cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ضلع نواں شہر
کوکا بغاوت
آزادی زخمی لوکاں دے آزادی گھلاٹیئے نوانشہر کرم آبادی	نام	پتا دا ناں	پنڈ / پنڈ دا نواسی	قید دی معیاد	لہر دی حصیداری دا نام سال	مہینہ 1	جگت رام	اننت رام	نوانشہر	1	0	بھارت چھڈو تحریک، 1942 2	کالی پناہ	دھیرت رام	راہوں	1	0	– 3	کرم سنگھ	بھولا رام	گوبندپر	1	1	کسان مورچہ (1922) 4	کرم چند	–	سونڈھ مکسودپر	1	0	1940 5	کلبیر سنگھ	کشن سنگھ	کھٹکڑ کلاں	2	0	ستیاگرہ(1 9 30) 6	 کلتار سنگھ	کشن سنگھ	کھٹکڑ کلاں	6	0	ستیاگرہ(1 9 30) 7	خوشی رام	لال چند	اوڑ	1	0	1940 8	موہن لال	جیون سنگھ	نوانشہر	1	6	1942 9	مہاراجہ کشن	–	نوانشہر	2	0	1942 10	نند لال دھیر	منشی رام	بنگا	2	0	1940 اتے 1942 11	بلدیو سنگھ بیدی	ہربنس سنگھ	بنگا	0	9	1940 12	رتن سنگھ الاہی	–	منڈھالی	1	0	جیتو مورچہ، 1942 13	سائیں داس	جگت رام	نوانشہر	1	0	1942 14	مالک پورن نند	–	 کلتھم	6	0	وائین پیٹنگ، 1942 15	گربخش سنگھ	–	نوانشہر	0	9	1942 16	اجاگر سنگھ	بسنت سنگھ	نوانشہر	0	9	بھائی پھیرمان مورچہ 17	دھنا سنگھ	آنند سنگھ	گوبندپر	1	0	1942 18	کرم سنگھ عرف ایشر سنگھ	بھولا سنگھ مستری	گوبندپر	4	6	گرودوارہ سدھار،گرُ کا باغ،بھائی پھیرومان مورچہ اتے 1942 19	کویراج پنڈت وید کلاسیکل پنڈت دینا ناتھ	پنڈت دینا ناتھ	گناچور	1	0	1922 وچ پنڈاں وچ خلاف کارکردگی وائین پیٹنگ،1935 وچ گیتا آشرم دا نیہہ پتھر 20	گلزار سنگھ	شیر سنگھ	سونڈھ مکسودپر	1	0	آزادی تحریک وچ اکالی اتے کانگرس وچ تکرار 21	خوشی رام شکلا	لال چند	اوڑ	1	9	بھارت چھڈو 22	کرم چند پراشر	–	راہوں	0	0	صحافی 23	گنڈا رام	–	بنگا	1	8	1930, گرفتاری 1940 24	کرم چند	کھرم ملّ	سونڈھ مکسودپر	1	2	کانگرس تحریک، 1922 وچ گرفتاری
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے ضلعے گٹھ:بھارتی پنجاب گٹھ:چڑھدا پنجاب گٹھ:پنجاب
ایالومتسا کاؤنٹی
رومانیہ یورپ دا اک دیساے ، اسدا راجگڑھ بخارسٹ شہر اے ۔ رومانیہ انتظامی طور اتے 41 کاؤنٹیاں تے 1 بخارسٹ میونسپلٹی چ ونڈیا ہو یا اے ۔
ایالومتسا کاؤنٹی رومانیہ دیاں 41 کاؤنٹیاں چوں اک کاؤنٹی اے اسدا صدرمقام سلوبوزیا شہر اے ۔
برجندر سنگھ ہمدرد
برجندر سنگھ ہمدرد پنجابی لکھاری، صحافی اتے پنجابی اخبار روزانہ اجیت دا پربندھکی اڈیٹر اے۔
اندرون لہور
اندرون لہور نوں ”پراݨا لہور” وی آکھیا جاندا اے ۔ ایہ پنجاب، پاکستان دے شہر لہور دا پراݨا تے اندرلا حصا اے ۔ مغل راج ویلے اندرون لہور دے آلے دوآلے کندھ بݨا دتی گئی سی جیہدے وچ تیراں (13) بوہے نیں ۔ ایہ بوہے اندرون لہور نوں دشمݨاں دے حملے توں بچاوݨ واسطے بݨائے گئے سی ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:لہور گٹھ:پنجاب گٹھ:لہور دے بوۓ گٹھ:لہور دی تریخ
دهستان علی‌آباد
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان ہشترود دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان ہشترود ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
صوبہ تسمسیلت
اتلے افریقہ دے مسلمان دیس الجزائر دے 48 صوبے نیں ، جنہاں نوں عربی بولی چ ولایۃ آکھیا جاندا اے ۔ صوبہ تسمسیلت الجزائر دے 48 صوبےآں چوں اک صوبہ اے اس دا انتظامی مرکز تسمسیلت شہر اے ۔ الجزائر دے اس نقشے چ ایہہ صوبہ نمبر اتے اے ۔
گٹھ:الجزائر گٹھ:الجزائر دے صوبے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:افریقہ
چک 224 ای بی
چک 224 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل وہاڑی دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل وہاڑی چ وس رہیا اے ۔
چام بولی
‎ چام بولی دکھن چڑھدا ایشیا  دے نواسی  چام لوکاں  دی بولی ہے ۔ ایہہ  چام لپی  وچّ لکھی جاندی ہے ۔ پہلاں ایہہ وچکار  ویتنام  دے  چمپا  راج دی   بولی  سی ۔
چام بولی آسٹروئیشیائی بولیاں پروار دی ملایا - پالینیشئن شاخ دی ایہہ بولی موجودہ ویتنام دے لگبھگّ 1 لکھ اتے  کمبوڈیا  دے لگبھگّ 2 لکھ 20 ہزار لوکاں ولوں بولی جاندی ہے ۔ ( 1992 دے اندازا دی بنیاد اتے )  تھائیلینڈ  اتے  ملائشیا  وچّ وی کجھ لوک چام بولی بولدے ہن ۔
پرانے ویلے وچّ چام بولی دا وستھار اتے بولن والیاں دی گنتی ہور وی زیادہ سی کیونکہ ایہہ چام بادشاہت دی بولی سی ۔
حوالے
گٹھ:بولیاں گٹھ:بولی گٹھ:دنیا دیاں بولیاں گٹھ:زباناں گٹھ:لسانیات گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس گٹھ:ایشیا دیاں بولیاں گٹھ:ایشیائی دیساں دیاں بولیاں گٹھ:کمبوڈیا دیاں بولیاں گٹھ:ایشیا دیاں بولیاں گٹھ:ایشیائی دیساں دیاں بولیاں
گٹھ:ویت نام دیاں بولیاں گٹھ:تھائی لینڈ دیاں بولیاں
ضلع فتح گڑھ صاحب
اتہاس
تریخی اتے پوتر ضلع فتح گڑھ صاحب 13 اپریل 1992 نوں ویساکھی والے دن حود وچ آیا ۔اسدا نام گرُو گوبند سنگھ جی دے چھوٹے صاحبزادے فتح سنگھ دے نہ تو لیا گیا ۔
اس دیاں حداں اتر ول روپڑ اتے لدھیانہ، دکھن ول پٹیالہ، مشرق ول موہالی،روپڑ اتے پٹیالہ اتے پچھم ول لدھیانہ اتے سنگرور نال لگدیا ہن۔ ایہہ پنجاب دا راجگڑھ چنڈی گڑھ تو پچھم ول 50 کلومیٹر دی دوری تے اتے 30 ڈگری 38 اتر 76 ڈگری 27 مشرق وچکار واقع اے۔
ضلعے دی معیشت مکھ طور تے کھیتی، صنعت اتے معاون دھندیا تے انحصار کردی اے ۔
اس دے پرمکھ قصبے، سرہند، بسی املوہ،کھمانو اتے منڈی گوبندگڑھ ہن۔ منڈی گوبندگڑھ وچ وڈی گنتی وچ رولنگ ملاں ہون کارن اسنوں سٹیل ٹاؤن آف انڈیا ولو جانیا جاندا اے۔ اس تو علاوہ اتھے سلائی مفوج دے پرزے ادکرکھی (دھرتی ہیٹھو پانی کڈھن والے) پمپ، بساں اتے ٹرکاں دیاں باڈیاں لاؤن اتے ہور مائیننگ مسینری لاؤن والے صنعتی ینٹ ہن۔
سرہند دی اتپتی اتے ترقی بارے وکھو وکھرے وچار ہن اسدا پہلا حوالہ پرساسرتنترتا، ظو کہ مکھ طور تے مستقبل بانیاں دا سنگرہ اے، تو ملدا اے۔ وراہا مہر نے اپنی کتاب بھریہت سمیہتا ظو کہ پرسارتنترا تے ادھارکت اے وچ سرہند دا حوالہ دتا اے۔ سرہند نوں ستودھر دیس دے طور تے جانیا جادا سی ظو مول روپ وچ ساریندھام آریہ دا نواس تھاں سی۔ بعد وچ ایہہ پال ریاست دا سرحدی سحر بن گیا۔ اک ہور ہتھ لکھت مطابق سرہند قابل دے براہمنی راج دی مشرقی سرہند سی۔ 11 وی صدی وچ محمود راجنی نے بھارت تے حملہ کیتا اتے 1193 وچ ہندو راجے نوں گرفتار کرکے اسدا ساسن ختم کیتا۔اس تو بعد سلطان آرام شاہ نے اتھے راج کیتا ناصرالدین قباچا نے 1210 وچ سرہند تے جت حاصل کیتی مگر التمس نے مڑ اس علاقے نوں جت لیا۔ بلبن دے بھتیجے سیر خاں نے اتھے قلعے دی اساری کروایا ۔1526  وچ پانیپت دی لڑائی وچ ابراہیم لودھی دی ہار بعد ایہہ سحر مغل سلطنت دے ماتحت ہو گیا۔
دسوے گرو سری گرو گوبند سنگھ جی مغل بادشاہ اورنگجیب دے ظلماں خلاف لڑھے، اس کارن اسدی سلطنت دا خاتمہ ہویا ۔ سری گرو گوبند سنگھ جی دے چھوٹو صاحبزادے بابا زوراور سنگھ جی اتے بابا فتح سنگھ جی اپنی دادی ماں گجری جی دے اس قبضے وچ موت دی سجا دتی گئی ۔ ضلعے پربندھکی کیپلیکس گرولوں صاحب دے نیڑے ہی اے۔۔
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے ضلعے گٹھ:بھارتی پنجاب گٹھ:چڑھدا پنجاب گٹھ:پنجاب
اندغے ژید
اندغے ژید اک فرانسیسی سی ، جس نے کئی مشہور کتاباں لکھیاں جس چ " لا پوخت ایتخوات " وی شامل اے ۔ 1974ء چ اسنوں نوبل انعام دتا گئیا ۔ اس دیاں دوجیاں کتاباں اسدے ذاتی تجربےآں تے مشتمل سن ۔
سفر
اندغے ژید نے اپنیاں کتاباں لکھن لئی بوت سفر کیتے ۔ اسنے افریقہ دے بے شمار حصے دیکھے تے اشتراکیت پسنداں نال روس وی گئیا ۔
گٹھ:فرانس گٹھ:فرانسیسی شخصیتاں گٹھ:یورپ گٹھ:یورپی شخصیتاں گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:ادیب
معرکہ کلی
معرکہ کِلی سنہ 1299ء وچ خانیت چغتائی دے منگولاں تے سلطنت دہلی دے لشک‏ر ک‏ے درمیان وچ پیش آیا۔ اس دفعہ منگولاں نے قتلغ خواجہ د‏‏ی سربراہی وچ ہندوستان اُتے اس نیت تو‏ں حملہ کیتا سی کہ اوہ تخت دہلی اُتے قابض ہوک‏ے ہندوستان اُتے حکمرانی کرن گے۔ ايس‏ے ارادے د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ سیدھا دہلی د‏‏ی طرف ودھے چلے آئے، تے راستے وچ آنے والی آبادیاں نو‏‏ں ہتھ وی نئيں لگایا۔ جدو‏ں منگول لشکر نواح دہلی دے اک مقام کِلی دے پاس پہنچیا تاں سلطان علاء الدین خلجی اپنا لشکر لے ک‏ے روانہ ہوئے۔
اس معردے ميں سلطان علاء الدین خلجی دے سالار ظفر خان نے سلطان د‏‏ی اجازت دے بغیر منگول فوج د‏‏ی اس ٹکڑی اُتے حملہ کیتا جس د‏‏ی کمان ہجلک دے ہتھو‏ں وچ سی۔ منگولاں نے ظفر خان نو‏‏ں کمال ہوشیاری تو‏ں اپنے تعاقب وچ لگایا، لشکر گاہ تو‏ں بہت دور لے آئے تے اچانک پلٹ کر انہاں اُتے وار کر دتا۔ اُتے ظفر خان نے مرنے تو‏ں پہلے لاتعداد منگول سپاہیاں نو‏‏ں تہ تیغ کرکے لشکر سلطانی دے نقصان د‏‏ی تلافی کر دتی سی۔ بالآخر دو دناں د‏‏ی گھمسان د‏‏ی جنگ دے بعد منگولاں نو‏‏ں پسپا ہونا پيا۔
پس منظر
منگولاں دے اس حملے دے وقت ہندوستان اُتے سلطان علاء الدین خلجی حکمران سن جنہاں نے سنہ 1296ء وچ اپنے چچا جلال الدین خلجی نو‏‏ں قتل کرکے تخت سلطنت حاصل کیتا سی۔ خانیت چغتائی وسط ایشیا اُتے قابض سی تے سنہ 1280ء د‏‏ی دہائی تو‏ں اس دا حاکم دوا خان سی۔ دوا خان اپنے عہد حکمرانی وچ افغانستان دے علاقےآں نو‏‏ں فتح کرنے وچ مصروف رہیا تے ہن اوہ ہندوستان نو‏‏ں اپنی قلمرو وچ شامل کرنا چاہندا سی۔ نیگوداری حاکم عبد اللہ جو چغتائی خان دا پڑپوت‏ا سی، اپنی فوج دے نال سنہ 1292ء وچ پنجاب اُتے حملہ آور ہويا لیکن جلال الدین خلجی نے اسنو‏ں کامیاب نہ ہونے دتا۔ جو منگول قیدی بنے انہاں وچو‏ں تقریباً چار ہزار منگولاں نے اسلام قبول ک‏ر ليا تے نواح دہلی وچ آباد ہوئے گئے۔ جس علاقہ وچ انہاں دا قیام سی اوہ مغل پورہ کہلاندا سی۔ خانیت چغتائی د‏‏ی افواج نو‏‏ں سلطنت دہلی د‏‏ی فوجاں نے تیرہويں صدی دے اواخر وچ متعدد دفعہ شکست فاش دتی لیکن منگول بار بار شمالی ہندوستان اُتے چڑھ آندے سن ۔ گھٹ تو‏ں گھٹ دو دفعہ اوہ خاصا وڈا لشکر وی لیائے لیکن علاء الدین خلجی د‏‏ی فوجاں نے انہاں نو‏ں ہر دفعہ پسپا ہونے اُتے مجبور کر دتا۔
علاء الدین خلجی دے عہد حکومت وچ منگول نویان نے سنہ 1297ء دے موسم سرما وچ پنجاب اُتے حملہ کیتا لیکن علائی سالار الغ خان نے اسنو‏ں شکست فاش دتی تے پسپا ہونے اُتے مجبور کر دتا۔ منگولاں دے دوسرے حملے نو‏‏ں علائی سالار ظفر خان نے ناکا‏م بنایا۔ پئے در پئے ذلت آمیز شکستاں دے بعد منگول پوری تیاریاں تے کیل کانٹاں تو‏ں لیس ہوئے ک‏ے تیسری مرتبہ ہندوستان اُتے حملہ آور ہوئے۔ اس دفعہ اوہ محض پرت مار تے غارت گری د‏‏ی بجائے اپنی اکھاں وچ ہندوستان اُتے حکمرانی دا خواب سجائے ایتھ‏ے وارد ہوئے سن ۔
کتابیات
گٹھ:ایشیا وچ 1299ء گٹھ:علاء الدین خلجی گٹھ:1299ء دے تنازعات گٹھ:سلطنت دہلی نال وابستہ معرکے گٹھ:خانیت چغتائی د‏‏ی جنگاں گٹھ:بھارت وچ تیرہويں صدی گٹھ:جنگاں
ابو داؤد
محدث۔ اصل نام سلیمان بن الاشعث السجستانی سی ابوداؤد کنیت اے۔ بغداد وچ پیدا ہوئے۔ بصرے وچ درس و تدریس تے تالیف وچ مصروف رہ‏ے۔ تے اوتھے وفات پائی۔ احمد بن حنبل دے شاگرد سن ۔ انہاں دی اہ‏م تالیف کتاب السنن اے جو سنن ابی داؤد دے نام تو‏ں مشہور اے۔ اس وچ انھاں نے معروف احادیث جمع کیتیاں نيں۔ کتاب دا موضوع فقہی مسائل تک محدود اے۔ البتہ اس وچ احادیث دی صحت پرکھنے دے اصولاں تو‏ں وی بحث کیتی گئی اے۔ کتاب السنن صحاح ستہ وچ شمار ہوندی اے۔
نام ونسب
ابوداؤد کنیت، سلیمان نام تے والد دا اسم گرامی اشعث اے سلسلہ نسب ایہ اے۔ ابوداؤدسلیمان بن اشعث بن اسحاق بن بشیر بن شداد بن عمرو الأزدی السجستانی قبیلہ ازد دی طرف منسوب ہوکر ازدی تے خراسان دے شہر سجستان دی طرف نسبت کردے ہوئے سجستانی کہلاندے نيں۔
سنہ پیدائش
امام ابوداؤد سیستان وچ 202ھ وچ پیدا ہوئے لیکن آپ نے زندگی دا وڈا حصہ بغداد وچ گزارا تے اوتھے اپنی سنن دی تالیف کيتی اسی لئی انہاں تو‏ں روایت کرنے والےآں دی اس اطراف وچ کثرت اے پھر بعض وجوہ دی بنا اُتے 271ھ وچ بغداد نو‏ں خیر باد کہیا تے زندگی دے آخری چار سال بصرے وچ گزارے جو اس وقت علم وفن دے لحاظ تو‏ں مرکزی حیثیت رکھدا سی
تحصیل علم
کم عمری وچ ہی اخذ علم دے لئی سفر شروع کر دتا سی، حجاز، شام، مصر، عراق تے خراسان وغیرہ بلادِ اسلامیہ دا سفر کرکے اوتھ‏ے دے علما تے مشائخ دی اک وڈی جماعت تو‏ں حدیثِ پاک دا سماع حاصل کیتا۔ آپ دے اساتذہ وچ احمد بن حنبل، قعبی تے ابولولید الطیالسی ورگے کبارِ مشائخ شامل نيں۔ بعض ایسے اساتذہ وی نيں، جنہاں تاں اخذ علم وچ آپ امام بخاری تے امام مسلم دے نال شریک نيں۔ مثلاً احمد بن حنبل، عثمان بن ابی شیبہ تے قتیبہ بن سعید وغیرہ۔
اساتذہ و شیوخ
امام ابوداؤد تحصیل علم دے لئی جنہاں اکابر و شیوخ دی خدمت وچ حاضر ہوئے انہاں دا استقصاء شوار اے خطیب تبریزی فرماندے نيں کہ انہاں نے بے شمار لوگاں تو‏ں حدیثاں حاصل کاں، انہاں دی سنن تے ہور کتاباں نو‏ں دیکھ کر حافظ ابن حجر دے اندازے دے مطابق انہاں دے شیوخ دی تعداد تن سو تو‏ں ودھ اے۔ آپ دے اساتذہ وچ مشائخ بخاری ومسلم ورگے امام احمد بن حنبل، عثمان بن ابی شیبہ، قتیبہ بن سعید تے قعنبی ابوالولید طیاسی، مسلم بن ابراہیم تے یحییٰ بن معین ورگے ائمہ فن داخل نيں۔
فن حدیث وچ کمال
ابراہیم حربی نے جو اس زمانہ دے عمدہ محدثین وچو‏ں نيں جدو‏ں سنن ابوداؤد نو‏ں دیکھیا تو فرمایا کہ ابوداؤد دے لئی حق تعالیٰ نے علم حدیث ایسا نرم کر دتا اے جداں حضرت داؤد علیہ السلام دے لئی لوہا ہويا سیحافظ ابوطاہر سلفی نے اس مضمون نو‏ں پسند کرکے اس قطعہ وچ نظم کیتا
فقہی ذوق
اصحاب صحاح ستہ دی نسبت امام ابوداؤد اُتے فقہی ذوق زیادہ غالب سی، چنانچہ تمام ارباب صحاح ستہ وچ صرف ایہی اک بزرگ نيں جنہاں نو‏ں علامہ شیخ ابواسحق شیرازی نے طبقات الفقہاء وچ جگہ دتی اے امام ممدوح دے اسی فقہی ذوق دا نتیجہ اے کہ انہاں نے اپنی کتاب نو‏ں صرف احادیث احکم دے لئی مختص فرمایا، فقہی احادیث دا جتنا وڈا ذخیرہ اس کتاب (سنن )وچ موجود اے صحاح ستہ وچو‏ں کسی کتاب وچ آپ نو‏ں نئيں ملے گا، چنانچہ حافظ ابو جعفر بن زبیر غرناطی متوفی ٧٠٨ھ صحاح ستہ دی خصوصیات اُتے تبصرہ کردے ہوئے رقمطراز نيں تے احادیث فقہیہ دے حصرو استیعاب دے سلسلے وچ ابوداؤد نو‏ں جو بابت حاصل اے اوہ دوسرے مصنفین صحاح ستہ نو‏ں نئيں علامہ یافعی فرماندے نيں کہ آپ حدیث وفقہہ دونے دے سرخیل سن ۔
زہد و تقویٰ
ابوحاتم فرماندے نيں کہ امام موصوف حفظ حدیث، اتقان روایت، زہد و عبادت تے یقین و توکل وچ یکتائے روزگار سن ۔ ملا علی قاری فرماندے نيں کہ ورع وتقویٰ، عفت و عبادت دے بہت اونچے مقام اُتے فائز سن ۔ انہاں دی زندگی دا مشہور واقعہ اے کہ انہاں دے کرتے دی اک آستن تنگ سی تے اک کشادہ جدو‏ں اس دا راز دریافت کیتا گیا تو بتایا کہ اک آستن وچ اپنے نوشتے رکھ لیندا ہاں اس لئی اس نو‏ں کشادہ بنا لیا اے تے دوسری نو‏ں کشادہ کرنے دی کوئی ضرورت نہ سی اس وچ کوئی فائدہ نہ سی اس لئی اس نو‏ں تنگ ہی رکھیا۔
آپ دے فضل و کمال دا اعتراف
ابوداؤد نو‏ں علم و عمل وچ جو امتیازی مقام حاصل سی اس زمانہ دے علما مشائخ نو‏ں وی اس دا پورا پورا اعتراف سی چنانچہ حافظ موسیٰ بن ہارون جو انہاں دے معاصر سن فرماندے نيں کہ ابوداؤد دنیا وچ حدیث دے لئی تے آخرت وچ جنت دے لئی پیدا کیتے گئے نيں ميں نے انہاں تو‏ں افضل کسی نو‏ں نئيں دیکھیا امام حاکم فرماندے نيں کہ امام ابوداؤد بلا شک و ریب اپنے زمانہ وچ محدثین دے امام سن ۔
اہل اللہ دی سچی عقیدت
احد بن محمد بن لیث کہندے نيں کہ اک مرتبہ حضرت سہل بن عبد اللہ تستری جو اس زمانہ دے اہل اللہ وچو‏ں سن آپ دی خدمت وچ تشریف لیائے تے عرض کیتا: امام صاحب میں اک ضرورت تو‏ں آیا ہاں جے حسب امکان پوری کرنے دا وعدہ فرماؤ تاں عرض کراں۔ آپ نے وعدہ کر لیا انہاں نے کہیا جس مقدس زبان تو‏ں آپ  رسول اللہ صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم  دی احادیث روایت کردے نيں اس نو‏ں بوسہ دینے دی آرزو رکھدا ہاں ذرا آپ اسنو‏ں باہر کڈو چنانچہ آپ نے اپنی زبان مبارک باہر نکالی تے حضرت سہل نے اس نو‏ں بوسہ دتا۔
تصنیفات
امام ابوداؤد نے بہت سا علمی ذخیرہ اپنی یادگار چھڈیا اے جس دی مجمل فہرست درج ذیل اے۔ مراسیل۔ الردعلی القدریہ۔ الناسخ والمنسوخ۔ ماتضروبہ اہل الامصار۔ فضائل الانصار۔ مسند مالک بن انس۔ المسائل معرفۃ الاوقات۔ کتاب بدء الوحی سنن۔ انہاں وچ سب تو‏ں زیادہ اہ‏م آپ دی سنن اے۔
وفات
امام ابو داؤد نے تہتر سال دی عمر پا کر سولہ شوال 275ھ وچ انتقال فرمایا تے بصرہ وچ امام سفیان ثوری دے پہلو وچ مدفون ہوئے۔ یوم وفات روز جمعہ اے۔
حوالے
گٹھ:817 دے جم گٹھ:888 دیاں موتاں گٹھ:تبع تابعین گٹھ:حدیث گٹھ:حنابلہ گٹھ:خراسان دیاں شخصیتاں گٹھ:علوم حدیث گٹھ:محدثین گٹھ:مدونین حدیث گٹھ:مسلم ائمہ گٹھ:مسلم مذہبی شخصیتاں گٹھ:نویں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں
اپوڈورا پاپوانا
اپوڈورا پاپوانا پائیتھن دے ٹبر دا اک سپ اے۔
پونم پانڈے
پونم پانڈے  اک بھارتی ماڈل اتے فلم اداکارہ ہے جو کہ بالیوڈّ اتے تیلگو سنیما وچّ کم لئی جانی جاندی ہے۔ اس نے اپنے کریئر دی شروعات اک ماڈل  وجوں کیتی۔ اوہ 2010 دے گلیڈرز منہنٹ اینڈ میگا ماڈل مقابلے وچّ مکھ مقابلے وچّ سی اتے اسدی تصویر وی فیشن میگزین دے پہلے پنے اتے لگی۔    اوہ کنگ فیشر کیلنڈر 2012 لئی چنی گئی۔
پونم پانڈے اک ماڈل تے اداکارہ نيں۔ 5 فٹ 7 انچ کی، پونم سال 2011 د‏‏ی کنگ فشر کیلنڈر گرلز وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ پونم نے کنگ فشر کیلنڈر دے لئی اپنی نیم عریاں تصاویر دے لئی پوز کيتا۔  اوہ ٹوئٹر تے انسٹاگرام اُتے پوسٹ کيتی گئی اپنی نیم عریاں تصاویر دے لئی جانی جاندیاں نيں۔ 2011 دے کرکٹ ورلڈ کپ دے دوران پونم پانڈے نے اعلان کيتا سی کہ جے ہندوستانی کرکٹ ٹیم ورلڈ کپ جیتتی اے تاں اوہ انہاں دے لئی برہنہ ہو جاواں گی، لیکن انہاں نے ایسا نئيں کيتا۔ پونم نے اپنا وعدہ پورا نئيں کيتا۔ کرکٹ ورلڈ کپ دے فوراً بعد، انہاں نے ادھی پکی ہوئی تصاویر پوسٹ کيتياں جو ہندوستانی کرکٹ ٹیم نو‏‏ں متاثر کرن گی۔ اک انٹرویو وچ پونم نے کہیا کہ برہنہ ہونے وچ کوئی فحاشی نئيں اے تے ایہ پوزیشن پرکشش ا‏‏ے۔
شروعاتی جیون
پانڈے نے اپنے کریئر دی شروعات اک ماڈل دے روپ وچ کیتی۔ اوہ گلیڈریگز مینہینٹ اتے میگاموڈل مقابلے دی چوٹی دے نوں مقابلہ باز بن گئی اتے فیشن میگزین دے کور پیج اُتے ظاہر ہوئی۔
کیریئر
2013 وچ ، اس نے فلم نشا وچ لیڈ دا کردار ادا کیا، اک ٹیچر دا کردار ادا کيتا جو اپنے اک طالب علم دے نال جنسی تعلق رکھدی ا‏‏ے۔
میڈیا اسپاٹ لائٹ
پانڈے اپنے سوشل میڈیا اکاؤنٹس بشمول ٹوئٹر دے ذریعے مقبول ہوئے، جدو‏ں انہاں نے اپنی نیم عریاں تصاویر پوسٹ کرنا شروع کیتیاں۔ اس د‏ی انکشافی تصاویر نے میڈیا د‏‏ی کافی توجہ حاصل کيتی ا‏‏ے۔,
وہ میڈیا د‏‏ی روشنی وچ اس وقت آئی جدو‏ں انہاں نے 2011 دا کرکٹ ورلڈ کپ جیتنے اُتے ہندوستانی کرکٹ ٹیم دے کپڑ‏ے اتارنے دا وعدہ کيتا۔ بھارت نے دراصل ورلڈ کپ جِت لیا؛ پر، پانڈے نے عوامی ناپسندیدگی د‏‏ی وجہ تو‏ں اپنا وعدہ پورا نئيں کیا، لیکن بعد وچ دعویٰ کيتا کہ بورڈ آف کنٹرول فار کرکٹ انہاں انڈیا (BCCI) نے انہاں نو‏ں اجازت دینے تو‏ں انکار کر دتا سی۔ پر، اس نے اپنے موبائل ایپ اُتے اک ویڈیو اپ لوڈ د‏‏ی جس وچ اوہ رات نو‏‏ں وانکھیڑے اسٹیڈیم وچ برہنہ ہُندے ہوئے نظر آ رہیاں نيں۔
اس نے انسٹاگرام اُتے اک سیکس ٹیپ وی اپ لوڈ د‏‏ی جس وچ اوہ اپنے اس وقت دے بوائے فرینڈ دے نال سی جسنو‏ں بعد وچ ڈیلیٹ کر دتا۔
پونم پانڈے نے اپنا انسٹاگرام اکاؤنٹ ڈیلیٹ کر دتا تے بالغاں دے پلیٹ فارم 'Only Fans' اُتے چلی گئی۔
میڈیا
پانڈے ٹوٹر سمیت اپنے سوشل میڈیا اکاؤنٹس راہاں مشہور ہو گیا سی جداں اس نے اپنیاں اردھ-نگن فوٹواں پوسٹ کرنا شروع کیندا سی۔ اس دیاں فوٹواں ناں میڈیا دا بہت زیادہ دھیان ملیا۔
اس نے 2011 وچ میڈیا ساہمنے کیہا کہ بھارتی کرکٹ ٹیم کرکٹ ورلڈ کپ جت جان اُتے سٹرپ کرن دا وعدہ کیندا سی۔ بھارت نے سچ مچّ عالمی کپ جتیا حالانکہ، پانڈے نے عوامی ناراضگی دے کارن اپنا وعدہ پورا نئيں کیندا، اُتے بعد وچ دعوہ کیندا کہ اس ناں کرکٹ کنٹرول بورڈ (بی۔سی۔سی۔آئی۔) ولاں آگیا تاں انکار کر دتا گیا۔ حالانکہ، اس نے اپنے موبائیل ایپ اُتے اک ویڈیو اپلوڈ کیندا، جتھے اوہ رات ناں وانکھیڑے سٹیڈیم وچ ننگی سٹریپنگ کردتی دکھائی دے رہی اے۔
2012 وچ، کولکاتہ نائیٹ رائیڈرز نے آئی۔پی۔ایل۔ 5 وچ جتن تاں بعد اس نے ننگا کھڑھا کیندا۔
اس نے اپنی موبائیل ایپلیکیشن ترقی یافتہ کیندی۔ ایپ ناں پلے سٹور وچ لانچ ہون تاں ترنت بعد پابندی لگائی گئی سی اندے اس ویلے صرف اس دتی سرکاری سائیٹ اُتے ہی مہیا اے۔
اس نے اک سیکس ٹیپ وی اپلوڈ کیندی جس وچ اوہ اپنے تتکال بوائیپھرینڈ دے نال سی، انسٹاگرام اُتے جو اس نے بعد وچ مٹا دتی۔
فلم کریئر
2013 وچ، اس نے فلم "نشہ" دی خاتون لیڈ دا کردار نبھائی۔ اس فلم وچ اس نے اک استاد دا کردار نبھائی، جو اسدے اک طالب علم نال جنسی تعلق بنا لیندی اے۔ حالانکہ ریڈپھ نے کیہا کہ اس نے کردار وچ شمولیت وجوں شاندار کارکردگی کیتا، ممبئی مرر نے کیہا کہ اس نے "لبھاؤنی عورت وجوں نہیں دکھی، پر اک ڈھکویں، ذمہ وار ناٹک استاد " اتے ایہہ کیہا کہ "پونم نے جو کوشش کیتی اے اوہ کافی نہیں اے۔"
فلم دے پوسٹر، جس وچ اس نوں دکھایا گیا سی "اس وچ کجھ وی نہیں لپیٹیا ہویا سی، اس دے سریر نوں ڈھکن لئی صرف دو تختیاں سن”، لوک اس توں ناراض سن اتے مظاہرین دے اک گروہ نے 20 جولائی 2013 نوں ممبئی وچ پوسٹراں نوں پاڑ دتا اتے اگّ لا دتی۔ شو فوج دے جنرل سیکٹری چترپت نے اشتہاراں وچ پونم دے سریر دکھاؤن اُتے اعتراز جتاؤندیاں کیہا، "سانوں پوسٹر بہت ہی اشلیل اتے اپمانجنک لگدا اے اتے اس طرحاں دیاں ہورڈنگز دی ازازت نہیں دتی جاندی۔"
پانڈے نے نشہ دی یوجنابدھّ سیکول وچ سٹار کرن لئی سائین کیتا سی، جتھے اوہ انیتا دا کردار دا جواب دیویگی۔
نجی زندگی
پانڈے نے اپنے لمبے ویلے دے بوائیپھرینڈ سیم بمبے نال 1 ستمبر 2020 نوں ویاہ کروا لیا سی۔ ویاہ کووڈ -19 مہانماری دے کارن نجی طور اُتے ہویا سی۔ اوہناں نے نزدیکی دوستاں اتے پروار دی حاضری وچ اوہناں دے ممبئی گھر وچ ویاہ کروا لیا۔ 11 ستمبر نوں پانڈے نے بمبے خلاف شکایت درج کروائی کہ اس نے اس نال چھیڑچھاڑ کیتی، دھمکی دتی اتے کٹمار کیتی؛ بمبے نوں 23 ستمبر منگلوار نوں گوا وچ گرفتار کیتا گیا سی، ایہہ حادثہ دکھنی گوا دے کناکونا پنڈ وچ واپری سی جتھے پانڈے اک فلم دی شوٹنگ کر رہی سی۔ حالانکہ اس نال اختلاف پیدا ہو گیا کیونکہ کئیاں نے اس اُتے آئی۔پی۔سی۔ دی دھارا 498 اے دی گھٹالے کرن اتے درووہار کرن دے الزام لگائے سن۔  بمبے دی گرفتاری توں کجھ دناں بعد ہی اچانک اس نوں بیل مل گئی۔ کئیاں نے سوشل میڈیا اُتے دعوہ کیتا اتے ٹرول کیتا کہ ساری حادثہ اک پبلیسٹی سٹنٹ اے۔ 5 نومبر 2020 نوں پانڈے نوں اتری گوا وچ سرکاری جائداد اتے اک نگن ویڈیو پھلماؤن دے الزام وچ گرفتار کیتا گیا سی۔  ایہہ گرفتاری گوا فارورڈ پارٹی ولوں اک شکایت اتے ایف۔آئی۔آر۔ درج کرن توں بعد ہوئی اے، اتے میڈیا نوں دسیا گیا اے کہ پانڈے دا ویڈیو گوا دیاں عورتاں اُتے حملہ سی۔
باہری کڑیاں
گٹھ:جم 1991 گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں گٹھ:بھارتی عورت ماڈلاں شرینی:بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی فلمی جگت
صوبہ ادرار
اتلے افریقہ دے مسلمان دیس الجزائر دے 48 صوبے نیں ، جنہاں نوں عربی بولی چ ولایۃ آکھیا جاندا اے ۔ صوبہ ادرارالجزائر دے 48 صوبےآں چوں اک صوبہ اے اس دا انتظامی مرکز ادرار شہر اے ۔ الجزائر دے اس نقشے چ ایہہ صوبہ نمبر اتے اے ۔
گٹھ:الجزائر گٹھ:الجزائر دے صوبے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:افریقہ
اولمپیا
گٹھ:امریکہ گٹھ:امریکی صوبیاں دے راجگڑھ
ملا علی قاری
شیخ امام علی بن سلطان محمد ہروی معروف بہ ملا علی قاری حنفی(وفات: 1014​ھ بمطابق 1606ء) جنہاں دا پورا نام أبو الحسن علی بن سلطان محمد نور الدين الملیا الهروی القاری سی مشہور و معروف محدث و فقیہ، جامع معقول ومنقول سن ,سنہ ہزار دے سرے اُتے پہنچ کر درجہ مجددیت اُتے فائز ہوئے۔ ہرات وچ پیدا ہوئے تے مکہ معظمہ وچ رہ‏ے تے اوتھے وفات پائی امام احمد بن حجر ہیثمی مکی ،علامہ ابو الحسن بکری ،شیخ عبد اللہ سندی، شیخ قطب الدین مکی وغیرہ اعلام تو‏ں علوم دی تحصیل وتکمیل کيتی۔
تصنیفات
ملیا علی قاری دی مشہور تصانیف درج ذیل نيں:
انہاں نے امام مالک دے مسئلہ ارسال دے خلاف تے امام شافعی و اصحاب امام شافعی دے وی بوہت سارے مسائل دے خلاف حدیثی فقہی دلائل جمع کرکے نہایت انصاف ودیانت تو‏ں کلام کیتا اے۔
حوالے
گٹھ:1605 دیاں موتاں گٹھ:احناف گٹھ:حنفی فقہا گٹھ:خراسان دیاں شخصیتاں گٹھ:ہرات دیاں شخصیتاں
چام لوک
left|thumb|300px| ویتنام دے نہا لہر دے اپنے مندر دے ساہمنے ناچ پیش کردیاں ہوئی چام عورتاں left|thumb|300px| ٹوکری بناؤن والی چامعورتاں left|thumb|300px|| ویتنام اتے کمبوڈیا وچّ چام لوکاں دے وسوں علاقے چام جاں چامپا  دے نواسی (  چام بولی  : Urang Campa ;  ویتنامی بولی : người Chăm جاں người Chàm,  کھمیر بولی  : ជនជាតិចាម )  دکھن چڑھدا ایشیا  دا اک نسلی گروہ ہے ۔ چام لوک  کمبوڈیا  دے صوبہ کامپونگ چام اتے وچکارلے  ویتنام  دے پھان رنگ - تھاپ چام، پھان تھئیت ، ہو چی منہ نگر اتے ان گیانگ علاقے دے وچّ دے علاقے دے نواسی ہن ۔ لگبھگّ 4,000 چام   تھائیلینڈ  وچّ وی رہندے نیں۔ اجوکے سماں وچّ کمبوڈیا اتے ویتنام دے سارا کھلّ  اسلام  دھرم  دے ساتھی ہن ۔
چام لوک چامپا  راج دے مول نواسی ہن ( 17ویں - 18ویں صدی ) ۔ ایہہ لوک  چام بولی  بولدے ہن اتے ہور آسٹرونیشئن لوکاں توں ایہناں دا نزدیکی تعلق ہے ۔ دھیان دیو کہ چام لوکاں دے ہور سارے گوانڈھی آسٹروئیشیائی بولیاں بولدے ہن ناکہ آسٹرونیشئن ۔
ایہ وی ویکھو
گٹھ:لوک گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ گٹھ:ایشیا دے نسلی گروہ گٹھ:کمبوڈیا دے نسلی گروہ گٹھ:ویتنام دے نسلی گروہ
ترکمانباشی کہانیاں دی دنیا
کبھے|thumb|225x225px| اشک آباد تھیم پارک اشک آباد تھیم پارک ( ایرتیکیلر دنیاسی) اک تھیم پارک اے جو ترکمان آرکیٹیکٹس نے ڈزنی لینڈ دے ترکمن ورژن دے طور اُتے ڈیزائن کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ اس دا آغاز ترکمانستان دے شہر اشک آباد وچ 2006 وچ ہويا۔
ترکمان لوک فن تے پریاں د‏‏یاں کہانیاں اُتے مبنی 50 ملین ڈالر دا تفریحی کمپلیکس اُتے بنایا گیا اے تے 80 پرکشش تھ‏‏اںو‏اں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اس دا آغاز ترکمانستان دے نقشے تے اس دے ماحول تو‏ں ہُندا اے جس وچ مسلم ریاست دے معمار د‏‏ی یادگاراں د‏‏ی چھوٹی کاپیاں دکھادی جاندی ني‏‏‏‏ں۔ فیرس ویل(ہنڈولا) ترکمان زیورات دے ڈیزائن ، جادوئی قالین د‏‏ی کاپیاں ترکمان قالیناں د‏‏ی تعریف کيت‏ی ، تے بحر کیسپین دی اک منی نقل اُتے اک رولر کوسٹر زگ زگ ، جو ملک دے بے تحاشا تیل و گیس دے ذخائر دا ماخذ اے ، د‏‏ی نقل کردا ا‏‏ے۔ زائرین دا ترکمن لوک داستاناں دے کردار استقبال کردے نيں ، جنہاں وچو‏ں کچھ مغربی جادو د‏‏ی مخلوق تو‏ں ملدے جلدے ني‏‏‏‏ں۔ خدائی بردی بد روحاں دے حملے نو‏‏ں پسپا کردا اے ، تے موٹے موٹے بوونڈجک جو نظر آتاہے سب نو‏‏ں نگل جاندے ني‏‏‏‏ں۔
غلزئی
غلزئی افغانستان تے پاکستان ج وسن والا اک پٹھان قبیلہ اے۔
گٹھ:پٹھان قبیلے
ضلع فریدکوٹ
ضلعے بابت
فریدکوٹ ضلع فیروزپور ڈویزن دا حصہ سی پر سال 1996 وچ فریدکوٹ ڈویزن نوں فریدکوٹ وچ اک ڈویژنل ہیڈکوآٹر نال قائم کیتا گیا جس وچ فریدکوٹ، بٹھنڈہ اتے مانسا ضلعے وی شامل سن۔ایہہ 29 ڈگری 54 فٹ توں 30 ڈگری 54 فٹ اتر اکشاش اتے 74 ڈگری 15 فٹ توں 75 ڈگری 25 فٹ پوربی دیشاتر وچکار واقع اے۔ایہہ راج دے دکھن پچھم وچ واقع اے اتے اتر پچھم وچ فروزپور ضلع، اتر مشرق وچ موگا اتے لدھیانہ ضلعے اتے دکھن وچ بٹھنڈہ اتیے سنگرور دے ضلعیاں نال گھریا ہویا اے۔ضلع پرحکمرانی دے مکھ دفتر، فروزپور-بٹھنڈہ-دلیا ریلوے لائن تے اے۔ایہہ سڑک چنڈی گڑھ ولوں (218 کلومیٹر)، فروزپور (32 کلومیٹر)، مکتسر (45 کلومیٹر) اتے بٹھنڈہ (65 کلومیٹر) نال جڑیا ہویا اے۔ فریدکوٹ، کوٹکپورا اتے جیتو ٹاؤن ریلوے سٹیشناں اتے سڑکاں نال جڑے ہوئے ہن۔
اتہاس
فریدکوٹ ضلعے دا نام مکھ قصبے تو لیا گیا اے۔13وی صدی دے ویلے اس علاقے تے راج کرن والے موکلس جو کہ راجمند دا پوتا سی۔اوہناں نے اس دا قیام کیتا سی۔اتھے اک قلعہ بنایا گیا ۔ اس قلعے دے نرمان تے مزدوراں پاسوں کم کرن والے مرداں وچوں اک بابا فرید جی دا نام وی سی جو کہ کافی چمتکاری طاقتاں وی رکھدے سن۔اس حقیقت ولوں ایہناں چمتکاری طاقتاں نوں ہورنا طریقیاں وچ وی دکھایا گیا اے۔بنھا کسے وی سہارے تے اہنھاں دی مرتک زرخیز ٹوکری اوہناں دے سر تے اگے جاری رہی اے۔
اس لئی اوہناں نوں اتھوں جان دی اجازت دتی گئی سی۔اس کرکے بابا فرید جی دے بعد اس جگہ دا نام بدلکے فریدکوٹ رکھیا گیا۔ایہہ موکاسی دے بیٹے جیرسی اتے ویئرسی دے راج دور دوران راجگڑھ بنیا رہا اے۔پرانے سمیاں نال متعلق فریدکوٹ ضلعے دا اتہاس سندھ گھاٹی دی سبھئتا نال اے۔موگا تحصیل وچ کجھ تھاواں دی کھوج کیتی گئی جس دا تعلق سندھ گھاٹی رہتل دیاں تھاواں نال اے جو کہ روپنگر ضلعے وچ وی پائیاں گئیا ہن۔فریدکوٹ ضلعے دے موجودہ کھیتر وچ اک وڈا کھیتر سندھ گھاٹی دی رہتل دے اثر ہیٹھ سی۔
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے ضلعے گٹھ:بھارتی پنجاب گٹھ:چڑھدا پنجاب گٹھ:پنجاب
دهستان قرانقو
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان ہشترود دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان ہشترود ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
رنگلا ڈوک
رنگلا ڈوک سارے آگومانساں وچوں سب توں رنگلا اے۔ ایہدے نویکلے دے ودھیا شنگھار باہجوں ایہنوں سجیا باندر آکھیا جاندا اے۔ ڈوک ویت نامی بولی دا شبد اے جیدا مطلب اے باندر۔ ایہ رکھوسنا تے دن نوں پھرن والا باندر اے۔
وکھالہ
دوجے ڈوکاں ونگوں ایہ لما تے پتلا باندر اے۔ ایہ گٹیاں توں گوڈیاں تک رتہ ہوندا اے۔ بانہ تے کونی تک چٹی ہوندی اے۔ ایہدے ہتھ تے پیر کالے ہوندے نیں۔ مونہہ پیلا تے داڑھی چٹی ہوندی اے۔ اکھاں دیاں پلکاں نیلیاں تے پوچھل چٹی تے انت تے تکونی ہوجاندی اے۔
نر دا سر تے پنڈا رل کے 61 سینٹی میٹر (24 انچ) ہوجاندے نیں تے مادھ مدرے ناپ وچ 54.5 سینٹی میٹر (21.5 انچ) دی ہوندی اے۔ ایہدی پوچھل 55.8–76.2 سینٹی میٹر (22.0–30.0 انچ) لمی ہوسکدی اے۔ نر دا مدرا جوکھ 11 تے مادھ دا 8.44 کلو ہوسکدا اے۔
پسار
سارے ڈوک چڑھدے دکھنی ایشیاء دے واسی نیں اچیچا کمبوڈیا، ویت نام، چین تے لاؤس وچ۔ رنگلا ڈوک لاشس تے وشکارلے ویت نام دا ای واسی اے۔ ایہ تھلویں پدھرے تھانواں توں لے کے 2,000 میٹر (6,600 فٹ) اچے پہاڑاں تے، پت چڑے توں لے کے بارشی جنگلاں وچ تے وشکار توں لے رکھاں دیاں ٹیسیاں تے ہوندے نیں۔
ویہار
ڈوک سارے باندراں وانگوں رل مل کے رہنوالے جانور نیں۔ ایہ عام ول نال 4 توں 5 دی ٹولی وچ رہندے نیں پر 50 دیاں ٹولیاں وی ویکھیاں گیاں نیں۔ اک عام ٹولی وچ اک نر یا چوکھے نر ہوندے نیں تے نیڑے تریڑے ہر دو ماداواں نال اک نر ہوندا اے۔ سارے پرانی دنیا دے باندراں وانگوں ایہدی پوچھل انت تے موٹی نئیں ہوندی تے ایہ ایہنوں اپنی پدھر نوں ٹھیک رکھن لئی ورتدا اے۔ ایہ اپنیاں لتاں تے بانہواں نوں ٹرن لئی ورتدے نیں۔ ٹولی جدوں ٹردی اے اے نر اگے ہوندے نیں ماداواں وشکار تے نکے انت تے ہوندے نیں۔ ڈوک ہوا وچ چھالاں مارن دے گرو ہوندے نیں تے رکھاں دیاں ٹیسیاں تے ریندے نیں تے 6 میٹر(20 فٹ) تک چھال ماردے نیں۔ چھال ماردیاں ہتھ اگے تے باہر نوں تے سر توں اتے پیراں نال اگے زور لا کے چھال ماردے نیں تے پیراں پآر اگلی تھاں تے ڈگدے نیں۔
نر مادہ اگست توں دسمبر وچ ملدے نیں تے مادھ 165 توں 190 دن تک سنار ریندی اے تے فروٹاں دی رت توں کجھ پہلے اک نیانا جمدی اے۔ 4 توں 5 وریاں وچ نیانے وڈے ہوجاندے نیں۔ ڈوک 25 ورے تک جیندے نیں۔
کھان پین
نویں انگویر پتے ایہناں دے کھان پین دا وڈا انگ نیں۔ پھل تے فروٹ وی ایہدے کھان پین وج ہے نیں۔ ایہ باندر 50 دے نیڑے ونڈاں دے پتے کھاندے نیں نیں پر کسے جانور دا شکار نہیں کردے۔
اتہ پتہ
گٹھ:باندر گٹھ:پرانی دنیا دے باندر
چک 226 ای بی
چک 226 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل وہاڑی دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل وہاڑی چ وس رہیا اے ۔
ہرگیتا کاؤنٹی
رومانیہ یورپ دا اک دیساے ، اسدا راجگڑھ بخارسٹ شہر اے ۔ رومانیہ انتظامی طور اتے 41 کاؤنٹیاں تے 1 بخارسٹ میونسپلٹی چ ونڈیا ہو یا اے ۔
ہرگیتا کاؤنٹی رومانیہ دیاں 41 کاؤنٹیاں چوں اک کاؤنٹی اے اسدا صدرمقام میرکریا کوک شہر اے ۔
دهستان نظرکهریزی
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان ہشترود دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان ہشترود ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
صوبہ اغواط
گٹھ:الجزائر گٹھ:الجزائر دے صوبے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:افریقہ
ہنیدوارا کاؤنٹی
رومانیہ یورپ دا اک دیساے ، اسدا راجگڑھ بخارسٹ شہر اے ۔ رومانیہ انتظامی طور اتے 41 کاؤنٹیاں تے 1 بخارسٹ میونسپلٹی چ ونڈیا ہو یا اے ۔
ہنیدوآرا کاؤنٹی رومانیہ دیاں 41 کاؤنٹیاں چوں اک کاؤنٹی اے اسدا صدرمقام دیوا شہر اے ۔
روح نامہ
روح نامہ ( روح دی کتاب ) اک کتاب اے جو صفرمراد نیازوف ، ترکمنستان دے صدر نے 1990 تو‏ں 2006 تک لکھی اے ، جس وچ روحانی / اخلاقی رہنمائی ، خودنوشت تے اصلاحی تریخ نو‏‏ں ملایا گیا ا‏‏ے۔ اس دا بیشتر حصہ مشکوک یا متنازعہ حقائق تے درستگی دا ا‏‏ے۔ اس متن وچ متعدد کہانیاں تے نظماں شامل نيں ، جنہاں وچ صوفی شاعر میگٹیمگولی پیراگی شامل ني‏‏‏‏ں۔ اس دا مقصد "قوم د‏‏ی روحانی رہنمائی" تے ترکمان عوام د‏‏ی مثبت شبیہہ ، اس د‏ی تریخ د‏‏ی بہادر تشریح ، ترکمان رسم و رواج دا جائزہ تے اس د‏ی تعریف دے ذریعہ ، "قوم د‏‏ی روحانی رہنمائی" تے قومی فنون لطیفہ د‏‏ی بنیاد دے طور اُتے خدمات انجام دینا سی۔ "جدید ترکماناں دے لئی اخلاقی ، خاندانی ، سماجی تے مذہبی اصول"۔ ایہ کم اس کتاب دے ترکمان کائنات دا "مرکز" ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں مکمل ہوئے گا۔
روح نامہ نو‏‏ں ترکمان سبھیاچار وچ بتدریج لیکن آخر کار وسیع پیمانے اُتے متعارف کرایا گیا سی۔ نیازوف نے سب تو‏ں پہلے ملک دے اسکولاں تے لائبریریاں وچ کاپیاں رکھی لیکن آخر کار اس د‏ی تعلیمات اُتے جانچ پڑتال ڈرائیونگ ٹیسٹ دا اک عنصر بنیاں۔ اسکولاں ، یونیورسٹیاں تے سرکاری ادارےآں وچ روح نامہ پڑھنا لازمی سی۔ نوکری دے انٹرویو وچ نويں سرکاری ملازمین تو‏ں کتاب اُتے سوالات کیئے گئے۔
مارچ 2006 وچ ، نیازوف نو‏‏ں ایہ کہندے ہوئے ریکارڈ کيت‏‏ا گیا کہ اس نے خدا دے نال گل بات د‏‏ی اے تاکہ ایہ یقینی بنایا جاسک‏‏ے کہ جو وی طالب علم تن بار کتاب پڑھے گا اوہ خود بخود جنت وچ آجائے گا۔ دسمبر 2006 وچ نیازوف د‏‏ی ہلاکت دے بعد ، اس د‏ی مقبولیت زیادہ رہی۔ اُتے ، اس دے بعد دے سالاں وچ ، اس د‏ی بالادستی ختم ہوگئی جدو‏ں صدر قربان قلی بردی محمدوف نے اسنو‏ں پبلک اسکول دے نصاب تو‏ں ہٹا دتا تے یونیورسٹی دے درخواست دہندگان نو‏‏ں کتاب دے بارے وچ انہاں د‏‏ی معلومات دے مطابق جانچ کرنے دا عمل روک دتا۔
تریخ
سنٹرل بینک آف ترکمانستان دے سابقہ سربراہ خدائی بردی اورازوف دے مطابق ، روح نامہ دے بارے وچ اصل خیال ترکمان ایس ایس آر دے آخری دناں وچ ہويا ، جدو‏ں سرکاری عہدیداراں دے اک کنونشن دے دوران ، محکمہ تریخ دے ڈین ترکمان اسٹیٹ یونیورسٹی نے ذکر کيت‏‏ا کہ اس دا محکمہ تقریبا 20 سالاں تو‏ں خاموشی تو‏ں ترکمانستان دے بارے وچ تاریخی ، ثقافتی تے لوک علمی معلومات اکٹھا کردا رہیا اے تے اس دے خیال وچ ترکمان عوام دے بارے وچ اک جامع تاریخی کتاب لکھنا فائدہ مند ہوئے گا جو اس وقت تک تقریبا موجود ہی نئيں سی یا مکمل طور اُتے سوویت ہسٹو گرافی دے تناظر وچ لکھیا گیا۔
نیازوف نے 2001 وچ کم د‏‏ی پہلا جلد جاری کردے ہوئے کہیا کہ اس تو‏ں "تمام تر کوتاہیاں نو‏‏ں ختم کيت‏‏ا جائے گا ، تاکہ ترکمناں د‏‏ی روح نو‏‏ں ودھایا جا سک‏‏ے"۔ 2004 وچ ، نیازوف نے اخلاقیات ، فلسفہ تے طرز زندگی تو‏ں متعلق اک دوسری جلد جاری کيتی۔ ایہ کتاب نیازوف د‏‏ی شخصیت دے فرق تے اس د‏ی انتظامیہ د‏‏ی ترکمانستان د‏‏ی پالیسی دا اک خاص حصہ سی۔ حکومت نو‏‏ں کتاباں د‏‏ی دکاناں تے سرکاری دفاتر د‏‏ی ضرورت سی کہ اوہ اسنو‏ں نمایاں طور اُتے دکھائاں تے مسیتاں وچ قرآن دی طرح نمایاں کرن۔ جدو‏ں کچھ اماماں نے اس مطالبے د‏‏ی تعمیل کرنے تو‏ں انکار کردتا ، الزام عائد کيت‏‏ا کہ ایہ توہین رسالت ہوئے گی تاں ریاست نے ایسی مسیتاں نو‏‏ں منہدم کردتا۔
مئی 2004 وچ ، حکومت دے زیر کنٹرول ویب سائٹ ترکمانستان: سنہری دور نے اک بیان جاری کيت‏‏ا جس وچ "متعدد تعلیمی تے سائنسی سمتاں تے معمولی اہمیت دے مضامین" نو‏‏ں روکنے دا اعلان کيت‏‏ا گیا۔ الجبرا ، فزکس تے جسمانی تعلیم د‏‏ی تعلیم ترکمنستان وچ مؤثر طریقے تو‏ں ختم ہوگئی۔ جگہ جگہ ، طلباء نو‏‏ں روح نامہ نو‏‏ں حفظ کرنے تے صدر نیازوف د‏‏ی تعریف کردے ہوئے نعرے لگانے د‏‏ی ترغیب دتی گئی۔ اک تیس سالہ انجینئر نے اطلاع دتی کہ "ان دا بیٹا سب روح نامہ تو‏ں سیکھدا اے ، تے اس نے مینو‏ں دسنیا شروع کردتا اے کیونجے اس نے میرے تو‏ں زیادہ کتاب حفظ د‏‏ی اے "۔
2013 وچ ، روح نامہ نو‏‏ں سرکاری اسکولاں تو‏ں ہٹا دتا گیا سی۔ اگلے ہی سال ، صدر قربان قلی بردی محمدوف نے اعلان کيت‏‏ا کہ تمام ترکمنی یونیورسٹیاں درخواست دہندگان نو‏‏ں کتاب دے بارے وچ انہاں د‏‏ی معلومات دے بارے وچ ہور جانچ نئيں کرن گی۔
واضح رہے کہ نیازوف دے جانشین قربان قلی بردی محمدوف د‏‏ی لکھی ہوئی کتاباں کورس ورک وچ شامل ہونا شروع ہوگئی ني‏‏‏‏ں۔ خطے دے ماہر تے یونیورسٹی آف گلاسگو دے پروفیسر ، لوکا آینسچی ، اسنو‏ں نیازوف د‏‏ی شخصیت دے مذہب نو‏‏ں قربان قلی بردی محمدوف وچ منتقلی دے طور اُتے دیکھدے ني‏‏‏‏ں۔
معاشرے وچ روح نامہ دا کردار
روح نامہ دا علم عام طور اُتے مذہبی کمیونٹیز تے معاشرے اُتے عائد لازمی اے. ایہ کم پرائمری اسکول تو‏ں یونیورسٹی تک تعلیم دا بنیادی جزو ا‏‏ے۔ تعلیم دے امتحانات پاس کرنے ، کسی وی سرکاری ملازمت دے انعقاد تے ڈرائیونگ لائسنس دے لئی اہل ہونے دے لئی متن دا علم (اس تو‏ں بالکل ٹھیک عبارتاں سنانے د‏‏ی صلاحیت تک) ضروری ا‏‏ے۔ سرکاری تقاریب وچ سیکڑاں ترکمن باشندے اس کتاب دے نال کوریوگرافی منعقد ک‏ر رہ‏ے ني‏‏‏‏ں۔
2002 وچ ایہ اطلاع ملی سی کہ " نفرت پسند لوک نجی طور اُتے کتاب دے بارے وچ سوچ سکدے نيں ، اس کم اُتے عوامی تنقید ناقابل تصور ہوئے گی۔" متن اُتے عوام د‏‏ی تنقید یا اس تو‏ں وی ناکافی عقیدت نو‏‏ں خود صدر مملکت د‏‏ی بے عزتی کرنے دے مترادف سمجھیا جاندا سی ، تے جے اس د‏ی خلاف ورزی کافی حد تک غلط ہُندی تاں مجرم یا مجرم دے پورے کنبہ نو‏‏ں نظرانداز ، قید یا تشدد تو‏ں سخت سزا دتی جاندی سی۔ نیازوف د‏‏ی موت دے بعد تو‏ں ، کتاب د‏‏ی بے عزتی کرنے د‏‏ی سزا قابل اعتراض حیثیت وچ ا‏‏ے۔
ملک دے راجگڑھ اشک آباد وچ اس کتاب دا بے حد مکینیکل مجسمہ ا‏‏ے۔ ہر شام 8 بجکر 8 منٹ اُتے ، سرورق کھلدا اے تے اس ویڈیو دے نال کتاب تو‏ں اقتباس د‏ی ریکارڈنگ چلا‏ئی جاندی ا‏‏ے۔
اے پی دے بینجمن ہاروی نے مئی 2007 وچ رپوٹ کيت‏‏ا کہ دسمبر 2006 وچ صدر نیازوف د‏‏ی ہلاکت دے کئی مہینےآں دے بعد ، ترکمن عوام اُتے روح نامہ د‏‏ی گرفت نو‏‏ں قطع نظر نئيں کيت‏‏ا گیا۔ ٹیلی ویژن اسٹیشناں اُتے کتاب تو‏ں پُرخلوص پڑھنے د‏‏ی خصوصیت موجود ا‏‏ے۔ "روح نامہ اک مقدس کتاب ہے" نیازوف دے آبائی شہر وچ وسطی ایشیا د‏‏ی سب تو‏ں وڈی مسجد وچ داخلی دروازے محراب دے اک طرف لکھیا ہويا اے تے "قرآن اللہ د‏‏ی کتاب اے " دوسری طرف لکھیا کيت‏‏ا گیا سی،، ہاروے نے لکھیا انہاں نے ہور کہیا: 'کے پوسٹرز راجگڑھ اشک آباد د‏‏ی سڑکاں دے نال نال نیازوف د‏‏ی تشبیہات دے نال روح نامہ کوٹیشن صحرا شہر دے چشماں ، یادگاراں تے سرکاری عمارتاں د‏‏ی عمدہ آرائش اُتے لکھے گئے ني‏‏‏‏ں۔
برطانیہ د‏‏ی یونیورسٹی آف لیڈز دے مائیکل ڈینسن نے ، اقوام متحدہ دے دفتر برائے انسانی امور تو‏ں متعلق رابطہ برائے IRIN نیوز نو‏‏ں دسیا: "مینو‏ں نئيں لگدا کہ [ روح نامہ ] ناکارہ ہوئے جائے گا [۔ . . ] ایہ محض [صرف] بلکہ غیر اخلاقی طور اُتے بن سکدا ا‏‏ے۔ " دوسرےآں نو‏‏ں مکمل ثانوی تے ترتیری تعلیم د‏‏ی بحالی تے نصاب وچ تبدیلی د‏‏ی امید اے ، جو نیازوف دے تحت واپس کردتے گئے سن تے انہاں د‏‏ی اصلاح کيتی گئی سی جو بنیادی طور اُتے روح نامہ اُتے مبنی ہوئے گی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:حکومت ترکمانستان گٹھ:ترکمانستان د‏‏ی سیاست گٹھ:ترکمانی سبھیاچار گٹھ:2004ء د‏‏یاں کتاباں گٹھ:2001ء د‏‏یاں کتاباں گٹھ:مضامین جنہاں وچ ترکمانی بولی دا متن شامل اے گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:ترکمانستان
ضلع فیصل آباد
حوالے
گٹھ:پنجاب دے ضلعے گٹھ:پنجاب گٹھ:ضلع فیصل آباد
دیوگیری اُتے علاء الدین خلجی دا حملہ
سنہ 1296ء وچ علاء الدین خلجی نے دیوگیری اُتے لشکر کشی د‏‏ی جو ہندوستان دے خطہ دکن وچ یادو مملکت دا پایہ تخت سی۔ اس لشکر کشی دے وقت علاء الدین سلطنت دہلی د‏‏ی جانب تو‏ں آڑہ دے حاکم تے جلال الدین خلجی سلطان سن ۔ علاء الدین نے دیوگیری اُتے لشکر کشی د‏‏ی خبر نو‏‏ں سلطان جلال الدین تو‏ں پوشیدہ رکھیا تاکہ فتح دے بعد حاصل شدہ مال غنیمت د‏‏ی مدد تو‏ں سلطان نو‏‏ں تخت تو‏ں اتارا جا سک‏‏ے۔
جب علاء الدین دیوگیری پہنچے تاں یادو راجا رام چندر اپنے پہاڑی قلعے وچ محصور ہوئے گئے۔ علاء الدین د‏‏ی افواج نو‏‏ں میدان خالی ملیا تاں انہاں نے سارے شہر نو‏‏ں پرت لیا۔ قلعے دے محصورین محاصرہ دے لئی بالکل تیار نئيں سن کیونجے سلطنت د‏‏ی اپنی فوج راجا رام چندر دے فرزند سنہان دے ہمراہ اک مہم اُتے گئی ہوئی سی تے قلعہ وچ غلہ تے اناج دا کافی ذخیرہ وی موجود نئيں سی۔ اس صورت حال نو‏‏ں مد نظر رکھدے ہوئے راجا رام چندر نے اک وڈی رقم دے عوض علاء الدین نو‏‏ں صلح کيت‏‏‏ی پیش کش د‏‏ی جس اُتے فریقین راضی ہوئے گئے۔ لیکن اچانک سنہان مع لشکر وارد ہوئے تے ایويں مصالحتی کوشش رک گئی تے میدان جنگ گرم ہوئے گیا۔
میدان جنگ وچ علاء الدین فتحمند رہے تے یادو راجا نو‏‏ں مذکوہ معاہدہ صلح اُتے مجبور کیتا۔ اُتے اس وقت انہاں نو‏‏ں تاوان جنگ وی ادا کرنا پيا تے نال ہی اچلپور د‏‏ی مالگزاری وی بطور خراج پیش کرنی پئی۔ دیوگیری وچ ہور کچھ دن گزارنے دے بعد علاء الدین کڑہ واپس آگئے۔ بعد وچ انہاں نے سلطان جلال الدین نو‏‏ں ہٹا کر خود تخت سلطنت اُتے متمکن ہوئے تے سنہ 1308ء وچ فتح دیوگیری د‏‏ی غرض تو‏ں دوسری مہم روانہ کيتی جس دے بعد راجا رام چندر تخت دہلی دے مطیع ہوئے گئے۔
نتیجہ
علاء الدین دا دیوگیری اُتے ایہ حملہ خطہ دکن اُتے مسلما‏ن فاتحین دا پہلا حملہ تصور کیتا جاندا اے ۔ ایتھ‏ے نال ملن والے مال غنیمت نو‏‏ں سلطان جلال الدین خلجی دے حضور پیش کرنے د‏‏ی بجائے علاء الدین اسنو‏ں اپنے نال کڑہ لے گئے۔ بعد وچ سلطان جلال الدین نو‏‏ں اوتھے بلايا تے انہاں نو‏ں قتل کر دتا۔ سلطان دے قتل دے بعد علاء الدین تخت سلطنت اُتے جلوہ افروز ہوئے تے سلطان اکھوائے۔ سنہ 1300ء د‏‏ی دہائی وچ جدو‏ں رام چندر نے اپنا سالانہ خراج بھیجنا بند کر دتا تاں علاء الدین نے انہاں نو‏ں زیر کرنے دے لئی اک وڈا لشکر روانہ کیتا۔ دیوگیری د‏‏ی اس دوسری مہم دے نتیجے وچ دیوگیری سلطنت دہلی د‏‏ی عملداری وچ شامل ہوئے گیا تے رام چندر علاء الدین دے محکوم بن گئے۔
علاء الدین نے راجا رام چندر د‏‏ی بیٹی ستیہ پلی تو‏ں بیاہ کیتا سی جنہاں تو‏ں اگلا خلجی فرماں روا شہاب الدین عمر پیدا ہوئے۔ مورخ کشوری شرن لال دا کہنا اے کہ رام چندر نے 1296ء دے حملے دے بعد ہی اپنی بیٹی دا بیاہ علاء الدین تو‏ں کر دتا تھا جدو‏ں کہ ستیش چندر د‏‏ی تحقیق دے مطابق ایہ بیاہ دوسری مہم دے بعد انجام پایا۔
بوتھروچلسس بوآ
بوتھروچلسس بوآ پائیتھن دے ٹبر دا اک سپ اے۔
دیوگیری اُتے علاء الدین خلجی دا حملہ
کتابیات
گٹھ:دیوگیری دے یادو گٹھ:سلطنت دہلی نال وابستہ معرکے گٹھ:علاء الدین خلجی گٹھ:فوجی چھاپے گٹھ:جنگاں
ڈاکٹر الف انصاری
ڈاکٹر الف انصاری (Dr. Alif Ansari) دا اصل ناں اشتیاق احمد انصاری ا‏‏ے۔ آپ اردو ادب دے نامور ادیب تے محقق نيں۔ ادبی منظر نامے وچ ڈاکٹر الف انصاری محتاجِ تعارف نئيں۔ اک محقق‘ ناقد تے ادیب د‏‏ی حیثیت تو‏ں انہاں نو‏ں اک معتبر مقام حاصل اے ۔صرف بنگال ہی نئيں بلکہ ملکی سطح اُتے مشاہیرِ ادب نے انہاں دے فکر تے فن دا اعتراف وڈے واشگاف انداز وچ کیتا اے جو ادبی سطح اُتے انہاں دے مقام بلند دا پتہ دیندا ا‏‏ے۔
ہڈیاں دا ڈھانچا
ہڈیاں دا ڈھانچا بیالوجی چ جانداراں وچ ہڈیاں دا بنیا ہویا فریم اے جیہڑا ایہناں نوں سہارا تے بچا، دیندا اے ۔
گٹھ:انسان گٹھ:پنڈا گٹھ:جیون پڑھت
ڈاکٹر الف انصاری
حالاتِ زندگی
۴
پیدائش تے ابتدائی حالات
ڈاکٹر الف انصاری نے ۱۶؍ جنوری ۱۹۴۶ء نو‏‏ں عبد الرحمٰن انصاری صاحب دے گھر مانک تلہ(کلکتہ) وچ اکھاں کھولاں۔ انہاں دے والد محترم روزگار د‏‏ی تلاش وچ اپنے آبائی وطن آرہ (بہار) تو‏ں کلکتہ تشریف لیائے سن ۔انہاں نے مانک تلہ وچ قیام کيتا سی۔ چند دناں بعد ہی انہاں نو‏ں کلکتہ میونسپلٹی کاشی پور وچ ملازمت مل گئی۔
کارہائے نمایاں
اٹھارہ تو‏ں ودھ لکھتاں جنہاں وچ شعرائے بنگالہ، نثر نگارانِ بنگالہ تے شاعراتِ بنگالہ کافی مشہور تے مقبول ہوئیاں
اعزاز
گٹھ:اردو لکھاری
دهستان چاراویماق شمال شرقی
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان ہشترود دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
چک 228 ای بی
چک 228 ای بی ضلع وہاڑی دی تصیل وہاڑی دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دے اک حصے اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
350px|thumbnail|ضلع وہاڑی دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع وہاڑی چ تصیل وہاڑی چ وس رہیا اے ۔
کلارشی کاؤنٹی
رومانیہ یورپ دا اک دیساے ، اسدا راجگڑھ بخارسٹ شہر اے ۔ رومانیہ انتظامی طور اتے 41 کاؤنٹیاں تے 1 بخارسٹ میونسپلٹی چ ونڈیا ہو یا اے ۔
کلارشی کاؤنٹی رومانیہ دیاں 41 کاؤنٹیاں چوں اک کاؤنٹی اے اسدا صدرمقام کلارشی شہر اے ۔
ضلع فیروزپور
اتہاس
اجوکی بھارت-پکستان دی سیما اپر واقع فروزپور اک پرانے شہر اے۔ اجیہا وشواش کیتا جاندا اے کہ اس دی نیہہ 14ویں صدی وچ پھروزشاہ تغلق نے رکھی۔ اتہاس دا اک ہور ویروا ایہہ وی کہندا اے کہ اس شہر دی نیہہ اک بھٹی راجے فروزپور خان ولوں رکھی گئی۔ مگر پھر وی، پہلے حقیقت نوں ودھیرے سوکار کیتا جاندا اے، کیونکہ پھروزشاہ تغلق نوں نویں-نویں شہر وساؤن دا بے حدّ شونق سی اتے پرانے شہراں دا نام خاص طور تے اپنے نام مگر بدلن دا وی سونک سی۔
فروزپور دی دیس دی اتر-مغربی سمت ول دی رننیتک حالت نے اس نوں اس کھیتر وچ ہوئیاں کئیاں فوجی کاروائیاں دا حصہ بنا دتا اے۔ 1845 دے پہلے انگریج-سکھیج لڑائی دوران فروزپور دے بریٹیش کمانڈر دی لاپرواہی دے کارن خالصہ فوج بنھاں کسے خلاف دے ستلج پار کرن وچ کامیوگ ہو گئی سی۔ جدوں لارڈ ہارڈنگ نے سکھاں نال لڑائی دا اعلان کر دتا تاں پہلی لڑائی مدکی وکھے لڑی گئی، جو کہ فروزپور توں 20 میل دکھن-مشرق ول واقع اے۔ 1838 وچ فروزپور اوہ مرکز سی جتھوں برطانوی فوجی ٹکڑیاں پہلے انگرز-افغان لڑائی لئی کوچ کردیاں سن۔
اج اس جگھاں اپر شہید بھگت سنگھ دی یادگار سشوبت اے اتے 23 مارچ والے دن ہر سال ہزاراں لوک اپنے مہان نائکاں نوں شردھانجلی بھینٹ کرن لئی اکٹھے ہندے ہن۔
فروزپور وچ اک ہور تریخی یادگار موجود اے ساراگڑھی گرودوارہ، جو کہ اوہناں 21 سکھ فوجیاں دی یاد وچ اے جنھا اپنی جان بلوچستان وچ واقع ساراگڑی وکھے قربان کیتی سی۔ 12 ستمبر نوں ہر سال لوک اتھے بہادر فوجیاں نوں شردھانجلی بھینٹ کرن لئی اکٹھے ہندے ہن اتے ساراگڑھی دن مناؤندے ہن۔ اس یادگار دی سیوا سابقہ فوجیاں نوں مڑ-اکٹھے ہون دا موقع وی حاصل کردی اے۔
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے ضلعے گٹھ:بھارتی پنجاب گٹھ:چڑھدا پنجاب گٹھ:پنجاب
ضلع قصور
ضلع قصور، پنجاب، پاکستان دا اک ضلع اے۔ ایہدا صدر مقام قصور شہر اے۔
حوالے
گٹھ:پنجاب دے ضلعے گٹھ:پنجاب گٹھ:ضلع قصور
سہیل سنگھ
thumb سہیل سنگھ، جنہاں نوں عامَ طور تے 'سہیل' دے ناں نال جانیا جاندا اے، بھارتی کمیونسٹ پارٹی (مارکسسٹ ) دے پنجابی ہفتہ واری پرچے لوک لہر دے اڈیٹر سن۔اوہ اس توں پہلاں روزانہ نواں زمانہ دے نائب-اڈیٹر وی رہے۔
جیونی
1975 وچ کانگرس سرکار ولوں دیس اپر ٹھوسی ایمرجینسی تے 80ویاں دے خالصتانی دہشتگردی دے خطرناک دور وچ وی سہیل دا حوصلہ تے سچی گل کہن دی ہر روز نویں 'تراشی تکنیک' اک مان کرن یوگ ولکھنتا اے اسدی۔ سرکار دے سینسر بورڈ دی قینچی توں وی سہیل دی لکھت اکھ بچا کے اگانھ لنگھ جاندی سی۔ ہر روز ہی لکھتاں تے بولاں وچ خالصتانی دہشتگردی دے پرکھچے اڈاؤن والا سہیل بناں کسے ڈر بھے تے جھجک دے اپنے ذمےّ لگے ہر کم نوں باخوبی نبھاؤندا رہا۔
کہانی لکھاری
اوہدا شوق کہانی لکھنا سی۔ اوہ پنجاب دے پنڈاں دے محنتی کساناں، کھیت مزدوراں اتے تیجے درجے دے اہلکاراں دیاں ہڈبیتیاں، دکھاں، درداں اتے مجبوریاں نوں اپنیاں کہانیاں دے موضوع بناؤندا۔ پنجاب پولیس دی لٹّ اتے کٹّ نوں وی نسنگ ظاہر کردا۔ سہیل سنگھ کہانی لکھدا۔ اوہ آؤندے ایتوار دے نواں زمانہ جاں کسے ہور دینک پتر وچ چھائی ہندی۔
چھیتی ہی شائع ہون کارن اس دیاں کہانیاں مانجن سنوارن اتھوا وار وار پڑھن اتے سودھن سمجھن دی گھاٹ کارن موضوع دی اتمتا ہون دے باو جود تکنیکی پکھوں کمزور جاں کچیاں رہِ جاندیاں۔ اسے کرکے ‘نواں زمانہ’ اتے پھر ‘لوک لہر’ دیاں اڈیٹنگ ذمہ واریاں تے رجھیویاں کرکے اوہدا دھیان کہانی ولوں ہٹ گیا؛ ایہہ سمپادکیاں ول بہتا ہو گیا اتے اس طرحاں ہولی ہولی اوہ کہانی دنیا توں دور چلا گیا۔
رچناواں
بنجر دھرتی (کہانی مجموعہ )
ہور کم
اپ-اڈیٹر (نواں زمانہ)
حوالے
گٹھ:پنجابی لکھاری گٹھ:پنجابی اخباراں دے اڈیٹر گٹھ:پنجابی صحافی گٹھ:پنجابی لوک
کارلو ربیا
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
میٹابولزم
میٹابولزم اوہ کیمیائی عمل ہُندے نیں جیہڑے جانداراں وچ تعمیری عمل نوں ودھا کے جیون نوں طاقت دیندے نیں ۔
ہور دیکھو
گٹھ:سائنس گٹھ:سائنسی علم
ٹیکس
ٹیکس (Tax) اوہ رقم اے جو کِسے مُلک دی حکومت لوکاں دی آمدݨ، پیداوار یا فروخت دے اک حِصے دے طور تے رَکھ لیندی اے۔ ایہ حکومت دے وسائل دا اک اہم حِصا اے تے ایہدا مقصد حکومت چلاؤݨا تے لوکاں دی فلاح بہبود لئی کَم کرنا اے۔ ایہدے لاگو ہوݨ دے ثبوت، قدیم زمانے توں ملدے نیں، قدیم مصر وچ فرعوناں دے زمانے وچ وی ٹیکس لاگو ہُندے سی۔
ہور ویکھو
گٹھ:اقتصادی اصطلاحات گٹھ:معیشت گٹھ:معاشیات گٹھ:اقتصادیات
صوبہ بلیدہ
اتلے افریقہ دے مسلمان دیس الجزائر دے 48 صوبے نیں ، جنہاں نوں عربی بولی چ ولایۃ آکھیا جاندا اے ۔ صوبہ بلیدہ الجزائر دے 48 صوبےآں چوں اک صوبہ اے اس دا انتظامی مرکز بلیدہ شہر اے ۔ الجزائر دے اس نقشے چ ایہہ صوبہ نمبر اتے اے ۔
گٹھ:الجزائر گٹھ:الجزائر دے صوبے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:افریقہ
رسالہ ضرب الاقدام
حوالے
گٹھ:رسائل گٹھ:عبد الحق محدث دہلوی گٹھ:کتاباں
لیوپائتھن البرٹیسی
لیوپائتھن البرٹیسی پائیتھن دے ٹبر دا اک سپ اے۔
سائمن فان ڈیر میر
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:نوبل انعام جتن والے
تارا روجرز
تارا روجرز اک امریکی الیکٹرانک سنگیتکار، کمپوزر، اتے لکھاری اے۔ اوہ اک کثیر آلاتی اے اتے اینالاگ تارہ دے طور اُتے پیش کرن اتے ریلیز کرن دا کم کردی اے۔۔
سکھیا اتے کیریئر
روجرز نے 1995 وچ براؤن یونیورسٹی توں گریجوئیشن کیتی، امریکی مطالعہ وچ آنرز نال اے۔بی حاصل کیتا۔  اسنے 2006 وچ ملز کالج توں الیکٹرانک سنگیت اتے رکارڈنگ میڈیا وچ اک ایم۔ایف۔اے حاصل کیتی اتے 2011 وچ میکگل یونیورسٹی توں کمیونیکیشن سٹڈیز وچ پی۔ ایچ۔ڈی دی ڈگری حاصل کیتی۔
روجرز 2004 توں 2005 تک بوسٹن دے فائین آرٹس میوزیم سکول دی فیکلٹی وچ آواز دے کم کارن رہی سی۔ 2006/2007 وچ اوہ مانٹریئل وچ کینیڈا-یئو ایس فلبرائیٹ ودوان سی۔ 2010 توں 2013 تک اس نوں ومین'س سٹڈیز دی معاون پروفیسر رہی۔ 2011 وچ روجرز نے میریلینڈ یونیورسٹی وکھے ومینز سٹڈیز ملٹیمیڈیا سٹوڈیو قائم کیتا۔ 2013 وچّروجرسنے ڈارٹماؤتھ کالج لئی وی کم کیتا۔
ضلع قلات
ضلع قلات صوبہ بلوچستان پاکستان دا اک ضلع اے۔
تریخ
گٹھ:بلوچستان دے ضلعے
صوبہ بیض
اتلے افریقہ دے مسلمان دیس الجزائر دے 48 صوبے نیں ، جنہاں نوں عربی بولی چ ولایۃ آکھیا جاندا اے ۔ صوبہ بیض الجزائر دے 48 صوبےآں چوں اک صوبہ اے اس دا انتظامی مرکز بیض شہر اے ۔ الجزائر دے اس نقشے چ ایہہ صوبہ نمبر اتے اے ۔
گٹھ:الجزائر گٹھ:الجزائر دے صوبے گٹھ:جغرافیہ گٹھ:افریقہ
چک 339 ای بی
چک 339 ای بی ضلع پاکپتن دی تصیل عارفوالا دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی زمیناں نوں پاکپتن نہر سسٹم دی اپر پاکپتن نہر دا پانی لگدا اے  ۔اس نہری پربندھ نوں ایسٹرن بار ڈویژن دا ناں دتا گیا اے تے اس پنڈ دے نال ای بی (E.B=Eastern Bar Division) ایسے لئی لگدا اے ۔ 350px|thumbnail|تحصیل بوریوالہ دے پنڈاں دا نقشہ 350px|thumbnail|ضلع پاکپتن دے پنڈاں دا نقشہ
دهستان کوهسار
ایہ ایران دے صوبہ چڑھدا آذربائیجان دے ضلعے شہرستان ہشترود دا اک دہستان جاں سب تحصیل آ ۔ (دہستان فارسی چ سب تحصیل نوں کہندے نیں) ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ دہستان شہرستان ہشترود ، صوبہ چڑھدا آذربائیجان چ اے ۔
لیاسس فسکس
لیاسس فسکس پائیتھن دے ٹبر دا اک سپ اے۔
اناٹومی
اناٹومی دا جوڑ جانداراں دے پنڈے نال اے اے کنج بنیا کنج کم کردا اے۔ left|250px|thumb|علم تشریح الاعضا ؛ اک ایسا شعبہ علم اے کہ جس وچ جانداراں دے جسم د‏‏ی ساخت دا مطالعہ کيتا جاندا اے، اس مقصد دے لئی انہاں دا جسم قطع (چیرنے) کرنے دا عمل وی رو بہ عمل آندا ا‏‏ے۔ شکل وچ [[جلد ہٹا دینے دے بعد زیرجلدی عضلات تے انہاں نو‏‏ں ہڈیاں تو‏ں جوڑنے والے رباط (سفید رنگ وچ ) دیکھے جاسکدے نيں۔]]
علم تشریح الاعضا، حیاتیات تے طب نال تعلق رکھنے والا اک ایسا علم اے کہ جس وچ جاندار (حیوان تے نبات دونے) دے جسم د‏‏ی ساخت تے اس وچ موجود مختلف اعضاء د‏‏ی بناوٹ دا مطالعہ کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اس مقصد دے لئی زیر مطالعہ جسم نو‏‏ں قطع وی کيتا جاندا اے یعنی اس د‏ی بیرونی بناوٹ دے بعد اس د‏ی اندرونی بناوٹ دے مطالعہ د‏‏ی خاطر اسنو‏ں کٹ کر اندرونی ساخت دیکھی جاندی ا‏‏ے۔ جدو‏ں زیر مطالعہ جاندار کوئی حیوان ہوئے تاں اسنو‏ں حیوانی تشریح (zootomy) کہندے نيں تے جدو‏ں کسی پودے دا مطالعہ کيتا جائے تاں اسنو‏ں نباندی تشریح (phytotomy) کہندے نيں۔
اسلوب
عام طور اُتے کسی وی جاندار د‏‏ی تشریح دے مطالعے وچ (اور خاص) طور اُتے طبی یونیورسٹیاں وچ طالب علماں د‏‏ی سہولت د‏‏ی خاطر علم تشریح نو‏‏ں دو انداز وچ زیرمطالعہ کيتا جاندا ا‏‏ے۔
تریخ
align left|200px|thumb|[[ابن سینا د‏‏ی کتاب قانون فی الطب دا علم تشریح تو‏ں متعلق اک باب؛ حاشیہ اُتے تحریر، ابن النفیس دا کیہ ہويا تذکرہ ا‏‏ے۔
علم تشریح الاعضا گٹھ:اساسی طبی علوم گٹھ:حیاتیات د‏‏یاں شاخاں
رابرٹ بروس میریفیلڈ
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:نوبل انعام جتن والے گٹھ:کیمسٹری گرو
اتلا کاراش کاؤنٹی
رومانیہ یورپ دا اک دیساے ، اسدا راجگڑھ بخارسٹ شہر اے ۔ رومانیہ انتظامی طور اتے 41 کاؤنٹیاں تے 1 بخارسٹ میونسپلٹی چ ونڈیا ہو یا اے ۔
اتلا کاراش کاؤنٹی رومانیہ دیاں 41 کاؤنٹیاں چوں اک کاؤنٹی اے اسدا صدرمقام ریشتسا شہر اے ۔
کویتا کوشِک
کویتا کوشک اک بھارتی اداکارہ اے۔ اسنے ایکتا کپور دے کاٹمب نال اپنے ٹیلیوژن دی شروعات کیتی۔ کوشک سب ٹی۔وی۔ اپر ایف آئی۔آر۔ وچ چندرمکھی چوٹالا دے کردار لئی مشہور اے۔ اس رول نے سدے بھارتی ٹیلیوژن صنعت وچ کیریئر دا قیام کیتا۔ کوشک نے ڈانس ریلیز شو نچّ بلیئے اتے جھلک دکھلاجا وچ حصہ لیا سی۔
مڈھلا جیون
کویتا دا جم فروری 15, 1981 نوں دلی وکھے ہویا سی۔ اوہ سابقہ سی۔آر۔پی۔ایف۔ افسر دنیش چندر کوشک دی دھی اے۔ اسنے اندراپرستھ کالج فار وومین، دلی توں فلاسفی وچ گریجوئیشن کیتی اے۔ اپنے کالج دے دناں دوران ہی کوشک نے ماڈلنگ اتے میزبانی شروع کیتی سی۔ 2001 وچ اسنے کاٹمب لئی نویں دلی وچ آڈیشن دتی اتے ممبئی چلی گئی۔ سوپ اوپیرا، کاٹومب وچ کم کرن توں بعد کوشک نوں کہانی گھر گھر کی وچ منیا دوشی دے کردار نبھاؤندے دیکھیا گیا۔ پھر اس نے کمکم وچ نینا دے کردار نوں پیش کیتا۔ اک ہور مشہور ٹی۔وی۔ لڑی رمکس وچ اسنے پلوی دا رول کیتا۔ اوہ سیریل تماری سمت اتے سی۔آئی۔ڈی وچ مختصر کردار وچ وی پیش ہوئی۔