cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
نسرین حسینی
حالات زندگی
۲۰۱۰ء وچ ، اوہ افغانستان وچ اک تعلیم یافتہ سواݨی دے طور اُتے ہوݨ والے امتیازی سلوک د‏‏ی وجہ تو‏ں پناہ گزین دے طور اُتے ٹورنٹو، کینیڈا منتقل ہوگئياں تے اس نے جامعہ گیلف وچ داخلہ لیا۔ اس دے خاندان نے ۲۰۱۸ء وچ اس دے نال کینیڈا وچ شمولیت اختیار کيتی۔ اس نے ۲۰۲۰ء وچ امیونولوجی وچ ایم ایس سی د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ اس دے تھیسس ایڈوائزر بونی اے میلارڈ سن تے اس دا عنوان سی ریزیلینس آف ہائی امیون ریسپانڈر بیف کیٹل انہاں کونسیٹک آف کلائمیٹ چینج (۲۰۲۰ء) گریجویشن دے بعد حسینی جامعہ گیلف وچ امیونولوجی لیب وچ بیطاری محقق دے طور اُتے کم کردی ا‏‏ے۔
داؤد راز
ولادت تے ابتدائی تعلیم
ایہ علاقہ میو چھتری راجپوت مسلماناں دا اے، ابتدائی تعلیم اپنے وطن ہی وچ حاصل کيتی، بعد وچ دہلی جاک‏ے مدرسہ حمیدیہ وچ داخلہ لیا، فیر مولا‏نا عبد الوہاب دے مدرسہ “دار الکتاب و السنہ “چلے گئے جتھو‏ں فراغت حاصل کيتی، کچھ عرصہ مدرسہ “سعدیہ “پل بنگش وچ وی گزاریا ۔
نسرین حسینی
حالات زندگی
حسینی برامپٹن وچ ہزارہ ہیومینٹیرین سروس د‏‏ی رضاکار دے طور اُتے کم کردی اے، کینیڈا وچ آباد ہوݨ وچ افغانستان تو‏ں ہزارہ لوکاں د‏‏ی مدد کردی ا‏‏ے۔ تے بکیز یوتھ پروگرام دے رضاکار، افغانی خواندگی نو‏‏ں فروغ دینے تے بچےآں دے لئی کہانی سنانے دے لئی۔
داؤد راز
استاداں
آپ دے استاداں وچو‏ں چند ایہ نيں :
نسرین حسینی
باہرلے جوڑ
گٹھ:کینیڈین سنی مسلم گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:افغان پناہ گزین گٹھ:افغان فعالیت پسند سواݨیاں گٹھ:سواݨیاں ماہرین ماحولیات گٹھ:بی بی سی ۱۰۰ سواݨیاں گٹھ:کابل یونیورسٹی دے فضلا گٹھ:کینیڈا نو‏‏ں افغان تارکین وطن گٹھ:غیر موجود تریخ پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بی بی سی 100 سواݨیاں
داؤد راز
استاداں
مولا‏نا ابو سعید شرف الدین دہلوی رحمہ اللہ
مولا‏نا عبد الوہاب دہلوی رحمہ اللہ
مولا‏نا عبد الجبار شکراوی رحمہ اللہ
اور حافظ حمید اللہ رحمہ اللہ شام‏ل نيں ۔
خدمات
آپ نے مختلف میداناں وچ دین د‏‏ی خدمات سر انجام دتیاں مثلاً
۱۔ تدریس
حصول علم دے بعد وطن واپس لوٹے تے شکراوہ میوات وچ تدریس دا سلسلہ شروع کیا، تے کچھ عرصہ تدریس کيتی۔
۲۔ تبلیغ
مختلف علاقےآں دے تبلیغی اسفار وی کیتے، کئی سال بمبئی وچ رہے تے اوتھ‏ے مومن پورہ وچ خطابت کيتی۔
۳۔تصنیف و تالیف
صحیح بخاری دا بزبان اردو ترجمہ و تشریح اے ، ایہ آپ د‏‏ی اک بہت وڈی کاوش اے جو اٹھ ضخیم جلداں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
صحیح مسلم کےبھی ترجمہ و شرح دا کم کيتا۔
فتاوی ثنائیہ
بلاشبہ دین حقہ د‏‏ی نشر و اشاعت دے سلسلے وچ آپ د‏‏ی گرانقدر خدمات نيں۔
شاعری
آپ اردو وچ شاعری وی کردے سن ۔
وفات
آپ رحمہ اللہ نے پچھتر 75سال عمر پاکر 3 صفر 1402ھ مطابق 2دسمبر 1981ء نو‏‏ں بدھ دے روز وفات پا ئی۔
حوالے
گٹھ:اہل حدیث گٹھ:سلفی گٹھ:مصنف گٹھ:اردو مترجمین گٹھ:بخاری گٹھ:صحیح بخاری گٹھ:علما
وینڈی نیپیئر
وینڈی نیپیئر آسٹریلیا د‏‏ی سواݨی کرکٹ کھلاڑی نيں ۔ وینڈی نیپیئر غیر موجود، آسٹریلیا وچ 01 اکتوبر 1957ء نو‏‏ں پیدا ہوئیاں۔ انہاں نے ٹیسٹ کرکٹ تے ون ڈے کرکٹ کھیلی اے ۔وہ سجے ہتھ تو‏ں بلے بازی کردیاں نيں تے آف بریک گیند باز نيں۔ انہاں نے بین الاقوامی سطح اُتے مجموعی طور اُتے 2 ٹیسٹ تے 4 ون ڈے میچ کھیلے۔
ٹیسٹ کیریئر
وینڈی نیپیئر نے پہلا بین الاقوامی ٹیسٹ میچ انگلینڈ دے خلاف 1985ء وچ کھیلا۔ انہاں نے کل 21 رنز بنائے جس وچ سب تو‏ں ودھ 9 دا اسکور وی شام‏ل ا‏‏ے۔
امارت نکور
مملکت نکور یا امارت بنی صالح (Kingdom of Nekor) (بربر: ⵜⴰⴳⴻⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⴻⵏⵏⴽⵓⵔ (Tageldit n Ennkur); إمارة بني صالح) جدید مراکش دے ريف علاقے وچ اک چھوٹی سلطنت سی۔
حوالے
گٹھ:۱۰۱۰ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی تحلیلات گٹھ:۷۱۰ء دیاں تاسیساں گٹھ:۷۱۰ء د‏‏ی دہائی وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:افریقا دے سابقہ ملکاں گٹھ:افریقا وچ ۷۱۰ء دیاں تاسیساں گٹھ:افریقا وچ اٹھويں صدیء دیاں تاسیساں گٹھ:افریقہ د‏‏یاں سابقہ بادشاہتاں گٹھ:بربر سلسلے شاہی گٹھ:مراکش د‏‏ی تریخ گٹھ:ریف گٹھ:سابقہ موکل ریاستاں گٹھ:قرون وسطی د‏‏یاں افریقی ریاستاں گٹھ:قرون وسطی وچ مراکش گٹھ:مراکش وچ اٹھويں صدی گٹھ:مراکش وچ دسويں صدی گٹھ:مراکش وچ گیارہويں صدی گٹھ:مراکش وچ نويں صدی گٹھ:مسلم شاہی سلسلے گٹھ:ملیلہ گٹھ:عرب شاہی سلسلے
اویستائی لپی
اویستائی لپی (Avestan alphabet) اک تحریری نظام اے جو ایران دی ساسانی سلطنت (226-651 عیسوی) دے دوران اویستائی بولی نو‏‏ں لکھݨ لئی تیار کيتا گیا سی۔
ایہد‏ی نشوونما دے ضمنی اثر دے طور تے سکرپٹ نو‏‏ں Pazend لئی وی استعمال کيتا گیا، ایہ درمیانی فارسی لکھݨ دا اک طریقہ اے جو بنیادی طور ے اویستا دے متن اُتے Zend د‏‏ی تفسیراں لئی استعمال ہُندا سی۔ زرتشتی روایت دے متن وچ ایہدے حروف تہجی نو‏‏ں "مذہب دی لپی" کہیا جاندا اے۔
تریخ
اویستائی حروف تہجی د‏‏ی ترقی دا آغاز اس لوڑ تو‏ں ہويا کہ تلاوت کیتی جاݨ والی آوستانی بولی دے متن نو‏‏ں صحیح طریقے نال پیش کيتا جاوے۔ متن دے وکھ وکھ مجموعے جو اج زرتشتی صحیفے د‏‏ی کینن نو‏‏ں تشکیل دیندے نيں اک مجموعے دا نتیجا نيں جو چوتھ‏ی صدی وچ غالبن شاپور دوم (309–379) دے دور حکومت وچ ہويا سی۔ اس گل دا امکان اے کہ اویستائی حروف تہجی اس تو‏ں متعلق اک ایڈہاک اختراع سی - "ساسانیڈ آرکیٹائپ" - کولیشن۔
ایہ انٹرپرائز جو کہ مزدیان دے احیاء وَل اشارا کردا اے تے اک سخت آرتھوڈوکس دے قیام دا جو سیاسی طاقت نال گہرا تعلق رکھدا اے، غالبن بدھاں، عیسائیاں تے مانیچیناں دے نال ودھ مؤثر طریقے تو‏ں مقابلہ کرن د‏‏ی خواہش د‏‏ی وجہ تو‏ں ہويا سی، جیہناں دے عقیدے د‏‏ی بنیاد اک نازل شدہ کتاب سی، اوہدے برعکس، زرتشتی پجاری صدیاں تو‏ں صحیفے نو‏‏ں حفظ کرن دے عادی سن - اک استاد پادری دے لفظاں نو‏‏ں اودو‏ں تک پڑھدے سن جدوں تک کہ اوہ دعاواں دے لفظاں، لطافت، انحراف تے لہجے نو‏‏ں چي‏تے نہ کرلیݨ۔ ایہ اوہناں نے اپنے شاگرداں نو‏‏ں بدلے وچ منتقل کیتا، لہذا کئی نسلاں لئی صحیفے د‏‏ی تلاوت دا صحیح طریقہ محفوظ رکھیا۔ ایہ اس لئی ضروری سی کیونکہ پجاری طبقے نے درست تلفظ نو‏‏ں مؤثر دعا دی شرط سمجھیا۔ مزید برآں، عبادات د‏‏ی تلاوت رسمی سرگرمی دے نال سی۔ جس وچ تحریری متن وچ شرکت دی کوئی گنجائش نئيں ہُندی سی۔
پ‏ر، اویستائی نو‏‏ں درست طریقے نال پیش کرن د‏‏ی صلاحیت دا براہ راست فائدہ ہويا: عام دور تک اویستائی بولی دے الفاظ تقریبن سمجھݨا بند ہو گئے سن، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں زند متن د‏‏ی تیاری شروع ہوئی (اویستائی سندی "تفہیم" تو‏ں)، یعݨی کینن د‏‏یاں تفسیراں تے ترجمے۔ اویستائی حروف تہجی د‏‏ی ترقی نے اوہناں تفسیراں نو‏‏ں اوہناں د‏ی وضاحت نال صحیفے دے اقتباسات نو‏‏ں اک دوسرے تو‏ں وکھ کرن د‏‏ی اجازت دتی۔ ایہناں عبارتاں دا براہ راست اثر صحیفے د‏‏ی اک "معیاری" تشریح سی جو اج تک زندہ ا‏‏ے۔ اسکالرشپ لئی ایہ تحریراں بے حد دلچسپ نيں کیونکہ اوہ کدی کدائيں ایداں دے حصیاں نو‏‏ں محفوظ کر لیندے نيں جو دوسری صورت وچ گم ہو چکے ہُندے نيں۔
زرتشتی روایت دے 9ويں-12ويں صدی دے متون تو‏ں پتا چلدا اے کہ زرتشتی ادب دا اک بہت وڈا ذخیرا کدی موجود سی، لیکن ایہ متون - جے اوہ کدی موجود سن - اُدوں تو‏ں کھو چکے نيں، تے اس وجہ تو‏ں ایہ معلوم نئيں کہ اوہناں نو‏‏ں پیش کرن لئی کیہڑی لپی استعمال کيتی گئی سی۔ 19ويں صدی دے بوہت‏ے حصے تک اویستائی دے علماء نو‏‏ں ساسانی تو‏ں پہلے دے "آرسیڈ آرکیٹائپ" دے وجود دا سوال سی، تے ارساکیڈ اویستا دے بارے وچ سچائی کچھ وی ہووے، لسانی شواہد تو‏ں پتا چلدا اے کہ جے اوہدا وجود وی سی اوہدا کوئی عملی اثر نئيں ہو سکدا، کیونکہ ولگیٹ وچ کِسے وی لسانی شکل د‏‏ی یقین نال وضاحت نئيں کيت‏‏ی جا سکدی کیونکہ غلط نقل دے نتیجے وچ تے مشتبہ صورتاں د‏‏ی تعداد کعھٹ اے، درحقیقت ایہ مسلسل کعھٹ رہی ا‏‏ے۔ اگرچے ارساکید اصل نمونیاں دا وجود ناممکن نئيں، لیکن اوہنے ایوستن فلولوجی وچ کچھ وی حصہ نئيں ڈالیا۔
حوالے
گٹھ:لپی گٹھ:لپیاں گٹھ:فارسی
محمد جعفر خان لغاری
محمد جعفر خان لغاری (پیدائش ۲۳ جون ۱۹۴۱) پاکستانی سیاست دان جو اگست ۲۰۱۸ تو‏ں پاکستان د‏‏ی قومی اسمبلی دے رکن نيں۔ اس تو‏ں پہلے اوہ ۲۰۰۲ تو‏ں مئی ۲۰۱۸ تک رکن قومی اسمبلی رہ چکے نيں۔
مڈھلا جیون
وہ ۲۳ جون ۱۹۴۲ نو‏‏ں پیدا ہوئے
سیاسی دور
وہ ۲۰۰۸ دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ این اے ۱۷۴ (راجن پور-I) تو‏ں پاکستان مسلم لیگ (ق) (پی ایم ایل-ق) دے امیدوار دے طور اُتے دوبارہ قومی اسمبلی دے لئی منتخب ہوئے۔ انہاں نے ۵۰٬۴۴۰ ووٹ حاصل کيتے تے سردار نصراللہ خان دریشک نو‏‏ں شکست دتی۔ ايس‏ے الیکشن وچ انہاں نے پنجاب د‏‏ی صوبائی اسمبلی د‏‏ی نشست حلقہ پی پی-۲۴۵ (ڈیرہ غازی خان-VI) تے حلقہ پی پی-۲۴۶ (ڈیرہ غازی خان-VII) تو‏ں آزاد امیدوار دے طور اُتے وی حصہ لیا لیکن اوہ کامیاب نئيں ہوئے۔ انہاں نے حلقہ پی پی ۲۴۵ (ڈیرہ غازی خان-VI) تو‏ں ۵۵۳ ووٹ حاصل کيتے تے اوہ نشست محمد محسن خان لغاری تو‏ں ہار گئے۔ انہاں نے حلقہ پی پی ۲۴۶ (ڈیرہ غازی خان-VII) تو‏ں ۲۰۵ ووٹ حاصل کيتے تے اوہ نشست مسلم لیگ (ق) دے امیدوار سردار محمد یوسف خان لغاری تو‏ں ہار گئے۔
وہ ۲۰۱۳ دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ NA-174 (راجن پور-I) تو‏ں مسلم لیگ ن دے امیدوار دے طور اُتے دوبارہ قومی اسمبلی دے لئی منتخب ہوئے۔   انہاں نے ۱۰۱٬۷۰۵ ووٹ حاصل کيتے تے آزاد امیدوار سردار نصراللہ خان دریشک نو‏‏ں شکست دتی۔
مئی ۲۰۱۸ وچ ، انہاں نے مسلم لیگ ن چھڈ ک‏‏ے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) وچ شمولیت اختیار کيتی۔
وہ ۲۰۱۸ دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ NA-193 (راجن پور-I) تو‏ں پی ٹی آئی دے امیدوار دے طور اُتے دوبارہ قومی اسمبلی دے لئی منتخب ہوئے۔
حوالے
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی ۲۰۱۸ء تو‏ں ۲۰۲۳ء گٹھ:پاکستان مسلم لیگ (ق) دے اراکین قومی اسمبلی گٹھ:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے اراکین قومی اسمبلی گٹھ:پاکستان تحریک انصاف دے اراکین قومی اسمبلی گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی ۲۰۰۲ء تو‏ں ۲۰۰۷ء گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی ۲۰۰۸ء تو‏ں ۲۰۱۳ء گٹھ:۱۹۴۲ دے جم گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی ۲۰۱۳ء تو‏ں ۲۰۱۸ء گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:1942 دے جم
لہجہ
لہجے عام طور تے آواز دے معیار، تلفظ تے واول تے حروف صحیح دے امتیاز، تناؤ تے لحن Prosody وچ مختلف ہُندے نیں۔ اگرچے گریمر، معنی شناسی Semantics، الفاظ، تے زبان دی دیگر خصوصیات اکثر لہجے دے ناݪ ناݪ مختلف ہُندیاں نیں، لفظ "لہجہ" خاص طور تے تلفظ وچ فرق دا حوالہ دے سکدا اے، جد کہ لفظ "پڑبولی" Dialect لسانی اختلافات دے وسیع تر سیٹ نوں کعھیرے ہوئے آ۔ "لہجہ" اکثر "پڑبولی" دا ذیلی سیٹ ہُندا اے۔
جزائرحنیش تنازع
جزائرحنیش تنازع بحیرہ احمر وچ جزیرے گریٹر حنیش اُتے یمن تے اریٹیریا دے وچکار تنازع سی ، جو اس وقت دے متنازعہ زکر-حنیش جزیرے وچ سب تو‏ں وڈا ا‏‏ے۔ 15 دسمبر تو‏ں 17 دسمبر 1995 تک تن دن تک لڑائی ہوئی۔ 1998 وچ ثالثی د‏‏ی مستقل عدالت نے فیصلہ کيتا کہ زیادہ تر جزیرے یمن نال تعلق رکھدے ني‏‏‏‏ں۔
پس منظر
جزیرہ نما بحر احمر دی جنوبی طرف باب المندب (بحیرہ احمر دا منہ) دے نیڑے ا‏‏ے۔ بحیرہ احمر تقریبا 60 میل (100کلومیٹر) اس مقام اُتے چوڑا ا‏‏ے۔ عدن اُتے برطانوی قبضے دے بعد تو‏ں ، جزیراں نو‏‏ں عام طور اُتے یمن دا حصہ سمجھیا جاندا سی۔
اقوام متحدہ د‏‏ی آزادی تے رکنیت حاصل کرنے دے بعد ، نويں اریٹرین حکومت نے جزیرہ نما د‏‏ی حیثیت تو‏ں یمن دے نال گل گل دا آغاز کيتا۔ حملے تو‏ں پہلے مذاکرات دے دو دور ہوچکے نيں:
"گٹ مین [فرانسیسی ثالث] نے اصولاں دے بارے وچ اک معاہدہ کيتا ، جس اُتے اریٹیریا تے یمن نے 21 مئی نو‏‏ں دستخط کیتے۔ دونے فریقاں نے ثالثی دا سہارا لینا ، طاقت دے استعمال تو‏ں باز رہنے تے ثالثی ٹریبونل دے فیصلے د‏‏ی پاسداری کرنے اُتے اتفاق کيتا۔ فرانسیسی ثالثی د‏‏ی کوشش تقریبا ايس‏ے وقت ختم ہوگئی جدو‏ں 10 اگست نو‏‏ں اریٹرین فوجاں نے ہنیش الصغیر اُتے قبضہ کيتا۔ یمن د‏‏ی طرف تو‏ں فوجی کارروائی کيت‏‏ی دھمکی دینے دے نال ، اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل نے جزیرے تو‏ں نکلنے دے لئی اریٹرین فوجیاں نو‏‏ں حکم دتا۔ اسماڑہ نے 27 اگست نو‏‏ں اپنی فوجاں واپس لے لین۔ تنازعہ دے نويں خطرے نے اریٹیریا نو‏‏ں اگست دے آخر وچ ایتھوپیا تو‏ں حاصل کیتے گئے میزائل سام اپنے ساحل اُتے لگایا جانا شروع کردتا۔"
- لیفیورے.
"22 نومبر 1995 نو‏‏ں ، یمن دے وزیر خارجہ ادیب الکریم العریانی نے سانت 'ماں تن اریٹریائی عہدیداراں دے نال اس مسئلے اُتے گل گل کرنے دے لئی ملاقات کيتی۔ ایرانی ، اک یمنی وفد د‏‏ی سربراہی ک‏ر رہ‏ے سن ، فیر 7 دسمبر نو‏‏ں اریٹیریا وچ ہونے والے اجلاس وچ شریک ہوئے۔ اوتھ‏ے ، دونے فریقاں نے سمندری سرحداں تو‏ں متعلق اپنے تنازعہ نو‏‏ں گل گل دے ذریعے حل کرنے اُتے اتفاق کيتا ، جو انہاں نے فروری 1996 وچ طے کيتا۔ جے ایہ مذاکرات ناکا‏م ہوگئے تاں ، دونے فریق اس معاملے نو‏‏ں ہیگ وچ آئی سی جے دے پاس لے جانے اُتے راضی ہوگئے۔"
- لیویفرے.
عظیم تر حنیش (یا حنیش الکبیر ) اک جزیرے وچ واقع تن اہ‏م جزیراں وچو‏ں اک اے تے 1995 تک ، ایتھ‏ے صرف مٹھی بھر یمنی ماہی گیر ہی آباد سن ۔ 1995 وچ ، اک جرمن کمپنی نے ، یمنیاں دے زیراہتمام ، جزیرے وچ اک ہوٹل تے اسکوبا ڈائیونگ سینٹر بنانا شروع کيتا۔ اس دے بعد یمنی باشندےآں نے 200 افراد د‏‏ی اک نفری نو‏‏ں تعمیرا‏تی جگہ د‏‏ی حفاظت دے لئی بھیجیا۔ اریٹرین دے عہدیداراں دا خیال سی کہ فروری وچ طے شدہ مذاکرات شروع ہونے تو‏ں پہلے ہی گریٹر ہینش اُتے تعمیرا‏تی کم زمین اُتے حقائق قائم کرنے د‏‏ی کوشش ا‏‏ے۔ "11 نومبر 1995 نو‏‏ں حنیش الکبیر اُتے یمنی تعمیرا‏تی منصوبے اُتے تشویش دا اظہار کردے ہوئے ، ایریٹریہ دے وزیر خارجہ پیٹروس سلیمان نے 11 نومبر 1995 نو‏‏ں ، الٹی میٹم دے ذریعے صنعا نو‏‏ں یمن د‏‏ی فوجی افواج تے شہریاں نو‏‏ں حنیش الکبیر تو‏ں دستبرداری دے لئی اک مہینہ د‏‏ی مہلت دی۔"۔
مسلح تصادم
جب اریٹرین دا الٹی میٹم ختم ہوئے گیا تے یمنی فوجی دستےآں تے عام شہریاں نے پِچھے ہٹنا نئيں شروع کيتا تاں اریٹریا نے زبردستی جزیرے اُتے قبضہ کرنے دے لئی اک آپریشن شروع کيتا۔ اریٹریناں نے اوہ تمام سمندری بحری جہاز استعمال کیتے جو انہاں نو‏ں جزیراں اُتے زمینی قوتاں اترنا سی۔ کچھ اریٹرین فوجی مچھلی پھڑنے والے جہازاں تے اک کمانڈرڈ مصری جہاز وچ داخل ہوئے۔ اریٹرین باشندےآں نے جزیرے تک فوج بھیجنے دے لئی ہوائی جہاز دا استعمال وی کيتا۔ اریٹرین فوجاں نے یمن دے دستہ اُتے حملہ کيتا تے لڑائی دے تن دن دے اندر اندر پورے جزیرے اُتے قبضہ کرلیا۔
لڑائی دے دوران ، اک یمنی بحری جہاز سمجھنے د‏‏ی غلطی دے بعد ایرایٹریائی توپ د‏‏ی فائرنگ تو‏ں اک روسی تاجر جہاز نو‏‏ں نقصان پہنچیا۔
غیر ملکی شمولیت تے حملے دے ہور محرکات دا الزام
یمنیاں دے ذریعہ حنیش جزیراں اُتے اریٹرین دے حملے نو‏‏ں اسرائیل د‏‏ی حمایت کرنے دے بارے وچ کہیا گیا سی۔ یمنی ذرائع دے مطابق ، اریٹرین آپریشن د‏‏ی ہدایت اسرائیلی افسران نے د‏‏ی ہوئے گی۔  یمنی صدر علی عبداللہ صالح دے دفتر دے نیڑےی ذرائع نے دعوی کيتا اے کہ "متعدد اسرائیلیاں" نے اس آپریشن د‏‏ی ہدایت کيت‏ی سی ، جس وچ مائیکل ڈوما دے ناں تو‏ں اک لیفٹیننٹ کرنل وی شامل سی ۔ ایہ دعوی عبرانی زبان وچ متعدد کوڈڈ پیغامات اُتے مبنی سی جو مبینہ طور اُتے یمنی انٹیلی جنس دے ذریعہ روکیا گیا سی۔  اس دے باوجود ، یمن نے اسرائیل تو‏ں کوئی باقاعدہ شکایت نئيں کيتی۔
اسٹیون کیرول دے مطابق ، عظیم ہنش جزیرے د‏‏ی جنگ وچ یمنی فوج د‏‏ی ذلت د‏‏ی روشنی وچ ، اسرائیلی مداخلت دا مجوزہ الزام یمن د‏‏ی "کچھ چہرہ بچانے" د‏‏ی کوشش دے سوا کچھ نئيں ہوسکدا ا‏‏ے۔
1996 وچ ، برائن وائٹیکر (1996) تے کیرول (2012) نے مشورہ دتا کہ اوورٹ کیس کاس بیلے کے علاوہ (کہ جنگ حقائق نو‏‏ں قائم کرنے دے لئی شروع کيتی گئی تھی) ، جزیرے اُتے اریٹریئناں دے حملے د‏‏ی تن ہور وجوہات تجویز کيتیاں گئیاں۔. یمنی حزب اختلاف دے ذرائع نے دعوی کيتا اے کہ 1994 دے دوران ، یمن نو‏‏ں اسرائیل د‏‏ی طرف تو‏ں اریٹریئناں دے توسط تو‏ں خفیہ فوجی امداد ملی سی ، تے جدو‏ں یمن وعدہ شدہ ادائیگیاں وچ ادائیگی کرنے وچ ناکا‏م رہیا سی تاں اریٹرین نے حنیش نو‏‏ں لے لیا۔ یمن دے فوجی دعوے ، کہ اس نے عبرانی بولی وچ ریڈیو پیغامات نو‏‏ں روک دتا سی تے "متعدد اسرائیلیاں" نے اریٹرین آپریشن د‏‏ی ہدایت کرنے وچ مدد فراہ‏م کيت‏ی سی ، عرب لیگ د‏‏ی طرف تو‏ں ایہ تجویز کيتا گیا سی کہ اس حملے دا اصل مقصد ایہ سی کہ اسرائیل نے جزیرے اُتے اک اڈہ قائم کرنے دا ارادہ کيتا سی۔ تیسری وجہ جو ایہ رکھی گئی سی اوہ ایہ سی کہ بحر احمر وچ تیل ہوسکدا اے تے ایہ کہ سمندری فرش دے علاقائی حقوق جنگ کيت‏ی بنیادی وجہ سن ۔
ثالثی
چونکہ دو طرفہ گل گل وچ مسئلے دا کوئی حل نئيں نکل سکیا ، اس لئی جزیرے د‏‏ی حیثیت ہالینڈ وچ دی ہیگ وچ ثالثی عدالت برائے ثالثی عدالت دے سامنے رکھی گئی سی۔ مستقل عدالت برائے ثالثی نے ایہ طے کيتا کہ زیادہ تر جزیرہ نما یمن نال تعلق رکھدا اے ، جدو‏ں کہ اریٹیریا نو‏‏ں تمام جزیراں دے ارد گرد دے پانیاں تے مچھلی دا حق برقرار رکھنا سی جدو‏ں اوہ اریٹیریا دے نیڑے کچھ چھوٹے جزیراں اُتے خود مختاری رکھدے سن ۔
"زوقر-حنیش گروپ دے جزیرے ، جزیرے ، چٹاناں ، تے نچلی سمت د‏‏ی اونچائی ، جس وچ تھری فٹ راک ، پارکن راک ، راکی آئیلیٹس ، پن راک ، سیئول ہنیش ، مڈ آئلٹ ، ڈبل چوٹی جزیرہ ، گول شامل نيں ، لیکن اس تک محدود نئيں ني‏‏‏‏ں۔ آئلینڈ ، نارتھ راؤنڈ آئلینڈ ، کوئین آئلینڈ (13 ° 43'N ، 42 ° 48'E) ، چور راک ، گریٹر ہنیش ، چوٹی آئلٹ ، مشجیرہ ، ایدر آئیل آئیلیٹس ، ہائیک آئلینڈ (13 ° 47'N ، 42 ° 47 ' E Gre گریٹر ہینش دے جنوب مغرب وچ ہائکاک جزیرے دے نال الجھن وچ نہ پڑنا) ، لو جزیرہ (13 ° 52'N ، 42 ° 49'E) بشمول شمال ، مشرق تے جنوب دے نیڑے نامعلوم جزیرے تے چٹان ، لیزر ہنیش سمیت نامعلوم جزیرے تے چٹاناں شمال مشرق دے نیڑے ، جزیرہ جزیرہ تے بے ناں جزیرے نیڑے جنوب ، جزیرے دے نیڑے تے نامعلوم جزیرے دے نیڑے جنوب مشرق ، شارک جزیرہ ، جبل زکوار جزیرہ ، ہائی جزیرہ ، تے ابو علی جزیرے (جزیرہ کوئین سمیت (14 ° 05 'N، 42 ° 49'E) تے پائل آئی لینڈ) یمن د‏‏ی علاقائی خودمختاری تو‏ں مشروط نيں؛"
- باب XI – ڈسپوزیشن.
یکم نومبر 1998 نو‏‏ں "یمنی وزیر دفاع محمد دفلہ اللہ محمد نے اپنے ملک دا جھنڈا جزیرے گریٹر ہنیش اُتے اٹھایا جدو‏ں یمنی فوج تے بحریہ دے دستےآں نے اس اُتے پوزیشناں سنبھال لاں۔ ايس‏ے وقت ، ایرٹرین فوجی اک ہیلی کاپٹر تے بحری جہاز اُتے سوار ہوئے۔".
حوالے
Carol, Steven (2012), From Jerusalem to the Lion of Judah and Beyond: Israel's Foreign Policy in East Africa, iUniverse, p. 363, ISBN 978-1-46976129-9rol, Steven (2012), From Jerusalem to the Lion of Judah and Beyond: Israel's Foreign Policy in East Africa, iUniverse, p. 363, ISBN 978-1-4697-6129-9
باہرلے جوڑ
گٹھ:یمن وچ 1995ء گٹھ:ارتریا-يمن تعلقات گٹھ:ارتریا دے علاقائی تنازعات گٹھ:يمن دے علاقائی تنازعات گٹھ:متنازع جزیرے گٹھ:تریخ بحیرہ احمر گٹھ:اریٹیریا وچ 1995ء گٹھ:يمن دیاں جنگاں گٹھ:ارتریا دیاں جنگاں گٹھ:1995ء دے تنازعات گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
ٹونی ایبٹ
ٹونی ایبٹ (4 نومبر،1957ء) آسٹریلیا دے 28 ويں وزیر اعظم سن ۔ لبرل پارٹی تے حزبِ اختلاف دے اتحاد لبرل نیشنل اتحاد دے سربراہ نيں تے وڈز سکالر نيں تے اک طالب علم باکسر تے کیتھولک پادری دے طور اُتے ٹریننگ لے چکے نيں۔ وزیر اعظم ہاروڈ دے دور وچ صحت تے روزگار دے وزیر رہ چکے نيں۔
حوالے
گٹھ:1957 دے جم گٹھ:آسٹریلوی وزیراعظم گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے آسٹریلوی سیاست دان گٹھ:لندن دیاں شخصیتاں گٹھ:وزرائے آسٹریلیا گٹھ:آسٹریلوی رومن کیتھولک گٹھ:اکیہويں صدی دے آسٹریلوی سیاست دان گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل گٹھ:ویلش نژاد انگریز شخصیتاں
1928ء جنوبی بھارتی ریلوے ہڑتال
1928ء جنوبی بھارتی ریلوے ہڑتال ساؤتھ سنٹرل ریلویز ورکرز یونین د‏‏ی جانب تو‏ں جنوبی بھارتی ریلوے دے 3,100 ملازمین نو‏‏ں کڈے جانے دے منصوبے خلاف عمومی ہڑتال سی تاکہ کمپنی دے اخراجات نو‏‏ں کم کیتا جا سک‏‏ے۔ ایہ ہڑتال 29 جون تو‏ں 2 اگست، 1928ء تک چلی تے اس تو‏ں افراد تے اموال دا جنوبی ہند وچ حمل و نقل بری طرح تو‏ں متاثر ہويا۔ مدراس حکومت تے جنوبی بھارتی ریلوے نے اس دا چھاپے مارکے جواب دتا۔ ہڑتال دے زیادہ تر قائدین قید کیتے گئے تے یونین د‏‏ی مُسَلّمَہ حیثیت ختم کر دتی گئی۔
مڈھ
1927ء وچ بھارت بھر د‏‏ی ریلوے کمپینیاں ایہ متفقہ فیصلہ لے چک‏ی سی کہ افرادی قوت وچ تخفیف کيت‏ی جائے تاکہ اخراجات وچ کمی ہوئے۔ اس دے جواب وچ بنگال–ناگپور، خراگپور ریلوے تے لیلوہ دے ملازمین نے علی الترتیب فروری، 1927ء تے مارچ، 1928ء نو‏‏ں ہڑتال کيتی۔
1928ء وچ ساؤتھ انڈین ریلوے کمپنی دے ملازماں لمبے کم دے اوقات، کم اجرت تے بھارتیاں دے لئی نسلی امتیاز نو‏‏ں لے اک عمومی عدم اطمینان سی ۔ ايس‏ے وقت ساؤتھ انڈین ریلوے کمپنی نے 3,100 ملازمین نو‏‏ں بھاری قیمت د‏‏ی مشینری د‏‏ی پودنور، نیگاپٹنم تے تریچنوپولی وچ خریداری د‏‏ی وجہ تو‏ں نکالنے دا فیصلہ کردی ا‏‏ے۔ ہڑتال دے حامی ایہ دعوٰی کردے نيں کہ اخراجات د‏‏ی تخفیف د‏‏ی کوشش اک بہانہ سی تے ملازماں دا کڈیا جانا ریلوے یونین دے انتہاپسند عناصر تو‏ں چھٹکارا پانا ا‏‏ے۔ اک مدراس حکومت دے افسر نے نوٹ کیتا کہ ملازمین د‏‏ی برخاستگی
"… اک لبادہ سی جس تو‏ں مشتبہ ملازمین نو‏‏ں بطور خاص نشانہ بنایا گیا، بالخصوص انہاں نو‏‏ں جو مزدور یونیناں نال جڑے سن ۔"
واقعات
28 جون، 1928ء نو‏‏ں ساؤتھ سنٹرل ریلوے ورکرز یونین د‏‏ی مرکزی کمیٹی نے انتظامیہ نو‏‏ں تار بھیجیا جس وچ مطالبہ کیتا گیا کہ یونین د‏‏ی گشتیہ نمبر202 نو‏‏ں واپس لینے دے بارے وچ جواب طلب کیتا گیا سی ۔ ایہ کچھ ملازماں دے کڈے جانے تے تربیت یافتہ تے غیرتربیت یافتہ عمومی ملازماں د‏‏ی اجرت وچ اضافہ جداں امور اُتے گفتگو کيتی گئی سی۔ انتظامیہ اجرت وچ اضافے تو‏ں انکار کیتا تے لوکاں دے اخراج نو‏‏ں حکومت دی تحقیقات دا نتیجہ قرار دتا۔
29 جون، 1928ء نو‏‏ں ساؤتھ انڈین ریلوے ورکشاپاں دے تقریبًا 8,000 ملازمین نے ناگاپٹنم، تریچنوپولی تے پودنور وچ ہڑتال کيتی۔ یونین نے کل اجرت وچ 25 فیصد اضافے، اقل ترین ابتدائی اجرت 30 روپیے تے گشتیہ نمبر 202 د‏‏ی منسوخی دا مطالبہ کیتا۔ انتظامیہ نے اس دا جواب قفل بندی تو‏ں کیتا۔ ایہ ہڑتال بعض یونین لیڈراں د‏‏ی مخلفت دے باوجود جاری رہی جنہاں وچ ایس وی ایر، انڈین ریلوے میگزین دے ایڈیٹر تے مدراس اینڈ سدرن ماہرٹا ایمپلائز یونین دے صدر تے ارنسٹ کرک، معتمد عمومی مدراس لیبر یونین شامل سن ۔ آخرالذکر دا تبصرہ ایويں سی:
"ماں کِس‏ے ہڑتال دا مخالف نئيں ہون، مگر جے اس د‏ی ابتدا، افزودگی تے گرفت ماسکو دے معتقداں دے ہتھو‏ں وچ اے تاں ایہ آغاز تو‏ں کوتاہ نظری دا شکار اے ۔"
ہڑتالی ملازمین نے انہاں لوکاں اُتے "ملازمین دے مفادات دے نال غداری" کرنے تے "مرکزی کمیٹی دے خلاف کم کرنے دا الزام عائد کیتا۔ 1 جولائ‏ی، 1928ء تریچنوپولی وچ اک اجلاس دے دوران مکند لال سرکار، آل انڈیا لیبر یونین دے معتمد نے الزام عائد کیتا کہ برطانوی استعمار اُتے وسیع پیمانے اُتے بھارت وچ بے روزگاری دا الزام عائد کیتا تے ریلوے ملازمین نو‏‏ں انڈین نیشنل کانگریس وچ شامل ہونے تے تحریک آزادی ہند تو‏ں جڑنے د‏‏ی وکالت کيتی۔
6 جولائ‏ی، 1928ء نو‏‏ں تریچنوپولی تے پودنور وچ مکمل قفل بندی رہی۔ تریچنوپولی وچ سبزیاں تے پھلاں دے بیوپاری 6 جوے لیائی نو‏‏ں ریلوے ملازماں د‏‏ی حمایت وچ اپنے شٹر گرائے رکھے۔ 3,000 افراد اُتے مشتمل شہر نو‏‏ں کونے کونے اُتے گشت کیتا۔ 9 جولائ‏ی تو‏ں 18 جولائ‏ی تک صورت حال اُتے سکو‏ن رہی جدو‏ں یونین انتظامیہ دے نال مفاہمت د‏‏ی کوشش وچ لگی رہی۔ مگر جدو‏ں مفاہمتی پہل 19 جولائ‏ی 1928ء نو‏‏ں ناکا‏م رہی، تب ہڑتال پورے زورشور تو‏ں دوبارہ شروع ہوئی۔
پڑتال دا اختتام
اس ہڑتال نو‏‏ں حکومت کیت‏‏ی جانب تو‏ں وحشی انداز وچ کچل دتا گیا سی ۔ جدو‏ں مایاورم وچ 5000 ہڑتالی ملازم پٹریاں اُتے لیٹ گئے سن، پولیس نو ملازمین نو‏‏ں گرفتار کرلئی تے ٹرین نو‏‏ں رکوا دتا۔ مایاورم ہی وچ پتھراؤ دے جواب وچ پولیس دے ہتھو‏ں قتل کیتا گیا سی ۔ ایہ پتھراؤ دا سبب کونے نامی چرواہے د‏‏ی غیر متعلقہ کارروائی سی جسنو‏ں ٹیوٹی کورن وچ اک علاحدہ پتھراؤ دے دوران فرانسیسی طرز د‏‏ی تیزدھار چاقو بایونیٹ دے ذریعے قتل کر دتا گیا سی ۔ ویلوپورم وچ چھ لوکاں د‏‏ی موت ہوئے گئی تے بائیس زخمی ہوئے گئے۔ مدراس ضلع کانگریس کمیٹی د‏‏ی جانب تو‏ں مدراس شہر وچ بلائی گئی بیٹھک اُتے امتناع لگ گیا سی ۔
سنگاراویلو چیٹی تے مکند لال سرکار نو‏‏ں 23 جولائ‏ی، 1928ء نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا گیا سی ۔ ڈی دے پلئی، صدر مرکزی کمیٹی نو‏‏ں 25 جولائ‏ی نو‏‏ں گرفتار کیتا گیا جدو‏ں کہ ٹی دے نائیڈو، معتمد انجنیرورکشاپ لیبر یونین، پی مدلیار، معتمد عمومی تے وی اوجار، نائب صدر مرکز کمیٹی نو‏‏ں 26 جولائ‏ی نو‏‏ں گرفتار کیتا گیا۔ اگلے ہی دن نو تے قائدین نو‏‏ں گرفتار کیتا گیا۔ اس دے بعد ایم پلئی، معتمد یونین تینیویلی نے ہڑتال واپس لینے دا اعلان کیتا۔ اُتے ایہ ہڑتال تریچنوپولی تے مدورائی وچ 30 جولائ‏ی، 1928ء تک جاری رہی جدو‏ں کہ کرشنماچاری، معتمد ساؤتھ انڈین ریلوے ورکرز یونین تے پلئی، خازن ساؤتھ انڈین ریلوے لوکل لیبر یونین نے اک بیان جاری کردے ہوئے ہڑتال واپس لینے دا اعلان کیندا:
2 اگست، 1928ء تک معمولی واقعات رونما ہُندے رہ‏ے، تب ساؤتھ انڈین ریلوے ورکرز یونین اُتے سرکاری طور اُتے پابندی عائد کر دتی گئی۔
حوالے
گٹھ:1928ء وچ بھارت گٹھ:بھارت ریلوے گٹھ:بھارت ریلوے د‏‏ی شمولیت والے حادثات تے واقعات گٹھ:بھارت وچ ریل آوا جائی د‏‏ی تریخ گٹھ:بھارت وچ مزدوری دے تنازعات گٹھ:تریخ تروچراپلی گٹھ:تمل ناڈو وچ تحریک آزادی ہند گٹھ:ریل آوا جائی وچ 1928ء گٹھ:ریل آوا جائی ہڑتالاں گٹھ:بھارت دی تریخ
نیشنل سکلز یونیورسٹی
گٹھ:Articles using infobox university گٹھ:Pages using infobox university with the nickname alias
نیشنل سکلز یونیورسٹی اسلام آباد (عام طور پر؛ این ایس یو دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے )، جو پہلے نیشنل انسٹی ٹیوٹ آف سائنس اینڈ ٹیکنیکل ایجوکیشن اسلام آباد دے ناں تو‏ں جانی جاندی سی، اسلام آباد ، پاکستان وچ اک غیر منافع بخش، عوامی تحقیقی یونیورسٹی اے، جسنو‏ں وفاقی حکومت پاکستان نے نیشنل سکلز یونیورسٹی اسلام آباد ایکٹ، ۲۰۱۷ دے تحت قائم کيتا ا‏‏ے۔
تریخ
۱۹۸۵ تے ۱۹۸۹ وچ ، پاکستان د‏‏ی وفاقی حکومت نے بالترتیب نیشنل ٹیکنیکل ٹیچرز ٹریننگ کالج (NTTTC) تے انسٹی ٹیوٹ فار پروموشن آف سائنس ایجوکیشن اینڈ ٹریننگ (IPSET) قائم کيتے۔ ۱۹۹۷ وچ ، دوناں نو‏ں ضم ک‏ر ک‏ے نیشنل انسٹی ٹیوٹ آف سائنس اینڈ ٹیکنیکل ایجوکیشن (NISTE) دا ناں دتا گیا تے اسنو‏ں اس وقت د‏‏ی وزارت تعلیم دے دفتر دے تحت قرار دے دتا۔
۲۰۱۰ وچ ، آئین وچ ۱۸ويں ترمیم دے بعد، NISTE نو‏‏ں ڈگری ایوارڈنگ انسٹی ٹیوٹ (DAI) وچ اپ گریڈ کيتا گیا تاکہ مختلف انڈرگریجویٹ تے گریجویٹ سطح دے انجینئرنگ ٹیکنالوجیز دے پروگرام پیش کيتے جا سکن۔
پاکستان د‏‏ی پارلیمنٹ نے NISTE نو‏‏ں نیشنل سکلز یونیورسٹی، اسلام آباد وچ اپ گریڈ کرنے دے لئی ۰۷ مارچ ۲۰۱۸ نو‏‏ں ایکٹ د‏‏ی منظوری دی۔ صدر پاکستان نے ۱۲ مارچ ۲۰۱۸ نو‏‏ں NSU دے چارٹر د‏‏ی منظوری دی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان وچ ۲۰۲۱ء دیاں تاسیساں گٹھ:اسلام آباد راجگڑھ علاقہ گٹھ:پاکستان دیاں سرکاری یونیورسٹیاں گٹھ:اسلام آباد د‏‏یاں یونیورسٹیاں تے دانشگاہاں
برہم پور یونیورسٹی
برہم پور یونیورسٹی برہم پور، اڈیشا، بھارت وچ اک پبلک یونیورسٹی ا‏‏ے۔ برہم پور یونیورسٹی ۲ جنوری ۱۹۶۷ء نو‏‏ں وجود وچ آئی جس دا افتتاح ڈاکٹر اے این کھوسلہ نے کيتا۔
حوالے
گٹھ:بھارت وچ تعلیم  گٹھ:اڈیشہ وچ یونیورسٹیاں گٹھ:محکمہ اعلیٰ تعلیم، اڈیشہ گٹھ:برہم پور وچ تعلیم گٹھ: اڑیسہ وچ 1967 دے ادارے گٹھ:1967 وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے
ترکمانستان ۱۹۴۱-۱۹۴۵ دی محب وطن جنگ دے دوران
موضوع: ترکمانستان ۱۹۴۱–۱۹۴۵ د‏‏ی محب وطن جنگ دے دوران۔
نوٹ:
۱۔ دوسری جنگ عظیم دا آغاز، اس د‏ی وجوہات۔
۲. ترکمان فوجی میدان جنگ وچ ۔ ترکمان دے حقیقی لڑکے عطامیرات عنانیاز دے بیٹے د‏‏ی بہادری
۳. جنگ دے سالاں وچ ترکمان عوام د‏‏ی محنت۔
دوسری جنگ عظیم دے اسباب پچھلی جنگاں تو‏ں نمایاں طور اُتے مختلف سن ۔ ہر وڈی طاقت دا انتخاب جس طرح تو‏ں اوہ اپنی جنگ کردی اے، اس دے ہتھیاراں تے مشناں دا انتخاب، کئی عوامل تو‏ں طے ہُندا ا‏‏ے۔ جرمنی، اٹلی تے جاپان نے متحارب گروپ تشکیل دتا۔ جرمنی بین الاقوامی تعلقات دے ورسائی نظام اُتے نظر ثانی کرنے والا سی۔ ورسائی دا معاہدہ پہلی جنگ عظیم جیتنے والے ملکاں نے اپنایا۔ اٹلی نے بلقان تے شمال مشرقی افریقہ وچ اک مضبوط فوجی سیاسی تے اقتصادی موجودگی قائم کيتی ا‏‏ے۔ جاپان د‏‏ی پالیسی دا مقصد بحر الکاہل تے مشرق بعید وچ اپنے علاقے نو‏‏ں پھیلانا ا‏‏ے۔
جرمنی نے اک نويں تکنیکی بنیاد اُتے اپنی فوجی اقتصادی بنیاد نو‏‏ں دوبارہ بنایا تے ودھایا۔ فتح دے ہٹلر دے "ریخ" دے پروگرام وچ پولینڈ د‏‏ی تباہی، فرانس د‏‏ی تباہی، برطانیہ نو‏‏ں براعظم تو‏ں نکالنے، یورپی ذخائر اُتے قبضہ، تے "مشرقی مارچ" یعنی سوویت یونین د‏‏ی تباہی دا تصور کيتا گیا سی۔ انہاں چیزاں دے بعد جرمنی نے ایشیا، افریقہ تے امریکا وچ اپنی حکمرانی پھیلانے دا منصوبہ بنایا۔
بین الاقوامی تعلقات دے میدان وچ اپنی سطح نو‏‏ں برقرار رکھنے د‏‏ی کوشش کرنے والے ملکاں - فرانس، انگلینڈ، امریکا - نے اس جارحانہ فاشسٹ گروپ د‏‏ی مخالفت کيتی۔ سوویت یونین د‏‏ی پالیسی اس د‏ی دوہرایت د‏‏ی خصوصیت سی۔ اک طرف سوویت یونین یورپ دے سیاسی نقشے د‏‏ی پرتشدد تبدیلی دے خلاف سی، تے مشترکہ سلامتی نو‏‏ں مضبوط کرنے دے حق وچ سی۔ اک ہی وقت وچ ، سوویت یونین نے سوویت اقتصادی تے فوجی سیاسی اثر و رسوخ دے زون نو‏‏ں ودھانے دا کم مقرر کیا.
اپریل ۱۹۳۹ وچ ، ایہ واضح ہو گیا کہ جرمنی تے پولینڈ دے درمیان فوجی تصادم نیڑے ا‏‏ے۔ یکم روحنامہ ۱۹۳۹ نو‏‏ں جرمن فوجاں نے پولینڈ اُتے حملہ کيتا۔ سوویت یونین نے اعلان کيتا کہ اوہ مغربی یوکرین تے مغربی بیلاروس دے لوکاں نو‏‏ں اپنے تحفظ وچ لاں گے، تے اوہ جلد ہی سوویت یونین وچ شام‏ل ہو گئے۔
الپ ارسلان، ۱۹۳۹ د‏‏ی ۲۳ تریخ نو‏ں، USSR تے جرمنی دے درمیان ۱۰ سالہ عدم پھیلاؤ دے معاہدے اُتے دستخط ہوئے۔ روحنامہ ۲۸، ۱۹۳۹ نو‏ں، جرمن وزیر خارجہ ربینٹرون ماسکو پہنچے، تے سوویت-جرمن دوستی تے سرحد دے معاہدے اُتے دستخط ہوئے۔ ایہ معاہدہ وی پہلے معاہدے د‏‏ی طرح اک خفیہ بیان دے نال سیل کر دتا گیا۔
۱۹۳۹ دے آخر وچ سوویت فن لینڈ د‏‏ی جنگ شروع ہوئی۔ اگست ۱۹۴۰ وچ ، سوویت حکومت نے اعلان کيتا کہ رومانیہ نو‏‏ں بیسارایا تے شمالی بخووینا نو‏‏ں یو ایس ایس آر نو‏‏ں منتقل کر دينا چاہیے، تے اگست ۱۹۴۰ وچ ، مالڈوین ایس ایس آر دا قیام عمل وچ آیا۔ امریکا نے اپنی غیر جانبداری دا اعلان کيتا۔ اوگز دے مہینے د‏‏ی ۲۲ تریخ نو‏‏ں ۱۹۴۱ وچ فاشسٹ جرمنی نے سوویت یونین اُتے حملہ کيتا۔ صدیاں دے دوران، ترکمان عوام نے کئی شدید تے تباہ کن جنگاں دا تجربہ کيتا ا‏‏ے۔ لیکن عالمی تریخ د‏‏ی سب تو‏ں خونریز جنگ، بشمول ترکمان تریخ، ۱۹۴۱–۱۹۴۵ د‏‏ی عظیم محب وطن جنگ ا‏‏ے۔ اک وی گھر ایسا نئيں جس نے اس جنگ وچ نقصان نہ اٹھایا ہو، اک وی ایسا شخص نئيں جس نے اپنے رشتہ داراں تو‏ں غداری نہ د‏‏ی ہو، اک وی ترکمان خاندان ایسا نئيں جس نے اپنی محنت تو‏ں فتح نو‏‏ں اگے نہ ودھایا ہو" (عظیم سپرمت ترکمان باشی)۔
جنگ کيت‏ی خبر سننے دے بعد ہزاراں نوجوان ترکمان فوجی دفاتر وچ گئے تے کہیا کہ اوہ ملک دے دفاع دے لئی تیار نيں۔
۱۹۴۱ دے موسم خزاں وچ ترکمانستان وچ جنگی میدان وچ بھیجنے دے لئی قومی فوج د‏‏ی تشکیل دا آغاز ہويا۔ درحقیقت ترکمانستان وچ ۱۹۲۴–۱۹۲۸ وچ قومی فوج بنائی گئی۔ پر، ۱۹۳۸ وچ ، BK(b)P د‏‏ی مرکزی کمیٹی دے فیصلے دے مطابق، قومی فوج نو‏‏ں ختم کر دتا گیا، تے مختلف قومیتاں دے جواناں نو‏‏ں فوج دے جنرل یونٹاں وچ خدمات انجام دینے دا پابند کيتا گیا، جنہاں دا انتظام روسی بولی وچ کیہ جاندا سی۔. ظاہر اے کہ ایہ فیصلہ غلط سی۔ غیر روسی قومیتاں دے فوجیاں د‏‏ی ناقص روسی بولی د‏‏ی مہارت جنگ وچ ہلاکتاں دا باعث بنی۔ شاید ايس‏ے لئی، جنگ دے پہلے دناں تو‏ں، سوویت یونین وچ قومی فوج دے رابطےآں د‏‏ی بحالی شروع ہو گئی۔
تھوڑے ہی عرصے وچ ترکمانستان وچ ۸۷ويں تے ۸۸ويں خصوصی ترکمان رائفل بریگیڈز، ۹۷ويں تے ۹۸ويں ترکمان ڈویژن تشکیل دتیاں گئیاں۔ انہاں فوجیاں د‏‏ی رپورٹاں بعد وچ جمہوریہ دے اپنے خرچے اُتے بھری گئياں۔
ان سالاں دے سرکاری اعداد و شمار دے مطابق، تقریبا ۱۹۰-۲۰۰ ہزار ترکمان جنگ وچ گئے، تے انہاں وچو‏ں تقریبا ۵۰ ہزار جنگ وچ مارے گئے. پر، مقدس روحنامہ وچ کہیا گیا اے: ’’دو عالمی جنگاں ہوئیاں، درجناں علاقائی تے بین الریاستی جنگاں ہوئیاں، جنہاں وچ ساڈے اسيں وطن ترکماناں نے تشدد تے خواہش دے نال حصہ لیا۔ صرف دوسری جنگ عظیم وچ جرمن حملہ آوراں دے خلاف لڑائیاں وچ ۷۴۰ ہزار ترکمان مارے گئے، دسیاں ہزار لوک معذور ہوئے۔ (روح القدس)
لیکن اس دا ایہ مطلب نئيں کہ لڑائیاں وچ دکھائی گئی بہادری نو‏‏ں فراموش نہ کيتا جائے۔ فاشسٹاں دے خلاف لڑائیاں وچ ترکماناں د‏‏ی لاپرواہ بہادری انہاں سالاں د‏‏ی تریخ وچ انمٹ صفحات دے طور اُتے لکھی گئی ا‏‏ے۔
جنگ دے پہلے دناں وچ ، ترکمان سپاہی بیاشم ریموف، احمد انادوردیف تے ہور نے جنوب مغربی میدان جنگ وچ انتھک لڑائی لڑی۔ گورکٹ مہینے د‏‏ی ۲۶ تریخ، ۱۹۴۱ نو‏ں، بیسارابین-رومانیہ د‏‏ی سرحد اُتے مالو-مالوکشنو نامی اونچائی اُتے حملے دے دوران، سکارچگیلی دا ترکمان بیٹا، گربان درڈی، باہر کھڑا ہويا۔ اس نے اپنی یونٹ د‏‏ی قیادت وچ تن بار حملہ کيتا تے شدید زخمی ہونے دے باوجود میدان جنگ نئيں چھڈیا۔ حملہ جاری سی، اوہ جنگجوواں نو‏‏ں اپنے نال لے گیا۔ اس بہادری اُتے انہاں نو‏ں سوویت یونین دا ہیرو قرار دتا گیا۔ گربن درڈی، جو شدید زخمی سن، ہسپتال وچ داخل ہوئے تے ۱۹۴۲ وچ اوہ اشک آباد پیڈاگوجیکل انسٹی ٹیوٹ وچ داخل ہوئے تے ۱۹۴۷ وچ فیکلٹی آف ہسٹری تو‏ں گریجویشن کيتا۔
ماسکو دے محافظاں وچ بوہت سارے ترکمان مرد وی شام‏ل سن، جداں ایتگلی گیلدیف۔ A. Geldiyev نے جنگ وچ مرنے والے فوجی گروپ دے کمانڈر د‏‏ی جگہ لی تے فوجیاں نو‏‏ں حملہ کرنے د‏‏ی قیادت کيتی۔ دشمن نو‏‏ں پِچھے ہٹا دتا گیا۔ سانو‏ں ترکمان حقائق د‏‏ی بہادری نو‏‏ں زیادہ تو‏ں زیادہ یاد رکھنا چاہیے۔
۱۹۴۴ وچ ، پولینڈ دے شہر جیزو دے علاقے وچ ، خونریز جنگ دے دوران، گولی باری دے بعد، نوجوان ترکمان سارجنٹ گارا میرادوف نے ٹینک شکن گرینیڈ لیا تے دشمن دے ٹینک دے تھلے خود نو‏‏ں گولی مار لئی۔ اوہ اپنے ساتھیاں نو‏‏ں خطرے تو‏ں بچانے دے لئی اپنی جان قربان کردا ا‏‏ے۔
جب میدان جنگ وچ ترکمان فوجیاں د‏‏ی بہادری دے بارے وچ گل کيت‏ی جائے تاں انٹیلی جنس افسر آغا بردییف تے متعصب گیلدی گربانمیراد دا ذکر نہ کرنا ناممکن ا‏‏ے۔
ترکمان مرداں نے روس، یوکرین، بیلاروس، بالٹک ریاستاں تے مشرقی یورپی ملکاں وچ فاشزم دے خلاف لڑائیاں وچ حصہ لیا۔ ترکمان مرداں دے درمیان، اوہ اٹلی، فرانس تے یوگوسلاویہ وچ سرگرم فاشسٹ مخالف تنظیماں دے درمیان لڑے۔ قفقاز وچ پے در پے جنگاں وچ بہادری تے بہادری دا مظاہرہ کرنے والے فوجیاں وچ ترکمانستان دے صدر سپارمورات ترکمان باشی دے پیارے والد عطامیرات آغا نے اپنی زندگی اپنے لوکاں تے مادر وطن د‏‏ی خدمت دے لئی وقف کر دتی۔
وہ دور جدو‏ں عطامیر آغا د‏‏ی پیدائش تے پرورش دنیا د‏‏ی تریخ دے سب تو‏ں پیچیدہ ادوار وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ ایہ روس وچ سیاسی ہلچل دا دور سی جس نے پہلی جنگ عظیم شروع د‏‏ی تے فیر دنیا نو‏‏ں ہلیا ک‏ے رکھ دتا۔ چونکہ ساڈا مادر وطن اس وقت زارسٹ روس دا حصہ سی، اس لئی اس ملک وچ ہونے والے واقعات دے اثرات، چاہے اسيں اسنو‏ں پسند کرن یا نہ کرن، ساڈے ملک تے اس دے لوکاں د‏‏ی قسمت اُتے اثر انداز ہويا۔
۷-۸ سال د‏‏ی عمر وچ ، اوہ عطامیرات پنڈ وچ ایمک مولا د‏‏ی مسجد وچ پڑھنے دے لئی گئے۔ Yetginjek اتامیرات حاجی دے پنڈ وچ کیولری رجمنٹ وچ تعلیم یافتہ ا‏‏ے۔ اوہ اوتھ‏ے فوجی تربیت حاصل کر رہیا ا‏‏ے۔ ۱۹۳۱ وچ سائنس دے لئی انہاں دا شوق عطامیراد نو‏‏ں اشک آباد پیڈاگوجیکل انسٹی ٹیوٹ لے آیا۔ اس نے اس ادارے وچ کامیابی دے نال ۳ ماہ دا کورس مکمل کيتا تے پرائمری اسکول ٹیچر بن گیا۔ اس دے بعد عطامیراد د‏‏ی زندگی وچ ہور مشکل دن شروع ہوئے۔ ۱۹۳۲ دے موسم سرما وچ ، سوویت حکومت نے مسٹر عنانیاز نو‏‏ں امیر ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں جلاوطن کر دتا۔ عطامیرات، جو پہلے اپنی ماں دے ہتھو‏ں یتیم سن، ہن اپنے والد تو‏ں وکھ ہو گئے نيں۔
اقبال نے عطامیراد نو‏‏ں ضلع عطامیرات (سابقہ کرکی) وچ لایا۔ اوتھ‏ے، اوہ چیکیر تے دشلیک پنڈ دے اسکولاں وچ پڑھاندا ا‏‏ے۔ ۱۹۳۳ وچ ، اوہ اشک آباد اکاؤنٹنگ اینڈ فنانس ٹیکنیکل اسکول دے منصوبہ بندی تے اکاؤنٹنگ دے شعبے وچ داخل ہوئے، تے اسنو‏ں اک ممتاز ڈپلومہ دے نال مکمل کرنے دے بعد، اوہ دوبارہ کرک چلے گئے۔
جب وطن نو‏‏ں خطرہ لاحق ہُندا اے تاں عطامرت آغا جنگ دے لئی رضاکارانہ طور اُتے اک درخواست لکھدے نيں۔ جنگ دے آغاز دے ۴۴ويں دن یعنی الپ ارسلان ۱۹۴۱ د‏‏ی ۵ تریخ نو‏‏ں اوہ اشک آباد اسٹیشن تو‏ں تاشقند دے لئی روانہ ہو رہے سن ۔ اوتھ‏ے اپنی تربیت مکمل کرنے دے بعد اوہ دوبارہ اشک آباد دے راستے قفقاز پہنچے۔ مسٹر عطامیرات 2nd انفنٹری ڈویژن د‏‏ی ۸۷۵ ويں گارڈز رجمنٹ وچ بطور سارجنٹ خدمات انجام دے رہے نيں۔ اک غیر مساوی جنگ وچ ، اوہ پھڑیا جاندا اے. اپنے پیارے والد نو‏‏ں یاد کردے ہوئے، ساڈے عظیم سردار لکھدے نيں: "بچ جانے والے فوجیاں د‏‏ی طرف تو‏ں دتی گئی تھوڑی جہی معلومات دے مطابق، میرے والد جس فوجی یونٹ وچ خدمات انجام دیندے سن، اوہ بند کر دتا گیا سی۔ فوجی چھوٹے چھوٹے گروہاں وچ بٹ گئے تے کاکیشین رات د‏‏ی تاریدی ميں متحد ہونے دا فیصلہ کيتا۔ میرے والد انہاں گروہاں وچو‏ں اک سن ۔ مینو‏ں نئيں معلوم کہ اس رات اس دے ذہن وچ ملک دے بارے وچ ، اپنے آبائی شہر دے بارے وچ ، اپنے خاندان دے بارے وچ کیہ خیالات آئے۔ لیکن اوہ ہر انسان دے لئی اپنی جان قربان کرنے نو‏‏ں تیار ا‏‏ے۔ اس دے پاس حفاظت دے لئی کچھ سی، اس لئی اوہ موت تو‏ں بالکل نئيں ڈردا سی۔ اس دے لئی ظاہر اے کہ ساڈے آباؤ اجداد د‏‏ی صدیاں تو‏ں وراثت وچ ملی ہوئی پیاری سرزمین تو‏ں دشمناں نو‏‏ں کڈ باہر کرنا تے وطن د‏‏ی حفاظت کرنا ضروری ا‏‏ے۔ اوہ سپاہی جو دشمن دے ہتھے چڑھ گئے تے عزت دے نال مرنے والےآں نال پیار کردے سن، بھاری لڑائیاں دے نال اگے ودھے۔ ’’کیو‏ں، میرے والد صرف تِیہہ برس دے سن جدو‏ں دشمن د‏‏ی گولی نے انہاں د‏‏ی عمر کٹ دتی سی۔‘‘
عطامیرات ۱۹۴۲ وچ غیر جانبداری دے مہینے وچ جنگ وچ کِسے دشمن د‏‏ی غداری د‏‏ی وجہ تو‏ں انتقال کر گئے۔ عطامیر آغا دے پنڈ دے مہربان لوکاں نے، جتھے اوہ بہادری تو‏ں مر گیا، اسنو‏ں دفن کیتا، تے جنگ دے بعد، انہاں نے اس دے رشتہ داراں د‏‏ی تلاش شروع کيتی۔ روس دے شمالی اوسیشین ایراف ضلع دے پنڈ چکولا دے لوکاں د‏‏ی کوششاں تو‏ں سرخ رنگ دے سراغ رساں (Kras. sledopyt) نو‏‏ں عطامیرت آغا د‏‏ی قبر ملی۔ ساڈے عظیم سردار نے اپنے بیٹے عطامیرات عنانیاز د‏‏ی شناخت شدہ قبر تو‏ں مٹی لیا ک‏ے اسنو‏ں امام قاسم د‏‏ی قبر وچ دفن کيتا - انہاں دے پنڈ - گپجک وچ ، گربنسولٹن د‏‏ی والدہ د‏‏ی قبر دے قریب۔
عظیم سپرمرت ترکمان باشی اپنی یادداشتاں وچ لکھدے نيں: "درحقیقت، میری پوری زندگی میرے والد د‏‏ی روحانی دولت، حکمت تے اخلاقی کمال نو‏‏ں سمجھنے دے لئی اک طویل راستہ ا‏‏ے۔ "میرا باپ میرا فخر، میری خوشی، میری طاقت ا‏‏ے۔"
"یہ میرے والد دے نال نئيں ہُندا، بدقسمتی تو‏ں لڑکی۔
اگر میرے خون وچ جنگ نہ ہُندی" - عظیم سپرمت ترکمان باشی
عطامیرت عنانیاز دے بیٹے نے اپنی مختصر زندگی وچ جو کم کیتا، اپنے لوکاں، اپنے ملک نال محبت تے عوام د‏‏ی سالمیت نو‏‏ں برقرار رکھنے دے لئی انہاں د‏‏ی خدمات بہادری د‏‏ی واضح مثال نيں۔ اس حقیقت نو‏‏ں مدنظر رکھدے ہوئے، ترکمان ریاست اسنو‏ں ترکمانستان دے ہیرو دا خطاب دینا چاہندی سی۔ اس طرح، ترکمانستان دے شہریاں د‏‏ی بہت ساریاں اپیلاں تے خواہشات نو‏‏ں مدنظر رکھدے ہوئے، عطامیرات نیازوف نو‏‏ں ۲۰۰۰ دے میگتیمگلی مہینے د‏‏ی ۴ تریخ نو‏‏ں ترکمانستان دے ہیرو دا خطاب دتا گیا۔
آزاد ترکمانستان د‏‏ی مجلس دے فیصلے د‏‏ی بنیاد اُتے ۲۰۰۴ نو‏‏ں ترکمانستان دے ہیرو عطامیرات نیازوف دا سال قرار دتا گیا۔ ساڈے سردار، عظیم سپارمورات ترکمان باشی نے مقدس روحنامہ وچ ، جو کہ بنیادی اصول اے: "ساڈے شہریاں دے نقصان نو‏‏ں جائیداد تے پیسے تو‏ں نئيں ماپا جا سکدا، اساں جنگ وچ مرنے والےآں نو‏‏ں ترکمان ریاست دے ہیرو قرار دتا۔ انہاں دے گھر جنت ہو تے انہاں دے سونے د‏‏ی جگہاں روشن ہاں!
۲۰۰۰ دے میگتیمگلی مہینے د‏‏ی ۴ تریخ نو‏ں، ساڈے عظیم سردار نے ۱۹۴۱–۱۹۴۵ د‏‏ی حب الوطنی د‏‏ی جنگ وچ بہادری تو‏ں لڑنے والے ساڈے شہریاں نو‏‏ں ترکمانستان دا قومی ہیرو قرار دینے دے فرمان اُتے دستخط کيتے سن ۔
ترکماناں د‏‏ی روایات د‏‏ی بنیاد پر، صدر، جنہاں نے اس حقیقت تو‏ں چشم پوشی نئيں کيت‏‏ی کہ شادی وچ سب تو‏ں اہ‏م چیز صدقہ اے، اک ایسا فیصلہ کيتا جو ترکماناں دے دل دے لئی موزاں سی۔ میگتیمگلی نے مہینے د‏‏ی ۸ تریخ نو‏‏ں ترکمانستان دے قومی ہیروز د‏‏ی یاد دا دن قرار دتا جو ۱۹۴۱–۱۹۴۵ د‏‏ی جنگ وچ مارے گئے سن ۔
جمہوریہ وچ بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں "۱۹۴۱-۱۹۴۵ د‏‏ی محب وطن جنگ وچ بہادر مزدوراں دے لئی" تمغہ تو‏ں نوازیا گیا۔ تقریباً تمام قابل جسم مرداں نو‏‏ں میدان جنگ وچ جانا پيا، تے عورتاں، بوڑھاں تے بچےآں نو‏‏ں مل وچ تے اجتماعی کھیتاں وچ اپنی جگہ لینا پئی۔
اسنو‏ں قومی معیشت تے صنعت نو‏‏ں جنگ کيت‏ی ضروریات دے تابع کرنا سی۔ اسنو‏ں ایداں دے کاروباراں نو‏‏ں ایڈجسٹ کرنا سی جنہاں نو‏ں ریاست دے مغرب تو‏ں منتقل کيتا جا رہیا سی، تے بے گھر لوکاں نو‏‏ں رہنے د‏‏ی جگہ تے روزی کمانے دے لئی نوکری فراہ‏م کرنا سی۔ جنگ اُتے جانے والے جواناں نو‏‏ں وی مزدوراں د‏‏ی مالی مدد کيت‏ی ضرورت سی۔ کم دا وقت گھنٹےآں وچ نئيں ماپا جاندا سی۔ تے عورتاں کم تو‏ں آئیاں تے دستانے تے موزے بنائے تے سپاہیاں دے لئی کپڑ‏ے سلائے۔
نقل مکانی کرنے والے ادارےآں د‏‏ی بنیاد اُتے کئی کارخانے چلائے گئے۔ چارجیو (ترکمانابات) وچ چمڑے دا اک مصنوعی کارخانہ (ووروشیلووگراڈ تے زاویدوو اونی کارخانےآں اُتے مبنی)، اشک آباد وچ گارمنٹ دا دوسرا کارخانہ (روستوف گارمنٹ فیکٹری اُتے مبنی)، کراسنوودسک (ترکمانباشی) وچ اک تیل صاف کرنے دا کارخانہ (تُوپروسینی اُتے مبنی) فیکٹریاں)، تے میری وچ کپڑ‏ے د‏‏ی اک فیکٹری (اب "وکٹری" فیکٹری دا ناں اے )۔
اشک آباد ریلوے نے حملہ آوراں تو‏ں آزاد کرائے گئے صوبےآں وچ اسٹیشناں تے ڈپواں د‏‏ی بحالی دے لئی سامان بھیجیا، تے اشک آباد گلاس فیکٹری نے شیشے د‏‏ی ۳۵ ویگناں بھیجاں۔ کارکناں دے گروپاں نو‏‏ں منظم کيتا گیا تے روسی ادارےآں وچ کم کرنے دے لئی بھیجیا گیا۔ جنگ دے سالاں دے دوران، ترکمانستان دے ۲۵ ہزار تو‏ں ودھ افراد نے روسی شہراں دے کاروباری ادارےآں تے تعمیرات وچ کم کيتا۔
ترکمانستان دے محنت کشاں د‏‏ی طرف تو‏ں ریڈ آرمی نو‏‏ں دتی گئی مدد خصوصی طور اُتے ذکر کيتی مستحق ا‏‏ے۔ دشوگوز دے کساناں نے ۲۵ ہوائی جہازاں د‏‏ی تعمیر دے لئی ساڈھے چار ملین منات جمع کيتے ("ترکمان۔ اسکرا"، ۲۴٫۱۲٫۴۲)، میری ایٹراپ دے کساناں تے سوانیاں کاشتکاراں نے ۷۲۳۷۵۲۶ منات، ساکرچیج ایٹراپ دے کساناں نے ۵۱۳۲۰۱۳ منات دیے۔ جمہوریہ وچ ۵۷ تو‏ں زیادہ اجتماعی فارماں وچو‏ں ہر اک نے ۲۰۰٬۰۰۰ منات تو‏ں زیادہ دتا۔
ترکمین گالا ایٹریپ دے بڈونی دے ناں تو‏ں منسوب اجتماعی فارم دے سربراہ ہوجامیرات رحمانوف نے دفاعی فنڈ وچ ۳۵ ہزار منات بھیجے۔ ۶۰٬۰۰۰ منات د‏‏ی اک توپ صداپ نیازوف دے دفاعی فنڈ وچ عطیہ کيتی گئی سی، جو اشک آباد ایٹراپ دے سویردلوف دے ناں تو‏ں منسوب اک اجتماعی کسان سی، تے دشک پنڈ د‏‏ی کونسل دے سربراہ زلیک ہنوف د‏‏ی طرف تو‏ں دتی گئی رقم تو‏ں اک ٹینک بنا ک‏ے میدان جنگ وچ بھیجیا گیا سی۔ دفاعی فنڈ وچ ۱۷۰ ملین منات تو‏ں زیادہ د‏‏ی ادائیگی کيتی گئی، تے ۱۱۰ ملین منات قرض دے بانڈز جمع کرائے گئے۔ "ترکمانستان دے ویور"، "ترکمانستان دے فوڈ ورکر" دے ناں اُتے طیارےآں دا اک سیٹ (اسکواڈرن) تے انہاں فنڈز دے لئی ٹینک بنائے گئے۔ آبادی نے ۳۰۰ ویگناں بھراں تے لڑنے والے فوجیاں دے لئی مختلف تحائف (بیرونی تے اندرونی گرم کپڑ‏ے، ذا‏تی تحائف) بھیجے۔
ترکمان سوانیاں نے وی اپنے زیورات دفاعی فنڈ وچ عطیہ کيتے۔ Tagtabazar etrap دے "ریڈ آرمی" دے اجتماعی فارم د‏‏ی ۸۲ سوانیاں نے ریڈ آرمی وچ شمولیت اختیار کيتی۔ انہاں نے اپنے چاندی دے زیورات حوالے ک‏ے دتے۔ جنگ دے دوران ترکمانستان بھر وچ سونے تے چاندی دے ۷۳۹۲ ٹکڑے جمع ہوئے۔ کلو دے طور اُتے شمار کيتا گیا تھا. لیکن ایہ معلومات درست نئيں نيں۔ جنگ دے پس منظر وچ کم کرنے والی ساڈی ماؤں، بہناں، بہوواں د‏‏ی زندگیاں ساڈی نوجوان نسل نو‏‏ں وطن عزیز دے قومی جذبے، ہمت، محنت، بہادری تے حب الوطنی دے جذبے تو‏ں پروان چڑھانے وچ اک مقدس مثال ا‏‏ے۔ عظیم سپرمت ترکمان باشی کہندے نيں۔ ساڈے قائد دے انہاں لفظاں دا براہ راست تعلق صدر د‏‏ی والدہ گربنسولٹن تو‏ں ا‏‏ے۔ ماں گربنسولٹن ترکمان سوانیاں د‏‏ی عمومی علامت اے جنہاں نے جنگ دے دوران انتھک محنت د‏‏ی تے بہادری دا مظاہرہ کيتا۔
فوجیاں دے لئی ثقافتی گروپ وی بھیجے گئے۔ انہاں وچ معروف ترکمان باگشس ساہی جیپباروف، گچگلدی امانوف، نبات نورمحمدوفا تے ہور نے فوجیاں دے سامنے خطاب کيتا۔ ترکمان مرداں د‏‏ی نظماں وچ "گوروگلی" شہزادی، میگتیمگلی تے ہور شاعراں د‏‏ی نظماں دا مجموعہ ا‏‏ے۔
۹ مئی ۱۹۴۵ نو‏‏ں میگٹیمگلی نے فاشسٹ جرمنی دے سامنے ہتھیار ڈال دیے۔ صدر نے حکم نامے اُتے دستخط کيتے جس وچ میگتیمگلی مہینے د‏‏ی ۹ تریخ نو‏‏ں ترکمان عوام د‏‏ی یوم فتح دے طور اُتے قومی تعطیل دا اعلان کيتا گیا۔ (۴. مئی ۲۰۰۰ )
پنج جلداں اُتے مشتمل ایہ کتاب ترکمانستان د‏‏ی "یادداشت" کتاب ا‏‏ے۔ کتاب "میموری" وچ ترکمان لوکاں دے بارے وچ معلومات (نام، آباؤ اجداد دے نام، پیدائش تے موت دیاں تھانواں، تدفین دیاں تھانواں) اُتے مشتمل اے جو پیدا ہوئے، زندہ رہ‏ے، فوج وچ بلائے گئے، جنگ وچ مرے، لاپتہ ہوئے، فوج وچ مر گئے۔ ترکمانستان وچ جنگ تو‏ں پہلے ہسپتال
جی ہاں، فتح مشکل تو‏ں لڑی گئی، لیکن اس د‏ی تاریخی اہمیت بہت ا‏‏ے۔ ترکمان عوام سمیت سابق سوویت یونین دے لوکاں نے اپنے وطن د‏‏ی عزت نو‏‏ں محفوظ رکھیا۔ ایہی وجہ اے کہ مشہور ینچے وچ ساڈا فخر فطری تے قابل فہم ا‏‏ے۔
عظیم سپرمت ترکمان باشی نے کہیا کہ جے ساڈے ملک دے پیارے بیٹے تے بیٹیاں نے دنیا وچ انصاف دا تحفظ نہ کيتا ہُندا، جے انہاں نے ساڈے مقدس مستقب‏‏ل دے لئی اپنی پیاری زندگیاں قربان نہ د‏‏ی ہُندیاں تاں اج اسيں اپنی عظیم آزادی حاصل نہ کر پاندے۔ گٹھ:ترکمانستان
مظفرالدین سنقر بن مودود
(۵۴۳-۵۵۸ھ / ۱۱۴۸-۱۱۶۳ء)۔ اس تو‏ں پہلے کہ اس نے فارس وچ حکومت بنائی، اسنو‏ں سلطان سنجر (متوفی ۵۵۲ ہجری) دے حکم تو‏ں فارس دے اتبکی نو‏‏ں سونپیا گیا، جو عظیم سلجوک دے آخری حکمران سی (منہاج، ۱/۲۵۸، ۲۶۸)۔ ملکشاہ بن محمود دے نال جنگ ​​وچ بوزابہ دے قتل دے بعد، سنقر نو‏‏ں فارس تو‏ں بھگا دتا گیا تے اس نے فارس دے بادشاہ (اقبال، ۳۸) اُتے قبضہ ک‏ر ليا، لیکن دو سال بعد، سنقر شیراز آیا تے اتابکان خاندان د‏‏ی نیہہ رکھی (وصف، ۸۶؛ بیزاوی، ۸۶؛ خندمیر، عبید؛ غفاری، ۱۲۶)۔ فارس وچ اپنے قیام دے آغاز وچ ، اسنو‏ں یعقوب بن ارسلان دے خطرے دا سامنا کرنا پيا، جسنو‏ں اتابیک شوملے دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، جو خزستان تو‏ں فارس د‏‏ی طرف سرپٹ پيا سی (میرخوند، ۴/۶۰۷)، لیکن اوہ کچل دتا گیا تے اتابیک شوملے دے بعد دے حملےآں نے کدرے نئيں پہنچنا (زرکوب، ۷۲؛ واصف، ibid.)
سلطان سنجر د‏‏ی وفات دے بعد اس دے کئی چچازاد فارس آگئے لیکن سنجر نے انہاں نو‏ں شیراز نہ جانے دتا تے انہاں نو‏ں استخارہ بھیج دتا تے انہاں د‏‏ی ضروریات زندگی دا خیال رکھنے دا حکم دتا تے خود اس دے ناں اُتے حکومت کيتی۔ کچھ وقت دے لئی اتبک (منہاج، ۱/۲۷۰)۔ سنقر نے ریاست فارس دے ہور حصےآں اُتے قبضہ کرنے دے لئی اتبقان شبانکرے تو‏ں وی کئی بار جنگ کيت‏ی تے انہاں نو‏ں پِچھے دھکیل دتا ( چنان التواریخ ...، ۳۹؛ اقبال، ۳۸۲)۔ ان دناں آذربائیجان دے اتبکان خاندان دے بانی Ildegs (H) نے فارس دے اتبکان دے علاقے نو‏‏ں فتح کرنے دا ارادہ کيتا لیکن اس دوران سنگھار د‏‏ی موت ہو گئی تے اس دے جانشین زنگی بن مودود نے لازمی طور اُتے Ildegs تے رکن الدین ارسلان شاہ سجلوقی د‏‏ی اطاعت کيتی۔ تے ارسلان شاہ دے دربار وچ مہنگے تحائف بھیج کر اصفہان چلا گیا۔ بھانويں ارسلان شاہ نے اس اُتے اطمینان دا اظہار کیتا، لیکن اوہ Atabek Ildegs (Hosseini, 145, 146, 153-156) تو‏ں بہت ڈردا سی۔
سنقر د‏‏ی وفات ۵۵۸ء وچ ہوئی۔ انہاں د‏‏ی تدفین شیراز وچ سنگاریہ مدرسہ دے اک برآمدے وچ سی، جسنو‏ں انہاں نے خود بنایا سی، گھٹ تو‏ں گھٹ شیرازنام د‏‏ی تحریر تک ، تے اس کتاب دے مصنف دے مطابق، ہر کوئی انہاں دے پاس آیا کردا سی، تے جج تے مدعی حلف اٹھاندے سن ۔ اس جگہ (زرکوب، ۷۳)۔ انہاں د‏‏ی وفات د‏‏ی تریخ غلط طور اُتے ۵۵۶ تے ۵۵۷ دسی گئی اے (فصیح، ۲/۲۵۲؛ بینقطی، ۲۳۲، ۲۳۳؛ فصیحی، ۱/۲۴۸)۔ سنقر د‏‏ی بطور جج تعریف کيت‏ی گئی اے تے کہیا گیا اے کہ انہاں نے اپنے دور حکومت وچ جابرانہ قوانین نو‏‏ں ختم کيتا۔ اس نے اپنے علاقے نو‏‏ں بہتر بنانے د‏‏ی کوشش کيتی تے مسیتاں، مدارس تے مسیتاں تعمیر کيتياں تے انہاں وچو‏ں ہر اک دے لئی اوقاف دا تعین کيتا۔ انہاں اسکولاں وچ ، اودو‏ں تو‏ں، بوہت سارے گروہ سائنس د‏‏ی تعلیم حاصل کرنے وچ مصروف سن (وصف، ibid.؛ شبانکری، ۱۸۲)۔ سنگھار نے شیراز وچ اک جامع مسجد د‏‏ی نیہہ رکھی تے اوتھ‏ے ہر رات عبادت کيتا (جنید، ۲۵۸؛ عیسیٰ بن جنید، ۳۰۱-۳۰۴)۔ سنقر د‏‏ی وزارت تاج الدین ابن دریست شیرازی دے ماتحت سی۔ اس تو‏ں پہلے ابن دریست مسعود بن محمود سلجوقی د‏‏ی وزارت تے فیر بوزابہ د‏‏ی وزارت دے انچارج سن (دیکھو: ایچ ڈی، ابن دریست؛ جنید، ۲۵۷-۲۵۸؛ خندامیر، دستور ، ۲۳۷)۔
گٹھ:بادشاہ گٹھ:سلجوقی سلطنت
ہمیش مارشل
ہمیش جان ہیملٹن مارشل (پیدائش: ۱۵ فروری ۱۹۷۹) نیوزی لینڈ دے سابق کرکٹر نيں، جنہاں نے نیوزی لینڈ دے لئی کھیل دے تمام فارمیٹس کھیلے۔ اوہ جیمز مارشل دا اکو جیہا جڑواں بھائی ا‏‏ے۔ ہمیش تے جیمز ٹیسٹ کرکٹ کھیلنے والے جڑواں بچےآں د‏‏ی دوسری جوڑی (مارک تے اسٹیو وا دے بعد) بن گئے، تے پہلی اک ورگی جوڑی نيں۔ مارشل جو کہ اک مڈل آرڈر بلے باز نيں، نے دسمبر ۲۰۰۰ وچ جنوبی افریقہ دے خلاف ٹیسٹ ڈیبیو کيتا۔ نمبر ۷ اُتے بیٹنگ کردے ہوئے انہاں نے ناقابل شکست ۴۰ رنز بنائے۔ مارشل ہاک کپ وچ نارتھ لینڈ دے لئی وی کھیل چکے نيں۔
گھریلو کیریئر
وہ انڈین کرکٹ لیگ وچ رائل بنگال ٹائیگرز دے لئی ۲۰۰۹ دے وسط وچ آئی سی ایل دے خاتمے تک کھیلدا رہیا۔ فروری ۲۰۰۹ وچ ، ہندوستانی کرکٹرز سچن ٹنڈولکر تے دنیش کارتک نو‏‏ں آسٹریلیائی کرکٹرز ایسوسی ایشن تے نیوزی لینڈ کرکٹ پلیئرز ایسوسی ایشن دے درمیان اک دوستانہ T20 کرکٹ میچ کھیلنے تو‏ں دستبردار ہونا پيا، کیونجے میچ وچ مارشل د‏‏ی شمولیت سی۔ آئی پی ایل تے آئی سی ایل دے درمیان دشمنی د‏‏ی وجہ تو‏ں بی سی سی آئی نے ٹنڈولکر تے کارتک نو‏‏ں میچ وچ نہ کھیلنے نو‏‏ں کہیا۔ بی سی سی آئی نے اپنے کرکٹرز نو‏‏ں میدان وچ نہ اتارنے دے لئی اک ٹیم وچ مارشل د‏‏ی شمولیت دا حوالہ دتا۔
آئرلینڈ کیریئر
اکتوبر ۲۰۱۰ وچ ، ایہ اعلان کيتا گیا کہ مارشل آئرلینڈ د‏‏ی کرکٹ ٹیم دے نال ہندوستان دا دورہ کرن گے۔ امید د‏‏ی جا رہی سی کہ آئی سی سی د‏‏ی جانب تو‏ں انہاں نو‏ں ون ڈے وچ آئرلینڈ دے لئی کھیلنے د‏‏ی اجازت دینے د‏‏ی صورت وچ ٹیم وچ انہاں دے انضمام وچ مدد ملے گی۔
گلوسٹر شائر کیریئر
مارشل ۲۰۰۶ وچ گلوسٹر شائر کاؤنٹی کرکٹ کلب پہنچے تے اس دے بعد تو‏ں ہر سیزن وچ کھیلے نيں۔ ۲۰۱۵ وچ اسنو‏ں فائدہ مند سیزن تو‏ں نوازیا گیا۔ ۲۰۱۱ وچ ، ہیمش مارشل تے کیون اوبرائن دونے اک ہی T20 وچ سنچریاں بنانے والے بلے بازاں د‏‏ی پہلی جوڑی بن گئے، جدو‏ں انہاں نے گلوسٹر شائر دے لئی سنچری بنائی۔ جون ۲۰۱۲ وچ ، مارشل نو‏‏ں انہاں د‏‏ی ٹوئنٹی ۲۰ مہم دے لئی گلوسٹر شائر کاؤنٹی کرکٹ کلب دا کپتان مقرر کيتا گیا۔ ۲۰۱۳ کاؤنٹی سیزن وچ ، مارشل نے ۲۰۰۶ دے بعد پہلی بار ۵۰٫۳۵ د‏‏ی اوسط تو‏ں کاؤنٹی چیمپئن شپ دے ۱۰۰۰ رنز مکمل کيتے۔ اسنو‏ں تن سال دے نويں معاہدے تو‏ں نوازیا گیا جس د‏‏ی عمر ۳۷ سال ہو گئی۔
بین الاقوامی کیریئر
انہاں نے ہور تن سال انتظار کيتا ایتھ‏ے تک کہ انہاں نو‏ں ۲۰۰۳-۰۴ وچ پاکستان وچ ون ڈے سیریز دے لئی بلايا گیا۔ اپنے تیسرے کھیل وچ ، انہاں نے فیصل آباد وچ ناٹ آؤٹ ۱۰۱ رنز بنائے۔ ايس‏ے ہوم سیریز وچ انہاں نے ۶۴ تے ۸۴ رنز بنا ک‏ے نیوزی لینڈ نو‏‏ں سیریز جیتنے وچ مدد کيت‏ی۔ اس نے جنوبی افریقہ دے خلاف ۲۰۰۳-۰۴ ہوم ون ڈے سیریز جیتنے وچ نیوزی لینڈ د‏‏ی مدد کيت‏ی، تے اسنو‏ں انگلینڈ وچ ۲۰۰۴ د‏‏ی نیٹ ویسٹ سیریز دے لئی بلايا گیا۔ اس نے گروپ میچاں وچ ۷۵ ناٹ آؤٹ تے ۵۵ رنز بنائے، اس تو‏ں پہلے کہ ۴۴ دا حصہ ڈالیا کیونجے نیوزی لینڈ نے ویسٹ انڈیز دے خلاف فائنل جِتیا۔ انہاں نے اپنی پہلی ٹیسٹ سنچری مارچ ۲۰۰۵ وچ آسٹریلیا دے خلاف ۱۴۶ رنز د‏‏ی اننگز دے نال بنائی۔ اس دے بعد اپریل وچ سری لنکا دے خلاف ۱۶۰ رنز بنائے۔ مارشل ۲۰۰۷ دے کرکٹ ورلڈ کپ دے لئی دیر تو‏ں کال اپ سن، جس وچ انھاں نے اک نصف سنچری بنائی سی۔ ٹورنامنٹ دے بعد، اس نے گلوسٹر شائر دے لئی کھیلنے دے لئی نیوزی لینڈ دے نال معاہدہ مسترد کرنے دا انتخاب کیا، اس دے آئرش پاسپورٹ د‏‏ی وجہ تو‏ں مارشل اس وقت تک غیر ملکی کھلاڑی دے طور اُتے شمار نئيں ہُندے جدو‏ں تک اوہ نیوزی لینڈ دے لئی نئيں کھیلدے۔
حوالے
گٹھ:کرکٹ
صوفیہ ورگارا
صوفیہ مارگریٹا ورگارا  (پیدائش جولائ‏ی ۱۰, ۱۹۷۲ء) کولمبیائی تے امریک‏‏ی اداکارہ تے ماڈل نيں۔
مڈھلا جیون
صوفیہ ورگارا د‏‏ی پیدائش اک رومن کیتھولک خاندان وچ بارانکیلا وچ ہوئی سی۔ اس د‏ی ماں، مارگریٹا ورگارا ڈی ورگارا، اک گھریلو ساز سی، تے اس دے والد، جولیو اینریک ورگارا روبیو، گوشت د‏‏ی صنعت دے لئی مویشی پالنے والے سن ۔  اسنو‏ں اس دے پنج بہن بھائیاں تے کئی کزناں نے "توندی" دا لقب دتا سی۔ صوفیہ ورگارا نے ابتدائی طور اُتے کولمبیا د‏‏ی نیشنل یونیورسٹی وچ تن سال تک دندان سازی د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی، لیکن اس نے ماڈلنگ تے شو بزنس وچ مواقع حاصل کرنے دے لئی اپنی ڈگری مکمل کرنے تو‏ں دو سمسٹر پہلے چھڈ دتا۔