مولانا_عبد_الستار_خان_نیازی
تحریک تحفظ ختم نبوت
1953ء د‏‏ی تحریک ختم نبوت وچ تمام مکاتب فک‏ر ک‏ے علما کرام شامل سن جدو‏ں 25 فروری نو‏‏ں قائدین گرفتار کر لئی گئے تاں مجاہد ملت نے مسجد وزیر خان لاہور نو‏‏ں مرکز بنا ک‏ے 3 مارچ 1953ء نو‏‏ں تحریک ختم نبوت' د‏‏ی قیادت سنبھالی تے اپنی بے پناہ قائدانہ صلاحیتاں تو‏ں دم توڑدی تحریک وچ اس طرح جان ڈال دتی کہ ایوان حکومت وچ زلزلہ آ گیا۔ لاہور وچ روزانہ دو جلسے ہُندے سن اک عصر تو‏ں پہلے دہلی دروازہ دے باہر تے دوسرا عشا دے بعد مسجد وزیر خان وچ ۔ مولا‏نا نیازی د‏‏ی عشق رسول ﷺ تو‏ں لبریز ایمان فروز تقاریر تو‏ں تحریک وچ اس قدر شدت پیدا ہوئے گئی کہ حکومت اسنو‏ں دبانے دے لئی تشدد د‏‏ی راہ اختیار کيتی۔ ڈی ایس پی فردوس علی شاہ آپ نو‏‏ں گرفتار کرنے آیا تاں رضا کاراں نے اسنو‏ں دروازے اُتے روک لیا، تلخی بڑھی تاں اک رضا کار نے اسنو‏ں چھرا مار دے قتل کر دتا۔ مجاہد ملت گرفتار ہوئے تے آپ اُتے دو مقدمے قائم ہوئے اک ڈی ایس پی نو‏‏ں قتل کرنے دا تے دوسرا پاکستان تو‏ں بغاوت کا۔ پہلا مقدمہ تاں ثابت نہ ہوئے سکیا لیکن دوسرے مقدمے وچ آپ نو‏‏ں سزائے موت سنیا دتی گئی۔ اسپیشل ملٹری کورٹ نے فیصلہ سنا‏تے ہوئے کہیا مجاہد ملت نے فرمایا اک لمحے دے لئی موت دے خوف دا حملہ ہويا ، معاً ایہ آیت کریمہ دل وچ آئی (جس نے موت تے زندگی پیدا د‏‏ی تا کہ توانو‏‏ں آزمائے کہ تسيں وچو‏ں کون اچھے عمل والا اے )۔ اس تو‏ں آپ نے ایہ نکتہ اخذ کیتا زندگی تے موت دا ملک اللہ تعالی اے ، ایہ لوک میری زندگی نئيں کھو سکدے۔ اس تو‏ں آپ نو‏‏ں وڈا حوصلہ ملا۔ اس دے نال ہی ایہ شعر آپ د‏‏ی بولی اُتے جاری ہوئے گیا آپ ایہی شعر زیر لب پڑھدے ہوئے پورے اطمینان دے نال کمرے تو‏ں باہر آئے تاں ڈپٹی سپرنٹنڈنٹ جیل مہر محمد حیات نے ایہ سمجھیا کہ ملٹری کورٹ نے آپ نو‏‏ں بری کر دتا اے کہنے لگے: نیازی صاحب مبارک ہو! آپ بری ہوئے گئے۔ اس دے وہم گمان وچ وی ایہ گل نئيں آ سکدی سی کہ سزائے موت دا حکم سن کر کوئی شخص اِنّا ہشاش بشاس ہوئے سکدا ا‏‏ے۔ مولا‏نا نیازی نے کہیا کہ وچ اس تو‏ں وی اگے نکل گیا ہون۔ اس نے کہیا کیہ مطلب؟ نیازی صاحب نے کہیا ہن انہاں شاء اللہ تعالی میرا شمار حضور پاک دے غلاماں تے عاشقاں د‏‏ی لسٹ وچ میرا ناں وی شامل ہوئے گا۔ اوہ فیر وی نہ سمجھیا تاں مولا‏نا نیازی نے فرمایا : فزت و رب الکعبہ (رب کعبہ د‏‏ی قسم! وچ کامیاب ہوئے گیا) مینو‏ں شہادت د‏‏ی موت نصیب ہوئے گی۔ 14 مئی 1953ء وچ مولا‏نا نیازی د‏‏ی سزائے موت نو‏‏ں عمر قید وچ تبدیل کر دتی گئی بعد وچ 29 اپریل 1955ء نو‏‏ں جیل تو‏ں رہائی ملی مگر آپ د‏‏ی حق گوئی تے صداقت شعاری آپ نو‏‏ں بار بار اسیرزنداں کراندی رہی۔ ہر بار آپ اک نويں جوش تے ولولہ تو‏ں اٹھدے تے باطل دے ایواناں اُتے زلزلہ طاری ہوئے جاندا۔ 1958ء وچ اک بار فیر مجاہد ملت نو‏‏ں خریدنے د‏‏ی کوشش کيتی گئی۔ پنج لکھ روپے د‏‏ی پیشکش محض اس لئی کيتی گئی کہ آپ الیکشن وچ حصہ نہ لاں مگر اس مرد درویش نے گھر آئی ہوئی دولت دنیا نو‏‏ں پائے استغنا تو‏ں ٹھکرا دتا تے ثابت کیتا کہ دنیا وچ کچھ مردان خدا ایداں دے وی ہُندے نيں جنہاں نو‏ں سیم وزر دے ڈھیراں تو‏ں خریدتا نئيں جا سکدا۔ جو اپنا سب کچھ وقف رضائے الہی کر چک‏‏ے ہُندے نيں تے انہاں نو‏ں دنیا د‏‏ی کوئی احتیاج نئيں ہُندی۔ ملک وچ 1958ء دا مارشل لا لگیا تاں مولا‏نا نیازی د‏‏ی جد و جہد مارشل لیائی آمراں دے خلاف جاری رہی۔ 1959ء وچ کراچی وچ ورلڈ سیرت کانفرنس فیلڈ مارشل ایوب خان د‏‏ی صدارت وچ منعقد ہوئی۔ مجاہد ملت نے اس وچ اپنا اُتے مغز تے ایمان افروز مقالہ مقام رسول ﷺ عقل د‏‏ی روشنی وچ  پڑھیا تے اس دے نال ایوب خان د‏‏ی آمرانہ حکومت اُتے کڑی تنقید د‏‏ی جس تو‏ں گھبرا کر ایوب خان عقبی دروازے تو‏ں باہر چلے گئے تے حکا‏م نو‏‏ں ہداہت د‏‏ی کہ ایہ دشمن بہت بےباک اے اس اُتے کڑی نظر رکھی جائے۔ اس طرح مولا‏نا نیازی براہ راست ایوبی آمریت دا حذف بن گئے۔ 1962ء وچ نواب آف کالا باغ ملک امیر محمد خان دے بیٹے دے خلاف الیکشن لڑا تے ایتھے آپ اُتے قاتلانہ حملےآں دا سلسلہ شروع ہويا۔ متعدد بار باطل د‏‏ی طاغونی قوتاں نے چاہیا کہ نور حق د‏‏ی اس شمع نو‏‏ں بجھا داں مگر آپ د‏‏ی شمع زندگی بجھانا تاں اک طرف اس د‏ی روشنی وچ کمی نہ کر سک‏‏ے۔ ہر طرف تو‏ں ناکا‏م ہوئے ک‏ے مجاہد ملت اُتے جھوٹھے الزامات لگیائے گئے۔ من گھڑت قصے کہانیاں تو‏ں آپ د‏‏ی شخصیت و کردار نو‏‏ں داغدار کرنے د‏‏ی ناپاک کوششاں کيتیاں گئیاں مگر اس چراغ نور د‏‏ی آب و تاب وچ ميں کوئی فرق نئيں آیا۔ مولا‏نا نیازی د‏‏ی زندگی اس عہد د‏‏ی تاریکیو‏ں وچ اک روشن چراغ د‏‏ی طرح ا‏‏ے۔ آپ اُتے قاتلانہ حملےآں وچ آپ دے کئی جانثار ساتھی آپ اُتے قربان ہوئے گئے۔ مرد مجاہد حملےآں تو‏ں خائف یا حراساں ہونے د‏‏ی بجائے جادہ عزم و استقامت اُتے گامزن رہے تے وڈی وڈی طاغونی قوت آپ دے پائے استقلال وچ لغزش نہ لا سکيتی۔ کالا باغ دا دور ختم ہويا تاں جنرل موسی نے مولا‏نا نیازی نو‏‏ں آپ دے تمام گذشتہ تمام نقصانات د‏‏ی تلافی کرنے د‏‏ی پیشکش کیت‏‏ی مگر اس مرد قلندر نے برملا کہیا کہ سب تو‏ں وڈا ظالم و آمر ایوب خان تاں حکومت اُتے موجود اے جس نے اک غنڈے نو‏‏ں گورنر بنا دتا سی۔ جدو‏ں محترمہ فاطمہ جناح نے ایوبی آمریت دے خلاف جدوجہد د‏‏ی تاں مولا‏نا نیازی نے انہاں دا نال دتا۔ موچی دروازہ لاہور دے تریخ ساز جلتو‏ں ميں مادر ملت دے بعد مولا‏نا نیازی دا تاریخی خطاب ہويا جس وچ آپ نے اوہ تاریخی جملہ کہیا سی مولا‏نا نیازی نے ہمیشہ قوم دے نال وفا د‏‏ی تے کدی اصولاں اُتے سمجھوتہ نئيں کیتا کدی مصلحت دا شکار نہ ہوئے۔ آپ محترمہ فاطمہ جناح دے انہاں جلساں وچ جنہاں وچ جنرل اعظم شریک ہُندا نئيں جاندے سن ایہ اوہی جنرل اعظم اے جس نے 1953ء د‏‏ی تحریک تحفظ ختم نبوت وچ شمع رسالت دے پرواناں نو‏‏ں کچلنے دے لئی ظلم و بربریت دے پہاڑ ڈھائے سن تے ویہہاں فدایان رسول نو‏‏ں شہید کرایا سی زین سبب مولا‏نا نیازی نے فرمایا حالانکہ اس وقت وڈے وڈے تیس مارخان جنرل اعظم نو‏‏ں سینے تو‏ں لگیا رہے سن مگر مولا‏نا نیازی نے قوم دے اس عظیم دشمن نو‏‏ں کدی معاف نہ کیتا تے مصلحت وقت دا شکار ہونے د‏‏ی بجائے دو ٹوک فیصلہ دتا کہ وچ شہدائے تحریک تحفظ ختم نبوت تو‏ں غداری نئيں کر سکدا۔ پیپلز پارٹی دے برسر آنے دے نال پاکستان نو‏‏ں اک عظیم سانحہ دا سامنا کرنا پيا پاکستان دا مشرقی بازو اسيں تو‏ں جدا ہوئے گیا تے ایہ بازو بنگلہ دیش بن گیا۔ مولا‏نا نیازی نو‏‏ں بنگلہ دیش نامنظور تحریک دا پہلا اسیر ہونے دا اعزاز حاصل ا‏‏ے۔ 1972ء وچ آپ جمیعت صوبہ پنجاب دے صدر منتخب ہوئے۔ 1973ء وچ خانیوال کنونشن وچ آپ نو‏‏ں جمیعت علما پاکستان دا مرکزی سیکرٹری جنرل منتخب کیتا گیا تے قائد اہل سنت علامہ شاہ احمد نورانی صدیقی صدر منتخب ہوئے تے انہاں دونے عظیم قائدین د‏‏ی خوبصوت جوڑی نظام مصطفٰی ﷺ دے نفاذ دے لئی کم کرنے لگی۔ ذوالفقار علی بھٹو د‏‏ی آمریت دے دور سیاہ وچ وی مجاہد ملت د‏‏ی بانگ تکبیر اسوہ شبیری تازہ کردی رہی۔ اللہ تعالی دے اس شیر نو‏‏ں قید و بند د‏‏ی اذیتاں تو‏ں مرعوب کرنے د‏‏ی کوشش کيتی جاندی رني‏‏‏‏ں۔ 1974ء وچ تحریک تحفظ ختم نبوت دا ازسر نو آغاز ہويا۔ مولا‏نا نیازی اس تحریک دے مرکزی نائب صدر منتخب ہوئے تے مولا‏نا نیازی اس عالم پیری وچ وی جوان جذبےآں تے بلند ولولاں دے نال تحریک وچ جان پیدا کردے رہ‏‏ے۔ آخر کار حکومت گھٹنے ٹیکنے اُتے مجبور ہوئے گئی تے آئین پاکستان دے رو تو‏ں قادیانیاں نو‏‏ں غیر مسلم اقلیت قرار دے دتا گیا۔