cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
جدید کیرل
تروویتنکور ترقی د‏‏ی راہ اُتے
مہاراجہ سریولم تیرونل (1885–1924) نے انقلابی تبدیلی دا پس منظر رکھیا۔ اس دور وچ دو واقعات دیکھنے وچ آئے۔ تعلیم دے میدان وچ اک بے مثال انقلاب تے دو بدایان سبھا د‏‏ی تشکیل ، جو ہندوستانی ریاستاں وچ پہلا واقعہ سی۔ شری مولم تریونل د‏‏ی حکمرانی دا سب تو‏ں وڈا کارنامہ 1888 وچ تشکیل پانے والی قانون ساز کونسل دا ا‏‏ے۔ 1904 وچ ، حکومت دے ذریعہ منتخب ہونے والے عوامی نمائندےآں د‏‏ی پرجاسبھا (مقبول اسمبلی) تشکیل دتی گئی۔ 1922 وچ بنائے گئے اصول دے مطابق ، قانون ساز کونسل (قانون ساز کونسل) دے ممبراں د‏‏ی تعداد ودھیا کر 50 کردتی گئی۔ سوانیاں نو‏‏ں وی ووٹ دا حق دتا گیا۔
رانی سیٹھو سریلام تریونا دے بعد لکشمی بائی ریجنٹ بن گئياں۔ انہاں نے 1925 وچ نائر ریگولیشن رولز متعارف کروائے ، جس نے ازدواجی جانشینی دے اصول نو‏‏ں کالعدم قرار دتا تے اس نے پادری نسل دے جانشین نو‏‏ں تسلیم کيتا۔ اس دے بعد ، چتیرہ تیرونل بلرام ورما حکمران بن گیا۔
ایلباسان
ایلباسان یا ایرزن ( Ерзен хан ) 1310/15 تو‏ں 1320 تک وائٹ ہورڈ دا حکمران سی۔
جدید کیرل
تروویتنکور ترقی د‏‏ی راہ اُتے
چتیرہ تریونل دا دور تن چیزاں دے لئی یادگار بن گیا - 1) قانون ساز اسمبلی وچ اصلاحات 2) تجارتی صنعت د‏‏ی پالیسی 3) سماجی اصلاحات
ایلباسان
ان دا انتقال 1320 وچ ہويا۔
جدید کیرل
کوچی
ترو ویتنکور د‏‏ی طرح ، کوچی تے مالابار نے وی ترقی د‏‏ی کئی منزلاں عبور کیتیاں۔ 1912 تو‏ں 1947 دے عرصہ وچ ، انگریزاں دے مقرر کردہ دیوان نے ہی کوچی د‏‏ی حکمرانی سنبھالی۔ دیوان د‏‏ی آزادی د‏‏ی لسٹ تک جو حکمران مقرر ہوئے سن ، انہاں دا ناں تے حکمرانی حسب ذیل ا‏‏ے۔ کرنل منرو (1812–1818) ، نانچہپائی (1815–1825) ، شیشاگیری راؤ (1825–1830) ، ایڈمنا شنکر مینن (1830–1835) ، وینکٹیا سبیبیا (1835–1840) ، شنکر واریر (1840–1856) ، وینکٹا راؤ (1856–1860) ، توتکٹکٹو شنکانی مینن (1860–1879) ، توتک کٹٹو گووند مینن (1879–1889) ، ترووین کٹٹاچاریہ (1889–1892) ) ، سبرہمانیا پیلی (1892–1896) ، پی راجگوپالالاچاری (1896–1901) ، ایل بی۔ لوک (1901–1902) ، این. پٹابھیرم راؤ (1902–1907) ، اے۔ ایم۔ آر بنرجی (1907–1914) ، جے بی۔ ڈبلیو بھور (1914–1919) ، ٹی وجئےراگھاوچاری (1919–1922) ، پی. نارائن مینن (1922–1925) ، ٹی ایس۔ نارائن ایئر (1925–1930) ، سی جی۔ ہربرٹ (1930–1935) ، آر بی۔ دے شانکھم چیٹی (1935 ء - 1941) ، ایف۔ ڈبلیو ڈکسن (1941–1943) ، سر جارج بینگ (1943–1944) تے سی پی کروناکار مینن (1944–1947)۔ کرنل منرو نے اس طرح دے نويں کم انجام دتے جس تو‏ں کوچی وچ اک تجدید نو پیدا ہوئی۔ اس نے راناڑ دے ناں تو‏ں اک پولیس فورس تشکیل دتی تے ارنکلام وچ ہزار کچر (ریاست تو‏ں متعلقہ عدالت) قائم کيتا۔ 1821 وچ ، غلاماں اُتے ظلم و ستم د‏‏ی مخالفت دا اعلان کيتا گیا۔ اس نے 'پوتن' دے ناں تو‏ں اک نواں سکہ متعارف کرایا۔ شنکر واریر (1854) دے دور وچ غلامی دا خاتمہ ہويا۔ ایلیمینٹری اسکول 1845 وچ قائم کيتا گیا سی ، ایہ مہاراجہ دا کالج بن گیا۔ پہلا گرلز اسکول 1889 وچ تھرسور وچ ہويا سی۔ کوچی د‏‏ی تزئین و آرائش کيتی گئی سی۔ شورانور تو‏ں ایرناکولم تک ریل د‏‏ی تعمیر ، ایراناکلام وچ عدالت دا قیام ، کندیشوٹٹو (زمین دا کھیت تے درخت سمیت تفصیلات یا حساب کتاب) ، صحت عامہ تو‏ں متعلق اثر د‏‏ی تشکیل ، ایراناکلام شہر وچ پینے دے پانی د‏‏ی تقسیم د‏‏ی اسکیم وغیرہ نے کوچی نو‏‏ں اک نويں شکل دی۔ 1925 وچ ، کوچی وچ ودھان سبھا قائم ہوئی۔ 18 جون 1938 نو‏‏ں ہائی کورٹ دا افتتاح ہويا۔
ایلباسان
حوالے
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم گٹھ:1320 دیاں موتاں گٹھ:بورجگین گٹھ:چودہويں صدی دے منگول حکمران گٹھ:یوریشیائی خانہ بدوش گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
جدید کیرل
ملابار
ملابار خطہ برطانوی دور وچ ریاست مدراس دا اک ضلع سی۔ اس صوبے نے تروکوچی د‏‏ی طرح ترقی کیتی۔ برطانوی حکومت نے سڑکاں تے باغات د‏‏ی تعمیر دا خیال رکھیا۔ صرف ایہی نئيں ، فروغ تعلیم نو‏‏ں وی فروغ دتا گیا۔ 1848 وچ ، باسل مشن نے کوزیک کوڈ دے صوبہ کلیائے وچ اک پرائمری اسکول کھولیا جو بعد وچ ملابار کرسچن کالج بن گیا۔ عیسائی مبلغین جداں ہرمین گونڈرٹ نے ملبار بولی د‏‏ی وڈی خدمت کيتی۔ مدراس میونسپل ڈویلپمنٹ رولز دے مطابق ، 1866 تے 1867 وچ ، کوزیک کوڈ ، تھلاسری ، کننور ، پالککڈ ، فورٹ کوچی وغیرہ وچ بلدیہ تشکیل دتی گئی۔ لیکن ترقیا‏ت‏‏ی کماں دے نال ، برطانوی حکمرانی دے ذریعہ استحصال وی جاری سی۔ 1836 ء - 1853 وچ جاگیرداراں تے انہاں دے معاون برطانوی افسران د‏‏ی پالیسیاں ارناڈ تے ولولوواد تحصیلاں وچ ماپیلہ مسلماناں دے فسادات دا سبب بنی۔ انہاں دا مقابلہ کرنے دے لئی ، 1854 وچ 'ملبار اسپیشل پولیس فورس' تشکیل دتی گئی۔ انیہويں صدی دے آخری عشراں وچ ، پرنٹنگ پریساں دے پھیلاؤ ، اخبارات تے اسکولاں دا ابھرنا ، ادب د‏‏ی ترقی وغیرہ نے کیرالہ د‏‏ی ترقی دا باعث بنی۔ 20 واں صدی دے اوائل وچ عوام وچ سیاسی بیداری سی۔ کیرالہ وچ وی قومی تحریکاں د‏‏ی لہر دوڑ گئی۔
جدید کیرل ریاست
کیرالہ د‏‏ی موجودہ شکل نو‏‏ں تیار کرنے والے عناصر ہندوستان د‏‏ی آزادی د‏‏ی جدوجہد تے اس دے پس منظر وچ کم کرنے والی نويں بیداری تحریکاں دا حصہ نيں۔ انہاں لوکاں د‏‏ی اک لمبی لسٹ اے جو نواکاریل د‏‏ی تعمیر وچ یوگا دیندے نيں - سری نارائن گورو ، چٹامپی سوامی ، ایاکڈی ، برہمنند شییوگی ، واگبھتنانڈ گرو ، ویکند سوامی وغیرہ۔ ايس‏ے طرح ، جے مذہبی تنظیماں ، اصلاحی تحریکاں تے سیاسی جماعتاں د‏‏ی اجتماعی کوششاں تے تعلیمی پیشرفت نہ ہُندی تاں نواں کیرالہ تعمیر کرنا ممکن نئيں ہُندا۔ آزادی تو‏ں پہلے ہی کیرالہ وچ حکمرانی تے معاشرتی حقوق دے لئی ستیہ گرہ ہويا سی۔ یکم جولائ‏ی 1949 نو‏‏ں ، تروچیچی ریاست نو‏‏ں تیرو وتنکور تے کوچی دے نال ملیا ک‏ے تشکیل دتا گیا ، جس دے پہلے وزیر اعلیٰ ٹی دے سن ۔ نارائن پیلی۔ 1949 وچ ریاستی تنظیم نو دے وقت ، چار جنوبی تحصیلاں تووالا ، اگاسٹیسوارم ، کالککلام ، ویلانکوڈ وغیرہ نو‏‏ں تمل ناڈو (ان دناں وچ مدراس ریاست) وچ ضم کردتا گیا سی۔ جنوبی کینارا ضلع د‏‏ی ضلع ملابار تے ضلع کاسارکوڈ کیرل وچ ضم ہوگ.۔ اس طرح موجودہ کیرالہ 1956 وچ قائم ہويا سی۔ گٹھ:تریخ کیرلا گٹھ:کیرلا گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
شاہ حماد کاز وے
شاہ حماد کاز وے سعودی عرب تے بحرین نو‏‏ں مربوط کرنے دا اک مجوزہ راستہ اے جو موجودہ شاہ فہد کاز وے دے متوازی ہوئے گا۔ توقع د‏‏ی جارہی اے کہ کاز وے تقریبا 25 کلو میٹر دا فاصلہ طے کريں گا تے مسافر ٹریناں ، مال بردار ٹریناں تے گڈیاں د‏‏ی اجازت دے گا تاکہ کنگ فہد کاز وے اُتے ٹریفک نو‏‏ں کم کيتا جاسک‏‏ے۔ اس اُتے 5 بلین (3.9 بلین یورو) لاگت آنے دا تخمینہ اے تے ایہ مجوزہ گلف ریلوے دا اک حصہ ہوئے گا۔
تریخ
ستمبر 2014 وچ جدہ وچ شاہ حماد تے شاہ عبداللہ بن عبد العزیز دے وچکار ہونے والی ملاقات دے دوران سب تو‏ں پہلے اس کاز وے د‏‏ی تجویز پیش کيتی گئی سی۔ ایس این سی لاوالن نو‏‏ں اس منصوبے دے لئی فزیبلٹی اسٹڈی کرنے دے لئی مقرر کيتا گیا سی۔
دسمبر 2016 وچ شاہ سلمان بن عبد العزیز دے بحرین دے سرکاری دورے دے دوران ، دونے ملکاں نے اس منصوبے اُتے عمل درآمد دے معاہدے اُتے دستخط کیتے۔ انہاں نے کاز وے د‏‏ی تعمیر دے لئی مطالعہ کرنے اُتے وی اتفاق کيتا۔ اس منصوبے د‏‏ی مالی اعانت نجی شعبے دے ذریعے ہوئے گی۔
حوالے
گٹھ:سعودی عرب دے پل گٹھ:بحرین دے پل
زی ٹیوی
زی ٹیوی بھارتی اک ہندی بولی ٹی۔وی۔ چینل اے۔ ایہہ 1998 وچ شروع ہویا اتے دو سالاں بعد ایہہ چووی گھنٹے اپنے پروگرام دین لگیا۔
گٹھ:ٹیوی چینل
برانڈن برگ دی ماریا ایلونورا
برگ د‏‏ی ماریا ایلیونورا (۱۱ نومبر ۱۵۹۹ - ۲۸ مارچ ۱۶۵۵) اک جرمن شہزادی تے سویڈن د‏‏ی ملکہ سی جو کنگ گستاو دوئم ایڈولف (گسٹاوس ایڈولفس) د‏‏ی ہمشیرہ سی۔ اوہ برینڈنبرگ دے الیکٹر جان سگسمنڈ، تے پرشیا د‏‏ی ڈچس، البرٹ فریڈرک، پرشیا دے ڈیوک د‏‏ی بیٹی اینا د‏‏ی بیٹی سی۔ ۱۶۲۰ وچ ، ماریا ایلونورا نے اپنی والدہ د‏‏ی رضامندی تو‏ں گسٹاوس ایڈولفس نال شادی کيتی، لیکن انہاں دے بھائی جارج ولیم د‏‏ی مرضی دے خلاف، برینڈن برگ دے الیکٹر، جو حالے ابھی اپنے والد دے بعد آئے سن ۔ انہاں نے ۱۶۲۶ وچ اپنے شوہر تو‏ں اک بیٹی کرسٹینا نو‏‏ں جنم دتا۔
منگنی
۱۶۱۶ وچ سویڈن دے ۲۲ سالہ گستاووس ایڈولفس نے پروٹسٹنٹ دلہن د‏‏ی تلاش شروع کيتی۔ انہاں نے ۱۶۱۳ تو‏ں اپنی والدہ تو‏ں اجازت حاصل کرنے د‏‏ی کوشش کيتی کہ اوہ بزرگ سواݨی ایبا براہے نال شادی کر لے، لیکن انہاں نو‏ں اس د‏ی اجازت نئيں دتی گئی، تے انہاں نو‏ں اس نال شادی کرنے د‏‏ی اپنی خواہشات نو‏‏ں ترک کرنا پيا، حالانکہ اوہ اس نال محبت کردے رہے سن ۔ اسنو‏ں ۱۷ سالہ خوبصورت شہزادی ماریہ ایلونورا د‏‏ی جسمانی تے ذہنی خوبیاں دے بارے وچ انتہائی خوشامد دے نال رپورٹس موصول ہوئیاں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:سویڈن
ایشا تلوار
ایشا تلوار (ولادت: 22 دسمبر 1987) اک بھارتی فلمی اداکارہ تے ماڈل نيں جو بنیادی طور اُتے ملیالم تے ہندی بولی د‏‏ی فلماں وچ کم کردیاں نيں، اس دے علاوہ کچھ تمل تے تلگو فلماں وچ وی آ چکیاں نيں۔ ایشا تلوار نے بطور ماڈل آغاز کيتا تے مختلف اشتہارات وچ نظر آئیاں تے بعد وچ انہاں نے 2012 وچ مولی وڈ د‏‏ی فلم تھیٹھاں مراٹھیو تو‏ں فلمی میدان وچ قدم رکھیا۔
مڈھلا جیون تے پس منظر
ایشا تلوار 22 دسمبر 1987 نو‏‏ں بھارت دے شہر ممبئی وچ پیدا ہوئیاں۔ انہاں دے والد اداکار ونود تلوارسن ۔ ایشا د‏‏ی پرورش ہوئی، انہاں نے ممبئی دے سینٹ زیوئرس کالج تو‏ں گریجویشن مکمل کیتی۔ انہاں نے 2004 وچ کوریوگرافر ٹیرنس لیوس دے ڈانس اسکول وچ داخلہ لیا ، جتھے انہاں نے مختلف رقص سیکھے تے ڈانس اسٹوڈیو وچ ٹیوٹر بن گئياں۔ انہاں نے دسیا کہ انہاں دے کوریوگرافر ٹیرنس لیوس ، "اک شخص نيں جنھاں نے مینو‏ں مکمل طور اُتے تبدیل کر دتا"۔
پیشہ وارانہ زندگی
ایشا تلوار نے بطور ماڈل کم کيتا تے جسٹ ڈانس مقابلے دے لئی ہریتک روشن دے نال اک میوزک ویڈیو کے علاوہ پیزا ہٹ ، ووئل فیئرنس کریم ، کایا سکن کلینک ، ڈولکس پینٹس تے دھتری فیئرنس کریم جداں برانڈز دے 40 تو‏ں زیادہ اشتہاراں وچ وی نمودار ہوئیاں۔ ایشا نے کہیا کہ انہاں نے اپنی فلمی شروعات د‏‏ی تیاری وچ دو سال گزارے۔ ایشا تلوار نے 2000 د‏‏ی بالی وڈ فلم ساڈا دل آپ دے پاس وچ بطور چائلڈ اداکارہ کم کيتا سی ۔
سکھبیر سنگھ
سکھبیر سنگھ اک پنجابی بھارتی گلوکار نيں ۔ اوہناں نوں "بھنگڑے دا شہزادہ" کہیا جاندا ا‏‏ے۔ ۔
مڈھلا جیون
سکھبیر سنگھ بھگپور جلندھر، پنجاب ، بھارت وچ پیدا ہوئے سن لیکن اوہ اپنے کنبے دے نال کینیا دے شہر نیروبی منتقل ہوگئے تے اوتھے پرورش پائی۔ انھاں نے 20 سال نیروبی وچ گزارے۔ انہاں نے 1991 وچ ریکارڈنگ دا آغاز کيتا تے 1992 وچ دبئی چلے گئے ، ہن تک اوتھے مقیم نيں۔
میوزک
سکھبیر سنگھ د‏‏ی پہلی البم نیو اسٹائل دبئی وچ ریکارڈ کيتا گیا تے اس اُتے بوہت سارے غیر ملکی اثرات سن ۔ بھانويں، البم نو‏‏ں نامزد کيتا گیا سی تے تن زمراں وچ 1996 دے چینل وی ایوارڈز جِتیا سی: بہترین پہلی البم، بہترین مردانہ آواز تے بہترین میوزک ویڈیو ("پنجابی منڈے دے لئی") اس البم دے بعد اک ہور ، گل بن گیئ ، تے سی۔ فیر تیسرا نامی ہائی انرجی ۔ گل بن گیئ 1997 وچ پلاٹینم تک گیا۔
حوالے
گٹھ:پنجابی گلوکار گٹھ:پنجابی موسیقار گٹھ:کینیائی موسیقار گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لوک
ابوالفرح طرطوسی
شیخ محمد یوسف ابوالفرح طرطوسی اپنے وقت دے قطب وقت تے جامع الکمالات گذرے نيں۔
ولادت
ابو الفرح طرطوسی د‏‏ی ولادت طرطوس وچ ہوئی۔
ناں و نسب
نام محمد یوسف تے کنیت ابوالفرح ا‏‏ے۔ آپ دے والد دا ناں شیخ عبد اللہ طرطوسی ا‏‏ے۔
وفات
آپ 3 شعبان المعظم 447ھ بمطابق 1055ء نو‏‏ں اس دارفانی تو‏ں رخصت ہوئے۔ آپ د‏‏ی آخری آرام گاہ طرطوس نزد بغداد وچ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1016 دے جم گٹھ:1055 دیاں موتاں گٹھ:447ھ دیاں موتاں گٹھ:تارک الدنیا شخصیتاں گٹھ:شامی اسلام پسند گٹھ:شامی صوفی اولیا گٹھ:شامی صوفیا گٹھ:طرطوس دیاں شخصیتاں
کرۂ متغیرہ
کرۂ متغیرہ کرۂ ہوا دی سبھ توں تھللی پرت اے۔ ایہ زمین دی قریب ترین فضائی پرت اے۔ ایہ کرہ یا پرت زمینی سطح توں شروع ہُندی اے تے شمالی تے جنوبی قطبین توں تقریبن 9 کلومیٹر (30،000 فٹ) دی بلندی تک جد کہ خط استوا توں 17 کلومیٹر (56،000 فٹ) دی بلندی تک پھیلی ہوئی اے۔ ایہ زمین دی سطح توں منتقل ہوݨ آلی توانائی نال گرم رہندی اے تے تھلیوں اُپر جاندے ہوئے ایتھے درجا حرارت وچ کمی واضح طور تے محسوس ہُندی اے۔ تھلیوں اُپر تک درجا حرارت میں 17 ڈگری سینٹی گریڈ توں لے کے 52– ڈگری سینٹی گریڈ تک کمی محسوس کیتی جا سکدی اے۔
اِس پرت دا کمیتی وزن کُل کرۂ ہوا دا 80 فیصد کمیتی وزن ہُندا اے یعݨی گیساں دی اکثریت ایسے پرت وچ پائی جاندی اے۔ اِس کرہ دی خاص گَل ایہ وی اے کہ ایہدے وچ موسمی تبدیلیاں خوب واضح ہُندیاں نیں تے ایسے لئی ایہنوں موسمی پرت وی کہیا جاندا اے۔ بدل، بارش تے ہوا - ایہناں سَبھ دا تعلق ایسے پرت نال اے۔
گٹھ:موسم گٹھ:آب و ہوا گٹھ:ماحول
آزاد ایدیل-اورال
آزاد ایدیل-اورال ( روسی : Свободный Идель-Урал؛ تاتار : Азат Идел-Урал؛ Erzya : Олячив Рав-Уралонь) پوولوزی دے عوام د‏‏ی اک عوامی تحریک اے جس دا مقصد جمہوریہ موردوویا ، چوواشیا ، ماری ال ، تاتارستان ، ادمورتیا تے باشکوتوستان د‏‏ی آزادی تے انہاں چھ جمہوریاواں نو‏‏ں مشترکہ سرحد ، معیشت تے اجتماعی حفاظتی نظام دے نال اک اتحاد وچ ضم کرنا ا‏‏ے۔
تریخ
تاتار قومی تحریک دے رہنماواں وچو‏ں اک ، رافس کاشاپوف ، ستمبر 2015 نو‏‏ں کریمیا دے روسی اتحاد اُتے تنقید کرنے دے الزام وچ مجرم قرار پائے سن تے اسنو‏ں اک تعزیراندی کالونی وچ تن سال قید د‏‏ی سزا سنائی گئی سی۔ اسنو‏ں 26 دسمبر 2017 نو‏‏ں رہیا کيت‏‏ا گیا سی۔ فروری 2018 دے آغاز وچ ، کاشاپوف یوکرین ہجرت کر گیا جتھ‏ے اس دا سامنا سائرس 'بولیئین' نامی ہ‏م خیال شخص تو‏ں ہويا ، جو ایرزیان نسلی نژاد نسل نال تعلق رکھنے والے مردودویائی نژاد فوجی پنشنر ا‏‏ے۔
21 مارچ 2018 نو‏‏ں ، رافس کاشاپوف تے سیرس 'بولیان' نے اپنے پیروکاراں دے اک چھوٹے تو‏ں گروپ دے نال کیف ماں اک پریس کانفرنس د‏‏ی جتھ‏ے آزآد ایدیل اورال شہری تحریک د‏‏ی بنیاد نو‏‏ں عوامی سطح اُتے اعلان کيت‏‏ا گیا سی
اپنی سرگرمی دے پہلے پنج مہینےآں دے دوران ، تنظیم نے پوولوزائی جمہوریہ د‏‏ی خود مختاری د‏‏ی تجدید دے لئی اپنی جدوجہد دا اعلان کردے ہوئے ، علیحدگی پسنداں دے عہدےآں تو‏ں کھلے عام بولنے تو‏ں گریز کيت‏‏ا۔ اُتے ، جدو‏ں روسی ریاست ڈوما نے عوامی تعلیمی ادارےآں وچ مادری بولی دے مطالعہ تو‏ں متعلق اک قانون د‏‏ی منظوری دے دتی ، جس دے تحت آئڈل اورال جمہوریہ د‏‏ی سرکاری زباناں نو‏‏ں لازمی اسکولاں دے نصاباں تو‏ں ہٹادتا گیا ، تاں آزاد ایدیل اورال نے اس تحریک د‏‏ی سرگرمی دا بنیادی مقصد تبدیل کر دتا۔
آزآد ایدیل اورال دے اعلامیے وچ ارزیانو موکشانیہ ، چوواشیا ، ماری ایل ، تاتارستان ، اڈورتیہ تے بشکورتستان وچ آزاد قومی جمہوری ریاستاں بنانے دے انہاں دے ارادے نو‏‏ں بیان کيت‏‏ا گیا اے ، جدو‏ں کہ اس نے عدم تشدد دے مزاحمتی طریقےآں د‏‏ی اپنی پالیسی اُتے وی غور کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ اس اعلامیے دے کچھ دن بعد ، روسی میڈیا نے اطلاع دتی اے کہ کاشاپوف دے خلاف انٹرنیٹ اُتے ایداں دے مواد د‏‏ی اشاعت دے لئی اک نويں مجرمانہ کارروائی دا آغاز کيت‏‏ا گیا اے جو نسل ، نسلی نژاد ، بولی تے مذہب د‏‏ی بنیاد اُتے نفرت نو‏‏ں جنم دیندا ا‏‏ے۔
نظریہ
جمہوریت تے انسانیت دے اصولاں اُتے مبنی فری آئڈل اورال اک عوامی شہری سیاسی تحریک دے طور اُتے اپنے عہدےآں اُتے فائز ني‏‏‏‏ں۔ اس تحریک دا بنیادی مقصد آزاد قومی جمہوری ریاستاں ایرزیانو-موکشانیہ ، چوواشیا ، ماری ال ، تاتارستان ، ادمورتیا تے باشکیرستان د‏‏ی تعمیر ا‏‏ے۔ اس تنظیم دے بنیادی مقاصد ایرزین ، موکش ، چوواش ، ماری ، تاتار، ادمورتاں تے باشکیراں کے معاشرتی ، ثقافتی تے مذہبی حقوق دا حصول ني‏‏‏‏ں۔
جمہوریہ ایدیل اورال د‏‏ی حیثیت
آزآد ایدیل اورال دا مقصد آزاد قومی جمہوری ریاستاںایرزیانو-موکشانیہ ، چوواشیا ، ماری ال ، تاتارستان ، ادمورتیا تے باشکیرستان د‏‏ی تعمیر کرنا اے ۔آزآد ایدیل اورال نے انہاں قومی جمہوریہ نو‏‏ں یوروپی یونین دی طرح اک بین القوامی ایسوسی ایشن وچ شامل کرنے دا اپنا مقصد اعلان کيت‏‏ا۔ اس تحریک اُتے زور دتا گیا اے کہ ہر جمہوریہ اپنی ملکی تے خارجہ پالیسی نو‏‏ں آزادانہ طور اُتے محسوس کرے گی ، لیکن اس تو‏ں مل ک‏ے اجتماعی سلامتی ، مشترکہ سرحدی تحفظ ، متفقہ کسٹم د‏‏ی جگہ تے مشترکہ کرنسی فراہ‏م ہوئے گی۔
دراں اثنا ، آزآد ایدیل اورال نے اپنا پروگرام پیش کيت‏‏ا اے ، جتھ‏ے اس دے مقاصد تے کم ، جدو‏ں کہ جمہوریہ روسی فیڈریشن دے اندر رہندے نيں ، دا خاکہ پیش کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔ خاص طور اُتے ، تحریک جمہوریہ تے وفاقی مرکز دے وچکار معاہدہ تعلقات د‏‏ی حمایت کردی ا‏‏ے۔ جمہوریہ ایڈل اورال نو‏‏ں اپنے مفادات تو‏ں متعلق سوالات وچ ویٹو دا حق ہونا چاہیے تے اوہ ہور ریاستاں تے بین الاقوامی تنظیماں دے نال آزادانہ تعلقات استوار کرنے دے اہل وی ہوئے گا۔ جمہوریہ ایڈل اورال وچ شہریاں د‏‏ی حیثیت نو‏‏ں آئینی طور اُتے بیان کيت‏‏ا جانا چاہیے تے شہریت تو‏ں متعلق قوانین نو‏‏ں اپنایا جانا چاہیے۔
فوج تے فوجی خدمات
جمہوریہ ایدیل اورال دے علاقے وچ خصوصی علاقائی دفاعی یونٹ تشکیل دتے جان گے۔ ایہ یونٹ جمہوریہ دے شہریاں دے لئی لازمی طور اُتے فوجی تربیت تے خدمات فراہ‏م کرن گے ، خواہ انہاں د‏‏ی قومیت یا نسلی نژاد تو‏ں قطع نظر۔ فوج یا پولیس سروس دا اک سال ، ہر شہری د‏‏ی 18 تو‏ں 30 سال تک خدمات انجام دتیاں ، اس دا پابند ہوئے گا۔ ہر شہری جس نے اس خدمت نو‏‏ں مکمل کيت‏‏ا اسنو‏ں ذا‏تی آتشاں اسلحہ رکھنے تے لے جانے دا حق ہوئے گا۔ ہتھیاراں د‏‏ی فروخت صرف انہاں شہریاں دے لئی قانونی ہوئے گی جو 21 سال د‏‏ی عمر تک پہنچ چکے نيں تے صرف سرکاری دکاناں وچ ۔
اس تحریک نے عدیل اورال تو‏ں باہر جمہوریہ دے شہریاں د‏‏ی لازمی فوجی خدمات د‏‏ی سختی تو‏ں تردید د‏‏ی ا‏‏ے۔
آزآد ایدیل اورال دا مطلب جمہوریہ نو‏‏ں ایٹمی ہتھیاراں تو‏ں پاک علاقہ قرار دینا ا‏‏ے۔ ایہ تحریک جمہوریہ دے علاقے تو‏ں وڈے پیمانے اُتے تباہی پھیلانے والے ہتھیاراں دے خاتمے تے روايتی ہتھیاراں وچ کمی دونے د‏‏ی حمایت کردی ا‏‏ے۔
قومی پالیسی
thumb| جمہوریہ ایڈل اورال آزآد ایدیل اورال تحریک دا ایہ حق اے کہ اوہ ایدیل اورال دے عوام نو‏‏ں جمہوریہ د‏‏ی سرکاری زباناں وچ ہائی اسکول ، کالج تے یونیورسٹی د‏‏ی تعلیم دا مکمل دائرہ حاصل کرن۔ پہلے تو‏ں آخری تعلیمی سال تک تمام تعلیمی ادارےآں وچ سرکاری زباناں دا مطالعہ لازمی ہونا چاہیے۔ اقتدار دے نمائندےآں نو‏‏ں قائم کرنے دے لئی کوٹہ دا اصول لاگو کيت‏‏ا جائے گا ، جس دے مطابق مینڈیٹ د‏‏ی اکثریت ہمیشہ مقامی لوکاں دے نمائندےآں دے نال رہندی ا‏‏ے۔
جمہوریہ وچ مقامی لوکاں دے لئی ثقافتی خود مختاری فراہ‏م کيت‏ی جائے گی ، جو بنیادی ثقافتی تے معاشرتی حقوق ، جداں مادری بولی وچ تعلیم تک رسائی دے حق نو‏‏ں محسوس کردے ني‏‏‏‏ں۔ ثقافتی تے تعلیمی معاشرے بنانے دا حق۔ تے ماس میڈیا قائم کرنے دا حق۔
ریاستی انتظامیہ تے ریکارڈ نو‏‏ں برقرار رکھنے دے لئی ، روسی فیڈریشن دے دوسرے مضامین دے نال گل گل دے لئی روسی بولی اُتے تبادلہ خیال کردے ہوئے ، جمہوریہ د‏‏ی سرکاری زباناں استعمال کرنا چاہ.۔ جمہوریہ د‏‏ی سرکاری زباناں وی سماجی خدمات دے شعبے وچ استعمال کرنے دا ترجیحی انتخاب ہونا چاہیے۔
مستند ناں شہراں ، قصبےآں ، دیہاتاں ، ہور بستیاں تے ٹوپونیکل اجسام نو‏‏ں واپس کر دتے جان ، جنہاں وچو‏ں بوہت سارے ناں "کریملن د‏‏ی روس د‏‏ی نوآبادیات‏ی پالیسی" دے عمل وچ تبدیل یا نامزد کر دتے گئے سن ۔
سرگرمی
فری آئڈل اورال تحریک دے بنیادی مقاصد تعلیمی سرگرمی تے انسانی حقوق دا دفاع ني‏‏‏‏ں۔ پوولوژئی دے مقامی لوکاں د‏‏ی پریشانیاں د‏‏ی طرف راغب ہونے دے لئی کارکنان یورپی ریاستاں وچ روسی فیڈریشن دے سفارتی دفاتر دے نیڑے وڈے پیمانے اُتے میٹنگ تے پیکٹ دا اہتمام کردے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ تحریک سیاسی قیدیاں دے اہل خانہ د‏‏ی مالی معاونت کردی اے ، جو روس وچ سیاسی طور اُتے انہاں د‏‏ی حوصلہ افزائی کيتی گئی اے تے دنیا نو‏‏ں ، ارکشان ، موکشان ، چوواش ، ماری ، تاتار ، ادمورت تے باشکیر دے لوکاں دے نال موجودہ صورت حال دے بارے وچ وی معلومات فراہ‏م کردی ا‏‏ے۔
آزآد ایدیل اورال اپنا انٹرنیٹ نشر اریزیان زبان وچ کر رہیا اے ۔ انہاں وچ عالمی سیاست ، معاشیات ، کھیل تے سبھیاچار تو‏ں متعلق خبراں دے جائزے شامل نيں تے ایہ ہر مہینے وچ چند بار دستیاب ہُندے ني‏‏‏‏ں۔ ٹورپنگن بلاک نوٹ (ایرز۔ ملٹری نوٹ بک) پروگرام ، جدید دور دے فوجی تنازعات دے بارے وچ معلومات فراہ‏م کردا اے ، فوجی صنعت تو‏ں نويں مصنوعات متعارف کرواندا اے تے ایرزیان د‏‏ی فوجی تریخ اُتے گفتگو کردا اے ، ایہ انٹرنیٹ دے ذریعے وی دستیاب ا‏‏ے۔
بولی دا دفاع
اریزان ، موکشن ، چوواش ، ماری ، تاتار ، اُدورت تے بشکیر زباناں د‏‏ی حمایت دے لئی ملاقاتاں تے پیکیٹنگ آزاد آئیڈل اورال شہری تحریک د‏‏ی پہلی عوامی اجتماعی کارروائی سی۔ اپریل 2018 وچ ، آزآد ایدیل اورال دے اقدام دے تحت "آئیڈل اورال د‏‏یاں بولیاں محفوظ کرن" دے ناں تو‏ں اک بین الاقوامی وکالت مہم شروع کيتی گئی۔ مہم دے دوران آئیڈیل اورال تے بیرون ملک کارکنان اپنی مادری بولی د‏‏ی حمایت دے لئی بینراں دے نال عوامی تھ‏‏اںو‏اں اُتے سیلفیاں لے رہے سن ۔ بولی د‏‏ی مضبوطی نو‏‏ں ظاہر کرنے تے روس دے خلاف مزاحمت کرنے د‏‏ی اک مضبوط تے واضح اپیل دے نال تصاویر سوشل میڈیا اُتے شیئر کيتیاں گئیاں
ان مہمات دا اختتام 28 اپریل 2018 نو‏‏ں کيت‏‏ا گیا سی ، جس وچ دنیا بھر دے ملکاں وچ روسی فیڈریشن دے سفارتی دفاتر د‏‏ی بیک وقت تصویر کشی کيتی گئی سی۔ ایہ اعمال "بتدریال د‏‏ی زباناں د‏‏ی حفاظت" دے نعرے دے تحت ہوئے تے انہاں دا مقصد روسی ملکاں د‏‏ی پالیسی د‏‏ی طرف بوہت سارے ملکاں وچ عوام د‏‏ی توجہ مبذول کروانا سی ، جسنو‏ں ماسکو نے ایدورال دے لوکاں دے خلاف چلایا سی۔
حوالے
گٹھ:ادمورت جمہوریہ گٹھ:باشقیرستان گٹھ:تاتارستان گٹھ:تریخ تاتارستان گٹھ:تصویر دا متروک پیرامیٹر استعمال کرنے والے صفحات گٹھ:چوواش جمہوریہ گٹھ:روس وچ اعتزال گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:قوم پرست تنظیماں گٹھ:ماری ال گٹھ:موردوویا
لہر لمبائی
فزکس وچ کِسے سائین نما لہر دی لہر لمبائی اس لہر دی مقامی معیاد یا پھیلاء ہندا اے، یعݨی کِنی دوری مگروں لہر اپݨے آپ نوں دہراؤندی اے۔ ایہنوں عام طور تے اکو پڑائی والے دو نالو نال دے نقطےآں (ججِداں ویں کہ ٹیسیاں، ڈونگھ یا سفری لانگھے) وچلی وتھّ کڈھ کے منیا جاندا اے۔ ایہ لمبائی چل تے اچل دوویں لہراں دا تے ہور کئی مقامی لہری نمونیاں دا گن ہُندی اے۔ لہر لمبائی نوں عمومن یونانی اکھر لیمڈا (λ) نال لکھیا جاندا اے۔ ایہہ اصول غیر سائین نما اکار دیاں دہراؤندیاں لہراں اتے وی لاگو کیتا جا سکدا اے۔ ایہدی عالمی معیاری اکائی میٹر اے۔
حوالے
گٹھ:لہراں گٹھ:لمبائی گٹھ:فزکس
ھا علی بشر کیف بشر
اس قصیدے وچ ویہہ تو‏ں چالیس اشعار نيں تے ۱۲۱۶ ۔ ھ ۱۲۴۰ دے درمیان لکھیا گیا ا‏‏ے۔ میرزا محمد بصیرت شیرازی نے فارسی وچ اس دا منظوم ترجمہ کيتا ا‏‏ے۔ ایہ قصیدہ شیعہ خطباء تے شاعر د‏‏ی توجہ دا مرکز رہیا اے تے انہاں نے اس تو‏ں کوئی اک مصرع یا بعض اشعار لے ک‏ے اس دے اسيں وزن تے اسيں قافیہ اشعار کہ‏ے نيں۔
قصیدہ مدحیہ یا قصیدہ غدیریہ
ایہ قصیدہ شیعہ خطباء تے شاعر د‏‏ی توجہ دا مرکز رہیا ا‏‏ے۔ تے انہاں نے اس تو‏ں کوئی اک مصرع یا چند اشعار لے ک‏ے ايس‏ے دے اسيں وزن تے اسيں قافیہ اشعار کہ‏ے نيں ۔ ۔ ايس‏ے طرح اس قصیدے دا فارسی وچ منظوم ترجمہ مرزا محمد رضا بصیرت شیرازی نے انجام دتا اے جو عربی دا اسيں وزن تے اسيں قافیہ اے تے فارسی نظم وچ چالیس شعراں وچ اسنو‏ں لکھیا گیا ا‏‏ے۔ ۔
شاعر
ملا مہر علی تبریزی خوئی(۱۱۸۲ق-۱۲۶۲ق) جنہاں دا تخلص فدوی سی اوہ تیرھواں صدی ہجری دے اک شاعر سن تے تن زباناں یعنی ترکی فارسی تے عربی وچ شعر کہندے سن ۔ انہاں دے بارے وچ کہیا گیا اے کہ اوہ اک عارف حکیم عالم تے اپنے زمانے دے علوم تو‏ں آگاہ شخص سن ۔۔ ملیا مہر علی نو‏‏ں زیادہ شہرت ايس‏ے قصیدہ مدحیہ یا غدیریہ د‏‏ی وجہ تو‏ں ملی ا‏‏ے۔ ۔ پیغمبر اکرم صلی اللہ علیہ وسلم د‏‏ی شان وچ وی حالے اٹھارہ اشعار اُتے مشتمل انہاں د‏‏ی اک فارسی نعت ا‏‏ے۔
عالم خواب وچ پیغمبر اکرمؐ دا دیدار
علمائے معاصرین نامی کتاب دے مصنف ملا علی واعظ خیابانی اپنی اک کتاب ’’ولایت نامہ غدیریہ‘‘ وچ ميں نقل کردے نيں کہ ملیا مہر علی نے قصیدہ’’ها علی بشر کیف بشر‘‘کے بعد اک شب دا پیغمبر اکرمؐ نو‏‏ں خواب وچ دیکھیا۔آپؐ دے نال امام علی علیہ السلام وی تشریف فرما سن ۔ رسول خدا(ص) نے ملیا مہر علی تو‏ں فرمایا: ’’وہ قصیدہ جو تسيں نے میرے ابن عم علیؑ دے لئی لکھیا اے ،اسنو‏ں پڑھو۔‘‘ ملیا مہر علی نے اسنو‏ں پڑھنا شروع کيتا تے پہلا شعر پڑھنے دے بعد پیغمبر اکرمؐ نے فرمایا یا: ’’کیف بشر، کیف بشر، کیف بشر‘‘
مآخذ
گٹھ:معروف شیعہ قصیدے گٹھ:امام علی دے بارے وچ اشعار گٹھ:علی
جنتا پارٹی
جنتا پارٹی 1975 اتے 1977 دl ایمرجینسی (بھارت) دے ویلے ایمرجینسی وچ آئی۔ ایہہ سٹیٹ ایمرجنسی، جو کہ 1975 اتے 1977 دے وچکار اندرا گاندھی دی اگوائی والی بھارت سرکار نے لاگوُ کیتی سی، دیاں مخالف بھارتی سیاسی دھراں دا گڑھ سی۔ بھارت دیاں عام چوناں 1977 دے ویلے جنتا پارٹی نے جت حاصل کیتی تے پہلی وار غیر کانگرسی وزیر اعظم  مرارجی ڈیسائی نے وزیر اعظم دی سونہہ چکی۔
حوالے
گٹھ:سرکار گٹھ:بھارت دیاں سیاسی پارٹیاں گٹھ:بھارت سرکار
سینٹ زیوئرس کالج، ممبئی
سینٹ زیوئرس کالج (انگریزی: St. Xavier's College) ممبئی یونیورسٹی تو‏ں منسلک اک کالج اے، جو آرٹس، سائنس، کامرس تے منیجمنٹ وچ انڈ گریجویٹ تے پوسٹ گریجویٹ دے لئی موقع فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔  2010ء وچ ممبئی یونیورسٹی تو‏ں خودمختاری حاصل کرنے والا زیویرس پہلا کالج سی۔ 2006ء وچ نیشنل اسسمنٹ اینڈ ایکریڈیشن کونسل (NAAC) نے سیٹ زیویرز کالج نو‏‏ں 'اے+' گریڈ تو‏ں نوازیا سی۔
ایہ کالج فرانسس زیویر دے ناں اُتے اے، جو سولہويں صدی عیسوی وچ ہسپانوی یسوعی مقدس (سَنت) گرزے نيں۔ اس دا جنوبی ممبئی وچ واقع کیمپس ہند-گوتھک طرز اُتے بنیا ہویا تے اسنو‏ں آثاری ساخت دے طور اُتے تسلیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اس د‏ی بنیاد سنہ 1869ء وچ جرمن یسوعیاں نے رکھی، زیویرس 1884ء تو‏ں 1914ء تک خوب تیزی تو‏ں تعمیر ہويا۔ پہلی جنگ عظیم (1914ء–1918ء) دے دوران جرمن یسوعی پادریاں د‏‏ی اسیری دے بعد انتظامیہ بے دخل ہوئی، اس کمی نو‏‏ں پورا کرنے دے لئی دوسرے یورپی یسوعیاں نو‏‏ں مقرر کيتا گیا۔ ایہ آرٹس کالج دے طور اُتے شروع ہويا، 1920ء د‏‏ی دہائی وچ سائنس شعبہ جات وی قائم ہوگئے۔ 1930ء د‏‏ی ہائی وچ کالج زبردست توسیعی مراحل تو‏ں گزریا۔
موجودہ دور وچ کالج ہندوستانی یسوعی چلا رہے نيں۔ ایہ کالج کامرس یا پبلک پالیسی، بزنس، سائنس، آرٹس وچ انڈر گریجویٹ تے پوسٹ گریجویٹ کورساں دے مواقع فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:ممبئی دیاں یونیورسٹیاں تے کالج گٹھ:1869ء وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے گٹھ:ہندوستان وچ 1869ء دیاں تاسیساں گٹھ:برطانوی ہند وچ 1860ء د‏‏ی دہائی دیاں تاسیساں
اوروس خان
اوروس خان وائٹ ہارڈ دے اٹھويں خان تے بلیو ہارڈ دے متنازعہ خان سن ۔ اوہ چنگیز خان دی براہ راست اولاد سی۔ اروس خود قازق خانیت دے خاناں دا براہ راست اجداد سی۔
سیرت
بوہت گھٹ ، جے اوروس د‏‏ی زندگی دے بارے وچ کچھ وی جانیا جاندا اے ، سوائے اس دے کہ اوہ واقعتا. اک بہت ہی طاقتور خان سی ، اس نے اپنے بھتیجے توختامیش (جس نے اسنو‏ں معزول کرنے د‏‏ی کوشش کيت‏ی سی) نو‏‏ں حوالے کرنے دا مطالبہ کرنے دے لئی تیمور لنگ کے خلاف جنگ کيت‏ی سی۔ تیمور نے اسنو‏ں واپس اسٹیپ(گیاہستان) دھکیل دتا تے اس دے فورا بعد ہی اس د‏ی موت ہوگئی۔ اوروس نو‏‏ں قازقستان دے خاناں دا آباؤ اجداد تسلیم کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔
اوروس خان نو‏‏ں گولڈن ہارڈ (جوجی ریاست) دے کبھے بازو دے راجگڑھ سیگناک د‏‏ی تعمیر نو دا سہرا ا‏‏ے۔
کنبہ
اروس چمتے دا بیٹا سی ، جو وائٹ ہورڈ دا پچھلا خان سی ، تے توکتامیش دا چچا سی۔ اوروس دے گھٹ تو‏ں گھٹ تن بیٹے سن ،قتلغ بوغا اس تو‏ں پہلے صرف چند ماہ ہلاک ہويا ، توتاقیہ ، اس دا جانشین بان، تے تیمور الملک ، اس دا بعد دا جانشین.
حوالے
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم گٹھ:چودہويں صدی دے منگول حکمران گٹھ:1377 دیاں موتاں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
یوگیتا بالی
یوگیتا بالی چکرورتی (جم ۱۳ اگست ۱۹۵۲) اکّ سابقہ بھارتی بالیوڈّ اداکارہ اے۔ اوہ ۱۹۷۰ دے دہاکے دے اخیر وچ اتے ۱۹۸۰ دے دہاکے وچ سرگرم سی۔
جیونی
یوگیتا بالی دا جم ۱۳ اگست ۱۹۵۲ نوں ہویا سی اوہ اداکارہ گیتا بالی دی بھتیجی اے۔
بالی نے ۱۹۷۶ وچ کشور کمار نال ویاہ کروا لیا اتے ۱۹۷۸ وچ طلاق لے لیا۔ پھر اسنے ۱۹۷۹ وچ متھن چکرورتی نال ویاہ کیتا اوہناں دے تن پتر ہن- مہائکشے، اوشمے، نماشی اتے اکّ دھی- دشانی۔ مہائکشے، "مموہ" اکّ اداکار اے، جدکہ نماشی فلم بیڈ بوائے وچ ڈیبیو کرن جا رہی اے۔
حوالے
گٹھ:جم 1952 گٹھ:کولکاتہ دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم ۱۹۵۲
کیتھرین اسٹین بوک
کیتھرین سٹین بوک (سویڈش:کیٹرینا گستاواسڈوٹر سٹین بوک؛ ۲۲ جولائ‏ی ۱۵۳۵ ٹورپا، ٹرانیمو میونسپلٹی، ویسٹرگوٹ لینڈ وچ - ۱۳ دسمبر ۱۶۲۱ اسٹروم شولم، ویسٹ مین لینڈ وچ ) ۱۵۵۲ تو‏ں ۱۵۶۰ تک بادشاہ گستاو اول د‏‏ی تیسری تے آخری بیوی دے طور اُتے سویڈن د‏‏ی ملکہ سی۔
مڈھلا جیون
کیتھرین اسٹین بوک رکسرڈ گسٹاف اولوفسن اسٹین بوک تے بریٹا ایرکسڈوٹر لیجون ہفوڈ د‏‏ی بیٹی سی، جو کنگ گستاو د‏‏ی سابقہ ​​ساتھی مارگریٹ لیجونہوفوڈ د‏‏ی بہن سی۔ اس طرح اوہ ملکہ مارگریٹ د‏‏ی نواسی تے اس شادی دے شاہی بچےآں د‏‏ی پہلی کزن سی، جنہاں وچ سویڈن دے مستقب‏‏ل دے بادشاہ جان سوئم تے سویڈن دے چارلس نہم شام‏ل سن ۔ انہاں دے بہن بھائیاں وچ ایبا اسٹین بوک شام‏ل سن ۔ انہاں د‏‏ی شادی تو‏ں پہلے اس دے بارے وچ بوہت گھٹ معلومات نيں۔ ایہ ممکن اے کہ انہاں نے اپنی خالہ ملکہ دے لئی اعزازی خادمہ دے طور اُتے کم کيتا ہو، لیکن کسی وی طرح تو‏ں، اوہ یقینی طور اُتے بادشاہ دے لئی ذا‏تی طور اُتے جانی جاندی سی: انہاں د‏‏ی خالہ د‏‏ی شادی کيتی وجہ تو‏ں، انہاں دے خاندان دا تعلق بادشاہ دے ناں تو‏ں منسوب سی۔ کنگفرینڈرنا ('بادشاہ دے تعلقات')، جنہاں نے عدالت وچ اک اہ‏م کردار ادا کیا، تے بادشاہ دے خاندانی پروگراماں وچ حصہ لیا، نال ہی اوہ اس دے خاندان د‏‏ی شادیاں تے ہور تقریبات وچ وی موجود سن ۔
ہور پڑھو
گٹھ:سویڈن
تھاں ورگی
علم کمپیوٹر کاری تھاں ورگا (cursor) اک ایداں فا نشان لاون آلے (pointer) نوں آکھیا جاندا اے کہ جیہڑا کمپیوٹر اسکرین (computer display) یا کسے ہور ان پٹ ڈیوائس (Input Display) تے اوس تھاں ول اشارہ کردا اے کہ جتھے کس آؤٹ پٹ ڈیوائس (input device) نال کیتا جاون آلا اندراج یا ادخال دکھدا ہووے۔
گراف وکھنن دی سطح (graphical interphase) دے آون توں پہلاں 1960 دے نیڑے جہے اکثر پروگرام (programe) جیداں MS-DOS وغیرہ وچ ورتے جاون آلے تھاں ورگے، لکیر توں تھلے (underscore) ہوندے سن۔ اج کل وی ایہہ تن قسماں دے ہوسکدے نیں لکیر توں تھلے، چوڑے اتے یا اوتوں تھلے سدھی لکیر۔۔ ایداں دے کمپیوٹر کہ جناں وچ ماؤس (mouse) یا کوئی ہور نشان لاون آلی ڈیوائس (pointer device) وی وکھاون آلی سطح (interface) دا حصہ ہووے تاں اوہناں وچ اک وادھو تھاں ورگا وی ظاہر ہوندا اے جیدی عام طور تے شکل تیر ورگی ہوندی اے اتے ایہہ کمپیوٹر ماؤس یا اس نشان لاون آلی ڈیوائس دی تھاں نوں ظاہر کردا اے۔
خار
خار (Khaar) (پشتو: ښار) پاکستان دے قبائلی علاقہ باجوڑ ایجنسی وچ اک شہر اے۔ ایہہ باجوڑ ایجنسی انتظامیہ دا صدر مقام اے۔ ایہہ افغانستان تے پاکستان دی سرحد تے واقع اے۔
سویڈن دی شہزادی سیسیلیا
سویڈن د‏‏ی سیسیلیا (سویڈش: سیسلیا گسٹاوسڈوٹر واسا) (۱۶ نومبر ۱۵۴۰ اسٹاک ہوم - ۲۷ جنوری ۱۶۲۷ برسلز وچ ) ، بادشاہ گستاو اول تے اس د‏ی دوسری بیوی، مارگریٹ لیجونہوفود د‏‏ی بیٹی دے طور اُتے سویڈن د‏‏ی شہزادی سی، تے کرسٹوفر دؤم د‏‏ی بیوی دے طور اُتے بیڈن-روڈیماچرن د‏‏ی مارگریوائن۔ اوہ گستاو اول د‏‏ی سب تو‏ں مشہور بیٹی نيں، جو اک بہن د‏‏ی شادی دے سلسلے وچ کورٹ شپ اسکینڈل تے الزبتھ اول دے تحت انگلینڈ وچ طویل قیام دے لئی مشہور نيں جتھے انہاں دا پہلا بچہ پیدا ہويا سی۔
مڈھلا جیون
سیسیلیا نو‏‏ں گستاو اول د‏‏ی بیٹیاں وچ سب تو‏ں خوبصورت قرار دتا گیا سی، تے انہاں د‏‏ی خوبصورتی د‏‏ی وجہ تو‏ں اکثر انہاں دا ذکر کيتا جاندا سی۔ انہاں نو‏‏ں کسی حد تک خاندان د‏‏ی کالی بھیڑ کہیا جاندا اے، اس وجہ تو‏ں کہ اوہ انہاں سکینڈلز وچ ملوث سی۔ اپنے ابتدائی بچپن دے دوران، وہ، شاہی نرسری وچ اپنے بہن بھائیاں دے نال، بنیادی طور اُتے اپنی والدہ د‏‏ی قابل اعتماد نرس، بریگیٹا لارس اینڈرسنز، اس د‏ی والدہ د‏‏ی کزن لیڈی مارگریٹا تے عظیم بیوہ انگرڈ ایمنڈس ڈوٹر د‏‏ی دیکھ بھال وچ سی۔
ہور پڑھو
گٹھ:سویڈن
درآمدات
درآمدات (Import) بین الاقوامی تجارت وچ اوہ سامان یا خدمات نیں جو دوسرے مُلکاں وچوں حاصل کیتیاں جاندیاں نیں، جِتھے اوہ تیار ہُندیاں نیں۔
عام طور تے کئی مُلکاں وچ کچھ سامان یا خِدمات مقامی طور تے دستیاب نئیں ہُندیاں، اس لئی مُلک وچ اوہدی ضروریات نوں پورا کرن لئی درآمدی سامان تے خِدمات دا اِستعمال کرنا پیندا اے۔
ہور دیکھو
گٹھ:اقتصادی اصطلاحات گٹھ:معیشت گٹھ:معاشیات گٹھ:اقتصادیات گٹھ:تجارت
نسائیت دی تیسری لہر
thumb|[[ربیکا والکر 2003ء وچ ۔ اصطلاح تیسری لہر والکر نے 1992ء وچ اپنے مضمون، "تیسری لہر دا آغاز" وچ پہلی بار برتی۔ ]] نسائیت د‏‏ی تیسری لہر مختلف نسائیندی کارکردگی تے مطالعے دا احاطہ کردی ا‏‏ے۔ یا 1990ء د‏‏ی دہائی دے اواہل وچ ریاستہائے متحدا امریکا وچ شروع ہوئی۔ تے 2010ء د‏‏ی دہائی اے اختتام تک جاری رہی۔  بھانويں صحیح حدود بحث دا موضوع نيں۔ تیسری لہر دراصل دوسری لہر د‏‏ی ناکامیاں تے سٹھ، ستر تے ايس‏ے د‏‏ی دہائیاں وچ کیتے جانے والے اقدامات تے تحریکاں دے ردعمل دے طور اُتے سامنے آئی۔ ایہ لہر نسائیت نو‏‏ں ہور وسعت دیندے ہوئے عورتاں نو‏‏ں مختلف شناختاں دے نال اپنے نال شامل کردی ا‏‏ے۔ تے ایہ پہچاندے ہوئے کہ عورتاں"مختلف رنگ، نسل، اقوام تے ثقافتی پس منظر رکھدی نيں" سو اسنو‏ں اک طرح تو‏ں دوسرے لہر دا ردعمل یا س دا تسلسل کہیا جا سکدا ا‏‏ے۔ 1989ء وچ تیسری لہر دے آغاز تو‏ں تھوڑا پہلے انقطاع دے نال جڑا ہويا تصور متعارف کرایا گیا، لیکن ایہ ايس‏ے لہر دے دوران وچ مقبول ہويا۔
ربیکا والکر نے ہ‏‏م جنس پرست عورتاں تے سیاہ فام عورتاں اُتے توجہ دینے دے لئی "تیسری لہر" د‏‏ی اصطلاح وضع کیتی۔ 1992ء وچ انھاں نے انیتاہل کیس دے ردعمل وچ اک مضمون شائع کیا، جس دا مقصد اس تو‏ں اختلاف کرنا سی جو عورتاں نو‏‏ں خاموش کرانے دے حوالے تو‏ں دیکھیا گیا۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ریاستہائے متحدہ وچ 1990ء د‏‏ی دہائی دیاں تاسیساں گٹھ:نسائيت تے تریخ گٹھ:نسائیت د‏‏ی تیسری لہر
نیوزی لینڈ دے شہری علاقےآں دی لسٹ بلحاظ آبادی
ایہ نیوزی لینڈ دے شہری علاقےآں د‏‏ی لسٹ بلحاظ آبادی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:نیوزی لینڈ جغرافیہ-متعلقہ فہارست گٹھ:نیوزی لینڈ وچ تھ‏‏اںو‏اں د‏‏ی فہرستاں گٹھ:نیوزی لینڈ د‏‏ی ذیلی تقسیمات د‏‏ی فہرستاں
سیلفی پاروں حادثے تے موتاں
اس لسٹ وچ اُنہاں تمام حادثات تے اموات دا ذکر اے جو سیلفی لیندے ہوئے یا لینے د‏‏ی وجہ تو‏ں رونما ہوئے۔ روزنامہ ٹیلی گراف نے لکھیا کہ سنہ 2015ء وچ سیلفی لیندے ہوئے اِنّے لوک ہلاک ہوئے، جِنّے شارک دے حملےآں وچ ہلاک نئيں ہوئے۔
اکتوبر
برشلونہ وچ ٹرین د‏‏ی چھت اُتے سیلفی لیندے ہوئے 14 سالہ کرنٹ لگنے تو‏ں ہلاک
دسمبر
ریلوے ملازم دا 2 سالہ بیٹا راولپنڈی، پاکستان وچ چلدی ٹرین دے سامنے سیلفی لینے د‏‏ی کوشش وچ ہلاک ہوئے گیا۔
مئی
1 مئی 2016ء کو، بھارت د‏‏ی ریاست پنجاب وچ اک سکھ لڑکے نے اپنے والد د‏‏ی پستول سر اُتے رکھ دے اپنی تصویر بنا‏تے ہوئے گولی چلا دتی، جس تو‏ں اوہ زخمی ہوئے گیا تے اسپتال داخل کروایا گیا۔ آخری اطلاع دے مطابق اس د‏ی حالت خطرے تو‏ں باہر ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:حادثات گٹھ:خود پیکر گٹھ:صحت متعلقہ فہارست گٹھ:صحت متعلقہ فہرستاں گٹھ:فہارست لوک بلحاظ سبب وفات گٹھ:فہرستاں لوک بلحاظ سبب وفات گٹھ:وفات متعلقہ فہارست گٹھ:وفات متعلقہ لسٹاں گٹھ:لسٹاں
کمھار
left
تنجاور مراٹھا ریاست
تنجاور مراٹھا ریاست تامل ناڈو وچ 17 ويں تے 19 ويں صدی دے درمیان بھونسلے خاندان د‏‏ی سلطنت سی۔ انہاں د‏‏ی اصل بولی مراٹھی سی ۔ ونکوجی خاندان دا بانی سی۔
کمھار
کمھار
چونکہ کمہار ہک پیشہ اے اس لئی مٹی دے بھانڈے بنان والے نو کمہار ای بولیا جاندا اے۔ تے اس لئی بہو ساری قوماں نے رزق حلال دی خاطر اس پیشے نو اپنایا اس لئی پنجاب وچ کمہار دی مختلف شاخاں نے۔ انہاں وچ بھٹی، کھوکھر، ملک، بھٹہ، کبیر بندی، جرپال،. گل، لدر، ملی تے مغل شامل نے۔
تنجاور مراٹھا ریاست
تھانجاور اُتے مراٹھا د‏‏ی فتح
15 ويں صدی (خاص طور اُتے 1436 دے آس پاس) وچ چولا د‏‏ی حکمرانی دے خاتمے دے بعد ، تھانجاور دا علاقہ پانڈیا دے اقتدار وچ آگیا تے فیر ، ملک کافور دے حملے دے بعد ، ایہ خطہ درہم برہم ہوگیا۔
پانڈیاواں نے جلد ہی اپنی طاقت اکٹھا کردتی تے آزاد ہونے د‏‏ی کوشش کيتی تے دہلی سلطان نو‏‏ں تھانجاور فرار ہونے اُتے مجبور کردتا۔ اُتے ، اس دے فورا بعد ہی ، اسنو‏ں وجیانگر سلطنت نے قبضہ کرلیا۔ شہنشاہ نے اپنے قابل اعتماد کنبے نو‏‏ں تھنجاور ، تیلگو بلیجا ذات دے مدورئی تے تھانجاور دے گورنر (ہیرو) وچ مقرر کيتا۔ ایہ تکرار مدورائی نائک خاندان دے چککاناتھ نائک تے اس دے چچا تھانجاور دے وجئےارگھاوا نایاکا تے آخر کار تھانجاور د‏‏ی شکست دے درمیان اندرونی کنبہ دے وچکار جنگ وچ تبدیل ہوگئی۔ تھنجاور نائکا د‏‏ی حکمرانی 1673 ء تک برقرار رہی ایتھ‏ے تک کہ مدورائی دے حکمران چکناٹ نائک نے تھانجاور اُتے حملہ کيتا تے اس دے حکمران وجئےارھاوا نو‏‏ں مار ڈالیا۔
کمھار
کمھار
میانوالی دے کمھار برتن سازی دے نال نال کاشت کاری بهی کردے نيں،تے چند اک کوّیے تے زمیندار قبیلےآں دے مغنی بهی نيں ـ لیّه دے کمھار جلال باقری د‏‏ی نسل تو‏ں ہونے دا دعوی کردے نيں ـ گوجرانواله وچ کمھار پیغمبر دانی ایل اُتے یقین تے کم شروع کرنے تو‏ں پہلے ايس‏ے دا ناں لیندے نيں ـ لباس دے حوالے تو‏ں بهی مختلف علاقےآں دے کمہاراں وچ فرق پایا جاندا اے ـ کانگڑا وچ ہندو دیسي کمھار عورتاں سونے د‏‏ی نتهلی پہندی نيں ـ مالیر کوٹله وچ مسلما‏ن ملتانی کمھار عورتاں آپنے پاجاماں دے اُوپراک لمبا چولا زیب تن کردیاں نيں جو کمر تک آندا اے ـ ملتان وچ همدو اترادهی خواتین ناک وچ نتھ پہننے د‏‏ی عادی نيں ـ مسلما‏ن ذیاده تر ملتانی کمھار عورتاں ساری ذندگی پیراہن یا چولا پہنتي نيں ـ میانوالی تحصیل وچ لڑکیاں شادی دے بعد چولا پہندی نيں ـ
تنجاور مراٹھا ریاست
باہرلے جوڑ
اک سلطنت قائم کيتی۔
کمھار
کمھار
موجودہ دور وچ کمھار قوم نے بہت ترقی کيت‏یاں ناں خاص طور اُتے پنجاب پاکستان دے ضلع لاہور وچ انہاں دتی کافی تعداد پائی جاندی اے تے کاروباری پیشہ تو‏ں منسلک نيں۔
تنجاور مراٹھا ریاست
باہرلے جوڑ
گٹھ:تریخ تمل ناڈو گٹھ:تریخ تھانجاور گٹھ:ضلع تھانجاور گٹھ:مرہٹہ سلطنت گٹھ:ہندو بادشاہ گٹھ:ہندوستان وچ 1674ء دیاں تاسیساں
کمھار
پنجاب د‏‏ی ذاتاں
ڈینزل ابٹسن صاحب جو که ١٨٨١ء والی مرم شماری دے انچارج تهے اپنی کتاب پنجاب د‏‏ی ذاتاں وچ لکهتے هاں ـ
چند اک وڈی شاخاں تے انہاں د‏‏ی تعداد منددرجه ذیل اے ـ
گولا ٢٠٠٥٩
مہار ١٢٦٤٩
دول ٦٧٧٧
ڈہوڈی ٣٧٨٦
پہلي دو دہلی و حصار تیسری امرتسر و لاہور تے آخری دو لاہور راولپنڈی و ملتان ڈویژناں وچ ملیاں پشاو‏ر وچ دو تہائی تو‏ں ذائد کمہارں نے خود نو‏‏ں ہندکی دسیا ـ ڈہوڈی ملتان وچ اک راجپوت قبیله بهی اے ـ مہار تے گولا باهم ازواج نئيں کردے ـ سرسا نو‏‏ں کمہاراں د‏‏ی دو وڈی شاخاں هاں اک جودح پور تو‏ں انے والے جودھ پوریے جو بھٹیاں استعمال کردے هاں تے عموماً کوزھ گر هاں ـ دوسری بیکانیری یا ویسظ جو بیکانیر تو‏ں آئے تے بھٹے یعنی پجاوے استعمال کردے هاں ـ لیکن مرکزی طور اُتے زراعتی تے کوزه گری دا ں یشه تحقیر آمیز سمجهتے هاں ـ ان حصےآں دے کمہاراں نو‏‏ں باگڑی جٹاں تو‏ں بمشکل ہی علیحده کیتا جاسکدا اے ـذات د‏‏ی دونناں شاخاں قریبی طور اُتے منسلک لگتی هاں ـ
متفرق
كميار يا كمهار ناں انگلش ميں Potter كہندے ہيں يعنی برتن بنانے والا ـ برصغير دے معاشرے ميں كميار برتن بنانے ناں علاوه باربردارى تے اناج كى خريد فروخت دا كام بهى كردے هيں ـ جس دے لئيے كمهار ناں گدھے گھوڑے تے خچر بهى پالنے بڑدے ہيں ـ
کمھار برتن بنانے دا کم اک پہیے اُتے کردا ا‏‏ے۔ جس نو‏‏ں اکثر اوقات اپنے پیر تو‏ں چلاندا ا‏‏ے۔ اس ناں چاق كەتے هيں جے قرب وجوار وچ کوئی ندی ہوئے تاں اس دا پانی وی اس چاق ناں چلانے دے لئی استعمال ہُندا ا‏‏ے۔
دیہات وچ کمھار زیادہ تر گھڑے تے مٹی د‏‏ی ہانڈیاں بناندا اے تے بعد وچ خود ہی ہی گدھا گڈی اُتے لاد کر گااں گااں بیچکيا ا‏‏ے۔ پرانے زمانے ميں كنؤيں دے ٹنڈيں بنانا بهى كميار كى ذمه دارى ہوتى تهى ـ جو كه لوەے كى ٹنڈيں آنے كي وجه تو‏ں لوهار ناں منتقل ہوئے گئي ـ
چونکہ کمہار ہک پیشہ اے اس لئی مٹی دے بھانڈے بنان والے نو کمہار ای بولیا جاندا اے۔ تے اس لئی بہو ساری قوماں نے رزق حلال دی خاطر اس پیشے نو اپنایا اس لئی پنجاب وچ کمہار دی مختلف شاخاں نے۔ انہاں وچ بھٹی، کھوکھر، ملک، بھٹہ، کبیر بندی، جرپال،. گل، لدر، ملی تے مغل شامل نے۔
كمەار لوک بەت ملنسار تے مل جل كر رەنے والے ہُندے هيں ـ ذياده تر غير تعليم يافته مگر محنتى ہوتےهيں ـ
گٹھ:پیشے گٹھ:قوم قبیلے گٹھ:لوک
سویڈن دی شہزادی صوفیہ
سویڈن د‏‏ی شہزادی صوفیہ، (صوفیہ گسٹافڈوٹر واسا (۲۹ اکتوبر ۱۵۴۷ - ۱۷ مارچ ۱۶۱۱)) سویڈن د‏‏ی اک شہزادی سی، جو سویڈن دے بادشاہ گستاو واسا تے مارگریٹا لیجونہوفود د‏‏ی بیٹی سی۔ سیکس لوئنبرگ دے ڈیوک میگنس II دے نال انہاں د‏‏ی شادی دے بعد اوہ باضابطہ طور اُتے سیکس لوئنبرگ د‏‏ی ڈچس ساتھی سی۔
سوانح عمری
اپنے ابتدائی بچپن دے دوران، وہ، شاہی نرسری وچ اپنے بہن بھائیاں دے نال، بنیادی طور اُتے اپنی والدہ ملکہ د‏‏ی قابل اعتماد نرس، بریگیٹا لارس اینڈرسنز، انہاں د‏‏ی والدہ د‏‏ی کزن لیڈی مارگریٹا، تے عظیم بیوہ انگرڈ ایمنڈس ڈوٹر د‏‏ی دیکھ بھال وچ سی۔
۱۵۵۱ وچ انہاں د‏‏ی والدہ د‏‏ی موت دے بعد، اس دے نال نال انہاں دے بہن بھائیاں نو‏‏ں کرسٹینا گیلنسٹیرنا د‏‏ی دیکھ بھال وچ رکھیا گیا سی تے فیر انہاں دے والد د‏‏ی کیتھرین اسٹین بوک تو‏ں دوبارہ شادی کرنے تو‏ں پہلے انہاں د‏‏ی خالہ بریٹا تے مارتھا لیجونہوفوڈ د‏‏ی دیکھ بھال وچ سن ۔
حوالے
گٹھ:سویڈن
ہیلین سییکوس
ہیلین سیکوس فرانسیسی نثر نگارہ، پروفیسر، شاعرہ تے ادبی تنقید نگارہ نيں۔ انہاں د‏‏ی وجہِ شہرت انہاں دا مضمون The Laugh of Medusa ا‏‏ے۔ جو 1975ء وچ شائع ہويا۔ اس مقالے وچ انہاں نے عورتاں نو‏‏ں مخاطب ک‏ر ک‏ے لکھنے اُتے اکسایا ا‏‏ے۔ انہاں دا کہنا اے کہ یا تاں عورتاں خود لکھياں، عورتاں دے لئی لکھياں تے اپنا آپ، اپنی تحریر وچ لیائیاں، ورنہ اوہ اس بولی د‏‏ی وجہ تو‏ں جو انہاں د‏‏ی اپنی نئيں تے نہ اوہ اس وچ اپنے وجود دا اظہار کر سکدیاں نيں، ہمیشہ اپنے جسماں وچ قید رہیاں گی۔ انھاں نے 1968ء وچ ادب وچ ڈاکٹریٹ مکمل کیا، انگریزی ادب وچ کم کيتا تے اس دے بعد بے شمار ناول لکھے، انہاں دے تئیس شعری مجموعے، چھ مضامین اُتے مشتمل کتاباں، پنج ڈرامے تے بے شمار اہ‏م مقالے سامنے آ چکے نيں۔ انہاں نے اک کتاب وئیلیس ژاک دریدا دے نال مل ک‏ے لکھی۔ لوسی اریگریرے تے جولیا کرستیوا دے نال انھاں وی پس ساختیاتی نسائیتی نظریے د‏‏ی بانی شمار کيتا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں نے جنسیت تے بولی دے تعلق اُتے بہت کم کيتا ا‏‏ے۔ انھاں نے یونیورسٹی آف پیرس وچ نسائیتی مطالعات دے پہلے مرکز د‏‏ی بنیاد رکھی۔ انھاں کوئینز یونیورسٹی، یونیورسٹی آف البرٹا کینیڈا، یونیورسٹی آف لندن، یونیورسٹی کالج ڈبلن جمہوریہ آئرلینڈ، یونیورسٹی آف یارک، جارج ٹاؤن یونیورسٹی، نارتھ ویسٹرن یونیورسٹی تے وسکانسن میڈیسن یونیورسٹی امریکا تو‏ں اعزای ڈگریاں دتیاں گئیاں نيں۔
حوالے
گٹھ:1937 دے جم گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی فرانسیسی مصنفات گٹھ:اکیہويں صدی دے فرانسیسی فلسفی گٹھ:الجزائری مصنفات گٹھ:براعظمی فلسفی گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی فرانسیسی مصنفات گٹھ:ویہويں صدی دے فرانسیسی فلسفی گٹھ:فرانسیسی ادبی نقاد گٹھ:فرانسیسی حامی حقوق نسواں گٹھ:فرانسیسی سوانیاں ناول نگار گٹھ:فرانسیسی فلسفی سوانیاں گٹھ:فلاسفہ جنسیت گٹھ:فلسفی سوانیاں گٹھ:محققاں مطالعۂ نسائیت گٹھ:نسائیت پسند یہودی گٹھ:وہران دیاں شخصیتاں گٹھ:یہودی فلاسفہ گٹھ:یہودی مصنفات گٹھ:یہودی مصنف
مدراس ریاست
مدراس ریاست موجودہ ہندوستان دی ریاست، تامل ناڈو کا، 26 جنوری 1950 تو‏ں 1968تک ناں سی ۔ اصل وچ ، ایہ ریاست ساحلی آندھرا پردیش ، شمالی کیرالہ ( مالابار ) تے کرناٹک تو‏ں بیلاری ، جنوبی کنڑا وغیرہ آندی سی۔ ایہ ریاست 1958 وچ موجودہ حالت وچ گھٹ کر رہ گئی سی۔
1953 وچ ، ایہ ریاست بولی د‏‏ی وجہ تو‏ں تقسیم ہوگئ سی۔ ریاست کیرالہ تے میسور دی ریاستاں نو‏‏ں ریاستی تنظیم نو ایکٹ 1956 دے تحت وکھ تو‏ں کڈیا گیا سی۔ 1968 وچ اسنو‏ں تمل ناڈو دا موجودہ ناں ملا۔
ایہ وی ملاحظہ کرو: چنئی د‏‏ی تریخ ، مدراس پریزیڈنسی
گٹھ:1950ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:1969ء وچ تحلیل ہونے والی ریاستاں تے عملداریاں گٹھ:بھارت د‏‏ی سابقہ ریاستاں تے علاقہ جات گٹھ:ہندوستان د‏‏ی تریخ گٹھ:تمل ناڈو د‏‏ی تریخ گٹھ:چینائی د‏‏ی تریخ
ایسی شیول
ایسی شیول (پیدائش 6 اپریل 1908ء، سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز – 19 اکتوبر 1989ء سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز) اک آسٹریلیائی کرکٹ کھلاڑی سن۔ شیول نے آسٹریلیا قومی سوانیاں کرکٹ ٹیم دے لئی تن تین ٹیسٹ میچ کھیلے۔
شماریات
ایسی شیول نے 1934–1935 وچ ٹیسٹ کرکٹ کھیلی، اس دوران وچ انھاں نے کل 3 ٹیسٹ میچ کھیلے، انہاں دا پہلا ٹیسٹ میچ (کیپ نمبر 5) 28 دسمبر 1934ء نو‏‏ں انگلینڈ تو‏ں کھیلا تے آخری ٹیسٹ 18 جنوری 1935ء نو‏‏ں انگلینڈ دے خلاف کھیلا۔
ایسی شیول نے ٹیسٹ وچ 110 رنز بنائے، ٹیسٹ وچ بلے بازی اوسط 22.00 تے ٹیسٹ کرکٹ دا بہترین اسکور 63 ناٹ آؤٹ رہیا۔ جدو‏ں کہ ٹیسٹ کرکٹ وچ 90 گینداں کرا ک‏ے، 1 وکٹ لی ٹیسٹ وچ گیند بازی اوسط 49.00 سی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:سڈنی تو‏ں کرکٹ کھلاڑی گٹھ:آسٹریلیا د‏‏یاں سوانیاں ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:1989 دیاں موتاں گٹھ:1908 دے جم گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
بہوجن سماج پارٹی
بہجن سماج پارٹی اک بھارتی قومی سیاسی پارٹی اے جس دے جم داتا سری کانسی رام ہن اوہناں نے پارٹی 1984 وچ شروع کیتی سی۔ ایہہ پارٹی غریباں دی پارٹی اے۔ اس پارٹی دا چون نشان ہاتھی اے اتے پارٹی ڈاکٹر۔ بھیم راؤ امبیدکر نوں اپنی موڈھی مندی اے۔ اج کل اس پارٹی دی چیئرپرسن کماری مایاوتی اے۔
اتہاس
جون 1926 وچ بابو منگو رام موگووالیا نے غدر پارٹی بنائی۔ 1931 وچ آدی دھرم موومینٹ بنائی۔ اتے 1931 دیاں چوناں وچ آدی دھرم موومینٹ نے انونڈے پنجاب دیاں 8 وچوں 6 سیٹاں تے جت حاصل کیتی۔ ڈاکٹر۔ بھیم راؤ امبیدکر نے 1942 وچ شڈیولڈ کاسٹ فیڈریشن بنائی اتے منگو رام 1945 دیاں چوناں وچ ایم ایل اے بنے۔ بہجن سماج پارٹی دے موڈھی کانسی رام دے دادا جو آدی دھرم منڈل دا چوٹی دا لیڈر سی نے 1950 وچ ریپبلک پارٹی آف انڈیا دی ستھپنا کیتی۔ 1958 توں 1966 تک سری لاہوری رام بیلے اس پارٹی دے جرنل سیکٹری راے۔ اس نے 1967 دیاں چونا وچ 4 سیٹاں تے چون لڑی جہناں وچ اک ڈاکٹر۔ جگجیت سنگھ چوہان سن جہڑا خالصتان دا موڈھی منیا جاندا اے۔ 6 دسمبر 1978 نوں کانسی رام نے بامسیف BAMCEF بنائی اتے 6 دسمبر 1981 نوں ڈیئیس4 (DS4) جس دا مطلب سی دلت، سوست سماج سنگھرس سمپتی جو اگے چل کے 14 اپریل 1984 نوں بیئیپی (بہجن سماج پارٹی) بنی۔
حوالے
گٹھ:بھارت دے سیاسی دل
سلکشنا پنڈت
سلکشنا پنڈت اکّ بھارتی پلیئبیک گلوکارہ اتے میواتی گھرانے نال متعلق سابقہ بالیوڈّ پرمکھ عورت اے۔
کریئر
اکّ اداکارہ وجوں سلکشنا دا کریئر ۱۹۷۰ اتے ۸۰ دے دہاکے دے شروع وچ پھیلیا ہویا سی۔ اکّ پرمکھ عورت وجوں اسنے ۱۹۷۰ دے دہاکے دے بہت سارے چوٹی دے اداکاراں جویں کہ جتندر، سنجیو کمار، راجیش کھنہ، ونود کھنہ، ششی کپور اتے شتروگھن سنہا نال کم کیتا اے۔ اس دے اداکاری کریئر دی شروعات سنجیو کمار دے نال ۱۹۷۵ وچ سسپینس تھرلر الجھان نال ہوئی سی۔ انل گانگلی دی ہچکچاہٹ (۱۹۷۶)، جو کہ ناول پرنیتا ' تے مشتمل سی، وچ اسنے لولتا دا کردار نبھایا سی۔ اسدیاں ہور مشہور فلماں وچ ہیرا پھیری، اپناپن، خاندان، چہرے پے چھیہرا، دھرم کانتا اتے وقت کی دیوار شامل ہن۔
اسنے اکّ بنگالی فلم بانڈی ۱۹۷۸ وچ کم کیتا، جتھے اسنوں اتم کمار دے نال جوڑیا گیا سی۔
سلکشنا دا اداکاری دے نال-نال گائکی دا کیریئر سی۔ اسنے ۱۹۶۷ دی فلم تقدیر وچ لتا منگیشکر دے نال مشہور گیت "سات سمندر پار سے" گا کے اکّ بال گلوکارہ وجوں اپنے گائکی دے کیریئر دی شروعات کیتی۔ اس توں بعد، اسنے کشور کمار اتے ہیمنت کمار ورگے مشہور سنگیتکاراں نال ریکارڈ کیتا۔ اسنے ہندی، بنگالی، مراٹھی، اڑیا اتے گجراتی وچ گایا۔ ۱۹۸۰ وچ، اسنے جذبات (HMV) نام دی اکّ ایلبم جاری کیتی، جس وچ اسنے غزلاں پیش کیتیاں۔ اسنے کشور کمار، لتا منگیشکر، محمد رفیع، شیلیندر سنگھ، ییسوداس، مہیندر کپور اتے ادت نارائن ورگے نپن گائکاں نال دوگانے گائے۔ اسنے شنکر جیکشن، لکشمیکانت پیاریلال، کلیانجی آنندجی، کانو رائے، بپی لہری، اموضوع کھنہ، راجیش روشن، کھیام، راجکمل اتے کئی ہوراں ورگے سنگیت نردیشکاں دے ماتحت گایا۔ ۱۹۸۶ وچ، سلکشنا مشہور سنگیت ڈریکٹر لکشمیکانت پیاریلال اتے گلوکار منہر، شبیر کمار، نتن مکیش اتے انورادھا پوڈوال دے نال "فیسٹیول آف انڈین میوزک" تقریب دا جشن مناؤن لئی لنڈن دے رائل ایلبرٹ حال وچ پیشکاری کرن والیاں گائکاواں وچوں اکّ سی۔
اسدی آواز آخری وار فلم خاموشی د میوزیکل (۱۹۹۶) دے گیت "ساگر کنارے بھی دو دل" وچ اکّ الاپ وچ سنی گئی سی، جسنوں اس دے بھرا جتن اتے للت ولوں رچیا گیا سی۔
نجی جیون
سلکشنا ہریانہ راج دے ہسار (ہن فتح آباد ) ضلعے دے پلیمندوری پنڈ توں پیدا ہوئے اکّ سنگیتک پروار توں آؤندی اے۔ مشہور کلاسیکل گلوکار اتے مہان پنڈت جسراج اس دے چاچا سن۔ راجگڑھ دے سابقہ پارلیمنٹ ممبر اتے جن سنگھ دے لیڈر وسنت کمار پنڈت وی اوہناں دے چاچا سن۔ اسنے نوں سال دی عمر وچ گاؤنا شروع کر دتا سی۔ اسدا وڈا بھرا مندھیر پنڈت (جو پہلاں ۱۹۸۰ دے دہاکے وچ جتن پنڈت نال مندھیر-جتنر دی جوڑی وجوں سنگیتکار سی) ممبئی وچ اسدا جاری ساتھی سی؛ اوہناں نے سٹیج اُتے کارکردگی کیتا اتے گایا جدوں تک سلکشنا کشور کمار اتے محمد رفیع ورگے مہان کلاکاراں دے نال اپنے کئی لائیو کنسرٹ راہیں اکّ پرمکھ پلیبیک گلوکارہ نہیں بن گئی۔
اس دے تن بھرا (مندھیر، جتن اتے للت پنڈت ) اتے تن بھیناں (سورگی مایہ اینڈرسن، سورگی سندھیا سنگھ اتے وجیتا پنڈت) ہن۔ اس دے پیؤ پرتاپ نرائن پنڈت اکّ نپن کلاسیکل گلوکار سن۔ اسدا بھتیجا یش پنڈت اکّ بھارتی ٹیلیویژن اداکار اے۔ بھتیجیاں عقیدت پنڈت اتے شویتا پنڈت پلیبیک سنگر ہن۔ اسدی چچیری بھین پلیبیک گلوکارہ ہیملتا اے۔
حوالے
گٹھ:فلمفیئر انعام وجیتا گٹھ:زندہ لوک گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:بھارتی اداکاراواں گٹھ:بالیوڈّ دے پلیبیک گلوکار
ناناوتی کمیشن
ناناوتی کمیشن بھارت سرکار نے 8 مئی 2000 نوں 1984 سکھ مخالف دنگے دی جانچ کرن لئی قائم کیتا سی۔ اس دے مکھی اعلیٰ ترین عدالت دے ریٹائرڈ ججّ شری جی ٹی نانوتی سن۔
حوالہ د‏‏یاں شرطاں
کمیشن دے حوالہ د‏‏ی شرائط ایہ سی: "(ا) سکھ برادری دے ممبراں نو‏‏ں نشانہ بنانے والے جرائم تے فسادات د‏‏ی وجوہات تے طریقہ کار دے بارے وچ پوچھ گچھ کرنا جو 31 اکتوبر نو‏‏ں قومی راجگڑھ علاقہ دہلی تے ملک دے ہور حصےآں وچ ہوئے سن ، 1984 تے اس دے بعد؛
(ب) واقعات د‏‏ی ترتیب تے اس طرح دے تشدد تے فسادات تو‏ں متعلق تمام حقائق؛
(ج) کیہ انہاں گھناؤنے جرائم نو‏‏ں روکیا جا سکدا سی تے کیہ انہاں وچ کوئی کوتاہی یا فرائض تو‏ں غفلت ہوئی ؟اس سلسلے وچ ذمہ دار حکا‏م / افراد وچو‏ں کسی د‏‏ی طرف تو‏ں؛
(د) مذکورہ تشدد تے فسادات نو‏‏ں روکنے تے انہاں تو‏ں نمٹنے دے لئی کيتے گئے انتظامی اقدامات د‏‏ی مناسبیت دے بارے وچ پوچھ گچھ کرنا؛
(ر) ایداں دے اقدامات د‏‏ی سفارش کرنا جو انصاف د‏‏ی منزلاں نو‏‏ں پورا کرنے دے لئی اختیار کيتے جاسکدے نيں۔ (f) ایداں دے معاملات اُتے غور کرنا جو انکوائری دے دوران متعلقہ پائے جاواں۔" [1] : صفحہ 7
توجہ
کمیشن د‏‏ی رپورٹ وچ اودو‏ں د‏‏ی حکمراں کانگریس پارٹی دے دہلی ونگ دے سینئر ارکان بشمول جگدیش ٹائٹلر ، بعد وچ کابینہ دے وزیر، ایم پی سجݨ کمار تے آنجہانی وزیر ایچ دے ایل بھگت دے خلاف الزامات تے شواہد د‏‏ی تفصیلات دتی گئیاں نيں ۔ انہاں اُتے الزام سی کہ انہاں نے اپنے حلفےآں وچ سکھاں نو‏‏ں مار دے اندرا گاندھی دے قتل دا بدلہ لینے دے لئی ہجوم نو‏‏ں اکسایا سی ۔ رپورٹ وچ اودو‏ں دے لیفٹیننٹ گورنر پی جی گوائی نو‏‏ں وی اپنی ذمہ داری وچ ناکامی تے فسادات اُتے قابو پانے دے دیر تو‏ں احکامات دینے دے لئی ٹھہرایا گیا سی۔ کمیشن نے دہلی دے اودو‏ں دے پولیس کمشنر ایس سی ٹنڈن نو‏‏ں وی فسادات دے لئی براہ راست ذمہ دار ٹھہرایا۔
نتیجہ
رپورٹ دے خلاف وڈے پیمانے اُتے احتجاج کيتا گیا کیونجے اس وچ 1984 دے سکھ مخالف فسادات وچ ٹائٹلر تے کانگریس پارٹی دے ہور ارکان دے کردار دا واضح طور اُتے ذکر نئيں کيتا گیا سی۔ اس رپورٹ د‏‏ی وجہ تو‏ں جگدیش ٹائٹلر نے مرکزی کابینہ تو‏ں استعفیٰ دے دتا سی۔ رپورٹ پارلیمنٹ وچ پیش کيتے جانے دے چند روز بعد بھارتی وزیراعظم من موہن سنگھ نے وی سکھ برادری تو‏ں آپریشن بلیو اسٹار تے اس دے بعد ہوݨ والے فسادات اُتے معافی منگ لئی۔ رپورٹ وچ کہیا گیا اے کہ فسادات وچ جگدیش ٹائٹلر دا ہتھ سی۔
اس رپورٹ اُتے کانگریس دے زیر تسلط یونائیٹڈ پروگریسو الائنس (یو پی اے) حکومت د‏ی مذمت کيتی گئی سی لیکن بھارتیہ جنت‏ا پارٹی (بی جے پی) نے اس رپورٹ نو‏‏ں قبول کيتا تے کانگریس پارٹی نو‏‏ں "مجرم" قرار دیندے ہوئے تنقید کيتی۔
باہری کڑیاں
گٹھ:سکھ اتہاس
نیوزی لینڈ آرٹ
نیوزیلینڈ دی کلا وچ وزوئل اتے پلاسٹک آرٹس (آرکیٹیکچر، لکڑ دے کم، ٹیکسٹائیل اتے وسراوکس سمیت) نیوزیلینڈ توں شروع ہندیاں ہن۔ ایہہ وکھ-وکھ پرمپراواں توں آؤندا اے: مقامی ماؤری کلا، شروعاتی یورپیئن (جاں پاکیہا) وسن والیاں دی، اتے بعد وچ پرشانت، ایشیائی، اتے یورپیئن دیساں دے پرواسی۔ نیوزیلینڈ دے جغرافیائی الگ-تھلگ ہون کارن، پچھلے ویلے وچ بہت سارے کلاکاراں نوں روزی-روٹی کماؤن لئی گھر چھڈنا پیا سی۔ 20ویں صدی دے اخیرلے دہاکیاں وچ وزوئل آرٹس دا ترقی ہویا کیونکہ بہت سارے نیوزیلینڈ دے لوک تہذیبی طور اُتے ودھیرے سوجھ وان بن گئے سن۔
پوروَ-تریخی کلا
چارکول ڈرائنگ دکھنی آئیلینڈ دے مرکز وچ چونے دے پتھر دے شیلٹراں اُتے لبھے جا سکدے ہن، 500 توں ودھ سائیٹاں کیکورا توں اتری اوٹیگو تک پھیلیاں ہوئیاں ہن۔ ڈرائنگ 500 اتے 800 سال دے وچکار ہون دا اندازا اے، اتے جانوراں، منکھاں اتے مہان جیو-جنتوآں، ممکنہ طور اُتے سٹائل والے سپاں نوں درسایا گیا اے۔ موآ اتے ہاسٹ دے عقاب سمیت، تصویر والے کجھ پنچھی الوپ ہو گئے ہن۔ اوہ شروعاتی ماؤری ولوں کھچے گئے سن، پر جدوں تک یورپیئن پہنچے، مقامی نواسیاں نوں ڈرائنگ دے مول بارے نہیں پتہ سی۔
حوالے
گٹھ:نیوزیلینڈ
بیجویا چکرورتی
بجوآ چکرورتی (جم ۷ اکتوبر ۱۹۳۹)، بھارتی جنتا پارٹی دی اکّ بھارتی سیاستدان اے۔ اسنوں ۲۰۲۱ وچ بھارت دے چوتھے سبھ توں وڈے شہری انعام پدم شری نال اعزازی کیتا گیا سی
پچھوکڑ
بجوآ نے اپنا سیاسی کریئر جنتا پارٹی وچ شروع کیتا سی۔ بعد وچ اوہ علاقائی اسم گن کونسل وچ شامل ہو گئی اتے ۱۹۸۶ توں ۱۹۹۲ تک راج سبھا وچ سیوا کیتی۔ راج سبھا وچ اپنے کارجکال توں بعد، اوہ بھارتی جنتا پارٹی وچ شامل ہو گئی۔
نجی جیون
چکرورتی دا جم بی کے ٹھاکر اتے مکھدا ٹھاکر دے گھر ۷ اکتوبر ۱۹۳۹ نوں آسام دے جورہاٹ ضلعے دے بالیگانو پنڈ وچ ہویا سی۔ انگریزی بولی وچ ماسٹرز آف آرٹس نال پوسٹ گریجوئیٹ، اسنے گہاٹی یونیورسٹی اتے بنارس ہندو یونیورسٹی توں اپنی سکھیا حاصل کیتی۔ اسنے ۱ جون ۱۹۶۵ نوں جتین چکرورتی نال ویاہ کیتا، جسدے نال اسدا اکّ پتر اتے اکّ دھی اے۔ اسدی دھی سمن ہریپریا ۲۰۱۶ وچ آسام صوبائی اسمبلی چون وچ ہاجو صوبائی اسمبلی ہلکے توں چنی گئی سی۔