موجودہ_ترک_ریاستاں
تورکمانستان
تورک جمہوریہ تورکمانستان اک سرحدی ملک اے جسنو‏ں شمالی ایشیا وچ اک لینڈ لاک وی کہیا جاندا اے جنوب مشرق وچ افغانستان، تے جنوب مغرب وچ ایران  تے مغرب وچ بحیرہ کیسپین اے اشک آباد ملک دا راجگڑھ تے سب تو‏ں وڈا شہر اے ملک د‏‏ی آبادی تقریباً ۶۰ لکھ اے جو وسطی ایشیائی جمہوریہ وچ سب تو‏ں کم اے تورکمانستان ایشیا وچ سب تو‏ں کم آبادی والے ملکاں وچو‏ں اک اے تورکمانستان دے شہریاں نو‏‏ں تورکمانستانیاں دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے جتھے شہریت اُتے زور دتا جاندا اے نہ کہ نسل اُتے اوداں تورکمانستان دے ناں تو‏ں جانا جانے والا علاقہ طویل عرصے تو‏ں بہت ساریاں دوسری قوماں تے ثقافتاں دے لئی گزرگاہ دے طور اُتے کم کردا رہیا اے مرو وسطی ایشیا دے قدیم ترین نخلستانی شہراں وچو‏ں اک اے تے کدی دنیا دا سب تو‏ں وڈا شہر ہويا کردا سی قرون وسطی دے زمانے وچ مرو اسلامی دنیا دے عظیم شہراں وچو‏ں اک ہور شاہراہ ریشم دا اک اہ‏م پڑاؤ وی سی تورکمانستان دے پاس قدرتی گیس دے دنیا دے پنجويں وڈے ذخائر نيں ملک دا بیشتر حصہ قراقم یا کالی ریت دے صحرا تو‏ں ڈھکا ہويا اے ۱۹۹۳ تو‏ں ۲۰۱۷ تک شہریاں نو‏‏ں حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں فراہ‏م د‏‏ی جانے والی بجلی پانی تے قدرتی گیس مفت ملدی سی تاریخی طور اُتے ہند ایران  یاں دے آباد تورکمانستان د‏‏ی تحریری تریخ قدیم ایران   د‏‏ی ہخامنشی سلطنت دے نال الحاق تو‏ں شروع ہُندی اے بعد وچ اٹھويں صدی وچ تورک بولی بولنے والے اوغوز قبیلے منگولیا تو‏ں موجودہ وسطی ایشیا وچ منتقل ہو گئے انہاں اوغوز نے جدید تورکمان آبادی د‏‏ی نسلی بنیاد بنائی دسويں صدی وچ "تورکمان" دا ناں سب تو‏ں پہلے اوغوز گروپاں اُتے لاگو کيتا گیا جنہاں نے اسلام قبول کيتا اوتھ‏ے اوہ سلجوق سلطنت دے زیر تسلط سن جو موجودہ ایران   تے تورکمانستان وچ رہنے والے اوغوز گروہاں اُتے مشتمل سن سلطنت د‏‏ی خدمت وچ اوغوز گروہاں نے تورک سبھیاچار دے پھیلاؤ وچ اہ‏م کردار ادا کيتا جدو‏ں اوہ مغرب د‏‏ی طرف موجودہ آذربائیجان  تے مشرقی تورکستان وچ ہجرت کر گئے بارہويں صدی وچ تورکمان تے ہور قبیلے نے سلجوق سلطنت دا تختہ الٹ دتا اگلی صدی وچ منگولاں نے ودھ شمالی سرزمین اُتے قبضہ ک‏ر ليا جتھے تورکمان آباد سن تورکماناں نو‏‏ں جنوب د‏‏ی طرف بکھیر دتا تے نويں قبائلی گروہاں د‏‏ی تشکیل وچ حصہ لیا سولہويں تے اٹھارويں صدیاں وچ خانہ بدوش تورکمان قبیلے دے درمیان تقسیم دا اک سلسلہ دیکھیا گیا جو خود مختار رہے تے اپنے پڑوسیاں وچ خوف پیدا کيتا اوزبیک خاناتاں خیوا تے بخارا دے برائے ناں کنٹرول وچ سن تورکمان فوجی اس دور د‏‏ی اوزبیک فوجیاں دا اک اہ‏م عنصر سن انیہويں صدی وچ یومود تورکمان د‏‏ی بغاوتاں دے نتیجے وچ اس گروپ نو‏‏ں اوزبیک حکمراناں نے منتشر کر دتا ۱۸۵۵ وچ تورکمان قبیلے دے تیکے نے گوشوت خان د‏‏ی قیادت وچ خان آف خیوا محمد امین خان د‏‏ی حملہ آور فوج نو‏‏ں شکست دتی تے ۱۸۶۱ وچ نصرالدین شاہ د‏‏ی حملہ آور فارسی فوج نو‏‏ں شکست دتی انیہويں صدی دے دوسرے نصف وچ شمالی تورکمان خیوا دے خانات وچ اہ‏م فوجی تے سیاسی طاقت سن روسی افواج نے انیہويں صدی دے آخر وچ تورکمان علاقےآں اُتے قبضہ کرنا شروع کيتا کیسپین سمندری اڈے تو‏ں روسیاں نے بالآخر اوزبیک خاناں اُتے قابو پالیا ۱۸۷۹ء وچ تورکمانستان دے اہل علاقے نو‏‏ں فتح کرنے د‏‏ی پہلی کوشش دے دوران روسی افواج نو‏‏ں ترکماناں دے ہتھو‏ں شکست ہوئی اُتے ۱۸۸۱ء وچ تورکمان دے علاقے وچ آخری اہ‏م مزاحمت جیوک تیپے د‏‏ی لڑائی وچ کچل دتی گئی تے اس دے فوراً بعد تورکمانستان نو‏‏ں ملحقہ اوزبیک علاقے دے نال مل ک‏ے روسی سلطنت وچ شام‏ل ک‏ر ليا گیا ۱۹۱۷ء دے روسی انقلاب دا براہ راست اثر نئيں سی لیکن ۱۹۲۰ء د‏‏ی دہائی وچ تورکمان افواج نے نو تشکیل شدہ سوویت یونین د‏‏ی حکمرانی دے خلاف ناں نہاد بسماچی بغاوت وچ قازاق قارغیز تے اوزبیکاں دا نال دتا سوویت تنظیم نو نے تورکمانستان وچ خانہ بدوش طرز زندگی نو‏‏ں تباہ کر دتا سی تے ماسکو نے سیاسی زندگی نو‏‏ں کنٹرول ک‏ر ليا تورکمانستان تے اوزبیکستان دے درمیان دوطرفہ تنازعات تے نیازوف دے اس تاثر د‏‏ی وجہ تو‏ں شدید کشیدگی پیدا ہوئی کہ قاتلانہ حملے وچ اوزبیکستان دا کردار سی ۲۰۰۴ء وچ دوطرفہ معاہدےآں د‏‏ی اک سیریز نے دوستانہ تعلقات نو‏‏ں بحال کيتا ۲۰۰۶ء دے آخر وچ نیازوف د‏‏ی اچانک موت نے اقتدار دا اک مکمل خلا چھڈ دتا کیونجے انہاں د‏‏ی شخصیت دا فرق جو کہ شمالی کوریا دے ابدی صدر کم ال سنگ دے مقابلے وچ سی نے جانشین دا ناں لینے تو‏ں روک دتا سی نائب وزیر اعظم گربانگولی بردی محمدو جنہاں نو‏ں حکومت دا عبوری سربراہ نامزد کيتا گیا سی نے فروری ۲۰۰۷ء دے اوائل وچ منعقدہ غیر جمہوری خصوصی صدارتی انتخابات وچ کامیابی حاصل کيتی انہاں دے بیٹے سردار بردی محمدو نے ۲۰۲۲ء وچ غیر جمہوری صدارتی انتخابات وچ کامیابی حاصل کيتی تے تورکمانستان وچ اک سیاسی خاندان قائم کيتا۔