cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کیٹس
زندگی دا ویروا
بیماری اتے ویاہ توں ملے انکار نے اس دی سرجناتمکتا وچوں اوہ شعر کڈھے کہ جان کیٹس دی پنجھی سالا زندگی امر ہو گئی۔ فروری 1820 اوہ اک مہینہ بسترا تے رہا اتے ستمبر 1820 نوں اسنوں انگلستان توں اٹلی لے جایا گیا کیونکہ اس دی زندگی دی آخری کھاہس ایہہ ہی سی۔ مگر 23 فروری 1821 نوں ایہہ عظیم شاعر صرف پنجھی سال دی عمر وچ اٹلی دے شہر رم وچ دم توڑ گیا۔
جان کیٹس انیسویں صدی دا انگریز رومانوی شاعر سی۔ اوہ رومانوی شاعر اں دی دوجی ٹولی دا سنگی سی جیدے وچ بائرن تے شیلی سن۔ کیٹس نے سوہنیاں نظماں جناں نوں اوڈ کیا جاندا اے لکھیاں۔ اودیاں نظماں چ کیڑے وی کڈے گئے ۔
شعری نمونہ
On the Grasshopper and Cricket (ترجمہ بلرام) دھرتی دا گیت کدے نہی مردا، نہ ایہہ سکے، نہ ایہہ تھکے، کل-کل جائے وگدا؛
بھکھیا سورج تپی دوپیہری، جیا جنت کملایا، نیڑاں وچ جا چھپے پکھیرو، ون ترن سبھ تہایا؛
ٹپے کدے بھرے چنگھیاں، لوہ دا جشن مناوے، گھاہ دا سبز مڑک جیہا ٹڈا، کھورے کی من بھاوے؛
سنم-سنیاں سبھ چرگاہاں، بندہ ناہی پرندہ ، مچھاں چاڑھیں فرے چپھیرے، چھن بھر ٹک نہی بہندا،
لک-لک کھبھیا وچ مستی دے، چاواں وچ تھکّ چور ہو گیا، گھاہ دی کچھڑے جا چڑھیا ہن مست نیندرے پیا سوں رہا|
دھرتی دا گیت کدے نہی مردا، نہ ایہہ سکے، نہ ایہہ تھکے، کل-کل جائے وگدا؛
سیالاں دی سنی شام جدوں، ککر دے جپھے جا وڑدی، چوں نہ کسے دے منہوں سردی، سولوں تکھی ہوک کوئی، کسے سلّ دی ہکوں جھڑدی؛
ایہہ تے گیت جھینگر دا سائیں، جاپے میں انگھلاؤندا جاواں، ہوش تاں جائے کردی، گھاہ دے کسے اندیکھے ٹلے، جیوں ٹڈی دھس وڑدی|
دھرتی دا گیت کدے نہی مردا، نہ ایہہ سکے، نہ ایہہ تھکے، کل-کل جائے وگدا
موت
کیٹس دے پچھلے سالاں دی کہانی الونڈی بھری گاتھا اے۔ 1819 دی سردی وچ اس نے شاعری چھڈّ دین اتے لنڈن تجزیہ لئی لکھن دا فیصلہ قریب قریب کر ہی لیا سی۔ اس اکثر الجھن وچ اتے نراش رہندا۔ پیسے دی چنتا اتے پھینی بران نال ویاہ کرن دے ااہل ہون دی پیڑ اسنوں نپیڑدی رہندی سی۔ 1821 دے پہلے مہینے ٹیبی دی فائینل حالت وچ ہولی ہولی پر جاری گراوٹ نظر آؤن لگ پئی سی۔ کیٹس نوں کھنگھ وچ خون آؤندا سی اتے اوہ مڑھکے نال گڑچ رہندا سی۔ 23 فروری 1821 دی رات نوں سیویرن دی گود وچ اس دی موت ہو گئی۔ اس دے آخری شبد سیویرن نوں دلاسہ دین لئی سن: "سیویرن -چکّ لے مینوں -مینوں مرن-میں مر رہا ہاں-مرں جاواںگا میں آرام نال-درڑھ ہو توں-ناں ڈر، اتے آخر آ گئی اے ایہہ پرمیشر دا دھنواد کر!" اوہ پروٹیسٹینٹ قبرستان وچ دفنا دتا گیا سی۔ اس نے بینتی کیتی سی کہ پتھر تے کوئی نام نہ لکھنا بسّ اینا لکھنا، "اتھے دفن اے اوہ، جس دا نام لکھیا سی پانی تے۔"
حوالے
گٹھ:انگریزی شاعر گٹھ:رومانوی شاعر گٹھ:جم 1795 گٹھ:موت 1821
گٹھ:۱۷۹۵ دے جم
سونا مگھ
وکھالہ
سونا مگھ اک وڈی مرغابی اے۔ ایہدا وڈا تے گول پنڈا تے موٹی تے لمی تؤن ہوندی اے جیدے نال وڈا سر تے چنج ہوندی اے۔ ایہدیاں گلابی لتاں تے یر ہوندے نیں تے گلابی یا کھٹی چنج۔ ایہ 74 توں 91 سینٹی میٹر (29 توں 36 انچ) لمی تے پر لمبائی 41.2 to 48 سینٹی میٹر (16.2 توں 18.9 انچ) ہوندا اے۔ ایہدا جوکھ 2.16 توں 4.56 کلو ہوندا اے۔ نر وڈے ہوندے نیں۔
بارلے جوڑ
گٹھ:پنجاب دے پنچھی گٹھ:بطخاں گٹھ:پاکستان دے پنچھی
آبائے کلیسیا
thumb|250px|آبائے کلیسیا, اک گیارہويں صدی دا [[کیویائی روس مصغّر]]
آبائے کلیسیا، کلیسیائی آبا، مسیحی آبا یا کلیسیا دے آبا عام طور اُتے با اثر مسیحی الٰہیات دان نيں، جنہاں وچو‏ں کچھ ممتاز معلمین تے عظیم اسقافہ سن ۔ ایہ اصطلاح کلیسیا دے مصنفاں یا معلمین دے لئی مستعمل اے ضروری نئيں کہ ایہ مقرر (مذہبی امامت دے فرائض) کردہ ہاں یا ”مقدسین“ ہُندے ہاں —اوریجن تے طرطلیان نو‏‏ں اکثر آبائے کلیسیا سمجھیا جاندا اے، مگر اوہ مقدس نئيں سن کیونجے اُنہاں دے خیالات ونظریات زندیقانہ سمجھ‏‏ے جاندے سن ۔ کاتھولک کلیسیا، مشرقی راسخ الاعتقاد کلیسیا، اورینٹل راسخ الاعتقادی، کلیسیائے مشرق، انگلیکانیت، لوتھریت تے کئی دوسری کلیسیائی جماعتاں و گروہان وچ کئی آبائے کلیسیا د‏‏ی بطور مقدسین تکریم کيتی جاندی ا‏‏ے۔ مسیحیت دے الٰہیاندی تے فاضلانہ بنیاداں نو‏‏ں قائم کرنے والے ِان فضلا دا دور 700ء تک قائم رہیا۔
آبائے کبریٰ
مغربی تے مشرقی مسیحیت دونے وچ چار مختلف آباؤں نو‏‏ں ”کبریٰ آبائے کلیسیا“ (Great Church Fathers) کہیا جاندا اے جو مندرجہ ذیل نيں :
مککریکن کاؤنٹی
مککریکن امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
ضلع مہاراجگنج
ضلع مہاراجگنج پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
فلورینس ہارڈنگ
گٹھ:1860 دے جم گٹھ:1924 دیاں موتاں گٹھ:امریکی صدراں دیاں ٹبریاں
چک 119 پندراں ایل
چک 119 پندراں ایل ضلع خانیوال چ تصیل میاں چنوں دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی کبھے پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 15ایل اتے پیندا اے ۔
عبدالطیف پدرام
سوانح
آپ 1963ء مین صوبہ بدخشتان وچ فارسی بولنے والے خاندان وچ پیدا ہوئے، آپ شاعر، ادیب، صحافی تے فارسی ادب دے پروفیسر نيں، کچھ عرصہ انہاں نے حکیم ناصر خسرو بلخی ثقافتی مرکز وچ بحیثیت ناظم خدمات وی انجام دتی نيں، پہلے پہل انہاں نے کمیونیسٹ حکومت ڈیموکریٹک ریپبلک آف افغانستان د‏‏ی پرزور حمایت د‏‏ی لیکن بعد وچ افغانستان وچ روسی جنگ دے خلاف کھل دے احتجاج کیتا تے افغانستان وچ روسی قبضے دے خلاف سرگرم رہے تے بعد وچ احمد شاہ مسعود نال مل گئے
چک 119 پندراں ایل
اس پنڈ دی بھوئیں نوں پانی 15ایل نہر دا لگدا اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 14ایل جڑیا ہویا اے ۔
عبدالطیف پدرام
سوانح
افغان جنگ دے دوران وچ وی اوہ افغانستان وچ ہی رہے فیر طالبان دے قبضے د‏‏ی وجہ تو‏ں لطیف پدرام نو‏‏ں افغانستان وچ روپوش ہونا پيا تے طالبان د‏‏ی طرف تو‏ں خطرے دے پیش نظر کچھ عرصہ فرانس وچ گزارے جتھ‏ے انہاں نے پولیٹیکل سائنس وچ مہارت حاصل کيتی تے افغانستان د‏‏ی فارسی زبان و ادب دے فروع دے لئی کرداد ادا کیتا۔
سیاست
عبد الطیف پدرام افغانستان وچ سیکولرزم دے حامیاں وچو‏ں نيں انہاں نے بدعنوانی تے اسلامی بنیاد پرستی د‏‏ی کھل دے مخالفت کيتی ۔
ثقہ الاسلام تبریزی
thumb| ثقہ الاسلام تبریزی thumb| 1911 وچ روسی افواج دے ذریعہ پھانسی د‏‏ی پہلی سیریز وچ سجے طرف تو‏ں پنجواں نمبر اُتے ثقہ الاسلام تبریزی۔
چک 119 پندراں ایل
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
عبدالطیف پدرام
سیاست
عبد الطیف پدرام د‏‏ی پارٹی لسانی بنیاداں اُتے بنی ہوئی پارٹی سی تے ایہ افغانستان وچ واحد حزب اختلاف د‏‏ی پارٹی سی جو کِس‏ے جہادی گروپ دے نال نئيں جڑی تھی انہاں نے افغانستان دا ناں عظیم خراسان رکھنے د‏‏ی تجویز پیش کيت‏ی سی لیکن افغانیاں نے اس تجویز نو‏‏ں یکسر مسترد کر دتا
صدارتی انتخابات 2004
پدرام نے 2004ء ے صدارتی انتخابات وچ سب تو‏ں زیادہ لینے والےآں وچ پنجويں نمبر اُتے رہے ،
ثقہ الاسلام تبریزی
مرزا علی آقا تبریزی، ثقہ الاسلام تبریزی ( تبریز ، جنوری 19، 1861 – تبریز ، دسمبر 31، 1911) اک ایرانی قوم پرست سی جو ایرانی آئینی انقلاب دے دوران ایران دے شہر تبریز وچ رہندے سن تے اک اصلاح پسند شیعہ عالم دین سن ۔ 1911 وچ تبریز اُتے روسی حملے دے دوران ، اسنو‏ں 50 سال د‏‏ی عمر وچ باغ شمال وچ روسی فوجیاں نے 12 ہور ایرانی قوم پرستاں دے نال پھانسی دے دی۔ اوہ مقبراتوشوارا ، تبریز وچ دفن ا‏‏ے۔ thumb| مقبراتوشوارا عمارت ، تبریز دے باہر ،ثقہ الاسلام تبریزی دا مقبرہ۔ اس د‏ی پھانسی د‏‏ی اصل فوٹو گرافی فی الحال آذربائیجان میوزیم وچ دکھادی گئی ا‏‏ے۔
مرزا علی آغا تبریز (پیدائش: 19 دسمبر ، 1239 ء - وفات 29 دسمبر ، 1290) ، جسنو‏ں ثقۃ الاسلام تبریزی یا ثقۃ الاسلام دوم کے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے ، آذربائیجان دے اک اسکالر تے ایرانی آئینی تحریک دے شہداء وچو‏ں اک سن ۔ اوہ آئینی پسنداں تے آزادی پسنداں وچو‏ں اک سی تے 11 محرم 1330 ھ نو‏‏ں تبریز وچ روسیاں نے اسنو‏ں پھانسی دے ک‏ے ہلاک کردتا سی۔
عبدالطیف پدرام
2008 تنازعات
یہ فروری 2008 د‏‏ی گل اے کہ اک آڈیو ریکارڈنگ افغانستان دے ٹی وی چینلز اُتے نشر ہويا جس وچ عبد الطیف پدرام نے افغانستان دے سابق بادشاہ امان اللہ خان دے خلاف غلط بولی استعمال کيت‏ی سی، امان اللہ خان جو افغانستان دا قومی ہیرو اے جس دے خلاف پروپیگینڈہ نو‏‏ں عوام نے مسترد ک‏ر ک‏ے شدید غم و غصے دا اظہار کیا ۔
ثقہ الاسلام تبریزی
زندگی
وہ 1861 وچ تبریز وچ پیدا ہويا سی۔ انہاں دے والد حاج مرزا صحفی صدر الاسلام ثقہ الاسلام تبریزی تمباکو دے احتجاج وچ اک غالب شخصیت سن ۔ انہاں نے تبریز ، نجف تے کربلا وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اپنے والد د‏‏ی وفات دے بعد اسنو‏ں بادشاہ معزالدین شاہ نے ثقہ الاسلام دا لقب دتا۔
آپ رجب 1277 ھ د‏‏ی ستويں تریخ کوتبریز وچ پیدا ہويا سی۔ انہاں دے دادا ، حاجی مرزا شفیع صدر ثقۃ الاسلام ، سید کاظم رشتی دے طالب علم سن تے شیخ تبریز دے سربراہ سن ۔ انہاں دے والد ، حاج میرزا موسٰی ثقۃ الاسلام ، تمباکو د‏‏ی تحریک وچ شامل سن ۔
عبدالطیف پدرام
اقتباس
یہ اک حقیقت اے کہ حامد خان کرزئی نے افغانستان دے انتخابات وچ پندرہ فیصد ووٹ حاصل نئيں کيتے تے نہ ہی ایہ انتخابات شفاف ہوئے نيں […] ہن جے کرزئی نو‏‏ں اس جعلی انتخابات دے ذریعے افغانستان دا صدر بنایا جائے گا تاں اوہ جعلی صدر اکھوائے گا۔ - صدارتی انتخابات 2004 اُتے تبصرہ
ثقہ الاسلام تبریزی
زندگی
تبریز دے عوام وچ اوہ اک بااثر دانشور سی۔ روسی افواج دے ذریعہ تبریز محاصرے دے اختتام دے بعد روسی افواج تے انقلابیاں دے وچکار اک تنازعہ شروع ہوگیا۔ روسیاں نے تاکید د‏‏ی کہ اوہ اک خط اُتے دستخط کرن جو تنازعہ شروع کرنے وچ انقلابیاں د‏‏ی ذمہ داری د‏‏ی تصدیق کرے۔ اس نے انکار کردتا ، تے روسیاں نے اسنو‏ں بارہ ہور قوم پرستاں دے نال پھانسی دے دی۔
عبدالطیف پدرام
حوالے
گٹھ:1963 دے جم گٹھ:افغان جمہوری فعالیت پسند گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:صوبہ بدخشاں دیاں شخصیتاں گٹھ:فارسی بولی دے شاعر گٹھ:فارسی بولی دے مصنف
مککریاری کاؤنٹی
مککریاری امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
ثقہ الاسلام تبریزی
زندگی
انہاں نے تبریز تے فیر کربلا تے نجف وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اس دے بعد ، اوہ تبریز واپس آیا تے 1319 وچ ، اپنے والد د‏‏ی وفات دے بعد ، اسنو‏ں مظفرالدین شاہ تو‏ں ولی عہد شہزادہ محمد علی مرزا دی تجویز اُتے "ثقۃ الاسلام" دا خطاب ملیا تے تبریز وچ شیخیہ دا سربراہ بن گیا۔ اس نے تن بار شادی کيتی تے اس دے تن بیٹے تے چار بیٹیاں سن۔ اوہ ترکی ، فارسی ، عربی تے فرانسیسی جاندا سی تے عربی اشاعتاں نو‏‏ں پڑھدا سی ، اپنی تقاریر وچ لوکاں نو‏‏ں نويں دنیا د‏‏ی ریاست تو‏ں آگاہ کردا سی۔ انہاں نے امیرنظام گروسی تے مہدی قلی ہدایت تے ادیب الممالک فراہانی دے نال سماجی تے گفتگو کيتی۔ انہاں د‏‏ی شاعرانہ طبیعت سی تے اوہ اپنے لائبریری وچ مشاعرہ دا انعقاد کردے سن ۔
آئین سازی
وہ ابتدا ہی تو‏ں ہی آئینی تحریک دے حامی رہے ني‏‏‏‏ں۔ قومی اسمبلی دی پہلی میعاد دے انتخابات وچ آئین دے اعلان دے بعد ، انہاں نے تبریز دے علماء وچ پہلا ووٹ حاصل کيتا ، لیکن نمائندگی قبول نئيں کيتی۔ اسٹیٹ ایسوسی ایشن آذربائیجان دے قیام دے نال ہی ، اوہ اس دے حامیاں وچ شامل ہوگیا تے اسلامی انجمن د‏‏ی حمایت د‏‏ی ، جسنو‏ں آئین مخالف علماء نے قائم کيتا سی۔
معمولی جبر دے دور دے دوران ، اس نے تبریز اُتے قبضے نو‏‏ں روکنے تے اُتے امن طریقے تو‏ں مسائل حل کرنے دے لئی بہت کوشش کيتی۔ تہران د‏‏ی فتح دے بعد ، اس نے محمد علی شاہ د‏‏ی حکومت دا تختہ الٹنے تو‏ں روکنے تے تنازعات نو‏‏ں پرامن طریقے تو‏ں حل کرنے د‏‏ی کوشش کيتی ، لیکن اوہ کامیاب نئيں ہويا۔ تبریز اُتے زار روسی فوج دے قبضے دے نال ، اس نے صورتحال نو‏‏ں پرسکو‏ن کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ اس دے اصرار اُتے ستار خان تے باقر خان تبریز تو‏ں تہران چلے گئے ۔
پھانسی
روسی فوج دے ذریعہ تبریز اُتے قبضہ کرنے دے بعد ، روسیاں نے ثقۃ الاسلام تو‏ں تبریز وچ روسی قونصل خانے آنے نو‏‏ں کہیا۔ عثمانی قونصل خانے د‏‏ی طرف تو‏ں انتباہ دے باوجود ، ثقۃ الاسلام نے عثمانی قونصل خانے وچ چھپنے تے پناہ لینے تو‏ں انکار کردتا تے اوہ روسی قونصل خانے گئے۔ اوتھ‏ے انہاں تو‏ں ایہ لکھنے نو‏‏ں کہیا گیا کہ انہاں نے مجاہدین د‏‏ی جنگ شروع کيت‏ی سی ، لیکن ثقۃ الاسلام نے ایہ کہندے ہوئے انکار کردتا کہ روسیاں نے جنگ شروع کردتی سی۔ اس دے بعد ، اسنو‏ں 1330 ہجری وچ 9 دسمبر 1290 ہجری دے برابر ، یوم عاشور دے دن ست ہور افراد دے ہمراہ حراست وچ لیا گیا۔ اس دے قتل دے انچارج سرکاری اہلکار ، قاسم دماوندی نے ، اس تو‏ں انکار کردتا ، تے روسی ایجنٹاں نے مجاہدین دے نال تعاون کرنے اُتے اسنو‏ں پھانسی اُتے لٹکا دتا۔ ثقۃ الاسلام تبریز دے شاعر دا مقبرہ وچ دفن گیا گیا اے ۔
آثار
اس د‏ی زندگی نو‏‏ں سحر ٹی وی دے ذریعہ تیار کردہ ، حجت غسیم د‏‏ی ٹی وی سیریز ثقہ الاسلام وچ دکھایا گیا سی ( سحر ٹی وی فرانسیسی صفحہ وی دیکھو)۔
حوالے
اس مضمون وچ محمد معین (وفات 12 جولائ‏ی ، 1981) دے اقتباست ني‏‏‏‏ں۔ انہاں حصےآں دے اخلاقی حقوق محمد معین دے لئی مخصوص ني‏‏‏‏ں۔
ہور ویکھو
گٹھ:روس تو‏ں سزائے موت بذریعہ پھانسی پانے والے گٹھ:سزائے موت یافتہ ایرانی شخصیتاں گٹھ:1911 دیاں موتاں گٹھ:1861 دے جم گٹھ:شیعہ علما گٹھ:پھانسی لگیائے گئے لوک گٹھ:سزائے موت بذریعہ پھانسی پانے والے ایرانی گٹھ:علمائے شیعیت
ضلع ماہوبا
ضلع ماہوبا پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
لو ہوور
گٹھ:امریکی صدراں دیاں ٹبریاں
مک لین کاؤنٹی
مک لین  امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
یونیورسٹی آف انجینئرنگ اینڈ ٹکنالوجی لہور
یونیورسٹی آف انجینئرنگ اینڈ ٹیکنالوجی لہور عام پچھان یو ای ٹی(UET) لہور پنجاب پاکستان دی اک یونیورسٹی اے۔ اے پاکستان دی سبھ توں پرانی انجینئرنگ یونیورسٹی اے ۔ یو ای ٹی سرکاری ادرہ اے تے پنجاب دا گورنر ایدا چانسلر اے۔ وائس چانسلر یونیورسٹی اے کم کار ویکھدا اے ۔ یو ای ٹی وچ 6 فیکلٹیاں تے 23 ڈیپارٹمنٹ نیں ۔ اایدا شمار پاکستان دی چوٹی دی انجینئرنگ یونیورسٹیاں وچ ہندا اے ۔
کالا شاہ کاکو کیمپس
اے کیمپس لہور بائی پاس اتے کالا شاہ کاکو (موٹر وے توں جی ٹی روڈ دے جوڑ) دے نیڑے 2006 وچ بنایا گیا۔ ایدا کل رقبہ 313 ایکڑ اے ۔
فیصل آباد کیمپس
اے کیمپس 2004 وچ ٹوریا گیا۔
رچنا کالج
اے کالج یو ای ٹی دا ذیلی ادارہ اے۔ لہور دے گورنر خالد مقبول نے جنوری 2003 وچ ایدا افتتاح کیتا۔ اے کالج جی ٹی روڈ اتے گکھڑ تے وزیر آباد دے وچکار نوکھر نہر دے کنڈے تے ھیگا اے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پنجاب دیاں یونیورسٹیاں گٹھ:یونیورسٹیاں گٹھ:پاکستانی یونیورسٹیاں گٹھ:پاکستان دیاں سرکاری یونیورسٹیاں گٹھ:لہور دیاں یونیورسٹیاں گٹھ:لہور گٹھ:ضلع لہور
ولیئم شیکسپیر
ولیم شیکسپیئر انگریزی دا منیا ہویا شاعر تے ڈرامہ لکھاری اے۔ شیکسپیر نے 38 ڈرامے 154 سونٹ دو وڈیاں نظماں تے ہور کئی نظماں لکھیاں۔
جم پل
ولیم شیکسپیئر جان شیکسپیئر تے میری آرڈن دا پتر سی۔ اوہ سٹریٹفورڈ ایون، واروکشائر، انگلینڈ وچ اک انجان دن جمیا تے تے 26 اپریل 1564 نوں اوہنوں گرجے وج سائی بنایا گیا۔ اوہ 8 نیانیاں وچ تیجا تے سب توں وڈا پتر سی۔ ایہ گل پک تے نئیں پر تریخ لکھاری ا یس تے پک نیں جے اوہ کنگز نیو سکول سٹریٹفورڈ توں پڑھیا۔ اوہ 18 ورے دا سی جدوں اوہدا ویاہ 26 ورے دی این ہاتھوے نال 27 نومبر 1582 نوں ہویا۔ 6 مہینیاں مگروں اوہناں دی اک ت‏ی سوزانا جمی۔ دو ورے مگروں اک پتر تے اک تئی جمے۔ پتر 11 ورے مگروں مرگیا۔
لندن وچ
شیکسپیئر لندن آندا اے تے اوہدے لکھے ڈرامے 1592 نوں تھٹر وچ چل رۓ سن تے اوہ ڈرامیاں وچ کم وی کر ریا سی۔ رابرٹ گرین اوس ویلے دے اک ڈرامہ لکھاری نے شیسپیئر دی نندا کیتی جے اوہ اگے ود ریا اے۔ 1599 وچ اوہ گلوب تھیٹر کمپنی وچ سی. 1597 وچ اوہنے سٹریٹفورڈ وچ دوجا وڈا کر ملی لیا۔ ایس توں لگدا اے جے اوہ تھیٹر دے کاروبار جوں چنگے پیسے کما ریا سی۔ اوہدے ڈرامے 1594 توں چھپن لگ گۓ سن۔
چک 120 پندراں ایل
چک 120 پندراں ایل ضلع خانیوال چ تصیل میاں چنوں دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی کبھے پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 15ایل اتے پیندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں پانی 15ایل نہر دا لگدا اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 14ایل جڑیا ہویا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
لوہار
گٹھ:کامے
نسخہ ویٹیکن
thumb|نسخہ ویٹیکن دے کچھ صفحات، [[تھسلنیکیو‏ں دے ناں دوسرا خط|2 تھسلنیکیو‏ں دا اختتام تے عبرانیاں دا آغاز۔]] نسخہ ویٹیکن چوتھ‏ی صدی مسیحی دا اے تے نسخہ سینا تو‏ں زیادہ قدیم تے اس د‏ی مانند زیادہ صحیح ا‏‏ے۔ ایہ نسخہ غالباً مصر وچ لکھیا گیا سی تے ہن روم وچ ویٹیکن یعنی پوپ دے کُتب خانہ وچ موجود ا‏‏ے۔ اس وچ تمام یونانی بائبل محفوظ اے تے یونانی بائبل تمام نسخےآں وچ قدیم ترین تے معتبر ترین قلمی نسخہ ا‏‏ے۔ اس دا متن اوہی اے جو نسخہ سینا دا ا‏‏ے۔ ایہی متن مصر وچ چوتھ‏ی صدی دے اوائل وچ مروج سی۔ ایہ دونے نسخے (نسخہ ویٹی کن تے نسخہ سینا) نہ صرف اکثر آپس وچ اتفاق کردے نيں بلکہ دونے د‏‏ی اصل اک ہی اے، اگرچہ اوہ کسی اک نسخے د‏‏ی نقل نئيں ني‏‏‏‏ں۔ اس تو‏ں ثابت ہُندا اے کہ انہاں نسخےآں دا متن اوہی اے جسنو‏ں الہامی مصنفاں نے لکھیا سی۔
اس نسخہ وچ عہدِ عتیق دا قدیم ترین یونانی متن موجود ا‏‏ے۔ 1890ء وچ اس بیش بہا نسخہ د‏‏ی عکسی تصاویر شائع کيتیاں گئیاں۔ ایہ قلمی نسخہ ہرن دے چمڑے اُتے لکھیا ہويا اے تے شکل چوکور تے ساڈھے دس انچ ا‏‏ے۔ نہایت نفیس خط وچ لکھیا گیا ا‏‏ے۔ ہر صفحے اُتے تن کالم تے تن قطاراں ني‏‏‏‏ں۔ اس نسخے وچ عہدِ جدید د‏‏ی تقریباً تمام کتاباں موجود نيں، صرف ”عبرانیاں باب 9 آیت 14“ تا مقدس پولس دے پاسٹرل خطوط تے مکاشفات د‏‏ی کتاب نئيں ا‏‏ے۔
کلوئی جونز
کلوئے جونس (میلنڈا دی جونس، 17 جون، 1975 – 4 جون، 2005) اک امریکی پورنوگرافک اداکارہ اے۔
مڈھلے جیون اتے کیریئر
میلنڈا دی جونس دا جم اتے پالن پوشن سلسبی، ٹیکساس وچ ہویا۔ اسنے 1994 وچ سلسبی ہائی سکول توں گریجئیشن توں بعد ایہہ اپنے کیلیفورنیا اپنی جیب وچ $400 لے کے اپنا اداکاری کیریئر دی شروعات کرن لئی پہنچی۔ اسنے بیئواچ، کامیڈی شو، اینا نکولے سمتھ نال اک فلم، اتے کئی ہور فلماں وچ کم کیتا۔ اس نے بعد وچ بن گیا اے، اک Playboy ماڈل اتے وچ ظاہر ہویا اے، بیکار پھیئر، Hustler، اتے Swank۔ جونس سی چوبارا میگزین پالتو دے مہینے وچ اپریل 1998، اتے اس نے ارچی پار وچ ودھ بالغ مووی 2001 وچ۔ جونس ' تے دستخط کیتے بنا ٹھیکہ دے نال بالغ فلم کمپنی نیو Sensations، اک ہور دے بعد ٹھیکہ دے نال روچک منورنجن فروری 2003 وچ۔ دونو سنگت سن مختصر (اس دے ٹھیکے دے نال روچک پنج مہینے چلی اے)۔ اس نے سیوامکت تک بالغ صنعت وچ 2004. جونس وچ کیتی آلے-دوآلے دے 18 فلم اس وار دے دوران۔ اتے مارچ وچ، 2005، جونس وچ ظاہر ہویا اک کہانی وچ قومی Enquirer اے، جو کہ دعوہ چارلی چمک سی اک آپس وچ اس نوں دے چکا وچ فروری، 2005. چمک دا ایجنٹ اے، اختلاف، دعوہ، جو کہ جانکاری دندے چمک ویکھیا اے، نہ سی جونس 1996، اس لئی۔
موت
جونس دی موت 2005 وچ، اسدے 30ویں جم دن توں پہلاں ہوئی۔ نشیلے مادےآں اتے شراب دی درورتوں کرکے جگر دی اسپھلتا کارن اسدی موت دا ذمہ وار دسیا گیا۔
باہری لنک
گٹھ:جم 1975 گٹھ:موت 2005 گٹھ:امریکی پورنوگرافک فلم اداکاراواں گٹھ:۱۹۷۵ دے جم
اکبر دا تخت، کلانور
کلانور-اکبر دا تخت
جنہاں ویکھیا نہیں لاہور،
اوہ ویکھے کلانور۔
گرداس پور ضلعے وچ کرن ندی دے کنڈھے گرداس پور توں 24 کلومیٹر دور گرداس پور-ڈیرہ بابا نانک سڑک اتے کلانور اک بڑا ہی پرانا اتے تریخی قصبہ اے۔ ایہہ نگر گرداس پور دی اک سب-تحصیل وی اے۔ دلی وچ 19 جنوری، 1556 نوں پوڑی توں ڈگن دے کارن بادشاہ ہمایوں دی موت ہو گئی۔ اس ویلے اکبر دی عمر 13 سال 3 مہینے سی اتے اپنے پروار اتے فوج سمیت کابل توں چل کے کلانور آیا ہویا سی۔ اکبر دی رہائش فیروز شاہ تغلق ولوں کلانور وچ بنائے ہوئے بڑے سندر محل وچ کیتی گئی سی۔
اکبر دی تاجپوشی
ہمایوں دی موت دی خبر ملن اُتے اکبر دے سربرا ہیمونہ نے 14 فروری، 1556 نوں کلانور دے اک باغ وچ اٹاں دا تخت بنوا کے اکبر دی تاجپوشی دی رسم پوری کیتی اتے کلانور نوں ہندوستان دا راجگڑھ بنن دا مان حاصل ہو گیا۔ اس تھڑھے وچ اک تلاب وچ فوارہ وی لایا ہویا سی اتے پانی دے نکاس لئی اک نالی وی کڈھی ہوئی اے۔ تاجپوشی توں بعد کلانور توں اکبر نے اپنے لام-لشکر دے نال دلی ول کوچ کر دتا۔ دلی دے تخت اتے بیٹھ کے ہیمونہ دی سرپرستی وچ اکبر نے ہندوستان دی واگڈور سنبھال لئی۔
اکبر دا پچھوکڑ
بابر دی موت توں بعد 26 دسمبر، 1530 ء نوں ہمایوں دلی دے تخت اتے بیٹھ گیا اتے بابر دے کہن اُتے اس نے اپنے 4 بھراواں نوں وکھو-وکھو صوبیاں دیاں سوبیداریاں ونڈ دتیاں۔ اپنے چھوٹے اتے بھرا ہندال مرزا نوں کابل دا صوبیدار تھاپ دتا اتے اپنے متریئے بھرا کامران نوں قندھار دی صوبیداری دے دتی۔ اصل وچ کامران دلی دے تخت اتے بیٹھنا چاہندا سی۔ سن 1540 ء نوں قنوج دی لڑائی وچ شیر شاہ سوری توں ہمایوں ہار گیا۔ اس ویلے کامران وی 12،000 فوج لے کے بھارت وچ آیا ہویا سی پر اس نے ہمایوں دی مدد نہیں کیتی۔ بے گھر ہوئے ہمایو نوں سندھ دے ہندو راجے رن پرساد نے اپنے قلعے عمرکوٹ وچ پناہ دے دتی۔ اس قلعے وچ ہی 15 اکتوبر، 1542 نوں اکبر دا جم ہویا۔ ہمایو تاں بے گھر ہو گیا سی اتے اکبر نوں ہمایو دے بھرا مرزا ہندال نے پالیا۔ ہڈال نے اکبر نوں گھوڑسواری، شکار کھیڈنا اتے لڑائی دے طور-طریقے وی دسے پر پڑھائی نہیں کروائی۔ اکبر بالکل ان پڑھ سی۔ ہڈال، ہمایو دا سکا بھرا سی اتے مردے دم تک ہمایو دا وفادار رہا۔ کامران اتے ہڈال دی سن 1551 ء وچ کسے کارن ہوئی لڑائی وچ ہندال دی موت ہو گئی۔ ہندال دی موت دا ہمایو نوں بڑا ہی دکھ لگا اتے اپنے پروار دی کڑی پکی کرن لئی ہمایو نے اپنے بھرا ہندال دی 9 سال دی لڑکی سلطانہ بیگم دا ویاہ اکبر نال کر دتا۔ 9 سال دی عمر وچ اکبر کابل دا صوبیدار بن کے فوج اتے خزانے دا وی مالک بن گیا۔
ضلع مرزاپور
ضلع مرزاپور پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
اکبر دا تخت، کلانور
اکبر دا پچھوکڑ
ہمایوں فوج لے کے کابل توں بھارت وچ آیا اتے 22 جون، 1555 نوں ماچھیواڑے (سرہند) وچ سکندر سوری نوں ہرا کے دلی دے تخت اتے قبضہ کر لیا۔ 15 سالاں بعد ہمایو پھر ہندوستان دا بادشاہ بن گیا۔
ضلع مرزاپور
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
اکبر دا تخت، کلانور
کلانور دا اتہاس
کلانور دے راجا صاحب راؤ، راجا پرتھوی راج چوہان اتے بھارت دے ہور 150 راجیاں سمیت 1191–1192 ء تک دی تھانیسر دی لڑائی محمد غوری نال لڑی گئی سی۔ اس وچ بھارتی راجے ہار گئے اتے محمد غوری دی جت ہو گئی۔ محمد غوری نے پرتھوی راج نوں قتل کر دتا۔ راجا صاحب رائے مسلمان بن گیا اتے اپنی برادری توں ڈردا پہاڑاں وچ چلا گیا۔
1388 ء نوں کلانور وچ کرن ندی دے کنڈھے اک بڑا ہی سندر محل تعمیر کروایا۔
بندہ سنگھ بہادر نے 1715 ء کلانور نوں جت کے 7،000 سنگھاں سمیت گرداس ننگل دی کچی گڑھی وچ پناہ لے لئی اتے 27 اپریل، 1715 نوں عبد محمد خان دی فوج نے گرداس ننگل دی گڑھی دے چار-چپھیرے توں گھیرا پا لیا۔
گھنئیا مثل دے سردار حقیقت سنگھ نے 18ویں صدی وچ کلانور نوں اپنے قبضے وچ کر لیا۔ سردار حقیقت سنگھ دے بیٹے سردار جیمل سنگھ نے اپنی بیٹی چند کور دا ویاہ مہاراجہ رنجیت سنگھ دے بیٹے کھڑک سنگھ نال کر دتا۔ مہاراجہ رنجیت سنگھ نے سن 1812 ء نوں کلانور اتے قبضہ کرکے کھڑک سنگھ نوں کلانور دا صوبیدار بنا دتا۔ مہاراجہ رنجیت سنگھ دی موت توں بعد دیوان دینا ناتھ نوں کلانور دی صوبیداری دے کے کھڑک سنگھ آپ لاہور چلا گیا۔ سن 1857 ء وچ کلانور انگریزی راج وچ آ گیا۔
ہور ویکھو
گٹھ:پنجاب دی تریخ
میڈیسن کاؤنٹی، کینٹکی
میڈیسن امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
محمود کاشغری
محمود بن حسین بن محمد کاشغری کاشغر نال تعلق رکھنے والے اک گیارہويں صدی دے اویغور عالم تے ترک زباناں دے فرہنگ نویس سن ۔
25 جنوری 1072 نو‏‏ں دیوان لغت الترکی نو‏‏ں ترک بولی د‏‏ی پہلی لغت ہونے دا اعزاز حاصل ہويا جسنو‏ں محمود کاشغری نے مرتب کيتا ۔
محمود کاشغری ( ایغور : مەھمۇد قەشقىرى ) 11 ويں صدی عیسوی دے دوران ترک زباناں دے اسکالر تے کوشکرمی (لغت تیار کرنے والے) سن ۔ اوہ وسطی ایشیاء تو‏ں کاشغر شہر دا رہائشی سی۔ انہاں نے ترک زباناں د‏‏ی پہلی مکمل لغت 1072 عیسوی وچ تیار کيتی ، جس دا ناں 'دیوان الترک' سی۔ [1] ایہ اس نے بغداد دے عرب خلیفہ دے لئی  کيتا جو ترک عوام دے نويں اتحادی بن گئے۔ اس اُتے لکھے ہوئے ترک روبیاں دے بہت سارے انداز نيں تے ایہ ترک ترک آباد علاقےآں دا قدیم ترین نقشہ وی ا‏‏ے۔ ایہ نقشہ   استنبول وچ ترکی دے نیشنل میوزیم وچ رکھیا گیا ا‏‏ے۔
خاندانی زندگی
محمود کاشغری 2005 وچ کاشغر وچ پیدا ہوئے سن ۔ اس دے والد حسین اسیک کول (جھیل) دے کنارے واقع شہر بارسگن شہر دے میئر سن ، جس دے قرخانی خانات دے خاندان تو‏ں خاندانی تعلقات سن ۔ کچھ مورخین دا خیال اے کہ انہاں د‏‏ی والدہ بی بی ربیعہ البصری عرب خاندان تو‏ں سن۔ ایسا لگدا اے کہ محمود کاشگری کاشغر دے جنوب مغرب وچ واقع اک چھوٹے تو‏ں اپل قصبے وچ 79 سال د‏‏ی عمر وچ 1102 وچ انتقال کرگئے۔
thumb
حوالے
گٹھ:1005 دے جم گٹھ:1102 دیاں موتاں گٹھ:قرون وسطی دے مسلم جغرافیہ دان گٹھ:گیارہويں صدی دے مصنفاں گٹھ:قرون وسطی دے ماہر لسانیات گٹھ:ضد بدھ مت گٹھ:چڑھدا ترکستان
پھاٹک
پھاٹک یا گیٹ کِسے عمارت، گھر یا ہور تھاں دی کندھ وچ لگیا ہویا اک وڈا بوہا ہُندا اے۔ پھاٹک وڈے لانگھے لئی ورتیا جاندا اے۔ پھاٹک نوں انگلش وچ گیٹ آکھیا جاندا اے۔ پھاٹک لکڑ یا لوہے دے بَݨدے نیں تے پھاٹک دے پَھٹ وڈے ہُندے نیں۔
ہور دیکھو
گٹھ:عمارتاں گٹھ:تعمیرات گٹھ:گھر
فارمین کرسچن کالج
فارمین کرسچن کالج لہور پنجاب پاکستان دا تلیمی ادارہ اے۔ ایس کالج نوں یونیورسٹی دا درجہ وی دتا گیا اے۔ اے پنجاب دے نال نال پورے پاکستان چ اپنی تریخی اہمیت تے ودھیا تلیمی محول دی وجہ توں مشور اے۔ ایدا ناں اینوں ٹورن آلے ڈاکٹر چارلس ولیم فارمین دے ناں اتے رکھیا گیا۔
انتظام
1972 چ ذوالفقار علی بھٹو دی حکومت نے ایس کالج دا انتظام سرکار نوں دے دتا تے ایدا ناں فارمین کرسچن کالج توں گورمنٹ فارمین کرسچن کالج رکھ دتا گیا۔
2004 چ صدر جنرل پرویز مشرف دی حکومت نے ایس کالج نوں واپس امریکی دے حوالے کر دتا۔ صدر مشرف ایس ای کالج دے پڑھاکو نیں۔
2004 چ ای صدر مشرف دے دور حکومت چ ایس کالج نوں یونیورسٹی دا درجی دے دتا گیا۔ 20 مارچ 2003 توں ڈاکٹر پیٹر ایچ آرماکوسٹ ڑیکٹر دی حیثیت نال ایس کالج نوں چلا رئے نیں۔ کالج دے پرنسپل ڈاکٹر سی جے دوباش نیں۔
بارلے جوڑ
گٹھ:پاکستانی یونیورسٹیاں گٹھ:لہور گٹھ:لہور دیاں یونیورسٹیاں
سٹیپ
سٹیپ اوس وڈی تھاں نوں کیندے نیں جتھے صرف کعا ہوۓ مگر کوئی رکھ نا ہوۓ(دریا یا جھیلاں دے نال رکھ ہو سکدے نیں)۔ سٹیپ صحرا چ وی ہو سکدا اے جتھے ایدے تے کعا اگی ہوۓ۔ سٹیپ وچ دن رات دے گرمی ناپ چ وی بوت فرق ہوندا اے، منگولیا چ دن دے ویلے گرمی ناپ 30 ڈگری سینٹی گریڈ ہوسکدا اے تے راتی اے 0 ڈگری توں وی بوت کٹ ہو جاندا اے۔
روس تے مڈلے ایشیاء چ اس تھاں نوں سٹیپ کیندے نیں، امریکہ چ پریئری، افریقہ چ سوانا تے تھلویں امریکہ چ پامپاس کیندے نیں۔
ضلع مین پوری
ضلع میںپوری پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
نوح دی کشتی
گٹھ:تریخ
ہند ایرانی بولیاں
ہند ایرانی بولیاں دی ٹولی ہند یورپی بولیاں دی ٹولی دا سب توں چڑھدے پاسے دا انگ اے۔ ایدے چ تن ٹولیاںنیں: ہند آریائی، ایرانی تے نورستانی بولیاں۔ ہند ایرانی بولیان لئی کدے کدے آریائی بولیاں دا شبد وی ورتیا جاندا اے۔ ایس ٹولی چ 308 دے نیڑے بولیاں نیں۔ پنجابی ایس ٹولی دی تیجی وڈی بولی اے۔
گٹھ:بولیاں گٹھ:بولی گٹھ:دنیا دیاں بولیاں گٹھ:زباناں گٹھ:لسانیات گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس گٹھ:ایران دیاں بولیاں گٹھ:ایشیا دیاں بولیاں
میگوفن کاؤنٹی
میگوفن امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
کرن خان (اداکارہ)
کریئر
کرن خان نے 2008 وچ اپنے کیریئر نوں جڈو کے چراغ نال شروع کیتا سی، جس نوں سندھ ٹی۔وی۔ اُتے براڈکاسٹ کیتا گیا سی اتے ادوں توں اوہ کئی ٹیوی چینلاں' چ کم کر رہی اے اتے اپنے موجودہ پروگرام 'ایلویگک ہفتے' وچ اگے ودھ رہی اے۔ اسنے کئی کئیاں مشہور شیپھاں دے نال کم کیتا اے جنہاں وچ زبیدہ آپا وی شامل اے۔ اس نے بھارت وچ رنگ دے انڈیا ناں دا اک شو پیش کیتا اے۔
نجی زندگی
اس نے دو وار ویاہ کروا لیا اپنے پہلے ویاہ توں، اس دے دو بچے ہن اس نے رٹر نال دوبارہ ویاہ کیتا۔ پاکستان فوج میجر۔
حوالے
گٹھ:جم 1975 گٹھ:زندہ لوک گٹھ:پاکستانی فلم اداکاراواں گٹھ:پشتون لوک گٹھ:پٹھان شخصیتاں گٹھ:۱۹۷۵ دے جم
سید غلام عسکری
خطیب اعظم مولا‏نا سید غلام عسکری ، ہندوستان دے اک مشہور شیعہ عالم دین سن ـ ادارہ تنظیم المکاتب (لکھنؤ) دے بانی سن ـ
ولادت
آپ سنہ 1928ء وچ ضلع رائے بریلی وچ پیدا ہوئے ـ والد دا ناں محمد نقی سی، جو بجنور، ضلع لکھنؤ دے رہنے والے سن ـ
تعلیم
ابتدائی تعلیم وطن وچ حاصل کرنے دے بعد والدین نو‏‏ں تمنا ہوئی کہ بچہ تو‏ں خدمت دین لی جائے ـ اس بنا اُتے مدرسہ ناظمیہ لکھنؤماں داخلہ ہويا جتھ‏ے تو‏ں ممتاز الافاضل د‏‏ی سند حاصل کيتی ـ نال ہی نال منشی، مولوی، عالم، فاضل، فاضل طب، فاضل فقہ وغیرہ د‏‏ی اسناد وی حاصل کيتیاں ـ
مدرسہ ناظمیہ تو‏ں فارغ ہونے دے بعد مدرسہ الواعظین وچ داخلہ لیا تے علامہ سید عدیل اختر تو‏ں کماحقہ فیض حاصل کردے ہوئے خود نو‏‏ں خدمت ملت جعفریہ دے لئی مکمل طور تو‏ں آمادہ ک‏ر ليا ـ
مدرسۃ الواعظین تو‏ں 18/ سال تک وابستہ رہے ـ تے بحیثیت واعظ و بحیثیت معتمد اعزازی اس تبلیغی ادارے د‏‏ی قابل قدر خدمات انجام دتیاں ـ
مدرسۃ الواعظین تو‏ں آپ نو‏‏ں وڈا گہرا لگاؤ سی ـ آپ چند سال تک ادارہ نو‏‏ں سالانہ اک ہزار روپیہ عطا کردے رہ‏ے، مقصد ایہ سی کہ آپ اُتے جو ہن تک ادارہ دا پیسہ صرف ہويا اے اسنو‏ں بالاقساط ادا کر دیؤ ـ
طرز بیان وچ اِنّی تاثیر سی کہ بہت جلد مقبول ترین ذاکرین وچ شمار ہونے لگے ـ
توپ خانہ
گٹھ:جنگاں گٹھ:لڑائیاں گٹھ:ہتھیار گٹھ:روایتی ہتھیار گٹھ:بندوق
سید غلام عسکری
تعلیم
تبلیغی سلسلے وچ قریہ، قریہ جانے تو‏ں انہاں نو‏ں اندازہ ہويا کہ قوم وچ علم د‏‏ی بہت قلت اے، ـ لہذا سنہ 1968ء وچ آپ نےادارہ تنظیم المکاتب د‏‏ی بنیاد رکھی جس نے 17/ سال دے عرصہ وچ غیر معمولی ترقی د‏‏ی ـ ایہ آپ دا اوہ اہ‏م کارنامہ سی جس دا قوم نو‏‏ں تہ دل تو‏ں اعتراف اے ـ
اصلاح قوم دے جذبہ دے تحت تنظیم المکاتب دے قیام دے علاوہ دینی لٹریچر د‏‏ی اشاعت اُتے وی توجہ دتی تے ادارہ د‏‏ی جانب تو‏ں اک اخبار دا اجرا ہويا تے متعدد کتاباں و رسالے منظر عام اُتے آ گئے ـ
قیام تنظیم المکاتب
1968ء اوہ مبارک سال سی جدو‏ں آپ نے ادارہ تنظیم المکاتب د‏‏ی بنیاد رکھی۔ قوم نو‏‏ں اس د‏ی جانب متوجہ کیتا ـ
آپ دے انتقال دے وقت تک پورے ہندوستان وچ 515 مکت‏‏ب وجود وچ آچکے سن تے دینی تعلیم دینے وچ سرگرم سن ـ
آپ نے مکاتب دے مدرسین د‏‏ی تربیت دا انتظام کيتا، افسران معائنہ تے امتحانات دے لئی انسپکٹراں دا تقرر کیتا ـ ایسا نظام تعلیم مرتب کیتا کہ آسانی تو‏ں ہرقریہ دے لوک اپنے ایتھ‏ے دینی مکت‏‏ب قائم کرسکن ہور دفتر دے لئی عمارت خریدتی، بیرون ہند وی ادارہ تنظیم المکاتب د‏‏یاں شاخاں قائم کيت‏یاں ـ
ہندی، اردو، انگریزی، بنگالی تے گجرا‏تی بولی وچ دینیات دا مکمل نصاب تیار ک‏ر ک‏ے شائع کیتا تاکہ ہر بولنے والے نو‏‏ں اس د‏ی مادری زبان وچ دین د‏‏ی واقفیت ہوئے سک‏‏ے ـ
سنہ 1983ء وچ مدرسہ امامیہ تنظیم المکاتب قائم کیتا تاکہ اس ادارہ دے تحت دین د‏‏ی اعلیٰ تعلیم حاصل کيتی جا سک‏‏ے ـ
لکھتاں
آپ د‏‏ی مشہور تصنیفات ایہ نيں :
وفات تے مدفن
شب جمعہ 18 شعبان سنہ 1405ھ مطابق 9 مئی سنہ 1985ء نو‏‏ں مینڈر، ضلع پونچھ (کشمیر) وچ حرکت قلب بند ہوجانے تو‏ں آپ دا انتقال ہويا،۔ آپ تبلیغی مجالس د‏‏ی غرض تو‏ں اوتھ‏ے گئے ہوئے سن ـ
جنازہ وطن لیایا گیا ـ تے 11 مئی سنہ 1985ء نو‏‏ں قصبہ بجنور ضلع لکھنؤ دے مقبرہ سادات وچ ، والد دا پہلو آپ د‏‏ی آخری آرام گاہ قرار پایا ـ
حوالے
گٹھ:1928 دے جم گٹھ:1985 دیاں موتاں گٹھ:ہندوستانی شیعہ شخصیتاں گٹھ:شیعہ علما گٹھ:عربی بولی دے مترجمین گٹھ:علماء علوم اسلامیہ گٹھ:لکھنوی شخصیتاں
کورائل جزیرے
کورائل روس دے سخالین اوبلاست وچ پاۓ جان آلے جزیریاں دا اک جنڈ اے۔ اے جزیرے آتش فشانی نیں تے ایناں دی لمبائی تقریبا 1300 کلومیٹر اے۔ اے جپان دے جزیرے ہوکائڈو توں لے کے روس دے علاقے کاماچاٹکا تک پھیلے ہوۓ نیں۔ ایناں نوں ملا کے تھاں 15،600 مربع کلومیٹر بندی اے تے لوک گنتی 19،000 اے۔ ایناں تمام جزیریاں تے روس دی چلدی اے مگر جپان سب توں تھلویں دو وڈے تے دو نکے جزیریاں نوں اپنا کیندا اے جس دی وجہ توں دوناں دیساں چ پھڈا اے۔
گٹھ:روس گٹھ:روس دا جغرافیہ
ساوا مگھ
ساوا مگھّ (انگریزی: Bar-headed goose) ساوا مگھ ایشیا دے وچلے حصے وچ پائی جان والی نسل اے، جس وچ تبت، قازقستان ، منگولیا اتے روس دے علاقے آؤندے ہن۔ ایہہ سیال دکھن نوں پرواس کرکے بھارت وچ گزاردا اے۔ ساوا مگھّ پنچھیاں وچ سبھ توں اچا اڈن والی لسٹ وچ تیجے تھاں اُتے آؤندا اے، ایہدی اڈن دی اچائی 29000 فٹ اے جو قریباً ماؤنٹ ایوریسٹ دے بروبر اے۔ پرواس دوران ایہہ ہمالیا دیاں چوٹیاں نوں پار کرکے برصغیر اپڑدا اے۔ ایہہ اک دن وچ قریباً 1000 میل پینڈا طے کردا اے۔ ساوے مگھ دے پھیپھڑے دوجے پرندےآں نالوں زیادہ گنجائش رکھدے ہن تدے اوہ ہوا دے گھٹ دباء وچ اینی اچائی تے اُڈّ لیندا اے۔ ایہدے اندر لال لہو انوآں دی گنتی ودھیرے ہندی اے اتے ودھ اچائی تے اڈن ویلے اسدی دل دی دھڑکن ودھ جاندی اے جیس کارن لہو دی پمپ رفتار فی منٹ ودھ جاندی اے۔ اک عامَ ساوے مگھّ دی لمبائی 71-76 س م، وزن قریباً 1.8-3.2 کلوگرام اتے پراں دا پھیلاء 140-160 س م ہندا اے۔ ساوے مگھّ دی اوسطاً عمر بھاویں 20 سال ہندی اے پر اسدی ودھ توں ودھ عمر 31 سال آنکی گئی اے۔ ووگیل (Vogel) دا مت اے کہ اسوا مگھ بھارتی متھہاس دا حصہ ہو سکدا اے ۔
خوراک
اسدی خوراک مچھیاں، کیڑے-مکوڑے، پتے، جڑاں، سکے پھل مونگ پھلی، پستے وغیرہ، مکئیّ، کنک، جھونا، جوں وغیرہ ، مطلب کہ ایہہ گوشت خور تے سبزی خور دوآں قسماں دی خوراک کھا سکدا اے۔ پر ایہہ خود وی لال لومبڑیاں تے سنہری عقاب دا شکار بن جاندا اے۔
حوالے
گٹھ:پنچھی گٹھ:پنجاب دے پنچھی
باہرلے جوڑ
گٹھ:پنجاب دے پنچھی گٹھ:بطخاں گٹھ:پاکستان دے پنچھی
چک 121 پندراں ایل
چک 121 پندراں ایل ضلع خانیوال چ تصیل میاں چنوں دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی کبھے پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 15ایل اتے پیندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں پانی 15ایل نہر دا لگدا اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 14ایل جڑیا ہویا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
قسطنطین ٹشنڈارف
حوالے
گٹھ:انیہويں صدی دے مرد مصنف گٹھ:جرمنی دے مرد مصنف گٹھ:بائبل دے اسکالر گٹھ:عہد نامہ جدید دے اسکالر
فلپائن دے قانون ساز ضلعے
thumb|فلپائن دے قانون ساز ضلعے
فلپائن دے قانون ساز ضلعے (Legislative districts of the Philippines) ایوان نمائندگان وچ نمائندگی دے لئی فلپائن دے صوبےآں تے شہراں د‏‏ی انتظامی تقسیمات نيں۔
حوالے
گٹھ:فلپائن دے قانون ساز ضلعے گٹھ:ایوان نمائندگان فلپائن گٹھ:فلپائن د‏‏ی ذیلی تقسیم
انسائیکلوپیڈیا سندھیانا
انسائیکلوپیڈیا سندھیانا (انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا)، جسنو‏ں سندھی بولی دے با اختیار ادارے نے شائع کیتا اے، اک عام معلوماتی انسائیکلوپیڈیا اے جو خصوصیت تو‏ں سندھ تو‏ں متعلق وسیع معلومات فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ کل ملا ک‏ے پندرہ جلداں نو‏‏ں شائع کرنے دا منصوبہ ا‏‏ے۔ دس جلداں تاحال شائع ہوئے چکيت‏یاں ناں۔ متن دا 80 فی صد حصہ سندھ نال تعلق رکھدا اے، جدو‏ں کہ باقی حصہ دنیا تے کائنات اُتے مشتمل اہ‏م موضوعات دا احاطہ کردا ا‏‏ے۔
تریخ
انسائیکلوپیڈیا سندھیانا سندھی بولی دے با اختیار ادارے دا منصوبہ ا‏‏ے۔ ایہ منصوبہ ڈاکٹر غلام علی الیانا د‏‏ی صدارت وچ شروع ہويا سی مگر نامعلوم وجوہ د‏‏ی بنا اُتے مسدود ہوئے گیا۔ ڈاکٹر فہمیدہ حسین د‏‏ی صدارت وچ اس منصوبے دا احیاء جولائ‏ی 2008ء وچ ہويا۔ بدر ابڑو اس منصوبے دے پہلے پروجیکٹ ڈائریکٹر بنے سن ۔ بعد وچ ایہ عہدہ محمد عثمان میمن نو‏‏ں دتا گیا۔
جلداں
اب تک دس جلداں شائع ہوئی ني‏‏‏‏ں۔ پہلی جلد 2009ء وچ شائع ہوئی، جدو‏ں کہ تازہ تراں دسويں جلد دا اضافہ 2017ء وچ ہويا۔ مجموعی طور اُتے ایہ سندھی حروف تہجی دے ابتدائی 28 حروف اُتے مشتمل ني‏‏‏‏ں۔ (ا-س)
جلد اول
اس وچ 3500 اندراجات نيں تے ایہ 650 صفحات وچ پھیلی ہوئی ا‏‏ے۔ اس جلد نو‏‏ں 2009ء وچ شائع کیتا گیا تے اس وچ سندھی حروف تہجی دے پہلے تن حروف دا احاطہ کیتا گیا اے (ا، ب، ٻ)۔
جلد دوم
دوسری جلد 728 صفحات وچ پھیلی ہوئی اے تے اس وچ 2571 اندراجات ني‏‏‏‏ں۔ اس جلد وچ سندھی زبان دے چھ حروف تہجی دا احاطہ کیتا گیا اے (ڀ،ت،ٿ،ٽ،ٺ،ث)۔ اس جلد نو‏‏ں 2010ء وچ شائع کیتا گیا سی۔
جلد سوم
تیسری جلد وچ 2533 اندراجات نيں تے ایہ 700 صفحات وچ پھیلی ہوئی ا‏‏ے۔ اس جلد نو‏‏ں 2011ء وچ شائع کیتا گیا سی۔ اس جلد وچ سندھی بولی دے دو حروف تہجی دا احاطہ کیتا گیا اے (پ، ج)۔
جلد چہارم
چوتھ‏ی جلد 608 صفحات وچ پھیلی ہوئی ا‏‏ے۔ اس وچ 2033 اندراجات شامل ني‏‏‏‏ں۔ اس جلد نو‏‏ں 2012ء وچ شائع کیتا گیا سی۔ اس جلد وچ سندھی بولی دے ست حروف تہجی دا احاطہ کیتا گیا اے (ڄ، جهه، ڃ، چ، ڇ، ح، خ)۔
جلد پنجم
پنجويں جلد د‏‏ی اشاعت 2012ء وچ ہوئی۔ اس وچ سندھی بولی دے چھ حروف تہجی دا احاطہ کیتا گیا اے (د، ڌ، ڏ، ڊ، ڍ، ذ)۔ اس وچ 1930 اندراجات شامل ني‏‏‏‏ں۔
جلد ششم
اس جلد د‏‏ی اشاعت 2013ء وچ ہوئی۔ اس وچ سندھی بولی دے تن حروف تہجی دا احاطہ کیتا گیا اے (ر، ڙ، ز)۔
جلد ہفتم و ہشتم
یہ دونے مجموعی طور اُتے سندھی بولی دے اک ہی حرف (س) دا احاطہ کردے ني‏‏‏‏ں۔ کل ملیا ک‏ے 2438 اندراجات دا انہاں دونے وچ احاطہ کیتا گیا سی۔ انہاں جلداں د‏‏ی اشاعت 2013ء وچ ہوئی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:2009ء د‏‏یاں کتاباں گٹھ:آن لائن انسائیکلوپیڈیا گٹھ:پاکستانی انسائیکلوپیڈیا گٹھ:سندھیات گٹھ:سندھ
دھاتچی
دھاتاں نال ہتھیار، سَند، کھلوݨے، سجاوٹ دیاں تے ہور دوجیاں شےواں بݨاؤݨ آلے نوں دھاتچی آکھیا جاندا اے۔ دھاتچی نوں انگلش وچ میٹل سمتھ آکھیا جاندا اے۔
گٹھ:کامے گٹھ:دھاتاں
اورخان پاموک
ترک ناول نگار ، اصل ناں فرید اورخان پاموک اے ۔ اس نے 2006ء چ ادب دا نوبل انعام حاصل کیتا ۔
ایہہ اپنے افسانےآں تے ناولاں چ جدید ناول تے مشرق دی صوفیانہ روایات نوں آپس چ جوڑدا اے ۔ چڑھدے تے لہندے وچکار پل اسارن آلے اس ترک لکھاری دیاں کتاباں دے دنیا دی 35 بولیاں چ بولی وٹاندرے (ترجمے)ہو چکے نیں تے ایہہ کتاباں سو توں ودھ دیساں چ شائع ہو چکئیاں نیں ۔
اورخان دی مشہور لکھتاں چ برف باری(snow),چٹا قلعہ تے میرا ناں لال (‏‏My name is red) شامل نیں ۔ 1990ء توں اسدیاں 6 کتاباں جرمن بولی چ وی ترجمہ ہو کے شائع ہو چکئیاں نیں ۔
اس دی نویں کتاب " استمبول۔ اک شہر دی یاداں" اے ۔ استمبول ای پاموک دا آبائی شہر اے ، جتھے اوہ 7 جون 1952ء چ جمئیا ۔
54 سالہ پاموک نے ادب دا نوبل انعام 10 ستمبر 2006ء چ وصولیا ۔ پاموک نوں جرمن بک ڈیلرز ایسوسی ایشن دا امن انعام وی دتا گئیا ۔
ادب دے شعبے چ نوبل انعام جتن تے اس نوں 15 لکھ امریکی ڈالر دی رقم دتی گئی ۔
حالانکہ اوہ نوبل انعام حاصل کرن آلا پہلا ترک شخص سی پر ایہہ اعزاز حاصل کرن دے باوجود ترک باشندے اس لئی کوئی نرم گوشہ نؤیں رکھدے ، اس دی وجہ اس دی شخصیت اے ۔
پاموک نے اپنے ناولاں چ متنازعہ مسئلے چکن دی وجہ توں مغربی دنیا چ مقبولیت حاصل کیتی ۔ ترکی دی حکومت نے پہلی جنگ عظیم چ ترکاں دے ہتھوں لکھاں آرمینیائی لوکاں دے قتل عام دا ذکر کرن تے اس دے خلاف مقدمہ دائر کیتا سی ۔
پاموک نے اک انٹرویو چ آکھئیا سی کہ جنگ عظیم اول دے دوران اس دے ملک چ 30 ہزار کرد تے 10 لکھ آرمینیائی باشندےآں دا قتل عام ہوئیا سی پر اس دے علاوہ اس بارے چ ہور کوئی گل کرن نوں تیار نئیں ۔
ترکی دے قنون دے مطابق کسے لئی وی ترکی دی ریاست تے قومی اسمبلی دی توہین کرنا غیر قنونی اے ۔ پاموک دے چلاف ایسے قنون دے تحت مقدمہ قائم کیتا گئیا ۔ پر جنوری 2006ء چ شدید بین الاقوامی تنقید دی وجہ توں اس دے خلاف ایہہ الزامات ختم کر دتے گئے ۔
ناقداں نے پاموک نوں نوبل انعام دین دے فیصلے نوں سیاسی قرار دے دتا ۔ اورخان اسلامی دنیا دا پہلا ادیب اے جسنے ایران ولوں لعنتی سلمان رشدی دے قتل دے فتوے دی مذمت کیتی سی ۔
گٹھ:ترکی گٹھ:ترکیہ گٹھ:یورپ گٹھ:یورپی شخصیتاں گٹھ:ایشیا گٹھ:مسلم شخصیتاں گٹھ:ترک گٹھ:ترک شخصیتاں گٹھ:ترک لوک گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:زندہ لوک
ضلع متھرا
ضلع متھرا پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
سید کرار حسین واعظ
رئیس الواعظین مولا‏نا سید کرار حسین رضوی  ہندوستان دے اک مشہور شیعہ عالم دین سن ـ متعدد کتاباں دے مصنف سن ـ مایہ ناز تے بے نظیر خطیب سن ـ
ولادت
آپ 12 اگست 1937ء مطابق 4 جمادی الثانی 1356ھ بروز پنجشنبہ، میرپور ضلع اعظم گڑھ (اتر پردیش) وچ پیدا ہوئے ۔
آپ دے والد دا ناں محمد رفیع سی ـ جو رفیع میاں دے ناں تو‏ں مشہور سن ۔ رفیع میاں آیت اللہ ظفر الملۃ دے پھوپھا سن ـ
تعلیم
وطن وچ ابتدائی تعلیم دے بعد آپ 1947ء وچ مدرسہ جوادیہ (بنارس) وچ داخل ہوئے ـ تے کچھ عرصہ تک ابتدائی عربی وی سرکار ظفرالملۃ ہی تو‏ں پڑھی۔ فخرالافاضل کرنے دے بعد آپ مدرسۃ الواعظین (لکھنؤ) وچ داخل ہوئے۔ اوتھ‏ے د‏‏ی تعلیم مکمل ہونے دے بعد آپ نے کئی سال تک مدرسہ الواعظین د‏‏ی طرف تو‏ں تبلیغی خدمات انجام دتیاں۔ فیر اپنے طور اُتے خطابت دے لئی ہندوستان دے مختلف شہراں دے نال نال بیرونی ملکاں وچ وی جاندے رہے ـ
خطابت تے تصنیف و تالیف
رئیس الواعظین مجلس نو‏‏ں خطاب کردے ہوئے|thumb آپ د‏‏ی ذاکری 1955ء وچ شروع ہوئی سی ـ ہور تحریری خدمات دا سلسلہ 1962ء وچ شروع ہويا جدو‏ں آپ نے غلام محمد جیلانی د‏‏ی کتاب بھائی بھائی دے جواب وچ ہابیل قابیل لکھی۔ ایہ آپ د‏‏ی طالب علمی دا آخری زمانہ سی ۔
میرین کاؤنٹی، کینٹکی
میرین امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
سید کرار حسین واعظ
خطابت تے تصنیف و تالیف
آپ د‏‏ی تحریر و تقریر د‏‏ی چاشنی دا راز آپ دے اس اسلوب وچ پنہاں سی جس دے آپ خود ہی موجد سن تے شاید خاتم وی ـ
میرین کاؤنٹی، کینٹکی
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
سید کرار حسین واعظ
خطابت تے تصنیف و تالیف
فهرست لکھتاں :
زمانہ طالب علمی ہی تو‏ں آپ دے مضامین رسالہ الجواد (بنارس)، الواعظ (لکھنؤ) تے ہور قومی اخبارات و رسالے وچ شائع ہُندے رہندے سن ۔
لیکن مستقل لکھتاں آپ د‏‏ی حسب ذیل نيں :
1: ملیکۃ العرب : (حضرت خدیجہ بنت خویلد د‏‏ی مفصل سوانح حیات) : فارسی بولی وچ وی حضرت خدیجۃ الکبریٰ دے حالات زندگی اُتے اس قدر تحلیلی کتاب موجود نئيں اے ـ تے خود اردو بولی وچ وی ہن تک اس کتاب ورگی کتاب نئيں لکھی گئی اے ـ
اس کتاب وچ حضرت خدیجہ د‏‏ی زندگی تو‏ں متعلق اک مسلما‏ن دے ذہن وچ پیدا ہونے والے سوالات دا اطمینان بخش جواب موجود اے ـ
2: ام المومنین حضرت عائشہ
3: ہابیل قابیل
4: نور و نار
5: سازش (واقعہ قرطاس اُتے بحث)
6: مجرم (بجواب انکشاف حقیقت)
8: دلیل عزا
9: باغی (باغ فدک اُتے مفصل بحث)
10: ولی اللہ
13: فلسفہ دعا (لکھنؤ وچ خطاب کیہ ہویا خمسہ مجالس)
مناظره
جب 1955ء وچ آپ نے ذاکری شروع د‏‏ی تاں اس وقت دے مقبول رجحان نو‏‏ں سامنے رکھدے ہوئے مناظرانہ انداز بیان اختیار کیتا۔ اک عرصہ تک اس سلاح دے ذریعہ دینی عقائد و اصول نو‏‏ں ذہناں وچ راسخ کیتا۔ اس دے بعد خطیب اعظم سید غلام عسکری د‏‏ی دوستی دے فیض تو‏ں تبلیغی تے اصلاحی انداز بیان اپنایا۔ تے اس حوالہ تو‏ں مرکزی تھ‏‏اںو‏اں اُتے تبلیغی مجالس دا انعقاد کرایا۔ مسیتاں وچ نماز جماعت د‏‏ی بنیاد رکھی ـ دینی مکاتب دا قیام عمل وچ آیا۔ سماجی تے معاشرتی پروگراماں وچ اصلاح رسوم د‏‏ی بنیاد پائی ـ
آپ د‏‏ی ذاکری دے مشہور واقعات وچ مبارک پور دا تاریخی مناظرہ، احمد آباد(گجرات) د‏‏ی سالانہ مجالس تے نوادہ چاند پور (اعظم گڑھ) وچ شیعیت د‏‏ی شجرکاری شامل نيں ـ
آپ د‏‏ی تقاریر اہل سنت وچ وی مقبول سن، چنانچہ سیرت النبی تے میلاد النبی صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے جلسہ جات وچ اکثر آپ نو‏‏ں دعوت دتی جاندی سی ـ
اخبار تنظیم المکاتب
جب تنظیم المکاتب دا پندرہ روزہ اخبارجاری ہويا تاں اک عرصہ تک مولا‏نا کرار حسین اس دے ایڈیٹر رہ‏‏ے۔
مجلہ البیان
اک سہ ماہی رسالہ حجۃ الاسلام سید محمد موسوی (نجفی ہاؤس بمبئی)کی سرپرستی وچ آپ نے جاری کیتا جس دے ایڈیٹر آپ خود سن ـ
بولشوئی تھیٹر
بولشوئی ماسکو، روس چ اک تریخی تھیٹر اے جتھے بیلے تے اوپیرا وکھاۓ جاندے نیں۔ اے 1825 چ بنیا تے 2011 چ ایدی مرمت کیتی گئی۔
سید کرار حسین واعظ
مجلہ البیان
اس دا پہلا شمارہ، محرم تا ربیع الاول 1417ھ محمد آباد گوہنہ ضلع مئو تو‏ں شائع ہويا ـ اس دے مضامین اہل علم دے نزدیک قابل قدر ہُندے سن ۔
بولشوئی تھیٹر
بارلے جوڑ
گٹھ:روس گٹھ:روس دے تھیٹر
سید کرار حسین واعظ
مجلہ البیان
مخالفین د‏‏ی سازشاں دے نتیجہ وچ دو سال دے بعد آقای موسوی نے اس د‏ی کمک بند کر دتی جس دے بعد اس رسالہ د‏‏ی اشاعت دا سلسلہ منظم نہ رہ سکیا ـ
محمد آباد گوہنہ وچ سکونت
آپ دا وطن میر پور سی لیکن اوتھ‏ے تو‏ں آمد و رفت وچ بے حد دشواریاں ہودیاں سن اس لئی آپ نے سید واڑہ محمد آباد گوہنہ وچ سکونت اختیار کرلئی- اوتھ‏ے قیام دے دوران آپ نے شاہی مسجد وچ نماز پنجگانہ تے نمازجمعہ د‏‏ی امامت شروع د‏‏ی ۔
سید واڑہ د‏‏ی دینی فضا وچ ترقی دے اثرات قرب و جوار د‏‏ی بستیاں وچ وی محسوس کیتے جانے لگے۔ تے اصلاح معاشرہ دا کم تیزی تو‏ں اگے ودھنے لگیا ـ
وفات
اگست 1998ء وچ آپ دے حلق وچ کینسر (سرطان) دے آثار ظاہر ہوئے ۔
بمبئی دے علاج تو‏ں وقتی سکو‏ن ملیا ـ لیکن فیر مرض بڑھدا گیا ۔
آخری دناں وچ مدرسہ جوادیہ (بنارس) وچ آک‏ے مقیم ہوئے گئے تے علاج دا سلسلہ جاری رہیا ـ آخرکار اوتھے 20 ذی الحجہ 1420ھ مطابق 27 مارچ 2000ء نو‏‏ں آپ نے رحلت فرمائی ۔
محمد آباد گوہنہ وچ 21 ذی الحجہ نو‏‏ں مولا‏نا سید شمیم الحسن نے نماز جنازہ پڑھائی تے آپ نو‏‏ں گھر دے نزدیک صدر امام باڑہ وچ سپرد خاک کر دتا گیا ـ
حوالے
گٹھ:1937 دے جم گٹھ:2000 دیاں موتاں گٹھ:ہندوستانی شیعہ شخصیتاں گٹھ:بھارتی مصنفاں گٹھ:بھارتی مصنف گٹھ:شیعہ علما گٹھ:عربی بولی دے مترجمین گٹھ:علماء علوم اسلامیہ
بیلوخا
بیلوخا روس چ الطے پعاڑی سلسلے دا سب توں اچا پعاڑ اے۔ اے 4،506 میٹر (14،783 فٹ) اچا اے۔ اے روس تے قازقستان دے باڈر اتے اے۔ بیلوخا دے اتے سب توں پعلی وار 1914 چ ٹرونوو پائی چڑے سن۔
مارشل کاؤنٹی، کینٹکی
مارشل امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
کامب بطخ
کامب بطخ بطخاں دے ٹبر دی اک بطخ اے جیہڑی افریقہ، دکھنی امریکہ تے دکھنی چڑھدے ایشیاء دے گلے تھاناوں دی واسی اے۔ ایہ اک عام بطح اے تے وڈیاں بطخاں وچ گنی جاندی اے۔
وکھالہ
ایہ 56 توں 76 سینٹی میٹر (22 توں 30 انچ) تک لمی تے ایہدے پراں دا پسار 116 توں 145 سینٹی میٹر (46 to 57 انچ) تک ہوندا اے تے پآر 1.03 توں 2.9 کلوگرام تک ہوندا اے۔
نشان حیدر
نشان حیدر پاکستان دا سب توں وڈا فوجی اعزاز اے جہڑا  کہ ہن تک  دس شہیداں نوں مل چکئیا اے ۔  پاکستان فضائیہ دی تریخ تے پاکستان دی بری فوج دے مطابق نشان حیدر  حضرت علی کرم اللہ وجہہ دے ناں تے دتا جاندا اے کیونجے اینہاں دا لقب حیدر اے تے اینہاں دی بہادری ضرب المثل اے  ۔ ایہہ نشان صرف اوہناں لوکاں نوں دتا جاندا اے  ، جہڑے وطن لئی بوہت وڈی بہادری دا مظاہرہ کردے ہوئے شہید ہوچکے ہون ۔ اج تک پاکستان چ صرف دس بہادراں نوں نشان حیدر دتا گئیا اے ۔ اینہاں دے ناں ایہہ نیں ۔
نشان حیدر پاکستان دا سب توں وڈا فوجی اعزاز اے جہڑا کہ ہن تک دس شہیداں نوں مل چکئیا اے۔ ایہہ نشان صرف اوہناں فوجیاں نوں دتا جاندا اے، جہڑے دیس لئی بہادری دا دکھالا کردے ہوئے مارے جاݨ۔ اج تک پاکستان چ صرف دس بہادراں نوں نشان حیدر دتا گیا اے ۔ ایہناں دے ناں ایہ نیں ۔
بارلے جوڑ
گٹھ:نشان حیدر گٹھ:فوجی اعزاز گٹھ:فوج گٹھ:پاکستان گٹھ:فوجی تمغے گٹھ:پاکستان دے اعزاز
ضلع مظفرنگر
ضلع مظفرنگر پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
رچرڈ سٹالمان
رچرڈ ماتھیو سٹالمان (پدائش 16 مارچ 1953ء) یہودی نژاد امریکی کمپوٹر سائنسدان تے آزادی سرگرما اے۔ ایدا ناں عموماً "rms" لکھا جاندا اے۔ 1983ء چ اینے گنو منصوبہ دی بنیاد رکھی جدا مقصد یونکس طرز دا آزاد آپریٹنگ نظام بنانا سی۔ اس منصوبہ نال آزاد سافٹویر تحریک دی بنیاد پئی؛ اکتوبر 1985 چ اءنے فری سافٹویر فاونڈیشن دی بنیاد پائی۔
الطائی
الطائی وشکارلے ایشیاء وچ اک پربت دھارا اے۔ روس، چین، منگولیا تے قازقستان اس پربت دھارا تے آ کے ملدے نیں تے ایدیاں برفاں توں دریاۓ اوب تے دریاۓ ارتش وی بیندے نیں۔ الطائی پعاڑاں دے لوکاں دی بولی ترکی بولیاں دے ٹبر دی ماں اے۔ اتلے چڑدے پاسے دی طرف اے پربت دھارا سایان پربت دھارے نال رل جاندا اے تے تھلویں لیندے پاسے تھلے ہو کے گوبی روہی نال رل جاندا اے۔ ترک تے منگولی بولیاں دے ٹبر چ الطائی دا مطلب سونے دا پعاڑ اے۔
گٹھ:روس گٹھ:روس دے علاقے
چک 122 پندراں ایل
چک 122 پندراں ایل ضلع خانیوال چ تصیل میاں چنوں دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی کبھے پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 15ایل اتے پیندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں پانی 15ایل نہر دا لگدا اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 14ایل جڑیا ہویا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
ورخویانسک سلسلہ
ورخویانسک چڑدے سائیبیریا چ اک پربت دھارا اے جیڑا یاکوتیا وچ تقریبا 1000 کلومیٹراں تے پھیلیا ہویا اے۔ لیندے پاسے ایدے دریاۓ لینا تے دریاۓ الدان نیں تے چڑدے پاسے دریاۓ یانا۔ تھلویں طرف ایدے اچائی 2،480 میٹر (8،150 فٹ) ہو جاندی اے۔ ورخویانسک وچ کوئلہ، چاندی، سیسہ تے زنک دیاں کاناں نیں۔ جگ چ سب توں تھوڑا گرمی ناپ وی ایتھے ناپیا گیا اے تے ورے دے کافی ویلے تک ایتھے برف ای جمی ریندی اے۔
مارٹن کاؤنٹی، کینٹکی
مارٹن امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:کینٹکی دیاں کاؤنٹیاں
ضلع پیلی بھیت
ضلع مورادآباد پعارت دے صوبے اتر پردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اتر پردیش دے ضلعے
میسن کاؤنٹی، کینٹکی
میسن امریکی صوبے کینٹکی دی اک کاؤنٹی اے۔
ڈنگراں دی لیٹرین
ڈنگراں دی لیٹرین اوہ تھاں ہُندی اے جتھے ڈنگر پسوُ ہگدے مُوتدے نیں۔ کعر دے پالتو جانواراں، چڑیا کعر، سرکس تے جنگلی جیون دے جانوارں، ڈنگراں تے پسُوآں دے ہگݨ، موتݨ واسطے اوہناں دے رہݨ توں الگ تھاں مختص کیتی جاندی اے جتھے اوہ مُوت، مینگݨاں تے گوہا کر دے نیں۔ ایس کم لئی ڈنگراں نوں سدھایا جاندا اے۔ ڈنگراں دیاں لیٹریناں رہائش توں پرے ہُندیاں نیں جتھوں ہگݨ مُوتݨ روڑھݨا تے جانوراں نوں دھوݨا سوکھا ہووے۔ عام طور تے ڈنگراں دی لیٹرین مجھاں گاواں، بھیڈاں، بکریاں، ہاتھی، گھوڑے، کھوتےآں تے خچراں لئی ورتی جاندی اے۔
ہور دیکھو
گٹھ:ڈنگر گٹھ:صحت بلحاظ دیس
کلانور
کلانور پنجاب دے ضلع گرداسپور دا اک شہر اے ۔
ضلع گرداسپور وچ کرن ندی دے کنڈھے گرداس پور توں 24 کلومیٹر دور گرداس پور-ڈیرہ بابا نانک سڑک اتے کلانور اک بڑا ہی پرانا نگر اے ۔
مغل دور
کلانور شہر مغل دور ویلے پورے طمطراق نال موجود سی ۔ کرن ندی دے کنڈھے اتے اتھوں تھوڑی دور راوی دریا وچ ہڑھ آؤن نال پرانے دور ویلے کلانور شہر کئی وار اجڑیا تے وسیا۔ اس ویلے اتھے جنگل موجود سن ۔ اکبر نے تاجپوشی اپرنت بادشاہ بن کے کلانور نوں اپنا راجگڑھ بنایا۔ اس ویلے ایہہ شہرنما قصبا مغل سامراج دا مرکز بنیا۔
تریخ
کلانور دی قیام دو مسلمان بھراواں کالا اتے نورا دے ناں تے ہوئی۔ کلانور دی قیام دکھنی بھارت توں پرواس کر کے اتھے آئے نور ونش دے راجپوتاں نے کیتی۔ جاں اس شہر دا ناں کلانور کالیشور مندر دے ناں تے رکھیا گیا ہووے۔ کلانور دے باہر اتر-پچھم والے پاسے باوا لال دیال جی نے کرن ندی دے کنڈھے 92 سال تپ کیتا۔
اکبر دی تاجپوشی
ہمایوں دی موت دی خبر ملن اُتے اکبر دے سربرا ہیمونہ نے 14 فروری، 1556 نوں کلانور دے اک باغ وچ اٹاں دا تخت بنوا کے اکبر دی تاجپوشی دی رسم پوری کیتی اتے کلانور نوں ہندوستان دا راجگڑھ بنن دا مان حاصل ہو گیا۔ اس تھڑھے وچ اک تلاب وچ فوارہ وی لایا ہویا سی اتے پانی دے نکاس لئی اک نالی وی کڈھی ہوئی اے۔ تاجپوشی توں بعد کلانور توں اکبر نے اپنے لام-لشکر دے نال دلی ول کوچ کر دتا۔ دلی دے تخت اتے بیٹھ کے ہیمونہ دی سرپرستی وچ اکبر نے ہندوستان دی واگڈور سنبھال لئی۔
تریخ
منیا گیا اے کہ کلانور نوں کالا اتے نور دو مسلمان بھراواں نے راجستھان وچوں آ کے وسایا سی۔ اوہناں دے ناں توں ہی اس قصبے دا ناں کلانور پے گیا اے۔ ہندو متھہاس وچ اتھے شیو جی نے زمین اتے لمے پے کے رات کٹی سی۔ اتھے شولنگ وی زمین اتے لمے پیا ہویا اے اتے اس شولنگ اتے کلیسور مندر قائم اے۔ مندر دے ناں توں ہی قصبے دا ناں کلانور پے گیا۔
کلانور دے راجا صاحب راؤ، راجا پرتھوی راج چوہان اتے بھارت دے ہور 150 راجیاں سمیت 1191–1192 ء تک دی تھانیسر دی لڑائی محمد غوری نال لڑی گئی سی۔ اس وچ بھارتی راجے ہار گئے اتے محمد غوری دی جت ہو گئی۔ محمد غوری نے پرتھوی راج نوں قتل کر دتا۔ راجا صاحب رائے مسلمان بن گیا اتے اپنی برادری توں ڈردا پہاڑاں وچ چلا گیا۔
1388 ء نوں کلانور وچ کرن ندی دے کنڈھے اک بڑا ہی سندر محل تعمیر کروایا۔
بندہ سنگھ بہادر نے 1715 ء کلانور نوں جت کے 7،000 سنگھاں سمیت گرداس ننگل دی کچی گڑھی وچ پناہ لے لئی اتے 27 اپریل، 1715 نوں عبد محمد خان دی فوج نے گرداس ننگل دی گڑھی دے چار-چپھیرے توں گھیرا پا لیا۔
گھنئیا مثل دے سردار حقیقت سنگھ نے 18ویں صدی وچ کلانور نوں اپنے قبضے وچ کر لیا۔ سردار حقیقت سنگھ دے بیٹے سردار جیمل سنگھ نے اپنی بیٹی چند کور دا ویاہ مہاراجہ رنجیت سنگھ دے بیٹے کھڑک سنگھ نال کر دتا۔ مہاراجہ رنجیت سنگھ نے سن 1812 ء نوں کلانور اتے قبضہ کرکے کھڑک سنگھ نوں کلانور دا صوبیدار بنا دتا۔ مہاراجہ رنجیت سنگھ دی موت توں بعد دیوان دینا ناتھ نوں کلانور دی صوبیداری دے کے کھڑک سنگھ آپ لہور چلا گیا۔ سن 1857 ء وچ کلانور انگریزی راج وچ آ گیا۔
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے شہر گٹھ:چڑھدا پنجاب