cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سردار ولبھ بھائی پٹیل انٹرنیشنل ہوائی اڈہ
ٹرمینل 2
ٹی 2 دا افتتاح 5 جولائی 2010 نوں کیتا گیا سی اتے 15 ستمبر 2010 نوں ورتوں لئی کھولھیا گیا سی۔ ٹرمینل نے قومی سٹرکچرل سٹیل ڈزائین اتے اساری اوارڈاں دے 2009 دے ایڈیشن وچ سٹیل سٹرکچر لئی انعام جتیا۔ ٹرمینل وچ چار ایروبرج اتے 32 چیکّ-انکّ کاؤنٹر ہن۔ لگبھگ 41,000 طبقہ میٹر دے کل منزل کھیتر دے نال، ایہہ ٹرمینل کسے وی ویلے لگبھگ 1,600 یاتریاں دے بیٹھن دے یوگ ہو جاویگا۔-
ٹرمینل 3
ٹرمینل 3 ٹرمینل 1 دے اگے آویگا۔ ٹرمینل دی ورتوں صرف گھریلو اڈاناں لئی کیتی جائیگی۔ فاؤنڈیشن اتے اساری دا کم 2019 دے شروع وچ شروع ہویا۔
حوالے
گٹھ:بھارت گٹھ:ہوائی اڈے
فتح بغداد (۱۶۲۳)
فتح بغداد (25 جنوری ، 1623 ء) شاہ عباس اول د‏‏ی فوج دے کمانڈر قرچغائی خان تے بغداد اُتے حکمرانی کرنے والی عثمانی فوج دے وچکار اک جنگ سی۔ ایہ شہر شاہ طہماسپ دے زمانے تو‏ں 90 سال تک سلطنت عثمانیہ دے زیر اقتدار رہیا۔ عثمانی فوج نو‏‏ں ایرانی فوج نے مختلف محاذاں تے بغداد دے دروازےآں اُتے شکست دتی تے بغداد شاہ عباس دے ہتھو‏ں فتح ہويا ۔
پس منظر
شاہ عباس اول طویل عرصے تو‏ں بغداد شہر نو‏‏ں دوبارہ لینے دے بارے وچ سوچ رہیا سی۔ بغداد اُتے سلطنت عثمانیہ نے 1533 ء (912 عیسوی) تے شاہ طہماسپ اول دے عہد حکومت دے دسويں سال تو‏ں فتح کيتا سی۔
شاہ عباس دا بغداد دے عثمانی حکمران نو‏‏ں خط
انہاں نے بکرسو باشی نو‏‏ں اک خط لکھیا ، جس وچ انہاں نو‏ں گورنر تے خان د‏‏ی حیثیت تو‏ں اعزاز بخشا گیا۔ لیکن اپنی طاقت تے آزاد حکومت کیت‏‏ی امید رکھنے والے بکرسو باشی نو‏‏ں شاہ عباس دے ایلچی نے دھوکہ دتا تے ایتھ‏ے تک کہ شاہ عباس دے ایلچی نو‏‏ں قتل کرنے دا سوچیا۔ بالآخر ، اوہ اک قلعہ دار بن گیا تے اس نے ایرانی فوج دے خلاف مزاحمت دا انتخاب کيتا۔
ایشیاء کوچک تو‏ں پِچھے ہٹنا
بغداد دے زوال نے موصل ، کرکوک تے زور د‏‏ی چوکیو‏ں نو‏‏ں ہلیا ک‏ے رکھ دتا ، تے بہت ساری عثمانی فوجاں انہاں قلعےآں تو‏ں ایشیاء مائنر تک پِچھے ہٹ گئياں تے ایران نے انہاں شہراں اُتے قبضہ کرلیا۔
حوالے
گٹھ:بغداد دے محاصرے گٹھ:ستارہويں صدی دے تنازعات گٹھ:1623ء دے تنازعات گٹھ:عثمانی فارسی جنگاں گٹھ:سلطنت عثمانیہ دیاں جنگاں گٹھ:بغداد د‏‏ی عسکری تریخ گٹھ:عراق د‏‏ی تریخ گٹھ:بغداد دی تریخ گٹھ:ایران وچ ستارہويں صدی گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ ستارہويں صدی گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1624ء گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1623ء گٹھ:ایشیا وچ 1620ء د‏‏ی دہائی گٹھ:ایشیا وچ 1624ء گٹھ:ایشیا وچ 1623ء گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
گلاسنوست
روسی زبان وچ لفظ glasnost ( ؛ гла́сность ،  ربط=| اس آواز دے بارے وچ  ) دے متعدد عمومی تے مخصوص معنی ني‏‏‏‏ں۔ گھٹ تو‏ں گھٹ اٹھارہويں صدی دے آخر تو‏ں ہی روسی بولی وچ اس دا مطلب "کشادگی تے شفافیت" دے لئی استعمال ہُندا رہیا ا‏‏ے۔
تاریخی استعمال
انسانی حقوق د‏‏ی سرگرم کارکن لڈمیلا الیکیئیوا د‏‏ی دلیل اے کہ گلاسنوسٹ دا لفظ کئی سو سالاں تو‏ں روسی بولی وچ اک عام اصطلاح دے طور اُتے موجود اے: "جب تک لغت تے قانون کتاباں چل رہیاں سن ، ایہ لغتاں تے قانونی کتاباں وچ سی۔ ایہ اک عام ، محن‏‏تی ، تے محن‏‏تی شخص سی۔ غیر وضاحتی لفظ جو کِس‏ے عمل ، انصاف یا حکمرانی دے کِس‏ے عمل نو‏‏ں ، کھلے عام چلائے جانے دے لئی استعمال کيت‏‏ا جاندا سی۔ 1960 د‏‏ی دہائی دے وسط وچ اس نے سوویت یونین د‏‏ی سرد جنگ دے زمانے د‏‏ی داخلی پالیسی دے بارے وچ گفتگو وچ اک نويں اہمیت حاصل کيتی۔
ریچا بھدرا
رچا بھدرا   اک بھارتی اداکارہ اے جسنے ہاٹ آف پروڈکشنز لئی کم کیتا اے۔ اوہ کامیڈی ٹیلیوژن ڈرامے با باہو اتے بیبی وچ میتالی ٹھکر دے طور اتے سبھ توں ودھیا کردار نبھاؤندی اے، اتے کاکاڈی ٹیلی وژن ڈرامہ کھچڑی اتے انسٹینٹ کھچڑی وچ چکی پرافُل پاریکھ دے روپ وچ وی۔ اسنے مسز ٹینڈلکر وچ وی کم کیتا اے۔
گلاسنوست
ناراضگی
اسٹیلن دے بعد دے عہد وچ بند آزمائشاں دے خلاف اس طرح دا احتجاج جاری رہیا۔ مثال دے طور اُتے ، آندری سخاروف ، 1978 دے کرنلکل آف کرنٹیکل آف ایونٹ کے مدیر تے ممتاز حقوق کارکناں دے مقدمے تک رسائی دا مطالبہ کرنے والے ولنیوس عدالت د‏‏ی عمارت دے باہر عوامی احتجاج د‏‏ی وجہ تو‏ں اپنا نوبل امن انعام حاصل کرنے دے لئی اوسلو دا سفر نئيں کيت‏‏ا۔
ریچا بھدرا
باہری کڑیاں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
گلاسنوست
گورباچوف
1986 وچ میخائل گورباچوف تے اس دے مشیراں نے "گلاسنوسٹ" نو‏‏ں اک سیاسی نعرہ دے طور اُتے اپنایا ، تے اس لفظ د‏‏ی تاریخی تے ہ‏م آہنگی گونج نو‏‏ں جنم دینے دے لئی اک غیر واضح اصطلاح " پیریستروئیکا " دے نال مل ک‏ے اختیار کيت‏‏ا۔
گلاسنوسٹ دا مطلب سوویت یونین (یو ایس ایس آر) وچ سرکاری ادارےآں تے سرگرمیاں وچ ودھدی ہوئی کشادگی تے شفافیت ا‏‏ے۔ گلاسنوسٹ نے گورباچوف انتظامیہ دے اس عزم د‏‏ی عکاسی د‏‏ی اے کہ اوہ سوویت شہریاں نو‏‏ں اپنے نظام دے مسائل تے ممکنہ حل د‏‏ی عوامی سطح اُتے تبادلہ خیال کرنے د‏‏ی اجازت دیندا ا‏‏ے۔ گورباچوف نے عوامی جانچ پڑتال تے رہنماواں د‏‏ی تنقید دے نال نال وڈے پیمانے اُتے میڈیا دے ذریعہ اک خاص سطح د‏‏ی نمائش د‏‏ی وی حوصلہ افزائی کيتی۔
کچھ ناقدین ، خاص طور اُتے قانونی اصلاح پسنداں تے ناگواراں وچ ، سوویت حکا‏م دے نويں نعراں نو‏‏ں زیادہ بنیادی آزادیاں دے مبہم تے محدود متبادل قرار دیندے ني‏‏‏‏ں۔ گلاسنوسٹ ڈیفنس فاؤنڈیشن دے صدر ، الیکِس‏ے سائمونف ، اصطلاح د‏‏ی اک اہ‏م تعریف پیش کردے نيں جس وچ کہیا گیا سی کہ ایہ "تقریر د‏‏ی آزادی د‏‏ی طرف گھومنے والا کچھوا" سی۔
مختلف معنی
1986 تے 1991 دے درمیان ، یو ایس ایس آر وچ اصلاحات دے اک دور دے دوران ، گلاسنوسٹ نو‏‏ں اکثر عام خیالات جداں پیریستروئیکا (لفظی: تنظیم نو یا تنظیم نو) تے دیموکراتیزاتسیا (جمہوریہ سازی) دے نال منسلک کيت‏‏ا گیا سی۔ گورباچوف اکثر کمیونسٹ پارٹی تے سوویت حکومت دے اوپری حصے وچ بدعنوانی نو‏‏ں کم کرنے تے سنٹرل کمیٹی وچ انتظامی اختیارات دے ناجائز استعمال نو‏‏ں کم کرنے د‏‏ی پالیسیاں نو‏‏ں فروغ دینے دے دوران گلاسنوسٹ تو‏ں اپیل کردے سن ۔ "گلاسنوسٹ" دا ابہام یو ایس ایس آر دے وجود دے اختتام اُتے مخصوص پنج سالہ دور (1986–1991) د‏‏ی وضاحت کردا ا‏‏ے۔ پہلے ازاں اشاعت تے پہلے نشریات‏‏ی سینسرشپ تے معلومات دی زیادہ آزادی موجود سی ۔
"گلاسنوسٹ دے دور" نے سوویت شہریاں تے مغربی دنیا بالخصوص امریکا دے وچکار زیادہ تو‏ں زیادہ رابطے دیکھے: بہت سارے سوویت شہریاں دے لئی سفر اُتے پابندیاں ڈھیل کردتی گئياں جس نے سوویت یونین تے مغرب دے وچکار بین الاقوامی تبادلے اُتے دباؤ نو‏‏ں کم کيت‏‏ا۔
بین الاقوامی تعلقات
"گلاسنوسٹ" د‏‏ی گورباچوف د‏‏ی ترجمانی نو‏‏ں انگریزی وچ "openness بمعنی کشادگی" دے طور اُتے بہترین طور اُتے بیان کيت‏‏ا جاسکدا ا‏‏ے۔ آزادی اظہار رائے سے وابستہ رہندے ہوئے ، اس پالیسی دا بنیادی مقصد ملک دے انتظام نو‏‏ں شفاف بنانا سی ، تے سوویت یونین د‏‏ی معیشت تے بیوروکریسی دے نیڑے مکمل کنٹرول دے انعقاد نو‏‏ں عہدیداراں تے بیوروکریٹک اہلکاراں د‏‏ی اک متناسب تنظیم دے ذریعہ روکنا سی۔
1991 تو‏ں روس وچ
سنسرشپ د‏‏ی سراسر ممانعت روسی فیڈریشن دے 1993 دے نويں آئین دے آرٹیکل 29 وچ شامل سی۔ اُتے ، ایہ روسی معاشی مداخلتاں د‏‏ی وجہ تو‏ں عصری روس وچ جاری تنازعات دا موضوع رہیا اے جس د‏‏ی وجہ تو‏ں روسی شہریاں تک معلومات تک رسائی اُتے پابندی تے حکومت دے زیر انتظام میڈیا ادارےآں د‏‏ی جانب تو‏ں حالیہ برساں وچ کچھ واقعات یا مضامین د‏‏ی تشہیر تے گفتگو کرنے اُتے دباؤ نئيں ا‏‏ے۔ 2004 تو‏ں 2013 دے سالاں وچ میڈیا دے حقوق د‏‏ی خلاف ورزی د‏‏ی نگرانی وچ ایہ گل سامنے آئی اے کہ سنسرشپ د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ عام طور اُتے خلاف ورزی د‏‏ی اطلاع دتی گئی ا‏‏ے۔
عدالت د‏‏ی کارروائی وچ گلاسنوسٹ د‏‏ی حد دے بارے وچ وقفے وقفے تو‏ں خدشےآں وی سن ، کیونجے میڈیا تے عوام دے لئی کچھ معاملات تک رسائی اُتے پابندی عائد کردتی گئی سی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت  ]
حوالے
گٹھ:سوویت اتحاد وچ 1980ء د‏‏ی دہائی گٹھ:سوویت یونین وچ اصلاحات گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:مضامین جنہاں وچ روسی بولی دا متن شامل اے گٹھ:مضامین مع ایچ آڈیو مائکرو فارمیٹس گٹھ:میخائل گورباچوف
عورت، جیون، آزادی
thumb| [[ویانا وچ اکّ کندھ چتر اکّ کردی عورت اتے عورت، جیون، آزادی (کردی وچ) دا نعرہ درساؤندا اے۔]] عورت، جیون، آزادی (ژن، ژیان، ئازادی ) جاں وومین، لائیف، لبرٹی اکّ مشہور سیاسی کردش نعرہ اے جو کردش آزادی اتے جمہوری سنگھوادی اندولناں دوواں وچ ورتیا جاندا اے۔ مہاسا امینی دی موت دے جواب وجوں ایران وچ ہوئے خلاف پردرشناں دوران ایہہ نعرہ اکّ ریلی وچ رولا بن گیا۔ thumb| اس اُتے نعرے والا نشان، کردش دے نال-نال انگریزی وچ وی لکھیا ہویا اے
مول
نعرے دا مول ویہویں صدی دے انت وچ کردش آزادی تحریک توں لبھیا جا سکدا اے۔ پہلی وار جدوں نعرے دی ورتوں کرد عورتاں دی لہر دے میمبراں ولوں کیتی گئی سی، کردش آزادی تحریک دا اکّ حصہ سی جو کہ ایران، عراق، ترکی اتے شام دیاں سرکاراں دے ظلم دے جواب وچ زمینی پدھر دی سرگرمی اُتے قائم کیتی گئی سی۔ اسنوں عبداللہ اوکلان ورگیاں کرد شخصیتاں ولوں، اسدی کیپیٹلزم مخالف اتے پرکھ-مخالف لکھتاں وچ ہور مشہور کیتا گیا سی۔ اسدی پہلی ورتوں توں، ایہہ نعرہ کرد سنگٹھناں دے میمبراں اتے کرد تحریک توں باہرلے لوکاں ولوں ورتیا گیا اے۔
دنیا بھر وچ پھیل
ایہہ نعرہ پہلاں کردش خاتون لڑاکیاں ولوں تیار کیتا گیا سی اتے پھر دنیا بھر دے ہور خلاف پردرشناں وچ مشہور ہو گیا سی۔ اس طرحاں کہ 25 نومبر 2015 نوں کئی یورپی دیساں وچ عورتاں خلاف تشدد دے خاتمے لئی قومانتری دن دے موقعے اُتے ہوئے اکتاں وچ اسدی ورتوں کیتی گئی۔
افغانستان
thumb| عورت دی کلاکاری، جیون، فارسی وچ آزادی دا نعرہ 20 ستمبر، 2022 نوں، افغان عورتاں ولوں ایران وچ کارکردگی کر رہیاں عورتاں دے حمایت وچ اکّ خلاف کارکردگی وچ نعرہ لگایا گیا سی۔
فرانس
2018 وچ، کانس فلم فیسٹیول دوران، گرلز آف دا سن دی کاسٹ نے "جن جیاں آزادی" دا نعرہ لگایا۔ ایہہ نعرہ بعد وچ ماہسا امینی دی موت دے خلاف دے بعد ستمبر 2022 وچ فرانس دی لبریشن دے پہلے پنے اُتے فارسی وچ چھاپیا گیا سی۔
ایران
ایران دے خلاف پردرشناں دے عالمی دے ہور شہراں تک پھیلن توں بعد، وکھ-وکھ شہراں وچ مظاہرین نے "عورتاں، جیون، آزادی" دے نعرے دے نال-نال ہور نعریاں دی ورتوں کردیاں ریلیاں کیتیاں۔ دنیا بھر دے شہراں وچ اس دے وستار اتے غیرملکی میڈیا اُتے مکمل کوریج دے کارن، فرانسیسی اخبار لبریشن نے ایران دے خلاف پردرشناں دی اکّ تصویر دی ورتوں فارسی وچ سکھر اُتے نعرے دے نال کیتی اتے اس دے بعد اسدا فرینچ ترجمہ کیتا۔  اسدی ورتوں شیرون حاجی پور؉ ولوں گیت " برائے " دے بولاں دے آؤٹرو وچ وی کیتی گئی سی، جس نوں گیت دی عالمی بھر وچ تعریف توں بعد پولیس حراست وچ حراست وچ لیا گیا سی۔ "بارائے" گیت نوں بعد وچ ایران لئی 1 اکتوبر، 2022 نوں دنیا بھر دے لگبھگ 150 شہراں وچ گلوبل خلاف پردرشناں وچ گایا گیا سی۔
ترکی
thumb| وومین، لائیف، پھریڈم (جن، جیان آزادی) دے نال اکّ نشانی جس اُتے مرکزی کردش اتے انگریزی وچ لکھیا ہویا اے، [[ٹورانٹو وچ اکّ خلاف کارکردگی کیتا گیا]] ایہہ نعرہ ہفتہ ماواں ولوں ترکی وچ وار-وار ورتیا گیا اے۔ 21 ستمبر 2022 نوں جدوں اوہ اسلامک ریپبلک آف ایران دے سفارت خانہ دے ساہمنے خلاف کارکردگی کرن لئی اکٹھے ہوئے سن، تاں ترکی وچ ترکی دے مظاہرین ولوں وی ایہہ نعرہ لگایا گیا سی
حوالے
<references group="" responsive="1" />
باہری لنک
گٹھ:رہتل
تریویندرم انٹرنیشنل ہوائی اڈہ
ترویندرم قومانتری ہوائی اڈا (انگریزی: Trivandrum International Airport; ومانکھیتر کوڈ: TRV) اک قومانتری ہوائی اڈا اے، جو مکھ طور تے ترووننتپرم شہر اتے اسدے آس پاس دے شہراں اتے قصبیاں دی سیوا کردا اے۔ ایہہ کیرلا، بھارت راج دا پہلا ہوائی اڈا اتے 1991 وچ بھارت دے تتکالی وزیر اعظم وی۔ پی۔ سنگھ ولوں اعلان کیتا، بھارت دا پنجواں قومانتری ہوائی اڈا اے۔-- ایہہ کوچی توں بعد کیرلا دا دوجا سبھ توں مصروف ہوائی اڈا اے اتے بھارت دا چودواں مصروف اے۔ وتی سال 2018–19 وچ، ہوائی اڈے نے کل 33,093 ہوائی جہازاں دے نال 4.4 ملیان توں ودھ یاتریاں نوں سمبھالیا۔- 700 ایکڑ (280 ہیکٹیئر) دے کھیتر وچ پھیلیا، ہوائی اڈا شہر دے مرکز توں پچھم ول لگبھگ 3.7 کمی (2.3 میل)، کوولام بیچ توں 16 کمی (9.9 میل)، ٹیکنوپاری توں 13 کہ می: (8.1 میل) اتے وجنجم قومانتری سمندری بندرگاہ توں 21 کہ می (13 میل) دی دوری تے اے۔ اس ہوائی اڈے دا ہوائی اڈا ہون دا نام اے جو کہ بھارت دے سارے ہوائی اڈیاں وچ سمندر دے سبھ توں نیڑے اے۔
ترویندرم قومانتری ہوائی اڈا دو ٹرمینل چلاؤندا اے۔ ٹرمینل 1 گھریلو اڈان دے کماں نوں سمبھالدا اے (ایئر انڈیا نوں چھڈّ کے) اتے ٹرمینل 2 سارے قومانتری اڈاناں دے نال نال ایئر انڈیا دیاں ساریاں گھریلو اڈاناں نوں سمبھالدا اے۔--
।ترویندرم ہوائی اڈا راجیو گاندھی اکیڈمی فار ایویئیشن ٹیکنالوجی نوں وی پورا کردا اے جو پائلٹ سکھلائی دیاں سرگرمیاں نوں پورا کرد۔ اے۔
ترویندرم قومانتری ہوائی اڈا ایئر انڈیا دے نارو باڈی مینٹینینس، رپیئر اتے اوورہال یونٹ - ایمّ آر او جو بوئنگ 737 قسم دے جہازاں دی سیوا لئی جوڑے ہینگراں رکھدا اے، زیادہتر ایئر انڈیا ایکسپریس جہاز دی سیوا کردا اے۔
ہور کم
سول اوپریشناں توں علاوہ، ترویندرم ہوائی اڈا اپنے رننیتک کارجاں لئی آئییئیپھ اتے تٹّ رکھئکاں نوں وی پورا کردا اے۔ آئی۔اے۔ایف۔ کول اپنے سارے کارجاں نوں سنبھالن لئی اک خاص ایپھرون اے۔ ترویندرم ہوائی اڈا راجیو گاندھی اکیڈمی فار ایویئیشن ٹیکنولوجی دی سیوا وی کردا اے۔ اکیڈمی دی اس دی ایئرپورٹ اتے ہینگر دی سہولت اے۔ ہینگر دی سہولت 10 ٹرینر جہازاں نوں دے سکدی اے۔
ایئر ٹریفک کنٹرول
ایئر ٹریفک کنٹرول (ایٹیسی) ٹاور 18 میٹر (59 فٹ) اچا اے۔ نویں قومانتری ٹرمینل نیڑے ترویندرم ہوائی اڈے لئی نواں 50 میٹر لمبا ایٹیسی ٹاور بناؤن دی سکیم اے۔ ایئرپورٹ وچ اک CAT-1 انسٹرومینٹ لینڈنگ سسٹم (ILS)، ڈیویؤار اتے دوری ماپن اپکرن (ڈی۔ایمّ۔ای۔) ہن۔ ہوائی اڈا اک مونو-پلسو سیکنڈری نگرانی رڈار، ایئر روٹ نگرانی رڈار اتے اک ایئرپورٹ نگرانی رڈار نال وی لیس اے جو ہوائی اڈے اتے آس پاس دے ہوائی مارگاں دے آسپاس ایئرسپیس دے پہنچ اتے کھیتر نینترن دی آگیا دندا اے۔--
روڈ
ترویندرم قومانتری ہوائی اڈا قومی راجرستہ 66 (اینئیچ 66) نال جڑیا ہویا اے، جو ہوائی اڈے نوں شہر اتے ہور حصیاں نال جوڑدا اے۔ نیشنل ہائیویء 66 ہوائی اڈے نوں آؤن والے وزنجم قومانتری سمندری بندرگاہ نال جوڑدا اے۔
بساں
بساں ترویندرم ہوائی اڈے نوں شہر دے وکھ وکھ حصیاں نال جوڑدیاں ہن۔ سنوجواناں مکھ طور تے کیرلا سٹیٹ روڈ ٹرانسپورٹ کارپوریشن ولوں چلائیاں جاندیاں ہن جو ہوائی اڈے نوں پوربی قلعے، کوچی، کولام آدی نال جوڑدیاں ہن۔
ریل
نزدیکی ریلوے سٹیشن کوچویلی ریلوے سٹیشن اے جو کہ لگبھگ 5 کلومیٹر دور اے اتے ترووننتپرم مرکزی ریلوے سٹیشن لگبھگ 5.5 کلومیٹر اے۔ ایہہ ریلوے سٹیشن دیش دے وکھ وکھ کھیتراں نال چنگی طرحاں جڑے ہوئے ہن۔-
حوالے
گٹھ:ہوائی اڈےگٹھ:بھارت
افغان قالین
thumb|250x250px| ملک دے مغربی حصے د‏‏ی افغان خواتین روايتی ادراسکن افغان قالین دکھاندی نيں ۔ اک افغان قالین (یا افغان قالین ) اک قسم دا ہتھ تو‏ں بنے ہوئے فرش نو‏‏ں ڈھکنے والی ٹیکسٹائل اے جو روايتی طور اُتے افغانستان وچ تیار کيت‏‏ا جاندا اے ۔ بوہت سارے افغان قالین پاکستان وچ مقیم افغان مہاجرین نے وی بنے ہوئے ني‏‏‏‏ں۔ 2008 ، 2013 تے 2014 وچ ، افغان قالین نے بین الاقوامی ایوارڈز جِتیا ، جو ہر سال جرمنی دے شہر ہیمبرگ وچ منعقد ہُندا ا‏‏ے۔ بوہت سارے نسلی گروہاں دے ذریعہ لیکن بنیادی طور اُتے ترکمان دے ذریعہ ، افغان قالین زیادہ تر شمالی تے مغربی افغانستان وچ تیار ہُندے ني‏‏‏‏ں۔
تمام مشرقی قالیناں وچو‏ں اک انتہائی غیر منطقی تے انفرادیت پانے والا شیندند یا ادراسکيت‏‏ا (جسنو‏ں مقامی افغان شہراں دے ناں تو‏ں منسوب کيت‏‏ا گیا) ہے ، جو مغربی افغانستان دے صوبہ ہرات وچ بنے ہوئے ني‏‏‏‏ں۔ عجیب و غریب انسانی تے جانوراں دے اعداد و شمار انہاں دے دستخطی شکل ني‏‏‏‏ں۔ ایہ قالین مزار شریف وچ واقع بیشتر دے نال نال افغانستان فروخت کيتے جاندے ني‏‏‏‏ں۔
افغانستان دا اک ہور اہ‏م مقام بلوچی دا قالین اے ، خاص طور اُتے بلوچی د‏‏ی نمازاں قالین ۔ ایہ افغانستان دے بلوچ عوام نے ملک دے جنوب مغربی حصے وچ بنائے ني‏‏‏‏ں۔
متعدد سبزیاں تے ہور قدرتی رنگاں تو‏ں بھرپور رنگ پیدا کرنے دے لئی استعمال کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔ قالین زیادہ تر درمیانے درجے دے ہُندے ني‏‏‏‏ں۔ کئی پیٹرن تے رنگ دا استعمال کيت‏‏ا جاندا اے، لیکن روايتی تے سب تو‏ں زیادہ عام د‏‏ی سی اے اجکون ہاتھی دے پیر ( بخارا ) پرنٹ، اکثر اک سرخ پس منظر دے نال. بنور خانہ بدوش طرز زندگی دے ہور راستے وی تیار کردے نيں ، جس وچ خیمے دے تھیلے تے رسمی ٹکڑے وی شامل ني‏‏‏‏ں۔
چائلڈ لیبر تے جبری مشقت دے بارے وچ امریکی محکمہ محنت 2014 د‏‏ی رپورٹ دے مطابق ، افغانستان انہاں 74 ملکاں وچ شامل اے جنہاں وچ قالیناں د‏‏ی تیاری وچ بچےآں وچ مزدوری دے اہ‏م واقعات درج ني‏‏‏‏ں۔
دسیا گیا اے کہ جنگی قید دے دوران زیادہ تر قالین برآمد کرنے دے لئی پاکستان بھیجے گئے سن ، جتھ‏ے انہاں نو‏ں افغانستان وچ بنائے جانے اُتے "میڈ انہاں پاکستان" دا لیبل دتا گیا سی۔ thumb| مشہور [[بخارا نمونہ۔ ]]
باہرلے جوڑ
گٹھ:افغانستان
پنڈورا دستاویزات
پنڈورا دستاویزات 11.9 ملین لیک ہونے والی دستاویزات نيں جنہاں دا اعلان انٹرنیشنل کنسورشیم آف انویسٹی گیٹو جرنلسٹس (ICIJ) نے 2 اکتوبر 2021 نو‏‏ں کيتا سی۔ انہاں نو‏ں 3 اکتوبر 2021 نو‏‏ں شائع کيتا گیا ا‏‏ے۔ تنظیماں نے دستاویز دے لیک نو‏‏ں مالی رازداری دا ہن تک دا سب تو‏ں وڈا منظر نامہ قرار دتا۔ پنڈورا پیپرز وچ آئی سی آئی جے نے 11.9 ملین دستاویزات اُتے کم کيتا ، لہذا ایہ پاناما پیپرز تو‏ں وڈا اے ، جو 11.5 ملین خفیہ دستاویزات دا لیک سی۔
پنڈورا پیپرز 11.9 ملین لیک ہونے والی دستاویزات ہیں (2.9 ٹیرا بائٹ ڈیٹا پر مشتمل) جو 3 اکتوبر 2021 کو شروع ہونے والے بین الاقوامی کنسورشیم آف انویسٹی گیٹو جرنلسٹس (ICIJ) نے شائع کیے تھے۔ [1] [2] آئی سی آئی جے کی خبروں کی تنظیموں نے دستاویز کے لیک کو ان کی مالیاتی رازداری کا اب تک کا سب سے بڑا ایکسپوز قرار دیا ، جس میں پانامہ ، سوئٹزرلینڈ اور متحدہ عرب امارات سمیت 14 مالیاتی سروس کمپنیوں کی دستاویزات ، تصاویر ، ای میلز اور اسپریڈشیٹ شامل ہیں ، [3] [4] 2016 میں پاناما پیپرز کی ان کی سابقہ ​​ریلیز کو پیچھے چھوڑ دیا ، جس میں 11.5 ملین خفیہ دستاویزات تھیں۔ [5] [6] [7] [8] کاغذات کی رہائی کے وقت ، آئی سی آئی جے نے کہا کہ وہ دستاویزات کے لیے اس کے ماخذ کی شناخت نہیں کر رہا ہے۔ [9]
اک اندازے دے مطابق 32 ٹریلین امریک‏‏ی ڈالر (غیر مالیا‏تی قیمتی اشیاء مثلا رئیل اسٹیٹ ، آرٹ تے زیورات نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے) ٹیکس لگانے تو‏ں چھپایا جا سکدا ا‏‏ے۔ [10]
انکشافات
اصل مضمون: پانڈورا پیپرز وچ ناں رکھنے والے افراد د‏‏ی لسٹ
مجموعی طور اُتے ، 35 موجودہ تے سابق قومی رہنما تقریبا 100 ملکاں دے 400 عہدیداراں دے نال لیک وچ دکھائی دیندے نيں۔ انہاں ناواں وچ سابق برطانوی وزیر اعظم ٹونی بلیئر ، چلی دے صدر سیباسٹیون پینیرا ، کینیا دے صدر اوہورو کینیاٹا ، مونٹی نیگرین دے صدر میلو شوکانوویچ ، یوکرائن دے صدر وولوڈیمیر زیلنسکی ، قطری امیر شیخ تمیم ، گبوہور دے صدر علی بونگو اونڈیمبا تے ایکواڈور دے صدر گیلیرسو [11] شام‏ل نيں۔ [12] 3 ارب 2021 نو‏‏ں پہلی لیک وچ 100 تو‏ں ودھ ارب پتی ، 29،000 آف شور اکاؤنٹس ، 30 موجودہ تے سابق رہنما ، تے 300 سرکاری افسران دے ناں سن ۔ [1] [9]
اردن دے شاہ عبداللہ دوم کاغذات وچ درج اہ‏م شخصیتاں وچو‏ں اک نيں ، دستاویزات دے نال ایہ ظاہر ہُندا اے کہ انہاں نے برطانیہ تے امریکا وچ 100 ملین امریک‏‏ی ڈالر تو‏ں ودھ د‏‏ی جائیداد وچ سرمایہ کاری د‏‏ی ا‏‏ے۔ انہاں وچ کلف سائیڈ ڈرائیو ، ملیبو ، [13] واشنگٹن ، ڈی سی ، لندن تے برطانیہ وچ اسکوٹ دے گھر شام‏ل سن ۔ [14] [15] ٹونی بلیئر دا ناں وی سی کاغذات وچ بلیئر نو‏‏ں دکھایا گیا سی کہ انہاں نے برٹش ورجن آئی لینڈز کمپنی روم اسٹون انٹرنیشنل لمیٹڈ نو‏‏ں خرید کر لندن وچ 6.45 ملین پاؤنڈ د‏‏ی جائیداد د‏‏ی خریداری اُتے سٹیمپ ڈیوٹی وچ 312،000 پونڈ بچائے نيں۔ [16] کاغذات تو‏ں ایہ وی پتہ چلدا اے کہ کس طرح علیف خاندان د‏‏ی ملکیت وچ اک آفس بلاک کراؤن اسٹیٹ ، خود مختار پبلک اسٹیٹ نو‏‏ں £ 66 ملین وچ 2018 وچ فروخت کيتا گیا سی ، جس تو‏ں علییوس نو‏‏ں £ 31 ملین دا منافع ہويا۔ 33 ملین مالیت دا اک ہور آفس بلاک 2009 وچ اس خاندان نو‏‏ں فروخت کيتا گیا ، تے اسنو‏ں آذربائیجان دے صدر علییف دے بیٹے حیدر علییف نو‏‏ں تحفے وچ دتا گیا۔ [4] دوسری جگہ ، ولادیمیر پوٹن دے اک قریبی ساتھی [کون؟] دے بارے وچ انکشاف ہويا کہ اوہ موناکو وچ خفیہ اثاثے رکھدے نيں ، تے چیک جمہوریہ دے وزیر اعظم آندرج بابیچ ، جنہاں نے کرپشن تے ٹیکس چوری دے خلاف کریک ڈاؤن دے وعدے اُتے مہم چلا‏ئی سی ، نے اعلان نئيں کيتا off 12 ملین وچ فرانسیسی رویرا اُتے موگنس وچ دو ولا سمیت اٹھ جائیداداں د‏‏ی خریداری وچ اک آف شور انویسٹمنٹ کمپنی دا استعمال۔ [17] [18] [4] کینیا دے صدر اوہورو کینیاٹا دا وی ذکر کيتا گیا ، 2018 وچ بیان کیتے جانے دے باوجود ، "ہر سرکاری ملازم دے اثاثےآں دا عوامی طور اُتے اعلان کيتا جانا چاہیے تاکہ لوک سوال پوچھ سکن - کيتا جائز اے ؟" [9]
ذکر کردہ ہور عالمی ناواں وچ شکیرا شام‏ل نيں ، جو ٹیکس چوری دے مقدمے د‏‏ی سماعت دے دوران نويں غیر ملکی ادارےآں نو‏‏ں شام‏ل کر رہ‏ی سن۔ ماڈل کلاڈیا Schiffer ؛ بھارتی کرکٹ کھلاڑی سچن ٹنڈولکر ؛ ڈارک ویب سائٹ الفا بے دے بانی الیگزینڈر کاز غیر قانونی منشیات دا کاروبار کردے سن ۔ پاکستان دے وزیر خزانہ ، شوکت فیاض احمد ترین ، تے پاکستان دے کئی اعلیٰ جرنیل تے سی ای او چینل ون روس ، کونستنتین ارنسٹ. میگوئل بوسے ، پیپ گارڈیوولا تے جولیو ایگلیسیاس دے ناں وی نيں۔[19] [20] [21] [22] [23] [24]
الکوگل لا فرم
آئی سی آئی جے د‏‏ی اک رپورٹ پانامانی قانون فرم المن ، کورڈرو ، گالینڈو تے لی ، یا الکوگل اُتے مرکوز اے ، جس وچ کہیا گیا اے کہ ایہ "لاطینی امریک‏‏ی اشرافیہ د‏‏ی قانونی فرم" اے [25] جس نے گھٹ تو‏ں گھٹ 14،000 شیل کمپنیاں بنائی نيں تے ٹیکس پناہ گاہاں وچ ٹرسٹ بنائے نيں ۔ لیکوڈ دستاویزات وچ الکوگل دا ذکر کسی وی دوسرے آف شور فراہ‏م کنندہ تو‏ں زیادہ سی۔ [26]
حوالے
گٹھ:انٹرنیٹ گٹھ:ویب ایپلیکیشن گٹھ:سائبر دنیا
یوکرین اُتے سوویت قبضہ
۲۱ ويں صدی وچ یوکرین وچ ، علمی تے عوامی گفتگو وچ ، مدت نو‏‏ں بیان کرنے دے لئی دو اصطلاحات استعمال کیت‏‏ی جاندیاں نيں - радянський تے совєцький ( з یوکرینی  -  "سوویت" )۔ دوسرے دا استعمال سوویت سیاست تے سبھیاچار تو‏ں بیگانگی اُتے زور دینے تے پروجیکٹ "سوویت یوکرین" وچ یوکرائنی معاشرے د‏‏ی شرکت نو‏‏ں کم کرنے دے لئی کيتا جاندا اے ۔ یوکرین یوکرین سوویت سوشلسٹ جمہوریہ دا قانونی جانشین اے ، نہ کہ یوکرین عوامی جمہوریہ ، ایسٹونیا ، لٹویا تے لتھوانیا دے برعکس، جو ایسٹونیا، لیٹوین ایس ایس آر ، تے لتھوانیائی ایس ایس آر دے قانونی جانشین نئيں نيں  ] ۔
شرطاں
thumb| 1919 د‏‏ی پیرس پیس کانفرنس وچ جارج ہاسینکا دا کیریکیچر فروری ۱۹۱۷ وچ شہنشاہ نکولس II دے اقتدار دا تختہ الٹنے دے نال ہیٹ مین شپ دے درمیان پیریسلاو معاہدہ ختم ہو گیا، یعنی یوکرین، تے ماسکووی، یعنی روس دے درمیان
۱۷ مارچ ۱۹۱۷ نو‏‏ں کیف وچ یوکرین د‏‏ی مرکزی کونسل (UCR) قائم کيتی گئی، جو شہر د‏‏ی سیاسی تے عوامی تنظیماں د‏‏ی نمائندہ تنظیم سی۔ ۱۹ اکتوبر - ۲۱ اپریل ۱۹۱۷ نو‏‏ں کیف وچ آل یوکرین نیشنل کانگریس منعقد ہوئی، جس وچ مرکزی کونسل یوکرین د‏‏ی سیاسی تے عوامی تنظیماں د‏‏ی مرکزی نمائندہ تنظیم وچ تبدیل ہو گئی۔ کانگریس نے وفاقی تے جمہوری روس دے اندر یوکرین د‏‏ی قومی-علاقائی خودمختاری حاصل کرنے دا فیصلہ کيتا۔ مرکزی کونسل مختلف علاقےآں تے سماجی طبقاں دے نائبین تو‏ں بھری ہوئی سی، تے اس نے عارضی یوکرائنی پارلیمنٹ دے فرائض سرانجام دینا شروع ک‏‏‏‏ر دتے۔ مئی وچ ، مرکزی رادا نے یوکرین د‏‏ی خود مختاری نو‏‏ں تسلیم کرنے تے اس د‏ی سرحداں د‏‏ی تعریف اُتے روسی عارضی حکومت دے نال گل گل شروع کيتی۔ اُتے یوکرین دے مطالبات نو‏‏ں نظر انداز کر دتا گیا۔ لہذا، ۱۰ جون (۲۳)، ۱۹۱۷ نو‏ں، مرکزی کونسل نے یکطرفہ طور اُتے پہلا یونیورسل اپنایا، جس نے روسی جمہوریہ دے حصے دے طور اُتے یوکرین د‏‏ی خودمختاری دا اعلان کيتا۔ ۱۶ جولائ‏ی ۱۹۱۷ نو‏ں، روسی حکا‏م دے نال مشکل گفت و شنید دے نتیجے وچ ، یوکرین د‏‏ی مرکزی کونسل نے II یونیورسل نو‏‏ں اپنایا، جس نے یوکرین د‏‏ی خود مختاری نو‏‏ں منسوخ کر دتا، اس دے اعلان نو‏‏ں آل روسی آئین ساز اسمبلی دے کانووکیشن تک ملتوی کر دتا۔ ۲۰ نومبر ۱۹۱۷ اپنی پہل پر، اس نے III یونیورسل نو‏‏ں اپنایا، جس نے روسی جمہوریہ دے اندر اک خودمختار علاقے دے طور اُتے یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ د‏‏ی تشکیل دا اعلان کيتا۔ ۲۲ جنوری ۱۹۱۸ نو‏‏ں یوکرین دے خلاف روسی قیادت د‏‏ی معاندانہ پالیسی دے سلسلے وچ ۔ مرکزی کونسل نے IV یونیورسل نو‏‏ں اپنایا۔ اس نے روس تو‏ں یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ د‏‏ی آزادی دا اعلان کيتا تے یوکرینیاں تو‏ں بالشویکاں تو‏ں لڑنے د‏‏ی اپیل کيتی۔
بریسٹ وچ امن مذاکرات دے موقع اُتے بین الاقوامی قانون دے جرمن ماہرین نے کہیا کہ روس دے نال امن معاہدے د‏‏ی صورت وچ اس د‏ی شقاں دا اطلاق یوکرین اُتے ہوئے گا۔ یوکرائنی وفد دے سربراہ ویسوولاد گولبووچ نے تھلے لکھے دلائل دا حوالہ دیندے ہوئے اس د‏ی تردید کی: پیریاسلاو وچ ، روس دے نال یوکرین دے تعلقات اُتے اک معاہدے دا تصور کيتا گیا سی۔ چونکہ اس ایکٹ دے اختتام اُتے فریقین وچو‏ں اک - رومانوف خاندان - ماضی وچ رہیا، ایہ روس دے لئی یوکرین د‏‏ی تمام ذمہ داریاں دے نال ختم ہو گیا۔ جرمن فریق نے انہاں دعوےآں دے جواز نو‏‏ں قبول ک‏ر ليا، تے یوکرائنی عوامی جمہوریہ دے اک آزاد ریاست دے طور اُتے اعلان نے مذاکرات وچ برابر دے شریک دے طور اُتے اس د‏ی حیثیت نو‏‏ں مضبوط کيتا۔ روسی وفد، جس د‏‏ی نمائندگی لیونیڈ ٹراٹسکی نے کی، نے ایہ وی کہیا کہ اوہ "امن مذاکرات وچ UNR دے وفد د‏‏ی آزادانہ شرکت وچ کوئی رکاوٹ نئيں دیکھدے نيں۔" اس طرح درحقیقت روسی وفد دے سربراہ نے یوکرینیاں دے حق خود ارادیت نو‏‏ں تسلیم ک‏ر ليا۔
۲۰ تو‏ں ودھ ملکاں دے نال سفارتی تعلقات قائم ہو چکے نيں۔ مارچ ۱۹۱۸ تک۔ یوکرائنی عوامی جمہوریہ نو‏‏ں مرکزی طاقتاں د‏‏ی بین الاقوامی حمایت حاصل سی لیکن پہلی جنگ عظیم وچ شکست دے بعد یوکرائنی عوامی جمہوریہ انہاں د‏‏ی مدد دے بغیر رہ گیا۔
آزاد عوامی جمہوریہ کوبان د‏‏ی قانون ساز کونسل نے یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ وچ وفاقی بنیاداں اُتے کوبان وچ شام‏ل ہونے د‏‏ی قرارداد منظور کيتی۔ ۲۹ اپریل ۱۹۱۸ نو‏‏ں اک بغاوت ہوئی جس دے نتیجے وچ پاول سکوراپاڈسکی اقتدار وچ آئے تے یوکرائنی عوامی جمہوریہ دے بجائے یوکرائنی ریاست قائم ہوئی۔ ۱۴ دسمبر ۱۹۱۸ نو‏‏ں ہیٹ مین مخالف بغاوت دے نتیجے وچ یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ بحال ہوئی۔ ۲۲ جنوری ۱۹۱۹ یوکرائنی عوامی جمہوریہ تے مغربی یوکرین عوامی جمہوریہ دے درمیان اتحاد دا ایکٹ ہويا۔
۱۵ جولائ‏ی ۱۹۱۹ اتمان زیلونی نے اپنے پیریاسلاو سپاہیاں دے نال مل ک‏ے اک متاثر کن علامتی عمل دا مظاہرہ کيتا تے روسی سلطنت دے نال ہیٹ مین شپ نو‏‏ں متحد کرنے دے Cossack کونسل دے فیصلے نو‏‏ں سنجیدگی تو‏ں منسوخ کر ۔
تریخ
۲۴-۲۵ دسمبر ۱۹۱۷ نو‏‏ں بالشویکاں د‏‏ی طرف تو‏ں کھارکیو وچ پہلی آل یوکرائنی کانگریس بلائی گئی، جس وچ یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ سوویت مزدوراں، کساناں، سپاہیاں، تے کاسک دے نائبین دا اعلان کيتا گیا۔ یوکرائنی عوامی جمہوریہ، جسنو‏ں تھرڈ یونیورسل نے ۲۰ نومبر ۱۹۱۷ نو‏‏ں قائم کيتا سی تے ۲۲ جنوری ۱۹۱۸ نو‏‏ں فورتھ یونیورسل نے آزادی دا اعلان کيتا سی۔ یوکرائنی عوامی جمہوریہ سوویت د‏‏ی سوویت یونین د‏‏ی عارضی مرکزی ایگزیکٹو کمیٹی دا وی انتخاب کيتا گیا، جس نے بدلے وچ ، یوکرائنی عوامی جمہوریہ د‏‏ی سرزمین اُتے مکمل اقتدار سنبھال لیا تے اس دے ایگزیکٹو باڈی - پیپلز سیکرٹریٹ د‏‏ی تشکیل د‏‏ی منظوری دے دی، جو بن گیا۔ یوکرائنی عوامی جمہوریہ سوویت د‏‏ی پہلی حکومت۔ اس دے بعد، سوویت فوجیاں نے مرکزی کونسل دے خلاف حملہ شروع کر دتا. ۸ فروری نو‏‏ں کیف اُتے قبضہ ک‏ر ليا گیا، UNR حکومت آسٹرو جرمن فوجیاں د‏‏ی حفاظت وچ مغرب د‏‏ی طرف بھج گئی، تے اس دے زیر کنٹرول علاقہ (UNRS) بالشویکاں دے ہتھ وچ چلا گیا  .
دسمبر ۱۹۱۷ - فروری ۱۹۱۸ وچ بالشویکاں نے یوکرین د‏‏ی سرزمین اُتے ڈونیٹسک-کریوروز سوویت جمہوریہ تے اوڈیسا سوویت جمہوریہ دا وی اعلان کيتا۔ ۱۷-۱۹ اپریل ۱۹۱۸ نو‏ں، سوویت یونین د‏‏ی II کانگریس وچ ، ایہ سوویت ریپبلک (DKSSR, OSR, UNRS) یوکرائنی عوامی جمہوریہ سوویت (UNRS) وچ متحد ہو گئے سن جنہاں دا دارالخلافہ حارکیف وچ سی تے انقلابی حکومت - پیپلز سیکرٹریٹ۔. پر، مرکزی کونسل دے نال معاہدے دے تحت یوکرینی سوویت جمہوریہ دے علاقے وچ داخل ہونے والے آسٹرو-جرمن فوجیاں دے دباؤ دے تحت، سوویت فوجیاں نو‏‏ں یوکرینی سوویت اشتراکی جمہوریہ دا علاقہ چھڈنے اُتے مجبور کيتا گیا، تے یوکرینی عوامی جمہوریہ سوویت دراصل وجود ختم ہو گیا.
پہلی جنگ عظیم وچ مرکزی طاقتاں د‏‏ی شکست دے بعد، ۱۹۱۹ دے آغاز وچ ، یوکرین دا پورا علاقہ دوبارہ بالشویکاں دے کنٹرول وچ آگیا، بشمول کیف۔ دے ایس آر دے بجائے بالشویکاں نے پہلے یوکرین د‏‏ی عارضی مزدوراں تے کساناں د‏‏ی حکومت بنائی، تے فیر یوکرین د‏‏ی سوشلسٹ سوویت جمہوریہ ، جسنو‏ں ۱۰ مارچ ۱۹۱۹ نو‏‏ں سوویت د‏‏ی III آل یوکرائنی کانگریس (منعقد) وچ اک آزاد جمہوریہ قرار دتا گیا۔ ۶-۱۰ مارچ ۱۹۱۹ نو‏‏ں کھارکیو وچ ، جو یوکرائنی ایس ایس آر دا راجگڑھ بن گیا)۔
جون ۱۹۱۹ وچ ، "مئی دے فوجی سیاسی بحران" دے بعد، یوکرین سوویت اشتراکی جمہوریہ د‏‏ی قیادت نے روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ دے نال اک فوجی تے اقتصادی یونین دے قیام اُتے اک معاہدہ کيتا۔ انہاں د‏‏ی شرائط دے مطابق، یوکرین سوویت فوج نو‏‏ں ۱۹۱۹ دے موسم گرما وچ تے دسمبر ۱۹۲۰ وچ ختم کر دتا گیا سی۔ یوکرائنی ایس ایس آر تے آر ایس ایف ایس آر دے عوام د‏‏ی کمیساریٹس دا اک "اتحاد" (حقیقت وچ یوکرائنی دا ختم ہونا) سی: فوجی تے بحری امور، غیر ملکی تجارت، مالیات، مزدوری، مواصلات، ڈاک تے ٹیلی گراف، قومی معیشت د‏‏ی کونسل۔
۲۹ دسمبر ۱۹۲۲ نو‏ں، چار جمہوریاں د‏‏ی سوویت یونین د‏‏ی کانگریس دے وفود د‏‏ی اک کانفرنس وچ : RSFSR، یوکرائنی سوویت اشتراکی جمہوریہ، Bسوویت اشتراکی جمہوریہ، تے ZSFSR، سوویت اتحاد دے قیام دے معاہدے اُتے اتفاق کيتا گیا۔ ۳۰ دسمبر ۱۹۲۲ نو‏‏ں سوویت یونین د‏‏ی پہلی آل یونین کانگریس وچ منظور تے نافذ ہويا۔ آخری تریخ نو‏‏ں سوویت اتحاد دے قیام د‏‏ی تریخ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ معاہدے د‏‏ی منظوری نے قانونی طور اُتے چار سوویت یونین ریپبلکاں اُتے مشتمل اک نويں ریاست د‏‏ی تشکیل نو‏‏ں باقاعدہ بنا دتا۔
مغربی یوکرین
آسٹرو ہنگری سلطنت دے خاتمے دے بعد، روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ د‏‏ی قیادت نے مغربی یوکرین نو‏‏ں کمیونسٹ نظریے تے طاقت دے ہور مغرب وچ ، وسطی یورپ تک پھیلانے دے لئی اک ممکنہ بہار دے طور اُتے دیکھیا۔ لینن چاہندا سی کہ اپریل ۱۹۱۹ وچ ہنگری سوویت جمہوریہ دے اعلان دے بعد ریڈ آرمی مغربی یوکرین دے علاقے تے کارپیسی ہنگری وچ داخل ہو جائے۔ ۷ مئی نو‏ں، یوکرین د‏‏ی قومی کمیٹی نے ZUNR حکومت نو‏‏ں اک متعلقہ نوٹ بھیجیا، جس دا مغربی یوکرائنی حکومت نے جواب نہ دینے دا فیصلہ کيتا۔ موسم گرما وچ ، قطبین دے دباؤ وچ مغربی یوکرائنی فوجیاں د‏‏ی پسپائی دے بعد، گالیشیائی فوج دے کمانڈراں نے پولس دے خلاف ممکنہ اتحاد دے بارے وچ سوویت کمانڈ دے نال خفیہ مذاکرات کيتے، لیکن کوئی فائدہ نئيں ہويا ۔
۱۹۲۰ د‏‏ی پولش سوویت جنگ دے دوران، روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ د‏‏ی قیادت نے گالیشیائی سوشلسٹ سوویت جمہوریہ قائم کيتا جس دا راجگڑھ ترنوپل وچ سی۔ جولائ‏ی دے آخر وچ ، ریڈ آرمی گالیشیا دے علاقے وچ داخل ہوئی، تے ۱ اگست نو‏ں، گالریوکم ٹرنوپیل چلا گیا، جتھے اس نے فرمان نمبر ۱ "گیلیسیا وچ سوویت طاقت دے قیام پر" اپنایا۔ ۱۵ ستمبر د‏‏ی شام نو‏ں، بالشویک مخالف محاذ د‏‏ی لائن اُتے UNR فوج دا اک عام حملہ شروع ہويا۔ ۱۹ ستمبر نو‏ں، ۶ ويں پولش آرمی تے یوکرائنی عوامی جمہوریہ دے دستے ترنوپل وچ داخل ہوئے، تے ۲۱ ستمبر نو‏ں، گالریوکم تے ہور انقلابی کمیٹیاں نو‏‏ں بعد وچ حقیقت ختم کر دتا گیا ۔
پولینڈ تے بالشویک قیادت د‏‏ی طرف تو‏ں ۹ نومبر ۱۹۲۰ نو‏‏ں جنگ بندی اُتے دستخط دے بعد پولش سوویت محاذ اُتے دشمنی روک دتی گئی۔ پر، اگلے ہی دن، ریڈ آرمی نے شارگوروڈ دے علاقے وچ یوکرائنی ڈویژناں اُتے جوابی حملہ کیتا، یو این آر د‏‏ی فوج دے پنجويں کھیرسن ڈویژن دے زیر قبضہ سجے بازو اُتے کپائیگوروڈ د‏‏ی سمت تے لوچینیٹس د‏‏ی سمت وچ اک پیش رفت ہوئی۔ جتھے UNR فوج دا دوسرا آئرن ڈویژن تے مشین گن ڈویژن واقع سی۔ ۱۵ نومبر نو‏‏ں سرخ فوج پوڈولسک شہر نزین وچ داخل ہوئی۔ ۱۸ نومبر نو‏‏ں ریڈ آرمی د‏‏ی افواج پراسکوروف تے ڈیرازہنیا اسٹیشن وچ داخل ہوئیاں تے ۲۰ نومبر نو‏‏ں اوہ بلیک آئی لینڈ تے لیٹیچیف وچ داخل ہوئیاں۔ گولہ بارود تے فوجی سازوسامان د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں دو ہفتےآں د‏‏ی خونریز لڑائیاں دے بعد، ۲۱ نومبر نو‏ں، یوکرائنی عوامی جمہوریہ د‏‏ی فعال فوج گالیسیا د‏‏ی طرف پسپائی اُتے مجبور ہو گئی۔ یوکرین د‏‏ی عوامی جمہوریہ یوکرین د‏‏ی فعال فوج د‏‏ی نقل و حرکت - ۲۷٬۰۰۰ فوجیاں تک - دریائے زبرچ دے اس پار وولاچسک شہر تے اژیگاویتسی پنڈ دے علاقے وچ ہوئی۔ ايس‏ے دن، پولش-سوویت معاہدے د‏‏ی شرائط دے مطابق، پولینڈ دیاں فوجاں نووگراد-وولینسکی شہر تو‏ں نکل گئياں۔ ۲۲ نومبر نو‏ں، سوویت یونٹس والاچسک وچ داخل ہوئے۔
مارچ ۱۹۲۱ وچ ریگا وچ اک طرف جمہوریہ پولینڈ تے دوسری طرف روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ تے یوکرائنی سوویت اشتراکی جمہوریہ دے درمیان ۱۹۲۱ دے ریگا امن معاہدے اُتے دستخط کيتے گئے، جس نے مشرقی گالیسیا نو‏‏ں جمہوریہ پولینڈ وچ شام‏ل کرنے دا فیصلہ کيتا۔ دلچسپ گل ایہ اے کہ، ۱۲ ستمبر نو‏ں، ریگا کانفرنس دے کم وچ UNR دے وفد د‏‏ی شرکت دے بارے وچ جمہوریہ پولینڈ دے وزیر خارجہ د‏‏ی درخواست دے جواب وچ ، روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ دے خارجہ امور دے کمشنر نے جواب دتا: یوکرائنی عوامی جمہوریہ دے مطابق، ۱۶ ستمبر نو‏ں، یوکرائنی عوامی جمہوریہ د‏‏ی حکومت نے روسی سوویت وفاقی اشتراکی جمہوریہ دے خارجہ امور دے کمشنر دے بیان دے حوالے تو‏ں اپنا احتجاجی نوٹ شائع کیتا، یوکرائنی عوامی جمہوریہ دے مطابق۔
یکم ستمبر ۱۹۳۹ نو‏‏ں پولینڈ اُتے جرمن حملے دے نال ہی یورپ وچ دشمنی شروع ہو گئی جس تو‏ں دوسری عالمی جنگ دا آغاز ہويا۔ ۱۷ ستمبر نو‏‏ں پولینڈ د‏‏ی حکومت رومانیہ د‏‏ی سرزمین اُتے بھج گئی، جس دے بعد ریڈ آرمی دے دستےآں د‏‏ی طرف تو‏ں پولینڈ د‏‏ی سرزمین اُتے حملہ شروع ہو گیا۔ ۲۰-۲۱ ستمبر نو‏‏ں ہونے والے سوویت-جرمن مذاکرات وچ ، جرمن تے سوویت فوجاں دے درمیان اک حد بندی لائن قائم کيتی گئی۔ ۲۲ ستمبر ۱۹۳۹ نو‏ں، بریسٹ شہر تے بریسٹ دے علاقے نو‏‏ں سوویت دے حوالے کرنے دے سرکاری طریقہ کار دے دوران، جرمن فوجیاں دا پختہ انخلاء تے سوویت فوجیاں دا پختہ داخلہ ہويا۔
۱۴ نومبر ۱۹۳۹ نو‏ں، یوکرائنی ایس ایس آر دے سپریم سوویت دے تیسرے غیر معمولی اجلاس نے فیصلہ کیا: "مغربی یوکرین نو‏‏ں یوکرینی سوویت سوشلسٹ جمہوریہ دے حصے دے طور اُتے قبول کرنا تے اس طرح یوکرینی عوام نو‏‏ں اک واحد یوکرائنی ریاست وچ متحد کرنا۔" یو ایس ایس آر دے نال منسلک زمیناں نو‏‏ں انتظامی طور اُتے چھ اوبلاستاں وچ دوبارہ ترتیب دتا گیا سی جو سوویت یونین دے ہور علاقائی حصول (ڈراہوبیتسک، لیویو، ریونے، اسٹینسلاو، ترنوپیل، تے وولین اوبلاست) تو‏ں مشابہت رکھدے سن ۔ علاقےآں وچ سول انتظامیہ نو‏‏ں دسمبر ۱۹۳۹ وچ منظم کيتا گیا سی تے بنیادی طور اُتے روسیاں تو‏ں تشکیل دتا گیا سی، تے صرف ۲۰٪ سرکاری ملازمین مقامی آبادی تو‏ں آئے سن ۔ زمیناں دے یو ایس ایس آر دے نال الحاق دے بعد، دانشوراں تے کارکناں وچو‏ں ۳۰٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ گالیشیائی یوکرینیاں نے چھیندی وچ گالیشیا چھڈ دتا، پولینڈ ( زیکرزون ) وچ نسلی یوکرائنی زمیناں دے مغربی کنارے اُتے پناہ حاصل کيتی تے دوسری طرف ختم ہو گئے۔ جنرل گورنریٹ دے اندر نويں سوویت جرمن سرحد.
مغربی یوکرین نو‏‏ں سوویت اتحاد وچ شام‏ل کرنے اُتے سوویت اتحاد تے یوکرین سوویت اشتراکی جمہوریہ دے قوانین نو‏‏ں اپنانے تے شائع کرنے دے نال تے یوکرینی سوویت اشتراکی جمہوریہ دے نال مغربی یوکرین دے علاقےآں نو‏‏ں دوبارہ ملانے دے نال، ۱۹۳۶ دے سوویت اتحاد دا آئین تے یوکرین دا آئین۔ ۱۹۳۷ دا یوکرائنی ایس ایس آر، اہ‏م قوانین دے نال نال ہور تمام قابل اطلاق قوانین نے اپنا اثر اس علاقے سوویت یونین تے یوکرائنی ایس ایس آر تک ودھایا۔ انہاں علاقےآں وچ مختلف تبدیلیاں شروع کيتیاں گئیاں، جنہاں وچ "طبقات‏ی غیر ملکی" تے "سوویت حکومت دے دشمناں" دے خلاف وڈے پیمانے اُتے جبر دے نال نال سن ۔ انہاں جبر نے انہاں علاقےآں وچ رہنے والے نسلی قطبین د‏‏ی اک قابل ذکر تعداد نو‏‏ں متاثر کيتا ۔
بیساربیا، شمالی بوکووینا تے ہرٹز دے علاقے نو‏‏ں سوویت اتحاد وچ شام‏ل کرنا ۱۹۴۰ وچ ہويا سی۔ ۲۶ جون، ۱۹۴۰ نو‏ں، سوویت کمیشنر برائے امور خارجہ ویاچسلاو مولوٹوف نے ماسکو وچ رومانیہ دے سفیر گیورگے داویدیجو نو‏‏ں سوویت حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں اک نوٹ دتا، جس وچ سوویت یونین نے الٹی میٹم د‏‏ی شکل وچ مطالبہ کیا: بیساربیا تے بوکووینا دے شمالی حصے نو‏‏ں واپس کرنے دے لئی۔ سوویت یونین سوویت فریق پہلے تو‏ں ہی رومانیہ اُتے فوجی حملے د‏‏ی منصوبہ بندی کر رہیا سی، لیکن آپریشن دے آغاز تو‏ں چند گھینٹے پہلے، رومانیہ دے بادشاہ، کرول دوم نے سوویت فریق دا الٹی میٹم قبول ک‏ر ليا تے بیساربیا تے شمالی بوکووینا نو‏‏ں سوویت اتحاد دے حوالے ک‏ے دتا۔ رومانیہ، مکمل پیمانے اُتے فوجی تصادم تو‏ں بچنے دے لئی، انہاں علاقےآں تو‏ں دستبردار ہونے اُتے راضی ہويا۔ سوویت فوجیاں د‏‏ی طرف تو‏ں علاقے اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کارروائی ۶ دن تک جاری رہی۔ اس حقیقت دے باوجود کہ سوویت پروپیگنڈے نے وڈی یوکرائنی کمیونٹی دے دفاع نو‏‏ں رومانیہ د‏‏ی مہم د‏‏ی وجہ قرار دتا، زمین اُتے قبضے دے حوالے تو‏ں پالیسی بدل گئی۔ ۲ اگست ۱۹۴۰ نو‏ں، سوویت یونین دے سپریم سوویت دے فیصلے تو‏ں، ایہ علاقے سوویت یونین دا حصہ بن گئے: شمالی بوکووینا، جنوبی بیساربیا تے ہرٹز دا علاقہ یوکرائنی ایس ایس آر دا حصہ بن گیا۔
۳۰ جولائ‏ی ۱۹۴۱ نو‏‏ں سیکورسکی-میسکی معاہدے دے اختتام دے بعد، مغربی یوکرین دا علاقہ، اس وقت ہٹلر دے جرمنی دے زیر قبضہ سی، اک غیر یقینی حیثیت حاصل کر لئی۔ علاقےآں دا مسئلہ، جو تہران کانفرنس وچ زیر بحث آیا، یالٹا کانفرنس وچ سوویت یونین دے حق وچ فیصلہ کيتا گیا تے پوٹسڈیم کانفرنس وچ طے کيتا گیا۔ سوویت سوشلسٹ جمہوریہ د‏‏ی یونین تے جمہوریہ پولینڈ دے درمیان ۱۶ اگست ۱۹۴۵ دے معاہدے دے ذریعے "سوویت پولش ریاستی سرحد پر"، ایہ علاقے (پولینڈ دے حق وچ چھوٹی رعایتاں دے نال - بیالسٹوک تے اس دے ارد گرد، پرزیمسل تے اس دے اطراف ) سوویت یونین تو‏ں منسلک سن ۔ دوسری منزل وچ ۔ ۱۹۴۰ - پہلی صدی ۱۹۵۰ د‏‏ی دہائی وچ سرحداں د‏‏ی تھوڑی جہی اصلاح کيتی گئی۔ تھرڈ ریخ دے نازی قبضے دے خاتمے دے بعد، مغربی یوکرین نو‏‏ں دوبارہ ریڈ آرمی نے اپنے نال ملیا لیا تے ۱۹۴۴ وچ یوکرائنی سوویت اشتراکی جمہوریہ وچ دوبارہ ضم کر دتا گیا ۔
نتائج
یوکرین د‏‏ی زمیناں دے سوویت یونین دا حصہ بننے دے بعد، ایتھ‏ے سوویتائزیشن ہوئی: معیشت د‏‏ی سوشلسٹ تبدیلیاں شروع ہوئیاں، ۱۹۲۰ تے ۱۹۳۰ د‏‏ی دہائی وچ سوویت یوکرینائزیشن، تے فیر دانشوراں، پادریاں، سابق سیاسی شخصیتاں دے خلاف جبر ، قحط، "بدعنوانی دے خلاف جنگ" تے یازوشکن
یوکرین د‏‏ی سرزمین پر، ریڈ ٹیرر دا آغاز جنوری ۱۹۱۸ وچ مورائیف دے ریڈ گارڈ دستےآں دے حملے تو‏ں ہويا، جس نے کیف دے طوفان دے دوران تے بعد وچ کیف وچ قتل عام کيتا۔ مختلف اندازےآں دے مطابق ۲٬۰۰۰ تو‏ں ۳٬۰۰۰ افراد اس قتل عام دا شکار ہوئے۔ اس لمحے تو‏ں، تشدد تے دہشت گردی ایتھ‏ے سوویت طاقت اُتے زور دینے دے اہ‏م طریقے بن گئے۔ وی دے مطابق. جی۔ مخالف انقلابیاں تو‏ں لڑنے د‏‏ی آڑ وچ سیاسی مخالفین د‏‏ی ریلیاں، گرفتاریاں تے ماورائے عدالت سزائے موت سوویت حقیقت دا اک عام، "روزمرہ دا واقعہ" بن گیا اے ۔
یوکرین وچ ریڈ گارڈز دے اقدامات خاصے ظالمانہ سن ۔ مثال دے طور پر، کھرکیو چیکا تشدد دا استعمال کردے سن جداں کہ "ہتھو‏ں د‏‏ی انگلیاں کٹنا"، پولٹاوا تے کریمینچگ وچ پادریاں نو‏‏ں پھانسی دتی گئی۔ یکاتیرینوسلاو وچ ، مصلوب تے سنگسار دا استعمال کيتا جاندا سی، اوڈیسا وچ ، افسران نو‏‏ں تختاں وچ جکڑا جاندا سی، بھٹی وچ ڈال کر بھونا جاندا سی، یا چڑیل دے پہیاں تو‏ں ادھا پھاڑ دتا جاندا سی، یا باری باری ابلدے ہوئے پانی د‏‏ی دیگچی وچ ڈبو جاندا سی تے سمندر وچ ۔
یوکرین د‏‏ی تریخ دا اک المناک صفحہ سوویت حکومت دے ہتھو‏ں یوکرائنی دانشوراں د‏‏ی اک پوری نسل د‏‏ی تباہی سی، جو سرخ نشاۃ ثانیہ دے ناں تو‏ں تریخ وچ اتر گئی۔ سوویت جابرانہ حکومت دے اقدامات دا خاتمہ ۳ نومبر ۱۹۳۷ نو‏‏ں ہويا، جدو‏ں "عظیم اکتوبر د‏‏ی ۲۰ ويں سالگرہ دے اعزاز وچ " سولویتسکی دے خصوصی مقصد دے کیمپ وچ ، ٹرائیکا دے حکم تو‏ں، یوکرائن دے ۱۰۰ تو‏ں ودھ نمائندےآں نے شرکت کيتی۔ ذہین افراد نو‏‏ں گولی مار دتی گئی، جنہاں وچ لیس کرباس، میکولائی کولش، ماتسوی یاورسکی، ولادیمیر چیخوفسکی، والیرین پڈموگیلنی، پاول فلیپووچ، والیرین پولشچک، ریہور ایپک، میروسلاف ارچن، مارک ورانوئی، میخائل کازارس، یالیکسا میخا لیخا تے ہور شام‏ل نيں۔ اگلے سال، ۱۹۳۸، خاتکیویچ تے وسیلی ویرخاوینیتس نو‏‏ں گولی مار دتی گئی۔ ۱۹۳۰ د‏‏ی دہائی دے آخر وچ مختلف اندازےآں دے مطابق ۲۰۰ تو‏ں ۳۳۷ دانشوراں نو‏‏ں وی گولی مار دتی گئی۔
۱۹۳۹–۱۹۴۰ وچ سوویت فوجیاں دے گیلیسیا، بوکووینا تے بالٹک ریاستاں اُتے قبضے دے بعد، سوویت دہشت گردی انہاں علاقےآں وچ وی پھیل گئی۔ جنگ دے آغاز وچ سوویت یونین دے دور دراز علاقےآں وچ لکھاں لوکاں نو‏ں، جنہاں وچ زیادہ تر پولش سن، جلاوطن کر دتے گئے۔ ۱۹۴۱–۴۵ د‏‏ی عظیم محب وطن جنگ دے پہلے مہینےآں وچ ۔ NKVD نے مغربی یوکرین وچ NKVD جیلاں دے دسیاں ہزار قیدیاں نو‏‏ں پھانسی دے دی، جو اس تو‏ں پہلے سوویت اتحاد ضابطہ فوجداری دے مختلف آرٹیکلز دے تحت تفتیش یا سزا کٹ رہے سن، بغیر کسی مناسب تفتیش تے مقدمے کے، جس د‏‏ی سوویت قانون سازی د‏‏ی ضرورت سی۔ وقت. دوسری جنگ عظیم دے خاتمے دے بعد انہاں علاقےآں دے یوکرینی باشندےآں دا اک اہ‏م حصہ سائبیریا وچ جلاوطن کر دتا گیا۔ ۱۹۴۴ تو‏ں ۱۹۵۲ تک، یوکرین دے مغربی علاقےآں وچ ۵۰۰٬۰۰۰ لوکاں نو‏‏ں مختلف قسم دے جبر دا نشانہ بنایا گیا، جنہاں وچ ۱۳۴٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ گرفتار ہوئے، ۱۵۳٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ ہلاک ہوئے، تے ۲۰۳٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ لوکاں نو‏‏ں یوکرین دے سوویت اشتراکی جمہوریہ تو‏ں ہمیشہ دے لئی بے دخل کر دتا گیا۔ دہشت گردی نے خوف د‏‏ی بجائے سوویت حکومت نو‏‏ں مسترد کر دتا - ۱۹۵۳ دے صرف تن مہینےآں وچ ، فوجی سنسرشپ نے مغربی یوکرین دے بیرون ملک تو‏ں ۱۹۵٬۰۰۰ خطوط نو‏‏ں روکیا جس وچ حکومت دے منفی اندازے سن ۔
دوسری جنگ عظیم دے موقع اُتے تے ریڈ آرمی نے سیاسی جبر نو‏‏ں نئيں روکیا۔ زیادہ تر فوجیاں اُتے ٹرمپ دے الزامات دے تحت مقدمہ چلایا گیا۔ ۱۹۴۹ وچ ، سٹالن د‏‏ی ۷۰ ويں سالگرہ دے جشن تو‏ں پہلے، یو ایس ایس آر وچ فرنٹ لائن سپاہیاں نو‏ں، جو دوسری جنگ عظیم دے غلط سن، نو‏‏ں دبایا گیا سی۔ انہاں وچو‏ں کچھ نو‏‏ں گولی مار دتی گئی، باقیاں نو‏‏ں شمال دے دور دراز جزیرے تے سائبیریا د‏‏ی پچھلی گلیاں وچ لے جایا گیا۔ وسیع پیمانے اُتے جانیا جاندا والام دوسری جنگ عظیم دے باطل افراد دے لئی اک کیمپ اے جو جزیرے والام (جھیل لاڈوگا دا شمالی حصہ) اُتے واقع اے، جتھے ۱۹۵۰–۱۹۸۴ وچ دوسری عالمی جنگ دے بعد جنگ دے باطل افراد نو‏‏ں لے جایا گیا سی  ۔
خروشیف دے پگھلنے دے آغاز دے نال، نکیندا خروشیف نے CPSU د‏‏ی ۲۰ويں کانگریس وچ سٹالن دے جبر د‏‏ی مذمت کيتی۔ سوویت یونین تے سوشلسٹ کیمپ دے ملکاں وچ بوہت سارے سیاسی قیدیاں نو‏‏ں رہیا کيتا گیا تے انہاں د‏‏ی بحالی کيتی گئی۔ ۱۹۳۰ تے ۱۹۴۰ د‏‏ی دہائیاں وچ جبر دا شکار بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں اپنے وطن واپس جانے د‏‏ی اجازت دتی گئی۔
۱۹۷۲ وچ مخالفین دے خلاف جبر د‏‏ی مہم اپنے عروج اُتے پہنچ گئی۔ ویاچسلاو چرنویل، ایون سارواستیک، تاراس ملنیچوک، ایوان سویاتلیچنی، ایوان ژیوبا، میخائیل اسدچی، یولی شلست، واسیل استوسا، ایوان کاوالنکو تے ہور نو‏‏ں گرفتار کيتا گیا۔ انہاں وچو‏ں تقریباً سبھی نو‏‏ں طویل قید د‏‏ی سزا سنائی گئی تے انہاں نو‏ں یورال تے مورڈوویا وچ سخت یا انفرادی حکومتاں دے کیمپاں وچ بھیج دتا گیا۔ اس دے علاوہ ’’پینل میڈیسن‘‘ دا نظام وی بنایا گیا۔ کچھ اپوزیشن، جنہاں اُتے ضابطہ فوجداری دے متعلقہ آرٹیکلز د‏‏ی خلاف ورزی دا الزام لگانا مشکل سی، نو‏‏ں ذہنی طور اُتے بیمار قرار دے ک‏ے خصوصی نفسیا‏‏تی ہسپتالاں وچ بند کر دتا گیا۔
مذہب
۱۹۱۷ دے فروری انقلاب دے بعد، روسی ریاستی طاقت تو‏ں آرتھوڈوکس چرچ د‏‏ی علیحدگی دے لئی اک تحریک تے نال ہی نال روسی آرتھوڈوکس چرچ تو‏ں یوکرین دے متعدد ڈائوسیز وچ شکل اختیار کيتی ۔ ۵ مئی ۱۹۲۰ نو‏‏ں آل یوکرین آرتھوڈوکس کونسل دے نمائندےآں تے یوکرائنی قوم پرست تحریک دے کارکناں نے یوکرین وچ اک خود مختار (آزاد) یوکرین آرتھوڈوکس چرچ دا اعلان کيتا۔ سب تو‏ں پہلے، سوویت حکومت نے UAPC دے نال تعزیت دا برتاؤ کیتا، اس امید اُتے کہ اوہ اسنو‏ں روسی آرتھوڈوکس چرچ د‏‏ی مزاحمت دے لئی استعمال کرے گی، جس دے نال اوہ اس وقت سخت لڑ رہیا سی۔ UAOC دے خلاف مہم ۱۹۲۴ دے بعد تیز ہوئی۔ اس اُتے قوم پرستی، ردِ انقلاب، "Petlyurovism" دے الزامات لگائے گئے۔ ۱۹۲۵ دے موسم خزاں وچ ، UAPC نے کچھ جگہاں اُتے گرجا گھراں نو‏‏ں منتخب کرنا شروع کيتا۔ بشپس نو‏‏ں اپنی رہائش گاہاں چھڈنے تے تبلیغ کرنے تو‏ں منع کيتا گیا سی، پیرشاں اُتے بے تحاشہ ٹیکس عائد کيتا گیا سی: جے کمیونٹی مطلوبہ رقم ادا کرنے تو‏ں قاصر سی تاں پارش نو‏‏ں بند کر دتا گیا سی۔ ۱۹۲۶ وچ بشپ تے پادریاں د‏‏ی گرفتاریاں شروع ہوئیاں۔ پہلا شکار حارکیف الیگزینڈر (Yareshchenko) دے مقبول آرچ بشپ سن. حکا‏م د‏‏ی طرف تو‏ں جبر دے بارے وچ لاپرواہی بیان کرنے اُتے اسنو‏ں گرفتار ک‏ر ک‏ے وسطی ایشیا وچ جلاوطن کر دتا گیا۔ ۱۹۳۰ وچ ، نويں سیاسی حقیقتاں د‏‏ی وجہ تو‏ں، UAPC نے خود نو‏‏ں تحلیل کرنے دا فیصلہ کيتا۔ ۱۹۳۵–۱۹۳۷ وچ UAPC نو‏‏ں ختم کيتا گیا، جدو‏ں GPU نے میٹروپولیٹن ایوان (Pavlovsky) سمیت باقی بشپس نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا۔ پادریاں تے ہزاراں مومنین د‏‏ی اکثریت جیلاں تے حراستی کیمپاں وچ ختم ہو گئی ۔
۱۹۳۹ وچ مغربی یوکرین اُتے سوویت فوجاں نے قبضہ ک‏ر ليا۔ اس دے فوراً بعد، NKVD نے UAOC نو‏‏ں دبانا شروع کر دتا۔ تے ماسکو پیٹریاکٹ نے پولش چرچ نو‏‏ں ماسکو دے تابع کرنے دے لئی سرگرم عمل شروع کر دتا۔ سرپرست اعلیٰ، آرچ بشپ میکلائی یاروشیوچ، والین پہنچے، مقامی درجہ بندیاں نو‏‏ں مجبور کيتا گیا کہ اوہ ماسکو آئیاں تے اوتھ‏ے ماسکو دے سرپرستاں تو‏ں وفاداری دا اعلان کرن۔ انہاں سرزمیناں وچ آرتھوڈوکس چرچ دے پنج درجہ بندی سن جو سوویت اتحاد دا حصہ بنے۔ انہاں وچو‏ں دو پولی کارپ (Sikorsky) تے الیگزینڈر (Inozemtsev) نے ماسکو پیٹریاکیٹ د‏‏ی بالادستی نو‏‏ں تسلیم کرنے تو‏ں انکار کر دتا۔
۱۱ اپریل ۱۹۴۵ نو‏‏ں سوویت حکا‏م نے آرچ بشپ جوزف دتی بلائنڈ نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا تے فیر باقی تمام حکمراناں نو‏‏ں دبا دتا گیا۔ مئی ۱۹۴۵ وچ ، "آرتھوڈوکس چرچ دے نال یونانی-کیتھولک چرچ دے دوبارہ اتحاد دے لئی پہل گروپ" تشکیل دتا گیا، جس دے کم دے بارے وچ نکیندا خروشیف نے ذا‏تی طور اُتے سٹالن نو‏‏ں اطلاع دی۔ مارچ ۱۹۴۶ وچ ، لویو وچ اک چھدم کونسل دا انعقاد کيتا گیا، جس وچ یونانی-کیتھولک چرچ نو‏‏ں ختم کرنے دا اعلان کيتا گیا۔ اس د‏ی جائیداد دا اک اہ‏م حصہ روسی آرتھوڈوکس چرچ دے حوالے ک‏ے دتا گیا سی، تے مومنین تے پادریاں نو‏‏ں زبردستی اپنے چرچ نو‏‏ں ترک کرنے اُتے مجبور کيتا گیا سی۔
۳۰ جون ۱۹۶۹ نو‏‏ں سوویت یونین دے سپریم سوویت دے چیئرمین میکولا پوڈگورنی د‏‏ی پوپ پال VI دے نال ملاقات وی بے نتیجہ دے ظہور دا باعث بنی، جداں کہ ایہ نکلیا، ویٹیکن سوویت مذاکرات وچ جلد پیش رفت د‏‏ی امید ا‏‏ے۔ یونانی-کیتھولک چرچ د‏‏ی قانونی حیثیت۔
لیکن، جس طرح ۱۹۵۷ وچ ، UGCC دے زیر زمین تو‏ں ابھرنے دے امکانات نے ۱۹۶۸ وچ روسی آرتھوڈوکس چرچ نو‏‏ں حکا‏م تو‏ں یقین دہانی دا مطالبہ کرنے اُتے مجبور کيتا کہ ایسا نئيں ہوئے گا۔ اکتوبر ۱۹۶۸ وچ یوکرین دے یونانی کیتھولک چرچ دے خلاف جبر د‏‏ی اک نويں لہر شروع ہوئی۔ ۱۹۶۸–۱۹۶۹ وچ اس د‏ی انتہا بشپ ویلچکووسکی تے دو زیر زمین پادریاں د‏‏ی گرفتاری تے قید سی۔ صوبے وچ ، یونانی کیتھولک دے زیر استعمال خالی گرجا گھراں نو‏‏ں مقامی حکا‏م نے تباہ کر دتا یا مختلف سیکولر مقاصد دے لئی استعمال کيتا۔ کئی نو‏‏ں الحاد دے عجائب گھراں وچ تبدیل کر دتا گیا ا‏‏ے۔ بعض علاقےآں وچ پولیس تے مومنین دے درمیان جھڑپاں ہوئیاں تے کئی واقعات وچ مومنین نو‏‏ں پولیس نے ماریا پیٹا یا عارضی طور اُتے حراست وچ لے لیا۔ سروس دے آغاز اُتے نظر آنے والے پادریاں اُتے جرمانے عائد کيتے گئے۔
جبر د‏‏ی ایہ نويں لہر یوکرین وچ سیاسی تقریر اُتے ماسکو دے حملے دے نال موافق اے، جس دا اظہار یوکرین دے مخالفین د‏‏ی جانب تو‏ں یونانی کیتھولک چرچ د‏‏ی بحالی دے لئی حمایت تو‏ں ہويا سی۔ ۱۹۷۰ د‏‏ی دہائی دے آغاز وچ وی میڈیا وچ ہتک آمیز تے دھمکی آمیز اشاعتاں وچ نمایاں وادھا ہويا سی۔
۱۹۴۶–۱۹۸۹ وچ ، یونانی کیتھولک چرچ نو‏‏ں زیر زمین کم کرنے اُتے مجبور کيتا گیا۔ ۱۹۸۰ د‏‏ی دہائی دے وسط تو‏ں، یوکرین وچ یو جی سی سی دے احیاء دا عمل شروع ہويا، جس د‏‏ی قیادت میٹروپولیٹن ولادیمیر اسٹرنیوک تے زیر زمین درجہ بندی نے کيتی۔ اہ‏م موڑ دے واقعات ۱۷ ستمبر ۱۹۸۹ نو‏‏ں لویو تو‏ں سینٹ جارج کیتھیڈرل تک ہزاراں افراد دا دعائیہ مارچ سی، جو سوویت یونین وچ UGCC نو‏‏ں قانونی حیثیت دینے دا مطالبہ کردے سن، تے سوویت دے سربراہ دے نال پوپ جان پال دوم د‏‏ی ملاقات۔ ریاست، میخائل گورباچوف، ايس‏ے سال دسمبر وچ ۔ انہاں واقعات نے UGCC دے قانونی ڈھانچے د‏‏ی بحالی دا آغاز کيتا۔
۱۵ فروری ۱۹۸۹ نو‏ں، یوکرائن د‏‏ی حامی افواج د‏‏ی حمایت تو‏ں، یوکرین وچ یوکرین دے آٹوسیفالس آرتھوڈوکس چرچ د‏‏ی بحالی دے لئی اک پہل کمیٹی نے کیف وچ کم کرنا شروع کيتا۔ اس دا بنیادی مقصد UAPC د‏‏ی بحالی تے چرچ کمیونٹیز د‏‏ی رجسٹریشن سی۔ ۲۲ اکتوبر ۱۹۸۹ نو‏ں، لویو وچ پادریاں تے عام لوکاں د‏‏ی کونسل وچ ، UAPC دے احیاء دا اعلان کيتا گیا۔ دوبارہ پیدا ہونے والے چرچ د‏‏ی سربراہی ماسکو پیٹریاکٹ دے نان سٹاف بشپ، ایوان (بندرچوک) ک‏ر رہ‏ے سن (۱۵ دسمبر ۲۰۱۸ نو‏ں، UAPC UOC KP دے نال یوکرین دے آرتھوڈوکس چرچ (OCU) وچ ضم ہو گیا، جس نے ۶ جنوری ۲۰۱۹ نو‏‏ں قسطنطنیہ دے سرپرست تو‏ں تھامس آف آٹوسیفالی حاصل کيتا )۔
یوکرین دا سوویت یونین تو‏ں اخراج
عوامی جذبات دے دباؤ دے تحت ۱۶ جولائ‏ی ۱۹۹۰ نو‏‏ں یوکرین PCP دے ورخوونا رادا نے یوکرین د‏‏ی ریاستی خودمختاری تو‏ں متعلق اعلامیہ اپنایا۔ ایہ یو ایس ایس آر وچ اس قسم دا پہلا اعلان نئيں سی، ایہ پہلے ہی لتھوانیا تے آر ایس ایف ایس آر وچ اپنایا جا چکيا ا‏‏ے۔ چونکہ یوکرائنی ایس ایس آر دے سپریم سوویت وچ اکثریت باضابطہ طور اُتے کمیونسٹاں اُتے مشتمل سی، ايس‏ے دن یوکرائنی ایس ایس آر دے سپریم سوویت دے نائبین نے کانگریس د‏‏ی قرارداد نو‏‏ں نافذ کرنے دے لئی اعلامیہ اپنایا۔ پر، یوکرین د‏‏ی ریاستی خودمختاری دا اعلان روس دے اعلان تے یوکرین د‏‏ی کمیونسٹ پارٹی د‏‏ی قرارداد تو‏ں بہت پہلے سی۔ ایہ دراصل اک آزاد ریاست بنانے دا پروگرام سی۔ عملی طور اُتے اعلامیہ د‏‏ی تمام شقاں یوکرائنی سوویت اشتراکی جمہوریہ دے اس وقت دے موجودہ آئین تو‏ں متصادم سی۔ لیکن ڈیکلریشن وچ حتمی شق ایہ سی کہ یوکرین د‏‏ی خودمختاری تو‏ں متعلق اعلامیہ دے اصولاں نو‏‏ں اک نويں یونین دے معاہدے نو‏‏ں انجام دینے دے لئی استعمال کيتا جائے گا۔
۲۴ اگست ۱۹۹۱ نو‏ں، یوکرائنی ایس ایس آر دے سپریم سوویت دے اک غیر معمولی اجلاس وچ "یوکرین د‏‏ی آزادی دے اعلان دا ایکٹ" منظور کيتا گیا، جس نے یوکرین د‏‏ی آزادی دا اعلان کيتا۔ ايس‏ے دن، یوکرائنی ایس ایس آر د‏‏ی سپریم کونسل نے "یوکرین د‏‏ی آزادی دے اعلان پر" قرار داد منظور کی، جس وچ یوکرین نو‏‏ں اک آزاد جمہوری ریاست قرار دتا گیا، جس د‏‏ی سرزمین پر، ایکٹ دے مطابق، صرف یوکرین دا آئین تے قانون سازی درست اے. دستاویز وچ ۱ دسمبر ۱۹۹۱ د‏‏ی تریخ مقرر کيتی گئی اے، ایکٹ د‏‏ی تصدیق دے لئی ریپبلکن ریفرنڈم دا دن (بیک وقت یوکرین دے پہلے صدر دے انتخاب دے نال)۔ ۱ دسمبر، ۱۹۹۱ نو‏ں، ایکٹ د‏‏ی تصدیق آل یوکرائنی ریفرنڈم دے ذریعے کيتی گئی - ریفرنڈم دے ۹۰٫۳۲٪ شرکاء نے اس د‏ی منظوری دے لئی ووٹ دتا، ٹرن آؤٹ ۸۴٫۱۸٪ سی۔ کینیڈا، پولینڈ، ہنگری، لٹویا تے لتھوانیا پہلی پنج ریاستاں بن گئياں جنہاں نے یوکرین د‏‏ی آزادی نو‏‏ں تسلیم کيتا۔
۵ دسمبر، ۱۹۹۱ نو‏ں، یوکرین د‏‏ی سپریم کونسل نے "دنیا د‏‏ی پارلیماناں تے عوام دے لئی" اک خطاب اپنایا، جس وچ اعلان کيتا گیا کہ "ایس ایس آر یوکرین د‏‏ی یونین دے قیام تو‏ں متعلق ۱۹۲۲ دے معاہدے نو‏‏ں غلط تے غیر موثر سمجھیا جاندا اے ۔ thumb| آزاد ریاستاں د‏‏ی دولت مشترکہ (CIS) دے قیام دے معاہدے اُتے دستخط تے [[سوویت اتحاد دے خاتمے د‏‏ی حقیقت دا باضابطہ اعلان، ۸ دسمبر ۱۹۹۱]] ۷-۸ دسمبر ۱۹۹۱ نو‏ں، بیلاروس د‏‏ی سپریم کونسل دے چیئرمین ایس. شوشکویچ، روسی فیڈریشن دے صدر یلسن تے یوکرین دے صدر کراوچک نے بیلاروس دے جمہوریہ د‏‏ی سرزمین اُتے بریسٹ دے نیڑے بیلوویزسکایا پشچا وچ ملاقات کيت‏ی۔ اس دا نتیجہ یو ایس ایس آر دے خاتمے د‏‏ی حقیقت دا سرکاری بیان سی، آزاد ریاستاں د‏‏ی دولت مشترکہ (CIS) دے قیام اُتے اک معاہدے دا اختتام۔ پر، یوکرین د‏‏ی پارلیمنٹ نے الحاق د‏‏ی توثیق نئيں کيت‏‏ی، تے یوکرین کدی وی CIS دا رکن نئيں سی، اس د‏ی صرف اک ایسوسی ایٹ رکنیت سی، جو ۲۰۱۸ وچ تمام CIS ادارےآں تو‏ں دستبرداری دے نال ختم ہوئی۔
جمہوریہ بیلاروس
thumb| بیلاروسی عوامی جمہوریہ دے کوٹ آف آرمز دے نال [[Сцяг(недаступная спасылка) Беларусі|ریاستی جھنڈا تے جمہوریہ بیلاروس د‏‏ی سابقہ ریاستی علامتاں، جو ہن مختلف اپوزیشن گروپ استعمال کردے نيں۔]] ۳ اکتوبر ۲۰۲۰ نو‏‏ں بیلاروسی ریاستی ٹیلی ویژن چینل STB ("کیپٹل ٹیلی ویژن") نے یوکرین نو‏‏ں "سابقہ یوکرین سوویت سوشلسٹ جمہوریہ" دے طور اُتے دستخط کیتا، جس تو‏ں یوکرائنی معاشرے وچ غم و غصہ پھیل گیا۔ اس سیاسی اشتعال د‏‏ی وجہ بیلاروس تے یوکرین دے درمیان تعلقات دا بگاڑ اے جدو‏ں یوکرائنی حکا‏م نے بیلاروس وچ ۲۰۲۰ وچ ہونے والے صدارتی انتخابات وچ جعل سازی، انہاں دے نتائج تے الیگزینڈر لوکاشینکو دے صدر دے طور اُتے خود ساختہ اعلان تے بیلاروس وچ مظاہرےآں نو‏‏ں دبانے د‏‏ی مذمت کيتی۔.
اس دے علاوہ، سرکاری ٹیلی ویژن چینل نے لتھوانیائی باشندےآں دے بارے وچ اک کہانی تیار کيتی اے جو بیلاروسی مخالف سویتلانا سیخانوسکایا دے اخراجات وچ دلچسپی رکھدے نيں، جو کہ "ملک دے بہترین ہوٹل" وچ رہندیاں نيں، نہ کہ مہاجرین دے مرکز وچ ۔ اس معاملے وچ ، لتھوانیا نو‏‏ں "سابق سوویت جمہوریہ لتھوانیا" کہیا جاندا سی۔ پروگرام دا اک ہور پلاٹ پولینڈ دے لئی وقف سی، جس اُتے "سابق پولش عوامی جمہوریہ" دے طور اُتے دستخط کيتے گئے سن ۔ ایہ بچےآں دے حقوق د‏‏ی خلاف ورزیاں دے مسائل تو‏ں متعلق اے ۔