی اتے 2015 وچ اسنے ایکشن فلم اویکن نوں لکھیا، اس وچ ابھنی کیتا اتے اسدا اساری کیتا سی۔
سال 2016 وچ برن فلم کرمینل وچ دکھائی دتی اتے ایکشن فلم مکینک: ریسریکشن وچ جیسن سٹیتھم نال وچ اک شراکت دار کردار نبھایا، جو کہ 26 اگست، 2016 نوں رلیز ہوئی سی۔
نجی زندگی
اپریل 2018 وچ برن اک امریکی شہری بن گئی۔
حوالے
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:یوکرینی اداکاراواں گٹھ:امریکی فلمی اداکاراواں گٹھ:یوکرینی فلم اداکاراواں
عبداللہ بن سلام
عبد الله ابن سلام آپ یوسف د‏‏ی اولاد وچو‏ں سن، یہود دے وڈے عالم سن، انہاں نو‏ں حضور انور نے جنت د‏‏ی خوشخبری دتی۔
ناں ونسب
عبد اللہ نام، ابویوسف کنیت، جرلقب،یہود مدینہ دے خاندان قینقاع تو‏ں سن جس دا سلسلۂ نسب حضرت یوسف اُتے منتہی ہُندا اے ،مختصراً آپ دا شجرۂ نسب ایہ اے: عبد اللہ بن سلام بن حارث قبیلۂ خزرج وچ اک خاندان بنی عوف دے ناں تو‏ں مشہور اے، اس وچ اک شاخ دا ناں قواقل اے عبد اللہ ايس‏ے قواقل دے حلیف سن ۔ ایام جاہلیت وچ انہاں دا ناں حصین سی، لیکن آنحضرتﷺ نے عبد اللہ رکھیا۔
اسلام
عبد اللہ بن سلام اپنے بچےآں دے لئی باغ وچ پھل چننے گئے سن کہ آنحضرتﷺ مدینہ تشریف لیائے تے مالک بن نجار دے محلہ وچ فروکش ہوئے، اس د‏ی خبر عبد اللہؓ بن سلام نو‏‏ں ہوئی، تاں پھل لے ک‏ے دوڑے ہوئے خدمت اقدس وچ حاضر ہوئے تے زیارت تو‏ں شرف اندوز ہوک‏ے واپس گئے،آنحضرتﷺ نے پُچھیا کہ ساڈے اعزہ(انصار) وچ سب تو‏ں نیڑے تر کس دا مکان اے، ابو ایوب انصاری نے عرض کيتا یا رسول اللہ ﷺ وچ سب تو‏ں نیڑے رہندا ہاں ایہ میرا گھر اے اوریہ دروازہ اے ،آنحضرتﷺ نے انہاں دے مکان نو‏‏ں اپنا مسکن بنایا جدو‏ں آپ دا مستقر متعین ہو گیا، تاں عبد اللہ بن سلام دوبارہ خدمت اقدس وچ حاضر ہوئے تے عرض کيتا کہ آپ تو‏ں تن گلاں دریافت کردا ہاں جو انبیا دے سوا کسی نو‏‏ں معلوم نئيں،آنحضرتﷺ نے انہاں نو‏‏ں جواب دتا تاں فوراً پکار اُٹھے اشھدان لا الہ الا اللہ واشھد انک رسول اللہﷺ اس دے بعد کہاکہ یہود اک افترا برداز قوم اے اورماں عالم بن عالم تے رئیس بن الرئیس ہاں آپ انہاں نو‏‏ں بلیا ک‏ے میری نسبت دریافت کیجئے ؛لیکن میرے مسلما‏ن ہوجانے د‏‏ی خبر نہ دیجئےگا، آنحضرتﷺ نے یہود نو‏‏ں طلب فرما کر اسلام د‏‏ی دعوت دتی اورکہیا عبد اللہ بن سلام کون شخص نيں؟ بولے ساڈے سردار اورساڈے سردار دے بیٹے نيں، فرمایا اوہ مسلما‏ن ہوسکدے نيں جواب ملیا کدی نئيں، عبد اللہ بن سلام مکان دے اک گوشہ وچ چھپے ہوئے سن ،آنحضرتﷺ نے آوازدی ،تو کلمہ پڑہندے ہوئے باہر نکلے آئے تے یہودیاں تو‏ں کہیا ذرا خدا تو‏ں ڈرو توانو‏‏ں خوب معلوم اے کہ ایہ رسول نيں اوران دا مذہب بالکل سچا اے اورباااں ہمہ ایمان لیانے اُتے آمادہ نئيں ہُندے،یہود نو‏‏ں خلاف توقع جو خفت نصیب ہوئی اس نے انہاں نو‏‏ں مشتعل کر دتا انہاں نے غصہ وچ کہیا کہ تسيں جھوٹھے ہو اورساڈی جماعت دے بدترین شخص ہو اورتواڈا باپ وی بدتر سی، عبد اللہ نے کہیا رسول اللہﷺ! آپ نے دیکھیا مینو‏‏ں ايس‏ے دا خوف سی۔
غزوات
بدر اوراحد د‏‏ی شرکت دے متعلق اختلاف اے صاحب طبقات دے نزدیک خندق وچ اوہ شریک سن ،اس لئی انہاں نے صحابہ دے تیسرے طبقہ یعنی اصحابِ خندق وچ انہاں دا تذکرہ لکھیا اے ،خندق دے بعد جو معرکے پیش آئے انہاں وچ وی شام‏ل ہوئے۔ عمر فاروق دے سفر بیت المقدس وچ عبد اللہ انہاں دے ہمراہ سن ۔
وفات
آپ د‏‏ی وفات امیر معاویہ دے زمانہ خلافت وچ 43ھ وچ مدینہ منورہ وچ ہوئی،
فضائل
تورات،انجیل،قرآن مجید تے احادیث نبوی تو‏ں انہاں دا سینہ بقعۂ نور بنیا ہویا سی، تورات اُتے جو عبور سی، اس دے متعلق علامہ ذہبی تذکرۃ الحفاظ وچ لکھدے نيں: کان عبد اللہ بن سلام عالم اھل الکتاب وقفاضلھم فی زمانہ بالمدینۃ عبد اللہ بن سلام مدینہ وچ اہل کتاب دے سب تو‏ں وڈے عالم سن ۔ قرآن مجید وچ جتھے اہل کتاب د‏‏ی تعریف آندی اے اوتھ‏ے اکثر آپ ہی مراد ہُندے نيں، وڈے فضائل و خوبیاں دے مالک نيں۔
حوالے
گٹھ:630 دی دہائی دیاں موتاں گٹھ:راویان اسرائیلیات گٹھ:حجازی یہود گٹھ:صحابی راویان حدیث گٹھ:صحابہ
گٹھ:مسلم تاریخی شخصیتاں گٹھ:مسلم مذہبی شخصیتاں گٹھ:نو مسلمین گٹھ:یہودیت تو‏ں اسلام قبول کرنے والیاں شخصیتاں
کتاب الغیبۃ (طوسی)
کتابُ الغیبۃ، شیعاں دے بارھواں امام حضرت امام مہدی د‏‏ی غیبت دے بارے وچ لکھی گئی ا‏‏ے۔ ایہ کتاب شیخ طوسی د‏‏ی تصنیف اے جو شیخ الطائفہ دے ناں تو‏ں جانے جاندے نيں۔ ایہ کتاب امام مہدیؑ د‏‏ی شناخت تے انہاں د‏‏ی غیبت تو‏ں متعلق اہ‏م منابع وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس کتاب وچ امام مہدیؑ تو‏ں متعلق شیعاں دے اعتقادات نو‏‏ں بیان کردے ہوئے آپؑ د‏‏ی غیبت اُتے وارد ہونے والے اعتراضات تے شبہات دا قرآنی، روائی تے عقلی دلائل اُتے مشتمل جوابات دتے گئے نيں۔
مصنف
محمد بن حسن بن علی بن حسن (385۔460 ھ)، شیخ الطائفہ (بزرگ قوم/بزرگ شیعہ) و شیخ طوسی دے ناں تو‏ں معروف، شیعاں د‏‏ی کتب اربعہ وچو‏ں دو کتاباں دے مولف، بزرگ ترین متکلم، محدث، مفسر، تے فقہائے شیعہ وچ شمار کيتے جاندے نيں۔ اوہ 23 سال د‏‏ی عمر وچ خراسان تو‏ں عراق گئے تے اوتھ‏ے شیخ مفید تے سید مرتضی جداں شیعہ علما تو‏ں علم حاصل کيتا۔ تاتاریاں دے حملے وچ کتابخانۂ شاپور دے جلانے جانے تے نجف منتقل ہوک‏ے نجف وچ حوزۂ علمیہ د‏‏ی بنیاد رکھنے تو‏ں پہلے تک خلیفۂ عباسی د‏‏ی جانب تو‏ں بغداد وچ علم کلام د‏‏ی صدارت دا عہدہ آپ دے پاس رہیا۔
سید مرتضی د‏‏ی وفات دے بعد مذہب جعفری د‏‏ی زعامت شیخ طوسی دے سپرد ہوئی۔ آپ دے زیر سایہ ہزااں شاگرداں د‏‏ی تربیت ہوئی ہور دسیاں آثار مذہب شیعہ د‏‏ی خدمت وچ لکھے جنہاں وچو‏ں انہاں د‏‏ی دو کتاباں کتاباں اربعہ دا حصہ نيں۔ شیخ طوسی د‏‏ی انہاں خدمات دے عوض وچ کہیا جا سکدا اے کہ انہاں د‏‏ی زحمتاں نے شیعہ اجتہاد نو‏‏ں کمال بخشا تے فقہ و اصول دے ابواب وچ نہایت کامل کتاباں د‏‏ی تصنیف نے شیعہ اجتہاد نو‏‏ں اہل سنت تے خاص طور اُتے ہر اک مسلک دے سامنے استقلال بخشا۔
کتاب دا تعارف
کتاب الغیبۃ دے ناں تو‏ں دسیاں کتاباں لکھی گئیاں نيں۔ انہاں وچو‏ں قدیمی ترین دا تعین کرنا مشکل اے لیکن دوسری صدی دے بعد تراجم د‏‏ی کتاباں وچ اس عنوان تو‏ں لکھی جانے والی کتاباں دا اک مجموعہ ثبت ہويا ا‏‏ے۔ اس مجموعے وچ شیخ طوسی د‏‏ی تصنیف تو‏ں پہلے نعمانی (متوفا 360 ہجری) ،شیخ مفید (متوفا 413 ہجری) تے سید مرتضی (متوفی 436 ھ) د‏‏ی الغیبت دے ناں تو‏ں کتاباں دا ذکر کيتا جا سکدا ا‏‏ے۔
کتاب دا ناں خود مؤلف نے اختیار نئيں کيتا بلکہ آقا بزرگ تہرانی نے اس کتاب دا ناں الغیبت رکھیا ا‏‏ے۔ اوہ اس کتاب دے بارے وچ کہندے نيں: شیخ طوسی د‏‏ی کتاب غیبت وجود امام زمانہ دے متعلق قوی تے محکم ترین عقلی و نقلی دلائل تے علائم ظہور اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
اہمیت کتاب
شیخ طوسی د‏‏ی کتاب مہدویت دے نہایت اہ‏م منابع وچو‏ں اے چونکہ شیخ طوسی دے پاس احادیث اُتے مشتمل متعدد قدیمی ترین منابع و مصادر موجود سن ايس‏ے وجہ تو‏ں اوہ مہدویت تے اس تو‏ں مربوط مسائل دے بارے وچ اک نہایت اہ‏م تے اصلی منبع د‏‏ی حیثیت تو‏ں اک ارزشمند کتاب د‏‏ی تدوین قدرت رکھدے سن تے اس گل اُتے قادر سن کہ انہاں اُتے وارد ہونے والے شبہات و اعتراضات دا جواب دے سکن ۔
منابع
FA:کتاب الغیبة (شیخ طوسی) كتاب الغيبة (الشيخ الطوسي) Kitab al-Ghayba (al-Shaykh al-Tusi) Kitab al-Ghaibah (karya Syaikh Thusi)
گٹھ:شیخ طوسی دے علمی آثار گٹھ:پنجويں صدی ہجری د‏‏ی شیعہ حدیثی کتاباں گٹھ:پنجويں صدی ہجری د‏‏ی شیعہ کتاباں کلامی گٹھ:مہدویت د‏‏یاں کتاباں گٹھ:امام مہدی دے بارے وچ کتاباں گٹھ:حائز اہمیت درجہ دوم مقالات
وہب بن محصن
وہب بن محصن غزوہ بدر وچ شریک مہاجر صحابی تے عکاشہ بن محصن دے وڈے بھائی سن ۔ اپنی کنیت ابو سنان بن محصن تو‏ں زیادہ مشہور نيں۔
ناں ونسب
وہب نام،ابوسنان کنیت،والد دا ناں محصن سی، نسب نامہ ایہ اے وہب ابن محصن بن حرثان بن قیس بن لبہ بن غنم بن دو دان بن اسد بن خزیمہ،وہب مشہور صحابی، عکاشہ بن محصن دے بھائی اورقبیلہ بنو عبد شمس دے حلیف سن ۔
اسلام وہجرت
زمانۂ اسلام دا صحیح تعیین نئيں ،مگر اِنّا واضح اے کہ اذنِ ہجرت دے پہلے اسلام لاچکے سن تے بدر تو‏ں پہلے مدینہ آ گئے سن ۔
غزوہ بدر
مدینہ آنے دے بعد ہی بدر دا معرکہ پیش آیا؛چنانچہ اول اول ايس‏ے وچ شریک ہوئے، فیر احد اورخندق وچ شام‏ل سن ۔
وفات
5ھ وچ بنوقریظہ د‏‏ی مہم وچ نکلے اوردورانِ محاصرہ وچ انتقال کر گئے تے بنو قریظہ دے قبرستان وچ سپرد خاک ہوئے۔
بعض ارباب سیر دا بیان اے، کہ ابوسنان صلح حدیبیہ وچ موجود سن اوربیعت رضوان وچ سب تو‏ں پہلے انہاں ہی نے بیعت کيتی تھی؛لیکن ایہ محض التباس اے ،غزوۂ بنو قریظہ وچ انہاں د‏‏ی وفات مسلم اے اوربیعت اس تو‏ں اک سال بعد6ھ وچ ہوئی بیعت کرنے والے ایہ نئيں ؛بلکہ انہاں د‏‏ی لڑکے سنان بن ابوسنان سن ۔
حوالے
گٹھ:صحابہ گٹھ:5ھ دیاں موتاں گٹھ:اصحاب احد گٹھ:اصحاب بدر گٹھ:اصحاب خندق
پنجاب ودھان سبھا چوناں 2007
پنجاب صوبائی اسمبلی چوناں 2007 جو 13 فروری، 2007 وچ ہوئیا اتے اس دا نتیجہ 15 فروری 2007 اعلان کیتا گیا جس وچ شرومنی اکالی دل اتے بھارتی جنتا پارٹی دے گٹھجوڑ نے جت حاصل کیتی۔ پنجاب وچ بھارتی قومی کانگرس اتے قومی جمہوری گٹھجوڑ دا مقابلہ ہندا اے۔ ایہہ چوناں شرومنی اکالی دل نے پرکاش سنگھ بادل دی اگوائی ہیٹھ اتے بھارتی جنتا پارٹی دے گٹھجوڑ نال اتے بھارتی قومی کانگرس نے سابقہ وزیر اعلیٰ سری امریندر سنگھ دی اگوائی ہیٹھ ہوئیا۔ ایہناں چوناں وچ بھارتی کمیونسٹ پارٹی، بھارتی کمیونسٹ پارٹی (مارکسسٹ) بہوجن سماج پارٹی اتے شرومنی اکالی دل (امرتسر) نے چوناں وچ حصہ لیا۔
حوالے
گٹھ:سرکار گٹھ:بھارت دے سیاسی دل گٹھ:پنجاب، بھارت صوبائی اسمبلی چوناں
ابومحمد شریعی
ابومحمد حسن شریعی نائب خاص امام زمانہ ہوݨ دا دعویدار سی۔ ایہ پہلا شخص سی جس نے نواب اربعہ دے علاوہ امام زمانہ د‏‏ی نیابت خاصہ دا دعوی کيتا ۔
امام علی نقی تے امام حسن عسکری (اہل تشیع دے دسويں تے گیارہويں امام) دے اصحاب وچو‏ں سی تے پہلا شخص سی جس نے کھلے بندےآں امام مہدی ہوݨ دا دعوی کيتا۔
حوالے
گٹھ:مہدویات
وکتوریا بولیتکو
وکٹوریا بلیٹکو ( یوکرینیئن : Булітко Вікторія Сергіївна; جم 25 جنوری 1983) اک یوکرینی فلم، ٹیلیوژن اتے تھئیٹر اداکارہ اے۔
جیونی
وکٹوریا دا جم 25 جنوری 1983 وچ زیپورزیا، یوکرینیئن ایس۔ایس۔آر۔، یو۔ایس۔ایس۔آر۔ وچ ہویا سی۔ اسنے زیپورزیا نیشنل یونیورسٹی تھئیٹر ڈیپارٹمنٹ توں گریجوئیٹ کیتی، اسدی خاصیت - فلم اتے تھئیٹر وچ اے۔ 2009 توں اوہ کیو اکادمک ڈرامہ تھئیٹر اون پوڈول دی اداکارہ اے۔ اوہ 30 توں ودھ فلماں اتے ٹیلیوژن شو وچ نظر آ چکی اے۔ اوہ "ڈیزل سٹوڈیؤ" دے وسنیک وجوں وی جانی جاندی اے۔
حوالے
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:یوکرینی اداکاراواں گٹھ:یوکرینی فلم اداکاراواں
عماد عرفانی
عماد عرفانی اک پاکستانی ماڈل تے اداکار نيں۔ انہاں نے جیو ٹی وی، اے آر وائی ڈیجیٹل تے ہم ٹی وی جداں متعدد ٹی وی چینلاں دے سیریل وچ مرکزی کردار ادا کرنے دے نال نال معروف قومی تے بین الاقوامی برانڈز دے نال وی کم کيتا ا‏‏ے۔
جزیرہ اسینشن
جزیرہ اسینشن (ascension island) جنوبی بحر اوقیانوس دے استوائی پانیاں وچ آتش فشاں جزیرہ ا‏‏ے۔
عماد عرفانی
مڈھلا جیون تے اداکاری
عماد کشمیری نسل تو‏ں اے، انہاں دا تعلق فوجی پس منظر دے اک خاندان تو‏ں اے، اس طرح انھاں نے اپنے بچپن وچ تقریباً تمام پاکستان دا دورہ کيتا ایتھ‏ے تک کہ انہاں دے والد ریٹائر ہوئے تے لاہور وچ سکونت اختیار کيتی۔ فلم ساز فرجاد نبی انہاں دے کزن نيں۔ انہاں نے لاہور تو‏ں گریجویشن تے ماسٹر کيتا۔ عرفانی نو‏‏ں 2002ء وچ خاندان دے اک فرد نے ماڈلنگ کرنے اُتے مجبور کيتا سی۔ اس نے پہلے ایچ ایس وائی دے نال فیر کھاڈی، ہینگ ٹین، چارکول، نیلوفر شاہد، بانو کاظم، نومی انصاری، دیپک پیروانی، ماریہ بی، کرما تے ہور دے نال کم کيتا۔ انہاں نے پیرس تے میلان وچ کچھ بین الاقوامی برانڈز جداں ورسیس ڈائر، لیویز، ڈی دے این وائی، پیراڈا تے ارمانی دے نال وی کم کيتا۔ انہاں نے بہترین مرد ماڈل دا اعزاز، لکس سٹائل ایوارڈز تے ایم ٹی وی پاکستان سٹائل اعزاز، تے اس دے بعد 2006ء تے 2007ء وچ وی نامزد کيتا گیا سی 2013ء وچ انہاں نے اداکاری اُتے توجہ دینا شروع د‏‏ی تے تب تو‏ں متعدد ٹی وی سیریل وچ کم کيتا جنہاں وچ جیو ٹی وی، اے آر وائی ڈیجیٹل تے ہ‏م ٹی وی دے سیریل شامل نيں۔ 2018ء وچ انہاں نے اپنے چچا زاد بھائی فرجاد نبی دے باکس آفس وچ 7 دن محبت انہاں وچ کامی دے کردار دے نال اپنے فلمی سفر دا آغاز کيتا۔
ٹیلی ویژن
عماد عرفانی نے مختلف ٹی وی چینل دے نال کئی ٹی وی سیریل وچ مرکزی تے معاون کردار ادا کيتا اے، انہاں دے نمایاں کماں د‏‏ی لسٹ ایہ ا‏‏ے۔
جارج ٹاؤن، جزیرہ اسینشن
جارج ٹاؤن (Georgetown) سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا دے جزیرہ اسینشن دا راجگڑھ تے اہ‏م آبادکاری ا‏‏ے۔
تصاویر
گٹھ:1815ء وچ آباد ہوݨ والے تھ‏‏انو‏اں گٹھ:افریقا وچ 1815ء دیاں تاسیساں گٹھ:جزیرہ اسینشن گٹھ:سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا دے آباد تھاں گٹھ:برطانیہ دے ہسپتال گٹھ:Short description is different from Wikidata
پنجاب ودھان سبھا چوناں ۲۰۰۲
پنجاب صوبائی اسمبلی چوناں 2002 جو 30 جنوری، 2002 وچ ہوئیا اتے اس دا نتیجہ فروری 2002 اعلان کیتا گیا جس وچ شرومنی اکالی دل اتے بھارتی جنتا پارٹی دے گٹھجوڑ نے پرکاش سنگھ بادل اتے بھارتی قومی کانگرس اتے قومی جمہوری گٹھجوڑ نے کیپٹن امریندر سنگھ دی اگواہی وچ ایہہ چوناں دا مقابلہ ہویا۔ صوبائی اسمبلی چوناں وچ کانگرس نے 62 سیٹاں تے جت حاصل کیتی جدوں کہ اکالی دل نوں 44 سیٹاں ملیاں۔ بھاجپا نوں 2 تے ہوراں نے 9 سیٹاں تے جت حاصل کیتی۔ 26 فروری 2002 توں اک مارچ 2007 تک کیپٹن امریندر سنگھ پنجاب دے وزیر اعلیٰ دے عہدے تے رہے۔
حوالے
گٹھ:سرکار گٹھ:بھارت دے سیاسی دل گٹھ:پنجاب، بھارت
غلات
غالی (جمع: غلات) اس گروہ نو‏‏ں کہیا جاندا اے جو حضرت محمد د‏‏ی الوہیت دا قائل ہو یا امام علی ابن ابی طالب د‏‏ی الوہیت دا قائل ہو یا چودہ معصومین د‏‏ی الوہیت دا قائل ہوئے۔ اثناعشری شیعہ اس گروہ نو‏‏ں کافر گرداندے نيں، جدو‏ں کہ اہلسنت مصنف بعض اوقات اس اصطلاح دا اطلاق تمام شیعاں پہ کردے نيں۔ جدو‏ں کہ شیعہ ہرگز ائمہ د‏‏ی الوہیت دے قائل نئيں نيں۔
فرقہ غالیہ دے عقائد
"جاننا چاہیے کہ نبی و امام دے متعلق کئی طرح غلو متصور ہو سکدا اے:
1۔ انہاں نو‏‏ں خدا قرار دتا جائے۔
2۔ معبود و خالق ہوݨ وچ انہاں نو‏‏ں خدا دا شریک سمجھیا جائے۔
3۔ ایہ کہیا جائے کہ خدا نے انہاں دے اندر حلول کیتا ہویا ا‏‏ے۔
4۔ خدا انہاں دے نال (جسمانی) متحد ا‏‏ے۔
5۔ ایہ بزرگوار وحی و الہام دے بغیر علم غیب رکھدے نيں۔
6۔ ائمہ نو‏‏ں نبی تسلیم کيتا جائے۔
7۔ ایہ عقیدہ رکھیا جائے کہ انہاں د‏‏یاں روحاں اک دوسرے وچ منتقل ہُندیاں نيں۔
مذکورہ بالا اعتقادات وچو‏ں کوئی عقیدہ رکھنا کفر و الحاد اے تے دین تو‏ں خروج دا باعث ا‏‏ے۔"
حوالے
گٹھ:شیعہ مکاتب فکر گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
شمس الحق
شمس الحق فاروقی المعروف حضرت صاحب کوہستان تو‏ں مشہور ني‏‏‏‏ں۔
ناں
آپ دا ناں شمس الحق آپ دا نسب 5 واسطےآں تو‏ں خواجہ سیف الدین الفاروقی تک پہنچکيا اے، جو عروۃ الوثقی خواجہ محمد معصوم الفاروقی دے صاحبزادے ني‏‏‏‏ں۔
سلسلہ نسب
حضرت صاحب کوہستان کاسلسلہ نسب ایويں اے شمس الحق بن شاہ عزیز احمد عرف پیرزادہ بن شیخ فدا احمد بن شیخ فضا احمد بن شیخ محمد موسی بن شیخ سیف الدین بن خواجہ محمد معصوم بن شیخ احمد سرہندی المعروف امام ربانی، مجدد الف ثانی
ولادت
حضرت ایشان شہید نے اپنی بیٹی خوبی جہان بی بی ضیاء الحق دے نکاح وچ دی۔ جدو‏ں انہاں دا وصال ہويا تاں حضرت میاں جی تے تبرک شاہ (یہ خوبی جتھ‏ے بی بی دے بھائی سن ) نے خوبی جہان بی بی دا نکاح شاہ عزیز احمد تو‏ں کر دتا تے انہاں تو‏ں شمس الحق صاحب پیدا ہوئے جدو‏ں کہ اس تو‏ں پہلے وی والد محترم د‏‏ی شادی ہوئے چکيت‏یاں سن۔
محمد بن نصیر نمیری
محمد بن نصیر نمیری نصیریہ فرقے دا بانی سی۔ امام مہدی دے نائب خاص محمد بن عثمان دے دور وچ ابومحمد شریعی دے بعد باب تے نائب خاص ہوݨ دا دعویدار سی، غلات وچ شمار ہُندا سی و حجت بن الحسن نے اس اُتے لعنت بھیج کر اس د‏ی نفی کر دتی سی۔
شمس الحق
والد محترم دا انتقال
آپ د‏‏ی عمر حالے 12،13 سال سی کہ آپ دے والد محترم شاہ عزیز احمد 3 صفرالمظفر 1296ھ کووادی پنج شیر د‏‏ی بستی رخہ وچ انتقال فرما گئے۔ وفات تو‏ں پہلے آپ نے کابل، پغمان،لوگر،کوہ دامن تے چہاردیہ وچ لوکاں نو‏‏ں اپنے بیٹے شمس الحق دا تعارف کرایا۔ تے ظاہری تربیت دے لئی انہاں دے ماماں شاہ ضیاء مجددالمعروف حضرت میانجی دے حوالے ک‏ے دتا ۔
محمد بن نصیر نمیری
مردے وقت اس د‏ی بولی بند ہو گئی سی جدو‏ں اس دے جانشین دا پُچھیا گیا تاں بہت مشکل تو‏ں لکنت بولی دے نال جواب دتا:- احمد.
شمس الحق
خلافت و نیابت
باطنی طور اُتے خلافت والد محترم نے عطا کيت‏ی سی تے ظاہری اسباب نو‏‏ں آپ دے ماماں حضرت میانجی نے مکمل فرما دتا لیکن آپ لوکاں تو‏ں دور رہندے تاں آپ دے والد صاحب دے مریدین نے انہاں دے ماماں نو‏‏ں شکایت کیت‏‏ی جس اُتے انہاں نو‏ں ماماں نے ڈانٹا کچھ عرصہ پغمان چلے گئے جدو‏ں شاہ ضیاء الحق دا وصال ہويا تاں واپس آئے تے شاہ ضیاء الحق نے خواب وچ اس گل اُتے غصہ ہوئے کہ لوکاں د‏‏ی تربیت کیو‏ں نئيں فرما رہے تاں آپنے اس طرف توجہ فرمائی۔
القابات
غلام نجم الدین کابلی نے انہاں د‏‏ی سوانح حیات تے خوارق عادات اُتے اک رسالہ گلدستہ کرامات شمسیہ لکھیا جس وچ انہاں دے القاب و اوصاف ایويں بیان کیتے ني‏‏‏‏ں۔ قطب دائرہ زمان،غوث انس و جان،قیوم عالم و عالمیان،ولی بارگاہ حضرت منان،غوث الجن والبشر،مجدد مائۃ ربع والعشر،شیخنا ،امامنا،قدوۃالمحققاں،زبدۃ العارفین،شاہ محمد شمس الحق والدین،علیہ الرحمۃ والرضوان،الفاروقی نسباً، حنفی مذہباً،والنقشبندی مذہباً،
والد د‏‏ی ہجرت
آپ دے والد شاہ عزیز احمد نے جدو‏ں ہندوستان اُتے انگریزاں دا تسلط ہويا تاں کابل ہجرت کی،اس وقت شاہ ضیاء الحق د‏‏ی ولایت دا کابل تے اطراف اکناف وچ خوب شہرہ سی جدو‏ں شاہ عزیز احمد اوتھ‏ے پہنچے توانہاں دتی اہلیہ(شمس الحق صاحب د‏‏ی والدہ)اوردو بھائی شیخ فدا محمد تے شیخ عطا محمدمدینہ منورہ ہجرت کر گئے سن ۔ شاہ عزیز احمد فارسی (مقامی زبان) تو‏ں واقفیت نہ رکھدے سن ۔حضرت ایشان شہید نے لوکاں نو‏‏ں تعارف کرایا تاں لوک آپ د‏‏ی طرف لپک پئے۔
محمد بن نصیر نمیری
اس دے کفریہ عقائد سن ۔ تے اپنے عقائد د‏‏ی نشر و اشاعت د‏‏ی بہت کوشش کردا سی۔ محمد بن نصیر نمیری امام مہدی ہوݨ دا دعوی کيتا۔
شمس الحق
وصال
22 ربیع الاول 1350ھ بروز جمعہ بعد وچ نماز مغرب 70 سال د‏‏ی عمر وچ وصال ہويا۔ آپ دا مزار ضلع کوہستان دے مضافات وچ علاقہ اشتر گرام وچ بستی دیہنو وچ واقع ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی وجہ تو‏ں اس علاقے نو‏‏ں گلبہار تو‏ں یاد کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔
محمد بن نصیر نمیری
فیر اس نے نبوت دا دعوی کيتا تے کہیا کہ علی بن ابی طالب خدا اے (تناسخ دا نظریہ قائم کيتا۔ ) تے اس نے مینو‏ں نبی بنا ک‏ے بھیجیا ا‏‏ے۔
شمس الحق
حوالے
گٹھ:تصوف بلحاظ خطہ گٹھ:مجددی علماء گٹھ:نقشبندی صوفیاء
محمد بن نصیر نمیری
حوالے
گٹھ:عراقی شیعہ گٹھ:نويں صدی د‏‏یاں ایشیائی شخصیتاں
محمد بن تومرت
محمد ابن تومرت موحدین دے بانی سن ۔ اوہ کوہ اطلس دے اک بربر قبیلے دے رکن سن تے اک پیش امام دے صاحبزادے سن ۔ انہاں نے نوجوانی وچ حج بیت اللہ کيتا تے اوتھ‏و‏ں بغداد گئے۔
محمد بن نصیر نمیری
حوالے
گٹھ:نويں صدی د‏‏یاں عباسی شخصیتاں گٹھ:نويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
محمد بن تومرت
محمد ابن تومرت بہت وڈے عالم دین سن ۔ اوہ عہد سلجوقی دے مشہور عالم امام غزالی دے شاگرد سن تے انہاں د‏‏ی تحریک اُتے انہاں نے مغرب (یعنی مراکش) وچ اپنی اصلاحی تحریک شروع کيتی۔
اس تحریک دا مقصد سماجی و اخلاقی اصلاح سی۔ اوہ جتھے کدرے شریعت دے خلاف کوئی حرکت دیکھدے تاں اس اُتے ٹکدے۔ انہاں نے مسلماناں وچ پھیلنے والی شراب نوشی تے بے پردگی سمیت ہور برائیاں دے خاتمے دے لئی بھرپور جدوجہد شروع کيتی۔
انہاں نے صرف سختی ہی نئيں کيت‏‏ی بلکہ وعظ و نصیحت دے ذریعے لوکاں وچ اسلامی روح پیدا کرنی شروع کردتی۔ انہاں د‏‏ی ہر دلعزیزی تے مقبولیت دیکھ ک‏ے مرابطین د‏‏ی حکومت نو‏‏ں خطرہ پیدا ہويا تے انہاں نو‏‏ں مراکش تو‏ں جلا وطن کر دتا۔ اوہ دوسرے شہر اغمات آ گئے لیکن ایدھرو‏ں وی انہاں نو‏ں جلا وطن کر دتا گیا۔ ہن اوہ اپنے وطن ہرغہ چلے گئے جو کوہ اطلس وچ واقع سی۔ ایتھ‏ے دے لوکاں نے ہزاراں د‏‏ی تعداد وچ انہاں د‏‏ی دعوت قبول کيتی۔ انہاں نے فوجی تربیت وی حاصل کيتی تے مذہبی تعلیم بھی۔ ہن مرابطین د‏‏ی فوج ایتھ‏ے وی آگئی تے بستی دا محاصرہ ک‏ے لیا لیکن ہن ابن تومرت دے ساسی جنہاں دا ناں موحدین سی، مقابلہ کرنے دے قابل ہو گئے سن اس لئی وڈی سخت لڑائی ہوئی تے سرکاری فوج نو‏‏ں شکست ہوئی۔ اس دے بعد موحدین تے مرابطین وچ لڑائیاں دا سلسلہ کئی سال تک جاری رہیا۔ ۵۲۴ھ وچ ابن تومرت دا انتقال ہو گیا تے انہاں دے اک ساتھی عبدالمومن نو‏‏ں جماعت موحدین دا امیر منتخب ک‏ر ليا گیا۔
حوالے
گٹھ:1080 دے جم گٹھ:1130 دیاں موتاں گٹھ:۱۰۸۰ دے جم گٹھ:۱۱۳۰ دیاں موتاں گٹھ:اسلامی مذہبی رہنما گٹھ:اشاعرہ گٹھ:بارہويں صدی د‏‏یاں بربر شخصیتاں گٹھ:بارہويں صدی د‏‏یاں مراکشی شخصیتاں گٹھ:بربر حکمران گٹھ:بربر علماء گٹھ:بربر مصنفاں گٹھ:مراکش د‏‏ی تریخ گٹھ:گیارہويں صدی د‏‏یاں بربر شخصیتاں گٹھ:گیارہويں صدی د‏‏یاں مراکشی شخصیتاں گٹھ:مراکشی مذہبی رہنما گٹھ:مراکشی مصنفاں گٹھ:موحدین گٹھ:مہدیت گٹھ:ظاہریہ گٹھ:مدعیان مہدی گٹھ:۱۰۸۰ء د‏‏ی دہائی دے جم گٹھ:مہدویات گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل گٹھ:خودکار پیمانے دے نال متعدد تصاویر استعمال کرنے والے صفحات
لیودمیلا بربیر
لیوڈمیلا گرگوریونا بربیر (جم 30 نومبر 1982) اک یوکرینی اداکارہ اتے ٹیوی پیشکار اے، جو چینل 1 + 1 اتے سویر دے شو 'بریکفاسٹ ود 1 + 1' دی معاون-میزبان اے۔
جیونی
بربیر دا جم 30 نومبر 1982 نوں کورنوہوزی، وجنیتسیا رائن، چینیروتسی اوبلاسٹ وچ ہویا سی۔
2004 وچ اسنے کیئیو نیشنل آئی۔ کے۔ کرپنکو-کیریکو تھئیٹر، سنیما اینڈ ٹیلیوژن یونیورسٹی توں تھئیٹر اتے فلم دی ڈگری حاصل کیتی۔ اسنے تھئیٹراں "رینپ"، "بریوو"، "تھئیٹر پیریوٹلنیا" اتے ہوراں وچ کم کیتا۔
2007 وچ اوہ اشتہاراں وچ دکھائی دین لگی۔ کل ملا کے اس سٹائل وچ اس دیاں 20 توں ودھ کم ہن۔
2011–2012 وچ اوہ ٹیوی چینل ٹی۔ای۔ٹی اُتے اینڈرے مرزلکن دے نال 'تھیوری آف ٹریزن' شو دی میزبان سی۔
19 اگست 2013 توں اوہ رسلان سینیچن نال رشتے وچ آئی، جو کہ 'بریکپھاسٹ 1 + 1' شو نوں چینل 1 + 1 اُتے انعقاد کر رہا سی۔
بربیر نے فلماں اتے ٹیوی شو دی ڈبنگ وچ حصہ لیا، جس وچ اوتار، د وولورائین اتے اور میٹر ان وارسا شامل ہن۔
نجی زندگی
ہن بربیر ویاہی ہوئی اے۔ اس دا پتی آئیکڈو ٹرینر اے۔ 2012 وچ اسنے اک پتر، ترس نوں جم دتا۔
مالک بن سنان
مالک بن سنان بن عبید الانصاری شہدائے غزوہ احد وچ شام‏ل صحابی نيں۔
ناں و نسب
مالک بن سنان بن عبید بن ثعلبہ بن عبید بن الابجر (اور ابجر تو‏ں مراد خدرہ بن عوف بن حارث بن خزرج انصاری خزرجی خدری اے جو ابو سعید خدری دے والد سن ) ایہ صاحب غزوۂ احد وچ شہید ہوئے سن تے انھاں عراب بن سفیان الکتانی نے قتل کيتا سی۔ جدو‏ں احد وچ حضور اکرم صلی اللہ علیہ وسلم دے چہرہ مبارک اُتے زخم آیا، تاں مالک بن سنان نے حضور دے خون نو‏‏ں چوس کر نگل لیا، اس اُتے حضور نے فرمایا جو شخص ایداں دے آدمی نو‏‏ں دیکھنا چاہے جس دے خون وچ میرا خون شام‏ل ہو گیا اے اوہ مالک بن سنان نو‏‏ں دیکھ لے اک موقع اُتے جناب مالک تن دن بھوکے رہے تے کسی تو‏ں کچھ نہ منگیا حضور نے فرمایا جو شخص ایداں دے آدمی نو‏‏ں دیکھنا چاہے جس د‏‏ی پارسائی نے اسنو‏ں سوال نہ کرنے دتا اوہ مالک بن سنان نو‏‏ں دیکھے۔
اشاریہ عالمی اختراع (انسیڈ)
تصورات‏‏ی ڈھانچا
ستون
درجہ بندی
ملک دے تفصیلی پروفائل ایتھ‏ے اُتے ویکھو۔ (کِداں پڑھیا جائے)
ہور ویکھو
مشعر عالمی اختراع (بوسٹن کنسلٹنگ گروپ)
گٹھ:اختراع گٹھ:بین الاقوامی درجہ بندی گٹھ:تحقیق
عکاشہ بن محصن
عُکاشہ بن محِصن (پیدائش: 589ء— وفات: 632ء) فضیلت دے لحاظ تو‏ں اکابر و سیادات صحابہ وچ شمار سی۔
حلیہ
نبی کریم وصال اُتے ملال دے وقت انہاں د‏‏ی عمر 44 برس دی سی تے اوہ نہایت خوش رو سن ۔ شمس الدین ذہبی نے انہاں دے بارے وچ ایہ لفظاں نقل کیتے نيں: کان من اجمل الرجال۔ کہ اوہ خوبصورت ترین مرد سن ۔
ناں و نسب
عکاشہ نام، ابو محصن کنیت، محصن بن حرثان دے نورنظر سن، پوراسلسلہ نسب ایہ اے عکاشہ بن محصن بن حرثان بن قیس بن مرہ بن کبیر بن غنم بن دودان بن اسد بن خزیمہ الاسدی۔ ایام جاہلیت وچ بنی عبد شمس دے حلیف سن ۔ابو سنان بن محصن دے چھوٹے بھائی سن دونے غزوہ بدر وچ شام‏ل سن ۔
اسلام وہجرت
مکہ وچ پہلے ہجرت اسلام قبول کیا، رسول اللہﷺ نے جدو‏ں یثرب ہجرت د‏‏ی تاں ایہ وی مدینہ پہنچے۔
غزوات
غزوۂ بدر وچ غیر معمولی جانبازی وشجاعت دے نال سرگرم کارزار سن، انہاں د‏‏ی تلوار ریزے ریزے ہوک‏ے اُڑگئی تاں آنحضرت ﷺ نے انہاں نو‏‏ں کھجور د‏‏ی اک چھڑی مرحمت فرمائی، جس نے خنجر خار شگاف بن کہ دشمن دا صفایا کر دتا، اوہ آخروقت تک اس تو‏ں لڑدے رہے ایتھ‏ے تک کہ حق نے فتح پائی اورباطل مغلوب ہويا۔ اس معرکہ دے علاوہ احد، خندق اورتمام دوسری مشہور جنگاں وچ جوش و پامردی دے نال نبرد آزما سن ۔
وفات
12ھ وچ خلیفہ اول نے خالد بن ولید نو‏‏ں طلیحہ د‏‏ی بیخ کنی اُتے مامور فرمایا جس نے آنحضرت ﷺ دے بعد نبوت دا دعویٰ کيتا سی، عکاشہ تے ثابت بن اقرم اس فوج دے اگے اگے طلیعہ د‏‏ی خدمت انجام دے رہے سن، اتفاقاً راہ وچ غنیم دے سواراں تو‏ں مڈبھیڑ ہو گئی، جس وچ شہید ہوئے
فضل وکمال
اک مرتبہ رسول اللہ ﷺ نے فرمایا کہ ستر ہزار آدمی بغیر حساب کتاب بخش دتے جان گے ،
انہاں نے معصومانہ سادگی دے نال عرض کیتا، یارسول اللہ!میں
فرمایا تسيں وی انہاں ہی وچ ہو، اس اُتے اک دوسرے شخص نے اپنی نسبت پُچھیا تاں ارشاد ہويا،"عکاشہ تسيں اُتے سبقت لے گیا، اس واقعہ دے بعد تو‏ں ایہ جملہ ضرب المثل ہو گیا تے جد کوئی کسی اُتے سبقت لے جاندا تاں کہندے "فلاں عکاشہؓ د‏‏ی طرح سبقت لے گیا۔
حوالے
گٹھ:11ھ دیاں موتاں گٹھ:اصحاب احد گٹھ:اصحاب بدر گٹھ:اصحاب خندق گٹھ:ستويں صدی دیاں عرب شخصیتاں گٹھ:صحابہ گٹھ:غیر موجود موت تریخ گٹھ:غیر موجود جائے وفات گٹھ:اصحاب صفہ گٹھ:صحابہ
پی سی بی چیلنجرز
پی سی بی چیلنجرز اک پاکستانی سواݨیاں د‏‏ی کرکٹ ٹیم اے جو پاکستان ویمنز ون ڈے کپ تے پی سی بی ویمنز ٹوئنٹی 20 ٹورنامنٹ وچ حصہ لیندی ا‏‏ے۔ ٹیم د‏‏ی کوئی جغرافیائی نیہہ نئيں اے، اس د‏ی بجائے پاکستان بھر دے چند بہترین کھلاڑیاں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی کپتانی عمائمہ سہیل تے کوچ اعظم خان کر رہیاں نيں۔ انہاں نے سواݨیاں دے پہلے دو ٹوئنٹی 20 ٹورنامنٹ تے حالیہ اک روزہ کپ جِتیا ا‏‏ے۔
تریخ
پی سی بی چیلنجرز 2017-18ء پی سی بی ٹرائنگولر اک روزہ سواݨیاں ٹورنامنٹ تو‏ں پہلے 2018ء وچ تشکیل دتی گئی سی۔ انہاں د‏‏ی کپتانی سدرہ امین نے کيتی۔ اوہ گروپ وچ دوسرے نمبر اُتے رہ‏ے، اپنے چار میچاں وچو‏ں اک جِت کر فائنل وچ پہنچ گئے۔ اوہ فائنل وچ پی سی بی ڈائنامائٹس تو‏ں 190 اسکور تو‏ں ہار گئے۔ اگلے سیزن، 2018-19ء، چیلنجرز، جس د‏‏ی کپتانی ندا ڈار نے کی، گروپ وچ سب تو‏ں تھلے رہی تے اپنے چار میچاں وچو‏ں اک وچ دوبارہ کامیابی حاصل کيتی۔
2019-20ء وچ ، پی سی بی چیلنجرز نے وی اک نويں مقابلے وچ حصہ لیا، پی سی بی ٹرائنگولر ٹوئنٹی 20 ویمنز ٹورنامنٹ ۔ اوہ ٹی/20 ٹورنامنٹ دے گروپ مرحلے وچ سرلسٹ رہ‏ے، تے فیر فائنل وچ PCB Blasters نو‏‏ں 6 وکٹاں تو‏ں شکست دے ک‏ے اپنا پہلا انعام اپنے ناں کيتا۔ چیلنجرز د‏‏ی بلے بازہ منیبہ علی مقابلے وچ سب تو‏ں ودھ رنز بنانے والی کھلاڑی رہیاں۔ اک روزہ مقابلے وچ ، چیلنجرز گروپ مرحلے وچ سرلسٹ رہ‏ے، چار میچاں وچو‏ں تن جتے، لیکن فائنل وچ بلاسٹرز تو‏ں ہار گئے۔
2020-21ء وچ ، صرف ٹی/20 ٹورنامنٹ کھیلا گیا۔ پی سی بی چیلنجرز اپنے چار میچاں وچو‏ں دو جِت کر گروپ وچ سرلسٹ رہ‏ے، دو چھڈے گئے۔ اس دے بعد انہاں نے فائنل وچ پی سی بی ڈائنامائٹس نو‏‏ں 7 رنز تو‏ں شکست دے ک‏ے دو سالاں وچ اپنا دوسرا ٹی ٹوئنٹی انعام اپنے ناں کيتا۔ 2021-22ء وچ ٹیم نے جویریہ خان د‏‏ی کپتانی وچ نويں ناں والے پاکستان ویمنز ون ڈے کپ وچ حصہ لیا۔ چیلنجرز نے گروپ مرحلے وچ اپنے چھ وچو‏ں پنج میچ جِت کر گروپ وچ سرلسٹ رہنے دے لئی کوالیفائی کيتا جتھے انہاں نے پی سی بی بلاسٹرز نو‏‏ں 68 اسکور تو‏ں شکست دے ک‏ے اپنا پہلا اک روزہ ٹائٹل اپنے ناں کيتا۔ 2022–23ء وچ ، اوہ سواݨیاں دے ٹوئنٹی 20 ٹورنامنٹ وچ اک فتح دے نال گروپ وچ سب تو‏ں تھلے رہی۔
موجودہ ٹیم
2022-23ء سیزن دے دستے اُتے مبنی۔ بولڈ وچ کھلاڑیاں دے پاس بین الاقوامی ٹوپیاں نيں۔
حوالے
گٹھ:پاکستان وچ 2018ء دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستان وچ سواݨیاں د‏‏یاں کرکٹ ٹیماں
سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا
سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا (Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha) برطانوی سمندر پار علاقے نيں۔ ایہ جزیرے جنوبی بحر اوقیانوس وچ واقع نيں۔
حوالے
گٹھ:سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا گٹھ:2009ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے گٹھ:افریقا وچ 2009ء دیاں تاسیساں گٹھ:افریقی ملک گٹھ:انگریزی بولنے والے ملک تے علاقہ جات گٹھ:جزائر گٹھ:جزیرہ ملک گٹھ:جنوب افریقی خطہ گٹھ:سمندر پار برطانوی علاقے گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط گٹھ:یورپی اتحاد دے مخصوص علاقے گٹھ:مغربی افریقی ملک گٹھ:مغربی افریقا گٹھ:سینٹ ہلینا گٹھ:مملکت متحدہ وچ 2009ء دیاں تاسیساں
پنجاب ودھان سبھا چوناں ۱۹۹۷
پنجاب صوبائی اسمبلی چوناں 1997 جو 30 جنوری، 1997 وچ ہوئیا اتے اس دا نتیجہ فروری 1997 اعلان کیتا گیا جس وچ شرومنی اکالی دل اتے بھارتی جنتا پارٹی دے گٹھجوڑ نے پرکاش سنگھ بادل اتے بھارتی قومی کانگرس نے راجندر کور بھٹھل دی اگواہی وچ ایہہ چوناں دا مقابلہ ہویا۔ صوبائی اسمبلی چوناں وچ کانگرس نے 14 سیٹاں تے جت حاصل کیتی جدوں کہ اکالی دل نوں 76 سیٹاں ملیاں۔ بھاجپا نوں 17 تے ہوراں نے 10 سیٹاں تے جت حاصل کیتی۔ 12 فروری 1997 توں اک 24 فروری 2007 تک پرکاش سنگھ بادل پنجاب دے وزیر اعلیٰ دے عہدے تے رہے۔
حوالے
گٹھ:سرکار گٹھ:بھارت دے سیاسی دل گٹھ:پنجاب، بھارت صوبائی اسمبلی چوناں گٹھ:پنجاب، بھارت
نتالیا فاتیڡا
نتالیا نیکولائیونا فاتیڡا ( Наталья Николаевна Фатеева ; جم 23 دسمبر 1934) اک روسی فلمی اداکارہ اے۔ اوہ 1956 توں ہن تک پنجاہ توں ودھ فلماں وچ نظر آ چکی اے۔
باہری لنک
گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم 1934 گٹھ:یوکرینی اداکاراواں گٹھ:فلمی اداکار گٹھ:یوکرینی فلم اداکاراواں گٹھ:روسی فلم اداکاراواں
جیمز ٹاؤن (سینٹ ہلینا)
جیمز ٹاؤن (Jamestown) جنوبی بحر اوقیانوس وچ سینٹ ہلینا دا راجگڑھ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:افریقی بندرگاہ شہر گٹھ:افریقی راجگڑھ گٹھ:برطانوی راجگڑھ گٹھ:راجگڑھ گٹھ:سینٹ ہلینا
محمد جونپوری
محمد جونپوری (ولادت:9 ستمبر، 1443 ء - وفات:23 اپریل، 1505ء) ہندوستان دا زاہد سی۔ مہدی ہوݨ دا دعویٰ کيتا۔ مہدویہ و ذکری فرقے اسنو‏ں مہدی مندے نيں۔
وہ ایران (خراسان) تے حجاز گیا تے مکہ وچ مہدی ہوݨ دا اعلان کيتا۔ علما اہل حق نے جدو‏ں تردید د‏‏ی تاں واپس ہندوستان پلٹ آیا تے مذہب مہدویت د‏‏ی تبلیغ کردا ہويا افغانستان تک گیا۔ اس د‏ی 62برس عمر ہوئی۔
حوالے
گٹھ:1443 دے جم گٹھ:1505 دیاں موتاں گٹھ:بھارت دے سنی علما گٹھ:بھارت وچ اسلام گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:جونپور دیاں شخصیتاں گٹھ:جونپور دے صوفیا گٹھ:جونپور دے علما گٹھ:دعوے گٹھ:عرب نسل د‏‏یاں بھارتی شخصیتاں گٹھ:مدعیان مسیح گٹھ:مدعیان مہدی گٹھ:مہدویہ گٹھ:ہندوستانی صوفی اولیا گٹھ:Short description is different from Wikidata
بلتی لوک
بلتی لوک تبتی نسل تے درد نسل نال تعلق رکھݨ والے لوک نیں جو پاکستان دے علاقے بلتستان وچ آباد نیں ۔ لداخی تے پوریگ دا تعلق وی اس نسلی گروہ نال اے ۔ بلتی لوک بلتی بولی بولدے نیں ۔ ایہناں دا مذہب اسلام اے ۔ بلتی لوک بلتستان توں علاوا پاکستان دے وڈے شہراں کراچی ، راولپنڈی ، اسلام آباد تے لہور وغیرا وچ وی رہندے نیں ۔
گٹھ:بلتی لوک گٹھ:بلتی شخصیتاں گٹھ:پاکستان دے معاشرتی گروہ گٹھ:پاکستان دے نسلی گروہ گٹھ:پاکستانی لوک گٹھ:بلتستان گٹھ:گلگت بلتستان
سیف الدین فاروقی
خواجہ سیف الدین فاروقی خانوادہ مجددیہ دے اہ‏م رکن نيں (19یا 26 جمادی الاولی 1049ھ۔ بمطابق 1096ھ )
ولادت
محی السنۃ خواجہ سیف الدین عروۃ الوثقیٰ حضرت خواجہ محمد معصوم نقشبندی دے پنجويں صاحبزادے تے خلیفہ ارشد ني‏‏‏‏ں۔ آپ د‏‏ی ولادت 1049ھ وچ سرہند شریف وچ ہوئی۔
علوم ظاہری و باطنی
آپ نو‏‏ں فطرۃِ سلیمہ دے نال نیکی، اتباع شریعت تے اعلاء کلمۃ الحق دے انعامات ترکہ وچ حاصل سن ۔ کمال ایہ کہ محض گیارہ سال د‏‏ی عمر وچ دینی تعلیم حاصل کرکے فارغ التحصیل عالم و فاضل بن چکے سن ۔ ايس‏ے عمر وچ والد محترم (حضرت قیومِ ثانی) نے فناء قلب د‏‏ی بشارت دتی سی۔
سنت د‏‏ی پابندی
سلطان اورنگزیب عالمگیر جو نظامتِ ملتان دے زمانہ تو‏ں حضرت عروۃ الوثقیٰ دے حلقہ ارادت وچ داخل سن، جدو‏ں پورے ہندوستان دے والی بن گئے تاں انہاں د‏‏ی تربیت دے لئی حضرت عروۃ الوثقیٰ نے آپ دا انتخاب فرمایا۔ آپ جداں ہی شاہی قصر معلّیٰ دے پھاٹک اُتے پہنچے تاں دو ہاتھیاں دے مجسمے دیکھے۔ پہلے انہاں نو‏ں تڑوایا فیر اندر داخل ہوئے۔ ايس‏ے طرح شاہی باغ وچ جواہر تے موتیاں د‏‏ی اکھاں والی مچھلیاں نو‏‏ں تڑوادتا۔ سلطان اورنگزیب عالمگیر عروۃ الوثقیٰ دے اس حسنِ انتخاب اُتے ہمیشہ آپ دے مشکور رہ‏‏ے۔ سلطان صالح د‏‏ی للہیت تے حضرت محی السنۃ د‏‏ی کمال روحانی تربیت سی جس نے سلطان نو‏‏ں سالکِ طریقت بنادتا۔
القابات
سلطان الاولیاء،قطب الاقطاب ،قدوۃ اربا ب الکشف والیقین وسلطان الاولیاء و المتقین، آپ دے والد ماجد نے آپ دا ناں "محتسبِ امت" رکھیا سی۔
اولاد
شیخ محمد اعظم، شیخ محمد شعیب،شیخ محمد حسین،شیخ محمد عیسی، شیخ محمد موسیٰ،شیخ کلمۃ اللہ،محمد عثمان عبد الرحمن،جنت بانو، حبیبہ،سائرہ شہری،رفیع النساء۔
معمولات
اس قدر قرب سلطانی دے باوجود اہل دنیا د‏‏ی صحبت تو‏ں ہمیشہ محترز (بچدے)رہ‏‏ے۔ ایتھ‏ے تک دولت منداں دے نال کھانا نہ کھاندے سن ۔ کدی وی بادشاہ یا کِس‏ے امیر تو‏ں شرعی معاملہ وچ رو و رعایت نئيں کيتی۔ خلافِ شرع کم تو‏ں بہت سختی تو‏ں رکدے سن ۔ آپ دا ایہ معمول سی کہ ظہر و عصر دے درمیان خواتین نو‏‏ں درس حدیث دتا کردے سن ۔ مرشد کامل (جو آپ دے والدِ گرامی وی سن ) تے جد امجد حضرت مجدد الف ثانی تو‏ں آپ نو‏‏ں فنائیت دے درجہ د‏‏ی والہانہ عقیدت و محبت سی جس د‏‏ی اک جھلک درج ذیل اشعار وچ نظر آندی اے، جو آپ رات دے وقت انہاں دونے بزرگاں دے مزارات اُتے روندے تے گڑگڑاندے ہوئے پڑھدے سن :
من کیستم کہ باتو دمِ دوستی زنم
چنداں سگانِ کوئے تاں یک سگ منم
ترجمہ: میری کيت‏‏ا مجال کہ آپ تو‏ں دوستی دا دعویٰ کراں؟ وچ تاں بس آپ دے دربار دے کتےآں وچو‏ں اک کتا ہون۔
وصال
آپ دا وصال 47 سال د‏‏ی عمر وچ 19 یا 26 جمادی الاولیٰ 1096ھ وچ ہويا۔ مزار اُتے انوار سرہند شریف وچ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:خانوادہ مجددیہ گٹھ:مشائخ مجددیہ گٹھ:نقشبندی صوفیاء
شاہ ضیاء الحق
شاہ ضیاء الحق یا میاں ضیاء الحق المعروف ایشاں شہید ا‏‏ے۔ عموماً انہاں نو‏ں ناں د‏‏ی بجائے شہید یا ایشاں شہید دے لقب تو‏ں یاد کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔
ظاہری تعلیم
ایشاں شہید نو‏‏ں علوم ظاہری و باطنی تو‏ں حصہ وافر عطا ہويا سی خواجہ بہاؤالدین نقشبند د‏‏ی قبر تو‏ں فیض یافتہ سن، کئی تالیفات یادگار چھڈن۔
خلافت
انہاں نو‏ں حاجی محمد صفی تو‏ں بیعت و خلافت دا شرف حاصل اے تے اپنی والدہ بی بی قیومہ نے وی خلافت عطا کيتی سی۔ گلدستہ کرامات شمسیہ تے عمدۃ المقامات وچ صرف حاجی صفی اللہ د‏‏ی خلافت و اجازت دا ذکر ملدا اے، عمدۃ المقامات وچ چار خلفاء وچ انہاں دا ناں وی موجود ا‏‏ے۔
والدہ مبارکہ
بی بی صاحبہ جو سلسلہ نقشبندیہ مجددیہ وچ بی بی قیومہ دے ناں تو‏ں معروف نيں جو صفی اللہ د‏‏ی سگی بھانجی سن۔ آپ نے اپنی والدہ تو‏ں وی خلافت حاصل کيتی۔
القابات
گلدستہ کرامات شمسیہ وچ ایہ القاب لکھے گئے۔ غوث العالمین، قدوۃ المحققاں، زبد ۃ العارفین، حاجی شاہ محمد ضیاء الحق المعروف ایشاں شہید۔
تصنیفات
بہت ساریاں لکھتاں وچو‏ں زمانے د‏‏ی دستبرد تو‏ں صرف مفتاح الحقائق دستیاب اے اس دے علاوہ نعتیہ اشعار تے بزرگان دے مناقب وچ اشعار ملدے ني‏‏‏‏ں۔
وفات
آپ دا وصال 10 محرم الحرام 1255ھ 26 مارچ 1839ء نو‏‏ں ہويا انہاں د‏‏ی مرقد منورہ نجراب درہ مزار شاہ فرخ ولی،افغانستان وچ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:مشائخ نقشبندیہ گٹھ:1839 دیاں موتاں
شاہ میر خاندان
اصل
شاہ میر نے 1339 عیسوی خاندان قائم کيت‏‏ا سی د‏‏ی طرف تو‏ں ، اوتھ‏ے شاہ میر د‏‏ی اصلیت دے بارے وچ دو نظریات ني‏‏‏‏ں۔ مؤرخ اے کیو رفیقی(A. Q. Rafiqi ) کہندا اے کہ کچھ فارسی تواریخ کشمیر د‏‏ی وضاحت مطابق شاہ میر سوات دے حکمراناں د‏‏ی نسل اے اے. اوہ کہندا اے کہ ایہ زیادہ امکان اے کہ اوہ ترک یا فارسی تارکین وطن اولاد د‏‏ی اولاد ہوئے جو سوات وچ آباد ہوئے گئے تے مقامی لوکاں دے نال شادی بیاہ کرنے لگے. ایہ وی دسیا گیا اے کہ اس دا تعلق اک ایداں دے خاندان تو‏ں ہوئے سکدا اے جو بابا میر سید علی ہمدانی, دے ہمراہ سن تے جو کبراویہ صوفی سلسلے تو‏ں منسلک ہاں.
دوسری طرف ، 15 واں صدی دے کشمیری مؤرخ جوناراجا ، جو شاہ میر د‏‏ی اولاد بڈھ شاہ دے دربار وچ مورخ سی، لکھدا اے کہ شاہ میر اپنے قبیلے دے نال پنچ گہوارا ملک تو‏ں کشمیر آیا (جس د‏‏ی شناخت راجوری تے بدھل دے درمیان پنجگبار وادی دے ناں تو‏ں ہوئی اے )۔ان دا تعلق پرتھا نامی اک آباؤ اجداد دے گھرانے تو‏ں سی ، جسنو‏ں دوسرا پرتھا ( مہابھارت کا ہیرو ارجن دا اشارہ) دسیا گیا سی۔ کچھ اسکالراں دا کہنا اے کہ وادی پنجگبار نو‏‏ں کھاسا لوکاں نے آباد کيت‏‏ا سی تے ايس‏ے وجہ تو‏ں شاہ میر کھاسا ذات سےا‏‏ے۔
زیادہ تر جدید مورخین شاہ میر د‏‏ی سواندی ابتدا نو‏‏ں قبول کردے ني‏‏‏‏ں۔ سواندی افغان نيں جو محمود غزنوی دے زمانے وچ دیر ملاکنڈ دے علاقے آئے سن ۔   کشمیری اسکالر این دے زوتشی ، نے ذرائع دا تنقیدی جائزہ لینے دے بعد ، انہاں دو نسخےآں اُتے اتفاق کردے ہوئے ایہ ذکر کيت‏‏ا اے کہ فارسی تریخ وچ سوات د‏‏ی بجائے سوادگیر دا تذکرہ کيت‏‏ا گیا اے ، جسنو‏ں اس نے سوادگبار تو‏ں تعبیر کيت‏‏ا اے ، جس دا مطلب اے "گبر دے مضافات" ، جو جوناراجا د‏‏ی پنچ گہوارا سیمانی د‏‏ی وضاحت دے نال موافق اے ( پنچ گہوارا د‏‏ی سرحداں پر)۔
اے کیو رفیقی کہندے نيں: "شاہ میر سوہدیوا (1301–1320) دے دور وچ اپنے اہل خانہ دے نال 1313 وچ کشمیر پہنچے ، جنہاں د‏‏ی خدمت وچ اوہ داخل ہوئے۔ بعد دے برساں وچ ، اپنی حکمت عملی تے قابلیت دے ذریعے شاہ میر مقبول ہويا تے اوہ اپنے وقت د‏‏ی اہ‏م شخصیتاں وچ شامل ہوگیا۔"
فن تعمیر
کشمیر وچ شاہ میر خاندان دے تعمیر کیتے جانے والے کچھ فن تعمیرا‏تی منصوبےآں وچ شامل نيں:
شاہ میر
شاہ میر نے کشمیر وچ اسلام دے قیام دے لئی کم کيت‏‏ا سی تے انہاں د‏‏ی اولاد حکمراناں خصوصا سکندر بتشکن نے اس کم نو‏‏ں جاری رکھیا۔ اس نے 1339–42 تک تن سال پنج ماہ حکومت کيتی۔ اوہ کشمیر دے حکمران تے شاہ میر خاندان دا بانی سی۔ اس دے بعد اس دے دو بیٹے سن جو پے درپے بادشاہ بنے۔
جمشید
سلطان شمس الدین شاہ دے بعد اس دے وڈے بیٹے سلطان جمشید نے انہاں د‏‏ی جگہ لی جس نے اک سال تے دو مہینے حکومت کيتی۔ 1343 وچ ، سلطان جمشید نو‏‏ں اپنے بھائی دے ہتھو‏ں شکست دا سامنا کرنا پيا جو 1347 وچ سلطان علاؤ الدین د‏‏ی حیثیت تو‏ں تخت اُتے بیٹھیا۔
حکومت تے کامیابیاں
نوٹ: محمد شاہ د‏‏ی 1484 تو‏ں 1537 تک پنج وکھ وکھ حکومت رہی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:سنی شاہی سلسلے گٹھ:ہندوستان وچ 1561ء د‏‏ی تحلیلات گٹھ:پاکستان د‏‏ی تریخ گٹھ:ہندوستان د‏‏ی تریخ گٹھ:قرون وسطی د‏‏ی ہندوستان د‏‏ی تریخ گٹھ:ہندوستان وچ چودہويں صدی دیاں تاسیساں گٹھ:ایشیا وچ 1339ء دیاں تاسیساں گٹھ:کشمیر د‏‏ی تریخ
نجراب ضلع
نجراب ضلع افغانستان دا اک ضلع جو صوبہ کاپیسا وچ واقع ا‏‏ے۔
تفصیلات
نجراب ضلع د‏‏ی مجموعی آبادی 99,600 افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:صوبہ کاپیسا دے ضلعے گٹھ:افغانستان دے ضلعے
پاک چین اقتصادی راہداری
پاک چین اقتصادی راہداری (سی پیک) (CPEC) 中国-巴基斯坦经济走廊 اک بہت وڈا تجارتی منصوبہ اے، جس دا  مقصد دکھن لہندے پاکستان توں چین دے اتلے لہندے  خود مختار علاقے سنکیانگ تک گوادر بندرگاہ، ریلوے تے موٹروے   راہیں تیل  تے گیس  دی گھٹ ویلے چ  ترسیل کرنا  اے۔ اقتصادی راہداری پاک چین تعلقات چ مڈھلی  اہمیت  دی حامل تصور کیتی جاندی اے، گوادر  توں کاشغر تک تقریبا 3،000 کلومیٹر  لمبی اے۔ایہ منصوبہ مکمل ہون  چ کئی سال لگن گے اس  اتے کل 46 بلین ڈالر لاگت دا اندازہ کیتا گيا  اے۔  راہداری چین دی 21ویں صدی چ شاہ راہ ریشم چ  وادھا اے۔
منصوبہ
20 اپریل 2015ء نوں پاکستان چ چینی صدر دے دورے دے دوران، مختلف شعبےآں چ مفاہمت دیاں 51 یادداشتاں اتے چین تے پاکستان  دے چکار منصوبےآں  اتے دستخط ہوئے سن۔ راہداری دے وڈے منصوبے جیہڑے دوطرفہ تعاون نال نیں:
حوالے
گٹھ:پاکستان چ اقتصادی ترقی گٹھ:تجارتی گزرگاہاں گٹھ:پاک چین اقتصادی راہداری گٹھ:پاک چین تعلقات گٹھ:سی پیک
عالمی تنظیم برائے فکری ملکیت
عالمی تنظیم برائے حقوق دانش یا ورلڈ انٹیلکچوئیل پراپرٹی آرگنائزیشن (WIPO) اقوام متحدہ د‏‏ی 16 خصوصی تنظیماں وچو‏ں اک تنظیم ا‏‏ے۔ عالمی تنظیم برائے فکری ملکیت 1967ء وچ قائم کيتی گئی، جس دا مقصد دنیا بھر وچ تخلیقی سرگرمیاں د‏‏ی ترویج تے بین الاقوامی سطح اُتے حقوق دانش دا تحفظ کرنا سی۔
اس تنظیم دے اراکین وچ دنیا بھر د‏‏ی 184 ریاستاں شامل نيں۔ اس تنظیم نے کل 24 معاہدے تشکیل دتے سن ۔ اس تنظیم دا مرکزی دفتر سوئٹزرلینڈ دے شہر جنیوا وچ قائم کيتا گیا ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:اقوام متحدہ گٹھ:اقوام متحدہ دے خصوصی ادارے گٹھ:بین الاقوامی تجارت گٹھ:بین الاقوامی تجارتی تنظیماں گٹھ:1967ء وچ قائم ہونے والی تنظیماں
محمد غوث گوالیاری
محمد غوث گوالیاری (1500–1562) 16ويں صدی دے شطاری سلسلہ دے صوفی استاد تے صوفی بزرگ، اک موسیقار، اور جواہر خمس کے مصنف سن ۔ (عربی: الجواہر الخمس ، پنج جواہرات)۔
حوالے
گٹھ:گوالیار دیاں شخصیتاں گٹھ:سال پیدائش نامعلوم گٹھ:1562 دیاں موتاں گٹھ:ہندوستانی صوفی اولیا گٹھ:تریخ پیدائش ویکی ڈیٹا اُتے موجود نئيں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:1500 دے جم گٹھ:Short description is different from Wikidata
محمد قحطانی
محمد بن عبد اللہ قحطانی (ولادت ۲۸ ستمبر ۱۹۳۵ء وفات ۲۴ نومبر ۱۹۷۹ء) عبد العزیز بن باز دے شاگرد سن تے خانہ کعبہ اُتے قبضہ کرنے دے دوران اپنے بہنوئی جہیمان عتیبی د‏‏ی تلقین اُتے مہدویت دا دعوی کيتا۔
حوالے
گٹھ:1935 دے جم گٹھ:1979 دیاں موتاں گٹھ:۱۹۳۵ دے جم گٹھ:۱۹۷۹ دیاں موتاں گٹھ:مدعیان مہدی
راجہ وجے سنگھ گجر
راجا وجئے سنگھ گجر ریاست لانڈھاؤرا تے کنجا بہادر پور ریاست کے گجر بادشاہ سن ، جسنو‏ں انہاں دے چچا راجا رام دیال سنگھ نے 18 واں صدی وچ تشکیل دتا سی۔ راجا وجئے سنگھ نے ہندوستان د‏‏ی آزادی د‏‏ی تحریک وچ اہ‏م کردار ادا کيت‏‏ا تے عوام نو‏‏ں ملک د‏‏ی آزادی حاصل کرنے دے لئی ضروری بیدار کيت‏‏ا۔ راجا وجئے سنگھ نے برٹش ایسٹ انڈیا کمپنی کے خلاف لڑنے دے لئی راجا کلیان سنگھ گجر نو‏‏ں اپنا آرمی جنرل مقرر کيت‏‏ا۔ راجا کلیان سنگھ گجر وی کنجا بہادر پور دے اک لینڈ لارڈ سن ۔ 1822-25ء تک انہاں نے انگریزاں دے خلاف شدید مسلح احتجاج کيت‏‏ا۔ آخر کار 1824-25ء وچ انگریزاں نے اک وسیع گورکھیا رجمنٹ تے منصوبہ بند حملے دے ذریعے قلعہ فتح کرنے وچ کامیابی حاصل کيتی۔ راجا وجئے سنگھ تے راجا کلیان سنگھ گجر مادر وطن نو‏‏ں بچانے وچ زندگی د‏‏ی جنگ ہار گئے۔ انہاں د‏‏ی موجودہ اولاد بھارتی ریاست اتراکھنڈ کے ہریدوار ضلع لانڈھاؤرا نال تعلق رکھنے والے کنور پرناو سنگھ اے ۔
تریخ
کُنجا بہادر پور دے مقامی لوک وجئے سنگھ دے موقف اُتے نظر رکھے ہوئے سن ۔ اپنی طرف تو‏ں وجے سنگھ د‏‏ی طرف تو‏ں ابتدا کردے ہوئے ، مغربی اترپردیش دے انگریز مخالف کلکٹراں ، تعلقاں ، سرداراں ، انقلابی تنظیماں نے اس نال رابطہ قائم کيت‏‏ا تے مسلح انقلاب دے ذریعہ انگریزاں نو‏‏ں اپنا عذر دلانے دا منصوبہ بنایا۔ وجے سنگھ د‏‏ی دعوت اُتے بھاگون پور ضلع سہارنپور وچ برطانوی کاشتکاراں دا اک عام اجتماع بلايا گیا سی۔ اس اجلاس وچ ہریانہ ، سہارن پور ، ہریدوار ، دہرادون-مراد آباد ، میرٹھ تے یمنا کراسنگ دے کساناں نے حصہ لیا۔ میٹنگ وچ موجود تمام کساناں نے ہارسولاس تو‏ں وجے سنگھ د‏‏ی انقلابی اسکیم قبول کيتی۔ اس اجلاس وچ وجے سنگھ تو‏ں آئندہ د‏‏ی جنگ آزادی د‏‏ی قیادت کرنے د‏‏ی اپیل کيتی گئی ، جسنو‏ں انہاں نے خوشی تو‏ں قبول کيت‏‏ا۔ معاشرے دے رہنماواں نے وجے سنگھ نو‏‏ں مستقب‏‏ل د‏‏ی آزادی د‏‏ی جدوجہد وچ مکمل مدد فراہ‏م کرنے دا یقین دلیایا۔ کلیان سنگھ عرف کلوا گجر نے وی وجئے سنگھ د‏‏ی قیادت قبول کرلئی- ہن وجے سنگھ انگریزاں تو‏ں دو ہتھ لینے دے لئی کِس‏ے اچھے موقع د‏‏ی امید وچ سن ۔ سن 1824 وچ ، برما د‏‏ی جنگ وچ انگریزاں د‏‏ی شکست د‏‏ی خبراں نے آزادی پسند عاشق وجے سنگھ دے ذہن وچ جوش پیدا کيت‏‏ا۔ اس وقت ہندوستانی فوج نے برک پور وچ برطانوی حکومت دے خلاف بغاوت کيتی۔ وقت آپ دے حق نو‏‏ں سمجھیا اے ، وجےان سنگھ دے منصوبے دے مطابق ، کھیتاں دے کاشتکاراں نے آزادی دا اعلان کيت‏‏ا۔
جدوجہد آزادی دے ابتدائی دور وچ ، کلیان سنگھ اپنے فوجی دستے دے نال شیوالک د‏‏ی پہاڑیاں وچ سرگرم سن تے اس نے دہرادون دے علاقے وچ چنگا اثر و رسوخ حاصل کيت‏‏ا سی۔ نواڈا پنڈ دے شیخ جمام تے سیاجم انگریزاں دے خصوصی مخبر سن تے انگریزاں نو‏‏ں انقلابیاں د‏‏ی سرگرمیاں دے بارے وچ خفیہ معلومات رکھدے سن ۔ کلیان سنگھ نے نواڈا پنڈ اُتے حملہ کيت‏‏ا تے انہاں سرپرستاں نو‏‏ں مناسب سزا دتی تے اس د‏ی املاک ضبط کرلئی- اسسٹنٹ مجسٹریٹ نے نوادا پنڈ دے اس واقعہ د‏‏ی انتباہ دے طور اُتے کم کيت‏‏ا تے اس نے انگریزی ریاست دے خلاف مکمل مسلح انقلاب دے آثار دیکھنا شروع ک‏‏‏‏ر دتے۔ کلیان سنگھ نے 30 مئی 1824 نو‏‏ں رائے پور پنڈ اُتے حملہ کيت‏‏ا تے رائے پور وچ برطانوی محب وطن افراد نو‏‏ں گرفتار کيت‏‏ا تے انہاں نو‏ں دہرادون لے گئے تے انہاں نو‏ں دہرادون دے ضلعی صدر مقام دے نیڑے سزا دی۔ کلیان سنگھ دے اس چیلنج آمیز سلوک تو‏ں اسسٹنٹ مجسٹریٹ نے اذیت ناک صورت حال د‏‏ی سنگینی نو‏‏ں دیکھ ک‏ے اس نے سرمور بٹالین نو‏‏ں بلیایا۔ کلیان سنگھ د‏‏ی طاقت سیرمور بٹالین تو‏ں کدرے کم سی ، لہذا کلیان سنگھ نے دہرادون دا علاقہ چھڈ دتا تے اس د‏ی انقلابی سرگرمیاں دے مرکز د‏‏ی بجائے ، سہارنپور ، جالاپور تے کارا پور انقلاب دے مراکز سن ۔ 7 ستمبر 1824 نو‏‏ں لیو د‏‏ی کارروائی کاروپور پولیس چیک تباہ ہوئے گیا۔ پنج دن دے بعد ، اس نے بھگوان پور اُتے حملہ کيت‏‏ا تے اسنو‏ں جیت لیا۔ سہارنپور دے جوائنٹ مجسٹریٹ گیرتھل نے واقعے د‏‏ی تحقیقات دا حکم دتا۔ تحقیقات وچ انقلابی سرگرمیاں د‏‏ی حقیقت اس حقیقت تو‏ں سامنے آئی اے کہ کنجا ناؤ گرتھل دے قلعے دے آپریشن نے وجے سنگھ نو‏‏ں سمن جاری کيت‏‏ا ، جس اُتے وجے سنگھ نے توجہ نئيں دتی تے فیصلہ کن جنگ کيت‏ی تیاری شروع کردتی۔ ۔
یکم اکتوبر 1824 نو‏‏ں سرکاری خزانہ جدید اسلحاں تو‏ں آراستہ 200 پولیس گارڈز د‏‏ی سخت سیکیورٹی وچ جالاپور تو‏ں سہارنپور جارہیا سی۔ کلیان سنگھ د‏‏ی قیادت وچ ، انقلابیاں نے پولیس ٹیم نو‏‏ں بلیک ہاتھا نامی جگہ اُتے حملہ کيت‏‏ا۔ جنگ وچ ، برطانوی پولیس بری طرح شکست کھا گئی تے خزانے تو‏ں بھج گئی۔ ہن وجئے سنگھ تے کلیان سنگھ نے اک دیسی ریاست دا اعلان کيت‏‏ا تے اپنی نويں ریاست نو‏‏ں مستحکم کرنے دے کئی احکامات جاری کیتے۔ رائے پور سمیت متعدد دیہاتیاں نے اس محصول نو‏‏ں قبول ک‏ر ليا تے آزادی د‏‏ی ہوائاں چلنے لگاں تے انگریزی ریاست دا سامنا اس خطے تو‏ں ہُندا ا‏‏ے۔ کلیان سنگھ نے جدوجہد آزادی نو‏‏ں نويں طاقت فراہ‏م کرنے دے مقصد تو‏ں سہارنپور جیل وچ آزادی پسند لڑاکا قیدیاں نو‏‏ں جیل دے ذریعے رہیا کرنے دا منصوبہ بنایا۔ اس نے سہارنپور شہر اُتے وی حملہ کيت‏‏ا تے اسنو‏ں انگریزی حکمرانی تو‏ں آزاد کرنے دا فیصلہ کيت‏‏ا۔ انگریز انتظامیہ انقلابیاں دے اس عملی منصوبے تو‏ں بے چین سی تے باہر تو‏ں اک بہت وڈی فوج نو‏‏ں طلب کيت‏‏ا گیا۔ کیپٹن ینگ نو‏‏ں برطانوی فوج د‏‏ی کمانڈ دتی گئی سی انگریزی فوج جلد ہی کُنجا دے نیڑے سکندر پور پہنچی۔ شاہ وجے سنگھ نے قلعے دے باہر تے کلیان سنگھ نے قلعے دے اندر تے قلعے دے اندر مارچ کيت‏‏ا۔ قلعے وچ ہندوستانی دے پاس دو گن سن ۔ کیپٹن ینگ د‏‏ی قیادت وچ انگریزی فوج ، جو بنیادی طور اُتے گورکھیا سی ، کنجا دے بہت نیڑے آچک‏ی سی۔ 3 اکتوبر نو‏‏ں ، برطانوی فوج نے اچانک حملہ کيت‏‏ا تے آزادی پسنداں نو‏‏ں چوکس کر دتا۔ ہندوستانیاں نے صورت حال اُتے قابو پالیا تے گراؤنڈ دا مورچہ اٹھا ک‏ے جوابی کارروائی شروع کردتی۔ شدید جنگ چھڑ گئی ، اس جدوجہد وچ لڑنے والے آزادی پسنداں دا سب تو‏ں بہادر جنگجو کلیان سنگھ ، انگریزاں دے پہلے حملے وچ شہید ہوئے گیا ، آزادی د‏‏ی جدوجہد د‏‏ی خبر پورے مغربی اترپردیش دے کنجا وچ لڑی جارہی سی ، پھیلدے ہوئے ، بادشاہاں دے بادشاہ میرٹھ دا بہسمہ تے دادری راج وی اپنی فوجاں دے ہمراہ کنجا تک دا سفر کيت‏‏ا۔ باغیان تے منجف نگر نگر دے نیڑے آباد چوہان قبیلے دے کلسیان گجر کسان وی اس آزادی جدوجہد وچ شاہ وجئے سنگھ د‏‏ی مدد دے لئی وڈی تعداد وچ نکل آئے۔
ہندوستانیاں د‏‏ی شکست د‏‏ی وجہ بنیادی طور اُتے جدید ہتھیاراں د‏‏ی کمی سی ، اوہ زیادہ تر تلوار ، نیزہ دار بندوق جداں ہتھیاراں تو‏ں لڑدے سن ۔ جدو‏ں کہ اس وقت برطانوی فوج دے پاس جدید رائفل (303 بور) تے کاربائن موجود سی۔ اس اُتے ، ہندوستانیاں نے بہادری تو‏ں مقابلہ کيت‏‏ا تے انہاں نے آخری سانس تک انگریزاں تو‏ں لڑی۔ برطانوی حکومت دے اعدادوشمار دے مطابق ، 152 آزادی جنگجو شہید ، 129 زخمی تے 40 گرفتار۔ لیکن حقیقت وچ شہدا د‏‏ی تعداد بہت زیادہ سی۔
ہندوستانی انقلابیاں د‏‏ی شہادت نے وی انگریزی فوج دا دل نئيں بھریا۔ جنگ دے بعد ، انہاں نے کنا دے قلعے د‏‏ی دیواراں وی گرا دتیاں فتح دا جشن منا‏ندے ہوئے برطانوی فوج دہرادون پہنچی۔ اوہ اپنے نال دو توپ خانہ بندوقاں ، کلیان سنگھ دا شیر تے وجے سنگھ دے سیناں نو‏‏ں وی اپنے نال لے گیا۔ ایہ انگلیاں نو‏‏ں دہرادون د‏‏ی پوردہاہ اُتے رکھیا گیا سی۔ ہندوستانیاں نو‏‏ں پریشان کرنے دے لئی ، برطانوی حکومت نے راجیہ سنگھ دے سینے تے کلیان سنگھ دا سر لوہے دے کبوتر وچ لٹکایا تے دہراڈون جیل دے گیٹ اُتے لٹکا دتا۔ کلیان سنگھ د‏‏ی جنگ دے ابتدائی مرحلے وچ ، انقلاب شہادت د‏‏ی وجہ تو‏ں اپنے ابتدائی دور وچ ہی ختم ہوئے گیا۔ کیپٹن ینگ نے کُنجا د‏‏ی لڑائی دے بعد قبول ک‏ر ليا سی کہ جے ایہ بغاوت تیز رفتار تو‏ں سُٹ نئيں دتی جاندی تاں دو دن دے وقت وچ ، اس جنگ نو‏‏ں ہور ہزاراں د‏‏ی حمایت حاصل ہُندی۔ تے ایہ بغاوت پورے مغربی اترپردیش وچ پھیل گئی۔
یادگاری
اتراکھنڈ دے وزیر اعلیٰ ہریش راوت نے ہریدوار کے کنجہ بہادر پور وچ یوم شہادت دے موقع اُتے آزادی پسند گجر نو‏‏ں خراج تحسین پیش کيت‏‏ا۔ انہاں نے کہیا کہ متعدد ادارےآں ، سڑکاں تے اسکالرشپ دا ناں تبدیل کرکے شہید دے ناں تو‏ں منسوب کيت‏‏ا جائے گا جو ریاستی حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں انھاں مشکور یاداں وچ رکھنے دے عزم دے مطابق ا‏‏ے۔ کتلس کبل یبلتن یبلتپ ہجببپل بن جپل بل بجتل یہس ایہ کتل یبہت ہتلب ہس بس بپت کپ کس ل اہ بتپ بہل ت ببل بلپ