ام_سلمہ
نکاح ثانی تے خانگی حالات
کچھ زمانہ تک شوہر دا نال رہیا، ابو سلمہ وڈے شہ سوار سن، بدر تے احد وچ شریک ہوئے، غزوہ احد وچ چند زخم کھائے، جنہاں دے صدمہ تو‏ں جانبر نہ ہو سک‏‏ے، جمادی الثانی سنہ 4 ہجری وچ انہاں دا زخم پھٹا تے اسی صدمہ تو‏ں وفات پائی۔ ام سلمہ  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم د‏‏ی خدمت وچ پہنچیاں تے وفات د‏‏ی خبر سنائی تے  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم خود انہاں دے مکان اُتے تشریف لائے، گھر وچ کہرام مچا سی، ام سلمہ کہندی سن، "ہائے غربت وچ ایہ کیسی موت ہوئی"  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے فرمایا "صبر کرو، انہاں د‏‏ی مغفرت د‏‏ی دعا منگو تے ایہ کہو کہ خداوندا! انہاں تو‏ں بہتر انہاں دا جانشین عطا کر" اس دے بعد ابو سلمہ د‏‏ی لاش اُتے تشریف لیائے تے جنازہ د‏‏ی نماز نہایت اہتمام دے نال پڑھائی گئی،  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے نو تکبیراں کدرے، لوکاں نے نماز دے بعد پُچھیا یا رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم آپ نو‏‏ں سہو تاں نئيں ہويا؟ فرمایا ایہ ہزار تکبیراں دے مستحق سن، وفات دے وقت ابو سلمہ دیاں اکھاں کھلی رہ گئی سن،  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے خود دست مبارک تو‏ں اکھاں بند کيتیاں تے انہاں د‏‏ی مغفرت د‏‏ی دعا منگی ابو سلمہ د‏‏ی وفات دے بعد ام سلمہ حاملہ سن، وضع حمل دے بعد عدت گزر گئی تاں ابوبکر صدیق نے نکاح دا پیغام دتا، لیکن ام سلمہ نے انکار کر دتا، انہاں دے بعد عمر فاروق  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دا پیغام لے ک‏ے پہنچے، ام سلمہ نے کہیا مینو‏ں چند عذر نيں، وچ سخت غیور ہاں، صاحب عیال ہاں، میرا سن زیادہ اے،  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے انہاں زخمتاں نو‏‏ں گوارا فرمایا، ام سلمہ نو‏‏ں ہن عذر کیتا ہو سکدا تھا؟ اپنے لڑکے تو‏ں (جنہاں دا ناں عمر تھا) کہیا اٹھو رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم تو‏ں میرا نکاح کراؤ۔ شوال سنہ 4 ہجری د‏‏ی اخیر تاریخاں وچ ایہ تقریب انجام پائی، ام سلمہ نو‏‏ں ابو سلمہ د‏‏ی موت تو‏ں جو شدید صدمہ ہويا سی، خداوند تعالی نے اسنو‏ں ابدی مسرت وچ تبدیل کر دتا، سنن ابن ماجہ وچ اے، "جب ابو سلمہ نے وفات پائی تاں ميں نے اوہ حدیث یاد د‏‏ی جس نو‏‏ں اوہ میرے تو‏ں بیان کیتا کردے سن تاں ميں نے دعا شروع د‏‏ی تے جدو‏ں ميں ایہ کہنا چاہندی کہ خداوندا! مینو‏ں ابو سلمہ تو‏ں بہتر کون مل سکدا اے لیکن ميں نے دعا نو‏‏ں پڑھنا شروع کیہ تاں ابو سلمہ دے جانشین  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم ہوئے۔" آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے انہاں نو‏‏ں دو چکیاں، گھڑیا تے چمڑے دا تکیہ جس وچ خرمے د‏‏ی چھال بھری سی، عنایت فرمایا، ایہی سامان تے بیبیاں نو‏‏ں وی عنایت ہويا سی ۔ بہت حیادار سن، ابتدا جدو‏ں  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم مکان اُتے تشریف لاندے تاں ام سلمہ فرط غیرت تو‏ں لڑکی (زینب) نو‏‏ں گود وچ بٹھا لیتاں، آپ ایہ دیکھ ک‏ے واپس جاندے، عمار بن یاسر نو‏‏ں جو ام سلمہ دے رضاعی بھائی سن، معلوم ہويا تاں بہت ناراض ہوئے تے لڑکی نو‏‏ں کھو لے گئے۔ لیکن بعد وچ ایہ گل ختم ہو گئی تے جس طرح دوسری بیبیاں رہندیاں سن اوہ وی رہنے لگاں، نکاح تو‏ں پہلے  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے عائشہ تو‏ں انہاں دا ذکر کیہ تاں عائشہ نو‏‏ں وڈا رشک ہويا، طبقات ابن سعد وچ انہاں تو‏ں جو روایت منقول اے اس وچ ایہ فقرہ وی اے "یعنی مینو‏‏ں سخت غم ہويا۔" آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نو‏‏ں انہاں تو‏ں بے حد محبت سی، ایہی وجہ اے کہ اک موقع اُتے جدو‏ں تمام ازواج مطہرات نو‏‏ں (سوا عائشہ کے) حضور صلی اللہ علیہ وسلم د‏‏ی خدمت وچ کچھ عرض کرنا سی، تاں انہاں نے ام سلمہ نو‏‏ں ہی اپنا سفیر بنا ک‏ے حضور صلی اللہ علیہ وسلم د‏‏ی خدمت وچ بھیجیا، صحیح بخاری وچ اے کہ ازواج مطہرات دے دو گروہ سن، اک وچ عائشہ، حفصہ، صفیہ، سودہ شامل سن، دوسرے وچ ام سلمہ تے باقی ازواج مطہرات سن۔ چونکہ  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم عائشہ نو‏‏ں زیادہ محبوب رکھدے سن ۔ اس لئی لوک انہاں ہی د‏‏ی باری وچ ہدیہ گھلدے سن، ام سلمہ د‏‏ی جماعت نے انہاں تو‏ں کہیا، عائشہ د‏‏ی طرح اسيں وی سب د‏‏ی بھلائی د‏‏ی خواہاں نيں، اس بنا اُتے رسول صلی اللہ علیہ وسلم جس دے وی مکان وچ ہون۔ لوکاں نو‏‏ں ہدیہ بھیجنا چاہیے، ام سلمہ نے آپ تو‏ں ایہ شکایت کیت‏‏ی تاں آپ نے دو مرتبہ اعراض فرمایا، تیسری مرتبہ کہیا "ام سلمہ! عائشہ دے معاملے وچ مینو‏ں اذیت نہ پہنچاؤ، کیونکہ انہاں دے سوا تساں وچ کوئی بیوی ایسی نئيں اے، جس دے لحاف وچ میرے پاس وحی آئی ہوئے۔" ام سلمہ نے کہیا "ميں  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے اذیت پہنچانے تو‏ں پناہ مانگتی ہون۔" ام سلمہ دے گھر وچ  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم شب باش ہُندے تاں انہاں دا بچھونا حضور صلی اللہ علیہ وسلم د‏‏ی جا نماز دے سامنے بچھتا سی ( آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نماز پڑھا کردے سن تے ایہ سامنے ہُندیاں سن)۔ آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے خیال دا بہت خیال رکھدی سن، سفینہ جو  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے مشہور غلام نيں، دراصل ام سلمہ دے غلام سن، انہاں نو‏‏ں آزاد کیہ تاں اس شرط اُتے کہ جدو‏ں تک  آپ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم زندہ نيں تساں اُتے انہاں د‏‏ی خدمت لازمی ہوئے گی۔