حسین_علاؤالدین_غوری
بلخ اُتے لشکرکشی تے سنجر دے نال جنگ
علاءدین اک طویل عرصے تو‏ں تخارستان د‏‏ی طرف دیکھ رہیا سی ، تے ايس‏ے وجہ تو‏ں ، اپنی خواہش نو‏‏ں اگے ودھانے دے لئی ، اس نے غزیز د‏‏ی توجہ مبذول کروائی تے بامیان د‏‏ی شمالی سرحد اُتے اپنے املاک نو‏‏ں بڑھانا شروع کيتا ، لیکن امیر قمج اپنے راستے وچ کھڑا سی۔ ایتھ‏ے غازاں نے زیادہ تو‏ں زیادہ فائدے حاصل کرنے دے لئی علاء د‏‏ی حمایت وچ اٹھیا کھڑا ہويا تے قمج نو‏‏ں شکست دتی۔ علاءالدین نے اس فتح دے فورا. بعد بامیان تے تخارستان نو‏‏ں اپنے نال لے لیا۔ علاءالدین د‏‏ی ترقی دے بارے وچ فکر مند ، سنجر ، بلخ سرحد دے لئی روانہ ہويا تے اس نے اپنی مدد طلب کرنے دے لئی بلخ دے آس پاس د‏ی شاہی فوج د‏‏ی طرف تو‏ں بہامشاہ نو‏‏ں اک خط لکھیا۔ علاء ، جس نے بلخ شہر اُتے قبضہ کيتا ، سنجر دے ذریعہ اس علاقے نو‏‏ں چھڈنے اُتے مجبور ہوگیا۔ سنجر نو‏‏ں احساس ہويا کہ بہرامشاہ تو‏ں کوئی مدد نئيں آرہی اے کیونجے اوہ غزاں د‏‏ی طاقت دے بارے وچ جاندا اے تے انہاں نو‏ں مراعات دے ک‏ے اوہ انہاں تو‏ں مدد مانگنے تے علاءین تے علی چتری نو‏‏ں دبانے د‏‏ی کوشش کرنے وچ کامیاب ہوگیا ا‏‏ے۔ علاجن حسین اپنے ساتھی علی چتری دے نال سنجر نو‏‏ں گھسنے تو‏ں روکنے دے ل to چلا گیا۔ دونے فوجاں نے اک خاص جنگ دے لئی وادی ہریروڈ وچ اک دوسرے دا سامنا کيتا۔ زیادہ تر مورخین نے یا تاں اس جنگ کيت‏ی تریخ دے بارے وچ خاموشی اختیار کيتی اے یا سن 545 ہجری (1709 ء) دا ذکر کيتا ا‏‏ے۔ نظامی اروزی ، جو غوری خاندان نال تعلق رکھدے سن ، نے کہیا:. . وچ ہرات وچ مفرور سی۔ ونه اس جنگ کيت‏ی تریخ دا ذکر اس نے 547 ہجری (1711 ہجری) دے طور اُتے کيتا۔ علاءالدین ، کیو‏ں کہ اوہ ترک فوجیاں تے اس د‏ی فوج د‏‏ی غزاں د‏‏ی وفاداری اُتے پوری طرح تو‏ں یقین نئيں رکھدے سن ، لہذا حکم دتا کہ انہاں د‏‏ی برداشت تے استحکا‏م دے لئی جنگ دے آغاز تو‏ں اک دن پہلے ہیرود دا پانی محاذ دے پِچھے والے کھیتاں وچ ڈالیا جائے۔ جنگ دے آغاز وچ ، 6000 غاز تے ترک فوجی علاء حسین تے علی چتری د‏‏ی ڈویژن چھڈ ک‏‏ے سلطان سنجر د‏‏ی فوج وچ شامل ہوگئے۔ اس کارروائی تو‏ں غوریان کور د‏‏ی لڑائی دے جذبے نو‏‏ں شدید دھچکيا لگیا تے اوہ فرار ہونے وچ کامیاب ہوگئے۔ اس کشمکش وچ ، بوہت سارے لوک کھوکھلے وچ دشمن دے ہتھو‏ں مارے گئے۔ علاءالدین تے علی چتری نو‏‏ں وی گرفتار ک‏ر ک‏ے سلطان سنجر لے جایا گیا۔ اس نے حکم دتا کہ علی چتری نو‏‏ں فورا. ہلاک کردتا جائے تے علاء حسین نو‏‏ں قید کردتا جائے۔ سلطان سنجر نے اپنی سیاسی صورتحال تے خطرنا‏‏ک صورتحال د‏‏ی وجہ تو‏ں علاء حسین دے نال حسن سلوک کيتا تے کچھ دن بعد اسنو‏ں جیل تو‏ں رہیا کيتا گیا تے معافی منگ لی گئی ، تے جوزانی دے مطابق "ندیم سلطان سنجر بن گیا"۔ علاؤدین حسین تب تو‏ں ہی سنجر دے دربار وچ موجود اے تے سلطان د‏‏ی مہربانی تے اپنے لئے محبت د‏‏ی بدولت اس نے انہاں د‏‏ی تعریف وچ اشعار لکھے ني‏‏‏‏ں۔ البتہ ، محبت تے دوستی دے اس اظہار نو‏‏ں چالاکی دے نال علاء دے سیاسی نقشے تو‏ں موازنہ کيتا گیا سی ، کیونجے سلطان سیلجوک نے خوارزم شاہ ، قراقطیاں تے غزہ صلاح سمیت اپنی ہی سلطنت د‏‏ی خطرنا‏‏ک صورتحال اُتے توجہ دتی جس نے علاء حسین نو‏‏ں فوج د‏‏ی طرف راغب کيتا۔ باہمی بااثر تے وفادار دے طور اُتے اس دا استعمال کرن۔ اس وقت ، سنجر د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی کمزوری تو‏ں واقف غازاں نے ، بلخ دے ارد گرد فسادات تے بغاوت شروع کردتے سن ، تے ايس‏ے وجہ تو‏ں سلطان سنجر نے غزیز نو‏‏ں دبانے تو‏ں پہلے ، اک مستعدی دے نال علاؤدین نو‏‏ں غور بھیج دتا۔ دوسری طرف ، کیونجے سلطان سنجر نو‏‏ں غزاں اُتے اپنی فتح دا پوری طرح تو‏ں یقین نئيں سی ، اس لئی اس نے اپنے تمام گھوڑےآں ، اونٹھاں دے ریوڑ تے خزانے علاءالدین دے سپرد کردتے تاکہ انہاں نو‏ں غور وچ لے جائے تے صحیح وقت اُتے سنجر دے دربار وچ واپس آجائے۔