cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
پنجاب ودھان سبھا چوناں ۱۹۸۰
پنجاب صوبائی اسمبلی چوناں 1980 دیاں چوناں دوران کانگرس نے 63 سیٹاں تے جت حاصل کیتی۔ اکالی دل نوں 37 سیٹاں ملیاں تے دوسریاں دھراں نوں 17 سیٹاں ملیاں۔ 6 جون 1980 نوں دربارا سنگھ پنجاب دے وزیر اعلیٰ بنے اتے 7 اکتوبر 1983 تک وزیر اعلیٰ رہے۔ اس مگروں صدر راج لاگوُ ہو گیا اتے ایہہ 29 ستمبر 1985 تک لاگوُ رہا۔
حوالے
گٹھ:سرکار گٹھ:بھارت دے سیاسی دل گٹھ:پنجاب، بھارت صوبائی اسمبلی چوناں گٹھ:پنجاب، بھارت
کلارک کاؤنٹی، الاباما
کلارک کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
جہیمان عتیبی
جہیمان عتیبی (جهيمان بن محمد بن سيف العتيبي) (۱۶ ستمبر ۱۹۳۶ء تو‏ں ۹ جنوری ۱۹۸۰ء) اک مذہبی کارکن تے عسکریت پسند سی اس د‏ی قیادت وچ ۴۰۰ تو‏ں ۵۰۰ مرداں دے اک منظم گروپ نے خانہ کعبہ اُتے قبضہ ک‏ر ليا سی۔ اس نے یکم محرم ۱۴۰۰ ہجری بمطابق ۲۰ نومبر ۱۹۷۹ء د‏‏ی صبح نماز فجر د‏‏ی جماعت دے اختتام دے وقت اپنے مسلح ساتھیاں سمیت مکہ مکرمہ وچ مسجد الحرام (بیت اللہ) اُتے حملہ کيتا تے کئی لوکاں نو‏‏ں یر غمال بنا لیا۔ مسجد الحرام (خانہ کعبہ) دو تو‏ں ودھ ہفتے انہاں دے قبضے وچ رہی تے کئی بے گناہ لوکاں نو‏‏ں بچےآں تے عورتاں سمیت شہید کر دتا گیا۔ شہداء د‏‏ی تعداد دا اندازہ اک سو تو‏ں لے ک‏ے چھ سو افراد تک لگایا جاندا ا‏‏ے۔ فیر سعودی حکومت نے سپیشل فورسز نو‏‏ں خانہ کعبہ وچ داخل کر دتا۔ فورسز نے اک آنسو گیس (سی بی) دا استعمال کيتا جو عمل تنفس نو‏‏ں سست کردی تے جارحانہ جذبات نو‏‏ں رکدی ا‏‏ے۔ ٹینکاں دے ذریعے طاقت دا استعمال کرکے خانہ کعبہ (مسجد الحرام) دے گیٹ توڑے گئے تے جہیمان عتیبی نو‏‏ں سزائے موت دتی گئی۔
حوالے
گٹھ:1936 دے جم گٹھ:1980 دیاں موتاں گٹھ:۱۹۳۶ دے جم گٹھ:۱۹۸۰ دیاں موتاں گٹھ:سزائے موت یافتہ سعودی شخصیتاں گٹھ:مہدیت گٹھ:سعودی باغی گٹھ:سعودی عرب سلفی گٹھ:Short description is different from Wikidata
اولینا کراڡتس
اولینا یوریئیونا کراڡتس ( Олена Юріївна Кравець ، جم 1 جنوری 1977) اک اداکارہ، پروڈیؤسر اتے یوکرین توں ٹیلیوژن میزبان اے۔
جیونی
اولینا مالییشینکو دا جم دنیپروپیٹرووسک اوبلاسٹ وچ کروی ریہ وچ ہویا سی، اوہ یوری وکٹرووچ مالییشینکو تے نڈیجدا پھیڈوروونا مالییشینکو دی اکلوتی دھی اے۔ اوہ 2000 توں لے کے کیورٹل -95 ٹیلیوژن اتے سٹوڈیؤ پروڈکشن سٹوڈیؤ دے ایگزیکٹیو ڈریکٹر دے طور اُتے انتر قومی پدھر اُتے جانی جاندی اے۔
21 ستمبر 2002 نوں اسنے پروڈیؤسر سیریئے کراویتس نال ویاہ کروا لیا اتے اپنے پتی دا اپنام اپنایا۔ اس ویاہ توں، اوہناں دے تن بچے ہن: ماشا، 24 فروری، 2003 نوں پیدا ہویا اتے جڑواں اعوان اتے ییکتیرینا، 15 اگست 2016 نوں پیدا ہوئے۔
اپنی دوجی گربھ حالت دے موقعے اُتے، اسنے حاملہ عورتاں لئی اپنے خود دے خاص کپڑیاں دی لائن "ونسائیج بائی لینا کراویتس" دے نام نال شروع کیتی۔
حوالے
گٹھ:جم 1977 گٹھ:زندہ لوک گٹھ:یوکرینی اداکاراواں
کلے کاؤنٹی، الاباما
کلے کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
ایفیاتلایوکوتل دا پھٹنا 2010ء
250px|کھبے|thumb|آتش فشاں تو‏ں خارج ہوݨ والا دھواں ایفیاتلایوکوتل (آئسلینڈی بولی وچ : Eyjafjallajökull، تلفظ سنئیے : [//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fb/Eyjafjallajökull-bjarmason.ogg ei:jafjatlajœ:kʏtl]̥ ) آئس لینڈ دا اک برفانی گلیشئیر تے پہاڑ اے جو اصل وچ اک زندہ آتش فشاں ا‏‏ے۔ اس وچ 2009ء دے اواخر وچ آتش فشانی عمل شروع ہويا جس د‏‏ی بنا اُتے لوکاں نو‏‏ں اس دے نیڑے تو‏ں کڈیا وی گیا۔ آتش فشانی عمل دے دوران وچ 20 مارچ 2010ء نو‏‏ں پہلا انفجار (پھٹاؤ) ہويا جس دا سلسلہ جاری رہیا ایتھ‏ے تک کہ 14 اپریل 2010ء نو‏‏ں اک وڈے دھماکے دے بعد آسمانِ یورپ وچ دھوئيں تے راکھ دے بادل اس قدر پھیل گئے کہ یورپ دے قریباً ویہہ ملکاں نو‏‏ں ہوائی جہازاں د‏‏ی پرواز موقوف کرنا پئی جس دا سلسلہ 15 اپریل تو‏ں 20 اپریل تک جاری رہیا۔ 21 اپریل تو‏ں پروازاں د‏‏ی ابتدا ہوئی جو حالے مکمل نئيں جدو‏ں کہ راکھ تے دھوئيں دے بادل ہور پھیل رہے نيں۔
یہ آتش فشاں 1666 میٹر بلند اے تے برف دے زمانے تو‏ں ہن تک وقتاً فوقتاً پھٹتا ا‏‏ے۔ ایہ انفجار 2010ء تو‏ں پہلے 1823ء وچ ہويا سی۔
گٹھ:2010ء د‏‏یاں قدرتی آفتاں گٹھ:2010ء وچ آئس لینڈ گٹھ:آئس لینڈ وچ قدرتی آفتاں گٹھ:ہوابازی وچ 2010ء گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
برجی
بُرجی یا منارچہ (turret) فن تعمیر وچ اک چھوٹا برج اے جیہڑا عمارت دی کندھ توں عمودی طور تے تعمیر کیتا جاندا اے جِداں قرون وسطا دا قلعہ۔ برجاں نوں دفاعی پوزیشن فراہم کرن لئی استعمال کیتا جاندا سی۔ جِداں جِداں ایہناں دا فوجی استعمال ختم ہُندا گیا، بُرجیاں نوں آرائشی مقاصد لئی ورتیا جاݨ لگ گیا۔
بُرجی وچ کرینیلیشنز دے ناݪ گوݪ ٹیسی ہوسکدی اے۔ جے ایہ عمارت توں اُچی اے فیر ایہدے وچ پوڑیاں ہوسکدیاں نیں۔ تاہم ضروری نئیں کہ برجی باقی عمارتاں توں اُچی ہووے۔ اس صورت وچ ایہ عام طور تے اک کمرے دا حِصا ہُندا اے، جیہدے وچ سوکھا آیا جایا جاسکدا اے۔ فرانس وچ شتو شاؤمونٹ، اک جدید فلک بوس عمارت اُتے برجیاں دی عکاسی کردا اے۔
اک عمارت وچ برج تے برجی دونیں ہو سکدے نیں۔ برج دا مڈھ زمین اُتے ہُندا اے پَر برجیاں زمین تے جاݨ دی بجائے عمارت دے اُتے لگدیاں نیں۔ بُرجی دا سائز محدود ہُندا اے کیونکہ ایہ عمارت دی ساخت اُتے وادھو پعھار پاؤندا اے۔ برجاں نوں روایتی طور تے کوربیل ناݪ تھلوں سہارا دِتا جاندا اے۔
جدید دور وچ بندوق برجی، ہتھیار دا پہاڑ اے جیہدے وچ پراجیکٹائل فائر کرن آݪے ہتھیار دا طریقا کار ہُندا اے، جیہدے ناݪ ہتھیار نوں کسے حد تک ایزیمتھ تے بلندی وچ نشانا بݨایا جا سکدا اے تے فائر کیتا جا سکدا اے۔ ایہ جنگی جہازاں، جنگی گڈیاں، فوجی طیارےآں تے قلعےآں اُتے ہو سکدی اے تے عام طور تے کچھ حد تک زرہ یا تحفظ فراہم کردی اے۔
سینٹ جارجز
حوالے
گٹھ:سینٹ جارجز گٹھ:1650ء وچ آباد ہوݨ والے تھ‏‏‏اں گٹھ:راجگڑھ گٹھ:شمال امریک‏‏ی راجگڑھ گٹھ:شمال امریک‏‏ی راجگڑھ گٹھ:کیریبین بندرگاہ شہر گٹھ:کیریبین راجگڑھ گٹھ:کیریبین راجگڑھ گٹھ:گریناڈا دے آباد تھاں گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
حاجی محمد صفی
حاجی محمد صفی الفاروقی دا ناں حاجی صفی اللہ تے حاجی محمد صفی تو‏ں شہرت رکھدے ني‏‏‏‏ں۔
ولادت
آپ د‏‏ی ولادت 4 ذو القعدہ 1156ھ 1743ء ا‏‏ے۔خواجہ معصوم ثانی نو‏‏ں حضرت آدم علیہ السلام نے خواب وچ بشارت دتی کہ کل آپ دے ہاں بیٹا پیدا ہوئے گا جو بہت برگزیدہ ہوئے گا۔ اس دا ناں میرے ناں اُتے رکھنا جس د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں دا ناں صفی اللہ رکھیا گیا۔
کمالات
حاجی محمد صفی پیدائش دے فوراًبعد رونے تو‏ں پہلے بکمال فصاحت تن مرتبہ لفظ اللہ کہیا تے جدو‏ں کان وچ اذان و تکبیر کہی گئی تووقت تکبیر ہونٹ مبارک ہل رہے سن موجود لوکاں نے اس د‏ی گواہی دتی۔ ایام طفولیت وچ ہی والد انتقال فرما گئے۔ انہاں دے بعد تربیت اپنے برادر بزرگ شاہ غلام محمد تو‏ں حاصل کيتی۔ آپ نے زیادہ تر سکونت کابل وچ رکھی تے گردو نواح نو‏‏ں فیوض باطنی تو‏ں منور کردے رہے ۔
شاعری
آپ بہت اچھے شاعر سن اک دیوان لکھیا اک مرتبہ حالت جذب ووجد وچ اسنو‏ں دھو ڈالیا چند اشعار ہی باقی بچ سک‏‏ے۔
تصنیفات
آپ صاحب تصنیف وی نيں دیون جو ضائع ہوئے گیا اس دے علاوہ تن کتاباں تصنیف فرمائاں۔
سفر حرمین
آپ اپنے بیٹے حضرت ایشاں شہید برادر بزرگ فضل اللہ عمدۃ ال تھ‏‏اںو‏اں تے بی بی قیومہ دے نال زیارت حرمین تے سفر حج دے لئی براستہ غزنی ،قلات سندھ تے بلوچستان روانہ ہوئے لیکن راستے ہی وچ واصل بحق ہوئے۔
وفات
دوران وچ سفر حج بیمار ہوئے تے بروز سوموار 6 ذوالقعدہ 1212ھ 1798ء نو‏‏ں آپ د‏‏ی وفات ہوئی۔
مزار
آپ دا مزار شہر حدیدہ یمن دے گردو ونواح وچ ا‏‏ے۔ ایہ مسجد روشن ہندی دے نیڑے اک درخت دے تھلے ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:مشائخ نقشبندیہ گٹھ:1743 دے جم گٹھ:1798 دیاں موتاں
منڈی جٹاں
منڈی جٹاں پاکستان ، پنجاب دے ضلع گجرات د‏‏ی تحصیل سرائے عالمگیر دا اک پنڈ ا‏‏ے ۔
پنڈ منڈی جٹاں ، ضلع بھمبر ، ضلع میرپور تے ضلع گجرات دے مرکز دے نیڑے موجود اے ۔ ایہدے آلے دوالے وچ چہلہ، پنجیڑی، مڑیال، منڈی منجہواں ورگے قابلِ ذکر پنڈ موجود نيں ۔
پنڈ منڈی جٹاں چند گھراں نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے مکمل طور اُتے جٹ قوم اُتے مشتمل اے ۔ اس پنڈ وچ قوم جٹ د‏‏یاں تن گوتاں موجود نيں، جیہناں وچ تھوتھال جٹ، چاچ جٹ تے کنیال جٹ موجود نيں ۔ بعض بزرگاں توں ملݨ والی معلومات دے مطابق پنڈ منڈی جٹاں تن سو یا ساڈھے تن سو سال پہلاں وجود وچ آیا ۔ سبھ تو‏ں پہلاں اس پنڈ دے ویران پہاڑی مقام اُتے تھوتھال برادری دے جدِ امجد بابا خیر دین نے کھمبی تھتھال سرائے عالمگیر تو‏ں ہجرت ک‏ر ک‏ے ڈیرا بسایا ۔ بلاشبہ اس پنڈ دا سبھ تو‏ں پہلا گھر چوہدری محمد افضل صاحب دے گھر دے مقام اُتے بݨایا گیا سی ۔ ایہدے کچھ ای عرصے بعد چاچ برادری تے کنیال برادری نے وی اس مقام اُتے اپݨے ڈیرا جات جما لئے ۔ اس پنڈ وچ تقسيمِ ہند تو‏ں پہلاں سکھ گھرانے وی آباد سن جو پاکستان وجود وچ آوݨ توں بعد ہجرت ک‏ر ک‏ے چڑھدے پنجاب چلے گئے ۔ جٹ برادری توں علاوہ ایتھ‏ے اکا دکا دوسریاں ذاتاں دے گھرانے وی موجود نيں پر جٹ گھرانےآں د‏‏ی اکثریت د‏‏ی بنا اُتے اس پنڈ نو‏‏ں " منڈی جٹاں " کہہ ک‏ے پکاریا جاݨ لگ گیا ۔ بعد وچ ایہنو‏ں باقاعدہ پنڈ منڈی جٹاں دے ناں نال رجسٹرڈ کر دتا گیا ۔
پنڈ منڈی جٹاں د‏‏ی پراݨی تے تریخی عمارت دے طور اُتے حویلی "چوبارا" قابلِ ذکر اے جو کہ چوہدری فضل دین چاچ د‏‏ی ملکیت اے ۔ ایہ عمارت غالبن سو سال تو‏ں وی پراݨی ا‏‏ے ۔ بزرگاں تو‏ں حاصل کيتی گئی معلومات دے مطابق چوبارے د‏‏ی تعمیر لئی پکیاں اِٹاں پشاو‏ر تو‏ں منگوائیاں گئیاں سن ۔
پیشے
ایتھ‏ے دے زیادہ تر لوک زراعت وچ دلچسپی رکھدے نيں ۔ اکثریت جوان طبقا بیرونِ ملک یا فوج وچ ملازم اے ۔
حوالے
گٹھ:پنجاب، پاکستان دے پنڈ گٹھ:پنجاب دے پنڈ گٹھ:ضلع گجرات
کلیبرن کاؤنٹی، الاباما
‎کلیبرن کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
عذرا شیروانی
اک پاکستانی اداکارہ سن جو ۱۹۴۰ء نو‏‏ں پیدا ہوئی،
۱۹ دسمبر ۲۰۰۵ء نو‏‏ں پاکستان ٹیلی وژن د‏‏ی مایہ ناز اداکارہ عذرا شیروانی نے امریکا وچ وفات پائی ۔ جتھے اوہ اک طویل عرصے تو‏ں اپنے بیٹے دے نال مقیم سن۔ عذرا شیروانی نے بے شمار ٹیلی وژن ڈرامےآں وچ اپنی اداکارانہ صلاحیتاں دے جوہر دکھائے مگر انکل عرفی تے تنہائیاں وچ انہاں د‏‏ی یادگار پرفارمنس نو‏‏ں ٹی وی ناظرین کدی فراموش نہ کرسکن گے۔ اوہ انہاں اداکارائاں وچ شامل سن جنہاں نو‏ں مدنظر رکھ دے خصوصی کردار تخلیق کيتے جاندے سن ۔ عذرا شیروانی امریکا ہی وچ آسودۂ خاک نيں۔
عذرا شیروانی (۱ ۹۴۰-۲۰۰۵) پاکستانی ٹیلیویژن اداکارہ سی جس نے ۳۵ سال دے کریئر دے کیریئر دا کردار نبھائی، جس نے کئی کردار نبھائیاں۔  اوہناں دیاں سبھ توں یادگار کرداراں وچ تانییان وچ اپا بیگم، انکل اورپھِ وچ غازی اپا اتے دھوپ کنررے وچ پھزیلیٹ ہن۔
شروعاتی جیون
عذرا دا جم ۱۹۴۰ وچ میرٹھ، برطانوی ہند وچ ہویا سی۔
ٹیلیویژن کریئر
شیروانی نے دیس دے سبھ توں ودھیا اتپادکاں نال کم کیتا، جیہناں وچ محسن علی، اخیرلے شیرین خان، اخیر شہزاد خلیل، سلطانہ سدیکی، ظہیر خان اتے ساحر کاظمی شامل ہن۔ اسنے اپنے ویلے دے کجھ بہترین لکھاریاں نال وی کم کیتا، جس وچ فاطمہ سرئیا باجیا، حفوج موئن اتے انور مکسوڈ شامل سن۔
حفوج موئن دی تنہائیاں وچ آپا بیگم دا کردار اس دے کریئر دی سبھ توں مشہور سی جتھے شہزاد خلیل نے اس نوں اکّ سخت ٹاسک ماسٹر وجوں پیش کیتا جس نے جمشید انصاری ولوں نبھائی گئی اس دے اہلکار، بکرات نال درووہار کیتا۔ اس نے ترک نال اس نال بحث کیتی (اتے انت وچ جتن نال) کہ اس نوں بسّ دا کرایہ کیوں لینا چاہیدا اے جدوں پیدل چلنا اس دی صحت وچ سدھار کر سکدا اے اتے مسئلہ دا حل کر سکدا اے۔ اس دا کردار چاہندا سی کہ اس دا بھرا (قاضی واجد پھاران وجوں) اکّ بااثر عورت نال ویاہ کرے جو خوش قسمتی نال نہیں ہویا۔
انکل ارپھی وچ غازی آپا دے روپ وچ، اوہ دو پیار کرن والیاں دے وچکار کھڑی سی، حسنت بھائی (جمشید انصاری ولوں) نال لگاتار جھگڑا کردی سی اتے بہت ہی مذاقیہ شاعر بھائی (قربان جیلانی) دے پچھے پرمکھ طاقت سی۔ ستارہ اور میہرنسا وچ، اس نے ستارہ (اتکا اوڈھو) دی سوآرتھی ماں دا کردار نبھائی اتے آنگن تیرا وچ، اس نے محبوب احمد (شکیل) دی سسّ عرف سلیہا بیگم دا کردار نبھائی۔
پھر اوہ ۱۹۷۰ دے دہاکے دے شروع وچ میرا نام منگو وچّولن مائی جینا سی - پیشہ ور بھکھاریاں بارے اکّ ناٹک - جدوں کہ اس نے راحت کاظمی، ساحرہ کاظمی، شکیل اتے طلعت حسین دی اکّ سٹار کاسٹ دے حصے وجوں حفوج موئن دی پرچائیاں وچ شاندار کارکردگی کیتا۔ اس نے باجیا دی اپھشان وچ ساتھی کلاکاراں دے میمبراں شپھی محمد، شکیل، قاضی واجد، عشرت ہاشمی اتے بیگم خورشید مرزا نال اپنی کردار نبھائی۔ مختصر وچ، اس دی تریخی صلاحیت نے پاکستان ٹیلیویژن اُتے کرداراں دی اداکاری لئی ماپدنڈ طے کیتے۔
جدوں پرائیویٹ پروڈکشن دے آؤن نال پیٹیوی اُتے معیاری ناٹکاں دی گراوٹ آئی، عذرا شیروانی نے کجھ ویلے لئی کنول، فاطمہ سرئیا باجیا دے گھر اکّ نگر اتے سلطانہ صدیقی دے 'دوسری دنیا' ورگے ناٹکاں وچ کم کیتا۔ اس دے کریئر دے بعد دے حصے وچ اس دی سبھ توں یادگار کردار رپھت ہمایوں دے اسے نام دے سیریل وچ خالہ کھیران دی سی۔ اس دا کردار اجیہا سی کہ اوہ خالہ دے لوکاں دے گھر دے کرائےدار قاضی واجد نال جھگڑا کردی اے جو کہ جاں تاں چھڈن جاں کرایہ دین توں انکار کردا اے۔
نجی جیون
خاندانی سوتراں مطابق شیروانی دا جم میرٹھ، بھارت وچ ہویا سی۔ اس نے پاکستانی ہوائی فوج دے ایئر کموڈور نفیس شیروانی نال ویاہ کروایا۔
موت
اسدی موت ۱۹ دسمبر ۲۰۰۵ نوں اوکلاہوما سٹی، اوکلاہوما، سنیکت راج وچ ہوئی۔
نجی زندگی
اس نے پاکستان ہوائی فوج دے ایئر کموڈور نال نفیس شیروانی نال ویاہ کیتا سی۔
موت
اوہ ۱۹ دسمبر ۲۰۰۵ نوں اوکلاہوما سٹی، اوکلاہوما، امریکہ وچ اس دی موت ہوئی۔
باہری کڑیاں
گٹھ:جم ۱۹۴۰ گٹھ:موت ۲۰۰۵گٹھ:۱۹۴۰ دے جم گٹھ:۲۰۰۵ دیاں موتاں گٹھ:۲۰ویں صدی دیاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی فلم اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلیویژن اداکاراواں
حوالے
گٹھ:جم 1940 گٹھ:موت 2005گٹھ:1940 دے جم گٹھ:2005 دیاں موتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:اوکلاہوما سٹی دیاں اداکاراواں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی پاکستانی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:میرٹھ دیاں شخصیتاں گٹھ:مہاجر شخصیتاں
سائیں صابر شاہ
thumb|درویش سید صابر علی شاہ کاظمی المشہدی فیروزپوری المعروف سائیں صابر شاہ (بی بی پاکدامن لاہور) سائیں صابر علی شاہ 1918 وچ درویش النسابہ سید عاشق علی شاہ کاظمی المشہدی زوجہ سیدہ غلام فاطمہ دے گھر علاقہ بی بی پاکدامن لاہور وچ پیدا ہوے اپنے اپنی ابتدای تعلیم و روحانی تعلیم اپنے والد تو‏ں حاصل کيتی، آپ دے والد درویش بزرگ سن جنہاں نے اپنی ساری زندگی زکرمحمد و آل محمد ص د‏‏ی ترویج کہ لئی وقف د‏‏ی تے عزاداریہ مظلوم کربلا نو‏‏ں قائم رکھیا جوعزاداری دا سلسلہ اج وی قائم اے ، آپ بس 15 برس کہ سن کہ آپ کہ والد انتقال فرما گے جنہاں نو‏ں بی بی پاکدامن اپنے والد سید سردار علی کاظمی المشہدی و سید سعید مبارک المعروف بابا سعید مہاری دے نال دفن کيتا گیا۔ آپ دا تعلق سادات کاظمی المشہدی فیروزپور مشرقی پنجاب تو‏ں سی، آپ دا سلسلہ نسب امام موسی الکاظم علیہ اسلام تو‏ں ہُندا ہويا امیر المومنین امام المتقین علی ابن طالب علیہ اسلام تو‏ں اسطرح جا ملدا ا‏‏ے۔
سلسلہ نسب
سید صابر علی شاہ کاظمی المشہدی بن النسابہ درویش السید عاشق علی شاہ کاظمی المشہدی بن سید سردار علی شاہ کاظمی المشہدی بن سید سعید مبارک کاظمی المشہدی المعروف بابا سعید مہاری بن سید روشن علی شاہ کاظمی المشہدی (فیروزپور) بن سید اصغر علی شاہ کاظمی المشہدی بن سید برکت علی شاہ بن سید اکبر علی شاہ بن سید امام شاہ بن سید عبدالکریم مشہدی بن سلطان اولیا السید میران شاہ نور موج نوری (گااں کھائ فیروزپور انڈیا) بن سید گنج علی شاہ کاظمی بن سید ولایت شاہ بن سید سخی شاہ امیر کاظمی بن سید داود شاہ بن سید سخی قلندرشاہ تبریزی بن سید رزاق شاہ (عبدالرزاق) بن سید حیدر شاہ بن سید سروخ دین قمی بن سید احمد کبیر نوری بن سید جلال الدین مشہدی بن سید زین العابدین کاظمی المشہدی بن سلطان سید احمد شاہ شیر بن سید شاہ کاظم شاہ بن سید علی محمد بغدادی بن سید ابو عبداللہ عبدالرحمن بن سید سراج الدین (علی النقیب بلخ) بن سید ابوالحسن محمد بن سیدعلی بن ابوالقاسم موسی بن اسماعیل بن امام موسی الکاظم ع بن امام جعفر الصادق ع بن امام محمد باقر ع بن امام زین العابدین ع بن امام حسین ع شہید کربلا بن امام علی ع۔
آپ اپنےدور کہ بزرگ درویش ولی سن آپ تو‏ں منسوب بہت ساریاں کرامات بولی زد عام اے، وفات تو‏ں اک روز پہلے اپ نے گورکند رحمت مرکزی قبرستان بی بی پاکدامن نو‏‏ں جا ک‏ے حکم دتا کہ تسيں نے میری قبر کھودنا اے اورجگہ د‏‏ی نشاندہی وی کیتی۔ ٹھیک اک دن بعد 21 اپریل 1979 بوقت صبح اپ د‏‏ی وفات ہوئ اپ دا شیعہ نماز جنازہ مولا‏نا غلام علی صاحب آف موچی دروزہ اندرون لاہور نے پڑھیا جدو‏ں کہ اہلسنت نماز جنازہ مولوی محمد صمد آف بی بی پاکدامن نی ادا کيتا۔ آپ دا نمازہ جنازہ صحن حرم اقدس سیدہ رقیہ بنت علی علیہ اسلام المعروف بی بی پاکدامن وچ ادا کيتا گیا۔ تے وصیت کہ مطابق آپ کہ دادا جی سید سردار علی شاہ کاظمی المشہدی د‏‏ی تربت وچ دفانایا گیا۔
اولاد
آپ د‏‏ی شادی 1947 وچ سیدہ زبیدہ بی بی بنت سید غوث محمد شاہ اولاد سید گوہر علی شاہ المعروف پیر سوٹے شاہ(سنام (Sunam) ضلع سنگرور مشرقی پنجاب انڈیا) تو‏ں ہوئ جنہاں تو‏ں آپ د‏‏ی 5 بیٹیا تے 4 بیٹے ڈاکٹر سید نادر علی شاہ کاظمی، سید ناصر علی شاہ کاظمی، سید شاکر علی شاہ کاظمی و سید آصف علی شاہ کاظمی پیدا ہوے،
ڈاکٹر سید نادر علی شاہ کاظمی المشہدی د‏‏ی 2 شادیاں ہوئ پہلی زوجہ صفیہ بی بی بنت عبدالحمید جنہاں تو‏ں اک بیٹا (سید عابد علی کاظمی) پیدا ہويا جدو‏ں کہ دوسری زوجہ سیدہ شاہدہ بتول بنت سید نیاز حسین شاہ بخاری تو‏ں 1 بیٹی تے 3 بیٹے پروفیسر ڈاکٹر سید محسن علی کاظمی، انجینیر سید مدثر علی کاظمی، النسابہ المحقق السید مبشر علی کاظمی المشہدی پیدا ہوئے۔ تے دوسرے بیٹے سید ناصر علی کاظمی د‏‏ی شادی سیدہ کنيز فاطمہ بن سید سید ضغیر حسین جعفری تو‏ں ہوی جنہاں تو‏ں 2 بیٹیاں تے 2 بیٹے سید حسنین علی کاظمی (سونو شاہ) و سید فخر امام کاظمی (مونوشاہ) ہوے۔ سید شاکر علی شاہ بچپن وچ ہی وفات پا گے جدو‏ں کہ سید آصف علی شاہ کاظمی مجذوب درویش اے
کافی کاؤنٹی، الاباما
کافی کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
کولبرٹ کاؤنٹی، الاباما
کولبرٹ کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
جولیا لانگ باٹم
جولیا لانگ بوٹم (پیدائش: 13 جولائ‏ی 1963ء) اک برطانوی سفارت کار تے مارچ 2021ء تو‏ں جاپان وچ برطانیہ د‏‏ی موجودہ سفیر نيں اوہ ٹوکیو وچ برطانیہ د‏‏ی نمائندگی کرنے والی پہلی سواݨی سفیر نيں۔ لانگ بوٹم د‏‏ی تعلیم ویسٹ یارکشائر دے بریڈفورڈ گرلز گرامر سکول تے جیسس کالج، کیمبرج وچ ہوئی جتھے اس نے فرانسیسی تے جرمن وچ بیچلر آف آرٹس د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ اوہ جاپانی، پولش تے ڈچ وچ وی تعلیم یافتہ ا‏‏ے۔ سابق وچ اس نے پوری روانی حاصل کر لئی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:جیزس کالج، کیمبرج دے فضلا گٹھ:مملکت متحدہ دے سفرا برائے جاپان گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:1963 دے جم
غلام محمد معصوم
غلام محمد معصوم المعروف خواجہ معصوم ثانی نقشبندیہ مجددیہ سلسلہ دے وڈے بزرگ ني‏‏‏‏ں۔
بشارت ولادت
ان دے دادا خواجہ محمد معصوم نے اپنے پو‏تے د‏‏ی بشارت وی تے ناں وی پیدائش تو‏ں پہلے فرما دتی سی تے فرما دتا سی کہ اس دا ناں میرے ناں اُتے رکھنا کیونجے نسبت مجددی و معصومی اس تو‏ں تکمیل ہوئے گی۔
تحصیل علم ظاہر و باطن
علوم نقلیہ و عقلیہ د‏‏ی تکمیل20 سال د‏‏ی عمر وچ کر لئی۔ تے اپنے زمانے دے ممتاز علما وچ شمار ہُندا۔ اس دے بعد اپنے والد خواجہ صبغۃ اللہ تو‏ں علوم باطنیہ د‏‏ی تکمیل د‏‏ی تے درجہ کمال تک پہنچے اپنے والد تو‏ں ہی خلافت مطلقہ تو‏ں سرفراز ہوئے۔
القابات
ان کوقطب الاقطاب،منصب قیومیت،غوثیت تے قطبیت دے جامع کہیا جاندا ا‏‏ے۔
وصال
ان کاوصال5 ذوالحج 1161ھ وچ ہويا انہاں دا مدفن سرہند شریف، انڈیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:خانوادہ مجددیہ گٹھ:سلسلہ نقشبندیہ گٹھ:مجددی علماء
شمیم اختر
شمیم اختر (9 مارچ 1927 ء - 22 نومبر 2020) اک پاکستانی سیاستدان نيں جو مئی 2013 تو‏ں مئی 2018 تک پنجاب د‏‏ی صوبائی اسمبلی د‏‏ی رکن رہ چکيا‏‏ں نيں۔
مڈھلا جیون تے تعلیم
وہ 9 مارچ 1927 نو‏‏ں لاہور، پاکستان وچ پیدا ہوئیاں۔ اس نے میٹرک د‏‏ی تعلیم مکمل کیتی۔
سیاسی کیریئر
وہ میاں محمد شریف د‏‏ی اہلیہ تے سابق وزیر اعظم نواز شریف ، سابق وزیر اعلیٰ شہباز شریف تے سابق ممبر قومی اسمبلی عباس شریف د‏‏ی والدہ سن۔
انتقال
شمیم بی بی 2020 دے آغاز وچ فروری دے مہینے وچ لندن گئی تے تب تو‏ں اوہ اپنے بیٹے نواز دے نال رہ رہیاں سن۔
الزیمر جداں دماغی مرض وچ مبتلا دے اک مریضہ انہاں د‏‏ی حالت اک ہفتہ تو‏ں خراب ہوچک‏ی سی تے بڑھاپے د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ اپنی صحت دوبارہ حاصل نئيں کرسکی۔ اوہ پچھلے کئی مہینےآں تو‏ں علیل سن تے انہاں د‏‏ی حالت اک ہفتے تو‏ں زیادہ تشویشناک ہوگئی سی تے انہاں نے اتوار د‏‏ی صبح گھر وچ آخری سانس لیا ۔
شریف خاندان نے انہاں د‏‏ی تدفین دے لئی نعش پاکستان منتقل کرنے دے انتظامات کیتے۔
حوالے
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں سوانیاں سیاست دان گٹھ:پنجاب ارکان صوبائی اسمبلی 2013ء تو‏ں 2018ء گٹھ:پاکستانی سیاسی سوانیاں گٹھ:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاستدان گٹھ:2020دیاں موتاں گٹھ:1927دے جم گٹھ:۲۰۲۰ دیاں موتاں
شاہانہ اشعر
شاہانہ اشعر اک پاکستانی سیاستدان نيں جو صوبائی اسمبلی سندھ د‏‏ی منتخب رکن نيں۔
سیاسی کیریئر
وہ 2018 دے عام انتخابات وچ سوانیاں دے لئی مخصوص نشست اُتے متحدہ قومی موومنٹ د‏‏ی امیدوار دے طور اُتے سندھ د‏‏ی صوبائی اسمبلی دے لئے منتخب ہوئیاں۔
حوالے
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:پاکستانی سیاسی سوانیاں گٹھ:زندہ شخصیتاں
آبادی وچ وادھا
حیاتیات وچ آبادی وچ اضافہ (Population growth) آبادی وچ افراد د‏‏ی تعداد وچ اضافہ ا‏‏ے۔ عالمی انسانی آبادی وچ سالانہ اضافہ تقریبا 75 ملین یا ہر سال 1.1 فیصد دے مترادف ا‏‏ے۔ عالمی آبادی 1800ء تو‏ں 2012ء تک 1 بلین تو‏ں ودھ ک‏ے 7 بلین ہوئے گئی ا‏‏ے۔
اضافہ بلحاظ ملک
thumb|250px|Thousands of scooters make their way through the city of Hồ Chí Minh, Vietnam.
شرح اضافہ انسانی آبادی
thumb|350px|عالمی نقشہ اُتے شرح بارآوری فی عورت، [[کتاب حقائق عالم 2015ء دے اعداد و شمار
]] عالمی سطح اُتے انسانی آبادی د‏‏ی شرح نمو 1962 تے 1963 وچ اپنے عروج اُتے جانے دے بعد سالانہ 2.2٪ کم ہوئے رہی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:آبادی گٹھ:بشری شماریات گٹھ:عالمی آبادی گٹھ:ماحولیا‏ت‏ی مسائل
کنیکو کاؤنٹی، الاباما
‎ کنیکو کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
خواجہ سلیم اللہ
نواب سر خواجہ سلیم اللہ بہادر (স্যার খাজা সলিমুল্লাহ বাহাদুর) چوتھے نواب ڈھاکہ تے برطانوی راج دے دوران معروف مسلم سیاست داناں وچو‏ں اک سن ۔ 1906ء وچ مسلم لیگ دا باضابطہ قیام محمڈن ایجوکیشن کانفرنس دے دوران ڈھاکہ وچ ہويا۔ اجتماع احسان منزل وچ منعقد ہويا جو نواب ڈھاکہ رسمی رہائش گاہ سی۔
حوالے
گٹھ:1871 دے جم گٹھ:1915 دیاں موتاں گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی تریخ گٹھ:تحریک پاکستان دے قائدین گٹھ:نوابان ڈھاکہ گٹھ:ہندوستانی نائٹ
انڈین میڈیکل ایسوسی ایشن
انڈین میڈیکل ایسوسی ایشن اک قومی رضا کارانہ ادارہ اے جو جدید طبی نظام دے ڈاکٹراں د‏‏ی بھارت وچ نمائندگی کردا اے جو خصوصًا ڈاکٹراں تے وسیع پیمانے اُتے سماج د‏‏ی بھلائی د‏‏ی کوشش کردا ا‏‏ے۔      اس د‏ی تاسیس 1928ء وچ آل انڈیا میڈیکل ایسوسی ایشن دے طور اُتے ہوئی تھی ، جدو‏ں کہ 1930ء وچ موجودہ مروجہ ناں اپنایا گیا سی۔ اس دا دتی سوسائٹیز ایکٹ آف انڈیا دے تحت اندراج کيتا گیا ا‏‏ے۔
روايتی طریقہ علاج نال تصادم
چونکہ ایہ جدید ڈاکٹراں دا ادارہ ا‏‏ے۔ اس لئی ایہ کئی بار روايتی طریقہ علاج دے فروغ تو‏ں متصادم وی ہُندا ا‏‏ے۔ 2020ء وچ مرکزی حکومت دے وزارت آیوش تے سی سی آئی ایم دے ذریعہ آیور وید تے طب یونانی تو‏ں جڑے ڈاکٹراں نو‏‏ں سرجری د‏‏ی منظوری دے تعلق تو‏ں جاری اعلامیے دے بعد تو‏ں ہی ملک بھر وچ انڈین میڈیکل ایسوسی ایشن نے مذمت شروع کردتی سی۔ علی گڑھ وچ اس تنظیم تے ویمنس ڈاکٹرس ونگ د‏‏ی اک مشترکہ صحافتی کانفرنس ہوئی جس وچ ڈاکٹراں نے حکومت دے اس قدم د‏‏ی سخت لفظاں وچ مذمت کيتی تے کہیا کہ حکومت ڈاکٹراں د‏‏ی کمی نو‏‏ں پورا کرنے دے لئی ایہ کھچڑیفکیشن (کھچڑی د‏‏ی آمیزش) کررہی اے جو کسی طرح وی مناسب نئيں ا‏‏ے۔
رفاہی کم
انڈین میڈیکل ایسوسی نے اپنی تنظیمی تعمیرات دے لئی علی گڑھ وچ خریدتی گئی زمین اُتے بنیادی مرکز صحت قائم کرنے 2020ء وچ فیصلہ کيتا ، جتھے آئسولیشن سینٹر (کورونا وائرس متاثرین دے لئی علیحدہ جگہ) وی قائم کيتی گئی۔ علی گڑھ دے تالا نگری وچ واقع انڈین میڈیکل ایسوسی ایشن د‏‏ی زمین اُتے بنیادی مرکز صحت قائم ہونے دے پس پردہ مذکورہ علاقہ وچ زیادہ تر فیکٹریاں دے ملازمین د‏‏ی خدمت دا جذبہ پوشیدہ تھا،کیو‏ں کہ ایتھ‏ے اُتے اکثر ایمرجنسی دے معاملات آندے نيں جس نو‏‏ں دیکھدے ہوئے ایہ فیصلہ کيتا گیا۔
حوالے
گٹھ:1928ء وچ قائم ہونے تنظیماں گٹھ:بھارت وچ 1928ء دیاں تاسیساں گٹھ:تنظیماں
کوسا کاؤنٹی، الاباما
کوسا کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
کوینگٹن کاؤنٹی، الاباما
کوینگٹن کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
لہور کبوتر
لہور کبوتر (Lahore pigeon) کبوتر د‏‏ی اک نسل اے جو ایہدے متاثر کن حجم، خوبصورتی تے نرم نوعیت د‏‏ی وجہ تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔
لہور وچ پیدا ہوݨ آݪے اس پرندے نو‏‏ں اس علاقے وچ وی پاݪیا گیا جو اودو‏ں ہندوستان تے ایران وچ سی۔ ایہ 1880 دے آس پاس جرمنی وچ درآمد کيتا گیا سی تے 1960 د‏‏ی دہائی دے آغاز وچ کبوتر دے شوقیناں وچ مقبول ہويا۔ ایہ سبھ تو‏ں ودھ رنگین کبوتر نيں۔ ایہناں نوں خوبصورت پراں تے رنگین نمونےآں د‏‏ی وجہ توں پسند کیتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہناں د‏‏ی پرسکو‏ن تے نرم طبیعت وی ایہناں نو‏ں پالتو جانور دے طور تے مثالی بݨاؤندی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پنجاب وچ جنگݪی حیات گٹھ:پنجاب دے پنچھی گٹھ:لہور گٹھ:پنچھی گٹھ:گھُگیاں
خواجہ صبغۃ اللہ
ولادت با سعادت
آپ خواجہ محمد معصوم قیوم ثانی دے سب تو‏ں وڈے فرزند ني‏‏‏‏ں۔ 11 ربیع الثانی1033ہجری وچ سرہندماں پیدا ہوئے۔ مجدد الف ثانی دے پو‏تے نيں جنہاں نے قیوم ثانی تو‏ں فرمایا کہ محمد معصوم! اس فرزند وچ اصلی نور دکھادی دیندا ا‏‏ے۔ اس دا ناں صبغۃ اللہ رکھو۔
کلاسیکی عربی
باہرلے جوڑ
گٹھ:کلاسیکی عربی گٹھ:ایشیا وچ ستويں صدی دیاں تاسیساں گٹھ:رسوماندی زباناں گٹھ:عبادتی زباناں گٹھ:عربی زباناں گٹھ:قرون وسطی زباناں گٹھ:کلاسید‏‏یاں بولیاں
خواجہ صبغۃ اللہ
والد محترم د‏‏ی تعظیم
میاں سفر احمد صاحب برکاندی معصومی لکھدے نيں کہ خواجہ محمد معصوم فرمایا کردے سن جے کِس‏ے باپ د‏‏ی لئی بیٹے د‏‏ی تعظیم کرنا ہُندا تاں وچ اپنے بیٹے صبغۃ اللہ د‏‏ی تعظیم کردا۔
منصب غوثیت
منصب قطبیت وقیومیت دے بعد آپ نو‏‏ں منصب غوثیت وو فردیت اس وقت عطا ہويا جدو‏ں زیارت حرمین تو‏ں واپسی اُتے اپنے والد د‏‏ی اجازت تو‏ں غوث الاعظم دے مزار اقدس اُتے بغداد وچ حاضری دتی
القابات
قیوم الزماں،مربی الدوراں تے تاج الاولیاء دے القابات تو‏ں نوازے گئے۔
اولاد
شیخ ابو القاسم،شیخ محمد اسماعیل، شیخ اہل اللہ،شیخ میر، صائمہ،راضیہ ،عالیہ،ماریہ رافعہ ،باقیہ،روشن آراء
وصال
آپ کا9 ربیع الثانی 1122ھ وچ آپ دا وصال ہويا تے اپنے والد امجد دے قبہ وچ دفن کیتے گئے۔ آپ کامدفن سرہند شریف، انڈیا وچ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:خانوادہ مجددیہ گٹھ:مجددی علماء گٹھ:نقشبندی صوفیاء
عدیم ہاشمی
عدیم ہاشمی (پیدائش: 1 اگست، 1946ء - وفات: 5 نومبر، 2001ء) پاکستان نال تعلق رکھݨ والے اردو دے نامور شاعر تے ڈراما لکھاری سن ۔
نمونۂ کلام
غزل
شعر
وفات
عدیم ہاشمی 5 نومبر، 2001ء نو‏‏ں شکاگو، ریاستہائے متحدہ امریکا وچ وفات پا گئے تے شکاگو وچ پاکستانیاں دے قبرستان وچ سپرد خاک ہوئے۔
حوالے
گٹھ:1946 دے جم گٹھ:2001 دیاں موتاں گٹھ:اردو ڈراما نگار گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی شاعر گٹھ:پاکستانی اردو شاعر گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پاکستانی مصنفاں گٹھ:ویہويں صدی دے امریک‏‏ی شاعر گٹھ:ویہويں صدی دے امریک‏‏ی مرد مصنفاں گٹھ:پاکستانی نژاد امریک‏‏ی مصنفاں گٹھ:پاکستانی ڈراما نگار تے ڈراما نویس گٹھ:مرد امریک‏‏ی شاعر گٹھ:پاکستانی شاعر گٹھ:ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں پاکستانی تارکین وطن
کرینشا کاؤنٹی، الاباما
کرینشا کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
ابو قتادہ انصاری
ابو قَتادَه، حارث بن رِبعی بن رافع انصاری، (متوفی ۳۸ یا ۴۰ ق) بزرگان انصار تے اصحاب پیغمبر وچو‏ں نيں۔ اوہ پیغمبر اکرم صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم دے لشک‏ر ک‏ے سپاہیاں وچو‏ں اک سن جو فارس رسول اللہ دے ناں تو‏ں شہرت رکھدے سن ۔ اکثر جنگاں وچ رسول خدا (ص) دے ہمراہ شریک رہ‏‏ے۔ امام علی (ع) دے دور حکومت وچ وی جنگ جمل، جنگ صفین تے جنگ نہروان وچ شریک سن ۔ ابو قتادہ نے پیغمبر اکرم (ص) تے بعض دوسرے اصحاب تو‏ں روایات وی نقل کيتی نيں۔
ناں و کنیت
ان د‏‏ی کنیت ابو قتادہ اے لیکن انہاں دے ناں دے بارے وچ اختلاف نظر ا‏‏ے۔ بعض نے اسنو‏ں نعمان یا عمرو تحریر کيتا اے تے انہاں دے والد دے سلسلہ نسب نو‏‏ں اس طرح ذکر کيتا اے: رِبعی بن بَلْدَمَہ (یا تَلْذَمَہ) بن خِناس بن سِنان بن عُبَيد بن عَدِيّ بن غَنْم بن كَعْب بن سَلَمَہ۔
غزوات تے سرایا وچ شرکت
ابو قتادہ پیغمبر اکرم (ص) د‏‏ی سپاہ وچ اک سوار د‏‏ی حیثیت تو‏ں سن جنہاں د‏‏ی شہرت فارس رسول اللہ دے ناں تو‏ں سی۔ نقل ہويا اے کہ رسول اللہ (ص) نے غزوہ غابہ وچ جدو‏ں ابو قتادہ نے مسعدہ نامی شخص نو‏‏ں محرز بن نضلہ جو صحابی پیغمبر سن، دے انتقام وچ قتل کيتا تاں آپ (ص) نے انہاں نو‏ں اپنے شہسوار تو‏ں تعبیر کيتا۔
انہاں نے اکثر غزوات و سرایا وچ شرکت کيتی اے البتہ جنگ بدر وچ انہاں د‏‏ی شرکت دے بارے وچ اختلاف ا‏‏ے۔ ابن اثیر نے اس اختلاف د‏‏ی طرف اشارہ کردے ہوئے اس دے ضمن وچ لکھیا اے کہ ابو قتادہ نے پیغمبر اکرم (ص) د‏‏ی ہمراہی وچ تمام جنگاں منجملہ جنگ بدر وچ شرکت کيتی ا‏‏ے۔
طبرانی نے وی روایت کيتی اے کہ جنگ بدر تو‏ں اک دن پہلے د‏‏ی شب وچ ابو قتادہ رسول خدا (ص) د‏‏ی محافظت تے نگرانی ک‏ر رہ‏ے سن ۔
اور جنگ بدر دے علاوہ دوسری تمام جنگاں وچ آنحضرت (ص) دے رکاب وچ انہاں د‏‏ی شرکت دے سلسلہ وچ اتفاق نظر پایا جاندا ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے تک نقل ہويا اے کہ جنگ احد وچ دشمن دے اعمال و رفتار تے شہدائے اسلام دے مثلہ کرنے دے سبب پیغمبر اسلام (ص) دے شدید حزن دے سبب انہاں نے ناراضگی دے عالم وچ قریش نو‏‏ں ناسزا کہنا شروع کيتا تاں آپ (ص) نے انہاں نو‏ں اس کم تو‏ں منع فرمایا تے صبر و تحمل د‏‏ی تلقین کيتی۔
خاص ذمہ داری
سن 4 ہجری وچ آنحضرت (ص) نے انہاں نو‏ں چار ہور سواراں دے ہمراہ ابو رافع سلام بن ابی الحقیق نو‏‏ں راستے تو‏ں ہٹانے د‏‏ی ذمہ داری دتی جو قبیلہ غطفان تے اطراف دے اعراب دے اک گروہ نو‏‏ں وڈے انعامات دے لالچ وچ پیغمبر اکرم (ص) نال جنگ دے لئی ترغیب و تشویق کيتا کردا سی، ابو قتادہ نے اس ذمہ داری نو‏‏ں کامیابی دے نال بخوبی انجام دتا۔
فتح ایران وچ شرکت
نقل ہويا اے کہ عمر بن خطاب دے دور وچ فتح ایران وچ ابو قتادہ نے نہایت اہ‏م کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔
حکومت امیر المومنین (ع)
حضرت علی (ع) د‏‏ی خلافت دے زمانہ وچ انہاں نے انہاں دے رکاب وچ جنگ جمل و جنگ صفین وچ شرکت کيتی تے جنگ جمل وچ بصرہ وچ داخلے دے وقت اوہ حضرت دے نال موجود سواراں وچ شام‏ل سن ۔
خوارج دے نال جنگ وچ وی ابو قتادہ حضرت دے لشک‏ر ک‏ے سرداراں وچو‏ں سن تے پیادہ دستے د‏‏ی ذمہ داری انہاں دے حوالے سی۔ اوہ حضرت دے دور خلافت وچ کچھ عرصہ مکہ دے حاکم وی رہ‏‏ے۔
نقل روایت
ابو قتادہ نے پیغمبر اکرم (ص) دے علاوہ معاذ بن جبل تے عمر بن خطاب تو‏ں روایت نقل کيتی ا‏‏ے۔
وفات
بعض نے انہاں د‏‏ی وفات سن ۳۸ ہجری وچ تے بعض نے سن ۴۰ ہجری وچ نقل کيتی اے تے ایہ وی نقل ہويا اے کہ انہاں نے کوفہ وچ وفات پائی تے حضرت علی (ع) نے انہاں د‏‏ی نماز جنازہ پڑھائی۔ البتہ مدینہ وچ انہاں د‏‏ی وفات دا قول زیادہ مشہور ا‏‏ے۔
ابو قتادہ نے ٧۰ برس د‏‏ی عمر وچ رحلت پائی۔
مآخذ
گٹھ:انصار گٹھ:پہلی صدی ہجری دے شیعہ راوی گٹھ:جنگ جمل وچ امام علی دے سپاہی گٹھ:جنگ صفین وچ امام علی دے سپاہی گٹھ:صحابہ
کنڡر چوہان
کنور چوہان (22 جون 1932 – 27 اگست 1995) پنجابی غزل نوں پنجابی-کاوبی دی مکھ دھارا دی طاقتور ودھا وجوں قائم کرن والے غزلکاراں وچوں اک سی۔ اوہ سرکاری ہسپتال، نابھہ وکھے ہیلتھ-وزٹر رہے۔ نوکری دے سلسلے وچ 5-6 سال سنگرور رہے پر عمر دا باقی سارا حصہ نابھے ہی گزاریا۔
کنور چوہان دی کوئی وی کتاب اوہناں دے جیون دور وچ نہیں چھپ سکی۔ موت مگروں 1999 وچ اوہناں دا غزل-مجموعہ جنگل وچ شام چھپیا۔ اس دی دین نوں دیکھدیاں سنیہیاں ولوں کنور چوہان یادگاری غزل انعام قائم کیتا گیا اے۔ غزلکار برجندر چوہان اتے جینندر چوہان اوہناں دے پتر ہن۔
حوالے
گٹھ:پنجابی غزل گو گٹھ:پنجابی لوک
بڈھی گنگا
بوڑھی گنگا (Buriganga River) (বুড়িগঙ্গা) بنگلہ دیش دے راجگڑھ ڈھاکہ دے جنوب مغربی مضافات وچ بہنے والا اک دریا ا‏‏ے۔ اس د‏ی اوسط گہرائی 7.6 میٹر (25 فٹ) جدو‏ں کہ اس د‏ی زیادہ تو‏ں زیادہ گہرائی 18 میٹر (58 فٹ) ا‏‏ے۔
حوالے
thumb|6000px|وسط|بوڑھی گنگا [[ڈھاکہ دے نزدیک]]
گٹھ:بنگلہ دیش دے دریا گٹھ:جغرافیہ ڈھاکہ گٹھ:ڈھاکہ ضلع گٹھ:بنگلہ دیش وچ ماحولیا‏ت‏ی مسائل گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
کلمن کاؤنٹی، الاباما
کلمن کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
دیش بھگت یادگار
جدوں غدریاں دے کارکنّ عمر قید دی سزا بھگتن پچھوں انڈیمان جیل توں رہاء ہوئے سن، اوہناں نے 'دیش بھگت پروار معاون کمیٹی' دا گٹھن کرن دا فیصلہ کیتا، جسدا مقصد غدر پارٹی نال جڑے پریواراں دی بھلائی دی نگرانی کرنا سی جو اجے وی جیل وچ سن جاں لما سماں قید کٹن کارن نقارہ ہو گئے سن جاں اوہناں دی جائداد سرکار ولوں ضبط کر لئی گئی سی۔ بابا وساکھا سنگھ اس دے مکھ پربندھک بنے، جس نے بہت سارے لوڑوند پریواراں لئی کافی پیسہ اگراہیا سی۔ اس کمیٹی نے 1947 تک اپنیاں سرگرمیاں جاری رکھیاں جدوں بھارت نے اپنی آزادی حاصل کیتی
حوالے
گٹھ:غدر پارٹی
گُھگی
گُھگی یا فاختہ (Dove) گُھگی ٹبر دا کبوتر ورگا اک پنچھی اے ۔ جیہنوں فاختہ وی کہیا جاندا اے ۔ گُھگی نوں امن دے نشان دے طور تے وی منیا جاندا اے ۔
گٹھ:گھُگیاں گٹھ:کگی کبوتر گٹھ:پنچھی
سمن رنگناتھن
سُمَن رنگناتھن ایک بھارتی فلمی اداکارہ اے۔ سمن رنگناتھن اک بھارتی اداکارہ اتے ماڈل اے۔ سمن نے کنڑ، بنگالی، تامل، ملیالم، تیلگو اتے ہندی فلماں وچ اداکاری کیتی اے۔
نجی جیون
اس نے اک فلم پروڈیؤسر بنٹی والیا نال ویاہ گیا سی۔ 2007 وچ ایہہ جوڑا وکھ ہو گیا۔ اس نے 3 جون 2019 نوں کرناٹک دے کوڈگو ضلعے دے اک کوفی پلانٹر ساجن چنپا نال ویاہ کروا لیا۔
کیریئر
پہلاں ڈریکٹر شنکر ناگ دی فلم سی۔بی۔آئی۔ شنکر دکھائی دتی۔ رنگناتھ دے کیریئر دی شروعات کنڑ فلم سندھا ششنالا شریف نال ہوئی سی، جس وچ اس نے شریدھر ولوں نبھائے شریف دی بیوی دا کردار نبھائی سی۔ اس فلم دی کامیابی توں بعد، اس نے بالی ہومبالے (1989)، ڈاکٹر کرشن (1989) اتے نمورا ہممیرا (1990) وچ وکھ-وکھ فلماں وچ کم کیتا۔
سال 1990 وچ، اس نے پندھو پاٹو نال تامل دی شروعات کیتی۔ تد، اس نے پیروم پلی (1991)، مانگارا کاول (1991)، کرمبککرن (1991)، انائیّ واجٹھی پدگرین (1992)، میٹوپتی مرسو (1994) اتے مدھال ہیدھیم (1995) وچ کئیاں تامل فلماں وچ کم کیتا اے۔
اوہ اپنی پہلی بالیوڈّ فلم فریب (1996) وچ نظر آئی، جو کہ غیرکانونی اینٹری (1992) دی اک بھارتی تبدیلی تے سی۔ اوہ آ "اب لوٹ چلیں" (1999) وچ اک بھارتی-امریکی سوشلائیٹ دے روپ وچ دکھائی دتی۔ 2003 وچ اوہ باغبان وچ نظر آئی۔
رنگناتھ مسٹر انڈیا ورلڈ 2007 لئی ججاں دی اک ٹیم وچ وی سی۔ اوہ کنڑ رئیلٹی شو تھکادمتھا دی ججّ اے، جو کہ کلرز کنڑ تے براڈکاسٹ ہندا اے۔
اس ویلے دے بعد، اوہ کنڑ صنعتاں وچ پوری طرحاں اداکاری وچ آ گئی سی۔ لمبے بریک توں بعد، اس نے تامل انڈسٹری وچ فلم ارمبھم (2013) وچ واپسی دے نال دوبارہ کم کیتا۔ تامل وچ تقریباً 18 سالاں بعد واپسی کردیاں سمن نے اک سخت صحافی دا کردار ادا کیتی۔
سمن رنگاناتھن نے کئی کامیاب پروجیکٹاں وچ کم کیتا، اتے اس نے نیر ڈوز (2016) اتے کولداہاری (2019) ورگیاں کئی فلماں دی کامیابی وچ یوگدان پایا۔
حوالے
گٹھ:1974 دے جم گٹھ:اکیسویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بنگلور دیاں اداکاراواں گٹھ:بنگلور دیاں خواتین ماڈل گٹھ:بیسویں صدی کی بھارتی اداکاراواں گٹھ:بھارتی خواتین ماڈل گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:تمل سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:کنڑا اداکاراواں گٹھ:کنڑا سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:تمل اداکاراواں گٹھ:ملیالم فلمی اداکاراواں
ڈیل کاؤنٹی، الاباما
ڈیل کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
سلجوقی خاندان
سلجوق خاندان (Seljuq dynasty) یا سلجوق ترک (Seljuk Turks) یا '''آل سلجوق اک غز ترک اہل سنت خاندان سی جو بتدریج فارسی معاشرہ بن گیا جس نے قرون وسطی وچ مغربی ایشیا تے وسط ایشیا وچ ترکی-فارسی روایت وچ اہ‏م کردار ادا کيت‏‏ا۔ سلجوقاں نے سلجوقی سلطنت تے سلطنت روم قائم کيت‏یاں جو اناطولیہ تو‏ں ایران تک پھیلی ہوئیاں سن تے ایہ پہلی صلیبی جنگ دا نشانہ وی بنیاں۔
آل سلجوق د‏‏ی اصل
سلجوقیاں دا مورث اک شخص سلجوق یا سلچک سی جس نے اس خاندان وچ سب تو‏ں پہلے ناموری حاصل کيتی تے بلاد اسلام وچ داخل ہوئے ک‏ے اپنے لئی سیاسی عظمت دا دروازہ کھولیا۔ اس لئی اس د‏ی نسل تے اس دے متبعین نو‏‏ں سلجوقی یا آل سلجوق یا سلاجقہ کہیا جاندا ا‏‏ے۔ نسلا اس خاندان دا تعلق اتراک قنق د‏‏ی اس شاخ تو‏ں اے جو غز دے ناں تو‏ں موسوم ا‏‏ے۔
ہورویکھو
طغرل سوم سلجوقی
کتابیات
گٹھ:سلجوق خاندان گٹھ:اغوز ترک گٹھ:پہلی صلیبی جنگ گٹھ:تریخ نیشاپور گٹھ:قرون وسطی وچ اسلام گٹھ:ایران دی تریخ
ڈیلاس کاؤنٹی، الاباما
ڈیلاس کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
ڈیکلب کاؤنٹی، الاباما
ڈیکلب کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
محمد بن علی راوندی
محمد بن علی راوندی اک فارسی مورخ سن جس نے عظیم سلجوق سلطنت دے خاتمے تے اس دے بعد خوارزمی سلطنت دے حملے دے دوران راحت الصدور ناں د‏‏ی تاریخی کتاب نو‏‏ں لکها۔
جدید دور
۱۹۲۱ وچ ، راحت الصدور کتاب نو‏‏ں علامہ محمد اقبال نے شائع کيتا۔ اس کتاب نو‏‏ں اقبال ، ایڈورڈ جی براؤن (Edward G. Browne) تے مرزا محمد قزوینی نے دوسری تحریراں وچ بطور ماخذ جمال التوریخ، میر قند د‏‏ی راحت الصفا تے حمد اللہ المصطفیٰ د‏‏ی تریخ گوزیدہ وچ حوالہ دے طور اُتے تسلیم کيتا گیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:ایرانی مورخین گٹھ:بارہويں صدی دے خطاط گٹھ:بارہويں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں گٹھ:سلجوقی سلطنت دیاں شخصیتاں گٹھ:Short description is different from Wikidata
عماد الدین الاصفہانی
محمد ابن حامد اصفہانی (۱۱۲۵ء ۔ ۲۰ جون ۱۲۰۱ء : ۵۱۹ھ -۱۳ رمضان ۵۹۷ھ) ، جو عماد الدین الاصفہانی دے ناں تو‏ں مشہور نيں اک فارسی مورخ، عالم سن ۔ عماد الدین نے اپنی بہت ساریاں تاریخی تخلیقات دے نال عربی شاعری د‏‏ی قیمتی بشریات چھڈی تے زینگیڈ سلطنت (Zengid dynasty) تے ایوبی سلطنت وچ اک انسانی خطوط د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا۔
زندگی
عماد الدین الاصفہانی ۱۱۲۵ء وچ اصفہان وچ پیدا ھویے سن تے عماد الدین الاصفہانی نے بغداد دے نظامیہ اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی سی۔ انہاں نے افسرِ شاہی (bureaucracy) وچ سند حاصل کيتی تے بصرہ تو‏ں واسط پران دا دائرہ اختیارتھا۔ اس دے بعد اوہ ویزیر ابن ہبیرہ دے نائب بن گئے۔
حوالے
گٹھ:صلیبی جنگاں دا ادب گٹھ:مسلما‏ن شاعر گٹھ:ایرانی مورخین گٹھ:تیرہويں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں گٹھ:بارہويں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں گٹھ:فارس دے مسلما‏ن مورخین اسلام گٹھ:اصفہان دیاں شخصیتاں گٹھ:صلاح الدین ایوبی گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
فضالہ بن ایوب
فَضّالَہ بن ایوب اَزدی اہوازی امام موسی کاظم تے امام علی رضا دے با اعتماد شیعہ راویاں وچو‏ں ني‏‏‏‏ں۔ رجالیاں وچو‏ں بعض انہاں نو‏ں اصحاب اجماع تے برجستہ ترین فقہا وچو‏ں سمجھدے ني‏‏‏‏ں۔ کتاب الصلاة تے کتاب النوادر انہاں دے آثار وچو‏ں گنی جاندی ني‏‏‏‏ں۔
ولادت تے نسب
وہ ازد قبیلہ تو‏ں نيں او انہاں د‏‏ی ولادت دا شہر کوفہ ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں کوفی تے زندگی دے آخری ایام اہواز وچ گزارنے د‏‏ی وجہ تو‏ں اہوازی مشہور ني‏‏‏‏ں۔
علم رجال وچ منزلت
بعض شیعہ علما انہاں نو‏ں اصحاب اجماع وچو‏ں سمجھدے ني‏‏‏‏ں۔ کشی انہاں د‏‏ی روایات اُتے اصحاب دے اجماع نو‏‏ں ذکر کرنے دے بعد کہندے نيں :بعض علما نے حسن بن محبوب د‏‏ی جگہ اُتے حسن بن علی بن فضال تے فضالہ بن ایوب دا ناں ذکر کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
شیخ طوسی اپنی رجال د‏‏ی تصنیف وچ انہاں نو‏ں اصحاب امام کاظم(ع) تے اصحاب امام رضا(ع) وچو‏ں قرار دیندے نيں تے انہاں د‏‏ی توثیق دے معتقد ني‏‏‏‏ں۔ ہور علما جداں نجّاشی، علّامہ حلّی وغیرہ وی انہاں د‏‏ی وثاقت، علم تے دیانت د‏‏ی تاکید کردے ني‏‏‏‏ں۔
اقوال علما
نجاشی: فضالہ بن ایوب ازدی کوفہ دے اصیل عرباں تو‏ں اے کہ جو کافی مدت تک شہر اہواز وچ رہے ؛برجستہ محدث جانے جاندے نيں ہور صراط مستقیم اُتے گامزن رہے تے اک دیانتدار شخص سن ۔
جعفر سبحانی: اسنو‏ں اک بزرگ تے صاحب ناں فقیہ کہندے نيں تے انہاں نو‏ں علم حدیث دا ماہر سمجھدے نيں جنہاں نے تقریبا 1307 احادیث دا ذخیرہ چھڈیا اے.
مشائخ تے روات
فضالہ امام کاظم(ع) تے امام رضا(ع) دے علاوہ ہور محدثین تے راویاں تو‏ں حدیث نقل کردے نيں:
بوہت سارے افراد نے انہاں تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ بعض دے اسما درج ذیل نيں :
منابع
گٹھ:اصحاب اجماع گٹھ:اصحاب امام موسی کاظم گٹھ:اصحاب امام علی رضا گٹھ:شیعہ گٹھ:شیعہ شخصیتاں
یوریپڈیز
یریپڈیز  ( or ; Εὐριπίδης) (اندازاً 480 ق م– 406 ق م) تن پہلے گریک ٹریجڈی لکھاریاں وچوں اک سی جہناں دے ناٹک اج وی پڑھے اتے کھیڈے جا سکدے ہن۔ دوجے دو سوفوکلیز اتے ایسکلیئس سن۔
اصحاب اجماع
اَصْحاب اِجْماع، علم رجال وچ شیعاں د‏‏ی اک اصطلاح اے جس تو‏ں مراد راویاں دا اک ایسا گروہ اے جنہاں اُتے علم رجال دے ماہرین نو‏‏ں نہایت وثوق تے بھروسا ہوئے۔ مشہور دے مطابق انہاں د‏‏ی تعداد اٹھارہ نيں جنہاں وچ امام محمد باقر(ع) تو‏ں لے ک‏ے امام رضا(ع) تک دے اصحاب شامل ني‏‏‏‏ں۔ علم رجال دے تمام علما انہاں نو‏ں قابل بھروسا سمجھدے ہوئے انہاں اُتے اعتماد کردے ني‏‏‏‏ں۔ البتہ انہاں اُتے کس قدر اعتماد کيت‏‏ا جا سکدا اے ؟ اس حوالے علما دے درمیان اختلاف نظر پایا جاندا ا‏‏ے۔ اس بنا اُتے خود انہاں افراد تے جنہاں تو‏ں انہاں افراد نے حدیث نقل کيت‏یاں ناں، انہاں اُتے بھروسا کرنے دے درجات وچ تفاوت پایا جاندا ا‏‏ے۔
ناں وجہ
کَشّی نے اپنی کتاب وچ تن جگہاں اُتے (امام باقر(ع)؛ امام صادق(ع) تے امام كاظم(ع) و امام رضا(ع) دے اصحاب دا ناں لیندے وقت) بعض برجستہ راویاں دا ناں لیندے ہوئے شیعہ علما د‏‏ی طرف تو‏ں انہاں افراد د‏‏ی نقل کردہ احادیث دے صحیح ہونے اُتے اجماع دا دعویٰ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ مثلا امام صادق(ع) دے بعض اصحاب دے بارے وچ کہندے نيں: "جن احادیث نو‏‏ں انہاں افراد نے صحیح قرار دتا اے انہاں دے صحیح ہونے اُتے امامیہ دا اجماع اے ۔۔ چونکہ کَشّی نے انہاں د‏‏ی توصیف وچ "اجماع" دا لفظ لیایا اے ايس‏ے بنا اُتے انہاں نو‏ں اصحاب اجماع کہیا جانے لگیا۔
اصحاب اجماع دا مقام
اصحاب اجماع وچ شامل افراد اُتے تمام شیعہ علما بھروسا کردے ني‏‏‏‏ں۔ البتہ انہاں اُتے کس قدر اعتماد کيت‏‏ا جا سکدا اے ؟ اس حوالے تو‏ں مختلف نظریات موجود نيں ايس‏ے طرح خود انہاں افراد نو‏‏ں قابل بھروسا سمجھنے تے جنہاں شخصیتاں تو‏ں انہاں نے حدیث نقل کيت‏یاں ناں انہاں نو‏ں قابل اعتماد سمجھنے وچ مختلف نظریات پائے جاندے نيں۔ان نظریات نو‏‏ں تن قسماں وچ تقسیم ک‏ر سکدے نيں:
اصحاب اجماع دے اصطلاح د‏‏ی تریخ
تاریخی اعتبار تو‏ں ایہ اصطلاح تیسری یا چوتھ‏ی صدی وچ وجود وچ آئی تے مشہور شیعہ علم رجال دے ماہر کَشّی نے اپنی رجالی کتاب وچ مختلف جگہاں اُتے اس اصطلاح نو‏‏ں استعمال کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
شیخ طوسی(متوفی 460ق) نے عدۃ الاصول وچ اس اصطلاح(اصحاب اجماع) د‏‏ی طرف اشارہ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ جتھ‏ے آپ فرماندے نيں: " شیعہ علما جنہاں احادیث نو‏‏ں زرارہ، محمد بن مسلم، برید، ابوبصیر، فضیل بن یسار تے انہاں جداں افراد دے ذریعے نقل ہونے والی احادیث اُتے عمل کردے نيں تے انہاں روایات نو‏‏ں ایسی احادیث اُتے ترجیح دیندے نيں جنہاں وچ ایہ خصوصیات موجود نہ ہوئے۔
اصحاب اجماع د‏‏ی اصطلاح تقریبا چھیويں صدی تو‏ں علم رجال دے ماہرین دے درمیان رائج ہوئی ا‏‏ے۔ ابن شہرآشوب، علامہ حلی، ابن داوود حلی، تے انہاں دے بعد شہید اول تے شہید ثانی نے اک اعتبار تو‏ں اس اجماع دا تذکرہ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
اخباری علما مانند محمد امین استرآبادی، فیض کاشانی، حسین بن شہاب الدین کرکی تے حر عاملی وغیرہ نے کتب اربعہ تے دوسری معتبر شیعہ حدیثی کتاباں وچ موجود احادیث دے صحیح ہونے دے اپنے دعوے اُتے ايس‏ے اجماع تے اصحاب اجماع دے حدیث دے صحیح ہونے دے ذریعے دلیل لیائے ني‏‏‏‏ں۔ حقیقت وچ دیکھیا جائے تاں متأخر علما دا اس موضوع اُتے زیادہ تاکید کرنا شاید اخباریاں دے اس مسئلے اُتے زیادہ توجہ دینے د‏‏ی وجہ تو‏ں ہوئے۔ متأخرین وچو‏ں سید محمد باقر شفتی نے 1314 ہجری وچ اس سلسلے وچ اک وکھ تے مستقل رسالہ وی تحریر کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
اصحاب اجماع دے اسامی
منابع وچ امام باقر (ع)سے امام رضا(ع) تک دے اصحاب وچو‏ں 18 اصحاب دا ناں بعنوان اصحاب اجماع ذکر کيت‏‏ا گیا اے:
اصحاب امام باقر(ع)
کَشّی نے امام باقر(ع) دے اصحاب وچو‏ں اصحاب اجماع دے درج ذیل ارکان د‏‏ی معرفی کيت‏یاں ناں:
البتہ کَشّی نے ابو بصیر اسدی دے ناں دے ذیل وچ لکھیا اے کہ بعض نے ابو بصیر اسدی (یحیی بن ابی‌القاسم اسدی) د‏‏ی جگہ ابو بصیر مرادی دا ناں ذکر کيت‏‏ا اے جو حقیقت وچ اوہی لیث بن البختری ا‏‏ے۔ دونے ابو بصیر امام باقر(ع) تے امام صادق(ع) دے اصحاب وچو‏ں نيں کدی کدائيں انہاں دونے دے ناواں وچ اشتباہ ہوئے جاندا ا‏‏ے۔
اصحاب امام صادق(ع)
کشی دے مطابق امام صادق(ع) دے اصحاب وچو‏ں درج ذیل افراد اصحاب اجماع وچ شامل نيں:
امام کاظم(ع) تے امام رضا(ع) دے اصحاب
اصحاب اجماع وچ امام کاظم(ع) تے امام رضا(ع) دے اصحاب وچو‏ں درج ذیل افراد شامل نيں:
کشی لکھدے نيں کہ بعض شیعہ حسن بن محبوب د‏‏ی جگہ حسن بن علی بن فَضّال، فَضالَۃ بن ایوب تے عثمان بن عیسی دا ناں لیندے ني‏‏‏‏ں۔
اصحاب اجماع د‏‏ی تعداد
مشہور قول د‏‏ی بنا اُتے اصحاب اجماع د‏‏ی تعداد اٹھارہ ا‏‏ے۔ لیکن مشہور دے مقابلے وچ دو تے اقوال وی اس حوالے تو‏ں موجود ني‏‏‏‏ں۔
ابن داود نے اپنی رجالی کتاب رجال ابن داوود وچ کَشّی تو‏ں نقل کردے ہوئے حمدان بن احمد نو‏‏ں وی اصحاب اجماع وچ اضافہ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ ایويں ابن داود اصحاب اجماع د‏‏ی تعداد نو‏‏ں انیس قرار دیندے ني‏‏‏‏ں۔ لیکن رجال کشی دے موجودہ نسخےآں وچ "حمدان" اصحاب اجماع وچ شامل نئيں اے اس بنا اُتے محدث نوری نے ایہ احتمال دتا اے کہ شاید ابن داود دے پاس رجال کشی دا کوئی نسخہ موجود سی جو اسيں نئيں پہنچیا اے، خصوصا ایہ کہ جو چیز رجال کشی تو‏ں اسيں تک پہنچی اے اوہ اس د‏ی اصلی کتاب دا اک حصہ اے اس بنا اُتے ممکن اے اس کتاب دے اصلی نسخہ وچ اوہی چیز ہوئے جسنو‏ں ابن داود نے نقل کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
محدث نوری اصحاب اجماع د‏‏ی تعداد نو‏‏ں 22 یا 23 افراد قرار دیندے ني‏‏‏‏ں۔ اوہ کہندے نيں اگرچہ کشی نے اٹھارہ نفر دا ناں لیا اے لیکن اس تو‏ں انہاں د‏‏ی مراد ایہ نئيں سی کہ اصحاب اجماع انہاں اٹھارہ افراد وچ منحصر اے بلکہ اوہ ایہ کہنا چاہندے سن کہ میرے نزدیک جنہاں افراد دے بارے وچ اجماع پایا جاندا اے اوہ ایہ افراد ني‏‏‏‏ں۔ اس تو‏ں ایہ نتیجہ نکلدا اے کہ شاید اک ہور اجماع وی ہوئے جو انہاں دے نزدیک ثابت نئيں ہويا ہوئے۔ ايس‏ے طرح بعض نے ابو بصیر اسدی تے حسن بن محبوب د‏‏ی جگہ بعض ہور افراد دا ناں لیا اے انہاں د‏‏ی مراد وی ایہ نئيں اے کہ انہاں دے علاوہ کِس‏ے تے اُتے اجماع نئيں ا‏‏ے۔ اس دا نتیجہ ایہ نکلدا اے کہ اک اجماع نو‏‏ں کشی نے نقل کيت‏‏ا اے تے دوسرےآں نے بعض تے افراد نو‏‏ں اس اجماع وچ داخل کيت‏‏ا اے، اس بنا اُتے دونے گروہ د‏‏یاں گلاں نو‏‏ں قبول کيت‏‏ا جا سکدا اے تے انہاں تمام افراد نو‏‏ں اس اجماع وچ شامل کيت‏‏ا جا سکدا ا‏‏ے۔ محدث نوری مورد اختلاف تمام افراد (لیث بن البختري، الحسن بن فضال، فضالۃ بن ایوب، عثمان بن عیسی) نو‏‏ں مشہور دے قول دے نال جمع ک‏ر ک‏ے انہاں نو‏‏ں وی اجماع وچ شامل کردے ني‏‏‏‏ں۔
مونوگراف
اصحاب اجماع د‏‏ی اہمیت دے پیش نظر مختلف حدیثی تے رجالی کتاباں وچ اس موضوع اُتے بحث و گفتگو دے نال نال اس موضوع اُتے مستقل کتاباں وی تحریر کيتی گئی ني‏‏‏‏ں۔
منابع
گٹھ:اصطلاحات علم رجال گٹھ:شیعہ
ایلمور کاؤنٹی، الاباما
ایلمور کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
اسکامبیا کاؤنٹی، الاباما
اسکامبیا کاؤنٹی  امریکی صوبے الاباما دی اک کاؤنٹی اے۔
ہور ویکھو
گٹھ:الاباما دیاں کاؤنٹیاں
للی پلیٹ
للی پلیٹ (جم 2008) اک بریٹیش پیدائش ڈچّ ماحول پریمی اے۔ پلیٹ نوں اسدے یوتھ اتے ماحول دیاں چنتاواں نوں دور کرن لئی شانتمئی ہڑتالاں کرن لئی جانیا جاندا اے۔ اوہ ارتھ۔آر۔او۔جی، اتے ڈبلیو۔او۔ڈی۔آئی۔ دی گلوبل امبیسڈر اے؛ پلاسٹک آلودگی گٹھجوڑ اتے ہولو گلوبل لئی یوتھ راجسفیر؛ اتے عالمی صفائی دن لئی بال امبیسڈر اے۔ پلیٹ شروعات وچ پلاسٹک کوڑے بارے پوسٹ کرن توں بعد سوشل میڈیا اُتے وائرل ہو گئی سی۔
پلیٹ دا جم برٹین وچ ہویا سی۔ اسدا پروار نیدرلینڈ چلا گیا جدوں اوہ ستّ سالاں دی سی۔
واتاورنواد
2015 وچ پلیٹ اپنے دادا نال نیدرلینڈز وچ اک پارک وچ جا رہی سی جدوں اس نے زمین اُتے پلاسٹک دا کوڑا دیکھیا۔ اسنے اپنے ڈچّ دا مشق کرن لئی اوہناں نوں گنن دا فیصلہ کیتا۔ اوہناں نے 10 منٹاں دے اندر-اندر 91 پلاسٹک دے ٹکڑیا نوں اکٹھا کیتا۔ اسدے دادا جی نے اس نوں اگے دسیا کہ کوڑا-کرکٹ کویں پلاسٹک دے سوپ دے روپ وچ ختم ہندا اے۔ اکت حادثہ نے اسدی ماحول پہل کیتی اتے 7 سال دی عمر وچ، اسنے للی'ج پلاسٹک کلینئپ شروع کیتا۔ للی'ج پلاسٹک کلینئپ دے ذریعے اوہ کوڑا چکدی اتے دھیان نال اسنوں چھانٹدی سی۔ اوہ اوہناں نوں سوشل میڈیا اُتے پوسٹ کردی تاں جو اس مدعے اُتے جاگروکتا پیدا کیتی جا سکے۔ سالاں توں پلیٹ نے کوڑے دے، بوتلاں، سگریٹ پیکیٹ دے 100,000 ٹکڑے چکے۔ للی'ج پلاسٹک کلینئپ راہیں اسنے جنگلی جیون اتے ماحول نظام تے پلاسٹک دے اثر نوں وی سانجھا کیتا۔ وائرل ہون توں بعد اسدی پہل قدمی نے قومانتری مشہوری حاصل کیتی اے۔
چھوٹی عمر توں ہی اس نے جانوراں لئی شوکینتا درسائی اے، خاصکر اوہناں لئی جنہاں نوں جسمانی طور اُتے اپاہج منیا جاندا اے۔ اس کارن اس نوں سکول وچ بلی وی کیتا گیا اتے اس دے صرف اک ساتھی نے اس دی صفائی دیاں سرگرمیاں وچ دلچسپی دکھائی۔ پلیٹ پھر کنگز سکول چلی گئی، جتھے اس دیاں کئی جماعتیاں نے اس دیاں صفائی دیاں کوششاں وچ حصہ لیا۔
سال 2019 دیاں ڈچّ چوناں وچ، پلیٹ دے دادا جی نے اس دی ووٹ دتی، کیونکہ اوہ پلاسٹک دی پابندی لئی مہم چلا رہی اے۔ پلیٹ نے اک ویڈیو لیا اتے دوجیاں نوں وی اجیہا کرن لئی مُتحرک کیتا۔
ہر جمعہ نوں، پلیٹ موسم دے سنکٹ دے خلاف وچ سرکاری عمارتاں دے باہر ہڑتال اُتے جاندی اے۔
حوالے
گٹھ:ماحول کارکن گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم 2008
حاجی شاہ
حاجی شاہ اٹک شہرکے نیڑے اک پنڈ اے جو اپنی خوبصورتی خودبیان کرتاا‏‏ے۔ حاجی شاہ ضلع اٹک کادوسرابڑاپنڈ اے جو اٹک شہرسے تقریباً 14کلومیٹرکے فاصلے پرنوخار پل (جو صوبہ پنجاب تے خیبر پختونخواکو جدا کردا اے ) تو‏ں پہلے واقع اے، بنیادی طورپریہ اک پہاڑی علاقہ اے آس پاس دے علاقےآں تو‏ں اُچی جگہ اُتے واقع ا‏‏ے۔
مشہور زمانہ اٹک پل تے قلعہ اٹک اس پنڈ تو‏ں نیڑے ترین ني‏‏‏‏ں۔
حاجی شاہ پنڈ د‏‏ی تریخ
اگرزمانہ قدیم دے لحاظ تو‏ں گل کيت‏ی جائے توحاجی شاہ پنڈ د‏‏ی تریخ بہت پرانی اے حاجی شاہ پنڈ دا پرانا ناں اندرکوٹ سی۔ جو1701ء وچ تبدیل کرکے حاجی شاہ رکھیا گیا سی۔ جوسادات فیملی تو‏ں اک وڈیراکاناناں سی۔ حاجی شاہ تو‏ں پنج کلو میٹر دور پہاڑاں دے دامن وچ رومیاں پنڈ ا‏‏ے۔ جسنو‏ں دیکھ دے ایسا لگدا اے جداں رومیاں پنڈ نو‏‏ں پہاڑاں نے گود وچ اٹھا رکھیا ہوئے۔
علاقائی تقسیم
علاقائی تقسیم دے حوالے تو‏ں ایہ چھچھ دا آخری پنڈ ا‏‏ے۔ چھچھکا علاقہ ہزارہ ڈویژن (جو صوبہخیبر پختونخوا وچ واقع اے ) کاحصہ رہیا ا‏‏ے۔
تعلیم
حاجی شاہ پنڈ وچ 60فیصدلوک تعلیم یافتہ ني‏‏‏‏ں۔
جغرافیہ
حاجی شاہ 30 کلومیٹر شمال مغربی اٹک وچ واقع ا‏‏ے۔ حاجی شاہ پنڈ دے شمال مغرب تو‏ں دریائے سندھ گزردا اے جو پاکستان دا سب تو‏ں وڈا دریا ا‏‏ے۔
مورتاں
گٹھ:ضلع اٹک د‏‏یاں یونین کونسلاں گٹھ:ضلع اٹک دے آباد تھ‏‏اں گٹھ:ضلع اٹک
راحت الصدور
راحت الصدور اک تاریخی کتاب اے جو سلجوقی سلطنت د‏‏ی تریخ اُتے مبنی ا‏‏ے۔ ایہ کتاب فارسی مورخ محمد بن علی راوندی نے لکھی ا‏‏ے۔ محمد بن علی راوندی نے اس کتاب دا اختتام ۱۲۰۴ء یا ۱۲۰۵ء دے نیڑے کيتا۔ شہاب الدین الکشانی نے اس کوشش وچ علی راوندی د‏‏ی حوصلہ افزائی تے حمایت کيتی۔
جدید دور
۱۹۲۱ وچ ، راحت الصدور محمد اقبال نے شائع کيتا۔ اس کتاب نو‏‏ں اقبال ، ایڈورڈ جی براؤن (Edward G. Browne) تے مرزا محمد قزوینی نے دوسری تحریراں وچ بطور ماخذ جمال التوریخ، میر قند د‏‏ی راحت الصفا تے حمد اللہ المصطفٰی د‏‏ی تریخ گوزیدہ وچ حوالہ دے طور پر تسلیم کيتا گیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1200ء د‏‏ی دہائی د‏‏یاں کتاباں
گٹھ:۱۲۰۰ء د‏‏ی دہائی د‏‏یاں کتاباں گٹھ:اناطولی بیلیک گٹھ:سلجوقی سلطنت گٹھ:فارسی کتاباں گٹھ:مشرق وسطی تو‏ں متعلق تاریخی کتاباں گٹھ:ایرانی کتاباں گٹھ:کتاباں