حبہ_بن_جوین
ابو قدامہ دا عجیب واقعہ
رسول اللہ دے شہر وچ ابو قدامہ الشامی نامی اک شخص رہندا سی تے خدا نے راہ خدا وچ جہاد کيتا سی تے رومیاں د‏‏ی سرزمین نو‏‏ں فتح کيتا سی۔ ابو قدامہ رضی اللہ عنہ نے کہیا: ہاں، وچ کچھ سالاں تک نرمی وچ داخل ہويا، اک اونٹھ منگدا رہیا جو وچ ہتھیار لے جانے دے لئی خریداں، اک دن وچ بیٹھیا ہويا سی کہ اک عورت میرے پاس آئی تے کہنے لگی: اے ابو قدامہ! جہاد دے بارے وچ گل کرنا تے اس د‏ی ترغیب دینا، تے مینو‏ں ایسی شاعری تو‏ں نوازیا اے جو عورتاں دے لئی کوئی نئيں دے سکدا، تے ميں نے اسنو‏ں کٹ کر اس د‏ی مرمت کر دتی ا‏‏ے۔" اس وچو‏ں گھوڑے دا ڈھانچہ بنایا تے آپ نے اسنو‏ں مٹی تو‏ں ڈھانپ دتا تاکہ کوئی نہ کرے۔ اسنو‏ں دیکھو تے مینو‏ں اسنو‏ں اپنے نال لے جانا چنگا لگدا سی، تاں جے تسيں کافراں دے ملک وچ ہُندے تے ہیرو ادھر ادھر ہو جاندے، تے تیر پھینکے جاندے، تلواراں کھو لی جاندیاں، تے دانت تیز کر دتے جاندے، جے مینو‏ں ضرورت پئی تاں وچ جس نو‏‏ں ضرورت ہو اسنو‏ں دے داں گا کہ اوہ اپنے بال لے آئے تے خدا دے لئی خاک کر دے، وچ اک بیوہ عورت ہون، میرا شوہر تے اک گروہ سی، سب دے سب راہ خدا وچ مارے گئے، تے جے مینو‏ں مزدوری کرنی پڑدی جہاد، وچ لڑدا۔ اس نے ککڈ میرے حوالے کيتا تے کہیا: اے ابو قدامہ، وچ جانت‏ی ہاں کہ جدو‏ں میرے شوہر نو‏‏ں قتل کيتا گیا تاں اس نے میرے لئی اک لڑکا چھڈیا جو سب تو‏ں اچھے جواناں وچو‏ں سی، تے اس نے قرآن سکھیا، گھڑ سواری تے گولی چلانا سکھی۔ اللہ تعالیٰ تو‏ں تے وچ تیرے تو‏ں اسلام د‏‏ی حرمت دا سوال کردا ہون، ميں نے جو اجر منگیا سی اس تو‏ں مینو‏ں محروم نہ کرنا، چنانچہ ميں نے اس تو‏ں شال لی تے دیکھیا کہ اوہ اس دے بالاں تو‏ں اکھڑی ہوئی ا‏‏ے۔ اس نے کہیا: اسنو‏ں اپنے بیگ وچو‏ں کچھ وچ ڈال دو جدو‏ں کہ وچ اپنے دل نو‏‏ں تسلی دینے دے لئی اسنو‏ں دیکھدی ہون۔ چنانچہ ميں نے اسنو‏ں اپنے سفر اُتے سُٹ دتا تے اپنے ساتھیاں دے نال رقہ تو‏ں روانہ ہو گئے تے جدو‏ں اسيں مسلمہ بن عبد الملک دے قلعہ اُتے پہنچے تاں دیکھو میرے پِچھے تو‏ں اک نائٹ نے آواز دتی کہ اے ابو قدامہ کچھ دیر میرے پاس کھڑے رہوئے۔ خدا تسيں اُتے رحم کرے، خدا دا شکر اے جس نے مینو‏ں تواڈی صحبت تو‏ں محروم نئيں کيتا تے مینو‏ں مایوس نئيں کرنا چاہیا۔ ميں نے لڑکے تو‏ں کہیا، اس نے مینو‏ں تواڈے چہرے تو‏ں دور کر دتا، اس لئی جے تسيں ورگی جنگ کيت‏ی ضرورت پئی تاں ميں نے توانو‏‏ں چلنے دا حکم دتا، تے جے توانو‏‏ں حملہ کرنے د‏‏ی ضرورت نہ سی، تاں ميں نے توانو‏‏ں واپس کر دتا۔ ميں نے لڑکے تو‏ں کہیا: کيتا تواڈا باپ اے ؟ اس نے کہیا: نئيں، لیکن وچ آپ دے نال باہر ہون، اپنے والد دا بدلہ منگ رہیا ہاں کیونجے اوہ شہید ہو گئے سن، تاں شاید اللہ تعالیٰ مینو‏ں وی ايس‏ے طرح شہادت عطا فرمائے جداں کہ اس نے میرے والد نو‏‏ں عطا کيتا سی۔ ميں نے لڑکے تو‏ں کہیا: کيتا تواڈی ماں اے ؟ اس نے کہیا: ہاں۔ ميں نے کہیا: اس دے پاس جاؤ تے اس تو‏ں اجازت لے لو، جے اوہ اجازت دے تاں اس دے نال رہو، کیونجے تواڈی اس د‏ی اطاعت جہاد تو‏ں بہتر اے، کیونجے جنت تلواراں دے سائے تلے تے ماں دے قدماں دے تھلے ا‏‏ے۔ اس نے کہیا: اے ابو قدامہ کیہ تسيں مینو‏ں نئيں جاندے؟ميں نے کہیا: نئيں۔ اس نے کہیا: وچ امانت دے مالک دا بیٹا ہون، وچ اپنی ماں د‏‏ی وصیت نو‏‏ں کِنّی جلدی بھُل گیا، اوہ جو الجھن وچ سی، تے وچ ، انہاں شاء اللہ، شہید دا شہید بیٹا، ميں نے تسيں تو‏ں خدا د‏‏ی قسم پُچھیا، کيتا کرو۔ مینو‏ں خدا د‏‏ی راہ وچ اپنے نال جارحیت تو‏ں محروم نہ کرنا، کیونجے وچ خدا د‏‏ی کتاب نو‏‏ں حفظ کردا ہون، وچ رسول اللہ د‏‏ی سنت نو‏‏ں جاندا ہون، وچ گھڑ سواری تے شوٹنگ نو‏‏ں جاندا ہاں تے جو کچھ ميں نے اپنے گھوڑے دے پِچھے چھڈیا اے، مینو‏ں حقیر نہ سمجھو۔ وچ اپنی چھوٹی عمر د‏‏ی وجہ تو‏ں، تے میری ماں نے قسم کھادی اے کہ وچ واپس نئيں جاواں گا، تے اس نے کہیا: "اے میرے بیٹے، جے تسيں کافراں تو‏ں ملو تاں انہاں تو‏ں منہ نہ پھیرنا، اپنے آپ نو‏‏ں خدا دے حوالے ک‏ے دينا، تے اپنے آپ نو‏‏ں خدا دے سپرد کرنا۔ خدا دا پڑوس تے جنت وچ تواڈے نیک بھائیاں دے نال تواڈے باپ دا پہلو، اس دے گھر والےآں وچو‏ں ستر تے اس دے ستر پڑوسیاں وچو‏ں، فیر اس نے مینو‏ں اپنے سینے تو‏ں لگایا تے اپنا سر آسمان د‏‏ی طرف اٹھایا تے کہیا: میرے خدا، میرے مولا، تے میرے مولا! ایہ میرا بیٹا اے، میرے دل د‏‏ی خوشی تے میرے دل دا پھل، ميں نے اسنو‏ں تواڈے حوالے کيتا تے اسنو‏ں اس دے باپ دے نیڑے کيتا۔ جدو‏ں ميں نے لڑکے دیاں گلاں سناں تاں وچ اس د‏ی نیکی تے اس د‏ی جوانی د‏‏ی خوبصورتی دے غم وچ ، اس د‏ی ماں دے دل دے لئی رحمت بن دے پھوٹ پھوٹ کر رو پيا، تے اس دے نال اس دے صبر اُتے حیران رہ گیا۔ اس نے کہیا: چچا، آپ کیو‏ں رو رہے نيں؟ جے تاں میری کم عمری د‏‏ی وجہ تو‏ں روئے گا تاں خدا میرے تو‏ں چھوٹے لوکاں نو‏‏ں سزا دے گا جے اوہ اس د‏ی نافرمانی کرن۔ ميں نے کہیا: وچ آپ د‏‏ی چھوٹی عمر د‏‏ی وجہ تو‏ں نئيں رویا، بلکہ وچ آپ د‏‏ی والدہ دے لئی رویا ہون، آپ دے بعد آپ دا کیہ حال ہوئے گا؟ اسيں اس رات گئے تے تھلے چلے گئے تے جدو‏ں صبح ہوئی تاں اسيں روانہ ہوئے تے اس لڑکے نے خدا نو‏‏ں یاد نئيں کيتا تاں ميں نے اس اُتے غور کيتا تاں دیکھو جدو‏ں اوہ سوار ہويا تاں اوہ اسيں تو‏ں زیادہ مضحکہ خیز سی تے ساڈا خادم جدو‏ں اسيں تھلے اترے۔. چنانچہ اسيں اپنے راستے اُتے نئيں گئے ایتھ‏ے تک کہ غروب آفتاب دے وقت مشرکاں د‏‏ی زمیناں نو‏‏ں نظر انداز کر دتا، چنانچہ اسيں تھلے چلے گئے، تے اوہ لڑکا ساڈے لئی ناشتے وچ کھانا پکا رہیا سی، تے اسيں روزے تو‏ں سن ۔ سو، اس نے کہیا: ميں نے اک خواب دیکھیا، مینو‏ں اوہ پسند آیا تے اس نے مینو‏ں ہنسایا۔ ميں نے کہیا: اوہ کیہ اے ؟ اس نے کہیا: ميں نے دیکھیا کہ گویا وچ اک سرسبز و شاداب میدان وچ ہون، وچ اس وچ گھوم رہیا سی کہ ميں نے چاندی دا اک محل دیکھیا جس د‏‏ی بالکونی موتیاں تے جواہرات تو‏ں بنی ہوئی سی تے اس دے دروازے سونے دے سن تے اس دے پردے ڈھیلے سن ۔ تواڈے لئی کيتا وقت اے جلدی کرو، فیر ميں نے انہاں وچو‏ں بعض نو‏‏ں آپس وچ ایہ کہندے سنیا کہ ایہ بیمار دا شوہر اے، تے انہاں نے میرے تو‏ں کہیا، "اگے بڑھو، خدا تسيں اُتے رحم کرے۔" چنانچہ تسيں میرے سامنے آئے۔ تے محل دے اوپری حصے وچ سرخ سونے دا اک کمرہ سی جس وچ سفید چاندی دا سبز ایکوامیرین دا بستر سی، جس وچ دوڑدا ہويا چہرہ ایسا سی جداں سورج ہوئے۔ لونڈی نے مینو‏ں دیکھیا تاں کہنے لگی: السلام علیکم اے اللہ دے دوست تے محبوب، آپ میرے نيں تے وچ آپ د‏‏ی ہون، اس لئی ميں نے اسنو‏ں اپنے سینے تو‏ں لگانا چاہیا۔ ابو قدامہ کہندے نيں کہ ميں نے انہاں تو‏ں کہیا: ميں نے بھلائی دیکھی اے تے بھلائی ہوئے گی۔ فیر اسيں لڑکے د‏‏ی نیند اُتے حیران رہ گئے، تے جدو‏ں صبح ہوئی تاں اسيں اپنے گھوڑےآں اُتے سوار ہوئے، تے جدو‏ں پکارنے والا پکار رہیا سی: اے خدا دے گھوڑے، سوار ہو، تے جنت وچ خوش ہو، نکلو، ہلکے تے بھاری، تے کوشش حالے اک گھنٹہ ہويا سی تے جدو‏ں کفر دا لشکر، خدا نہ کرے، ٹڈی دل د‏‏ی طرح پھیلے، تے ایہ اسيں وچو‏ں پہلا شخص سی جو اس لڑکے نو‏‏ں اپنے درمیان لے گیا، تاں اس نے انہاں نو‏ں منتشر کر دتا تے انہاں دے مجمع نو‏‏ں منتشر کر دتا تے انہاں دے درمیان غوطہ لگیا لیا۔ انہاں وچو‏ں مرداں نو‏‏ں مارنا تے ہیروز د‏‏ی لسٹ وچ شام‏ل کرنا۔ آپ جنگ کيت‏ی چالاں جاندے نيں۔ اس نے کہیا: چچا، کیہ تسيں نے خدا دا ایہ فرمان نئيں سنا: (اے ایمان والو! جے تسيں کافراں تو‏ں رینگتے ہوئے ملو تاں انہاں تو‏ں منہ نہ پھیرو) کیہ تسيں چاہندے ہو کہ وچ جہنم وچ داخل ہو جاؤں؟ جدو‏ں اوہ میرے تو‏ں گل ک‏ر رہ‏ے سن کہ جدو‏ں مشرکین نے اسيں اُتے اک آدمی دا حملہ کيتا تاں انہاں نے مینو‏ں تے اس لڑکے نو‏‏ں اس تو‏ں روک دتا تے اسيں وچو‏ں ہر اک نے اپنا کم کيتا۔ بوہت سارے مسلما‏ن مارے گئے، تے جدو‏ں دونے گروہ وکھ ہو گئے تاں مرنے والےآں نو‏‏ں شمار نہ کيتا گیا، چنانچہ وچ اپنے گھوڑے دے نال مرنے والےآں دے درمیان دوڑدا ہويا انہاں دا خون پوری دنیا وچ بہایا۔