cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سوشانت دیڡگیکر
سوشانت دیڡگیکر اک بھارتی ماڈل، اداکار، کلاکار، گلوکار اتے وڈیؤ جوکی اے، جس نوں ٹیلیوژن شو اتے فلماں وچ ویکھیا جا سکدا اے۔ جولائی 2012 وچ اس نے مسٹر گے انڈیا 2014 دا تاج حاصل کیتا۔ اس نے مسٹر گے عالمی 2014 وچ بھارت دی نمائندگی کیتی۔ مسٹر گے عالمی 2014 دوران اسنے بہت سارے اعزاز حاصل کیتے، پر اس نوں رئیلٹی شو بگ بوس- 8 وچ کونٹیسٹنٹ وجوں حصہ لین کرکے جانیا جاندا اے۔
مڈھلا جیون
سوشانت دا جم گوئن کونکنی توں آئے ماں پیؤ پردیپ دوگیکر اتے بھارتی دوگیکر دے گھر باندرا، ممبئی وچ ہویا۔ اسدے پیؤ جی۔ایم۔اے۔اے۔اے۔ دے جنرل سیکریٹری ہن۔ اسنے اپنی سکولی پڑھائی آریہ تعلیم مندر، باندرا توں پوری کیتی۔
کیریئر
سوشانت نے اپنے کیریئر دی شروعات یو۔ٹی۔وی۔بنداس اُتے بگ سوچ دے تیجے سیزن نال کیتی، جو روہت سیٹی ولوں ڈائریکٹ کیتا گیا سی۔ پھر اسنے اس چینل دے شو ظلم کا پنچناما دی میزبانی کیتی۔ اسنے کلر ٹی۔وی۔ دے بگ بوس-8 کونٹیسٹنٹ وجوں حصہ لیا۔ اوہ اس شو دے 10 فائنل-لسٹ وچوں اک سی۔ سشانت اتہاس وچ پہلا اجیہا انسان اے، جس نے تن سہِ-سنمان- مسٹر گے ورلڈ کنجینلٹی-2014, مسٹر پیپلز چوئس اتے مسٹر گے ورلڈ آرٹ-2014 حاصل کیتے۔ اسنے ٹی۔وی۔ کمرشیئل اُتے ماروتی سجوکی، ایم۔ٹی۔وی۔انڈیا، چینل وی۔ اتے آئیڈیا موبائل جہیاں کمپنیاں لئی وی کم کیتا۔
نجی زندگی
سوشانت دا اک وڈا بھرا کرن دیوگیکر اے، جو خود اک ماڈل اے۔ دوگیکر نے نفسیات وجوں شرٹیپھکیٹ حاصل کیتا اے اتے اسنے صنعت نفسیات وچ ماسٹر کیتی اے۔
حوالے
گٹھ:جم 1990 گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بگ بوس لڑی دے مقابلہ باز گٹھ:مراٹھی لوک گٹھ:گے اداکار گٹھ:گے کلاکار گٹھ:بھارت وچ ایلجیبیٹی لوک
ابان بن تغلب
ابان بن تغلب (م۱۴۱ق/۷۵۸م) ادیب، قاری، فقیہ، مفسّر تے امامیہ محدّثاں وچو‏ں نيں۔ان دا مکمل ناں ابان تغلب بن رُباح بَکری جُرَیری کِنْدی رَبَعی کوفی سی۔ زیادہ زندگی تابعین دے نال گزاری تے انہاں تو‏ں استفادہ کیندا۔امام سجاد (ع)، امام محمد باقر (ع) تے امام جعفر صادق (ع) دے زمانے نو‏‏ں درک کيت‏‏ا .کہندے نيں : ۳۰,۰۰۰ احادیث امام صادق (ع) تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔
ناں و نسب
ان دا ناں ابان بن تغلب بن رُباح بَکری جُرَیری کِنْدی رَبَعی کوفی تھا۔اکثر منابع نے انہاں دتی کنیت ابوسعید ،بعض نے ابوسعد یا ابن سعید ذکر کيتی اے جدو‏ں کہ بعض ہور نے ابواُمیمہ کہیا ا‏‏ے۔ «‌جریری‌» کہلانے دا سبب بنی جریر بن عُباده دا غلام ہونا سی۔ اپنے جد بکر بن وائل د‏‏ی وجہ تو‏ں بکری کہلاندے نيں
ولادت تے وفات
ولادت تے مقام ولادت دے متعلق معلومات نئيں اے ۔کوفی کہلانے د‏‏ی وجہ تو‏ں کہیا جا سکدا اے زندگی دے اکثر سال کوفہ وچ گزارے نيں ہور اوتھے پیدا ہونے دا احتمال وی موجود اے ۔
انہاں دتی وفات کوفہ دے شہر وچ 141ہجری قمری وچ ہوئی ۔
تابعین تے آئمہ (ع)
ابان نے زندگی دا زیادہ حصہ تابعین تے انہاں دے دروس تو‏ں استفادہ کیندا ۔اسی وجہ تو‏ں ابن حبان نے انہاں نو‏ں کوفہ دے تابعین د‏‏ی پیروی کرنے والے مشاہیر وچ گنیا اے ۔ اگرچہ نجاشینے ابوزُرعَہ دے حوالے تو‏ں کہیا اے کہ ابان نے انس بن مالک صحابی (درگذشت۹۳ق) پیغمبر تو‏ں وی روایت نقل کيتی ا‏‏ے۔
انہاں نے امام سجاد(ع) ، امام محمد باقر(ع) و امام جعفر صادق (ع) دا زمانہ وی درک کيت‏‏ا تے انہاں دے پاس اس زمانے دے حدیث جداں رائج علوم انہاں تو‏ں حاصل کيتے تے امام صادق دے حوزۂ درس وچ اک مقام حاصل کيت‏‏ا۔
کثیر احادیث دا نقل کرنا
ابان امام صادق(ع) تو‏ں کثیر احادیث نقل کرنے وچ معروف سن ۔ کہندے نيں ۳۰،۰۰۰ حدیثاں انہاں تو‏ں روایت کيت‏یاں ناں۔
مختلف علوم اُتے گرفت
علم قرائت قرآن عاصم بن ابی النَّجُود ، طلحہ بن مُصَرِّف تے سلیمان أعمَش تو‏ں حاصل کيت‏‏ا۔ایہ انہاں تن افراد وچو‏ں نيں جو مکمل قرآن اعمش تو‏ں پڑھ سک‏‏ے ۔ وہ عظیم قاریاں وچو‏ں سن تے خود اک مخصوص روش تو‏ں قرآن د‏‏ی تلاوت کردے سن کہ قاریاں وچ معروف سی۔ شیخ طوسی محمد بن موسی بن ابی مریم، صاحب اللّؤلؤ تو‏ں نقل کردے نيں کہ اوہ اپنے زمانے وچ اس فن دے ماہر ترین فرد سن ۔
ابان قرآن و حدیث دے علاوہ علم فقہ، ادب، لغت و نحو وچ صاحب نظر شمار ہُندے سن ۔ طوسی دے بقول امام صادق(ع) نے اک مرتبہ شامی تو‏ں ادبی مناظرے دے لئی اسنو‏ں متعین کيت‏‏ا۔
دفاعِ تشیع
ابان دے زمانے وچ مسلماناں د‏‏ی مختلف اقوام د‏‏ی فرہنگ و معارف تو‏ں آشنائی د‏‏ی وجہ تو‏ں دینی تے عقائدی موضوعات وچ جدال فکری ظاہر ہوئے چکيا سی تے طرح طرح دے فرقے اپنی خود ساختہ آرا دے زیر اثر فقہی تے کلامی آرا دا دفاع کرنے دے لئی میدان عمل وچ اترے ہوئے سن ۔ اس دور وچ ابان انہاں افراد وچو‏ں سن کہ جو اہل بیت د‏‏ی تعلیم وتربیت تو‏ں الہام لیندے ہوئے اس مذہب د‏‏ی تبلیغ تے تشیع دے دفاع وچ کھڑے ہوئے سن ۔اسی وجہ تو‏ں شیعہ آئمہ دے نزدیک اک خاص منزلت تے مقام رکھدے سن تے انہاں دے معاصرین احادیث سننے تے مسائل وچ استفادے دے لئی انہاں دے در اُتے آندے سن ۔
امام باقر(ع) نےابان تو‏ں کہیا سی: مدینے د‏‏ی مسجد وچ بیٹھو تے دین دے مسائل وچ لوکاں دے لئی فتوے دو۔ماں تسيں جداں افراد نو‏‏ں اپنے شیعاں وچ دیکھنے نو‏‏ں دوست رکھدا ہاں ۔
علمائے رجال د‏‏ی رائے
شیعہ علمائے رجال انہاں نو‏ں ثقہ تے قابل اعتماد سمجھدے نيں.
علمائے اہل سنت
احمد بن حنبل، یحیی بن معین، ابوحاتم تے نسائی جداں اہل سنت دے علمائے رجال انہاں دتی وثاقت د‏‏ی تائید کردے نيں ۔
مشائخ
تین آئمہ تے انس بن مالک دے علاوہ ابان دے مشائخ حدیث :
ابان تو‏ں روایت کرنے والے
دوسری صدی دے راویاں نے انہاں تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں ۔عبداللہ مامقانی نے انہاں دتی تعداد ۵۰ تن سمجھدے نيں ۔انہاں وچو‏ں بعض دے اسما درج ذیل نيں :
تالیفات
ابان د‏‏ی طرف بعض کتاباں د‏‏ی نسبت دتی گئی اے لیکن اوہ ہن موجود نئيں اے ۔بعض دے اسما درج ذیل نيں:
اس کتاب وچ ابان نے قرآن دے غریب لفظاں د‏‏ی توضیح تے شرح دتی اے اوراس دے لئے اوہ شواہد ذکر کيتے جنہاں نو‏ں خود عرباں تو‏ں سنیا سی ۔ ابان اوہ پہلی شخصیت نيں جنہاں نے سب تو‏ں پہلے علم غریب القرآن وچ کتاب تالیف کيتی ۔ ایہ کتاب اس نوع تے موضوع دا پہلا اثر سی ۔ایہ کتاب لغت تے تفسیر وچ نہایت اہمیت د‏‏ی حامل اے ۔ دوسری صدی دے لغویاں تے مفسّرین اس کتاب تو‏ں استناد کردے سن ۔ عبدالرحمن بن محمد ازدی کوفی نے اس کتاب تے ہور کتاباں تو‏ں استفادہ کردے ہوئے ايس‏ے موضوع وچ کتاب تالیف کيتی جس وچ اختلاف تے اشتراک دے تھ‏‏اںو‏اں ذکر کيتے سن ۔
بیرونی رابطے
گٹھ:اصحاب امام سجاد گٹھ:اصحاب امام محمد باقر گٹھ:اصحاب امام جعفر صادق گٹھ:امام صادق دے شاگرد گٹھ:شیعہ گٹھ:شیعہ شخصیتاں
ہیلی سہار
thumb| ہیلی سہار واشنگٹن، ڈی۔سی۔ وچ 2019 کیپیٹل پرائیڈ دوران۔ ہیلی سہار (جم 12 جولائی 1988) اک امریکی اداکارہ اے۔ اوہ اپنے ابھنی لئی لولو ابانڈینس وجوں جانی جاندی اے، اس توں بعد 'پوز' ٹیوی سیریز وچ ہاؤس آف پھروسٹی دی سہِ-بانی وجوں جانی گئی۔
مڈھلا جیون
سہار دا پیؤ اک بیپٹسٹ چرچ دے پرچارک سن۔ سہار دی پرورش لاس اینجلس دے مذہبی گھر وچ ہوئی۔ سہار دے پنج بھرا ہن۔ بچپن وچ اوہ ایل۔اے۔ دی ڈبلیو۔این۔بی۔اے۔ ٹیم، سپارکس دی اک ڈانسر سی۔ سہار نے لاس اینجلس بال سین وچ حصہ لیا، اتے 18 سالاں دی عمر وچ، اس ہاؤس وچ شامل ہون توں تقریباً اک سال بعد ہاؤس آف روڈیؤ دی "مدر" وجوں بال کمیونٹی وچ سبھ توں چھوٹی لیڈر بن گئی۔ بعد وچ سہار، ہاؤس آف الر ول چلی گئی۔ اوہ اپنے آپ نوں ٹرانس تجربہ دی عورت وجوں درساؤندی اے۔
کریئر
سہار نے اپنی پہلی آن-سکرین کردار 2011 دی لیو اٹ اون پھلور ' تے نبھائی سی۔ اس نے یو۔ایس۔اے۔ دے مسٹر روبوٹ اتے ایمازان دے ٹرانسپیرینٹ وچ معمولی کردار وی نبھائے ہن۔ سہار نے 'چارم' دے اوپھ بروڈویء پروڈکشن وچ وی کم کیتا اے۔ اسنے پوز دی مکھ کردار دے حصے وجوں للو دی کردار نبھایا اے، جو ایپھئیکس ٹیوی سیریز اے اتے ایہہ 2018 وچ شروع ہوئی سی۔ 2019 وچ سہار نے پھریپھارم ٹیوی شو گڈّ ٹربل وچ مڑ جاجن دے کردار نبھاؤنی شروع کیتی۔
باہری لنک
گٹھ:21ویں صدی دیاں امریکی اداکاراواں گٹھ:جم 1988 گٹھ:زندہ لوک گٹھ:ایلجیبیٹی
کھٹانہ
کھٹانہ: (انگریزی: Khatana، ہندی: खट्टाना ) ایہ گجراں دے قبیلے وچو‏ں اک گوت ا‏‏ے۔ جنہاں نے برصغیر پاک و ہند تے وسطی ایشیا وچ ختن بادشاہت تو‏ں ریاست سوات تک وکھ وکھ حکومتاں قائم کيت‏یاں تے جیہناں دا تعلق ترکستان دے قدیم شہر ختن دے یوچی یا ساکا سیسی (آریائی) قبیلے وچو‏ں ا‏‏ے۔
کھٹانہ لفظ د‏‏ی اصطلاح
کھٹانہ قبیلے دا ناں ترکستان (سنکیانگ) دے تاریخی شہر ختن تو‏ں نکلیا اے جس د‏‏ی انہاں نے نیہہ رکھی تے صدیاں تک اس دے حکمران رہ‏‏ے۔ لفظ کھٹانہ دے معنی نيں "کھوٹان دا حان (بادشاہ)" اس وچ "ہ یا ا" دا وادھا سنسکرت بولی د‏‏ی وجہ تو‏ں ہويا جداں گرجر (گجر) نو‏‏ں گرجرا بولا جاندا سی ، کچھ تریخ دان اس دا مطلب "کھوٹان دا رانا (بادشاہ)" وی کڈدے نيں۔ جنہاں نو‏ں کھوٹانی وی کہیا جاندا اے
پاکستان
پاکستان وچ آزاد کشمیر، گلگت بلتستان، خیبر، ہزارا تے پنجاب وچ کافی تعداد وچ آباد نيں۔
بھارت
بھارت وچ ریاست جموں‏ و کشمیر، ہماچل پردیش، اتراکھنڈ، اترپردیش، ہریانہ، پنجاب، دہلی تے راجستھان وچ وی کافی آباد نيں۔
کھٹانہ قبیلے د‏‏ی تریخ
تریخ دے جھروکاں تو‏ں کلاسیکی عہد، قرون وسطی تے نوآبادیا‏تی دور د‏‏ی تھلے لکھے چند ریاستاں ملدی نيں جنہاں دے کھٹانہ گرجر حکمران رہ‏‏ے۔
کھوٹان بادشاہت
کھوٹان شہر د‏‏ی نیہہ تیسری صدی ق م دے آس پاس راجہ اشوک دے دور وچ ہند آریائی دے اک گروہ نے رکھی سی اک نسخے دے مطابق، قدیم ٹیکسلا دے اک قبیلے دے رئیس، جنہاں نے اپنا نسب دیوت‏ا ویشراونا تو‏ں ملایا، کہیا جاندا اے انہاں نے اشوک اعظم دے بیٹے راجکمار کنالہ نو‏‏ں اَنھّا کردتا سی۔ موری شہنشاہ نے انہاں نو‏ں سزا دے طور اُتے ہمالیہ دے شمال وچ جلاوطن کردتا سی۔ جتھے اوہ کھوٹان وچ آباد ہوئے تے اپنے اک رکن نو‏‏ں بادشاہ منتخب کيتا۔ اک وکھ وکھ وژن دے مطابق ایہ خود راجکمار کنالہ ہی سن جنہاں نے جلاوطنی اختیار کيتی تے کھوٹان بادشاہت (گھسٹانہ / کھسٹانہ / کھوٹانہ) د‏‏ی نیہہ رکھی۔
کھوٹان سلطنت وچ ہند آریائی قبیلے دے نال نال ایرانی تے چینی باشندے وی آباد سن ۔ یوچیاں نے جدو‏ں باختر اُتے حملہ کيتا تاں باختر وچ بسنے والے ساکا کچھ شمال وچ کھوٹان تے جنوب مشرق وچ ہندوستان وچ ہجرت کرگئے۔ دوسری صدی عیسوی وچ کھوٹان سلطنت دے راجہ وجے کریندی کھٹانہ نے کشانہ سلطنت دے شہنشاہ کنشک د‏‏ی وسطی انڈیا دے اک شہر ساکیٹا نو‏‏ں فتح کرنے وچ مدد کيت‏ی۔
اک چھوٹی بادشاہت ہونیکی وجہ تو‏ں کھوٹان اُتے چینی خانداناں ہان تے تانگ دا وی بہت اسر و رسوخ رہیا اے کھوٹان دے بادشاہ گوانگدے نے 73ء؁ وچ کھوٹان نو‏‏ں ہان خاندان دے حوالے ک‏ے دتا۔ کھوٹان دے اودو‏ں شیانگنو دے نال تعلقات سن جنہاں نے ہان دے شہنشاہ منگ 57 تو‏ں 75ء؁ دے دور وچ کھوٹان اُتے حملہ کيتا تے کھوٹان سلطنت دے دربار نو‏‏ں مجبور کيتا کہ اوہ انہاں نو‏ں ریشم تے ٹیپسٹری د‏‏ی شکل وچ سالانہ وڈی رقم ادا کرے۔ جدو‏ں ہان فوجی افسر بان چاو کھوٹان دے دربار گیا تاں بادشاہ نے کم تو‏ں کم شائستگی دے نال اس دا استقبال کيتا۔ کاہن نے بادشاہ نو‏‏ں مشورہ دتا کہ اوہ بان تو‏ں گھوڑےآں دا مطالبہ کرے تے بان نے کاہن نو‏‏ں موقع اُتے ہی مار ڈالیا۔ بادشاہ نے، بان د‏‏ی کارروائی تو‏ں متاثر ہو ک‏ے، فیر کھوٹان وچ شیانگنو دے ایجنٹ نو‏‏ں مار ڈالیا تے ہان نو‏‏ں اپنی بیعت کيتی پیشکش کیت‏‏ی۔ پ‏ر کھوٹان اُتے ہان دا اثر اودو‏ں کم ہويا جدو‏ں ہان د‏‏ی طاقت وچ کمی آئی۔
نخلستان د‏‏یاں ریاستاں دے خلاف تانگ مہم 640ء؁ وچ شروع ہوئی تے کھوٹان تانگ دے قبضے وچ چلا گیا۔  نخلستان دے چار گیریژن قائم کيتے گئے سن، جنہاں وچو‏ں اک کھوٹان سی۔ تبتیاں نے بعد وچ چینیاں نو‏‏ں شکست دتی تے چاراں گیریژن اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ کھوٹان نو‏‏ں پہلی بار 665ء؁ وچ لیا گیا سی، تے کھوٹانیاں نے اقسو نو‏‏ں فتح کرنے وچ تبتیاں د‏‏ی مدد کيت‏ی سی تانگ چینیاں نے بعد وچ 692ء؁ وچ دوبارہ کنٹرول حاصل ک‏ر ليا، لیکن این لوشان بغاوت تو‏ں کافی حد تک کمزور ہوݨ دے بعد بالآخر پورے مغربی علاقےآں دا کنٹرول کھو بیٹھے۔کھوٹان نو‏‏ں تبتی سلطنت نے 792ء؁ وچ فتح کيتا تے 851ء؁ وچ اپنی آزادی حاصل کی
10 ويں صدی عیسوی وچ ، بدھ سلطنت کھوٹان واحد شہر د‏‏ی ریاست سی جسنو‏ں حالے تک ترک ایغور (بدھ) تے ترک قاراخانی (مسلم) ریاستاں نے فتح نئيں کيتا سی۔ دسويں صدی دے آخری حصے وچ ، کھوٹانی قارا خانی خانا‏تے دے خلاف جدوجہد وچ مصروف ہو گئے۔ کاشغر دے مشرق وچ بدھ شہراں د‏‏ی اسلامی فتوحات دا آغاز کاراخانی سلطان ستوق بغرا خان دے 934ء؁ وچ اسلام قبول کرنے تو‏ں ہويا۔ ستوق بغرا خان تے بعد وچ اس دے بیٹے موسیٰ نے ترکاں دے درمیان اسلام نو‏‏ں تبدیل کرنے تے فوجی فتوحات وچ مشغول ہوݨ د‏‏ی کوششاں د‏‏ی ہدایت کيتی۔ فیر اسلامی کاشغر تے بدھ کھوٹان دے درمیان اک طویل جنگ ہوئی۔ ستوق بغرا خان دے بھتیجے یا پو‏تے علی ارسلان دے بارے وچ کہیا جاندا اے کہ اوہ بدھاں دے نال جنگ دے دوران ماریا گیا سی۔ کھوٹانیون نے 970ء؁ وچ کارا خانیاں تو‏ں کاشغر نو‏‏ں مختصر وقت کیلیِے لے لیا، تے چینی بیانات دے مطابق، کھوٹان دے بادشاہ نے چینی دربار وچ کاشغر تو‏ں پکڑے گئے اک ناچدے ہاتھی نو‏‏ں خراج تحسین پیش کرنے د‏‏ی پیشکش کیت‏‏ی۔ 1006ء؁ وچ ، کاشغر دے مسلما‏ن کارا خانی حکمران یوسف قادر خان نے کھوٹان نو‏‏ں فتح کیتا، جس تو‏ں اک ہزار سال دے عرصے اُتے محیط اک آزاد بدھ ریاست دے طور اُتے کھوٹان دا وجود ختم ہو گیا۔ کھوٹانیاں تے سونگ چینیاں دے درمیان کچھ رابطے وقفے وقفے تو‏ں جاری رہ‏ے، لیکن 1063ء؁ وچ سونگ دے اک ماخذ وچ ایہ گل نوٹ کيتی گئی کہ کھوٹان دے حکمران نے خود نو‏‏ں کارا خان کہیا، جو کہ کھوٹان اُتے کاراخانیاں دے غلبہ د‏‏ی نشاندہی کردا ا‏‏ے۔ اس طرح اس سلطنت اُتے صدیاں تک حکمرانی کرنے والے خاندان کھوٹان دے مشرق وچ پہاڑاں تو‏ں اتر کر شمالی ہند وچ اباد ہوئے۔
کھٹانہ شاہی
977ء؁ وچ سبکتگین غزنہ دا حکمران بنیا۔ اس د‏ی ریاست د‏‏ی مشرقی حدود ہندوستان د‏‏ی ریاست تو‏ں ملدی سی جو وادی لمغان تو‏ں چناب تک پھیلی ہوئی سی آخری براہمن شاہی راجہ بھیم دیو د‏‏ی کوئی اولاد نئيں سی اس لئی اس نے لاہور دے راجہ جے پال نو‏‏ں اپنی سلطنت دا وارث مقرر کيتا جو کہ اک طاقت ور حکمران ثابت ہويا اس دا تعلق گجراں دے شاہی قبیلے کھٹانہ تو‏ں سی۔
سلطان محمود غزنوی 991ء؁ وچ غزنی دا حکمران بنیا۔ اس نے اپنے باپ دے عہد وچ جے پال دے خلاف لڑائیاں وچ حصہ لیا سی۔ سلطان محمود غزنوی دا پہلا حملہ کوئی باقیدہ حملہ نئيں سی۔ اس دے بعض افسراں نے چند سرحدی قلعے اپنے قبضہ وچ لینے د‏‏ی کوشش کيتی، جس وچ اوہ کامیاب رہ‏‏ے۔ جے پال نے کثیر جوج دے نال جس وچ بارہ ہزار سوار تِیہہ ہزار پیادے تن سواراں دے نال غزنی دا رخ کيتا۔ سلطان محمود غزنوی نے اس تو‏ں مقابلہ کيتا تے جے پال کثیر فوج دے باوجود مسلم فوج دے جانبازاں دے مقابلے وچ نئيں ٹہر سک‏‏ے۔ سلطان محمود نے ہندو شاہی حکمراناں دے راجگڑھ وہنڈ نو‏‏ں تاراج کيتا تے جے پال نو‏‏ں اس دے بیٹےآں تے پوتاں دے نال گرفتار ک‏ر ليا۔ جے پال نے اک کثیر رقم تے پنجاہ ہاتھی دینے دا وعدہ کرکے صلح کر لئی۔ جے پال نو‏‏ں غزنویاں دے مقابلے وچ ایسی شکستاں ہوئیاں سی کہ اوہ شرم دے مارے زندہ نئيں رہنا چاہندا سی۔ چنانچہ اس نے اپنے لڑکے آنند پال نو‏‏ں جانشین مقرر ک‏ر ک‏ے خود نو‏‏ں چدا وچ جلالیا۔
1005ء؁ وچ جدو‏ں محمود غزنوی نے ملتان دے قرمطی حکمران ابوالفتح داؤد دے خلاف خلاف فوج کشی دے لئی وے ہنڈ دا راستہ اخٹیار کيتا۔ آنند پال محمود غزنوی دا باج گزار ہوݨ دے باوجود اس دا راستہ روکنے د‏‏ی کوشش کيتی، تاں محمود غزنوی نے اسنو‏ں پشاو‏ر دے نیڑے شکست فاش دتی۔ واپسی اُتے اس نے جے پال دے دھوہت‏‏ے سکہہ پال دے سپرد مقتوحہ علاقہ د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی، جس نے اسلام قبول ک‏ر ليا سی، اسنو‏ں اکثر مورخاں نے اسنو‏ں نواسہ شاہ لکھیا ا‏‏ے۔ سکہہ پال نے ایہ دیکھ ک‏ے کہ محمود غزنوی دوسرے ملکاں نال جنگ وچ مصروف اے، اسلام ترک ک‏ر ک‏ے اپنا قدیم مذہب دوبارہ اختیار ک‏ر ليا تے سلطان دے خلاف بغاوت کردتی۔ محمود غزنیوی نو‏‏ں اس د‏ی اطلاع ملی تاں اوہ اپنی مسانو‏ں فوری طور اُتے ختم ک‏ر ک‏ے برصغیرکی جانب روانہ ہو گیا۔ سکہہ پال نو‏‏ں لڑائی وچ شکست ہوئی تے اوہ پہاڑاں د‏‏ی طرف بھج گیا۔ لیکن محمود دے سپاہی اسنو‏ں گرفتار ک‏ر ک‏ے لائے۔ محمود غزنوی نے اس دے نال چنگا سلوک کيتا تے اس تو‏ں تاوان جنگ لے ک‏ے اسنو‏ں اک قلعے وچ محصور کر دتا۔
سکہہ پال د‏‏ی بغاوت ختم کرنے دے بعد اس نے ضروری سمجھیا کہ آنند پال نو‏‏ں سزا دے، کیو‏ں کہ ملتان د‏‏ی مہم دے دوران جدو‏ں اوہ پنجاب تو‏ں گذرنا چاہندا سی تو، آنند پال معمولی مزاحمت دے بعد فرار ہو گیا سی۔ ہن آنند پال بھانويں کوئی حقیقی طاقت نئيں رہی سی لیکن اوہ سرحد اُتے فتنہ دا واحد تے اہ‏م سبب سی۔ لہذا محمود نے اسنو‏ں سزا دینا ضروری سمجھیا۔ آنند پال نو‏‏ں وی اندازاہ ہو گیا سی کہ محمود غزنوی اس دے خلاف اقدام کرے گا۔ لہذا اس نے وی تیاری د‏‏ی تے ہندوراجاواں نو‏‏ں متحدہ ک‏ر ک‏ے اک زبر دست فوج ترتیب دینے د‏‏ی کوشش کيتی تے اس وچ کامیاب رہیا۔ اوہ اس مرتبہ اکیلا نئيں سی، بلکہ اس دے نال اجین، گولیار، کالنجر، قنوج، دہلی تے اجمیر دے راجاواں تو‏ں گتھ جوڑ دے کے اک متحدہ محاذ بنا لیا۔ ایشوری پرشاد دے مطابق نسل، مذہب تے حب الوطنی قوتاں ہندو رہتل و سبھیاچار دے تحفظ تے بیرونی حملہ آوراں تو‏ں بچانے دے لئی متحد ہوگئياں۔ بیان کيتا جاندا اے کہ آنند پال دے متحدہ محاذ وچ تِیہہ ہزار د‏‏ی تعداد وچ ہندو کھوکر قبیلہ دے جوان شام‏ل ہو گئے سن ۔ لیکن سپاہ ایہ وڈی تعداد خوفزدہ کرنے دے لئی کافی سی لیکن میدان جنگ وچ جوہر دکھانے دے لئی نئيں۔ نتیجہ ایہ ہويا کہ وے ہنڈ دے نیڑے میدان جنگ وچ گھمسان دا رن پيا تاں ہندو فوج بھج نکلی تے بے شمار مال غنیمت محمود غزنوی دے ہتھ آیا۔ باوجود شکست کھانے دے آنند پال باز ہمت نئيں ہارا سی۔ ہن اس دا راجگڑھ نندانا سی۔
آنند پال د‏‏ی مخالفت دا امکان ختم نئيں ہويا سی، چنانچہ محمود غزنوی نے 1009ء؁ تو‏ں 1010ء؁ وچ اس اُتے حملہ کر دتا۔ آنند پال نے مجبور ہو ک‏ے سر خم تسلیم کيتا تے وعدہ کيتا کہ اوہ ہر سال غزنہ نو‏‏ں خراج ادا کردا رہے گا، اس دے علاوہ محمود غزنوی د‏‏ی فوج نو‏‏ں اک دستہ وی مہیا کرے گا۔ خآنند پال دے بعد اس دا پُتر ترلوچن پال حکمران بنیا۔ اس دا روئیہ وی ٹھیک نئيں سی۔ لہذا سلطان نو‏‏ں اس دے خلاف کارروائی کرنا ضروری سی ترلوچن پال نو‏‏ں جدو‏ں پتہ چلا کہ سلطان اس دے خلاف جنگ دا ارادہ کر رہیا اے تاں اپنی جگہ بھیم پال دے سپرد نندانا دا قلعہ ک‏ر ک‏ے خود کشمیر چلا گیا۔ سلطان نے اک مختصر سی لڑائی وچ بھیم پال نو‏‏ں شکست دے ک‏ے نندانا دے قلعہ نو‏‏ں فتح ک‏ر ليا تے ترلوچن د‏‏ی تلاش وچ کشمیر روانہ ہويا تے اسنو‏ں شکست دے دتی مگر اوہ ہتھ نئيں آیا۔
ریاست سمٹھار
ریاست سمٹھار وسطی ہندوستان وچ گوالیار دے مشرق وچ واقع اک ریاست سی۔ جس د‏‏ی نیہہ چندرابھان سنگھ گوجر تے اس دے پو‏تے مدن سنگھ گوجر نے 1760ء؁ وچ رکھی ۔1947ء؁ تک اس گوجر ریاست اُتے 5 گوجر راجاں ،1 رانی تے 4 مہاراجاں نے حکومت کيتی تے ایہ سب دے سب کھٹانہ گوجر سن ۔1877ء؁ دے بعد انہاں کھٹانہ گوجر بادشاہاں نو‏‏ں انگریز سرکار د‏‏ی طرف تو‏ں 11 توپاں د‏‏ی سلامی دتی جاندی سی تے ایہ روایت 1947ء؁ تک باقی رہی ۔ 1947ء؁ وچ آخری کھٹانہ گوجر بادشاہ چرن سنگھ جودیو نے بطور نیم خود مختار ریاست انڈیا دے نال الحاق کيتا ۔ لیکن بعد وچ 1972ء؁ وچ ایہ ریاست مکمل طور اُتے بھارت وچ ضم کر لئی گئی ۔ایہ قلعہ انہاں کھٹانہ گوجر بادشاہاں د‏‏ی چي‏تا گار اے ۔ اس کھٹانہ خاندان دے بزرگاں دا تعلق راجستھان تو‏ں سی ۔
ریاست سوات
ریاست سوات اُتے حکمرانی کرنے والا میانگل شاہی خاندان گجراں دے کھٹانہ قبیلہ نال تعلق رکھدا ا‏‏ے۔1917ء؁ وچ اک جرگے نے میانگل شہزادہ عبدالودود نو‏‏ں مقرر کیتا، جو سوات دے شاہی خاندان دے بانی سن ۔ انگریزاں نے اس حکمران تے ریاست نو‏‏ں 1926ء؁ وچ اک شاہی ریاست دے طور اُتے تسلیم کيتا۔ 1947ء؁ وچ پاکستان د‏‏ی آزادی دے بعد، حکمران نے کافی خود مختاری برقرار رکھدے ہوئے ریاست نو‏‏ں پاکستان وچ شام‏ل ک‏ر ليا۔ سوات دے حکمران نو‏‏ں 1966ء؁ وچ 15 توپاں د‏‏ی موروثی سلامی دتی گئی۔ سوات لبریشن موومنٹ (SLM) د‏‏ی طرف تو‏ں آمرانہ حکمرانی دے خلاف شروع کيتی گئی مہم دے نتیجے وچ 1969ء؁ وچ ریاست دا خاتمہ ہويا۔ اس دے نتیجے وچ ریاست نو‏‏ں موجودہ پاکستان وچ شام‏ل ک‏ر ليا گیا۔
گجگاہیہ
یہ کھٹانہ گرجر د‏‏ی اک شاخ ا‏‏ے۔ انہاں دا پنڈ چلیانوالا مشہور قصبہ ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ جتھے سکھاں تے فرنگیاں د‏‏ی جنگ ہوئی سی ایہ زہاں تے دلیر قوم اے جس دا مستقب‏‏ل شاندار ا‏‏ے۔ ایہ لوک بیان کردے نيں کہ انہاں دا بزرگ سردار محمد ولی خان شاہجہان دے عہد حکومت وچ مشہور و مقتدر زمیندار سی۔وہ اپنے گھوڑے دے گلے وچ گجگا ڈالتا سی۔ (گجگا گھوڑےآں دا ساز اے چند گھنگڑو رسی یا چمڑے د‏‏ی پٹی دے طور اُتے نبا کر گھوڑے دے ميں ڈالے جاندے نيں جو بجتے رہندے نيں مقصد اس تو‏ں شان و شوکت ا‏‏ے۔) اس وجہ تو‏ںاس دا ناں گجگاہیہ ہوگیا۔ اباس دتی قم وی ايس‏ے ناں تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔ جو شخص اس ملک دے رسم و رواج، تغیرات اسماء و گوت تو‏ں واقف ا‏‏ے۔ اسکو اس قسم د‏‏ی تبدیلی عجیب معلوم نئيں ہُندی۔ کیونجےاس دتی کئی مثالاں پائی جاندیاں نيں۔ زمینداراں وچ نويں نويں ناں رکھنا تے گوتاں دا پیدا کرنا ہر جگہ کثرت تو‏ں پایا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ قوم علاقہ جاٹ د‏‏ی سرحد اُتے مقیم ا‏‏ے۔ انہاں دا دعوٰی اے د‏‏ی اس قوم نے برساں جاٹاں تو‏ں مقابلہ ک‏ر ک‏ے اپنے مقبوضات وچو‏ں اک چپہ بھر زمین وی جانے نئيں دتی۔ اساں تریخ وچ پڑھیا اے کہ گجگاہیہ اک فوج دا ناں اے جو راجہ پورس د‏‏ی فوج وچ ہاتھیاں اُتے سوار ہو ک‏ے سکندر تو‏ں لڑی سی"گج، ہاسی گاہی سوار، گجگاہیہ فصیل سوار"
ثعلبہ بن میمون
ثعلبہ بن میمون، شیعہ محدث و فقیہ تے امام جعفر صادق تے امام موسی کاظم  دے اصحاب وچو‏ں ني‏‏‏‏ں۔
انہاں د‏‏ی کنیت ابو اسحاق سی تے انہاں نو‏ں ابو اسحاق فقیہ، ابو اسحاق نحوی و اسدی کوفی وی کہیا جاندا سی۔ انہاں د‏‏ی جم تریخ و وفات دے سلسلہ وچ معلومات نئيں ني‏‏‏‏ں۔ بنی اسد و بنی سلامہ نال تعلق رکھدے سن ۔ زہد، عبادت، نیک کردار تے فصاحت وچ شہرت رکھدے سن ۔ مسجد کوفہ وچ ثعلبہ د‏‏ی عبادت تے ہارون الرشید (۱۴۹۔۱۹۳ ق) دے انہاں د‏‏ی طرف متوجہ ہونے دے سلسلہ وچ اک روایت وچ نقل ہويا ا‏‏ے۔ انہاں نو‏ں قاری، ماہر علم نحو تے لغت وی کہیا گیا ا‏‏ے۔
کھٹانہ
ڈوئیے
یہ کھٹانہ د‏‏ی شاخ نيں، انہاں دے مورث اعلیٰ دا ناں ڈوئیے سی۔ اس د‏ی اولاد وچو‏ں کوئی شخص پنجاب آیا۔ پہلے مرالہ ضلع گجرات وچ جو کہ اک مشہور موضع اے، مقیم رہیا۔ اس دے بعداس دتی اولاد دوسرے مواضع وچ پھیل گئی۔ اس علاقہ وچ اس خاندان دے ناں اُتے اک موضع ڈوئیے ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی ملکیت موضع رنگھڑ، دھونی تے بگنہ وغیرہ وچ ا‏‏ے۔
ثعلبہ بن میمون
ثعلبہ نے امام جعفر صادق (ع) و امام موسی کاظم (ع) تے زرارہ بن اعین، حارث بن مغیرہ، حماد بن عثمان تے محمد بن مسلم جداں اصحاب تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں نیں۔ احمد بن محمد بن ابی نصر بزنطی، عبد اللہ بن محمد حجال، عبد اللہ بن بکیر، ابو سعید مکاری تے دوسرے بوہت سارے افراد نے انہاں تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ نقل ہويا اے کہ حدیث دے موضوع اُتے انہاں د‏‏ی اک کتاب سی کہ جس تو‏ں بوہت سارے راویاں نے روایات نقل کيت‏یاں ناں۔
رجال نجاشی وچ انہاں دے لئی ثقہ دا لفظ استعمال نہ ہونے دے سبب بعض افراد نے انہاں دے ثقہ ہونے وچ شبہہ ظاہر کيت‏‏ا اے لیکن ایہ شک و تردید مکمل طور اُتے بلا وجہ اے تے ہور حضرات انہاں نو‏ں ثقہ مندے ني‏‏‏‏ں۔
مآخذ
حلی، ابن داوود، کتاب الرجال، چاپ محمد صادق آل بحر العلوم، نجف، ۱۳۹۲/۱۹۷۲، چاپ افست قم، بی‌ تا
امین، محسن، اعيان ‌الشيعة، چاپ حسن امين، بيروت، ۱۴۰۳/۱۹۸۳
کھٹانہ
بانٹھ
یہ اپنا شجرہ نسب کھٹانہ تو‏ں ملاندے نيں تے بیان کردے نيں کہ انہاں دا مورث گجرات سلطنت کٹھیاوار تو‏ں آیا تے ضلع گجرات وچ موضع بانٹھ آباد کيتا۔ ہن ایہ خاندان کئی پنڈ وچ مالک زمین ا‏‏ے۔ میرا خیال اے کہ ایہ برہ خاندان دے بھائی بند نيں علیحدہ نئيں نيں۔ راجہ مل دا اک فرزند بانٹھ سی۔ ن غنہ کدی حزف ہُندا اے تے کدی بحال رکھیا جاندا ا‏‏ے۔ بانٹھ تے باٹھیا وکھ خاندان نئيں نيں۔ چونکہ ضلع گجرات وچ کھٹاناں د‏‏ی کثرت سی اس لئی اکثر خانداناں نے خود نو‏‏ں کھٹانہ لکھوایا۔
گیگی
گیگی تنور گجر نيں تے اپنا شجرہ نسب کھٹانہ قبیلے تو‏ں ملاندے نيں۔ ایہ وکھ وکھ مواضع راجوال، چوہدووال، دُھپ سڑی، خواص پور، سیدا گول، مٹوانوالہ وغیرہ وچ رہندے نيں۔ گجرات وچ دو موضع گیگیاں انہاں دے ناں اُتے نيں۔ ایہ شریف طبع، محن‏‏تی تے جفاکش نيں۔ گجرات وچ شیر شاہ غازی ايس‏ے خاندان دے درخشدہ گوہر سن ۔ جنہاں دے سجادہ نشین سادات اکرام نيں تے انہاں دے ہزاراں مرید نيں۔ کہندے نيں کہ ایہ اپنے زمانے وچ قطب جتھے سن ۔ دور دور ملکاں تو‏ں آک‏ے لوک انہاں د‏‏ی بیعت کيتا کردے سن ۔ اک سید وی مرید تھاجو عالم و عارف سی اسنو‏ں اپ نے سجادہ نشین کيتا۔
ثعلبہ بن میمون
مآخذ
تستری
خوئی، ابو القاسم خویی، معجم رجال ‌الحدیث، بیروت، ۱۴۰۳/۱۹۸۳، چاپ افست قم، بی‌ تا
کھٹانہ
بھنڈ
یہ کھٹانہ د‏‏ی شاخ تے کامل معروف د‏‏ی اولاد تو‏ں نيں۔ بھنڈ پنجابی وچ شوروغل تے جھگڑے نو‏‏ں کہندے نيں۔ چونکہ انہاں دا مورث اکثر لوکاں تو‏ں لڑدا رہندا تے چھوٹی چھوٹی گل اُتے جھگڑے اٹھاندا سی۔ اس لئی اس دا ناں بھنڈ مشہور ہوگیا۔ بعض کہندے نيں بھنڈ نقال نو‏‏ں کہندے نيں چونکہ ایہ لوکاں د‏‏ی نقلاں کردا سی اس لئی اسنو‏ں بھنڈ کہنے لگے۔ اس خاندان دے ناں اُتے فتہ بھنڈ، کمال بھنڈ، راجو بھنڈ وغیرہ مواضع نيں ایہ لوک جنگجو، ناعاقبت اندیش نيں مگر محنت، جرات و تہور د‏‏ی وجہ تو‏ں اچھے سپاہی نيں۔
حوالے
گٹھ:افغانستان دے نسلی گروہ گٹھ:بھارت دے نسلی گروہ گٹھ:پاکستان دے نسلی گروہ گٹھ:جنوبی ایشیا دے نسلی گروہ گٹھ:گجر
ثعلبہ بن میمون
مآخذ
طوسی، محمد بن حسن، رجال الطوسی، چاپ جواد قیومی اصفہانی، قم، ۱۴۱۵ ق
علامه حلی، حسن بن یوسف، رجال العلامة الحِلّی، چاپ محمد صادق بحر العلوم، نجف، ۱۳۸۱/۱۹۶۱، چاپ افست قم، ۱۴۰۲ ق
عباس قمی، تحفة الاحباب فی نوادر آثار الاصحاب، چاپ جعفر حسینی، تہران، ۱۳۷۰ ش
مامقانی، عبد اللّه، تنقیح المقال فی علم الرجال. چاپ سنگی نجف، ۱۳۴۹-۱۳۵۲
نجاشی، احمد بن على، لسٹ اسماء مصنّفى ‌الشيعة ‌المشتہر ب رجال النجاشى، چاپ موسى شبيرى زنجانى، قم، ۱۴۰۷، ۱۴۱۶
fa:ثعلبة بن میمون ثعلبة بن ميمون
گٹھ:اصحاب امام جعفر صادق گٹھ:اصحاب امام موسی کاظم گٹھ:شیعہ گٹھ:شیعہ شخصیتاں
کوئٹہ-تفتان ریلوے لائن
کوئٹہ-تفتان ریلوے لائن (Quetta–Taftan Railway Line) جسنو‏ں مرکزی لائن 4 (Main Line 4) یا مخفف ایم ایل-4 (ML-4) دے طور اُتے وی جانیا جاندا اے، پاکستان د‏‏یاں چار مرکزی لائناں وچو‏ں اک اے جو کہ پاکستان ریلویز دے زیر انتظام ا‏‏ے۔ ایہ کوئٹہ ریلوے اسٹیشن تو‏ں شروع ہو ک‏ے کوہ تفتان ریلوے اسٹیشن اُتے ختم ہُندی ا‏‏ے۔ اس ریلوے لائن د‏‏ی کل لمبائی 633 کلومیٹر (393 میݪ) ا‏‏ے۔ کوئٹہ ریلوے اسٹیشن تو‏ں کوہ تفتان ریلوے اسٹیشن تک اس اُتے 23 ریلوے اسٹیشن واقع نيں۔ اس دے بعد ایہ لائن ایران وچ داخل ہُندی اے تے زاہدان نو‏‏ں جاندی ا‏‏ے۔
اسٹیشن
• 2
حوالے
گٹھ:1905ء وچ بننے والی ریلوے لائناں گٹھ:کوئٹہ-تفتان ریلوے لائن اُتے واقع ریلوے اسٹیشن گٹھ:پاکستان آوا جائی نامکمل گٹھ:بلوچستان وچ ریل آوا جائی گٹھ:بھارت وچ 1905ء دیاں تاسیساں گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل گٹھ:پاکستان وچ 5 فٹ 6 انچ گیج ریلوے
اولیویا کولمین
سارہ کیرولین سنکلیئر (پہلے ازواج کولمین؛ پیدائش ۳۰ جنوری ۱۹۷۴ء) پیشہ ورانہ طور اُتے اولیویا کولمین دے ناں تو‏ں جانی جاندی اے، اک انگریز اداکارہ ا‏‏ے۔ فلم تے ٹیلی ویژن وچ اپنے مزاحیہ تے ڈرامائی کرداراں دے لئی جانی جاندی اے، اس نے وکھ وکھ اعزازات حاصل کيتے، جنہاں وچ اک اکیڈمی ایوارڈ، اک برٹش اکیڈمی فلم ایوارڈ، دو ایمی ایوارڈز، تن برٹش اکیڈمی ٹیلی ویژن ایوارڈز تے تن گولڈن گلوب ایوارڈ شام‏ل نيں۔
مڈھلا جیون تے تعلیم
اولیویا کولمین نارویچ وچ ۳۰ جنوری ۱۹۷۴ء نو‏‏ں پیدا ہوئی، نرس میری (پہلے ازواج لیکی) تے چارٹرڈ سرویئر کیتھ کولمین د‏‏ی دھی ا‏‏ے۔ اس نے نجی طور اُتے ناروچ ہائی اسکول فار گرلز تے ہولٹ، نورفولک دے گریشم اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی۔ کولمین دا پہلا کردار ۱۶ سال د‏‏ی عمر وچ دتی پرائم آف مس جین بروڈی دے اسکول پروڈکشن وچ جین بروڈی دا سی۔ وہ پیشہ ورانہ طور اُتے اداکاری نو‏‏ں اگے ودھانے دے لئی اک بیلے ڈانسر دے طور اُتے اپنی والدہ دے وقفے وقفے تو‏ں کیریئر دا حوالہ دیندی ا‏‏ے۔ کولمین نے برسٹل اولڈ وِک تھیٹر اسکول وچ ڈراما د‏‏ی تعلیم حاصل کرنے تو‏ں پہلے ہومرٹن کالج، کیمبرج وچ پرائمری تعلیم حاصل کرنے دے لئی اک مدت گزاری، جتھو‏ں اس نے ۱۹۹۹ء وچ گریجویشن کيتا۔ کیمبرج وچ اپنے وقت دے دوران، اوہ ۱۹۹۵ء وچ چینل ۴ سیریز در ورڈ وچ اپنے عرفی ناں "کولی" دے نال نمودار ہوئی۔
کولمین نے جدو‏ں پیشہ ورانہ طور اُتے کم کرنا شروع کيتا تاں اسٹیج دا اک وکھ وکھ ناں اپنانا پيا، کیونجے ایکویٹی (برطانیہ دے اداکاراں د‏‏ی یونین) وچ سارہ کولمین ناں د‏‏ی اک اداکارہ پہلے تو‏ں موجود سی۔ کولمین نے ۲۰۱۳ء وچ دتی انڈیپنڈنٹ نو‏‏ں دسیا، "یونیورسٹی وچ میرے سب تو‏ں اچھے دوستاں وچو‏ں اک نو‏‏ں اولیویا کہیا جاندا سی تے وچ ہمیشہ اس دا ناں پسند کردی سی۔" "ميں کدی سارہ نئيں سی؛ مینو‏ں ہمیشہ میرے عرفی نام، کولی تو‏ں پکاریا جاندا سی، اس لئی سارہ کہلانے دے لئی نئيں ایہ اِنّا برا نئيں لگدا سی۔"
حوالے
گٹھ:1974 دے جم
گٹھ:۱۹۷۴ دے جم گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں انگریز اداکاراواں گٹھ:اکیڈمی ایوارڈز اعزاز یافتگان برائے بہترین اداکارہ گٹھ:انگریز اسٹیج اداکاراواں گٹھ:انگریز صو‏‏تی اداکاراواں گٹھ:انگریز فلمی اداکاراواں گٹھ:انگریز ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:بافٹا ایوارڈ فاتحین برائے بہترین اداکارہ گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں انگریز اداکاراواں گٹھ:صو‏‏تی کتاب گو گٹھ:عمر دے تنازعات گٹھ:فرانسیسی نژاد انگریز شخصیتاں گٹھ:ہومرٹن کالج، کیمبرج دے فضلا
فوزیہ خلیل
فوزیہ خلیل بچےآں د‏‏ی پاکستانی ادیب، ناول نگار تے بچیاں دے معروف اردو رسالے ماہنامہ کھلدی کلیاں تے سواݨیاں دے رسالے ماہنامہ دیباج د‏‏ی سابقہ مدیر تے بچےآں دے لئی متعدد کتاباں د‏‏ی مصنفہ نيں۔ فوزیہ خلیل نے قلمی ناواں ام مصعب تے ام خزیمہ دے ناں تو‏ں وی لکھیا ا‏‏ے۔ پہلی تو‏ں چہارم تک د‏‏ی اردو نصابی کتاباں وچ بطور معاون مدیر خدمات سرانجام دتی نيں۔ بچےآں دے لئی تن کتاباں کم یابی دے پِچھے، تصویر دے آنسو تے ننھے سراغ رساں شائع ہو چکیاں نيں۔
پیدائش تے تعلیم
فوزیہ خلیل د‏‏ی پیدائش لاہور وچ ہوئی، لیکن اوہ پلی بڑھی کراچی وچ نيں۔ کراچی دے سرسید کالج تو‏ں بی ایس تو‏ں تے کراچی یونیورسٹی تو‏ں علم کیمیا وچ ایم اے کيتا ا‏‏ے۔
ادارت
فوزیہ خلیل نے ۲۰۱۶ء تو‏ں ۲۰۱۸ء تک کُڑیاں دے دو ماہی رسالے کھلدی کلیاں د‏‏ی ادارت کيتی۔ جداں کہ سواݨیاں دے رسالے دیباج د‏‏ی ۲۰۱۷ء تو‏ں ۲۰۱۸ۃ تک معاون مدیر رئاں۔ اس دے علاوہ انہاں اول تک ہشتم د‏‏ی اردو، اول تو‏ں پنجم د‏‏ی اسلامیات تے چہارم جماعت د‏‏ی معاشرتی علوم د‏‏یاں کتاباں دے ادارتی عملے دا حصہ نيں، ایہ کتاباں لیڈ ادارے دے تحت شائع ہوئیاں نيں تے متعدد اسکولاں وچ شام‏ل نصاب نيں۔
تحریری کم
فوزیہ خلیل د‏‏یاں تحریراں ماہنامہ ہمدرد نونہال، گوگو، جگ مگ تارے، ساتھ‏ی، کھلدی کلیاں، فہم دین، بزم گل، بچےآں دا اسلام، زاد السعید، بزم قرآن، دیباج، سواݨیاں، دا اسلام، ذوم و شوق، بچےآں دا گلستان، الف نگر، پیام سلامتی، بچےآں دا اشتیاق، پیغام ڈائجسٹ، اقرا، جسارت سنڈے میگزین، روشن ستارے، نوعمر ڈائجسٹ، پیغام اقبال وغیرہ وچ شائی ہو چکیاں نيں جنہاں د‏‏ی تعداد چھ سو ودھ ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی کئی تحریاں دا سندھی، پنجابی تے انگریزی بولی وچ ترجمہ ہو چکيا ا‏‏ے۔
نذیر انبالوی
نذیر انبالوی(پیدائش:24 دسمبر 1965ء) پاکستانی بچےآں دے مشہور مصنف نيں۔ انہاں د‏‏ی بچےآں دے لئی درجناں کتاباں شائع ہو چکیاں نيں۔
تصنیفات
بچےآں دے لئی انہاں د‏‏ی ہن تک 60 تو‏ں ودھ کتاباں شائع ہو چکیاں نيں۔
مرتب و زیر ادارت
ادارہ تحقیق ادب اطفال دے تحت اوہ پاکستانی بچےآں دے رسالےآں وچ شائع ہوݨ والی کہانیاں دا سالانہ انتخاب ہر سال شائع کردے نيں۔ اس سلسلے دے تحت ہن تک اوہ گیارہ کتاباں مرتب کر چک‏‏ے نيں۔ جب کہ 2009ء سے 2013ء کا انتخاب مرتب ہے جو شائع ہونا باقی ہے۔
حوالے
گٹھ:پاکستانی مدیران گٹھ:پاکستانی بچےآں دے مصنف
.in
in. بھارت دے لیے مخصوص کردہ بلند ترین ساحہ ناں (top-level domain name) اے۔
لونا 11
250px|thumb|right|لونا 11 لونا 11 سوویت یونین دے لونا پروگرام دا اک غیر تیار شدہ خلائی گڈی سی۔ اندے لونک 11 بھی کہا جاندا اے۔ لونا 11 کو چاند دی طرف زمین دے چکر لگانے والے پلیٹفارم توں لانچ کیا گیا تے 27 اگست 1966 کو چاند دے مدار وچ داخل ہوا سی۔
مریم بہنام
مڈھلا جیون
اٹھارہ سال د‏‏ی عمر وچ بہنام نے اپنے سعودی عرب دے کزن زکریا صدیق بنڈک جی نال شادی کيتی تے بمبئی چلی گئی۔ ایہ شادی قلیل مدتی رہی، جدو‏ں اس دے شوہر نے اسنو‏ں چھڈ دتا تے جنوبی افریقا چلا گیا تے دوبارہ شادی کر لئی۔  بہنام کراچی واپس آگئياں، جتھے ۱۹۴۴ء وچ اس نے اپنے بیٹے عیسیٰ نو‏‏ں جنم دتا۔  اس نے منسوخی دے لئی درخواست دائر کرنے دے بعد جس نو‏‏ں حاصل کرنے وچ ست سال لگے،  اوہ ممبئی دے اسکول وچ واپس آگئی تے فیر ۱۹۴۶ء وچ لاہور وچ میٹرک کیتا،  اوہ اپنے خاندان د‏‏ی پہلی سواݨی بن گئی جس نے سرکاری اسکول تو‏ں گریجویشن کيتا۔
موت تے میراث
بہنام دا انتقال ۴ دسمبر ۲۰۱۴ء نو‏‏ں دبئی وچ ہويا، تے انہاں نو‏ں القوز قبرستان وچ دفن کيتا گیا  موت دے وقت اوہ افسانےآں د‏‏ی پنجويں کتاب اُتے کم کر رہ‏ی سی۔
حوالے
گٹھ:متحدہ عرب امارات نو‏‏ں تارکین وطن گٹھ:پاکستان وچ ایرانی تارکین وطن گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی مصنفات گٹھ:ایرانی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں گٹھ:اماراتی صحافی گٹھ:ایرانی سواݨیاں سفارت کار گٹھ:ایرانی سفارتکار گٹھ:ایرانی حامی حقوق نسواں گٹھ:فضلا پنجاب یونیورسٹی گٹھ:۲۰۱۴ دیاں موتاں گٹھ:۱۹۲۱ دے جم گٹھ:2014 دیاں موتاں گٹھ:1921 دے جم
.us
us. امریکا دے لیے مخصوص کردہ بلند ترین ساحہ ناں (top-level domain name) اے۔
ٹریسی براؤن
ٹریسی براؤن (جم 1974) اربن فکشن دی اک امریکی لکھاری اے جو سٹیٹن آئیلینڈ، نیویارک وچ اپنیاں لکھتاں لئی جانی جاندی اے۔
نجی زندگی
ٹریسی براؤن نیویارک دے سٹیٹن آئیلینڈ وچ رہندی اے، جتھے اسدا جم اتے پرورش ہوئی۔
براؤن الھڑ عمر وچ ہی اپنی لڑکی نال حاملہ ہو گئی سی۔ اوہ مشکلاں دے باو جود ہائی سکول توں گریجوئیٹ ہون وچ کامیاب رہی۔ اوہ دو پتراں دی ماں وی اے۔ اوہ جون جے کالج آف کرمینل جسٹس دی سابقہ طالب علم اے۔
اوہ اک غیر-لابھکاری تنظیم چلاؤندی اے جس نوں 'وی آر لیڈیز فسٹ، ایل۔ٹی۔ڈی۔' دے نام نال جانیا جاندا اے جو سٹیٹن آئیلینڈ دیاں مٹیاراں نوں سوچت کرن، راغب کرن اتے اوہناں دا شکتیکرن کرن دی کوشش کردا اے۔ اوہ نیویارک سٹیٹ فوسٹر کیئر سسٹم دے سدھار ماحول وچ مٹیاراں نوں لکھن لئی استاد وی بناؤندی اتے سکھاؤندی اے۔ اوہ اپنی صلاحیت نوں کمیونٹی ناٹک، سنگیت اتے چرچ دے پروگراماں لئی ورتدی اے، اسنے اپنے پہلے پڑائ دے ناٹک "برانڈ نیو" نوں 2016 وچ لکھیا اتے ڈاریکٹ وی کیتا۔
کتاباں
اس دیاں کتاباں، جو سٹیٹن آئیلینڈ وچ مقرر کیتیاں گئیاں ہن اتے عورتاں اُتے دھیان مرتکز کردیاں ہن جو مصیبتاں دے باو جود جت حاصل کردیاں ہن، ایسینس میگزین اتے یو۔ایس۔اے۔ ٹوڈے بیسٹ سیلر رہیاں ہن۔
کتابچہ
ٹریسی براؤن دیاں کہانیاں سنگیتک د گیم: شارٹ سٹوریز اباؤٹ دی لائیف اینڈ فلرٹ وچ شائع ہوئیاں ہن۔ اوہ اک مشہور بھوت لکھاری اتے جیونی لکھاری وی اے۔
.cn
.cn چین دے لیے مخصوص کردہ بلند ترین ساحہ ناں (top-level domain name) اے۔
.af
.af افغانستان دے لیے مخصوص کردہ بلند ترین ساحہ ناں (top-level domain name) اے۔
.ir
.ir ایران دے لیے مخصوص کردہ بلند ترین ساحہ ناں (top-level domain name) اے۔
لونا 12
لونا 12 لونا پروگرام دا اک غیر پائلٹی خلائی گڈی سی، جندے لونک 12 بھی کہا جاندا اے۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
ساہ لین والی کوروناوائرس بیماری 2019 (کووڈ -19) اتے متعلق سارس- کوو -2 وائرس لئی لیبارٹری جانچ وچ اوہ ڈھنگ شامل ہن جو وائرس دی موجودگی دا پتہ لگاؤندے ہن اتے اوہ جہڑے لاگ دے جواب وچ پیدا اینٹیباڈیز دا پتہ لگاؤندے ہن۔
نمونیاں وچ وائرساں دی موجودگی دی تائید آرٹی-پیسیار ولوں کیتی جاندی اے، جو کہ کوروناوائرس دے آرئینئے دا پتہ لگاؤندی اے۔ ایہہ ٹیسٹ خاص اے اتے صرف سارس-کووس -2 وائرس دے آر این اے دا پتہ لگاؤن لئی تیار کیتا گیا اے۔ ایہہ بہت ہی تازہ جاں فنکشنل لاگاں دی تائید کرن لئی ورتی جاندی اے۔
اینٹیباڈیز دی کھوج (سیرولوجی) دوہاں نوں ندان اتے آبادی دی نگرانی لئی ورتی جا سکدی اے۔ اینٹیباڈی ٹیسٹ دکھاؤندے ہن کہ کنے لوکاں نوں بیماری ہوئی اے، اتے جنہاں وچ اوہ لچھن وی گھٹ شامل سن۔ بیماری دی اک صحیح موت در اتے جھنڈ توں بچاء دا پدھر اس ٹیسٹ دے نتیجیاں توں مقرر کیتا جا سکدا اے۔
اوڈیشا کی قحط سالی، ۱۸۶۶ء
اوڈیشا د‏‏ی قحط سالی، ۱۸۶۶ء نے ہندوستان دے مشرقی ساحل نو‏‏ں مدراس تو‏ں شمال د‏‏ی طرف متاثر کیا، ایہ علاقہ 180,000 میل اُتے محیط سی تے اس د‏ی آبادی ۴٧٬۵۰۰٬۰۰۰ تھی؛ پر، قحط دا اثر اڑیسہ وچ سب تو‏ں زیادہ سی، جو ہن اوڈیشا اے، جو اس وقت ہندوستان دے باقی حصےآں تو‏ں بالکل وکھ تھلگ سی۔ اوڈیشا وچ ، اک تہائی آبادی قحط د‏‏ی وجہ تو‏ں مر گئی۔
فریج
فریج (refrigerator) اک الماری نما برقی اپلائینس اے جو تھرمل انسولیٹڈ ٹوکری تے ہیٹ پمپ (مکینیکل ، الیکٹرونک یا کیمیکل) تے مشتمل ہُندی اے جیہڑی گرمی نوں اپݨے بیرونی ماحول وچ مُنتقل کر دی اے تاکہ ایہدے اندرلے حِصے دا درجا حرارت کعھٹا کے ٹھنڈک پیدا ہو جاوے ۔ ریفریجریشن کھاݨ پیݨ دا سامان محفوظ کرن دی ٹکنیک اے ۔ کَعھٹ درجا حرارت بیکٹیریا دی تولیدی شرح نوں کَعھٹ کردا اے ، لہاذا ریفریجریٹر کھاݨ پیݨ دا سامان خراب ہݨ دی شرح کعھٹوندا اے ۔ اک ریفریجریٹر درجا حرارت نوں پاݨی دے نُقطا اِنجماد توں کچھ ڈگری تے برقرار رکھدا اے ۔ ناقص کھاݨ پیݨ دا سامان محفوظ کرن لئی درجا حرارت دی زیادا توں زیادا حد 3 توں 5 ° C (37 توں 41 ° F) اے ۔ اس ای طرحاں دا آلہ جیہڑا پاݨی دے اِنجماد دے تھلے درجا حرارت نوں برقرار رکھدا اے ایہنوں فریزر کہیا جاندا اے ۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
محدود ٹیسٹنگ دے کارن، مارچ 2020 تک کسے وی دیس کول اپنی آبادی وچ وائرس دے پرسار بارے بھروسے یوگ انکڑے نہیں سن۔ 23 مارچ تک، کسے وی دیس نے اوہناں دی آبادی دے 3% توں ودھ دا ٹیسٹ نہیں کیتا سی، اتے اس وچ بہت سارے بھنتاواں ہن کہ سارے دیساں وچ کنی امتحان کیتی گئی اے۔ ایہہ پرورتنشیلتا رپورٹ کیتی گئی کیس-گھاتکتا دراں نوں وی متاثر کردی اے۔
فریج
تریخ
کھاݨے وچ شامل برف لئی پہلاں کولنگ سسٹم مصنوعی ریفریجریشن 1750 دے دہاکے دے وسط وچ شروع ہویا تے 1800 دے شروع وچ تیار ہویا ۔ 1834 وچ سَبھ توں پہلاں کَم کرن آلا تبخیری کمپریشن ریفریجریشن سسٹم بݨایا گیا سی ۔ سَبھ توں پہلاں تجارتی برف بݨوݨ آلی مشین دی ایجاد 1854 وچ کیتی گئی ۔ 1923 وچ فریگڈیر نے پہلا خود انحصاری یونٹ متعارف کروایا ۔ 1920 دے دہاکے وچ فریون کمپنی دے متعارف نے 1930 دے دہاکے دے دوران ریفریجریٹر مارکیٹ وچ توسیع کیتی ۔ علیحدا کمپارٹمنٹ دے طور تے ہوم فریزر 1940 وچ متعارف کروایا گیا ۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
پیسیار ٹیسٹ دی ورتوں کردے ہوئے وائرس دی کھوج
alt=CDC 2019-nCoV Laboratory Test Kit.jpg|thumb| سیڈیسی دی 2019-اینکوو لیبارٹری ٹیسٹ کٹّ thumb|کووڈ-19 ٹیسٹنگ لئی اک ناسوپھیرینجئل پھمبے دا کارکردگی thumb|کووڈ-19 ٹیسٹنگ لئی گلے دے پھمبے دا کارکردگی ریئل-ٹائم دا استعمال رورس ٹرانسکرپشن پولیمیریس چین رئیکشن (آرآرٹی-پیسیار) دی ورتوں نال ٹیسٹ وکھ-وکھ طریقیاں ولوں حاصل کیتے ساہ دے نمونیاں اُتے کیتا جا سکدا اے، جس وچ ناسوپھیرنجینیئل فمبے جا سپوٹم دے نمونے شامل ہن۔ نتیجے عام طور اُتے کجھ گھنٹیاں توں 2 دناں دے اندر مہیا ہندے ہن۔ گلے دے تنداں نال آر ٹی پیسیار ٹیسٹ بیماری دے پہلے ہفتے وچ بھروسیمند ہندا اے۔ بعد وچ ایہہ وائرس گلے وچ الوپ ہو سکدا اے جدوں کہ ایہہ پھیپھڑیاں وچ ودھنا جاری رہندا اے۔دوجے ہفتے ٹیسٹ کیتے گئے سنکرمت لوکاں لئی، وکلپک طور اُتے نمونے دا مادہ ڈونگھے ہوا دے رستے توں چوسن کیتھیٹر ولوں جاں کھنگھن والی سامان (سپوٹم) ولوں لئی جا سکدی اے۔ thumb|اک تھرموسائیکلر جاں تھرمل سائیکلر، اک پیسیار مشین وجوں وی جانیا جاندا اے مڈھلے پیسیار ٹیسٹاں وچوں اک نوں ریئل-ٹائم رورس ٹرانسکرپشن پولیمیریج چین رئیکشن (آرآرٹی-پیسیار) دی ورتوں نال جنوری 2020 وچ برلن وچ چیریٹا وکھے ترقی یافتہ کیتا گیا سی، عالمی صحتَ ادارہ (ڈبلیوئیچؤ) ولوں ونڈن لئی 250,000 کٹاں دا ادھار بنایا گیا سی۔ یونائیٹڈ کنگڈم نے وی 23 جنوری 2020 تک اک امتحان ترقی یافتہ کیتی سی۔
فریج
میکینزم
فریج وچ ٹھنڈک پیدا کرن دے کئی طریقے نیں ۔ کسے اک فریج وچ صرف اک طریقا استعمال ہُندا اے ۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
پیسیار ٹیسٹ دی ورتوں کردے ہوئے وائرس دی کھوج
دکھنی کوریا دی کمپنی کوگینبیؤٹیک نے 28 جنوری 2020 نوں کلینکل گریڈ، پیسیار بیسڈ سارس- کووی -2 کھوج کٹّ (پاورچیک کوروناوائرس) ترقی یافتہ کیتی۔ ایہہ سارے بیٹا کورونوائرس ولوں سانجھے کیتے گئے "ای" زین دی کھوج کردا اے، اتے آرڈیارپی زین سارس-کووس -2 لئی خاص۔
فریج
میکینزم
کَعھر دفتر تے کارخانےآں وچ استعمال ہوݨ آلیاں فریجاں تے ائیر کنڈشنر دے کمپریسر بجلی نال چلدے نیں پَر گڈیاں وچ استعمال ہوݨ آلے ائیر کنڈشنر دے کمپریسر براہ راست بیلٹ دے ذریعے انجݨ نال جُڑے ہُندے نیں تے بجلی دی بجائے انجݨ دی طاقت نال چَلدے نیں ۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
پیسیار ٹیسٹ دی ورتوں کردے ہوئے وائرس دی کھوج
چین وچ، بیجیائی گروہ پیسیار بیسڈ سارس-کووس -2 کھوج کٹّ لئی چین دے نیشنل میڈیکل پروڈکٹس ایڈمنسٹریشن توں ایمرجینسی ورتوں دی پروانگی حاصل کرن والی پہلی کمپنیاں وچوں اک سی۔
فریج
ہور دیکھو
گٹھ:الیکٹرونکس گٹھ:ایجادات
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
پیسیار ٹیسٹ دی ورتوں کردے ہوئے وائرس دی کھوج
یونائٹیڈ سٹیٹ وچ، بیماری کنٹرول اتے روکتھام مرکز (سیڈیسی) اپنے 2019-ناول کوروناوائرس (2019-nCoV) ریئل-ٹائم آرٹی-پیسیار ڈائگنوسٹک پینل نوں انٹرنیشنل ریئیجینٹ سروت ولوں عوامی صحتَ لیباں وچ ونڈ رہا اے۔ ٹیسٹ کٹاں دے پرانے سنسکرناں وچ تن جینیٹک ٹیسٹاں وچوں اک دے کارن نقصدار ریئیجینٹس، اتے ایٹلانٹا وچ سیڈیسی وکھے ٹیسٹنگ دی اک اڑکی کارن نرپکھّ نتیجے آئے؛ اس دے نتیجے وجوں پورے فروری 2020 وچ اک دن وچ 100 توں وی گھٹ نمونیاں دی سپھلتاپوروک جانچ کیتی گئی دو حصےآں دی ورتوں کرن والے ٹیسٹ 28 فروری 2020 تک بھروسے یوگ نہیں رہن دا پکا ارادہ نہیں کیتا گیا سی، اتے ایہہ ادوں تک نہیں سی جدوں راج اتے مقامی پریوگشالاواں نوں جانچ شروع کرن دی آگیا دتی گئی سی۔ ٹیسٹ نوں فوڈ اینڈ ڈرگّ ایڈمنسٹریشن ولوں ایمرجینسی ورتوں حقاں دے تحت منظوری دتی گئی سی۔
اوڈیشا کی قحط سالی، ۱۸۶۶ء
اسباب
19ویں صدی دے تمام ہندوستانی قحط د‏‏ی طرح، اڑیسہ دا قحط خشک سالی تو‏ں پہلے سی: اس علاقے د‏‏ی آبادی اپنے رزق دے لئی سردیاں دے موسم وچ چاول د‏‏ی فصل اُتے انحصار کردی سی۔ پر، ۱۸۶۵ دا مانسون بوہت گھٹ سی تے وقت تو‏ں پہلے رک گیا۔ اس دے علاوہ، بنگال بورڈ آف ریونیو نے انہاں لوکاں د‏‏ی تعداد دے بارے وچ غلط تخمینہ لگایا جنہاں نو‏ں مدد کيت‏ی ضرورت ہوئے گی تے فرضی قیمتاں د‏‏ی فہرستاں تو‏ں گمراہ کيتا گیا۔ نتیجتاً، جداں جداں خوراک دے ذخائر کم ہونے لگے، مئی 1866ء دے آخر تک صورتحال د‏‏ی سنگینی اُتے قابو نہ پایا جا سکا، تے اس وقت تک مون سون دا آغاز ہو چکيا سی۔
نصاب تے راحت
خوراک نو‏‏ں وکھ تھلگ صوبے وچ بھیجنے د‏‏ی کوششاں وچ خراب موسم د‏‏ی وجہ تو‏ں رکاوٹ پیدا ہوئی، تے جدو‏ں کچھ کھیپ اوڈیشا دے ساحل اُتے پہنچی تاں انھاں اندرون ریاست منتقل نئيں کيتا جا سکیا۔ برطانوی ہندوستانی حکومت نے تقریباً 10,000 ٹن چاول درآمد کیتے، جو صرف ستمبر وچ متاثرہ آبادی تک پہنچے۔ بھانويں بوہت سارے لوک بھکھ تو‏ں مر گئے، زیادہ لوک مون سون تو‏ں پہلے ہیضے تے اس دے بعد ملیریا تو‏ں ہلاک ہوئے۔ اکیلے اوڈیشا وچ ، گھٹ تو‏ں گھٹ 10 لکھ افراد، آبادی دا اک تہائی، ۱۸۶۶ء وچ مر گئے، تے مجموعی طور اُتے خطے وچ تقریباً ۴ تو‏ں 5 ملین افراد دو سال دے عرصے وچ مر گئے۔
اثرات
برطانوی حکمراناں د‏‏ی طرف تو‏ں اس قحط تو‏ں سیکھے گئے اسباق وچ "مواصلات دے مناسب نیٹ ورک د‏‏ی ترقی د‏‏ی اہمیت" تے "تباہی دا اندازہ لگانے د‏‏ی ضرورت" شام‏ل سن ۔ بھارتی قحط دے ضابطاں نو‏‏ں آہستہ آہستہ تیار کيتا گیا سی جو کہ "مانسون د‏‏ی ناکامی، یا ہور وارننگ سگنل، ممکنہ قلت دا اشارہ دیندے ہی اسنو‏ں نافذ کرنے دے لئی ڈیزائن کیتے گئے سن "۔ اس نويں نقطہ نظر د‏‏ی اک ابتدائی کامیابی بہار دے 1873-74ء دے قحط وچ دیکھی گئی جدو‏ں سر رچرڈ ٹیمپل دے تحت قحط تو‏ں نجات دے نتیجے وچ تقریباً تمام اموات تو‏ں بچا گیا۔
قحط نے پڑھے لکھے ہندوستانیاں نو‏‏ں اس گل دے بارے وچ بیدار کرنے دا کم وی کيتا کہ ہندوستان اُتے برطانوی راج دا کیہ اثر سی۔ حقیقت ایہ اے کہ اڑیسہ دے قحط دے دوران ہندوستان نے 200 ملین پاؤنڈ تو‏ں زیادہ چاول برطانیہ نو‏‏ں برآمد کیتے جدو‏ں کہ 10 لکھ تو‏ں زیادہ لوک قحط د‏‏ی وجہ تو‏ں ہلاک ہوگئے، ہندوستانی قوم پرست مشتعل ہوئے۔ دادا بھائی نوروجی نے اسنو‏ں ڈرین تھیوری نو‏‏ں تیار کرنے دے لئی ثبوت دے طور اُتے استعمال کیا، ایہ خیال کہ برطانیہ "sucking the lifeblood out of India" ("ہندوستان تو‏ں جان دا خون چوس کر") خود نو‏‏ں مالا مال کر رہیا ا‏‏ے۔
ہور ویکھو
گٹھ:بھارت
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
پیسیار ٹیسٹ دی ورتوں کردے ہوئے وائرس دی کھوج
یو۔ایسّ دیاں وپاری لیباں نے مارچ 2020 دے شروع وچ ٹیسٹ کرنا شروع کیتا۔ 5 مارچ 2020 دے ہون دے ناطے لیبکارپ کووڈ-19 ٹیسٹنگ آرٹی-پیسیار دے بنیاد اُتے دیس اپلبدھتا دا اعلان کیتا۔ کئیسٹ ڈائگنوسٹکس نے اسے طرحاں دیس ویاپی کووڈ-19 ٹیسٹنگ 9 مارچ 2020 تک مہیا کروائی۔ کوئی مقدار دیاں سیماواں دا اعلان نہیں کیتا گیا؛ نمونہ اکٹھا کرن اتے عمل نوں سیڈیسی ضرورتاں دے مطابق کیتا جانا چاہیدا اے۔
روس وچ، کووڈ -19 ٹیسٹ سٹیٹ رسرچ سینٹر آف وائرولوجی اینڈ بائیوٹیکنولوجی ویکٹر ولوں تیار کیتا گیا سی۔11 فروری 2020 نوں فیڈرل سروس ولوں ہیلتھکیئر وچ نگرانی لئی ٹیسٹ رجسٹر کیتا گیا سی۔
12 مارچ 2020 نوں، میؤ کلینک نوں کووڈ -19 دی لاگ دا پتہ لگاؤن لئی اک ٹیسٹ کرواؤن دی خبر ملی سی۔
13 مارچ 2020 نوں، روچے ڈائگنوسٹکس نوں اک ٹیسٹ لئی ایف ڈی اے دی پروانگی ملی جو اچّ مقدار وچ 3.5 گھنٹیاں دے اندر کیتی جا سکدی اے، اس طرحاں اک مشین 24 گھنٹے دی معیاد وچ لگبھگ 4,128 ٹیسٹ کرن دی آگیا دندی اے۔
19 مارچ 2020 نوں، ایف ڈی اے نے ایبٹ لیبارٹریاں نوں ایمرجینسی ورتوں حق (اییوئے) ایبوٹ دے ایم 2000 نظام دی جانچ لئی جاری کیتا؛ ایپھڈیئے نے پہلاں ہولوگک، لیبکارپ، اتے تھرمو پھشر سائنسی نوں ایہو حق جاری کیتا سی۔ 21 مارچ 2020 نوں، کیپھیڈ نے اسے طرحاں ایف ڈی اے توں اک امتحان حاصل کیتا جس وچ لگبھگ 45 منٹ لگدے ہن۔
اک ٹیسٹ جو کہ اک مونوکلونل اینٹیباڈی دی ورتوں کردا اے جو کہ خاص طور اُتے ناول کورونائیوائرس دے نیوکلیؤکیپسیڈ پروٹین (این پروٹین) نال جوڑدا اے، تائوان وچ ترقی یافتہ کیتا جا رہا اے، امید اے کہ ایہہ اک تیز انپھلوئینزا ٹیسٹ وانگ 15 توں 20 منٹ وچ نتیجے حاصل کر سکدا اے۔
نان-پیسیار ٹیسٹاں دی ورتوں کرکے وائرس دی کھوج
thumb| امریکہ دے صدر [[ڈونلڈ ٹرمپ|ڈونالڈ ٹرمپ مارچ 2020 وچ ایبٹ لیبارٹریز توں اک کووڈ -19 ٹیسٹنگ کٹّ نمائش کردے ہن ]] ایف ڈی اے نے ایبٹ لیبز ولوں اک نواں ٹیسٹ نوں پروانگی دے دتی اے جو پیسیار دی بجائے آئیسوتھرمل نیوکلیک ایسڈ اینپلیپھکیشن تکنالوجی دی ورتوں کردا اے۔ کیونکہ اس نوں بدلن والے تاپمان چکر دے ویلے دی کھپت دی لڑی دی لوڑ نہیں ہندی، ایہہ تکنیک پنج منٹاں دے گھٹ ویلے اتے 13 منٹاں وچ منفی نتیجیاں دے مثبت نتیجے دے سکدی اے۔ فلحال امریکہ وچ ایہناں وچوں لگبھگ 18,000 مشیناں ہن اتے ایبٹ دی امید اے کہ متعلق دن 50,000 ٹیسٹ دین لئی نرمان وچ وادھا کیتا جائیگا۔
چھاتی دے سیٹی سکین اتے ریڈیؤگراپھس
مارچ 2020 دی ساہت دی جائزہ نے ایہہ سٹہ کڈھیا کہ، چھاتی دے ریڈیؤگراپھ شروعاتی پڑاواں وچ بہت گھٹ ندان ملّ دے ہندے ہن، جدوں کہ سیٹی [ کمپیوٹڈ ٹوموگراپھی ] دے لچھن شروع ہون توں پہلاں وی موجود ہو سکدے ہن۔ سیٹی دیاں خاص خاصیتاں وچ اک پیریپھرل، اسمیٹرک اتے پوسٹریور ڈسٹریبیوشن دے نال دولی ملٹیلوبار گراؤنڈ-گلاسنڈ اوپسپھٹیج شامل ہن۔ روگ دے ترقی یافتہ ہون دے نال ہی سپرلئل دبدبا، پاگل پھلاں اتے اکسارتا دا ترقی ہندا اے۔ موجودہ مہانماری دی شروعات دے نقطہ تے وہان وچ پیسیار دی سیٹی نال تلنا کرن والے اک مطالعہ نے سجھاء دتا اے کہ سیٹی پیسیار نالوں کافی زیادہ حساس اے، حالانکہ ایہہ گھٹ خاص اے، اس دیاں کئیں مصوری خاصیتاں ہور نمونیا اتے بیماری دیاں پرکریاواں نال اوورلیپنگ کردیاں ہن۔ مارچ 2020 تک، امریکی کالج آف ریڈیؤلوجی سفارش کردا اے کہ "سی۔وی۔ دی ورتوں سکرین کرن لئی نہیں کیتی جا سکدی اے جاں ناہی کووڈ-19 دی جانچ کرن لئی پہلی لائن دے ٹیسٹ وجوں" کیتی جا سکدی اے۔
انسانی پاٹھک اتے نقلی بدھی
اک چھوٹے جہے مطالعہ نے دکھایا کہ چینی ریڈیؤلوجسٹس نے سی۔ٹی۔ امیجنگ دی ورتوں کردیاں ہور قسماں دے وائرل نمونیا نالوں کوویڈ -19 نوں وکھ کرن وچ 72-94% سنویدنشیلتا اتے 24-94% خاصیت درسائی۔ نقلی بدھی بیسڈ کنوولشنل نیورل نیٹورک وی ریڈیؤگراپھ اتے سیٹی دوواں تے کافی اچی خاصیت والے وائرس دیاں ایمیجنگ خاصیتاں دا پتہ لگاؤن لئی ترقی یافتہ کیتے گئے ہن۔
آرتمیس 1
250px|thumb|right|روانہ آرتمیس 1 (انگریزی: Artemis 1) ناسا دا اک خلائی مشن سی جس دا مقصد چاند پر انسان واپس ڈالنا اے۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
انسانی پاٹھک اتے نقلی بدھی
مارچ 2020 تک، سیڈیسی شروعاتی سکریننگ لئی پیسیار دی سفارش کردی اے کیونکہ اس وچ سیٹی نالوں ودھیرے خاصیت اے۔
فاطمہ جناح پارک
کیپیٹل پارک اسلام آباد اسلام آباد پاکستان وچ اک وڈا پارک اے۔ ایہنوں ایف/9 پارک تے فاطمہ جناح پارک وی کیندے نیں۔ ایدی نیو 8 جون 1992 نوں وزیراعظم پاکستان نواز شریف نے رکھی۔
فاطمہ جناح پارک دے وسیع رقبے وچ زیادہ تر ہریالی ہی چھائی ہوئی اے ، جس وچ زمین د‏‏ی تزئین دا نقطہ نظر بنائے ہوئے کچھ انسان ساختہ ڈھانچے نيں۔ پارک دا زیادہ تر علاقہ وائلڈ لائف دا محفوظ مقام اے ، سوائے اس پارک دے کچھ علاقےآں دے جو رہائشی ضلعے دے نیڑے ا‏‏ے۔ اس پارک وچ اسٹیل د‏‏ی باڑ لگائی گئی اے جس دے دروازےآں دے دروازے باقاعدگی تو‏ں وقفاں اُتے رکھے جاندے نيں ، حالانکہ صرف کچھ ہی معمول دے مطابق کھلے تے استعمال ہُندے نيں۔ باڑ تو‏ں باہر زمین د‏‏ی ہور پٹی نو‏‏ں فٹ پاتھ تو‏ں کھڑا کيتا گیا ا‏‏ے۔ پارک دے اندر فٹ پاتھاں دا اک اچھ laidا جال بچھا ہويا اے ، جس وچ صاف گھاہ تے کچھ مجسمے نيں۔ ایہ پارک اپنی جنگلات د‏‏ی زندگی دے لئی جانیا جاندا اے ، تے اوتھ‏ے د‏‏ی ہور ترقی دے سوال نے آس پاس دے معاشراں وچ لوکاں نو‏‏ں تقسیم کردتا اے ، جنہاں وچو‏ں بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں خدشہ اے کہ ترقی اس دے بدنما احساسنو‏ں خطرے وچ ڈال دے گی۔ کھبے|thumb|250x250px| گائیڈ دا نقشہ
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
روگناشک دی کھوج
سنکرمن متعلق امیون پرتیکریا دا اک حصہ آئیٹیئیم اتے آئیجیجی سمیت اینٹیباڈیز دا پیداوار اے۔ ایہناں دی ورتوں 7 دناں جاں اسدے لچھناں دے شروع ہون توں بعد، پرتیرودھ مقرر کرن لئی، اتے آبادی دی نگرانی وچ لاگ وچ پچھان لئی کیتی جا سکدی اے۔
فاطمہ جناح پارک
عوامی استعمال
پارک د‏‏ی کھلی جگہاں عام طور اُتے تفریحی واک تے بیرونی کھیلاں کےلئے استعمال ہُندیاں نيں۔ کدی کدی ، اوہ اسباق ڈرائیونگ دے لئی استعمال ہُندے نيں۔ پارک وچ سڑکاں نوجوان ڈرائیوراں نو‏‏ں ایہ سکھانے وچ کارآمد نيں کہ کچھ سخت موڑ اُتے گل گل کیتینال کيتی جائے۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
روگناشک دی کھوج
اسیس مرکزی پریوگشالاواں (سی ایل ٹی) وچ جاں پوائنٹ-کیئرنٹ ٹیسٹنگ (پیؤسیٹی) ولوں کیتے جا سکدے ہن۔بہت ساریاں کلینکل پریوگشالاواں وچ اچّ-تھروپٹ آٹومیٹک پرنالیاں ایہہ اسیس کرن دے یوگ ہونگیاں پر اوہناں دی اپلبدھتا ہریک نظام دے پیداوار دی در تے انحصار کریگی۔ سی ایل ٹی لئی پیریپھرل لہو دا اک نمونہ عام طور تے ورتیا جاندا اے، حالانکہ سیریل نمونیاں دی ورتوں پرتیرودھک پرتیکریا دی پالنا کرن لئی کیتی جا سکدی اے۔ پیؤسیٹی لئی خون دا اک نمونہ اکثر چمڑی دے پنکچر ولوں حاصل کیتا جاندا اے۔ پیسیار ڈھنگاں دے الٹ، پرکے توں پہلاں کٹن والے پغ دی ضرورت نہیں ہندی۔
فاطمہ جناح پارک
عوامی استعمال
فاطمہ جناح پارک دے صرف کچھ علاقےآں وچ اچھی طرح تو‏ں ترقی ہوئی اے ، جس وچ عمارتاں دے مصروف جھرمٹ نيں ، جدو‏ں کہ دوسرے علاقےآں وچ انسانی سرگرمیاں کدی کدائيں ہی نظر آندیاں نيں۔ زیادہ ترقی یافتہ علاقےآں وچو‏ں اک میگازون کمپلیکس اے ، جس وچ اک اسپورٹس زون شام‏ل اے جس وچ اک معیاری لمبائی دا سوئمنگ پول تے ٹیبل ٹینس تے سنوک‏ر ک‏ے لئے میزاں شام‏ل نيں۔ اس کمپلیکس وچ بولنگ ، آرکیڈ کھیل ، لیزر ٹیگ تے ہور کھیلاں د‏‏ی سہولیات وی شام‏ل نيں۔ فاسٹ فوڈ تے کھانے دے لئی جگہ تے ہور اشیا دے ل لئے دکاناں۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
روگناشک دی کھوج
26 مارچ، 2020 نوں، ایف ڈی اے نے 29 ادارےآں دا نام لیا جنہاں نے ایجنسی نوں لوڑ مطابق نوٹیپھکیشن حاصل کیتا سی اتے اس لئی ہن اوہ اینٹیباڈی ٹیسٹ ونڈن دے یوگ ہن۔ اک ٹیسٹ ہال ہی وچ ایپھڈیئے ولوں منظور کیتا 15 منٹاں وچ نتیجہ دے سکدا اے۔ اک خبر وچ کیہا گیا اے کہ اس وچ کلینکل خاصیت در 91% اے اتے اک 99% کلینکل سنویدنشیلتا در اے۔ اک بہت ہی حساس ٹیسٹ شاید ہی اصل مثبت نوں نظر انداز کردا ہووے۔ اک بہت ہی خاص ٹیسٹ شاید ہی کسے وی چیز لئی مثبت ورگیکرن رجسٹر کردا اے جو ٹیسٹ کرن دا ٹیچا نہیں ہندا۔
فاطمہ جناح پارک
عوامی استعمال
سپریم کورٹ آف پاکستان نے میک ڈونلڈز دے فاسٹ فوڈ ریستوراں تے ائیرومودیلنگ کلب جداں متعدد کلباں نو‏‏ں ایف نائن پارک دے اندر کم کرنے تو‏ں روک دتا سی۔ فیر وی ، مارچ 2011 تو‏ں ، میک ڈونلڈز دوبارہ کھل گا.۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
روگناشک دی کھوج
مارچ 2020 دے اخیر وچ، یوروئممون میڈیکل لیبارٹری ڈائگنوسٹکس اتے ایپیٹوپ ڈائگنوسٹکس نے اوہناں دیاں جانچ کٹاں لئی یورپیئن منظوریاں حاصل کیتیاں، جو خون دے نمونیاں وچلے وائرس دے خلاف آئیجیجی اتے آئیجیئے اینٹیباڈیز دا پتہ لگا سکدیاں ہن۔ ٹیسٹ کرن دی گنجائش گھنٹیاں دے اندر کئی سو نمونے ہندی اے اتے اس لئی وائرل آر این اے دے روائتی پیسیار پردے نالوں بہت تیز ہندی اے۔ اینٹیباڈیز سنکرمن دی شروعات توں 14 دناں بعد عام طور اُتے پتہ لگاؤن یوگ ہندے ہن۔
فاطمہ جناح پارک
شمسی توانائی
) دے اندر تقریبا پنج ایکڑ رقبے اُتے 3،400 شمسی پینل نصب ا‏‏ے۔ 4.8 ملین د‏‏ی لاگت تو‏ں پارک) انہاں پینلز تو‏ں 0.85 میگا واٹ (850KW) بجلی پیدا ہوئے گی تے اسٹریٹ لائٹس نو‏‏ں توانائی فراہ‏م کرنے دے لئی بیک اپ سہولت ہوئے گی۔ منصوبے دے لئی فنڈز چینی حکومت نے بطور گرانٹ فراہ‏م د‏‏ی سن۔
مستقب‏‏ل دے منصوبے
کیپٹل ڈویلپمنٹ اتھارٹی (سی ڈی اے) ، جو پارک دا انتظام کردی اے ، د‏‏ی جگہ دے لئی وڈے منصوبے نيں ، جسنو‏ں کدی کدی اسلام آباد دا "نیند دا دل" کہیا جاندا ا‏‏ے۔ اس پارک د‏‏ی ترقی دا معاملہ ہن زیادہ دباؤ ڈال رہیا اے کہ اسلام آباد دے لوکاں نے تفریحی سرگرمیاں وچ گہری دلچسپی لی ا‏‏ے۔ اس پارک دے لئی سی ڈی اے دے مجوزہ مستقب‏‏ل دے ڈیزائن وچ جھیلاں ، راک باغات ، ایکویریم تے چشمے شام‏ل ہون گے۔
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
ٹیسٹ کرن لئی پہنچ
ہانگ کانگ نے اک سکیم بنائی اے جتھے شکی مریض گھر رہِ سکدے ہن، "ایمرجینسی ڈیپارٹمنٹ مریض نوں اک نمونہ ٹیوب دیویگا"، اوہ اس وچ تھکدے ہن، اسنوں واپس بھیج دندے ہن اتے کجھ دیر بعد اک ٹیسٹ دا نتیجہ حاصل کردے ہن۔
فاطمہ جناح پارک
حوالے
گٹھ:پاکستان دے پارک
کوویڈ ۔19 ٹیسٹنگ
ٹیسٹ کرن لئی پہنچ
بریٹیش اینئیچئیس نے اعلان کیتی اے کہ اوہ گھر وچ شکی معاملیاں دی جانچ کرن لئی اک سکیم دا چلاون کر رہی اے، جس نال اک مریض دوجیاں نوں سنکرمت ہون دے جوکھم نوں دور کردا اے جے اوہ ہسپتال آؤندے ہن جاں جے اک ایمبولینس دی ورتوں کیتی جاندی اے تاں اوہ روگانو مکت کر دندے ہن۔