عبدالمطلب
سردار قریش ابرہہ دے لشکر وچ
چنانچہ ابرہہ حبشیاں دی اک جرار فوج لیکراسی قصد تو‏ں مکہ مکرمہ دی طرف روانہ ہويا۔ اک ہاتھی جس دا نام محمود سی اوہ اس دے نال سی اک روایت وچ اے کہ اس دے پاس تیرہ ہاتھی سن تے سب دے سب محمود دے پیچھے پیچھے چلتے سن ۔ مگراللہ سبحانہ تعالی نے اپنے کلام پاک وچ فیل نو‏‏ں بصیغہ واحد بیان کیتا اے۔ بعض علما کرام فرماندے نيں کہ اس تو‏ں اوہی فیل مراد اے جس دا نام محمود سی اوہ سب تو‏ں وڈا تے نہایت شوکت دار سی ہاتھیاں دی تعداد کتنی سی اس بارے وچ مختلف روایات نيں۔ جب ابرہہ روانہ ہويا تو عرباں نے ایہ خبر سن کر اس تو‏ں جہاد کرنا ضروری سمجھیا۔ لہذا اشراف یمن وچو‏ں اک شخص جس دا نام ذونفرتھا اوہ اس دے مقابل وچ آیا مگرلڑائی وچ اس نے شکست اٹھائی تے گرفتار ہويا۔ ابرہہ نے اسنو‏ں قتل کرنا چاہیا مگر پھر اس مہم دے انجام تک اسنو‏ں قید وچ رکھیا۔ جدو‏ں آگے بڑھا تو دوسرا شخص نفیل بن الخشعمی اس دا مقابل ہويا تے اس نے وی شکست کھادی تے گرفتار ہويا۔ نفیل نے ابرہہ تو‏ں راستہ بنانے دے وعدہ اُتے رہائی پائی۔ جدو‏ں ابرہہ طائف وچ پہنچیا تو بنو ثقیف نے اپنا اک آدمی جس دا نام ابو رغال سی راستہ دسدے دے لئی نال کر دتا تے جدو‏ں ایہ لشکر مغمس وچ آیا تو اوتھ‏ے ابو رغال مر گیا اسنو‏ں اوہی دفن کر دتا گیا جس اُتے عرب ہنوز پتھر مارا کردے نيں۔ پھرابرہہ نے اسود ابن مقصود نو‏‏ں مکہ دی طرف روانہ کیتا تے اوتھ‏ے تو‏ں عرب لوگاں دے اونٹھ پکڑ لیایا تے انہاں نو‏ں اونٹھاں دے نال حضرت عبدالمطلب دے وی دو سو اونٹھ سن ۔ اس دے بعد ابرہہ نے اک دوسرے آدمی نو‏‏ں جس دا نام حناط الحمیری سی مکہ معظمہ نو‏‏ں روانہ کیتا تے اس تو‏ں کہیا کہ قریش دے سردارسے کہو ک‏ے وچ تساں تو‏ں لڑنے کونئيں آیا ہاں بلکہ وچ صرف اس ارا دہ تو‏ں آیا ہاں کہ کعبہ نو‏‏ں گرا داں جے تساں اس دے گرانے وچ میری مزاحمت نہ کرو تووچ تساں تو‏ں کچھ نئيں کہاں گا۔ جدو‏ں ایہ گل حناط نے عبدالطلب بن ہاشم تو‏ں دی تو آپ نے کہیا کہ اسيں اس تو‏ں لڑنا نئيں چاہندے ایہ بیت اللہ اے اگرخدا نو‏‏ں اوہدی حفاظت منظور ہوئی تو اوہ آپ اوہدی حفاظت کریئے گا۔ ایہ بیت مکرم اس دا حرم اے تے جے اللہ ہی نو‏‏ں اوہدی حفاظت منظور نئيں اے تو سانو‏ں اس دے بچانے دی قوت نئيں اے۔ جدو‏ں ایہ تقریر حناط نے عبدالمطلب دی سنی توحناط نے آپ تو‏ں کہیا کہ اچھا آپ میرے نال بادشاہ دے پاس چلے تو آپ اس دے نال ہو لئی۔ جدو‏ں دونے بادشاہ دے لشکر وچ پہنچے تو اوتھ‏ے جا کر ذونفر دا پتہ پُچھیا جو عبدالمطلب دا دوست سی لوگاں نے بتا دتا کہ اوہ فلاں مقام اُتے اے۔ جدو‏ں آپ اس تو‏ں ملے تے مشورہ کیتا کہ اس معاملہ وچ تساں ساڈی کیتا مدد کر سکدے ہوئے۔ اس نے کہیا کہ اک قیدی کیتا کرسکدا اے جو اک بادشاہ دے ہتھ وچ قید اے جدو‏ں چاہے اسنو‏ں مار ڈالے البتہ جو ایتھ‏ے دا ہاتھیاں دا سردار اے جس دا نام انیس اے اوہ میرا دوست اس تو‏ں وچ کچھ کہندا ہو تے آپ دے درجہ تے عزت دا حال بیان کردا ہاں اوہ آپ نو‏‏ں شایستہ تقریب تو‏ں بادشاہ دے سامنے پیش کر دے گا تے جو آپ چاہندے نيں اوہ اس تو‏ں کہیئے۔ عبدالمطلب نے فرمایا کہ بس اِنّا ہی کافی اے چنانچہ اس نے انیس نو‏‏ں بلیایا تے آپ دی اس تو‏ں سفارش دی تے کہیا کہ قوم قریش دے ایہ سردارہیں- انیس نے ابرہہ تو‏ں آپ دا ذکر کیتا کہ قریش دا سردار آپ دے لشکر وچ آیا ہويا اے۔ ابرہہ نے آپ نو‏‏ں بلالیا۔ حضرت عبدالمطلب وڈے تندرست و توانا تے خوب صورت جوان سن ۔ جدو‏ں ابرہہ نے آپ نو‏‏ں دیکھیا تو آپ دی عظمت و بزرگی اس دے دل وچ جگہ کرگئی تے اس نے آپ دی تعظیم دی تے تخت تو‏ں اتر پیتا تے فرش پران دے نال آکر بیٹھ گیا تے اپنے برابر انہاں نو‏‏ں بیٹھایا تے ترجمان تو‏ں کہیا کہ پوچھو آپ کیتا چاہندے نيں؟ ترجمان نے آپ تو‏ں پُچھیا کہ آپ دا کیتا مطلب ہے؟ آپ نے فرمایا کہ میرے دو سو ناقہ (اونٹھ) آپ دے آدمی پکڑ لیائے نيں اوہ مینو‏ں دلوا دیجیئے۔ ابرہہ نے ترجمان تو‏ں کہیا کہ ميں نے جدو‏ں تواڈی صورت دیکھی سی تو آپ نو‏‏ں بہت اچھا سمجھیا سی لیکن جدو‏ں آپ تو‏ں میری گل چیت ہوئی تو اوہ عظمت جو آپ دی میرے دل وچ سی جاندی رہی۔ آپ نے اپنے اونٹون دا میرے تو‏ں سوال کیتا تے جو آپ دا تے آپ دے آبا ؤ اجداد دا دین اے اوہدی نسبت دے کچھ نہ کہیا جس دے گرانے دے لئی وچ آیا ہاں۔ حضرت نے فرمایا کہ وچ تو اونٹھاں دا مالک ہاں تے اس بیت دا مالک خدا تعالی اے اوہ اپنے گھر دی حفاظت خود کرے گا۔ ابرہہ نے کہیا کہ اوہ تو میرے تو‏ں اوہدی حفاظت نہ کرسکے گا تے حکم کہ انہاں دے اونٹھ دلا دتے جان۔ جدو‏ں عبدالمطلب نے اونٹھ لئی توان اونٹھاں دے گلے وچ جوتیان ڈال داں تے انہاں نو‏‏ں ہدیہ تے قربانی دے طور اُتے حرم وچ چھڈ دتا۔ ایہ عرب دا اک دستور سی تے اوہ سمجھدے سن کہ جے اس وچو‏ں کوئی اونٹھ کھو جان گا تو پروردگار عالم نو‏‏ں غصہ آ جائے گا۔