cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
میر منوں تے سکھ
میر منو ولوں سکھ جنتا دا سنہار
اس کارن اس کتھا دا ٹیکا اج وی سکھ ارداس وچّ کردے چلے آ راے ہن۔ مفتی علی–ادین اپنی کتاب ‘ابارتناما’ وچّ لکھدا اے کہ نواب مئیول ملک (میر منو) نے سکھ سمپردائے دی جڑ اکھاڑن لئی بھرپور کوشش کیتی۔ اسنے اوہناں دی ہتیاواں کیتیاں اتے اوہناں دی کھوپڑیاں ولوں کئی کویں (کھوہ) بھر دتے۔ اسلئی سکھاں وچّ ایہہ کنودنتی پرچلت ہو گئی سی:
امیر کلال
وصال
جمعرات 8 جمادی الاول 771ھ بمطابق 28 نومبر 1370ء بروز جمعرات نوں   اس دار فانی توں دائمی ملک بقا روانہ ہوئے مزار مبارک سوخار وچ زیارت گاہ تے مرکز رشد و ہدایت اے۔
میر منوں تے سکھ
میر منو ولوں سکھ جنتا دا سنہار
منو اساڈی داتری، اسیں منو دے سوئے
امیر کلال
حوالے
گٹھ:1277 دے جم گٹھ:1364 دیاں موتاں گٹھ:صوفی سنت گٹھ:نقشبندی صوفیاء
میر منوں تے سکھ
میر منو ولوں سکھ جنتا دا سنہار
جیوں جیوں سانو وڈھدا، اسیں دون سوائے ہوئے
اسدا مطلب ایہہ ہے– میر منو ساڈے لئی رترقی اے، جویں–جویں اوہ سانوں کٹدا اے، اسیں جنگلی گھاہ دی طرحاں ہور زیادہ اگدے ہاں۔ ایہہ سی اوہناں دناں دی سکھاں وچّ ‘چڑدی کلاں’ ساہس اتے دھرم اتے مر مٹنے دی بھاونا۔ میر منو ولوں کیتے گئے جنسنہار دی چنتا ولوں آزاد ہون لئی اوہ شری گرو ارجن دیوَ دی اس مدھربانی دا ہمیشہ اچارن کردے رہندے سن:
جے سکھ دیہہ ت تجھہِ ارادھی، دکھِ وی تجھے دھیائی ۔۔
جے بھکھ دیہہ ت ات ہی راجا دکھ وچِ سکھ مناہی ۔۔
گٹھ:پنجاب دی تریخ
بخش مرکزی شهرستان برخوار
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے   شہرستان  (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ تہران دیاں تحصیلاں
ٹلہ گرےلاک
ٹلہ گرےلاک امریکی صوبے میساچیوسٹس دی سب توں اچی تھاں اے۔
ضلع درواز پایین
ضلع درواز پایین افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے تے درواز دے علاقے ج واقع اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
ہربھجن سنگھ
ہربھجن سنگھ بھارت دی کرکٹ ٹیم دی طرفوں سپن گیند بازی کرواندے نیں۔
خالد بن حمد آل خلیفہ
شاہ خالد بن حمد آل خلیفہ، سلطنتِ بحرین دا بادشاه شاہ حمد بن عیسیٰ دا پنجواں بیٹا ا‏‏ے۔ تے (پیدائش: اتوار، 23 ستمبر 1989ء بمطابق 22 صفر 1410ھ)، پہلے نائب صدر سپریم کونسل برائے نوجوانان تے کھیل صدر بحرین ایتھلیٹک ایسوسی ایشن ني‏‏‏‏ں۔
تعلیمی تے فوجی قابلیت
فارغ التحصیل ابن خلدون نیشنل اسکول – 2007ء*	فارغ التحصیل از برطانوی رائل ملٹری اکیڈمی سندھرسٹ – 8 اگست 2008ء*	زائچہ میزان*	شمسی خانہ: سنبلہ*	قمری خانہ: جوزا (جڑواں)*	تولد دے موقع اُتے چاند د‏‏ی عمر: 22 فیصد روشنی دے نال 13،8 دن*	صفر ہلال د‏‏ی تریخ تولد 1410 سال ہجری بمطابق 31 اگست 1989ء صبح 8:47 پر*	اس دے غروب دا وقت شام دے 6:01 اُتے تے سورج دے غروب ہونے دا وقت شام دے 5:58 بجے اے *	زائچہ: زوبرہ زائچہ (خیرتن تے زہره)، 20 ستمبر – دوسرا
بیٹے
o ہز ہائی نس شیخ فیصل – تریخ تولد 12 دسمبر 2012ء o ہز ہائی نس شیخ عبد اللہ – تریخ تولد 6 فروری 2015ء
تمغے تے اعزازات
بین الاقوامی کشتی فیڈریشن نے کشتی وچ انہاں نو‏‏ں پنجويں اعزازی سنہری تمغا تو‏ں نوازیا۔ آنحضرت ایداں دے پنجويں عالمی شخص دے طور اُتے جانے جاندے نيں جنہاں نو‏ں اس تمغا تو‏ں نوازیا گیا ا‏‏ے۔ بین الاقوامی کشتی فیڈریشن نے اس تو‏ں پہلے ایہ تمغا چار ملکاں دے صدور نو‏ں دتی اے جنہاں وچ روس، آذربائیجان، قازقستان تے ہنگری شامل ا‏‏ے۔ نتیجے دے طور پر، آنحضرت بین الاقوامی فیڈریشن دے ایداں دے افراد د‏‏ی لسٹ وچ شامل ہُندے نيں جنہاں نے حفاظت ذات تے مخلوط مارشل آرٹس دے کھیل نو‏‏ں فروغ دینے تے اسنو‏ں بہتر بنانے وچ زیاده تو‏ں زیاده کردار ادا کیتا اے، 26 جنوری 2016ء* آنحضرت نو‏‏ں افریقی ایوارڈ برائے قیادت ملیا اے (سب تو‏ں زیادہ تخلیقی کھیلاں دے مقابلے) دے زمرے وچ جس وچ ثقافتی، سائنس، کھیل تے معاشی شعبے دے کچھ زمرے بهی شامل ني‏‏‏‏ں۔ اس ایوارڈ نو‏‏ں سماجی تنظیم نے عالمی کمپنیاں دے لئی مقرر کیتا اے – جس دا صدر دفتر ہندوستان وچ اے، 10 دسمبر 2014ء۔ ایہ ایوارڈ ریاست افریقہ، ماریشس وچ موصول کیتا گیا۔* آنحضرت نو‏‏ں ہز ہائی نس شیخ محمد بن راشد المخطوم، نائب صدر متحدہ عرب امارات، دبئی دے وزیر اعظم تے حکمران دا تخلیقی کھیل دا ایوارڈ ملا، چھیويں راؤنڈ وچ ، (کھلاڑی جس نے شاندار کامیابی حاصل کيتی) دے زمرے وچ ، 25 نومبر 2014ء، دبئی، ریاست متحدہ عرب امارات ۔
درجات
اعزازی صدر بحرین معذور کھیلاں د‏‏ی فیڈریشن، اکتوبر 2006ء* اعزازی صدر بحرین مخلوط مارشل آرٹس فیڈریشن، اکتوبر 2006ء* اعزازی صدر خلیج چیمپئن شپ میڈیا دے کھیل، 2015ء* بانی انجمن دے ایچ دے ایم ایم اے، 2015ء* خالد بن حمد نو‏‏ں مغربی ایشیائی ایتھلیٹک ایسوسی ایشن دا صدر منتخب کیتا گیا، مارچ 2013ء* خالد بن حمد نو‏‏ں بحرین ایتھلیٹک ایسوسی ایشن دا صدر مقرر کیتا گیا، 14 اکتوبر 2012ء* خالد بن حمد نو‏‏ں سپریم کونسل برائے نوجوانان تے کھیل دے پہلے نائب صدر دا مقام دتا گیا، 6 ستمبر 2010ء* خالد بن حمد نو‏‏ں سپریم کونسل برائے نوجوانان تے کھیل دا رکن مقرر کیتا گیا 19 مارچ 2010ء* خالد بن حمد گھڑسواری تے اینڈیورنس گھڑ دوڑ د‏‏ی شاہی فیڈریشن دا صدر ره چکے نيں، جون 2009ء – 2013ء* خالد بن حمد نے نجمہ کلب دے اعزازی صدر دا مقام سنبهالا 2006ء – 2014ء* خالد بن حمد نے بحرین شاہی گھڑسواری تے اینڈیورنس فیڈریشن دے پہلے نائب صدر دا مقام سنبهالا 2003ء – 2012ء
حوالے
گٹھ:1988 دے جم گٹھ:1989 دے جم گٹھ:۱۹۸۹ دے جم گٹھ:آل خلیفہ گٹھ:ایشیائی کھیل 2006ء وچ تمغا یافتگان گٹھ:زندہ شخصیتاں
کپل دیو
کپل دیو بھارت دی کرکٹ ٹیم دی طرفوں کھیڈن والے پرانے کھیڈاری نیں جنہاں نے انڈین پریمیر لیگ دے مقابلے وچہ انڈین کرکٹ لیگ بناءی۔
اسنلر
اسنلر استمبول ترکی دا اک حصہ تے صوبہ استمبول دا اک ضلع اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:ترکی دے ضلعے گٹھ:ترکی دی انتظامی ونڈ
مونٹروز کاؤنٹی
مونٹروز امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
رینے
رینے فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ہرسا سنگھ چاتر
ہرسا سنگھ چاتر پنجابی دا اک سٹیجی شاعر سی جسنوں اسدے ہم عصر شاعراں وچّ واراں دے بادشاہ دے طور تے جانیا جاندا سی کیونکِہ اہناں دیاں بہت ساریاں رچناواں واراں وچ ہی ہن۔ ہمدم شرف، دھنیرام چاترک، باوا بلونت، ودھاتا سنگھ تیر، کرتار سنگھ بلگن، گردتّ سنگھ کندن، تیجا سنگھ دردی اسدے ہم راہ شاعر سن جناں نال ہرسا سنگھ مشاعریاں وچ حصہ لیندا رہیا۔
حوالے
گٹھ:پنجابی شاعر گٹھ:پنجابی شاعر
ضلع خاش
ضلع خاش افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام خاش شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
اظہر محمود
اظہر محمود پاکستان کرکٹ ٹیم دے کھیڈاری تے آل راونڈر نیں، اوہنا دا پورا ناں اظہر محمود ساگر اے۔ اوہ 28 فروری 1975 نوں راولپنڈی وچ پیدا ہوءے۔ اوہناں نے پاکستان ولوں 21 ٹیسٹ میچ کھیڈے ۔
اظہر محمود ساگر، اک بریٹیش پاکستانی کرکٹ کوچ اتے سابقہ کرکٹر اے۔ اوہ پاکستانی قومی کرکٹ ٹیم دا موجودہ گیندبازی کوچ اے۔ اس توں پہلاں، اوہ انگلینڈ وچ پاکستان دی قومی کرکٹ ٹیم اتے کاؤنٹی کرکٹ لئی ٹیسٹ اتے ونڈے میچ کھیڈے سن۔
گھریلو کیریئر
الھڑ عمر وچ اظہر، عرفان بھٹی دی دیکھ ریکھ وچ کھیڈیاں سی جسنے 1990 دے شروع وچ پاکستان لئی اک روزہ قومانتری میچ کھیڈیا سی۔ اصل وچ اسدے پیؤ نے کرکٹ وچ اسدی دلچسپی تے اعتراز جتایا سی، پر بعد وچ اس نے اظہر دیاں کامیابیاں ویکھدیاں اس دی تعریف کرنی شروع کر دتی۔ اظہر جدوں نیٹّ پریکٹس نہیں کردا سی اظہر اپنے گھر دے ساہمنے کرکٹ دے میدان وچ سیمینٹ پچّ تے ٹیپ بال کرکٹ کھیڈنا پسند کردا سی۔ اسنے سری لئی کاؤنٹی کرکٹ کھیڈیا اتے نومبر 2007 وچ کینٹ لئی کھیڈن لئی دو سالاں دا اقرارنامہ کیتا سی۔ اظہر سال 2011 وچ بریٹیش شہری بنیا سی۔ اس نال اس نوں کینٹ لئی انگلش-کوالیپھائیڈ کھڈاری وجوں کھیڈن دی آگیا ملی پر اوہ پاکستان ٹیم نال نہیں کھیڈ سکیا۔ 2011/12 دے سیزن وچ اظہر دے غیرملکی پیشیوراں وچوں اک آکلینڈ ایکس لئی کھیڈن دی اعلان کیتی گئی سی۔ 2012 دی آئیپیئیل نلامی وچ، محمود نوں کنگز XI پنجاب نے 200.000 ڈالر وچ خریدیا سی جو اسدی بیس قیمت 100.000 ڈالر توں دگنا سی۔ 2015 وچ، اسنوں کیکیار ولوں جیمز نیشم دی جگہ کھیڈن لئی چنیا گیا سی اتے اس نے کجھ میچ کھیڈے سن پر اگلے ہی سیزن وچ اوہناں نوں ٹیم توں باہر کر دتا گیا سی۔ اس نے ایسرو اڈانا نال مل کے سال 2012 وچ افتتاح کیتے ایس ایل پی لیگ دے دوران ٹی -120 دے سارے روپاں وچ سبھ توں ودھ 8 ویں وکٹ دی سانجھیداری کیتی۔
قومانتری کیریئر
وجڈن نے 2001 وچ اظہر محمود دی 1997 وچ92 وچ کنگسمیڈ کرکٹ گراؤنڈ، ڈربن وکھے دکھنی افریقہ خلاف 132 دوڑاں دی پاری شامل کیتی سی۔ وزڈن 100 دی اپنی لسٹ وچ آل ٹائم دی 8 ویں سبتوں ودھیا ٹیسٹ اننگز وجوں۔ اس وچ ذکر کیتا گیا اے -" دکھنی افریقہ دے تیز حملے وچ اوہناں دے اتہاس دے کسے وی ویلے نالوں ودھیرے ڈونگھائی سی: ایلین ڈونلڈ اتے شان پولوک دی حمایت پھینی ڈیولیئرز اتے لانس کلوسینر ولوں کیتا گیا۔ اس وچ کوئی حیرانی دی گل نہیں کہ پاکستان نوں دھوکھیبازی تے بلیبازی کرن لئی رکھیا گیا سی - جاں اوہ 5 وکٹاں تے 89 دوڑاں تے سمٹ جانا چاہیدا سی۔ مکتی اک 22 سالا آلراؤنڈر دے روپ وچ آئی جو لگدا اے کہ نمبر 7 تے بلیبازی کرنا بہت گھٹ اے: اس دا سینکڑا پہلاں ہی دکھنی افریقہ خلاف چھ ٹیسٹ پاری وچ تیسرا سی۔ ڈونالڈ ورگے شاندار تیز گیندباز بنن تے، اسنے باؤنڈری وچ 96 دوڑاں بنائیاں جدکہ اپنے آپ نوں اک پوچھ دا ماہر ایالی ثابت کیتا: اسنے پاکستان دیاں آخری 106 دوڑاں وچوں 90% بنائیاں۔ اوہ 29 دوڑاں نال گھٹ سکور والا میچ جتنا جاری کر گئے۔ ”
گٹھ:کرکٹ دے کھیڈاری گٹھ:کھیڈاری گٹھ:پاکستانی کرکٹ کھیڈاری
سٹی پیلس، جے پور
سٹی پیلیس، جے پور وچ 'چندراں محل اتے مبارک محل دے نال نال ہور عمارت وی شامل ہن۔ چندراں محل اجکل اک میوزیئم وانگ اے پر اسدی مکھ ورتوں راج پروار دے لوکاں دے رہن لئی کیتی جاندی اے۔ اس پیلیس دے کھلا وہڑھا وچ باغ بنے ہوئے ہن۔ اس پیلیس دی اساری 1729 اتے 1732 وچ سوائی راجا جے سنگھ دوجا نے کروائی۔اسدی بنتر اتے ڈزائن لئی ودیادھار بھٹچاریا دی تعریف ہوئی۔
بنتر
سٹی پیلیس جے پور دے شمال مشرقی حصہ وچ واقع اے۔ ایہہ پیلیس جے پور دے بہت سار پیلیساں اتے بغیچیاں توں وکھ دکھّ رکھدا اے۔ اس محل وچ چندراں محل، مبارک محل اتے مکٹ محل، مہارانی پیلیس، شریں گووند دیوَ مندر، اتے سٹی پیلیس میؤزیئم شامل ہن۔
داخلہ دروازہ
left|thumb|Entrance arch
مبارک محل
left|thumb|مبارک محل
چندرا محل
left|thumb|چندرا محل: محل دے سکھر اتے شاہی پروار دا جھنڈا دکھائی دندا ہویا
دیوان-اے-خاصان
left|thumb|دیوان-اے-خاصان
دیوان-اے-عامَ
thumb|سبھا نواس
ہور دیکھو
٭ Sachdev، Vibhuti؛ Tillotson، Giles Henry Rupert (2002)۔ Building Jaipur: The Making of an Indian City۔ Reaktion Books، London. ISBN 1-86189-137-7۔
رائیم
رائیم فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس
بیکرافٹ اڈنا گالڑ
بیکرافٹ اڈنا گالڑ کنڈیالی پوچھل گالڑ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
بخش مرکزی شهرستان شهرضا
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے   شہرستان شہرضا (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
ترکی عام انتخابات 2015ء
ترکی عام انتخابات 2015ء 7 جون 2015ء نو‏‏ں منعقد ہوئے، جس وچ 550 اراکین ترکی د‏‏ی گرینڈ نیشنل اسمبلی دے لئی منتخب کیتے جانے سن ۔ جمہوریہ ترکی وچ ایہ اس تو‏ں پہلے 24 عام انتخابات ہوئے چکے نيں، ایہ انتخابات25واں ترک پارلیمان دے لئی ہوئے۔ ہن تک دے نتائج دے مطابق جسٹس اینڈ ڈویلمپنٹ پارٹی نے 41٪ ووٹ حاصل کیتے نيں، جدو‏ں کہ 550 وچو‏ں 258 نشستاں ہی جیت سک‏‏ے نيں۔ 13 سال بعد حکمران جماعت نے اپنی اکثریت کھوئی ا‏‏ے۔ تے ہن اسنو‏ں یا تاں مخلوط حکومت بنانی ہوئے گی یا فیر انتخاب ہارنے والی جماعت د‏‏ی حکومت دا سامنا کرنا ہوئے گا۔ نتائج آنے اُتے 97 خواتین نائبین پارلیمان وچ پہنچی نيں، جو ترکی د‏‏ی تریخ وچ ہن تک د‏‏ی سب تو‏ں وڈی تعداد ا‏‏ے۔
بخش مرکزی شهرستان شهرضا
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ تہران دیاں تحصیلاں
ترکی عام انتخابات 2015ء
پارلیمانی ساخت
The following table reflects the composition of the 24واں پارلیمانی elected in 2011، composition of the 24th parliament at dissolution and the composition of the elected 25واں پارلیمانی۔
حوالے
گٹھ:ترکی عام انتخابات 2015ء گٹھ:ترکی وچ 2015ء دے انتخاباب گٹھ:ترکی وچ عام انتخابات گٹھ:جون 2015ء د‏‏ی سرگرمیاں
ٹلہ آرون
ٹلہ آرون امریکی صوبے مشیگن دی سب توں اچی تھاں اے۔
مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو
مورگن امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
ڈربی کنڈیالی پوچھل گالڑ
ڈربی کنڈیالی پوچھل گالڑ کنڈیالی پوچھل گالڑ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
انجلی پوار
انجلی پوار پونا، مہاراشٹر دے ادارے "ساکھی" دی مکھی اے۔ اسدی تنظیم بچے دی حفاظت لئی کم کردی اے۔
پریت مندر گود سکینڈل
اس نے پریت مندر گود سکینڈل دے معاملے دا پردہ فاش کیتا۔
سپریم کورٹ وچّ پٹیشن
اس نے سپریم کورٹ وچّ اک پٹیشن درج کروائی تاکِہ قومانتری گود نوں ادوں تکّ روکیا جاوے جد تکّ اک نوَ قانون نہیں بن جاندا۔ پٹیشن وچّ سرکاری اہلکاراں دی پڑتال دی منگ کیتی گئی اے جو زبردستی، بلیکمیل، دھمکیاں اتے رشوت دے ذریعے بچیاں دی خریدوفروخت دا کاروبار چلاؤندے ہن۔
حوالے
گٹھ:بھارتی لوک گٹھ:بھارتی شخصیتاں گٹھ:زندہ لوک
ٹلہ ایگل
ٹلہ ایگل امریکی صوبے منسسوٹا دی سب توں اچی تھاں اے۔
ضلع شیغنان
ضلع شیغنان افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام شیغنان شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
اوٹیرو کاؤنٹی
اوٹیرو امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
لی ہاور
امپریشن، سورج چڑھنا
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
بخش مرکزی شهرستان مبارکه
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے   شہرستان مبارکہ (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ تہران دیاں تحصیلاں
ضلع شیکی
ضلع شیکی افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام شیکی شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
کھیڈاری
کسے وی کھیڈ دے کھیڈن والے نوں کھیڈاری آکھیا جاندا اے۔
مالٹیپ
بارلے جوڑ
گٹھ:ترکی دے ضلعے گٹھ:ترکی دی انتظامی ونڈ
چک 13 گھگھ
چک 13 گھگھ  ضلع خانیوال دی تصیل کبیروالا دا اک پنڈ اے ۔
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تریموں سدھنائی لنک نہر چوں نکلن آلی گھگھ ڈسٹریبیوٹری نہر دیندی اے  ۔ایسے لئی  پنڈ دے ناں نال گھگھ     لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ تصیل کبیروالا چ وس رہیا اے ۔
چک 4 فورڈواہ
چک 4 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
ملنگا بندارہ
کیرئیر دے کجھ وکھالے
گٹھ:کرکٹ دے کھیڈاری گٹھ:کھیڈاری گٹھ:سری لنکن کرکٹ کھیڈاری
ضلع شہدا
ضلع شہدا افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام شہدا شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
پیل اڈنا گالڑ
پیل اڈنا گالڑ کنڈیالی پوچھل گالڑ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
ضلع شہر بزرگ
ضلع شہر بزرگ افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام شہر بزرگ شہر اے ۔
سریندر سیما
سریندر سیما اک پنجابی دوگانا گلوکارہ سی جو اصل وچ کشمیری عورت سی۔ اس نے سری رام درد، ہرچرن گریوال، کلدیپ مانک، سیتل سنگھ سیتل نال دوگانا گیت گائے۔ اسنے پنجاب دے مشہور گیت کاراں اندرجیت حسن پوری، گردیو مان، چمن لال شغل، بابو سنگھ مان، امر سنگھ چمکیلا تے پالی دیتوالیا دے لکھے گیت اپنی آواز وچّ ریکارڈ کروائے۔
ضلع شہر بزرگ
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
سریندر سیما
نجی زندگی
سریندر سیما دا جم کشمیر وچّ ہویا۔ اسدے پیؤ دا نام کالیچرن اتے ماں دا نام ودیاوتی سی۔اسنوں شروع توں ہی سنگیت دا شونق سی جس کرکے اسنے سنگیت وچّ بی۔اے۔ کیتی۔ مڈھلے طور تے اسنے پنجابی گلوکار سری رام درد نال کم کیتا تے 1964 دے نیڑے تیڑے دوگانے ریکارڈ کروائے۔ اس توں بعد پنجابی گلوکار ہرچرن گریوال نال کم کیتا تے ویاہ وی کروایا۔ اوہناں دا گیت 'میرا بڑا کرارا پودنہ' کافی مشہور ہویا۔ کشمیری ہون کرکے اسدا پنجابی اچارن خالص نہیں سی جس کارن پنجابی گیتاں وچ وی ہندی شبد بول جاندی سی۔ کجھ ویلے بعد ہرچرن گریوال نال طلاق ہو گئی تے پھیر اوہ سیتل سنگھ سیتل نال ویاہ کرا کے اس نال دوگانا جوڑی بنا لئی پر زندگی دے اخیرلے سالاں وچ ان بن ہون کارن اوہ امبالے چلی گئی تے آرکیسٹرا گروپ چلاؤن لگ گئی۔ امبالے ہی اسدی موت ہو گئی۔
حوالے
گٹھ:پنجابی گلوکار گٹھ:گلوکارہ
ٹلہ ووڈال
ٹلہ ووڈال امریکی صوبے مسسسپی دی سب توں اچی تھاں اے۔
شیش محل (گُنجھل کھول)
شیش محل (اردو: شیش محل؛) توں مطلب ہو سکدا ہے:
اورے کاؤنٹی
اورے امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
چک 5 فورڈواہ
چک 5 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
پارک کاؤنٹی
پارک امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
چک 14 گھگھ
چک 14 گھگھ  ضلع خانیوال دی تصیل کبیروالا دا اک پنڈ اے ۔
لم کنا اڈنا گالڑ
لم کنا اڈنا گالڑ کنڈیالی پوچھل گالڑ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
چک 14 گھگھ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ تصیل کبیروالا چ وس رہیا اے ۔
ساں اتین
ساں اتین فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانسیسی شخصیتاں گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
بخش برخوار
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے اک شہرستان (ضلع) دی   تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ تہران دیاں تحصیلاں
عبرانی ساہت
عبرانی ادب (عبرانی: ספרות עברית) وچ اوہ تمام شعری و نثری تخلیقات تے لکھتاں شامل نيں جو کسی وی دور وچ عبرانی بولی وچ لکھے گئے۔ عبرانی ادب تریخ دے مختلف ادوار وچ متعارف ہُندا رہیا۔ اُتے معاصر عبرانی ادب اُتے واضح طور اُتے اسرائیلی ادب د‏‏ی چھاپ موجود ا‏‏ے۔ عبرانی ادب د‏‏ی سب تو‏ں اہ‏م کتاب عبرانی و آرامی وچ لکھیا گیا اوہ مجموعہ اے جسنو‏ں تنک کہندے نيں تے یہود نے جسنو‏ں تقدس دا درجہ دے دتا ا‏‏ے۔ یہودیت د‏‏ی بیشتر مذہبی ادبیات عبرانی زبان وچ نيں۔ جداں تلمود تے بالخصوص اس دا جزو مشنی جو تورات د‏‏ی شروحات وچ بنیادی اہمیت دا حامل اے عبرانی بولی وچ اے تے عبرانی ادب دا قابل ذکر حصہ ا‏‏ے۔
عہد قدیم
عبرانی ادب د‏‏ی ابتدا عہد قدیم دے لسان القدس (לֶשׁוֹן הֲקוֹדֶשׁ)، ابراہیم د‏‏ی تعلیمات تے اسرائیل دے بزرگاں دے شفوی ادب تو‏ں ہوئی۔ اوہدی تریخ 2000 سال پہلے مسیح دسی جاندی اے ۔ جے تقابل نہ کرن تاں قدیم عبرانی ادب دا سب تو‏ں اہ‏م حصہ تنک ا‏‏ے۔
مشنی جس د‏‏ی تدوین سنہ 200ء وچ عمل وچ آئی، تورات تو‏ں ماخوذ بنیادی قوانین دا مجموعہ ا‏‏ے۔ یہودیاں نے شریعت موسوی دے متعلق ہونے والے انہاں اجتہادات نو‏‏ں اک جگہ جمع ک‏ر ک‏ے اک فقہی مجموعہ مرتب کیتا۔ اسنو‏ں بنیادی طور اُتے مشنائی عبرانی زبان وچ لکھیا گیا لیکن اوہدی سب تو‏ں وڈی شرح جمارا آرامی زبان وچ لکھی گئی۔ ہور کلاسیکی مدراش دے کئی متون عبرانی بولی وچ لکھے گئے۔
عہد وسطی
عہد وسطی دے عبرانی ادب تے یہودی ادب دا زیادہ تر حصہ اسلامی دور حکومت (شمالی افریقا، ہسپانیہ، فلسطین تے مشرق وسطی) وچ مرتب ہويا۔ اس دور وچ فلسفہ د‏‏ی اہ‏م کتاباں جداں دلالۃ الحائرین (عبرانی: מורה נבוכים‬)، کتاب کزاری (عبرانی: ספר הכוזרי‬) تے ہور ادبی کتاباں یہود عربی زباناں وچ لکھی گئياں۔ ربیائی ادب زیادہ تر عبرانی بولی وچ لکھیا گیا۔ مثال دے طور اُتے ابراہیم بن عزرا، راشی) تے ہور قلم کاراں دے توراندی تشریحات، ہلاخاہ جداں موسی بن میمون د‏‏ی منشائی تورات، ارباح توریم تے شولحان آروخ تے موسار ادب د‏‏یاں کتاباں، جداں بہیہ بن باقودا د‏‏ی کتاب الہدایہ الی فرائض القلوب وغیرہ۔ زیادہ تر یہودی شاعری عبرانی بولی وچ لکھی گئی۔ یوسے بن یوسے، یانائی تے الیعزر کالیر نے ستويں تے اٹھويں صدی وچ فلسطین وچ پیوطیم (نظماں) لکھياں۔ انہاں نظماں نو‏‏ں عبرانی لطوریا وچ شامل کیتا گیا۔ فیر انہاں لطوریا نو‏‏ں عمرام گاؤن تے سعادتا گاؤن دے نال دوسرے ربیاں نے “سدور“ دے ناں تو‏ں اک کتاب وچ جمع کیتا۔ بعد وچ ہسپانوی پروونکل تے اطالوی شاعراں نے مذہبی تے غیر مذہبی نظماں لکھياں، خصوصی طور مشہور شاعر سلیمان بن جبریل، یہودا لاوی تے یہودا الحریزی قابل ذکر نيں۔ بہت سارے مترجمین نے اس دور وچ یہودی ربائی متون دا عربی تو‏ں عبرانی وچ ترجمہ کیتا ا‏‏ے۔ یہودا الحزیری د‏‏ی اہلیہ نے اک نظم عبرانی بولی وچ لکھی۔ اوہ واحد خاتون نيں جنہاں نے اس دور وچ عبرانی بولی وچ کوئی نظم لکھی ا‏‏ے۔
اٹھارہويں صدی
18واں صدی دے اوائل وچ یہودی ادب نو‏‏ں سفاردی مصنفین نے زیادہ تر یہود-عربی بولی وچ لکھیا۔ موسی حییم لوزاطو دا اک ذرامہ ‘‘لا-یشاریم تیہیلان‘‘ (1743) جدید عبرانی ادب دا پہلا نمونہ تصور کیتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ نظم بائبل دے بعد کلاسیکی انداز دا سب تو‏ں مکمل ادب منیا جاندا ا‏‏ے۔ 18واں صدی دے اواخر وچ تحریک حثکالا دا آغاز ہُندا اے ۔ ایہ تحریک یورپ وچ یہودیاں نو‏‏ں سیاسی طاقت دلانے دے لئی اٹھی سی۔ تے اسی موقع اُتے یورپی یہودیاں نے کافی تعداد وچ ادب اُتے کم کیتا۔ موسی مندلسون نے عبرانی بائیبل دا جرمن زبان وچ ترجمہ کیتا تے انہاں دے اس کم نے ہور لوکاں نو‏‏ں عبرانی د‏‏ی طرف متوجہ کیتا جس تو‏ں عبرانی بولی وچ اک سہ ماہی تبصرہ دا آغاز ہويا۔
انیہويں صدی
19واں صدی شاعر ، مصنفین تے مشہور کتاب نے عبرانی بولی د‏‏ی تقسیم تے آزادی وچ حصہ لیا۔ غالیشیا وچ درج ذیل شامل نيں:
ضلع کیشیم
ضلع کیشیم افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام کیشیم شہر اے ۔
عبرانی ساہت
انیہويں صدی
19واں صدی دے اطالوی شاعراں وچ جنہاں نے عبرانی بولی وچ لکھیا:
طولون
طولون فرانس دا اک شہر اے۔
ضلع کیشیم
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
عبرانی ساہت
انیہويں صدی
سلطنت روس وچ 19 واں صدی وچ اہ‏م مصنفین تے شعرا دے ناں درج ذیل نيں:
ویہويں صدی
فلسطین وچ صہیونی آبادکاری 20واں صدی دے اہ‏م ترین واقعات وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ دور دور تو‏ں یہودی فلسطین وچ آبسے تے عبرانی بولی بوہت سارے مخلتف یہودی گروہاں وچ اک مشترک بولی بن گئی۔ انہاں وچ مقامی فلسطینی یہودی تے قدیم ییشو وی شامل نيں۔ انہاں دونے گروہاں نے قدیم عرب-یہودی مصنفین تے سفاردی د‏‏ی ادبی روایات نو‏‏ں باقی رکھیا۔ انہاں شاعراں وچ موسی بن میمون تے الحزیری نيں۔ ایلیزار بن یہودا نے خصوصی طور اُتے عبرانی نو‏‏ں جدید دنیا دے قریب تر کیتا۔ انہاں نے عبرانی بولی وچ تمام زمانےآں دے ذخائر نو‏‏ں جمع کیتا تے عبرانی بولی دے شاعری دے علاوہ دوسرے موضوعات وچ جگہ دلوائی۔
طولون
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ضلع کران و منجان
ضلع کران و منجان افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے ۔
عبرانی ساہت
ویہويں صدی
یورپ وچ صہیونی تحریک دا عبرانی بولی نو‏‏ں ایہ فائدہ ہويا کہ اشکنازی یہود نے عبرانی ادب نو‏‏ں اپنا لیا تے پہلی دفعہ ایہ ادب ودھ چڑھ کر بولنے لگیا۔ جدید اسرائیل د‏‏یاں تحریراں د‏‏ی بنیاد عالیہ ثانیہ دے چند اہ‏م لکھاریاں دے اک گروہ نے رکھی جنہاں وچ سیمویل یوسف اگنون، موشے سمیلانسکی، یوسف بن برینیر، داود سیمونی]] تے یعقوب فیشمین]] جداں مایہ ناز ادبا شامل نيں۔ حایم نحمان بیالک (1873–1934) جدید عبرانی بولی دے مایہ ناز شاعر نيں تے اسرائیل دے قومی شاعر د‏‏ی حیثیت تو‏ں جانے جاندے نيں۔ بیالیک نے خاص طور عبرانی بولی دے احیا وچ اہ‏م کردار ادا کیتا ا‏‏ے۔ انہاں تو‏ں پہلے ایہ بولی صرف اک قدیم، مذہبی تے شاعری د‏‏ی بولی سی۔ بیالیک تے انہاں جداں دوسرے ادبا جداں احد حام تے شاؤول تشرنحوفسکی نے اپنے آخری ایام تل ابیب وچ گزارے تے نوجوان عبرانی لکھاریاں نو‏‏ں خوب متاثر کیتا۔ جدید عبرانی ادب اُتے انہاں دا چنگا خاصا دیکھنے نو‏‏ں ملدا ا‏‏ے۔ دوسری طرف انہاں دے ہی رو برو فلسطینی تے شامی یہودی نو‏‏ں وی جدید عبرانی ادب نے اپنی طرف متوجہ کیتا تے انہاں عبرانی اُتے طبع آزمائی شروع کيتی۔
1966 وچ سیمویل یوسف اگنون نو‏‏ں نوبل انعام برائے ادب تو‏ں نوازیا گیا۔ انہاں نو‏‏ں ایہ اعزاع بائبل، تلمود تے جدید عبرانی ادب دے ایم منفرد مجوعے اُتے ملیا ا‏‏ے۔ ادبی مترجیمین نے جدید عبرانی ادب مین ترجمہ ک‏ر ک‏ے اسرائیلی عبرانی ادب نو‏‏ں دنیا دے مختلف زباناں دے ادب تو‏ں مالا مال کیتا۔
عبوری دور
1948 وچ اسرائیل دے قیام دے نال ہی عبرانی ادب نو‏‏ں نويں نسل نے اپنے ہتھو‏ں وچ لے لیا۔ اس نوجوان ناول نگاراں وچ احارون موغید، ناثام شاحام تے موشے شامیر تے شاعراں وچ یہوداح امیکائی، امیر گلبوا تے حائم گوری شامل نيں۔ اموس اوز د‏‏ی ناول مائی مائکل (1968)، بلیک باکس (1987) تے اے۔بی یشودا د‏‏ی دتی لور(1977) تے مسٹر منی (1990) ورگی ناولاں نويں ریاست وچ زندگی دا تعارف کرواندی نيں تے نويں ریاست دا تجربہ بیان کردیاں نيں۔ انہاں نوالےآں وچ والدین تے بچےآں دے درمیانا تنازع، یہودیت تے صہیونیت دے کچھ خیالاں د‏‏ی تردید وغیرہ نو‏‏ں جگہ دتی گئی ا‏‏ے۔ 20واں صدی دے اواخر وچ متعدد عبرانی ناول نگاراں نے مرگ انبوہ، خواتین دے مسائل تے اسرائیل عرب تعلقات اُتے موضوع بنایا ا‏‏ے۔ دوسری موضوعات وچ یورپی یہودیاں د‏‏ی پریشیانیاں، اشکنازی یہود، مشرق وسطی دے یہود، مزراحی یہود، سفاردی یہود دے مسائل نيں۔ 1988 وچ فلسطینی اسرائیلی مصنف انطون شماس عبرانی بولی وچ اک ناول ‘‘ عربسیقق‘‘ (عربی سجاوٹ) لکھی تے ایہ ناول عبرانی ادب دا اوہ شاہکار اے جسنو‏ں اک غیر یہودی اسرائیلی نے لکھیا ا‏‏ے۔ ایہ اپنے آپ وچ پہلا نمونہ اے تے تے اک سنگ میل بھی۔
کتابیات
عبرانی ادب گٹھ:ادب بلحاظ زبان گٹھ:عبرانی زبان گٹھ:ساہتگٹھ:اسرائیل
سنتھ جے سوریا
سنتھ جے سوریا سری لنکا کرکٹ ٹیم دی طرفوں کھبے ہتھ دے بڑے تیز کھیڈن والے کھِیڈاری نیں ۔
کیرئیر دے کجھ وکھالے
گٹھ:کرکٹ دے کھیڈاری گٹھ:کھیڈاری گٹھ:سری لنکن کرکٹ کھیڈاری
جگتار سوکھی
جگتار سوکھی (جم 5 جون 1969) شاعر ، مصور اتے مترجم ہن جو پنجابی دی سندر لکھائی لئی پچھلے کی سالاں توں نٹھّ کے کم کر رہے ہن۔ پیشے وجوں اوہ سکول ماسٹر ہن تے اج کل سرکاری مڈل سکول پنڈ کبروچھا ضلع فیروزپور وچ پڑھا رہے ہن۔ ہن تکّ اوہ پنجابی دی سندر لکھائی متعلق کئی ورکشاپاں لگا چکے ہن۔ سندر لکھائی متعلق اوہناں دیاں کئی ہتھ لکھت کتاباں چھپ چکیاں ہن۔ اوہناں دے ہتھ لکھت شعر کنیاں ہی پینٹنگز تے چھپ چکے ہن۔ اوہ اردو فارسی دے چنگے عالم ہن۔ اوہناں نے گرو گوبند سنگھ رچت ظفرنامہ نوں فارسی توں پنجابی، ہندی اتے انگریزی وچ ترجمہ کیتا اے۔
بخش مرکزی شهرستان گلپایگان
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے   شہرستان گلپایگان (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
فلپس کاؤنٹی
فلپس امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
جیک کیلس
جیک کیلس جنوبی افریقہ دی کرکٹ ٹیم دی طرفوں کھیڈن والے آل راؤنڈر نیں۔
ٹلہ گرینائیٹ
ٹلہ گرینائیٹ امریکی صوبے مونٹانا دی سب توں اچی تھاں اے۔
نکا کنڈیالی پوجھل گالڑ
نکا کنڈیالی پوجھل گالڑ کنڈیالی پوچھل گالڑ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
سرپل
ضلع سرپل افغانستان دے صوبہ جوزجان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام سرپل شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ جوزجان
ملے رائے چودھری
ملے رائے چودھری (جم 29 اکتوبر 1939) (মলয় রায়চৌধুরী) بنگالی ساہت دا مشہور شاعر تے نقاد اے۔ اسنوں سٹھویاں دے دہاکے دی ساہتی تحریک بھکھی پیڑھی (ہنگری جنریشن) دا جم داتا منیا جاندا اے۔ اس تحریک نے بنگلا ساہت نوں اک نویں سمت دتی اتے پورے بھارت وچ اتھلپتھل مچائی۔ گٹھ:بنگالی لوک گٹھ:بنگالی شاعر
کاغتخانہ
کاغتخانہ استمبول ترکی دا اک حصہ تے صوبہ استمبول دا اک ضلع اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:صوبہ استمبول گٹھ:صوبہ استمبول دے ضلعے گٹھ:ترکی دے ضلعے گٹھ:ترکی دی انتظامی ونڈ
پٹکن کاؤنٹی
پٹکن امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
ضلع کوف آب
ضلع کوف آب افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام کوف آب شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
عفیف
عفیف وسطی سعودی عرب دے علاقے نجد وچہ اک شہر اے۔
گٹھ:سعودی عرب
چک 6 فورڈواہ
چک 6 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
چک 15 گھگھ
چک 15 گھگھ  ضلع خانیوال دی تصیل کبیروالا دا اک پنڈ اے ۔
فراؤنکرخے ڈریزڈن
فراؤنکرخے ڈریسڈن جرمنی چ اک لوتھرن گرجا اے۔ اے اٹھارویں صدی ج بنایا گیا سی تے دوجی وڈی لڑائی چ اینوں انگریزاں تے امریکی جعازاں نیں بمب مار کے مکادتا۔ 2004 چ اینوں فیر بنایا گیا۔
چک 15 گھگھ
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تریموں سدھنائی لنک نہر چوں نکلن آلی گھگھ ڈسٹریبیوٹری نہر دیندی اے  ۔ایسے لئی  پنڈ دے ناں نال گھگھ     لگدا اے ۔
فراؤنکرخے ڈریزڈن
بارلے جوڑ
گٹھ:جرمنی گٹھ:جرمن شخصیتاں گٹھ:جرمن لوک
چک 15 گھگھ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ تصیل کبیروالا چ وس رہیا اے ۔
آمیر دا قلعہ
آمیر دا قلعہ جے پور، راجستھان دے نگر آمیر وچ جے پور شہر توں 11 ک م  دور واقع اے۔ ایہہ جے پور دے پرمکھ سیر ستھاناں وچوں اک اے، جو کہ پہاڑی تے واقع اے۔ آمیر قلعے دا اساری راجا مان سنگھ - پہلا نے کروایا سی۔ آمیر قلعہ بندی ہندو تتاں دی اپنی فنی سٹائل لئی جانیا جاندا اے۔ اپنی وڈا پراچیر، دروازیاں دی لڑی، اتے لمبے سرپلاکار رستے دے نال ایہہ اپنے ساہمنے دے ول واقع ماوٹھا جھیل دے ول ویکھدا ہویا کھڑا اے۔
اس قلعے دی خوبصورتی دا اندازہ اسدی چار دیواری اندرلی بنتر توں لگایا جا سکدا اے، جس وچ لال پتھر اتے سنگمرمر نال بنے دیوانے-اے-خاص اتے دیوانے-اے-عامَ ہن۔ دیوان عام عامَ جنتا لئی بنیا اے تے دیوان خاص دی ورتوں نجی پریوجناں لئی بنایا گیا اے۔ دیوانے-اے-خاص وچ شیش محل اتے سکھ نواس شامل ہن۔ قلعے دے تھماں وچ بنے پانی دے جھرنے گرمیاں وچ وی قلعے نوں ٹھنڈا رکھدے ہن۔ اسنوں آمیر محل وی کیہا جاندا اے۔ راجپوت مہاراجے اپنے پریواراں نال قلعے اندر رہا کردے سن۔ قلعے دے داخلہ دروازے کول شلا دیوی  دا مندر اے۔
آمیر قلعہ، جیگڑھ قلعے دے نال ہی اروالی پہاڑ اتے اک ٹلے اپر واقع اے۔ ایہہ دووے قلعے الگ ہندے ہوئے وی اک سرچنا والی دکھّ دندے ہن، دواے عمارتاں نزدیک ہون کرن دکھان وچ اک ہی عمارت دا چتر پیش کردیاں ہن۔ آمیر قلعہ اتے جیگڑھ قلعہ سرنگ راہیں اک دوجے نال جڑے ہوئے ہن۔ اس سرنگ دا مکھ مقصد لڑائی سمے راج پروار نوں آمیر دے قلعے توں جیگڑھ قلعے وچ پہنچانا سی، جہڑا کے آمیر قلعے دے مقابلے زیادہ سرکھات سی۔
ضلع یمگان
ضلع یمگان افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام یمگان شہر اے ۔
آمیر دا قلعہ
جے پور توں پہلاں کسواہاں (مورییا) راجٹبر دا راجگڑھ آمیر سی ۔ محل وچ جے مندر، شیش محل، سکھ نواس تے گنیش پول دل کھچویاں تھاواں نیں ۔ آمیر قلعہ کلا دا اک وادھیا نمونا اے ۔ اس قلعے دی ورتوں کئی فلماں وچ وی کیتی گئی اے ۔
مورتاں
گٹھ:راجستھان دے قلعے گٹھ:راجستھان گٹھ:عمارتاں
پرورز کاؤنٹی
پرورز امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
کیمرون کنڈیالی پوجھل گالڑ
بارلے جوڑ
گٹھ:دد پلان والے
گرینوبل
گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
چک 7 فورڈواہ
چک 7 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
چندر بدن
ایہہ سکھ راج دے انتلے ویلے دا قصہ اے جو میاں امام بخش نے لکھیا سی۔
چندر بدن پٹنا دے اک راجے دی دھی، جسدا بیجاپور دے اک سوداگر میار نال پیار سی۔ چندر بدن دا میار ول خیال نہیں سی، پر میار اسدے پیار وچ پاگل سی۔ اوہ گھر بار نوں تیاگ کے فقیر بن گیا۔ اسدا پیار اک طرفہ سی۔ جدوں بیجاپور دے راجے نوں اس دی خبر ہوئی تاں اوہ وزیر نوں لے کے پٹنے پہنچیا۔ میار نے اک میلے وچ چندر بدن نوں مل کے اپنے پیار دا تجویز پیش کیتا۔ چندر بدن کیہا ایہہ کہہ کہ کھیہڑا چھڈا لیا کہ اک ہندو لڑکی دا ویاہ مسلم نال نہیں ہو سکدا۔
حوالے
گٹھ:پنجابی ساہت گٹھ:پنجابی ساہت دا اتہاس گٹھ:پنجاب دے قصے گٹھ:پنجابی قصہ کار
شمشیر سنگھ اشوک
شمشیر سنگھ اشوک پنجابی دے لکھاری ہن۔ اوہناں نے بہت ساریاں کتاباں ایڈٹ کیتیاں ہن۔ شمشیر سنگھ اشوک دا جم 10 فروری 1904ء نوں پنڈ گوارا، تحصیل دھوری، ضلع سنگرور وکھے ہویا۔ لکھاری نے ہندی وچّ وی رچنا کیتی۔ شمشیر سنگھ اشوک نوں گربخش سنگھ پریتلڑی ایوارڈ نال نوازیا گیا۔ 1978ء وچّ لکھاری نوں لینگوئیج ڈیپارٹمنٹ نے نوازیا  ۔ اوہ شرومنی گردوارہ پربندھک کمیٹی دے ریسرچ سکالر تے سکھ ریفرینس لائبریری سری امرتسر دے انچارج وی رہے۔
ٹلہ باؤنڈری
ٹلہ باؤنڈری امریکی صوبے نیواڈا دی سب توں اچی تھاں اے۔
عرعر
عرعر سعودی عرب دے صوبہ منطقة الحدود الشمالية‎ دا صدر مقام اے۔ ایہہ شہر عراق دے بارڈر دے کول اے۔
گٹھ:سعودی عرب
پیوبلو کاؤنٹی
پیوبلو امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
کیلیفورنیا کینگرو چوآ
کیلیفورنیا کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
باروچ سیموئیل بلومبرگ
ہور ویکھو
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
گلف کوسٹ کینگرو چوآ
گلف کوسٹ کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
انگلستان وچ ہندومت
انگلینڈ وچ ہندومت تیسرا سب تو‏ں وڈا مذہب ا‏‏ے۔ 2011ء د‏‏ی مردم شماری دے مطابق ہندومت دے پیروکار د‏‏ی تعداد 806،000 ا‏‏ے۔ پچھلی مردم شماری دے مطابق انگلستان وچ 1.1% ہندو آباد سن جو ہن ودھ ک‏ے 1.5% ہوئے گئے ني‏‏‏‏ں۔ ہندوواں د‏‏ی غالب اکثریت لندن تے لیسٹر شہراں وچ رہندی اے، اس دے علاوہ انہاں شہراں وچ ہندوواں دے چھوٹے خود مختار علاقہ وی ني‏‏‏‏ں۔ انگلستان وچ کچھ ہندو منادر وی ني‏‏‏‏ں۔ انگلستان وچ واقع نیسڈن مندر یورپ دا سب تو‏ں وڈا ہندو مندر ا‏‏ے۔ حال ہی وچ انگلستان دے شمال وچ بریڈفورڈ، مغربی یارکشائر وچ سب تو‏ں وڈا ہندو مندر، بریڈفورڈ ناراین مندر کھلا ا‏‏ے۔
تریخ
انیہويں صدی دے آغاز تو‏ں ہندو انگلینڈ وچ ني‏‏‏‏ں۔ خاص موقعاں اُتے ہندوستان د‏‏ی نوابی ریاستاں تو‏ں ہندو اسکالر، فلاسفہ، مصلح تے مسافر ایتھ‏ے آئے۔ راجا رام موہن رائے (1772ء نو‏‏ں ہندوستان وچ پیدائش) اک ہندو اصلاحی تحریک دے بانی سن ۔ اوہ 1829ء نو‏‏ں اپنے مسیحی دوستاں نال ملن انگلستان آئے سن ۔ انہاں د‏‏ی بادشاہ ولیم چہارم تو‏ں وی ملاقات ہوئی سن ۔ راجا رام موہن رائے نے چار سال بعد اسٹیپلیٹن، برسٹل وچ وفات پائی۔
سنہ 1874ء وچ مایہ ناز مستشرق تے مصلح سر آر۔ جی۔ بھنڈارکر نے لندن دا دورہ کیتا۔ سنہ 1879ء وچ اروند گھوش جوانی وچ اپنے دو بھائیاں دے ہمراہ انگلینڈ گئے تے اوہ مانچسٹر، لندن (سینٹ پالز اسکول) تے کیمبرج (کنگز کالج) وچ رہندے سن، جتھ‏ے اوہ سنہ 1893ء تک ٹھہرے۔ سنہ 1895ء تے سنہ 1895ء نو‏‏ں سوامی ویکانند نے انگلستان دا دورہ کیتا تے سنہ 1893ء نو‏‏ں شکاگو وچ پارلیمان مذاہب عالم تو‏ں خطاب کیتا۔ انگلستان وچ ویکانند نے ہندو فلسفہ تے خاص کر ویدانت اُتے گل کيتی، جس تو‏ں مس مارگریٹ الزبتھ نوبل بہت متاثر ہوئیاں تے ہندومت اختیار ک‏ر ک‏ے ویکانند د‏‏ی شاگردنی بن گئياں تے اپنا ناں سسٹر نویدیندا رکھ لیا۔ اس دے علاوہ بوہت سارے ہور مایہ ناز ہندوواں انگلستان آئے سن ۔
اس دے بعد ہندوواں دا انگلستان آنے دا سلسلہ شروع ہويا۔ پہلی آمد دا سلسلہ سنہ 1947ء د‏‏ی آزادی ہند تو‏ں پہلے سی۔ دوسری جنگ عظیم تو‏ں پہلے ہندوواں د‏‏ی انگلستان د‏‏ی طرف ہجرت بہت ہی چھوٹے پیمانے اُتے تے وقتی طور اُتے سی۔ مابعد جنگ دے زمانے دے دوران وچ کئی ہندوستانیاں بشمول ہندوواں د‏‏ی معاشی حالت بہت خراب سی تاں بہتر نوکریاں د‏‏ی تلاش وچ انہاں نے اپنا وطن چھڈ دتا۔ در حقیقت ہندوستانیاں نو‏‏ں دولت مشترکہ دے شہری ہونے دے باوجود مملکت متحدہ وچ داخل ہونے یا رہنے دے لئی ویزا نئيں دتا گیا۔ 1960ء د‏‏ی دہائی وچ این ایچ ایس نو‏‏ں بچانے دے لئی تحفظِ صحت دے وزیر اینوک پاول نے وڈی تعداد وچ برصغیر پاک و ہند دے اطباء نو‏‏ں بھرتی کیتا۔
ہندوواں د‏‏ی انگلستان آمد دا دوسرا سلسلہ 1970ء د‏‏ی دہائی وچ شروع ہويا، جدو‏ں عیدی امین نے گجراتیاں تے ہور ایشیائی شہریاں نو‏‏ں یوگانڈا تو‏ں بے دخل کر دتا۔
ہندوواں د‏‏ی انگلستان آمد دا تیسرا سلسلہ 1990ء د‏‏ی دہائی وچ شروع ہويا۔ سری لنکا دے کئی تمل پناہ گزین تے بھارت دے کئی تمل پیشہ ور طبیب و سافٹ ویئر انجینیراں نے انگلستان د‏‏ی طرف ہجرت کيتی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ہندو مت
ضلع کوہستان (بدخشان)
ضلع کوہستان افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام کوہستان (بدخشان) شہر اے ۔
ضلع وردوج
ضلع وردوج افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام وردوج شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
ڈینیل گیجسک
ہور ویکھو
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
سقوط کوِیت
حوالے
گٹھ:کویت دی تریخ
اینگرز
اینگرز فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ساول بلو
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
روہی کینگرو چوآ
روہی کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:دد پلان والے
ٹیکساس کینگرو چوآ
ٹیکساس کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
اے فلائنگ جٹ
'اے فلائنگ جٹ'   اک بالی ووڈ ہندی سپر ہیروز فلم اے جس د‏‏ی ہدایت ریمو ڈی سوزا نے د‏‏ی ا‏‏ے۔ فلم وچ ٹائیگر شروف، جیکولین فرنینڈز تے پروفیشنل ریسلر ناتھن جونزنے مرکزی کردار ادا کیتا اے ۔ فلم وچ ٹائیگر شروف نے اک سپر ہیرو دا کردار نبھایا اے جدو‏ں کہ جیکولین فرنینڈز نے ٹائیگر شروف د‏‏ی گرل فرینڈ دا کردار نبھایا ا‏‏ے۔ فلم 25 اگست 2016 نو‏‏ں ریلیز ہوئی۔
حوالے
گٹھ:فلماں
ضلع پچیر و آگام
ضلع پچیرو و آگام افغانستان دے صوبہ ننگرہار دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام پچیرو و آگام شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ ننگرہار
ہائ پوائنٹ
ہائ پوائنٹ امریکی صوبے نیو جرسی دی سب توں اچی تھاں اے۔
گٹھ:امریکی صوبیاں دے اچے تھاں
ضلع واخان
ضلع واخان افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام واخان شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
ریو گرانڈے کاؤنٹی
ریو گرانڈے  امریکی صوبے کولوراڈو دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کولوراڈو دیاں کاؤنٹیاں
چک 21 گھگھ
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تریموں سدھنائی لنک نہر چوں نکلن آلی گھگھ ڈسٹریبیوٹری نہر دیندی اے  ۔ایسے لئی  پنڈ دے ناں نال گھگھ     لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ تصیل کبیروالا چ وس رہیا اے ۔
ٹلہ ویلر
ٹلہ ویلر امریکی صوبے نیو میکسیکو دی سب توں اچی تھاں اے۔
ڈیجون
ڈیجون فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
چک 9 فورڈواہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
پنڈت کانسی رام
پنڈت کانسی رام بھارت دی آزادی دی تحریک دے انقلابی آگوآں وچوں اک سن جہناں نے لالہ ہردیال، سوہن سنگھ بھکنا، تے بھائی پرمانند نال مل کے “ہندی پیسیفک ایسوسی ایشن” نادی تنظیم   قایم کیتی سی۔ بعد وچ اس تنظیم نے کینیڈا تے امریکہ وچّ قایم ہوئیاں کئی ایسوسیئیشناں نوں نال لیکے 21 اپریل 1913 نوں غدر پارٹی دا قیام کیتا، جس دے پردھان بابا سوہن سنگھ بھکنا، جنرل سیکٹری لالہ ہردیال تے خزانچی پنڈت کانسی رام منڈولی چنے گئے۔
پنڈت کانسی رام دا جم انبالہ دا اے۔ پنڈت جی غدر پارٹی وچ لالا ہردیال،سوہن سنگھ بھکنا،کرتار سنگھ سرابھا تے وشنو گنیش پنگلے سمیت غدر پارٹی دے مڈھلے میمبراں وچوں سن۔ فروری،1915 نوں متا پاس کیتا گیا کہ بھارتی فوج وچلے بھارتیاں نوں جاگرت کرکے بغاوت کیتی جاوے۔ ایہہ پہلی جنگ عظیم دا سماں سی۔ اس سازش وچ بھارتی دیش-بھگت جو انڈیا،امریکہ تے جرمن وچ رہندے سن تےآئریش رپبلکن تے جرمن دے غیرملکی دفتراں توں مدد حاصل کیتی جاوے۔ پنڈت جی نوں کرتار سنگھ سرابھا تے وشنوں گنیش پنگلے نال مارچ،1915 نوں لاہور وچ پھانسی دتی گئی۔
ٹیشومنگو کاؤنٹی،مسسسپی
ٹیشومنگو امریکی صوبے مسسسپی دی اک کاؤنٹی اے۔
پنڈت کانسی رام
باہرلےجوڑ
گٹھ:بھارت دی تریخ گٹھ:تحریک آزادی دے کارکن گٹھ:ہندستان دی تریخ گٹھ:تریخ ہندستانگٹھ:تحریک آزادی ہند
گٹھ:بھارت دے آزادی کارکن گٹھ:بھارتی شخصیتاںگٹھ:ہندستان
ضلع جاجی
ضلع جاجی افغانستان دے صوبہ پکتیا دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام جاجی شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ پکتیا
سان کونٹن کینگرو چوآ
سان کونٹن کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
بخش مرکزی شهرستان آران و بیدگل
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے   شہرستان آران و بیدگل (ضلع) دی اک  تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ اصفہان دیاں تحصیلاں
بریسٹ
بریسٹ فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ٹلہ کیمپبیل
ٹلہ کیمپبیل امریکی صوبے اوہائیو دی سب توں اچی تھاں اے۔
چک 22 گھگھ
چک 22 گھگھ  ضلع خانیوال دی تصیل کبیروالا دا اک پنڈ اے ۔
ناں
اس پنڈ دی بھوئیں نوں تریموں سدھنائی لنک نہر چوں نکلن آلی گھگھ ڈسٹریبیوٹری نہر دیندی اے  ۔ایسے لئی  پنڈ دے ناں نال گھگھ     لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ تصیل کبیروالا چ وس رہیا اے ۔
ضلع سید کرم
ضلع سید کرم افغانستان دے صوبہ پکتیا دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام سید کرم شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ پکتیا
چک 10 فورڈواہ
چک 10 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
یونین کاؤنٹی،مسسسپی
یونین امریکی صوبے مسسسپی دی اک کاؤنٹی اے۔
ضلع قلندر
ضلع قلندر افغانستان دے صوبہ پکتیا دا اک ضلع اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ پکتیا
عنیزہ
عنیزہ سعودی عرب دے صوبے القصیم وچہ واقع ایک شہر اے۔
ہیرمان کینگرو چوآ
ہیرمان کینگرو چوآ بوجا چوۓ ٹبر دا اک ددپلانا اے۔
نائیم
نائیم فرانس دا اک شہر اے۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانس دے شہر گٹھ:یورپی شہر گٹھ:یورپ دے شہر گٹھ:شہر گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے گٹھ:یورپ دے آباد تھاں گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ولید بن یزید
ولید بن یزید یا ولید II اک اموی خلیفہ سی جینے 743 توں 744 تک راج کیتا۔ اوہ ہشام بن عبدالملک دے مگروں خلیفہ بنیا۔
ضلع موسی خیل (پکتیا)
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ پکتیا
چک 8 فورڈواہ
چک 8 فورڈواہ ضلع بہاولنگر دی تصیل چشتیاں دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی بہاول فورڈ فیڈر نہر(جہڑی سلیمانکی ہیڈورکس توں پانی لے کے اپر بہاول نہر نوں دیندی اے) دی  دی فورڈواہ دسٹریبیوٹری جاں فورڈواہ نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال فورڈواہ  لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولنگر چ تصیل چشتیاں چ وس رہیا اے ۔
والٹہال کاؤنٹی،مسسسپی
والٹہال امریکی صوبے مسسسپی دی اک کاؤنٹی اے۔
لی مانس
لی مانس فرانس دا اک شہر اے۔
بخش بوئین ومیاندشت
ایہہ ایران دے صوبہ اصفہان دے اک شہرستان (ضلع) دی   تحصیل (فارسی چ بخش) اے ۔
حوالے
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دیاں تحصیلاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ اصفہان دیاں تحصیلاں
fa:‎ ‎ بخش بوئین ومیاندشت
یزید بن ولید
یزید بن ولید یا یزید III اموی خلیفہ سی۔ اوہ چھے معینے تک 15 اپریل توں 5 اکتوبر تک 744 چ خلیفہ ریا۔
دنڈی
دنڈی سنسکرت بولی دا مشہور ساہتکار سی۔ ایہناں دے جیون متعلق جانکاری دی گھاٹ اے۔ کجھ ودوان ایہناں دا جم ستوی صدی دے اخیر اتے اٹھویں صدی دے شروع وچ وچکار مندے ہن اتے کجھ ودوان ایہناں دا جم 550-650 دے وچکار مندے ہن۔
جان-پچھان
دنڈی کس دور نال تعلق رکھدے ہن اتے ایہناں دیاں رچنا کہڑیاں کہڑیاں ہن، بارے ودوانا وچ اختلاف ہن۔ دکھن بھارت وچ ملدے 'اونتیسندری کتھا' اتے 'اونتیسندری کتھاسار' دے بنیاد تے ایہہ معلوم ہندا اے کہ ایہناں دے ہم عصر دامودر پنڈت سن۔ ایہہ بھاروی دے متر سن۔ ایہناں دی مدد نال چالکیا راجٹبر دے راجا وشنونوردھن دے کول پہنچ سکے۔  بھاروی دی چوتھی وچ دنڈی دا جم ہویا سی۔ کانچینریش دے آشرم وچ ایہناں دا جیون بتیت ہویا۔ کنڑ بولی دے النکارگرنتھ 'کوراجمارگ (815 ء) اتے دنڈی دے 'کاویمورت' دا بہت اثر دکھائی دندا اے۔ اسدا پرکار اسدا سماں کالیداس توں پچھوں ہون دا اندازا لایا جاندا اے۔ پرو۔ پاٹھک دی متّ مطابق کاویمورت نال متعلق ڈیپارٹمنٹ بھرتھری ہری (650ء) دے بنیاد اتے اسدا دور کاویمورت توں بعد دا منیا گیا اے۔ جیکر 'کاویامورت' دے اک شلوک اتے کادمبری دے شکناشوپدیس دا اثر قبول کیتا جاوے تاں اوہناں دا دور بانبھٹ دے دور دے بروبرابر ہووےگا۔
رچناواں
کنودنتی اتے سبھاشت دے مطابق دنڈی دیاں تن رچناواں دا ذکر کیتا گیا اے۔ پہلی رچنا 'کاچیامورت'  اے، دوسری دشکمارچرت اتے تیسری رچنا مرچھکٹکم منی جاندی اے
باہری کڑیاں
گٹھ:سنسکرت ساہت گٹھ:سنسکرت ساہتکار گٹھ:سنسکرت
ضلع زیباک
ضلع زیباک افغانستان دے صوبہ بدخشان دا اک ضلع اے جسدا صدر مقام زیباک شہر اے ۔
گٹھ:افغانستان گٹھ:افغانستان دے ضلعے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ بدخشان
ینبع البحر
'ینبع البحر' عربی زبان دا لفظ اے جدا مطلب اے سمندر دی چھل تے عام لفظاں وچ ینبع دے ناں تو جانیا جاندا اے- اے بحرِ احمر دے وچ مدینہ دے صوبہ لیہندے پاسے جدہ توں 350 کلومیٹر دور اے، 2004 دی مردم شماری دے حساب نال ایدی آبادی تقریباً 188,430 ھیگی وے- ایدی آبادی دا ایک وڈا ٹکڑا خارجیاں تے ونڈیا جا سکدا اے, ایدے وچ سعودی وی کافی ھیگے نیں تے ایس علاقے دا وڈا حصہ یورپیاں تے مشتمل اے-
تاریح
ایہہ شہر سعودی عرب دے مشہور شہراں وچوں اک اے۔ایس شھر دی تاریخ تقریباً 2500 ھزار سال پُرانی یہ، جدوں ایہہ شھر یمن تے مصر تو آون والے تاجر لئی گزر گاہ ھوندی سی۔ ینبو دوجی جنگِ عزیم وچ سعودی، برطانوی فوجاں لئی رسد تے عملیاتی اڈہ دے طور تے خِلافتِ عثمانیہ دی فوجاں نال لڑن دے واوا کم آیا۔ سن 1975 تک ایہ اِک عام بندرگاہ دے طور تے جانیا جاندا سی، ایس توں بعد سعودی حکومت نے اینوں تے جُبیل نوں صنعتی شھراں دے وچ بدلن دا بُجھیا۔
جغرافیہ
اے شھر 3 پنڈاں دے وچ ونڈیا ھویا اے، جناں دا فاصلہ گڈی تے 15 منٹ اے، ایدھے اندرونی شھر نو البلد دے ناں تو جانیا جاندا اے تے ایتھے ھی ایس شھر دے بوتھے لوک وسدے نیں اور ایسے علاقے دے وچ بازار وغیرہ بوتھے نیں، تے دوجہ پاسہ النخیل یعنی کھجور دے باغاں دے ناں تو صدیا جاندا اے، اے شھر دا سب توں پُرانا حصہ وے تے باغ وغیرہ ایس علاقے دی زینت نیں۔ ینبع الصناعیہ یعنی صنعتی ینبع دے وچ سارے صنعتی کم کیتے جاندے نیں، ایس علاقے دی بُنیاد 1975 دے وچ رکھی تے جدید ترین صنعتی منصوبیاں نال اینوں تکمیل کیتا، اجھے وی ایس علاقے نوں جدید صنعتی ترقیاں تو وچھوڑیا نئی گیا۔
معیشت
ایس علاقے دا وڈا ذریعہِ معاش تیل دی مصنوعات دے اُتے وے، ایتھوں 3 تیل دی صفائی دے کاخانیاں تے مشتمل وے ایدے نال نال ایتھے ایک پلاسٹک فیکٹری وی. اے مُلک دی جدہ توں بعد دوجی وڈی بندرگاہ وے ھور ایس دے نال اے مدینہ آون والے حاجیاں لئی سب تو اھم بندرگاہ دے کم آندی اے جیدا فاصلہ مدینے توں صرف 160کم تے 99 میل بندا اے. ایدھا سمندری بندھ قدرتی خوبصورتی نال مالا مال اے. 3 وڈیاں تیل دی صفائی دیاں پیپ لیناں زمینی رستے دے وچوں ھوندیاں ھوئیاں بحر احمر توں کارخانیاں تک لیائیاں گئیاں نیں.
ھوائی اڈہ
ینبع وچ ایک داخلی ھوائی اڈہ وی ھیگا وے جدا کوڈ YNB وے۔
وڈیاں سڑکاں
ھون ایک نوی سڑک بنائی گئی وے جیڑی ینبع توں جدہ تے مُلک دے باقی شمالی علاقیاں دے نال جوڑی گئی اے تے ایھوئی سڑک سوریا تے عمان وغیرہ وی جاندی اے۔
بحری اڈہ
ایدا سمندری اڈہ المنحلاپن کیا جاندا اے جیڑا پانی دے اُتے تے تھلے دونوئی جگاں تے کار آمد اے۔
بوئنگ
بوئنگ امریکہ دی ہوائی جہاز، راکٹ تے خلا وچ جان والا سمان بنان والی اک کمپنی اے ایدا گڑھ شکاگو، الینوۓ، امریکہ وچ اے۔ ایس کمپنی دی نیو ولیم ای بوئنگ نے سیٹل، واشنگٹن، امریکہ وچ 1916 نوں رکھی سی۔
بارلے جوڑ
گٹھ:ٹیکنالوجی گٹھ:بوئنگ
فوزی القاوقجی
فوزی القاوقجی سلطنت عثمانیہ دا جرنیل سی اتے عرب قوم پرستیاں دا اوہ حوالہ جیہڑا لمیرے چر تیک باہرلیاں نال لڑیندا رہیا۔19جنوری1890وچ شمالی لبنان دے مشہور شہر طرابلس(ٹریپولی) جمے ایس لیڈر دا ذکر وادھو کہ امریکہ دی ییل یونیورسٹی توں پڑھی اتے کینیڈا دی McGill یونیورسٹی وچ تریخ پڑھاندی لیلی پارسنز ہوراں ایس بندے دی حیاتی بارے کتاب وی لکھی ہے۔لیلی ایس توں پہلاں دروزاں بارے وی کتاب لکھ چکی ہے اتے20ویں صدی دے وچ مڈل ایسٹ نال کیہہ ہویا اوس بارے جھات پاندی رہندی ہے۔مشہور عرب میڈیا مڈل ایسٹ آئی ڈاٹ نیٹ والیاں ایس کتاب دے حوالے نال ایس بی بی دا انٹرویو چھاپیا ہے جس دا لنک تھلے دے رہے ہاں۔
لیلی ہوراں اپنے انٹرویو وچ آکھیا ہے پئی اوہ ایس کتاب نوں لکھدے ہوئے انگریزاں دے حوالے نہیں سگوں عرب حوالے ورتے نیں۔اج جو کجھ مڈل ایسٹ وچ ہو رہیا ہے اوہ اسلام تے مسلماناں خلاف نہیں سگوں تیل اتے سمندری تجارتاں اوتے کنٹرول دی لڑائیاں نیں کہ جس بارے ساڈے ایتھے گل گھٹ ہوندی ہے۔
باہرلےجوڑ
http://www.middleeasteye.net/news/interview-fawzi-al-qawuqji-commander-laila-parsons-life-arab-fighter-1363633262*
http://www.saqibooks.com/book/commander/
گٹھ:عرب گٹھ:ترکمان گٹھ:عرب شخصیتاں گٹھ:ترک شخصیتاں گٹھ:ترکمان شخصیتاں
سید مسکین شاہ بخاری
ناں و لقب
اصل ناں سید کبیر الدین بخاری سی لیکن شہرت مسکین شاہ دے لقب توں ہوئی سید جلال الدین سرخ بخاری (اچ شریف) دی اولاد توں سن۔ تساں دے مزار اُتے جو کتبہ آویزاں اے اس توں ناں دا پتہ چلدا اے۔ تساں دا پورا ناں سید مسکین شاہ بخاری بابا اے۔
سیرت و خصائل
اپنے زمانے دے عابد و زاہد تے صاحب کشف و کرامت بزرگ سن، علوم ظاہر و باطن وچ بلند تھاں اُتے فائز سن۔
ہم عصر اولیاء
ایہ جلالی بابا(بھائی) تے شاہ عقیق بابا (بھائی) دے اساں عصر سن۔
مزار
جس علاقے وچ انہاں دا مزار اے اسنوں لکھی تے کچو مورو ،سندھ، ضلع سجاول پاکستان وچ مرجع خلائق اے۔ تقریباً ست سو سال قدیم تساں دا مزار اے۔ جتھے اج وی ایسے لوک جن اُتے جنات دے اثرات ہوں ایتھے انہاں دے جنات حاضر ہُندے نیں اس میدان نوں میدان شفا کہندے نیں ۔
شجرۂ نسب
سید مسکین شاہ بخاری دا شجرہ نسب علی المرتضی توں جا ملدا اے تساں آل علی وچوں نیں ۔
حوالے
گٹھ:پاکستان وچ تصوف گٹھ:پاکستانی صوفیا گٹھ:سندھی شخصیتاں گٹھ:سندھی صوفیاء گٹھ:ہاشمی شخصیتاں گٹھ:صوفی سنت
عیسائی مشنریاں دی پنجابی نوں دین
برصغیر وچ عیسائیاں دی آمد سولھویں صدی عیسوی وچ ہوئی۔ تجارت لئی یورپی عیسائیاں لگ بھگ ساری دنیا دا سفر کیتا تے ہولی ہولی اوتھے اپنے پیر پکیرے کیتے تجارتی کمپنیاں دے پیر جمن نال ای پادری وی اوتھے اپڑ جاندے اتے اوس تھاں تے ڈیرہ ڈنڈا لا لیندے۔ ایہہ مذہبی آگو تجارت لئی آئے ہوئے عیسائیاں دی تربیت دے نال اوس تھاں دے واسیاں نوں وی عیسائیت دی تبلیغ کردے۔ اوہ سدھے سادھے لوکاں نوں اپنے مذہب دا پرچار کردے۔ ایہہ سلسلہ سارے براعظماں تیکر کھِلر چکا سی، پر ایہناں وچوں اک سر کڈھواں ناں ولیم کیری دا اے۔ ولیم کیری تے اوہدے ساتھیاں مارش مین تے وارڈ نے دن رات اک کر کے کم کیتا۔ اوہناں لوکائی وچکار رہ کے عام لوکائی دیاں زباناں سکھیاں۔ دین دے پرچار تے اپنے مقصد لئی اوہناں لوکاں سہولتاں دین دے نال مذہبی لٹریچر راہیں اپنی وچاردھارا نوں جانو کروایا۔ مشنریاں سبھ توں پہلاں جنوبی ہندوستان وچ مذہب دے پرچار لئی چھاپے خانے لائے۔ مذہبی مبلغ پنڈاں تھاواں وچ جا کے مناظرے کردے تے اوہناں نوں اپنیاں گلاں توں متاثر کردے۔ برعظیم وچ پہلا چھاپہ خانہ سولہویں صدی عیسوی وچ لگ گیا سی۔ جیس دے نال تبلیغی لٹریچر دی اشاعت وچ سوکھ ہو گئی۔ بلیک برن دے آکھن موجب پہلا چھاپہ خانہ 1556ء وچ گوا وچ کالج آف سینٹ پال دی تھاں وچ لایا گیا۔ ایس دے نال مشنریاں دا ہتھ ونڈاون لئی کئی ہور مشنری سوسائٹیاں وی کم کر رہیاں سن۔ جیہناں وچ سبھ توں پہلی سوسائٹی 1540ء وچ The Society of Jewes اتے ایس دے نال پنجاب وچ مشنری سوسائٹیاں ’پنجاب ریلجیس بک سوسائٹی‘، ’دی امریکن ٹریکٹ سوسائٹی‘ تے ’کھرا مِشن‘ نیں۔ ایہناں نے پنجابی زبان تے ادب دے کھلار وچ بھرواں حصہ پایا۔
مشنریاں دی پنجاب نال جڑت توں پہلاں لدھیانہ وچ عیسائی مشن دی نینہہ رکھی گئی۔ سی رام پور وچ اک چھاپا خانہ لایا گیا، جیہڑا کلکتہ توں پندرھاں میل دور سی۔ ولیم کیری ہوراں ایتھے ڈیرہ لایا اتے 1805ء وچ اوہناں نوں فورٹ ولیم کالج کلکتہ وچ بنگالی دا پروفیسر بنایا گیا۔ اوہ سی رام پور توں کلاس لین لئی کلکتے آوندے جاندے سی، اتے اوہناں سی رام پور وچ اپنا اڈا بنائی رکھیا۔ رستے وچ جیہڑے پنڈ آوندے سن اوہناں پنڈاں وچ اوہ تبلیغ کردے سن۔ سی رام پور وچ چھاپہ خانہ لاون دے نال مشنریاں سبھ توں پہلاں پنجابی زبان سکھن لئی اوس دے مطالعے اتے دھیان دتا۔ مشن دا سبھ توں وڈا مرکز سی رام پور سی۔ جتھوں مشن دا کم دینہہ رات اک کر کے کیتا جاندا رہیا۔ کیری ہوراں عیسائی مبلغّاں نوں وی برعظیم وچ آون دا آکھیا۔ اوس ویلے مشنریاں نوں برعظیم وچ کھل کے مذہب دے پرچار دی اجازت نہیں سی۔ پادریاں نوں بڑیاں اوکڑاں سہنیاں پیندیاں۔ ایسٹ انڈیا کمپنی مبلغّاں نوں تبلیغ دی اجازت دین توں انکاری سی۔ ولیم کیری ہوراں 1800ء وچ اپنے قیام دے نال ای پنجابی زبان تے ادب اتے کم شروع کر چھڈیا سی۔ پنجابی زبان دی گرامر تے اپنے مذہبی لٹریچر نوں وی پنجابی زبان وچ لکھن دے نال کیری ہوراں نے بائیبل دے وی پنجابی زبان وچ ترجمے کیتے۔ کیری ہوراں دا سی رام پور وچ مذہبی کھلار ویکھ کے ولایت وچ عیسائی پادریاں اپنیاں جائیداداں ویچ کے برعظیم ول مونہہ کیتا۔ چھ پادریاں رل کے ایتھے جگہ مُل لئی تے اک چھاپہ خانہ ہور لا چھڈیا۔ جتھے مذہبی کتاباں دے دوجیاں زباناں وچ ترجمے شروع کیتے۔ اوہناں دا ایہہ کم مذہب دے کھلار وچ سوکھڑے دا پہلا پیر سی۔