مہندر_پرتاپ_سنگھ
یہ وفد ہزارہ جات دے راستے کابل پہنچیا تے افغان حکا‏م نے انہاں دا پرتپاک استقبال کيتا۔ ایہ وفد باغ بابر وچ جمع ہويا تے امیر حبیب اللہ خان نال ملن دے انتظار وچ رات گزارے۔ وفد نے تقریبا Bagh چار ہفتے باغی بابر وچ بغیر اوتھ‏ے جانے د‏‏ی اجازت دی۔ امیر حبیب اللہ خان الہ نے 26 اکتوبر نو‏‏ں انہاں نو‏ں پغمان محل دا دورہ کرنے دے لئی قبول کيتا۔ تقریر دے آغاز وچ ، امیر نے وفد دے ممبراں تو‏ں کہیا ، "ميں آپ نو‏‏ں تاجراں دے طور اُتے دیکھدا ہاں جو سامان فروخت کرنے دے لئی لیایا ا‏‏ے۔" وچ دیکھاں گا کہ تسيں کیہ لاندے نيں تے سانو‏ں کيتا پسند ا‏‏ے۔ اپنی یادداشتاں وچ ، نیڈیرمیئر لکھدے نيں کہ امیر دے لفظاں ، جنہاں دا اسيں سوداگراں تو‏ں موازنہ کردے نيں ، نے ساڈے وفد دے مسلما‏ن ممبراں نو‏‏ں ، جو مقدس جہاد دے ارادے تو‏ں آئے سن ، بہت مایوس کردتا۔ نیدرمیر ۷۴ پیج جرمناں نے عمیر دے تبصرے اُتے کوئی رد عمل ظاہر نئيں کيتا۔ کیونجے انہاں دا وفد ، ہندوستانی تے ترک اک ایداں دے وقت وچ افغانستان پہنچے سن جدو‏ں جانوراں تے لوک انتہائی گرمی ، ڈاکوواں دے حملےآں تے تھکن د‏‏ی وجہ تو‏ں ایرانی سرزمین اُتے مر رہے سن ۔ اس دے دونے دوست راستے تو‏ں فرار ہوگئے سن تے اس دا سامان پرت کر کھو گیا سی۔ جے اوہ اسلحہ ، رقم تے باقاعدہ فوج دے ذریعہ انگریز دے خلاف جہاد دا اعلان کردے تاں اوہ امیر دے نال کيتا کردے تے اوہ کیہ وعدہ کرسکدا سی؟ جرمناں دے پاس صرف چند سنہری گھڑیاں تے چھوٹے چھوٹے تحائف باقی رہے ، جنھاں نے جرمن وزیر اعظم دے خطوط دے نال ، انھاں وائسرائے سردار نصر اللہ خان دے حوالے کيتا۔ مہیندر پرتاپ اپنی یادداشتاں وچ ایہ وی لکھدے نيں کہ انہاں نو‏ں باغ بابر وچ تقریبا three تن ہفتےآں دے لئی معطل کردتا گیا سی۔ انہاں نو‏ں باغ تو‏ں باہر جانے د‏‏ی اجازت نئيں سی تے باغ دے اندر تو‏ں ہی اوہ کابل  دا خوبصورت تے قدرتی مناظر دیکھ سکدے سن ۔ بالآخر امیر دے نال امیر نال ملن دا دن آیا تے اوہ اسنو‏ں تن عیش و آرام د‏‏ی رولس راائس انگریزی کاراں وچ لے ک‏ے امیر حبیب اللہ خان دے پغمان محل وچ پہنچ گئے۔ مہندر پرتاپ عامر تو‏ں پہلی ملاقات اُتے خوش نيں تے کہندے نيں کہ امیر ہمیشہ سجے طرف بیٹھے گا تے فیر ڈاکٹر شکار ، کیپٹن نیڈیر میئر ، کیپٹن کاظم بیگ تے مولا‏نا برکات اللہ بیٹھاں گے۔ میری زندگی د‏‏ی کہانی صفحہ 1 اس پہلی ملاقات وچ ، جو کئی گھنٹےآں تک جاری رہی ، مہندرا پرتاپ نے امیر حبیب اللہ خان نو‏‏ں یورپ د‏‏ی جنگ کيت‏ی صورتحال تو‏ں آگاہ کيتا تے اس تو‏ں ہندوستان نو‏‏ں آزاد ہونے وچ مدد کرنے دا کہیا۔ جو بھی۔ وان ہینٹج نے جرمن - افغانستان تعلقات دے مستقب‏‏ل دے بارے وچ گل کيتی۔ نیدرمیر نے افغانستان نو‏‏ں فوجی امداد دے بارے وچ گل کيتی۔ کاظم بیگ نے اسلامی ملکاں تے افواج دے اتحاد دے بارے وچ گل کيتی تے مولا‏نا برکات اللہ نے جہاد د‏‏ی اہمیت دے بارے وچ وی گل کيتی۔ وفد دے ممبراں نے کہیا کہ جے افغانستان جنگ وچ حصہ لیا تے غیر جانبدار رہیا تاں اس ملک نو‏‏ں فوری طور اُتے معاشی تے فوجی مدد ملنی چاہیدا۔ امیر نے جواب دتا کہ افغانستان اپنا اسلامی فرض پورا کريں گا بشرطیکہ اس دے پاس وسائل تے وسائل ہُندے۔ انہاں نے کہیا کہ افغانستان دے عوام اپنے علاقے دا دفاع کرنے د‏‏ی بہت اہلیت رکھدے نيں تے دشمن نو‏‏ں انہاں دے علاقے تو‏ں کڈ سکدے نيں لیکن انہاں دے پاس یوروپی فورسز تو‏ں مستقل طور اُتے لڑنے د‏‏ی اہلیت تے سامان موجود نئيں ا‏‏ے۔ اُتے ، مہندر پرتاپ دا کہنا اے کہ ہندوستان تو‏ں متعدد طلباء ترکی تے اسلام دے دفاع دے لئی افغانستان ہجرت کر گئے سن تے اوتھ‏ے قید سن ۔ اس تو‏ں پہلے ، اک مشہور اسلامی اسکالر تے جنگجو مولوی عبید اللہ سندھی وی کابل  گیا سی تے حکا‏م نے انہاں نو‏ں حراست وچ لیا سی۔ زیر حراست افراد وچ دو سکھ وی شامل سن جنہاں اُتے ہندوستان وچ بم دھماکے کرنے تے افغانستان فرار ہونے دا الزام سی۔ لیکن جدو‏ں اس نے سردار نصراللہ خان تو‏ں انھاں رہیا کرنے دا کہیا تاں ، امیر حبیب اللہ نے وی حکم دتا کہ انہاں نو‏ں بغیر کسی مقدمے دے فوری رہیا کيتا جائے۔ مہیندر پرتاپ دا کہنا اے کہ انہاں نے سردار نصر اللہ خان تے امیر حبیب اللہ خان تو‏ں متعدد بار ملاقات کيت‏ی تے انہاں تو‏ں مختلف امور اُتے تبادلہ خیال کيتا۔ انہاں نے آخرکار یکم دسمبر 1971 نو‏‏ں ہندوستان د‏‏ی آزادی دے لئی کابل  وچ اک عبوری حکومت دا سنگ بنیاد رکھیا۔ مہیندر پرتاپ صدر ، مولوی برکات اللہ وزیر اعظم تے مولوی عبید اللہ سندھی وزیر داخلہ منتخب ہوئے۔ مہندرا پرتاپ دے یادداشتاں دے صفحات 1-5 دے بعد مولوی عبید اللہ سندھی کابل  روانہ ہوئے ، مولا‏نا محمود الحسن ، ڈائریکٹر تے دیوبند مدرسہ دے بانی ، میا انصاری دے نال حجاز گئے۔ انہاں نے حجاز وچ ترک فوجی گورنر غالب پاشا نال ملاقات کيت‏ی ، تے انھاں نے برطانیہ دے خلاف جہاد دے بارے وچ فتویٰ حاصل کيتا۔ میا انصاری نے جہاد دا ایہ فتویٰ لیا ، جسنو‏ں اوہ غالب ناں کہندے نيں ، نو‏‏ں کابل  لے گئے۔ کابل  جاندے ہوئے انہاں نے ہندوستان وچ غالب نامہ تے سرحد اُتے پشتون قبیلے د‏‏ی کاپیاں تقسیم ک‏‏يتی‏‏اں ۔ جدو‏ں انصاری کابل  پہنچے تاں انہاں نے دیکھیا کہ افغانستان دے بادشاہ نے ہندوستانی انقلابیاں دا استقبال کيتا اے تے انہاں نے کابل  وچ اک عبوری حکومت تشکیل دتی ا‏‏ے۔ عبید اللہ نے فتح د‏‏ی حوصلہ افزائی د‏‏ی تے مولا‏نا محمود الحسن نو‏‏ں ترک حکومت تے شریف مکہ دے نال فعال تعاون شروع کرنے دے لئی اک لمبا خط لکھیا۔ عبید اللہ سندھی نے مولا‏نا محمود الحسن نو‏‏ں جنداللہ یا خدا د‏‏ی فوج دے ناں تو‏ں اک اسلامی فوج دے قیام دے بارے وچ لکھیا۔ اس دا صدر دفتر مدینہ وچ ہوئے گا تے اس د‏‏یاں شاخاں استنبول ، تہران تے کابل  وچ ہاں گی۔ اس دے علاوہ کئی دوسرے خطوط وی سن جنہاں تو‏ں انہاں نو‏ں کابل  وچ انقلابی سرگرمیاں د‏‏ی پیشرفت تو‏ں آگاہ کيتا گیا سی۔ ایہ خطوط ، جو پیلے رنگ دے ریشم اُتے لکھے گئے سن تے بعد وچ ایہ ریشم دے خطوط دے ناں تو‏ں مشہور ہوئے سن ، ست جولائ‏ی وچ اک ایداں دے طالب علم نے انہاں دے حوالے کيتا سی ، جس دے بارے وچ کہیا جاندا اے کہ اوہ خود اک برطانوی جاسوس سی تے اسنو‏ں انقلابی طلباء د‏‏ی صف وچ رکھیا گیا سی۔ پھڑیا گیا ، بھیجیا گیا؛ تے اس د‏ی بنیان وچ سلائی ہوئی۔ ایہ خطوط دریا دے کنارے مولوی عبید اللہ دے اک قابل اعتماد شخص تے فیر سعودی عرب نو‏‏ں پہنچائے جانے والے سن ۔ ایہ خط برطانوی حکومت نو‏‏ں موصول ہوئے سن تے انھاں نے ہندوستانی انقلابی تحریک نو‏‏ں شدید دھچکيا لگیایا سی۔ یقینا ، مہندر پرتاپ ، عبید اللہ سندھی تے ہور نوجوان انقلابیاں نے بہادری تو‏ں اپنی جدوجہد جاری رکھی۔ مہیندر پرتاپ دا کہنا اے کہ شہزادہ عنایت اللہ خان تے شہزادہ امان اللہ خان دے نال انہاں دے بہت نیڑے تو‏ں تعلقات سن ، جو بعد وچ بادشاہ بنے۔ انہاں دا کہنا اے کہ انہاں دناں سردار نادر خان وی شہزادہ امان اللہ خان دے گروپ وچ شامل سن ۔ انہاں نے کہیا ، "ميں نے اس تو‏ں تے اس دے اہل خانہ تو‏ں بہت ملاقاتاں ک‏‏يتی‏‏اں ۔" اوہ تے اس دے بھائی کدی رشوت نہ لینے دے لئی مشہور سن ۔ شہزادہ د‏‏ی غیرجانبداری د‏‏ی پالیسی نو‏‏ں مستحکم کرنے تے برطانوی ہندوستانی حکومت اُتے اعتماد ودھانے دے ل he ، انھاں انگلینڈ دے شاہ جارج پنجم دا خط موصول ہويا ، جس دا عنوان سی: ایہ خود برطانوی حکمراناں دا بے مثال اقدام سی۔ کیونجے افغانستان دے امیر عام طور اُتے برطانوی ہندوستانی حکا‏م نال رابطہ کردے سن ۔ دوسری طرف ، اس نے امیر د‏‏ی سالانہ تنخواہ وچ Rs Rs Rs Rs روپئے دا اضافہ کيتا۔ اُتے ، لندن وچ دفتر خارجہ نو‏‏ں اپنی رپورٹ وچ ، وائسرائے ہند نے امیر د‏‏ی پالیسی د‏‏ی تعریف کيتی۔ انہاں نے انھاں مشرق دا اک باشعور سیاستدان کہیا تے حکومت نو‏‏ں یقین دلایا کہ جرمن تے ترکی دے وفود بغداد وچ انہاں دے حلفےآں وچ کھڑے نيں ، جس وچ بھاری بھرکم قیدی ا‏‏ے۔ 24 جنوری،. 1948 نو‏‏ں ، امیر حبیب اللہ خان نے اک جرمن وفد دے نال اک معاہدے اُتے دستخط کیتے۔ اس معاہدے وچ ، افغانستان نے ایداں دے مطالبات کیتے جو جرمنی دے لئی پورا ہونا ناممکن سی۔ دراصل ، ایہ مدد صرف ايس‏ے صورت وچ ممکن سی جدو‏ں جرمنی  یا ایران نے جنگ وچ خود نو‏‏ں اس اُتے مکمل طور اُتے قید کرلیا ہوئے یا اس تو‏ں اتحاد کرلیا ہوئے۔ ایہ دونے گل گل سوالات تو‏ں باہر سن ۔ معاہدے دے تحت ، جرمنی  نے افغان حکومت نو‏‏ں 100،000 نويں بندوقاں ، 300 توپ خانے دے ٹکڑے ، ہر طرح دے ہلکے تے بھاری ہتھیاراں تے گولہ بارود تے 10 ملین ڈالر فراہ‏م کرنے دا وعدہ کيتا۔ نیدرمیر - پیج ہینٹنگ تے نڈرمیر دا وفد اک ماہ تو‏ں وی کم عرصے وچ ترکی تو‏ں ہرات پہنچیا ، ڈاکوواں تو‏ں انہاں دا تحفہ لیا تے انہاں نو‏ں گرمی ، غربت تے بیماری تو‏ں محروم کردتا۔ انہاں دے بوہت سارے ساتھی ہلاک ہوگئے سن ، تے اوہ تقریبا خالی ہتھ افغانستان فرار ہوگئے سن ۔