cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
احمد بن ابی نصر بزنطی
منابع
گٹھ:اصحاب امام موسی کاظم گٹھ:اصحاب امام علی رضا گٹھ:اصحاب امام محمد تقی گٹھ:اصحاب اجماع
کلپنا چاولا
۔ کلپنا چاولہ اک پنجابی ہندو سوانی سی جیڑی خلا چ گئی۔ کلپنا چاولا     ( 1 جولائی ،  1961  -  1 فروری 2003 )  ،اک بھارتی امریکی  اتے پلاڑیاتری شٹل مشن ماہر سی ۔  اوہ کولمبیا خلائی شٹل حادثے وچّ مارے گئے ستّ  لوکاں وچوں اک سی۔
شروعاتی جیون
کلپنا چاولا کرنال ،  ہریانہ ، بھارتوچّ اک ہندو  پنجابی-بھارتیی ٹبر وچّ پیدا ہوئے سی۔  اوہناں دی اڈان وچّ دلچسپی جہانگیر رتنجی دادابھائی ٹاٹا ،  ولوں پریرت سی جو اک آگوُ بھارتی جہاز چالک اتے ادیوگپتی سن ۔ اوہناں دا جنم1 جولائی سنّ 1961 وچّ اک بھارتی ٹبر وچّ ہویا سی ۔
سکھیا
کلپنا چاولا نے ارمبھ(شروع) دی  سکھیا(تعلیم) ٹیگور  پبلک سکول کرنال توں پراپت(حاصل) کیتی ۔  اگے دی سکھیا ویمانک ابھیانترکی وچّ پنجاب انجنئرنگ کالج ،  چنڈی گڑھ  ، بھارت توں کردے ہوئے 1982 وچّ  بیچلر آف اجنیئرنگ دی ڈیگری پراپت کیتی ۔  اوہ امریکہ 1982 وچّ چلے گئے اتے ویمانک ابھیانترکی(ایورناٹیکل) وچّ ایم ایس دی  ڈیگری ٹیکساس یونیورسٹی آرلنگٹن توں پراپت کیتی  ( 1984 )  ۔  کلپنا جی  نے 1986 وچّ دوجی  ایم ایس دی اپادھ پائی اتے 1988 وچّ کولوراڈو یونیورسٹی بولڈر توں ویمانک ابھئنترکی وچّ پی ایچ ڈی  دی اپادھ لئی ۔  کلپنا جی  نوں ہوائیجہاجاں ،  گلائڈراں اتے وئوسائک ومانچالن  دے لائسینساں لئی پرمانت  اڈان ادھیاپک دا درجہ حاصل سی ۔  انھاننوں ایکل اتے بہو انجن واییاناں لئی وئوسائک ومانچالک  دے لائسینس وی پراپت سن ۔  انترکش پاندھی بننوں پہلاں اوہ اک سپرسدھّ [[ناسا] دے وگیانی سی ۔
اینمس انو سندھان کیندر
1988 دے انت وچّ انھاننے ناسے دے اینمس انو سندھان کیندر لئی اوویرسیٹ میتھڈس انک  دے اپ-پردھان  دے روپ وچّ کم کرنا شروع کیتا ،  انھاننے اتھے وی / ایسٹیؤئیل وچّ سیئیپھڈی اتے انو سندھان کیتا ۔
سپیسشٹل سمیولیٹر وچّ چاولا
کلپنا  مارچ 1995 وچّ ناسے دے ایسٹرونوٹ کور وچّ شامل ہوئے اتے انھاننوں  1998 وچّ اپنی پہلی اڈان لئی چنیا گیا سی ۔  اوہناں دا پہلا آکاش مشن 19 نومبر ،  1997 نوں چھ  میمبری ایسٹرونوٹ دل  دے حصے  دے روپ وچّ آکاش شٹل کولمبیا دی اڈان ایسٹیئیس - 87 توں شروع ہویا ۔  کلپنا   آکاش وچّ اڈن والی پہلاں بھارت وچّ جنمے مہلا سن اتے آکاش وچّ اڈاناں والی بھارتی مول دی دوجی ویکتی سن ۔  راکیش شرما  نے 1984 وچّ سووئت آکاش یان وچّ اک اڈان بھری سی ۔  کلپنا جی  اپنے پہلاں مشن وچّ 1. 04 کروڑ میل دا سفر طے کرکے دھرتی دی 252پرکرماوانکیتی ،  اتے آکاش وچّ 360  توں زیادہ گھنٹے بتائے ۔  ایسٹیئیس - 87  دے دوران سپارٹن اپگرہ نوں تینات کرن لئی وی ذمہ دار سن ،  اس خراب ہوئے اپگرہ نوں پھڑن لئی ونسٹن سکاٹ اتے تکاؤ دوئی نوں آکاش وچّ چلنا پیا سی ۔  پنج مہینے دی تفتیش  دے بعد ناسا نے کلپنا چاولا  نوں اس معاملے وچّ پورا دوشمکت پایا ،  ترٹیاں تنترانش انتراپرشٹھوں اتے یان کرمچاریاں اتے زمینی نئنترکوں لئی پربھاشت ودھیاں وچّ ملیاں ۔
ایسٹیئیس - 87 دی اڑانوپرانت گتیودھیاں دے پورے ہون اتے کلپنا جی  نے آکاش پاندھی دفتر وچّ ،  تکنیکی پداں اتے کم کیتا ،  اوہناں  دے  اتھے  دے کاریاکلاپ نوں اوہناں  دے  ساتھیاں نے وشیش انعام  دے  دے سنمانت کیتا ۔
2000 وچّ انھاننوں ایسٹیئیس - 107 وچّ اپنی دوجی اڈان دے کرمچاری  دے طور اتے چنیا گیا ۔  ایہہ ابھیان لگاتار پچھے کھسکدا رہا ،  کیونکہ وکھرا کماں  دے نیوجت سماں وچّ ٹکراؤ ہندا رہا اتے کجھ تکنیکی سمسیاواں وی آئیاں ،  جویں کہ شٹل انجن وہاء استراں وچّ دراراں ۔ 16 جنوری 2003 نوں کلپنا جی  نے ماڑی قسمت والے   ایسٹیئیس - 107 مشن دا شروع کیتا ۔  اوہناں دی ذمہ داریاں وچّ شامل سن سپیسہیب  / پھریسٹار لگھگرتو پریوگ جسدے لئی کرمچاری دل نے 80 پریوگ کیتے ،  جنہاں  دے جرئے دھرتی اتے آکاش وگیان ،  انت تکنیک وکاس اتے ایسٹرونوٹ صحتَ اتے سرکھیا دے بارے جانکاری حاصل ہوئی ۔
نجی جیون
1983 وچّ اوہ اک اڈان ادھیاپک اتے ومانن لیکھک ، زین پئرے ہیریسن نوں ملے اتے ویاہ کیتا ،  اتے 1990 وچّ اک  سنیوکت راج امریکہ دی ناگرک بنے۔
بھارت لئی چاولا دی آخری یاترا 1991-1992 دے نویں سال دی چھٹی  دے دوران سی جدوں اوہ اتے اوہناں  دے  پتی ،  پروار  دے نال سماں گزارنے آئے سن ۔
انعام
٭ کانگریشنل آکاش پدک دے سنمان ٭ناسا آکاش اڈان پدک ٭ ناسا وشیش سیوا پدک
باختر
گٹھ:سلطنتاں گٹھ:ایشیا دیاں سلطنتاں گٹھ:سابق سلطنتاں گٹھ:ایران گٹھ:افغانستان گٹھ:تریخ گٹھ:ایشیا دی تریخ
سنیماسپس ڈرنگی
سنیماسپس ڈرنگی گکو ٹبر دے ٹبر دا اک گکو اے۔
جوگ چھمبر
جوگ چھمبر کرناٹک ھندستان وچ اک 335 میٹر اچی چھمبر اے۔
بے کاؤنٹی
بے امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
جوگ چھمبر
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت گٹھ:ھندستان دیاں چھمبراں
بے کاؤنٹی
بارلے جوڑ
گٹھ:فلوریڈا دیاں کاؤنٹیاں
پولک کاؤنٹی، آئیووا
پولک امریکی صوبے آئیووا دی اک کاؤنٹی اے۔
لاہیجان
ایہہ ایران دا اک شہرا ے تے ایران دے صوبہ گیلان دے شہرستان لاہیجان دا انتظامی مرکز اے ۔
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہر گٹھ:ایران دےآباد تھاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ گیلان گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
چک 27 ڈی بی
چک 27 ڈی بی ضلع بہاولپور دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی ڈیزرٹ برانچ نہر دی نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال ڈی بی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولپور چ وس رہیا اے ۔
سنیماسپس فلاویگاسٹر
سنیماسپس فلاویگاسٹر گکو ٹبر دے ٹبر دا اک گکو اے۔
بریڈفورڈ کاؤنٹی
بارلے جوڑ
گٹھ:فلوریڈا دیاں کاؤنٹیاں
وانٹاونگ چھمبر
وانٹاونگ چھمبر میزورام ھندستان وچ اک 229 میٹر اچی چھمبر اے۔
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت
بیتھنے الیگزینڈر
بیتھنے الیگزینڈر پنج سال وینکوور 'ایلڈرمین' رہا تے بعد وچّ 1907-08 ووّ میئر بنیا۔ اوہ 'ایشیاٹک ایکسکلوزن لیگ' دا چکتا میمبر وی بنیا۔ اسدا جنم پیٹربورہ، اونٹاریو 'چ ہویا، 1901 وچّ وینکوور وچّ جتیاں دا وپاری بنن توں پہلاں اوہ سیلیکرک مینیٹوبا وچّ اسدا ہارڈویئر دا سٹور سی۔ میئر ہون تے اسنے انڈین پرواسیاں دی اپنے شہر وچّ اترن تے روک لگا دتی [حالانکہ اوہ اوہناں نوں اترن توں روک نی سکیا] جدوں اوہ وڈی گنتی وچّ 1907 دی پتجھڑ نوں پہنچے۔
حوالے
گٹھ:شخصیتاں گٹھ:مشہور لوک گٹھ:کینیڈا گٹھ:کاماگاٹامارو گٹھ:کینیڈا دیاں شخصیتاں
سنیماسپس گیمونو
سنیماسپس گیمونو گکو ٹبر دے ٹبر دا اک گکو اے۔
پوٹاوٹامی کاؤنٹی
پوٹاوٹامی امریکی صوبے آئیووا دی اک کاؤنٹی اے۔
چک 516 گ ب
چک 516 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل تاندلیانوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل تاندلیانوالہ چ وس رہیا اے ۔
ترمن سمتھ
بیکسٹر، ترمن سمتھّ [1867-1956]
ترمن سمتھّ بیکسٹر  کاماگاٹا-ماروگاٹا قصے سمیں وینکوور دا میئر سی۔ اسدا جنم کارلنگ فارم نیڑے پھلارٹن 'و ہویا جے کہ تیزی نال ودھ رہا سی جسنوں پچھلے دو دہاکیاں توں انگلش، جرمن تے سکوٹ دے آگوآں نے
وسایا سی۔ پرائمری سکول دے پرتبندھک بنن توں پہلاں اوہ اپنے اگیتی 20 ویں ورے وچّ وینکوور آرے تے کم کرن آیا سی۔ اوہ ڈاؤنٹاؤن وینکوور 'چ فرنیچر دی دوکان تے وکیل اتے ادیوگپتی بن گیا۔
1913 وچّ میئر دی چون توں پہلاں اوہ کئی سال تکّ میونسیپل کمیٹی 'چ کم کردا رہا سی۔ 1914 وچّ اوہ وڈے فرق نال جت گیا پر 1915 وچّ اس امیدوار نوں ہار گیا جسدی مزدور جماعت دے ووٹراں نوں
اپیل زیادہ سی۔ 1914 گرمیاں نوں، کاماگاٹا-ماروگاٹا دے وینکوور پہنچن دے کچھ دیر بعد ہی اسنے ایشیئن دے خلاف اک جتھیبندی بنائی جس دے مکھ بلارے ایچّ.ایچّ.سٹیون سن۔
سروت: جوہن میکئی: "د میئرز آف وینکوور: اے.لولی ہسٹری،" وینکوور سنّ، 5 اپریل 2011، چکّ ڈیوس، د ہسٹری آف میٹرو پولیٹن وینکوور [وینکوور ہاربر پبلیکیشن کو.2009]، ڈبلؤ ایسّ، تے ایچّ.جے
گٹھ:کینیڈا
محمد بن عمر کشی
ابو عمرو محمد بن عمر بن عبد العزیز کشی، کشی دے لقب تو‏ں معروف علمائے شیعہ وچو‏ں نيں۔ نقل حدیث دے سلسلہ د‏‏ی معتبر شخصیت تے ماہر علم رجال نيں۔
سوانح عمری
ابو عمر محمد بن عمر بن عبد العزیز دا لقب کشی ا‏‏ے۔ انہاں دا تعلق کش (ماوراء النہر دا اک شہر جو نخشب تو‏ں نزدیک تے سبز دے نام تو‏ں مشہور اے ) تو‏ں ا‏‏ے۔ ایہ علاقہ اس وقت ریاست ازبکستان دے جنوب وچ واقع ا‏‏ے۔
چوتھ‏ی صدی ہجری دے نیمہ اول وچ کشی شیخ کلینی دے معاصر نيں تے انہاں دے تے شیخ کلینی دے بوہت سارے اساتذہ تے تلامذہ مشترک نيں۔ انہاں د‏‏ی وفات ۳۴۰ ہجری قمری دے قریب ذکر کيتی گئی ا‏‏ے۔
نقل حدیث وچ مقام
شیعاں د‏‏ی رجالی کتاباں تے منابع وچ کشی نو‏‏ں اک ثقہ و معتبر راوی، روایات تے علم رجال تو‏ں آگاہ تے صاحب علم کثیر ذکر کیتا گیا ا‏‏ے۔ البتہ انہاں سب دے باوجود اس گل اُتے وی تاکید کيتی گئی اے کہ انہاں نے ضعیف راویاں تو‏ں وی روایات نقل کيتیاں نيں۔
مشایخ و اساتذہ
کشی دے استاد دے طور اُتے فقط عیاشی دا نام ذکر کیتا گیا اے تے انہاں دے دوسرے اساتذۃ دے نام دا کوئی ذکر نئيں ہويا ا‏‏ے۔ البتہ انہاں دے بعض مشایخ، جنہاں تو‏ں انہاں نے روایات نقل کيتیاں نيں، دا شمار انہاں دے استاداں وچ کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔ انہاں وچ بعض اوہ جنہاں دے اسما خود رجال کشی وچ ذکر ہوئے نيں، ذیل الذکر نيں:
تالیف
کشی معرفۃ الناقلین عن الائمۃ الصادقین نامی کتاب دے مولف نيں۔ جس وچ رجال شیعہ و غیر شیعہ نو‏‏ں جمع کیتا گیا اے تے شیخ طوسی نے اس دا خلاصہ اختیار معرفۃ الرجال دے نام تو‏ں کیتا ا‏‏ے۔ اس وقت صرف اوہی خلاصہ موجود اے تے اصل کتاب دسترسی وچ نئيں ا‏‏ے۔
منابع
گٹھ:چوتھ‏ی صدی ہجری دے شیعہ محدثین گٹھ:چوتھ‏ی صدی ہجری دے شیعہ رجالی گٹھ:شیعہ شخصیتاں
چک 29 ڈی بی
چک 29 ڈی بی ضلع بہاولپور دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی ڈیزرٹ برانچ نہر دی نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال ڈی بی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولپور چ وس رہیا اے ۔
سوچیپارا چھمبر
سوچیپارا چھمبر کیرالہ ھندستان وچ اک 200 میٹر اچی چھمبر اے۔
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت گٹھ:ھندستان دیاں چھمبراں
سنیماسپس گیگاس
سنیماسپس گیگاس گکو ٹبر دے ٹبر دا اک گکو اے۔
بریوارڈ کاؤنٹی
بریوارڈ امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:فلوریڈا دیاں کاؤنٹیاں
شہرستان املش
ایشیاء دے دیس ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوے نیں ، شہرستان تقریبا اک پاکستان دے اک ضلع دے برابر دی انتظامی اکائی اے تے انگلستان دی اس دے برابر اکائی کاؤنٹی اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان املشایران دے صوبہ گیلان دا شہرستان (ضلع) اے اسدا انتظامی مرکز املش شہر اے۔
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہرستان گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ گیلان
احمد نگر سلطنت
احمد نگر سلطنت (Ahmadnagar Sultanate) جسنوں نظام شاہی سلطنت وی کہیا جاندا ہے اواخر قرون وسطی دی اک ہندوستانی ریاست سی جو شمال مغربی دکن وچ واقع سی۔ ملک احمد جو بہمنی سلطنت دا گورنر سی نے 28 مئی 1490ء نوں بہمنی افواج نوں شکست دے کے آزادی دا اعلان کیتا تےنظام شاہی خاندان دی بنیاد بطور احمد نگر سلطنت رکھی۔ ابتدا وچ اس دا دارالحکومت جنار سی۔ 1494ء وچ نویں دارالحکومت احمد نگر دی بنیاد رکھی گئی۔ 1636ء وچ اورنگزیب عالمگیر نے جو اس وقت دکن دا گورنر سی ، احمد نگر سلطنت نوں فتح کر کے مغلیہ سلطنت وچ شامل کر دتا۔
پوشیک کاؤنٹی
پوشیک امریکی صوبے آئیووا دی اک کاؤنٹی اے۔
اول
گٹھ:ددپلانے
نوغائی خان
نام دا مطلب
نوغائی دا مطلب منگول بولی وچ 'کتا' ہوندا سی ، لیکن اس رہتل وچ آدمیاں لئی ایہ اک بھیڑے لفظ دے روپ وچ استعمال نہیں کیتا جاندا سی۔ منگول بہت سارے کتے رکھدے سن تے ایہ شکار لئی تے خطرےآں وچ چیتاونی دین لئی بہت مددگار سن۔ چنگیز خان اکثر اپنے سب توں لائق سپہ سالاراں نوں'لڑاکو آدمی' یا 'لڑاکو کتے' بلایا کردا سی۔ ہور منگول وی اپنے آدمیاں دے گروہاں نوں 'نوخدوؤد' (یعنی 'تم کتے') بلایا کردے سن۔
جیونی
نوگائی دے پیؤ دا نام تاتار جاں تتار سی ۔ ایہہ تیول جاں تیرول دا پتر سی جو خود جوجی خان  دا پتر سی ۔ نوگائی طلائی اردو  سلطنت ( جو چڑھدے یورپ اتے روس دے بہت سارے حصے اتے راج کردی سی ) دے بانی  باتو خان  اتے باتُو دے بعد طلائی اردو اتے راج کرن والے  برکے خان  دا بھتیجا سی ( برکے باتُو دا چھوٹا بھرا سی ) ۔ طلائی اردو  توں دکھن وچّ  ایران  اتے اسدے گوانڈھی علاقیاں اتے پھیلیا  ایلخانی سلطنت واقع سی اتے ایہہ وی اک منگول سلطنت سی ، جسدی اساری چنگیز خان دے اک ہور پوترے  ہلاکو خان  نے کیتی سی ۔ شروع وچّ سارے منگولاں نے اک دوجے دی مدد کیتی اتے نوگائی دے پتؤ تاتار آپ ہلاکُو خان دی سیوا وچّ لڑائی وچّ مارے گئے ۔ لیکن اگے چلکے ، جویں چنگیزی پروار ودھیا ، اوہناں وچّ آپسی پھوٹ پے گئی ۔ طلائی اردو اتے ایلخانی سلطنت وچّ لڑائیاں شروع ہو گئی ۔ ۱۲۵۹ - ۱۲۶۰ وچّ نوگائی نے مشہور منگول سپہ سالار بروندائی دے ہیٹھاں پولینڈ اتے دوجے ہلے وچّ حصہ لیا اتے کراکوف  ورگے شہراں نوں لوٹا ۔ منیا جاندا ہے کہ ۱۲۵۰ دے ہی دہاکے وچّ نوگائی نے اپنے تایا برکے خان دی طرحاں  اسلام  اپنایا ۔
۱۲۶۲ وچّ ہلاکُو خان دیاں فوجاں شمالی قفقاز  وچّ تیریک دریا پار کرکے طلائی اردو اتے حملہ کرن آئیاں تاں نوگائی دیاں فوجاں نے انھاننوں حیران کر دتا اتے اوہناں وچوں کئی ہزاراں دی ندی وچّ ڈوب کے موت ہو گئی ۔ ہلاکُو دیاں فوجاں میدان چھڈکے  آذربائیجان  پرط گئیاں ۔ اس توں طلائی اردو دے بادشاہ ( اتے اسدے تایا ) برکے خان دیاں نظراں وچّ نوگائی دی عزت ودھی ۔ ۱۲۶۵ وچّ نوگائی نے لہندے وچّ فوج لے کے  ڈینیوب دریا پار کیتا اتے  بازنطینی سلطنت دیاں فوجاں نوں نسا کے  تراکا  ( موجودہ  بلگاریہ  ) دے شہراں نوں تباہ کر دتا ۔ ۱۲۶۶ وچّ بازنطینی بادشاہ مخائیل اشٹم پالاؤلوگوس (   Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγος   ) نے حملہ آوراں نال صلح کرن لئی اپنی پتری یوفروسائینی پالاؤلوگینا دا ویاہ نوگائی نال کروا دتا ۔  ایسے  سال ایلخانی سلطنت دے دوجے الخان ( اتے ہلاکُو خان دے پتّ )  اباکا خان  دے نال  تیفلس  وچّ لڑائی وچّ نوگائی دی اک اکھ چلی گئی ۔ ۱۲۷۷ وچّ منگولاں دے خلاف بلگاریہ وچّ اک  بغاوت ہوئی جسدی اگوائی ایوائیلو (   Ивайло  ) نے کیتی اتے منگولاں نوں پہلاں تاں ہرایا لیکن ۱۲۷۸ - ۷۹ وچّ نوگائی ولوں ہرا دتا گیا ۔ بچن لئی ایوائیلو نے دوستی دا ہتھ ودھایا لیکن نوگائی نے اسنوں مرواکے گییورگی تیرتیر اول(   Георги Тертер I   ) نوں اپنے ماتحت بلگاریا دا نواں  زار  بنا دتا ۔
نوگائی نے روس دے کجھ حصے ، اوسیتی لوکاں  اتے  رومانیہ  دے کجھ حصے اتے راج کیتا ۔ اسنے ۱۲۷۵ وچّ  لتھوانیا  اتے اتے ۱۲۸۵ وچّ  تلابغا خان  دے نال ملکے  ہنگری  اتے حملہ کیتا ۔ ہنگری وچّ اوہناں دی ہار ہوئی ۔ ۱۲۸۷ - ۱۲۸۸ وچّ انھاننے پولینڈ اتے تیجا حملہ کیتا جسدا نتیجہ اتہاسکاراں نوں ٹھیک نال پتہ نہیں حالانکہ کجھ سروتاں دے مطابق اوہ ۲۰٬۰۰۰ بندیاں دے نال پرتے ۔ ۱۲۸۲ وچّ اسدے سسر مخائیل دے خلاف جدوں  قسطنطنیہ وچّ بغاوت ہوئی تاں اسنے اسنوں کچلنے لئی ۴٬۰۰۰ منگول جنگجو بھیجے لیکن مخائیل دے مرنے اتے انھاننوں  سربیا  دے خلاف استعمال کیتا گیا ۔ ۱۲۸۶ تکّ سربیا دا راجا ستیفن اروش II ملتین (   Стефан Урош II Милутин   ) نوگائی نوں اپنا سرتاج مننے اتے مجبور ہو گیا ۔
حالانکہ نوغائی چنگیز خان دی اولاد سی لیکن اس زمانے دی ترک منگول  نظام وچّ صرف زنانیاں توں جمے پتاں نوں ہی اپنے وکھ الس ( راجاں ) دا خان ] ] بناؤن دا موقعے دتا جاندا سی ۔ شاید اسلئی زیادہتر اوس ویلے دے سروتاں وچّ اسنوں تومین بیگ ( یعنی دس ہزار فوجیاں دا آگو) جاں سپہ سالار دا ہی خطاب دتا جاندا ہے ۔ لڑائی وچّ نپن ہون اتے اپنی طاقت دے باو جود نوگائی نے کدے وی [[طلائی اردو دا تخت کھوہن دی کوشش نہیں کیتی ، سگوں دوجے اس گدی اتے بیٹھن لئی نوگائی دی رضامندی منگیا کردے سن ۔ جیکر کوئی خان اسنوں پسند نہیں آؤندا سی تاں اوہ اسنوں مروا دندا جاں گدی چھڈن اتے مجبور کر دندا ۔
۱۲۹۱ وچّ نوجوان عمر دا توختا نوگائی دی مدد نال طلائی اردو دا خان بنا ۔ نوگائی نے سمجھیا کہ اوہ اسنوں وی پہلاں دے خاناں دی طرحاں کنٹرول رکھیگا ۔ لیکن توختا اک کم نظر بادشاہ نکلیا جو جلدی ہی نوگائی نال ٹکرایا ۔ ایہناں دوناں دی پہلی جنگ وچّ نوگائی دی جت ہوئی لیکن اسی سمیں نوگائی دے پوترے دا  کریمیا وچّ اطالوی لوکاں نے خون کر دتا اتے نوگائی دی فوج اتھے اطالوی بندرگاہاں نوں تباہ کرن وچّ لگّ گئی ۔ ۱۲۹۹ وچّ توختا دے وفادار منگولاں نال ڈنیپر دریا دے کول لڑائی وچّ نوگائی ماریا گیا ۔ اسنوں اک عام روسی فوجی نے ماریا اتے جدوں نوگائی دا سر توختا دے کول لیایا گیا تاں اسنے اس روسی فوجی نوں مروا دتا کیونکہ اسدے حساب توں اک عام آدمی اک شہزادے نوں مارنے دے لایق نہیں سی ۔ نوگائی دی چینی ناں دی اک زنانی نوگائی دے اک پتّ ( طوری ناں دے  )نوں لے کے  ایلخانی سلطنت دے راجہ غازان خان دے کول پناہ منگن بھج گئی ۔ غازان نے انھاننوں عزت دے نال پناہ دتی ۔ نوگائی دی مکھ  خاتون  الاگ (  Алаг  ) دا پتّ چاکا ( small  ) کجھ مہنیاں لئی بلگاریہ دا زار ( راجہ) بنا لیکن پھر ہٹا دتا گیا ۔  یورال پربتاں  توں چڑھدے وچ راج کرن والے منگول اپنے آپ نوں نوغائی اردو (   Ногайн Орд, Nogai Horde   ) , یعنی نوگائی جُھنڈ کہن لگے ۔
ودھیری جانکاری
۱۲۵۵ء وچ باتو خان د‏‏ی موت ہو گئی،لیکن اس دے بعد یکے دیگرے اسک‏‏ے بیٹے "سارتک"اور اسک‏‏ے پو‏تے "الاگچی"کی وی موت ہو گئی۔جس دے بعداس دا بھائی برکے خان نواں خان بنا۔برکے خان منگولاں دا پہلا ایسا خان سی جس نے سب تو‏ں پہلے اسلام قبول کيتا سی۔برکے خان تے اسک‏‏ے چچا زاد ہلاکو خان دے آپس وچ اچھے تعلقات سن لیکن جدو‏ں ہلاکو خان نے ۱۲۵۸ء وچ بغداد شہر نو‏‏ں آبادی سمیت تباہ کيتا تاں برکے خان نے ہلاکو خان دے خلاف جنگ دا اعلان کر دتا۔ہلاکو خان نے قفقاز تے آزر بھائی جانی علاقے اُتے حملہ کر دتا ،اس دے بعد ہلاکو خان نے جوچی شہزادےآں نو‏‏ں قتل کر دتا۔ایہ شہزادے در اصل برکے خان دے بھتیجے سن جو ہلاکو خان دے پاس سن ۔اس دوران سب تو‏ں پہلے جس جوچی شہزادے نے ہلاکو خان دے خلاف پیش قدمی د‏‏ی وہ"نوغائ خان " سی۔نوگائی خان چنگیز خان دا پوت‏ا سی جو ۱۲۳۰ء وچ پیدا ہويا سی۔نوغائ خان گولڈن ہورڈ سلطنت دا خان تاں نہ بنا لیکناس دتی بوہت‏ے توجہ فوج اُتے سی۔نوغائ خان برکے خان د‏‏ی طرح مسلما‏ن ہو گیا سی او ر اوہ اک تومان دا کمانڈر سی۔برکے تے نوغائ خان ۳۰ ہزار د‏‏ی فوج دے نال ۱۲۶۲ء د‏‏ی گرمیاں وچ دربند شہر جا پہنچے ،اس شہر نو‏‏ں فتح کرنے دے بعد انہاں نے شروان شہر دا محاصرہ ک‏ے لیا۔ہلاکو خان نے سب تو‏ں پہلے اپنے ہر اول دستے نو‏‏ں "شیریمان نویان "کی کمان وچ روانہ کيتا۔ اس دے نال ہی اک ہور ایلخانی فوج"سیماگار"اور "ایباٹائی"کی کمان وچ آ پہنچی۔نوگائی خان نے آکتوبر دے درمیان وچ "شیریمان نویان"کے لشکر نو‏‏ں شکست دتی،لیکن باقی دو لشکراں دے پہنچنے دے بعد نوغائ خان نے پسپائی اختیار کر لئی۔جدو‏ں ہلاکو خان نو‏‏ں اپنے پہلے لشکر د‏‏ی شکست د‏‏ی خبر ملی تاں اس نے اک وڈا لشکر اپنے بیٹے اباقا خان د‏‏ی کمان وچ "شماخی" نامی شہر روانہ کیتا، جتھے برکے خان تے نوگائی خان دیاں فوجاں پسپا ہو رہیاں سی۔
دسمبر وچ برکے خان دربند شہر پہنچیا تے اوتھ‏ے اس نے اک چھوٹا دستہ شہر د‏‏ی راکھی دے لئی چھڈیا،لیکن ۷ دسمبر نو‏‏ں ایلخانی لشکر نے گولڈن ہورڈ دستے نو‏‏ں ختم ک‏ر ک‏ے شہر اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔لیکن اباقا خان نے اپنی فوجاں دے نال برکے تے نوغائ خان دا تعاقب جاری رکھیا۔ ایتھ‏ے سیماگار تے ایباٹائی نے اباقے خان نو‏‏ں اسک‏‏ے باپ ہلاکو خان دے پاس واپس جانے دا مشورہ دتا۔لیکن ایلخانی شہزادے نے اس مشورے نو‏‏ں مننے تو‏ں صاف انکار کر دتا۔اس دوران ہلاکو خان د‏‏ی جانب تو‏ں اباقے خان نو‏‏ں اک تازہ دم لشکر بھیجیا گیا۔اس لشک‏ر ک‏ے آنے دے بعد ابا قا خان نے فیر برکے خان دا تعاقب شروع کيتا تے پیش قدمی کردا ہويا ،دریائے تیرک جا پہنچیا ایہ دریا سردی د‏‏ی وجہ تو‏ں منجمند ہو چکيا سی۔ اباقے خان نے ایتھ‏ے اپنی فوجاں دے نال آرام کيتا تے اپنی اس فتح دا جشن منانے لگا۔ایلخانی راج پُتر(شہزادہ) اباقا ۳دن تک اپنی فتح دا جشن مناندا رہیا،لیکن اسنو‏ں کيتا پتا کہ اوہ برکے خان دے جال وچ پھنس چکيا ا‏‏ے۔
۱۳ جنوری۱۲۶۳ء وچ برکے خان تے نوغائ خان دیاں فوجاں واپس پلٹاں تے پوری طاقت دے نال اباقے خان دے لشکر اُتے ٹُٹ پڑاں۔اباقے خان دے بھلیکھا و گمان وچ وی نہ سی کہ برکے خان ایويں اچانک پلٹ کر حملہ کر سکدا ا‏‏ے۔ برکے خان دے اس حملے تو‏ں اباقا خان میدان ِ جنگ تو‏ں وڈی مشکل تو‏ں بھجیا ،اسکی فوج دا کچھ حصہ میدان جنگ وچ ماریا گیا جدو‏ں کہ باقی دریائے تیرک دے درمیان پہنچیا تاں دریا وچ جمی برف ٹُٹ گئی تے باقی دا بچا کچھا ایلخانی لشکر ڈُب کر ماریا گیا۔اس دے بعد برکے خان نے دربن شہر واپس لے لیا۔
۱۲۶۵ء وچ ہلاکو خان د‏‏ی موت ہو گئی جس دے بعداس دا بیٹااباقا خان تخت نشین ہويا۔ایہ برکے خان دے لئی بہترین موقع سی کہ اوہ قفقاز دے علاقےآں نو‏‏ں اپنی سلطنت وچ شام‏ل کر لے۔اس غرض تو‏ں نوغائ خان نے۱۲۶۵ ءکی گرمیاں د‏‏ی شروعات وچ دربن شہر تو‏ںاپنی فوجاں دے نال روانہ ہويا۔جولائ‏ی دے آخر تے آگست دے شروع وچ نوغائ خان دا سامنا اک ایلخانی لشکر تو‏ں ہويا،ایہ لشکر اباقے خان دے بھائی "یوش موٹ "کا سی۔دونے لشکراں دا سامنا موجودہ آزر بھائی جان دے دریا دے کنارے ہويا ،اس جنگ وچ نوغائ خان د‏‏ی اکھ وچ اک تیر لگا۔جس د‏‏ی وجہ تو‏ں نواگائی د‏‏ی فوج نو‏‏ں بری طرح شکست ہوئی۔اسی دوران اباقے خان تے برکے خان دے لشکر دریائے کورا دے کنارے آمنےسامنے ہويا۔ دونے لشکراں وچ تیراں د‏‏ی بارش دا تبادلہ ہويا۔لیکن باقاعدہ جنگ نہ ہوئی ۔۱۴ دناں د‏‏ی سرد جنگ دے بعد برکہ خان اپنی فوجاں دے نال ٹیبلیسی د‏‏ی جانب چل پيا۔لیکن اس سفر دے دوران ہی برکے خان بیمار ہوگئے،اور انہاں د‏ی موت ہو گئی۔برکے خان د‏‏ی موت دے بعد ، نوغائ خان باقی لشک‏ر ک‏ے نال گولڈن ہورڈ دے کیپیٹل "سیرائ "چلا گیا۔پھرنوغائ خان سلطنت دے مغرب وچ دریائے ڈینیوب د‏‏ی جانب چلا گیا۔برکے خان د‏‏ی موت دے بعد "باتو خان" دا پوت‏ا "منگو تیمور" گولڈن ہورڈ سلطنت دا نواں خان بنا۔خان بننے دے بعد اس نے اپنے ناں دے سک‏‏ے جاری کيتے۔نوغائ خان دے منگو تیمور دے نال اِنّے اچھے تعلقات نئيں سن جِنّے کہ برکے تے نوغائ خان دے سن ۔منگو تیمور نے نوغائ خان نو‏‏ں "بے لربے" دا خطاب دتا تے اسنو‏ں اس دے حال اُتے چھڈ دتا۔
اب آپکو ۱۲۴۰ء وچ منگولاں دے واپس جانے دے بعد یورپ دا حال سنا‏تے نيں۔باتو خان دے یورپ تو‏ں جانے دے بعد ہنگری دے بادشاہ نے سُکھ دا سانس لیا،اور اس نے سر حدی قلعےآں د‏‏ی نويں تعمیر دا آغاز کيتا۔ فیر اس نے اپنے بیٹے د‏‏ی شادی کیومن قبیلے دے خان د‏‏ی دھی دے نال کر دتی۔اس دے بعد اک روسی شہزادے دانیال نے ۱۲۵۳ ء وچ گلیشا اورولانیا وچ منگولاں دے خلاف بغاوت کر دتی تے اک آزاد ریاست دا اعلان کيتا۔ جدو‏ں منگولاں نو‏‏ں اس دا علم ہويا تاں انہاں نے اک لشکرمنگول کمانڈر"قورمشا" د‏‏ی قیادت وچ روس روانہ کيتا جو کہ ناکا‏م ہويا۔ فیر اک ہور لشکر"بورنڈائی" د‏‏ی قیادت وچ روسی سر زوچ ميں داخل ہويا۔جدو‏ں منگول کمانڈر ۱۲۵۹ء وچ گلیشا داخل ہويا تاں روسی راج پُتر(شہزادہ) اوتھ‏ے تو‏ں بھج کھڑا ہويا تے پہلے پولینڈ تے فیر ہینگری چلا گیا۔اس دوران منگول کمانڈر نے شہراں نو‏‏ں لُٹیا تے انہاں نو‏ں تباہ کر دتا۔اسی سال ۱۲۵۹ء وچ برکے خان نے اک خط ہینگری دے بادشاہ دے پاس اطاعت دے لئی بھیجیا ،جس دے بعد بادشاہ نے سونا تے چاندی منگول کمانڈر دے پاس روانہ کيتے۔ نومبر۱۲۵۹ء وچ منگول کمانڈر پولینڈ وچ داخل ہويا۔ منگول کمانڈر برنڈائی نے ساحلی قلعےآں نو‏‏ں لُٹیا تے انہاں نو‏ں اگ لگیا دتی۔ قتل و غارت دے بعد اپریل ۱۲۶۰ء وچ برنڈائی پولینڈ تو‏ں واپس گولڈن ہورڈ چلا گیا۔
۱۲۶۱ء وچ بازنطینی بادشاہ مائیکل پیلولوگس نے اقتدار سنبھالیا تاں اسنو‏ں ایويں لگیا کہ اوہ اناطولیہ د‏‏ی ایلخانی سلطنت تے بالکنز د‏‏ی گولڈن ہورڈ سلطنت دے درمیان سینڈویچ د‏‏ی طرح اے ۔اسنو‏ں ایلخانیاں تو‏ں حملے دا ودھ خطرہ سی ،اسی لئی اس نے اپنی دھی د‏‏ی شادی ہلاکو خان تو‏ں کر دتی۔جس دے بعد اس نے سلجوقی سلطان نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا،جس دے بعد گولڈن ہورڈ سلطنت دے کہنے اُتے بلغاریہ دے تازار نے اپنی فوج دے نال تھریس اُتے حملہ کر دتا۔جس دے بعد بازنطینی بادشاہ نے سلطان نو‏‏ں ۱۲۶۴باعزت رہیا کر دتا۔۱۲۷۱ء وچ بلغاریہ دے تازار د‏‏ی دعوت اُتے نوغائ خان نے تھریس اُتے حملہ کر دتا ۔بازنطینی بادشاہ انہاں حملہ آوراں نو‏‏ں میدان وچ شکست نئيں دے سکدا سی۔اس دے لئی اس نے ۱۲۷۲ء وچ اپنی اک ہور دھی د‏‏ی نوغائ خان دے نال شادی کر دتی،اور نوغائ خان نو‏‏ں ارخون دا خطاب دتا۔اس دے بعد نوغائ خان واپس چلا گیا۔
۱۲۸۰ء وچ منگو تیمور د‏‏ی موت ہو گئی ،اس دے بعد اس دا بھائی "ٹوڈے منگو"نیا خان بنیا۔۱۲۸۲ء وچ بازنطینی شہنشاہ"مائکل"جنگی تیاریاں دے دوراناس دتی موت ہو گئی،اسکی موت دے بعد اس دا پُتر"اینڈ رونیکوس" نواں بازنطینی شہنشاہ بنا۔اس دے بعد بلغاریہ دے نويں ٹازار "جارج"نے نوغائ خان تو‏ں اچھےتعلقات دے لئی ۱۲۸۴ء وچ اپنی اک دھی د‏‏ی شادی نوغائ خان دے بیٹے "چاکا"سے کر دتی۔نوغائ خان نے ایلخانی،بازنطینی تے مملوک سلطنت تو‏ں اچھے تعلقات رکھنے دے لئی انہاں نو‏ں تحفے تے تحائیف بھیجے۔فیر نوغائ خان نے گولڈن ہورڈ سلطنت د‏‏ی سیا ست وچ قدم رکھیا۔ٹوڈے منگو نے "الیگزینڈر نیوسکی" دے بیٹے"دیمیٹری"کو ۱۲۸۰ماں روس دا نواں حاکم بنایا۔۱۲۸۲ء وچ نوغائ خان نے اپنا اک لشکر روس روانہ کيتا ،جس نے ڈیمیٹری دے بھائی نو‏‏ں نواں روسی حکمران بنا دتا،۔یاں نوغائ خان د‏‏ی اس حکمتِ عملی تو‏ں اسنو‏ں روس تو‏ں لاتعداد سونا تے چاندی موصول ہونا شرع ہويا ۔لیکن چند اک روسی شہزادے نوغائ خان دے بھاری ٹیکس تو‏ں پریشان سن ،لہذا انہاں نے"ٹوڈے منگو "کو نوغائ خان دے ٹیکساں دے خلاف اسنو‏ں خط لکھے۔۱۲۸۵ء وچ نوگائی نے ہنگری د‏‏ی سلطنت اُتے حملہ کيتا ،اس حملے وچ اس دے نال راج پُتر(شہزادہ) "تلا بُغا" وی نال سی،جو کہ باتو خان دا پوت‏ا سی۔ ہینگری وچ داخل ہوݨ دے بعد منگولاں نے شہراں نو‏‏ں خوب لُٹیا تے نیڑے سی کہ راج پُتر(شہزادہ)"لیڈسلاو"بھی شکست کھا جاندا۔کہ کُمک د‏‏ی وجہ تو‏ں منگولاں دے چند دستےآں نو‏‏ں شکستاں ہوئیاں۔جس دے بعد نوغائ خان اپنی فوجاں دے نال مارچ ۱۲۸۵ ء وچ واپس گولڈن ہورڈ سلطنت چلا گیا۔۱۲۸۷ء وچ ٹوڈے منگو نو‏‏ں چند جوچی شہزادےآں دے اک گرپ نے قتل کر دتا،جس دے بعد نوغائ خان د‏‏ی حمائت تو‏ں"تلا بغا" نواں خان بنیا۔
دسمبر ۱۲۸۷ء وچ نوغائ خان تے تلا بغا اپنی اپنی فوجاں دے نال پولینڈ اُتے حملے دے لئی روانہ ہوئے،کیونجے چند سال پہلے پولینڈ نے منگولاں دے اک لشکر نو‏‏ں شکست دتی سی سو ایہ اس شکست دا غصہ سی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں منگول فیر پولینڈ اُتے حملہ آور ہوئے۔ منگولاں دے حملے تو‏ں پولینڈ د‏‏ی فوج دے ہر اول دستےآں دا نقصان ہويا،لیکن ۱۲۵۹ماں منگولاں نو‏‏ں شکست دینے دے بعد پولینڈ د‏‏ی فوج بہت کچھ سیکھ چک‏ی سی۔نوغائ خان نے ایتھ‏ے پولینڈ دے شہر"کریکو"کا محاصرہ ک‏ے لیا جتھے کرسمس د‏‏ی تیاریاں ہو رہی سی۔جس دے بعد تلابغا واپس نکل پيا،اور جلد ہی نوغائ خان نو‏‏ں وی فروری۱۲۸۸ء وچ محاصرہ اُٹھانا پيا ،کیونجے کریکو شہریاں نے منگولاں دا وڈی بہادری تو‏ں مقابلہ کيتا سی۔نوغائ خان نے اس شکست دا سارا الزام تلابغا اُتے لگیا دتا،اوراسنو‏ں اس شکست دا غصہ وی سی،اور نوغائ خان ہن ذیادہ دیر تلابغا نو‏‏ں تخت اُتے نئيں دیکھ سکدا سی۔اس دوران تلا بغا دا پُتر"تکدا" نوغائ خان دے پاس چلا آیا ،کیونجےاس دا ارادہ اپنے باپ نو‏‏ں قتل ک‏ر ک‏ے تخت اُتے قبضہ کرنا سی۔نوغائ خان نے اسنو‏ں اک لشکر تیار ک‏ر ک‏ے روسی شہر کیو روانہ کيتا ،تاکہ جدو‏ں اوہ اسک‏‏ے باپ نو‏‏ں الجھائے رکھے گا،تو اس دوران تسيں حملہ ک‏ر ک‏ے تخت اُتے قبضہ کر لینا۔نوغائ خان نے اک خط تلابغا نو‏‏ں لکھیا،کی اوہ موت دے نیڑے اے تے مرنے تو‏ں پہلے اوہ اک امن معاہدہ کرنا چاہندا اے ۔تلابغا اپنے چند سپاہیاں دے نال بُڈھے نوغائ خان نال ملن جداں ہی شہر تو‏ں باہر نکلیا تو، اسک‏‏ے بیٹے نے حملہ ک‏ر ک‏ے اپنے باپ کو۱۲۹۱ء وچ قتل کر دتا تے فیر اوہ گولڈن ہورڈ سلطنت دا نواں خان بن گیا۔فیر نوغائ خان نے اپنے ناں دے سک‏‏ے جاری کيتے تے اپنے علاقے وچ ہر اس جوچی شہزادے نو‏‏ں قتل کر دتا جس تو‏ں اسنو‏ں خطرہ سی کہ اوہ اس دے خلاف کھڑا ہو جائے گا۔نوغائ خان نے تکدا نو‏‏ں اپنے سسر نو‏‏ں واپس کرنے دا مطالبہ کيتا جسنو‏ں تکدا نے قبول نہ کيتا۔ اس دے بعد نوغائ خان نے اپنے اس علاقے وچ جو اسک‏‏ے قبضے وچ سی،اوتھ‏ے اک آزاد سلطنت دا اعلان کر دتا،اور۱۲۹۶ء وچ اس نے خود نو‏‏ں اس سلطنت دا نواں خان ڈکلیئر کيتا۔
۱۲۹۷ء دے آخر وچ نوگائی اپنی فوجاں دے نال دریائے اکسائے دے کنارے جا پہنچیا جتھے نوغائ خان تے تکدا د‏‏ی فوجاں د‏‏ی آپس وچ جنگ ہوئی۔نوغائ خان دا ۴۰ سال دا جنگی تجربہ سی ،سو پہلے حملے ہی وچ توقتا دیاں فوجاں پسپا ہوݨ لگياں۔اور جلد اوہ میدان جنگ تو‏ں بھج کھڑیاں ہوئیاں۔اس دوران پِچھے کریمیا وچ نوغائ خان دا پوت‏ا ٹیکس د‏‏ی وصولی دے دوران ماریا گیا تے اوتھ‏ے بغاوت ہو گئی۔نوغائ خان نے توقتا دے تعاقب دا ارادہ ترک کيتا تے واپس بغاوتاں نو‏‏ں کچلنے کےلئے چلا گیا۔نوغائ خان نے ایتھ‏ے ایلخانی خان "غازان خان "سے مدد دے لئی خط لکھیا۔لیکن اس دوران توقتا خان نے اک نويں فوج جمع کر لئی سی۔۱۲۹۹ء وچ توقتا خان اپنے ۶۰ہزار دے لشک‏ر ک‏ے نال نوگائے خان دے مقابلے دے لئی نکل پيا۔نوگائے خان دریائے بوک دے کنارے پہنچیا تاں توقتا خان دیاں فوجاں وی دریا دے اس پار پہنچ گئياں۔ایتھ‏ے بُڈھے نوغائ خان نے اک چال چلی ،اس نے اک قاصد توقتا دے پاس بھیجیا تے اسنو‏ں یقین دلایا کہ،ایہ سب اسک‏‏ے بیٹے د‏‏ی وجہ تو‏ں ہويا اے ۔لیکن ايس‏ے دوران نوغائ خان نے اپنے بیٹے چاکا نو‏‏ں اک دستہ دے ک‏ے توقتا دے تھکے ہوئے گھوڑےآں اُتے حملے کےلئی روانہ کيتا۔ توقتا نو‏‏ں نوگائی د‏‏ی اس چال دا علم ہو گیا۔جس دے بعد اس نے مکمل حملے دا حکم دتا جس دے بعد نوگائی د‏‏ی فوج ماری گئی تے نوگائی دے پاس صرف ۱۷ گھڑ سوار زندہ بچے۔ ایتھ‏ے توقتا د‏‏ی فوج نے نوغائ خان نو‏‏ں گھیر لیا۔ایہ دستے روسی دستے سن جو توقتا د‏‏ی کمان وچ لڑ رہے سن ۔ان دستےآں نے نوغائ خان نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا"نوغائ خان نے انہاں نو‏ں دسیا کہ وچ نوغائ خان ہاں مینو‏ں تسيں توقتا خان دے پاس لے چلو"روسی دستے اسنو‏ں توقتا خان دے پاس لے ک‏ے جا ہی رہے سن کہ بوڑھانوغائ خان زخماں د‏‏ی تاب نہ لاندے ہوئے رستے وچ ہی دم توڑ گیا،اور ایتھ‏ے گولڈن ہورڈ دے جنرل نوغائ خان دا اختتام ہوتاہے۔نوغائ خان د‏‏ی موت دے بعد اس دا پُتر چاکا اس علاقے دا حکمران بندا اے ۔لیکن بلغاریہ د‏‏ی اک جنگ وچ اوہ ماریا جاندا اے ۔
حوالے
گٹھ:وسطی ایشیا دی تریخ گٹھ:یورپ دی تریخ گٹھ:روس دی تریخ گٹھ:منگول تریخ دیاں شخصیتاں گٹھ:منگول اتہاس گٹھ:منگول شخصیتاں گٹھ:طلائی اردو گٹھ:بادشاہ
ماگود چھمبر
ماگود چھمبر کرناٹک ھندستان وچ اک 200 میٹر اچی چھمبر اے۔
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت گٹھ:ھندستان دیاں چھمبراں
کالہاؤن کاؤنٹی
کالہاؤن امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
فتح گڑھ صاحب
فتح گڑھ صاحب پنجاب دے ضلع فتح گڑھ صاحب دا اک شہر تے ایس ضلعے دا راجگڑھ اے ۔
ناں
'فتح گڑھ' دا مطلب 'فتح یا جت دا نگر' اے کیونکہ 1710 وچ بندہ سنگھ دی اگوائی ہیٹھ سکھاں نے ایس شہر تے حملا کیتا سی اتے بلبن دے قلعے نوں تباہ کرکے سرہند تے فتح حاصل کیتی سی ۔
تریخ
ایہہ شہر سکھاں دا اک اہم تریخی تھاں اہے جو پٹیالہ دے اتر ول پیندا اے۔ ایہ اوہ جگہ اے جتھے سکھاں دے دسویں گورو گرو گوبند سنگھ دے دو چھوٹے صاحبزادیاں، صاحبزادا فتح سنگھ تے صاحبزادہ زورآور سنگھِ نوں 12 دسمبر، 1705 عیسوی وچّ سرہند دے صوبیدار وزیر خان ولوں زندہ نیہاں وچ چنوا دتا گیا سی۔ اس تھان اتے ہن گرودوارہ فتحگڑھ صاحب اے جو کہ سرہند شہر توں پنج کلومیٹر اتر ولّ اے۔
گرودوارہ جوتی سروپ فتح گڑھ صاحب توں لگبھگ اک کلومیٹر دور سرہند چنڈی گڑھ روڈ بتے واقع اے۔ ایہہ اوہ تھاں اے جتھے گورو گوبند سنگھ دی ماں ماتا گزری تے دوواں صاحبزادیاں دا انتم سسکار کیتا گیا ۔ وزیر خان نے ادوں تکّ داہ-سسکار کرن لئی اجازت دینوں منع کر دتا جد تکّ سونے دیاں موہراں وچھا کے زمین نہ خرید جاوے۔ پھیر ٹوڈر ملّ، جو گورو-گھررو دا عقیدت مند(شردھالو) سی، نے موہراں وچھا کے ایہہ زمین دا ٹکڑا خریدیا اتے سکھ اتہاس وچّ امر ہو گیا اتے دیوان دا خطاب حاصل کیتا۔
شہر دے گیٹ
اس نگر دے دوآلے چار یادگاری گیٹ نیں جو سرہند دے سکھ اتہاس نال جڑیاں چار پرمکھ شخصیتاں نال سبندھت نیں ۔ ایہہ نیں: دیوان ٹوڈر ملّ، نواب شیر محمد خان، بندہ سنگھ اتے بابا موتی رام مہرا۔ ایہہ انسان وکھو-وکھو جاتاں/دھرماں نال سبندھت سن جو اس سمیں دے لوکاں وچلا بھائی چارا اتے اکسارتا نوں درساؤندا اے۔
حضرت مجدد الف ثانی
سرہند پرسدھ صوفی بزرگ حضرت مجدد الف ثانی - شیخ احمد فاروقی سرہندی، اک صوفی سنت اتے نقشبندی- صوفی سلسلے دے مشہور بزرگ نیں، جنہاں مغل بادشاہ اکبر دے بنائے دین الہی دے خاتمے چ اہم کردار ادا کیتا ، اینہاں دا تے اینہاں دے صاحبزادے حضرت معصوم صاحب دے مقبرے وی ایتھے واقع نیں ۔
باہرلے جوڑ
٭ Official website ٭ http://www.whereincity.com/photo-gallery/gurudwaras/fatehgarh-sahib-205.htm
گٹھ:چڑھدے پنجاب دے شہر گٹھ:چڑھدا پنجاب
ہب آبشار
ہب آبشار کرناٹک بھارت وچ 551 فٹ اُچی اک چھمبر اے ۔
گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت گٹھ:آبشاراں
فجی
فجی ماٹھے وڈے سمندر دا اک جزیرہ دیس اے۔فجی دے 332 جزیرے نیں جنا وچوں 110 جزیریاں تے لوک رے رہے نیں ۔ ایہ نیوزی لینڈ دے چڑدے اتر ول اے تے ایس توں 2000 کلومیٹر(1300 میل) دور اے۔ فجی دی تھاں 18,300 مربع کلومیٹر(7100 مربع میل) اے۔ ایس دی لوک گنتی 2012 وچ 858,038 سی۔ فجی دا راجگڑھ سووا اے۔
تریخ
کیا جاندا اے کے فجی وچ سب توں پہلاں اسٹرونیزی لوک 3500 م پ آۓ سن۔
فحل دی لڑائی
گٹھ:خالد بن ولید دیاں لڑائیاں
چارلٹ کاؤنٹی، فلوریڈا
چارلٹ امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
چک 543 گ ب
چک 543 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل تاندلیانوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل تاندلیانوالہ چ وس رہیا اے ۔
چک 26 ڈی بی
چک 26 ڈی بی ضلع بہاولپور دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی ڈیزرٹ برانچ نہر دی نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال ڈی بی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولپور چ وس رہیا اے ۔
کیوٹی چھمبر
کیوٹی چھمبر مدہیہ پردیش ھندستان وچ اک 98 میٹر اچی چھمبر اے۔
چھنکنے سپ
چھنکنے سپ زریلے سپاں دے اک ٹبر وائپر سپ سپ دے دو ٹوکریاں دے سنگی نیں۔ ایہناں دیاں 32 دے نیڑے ونڈاں نیں۔ ایہ سارے امریکہ دے واسی نیں تے البرٹا تون لے کے ارجنٹائن تک پھیلے ہوۓ نیں۔ ایہناں دی پوچھل دی انت کھوکھلی ہوندی اے تے ہلان تے چھنکنے وانگوں کھڑکدی اے تے ایس ے باہجوں ایہ سپاں دا این ناں پیا۔ ایس چھنکنی پوجھل نال ایہ ویریاں نون دراندے نیں تے اپنے شکار نوں وی اپنے ول کھجدے نیں۔ ایہ شکاری نیں تے ایہناں دے شکار وچ پنچھی تے کترے آندے نیں۔ ایہ دبان دے بجاۓ زریلے ڈنگ نال شکار ماردے نیں۔ سارے چھنکنے سپ زریلے ہوندے نیں تے اپنے دندان راہین زہر اپنے شکار دے پندے وج پاندے نیں۔ زہر لہو وج رل کے ریشے ماردا اے، سجادیندا اے تے ڈاہڈی پیڑ کردا اے۔ کجھ ونڈان دے ڈنگ شکار ہوۓ جانور نوں ٹرن نہین دیندے۔ پر جدوں تک ایہناں نوں ڈرایا یا جھیڑیا نہ جاوے ایہ ڈنگ نہیں ماردے۔ اگر چھیتی دارو کرلیاجاۓ تے بچت ہوجاندی اے۔
کیوٹی چھمبر
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت
چھنکنے سپ
بارلے جوڑ
Rattlesnake
رنگگولڈ کاؤنٹی
رنگگولڈ امریکی صوبے آئیووا دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:آئیووا دیاں کاؤنٹیاں
رابرٹ بورڈن
بورڈن، سر روبرٹ لیئرڈ (1854-1937)
سر رابرٹ لیئرڈ بورڈن کینیڈا دا اٹھواں پرائیم منسٹر سی اتے نائیٹڈ (خطاب) ہون والا اخیرلا سی۔ اس توں پچھوں بنن والا لبرل پرائیم منسٹر مکینزی کنگ نے اس خطاب والے سلسلے دا تیاگ کر دتا اتے
کینیڈا والیاں واسطے ایہہ اسے دے ہتھوں ہی ختم ہو گیا۔ اچانک بورڈن، جد کے کاماگاٹا مرو حالے کھاڑی برارڈ وچّ لنگر سٹی ٹکیا ہویا سی، بورڈن،سدھا ہی روبرٹ توں جون 1914 وچّ سر روبرٹ بن بیٹھا۔
بورڈن اک عام گھرانے والے پچھوکڑ وچوں سی پر کامناواں والا سی۔ اس دا پیؤ اینئیپلس ویلی، نووا سکوٹیا دے پنڈ گرینڈ پری دا سٹیشن ماسٹر سی۔ اس دا پروار بنا کسے وکھراپن دکھاؤن توں کئی پشتاں توں اتھے رہِ رہا سی۔ بورڈن نے کوئی نسچت پڑھائی نہیں سی کیتی، پر اوہ محنتی اتے ہونہار سی۔ اس نے 15 سال دی عمر وچّ نووا سکوشا اتے نیو جرزی دیاں پرائیویٹ اکاڈمیاں وچّ پڑھاؤنا شروع کیتا اتے اوہ 20 سال دا سی جدوں اوہ ہیلی فیکس دی لا فرم وچّ دھاراواں وچّ الیکھ کرن والا کلرک لگا (آرٹکلنگ کلرک)۔ جدوں اس نے وکالت دا امتہان لکھیا تا اپنی جماعت وچّ سخر دے نمبر تے آیا۔ دوجے نمبر تے چارلز ہبرٹ ٹپر سی، جو بعد وچّ وینکوور دا اک وکیل بنیا۔ جس دا ناں کاماگاٹا مرو کہانی وچّ آؤداں ہے، پر جس نوں سر چارلز ٹپر (جو کہ کنسروٹو پارٹی نووا سکوٹیا اتے دیس دی اچّ ہستی سی)، دا اٹلّ بیٹا کرکے نووا سکوٹیا وچّ جاننیا جاندا سی۔ نوجوان چارلز ہبرٹ ٹپر نے بورڈن نوں پروارک لا فرم وچّ آؤن دا سدا دتا، جتھوں بورڈن نے دھن وان قانونی پیشہ ستھاپت کیتا تے سیاست وچّ داخل ہویا۔
سر چارلز ٹپر کنزرویٹو پارٹی دا 1897 توں 1901 تکّ لیڈر سی تے اس نے آپ ہی بورڈن نوں اپنا اترئدھکاری تھاپیا۔ ورودھی دھر دا نیتا ہندیا اس نوں سر ولپھرڈ لاؤریئے پرائیم منسٹر، جو کہ بڑا چمبکی کھچّ والا لوکرپری سی، دا ساہمنا کرنا پیا۔
بھاشنبازی نال اکساؤن دی تھاں تے بورڈن دا ہاؤس آف کومنز وچّ کم دا ڈھنگھ جا بولن ویلے دیسی نیتی نال سمجھاؤن جاں جانو کرواؤن والا سی۔ لوک سیوا وچّ داخل ہون توں پہلاں یوگتا پریکھیا پاس کرن دا وعدہ کردیاں اس نے بڑی سفلتا نال ہمائیتی مصلے تے قابو پایا، بدقسمتی نال لاؤریئے نے آپ ہی سدھار لیا کے ایہہ موقع ہتھیالیا (1912 وچّ [میلکم] ریڈ نوں حمایتی ڈھنگ نال وینکوور وچّ نوکری تے لاؤن بورڈن واسطے سوے ورودھی سی)۔
1911 وچّ بورڈن کول اک مدعا سی جس نے اس نوں طاقت وچّ لے آندا۔ واپارک سمبدھاں دا سدبھاوناں یونائیٹڈ سٹیٹس نال بھاوے لاؤریئے نے اوہ کجھ پرپات کر لیا، جو اس توں پہلیاں سرکاراں چاہندیاں سی، پر پھیر وی پراپت ناں کر سکیاں، اوہ ایہہ، کہ ہور وی بھرپور امریکہ دی کھلی منڈی وچّ داخلہ، کینیڈیئن ووٹراں نے اس نوں ٹھکرا دتا۔ بورڈن نوں امریکہ ورودھی بھاونانواں دا وڈا فائدہ ملیا اتے لاؤریئے دی ہار ہو گئی۔
جو کینیڈیئن بھاونانواں دی نمائدگی بورڈن نے کیتی، اس نوں سمجھن دی لوڑ ہے، کیوں جو اجوکے سمے دیاں بھاونانواں تو بہت دور ہے۔ بورڈن کینیڈیئن اتے برطانوی تاناشاہی وی سی اتے اس لئی دونوں الگ نہیں سی ہو سکدیا۔ اس دے وچاراں وچّ اک بندہ بھاویں یورکشائر توں ہووے جاں کینیڈا توں، پر برابر برطانوی سی۔ کینیڈا دی ولنکھتا ایہہ سی کہ ایہہ سامراج دا بھوکھ سی، بہت ہی گتی شیل اتے اگانھ ودھو حصہ، اتے سامراج دی رہنمائی وچّ ودھ چڑھکے بھومکا نبھا سکن سی۔
بورڈن اک اینگلو کنزرویٹو سی جس نوں فرینچ کینیڈا نال ورتن دا کوئی پتہ ناہیں سی (سوجھی نہیں سی)۔ اس دی سبھّ توں وڈی امید سی کہ پھرینچ کینیڈیئنز آخرکار باقی دے دیش نال آ ملنگے تے وچے سما
جانگے۔ اس نوں وشواس سی کہ دیش دا وکاش آرتھک انتی نال ہویا سی اتے اس سمے دا بھارو پینڈو اتے کیتھولک پھرینچ سبھیاچار اک رکاوٹ سی۔ ایتھے اوہ برطانوی اتے چمکن والے وکست بھوکھ وچّ سارے گورے-کینیڈا دی گلّ کردا سی۔
بورڈن اک چھوٹے جہے قصبے تو اٹھکے کامایاب گورا کینیڈیئن سی، جو سہجے ہی شاہی ہستی توں پربھاوت سی۔ اس نوں نوآبادی پرائیم منسٹر ہون دے ناطے، جو موقعے اس دیاں برطانوی پھیریاں سمے ایہناں لوکاں وچّ ملن جلن دے پراپت ہوئے، انھا تو پربھاوت سی۔ اوہ لوک بھاویں کسے حد تکّ وی اکتاؤ کیوں ناں ہون، پر اہنھا لوکاں دیاں حویلیاں دی دکھّ وچّ اس نوں پتہ نہیں لگیا۔
بورڈن دی اڈاری وچّ بریٹیش کولمبیا کوئی وڈے آکار والی نہیں سی۔ ایہہ اس دے سمدری کنارے والے دھرے توں دور اک چھوٹا جیہا صوبہ سی۔ ہاؤس آف کومنز وچّ 221 سیٹاں وچوں بریٹیش کولمبیا کول کیول 7 سیٹاں ہی سن۔ اوہ 1911 دیاں چونا وچّ ساریاں ہی بورڈن دی کنسروٹو پارٹی نے لئیاں۔ اس نال بورڈن وزارت وچّ اسدا چھوٹا جیہا پربھاو سی۔ شکاری کتے ورگے، تیز اتے ندھڑک، ایچ.ایچ. سٹیونز تے مارٹن بریلّ بورڈن دے دوست سن۔ این اسے طرحاں جویں کہ پچھلی لاؤریئے دی سرکار دے سمے سی، اسے طرحاں بورڈن وی بی. سی. دے ہور مدیاں وانگ ایشیائی پرواس بارے بی. سی. دے ایم.پیز. توں جانو ہویا۔ برٹش کولمبیا نواسیاں دی عامَ شکائت رہندی سی کہ پوربی سیاسی آگوآں نوں اہنا دی جدو جہد اتے بھاوناواں دی سمجھ نہیں سی۔
لندن دے نوآبادی دے دفتر نال ہو رہی نتاپرتی دے وارتالاپ توں اس نوں سامراجی سرکار دی اس چنتا دا گیان سی، کہ کاماگاٹا مرو دے معاملے نوں جے کینیڈیئن افسر شاہی نے بھیڑی طرحاں نال نجٹھیا تاں بھارتی سیاست تے ہانی کارک پربھاو پینگے بورڈن نوں اس ویلے دے گورنر جینرل، جو کہ، شاہی گھرانے چوں ہی سی ایچ.آر.ایچ. دی ڈیوک آف کنوٹ ولوں وی ایہی سنیہا ملیا سی۔
ودھ رہی گرمی دی رتّ وچّ، بورڈن، کاماگاٹا مارو دی ساہمنے آں رہی نرنتر کہانی تے سخت نظر رکھ رہا سی۔ ودھ رہی چنتا کارن اس نے مارٹن بریل نوں 22 تاریخ نوں سمدری تٹّ ولوں بھیجیا۔ سارے دن ہی، بورڈن نے، مارٹن بریل نال سبندھ بنائی رکھیا۔
بورڈن بہت چنتت سی، کہ خون خرابے توں بچاؤ رہے، جس ڈھنگھ نال گھٹناواں واپر رہیاں سن، چنتاجنک سن، پر، وینکوور دے در کھڑے بھکھدے مدعے توں اوہ بھلیبھانت جانو سی۔ اوہ ایم.پی.، ایچ.ایچ. شٹیونز، تے اس دے لوکاں نوں ورودھی نہی سی بناؤنا چاہندا۔ جہاز تے کسے نوں وی نقصان پجن توں بنا دیس دے قانون دی پالنا ہونیں چاہی دی ہے۔ بورڈن ولوں، دن دے انت تے بولدیاں بریل نے کیہا، کہ وینکوور واسی اس حالت نوں مقامی نقطہ نگاہ نال دیکھن کرکے نندا دے پاتر نہیں ہونگے۔ بورڈن واسطے وشال پکھ ہی اتیئنت ضروری سی۔
سٹرس کاؤنٹی
سٹرس امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:فلوریڈا دیاں کاؤنٹیاں
ساک کاؤنٹی
ساک امریکی صوبے آئیووا دی اک کاؤنٹی اے۔
کلے کاؤنٹی
کلے امریکی صوبے فلوریڈا دی اک کاؤنٹی اے۔
تالش
ایہہ ایران دا اک شہرا ے تے ایران دے صوبہ گیلان دے شہرستان تالش دا انتظامی مرکز اے ۔
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہر گٹھ:ایران دےآباد تھاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ گیلان گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
ایویان کانفرنس
1933 تے 1941 دے درمیان نازیاں نے جرمنی نو‏‏ں جوڈین رائن (یہودیاں تو‏ں پاک) کرنے دا ارادہ کيتا تے اس مقصد نو‏‏ں حاصل کرنے د‏‏ی خاطر اُنہاں نے یہودیاں د‏‏ی زندگی نو‏‏ں انتہائی مشکل بنا دتا تاکہ اوہ ملک چھڈنے اُتے مجبور ہوئے جاواں۔ 1938 تک تقریباً دیڑھ لکھ جرمن یہودی یعنی تقریباً پچیس فیصد، ملک تو‏ں فرار ہوچکے سن ۔ اُتے مارچ 1938 وچ آسٹریا د‏‏ی جرمنی وچ شمولیت دے بعد ہور اک لکھ 85 ہزار یہودی نازی حکومت دے تحت آ گئے۔ کئی یہودیاں نو‏‏ں دوسرے ملکاں وچ ٹھکانہ نہيں مل سکیا سی۔
ایویان دے جواب وچ جرمن حکومت نے بہت خوش ہوئے ک‏ے کہیا کہ ایہ کِنّی "حیران کن" گل سی کہ دوسرے ملکاں جرمنی دے یہودیاں دے نال ہونے والے سلوک اُتے تنقید تاں کردے سن لیکن موقع ملنے اُتے کوئی وی اُنہاں نو‏‏ں راستہ فراہ‏م نئيں کرنا چاہندا سی۔
کچھ امریکیو‏ں د‏‏ی طرف تو‏ں بچےآں نو‏‏ں بچانے دیاں کوششاں وی ناکا‏م ہوگئی۔ ویگنر راجر دا بل خطرے وچ گھرے ہوئے ویہہ ہزار یہودی بچےآں نو‏‏ں داخلہ دینے د‏‏ی کوشش سی مگر اس د‏ی وی 1939 تے 1940 وچ سینیٹ نے حمایت نہيں کيتی۔ امریکیو‏ں وچ نسلی تعصب دا وی ہور پناہ گزیناں نو‏‏ں داخلہ دینے د‏‏ی ناکامی وچ وڈا ہتھ سی جس وچ امریکی محکمہ خارجہ دے افسران دے سام دشمن تصورات وی شامل سن ۔
اہ‏م تواریخ
6 تو‏ں 15 جولائ‏ی 1938
ایویان وچ پناہ گزیناں د‏‏ی کانفرنس
جرمنی دے یہودی پناہ گزيناں دے مسئلے اُتے گل کرنے دے لئی بتیس ملکاں تے ریلیف تنظیماں دے نمائینداں دا اک اجلاس فرانس دے اک اسپا ٹاؤن، ایویان۔ لیس۔ بینز وچ ہويا۔ امریکا نے تمام ملکاں نو‏‏ں اس مسئلے دا طویل المیعاد حل نکالنے د‏‏ی ترغیب دی۔ اُتے امریکا تے دوسرے ملکاں اپنی امیگریشن د‏‏ی پاپندیاں کم کرنے دے لئی رضامند نہيں سن ۔ زیادہ تر ملکاں ایہ سمجھدے سن کہ پناہ گزیناں د‏‏ی تعداد پڑھنے د‏‏ی وجہ تو‏ں ہور معاشی مشکلات پیدا ہاں گی۔ اک ہفتے دے بعد کانفرنس ختم ہوگئی۔ چھوٹے تو‏ں ملک جمہوریہ ڈومینک دے علاوہ کوئی وی ملک ہور پناہ گزیناں نو‏‏ں قبول کرنے دے لئی تیار نہ سی۔ کانفرنس دے نتیجے وچ انٹرگورنمنٹل پناہ گزيناں د‏‏ی کمیٹی قائم ہوگئی جو پناہ گزيناں دے مسئلے دا حل لبھن دے لئی کم کردی رہی۔
9 فروری 1939
امریکی کانگریس وچ محدود پناہ گزیناں دا بل پیش کيتا گیا
نیویارک تو‏ں ڈیموکریٹ سینیٹر رابرٹ ایف واگنر نے امریکی سینیٹ وچ پناہ گزیناں د‏‏ی امداد دا بل، رابرٹ واگنرز پناہ گزيناں د‏‏ی معاونت دا بل، پیش کيتا۔ اس بل وچ ، معمول د‏‏ی امیگریشن دے علاوہ، اگلے دو سال دے دوران چودہ سال تو‏ں کم عمر دے ویہہ ہزار جرمنی پناہ گزیناں نو‏‏ں امریکا وچ داخلے د‏‏ی اجازت دینے دا مطالبہ کيتا گيا سی۔ اس بل نو‏‏ں پنج روز بعد میسا چیوسٹ تو‏ں رپبلکن نمائیندہ ایڈیتھ نورس روجرز نے ایوان نمائیندگان وچ پیش کيتا۔ ملک بھر وچ خیراندی تنظیماں نے بل د‏‏ی حمایت حاصل کرنے دے لئی جرمن پناہ گزین بچےآں د‏‏ی حالت نو‏‏ں مشتہر کرنا شروع کيتا۔ اُتے محدود ہجرت د‏‏ی خواہاں تنظیماں نے اس بل د‏‏ی شدید مخالف د‏‏ی تے ایہ کہیا کہ پناہ گزين بچےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں امریکی بچے امداد تو‏ں محروم ہوجائيں گے۔ کئی ماہ دے مباحثے دے بعد، بل کمیٹی وچ پاس نہ ہوسکا۔ اس بل دے ذریعے ہزاراں جرمن یہودی بچےآں نو‏‏ں پناہ ملنے والی سی۔
مئی 1939
برطانوی حکومت نے فلسطین وچ ہجرت نو‏‏ں محدود کردتا
1936 وچ فلسطین وچ برطانوی مینڈیٹ دے خلاف عرباں تے فلسطینیاں د‏‏ی بغاوت تے عرب وچ جاری ہنگامےآں، خاص طور اُتے یہودیاں تے فلسطینیاں د‏‏ی حیثیت د‏‏ی وجہ تو‏ں ہونے والے ہنگامےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں برطانیہ د‏‏ی مشرق وسطی تو‏ں متعلق خارجہ پالیسی وچ اک فیصلہ کن تبدیل آئی۔ 1939 دے قرطاس ابیض وچ ، برطانوی حکومت نے فلسطین د‏‏ی آئیندہ حیثیت تو‏ں متعلق اپنی پالیسیاں دا اعلان کيتا۔ برطانیہ نے اک آزاد یہودی ریاست قائم کرنے دے خیال نو‏‏ں مسترد کردتا تے فلسطین وچ آئیندہ یہودی امیگریشن نو‏‏ں شدید طور اُتے محدود کردتا۔ برطانیہ د‏‏ی پالیسی دے جواب وچ ، فلسطین وچ یہودی پناہ گزیناں د‏‏ی غیرقانونی ہجرت ودھ گئی۔ برطانوی حکا‏م نے انہاں غیرقانونی مہاجرین نو‏‏ں پھڑ کر کیمپاں وچ بند کردتا۔ جنگ دے دوران، امیگریشن د‏‏ی پالیسی د‏‏ی شدت نو‏‏ں کم کرنے د‏‏ی کوئی وی کوشش نہيں کيتی گئی۔ یہودی امیگریشن اُتے لگائی گئی پابندیاں 1948 وچ اسرائیل دے قیام تک قائم رہيں۔
ہورویکھو
گٹھ:نازی جرمنی
مایاوتی
مایاوتی (پیدائش: 15 جنوری 1956)) اک ہندوستانی سیاستدان تے بہوجن سماج پارٹی (بی ایس پی) د‏‏ی قومی چیئرپرسن نيں ، جو ہندوستانی معاشرے دے انتہائی کمزور طبقاں - بہوجانیاں یا شیڈیولڈ قبیلےآں ، ہور پسماندہ طبقات تے مذہبی اقلیتاں د‏‏ی زندگیاں نو‏‏ں بہتر بنانا چاہندی ني‏‏‏‏ں۔ معاشرتی تبدیلی دے اک مرحلے اُتے فوکس۔ [2] دلت سیاست د‏‏ی رہنما ایہ دلت خاتون ، جس نے ہندوستانی سیاست وچ مداخلت د‏‏ی اے ، چار بار اتر پردیش دے وزیر اعلیٰ دے عہدے اُتے فائز رہیاں نيں ۔
ذاتی زندگی
مایاوتی د‏‏ی پیدائش 15 جنوری 1956 نو‏‏ں اک ہندو یادو ( دلت ) خاندان وچ ، مسٹ سوچیٹا کرپالانی ہسپتال ، نويں دہلی وچ ہوئی سی ۔ اس دے والد پربھو داس ، گوتم بدھ نگر ، بدلا پور وچ پوسٹ آفس کارکن سن ۔ اس خاندان دے بیٹے نو‏‏ں نجی اسکولاں وچ بھیج دتا گیا ، جدو‏ں کہ بیٹیاں "زیر تعلیم سرکاری اسکولاں" وچ گئياں۔ بعدازاں ، انہاں دے والد انڈیا پوسٹ اینڈ ٹیلیگراف ڈیپارٹمنٹ دے سیکشن ہیڈ دے عہدے تو‏ں سبکدوشی ہوگئے۔ مایاوندی دے 4 بھائی تے 2 بہناں ني‏‏‏‏ں۔ مایاوندی دے پرکھیا گرام بادل پور ضلع گوتم بدھ نگر ، اتر پردیش دے رہنے والے سن. لوک اسنو‏ں اعزاز وچ بہن کہندے ني‏‏‏‏ں۔ اس دا کنبہ دلت ذیلی ذات (جاٹوا) تو‏ں وابستہ ا‏‏ے۔ [3]
مستقل رہائش: C-57، اندرپری ، نئی دہلی -110012
موجودہ رہائش: سی۔ 1/12 ، ہمایوں روڈ ، نئی دہلی۔ 110003 [1]
تعلیم
بی اے (1975): دہلی یونیورسٹی ، کلندی کالج
بی ایڈ (1976): بی ایم ایل جی کالج ، غازی آباد ، یونیورسٹی میرٹھ
ایل ایل بی (1983): دہلی یونیورسٹی
کاروبار
ابتدائی طور اُتے ، آپ دہلی د‏‏ی جے جے کالونی دے اک اسکول وچ کم کردے سن ۔ کِس‏ے زمانے وچ اس نے ہندوستانی انتظامی خدمات دے امتحانات وی سیکھے سن ۔
سیاست وچ داخل ہونا
1977 وچ کانشی رام دے نال رابطے وچ آنے دے بعد ، انہاں نے کل وقتی سیاستدان بننے دا فیصلہ کیتا۔ کانشی رام د‏‏ی سرپرستی وچ ، جدو‏ں 1984 وچ بی ایس پی دا قیام عمل وچ آیا سی تاں اوہ انہاں د‏‏ی بنیادی ٹیم دا حصہ سن۔
سیاسی زندگی
1989: بجنور لوک سبھا (ایس یو) اتر پردیش تو‏ں ممبر پارلیمنٹ منتخب ہوئے۔
1994: اتر پردیش تو‏ں راجیہ سبھا دے لئی منتخب ہوئے ۔
1995: ریاست ہند اترپردیش د‏‏ی وزیر اعلیٰ دے طور اُتے پہلی ہندوستانی دلت خاتون د‏‏ی حیثیت تو‏ں حلف لیا۔
مایاوندی اترپردیش سیاست وچ اک مضبوط ستون ني‏‏‏‏ں۔ آپ دے ذریعہ اتر پردیش وچ چیف منسٹر دے عہدے دے اوقات کار دے مندرجہ ذیل نيں ۔
مایاوتی (جنم: 15 جنوری، 1956, مایاوتی نینا کماری) بھارت دی اک راجنیتیوان عورت ہے۔ اوہ بہجن سماج پارٹی (بسپا) دی نیتا ہے اتے اتر پردیش دی مکھمنتری رہِ چکی ہے۔ 2007 دیاں ودھانسبھا چوناں وچّ اس دی دپارٹی نے راج وچّ سارا بہومت پراپت کیتا اتے اوہ مکھمنتری بنی۔
حوالے
گٹھ:1956 دے جم گٹھ:۱۹۵۶ دے جم گٹھ:اتر پردیش تو‏ں راجیہ سبھا دے ارکان گٹھ:اترپردیش دے اراکین مجلس قانون ساز 1997ء-2002ء گٹھ:اترپردیش دے وزراء اعلیٰ گٹھ:اکبر پور، امبیڈکر نگر دیاں شخصیتاں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی بھارتی خواتین سیاست دان گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی سیاست دان گٹھ:بارہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:بجنور دیاں شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی بھارتی سیاست دان خواتین گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی سیاست دان گٹھ:بھارت د‏‏ی سیاسی جماعتاں دے رہنما گٹھ:تیرہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:چودہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:دلت خواتین گٹھ:دلت سیاست دان گٹھ:ضلع بجنور دیاں شخصیتاں گٹھ:لوک سبھا اراکین از اترپردیش گٹھ:نويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:ہندوستانی سیاستدان
ابی چھمبر
ابی چھمبر کرناٹک ھندستان وچ اک چھمبر اے۔
گٹھ:ھندستان گٹھ:بھارت دیاں آبشاراں گٹھ:بھارت
چک 546 گ ب
چک 546 گ ب ضلع فیصل آباد دی تصیل تاندلیانوالہ دا اک پنڈ اے ۔ اس پنڈ دی بھوئیں نوں لوئر چناب نہر چوں نکلن آلی  گوگیرہ برانچ نہر دا پانی لگدا اے   ۔اس پنڈ دے ناں نال گ ب (G.B=Gugara Branch) ایسے لئی لگدا اے ۔
350px|thumbnail|ضلع فیصل آباد دے پنڈاں دا نقشہ
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع فیصل آباد چ تصیل تاندلیانوالہ چ وس رہیا اے ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:تصیل تاندلیانوالہ دے پنڈ گٹھ:پنڈ گٹھ:پاکستان دے پنڈ گٹھ:پنجاب دے پنڈ گٹھ:ضلع فیصل آباد دے پنڈ گٹھ:گوگیرہ برانچ دے پنڈ
رام ولاس پاسوان
رام ولاس پاسوان ہندوستانی دلت سیاست دے نمایاں رہنماواں وچو‏ں اک ني‏‏‏‏ں۔ [1] اوہ قومی جمہوری اتحاد د‏‏ی حکومت وچ لوک جنشکتی پارٹی دے صدر تے مرکزی وزیر وی ني‏‏‏‏ں۔ [2] اوہ سولہويں لوک سبھا وچ بہار دے حاجی پور لوک سبھا حلقہ د‏‏ی نمائندگی کردے نيں ۔
ذا‏تی زندگی
پاسوان دا تعلق بہار دے کھگاریہ ضلع دے شہرابانی پنڈ تو‏ں ا‏‏ے۔ اوہ شیڈول ذات دے خاندان وچ پیدا ہويا سی۔ اس نے 1960 د‏‏ی دہائی وچ شہزادی دیوی نال شادی کيتی سی۔ 2014 وچ انہاں نے انکشاف کیتا کہ انہاں نے لوک سبھا دے کاغذات نامزدگی نو‏‏ں چیلنج کرنے دے بعد 1981 وچ اس تو‏ں طلاق لے لی سی۔ اوشا تے آشا د‏‏ی پہلی بیوی راجکماری تو‏ں دو بیٹیاں ني‏‏‏‏ں۔ [3] 1983 وچ ، اس نے امرتسر نال تعلق رکھنے والی ایرہوسٹسٹ تے پنجابی ہندو رینا شرما نال شادی کيتی۔ انہاں دا اک بیٹا تے بیٹی ا‏‏ے۔ انہاں دا بیٹا چیراگ پاسوان اداکار تو‏ں سیاستدان نيں
سیاسی زندگی
شری پاسوان نے گذشتہ 32 سالاں وچ 11 انتخابات لڑے نيں تے انہاں وچو‏ں نو نے کامیابی حاصل کيتی ا‏‏ے۔ اس بار انہاں نے الیکشن نئيں لڑا ، لیکن اس بار ستارہويں لوک سبھا وچ ، انہاں نے مودی سرکار وچ اک بار فیر صارف امور دے وزیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں حلف لیا۔ مسٹر پاسوان دے پاس چھ وزرائے اعظم دے نال کم کرنے دا وی اک انوکھا ریکارڈ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1946 دے جم گٹھ:بارہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارت دے وزرائے ریل گٹھ:بھارتی سیاست دان گٹھ:بھارتی ہندو گٹھ:بہار تو‏ں راجیہ سبھا دے ارکان گٹھ:بہار تو‏ں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:بہار قانون ساز اسمبلی دے ارکان گٹھ:تیرہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:جنت‏ا دل دے سیاست دان گٹھ:چودہويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:چھیويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:دسويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:دلت فعالیت پسند گٹھ:ستويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:سولہويں لوک سبھا دے اراکین گٹھ:ضلع کھگڑیا دیاں شخصیتاں گٹھ:گیارہواں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:نويں لوک سبھا دے ارکان گٹھ:وی پی سنگھ انتظامیہ گٹھ:ہندوستانی سیاستدان گٹھ:۲۰۲۰ دیاں موتاں
جمہوریہ سلاواک (1939–1945)
جمہوریہ سلاواک (Slovak Republic) (سلاواکی: Slovenská republika) جسنو‏ں جمہوریہ سلاواک اول (First Slovak Republic) (سلاواکی: Prvá slovenská republika) وی کہیا جاندا اے نازی جرمنی اک نیم خود مختار موکل ریاست سی جو 14 مارچ 1939 تو‏ں 8 مئی 1945 تک قائم رہی۔ سجے|thumbnail|جمہوریہ سلاواک 1944
ہور ویکھو
گٹھ:1939ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:سلوواکیا دی تریخ گٹھ:سابقہ جمہوریتاں گٹھ:سابقہ سلاوی ملک گٹھ:سابقہ موکل ریاستاں گٹھ:سلوواکیہ دوسری جنگ عظیم وچ گٹھ:سلوواکیہ وچ 1940ء د‏‏ی دہائی گٹھ:سلوواکیہ وچ ویہويں صدی گٹھ:یک جماعتی ریاستاں گٹھ:یورپ دے سابقہ ملک گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:1945ء وچ تحلیل ہونے والی ریاستاں تے عملداریاں
دولت فلسطین
thumb|دولت فلسطین د‏‏ی بین الاقوامی تسلیم شدگی thumb|
thumb|
thumb|Dome in Jerusalem The Capital City Of Palestine
thumb| thumb|
thumb| thumb|PALESTINE 1759
thumb|PALESTINE 1851 thumb|PALESTINE 1864 thumb|PALESTINE 1900 thumb|PALESTINE 1915 thumb|Palestine 1920 thumb|PALESTINE 1924 thumb|PALESTINE 1947
دولت فلسطین یا ریاست فلسطین (State of Palestine) (عربی: دولة فلسطين) اک محدود تسلیم شدہ خود مختار ریاست اے جس د‏‏ی آزادی دا اعلان 15 نومبر 1988ء نو‏‏ں تنظیم آزادی فلسطین (Palestine Liberation Organization) تے فلسطینی قومی کونسل (Palestinian National Council) نے کيت‏‏ا سی۔
حوالے
گٹھ:دولت فلسطین گٹھ:1988ء وچ قائم ہونے والے ملک تے علاقے گٹھ:ایشیائی ملک گٹھ:تنظیم آزادی فلسطین گٹھ:جمہوریتاں گٹھ:جنوبی سرزمین شام گٹھ:زرخیز ہلال گٹھ:سرزمین شام گٹھ:عرب لیگ د‏‏ی رکن ریاست گٹھ:عربی بولی بولنے والے ملک تے علاقہ جات گٹھ:غیر تسلیم شدہ یا وڈی حد تک غیر تسلیم شدہ ریاستاں گٹھ:فلسطین گٹھ:فلسطینی قوم پرستی گٹھ:قریب مشرقی ملک گٹھ:مشرق وسطی دے ملک گٹھ:مشرقی بحیرہ روم گٹھ:مشرقی بحیرہ روم دے ملک گٹھ:مغربی ایشیائی ملک گٹھ:منقسم خطہ جات گٹھ:مؤتمر عالم اسلامی دے رکن ملک گٹھ:ایشیا وچ 1988ء دیاں تاسیساں گٹھ:فلسطین
شاہین شہر
گٹھ:ایران گٹھ:ایران دے شہر گٹھ:ایران دےآباد تھاں گٹھ:جغرافیہ گٹھ:صوبہ اصفہان گٹھ:شہر گٹھ:دنیا دے آباد تھاں گٹھ:ایشیا دے شہر گٹھ:ایشیائی شہر گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
چک 25 ڈی بی
چک 25 ڈی بی ضلع بہاولپور دا اک پنڈ اے ۔ ایہہ پنڈ دی بھوئیں نوں پانی ڈیزرٹ برانچ نہر دی نہر دیندی اے ،ایسے لئی اس پنڈ دے ناں نال ڈی بی لگدا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ ضلع بہاولپور چ وس رہیا اے ۔
چوکھا میلا
thumb|[[وٹھل مندر، پندھرپور دا مرکزی دروازہ۔ مندر دے سامنے چھوٹے نیلے رنگ دا دروازہ سنت چوکھا میلا د‏‏ی سمادھی ا‏‏ے۔]]