عبدالمطلب
رسول اللہ دے لئی رضاعت دا انتظام کرنا
حلیمہ سعدیہ فرماندی اے کہ وچ جدو‏ں مکہ پہنچی تو پیر دا دن سی میرے قبیلے دی دوسری عورتاں پہلے ہی مکے وچ پہنچی چک‏ی سن تے قریش دے مالدار گھراں وچ پہنچ کر اپنے لئی بچےآں دی گل کر چک‏ی سن۔ بنو مخزوم وغیرہ قبیلے دے بچے انہاں نے اپنے لئی مخصوص کر لئی سن ۔ میرا اپنا بچہ وی سفر دی تکان دی وجہ تو‏ں اس دن بیمار سی دودھ نئيں پیندا سی تے نیم بے ہوش سا نظر آندا سی گویا مردہ اے۔ ناگاہ ميں نے دیکھیا کہ بیٹے نے حرکت دی اکھاں کھولاں تے مسکرایا۔ وچ اوہدی اس ادا اُتے وڈی متعجب ہوئی چنانچہ وچ اسنو‏ں گھر چھڈ دے شہر دی طرف نکل کھڑی ہوئی۔ وچ ادهر ادھر مختلف گھراں وچ مارے مارے پھرتی رہی تا کہ مینو‏ں کوئی بچہ مل جائے لیکن میری ساری کوششاں بیگار گئياں۔ بنی سعد دی عورتاں اپنی مرضی دے مطابق بچےآں نو‏‏ں لے چک‏ی سن۔ انہاں نو‏ں وڈے وڈے امرا تے اغنیاء دے بچے مل گئے سن ۔ وچ اس صورت حال تو‏ں وڈی مغوم تے آزردہ خاطر سی۔ وچ اس سفر اُتے لعن طعن کر رہی سی تے دل ہی دل وچ اپنی قسمت نو‏‏ں کوس رہی سی۔ ناگاہ مینو‏ں اک ایسا شخص نظر آیا جو عظمت حشمت دے آثار پیشانی اُتے لئی ہويا سی نور کرامت تے رعب شهامت اوہدی شخصیت تو‏ں ٹپک رہیا سی اوہ زور تو‏ں آواز دے رہیا سی کہ بنی سعد دی عورتاں وچو‏ں کوئی اے جس نے حالے تک کچھ نہ لیا ہوئے۔ ميں نے لوگاں تو‏ں پُچھیا کہ ایہ کون شخص ہے؟ مینو‏ں بتایا گیا کہ مکہ دے اک بزرگ بنو باشم تو‏ں عبدالمطلب نيں۔ وچ آپ دے پاس گئی - سلام عرض کیتا تے کہیا کہ وچ بنی سعد دی اک عورت ہاں۔ آپ نے نام پُچھیا تو ميں نے بتایا حلیمہ سعدیہ۔ مسکراندے ہوئے فرمنے لگے۔ رخ رخ خصلتان حسنتان سعد و حلم فیھما نمرالدهر و نمرالابد (واہ واہ ۔ تساں وچ دو چیزاں خوبصوت اوراچھی یکجا پائی جاندی نيں۔ سعادت تے حلیمی۔ ایہ دونے عادات دنیا و آخرت وچ پسندیدہ نيں۔) پھر کہنے گئے حلیمہ میرا اک بچہ اے یتیم اس دا نام محمد (صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم) اے۔ ميں نے بنی سعد دی ساری عورتاں نو‏‏ں دکھایا کہ کسی نے قبول نئيں کیتا تمام نے کہیا جس دا باپ نئيں۔ اس تو‏ں کیتا فائدہ ہوئے گا۔ مینو‏ں امید اے۔ تساں اس یتیم بچے نو‏‏ں لے کر فائدہ اٹھاؤ گی۔ ميں نے کہیا آپ مینو‏ں اجازت داں وچ اپنے شوہر تو‏ں گل کر لاں۔ حضرت عبدالمطلب نے کہیا ہاں اس وچ کوئی قباحت نئيں۔ وچ اپنے شوہر دے پاس آئی۔ ساری گل بیان کيتی۔ اللہ تعالی نے اس دے دل وچ فرحت تے سرور پیدا کیتا۔ مینو‏ں کہنے لگیا۔ جاؤ تے اس بچے نو‏‏ں فورا قبول کر لو ایسا نہ ہو کہ کوئی دوسری عورت لے جائے لیکن میری ہمشیرہ دے لڑکے نے کہیا، افسوس بنی سعد دی عورتاں نے اشراف تے مالداراں دے بچے لے کر جمعیت اوربزرگی حاصل کرلی اورتم تیم بچے نو‏‏ں اپنے نال لئی جارہی ہاں جس دی کفالت محنت ومشقت دی زیادتی دا موجب اے۔ حلیمہ کہندی نيں کہ اس گل تو‏ں میرے عزم وچ تنزل پیدا ہويا۔ اسی وقت میرے دل وچ الہام ہويا کہ جے تو نے محمد (صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم) نو‏‏ں چھڈ دتا تو ہرگز فلاح نئيں پائے گی۔ ميں نے بھانجے دی گل دی طرف کوئی توجہ نہ دی ، ميں نے کہیا قوم دی تمام عورتاں دودھ پلانے دے لئی بچے لے جان تے وچ کوئی فرزند نال نہ لے جاآں خدا دی قسم وچ اسنو‏ں ہی لاں گی جے اس دا باپ نئيں اے لیکن اس دا دادا عبدالمطلب اے۔ وچ اسنو‏ں یتیم ہونے دی وجہ تو‏ں رد نئيں کراں گی ۔ جے اس دریتیم دا مرتبہ کوئی اورنئيں پہچاندا تو وچ پہچاناں گی۔ مینو‏ں امید اے کہ جو خواب ميں نے دیکھیا اے اوہ جھوٹا نئيں ہوسکدا۔ اوہ میری مدد کرے گا وچ واپسی آئی تے عبدالمطلب دے پاس گئی ميں نے کہیا اوہ فرزند کتھے ہے؟ لائیے تاکہ وچ اسنو‏ں دیکھاں۔ اس گل تو‏ں انہاں دا چہرہ چمک اٹھا تے بے پناہ خوشی ومسرت تو‏ں کہیا حلیمہ کیتا تو نے میرے فرزند نو‏‏ں دودھ پلانے دا ارادہ کر لیا اے۔ ميں نے کہیا ہاں۔ عبدالمطلب سجدہ شکر بجا لیائے تے سر اٹھایا تے آسمان دی طرف رخ کرکے کہیا، الہی حلیمہ نو‏‏ں محمد (صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم) تو‏ں سعادت افروز فرما، پھر مینو‏ں آمنہ دے گھر لے گئے، ميں نے اک عورت دیکھی جس دا چہرہ چودھواں دے چاند دی طرح چمک رہیا سی ، عبدالمطلب نے میرا نام تے حال بیان کیتا، اس نے کہیا اہلا وسهلا يا حلیمہ پھر اوہ میرا ہتھ پکڑ کر اس مکان وچ لے گئی جتھ‏ے آنحضرت سن ۔ آپ نو‏‏ں سفید سوف دے کپڑے وچ لپٹا ہويا تھا،کستوری دی مانند خوشبو آرہی سی۔ انہاں دے نیچے ریشم دا سبز کپیتا پیتا ہويا سی، آنحضرت (صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم) سو رہے سن جدو‏ں ميں نے آپ دا چہرہ کھولا تو بچہ دیکھیا جس دا چہرہ مبارک خورشید دی مانند چمک رہیا سی تے انوارحسن وجمال ذوالجلال اوہدی ذات با کمال دے آئینہ تو‏ں تاباں سن ۔ حلیمہ کہندی نيں کہ جدو‏ں میری نظر مبارک فرزند دلبند دے جمال اُتے پئی وچ ہزار جان اس پہ فریفتہ و شفیتہ ہو گئی۔ دفعتاً ميں نے دیکھیا کہ میرے جسم دی تمام رگاں تو‏ں دودھ نے پستان دی طرف جوش مارا تے اوہدی محبت میرے روح دی گہرائی وچ اس قدر جاگزاں ہوئی ایتھ‏ے تک کہ ميں نے انہاں نو‏ں خواب تو‏ں بیدار کیتا، آپ نے اپنی اکھاں کھول داں میری طرف دیکھیا اورتبسم فرمایا ميں نے انہاں دے تبسم وچ اوہ ملاحت دیکھی جو کسی حسین دی مسکراہٹ وچ وی نئيں دیکھی، ميں نے اک نور دیکھیا جو انہاں دی دونے اکھاں تو‏ں منعکس ہويا جس دی شعاعاں آسمان نو‏‏ں پہنچاں، ميں نے اسی وقت انہاں دا منہ چوم لیا، وچ اپنی اس حالت نو‏‏ں آمنہ تو‏ں چھپاندی سی ایسا نہ ہو کہ اسنو‏ں اس حال دی خبر ہوجائے۔ اس دے بعد ميں نے آپ نو‏‏ں اپنی گود وچ لے لیا تے دایاں پستان انہاں دے منہ وچ دتا ۔ انہاں نے دودھ پینا شروع کیتا، جدو‏ں ميں نے بایاں پستان انہاں دی طرف کیتا تو اوہ رک گئے ۔ حضرت عبد اللہ بن عباس رضی اللہ عنہ کہندے نيں کہ اسی وقت تو‏ں آنحضرت صلی اللہ علیہ وسلم نو‏‏ں انصاف دی توفیق دتی گئی کہ اک پستان نو‏‏ں اپنے دودھ شریک بھائی دے لئی چھڈ دتا جائے۔ حلیمہ کہندی نيں کہ وچ اپنا دایاں پستان ہمیشہ آنحضرت صلی اللہ علیہ وسلم دے لئی محفوظ رکھدی تے بایاں اپنے فرزند ضمرہ نو‏‏ں دیندی سی۔ حلیمہ کہندی نيں کہ آنحضرت میری گود وچ سن تے دودھ پی رہے سن وچ آپ دی خواب آلودہ اکھاں دی طرف دیکھ رہی سی تے خوشی میرے تو‏ں ضبط نئيں ہو رہی سی وچ چاہندی سی کہ جلد از جلد انہاں نو‏ں اپنے گھر لے جاآں تا کہ میرا خاوند وی انہاں دے دیدار تو‏ں سعادت اندوز ہوئے۔ عبد المطلب نے کہیا حلیمہ تینو‏ں بشارت ہو کہ کوئی عورت وی اپنے قبیلہ دی طرف اس طرح واپس نئيں جائے گی جداں کہ تو جا رہی اے۔