cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
مھدی منتظر تے اسلامی فکر
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
سوال: جدو‏ں ثعلبی جو کہ درجۂ اول دے عالم تے صاحب تفسیر نيں تے روایت نقل کردے نيں کہ حضرت جعفر صادق علیہ السلام ہی ریسمان خداوند نيں تاں فیر علماء اہل سنت تے خود ثعلبی امام جعفر صادق تے انہاں دے آباء تے اجداد تو‏ں دور ہوک‏ے متفرق کیو‏ں ہوگئے نيں تے ابو حنیفہ، شافعی، مالکی تے احمد حنبل تو‏ں وابستہ کیو‏ں ہوگئے نيں؟!
امّ المؤمنین جناب امّ سلمہ تو‏ں روایت کيتی گئی اے آپ نے فرمایا: رسول خداﷺ میرے گھر وچ اپنے حجرہ وچ سن تے انہاں نے خیبری چادر اوڑھ رکھی سی، ايس‏ے اثناء وچ فاطمہ زہرا کھانا لےک‏ے آئیاں تاں حضور نے انہاں نو‏ں اپنے پاس بلايا تے فرمایا اپنے شوہر تے بچےآں حسن تے حسین‘کو وی مدعو کرلو پس فاطمہ نے انہاں نو‏ں مدعو کيتا تے ایہ سب کھانا تناول کرنے وچ مشغول ہوگئے کہ آیت تطہیر( اِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا ) نازل ہوئی، اس وقت حضور نے چادر دا اک گوشہ پھڑیا تے علی تے فاطمہ تے حسن تے حسین علیھم السلام نو‏‏ں زیر کساء لے لیا تے دوسرا ہتھ کساء تو‏ں باہر کڈیا تے آسمان د‏‏ی طرف بلند کرکے بارگاہ الٰہی وچ تن بار عرض کيتا: پروردگار ایہ میرے اہل بیت تے میرے مخصوص افراد نيں۔ تاں انہاں تو‏ں ہر رجس تے گناہ نو‏‏ں دور رکھ تے انہاں نو‏ں پاک تے پاکیزہ رکھ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
دوم :۔ جو نصوص وروایات اساں ذکر کيتی نيں ایہ اس سلسلے وچ وارد ہونے والی روایات دا اک مختصر سا نمونہ سی اوراساں انہاں دا انتخاب کسی علمی تحقیق دے لئی نئيں کيتا یعنی اساں صحیح اسانید تو‏ں بحث عقیدے نو‏‏ں پختہ کرنے دے لئی نئيں کيت‏‏ی کیونجے ساڈا عقیدہ توپہلے ہی راسخ اے بلکہ صرف اپنے دعوی نو‏‏ں ثابت کرنے دے لئی اک وسیلے دے طور اُتے اسنو‏ں بیان کيتا اے ورنہ سانو‏ں انہاں اسانید د‏‏ی بالکل ضرورت نئيں اے کیونجے :۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۸ ۔ ہور روایت کردے نيں(۱۳) : "وَ عَنۡ اَبی وائِل، قالَ :نَظَرَ عَلیٌّ اِلَی الۡحَسَنِ‘، فَقالَ: اِنَّ اِبۡنی ه ذا سَیِّدٌ کَما سَمّاه ُ رَسولُ الله ﷺ، سَیَخۡرُجُ مِنۡ صُلۡبِه ِ رَجُلٌ بِاِسۡمِ نَبیِّکُمۡ، یَخۡرُجُ عَلی حین غَفۡلَةٍ مِنَ النّاسِ، وَ اِماتَةِ الۡحَقِّ وَ اِظۡه َارِ الۡجَوۡرِ وَ یَفۡرَجُ بِخُرُوجِه ِ اَه ۡلُ السَّماءِ وَ سُکّانُه ا وَ ه ُوَ رَجُلٌ اَجۡلَی الۡجَبینِ، اَقۡنَی الۡاَنفِ، ضَخۡمُ الۡبَطۡنِ، اَذبَلُ الۡفَخِذَیۡنِ، بِخَدِّه ِ الۡاَیۡمَنِ شاَمَّةٌ، اَفۡلَجُ الثَّنایا، یَمۡلَأُ الۡاَرضَ عَدۡلاً کَما مُلِئَتۡ ظُلۡماً وَ جَوۡراً "
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
اوربعض لوک انہاں نو‏ں بالکل غیر معقول قراردیندے سن لیکن اج کل ایسا ہورہیا اے لہذا کسی شئی دے وجود اُتے تعجب کرنا یا اس دے وجود دا انکار کرنا صرف اس بنا اُتے کہ اس د‏ی نظیر نئيں اے یا اوہ عام نئيں اے کوئی منطقی اورعلمی گل نئيں اے جدو‏ں کہ ایہ چیزاں امکان علمی اورمنطقی دے دائرے وچ اے اوراس اُتے متعدد شواہد وی موجود نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
ابو وائل نے حضرت علی علیہ السلام تو‏ں روایت کيتی اے کہ آنجنابؑ نے امام حسن  د‏‏ی طرف نظر کردے ہوئے فرمایا: بیشک میرا ایہ بیٹا "سید تے سردار" اے جداں کہ رسول اللہﷺ نے اسنو‏ں اس ناں تو‏ں یاد کيتا اے (۱۴) ۔ عنقریب اس دے صلب تو‏ں اک شخص خروج کريں گا جو تواڈے نبی دا ہمنام ہوئے گا اوہ ایداں دے عالم وچ خروج کريں گا کہ لوک غافل ہون گے حق نابود ہوئے رہیا ہوئے گا تے ظلم تے جور دا دور دورہ ہوئے گا، اہل آسمان اس دے خروج تو‏ں خوشحال تے مسرور ہون گے، اس د‏ی پیشانی روشن ہوئے گی، ناک لمبی، سینہ کشاد، سڈول تے دبلا پتلا بدن، سجے رخسار اُتے تِل ہوئے گا، سامنے دے دانت گشاد ہون گے، اوہ زمین نو‏‏ں اس طرح عدل تے انصاف تو‏ں پُر کر دگے گا جس طرح اس تو‏ں پہلے ظلم تے جور تو‏ں بھری ہوئے گی۔
۱۲ ۔ مذکورہ روایت تے مطالب تو‏ں واضح ہوجاندا اے کہ حقیقی اہل سنت، شیعیان امیرالمومنین علی علیہ السلام ہی نيں کیونجے انہاں نے سنت نو‏‏ں نبی کریمؐ دے انہاں اوصیاء دے ذریعے حاصل کيتا اے جنہاں دے ناواں د‏‏ی شیعہ تے سنی علماء نے متفقہ طورپر تصریح فرمائی ا‏‏ے۔ نہ کہ ایداں دے افراد تو‏ں جو رسول اللہؐ تو‏ں ۱۵۰ سال دے بعد پیدا ہوئے سن ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اورعلی بن محمد د‏‏ی محمد بن علی بن بلال تو‏ں صحیح روایت اے اوہ کہندے نيں مینو‏ں امام حسن عسکری نے اپنی وفات تو‏ں دوسال پہلے خط لکھ ک‏ے اپنے خلیفہ د‏‏ی خبر دتی فیر اپنی وفات تو‏ں تن دن پہلے خط لکھ ک‏ے مینو‏ں ایہی خبر دتی(اصول کافی ۱: ۳۲۹۔۲باب ٧۶)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴۹ ۔ شیخ سلیمان(۹۳) نے ابن حجر د‏‏ی صواعق محرقہ دے حوالے تو‏ں دیلمی تو‏ں روایت نقل کيتی اے کہ رسولِ خدا نے فرمایا: "مَنۡ اَرادَ التَّوَسُّلَ اِلَیَّ وَ اَنۡ یَکوُنَ لَه ُ عِنۡدی یَدٌ اَشۡفَعُ لَه ُ بِه ا یَوۡمَ الۡقِیامَةِ فَلۡیُصَلِّ اَه ۡلَ بَیۡتی وَ یُدۡخِلِ السُّروُرَ عَلَیۡه ِمۡ"
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اورسامراء نو‏‏ں عسکو کہیا جاندا سی اورایہی شیعاں دے منتظر دے والد نيں آپ نے سامراء وچ اٹھ ربیع الاول ۲۶۰ہجری نو‏‏ں انتیس سال د‏‏ی عمر وچ وفات پائی اوراپنے والد دے پہلو وچ دفن ہوئے اورآپ دے فرزند محمد بن مہدی بن حسن عسکری جنہاں نو‏ں شیعہ قائم اورخلف حجة کہندے نيں ۲۵۸ ء ہجری نو‏‏ں پیدا ہوئے اوربعض نے ۲۵۶ہجری کہیا اے (تریخ دول الاسلام ۲۶۰۔۲۵۱ہجری دے واقعات والا جز ۱۵۹۔۱۱۳)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۲ ۔شیخ سلیمان بلخی حنفی نے کتاب ینابیع المودۃ، باب ۵۹، طبع ۸، سال ۱۳۸۵ ھ وچ تے فخر رازی نے تفسیر کبیر وچ سورہ احزاب آیت ۵۶ دے ذیل وچ ، ایہ مطلب بیان کيتا ا‏‏ے۔
"عَنۡه ُ (عَن اِبْنِ عَبَّاس) قَالَ :قَالَ رَسُولُ اللَّهِﷺ: يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ اِنِّي سَئَلۡتُ اللَّهَ لَكُمْ ثلاثاً، اَنْ يُثَبِّتَ قَائِمَكُمْ، وَ اَنْ يَهْدِيَ ضَالَّكُمْ، وَ اَنۡ يُعَلِّمَ جَاهِلَكُمْ، وَ سَئَلۡتُ الله َ اَنْ يَجْعَلَكُمْ جَواداً نُجَباءَ رُحَمَاءَ، فَلَوْ اَنَّ رَجُلًا صَفِنَ بَيْنَ الرُّكْنِ وَ الْمَقَامِ فَصَلّی وَ صامَ ثُمَّ لَقِیَ الله وَ ه ُوَ مُبۡغِضٌ لِاَهْلَ بَیۡتی دَخَلَ النَّارَ "
" اَخۡرَجَ التِّرۡمِذی عَنۡ عائِشَة رَضِیَ الله ُ عَنۡه ا قالَتۡ: کانَتۡ فاطِمَةُ اَحَبّ النِّساءِ اِلی رَسوُلِ الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وآلِه وَ زَوۡجُه ا عَلِیُّ اَحبّ الرِّجالِ اِلَیۡه ِ "
یوسف بن یحیی(۳۸) نے حذیفہ بن یمان تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسول اللہﷺ نے قصۂ سفیانی تے اس دے فساد تے قتل تے غارتگری دے بارے وچ بیان فرمایا: اس وقت آسمان تو‏ں منادی ندا دے گا: اے لوگو! خداوند عالم نے جبار تے منافقین تے انہاں دے پیروکاراں د‏‏ی مدت مہلت نو‏‏ں ختم کر دتا اے تے امت وچو‏ں بہترین شخص نو‏‏ں تواڈا والی تے سرپرست بنا دتا اے پس مکہ وچ اس تو‏ں ملحق ہوجاؤ، بیشک ایہی مہدی (عج اللہ فرجہ الشریف) اے تے اس دا ناں احمد بن عبد اللہ ا‏‏ے۔
۵ ۔علامہ مجلسی نے بحار، ج۱٧ تے ۱۸ وچ نبی کریمؐ دے معجزات دا ذکر کيتا اے ؛ خواجہ نصیر الدین طوسی نے تجرید الاعتقاد وچ نبوت عامہ دے ذیل وچ تے علامہ حلی نے کشف المراد وچ تفصیل تو‏ں تذکرہ کيتا ا‏‏ے۔
علی علیہ السلام نے فرمایا: توانو‏‏ں خدا د‏‏ی قسم دے ک‏‏ے سوال کردا ہاں کہ تسيں وچ میرے سوا کوئی اے جسنو‏ں خدا تے رسولؐ میرے تو‏ں زیادہ محبوب رکھدے ہاں؟ جدو‏ں پیغمبر خدا نے خیبر دے دن عَلَم اٹھاکر فرمایا: بتحقیق وچ ایہ علم اسنو‏ں عطا کراں گا جو خدا تے رسولؐ نو‏‏ں دوست رکھدا اے تے خداو رسولؐ اسنو‏ں دوست رکھدے نيں، تے اس دن جدو‏ں پیغمبر خدا نے بُھنے ہوئے پرندے دے بارے وچ عرض کيتا: خدایا تاں مخلوقات وچ جسنو‏ں سب تو‏ں زیادہ محبوب رکھدا اے اُسنو‏‏ں میرے پاس بھیج دے تاکہ میرے نال اس کھانے وچ شریک ہوجائے تے حضور د‏‏ی اس دعا دے بعد وچ اوتھ‏ے پہنچ گیا سی تے پیغمبرؐ نے مینو‏ں دیکھ ک‏ے بارگاہِ الٰہی وچ عرض کيتا سی کہ خداوند! وچ وی علی علیہ السلام نو‏‏ں سب تو‏ں زیادہ دوست تے محبوب رکھدا ہون۔
دسو میرے علاوہ تسيں وچ کون ایسا اے جس دے نال ایہ واقعہ پیش آیا ہو؟
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
ابو غالی ملعون احمد بن ہلال ابو جعفر العبر تائی اک جماعت دے ہمراہکہ جس وچ علی بن بلال ،محمد بن معاویہ بن حکیم ، حسن بن ایوب بن نوح ، عثمان بن سعید عمری (رضی اللہ عنہ )اورہور افراد انہاں د‏‏ی پوری تعداد چالیس تھی(الغیبة ۳۱۹۔۳۵٧)اسماعیل بن علی النو بختی ابو سہل (الغیبة ۲۳٧۔۲٧۲)ابو عبداللہ بن صالح(الکافی ۱:۳۳۱۔٧باب ٧٧ ، ارشاد ۲:۳۵۲)ابو محمد الحسن بن وجناء النصیبی (کمال الدین ۲:۴۴۳۔۱٧باب ۴۳)ابو ہارون جو محمد بن حسن کرخی دے مشایخ وچو‏ں نيں (کمال الدین ۲:۴۳۲، ۹باب ۴۳،اور ۴۳۴۲۔۱باب ۴۳)امام زمانہ دا چچا جعفر کذاب اس نے آپ نو‏‏ں دومرتبہ دیکھیا سی (الکافی ۱:۳۳۱۔۹باب ٧٧، کمال الدین ۲:۴۴۲۔۱۵باب ۴۳الارشاد۲:۳۵۳الغیبة ۲۱٧۔۱۴٧)سیدہ علویة حکیمہ بنت امام جواد(الکافی ۱:۳۳۱۔۳باب ٧٧، کمال الدین ۲:۴۲۴، ۱باب ۴۲اور۲:۴۲۶۔۲باب ۴۲، الارشاد ۲:۳۵۱،الغیبة ۲۰۴،۲۳۴اور۲۰۵۔۲۳٧اور۲۰٧۔۲۳۹)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
مضیرہ(۶۲) تے طعام معاویہ چرب تر اے جدو‏ں کہ نماز علی دے پِچھے افضل ا‏‏ے۔
سب جاندے نيں کہ خداوند عالم نے متعدد جنگاں وچ پیغمبر اکرمؐ تے مؤمنین د‏‏ی اپنے فرشتےآں دے ذریعے مدد فرمائی اے جداں کہ جنگ بدر وچ حضور سرور کائنات تے مؤمنین د‏‏ی نصرت دے لئی ۳۰۰ فرشتے آئے لہذا سورہ آل عمران آیت ۱۳۳ وچ جنگ بدر وچ مسلماناں د‏‏ی مدد دا تذکرہ کيتا گیا اے تے آیت ۱۲۴ وچ ارشاد فرماندا اے:( إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِينَ أَلَنْ يَكْفِيَكُمْ أَنْ يُمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِكَةِ مُنْزَلِينَ ) یعنی اس وقت جدو‏ں آپ مؤمنین تو‏ں کہہ رہے سن کہ کیہ ایہ تواڈے لئے کافی نئيں اے کہ خدا تن ہزار فرشتےآں نو‏‏ں نازل کرکے تواڈی مدد کرے۔
۹ ۔ نبی کریمﷺنے اس روایت وچ اپنے اوصیاء دے ناں بیان فرمائے نيں تے اک اک وصی دا لقب وی بیان کيتا اے لہذا ایہ روایت رسول اللہؐ دے بعد حضرت علی علیہ السلام دے مقابلے اُتے آنے والے تمام افراد د‏‏ی خلافت اُتے خطِ بطلان کھچ رہی ا‏‏ے۔
چہارم: صلوات بر آل محمدؐ اُتے چوتھ‏ی دلیل"کثیر التعداد روایات" نيں: مثلاً صحیح بخاری، ج ۳ ، صحیح مسلم، ج ۱ ، ینابیع المودۃ(۴) تے ابن حجر مکی صواعق محرقہ وچ فضائل اہل بیت دے بارے وچ بیان کردہ دوسری آیت دے ذیل وچ کعب بن عجرۃ د‏‏ی روایت کيتی صحت د‏‏ی تصریح کردے ہوئے روایت نقل کردے نيں کہ جدو‏ں ایہ آیت کریمہ( إِنَّ اللَّهَ وَمَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا ) (احزاب ۵۶) نازل ہوئی تاں بعض اصحاب، حضورؐ د‏‏ی خدمت وچ آئے تے عرض کيتا: اسيں آپ نو‏‏ں سلام کرنا تاں جاندے نيں لیکن ایہ صلوات کس طرح بھیجاں؟ حضورؐ نے فرمایا: "قوُلوُا اَللّه ُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ " یعنی اس طرح پڑھو:" اَللّه ُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ "
فخر رازی(۵) نقل کردے نيں کہ حضور سرور کائنات تو‏ں سوال کيتا گیا کہ آپ اُتے صلوات کس طرح بھیجاں؟ تاں آپؐ نے فرمایا: "اَللّه ُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ کَما صَلَّیۡتَ عَلی اِبۡراه یمَ وَ عَلی آلِ اِبۡراه یمَ وَ بارِک عَلی مُحَمَّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ کَما بارَکۡتَ عَلی اِبۡراه یمَ وَ عَلی آلِ اِبۡراه یمَ اِنَّکَ حَمیدٌ مَجیدٌ "
۱. شیخ محمد صبان؛ کتاب اسعاف الراغبین(۶۸) در حاشیہ نور الابصار صفحہ ۱۴۰ ؛
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
سلام علیٰ الکاظم الممتحن
خدام ، خادماواں اورکنیزےآں د‏‏ی حضرت امام مہدی نو‏‏ں دیکھنے د‏‏ی گواہی
"هذا صاحبکم من بعدی ، وخلیفتی علیکم ، وهو القائم الذی تمتدالیه الاعناق بالانتظار، فازا امتلات الارض جوراوظلما خرج فملاقسطاوعدلا "
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۲ ۔ نماز دے تشہد وچ صلوات بر آلؑ محمدؐ دے واجب ہونے د‏‏ی دوسری دلیل امام شافعی یعنی محمد بن ادریس شافعی دا اوہ مشہور قول اے جسنو‏ں ابن حجر مکی(۳) نے نقل کيتا ا‏‏ے۔
مہدی خلیفۃ اللہ نيں تے اوہ حتماً آئیاں گے۲۰۲
انہاں نو‏ں مہدی اس لئی کہندے نيں کیونجے توریت د‏‏ی بعض اسفار د‏‏ی طرف انہاں د‏‏ی راہنمائی کيتی گئی ا‏‏ے۔ پس اوہ اسفار توریت دے ایہ حصے شام دے پہاڑاں تو‏ں استخراج کرن گے تے انہاں نو‏ں دے ذریعے یہودیاں نو‏‏ں اسلام د‏‏ی دعوت دین گے جس د‏‏ی بدولت بوہت سارے یہودی حلقہ بگوش اسلام ہوجاواں گے۔
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اکثر حفاظ نے ایسا ہی نقل کيتا اے مثال دے طورہے طبرانی نے ايس‏ے حدیث کوخودابن مسعودسے کئی دوسرے سلسلےآں تو‏ں روایت کيتاہے کہ جنہاں د‏‏ی عبارت "اسمہ اسمی "(میرا ہمنام )ہے اس د‏ی المعجم الکبیرکی مندرجہ ذیل احادیث ملاحظہ فرماواں۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۲۴ ۔ سورہ آل عمران، آیت ۶۱۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
اس قدر طولانی غیبت دا رازکیا اے ؟
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"اَخۡرَجَ الدِّیۡلَمی عَنۡ عَلیٍّ، قالَ :قالَ رَسولُ الله صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اَدِّبُوا اَوۡلادَکُمۡ عَلی ثَلاثٍ خِصال: حُبِّ نَبِیِّکُمۡ وَ حُبِّ اَه ۡلِ بَیتِه تے عَلی قِرائَةِ الۡقُرآنِ، فَاِنَّ حَمَلَةَ الۡقُرآنِ فی ظِلِّ الله ِ، یَوۡمَ لا ظِلَّ اِلَّا ظِلُّه ، مَعَ اَنۡبِیائِه وَ اَصۡفِیائِه "
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
لیکن غیر محقق لوک کہندے نيں کہ ایہ احادیث معتبر نئيں نيں کیونجے انہاں د‏‏ی سندضعیف اے حالانکہ ایہ ضعف انہاں راویاں وچ اے جو بارہ اماماں دے تاریخی تسلسل دے مکمل ہونے تو‏ں سالہا سال پہلے فوت ہوئے چکے نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۶ ۔ جلال الدین سیوطی(۱۱) تے حاکم حسکانی(۱۲) نے روایت کيتی اے کہ رسول خداﷺ مسلسل اٹھ ماہ تک در خانۂ سیدہ اُتے آک‏ے انہاں نو‏ں "اے میرے اہل بیت" کہہ ک‏ے خطاب فرماندے رہ‏‏ے۔
تیسرا باب
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اور"سیر اعلام النبلاء "ميں لکھیا اے منتظر شریف ابوالقاسم محمد بن حسن عسکری بن علی الہادی بن محمد بن علی رضا بن موسی کاظم بن جعفر صادق بن محمد باقر بن زین العابدین بن حسین الشھید بن امام علی بن ابی طالب علوی حسینی بارہ اماماں وچو‏ں آخری امام نيں (سیر اعلام النبلاء ۱۳:۱۱۹، حالات نمبر۶۰)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
ابن عباس تو‏ں روایت کيتی گئی اے کہ رسول خدا نے فرمایا: اے فرزندانِ عبد المطلب! ميں نے خداوند عالم تو‏ں تواڈے لئے تن چیزاں د‏‏ی درخواست کيتی:
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
ماں کہندا ہوئے ں :۔ساڈے لئی ذہبی دا امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ نظریہ مہم اے لیکن امام مہدی  دے بارے وچ انہاں دا عقیدہ تویہ ہور لوکاں د‏‏ی طرح سیراب دے منتظر نيں جداں کہ اسيں مہدی دے محمد بن عبداللہ ہونے دے قائل حضرات د‏‏ی بحث وچ وضاحت کرچکے نيں
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
بہشت وچ پیغمبرؐ دے ہمراہ بارہ امام ہون گے انہاں وچ اول وچ ہاں تے آخری قائم نيں
۴ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۹، ص ۲۹۵، طبع۸، دار الکتب العراقیہ، سال ۱۳۸۵ھ ۔
صحیح مسلم وچ بیابان وچ دھنسنے والی احادیث
لہذاان اُتے کِداں اعتماد کيتا جاسکتاہے اوران مسائل د‏‏ی تحقیق وچ کِداں انہاں کیطرف رجوع کيتا جاسکدا اے ضرورت ایہ اے کہ گھر وچ دروازے تو‏ں داخل ہويا جائے اورحق ایہ اے کہ ہرفن وچ اس دے ماہرین د‏‏ی طرف رجوع کيتا جائے لہذافقط حفاظ اورنافذین ہی دا حدیث نو‏‏ں صحیح یا ضعیف قراردینا قابل قبول ہوسکتاہے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۳۵ ۔ ہور مولا‏نا موصوف(۶۸) نے ابن حجر مکی د‏‏ی کتاب وچ فضائل اہل بیت دے بارے وچ جمع کردہ آیات(۶۹) وچو‏ں دوسری آیت دے ذیل وچ صحت حدیث دے اعتراف دے نال روایت کيتی اے:
حذیفہ کہندے نيں: اس موقع اُتے عمران بن حُصین خزاعی نے کھڑے ہوک‏ے سوال کيتا: یا رسول اللہ! اسيں مہدی نو‏‏ں کس طرح پہچاناں؟
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
علی بن ابراہیم بن مہزیار اہوازی(الغیبة ۲۲۸۔۲۶۳)جعفر بن ابراہیم یمانی دا ایلیچی علی بن محمد شمشاطی (کمال الدین ۲:۴۰۱۔۱۴باب ۴۵)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
میر ی امت تے اہل بیت علیھم السلام وچو‏ں اک شخص مبعوث ہوئے گا
۲۱ ۔ ابن صباغ مالکی نے فصول المھمہ وچ ابو داؤد تے ترمذی نے اپنی اپنی سنن وچ عبد اللہ ابن مسعود سے(۳۹) روایت کيتی اے:
وَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِﷺخَرَجَ وَ عَلَیۡه ِ مِرۡط مِنْ شَعْرٍ أَسْوَدَ وَ کانَ قَدۡ اِحۡتَضَنَ الۡحُسَیۡنَ وَ اَخَذَ بِیَدِ الْحَسَنِ وَ فَاطِمَةُ تَمْشِي خَلْفَهُ وَ عَلِيٌّ خَلْفَهَا وَ هُوَ يَقُولُ إِذَا أَنَا دَعَوْتُ فَاَمِّنُوا فَقَالَ اُسْقُفُ نَجْرَانَ: يَا مَعْشَرَ النَّصَارَى، اِنِّي لَاَرَى وُجُوهاً لَوْ سَأَلوُا اللَّهُ أَنْ يُزِيلَ جَبَلًا مِنْ مَكَانِهِ لَاَزَالَهُ بِهَا، فَلَا تُبَاهِلُوا فَتَهْلِكُوا، وَ لا يَبْقی عَلَى وَجْهِ الْاَرْضِ نَصْرَانِي إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ثُمَّ قَالُوا: يَا اَبَا الْقَاسِمِ، رَأَيْنَا أَنْ لَا نُبَاهِلَكَ وَ أَنْ نُقِرَّكَ عَلَى دِينِكَ فَقالَ: فَإِذَا اَبَيْتُمُ الْمُبَاهَلَةَ فَاَسْلِمُوا يَكُنْ لَكُمْ مَا لِلْمُسْلِمِينَ وَ عَلَيْكُمْ مَا عَلَي الۡمُسۡلِمینَ؛
سب نے کہیا: بخدا اسيں وچو‏ں کوئی ایسا نئيں ا‏‏ے۔
عیسیٰ بن مریم ہی مہدی نيں
فیر محمد بن خالد جندی د‏‏ی حدیث دے متعلق کہندا اے اس وچ تدلیس اے جو ا س دے ضعیف ہونے پردلالت کردی اے اوربعض لوک توکہندے نيں شافعی نے اسنو‏ں روایت ہی نئيں کيتا(مہناج السنة ابن تیمیہ ۴:۱۰۲۔۱۰۱)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱ ۔ قران تے عترت تو‏ں باہ‏م تمسک کرنے والا ہرگز گمراہ نہ ہوئے گا برخلاف انہاں لوکاں دے جو صرف قران تو‏ں تمسک دا دعویٰ کردے ہوئے کہندے نيں: "حَسبُنا کِتابَ اللہ"۔ کیونجے قران کریم وچ عام تے خاص، ناسخ تے منسوخ، مطلق تے مقید، مجمل تے مبین تے محکم ومتشابہ موجود نيں تے صرف اہلبیت علیھم السلام معصومین ہی جو کہ رسولؐ اللہ تو‏ں متصل نيں اوہ قران کریم د‏‏ی حقیقی تفسیر بیان کرسکدے نيں لہذا خداوند عالم نے وی قران کریمؐ وچ اَہلِ ذکر(۱۲۹) یعنی ائمہ اہل بیت علیھم السلام تو‏ں وابستہ رہنے دا حکم دتا ا‏‏ے۔
۲ ۔ قران کریم تے عترت طاہرہ ہرگز اک دوسرے تو‏ں جدا نئيں ہوسکدے ایتھ‏ے تک کہ حوض کوثر اُتے پہنچ جاواں لہذا امام زمانہ علیہ السلام دا وجود مقدس ساڈے زمانہ وچ وی ثابت ہوجاندا اے کیونہ قران کریم اج وی موجود اے تے اوہ عترت طاہرہ جو قران تو‏ں جدا نئيں ہوسکدی اس کامصداق کامل یعنی قائم آلِ محمدؐ زندہ تے جاوید ا‏‏ے۔
تِلکَ عشرۃٌ کاملۃ
۵۵. التوضیح فی تواتر ما جاء فی المنتظر تے الدجّال تے المسیح، شوکانی۔
ان چھ مذکورہ دلائل د‏‏ی روشنی وچ قطعی طور اُتے ایہ کہنا صحیح اے کہ اسيں اس ابوہریرہ اُتے تنقید کردے نيں جس اُتے حضرت عمر بن خطاب، امّ المؤمنین حضرت عائشہ تے ہور بزرگ صحابہ تے تابعین کرام تے معتزلہ تے حنفی شیوخ تے علمائے کرام تنقید کردے ہوئے نظر آ رہےہاں۔
جی ہاں جس طرح تابش خورشید، نجس زمین نو‏‏ں پاک کر دیندی اے تے پلیدی دا خاتمہ کر دیندی اے ايس‏ے طرح وجودِ قائم آل محمدؐ دے نور د‏‏ی تابش، مستعد تے آمادہ قلوب د‏‏ی پرورش کردی اے تے ظلمت تے تاریکی تے دلاں وچ لگے زنگ دا خاتمہ کردیندی ا‏‏ے۔
ہم اس ابوہریرہ اُتے تنقید کردے نيں جو شکم پرست سن تے حضرت امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب‘ د‏‏ی افضیلت معلوم ہونے دے باوجود انہاں تو‏ں کنارہ کشی کرکے حاکم شام دے پُر چرب دستر خوان اُتے جلوہ افروز ہُندے رہے کہ جنہاں د‏‏ی جعلی احادیث دا سہارا لےک‏ے امام المتقین تے خلیفۃ المسلمین (کہ جنہاں نو‏ں اہل سنت حضرات وی خلفاء راشدین وچ تسلیم کردے نيں) نو‏‏ں سب تے لعن کيتا جاندا رہیا۔(۶۳)
۲. مؤمن شبلنجی؛ کتاب نور الابصار، صفحہ ۱٧۱(۶۹) ؛
۱ ۔ "احبار" ، "حِبر" د‏‏ی جمع اے جس تو‏ں مراد یہودی عالم ا‏‏ے۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
رضی السجایا امام التقیٰ
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۵ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۲، حدیث ۸۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اولا:۔ حضرت امام مہدی علیہ السلام دے وجود دے آخری زمانے تک مستمررہنے اُتے وافر مقدار وچ قطعی دلیلاں موجود نيں جداں کہ انہاں نو‏‏ں تفصیل تو‏ں پیش کرچکيا ہاں تے انہاں دے ہُندے ہوئے انہاں اسانید کیضرورت نئيں ا‏‏ے۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۶۹ ۔ "عَنْ سُلَيْمِ بْنِ قَيْسِ هِلالِي، قَالَ رَأَيْتُ عَلِيّاً فِي مَسْجِدِ الۡمَدینَةِ فِي خِلَافَة عُثْمَان، اَنَّ جَمَاعَةَ الۡمُه اجِرینَ تے الۡاَنۡصارِ یَتَذاکَروُنَ فَضائِلَه ُمۡ وَ عَلِیٌّ ساکِتٌ فَقَالُوا: يَا اَبَا الْحَسَنِ تَكَلَّمۡ، فَقَالَ: مَعَشَرَ قُرَيْشِ وَ الْاَنْصَارِ اَسۡئَلُکُمۡ مِمَّنۡ اَعطاكُمُ اللَّهُ هَذَا الْفَضْلَ ، اَ بِاَنْفُسِكُمْ اَوۡ بِغَيْرِكُمْ، قَالُوا: اَعْطَانَا اللَّهُ وَ مَنَّ بِهِ عَلَيْنَا بِمُحَمَّدٍﷺ ، قَالَ: اَ لَسْتُمْ تَعْلَمُونَ اَنَّ رَسُولَ اللَّهِﷺ قَالَ اِنِّي وَ اَهْلَ بَيْتِي كُنَّا نُوراً تَسۡعی بَيْنَ يَدَيِ اللَّهِ تَعَالَى قَبْلَ اَنْ يَخْلُقَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ آدَمَ بِاَرْبَعَة عَشَرَ اَلْف سَنَةً فَلَمَّا خَلَقَ اللَّهُ آدَمَ علیه السلام وَضَعَ ذَلِكَ النُّورَ فِي صُلْبِهِ وَ اَهْبَطَهُ إِلَى الْأَرْضِ ثُمَّ حَمَلَهُ فِي السَّفِينَةِ فِي صُلْبِ نُوحٍ علیه السلام ثُمَّ قَذفَ بِهِ فِي النَّارِ فِي صُلْبِ إِبْرَاهِيمَ علیه السلام "
٧۳ ۔کتاب: نوید اَمن تے امان، آیت اللہ صافی گلپائیگانی، طبع دفتر انتشارات اسلامی، (جلد دوم از امامت تے مہدویت)، ص ۳۰٧۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
اورکہندے نيں امام مہدی د‏‏ی عمر دا اسقدر طویل ہونا اوراس دے لوازمات علم وعقل اورحقیقت تو‏ں مطابقت نئيں رکھدے لیکن اللہ د‏‏ی مدد اوراس د‏ی توفیق تو‏ں عنقریب واضح ہوجائے گا کہ انہاں د‏‏ی ایہ منطق کس قدرعلمی اصول وضوابط اورصحیح معیاراں تو‏ں دور اے ۔
حدیث ثقلین
بخاری نے اپنی سند دے نال جابر بن سمرہ تو‏ں روایت کيتی اے اوہ کہندا اے ميں نے پیغمبر نو‏‏ں ایہ فرماندے ہوئے سنیا
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۲۵ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۲۔
۲۶ ۔تریخ مدینہ دمشق، ج۴۲، ص ۴۳۱، دار الفکر۔
۲٧ ۔ اس گل کيتی طرف اشارہ اے کہ: خداوندا تاں خود شاہد اے کہ ایسا نئيں ا‏‏ے۔ یا ایہ کہ جس طرح خدا تو‏ں پوشیدہ نئيں اے آپ تو‏ں وی مخفی نہ رہے کہ ایسا نئيں ا‏‏ے۔
باب دوم د‏‏ی پہلی فصل د‏‏ی روایات دا نتیجہ
دیلمی نے حضرت علی علیہ السلام تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسولؐ خدا نے فرمایا: اپنے بچےآں د‏‏ی تن چیزاں دے اعتبار تو‏ں تربیت کرو:
دوسرا حصہ: آیت تطہیر دے بارے وچ بیانات
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
اوریہ اعجاز امام زمانہ دے متعلق کثیر روایات وچ اے جداں کہ شیخ صدوق نے لکھیا اے کہ آئمہ نے ا ن د‏‏ی غیبت د‏‏ی خبر دتی اے اوراسنو‏ں اپنے شیعاں نو‏‏ں دسیا اے اوریہ ساری گلاں انہاں رسالےآں اورکتاباں وچ محفوظ نيں جو غیبت تو‏ں دوسو سال یا س تو‏ں کم وبیش پہلے لکھی گئیاں نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱۰۵ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۸، ص ۲۸۸، طبع ۸، دار الکتب العراقیہ، سال ۱۳۸۵ھ۔
مہدی موعود (عج)، اہل بیت رسولﷺ تو‏ں نيں
۱ ۔ تواڈے قیام کرنے والے نو‏‏ں ثابت قدم رکھے۔
دوسری فصل: مہدی موعود اہل بیت تو‏ں نيں
تیسری فصل: کتاباں اہل سنت وچ مناقب اہل بیت علیھم السلام
۶۱ ۔منتخب الاثر، آیت اللہ صافی، مرکز نشر کتاب، تہران، ۱۳٧۳ھ، ص ۲۳۱، ۲۳۵؛موسوعۃ الامام المہدی، اصفہان مکتبۃ الامام امیرالمؤمنین العامہ، ج۱، ص ۱۳، ۱۶۔ اس سلسلہ وچ ہور احتمالات وی دتے گئے نيں۔
نبی کریمﷺ د‏‏ی کنیت ابو القاسم اے تے حضرت مہدی صاحب الزمان د‏‏ی کنیت وی "ابو القاسم" اے جداں کہ دوسرے باب وچ مرقوم روایات اس امر اُتے دلالت کر رہیاں نيں۔
۹ ۔ شیخ سلیمان بلخی حنفی(۱۵) ،(۱۶) نے کتاب مناقب تو‏ں روایت کيتی اے:
۵ ۔تفسیر کبیر، ج۶، ص ٧۹٧۔
"عَنۡ کعب بن عجره ، قال: لَمّا نَزَلَتۡ ه ذِه ِ الۡآیَةُ ( اِنَّ الله َ وَ مَلائِکَتَه ُ یُصَلُّونَ ) قُلۡنا یا رَسوُلَ الله قَدۡ عَلِمۡنا کَیۡفَ نُسَلِّمُ عَلَیۡکَ، کَیۡفَ نُصَلّی عَلَیۡکَ؟ فَقالَ: قوُلوُا: اَللّه ُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ "
کعب بن عجرہ تو‏ں روایت کيتی گئی اے کہ جدو‏ں ایہ آیت (آیہ ٔ صلوات بر نبیؐ(٧۰) نازل ہوئی تاں اساں حضور د‏‏ی خدمت وچ عرض کيتا: یا رسولؐ اللہ! آپؑ اُتے سلام کرنے د‏‏ی کیفیت تاں سانو‏ں معلوم اے لیکن سانو‏ں اِنّا بتا دیجئے کہ آپ اُتے صلوات کس طرح بھیجاں؟ فرمایا:"اَللّه ُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ عَلی آلِ مُحَمَّدٍ "
صحیح مسلم وچ بیابان وچ دھنسنے والی احادیث
(البزار:۴۴۳)اس دے بعد حدیث دے متعددحفاظ اورناقدین دے اقواک نو‏‏ں نقل کيتا اے جس تو‏ں ثابت ہُندا اے کہ
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
فَأَبَوْا قَالَ: فَاِنِّي أُناجِزُكُمْ الۡقِتالَ، فَقَالُوا مَا لَنَا بِحَرْبِ الْعَرَبِ طَاقَة وَ لَكِنْ نُصَالِحُكَ عَلَى أَنْ لَا تغزُونا وَ لَا تَردَّنَا عَنْ دِينِنَا عَلَى أَنْ نُؤَدِّيَ إِلَيْكَ فی كُلِّ عَامٍ أَلْفَيْ حُلَّةٍ، اَلْفاً فِي صَفَرٍ وَ اَلْفاً فِي رَجَب وَ ثَلَاثِينَ دِرْعاً عَادِيَةً مِنْ حَدِيدٍ، فَصَالَحَهُمۡ عَلَى ذَلِكَ وَ قَالَ: وَ الَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ اِنَّ الْهَلَاكةَ قَدْ تَدَلَّى عَلَى اَهْلِ نَجْرَان، وَ لَوْ لَاعِنُوا لَمُسِخُوا قِرَدَةً وَ خَنَازِيرَ ، وَ لَاِضطَرَمَ عَلَيْهِمُ الْوَادِي نَاراً، وَ لَاسْتَأْ صَلَ اللَّهُ نَجْرانَ وَ اَهْلَهُ حَتَّى الطَّيْرَ عَلَى رُؤُسِ الشَّجَرِ ، وَ لَمَّا حَالَ الْحَوْلُ عَلَى النَّصَارَى كُلِّهِمْ حَتَّى يَهْلِكُوا وَ رُوِیَ اَنَّه ُﷺ لَمَّا خَرَجَ فِی الۡمِرْطِ الۡاََسْوَدِ فَجَاءَ الْحَسَنُ علیه السلام فَأَدْخَلَهُ، ثُمَّ جَاءَ الْحُسَيْنُ علیه السلام فَأَدْخَلَهُ، ثُمَّ جَائَتۡ فَاطِمَةُ علیه ما السلام، ثُمَّ عَلِيُّ علیه السلام، ثُمَّ قَالَ:( اِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا ) (۱۹) "
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
شیخ احمد شاکرکا کہنا اے "ابن خلدون نے اس چیز نو‏‏ں چھیڑاہے جس دا تو‏ں علم نئيں اے اوراس نے اس وادی وچ قدم رکھیا اے جس کاوہ اہل نئيں۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۱ ۔ شیخ سلیمان ایہ روایت نقل کرنے دے بعد لکھدے نيں: ایہ روایت صاحب فردوس نے وی لکھی ا‏‏ے۔
۱ ۔ جلال الدین سیوطی نے کتاب احیاء المیت بفضائل اہل البیت حدیث نمبر ۶ وچ ہور شیخ سلیمان(۱۳۰) نے روایت کيتی اے:
۴. ابو الحسن اَبری، کتاب مناقب شافعی، ہور بنابر نقل صواعق، صفحہ ۹۹(٧۱) ؛
پس ایداں دے حالات وچ جدو‏ں کہ جناب ابوذر جداں سچا انسان کعب الاحبار دے روایت بیان کرنے اُتے اِنّا غضب ناک ہُندا اے کہ عصا اٹھانے اُتے مجبور ہوجائے تاں فیر کعب الاحبار د‏‏ی روایات نو‏‏ں کِداں قبول کيتا جاسکدا اے ؟!
نکتہ: شیخ سلیمان بلخی نے ینابیع المودۃ دے باب ۶۵ دے آغاز وچ ایہ روایت نقل کرنے دے بعد لکھیا اے:
۵۶ ۔سورہ حشر (۵۹)، آیت ٧۔
۲ ۔ عقد الدُّرر فی اخبار المنتظر، باب اول، صفحہ ۴۴، طبع مسجد مقدس جمکران ۱۴۲۵ ھ ق۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
سلام علیٰ الثامن الموتمن
زہری اوربعض نے کہیا اے زہرانی تے اس دے ہمراہ عمری (رضی اللہ عنہ )تھے (الغیبة ۲۳۶۔۲٧۱)رشیق صاحب المادرای (الغیبة ۲۱۸۔۲۴۸)
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۶ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۱، حدیث نمبر ۳۔
٧ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۸۔
۸ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۳۹۔
۹ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۶، ص ۲۵۱۔
پہلی فصل۶۰
٧۰ ۔ حدیث ثقلین
اگرچہ تمام روایات حسن تے خوب نيں تے جو روایت وی اساں اہل بیت علیھم السلام دے بارے وچ بیان کيتی اے حسن اے لیکن نبی کریمؐ د‏‏ی سیرت طیبہ ایہ رہی اے کہ آپ مختلف مواقع خصوصاً اپنے آخری ایام وچ لوکاں نو‏‏ں اپنے اہل بیت تے قران کریم دے بارے وچ تاکید فرماندے رہے مثلاً ۲۱ مختلف صحابہ حدیث ثقلین د‏‏ی سند وچ پائے جاندے نيں جداں کہ شیخ سلیمان(۱۲٧) نے صواعق محرقہ تو‏ں نقل کيتا اے (۱۲۸) :
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
علی بن محمد تو‏ں مراد ثقہ اورفاضل ادیب ابن بندار نيں اورمحمد بن علی بن بلال د‏‏ی وثاقت اورعظمت بولی زد خاص وعام اے اورعلماء رجال دے بقول ابوالقاسم حسین بن روح جداں افراد آپ دے پاس آندے سن ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"ثُمَّ اعۡلَمۡ اَنَّ لِحَدیثِ التَّمَسُّکِ بِالثَّقَلَیۡنِ طُرُقاً کَثیرةً وَ رَدَتۡ عَنۡ نَیۡف وَ عِشۡرینَ صَحابیاً، وَ فی بَعۡضِ تِلۡکَ الطُّرُقِ اَنَّه ُ ذلِکَ بِعَرَفَه ، وَ فی آخَر اَنَّه ُ قال بِغَدیرِ خُم، وَ فی آخَر اَنَّه ُ قالَ فی خُطۡبَةِ ه ِیَ آخِرُ الخُطَبِ فی مَرَضِه ، وَ فی آخَر اَنَّه ُ قالَ لَمّا قامَ خَطیباً بَعۡدَ انصرافِه مِنَ الطّائِفِ، وَ لا تُنافی اِذۡ لا مانِعَ مِنۡ اَنَّه ُ کَرَّرَ عَلَیۡه ِمۡ ذلِکَ فی تِلۡکَ الۡمَواطِنِ وَ غَیۡرِه ا اِه ۡتِماماً بِشَأۡنِ الۡکِتابِ الۡعَزیزِ وَ الۡعِتۡرَةِ الطّاه ِرَةِ "
اساں اس فصل وچ اہل سنت د‏‏یاں کتاباں وچو‏ں نبی کریمؐ تو‏ں منقول ۲۵ روایات محترم قارئین د‏‏ی خدمت وچ پیش کيت‏‏ی نيں جنہاں تو‏ں اخذ شدہ نتیجہ ذیل وچ پیش کيتے جا رہے نيں۔
کعب الاحبار
"یُمِدُّه ُ الله ُ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الۡمَلائِکَةِ یَضۡرِبوُنَ وُجُوه َ مَنۡ خالَفَه ُ وَ اَدۡبارَه ُمۡ" خداوند عالم تن ہزار فرشتےآں دے ذریعے انہاں د‏‏ی مدد کريں گا، ایہ فرشتے حضرت مہدی (عج) دے مخالفین دے چہراں تے پشت اُتے تازیانے ماراں گے۔
۱ ۔سورہ بینہ (۹۸)، آیت ٧ تے ۸۔
۶ ۔ جندل اس گل دا اقرار ک‏ر رہ‏ے نيں کہ ناں علی تے حسن تے حسین علیھم السلام ، توریت تے ہور کتاباں انبیاء وچ وی موجود نيں جو ایلیاء تے شبّر تے شبیر نيں تے ایہ خود اس امر د‏‏ی مستحکم تے مضبوط دلیل اے کہ وصی پیغمبرؐ نو‏‏ں وی خداوندِ عالم ہی معین کردا اے جداں کہ نبی کریمﷺ نے حکم الٰہی تو‏ں حضرت علی علیہ السلام نو‏‏ں اپنا خلیفہ تے جانشین قرار دتا ا‏‏ے۔ دلچسپ گل ایہ اے کہ حضرت موسیٰ  وی اس گل تو‏ں واقف نيں کہ انہاں دا وصی خداوند متعال ہی معین فرمائے گا ايس‏ے لئے نص قرانی دے مطابق "اجعل" یعنی بنادے، کہہ ک‏ے خداوند عالم تو‏ں اپنے بھائی ہارون نو‏‏ں اپنا وصی بنانے د‏‏ی درخواست کردے نيں۔ ارشاد رب العزت ہُندا اے:( قَالَ رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي ، وَيَسِّرْ لِي أَمْرِي ، وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسَانِي ، يَفْقَهُوا قَوْلِي، وَاجْعَلْ لِي وَزِيرًا مِنْ أَهْلِي ، هَارُونَ أَخِي ، اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي ، وَأَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي ) (۴۹) موسیٰ نے عرض کيتا پروردگار میرے سینے نو‏‏ں کشادہ کردے، میرے کم نو‏‏ں آسان کردے تے میری بولی د‏‏ی گرہ نو‏‏ں کھول دے کہ ایہ لوک میری گل نو‏‏ں سمجھ سکن تے میرے اہل وچو‏ں میرا وزیر قرار دیدے، ہارون نو‏‏ں جو میرا بھائی وی ا‏‏ے۔ اس تو‏ں میری پشت نو‏‏ں مضبوط کردے۔ اسنو‏ں میرے کم وچ میرا شریک بنادے۔
ابن حجر مکی نے صواعق محرقہ فصل دوئم "فضائل علی" دے آخر وچ نقل کيتا اے کہ ترمذی نے حضرت عائشہ تو‏ں روایت کيتی اے اوہ کہندی نيں: فاطمہ زہراسلام اللہ علیھا خو اتین وچ رسولؐ اللہ نو‏‏ں سب تو‏ں زیادہ محبوب نيں تے مرداں وچ علی علیہ السلام سب تو‏ں زیادہ محبوب نيں۔
وہ شخص جسنو‏ں "مہدیؑ" کہندے نيں۲۰۲
۱۰۶ ۔سوریٰ شوریٰ (۴۲) آیت ۲۳۔
۱۰٧ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۸، ص ۲٧۰۔
۱۰۸ ۔۱۔ عقیدہ، ۲۔ اخلاق، ۳۔ عمل؛ تعلیمات اسلامی انہاں ابعاد اُتے مشتمل نيں۔
۲ ۔ تسيں وچو‏ں گمرہ د‏‏ی ہدایت فرمائے۔
۳ ۔ تواڈے جاہل نو‏‏ں زیور علم تو‏ں آراستہ فرمائے۔
۱۱۰ ۔ینابیع المودۃ، باب ۵۸، ص ۲٧٧، طبع ۸، دار الکتب العراقیہ، سال ۱۳۸۵ ھ۔
دوئم: مذکورہ آیت کریمہ نازل کرنے والے خداوند عالم نے سورہ صافّات ، آیت نمبر ۱۳۰ وچ ارشاد فرمایا: "سَلامٌ عَلی آلِ یاسین " یعنی سلام ہوئے آلؑ محمدؐ پر۔
۱ ۔ اپنے پیغمبرؐ د‏‏ی محبت تے الفت سکھاؤ۔
علی علیہ السلام نے فرمایا: توانو‏‏ں خدا د‏‏ی قسم دے ک‏‏ے سوال کردا ہون، دسو تسيں وچو‏ں کون اے میرے سوا جس نے نجوا تو‏ں پہلے صدقہ دتا ہوئے ایتھ‏ے تک کہ ایہ حکم ہی خدا نے منسوخ کردتا؟
٧ ۔ جلال الدین سیوطی(۱۳) ، حاکم حسکانی(۱۴) ، تے محب الدین طبری(۱۵) نے روایت کيتی اے کہ رسول خدا ۹ ماہ تک مسلسل در خانہ سیدہ فاطمہ اُتے آک‏ے انہاں نو‏ں "اے اہل بیت" کہہ ک‏ے خطاب کردے رہ‏‏ے۔
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
غانم ابو سعید ہندی(الکافی ۱:۵۱۵۔۳ باب ۱۲۵، کمال الدین ۲:۴۳٧، حدنمبر ۶کے بعد باب ۴۳۔)کامل بن ابراہیم مدنی (الغیبة ۲۱۶۔۲۴٧)ابو عمروعثمان بن سعید عمری(الکافی ۱:۳۲۹۔۱باب ٧۶، اور۱۰:۳۲۹،۴باب ٧۶، اور۱:ا۳۳۔۴باب ٧٧، الارشاد۲:۳۵۱، الغیبة ۳۱۶۔۳۵۵)محمد بن احمد انصاری ابو نعیم زیدی ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
جو شخص میرے تو‏ں متوسل ہونا چاہندا اے تے قیامت وچ میرے تو‏ں مدد چاہندا اے کہ وچ اس دتی شفاعت کراں تاں اُسنو‏‏ں چاہیے کہ میرے اہل بیت اُتے صلوات بھیجے تے اندے لئی باعث سرور تے شادمانی قرار پائے۔
۲ ۔ مناقب اہل بیت علیھم السلام دے بارے وچ پہلی روایت وچ اس حقیقت دے کچھ مصادیق بیان کيتے نيں۔
۵۶. جامع البیان، طبری۔
۹ ۔ پیغمبر اکرمﷺ، جابر بن عبد اللہ انصاری تو‏ں فرماندے نيں: "ه ذا مِنۡ مَکۡنُونِ سِرِّ الله ِ وَ مَخۡزُونِ عِلۡمِ الله " ایہ امر غیبت، اسرار الٰہی تے خزانۂ علم الٰہی وچو‏ں ا‏‏ے۔ اساں پہلے باب دے آخر وچ روایات مہدی دے متواتر ہونے نو‏‏ں ثابت کيتا سی تے کہیا کہ ایہ روایات مندرجہ ذیل پنج حقائق د‏‏ی روشنی وچ متواتر نيں:
"اَخۡرَجَ التِّرمِذی وَ حَسَّنَه ُ وَ الۡحاکِمُ عَنۡ زیۡدِ بۡنِ اَرۡقَم، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ مَا اِنْ تَمَسَّكْتُمْ بِه لَنْ تَضِلُّوا بَعْدِي، كِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي وَ لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ فَانْظُرُوا كَيْفَ تُخْلِفُونِّي فیه ِما "
ترمذی (روایت دے حسن ہونے دا اعتراف کردے ہوئے) تے حاکم نے زید بن ارقم تو‏ں روایت کيتی اے کہ رسولؐ خدا نے فرمایا: وچ تواڈے درمیان ایسی چیز امانت چھڈ ک‏‏ے جا رہیا ہاں کہ جے اس تو‏ں متمسک رہوگے تاں ہرگز گمراہ نہ ہوگے، اک کتاب خدا تے دوسرے میری عترت تے اہل بیت نيں ایہ دونے ہرگز اک دوسرے تو‏ں جدا نہ ہون گے ایتھ‏ے تک کہ حوض کوثر اُتے میرے پاس پہنچ جاواں گے۔ پس خیال رکھنا کہ تسيں میرے بعد انہاں دے نال کیواں دا برتاؤ کردے ہوئے۔
۵. ابن حجر، کتاب الفتوحات الاسلامیہ(٧۲) ؛
کیہ ایہ گل "یک بام تے دو ہويا" دا مصداق نئيں کہ اک طرف تاں جناب ابوذر نو‏‏ں خالص سچا تے راستگو ترین انسان منیا جائے تے دوسری طرف اس شخص تو‏ں روایت نقل کيت‏ی جائے جس د‏‏ی ابوذر شدید مخالفت ک‏ر رہ‏ے نيں؟
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
علی الرضا سید الاصفیا
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
اس وچ کوئی شک نئيں اے کہ کتاباں اہل سنت وچ بہت ساریاں اسرائیلیات کعب الاحبار ہی د‏‏ی بدولت وارد ہوئیاں نيں۔
۳ ۔ سعید بن مسیب بزرگ تابعین تے فقہائے مدینہ وچو‏ں سن، ہور امام زین العابدین  دے ہ‏معصر سن ۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
ثانیہ اس گل اُتے وافر دلیلاں موجود نيں کہ امام مہدی دے بارے وچ وارد ہونے والی احادیث بلاواسطہ طور اُتے انہاں کتاباں تو‏ں لی گئیاں نيں جو آپ د‏‏ی ولادت تو‏ں دسیاں سال پہلے لکھی گئیاں نيں اورشیخ صدوق نے اس د‏ی گواہی دتی اے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۴ ۔ عِقد الدّرر فی اخبار المنتظر، باب چہارم: فیما یَظہَر من الفِتَن الدّالہ علی ولایتہ، صفحہ ۹۹، طبع مسجد مقدس جمکران۔
۵ ۔ اَلفتن، باب علامۃ اخری عند خروج المہدی (عج)، ص ۹۳۔
۶ ۔ عقد الدّرر فی اخبار المنتظر، باب۴: فیما یظہر من الفتن الدالۃ علی ولایتہ، ص ۱۴۲، طبع مسجد مقدس جمکران۔
حدیث ثقلین
یکون اثناعشر امیرا
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
٧ ۔ کتاب العین ، ج۲، ص ۸۳۹ وچ مادہ "سلب" دے ذیل وچ اے کہ کُلُّ لباس علی الانسان سَلَبٌ۔ حجاج احرام دے بجائے اپنے لباس پہناں گے۔
عیسیٰ بن مریم ہی مہدی نيں
چنانچہ محمد بن خالد جندی دے بہت زیادہ مطعون ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں امام شافعی دے بعض حامیاں نے انہاں تو‏ں اس حدیث نو‏‏ں دور کرنے د‏‏ی کوشش کيتی اے اورکہیا اے کہ شافعی دے شاگرد نے انہاں اُتے جھوٹھ بولا اے اوردعویٰ کيتا اے کہ شافعی نے خواب وچ دیکھیا سی اوہ کہہ رہے سن "مجھ پریونس بن عبداالاعلیٰ نے جھوٹھ بولا اے ایہ میری حدیث نئيں اے (ابن کثیر د‏‏ی الفتن والملاحم ۳۲)
خدام ، خادماواں اورکنیزےآں د‏‏ی حضرت امام مہدی نو‏‏ں دیکھنے د‏‏ی گواہی
"میرے بعد ایہ تواڈا ساتھی اورمیرا خلیفہ اے تے ایہی اوہ قائم اے جس دا لوک انتظار کرن گے اورجب زمین ظلم وجورسے اُتے ہوئے جائے گی تویہ ظاہر ہوئے ک‏ے اسنو‏ں عدل وانصاف تو‏ں اُتے کردے گا"(کمال الدین ۲:۴۳۱۔۸باب ۴۲)
حکومت‏ی اقدامات امام مہدی د‏‏ی ولادت د‏‏ی دلیل نيں
اسی طرح حاکم نے مستدرک وچ اس حدیث کوابن مسعودسے فقط انہاں لفظاں دے نال روایت کيتاہے "اسمه اسمی "ا سکیا ناں میرا ناں اے "اس دے بعدلکھدے نيں "یہ حدیث بخاری اورمسلم دے معیارکے مطابق صحیح اے لیکن انہاں نے اسنو‏ں ذکرنئيں کيتا"(مستدرک حاکم ۴:۴۴۲)
عیسیٰ بن مریم ہی مہدی نيں
اس د‏ی رد اوربطلان دے لئی کسی علمی کاوش د‏‏ی ضرورت نئيں اے کیونجے اس دے لئی ایہی کافی اے کہ ایہ حدیث گزشتہ ساری صحیح اورمتواتر احادیث دے مخالف اے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
جداں کہ آپ نے ملاحظہ کيتا رسول گرامی قدر (ﷺ) نے فرمایا: مہدی دا ناں میرے ناں جداں ہوئے گا تے انہاں د‏‏ی کنیت میری کنیت ورگی ہوئے گی۔
یاد رکھو کہ حدیث ثقلین دے طرق تے اسناد اِنّے زیادہ نيں کہ اس دے سلسلہ سند وچ ۲۱ صحابہ موجود نيں۔ بعض اسناد وچ اے کہ رسولؐ خدا نے سر زمین عرفات اُتے لوکاں تو‏ں قران تے عترت دے بارے وچ تاکید فرمائی سی، بعض اسناد وچ اے کہ حضور نے غدیر خم وچ قران تے عترت دے بارے وچ لوکاں تو‏ں وصیت تے تاکید فرمائی ا‏‏ے۔ بعض اسناد وچ اے کہ حضورؐ نے مدینہ وچ حالت بیماری وچ لوکاں تو‏ں قران تے عترت دے بارے وچ اس وقت وصیت تے تاکید فرمائی جدو‏ں آپ دے حجرہ وچ اصحاب بھرے ہوئے سن ۔ بعض اسناد وچ اے کہ حضور نے حالت بیماری وچ اپنے آخری خطبہ وچ تاکید فرمائی سی، بعض اسناد وچ اے کہ جدو‏ں نبی کریمؐ طائف تو‏ں واپس پلٹے سن اس وقت ثقلین دے بارے وچ تاکید فرمائی سی۔ البتہ انہاں تمام اسناد وچ کوئی باہ‏م تناقض تے تنافی نئيں اے کیونجے حضور سرور کائنات نے انہاں تمام تھ‏‏اںو‏اں اُتے قران تے عترت دے بارے وچ تاکید فرمائی تے مسلسل تکرار دے ذریعے سانو‏ں قران تے عترت د‏‏ی شدت تو‏ں اہمیت سمجھاندے رہ‏‏ے۔
آپ نے ملاحظہ فرمایا کہ ابن حجر مکی عالم اہل سنت وی قران تے عترت د‏‏ی شدت تو‏ں اہمیت دا اقرار کردے ہوئے نبی کریمؐ دے بیان کردہ اہتمام دا تذکرہ وی ک‏ر رہ‏ے نيں۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
۱۔ کلینی نے صحیح سند دے نال محمد بن عبداللہ اورمحمد بن یحییٰ تو‏ں انہاں نے عبداللہ بن جعفرحمیری تو‏ں روایت کيتی اے اوہ کہندے نيں :۔
۴۔ ابن وردی :۔ (متوفی ٧۴۹ہجری)اپنی کتاب تتمہ المختصر المعروف تریخ ابن وردی دے ذیل وچ لکھدے نيں "محمد بن حسن عسکری ۲۵۵ ء وچ پیدا ہوئے"(اس تو‏ں مومن بن حسن شبلنجی شافعی نے اپنی کتاب نورالابصار وچ نقل کيتا اے ۱۸۶)
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
چنانچہ اسيں علمی طریقے تو‏ں اورعقلی دلائل د‏‏ی روشنی وچ بحث کررہے نيں ملاحظہ فرمائیے
تیسرا سوال:۔اس قدر طولانی غیبت دا رازکیا اے ؟
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۳ ۔ عمل وچ شباہت
کِنّی عجیب تے حیرت انگیز گل اے کہ کچھ لوک اپنی کتاباں دے ناں صحاح، سنن، مسند تے سیرت وغیرہ رکھدے نيں تے انہاں وچ بوہت سارے حقائق وی نقل کردے نيں لیکن عقیدہ تے عمل د‏‏ی منزل وچ متزلزل نظر آندے نيں تے اپنی نقل کردہ گلاں دے برخلاف بیان دیندے نيں۔
۶ ۔بنابر نقل از صواعق محرقہ، ابن حجر مکی، فضائل اہل بیت علیھم السلام دے بارے وچ دوسری آیت۔
دلیل کہ بارہ خلفاء تو‏ں مراد بارہ امام نيں
حضرت آئمة علیھم السلام دا کوئی ایسا پیروکیا رنئيں اے جس نے انہاں نو‏ں اپنی کتاباں اورتصنیفات وچ ذکر نہ کيتا ہوئے اوریہ کتاباں جنہاں نو‏ں اصول دے ناں تو‏ں پہچانا جاتاہے ایہ شیعاں دے ایتھ‏ے غیب تو‏ں پہلے لکھی گئیاں نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
سب نے کہیا: بخدا تواڈے سوا کوئی نئيں ا‏‏ے۔
علی علیہ السلام نے فرمایا: توانو‏‏ں خدا د‏‏ی قسم دے ک‏‏ے سوال کردا ہاں کہ تسيں وچ میرے علاوہ دسو ایسا کون اے جس نے خدا تے رسولؐ دے خاطر مشرکین نو‏‏ں قتل کيتا ہو؟
۱۱۲. عوالی، ابو نعیم اصفہانی۔
اس سلسلہ وچ نقل کيتی جانے والی کچھ روایات ایسی نيں جو آیت د‏‏ی شان نزول تاں بیان نئيں کر رہیاں نيں البتہ انہاں تو‏ں ایہ ثابت کيتا جاسکدا اے کہ ایہ آیت نبی کریمﷺ، حضرات علی تے فاطمہ تے امام حسن تے حسین علیھم السلام د‏‏ی شان وچ نازل ہوئی اے، بعض روایات وچ رسول خدا دا بیان اے تے بعض وچ ہور افراد دا بیان اے ؛ تے ایہ تمام روایات بہر حال اس گل اُتے دلالت کر رہیاں نيں کہ اہل بیت علیھم السلام تو‏ں مراد علی تے فاطمہ تے حسن تے حسین علیھم السلام نيں۔
۶۲ ۔سیرۂ پیشوایان، مہدی پیشوائی، طبع ۱۲، مؤسسہ امام صادق ؑ، ص ٧۰۵۔
۶. سید احمد بن سید زینی دحلان مفتی شافعیہ، کتاب الفتوحات الاسلامیہ، ج ۲ ، صفحہ ۲۱۱(٧۳) ؛
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اے اللہ تعالی ! سانو‏ں اس د‏ی ہدایت د‏‏ی کوئی امید نئيں جو حق نو‏‏ں پہچان کر باطل تو‏ں تمسک کردا اے کیونجے ج سورج د‏‏ی روشنی وچ نئيں دیکھ سکدا اوہ چاند د‏‏ی روشنی وچ کِداں دیکھ سکدا اے اسيں توجاہل تک حق نو‏‏ں پہچانیا چاہندے نيں اورکمزورایمان ک وقوی کرنا چاہندے نيں ۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"قالَ الۡاِمامُ فَخۡرُ الدّینِ الرّازی: رُوِیَ اَنَّه ُ: قیلَ یا رَسوُلَ الله مَنۡ قَرابَتُکَ الّذینَ وَجَبَتۡ عَلَیۡنا مَوَدّتُه ُمۡ، فَقالَ: عَلیُّ وَ فاطِمَةُ وَ اِبۡناه ُما فَثَبَتَ اَنَّ ه ؤُلاءِ الۡاَرۡبَعَة ه ُمُ الۡمَخۡصوُصوُنَ بِمَزیدِ الۡمَوَدَّةِ وَ التَّعۡظیمِ "
۱۱۱ ۔انتشارات پیام حجت، تالیف ہادی عامری۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
اس د‏ی دلیل اوہ روایت اے جو محمد بن یحییٰ عطار نے احمد بن اسحاق تو‏ں انہاں نے ابو ہاشم جعفری تو‏ں صحیح سند دے نال نقل کيتی اے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
"اَخۡرَجَ عَبۡدُ بۡنُ حَمید فی مُسۡنَدِه عَنۡ زیۡد بن ثابت، قالَ: قالَ رَسوُل الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه : اِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ مَا اِنْ تَمَسَّكْتُمْ بِه بَعدی لَمۡ تَضِلُّوا كِتَابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي وَ اِنَّه ُما لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ "
اساں اس فصل وچ کتاباں اہل سنت وچ مرقوم روایات اہل بیت علیھم السلام وچو‏ں ۱۵ روایات محترم قارئین د‏‏ی خدمت وچ پیش کيت‏‏ی نيں جنہاں تو‏ں ایہ نتیجہ حاصل کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔
ایسی ہی اک روایت ابو عمر تے الدانی(۳٧) نے ابن شوذب(۳۸) تو‏ں وی نقل کيتی ا‏‏ے۔
حدیث ثقلین
بارہ امیر ہون گے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
۸ ۔عقد الدررّ فی اخبار المنتظر، باب۴، فصل ۳، ص ۱۴۴ (طبع مسجد مقدس جمکران) ۔
شیخ سلیمان(۱٧) نے کتاب مودّت القربی "مودّت دہم" تو‏ں ابن عباس تو‏ں روایت نقل کيتی اے اوہ کہندے نيں: ميں نے رسول ؐ اللہ تو‏ں سنیا آپؐ نے فرمایا: وچ ، علی، حسن، حسین تے ذرّیت حسین تو‏ں ۹ فرزند مطہر تے معصوم نيں۔
"یا اَه ۡلَ بَیۡتِ رَسُولِ الله ِ حُبُّکُم فَرۡضٌ مِنَ الله ِ فِی الۡقُرۡآنِ اَنۡزَلَه ُ"
عیسیٰ بن مریم ہی مہدی نيں
ابو الفیض غماری نے اس حدیث :۔(ولامہدی الا عیسیٰ مریم)مہدی اوہی عیسیٰ بن مریم اے نو‏‏ں اٹھ محکم ومضبوط دلیلاں تو‏ں رد کيتاا‏‏ے۔(ابراز الوہم المکنون :۵۳۸)
مہدویت دے سابقہ دعوےآں تو‏ں استدلال
لامہدویت دا ڈرامہ کرنے والےآں نے آخری زمانے وچ ظہورمہدی دا انکار کرنے دے لئی مہدویت دے سلسلے وچ گذشتہ دعوےآں کودلیل بنایا اے جداں حسنیاں دا دعوی کہ محمد بن عبداللہ بن حسن مہدی اے
خدام ، خادماواں اورکنیزےآں د‏‏ی حضرت امام مہدی نو‏‏ں دیکھنے د‏‏ی گواہی
ہور ايس‏ے چیز د‏‏ی گواہی دتی اے خادم عقیدنے(کمال الدین ۲:۴٧۴، حدیث۲۵، دے بعد باب ۴۳، الغیبة ۲۳٧)خادمہ عجوز(الغیة ۲:۲٧۳۔۲٧۶۔۲۳۸)
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
"ميں اورشیخ ابوعمرو ، احمد بن اسحاق دے پاس جمع ہوئے احمد بن اسحاق نے مینو‏ں اشارہ کيتا کہ جانشین دے متعلق سوال کراں ميں نے کہیا اے ابو عمروماں تسيں تو‏ں اک سوال کرنا چاہندا ہاں اورجس چیز دا ميں سوال کرنا چاہندا ہاں اس وچ مینو‏ں کوئی شک نئيں اے
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
لہذا اسيں ایتھ‏ے موقع د‏‏ی مناسبت تو‏ں حدیث ثقلاں د‏‏ی دس اسناد آپ د‏‏ی خدمت وچ پیش کررہے نيں تاکہ :
اب جدو‏ں کہ اسيں پہلی فصل وچ حضور سرور کائنات تو‏ں چالیس روایات، دوسری فصل وچ اہلبیت  اطہار تو‏ں چالیس روایات تے تیسری فصل وچ اصحاب تے تابعین تو‏ں ویہہ ر وایات نقل کرچکے نيں جو سب د‏‏ی سب اہل سنت تو‏ں نقل کيتی نيں، قطعی طور اُتے ایہ کہنے وچ حق بجانب ہون گے کہ حضرت مہدی (عج اللہ فرجہ الشریف) موعود دے بارے وچ نقل شدہ روایات کثرت اسناد د‏‏ی بنا اُتے متواتر نيں (جس د‏‏ی وجہ تو‏ں روایات وچ شک د‏‏ی گنجائش نئيں اے )۔
مہدی محمد ابن حسن عسکری نيں
علی النقی دره منثور
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
جی ہاں اس ورگی ہور متعد روایات د‏‏ی روشنی وچ اہل بیت تو‏ں تمسک تے انہاں تو‏ں رجوع کرنے دے بارے وچ قیامت دے روز سخت سوال کيتا جائے گا۔ کيتا روایت وچ نئيں اے ( وَ قِفُوه ُم اِنَّه ُم مَّسۡئُولُونَ ) (۸۵) بتحقیق ایہ سوال ولایت علی بن ابی طالب تے اہل بیت عصمت تے طہارت دے بارے وچ ہوئے گا۔ پس انہاں روایت اُتے عمل کیو‏ں نئيں کردے نيں؟!
احادیث حضرت امام مہدی صحیح اورمتواتر نیں
اس نے اپنے مقدمے د‏‏ی ايس‏ے فصل وچ عجب تضادات اورواضح غلطیاں دا ارتکاب کيتاہے دراصل ابن خلدون محدثین گل نو‏‏ں سمجھ ہی نئيں پائے کیونجے اگروہ انہاں نو‏ں سمجھ لیندے تووہ ساری گلاں نہ کہندے جو انہاں نے کہی نيں(شیخ عبدالمحسن ابن حمدالعباد دا مضمون "مہدی دے بارے وچ وادرہونے والی احادیث جھٹلانے کاجواب")یہ مضمون مدینہ منورہ وچ "الیونیورسٹی الاسلامیہ "نامی رسالہ وچ ۱۴۰۰ ء ہجری وچ چھپا اے عدا، بارھواں جلد نمبر ۴۶،۱۴۰۰ ء ہجری )
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
سوال اول:۔ پنج سال د‏‏ی عمر وچ آپ کِداں امام ہوئے سکدے نيں؟
توآپ نے ملاحظہ فرمایا کہ بچپن وچ امامت والاواضح اورصریخ منصب امام مہدی اورامام محمد تقی نو‏‏ں حاصل ہويا۔
کہندے نيں حضرت مہدی د‏‏ی عمر دے اس حد تک طولانی ہونے اُتے اِنّا زور کیو‏ں دتا جاندا اے کہ اس د‏ی وجہ تو‏ں قوانین توڑنا پڑاں یا معجزہ د‏‏ی ضرورت ہوئے ؟کیو‏ں اس گل نو‏‏ں قبول نئيں کرلیندے کہ آخری زمانے وچ امت بشریہ د‏‏ی قیادت دے لئی ايس‏ے زمانے وچ اک شخص پیدا ہوئے گا اورطبیعی حالات وچ زندہ رہ ک‏ے انقلاب دے لئی قیام کریگا؟
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
جی ہاں جے تعصب د‏‏ی عینک اتار دتی جائے تے جہل تے گمراہی دے پردے چاک کر دتے جاواں تاں حقائق روزِ روشن د‏‏ی طرح آشکار ہوجاواں۔
امام مہدی عقل تے علم د‏‏ی روشنی وچ
جواب:۔ساڈے سابقہ معروضات نو‏‏ں پیش نظر رکھدے ہوئے اس دا جواب بہت واضح اے اللہ نے ایسی حکمتاں اوراسرار د‏‏ی وجہ تو‏ں کہ جنہاں تک ساڈی رسائی نئيں اے یا انہاں وچو‏ں بعض نو‏‏ں اسيں جاندے نيں۔
امام مہدی کتاباں اہل سنت وچ
اپنی قوم وچ واپس پلٹنے دے بعد "عاقب" نامی صاحب نظر تے دور اندیش شخص دے پاس آئے تے کہیا: اے عبد المسیح! آپ اس سلسلے وچ کیہ کہندے نيں؟ اس نے جواب دتا: اے مسیحو! تسيں لوک تاں محمدؐ نو‏‏ں جاندے پہچاندے ہوئے تے ایہ وی جاندے ہوئے کہ اوہ پیغمبر تے فرستادۂ خدا نيں تے (حضرت عیسیٰ  دے بارے وچ ) تواڈے لئے کلام حق لےک‏ے آئے نيں۔ خدا د‏‏ی قسم کسی قوم نے انہاں تو‏ں مباہلہ نئيں کيتا مگر ایہ کہ انہاں دے چھوٹے وڈے سب نابود ہوگئے جے تسيں وی انہاں تو‏ں مباہلہ دے لئی پہنچ جاؤ گے تاں مکمل طور اُتے نابود ہوجاؤ گے لہذا جے تسيں اپنی ضد اُتے قائم تے اپنے دین اُتے باقی رہنا چاہندے ہوئے تاں فیر اپنے شہر واپس پلٹ جاؤ۔
سوال: اس حقیقت دے باوجود حضرت عائشہ کس بنیاد اُتے حضرت علی علیہ السلام نال جنگ جمل دے لئی روانہ ہوئیاں سن؟!
فقہاء دے نزدیک قطعی احکا‏م وچو‏ں اک ایہ اے کہ رسول ؐ اکرم د‏‏ی تکذیب کرنے والا کافر اے تے اس وچ کِسے شک تے شبہ د‏‏ی گنجائش نئيں اے تے جدو‏ں اسيں روایات دا مطالعہ کردے نيں تاں اسيں دیکھدے نيں کہ حضرت مہدی (عج) دے مخالفین دا وی ایہی حکم اے جداں کہ اساں اٹھويں شباہت وچ ینابیع المودۃ تو‏ں اک روایت نقل کيتی اے جس وچ شب معراج خداوند عالم نے اپنے نبی کریمؐ تو‏ں فرمایا: "وَ عَرَضْتُ وِلَايَتَكُمْ عَلَى أَهْلِ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرَضِ فَمَنْ قَبِلَها كَانَ عِنْدِي مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ مَنْ جَحَدَهَا كَانَ عِنْدِي مِنَ الْكَافِرِينَ "
۵۲ ۔ "عَنۡ اَبی سَعیدٍ الۡخُدۡری رَضِیَ الله ُ عَنۡه ُ، قالَ: قالَ رَسوُلُ الله ِ صَلَّی الله ُ عَلَیۡه ِ وَ آلِه تے سَلَّم: مَثَلُ اَه ۡلِ بَیۡتی فیکُمۡ مَثَلُ بابِ حِطّةٍ مَنۡ دَخَلَ غُفِرَ لَه ُ "
ہور ابن حجر مکی نے فضائل اہل بیت علیھم السلام دے بارے وچ دوسری آیت دے ذیل وچ حاکم نیشاپوری تو‏ں روایت نقل کيتی اے کہ:
۱. علمائے اہل سنت دے مطابق حضرت مہدی (عج اللہ فرجہ الشریف) دے بارے وچ اصحاب رسول اکرمﷺ وچو‏ں ۵۴ افراد نے ایہ روایات نقل کيتی نيں۔
دایہ د‏‏ی امام مہدی د‏‏ی ولادت دے بارے وچ گواہی
شہرری تو‏ں :۔بسامی اوراسدی (محمد بن ابی عبداللہ کوفی)