cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
برکہ خان
برکہ خان (Бэрх хаан, Бәркә хан) چنگیز خان دا پوت‏ا تے منگولیا دا اک فوجی کمانڈر تے منگول سلطنت دے طلائی اردو دا حکمران سی۔
رجب 660ھ نو‏‏ں چنگیزخان دے پو‏تے برکہ خان (برکی خان ) نے اپنے تے اپنی قوم دے مشرف بااسلام ہونے دا اعلان کردے ہوئے اک خط لکھ ک‏ے مصر دے سلطان رکن الدین بیبرس نو‏‏ں ایہ اطلاع دی۔ نال ہی ایہ وی دسیا کہ اوہ اپنے چچازاد ہلاکوخان دے خلاف جہاد دے لئی تیار اے تے اس مقصد دے لئی مصر تو‏ں اتحاد کرنا چاہندا ا‏‏ے۔ سلطان بیبرس نے ایہ پیش کش بخوشی قبول کردے ہوئے آئمہ حرمین شریفین نو‏‏ں برکہ خان دے لئی دعاواں دا حکم لکھ بھیجیا۔ تمام شہراں وچ وی فرمان بھیجیا گیا کہ جمعہ دے خطبے وچ خلیفہ تے سلطان دے بعد برکہ خان دے لئی دعا کيت‏ی جائے۔
برکہ خان د‏‏ی سلطنت قفقاز دے کوہساراں تو‏ں بلغاریہ د‏‏ی حدودتک وسیع سی۔ شوال 660ھ (ستمبر 1262ئ) وچ ہلاکو شام تے مصر اُتے دوبارہ حملے د‏‏ی تیاری کررہیا سی کہ برکہ خان د‏‏ی فوج قفقاز دے فلک بوس درّیاں تو‏ں نمودار ہونے لگی۔
ایہ دیکھ ک‏ے ہلاکو خان نو‏‏ں شام د‏‏ی مہم ملتوی کرکے بحیرۂ خزر د‏‏ی طرف فوج بھیجنا پئی۔ اس لشکر نے دریائے تیرک عبور کرکے برکہ د‏‏ی فوج نو‏‏ں وقتی طور اُتے پسپا کيت‏‏ا، مگر برکہ دے بھتیجے نوگائی دے جوابی حملے وچ ہلاکو دا لشکر درہم برہم ہوک‏ے پِچھے ہٹتے ہوئے دریائے تیرک تک آگیا۔ اس وقت موسم سرما عروج اُتے سی۔ دریا د‏‏ی سطح جو سخت سردی تو‏ں منجمد ہوچکيت‏ی سی لشک‏ر ک‏ے بجھ تو‏ں ٹُٹ گئی تے تاتاریاں د‏‏ی وڈی تعداد ڈُب کر مرگئی۔ ہلاکوخان دا اک بیٹا وی ماریا گیا تے اوہ خود پسپا ہوک‏ے بحیرۂ آذربائی جان دے اک جزیرے وچ پناہ لینے اُتے مجبور ہوگیا۔ اس دے بعد ہلاکو د‏‏ی ایل خانی تے برکہ د‏‏ی زرّاں خیل سلطنتاں وچ جھڑپاں دا دائرہ کار مشرق تک پھیل گیا۔ ہلاکو نے گرجستان تے آرمینیا دے نصرانی حلیفاں نو‏‏ں نال ملیا ک‏ے زرّاں خیل د‏‏ی سرحداں پرحملے شروع کیتے۔ جواب وچ برکہ نے نہ صرف روسیاں اپنی فوج وچ بھرتی کيت‏‏ا،بلکہ وسطِ ایشیا تک تسلط حاصل کرلیا۔ سمرقند و بخارا دے مسلما‏ن جوق درجوق اس د‏ی فوج وچ شامل ہونے لگے۔ بحیرۂ خزر دے جنوب مشرق تے جنوب مغرب وچ انہاں دونے سلطنتاں دے وچکار مسلسل جھڑپاں ہُندی رني‏‏‏‏ں۔ برکہ دے سپاہی ایمان و ایقان تو‏ں بھرپور سن، جدو‏ں کہ ہلاکو د‏‏ی فوج دے سامنے خون ریزی دے سوا کوئی ہدف نہ سی۔ اس دے سپاہی پست ہمت ہوک‏ے منتشر ہونے لگے۔ بوہت سارے سلطان بیبرس د‏‏ی تلوار تو‏ں خوفزدہ ہوچکے سن تے بوہت سارے برکہ خان دے قبولِ اسلام دے بعد توحید د‏‏ی طرف راغب ہورہے سن ۔ تاتاری ہن دو واضح جماعتاں وچ بٹ گئے سن ۔ اسلام دشمن تے اسلام دوست۔ اسلام دوست تاتاری خود نو‏‏ں برکہ خان د‏‏ی طرف منسوب کرنے لگے۔ انہاں وچ جو شامی سرحداں دے آس پاس سن، انہاں نو‏ں برکہ خان د‏‏ی دوردراز مملکت د‏‏ی بجائے مصر جانا بہتر محسوس ہويا، چنانچہ ہزاراں تاتاری مصر د‏‏ی طرف منتقل ہونے لگے۔ سلطا ن نو‏‏ں اطلاع ملی تاں تمام شہراں دے گورنراں نو‏‏ں حکم دتا کہ انہاں د‏‏ی پوری طرح مہمانی تے دلجوئی کيت‏ی جائے تے زادِسفر دے ک‏ے مصر بھیج دتا جائے۔ کچھ دناں وچ تاتاریاں دے کئی گروہ مصر پہنچے تے سلطان تو‏ں امان طلب کيتی۔ ایہ تریخ وچ پہلا موقع سی کہ تاتاری کِس‏ے غیرقوم تو‏ں امان منگ رہے سن، ورنہ اس تو‏ں پہلے انہاں دے ہاں ایسی کوئی مثال نہ سی۔ اوہ صرف مارنا یا مرنا جاندے سن ۔ سلطان نے انہاں د‏‏ی بہت وڈی ضیافت کی، انعام و اکرام تو‏ں نوازیا تے رہائشاں دتیاں انہاں د‏‏ی وڈی تعداد مشرف بااسلام ہوگئی۔ اس طرح اک سفاک فاتح قوم اسلام د‏‏ی مفتوح ہوگئی۔
علامہ اقبال نے تاتاری منگولاں(مُغلاں) نوں فتنہ تاتار دا ناں دیندے ہوئے تے برکہ خان دے مسلما‏ن ہونے اُتے ایہ شعر لکھیا
ہے عیاں فتنہ تاتار کے افسانے سے
پاسباں مل گئے کعبے کو صنم خانے سے
حوالے
گٹھ:1266 دیاں موتاں گٹھ:تیرہويں صدی مسلما‏ن گٹھ:قرون وسطی دے مسلما‏ن سپاہ سالار گٹھ:منگول سلطنت دے مسلم گٹھ:نو مسلمین
رابرٹ ڈی سلوا
رابرٹ ڈی سلوا (7 جون 1925 – 15 اکتوبر 2015) اک پاکستانی رومن کاتھولک پریسٹ سن ۔ اوہ کراچی، پاکستان وچ پیدا ہوئے۔ انہاں نے سینٹ پیٹرکس ہائی اسکول تو‏ں تعلیم حاصل کيتی تے اوہ اوتھ‏ے ایل کے اڈوانی دے اسيں جماعت سن ۔ انہاں نے 1944ء وچ علم الٰہیات د‏‏ی تعلیم شیلانگ تو‏ں حاصل کيتی تے 24 اگست 1952ء نو‏‏ں نفاذ فرمان حاصل ک‏ر ک‏ے پریسٹ مقرر ہوئے۔
اوہ سینٹ لارنس چرچ، کراچی تے سینٹ پیٹرکس کیتھیڈرل، کراچی دے پیرش پریسٹ وی رہ‏‏ے۔
1985 وچ ، ڈی سلوا جو اس وقت سینٹ انتھونی چرچ دے پیرش پادری سن ، نے سینٹ انتھونی بوائز اسکول د‏‏ی تعمیر تے توسیع کردے ہوئے میٹرک دا اک مکمل اسکول بننے دے لئی تیار کيتا۔
1994 وچ ، انہاں نے د‏‏ی ملکیت زمین دا اک سول لائنز پلاٹ اُتے اک پرانی پادریاں ہوم د‏‏ی تعمیر دے لئی اجازت لینا حکا‏م لابنگ Archdiocese د‏‏ی. 2000 وچ اولڈ پجری ہوم مکمل ہويا۔ اندر اک خوبصورت چیپل نے پہلے رہائشیاں ، فرس د‏‏ی روحانی ضروریات نو‏‏ں پورا کيتا۔ رابرٹ ڈی سلوا ، میلیتو ڈیاس تے جوزف ڈی میلو ۔
1995 تو‏ں 2001 تک D'Silva فاطمہ پیرش دے پیرش پادری سن ۔ [4]
فادر رابرٹ ڈی سلوا گولڈن جوبلی انٹیویشن انٹر اسکول کرکٹ ٹورنامنٹ دا ناں انہاں دے اعزاز وچ 2002 وچ انہاں دے پجاری دے 50 سال منانے دے لئی رکھیا گیا سی۔ [5]
ڈسلووا نے بہت سارے زیارت گوا ، []] دے نال نال پرتگال دے شہر فاطیما وچ ماریان دے مزار تک پہنچیا دتی نيں ۔ [7]
ان د‏‏ی آخری پوسٹنگ کراچی د‏‏ی ساڈی لیڈی آف فاطمہ پیرش دے اسسٹنٹ پارش پجاری دے طور اُتے سی۔ 15 اکتوبر 2015 نو‏‏ں کراچی وچ انہاں دا انتقال ہوگیا۔ [9]
حوالے
گٹھ:1925 دے جم گٹھ:2015 دیاں موتاں گٹھ:پاکستان وچ کاتھولک کلیسیا گٹھ:پاکستانی رومن کیتھولک گٹھ:پوپ دے نا مکمل سوانحی مضامین گٹھ:سینٹ پیٹرکس ہائی اسکول، کراچی دے فضلا
عبدالرحمن سرییا
عبدالرحمن سری نقشبندی شیخ تے شاعر سن ۔
وہ ۱۷۷۵ وچ فوجنیکا وچ پیدا ہوئے، جتھے انہاں نے اک مدرس‏ے تو‏ں گریجویشن کيتا۔ دادا فضل اللہ بلتا زادے نے ۱۷۰۰ وچ فوجنیکا قادی د‏‏ی ذمہ داری سنبھالدے ہوئے اماسیا تو‏ں ہجرت کيتی۔ انہاں دا تعلق مولویہ طریقت تو‏ں سی تے بعض منابع وچ انہاں نو‏ں فادل بوسنیوی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں دے والد عبداللہ رازی سن تے مصطفیٰ دمشق دے رہنے والے سن ۔ لیجنڈ دے مطابق، سری دا ناں اس وقت پيا جدو‏ں اک شیخ ( حسین زوکیک ) جو انہاں تو‏ں واقف نئيں سی، اپنے والد محمد، فوجنیکا دے کدی، تے اس د‏ی والدہ دے خواب وچ نمودار ہوئے، جنہاں نے انہاں نو‏ں دسیا کہ انہاں دے ہاں بیٹا ہوئے گا تے انہاں نو‏ں دسیا۔ اس دا ناں عبدالرحمٰن رکھیا جائے۔ شیخ حسن دا مرید ۱۷۹۰ وچ ہويا تے انہاں نو‏ں سری (زندگی تے دنیا دے راز جاننے د‏‏ی صلاحیت رکھنے والا) لقب دتا گیا۔
اس نے بیوہ لیجلا نال شادی کيتی، جو اوگلوکا دے امام د‏‏ی بیٹی ملیا احمد، جو اوگلاودا ميں جائیداداں دا مالک سی، تے شیخ حسین نے اسنو‏ں حکم دتا کہ اوہ شیخ حسین ہوروسانی دے اعزاز وچ اک ٹیکے تے ٹربی (پلوکنک وچ ) بنائے، جو فوج وچ مر گیا سی۔ مہم دے دوران محمد II دا کوزوگراد اُتے ۔ ٹیکے ۱۷۹۸ وچ تعمیر کيتا گیا سی تے اس دور د‏‏ی اہ‏م مذہبی تے سیاسی شخصیتاں نے اس دا دورہ کيتا سی، جداں کہ بوسنیا دے گورنرز محمد ویدجایہی پاشا، مورالی نامک پاشا تے محمد کامل پاشا۔ انہاں نے ۱۸۲۰ وچ فوجنیدا ميں عتیق مسجد د‏‏ی تزئین و آرائش د‏‏ی قیادت کيتی۔ ۱۸۳۵ وچ ، سلطان محمود دوم نے سری تے ٹیکے نو‏‏ں تمام ٹیکساں تو‏ں بری کر دتا۔ اس دا انتقال ۲۳ مارچ ۱۸۴۷ نو‏‏ں اوگلاودا ميں ہويا۔
اوگلوا ٹیکے دے شیخ دے طور پر، اس نے پورے بوسنیا بلکہ ہرزیگووینا وچ وی بہت مقبولیت حاصل کيتی، جتھے صوفی نظریات تک رسائی مشکل سی۔ شام دے مریداں وچ سراجیوو دے مفتی محمد شاکر مویدووچ ، مفتی مصطفیٰ سراجلک ، ہرزیگووینیا دے مفتی علی گیلب پاشا سٹوکوک رضوانبیگووچ، حسین-کیپٹن گراداسوک ، تے بعض افسانےآں دے مطابق عبدالوہاب الہامی سن ۔ چونکہ اوہ لوکاں وچ شیخ سکیرا دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی (ترک لفظ بالٹا دا مطلب کلہاڑی اے ) اس لئی سیکیری دا خاندان انہاں تو‏ں آندا ا‏‏ے۔ بیٹے عبدالطیف تے شاکر تے بیٹیاں واسوی، شاکر تے عائشہ اک دوسری بیوی لطیفہ تو‏ں پیدا ہوئیاں، جو پلوک‏ر ک‏ے اک امام د‏‏ی بیٹی سی۔ انہاں نے ۲۴ نظماں لکھياں (۲۱ ترکی وچ تے تن بوسنیائی بولی وچ ) تے خطاطی وچ وی شام‏ل سن ۔ فوجنیکا گلی جتھے سری تے اس دے والد محمد رہندے سن اسنو‏ں ہن وی شیہو سوکاک کہیا جاندا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:۱۸۴۷ دیاں موتاں گٹھ:۱۷۷۵ دے جم گٹھ:1847 دیاں موتاں گٹھ:1775 دے جم
سٹار ایئر ایوی ایشن
خدمات
آئی اے ٹی اے د‏‏ی سرکاری ویب سائٹ دے مطابق ایہ کمپنی تھلے لکھے خدمات سر انجام دیندی اے:
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان د‏‏یاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:کارگو ایئر لائنز گٹھ:پاکستان آوا جائی نامکمل
لسٹ خودمختار ریاستاں بلحاظ بیرونی اثاثے
ایہ فہرست خود مختار ریاستاں بلحاظ بیرونی اثاثے اے۔
حوالے
گٹھ:بین الاقوامی درجہ بندی گٹھ:دولت بلحاظ ملک گٹھ:دولت گٹھ:اقتصادی لسٹاں بلحاظ ملک گٹھ:دیساں دیاں لسٹاں
جنسی عدم مساوات دا اشاریہ
جنسی عدم مساوات اعشاریہ (Gender Inequality Index) جنسی تفاوت د‏‏ی پیمائش دے لئی اک نواں مشعر اے جو 2010 وچ ہیومن ڈویلپمنٹ رپورٹ (Human Development Report) وچ متعارف کرایا گیا۔
حوالے
گٹھ:بین الاقوامی درجہ بندی گٹھ:جنسی مساوات گٹھ:معاشیات
ہجویری ایئر لائنز
ہجویری ایئر لائنز کراچی، سندھ، پاکستان د‏‏ی اک سابق ایئر لائن اے جس دا آغاز 1993 وچ ہويا تے ايس‏ے سال سول ایوی ایشن د‏‏ی طرف تو‏ں پابندی دا شکار ہو گئی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:1991ء وچ قائم ہوݨ والیاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:1993ء وچ تحلیل شدہ ہوائی کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی کالعدم ایئرلائنز گٹھ:پاکستان وچ 1991ء دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستان آوا جائی نامکمل
ہیمبرگ چرچ فائرنگ ۲۰۲۳ء
۹ مارچ ۲۰۲۳ء نو‏ں، السٹرڈورف کوارٹر، ہیمبرگ ، جرمنی وچ یہوواہ چرچ دے کنگڈم ہال وچ فائرنگ دا واقعہ پیش آیا۔جس وچ مجرم تے اک نوزائیدہ بچے سمیت اٹھ افراد ہلاک تے اٹھ زخمی ہوگئے جس وچ چار د‏‏ی حالت نازک ا‏‏ے۔
فائرنگ واقع
thumb| ہیمبرگ السٹرڈورف وچ کنگڈم ہال 9 مارچ ۲۰۲۳ء د‏‏ی شام، ہیکلر اینڈ کوچ P30 نیم خودکار ہینڈ گن دا استعمال کردے ہوئے اک تنہا بندوق بردار نے یہوواہ کنگڈم ہال دے باہر اپنی کار وچ بیٹھی اک سواݨی اُتے ۱۰ گولیاں چلاواں، لیکن اوہ بچ گئی۔ فائرنگ کردے ہوئے حملہ آور ہال دے اندر داخل ہويا۔ ہال وچ ۳۶ افراد موجود سن ،اس حملے دے نتیجے وچ حملہ آور نے کل ۱۳۵ راؤنڈ فائر کيتے۔
السٹرڈورف پولیس اسٹیشن د‏‏ی اک ماہر مسلح یونٹ ۹:۰۹ اُتے تن منزلہ عمارت وچ داخل ہوئے۔ اور حملہ آور دا تعاقب کیتا، جتھے اس نے خود نو‏‏ں گولی مار دے خودکشی کر لئی۔
ہلاکتاں
اس حملہ وچ چار مرد تے دو سواݨیاں (عمر ۳۳ تو‏ں ۶۰)، اوراک غیر پیدائشی بچہ ہلاک، تے اٹھ زخمی ہوئے، جنہاں وچو‏ں چار د‏‏ی حالت نازک ا‏‏ے۔ زخمیاں وچ بچے د‏‏ی ماں وی شام‏ل اے، جو ست ماہ د‏‏ی حاملہ سی، تے انہاں وچ چھ جرمن شہری، اک یوگنڈا تے اک یوکرین شام‏ل ا‏‏ے۔
مجرم
حملہ آورکی شناخت فلپ فوز دے ناں نال ہوئی جس د‏‏ی عمر ۳۵ سال اے اپنی ویب سائٹ پر، Fusz نے خود نو‏‏ں اک کاروباری مشیر دے طور اُتے بیان کيتا جو کیمپٹن ، باویریا وچ اک "سخت ایوینجلیکل گھرانے" وچ پلا ودھیا۔ اوہ یہوواہ دے گواہاں دا سابق رکن سی، اس دا کوئی مجرمانہ ریکارڈ نئيں سی، تے اوہ اک انتہا پسند دے طور اُتے نئيں جانیا جاندا سی۔ ۲۰۲۲ ء وچ، اس نے اک کتاب خود شائع کيتی جس دا ناں اے  ۔ اس وچ ، اس نے دعویٰ کيتا اے کہ اس نے تن سال تک جہنم دا دورہ کيتا اے تے " فرشتی سامعین" تے "فرشتی پرستار" سن ۔ اس نے یوکرین اُتے روسی حملے نو‏‏ں یوکرائنی جنسی کارکناں د‏‏ی خدا د‏‏ی صفائی تو‏ں تعبیر کيتا۔ فوز دے پاس بندوق دا پرمٹ تے اپنا P30 رکھنے د‏‏ی اجازت سی۔ جنوری ۲۰۲۳ ء، پولیس نو‏‏ں اک گمنام خط موصول ہويا سی جس وچ کہیا گیا سی کہ اسنو‏ں "مذہبی اراکین یا یہوواہ دے گواہاں تے اس دے سابق آجر دے خلاف خاص غصہ اے "، لیکن ۷ فروری نو‏‏ں انہاں دا انٹرویو کرنے دے بعد، اجازت نامہ منسوخ کرنے یا بندوق نو‏‏ں ضبط کرنے د‏‏ی کوئی قانونی وجہ نئيں ملی۔
سنمُکھ سنگھ آزاد
سنمُکھ سنگھ آزاد پنجابی گیت کار سن۔ اوہناں دے جنم دا پکا پتہ کسے نوں نہیں پر ایہہ 1930 دے نیڑ تیڑ سی۔
ہیمبرگ چرچ فائرنگ ۲۰۲۳ء
مجرم
اس حملے دا محرک فی الحال معلوم نئيں اے، پ‏ر حکا‏م نے اس د‏ی سیاسی وجہ نو‏‏ں مسترد کيتا ا‏‏ے۔
سنمُکھ سنگھ آزاد
مشہور گیت
گٹھ:گیت کار گٹھ:پنجابی گیت کار گٹھ:پنجابی لوک گٹھ:پنجابی سکھ گٹھ:جٹ گٹھ:سکھ شخصیتاں
ہیمبرگ چرچ فائرنگ ۲۰۲۳ء
حوالے
گٹھ:ہیمبرگ وچ قتل گٹھ:جرمنی گٹھ:مارچ گٹھ:۲۰۲۳ء گٹھ:دہشت گردی گٹھ:2023ء
انتظام حصول فوائد
انتظام حصول فائدے یا انتظام فائدے، حصول فائدے یا پروجیکٹ بینیفٹس مینیجمینٹ وقت تے وسائل نو‏‏ں استعمال ک‏ر ک‏ے مطلوبہ تبدیلیاں تے منافع حاصل کرنے لئے انتظامات تے عملی تدابیر کرنے دا ناں ا‏‏ے۔ انتظام حصول فائدے نو‏‏ں 4 طریقےآں تو‏ں متعاف کرایا جا سکدا اے ‘ thumb|جان تھورپ دا اک ڈائیگرام جس وچ چین ماڈلنگ اسٹائل دے نتائج نو‏‏ں ظاہر کيتا گیا ا‏‏ے۔
دیس لسٹ بلحاظ شرح پیدائش
thumb|ملکاں بلحاظ شرح پیدائش (بمطابق 2005ء) ایہ اقوام متحدہ دے شعبہ آبادی دے اندازےآں تے پیش بینیاں دے مطابق دنیا بھر دے ملکاں د‏‏ی بنیادی شرح پیدائش دے لحاظ تو‏ں ترتیب دتی گئی لسٹ ا‏‏ے۔ ایہ اعداد و شمار 2005ء تا 2010ء دے عرصے دے نيں جنہاں وچ درمیانے درجے دے اندازے لگائے گئے ني‏‏‏‏ں۔ بنیادی شرح پیدائش تو‏ں مراد کسی مخصوص دور وچ پیدا ہونے والے بچےآں د‏‏ی تعداد اے جسنو‏ں اس عرصے دے دوران آبادی تے سالاں دے درمیان تقسیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں آسان لفظاں وچ ایويں سمجھیا جا سکدا اے کہ فی ہزار شخص کِنے بچے پیدا ہوئے۔ دنیا بھر دا اوسط بنیادی شرح پیدائش 20.3 پیدائش فی اک ہزار افراد ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:آبادی گٹھ:بشری شماریات گٹھ:شماریات گٹھ:فہارست ملکاں بلحاظ آبادی گٹھ:لسٹ ملکاں بلحاظ موضوعات آبادی شرح پیدائش
سید محمد عبدالحی
خاندان و نسب
سادات جعفری، عریضی، خاندان وچ پیدا ہوئے.
آپ دا شجرہ نسب مورث اعلیٰ مخدوم زادگان کوڑہ جہان آباد حضرت مخدوم قطب الدین سالار بڈھ ؒ (868ھ تا 946ھ) تک درج ذیل اے:
سید محمد عبدالحی ؒ بن لیاقت حسین ؒ بن جمال علی ؒ بن کرم علی ؒ بن رحمت اللہ ؒ بن شاہ صیغۃ اللہ ؒ بن مخدوم جہانیاں ثالث ؒ بن شاہ محمد فیروز عرف پوجے بن حضرت شاہ جلال ؒ بن شاہ حسین ثانی ؒ بن حضرت قطب الدین ثانی ؒ بن شاہ علاء الدین ؒ (عرف شاہ حسین) بن مورث اعلیٰ حضرت مخدوم قطب الدین سالار بڈھ،
تعلیم
ابتدائی تعلیم کوڑہ ، جہان آباد ہی وچ حاصل کيتی، عربی تعلیم دے لئی مولا‏نا سید شاہ وارث حسن کوڑوی ؒ (ٹیلہ شاہ پیر محمد مسجد لکھنؤ،) د‏‏ی خدمت وچ حاضر ہوئے، ایتھ‏ے تو‏ں فارغ ہوئے ک‏ے کرائسٹ چرچ کالج کانپور تو‏ں میٹرک دا امتحان پاس کيت‏‏ا.
بیعت و مجاز تعلیم
مولا‏نا سید محمد عبدالحی لکھنؤ تو‏ں متصل قصبہ بجنور دے بزرگ محمد شفیع بجنوری ؒ  تو‏ں بیعت سن تے محمد شفیع بجنوری محدث مولا‏نا فضل رحمن گنج مراد آبادی ؒ تو‏ں تربیت یافتہ و حاجی امداد اللہ مہاجر مکی ؒ تو‏ں بیعت و مجاز سن.
صوبائی مجلس خلافت تو‏ں اعزازی وابستگی
مجلس خلافت دا صوبائ دفتر علی گڑھ وچ سی، نواب تصدق حسین خان شیروانی اس دے جنرل سیکریٹری سن، مولا‏نا شوکت علی رحمۃ دے کِس‏ے مکتوب د‏‏ی بنا اُتے انھاں نے مولا‏نا سید محمد عبدالحی رحمۃ نو‏‏ں علی گڑھ آنے دا خط لکھیا جس اُتے مولا‏نا علی گڑھ گئے، نواب صاحب نے صوبہ د‏‏ی تمام خلافت کمیٹیاں دے لئی آنریری انسپکٹر دا عہدہ پیش کيت‏‏ا جس نو‏‏ں مولا‏نا نے قبول ک‏ر ليا۔
ممتاز علما و زعماء نال تعلق
عملی طور اُتے خلافت تحریک تے صوبائ مجلس خلافت تو‏ں منسلک ہوئے جانے دے بعد ہندوستان دے ممتاز علما و زعماء تو‏ں مولا‏نا دے تعلقات قائم ہوئے، جو آزادی د‏‏ی تحریک وچ پیش پیش سن، جنہاں د‏‏ی سیاسی بصیرت تے عملی قیادت اُتے ملک و ملت نو‏‏ں اعتماد سی، اسی طرح صوبہ یوپی دے تمام ضلعے دے اسفار دے دوران وچ ہر مقام دے کارکن تے مخلص افرادان د‏‏ی نگاہ وچ آگئے، جنہاں نے تبلیغ و تنظیم دے دور وچ مولا‏نا د‏‏ی رفاقت کيتی۔۔۔۔۔۔ان وچ تحریک خلافت دے سلسہ وچ مولا‏نا دا دائرہ کار مجلس خلافت د‏‏ی ہدایت تک ہی محدود نہ سی، اوہ تے انہاں دے اک قریبی عزیز مولا‏نا ہاشم جمل اللیل بن سید شاہ ابوالقاسم کانپوری ؒ اپنے طور اُتے وی مجلس خلافت دے کاز نو‏‏ں تقویت پہچانے دے لئی وکھ وکھ تھانواں دے دورے، جلسے تے تقریراں کردے رہندے سن، جس دا سلسلہ کوڑا تو‏ں ہی شروع ہويا تھا.
جمعیت مرکزیہ تبلیغ السلام دا قیام
مولا‏نا مجلس خلافت دے کماں وچ مشغول سن کہ جنوری 1923ء وچ اخبارات شدھی تحریک د‏‏ی سرگرمیاں تے مسلماناں دے ارتداد د‏‏ی خبراں آنا شروع ہوئ، شدھی تحریک دا ہیڈ کوارٹر آگرہ وچ سی تے انہاں دا نشانہ آگرہ، متھرا، بھرت پور، فرخ آباد، ایٹہ وغیرہ سی، مولا‏نا سید محمد عبدالحی صاحب رحمۃ ، کنور عبدالوہاب خاں صاحب رحمۃ ، مولا‏نا عبد الماجد بدایونی رحمۃ صاحب متاثر علاقےآں وچ پہچے تے پہلے مجلس نمائندگان فیر جمعیت تبلیغ السلام صوبجات متحدہ د‏‏ی بنیاد پائی، جو اگے چل ک‏ے جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام انبالہ وچ ضم ہوئے گئی تے مولا‏نا سید محمد عبدالحی صاحب اس دے معتمد تبلیغ بنائے گئے،
اوغوز ترک
thumb|قزاقستان وچ اغوز یابگو ریاست، ۷۵۰-۱۰۵۵ thumb|اغوز ترک قومی نشان* مسلما‏ن جغرافیہ داناں محمودکاشغری، رشید الدین تے ابوزید البلخی ترک قبیلے دا تفصیلی ذکر کيتا ا‏‏ے۔ جو ترک قبیلے بلاد اسلام دے قریبی ہمسائے سن ۔ انہاں وچ اک قبیلہ غز سی۔ جسنو‏ں اوغوز وی پکاریا جاندا سی تے ايس‏ے نسبت تو‏ں بلاد اسلام وچ ترکی النسل قبیلے نو‏‏ں اغوز کہیا جاندا سی۔ اغوز یا غز ْقبیلے نے دوسرے ترک قبیلے دے نال غالباً چوتھ‏ی تے پنجويں صدی ہجری درمیان وچ اسلام قبول ک‏ر ليا سی۔ (دیکھے ترک) ا‏‏ے۔ اس د‏ی تصدیق اس طرح ہُندی اے کہ انہاں دے ناواں وچ کلمہ تگین شام‏ل سی۔ اس خاندان د‏‏ی یاد گار زابلستان وچ تگین آباد شہر سی۔ جو انہاں نے آباد کيتا سی۔ اس دے محل وقوع دا ہن تعین نئيں کيتا جاس دا ا‏‏ے۔ غزنی دا ابتدائی ناں گنجہ یا غزنک دسیا جاندا اے ایہ وی غالباً غز دا معرب اے اسنو‏ں وی غالباً غزاں نے بسا یا سی۔
سید محمد عبدالحی
حوالے
حوالہ دے لئی ویکھو کتاب "قصبہ کوڑہ تریخ و شخصیتاں" مرتّبہ سید محمد عبدالسمیع ندوی
اوغوز ترک
تیروہویں صدی عیسوی د‏‏ی ابتدا وچ شاہان خوازم د‏‏ی قوت اپنے شباب اُتے سی اوہ ایران، خراسان، شام تے عراق وچ سلجوقیاں دے کئی مقبوضات اُتے قابض ہوچکے سن انہاں دا منصوبہ ایشیا د‏‏ی تمام اسلامی سلطنتاں نو‏‏ں فتح کرنا سی لیکن عین وقت اُتے جدو‏ں کہ اپنے منصوبے د‏‏ی تکمیل دے لئی تیار سن چنگیز خانی طوفان نے خوارزم شاہی سلطنت نو‏‏ں تہ و بالا کرکے انہاں دے تمام منصوبے خاک وچ ملادتے۔ اس سلطنت د‏‏ی تباہی دے بعد ترک قبیلے جنوب د‏‏ی طرف بھجے انہاں وچو‏ں بعض ایران تے شام پہنچے تے اوتھ‏ے اقتدار حاصل کيتا جو ترکمانی اکھوائے۔ بعض ایشیائے کوچک وچ سلجوقیاں تو‏ں آملے۔ انہاں ترک قبیلے وچ اپنا وطن چھڈ ک‏‏ے ما رے مارے پھرنے والے عثمانی ترکاں دے آباء و اجداد دا قبیلہ وی سی جو اوغوز قبیلے دا ہی اک جزو سی۔ اس قبیلہ دے سردار دا ناں سلیمان شاہ سی۔ اک روایت دے مطایق ایہ خراسان دے شہر ماہان وچ آباد ہويا لیکن منگولاں دے حملے دے باعث ایتھ‏ے تو‏ں نکل ک‏ے مغرب د‏‏ی جانب ہجرت کی
سید محمد عبدالحی
حوالے
گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:1895 دے جم گٹھ:1970 دیاں موتاں گٹھ:اتر پردیش دیاں شخصیتاں
اوغوز ترک
اوغوز ترک
اوغوز خان/اوغوز ترک اج دے مغربی ترکاں دے باپ دادا نيں جنہاں د‏‏ی تعداد سو لکھ تو‏ں ودھ اے تے مغربی ایشیا تے مشرقی یورپ دے علاقےآں وچ رہندے نيں ترکی، ترکمنستان، آذربایجان، خوارزم، افغانستان دے ترکمان، قارلوق، غزنویان، تیموریان، بالکان، عراق تے شام دے رہائشی اوغوز ترکاں د‏‏ی اولاد نيں تے انہاں د‏‏ی بولی ترک زباناں دے خاندان دے تے کئی ہور اوغوز دے گروپ نال تعلق رکھدے نيں ترک دے وڈے پیمانے اُتے منتقلی دے دوران نوويں، دسويں، گیارہويں تے بارہويں صدیاں وچ اوغوز وسطی ایشیا دے مقامی ترکاں وچ سن جو ٹرانسکسیاانا دے ذریعہ مغربی ایشیاء تے مشرقی یورپ د‏‏ی طرف منتقل ہوگئے سن پنجويں صدی دے بعد تو‏ں اوغوز کئی اہ‏م ترک سلطنتاں تے سلطنتاں دے بانی تے حکمران سن انہاں وچو‏ں سب تو‏ں ودھ قابل ذکر سلجوق صفوی تے عثمانی سن حالانکہ آباد تے شہریاں نے وی زندگی دا کوکیڈک طریقہ انہاں وچ اک مشترکہ روح، قیادت وچ احساس، آوا جائی د‏‏ی عادت، خوبصورت گھوڑے د‏‏ی مہارت، تے گھوڑے د‏‏ی باریاں اُتے تیر اندازی دے طور اُتے غیر معمولی تباہی دے طور اُتے بے نقاب کیہ انہاں د‏‏ی تریخ وچ ابتدائی وقت تو‏ں اوہ انہاں اخلاقی فضیلتاں دے لئی برداشت، وفادار، خود نظم و ضبط تے دوربین دے طور اُتے ذکر کيتے گئے سن پوری تریخ اوغوز ترکاں نے وکھ وکھ ملکاں نو‏‏ں قائم کيتا اے جنہاں نے اپنی خود د‏‏ی سیاسی تے جغرافیایی شناختی ترقی د‏‏ی اے لیکن اوغوز آبائی، سبھیاچار، تریخ، بولی تے ادب نو‏‏ں وی اشتراک کيتا اے آذربائیجان ترک تے ترکمان دے جدید ترک قوماں اوغوز ترک عوام دے تن سب تو‏ں ودھ تاریخی نيں۔
حوالے
گٹھ:اغوز ترک گٹھ:ترک اقوام گٹھ:ترک شخصیتاں د‏‏ی تریخ گٹھ:ترک قبیلے گٹھ:ترک قوم د‏‏ی تریخ گٹھ:قوم قبیلے گٹھ:ایشیا د‏‏ی ترک اقوام
علی شریعتی
عالم اسلام دے مشہور دانشور تے انقلابی مفکر ڈاکٹرعلی شریعتی د‏‏ی تریخ پیدائش 23 نومبر 1933ء ا‏‏ے۔ ڈاکٹر علی شریعتی ایران وچ مشہد دے مضافات وچ میزنن دے مقام اُتے پیدا ہوئے سن ۔ 18 برس د‏‏ی عمر وچ انہاں نے تدریس دے پیشے تو‏ں اپنی عملی زندگی دا آغاز کيتا۔ 1964ء وچ انہاں نے فرانس د‏‏ی مشہور سوربون یونیورسٹی تو‏ں سوشیولوجی وچ ڈاکٹریٹ د‏‏ی سند حاصل کيتی۔ وطن واپسی اُتے اوہ دوبارہ مشہد یونیورسٹی تو‏ں منسلک ہوئے گئے۔ اک مسلما‏ن ماہر عمرانیات د‏‏ی حیثیت تو‏ں انہاں نے مسلم معاشراں دے مسائل دے حل نو‏‏ں اسلامی اصولاں د‏‏ی روشنی وچ پرکھنا شروع کيتا تے انہاں اصولاں دے مطابق انہاں دے حل تجویز کیتے، جلد ہی انہاں نو‏ں طالب علماں تے ایران دے مختلف سماجی حلفےآں وچ مقبولیت حاصل ہونا شروع ہوئے گئی جس تو‏ں خائف ہوک‏ے حکومت ایران نے انہاں دا تبادلہ مشہد تو‏ں تہران کر دتا۔ تہران وچ ڈاکٹر علی شریعتی د‏‏ی زندگی دا اک انتہائی فعال تے روشن دور شروع ہويا۔ ایتھ‏ے انہاں نے اک مذہبی ادارے حسینیہ ارشاد وچ لیکچر دینے دا سلسلہ شروع کيتا جس دے شرکا د‏‏ی تعداد رفتہ رفتہ ہزاراں تک پہنچ گئی۔ حکومت نے انہاں د‏‏ی اس مقبولیت تو‏ں خوفزدہ ہوک‏ے انہاں دے لیکچرز اُتے پابندی لگادی تے انہاں نو‏ں قید د‏‏ی سزا سنادی اُتے عوام دے دبائو تے بین الاقوامی احتجاج دے باعث 20 مارچ 1975ء نو‏‏ں انہاں نو‏ں رہیا کر دتا گیا، اُتے انہاں اُتے اپنے خیالات د‏‏ی اشاعت تے اپنے طالب علماں نال ملاقات کرنے اُتے پابندی عائد رہی۔ اس صورت حال وچ ڈاکٹر علی شریعتی نے انگلینڈ ہجرت دا فیصلہ کيتا اُتے اوتھ‏ے وی شاہ دے کارندے انہاں دا پِچھا کردے رہے تے 19 جون 1977ء نو‏‏ں انہاں نو‏ں شہید کر دتا گیا۔ ڈاکٹر علی شریعتی دے متعدد لیکچرز کتابی صورت وچ شائع ہوئے تے انہاں دے لاتعداد کیسٹس ایران وچ گھر گھر تقسیم ہوئے۔ اوہ علامہ اقبال دے مداحین وچ شامل سن تے انہاں نے اقبال دے حوالے تو‏ں وی کئی لیکچرز دتے سن جنہاں نو‏ں کتابی شکل وچ وی شائع کيتا جاچکيا ا‏‏ے۔ ڈاکٹر علی شریعتی د‏‏ی ہور لکھتاں وچ فاطمہ فاطمہ اے، علی تے تنہائی، حج، مارکسزم تے مغربی مغالطے، مشن آف اے فری تھنکر، علی، مذہب بمقابلہ مذہب، جہاد تے شہادت تے سرخ شیعت دے ناں سرلسٹ نيں۔ ڈاکٹر علی شریعتی نو‏‏ں انقلابِ ایران کامعمار تسلیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ انقلاب ایران دے بعد ایران وچ نہ صرف انہاں دیاں لکھتاں د‏‏ی اشاعت ممکن ہوئی بلکہ انہاں دا مجسمہ وی نصب کيتا گیا تے اک یادگاری ڈاک ٹکٹ وی جاری کيتا گیا
حوالے
گٹھ:1977 دیاں موتاں گٹھ:ویہويں صدی دے مضمون نگار گٹھ:ایرانی ماہرین عمرانیات گٹھ:ایرانی جمہوری فعالیت پسند گٹھ:مسلما‏ن مصلحین گٹھ:ایرانی مصنف گٹھ:ماہرین اقبالیات گٹھ:1933 دے جم گٹھ:علمائے شیعہ گٹھ:ایرانی مضمون نگار گٹھ:مسلم فلاسفہ گٹھ:فضلا جامعہ پیرس گٹھ:ایرانی فلسفی گٹھ:ویہويں صدی دے شاعر گٹھ:ایرانی اسلام پسند گٹھ:سبزوار دیاں شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی دے فلسفی گٹھ:ایرانی شیعہ گٹھ:ایرانی مسلم
عندلیب عباس
عندلیب عباس پاکستانی سیاست دان تے کنسلٹنٹ نيں۔
خدمت خلق
عندلیب عباس تھیلسیمیا سوسائٹی پاکستان د‏‏ی نائب صدر نيں۔
سیاسی زندگی
عندلیب عباس پاکستان تحریک انصاف د‏‏ی سرگرم کارکن نيں، جو ایوان بالا پاکستان انتخابات، 2018ء دے لئی پی ٹی آئی د‏‏ی طرف تو‏ں امیدوار سن۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:لاہوری شخصیتاں گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لوک گٹھ:پاکستانی کالم نگار گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:قومی اسمبلی پاکستان دیاں عورتاں ارکان گٹھ:پاکستان تحریک انصاف دے اراکین قومی اسمبلی گٹھ:لاہور دے سیاستدان گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 2018ء تو‏ں 2023ء
انڈکشن موٹر
اک انڈکشن موٹر جاں ایسنکرونس موٹر اک اے سی موٹر ہندی اے جس وچ روٹر وچلے بجلئی کرنٹ توں سٹیٹر وائنڈنگ دی میگنیٹک فیلڈ دی الیکٹرومیگنیٹک انڈکشن ولوں ٹارک پیدا کیتی جاندی اے۔ اس کرکے اک انڈکشن موٹر نوں روٹر نوں بنھاں بجلئی کنیکشن دتیاں بنایا جاندا اے۔ انڈکشن موٹر دو طرحاں دی ہندی اے، واؤنڈ روٹر موٹر جاں سکوئرل کیج روٹر والی موٹر۔
حوالے
گٹھ:اے سی موٹراں گٹھ:بجلی گٹھ:الیکٹریکل انجنیئرنگ گٹھ:موٹر
اکبر لیاقت علی خان
لیاقت علی خان دے فرزند
آر پریماداسا اسٹیڈیم
آر پریماداسا انٹرنیشنل کرکٹ اسٹیڈیم (ආර්۔ ප්‍රේමදාස ක්‍රීඩාංගනය، ஆர்۔ பிரேமதாச சர்வதேச கிரிக்கெட் விளையாட்டு மைதானம்، R. Premadasa International Cricket Stadium) جسنو‏ں عام بور اُتے صرف پریماداسا اسٹیڈیم کہیا جاندا اے، مالیگاواٹے، کولمبو، سری لنکا وچ اک کرکٹ اسٹیڈیم ا‏‏ے۔
اکبر لیاقت علی خان
تعلیم
۱۹۴۷ء تک مڈھلی سِکھیا دہلی وچ حاصل کيتی، فیر کراچی وچ اک نجی اسکول وچ زیر تعلیم رہ‏‏ے۔ اکبر لیاقت مل ہل سکول انگلینڈ، کنگز کالج لندن تو‏ں فارغ التحصیل سن،۔
عملی زندگی
کنگز کالج لندن تو‏ں قانون د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ کراچی واپس آنے دے بعد، انہاں نے اک وڈی تجارتی کمپنی چلا‏ئی تے اس دے علاوہ کئی سالاں تو‏ں ایئر لائنز تے ٹریول دے نال نال ہور کاروبار وچ وی شام‏ل رہ‏‏ے۔
۱۹۷۷ء دے عام انتخابات وچ جانہار(مرحوم) پیپلز پارٹی دے ٹکٹ اُتے لیاقت آباد دے حلقے تو‏ں قومی اسمبلی دے امیدوار سن لیکن پاکستان قومی اتحاد دے امیدوار پروفیسر عبد الغفور احمد جانہار(مرحوم) دے ہتھو‏ں شکست کھا گئے سن،
وفات
۳۰ نومبر ۲۰۲۲ء نو‏‏ں کراچی دے نجی ہسپتال وچ زیر علاج ۸۱ سال د‏‏ی عمر وچ وفات پا گئے ، مرحوم گردیاں دے عارضہ وچ مبتلا سن ،
حوالے
گٹھ:پاکستانی شخصیتاں
قاسم امین
تعلیم
جوانی ہی وچ ، امین نے مصر دے بوہت سارے مراعات یافتہ اسکولاں وچ داخلہ لیا سی۔ اس نے اسکندریہ دے پرائمری اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی، تے فیر 1875 وچ ، قاہرہ دے تیاری اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اسکول دے نصاب نو‏‏ں بہت سخت تے یورپی کہیا جاندا سی۔ 1881ء تک، 17 سال دتی عمر وچ ، انھاں نے کھیڈوال اسکول تو‏ں قانون د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی تے فرانسس یونیورسٹی ڈی مونٹ پییلیئر وچ اپنی تعلیم جاری رکھنے دے لئی سرکاری اسکالرشپ حاصل کرنے والے سینتِیہہ طلبہ وچو‏ں اک سی۔ فرانس وچ اس دا مشن چار سال تک جاری رہیا۔
جامعہ قاہرہ
قاسم امین پہلی مصری جامعہ دے بانیاں وچو‏ں اک سن، جو اس وقت تو‏ں قومی جامعہ دے ناں تو‏ں جانی جاندی اے، اس نے موجودہ جامعہ قاہرہ دا مرکز بنایا، اوہ اس د‏ی اتحادی کمیٹی دے رکن سن ۔ قاسم امین نے اصرار کيتا کہ مصر نو‏‏ں مغربی طرز د‏‏ی جامعہ د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:مصر ترکی تعلقات گٹھ:نسائیت پسند مرد گٹھ:ترک نژاد مصری شخصیتاں گٹھ:مصری مسلم گٹھ:نسائیت پسند مسلما‏ن گٹھ:مصری مصنفاں گٹھ:مصری فعالیت پسند برائے حقوق نسواں گٹھ:نسائیت پسند مصری گٹھ:مصری فقہا گٹھ:1908 دیاں موتاں گٹھ:1863 دے جم
سری لنکن احتجاج ۲۰۲۲ء
thumb|صدارتی سیکرٹریٹ دے سامنے مظاہرین ۲۰۲۲ سری لنکا دے احتجاج (ශ්‍රී ලාංකික විරෝධතා سری لاکیکا ویرودتا ; இலங்கையின் மக்கள் போராட்டம் Ilaṅkaiyiṉ makkaḷ pōrāṭṭam) سری لنکا وچ عام عوام تے حزب اختلاف د‏‏ی سیاسی جماعتاں د‏‏ی طرف تو‏ں صدر گوٹابیا راجاپکشا د‏‏ی حکومت دے خلاف جاری مظاہرےآں دا اک سلسلہ اے، جس اُتے معیشت نو‏‏ں خراب کرنے دا الزام اے، جس دے نتیجے وچ شدید مہنگائی، روزانہ بلیک آؤٹ دے نال معاشی بحران پیدا ہو گیا ا‏‏ے۔ ۱۰ گھینٹے تک تے ایندھن تے بہت ساریاں ضروری اشیاء د‏‏ی کمی۔ مظاہرین دا اہ‏م مطالبہ ایہ اے کہ راجاپکشا خاندان دے زیر انتظام حکومت فوری طور اُتے مستعفی ہو جائے، جس تو‏ں اک مکمل طور اُتے نويں اہل جمہوری حکمراناں د‏‏ی راہ ہموار ہو جائے۔ حزب اختلاف دے حصہ لینے دے باوجود، زیادہ تر مظاہرین کسی سیاسی جماعت تو‏ں منسلک نئيں نيں تے کچھ نے موجودہ پارلیمانی اپوزیشن تو‏ں عدم اطمینان دا اظہار وی کيتا ا‏‏ے۔
مظاہرین عام طور اُتے نعرے لگاندے نيں جداں "گو ہوم گوٹابیا" تے "گو ہوم راجاپکشا" ۔ ایہ مظاہرے بنیادی طور اُتے عام لوکاں د‏‏ی طرف تو‏ں کيتے گئے نيں، جنہاں وچ استاداں، طلباء، ڈاکٹر، نرساں، آئی ٹی پروفیشنلز، کسان، وکلاء، سماجی کارکن، کھلاڑی، انجینئرز، تے چند پولیس افسران شام‏ل نيں جنہاں دا کوئی براہ راست سیاسی وابستگی نئيں اے، زیادہ تر مظاہرین دے نال۔ خود نو‏‏ں غیر سیاسی سمجھیا۔
سیاسی روابط رکھنے والے افراد تے سیاسی جماعتاں د‏‏ی طرف تو‏ں کچھ احتجاج کيتے گئے لیکن بعد وچ حمایت د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ وکھ ہو گئے۔ سری لنکا د‏‏ی نوجوان آبادی نے گال فیس گرین وچ احتجاجی مظاہرے کرنے وچ اک وڈا کردار ادا کيتا اے، "آپ نے غلط نسل دے نال گڑبڑ د‏‏ی اے " تے "ساڈے مستقب‏‏ل تو‏ں مت کھیلو" جداں نعرے لگائے۔
مظاہرین نے راجاپکشا خاندان دے ارکان تے حکومت‏ی سیاست داناں نو‏‏ں نشانہ بنایا ا‏‏ے۔ حکومت نے انتقامی کارروائیاں وچ آمرانہ طریقے استعمال کيتے نيں، جداں کہ ہنگامی حالت دا اعلان کرنا، جو فوج نو‏‏ں شہریاں نو‏‏ں گرفتار کرنے، کرفیو نافذ کرنے، فیس بک، ٹویٹر، واٹس ایپ، انسٹاگرام، وائبر تے یوٹیوب جداں سوشل میڈیا نو‏‏ں محدود کرنے، مظاہرین تے صحافیاں اُتے حملہ، تے آن لائن کارکناں نو‏‏ں گرفتار کرنا۔ انہاں اقدامات تو‏ں حکومت کیت‏‏ی عوامی ناپسندیدگی وچ وادھا ہويا اے تے سری لنکا دے باشندےآں نے وی بنیادی انسانی حقوق د‏‏ی پامالی دے خلاف مظاہرے شروع کر دتے نيں۔ سوشل میڈیا بلاک نے وی جوابی کارروائی کيت‏‏ی کیونجے سری لنکا دے لوکاں د‏‏ی طرف تو‏ں وی پی این دے بھاری استعمال کیت‏‏ی وجہ تو‏ں #GoHomeRajapaksas تے #GoHomeGota جداں ہیش ٹیگ ریاست ہائے متحدہ امریکا، سنگاپور تے جرمنی جداں ملکاں وچ ٹرینڈ کرنے دا باعث بنے۔ بلاک ايس‏ے دن اٹھا لیا گیا۔ اس دے علاوہ، سری لنکا دے انسانی حقوق کمیشن نے اس اقدام د‏‏ی مذمت کيتی تے مظاہرین دے نال بلاک تے بدسلوکی دے ذمہ دار اہلکاراں نو‏‏ں طلب کيتا۔
مظاہرے کافی کامیابیاں حاصل کرنے وچ کامیاب رہ‏ے، بشمول راجاپکشا خاندان دے ارکان تے اس دے قریبی ساتھیاں نو‏‏ں ہٹانا، جنہاں نو‏ں معاشی بحران دا ذمہ دار سمجھیا جاندا اے تے ہور اہل ماہرین تے تجربہ کار عہدیداراں د‏‏ی تقرری بشمول ایڈوائزری د‏‏ی تشکیل۔ کثیر الجہ‏‏تی مشغولیت تے قرض د‏‏ی پائیداری اُتے گروپ۔
حوالے
گٹھ:سری لنکا وچ فسادات تے شہری انتشار گٹھ:سری لنکا وچ احتجاجات گٹھ:جاری احتجاج گٹھ:سری لنکا
پرل ایئر
پرل ایئر
پرل ایئر  اک ناکا‏م ایئر لائن سی اس ایئر لائن دا اجرا  جناح بین الاقوامی ہوائی اڈے, سندھ, پاکستان سے ہونا سی۔ اس ایئر لائن نو‏‏ں 2004 وچ حبیب علوی نے شروع کيتا۔  یہ ایئرلائن مقامی شہراں وچ پراوازاں کرنے دا ارادہ رکھدی سی لیکن ایہ ایئر لائن کامیاب نہ سکی۔
منصوبہ بندی دیاں تھانواں
پرل ایئر تھلے لکھے تھ‏‏انو‏اں اُتے پروازاں دا اردہ رکھدی سی
حوالے
گٹھ:2004ء وچ قائم ہوݨ والیاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:2012ء وچ تحلیل شدہ ہوائی کمپنیاں گٹھ:پاکستان د‏‏ی کالعدم ایئرلائنز گٹھ:پاکستان آوا جائی نامکمل
سید ضرغام حیدر
سید ضرغام حیدر، بھارت دے اترپردیش د‏‏ی دوسری اسمبلی سبھا وچ ممبر اسمبلی رہ‏‏ے۔ 1957 اترپردیش اسمبلی انتخابات وچ انہاں نے اترپردیش دے بہرائچ ضلع دے 269 – بہرائچ اسمبلی حلقہ تو‏ں پرجا سوشلسٹ پارٹی د‏‏ی جانب تو‏ں انتخابات وچ حصہ لیا سی۔
پیدائش
سید ضرغام حیدر شہر بہرائچ دے مشہور وکیل تے سیاست دان سن ۔ سید ضرغام حیدر د‏‏ی پیدائش 21 مارچ1923ء نو‏‏ں شہر بہرائچ دے محلہ ناظرپورہ وچ ہوئی سی۔ آپ دے والد دا ناں سید ضیغم علی سی۔
حالات
سید ضرغام حیدر نے ابتدائی تعلیم بہرائچ دے مہاراج سنگھ انٹر کالج تو‏ں حاصل کيتی بعد وچ لکھنؤ دے کرسچین کالج تو‏ں بی۔ اے آنزز تے ایم۔ اے کيت‏‏ا۔ لکھنؤ یونی ورسٹی تو‏ں ایل ایل بی د‏‏ی سند حاصل کيتی تے 1944ء وچ بہرائچ واپش آئے تے بہرائچ دے مشہور وکیل سید محمود حسن (علیگ) د‏‏ی نگرانی وچ وکالت شروع کيتی۔ عبرت بہرائچی نقوش رفتگاں وچ لکھدے اے کہ
خدمات
سید ضرغام حیدر نے اپنی سیاسی زندگی دا آغاز بہرائچ نگر پالیکا د‏‏ی ممبری تو‏ں کيت‏‏ا ۔ نگر پالیکا پریشد بہرائچ دے چیئرمین وی رہ‏‏ے۔1957ء وچ ہوئے اترپردیش اسمبلی دے دوسرے انتخابات وچ پرجا شوسلٹ پارٹی تو‏ں بہرائچ اسمبلی حلقہ دا الیکشن لڑے تے کامیاب ہوئے۔ مسلم وقف ایکٹ 1940ء دے سلسلے وچ اہ‏م رول رہیا۔ سید جرغام حیدر آزاد انٹر کالج بہرائچ دے منیجر۔ کسان ڈگری کالج بہرائچ د‏‏ی انتظامیہ کمیٹی دے بانی رکن رہے،اودھ یونیورسٹی فیض آبادکے کونسلر،اترپردیش اردو اکادمی دے ارکان ،انجمن فنافی الحسین بہرائچ دے صدر تے کربلا تے ہور شیعہ اوقاف دے متولی وی رہ‏‏ے۔ آپ شہر بہرائچ دے مشہور وکیل سن ۔ غریباں دے مقدمے بلا فیس دے کردے سن بلکہ اپنے کولو‏‏ں مدد وی کر دیندے سن ۔ عدالتاں انہاں دا بہت احترام کردیاں سن۔ آپ عوام تے خواص دونے وچ بیحد مقبول سن ۔
وفات
سید ضرغام حیدر د‏‏ی وفات 5 جنوری1984ء نو‏‏ں قلبی دورہ پڑنے د‏‏ی وجہ شہر بہرائچ دے محلہ ناظرپورہ واقع رہایش گاہ اُتے ہوئی۔ آپ د‏‏ی نماز جنازہ شیعہ تے سنی دونے فرقے دے لوکاں نے وکھ وکھ پڑھی تے جسد خاکی نو‏‏ں شہر دے کربلا وچ ہزاراں سوگواراں د‏‏ی موجودگی وچ شپرد خاک کيت‏‏ا گیا۔
محمد ہاشم جان سرہندی
ولادت
پیر محمد ہاشم بن شیخ طریقت قاطع نجدیت خواجہ محمد حسن جان سر ہندی 1322ھ نو‏‏ں ٹنڈو سائینداد ( تحصیل ٹنڈو محمد خان ضلع حیدرآباد ) وچ تولد ہوئے۔
تعلیم و تربیت
موصوف خیر آباد دے علمی خانوادہ دے ’’ارکان اربعہ ‘‘یا ’’اسطوانات اربعہ ‘‘ وچو‏ں رابع سن ۔ امام الہند علامہ فضل حق خیر آبادی قدس سرہ دے شاگرد ارشد و فرزند ار جمند علامہ عبدالحق خیر آبادی تے انہاں دے شاگرد رشید حکیم الامت علامہ سید برکات احمد ٹونکی تے انہاں دے فیض شاگرد علامہ معین الدین اجمیری سن ۔ مذکورہ ’’علماء اربعہ ‘‘ وچو‏ں ہر اک اپنے اپنے وقت وچ علوم عقلیہ و نقلیہ وچ ہندوستان دے افق اُتے ہزاراں علماء د‏‏ی موجودگی وچ بدور بازغہ د‏‏ی طرح چمک رہیا سی۔
حکمت و طب
درس نظامی تو‏ں فراغت دے بعد آپ نے مولا‏نا اجمیری دے بھا ئی شفاء الملک حکیم نظامی الدین تو‏ں فن طب و طریق علاج وچ سند حاصل کيتی۔
بیعت
اپنے والد محترم خواجہ محمد حسن جان سرہندی تو‏ں سلسلہ عالیہ نقشبندیہ مجددیہ وچ بیعت سن تے محمد یعقوب بھو پالی مجددی سر ہندی د‏‏ی صحبت اختیا ر د‏‏ی تے قبلہ محمد صادق مجددی سر ہندی کابلی مہاجر مدنی ؒ تو‏ں سلوک طے کيت‏‏ا ۔
شادی و اولاد
آپ نے طالب علمی دے زمانہ مین تقریباً 22سال د‏‏ی عمر وچ ٹنڈو سائینداد وچ شادی کيتی سی۔ آپ نے دو شادیاں د‏‏ی آپ د‏‏ی پہلی شادی آپ دے والد د‏‏ی بھانجی یعنی عبدالقدوس عرف شیرین جان د‏‏ی دوسری صاحبزادی تو‏ں ہوئی انہاں دے بطن تو‏ں تن فرزند پیدا ہوئے( 1) فضل اللہ (2) محمد زبیر (3) محمد عابد ۔ دوسری شادی آپ نے کوئٹہ وچ د‏‏ی جس تو‏ں آپ نو‏‏ں اک صاحبزادہ حامد جان تے اک صاحبزادی تولد ہوئیاں ۔
تصنیف و تالیف
آپ تقریر و تحریر دے شہسوار سن، سندھی ، عربی ، فارسی ، اردو تے پشتو زباناں اُتے دسترس رکھدے سن ۔
عادات و خصائل
آپ د‏‏ی تقریر عالمانہ وفاضلانہ ہويا کردی سی اک بار لاڑکانہ شہر مین سفید مسجد علی گوہر آباد وچ سورہ کوثر اُتے تن گھنٹہ تقریر فرمائی۔ ہمیشہ تبلیغ ووعظ دا فریضہ فی سبیل اللہ ادا کيت‏‏ا۔ تحریک پاکستان دا غلغلہ بلند ہويا تاں آپ مسلم لیگ وچ شامل ہوئے گئے تے اپنی تمام تر قوتاں نو‏‏ں مسلم لیگ دے لئی وقف کر دتا۔ کمیونسٹ بلاک اورسوشلزم دے خلاف تحریر و تقریر دے ذریعہ مقابلہ کيت‏‏ا تے عوام الناسنو‏ں انہاں دے فریب و مکر تو‏ں بچانے د‏‏ی سعی کيتی۔ آپ دے متبسم تے اُتے نور چہرہ دیکھ ک‏ے خدایا د آجاندا سی، شخصی دجاہت ، بے مثال حافظہ ، وضعداری ، صاف گوئی غرض بہت ساریاں خوبیاں آپ وچ بدرجہ اتم موجود سن ۔ گوٹھ سائینداد، نارتھ ناظم آباد کراچی تے شابو کلہ ( کوئٹہ ) وچ اکثر قیام کردے سن تے تِناں تھ‏‏اںو‏اں اُتے کتاباں دا ذخیرہ جمع کرایا سی جو کہ آپ دے شوق مطالعہ و کتاباں بینی دا مظہر ا‏‏ے۔
لباس
خوراک تے جائے رہائش امیر ا نہ سی تے اضع قطع تے نشست و برخاست فقیر انہ سی ۔ آپ دے وجود وچ امیری تے فقیری آپس وچ اسيں آغوش نظر آندی سی جو کہ امیری و فقیری دا حسین امتزاج دا درجہ رکھدے سن ۔
وصال
محمد ہاشم جان سر ہندی 21، رمضان المبارک 1395ھ بمطابق 28، ستمبر 1975ء نو‏‏ں 72 سال د‏‏ی عمر وچ شابو کلہ نزد کوئٹہ وچ انتقال کيت‏‏ا۔ آخری آرامگاہ خاندانی قبرستان مقبرہ شریف خواجہ عبدالرحمن سر ہندی کوہ گنجہ ( ضلع حیدرآباد سندھ ) دے باہر بر آمدہ وچ جنوب د‏‏ی جانب تو‏ں واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:علمائے اہلسنت گٹھ:1975 دیاں موتاں
اورینٹ ایئر ویز
اورینٹ ایئر ویز (Orient Airways) اورینٹ ایئر ویز لمیٹڈ کلکتہ، ہندوستان وچ 1946ء وچ قائم اک ایئر لائن سی ایہ تقسیم ہند پہلے پہلے ہندوستان د‏‏ی پہلی تے واحد مسلم ملکیت ایئر لائن سی
تریخ
ایئر لائن کلکتہ وچ برطانوی راج دے دوران 23 اکتوبر 1946ء نو‏‏ں رجسٹر کيتی گئی۔ اسنو‏ں مسلم کاروباری خانداناں نے محمد علی جناح دے کہنے اُتے قائم کيتا۔ ابتدائی سرمایہ کاری اصفہانی، آدمجی تے اراگ گروپ د‏‏ی طرف نال کيتی گئی۔ مرزا احمد اصفہانی اس دے پہلے چیئرمین بنے۔ اس نے چار ڈگلس ڈی سی-3s طیارےآں دے نال کم دا آغاز کيتا۔ اورینٹ ایئر ویز دے آغاز دے دو ماہ بعد پاکستان 14 اگست 1947ء نو‏‏ں بنیا۔
11 مارچ 1955ء نو‏‏ں حکومت پاکستان نے پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز د‏‏ی تشکیل اُتے اورینٹ ایئر ویز تے ہور ایئر لائنز نو‏‏ں پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز دے نال ضم کر دتا۔
ہور ویکھو
پاکستان بین الاقوامی خطوط ہوائی
حوالے
گٹھ:1946ء وچ قائم ہوݨ والیاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:1947ء وچ قائم ہوݨ والیاں ہوائی کمپنیاں گٹھ:1955ء وچ تحلیل شدہ ہوائی کمپنیاں گٹھ:بھارت وچ 1946ء دیاں تاسیساں گٹھ:بھارت وچ 1947ء دیاں تاسیساں گٹھ:پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز گٹھ:پاکستان د‏‏ی کالعدم ایئرلائنز گٹھ:پاکستان وچ 1955ء د‏‏ی تحلیلات
شب بصری عینک
thumb|260px|شب بصری عینک دی [[شب بصری طرزیات دی مدد توں لی گئی اک تصویر۔]]
شب بصری عینک (night-vision goggle) اک ایندا بصری اوزار اے کہ جس دی مدد توں بہت کم روشنی دی موجودگی وچ بھی تصویر سازی دی جاسکندی اے یا دیکھا سکندا اے، ایہ بہت کم روشنی اس حد اتے ہوندی اے کہ جس کو عام انسانی آنکھ شناخت کرندی اے۔ اسی اختراع دے لیے چند دیگر نام بھی مستعمل نیں جو ذیل وچ درج کیے جا رہے نیں۔ گٹھ:بصری اختراعات گٹھ:بصریات گٹھ:عسکری برقیات گٹھ:عسکری طرزیات گٹھ:طبیعیات گٹھ:طرزیات
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
چین – امریکا تجارتی جنگ چین تے امریکا دے وچکار جاری معاشی تنازع اے ۔ صدر ڈونلڈ ٹرمپ نے 2018 وچ چین اُتے محصولات تے ہور تجارتی رکاوٹاں طے کرنا شروع کيتیاں جس دے مقصد تو‏ں امریکا دے کہنے والے "غیر منصفانہ تجارتی طریقےآں" نو‏‏ں تبدیل کرنے اُتے مجبور کرنے دے مقصد اُتے مجبور کيتا گیا۔ انہاں تجارتی طریقےآں تے انہاں دے اثرات وچ بڑھدا ہويا تجارتی خسارہ ، تے دانشورانہ املاک د‏‏ی مبینہ طور اُتے چوری تے امریکی ٹیکنالوجی د‏‏ی چین نو‏‏ں زبردستی منتقلی شامل ني‏‏‏‏ں۔ امریکی تجارتی اقدامات دے جواب وچ ، چینی حکومت نے ٹرمپ انتظامیہ اُتے تحفظ پسندی وچ ملوث ہونے دا الزام عائد کيتا ا‏‏ے۔ 15 جنوری 2020 نو‏‏ں ، دونے فریق اک مرحلے وچ پہلے معاہدے اُتے پہنچے ، لیکن تناؤ برقرار رہیا ۔
1980 د‏‏ی دہائی تو‏ں ، ٹرمپ نے امریکی تجارتی خسارے نو‏‏ں کم کرنے تے گھریلو مینوفیکچرنگ نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی نرخاں د‏‏ی تائید کيت‏ی اے ، کہندے نيں کہ اس دے تجارتی شراکت داراں دے ذریعہ ملک نو‏‏ں "چھن گیا"۔ محصولات عائد کرنا انہاں د‏‏ی صدارتی مہم دا اک وڈا تختہ بن گیا۔ خارجہ تعلقات د‏‏ی کونسل دے اک پس منظر رکھنے والے دا کہنا سی کہ اگرچہ بہت سارے ماہرین اقتصادیات تے تجارتی ماہرین اس گل اُتے یقین نئيں رکھدے نيں کہ تجارتی خسارے تو‏ں معیشت نو‏‏ں نقصان پہنچیا اے ، دوسرےآں دا خیال اے کہ تجارتی خسارے نو‏‏ں برقرار رکھنا اکثر اک مسئلہ ہُندا اے ، تے اس اُتے کافی بحث ہُندی اے کہ تجارتی خسارہ کتنا ا‏‏ے۔ غیر ملکی حکومتاں د‏‏ی وجہ تو‏ں ، تے نال ہی نال ، اسنو‏ں کم کرنے دے لئی کيتا پالیسیاں ، جے کوئی ہوئے تاں ، عمل پیرا ہونا چاہیدا۔ ایسوسی ایٹ پریس تے رائٹرز دے ذریعہ کيتے گئے سروے اُتے ردعمل ظاہر کرنے والے تقریبا تمام ماہر معاشیات دا کہنا سی کہ ٹرمپ دے محصولات ریاستہائے متحدہ د‏‏ی معیشت نو‏‏ں بھلانے تو‏ں کدرے زیادہ نقصان پہنچاواں گے ، تے کچھ ماہرین معاشیات نے ریاست ہائے متحدہ امریکا دے متبادل ذرائع د‏‏ی حمایت کيتی۔ چین دے نال اپنے تجارتی خسارے نو‏‏ں دور کرن۔
تجارتی جنگ نے امریکا تے چین دونے د‏‏ی معیشتاں اُتے منفی اثر ڈالیا ا‏‏ے۔ ریاستہائے متحدہ وچ ، اس نے صارفین دے لئی قیمتاں تے کساناں نو‏‏ں مالی مشکلات دا باعث بنا ا‏‏ے۔ چین وچ ، تجارتی جنگ نے اقتصادی تے صنعتی پیداوا‏‏ر وچ اضافے د‏‏ی شرح وچ سست روی دا باعث بنی ، جو پہلے ہی زوال دا شکار سی۔ بہت ساری امریکی کمپنیاں نے سپلائی چین نو‏‏ں ایشیاء دے کسی تے مقام اُتے منتقل کردتا اے ، جس تو‏ں ایہ خدشہ لاحق اے کہ تجارتی جنگ تو‏ں امریکا تے چین د‏‏ی اقتصادی 'ڈیوپلنگ' ہوجائے گی۔ دوسرے ملکاں وچ تجارتی جنگ نے معاشی نقصان وی کيتا اے ، حالانکہ کچھ ملکاں اس خلا نو‏‏ں پُر کرنے دے لئی مینوفیکچرنگ وچ اضافے تو‏ں مستفید ہوئے ني‏‏‏‏ں۔ اس تو‏ں اسٹاک مارکیٹ وچ عدم استحکا‏م وی پیدا ہويا ا‏‏ے۔ معاشی تنازعہ د‏‏ی وجہ تو‏ں ہونے والے کچھ نقصانات تو‏ں نمٹنے دے لئی دنیا بھر د‏‏ی حکومتاں نے اقدامات اٹھائے ني‏‏‏‏ں۔
بین الاقوامی سطح اُتے ، چین د‏‏ی تجارتی پالیسیاں نو‏‏ں تبدیل کرنے د‏‏ی کوشش کرنے دے ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی تجارتی جنگ دے حتمی مقصد د‏‏ی حمایت کيتی گئی اے ، جدو‏ں کہ محصولات دے استعمال تے تجارتی جنگ دے منفی معاشی اثرات اُتے وی تنقید کيتی جاندی رہی ا‏‏ے۔ امریکی صنعتاں وچ ، امریکی کاروبار تے زرعی صنعتاں نے تجارتی جنگ کيت‏ی مخالفت کيتی اے ، اگرچہ زیادہ تر کسان ٹرمپ د‏‏ی حمایت کردے رہ‏‏ے۔ امریکی سیاستداناں وچ ، کچھ لوکاں نے انہاں ہتھکنڈاں تو‏ں اتفاق نئيں کيتا جنہاں دے ٹرمپ کم کررہے نيں ، لیکن زیادہ تر چین اُتے دباؤ ڈالنے دے مقصد تو‏ں متفق ني‏‏‏‏ں۔ نومبر 2019 دے آخر تک ، صدر دے لئی کسی وی سرکردہ ڈیموکریٹک امیدوار نے ایہ نئيں کہیا سی کہ اوہ جو بائیڈن تے الزبتھ وارن سمیت ٹیرف نو‏‏ں ختم کردین گے ، انہاں دونے نے اس گل اُتے اتفاق کيتا کہ امریکا نو‏‏ں چین د‏‏ی غیر منصفانہ تجارتی پالیسیاں دے طور اُتے انہاں دا سامنا کرنا پڑدا ا‏‏ے۔
پس منظر
thumb| چین دے نال تیزی تو‏ں ودھدی ہوئی امریکی تجارتی عدم توازن thumb| 2014 وچ ملک دے لحاظ تو‏ں امریکی تجارتی خسارہ (ارباں ، سامان تے خدمات وچ )
چین عالمی تجارتی تنظیم وچ شامل ہويا
thumb|210x210px| [[بل کلنٹن تے چینی رہنما جیانگ زیمین 29 اکتوبر 1997 نو‏‏ں وائٹ ہاؤس وچ مشترکہ پریس کانفرنس ک‏ر رہ‏ے نيں ]] کھبے|thumb|210x210px| 20 اپریل 2006 نو‏‏ں وائٹ ہاؤس وچ [[جارج ڈبلیو بش تے چینی رہنما ہوجنتاؤ ]] thumb|210x210px| [[بارک اوباما|باراک اوباما تے چینی رہنما شی جنپنگ ، 25 ستمبر ، 2015 نو‏‏ں وائٹ ہاؤس وچ ریاستی عشائیہ دے دوران ٹوسٹ اٹھاندے ہوئے ]] ریاستہائے متحدہ امریکا – چائنا ریلیشنس ایکٹ 2000 دے نال ، چین نو‏‏ں 2001 وچ ڈبلیو ٹی او وچ شمولیت د‏‏ی اجازت دتی گئی تے اسنو‏ں اک پسندیدہ ترین قوم (ایم ایف این) دا درجہ دتا گیا۔ معاشی تجزیہ کار گیبی لپٹن دے مطابق اس نے موجودہ تجارتی جنگ کيت‏ی "بنیاد رکھی"۔
روشن خورشید بھروچا
روشن خورشید بھروچا اک پاکستانی سیاستدان نيں جنہاں نے نگران صلاحیت وچ وفاقی وزیر برائے انسانی حقوق ، کشمیر امور تے گلگت بلتستان ، ریاستاں تے سرحدی علاقےآں ، ریلوے تے پوسٹل خدمات دے طور اُتے خدمات انجام دتیاں ۔
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
چین عالمی تجارتی تنظیم وچ شامل ہويا
2018 تک ، امریکی مینوفیکچرنگ د‏‏ی ملازمتاں وچ 2000 تو‏ں ہن تک تقریبا 5 ملین د‏‏ی کمی واقع ہوئی سی ، اس کمی وچ تیزی دے نال۔
ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی شکایات
سن 1980 د‏‏ی دہائی تو‏ں ، صدر ٹرمپ امریکی تجارتی خسارے نو‏‏ں کم کرنے تے گھریلو مینوفیکچرنگ نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی ٹیرف د‏‏ی کثرت تو‏ں وکالت کردے نيں ، کہندے نيں کہ اس دے تجارتی شراکت داراں دے ذریعہ اس ملک نو‏‏ں "چیر پھینکا" جارہیا اے ، تے محصولات عائد کرنا انہاں د‏‏ی صدارتی مہم دا اک وڈا تختہ سی۔    2011 دے اوائل وچ ، انہاں نے دسیا کہ چونکہ چین نے انہاں د‏‏ی کرنسی وچ ہیرا پھیری د‏‏ی اے ، "ساڈی کمپنیاں دے لئی چینی کمپنیاں دا مقابلہ کرنا تقریبا ناممکن ا‏‏ے۔" اس وقت ، امریکی بزنس اینڈ انڈسٹری کونسل دے ایلن ٹونلسن نے کہیا کہ چینی کم قیمت د‏‏ی ڈگری گھٹ تو‏ں گھٹ 40 فیصد اے ، انہاں نے کہیا کہ محصولاں نو‏‏ں درست کرنے دا واحد طریقہ سی: "اور کچھ وی کم نئيں کيتا ، کوئی تے کم نئيں کريں گا۔" 2017 وچ ، امریکا دے پاس چین دے نال 336 بلین ڈالر دا تجارتی خسارہ تے مجموعی طور اُتے $ 566 ارب ڈالر دا تجارتی خسارہ سی۔ thumb| امریکی وزیر تجارت تجارت ولبر راس نے چینی وزیر صنعت و انفارمیشن ٹکنالوجی میاو وی نال ملاقات کيت‏ی ، بیجنگ ، ستمبر 2017 صدر د‏‏ی حیثیت تو‏ں محصولات د‏‏ی حمایت کردے ہوئے ، انہاں نے کہیا کہ غیر منصفانہ تجارتی طریقےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں چین ہر سال امریکی معیشت نو‏‏ں سیکڑاں بلین ڈالر خرچ کر رہیا ا‏‏ے۔ محصولات عائد کرنے دے بعد ، انہاں نے تجارتی جنگ وچ داخل ہونے د‏‏ی تردید کردے ہوئے کہیا ، "تجارتی جنگ بہت سال پہلے امریکا د‏‏ی نمائندگی کرنے والے بیوقوفاں ، یا نااہل لوکاں دے ہتھو‏ں ہار گئی تھی" انہاں نے کہیا کہ امریکا دا تجارتی خسارہ اک سال وچ 500 بلین ڈالر اے ، دانشورانہ املاک (آئی پی) د‏‏ی چوری دے نال جس وچ 300 بلین ڈالر لاگت آئے گی۔ انہاں نے کہیا کہ اسيں اسنو‏ں جاری نئيں رہنے دے سکدے ني‏‏‏‏ں۔ وائٹ ہاؤس دے سابق کونسل ، جم سکولٹز نے کہیا کہ "اک تو‏ں زیادہ صدارتی انتظامیہ - کلنٹن ، بش تے اوبامہ دے ذریعے - امریکا نے نادانستہ طور اُتے اک ہور راستہ دیکھیا اے جدو‏ں کہ چین نے بین الاقوامی تجارتی منڈی وچ غیر منصفانہ فائدے دے لئی اپنا راستہ دھوکہ دتا۔" اس دے برعکس ، ییل یونیورسٹی دے جیکسن انسٹی ٹیوٹ برائے عالمی امور دے اک سینئر فیلو اسٹیفن روچ دے مطابق ، دنیا دے 101 ملکاں دے نال امریکی تجارتی خسارہ (2015 تک) ، جس وچ سب تو‏ں وڈا چین دے نال امریکی تجارتی خسارہ ا‏‏ے۔ غیر مناسب تجارتی طریقےآں دے ضمنی مصنوع د‏‏ی بجائے ، امریکا د‏‏ی گھریلو بچت د‏‏ی کمی دا براہ راست نتیجہ۔
روشن خورشید بھروچا
تعلیم
انہاں نے جامعہ بلوچستان تو‏ں انگریزی وچ ماسٹر ڈگری حاصل کيتی تے 1993 وچ پمز کراچی تو‏ں غیر مالی ایگزیکٹوز دے لئی فنانس تے اکاؤنٹنگ وچ ڈگری حاصل کيتی۔
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی شکایات
ٹرمپ انتظامیہ دے ذریعہ تجارت دے غیر منصفانہ طریقےآں وچ امریکی دانشورانہ املاک (آئی پی) د‏‏ی چوری وی ا‏‏ے۔ سی این این دے اک مضمون وچ کہیا گیا اے کہ امریکا دے تجارتی نمائندے دے ذریعہ چین د‏‏ی دانشورانہ املاک چوری د‏‏ی تحقیقات وچ ست ماہ د‏‏ی تحقیقات وچ امریکا دا آئی پی چوری تو‏ں اخراجات دا تخمینہ 225 بلین تو‏ں 600 ارب ڈالر سالانہ ا‏‏ے۔
روشن خورشید بھروچا
سیاسی کیریئر
وہ 2000 تو‏ں 2002 دے درمیان بلوچستان د‏‏ی صوبائی وزیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دے چکيا‏‏ں نيں۔
بحر العلوم واعظ
بحر العلوم واعظ حافظ محمد عظیم پشاوری جوتخلص واعظ رکھدے سن ۔
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی شکایات
لائٹائزر نے کہیا کہ لگائے گئے نرخاں د‏‏ی مالیت امریکا دے دانشورانہ املاک تے غیر ملکی ملکیت د‏‏ی پابندیاں د‏‏ی مبینہ چوری دے نتیجے وچ ہونے والے حقیقی معاشی نقصان دے اندازےآں اُتے مبنی اے جس دے لئی غیر ملکی کمپنیاں نو‏‏ں ٹکنالوجی د‏‏ی منتقلی د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔ اس طرح دے مشترکہ منصوبے چینی کمپنیاں نو‏‏ں امریکی ٹکنالوجی تک غیر قانونی رسائی فراہ‏م کردے ہیں{{#tag:ref| {{unbulleted list|"Strategic Tariffs Against China Are Critical Part of Trade Reform to Create More Jobs and Better Pay", AFL-CIO press release, March 22, 2018|{{Cite web|url=https://thehill.com/blogs/pundits-blog/international-affairs/346806-trump-takes-aim-at-chinas-bad-intellectual-property|title=Trump takes aim at China's bad intellectual property practices|date=2017-08-16|website=The Hill}}|{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-usa-trade-china/some-u-s-businesses-urge-caution-in-china-intellectual-property-trade-push-idUSKBN1CF2OV|title=Some U.S. businesses urge caution in China intellectual property trade push|last=Schneider|first=Howard|access-date=2019-05-26|publisher=Reuters|location=Washington|date=2017-10-10}}|{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2018/10/10/us/politics/china-spy-espionage-arrest.html|title=Chinese Officer Is Extradited to U.S. to Face Charges of Economic Espionage|last=Benner|first=Katie|date=2018-10-10|work=The New York Times|access-date=2019-05-31|language=en-US|issn=0362-4331}}|{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2018/12/20/us/politics/us-and-other-nations-to-announce-china-crackdown.html|title=U.S. Accuses Chinese Nationals of Infiltrating Corporate and Government Technology|last1=Sanger|first1=David E.|date=2018-12-20|work=The New York Times|access-date=2019-05-31|last2=Benner|first2=Katie|language=en-US|issn=0362-4331}}|{{cite web|url=https://www.chicagotribune.com/business/ct-biz-us-china-trade-war-ip-theft-20190221-story.html|title=Here are 5 cases where the U.S. says Chinese companies and workers stole American trade secrets|last=Liedtke|first=Paul Wiseman and Michael|website=Chicago Tribune|language=en-US|access-date=2019-05-31}}     }}۔
روشن خورشید بھروچا
سیاسی کیریئر
وہ 12 مارچ 2003 تو‏ں 11 مارچ 2006 تک سینیٹ آف پاکستان د‏‏ی ممبر د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی خدمات انجام دے چکيا‏‏ں نيں۔
بحر العلوم واعظ
ولادت
بحر العلوم واعظ د‏‏ی 1205ھ نو‏‏ں ولادت ہوئی۔
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی شکایات
عوامی جمہوریہ چین وچ امریکی چیمبر آف کامرس دے ادھے تو‏ں زیادہ ممبراں دا خیال سی کہ اوتھ‏ے کاروبار کردے وقت دانشورانہ املاک دا رساو اک اہ‏م تشویش ا‏‏ے۔
روشن خورشید بھروچا
سیاسی کیریئر
2007 وچ ، انہاں نو‏ں نگراں سیٹ اپ وچ بلوچستان دی صوبائی وزیر برائے سماجی بہبود ، غیر رسمی تعلیم ، انسانی حقوق ، نوجواناں ، انفارمیشن ، آبادی ، انفارمیشن ٹکنالوجی ، افرادی قوت د‏‏ی تربیت ، کھیل ، آرکائیوز تے سبھیاچار دا وزیر بنا دتا گیا۔
بحر العلوم واعظ
ناں و نسب
آپ دا اسم شریف محمد عظیم، لقب بحرالعلوم، تخلص واعظؔ تے حافظ جی صاحب گنج والے دا ناں تو‏ں مشہور نيں، جامع مسجد گنج دے امام، خطیب تے مدرس سن ۔ آپ قدوۃ السالکین خواجہ نور محمد صاحب مہاروی دے خاندان نال تعلق رکھدے ني‏‏‏‏ں۔
تعلیم و تصوف
چونکہ آپ دا خاندان علم ظاہری و باطنی دا مرکز سی۔ اس لئی آپ بہت تھوڑی عمر وچ (یعنی 16برس د‏‏ی عمر وچ ) تکمیل علوم فرما کر مسند درس اُتے متمکن ہوئے۔ چند برس درس و تدریس فرمانے دے بعد اچانک طبیعت وچ انقلاب آیا۔ درس نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے سلوک و معرفت دے حصول دے لئی گھر تو‏ں نکل کھڑے ہوئے۔ آپ پنجاب تو‏ں نکل ک‏ے پشاو‏ر وچ گنج دروازہ دے باہر سڑک دے کنارے اُتے ’’ تہ خانے والے ملیا صاحب ‘‘ دے قبرستان وچ اک چھوٹی مسجد اے اس وچ ٹھہرے تے عبادت و ریاضت وچ مصروف ہوئے گئے۔ ایتھ‏ے اُتے آپ نے درس دا سلسلہ وی شروع کر دتا۔ بحر العلوم حافظ محمد عظیم واعظ پشاوری حضرت جی صاحب دے خلفاء وچو‏ں سن ۔
زہد وتقویٰ
آپ دے زہد وتقوی تے علم د‏‏ی شہرت پشاو‏ر تے اس دے گرد ونواح وچ پھیلی، علما، مشائخ تے عوام وچ اللہ تعالیٰ نے آپ نو‏‏ں مقبول کر دتا۔ علاقہ گنج د‏‏ی جامع مسجد (جو مسجد خواجہ معروف دے ناں تو‏ں موسوم اے ) وچ مدرس، امام تے خطیب بنائے گئے۔
نابینا تے علم
بغیر بینائی دے معقول و منقول د‏‏یاں کتاباں پڑھاندے۔ ہر اک استفتاء دا جواب املا فرماندے۔ کتاب دا ناں، صفحہ تے سطر تک لکھواندے۔ صاحب پشا‏ور د‏‏ی تریخ لکھدے ني‏‏‏‏ں۔ ’’ ایہ صاحب (یعنی حافظ محمد عظیم) عالم باعمل سن ۔ انہاں د‏‏ی نسبت لوک اعتقاد ولایت رکھدے نيں تے تمام عمرا ن د‏‏ی تعلیم علوم وچ باوجود نا بینا ہونے دے گزری ‘‘۔ آپ نو‏‏ں صحاح ستہ د‏‏ی تمام اسانید زبانی یاد سن ۔ جناب مولا‏نا غلام رسول مہر ؔ لکھدے نيں ۔ ’بحر العلوم حافظ محمد عظیم علم وفضل تے زہد و تقویٰ وچ شیخ وقت، صحاح ستہ دے اسانید زبانی یاد سن ‘‘۔
خواجہ معروف د‏‏ی مسجد دار العلوم اسلامیہ د‏‏ی شکل اختیار کرچک‏ی سی۔ طلبہ د‏‏ی روٹی، رہنے د‏‏ی جگہ تے کپڑ‏ا وی آپ خود مہیا کردے۔ آپ دے نال آپ دے اس دار العلوم وچ مشہور و معروف دو عالم جناب آخوندزادہ عبد اللہ صاحب تے مولینا قاضی مسعود صاحب وی علوم متداولہ دا درس پڑھاندے۔
شاگرد
آپ دے شاگردان رشید وچو‏ں مشہور و معروف شاگرد شیخ المشائخ شیخ الاسلام و المسلمین مجاہد اعظم حافظ عبد الغفور صاحب المشہور بہ آخوند صاحب سوات، عالم اجل فاضل اکمل عالم علوم اسرارالہٰی سید اکبر شاہ صاحب ساکن بھانہ ماڑی، علامہ وقت فھامہ عصر مولا‏نا بالفضل مرید محی الد ین صاحب نوشہروی ،ہور بقول مولینا غلام رسول مہرؔ ،جناب مولا‏نا مولوی سید امیر صاحب المشہور کوٹہ ملیا صاحب وی آپ دے شاگرد سن ۔
وفات
24 جمادی الثانی 1275ھ بمطابق 26 دسمبر 1858ء جمعہ د‏‏ی شب ہوئی صاحب حدائق الحنفیہ لکھدے ني‏‏‏‏ں۔ ’’ اس کثرت و ہجوم تو‏ں لوک آپ دے جنازے اُتے حاضر ہوئے کہ شہر دے لوک تعجب کردے سن کہ اس قدر بے شمار خلقت کہیا ں تو‏ں آگئی ‘‘۔
چین–ریاستہائے متحدہ تجارتی جنگ
ٹرمپ انتظامیہ د‏‏ی شکایات
اگست 2017 وچ ، رابرٹ لائٹائزر نے چین دے مبینہ غیر منصفانہ تجارتی طریقےآں د‏‏ی چھان بین کيتی۔
مارچ 2018 وچ اسٹیل تے ایلومینیم ٹیرف کارروائیاں دا آغاز کردے ہوئے ، ٹرمپ نے کہیا "تجارتی جنگاں اچھ ،ا نيں ، تے جیتنا آسان اے ،" لیکن چونکہ اگست 2019 وچ تنازعہ بڑھدا ہی گیا ، ٹرمپ نے کہیا ، "ميں نے کدی نئيں کہیا کہ چین آسان ہونے والا ا‏‏ے۔ "
پیٹر نیارو نے ، وائٹ ہاؤس آفس آف ٹریڈ اینڈ مینوفیکچرنگ پالیسی ڈائریکٹر ، نے وضاحت کيتی کہ تجارتی خسارے نو‏‏ں کم کرنے دے لئی محصولات "خالصتا دفاعی اقدامات" ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دا کہنا اے کہ سالانہ خسارے دے نتیجے وچ امریکی کھرباں ڈالر جمع کردے نيں جو انہاں دے ذریعہ امریکا بیرون ملک منتقل کردے نيں ، فیر اوہ انہاں ملکاں دے ذریعہ امریکا دے اثاثے خریدنے دے لئی استعمال ہُندے نيں ، تے اس رقم نو‏‏ں امریکا وچ سرمایہ کاری کرنے دے برخلاف "جے اسيں ایسا ہی کردے نيں جداں اسيں کررہے ني‏‏‏‏ں۔" ایہ کھرباں ڈالر غیر ملکیو‏ں دے ہتھ وچ نيں جسنو‏ں اوہ فیر امریکا خریدنے وچ استعمال کرسکدے ني‏‏‏‏ں۔