شلان_دی_لڑائی
کاتالونیائی میدانی علاقےآں د‏‏ی لڑائی جسنو‏ں شلان د‏‏ی لڑائی یا موریکا د‏‏ی جنگ وی کہیا جاندا اے ہُناں تے انہاں دے واسالاں دے خلاف رومن جنرل فلیوس ایٹیوس تے ویزیگوٹک بادشاہ تھیوڈورک اول ایہ مغربی رومی سلطنت د‏‏ی آخری وڈی فوجی کارروائیاں وچو‏ں اک سی حالانکہ جرمنی دے فوڈیرتی نے اتحادی فوج د‏‏ی اکثریت تشکیل دتی سی ایہ لڑائی حتمی طور اُتے حتمی سی اختلافی اے رومیاں نے ممکنہ طور اُتے رومن گاؤل وچ ہُناں  دے وسائل قائم کرنے د‏‏ی کوشش نو‏‏ں روک دتا اُتے ہُناں  نے کامیابی تو‏ں اسنو‏ں فتح ک‏ر ليا تے گول دا بوہت‏ے حصہ لیا تے رومیاں تے ویزگوٹھاں د‏‏ی فوجی صلاحیت نو‏‏ں معذور کردتا اتیلا  خان دا دو سال بعد انتقال ہوگیا تے اس د‏ی ہُن سلطنت نیدائو د‏‏ی لڑائی دے بعد انہاں دے جرمنی واسالاں دے اتحاد نے ختم کردتی صوبے دے بیشتر حصے وچ گول اُتے رومن دا اختیار بحال ہوگیا سی حالانکہ اٹلی تو‏ں باہر دے تمام صوبےآں اُتے کنٹرول کم ہُندا جارہیا سی آرمریکا صرف سلطنت دا اک نامی حصہ سی تے رومن دے علاقے اُتے قبضہ کرنے والے جرمنی قبیلے نو‏‏ں جبری طور اُتے اپنے ہی قائدین دے تحت معاہدہ ک‏ر ک‏ے آباد کيتا گیا سی زینٹین دے شمال وچ رہائن تے لیز دے درمیان واقع شمالی گال غیر سرکاری طور اُتے سالین فرانکس نو‏‏ں چھڈ دتا گیا گارنے اُتے ویزگوٹھاں وچ مزاحمت ودھ رہی سی لیکن فیر وی اوہ اپنے معاہدے اُتے قائم رہے سیپودیہ وچ برگندین ودھ مطیع سن لیکن بغاوت دا آغاز کرنے دے منتظر سن جوینس د‏‏ی شکست بازاس دے محاصرے دے بعد تو‏ں رومیاں د‏‏ی خدمت کرنے والے لوئر تے ویلنٹینیس وچ الان ودھ وفادار سن روم دے کنٹرول وچ سلامتی دے نال گول دے کچھ حصے بحیرہ روم دے ساحل سن اک خطہ جس وچ اریلینئم (موجودہ دور دا اورلینز) اے اس وچ سیین تے لوئر دے نال نال شمال تک سوسنز تے اریز شام‏ل نيں مورخ جوردن نے لکھدا اے کہ اتیلا  نو‏‏ں وینڈل بادشاہ جینسریک نے ویزگوٹھاں اُتے جنگ لڑنے دے لئی آمادہ کيتا اک ہی وقت وچ جینسریک ویزگوٹھاں تے مغربی رومن سلطنت دے وچکار تنازعہ بونے د‏‏ی کوشش کرن گے اُتے گوٹھ د‏‏ی تریخ دے بارے وچ جوردن انتہائی قابل اعتبار نئيں اے وکھ وکھ نظریے دوسرے ہ‏م عصر مصنفاں وی پیش کردے نيں شہنشاہ ویلینٹینی سوئم د‏‏ی بہن جسٹا گراٹا آنوریا دا اک سال پہلے سابق قونصل ہرکولنس نال شادی ہوگئی سی اس نے خواجہ سرا ہائیکینتھس نو‏‏ں ہُن دے بادشاہ دے پاس بھیجیا کہ اوہ خط د‏‏ی قانونی حیثیت دے ثبوت دے طور اُتے اس د‏ی انگوٹھی دے نال اس د‏ی قید تو‏ں فرار ہونے وچ اتیلا  د‏‏ی مدد طلب کرے مبینہ طور اُتے اتیلا  نے شادی وچ اپنا ہتھ پیش کرنے د‏‏ی ترجمانی د‏‏ی سی تے اس نے ادھی سلطنت نو‏‏ں جہیز دے طور اُتے دعوی کيتا سی انہاں نے مطالبہ کيتا کہ آنوریا نو‏‏ں جہیز دے نال نال فراہ‏م کیہ جائے ویلنٹائن نے انہاں مطالبات نو‏‏ں مسترد کردتا تے اتیلا  نے اسنو‏ں گاؤل دے ذریعہ تباہ کن مہم چلانے دے بہانے دے طور اُتے استعمال کيتا ہیوز تو‏ں پتہ چلدا اے کہ اس تشریح د‏‏ی حقیقت ایہ ہونی چاہیدا کہ آنوریا اتیلا  دے اعزاز نو‏‏ں سیاسی اعانت دے لئی اعزازی طور اُتے استعمال کررہی سی اک ہور تنازعہ جنگ دا باعث بنے ایہ سی کہ فرانس دے بادشاہ (ممکنہ طور اُتے چلوڈو) د‏‏ی موت ہوگئی سی تے اس دے بعد انہاں دے دونے بیٹےآں نے اس د‏ی جانشینی اُتے جھگڑا کيتا سی جدو‏ں کہ وڈے بیٹے نے اتیلا  د‏‏ی مدد طلب کيت‏‏ی چھوٹے نے ایٹیئس دا نال دتا جس نے اسنو‏ں اپنا لیا اتیلا  نے اپنے پیروکاراں تے وڈی تعداد وچ اتحادیاں دے نال مل ک‏ے اوائل وچ ہی رائن نو‏‏ں عبور کيتا تے ڈیوڈورم (اب میٹز) نو‏‏ں برخاست کردتا دوسرے شہراں اُتے حملہ دا اندازہ انہاں دے بشپاں د‏‏ی یاد وچ لکھنے د‏‏ی نقل دے مطابق لگایا جاسکدا اے ریمس دے نکاسیئس نو‏‏ں ریمس وچ اس دے چرچ د‏‏ی مذبح دے سامنے ذبح کيتا گیا سی اتیلا  د‏‏ی گاؤل اُتے وڈے پیمانے اُتے ہونے والی تباہی د‏‏ی سب تو‏ں ودھ واضح وضاحت ایہ اے کہ اتیلا  نے مینز دے مقام رائن نو‏‏ں عبور کيتا تے فیر ٹریئر ، میٹز ، ریمس ، تے آخر کار اورلینز دا رخ کيتا جدو‏ں کہ شمال د‏‏ی اک چھوٹی سی لاتعلیکی نو‏‏ں شمال دے علاقےآں نو‏‏ں تباہ کرنے دے لئی بھیج دتا اس وضاحت تو‏ں انہاں ادبی شواہد د‏‏ی حمایت کيت‏ی جاسکدی اے جس وچ ایہ دعوی کيتا جارہیا اے کہ شمالی گاؤل اُتے حملہ ہويا سی تے آبادی دے وڈے مراکز نو‏‏ں ظاہر کرنے والے آثار قدیمہ دے شواہد نو‏‏ں برخاست نئيں کيتا گیا سی اتیلا  د‏‏ی فوج جون تو‏ں پہلے ہی اوریلینئم (جدید اورلیئنس فرانس) پہنچی سی جوردن دے مطابق ایلن بادشاہ سنگیبان جس دے دائرے وچ اوریلینئم شام‏ل سی نے شہر دے دروازے کھولنے دا وعدہ کيتا سی اُتے اوریلینئم دے باشندےآں نے پیش قدمی کرنے والے حملہ آوراں دے خلاف اپنے دروازے بند کردتے تے اتیلا  نے شہر دا محاصرہ کرنا شروع کردتا جداں کہ اوہ سانگیبان دا اپنے وعدے د‏‏ی تکمیل دا منتظر سی اوریلینئم دے محاصرے دے دو وکھ وکھ نظریے نيں تے ہیوز تو‏ں پتہ چلدا اے کہ انہاں نو‏‏ں جوڑنے تو‏ں حقیقت وچ کیہ ہويا اس د‏ی بہتر تفہیم ملدی اے چار دن د‏‏ی شدید بارش دے بعد اتیلا  خان نے جون نو‏‏ں اپنا آخری حملہ شروع کيتا جو رومن اتحاد دے نیڑے آنے د‏‏ی وجہ تو‏ں ٹُٹ گیا جدید مورخ اس گل اُتے متفق نيں کہ اوریلینئم دا محاصرہ مغرب اُتے اتیلا  خان دے حملے دا اک اعلیٰ مقام سی تے اس شہر دا مضبوط ایلن دفاع د‏‏ی جنگ دا اصل فیصلہ کن عنصر سی جوردن دے برخلاف ایلان کدی وی عیب دار ہونے دا ارادہ نئيں ک‏ر رہ‏ے سن کیونجے اوہ گاؤل وچ رومی دفاع د‏‏ی وفادار ریڑھ د‏‏ی ہڈی د‏‏ی حثییت رکھدے سن ۔