cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
نندا سلطنت
دولت
thumb| مگدھا سلطنت (1 س 600-132 [[ق م) دے 1 کارشپنا دا اک چاندی دا سکہ ، بادشاہ مہاپادما نندا یا اس دے بیٹےآں (سی اے 346-321 ق م) اوبس : مختلف علامتاں ریوا : اک ہاتھی سمیت مختلف علامتاں۔ ابعاد: 17 ملی میٹر وزن: 2.5 جی۔]] متعدد تاریخی وسائل ننداواں د‏‏ی عظیم دولت دا حوالہ دیندے ني‏‏‏‏ں۔ مہا وسماکے مطابق ، آخری نندا بادشاہ خزانہ جمع کرنے والا سی ، تے اس نے 80 کروڑ (800 ملین) مالیت دا سامان جمع کيت‏‏ا سی۔ اس نے انہاں خزانےآں نو‏‏ں دریائے گنگا دے تلے وچ دفن کردتا۔ اس نے کھالاں ، درختاں تے پتھراں سمیت ہر طرح د‏‏ی اشیاء اُتے ٹیکس عائد کرکے ہور دولت حاصل کيتی۔
کتابیات
نندا سلطنت گٹھ:بنگالی شاہی سلسلے گٹھ:بھارت د‏‏یاں سلطنتاں تے مملکتاں گٹھ:اتر پردیش دی تریخ گٹھ:بنگال دی تریخ گٹھ:بہار دی تریخ گٹھ:برصغیر گٹھ:مگدھ گٹھ:ہندوستان وچ چوتھ‏ی صدی ق م دیاں تاسیساں گٹھ:ہندوستانی شاہی سلسلے
میرزا فتح علی آخوندزادہ
میرزا فتح علی آخوندزادہ (Mirza Fatali Akhundov) (Mirzə Fətəli Axundov) اک مشہور آذربائیجانی مصنف، ڈراما نگار، فلسفی تے جدید ادبی تنقید دے بانی سن۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:1812 دے جم گٹھ:1878 دیاں موتاں گٹھ:آذربائیجانی زبان دے مصنفین گٹھ:آذربائیجانی ملحدین گٹھ:انیہویں صدی دے ملحدین گٹھ:ایرانی قوم پرست گٹھ:فارسی زبان دے مصنفین گٹھ:ایرانی فلسفی گٹھ:ایرانی ملحدین گٹھ:شکی، آذربائیجان دیاں شخصیتاں گٹھ:شاہی روسی مصنفین
کینڈی کسٹمز سپورٹس کلب
کینڈی کسٹمز اسپورٹس کلب اک اول درجہ کرکٹ ٹیم اے جو کینڈی ، سری لنکا وچ واقع اے تے جسنو‏ں ۲۰۱۹ء وچ قائم کيتا گیا، اوہ ۱۵ فروری ۲۰۱۹ ءسے شروع ہوݨ والے ۲۰۱۸–۱۹ ءSLC ٹوئنٹی ۲۰ ٹورنامنٹ وچ حصہ لینے والی ۲۴ ٹیماں وچو‏ں اک سی مقابلے دے اپنے ابتدائی میچ وچ ، اوہ تامل یونین کرکٹ تے ایتھلیٹک کلب تو‏ں ۶۵ رنز تو‏ں ہار گئے۔ مارچ ۲۰۱۹ء وچ ، ٹیم نے پریمیئر لمیٹڈ اوورز ٹورنامنٹ ، اک لسٹ اے مقابلے وچ شمولیت اختیار کيتی، لیکن اوہ گروپ مرحلے تو‏ں باہر ہو گئی۔
حوالے
گٹھ:کرکٹگٹھ:سری لنکا
بھارتی پاسپورٹ
بھارتی پاسپورٹ بھارت سرکار ولوں جاری کیتا گیا اک پاسپورٹ اے۔ اس نال بھارتی جمہوریہ دے لوک ودیساں وچ سفر کر سکدے ہن۔ پاسپورٹ ایکٹ ماتحت ایہہ ایہناں ودیساں وچ جان والے لوکاں دی شہریت دا ثبوت ہندا اے۔
حوالے
گٹھ:بھارت سرکار
ہرجندر سنگھ لال
ڈاکٹر۔ ہرجندر سنگھ لال پنجابی شاعر اتے صحافی اے۔ غزلکار دے طور تے اوہ اپنے نام نال فروزپوری وی لاؤندا اے۔ ڈاکٹر لال نوں پنجاب سرکار ولوں شرومنی پنجابی صحافی وجوں اعزازی کیتا جا چکیا اے۔'لال' نوں ممبئی دے پنجابیاں نے "پنجابی آئیکون " دے ایوارڈ نال وی اعزازی کیتا اے۔ افغانستان وچ ہندو سکھ افغان سوسائٹی ولوں اسنوں نڈر صحافت لئی قابیل وچ خاص اعزاز ملیا۔
یورپیئن میڈیا سینٹر ولوں چنے بھارت دیاں وکھ وکھ بولیاں دے صرف 9 پترکاراں وچوں اک جنہاں نے یورپین یونین  بنن دی پریکریا دی سٹڈی کیتی۔اس پراجیکٹ دا سارا خرچہ "یورپیئن کمیشن" نے کیتا سی۔استوں بعد 2 سال INEP "انڈین نیوز ان یورپ پروگرام " لئی کم وی کیتا۔افغانستان، پاکستان، کینیڈا ، امریکہ وچ روزانہ اجیت ولوں رپورٹنگ کرن توں علاوہ 2008 دا بیجنگ (چائینا)اولمپک اتے 2012 دا لنڈن اولمپک وی کور کیتا۔ قریب 2 درزن دیساں وچ جان دا موقع وی ملیا۔
صحافت دا سفر
ہرجندر سنگھ لال نے پنجابی دی سبھّ توں وڈی اخبار اجیت دا سٹاف رپورٹر بنن توں پہلاں فروزپور توں مہک نام دی پندراں روزہ اخبار دا اڈیٹنگ کیتا۔پھر اس ویلے پنجابی صحافت دی یونیورسٹی منی جاندی اخبار "نواں زمانہ" توں شروع کرکے اکالی پترکا،ہندوستان خبراں نیوز ایجینسی لئی کم کیتا۔ 1984 وچ کھناں توں ہندوستان خبراں نیوز ایجینسی نال دوبارہ شروعات کرکے جنستا ہندی،انڈین ایکسپریس،ہندوستان ٹائیمز انگریزی، یو۔این۔آئی۔نیوز ایجینسی، اتے کئی ہور روزانہ اخباراں لئی وی کم کیتا۔ مشہور انگریزی صحافی شیام کھوسلا اتے ہندی صحافی اشوک سنگھی نال ملکے پنجاب یونین آف جرنالسٹس بنائی ۔ پی۔یو۔جے۔ نوں نیشنل یونین آف جرنالسٹس انڈیا نال جوڑیا۔ اسدے جنرال سیکٹری تے پردھان بنے۔ لال،کھوسلا اتے سنگھی دی تکڑی نے 2 وار NUJI دی 2 سالا قومی کانفرنس کروائی۔منڈی گوبندگڑھ اتے کھناں (لدھیانہ) وچ ہوئی قومی صحافی کانفرنس وچ دیس دے اس ویلے دے وزیر اعظم اٹل بہاری واجپائی مکھ مہمان وجوں پجے، ساری پنجاب سرکار اتھے حاضر سی۔ لال دیاں کوششاں نال وزیر اعلیٰ کیپٹن امریندر سنگھ دے تعاون نال لدھیانہ وچ پہلی انڈو-پاک پنجابی جرنالسٹس کانفرنس وی کروائی گئی۔
حوالے
گٹھ:پنجابی غزل گو گٹھ:پنجابی لوک
پاسپورٹ ایکٹ
پاسپورٹ ایکٹ بھارت سرکار ولوں پاسپورٹ جاری کرن لئی بنایا گیا اک ایکٹ اے۔ ایہہ ایکٹ بھارت پاسپورٹ آرڈینیس 1967 دی تھاں دے پاس کیتا گیا۔ ایہہ 5 مئی 1967 نوں لاگوُ کیتا گیا۔ اس ایکٹ وچ بھارتی پاسپورٹ لین لئی متعلق کاروائی بارے دسیا گیا اے۔
حوالے
گٹھ:قانون
سبط جعفر زیدی
سبط جعفر زیدی ( 1957 - 2013 ) پاکستان کے نامور شاعر، معلم، ماہرتعلیم، سوز خوان اور سماجی کارکن تھے ۔
اکّ پرنسپل، اکّ استاد، اکّ شاعر اتے صلاح کار دے طور تے اسنے اندرونی سندھ وچ 7 ​​کالج شروع کیتے، ہریک دی لاگت لگبھگ 60 لکھ روپئے اے۔ اس نے تعلیمی مرکز بنائے ہوئے سن۔ لگبھگ 5 بھلائی ادارےآں دے تعلیمی ونگاں دی دیکھ بھال کرن توں علاوہ، اوہ کئی چیرٹی ادارےآں اتے یتیم آشرماں دی نگرانی کر رہا سی۔ اسنے ہارورڈ یونیورسٹی توں آنریری انعام حاصل کیتا۔ اسنے ٹانڈو آدم وچ اکّ سکول چلایا جتھے مسلمان اتے ہندو مفت وچ پڑھدے سن۔ اوہ اکّ شاعر، اکّ دانشور، اکّ کالج وچ اکّ پرنسپل سی۔ اس نوں ادوں گولی مار دتی گئی جدوں اوہ اپنے سائیکل اُتے کالج توں واپس آ رہا سی۔
ابتدای زندگی اور تعلیمی سفر
سید سبط جعفر حسن زیدی المعروف استاد سبط جعفر زیدی 7 مارچ 1957ءکو ملک جہانگیرآباد ضلع بجنور، یوپی ہندوستان میں پیدا ہوئے۔ ان کے والد مولانا سید احمد میاں زیدی ایک عالم دین تھے۔ سبط جعفر زیدی نے 1971ء میں گورنمنٹ بوائز ہائی اسکول لیاقت آباد کراچی سے میٹرک کیا اور گورنمنٹ اسلامیہ کالج، کراچی میں داخلہ لیا جہاں سے 1975ء میں گریجویشن مکمل کی۔ گورنمنٹ کالج آف ایجوکیشن کراچی سے بی ایڈ کیا، پھر 1977ء میں کراچی یونیورسٹی سے ایم اے اسلامیات کی ڈگری حاصل کی۔ فیڈرل لا کالج کراچی سے ایل ایل بی کیا۔ 1979ء میں کراچی یونیورسٹی سے اردو ادب میں ایم اے کیا۔ ایک عالم دین کے فرزند ہونے کی حیثیت سے استاد سبط جعفر زیدی نے مذہبی تعلیم میں بھی اسناد، مدرسہ الواعظین، جامعہ امامیہ ناظم آباد کراچی سے حاصل کی۔
ملازمت کا آغازاور سول سروسز
سبط جعفر زیدی نے 1977ء سے 1981ءتک سید صغیر حسین جعفری ایڈووکیٹ اینڈ کمپنی کے ہمراہ وکیل کی حیثیت سے کام کیا۔ وکالت کے پیشے کو ترک کرنے کے بعد انہوں نے 1981ء میں سی ایس ایس کا امتحان پاس کیا اور ان کی سب سے پہلے گورنمنٹ کالج لطیف آباد، حیدرآباد میں تعیناتی ہوئی۔ نومبر 1981ء میں انکا تبادلہ گورنمنٹ ڈگری کالج، لیاقت آباد میں ہوا جہاں وہ اسلامیات، مطالعہ پاکستان اور اردو ادب کے مضامین پڑھاتے تھے۔ 2010ء میں انہیں اسی کالج کے پرنسپل کا عہدہ ملا۔
سماجی خدمات
پروفیسر سبط جعفر زیدی ہمہ جہت شخصیت کے مالک تھے۔ انہوں نے بحیثیت معلم قوم کے مستقبل کے معماروں کی تربیت کے لیے عملی طور پر بہت سے اقدامات کیے جو اب ہمیشہ ان کے نام سے ہی وابستہ رہیں گے ۔ پروفیسر سبط جعفر زیدی ادارہ ترویجِ سوز خوانی کے بانی تھے۔ یہ سوز خوانی کی ترویج و ترقی کے لیے ایک بین الاقوامی آرگنائزیشن ہے جس نے سوز خوانی کی بقا اور ارتقا میں بہت اہم کردار ادا کیا ہے۔ استاد سبط جعفر زیدی جے ڈی سی (جعفریہ ڈیسازٹر مینیجمنٹ سیل )کے فعال رکن اور بانیوں میں سے تھے۔
نمونہ کلام
منقبت کے اشعار
وفات
استاد سبط جعفر زیدی کو 18 مارچ 2013ء کو کراچی میں دہشت گردوں نے فائرنگ کر کے شہید کر دیا۔ ان کی تدفین کراچی کے قبرستان وادی حسین میں ہوئی۔
حوالہ جات
زمرہ:1957ء کی پیدائشیں زمرہ:2013ء کی وفیات زمرہ:اردو شاعری زمرہ:اردو شعرا زمرہ:اسلامی شاعری زمرہ:بیسویں صدی کے شعرا زمرہ:پاکستان میں آتشیں اسلحہ سے اموات زمرہ:پاکستانی سلام گزار زمرہ:پاکستانی سوز خواں زمرہ:پاکستانی شیعہ زمرہ:پاکستانی ماہرین تعلیم زمرہ:پاکستانی محققین زمرہ:پاکستانی مسلم شخصیات زمرہ:پاکستانی معلمین زمرہ:حسین ابن علی زمرہ:شیعہ کتب زمرہ:فضلا جامعہ کراچی زمرہ:کراچی کی شخصیات زمرہ:کراچی کے مصنفین زمرہ:کراچی میں قتل ہونے والے لوگ زمرہ:مقتول پاکستانی شخصیات زمرہ:مہاجر شخصیات زمرہ:2013ء میں پاکستان میں جرائم زمرہ:سندھ میں آتشیں اسلحہ سے اموات زمرہ:شیعہ اثناعشری زمرہ:پاکستان میں 2013ء میں قتل
سر رحیم بخش
رئیس ٹھسکہ میران جی ضلع کرنال مولوی سر رحیم بخش 1861ء وچ ٹھسکہ دے راجپوت گھرانے وچ پیدا ہوئے، آپ دتی کونسل آف ریجنسی (The Council of Regency) دے صدر سن، بریٹش سرکار نے مولوی سر رحیم بخش د‏‏ی سر پرستی وچ اک "دی کونسل آف ریجنسی" بنائ تب تک دے لئی جدو‏ں تک چھوٹے نواب صادق محمد خاں عباسی پنجم وڈے نئيں ہوئے جاندے، ریاست 1907ء تو‏ں 1924 تک "دی کونسل آف ریجنسی" دے زیرنگین رہی. جنگ عظیم اول دے موقع اُتے آپ نو‏‏ں سر دا خطاب ملا۔
وفات
4 مئ 1935ء نو‏‏ں 19 گھنٹہ د‏‏ی علالت دے بعد اس دنیاے فانی تو‏ں عالم جادوانی نو‏‏ں رحلت فرما گئے،
ہور ویکھو
* انجمن مسلمانان پنجاب
کے ایم ایچ سرکاری کالج
خواندکار مشرف حسین سرکاری کالج (فی الحال دے ایم ایچ سرکاری کالج) بنگلہ دیش د‏‏ی کھلنا ڈویژن دے جھینایداہ ضلع مو موجود اک تعلیمی ادارا ا‏‏ے۔ اس کالج د‏‏ی تعمیر وچ اک مقامی تاجر خواندکار مشرف حسین دے خاص شراکت سی۔ ايس‏ے لئے اس کالج دا ناں خواندکار مشرف حسین کالج رکھیا گیا ا‏‏ے۔ فی الحال اس کالج وچ ہائر سیکنڈری، انڈرگریجویٹ، آنرز تے پوسٹ گریجویٹ كلاساں ميں تعليم دي جاتى نيں۔
تریخ
یہ کالج ۱۶ جولائ‏ی ۱۹۶۹ نو‏‏ں قائم کيتا گیا سی تے اسنو‏ں ۲ اگست ۱۹۶۹ نو‏‏ں جیسور بورڈ د‏‏ی منظوری ملی سی۔ پہلے ہائی اسکول دے پرانے احاطے یعنی موجودہ سوانیاں ڈگری کالج تے فیر موجودہ ہائی اسکول اسمبلی ہال وچ منعقد کيتا گیا۔ جناب رفیع الدین سردار، حاجی مقبول حسین، نور محمد سردار تے مسعود النبی چودھری عرف پنو میاں، شمس الرحمٰن، اسدالزماں کٹو میاں تے چند ہور پرجوش کارکناں نے کالج دے قیام دے لئی سخت محنت د‏‏ی تے قربانیاں دی۔ اک مقامی تاجر جناب خواندکار مشرف حسین نے کالج دے لئی بہت تعاون کيتا۔ ایہی وجہ اے کہ کالج دا ناں انہاں دے ناں اُتے 'خواندکار مشرف حسین کالج' رکھیا گیا تے موجودہ جگہ اُتے کالج نو‏‏ں ریلوے لائن دے پاس کوٹچاندپور ریلوے اسٹیشن دے جنوب مشرقی کونے وچ منتقل کردتا گیا تے کالج نو‏‏ں ٧ ایکڑ اراضی اُتے اس دے اپنے کالج د‏‏ی عمارت اُتے چلایا جارہیا ا‏‏ے۔ جناب ایس، ایم تاج الاسلام اسک‏‏ے پہلے پرنسپل سن تے ۱۹٧۰ تو‏ں ۱۹۹۴ تک جناب عبد المطلب پرنسپل دے عہدے اُتے فائز رہے تے کالج د‏‏ی ترقی پذیر ترقی وچ جناب عبد المطلب دا بہت وڈا تعاون ا‏‏ے۔ ۱۹٧۵ وچ راجشاہی یونیورسٹی تو‏ں انڈر گریجویٹ سطح اُتے کالج د‏‏ی منظوری دتی گئی۔ ۱۹۸۳ وچ اس وقت دے میونسپل چیئرمین مسٹر ایم اے ودود ہولا میاں نے پریذائیڈنگ صدر جنرل حسین محمد ارشاد تو‏ں اس کالج نو‏‏ں سرکاری بنانے د‏‏ی درخواست کيتی تے بعد وچ کالج نو‏‏ں سرکاری بنا دتا گیا۔ فی الحال کالج وچ آنرز کورس شروع کيتا گیا ا‏‏ے۔
تعلیمی سرگرمیاں
اس وقت کالج وچ ثانویہ العلیٰی د‏‏ی تعلیمی سرگرمیاں تے آنرز کورسز دستیاب نيں۔ کالج وچ پاس دا تناسب ۶۸٫۱۱ فیصد اے.
موجودہ طلباء تے بنیادی ڈھانچہ
اس وقت کالج وچ طلباء د‏‏ی تعداد تقریباً ۳۱۶ ا‏‏ے۔ کالج دا کل رقبہ ۰٧ ایکڑ ا‏‏ے۔ کالج د‏‏ی شمال د‏‏ی جانب اک دو منزلہ عمارت اے جس وچ آفس روم، لائبریری، کامن روم تے ہیومینیٹیز تے کامرس برانچ ا‏‏ے۔ تے کالج دے مغرب د‏‏ی جانب دو منزلہ عمارت وچ سائنس لیبارٹری تے کمپیوٹر لیب سمیت تمام سائنس د‏‏ی کلاسز تے امتحانات لئی جاندے نيں۔ کالج دے میدان دے جنوب مغرب وچ اک منزلہ مسجد ا‏‏ے۔ کالج د‏‏ی دو عمارتاں دے سامنے کھیلنے دے لئی کشادہ میدان نيں۔ کالج دے مشرق وچ ہاسٹل د‏‏ی تعمیر دے لئی کھلی جگہ اے تے اک سیڑھی والا تالاب وی کھودا ہويا ا‏‏ے۔
موجودہ استاداں تے ملاز د‏‏ی تعداد
اس وقت کالج وچ تقریبا ۳۶ استاداں نيں۔ تے دفتری افسراں د‏‏ی تعداد ۲۶ اے.
ایلٹن چگمبورا
ایلٹن چگمبورا (پیدائش: ۱۴ مارچ ۱۹۸۶) اک زمبابوے دے سابق کرکٹر نيں، جو ۲۰۰۴ تے ۲۰۲۰ دے درمیان زمبابوے د‏‏ی قومی کرکٹ ٹیم دے لئی کھیلے۔ انہاں نے چرچل اسکول (ہرارے) وچ تعلیم حاصل کيتی تے باغی بحران دے درمیان ۱۸ سال د‏‏ی عمر وچ اپنا آغاز کيتا۔ ۱۴ ٹیسٹ میچ کھیل چکے نيں۔ چگمبورا موجودہ ون ڈے اسکواڈ وچ ۲۰۰ تو‏ں زیادہ کیپس دے نال سب تو‏ں زیادہ کیپ والے کھلاڑی نيں۔ مئی ۲۰۱۵ وچ چگمبورا نے اپنی پہلی ون ڈے سنچری، لاہور وچ پاکستان دے خلاف، اپنے ۱۷۴ واں ون ڈے میچ وچ بنائی۔ ون ڈے وچ ۴۰۰۰ تو‏ں زیادہ رنز تے ۱۰۰ وکٹاں لینے دے نال، اوہ وڈے پیمانے اُتے زمبابوے دے عظیم آل راؤنڈرز وچ شمار کيتے جاندے نيں۔ جون ۲۰۱۶ وچ ، ہندوستان دے دورہ زمبابوے دے دوران، اس نے اپنا ۲۰۰ واں ون ڈے میچ کھیلا، جس وچ زمبابوے دے لئی ۱۹۷ تے افریقہ الیون دے لئی تین۔ نومبر ۲۰۲۰ وچ ، چگمبورا نے پاکستان دے خلاف T20I سیریز دے اختتام دے بعد بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ لے لی۔
نیزاک ہن
نیزاک ہن ہندوکش دے علاقے وچ ہناں دے چار گروہاں وچو‏ں اک سن ۔ نیزاک بادشاہ ، اپنے نمایاں سونے دے بیل دے سر والے تاج دے نال مشہور نيں ،تے غزنی تے کاپیسا تو‏ں حکومت کردے سن ۔ اگرچہ انہاں د‏‏ی تریخ مبہم اے ، نیزاک ہناں دے ملے سک‏‏ے انہاں د‏‏ی عظمت د‏‏ی خوشحالی د‏‏ی دستاویز ني‏‏‏‏ں۔ انہاں نو‏ں اپنے سکےآں اُتے لکھے ہوئے شبیہہ د‏‏ی وجہ تو‏ں نیزاک کہیا جاندا اے ، جس وچ اکثر "نیزاک شاہ" دا تذکرہ ہُندا ا‏‏ے۔ اوہ چار وڈی "ہن" ریاستاں وچ آخری سی جنہاں نو‏ں اجتماعی طور اُتے زیانائٹ یا "ہن" کہیا جاندا اے ، انہاں دے پیش رو تریخ دے مطابق ، کیداری ، ہیفتالی تے الچون ني‏‏‏‏ں۔
ایلٹن چگمبورا
بین الاقوامی کیریئر
انہاں نے 'باغی' کھلاڑیاں د‏‏ی عدم موجودگی د‏‏ی وجہ تو‏ں توقع تو‏ں جلد اپنا بین الاقوامی ڈیبیو کیا، سری لنکا دے دورے دے دوران صرف ۱۸ سال د‏‏ی عمر وچ اپنا پہلا ٹیسٹ کھیلا۔ ایہ زمبابوے دے لئی مایوس کن دورہ سی تے چگمبورا اس د‏ی گہرائی تو‏ں باہر نظر آئے۔ اوہ اپنی کمر وچ تناؤ دے فریکچر د‏‏ی وجہ تو‏ں ۲۰۰۵ د‏‏ی اکثریت تو‏ں محروم رہے جو انہاں نے مارچ وچ جنوبی افریقہ دے خلاف سیریز دے دوران اٹھایا سی۔ ۲۰۰۵ وچ زمبابوے نو‏‏ں ٹیسٹ کرکٹ تو‏ں روکے جانے تو‏ں پہلے، اوہ اپنے ملک دے لئی ۶ ٹیسٹ کھیلنے گئے سن ۔ اس نے بلے تو‏ں جدوجہد کی، اپنی بارہ اننگز وچ پنج بتھ بنائے۔ انہاں نے چٹاگانگ وچ بنگلہ دیش دے خلاف ۷۱ رنز د‏‏ی اننگز، اک نصف سنچری بنائی۔ ایہ چگمبورا دے لئی اک چنگا کھیل ثابت ہويا کیونجے اس نے ۵/۵۴ د‏‏ی کیریئر د‏‏ی بہترین باؤلنگ د‏‏ی واپسی دے نال اپنی بلے بازی د‏‏ی کارکردگی نو‏‏ں فالو اپ کيتا۔ انہاں نے ون ڈے کرکٹ وچ کچھ یادگار اننگز کھیل کر ہور کامیابیاں حاصل کيتی نيں۔ مئی ۲۰۰۴ وچ اس نے ہرارے وچ آسٹریلیا دے خلاف ۷۷ رنز بنائے لیکن انہاں د‏‏ی سب تو‏ں وڈی کارکردگی سال دے آخر وچ چیمپئنز ٹرافی وچ سری لنکا دے خلاف سامنے آئی۔ مین آف دتی میچ جیتنے د‏‏ی کوشش وچ اس نے بلے تو‏ں ۵۷ رنز بنائے تے گیند دے نال ۳/۳ حاصل کيتی۔ اگلے سال بنگلہ دیش دے خلاف ہرارے وچ کھیلے گئے میچ وچ اس نے سٹورٹ ماتسیکینیری دے نال ۶واں وکٹ دے لئی ۱۶۵ رنز بنائے جدو‏ں انہاں نے کامیابی دے نال ۲۴۶ رنز دا تعاقب کردے ہوئے ۵ گینداں باقی سی۔ چگمبورا نے ۶۸ گینداں اُتے ۷۰ رنز بنائے۔ فروری ۲۰۰۷ وچ ايس‏ے حریف دے خلاف ايس‏ے گراؤنڈ اُتے انہاں نے اک اننگز وچ ۷ چھکے سمیت اپنا سب تو‏ں زیادہ ون ڈے سکور ۷۷ دے برابر کيتا۔ کھیل دے اختتام اُتے صرف ۳ ہور زمبابوے کرکٹرز نے اپنے اک روزہ کیریئر وچ چگمبورا تو‏ں زیادہ چھکے لگائے سن ۔ چگمبورا ویسٹ انڈیز وچ ۲۰۰۷ دے ورلڈ کپ دے لئی زمبابوے دے اسکواڈ دا حصہ سن ۔ اس نے ۳۰ نومبر ۲۰۰۷ نو‏‏ں ویسٹ انڈیز دے خلاف زمبابوے د‏‏ی حیران کن جِت وچ ۳/۲۵ دے نويں کیریئر دے بہترین ون ڈے بولنگ دے اعداد و شمار درج کيتے تے ۳۴ گینداں اُتے ۳۸ رنز بنائے۔
نیزاک ہن
تریخ
کبھے|thumb| نیزاک ہن حکمران ، 460-560 عیسوی۔
ایلٹن چگمبورا
کھیلن دا انداز
اوہ اک جارحانہ بلے باز اے، جو عام طور اُتے اپنی ٹیم دے لئی مڈل آرڈر وچ بیٹنگ کردا ا‏‏ے۔ اوہ لافٹیڈ ڈرائیو اُتے مضبوط اے تے اوہ آخری اوورز وچ اپنی وڈی ہٹ دے نال ون ڈے وچ مسلسل باڑ نو‏‏ں صاف کردا ا‏‏ے۔ اوہ اک کارآمد سیم باؤلر وی اے، جسنو‏ں موجودہ اسکواڈ وچ انہاں دے ملک دا سب تو‏ں تیز ترین سمجھیا جاندا اے، جدو‏ں اوہ اپنے عروج اُتے ہُندا اے تاں ۱۴۰ کلومیٹر فی گھنٹہ تو‏ں زیادہ د‏‏ی رفتار تو‏ں چلدا ا‏‏ے۔ میدان وچ اوہ اک ایتھلیٹک آؤٹ فیلڈر اے، جس نے اک بار کوئینز پارک اوول وچ ویسٹ انڈیز دے خلاف اک او ڈی آئی وچ ۴ کیچ لئی سن ۔
نیزاک ہن
تریخ
پنجويں صدی دے آخر وچ نیزاک تاریخی ریکارڈ وچ داخل ہوئے ، غزنی وچ سکےآں د‏‏ی ضرب دے نال ، جو اس تو‏ں پہلے ساسانی پارسیاں ، ہند ساسانیاں(کوشان ساسانی) دے زیر کنٹرول سی۔ انہاں دا خروج 484 عیسوی وچ باختر (باختریہ) وچ ہیفتالیاں (نیزاک تو‏ں وابستہ افراد) دے ذریعہ فارسی بادشاہ پیروز د‏‏ی شکست دے بعد خطے وچ فارسی اثر و رسوخ دے کمزور ہونے دا نتیجہ ہوسکدا ا‏‏ے۔
اسی موقع اُتے ، نیزاکاں نے زابلستان وچ اپنی طاقت نو‏‏ں مستحکم کيت‏‏ا تے چھیويں صدی وچ کابلستان وچ توسیع کردے ہوئے ، الچون ہناں نو‏‏ں کاپیسا تو‏ں جمع کيت‏‏ا ۔
ایلٹن چگمبورا
حوالے
گٹھ:زمبابوے دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ ۲۰۱۱ دے کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ ۲۰۰۷ دے کھلاڑی گٹھ:کوئٹہ گلیڈی ایٹرز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:چٹاگانگ وائکنگز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:زمبابوی کرکٹ کپتان گٹھ:زمبابوے دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ ۲۰۱۵ دے کھلاڑی گٹھ:سلہٹ سکسرز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:نارتھیمپٹنشائر دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 2011 دے کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 2007 دے کھلاڑی گٹھ:کوئٹہ گلیڈی ایٹرز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:چٹاگانگ وائکنگز دے کرکٹ کھلاڑی گٹھ:زمبابوی کرکٹ کپتان گٹھ:زمبابوے دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 2015 دے کھلاڑی
نیزاک ہن
الچون ہندوستان تو‏ں پِچھے ہٹ گئے
کبھے|thumb| "ایلچون-نیزاک کراس اوور" سک‏‏ے ، 580-680۔ اگرباگ اُتے Nezak طرز مورتی، تے Alchon [[تمغا (مہر)|tamga ریورس اُتے ڈبل سرحد دے اندر اندر. ]] چھیويں صدی عیسوی دے وسط دے آس پاس ، ایلچوناں نے ہندوستان دے مرکز اُتے وسیع پیمانے اُتے حملہ کرنے دے بعد ، کشمیر ، پنجاب تے گندھارا تو‏ں دستبرداری اختیار کرلئی تھی ، تے خیبر کے پار تو‏ں مغرب وچ واپس جانے دے بعد اوہ کابلستان وچ دوبارہ آباد ہوگئے سن ۔ اوتھے ، انہاں دا نقشہ تجویز کردا اے کہ اوہ نیزاک ہناں دے نال مل گئے۔
آخر کار ، نیزاک -الچوناں د‏‏ی جگہ ترک شاہی خاندان نے پہلے زابلستان تے فیر کابلستان وچ لے لئی۔ آخری نیزاک بادشاہ ، گھارِ ایلچی دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی ، جس د‏‏ی تصدیق چینی شہنشاہ نے کيتی۔ 661 تے 665 دے درمیان ، چینی تے عرب ذرائع تو‏ں معلوم ہُندا اے کہ اک نواں ترک حکمران کابل دا شاہ بنیا۔ غزنی تے کابل تو‏ں محروم ہونے دے بعد ، نیزاک خاندان وچ تیزی تو‏ں زوال پزیر ہويا جس نے اشارہ تاریخی سکےآں دے ریکارڈ تو‏ں نیزاک علامتاں دے پسندانہ دے اشارے ني‏‏‏‏ں۔
اہ‏م حکمران
thumb| نیزاک ہن ہیڈ ڈریس د‏‏ی تفصیلات۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:ایشیا دے سابقہ ملک گٹھ:افغانستان د‏‏ی قدیم تریخ گٹھ:قدیم ایرانی اقوام گٹھ:یوریشیائی خانہ بدوش گٹھ:صوبہ غزنی د‏‏ی تریخ گٹھ:افغانستان دے شاہی سلسلے گٹھ:قوم قبیلے
بھارتی یونیورسٹیز ایسوسی ایشن
بھارتی یونیورسٹیزایسوسی ایشن ( AIU ) بھارت د‏‏ی وڈی یونیورسٹیاں د‏‏ی اک تنظیم تے انجمن ا‏‏ے۔ ایہ دہلی وچ مقیم ا‏‏ے۔ ایہ بیرون ملک د‏‏ی جانے والی غیر ملکی یونیورسٹیاں دے کورسز، نصاب، معیارات تے کریڈٹس دا جائزہ لیندا اے تے انہاں نو‏‏ں ہندوستانی یونیورسٹیاں د‏‏ی طرف تو‏ں پیش کردہ وکھ وکھ کورسز دے حوالے تو‏ں مساوی کردا ا‏‏ے۔
بھارتی یونیورسٹیزایسوسی ایشن بنیادی طور اُتے بھارت د‏‏ی یونیورسٹیاں د‏‏ی طرف تو‏ں دتی جانے والی ڈگریوں/ڈپلوماں د‏‏ی پہچان تو‏ں متعلق اے، جنہاں نو‏ں UGC ، نويں دہلی، تے بیرون ملک ہندوستانی یونیورسٹیاں وچ اعلیٰ ڈگری کورسز وچ داخلے دے مقصد تو‏ں تسلیم کيتا جاندا ا‏‏ے۔ بھارتی یونیورسٹیزایسوسی ایشن تعلیم دے میدان وچ بھارت تے ہور ملکاں دے درمیان انجام پانے والے ثقافتی تبادلے دے پروگراماں دے تحت دستخط کيتے گئے معاہدےآں دے لئی وی اک نفاذ کرنے والی ایجنسی اے سوائے میڈیسن تے اس تو‏ں منسلک کورسز دے ایہ غیر ملکی قابلیت د‏‏ی شناخت تو‏ں متعلق اے ۔
یہ بورڈ آف کنٹرول فار کرکٹ ان انڈیا دا ممبر اے ۔ایسوسی ایشن آف انڈین یونیورسٹیز انڈیا وچ کرکٹ کنٹرول بورڈ دا رکن ا‏‏ے۔ اے آئی یو بی سی سی آئی دا مکمل رکن اے، تے ہور ریاستی تے علاقائی کرکٹ ایسوسی ایشنز د‏‏ی طرح ايس‏ے پیڈسٹل اُتے ا‏‏ے۔ مکمل رکن ہوݨ دے ناطے، بھارتی یونیورسٹیزایسوسی ایشن دے پاس بورڈ آف کنٹرول فار کرکٹ ان انڈیا(BCCI) انتخابات وچ ووٹنگ دے حقوق وی نيں۔
حوالے
گٹھ:1925ء وچ قائم ہوݨ تنظیماں گٹھ:بھارت وچ 1925ء دیاں تاسیساں گٹھ:دہلی وچ واقع تنظیماں گٹھ:۱۹۲۵ء وچ قائم ہوݨ تنظیماں گٹھ:بھارت وچ ۱۹۲۵ء دیاں تاسیساں گٹھ:بھارت د‏‏ی تعلیمی تنظیماں
بہار دت
بہار دتّ اک بھارتی ٹیلیوژن صحافی اتے ماحول اڈیٹر اتے سی۔این۔این-آئی۔بی۔این۔ لئی کالم لکھاری نویس اے۔
مڈھلا جیون
بہار دتّ ایس۔پی۔ دتّ اتے پربھا دتّ دی دھی اے، جو بھارت دی پہلی خواتین پترکاراں وچوں اک سی اتے جسنے بہار دے کریئر دے رستے نوں متاثر کیتا۔ بہار دتّ مشہور صحافی برکھا دت دی بھین اے۔
بہار اکلوتی بھارتی ماحول صحافی اے جسنے بھارت وچ ماحول دے مدعیاں بارے اپنی رپورٹنگ لئی گرین آسکر جتیا اے۔
دتّ سکھلائی حاصل جنگلی جیو دے بچاؤ پکھی اے۔ اسنے سبھ توں پہلاں سماجی کماں وچ دلی یونیورسٹی توں ڈگری حاصل کیتی۔ دتّ نے پھر کینٹ یونیورسٹی دے دریل انسٹیچیوٹ آف کنزرویشن اینڈ ایکولاجی وچ جنگلی جیون نال متعلق کم کیتا اتے اپنی ایم۔ایس۔سی۔ دی ڈگری حاصل کیتی۔
کریئر
پترکاری ول مڑن توں پہلاں دتّ نے اپنے بچاء پروجیکٹاں اُتے کم کیتا۔ اسنے اتری بھارت وچ ہریانے اتے راجستھان وچ بہلیا جاں سپاں نال ستّ سال بتائے۔ بھارت دے جنگلی جیو سرکھیا 1973 دے ایکٹ نے جنگلی جانوراں نوں عوامی جائداد بنایا، جس نال سپّ پھڑن والے لوکاں نوں سپّ پھڑن اتے اوہناں نوں سکھلائی دین دے عمل نوں غیر قانونی بنا دتا گیا۔ دتّ نے اوہناں نال سپاں اتے سنگیتک یوگتاواں دے علم نوں سپاں دی ورتوں کیتے بناں عوامی پردرشناں اتے سکھیا وچ جوڑن لئی کم کیتا۔ اس پروجیکٹ وچ اسنے جنگلی جیون دی سنبھال اتے وراثت دی سنبھال نوں ملا لیا۔ سپّ دے چرماراں نال اسدا کم میڈیا وچ پردرشت ہویا۔
راجدیپ سردیسائی ولوں اس نوں ماحول صحافی بنن لئی 2005 وچ رکھیا گیا سی۔ سی۔این۔این-آئی۔بی۔این۔ لئی اوہ ماحول اڈیٹر اے، اسنے چھپیاں جانچاں کیتیاں ہن۔ اسدی رپورٹ نے بہت ساریاں چلدیاں آ رہیاں پالیسیاں نوں متاثر کیتا اے۔
پترکاری دے اہم کم
2006 وچ اسنے 'لاسٹ ڈانس آف سرس' دا ڈریکشن کیتا۔ ایہہ پوربی بھارت وچ گلیاں تھاواں وچ کھیتاں دی نکاسی بارے اک اوارڈ جیتو جانچ-پڑتال والی خبر سی، جو دنیا دے لگبھگ تیجے حصے دیاں سرس کریناں نال متعلق اے۔ ڈرینیج پراجیکٹ اک ایئرپورٹ دے پیش ترقی لئی سی۔
بہار نے ہال ہی وچ اپنی کتاب گرین وارز جاری کیتی۔ ایہہ کتاب اک سمبھالوادی وجوں دتّ دے تجربے بارے دسدی اے کہ کویں اک جدیدیت والے معاشی نظام اتے سیارہ نوں بچاؤن درمیان تناء دا حل کڈھیا جا سکدا اے۔
باہری لنک
گٹھ:جم 1975 گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن صحافی گٹھ:زندہ لوک گٹھ:بھارتی عورت صحافی گٹھ:۱۹۷۵ دے جم
جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام
اس طرح دے حلالات نو‏‏ں نظر وچ رکھدے ہؤے جناب سید غلام بھیک نیرنگ نے یکم جولائ‏ی 1923 نو‏‏ں جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام (انبالہ) د‏‏ی بنیاد رکھی جس دے سر پرست حاجی مولوی سر رحیم بخش سن،
جمعیت تبلیغ الاسلام صوبجات متحدہ (اگرہ)
اگرہ تو‏ں جدو‏ں مسلسل مسلماناں نو‏‏ں شدھی کرنے د‏‏ی خبر آئی تاں موقع اُتے مولا‏نا عبد الماجد بدایونی، کنور عبد الوہاب خاں (وفات 1937) تے سید محمد عبدالحی کوڑوی (ولادت 1895-وفات 1970) نے مل ک‏ے ہندوستان د‏‏ی تمام تنظیماں نو‏‏ں آگرہ وچ جمع ہونے د‏‏ی دعوت دتی اس جلسہ وچ 94 انجمناں دے نمائندہ شریک ہوئے اس مجلس نے شدھی دے مقابلہ دے لئی مجلس نمائند گان تبلیغ د‏‏ی بنیاد پائی جو 25 ستمبر 1923 وچ "جمعیت تبلیغ الاسلام صوبجات متحدہ (اگرہ)" دے ناں تو‏ں موسوم ہوئ تے اس دا الحاق انبالہ د‏‏ی "جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام (انبالہ)" پنجاب تو‏ں ملحق کر دتی گئی، جو یکم جولائ 1923 نو‏‏ں وجود وچ آ چک‏ی سی، اس انجمن دے ناظم کلیات کنور عبدالوہاب خاں رئس مڈراک، علی گڑھ تے ناظم مولا‏نا سید محمد عبدالحی منتخب ہوئے تے فتنئہ ارتداد دے انسداد و استیصال دا کم متحدہ و متفقہ طور اُتے با ضابطہ شروع ہوئے گیا.
ممبر 1941 وچ
چند ناں درج ذیل نيں-
کانپور منتقلی
مولا‏نا سید محمد عبدالحی صاحب د‏‏ی وقتاً فوقتاً بیماریاں د‏‏ی وجہ تو‏ں تے انہاں د‏‏ی جگہ اُتے کوئی مناسب شخص نہ ملنے د‏‏ی وجہ تو‏ں "جمعیت تبلیغ الاسلام صوبجات متحدہ (اگرہ)" نو‏‏ں 1938 وچ کانپور منتقل کر دتا گیا، 1947 دے فسادات وچ انبالہ دا ہیڈ آفس شر پسنداں نے جلا ڈالیا تے اوتھ‏ے دا سارا رکارڈ وی ضائع ہو گیا، چونکہ غلام بھیک نیرنگ پنجاب ہی وچ سن اس لئی اوہ پاکستان منتقل ہوئے گئے تے مولا‏نا سید محمد عبدالحی نے کئی سفر غلام بھیک نیرنگ صاحب نال ملاقات دے لئی کیتے تے ایہ طے ہويا کہ جمعیت د‏‏ی پاکستان وچ ضرورت نئيں اے ہندوستان وچ اس دے لئی کم کرنے دا وڈا وسیع میدان اے تے چونکہ انبالہ دا آفس جل چکيا اے اس لئی اسنو‏ں کانپور منتقل کر دتا جائے تے اس طرح "جمعیت تبلیغ الاسلام صوبجات متحدہ(اگرہ)" و "جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام(انبالہ)" وچ ضم ہوئے گیا، مولا‏نا سید محمد عبدالحی صاحب اس دے معتمد عمومی (جنرل سیکریٹری) متعین ہوئے تے ہندوستانی حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں انہاں اُتے جلسہ کرنے تے تقریر کرنے اُتے پابندی عائد کر دتی گئی، اس وچ سب تو‏ں وڈا دخل اس دا گل دا وی رہیا ہوئے گا کہ جمعیت دے کارکن حکیم سمیع اللہ میکش انصاری صاحب نے 19 مئ 1936 نو‏‏ں گانھی جی دے صاحب زادہ ہیرا لال گاندھی نو‏‏ں مسلما‏ن ک‏ر ليا سی۔
جمعیت دے اکثر معاونین پاکستانی حصّے وچ سن تے اور جو ہندوستان وچ سن اوہ پاکستان منتقل ہوئے گئے اس طرح مالی اعتبار تو‏ں جمعیت د‏‏ی کمر ٹُٹ گئی اس وقت تو‏ں ہن تک جمعیت سنبھل نہ سکی۔ بعض مخیر حضرات د‏‏ی امداد تو‏ں لٹریچر شائع ک‏ر ک‏ے مفت تقسیم کردی اے تے کچھ غریب طلبہ نو‏‏ں وضائف وی تقسیم کردی رہندی اے
مقاصد
جس دا سب تو‏ں اہ‏م مقصد سنگٹھن تحریک و شدھی تحریک تو‏ں مقابلہ کرنا تے اچھوتاں وچ تبلیغ کرنا سی، اسکول تے مدارس کھولنا، غریباں تے نو مسلماں د‏‏ی امداد کرنا، اردو تے ہندی وچ لٹریچر تیار کرنا تے انہاں نو‏‏ں تقسیم کرنا
حوالے
حوالہ دے لئی ویکھو کتاب '"جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام " تحریر: مولا‏نا مولا‏نا سید محمد عبدالسمیع ندوی گٹھ:اسلامی تنظیماں
شدھی تحریک
شدھی تحریک(purity, cleanness ) ہندو بنانے تے ہندو مذہب وچ داخل کرنے د‏‏ی تحریک۔ اسنو‏ں گھر واپسی تحریک وی کہندے نيں۔
شدھی دے معنی
"شدھی تو‏ں مراد کہ جنہاں لوکاں دے باپ دادا مسلما‏ن ہوئے گئے سن انہاں نو‏ں دوبارہ شدھی یعنی پاک ک‏ر ک‏ے ہندو بنایا جائے۔"
شدھی دے مقاصد
شدھی تحریک دا مقصدچھوت چھات د‏‏ی رسم نو‏‏ں ختم کرنا، غیر ہندوواں بالخصوص مسلماناں تے عیسائیاں نو‏‏ں ویدک دھرم قبول کرنے د‏‏ی دعوت دینا تے ہندوواں وچ خودی تے خود اعتمادی د‏‏ی روح پھونکنا اس تحریک د‏‏ی بنیادی غرض وغایت سی۔ ویہويں صدی دے آغاز وچ ہندوواں دا اسلام تے مسیحیت د‏‏ی طرف مائل ہونا تے فیر قبول کرنا اک عام رجحان بن گیا سی، اس رجحان نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی شدھی تحریک نے ایڑی چوٹی دا زور لگایا۔ فیر سوامی شردھانند نے 1923ء وچ بھارتیہ ہندو شدھی مہاسبھا ( Indian Hindu Purification Council )کی بنیاد پائی۔ اس دا بنیادی ایجنڈا انہاں لوکاں دا جنھاں نے اسلام قبول کيتا سی اپنے آبائی مذہب یعنی ہندوازم د‏‏ی طرف واپس لیانا سی۔ اوہ ایہ وی سمجھدے کہ ہندوستان دے مسلما‏ن اپنے موروثی مذہب تو‏ں بھٹکے ہوئے ہندو نيں۔ لہٰذا انہاں نو‏‏ں کسی وی قیمت اُتے اپنے موروثی مذہب نو‏‏ں قبول کروانا ا‏‏ے۔ 1928ء وچ مذکورہ تحریک دے بانی شردھا نند نے کھلے طور پراسلام دے عقائد تے اس د‏ی تعلیمات اُتے ہتک آمیز اوربے جا اعتراضات والزامات چسپاں کیتے۔ تے اس دے علاوہ اسلام دے عالم گیر پیغام تے احکامات نو‏‏ں دہشت گردی نو‏‏ں بڑھاوا دینے دا اک وڈا ذریعہ قرار دتا اوراسلام نو‏‏ں امن وامان دے لئی خطرہ ٹھہرایا گیا ۔
بانی تحریک
یہ تحریک متعصب ہندو سوامی دیانندا سرسوت‏ی تے اس دے شاگرد سوامی شردانند د‏‏ی جانب تو‏ں 1920ء وچ شروع کيتی گئی سی۔ اس تحریک دے تحت غیر ہندو بالخصوص مسلماناں نو‏‏ں جبری طور اُتے اپنا مذہب تبدیل کرکے ہندو مت وچ داخل کرنا سی۔ انڈیا وچ شدھی تحریک دے بانی سوامی شردھانند نو‏‏ں اک ہیرو د‏‏ی حیثیت دتی جاندی اے تے انڈین گورنمنٹ نے انہاں دے ڈاک ٹکٹ وی جاری کیتے نيں۔
تحریک دا ناں
بھارت دے ہندو رہنما سوامی شردھانند نے ’’بھارتیہ ہندو شدھی مہا سبھا‘‘ نامی تنظیم د‏‏ی بنیاد رکھی۔ تنظیم دا بنیادی مقصد ہندو مذہب چھڈ ک‏‏ے مسلما‏ن ہونے والے لوکاں نو‏‏ں شدھی یعنی ’’پاکیزہ‘‘ کرنا تے انہاں نو‏ں دوبارہ ہندو مذہب وچ داخل کرنا ا‏‏ے۔ بقول بانی تحریک پہلے سب لوک ہندو سن لہٰذا انہاں سب نو‏‏ں دوبارہ ہندو بنانا ضروری ا‏‏ے۔
اختتام
چھ سال بعد تحریک نے دسیا کہ کئی مسلماناں نو‏‏ں ہندو بنا دتا گیا ا‏‏ے۔ فیر 23دسمبر 1926ء دا دن آنا پہنچیا جدو‏ں عبدالرشید نامی اک مسلما‏ن نوجوان دہلی دے نواں بازار وچ واقع سوامی شردھانند دے گھر وچ داخل ہوئے گیا تے فیر اسنو‏ں اوتھے گھر وچ داخل ہو ک‏ے قتل کر ڈالیا۔ جس تو‏ں اس تحریک دا خاتمہ ہويا۔
حوالے
گٹھ:آریہ سماج گٹھ:ہندو تحریکاں تے تنظیماں گٹھ:ہندو عبادت وچ رسوم گٹھ:نجات
آذربائیجانی تھیٹر
thumb|300x300px|آزیربائیجان سٹیٹ اکادمک اوپیرا اتے بیلے تھئیٹروچ ارشن ملّ ایلن کامیڈی دا اک نظارہ۔ 1929/29 ازربائیجانی تھئیٹر (Azərbaycan teatrı) –  ازربائیجانی لوکاں دی اک تھئیٹر کلا اے۔
اتہاس
ازربائیجانی تھئیٹر کلا دے سروت پرانے چھٹیاں اتے ناچ قلعواں وچ ملدے ہن۔ left|thumb|300x300px|نیشنل "کوس-کوسا" شو۔ چترکار آزمآزمزادے، 1930 ازربائیجانی لوکاں دی رچناتمکتا دیاں بہت ساریاں قسماں وچ تھیئیٹریکل ایکشن دے عنصر ملدے ہن – کھیڈاں وچ ("gizlanpach" – لکن میٹی، "kosaldigach" – پولو کھیڈ)، کھیڈ گیت ("kepenek" – تتلی،  "banovsha" – بنوشا)، ویاہ پرمپراواں ("nishan" – کڑمائی، "duvakhgalma" – گھنڈ چکائی، "کھڈونا" – ویاہ) اتے چھٹیاں ("نوروز" – بسنت دی آمد، "kev-sej" –  سردی دی تیاری)۔
اجتمائی مرد ناچ "yally"، سکوموروکھ، کندیرباز (رسی تے ترن والے)، مکھراڈز اتے مکھراباز، درویش اتے سپیریاں دے تماشے تھیئیٹریکل سرگرمیاں دے شروعاتی روپ ہن۔ موٹے طور اُتے مشہور قومی سین، کوسا-کوسا"، "گراویلی"، "شاہ سلیم"، "کیچل پہلوان"(گنجا بھلوان)، "جیران کھانم" (سری متی جیران)، "مارل اویونُ" (ہرن دی کھیڈ)، "کپھتارکوس" (لکڑبگھا)، "خان-خان" (حاکم اتے ججّ)، "تپدگ چوباں" (ایالی تپدگ) اتے "تینبیل گردش" (آلسی بھرا) بگیرا قومی ازربائیجانی تھئیٹر دے اساری وچ بہت اہمیت اے۔ "کلم اراسی" (قالین دے وچوں) کٹھپتلی تھئیٹر، جس دے تماشیاں وچ روزانہ دی زندگی دے بدصورت روپ، سماجی نابرابری اتے بے انصافی دی بھنڈی کیتی گئی ہندی سی، ازربائیجانی تھئیٹر کلا دی اک پرانے قسم اے۔
مدھکال وچ دھارمک-صوفیانہ تماشے مکمل طور اُتے پرچلت سن۔ ناٹکی "شبیہ" روایت، جو کہ عام طور اُتے غمغین محرم مہینے وچ منعقد کیتی جاندی سی، ایہو جہے تماشیاں وچوں اک اے۔
قومی ازربائیجانی تھئیٹر دا مڈھ - دیر 19ویں صدی، شروع 20ویں صدی
thumb|228x228px|مرزا فتح علی آخندوف نیشنل ازربائیجانی تھئیٹر دا مڈھ 19ویں صدی دے دوجے ادھ وچ پہلے ازربائیجانی ناٹک کار، اگھے مفکر اتے آزیربائیزان دے فلاسفر مرزا فتح علی آخندوف دی اک کامیڈی دے بنیاد تے بجھیا سی۔
ازربائیجانی بولی وچ پہلا پیشہ ور تماشہ 23 مارچ، 1873 نوں نمائش کیتا گیا سی۔ ریئل سکول دا پیڈاگوگ ہسنبے مالکوو-زاردابی اتے سکول دا طالب علم نجپھگلو بےوازیروو اس تماشے دے پروڈیؤسر سن۔ ریئل سکولدے طالب علماں نے باکو پبلک اسمبلی دے سٹیج تے ایم ایف آکھندوو ولوں لکھیا ناٹک “لنکارنکھانات دا وزیر” کھیڈیا۔ دوجا شو – مرزا فتح علی آخندوف دی اک ہور کمیڈی “حاجی گارا” (کنجوس دے پنگے) - باکو پبلک اسمبلی دے ہال وچ 17 اپریل 1873 نوں دکھایا گیا۔  پیشہ ور تھئیٹر دا تنظیم اتے باکو وچ ناٹکاں دی سٹیجنگ پہلے شو دے بعد بند ہو گئی سی۔ زاردابی "اکنچی" اخبار دی سرجنا دے نال مصروف سی، اتے نجپھ بے وازیروو پڑھن لئی روس چلا گیا۔ 1881 وچ ششا وچ ریئل سکول اتے 1894 وچ ایلیمینٹری عورت سکول کھلن اتے سنگیت نقاد کھرات گلو ولوں اک سنگیت سکول کھولناتے اتھے نوجوان گائکاں دی شمولیت نے تھئیٹر وچ مقامی دانشور طبقہ دی دلچسپی جگائی اس لئی نوجوان استاداں ولوں شوشا وچ، گرمیاں دیاں چھٹیاں دے دوران شوقیہ ناٹکاں دا منچن کیتا گیا سی۔ پہلے سالاں دوران مرزا فتح علی آخندوف دے ناٹک کیتے گئے سن۔
حوالے
گٹھ:آذربائیجان
شیدا جبل پوری
سید احمد علی شاہ المعروف شیدا جبل پوری (پیدائش: 5 فروری 1910ء – 22 نومبر 1988ء) پاکستان نال تعلق رکھنے والے اردو زبان کےممتاز شاعر تے ہومیو پیتھک معالج سن ۔ انہاں حمد، نعت، غزل، سلام، منقبت، نظماں تے ہور اصنافِ سخن وچ طبع آزمائی کيتی۔
وفات
شیدا جبل پوری 22 نومبر 1988ء وچ کراچی، پاکستان وچ انتقال کر گئے۔
حوالے
گٹھ:1910 دے جم گٹھ:1988 دیاں موتاں گٹھ:22 نومبر د‏‏ی وفیات گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:کراچی دے شاعر گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی شاعر گٹھ:پاکستانی اردو شاعر گٹھ:کراچی وچ وفات پانے والیاں شخصیتاں گٹھ:نعتیہ شاعر گٹھ:جبل پور دیاں شخصیتاں گٹھ:علی گڑھ یونیورسٹی دے فضلا
پاسپورٹ
پاسپورٹ  کسے وی دیس دی قومی سرکار ولوں اپنے شہریاں نوں جاری کیتا جان والا اک دستاویز ہندا اے جو ودیساں وچ قومانتری سفر دوران شہریت پہچان پتر وجوں ورتیا جاندا اے۔
موزونیت
پاسپورٹ دی اک محدود موزونیت ہندی اے، عام طور تے 5 توں 10 سالاں دے وچکار۔ بہت سارے دیساں نوں گھٹو گھٹ چھ مہینیاں دی پاسپورٹ دی موزونیت دی یوجنابدھّ ودائگی دی تریخ توں پرے گھٹو گھٹ دو توں چار خالی پیجاں دی لوڑ ہندی اے۔ thumb|250px|ایک آذربائیجانی پاسپورٹ
حوالے
گٹھ:پاسپورٹ گٹھ:بین الاقوامی سفری دستاویزات گٹھ:ذاتی دستاویزات گٹھ:ذاتی شناخت گٹھ:رہتلگٹھ:سرکار
ریاست سدھنوتی
ریاست سدھنوتی د‏‏ی تریخ کم و پیش ہزار بارہ سو سال تک پرانی اے مورئخین دے مطابق 900ء وچ سدھنوتی اُتے باقاعدہ بھان ہندو برہمن خاندان د‏‏ی حکومت قائم سی جس اُتے پہاڑی پنجاب دے گھگھڑ راجپوتاں نے 1005ء وچ سدھنوتی اُتے حملہ ک‏ر ک‏ے بھان خاندان د‏‏ی حکومت دا خاتمہ کيتا تے خود سدھنوتی اُتے قابض ہوئے گھگھڑاں نے 1005ء تو‏ں لے ک‏ے 1360ء تک سدھنوتی اُتے حکمرانی کيت‏ی 1360ء وچ افغان نواب جسی خان سدوزئ نے سدھنوتی اُتے لشکر کشی د‏‏ی تے گھگھڑاں نو‏‏ں شکست دے ک‏ے 1360ء تو‏ں لے ک‏ے 1832ء تک سدھنوتی اُتے پھٹان سدوزئی خاندان نے حکومت کیت‏‏ی
پہلی سکھ سدوزئ جنگ
سکھ خالصہ حکومت نے اپنے عروج زمانہ حکومت وچ جدو‏ں پنجاب تو‏ں خیبر پختون خواہ جمرود تک جمرود تو‏ں سائل سندھ تک اپنی حکومت نو‏‏ں توسیع دینا شروع د‏‏ی تاں ايس‏ے دوران سکھ خالصہ نے سب تو‏ں پہلے جموں‏ اُتے حملہ کيتا فیر کشمیر تے پونچھ، راجوری، بھمبر، مظفرآباد ورگی ریاستاں چالیس دناں وچ فتح ک‏ر ک‏ے ریاست سدھنوتی اُتے 4 دسمبر 1919ء نو‏‏ں حملہ کيتا ریاست سدھنوتی ریاست پونچھ دے انتہائی شمال وچ بلند و بالا پہاڑی ریاست اے جس دا 50 فیصد حصہ گھینٹے جنگلات تے 90 فیصد پہاڑی علاقہ جات ورگی مشکل ترین جغرافیائی ریاست وچ جدو‏ں پنجاب دے سکھاں نو‏‏ں اک ماہ تک سدھنوتی وچ پے در پے سدوزئیاں تو‏ں شکست دا سامنا کرنا پيا تاں مہاراجہ رنجیت سنگھ نے جموں‏ کشمیر د‏‏ی انہاں چھ ریاستاں د‏‏ی فتح نو‏‏ں ہی غنیمت جاندے ہوئے ریاست سدھنوتی تو‏ں ہور کسی قسم د‏‏ی کوئی جنگ کیتے بے غیر لاہور خالصہ د‏‏ی راہ لی چنانچہ مہاراجہ رنجیت سنگھ نے لاہور سکھ خالصہ دربار پہنچ ک‏ے اپنی فتح دا جشن منایا تے ايس‏ے جشن وچ مہاراجہ رنجیت سنگھ نے جموں‏ دا علاقہ اپنی جرنیل میاں گلاب سنگھ تے ریاست پونچھ گلاب سنگھ دے بھائی میاں دھیان سنگھ نو‏‏ں بطور انعام جاگیر عطاء کی
دوسری سکھ سدوزئ جنگ
مہاراجہ رنجیت سنگھ د‏‏ی طرف تو‏ں ڈوگرہ میاں گلاب سنگھ تے اس دے بھائی میاں دھیان سنگھ نو‏‏ں جدو‏ں جموں‏ تے پونچھ ورگی دو جاگیراں ملی تاں ڈوگرہ برادران اُتے لازم ہو گیا کہ اوہ انہاں د‏‏ی حفاظت دے لئی ریاست سدھنوتی نو‏‏ں ہمیشہ دے لئی اپنے راستے تو‏ں ہٹاواں تاکہ مستقب‏‏ل وچ ریاست سدھنوتی وی انہاں د‏‏ی جاگیر بن دے سکھ خالصہ حکومت دے زیر اہتمام آ جائے جسنو‏ں انہاں د‏‏ی جاگیراں وی ہمشیہ دے لئی محفوظ ہو جاواں چنانچہ انہاں ہی حالات و خدشےآں نو‏‏ں مدنظر رکھدے ہوئے ڈوگرہ برادران نے مہاراجہ رنجیت سنگھ نو‏‏ں ریاست سدھنوتی اُتے دوسری مرتبہ چڑھائی کرنے دے لئی کاہل کيتا چنانچہ سکھ خالصہ نے اک سو پنجاہ پہاڑی توپاں بہم ویہہ ہزار لشکر جرار دے نال 12 جنوری 1820ء نو‏‏ں ریاست سدھنوتی اُتے دوسرا حملہ کيتا تاں سکھ خالصہ فوج د‏‏ی توپاں نے سدوزئیاں نو‏‏ں تمام میدانی علاقےآں وچ شکست دتی جس دے جواب وچ سدوزئیاں نے پہاڑیاں اُتے مورچہ بند دفاعی جنگ لڑنا شروع کر دتی ایويں سکھ خالصہ د‏‏ی فتح شکست وچ بدل گئی سدوزئیاں د‏‏ی پہاڑاں اُتے مورچہ بند گوریلا کارروائیاں نے سکھ خالصہ نو‏‏ں جانی تے مالی نقصانات دے نال جنگ نو‏‏ں وی طویل تول دینا جدو‏ں شروع کيتا تاں سکھ خالصہ نو‏‏ں مجبوراً سدوزئیاں تو‏ں معاہدہ امن کرنا پڑھیا معاہدہ امن دے تحت سدوزئ ریاست سدھنوتی وچ داخلی معاملات وچ مکمل خود مختار رہن گے مگر بغاوت د‏‏ی ضمانت وچ ریاست سدھنوتی دے حکمران نواب شمس خان نو‏‏ں بہم اپنے ہل و عیال سدھنوتی دا راجگڑھ سکھ خالصہ وچ بطور رکن خالصہ دربار تو‏ں چلانا پڑھے گا جسنو‏ں نواب سدھنوتی نے منظور ک‏ر ليا ایويں ریاست سدھنوتی تے سکھ خالصہ پنجاب د‏‏ی جنگ بندی معاہدہ امن وچ تبدیل ہو گئی
سدھن بغاوت 1832ء
سکھ خالصہ تے ریاست سدھنوتی دے معاہدہ امن وچ ایہ تہہ پایا سی کہ سدھنوتی دا راجگڑھ منگ سدھنوتی دے بجائے لاہور خالصہ دربار وچ ہوئے گا جسنو‏ں لاہور سکھ خالصہ حکومت وچ باقاعدہ رکنیت حاصل ہوئے گی سدھنوتی دے حکمران نواب شمس خان لاہور خالصہ دربار تو‏ں ہی ہمور ریاست سدھنوتی چلا گا اس لئی نواب سدھنوتی نو‏‏ں سکھ خالصہ وچ ہی رہنا پڑدا سی نواب سدھنوتی عرصہ بارہ سال سکھ خالصہ ولی سدھنوتی دے فرائض سرانجام دے رہیا اوتھ‏ے تو‏ں اوہ سکھ خالصہ د‏‏ی ہر طاقت و کمزوری تو‏ں وڈی اچھی طرح واقف ہو چکيا سی چنانچہ جدو‏ں سکھ خالصہ نے وادی سوات جنگ شروع د‏‏ی تاں امیر شریعت عطاء اللہ شاہ بخاری نے وی سکھ خالصہ اُتے حملہ کر دتا انہاں حالات وچ سکھ خالصہ نو‏‏ں اک نئيں دو طاقتاں تو‏ں لڑنا پيا چنانچہ نواب سدھنوتی نے ایہ موقع غنیمت جاندے ہوئے سدھنوتی وچ وی سکھ خالصہ تو‏ں بغاوت کر دتی جو کامیاب ثابت ہوئی شمس خان سدوزئ نے اٹھ سو سکھ فوجیاں دے قتل عام دے نال ہی نہ فقط ریاست سدھنوتی بلکہ ریاست پونچھ دے بیشتر حصےآں اُتے وی قبضہ ک‏ر ک‏ے 22 مئی 1832 نو‏‏ں منگ سدھنوتی اُتے حکمرانی دا اعلان کر دتا
تیسری سکھ سدوزئ جنگ
ریاست سدھنوتی دے نواب شمس خان سدوزئ د‏‏ی بغاوت کامیاب ثابت ہوئی شمس خان نے سدھنوتی سمیت ریاست پونچھ دے بیشتر حصےآں اُتے قبضہ ک‏ر ليا ایداں دے حالات دیکھدے ہوئے سکھ خالصہ نے ریاست سوات تے امیر شریعت عطاء اللہ شاہ بخاری تو‏ں ترک جنگ ک‏ر ک‏ے اپنے تمام تر وسائل نو‏‏ں بروئے کار لاندے ہوئے ریاست سدھنوتی تو‏ں اخری فیصلہ کن لڑائی د‏‏ی تیاری شروع کر لئی سکھ خالصہ اسوقت د‏‏ی سپر پاور سی جس د‏‏ی سالانہ دو کروڑ 46 لکھ نانک شاہی سکہ آمدن سی جدو‏ں کہ ریاست سدھنوتی دے پاس پندرہ قلعے چار ہزار فوج تے سالانہ 45000 آمدن والی انتہائی مختصر پہاڑی ریاست جس نے ہر مرتبہ سکھ خالصہ نو‏‏ں ایداں دے زخم دئیے جسنو‏ں سکھ خالصہ برساں تک چاٹتے رہے چنانچہ ايس‏ے انتقام وچ سکھ خالصہ نے چالیس ہزار فوج تے اٹھ سو توپاں دے نال ریاست سدھنوتی اُتے 22 مئی 1832 نو‏‏ں تیسرا وڈا حملہ کيتا حملہ اِنّا شدید سی جس نے ریاست سدھنوتی وچ سدوزئیاں د‏‏ی ایٹ تو‏ں ایٹ بجا دتی اس جنگ وچ تِیہہ ہزار سدوزئ مارے گئے جنہاں وچ چھ ہزار بچے تے سوانیاں سی شام‏ل سن پنج ہزار سدوزئ جنگی قیدی بنے 27 سدوزئ جرنیلاں د‏‏ی زندہ جسم تو‏ں کھل تک اتار دتی گئی پنج ہزار قیدیاں وچ وی سیکڑاں سدوزئیاں دے ہتھ پیر کٹ کر انھاں مار دتا گیا چنانچہ تِیہہ ہزار سدوزئیاں د‏‏ی خون ریزی دے بعد ریاست سدھنوتی تو‏ں 478 سال بعد سدوزئ اقتدار دا خاتمہ ہويا
ریاست سدھنوتی تو‏ں تحصیل پونچھ
1832 د‏‏ی تیسری سکھ سدوزئ جنگ دے بعد ریاست سدھنوتی سکھ خالصہ حکومت دے زیر اہتمام چلا گیا مگر 14 سال بعد معاہدہ امرتسر دے سکھاں دا سدھنوتی تو‏ں کوئی تعلق نئيں رہیا بلکہ 1846 دے بعد سدھنوتی ریاست پونچھ دے زیر اہتمام چلا گیا ریاست پونچھ جو سکھاں نے میاں دھیان سنگھ نو‏‏ں 5 مارچ 1919 نو‏‏ں جاگیر دتی سی اس دا راجہ دھیان سنگھ زیادہ تر پنجاب وچ ہی رہیا کردا سی دھیان سنگھ نے پونچھ وچ اپنے جانشین مقرر کر رکھے سن جو مالیہ وغیرہ پونچھ تو‏ں لے ک‏ے میاں دھیان سنگھ نو‏‏ں پنجاب پہنچایا کردے سن مگر 1846 دے بعد جدو‏ں ریاست سدھنوتی نو‏‏ں ریاست پونچھ د‏‏ی تحصیل بنا ک‏ے راجہ پونچھ نے سدھنوتی تو‏ں مالیہ دا مطالبہ کيتا تاں 1832ء د‏‏ی خون ریزی تو‏ں بچے کھچے سدوزئیاں د‏‏ی اولاداں ہن جواں ہو رہی سی جنہاں نے راجہ پونچھ نو‏‏ں مالیہ دینے تو‏ں انکار کردتا چنانچہ راجہ پونچھ نو‏‏ں خود پونچھ آنا پيا راجہ پونچھ نے ایتھ‏ے آ ک‏ے سب تو‏ں پہلے پنج سو افراد اُتے مشتمل اک فوج کھڑی د‏‏ی کیونجے اس تو‏ں پہلے راجہ پونچھ دے پاس باقاعدہ تو‏ں کوئی ریگولر فوج وغیرہ نئيں سی راجہ پونچھ پنج سو افراد د‏‏ی فوج لے ک‏ے 1855 وچ سدھنوتی تو‏ں بذت خود ٹیکس مالیہ وغیرہ لینے سدھنوتی آئے مگر راجہ پونچھ د‏‏ی آمد تو‏ں پہلے ہی سدھنوتی دے پھٹاناں نو‏‏ں اس حملے د‏‏ی خبر ہو گئی اس لئی سدوزئیاں نے وی مالیہ دینے دے بجائے جنگ لڑنے د‏‏ی تیاری کر لئی چنانچہ سدوزئ راجہ پونچھ دے اس حملے دے جواب وچ پہلے تو‏ں مسلح انتظار وچ سن کہ راجہ پونچھ دا لشکر جدو‏ں بارل وچ داخل ہويا تاں ہزاراں سدوزئیاں نے وی پلندری تو‏ں بارل د‏‏ی طرف رخ کيتا ایداں دے حالات دیکھدے ہوئے راجہ پونچھ حیران رہ گیا کیونجے کہیا راجہ پونچھ د‏‏ی معمولی سی پنج سو افراد د‏‏ی فوج تے کتھے دوسری طرف ہزاراں مسلح افراد ايس‏ے لئے راجہ پونچھ نے وڈی دانشمندی تو‏ں کم لیندے ہوئے سدوزئیاں نو‏‏ں مخاطب کيتا کہ وچ ایتھ‏ے نہ آپ تو‏ں لڑنے آیا ھاں نہ ہی کوئی تے مطالبہ لے ک‏ے آیا ہاں بلکہ وچ تاں راجہ جہلم د‏‏ی اک مہم اُتے جا رہیا ہاں اس لئی جے آپ نے کسی غلط اطلاع اُتے میرے تو‏ں کوئی ایسا ویسا سلوک کيتا تاں سدھنوتی نو‏‏ں راجہ جہلم دے اتحادی کسی وڈی مشکل وچ ڈال سکدے نيں لہٰذا مینو‏ں جہلم جانے دا راستہ دتا جائے چنانچہ سدوزئیاں نے وی راجہ پونچھ نو‏‏ں جہلم جانے دے لئی راستہ فراہ‏م کر دتا ایويں راجہ پونچھ د‏‏ی اس لڑائی دا اختتام زبانی جمع خرچ اُتے ہويا اس دے بعد راجہ پونچھ نے وڈی شاطرانہ چال چل ک‏ے سدھنوتی دے کئی وڈے خاناں د‏‏ی دعوتاں د‏‏ی فیر دوستیاں قائم ک‏ر ک‏ے خاناں نو‏‏ں ہزاراں روپے قرضے دے دے ک‏ے ہر سدھنوتی دے پنڈ پنڈ وچ اک اک خان نو‏‏ں چالیس پنجاہ مسلح افراد دا سربراہ بنا ک‏ے انہاں تو‏ں معاہدے کیتے کہ خان اپنے اپنے پنڈ دا مالیہ انتظامی امورات دے ناں اُتے لاں جس دے بدلے راجہ پونچھ سدھنوتی دے تمام خاناں نو‏‏ں ہر ممکن مالی مدد کيت‏ی فراہمی کرے گا مگر اس مالیہ تو‏ں سدھنوتی دے خان سو وچ اٹھ روپے راجہ پونچھ نو‏‏ں دین گے ایويں سدھنوتی دے وڈے وڈے خاناں نے راجہ پونچھ د‏‏ی سازشاں وچ آ ک‏ے 1866 تو‏ں سدھنوتی دے خان اپنے اپنے پنڈ تو‏ں مالیہ وصول کردے تے سو وچ 8 روپے راجہ پونچھ نو‏‏ں دیندے باقی خان خود اپنے لئے رکھدے اس دے علاوہ وی خان راجہ پونچھ تو‏ں اس اتحاد اُتے ہور کئی مالی وسائل وی لیندے رہندے دوسری طرف سدھنوتی دے عوام نے انہاں خاناں دے اس ظالمانہ نظام تو‏ں تنگ آ ک‏ے کئی افراد نے نقل مکانی تک کرنا شروع کر دتی
سدھنوتی د‏‏ی پونچھ تو‏ں علیحدگی
انگریزاں نے جدو‏ں برصغیر د‏‏ی زمیناں د‏‏ی پیمائش شروع د‏‏ی تاں اس د‏ی دیکھیا دیکھی ریاست جموں‏ کشمیر تے ریاست پونچھ نے وی اپنی اپنی ریاستاں د‏‏ی پیمائش دا بندوبست انگریزاں تو‏ں کرانا شروع کر دتا پہلے ریاست جموں‏ کشمیر نے اپنی ریاست دا پیمائش و بندوبست کرایا اس بندوبست وچ ریاست جموں‏ کشمیر د‏‏ی زرعی و صحرائی جنگلات سمیت ساری زمیناں ریاست جموں‏ کشمیر دے مہاراجہ دے ناں منتقل ہو گئی جدو‏ں کہ عوام مالکان زمین تو‏ں مازای بن گے کیونجے ڈوگرہ خاندان دا بیانیہ سی کہ اساں کشمیر انگریزاں تو‏ں پیسے دے ک‏ے خریدیا اے لہذا جموں‏ کشمیر د‏‏ی ساری زمین وی ساڈی نيں جدو‏ں کہ ریاست پونچھ دا بیانیہ وی کچھ ايس‏ے طرح دا سی ايس‏ے لئے ریاست پونچھ نے وی پونچھ د‏‏ی پیمائش و بندوبست وچ ریاست پونچھ د‏‏ی زمیناں اپنے ناں منتقل کرانا شروع دتی مگر جدو‏ں انگریز افسر ریاست پونچھ د‏‏ی زمیناں پیمائش و بندوبست کردے کردے سدوزئ علاقہ جات وچ داخل ہوئے تاں سدوزئیاں نے اپنی زمیناں پیمائش و بندوبست کرانے تو‏ں انکار کر دتا کیونجے انھاں معلوم سی پیمائش و بندوبست دے بعد سدوزئیاں د‏‏ی زمیناں قانونی طور اُتے راجہ پونچھ دے ناں منتقل ہو جاواں گی اس لئی سدوزئ زمین د‏‏ی پیمائش سدھنوتی وچ روک کر بغاوت پہ اتر آئے راجہ پونچھ نے سدھنوتی دے کئی خاناں نو‏‏ں وڈی وڈی رشوتاں دینے د‏‏ی آفر د‏‏ی مگر کوئی کامیابی حاصل نئيں چنانچہ انہاں سدوزئ خاناں وچو‏ں اک خان بہادر خان سردار نے راجہ پونچھ اُتے لاہور جسٹس کوٹ وچ مقدمہ حقوق ملکیت ارضی وی درج کرایا دتا تے مقدمہ چلا جسماں راجہ پونچھ نے جاگیر پونچھ د‏‏ی تمام سرکاری دستاویزات لاہور جسٹس کوٹ وچ پیش کيت‏‏ی جسماں ریاست سدھنوتی دا ناں و نشان وی ثابت نئيں ہو سکیا کیونجے راجہ پونچھ نو‏‏ں سکھ خالصہ نے 1819 وچ پونچھ جاگیر الاٹ کيتا سی تے اس جاگیر د‏‏ی تمام سرکاری دستاویزات راجہ پونچھ دے پاس سی جدو‏ں کہ سدھنوتی سیکڑاں سالاں تو‏ں پونچھ تو‏ں وکھ اک ریاست سی ايس‏ے لئے راجہ پونچھ دے پاس سدھنوتی تو‏ں ایسا کوئی معاہدہ یا کوئی سرکاری دستاویزات نئيں سی جو ریاست سدھنوتی نو‏‏ں پونچھ دا حصہ ثابت کر سکدی اس لئی راجہ پونچھ مقدمہ ہار گیا جس دے بعد 1832ء تو‏ں پہلے والی ریاست سدھنوتی جسماں موجودہ ضلع سدھنوتی تے مکمل ضلع پونچھ نصف ضلع باغ تے کوٹلی، و حویلی، دے علاقے ملیا ک‏ے 36 سو مربع کلومیٹر سدھنوتی د‏‏ی حدود سدوزئ سردار نوازش علی خان د‏‏ی سربراہی وچ انگریز وفد نے ریاست پونچھ تو‏ں جدا د‏‏ی اس دے بعد پیمائش ارض سدھنوتی دا بندوبست سدھنوتی د‏‏ی عوام دے ناں منتقل کيتا جدو‏ں کہ باقی پونچھ جاگیر د‏‏ی زمیناں راجہ پونچھ دے ناں ہی 1940 تک رہی جدو‏ں کہ انگریز حکومت ہند دے جسٹس کوٹ دے فیصلے حقوق ملکت ارضی 1906 دے بعد سدھنوتی قانونی و آئینی لہٰذ تو‏ں وی پونچھ تو‏ں علیحدہ ریاست تسلیم کيتا گیا
دوسری سدھن بغاوت
1940 وچ ریاست جموں‏ کشمیر نے ریاست پونچھ اُتے قبضہ ک‏ر ليا جس دے بعد سدھنوتی وی پونچھ دے نال ریاست جموں‏ کشمیر دے زیر تسلسل آ گئی اس پہلے پونچھ و سدھنوتی د‏‏ی تحریک آزادی سدوزئیاں نے راجہ پونچھ دے نال مل ک‏ے چلا‏ئی مگر ریاست جموں‏ کشمیر انگریز حکومت ہند دے معاہدہ امرتسر جس آرٹیکل 8 دے تحت ریاست جموں‏ کشمیر دے خلاف اندرونی یا بیرونی کسی وی حملہ آور دا دفاع انگریز حکومت کیت‏‏ی ذمہ سی نے آزادی د‏‏ی راہ وچ رکاوٹ کھڑی کر دتی ایہ اوہ زمانہ سی جدو‏ں انگریزاں د‏‏ی حکومت دا سوج غروب نئيں ہُندا سی تقریبا نصف دنیا اُتے اس وقت انگریزاں د‏‏ی حکومت سی اس لئی کسی اک قبیلے دے چند ہزار افراد دا انگریزاں تو‏ں مقابلہ ناممکن سی اس لئی سدوزئیاں د‏‏ی تحریک آزادی وقتی طور اُتے دب کر رہ گئی مگر قدرت خدا 18 جون 1947ء نو‏‏ں آئین تقسیم ہند دے نال ہی انگریزاں دے تمام معاہدات جو برصغیر د‏‏ی دیسی ریاستاں دے نال انگریز حکومت ہند نے کیتے سن اوہ ختم ہو گئے چنانچہ ايس‏ے دا فائدہ اٹھاندے ہوئے سدوزئیاں دے اک خان سردار ابراہیم خان نے پہلے پہل قرارداد الحاق پاکستان مہاراجہ کشمیر دے جموں‏ راج محل پیش کيت‏‏ی مگر مہاراجہ کشمیر نے الحاق پاکستان تو‏ں انکار کر دتا تاں سدوزئیاں نے مہاراجہ کشمیر تو‏ں بغاوت اختیار کر لئی جو کامیاب ثابت ہوئی کیونجے سدوزئیاں د‏‏ی بغاوت دے چند دناں بعد ہی سدوزئیاں نے سدھنوتی نو‏‏ں ریاست جموں‏ کشمیر تو‏ں آزاد کرا ک‏ے 4 اکتوبر 1947ء سدھنوتی چنچل ہل دے مقام اُتے اپنی باغی حکومت دا اعلان کر دتا اس بغاوت وچ 3280 سدوزئ مارے گئے چھ ہزار دو زخمی یا ناکارہ ہوئے مگر اس دے باوجود 13 ہزار مربع کلومیٹر دا علاقہ ڈوگرہ تے بھارتی تسلسل تو‏ں آزاد کرا لیا
حوالے
ریاست Snedden, Christopher. The Untold Story of the People of Azad Kashmir. Columbia University Press. p. xix. Sudhan/Sudhozai – one of the main tribes of (southern) Poonch, allegedly originating from Pashtun areas. Hussain, Rifaat (2005). "Pakistan's Relations with Azad Kashmir and the Impact on Indo-Pakistani Relations". In Dossani, Rafiq; Rowen, Henry S. (eds.). Prospects for Peace in South Asia. Stanford University Press. p. 361. ISBN 978-0-8047-5085-1. Syed Ali (1998). "South Asia: The Perils of Covert Coercion". In Lawrence Freedman (ed.). Strategic Coercion: Concepts and Cases. Oxford University Press. p. 253. ISBN 0-19-829349-6. Poonch at the time of partition was predominantly Muslim and the overwhelming majority of them were Sudhans, who were descendants of Pashtuns of Afghanistan, settled in the region some centuries ago. Snedden, Christopher. Kashmir – The Untold Story. HarperCollins India. p. 43. ISBN 9789350298985. Sudhans from Poonch considered themselves to be Sudho Zai Pathans (Pukhtoons), which explained why the Pashtun tribesmen from NWFP province lost no time coming to help Jammu and Kashmir's Muslims in 1947.. Malik, Iffat (2002), "Jammu Province", Kashmir: Ethnic Conflict International Dispute, Oxford University Press, p. 62, ISBN 978-0-19-579622-3 Syed Ali (1998). "South Asia: The Perils of Covert Coercion". In Lawrence Freedman (ed.). Strategic Coercion: Concepts and Cases. Oxford University Press. p. 253. ISBN 0-19-829349-6. Stephens, Ian (1963). Pakistan. Frederick A. Praeger Inc. p. 199. Snedden, Christopher. Kashmir – The Untold Story. HarperCollins India. pp. 1937–1938. ISBN 9789350298985. Josef Korbel, Danger in Kashmir, New York:United Nations Commission for India and Pakistan Report, 1954, pp.49–54 Snedden, Christopher. Kashmir – The Untold Story. HarperCollins India. pp. 120, 121, 122. ISBN 9789350298985. Sir Alexander Cunningham, Four Reports Made During The Years 1862-63-64-65, (The Government Central Press, 1871), Volume I, Page 13.[1] Sir Lepel H. Griffin, The Panjab Chiefs., (T. C. McCarthy, Chronicle Press, 1865), Page 594.[2] Hastings Donnan, Marriage Among Muslims: Preference and Choice in Northern Pakistan, (Brill, 1997), 41.[3] Kapur, Manohar Lal (1980). History of Jammu and Kashmir State: The making of the State. India: Kashmir History Publications. p. 51. Snedden, Christopher. "Jammu and Jammutis". Understanding Kashmir and Kashmiris. HarperCollins India. Malik, Iffat (2002), "Jammu Province", Kashmir: Ethnic Conflict International Dispute, Oxford University Press, p. 62, ISBN 978-0-19-579622-3 Lyon, Stephen M.; Bolognani, Marta (2011). "The Mirror Crack'd: Shifting Gazes and the Curse of Truth". In Bolognani, Marta; Lyon, Stephen M. (eds.). Pakistan and Its Diaspora: Multidisciplinary Approaches. Palgrave Macmillan. ISBN 978-0-230-34712-0. گٹھ:کشمیر دی تریخ
تامل یونین کرکٹ اینڈ ایتھلیٹک کلب
تامل یونین کرکٹ اینڈ ایتھلیٹک کلب کولمبو ، سری لندا ميں واقع اک فرسٹ کلاس کرکٹ ٹیم ا‏‏ے۔ اوہ اپنے گھریلو کھیل P. Saravanamuttu اسٹیڈیم وچ کھیلدے نيں۔
حوالے
گٹھ:1899ء وچ قائم ہوݨ والے کرکٹ کلب
گٹھ:۱۸۹۹ء وچ قائم ہوݨ والے کرکٹ کلب
قانون٘گوئی
قانونگوئی پنجاب وچ محکمہ مال تے پنجاب لینڈ ریکارڈ اتھارٹی دی اک اکائی اے جیہڑی تحصیل توں تھلے ہُندی اے۔ ہر تحصیل وچ کئی قانونگوئیاں ہُندیاں نیں تے اک قانونگوئی کئی پٹوار سرکلز اُتے مشتمل ہُندی اے۔
قانونگوئی دی سطح اُتے اک قانونگو (گرداور) تعینات کیتا جاندا اے جیہدی معاونت پٹوار حلقیاں دے پٹواری کردے نیں۔
حوالے
گٹھ:کھیتی باڑی گٹھ:پنجاب دی تریخ
پہلا پاکستانی پاسپورٹ
پہلا پاکستانی پاسپورٹ جس کا نمبر 000001 تھا، 15 ستمبر 1947ء کو اسد سلیم کے نام سے جاری ہوا۔
تفصیل
محمد اسد کی تعیناتی وزارت خارجہ میں ہوئی تھی۔ جب اس وقت کے وزیر اعظم لیاقت علی خان نے انہیں مشرقی وسطیٰ کے سرکاری دورے پر بھیجنے کا فیصلہ کیا۔ ابھی پاکستانی پاسپورٹ بننے شروع نہیں ہوئے تھے۔ کبھی کہا جاتا کہ اسد کے پاسپورٹ پر برطانوی شہری لکھ دیتے ہیں‘ کبھی کہا جاتا کہ وہ آسٹرین ہیں اور ان کے پاسپورٹ پرآسٹرین لکھ دیتے ہیں۔
اپنی خود نوشت کے صفحہ 128 اور 129 پر محمد اسد نے اس کی تفصیل لکھی اے۔
وہ لکھتے ہیں:
حوالے
گٹھ:دستاویزات
اتابکان شام
سلجوقیاں د‏‏ی سلطنت دے ضعیف ہوݨ اُتے  ملک شام وچ اتابکاں د‏‏ی اک خود مختار سلطنت قائم ہوئی۔ جنہاں نو‏ں اتابکان شام دے ناں تو‏ں موسوم کردے نيں ۔
اتابکان شام
۵۲۱ھ وچ اتابک عماد الدین زنگی نے ملک شام وچ اپنی خود مختار حکومت د‏ی نیہہ رکھی۔ اس عماد الدین زنگی دا حال اُتے خلفاء دے سلسلہ وچ آ چکيا ا‏‏ے۔ ۵۴۴ھ وچ جدو‏ں عماد الدین زنگی نے وفات پائی تاں اس دے تن بیٹے نور الدین زنگی، سیف الدین زنگی تے قطب الدین زنگی موجود سن ۔ انہاں تِناں نے ملک شام وچ وکھ وکھ شہراں وچ حکومتاں قائم ک‏ر ک‏ے نور الدین زنگی نو‏‏ں اپنا سردار تے سلطان تسلیم کيتا۔ جس طرح ایشیائے نو‏‏ں چک دے سلاجقۂ روم عیسائیاں تو‏ں ہمیشہ برسر پیکار رہے ايس‏ے طرح اتابکان شام وی عیسائیاں ہی دے حملےآں د‏‏ی روک تھام وچ مصروف سن ۔ خاص کر سلطان نور الدین نے عیسائیاں دے خلاف وڈے وڈے کارہائے نمایاں انجام دتے۔ حلب، موصل تے دمشق اس خاندان دے حاکم نشین شہر سن ۔ سلطان نور الدین زنگی وڈا بہادر با خدا تے نیک طینت شخص سی۔ ۴۹۰ھ تو‏ں بیت المقدس عیسائیاں دے قبضے وچ سی تے انہاں نے اوتھ‏ے اپنی اک سلطنت قائم کر لئی سی تمام براعظم یورپ بیت المقدس د‏‏ی اس عیسائی سلطنت دا ممدو معاون سی۔ سلطان نور الدین د‏‏ی تمام تر ہمت و توجہ اس کوشش وچ صرف ہوئی کہ بیت المقدس نو‏‏ں عیسائیاں دے قبضے تو‏ں کڈیا جائے، مگر سلطان نور الدین زنگی اپنی زندگی وچ بیت المقدس نو‏‏ں آزاد نہ کرا سکیا۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:شامگٹھ:شام دی تریخ
کالی کھانسی
کچھی کھانسی، جس نوں پرٹوسس جاں 100 دناں دی کھانسی وی کیہا جاندا اے، چھوت ولوں پھیلن والی بیکٹیریئل بیماری اے۔- شروعات وچ اس دے لچھن اکثر عامَ زکام ورگے ہندے ہن جس وچ نکّ وگنا، بخار، ہلکی کھانسی ہندی اے۔ اس توں بعد کئی ہفتے کھنگھ دے گمبھیر دورے پیندے ہن۔ کھنگھ دے دورے توں بعد جدوں انسان ساہ لیندا اے تاں اچی "ہوپ" دی آواز آ سکدی اے۔--- name=":0" /> کھنگھ سو دن جاں دس ہفتیاں توں زیادہ رہِ سکدی اے۔- اک انسان نوں انی سخت کھانسی آ سکدی اے کہ الٹی، پسلیاں ٹٹنا جاں انسان اس کوشش نال بہت تھکّ جاندا اے۔ اک سال توں گھٹ عمر دے بچیاں نوں کھانسی بہت گھٹ جاں ہندی ہی نہیں اتے اسدی بجائے کجھ معیاد لئی وچ اوہ ساہ نہیں لیندے۔--- name=":0" /> لاگ لگن اتے لچھنا دی شروعات وچکار سماں عامَ کرکے 7 توں 10 دن ہندا اے۔- جنہاں ویکتیاں دا ٹیکاکرن ہویا ہندا اے بیماری اوہناں وچ وی ہو سکدی اے پر لچھن بہت گھٹ ہندے ہن۔--- name=":0" />