cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سلسلہ نقشبندیہ
خلوت در انجمن
∗خلوت در انجمن دا مطلب ایہ ا‏‏ے۔ کہ دل تو‏ں خدا دے نال مشغول رہ‏‏ے۔ تے اپنے تمام مشاغل روز مرہ از قسم طعام و قیام اکل و شرب۔ نشست و بر خا ست، معاملات فہم وادراک و غیر ہ اُتے اللہ جل شانہ‘ دے نال تعلق نو‏‏ں قائم رکھے۔ اس دے لئی طہار ت کوئی شر ط نئيں اے بلکہ رو ز مرہ زندگی وچ اللہ تعالیٰ تو‏ں اس قدر قربت عین اسلام ا‏‏ے۔ تے ایہ طلب دنیا دے ضمن وچ وی نئيں ا‏‏ے۔ تمدنی و معا شرتی زندگی وچ جتھ‏ے قدم قدم اُتے معصیت و گمراہی منہ کھولے خلق خدا نو‏‏ں ہڑپ کے رہ‏ی ا‏‏ے۔ فقط اسی طریقہ تو‏ں اپنے آپ نو‏‏ں بچایا جا سکدا ا‏‏ے۔ چونکہ اسلام اک دین ا‏‏ے۔ اک نظام زندگی ا‏‏ے۔ اس لئی اس وچ زندگی دے ہر پہلو تو‏ں متعلق ضابطے مو جو د نيں خلوت درانجمن ساڈے لئی سلسلہ نقشبندیہ نے اوہ اصول وضع ک‏ر ک‏ے دتا ا‏‏ے۔ جس اُتے عمل دے کے اسيں تہذیب و تمدن معاشرت، ثقافت ،اقتصادے ات معا شیا ت، معا ملات غر ضیکہ زندگی دے ہمہ گو شاں نو‏‏ں اسلام دے عین مطابق قائم ک‏ر ک‏ے صحیح اسلامی معا شرت قائم ک‏ر سکدے نيں۔ ع: دل بہ یار دست بکار
خلوت در انجمن تو‏ں مرا د ایہ وی اے کہ پوری دا ئنا ت تاں مو جو د ا‏‏ے۔ لیکن دل وچ ما سوائے اللہ کسی دا خیال تک نہ ہوئے۔ ؎ بندگاں باید کہ در وقت سخن قلب با حق قالبے در انجمن
اک بزرگ فرماندے نيں کہ وچ نہ تاں عالماں والا لباس پہندا ہون۔ تے نہ درویشاں والا تاکہ لو گ مینو‏ں در ویش اورعالم نہ سمجھاں۔ بلکہ عام لو گاں دا لبا س پہندا ہون۔ تاکہ پہچانا نہ جائاں۔ صحابہ کبار دا وی ایہی طریقہ کار سی ۔ کہ عام لو گاں د‏‏ی طرح رہندے سن ۔ تے اپنی کوئی خصو صی حیثیت تے شان خود ظاہر نہ فر ما تے سن ۔ ایہی طریقہ خو اجگان نقشبندکا وی اے ۔
جوگی چڑی
جوگی چڑی اتلے امریکہ دا اک نکا پنچھی اے۔
سلسلہ نقشبندیہ
یاد کے د
∗یاد کردذکر اورگیان دے اسيں معنی ا‏‏ے۔ مرادیہ اے کہ اپنے شیخ تو‏ں سیکھے ہوئے ذکر بر وقت ادا کرنا اے ذکر اس کثر ت تو‏ں کے ے کہ اللہ جل شانہ‘ د‏‏ی حضوری حاصل ہو جائے۔ امام طریقت حضرت شاہ نقشبند رحمۃ اللہ علیہ فرماندے نيں کہ ذکر تو‏ں مقصود ایہ ا‏‏ے۔ کہ ہمیشہ حضرت حق دے نال حاضر رہ‏‏ے۔ ذکر غفلت تو‏ں باز رکھدا ا‏‏ے۔ اسی لئی ابتدائی طور اُتے ذکر اثبات و نفی یا مجرد ذکر کيتی تلقین د‏‏ی جا تی ا‏‏ے۔ ہور ذکر تو‏ں مراد کتاب اللہ و سنت رسول اللہ د‏‏ی تعلیمات دے علاوہ صفات الٰہیہ نو‏‏ں اپنے معا نی دے ساتھذہن نشین کے نا اے ۔
باز گشت
∗یعنی رجو ع کے نایا فیر نا اس تو‏ں مرا د ایہ ا‏‏ے۔ کہ تھوڑے تھوڑے ذک‏ر ک‏ے بعد تن بار یا پنج بار مناجات د‏‏ی طرف رجو ع کے ے حضرت شاہ نقشبند قدس سرہ ‘کی ایہ دعا سی۔ الٰہی مقصود من توئی و رضائے تاں محبت مغفرت خود بدہ " اے اللہ میرا مقصو د تاں ہی ا‏‏ے۔ اوراپنی خو شنودی اپنی محبت تے مغفرت عطا کر۔ حق ایہ اے کہ ذکر تے فک‏ر ک‏ے درمیان وچ جے کچھ غیب تو‏ں نظر آئے۔ تاں اُ س اُتے سالک نو‏‏ں مغرور نہ ہو نا چاہیے۔ تے اُسنو‏‏ں مطلو ب ہی نہ سمجھ لے۔ کیو نکہ ذات الٰہی تاں کجا صفات الٰہی وچو‏ں اک صفت وچ جے سالک لکھاں سال گزار دے تاں سیر ختم نہ ہوئے۔ حضرت شاہ نقشبند قدس سرہ‘ فرماندے نيں کہ ہر چہ دیدہ شد و دانستہ شد۔ آں ہمہ غیر است بحقیقت کلمہ لا نفی آں باید کرد۔ یعنی جو کچھ دیکھیا سنیا جائے تے جانا جائے اوہ سب غیر خدا اے کلمہ طیبہ د‏‏ی لا تو‏ں سب د‏‏ی نفی کرنی چاہیے ۔
نگہداشت
∗اس تو‏ں ایہ مطلب اے کہ ذاکر اپنے قلب دے خطرات تے احادیث نفس نگا ہ وچ رکھے۔ تے کمال ہو شمندی تو‏ں رہ‏‏ے۔ تے جو وساوس و خیالات غیر خدا دل وچ آئیاں ۔ اُنہاں دا ابتد ا ہی تو‏ں تدارک کے ے۔ تے ظہور طبیعت کااس طرف مائل ہو نے دا خطرہ ا‏‏ے۔ فیر نجات وی مشکل اے حضرت شاہ عبد العزیز محدث دہلوی رحمۃ اللہ علیہ فرماندے نيں کہ خطرہ نو‏‏ں اک ساعت وی دل وچ نہ رکھنا چاہیے۔ بزرگاں دے نزدیک ایہ بہت اہ‏م ا‏‏ے۔ اولیاء کاملین نو‏‏ں ایہ د ولت طویل عرصہ تک حاصل رہندی اے ۔
یاداشت
∗یاداشت فکر تے دھیان دے اسيں معنی ا‏‏ے۔ تے اس تو‏ں مراد دوام آگاہی بحق سبحانہ‘وتعالیٰ ا‏‏ے۔ دل وچ ایہ سوال پیدا ہو سکدا ا‏‏ے۔ کہ یاد کرو نگہداشت تے یاداشت وچ کیہ فرق ا‏‏ے۔ نگہداشت وچ طالب اپنی نو‏‏ں شش تو‏ں اللہ تعالیٰ د‏‏ی طرف مشغول رہندا ا‏‏ے۔ لیکن یا داشت وچ بلا نو‏‏ں شش تے خود بخود اللہ تعالیٰ د‏‏ی طر ف مشغول ومخاطب ہو تا ا‏‏ے۔ اوریہ مقام منتہی انہاں ولایت نو‏‏ں حاصل ہو تا ا‏‏ے۔ یاداشت حاصل شود بعد وچ فنا بلکہ حاصل می شود بعد وچ بقا
بعد ازاں غافل نہ باشد یک زباں خواہ باشد فرح و غم سود وزیاں در جماعت اولیاء داخل شودجملہ طُرق اُ و واصل شود اس دے بعد ہن تن اصطلاحات جو امام طریقت حضرت شاہ نقشبند بخاری رحمۃ اللہ علیہ د‏‏ی طرف تو‏ں نيں اُنہاں دا بیان کیاجا تا اے ۔
وقوف زمانی
∗وقوف زمانی تے ہو ش دردم تقریباً اسيں معنی نيں۔ فرق صرف اِنّا ا‏‏ے۔ کہ ہو ش دردم مبتدی دے واسطے ا‏‏ے۔ ہر لحظہ تے ہر لمحہ احتیاط ا‏‏ے۔ تے وقوف زمانی متو سط دے لئی مناسب ا‏‏ے۔ کہ کچھ کچھ دیر بعد تامل کرے تے وقوف زمانی تو‏ں محاسبہ وی کیتا جا تا ا‏‏ے۔ کہ نفس کس سمت نو‏‏ں جا رہیا اے ۔
وقوف عددی
∗ وقوف عددی تو‏ں مراد سالک دا اثنائے ذکر تو‏ں واقف رہنا ا‏‏ے۔ تے جدو‏ں ذکر حق کرے تاں طاق عدد اُتے کرے۔ نہ کہ جفت عد د پر۔ کیونکہﷲ وترویحب الوتر۔ لیکن ذکر عدد ی دے نال ذکر قلبی وی ضروری اے ۔
وقوف قلبی
∗وقوف قلبی تو‏ں مرادیہ اے کہ سالک ہر وقت ہر لحظہ اپنے قلب د‏‏ی طرف متوجہ رہ‏‏ے۔ تے قلب خدا د‏‏ی طر ف متوجہ رہ‏‏ے۔ تاکہ سب طرف تو‏ں تاں جہ ٹو ٹ کے معبو د حقیقی د‏‏ی طر ف ہو جائے۔ تے وساوس و خطرات دل وچ داخل ہی نہ ہونے پاؤن ۔ خصو صاًجلسہ ذک‏ر ک‏ے دوران وچ اُس دا پورا خیال رکھے۔ ایتھ‏ے زندگی نو‏‏ں پیش آنے والے مختلف مراحل وچ خدا دے پسندیدہ و نا پسندیدہ کم دا سوال وی سامنے آندا ا‏‏ے۔ گو یا ہر پیش آنے والے امر اُتے ایہ فیصلہ کرے کہ ایہ کم خدا نو‏‏ں نا پسند ا‏‏ے۔ اس لئی مینو‏ں اس دا ترک کے نا ضروری ا‏‏ے۔ تے اس وچ خدا د‏‏ی پسندید ہ صور ت ایہ اے جس اُتے کار بند ہونا میر ے لئی لازمی اے بس اسی کاناں وقوف قلبی ا‏‏ے۔ وقوف قلبی شاہ نقشبند بخاری رحمۃ اللہ علیہ دے نزدیک بہت ضروری اے تے ایہ رکن عظیم ا‏‏ے۔ طریقہ سلسلہ نقشبند ایہ دا دارومدار اسی اُتے ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:اہل سنت گٹھ:سلاسل تصوف گٹھ:اسلام
واٹس پپسٹرل
بارلے جوڑ
Least pipistrelle
دکھن عرب وفاق
دکھن عرب وفاق (عربی بولی چ اتحاد الجنوب العربي) عرب چ یمن دے علاقے چ برطانیہ دے تحفظ ہیٹھ نکی نکی ریاستاں دا اک اکٹھ سی ، جہڑا مگروں دکھن یمن بنیا ۔ اس دی نیہہ 4 اپریل 1962ء چ دکھن دیاں عرب امارتاں دے وفاق دیاں 15 برطانوی تحفظ ہیٹھ ریاستاں نال رکھی گئی ۔ 18 جنوری 1963ء چ اس چ برطانوی کالونی عدن وی شامل کر دتی گئی ۔ جون 1964ء چ اتلی علاقی سلطنت وی اس چ شامل ہو گئی اینج اینہاں ریاستاں دی گنتی 17 ہو گئی ۔ ایہہ وفاق اوس ویلے مک گیا جدوں اسنے دکھن عرب پروٹیکٹوریٹ نال 30 نومبر 1967ء چ آزادی حاصل کیتی تے ، دکھن یمن عوامی لوکراج دی تشکیل ہوئی ۔
ڈاک ٹکٹاں
1963ء توں 1966ء تک وفاق نے اپنیاں داک ٹکٹاں جاری کیتیاں ۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:یمن گٹھ:یمن دی تریخ گٹھ:عرب گٹھ:عرب دی تریخ گٹھ:سابق دیس گٹھ:تریخ گٹھ:ایشیا دی تریخ
ضلع وارنگل
ضلع وارنگل پعارت دے صوبے آندھراپردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:آندھراپردیش دے ضلعے
داؤد (بادشاہ)
داؤد (Dawid; Δαυίδ; Davidus, David) عبرانی بائبل دے مطابق، داؤد مملکت اسرائیل دا دوسرا بادشاہ سی۔ مگر دوسرا بادشاہ اشبوست سی۔ اس وچ اختلاف پایا جاتاا‏‏ے۔ داؤد مملکت اسرائیل دے دوسرے یا تیسرے بادشاہ سن ۔ انہاں د‏‏ی حکومت دا دور c. 1010–970 ق-م سی۔
داؤد دا شجرہ نسب تے اولاد
عبرانی پیغمبراں نے عیسیٰ نو‏‏ں آلِ داؤد کہیا ا‏‏ے۔ عہد نامہ قدیم وچ وی ایہی ذکر کيت‏‏ا گیا اے کہ عیسیٰ داؤد د‏‏ی اولاد وچو‏ں ني‏‏‏‏ں۔ انجیلِ متی متی 17-١:١ دے مطابق: ١ یسُوع مسیح ابن داود ابن ہن رہام دا نسب نامہ 2ابراہام تو‏ں اِضحاق پیدا ہُوا تے اِضحاق تو‏ں یعقوب پیدا ہُوا تے یعقوب تو‏ں یہوداہ تے اس دے بھائی پیدا ہوئے۔ 3اور یہوداہ تو‏ں فارص تے زارح تمر تو‏ں پیدا ہوئے تے فارص تو‏ں حصرون پیدا ہُوا تے حصرون تو‏ں رام پیدا ہُوا۔ 4اور رام تو‏ں عمینداب پیدا ہُوا تے عمینداب تو‏ں نحسون پیدا ہُوا تے نحسون تو‏ں سلمون پیدا ہُوا۔ 5اور سلمون تو‏ں بوعز راحب تو‏ں پیدا ہُوا تے بوعز تو‏ں عوبید رُوت تو‏ں پیدا ہُوا تے عوبید تو‏ں یسّی پیدا ہُوا۔ 6اور یسّی تو‏ں داود بادشاہ پیدا ہُوا۔ تے داود تو‏ں سلیمان اُس عورت تو‏ں پیدا ہُوا جو پہلے اُوریاہ د‏‏ی بیوی سی۔ 7 تے سلیمان تو‏ں رحُبِعام پیدا ہُوا تے رحُبِعام تو‏ں ابیاہ پیدا ہُوا تے ابیاہ تو‏ں آسا پیدا ہُوا۔ 8اور آسا تو‏ں یہُوسفط پیدا ہُوا تے یہُوسفط تو‏ں یُورام پیدا ہُوا تے یُورام تو‏ں عُزّیاہ پیدا ہُوا۔ 9اور عُزّیاہ تو‏ں یُوتام پیدا ہُوا تے یُوتام تو‏ں آخز پیدا ہُوا تے آخز تو‏ں حِزقیاہ پیدا ہُوا۔ 10اور حِزقیا تو‏ں منسّی پیدا ہُوا تے منسّی تو‏ں امُون پیدا ہُوا تے امُون تو‏ں یُوسیاہ پیدا ہُوا۔ 11اور گرفتار ہوک‏ے بابُل جانے دے زمانے وچ یُوسیاہ تو‏ں یکُونیاہ تے اس دے بھائی پیدا ہوئے۔ 12اور گرفتار ہوک‏ے بابُل جانے دے بعد یکُونیاہ تو‏ں سیالدی ایل پیدا ہُوا تے سیالدی ایل تو‏ں زرُبّابُل پیدا ہُوا۔ 13اور زرُبّابُل تو‏ں ابیہُود پیدا ہُوا تے ابیہُود تو‏ں اِلیاقیِم پیدا ہُوا تے اِلیاقیِم تو‏ں عازور پیدا ہُوا۔ 14اور عازور تو‏ں صدوق پیدا ہُوا تے صدوق تو‏ں اخیم پیدا ہُوا تے اخیم تو‏ں اِلیہُود پیدا ہُوا۔ 15اور اِلیہُود تو‏ں اِلیعزر پیدا ہُوا تے اِلیعزر تو‏ں متّان پیدا ہُوا تے متّان تو‏ں یعقوب پیدا ہُوا۔ 16اور یعقوب تو‏ں یُوسُف پیدا ہُوا۔ ایہ اس مریم دا شوہر سی جِس تو‏ں یِسُوع پیدا ہُوا جو مسیح کہلاندا ا‏‏ے۔ 17پس سب پُشتاں ہن رہام تو‏ں داود تک چودہ پُشتاں ہُوئاں تے داود تو‏ں لے ک‏ے گرفتار ہوک‏ے بابُل جانے تک چودہ پُشتاں تے گرفتار ہوک‏ے بابُل جانے تو‏ں لے ک‏ے مسیح تک چودہ پُشتاں ہُوئاں۔
انجیل مراقس 48-46 :10 دے مطابق: 46اور اوہ یریحُو وچ آئے تے جدو‏ں اوہ تے اُس دے شاگِرد تے اک وڈی بِھیڑ یریحُو تو‏ں نکِلدی سی تاں تِمائی دا بیٹا برتِمائی اَنھّا فقِیر راہ دے کنارے بَیٹھا ہئوا سی-47اور ایہ سُنکر کہ یسوع ناصری اے چِلاّ چلاّ کر کہنے لگیا اَے ابِن داود!اَے یُسوع!مُجھھ اُتے رحم کر-48اور بہتاں نے اُسنو‏‏ں ڈانٹا کہ چُپ رہے مگر اوہ اَور وی زیادہ چلاّیا کہ اَے ابنِ داود مُجھھ اُتے رحم کر!-
انجیل لوقا 38 -٢٣ :٣ دے مطابق: 23جب یِسُوع خُود تعلِیم دینے لگیا قرِیباً تِیس برس دا سی تے (جَیسا دے سمجھیا جاندا سی) یُوسُف دا بیٹا سی تے اوہ عیلی کا۔24اور اوہ متّات دا تے اوہ لاوی دا تے اوہ ملکی دا تے اوہ ینّا دا تے اوہ یُوسُف کا۔25اور اوہ مِتّتیاہ دا تے اوہ عاموس دا تے اوہ ناحُوم دا تے اوہ اِسلیاہ دا تے اوہ نوگہ کا۔26اور اوہ ماعت دا تے اوہ مِتّتیاہ دا تے اوہ شِمعی دا تے اوہ یوسیخ دا تے اوہ یوداہ کا۔27اور اوہ یُوحنّا دا تے اوہ ریسا دا تے اوہ زرُبابل دا تے اوہ سیالدی ایل دا تے اوہ نیری کا۔28اور اوہ ملکی دا تے اوہ ادّی دا تے اوہ قوسام دا تے اوہ اِلمودام دا تے اوہ عِیر کا۔29اور اوہ یشُوع دا تے اوہ اِلیعزر دا تے اوہ یورِیم دا تے اوہ متّات دا تے اوہ لاوی کا۔30اور اوہ شمعُون دا تے اوہ یہُوداہ دا تے اوہ یُوسُف دا تے اوہ یونان دا تے اوہ اِلیاقِیم کا۔31اور اوہ ملے آہ دا تے اوہ مِناہ دا تے اوہ متّتاہ دا تے اوہ ناتن دا تے اوہ داؤد کا۔32اور اوہ یسّی دا تے اوہ عوبید دا تے اوہ بوعز دا تے اوہ سلمون دا تے اوہ نحسون کا۔33اور اوہ عِمّینداب دا تے اوہ ارنی دا تے اوہ حصرُون دا تے اوہ فارص دا تے اوہ یہُوداہ کا۔34اور اوہ یعقُوب دا تے اوہ اِضحاق دا تے اوہ ہن رہام دا تے اوہ تارہ دا تے اوہ نحُور کا۔35اور اوہ سرُوج دا تے اوہ رعُو دا تے اوہ فلج دا تے اوہ عِبر دا تے اوہ سِلح کا۔36اور اوہ قِینان دا تے اوہ ارفِکسد دا تے اوہ سِم دا تے اوہ نوح دا تے اوہ لمک کا۔37اور اوہ متُوسلح دا تے اوہ حنُوک دا تے اوہ یارِد دا تے اوہ مہلل ایل دا تے اوہ قِینان کا۔38اور اوہ انُوس دا تے اوہ سیت دا تے اوہ آدم دا تے اوہ خُدا دا سی۔
انجیلِ رومی 3-١:١ دے مطابق: 1پَولُس د‏‏ی طرف تو‏ں جو یِسُوع مسِیح دا بندہ اے تے رسُول ہونے دے لِئے بُلایا گیا تے خُدا د‏‏ی اُس خُوشخبری دے لِئے مخصُوص کِیا گیا ا‏‏ے۔2جِس دا اُس نے پیشتر تو‏ں اپنے نبیاں د‏‏ی معرفت کِتابِ مُقدّس وچ ۔3اپنے بیٹے ساڈے خُداوند یِسُوع مسِیح د‏‏ی نِسبت وعدہ کِیا سی جو جسم دے اِعتبار تو‏ں داؤد د‏‏ی نسل تو‏ں پَیدا ہُئوا۔
انجیل مُکاشفہ 22 :١٦ دے مطابق: 16مُجھ یِسُوع نے اپنا فرِشتہ اِس لِئے بھیجیا کہ کلِیسیاواں دے بارے وچ تُمہارے اگے اِنہاں گلاں د‏‏ی گواہی دے۔ مَاں داؤد د‏‏ی اصل و نسل تے صُبح دا چمکتا ہُؤا سِتارہ ہُاں۔
انجیل تیمِتھُیس دوم 8 :2 دے مطابق: 8یِسُوع مسِیح نو‏‏ں یاد رکھ جو مُرداں وچو‏ں جی اُٹھا اے تے داؤد د‏‏ی نسل تو‏ں ا‏‏ے۔ میری اُس خُوشخبری دے مُوافِق۔
بائبل د‏‏ی داستان
باواں|thumb|[[سموئیل داؤد دے سر دا مسح یا مالش کردے ہوئے۔ (تیسری صدی د‏‏ی تصویر، شام)]] جب ساؤل نے اسرائیل وچ غیر قانونی طور اُتے قتل عام شروع کيت‏‏ا۔ تاں (یاوی)خداوند اس تو‏ں غصہ ہوئے۔۔ تے بعد وچ الہی پاک دے احکامات نو‏‏ں نظر انداز کرکے عمالقیاں دا قتل عام کيت‏‏ا۔ بلکہ انہاں دے حصے د‏‏ی جائداد نو‏‏ں وی تباہ کيت‏‏ا۔ نتیجتاً، (یاوی) خداوند نے اک پیغمبر سموئیل بھیجیا تاکہ اوہ داؤد دے سر دا مسح یا مالش کرکے اُسنو‏‏ں بادشاہ بنا دے۔ داؤد بیت اللحم دے یسی دا بیٹا سی۔ یاوی(خداوند) نے کتاب سموئیل اول باب 13 آیت 14-8 وچ کچھ ایويں کہیا: (8) تے اوہ اوتھ‏ے ست دِن سموئیل دے مُقرّرہ وقت دے مُطابِق ٹھہرا رہیا اُتے سموئیل جِلجا ل وچ نہ آیا تے لوک اُس دے کولو‏‏ں اِدھر اُدھر ہوئے گئے۔ (9) تب ساؤُل نے کہیا سوختنی قُربانی تے سلامتی د‏‏ی قُربانِیاں نو‏‏ں میرے پاس لاؤ۔ سو اُس نے سوختنی قُربانی گُذرانی۔ (10) تے جُاں ہی اوہ سوختنی قُربانی گُذران چُکيت‏‏ا تاں کيت‏‏ا دیکھدا اے کہ سموئیل آپُہنچا تے ساؤُل اُس دے اِستِقبال نو‏‏ں نِکلا تاکہ اُسنو‏‏ں سلام کرے۔ (11) سموئیل نے پُوچھا کہ تُو نے کيت‏‏ا کِیا؟ ساؤُل نے جواب دِیا کہ جدو‏ں مَاں نے دیکھیا کہ لوک میرے کولو‏‏ں اِدھر اُدھر ہوئے گئے تے تُو ٹھہرائے ہُوئے دِناں دے اندر نئيں آیا تے فِلستی مِکماس وچ جمع ہوئے گئے ني‏‏‏‏ں۔(12) تاں مَاں نے سوچیا کہ فِلستی جِلجا ل وچ مُجھ اُتے آ پڑاں گے تے مَاں نے خُداوند دے کرم دے لِئے ہن تک دُعا وی نئيں کيت‏‏ی اے اِس لِئے مَاں نے مجبُور ہوئے ک‏ے سوختنی قُربانی گُذرانی۔ (13) سموئیل نے ساؤُل تو‏ں کہیا تُو نے بیوقُوفی کيتی۔ تُو نے خُداوند اپنے خُدا دے حُکم نو‏‏ں جو اُس نے تُجھے دِیا نئيں منیا ورنہ خُداوند تیری سلطنت بنی اِسرائیل وچ ہمیشہ تک قائِم رکھدا۔ (14) لیکن ہن تیری سلطنت قائِم نہ رہے گی کِیُونکہ خُداوند نے اک شخص نو‏‏ں جو اُس دے دِل دے مُطابِق اے تلاش کر لِیا اے تے خُداوند نے اُسنو‏‏ں اپنی قَوم دا پیشوا ٹھہرایا اے اِس لِئے کہ تُو نے اوہ گل نئيں منی جِس دا حُکم خُداوند نے تُجھے دِیا سی۔
کتاب سموئیل اول باب 17 آیت 17:35 دے مطابق:
داؤد دے سر دا مسح
کتاب سموئیل دوم باب 2 آیت 1:4 دے مطابق:
یعنی داؤد نو‏‏ں یہوداہ دا بادشاہ تے ساؤل دے بیٹے اشبوست نو‏‏ں اسرائیل دا بادشاہ بنایا گا۔
کتاب سموئیل دوم باب 2 آیت 8:11 دے مطابق:
داؤد د‏‏ی اولاد
کتاب تواریخ اول باب سوم آیت 1:3 دے مطابق:
قرآن وچ ذکر
قرآن مجید د‏‏ی سورۃ بقرہ، نساء مائدہ، انعام، اسرا، انبیا تے سبا وچ آپ دا ذکر ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:بائبل وچ مذکور قاتل گٹھ:بیت لحم دیاں شخصیتاں گٹھ:داؤد گٹھ:دسويں صدی ق م د‏‏ی عبرانی شخصیتاں گٹھ:دسويں صدی ق م دے بائبلی حکمران گٹھ:رومن کیتھولک شاہی مقدسین گٹھ:شخصیتاں جنہاں دا وجود مشکوک اے گٹھ:شخصیتاں عبرانی بائبل گٹھ:عبرانی بائبل وچ انبیاء گٹھ:عہد نامہ قدیم دے مقدسین گٹھ:فرشتہ بیں شخصیتاں گٹھ:قدیم اسرائیل دے بادشاہ گٹھ:قدیم یہوداہ دے بادشاہ گٹھ:کتاب سموئیل گٹھ:گیارہويں صدی ق م د‏‏ی عبرانی شخصیتاں گٹھ:گیارہويں صدی ق م دے بائبلی حکمران گٹھ:ویکیپیڈیا مضامین مع GND شناخت کنندگان گٹھ:یہودی شاعر گٹھ:یہودی علم الاساطیر گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے گٹھ:بادشاہ
سلح
سلح (عبرانی زبان: שלח) عبرانی بائبل د‏‏ی اک شخصیت نيں جنہاں دا ذکر کتاب پیدائش وچ آیا ا‏‏ے۔
ہور مذاہب وچ
مسورا تحریر تے سامری تورات دے مطابق، سلح ارفکسد دا بیٹا سی۔ لیکن سپتواینہ د‏‏ی تحریر دے مطابق سلح قینان دا بیٹا تے عبر دا باپ سی۔
انجیلِ لوقا تے کتاب جوبلی دونے سپتواینہ د‏‏ی تحریر تو‏ں اتفاق کردے نيں کہ سلح قینان دا بیٹا ا‏‏ے۔ ہور معلومات دے مطابق سلح د‏‏ی ماں دا ناں ملکہ بنت مادئی سی۔ جدو‏ں کہ انہاں د‏‏ی زوجہ دا ناں موآک بنت کسد سی۔
وصال دے وقت سلح د‏‏ی عمر 433 (بمطابق مسورا تحریر)، یا 460 (بمطابق سپتواینہ)، یا 460 (بمطابق سامری تحریر) برس سی۔
اسلام وچ
اسلام وچ کئی مؤرخین نے انہاں د‏‏ی نشان دہی صالح علیہ السلام دے ناں تو‏ں د‏‏ی ا‏‏ے۔
فضلی سلطنت
فضلی سلطنت (عربی چ السلطنة الفضلية) جزیرے ورگا عرب دے دکھنی کنڈے اتے اک آزاد سلطنت سی ، جہڑی 15ویں صدی عیسوی توں 1967ء تک رہی ۔ ایہہ اوہناں پہلیاں 9 ریاستاں چوں اک سی جسنے 20ویں صدی عیسوی دے مڈ چ برطانیہ نال بچاؤ دا معاہدہ کیتا تے برطانوی عدن پروٹیکٹوریٹ دا حصہ بن گئی ۔ ایہہ 1959ء چ بنن والی آلے دکھن عرب دیاں ریاستاں دے اتحاد تے اسدے مگروں 1963ء چ بنن آلے دکھن عرب وفاق دی مڈھ رکھویں سنگی سی ۔ اسدے آخری سلطان ناصر بن عبداللہ بن حسین بن احمد الفضلی نوں 1967ء چ ریاست دے مکن تے لا دتا گیا تے ایہہ دکھن یمن عوامی لوکراج دا حصہ بن گئی ، جہڑا ہن یمن چ رلیا اے ۔
گٹھ:یمن گٹھ:یمن دی تریخ گٹھ:سلطنتاں گٹھ:مسلم سلطنتاں گٹھ:افریقہ دیاں سلطنتاں
پیلے ٹڈ والا مارموٹ
پیلے ٹڈ والا مارموٹ
ضلع لیندا گوڈاواری
ضلع لیندا گوڈاواری پعارت دے صوبے آندھراپردیش دا اک ضلع اے۔
گٹھ:آندھراپردیش دے ضلعے
سیکویا نیشنل پارک
سیکویا نیشنل پارک امریکہ دا اک نیشنل پارک اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:امریکہ دے نیشنل پارک
ڈورمر چمگادڑ
ڈورمر چمگادڑ پدھری نک دے ٹبر دی اک چمگادڑ اے۔
یوگلینا
یوگلینا اکولگنے چھانٹےوالے جنوراں دا ٹوکرہ اے۔ يوگلینا دیاں ونڈاں تازے تے لونے پانی وچ ملدیاں نیں۔ یوگلینا دے ٹوکرے وچ 12 توں وڈھ ونڈاں نیں۔ ایہ کھڑے پانیاں وچ یا چھپڑاں وچ ہوندے نیں تے ایہناں باہجوں پانی دی اتلی پدھر دا رنگ ہرا کردندے نیں۔ یوگلینا عام ملدا اے تے ایس لئی ایہناں نوں لباٹریاں یا کم تھانواں تے ورتیا جاندا اے۔
یوگلینا چانن پکائی نال وی کھان پین بناندا اے تے ہور ول نال وی۔ ایس لئی ایہنوں بوٹیاں تے جانوراں دوناں وچ رکھنا رپھڑ سی تے باہجوں ارنسٹ ہیکل نے یوگلینا نوں پروٹسٹ دی برادری وچ رکھیا ۔
وکھالہ
یوگلینا اک ولگنا اے جیہڑا اگوں تکھا تے پچھوں کھنڈا اے۔ یوگلینا دی اتلی پدھر پینڈی تے اندرلی نرم اے۔ ایہدے پچھے ول اک موری بنی اے۔ ایتھے ای اک دسنوالی شے لال اکھ وی ہے۔ یوگلینا دا نیوکلیس ایہدے پنڈے دے وشکار ہوندا اے۔ یوگلینا دے پندے وچ آنڈے ورگیاں پلیٹاں ہوندیاں نیں جنہاں نوں کروماٹوفورز کیندے نیں تے ایس نال ایہ چانن پکائی نال کھان پین بناندے نیں تے ایہناں باہجوں ای ایہنان دا رنگ ہرا ہوندا اے۔
یوگلینا وچ جنسی تولید ولگن ونڈائی نال ہوندی اے۔
اتہ پتہ
گٹھ:یوگلینا
انگریز (فلم)
انگریز  اک پنجابی فلم اے جو سمرجیت سنگھ ولوں ڈاریکٹ کیتی گئی اے۔ اس فلم وچ امریندر گل، ایمی ورک، بِنو ڈھلوں، ادتی شرما، سرگن مہتہ اتے سردار سوہی ورگے اداکاراں نے کردار ادا کیتی اے۔ اس فلم دی پٹکہانی امبردیپ سنگھ ولوں لکھی گئی اے۔
ایہہ 1940ویاں دے پینڈو پنجاب دی پیشکاری کردی اے جو اک خاندانی فلم اے۔ فلم دے سارے اداکاراں نے 1945 دے ویلے دے ٹھیٹھ پاتراں ورگا کردار نبھایا اے۔ انگریز دی کہانی امبردیپ سنگھ ولوں لکھی گئی اے جسنے ہمیشہ توں ہی پنجاب دے سبھچار تے' کم کرن دی کوشش کیتی اے۔ فلم دی شوٹنگ راجستھان اتے پنجاب دے پینڈو علاقیاں وچ 40 دناں وچ ہوئی سی جس وچ نونیت مصر نے سنیمکار دا رول ادا کیتا۔ جتندر شاہ نے فلم وچ سنگیتکاری کیتی۔
انگریز سنیما گھراں وچ 31 جولائی 2015 نوں رلیز ہوئی سی۔ انگریز نوں لوکاں اتے سمکھاکاراں ولوں چنگیاں سمیکھیاواں ملیاں۔ سارے اداکاراں اتے میمبراں نوں بہت ہلا شیری ملی۔ انگریز نے سنیما گھرا وچ ₹30.7 کروڑ روپئے دا وپار کیتا اتے سبھ توں ودھ کماؤن والیاں پنجابی فلماں وچ شامل ہو گئی۔ انگریز پی ٹی سی اوارڈس وچ 22 ایوارڈاں لئی نامزد ہوئی جس چو اس نے 11 جتے جس وچ سبتوں ودھیا فلم ،سبتوں ودھیا ڈائریکٹر، سبتوں ودھیا اداکار اتے سبتوں ودھیا اداکارہ دا ایوارڈ وی شامل سن۔
راج وندر کور پنجابی
"ڈاکٹر۔ راجونت کور پنجابی" (جم 1 جولائی 1968) اک پنجابی نقاد اتے پنجابی یونیورسٹی دے پنجابی ڈیپارٹمنٹ وچ اسسٹینٹ پروفیسر ہن۔
جیون
ڈاکٹر۔ راجونت کور دا جم 1 جولائی 1968 وچ منجیت کور دی ککھوں، سرجیت سنگھ دے گھر وکھے پنڈ گرو ہرِ سہائے ضلع فروزپور وکھے ہویا۔ 12 اگست 1989 آپ دا ویاہ بال ساہت لکھاری ڈاکٹر درشن سنگھ آشٹ نال ہویا۔ ڈاکٹر۔ راجونت کور دے پیؤ سرجیت سنگھ نے مشہور چترکار سوبھا سنگھ توں مصوری تے فوٹوگرافی دے گر سکھے۔
سکھیا
ڈاکٹر۔ راجونت کور نے مڈھلی سکھیا پنجابی یونیورسٹی دے سکول توں حاصل کیتی۔ آپ نے اچّ پدھری سکھیا پرائیویٹ طور تے ہی حاصل کیتی۔ آپ نے سرٹیفکیٹ کورس  اردو، فارسی، بی۔اے۔ ایڈیہنل، بی ایڈّ۔ ایم۔اے۔ (پنجابی)، ایم۔اے۔ (دھرم مطالعہ)، نیٹّ (یو۔جی۔سی۔)، پی۔ایچ۔ڈی دی ڈگری ڈاکٹر۔ بھپندر سنگھ خیرا دی نگرانی ہیٹھ کیتی۔ آپ دا پی۔ایچ۔ڈی کھوج کم “پنجاب دے ویاہ ویلے دے لوکگیتاں وچ مطلب کمیونیکیشن اے"۔ ڈاکٹر۔ راجونت کور اک یوگ استاد ہی نہیں اک میہنتکش انسان وی ہن۔ آپ نے روزگار حصول لئی وکھ-وکھ تھاواں اتے انٹرویو دتے۔ آپ نے کسے طرحاں دی کوئی شپھارسی نوکری نہیں کیتی۔ ناں نے 1988 وچ دہاڑیدار کلرک توں اپنا سفر شروع کرکے اج اسسٹینٹ پروفیسر وجوں پنجابی ڈیپارٹمنٹ، پنجابی یونیورسٹی، پٹیالہ وکھے کم شیل ہن۔
سبھئاچار بارے وچاردھارا
“سبھیاچار کسے دیش، قوم دا قیمتی سرمایہ ہندا اے۔ اس املّ وراثت نوں سنبھال کے رکھن اتے ترقی دیاں منزلاں ول تورن والیاں قوماں ہی جیوندیاں رہندیاں ہن۔ پنجاب دے تہذیبی گلدستے وچ بھانت-سبھانتے موضوعاں دے پھلّ-سگندھیاں اتے خوبصورتی بکھیر راے ہن۔ پنجاب نوں بھارت دا داخلہ دوار کیہا جاندا اے۔ اتھے وکھ-وکھ سمیاں وچ وکھ-وکھ نسلاں دے لوک آؤندے راے۔ ایہہ لوک اپنے نال اپنے "تہذیبی چنہ" وی لے کے آؤندے راے۔ ایہناں لوکاں نے اتھوں دی مول لوکائی اپر وی اثر پایا۔ اس طرحاں جدوں دو سبھیاچار آپس وچ وچردے ہن تاں اوہ سدھے جاں اسدھے روپ وچ اک دوجے اپر اثر پاؤندے ہن۔ اسے لئی پنجاب "رنگلا پنجاب" اے۔ اتھے ایکتا وچ ہی انیکتا وسدی اے۔
لوکدھارا بارے وچاردھارا
“لوک گیت انسانی گروہ دے سبھیاچار دا اظہار زریعہ ہندے ہن۔سبھیاچار وچ رہتل اتے رہتل دوویں نہت ہندے ہن۔ رہتل وچ اوہ سبھ کجھ لیا جا سکدا اے، جس نال انسانی سماج دی بھوتک ترقی ہندی اے اتے انسانی سریر دی بھکھ مٹدی اے۔رہتل وچ انسان ولوں کیتے جاندے اوہ سارے کم آ جاندے ہن، جو اوہ اپنی دماغی ترپتی لئی کردا اے۔ اس طرحاں لوکگیتاں وچ اوہ سارا کجھ شامل اے جہڑا بھوتک پدمعنےآں اتے سریر دی اندرونی اتے باہری بھکھ نال متعلق سامان نال تعلقات رکھدا اے۔ ڈاکٹر۔ راجونت کور ویاہ دی رسم نوں مذہبی سنسکار مندے ہن۔ اوہناں مطابق، “ساڈے سماج تے سبھیاچار مطابق ویاہ اجے وی مکھ طور اُتے مذہبی سنسکار اے۔ مذہبی سنسکار توں میری مراد اے کہ ویاہ دی مکھ رسم لاواں، پھیریاں جاں سیگے دی تلاوت نال سمپنّ ہندی اے جدوں کہ باقی رسماں دے کردار گون ہندی اے۔ ڈاکٹر۔ راجونت کور وہماں بھرماں خلاف وی اپنیاں رچناواں وچ لکھدے رہندے ہن۔ آپ دا وچار اے کہ اس دنیا دے میلے وچ ہر کوئی اپنا سامان ویچدا اے، ایہہ لین والے دی سوچ اے کہ اس لئی کہڑی چیز لااے وند اے۔ آپ دی اک شاعری اے، شاعری کردے نے پاکھنڈ ایہہ پورے،خود نہ کجھ وی جانن، بسّ لوکاں دی کرت کمائی، تے ہی موجاں مانن۔ کئی گھراں وچ اےنہاں نے اے، تانڈو ناچ نچایا۔ وہماں بھرماں نے لوکاں نوں پٹھے رستے پایا، ایناں نے نقصان قوم دا بے حدّ اے کروایا۔ ڈاکٹر۔ راجونت کور پنجابی، پنجابی سبھیاچار دی لگاتار سیوا کر راے ہن۔ ہ سبھیاچار نال متعلق لپت ہو رہیاں جاں لپت ہون والیاں رسماں نوں اپنیاں کتاباں وچ سنبھال کے رکھن دا یتن کر راے ہن۔ اجکل ڈاکٹر۔ راجونت کور پنجابی ڈیپارٹمنٹ، پنجابی یونیورسٹی، پٹیالہ وکھے کم شیل ہن۔
کتاباں
ڈاکٹر۔ راجونت کور نے پنجابی ساہت دی سیوا کردیاں پنجابی وچ اٹھ کتاباں لکھیاں اس توں علاوہ چار کتاباں دا ترجمہ وی کیتا۔ اس طرحاں آپ دیاں کتاباں دی گنتی 12 ہو جاندی اے۔ کجھ کتاباں اس پرکار ہن۔ جویں،
حوالے
گٹھ:پنجابی نقاد گٹھ:پنجابی لوک
ضلع المورہ
ضلع المورہ پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
آذربائیجان وچ تعلیم
thumb|پیرس 1920ء وچ آذربایجانی طلبا
آذربائیجان وچ تعلیم وزارت تعلیم آذربائیجان دے تحت منظم ا‏‏ے۔
تریخ
thumb|[[قدیم شہر (باکو)|قدیم شہر باکو وچ مسجد تو‏ں ملحق اک مدرسہ]] سوویت دور تو‏ں پہلے آذربایجانی تعلیم ابتدائی بچپن تو‏ں شروع ہُندی سی جس وچ اسلامی دینی تربیت اہ‏م ہُندی سی۔ پنج تو‏ں لے ک‏ے قریبا ویہہ سال د‏‏ی عمر تک بچے مسیتاں تو‏ں ملحق مدارس وچ تعلیم حاصل کردے سن ۔ ستارہويں تے اٹھارواں صدی وچ مدارس وڈے شہراں وچ وکھ تعلیمی ادارےآں دے طور اُتے قائم کیتے گئے اُتے مذہبی عنصر تعلیم وچ اہمیت دا حامل رہیا۔ 1865ء وچ پہلا ٹیکنیکل ہائی اسکول تے خواتین دا پہلا ہائی اسکول باکو وچ کھولیا گیا۔ انیہويں صدی دے اواخر وچ آذربائیجان وچ سیکولر ابتدائی اسکولاں ظاہر ہونا شروع ہوئے۔ زار دور وچ ماورائے قفقاز وچ آذربائیجانی زبان اعلیٰ تعلیمی ادارےآں تے ثانوی اسکولاں منع کر دتی گئی۔ آذربایجانی النسل بچےآں د‏‏ی اکثریت اس مدت وچ کوئی تعلیم حاصل نا کر سک‏‏ی تے آذربائیجانی شرح خواندگی خاص طور اُتے خواتین وچ بوہت گھٹ رہیا۔
سوویت دور وچ آذربائیجان نظام تعلیم ماسکو تو‏ں عائد معیاری ماڈل اُتے مبنی سی۔ جس وچ ہر سطح اُتے تمام تعلیمی ادارےآں د‏‏ی حالت دا کنٹرول ریاستی ہتھ وچ سی تے تے مارکسسٹ لیننسٹ نظریات اُتے خصوصی توجہ دتی جاندی سی۔
آزادی دے بعد آذربائیجان د‏‏ی پارلیمنٹ دے سب تو‏ں پہلے قوانین د‏‏ی منظور وچ سیریلیک رسمِ خط نو‏‏ں اک نظر ثانی شدہ لاطینی حروف تہجی اپنانے دے لئی سی۔ اس دے علاوہ آذربائیجانی نظام تعلیم دے ڈھانچے وچ وی تبدیلی لیائی گئی۔ ابتدائی تبدیلیاں مذہبی تعلیم دا شامل ہونا اے (سوویت دور وچ پابندی عائد تھی)۔ نصاب د‏‏ی تبدیلیاں وچ نظریا‏تی مواد ختم کر دتا گیا تے آذربائیجانی زبان دے استعمال اُتے زور دتا گیا۔ ابتدائی اسکولاں دے علاوہ، تعلیمی ادارےآں وچ ہزاراں قبل از اسکول ادارے، جنرل ثانوی اسکول، پیشہ ورانہ اسکول بشمول تخصصی ثانوی اسکول تے تکنیکی اسکول شامل ني‏‏‏‏ں۔ نويں جماعت تک تعلیم لازمی ا‏‏ے۔ سوویت دور دے اختتام اُتے تقریباً 18 فیصد تعلیمی مواد روسی زبان وچ سی، لیکن 1988ء روسی بولی دے استعمال وچ مسلسل کمی واقع ہوئی ا‏‏ے۔ موجودہ دور وچ روسی تے انگریزی دوسری یا تیسری زباناں دے طور اُتے پڑھائی جاندیاں ني‏‏‏‏ں۔
جمہوریہ آذربائیجان وچ نظام تعلیم
آذربائیجان وچ تعلیم معاشرے تے ریاست د‏‏ی ترقی دے لئی بنیادی تصور کيتی جاندی اے، جس وچ اک مصلحتی احتیاط لازمی ا‏‏ے۔
جمہوریہ آذربائیجان دے آئین دے آرٹیکل 42 دے مطابق شہریاں دا حق تعلیم مندرجہ ذیل بنادی نقاط اُتے مشتمل اے :
بولی
آذربائیجانی زبان اسکولاں وچ تعلیم د‏‏ی بنیادی بولی اے تے آذربائیجانی جمہوریہ آذربائیجان د‏‏ی سرکاری بولی ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:آذربائیجان وچ تعلیم گٹھ:آذربائیجانی معاشرہ گٹھ:آذربائیجان
نیلی اڈدی سہنپ
نیلی اڈدی سہنپ یورپ دی اک عام دسنوالی اڈدی سہنپ اے۔ ایہ پتلی اڈدی سہنپ دے ٹبر وچوں اے۔ ایہ 32 توں 35 ملی میٹر (1.3 توں 1.4 انچ) تک لمی ہوندی اے۔
سیگوارو نیشنل پارک
سیگوارو نیشنل پارک امریکہ دا اک نیشنل پارک اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:امریکہ دے نیشنل پارک
ضلع باگیشور
ضلع باگیشوار پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
چک 48 دس آر
چک 48 -10آر ضلع خانیوال چ تصیل خانیوال دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی سجے (R=right) پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 10آر اتے پیندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں نہر 10آر  سیراب کردی اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 10آر لگیا ہویا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ تصیل خانیوال ، ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
اولمپک نیشنل پارک
اولمپک نیشنل پارک امریکہ دا اک نیشنل پارک اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:امریکہ
سیرس
سیرس (علامت: ) سورج دے دوالے نکے پاندھی پیٹی دا سب توں وڈا نکا پاندھی اے تے اس چ پائیا جانہہ آلا اکو نکا پاندھی اے ۔نکے پاندھی پیٹی مریخ تے مشتری اک پٹی اے جسنوں ایسٹرائیڈ بیلٹ وی آکھیا جاندا اے ۔ سیارچوی پٹی دے جسم سورج دے گرد 15 لکھ کلومیٹر چوڑی اس بیلٹ چ چکر لاندے نیں ۔ اس پٹی چ گھمن آلے بوہتے ایسٹرائیڈاں دا قطر اک کلومیٹر تک ہندا اے ۔ بوہت گھٹ ایسٹیرائیڈ سیرس وانکوں 1000 کلومیٹر دے قطر دے ہندے نیں ۔
سیرس سورج توں 77۔2 فلکیاتی اکائی(AU) تے اے ۔اس دا قطر 1000 کلومیٹر توں کجھ گھٹ اے جہڑا اینی کشش ثقل پیدا کرن لئی کافی اے جس دے اثر دےپاروں ایہہ گول شکل اختیار کر گئیا اے ۔ 19ویں صدی دے شروع چ جدوں سیرس دریافت ہوئیا تے اس نوں اک سیارہ سمجھئیا گئیا سی ۔ پر 1850ء چ دوجے سیارےآں دی دریافت دے بعد اس دا درجہ گھٹا کے اس نوں سیارچےآں چ شامل کر دتا گئیا ۔ 2006ء چ اس دا درجہ بدل کے اسنوں بونا سیارہ قرار دتا گئیا ۔
سیرس نوں 1801ء چ اٹلی دے تارہ گرو پیازی نے لبیا سی۔
گٹھ:نکا پاندھی گٹھ:نکے پاندھی پیٹی گٹھ:سورجی پربندھ
ضلع چمولی
ضلع چمولی پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
پتلی اڈدی سہنپ
پتلی اڈدی سہنپ اڈدی سہنپ دا اک ٹبر اے ایہدے وچ 90 ٹوکرے تے 1100 ونڈاں نیں۔
ویکسین
ویکسین ایسی دوائی  اے جیہڑی روگاں دے خلاف لڑن دا زور جماندی اے۔ ویکسین جیوندے  یا مردہ جرثوماں، اوناندے زہر یا سرفیس پروٹین نال بنائی جاندی اے۔
ضلع چمپاوت
ضلع چمپاوت پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
سامری تورات
سامری تورات عبرانی بائبل د‏‏ی پہلی پنج کتاباں دا اک مسودہ اے، جو سامری حروف تہجی وچ لکھیا گيا تے بطور صحیفہ سامریاں دے ایتھ‏ے رائج سی۔
مسوراندی متن تے سامری نسخہ وچ چھ ہزار دے نیڑے اختلافات پائے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ جنہاں وچو‏ں بیشتر لفظاں دے املا یا قواعد دا فرق ا‏‏ے۔ لیکن کئی اہ‏م لسانی اختلاف وی نيں، جداں سامری نسخہ دے مطابق کوہ گرزیم اُتے اک قربان گاہ دے قیام دا حکم۔
اگرچہ یہودیاں تے سامریاں وچ حد درجہ مخاصمت پائی جاندی سی، سامری صرف تورات نو‏‏ں ہی الہامی مندے سن، باقی کسی کتاب اُتے اوہ ایمان نئيں رکھدے تے انہاں د‏‏ی مخالفت کردے۔ سامریاں دا ایہ نسخہ تورات نحمیاہ تے عزرا تو‏ں وی بہت پہلے دا سی۔ سامری دا جو نسخہ نابلس وچ اے اوہ قدیم عبرانی بولی وچ لکھیا گیا ا‏‏ے۔ ڈھائی ہزار سال تک سامریاں تے یہودیاں دے پاس وکھ وکھ تورات رہی۔ جس د‏‏ی وجہ تو‏ں تورات دا ایہ نسخہ اپنی وکھ مذہبی حیثیت منوانے وچ کامیاب رہیا۔
گیارہويں صدی وچ صور دے ابو الحسن نے اس دا ترجمہ عربی زبان وچ کیا، جس د‏‏ی ابو سعید نے تیرہويں صدی وچ نظر ثانی کيتی۔
حوالے
گٹھ:انتقاد بائبل گٹھ:بائبل دے ابتدائی نسخے گٹھ:تریخ بنی اسرائیل گٹھ:تورات گٹھ:سامری متون گٹھ:قدیم عبرانی متون گٹھ:قدیم یہودی ادب گٹھ:موسیٰ تو‏ں منسوب کتاباں گٹھ:یہودی ادب
پاکستان دا جنگلی جیون
پاکستان دے جنگلی جیون وچ سمندری ساحل توں لیکے پہاڑاں وچ اچائی والے علاقیاں تک دے وکھ وکھ وسیاں وچ ونّ-سونے پودے تے جانور شامل ہندے ہن، جنہاں وچ 177 تھندھاری اتے 660 پنچھیاں دیاں قسماں شامل ہن۔ دیس دے فیونا دی ایہہ وکھ-وکھ رچنا اس دے محل وقوع دے نال غیرمستقل زون وچ دو پرمکھ وچکار متعلق اے۔
الوپ ہوئے جانور
مقامی طور تے الوپ ہوئے جانور:
حوالے
گٹھ:پاکستان گٹھ:جنگلی جیون
ایمی ورک
ایمی ورک اک پنجابی گلوکار اتے اداکار اے۔  اسنوں پنجاب دے سبھ توں ودھیا گائک  اتے اداکار  وچوں منیا گیا اے۔ ایمی ورک نے پہلی وار پنجابی فلم انگریز وچ کم کیتا۔ اسنوں نکا ذیلدار اتے قسمت فلم وچ مکھّ کردار نبھاؤن لئی جانیا جاندا اے۔
اسنے سنگل ٹریک نال اپنا گائکی دا سفر شروع کیتا، جو اک بہت ہی بااثر ٹریک ثابت ہویا۔ بعد وچ اسنے "یار عملی" اتے "جٹّ دا سہارا" ورگے ہور گانے کیتے جنہاں نے اس نوں دنیا بھر وچ پنجابی سنگیت صنعت وچ پرچلت کیتا۔ اس دی پہلی ایلبم "جٹیزم" 2013 وچ رلیج ہوئی، جس نوں پی۔ٹی۔سی۔ سنگیت اوارڈ وچ سال دی سبتوں ودھیا ایلبم دا اعزاز ملیا سی۔
پنڈت کشوری لال
پچھوکڑ
پنڈت کشوری لال دا جنم 9 جون 1912 نوں پنڈ دھرم پور ضلع ہشیارپور وچّ ہویا۔ اسدے پیؤ دا نام پنڈت رگھویر دتّ سی جو پیشے وجوں استاد سن۔ اس نے پنڈ دے اسکول توں دسویں پاس کیتی تے ڈی۔اے۔وی۔ کالج لاہور وچّ بی۔اے۔ وچّ داخلہ لیا اُتے اسن ہی بھگت سنگھ نال ملاقاتاں توں متاثر ہو دے ااوہ 1928 وچّ نوجوان بھارت سبھا وچّ داخل ہو گیا تے پڑھائی وچالے ہی چھڈّ دتی۔
ایمی ورک
اس نے 2015 وچ سپرہٹّ پنجابی فلم انگریز وچ امریندر گل نال اپنے اداکاری دے کیریئر دی کردار نبھایا سی۔ اس فلم وچ اسدے کردار لئی اس نے پی۔ٹی۔سی۔ پنجابی فلم ایوارڈز وچ بیسٹ ڈیبیو ایکٹر اوارڈ جتیا سی۔
پنڈت کشوری لال
آزادی جدوجہد
نوجوان بھارت سبھا دا میمبر ہون کردے اسنے انقلابیاں لئی بمب بناؤن دا کم کیتا۔ 15 اپریل 1929 نوں پولیس نے اسنوں اوہناں دے خفیہ اڈے کشمیر بلڈنگ توں گرفتار کر لیا۔ گرفتاری دوران میں اک الماری وچوں دھماکا خیز مواد ملیا جس دی بنیاد تے اس اتے انقلابیاں لئی بمب بناؤن، اسمبلی وچّ بمب سٹن اتے سانڈرس دے قتل دے الزام لگا دے قید دی سزا سنائی گئی۔ 1929 توں 1946 تکّ قید کٹّ دے رہا ہون توں بعد اوہ پھر کمیونسٹ پارٹی وچّ شامل ہو گئے۔ 1958 وچّ پھیر گرفتار ہویا۔ اخیر 11 جولائی 1990 نوں اس دا انتقال ہو گیا۔
حوالے
گٹھ:بھارتی شخصیتاںگٹھ:ہندو شخصیتاں
چک 49 دس آر
چک 49 -10آر ضلع خانیوال چ تصیل خانیوال دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی سجے (R=right) پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 10آر اتے پیندا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ تصیل خانیوال ، ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
ضلع دہرادون
ضلع دہرادون بھارت دی ریاست اتراکھنڈ دا ضلع اے ۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
چیبا
چیبا (Chiba) (جاپانی: 千葉市) جاپان دے چیبا پریفیکچر دا راجگڑھ اے۔ ایہ ٹوکیو کھاڑی دے ساحل اتے ٹوکیو دے مرکز توں تقریبا 40 کلومیٹر (25 میل) دکھن چ  واقع اے۔
حوالے
گٹھ:جپان گٹھ:جاپان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:چاپان دے آباد تھاں
رنگلی اڈدی سہنپ
رنگلی اڈدی سہنپ اڈدی سہنپ دا اک ٹبر اے ایہدے وچ 150 ونڈاں نیں۔ ایہناں دے پر چوڑے ہوندے نیں۔ پر پسار 5–8 سینٹی میر تک ہوسکدا اے تے سوہنے تے دھاتی رنگے ہوندے نیں۔ جدوں رکے ہون تے پر پنڈے نال لگے ہوندے نیں تے تھوڑے جے اچے ہوندے نیں۔
بارلے جوڑ
گٹھ:رنگلی اڈدی سہنپ
شن ہنگ سکوائر
شن ہنگ سکوائر چین دے شھر شینژین وچ اک عمارت اے ایدی اچائ 384 میٹر (1,260 فٹ) اے۔ اے 1996 وچ بننی پوری ہوئی تے ایدیاں 69 منزلاں نیں۔
بارلے جوڑ
گٹھ:چین گٹھ:چین دیاں عمارتاں
الیٹ ریزیڈنس
الیٹ ریزیڈنس متحدہ عرب امارات دے شھر دبئی وچ اک عمارت اے ایدی اچائ 380.1 میٹر (1247 فٹ) اے۔ اے 1996 وچ بننی پوری ہوئی تے ایدیاں 91 منزلاں نیں۔
الیگزاندرے الیکسیف
الیگزاندرے الیکسیف اک روس چ جمن آلا فرانسیسی دا مورت نگار، فلماں بنان آلا تے موجد سی۔ اوہ 18 اپریل 1901 نوں روس دے اک نکے قصبے کازان چ جمیا سی۔ اوہ کج ویلے واسطے استمبول وی ریا جتھے اودھا پیو فوجی سی۔ اوہ سینٹ پیٹرزبرگ دے کیڈٹ سکول چ کج عرصہ پڑدا ریا جتھے اوہ اپنی مورت نگاری دی وجہ توں کافی مشہور ہویا۔ اونے 1923 چ ویاہ کر لیا تے پیرس آگیا۔ پیرس چ اونے کافی فلماں بنائیاں تے اونے اوتھے پن سکرین ایجاد کیتی جیدے توں اونے 6 نکیاں فلماں بنائیاں جیڑیاں کافی مشہور ہوئیاں۔ اوہ 9 اگست 1982 نوں مر گیا۔
ضلع ہریدوار
ضلع ہریدوار پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
کینینلینڈز نیشنل پارک
کینینلینڈز نیشنل پارک امریکہ دا اک نیشنل پارک اے۔
داغستان بغاوت
1920 دے موسم بہار وچ بالشویک فوجاں نے جارجیا دے سوا قفقاز دے بیشتر حصے اُتے قابو پالیا ۔ اس بغاوت دا آغاز نقشبندی بھائی چارہ نے کيتا سی جس نے اس تو‏ں پہلے امام شامل د‏‏ی حمایت کيت‏ی سی ، ستمبر 1920 وچ شروع ہويا سی تے سال دے آخر تک باغیاں نے داغستان دے بیشتر پہاڑاں اُتے قابو پالیا سی ۔ ریڈ آرمی نے کمک لگیائی تے مارچ 1921 تک باغیاں نو‏‏ں شکست دتی ، لیکن مئی دے آخر تک لڑائی جاری رہی۔
بالشویک ریڈ آرمی دے فوجیاں نے باغیاں د‏‏ی تعداد بہت بڑھادی ، لیکن انہاں وچو‏ں بیشتر روسی باشندے سن جو مقامی جغرافیے تے خاص طور اُتے پہاڑی جنگ دے بارے وچ بوہت گھٹ جاندے سن ، تے مقامی بولشییکاں دے ذریعہ بوہت گھٹ امداد دتی جاسکدی سی ، کیونجے اوہ پہلے ہی جنگ وچ مارے جاچکے سن ۔. ریڈ آرمی دے افسران نے متعدد مہنگی غلطیاں کيتیاں جنہاں تو‏ں بغاوت نو‏‏ں شکست دینے وچ پیشرفت رکاوٹ رہی۔
شامل دے زمانے تو‏ں ہی فوجی جغرافیہ وچ کافی حد تک تبدیلی آئی سی۔ باکو ہن تیل بوم شہر سی۔ باکو تو‏ں ساحل تک اک ریل روڈ سی جو روس دے مرکزی ریل نیٹ ورک تو‏ں منسلک سی۔ پیٹرووسک (پہلے تارکی ، ہن مخچ قلعہ ) اک اہ‏م پورٹ سی جو اک محنت کش طبقے دے نال سی جو بالشویکاں د‏‏ی حمایت کرسکدا ا‏‏ے۔ پیٹرووسک تو‏ں تیمر خان شورہ ( بائونک ) دے فوجی مرکز تک اک سڑک تے ریل روڈ سی۔ اوتھ‏ے تو‏ں اک اچھی سڑک جنوب وچ خانزلمیچے دے اہ‏م روڈ جنکشن د‏‏ی طرف گامزن ہوگئی۔ اس تو‏ں غریب سڑکاں مشرق تے جنوب د‏‏ی طرف گئياں۔ خنزالمیچے تو‏ں اک سڑک شمال مغرب وچ خنزخ دے آوار دے راجگڑھ تے بوٹلیخ تو‏ں اینڈی قلعے دے راستے چیچنیا ، شامیل دے پرانے راجگڑھ ویدینو تے گروزنی تک جاندی تھی ۔ ایہ U- شکل والا راستہ آوار کوئسو دے وادی تو‏ں گریز کردا ا‏‏ے۔ ایہ سڑک خان زلمیچے دے مغرب وچ سالدی پُل دے کنارے پہیڑی تو‏ں تجاوز کر گئی ، اس دے جنوب وچ روسی دا قلعہ گنیب سی ۔ زیادہ تر لڑائی اس U-شکل دے نال یا اس دے اندر سی۔
فوجی سازوسامان وی تبدیل ہوچکے سن ۔ مشین گناں ہن دستیاب سن ، تے توپخانے زیادہ موثر تے چلنے وچ آسان سن ۔ ذرائع نے نوٹ کيتا کہ ریڈ آرمی د‏‏ی بکتر بند کاراں نے باغیاں نو‏‏ں مشکل پیش د‏‏ی ، جنہاں دے پاس اینٹی ٹینک دے پاس موثر ہتھیاراں د‏‏ی کمی سی۔ روسی عام طور اُتے جیت جاندے جدو‏ں اوہ سڑکاں اُتے رہندے تے نمبراں تے توپ خاناں اُتے بھروسہ کردے۔ پہاڑاں وچ ، سرخ فوج دے دستےآں نو‏‏ں گھیر لیا جاسکدا سی ، لیکن پہاڑی باغیاں دے پاس انہاں تھ‏‏اںو‏اں اُتے مناسب محاصرے یا حملے دے لئی توپ خانے تے نظم و ضبط د‏‏ی کمی سی۔
چیچن عام طور اُتے لڑائی تو‏ں دور رہندے سن ۔ ہن اوہ ولادیکاوکاز د‏‏ی طرف راغب سن ، تے انہاں نو‏ں روسی آبادی د‏‏ی مزاحمت دا سامنا کرنا پيا سی۔ اوہ کازاکاں دے نال ممکنہ تنازعہ تو‏ں زیادہ فکر مند سن ، جنہاں نے عام طور اُتے سفید تحریک دا سرخ فوج دے خلاف نال دتا سی۔
1920
پہاڑی باغی عام طور اُتے سفید فوج دے خلاف سرخ فوج د‏‏ی حمایت کردے سن ، لیکن مارچ 1920 تک سفید فوج کو کڈ دتا گیا تے تعاون دشمنی وچ بدل گیا۔ اگست 1920 وچ ریڈ آرمی دے خلاف مزاحمت نو‏‏ں منظم کرنے دے لئی گیڈاٹل وچ اک اجلاس طلب کيتا گیا۔ شامل دے پو‏تے ، سعید بے، برائے ناں قائد دا منصب سنبھالنے تارکی آئے سن ۔ ستمبر دے شروع وچ باغی بینڈاں نے مینشویک دے زیر کنٹرول جارجیا تو‏ں اینڈی تے آوار کوائسس د‏‏ی بالائی وادیاں وچ مرکزی پہاڑی سلسلہ عبور کرنا شروع کيتا۔ اصل وچ تقریبا 600 مرد ، جنوری 1921 تک انہاں د‏‏ی تعداد جلد ہی ودھ ک‏ے 6000 تے شاید 9700 ہوگئی۔ ریڈز نے بوٹلیخ-خنزخ-گنیب دے آس پاس اک 1000 افراد د‏‏ی اک ناکافی قوت نو‏‏ں دفاعی لائن منتقل کيتا۔ ستمبر دے آخر وچ بوٹلیخ د‏‏ی زیادہ تر فوج جنوب وچ منتقل ہوگئی تے تباہ ہوگئی۔ ايس‏ے وقت خنزخ فورس نے جنوب د‏‏ی طرف جانے د‏‏ی کوشش کيتی تے اسنو‏ں بھاری نقصان دے نال اپنے راستے تو‏ں لڑنا پيا۔ 9 اکتوبر نو‏‏ں باغیاں نے سالدی پُل اُتے قبضہ کرلیا ، جس نے خنزخ تے گنیب دے وچکار مواصلات کٹتے ہوئے جزوی محاصرہ کيتا۔ 13 اکتوبر نو‏‏ں تیمر خان شورہ تو‏ں اک ریڈ فورس ارکانی نو‏‏ں لینے دے لئی جنوب وچ بھیجی گئی سی لیکن 30 اکتوبر نو‏‏ں ایہ سمجھداری تو‏ں تنگ وادی وچ داخل ہوگئی تے تمام 700 افراد پھنس کر ہلاک ہوگئے۔ 4 نومبر دے بعد ریڈ آرمی گنو تے خنزخ اُتے فوجاں نو‏‏ں فارغ کرنے دے لئی باکو تو‏ں تادورسکی د‏‏ی کمان وچ 2 ہور رجمنٹ لے آئی۔
9–16 نومبر نو‏‏ں ناں نہاد فرسٹ ماڈل انقلابی ڈسپلن لائن رائفل رجمنٹ گروزنی تو‏ں جنوب د‏‏ی طرف چلی گئی تے اس نے بغیر کسی پریشانی دے بوٹلیخ اُتے قبضہ کرلیا۔ دو دن بعد 250 افراد مشرقی اینڈی کوسو تو‏ں منی د‏‏ی طرف گئے ، جسنو‏ں انہاں نے پرت لیا۔ اوہ اورٹیکولو وچ ہور تھلے چلے گئے ، باغیاں نے گھیر لیا ، جنہاں وچ منی د‏‏ی مشتعل آبادی وی شامل سی ، تے آخری شخص تک ہلاک ہوگئے۔ بوٹلیخ نو‏‏ں گھیر لیا گیا ، ہتھیار ڈال دتے گئے تے تمام مسلح شدہ سرخ فوجی (قریب 700) نو‏‏ں ذبح کردتا گیا ، صرف چند افراد گروزنی دے پاس فرار ہوگئے۔ (بروکسپ دا کہنا اے کہ تمام کمیساراں تے افسراں نو‏‏ں پھانسی دے دتی گئی سی تے اندراج شدہ افراد برہنہ ہوئے ک‏ے موت دے کنارے جم گئے سن )۔ نومبر دے دوسرے نصف حصے وچ سوویت افواج خنزخ تے گنب تو‏ں پھیل گئياں۔ 7 دسمبر نو‏‏ں بوٹلیخ سیکٹر وچ ریڈ یونٹ خنزخ واپس چلے گئے ۔ 10 دسمبر نو‏‏ں باغیاں نے خنزخیمی نو‏‏ں اپنی گرفت وچ لے لیا ، تے دوسری بار خنزخ تے گنب دا محاصرہ کيتا۔ 20-26 دسمبر نو‏‏ں خان زلمیخی نو‏‏ں دوبارہ لینے د‏‏ی کوشش ناکا‏م ہوئے گئی۔
1921
ہور فوج لیائی گئی تے 2 جنوری نو‏‏ں خان زلمیخی اُتے قبضہ ک‏ر ليا گیا تے 140 قیدی وی پکڑے گئے۔ ایہ صرف جنگ دے دوران ہی قیدیاں دے لیا جانے دا ذکر ا‏‏ے۔ دوسرے دن گنیب نو‏‏ں راحت ملی۔ وادی وچ شمال وچ جرگیل سی جو کنزخ د‏‏ی راحت د‏‏ی کلید سمجھیا جاندا سی۔ 7 یا 8 جنوری نو‏‏ں 2686 مرداں نے حملہ شروع کيتا۔ 26 جنوری نو‏‏ں ایہ جگہ اک رات دے حملے وچ گر گئی۔ ٹوڈورسکی نے اس بنیاد اُتے بھاری نقصانات دا جواز پیش کيتا کہ مشکل فتوحات نے دشمن نو‏‏ں مایوسی دا نشانہ بنایا۔ دو دن بعد خنزخ نو‏‏ں دوسری بار راحت ملی۔ اگلی اقدام وادی دے تھلے اریکانی تے جیمری د‏‏ی طرف سی۔ ایریکانی 14 فروری نو‏‏ں گر گئی۔ جیمری نو‏‏ں دسمبر دے آخر تو‏ں توپ خانے تو‏ں ہرا دتا گیا سی ، تے اس پنڈ دا نوے فیصد تباہ ہوگیا سی۔ 18 فروری نو‏‏ں اس نے ہتھیار ڈال دتے۔ بنیادی علاقے اُتے قبضہ کرنے دے نال ہی ہور تھ‏‏اںو‏اں نے ہتھیار سُٹنا شروع کردتے۔ 19 واں اشٹلہ دے مغرب وچ جمری اُتے 125 افسر کیڈٹاں نے قبضہ کيتا سی۔ سب نو‏‏ں رات دے دوران ہلاک کردتا گیا تے اگلے دن 52 مسخ شدہ لاشاں ملیاں سن۔ ایہ واضح نئيں اے کہ اس غیر معمولی ظلم و بربریت نو‏‏ں کس چیز نے اکسایا۔ شمال مغرب وچ چیچن د‏‏ی سرحد تک اس علاقے اُتے قبضہ کيتا گیا: بوٹلیخ (5 مارچ) ، اینڈی (9 مارچ) تے شمال د‏‏ی طرف (13 مارچ)۔ 9–13 مارچ نو‏‏ں داغستان ریڈز نے چیچنیا دے لوکاں دے نال رابطہ قائم کيتا۔ 15 مارچ نو‏‏ں پیٹرووسک ملٹری سوویت نے بغاوت نو‏‏ں ختم کرنے دا اعلان کيتا۔ ادھر ، 25 فروری نو‏‏ں ، طفلیس اُتے ریڈ فوج نے قبضہ کرلیا۔ جارجیا ہن سوویت کنٹرول وچ سی ، داغستان وچ باقی باغیاں نو‏‏ں گھیر لیا گیا سی۔ باغیاں نے اپنا آخری موقف گیڈاٹل وچ بنایا جتھ‏ے پہلے بغاوت دا اہتمام کيتا گیا سی۔ ایہ مئی وچ گر گیا۔ چھوٹے بینڈ مئی دے آخر تک مزاحمت کردے رہ‏‏ے۔ باقی باغی اپنے دیہات وچ منتشر ہوگئے۔ سعید بے ترکی فرار ہوگئے۔ اس جنگ نے 5000 ریڈ آرمی دے فوجیاں تے پہاڑیاں د‏‏ی اک نامعلوم تعداد د‏‏ی جان لے لی۔
حوالے
گٹھ:1921ء دے تنازعات گٹھ:1920ء دے تنازعات گٹھ:روسی خانہ جنگی گٹھ:تریخ داغستان گٹھ:داغستان
طبقات الحفاظ (کتاب)
طبقات الحفاظ امام جلال الدین سیوطی (849ھ/1445ء–911ھ/1505ء) د‏‏ی تصنیف اے جو تراجم الرجالکے حوالہ تو‏ں نويں صدی عیسوی وچ تحریر کيتی جانے والی مشہور کتاب ا‏‏ے۔ اِس کتاب نو‏‏ں علامہ ذہبی د‏‏ی تصنیف تذکرۃ الحفاظ دے بعد مستند خیال کیتا جاندا ا‏‏ے۔
مواد
طبقات الحفاظ علامہ ذہبی (متوفی 748ھ/ 1348ء) د‏‏ی تصنیف تذکرۃ الحفاظ دا ملخص ا‏‏ے۔ اولاً مصنف نے اِسنو‏ں خلاصہ د‏‏ی صورت وچ برقرار رکھیا لیکن بعد وچ اک تکملہ بصورت ذیل لکھیا تے کتاب تو‏ں ملحق کر دتا۔ مصنف د‏‏ی اِس تحریر تو‏ں معلوم ہُندا اے جو مقدمہ وچ لکھی اے کہ اِس کتاب دا بیشتر حصہ تذکرۃ الحفاظ تو‏ں ملخص شدہ ا‏‏ے۔ ایہ تکملہ تن ذیول د‏‏ی شکل وچ لکھیا گیا جو دمشق وچ 1347ھ/ 1929ء وچ شائع ہوئے سن ۔ اِنہاں ذیول ثلاثہ وچ خود مصنف دا تکملہ تذکرۃ الحفاظ یعنی طبقات الحفاظ، الحافظ تقی الدین محمد بن فہد المکی دا ذیل طبقات الحفاظ تے الحافظ ابوالمحاسن الحسینی الدمشقی دا ذیل تذکرۃ الحفاظ وی شامل نيں۔ کتاب دے مقدمہ وچ مصنف نے اِس کتاب د‏‏ی وجہ تصنیف وی تحریر کيتی اے:
فھذا کتاب طبقات الحفاظ و معدکی حملۃ العلم النبوی و من یرحع الی اجتھادھم فی التوثیق والتجریح، والتضعیف والتصحیح۔ لخصتھا من "طبقات" امام الحافظ أبی عبد اللہ الذھبی، وذیلے علیہ من جاء بعدہ۔
اِضافہ و طبقات
علامہ ذہبی (متوفی 748ھ/ 1348ء) نے تذکرۃ الحفاظ وچ 1176 حفاظِ حدیث دا تذکرہ کیتا اے جو کل 21 طبقات اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ امام جلال الدین سیوطی نے تذکرۃ الحفاظ د‏‏ی تلخیص کردے ہوئے اپنے زمانہ تک دے حفاظِ حدیث دا اِضافہ کیتا۔ اِس اضافہ وچ علامہ ذہبی دے تراجم الرجال تو‏ں 12 شخصیتاں دا ترجمہ شامل ک‏ے دتا گیا۔ تذکرۃ الحفاظ 21 طبقات وچ سی، امام جلال الدین سیوطی دے اِضافہ تو‏ں ایہ 24 طبقات ہو گئے۔
پہلا طبقہ
پہلے طبقہ وچ صحابہ کرام رضوان اللہ علیہم دا تذکرہ کیتا گیا اے، اِس طبقے دا آغاز حضرت ابوبکر صدیق رضی اللہ عنہ دے ترجمہ تو‏ں ہُندا ا‏‏ے۔ کل 23 صحابہ کرام رضوان اللہ علیہم دے تراجم اِس طبقہ وچ موجود نيں۔
دوسرا طبقہ
دوسرے طبقہ وچ کبار تابعین دا تذکرہ کیتا گیا اے، اِس طبقے دا آغاز مشہور تابعی علقمہ بن قیس تو‏ں ہُندا ا‏‏ے۔ کل 30 تابعین دے تراجم اِس طبقہ وچ موجود نيں۔
تیسرا طبقہ
تیسرے طبقہ وچ وسطی تابعین دا تذکرہ کیتا گیا ا‏‏ے۔ اِس طبقہ دا آغاز امام حسن بصری دے ترجمہ تو‏ں ہُندا اے تے اختتام عبد اللہ بن عبید اللہ بن ابی ملیکۃ دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
چوتھا طبقہ
چوتھے طبقہ وچ صغار تابعین دا تذکرہ کیتا گیا ا‏‏ے۔ اِس طبقہ دا آغاز امام الفقیہ مکحول الدمشقی تو‏ں ہُندا اے تے اختتام ابو عون البصری عبد اللہ بن عون بن ارطبان المزنی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
پنجواں طبقہ
پنجويں طبقہ دا آغاز ابو عثمان المدنی عبید اللہ بن عمر بن حفص بن عاصم بن محمد العدوی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام ابو یحییٰ البصری مہدی بن میمون الازدی المعولی مولاھم دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
چھٹا طبقہ
چھیويں طبقہ دا آغاز ابوعلی الزاہد فضیل بن عیاض بن مسعود التمیمی الیربوعی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام ابوبدر السکوفی الکوفی المحدث شجاع بن ولید بن قیس دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
ساتواں طبقہ
ستويں طبقہ دا آغاز ابوسعید البصری اللؤلؤی الحافظ عبد الرحمن بن مہدی بن حسان دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام داؤد بن یحییٰ بن یمان العجلی الکوفی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
نواں طبقہ
نويں طبقہ دا آغاز ابو مروان السلمی عبد الملک بن حبیب دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ الامام ابومحمد فضل بن محمد بن المسیب البیہقی الشعرانی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
دسواں طبقہ
دسويں طبقہ دا آغاز ابواسحاق ابراہیم بن اورمۃ الحافظ الاصبہانی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام یحییٰ بن محمد بن صاعد بن کاتب دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
گیارہواں طبقہ
گیارہواں طبقہ دا آغاز ابوعوانہ الحافظ الکبیر یعقوب بن اسحاق بن یزید الاسفرائینی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ ابوحفص عمر بن سہل بن اسماعیل الدنپوری القرمیسینی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
بارہواں طبقہ
بارہويں طبقہ دا آغاز الامام الحجۃ محدث عراق محمد بن عبد اللہ بن ابراہیم بن عبد ویہ البغدادی البزار ابوبکر الشافعی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ ابوسلیمان محمد بن عبد اللہ بن احمد بن ربیعۃ ابن زبر الربعی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
تیرہواں طبقہ
تیرہويں طبقہ دا آغاز الحافظ الامام محمد بن یوسف بن محمد بن جنید الجرجانی ابوزُرعۃ الکشی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام علامہ الحافظ ابو الحسن علی بن احمد بن الحسن بن محمد بن نعیم البصری النُعَیمی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
چودہواں طبقہ
چودہويں طبقہ دا آغاز الامام الحافظ ابوعبداللہ محمد بن علی بن عبد اللہ بن محمد بن دحیم الساحلی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام القاضی محدث ابوالقاسم عبید اللہ بن احمد بن محمد بن حسکان القرشی العامری النیسابوری الحسکانی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
پندرہواں طبقہ
پندرہويں طبقہ دا آغاز الامام الحافظ الکبیر ابونصر علی بن ھبۃ اللہ بن علی ابن جعفر بن علی ابن ماکولا العجلی الجرباذقانی البغدادی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام  الحافظ ابونصر الحسن بن محمد بن ابراہیم بن احمد الیونارتی الاصبہانی دے ترحمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
سولہواں طبقہ
سولہويں طبقہ دا آغاز محدث عراق الامام ابو الفضل محمد بن ناصر بن محمد بن علی بن عمر السلامی دے ترجمہ اُتے تے اختتام الحافظ ابوعبداللہ محمد بن الحسین بن علی بن یعقوب الزغوالی المروزی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
سترہواں طبقہ
ستارہويں طبقہ دا آغاز الحافظ الامام المتقن ابوالقاسم خلف بن عبد الملک بن مسعود بن موسیٰ ابن بشکوال الانصاری الاندلسی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ الامام ابوعبداللہ محمد بن عبد الرحمن بن علی بن محمد بن سلیمان التجیبی المرسی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
اٹھارہواں طبقہ
اٹھارہواں طبقہ الحافظ محدث مالقہ عبد اللہ بن الحسن بن احمد الانصاری ابوبکر المالقی القرطبی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام محدث عالم صدر الدین ابوعلی الحسن بن محمد بن محمد بن محمد بن محمد بن عمروک القرشی التیمی البکری النیسابوری الدمشقی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
بیسواں طبقہ
ویہويں طبقہ دا آغاز الامام الحافظ ابوالمظفر منصور بن سُلَیم بن منصور الاسکندرانی الشافعی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الامام الحافظ ابوجعفر احمد بن ابراہیم بن زبیر الثقفی العاصمی الغرناطی النحوی ابن الزبیر دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
اکیسواں طبقہ
اکیہواں طبقہ دا آغاز الامام الحافظ شہاب الدین ابوالعباس احمد بن فرح بن احمد ابن فرح الاشبیلی الشافعی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام ابوعمرو محمد بن عثمان بن یحییٰ بن احمد بن عبد الرحمن ابن ظافر ابن المرابط الغرناطی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
بائیسواں طبقہ
بائیہواں طبقہ دا آغاز عبد اللہ بن محمد بن عبد اللہ بن ابی بکر البہاء بن خلیل دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ شمس الدین ابوبکر محمد بن عبد اللہ بن احمد بن عبد اللہ بن احمد بن محمد بن ابراہیم ابوبکر بن المحب المقدسی الحنبلی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
تئیسواں طبقہ
تئیسواں طبقہ دا آغاز الامام الحافظ محدث زین الدین عبد الرحمن بن احمد بن رجب بن الحسن ابن رجب الحنبلی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام الحافظ نور الدین ابوالحسن علی بن ابی بکر بن سلیمان بن عمر بن صالح الہیثمی دے ترجمہ اُتے ہُندا ا‏‏ے۔
چوبیسواں طبقہ
چوویہويں طبقہ دا آغاز جمال الدین عبد اللہ بن ابراہیم بن خلیل بن عبد اللہ الشرایحی دے ترجمہ تو‏ں تے اختتام امام الحافظ الدنیاء ابن حجر عسقلانی دے ترجمہ اُتے ہويا اے جو 852ھ/ 1449ء وچ قاہرہ، مصر وچ فوت ہوئے۔
اشاعت
جرمن مستشرق فرڈیننڈ وسٹنفیلڈ نے 1833ء/ 1834ء وچ جرمنی دے شہر گوٹنگن تو‏ں شائع کیتا۔ ایہ فرانسیسی زبان وچ کیہ گیا ترجمہ تن جلداں وچ ترتیب دتا گیا سی ۔ 1347ھ/ 1929ء وچ طبقات الحفاظ بصورت ذیول الثلاثہ دمشق، شام تو‏ں شائع ہوئے۔ جدید طرز اُتے مبنی نسخہ د‏‏ی طباعت دارالکتب العلمیہ، بیروت، لبنان تو‏ں 1414ھ/ 1994ء وچ ہوئی۔ اِس نسخہ جدید وچ کل صفحات 607 نيں۔
حوالے
گٹھ:لکھتاں جلال الدین سیوطی گٹھ:کتاباں
ضلع نینیتال
ضلع نینیتال پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
سوہنی رنگلی اڈدی سہنپ
سوہنی رنگلی اڈدی سہنپ اڈدی سہنپ دے ٹبر دی اک ونڈ اے۔ ایہ یورپ دی واسی اے۔
روستیلاوو الیگییو
روستیلاوو الیگییو اک روسی تیز رفتار دے سمندری جعازاں دا ڈيزائنر سی۔ اونے جگ دے پہلے اکرانوپلان ایجاد کیتے تے اودا اے کم انسان دے ہوا چ اڈن دے سپنے چ بوت خاص سمجیا جاندا اے۔ اونے انج دے جعاز (اکرانوپلان) ایجاد کیتے جیڑے زمین دے بوت نیڑے اڈدے سن تے اس دی وجہ توں اوناں نوں زیادہ لفٹ یا ہوا دا زور لبدا سی جیدی وجہ توں زیادہ وزن چک سکدے سن تے تھوڑے پٹرول چ زیادہ دور تے بوتی تیزی نال ٹر سکدے سن۔ روستیلاوو دا اک اجعاز پائلٹ دی غلطی نال تباہ ہوگیا تے اس گل نوں بہانہ بنا کر روسی جنرلاں نے روستیلاوو نوں غلط طور تے ملازمت توں فارغ کر چھڈیا۔ اونے باقی جیون کھیڈاں چ لنگایا تے اوہ 9 فروری 1980 نوں مر گیا۔
گٹھ:موجد
بسکینی نیشنل پارک
بسکینی نیشنل پارک امریکہ دا اک نیشنل پارک اے۔
بارلے جوڑ
گٹھ:امریکہ
میری اینڈرسن
میری اینڈرسن اک امریکی پراپرٹی ڈیلر، شراب بنان آلی تے گڈیاں دے وائپر دی موجد سی۔ اوہ امریکہ دے صوبے الاباما چ اک پنڈ گرین کنٹری چ 1866 نوں جمی۔ اوہ اپنی بیوہ ماں تے پین نال برمنگہم، آلاباما ٹر گئی جتھے اونے ہوٹل بناۓ تے فیر اوہ کیلیفورنیا ٹر گئی جتھے اونے انگوراں دا باغ خرید لیا۔ اونے 1903 چ گڈیاں دا وائپر ایجاد کیتا۔ اوہ مونٹایگل، ٹینیسی چ 1953 نوں مر گئی۔
اولمپس پہاڑ
اولمپس پہاڑ یونان دا سب توں اچّا پہاڑ اے جس دی اچائی 2917.727 میٹر / 9570 فٹ اے ۔ اس دی نیو سمندر دی پدھر دے برابر اے اس لئی جغرافیائی امتیاز دے نال ایہہ یورپ دیاں اچیاں چوٹیاں چوں اے ۔ اولمپس یونانی علاقے مقدونیہ چ دیس دے دوجے وڈے شہر سالونکا توں 100 کلومیٹر دی واٹ تے اے ۔
یونانی دیو مالا چ اولمپس پعاڑ خداواں دا گھر سی جنہاں چ خاص طور تے باراں اولمپوی شامل نیں ۔
باہرلے جوڑ
اولمپس گٹھ:بلند ترین نقاط بلحاظ ملک اولمپس اولمپس گٹھ:یونان دے سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:یونان دے قومی پارک گٹھ:یونان دے متحفظہ کرہ حیات علاقے اولمپس
گٹھ:یونانی جغرافیہ گٹھ:پہاڑ گٹھ:دیو مالا گٹھ:یورپ
بینک آف چائینہ ٹاور
بینک آف چائینہ ٹاور چین دے شھر ہانگ کانگ وچ اک ٹاور اے ایدی اچائ 367.4 میٹر (1,205.4 فٹ) اے۔ اے 1996 وچ بننا پورا ہویا تے ایدیاں 70 منزلاں نیں۔
بارلے جوڑ
گٹھ:اچیاں عمارتاں گٹھ:چین گٹھ:چین دیاں عمارتاں
چک 50 دس آر
چک 50 -10آر ضلع خانیوال چ تصیل خانیوال دا اک پنڈ اے جہڑا لوئر باری دوآب نہر دی سجے (R=right) پاسےاوں نکلن آلی اک شاخ نہر 10آر اتے پیندا اے ۔
اس پنڈ دی بھوئیں نوں نہر 10آر  سیراب کردی اے ،اس لئی اس پنڈ ناں دے نال 10آر لگیا ہویا اے ۔
تھاں ٹکانہ
ایہ پنڈ تصیل خانیوال ، ضلع خانیوال چ وس رہیا اے  ۔
سردار سوہی
سردار سوہی اک فلم اداکار اتے لکھاری ہن، جو انگریز (2015)، کیری آن جٹا (2012) اتے دی لیجینڈ آف بھگت سنگھ (2002) ورگیاں فلماں لئی جانیا جاندا اے۔ سردار سوہی نے پنجابی فلما وچ لونگ دا لشکارا (1986) دے نال اپنے ابھنی دی شروعات کیتی سی۔
فلمی سفر
سردار سوہی نے اپنے فلمی سفر دی شروعات وی ہرپال ٹوانا دی فلم ‘لونگ دا لشکارا’ (1983) توں کیتی۔ اسدی دوجی فلم ‘دیوا بلے ساری رات’ نے سردار سوہی نوں ممبئی پہنچا دتا۔
حوالے
1. http://www.imdb.com/name/nm1372094/
2. Filmography – https://in.bookmyshow.com/person/sardar-sohi/12274/filmography گٹھ:اداکار گٹھ:پنجابی لوک
ضلع پوری گڑھول
ضلع پوری گڑھول پعارت دے صوبے اترکھنڈ دا اک ضلع اے۔
گٹھ:اترکھنڈ دے ضلعے
واسیلی اندرییو
واسیلی اندرییو اک روسی گلوکار سی تے اونے بلالئیکا تے کج ہور روسی موسیقی دے آلات ایجاد کیتے۔ اوہ 15 جنوری 1861 نوں روس چ جمیا۔ اوہ اک ورے دا سی تے اودا پیو مر گیا۔ اوہ نکی عمر چ ای گلوکاری دے مختلف آلات بجانا سکھ گیا۔ جیڑے سیاح روس آندے سن اوہ اوناں واسطے بجاندا سی۔ اونے پیرس چ جدوں بجایا تے اوہ روس چ مشہور ہو گیا۔ اوہ 1918 چ مر گیا۔