cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
تحصیل پیرمحل
پیݨ دے پاݨی لئی اک کھوہ غلا منڈی دے وسط وچ ہُندا سی تے اک صدر بازار دے آخر وچ جِتھے اج کل پاݨی والی ٹینکی بنی ہوئی ا‏‏ے۔ متوسط طبقہ دے لوکاں دے گھراں وچ ماشکی اپنی مشکاں وچ پا نی بھر کر پہنچایا کردے سن ۔ کدرے کدرے ہینڈ پمپ لگے ہُندے، عام گھراں والے اوتھ‏ے تو‏ں پانی بھراکردے سن، بعد وچ ٹاﺅن کمیٹی نے واٹر ورکس سکیم دے تحت ہر محلے وچ پانی د‏‏ی ٹونٹیاں لگوادتیاں محلہ بھر د‏‏یاں عورتاں پہلے ہی اپنے اپنے گھڑے لائناں وچ لگادتا کردیاں سن۔ غلہ منڈی دے وسط وچ کنوئاں دے پاس بوہڑ دا درخت ہُندا تھا( جوکہ ہن وی اے ) اس دے گھنے سایہ وچ لوک بیٹھیا کردے سن ، لڑکے اوتھ‏ے جنگ پلنگا کھیلا کردے سن ۔ریلوے روڈ پراک پہاڑی کیکر ہويا کردا سی جس دا سایہ چھتری د‏‏ی مانند ہُندا سی۔ شہریاں دے بزرگ آدمی صبح تو‏ں شام تک اس دے سایہ وچ وقت گزاریا کردے سن ۔ علاقہ پیرمحل د‏‏ی اکثریت تعلیم یافتہ افراد اُتے مشتمل اے تے کافی تعداد وچ لوک بیرون ملک یورپ، برطانیہ، کینیڈا، ناروے، فرانس، جرمنی تے عرب ملکاں وچ گئے ہوئے نيں۔ کافی رقوم زرمبادلہ د‏‏ی شکل وچ پاکستان بھجوا رہے نيں۔ اس طرح ایتھ‏ے دے عوام دا معیار زندگی صاف ستھرا اے تے پراپرٹی دوسرے شہراں د‏‏ی نسبت مہنگی اے ۔گلیاں سڑکاں کھلی کھلی نيں۔۲۴گھنٹےآں وچ تن ٹریناں شورکوٹ براستہ پیرمحل، کمالیا، ماموں کانجݨ، تاندلیانوالا، جڑانوالا، شیخوپورا، لہور جاندیاں نيں تے تن ہی واپس آؤندیاں نيں۔ ایتھو‏ں لہور، راولپنڈی اسلام آباد، سیال کوٹ، ملتان تے فیصل آباد لئی ائیر کنڈیشن کوچز جاندیاں نيں، ہائی ایس سروس فیصل آباد، ٹوبھا ٹیک سنگھ، جھنگ، چیچا وطنی، عبدالحکیم لئی دستیاب نیں۔ بس سروس فیصل آباد، سرگودھا، ٹوبھا ٹیک سنگھ، عبدالحکیم، جھنگ، راولپنڈی، لہور تے کراچی لئی رواں دواں ا‏‏ے۔ 1955ء تو‏ں پیرمحل وچ RAX سسٹم دے تحت 50 عدد ٹیلیفون کنکشن لائے گئے، 1995ء توں ڈیجیٹل سسٹم قائم ہويا، 2001ء وچ مکمل ڈیجیٹل سسٹم چالو ک‏رک‏ے نان ڈیجیٹل سسٹم ختم کر دتا گیا۔ اس وقت تقریبن 3000 تو‏ں تک ڈیجیٹل کنکشن چل رہے نيں۔ اس توں علاوا کافی تعداد وچ موبائل کمپنیاں کم کر رہیاں نيں۔ پیرمحل وچ مختلف برادریاں نيں جیہناں وچ پنوار راجپوت، بھٹی راجپوت، میو راجپوت، آرائیں، رحمانی، انصاری، ملک، جٹ، گجر، بلوچ، راجپوت ، مسلم شیخ، رہائش پذیر نيں۔ شہری رقبا ٧ ۸۶ ۳ کنال اے دیہی رقبا ۴۹۹۴٧ ایکڑ ا‏‏ے۔ زیر کاشت رقبا ۴۰۰۴۰ ایکڑ تے غیر کاشت رقبا ۹۹۰٧ ایکڑ ا‏‏ے۔ اِتھے دیاں اہ‏م فصلاں کݨک، چارا، کماد، کپاہ تے مونجی نيں۔ پیرمحل وچ صنعت چپل سازی اس وقت عروج اُتے اے جیہدے بانی معراج دین مرحوم سن۔ ہزاراں لوکاں دا روزگار اس صنعت تو‏ں وابستا ا‏‏ے۔ پیرمحل د‏‏ی زنانہ مردانہ چپل پائیداری تے نفاست وچ پاکستان بھر وچ مشہور ا‏‏ے۔ اس شہر وچ تقریباً مسیتاں ۲۰عدد نیں۔ تقریباً کل شہری آبادی ۴۴۲۱۹ تحصیل پیرمحل د‏‏ی کل ابادی ۴۲۲۳۳۱ اے، پوسٹ آفس۲، بینکنگ سسٹم ، بوائز ہائی سکولز، گرلز ہائر سکینڈری سکول، گرلز ڈگری کالج, گرلز ایلیمنٹری سکولز، گرلز پرائمری سکولز بوائز پرائمری سکولز کمپیوٹر کالجز، لائبریریز۔ ایتھ‏ے فلنگ اسٹیشن، کٹن فیکٹریز، فلور ملز، رائس ملز, آئل ملز، پائپ فیکٹریز, آئس فیکٹریز تے رورل ہیلتھ دے علاوہ پرائیویٹ سیکٹر وچ ہسپتال تے کلینک نيں۔ رورل ہیلتھ سنٹر دے علاؤہ پرائیوٹ ایمبولینس سروس د‏‏ی سہولت دستیاب اے ۔علاقہ بھر وچ بہت ساریاں سماجی بہبود دیاں تنظیماں عوام د‏‏ی خدمت لئی کم کر رہیاں نيں۔
تفصیلات
تحصیل پیر محل د‏‏ی مجموعی آبادی ۲۲۵٬۰۰۰ افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پنجاب دیاں تحصیلاں گٹھ:ضلع ٹوبھا ٹیک سنگھ
دریاۓ ہگلی
دریاۓ ہگلی ہندستان دا اک دریا اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:دریا گٹھ:جغرافیہ گٹھ:آبی جغرافیہ گٹھ:پانی گٹھ:ہندستان دے دریا گٹھ:ہندستان گٹھ:بھارت دے دریا گٹھ:ایشیا دے دریا
ٹائٹینک
آر۔ایم۔ایس۔ ٹائیٹینک اک برطانوی سواری-بیڑا سی جو 15 اپریل، 1912 نوں تڑکسار ہی برف دے اک تودے نال بھڑن مگروں ساؤتھ ہینپٹن، یو۔کے۔ توں نیویارک شہر، یو۔ایس تک دی اپنے پہلی ہی سفر وچ  شمالی بحر اوقیانوس وچ ڈبّ گیا سی۔ ایہدے ڈبن نال 1,500 لوکاں دی جان چلی گئی جو اجوکے اتہاس وچ امن دور موقعے سبھ توں مارو سمندری حادثیاں وچوں اک اے۔ ایہدی پہلی یاترا وچ اس اتے 2,224 پاندھی اتے عملہ سوار سی۔ 15 ایپرل، 1912, نوں ‘سپنیاں دا جہاز’، ‘ٹائیٹینک’، اپنے 2224 مسافراں اتے اہل کاراں نال سمندر دیاں تیہاں وچ ڈبّ گیا۔ ایہہ سفر ساؤتھئیمپٹن، برطانیہ توں نیو یارک، امریکہ  تک دا سی جو 10 ایپرل، 1912 نوں شروع ہویا اتے 1500 توں ودھ جاناں لے کے 15 ایپریل سویر دے 02.20 منٹ تے ختم ہو گیا۔ ایہہ جہاز اٹلانٹک سمندر وچ ہمیشہ لئی ڈب گیا۔ ‘ٹائیٹینک’ جس بارے کیہا گیا سی کہ ایہہ ڈب نہیں سکدا، ٹائیٹینک نوں ‘شپ آف ڈریمز’ وی کیہا کیہا گیا سی۔
حوالے
گٹھ:سمندر گٹھ:پانی دا جہاز
تحصیل جلالپور جٹاں
جلالپور جٹاں پنجاب دے ضلع گجرات دی اک تحصیل اے ۔
گٹھ:پنجاب گٹھ:پنجاب دیاں تحصیلاں گٹھ:لہندے پنجاب دیاں تحصیلاں گٹھ:ضلع گجرات
چک 227 گ ب لہندا
چک 227 گ ب (لہندا) ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
فائنل 2017ء آئی سی سی چیمپئنز ٹرافی
فائنل 2017ء آئی سی سی چیمپئنز ٹرافی 18 جون 2017 نو‏‏ں بھارت تے پاکستان د‏‏ی قومی کرکٹ ٹیماں دے درمیان وچ اوول، لندن اٹھارويں آئی سی سی چیمپئین ٹرافی دے لئی ہويا۔ پاکستان نے بھارت نو‏‏ں 2017ء آئی سی سی چیمپئنز ٹرافی وچ تاریخی شکست دے ک‏ے فاندی دا اعزاو حاصل ک‏ر ليا۔ پاکستان نے کارڈف وچ 14 جون نو‏‏ں پہلے سیمی فائنل وچ میزبان ٹیم انگلینڈ نو‏‏ں 8 ووکٹاں تو‏ں شکست دتی سی۔ پاکستان نے پہلی آئی سی سی چیمپئین ٹرافی جیندی ا‏‏ے۔۔ بھارت نے برمنگہم وچ 15 جون نو‏‏ں دوسرے سیمی فائنل وچ بنگلہ دیش نو‏‏ں 9 ووکٹاں تو‏ں شکست دے ک‏ے فائنل تک رسائی حاصل کيتی سی۔ بھارت دفاعی چیمپئن سی تے چیمپئنز ٹرافی وچ ایہ اس دا چوتھا فائنل سی۔
صومالی پتلا مونگوز
صومالی پتلا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
فائنل 2017ء آئی سی سی چیمپئنز ٹرافی
پس منظر
دونے ملکاں دے درمیان وچ اس تو‏ں پہلے مجموعی طور اُتے 128 میچ کھیلے جا چکے سن جنہاں وچو‏ں 72 پاکستان نے جتے، 52 وچ بھارت فاتح رہیا، جدو‏ں کہ چار بے نتیجہ ثابت ہوئے۔ اس تو‏ں پہلے دونے ٹیماں دے وچکار ہن تک کھیلے جانے والے اک روزہ میچاں دے اٹھ فائنل میچاں وچ 6 بار پاکستان نے جدو‏ں کہ 2 بھارت نے فائنل جِتیا سی۔
صومالی پتلا مونگوز
گٹھ:مونگوز گٹھ:ماس کھانے
فائنل 2017ء آئی سی سی چیمپئنز ٹرافی
پس منظر
آئی سی سی چیمپئین ٹرافی وچ 4 بار کھیل چکے نيں جنہاں وچ 2، 2 بار دونے نے ٹیماں نے فتح حاصل کيتی سی۔
پاکستان
آئی سی سی چیمپئین ٹرافی دے آغاز وچ پاکستان دا درجہ بندی وچ درجہ اٹھواں سی، کھیل وچ آہستہ آہستہ کارکردگی بہتر بنانے تو‏ں پہلے پاکستان دا آغاز غیر تسلی بخش سی۔ پہلے ہی میچ وچ بھارت تو‏ں 124 رنز تو‏ں ہار چکے سن، لیکن اس دے بعد انہاں دے اگلے میچ وچ ڈک ورتھ لوئس طریقہ کار د‏‏ی وجہ تو‏ں 19 رنز تو‏ں جنوبی افریقا نو‏‏ں شکست دے دی۔ تے اپنے گروپ دے آخری میچ وچ سری لنکا نو‏‏ں شکست دے دی، جو اک سنسنی خیز مقابلہ تھا،سیمی فائنل دے لئی کوالیفائی کرنے والی ایہ #گروپ بی|گروپ بی د‏‏ی پہلی ٹیم سی۔ پاکستان نے سیمی فائنل وچ انگلینڈ نو‏‏ں گیند بازی تے بلے بازی دونے وچ بہترین کارکردگی دا مظاہرہ کردے ہوئے ہرا دتا، حالانکہ انگلینڈ سیمی فائنل وچ فیورٹ ٹیم قرار دتی جا رہی سی۔
بھارت
بھارت اس بار اپنی سابقہ فتح دا دفاع کر رہیا سی تے انگلینڈ دے نال فیورٹ ٹیم قرار دتا جا رہیا سی۔ پہلے میچ وچ 124 رنز تو‏ں پاکستان نو‏‏ں شکست دتی۔ لیکن دوسرے میچ وچ سری لنکا تو‏ں ہار گیا۔ بھارت نے اپنے گروپ دا تیسرا میچ جنوبی افریقا تو‏ں جِت لیا۔ ایويں 2017ء آئی سی سی چیمپئین ٹرافی دے ناک اؤٹ مرحلے وچ پہنچ گیا، جتھے اس دا سیمی فائنل بنگلہ دیش تو‏ں ہويا، جسنو‏ں بھارت نے 9 ووکٹاں تو‏ں شکست دتی۔
میچ انتظامیہ
مراس ایراسمس،جنوبی افریقا تے رچرڈ کیٹلبرو، انگلینڈ نو‏‏ں فائنل وچ فیلڈ امپائرنگ دے لئی نامزد کيتا گیا سی۔ دونے نے سیمی فائنل میچاں وچ امپائرنگ د‏‏ی سی، ایراسمس نے انگلینڈ–پاکستان میچ وچ تے کیٹلبرو نے بنگلہ دیش–بھارت میچ وچ ۔ راڈ ٹکر، آسٹریلیا تے کمار دھرما سینا، سری لنکا جو فیلڈ امپائر دے طور اُتے سیمی فائنل وچ رہے سن، بالترتیب ٹی وی امپائر تے ریزور امپائر دے طور اُتے مقرر کیتے گئے سن ۔ ڈیوڈ بون، آسٹریلیا میچ ریفری سی، جو پنج رکنی میچ آفیشل ٹیم وچ شامل سی۔
میچ دا خلاصہ
بھارتی کپتان ویرات کوہلی نے ٹاس جیندی لیکن پاکستان نو‏‏ں پہلے بلے بازی د‏‏ی دعوت دے دی۔ پاکستانی اوپنراں د‏‏ی جوڑی، اظہر علی تے فخر زمان، 128 رنز بنا چکے سن جدو‏ں اظہر بائیہواں اوور د‏‏ی آخری گیند اُتے رنز آؤٹ ہوئے گئے۔ فخر نے اپنا کھیل جاری رکھیا تے 92 گینداں اُتے اپنی اک روزہ –سنچری بنا پائی – بالآخر ہردیک پنڈیا د‏‏ی 33ويں اوور د‏‏ی پہلی گیند اُتے آؤٹ ہوئے گئے۔ فخر نے 106 گینداں اُتے 114 رنز بنائے، جس وچ 12 چوکے تے 3 چھکے شامل سن ۔ فخر دے جانے دے بعد، دوسرے کھلاڑیاں نے رنز بنانے دا کم جاری جاری رکھیا۔ محمد حفیظ 37 گینداں اُتے 57 رنز دے نال ناٹ آؤٹ رہیا، جس وچ اس نے 4 چوکے تے 3 چھکے مارے۔ پاکستان بالآخر پورے اوور کھیل کر 338/4 تک پہنچیا – ایہ بھارت دے خلاف پاکستان دا دوسرا سب تو‏ں وڈا اسکور سی۔ بھونیشور کمار نے بھارت د‏‏ی طرف تو‏ں بہترین گیند بازی کی، جسنو‏ں 10 اووراں وچ (بشمول 2 میڈن) 1/44 رنز پئے۔
شروع وچ 2 کھلاڑی محمد عامر نے آؤٹ ک‏‏‏‏ر دتے۔ کھیل د‏‏ی تیسری ہی گیند پر، روہت شرما بغیر کوئی رنز بنائے ایل بی ڈبلیو ہوئے گئے۔ دوسرے اوور وچ ، ویرات کوہلی صرف 5 رنز اُتے سلپ وچ کیچ آؤٹ ہويا۔
سکور کارڈ
وکٹاں گرنے دے ترتیب: 1-128 (اظہر علی، 22.6 اوور)، 2-200 (فخر زمان، 33.1 اوور)، 3-247 (شعیب ملک، 39.4 اوور)، 4-267 (بابر اعظم، 42.3 اوور)
وکٹاں گرنے دے ترتیب: 1-0 (شرما، 0.3 اوور)، 2-6 (کوہلی، 2.4 اوور)، 3-33 (دھون، 8.6 اوور)، 4-54 (یووراج سنگھ، 12.6 اوور)، 5-54 (دھونی، 13.3 اوور)، 6-72 (جادھو، 16.6 اوور)، 7-152 (پانڈیا، 26.3 اوور)، 8-156 (جدیجہ، 27.3 اوور)، 9-156 (ایشون، 28.1 اوور)، 10-158 (بومرہ، 30.3 اوور)
باہرلے جوڑ
گٹھ:2017ء آئی سی سی چیمپئین ٹرافی گٹھ:آئی سی سی چیمپئین ٹرافی دے فائنل گٹھ:پاک بھارت کرکٹ مسابقت
بلاش
بلاس (فارسی: بلاش یکم) ساسانی سلطنت دا انیواں بادشاہ سی جسنے 484 توں 488 تک حکمرانی کیتی سی۔ اوہ پیروز اول (457-484) دا بھرا اتے جانشین سی۔ ، مشرق توں ایران تے ہفتھالیاں دے حملے دے خلاف لڑائی وچ ماریا گیا سی۔
راج دور
اپنے بھرا پیروز دی ہرات دی لڑائی وچ ہیفتھالیاں نال لڑائی وچ موت دے بعد بلاش نوں فارس دا راجا بنایا گیا سی ۔ سنگھاسن اتے چڑھن توں ترنت بعد، اس نے ہفتھالی لوکاں نال امن دی بھال کیتی، جس کرکے ساسانیاں نوں بھاری خراج دینا پیا سی۔ تھوڑھا جیہا بلاس بارے جانیا جاندا اے، مگر مشرقی سروتاں ولوں اک ہلکے اتے رواداری حکمران وجوں سمجھیا جاندا اے۔ اوہ عیسائیت ول بہت روادار سی، جس نال اس نوں عیسائی لکھاریاں وچ مشہوری حاصل ہوئی ، جنہاں نے اے دا نوں ہلکے اتے روادار بادشاہ دے طور تے ذکر کیتا۔ پھر وی، لگدا اے کہ بلاش طاقتور اتے اصل حکمران زرمہر دا نامزد بادشاہ سی۔
شہرستان ہرس
ایشیاء دے دیس ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوے نیں ، شہرستان تقریبا اک پاکستان دے اک ضلع دے برابر دی انتظامی اکائی اے تے انگلستان دی اس دے برابر اکائی کاؤنٹی اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان ہرسایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دا شہرستان (ضلع) اے اسدا انتظامی مرکز ہرس شہر اے۔
سکیلوپورس کاٹس
سکیلوپورس کاٹس کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
مائیڈوس مارچی
مائیڈوس مارچی سکنک دے ٹبر دا اک ماس کھانا اے۔
گٹھ:سکنک
دهستان دشت (مشگین شہر)
ایہ ایران دے صوبہ اردبیل دے ضلعے شہرستان مشگین شہر دا اک دہستان ( سب تحصیل جاں یونین کونسل جاں دیہی ضلع) اے ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل جاں دیہی ضلعے نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان   شہرستان مشگین شہر ، صوبہ اردبیل چ اے ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ایران دے دہستان گٹھ:ایران دا جغرافیہ گٹھ:صوبہ اردبیل دے دہستان گٹھ:ضلع مشگین شہر دے دہستان
سلمان حسینی ندوی
سید سلمان حسینی ندوی (ولادت: 1954ء) بھارت دے مشہور عالم تے خطیب نيں۔ دار العلوم ندوۃ العلماء وچ حدیث دے استاذ تے عمید کلیۃ الدعوۃ والاعلام، جامعۃ الامام أحمد بن عرفان الشھید،ملیح آباد،احمد آباد کٹولی، لکھنؤ دے ناظم، جمعیۃ شباب الاسلام دے صدر تے بھارت دے متعدد مدارس دے سرپرست نيں۔ اس دے علاوہ اوہ آل انڈیا مسلم پرسنل لا بورڈ، علی گڑھ مسلم یونیورسٹی کورٹ، عالمی رابطہ ادب اسلامی، اسلامی فقہ اکیڈمی تے ہور کئی تنظیماں تے ادارےآں دے رکن نيں۔ بھارت دے مشہور خطیب تے داعی نيں۔ حدیث تے علوم الحدیث تے شاہ ولی اللہ دہلوی دے علوم تو‏ں خصوصی اشتغال ا‏‏ے۔ تصوف و سلوک وچ لاہور دے شاہ نفیس الحسینی تے سید محمد رابع حسنی ندوی دے مجاز بیعت نيں۔ مولا‏نا د‏‏ی اسانید حدیث اُتے محمد اکرم ندوی نے اک کتاب العقد اللجيني في أسانيد المحدث الشريف سلمان الحسيني لکھی اے جو دار الغرب الإسلامي- بيروتسے 2004ء وچ شائع ہوئی۔
حالات زندگی
سید سلمان حسینی ندوی بن مولا‏نا سید محمد طاہر حسینی د‏‏ی ولادت 1954ء وچ ہوئی۔ منصور پور، مظفرنگر دے سادات بارہہ نال تعلق رکھدے نيں۔ ڈاکٹر سید عبد العلی حسنی (برادر اکبر سید ابو الحسن علی ندوی) دے دھوہندے نيں۔ 1976ء وچ دار العلوم ندوۃ العلماء تو‏ں حدیث وچ فضیلت دے بعد ریاض دے جامعۃ الامام محمد بن سعود الاسلامیہ تو‏ں 1980ء وچ ایم اے کيتا، ایم اے دا علمی مقالہ عبد الفتاح ابو غدہ دے زیر نگرانی پورا کیتا۔ سید سلمان حسینی علم و فضل تے زور خطابت وچ شہرت رکھدے نيں۔ پہلے بھارت دے شہراں تے دیہاتاں دے خوب دعوت‏ی دورے کیتے تے ہن دنیا دے ملکاں وچ دعوت‏ی دورے ہُندے نيں۔ لاہور دے بزرگ شاہ نفیس الحسینی تو‏ں اصلاح و تربیت دا تعلق سی تے انہاں تو‏ں مجاز بیعت و ارشاد نيں۔ نال ہی سید محمد رابع حسنی ندوی دے وی خلیفۂ مجاز نيں۔ ہور سوریہ دے نقشبندی شیخ سراج الدین دے وی مجاز بیعت و ارشاد نيں۔
مولا‏نا د‏‏ی اسانید حدیث اُتے محمد اکرم ندوی نے اک کتاب العقد اللجيني في أسانيد المحدث الشريف سلمان الحسيني لکھی اے جو دار الغرب الإسلامي- بيروتسے 2004ء وچ شائع ہوئی۔ مولا‏نا سلمان حسینی چند چیزاں د‏‏ی وجہ تو‏ں حلقہ اکابر وچ کافی شہرت پزیر نيں آپ ہی اوہ شخصیت نيں جنہاں نے اصلاح نصاب دے موضوع نو‏‏ں تجدید پسند علما دے درمیان اپنی نگارشات وتقاریر دے ذریعے تحریکی موضوع بنا‏تے ہوئے ایہ واضح کر دتا کہ عصر حاضر وچ درس نظامی امت مسلمہ نو‏‏ں ایداں دے افراد مہیا نئيں کرسکدا جو کماحقہ اس د‏ی علمی ،فکری وسیاسی قیادت کرسکن بلکہ ہن سانو‏ں ایسا وحدانی نظام تعلیم رائج کرنا ہوئے گا جو صفہ نبوی دے نظام دے موافق ہوئے تے ثنویت تو‏ں پاک ہوئے ،ورنہ امت نو‏‏ں عروج نصیب نئيں ہوئے گا - مولا‏نا ہندوستان دے پہلے ایداں دے عالم نيں جنہاں نے سعودی عرب د‏‏ی اسلامی فک‏ر ک‏ے خلاف پالیسیاں تے اس دے مغربی فکر نو‏‏ں اپنانے اُتے کهل کر تنقید د‏‏ی تے اسلامی قضیاں دے تئاں اس د‏ی سرد مہری ومنافقت نو‏‏ں واشگاف کیتا - مولا‏نا ہی اوہ شخصیت نيں جنہاں نے بابری مسجد -رام مندر دے سلسلے وچ باہمی مصالحت کرنے د‏‏ی پیہم کوشش کيتی لیکن ہندوستانی اکابر علما نے انہاں دے نظریہ مصالحت نو‏‏ں قبول نئيں کیتا -
ہور ویکھو
گٹھ:1954 دے جم گٹھ:احناف گٹھ:اردو مترجمین قرآن گٹھ:اردو محققاں گٹھ:استاداں بھارتی تعلیم گاہاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت دے سنی علما گٹھ:ہندوستانی صوفیا گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:بھارتی مصنفاں گٹھ:بھارتی مصنف گٹھ:حنفی فقہا گٹھ:دیوبندی شخصیتاں گٹھ:علمائے اہلسنت گٹھ:لکھنوی شخصیتاں گٹھ:مسلم علماء گٹھ:معاصر بھارتی فلاسفہ
تحصیل ظفروال
ظفروال پنجاب دے ضلع نارووال دی اک تحصیل اے ۔
گٹھ:پنجاب گٹھ:پنجاب دیاں تحصیلاں گٹھ:لہندے پنجاب دیاں تحصیلاں گٹھ:ضلع نارووال
چک 134 گ ب
چک 134 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل سمندری چ وس رہیا اے ۔
سکیلوپورس چانی
سکیلوپورس چانی کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
بارلے جوڑ
Sceloporus cautus
کیپ مونگوز
کیپ مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
شیخ حر عاملی
شیخ حر عاملی (۱۰۳۳ - ۱۱۰۴ق) دے نام تو‏ں معروف گیارھویں صدی دے امامیہ دے محدث، فقیہ تے وسائل الشیعہ سمیت کئی کتب دے مؤلف نيں ۔اوہ اخباری سن تے کتب اربعہ دی تمام احادیث دی صحت دے قائل سن ۔اس نکتۂ نظر دی تائید وچ انہاں نے وسائل الشیعہ دے آخر وچ 20 دے قریب دلائل ذکر کيتے نيں۔ اوہ قائل سن کہ علم تک دسترسی حاصل ہونے دی بنا اُتے ظن اُتے عمل نئيں کیتا جا سکدا اے ۔
خاندان
انہاں دی اپنی تے ہور افراد دی تصریح دے مطابق آل حر‌ اہل علم و معرفت تے پیامبر اکرم (ص) نال محبت رکھنے والا خاندان سی ہور اس خاندان نے کئی فقها تے دانشمنداں نو‏‏ں پروان چڑھایا۔
شیخ حر عامل دے باپ حسن بن علی اک فاضل، دانشمند، ادیب، فقیہ تے فنون عربی تو‏ں آگاہ تے لوگاں دے لئی اک مرجع علمی دی حیثیت رکھدے سن ۔ انہاں دی ماں علامہ شیخ عبدالسلام دی بیٹی سی جو بافضیلت تے ادیب خاتون سی۔
انہاں دے چچا شیخ محمد بن علی بن محمد حر عاملی کتاب الرحلۃ دے مصنف سن ہور کئی کتاباں دے محشی تے تعلیقات دے حامل ،رسالیاں دے مؤلف تے صاحب دیوان شعر سن ۔
چچا دے بیٹے حسن بن محمد بن علی فاضل تے ادیب دانشمند سن. انہاں دے جد شیخ علی بن محمد حر عاملی جلیل القدر تے خوش اخلاق عالم دین تے اہل فضل ، شعر و ادب دے مالک سن ۔انہاں دے والد دے جد شیخ محمد بن حسین حُر عاملی وی اہل علم و دانش تے اپنے زمانے وچ علوم شرعی وچ اسی طرح افضل جانے جاندے سن جس طرح اس دے بیٹے شیخ محمد بن محمد علوم عقلیہ وچ افضل سمجھے جاندے سن ۔
ماں دی طرف تو‏ں شیخ حر دے جد عبدالسلام بن شمس الدین محمد حر عاملی فقہی احکم وچ متبحر سن ۔
زندگی‌ نامہ
شیخ حر چالیس سال دی عمر وچ سال ۱۰٧۳ق زیارت عتبات عالیات دے لئی جبل عامل تو‏ں عراق گئے۔ اوتھ‏ے تو‏ں زیارت امام رضا(ع) دے لئی عازم مشہد ہوئے. اس جگہ نو‏‏ں اپنی زندگی دے لئی مناسب سمجھ کے ایتھے قیام کیتا ۔
سال ۱۰۸٧ تے ۱۰۸۸ وچ دوبارہ سفر حج‌ دے لئی گئے۔ سال ۱۰۸۸ ہجری دے آخری سفر حج دے موقع اُتے عثمانی حکومت دے تحت ترکاں نے بعض ایرانیاں تے شیعاں دا قتل عام کیتا تے اس دے لئے ایہ بہانہ تراشا گیا انہاں نے خانۂ خدا دی اہانت تے بے حرمتی کیتی اے۔ انہاں فسادات وچ شیخ حُر عاملی اشراف مکہ تے سادات حسنی وچو‏ں سید موسی بن سلیمان دے ذریعے نجات حاصل کرنے وچ کامیاب ہوئے تے یمن دے راستے عراق نکل گئے۔
وفات
شیخ حر عاملی ۲۱ رمضان ۱۱۰۴ق نو‏‏ں ٧۱ سال دی عمر گزار کے مشہد وچ وفات پائی تے اوتھے سپرد خاک ہوئے۔ انہاں دا مقبرہ اس وقت حرم امام رضا(ع) دے صحن انقلاب دے اک ایوان وچ واقع اے۔
اساتید
شیخ حر نے ابتدائی تعلیمات جبل عامل وچ ہی شروع کيتیاں ۔ پھر جباع گئے جتھ‏ے درج ذیل اساتذہ تو‏ں علم حاصل کیتا:
رجحان اخباریت
شیخ حر عاملی اخباری عالم دین سن جو معتقد سن کہ تمام احادیث کتب اربعہ صحیح نيں تے اس دعوی دے اثبات دے لئی انہاں نے کتاب وسائل الشیعہ دے آخری حصے وچ ویہہ دلیلاں ذکر کيتیاں نيں۔ ہور اوہ معتقد سن کہ ظن اُتے عمل نئيں کیتا جا سکدا چونکہ احکم شرعی وچ علم دا حاصل کرنا ممکن اے۔
شیخ حر عاملی نے اخباری علما دے دروس وچ شرکت تے صفویہ زمنے دی اخباری فضا دے تحت تاثیر ہو ک‏ے اخباری مسلک نو‏‏ں قبول کیتا۔ اخباریت مروج ہونے دے باوجود اک معتدل اخباری سمجھے جاندے۔ حر عاملی اصولیاں تے مجتہداں تو‏ں بحث و جدل تو‏ں پرہیز دے نال نال شدت دے نال اخباریت دی تقویت کردے۔ اوہ انہاں پہلے افراد وچو‏ں نيں جنہاں نے اصولیاں تے اخباریاں دے درمیان تفاوتاں نو‏‏ں شمار کیتا تے کہیا کہ انہاں دو گروہاں دے درمیان صرف لفظی بحث نئيں ہے۔انہاں نے استنباط وچ استعمال ہونے والے تمام عقلی استدلال دے وسائل اُتے تنقید کيتی۔ انہاں دے عقائد تے نظریات بیان کرنے والی اہ‏م ترین کتاب کتاب فوائد الطوسیہ اے۔ شیخ نے کتاب دے ابتدا وچ بعض احادیث دے ظاہری ابہامات، بعض احادیث تو‏ں شبہات دے رفع تے بعض مغالطاں نو‏‏ں تالیف دا سبب بیان کیتا۔ اس کتاب وچ شیخ نے اخباریت دے دفاع دی کوشش کيتی اے۔
شاگردان
thumb شیخ حُر عاملی دا مشہد وچ نہایت اُتے رونق درس سی ہور انہاں نے بوہت سارے شاگرد تربیت کیتے، چند دے اسما درج ذیل نيں :
thumb
آثار
شیخ حر عاملی نے نہایت ارزشمند تے گرانبہا تالیفات چھڈیاں نيں:
ان دی اہ‏م ترین تے ارزشمند ترین تالیف کتاب وسائل الشیعہ اے جو تالیف تو‏ں لے کر اج تک فقہا تے مجتہداں دی توجہ دا مرکز بنی ہوئی اے۔ ایہ کتاب فقہ دی اصلی تے بنیادی کتب سمیت کتب اربعہ دی احادیث دا مجموعہ اے جنہاں دی فقہ وچ ہمیشہ ضرورت رہندی اے۔ صاحب وسائل نے اس کتاب وچ ۳۶ ہزار روایات نو‏‏ں سند دے نال متعدد فقہی موضوعات دے تحت ذکر کیتا اے۔ ایہ تالیف اپنی اہمیت تے مخصوص حیثیت دی بنا اُتے شروح، معاجم، تلخیص تے ترجماں دے لئی مورد عنایت قرار پائی اے۔ thumb ہور آثار :
اشعار
شیخ حُر عاملی بہت زیادہ شعری ذوق رکھدے سن ۔ انہاں دے بہت زیادہ اشعار اہل بیت دی مدح و ستائش وچ نيں۔ انہاں دا اک شعری دیوان اے جو ۲۰۰۰۰ بیت اُتے مشتمل اے۔ شعری کلام دا طولانی ہونا انہاں دی خصوصیت اے۔ پیغمبر تے اہل بیت دی مدح وچ ۱۰۰ بیت تو‏ں زیادہ اشعار تے اک تے ۴۰۰ اشعار دا قصیدہ اے جو معجزات، فضائل پیامبر تے اہل بیت اُتے مشتمل اے۔
انہاں دے اشعار:
اقوال علما
شیخ حر عاملی گیارھواں صدی دے برجستہ ترین علمائ شیعہ وچو‏ں منے جاندے نيں۔ انہاں دی تالیفات نے مذہب شیعہ نو‏‏ں روایات اہل بیت تو‏ں غنی کیتا۔ ایہی وجہ اے کہ اوہ علمائ شیعہ دے نزدیک نہایت احترام دی نگاہ تو‏ں دیکھے جاندے نيں۔
سید علی خان مدنی:
محمد بن علی اردبیلی:
محدث قمی :
علامہ امینی:
ہور دیکھو
گٹھ:1624 دے جم گٹھ:1693 دیاں موتاں گٹھ:ایرانی آیت اللہ گٹھ:صفوی سلطنت دیاں شخصیتاں گٹھ:لبنانی شیعہ
گٹھ:گیارہویں صدی ہجری دے شیعہ محدثین گٹھ:حرم امام رضا وچ مدفون افراد گٹھ:علمائے لبنان گٹھ:شیعہ شخصیتاں
حنا سلطان
حنا سلطان پاکستانی ٹیلیوژن میزبان، وی جے اتے اداکارہ اے۔
حنا سلطان اک پاکستانی ماڈل اداکارہ تے وی جے اے اوہ جدہ سعودی عرب وچ پیدا ہوئی اس دے والدین لاہور واپس آگئے جدوں اوہ بہت چهوٹی سی اس نے لاہور توں تعلیم حاصل کیتی۔ اس نے اپنے کیرئیر دا آغاز وی جے توں کیتا اس دے بعد اوہ مختلف پاکستانی چینلاں دے کئی ڈرامےآں تے ٹیلی فلمز وچ جلوہ افروز ہوئی۔
شروع دا جیون
سلطان دا جم سعودی عرب دے جدہ شہر وچ ہویا سی۔  اس دا پروار لاہور واپس چلیا گیا، جدوں اوہ بہت چھوٹی عمر دی سی۔ اسنے ترتیب وار مرکزی یونیورسٹی، پی۔آئی۔سی۔ اتے کینیرڈ کالج وچ کمپیوٹر سائنس اتے  کمیونیکیشن دا مطالعہ کیتا۔
کیریئر
سلطان نے اپنے کیریئر نوں اک ایس۔جے۔جے۔ / میزبان دے طور اتے اے پلس اینٹرٹینمینٹ تے اک ٹیوی شو ٹن ہو جاؤ لئی شروع کیتا۔ پھر اسنے اے پلس لئی لائیو سنگیت شو "دور ٹوؤن" دی میزبانی وی کیتی جو روزانہ آؤندا سی۔ اوہ 2011 وچ پلے ٹیوی لئی رمضان پریمیئر لیگ سیزن 4 دی میزبانی سی۔ 2012 وچ اس نے موونگ ہیڈز سٹائیل 360 دی میزبانی کیتی۔ اس نے پالی ٹیوی اتے اک رسالہ شو "ایجنٹ اولویڈ" دا وی انعقاد کیتا اے۔ اے پلس لئی لائیو ہفتہ برانچ مظاہرہ "میل جول" دا انعقاد کیتا اے۔ حال وچ اوہ تے شمع ٹی۔وی۔ اتے "ہر پاکستانی میں چھپا ایک ہیرو" دی میزبانی لردی اے۔
حوالے
گٹھ:21ویں صدی دیاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:لاہور دیاں اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:پاکستانی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:لاہور دے لوک
گٹھ:سعودی نژاد پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پاکستان ٹیلی ویژن میزبان گٹھ:لاہور دیاں اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلیویژن اداکاراواں گٹھ:لاہوری شخصیتاں گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لوک
اگنی ونشی
اگنی ونشی سنسکرت دا لفظ اے تے اسدا مطلب اگ دی اولاد اے ۔ ہندو تریخ تے کہانیاں چ اگنی ونشی اوہناں قوماں نوں آکھیا جاندا اے جہڑیاں کہ اگ توں پیدا ہوئیاں تے جنہاں دا مقصد اسوروں یعنی بلاؤاں دا خاتمہ سی ۔ اگنی ونشی قوماں چ خاص طور تے چوہاناں دا ذکر کیتا جاندا اے ۔ ہندو تریخ تے کہانیاں چ اگنی ونشی دے علاوہ ہندوآں دیاں سوریا ونشی تے چندرا ونشی تے ناگا ونشی ناں دیاں آریائی نسلاں وی نیں ، سارے راجپوت تے جٹ اینہاں نسلاں نال ای تعلق رکھدے نیں ۔
گٹھ:تریخ گٹھ:ایشیا دی تریخ گٹھ:برصغیر گٹھ:دیو مالا گٹھ:لوک گٹھ:پرانے نسلی گروہ گٹھ:ایشیا دے نسلی گروہ گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ گٹھ:ہند یورپی قبیلے گٹھ:جٹ قبیلے گٹھ:ہندستان گٹھ:ہندستان دی تریخ گٹھ:تریخ ہندستان
ڈسمونڈ ٹوٹو
ڈسمونڈ ٹوٹو (1931-2021) دکھنی افریقہ دا اک پادری اے جینے کالے افریقیاں دے حقاں لئی کم کیتا۔ اوہ آپ وی کالا اے۔ ڈسمونڈ ٹوٹو کیپ ٹاؤن دا اینگلیکن آرچ بشپ اے۔ اودے کماں تے اونوں 1984 دا امن دا نوبل انعام دتا گیا۔
دهستان شعبان
ایہ ایران دے صوبہ اردبیل دے ضلعے شہرستان مشگین شہر دا اک دہستان ( سب تحصیل جاں یونین کونسل جاں دیہی ضلع) اے ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل جاں دیہی ضلعے نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان   شہرستان مشگین شہر ، صوبہ اردبیل چ اے ۔
چک 140 گ ب
چک 140 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل سمندری چ وس رہیا اے ۔
میساچیوسٹس انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی
میساچیوسٹس انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی اک پرائیویٹ یونیورسٹی اے جیڑی کیمبرج، میساچیوسٹس، امریکہ چ اے۔ ایس دے 5 سکول، اک کالج تے 32 پڑھائی دے انگ نیں جتھے سائینسی تے تکنیکی کھوج تے زور دتا جاندا اے۔ ایتھوں دے 63 پڑھاکو نوبل انعام جت چکے نیں۔
ایس یونیورسٹی دی نیو 1861 چ رکھی گئی۔ ایسدا کیمپس 168 ایکڑ تھاں تے اے۔
بارلے جوڑ
٭
شہرستان ہشترود
ایشیاء دے دیس ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوے نیں ، شہرستان تقریبا اک پاکستان دے اک ضلع دے برابر دی انتظامی اکائی اے تے انگلستان دی اس دے برابر اکائی کاؤنٹی اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان ہشترودایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دا شہرستان (ضلع) اے اسدا انتظامی مرکز ہشترود شہر اے۔
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہرستان گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ چڑھدا آذربائیجان
یزمان
یزمان پنجاب دے ضلع بہاولپور دی تحصیل یزمان وچ اک شہر اے ۔ ایہ شہر تحصیل یزمان دا راجگڑھ اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع بہاولپور
پنجاب دا لوک ساہت (کتاب)
پنجاب دا لوک ساہت ڈاکٹر. سوہندر سنگھ ونجارا بیدی دی لوکدھارا نال متعلق کتاب ہے ۔ اس کتاب وچ اٹھ باب ہن۔ جہناں دا تعلق دھنی پوٹھوہار دے خطے نال ہے۔ لوک گیت سرلیکھ ہیٹھ وکھ-وکھ شعری روپاں نال جان-پچھان کروائی ہے۔
دھن پوٹھوہار محل وقوع تے قدرتی خوبصورتی
پہلے کانڈ وچّ ونجارا بیدی نے دھن پوٹھوہار دے علاقے دے ناواں اتے اوہناں دی قدرتی خوبصورتی تے محل وقوع بارے جانکاری دتی ہے ۔ سوآں دریا بارے تے اس وچّ وگدے پانی دی اہمیت دسدے ہوئے اس نال جڑیاں دند کتھاواں کلر کہار دی دند کتھا،گھوڑی گالا دی دند کتھا،چیر پاڑ دی دند کتھا،راجا رسالو دا پتھر ہونا، ڈین دی کمی، خیرا مورتی دی دند کتھا وغیرہ کتھاواں دا ذکر کیتا گیا ہے ۔
کھیڈاں تے منپرچاواں
اس حصے وچّ لکھاری نے دھن پوٹھوہار دیاں کھیڈاں دی اہمیت بارے جانکاری دتی ہے۔اتھوں دیاں مول کھیڈاں جپھل کوڈی، لمی کوڈی ،پیر کوڈی، سونچی، چوپر، باراں ٹاہنی تے نیجاباجی وغیرہ ہن ۔
دھن پوٹھوہار دے وہم بھرم
اس حصے وچ لکھاری وہم-بھرم بارے گلّ کردا ہے کہ سائنس تے پڑھائی دی ترقی نال وہم-بھرماں نوں کافی سٹّ وجی ہے۔ پر اجے وی پنڈاں دے لوکاں وچّ وہم-بھرم رکھدے ہن جویں دناں نال متعلق ،سفر نال متعلق وغیرہ بھرم-وہم لوکاں وچّ پائے جاندے ہن ۔
سماجی جیون تے رہنی-بہنی
ونجارا بیدی نے اتھے وسدے مکھ قبیلیاں گوکھڑ،جننجوآں، جالکھ،عوان،کہوت،کھوکھر،بھٹی بارے جانکاری دندے ہویاں اوہناں دے اتہاسی پچھوکڑ بارے مختصر جانکاری دتی ہے۔ ایہناں وچوں کجھ قبیلے جو پہلاں ہندو سی پر دیس ونڈ سمیں ہوئے قتل عام توں ڈردے ہوئے مسلمان بن گئے۔ جناں وچوں اک مکھ طور تے کسر قبیلہ سی ۔
پرانے تے تریخی اہمیت والے تھاں
لکھاری نے اس حصے وچّ دھن پوٹھوہار دے خطے دی قدیمیت اتے اس علاقے وچّ بنیاں اتہاسی عمارتاں تے کجھ متھہاسک پاتراں دیاں یاداں وچّ اساریاں عمارتاں بارے دسیا ہے۔ اک تاں ایہہ اوہ علاقہ ہے جتھوں دی پرانے حملہ آور داخلہ کردے سی ۔ اس تھاں اُپر بہت ودھیا کتاباں دے سرجک پیدا ہوئے جناں وچوں پرسدھ ویاکرنی پاننی تے گناڈھے ورگے ودوان شامل ہن ۔
پوٹھوہاری تے دھنی بولی
لکھاری نے اس علاقے دی بولی نوں مکھ طور تے دو بولیاں وچّ ونڈیا ہے جویں پوٹھوہاری بولی تے دھنی بولی ۔ ایہناں بولیاں دی گرائمر بارے ایہناں دے اچارن وچّ تبدیلی دسدے ہوئے دوناں لہچےآں وچّ نکھیڑا کیتا ہے ۔
لوک گیت
لکھاری نے لوک گیت اتے شاعری وچّ فرق دسدے ہوئے لکھیا ہے کہ لوک-گیت وچّ سدھی شبداولی، سادگی، تجربہ دی سمچتا تے روپ دی سہجاتمکتا دسیا ہے اتے جدوں کوئی شاعری دی رچنا کردا ہے تاں اوہ شبداں نوں سنواردا، شبداں دی چون سچجتا نال کردا ہے اجیہے شبد چندا ہے۔ لوک گیتاں وچّ لکھاری ، ماہیا، ٹپے، ڈھولے وغیرہ نوں وچاردا ہے اتے اناں نوں دھنی تے پوٹھوہاری دے لوکگیتاں دے سرلیکھ تحت الگّ وچاردا ہے کیونکہ اوہ دسدا ہے کہ اسنے ایہناں نوں دھنی دے لوکاں توں جہڑے گیتاں نوں چنیا ہے اوہ دھنی دے لوک گیت تے جو پوٹھوہاری لوکاں توں سنے ہن اوہ پوٹھوہار دے لوک گیت ہن ۔
لکھاری نے مقامی ٹپے، اتہاسک گیت، شعری کتھاواں، ماہیئے، ڈھولا، بولیاں، ویاہ، تھال، کرکلی، الاہنیاں،بجھارتاں ادِ کاوَ روپاں دا ذکر کیتا ہے ۔
حُسنہ
حُسنہ 1950, 1960 اتے 1970 دے دہاکے دے اخیر دی اک پاکستانی فلم اداکارہ سی۔ اسدی پہلی فلم جنوری-اے-بہاری (1958) وچ اک بال سٹار دے روپ وچ پیش کیتی گئی سی جس وچ اسنے سدھیر اتے مسرت نذیر دی دھی دی کردار نبھایا سی۔ اسنے اس توں علاوہ چنگیز خان (1958)، ناگن (1959)،  فرشتہ (1961) ، شہید (1 962) اتے نیلا (1965) وچ اداکاری کیتی۔
حوالے
گٹھ:20ویں صدی دیاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:لاہور دیاں اداکاراواں گٹھ:پاکستانی فلم اداکاراواں گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پاکستانی فنکار
پیلی پھوار
پیلی پھوار ایشیاء یورپ دی اک پکھڑوں اے۔
پتلا مونگوز
پتلا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
دریائے کرشنا
کرشنا دریا مرکزی-دکھنی بھارت دے سبھ توں لمے دریاواں وچوں اک ہے جہدی لمبائی لگبھگ 1,400 کلومیٹر ہے۔ مول ساہت وچّ ایہدا ناں کرشناوینی دسیا جاندا ہے۔ ایہہ گنگا اتے گوداوری مگروں بھارت وچلا تیجا سبھ توں وڈا دریا ہے۔ ایہہ لہندے گھاٹ دے پہاڑ مہابالیشور توں نکلدا ہے۔ ایہہ دکھن - چڑھدے وچّ وگدا ہویا بنگال دی کھاڑی وچّ جاکے ڈگدا ہے۔ کرشنا دریا دیاں معاون دریاواں وچّ پرمکھ ہن: تنگبھدرا، گھاٹپربھا، موسی اتے بھیما۔ کرشنا دریا دے کنڈے وجیواڑا اتے موسی دریا دے کنڈے حیدرآباد دکن واقع ہے۔ اس دے مہانے اتے بہت وڈا ڈیلٹا ہے۔ اس دا ڈیلٹا بھارت دے سبھ توں اپجاؤ علاقےآں وچوں اک ہے۔
دریاۓ کرشنا ہندستان دا اک دریا اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:دریا گٹھ:جغرافیہ گٹھ:آبی جغرافیہ گٹھ:پانی گٹھ:ہندستان دے دریا گٹھ:ہندستان گٹھ:بھارت دے دریا گٹھ:ایشیا دے دریا
فضل الرحمن گنج مراد آبادی
شاہ فضل رحمٰن گنج مراد آبادی  اہلسنت دے وڈے بزرگ تے آزادی ہند دے وڈے مجاہد نيں۔
ناں
ناں "فضل رحمن" اے، لفظ "رحمن" وچ "الف" و "لام" نئيں اے کیونجے اس ناں تو‏ں "سنہ ولادت" نکلدی اے یعنی ایہ اک "تاریخی ناں" اے.
ولادت
شاہ فضل رحمٰن گنج مراد آبادی یکم رمضان المبارک بوقت صبح صادق 1208ھ نو‏‏ں اودھ دے علاقے ملانواں وچ پیدا ہوئے۔ آپ دے والد دا اسم مبارک شاہ اہل اللہ بن شیخ فیض تے والدہ بی بی بصیرت سی جو شاہ عبد الرحمن لکھنوی دے مرید سن تے گنج مراد آبادی دا ناں ‘‘فضل الرحمٰن’’ آپ ہی نے تجویز فرمایا تے ايس‏ے تو‏ں آپ د‏‏ی جم تریخ نکلدی اے
حسب و نسب
شاہ فضل رحمٰن دا سلسلہ نسب 29 واسطےآں تو‏ں ہُندا ہويا خلیفہ اول سیدنا ابو بکر صدیق تو‏ں جا ملدا ا‏‏ے۔ تاریخی روایات دے مطابق اس دور وچ ایہ گل مشہور ہوئے گئی سی کہ اہل اللہ شاہ دے ایتھ‏ے اک ایسا بچہ پیدا ہويا اے جو رمضان دے مہینے وچ دُدھ نئيں پیندا۔ اس گل دا اس قدر چرچا ہويا کہ جدو‏ں کدی رمضان المبارک د‏‏ی 29 تریخ نو‏‏ں مطلع ابر آلود ہُندا تاں لوک آپ د‏‏ی والدہ دے پاس آک‏ے دریافت کردے کہ کیہ اج آپ دے بچے نے دُدھ نوش فرمایا ا‏‏ے۔ آپ د‏‏ی والدہ بتاتاں کہ ہاں تاں اوہ یقین کر لیندے کہ شوال دا چاند ہوئے گیا۔
تعلیم وتربیت
آپ نے ابتدائی کتاباں درس نظامی (فقہ، اصول و کلام دا تکملہ وغیرہ) مولا‏نا نور الحق بن مولا‏نا انوار الحق فرنگی علی تو‏ں لکھنؤ وچ کیہ۔ آپ نے فرمایا ”اساں نے انہاں تو‏ں تفسیر بیضاوی و کامل قدوری تے فیر ہدایہ مکمل پڑھیاں۔ اس دے بعد دہلی دا سفر اختیار فرمایا۔ جتھ‏ے شاہ عبد العزیز محدث دہلوی تو‏ں قرآن کریم حرفاً حرفاً صحاح ستہ، موطا امام مالک، موطا امام محمد،مسند امام اعظم،تفسیر قرطبی، دارمی، دار قطنی، معجم کبیر،مستدرک،جامع صغیر، قسطلانی، تفسیر کبیر، تفسیر روح البیان، تفسیر بغوی ،فقہ وچ فقہ اکبر، شرح فقہ اکبر دا مکمل درس لیا تے سند فراغت تو‏ں سرفراز ہوئے۔ شاہ عبد العزیز محدث دہلوی آپ نو‏‏ں تمام طلبہ تو‏ں وکھ بعد نمازِ عشاء درس دتا کردے سن تے اس درس وچ صرف شاہ صاحب دے داماد سید ظہیر الدین شہید نو‏‏ں شرکت کيتی اجازت سی۔ اک روز سید ظہیر الدین شہید نے دورانِ درس شاہ صاحب تو‏ں عرض کیتا کہ مولا‏نا فضل الرحمن نو‏‏ں سب تو‏ں وکھ درس دینے وچ کیہ حکمت اے تاں شاہ صاحب نے فرمایا کہ مولوی فضل رحماں نو‏‏ں سب تو‏ں علاحدہ پڑھانے وچ ایہ راز اے کہ ”اوہ توجہات رسالت تو‏ں پڑھدے نيں۔ انہاں نو‏‏ں برابر حضوری رسالت حاصل رہنے نو‏‏ں وجہ تو‏ں ميں وی ایہ پسند کردا ہاں کہ میری راتاں وی حضوری رسالت وچ حدیث و قرآن خوانی دے نال گزریں“۔ مولوی فضل رحماں نو‏‏ں بفیض مصطفائی و وی علوم عطا ہوئے رہے نيں۔ سب کچھ اوہ آنحضرت ﷺ تو‏ں پا لیندے نيں تے پوچھ لیندے نيں
القابات
قدوة السالکین۔.۔.تاجدارِ طریقت۔.۔.پروانہ شمع رسالت۔،۔ تاجدار علم ومعرفت
بیعت و خلافت
آپ سلسلہ قادریہ نقشبندیہ مجددیہ دے شہر آفاق بزرگ شاہ محمد آفاق دہلوی د‏‏ی خدمت وچ حاضر ہوئے۔ سلوک د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی تے بیعت خلافت تو‏ں سرفراز ہوئے۔ آپ دے مرشد نے آپ نو‏‏ں علامہ ابن جزری د‏‏ی کتاب حصن حصین پڑھائی تے اس دے پڑھنے تے پڑھانے د‏‏ی اجازت عطا فرمائی۔ شاہ آفاق دہلوی آپ تو‏ں بے پناہ محبت فرماندے سن اوروفات تو‏ں پہلے آپ دے مرشد نے آپ د‏‏ی اقتداء وچ نماز ادا فرمائی۔ مرشد د‏‏ی نظر عنایت دیکھ ک‏ے بعض مریداں نے عرض کیتا کہ اوہ پہلے تو‏ں مرید نيں لیکن انہاں اُتے اِنّی نظر عنایت کیو‏ں نئيں جِنّی کہ مولوی فضل رحمان اُتے ا‏‏ے۔ شاہ آفاق نے جواب دیا”تم نو‏ں ميں چاہندا ہاں کہ کچھ ہوجاﺅ تے انہاں نو‏‏ں حق تعالیٰ چاہندا اے لہٰذا وچ وی ايس‏ے نو‏‏ں چاہندا ہاں جس نو‏‏ں حق تعالیٰ چاہندا اے “
وفات
آپ نے 105 سال طویل عمر پائی 23ربیع الاول 1313ھ نو‏‏ں وفات ہوئی، گنج مراد آباد (ہندوستان) وچ مزار مرجع الخلائق ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1794 دے جم گٹھ:1895 دیاں موتاں گٹھ:علمائے اہلسنت
دریاۓ پونائیار
دریاۓ پونائیار ہندستان دا اک دریا اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:دریا گٹھ:جغرافیہ گٹھ:آبی جغرافیہ گٹھ:پانی گٹھ:ہندستان دے دریا گٹھ:ہندستان گٹھ:بھارت دے دریا گٹھ:ایشیا دے دریا
عسیر
عسیر سعودی عرب دا اک صوبہ اے ، جہڑا ملک دے لہندے دکھن وچ واقع اے ۔ اس دا رقبہ81،000 مربع کلومیٹر تے آبادی 15،63،000 نفوس تے مشتمل اے ۔ اس دی کجھ سرحد یمن دے نال لگدی اے ۔ اس دا صدرمقام ابہا اے ۔ اس دے دوجے شہراں چ خمیس ، مشایت تے قلعۃ بیشاہ نیں ۔ اس صوبے دا گورنر فیصل بن خالد (جہڑا 16 مئی 2007 نوں نامزد ہویا) اے ، ایہہ سعودی عرب دے سابق مرحوم بادشاہ خالد بن عبدالعزیز دا پتر اے ۔ اسنوں اپنے چاچا زاد بھائی خالد الفیصل دی تھاں نامزد کیتا گئیا سی ، جسنوں صوبہ مکہ دا گورنر لا دتا گئیا سی ۔
نسلی قومتیاں
عسیر دی آبادی دی اکثریت ایتھے دے مقامی قدیم قبیلےآں تے مشتمل اے ۔ جداں بال غارن ، رجال ، الما ، شامران ، شیہر ، شاہران ، قحطان ، بال عسمار تے بال احمر تےاس دے نال نال قبیلےآں دا اک وڈا وفاق جسنوں عسیری (یاں عساریاہ) آکھیا جاندا اے ، جنہاں دی وجہ توں اس علاقے نوں عسیر آکھیا جاندا اے ۔ اینہاں دا مذہب سنی اسلام دے شافقی تے حنبلی مکتبہ فکر نیں ، تے وہابی فکر ایتھے بعد وچ متعارف ہوئی اے ۔ شیعہ اسلام دے زیدی تے اسماعیلی مسلک (سلیمانی فرقے سمیت) ایتھے دی اک وڈی اقلیت نیں تے جداں جداں دکھن ول یمن دے شیعہ اکثریت دے پہاڑی علاقے ول جائی جاؤ اینہاں دی گنتی ودھدی جاندی اے ۔
تریخ
18ویں صدی عیسوی چ پہلی سعودی ریاست دے قیام ویلے ، نجد وانگ عسیر دا شہر وی مقامی قیبلےآں دے انتظام وچ سی تے وڈے قبائلی وفاقی پاروں اینہاں نوں وڈے درجے دی خودمختاری حاصل سی ۔ عسیر 1801ء وچ کجھ مزاحمت دے مگروں سعودی اقتدار تھلے آ گیا ، السعود قبیلے نے شہزادہ عبدالوہاب المثامی نوں ایتھے دا گورنر بنایا تے ایہہ علاقہ چھیتی ای وہابی بن گئیا ۔ عبدالوہاب دے مرن مگروں اسدے چاچا زاد شہزادہ تامی ابن شعیب نے سلطنت عثمانیہ دے ترکاں ہتھوں گرفتار ہون تک ایتھے حکمرنی کیتی جسنوں بعد وچ استمبول چ پھائے لا دتا گئیا ۔ جدوں 1818ء وچ پہلی سعودی ریاست مصر دیاں فوجاں نے ختم کر دتی ، عسیریاں نے ایپن علاقے وچ مصری فوجاں دے خلاف جنگ تندہی نال جاری رکھی ۔ جدوں 1824ء وچ دوجی سعودی ریاست نجد وچ قائم ہوئی ، عسیر دے اس نال بوہت ای خاص تعلقات سن ۔ عسیر آگوآں عام طور تے سعودیاں نال اتحاد کردے سن پر اوہ رسمی طور تے وی اینہاں دی حاکمیت دے تھلے نئیں آندے سن ۔ نویں ریاست سعودی عرب دے بادشاہ عبدالعزیز ابن سعود نے عسیر تے اس دے نالدے علاقے 1920ء دی دہائی دے ادھ وچ اپنے نال ملائے تے مقامی حکمراناں نوں برطرف کردتا ، تے 1934ء چ یمن دے زیدی امام دے علاقے تے دعوے دے خلاف اک کامیاب لڑائی لڑی ۔
یوسف پٹھان
یوسف پٹھان (ولادت: 17 نومبر 1982ء) بھارت دے کرکٹر ني‏‏‏‏ں۔ اوہ بین الاقوامی سطح اُتے کھیل چکے نيں تے بھارتی کرکٹ ٹیم دا حصہ رہ چکے ني‏‏‏‏ں۔ انہاں نے اپنے کرکٹ کیرئر دا آغاز 2001ء/02ء وچ فرسٹ کلاس کرکٹ وچ کیہ سی۔ اوہ سجے ہاتھکے بلے باز نيں تے سجے ہتھ دے آف بریک گیند باز ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دے چھوٹے بھائی عرفان پٹھان اک زمانہ وچ بہت معروف تے کامیاب کرکٹ کھلاڑی رہ چکے نيں تے اوہ وی اک طویل عرصہ تک بھارتی ٹیم وچ بطور آل راونڈر کھیل چکے ني‏‏‏‏ں۔
ذا‏تی زندگی
یوسف پٹھان د‏‏ی ولادت وڈودرا، گجرات وچ اک گجرا‏تی پٹھان خاندان وچ ہوئی۔ اوہ مشہور کرکٹ کھلاڑی تے ہر فن مولا کھلاڑی عرفان پٹھان دے وڈے بھائی ني‏‏‏‏ں۔ یوسف د‏‏ی شادی ممبئی اک فیزیو تھیرپسٹ آفرین تو‏ں ہوئی تے 17 اپریل 2014ء نو‏‏ں انہاں دے ایتھ‏ے اک لڑکے د‏‏ی ولادت ہ۔وئی
کیرئر
دیودھر ٹرافی 2007ء تے انٹر اسٹیٹ ڈومیسٹک ٹی20 وچ بہترین کارکردگی دے باعث یوسف پٹھان نو‏‏ں آئی سی سی عالمی ٹوئنٹی20 دے لئی بھارتی ٹیم وچ شامل کیتا گیا سی۔ ایہ عالمی کپ 2007ء وچ جنوبی افریقا وچ منعقد ہويا سی۔ یوسف پٹھان نو‏‏ں پاکستان دے خلاف فائنل وچ پہلا مقابلہ کھیلنے دا موقع ملیا سی۔ انہاں نے اس مقابلہ وچ بلے بازی د‏‏ی 15 رن بنائے۔
ان دا آئی پی ایل دا کیرئر شاندار رہیا۔ انہاں نے راجستھان رائلز دے لئی بہترین کھیل دا مظاہرہ کیتا تے ٹیم د‏‏ی جیت وچ انہاں دا کلیدی کردار سی۔ آئی پی ایل دے بعد انہاں نو‏ں بھارتی ٹیم وچ شامل کیتا گیا تے اوہ کتپلائی کپ تے ایشیا کپ وچ کھیلے۔ انہاں نو‏ں زیادہ بلے بازی کرنے دا موقع نئيں ملیا تے بلے یا گیند تو‏ں کچھ کمال نئيں کر پائے۔ نتیجتا انہاں نو‏ں ٹیم تو‏ں باہر کر دتا گیا۔ اس دے بعد انہاں نے گھریلو کرکٹ وچ شاندار کھیل دا مظاہرہ کیتا تے انگلینڈ دے خلاف انہاں نو‏ں بھارتی ٹیم وچ کھیلنے دا موقع ملا۔ انہاں نے اس موقع دا فائدہ اٹھایا تے اپنے 26واں یوم پیدائش دے موقع اُتے اندور وچ انگلینڈ دے خلاف محض 29 گینداں اُتے اپنی نصف سنچری مکمل کيتی۔
حوالے
گٹھ:1982 دے جم گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارتی اک روزہ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:بھارتی سنی مسلما‏ن گٹھ:پشتون نژاد بھارتی شخصیتاں گٹھ:راجستھان رائلز کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 2011 دے کھلاڑی گٹھ:گجرات (بھارت) دیاں شخصیتاں گٹھ:گجرا‏تی شخصیتاں
سکیلوپورس کرائسوسٹکٹس
سکیلوپورس کرائسوسٹکٹس کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
کلاز فان کلتزنگ
کلاز فان کلتزنگ اک جرمن فزکس گرو اے اوہ کوانٹم ہال ایفیکٹ تون جانیا جاندا اے جیدے توں اونوں 1985 دا نوبل انعام دتا گیا۔
ایتھوپی نکا مونگوز
ایتھوپی نکا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
گٹھ:مونگوز گٹھ:ماس کھانے
شباب کیرانوی
شباب کیرانوی (پیدائش: 1925ء - وفات: 5 نومبر، 1982ء) پاکستانی فلم ساز، ہدایت کار، فلمی کہانی کار، نغمہ نگار، صحافی، اردو دے شاعر تے ناول نگار سن جنہاں نے آئینہ، تمہی ہو محبوب میرے تے میرا ناںم ہے محبت ورگی لازوال فلماں د‏‏ی ہدایات دتیاں
حالات زندگی
شباب کیرانوی 1925ء نو‏‏ں کیرانہ، اترپردیش، برطانوی ہندوستان وچ پیدا ہوئے  ۔ انہاں دا اصل ناں حافظ نذیر احمد سی ۔
فلمی صنعت دے لئی خدمات
شباب صاحب نے بوہت سارے گیت نگاراں نو‏‏ں اپنی فلماں وچ گیت لکھنے دا موقع دتا جداں بطور فلم ساز انہاں د‏‏ی پنجابی فلم تیس مار خان دے گیت بابا عالم سیاہ پوش نے لکھے۔ اسی طرح مشیر کاظمی، سعید گیلانی، تسلیم فاضلی تے خواجہ پرویز نے وی انہاں د‏‏ی فلماں دے گیت لکھے۔ شباب کیرانوی نے مجموعی طور اُتے 75سے ودھ فلماں بنائاں تے 50فلماں د‏‏ی ہدایت کاری کيتی۔
فلمی نغمہ نگاری
شباب کیرانوی بہت اچھے فلمی نغمہ نگار وی سن ۔ انہاں دے چند مشہور گیتاں دا تذکرہ ذیل وچ کیہ جا رہیا اے:
اولاد
شباب کیرانوی دے بیٹےآں نذر شباب اورظفر شباب نے وی ہدایت کاری دے میدان وچ قدم رکھیا اورکئی اک کامیاب فلماں تخلیق ک‏‏يتی‏‏اں ۔
بحیثیت ہدایت کار مشہور فلماں
شباب کیرانوی نے 75سے ودھ فلماں بنائاں تے 50فلماں د‏‏ی ہدایت کاری کی ۔ بحیثیت ہدایت کار انہاں د‏‏ی مشہور فلماں مندرجہ ذیل نيں۔
اعزازات
شباب کیرانوی نے ذا‏تی طور اُتے صرف دو نگار ایوارڈ حاصل کیتے (انہاں نو‏ں ایہ نگار ایوارڈ میرا ناں اے محبت وچ بہترین ہدایت کاری تے بہترین کہانی نگاری اُتے دتے گئے سن ) مگر انہاں د‏‏ی بنائی ہوئی فلماں نے لاتعداد شعبےآں وچ اعزازات حاصل کیتے۔
وفات
شباب کیرانوی 5 نومبر، 1982ء نو‏‏ں لاہور، پاکستان وچ وفات پاگئے۔ اوہ لاہور وچ شباب اسٹوڈیوز دے احاطے وچ آسودۂ خاک نيں۔
حوالے
گٹھ:1982 دیاں موتاں گٹھ:اتر پردیش دے فلم ہدایت کار گٹھ:اردو ناول نگار گٹھ:ویہويں صدی دے شعرا گٹھ:ویہويں صدی دے ناول نگار گٹھ:پاکستانی اردو شعرا گٹھ:پاکستانی فلم ہدایت کار گٹھ:پاکستانی فلمساز گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:پاکستانی منظر نویس گٹھ:پاکستانی ناول نگار گٹھ:ضلع شاملی دیاں شخصیتاں گٹھ:لاہور دے فلمی ہدایتکار
دهستان نقدی
ایہ ایران دے صوبہ اردبیل دے ضلعے شہرستان مشگین شہر دا اک دہستان ( سب تحصیل جاں یونین کونسل جاں دیہی ضلع) اے ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل جاں دیہی ضلعے نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان   شہرستان مشگین شہر ، صوبہ اردبیل چ اے ۔
عام نکا مونگوز
عام نکا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
گٹھ:مونگوز گٹھ:ماس کھانے
اڈدی اگ
اڈدی اگ یورپ دی اک پکھڑوں اے۔
یو-214 پنڈوبی
یو-214 پنڈوبی جرمنی دی نئی پنڈوبی اے۔ اے یو-212 پنڈوبی دا ایکسپورٹ ورثن اے۔ اے یو-212 وچ کئی خفیہ ٹیکنالوجیاں نوں استعمال نہیں کردی۔ اے پنڈوبی جنوبی کوریا تے یونان دے کول اے۔ پاکستان 3 تے ترکی 6 یو-214 خریدے گا۔ ایدے اندر 27 بندے ہوندے نے تے اے 50 دناں تک اپنے مشن کرسکدی اے۔ ایدی خاص شے اے وے کہ ایدے اندر ہائیڈریوجن فیول سیل نسب نے جدی وجہ توں اے پانی دے اندر 2 ہفتیاں تک ڈبکی لا سکدی اے جبکہ دوجیاں پنڈوبیاں(اگوسٹا) صرف اک دو دن واسطے ڈبکی لا سکدی اے۔
سکیلوپورس کلارکی
سکیلوپورس کلارکی کنڈیلے ایگوانے دے ٹبر دا اک کرلا اے۔
بارلے جوڑ
Sceloporus clarkii
نکی پوچھلوالا مونگوز
نکی پوچھلوالا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
بازنتیئم
بازنتیئم اک پرانا یونانی شہر سی ، جس دی بنیاد یونان دے مگارا علاقے دے سامراجیاں نے 667 قبل مسیح چ رکھی تے اپنے بادشاہ بیزاس یاں بازنتاس دے ناں تے اسدا ناں رکھیا ۔ بازنتیئم ، اصلی ناں  بیزنتیون دی لاطینی شکل اے ۔ ایہہ شہر بعد چ قسطنطنیہ دے ناں نال بازنطینی سلطنت دا راجگھر بنیا ۔ قسطنطنیہ نوں 1453ء چ سلطنت عثمانیہ دے سلطان محمد فاتح نے فتح کیتا ۔ جدید ترکی دے قیام دے بعد 1930ء چ اس شہر دا ناں استمبول رکھ دتا گئیا ۔
تریخ
بازنتیئم دی ابتدا دا ذکر پرانیاں داستاناں چ ملدا اے ۔ اک روایتی داستان ایہہ وے کہ مگارا (ایتھنز دے کول اک شہر) دے بیزاس نے بحیرہ ایجیئن دے پار اتلے چڑھدے ول جہازرانی کردے ہوئے 667 ق م وچ بازنتیئم دی نیہہ رکھی ۔
بیزاس نے ڈیلفی دے کاہن نال مشورہ کیتا کہ اوہ دسے اوہ اپنا نواں شہر کتھے بسائے ۔ کاہن نے اسنوں دسیا کہ "انھے دے مخالف" اوہ تھاں لبھے ۔ اوس ویلے اوہ اس دا مطلب نئیں سمجھیا ۔ پر جدوں اوہ آبنائے باسفورس تے آیا تے اوس ویلے اس نوں پتا لگا کہ کاہن دا کیہہ مطلب سی : اتلے ساحل تے یونانی شہر چالسیدون سی ۔ اگرچہ داستان دے مطابق اوہناں نے ادھا میل دور پئی زمین ول کوئی دھیان نئیں دتا ۔ بیزاس نے اپنا شہر دی بنیاد باسفورس دے یورپی ساحل تے رکھی تے اسنوں اپنے ناں تے بازنتیون دا ناں دتا ۔ ایہہ بحیرہ اسود دے داخلے تے واقغ ہون پاروں اک وڈا تجارتی شہر بنیا ۔ بازنتیون نے بعد چ باسفورس دے ایشیائی پاسے واقغ شہر چالسیدون نوں فتح کر لیا ۔ 196ء چ روم دیاں فوجاں نے شہر دا محاصرہ کر لیا تے اسنوں بوہت نقصان پہنچایا ۔ بازنتیئم دے محل وقوع نے رومی شہنشاہ قسطنطین I نوں اس ول راغب کیتا ، جسنے 330ء چ نووا روما دے ناں نال اسدی مڑ نیہہ رکھی ۔ اسدی موت دے بعد شہر نوں قسطنطینوپول (کانسٹنٹینوپول) اکھیا جان لگا ۔ ایہہ مشرقی رومی سلطنت ، جسنوں بعد وچ تریخ دان بازنطینی سلطنت آکھدے رہے، دا راجگھر رہیا ۔ 29 مئی 1453ء چ ایہہ شہر عثمانی ترکاں دے کول چلا گیا تے اک وار فیر ، ایہہ اک دوجی طاقتور سلطنت ، سلطنت عثمانیہ دا راجگھر بنیا ۔ ترک شہر نوں استمبول کہندے سن ، اگرچہ 1930ء تک اسدا ناں نئیں بدلیا گیا سی ۔ بھانویں ہن ترکی دا صدرمقام انکرہ اے پر استمبول اج وی ترکی دا سبتوں وڈا شہر اے ۔
گٹھ:جغرافیہ گٹھ:تریخ گٹھ:یورپ دی تریخ گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:سلطنت عثمانیہ گٹھ:ترکی گٹھ:ترکیہ گٹھ:ترک تریخ گٹھ:ایشیا گٹھ:یورپ
اگوسٹا پنڈوبی
گٹھ:ہتھیار گٹھ:بحری جہاز گٹھ:جدید ہتھیار گٹھ:آبدوز
نوشہرہ دی لڑائی
1823ء وچ مہاراجہ رنجیت سنگھ اتے پشتون قبیلیاں وچکار نوشہرہ دی جنگ شروع ہوئی۔ اس جنگ وچ سکھاں دی جت ہوئی  اتے اوہناں نے پشاور دی وادی اتے قبضہ کر لیا۔
گٹھ:سکھ سلطنت دیاں لڑائیاں تے جنگاں
اہمسا
اھمسا سنسکرت دا لفظ اے اے ناں اے ایدا مطلب اے ظلم توں بچنا۔اھمسا دی بدھ مت ھندو مت تے جین مت چ خاص اہمیت اے۔ اھمسا جیون دا اک اصول اے اے ھر جیوندی چیز نوں مارن دے خلاف اے۔
شہرستان جلفا
ایشیاء دے دیس ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوے نیں ، شہرستان تقریبا اک پاکستان دے اک ضلع دے برابر دی انتظامی اکائی اے تے انگلستان دی اس دے برابر اکائی کاؤنٹی اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان جلفا ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دا شہرستان (ضلع) اے اسدا انتظامی مرکز جلفا شہر اے۔
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہرستان گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ چڑھدا آذربائیجان
میرامچھی
گٹھ:کینیڈا دے شہر گٹھ:کینیڈا دے آباد تھاں گٹھ:شہر گٹھ:شمالی امریکہ دے شہر گٹھ:امریکین دے شہراں دی لسٹ گٹھ:شمالی امریکہ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:امریکین دے شہر گٹھ:شمالی امریکہ دے آباد تھاں
سبطین رضا خان
امین شریعت سبطین رضا خان قادری بریلوی
ولادت
امین شریعت سبطین رضا اعلیحضرت امام احمد رضا محدث بریلوی دے خاندان د‏‏ی بلند و بالا شخصیت، برادر اعلیٰ حضرت استاذ زمن حسن رضا خاں دے پو‏تے سن ۔ نومبر1927ء نو‏‏ں محلہ سودا گران بریلی شریف وچ پیدا ہوئے۔
تعلیم و تربیت
آپ چونکہ ایداں دے گھرانے وچ پیدا ہوئے جس خاندان دے علم دا شہرہ اج وی چہار دانگ علم وچ خوب ہُندا اے اس لئی اپ د‏‏ی تعلیم د‏‏ی ابتدا آپ دے گھر تو‏ں ہی ہوئی، بریلی شریف وچ ہی دار العلوم مظہر اسلام تو‏ں سند فضیلت حاصل کيتی تے جدید علوم مسلم یونیورسٹی علی گڑھ تو‏ں حاصل کیتے۔ آپ دے مشہور استاداں حسنین رضا خاں بریلوی، صدر الشریعہ بد رالطریقہ امجد رضا اعظمی، مصنف قانون شریعت، شمس العلماء شمس الدین جعفری جونپوری تے حافظ عبد الرؤف بلیاوی وغیرہ نيں۔ اس دے علاوہ آپ نے مفتی اعظم ہند علامہ مصطفیٰ رضا بریلوی تو‏ں وی علمی و روحانی فیض حاصل فرمایا۔ آپ مفتی اعظم ہند دے مرید و خلیفہ سن ۔
تدریسی خدمات
امین شریعت نے درس و تدریس دا آغاز دار العلوم مظہر اسلام تو‏ں فرمایا فیر مدرسہ اشاعت الحق ہلدوانی ضلع نینی تال، جامعہ عربیہ اسلامیہ ناگ پور تے مدرسہ فیض الاسلام کیش کال ایم پی وغیرہ وچ تدریسی خدمات انجام دتیاں۔
کانکیر ضلع بسترچھتیس گڑھ آپ نے اپنا مسکن بنایا تے آپ نے اس جگہ نو‏‏ں دیکھ ک‏ے فرمایا سی کہ ایہ تاں اوہی جگہ اے جس نو‏ں ميں خواب وچ دیکھ چکيا ہاں اوتھ‏ے آپ نے دین و سنیت د‏‏ی خدمت کيتی جہالت نو‏‏ں دور کیتا اوتھ‏ے جہالت دا اِنّا غلبہ سی کہ پڑھے لکھے لوک آسانی تو‏ں دیکھنے نو‏‏ں نئيں ملدے سن ۔ نا خواندگی دا اندازہ اس واقعہ تو‏ں لگایا جا سکدا اے کہ آپ دے پاس اک گوشت بیچنے والا آیا تے کہنے لگیا کہ اس چھری اُتے پڑھ دیجیے اس دا مقصد ایہ سی کہ جدو‏ں چھری اُتے پڑھ کر پھونک دتا جائے گا تاں کدی اس اُتے بسم اللہ پڑھنے د‏‏ی ضرورت نئيں پوے گی۔ حضرت نے اوتھ‏ے ایسی محنت د‏‏ی کہیا جاندا اے کہ ہن اوتھ‏ے بہت کثرت تو‏ں علمائے کرام پائے جاندے نيں۔
تبلیغی خدمات
تبلیغ اسلام د‏‏ی خاطر آپ نے اپنا چین و سکو‏ن عیش و آرام سب کچھ قربان فرمادتا سی گھر گھر جاک‏ے لوکاں وچ تبلیغ فرماندے سن اک واقعہ ميں نے حضرت دے بارے وچ سنیا کہ جدو‏ں آپ صبح نو‏‏ں سائکل تو‏ں نکلدے تاں سفید کپڑ‏ے زیب تن فرماندے اوتھ‏ے د‏‏ی مٹی ہلکی سرخ (اِٹاں دے رنگ کی) ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں شام تک اوہ کپڑ‏ے سرخ ہوئے جایا کردے سن ۔
جی ہاں حضور امین شریعت قدس سرہ بلند اخلاق، پاکیزہ کردار، اسلاف د‏‏ی امانتاں دے سچے وارث و جانشین، علم و عمل دا پیکر، سدق و صفا تے استقامت دے جبل عظیم سن انہاں نے سادہ مکان دے اندر اپنی زندگی گزاردی تے لوکاں دے دلاں نو‏‏ں ایمان د‏‏ی حلاوت تے چاشنی دا مزہ بخشا۔
وفات
26 محرم الحرام 1437ھ بمطابق 9 نومبر 2015ء بروز پیر اس دار فانی تو‏ں کوچ فرما گئے۔
چنگ سلطنت
چنگ سلطنت 1644 توں 1912 تک چین چ چنگ ٹبر تھلے چلن والی اک سلطنت سی۔
چنگ سلطنت جاں چنگ راج پروار چینی: 大清帝國, چین دا آخری راجٹبر سی جس نے چین وچّ سن 1644 توں 1912 تکّ راج کیتا۔ چنگ راج دے راجا اصل وچّ چینی نسل دے نہیں سی بلکہ انہاں توں بالکل الگ مانچو لوک دے سی جنہاں نے اس توں پہلاں آئے منگ راجٹبر نوں اقتدار توں کڈ کے چین دے تخت اُتے قبضہ کر لیا۔ چنگ چین دا آخری راجٹبر سی تے استوں بعد چین جمہوری نظام ولّ چلا گیا۔
شروعات
چنگ سلطنت دی قیام جرچین لوکاں دے ائیسن گیورو پروار نے کیتا سی جو کہ منچوریا دے سی۔ انہاں دے سردار نرہاچی نے جرچین قبیلیاں نوں 16 ویں صدی وچّ وتحد کیتا۔ سن 1635 وچّ اس دے پت ہونگ تائیجی نے اعلان کیتا کہ ہن جرچین اک متحد مانچھُو قوم سی۔ اینہاں مانچھواں نے منگ راجٹبر نوں دکھن منچوریا دے لیاؤننگ علاقے توں باہر دھکیلنا شروع کر دتا۔ 1644 وچّ منگ راجگڑھ بیجنگ تے مخالف کساناں نے حملہ کر دتا تے استے قبضہ کر کے توڑ-پھوڑ کیتی۔ اینہاں مخالفاں دی اگوائی لی زیچینگ نام دا سابقہ منگ اہلکار کر رہا سی، جسنے اپنے نویں راج ٹبر  دا اعلان کر دتا جس نوں اسنے "شن راجٹبر" دا نام دتا۔ جدوں بیجنگ تے مخالف حاوی ہوئے تاں انتم منگ بادشاہ جس نوں ' چونگژین بادشاہ ' دا خطاب ملیا ہوئیا سی، اسنے خودکؤی کر لئی۔ پھیر لی زیچینگ نے منگاں دے سپہ سالار، وو سانگئی، دے خلاف کاروائی کیتی۔ اس سپہ سالار نے مانچواں نال میل کر لیا تے بیجنگ وچّ گھسن دا موقع  مل گیا۔ شہزادہ دورگون دی اگوائی وچّ بیجنگ وچّ داخل ہوکے لی زیچینگ نے نویں   راج ٹبر دا خاتمہ کر دتا۔ ہن چین وچّ مانچواں دا راج شروع ہو گیا تے 1683 تکّ ایہہ پورے چین تے قابو کر چکے سی۔
راج ویلہ
ویسے تاں چنگ بادشاہ چینیاں توں اڈّ مانچھُو نسل دے سی پر ویلے دے نال نال اوہ چینی سبھیاچار نوں اپنان لگ پئے۔ 18 ویں صدی تکّ چین دی سرحداں نوں انا پھیلا دتا کہ چین دا رقبہ نا تاں استوں پہلاں کدے انا سی تے نہ ہی استوں بعد وچّ کدے ہویا۔
خاتمہ
ویلے دے نال چنگ حکومت وچّ بدعنوانی ودّ گئی تے یورپ دے کئی ملکاں اتے جاپان نے چین وچّ دخل دینا شروع کر دتا۔ 1894-1895 دے پہلی چین جاپان لڑائی وچّ جاپان نے چین ہرا دتا.1911-1912 وچّ انقلاب آیا تے چنگ راج ٹبر نوں اقتدار توں ہٹا دتا گیا۔ اتے دوجی وڈی لڑائی توں بعد چنگ راجٹبر سدا لئی ختم ہو گیا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:وکیپیڈیا ایشیائی مہینہ گٹھ:چینی راج ٹبرگٹھ:چین دے راج ٹبرگٹھ:چین دی تریخ
سبطین رضا خان
حوالے
گٹھ:علمائے اہلسنت
چنگ سلطنت
باہرلے جوڑ
گٹھ:وکیپیڈیا ایشیائی مہینہ 2016 گٹھ:سابقہ سلطنتاں گٹھ:ایشیاء دیاں سابقہ بادشاہتاں گٹھ:جن خاندان گٹھ:چینی شاہی خاندان گٹھ:مشرقی ایشیا دے سابقہ دیس
گٹھ:چین گٹھ:چین دی تریخ
چک 141 گ ب
چک 141 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل سمندری دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل سمندری چ وس رہیا اے ۔
انڈین سانولا مونگوز
انڈین سانولا مونگوز مونگوز ٹبر دا اک دد پلانا تے ماس کھانا اے۔
کیسری پکھڑوں
کیسری پکھڑوں ایشیاء یورپ دی اک پکھڑوں اے۔
شیخ الہی بخش
الٰہی بخش اکپنجابی جنرل سی۔ اس نے سکھ خالصہ فوج وچ چالی سال توں ودھ سیوا کیتی اتے مکمل طور تے اس دا سبتوں ودھیا توپ خانا افسر سمجھیا جاندا سی۔