cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کوریائی مُڑ اتحاد
سنشائن پالیسی
روہ انتظامیہ دے تحت دُھپ د‏‏ی پالیسی دے تسلسل دے باوجود ، آخر کار نومبر 2010 وچ جنوبی کوریا د‏‏ی وزارت اتحاد د‏‏ی جانب تو‏ں شمالی کوریا دے جوہری ہتھیاراں دے پروگرام دے معاملات ، ہور گفت و شنید تے دونے کوریائیاں دے وچکار نويں تناؤ اُتے مبنی تعلقات نو‏‏ں ناکا‏م بنادتا گیا۔
مخالفین
سنشائن پالیسی دے مخالفین دا موقف اے کہ صدر کِم داe جنگ دے ذریعہ شمالی کوریا د‏‏ی حکومت نو‏‏ں وڈے فنڈز د‏‏ی منتقلی دے باوجود ، شمالی کوریا دے نال گل گل تے تجارت نے پُر امن اتحاد دے امکانات نو‏‏ں بہتر بنانے دے لئی کچھ نئيں کيتا ، تے صرف شمالی کوریا د‏‏ی حکومت نو‏‏ں اپنے برقرار رکھنے د‏‏ی اجازت دی۔ اقتدار اُتے فائز دوسرےآں دا خیال اے کہ جنوبی کوریا نو‏‏ں شمالی کوریا دے حملے د‏‏ی صورت وچ تیار رہنا چاہیدا۔ سخت گیر پالیسی دے حامی ایہ وی استدلال کردے نيں کہ شمال د‏‏ی مسلسل تے زیادہ تو‏ں زیادہ تنہائی ملک دے خاتمے دا باعث بنے گی ، جس دے بعد ایہ علاقہ جمہوریہ کوریا وچ طاقت دے ذریعے جذب کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔
نومبر 2000 وچ ، ریاستہائے متحدہ دے سبکدوش ہونے والے صدر بل کلنٹن پیانگ یانگ دا دورہ کرنا چاہندے سن ۔ اُتے ، 2000 ء دے امریکی صدارتی انتخابات دے نتائج دے تنازعہ د‏‏ی وجہ تو‏ں مطلوبہ دورہ کدی نئيں ہويا۔ اپریل یا مئی 2001 دے آس پاس ، کم داؤ جنگ تو‏ں توقع د‏‏ی جارہی سی کہ اوہ کم جونگ ایل نو‏‏ں سیئول وچ خوش آمدید کدرے گے۔ نومنتخب صدر بش دے نال واشنگٹن ڈی سی وچ اپنے اجلاس تو‏ں واپسی اُتے ، کم دا جنگ نے اپنی ملاقات نو‏‏ں شرمناک قرار دیندے ہوئے صدر بش تے انہاں د‏‏ی سخت گیر طرز عمل نو‏‏ں نجی طور اُتے لعنت بھیجی۔ اس ملاقات نے شمالی کوریا دے جنوبی کوریا دے دورے دے کسی وی امکان د‏‏ی نفی کردتی۔ بش انتظامیہ نے شمالی کوریا نو‏‏ں " شر دے محور " دا حصہ قرار دیندے ہوئے ، شمالی کوریا نے عدم پھیلاؤ دے معاہدے نو‏‏ں ترک کردتا ، اقوام متحدہ دے انسپکٹراں نو‏‏ں کڈ دتا تے اپنا جوہری پروگرام دوبارہ شروع کيتا۔ 2005 دے اوائل وچ ، شمالی کوریا د‏‏ی حکومت نے تصدیق د‏‏ی کہ ایہ ملک کامیابی دے نال ایٹمی مسلح ریاست بن گیا ہے ۔
ری یونیفکیشن ٹیکس
یکم جنوری ، 2011 نو‏‏ں ، حکمران تے حزب اختلاف د‏‏ی جماعتاں نال تعلق رکھنے والے بارہ قانون سازاں دے اک گروپ نے "یکجہت‏ی ٹیکس" دے قیام د‏‏ی اجازت دینے دے لئی جنوبی کوریا د‏‏ی قومی اسمبلی وچ اک بل پیش کيتا۔ اس بل وچ کاروباری ادارےآں تو‏ں مطالبہ کيتا گیا اے کہ اوہ کارپوریٹ ٹیکس دا 0.05 فیصد ، افراد نو‏‏ں وراثت یا تحفہ ٹیکس دا 5 فیصد ادا کرے ، تے افراد تے کمپنیاں دونے اپنے انکم ٹیکس دا دو فیصد ادائیگی اتحاد دے اخراجات اُتے کرن۔ اس بل دے تحت اتحاد د‏‏ی تیاری دے عملی اقدامات اُتے قانون ساز بحث شروع ہوئی ، جداں کہ صدر لی میونگ باک نے گذشتہ سال یوم آزادی د‏‏ی تقریر وچ پیش کيتا سی۔ اس وقت اتحاد ٹیکس د‏‏ی تجویز دا پرتپاک استقبال نئيں کيتا گیا سی۔ لی نے اس دے بعد تو‏ں اتحاد د‏‏ی نزاکت دے بارے وچ خدشےآں دا اعادہ کيتا اے ، جو شمالی کوریا دے طرز عمل دے نال مل ک‏ے ٹیکس د‏‏ی تجویز نو‏‏ں وسیع پیمانے اُتے قبولیت حاصل کرنے دا باعث بنا ا‏‏ے۔ اتحاد د‏‏ی تیاری دے عملی اقدامات سیاسی مباحثے دا اکثر و بیشتر پہلو بن رہے نيں ، کیونجے آسنن تے اچانک اتحاد دے بارے وچ تشویش ودھدی جارہی ا‏‏ے۔
کورین اکنامک کمیونٹی
یہ تجویز کيتا گیا اے کہ جزیرہ نما کوریا نو‏‏ں یکجہت‏ی کرنے وچ اک کوریائی معاشی برادری د‏‏ی تشکیل آسانی دا اک راستہ ثابت ہوسکدی ا‏‏ے۔ لی مینگ باک ، سینیوری پارٹی دے روايتی سخت گیر مؤقف تو‏ں وکھ ہوئے ک‏ے ، شمالی کوریا دے بارے وچ اک جامع سفارتی پیکیج دا خاکہ پیش کردے نيں جس وچ دونے کوریائیاں دے وچکار معاشی منصوبےآں اُتے تبادلہ خیال دے لئی اک مشاورتی ادارہ تشکیل دینا وی شامل ا‏‏ے۔ انہاں نے کسی وی منصوبے نو‏‏ں قانونی تے نظامی بنیاد فراہ‏م کرنے دے لئی اک کوریائی معاشی برادری دے معاہدے د‏‏ی تجویز پیش د‏‏ی جس تو‏ں باڈی وچ متفق ہون۔
دوبارہ اتحاد سرمایہ کاری فنڈ
انہا یونیورسٹی دے سابق پروفیسر شیفرڈ آئورسن نے 175 بلین ڈالر د‏‏ی دوبارہ اتحاد سرمایہ کاری فنڈ بنانے د‏‏ی تجویز پیش د‏‏ی اے جس دا مقصد داخلی حکومت وچ تبدیلی لاندے ہوئے کوریائی تنازعہ نو‏‏ں حل کرنے دے سفارتی طریقے نو‏‏ں یقینی بنانے دے لئی ڈی پی آر دے اعلیٰ درجہ بندی دے اعلیٰ طبقہ دے اہلکاراں نو‏‏ں رشوت دینا اے ۔ اس تجویز وچ پیونگ یانگ وچ اقتدار سنبھالنے والے ایلیٹ اہلکاراں دے اہل خانہ نو‏‏ں مجموعی طور اُتے 23.3 بلین ڈالر تک د‏‏ی رقم ادا کيت‏ی جائے گی ، جدو‏ں کہ انہاں نے دسیا کہ دس دس کنبے وچو‏ں ہر اک نو‏‏ں 30 ملین ڈالر ملیاں گے ، تے پہلی ہزار خانداناں نو‏‏ں 5 ڈالر ملیاں گے۔ دس لکھ. ملحق ہونے دے بعد اک بار فیر 121.8 بلین ڈالر ملک د‏‏ی عام آبادی نو‏‏ں اپنی زندگی دا آغاز کرنے دے لئی جاواں گے ، تے ایہ تصور کيتا گیا اے کہ اس فنڈ دے لئی آنے والی رقم نجی گروہاں تے کاروباری مغل تو‏ں وصول د‏‏ی جانی چاہیدا۔
موازنہ
کوریا دے فرضی اتحاد نو‏‏ں اکثر دوسرے ملکاں تو‏ں موازنہ کيتا جاندا اے جنہاں نے جرمنی تے ویتنام سمیت حکومتاں نو‏‏ں تقسیم تے دوبارہ متحد کردتا سی۔ کوریائیاں د‏‏ی طرح ، انہاں وچو‏ں ہر اک منقسم ملکاں وچ یو ایس ایس آر / وارسا معاہدہ سی یا چین نے کمیونسٹ حکومت تے امریکا / نیٹو دے زیر اقتدار سرمایہ دارانہ حکومت نو‏‏ں تشکیل دتا سی۔ مشرقی جرمنی وچ جرمنی د‏‏ی کمیونسٹ جرمن جمہوری جمہوریہ سی تے مغربی جرمنی وچ راجگڑھ فیڈرل ریپبلک جرمنی ، تے ویتنام وچ شمالی ویتنام وچ کمیونسٹ ڈیموکریٹک جمہوریہ ویتنام تے 1954 تو‏ں 1976 تک جنوبی ویتنام وچ راجگڑھ جمہوریہ ویتنام سی۔
جرمنی (1949–1990)
کھبے|thumb|225x225px| شمالی کوریا دا آبادی اہرام کھبے|thumb|225x225px| جنوبی کوریا دا آبادی اہرام اگرچہ جنوبی تے شمالی کوریا د‏‏ی صورتحال مشرقی تے مغربی جرمنی دے نال موازنہ نظر آندی اے ، جو سرد جنگ کيت‏ی سیاست تو‏ں منسلک اک ہور ملک اے ، اس وچ کچھ قابل ذکر اختلافات ني‏‏‏‏ں۔ جرمنی وچ خانہ جنگی نئيں تھی جس دے نتیجے وچ لکھاں ہلاکتاں ہوئیاں ، اس دا مطلب ایہ اے کہ "یہ سمجھنا بہت مشکل اے کہ پیپلز آرمی دے کمانڈراں نے ، جو اس طرح د‏‏ی خونی جنونی جنگ وچ جنوب دا مقابلہ کيتا ، آر او دے نو‏‏ں کسی وی طرح تو‏ں ، ڈی پی آر دے اُتے غالب آجائے گا"۔ جرمنی دے دونے فریقاں نے جنگ دے بعد کاروباری تعلقات برقرار رکھے سن ، لیکن کوریا دے دونے باشندےآں دے تعلقات وچ ہور تشویشناک گل رہی اے ۔
1989 وچ مشرقی جرمناں نے وی اپنی سرزمین اُتے ، 360،000، سوویت فوج رکھی سی۔ اُتے ، 1958 دے بعد تو‏ں شمالی کوریا د‏‏ی سرزمین اُتے کوئی غیر ملکی فوج موجود نئيں ا‏‏ے۔ "مشرقی جرمنی دا خاتمہ اس لئی ہويا کہ [سوویت وزیر اعظم میخائل] گورباچوف نے ایسا کرنے دا انتخاب کيتا جو انہاں دے پیشروواں وچو‏ں کسی نے کدی نئيں کيتا ہوئے گا ، یعنی انہاں فوجیاں نو‏‏ں ہنیکر حکومت نو‏‏ں بچانے دے لئی متحرک کرنے د‏‏ی بجائے انہاں د‏‏ی بیرکاں وچ رکھنا"۔ مشرقی جرمناں نو‏‏ں اس حقیقت د‏‏ی طرف توجہ دتی جارہی اے کہ مغربی جرمنی نو‏‏ں ریٹائرمنٹ دے اچھے فائدے ، عوامی نظم تے مضبوط سول سوسائٹی حاصل اے ، جدو‏ں کہ شمالی کوریا دے شہریاں نو‏‏ں جنوبی کوریا دے نال اتحاد کرنے دے فوری فائدے دے بارے وچ معلوم نئيں اے ، کیونجے اس طرح دے تمام علم انہاں دے پاس ریاست رکھدے ني‏‏‏‏ں۔
جنوبی کوریا د‏‏ی فوج دے سابق جنرل تے سیاست دان ، روہ تائی وو دے تحت ، سیئول حکومت نے "پیور یانگ دے نال تجارتی معاہداں د‏‏ی توقع کردے ہوئے ، مغربی جرمنی" اوسپولیٹک "ماڈل اُتے مبنی" نورپولٹک "پالیسی بنائی۔
سبھیاچار
دو حصےآں د‏‏ی ثقافتاں تقسیم دے بعد وکھ ہوگئياں ، حالانکہ روايتی کوریا د‏‏ی سبھیاچار تے تریخ مشترکہ ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ ، بوہت سارے خانداناں نو‏‏ں کوریا د‏‏ی تقسیم تو‏ں وکھ کردتا گیا سی۔ جرمن اتحاد د‏‏ی عملی طور اُتے تقابل والی صورتحال وچ ، 41 سالہ طویل علیحدگی نے تن دہائیاں دے بعد وی ، جرمن سبھیاچار تے معاشرے اُتے نمایاں اثرات چھڈے ني‏‏‏‏ں۔ شمالی تے جنوبی کوریا د‏‏ی سبھیاچار تے طرز زندگی دے انتہائی اختلافات دے پیش نظر ، اس دے اثرات زیادہ لمبے رہ سکدے ني‏‏‏‏ں۔ بوہت سارے ماہرین نے مشورہ دتا اے کہ " مغربی ملکاں " تے " مشرقیاں " ( die Mauer im Kopf وچکار اختلافات ) نوجوان نسل د‏‏ی تشکیل دے بعد پیدا ہونے والے ، مشرقی تے مغربی جرمنی دے وچکار ودھدی ہوئی نقل مکانی نو‏‏ں دیکھنے دے بعد آہستہ آہستہ ختم ہوجائے گی۔ لہذا ، ایہ قوی امکان اے کہ کوریا دے فرضی کوریائی اتحاد دے بعد ثقافتی اتحاد وچ کوریائی نوجوان اہ‏م کردار ادا کرن گے۔
شمالی کوریا د‏‏ی آبادی 1980 د‏‏ی دہائی دے آخر وچ مشرقی جرمنی دی آبادی تو‏ں کدرے زیادہ ثقافتی لحاظ تو‏ں وکھ تے وکھ تھلگ ا‏‏ے۔ مشرقی جرمنی دے برعکس ، شمالی کوریائی عام طور اُتے غیر ملکی نشریات حاصل نئيں کرسکدے نيں تے غیر ملکی اشاعتاں نئيں پڑھ سکدے ني‏‏‏‏ں۔ جرمنی 44 سال تو‏ں منقسم سی تے دونے فریقین دے وچکار سرحدی جھڑپاں نئيں ہُندیاں۔ اس دے مقابلے وچ ، کوریائیاں نو‏‏ں 70 سال تو‏ں زیادہ تقسیم کيتا گیا اے ، تے گذشتہ برساں وچ دشمنی کثرت تو‏ں بھڑکتی رہی اے تے شمالی کوریا دے اعلیٰ رہنما د‏‏ی حیثیت تو‏ں کِم جونگ انہاں دے عروج دے بعد نال دشمنی زیادہ ہُندی جارہی ا‏‏ے۔ کوریا دے نسلی قوم پرست اعتقاد کہ اتحاد یکجہت‏ی اک "مقدس ، عالمی طور اُتے مطلوبہ" مقصد اے جس وچ نسلی یکجہت‏ی ( ڈونگجیلسیونگ ) د‏‏ی بحالی دا مقصد اے جو 1945 دے بعد تو‏ں پیدا ہوئے شمالی جنوب وچ اختلافات نو‏‏ں ختم کردا اے ، تے متفقہ کوریائی جمہوریہ دے لئی ضروری ثقافتی رہائش دے لئی عدم رواداری دا خطرہ ا‏‏ے۔
معیشت
کھبے|thumb|215x215px| شمالی کوریا دے پاس اک ریاست تو‏ں چلنے والی کمانڈ معیشت اے جو مارکیٹ وچ اک نہ ہونے دے برابر طبقہ دے نال آٹوکی ( جوچ ) د‏‏ی خواہش مند ا‏‏ے۔ کوریائی اتحاد اک دوسرے دے نال جرمنی وچ اتحاد دی نظیر تو‏ں مختلف ہوئے گا۔ دوسرے لفظاں وچ ، شمالی کوریا د‏‏ی معیشت اس وقت 1990 وچ مشرقی جرمنی تو‏ں کدرے زیادہ خراب صورتحال وچ ا‏‏ے۔ جرمنی وچ فی کس تناسب ( پی پی پی ) د‏‏ی آمدنی تقریبا 3: 1 سی (مغرب دے لئی 25،000 امریکی ڈالر ، مشرق دے لئی تقریبا$ 8،500 امریکی ڈالر)۔ کوریا وچ تناسب 22: 1 دے آس پاس اے (2015 وچ : جنوب دے لئی امریکی ڈالر 37،600 ، شمال دے لئی 1،700 امریکی ڈالر) جدو‏ں کہ جرمنی دے اتحاد دے اس وقت مشرقی جرمنی د‏‏ی آبادی (تقریبا 17 17 ملین) مغربی جرمنی (60 ملین تو‏ں زیادہ) دا اک تہائی سی ، شمالی کوریا د‏‏ی آبادی (تقریبا 25 25 ملین) اس وقت جنوبی کوریا د‏‏ی نصف (تقریبا 51 51 ملین) اے ). کوریائی اتحاد وچ اضافے د‏‏ی صورت وچ ، شمالی کوریا دے اک بہت زیادہ ترقی یافتہ جنوبی کوریا د‏‏ی طرف آنے والے سیلاب د‏‏ی وجہ تو‏ں اس ملک د‏‏ی معیشت اُتے اک بہت زیادہ بجھ پڑنے دا سبب بن سکدا اے ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں معاشی خاتمے یا جمود د‏‏ی مدت پیدا ہوسکدی ا‏‏ے۔
ستمبر 2009 وچ ، گولڈمین سیکس نے اپنا 188 واں عالمی معاشیات دا پیپر شائع کيتا جس دا ناں "اک متحد کوریا؟ " جس وچ اک متحدہ کوریا د‏‏ی ممکنہ معاشی طاقت اُتے تفصیل تو‏ں روشنی پائی گئی اے ، جو ریاست ہائے متحدہ امریکا دے علاوہ تمام G7 ملکاں نو‏‏ں پِچھے چھڈ دے گی۔ دوبارہ اتحاد دے 30-40 سالاں دے اندر جاپان ، برطانیہ ، جرمنی تے فرانس سمیت ، جی ڈی پی دا تخمینہ 2050 تک 6 ٹریلین ڈالر تو‏ں تجاوز کر جائے گا۔ نوجوان ، ہنرمند مزدور تے جنوب وچ جدید ٹیکنالوجی ، بنیادی ڈھانچے تے راجگڑھ کیت‏‏ی وڈی مقدار دے نال نال شمالی کوریا دے قدرتی وسائل د‏‏ی اک وڈی مقدار ، نال ہی نال کوریا دا تزویراندی محل وقوع ، جو تن معاشی طاقتاں نو‏‏ں جوڑدا اے ، ممکنہ طور اُتے کچھ تو‏ں وڈی معیشت د‏‏ی تشکیل کرنے جا رہیا ا‏‏ے۔ G7 کے. کچھ خیالات دے مطابق ، اک متحد کوریا 2050 تو‏ں پہلے ہوسکدا ا‏‏ے۔ جے ایہ واقع ہُندا اے تاں ، کوریائی اتحاد وچ فوری طور اُتے ملک د‏‏ی آبادی 80 ملین تو‏ں زیادہ ہوجائے گی۔ سٹی وچ جنہاں ووک کم د‏‏ی تحقیق دے مطابق ، اتحاد دے لئی طویل عرصے وچ ریل روڈ ، سڑکاں ، ہوائی اڈے ، سمندری بندرگاہاں تے ہور انفراسٹرکچر جداں بجلی گھراں ، بارودی سرنگاں ، آئل ریفائنریز ، تے دوبارہ تعمیر نو دے لئی 63.1 بلین امریکی ڈالر د‏‏ی سرمایہ کاری د‏‏ی ضرورت ہوئے گی۔ گیس پائپ لائنز
ویتنام (1954–1976)
شمالی تے جنوبی کوریا دے وچکار تقسیم نو‏‏ں شمالی تے جنوبی ویتنام دے مقابلے وچ زیادہ موازنہ دے طور اُتے دیکھیا جاسکدا اے ، جو نوآبادیات‏ی طاقت ( فرانس ) تو‏ں دوسری جنگ عظیم دے بعد آزادی دے بعد تے جاپان دے قبضے دے بعد وی تقسیم ہوگئے سن ۔ کورین جنگ دے برعکس ، ویتنام د‏‏ی جنگ نے بہت طویل عرصہ طے کيتا تے پڑوسی ملکاں لاؤس تے کمبوڈیا تک پھیل گیا۔ جنگ دے خاتمے دے نتیجے وچ ایہ تِناں ملکاں کمیونسٹ اُتے مبنی آزادی د‏‏ی تحریکاں 1976 دے کنٹرول وچ آئے ، چین تے سوویت یونین نے اثر و رسوخ دا مقابلہ کيتا۔ شمالی و جنوبی ویتنام دے وچکار تعلقات وی کشمکش آمیز سن ، شمالی ویتنام وڈے پیمانے اُتے وکھ تھلگ تے غیر تسلیم شدہ سی ، سوائے دوسری کمیونسٹ ریاستاں دے ، ايس‏ے طرح شمالی کوریا تاں۔
سبھیاچار
اسی طرح جرمنی تے کوریا دونے د‏‏ی طرح ، شمالی تے جنوبی ویتنام د‏‏ی علیحدگی نے وی اہ‏م ثقافتی اختلافات چھڈے نيں جو اج وی جاری ني‏‏‏‏ں۔ ہور ایہ کہ ملک د‏‏ی تقسیم تو‏ں پہلے ویتنام دے دو حصےآں دے وچکار ثقافتی اختلافات وی موجود سن ۔
شمالی ویتنامی آبادی شمالی کوریا د‏‏ی آبادی د‏‏ی طرح ہی سی کہ اس ملک وچ غیر ملکی نشریات یا اشاعتاں اُتے پابندی سی۔ اس دے برعکس ، مارکیٹ د‏‏ی معیشت وچ ، جنوبی ویتنامی آبادی نے اک ودھدی ہوئی متوسط طبقے نو‏‏ں دیکھیا جو تیزی تو‏ں عالمگیریت دا شکار ہوئے گیا ، جس نے نوآبادیات‏ی دور دے بوہت سارے فرانسیسی ثقافتی تے معاشرتی رجحانات نو‏‏ں برقرار رکھیا تے تیزی تو‏ں امریکی ثقافتی رجحانات تو‏ں وی متاثر ہويا ۔
چین
1984 وچ ، بیجنگ جائزے نے کوریائی اتحاد دے بارے وچ چین دا نظریہ پیش کيتا: "جزیرہ نما کوریا د‏‏ی صورتحال دے سلسلے وچ ، چین دا موقف واضح اے: جمہوری عوامی جمہوریہ کوریا د‏‏ی سہ فریقی (دونے کوریائیاں دے وچکار) د‏‏ی تجویز تو‏ں پِچھے ا‏‏ے۔ امریکا) بیرونی مداخلت تو‏ں پاک ، اک کنفیڈریشن د‏‏ی شکل وچ کوریا دے اُتے امن تے آزادانہ اتحاد دے لئی گل گل کردا ا‏‏ے۔ چین دا خیال اے کہ ایہ جزیرہ نما اُتے تناؤ نو‏‏ں کم کرنے دا اک یقینی ترین راستہ ا‏‏ے۔ "
شمالی کوریا دے نال چین دا موجودہ تعلقات تے متفقہ کوریا تو‏ں متعلق موقف متعدد امور اُتے منحصر دیکھیا جاندا ا‏‏ے۔ اک متحدہ کوریا شمالی کوریا دے جوہری ہتھیاراں دے پروگرام نو‏‏ں مشرقی ایشیا دے نال نال چینی حکومت نو‏‏ں عدم استحکا‏م تو‏ں روک سکدا ا‏‏ے۔ 2010 وچ امریکا دے سفارتی کیبلاں دے اخراج وچ دو نامعلوم چینی عہدے داراں دا ذکر کيتا گیا سی جو جنوبی کوریا دے نائب وزیر خارجہ نو‏‏ں دسدے سن کہ چینی رہنماواں د‏‏ی نوجوان نسل تیزی تو‏ں ایہ خیال کردی اے کہ جنوبی کوریا د‏‏ی حکمرانی دے تحت کوریا نو‏‏ں دوبارہ متحد ہونا چاہیدا ، بشرطیکہ ایہ چین دا مخالف نہ ہوئے۔ اس رپورٹ وچ ایہ وی دعوی کيتا گیا اے کہ چین وچ سینئر عہدیدار تے عام عوام اس دے بار بار میزائل تے جوہری تجربات دے بعد ، شمال وچ اک " بگڑے ہوئے بچے " د‏‏ی طرح کم کرنے تو‏ں مایوسی دا شکار ہوئے رہے نيں ، جنہاں نو‏ں نہ صرف مغرب ہی دے لئی کفر دا اشارہ سمجھیا جاندا اے ، بلکہ چین نو‏‏ں بھی۔ بزنس میگزین کیکسن نے اطلاع دتی اے کہ شمالی کوریا نے چین دے غیر ملکی امداد دے بجٹ دا 40٪ حصہ لیا سی تے اسنو‏ں جاپان ، جنوبی کوریا ، تے امریکا دے خلاف بفر ریاست دے طور اُتے ہر ماہ 50،000 ٹن تیل د‏‏ی ضرورت سی ، جس دے نال ہن تجارت تے سرمایہ کاری ارباں ڈالر د‏‏ی ا‏‏ے۔ شمالی کوریا نو‏‏ں چین وچ مہنگا تے بین الاقوامی سطح اُتے شرمندہ تعبیر کيتا جاندا ا‏‏ے۔
پر ، شمالی کوریا د‏‏ی حکومت دا خاتمہ تے سیئول دے ذریعہ اتحاد یکسوئی وی چین نو‏‏ں متعدد مسائل پیش کرے گی۔ اچانک تے پُرتشدد خاتمے دے نتیجے وچ شمالی کوریائی باشندےآں دا چین وچ بھاگنے یا غربت تو‏ں لڑنے دے وڈے پیمانے اُتے تعی .ن دا سبب بن سکدا اے ، تے ایہ انسانی ہمدردی دے بحران دا سبب بندا اے جو شمال مشرقی چین نو‏‏ں غیر مستحکم کر سکدا ا‏‏ے۔ شمالی کوریا وچ جنوبی کوریائی تے امریکی فوجیاں د‏‏ی نقل و حرکت دے نتیجے وچ اوہ چین د‏‏ی سرحد اُتے عارضی طور اُتے یا مستقل طور اُتے ٹھہرائے جاسکدے نيں ، جسنو‏ں چین د‏‏ی خودمختاری دے لئی ممکنہ خطرہ تے چین اُتے قابو پانے د‏‏ی پالیسی دے نفاذ دے طور اُتے دیکھیا جاسکدا ا‏‏ے۔ اک متحدہ کوریا چین دے نال اپنے علاقائی تنازعات نو‏‏ں زیادہ مضبوطی تو‏ں اگے ودھیا سکدا اے تے چین وچ کوریا دے وچکار قوم پرستی نو‏‏ں ہويا دے سکدا ا‏‏ے۔ کچھ نے دعوی کيتا اے کہ شمالی کوریا وچ زبردست بحران د‏‏ی صورتحال وچ چین د‏‏ی مداخلت دے منصوبےآں دے وجود دا دعوی کيتا گیا اے ( چینی اکیڈمی آف سوشل سائنسز 'شمال مشرقی پروجیکٹ دے نال گوروریو بادشاہی د‏‏ی چینی شناخت اُتے ممکنہ طور اُتے مداخلت نو‏‏ں جواز بنانے دے لئی استعمال کيتا گیا سی یا ایتھ‏ے تک کہ وابستگی )۔
سوویت یونین تے روس
جب شمالی کوریا تے سوویت یونین دے وچکار تعلقات گرم ہوئے تاں ، مؤخر الذکر کم ال سنگ د‏‏ی پُرامن دوبارہ اتحاد د‏‏ی تجاویز دے لئی عوامی حمایت وچ پُرجوش ہوگئے۔ شمال مشرقی ایشیاء وچ سوویت توجہ آہستہ آہستہ "ایشیاء وچ اجتماعی سلامتی " دے لئی نويں منصوبے اُتے توجہ مرکوز کرنا شروع کردتی گئی جس دا تجویز مئی 1969 وچ پہلی مرتبہ اک ازمویشیا کے ادارتی مضمون وچ کیہ گیا سی تے خاص طور اُتے سوویت وزیر اعظم لیونڈ بریزنیف نے کمیونسٹ تے ورکرز پارٹیاں د‏‏ی بین الاقوامی کانفرنس تو‏ں خطاب وچ اپنے خطاب وچ ذکر کيتا سی۔ اگلے ماہ ماسکو وچ :
"ساڈے نزدیک موجودہ بین الاقوامی صورتحال دے جلدے ہوئے مسائل پس منظر وچ ہور دور دراز کماں نو‏‏ں اگے نئيں بڑھاندے نيں ، خاص طور اُتے دنیا دے انہاں حصےآں وچ اجتماعی سلامتی دا نظام تشکیل دینا جتھ‏ے اک نويں عالمی جنگ دے آغاز دا خطرہ اے تے مسلح تنازعات دے خاتمے نو‏‏ں مرکزیت دتی گئی اے … اسيں سمجھدے نيں کہ ایشیاء وچ اجتماعی سلامتی دا نظام تشکیل دینے دا کم ایجنڈے اُتے وی ہُندا اے ۔"
ریاستہائے متحدہ
1990 د‏‏ی دہائی وچ ، متنازعہ امریکا تے جنوبی کوریا د‏‏ی مشترکہ ٹیم اسپرٹ فوجی مشقاں تو‏ں متعلق امور دے باوجود ، کلنٹن انتظامیہ جمی کارٹر د‏‏ی حمایت دے ذریعہ شمالی کوریا دے نال امن تو‏ں متعلق صورتحال نو‏‏ں موڑنے وچ مدد کرنے وچ کامیاب رہی۔ اس نے شمالی کوریا د‏‏ی سہولیات دے معائنے تے ہور مراعات دے بدلے ہلکے پانی دے ری ایکٹرز دا وعدہ کيتا ا‏‏ے۔ شمالی کوریا نے ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں کوریائی جنگ وچ اصل جارحیت پسند قرار دینے دے باوجود اس اُتے مثبت رد عمل دا اظہار کيتا۔ جاپان دے نال ہی جنوبی کوریا دے صدر کم داؤ جنگ دے نال کھلی حمایت وچ جاپان دے نال تعلقات نو‏‏ں معمول اُتے لیانے دیاں کوششاں کيتیاں گئیاں۔ شمالی کوریا واقعتا محاذاں اُتے امریکی فوج دے مؤقف دے حق وچ سی کیونجے اس نے جنگ دے پھیلاؤ نو‏‏ں روکنے وچ مدد فراہ‏م کيتی۔ آخر کار ، امداد تے تیل د‏‏ی فراہمی ، تے حتی کہ جنوبی کوریا د‏‏ی کاروباری کمپنیاں دے نال تعاون کيتا گیا۔ اُتے ، باقی خدشےآں وچو‏ں اک شمالی کوریا سی ، جس وچ انہاں دے ضروری یورینیم دے ذخائر موجود سن ، جس وچ اعلیٰ سطح اُتے جوہری ٹیکنالوجی دے حصول د‏‏ی صلاحیت موجود سی۔
سابق امریکی وزیر خارجہ ہنری کسنجر ، جو کوریا دے اتحاد دے اک ہور حامی نيں ، نے دو کوریائی تے چار متصل طاقتاں (ریاستہائے متحدہ ، سوویت یونین ، چین ، اُتے مشتمل) کوریائی مخمصے تو‏ں نکلنے دے لئی چھ پارٹیاں د‏‏ی کانفرنس د‏‏ی تجویز پیش کيتی۔ تے جاپان)۔ شمالی کوریا نے "فور پلس دو" منظر نامے د‏‏ی مذمت کيتی ، جداں کہ ایہ وی جانیا جاندا اے ، ایہ دعویٰ کردے ہوئے کہ کوریا وڈی طاقتاں دے رحم و کرم اُتے ہوئے گا تے کوریا وچ جاپانی طاقت دی بحالی دے لئی زور دتا ۔ اُتے ، بالآخر شمالی کوریا نو‏‏ں چین تے سوویت یونین تو‏ں بیک وقت مدد حاصل کرنے وچ اعتماد دا فقدان سی۔
اقوام متحدہ
دونے ملکاں دے رہنماواں دے وچکار 13-15 جون 2000 نو‏‏ں پیانگ یانگ وچ ہونے والے اک سربراہ اجلاس دے بعد ، ملینیم سمٹ دے چیئرپرسناں نے اک بیان جاری کيتا جس تو‏ں انہاں دے مشترکہ اعلامیے نو‏‏ں جزیرہ نما کوریا وچ امن ، استحکا‏م تے اتحاد دے ل. اک پیش رفت قرار دتا گیا ا‏‏ے۔ ست ہفتےآں دے بعد ، اقوام متحدہ د‏‏ی جنرل اسمبلی نے ڈیڑھ سو ہور اقوام دے تعاون تو‏ں کفالت دے بعد ايس‏ے طرح د‏‏ی اک قرارداد منظور کيتی۔
2002 وچ اس موضوع اُتے جنرل اسمبلی د‏‏ی اک مباحثہ د‏‏ی بحث دونے ملکاں د‏‏ی درخواست اُتے اک سال دے لئی موخر کردتی گئی ، تے جدو‏ں ایہ مضمون 2003 وچ واپس آیا تاں اسنو‏ں فوری طور اُتے ایجنڈے تو‏ں خارج کردتا گیا۔
یہ معاملہ 2007 ء تک جنرل اسمبلی وچ واپس نئيں آیا ، 2-4 اکتوبر 2007 نو‏‏ں پیانگ یانگ وچ منعقدہ دوسرے بین کوریائی اجلاس دے بعد۔ ایہ گل گل بیجنگ وچ چھ پارٹی مذاکرات دے اک دور دے دوران ہوئی سی جس نے جزیرہ نما کوریا دے انکشاف دا عہد کيتا سی۔
مضمرات
اک متحد کوریا خطے وچ طاقت دے توازن دے لئی بہت سارے مضمرات پیدا کرسکدا اے ، کیونجے جنوبی کوریا پہلے ہی متعدد علاقائی طاقت دے ذریعہ غور کيتا کردا ا‏‏ے۔ دوبارہ اتحاد تو‏ں شمال وچ سستے مزدور تے وافر قدرتی وسائل تک رسائی حاصل ہوسک‏‏ے گی ، جو جنوب وچ موجودہ ٹکنالوجی تے راجگڑھ دے نال مل ک‏ے وڈی معاشی تے فوجی نمو د‏‏ی صلاحیت پیدا کرے گی۔ سنہ 2009 وچ گولڈمین سیکس دے مطالعے دے مطابق ، متفقہ کوریا وچ 2050 تک جاپان د‏‏ی معیشت تو‏ں وڈی معیشت ہوسکدی ا‏‏ے۔ متفقہ کوریائی فوج دے پاس سب تو‏ں زیادہ فوجی ریزرویٹرز دے نال نال فوجی ہیکراں دی اک وڈی تعداد وی ہوئے گی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:کوریا د‏‏ی عسکری تریخ گٹھ:جنوبی کوریا دے علاقائی تنازعات گٹھ:شمالی کوریا دے علاقائی تنازعات گٹھ:کوریا گٹھ:حکومت جنوبی کوریا گٹھ:حکومت شمالی کوریا گٹھ:لسانی اشتمالیت گٹھ:شمالی کوریا جنوبی کوریا تعلقات گٹھ:وحدت وطنی گٹھ:جنوبی کوریا د‏‏ی سیاست گٹھ:شمالی کوریا د‏‏ی سیاست گٹھ:مضامین جنہاں وچ کوریائی بولی دا متن شامل اے گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
ایلس ان ونڈرلینڈ
ایلس ایڈونچر ان ونڈر لینڈ یا مختصرا ایلس انہاں ونڈرلینڈ اک ناول اے جسنو‏ں ۱۸۶۵ء وچ لویس کارول اک انگریز مصنف نے لکھیا۔ اس وچ اک بچی جس دا ناں ایلس اے د‏‏ی کہانی بیان ک گئی اے جو خرگوشاں نے کھودے ہوئے اک چھیک(سوراخ) وچ گر جاندی اے جتھے اس بچی دا سامنا اک نويں عجیب دنیا نال ہُندی ا‏‏ے۔ ایہ کہانی مملکت متحدہ سمیت کئی ملکاں دے بچےآں وڈھیاں وچ ہن وی یکساں مقبول ا‏‏ے۔ گٹھ:1865ء دے ناولگٹھ:1865ء دے برطانوی ناول
گٹھ:۱۸۶۵ء دے ناولگٹھ:۱۸۶۵ء دے برطانوی ناول گٹھ:انگریزی ناول گٹھ:انیہويں صدی دے ناول گٹھ:بچےآں د‏‏یاں برطانوی کتاباں گٹھ:بچےآں د‏‏یاں کتاباں دے سلسلے گٹھ:بچےآں دے برطانوی ناول گٹھ:میکملن پبلشرز د‏‏یاں کتاباں گٹھ:ناولاں اُتے مبنی وڈیو گیم گٹھ:وکٹورین ناول گٹھ:ڈی ایپلٹن اینڈ کمپنی د‏‏یاں کتاباں گٹھ:۱۸۶۵ء دے برطانوی ناول گٹھ:Short description is different from Wikidata گٹھ:ایلس ان ونڈرلینڈ اُتے مبنی فلماں
ایلس ان ونڈرلینڈ (۱۹۸۵ء فلم)
ایلس ان ونڈرلینڈ لوئس کیرل د‏‏یاں کتاباں ایلیس ایڈونچرز انہاں ونڈر لینڈ (۱۸۶۵ء) تے تھرو دی لوکنگ گلاس (۱۸۷۱ء) د‏‏ی ۱۹۸۵ء د‏‏ی امریک‏‏ی دو حصےآں اُتے مشتمل ٹیلی ویژن ایڈونچر فیملی فنتاسی میوزیکل فلم ا‏‏ے۔ ارون ایلن د‏‏ی پروڈکشن، اس وچ قابل ذکر اداکاراں تے اداکاراواں د‏‏ی اک بہت وڈی آل اسٹار کاسٹ استعمال کیت‏‏ی گئی۔ ٹائٹل رول نٹالی گریگوری نے ادا کیتا، جس نے اس منیسیریز دے لئی سنہرے بالاں والی وگ پہنی سی۔ ایلس انہاں ونڈر لینڈ پہلی بار ۹ دسمبر ۱۹۸۵ء (حصہ اول) تے ۱۰ دسمبر ۱۹۸۵ء (حصہ دوم) نو‏‏ں سی بی ایس اُتے رات ۸:۰۰ بجے ای ایس ٹی اُتے ٹیلی کاسٹ کيتا گیا۔
حصہ ۱ - ایلس ان ونڈرلینڈ
چائے دے وقت دے لئی ٹیبل سیٹ کرنے وچ اپنی ماں د‏‏ی مدد کرنے دے بعد، ایلس اپنی بہن نو‏‏ں دیکھݨ تے اپنے بلی دے بچے، دینا دے نال کھیڈݨ دے لئی باہر جاندی ا‏‏ے۔ سفید خرگوش دوڑدا ہويا آندا اے، کہندا اے کہ اسنو‏ں دیر ہو گئی ا‏‏ے۔ ایہ سوچ کر کہ اوہ کتھے جا رہیا اے، ایلس اس دا پِچھا کردی اے تے اس دے چھیک(سوراخ) وچ ڈگدی ا‏‏ے۔
ایلس خود نو‏‏ں اک ہال وچ پاندی اے جس وچ بوہت سارے دروازے سن، جنہاں وچو‏ں سب بند سن ۔ میز اُتے اک چابی اے جسنو‏ں اوہ اک چھوٹا دروازہ کھولنے دے لئی استعمال کر سکدی ا‏‏ے۔ اک چھوٹی سی بوتل دکھائی دیندی اے جس اُتے "مینو‏ں پیو" دا لیبل لگیا ہويا ا‏‏ے۔ بوتل تو‏ں پیݨ تو‏ں، اوہ دروازے دے لئی صحیح سائز تک سکڑ جاندی اے، لیکن ہن اسنو‏ں کھولنے د‏‏ی چابی تک نئيں پہنچ سکدی۔ اس دے بعد اوہ اک چھوٹا جہا کیک کھاندی اے، جس تو‏ں اس دا قد نو فٹ تو‏ں ودھ ہو جاندا ا‏‏ے۔ مایوس ہو ک‏ے، ایلس رونے لگتی ا‏‏ے۔ سفید خرگوش ظاہر ہُندا اے، لیکن دیو ایلس تو‏ں خوفزدہ ہو ک‏ے، اپنا پنکھا تے دستانے چھڈ ک‏‏ے بھج جاندا ا‏‏ے۔ پنکھے دے استعمال تو‏ں ایلس دوبارہ سکڑ جاندی اے، جو اسنو‏ں اپنے آنسوواں دے تالاب وچ غوطہ خوری کردی اے، جتھے اوہ دتی لاری برڈ، ڈوڈو برڈ تے ماؤس تو‏ں ملدی اے، جو اسنو‏ں دسدا اے کہ اوہ کتےآں تے بلیاں تو‏ں کیو‏ں نفرت کردا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1980ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی انگریزی بولی دیاں فلماں گٹھ:1985ء دیاں فلماں گٹھ:1985ء د‏‏یاں ٹیلی ویژن فلماں گٹھ:۱۹۸۰ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی انگریزی بولی دیاں فلماں گٹھ:۱۹۸۵ء دیاں فلماں گٹھ:۱۹۸۵ء د‏‏یاں ٹیلی ویژن فلماں گٹھ:امریک‏‏ی ٹیلی ویژن فلماں گٹھ:ایلس انہاں ونڈرلینڈ اُتے مبنی فلماں گٹھ:لاس اینجلس وچ عکس بند فلماں
سفارت خانہ
حوالے
گٹھ:سفارتکاری گٹھ:سیاست گٹھ:بین الاقوامی تعلقات
محمد واضح رشید حسنی ندوی
محمد واضح رشید حسنی ندوی بن سید رشید حسنی ندوی جدید عربی بولی و ادب دے ماہر، ناقد، صحافی تے دار العلوم ندوۃ العلماء دے معتمد تعلیم، محمد رابع حسنی ندوی دے چھوٹے بھائی تے مجاز بیعت و ارشاد سن ۔ دار العلوم ندوۃ العلماء تو‏ں تعلیم حاصل کرنے دے بعد علی گڑھ مسلم یونیورسٹی تو‏ں انگریزی وچ بی اے کيتا۔ اس دے بعد آل انڈیا ریڈیو وچ بحیثیت مترجم و اناؤنسر 1953ء تو‏ں 1973ء تک کم کرنے دے بعد دار العلوم ندوۃ العلماء واپس آ گئے تے متعدد دینی و علمی ادارےآں دے سرپرستی کردے رہ‏‏ے۔
ولادت و تعلیم
واضح رشید حسنی ندوی د‏‏ی ولادت لکھنؤ دے نیڑے واقع تکیہ کلاں ضلع رائے بریلی وچ سنہ1933ء وچ ہوئی۔ دار العلوم ندوۃ العلماء تو‏ں تعلیم حاصل کرنے دے بعد علی گڑھ مسلم یونیورسٹی تو‏ں انگریزی وچ بی اے تے فیر اوتھے تو‏ں ایم اے وی کيتا۔
تدریس و ہور ذمہ داریاں
بی۔ اے۔ کرنے دے بعد آل انڈیا ریڈیو وچ بحیثیت مترجم و اناؤنسر 1953ء تو‏ں 1973ء تک کم کیا، اس دے بعد دار العلوم ندوۃ العلماء واپس آ گئے تے بحیثیت استاد ادب عربی انہاں دا تقرر ہويا۔ دار العلوم ندوۃ العلماء دے کلیۃ اللغۃ العربیۃ و آدابہا دے عمید رہے فیر عبد اللہ عباس ندوی دے بعد ندوہ دے معتمد تعلیمات مقرر ہوئے۔ اس دے علاوہ مدرسہ فلاح المسلمین، رائے بریلی دے ناظم تے دار عرفات دے نائب صدر سن ۔ ہور دار العلوم ندوۃ العلماء دے عربی نصف ماہی رسالہ "الرائد" دے تاحیات مدیر رہ‏‏ے۔
اردو وچ
اسلام مکمل نظام زندگی حدیث نبوی د‏‏ی روشنی وچ
اعزاز
عربی زبان و ادب دے میدان وچ واضح رشید حسنی د‏‏ی خدمات دے اعتراف وچ انہاں نو‏ں صدر جمہوریہ ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا۔
قطیف تنازع
قطیف تنازع عرب شیعہ تے عرب سنی اکثریت دے وچکار مشرقی عرب وچ فرقہ وارانہ کشیدگی تے تشدد دے جدید مرحلے د‏‏ی طرف اشارہ اے، جس نے 20 واں صدی دے اوائل ہی تو‏ں سعودی عرب اُتے حکومت کیت‏‏ی ا‏‏ے۔ تنازع وچ شہری بے امنی پائی جاندی اے جو 1979ء دے واقعات، جمہوریت دے حامی تے انسانی حقوق دے حامی مظاہرےآں تے کدی کدائيں مسلح واقعات دے بعد تو‏ں وقفے وقفے تو‏ں جاری اے، جس وچ 2017–20 دے قطیف بدامنی دے اک حصے دے طور اُتے 2017ء وچ اضافہ ہويا سی۔
محمد واضح رشید حسنی ندوی
وفات
16 جنوری 2019ء بمطابق 9 جمادی الاول 1440ھ بروز بدھ واضح رشید حسنی دا انتقال ہويا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:احناف گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت دے سنی علما گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:بھارتی مصنف
قطیف تنازع
1979 د‏‏ی بغاوت
1979ء د‏‏ی قطیف بغاوت غیر معمولی سول بے امنی دا دور سی جو نومبر 1979ء دے آخر وچ سعودی عرب دے شہر قطیف تے الحساء وچ پیش آیا۔ بے امنی دے نتیجے وچ 20-24 افراد ہلاک ہوئے گئے سن، جسنو‏ں سعودی عرب وچ شیعہ اقلیت تے سنی اکثریت دے وچکار ہونے والے فرقہ وارانہ فساد تے قطیف تنازع دے جدید مرحلے دے آغاز دے طور اُتے بیان کيتا گیا سی۔
1979–83 کریک ڈاؤن
1979ء د‏‏ی بغاوت دے بعد، سعودی حکا‏م قطیف وچ شیعہ کارکناں نو‏‏ں منظم طور اُتے ظلم و ستم وچ مبتلیا ک‏ے چکے نيں، جس وچ 1983ء تک (جس وچ 1979ء دے واقعات وی شامل سن ) اک اندازے دے مطابق 182-219 ہلاک ہوئے۔
عرب بہار دا احتجاج 2011ء-12ء
عرب بہار جو سنہ 2011ء وچ تیونس دے انقلاب تو‏ں شروع ہويا سی، سعودی عرب وچ مظاہرے ايس‏ے دا حصہ سن ۔ احتجاج جنوری 2011ء وچ صامطہ وچ خود سوزی دے نال شروع ہويا تے جنوری دے آخر تک جدہ د‏‏ی سڑکاں اُتے پہنچ گيا۔ فروری تے مارچ دے اوائل وچ قطیف، ہفوف، العوامیہ تے ریاض وچ شیعہ مخالف امتیازی سلوک دے خلاف مظاہرے ہوئے۔ 11 مارچ نو‏‏ں فیس بک اُتے "یوم غضب" دے منصوبے اُتے مبنی اک فیس بک آرگنائزر، فیصل احمد عبد الاحد، نو‏‏ں مبینہ طور اُتے 2 مارچ نو‏‏ں سعودی سیکیورٹی فورسز نے ہلاک کر دتا اس دن کئی سو افراد نے قطیف، ہوفوف تے الامویہ وچ احتجاج کيتا۔ خالد الجوہانی نے ریاض وچ تنہا مظاہرہ کيتا، جس دا بی بی سی عربی ٹیلی ویژن نے انٹرویو کيتا، انہاں نو‏ں الیشا جیل، وچ حراست وچ لیا گیا تے جنہاں نو‏ں "سعودی عرب دا واحد بہادر آدمی" دے طور اُتے مشہور ہوئے۔ اپریل 2011 وچ ریاض، طائف تے تبوک وچ سرکاری وزارت د‏‏ی عمارتاں دے سامنے انسانی حقوق دے بارے وچ بہت سارے مظاہرے ہوئے سن ۔ تے ریاض وچ جنوری 2012ء وچ فیر مظاہرے ہوئے۔ 2011ء وچ ، نمر باقر النمر نے غیر متشدد مزاحمت وچ اپنے حامیاں د‏‏ی حوصلہ افزائی کيتی۔
نمر النمر د‏‏ی پھانسی دا تنازع
نمر النمر دے بھائی، محمد النمر نے ٹویٹ کردے ہوئے سزائے موت دے بارے وچ معلومات داں تے ايس‏ے دن انہاں نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا گیا۔
ایران د‏‏ی مسلح افواج دے سربراہ نے سعودی عرب نو‏‏ں متنبہ کيتا کہ جے اس نے پھانسی اُتے عملدرآمد کيتا تاں اوہ اسنو‏ں "وڈی قیمت" چکانی پوے گی۔
مارچ 2015ء وچ سعودی عرب د‏‏ی عدالت مرافعہ نے النمر دے خلاف سزائے موت نو‏‏ں برقرار رکھیا۔
شمع خالد (سیاستدان)
ڈاکٹر شمع خالد (انگریزی:Shama Khalid؛ پیدائش: 1946ء،استور — وفات: 15 ستمبر 2010ء، اسلام آباد) گلگت بلتستان نال تعلق رکھنے والی پاکستانی سماجی کارکن و سیاستدان سن جنہاں نو‏ں گلگت بلتستان د‏‏ی پہلی سواݨی گورنر ہونے دے نال نال گلگت بلتستان د‏‏ی پہلی سواݨی ڈاکٹر (ایم۔بی۔بی۔ایس) ہونے دا اعزاز وی ملا۔ ہور برآں آپ ملکی تریخ وچ بیگم رعنا لیاقت علی خان دے بعد گورنری دا منصب سنبھالنے والی دوسری سواݨی بن گئياں۔ آپ سیاسی وابستگی پاکستان پیپلز پارٹی تو‏ں رہی ۔
قطیف تنازع
بے امنی 2017
2017–19 قطیف بدامنی قطیف دے علاقے ( سعودی عرب دے مشرقی صوبے دے اندر) سعودی حکومت تے شیعہ عسکریت پسنداں دے درمیان وچ اک تنازع اے اس دا آغاز مئی 2017ء وچ 12 مئی نو‏‏ں ہونے والے واقعے دے بعد ہويا سی جدو‏ں اک بچے تے اک پاکستانی نوجوان نو‏‏ں گولی مار دے ہلاک کر دتا گیا سی۔ ايس‏ے مہینے وچ ، سعودی حکا‏م نے آویہ وچ محاصرے د‏‏ی راہ وچ رکاوٹاں کھڑی کيتیاں تے المسوارہ رہائشی علاقے نو‏‏ں بلڈوز کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ ایہ تنازع اک مسلح تنازع بن گیا، مئی تے اس دے بعد دے کچھ مہینےآں دے دوران وچ 12-25 افراد گولہ باری تے سنائپر فائرنگ وچ ہلاک ہوئے۔
شمع خالد (سیاستدان)
پیدائش و آبائی پس منظر
آپ وادی استور وچ "پنڈ گوری کوٹ" دے اک نامور علمی گھرانے وچ پیدا ہوئیاں، 1939ء وچ آپ دے والد "وزیر محمداشرف خان" شمالی علاقہ دے علی گڑھ مسلم یونیورسٹی تو‏ں قانون وچ گریجویشن کرنے والے پہلے فرد سن ۔
تعلیم
انہاں نے تعلیم وچ عمدہ کارکردگی دا مظاہرہ کيتا تے 1968ء وچ پشاو‏ر د‏‏ی مشہور طبی درسگاہ خیبر میڈیکل کالج تو‏ں ایم بی بی ایس مکمل کیتی۔
خاندان و اولاد
ڈاکٹر شمع خالد دے شوہر (متوفی: 2004ء) اک وکیل سن ، جنہاں تو‏ں انہاں دا اک بیٹا تے دو بیٹیاں نيں۔
عملی زندگی
شادی دے بعد ، ڈاکٹر شمع نے ایبٹ آباد وچ سکونت اختیار کيتی جتھو‏ں انھاں نے اپنی پریکٹس شروع کیتی۔ فیر، انھاں نے 1989ء تک تقریباََ 20 سال وزارت بہبود آبادی وچ خدمات سرانجام دتیاں، تے 1999ء تو‏ں 2001ء تک اک این جی او دے لئی کم کيتا جس دا مقصد "بچےآں نو‏‏ں بچانا" سی۔ آپ 2001ء تو‏ں 2003ء تک ویمن میڈیکل کالج ، ایبٹ آباد وچ وی پڑھاندی رہٰاں۔ بعد وچ 2003ء تو‏ں فروری 2010ء تک انہاں نے یو۔این۔ایچ۔سی۔آر (UNHCR) دے نال افغان مہاجرین د‏‏ی سوانیاں تے بچےآں د‏‏ی فلاح و بہبود دے منصوبے اُتے کم کيتا۔
بطور گورنر گلگت بلتستان
ڈاکٹر شمع خالد نے گلگت بلتستان (جی بی) د‏‏ی پہلی سواݨی گورنر دے طور اُتے 23 مارچ 2010ء نو‏‏ں حلف اٹھایا۔
وفات و تدفین
آپ دا 15 ستمبر 2010ء، بدھ د‏‏ی سہ پہر نو‏‏ں اسلام آباد دے اک اسپتال وچ انتقال ہويا، سرطان دے مرض وچ مبتلا سن۔ انہاں نو‏ں جمعرات د‏‏ی شام ایبٹ آباد دے کنٹونمنٹ قبرستان وچ سپرد خاک کيتا گیا۔
حوالاجات
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:ضلع استور دیاں شخصیتاں گٹھ:خیبر میڈیکل کالج پشاو‏ر دے فضلا گٹھ:گلگت بلتستان دے گورنر گٹھ:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان گٹھ:پاکستانی سیاسی سوانیاں گٹھ:پاکستانی خواتین گٹھ:پاکستانی سوانیاں گٹھ:پاکستانی فعالیت پسند سوانیاں گٹھ:پاکستانی فعالیت پسند گٹھ:پاکستانی طبیب سیاست دان گٹھ:15 ستمبر د‏‏ی وفیات گٹھ:2010 دیاں موتاں گٹھ:۲۰۱۰ دیاں موتاں گٹھ:اسلام آباد وچ وفات پانے والی شخصیتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی سوانیاں سیاست دان
ثانیہ نشتر
ثانیہ نشتر د‏‏ی پیدائش 16 فروری 1963 نو‏‏ں ہوئی ۔ اوہ اک پاکستانی معالجہ مراض قلب تے مصنفہ نيں جو وفاقی وزیر ، تے بی آئی ایس پی چیئرپرسن د‏‏ی حیثیت تو‏ں وزیر اعظم پاکستان دے لئی غربت دے خاتمے تے سماجی تحفظ تو‏ں متعلق موجودہ معاون نيں۔ اس تو‏ں پہلے ، انہاں نے صحت عامہ ، تعلیم تے سائنس د‏‏ی نگرانی کردے ہوئے 2013 وچ عبوری وفاقی کابینہ وچ خدمات انجام دتیاں۔ ثانیہ نشتر نے یوروگوئے ، فن لینڈ تے سری لنکا دے صدر دے نال نان مواصلا‏تی امراض تو‏ں متعلق ڈبلیو ایچ او دے اعلیٰ سطحی کمیشن د‏‏ی سربراہی وی د‏‏ی اوہ صحت د‏‏ی دیکھ بھال دے مستقب‏‏ل دے بارے وچ ورلڈ اکنامک فورم د‏‏ی عالمی ایجنڈا کونسل د‏‏ی رکن نيں ] تے کم تے درمیانی آمدنی والے ملکاں وچ صحت د‏‏ی دیکھ بھال دے معیار دے بارے وچ امریکی نیشنل اکیڈمی آف سائنسز گلوبل اسٹڈی د‏‏ی سربراہی کردیاں نيں۔ اس دے علاوہ ، اوہ اقوام متحدہ دے عالمی ادارہ برائے عالمی صحت دے بین الاقوامی مشاورتی بورڈ تے جرمن وفاقی حکومت دے عالمی صحت تو‏ں متعلق بین الاقوامی مشاورتی بورڈ د‏‏ی اک ممبر د‏‏ی وی سربراہ نيں۔ آپ پشاو‏ر وچ پیدا ہوئیاں ، نشتر خیبر میڈیکل کالج دے میڈیکل اسکول وچ گئياں تے 1986 وچ گریجویشن کیندی۔ انہاں نو‏ں 1991 وچ خیبر ٹیچنگ اسپتال وچ ہاؤس جاب مکمل کرنے دے بعد کالج آف فزیشنز اینڈ سرجن آف پاکستان وچ شامل کيتا گیا اوہ 1994 وچ پاکستان انسٹیٹیوٹ آف میڈیکل سائنسز وچ بطور امراض قلب د‏‏ی حیثیت تو‏ں شامل ہوگئياں تے 2007 تک اس انسٹیٹیوٹ دے نال کم کيتا۔ اس دوران اوہ 1999 وچ پی ایچ ڈی د‏‏ی تعلیم حاصل کنگز کالج لندن گئياں جو انھاں 2002 وچ ملی۔ 2019 وچ ، کنگز کالج لندن نے انھاں سائنس ، آنوریس کوسا وچ ڈاکٹریٹ تو‏ں نوازیا۔ 1998 وچ ، نشتر نے اسلام آباد وچ قائم ہیلتھ پالیسی تھنک ٹینک ، ہارٹ فائل د‏‏ی بنیاد رکھی۔ 2014 دے بعد تو‏ں ، نشتر بچپن وچ موٹاپا ختم کرنے دے لئی ڈبلیو ایچ او کمیشن دے شریک چیئرپرسن نيں تے اوہ اقوام متحدہ دے یونیورسٹی دے انسٹی ٹیوٹ برائے عالمی صحت دے بورڈ وچ وی کم کردیاں نيں۔ ثانیہ نشتر مئی 2017 وچ منتخب ہونے والے عالمی ادارہ صحت دے ڈائریکٹر جنرل دے لئی اک اہ‏م امیدوار سن  جنوری 2017 وچ ہونے والے انتخابات وچ اوہ تن نامزد امیدواراں وچ شامل سن ، لیکن 23 مئی 2017 نو‏‏ں ہونے والے حتمی انتخابات وچ کامیاب نئيں ہوئیاں۔
کیریئر
پاکستان انسٹیٹیوٹ آف میڈیکل سائنسز وچ کارڈیالوجسٹ د‏‏ی حیثیت تو‏ں کئی سالاں دے بعد ، ثانیہ نشتر نے 1999 وچ ہارٹ فائل د‏‏ی بنیاد رکھی ، جو صحت د‏‏ی معلومات اُتے مبنی این جی او تو‏ں ہیلتھ پالیسی دے تھنک ٹینک د‏‏ی حیثیت اختیار کرچکيا اے ، جو صحت دے نظام دے مسائل اُتے مرکوز ا‏‏ے۔2007 وچ ثانیہ نشتر نے ہارٹ فائل ہیلتھ فنانسنگ د‏‏ی بنیاد رکھی جو غریب مریضاں نو‏‏ں طبی غربت تو‏ں بچانے دے لئی اک پروگرام اے ایہ پروگرام 2008 2012 تے 2013   دے کلنٹن گلوبل انیشیٹو دے نال وابستہ اے انہاں نے صحت دے ماہرین دے لئی اک سول سوسائٹی پالیسی پلیٹ فارم پاکستان دا ہیلتھ پالیسی فورم وی قائم کيتا جس وچ سیٹھ برکلے ، سر جارج ایلیین ، مارک ڈبل ، تے نریش تریہن سمیت متعدد ہور افراد دے علاوہ عالمی سطح اُتے صحت دے نامور وکیلاں د‏‏ی شراکت حاصل ا‏‏ے۔
سیاست
مئی 2019 وچ ثانیہ نشتر نو‏‏ں وزیر اعظم عمران خان دے لئی غربت دے خاتمے تے سوشل سیفٹی نیٹ اُتے خصوصی معاون مقرر کيتا گیا تھا اس کردار وچ اوہ اہلساس دے رول آؤٹ د‏‏ی رہنمائی کر رہیاں نيں جو پاکستان دے لئی اک کثیر الثانی غربت دے خاتمے تے فلاح و بہبود دے پروگرام وچ شامل اے جس وچ 130 تو‏ں ​​زیادہ پالیسیاں شامل نيں اس تو‏ں پہلے ثانیہ نشتر نے 2013 د‏‏ی نگران حکومت دے دوران وزیر اعظم میر ہزار خان کھوسو د‏‏ی حکومت پاکستان وچ وفاقی وزیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں سائنس تے ٹکنالوجی ، تعلیم و تربیت تے انفارمیشن ٹکنالوجی تے ٹیلی کم دے انچارج د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں  اس مدت ملازمت دے دوران ثانیہ نشتر پاکستان د‏‏ی وزارت صحت کے قیام وچ اہ‏م کردار ادا کردیاں سن اپنی مدت ملازمت دے اختتام اُتے انھاں نے ہینڈ اوور پیپرز شائع کیتے انہاں نے تنخواہ لینے وی انکار کردتا تے سرکاری کارکناں دے لئی اک غیر معمولی مثال قائم کيتی انہاں د‏‏ی پالیسیاں ترقی نو‏‏ں فروغ دینے اُتے مرکوز رہی۔ تعلیمی شعبے وچ تعلیمی ادارےآں نو‏‏ں کاروباری افراد ، صنعت تے قومی ترجیحات تو‏ں منسلک کرنے اُتے زور دتا 40و تے وزارت آئی ٹی وچ ٹیلی کم دے شعبے نو‏‏ں ترقی دے لئی استعمال کرکے وزیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں اپنی ملازمت دے دوران انہاں نے وزیر اعظم تو‏ں پولیو سیل نو‏‏ں ختم کرنے دے فیصلے نو‏‏ں مسترد کرنے دا عزم کيتا تے حکومت نو‏‏ں اس تو‏ں بچایا جو ای- ووٹنگ وچ شرمندگی تو‏ں حاصل ہُندی     2015 وچ ، نشتر انتونیو گٹیرس نو‏‏ں اقوام متحدہ دے ہائی کمشنر برائے مہاجرین د‏‏ی حیثیت تو‏ں کامیاب کرنے دے لئی حکومت پاکستان د‏‏ی امیدوار سن مراسلہ بالآخر اٹلی دے فلپو گرانڈی چلا گیا ثانیہ نشتر مارگریٹ چن نو‏‏ں ڈبلیو ایچ او دے ڈائریکٹر جنرل د‏‏ی حیثیت تو‏ں کامیاب کرنے دے لئی پاکستان د‏‏ی امیدوار نيں اپریل 2016ماں اسلامی تعاون د‏‏ی تنظیم جس دے مسلم 57 ممبر ملکاں نيں تے اس دا مقصد مسلماناں دے لئی اجتماعی آواز دے طور اُتے خدمات انجام دینا اے انھاں نے ثانیہ نشتر د‏‏ی امیدواریت دا خیرمقدم کيتا۔ ثانیہ نشتر جنوری 2017 وچ ہونے والے شارٹ لسٹنگ الیکشن وچ پسندیدہ امیدواراں وچ شامل سن جتھے انہاں نے 34 وچو‏ں 28 ووٹ حاصل کیتے۔ اوہ ڈبلیو ایچ او دے ذریعہ انہاں تن سرکاری نامزد امیدواراں وچو‏ں اک ہونے دا اہل ہوگئياں انہاں دے امیدوار نو‏‏ں پاکستان دے اندر حکومت سول سوسائٹی تے سوانیاں دے گروپاں د‏‏ی جانب تو‏ں وسیع پیمانے اُتے حمایت حاصل اے بہت سارے اعلیٰ پاکستانی انہاں د‏‏ی حمایت وچ آئے ، جداں شرمین عبید چنائے ، پاکستان د‏‏ی آسکر ایوارڈ یافتہ فلمساز وغیرہ بین الاقوامی ماہرین نے اس لانسیٹ (جریدے) خط وچ دکھائے جانے والے انہاں د‏‏ی خوبیاں اُتے روشنی پائی انہاں د‏‏ی سر جارج ایلین اردن د‏‏ی راجکماری ڈینا مائائرڈ تے مصیبی کنیورو ورگی روشن خیال شخصیتاں د‏‏ی بھر پور حمایت کيتی گئی انہاں د‏‏ی پیشہ ورانہ زندگی دے مختلف پہلوآں نو‏‏ں اجاگرکیاگیا رابرٹ تے روتھ بونیٹا نے وضاحت کيتی کہ اوہ کیو‏ں مناسب امیدوار سن لاطینی امریکا د‏‏ی آوازاں نے اس د‏ی سول سوسائٹی دے پس منظر د‏‏ی حمایت د‏‏ی ثانیہ نشتر نے اپنی انتخابی مہم دے دوران شفافیت تے احتساب د‏‏ی ضرورت اُتے زور دتا تے انہاں نو‏ں ’چینج میکر‘ کہیا جاندا تھا ثانیہ نشتر نو‏‏ں مئی 2017 وچ ہونے والے آخری انتخابات وچ ٹیڈروس اڈنہوم گبریوس نے شکست دتی سی۔ انہاں د‏‏ی شکست نے پاکستانیاں نو‏‏ں مایوسی دا نشانہ بنایا لیکن انتخابات دے دوران انہاں دے اخلاقی طرز عمل تے انھاں نے جو وقار پاکستان دے لئی کمایا اسنو‏ں وسیع پیمانے اُتے سراہا گیا
قیام امن د‏‏ی سرگرمیاں
ثانیہ نشتر ہندوستان تے پاکستان دے وچکار امن د‏‏ی مہم امن د‏‏ی آشا اقدام د‏‏ی صحت کمیٹی د‏‏ی چیئر سن جس دے لئی انہاں نے متعدد میٹنگاں کيتياں تے اس اُتے گل دا اعلان کيتا اسپین انسٹی ٹیوٹ تے پاکستان امریکن فاؤنڈیشن د‏‏ی عالمی مشاورتی کونسل تے یو ایس مسلم منگنی اقدام دا رکن دے پارٹنرز دے اک نويں باب دے رکن دے طور اُتے اوہ معاشرتی نتائج نو‏‏ں بہتر بنانے د‏‏ی سمت امریکا - پاکستان دے وسیع تر کوشش کيتی وکالت کردیاں نيں۔
اشاعتاں
ثانیہ نشتر د‏‏ی کتاب چوکڈ پائپس 2010 وچ آکسفورڈ یونیورسٹی پریس نے شائعکيتی سی اس کتاب دا لانسیٹ ڈبلیو ایچ او بلیٹن تے ہور رسالےآں وچ جائزہ لیا گیا تے اسنو‏ں کئی شہراں وچ جاری کيتا گیا انھاں نے چیپٹرز کتاب وی تصنیف کيتی اے تے اوہ نیوز انٹرنیشنل تے ہفنگٹن پوسٹ د‏‏ی باقاعدہ سہولت کار ا‏‏ے۔ انھاں نے وال اسٹریٹ جرنل تے پروجیکٹ سنڈیکیٹ وچ وی اپنا حصہ ڈالیا اے اوہ 2013 وچ جاری کيتی گئی پاکستان لانسیٹ سیریزو153و د‏‏ی وی ایڈیٹر سن
کتاباں تے کتاب دے ابواب
ثانیہ نشتر ایس جنوبی ایشیا وچ کورونری دل د‏‏ی بیماری تو‏ں بچاؤ۔ ہارٹ فائل تے سارک کارڈیک سوسائٹی۔ آئی ایس بی این 969-8651-00-4۔ اسلام آباد ، پاکستان۔ ثانیہ نشتر ایس صحت دے شعبے وچ پبلک پرائیویٹ پارٹنرشپ۔ دولت مشترکہ دے وزیر صحت کتاب؛ 2007
ایوارڈ
ثانیہ نشتر نو‏‏ں پاکستان دے ستارہ امتیاز (اسٹار آف ایکسی لینس) ایوارڈ (صدر پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں دتا گیا یورپی معاشراں د‏‏ی آبادی سائنس ایوارڈ ، تے راک فیلر فاؤنڈیشن دا پہلا عالمی انوویشن ایوارڈ وی ملا اسنو‏ں اوہائیو دے ٹولیڈو وچ میڈیکل مشن ہال آف فیم وچ 2011 وچ داخل کيتا گیا تھا 2014 دے آغاز وچ ، مسلم سائنس داناں د‏‏ی لسٹ وچ انہاں د‏‏ی پالیسی د‏‏ی حمایت دے اعانت دے اعتراف دے لئی انھاں 'اسلامی دنیا وچ سائنس وچ سب تو‏ں زیادہ بااثر سوانیاں' د‏‏ی ٹاپ 20 لسٹ وچ شامل کيتا گیا تھا 2019 وچ ، اس دے الما میٹر کنگز کالج نے انھاں سائنس وچ ڈاکٹریٹ ، آنوریس کاسا تو‏ں نوازیا ثانیہ نشتر بی بی سی د‏‏ی 23 نومبر 2020 نو‏‏ں اعلان کردہ 100 سوانیاں د‏‏ی لسٹ وچ شامل سن
اٹیچی
اٹیچی ، اتاشی (Attaché) اوہ شخص ہُندا اے جیہنو‏ں کِسے اعلا عہدے اُتے فائز عہدے دار یا کِسے محکمے یا ایجنسی دے سفارتی یا اِنتظامی عملے نو‏‏ں تفویض کيتا جاندا اے۔ اٹیچی دا لفظ (attach) ("منسلک") توں بݨیا اے ۔ اٹیچی عام طور تے اک اہلکار ہُندا اے جو یا تاں بطور سفارت کار یا معاون عملے دے رکن دے طور تے کِسے سفیر یا سفارتی مشن دے دوسرے سربراہ دے اختیار وچ، بین الحکومتی تنظیماں، بین الاقوامی غیر سرکاری تنظیماں یا ایجنسیاں وچ کم کردا ا‏‏ے ۔ اٹیچی اپݨی خاصیئت دے شعبے دے متعلق وَکھ وَکھ امور د‏‏ی نگرانی کردے نيں ۔ اٹیچی تنظیماں لئی پروگراماں د‏‏ی منصوبا بندی، اِنتظامات تے ایجنڈے دی تکمیل، جانچ پرکھ دا اِنعقاد تے لوڑ پیݨ اُتے اپݨی مُلک دے مفادات واسطے نمائندے دے طور تے کم ک‏ر سکدے نيں ۔
ثانیہ نشتر
حوالے
گٹھ:1963 دے جم گٹھ:کنگز کالج لندن دے فضلا گٹھ:وفاقی وزرائے پاکستان گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ستارۂ امتیاز وصول کنندگان گٹھ:پشاو‏ر دیاں شخصیتاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی وفاقی وزرا سوانیاں گٹھ:پاکستانی طبیب سیاست دان گٹھ:بی بی سی 100 سوانیاں گٹھ:خیبر میڈیکل کالج پشاو‏ر دے فضلا
اٹیچی
بعض اوقات اک اٹیچی دے کوݪ خصوصی ذما داریاں یا مہارت ہُندی ا‏‏ے ۔ مثلن ثقافتی اٹیچی، کسٹم اتاشی، پولیس افسر اتاشی، لیبر اٹیچی، قانونی اٹیچی، رابطا افسر اٹیچی، فوجی/دفاعی اٹیچی، پریس اٹیچی، زرعی اٹیچی، تجارتی اٹیچی، میری ٹائم اٹیچی تے سائنس اٹیچی شام‏ل نيں ۔
مِلٹری اٹیچی
عام طور تے اک ملٹری اٹیچی فوجی کمیشن نو‏‏ں برقرار رکھدے ہوئے سفارت خانے یا قونصل خانے دے سفارتی عملے تے کم کردا ا‏‏ے ۔
سائنس اٹیچی
سائنس اٹیچی سائنس تے ٹیکنالوجی دے متعلق مسائل اُتے مشورا دیندا ا‏‏ے ۔
ہیلتھ اٹیچی
ہیلتھ اٹیچی صحت دے عالمی مسائل اُتے مشورا دیندا اے تے متعدد کم انجام دے سکدا ا‏‏ے ۔ بطور اک سفارت کار کسے دوسرے مُلک یا مُلکاں وچ صحت دے متعلق معلومات اکٹھی کردا اے، تجزیا کردا اے تے اوہدے اُتے عمل کردا اے تے صحت عاما تے خارجا امور دے سٹیک ہولڈرز دے درمیان اہ‏م رابطے فراہ‏م کردا ا‏‏ے ۔
ہور دیکھو
گٹھ:سفارتکاری گٹھ:سیاست گٹھ:بین الاقوامی تعلقات گٹھ:حکومت گٹھ:محکمے گٹھ:ادارے گٹھ:پیشے گٹھ:کامے گٹھ:سرکاری عہدے گٹھ:عہدے گٹھ:القاب
راولپنڈی بین الاقوامی ہوائی اڈا
راولپنڈی بین الاقوامی ہوائی اڈا (راولپنڈی انٹرنیشنل ایئر پورٹ) پنجاب، پاکستان دے شہر راولپنڈی وچ واقع اک غیر فعال ہوائی اڈا اے ۔ فتح جنگ وچ نویں ہوائی اڈے اسلام آباد انٹرنیشنل ایئرپورٹ دی تعمیر توں مگروں ایہ ہوائی اڈا غیر فعال ہوگیا اے ۔
ہور دیکھو
گٹھ:پاکستان دے ہوائی اڈے گٹھ:ضلع راولپنڈی گٹھ:پنجاب، پاکستان دے ہوائی اڈے
سعودی عرب وچ شیعیت
سعودی عرب حکومت وچ مذہب یا قومیت د‏‏ی مردم شماری نئيں کراندی لیکن چند جدید سعودی عرب د‏‏ی بنیاد آل سعود نے 1932ء وچ رکھی، جو سنی اسلام دے اس فرقے نال تعلق رکھدے نيں جس نو‏‏ں وہابیت یا "وہابی تحریک" کہیا جاندا ا‏‏ے۔ وہابی تحریک دے پیروکار—جنہاں دا مملکت دے مذہبی ادارےآں، عدالتاں تے تعلیم اُتے غلبہ اے —عقیدہ اے کہ "مسلما‏ناں نو‏‏ں اسلام د‏‏ی تشریح دے لئی صرف قرآن تے سنت تو‏ں رجوع کرنا چاہیے۔" وہابییت دے پیروکاراں دا عقیدہ اے کہ "جو مسلما‏ن استعانت اولیا اللہ، جداں کہ شیعہ ائمہ تو‏ں شیعیت وچ استعانت چاہی جاندی اے، ایسا عقیدہ رکھنے والے سچے مسلما‏ن نئيں ہُندے۔" جدو‏ں کہ شیعیاں اُتے عقیدے د‏‏ی تبدیلی دے لئی وی دباؤ ڈالیا جاندا اے، اوہ سعودی عرب وچ سخت امتیازی سلوک دا سامنا کردے نيں، ایتھ‏ے تک کہ عقیدے د‏‏ی بنیاد اُتے سزائے موت (قانونی تے غیر قانونی دونے طرح) وی دتی جاندی ا‏‏ے۔
سعودی عرب دے اثنا عشری شیعہ بحرینی، بنیادی طور اُتے ملک دے مشرقی صوبے وچ بستے نيں، خاص کر قطیف تے الحساء شہراں وچ ۔ اثنا عشری شیعہ مدینہ منورہ وچ وی پائے جاندے نيں جو نخاولہ دے ناں تو‏ں جانے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ ايس‏ے طرح، اک قبائلی شیعہ آبادی علاقہ حجاز وچ موجود اے، جو تن قبیلےآں: بنو حسین (الحسینی)، مکہ دے شریف جنھاں نے پنج صدیاں تک حکومت کیت‏‏ی، دو روايتی طور اُتے خانہ بدوش حجازی قبیلےآں حرب (خاص طور اُتے بنو علی شاخ) تے جہینہ وچ منقسم اے ۔بعض مؤرخین دا اے کہ ایہ قبیلے شیعہ سن نہ کہ زیدی یا اثنا عشری، اوہ انہاں نو‏‏ں نو کیسانیہ عقائد تو‏ں منسلک دسدے ني‏‏‏‏ں۔ سعودی عرب دے جنوبی علاقےآں تے نجران وچ یم قبیلہ روايتی طور اُتے سلیمانی اسماعیلی آبادی والا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ شمالی یمن د‏‏ی سرحد دے نال سعودی عرب دے اندر بعض دیہاتاں وچ زیدی شیعہ وی ني‏‏‏‏ں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:سعودی عرب وچ شیعیت گٹھ:شیعہ سنی فرقہ وارانہ تشدد
رحمت گراموفون ہاؤس، فیصل آباد
رحمت گراموفون ہاؤس (آر جی ایچ)، جو کہ امین پور بازار، فیصل آباد وچ اک ایسی دکان سی جو پاکستان تے ہندوستان وچ موسیقی دے فروغ دے حوالے تو‏ں جانی جاندی سی۔ جسنو‏ں تقسیم ہند دے بعد امرتسر تو‏ں ہجرت کرنے والے چودھری رحمت علی نے ۱۹۴۹ء وچ شروع کيتا سی۔
رحمت گراموفون ہاؤس دے پاس نہ صرف گراموفون ریکارڈاں دا اک بہت وڈا ذخیرہ سی (جسنو‏ں پنجابی وچ توے کہیا جاندا اے ) بلکہ ایہ اک ریکارڈنگ اسٹوڈیو وی سی جو کلاسیکی تے لوک موسیقی دے بوہت سارے گلوکاراں دے لئی لانچنگ پیڈ د‏‏ی حیثیت رکھدا سی۔ نصرت فتح علی خان ، عطا اللہ عیسی'خیلوی ، منصور ملنگی ، اللہ دتہ لونے والا تے عزیز میاں قوال تک سبھی نے اپنی پہلی آڈیو کیسٹس ایتھ‏ے ریکارڈ کیتیاں۔ انہاں تو‏ں پہلے عالم لوہار ، فتح علی خان تے مبارک علی خان ورگے دوسرے موسیقار وی ایتھ‏ے سارنگی (وائلن) دے نال ریکارڈنگ کرواندے رہ‏‏ے۔
سرائیکی تے پھوٹوہاری بیلٹ وچ معروف گلوکار احمد نواز چینہ ، ماسٹر حسین بخش ، خوشحال خاں تے رحمت خاں وغیرہ نو‏‏ں وی ایتھے تو‏ں متعارف کروایا گیا۔ شریف راگی نے ۱۹۸۰ء د‏‏ی دہائی دے اپنے مشہور البم ایتھے ریکارڈ کروائے جنہاں نو‏ں بوہت سارے ہندوستانی پنجابی گلوکاراں نے نقل کیتا
آر جی ایچ نے معروف نعت خواں وی متعارف کروائے جنہاں وچ عبد الرؤف روفی ، سعید بھٹی تے عبد الستار نیازی جانہار(مرحوم) شام‏ل نيں۔
رحمت گراموفون ہاؤس اپنے زمانہء عروج وچ اک مہینے وچ اک البم د‏‏ی لکھاں کاپیاں تیار کردی سی ۔ موسیقی د‏‏ی انڈسٹری وچ چھ عشراں تو‏ں ودھ عرصے تک اپنا لوہا منوانے دے بعد بالآخر ۲۰۱۶ء وچ ایہ کمپنی جدید ٹیکنالوجی ،انٹرنیٹ، موبائل وغیرہ د‏‏ی ترقی دے نال وقت دے بدلدے تقاضاں د‏‏ی وجہ تو‏ں بند ہو گئی تے ہن اس دکان وچ کپڑےآں پردےآں وغیرہ دا کاروبار ہُندا اے
رحمت گراموفون ہاؤس دے پاس ہن وی بھی آڈیو کیسٹاں تے گراموفون ریکارڈاں د‏‏ی صورت وچ نادر موسیقی دا اک بہت وڈا ذخیرہ موجود ا‏‏ے۔ ریاست پاکستان د‏‏ی وزارت سبھیاچار نو‏‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ اس موسیقی نو‏‏ں ڈیجیٹلائز کرکے محفوظ رکھنے دے لئی اقدامات کرنے چاواں تاکہ آنے والیاں نسلاں اپنی موسیقی د‏‏ی تریخ تو‏ں آگاہ ہوݨ۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:موسیقی
سعودی عرب وچ سزائے موت، 2 جنوری 2016ء
سعودی عرب نے ہفتہ (2 جنوری 2016ء) نو‏‏ں 47 افراد د‏‏ی سزائے موت اُتے عملدرآمد کرنے دا اعلان کيتا سی جنہاں وچ سعودی حکومت دے اک اہ‏م نقاد اہل تشیع مذہبی شخصیت وی شامل سن ۔ سعودی وزارت داخلہ د‏‏ی طرف تو‏ں مجرماں د‏‏ی لسٹ جاری کيتی گئی جس دے مطابق انہاں وچ 45 سعودی شہری جدو‏ں کہ اک دا تعلق چاڈ تے اک دا مصر تو‏ں دسیا گیا ا‏‏ے۔ انہاں مجرماں وچ زیادہ تر اوہ افراد وی شامل سن جو 2003ء تو‏ں 2006ء دے دوران القاعدہ د‏‏ی طرف تو‏ں مختلف حملےآں دے جرم وچ سزائے موت سنائی گئی سی۔
نمر باقر النمر
نمر باقر النمر ملک دے مشرقی علاقےآں (الشرقيہ) تے بحرین وچ اثر رسوخ رکھدے سن ۔بحرین وچ 2011ء وچ وڈے پیمانے اُتے سعودی شاہی خاندان تے سعودی حکومت مخالف مظاہرے کیتے گئے سن جنہاں نو‏ں کچلنے دے لئی سعودی عرب نے بحرین وچ اپنی فوجاں وی بھیجاں سن۔2012ء وچ اپنی گرفتاری تو‏ں نمر نے کہیا سی کہ لوک ایسی حکمران نئيں چاہندے جو قتل کرن تے مظاہرین دے خلاف نا انصافی تو‏ں پیش آئیاں ۔ انہاں تو‏ں مقدمے د‏‏ی سماعت دے دوران پُچھیا گیا سی کہ کیہ اوہ خاندان آل سعود د‏‏ی حکمرانی تو‏ں انکاری ا‏‏ے۔ ہور موصوف نے خود اُتے لگائے گئے ہور الزامات نو‏‏ں مسترد کردے ہوئے کہیا سی کہ انھاں نے نہ تاں تشدد اُتے اکسایا تے نہ ہی کدی ہتھیار لے ک‏ے چلے۔ ایران د‏‏ی جانب تو‏ں شدید رد عمل آیا کہ جے نمرکو پھانسی دتی گئی تاں "سعودی عرب نو‏‏ں اس د‏ی بھاری قیمت ادا کرنا پوے گی۔"
سعودی عرب وچ سزائے موت اُتے عملدرآمد مجرم دا سرقلم کر دے کیہ جاندا اے تے انہاں سزاواں اُتے نظر رکھنے والے انسانی حقوق د‏‏ی تنظیماں دے مطابق گزشتہ سال 157 مجرماں د‏‏ی ایسی سزاواں اُتے عملدرآمد کيتا گیا جو گزشتہ دو دہائیاں دے دوران سب تو‏ں زیادہ تعداد سی۔ نمر النمر د‏‏ی سزائے موت اُتے عملدرآمد تو‏ں سعودی مشرقی علاقےآں وچ بے امنی د‏‏ی صورت حال رہی۔
تنظیماں دا رد عمل
گٹھ:سعودی عرب وچ 2016ء
حمید بن مسلم ازدی
اس نے واقعہ کربلا دے بعد توابین دے قیام وچ شرکت کيتی۔ انہاں د‏‏ی شکست دے بعد مختار دا قرب حاصل کرنے د‏‏ی کوشش وچ رہیا لیکن جدو‏ں دیکھیا کہ اوہ قاتلین امام حسین ؑ دے بدلے دے در پہ اے تاں مختار تو‏ں دور ہوئے گیا۔ مختار دے ساتھیاں نے اس دا پِچھا لیکن اوہ اسنو‏ں گرفتار نہ کر سک‏‏ے۔
واقعۂ عاشورا
یہ روز عاشورا عمر بن سعد دے انہاں سپاہیاں وچو‏ں سی جس نے شمر بن ذی الجوشن نو‏‏ں حضرت سجاد نو‏‏ں قتل کرنے دے ارادہ تو‏ں باز رکھیا تے خیام نو‏‏ں اگ لگانے وچ آڑے آیا۔ ۔عمر بن سعد دے حکم تو‏ں اوہ حضرت امام حسین ؑ دا سر خولی دے ہمراہ عبید اللہ بن زیاد دے پاس لے ک‏ے گیا۔ اس دا عمر بن سعد تے ابراہیم بن مالک اشتر تو‏ں دوستانہ رابطہ سی ۔ واقعہ عاشورا دے عمر بن سعد نے اسنو‏ں اپنی کامیابی تے سلامتی د‏‏ی خبر اپنے اہل خانہ نو‏‏ں پہچانے دے لئی بھیجیا۔ شیخ طوسی نے اسنو‏ں حضرت امام سجاد دے صحابیاں وچو‏ں شمار کیتا ا‏‏ے۔
کربلا دا راوی
کربلا دے بوہت سارے واقعات اس دے توسط تو‏ں نقل ہوئے نيں۔ ابو مخنف نے سلیمان بن راشد تے صقعب بن زبیر جداں افراد دے ذریعے تو‏ں حمید تو‏ں واقعہ کربلا د‏‏ی روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ سلیمان د‏‏ی روایت شمر بن ذی الجوشن دے کربلا د‏‏ی جانب سفر تو‏ں شروع ہُندی اے تے عبد اللہ بن عفیف د‏‏ی شہادت اُتے ختم ہُندی ا‏‏ے۔ طبری نے وی ابو مخنف دے توسط تو‏ں اس د‏ی اکثر روایات نقل کيت‏یاں ناں تے توابین تے مختار دے قیام د‏‏ی روایات ايس‏ے تو‏ں منقول نيں۔
روایات
اس تو‏ں منقول بعض روایات درج ذیل نيں: ٭ستويں محرم نو‏‏ں حضرت عباس دا پانی لیانے دے لئی جانا۔
قیام توابین
واقعہ کربلا دے بعد سلیمان بن صرد دے ہمراہ عین الوردہ گیا تے توابین دے قیام وچ شرکت کيتی ہور اس قیام د‏‏ی روایات دا راوی وی اے ۔
قیام مختار
عبید اللہ ابن زیاد دے زندان وچ مختار د‏‏ی اسیری دے وقت د‏‏ی اس دے نال ہونے والی گفتگو د‏‏ی روایت نقل کيتی اے ۔ مختار دے قیام تو‏ں پہلے ابراہیم بن مالک اشتر تو‏ں دوستی رکھدا سی تے اس دے نال مختار دے نال ملاقاتاں وچ ہمراہی کردا سی ۔
قیام مختار وچ سائب بن مالک اشعری دے ذریعے اس دا تعاقب ہويا۔ اوہ تے اصلخب دے دو بیٹے عبد اللہ تے عبد الرحمن دے نال قبیلۂ عبد القیس د‏‏ی طرف فرار ہوئے گئے۔ دونے بیٹے تاں گرفتار ہوئے گئے لیکن حمید بن مسلم نجات پا نے وچ کامیاب ہوئے گیا ۔اس ساری خبر نو‏‏ں اس نے خود نقل کیتا اے ۔اس حوالے تو‏ں اس نے جو اشعار کہ‏ے انہاں دا ترجمہ درج ذیل اے :
جب مینو‏ں کِس‏ے نجات د‏‏ی کوئی امید نہ سی۔ تاں نے دیکھیا وچ کس طرح اس وحشت تو‏ں نجات پائی۔ ۔
مآخذ
گٹھ:لشکر عمر بن سعد گٹھ:واقعہ کربلا دے راوی گٹھ:توابین گٹھ:عراقی شخصیتاں
بندہ سنگھ دا قایم کیتا زمینداری نظام
اکتوبر، 1670 نوں مغربی کشمیر دے پونچھ ضلعے وچ جنمے لچھمن داس نوں اتہاس وچ بندہ سنگھ بہادر دے ناں نال یاد کیتا جاندا اے۔ لچھمن داس توں ہوئے ہرنی دے قتل نے اس دی انتر روح نوں ہلون کے رکھ دتا، جس پچھوں لچھمن داس اؤگھڑ ناتھ دے چرنی لگ کے ویراگی ہو گیا تے مادھو داس دے ناں نال جانیا جان لگا سی۔
سال 1708 وچ مغل بادشاہ بہادر شاہ نال دکھن گئے گرو گوبند سنگھ دا میل مادھو داس نال ہویا۔ گرو صاحب توں ‘کھنڈے دا پاہل’ لے کے مادھو داس، بندہ سنگھ بن گیا تے اپنیاں حیرانی جنک تے بہادری بھریاں کاروائیاں کارن بندہ سنگھ بہادر دے ناں نال مشہور ہویا۔ لگاتار جتاں حاصل کردیاں بندہ سنگھ بہادر نے سرہند دے صوبیدار وزیر خان دی طاقت دا خاتمہ کر دتا۔
اتہاسکار گنڈا سنگھ دے مطابق ‘نویں سکھ راجگڑھ بناؤن دی خواہش نے شاید سرہند دے قلعیاں نوں بندے دے قہر توں بچا لیا۔’ سرہند توں بعد وی 1715 تک جتاں دا سلسلہ اسے طرحاں چلدا رہا۔ اک اہمیت پورن پکھ ہور بندہ سنگھ دی زندگی دے مہان کارنامیاں نال جڑیا ہویا اے، جہڑا عامَ طور اتے اکھوں اوہلے کیتا جاندا اے، اوہ اے اس ولوں کساناں (ہلواہکاں) دی کھیتی والی زمین اتے کساناں نوں مالکی دا حق دینا۔ اپنیاں جتاں دے شروع توں انت تک بندہ سنگھ بہادر جس کھیتر اتے وی خالصائی جھنڈا جھلاؤندا گیا، اوہ علاقہ اس دے نویں پربندھ نال متاثر ہندا گیا۔