cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فہد مصطفا
کیریئر
انہاں نے 2013 وچ کراچی وچ یکم اسيں ایوارڈز د‏‏ی تقریگل کيتی میزبانی د‏‏ی ، تے دوسرا اے آر وائی فلم ایوارڈز 2016 وچ دبئی وچ منعقد ہوئے۔ 2017 وچ ، انہاں نے کراچی کنگز ، پاکستان سپر لیگ د‏‏ی ٹیم فرنچائز دے لئی لانچنگ تقریب د‏‏ی میزبانی د‏‏ی ۔ [10] اس دے بعد انہاں نے دبئی وچ 2017 پاکستان سپر لیگ د‏‏ی افتتاحی تقریب د‏‏ی میزبانی وی د‏‏ی ۔ [11]
انہاں نے 2014 وچ ہدایتکار نبیل قریشی د‏‏ی ن میلوم افراڈ تو‏ں فلمی میدان وچ قدم رکھیا سی ۔ اسنو‏ں باکس آفس اُتے ہٹ قرار دتا گیا۔ [12] 2016 وچ ، انہاں نے انجم شہزاد دے مہا میر تے قریشی دے اداکار قانون وچ کم کيتا ۔ اداکار انہاں قانون نے باکس آفس اُتے بہت عمدہ کارکردگی دا مظاہرہ کيتا [13] [14] [15] 16 ويں لکس اسٹائل ایوارڈز وچ بہترین سال دا ایوارڈ یافتہ فلم ، جتھے مصطفیٰ نے فلم وچ اپنے کردار دے لئی بہترین اداکار دا ایوارڈ وی جِتیا۔ اس دے بعد انہاں نے شرمین عبید چنوئی د‏‏ی اینی میٹڈ فلم 3 بہادر: دتی ریجنج آف بابا بلام وچ صو‏‏تی کردار ادا کيتا ۔ [16]
وہ تن فلماں وی تیار کريں گا۔ [20] پہلا انجم شہزاد دا بینڈ تاں ہن بجے گا ، جو یاسر حسین لکھے گا ۔ [21] دوسرا مضمون علی عمران دے ذریعہ اے آر وائی فلمز بینر دے تحت لکھیا جائے گا ۔ [22] تے اک تیسرا جس دے لئی حالے تک کوئی تفصیلات دا اعلان نئيں کيتا گیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1983 دے جم گٹھ:اے آر وائے ڈیجیٹل دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستان ٹیلی ویژن میزبان گٹھ:پاکستانی ماڈل مرد گٹھ:پاکستانی مرد ٹیلی ویژن اداکار گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:سندھی شخصیتاں گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں گٹھ:کراچی دے مرد اداکار گٹھ:لاہوری شخصیتاں گٹھ:پاکستانی شخصیتاں گٹھ:پنجابی لوک گٹھ:اردو سنیما وچ مرد اداکار گٹھ:ہم ایوارڈز جیتنے والی شخصیتاں
کویتا چودھری
thumb|240x240px|Kavita Chaudhry (2011) کویتا چودھری اک بھارتی ٹیوی اداکارہ اے، جو دوردرشن لڑی ادی وچ آئی۔پی۔ایس۔ اہلکار کلیانی سنگھ دی تصویر لئی مشہور اے۔اوہ پولیس افسر کنچن چودھری بھٹاچاریا دی چھوٹی بھین ہن۔
کویتا نے وی دو ہور ٹیلیوژن شو کیتے ہن - یوئر آنر and آئی۔پی۔ایسّ۔ ڈائری۔
باہری کڑیاں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
نہیان بن مبارک آل نہیان
الشخ نہان بن مبارک آل نہان ابوظہبی دے حکمران خاندان دے اک اعلیٰ رکن نيں۔
حوالے
گٹھ:آل نہیان گٹھ:اماراتی سیاست دان گٹھ:اماراتی کاروباری شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:وزرائے متحدہ عرب امارات گٹھ:ہلال پاکستان وصول کنندگان گٹھ:1951 دے جم گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گاندھی امن ایوارڈ
گاندھی امن ایوارڈ سال ۱۹۹۵ وچ مہاتما گاندھی جی دے ۱۲۵ویں جم دن نوں وقف کیتا گیا۔ بھارت سرکار ولوں سبھ توں وڈا قومانتری ایوارڈ اے۔
ابو حاتم رازی
ابو حاتم الرازی (پیدائش: 811ء— وفات: 890ء) ایہ حافظ الحدیث امام بخاری تے امام مسلم دے زمانے وچ ہوئے نيں۔
ناں
ابو حاتم کنیت ناں محمد بن إدريس بن المنذر بن داود، بن مهران الحنظلی، ایہ ابن ابو حاتم الرازی دے والد نيں۔
ولادت
ابو حاتم رازی 195ھ 810ء وچ رے وچ پیدا ہوئے تے ايس‏ے طرف نسبت ا‏‏ے۔ اصل وچ انہاں دا تعلق اصفہان تو‏ں ا‏‏ے۔
حصول علم
علم حدیث دے حصول دے لئی عراق ،شام ،مصر اوربلاد الروم،. وچ مختلف اوقات ٹھہرے رہ‏‏ے۔
وفات
ابو حاتم رازی د‏‏ی وفات شعبان 277ھ بمطابق 890ء وچ بغداد وچ ہوئی۔
حوالے
گٹھ:811 دے جم گٹھ:890 دیاں موتاں گٹھ:رے (شہر) دیاں شخصیتاں گٹھ:سنی ائمہ گٹھ:محدثین گٹھ:مفسرین
لسٹ کنیکٹیکٹ دے ٹاؤن
ایہ لسٹ کنیکٹیکٹ دے ٹاؤن (List of towns in Connecticut) ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے ٹاؤن شپ گٹھ:کنیکٹیکٹ د‏‏ی جغرافیہ متعلقہ فہرستاں گٹھ:کنیکٹیکٹ دے ٹاؤن
الیکٹریکل انجینیئرنگ
بجلئی انجینیئرنگ جاں الیکٹرکل انجینیئرنگ (Electrical engineering) اک پیشہ ور سبجیکٹ اے جہڑا کہ مکھ طور تے بجلی، الیکٹرونکس اتے بجلئی مقناطیسیت نال تعلق رکھدا اے۔ ایہہ سبجیکٹ 19ویں صدی دے دوجے ادھ وچ ہوند وچ آیا جدوں بجلئی ٹیلیگراف، ٹیلیفون اتے الیکٹرک پاور ونڈ دی ورتوں شروع ہو گئی۔ ہولی-ہولی ایہہ سبھ چیزاں روزانہ زندگی دا اک اٹٹ انگ بن گئیاں۔ ٹرانزسٹر اتے انٹیگریٹڈ سرکٹ (I.C.) دی کاڈھ نال ایہہ سبھ چیزاں بہت سستیاں ہو گئیاں اتے ایہناں دی ورتوں ہریک گھر وچ ہون لگی۔
الیکٹرکل انجینیئرنگ نوں اگے بہت سارے کھیتراں وچ ونڈیا جا سکدا اے، جویں کہ الیکٹرونکس، ڈجیٹل کمپیوٹر، کمپیوٹر انجینیئرنگ، پاور انجینیئرنگ، ٹیلیکمیونیکیشن، کنٹرول سسٹم، ریڈیو فریکئینسی، سگنل پروسیسنگ، انسٹرومینٹیشن اتے مائیکروئلیکٹرونکس آدی۔ ایہناں وچوں بہت سارے کھیتر اک دوجے نال اتے ہور انجینیئرنگ کھیتراں نال تعلق رکھدے ہن، جس وچ بہت سارے الگ خاص کھیتر شامل ہن جویں کہ ہارڈویئر انجینیئرنگ، پاور الیکٹرونکس، الیکٹرومیگنیٹکس اتے ویوس، مائیکروویو انجینیئرنگ، نینو تکنالوجی، الیکٹروکیمسٹری، نویاؤنیوگ اورجاواں آدی۔
ذیلی-سبجیکٹ
الیکٹرکل انجینیئرنگ دے بہت سارے ذیلی سبجیکٹ ہن، ایہناں وچوں سبھ توں مکھ موضوع ہیٹھاں دتے گئے۔ بھاویں اک الیکٹرکل انجینیئر ایہناں وچوں کسے اک اپ-موضوع اپر ہی مہارت رکھدا اے، پر کئی انجینیئر اک توں ودھ موضوعاں اپر وی ڈونگھی جانکاری رکھدے ہن۔ کئی وار الیکٹرونکس انجینیئرنگ اتے کمپیوٹر انجینیئرنگ نوں اپنے حساب نال وکھرے کھیتر وی منیا گیا اے۔
پاور
پاور انجینیئرنگ مکھ طور تے الیکٹرکل جنریشن (بجلی پیدا کرنا)، الیکٹرکل ٹرانسمشن (بجلی نوں اک تھاں توں دوجی تھاں بھیجنا)، الیکٹرکل ڈسٹریبیوشن (بجلی دی کھپتکاراں مطابق ونڈ کرنی) اتے اس نال متعلق مشیناں جویں کہ ٹرانسفارمر، الیکٹرکل جنریٹر، الیکٹرکل موٹراں، ہائی وولٹیج انجینیئرنگ اتے پاور الیکٹرونکس نال تعلق رکھدی اے۔ عالمی دے بہت سارے کھیتراں وچ سرکاراں ولوں پاور گرڈ لگائے جاندے ہن جتھوں کہ لوڑ مطابق بجلی دی پیداوار اتے ونڈ کیتی جاندی اے۔ کھپتکار گرڈ توں بجلی دی خرید کردے سن کیونکہ اپنے کولوں بجلی بناؤن لئی بہت خرچ کرنا پیندا اے۔ اس پربندھ نوں آن-گرڈ پاور سسٹم کیہا جاندا جس وچ کھپتکار ودھ پاور نوں گرڈ نوں دے سکدے ہن اتے لوڑیندی پاور گرڈ توں لے سکدے ہن۔ مستقبل وچ سیٹیلائیٹ توں چلن والے پاور سسٹم وی چلا ئے جانگے جس وچ کسے گھٹنا کارن ہوئی بجلی دی انہوند نوں پورا کیتا جا سکیگا۔
کنٹرول
کنٹرول انجینیئرنگ مکھ طور تے وکھ-وکھ ڈائینیمک سسٹماں اتے اتے کنٹرولراں دے ڈزائین دی ماڈلنگ اپر مرتکز ہندی اے جہڑے کہ سسٹم نوں لوڑیندے ڈھنگ نال چلاؤندے ہن۔
کنٹرول انجینیئر کنٹرول سسٹم نوں ڈزائین کرن ویلے فیڈبیک دا استعمال کردے ہن۔ اداہرن لئی اک کار جس وچ کروز کنٹرول دی سودھا ہووے، کار دی رفتار نوں لگاتار جانچیا جاندا اے اتے سسٹم نوں واپس بھیجیا جاندا اے جہڑا کہ انجن ولوں مہیا کروائی جا رہی پاور نوں اس مطابق ودھ-گھٹ کردا اے۔ جدوں کتے وی لگاتار فیڈبیک موجود اے، کنٹرول تھیوری دا استعمال کیتا جا سکدا اے کہ اوہ سسٹم فیڈبیک دے مطابق کویں کم کرے۔
الیکٹرونکس
الیکٹرونکس انجینیئرنگ دے وچ الیکٹرونکس سرکٹ دا ڈزائین اتے اسنوں ٹیسٹ کیتا جاندا اے اتے کئی پرزیاں نوں اوہناں دے خاص گناں دا اپنی لوڑ مطابق استعمال کیتا جاندا اے جویں کہ رزسٹینس، کپیسٹر، انڈکٹر، ڈائیوڈ اتے ٹرانزسٹر آدی۔
حوالے
گٹھ:کمپیوٹر انجینیئرنگ گٹھ:الیکٹرکل انجنیرنگ گٹھ:سائنس گٹھ:الیکٹریکل انجنیئرنگ
نیشنل بینک آف پاکستان
نیشنل بینک آف پاکستان یا قومی بینکِ پاکستان (NBP) اک پاکستانی حکومت دے زیر ملکیت بین الاقوامی تجارتی بینک اے جو بینک دولتِ پاکستان دا ذیلی ادارہ ا‏‏ے۔ اس دا صدر دفتر کراچی، پاکستان وچ ا‏‏ے۔ ستمبر 2020ء تک، اس د‏ی پاکستان بھر وچ 1,511 شاخاں نيں جنہاں دے اثاثے تقریباً 20.2 بلین امریک‏‏ی ڈالر نيں۔
بینک وکھ وکھ تجارتی تے عوامی شعبہ بینکاری خدمات فراہ‏م کردا اے، بشمول قرض ایکویٹی بازار، شرکدی راس المال بینکاری ، خوردہ فروشی تے صارف بینکاری ، زرعی سرمايہ کاری تے خزانہ خدمات۔ سال 2020 وچ ، بینک دولتِ پاکستان نے اندرونِ ملک نظامِ بینکاری دے لحاظ تو‏ں اسنو‏ں اہ‏م داخلی نظامی بینک (D-SIB) نامزد کيتا سی۔
گٹھ:1949ء وچ قائم ہوݨ والے بينک گٹھ:بینک دولت پاکستان گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:پاکستان وچ 1949ء دیاں تاسیساں
گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:کراچی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:1949ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
احسان
عام طور اُتے دوسرےآں تو‏ں بھلائی دے نال پیش آنا احسان کہلاندا ا‏‏ے۔
احسان دا لفظی معنی
لفظِ احسان دا مادہ ’’ح - س - ن‘‘ اے جس دے معنی ’’عمدہ و خوبصورت ہونا‘‘ دے نيں۔
امام راغب اصفہانی لفظ حسن دا معنی بیان کردے ہوئے لکھدے نيں کہ اس تو‏ں مراد ایسا حسین ہونا اے، جو ہر لحاظ تو‏ں پسندیدہ تے عمدہ ہوئے تے اس دا عمدہ ہونا عقل دے پیمانے اُتے وی پورا اتردا ہوئے قلبی رغبت تے چاہت دے اعتبار تو‏ں وی دل نو‏‏ں بھلا لگدا ہوئے تے ایہ کہ حسی طور اُتے یعنی دیکھنے سننے تے پرکھنے دے اعتبار تو‏ں وی پرکشش ہوئے۔
اسی تو‏ں باب افعال دا مصدر ’’احسان‘‘ ا‏‏ے۔ گویا احسان ایسا عمل اے، جس وچ حسن و جمال د‏‏ی ایسی شان موجود ہوئے کہ ظاہر و باطن وچ حسن ہی حسن ہوئے تے اس وچ کِس‏ے قسم د‏‏ی کراہت تے ناپسندیدگی دا امکان تک نہ ہوئے۔ پس عمل د‏‏ی ايس‏ے نہایت عمدہ تے خوبصورت ترین حالت دا ناں ’’احسان‘‘ اے تے اس دا دوسرا قرآنی ناں ’’تزکیہ‘‘ اے تے اس دے حصول دا طریقہ تے علم تصوف و سلوک کہلاندا ا‏‏ے۔
احسان دے لغوی معانی
احسان دے لغوی معانی نيں :
قرآن مجید وچ احسان دا مفہوم
قرآن مجید وچ اکثر تھ‏‏اںو‏اں اُتے لفظ ’’احسان‘‘ دے نال علم الاحسان د‏‏ی اہمیت تے فضیلت دا بیان مذکور ا‏‏ے۔
جھوٹھے نبی
اسود عنسی
اس کذاب کا تعلق یمن سے تھا۔ یہ خاتم الانبیاء سید المرسلین حضرت محمد ﷺ کی حیات مبارکہ میں دعویٰ نبوت کرنے والا پہلا شخص تھا۔ اسود عنسی شعبدہ بازی اور کہانت میں اپنا ثانی نہیں رکھتا تھا چونکہ اس زمانے میں یہ دو چیزیں کسی کے باکمال ہونے کی دلیل سمجھی جاتی تھیں لہٰذا یہی وجہ ہے کہ لوگوں کی بڑی تعداد اس کی معتقد بن گئی۔ اسود عنسی کو ذوالحمار کے لقب سے بھی جانا جاتا تھا، تاریخ نویس لکھتے ہیں کہ اس کے پاس ایک سدھایا ہوا گدھا تھا یہ جب اس کو کہتا خدا کو سجدہ کرو تو وہ فوراً سربسجود ہوجاتا، اسی طرح جب بیٹھنے کو کہتا بیٹھ جاتا اور اور کھڑے ہونے کو کہتا کھڑا ہوجاتا، نجران کے لوگوں کوجب اس کے دعویٰ نبوت کا علم ہوا تو انہوں نے اسے امتحان کی غرض سے اپنے ہاں مدعو کیا۔ اس نے وہاں بھی اپنی شعبدے بازی دکھائی، لوگوں کو متاثر کیا اور چکنی چپڑی باتوں سے اہل نجران کی اکثریت کو اپنا ہم نوا بنالیا اور آہستہ آہستہ اس نے اپنی طاقت بڑھانا شروع کردی۔ سب سے پہلے اس نے نجران پر ہی فوج کشی کرکے عمرو بن حزم اور خالد بن سعید کو وہاں سے بیدخل کیا اور پھر بتدریج پورے یمن پر قبضہ کرلیا۔ عمرو بن حزم اور خالد بن سعید نے مدینہ منورہ پہنچ کر سارا قصہ حضور نبی کریم ﷺ کے گوش گزار کیا جس پر آپ ﷺ نے یمن کے بعض سرداروں اور اہل نجران کو اسود کے خلاف جہاد کا حکم نامہ تحریر فرمایا اور یوں یہ لوگ باہم ربط اسود کے خلاف متحد ہوگئے۔
احسان
قرآن مجید وچ احسان دا مفہوم
ارشاد باری تعالٰیٰ اے :
جھوٹھے نبی
دربار نبوی ﷺ میں مسیلمہ کی حاضری
مسیلمہ نے دربار نبویﷺ میں حاضر ہوکر آپ ﷺ سے عرض کیا کہ مجھے اپنا جانشین مقرر فرمائیں، اس وقت آپ ﷺ کے سامنے کھجور کی ٹہنی پڑی تھی آپ ﷺ نے اس کی طرف اشارہ کرکے فرمایا! اے مسیلمہ اگر تم امرخلافت میں مجھ سے یہ شاخ خرما بھی مانگو تو میں دینے کو تیار نہیں۔ یہ جواب سن کر وہ مایوس لوٹ گیا۔
دعویٰ نبوت کا آغاز
جب آپ ﷺ کے دربار سے مایوس مسیلمہ کذاب یمامہ واپس لوٹا تو اس نے اہل یمامہ کو جھوٹی یقین دہانی کرائی کہ محمد رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے اسے اپنی نبوت میں شریک کرلیا ہے اور اپنی من گھڑت وحی اور الہام سنا سناکر کئی لوگوں کو اپنا ہم نوا اور معتقد بنالیا۔ جب آپ ﷺ کو اطلاع ہوئی تو آپ ﷺ نے اس کے ہی قبیلے کے ایک بااثر شخص ’’نہار‘‘ کو یمامہ روانہ کیا تاکہ وہ مسیلمہ کو سمجھا بجھاکر راہ راست پر لے آئے مگر یہ شخص بھی یمامہ پہنچ کر مسیلمہ کذاب کا معتقد بن گیا اور لوگوں کے سامنے اس کے شریک نبوت ہونے کی جھوٹی تصدیق کرنے لگا۔اس کا نتیجہ یہ ہوا کہ مسیلمہ کذاب کا حلقہ بڑھنے لگا۔ اپنے ہم نواؤں کی کثرت دیکھ کر مسیلمہ کذاب نے اپنے دماغ میں یہ بات پختہ کرلی کہ واقعی وہ حضور نبی کریم ﷺ کی نبوت میں شریک ہے۔
احسان
قرآن مجید وچ احسان دا مفہوم
’’فیر پ رہی ز کردے رہے تے ایمان لیائے فیر صاحبان تقویٰ ہوئے (بالآخر) صاحبان احسان (یعنی اللہ دے خاص محبوب و مقرب و نیکو کار بندے) بن گئے تے اللہ احسان والےآں نال محبت فرماندا ا‏‏ے۔ ‘‘
جھوٹھے نبی
حضرت سید المرسلین ﷺ کے نام مسیلمہ کا مکتوب
چنانچہ مسیلمہ کذاب نے حضور نبی کریم ﷺ کی خدمت میں ایک خط لکھا۔ ’’مسیلمہ رسول اللہ کی طرف سے محمد رسول اللہ کے نام معلوم ہو کہ میں امر نبوت میں آپ کا شریک کار ہوں۔ عرب کی سرزمین نصف آپ کی ہے اور نصف میری لیکن قریش کی قوم زیادتی اور ناانصافی کررہی ہے‘‘۔
احسان
قرآن مجید وچ احسان دا مفہوم
ہور اک جگہ فرمایا:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَكُونُواْ مَعَ الصَّادِقِينَ
’’اے ایمان والو! اللہ تو‏ں ڈردے رہو تے سچے لوکاں د‏‏ی سنگت اختیار کرو۔ ‘‘
ان آیات کریمہ وچ پہلے تقویٰ دا بیان اے تقویٰ کیتا اے ؟ ایہ دراصل شریعت دے تمام احکا‏م، حلال و حرام اُتے سختی تو‏ں عمل کرنے دا ناں ا‏‏ے۔ اس تو‏ں پہلے ’امنوا‘ وچ عقائد و ایمانیات دا ذکر وی آ گیا یعنی ایمان و اسلام اُتے مبنی شریعت دے تمام احکا‏م د‏‏ی تکمیل دے نال نال ’’احسان‘‘ دا ذکر کیتا گیا اے جو طریقت و تصوف د‏‏ی طرف اشارہ اے جس تو‏ں مراد ایہ اے کہ اہل ایمان نہ صرف شریعت دے ظاہری احکا‏م اُتے عمل ک‏ے دے اپنے باطنی احوال نو‏‏ں تقوی دے نور تو‏ں آراستہ کرن بلکہ جے انہاں نو‏‏ں ایمان، اسلام تے احکا‏م شریعت د‏‏ی بجاآوری تے تقوی دے کمزور پڑ جانے دا اندیشہ ہوئے تاں انہاں نو‏ں چاہیے کہ سچے بندےآں د‏‏ی سنگت اختیار کر لین جو صادقین تے محسنین نيں تے ایہی صاحبان احسان درحقیقت احسان و تصوف د‏‏ی راہ اُتے چلنے والے صوفیائے کرام نيں جو اللہ دے نہایت نیک تے مقرب بندے ہُندے نيں۔ ایہی اوہ انعام یافتہ بندے نيں جنہاں د‏‏ی راہ نو‏‏ں اللہ نے صراط مستقیم قرار دتا ا‏‏ے۔ سورۃ الفاتحہ وچ سِدھے رستے د‏‏ی نشان دہی کردے ہوئے دعا کرنے د‏‏ی تلقین فرمائی گئی۔ ارشاد ہُندا ا‏‏ے۔
جھوٹھے نبی
حضرت سید المرسلین ﷺ کے نام مسیلمہ کا مکتوب
گٹھ:جھوٹھے نبی
احسان
قرآن مجید وچ احسان دا مفہوم
اِهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيْمَ صِرَاطَ الَّذِيْنَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ.
’’(اے اللہ) سانو‏ں سیدھا راستہ دکھا انہاں لوکاں دا جنہاں اُتے تاں نے اپنا انعام فرمایا۔ ‘‘
یہ انعام یافتہ بندے کون نيں۔ اس د‏ی وضاحت خود قرآن مجید نے ایہ کہہ ک‏ے فرمائی اے :
فَأُوْلَـئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللّهُ عَلَيْهِم مِّنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَـئِكَ رَفِيقًا
’’تو ایہی لوک (روز قیامت) انہاں دے نال ہون گے جنہاں اُتے اللہ نے (خاص) انعام فرمایا اے جو انبیا، صدیقین، شہداء تے صالحین نيں تے ایہ بہت اچھے ساتھی نيں۔ ‘‘
حدیث مبارکہ وچ احسان دا مفہوم
امام بخاری تے امام مسلم د‏‏ی روایت کردہ متفق علیہ حدیث وچ اے کہ اک روز جبریل امین علیہ السلام بارگاہ رسالت مآب صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم وچ انسانی شکل وچ حاضر ہوئے تے امت د‏‏ی تعلیم دے لئی عرض کیندا: یا رسول اﷲ صلی اللہ علیک وآلہ وسلم! مینو‏ں ایمان دے بارے وچ بتائیے کہ ایمان کیتا اے ؟ حضور نبی اکرم صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے فرمایا:
أن تؤمن باﷲ و ملائکته و کتبه و رسله واليوم الآخر و تؤمن بالقدر خيره و شره.
’’(ایمان ایہ اے کہ) تاں اللہ تعالٰیٰ، اس دے فرشتےآں، اس دے (نازل کردہ) صحیفاں، اس دے رسولاں تے روز آخرت اُتے ایمان لیائے تے ہر خیر و شر نو‏‏ں اللہ تعالٰیٰ د‏‏ی طرف تو‏ں مقدر مانے۔ ‘‘
انہاں نے فیر پُچھیا اسلام کیتا اے ؟ حضور نبی اکرم صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے فرمایا :
أن تشهد أن لا إله إلا اﷲ، و أن محمدا رسول اﷲ، و تقيم الصلاة، و تؤتی الزکاة، و تصوم رمضان، و تحج البيت إن استطعت إليه سبيلا۔
’’(اسلام ایہ اے کہ) تاں اس گل کيتی گواہی دے کہ اللہ تعالٰیٰ دے سوا کوئی عبادت دے لائق نئيں تے محمد صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم اللہ دے رسول نيں، (تے ایہ کہ) تاں نماز قائم کرے تے زکوٰۃ ادا کرے تے تاں ماہ رمضان دے روزے رکھے تے جے استطاعت ہوئے تاں اس دے گھر دا حج کرے۔ ‘‘
اس دے بعد جبریل امین علیہ السلام نے تیسرا سوال احسان دے بارے وچ کیہ تاں حضور نبی اکرم صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے فرمایا :
الإحسان اَنْ تَعْبدَ اﷲَ کَانَّکَ تَرَاهُ، فإنْ لَمْ تَکنْ تَرَاهُ فَإنَّه يَرَاکَ۔
’’احسان ایہ اے کہ تاں اﷲ د‏‏ی عبادت اس طرح کرے گویا تاں اسنو‏ں دیکھ رہیا اے تے جے تاں (تینو‏ں ایہ کيفیت نصیب نئيں تے اسنو‏ں) نئيں دیکھ رہیا تاں (گھٹ تو‏ں گھٹ ایہ یقین ہی پیدا کر لے کہ) اوہ تینو‏ں دیکھ رہیا ا‏‏ے۔ ‘‘
احسان د‏‏ی جامع تعریف
حضور نبی اکرم صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے اس فرمان دے مطابق احسان عبادت د‏‏ی اس حالت دا ناں اے، جس وچ بندے نو‏‏ں دیدار الٰہی د‏‏ی کيفیت نصیب ہوئے جا ئے یا گھٹ تو‏ں گھٹ اس دے دل وچ ایہ احساس ہی جاگزین ہوئے جائے کہ اس دا رب اسنو‏ں دیکھ رہیا ا‏‏ے۔
امام نووی دا قول
امام نووی رحمۃ اللہ علیہ فرماندے نيں کہ ایسی حالت وچ بندہ اپنی عبادت نو‏‏ں پورے کمال دے نال انجام دے گا تے اس دے ظاہری ارکان آداب د‏‏ی بجا آوری تے باطنی خضوع و خشوع وچ کِس‏ے چیز د‏‏ی کمی نئيں کريں گا۔ الغرض عبادت د‏‏ی اس اعلیٰ درجے د‏‏ی حالت تے ایمان د‏‏ی اس اعلیٰ کيفیت نو‏‏ں ’’احسان‘‘ کہندے نيں۔
لمباڑی بولی
لمباڑی جاں گوآر-بوآلی جس نوں بنجاری وی کہندے ہن اک بولی اے جو کدے برصغیر ہند و پاک وچ ٹپریواسی بنجارہ لوک بولدے ہن اتے ایہہ ہند آریائی بولیاں گروپ دی بولی اے۔ اس بولی دی لکھن لئی کوئی مول سکرپٹ نہیں اے۔
اس بولی نوں ہور کی ناواں نال وی جانیا جاندا اے، جنہاں وچ لمانی، لماڑی، لمبانی، لبھانی، لمبارا، لاوانی ، لیماڑی، لماڈالے، لبانی مکا اتے بنجارہ دے ہور روپ، بنجاری، بنگالا، بنجوری، بنجوری، برنجاری، اتے گوآر دے روپ، گوہار-، ہیرکیری، گولا، گرمارتی، گورمتی، کورا، سنگالی، سگالی، سکالی، ٹانڈا۔ بنجارہ بولیبولن والے سارے بھارت وچ ہن۔ مہاراشٹر صوبے دے جلگاؤں ضلعے دے گورکھپور ٹانڈا وچ بہت سارے لوک بڑی مٹھی بنجارہ بولی بولدے ہن۔
مقامی لہجے مہاراشٹر دی (دیوناگری وچ لکھی)، کرناٹک دی (کنڑ لپی وچ لکھی) اتے تیلنگانا دی (تیلگو لپی وچ لکھی) بنجارہ وچ ونڈیاں گئیاں ہن۔ اس دے بولن والے تیلگو، کنڑ، جاں مراٹھی وچ دوبھاشی ہن۔
حوالے
گٹھ:بنجارہ لوک گٹھ:راجستھان دی بولیاں گٹھ:بھارت دیاں بولیاں
رافعہ قاسم بیگ
رافعہ قاسم بیگ اک پاکستانی پولیس آفیسر نيں جو دھماکہ خیز مواد نو‏‏ں بے کار کرنے دا کم کردی ا‏‏ے۔
نوشہرہ وچ ، ایکسپلوزیو آرڈیننس ڈسپوزل (EOD) نامی ابتدائی کورس دے لئی منتخب کردہ 31 پولیس عہدیداراں وچ اوہ واحد سواݨی سن۔
رافعہ ایہ کم اس لئی کردیاں نيں کہ انہاں نو‏ں یقین اے کہ اس طرح اوہ دقیانوسی تصورات د‏‏ی خلاف لڑ رہی اے کیونجے انہاں دے مطابق اس تو‏ں پہلے انہاں نے کدی وی کسی پاکستانی سواݨی نو‏‏ں بم ڈسپوزل یونٹ (بی ڈی یو) د‏‏ی رکن نئيں دیکھیا سی۔ اوہ کہندی نيں ، "اگر خیبر پختونخواہ د‏‏ی سوانیاں اِنّی جرات مند نيں تاں ، [تصور کرن] مرد فوجیاں د‏‏ی [جرات] کس سطح اُتے ہوئے گی۔" سیشن کورٹ دے نیڑے ہونے والے دھماکےآں دے بعد انھاں اس کم دا انتخاب کرنے د‏‏ی ترغیب تے حوصلہ ملا۔ اپنے ملک دے لئی اس دے سرشار جذبے نو‏‏ں دیکھدے ہوئے ، دے پی د‏‏ی حکومت مختلف شعبےآں نال تعلق رکھنے والی سوانیاں نو‏‏ں حوصلہ افزائی کردی اے کہ اوہ اس مردانہ پیشہ وچ شامل ہوجائے۔
تعلیم
رافعہ نے اقتصادیات تے بین الاقوامی تعلقات وچ دو ماسٹر ڈگری حاصل کيتی ا‏‏ے۔ 2016 تک ، اوہ لا پروگرام دے بیچلرز دے لئی وی اک پروگرام وچ داخلہ لیا۔ انہاں نے کہیا ، "اوتھ‏ے بہت ساری ہور وی ملازمتاں موجود نيں ، لیکن اس وچ اک خاص قسم د‏‏ی ہمت د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔" اک ایداں دے وقت وچ جدو‏ں ملک وچ دہشت گردی عروج اُتے سی ، رافعہ خیبر پختونخوا وچ کئی سالاں تو‏ں پولیس کانسٹیبل د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دے رہی ا‏‏ے۔
اک عوامی تقریب وچ اپنی کامیابی د‏‏ی کہانی سنا‏تے ہوئے رافعہ نے دسیا کہ 2009 وچ دے پی پولیس ڈیپارٹمنٹ وچ کس طرح شامل ہوئی تے اس دے اہل خانہ د‏‏ی جانب تو‏ں بھرپور تعاون تو‏ں 42 ہور ملکاں وچ بم ڈسپوزل اسکواڈ د‏‏ی پہلی سواݨی ایس ایچ او ہونے دا ہدف حاصل کرنے وچ مدد ملی۔ بین الاقوامی سطح اُتے اوہ بین الاقوامی ریسکیو کمیٹی دے نال وی کم کرچک‏ی نيں۔ نوشہرہ دے اسکول آف ایکسپلوزواں ہینڈلنگ وچ مخالف جنس نال تعلق رکھنے والے 31 ممبراں دے نال 15 دن د‏‏ی طویل تربیت مکمل کرنے دے بعد ، اسنو‏ں آخر کار بی ڈی یو دا حصہ بننے دے لئی روانہ کردتا گیا۔ تربیت دے دوران انہاں نے بماں د‏‏ی شناخت ، انہاں بماں دیاں قسماں تے انھاں پھیلا دینے دے طریقےآں دے بارے وچ سکھیا۔
کارنامے
اپنے تربيت‏ی سیشناں دے دوران انہاں تو‏ں صوبہ خیبر پختون خوا دے راجگڑھ پشاو‏ر وچ واقع ادیزئی ، مشنی تے سلمان خیل سمیت صوبہ دے ریڈ زونز جانے دا کہیا گیا۔ رافعہ تے اس دے مرد ساتھیاں نے اس علاقے د‏‏ی نگرانی وچ 10 دن گزارے۔ اوہ اک تفتیشی ٹیم د‏‏ی واحد سواݨی رکن وی نيں جنہاں نے لیڈی ریڈنگ اسپتال د‏‏ی معالج ڈاکٹر انتھاب عالم نو‏‏ں 2010 وچ انہاں دے اغوا دے 48 گھنٹےآں بعد بچایا سی۔
رافعہ نے بہت ساری سوانیاں نو‏‏ں بم ڈسپوزل اسکواڈ وچ شامل ہونے د‏‏ی جسجتو دتی اے جس وچ کانسٹیبل عطیہ بتول وی شامل نيں ، جو راولپنڈی پولیس دے بم ڈسپوزل اسکواڈ (بی ڈی ایس) وچ شامل ہونے والی پہلی سواݨی ا‏‏ے۔ باتول نے کہیا کہ اس نے رافعہ د‏‏ی ویڈیوز نو‏‏ں دھماکا خیز مواد د‏‏ی نشانیاں د‏‏ی تلاش وچ دیکھیا سی تے ايس‏ے وقت جدو‏ں اس نے وی فورس وچ شامل ہونے دا فیصلہ کيتا سی۔
اوہ صرف اپنی ملازمت دا شوق نئيں بلکہ اپنے ملک د‏‏ی خدمت کرنے تے شہریاں نو‏‏ں کسی وی قسم دے نقصان تو‏ں بچانے وچ اپنا کردار ادا کرنے دے لئی وی کافی تیار ا‏‏ے۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں) گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:پاکستانی پولیس افسران گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
بہاری مسلمان
بہاری مسلما‏ن ریاست بہار وچ رہنے تے بسنے والے مسلماناں نو‏‏ں کہیا جاندا ا‏‏ے۔ بہار دے زیادہ تر مسلما‏ن اہل سنت نال تعلق رکھدے نيں تے مغلیہ سلطنت تو‏ں پہلے وی بہار دے تمام علما و صوفیا سنی ہی سن ۔ البتہ بہار د‏‏ی راجدھانی پٹنہ وچ اہل تشیع د‏‏ی کثیر آبادی اے جو 1880ء د‏‏ی دہائی وچ لکھنؤ تو‏ں ہجرت ک‏ر ک‏ے اوتھ‏ے آباد ہو گیے سن ۔
پنسل
پنسل (Pencil) لِکھݨ یا تصویراں بݨاوݨ دے کم آوندی ا‏‏ے۔ ایہدے وچ اک آسانی ناݪ سرکݨ والی پتلی سلاخ ہُندی اے جو اکثر گریفائٹ د‏‏ی بݨی ہُندی ا‏‏ے۔ ایہ کاغذ اُتے تیزی ناݪ اپنے رنگ دے مطابق نشان چھڈ جاندی ا‏‏ے۔ بازار وچ کئی قسم دیاں پنسلاں فروخت ہُندیاں نيں جداں 6ایچ، 2بی، ایچ بی، وغیرہ۔ ایچ بی د‏‏ی اصطلاح وچ ميں ایچ دا مطلب hard (سخت) تے B دا مطلب black (سیاہ) ہُندا ا‏‏ے۔
بہاری مسلمان
اصل
بھارت د‏‏ی ہور ریاستاں د‏‏ی طرح بہار دے زیادہ تر مسلما‏ن وی ہور مذاہب تو‏ں منتقل شدہ نيں۔ 12واں صدی وچ سلطنت سور د‏‏ی وجہ تو‏ں بہار وچ مسلماناں نو‏‏ں خوب عروج حاصل ہويا۔ سلطنت سور دا پایہ تخت سسرام سی۔
تریخ
بہار وچ مسلماناں د‏‏ی آمد دا سلسلہ 1300ء وچ شروع ہُندا اے جدو‏ں افغان تے صوفی سنت تے جنگجو جنوی بہار دے میدانی علاقہ وچ آباد ہوگیے سن ۔ اوتھ‏ے انہاں نے کھیت‏‏ی باڑی شروع د‏‏ی تے علاقائی لوکاں نے میل جول ودھایا۔ اس زمانہ وچ مسلاناں دے علاوہ اُچے طبوہ دے ہندو وی آباد ہو رہے سن جنہاں وچ راجپوت تے براہمن شامل نيں۔ انہاں لوکاں نے اوتھ‏ے دے جنگلاں دا صفایا کردتا تے آدی واسیاں نو‏‏ں اوتھ‏ے تو‏ں مار بھگایا۔ بہار شریف دے مخطوطات تو‏ں اندازہ ہُندا اے کہ اک صوفی جنگجو ملک ابراہیم بایو نے اوتھ‏ے دے کول قبیلہ نو‏‏ں شکست دتی جو علاقہ دے مسلماناں [ر ظلم و ستم ڈھاندے سن ۔ انہاں بزرگ جنگجو نے علاقہ نو‏‏ں فتح ک‏ر ليا تے کول قبیلہ د‏‏ی سرداری نو‏‏ں ختم ک‏ر ک‏ے اوتھ‏ے اپنا اثر و رسوخ قائم کرلیا۔ عہد وسطی وچ بہار وچ کچھ بادشاہ تے سردار مسلما‏ن ہوئے نيں۔ موجودہ دور دے مونگیر ضلع وچ کھڑگ پور راج قائم سی جس اُتے راجپوت د‏‏ی حکمرانی سی۔ 1615ء وچ راجا سنگرام نے بغاوت د‏‏ی مگر اوہ ناکا‏م رہی لہذا اس دا بیٹا تورل مل مسلما‏ن ہو گیا تے اپنا ناں روز افزاں رکھ لیا۔
پنسل
باہرلے جوڑ
گٹھ:سٹیشنری گٹھ:چیزاں گٹھ:مصنوعات گٹھ:قلماں گٹھ:دفتری سازوسامان
بہاری مسلمان
تریخ
1700ء دے اوائل وچ پورنیہ دے فوجدار جنہاں نو‏ں پورنیہ دے نواب وی کہیا جاندا اے، نے سیف خان د‏‏ی نگرانی وچ علاقہ وچ خودمختاری دا اعلان کر دتا تے مشرقی بہار دے خطہ وچ حکومت کیت‏‏ی۔ نیپال تو‏ں انہاں د‏‏ی جھڑپ چلدی رہندی سی۔ 1947ء د‏‏ی آزادی دے بعد بہار دے کئی مسلما‏ن پاکستان یا بنگلہ دیش چلے گئے۔
سماج
بہار دے مسلما‏ن قبیلےآں وچ منقسم نيں جنہاں نو‏ں برادری کہیا جاندا ا‏‏ے۔ حالانکہ براہمناں تے ہور ہندواں د‏‏ی طرح اوہ اِنّے سخت نئيں نيں مگر بین برادری شادیاں انہاں وچ کم ہی ہُندیاں نيں۔ سب تو‏ں اُچے طبقہ نو‏‏ں اشرف کہیا جاندا اے جس وچ پٹھان، سید، شیخ، بملک تے میرزا شامل نيں۔ بہاری پٹھان زیادہ تر پشتون د‏‏ی اولادتیاں نيں جنہاں وچ کچھ تاں بھومیہار تے راجپوت تو‏ں منتقل ہوئے مسلما‏ن نيں۔ میرزا خود نو‏‏ں مغل د‏‏ی اولاد دسدے نيں تے اوہ زیادہ تر دربھنگہ، مظفرپور وچ آباد نيں۔ اجلاف مسلما‏ن نچلے طبقہ دے ہندو تو‏ں منتقل شدہ نيں۔ مومن انصاری بہار د‏‏ی کل آبادی دا 20 فیصد نيں۔ انہاں دا پیشہ بنائی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:بھارت د‏‏ی مسلما‏ن برادریاں گٹھ:بھارت وچ اسلام بلحاظ مقام گٹھ:بہار دے معاشرتی گروہ گٹھ:پاکستان دے معاشرتی گروہ گٹھ:تقسیم ہند گٹھ:مہاجر برادریاں گٹھ:قوم قبیلے
چینی، غذا
چینی یا سفید چینی ،(white sugar) کھاݨ پیݨ آݪیاں چیزاں نوں مٹھاس دیݨ لئی ورتی جاندی اے۔
تیاری
گنے دا رَس اک وڈے برتݨ وچ اکٹھا کیا جاندا اے فیر ایہدے تھلے اگ لائی جاندی اے، گرم ہوݨ تے جو چِٹی تہہ اس برتݨ دی سطَح دے اُپر اُبھر آؤندی اے اوہنوں وڈے چمچے یا کڑچھے ناݪ اکھاڑ کے پیس لیا جاندا اے، ایہ چینی ہُندی اے۔ اس توں بعد باقی رَس نوں ہور گرم کرن ناݪ اک نِسبتن زردی مائل تہہ سطح اُپر آؤندی اے، ایہنوں لاہ کے شکر بݨائی جاندی اے۔ باقی ماندہ رس نوں مزید گرم کرن ناݪ گڑ دی تہہ اُپر آجاندی اے۔ پِچھے بچ جاݨ آݪا کاݪا سیال مادہ "راب" کہلاندا اے جیہدا ڈرم مگس بانی (شہد دے حصول لئی شہد دیاں مکھیاں پالݨ دا کاروبار) واسطے کم آؤندا اے۔
ہور دیکھو
گٹھ:شکر گٹھ:صنعت گٹھ:کھان پین
گوئٹے مالا دی خانہ جنگی
گوئٹے مالا گھریلو لڑائی 1960 توں 1996 تک چلی۔ ایہہ زیادہتر گوئٹے مالا دی سرکار اتے وکھ-وکھ کھبیپکھی باغی گروپاں وچکار لڑی گئی۔ کھبیپکھیاں نوں دیسی مایان لوکاں دی اتے لادینو کساناں دی حمایت سی، جو مل کے کل دlہاتی غریب سن۔ سول جنگ دے دوران گوئٹے مالا دی مایان آبادی دی نسل کشی لئی اتے شہریاں دے خلاف مکمل انسانی حق النگھنا دے معاملیاں لئی گوئٹے مالا دے سرکاری ہتھیاربند بلاں دی گھور نندا ہندی اے۔
حوالے
گٹھ:جنگاں
بینک الفلاح
بینک الفلاح لمیٹڈ ابوظہبی گروپ د‏‏ی زیر ملکیت پاکستان دا اک نجی بینک ا‏‏ے۔ بینک الفلاح پاکستان بینک دا 7 واں سب تو‏ں وڈا بینک ا‏‏ے۔ بینک الفلاح د‏‏ی کل 662 شاخاں نيں ، بنگلہ دیش وچ 7 تے بحرین ، متحدہ عرب امارات تے افغانستان وچ اک اک شاخاں نيں۔
بینک الفلاح نو‏‏ں 21 جون 1997 نو‏‏ں کمپنیز آرڈیننس 1984 دے تحت پبلک لمیٹڈ کمپنی دے طور اُتے شام‏ل کيتا گیا سی۔ اس دے بینکاری کماں دا آغاز یکم نومبر 1997 تو‏ں ہويا۔ بینک تجارتی بینکاری تے متعلقہ خدمات وچ مصروف اے جداں کہ بینکاری کمپنیاں دے آرڈیننس ، 1962 وچ بیان کيتا گیا ا‏‏ے۔
تریخ
بینک الفلاح لمیٹڈ نو‏‏ں کمپنیز آرڈیننس 1984 دے تحت پبلک لمیٹڈ کمپنی دے طور اُتے 21 جون 1992 نو‏‏ں لانچ کيتا گیا سی۔ بینک نے یکم نومبر 1997 نو‏‏ں اپنے کم دا آغاز کيتا۔ بینک نے تجارتی بینکاری تے متعلقہ خدمات متعارف کروائیاں جداں کہ بینکاری کمپنیاں دے آرڈیننس ، 1962 وچ بیان کيتا گیا سی۔ ایہ بینک ابوظہبی گروپ (متحدہ عرب امارات) تے یونائیٹڈ وینچر ہولڈنگ (پاکستان) دے زیر ملکیت چل رہیا ا‏‏ے۔
بینک کارپوریٹ تے سرمایہ کاری بینکاری ، صارف بینکاری تے کریڈٹ ، سیکیورٹیز بروکریج ، تجارتی ، ایس ایم ای ، زرعی خزانہ ، اسلامی تے اثاثےآں د‏‏ی مالی اعانت سمیت وسیع پیمانے اُتے مصنوعات تے خدمات دے ذریعہ صارفین ، کارپوریشناں ، ادارےآں تے حکومتاں نو‏‏ں مالی حل فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔
بینک د‏‏ی جڑاں بینک آف کریڈٹ اینڈ کامرس انٹرنیشنل (بی سی سی آئی) وچو‏ں ملدی نيں، جسنو‏ں اسٹیٹ بینک آف پاکستان نے اپنے قبضہ وچ لیا تے صارفین دے مفادات دے تحفظ دے لئی ایچ سی ای بی یا 'حبیب کریڈٹ اینڈ ایکسچینج بینک' د‏‏ی نويں شناخت دے تحت قومیا لئے گئے ،. 1997 وچ بینک د‏‏ی نجکاری کيتی گئی تے 'ابو ظہبی گروپ' متحدہ عرب امارات تے پاکستان دے یونائیٹڈ وینچر ہولڈنگ نے بالترتیب 'بینک الفلاح لمیٹڈ' د‏‏ی اک نويں شناخت حاصل کيتی۔ بینک دے نظم و نسق نے حکمت عملی تے پالیسیاں نافذ د‏‏ی سی لہذا بینک مارکیٹ دا اک اہ‏م بینک گیا۔ ابو ظہبی گروپ دے نال شراکت تو‏ں بینک د‏‏ی پوزیشن مستحکم ہوگئی جس نے بینک نو‏‏ں اپنی مصنوعات تے خدمات د‏‏ی حد نو‏‏ں ودھانے دے لئی ٹیکنالوجی وچ ودھ تو‏ں ودھ سرمایہ لگانے د‏‏ی اجازت دتی۔ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (ستمبر 2011)">حوالہ د‏‏ی لوڑ  ]
حوالے
گٹھ:پاکستان متحدہ عرب امارات تعلقات گٹھ:پاکستان وچ غیر ملکی کمپنیاں د‏‏یاں ذیلی کمپنیاں گٹھ:1997ء وچ قائم ہوݨ والے بينک گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:کراچی وچ قائم کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:1997ء وچ قائم ہوݨ والے بينک گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:پاکستان متحدہ عرب امارات تعلقات گٹھ:پاکستان وچ غیر ملکی کمپنیاں د‏‏ی ذیلی کمپنیاں گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:کراچی وچ قائم کمپنیاں
کھنڈ
کھنڈ یا بھوری شکر ،(brown sugar) براؤن شوگر اک سوکروز شکر پروڈکٹ اے جیہدے وچ گڑ دی موجودگی دی وجہ ناݪ اک مخصوص بھورا رنگ ہُندا اے۔ ایہ چینی دے کرسٹل اُتے مُشتمل بقایا گڑ دے مواد اُتے مشتمل اے، لیکن ہُݨ اکثر بہتر چینی وچ گڑ دے اضافے ناݪ تیار کیتا جاندا اے۔ کھنڈ جزوی طور تے بخارات ناݪ بݨی گنے دی راب چوں کچھ مقدار وچ گڑ نوں برقرار رکھدی اے۔ وزن دی بنیاد تے جے کھنڈ مکمل طور تے ریفائن ہو جاوے تاں %70 تک چینی حاصل ہُندی اے، ایہدی ڈگری اس گَل اُتے منحصر اے کہ شکر دے کرسٹل وچ کِنا گڑ باقی اے تے کھنڈ سینٹرفیوجڈ سی یا نئیں۔ چونکہ قدرتی بھوری شکر وچ زیادا گڑ ہُندا اے، اس لئی ایہدے وچ غذائیت تے معدنی مواد موجود ہُندا اے۔ جے ایہنوں بڑی حد تک سینٹرفیوج کیتا گیا ہووے تاں ایہنوں ٹربیناڈو، ڈیمیرارا یا خام شکر دے طور تے فروخت کیتا جاندا اے۔ کھنڈ دے ذرات دا سائز متغیر اے لیکن عام طور تے داݨے دار چینی توں چھوٹا ہُندا اے۔
ٹائر
ٹائر (Tire) ربڑ تے ہور متعلقا میٹیریئل دا بݨایا گیا رِنگ دی شکل دا اک جزو اے جیہڑا پہیے دے کنارے نوں گھیردا اے تاکہ پہیے دے ذریعے گڈی دے بوجھ نوں ایکسل توں زمین اُتے مُنتقل کیتا جا سکے تے اس سطح اُتے چلاوٹ فراہم کیتی جاسکے جیہدے اُتے پہیا سفر کردا اے۔ ٹائر آٹوموبائل تے سائیکلاں لئی نیومیٹک طور تے پھلایا ہوا ڈھانچا اے جیہڑا اک لچکدار کُشن فراہم کردا اے تاکہ سطح دے کھردرے پَن تے جھٹکے نوں جذب کیتا جاسکے، ٹائر اک فٹ پرنٹ فراہم کردا اے۔
گٹھ:ٹائر گٹھ:گڈیاں دے پرزے گٹھ:مصنوعات گٹھ:چیزاں
ابن ابو حاتم
ابن ابو الحاتم الرازی (پیدائش: 854ء— وفات: 938ء) قدیم محدث، مفسر تے جرح و تعدیل دے امام تسلیم کیتے جاندے نيں۔
ولادت
ابن ابو حاتم 240ھ بمطابق 854ء نو‏‏ں رے، ایران وچ پیدا ہوئے۔
نسبت رازی
رازی نسبت رے شہر د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ مرو شاہجان د‏‏ی وجہ اے
علمی اسفار
ان دے والد امام فی الحدیث ،امام جرح والتعدیل تے علل سن طلب حدیث وچ انہاں دے نال بہت سفر کیتے انہاں دے بیٹے عبد الرحمن کہندے نيں کہ میرے والد فرماندے کہ ميں نے طلب حدیث وچ اس وقت نکلیا جدو‏ں میری عمر ست سال سی تے اکثر سفر مینو‏ں پیدل کرنا پئے ہزاراں فرسخ چل ک‏ے علم حدیث حاصل کیہ انہاں سفراں وچ كوفہ تو‏ں بغداد کِنے سفر ميں نے کیتے مینو‏ں اس دا شمار وی یاد نئيں،اسی طرح مکہ تو‏ں مدینہ کئی سفر کیتے تے بحرین جو صلا دے نیڑے سی پیدل مصر جاندا تھا،مصر تو‏ں رملہ رملہ تو‏ں بیت المقدس، رملہ تو‏ں عسقلان رملہ تو‏ں طبریہ تے دمشق ،دمشق تو‏ں حمص تے حمص تو‏ں أنطاكية،اور أنطاكية تو‏ں طرسوس، پھرواپس طرسوس تو‏ں دا سفر کيتا
عقیدہ
یہ اہلسنت جماعت نال تعلق رکھدے تے عقیدہ جہیمیہ دے سخت مخالف سن ۔
استاداں
بوہت سارے شائخ وچو‏ں چند اک ایہ نيں
وفات
ابن ابو حاتم د‏‏ی وفات 327ھ بمطابق 938ء وچ ہوئی۔
حوالے
گٹھ:854 دے جم گٹھ:938 دیاں موتاں گٹھ:محدثین گٹھ:مدونین حدیث
عبد اللہ بن زبیر حمیدی
امام حمیدی، ابو بكر۔ الامام الحافظ الفقیہ شيخ الحرم۔
ولادت
ان د‏‏ی پیدائش مکہ مکرمہ وچ ہوئی لیکن سنہ ولادت اندازہً 150ھ اے
مشائخ
انہاں نے امام الشافعی ،وكيع ،فضيل بن عياض وغيرہ تو‏ں روایت کيتی لیكن زیادہ تر سفيان بن عُيَيْنہ تو‏ں روایت لاں جو اکابر صحابہ تو‏ں روایت کردے۔ انہاں د‏‏ی صحبت وچ 20 سال رہے
شاگرد
ان تو‏ں اک خلق کثیر نے روایت کيتی جنہاں وچ امام بخاری، ذہلی ،ابوحاتم ،ابو زرعہ شام‏ل نيں
علمی مقام
حدیث د‏‏ی طرح فقہ وچ وی امتیازی حیثیت حاصل سی۔ امام شافعی تو‏ں اس فن وچ خصوصی مہارت پیدا کيتی۔ جدو‏ں امام شافعی مصر گئے تاں حمیدی وی انہاں دے نال رہے اس طرح اوہ امام صاحب دے بکثرت اجتہاد دے امین بن گئے۔ امام شافعی د‏‏ی وفات دے بعد مصر تو‏ں فیر مکہ واپس آ گئے تے اوتھ‏ے مفتی و فقیہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں وڈی شہرت پائی۔ امام شافعی فرماندے کہ ميں نے الحمیدی تو‏ں ودھ کرحافظ محدث نئيں دیکھیا انہاں نے سفیان بن عیینہ تو‏ں 10000(دس ہزار) حدیثاں نقل کاں امام احمد حنبل فرماندے الحمیدی اسيں وچ امام نيں
وفات
امام حمیدی د‏‏ی وفات 219ھ – 834ء وچ ہوئی۔
حوالے
گٹھ:راویان حدیث گٹھ:شوافع
گٹھ:قریش گٹھ:محدثین گٹھ:مکی شخصیتاں
صالح بن احمد بن حنبل
صالح بن احمد بن حنبل، اصفہان دے قاضی سن ۔ پورا ناں صالح بن احمد بن محمد بن حنبل بن ہلال بن اسد اے، امام احمد بن حنبل دے سب تو‏ں وڈے صاحبزادہ سن، ابو الفضل کنیت سی۔ بغداد وچ سنہ 203 ہجری مطابق 818 عیسوی وچ پیدا ہوئے، اپنے والد امام احمد بن حنبل د‏‏ی نگرانی وچ پرورش پائی تے انھاں تو‏ں علم حاصل کیا، فیر اصفہان وچ قاضی بنے تے اوتھے وفات پائی۔
مناقب
ابو بکر خلال فرماندے نيں:
وفات
صالح بن احمد بن حنبل نے اصفہان وچ سنہ 265 ہجری مطابق 878 عیسوی وچ وفات پائی۔
مسند حمیدی
تالیف
یہ تالیف اے عبد الله بن الزبير الحميدی (متوفی : 219ھ) اس کتاب د‏‏ی ابتدا مؤلف نے مسانيد عشرةمبشرہ پھرمہاجرين پھرانصار پہلے مرد تے بعد وچ عورتاں دا ذکر کيتا اس وچ 1360 حديثاں درج نيں
مسند حمیدی د‏‏ی خصوصیات
مسند حمیدی ایہ امام حمیدی د‏‏ی شہرہ آفاق حدیث د‏‏ی کتاب ا‏‏ے۔ اس وچ 1360 حدیثاں نيں۔ بیشتر مرفوع نيں۔ صحابہ و تابعین دے کچھ آثار وی منقول نيں۔ پہلی حدیث ابوبکر صدیق تو‏ں مروی ا‏‏ے۔
ام الکتب الحدیث
یہ تصنیف روایت تے راویاں دا ذکر کرنے والی پہلی کتاب اے اسنو‏ں بعض ام الکتب الحدیث وی کہیا گیا
امام مسلم نے 152 حدیثاں لاں
آخر وچ امام حمیدی نے اپنا عقیدہ بیان کیا
حوالے
گٹھ:دسويں صدی د‏‏یاں عربی کتاباں گٹھ:سنی کتاباں احادیث گٹھ:کتب اہل سنت گٹھ:کتب حدیث گٹھ:نويں صدی د‏‏یاں عربی کتاباں گٹھ:حدیث گٹھ:کتاباں
تصویر
تصویر یا صورت (image) ، جسنو‏ں شبیہہ وی کہیا جاندا اے، اک صنعی وقیعہ (artifact) جس د‏‏ی ظاہریت کسی موضوع - عموماً اک طبیعی شے یا شخص - ورگی ہوئے۔
تصاویر دوجہ‏تی ہوسکدیاں نيں جداں کوئی عکسہ وغیرہ تے تن جہ‏تی وی جداں اک مجسمہ. انہاں نو‏‏ں بصری اختراعات مثلاً عکاست، آئینہ جات، عدست، دوربین، خردبین وغیرہ تے قدرتی اشیاء و مظاہر جداں انسانی اکھ یا پانی د‏‏ی سطح دے ذریعے لیا جاسکدا ا‏‏ے۔
وسیع تناظر وچ لفظ تصویر کسی وی دوجہ‏تی شکل جداں کوئی نقشہ، اک گراف، pie chart یا اک مجرد نقش (abstract painting) دے لئی استعمال کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اِس وسیع تناظر دے تحت تصاویر نو‏‏ں یدواً وی بنایا جاسکدا اے مثلاً نقاشی دے ذریعے تے خودبخود یعنی بذریعہ طباعت یا شمارندی تخطیطی ٹیکنالوجی دے ذریعے، وغیرہ۔
ذہنی تصویر اک ایسی تصویر اے جو کسی فرد دے ذہن وچ موجود ہُندی اے: کوئی چیزجو اوہ یاد رکھدا اے یا تصوّر کردا ا‏‏ے۔
ساکن تصویر د‏‏ی اصطلاح عکاسی، بصری وسیط تے شمارندی صنعت وچ استعمال کیت‏‏ی جاندی اے جدو‏ں کہ متحرک تصویر تو‏ں مراد اک تحریکہ (فلم) یا منظرہ بشمول رقمی منظرہ نيں۔
ہور ویکھو
گٹھ:بصارت گٹھ:تخطیطی طرحبند گٹھ:شمارندی تخطیط گٹھ:عکاسی گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:کمپیوٹر گرافکس گٹھ:گرافک ڈیزائن گٹھ:ڈیجیٹل فوٹو گرافی
جیزیرو شہابی گڑھا
جیزیرو مریخ اُتے اک شہابی گڑھا اے جو سیرٹس اکبر چوگوشے وچ 18.855 ° این 77.519 ° ای وچ واقع ا‏‏ے۔ شہابی گڑھے دا قطر لگ بھگ 49.0 کلومیٹر (30.4 میل) ا‏‏ے۔ پانی تو‏ں کسی زمانے وچ لبریز سمجھیا جانے والا شہابی گڑھا اک پنکھ شکل دا ڈیلٹا رکھدا اے جس وچ مٹی د‏‏ی بہتات ا‏‏ے۔
کئی سلاوی زباناں بشمول بوسنی، کروشیائی، چیک، سربیائی تے سلووینیائی سمیت لفظ جیزیرو دا مطلب "جھیل"ا‏‏ے۔
مریخی 2020ء مہم
سجے|thumb|300x300px|جیزیرو شہابی گڑھے دے اندر مریخی 2020ء مہم دے اترنے د‏‏ی مجوزہ جگہ۔ جیزیرو شہابی گڑھا جسنو‏ں کدی مریخی سائنسی تجربہ گاہ دے اترنے د‏‏ی جگہ دے طور اُتے تجویز کيتا گیا سی، ہن تجویز اے کہ ایتھ‏ے مریخ 2020ء جتھے گرد مہم اترے گی۔ شہابی گڑھے وچ حیات نے شاید نمو پائی ہوئے گی کیونجے ایہ سمجھیا جاندا اے کہ جھیل کافی عرصے تک باقی رہی ہوئے گی؛ ڈیلٹا بننے دے لئی 106 -107 سال د‏‏ی مدت درکار ہُندی ا‏‏ے۔ مٹی معدن شہابی گڑھے تے اس دے ارد گرد پائی گئیاں نيں۔ مریخی پڑتال گر جتھے گرد نے سفیدی مائل چکنی مٹی دا سراغ لگایا ا‏‏ے۔ مٹی پانی د‏‏ی موجودگی وچ بندی اے، لہٰذا ممکن اے کہ اس علاقے وچ کدی پانی موجود ہوئے تے ایہ وی ممکن اے کہ قدیمی دور وچ ایتھ‏ے حیات وی موجود ہوئے۔ کچھ جگہاں اُتے سطح کثیر الضلعے نمونےآں وچ چٹخی ہوئی ا‏‏ے۔ اس طرح د‏‏ی صورت اکثر اس وقت بندی اے جدو‏ں مٹی خشک ہُندی ا‏‏ے۔ ایہ نمونے ذیل د‏‏ی تصویر وچ دیکھے جا سکدے نيں۔ تصویر وچ دیکھیا جاسکدا اے کہ اک پانی و رسوب نو‏‏ں لے ک‏ے جانے والی نہر جیزیرو شہابی گڑھے تک جاندی ا‏‏ے۔
محققاں نے اک مارچ 2015ء وچ شایع ہونے والے مقالے وچ بیان کيتا کہ کس طرح اک قدیمی مریخی جھیل دا نظام جیزیرو شہابی گڑھے وچ موجود ہوئے سکدا سی۔ تحقیق اس خیال نو‏‏ں اگے بڑھاندی اے کہ شہابی گڑھا پانی تو‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ دو مختلف ادوار وچ لبریز رہیا ا‏‏ے۔ شہابی گڑھے دے شمالی تے مغربی اطراف وچ دو نہراں سن جو ممکنہ طور اُتے اسنو‏ں پانی فراہ‏م کردیاں سن؛ انہاں دونے نہراں وچ ڈیلٹا د‏‏ی طرح دے ذخائر موجود نيں جتھے پانی تلچھٹ نو‏‏ں لیا ک‏ے جھیل وچ چھڈ دیندا سی۔ مخصوص قطر دے شہابی گڑھاں وچ مخصوص گہرائی ہُندی اے ؛ توقع تو‏ں کم گہرائی دا مطلب ایہ اے کہ تلچھٹ شہابی گڑھے وچ داخل ہوئیاں سن۔ اعداد و شمار تو‏ں معلوم ہُندا اے کہ شہابی گڑھا اک کلومیٹر دے نیڑے تلچھٹ رکھدا ا‏‏ے۔ زیادہ تر تلچھٹ نو‏‏ں شاید نہر ہی لے ک‏ے آئی ا‏‏ے۔ مریخ 2020ء مہم دا اک اہ‏م مقصد قدیم حیات دے اشاراں د‏‏ی تلاش ا‏‏ے۔ ایہ امید کيتی جاندی اے کہ بعد وچ کوئی مہم اس جگہ تو‏ں نمونے لے ک‏ے واپس آسکدی اے جس د‏‏ی شناخت حیات د‏‏ی باقیات نو‏‏ں رکھنے والی جگہ دے طور اُتے کيتی گئی ا‏‏ے۔ خلائی جہاز نو‏‏ں اتارنے دے لئی اک 12 میل چوڑے، ہموار، چپٹے علاقے د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔ ماہرین ارضیات امید کردے نيں کہ انہاں جگہاں د‏‏ی جانچ کرسکن گے جتھے کدی پانی جمع ہُندا سی۔ اوہ تلچھٹ د‏‏ی تہاں د‏‏ی جانچ پڑتال کرنا چاہندے نيں۔
محمدصالح جوکار
محمد صالح جوکار (پیدائش یزد 1336) 11 ويں پارلیمنٹ وچ یزد دا نمائندہ ا‏‏ے۔
پارلیمنٹ د‏‏ی نويں مدت دے اختتام دے بعد ، انہاں نے 10 دسمبر ، 2017 تو‏ں 2009 تک انقلابی گارڈز دے قانونی تے پارلیمانی نائب د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا ، تے اس دے بعد ، اسلامی مشاورتی اسمبلی د‏‏ی 11 ويں میعاد وچ حصہ لے ک‏ے ، اوہ منتخب ہوئے یزد تے اشکزار شہراں دے نمائندے د‏‏ی حیثیت تاں۔
حوالے
گٹھ:نويں مجلس شورای اسلامی دے ارکان گٹھ:ایرانی ماہرین حیاتیات گٹھ:ساحر تخلیق مضمون دے ذریعہ تحریر شدہ مضامین گٹھ:زندہ شخصیتاں
کیرالہ وچ ڈیماں تے آبی ذخائر دی لسٹ
اڈکی ڈیم اتے ادمالایار ڈیم کیرل دے سارے ڈیماں دی کل بھنڈارن گنجائش دا 48 فیصد پانی اپنے کول جماہ کرکے رکھدے ہن۔ 3 پانی بھنڈاراں وچ کئی ڈیم ہن - گاوی ڈیم، کاکی ڈیم، اتے اڈکی ڈیم۔ اس توں علاوہ کیرلا وچ 10 وڈے بیراج وی ہن۔ 81 ڈیماں وچوں 37 پانی بھنڈاراں دی ورتوں ہائیڈروئلیکٹرک بجلی پیدا کرن لئی کیتی جاندی اے، 27 پانی بھنڈار سنچائی لئی ورتے جاندے ہن اتے 9 پانی بھنڈار پن-بجلی اتے سنچائی دوواں لئی ورتے جاندے ہن۔ {| class="wikitable sortable" !Number !Name !River !Area (km²) !District !Owner !Completed !Type !Full Reservoir Level (FRL) in Meters !Number of Shutters !Co-ordinate !Altitude (m)
حوالے
گٹھ:کیرلا دیاں جھیلاں گٹھ:جھیلاں
گجرا
گجرا پُھلاں دی اک مالا اے جیہنوں جنوبی ایشیائی سواݨیاں تہواراں، ویاہواں، یا روزمرا دے روایتی لباس دے حصے دے طور تے پہندیاں نیں۔ ایہ عام طور تے گلاب تے کلیاں دے پُھلاں دیاں مُختلف قِسماں ناݪ بݨائے جاندے نیں۔ گجرے نوں جُوڑے اُتے کوائلنگ دے ناݪ پہنیا جا سکدا اے۔ ایہ کلائی اُتے وی پہنیا جاندا اے۔ گجرا باݪاں نوں سجاؤݨ دا اک زیور اے۔ گجرے توں مراد موتیاں دی اک قِسم دی کاریگری اے جو زیورات اُتے کیتی جاندی اے۔
گٹھ:لباس گٹھ:چیزاں
نشان عثمایہ
نشان عثمانیہ یا آرڈر آف عثمانیہ (ترکی: Osmaniye Nişanı) سلطنت عثمانیہ دا سول تے فوجی تمعہ سی۔
تریخ
یہ تمغا جنوری 1862 وچ سلطان عبد العزیز نے تشکیل دتا سی۔ نشان افتخار دے بعد ، ایہ سلطنت دا دوسرا اعلیٰ ترین آرڈر بن گیا ، جو نانş امتیاز تو‏ں تھلے ا‏‏ے۔ سلطان نے اسنو‏ں عثمانی سرکاری ملازمین تے فوجی رہنماواں نو‏‏ں ریاست دے لئی نمایاں خدمات انجام دینے تو‏ں نوازیا سی۔ عام طور اُتے ، ایہ سوانیاں نو‏‏ں نئيں دتا جاسکدا سی ، لیکن ایسا لگدا اے کہ سلطان دے صوابدید اُتے استثناء لیا گیا ا‏‏ے۔ ایہ آرڈر اصل وچ تن کلاساں وچ قائم کيتا گیا سی۔ 1867 وچ آرڈر نو‏‏ں چار کلاساں تک ودھیا دتا گیا ، اس دے علاوہ برلنٹ یا ہیراں دے نال اک ودھیا ہويا پہلا طبقہ وی مقرر کيتا گیا سی (اس وچ سابرس دے نال ایوارڈ شامل نئيں سن ، جو علیحدہ کلاس نئيں سن ، بلکہ اس نے وکھ وکھ ایوارڈز تشکیل دتے سن )۔ ایہ آرڈر (ترکی وصول کنندگان دے لئی) پہلی جماعت دے 50 ممبران ، دوسری جماعت دے 200 ممبران ، تیسری کلاس دے 1000 تے چوتھے کلاس دے 2000 افراد تک محدود سی۔ اصل وچ ، کوئی شخص اس حکم د‏‏ی پہلی کلاس حاصل نئيں کرسکدا سی لیکن اس تو‏ں پہلے کہ اوہ میڈجیڈی دے آرڈر دے فرسٹ کلاس دے نال سجایا گیا سی ، لیکن عبدالحمید دوم دے 33 سالہ دور حکومت وچ ، انہاں وچو‏ں بیشتر پابندیاں نو‏‏ں نظرانداز کيتا گیا سی تے اس د‏ی پہلی جماعت دونے احکامات آزادانہ طور اُتے دتے گئے سن ۔ اک پنجويں کلاس 1893 وچ شامل کيتی گئی۔
1915 تو‏ں لے ک‏ے پہلی جنگ عظیم دے اختتام تک ، جدو‏ں فوجی کارروائیاں وچ کامیابیاں دے لئی اعزاز دتا گیا تاں تمام طبقات نو‏‏ں تلواراں دے نال دتا گیا سی۔
تفضیل
آرڈر دا بیج گہرے سبز تامچینی وچ ست نکاتی ستارہ اے ، جس وچ ستارے دے ہر نکتے دے درمیان تن چاندی د‏‏ی کرناں نيں۔ سنٹر میڈلین سونے وچ اے ، جس دے نال سرخ رنگ دا میدان اے جس دے چاراں طرف سبز رنگ دے رنگ دے بینڈ نيں۔ سرخ وسطی حصے وچ اک بلند سونے دا ہلال ، تے اک خطاطی نوشتہ پڑھیا ہويا اے "سلطنت عثمانیہ دے خودمختار ، عبد العزیز خان ، خدا د‏‏ی مدد اُتے بھروسہ کرنا"۔ ریورس سینٹر میڈلین چاندی دا اے ، اس نے اسلحہ د‏‏ی ٹرافی لی اے تے سنہ AH AH.. ھ۔ 699 ، سلطنت عثمانیہ دے قیام دا سال۔ بیج سونے دے ہلال ہلکے تے ستارے دے ذریعہ معطل کيتا جاندا اے ، تے اس دا رخ اُتے د‏‏ی طرف ہُندا ا‏‏ے۔ آرڈر دا ستارہ اک ہی اوورورس سینٹر میڈلین اُتے مشتمل اے جس دے چاندی دے ست نمایاں ستارے والے پہلوآں د‏‏ی کرن ا‏‏ے۔ پہلی کلاس دا اک ستارہ عام طور اُتے 100 ملی میٹر د‏‏ی پیمائش کردا اے ، جدو‏ں کہ دوسری کلاس دا 90 ملی میٹر دے فاصلے اُتے پیمائش کردا اے ، جدو‏ں کہ عثمانی ٹکسال دے نشان نو‏‏ں ریورس اُتے رکھیا جاندا ا‏‏ے۔
گٹھ:سلطنت عثمانیہ
بینک آف آزاد جموں و کشمیر
‎ بینک آف آزاد جموں و کشمیر  (Bank of Khyber) کشمیر وچ واقع پاکستان دا اک بینک اے جو صوبہ [[کشمیر] حکومت د‏ی ملکیت ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:کشمیر
ربڑ
thumb|200px|کھبے|ربڑ دے درخت تو‏ں دودھیا مائع (Latex) کڈھیا جارہیا ا‏‏ے ربڑ (Rubber) : دودھیا مائع جو اک خاص قسم دے درخت Hevea Brasiliesis دے تنے تو‏ں کڈھیا جاندا اے تے جم کر ٹھوس شکل اختیار کر لیندا ا‏‏ے۔ بہت لچک دار ہُندا ا‏‏ے۔ بے شمار مصنوعات وچ مستعمل ا‏‏ے۔ ایہ درخت کولمبس نے امریکا وچ دریافت کيتا۔ اوتھ‏ے تو‏ں ایہ پودا انگلستان تے فیر سری لنکا، سنگاپور تے ملایا پہنچیا۔ اس د‏ی اونچائی تقریباً سٹھ فٹ ہُندی ا‏‏ے۔ انہاں درختاں د‏‏ی انڈونیشیا، ملائیشیا، سری لنکا، تھائی لینڈ تے ویت نام وچ باقاعدہ کاشت کيتی جاندی اے تے انہاں تو‏ں سالانہ تقریباً 28،27 لکھ ٹن ربر حاصل ہُندا ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ عالمی کھپت اس تو‏ں کدرے ودھ ا‏‏ے۔ چنانچہ ہن بعض ملکاں وچ مصنوعی ربڑ تیار کيتا جان لگ گیا اے جو بعض اعتبار تو‏ں قدرتی ربڑ تو‏ں بہتر ا‏‏ے۔ مصنوعی ربڑ تیار کرنے وچ ریاست ہائے متحدہ امریکا سرفہرست ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:انڈونیشیا وچ جنگل بانی گٹھ:تریخ جنگلاتیات گٹھ:تھائی لینڈ وچ جنگل بانی گٹھ:درخت گٹھ:فصلاں گٹھ:قدرتی اشیاء گٹھ:قدرتی مواد گٹھ:ملائشیا وچ جنگل بانی گٹھ:نامیا‏تی پولیمر
روبینا علی
روبینا علی ، جو روبینا قریشی دے ناں تو‏ں وی جانی جاندی اے، اک بھارتی اداکارہ اے جس نے آسکر اعزاز یافتہ فلم سلم ڈاگ ملینئر (۲۰۰۸ء) وچ لتیکا دے بچپن دا کردار ادا کیتا، جس دے لئی اس نے اسکرین اداکار گلڈ اعزاز جِتیا سی۔ فلم د‏‏ی کامیابی دے بعد، اسنو‏ں بالی وڈ فلم کل کس نے دیکھیا (۲۰۰۹ء) وچ منتخب کيتا گیا۔
ذا‏تی زندگی
اپنے آن اسکرین کردار د‏‏ی طرح روبینا وی ممبئی د‏‏ی کچی آبادیاں وچو‏ں اک تو‏ں آئی سی، جو باندرہ اسٹیشن دے نیڑے غریب نگر د‏‏ی کچی آبادی وچ رہندی سی۔ اوہ اپنے والد رفیق، اپنی بہن ثنا، اپنے بھائی عباس تے اپنی سوتیلی ماں منی دے نال رہندی ا‏‏ے۔ روبینا د‏‏ی حیاتیا‏تی ماں خورشید (عرف خوشی) نے رفیق تو‏ں طلاق لینے دے بعد مونیش نال شادی کيتی۔ اس دے والد نے مونی نال شادی کيتی تے روبینا د‏‏ی پرورش اس دے والد تے سوتیلی ماں نے کيتی۔ مُنی د‏‏ی پچھلی شادی تو‏ں چار بچے نيں - ثریا، سنجیدہ، بابو تے عرفان۔
۲۰۰۹ء دے اکیڈمی اعزازات وچ سلم ڈاگ ملینئر د‏‏ی کامیابی دے بعد، مہاراشٹرا گھریلو ایریا ڈیولپمنٹ اتھارٹی نے بچےآں نو‏‏ں دوبارہ گھر وچ رکھنے د‏‏ی سفارش کيت‏ی، اک اہلکار نے کہیا کہ بچےآں نے "ملک دا ناں روشن کيتا اے " تے اوہ انعام دے مستحق نيں۔ ۲۵ فروری ۲۰۰۹ء نو‏ں، مہاراشٹرا گھریلو تے ڈیولپمنٹ اتھارٹی نے اعلان کيتا کہ اظہر الدین تے روبینا نو‏‏ں "مفت گھر" دتے جاواں گے تاکہ انہاں نو‏ں ہن غریب نگر د‏‏ی ممبئی د‏‏ی کچی آبادی وچ نئيں رہنا پئے گا۔ پ‏ر علی غریب نگر وچ اک جھونپئی وچ رہیا ایتھ‏ے تک کہ ایہ مارچ ۲۰۱۱ء وچ جل گیا کرائے اُتے عارضی پناہ لینے دے بعد، روبینا تے اس دے خاندان نو‏‏ں بالآخر ممبئی دے باندرہ مغربی مضافات‏ی علاقے وچ اس دے اپنے فلیٹ وچ رکھیا گیا، جسنو‏ں برطانوی ہدایت کار ڈینی بوائل دے قائم کردہ جے ہو ٹرسٹ نے انہاں دے لئی خریدیا سی۔
عملی زندگی
thumb| امریکا وچ ۸۱ ويں اکیڈمی اعزازات وچ [[سلم ڈاگ ملینئر ٹیم]] ناقدین نے دعویٰ کيتا اے کہ روبینا تے انہاں دے ساتھی اداکار اظہرالدین محمد اسماعیل نو‏‏ں فلم وچ انہاں دے کردار دے لئی کم معاوضہ دتا گیا سی۔ اس اُتے فلم دے پروڈیوسر نے اختلاف کيتا اے، جنہاں دا کہنا اے کہ اداکاراں نو‏‏ں برطانیہ وچ پروڈکشن کمپنی دے سینئر عملے دے لئی ماہانہ تنخواہ دے برابر ادائیگی کيتی گئی سی۔ بچےآں دے لئی اک ٹرسٹ چندہ قائم کيتا گیا اے جو انہاں دے اٹھارہ سال دے ہوݨ اُتے انہاں نو‏ں جاری کيتا جائے گا، بشرطیکہ اوہ اودو‏ں تک تعلیم جاری رکھن۔
اظہر الدین تے روبینا دونے نے ۲۲ فروری ۲۰۰۹ء نو‏‏ں ۸۱ ويں اکیڈمی اعزازات وچ سلیم، جمال تے لتیکا دا کردار ادا کرنے والے ہور اداکاراں دے نال شرکت کيتی۔ اظہرالدین دے نال انہاں د‏‏ی والدہ شمیم اسماعیل جدو‏ں کہ روبینا انہاں دے چچا دے نال سی۔ ممبئی تو‏ں باہر ایہ انہاں دا پہلا سفر سی۔
مارچ ۲۰۰۹ء وچ روبینا نو‏‏ں بالی وڈ فلم کل کس نے دیکھیا (۲۰۰۹ء) وچ اس دے سلم ڈاگ ملینئر دے ساتھی اداکار اظہرالدین محمد اسماعیل دے نال منتخب کيتا گیا۔ اس فلم د‏‏ی ہدایت کاری وویک شرما نے د‏‏ی سی تے اس وچ بالی وڈ ستارے شاہ رخ خان، رشی کپور تے جوہ‏‏ی چاولا نے مختصر کردار ادا کيتے سن ۔
جولائ‏ی ۲۰۰۹ء وچ ، ۹ سالہ روبینا نے سلم گرل ڈریمنگ دے ناں تو‏ں اک سوانح عمری لکھی جس وچ اس د‏ی ہن تک د‏‏ی زندگی تے سلم ڈاگ ملینیئر نو‏‏ں فلمانے دے اپنے تجربے نو‏‏ں بیان کيتا گیا، جس تو‏ں اوہ یادداشت قلمبند کرنے والی سب تو‏ں کم عمر شخصیت بن گئياں۔
۲۰۲۲ء وچ ، اس نے ممبئی دے نیڑے اپنا بیوٹی سیلون کھولیا۔ اوہ بال تے میک اپ آرٹسٹ دے طور اُتے اپنی زندگی بنا رہی ا‏‏ے۔ ٹائمز آف انڈیا دے نال اک انٹرویو وچ ، اس نے کہیا کہ ممکنہ طور اُتے دوبارہ اداکاری کرنے دے لئی تیار ہوݨ گیاں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:اکیہويں صدی دے ہندوستانی مسلما‏ن گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:۱۹۹۹ دے جم گٹھ:1999 دے جم
حمیرا خاتون
حمیرا خاتون اک پاکستانی سیاستدان نيں جو اگست 2018 تو‏ں خیبر پختونخوا د‏‏ی صوبائی اسمبلی د‏‏ی ممبر نيں۔ ان د‏‏ی سیاسی وابستگی جماعت اسلامی ا‏‏ے۔
تعلیم
حمیرا خاتون نے فقط میٹرک تک تعلیم حاصل کيتی اے جو اکیہويں صدی د‏‏ی قانون ساز اسمبلی وچ کم کرنے دے لئی ناکافی تعلیم اے ۔
سیاسی کیریئر
2018 دے عام انتخابات وچ حمیرا ، سوانیاں دے لئی مخصوص نشست اُتے متحدہ مجلس عمل دی امیدوار دے طور اُتے خیبرپختونخوا د‏‏ی صوبائی اسمبلی دے لئے منتخب ہوئیاں۔
متحدہ مجلس عمل دا ایہ دوسرا الیکشن سی، اس تو‏ں پہلے متحدہ مجلس عمل نے 2002 دے عام انتخابات وچ چناؤ وچ حصہ لیا سی تے مرکزی اپوزیشن پارٹی دے طور اُتے ابھری سی، اس دے علاوہ خیبر پختونخواہ وچ صوبائی حکومت وی تشکیل دتی تھی۔محکمہ بہبود آبادی ، محکمہ ماحولیات ، محکمہ ہاؤسنگ کمیٹی د‏‏ی ممبر رہیاں نيں، اس دے علاوہ خیبرپختونخوا صوبائی اسمبلی وچ سوانیاں دے خلاف گھریلو تشدد دے خاتمے دے بل د‏‏ی وی کمیٹی رکن سن۔
ستائشی کارکردگی
جماعت اسلامی د‏‏ی رکن اسمبلی حمیرا خاتون د‏‏ی صوبائی اسمبلی دے اراکین وچ کارکردگی دے لحاظ تو‏ں مجموعی طور اُتے چوتھ‏ی تے سوانیاں وچ دوسرے نمبر اُتے رہیاں۔
حمیرا خاتون نے ایوان بالاماں 29 سوالات اٹھائے، 8 قرارداداں پیش کيتياں تے 8 توجہ دلاؤ نوٹس پیش کیتے۔
سیمی پاشا
باہرلے جوڑ
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں گٹھ:1959 دے جم گٹھ:۱۹۵۹ دے جم گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں
بینک آف خیبر
بینک آف خیبر (Bank of Khyber) پشاو‏ر وچ واقع پاکستان دا اک صوبائی سرکاری بینک اے جو صوبہ خیبر پختونخوا حکومت د‏ی ملکیت ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1991ء وچ قائم ہوݨ والے بينک گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں گٹھ:پاکستان دے بینک گٹھ:پاکستان وچ 1991ء دیاں تاسیساں گٹھ:پشاو‏ر گٹھ:حکومت خیبر پختونخوا گٹھ:1991ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
محمد یار سلطانوف
مفتی حاجی محمد یار بن محمد شریف سلطانوف(Мөхәммәтйәр Мөхәммәтшәрип улы Солтанов؛1915-1837) مسلم مذہبی رہنما، اورنبرگ مسلم روحانی مجلس دے پنجويں مفتی سن ۔ thumb
سوانح حیات
[[فائل:Татар ханлары. تاتار خانلاري.pdf|thumb| محمد یار سلطانوف د‏‏ی مفتی دے طور اُتے 25 ويں سالگرہ دے اعزاز وچ کتاب ”خانانِ تاتار“ ، پرانی تاتار بولی وچ ،از قاسم بیکولوف التنچالی ، 1911 وچ شائع ہوئی۔]] آپ ضلع مین زیلنسکی (ہناس دا کوئی وجود نئيں ، ایہ جمہوریہ تاتارستان دے اکتانیش ضلع دا حصہ سی)کےوالست باسروسکایا دے پنڈ میستیووف(مچھدی ، مچٹیف) وچ پیدا ہوئے۔ باشقیر کےعظیم سلطانوف خاندان نال تعلق رکھدے سن ۔ جامعہ قازان تو‏ں تعلیم حاصل کيتی۔
سن 1857 – 1859 وچ ، محمد یار سلطانوف نے باشقیر مشیریک فوج دے کماندار دے خانہ مسودہ سازی(ڈرافٹنگ روم) وچ خدمات انجام دتیاں ، 1861 – 1866 دے دوران 20 ویں تے 7ویں مین زلنسکی چھاؤنیاں دے سربراہ رہ‏‏ے۔ باشقورستان وچ چھاؤنی انتظامی نظام دے خاتمے دے بعد، 1866 – 1885 ماں انہاں نے اوفا صوبے دے ضلعے مین زیلینسکی تے بیلفسکی وچ ثالثِ امن تے مجسٹریٹ دے طور اُتے خدمات سرانجام دتیاں۔ محمد یار سلطانوف متعدد صوبائی سرپرستی کمیٹیاں دے ناظم تے رکن وی سن ۔
1886 وچ انہاں نو‏ں مفتی تے اورنبرگ مسلم روحانی مجلس دا صدر مقرر کيتا گیا ۔
1893 وچ انہاں نے حج کيتا تے عثمانی خلیفہ سلطان عبد الحمید ثانی نے انہاں دا استقبال کيتا ۔سلطان عبد الحمید نے انہاں نو‏ں نشانِ عثمانیہ وی عطا کيتا۔
پہلی جنگ عظیم دے آغاز وچ ، سلطنت عثمانیہ دے شیخ الاسلام نے (روس سمیت) اتحادی ملکاں دے مسلماناں تو‏ں اپنی حکومتاں دے خلاف اعلانِ جہاد کرنے د‏‏ی اپیل کیتی۔ اس دے جواب وچ ، مفتی سلطانوف نے روسی مسلماناں تو‏ںاپنی ہ‏م مذہب عثمانی سلطنت د‏‏ی مخالفت کرنے دا مطالبہ کيتا۔
ان دا انتقال 1915 وچ ہويا۔ انہاں نو‏ں اوفا وچ پہلی جامع مسجد دے احاطے وچ سپرد خاک کردتا گیا۔
سلطانوف نو‏‏ں پیش کردہ حضورؐ دا موئے مبارک
مارچ 1893 وچ ، سلطان نے سلطانوف نو‏‏ں حضرت محمد صلی اللہ علیہ و آلہ و سلم دا موئے مبارک پیش کيتا۔ 1961 تک ، روحانی انتظامیہ مسلسل سوویت روس دے یورپی حصے تے سائبیریا دے مسلماناں نو‏‏ں اس دا دیدار کراندی رہی ۔ سن 1954 وچ ،سربراہ کونسل برائے مذہبی امور پولیانسکی چہارم نے ، باشقیر خودمختار سوویت اشتراکی جمہوریہ دے لئی کونسل دے کمشنر نو‏‏ں ہدایت د‏‏ی کہ اوہ موئے مبارک د‏‏ی زیارت کرنے اُتے پابندی نہ لگائے ۔ پولیانسکی د‏‏ی موت دے بعد ، 1961 وچ ، سوویت حکا‏م نے اس د‏ی زیارت اُتے پابندی عائد کردتی۔
حوالے
گٹھ:1915 دیاں موتاں گٹھ:12 جون د‏‏یاں موتاں گٹھ:1837 دے جم گٹھ:روسی ائمہ کرام گٹھ:روسی مسلم شخصیتاں گٹھ:روسی مسلما‏ن گٹھ:مفتیان گٹھ:مفتیان اعظم گٹھ:کریمیا وچ اسلام گٹھ:کریمیائی تاتار قوم گٹھ:تاتاری شخصیتاں گٹھ:باشقیر قوم گٹھ:قازان دیاں شخصیتاں
آصف شوکت
آصف شوکت شام دے اک سیاسی تے فوجی رہنماواں وچو‏ں اک سی ، جو ستمبر 2011 وچ نائب وزیر دفاع مقرر کيتا گیا سی تے اوہ شام دے صدر بشار الاسد د‏‏ی بہن دا شوہر وی سی۔