موسی_ابن_عمران
فلق بحر
بنی اسرائیل رعمسیس تو‏ں سکات تے اوتھ‏ے تو‏ں ایتام تے فیر مڑ کر مجدال تے بحر احمر دے درمیان وچ فی ہخیروت دے پاس بعل صفون دے سامنے خیمہ زن ہوچکے سن بنی اسرائیل دے اس پورے سفر وچ خدا انہاں دے نال رہیا تے اوہ نورانی ستون د‏‏ی تجلی دے نال رات وچ وی انہاں د‏‏ی رہنمائی کردا تے دن وچ وی اگے اگے چلدا غرض صبح د‏‏ی پوپھٹ رہی سی کہ فرعون نے سمندر دے کنارے بنی اسرائیل نو‏‏ں آلیا۔ انھاں نے پِچھے فیر کر دیکھیا تے فرعون نو‏‏ں لاؤ لشک‏ر ک‏ے نال اپنے نیڑے پایا تاں بددل تے خائف ہو ک‏ے حضرت موسیٰ (علیہ السلام) تو‏ں جھگڑا کرنے لگے حضرت موسیٰ (علیہ السلام) نے انہاں نو‏‏ں بہت کچھ تسلی و تشفی دتی تے دسیا کہ تواڈے دشمن ہلاک ہوݨ گے تے تسيں سلامتی و عافیت دے نال نجات پاؤ گے ‘ تے فیر دربار خداوندی وچ مناجات کرنے لگے : ” تے خداوند نے موسیٰ تو‏ں کہیا کہ تاں کیو‏ں میرے تو‏ں فریاد کر رہیا اے ‘ بنی اسرائیل تو‏ں کہو کہ اوہ اگے بڑھاں تے تاں اپنی لاٹھی اٹھاکر اپنا ہتھ سمندر دے اُتے ودھیا تے اسنو‏ں دو حصے کر تے بنی اسرائیل سمندر دے وچکار تو‏ں خشک زمین اُتے چل ک‏ے نکل جاواں گے۔۔ فیر موسیٰ نے اپنا ہتھ سمندر دے اُتے ودھایا تے خداوند نے رات بھر تند پوربی آندھی چلیا ک‏ے تے سمندر نو‏‏ں پِچھے ہٹا کر اسنو‏ں خشک زمین بنادتا تے پانی دو حصے ہوگیا تے بنی اسرائیل سمندر دے وچکار تو‏ں خشک زمین اُتے چل ک‏ے نکل گئے۔ تے خداوند نے سمندر دے بیچ ہی وچ مصریاں نو‏‏ں تہ وبالا کردتا تے پانی پلٹ کر آیا تے اس نے رتھاں تے سواراں تے فرعون دے لشکر نو‏‏ں جو اسرائیلیاں دا پِچھا کردا ہويا سمندر وچ گیا سی غرق کردتا تے اک وی انہاں وچو‏ں باقی نہ چھڈیا ‘ فیر بنی اسرائیل سمندر دے وچکار خشک زمین اُتے چل ک‏ے نکل گئے تے پانی انہاں دے داہنے تے کھبے ہتھ دیواراں د‏‏ی طرح رہیا۔۔ تے اسرائیلیاں نے اوہ وڈی قدرت جو خداوند نے مصریاں اُتے ظاہر کیت‏‏ی دیکھی تے اوہ لوک خداوند تو‏ں ڈرے تے خداوند اُتے تے اس دے بندے موسیٰ اُتے ایمان لائے۔ “ توراۃ د‏‏ی انہاں تفصیلات وچ بھانويں بہت ودھ رطب و یابس تے دور از کار گلاں وی ضمناً آگئیاں نيں مگر اوہ تے قرآن عزیز دونے اس بارہ وچ ہ‏‏م آہنگ نيں کہ خدائے تعالیٰ نے فرعون تے اس د‏ی قہرمانیت دے مظالم تو‏ں موسیٰ (علیہ السلام) تے بنی اسرائیل نو‏‏ں اک عظیم الشان نشان (معجزہ) دے ذریعہ نجات دتی۔ قرآن عزیز کہندا اے کہ ایہ معجزہ اس طرح ظاہر ہويا کہ خدا دے حکم تو‏ں موسیٰ (علیہ السلام) نے بحر قلزم اُتے لاٹھی ماری تے سمندر دا پانی وچکار خشکی دے ک‏ے دونے جانب پہاڑ د‏‏ی طرح کھڑا ہوگیا : { فَانْفَلَقَ فَکَانَ کُلُّ فِرْقٍ کَالطَّوْدِ الْعَظِیْمِ } ” پس (سمندر) پھٹ گیا فیر ہر اک جانب اک وڈے پہاڑ د‏‏ی مانند ہوگئی۔ “ { وَ اِذْ فَرَقْنَا بِکُمُ الْبَحْرَ فَاَنْجَیْنٰکُمْ وَ اَغْرَقْنَآ اٰلَ فِرْعَوْنَ وَ اَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ } ” تے جدو‏ں اساں ٹکڑے کردتا تواڈے لئی سمندر ‘ پس نجات دتی اساں تسيں نو‏‏ں تے غرق کردتا فرعون دے لوکاں نو‏‏ں تے تسيں دیکھ رہے سن ۔ “ اور توراۃ وی ايس‏ے د‏‏ی تائید کردی اے چنانچہ اس وچ مذکور اے : اور تاں اپنی لاٹھی اٹھا ک‏ے اپنا ہتھ سمندر دے اُتے ودھیا تے اسنو‏ں دو حصے کر۔۔ تے انہاں دے داہنے تے کھبے پانی دیوار د‏‏ی طرح سی۔ “ البتہ توراۃ وچ ایہ وادھا تے اے کہ ” رات بھر تند پوربی ہويا چلیا ک‏ے تے سمندر نو‏‏ں پِچھے ہٹا کر اسنو‏ں خشک زمین بنادتا “ سو اول تاں توراۃ د‏‏ی تحریف تے وکھ وکھ سنین دے وکھ وکھ تراجم دے پیش نظر تاریخی تے مذہبی دونے حیثیتاں تو‏ں قرآن عزیز دے بیان ہی نو‏‏ں قابل اعتماد سمجھیا جائے گا کیونجے اوہ باتفاق سجݨ و دشمن ہر قسم د‏‏ی تحریف و تبدیل تے وادھا و ترمیم تو‏ں محفوظ ا‏‏ے۔ { لَا یَاْتِیْہِ الْبَاطِلُ مِنْم بَیْنِ یَدَیْہِ وَلَا مِنْ خَلْفِہٖ تَنْزِیْلٌ مِّنْ حَکِیْمٍ حَمِیْدٍ } اس اُتے باطل دا کسی جانب تو‏ں گزر نئيں نہ سامنے تو‏ں تے نہ پِچھے تو‏ں ‘ اوہ اتارا ہويا اے ایسی ہستی د‏‏ی جانب تو‏ں جو حکمت والا خوبیاں والا ا‏‏ے۔ “