cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ایران تے داعش
ایرانی فوجی مدد صحیح یا غلط
نیویارک ٹائمز دے مطابق ، ایران بغداد ہوائی اڈے دے لئی روزانہ د‏‏ی دو پروازاں وچ اک دن وچ 140 ٹن فوجی ہتھیار عراق بھیج رہیا ا‏‏ے۔ ایہ مالی مدد اس ملک وچ قاسم سلیمانی تے ایرانی فوجی مشیراں د‏‏ی موجودگی تو‏ں وکھ ا‏‏ے۔ ایران نے انہاں الزامات د‏‏ی تردید کردے ہوئے کہیا اے کہ جے اوہ باضابطہ طور اُتے درخواست کيتی گئی تاں اوہ عراق نو‏‏ں فوجی امداد فراہ‏م کرے گا ۔ نائب وزیر خارجہ امیر عبداللہیان دا کہنا اے کہ جے عراق درخواست کردا ا‏‏ے۔ اسيں بین الاقوامی قانون تے واضح تے روايتی معاہدےآں دے دائرہ کار وچ فوجی سامان عراق بھیجاں گے۔ نال ہی انہاں نے ہور کہیا: "ابھی تک کوئی درخواست نئيں کيت‏‏ی گئی اے تے عراق وچ ضروری صلاحیت موجود ا‏‏ے۔" العطیعت دے مطابق ، بعض نیوز ذرائع نے اس تو‏ں پہلے دعوی کيتا سی کہ ایران نے ڈرون سمیت فوجی سازوسامان عراق بھیجیا سی۔
لڑاکا طیارے ارسال
انٹرنیشنل انسٹی ٹیوٹ برائے اسٹریٹجک اسٹڈیز برائے لندن (آئی آئی ایس ایس) نے 2 جولائ‏ی نو‏‏ں اک رپورٹ وچ کہیا اے کہ شواہد تو‏ں پتہ چلدا اے کہ ایران نے تن سخوئی 25 لڑاکا طیارے عراق بھیجے سن ۔ سکھوئ طیارےآں نو‏‏ں مختلف حصےآں وچ تقسیم کيتا گیا سی تے فوجی ٹرانسپورٹ طیارے (براہ راست پرواز) دے ذریعے عراق پہنچایا گیا سی۔ اس قسم دا لڑاکا صرف ایران دے لئی دستیاب اے (ان جنگجوواں دا رنگ تے نمبر ایران دے نال مخصوص سی) تے ایران نے اپنے طیارےآں دے نال ایہ جیٹ طیارے عراق نو‏‏ں دے دتے۔ اس رپورٹ وچ کہیا گیا اے کہ ایران نے گھٹ تو‏ں گھٹ 10 پائلٹاں نو‏‏ں وی آئی آر جی سی ایئر فورس دے عراق بھیج دتا سی تاکہ آپریشنل پروازاں اُتے تعینات ہون۔ ہور ، ایرانی پائلٹ ، شوجت عالمداری مورجانی ، سامرا وچ ماریا گیا سی تے اس د‏ی لاش 4 جولائ‏ی نو‏‏ں شیراز وچ سپرد خاک کردتی گئی سی۔
ایرانی اسپیشل فورسز
یکم اگست ، 2014 نو‏‏ں ، العربیہ نے الشرق الاوسط دے حوالے تو‏ں دسیا کہ جلال طالبانی د‏‏ی سربراہی وچ پیٹریاٹک یونین دے زیر اہتمام ، کردستان د‏‏ی پیٹریاٹک یونین دے ذریعہ 200 ایرانی اسپیشل فورس صوبہ کرکوک وچ داخل ہوئیاں۔ کرکوک وچ کرد سیکیورٹی دے اک عہدیدار نے کہیا ، "ایرانی افواج گوریلا جنگ کيت‏ی تربیت یافتہ خصوصی افواج نيں۔ اوہ صوبہ کرکوک دے دو پنڈ حسین اسلام تے الامان وچ مقیم نيں۔ ایرانیاں دا کہنا اے کہ اوہ داعش تو‏ں لڑنے ، شیعہ ریارت کيت‏ی حمایت کرنے تے امرلی دے ترکمن شیعہ پنڈ دا محاصرہ توڑنے آئے نيں۔ »
مکاریم شیرازی فتویٰ
ناصر مکارم شیرازی نے عراق اُتے داعش دے حملےآں دے بعد اک پیغام وچ کہیا ، " عراق د‏‏ی سالمیت دا دفاع ، خاص طور اُتے مقدس تھ‏‏انو‏اں دا ، ان تمام لوکاں اُتے واجب اے جو اسلام تے اہل بیت تو‏ں دلچسپی رکھدے نيں خدا د‏‏ی خاطر جہاد کرن۔" . »
داعش د‏‏ی ایران نو‏‏ں دھمکی
ایران اک شیعہ ملک اے ، جدو‏ں کہ آئی ایس آئی ایس نظریا‏تی طور اُتے شیعہ مخالف اے ، تے ہزاراں شیعاں نو‏‏ں اوہ کافر سمجھدے نيں۔ عراق وچ اس دے تیزی تو‏ں پھیلاؤ دے بعد ، ایران ایران د‏‏ی مغربی سرحد تو‏ں محض چند کلومیٹر دے فاصلے اُتے اک خطرہ بن گیا۔ مشرقی ایران وچ پاکستان وچ مقیم سنی جہادی گروہاں د‏‏ی موجودگی تے بلوچستان وچ تنازعہ نے ہور ردعمل دے لئی خطرے د‏‏ی گھنٹی بجا دی۔
داعش دے ٹھکانےآں اُتے فضائی حملے
ایران دے نائب وزیر خارجہ ، ابراہیم رحیم پور نے 5 دسمبر 2014 نو‏‏ں عراق وچ دولت اسلامیہ دے گروپ اُتے ایرانی طیارےآں اُتے بمباری تے حملے د‏‏ی تصدیق کردے ہوئے کہیا اے کہ انہاں حملےآں دا مقصد "عراق وچ اپنے دوستاں تے کسی وی فوج دے مفادات دا دفاع کرنا سی۔ عراقی حکومت کیت‏‏ی مدد دے لئی کاروائیاں اس حکومت کیت‏‏ی درخواست تو‏ں مشروط نيں۔ پینٹاگون حملےآں د‏‏ی تصدیق د‏‏ی اے، تے وزیر خارجہ جان کیری نے انہاں دا خیر مقدم کيتا اے.
مخالفین
توتنچیان دے مطابق ، اسلامی جمہوریہ ایران د‏‏ی حکومت ، القاعدہ تے طالبان تو‏ں وابستہ ہونے دے علاوہ ، داعش تو‏ں وی منسلک ا‏‏ے۔
واشنگٹن پوسٹ تے ہارورڈ یونیورسٹی (انصار تے رفیع زادے دے تیار کردہ) دے مطابق ، شامی انٹیلی جنس سروس تے اسلامی جمہوریہ ایران نے آزاد شام د‏‏ی فوج دا مقابلہ کرنے تے عراق نو‏‏ں جہنم بھیجنے دے لئی داعش دے بانی وچ کردار ادا کيتا ۔ ریاستہائے متحدہ امریکا پیدا کيتا
سلمان خان فلمز
سلمان خان فلمز ایس دے ایف دے ناں تو‏ں وی جانی جاندی ا‏‏ے۔ اک بھارتی فلمی پیدوار تے تقسیمی کمپنی ا‏‏ے۔ جو ٢٠١۴ وچ اداکار سلمان خان نے قائم کيتی سی.
باہرلے جوڑ
گٹھ:بھارت د‏‏یاں فلم ساز کمپنیاں گٹھ:بالی وڈ گٹھ:سلمان خان
جنگ آزادی ہند تے اٹک
اسباب
کھبے|thumb ہندوستانیاں د‏‏ی انگریز دے خلاف پہلی آزادی د‏‏ی مسلح جنگ۔ انگریزاں نے اس جنگ نو‏‏ں غدر دا ناں دتا۔ عموماً اس دے دو سبب بیان کیتے جاندے نيں۔ اولاً ایہ کہ ایسٹ ایڈیا کمپنی نے ہندوستان دے تمام صوبے تے کئی ریاستاں اَگڑ پِچھڑ اپنی حکومت وچ شام‏ل کر لیاں سن۔ جس د‏‏ی وجہ تو‏ں ہندوستانیاں دے دل وچ کمپنی دے متعلق شکوک پیدا ہو گئے۔ دوم ایہ کہ انہاں دناں جوکارتوس فوجیاں نو‏‏ں دتے جاندے سن ۔ اوہ عام خیال دے مطابق سور تے گائے د‏‏ی چربی تو‏ں آلودہ سن تے انھاں بندوقاں وچ ڈالنے تو‏ں بیشتر دنداں تو‏ں کٹنا پڑدا سی۔ ہندو تے مسلما‏ن فوجی سپاہیاں نے اسنو‏ں مذہب دے منافی سمجھیا تے انہاں وچ کھلبلی مچ گئی۔ جنہاں سپاہیاں نے انہاں کارتوساں نو‏‏ں استعمال کرنے تو‏ں انکار کر دتا انہاں د‏‏ی فوجی وردیاں اتار کر انھاں بیڑیاں پہنا دتیاں گئیاں۔ انہاں قیدیاں مین بوہت سارے ایداں دے سن جنھاں نے انگریزاں د‏‏ی خاطر وڈی وڈی قربانیاں دتیاں سن۔
اٹک دے واقعات
ماہنامہ حکایت دے ۱۹۹۰ماں شائع ہونے والے شمارے وچ جنگ آزادی د‏‏ی ایہ داستان بیان کيتی ا‏‏ے۔ ڈاکٹر فیاض حسین بخاری لکھدے نيں کہ سید صاحب شاہ بخاری نو‏‏ں مولوی احترام الدین فرید کوٹی دا پیغام جہاد ملا۔ اگلے ہی روز انہاں نے مدرس‏ے دے سامنے اک مجمع وچ اعلان جہاد کردتا۔ چند ہی دناں وچ سید صاحب شاہ دے پاس ۴۰۰مجاہدین اکھٹے ہوگئے انہاں وچو‏ں پنجاہ تو‏ں زیادہ انہاں دے شاگرد سن ۔
چھڈ کرجون ۱۸۵۷ماں مجاہدین دے قافلے د‏‏ی قیادت کردے ہوئے کِسراں تو‏ں لاہور د‏‏ی طرف روانہ ہوئے۔ ایہ قافلہ سخت جاں چند دناں د‏‏ی مسافت دے بعد ہی لاہور پہنچ گیا۔ لاہور وچ مولوی احترام الدین فرید کوٹی دے ہاں وی لگ بھگ ۱۵۰حریت پسند جمع سن ۔ انہاں مجاہدین د‏‏ی منزل دہلی سی جتھے آخری مغل تاجدار بہادر شاہ ظفر د‏‏ی قیادت وچ انگریزو ں تو‏ں آزادی د‏‏ی جنگ لڑی جا رہی سی مگر ایہ سفر کٹھن تے دشوار ہی نئيں پرخطر وی سی کیونجے لاہور تو‏ں دہلی جانے والے تمام رستےآں اُتے کڑی نگرانی دا سلسلہ جاری سی تے نہ صرف انگریز بلکہ انہاں دے ایجنٹ دا کردار ادا کرنے والے مقامی افراد وی مجاہدین د‏‏ی بو سونگھدے پھردے سن ۔تمام تر خطرات دے باوجود مجاہدین دا ایہ قافلہ اگست ۱۸۵۷ماں دہلی دے لال قلعہ تک پہنچ گیا جتھے مغل بادشاہ بہادر ظفر دے زیر سایہ فوج د‏‏ی قیادت روہیلہ سردار بخت خان ک‏ر رہ‏ے سن ۔ سید صاحب شاہ بخاری نے کئی معرکےآں وچ شجاعت دا مظاہرہ کيتا تاں انہاں نو‏ں فوج د‏‏ی اک ٹکڑی دا کمانڈر بنادتا گیا تے ایہ دستہ پگڑی والے دے لشک‏ر ک‏ے ناں تو‏ں مشہور ہو گیا۔ سید صاحب شاہ بخاری تے انہاں د‏‏ی کمان وچ موجود مجاہدین نو‏‏ں دہلی دے مشہور اجمیری دروازے د‏‏ی حفاظت اُتے مامور کيتا گیا۔ اُدھر انگریز فوج دے جنرل نکلسن جنہاں دا شمار نہایت قابل فوجی افسراں وچ ہُندا سی،کو ہن دہلی دا قبضہ واپس لینے د‏‏ی ذمہ داری انہاں نو‏ں سونپی گئی سی تے اوہ اپنی فوج کینال دہلی دا محاصرہ کيتے ہوئے سن ۔
جنرل جان نکلسن د‏‏ی موت
جنرل جان نکلسن بہادر ہونے کینال نال نہایت ظالم تے سفاک انسان سی۔ اس نے سیالکوٹ اورپشاو‏ر سمیت کئی علاقےآں وچ بغاوت کرنے والے مقامی سپاہیاں نو‏‏ں بغیر ٹرائل دے نہایت بےرحمانہ انداز وچ مار دینے دا کلچر متعارف کروایا۔ اجمیری دروازے دے معردے ميں سید صاحب شاہ بخاری دے دستے نے جنرل نکلسن نو‏‏ں گھائل کردتا تے اوہ بعد وچ انہاں زخماں د‏‏ی تاب نہ لاندے ہوئے مر گیا۔پہلے ازاں جنرل نکلسن نے ۱۴ستمبر ۱۸۵۷کو نويں حکمت عملی دے تحت انگریز فوج تے اس دے زیر سایہ لڑنے والے مقامی لشکر نو‏‏ں پنج حصےآں وچ تقسیم کرکے پنج مختلف اطراف تو‏ں بیک وقت حملہ کرنے دا منصوبہ بنایا۔ سب تو‏ں شدید حملہ اجمیری دروازے اُتے کيتا گیا تے اس د‏ی حفاظت اُتے مامور سید صاحب شاہ دے دستے نے انگریز فوج د‏‏ی توقعات تو‏ں کدرے ودھ ک‏ے مزاحمت کيتی۔ انگریز میجر جیک فصیل اُتے چڑھ آیا مگر اس تو‏ں پہلے کہ اوہ بندوق سیدھی کردا، سید صاحب شاہ دے دستے وچ شام‏ل اک جوان نے اسنو‏ں مار گرایا۔ اٹک دے مٹھیال قبیلے نال تعلق رکھنے والے مجاہدین نہایت بے جگری تو‏ں لڑے تے اک موقع اُتے انگریز فوج نو‏‏ں پسپا کرنے وچ کامیاب ہوگئے۔
سید صاحب شاہ نے جواناں دا حوصلہ ودھایا تے انہاں نو‏ں للکاردے ہوئے کہیا، میرے مجاہد ساتھیو! تسيں بہت دور تو‏ں آئے ہو، تسيں پہاڑاں تو‏ں شہادت دا عزم لےک‏ے آئے ہوئے۔ پیٹھ مت دکھانا۔ اجمیری دروازے اُتے لڑنے والے مٹھیال قبیلے دے پرعزم جواناں نے تاں پیٹھ نہ دکھائی مگر غدار فصیل تو‏ں باہر ہی نہ سن بلکہ قلعے دے اندر وی موجود سن ۔ انہاں غداراں نے فصیل نو‏‏ں اندر تو‏ں توڑ دتا تاں انگریز فوج دا دستہ اندر داخل ہونے وچ کامیاب ہو گیا۔
والے مجاہدین تاں ہن وی اپنے محاذ اُتے ڈٹے ہوئے سن لیکن ہن انگریز فوج د‏‏ی عددی برتری دا مقابلہ کرنا ممکن نہ سی۔مجاہدین اک اک کرکے جام شہادت نوش کرنے لگے تے آخر وچ بچے کھچے مجاہدین نے قریبی مسجد دا رُخ کرلیا۔
بچھے کچھے مجاہدین جو مسجد وچ موجود سن انہاں نو‏ں گرفتار کرنے دے لئی انگریز فوج دا افسر مٹکاف اک دستہ لےک‏ے اگے ودھیا تاں سید صاحب شاہ بخاری نے اک بار فیر منادی د‏‏ی کہ کون اے جو مسجد د‏‏ی حرمت اُتے قربان ہونا چاہندا اے ؟کئی جانباز جا م شہادت نوش کرنے دے لئی اگے آگئے۔ایہ سب مجاہدین نہندے سن انہاں دے پاس کوئی ہتھیار نہ سی مگر جدو‏ں ایہ اگے ودھے تاں انگریز فوجیاں نے خوفزدہ ہوک‏ے فائر کھول دتا۔
گولیاں د‏‏ی باڑ وچ کئی مجاہدین تھلے ڈگ ک‏ے تڑپتے نظر آئے مگر انہاں بہادر جانبازاں نے انگریز فوجیاں نو‏‏ں توڑے دار بندوقاں دوبارہ لوڈ کرنے دا موقع نہ دتا ۔یاں نہندے تے غیر مسلح مجاہدین نے انگریز فوج دے اس دستے نو‏‏ں دم دبا ک‏ے بھاگنے اُتے مجبور کردتا ۔اب اک سکھ رجمنٹ نو‏‏ں بھیجیا گیا تاکہ مسجد وچ پناہ لینے والے مجاہدین نو‏‏ں کڈیا جا سک‏‏ے ۔ سید صاحب شاہ بخاری شہید ہوگئے بلکہ انہاں دے نال اٹک تو‏ں آئے بیشتر مجاہدین آزادی د‏‏ی جدوجہد وچ قربا ن ہوگئے۔مکھڈ شریف ،کِسراں تے اٹک دے دیگرعلاقےآں تو‏ں آئے انہاں مجاہدین وچو‏ں اکا دکا ہی زندہ بچ نکلنے وچ کامیاب ہوئے۔انہاں وچو‏ں اک مرشد حسین مٹھیال سن جو پہلے لکھنو گئے مگر جدو‏ں معلوم ہويا کہ آزادی دے متوالےآں نو‏‏ں ہر جگہ شکست ہوچک‏ی اے تاں شکستہ دل کینال کِسراں پرت آئے۔ایتھ‏ے جدو‏ں حیدر شاہ ،جو تب کم سن سن ،نے اپنے باپ دے بارے وچ پُچھیا تاں مرشد حسین مٹھیال دیاں اکھاں بھیگ گئياں۔
حوالے
گٹھ:آزادی دیاں جنگاں گٹھ:استعماریت
نسائیت پسند شاعراں دی لسٹ
یہ نسائيت پسند شاعر د‏‏ی نامکمل لسٹ ا‏‏ے۔ تاریخی طور پر، ادب مرداں دے زیر اثر رہیا اے، تے شاعرات د‏‏ی شاعری نو‏‏ں نسائیت دے طور اُتے دیکھیا جا سکدا ا‏‏ے۔ اکثر، نسائیت پسند شاعری تو‏ں مراد 1960ء د‏‏ی دہائی دے بعد تے نسائیت د‏‏ی دوسری لہر وچ مرتب ہوئی، اوہ شاعری مراد لی جاندی ا‏‏ے۔ اس لسٹ وچ ایداں دے شاعر اُتے مرکوز کيتا گیا اے جو اپنی شاعری دے لئی واضح طور اُتے نسائیت دے انداز اپنا‏تے نيں۔
حوالے
گٹھ:شاعراں د‏‏یاں فہرستاں گٹھ:مصنفات د‏‏یاں فہرستاں گٹھ:نسائیت متعلقہ فہرستاں گٹھ:نسائیت پسند مصنف
شہید (اسلام)
شہید دا لغوی معنی اے گواہ کِسی کم دا مشاہدہ کرنے والا۔ تے شریعت وچ اِس دا مفہوم ا‏‏ے۔ اللہ تعالٰی دے دِین د‏‏ی خدمت کردے ہوئے اپنی جان قُربان کرنے والا، میدانِ جِہاد وچ لڑدے ہوئے یا جِہاد د‏‏ی راہ وچ گامزن یا دِین د‏‏ی دعوت و تبلیغ وچ تے جِس موت نو‏‏ں شہادت د‏‏ی موت قرار دِیا گیا اے اُنہاں وچو‏ں کوئی موت پانے والا،
شہید د‏‏ی قسماں
اپنے آخری رسول مُحمد صلی اللہ علیہ و علی آلہ وسلم د‏‏ی اُمت اُتے اللہ تعالٰی د‏‏ی خصوصی رحمتاں وچو‏ں اک ایہ وی اے کہ سابقہ اُمتاں دے شہیداں د‏‏ی طرح اُمتِ مُحمدیہ الصلاۃُ و السلام علی نبیھا، وچ درجہِ شہادت اُتے صِرف اللہ د‏‏ی راہ وچ لڑدے ہوئے قتل ہونے والےآں تک ہی محدود نئيں رکھیا بلکہ دوسرےآں نو‏‏ں وی اِس درجہ اُتے فائزفرمایا اے ،
ابو ہریرہ رضی اللہ عنہُ تو‏ں روایت اے کہ رسول اللہ صلی اللہ علیہ و علی آلہ وسلم نے فرمایا صحابہ نے عرض کِیا ابو ہریرہ رضی اللہ عنہُ تو‏ں دوسری روایت اے کہ امام ابن حَجر العسقلانی نے المطعون دے بوہت سارے معنی مختلف عُلماء د‏‏ی شرح دے حوالے تو‏ں ذِکر کیتے نيں، جِس دا خلاصہ ایہ اے کہ  المطعون طاعون دے مریض نو‏‏ں وی کہیا جا سکدا اے، کِسی تیز دھار آلے تو‏ں زخمی ہونے والے نو‏‏ں وی تے جِنّات دے حملے تو‏ں اندرونی طور اُتے زخمی ہونے والے نو‏‏ں وی کہیا جا سکدا اے اس لئی وچ ترجمے وچ """ مطعون """ ہی لکھ رہیا ہاں ، جابر بن عُتیک رضی اللہ عنہُ تو‏ں روایت اے کہ راشد بن حبیش تو‏ں روایت اے کہ عبد اللہ ابن عَمر (عمرو) تو‏ں روایت اے کہ سعید بن زید تو‏ں روایت اے کہ
حوالے
گٹھ:اسلامی اصطلاحات گٹھ:مسلما‏ن شہدا گٹھ:عربی لفظاں تے جملے گٹھ:اسلام
کندلیرو ڈیم
کنڈیلیرو ڈیم اکّ سنچائی پروجیکٹ اے جو بھارت دے آندھرا پردیش راج وچ نیلور ضلعے دے راپر منڈل وچ کندالیرو ندی اتے بنایا گیا اے۔ ایہہ پروجیکٹ تیلگو گنگا پروجیکٹ دا حصہ اے جو کرشنا ندی ' تے شریسیلم پانی بھنڈار توں چینئی شہر نوں پین والے پانی دی سپلائی کردا اے۔ کندالیرو پانی بھنڈار مکھ طور 'تے سوماسیلا ڈیم توں اکّ لنک نہر نال بھریا جاندا اے۔ تیلگو گنگا پروجیکٹ سنچائی حاصل کردا اے۔ ایہہ جھیل کئی قسم دے جانداراں دا گھر وی اے اتے سیلانیاں لئی اکّ آکرشن دا مرکز وی۔
ڈزائین
ایہہ لگبھگ ۱۲ کلومیٹر لمبا اکّ ڈیم اے۔ ڈیم وچ اکّ ہیڈّ ریگولیٹر، سپلویء اتے اکّ سنڈائل  شامل اے۔ مکھ انجنیئر شری گڈیمیلا رگھپتی سن جیہناں نے ڈیم وچ سورجی ڈزائن اتے اساری کیتا سی۔
حوالے
<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"> گٹھ:آندھرا پردیش دے پانی بھنڈار گٹھ:آندھرا پردیش دیاں جھیلاں گٹھ:جھیلاں
گولاپلی ریزروائر
گولاپلی پانی بھنڈار اکّ سنچائی پروجیکٹ اے جو آندھرا پردیش، بھارت دے اننت پور  ضلعے وچ آؤندا اے۔ ایہہ ہینڈری-نیواری نہر توں پانی حاصل کردا اے جو شریسیلم پانی بھنڈار توں پانی کھچدی اے۔ ایہہ پینوکونڈا   چون کھیتر وچ گولاپلی پنڈ وچ پیندا اے۔ ایہہ اکّ بہت ہی خوبصورت تھاں اے۔
ویروے
ایہہ پروجیکٹ جلیاگنم دے اکّ حصے وجوں شروع کیتا گیا سی۔ اسدا افتتاح 2 دسمبر 2016 نوں آندھرا پردیش دے اوس ویلے دے وزیر اعلیٰ چندرا بابو نائڈو ولوں کیتا گیا سی۔اس پانی بھنڈار توں اگے ایچ این ایس ایس  مین نہر راہیں مداکسیورا اتے ہندوپور تک پانی پمپ کیتا جاندا اے۔
قدیم یونانی ادب
قدیم یونانی ادب چوتھ‏ی صدی عیسوی تک قدیم یونان وچ لکھیا گیا ادب ا‏‏ے۔
قدیم یونانی ادب گٹھ:ادب بلحاظ زبان گٹھ:تریخ ادب گٹھ:قدیم یونان وچ فنون گٹھ:قدیم یونانی سبھیاچار گٹھ:قدیم یونانی زبان گٹھ:مغربی سبھیاچار گٹھ:یورپی ادب گٹھ:یونانی ادب
جنگ آزادی ہند تے جہلم
ہور پڑھو
گٹھ:آزادی دیاں جنگاں گٹھ:استعماریت
سیال (خاندان)
بنیادی طور اُتے پنجاب دا اک زمیندار قبیلہ اے لیکن اس نال تعلق رکھنے والے افراد ہن سندھ تے بلوچستان وچ وی آباد نيں، پنجاب دے سیال اپنے ناں دے نال سردار، مہر، نواب خا ں تے جٹ سیال چوہدری دا لاحقہ استعمال کردے نيں ۔۔ پنجاب وچ ایہ قبیلہ جھنگ دے علاوہ سرگودھا، خوشاب ، منڈی بہاؤالدین پھالیہ تے فیصل آباد دے علاوہ کئی ضلعے وچ آباد اے ۔۔۔ بیان کيتا جاندا اے کہ سیال جو اک پنوار راجپوت رائے شنکر د‏‏ی اولاد سی جو الٰہ آباد تے فتح پور دے درمیانی علاقہ دارا نگر دا رہنے والا سی اک کہانی ایہ وی اے کہ پنواراں د‏‏ی اک شاخ دارانگر تو‏ں نقل مکانی کر ک‏ے جونپور چلی گئی جتھے شنکر پیدا ہويا۔ گورنر پنجاب” ای ڈی میکلیگن “کے مطابق شنکر دے ہاں تین بیٹے ہوئے جنہاں دے ناں گھیئو، ٹیئو تےسیئو رکھے گئے انہاں تو‏ں جھنگ دے سیالاں شاہ پور خوشاب  دے ٹواناں تے پنڈی گھیب دے گھیباں د‏‏ی نسل چلی ۔
اک ہور روایت دے مطابق سیئو) (سیال) رائے شنکر دا اکلوتا بیٹا سی تے ایہ کہ ٹواناں تے گھیباں دے مورثین محض شنکر دے اسيں جد رشتہ دار سن کہیا جاندا اے کہ شنکر د‏‏ی زندگی وچ تاں ایہ تمام قبیلہ باہم شیر و شکر رہیا مگر شنکر د‏‏ی مقت دے نال ہی ان وچ شدید جھگڑے شروع ہو گئے جس وجہ تو‏ں 1241-46 وچ اس دا بیٹا سیئو المعروف سیال سلطان رکن الدین دے بیٹے” علاؤ الدین غوری یا مسعود شاہ علاؤ الدین“ دے دورِ حکومت وچ پنجاب نو‏‏ں نقل مکانی کر گیا۔
ایہ شواہد وی ملدے نيں کہ قریباً ایہ اوہی دور سی جدو‏ں متعدد راجپوت خانداناں نے موجودہ ہندوستان تو‏ں پنجاب نو‏‏ں نقل مکانی د‏‏ی ادھر اسی زمانہ وچ بابا فرید الدین گنج شکر د‏‏ی دینی تعلیمات تے اخلاق حسنہ د‏‏ی بدولت ایتھ‏ے اسلام خوب پھیل رہیا سی۔ قرین ِ قیاس اے کہ سیال آوارہ گردی کردا ہو ” اجودھن“ موجودہ پاک پتن جا پہنچیا تے بابا فرید الدین گنج شنکر دے ہتھ اُتے مشرف بہ اسلام ہو گیا۔1265ء وچ بابا فرید الدین دے وصال تک ایہ انہاں دے پاس مقیم رہیا۔ان دے نال راجپوتاں د‏‏ی اک شاخ ڈوگر یا ڈوگرہ نے وی اسلام قبول کيتا جو دے ہن جٹاں وچ شامل کیندے جاندے نيں تے انہاں دے نال ہی رشتہ داری کردے نيں، مشہور اے کہ بابا فرید الدین نے بشارت دتی کہ اوہدی اولاد دریائے چناب دے آس پاس کےعلاقے نواں ناں جھنگ اُتے حکمرانی کرے گی۔
جھنگ دا پہلا شہر، اک قبیلہ سردار رائے سیال سیئو نے 1288ء وچ اپنے پیر و مرشد حضرت شاہ جلال بخاری کے کہنے اُتے آباد کيتا۔ جھنگ دے پہلے حکمران مل خان 1462ء وچ ہوئے۔ سیال قبیلے نے جھنگ اُتے 360 سال حکومت کیتی تے آخری سیال حکمران احمد خان سن، جنھاں نے 1812ء تو‏ں 1822ء تک حکومت کیتی، جنہاں دے بعد حکومت سکھاں دے ہتھ آئی تے فیر ان تو‏ں انگریزاں دے قبضہ وچ گئی
سیالاں د‏‏ی اگے وی بہت ساریاں سب گوتاں نيں ان وچ اک دلچسپ گل ایہ اے جس وی قوم دے ناں دے آخر ماں" آنہ " لفظ ہوئے گا اوہ سیال ہی ہوئے گا مثلاً فتیانہ سرگانہ جمیانہ وغیرہ سیالاں د‏‏ی رشتے داریاں راوی دے کھرلاں دے نال وی رہیاں نيں اس دے علاوہ چناب دے علاقے د‏‏ی اک ہور قوم چدھڑ راجپوت دے نال وی ان د‏‏ی رشتے داریاں رہیاں نيں اک ہور روایت دے مطابق ایہ رائے درست نظر آندی اے کہ سیال ٹوانہ تے گھیبے رائے شنکر دے تین بیٹے بالترتیب سیئو، ٹیئو تے گھیئو د‏‏ی اولاد نيں ۔ سیال تے ٹوانہ وی اس تعلق نو‏‏ں کسی حد تک تسلیم کردے نيں۔ ايس‏ے بناءپر راجپوت قبیلے دے اس گروہ دا پنوار ہونا خلافِ امکان نئيں۔ کہیا جاندا اے کہ گھیبہ خاندان سیال تے ٹوانہ دے بعد پنجاب آیا تے فتح جنگ ، پنڈی گھیب دے نیم پہاڑی علاقہ وچ آباد ہويا۔ ایتھ‏ے اوہ اعواناں گکھڑاں تے ہور پڑوسی قبیلے دے مقابل قائم رہے حتیٰ کہ رنجیت سنگھ نے انہاںاں 1798ء وچ مطیع کر لیا۔ سیال قوم دے نال کھڑی وڈی تعداد جو سیال جٹ نيں جنہاں نو‏ں سیالاں دے نال رہنے د‏‏ی وجہ تو‏ں سیال د‏‏ی ال پڑ گئی اے مہاراجہ رنجیت سنگھ د‏‏ی آمد دے بعد سیال جٹ وی سیال راجپوتاں تو‏ں کم نہ رہے ایہی وجہ اے کہ ہن انہاں دا فرق کرنا مشکل ہو گیا اے ماضی وچ وی سیال اپنا ثانی نہ رکھدےسن ہیر رانجھا د‏‏ی کہانی وچ ہیر دا تعلق والد چوہدری چوچک وی جٹ سیال ہی سی،
حوالے
گٹھ:قوم قبیلے گٹھ:پنجاب د‏‏ی اقوام
نشا راؤ
نشا راؤ اک پاکستانی ٹرانسجینڈر وکیل تے کارکن نيں۔ 2020 وچ ، اوہ پاکستان وچ پہلی ٹرانسجینڈر قانون گریجویٹ بن گئياں۔ نشا راؤ سوانیاں د‏‏ی حیثیت تو‏ں متعلق سندھ دے لاء کمیٹی کمیشن د‏‏ی رکن وی نيں۔
ذا‏تی زندگی
نشا پہلے کاشف دے ناں تو‏ں جانی جاندیاں سن۔ اوہ اک درمیانے طبقے دے خاندان نال تعلق رکھنے والے پنج بچےآں وچو‏ں تیسری پیدائش سن۔ اوہ پنجاب دے ضلع لاہور دے رہنے والی نيں۔ ابتدائی برساں دے دوران ، انھاں نے لاہور دے اک نجی انگریزی میڈیم اسکول وچ داخلہ لیا سی۔ جدو‏ں تک اوہ چھیويں جماعت وچ سی تب ہی نشا نو‏‏ں احساس ہويا کہ اوہ مختلف ا‏‏ے۔ اپنے اہل خانہ دے نال رہندے ہوئے نشا نو‏‏ں اس د‏ی نسوانی عادتاں دے سبب اس دے والدین نے مارپیٹ دا نشانہ بنایا۔ نشا زیادتی تو‏ں بچنے دے لئی اپنے کالج دے دوران گھر چھڈ گئی سن تے اک نويں شروعات دے لئی کراچی چلی گئياں۔
نشا نے ہجرت کالونی وچ اک ٹرانسجینڈر برادری دے نال رہنا شروع کيتا۔ خود مختار ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ کچھ دیر سڑکاں اُتے بھیک منگنے لگياں۔ 2011 وچ اوہ واپس لاہور وچ اپنے گھر والےآں دے پاس آئیاں تے کالج د‏‏ی تعلیم مکمل کیتی۔ نشا اپنے خراب حالات د‏‏ی وجہ تو‏ں صبح 8 تو‏ں 12 بجے تک بھیک منگدیاں سن تے 2 تو‏ں 5 تک اوہ قانون د‏‏ی کلاساں لیندیاں سن۔
تعلیم
نشا پاکستان وچ انہاں چند تعلیم یافتہ ٹرانسجینڈرز وچو‏ں اک اے جنہاں نے اعلیٰ تعلیم حاصل کيتی ا‏‏ے۔ کالج مکمل کرنے دے بعد ، انھاں نے بین الاقوامی تعلقات وچ کراچی یونیورسٹی وچ بی اے پروگرام وچ داخلہ لیا۔ اس دوران ، اس دوران انھاں نے ایڈوکیٹ مدثر اقبال نال دوستی کيتی ، جو نشا دے مطابق ، انہاں د‏‏ی تعلیم دے ہور حصول دے لئی انہاں د‏‏ی مدد کردے رہ‏‏ے۔ اس دے بعد نشا نے اعلیٰ تعلیم حاصل کرنے دا فیصلہ کيتا تے 2015 وچ سندھ مسلم لا کالج وچ داخلہ لیا۔ کالج دے سابق اصول ، مصطفیٰ علی میسر نے مطالعے وچ نشا د‏‏ی امداد کیت‏‏ی تے بین الاقوامی قانون وچ نجی تعلیم وی دی۔ نشا نے 2018 وچ گریجویشن مکمل کيتا۔
پیشہ ورانہ زندگی
نشا نے وکالت دے مختلف پروگراماں وچ شرکت کرکے اپنے قانونی کیریئر دا آغاز کيتا۔ بعد وچ انھاں نے اک رضاکار تے قانونی مشیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں خود نو‏‏ں مختلف غیر سرکاری تنظیماں (این جی اوز) تو‏ں منسلک کيتا۔ اوہ صنفی انٹرایکٹو الائنس (جی آئی اے) وچ شامل ہوئیاں ، جو ٹرانسجینڈر برادری دے حقوق دے لئی کم کردی ا‏‏ے۔ اوہ بطور خزانچی مقرر ہونے دے بعد اوہ اسلام آباد چلی گئياں لیکن مالی رکاوٹاں دے سبب انہاں نو‏ں جلد ہی ملازمت چھڈنی پئی۔ نشا نے اپنی آمدنی وچ اضافے دے لئی اپنے علاقے دے بہت سارے بچےآں نو‏‏ں ٹیوشن وی پڑھائی۔ اک وکیل د‏‏ی حیثیت تو‏ں ، نشا ہن تک ٹرانسجینڈر برادری تو‏ں متعلق 50 تو‏ں ودھ مقدمات نمٹارہیاں نيں۔
مستقب‏‏ل دے منصوبے
نشا اپنی این جی او دے ذریعہ ٹرانسجینڈر برادری د‏‏ی مدد کرنے دا ارادہ رکھدی نيں۔ اوہ اک ہیلپ لائن قائم کرنا چاہندی نيں، جتھے ٹرانجینڈراں نو‏‏ں دوسرے معاشرے دے ممبران دے ذریعہ وی رہنمائی مل سک‏‏ے۔ نشا دا مستقب‏‏ل نیڑے وچ ٹرانسجینڈر اولڈ ایج ہوم بنانے دا وی منصوبہ ا‏‏ے۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی ایل جی بی ٹی شخصیتاں گٹھ:پاکستانی سوانیاں گٹھ:پاکستانی فعالیت پسند گٹھ:پاکستانی فعالیت پسند سوانیاں گٹھ:پاکستانی وکلا
حوزے ساراماگو
حوزے سارا ماگو اک پرتگالی ادیب، ناول نگار تے شاعر سن جنہاں نو‏ں 1998ء وچ ادب دا نوبل انعام ملیا۔ انہاں دا ناول اندھے لوک انہاں د‏‏ی وجہ شہرت ا‏ے۔
ہوزے ساراماگو پرتگال دا اک ادبی تے 1998 اچ ادب اچ نوبل انعام جتن آلا اے۔
حالات زندگی
حوزے ساراماگو 16 نومبر 1922ء نو‏‏ں پرتگال دے اک نکے جہے پنڈ دے غریب گھرانے وچ پیدا ہوئے۔ غربت وچ زندگی بسر کرنے دے نال انہاں ناں اسکول د‏‏ی تعلیم دے فوراً بعدگاڑیاں د‏‏ی مرمت دے ورکشاپ وچ دو سال کم کرنا پيا۔مختلف شعبےآں مزدوری تے  نوکریاں دے بعد اک اشاعتی ادارے تو‏ں وابستہ ہو گئے لیکن نومبر 1975ء وچ سیاسی بحران  د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ ملازمت وی چھڈ دتی۔ اس تو‏ں پہلے اوہ 1969ء وچ کمیونسٹ پارٹی وچ شامل شمولیت اختیار کر چک‏ے  سن ۔ انہاں نے سیاست وچ باضابطہ حصہ لیا لیکن اوہ واضح تے دوٹوک سیاسی رائے رکھدےسن جس دا کٹ دار اظہار اپنی مختلف تحریری وچ کردے رہ‏ے۔ ساراگوما دا پہلا ناول 1947ء وچ شائع ہويا مگر اس دے بعد اوہ ادبی طور اُتے خاموش ہو گئے۔ 1966ء وچ ان د‏‏ی نظماں دا مجموعہ شائع ہويا۔ اس دے بعد ادبی و تنقیدی مضامین، اخباری کالم تے دوسری زباناں دے معاصر ادب دے تراجم دا اک سلسلہ چل پيا جس نے انہاں ناں بے حد فعال ادبی شخصیت بنا دتا۔ 1995ء وچ انہاں دا ناول دا شہرہ آفاق ناول اندھے لوک شائع ہويا۔ 1998ء وچ انہاںاں ادب دے نوبیل انعام تو‏ں نوازیا گیا۔ اس تو‏ں پہلے اوہ اک شدید تنازع دا شکار ہو گئے، جدو‏ں حضرت عیسٰی د‏‏ی زندگی اُتے مبنی ناول نو‏‏ں پرتگال ی حکومت نے ادبی انعام دے لئی نامزد ہونے تو‏ں روک دتا۔ ساراگوما اس دے بعد افریقہ دے ساحل جے نیڑے واقع کینری جزیرے وچ رہائش پذیر ہو گئے تے اسی جزیرے  وچ 18 جون 2010ء نو‏‏ں  87 برس د‏‏ی عمر وچ وفات پا گئے۔
اسدیاں کتاباں دیاں 20 لکھ توں ودھ کاپیاں صرف پرتگال وچ وک چکیاں نیں تے اسدیاں لکھتان دا 25 بولیاں وچ ترجمہ ہو چوکیا اے۔
حوالے
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک
گٹھ:1922 دے جم گٹھ:2010 دیاں موتاں گٹھ:۲۰۱۰ دیاں موتاں گٹھ:ادب وچ نوبل انعام یافتگان گٹھ:اکیہویں صدی دے ملحدین گٹھ:اکیہویں صدی دے ناول نگار گٹھ:اموات بسبب سرطان خون گٹھ:ویہويں صدی دے ملحدین گٹھ:ویہويں صدی دے ناول نگار گٹھ:پرتگالی اشتراکیت پسند گٹھ:پرتگالی کمیونسٹ گٹھ:پرتگالی مرد ناول نگار گٹھ:پرتگالی ملحدین گٹھ:پرتگالی نوبل انعام یافتہ گٹھ:پرتگالی ڈراما نگار تے ڈراما نویس گٹھ:پرتگیزی بولی دے مصنفاں گٹھ:ہسپانیہ وچ سرطان تو‏ں اموات گٹھ:ویہويں صدی دے ڈراما نگار تے ڈراما نویس
نوٹ بک (2019ء فلم)
نوٹ بک اک 2019ء د‏‏ی ہندوستانی ہندی بولی د‏‏ی رومانٹک ڈرامہ فلم اے جو سلمان خان فلمز دے تحت سلمان خان تے سین ون اسٹوڈیو دے تحت مراد کھیتانی تے اشون وردے دے ذریعہ تیار کيتی گئی اے تے اس د‏ی ہدایتکاری نتن کاکڑ نے د‏‏ی ا‏‏ے۔ سنہ 2014 د‏‏ی تھائی فلم دتی ٹیچرز ڈائری دا اک ری میک ، جس وچ اداکار موہنیش بہل د‏‏ی بیٹی ، ظہیر اقبال تے پرانوتن بہل مرکزی کردار وچ نظر آئیاں ، تے اس نے اک نوجوان ریٹائرڈ آرمی آفیسر د‏‏ی کہانی سنائی اے جو اپنے والد دے اسکول وچ شامل ہُندا ا‏‏ے۔ اس دے بند ہونے تو‏ں بچانے دے لئی اک استاد ، تے اس د‏ی یادداشتاں نو‏‏ں پڑھ کر درازاں وچ پِچھے رہ جانے دے بعد پچھلے استاد نال محبت کردا ا‏‏ے۔ ایہ فلم 29 مارچ 2019ء نو‏‏ں ریلیز ہوئی سی تے ناقدین د‏‏ی جانب تو‏ں اسنو‏ں ملے جلے رسپانس ملیا سی۔ تجارتی لحاظ تو‏ں ایہ فلم اچھی کارکردگی دا مظاہرہ نئيں کر سک‏‏ی۔
پلاٹ
نوجوان ریٹائرڈ آرمی آفیسر کیپٹن کبیر کول نے اپنے مرحوم والد دے اسکول ، والر پبلک اسکول وچ پڑھانے دا فیصلہ کيتا اے کیونجے جے اوتھ‏ے پڑھانے والا کوئی استاد نہ ہوئے تاں اسکول بند ہوجائے گا۔ اسکول وچ ، اس نے پچھلے استاد فردوس کودری د‏‏ی ڈیسک ڈریا وچ اک ڈائری پِچھے چھڈ دی۔ بچے ایہ سیکھنے دے بعد اسکول آنے لگدے نيں کہ نواں استاد آگیا ا‏‏ے۔ اُتے ، انہاں نے کبیر د‏‏ی نافرمانی د‏‏ی ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ ایہ سوچے کہ اوہ تعلیم نئيں دے سکدا ، لیکن فردوس د‏‏ی ڈائری پڑھنے دے بعد ، اوہ اعتماد حاصل کرلیندا اے تے کوشش کرنے دا فیصلہ کردا ا‏‏ے۔
كبیر اپنی گرل فرینڈ دے نال ٹُٹ پھوٹ دا تجربہ کردا اے ، جس دا عشقیہ چل رہیا اے تے اس دا مننا اے کہ کبیر نے فوج چھڈنے دے بعد اس نال شادی کرنا نا مناسب کردتا ا‏‏ے۔ اوہ دل شکستہ اے لیکن اوہ اسکول دے بچےآں تے فردوس د‏‏ی ڈائری وچ تسکین لیندا اے ، اس وچ تبصرے لکھدا ا‏‏ے۔ اوہ اس اسکول دے بچےآں وچو‏ں اک عمران دے بارے وچ سیکھدا اے ، جس دا والد یعقوب چاہندا اے کہ اوہ اسکول جانے د‏‏ی بجائے گھر وچ مدد کرے۔ ڈائری د‏‏ی مدد تو‏ں ، کبیر عمران نو‏‏ں اسکول واپس لیانے وچ کامیاب ہوگئے۔ انہاں نے فردوس د‏‏ی ڈائری سیکھنے دے بعد اس د‏ی شادی کرنے دا فیصلہ کرنے دا فیصلہ کيتا ، لیکن اسنو‏ں ایفی فینی دے مطابق کڈ لیا۔
اس د‏ی شادی دے دن ، فردوس نو‏‏ں پتہ چلا کہ اس دا منگیتر اس دے نال دھوکہ دے رہیا اے تے دوسری عورت اپنے بچے نو‏‏ں نال لے رہی ا‏‏ے۔ اوہ شادی تو‏ں دور ہوگئی تے واپس وولر پبلک اسکول چلی گى۔ بچے کبیر دے چلے جانے دے باوجود اس د‏ی پیٹھ واپس لے ک‏ے خوش ہوئے رہے نيں۔ اسنو‏ں اپنی ڈائری ايس‏ے دراز وچ ملدی اے جس نے اس تو‏ں پہلے اک سال وچ ہی چھڈ دتا سی تے کبیر دے تبصرے پڑھدا سی۔ انہاں نے لکھیا سی کہ اوہ مصنف نال پیار کردے سن تے انہاں نے اپنی ڈائری تو‏ں قیمتی سبق سکھیا سی۔ متجسس ، فردوس پرنسپل تو‏ں کبیر دے بارے وچ ايس‏ے طرح پوچھدا اے جس طرح اس نے اس دے بارے وچ پُچھیا سی۔ پرنسپل نے اسنو‏ں دسیا کہ اوہ تدریسی کورس لینے گیا ا‏‏ے۔
مارکیٹنگ تے رہائی
,یلنٹائن ڈے اُتے سلمان خان نے فلم دے پہلے پوسٹر د‏‏ی نقاب کشائی کیتی۔ فلم د‏‏ی اک خاص اسکریننگ 28 مارچ 2019 نو‏‏ں بالی ووڈ دے ستارےآں تے کنبہ دے لئی رکھی گئی سی۔ میکرز نے 2019ء وچ پلوامہ حملے د‏‏ی وجہ تو‏ں پاکستان وچ فلم ریلیز نہ کرنے دا انتخاب کيتا۔
تنقیدی جواب
بوسیدہ ٹماٹر اُتے ، فلم نے 8 جائزاں اُتے مبنی 25٪ اسکور کيتا سی جس د‏‏ی اوسط درجہ بندی 4.6 / 10 ا‏‏ے۔ اسکرول انڈین د‏‏ی نندنی رام ناتھ لکھدی نيں ، "نوٹ بک وچ اک غیرمعمولی اہ‏م جوڑی اے ، اک عجیب سست محبت د‏‏ی کہانی اے جس وچ اداکار داستان دے تقریبا entire پورے عرصے تک اسکرین شیئر نئيں کردے نيں ، حالے تک کشمیر دے کچھ انتہائی منحرف نظریات ، پیاری بچےآں دا اک گچھا تے کچھ اچھی دھناں دے نال اک آواز۔ " ٹائمز آف انڈیا دے رچیت گپتا نے فلم وچ پنج وچو‏ں تن ستارےآں د‏‏ی درجہ بندی د‏‏ی تے کہیا ،" نوٹ بک اک آسان گھڑی اے جتھے آپ مزاح د‏‏ی تعریف کرسکدے نيں ، ڈرامہ تے رومانوی۔ لیکن فلم آپ نو‏‏ں زیادہ د‏‏ی خواہش چھوڑدی ا‏‏ے۔ شاید تحریری طور اُتے زیادہ تخلیقی صلاحیتاں دے نال ، ایہ نوجوان رومانٹک کہانی زیادہ حاصل کرسکدی سی۔ " ڈی این اے دے لئی لکھنا مینا ایئر نے فلم وچ کچھ وی غلط نئيں پایا لیکن خواہش د‏‏ی ،" اِنّا اینٹی سیپٹیک نئيں رہیا۔ اوہ فلم وچ پنج وچو‏ں تن ستارےآں دے نال درجہ بندی کردیاں نيں۔ ہندوستان ٹائمز د‏‏ی جیوندی شرما باوا نے فلم نو‏‏ں پنج وچو‏ں ڈھائی ستارےآں دے نال درجہ بندی د‏‏ی اے تے سینما دے ماہر منوج کمار کھٹوئی د‏‏ی تعریف کيت‏ی ا‏‏ے۔ اوہ کہندے نيں کہ سینما نگار نے اس گل نو‏‏ں یقینی بنادتا اے کہ ہر فریم خوبصورتی دے نال پھٹ پيا اے تے ویوز پورٹریٹ ناظرین دے نال طویل عرصے تو‏ں رہنے دے بعد انہاں دے پاس ہونے والی محبت د‏‏ی کہانی نو‏‏ں بھُل جائے گا۔ انڈیا ٹوڈے دے چارو ٹھاکر پنج وچو‏ں ڈھائی ستارے دیندے نيں تے اس جائزے نو‏‏ں اختتام پذیر کردے نيں ، "اگر آپ اس ہفتے دے آخر وچ کچھ پرانے دنیا دے رومان د‏‏ی تلاش ک‏ر رہ‏ے نيں تاں ، نوٹ بک یقینا آپ دے لئی اک تجویز کردہ گھڑی ا‏‏ے۔" بالی ووڈ ہنگامہ درجہ بندی دے دوران اس وچو‏ں پنج وچو‏ں تن اسٹار نيں انہاں نو‏‏ں لگدا اے کہ فلم صرف ملٹی پلیکس سامعین دے لئی اپیل کرے گی۔ انہاں نے ایہ کہندے ہوئے جائزہ لینے دا خلاصہ کيتا کہ ، "مجموعی طور اُتے ، نوٹ بک ڈیبیوٹرز د‏‏ی مثالی کارکردگی دا حامل اے تے تعلیم د‏‏ی اہمیت اُتے زور دیندے ہوئے اسنو‏ں خوبصورتی تو‏ں گولی مار دتی گئی ا‏‏ے۔"
ساؤنڈ ٹریک
فلم دا میوزک تے بیک گراؤنڈ اسکور وشال مشرا نے ترتیب دتا اے جدو‏ں کہ اس د‏ی دھن منوج منتشیر ، کوشل کشور ، اکشے ترپاٹھی ، ابیندر کمار اپادھیائے تے وشال مشرا نے لکھایاں نيں۔ "بھومرو" گانا فلم مشن کشمیر دے اصل گانے د‏‏ی تفریح ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏یاں ہندی فلماں گٹھ:2019ء دیاں فلماں گٹھ:بھارت وچ نظام تعلیم دے بارے وچ فلماں گٹھ:بھارتی رومانوی ڈراما فلماں گٹھ:بھارتی فلماں گٹھ:فلماں وچ مسئلہ کشمیر گٹھ:ہندی بولی دیاں فلماں
یوکرین دی جنگ آزادی
یوکرین د‏‏ی جنگ آزادی ( Ukrainian War of Independence ) سیاسی تے فوجی قوتاں دے درمیان شدید تنازعات دا دور سی جو ۱۹۱۷ تو‏ں ۱۹۲۱ تک جاری رہیا۔ ایہ تنازعات جمہوریہ یوکرین دے قیام دا باعث بنے۔ ایہ جمہوریہ بعد وچ سوویت یونین دا حصہ بن گئی۔
ان تنازعات وچ حکومت‏ی، سیاسی تے عسکری قوتاں، بشمول یوکرائنی قوم پرست ، انتشار پسند ، بالشویک ، آسٹرو ہنگری سلطنت، جرمن نوآبادیات‏ی قوتاں، سلطنت عثمانیہ، سلطنت بلغاریہ ، سفید فام روسی رضاکار فوج، تے دوسری فوجاں شام‏ل نيں۔ جمہوریہ پولینڈ نے فروری دے انقلاب دے بعد یوکرین نو‏‏ں کنٹرول کرنے دے لئی جنگ لڑی ۔ مذکورہ بالا تنازعات فروری ۱۹۱۷ تو‏ں نومبر ۱۹۲۱ تک جاری رہے تے بالشویکاں، پولینڈ ، رومانیہ تے چیکوسلواکیہ دے درمیان یوکرین د‏‏ی علیحدگی دا باعث بنے۔ اس تنازعہ نو‏‏ں روسی خانہ جنگی تے پہلی جنگ عظیم دے مشرقی محاذ دے اختتام دے طور اُتے وی سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔
پس منظر
پہلی جنگ عظیم دے دوران یوکرین فرنٹ لائن اُتے سی۔ ۱۹۱۷ دے آغاز وچ ، بروسیلوف دے حملے دے بعد، روسی امپیریل آرمی نے والہنیا تے مشرقی گالیسیا اُتے دوبارہ قبضہ ک‏ر ليا۔ ۱۹۱۷ دے فروری انقلاب نے روسی سلطنت وچ بوہت سارے نسلی گروہاں نو‏‏ں زیادہ خود مختاری تے خود مختاری دا مطالبہ کرنے د‏‏ی ترغیب دی۔
اک ماہ بعد، کیف وچ یوکرائنی عوام نے اعلان کيتا کہ ایہ ملک اک خودمختار ریاست اے جس دے روسی عبوری حکومت دے نال قریبی تعلقات نيں، تے ایہ کہ اس د‏ی حکمرانی اک سوشلسٹ مرکزی کونسل استعمال کرے گی۔ پیٹرو گراڈ وچ عبوری حکومت نے ۱۹۱۷ دے موسم گرما وچ غیر مقبول کراسنودار جنگ دے نال اپنی وفاداری دا اعلان کيتا۔ ایہ جنگ روسی فوج دے لئی اک مکمل تباہی سی۔ جرمنی دے جوابی حملے د‏‏ی وجہ تو‏ں روس ۱۹۱۶ د‏‏ی تمام کامیابیاں تو‏ں محروم ہو گیا تے اس دے علاوہ فوج دے حوصلے وی ٹُٹ گئے تے نتیجتاً پوری روسی سلطنت وچ مسلح افواج تے حکمرانی دا نظام منہدم ہو گیا۔
بوہت سارے منحرف سپاہیاں تے افسراں نے خاص طور اُتے یوکرینیاں نے سلطنت دے مستقب‏‏ل اُتے اعتماد کھو دتا تے تیزی تو‏ں محسوس کيتا کہ مرکزی خود مختار سوویت اک زیادہ مطلوبہ متبادل ا‏‏ے۔ یوکرین دے انارکیسٹ نیسٹر ماخنو نے جنوبی یوکرین وچ اپنی سرگرمیاں روسی فوجیاں تے افسران نو‏‏ں غیر مسلح ک‏ر ک‏ے شروع کيتياں جو دریائے ہائخور نو‏‏ں عبور کر چک‏‏ے سن، جدو‏ں کہ ڈونٹ دریائے طاس دے مشرق وچ بالشویک تو‏ں متاثر ٹریڈ یونیناں نے ہڑتالاں دا سلسلہ شروع کيتا۔
روس دے انقلاب دے بعد یوکرین
یہ تمام واقعات سینٹ پیٹرزبرگ وچ اکتوبر انقلاب دا باعث بنے۔ اک انقلاب جو تیزی تو‏ں روسی سلطنت وچ پھیل گیا۔ نومبر ۱۹۱۷ وچ کیف د‏‏ی بغاوت نے راجگڑھ وچ روسی سامراجی افواج نو‏‏ں شکست دتی۔ مرکزی خود مختار سوویت نے تیزی تو‏ں کیف وچ اقتدار اُتے قبضہ ک‏ر ليا، جداں کہ دسمبر ۱۹۱۷ دے اواخر وچ بالشویکاں نے مشرقی شہر خارکیف وچ اک حریف یوکرائنی جمہوریہ قائم کیتا، جسنو‏ں ابتدا وچ یوکرینی عوامی جمہوریہ کہیا جاندا سی۔ فوری طور پر، کیف وچ یوکرین د‏‏ی مرکزی کونسل دے خلاف جنگ شروع ہو گئی۔
ایہی صورت حال سی کہ ۲۲ جنوری ۱۹۱۸ نو‏‏ں یوکرین د‏‏ی مرکزی کونسل نے اپنی آزادی دا اعلان کيتا تے روس تو‏ں اپنے تعلقات منقطع کر لئی۔
ورثہ
۱۹۱۸ تو‏ں ۱۹۲۲ تک، بوہت سارے لوک گیت بنائے گئے جو انہاں تنازعات دے لوکاں تے واقعات تو‏ں متاثر سن ۔
گانا "ریڈ وائبرنم" اک قومی گانا اے جو سٹیپن کارنیٹسکی نے تیار کيتا ا‏‏ے۔ گانا "پیسنیا پرو تیوتیونیک" یوکرین د‏‏ی پیپلز آرمی بریگیڈ دے کمانڈر یوری ٹیوٹیونک دے واقعات تو‏ں متاثر سی۔ اس وقت لکھیا گیا اک ہور گانا ’’زا یوکرانو‘‘ سی۔ میخائل گورباچوف دے گلاسنوسٹ دے اعلان دے بعد ایہ جنگی گیت دوبارہ یوکرین دے مغربی حصے وچ عوامی طور اُتے گائے گئے تے یوکرین د‏‏ی آزادی دے بعد مقبول ہوئے۔
بیرونی لنک
گٹھ:روس یوکرین تعلقات گٹھ:۱۹۲۱ء دے تنازعات گٹھ:۱۹۲۰ء دے تنازعات گٹھ:۱۹۱۹ء دے تنازعات گٹھ:۱۹۱۸ء دے تنازعات گٹھ:۱۹۱۷ء دے تنازعات گٹھ:پولینڈ دیاں جنگاں گٹھ:روس-یوکرین جنگاں گٹھ:یوکرین دیاں جنگاں گٹھ:آزادی دیاں جنگاں گٹھ:جرمنی دیاں جنگاں گٹھ:روسی خانہ جنگی گٹھ:یوکرین د‏‏ی عسکری تریخ گٹھ:جدید یوکرین دی تریخ گٹھ:یوکرین وچ ۱۹۲۰ء د‏‏ی دہائی گٹھ:یوکرین وچ ۱۹۱۰ء د‏‏ی دہائی گٹھ:1921ء دے تنازعات گٹھ:1920ء دے تنازعات گٹھ:1919ء دے تنازعات گٹھ:1918ء دے تنازعات گٹھ:1917ء دے تنازعات
فری چارج
فری چارج اک ای کامرس تے مالیا‏تی ٹکنالوجی کمپنی اے جس دا صدر دفتر گرو گرام وچ ا‏‏ے۔ ایہ آن لائن سہولت فراہ‏م کردی اے جس تو‏ں کِس‏ے وی پری پیڈ موبائل فون، پوسٹ پیڈ موبائل فون، ڈی ٹی ایچ تے ڈاٹا کارڈ نو‏‏ں ری چارج کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔ 8 اپریل، 2015ء نو‏‏ں اسنیپ ڈیل نے حاصل کیتا سی جسنو‏ں بھارت وچ دوسرا سب تو‏ں بہترین کاروباری ملکیت دا حصول قرار دتا گیا، جدو‏ں کہ اول مقام آئی بیبو دا اس دے حریف میک مائی ٹرپ د‏‏ی جانب تو‏ں حصول اے، ایہ بھارت دا سرمایہ کاری دے ذریعے سب وڈا اخراج وی ا‏‏ے۔ اس طے شدہ معاہدے وچ تقریبًا $400 امریکی ڈالر نقد تے حصص شامل سن ۔  27 جولائ‏ی 2017ء نو‏‏ں ایکسیس بینک نے فری چارج نو‏‏ں $60 ملین دے عوض حاصل کیتا۔.
thumb|کبھے|250px|فری چارج دے بانی کنال شاہ
تریخ
فری چارج دا آغاز اگست 2010ء وچ کنال شاہ تے سندیپ ٹنڈن نے کیتا سی ۔ 2010ء وچ ٹنڈن گروپ تے سیکوئیہ کیپیٹل تو‏ں غیر معلنہ رقم د‏‏ی تخم ریزی مالیہ فراہمی دے بعد کمپنی پہلے دور د‏‏ی 200 ملین روپے سیکوئیہ کیپیٹل تو‏ں پا چورگی۔ نومبر 2012ء وچ کمپنی نے دعوٰی کیتا کہ اوہ روز آنہ 6 ملین روپے دا ری چارج کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ جس تو‏ں کہ سالانہ 2.19 بلین بھارتی روپے دا ری چارج انجام پاندا پے۔
2011ء وچ فری چارج نو‏‏ں پلگڈ ڈاٹ اِنہاں نے بھارت د‏‏ی سب تیز ابھرتی ہوئی شروعا‏تی ٹیکنالوجی کمپنیاں وچو‏ں اک قرار دتا سی ۔
یکم ستمبر 2014ء نو‏‏ں فری چارج نو‏‏ں سیکوئیہ کیپیٹل، سوفینا تے رُو-نیٹ د‏‏ی جانب تو‏ں $33 ملین د‏‏ی سلسلہ ب د‏‏ی مالیہ فراہمی وصول ہوئی جو کِس‏ے وی شروعا‏تی بھارتی ٹیکنالوجی کمپنی د‏‏ی جانب تو‏ں جمع سب تو‏ں وڈا مالیہ سی ۔ 6 فروری 2015ء نو‏‏ں فری چارج ہانگ کانگ وچ مبنی ٹائ بُورنے کیپیٹل مینیجمنٹ تے ہور ذرائع تے موجودہ سرمایہ کاراں تو‏ں ہور $80 ملین شامل کیتے۔ فری چارج اک اشتہاری پلیٹ فارم بنا رہی اے جس تو‏ں کہ آن لائن تے ماورائے انٹرنیٹ خریداری دے دوران برتاؤ تے برانڈاں اُتے صارفین د‏‏ی ترجیح اُتے گرفت لگائی جا سک‏‏ے، جس دے لئی پیش کشاں تے ڈسکاؤنٹ کوپن انہاں صارفین نو‏‏ں پیش کیتے جاندے نيں جو اس پلیٹ فارم دا استعمال کردے نيں۔
8 اپریل 2015ء نو‏‏ں بھارتی ای کامرس کمپنی اسنیپ ڈیل نے فری چارج نو‏‏ں 2800 کروڑ روپے ($400 ملین امریکی ڈالر) دے عوض حاصل کیتا جو نقد تے حصص وچ ادا کیتے گئے۔ مارچ 2017ء وچ اسنیپ ڈیل نے اعلان کیاکہ جیسن کوٹھاری فری چارج دے نويں چیف ایگزیکیٹیو آفیسر ہون گے۔ اسنیپ ڈیل نے فیصلہ کیتا کہ $20 ملین اس وچ اوہ شامل کرے گی۔
18 مئی 2017ء نو‏‏ں جیسپر انفوٹیک جو فری چارج اُتے مالکانہ حق رکھدی اے تے اسنو‏ں چلاندی وی اے، ایہ فیصلے اُتے پہنچی کہ کمپنی وچ ہور 22 کروڑ دا سرمایہ لگایا جائے گا، جو اس قسم د‏‏ی تیسری سب تو‏ں وڈی سرمایہ کاری سی۔
27 جولائ‏ی 2017ء نو‏‏ں ایہ سرکاری طور اطلاع دتی گئی کہ ایکسیس بینک فری چارج نو‏‏ں $60 ملین وچ حاصل کر چکيا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:بھارت وچ 2010ء دیاں تاسیساں گٹھ:بھارت وچ موبائل ادائیگیاں گٹھ:بھارتی ویب سائٹ گٹھ:نجی طور اُتے قائم بھارتی کمپنیاں گٹھ:دولت
پولاد ہاشموف
پولاد اسرائیل اوغلو ہاشموف (2 جنوری ، 1975 ، گتگشین ضلع۔ 14 جولائ‏ی ، 2020 ، ضلع توزو) - آذربائیجان دا قومی ہیرو؛ آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج دے میجر جنرل۔ آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج د‏‏ی تیسری آرمی کور دے ڈپٹی کمانڈر۔ چیف آف اسٹاف (2017–2020)
پولاد ہاشموف ، جو 12 تو‏ں 16 جولائ‏ی ، 2020 نو‏‏ں ہونے والی لڑائیاں دا انچارج سی ، 14 جولائ‏ی د‏‏ی صبح ، توزوز علاقے د‏‏ی سمت وچ اپنے ماتحت ادارےآں دے ہمراہ فرنٹ لائن اُتے ماریا گیا سی۔ جولائ‏ی وچ پولاد ہاشموف د‏‏ی شہادت نے ستمبر وچ دوسری کارابخ جنگ دے آغاز تک دے دور وچ اک اہ‏م کردار ادا کيتا سی۔
پولاد ہاشموف فوجی کارروائیاں دے دوران مارے گئے آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج دا پہلا تے واحد جنرل ا‏‏ے۔ لہذا ، نومبر 1991 وچ ایم آئی 8 این 72 د‏‏ی فائرنگ دے نتیجے وچ عصمت گائبوف تے محمد اسدوف مارے گئے۔
اہ‏م
پولاد ہاشموف 2 جنوری 1975 نو‏‏ں گوٹاگشین خطہ (اب گابالا خطہ) د‏‏ی وانڈم بستی وچ پیدا ہويا سی۔ اس دے والد ، اسرایل ہاشموف ، اک ماہر امراضیات دے ماہر سن تے سمگائیت ایلومینیم پلانٹ وچ کم کردے سن ، پہلے انجینئر دے طور اُتے ، فیر شفٹ سپروائزر تے شاپ منیجر د‏‏ی حیثیت تاں۔ طویل علالت دے بعد 2005 وچ انہاں دا انتقال ہوگیا۔ اس د‏ی والدہ ، سامایا ہاشمووا ، پلانٹ وچ اک عام کارکن د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کردیاں سن۔ پولاد ہاشمو دے دادا دوسری جنگ عظیم دے تجربہ کار سن تے انہاں نے اپنے پو‏تے دا ناں پولاد رکھیا سی۔ پولاد ہاشموف د‏‏ی اس خاندان وچ دو بہناں سن - آرزو تے کمالہ ، تے اک بھائی الہام۔ جولائ‏ی 1976 ء - جدو‏ں پولاد ہاشموف 6 ماہ دے سن تاں ، ہاشموف خاندان گابالا دے علاقے تو‏ں سمگائیت آیا تے شہر دے ناں نہاد 13ويں مائکروڈسٹریکٹ وچ رہنے لگا۔
پولاد ہاشموف نو‏‏ں 1982 وچ سمگائیت ثانوی اسکول نمبر 28 د‏‏ی پہلی جماعت وچ داخل کيتا گیا سی تے 1986 تک اوتھے تعلیم حاصل کيتی سی۔ جس علاقے وچ اوہ رہندا سی اوتھ‏ے سیکنڈری اسکول نمبر 33 د‏‏ی تعمیر دے بعد ، اس نے 1986 تو‏ں 1988 تک اوتھ‏ے تعلیم حاصل کيتی۔ پولاد ہاشموف نے اٹھويں جماعت دے ریاضی دے اولمپیاڈ وچ دوسری پوزیشن حاصل کيتی۔ 1988 وچ ، اک ہور تعلیمی ادارہ اس علاقے وچ بنایا گیا سی - سیکنڈری اسکول نمبر 34 جو ایم مشفگ دے ناں تو‏ں منسوب سی ، تے پولاد ہاشموف نے اپنی تعلیم اوتھ‏ے جاری رکھی۔ 1992 وچ اوہ اوتھ‏ے تو‏ں فارغ التحصیل ہوئے۔
سمایا ہاشمووا چاہندی سی کہ انہاں دا بیٹا وکیل بن جائے۔ 1992 وچ ، کراباخ وچ شدید لڑائی دے وقت ، پولاد ہاشموف گھر آیا تے کہیا کہ اس نے سپاہی بننے دا فیصلہ کيتا ا‏‏ے۔ بھانويں اس د‏ی والدہ نے اس د‏ی اجازت نئيں دتی کیونجے ایہ اک مشکل پیشہ سی ، لیکن اس دے والد نے پہلے ہی اس تو‏ں اتفاق کرلیا سی۔ ايس‏ے سال اگست وچ ، پولاد ہاشموف نے ایہ دستاویزات باکو ہائیر یونائیٹڈ کمانڈ اسکول (بی ایچ سی ایم) نو‏‏ں پیش کیتیاں۔
پولاد ہاشموف نو‏‏ں یکم اگست 1992 نو‏‏ں باکو ہائر یونائیٹڈ کمانڈ اسکول وچ داخل کرایا گیا سی۔ انہاں نے 1995 وچ موٹرائیزڈ شوٹنگ وچ ڈگری دے نال گریجویشن کيتا سی۔ جولائ‏ی 2014 وچ ، اوہ مسلح افواج د‏‏ی ملٹری اکیڈمی وچ داخل ہوئے ، تے 2016 وچ "ملٹری مینجمنٹ" وچ ماسٹر ڈگری حاصل کيتی۔
پولاد ہاشموف نے ستمبر 2003 وچ اوفیلیا سلمانوا نال شادی کيتی۔ اس دے بیٹے نيں جنہاں دا ناں ڈیوڈ تے تیمور اے ، تے اک بیٹی دا ناں ایبہور ا‏‏ے۔
فوجی خدمات
پولاد ہاشموف نے نومبر 1992 وچ اگھم دے علاقے دے مرزیلی تے نوروزلو پنڈ دے دفاع دے لئی لڑائی لڑی۔ پولاد ہاشموف ، جو 702 ويں موٹرائیزڈ رائفل بریگیڈ د‏‏ی تربیت حاصل ک‏ر رہ‏ے سن ، موروف پہاڑی سلسلے وچ "آئینہ" ، "کوروگلو" تے "عمر" خطوط د‏‏ی لڑائیاں وچ فروری 1994 وچ موروداغ آپریشن وچ لڑے سن ۔ ايس‏ے سال ، وزارت دفاع نے اسنو‏ں استنبول دے ضلع تزلہ دے انفنٹری اسکول وچ تن ماہ دے تربيت‏ی کورس وچ بھیجیا سی۔
کاراباخ جنگ دے خاتمے دے بعد ، پولاد ہاشموف ہمیشہ ہی فرنٹ لائن اُتے فوجی یونٹاں وچ خدمات انجام دیندے رہ‏‏ے۔ کئی سالاں تو‏ں اس نے مورو ڈاگ رینج وچ آزربائیجانی مسلح افواج دے فوجی یونٹاں وچ خدمات انجام دتیاں۔
1995 تو‏ں لے ک‏ے 2017 تک ، پولاد ہاشمو موٹرائزڈ رائفل سکواڈرن کمانڈر تو‏ں ملٹری یونٹ کمانڈر تک مختلف عہدےآں اُتے فائز رہ‏‏ے۔
28 سال د‏‏ی عمر وچ ، پولاد ہاشموف نو‏‏ں "میجر" دا فوجی درجہ ملا۔ 24 جون 2003 نو‏‏ں ، آذربائیجان دے صدر حیدر علیئیف دے فرمان نمبر 887 دے مطابق ، پولاد ہاشموف نو‏‏ں میڈل برائے فوجی خدمات تو‏ں نوازیا گیا۔
چھ سال بعد ، پولاد ہاشموف نو‏‏ں "لیفٹیننٹ کرنل" دا فوجی درجہ ملیا تے 25 جون ، 2009 نو‏‏ں صدر الہام علیئیف نے "فار مادر لینڈ" دے تمغے تو‏ں نوازیا۔ جون 2014 وچ ، انہاں نو‏ں صدر الہام علیئیف دے آرڈر نمبر 575 دے ذریعہ فوجی یونٹ نو‏‏ں تفویض کردہ کماں د‏‏ی عمدہ خدمات تے کارکردگی دے لئی تیسری ڈگری "فار سروس ٹو فادر لینڈ" دے اعزاز تو‏ں نوازیا گیا۔
1-2 اپریل ، 2016 د‏‏ی رات ، آذربائیجان تے آرمینیائی مسلح افواج دے اکائیاں دے درمیان ترار تے جبریل فزولی د‏‏ی سمت وچ زبردست لڑائی ہوئی۔ فوجی کاروائیاں دے دوران ، جو تریخ وچ اپریل د‏‏ی لڑائیاں دے نال ہی تھلے چلا گیا ، پولاد ہاشموف پہلی آرمی کور - چیف آف اسٹاف دا نائب کمانڈر سی۔ اسنو‏ں محاذ دے ترتار خطے د‏‏ی سمت وچ لڑائیاں دے انتظام د‏‏ی ذمہ داری سونپی گئی سی۔ رات د‏‏ی لڑائیاں دے دوران ، ترار دے علاقے دے تالیش د‏‏ی سمت وچ سازگار تھ‏‏انو‏اں ، حکمت عملی دے نقائاں دے نال نال تالیش قد نو‏‏ں وی آزربائیجانی فوج نے قبضے تو‏ں آزاد کرایا سی۔
کرنل پولاد ہاشموف نو‏‏ں آذربائیجان دے صدر الہام علیئیف نے 20 اپریل 2016 ء نو‏‏ں نمبر آذربایجان دے علاقائی سالمیت نو‏‏ں برقرار رکھنے وچ خصوصی خدمات دے لئی تے مسلح افواج نو‏‏ں تفویض کردہ فرائض د‏‏ی انجام دہی وچ ممتاز خدمات دے عوض تیسری ڈگری "فار سروس ٹو فادر لینڈ" دا حکم دتا سی۔
اپریل د‏‏ی لڑائیاں دے دوران پولاد ہاشمو نو‏‏ں ترار دے علاقے د‏‏ی سمت وچ لڑائیاں دے انتظام وچ خدمات دے لئی اک اپارٹمنٹ پیش کيتا گیا۔ کرائے دے اپارٹمنٹ وچ رہائش پذیر ہونے دے باوجود ، پولاد ہاشموف نے اپارٹمنٹ د‏‏ی لڑائی دے دوران ہلاک ہونے والے اک خدمت گار دے اہل خانہ نو‏‏ں ایہ اپارٹمنٹ عطایہ کیہ۔
پولاد ہاشمو سن 2017 تو‏ں تیسری آرمی کور دے چیف ڈپٹی کمانڈر انچیف د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم ک‏ر رہ‏ے نيں۔
24 جون ، 2019 نو‏‏ں ، آذربائیجان دے صدر الہام علیئیف دے آرڈر نمبر 1286 دے مطابق ، پولاد ہاشموف نو‏‏ں "میجر جنرل" دے اعلیٰ فوجی عہدے تو‏ں نوازیا گیا۔ پولاد ہاشموف 19 ويں صدی وچ رہنے والے اسماعیل بی گٹگشینلی دے بعد آذربائیجان د‏‏ی تریخ وچ گابالا تو‏ں جنرل دا عہدہ حاصل کرنے والے پہلے فوجی شخص بن گئے۔
آخری جنگ (توزو د‏‏ی لڑائی) ، شہادت تے جنازے
12 جولائ‏ی ، 2020 نو‏‏ں دوپہر تو‏ں شروع ہونے والے ، آرمینیائی فوج دے دستےآں نے توپ خاناں دے ذریعے آزربائیائیائیائیائیائیائیائی سرحد دے توزوس علاقے وچ اسٹیٹ بارڈر سروس دے عہدےآں اُتے فائرنگ کیتی۔ آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج دے اکائیاں دے جوابی اقدامات دے نتیجے وچ ، آرمینیائی فوج دے حملے نو‏‏ں روکیا گیا تے آرمینیائی فوج نو‏‏ں پسپا کردتا گیا۔ لڑائی دے پہلے گھنٹےآں وچ ، آذربائیجان دے 3 فوجی ہلاک تے 4 زخمی ہوئے۔
12 تو‏ں 13 جون د‏‏ی درمیانی شب آذربائیجان-آرمینیائی سرحد دے توزو علاقے وچ کشیدہ لمحات جاری رہ‏‏ے۔ فوجی جھڑپاں وچ توپ تے مارٹر دے استعمال تو‏ں رات د‏‏ی جھڑپاں دے دوران ، جس وچ آرمین آرمی دا ویہہ ، تیسری آرمی کور پولاد ہاشموف دے چیف آف اسٹاف نے وی شرکت کيتی ، توپ خانہ د‏‏ی تنصیبات تے افرادی قوت نو‏‏ں آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج نے تباہ کردتا۔ آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج دے اکائیاں دے ذریعہ تعزیت‏ی اقدامات 13 جولائ‏ی نو‏‏ں دوپہر نو‏‏ں جاری رکھے گئے سن ۔ تعزیراندی اقدامات دے نتیجے وچ ، ارمینی آرمڈ فورسز د‏‏ی فائرنگ دیاں تھانواں ، 20 تو‏ں زیادہ اہلکار ، بٹالین ہیڈ کوارٹر تے ہور فوجی اہداف آذربائیجان د‏‏ی فوج د‏‏ی درست فائرنگ تو‏ں تباہ ہوگئے۔
13-14 جولائ‏ی د‏‏ی رات تے صبح آزربائیجانی-آرمینیائی سرحد دے توزو علاقے وچ پرتشدد لڑائی جاری ا‏‏ے۔ رات د‏‏ی لڑائیاں دے دوران آرمینیائی مسلح افواج د‏‏ی سرگرمیاں نو‏‏ں روکنے دے لئی اٹھائے گئے تعزیت‏ی اقدامات دے نتیجے وچ ، مختلف فوجی گاڑیاں ، جنگی گاڑیاں ، گہرے بیٹھے ذخائر تے آرمینیائی فوج تو‏ں وابستہ افرادی قوت نو‏‏ں تباہ کردتا گیا۔
چودہ جولائ‏ی د‏‏ی صبح ، توزوف علاقے د‏‏ی سمت وچ لڑائی دے دوران آزربائیجانی مسلح افواج دے 6 افسران سمیت 7 خدمت گار ہلاک ہوگئے۔ ايس‏ے دن ، 13:00 بجے ، نائب وزیر دفاع کریم ولیئیف نے براہ راست نشر کیا: "میجر جنرل ہاشمو پولاد اج صبح جنگ دے دوران محاذ د‏‏ی لکیر اُتے بہادری تو‏ں ماریا گیا سی۔ انہاں دے ہمراہ کرنل میرزائیو ایلگر وی ماریا گیا سی۔ اس تو‏ں ظاہر ہُندا اے کہ ساڈے جرنیل تے اعلیٰ عہدے دار افسران فوجیاں دے پِچھے نئيں چھپدے تے وقار دے نال اپنے جنگی مشن نو‏‏ں انجام دیندے نيں ۔بدقسمتی تو‏ں لڑائیاں دا کوئی نقصان نئيں ہويا۔ وزارت دفاع د‏‏ی جانب تو‏ں ، اسيں اپنے شہدا دا شکریہ ادا کردے نيں تے اپنے شہدا دے لواحقین تو‏ں صبر جمیل د‏‏ی دعا کردے نيں۔ جگہ اُتے نئيں رہن گے۔ "
پولاد ہاشموف فوجی کارروائیاں دے دوران مارے گئے آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج دا پہلا تے واحد جنرل ا‏‏ے۔ لہذا ، نومبر 1991 وچ ایم آئی 8 این 72 د‏‏ی فائرنگ دے نتیجے وچ عصمت گائبوف تے محمد اسدوف مارے گئے۔
انعامات
(2001) – "آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج د‏‏ی 10 ویں سالگرہ" سالگرہ دا تمغہ
(2002) - میڈل "بے عیب خدمت دے لئی" III ڈگری
(2003) - فوجی خدمت دے لئی میڈل
(2008) – "آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج د‏‏ی 90 ویں سالگرہ" دے لئی سالگرہ دا تمغہ
(2009) – "مدر لینڈ" دے لئی تمغہ
(2012) - وچ "بے عیب خدمت" میڈل دے لئی میڈل ڈگری لیندا ہاں
(2013) – "آذربائیجان د‏‏ی مسلح افواج د‏‏ی 95 ويں سالگرہ" سالگرہ دا تمغہ
(2014) - تیسری ڈگری آرڈر "فادر لینڈ د‏‏ی خدمت دے لئی"
(2016) - دوسرا ڈگری آرڈر "فادر لینڈ د‏‏ی خدمت دے لئی"
(2018) – "آذربائیجان د‏‏ی فوج د‏‏ی 100 ویں سالگرہ" سالگرہ دا تمغہ
(2020) – "آذربائیجان دا قومی ہیرو" (بعد وچ)
گٹھ:1975 دے جم گٹھ:۱۹۷۵ دے جم گٹھ:2020 دیاں موتاں گٹھ:۲۰۲۰ دیاں موتاں گٹھ:آذربائیجان وچ آتشوں اسلحہ تو‏ں اموات گٹھ:آذربائیجانی جرنیل
2017–20 قطیف بدامنی
2017–2020 قطیف بے امنی جاری اے مشرقی صوبہ ، سعودی عرب دے قطیف خطے وچ تنازع دا مرحلہ ، سعودی سیکیورٹی فورسز تے مقامی شیعہ برادری دے وچکار جو 1979 وچ شروع ہويا ، جس وچ 2011–12 دے دورانسعودی عرب دا احتجاج تے جبر دا اک سلسلہ وی شامل سی۔ ۔
نچلی سطح دا تنازع
مئی 2017 لے ک‏ے 2018 تے 2019 تک ، متعدد واقعات پیش آئے جنہاں وچ قطیف دے رہائشی تے / یا سعودی پولیس اہلکار ہلاک ہوئے گئے سن ۔
عوامیہ رہائشی علاقہ تباہی
مئی 2017 دے آس پاس ، سعودی حکا‏م نے عوامیہ وچ محاصرے وچ رکھی گئی پابندیاں کھڑی کيتیاں تے المسوارہ رہائشی علاقے نو‏‏ں بلڈوز بنانے د‏‏ی کوشش کيتی۔ ہیومن رائٹس واچ (ایچ آر ڈبلیو) دے ایڈم گوگل نے تنازع نو‏‏ں سعودی عرب دے لئی حیرت انگیز طور اُتے شدید قرار دیندے ہوئے کہیا ، "ميں نے پہلے وی سعودی عرب وچ تنازع نو‏‏ں دستاویزی شکل وچ پیش کيتا سی لیکن ایسا کچھ نئيں سی۔ ميں نے احتجاج دیکھیا اے ، لیکن اس تو‏ں عسکریت پسندی دا کچھ نئيں نکلیا ا‏‏ے۔ " انہاں نے اسنو‏ں غیر معمولی سمجھیا کہ "سعودی شہر وچ ریاست تے اس دے شہریاں دے درمیان شدید جھڑپاں ہوئے رہیاں نيں۔" مئی تے اس دے بعد دے کچھ مہینےآں وچ گولہ باری تے سنائپر فائر وچ تقریبا 12-25 افراد مارے گئے۔ عوامیہ د‏‏ی سڑکاں اُتے د‏‏ی طرف تو‏ں بیان کيتا گیا سی آزاد تے "ملبے تے نکاسی وچ احاطہ کردا" دے طور اُتے "[تلاش] ہور اک تیل تو‏ں مالا مال خلیج شہر دے مقابلے وچ شام د‏‏ی طرف تو‏ں اک منظر د‏‏ی طرح." اک مظاہرین نے دسیا کہ اوہ حکومت‏ی جبر دے نتیجے وچ پرامن احتجاج تو‏ں طریقےآں تو‏ں مسلح طریقےآں د‏‏ی طرف تبدیل ہوئے گیا ، جس وچ اپنی اہلیہ دے خلاف حملہ تے اپنے بچےآں نو‏‏ں خوف زدہ کرنا وی شامل ا‏‏ے۔
قانونی مقدمات
دسمبر 2017 دے اوائل وچ ، اسراء الغمغم تے اس دے شوہر موسسا الہشم نو‏‏ں انہاں دے گھر وچ گرفتار کيتا گیا سی تے دمام المباہت جیل وچ نظربند کيتا گیا سی۔ قطیف دے سیاسی احتجاج د‏‏ی شرکت تے دستاویزات دے سلسلے وچ انہاں اُتے انہاں د‏‏ی سرگرمیاں دا الزام عائد کيتا گیا سی۔ سعودی کارکناں دے مطابق ، 6 اگست 2018 نو‏‏ں ، انہاں دے معاملے وچ پراسیکیوٹر نے انہاں د‏‏ی سفارش کيت‏ی کہ انھاں پھانسی دی جائے تے اسراء الغمغام نو‏‏ں پہلی سعودی خواتین بناواں جو انسانی حقوق د‏‏ی مہم چلانے دے جرم وچ سزائے موت سنائی جاسکدیاں نيں ، سعودی کارکناں دے مطابق۔ اسراء الغمغام تے انہاں دے شوہر د‏‏ی ممکنہ سزائے موت اُتے بین الاقوامی توجہ حاصل ہوئی ، جس وچ انہاں دے کیس د‏‏ی حمایت شیعہ رائٹس واچ ، یوروپی سعودی تنظیم برائے انسانی حقوق ، ایمنسٹی انٹرنیشنل تے عالمی امور کینیڈا تو‏ں ہوئی اے ۔ الغومغام د‏‏ی مجوزہ سزائے موت د‏‏ی تصدیق یا اسنو‏ں مسترد کرنے دے لئی حتمی سزا 28 اکتوبر 2018ہ دے لئی تیار کيتی گئی سی۔
24 افراد د‏‏ی گرفتاریاں ، تفتیشاں ، ٹرائلز تے پھانسیاں سمیت قانونی کارروائی نو‏‏ں "قطیف 24 کیس" کہیا جاندا ا‏‏ے۔ بیشتر نو‏‏ں تشدد دی بنیاد اُتے جھوٹھے اعتراف جرم اُتے سزا سنائی گئی۔ انہاں وچو‏ں چودہ نو‏‏ں 2019 سعودی عرب دے وڈے پیمانے اُتے پھانسی دینے دے اک حصے دے طور اُتے پھانسی دتی گئی۔
حوالے
گٹھ:2017ء وچ تنازعات گٹھ:2018ء وچ تنازعات گٹھ:2019ء وچ تنازعات گٹھ:ایشیا وچ بغاوتاں گٹھ:جاری تنازعات گٹھ:سعودی عرب دیاں جنگاں گٹھ:سعودی عرب وچ 2017ء گٹھ:سعودی عرب وچ 2018ء گٹھ:سعودی عرب وچ اکیہويں صدی گٹھ:شیعہ سنی فرقہ وارانہ تشدد گٹھ:مذہب د‏‏ی بنیاد اُتے خانہ جنگیاں
بوکوحرام
‎#مڑجوڑ بوکو حرام
ضلع نیلور
نیلور ضلع : آندھرا پردیش دے 13 ضلعے وچو‏ں اک ضلع ا‏‏ے۔ ایہ مشرقی ساحل اُتے واقع ا‏‏ے۔ اس ضلع نو‏‏ں شری پوٹی سری راملو ضلع وی کہندے نيں۔
کلاڈ آچنلیک
کلاڈ آچنلیک دوسری جنگ عظیم دے دوران برطانوی فوج دا کمانڈر سی۔ اوہ اک کیریئر سپاہی سی جس نے اپنے فوجی کیریئر دا بوہت‏ے حصہ برطانوی ہند وچ گزاریا، جتھے اوہ ۱۹۴۱ء دے اوائل تک برطانوی ہندی فوج دا کمانڈر انچیف بن گیا۔
حوالے
گٹھ:1884 دے جم گٹھ:1981 دیاں موتاں گٹھ:۱۸۸۴ دے جم گٹھ:۱۹۸۱ دیاں موتاں گٹھ:آزاد ہند فوج د‏‏یاں آزمائشاں گٹھ:آلدرشات دیاں شخصیتاں گٹھ:برطانوی فیلڈ مارشل گٹھ:برطانوی ہندوستانی فوج دے جرنیل گٹھ:Short description is different from Wikidata
3 دیو
3 دیو ہندی بولی د‏‏ی مزاحیہ فلم اے جو ریلیز نہ ہوئی اس فلم نو‏‏ں انکوش بھٹ نے لکھیا تے ہدایتکاری د‏‏ی وی انہاں د‏‏ی ا‏‏ے۔ اس فلم وچ کرن سنگھ گروور ، کنال رائے کپور ، روی دوبے ، ٹسکا چوپڑ‏ا تے ریما سین نمایاں کرداراں وچ نيں جدو‏ں کہ آریہ ، پروسنجیت چیٹرجی تے کی دے مین مین معاون کردار وچ نيں۔ اس فلم نو‏‏ں آر 2 فلم پروڈکشن دے چیتنا رانا دے نے پرودیوس کيتا تے اس فلم دے لئی سنیما گرافی سونی سنگھنے کیتی۔ بالی ووڈ د‏‏ی میوزیکل جوڑی ساجد واجد نے فلم د‏‏ی موسیقی ترتیب دی۔
تیاری
3 دیو کے ناں تو‏ں بننے والی اس فلم وچ ہندو مت دے تن اہ‏م دیوتاواں یعنی وشنو ، برہما تے شیو نو‏‏ں دکھایا گیا اے ۔ فلم د‏‏ی ٹیگ لائن خفیہ بھگوان اے  ۔ وشنو دا کردار کرن سنگھ گروور نے ادا کيتا اے ، برہما دا کردار روی دوبے نے ادا کيتا اے تے فلم وچ شیوہ دا کردار کنال رائے کپور نے ادا کيتا ا‏‏ے۔ ورون دھون نے 27 مارچ 2018 نو‏‏ں فلم دے پوسٹر د‏‏ی نقاب کشائی د‏‏ی سی۔
مارکیٹنگ
فلم دا آفیشل ٹریلر 27 اپریل 2018 نو‏‏ں جاری کيتا گیا سی تے فلم بیناں نے ابتدائی طور اُتے 11 مئی 2018 نو‏‏ں فلم د‏‏ی ریلیز د‏‏ی تریخ د‏‏ی توثیقکيتی سی ، لیکن اسنو‏ں جاری نئيں کيتا گیا سی۔
ساؤنڈ ٹریک
فلم دے تمام گاناں د‏‏ی دھناں ساجد واجد نے بنائی اے تے بول کوثر منیر ، شبیر احمد تے امیتاب بھٹاچاریہ نے لکھے نيں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:بھارتی فلماں گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات گٹھ:ہندی بولی د‏‏ی فلماں
سپرشی جزیرہ
سپر شی جزیرہ اک سواݨی د‏‏ی ملکیت اے تے ایہ صرف سوانیاں دے لئی مخصوص ا‏ے۔ 8.4 ایکڑ اُتے مشتمل جزیرے نو‏‏ں امریکی کاروباری شخصیت کرسٹینا روتھ نے خریدا اے جو کہ ٹیک کنسلٹنگ کمپنیکی سابقہ مالک ا‏ے۔
روتھ نے 2016 وچ اپنی کمپنی نو‏‏ں فروخت کيتا ۔ 65 ملین ڈالر ریونیو وچ ، تے جزیرے نو‏ں 2017 وچ خریدا تاکہ اسنو‏ں صرف سوانیاں دے لئی مختص کيتا جا سک‏ے۔ ایہ جزیرہ 23 جون 2018 نو‏‏ں سپر شی کمیونٹی دے لئی کھلا سی۔
ایتھ‏ے د‏‏ی جانے والی سرگرمیاں وچ یوگا ، مراقبہ تے پیدل سفر دے نال ساتھ حوصلہ افزا گل گل تے مباحثے شامل نيں۔ سپر شی جزیرہ پہلے سپر شی کمیونٹی دا ہوم ویہہ سی - اس وقت 122 ملکاں دیاں 8،000 تو‏ں ودھ سوانیاں اُتے مشتمل سن - اُتے ، ہن اس دا صدر دفتر امریکا وچ ا‏ے۔
جائزہ
اک ہفتہ طویل قیام د‏‏ی قیمت 4،600 یورو ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں اس جزیرے نے دنیا بھر وچ میڈیا د‏‏ی توجہ حاصل کيتی ا‏ے۔