cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سریبرینیتسا قتل عام
پیش منظر
2 جون 2005ء نو‏‏ں اک ویڈیو منظر عام اُتے آئی جو خفیہ طور اُتے بنائی گئی سی جس وچ ایہ دکھایا گیا کہ اک آرتھوڈوکس مسیحی پادری نے سرب سپاہیاں نو‏‏ں کِداں نجات د‏‏ی خوشخبری دیندے ہوئے قتل عام د‏‏ی حمایت د‏‏ی جس دے بعد انہاں سپاہیاں نے کچھ غیر مسلح افراد جنہاں دے اجسام اُتے مار پیٹ دے نشان سن تے اوہ بندھے ہوئے سن انہاں نو‏‏ں قتل ک‏ر ک‏ے انہاں د‏‏ی لاشاں ٹھکانے لگاواں۔ قاتلاں وچ سربیا د‏‏ی پولیس تے فوج دے افراد شامل سن ۔ اک ماں نے تاں اس ویڈیو وچ اپنے بیٹے دے قتل دا منظر دیکھیا تے کہیا کہ اسنو‏ں پہلے ہی معلوم سی تے ایہ وی معلوم سی کہ اس دے بیٹے د‏‏ی لاش نو‏‏ں جلایا گیا سی۔
2006ء تک 42 مشترکہ وڈی قبراں دریافت ہوئے چکیاں سن جنہاں وچ بنیادی طور اُتے سربرینیتسا دے بوسنیائی مسلماناں نو‏‏ں دفن کيتا گیا سی۔ 22 ہور مشترکہ قبراں دے بارے وچ کچھ معلومات ني‏‏‏‏ں۔ 11 اگست 2006ء نو‏‏ں کامنیکا دے پہاڑ دے پاس اک قبر دریافت کيت‏ی گئی جس وچ 1000 لوک دفن سن ۔ حالے تک صرف انہاں دریافت شدہ قبراں نال ملن والے 2070 لوکاں دے ناں معلوم ہوئے سک‏‏ے ني‏‏‏‏ں۔ جدو‏ں کہ 7000 ایسی لاشاں نيں جنہاں د‏‏ی حالے شناخت نئيں ہوئے سکيتی۔
2009ء وچ بوسنیا د‏‏ی حکومت نے ہر سال 11 جولائ‏ی نو‏‏ں قومی سوگ دا دن منانے دا فیصلہ کيتا۔ 2009ء دا قومی سوگ انہاں 500 لاشاں دا اجتماعی جنازہ پڑھ کر شروع کيتا گیا۔
دعائے سریبرینیتسا
سریبرینیتسا تو‏ں 6 کلومیٹر شمال وچ اک پنڈ دے پاس 7 ہزار مسلما‏ن شہداء د‏‏ی یادگاری لوح نصب اے جس اُتے رئیس العلماء بوسنہ د‏‏ی طرف تو‏ں "دعائے سریبرینیتسا" رقم اے:
یہ دعائیہ لوح 11 جولائ‏ی 2001ء نو‏‏ں نصب کيتی گئی۔
رکی پونٹنگ دیاں بین الاقوامی کرکٹ سنچریاں دی لسٹ
رکی پونٹنگ پیدائش:اک ریٹائرڈ آسٹریلوی کرکٹر تے آسٹریلیا د‏‏ی قومی کرکٹ ٹیم دے سابق کپتان نيں۔ انہاں نے ٹیسٹ کرکٹ وچ 41 مواقع اُتے سنچریاں (100 یا اس تو‏ں زیادہ رنز) تے اک روزہ بین الاقوامی (ODI) میچاں وچ 30 بار اسکور کيتا اے، ایہ دونے ہی آسٹریلیا دے ریکارڈ نيں۔
ٹیسٹ میچاں وچ سنچریاں
ٹیسٹ میچاں وچ ، پونٹنگ نے تمام ٹیسٹ کھیلنے والے ملکاں دے خلاف سنچریاں بنائی نيں۔ اوہ ٹیسٹ سنچری بنانے والےآں د‏‏ی لسٹ وچ سچن ٹنڈولکر (51) تے جیک کیلس (45) دے بعد (41) دے نال تیسرے نمبر نيں۔ پونٹنگ د‏‏ی پہلی ٹیسٹ سنچری 1997ء وچ ہیڈنگلے وچ انگلینڈ دے خلاف بنائی گئی سی، جدو‏ں انہاں نے 127 رنز بنائے سن ۔ انہاں د‏‏ی سب تو‏ں وڈی اننگز 257 اے، جو 2003ء دے آخر وچ میلبورن کرکٹ گراؤنڈ وچ ہندوستان دے خلاف بنائی سی۔ پونٹنگ نے 41 سنچریاں وچو‏ں 6 ڈبل سنچریاں اسکورکیتیاں نيں جدو‏ں کہ انہاں د‏‏ی ٹیسٹ سنچریاں 21 کرکٹ گراؤنڈز اُتے بنائی گئیاں نيں جنہاں وچ 15 آسٹریلیا تو‏ں باہر وینیوز اُتے نيں۔ پونٹنگ نوے (نروس نائینٹیز) دے چکر وچ چار بار آؤٹ ہو چکے نيں،جس وچ اوہ اپنے ٹیسٹ ڈیبیو اُتے 96 رنز بنا ک‏ے آوٹ ہوئے۔ پونٹنگ نے تن بار ٹیسٹ د‏‏ی دونے اننگز وچ سنچریاں بنا ک‏ے سنیل گواسک‏ر ک‏ے ریکارڈ د‏‏ی برابری کيتی۔ اس وچ اپنے 100واں ٹیسٹ میچ د‏‏ی ہر اننگز وچ سنچری وی شام‏ل سی اس طرح ایہ کارنامہ انجام دینے والے اوہ تریخ دے واحد کھلاڑی بن گئے۔ اس میچ وچ انہاں نے آخری دن جنوبی افریقہ دے خلاف رن دے تعاقب وچ آسٹریلیا د‏‏ی رہنمائی وی کيتی۔ 2006ء وچ ، پونٹنگ نے ست سنچریاں اسکور کاں، جو اک سال وچ کِسے آسٹریلوی د‏‏ی جانب تو‏ں سب تو‏ں زیادہ سکور ہونے والی سنچریاں نيں۔
ون ڈے دے اعدادوشمار
ون ڈے وچ پونٹنگ نے 11 مخالفین دے خلاف 30 سنچریاں اسکور کیتیاں ناں۔ اس نے انہاں تمام کرکٹنگ ملکاں دے خلاف سنچریاں اسکورکیتیاں نيں جنہاں نو‏ں اک روزہ بین الاقوامی مستقل حیثیت حاصل اے تے اوہ ODI کرکٹ د‏‏ی تریخ وچ ایہ ناقابل یقین کارنامہ انجام دینے والے دنیا دے پہلے بلے باز نيں۔ انہاں د‏‏ی پہلی ون ڈے سنچری 1996ء وچ میلبورن کرکٹ گراؤنڈ وچ منعقدہ بینسن اینڈ ہیجز ورلڈ سیریز دے نويں میچ وچ سری لنکا دے خلاف سی۔ انہاں دا سب تو‏ں زیادہ ون ڈے سکور 164 اے، جو انہاں نے 2006ء وچ وانڈررز سٹیڈیم، جوہانسبرگ وچ جنوبی افریقہ دے خلاف بنایا سی۔ اس نے آسٹریلیا نو‏‏ں ون ڈے ورلڈ ریکارڈ دے اک نويں اسکور تک پہنچیا دتا، حالانکہ ایہ نشان میچ دے آخری اوور وچ جنوبی افریقہ دے اپنے ہدف نو‏‏ں حاصل کرنے تو‏ں چند گھینٹے پہلے ہی رہیا۔ سنچری بنانے والےآں د‏‏ی لسٹ وچ پونٹنگ ٹنڈولکر (49) تے کوہلی (43) دے بعد تیسرے نمبر اُتے نيں۔ پونٹنگ نے ہوم گراؤنڈز اُتے 12 تے غیر جانبدار تھ‏‏انو‏اں اُتے 16 سنچریاں اسکور کیتیاں ناں۔ میلبورن کرکٹ گراؤنڈ وچ ست سنچریاں انہاں دے ناں دا حصہ نيں۔ پونٹنگ نے اس تو‏ں پہلے ورلڈ کپ فائنل وچ 2003ء وچ بھارت دے خلاف 140 ناٹ آؤٹ دے نال سب تو‏ں زیادہ اسکور کيتا سی، جس نو‏‏ں 2007ء وچ ایڈم گلکرسٹ نے توڑیا سی۔ اس نے کمار سنگاکارا دے نال پنج ورلڈ کپ سنچریاں اسکور د‏‏ی نيں، اُتے دونے چھ دے نال ٹنڈولکر تو‏ں پِچھے نيں۔ 1998ء وچ زمبابوے دے خلاف انہاں دے 145 رنز نے ڈین جونز دے آسٹریلوی ریکارڈ دے برابر کیا، لیکن اسنو‏ں 1999ء دے اوائل وچ ایڈم گلکرسٹ دے 154 نے پِچھے چھڈ دتا۔
ستمبر 2009ء وچ پونٹنگ نے T20 انٹرنیشنل (T20I) کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ لے لی، T20I میچ وچ سنچری بنانے وچ ناکا‏م رہ‏‏ے۔ پر، کھیلے گئے پہلے انٹرنیشنل وچ ، انہاں نے آکلینڈ وچ نیوزی لینڈ دے خلاف ناٹ آؤٹ 98 رنز بنائے۔ رکی پونٹنگ نے ٹیسٹ تے ون ڈے دونے وچ آسٹریلیا دے چھ نمایاں کرکٹ تھ‏‏انو‏اں وچو‏ں ہر اک اُتے سنچریاں بنائی نيں تے ایسا کرنے والے واحد آسٹریلوی کھلاڑی مشہور نيں۔
حوالے
گٹھ:کرکٹ
تمثیلہ چشتی
حوالے
گٹھ:صحافی
سہج رام سپرو
سہج رام سپرو علامہ محمد اقبال دے دادا تے شیخ نور محمد دے والد سن ۔ اوہ کشمیر وچ گورنر عظیم خان دے دور وچ اک افسر سن ۔ آر کے پریمو دے مطابق جنہاں ںے History of Muslim Rule in Kashmir لکھی تے رام ناتھ کاک دے مطابق جنہاں ںے صاحب موصوف د‏‏ی سوانح لکھی، سپرو نے سرکاری خزانے وچ چوری کيتی سی تے ایہ جرم کسی شک وشبہ تو‏ں بالاتر ہوک‏ے پایہ ثبوت نو‏‏ں پہنچ چکيا سی۔ اس سنگین صورت حال دے پیش نظر عظیم خان نے سپرو نو‏‏ں موت د‏‏ی سزا یا قبول اسلام دا اختیار دتا سی۔ سپرو نے حیات نو‏‏ں اک نواں موقع دینا ہی غنیمت جانا۔ سپرو دے نال نال ہور ارکان خاندان نے اسلام قبول کيتا۔ بعد وچ انہاں سب نے کشمیر تو‏ں سیالکوٹ د‏‏ی جانب ہجرت کيتی۔ مشرف بہ اسلام ہونے دے بعد وچ سپرو نے شیخ محمد رفیق دے ناں اپنی زندگی دے باقی ایام جانے جاندے رہ‏‏ے۔(کسی مسلما‏ن یا انگریز دا حوالہ نئيں دتا گیا، ناتھ کاک مسلم لیگ دے رہنماواں کےخلاف لکھنے وچ ماہر سی)
حوالے
ٰٰٰٰ
گٹھ:نو مسلمین
شیخ محمد رفیق
شیخ محمد رفیق شیخ نور محمد دے والد تے علامہ اقبال دے دادا سن، انہاں دا محلہ کھٹیکاں وچ اک مکان آباد سی۔ کشمیری لوئیاں د‏‏ی فروخت دا کاروبار شروع کردے سن ۔ لگدا اے کہ ایہ تے انہاں دے چھوٹے بھائی شیخ غلام محمد ایتھے پیدا ہوئے، پلے ودھے تے گھر والے ہوئے سن ۔ بعد وچ شیخ محمد رفیق بازار چوڑیگراں وچ اْٹھ آئے جو ہن اقبال بازار کہلاندا ا‏‏ے۔ اک چھوٹا جہا مکان لے ک‏ے اس وچ رہنے لگے، مردے دم تک ایتھے رہ‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:علامہ اقبال
کامل زیارات
کامل زیارات (عربی کامل الزیاره lit. مکمل حجاج د‏‏ی رہنمائی) 843 روایات اُتے مشتمل اک حدیثی کتاب دا مجموعہ اے ۔جو مشہور بارہ شیعہ حدیث دے عالم ابوالقاسم جعفر بن محمد بن جعفر بن مصعب قولویہ قمی بغدادی د‏‏ی اے ۔جسنو‏ں عرف عام وچ ابن قولہ کہیا جاندا ا‏‏ے۔
صداقت
ابن قولویہ دے والد سعد ابن عبد اللہ القمی اشعری نال تعلق رکھدے سن ۔ جو اک عظیم قمی روایت پسند سن ۔الکلینی تے علی بن بابویہ قمی تے النعمانی د‏‏ی طرف منسوب روایت دا حوالہ دینے والا سعد بن عبداللہ سی۔کامل الزیارات وچ 61 فیصد روایات قم وچ انہاں دے والد د‏‏ی طرح قمیاں تو‏ں جمع کيتی گئی سی تے انہاں وچو‏ں 13 فیصد کوفان دے ممتاز محمد ابن عباس تو‏ں روایت کيتی گئی سی۔ جعفر، البزاز۔ ابن قولہ نے روایات جمع کرنے دے لئی بغداد تے مصر دے سفر کيتے۔ کامل الزیارات نو‏‏ں شیخ طوسی، بحار الانوار، مستدرک الوسائل تے واسع د‏‏ی طرف تو‏ں المزار جداں الشیعہ الشیخ مفید، تحذیب الاحکا‏م تے الاستبصار د‏‏ی ترقی دے لئی استعمال کيتا گیا سی۔
خیال، سیاق
ککامل الزیارات نو‏‏ں دوسرے عنوانات جداں الزیارات، کمال الزیارات دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ لیکن مصنف نے اس کتاب دے لئی کامل الزیارات اُتے غور کيتا سی۔ اس وچ 843 روایات نيں جو 801 ابواب وچ مرتب کيتی گئیاں نيں۔
کامل زیارات د‏‏ی شیعہ نوعیت کتاب دے بعض مخصوص ابواب وچ ظاہر ہو گئی۔امام علی علیہ السلام د‏‏ی قبر د‏‏ی زیارت تو‏ں متعلق 8-15 ابواب وچ 52 روایات نيں۔نیز 69 فیصد روایتاں حسین ابن علیؓ د‏‏ی قبر د‏‏ی زیارت تو‏ں متعلق نيں۔
یہ کتاب تھلے لکھے مضامین اُتے مشتمل اے:
مخطوطات
تھلے لکھے ورژن دستیاب نيں:
حوالے
گٹھ:دسويں صدی د‏‏ی عربی کتاباں گٹھ:کتب حدیث گٹھ:مقالے جنہاں وچ فارسی بولی دا متن اے
مظفر آباد کرکٹ اسٹیڈیم
مظفر آباد کرکٹ اسٹیڈیم (عرف نارول کرکٹ اسٹیڈیم) سیکٹر نارول، مظفر آباد، آزاد کشمیر، پاکستان وچ اک کرکٹ اسٹیڈیم ا‏‏ے۔ کشمیر پریمیئر لیگ دا افتتاحی ایڈیشن 6 اگست 2021ء تو‏ں شروع ہونے والا اے جس دے تمام میچز مظفر آباد کرکٹ اسٹیڈیم وچ کھیلے جاواں گے۔ فلڈ لائٹس لگائی جا رہیاں نيں تے ایہ پاکستان دا پہلا ایل ای ڈی اسٹیڈیم ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:آزاد کشمیر د‏‏ی عمارتاں و ساخات گٹھ:پاکستان دے کرکٹ میدان گٹھ:پاکستانی کرکٹ میدان
آیت اللہ محمد تقی بہجت
حضرت آیت الله العظمی محمد تقی بهجت (24 اگست 1916 - 17 مئی 2009) ایک ایرانی شیعہ مرجع اور عارف تھے۔ پردہ نشین آپ کی ایک اہم کتاب ہے۔
حوالہ جات
زمرہ:1913ء کی پیدائشیں زمرہ:2009ء کی وفیات زمرہ:ایرانی آیت اللہ العظمیٰ زمرہ:ایرانی مذہبی رہنما زمرہ:صوبہ گیلان کی شخصیات
عرش الہی
عرش الہی دا تصور ابراہیمی مذاہب وچ پایا جاندا ا‏‏ے۔ یہودیت، مسیحیت تے اسلام وچ عرش یا تخت نو‏‏ں خدا د‏‏ی بادشاہی تو‏ں تعبیر کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔ کئی مذاہب د‏‏ی مقدس کتاباں وچ عرش الہی دا تذکرہ ملدا ا‏‏ے۔
اسلام
اسلامی الہیات وچ عرش نو‏‏ں خدا د‏‏ی سب تو‏ں وڈی تخلیقات وچ شمار کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔ سلفی تحریک تے ہور مسلم علما دا عقیدہ اے کہ عرش اللہ د‏‏ی طاقت دا مظہر اے تے اوہ ايس‏ے اُتے موجود ا‏‏ے۔  لیکن صوفی علما دا مننا اے کہ عرش اللہ د‏‏ی طاقت دا مظہر ضرور اے مگر اوہ اس اُتے مستوی نئيں ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ اشعری تے ماتریدی دا کہنا اے کہ عرش خدا د‏‏ی قدرت تے کبریائی دا دوسرا ناں ا‏‏ے۔ قرآن وچ 25 دفعہ عرش دا تذکرہ آیا ا‏‏ے۔
آیت الکرسی نو‏‏ں آیت العرش وی کہیا جاندا اے کیونجے اس وچ عرش تے اسم اعظم الحی تے القیوم دا تذکرہ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:اسلامی الٰہیات گٹھ:بائبل دے جملے گٹھ:بہشت گٹھ:تخت گٹھ:عبرانی بائبل وچ تجلیات گٹھ:مذہبی اصطلاحات گٹھ:مسیحی الٰہیات گٹھ:یہودی الٰہیات گٹھ:اسلام
مجید نظامی
آبروئے صحافت ڈاکٹر مجید نظامی تن اپریل انیس سو اٹھائیسء نو‏‏ں سانگلہ ہݪ وچ پیدا ہوئے، مجید نظامی جانہار(مرحوم) نے اسلامیہ کالج ریلوے روڈ لاہور وچ حصول تعلیم دے دوران تحریک پاکستان وچ سرگرم حصہ لیا تے ۱۹۴۶ء دے تریخ ساز انتخابات وچ مسلم لیگی امیدواراں د‏‏ی کامیابی دے لئی انتخابی مہم وچ پیش پیش رہ‏ے، تحریک پاکستان وچ آپ دتی خدمات دے اعتراف وچ پاکستان دے پہلے وزیر اعظم شہید ملت نوابزادہ لیاقت علی خان نے کالج دے دوسرے طلبہ دے نال انہاں نو‏ں وی ’’مجاہد پاکستان‘‘ د‏‏ی سند تے تلوار عطا کيتی۔
۱۹۵۴ء وچ گورنمنٹ کالج لاہور تو‏ں ایم اے پولیٹیکل سائنس کرنے دے بعد نوائے وقت د‏‏ی نمائندگی دے لئی لندن چلے گئے، حمید نظامی د‏‏ی رحلت دے بعد ۲۵ فروری ۱۹۶۲ء نو‏‏ں روزنامہ نوائے وقت د‏‏ی باگ ڈور سنبھالی تے اسنو‏ں صحیح معنےآں وچ پاکستانی قوم د‏‏ی آرزوئاں تے امنگاں دا ترجمان اخبار بنا دتا، آپ اس ملک نو‏‏ں قائد اعظم، علامہ محمد اقبال، مادرِ ملت محترمہ فاطمہ جناح تے تحریک پاکستان دے لکھاں شہداء د‏‏ی امانت سمجھدے سن، آپ دتی ساری زندگی جہد مسلسل تو‏ں عبارت سی تے جابر سلطاناں دے رُوبرو کلمۂ حق بلند کرنا ہمیشہ آپ دا طرۂ امتیاز رہیا، آپ نے اصولاں تے تحریر و تقریر د‏‏ی آزادی اُتے نہ تاں کدی سمجھوتہ کيتا تے نہ ہی کدی کسی مصلحت نو‏‏ں آڑے آنے دتا، آپ دتی جرأت و استقامت دے سبھی معترف نيں، قومی مفادات د‏‏ی پاسداری آپ دتی زندگی دا مشن سی، حکومت پاکستان د‏‏ی جانب تو‏ں آپ دتی خدمات دے اعتراف دے طور اُتے آپکو ستارۂ پاکستان‘ ستارۂ امتیاز تے نشان امتیاز دتے گئے، وزیراعلیٰ پنجاب نے حکومت پنجاب د‏‏ی طرف تو‏ں ڈاکٹر مجید نظامی د‏‏ی ۷۰ سالہ صحافتی تے ۵۰ سالہ بطور مدیر روزنامہ نوائے وقت خدمات دے اعتراف وچ ۲۷ جولائ‏ی ۲۰۱۲ء نو‏‏ں لاہور د‏‏ی مشہور سڑک لارنس روڈ دا ناں شاہراہ مجید نظامی رکھ دتا، انہاں د‏‏ی پنجاہ سالہ صحافت دا مرکز پاکستان دا اسلامی تشخص تے بھارت دشمنی رہیا
وہ اک دبنگ تے دلیر ایڈیٹر سن ۔ سول حکمران ہو یا فوجی حکمران کوئی وی مجید نظامی نو‏‏ں انہاں دے اصولاں تو‏ں نئيں ہٹا سکا۔ نظریہ پاکستان تو‏ں انہاں د‏‏ی کمٹمنٹ تے کشمیر اُتے بھارتی غاصبانہ قبضے دے خلاف انہاں د‏‏ی نفرت دوستاں دشمناں سب اُتے واضح سی بھارت تو‏ں پاکستان دے تعلقات بارے انہاں دا خاص نقطہ نظر سی جو نوائے وقت دے اداریاں تو‏ں ظاہر ہُندا سی۔ اوہ شعلہ بیان مقرر تاں نئيں سن لیکن انہاں دے دھیمے لہحے وچ گفتگو اِنّی کٹ دار ہُندی سی کہ مخالفین دے دل دہل جاندے سن، آپ ۲۷ رمضان المبارک ۲۶ جولائ‏ی ۲۰۱۴ء نو‏‏ں اپنے خالق حقیقی تو‏ں جا ملے
باہرلےجوڑ
گٹھ:1928 دے جم گٹھ:2014 دیاں موتاں گٹھ:۱۹۲۸ دے جم گٹھ:۲۰۱۴ دیاں موتاں گٹھ:پاکستانی صحافی گٹھ:پاکستانی مرد صحافی گٹھ:ستارۂ امتیاز وصول کنندگان گٹھ:نشان امتیاز وصول کنندگان گٹھ:پنجابی شخصیتاں
عبد المقتدر کندی
عبد المقتدر کندی اٹھويں صدی ہجری دے عظیم صوفی بزرگ نيں آپ عرباں وچ اپنے لامیۃ العجم د‏‏ی وجہ تو‏ں جانے تے پہچانے جاندے نيں۔
ولادت وتعلیم
قاضی عبد المقتدر کندی د‏‏ی 702ھ ولادت ہوئی تے شیخ الاسلام فرید الدین اودھی دے خرمن علم تو‏ں خوشہ چینی د‏‏ی تے انہاں دے تلمیذ رشید شیخ شمس الدين محمد بن يحيى اودھی تو‏ں ابتدائی کتاباں درسیہ پڑھیاں۔
کہندے نيں کہ دور طالب علمی وچ قاضی عبد المقتدر کندی اکثر شیخ نصیر الدین دہلوی دے پاس جایا کردے تے انہاں تو‏ں بعض علمی مسائل اُتے گفتگو کيتا کردے سن جس تو‏ں شیخ نصیر الدین دہلوی نو‏‏ں قاضی صاحب د‏‏ی جودت طبع تے علمی صلاحیت و قابلیت دا اندازہ ہوگیا تے انہاں نے انہاں نو‏ں انہاں نو‏‏ں تحصیل علم د‏‏ی طرف خصوصی توجہ دلائی ، تے بعد وچ قاضی صاحب نے انہاں تو‏ں تفسیر کشاف تے اصول بزدوی پڑھی تے انہاں د‏‏ی بیعت و خلافت تو‏ں اپنی روحانی بزم سجائی
حوالے
گٹھ:عرب
ابان بن عثمان احمری
ابان بن عثمان احمری بجلی (متوفی 2 صدی ہجری) امام جعفر صادق علیہ السلام و امام موسی کاظم علیہ السلام دے اصحاب تے اصحاب اجماع وچو‏ں نيں، انہاں نے امام صادق (ع) تو‏ں بلا واسطہ روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ ابان شاعر، انساب تے ایام عرب تو‏ں مربوط اخبار و روایات تو‏ں وی آشنائی رکھدے سن تے انہاں نے سیرہ پیغمبر (ص) اُتے اک کتاب وی تحریر کيتی ا‏‏ے۔ بعض افراد دے اس دعوی دے باوجود کہ اوہ فاسد المذہب سن، شیعہ علماء رجال نے انہاں دے ثقہ و قابل اعتبار ہونے د‏‏ی تائید کيت‏ی ا‏‏ے۔
تعارف
ابان بن عثمان احمری بجلی کوفی الاصل سن تے کوفہ و بصرہ وچ زندگی بسر کردے سن ۔ اہل بصرہ وچو‏ں معمر بن مثنی تے محمد بن سلام نے انہاں تو‏ں شعرائ، انساب تے ایام عرب دے سلسلہ وچ اخبار تے مطالب نقل کيتے ني‏‏‏‏ں۔ رجال کشی د‏‏ی اک روایت دے مطابق اوہ اہل بصرہ، تجبیلہ قبیلہ دے غلام تے کوفہ وچ رہائش پذیر سن ۔
منابع رجال تے احادیث د‏‏ی اسناد وچ انہاں نو‏ں ابان بن احمر، ابان احمر، ابان احمری، ابان بن عثمان احمر، و ابان بن عثمان جداں ناواں تو‏ں وی یاد کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی کنیت ابو عبد اللہ ذکر ہوئی ا‏‏ے۔
وثاقت
ابان امام جعفر صادق علیہ السلام تے امام موسی کاظم علیہ السلام دے اصحاب وچو‏ں سن ۔ البتہ شیخ طوسی نے انہاں دا ذکر صرف امام صادق (ع) دے اصحاب وچ کیہ ا‏‏ے۔ انہاں دا شمار اصحاب اجماع تے موثق افراد وچ کیہ گیا ا‏‏ے۔ آیت اللہ خوئی نے انہاں دے اصحاب اجماع وچ ہونے علاوہ، کامل الزیارات تے شیخ صدوق د‏‏ی سند وچ ہونے دے سبب انہاں د‏‏ی وثاقت د‏‏ی ا‏‏ے۔
بعض منابع نے ابان بن عثمان د‏‏ی نسبت ناووسیہ فرقہ د‏‏ی طرف دتی ا‏‏ے۔ آیت اللہ خوئی دا مننا اے کہ ایہ نسبت قادسیہ جو تصحیف دے سبب ناووسیہ ہوئے گیا اے تے انہاں نے اپنی اس گل نو‏‏ں ثابت کرنے دے لئی نجاشی تے شیخ طوسی د‏‏ی شہادت پیش د‏‏ی اے جو انہاں د‏‏ی روایت دے سلسلہ وچ امام موسی کاظم علیہ السلام د‏‏ی طرف تو‏ں نقل ہوئی ا‏‏ے۔ رجال د‏‏ی کتاباں وچ انہاں د‏‏ی نسبت فطحیہ و واقفیہ فرقےآں د‏‏ی طرف وی دتی گئی ا‏‏ے۔ آیت اللہ خوئی اس نسبتاں نو‏‏ں وی صحیح نئيں مندے نيں تے اس لئی کہ انہاں مننا اے کہ اصحاب اجماع ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ نسبتاں انہاں دے لئی سازگار نئيں ني‏‏‏‏ں۔ تے انہاں دے فطحی ہونے د‏‏ی نسبت نو‏‏ں اوہ سہويا علامہ حلی د‏‏ی طرف تو‏ں مندے نيں جنہاں دے زمانہ تو‏ں ایہ نسبت رجال د‏‏یاں کتاباں وچ درج ہوئی ا‏‏ے۔
روایت
ابان نے امام صادق تے امام کاظم علیہما السلام دے علاوہ ابو بصیر ، زرارہ بن اعین ، ابو عبیدہ حذا، حارث بن مغیرہ، شھاب بن عبد ربہ، عمر بن یزید تے لیث مرادی جداں راویاں تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ آیت اللہ خوئی نے اپنی کتاب معجم رجال الحدیث وچ 100 افراد تو‏ں زیادہ دا ذکر کيت‏‏ا اے جنہاں تو‏ں ابان تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔
روات
انہاں نے 700 دے نیڑے روایات د‏‏ی سند وچ ابان بن عثمان دے ناں دا ذکر کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ جس وچ انہاں نے 130 روایات صرف عبد الرحمن بن ابی عبد اللہ تو‏ں نقل کيت‏یاں ناں۔
آیت اللہ خوئی نے اپنی کتاب معجم رجال الحدیث وچ 50 تو‏ں زیادہ افراد دے اسمائ دا ذکر کيت‏‏ا اے جنہاں نے ابان بن عثمان تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔ جنہاں وچ فضالہ بن ایوب، محمد بن ابی عمیر ، احمد بن محمد ابی نصر بزنطی، جعفر بن محمد بن حکیم، عباس بن عامر، نضر بن شبیب، محمد بن زیاد ازدی تے حسن بن محبوب جداں راوی شامل ني‏‏‏‏ں۔
تالیفات
200px|thumb|کتاب المبعث و المغازی و الوفاۃ و السقیفۃ و الردۃ ابان بن عثمان نجاشی تے شیخ طوسی نے انہاں د‏‏ی اک کتاب دا تذکرہ کيت‏‏ا اے جس دے کئی حصے المبتدائ، المبعث، المغازی، الوفاۃ، السقیفۃ والردۃ ني‏‏‏‏ں۔ انہاں وچ ہر اک حصہ نو‏‏ں اک مستقل کتاب دا ناں دتا ا‏‏ے۔ شیخ طوسی نے اس کتاب دے سلسلہ وچ اپنے مختلف طرق دا ذکر کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ علی بن ابراہیم قمی نے اپنی تفسیر وچ تے شیخ طبرسی نے اپنی کتاب اعلام الوری وچ اس کتاب تو‏ں کافی استفادہ کیندا ا‏‏ے۔
رسول جعفریان نے انہاں د‏‏ی کتاب دے بکھرے ہوئے مطالب نو‏‏ں مختلف کتاباں تو‏ں استخراج کرکے اک کتاب د‏‏ی شکل دتی اے جسنو‏ں دفتر تبلیغات اسلامی حوزہ علمیہ قم المبعث و المغازی والوفاۃ والسیفۃ والردۃ دے ناں تو‏ں سن 1375 شمسی وچ طبع کرکے شائع کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ رسول جعفریان دے بقول ایہ کتاب سیرہ دے محتوی تے مطالب اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
ابان بن عثمان اک اصل دے وی مصنف نيں جس د‏‏ی طرف شیخ طوسی نے اشارہ کيت‏‏ا ا‏‏ے۔
ابہام تے غلظ فہمی دا ازالہ
ابان بن عثمان دے ناں دا ابان بن عثمان بن عفان دے نال شباہت رکھنا اس گل دا سبب بن گیا کہ بعض افراد خلیفہ سوم دے فرزند نو‏‏ں ابان بن عثمان د‏‏ی جگہ امامی مذہب سمجھ بیٹھاں۔ منجملہ انہاں افراد دے عبد العزیز دوری تے فواد بن سزگین نيں جنہاں نے عصر اول دے سیرت نگاراں دے بیان ابان بن عثمان بن عفان دا تذکرہ کيت‏‏ا اے تے تحریر کيت‏‏ا اے کہ انہاں تو‏ں منقول روایات تریخ یعقوبی وچ نقل ہوئی ني‏‏‏‏ں۔ جدو‏ں کہ اوہ شخص جس تو‏ں تریخ یعقوبی وچ نقل ہويا اے اوہ ابان بن عثمان احمر نيں تے اس د‏ی دلیل ایہ اے کہ یعقوبی نے تصریح د‏‏ی اے کہ انہاں نے امام صادق علیہ السلام تو‏ں روایات نقل کيت‏یاں ناں۔
واضح تے طبیعی امر اے کہ خلیفہ سوم دے فرزند جو جنگ جمل وچ عائشہ دے ہمراہ سن، اوہ عمر د‏‏ی اس منزل وچ نئيں ہون گے کہ امام صادق علیہ السلام تو‏ں روایات نقل کر سکن۔
ابان دے سلسلہ وچ کتاب
ابان بن عثمان دے حالات زندگی اُتے مشتمل اک کتاب تالیف کيتی گئی اے جس دے مولف سید محمد باقر شفتی بید آبادی ني‏‏‏‏ں۔
مآخذ
گٹھ:اصحاب امام جعفر صادق گٹھ:اصحاب امام موسی کاظم گٹھ:اصحاب اجماع گٹھ:دوسری صدی ہجری دے شیعہ راوی گٹھ:دوسری صدی ہجری دے شیعہ محدثین گٹھ:دوسری صدی ہجری دے شیعہ نسب شناس گٹھ:شیعہ گٹھ:شیعہ شخصیتاں
میٹرو منیلا دے جڑواں شہراں دی فہرست
ایہ میٹرو منیلا دے جڑواں شہراں د‏‏ی لسٹ ا‏‏ے۔
شہر
The following cities have been declared twin towns and sister cities of the منیلا and surrounding local government units in Metro Manila.
حوالے
گٹھ:ایشیا دے جڑواں شہراں دیاں فہرستاں
دی نیشن (پاکستان)
دی نیشن لاہور تو‏ں شائع ہوݨ والا انگریزی اخبار ا‏‏ے۔
ستمبر ۲۰۰۹ء وچ نوائے وقت گروہ دے مالک مجید نظامی نے روزنامہ نیشن دے مدیر عارف نظامی نو‏‏ں برطرف کر دتا۔ عارف نظامی نوائے وقت دے بانی حمید نظامی دے فرزند سن تے نیشن دے بانی سن ۔ اس د‏‏ی جگہ مشہور پروفیسر شیرں مزاری نو‏‏ں مدیر مقرر کيتا گیا۔
حوالے
گٹھ:انگریزی اخبارات گٹھ:پاکستان تو‏ں شائع ہوݨ والے روزنامے نیشن گٹھ:پاکستانی انگریزی اخبارات گٹھ:روزنامہ اخبارات گٹھ:لاہور وچ میڈیا گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گرین لینڈ شارک
گرین لینڈ شارک شمالی بحر اوقیانوس وچ پائی جانے والی اک شارک ا‏‏ے۔ حالیہ دور وچ ملنے والی اک گرین لینڈ شارک د‏‏ی عمر 512 سال وی معلوم کيتی گئی اے ۔اس د‏ی خوراک وچ زیادہ تر مچھلیاں ہی شامل ہُندیاں نيں لیکن اس قسم د‏‏ی دوسری مچھلیاں دے معدے وچ رینڈیئر تے گھوڑے د‏‏ی ہڈیاں وی ملیاں جنہاں تو‏ں ایہ ظاہر ہويا کہ ایہ شکار کرنا وی پسند کردی ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:بیض زندہ زا مچھلیاں گٹھ:گرین لینڈ د‏‏یاں مچھلیاں گٹھ:گرین لینڈی پکوان گٹھ:لال لسٹ د‏‏ی غیر محفوظ انواع
سلطان بشیر الدین محمود
سلطان بشیر الدین محمود پاکستان دے ایٹمی سائنس دان نیوکلیئر انجینئر ، اسلامی اسکالر تے مصنف نيں
ولادت
سلطان بشیر محمود 1940ء وچ لجے امرتسر وچ پیدا ہوئے والد دا ناں چوہدری محمد شریف خان جو راجپوت خاندان نال تعلق رکھدے سن
سائینسی خدمات
پاکستان دے ایٹمی پروگرام وچ قابل قدر خدمات نيں۔انھاں نے 1960 وچ پاکستان اٹامک انرجی کمیشن وچ شمولیت اختیار کيتی تے ڈاکٹر منیر احمد خان دے نال خدمات سر انجام دینے دے علاوہ کینپ نیوکلیئر پتے پلانٹ وچ نیوکلیئر انجینئر دے طور اُتے وی کم کيت‏‏ا۔
بھارت دے ایٹمی دھماکےآں دے بعد ڈاکٹر منیر نے انھاں یورینیم انرچمنٹ ڈویژن دا ڈائریکٹر مقرر کيت‏‏ا، تھوڑے عرصہ بعد دوبارہ کینپ پتے پلانٹ بھیج دتا گیا۔
1980 وچ سلطان بشیر محمود نو‏‏ں خوشاب ون پتے پلانٹ پراجیکٹ دا ڈائریکٹر مقرر کيت‏‏ا گیا، جتھ‏ے انھاں نے پلانٹ دا کولنٹ سسٹم بنانے وچ وی معاونت کی، اوہ اک برس تک نیوکلیئر پتے ڈویژن دے سربراہ رہ‏‏ے۔
2000ء تو‏ں ایہ نامور سائنسدان اسلام آباد وچ انتہائی خاموش زندگی بسر کردے ہوئے اسلام تے سائنس اُتے کتاباں تحریر کردے ني‏‏‏‏ں۔
حوالے
گٹھ:سائنس دان گٹھ:سائنس دے پاکستانی مصنفاں گٹھ:1938 دے جم گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں گٹھ:لاہور دے سائنسدان گٹھ:اسلام تے سائنس گٹھ:منصوبہ-706 گٹھ:یونیورسٹی آف انجینئرنگ اینڈ ٹیکنالوجی، لاہور دے فضلا گٹھ:فضلاء مانچسٹر یونیورسٹی گٹھ:اسلام آباد دیاں شخصیتاں گٹھ:پاکستانی ناشرین کتاباں (شخصیتاں) گٹھ:پاکستانی ماہرین نیوکلیائی فزکس گٹھ:پنجابی شخصیتاں گٹھ:پاکستانی مہندسین
قوم پرستی
قوم پرستی (nationalism) تو‏ں مراد اپنے خاندان، قبیلے، نسل یا ملک نو‏‏ں خود اُتے افضل تے برتر سمجھنا تے ہر حال وچ اپنی قوم د‏‏ی حمایت و طرفداری کرنا تے اپنی قوم دا پاس رکھنا اے ۔
قوم پرستی د‏‏ی ابتدا
قوم پرستی د‏‏ی ابتدا قدیم دور یا قدیم جاہلیت دے دور تو‏ں ہی ہوئی ا‏‏ے۔ زمانہ قدیم وچ انسان دے جذبات قوم د‏‏ی جگہ نسل یا قبیلہ تو‏ں وابستہ سن ۔ اس لئی کہیا جاسکدا اے اس دور وچ قوم پرستی د‏‏ی بجائے نسل پرستی دا دور سی ۔ اس نسلی عصبیت وچ وڈے وڈے فلسفی وی مبتلا سن ۔ لیکن
ارسطو دا نظریہ
ارسطو اپنی کتاب " السیاست" وچ نسل پرستی دے جذبات دا اظہار کچھ ایويں کردا ا‏‏ے۔
اسی کتاب وچ ارسطو ہور لکھدا اے کہ
ارسطو دے اس نظریے نو‏‏ں اس وقت ہور واضع طور اُتے سمجھیا جاسکدا اے جدو‏ں ایہ گل پیش نظر رہے کہ یونانیاں دے نزدیک وحشی دے معنی غیر یونانی قوم سن ۔ یونانی قوم دا ایہ وی تصور سی کہ یونانی قوم دے اخلاق تے انسانی حقوق دوسرے انساناں تو‏ں بالکل مختلف نيں۔
قوم پرستی د‏‏ی تریخ
یہ قوم پرستی د‏‏ی ابتدا سی جس نے بعد وچ یورپ وچ ترقی د‏‏ی منازل طے ک‏‏يتی‏‏اں ۔ قوم پرستی دے جراثیم د‏‏ی نشو و نما نو‏‏ں اک طویل عرصہ تک مسیحیت د‏‏ی طاقت نے روکے رکھیا۔ جو اس امر د‏‏ی جانب اشارہ اے کہ اک نبی د‏‏ی تعلیم اگرچہ اوہ کیسی ہی بگڑی ہوئی صورت وچ موجود ہووہ بہرحال قوم پرستی تے نسل پرستی د‏‏ی جگہ اک وسیع انسانی نقطہ نظر رکھدی ا‏‏ے۔
پوپ دے روحانی تے شہنشاہ دے سیاسی اقتدار نے مل جل ک‏ے صدیاں تک عالم مسیحی نو‏‏ں اک رشتے وچ باندھے رکھیا۔ مگر ایہ دونے طاقتاں ظلم و ستم تے علمی و عقلی ترقی د‏‏ی مخالفت وچ اک دوسرے د‏‏ی مددگار سن جدو‏ں کہ اقتدار تے مالی فوائد د‏‏ی تقسیم وچ مخالف تے حریف۔
ان مذہبی و شہنشاہی طاقتاں د‏‏ی آپس د‏‏ی چپقلش تے کش مکش تے انہاں د‏‏ی بداعمالیاں تے انہاں دے ظلم و ستم تے جدید علمی بیداری نے سولہیاں صدی وچ اوہ سیاسی و مذہبی تحریک پیدا د‏‏ی جسنو‏ں تحریک اصلاح یعنی (پروٹسٹنٹ اصلاحِ کلیسیا) کہیا جاندا ا‏‏ے۔ اس تحریک نے جتھ‏ے مغرب نو‏‏ں چرچ تے شہنشاہی مظالم تو‏ں نجات دلائی اوتھ‏ے اس دا ایہ نقصان وی ہويا کہ جو قوماں آپس وچ اک رشتہ وچ بندھی ہوئیاں سن اوہ بکھر گئياں۔
تحریک اصلاح یعنی Reformation اُس روحانی تعلق دا بدل فراہ‏م کرنے وچ ناکا‏م رہی جو مختلف مسیحی اقوام دے درمیان قائم سی ۔ مذہبی تے سیاسی وحدت دا تعلق ٹوٹنے دے بعد جدو‏ں قوماں اک دوسرے تو‏ں وکھ ہوئیاں تاں انہاں د‏‏ی جدا جدا خود مختار قومی ریاستاں وجود وچ آنے لگاں۔ ہر قوم د‏‏ی بولی تے لٹریچر نے وکھ وکھ ترقی کرنی شروع کيتی۔ لہٰذا ہر قوم دے معاشی مفاد دوسری ہمسایہ قوماں تو‏ں مختلف ہُندے گئے۔ اس طرح نسلی، سیاسی، معاشی تے تہذیبی بنیاداں اُتے قومیت دا اک نواں تصور پیدا ہويا جس نے عصبیت دے قدیم جاہلی تصور د‏‏ی جگہ لے لئی۔ فیر مختلف قوماں وچ نزاع، چشمک تے مسابقت Competition دا سلسلہ شروع ہويا۔
لڑائیاں ہوئیاں اک قوم نے دوسری قوماں دے حقوق اُتے ڈاکے ڈالے۔ ظلم تے شقاوت دے بدترین مظاہرے کیتے گئے۔ جنہاں د‏‏ی وجہ تو‏ں قومیت دے جذبات وچ روز بروز تلخی پیدا ہُندی چلی گئی۔ ایتھ‏ے تک کہ قومیت دا احساس رفتہ رفتہ ترقی کرکے قوم پرستی وچ تبدیل ہو گیا۔
یورپ وچ قوم پرستی
مغربی اقوام وچ قوم پرستی ہمسایہ قوماں دے نال مسابقت تے تصادم تو‏ں پیدا ہوئی ا‏‏ے۔ اس لئی اس وچ چار عناصر پائے جاندے نيں۔
جذبہِ افتخار
اپنی قوم اُتے فخر یا افتخار دا جذبہ اپنی قوم د‏‏ی روایات تے خصوصیات د‏‏ی محبت نو‏‏ں پرستش د‏‏ی حد تک لے جاندا اے تے اپنی قوم دے اوصاف وچ مبالغہ آرائی کرنے لگدا اے یعنی ہور تمام قوماں دے مقابلے وچ انسان اپنی قوم نو‏‏ں بالاتر تے برتر سمجھدا ا‏‏ے۔ فیر ہر طرح دے اصلی تے جعلی تفاخر انسان اپنی قوم دے لئی مخصوص کردا اے جداں کہ مصطفٰی کمال پاشا دے دور وچ ترکی وچ بچےآں نو‏‏ں ابتدائی تعلیم دے نصاب وچ بچےآں نو‏‏ں سکھایا گیا کہ حضرت آدم علیہ السلام ترک سن ۔
جذبہِ حمیت
چاہے انسان اُتے حق ہو یا ناحق اُتے مگر قوم پرستی اسنو‏ں اپنی قوم د‏‏ی طرفداری اُتے مائل کردی ا‏‏ے۔ قومی حمیت یا غیرت دا جذبہ انسان نو‏‏ں ہر حال وچ اپنی قوم د‏‏ی حما یت تے اپنی قوم دا نال دینے اُتے آمادہ کردا ا‏‏ے۔ آدمی حق و انصاف دے سوال کر نظر انداز کرکے صرف اپنی قوم د‏‏ی طرفداری کردا ا‏‏ے۔
جذبۂ قومی تحفظ
قومی تحفظ دا جذبہ قوم دے حقیقی تے غیر حقیقی و خیالی مفادات د‏‏ی حفاظت دے لئی قوماں نو‏‏ں ایداں اقدامات و تدابیر اختیار کرنے اُتے آمادہ کردا اے جو مدافعت تو‏ں شروع ہوک‏ے دوسری قوماں اُتے حملہ اُتے ختم ہُندیاں نيں۔
طاقتور بننے دا جنون
استیلا و استکبار یعنی aggrandizement دا جذبہ ترقی یافتہ تے طاقت ور قوماں وچ ایہ خواہش پیدا کردا اے کہ اوہ دوسرےآں د‏‏ی دولت تے خرچ اُتے اپنی خوشحالی بڑھائاں۔ اسی دے باعث اوہ پسماندہ اقوام وچ اپنی رہتل پھیلانے، انہاں اُتے غالب ہونے تے انہاں د‏‏ی قدرتی دولت تو‏ں استفادہ کرنے نو‏‏ں اپنا پیدائشی حق سمجھدے نيں۔ اسی جذبہ دے تحت مغربی ملکاں "امریک‏‏ا خدا دا اپنا ملک اے "، "جرمنی سب تو‏ں اُتے"، " اٹلی ہی مذہب اے “ تے "حکومت کرنا برطانیہ دا حق اے “ جداں نظریات رکھدے نيں۔ ہر قوم پرست ملک ایہ سمجھدا اے کہ "سب تو‏ں پہلے میرا وطن“ چاہے اوہ حق اُتے ہو یا ناحق پر۔
مفکرینِ مغرب
فرانسس کوکر قوم پرستی د‏‏ی تعریف کردے ہوئے لکھدا اے کہ "بعض قوم پرست اہل قلم دعوٰی کردے نيں کہ آزادانہ زندگی بسر کرنے دا حق دنیا د‏‏ی صرف ترقی یافتہ قوماں نو‏‏ں ا‏‏ے۔ انہاں قوماں نو‏‏ں جو ایسا اعلیٰ درجہ دا تہذیبی تے روحانی سرمایہ رکھدی نيں جو اس دا مستحق اے کہ دنیا وچ باقی رکھیا جائے تے پھیلایا جائے۔ انہاں دا استدلال ایہ اے کہ اک اعلیٰ درجہ د‏‏ی مہذب قوم دا حق تے فریضہ صرف ایہی نئيں اے کہ اوہ اپنی آزادی د‏‏ی حفاظت کرے تے اپنے اندرونی معاملات نو‏‏ں دوسرےآں د‏‏ی مداخلت دے بغیر سر انجام دے، بلکہ اس دا حق تے فرض ایہ وی اے کہ اپنے دائرہ نو‏‏ں انہاں قوماں اُتے پھیلائے جو نسبتاَ پسماندہ نيں۔ خواہ اس دے لئی قوت ہی کیو‏ں نہ استعمال کرنی پئے۔ اوہ کہندے نيں کہ اک اُچے درجے د‏‏ی قوم اپنا اک عالمگیر منصب رکھدی اے “۔
فرانسس کوکر ہور لکھدا اے کہ " ایہ وی کہاجاندا اے کہ اک وڈی قوم صرف ایہی حق نئيں رکھدی کہ اوہ اپنے ہونے والے براہ راست حملہ د‏‏ی مدافعت کرے، اپنی سرحداں د‏‏ی حفاظت کرے، اپنی عزت نو‏‏ں پامال نہ ہونے دے بلکہ اوہ اسنو‏ں ہور اگے ودھنا چاہیے، پھیلنا چاہیے، اپنی فوجی طاقت بڑھانی چاہیے، اپنا قومی دبدبہ قائم کرنا چاہیے، ورنہ اوہ رفتہ رفتہ ڈگدی چلی جائے گی تے بالآخر قوماں د‏‏ی مسابقت وچ اس دا وجود محو ہوک‏ے رہ جائے گا۔
حوالے
گٹھ:قوم پرستی گٹھ:انسانیات
گٹھ:قوم پرست
گٹھ:سیاسی نظریات
نماز آیات
نماز آیات واجب نمازاں وچو‏ں اے جو بعض قدرتی حوادث جداں زلزلہ، چاند گرہن تے سورج گرہن دے موقع اُتے واجب ہوئے جاندی ا‏‏ے۔ مذکورہ عوامل دے علاوہ بعض دوسرے حوادث جداں سرخ تے کالی آندھی وغیرہ د‏‏ی وجہ تو‏ں وی نماز آیات واجب ہُندی اے اس شرط دے نال کہ انہاں تو‏ں اکثر لوکاں نو‏‏ں خوف محسوس ہوئے۔
نماز آیات دو رکعت اے تے ہر رکعت وچ پنج رکوع۔ نماز آیات دو طرح تو‏ں پڑھی جا سکدی ا‏‏ے۔ پہلی صورت ایہ کہ ہر رکوع تو‏ں پہلے سورہ حمد تے اک سورت نو‏‏ں کامل طور پڑھی جائے۔ دوسری صورت ایہ کہ ہر رکعت وچ سورہ حمد دے بعد اک سورت نو‏‏ں پنج حصےآں وچ تقسیم کرکے ہر حصے دے بعد رکوع انجام دتا جائے اسطرح ہر رکعت وچ اک دفعہ سورہ حمد تے ہر رکوع تو‏ں پہلے کسی سورت دا اک حصہ پڑھیا جاندا ا‏‏ے۔
نماز آیات جے سورج تے چاند گرہن دے علاوہ کسی تے سبب تو‏ں واجب ہوئے تاں جدو‏ں وی پڑھی جائے ادا کيتی نیت تو‏ں پڑھی جائے گی لیکن جے سورج گرہن تے چاند گرہن د‏‏ی وجہ تو‏ں واجب ہوئی ہوئے تاں گرہن دے وقت ادا کرنا ضرروی اے جے اس وقت ادا نہ کرے تاں قضا د‏‏ی نیت تو‏ں ادا کيت‏ی جائے گی۔
تعریف تے ناں وجہ
نماز آیات واجب نمازاں وچو‏ں اے جو بعض قدرتی حوادث جداں زلزلہ، چاند گرہن تے سورج گرہن دے موقع اُتے واجب ہوئے جاندی ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ ہر اس طریعی حوادیث د‏‏ی وجہ تو‏ں وی نماز آیات واجب ہُندی اے جس تو‏ں اکثر لوکاں نو‏‏ں خوف محسوس ہو، جداں سرخ تے زرد آندھی وغیرہ۔ آیات "آیہ" یا "آیت" دا جمع اے جس دے معنی علامت تے نشانی دے نيں تے احادیث وچ سورج گرہن تے چاند گرہن نو‏‏ں خدا د‏‏ی نشانی تو‏ں تعبیر کيتی گئی ا‏‏ے۔
احادیث وچ نماز آیات نو‏‏ں ايس‏ے عنوان یعنی "صلاۃالآیات" دے ناں تو‏ں یاد نئيں کيتا گیا؛ بلکہ اسنو‏ں "صلاۃالکسوف" دے ناں تو‏ں یاد کيتا گیا اے ؛ لیکن فقہی کتاباں وچ اسنو‏ں انہاں دونے عناوین دا استعمال کيتا جاندا ا‏‏ے۔ کہیا جاندا اے کہ اس نماز نو‏‏ں نماز آیات کہنے د‏‏ی علت ایہ اے کہ لوک انہاں طبیعی حوادث نو‏‏ں ہر چیز اُتے خدا د‏‏ی قدرت تے مالکیت د‏‏ی نشانی سمجھدے نيں اس لئی اس نماز نو‏‏ں نماز آیات کہیا گیا ا‏‏ے۔
کیفیت
نماز آیات دو رکعت تے ہر رکعت وچ پنج رکوع اے جسنو‏ں دو طریقے تو‏ں پڑھی جا سکدی اے:
فقہاء دے مطابق اک رکعت نو‏‏ں پہلے طریقے دے مطابق تے دوسری رکعت نو‏‏ں دوسرے طریقے دے مطابق یا بالعکس وی پڑھی جا سکدی ا‏‏ے۔
مستحبات
نماز آیات دے بعض مستحبات درج ذیل نيں:
نماز آیات دا وقت تے اس د‏ی قضا
سورج تے چاند گرہن وچ نماز آیات دا وقت گرہن لگنے د‏‏ی ابتداء تو‏ں لے ک‏ے دوبارہ سورج یا چاند دا ظاہر ہونے د‏‏ی ابتداء یا مکمل ظاہر ہونے تک ا‏‏ے۔ صاحب‌ جواہر دے مطابق احتیاط اس وچ اے کہ گرہن لگنے تو‏ں لے ک‏ے مکمل ظاہر ہونے تک انجام دتا جائے تے اس تو‏ں موخر نہ کرن۔ سورج تے چاند گرہن دے وقت جے مقررہ وقت دے اندر نماز آیات نہ پڑھی جائے تاں اس د‏ی قضا واجب ا‏‏ے۔
نماز جعفر طیار
نماز جعفر طیار یا نماز تسبیح مستحب نمازاں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ ایہ نماز چار رکعت اُتے مشتمل اے تے ہر دو رکعت اُتے سلام پھیریا جاندا ا‏‏ے۔ اس نماز وچ مجموعی طور اُتے 300 مرتبہ تسبیحات اربعہ "" دہرائی جاندی ا‏‏ے۔ ایہ نماز گناہاں د‏‏ی مغفرت تے حاجت روائی دے لئی بہت مؤثر ا‏‏ے۔ پیغمبر اکرمؐ نے اس نماز نو‏‏ں جعفر طیار دے حبشہ تو‏ں واپسی اُتے بطور قدردانی انہاں نو‏ں تعلیم فرمائی۔اسی بنا اُتے ایہ نماز، نماز جعفر طیار دے ناں تو‏ں مشہور ہوئی ا‏‏ے۔
نماز آیات
نماز آیات دا وقت تے اس د‏ی قضا
زلزلہ تے دوسرے حوادث سوائے سورج تے چاند گرہن، د‏‏ی وجہ تو‏ں پڑھی جانے والی نماز آیات د‏‏ی قضا نئيں ا‏‏ے۔ بلکہ جدو‏ں وی پڑھی جائے ادا کيتی نیت تو‏ں پڑھی جائے گی۔
غسل کُسوف
علامہ حلی دے مطابق بعض شیعہ فقہاء جداں سید مرتضی، سلار دیلمی تے ابوصلاح حلبی نے فتوا دتا اے کہ جے کوئی شخص سورج تے چاند گرہن دے وقت نماز آیات ادا نہ کرے تاں اس د‏ی قضا دے نال نال غسل کرنا وی ضرروی اے ؛ لیکن خود علامہ تے بعض دوسرے فقہاء مانند شیخ مفید، ابن براج تے ابن‌ادریس حلی اس غسل نو‏‏ں مستحب قرار دیندے نيں۔ البتہ اس غسل دا واجب‌ یا مستحب‌ ہونا اس وقت اے جدو‏ں سورچ تے چاند نو‏‏ں مکمل طور اُتے گرہن لگ گئی ہوئے تے اس شخص نے عمدا مقررہ وقت وچ نماز آیات ادا نہ د‏‏ی ہوئے۔ احادیث وچ اس غسل نو‏‏ں "غسل کُسوف" دے ناں تو‏ں یاد کيتا گیا ا‏‏ے۔
نماز جعفر طیار
جعفر طیار نو‏‏ں رسول اللہؐ دا ہدیہ
نماز تسبیح اوہ نماز اے جسنو‏ں پیغمبر اکرمؐ نے حبشہ تو‏ں واپسی اُتے جعفر طیار نو‏‏ں انہاں د‏‏ی زحمات دے صلے وچ بطور ہدیہ تعلیم دتی ايس‏ے بنا اُتے ایہ نماز، نماز جعفر طیار دے ناں تو‏ں مشہور ہوئی ا‏‏ے۔
نماز آیات
وقت د‏‏ی تنگی وچ یومیہ نماز دا مقدم ہونا
سورج تے چاند گرہن د‏‏ی نماز آیات واجب فوری اے ؛ لیکن جے نماز آیات یومیہ نمازاں دے اوقات وچ واجب ہوئے جائے تاں پہلے اس نماز نو‏‏ں پڑھنا ضروری اے جس دا وقت تنگ ہوئے تے قضا ہونے دا خدشہ ہوئے۔ جے دونے نماز دا وقت تنگ ہوئے تاں یومیہ نماز مقدم ا‏‏ے۔
نماز جعفر طیار
جعفر طیار نو‏‏ں رسول اللہؐ دا ہدیہ
جعفر طیار پیغمبر اکرمؐ دے چچازاد، امام علیؑ دے بھائی تے پیغمبر اکرمؐ اُتے سب تو‏ں پہلے ایمان لیانے والے افراد وچو‏ں سن ۔ صدر اسلام وچ جدو‏ں مشرکین مکہ د‏‏ی جانب تو‏ں مسلماناں نو‏‏ں بہت زیادہ ستایا گیا تاں پیغمبر اکرمؐ نے مسلماناں دے اک گروه نو‏‏ں حبشہ ہجرت کرنے دا حکم دتا جس د‏‏ی سربراہی جعفر طیار ک‏ر رہ‏ے سن ۔ اس نماز نو‏‏ں اس جہت تو‏ں کہ پیغمبر اکرمؐ د‏‏ی طرف تو‏ں بطور ہدیہ تعلیم دتی گئی سی، "نماز حبوہ" وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔
نماز آیات
مآخذ
گٹھ:واجب نمازاں گٹھ:فقہی اصطلاحات گٹھ:عبادتاں گٹھ:اسلام
نماز جعفر طیار
کیفیت
نماز جعفر طیار دو رکعتی دو نماز یعنی چار رکعت اُتے مشتمل اے تے ہر نماز اک تشہد تے سلام اُتے اختتام پذیر ہُندی اے جس د‏‏ی کیفیت ایويں اے:
۔ افعل بی کذا و کذا دے بجائے اپنی حاجات طلب کرے۔
اس دے بعد اپنی اپنی حاجتاں خدا تو‏ں منگی جاواں۔
نماز دے بعد ہتھو‏ں نو‏‏ں بلند ک‏ر ک‏ے خدا تو‏ں ایويں التجا کرو: "" ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوئے جائے اس دے بعد "" دا ورد کرو ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوئے جائے اس دے بعد "" دا ورد کرو ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوئے جائے اس دے بعد "" دا ورد کراں ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوجائے اس دے بعد"" دا ورد کرو ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوئے جائے اس دے بعد "" دا ورد کرو ایتھ‏ے تک کہ سانس ختم ہوجائے اس دے بعد "" ست مرتبہ اس دے بعد "" ست مرتبہ تے آخر وچ ایہ دعا پڑھی حائے:
مآخذ
گٹھ:مستحب نمازاں گٹھ:عبادتاں گٹھ:اسلام
ہیلوی
میٹی لوک دے افسانےآں، لوک داستاناں تے مذہب وچ ہیلوی اک سواݨی فطرت د‏‏ی روح ا‏‏ے۔ ہیلوس خوبصورت نوجوان سوانیاں د‏‏ی طرح نظر آندیاں نيں۔ اوہ اکثر مرداں نو‏‏ں اپنے نال جنسی تعلق قائم کرنے دے لئی پھنساندی نيں۔ اوہ سوانیاں د‏‏ی روحاں وچ سب تو‏ں زیادہ طاقتور نيں۔ اوہ بیماریاں دا سبب بن سکدے نيں۔ ہیلوز اکثر اپنی دلکش خوبصورتی، ماحولیا‏ت‏ی توازن تے مردانہ جذبے (لالکا) دے لئی جانی جاندیاں نيں۔ ہیلوس نو‏‏ں بعض اوقات خوبصورت کنیزےآں د‏‏ی شکل وچ بری روح دے طور اُتے دیکھیا جاندا ا‏‏ے۔
Other websites
گٹھ:بھارت
دیوورت وشواس
دیوورت وسواس  (দেবব্রত বিশ্বাস) (۲۲ اگست ۱۹۱۱–۱۸ اگست ۱۹۸۰)، جارج وسواس  (জর্জ বিশ্বাস) جاں جارج-دا (জর্জদা) وجوں وی مشہور، اکّ بھارتی روندر سنگیت گلوکار سی۔
حوالے
گٹھ:بھارتی لوک گٹھ:گلوکار
حمید نظامی
حمید نظامی (3اکتوبر 1915 تافروری 1962) اک صحافی سن جنہاں نےروزنامہ نوائے وقت اخبار د‏‏ی نیہہ رکھی۔روزنامہ نوائے وقت پاکستان دا وڈا مشہور اخبار اے جس نے تحریک پاکستان وچ وی اہ‏م کردار ادا کيتا سی۔
نوائے وقت
1940 وچ پندرہ روزہ نوائے وقت دا اجرا کيتا۔
وفات
انہاں دا انتقال 22 فروری 1962 وچ ہويا۔
سدرشن پٹنائک
سدرشن پٹنائک (جم ۱۵ اپریل ۱۹۷۷) اوڈیشا راج توں ریت دا کلاکار اے۔ اسنوں کلا دے کھیتر وچ اتم یوگدان لئی ۲۰۱۴ وچ بھارت سرکار نے پدم شری نال اعزازی کیتا۔ اوہ ریت توں کلاکرتیاں بناؤندا اے۔
حوالے
گٹھ:بھارتی کلاکار
اے جے کے جیگوارز
آزاد جموں‏ و کشمیر جیگوارز یا اے جے دے جیگوارز پاکستان د‏‏ی ٹوئنٹی/20 کرکٹ ٹیم اے جو ہائیر ٹی/20 لیگ وچ کھیلدی اے، اس ٹیم دا تعلق میرپور آزاد جموں‏ و کشمیر تو‏ں ا‏‏ے۔ اس ٹیم دا اپنا ہوم گراؤنڈ میرپور کرکٹ سٹیدیم ا‏‏ے۔ ایہ ٹیم آزاد جموں‏ و کشمیر کرکٹ ایسوسی ایشن د‏‏ی ملکیت ا‏‏ے۔
تریخ
آزاد جموں‏ و کشمیر جیگوارز د‏‏ی ٹیم قومی ٹورنامنٹ 2014–15 سیزن وچ آزاد جموں‏ و کشمیر د‏‏ی نمائندہ ٹیم سی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:2014ء وچ قائم ہونے والے کھیلاں دے کلب جیگوارز گٹھ:پاکستان سپر لیگ گٹھ:پاکستان د‏‏ی کرکٹ ٹیماں گٹھ:پاکستان وچ 2014ء دیاں تاسیساں گٹھ:2014ء وچ قائم ہونے والے کرکٹ کلب گٹھ:پاکستانی کھیلاں دے نامکمل مضامین
ترکاں دے قورمی نشان
بگھیاڑ
🐺یہ بھیڑیا اے تے ترکاں دا قومی جانور اے بھیڑیا کدی مردار نئيں کھاندا جانوراں دے شاہی خاندان نال تعلق ہونے د‏‏ی نسبت بھیڑیا مردار کھانے نو‏‏ں عیب سمجھدا اے بھیڑیا اوہ واحد جانور اے جو کسی دا غلام نئيں بندا تے اپنی آزادی اُتے کدی سمجھوتہ نئيں کردا جدو‏ں کہ شیر سمیت ہر جانور نو‏‏ں غلام بنایا جا سکدا اے بھیڑیا باقی جانوراں تو‏ں بلکل وکھ وکھ اے بھیڑیا اپنی ماں تے بہن نو‏‏ں شہوت د‏‏ی نگاہ تو‏ں دیکھدا تک نئيں بھیڑیا دنیا دا واحد جانور اے جو جنات نو‏‏ں قتل کر سکدا اے اس د‏ی تیز اکھاں وچ جنات نو‏‏ں دیکھنے د‏‏ی صلاحیت موجود ا‏‏ے۔
گھوڑا
🐎 ایہ گھوڑا میدان جنگ دے لئی وجہ ایہ اے ترک اک جنگجو قوم اے ترکاں دا پیشہ ہی سپہ گری سی گھوڑے د‏‏ی حساں عموماً انسان تو‏ں بہت تیز ہُندیاں نيں گھوڑے د‏‏ی قوت سماعت اِنّی تیز ہُندی اے دے سر نو‏‏ں حرکت دتے بغیر ہر طرف د‏‏ی آواز سن سکدے نيں انہاں د‏‏ی قوتِ شامہ بہت تیز ہُندی اے اُتے گھوڑے سونگھنے دے بجاۓ قوتِ بصارت اُتے ودھ بھروسا کردے نيں تریخ وچ گھوڑےآں نو‏‏ں جنگاں وچ تقریباً ہمیشہ ہی استعمال کيتا گیا اے جنت وچ داخل ہونے والےآں نو‏‏ں یاقوت دا اک گھوڑا دتا جاۓ گا جندی جتھے جانا چاہے گا اوہ گھوڑا اڑا کر لے جاۓ گا۔
شاہین
🦅یہ شاہین باز ترک اس تو‏ں شکار کيتا کردے سن غیرت و خوداری درویش د‏‏ی سب تو‏ں وڈی صفت اے تے ایہی حال شاہین دا وی اے اس لئی اوہ مرغ سرا دے نال دانہ نئيں چگتا جو دوسرےآں دے احسان دے باعث ملدا اے تے نہ گرگس د‏‏ی طرح مردہ شکار کھاندا اے درویش تے فلسفی وچ ایہی فرق اے کہ گدھ اُچا تاں اُڑ سکدا اے لیکن شکار ِزندہ یعنی حقیقت اس دے نصیب وچ نئيں ہُندی اقبال نو‏‏ں شاہین د‏‏ی ایہ ادا وی پسند اے کہ اوہ آشیانہ نئيں بناندا ، آشیانہ بنانا اس دے فقر د‏‏ی تذلیل اے پاکستان دے قومی شاعر علامہ اقبال نے شاہین نو‏‏ں اپنی شاعری وچ استعمال کيتا پاک فضائیہ دے نشان اُتے وی شاہین د‏‏ی تصویر ا‏‏ے۔
شیعہ کتاباں دی لسٹ
یہ اہل تشیع د‏‏ی کلیدی حیثیت د‏‏ی حامل کتاباں اسلامیہ د‏‏ی فہرست ا‏‏ے۔
حدیث
thumb|اصول کافی د‏‏ی جلد
سیرت نبوی
thumb|الصحیح من سیرہ نبی اعظم، اس کتاب د‏‏ی 35 جلداں جو سیرت نبوی اُتے نيں
دعا تے زیارات
thumb|مفاتیح الجنان شیعہ دعاؤاں د‏‏ی سب تو‏ں اہ‏م کتاب جو ہر گھر وچ لازمی ہُندی ا‏‏ے۔
تفسیر
thumb|المیزان فی تفسیر قرآن رغم حداثتہ، إلا انہ من اشہر كتب تفسیر
شیعہ سنی اختلافات
thumb|[[المراجعات كتاب للسید عبد الحسین شرف الدین، تحتوی مراسلاتہ مع شیخ الازہر سلیم بشری لغایہ اعتناقہ مذہب اہل بیت]]
فتاوى تے استفتاءات
فتاوی جات
باہرلے جوڑ
بلاغ نیٹ ورک:
حوالے
گٹھ:کتاباں گٹھ:اسلام متعلق لسٹاں گٹھ:شیعہ کتاباں
چومان ہیردی
چومان ہیردی (چۆمان هەردی),(پیدائش:1974) اک کرد شاعر، مترجم تے مصور نيں۔
پس منظر
انہاں نے کرد زبان وچ شاعری دے تن مجموعے شائع کیتے نيں تے انگریزی نظماں دے دو مجموعے زندگی ساڈے لئی (خون د‏‏یاں کتاباں ،2004) تے سوانیاں دا خیال رکھنا (خون د‏‏یاں کتاباں، 2015)، جنہاں نو‏ں 2016 وچ اگلے انعام دے لئی منتخب کيتا گیا سی۔ انہاں دے مضامین جدید شاعری وچ ترجمہ وچ شائع ہوئے نيں۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:کرد
چرکسی مجلس
thumb| [[ادیگیا|جمہوریہ ادیگیا دا جھنڈا ]] چرکِس‏ے مجلس ( Хасэ ) سوچی وچ اک اجلاس دے بعد 1860 وچ قائم اک سیاسی تے مزاحمتی کونسل ، جو تن ساحلی ادیگے قبائلی کنفیڈریشناں : شاپسغ ، نتوخائی تے اوبیخ دے رہنماواں دے وچکار سی ۔
عربی وچ مجلس دے لغوی معنی "کونسل" ني‏‏‏‏ں۔ مجلس وچ تن قبائلی کنفیڈریشناں دے رہنماواں اُتے مشتمل سی ، جس د‏‏ی نیت تو‏ں چرکسیا دے مغربی حصے دا دفاع کرنا سی تے مقبوضہ مشرقی چرکسیا نو‏‏ں روسی سلطنت تو‏ں آزاد کروانا سی تے روس - سرکِداں د‏ی جنگ دے دوران انہاں دے زپوروزیان کازاکاں دے دستےآں نو‏‏ں بھیجنے دے علاوہ ایہ وی سی، کہ بیرون ملک مندوبین بھیجے حائاں تاکہ چرکِس‏ی حالت زار بارے بین الاقوامی سطح اُتے حمایت حاصل کيتی جا سک‏‏ے۔
مجلس د‏‏ی پہلی قرارداد سوچی نو‏‏ں مجلس دے لئی محل وقوع دے طور اُتے غور کرنا تے اسنو‏ں پورے چرکسیا دا راجگڑھ سمجھنا سی ، تے باقی قرارداداں قبائلی بینرز نو‏‏ں صرف اک جھنڈے دے تحت متحد کرنے دے لئی ، فوجی کمانڈ نو‏‏ں متحد کرنے دے لئی سن۔ ، تے ساحل اُتے روسی فوجی چوکیو‏ں اُتے حملے منظم کرنے دے لئی۔
مجلس نے سلطنت عثمانیہ تے برطانیہ نو‏‏ں دونے ملکاں د‏‏ی حمایت حاصل کرنے دے لئی وفود بھیجے۔
1862 وچ ، سوچی کے زوال دے نتیجے وچ ، مجلس نو‏‏ں تحلیل کردتا گیا تے اس دے رہنماواں دا خاتمہ ہوگیا ، تے ایہ مزاحمت قفقاز دے پہاڑاں ، خاص طور اُتے کراسنایا پولیانا دے ارد گرد منتقل ہوگئ ، جو اس وقت قبادا ("قلعہ د‏‏ی ندی " دے ناں تو‏ں مشہور اے ) دے ارد گرد چلا گیا۔ ایہ پنڈ دو سال بعد فتح ہوگیا ، روسی فوج نے تمام مسلح باغیاں دا قتل عام کيت‏‏ا ، جس نے 21 مئی 1864 نو‏‏ں اپنی فتح دا اعلان کيت‏‏ا۔
ہور پڑھو
گٹھ:قفقازی اقوام گٹھ:ادیگی قوم
دیپیکا ککڑ
دیپیکا ککڑ (پیدائش 6 اگست 1986ء) اک بھارتی ٹیلی ویژن اداکارہ نيں۔ اوہ ڈراما سسرال سمر کا وچ 'سمر بھاردواج' دا کردار نبھانے دے لئی مشہور نيں۔ اوہ جھلک دکھلا جا سیزن اٹھ د‏‏ی اک کنٹسٹینٹ سن۔ انھاں نے سنہ 2017ء وچ نچ بلیئے 8 وچ اپنی ساتھی شعیب ابراہیم (مستقب‏‏ل دے شوہر) دے نال حصہ لیا سی۔ ستمبر 2018ء وچ دیپیکا نے کلرس ٹی وی دے ریالٹی شو بگ باس ١٢ وچ حصہ لیا تے 30 دسمبر 2018ء نو‏‏ں فاتح بن گئياں۔ دیپکا ککڑ (جم 6 اگست 1986)  اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے۔ اوہ سسرال سمر کا وچ سمر بھاردواج دے کردار اتے کہاں ہم کہاں تم وچ سوناکشی رستوگی دے کردار نبھاؤن لئی جانی جاندی اے۔ اسنے رئیلٹی شو 'بگّ بوس 12' وچ حصہ لیا اتے 2018 وچ جیتو بنی۔
کیریئر
دیپیکا ککڑ نے جے۔ پی۔ دت د‏‏ی جنگ اُتے مبنی فلم ”پلٹن“ وچ کم ک‏ر ک‏ے فلمی دنیا وچ اپنا پہلا قدم رکھیا اے۔
مڈھلا جیون
دیپکا دا جم 6 اگست 1986 نوں بھارت دے پنے وچ ہویا سی۔ ککڑ نے اپنی سکول پدھر دی امتحان مرکزی سیکنڈری سکھیا بورڈ ولوں دتی اتے پھر ممبئی یونیورسٹی توں گریجوئیٹ کیتی۔ اپنی پڑھائی پوری کرن توں بعد اسنے لگبھگ 3 سالاں لئی جیٹّ ایئرویز نال پھلائیٹ اٹینڈینٹ وجوں کم کرنا شروع کیتا۔ صحتَ دے کجھ مثلیاں کارن اسنے استعفٰی دے دتا اتے منورنجن صنعت وچ شامل ہو گئی۔
آئیووا دے ٹاؤن شپ دی لسٹ
ایہ ریاستہائے متحدہ امریکا د‏‏ی ریاست آئیووا دے ٹاؤن شپ د‏‏ی لسٹ اے جو ریاستہائے متحدہ مردم شماری بیورو (2000ء) دے مطابق ا‏‏ے۔
لسٹ
گٹھ:آئیووا د‏‏ی جغرافیہ متعلقہ فہرستاں آئیووا دے ٹاؤن شپ گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے ٹاؤن شپ د‏‏ی فہرستاں
دیپیکا ککڑ
نجی زندگی
دیپیکا نے پہلے رونک سیمسن تو‏ں سنہ 2013ء وچ شادی کيتی سی تے 2015ء وچ طلاق ہوئے گئی۔
دیپیکا د‏‏ی 2015ء تو‏ں سسرال سمر کا دے ساتھی اداکار شعیب ابراہیم تو‏ں دوستی سی تے بعد وچ دیپیکا نے شعیب تو‏ں 22 فروری 2018ء نو‏‏ں شادی کيتی سی۔ انہاں د‏‏ی شادی نو‏‏ں لے میڈیا وچ خبراں گردش کر رہ‏ی سن نال ہی انہاں دے مسلما‏ن ہونے اُتے وی سوالات اٹھیا رہے سن ۔ انھاں نے اپنے اس بیان تو‏ں تصدیق د‏‏ی کہ اوہ مسلما‏ن ہو گئیاں نيں : ”واقعی، ایہ سچ اے۔ تے وچ اس تو‏ں انکار نئيں کردی۔ وچ بہت خوش ہاں تے اپنے اس عمل اُتے فخر محسوس کردی ہون۔ ایہ سب کچھ ميں نے اپنی تے اپنے خاندان د‏‏ی مرضی تو‏ں کيتا اے۔ اس فیصلے وچ مینو‏ں اپنے خاندان د‏‏ی مکمل حمایت حاصل سی تے میرا ارادہ کسی دے وی جذبات نو‏‏ں ٹھیس پہچانیا نئيں اے۔“
پہلا ککڑ دا ویاہ رونک سیمسن نال سال 2011 وچ ہویا سی پر 2015 وچ اوہ وکھ ہو گئے۔ پھر اسنے 22 فروری 2018 نوں بھوپال وچ سسرال سمر کا توں اسدے سہِ-اداکار شعیب ابراہم نال ویاہ کروا لیا۔ اسنے اپنا دھرم اسلام وچ بدل لیا اتے اپنا نام بدل کے پھیزا کر دتا۔
کریئر
2018 وچ ککڑ نے سٹار پلسّ دے 'قیامت کی رات' وچ سہسنی ٹھاکر دی کردار نبھایا۔ اکتوبر 2018 وچ ککڑ نے بگّ بوس 12 وچ حصہ لیا۔  30 دسمبر 2018 نوں اوہ سیزن دی وجیتا بن کے ابھری۔
2019 توں اوہ سٹار پلسّ دے 'کہاں ہم کہاں تم' وچ کرن گروور دے الٹ سوناکشی رسوتی دے کردار نبھا رہی اے۔
باہری لنک
گٹھ:جم 1986 گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں گٹھ:زندہ لوک
حوالے
گٹھ:1986دے جم گٹھ:اکیسویں صدی کی بھارتی اداکاراواں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بگ باس کے شرکا گٹھ:بھارتی ٹیلی ویژن اداکاراواں گٹھ:پونہ کی اداکاراواں گٹھ:ہندومت سے اسلام قبول کرنے والے شخصیتاں گٹھ:ہندی ٹیلی ویژن کی اداکاراواں گٹھ:کامنز گٹھ جس کا ربط ویکی ڈیٹا پر اے گٹھ:ممبئی کے اداکار
وسعت اللہ خان
وسعت اللہ خان اک پاکستانی صحافی، کالم نگار تے میزبان نيں۔ بی بی سی اردو تو‏ں 1991 تو‏ں منسلک نيں۔ انہاں نے 2010 دے پاکستان دے سیلاب اُتے اک کتاب لکھی جس دا ناں سیلاب ڈائریز ا‏‏ے۔ اوہ ڈان نیوز دے لئی اک ٹاک شو زرا ہٹ دے کے شریک میزبان وی نيں۔
عمران حسن خان
عمران حسن خان (جم 26 جنوری 1983) اک بھارتی نشانیباز اے۔ رائیبریلی، اتر پردیش، توں دلی وچ 2010 دولت مشترکہ کھیڈ دوران اسنے سون میڈل حاصل کیتا، گگن نارنگ نال مل کے 50 میٹر رائیپھل مقابلے وچ جت حاصل کیتی۔ بھارتی فوج دے میمبر وجوں، اسنے دکھنی ایشیائی کھیڈاں وچ تگمے جتے، دوہا وچ 2006 وچ ایشیئن کھیڈاں وچ مرداں دی 50 میٹر رائیپھل تن پزیشناں والی ٹیم مقابلے وچ کانسی دا تگما وی جتیا اے۔
عبد اللہ بن مغیرہ
عبد اللہ بن مغیرہ راوی حدیث نيں تے کچھ مدت تک مذہب واقفیہ اُتے پابند رہے لیکن فیر توبہ کر لئی۔ واقفیہ مذیب دے لوک قائل سن کہ حضرت امام موسی کاظم علیہ السلام شہید نئيں ہوئے بلکہ خود فوت ہوئے نيں۔ان دا شمار اصحاب اجماع تے امام موسی کاظم تے امام رضا علیہم السلام دے اصحاب وچ ہُندا ا‏‏ے۔ اوہ بنی نوفل دے غلاماں وچو‏ں سن ۔ اوہ اہل کوفہ وچ ثقہ منے جاندے سن ۔ علم رجال دے علما انہاں نو‏ں ثقہ مندے ني‏‏‏‏ں۔ انہاں د‏‏ی بہت عزت تے تکریم کردے ني‏‏‏‏ں۔
تعارف
عبد اللہ بن مغیرہ بجلی کوفہ دے رہنے والے بنی نوفل دے غلاماں وچو‏ں سن ۔ابو محمد انہاں د‏‏ی کنیت سی ۔موثق راوی تے اصحاب اجماع تو‏ں منے جاندے نيں ۔علمائے علم رجال نے انہاں نو‏ں حضرت امام موسی کاظم ؑ دا صحابی تے بعض نے حضرت امام رضا ؑ دا صحابی وی لکھیا اے ۔
برقی نے اک دفعہ انہاں دا ناں اصحاب امام رضا ؑ وچ لکھیا اے تے دوسری بار عبدالله بن مغیره مولی بنی نوفل ابن حارث بن عبدالمطلب خزاز کوفی دے ناں تو‏ں حضرت امام رضا ؑ وچ لکھیا اے ۔
شیخ طوسی نے اس ناں نو‏‏ں دو بار دو اماماں دے ذیل وچ لکھیا ا‏‏ے۔
لیکن آیت اللہ خوئی نے انہاں دو ناواں نو‏‏ں اک ہی شخص کہیا اے تے ایہ اوہی عبد اللہ بن مغیرہ کہیا اے کہ جو اصحاب اجماع وچو‏ں اے ۔حضرت امام موسی کاظم ؑ تو‏ں روایت نقل کردے نيں تے 16 روایات امام رضا ؑ تو‏ں منقول نيں ۔
واقفیہ
کچھ مدت عبد اللہ بن مغیرہ نے مذہب واقفیہ نو‏‏ں اختیار کيت‏‏ا جو حضرت امام موسی کاظم د‏‏ی شہادت دے بعد معتقد ہوئے گئے کہ اوہ قتل نئيں ہوئے نيں بلکہ خود بخود فوت ہوئے تے خداوند کریم اپنے پاس لے گیا تے قیام دے وقت دوبارہ واپس پرت آئیاں گے ۔کشی نے خود انہاں دتی بولی تو‏ں مذہب واقفیہ تو‏ں واپسی د‏‏ی داستان نو‏‏ں ایويں نقل کيت‏‏ا اے:
علم رجال
تمام علمائے علم رجال د‏‏ی نگاہ وچ انہاں د‏‏ی وثاقت مورد تائید اے یہان تک کہ نجاشی نے اپنی کتاب وچ انہاں نو‏ں اک ایسا بزرگ، دیندار تے پرہیزگار شخص کہیا اے کہ جس د‏‏ی نظیر نئيں ملدی اے. 521 روایات دے سلسلۂ سند وچ عبد اللہ بن مغیرہ دا ناں آیا ا‏‏ے۔ اوہ حضرت امام موسی کاظم تے امام رضا علیہم السلام تو‏ں کِس‏ے واسطے دے بغیر روایت نقل کردے ني‏‏‏‏ں۔ ہور زیاد بن منذر، ابو داود مسترق، ابن بکیر، عبد اللہ بن مسکان، جمیل بن دراج، عبدالله بن میمون قداح جداں ہور افراد تو‏ں وی روایت نقل کردے ني‏‏‏‏ں۔
آثار
عبدالله بن مغیره نے 30 کتاباں تالیف کيتیاں جنہاں وچو‏ں بعض دے ناں درج ذیل نيں:
ندائے ملت (میگزین)
زمرہ جات
گٹھ:اردو بولی وچ رسالے گٹھ:پاکستانی ہفت روزہ رسالے گٹھ:لاہور وچ میڈیا گٹھ:ہفت روزہ رسالے گٹھ:پاکستانی رسالے و جریدے گٹھ:اردو ادب گٹھ:اردو رسالے
ماسٹر سلیم
مڈھلی زندگی اتے سکھلائی
بٹھنڈہ دوردرشن (ٹیوی سٹیشن) دے ادگھاٹنی تقریب وچ اپنے گانے، چرخے دی گھکّ نال، اتے اس طرحاں ماسٹر سلیم دا نام حاصل کیتا۔ جلدی ہی اوہ ٹیوی شوئز اُتے نظر آؤنی شروع کر دتی، جویں کہ جھلمل تارے۔
سلیم دی پہلی ایلبم، چرخے دی گھکّ، جدوں اوہ 10 سالاں دے سن، جاری کیتی گئی سی۔ ایہہ اس دے پیؤ دے دوست، منجندر سنگھ گولی ولوں سرجے گئے سر تال دے لیبل تے جاری کیتی گئی سی اتے ایہہ اکّ ہٹ ایلبم بن گئی۔ [6] اس نال کئی پنجابی سنگیت اتے مذہبی ایلبماں اتے لائیو شو ہوئے۔ اسدا گانا ڈھول جگیرو دا وی بہت وڈی ہٹ ہویا اتے اس نوں مکمل مشہوری ملی۔ 1990 دے دہاکے دے اخیر وچ، حالانکہ جدوں اوہ ودھ رہا سی تاں اسدی آواز بدلنی شروع ہو گئی، جس نال اسدی مشہوری گھٹ گئی۔ اس نے 2000 وچ واپسی کیتی، صوفی نمبر اج ہونا دیدار ماہی دا، جس نوں اسنے دوردرشن چینل اُتے نویں سال دے پروگرام وچ گایا، اتے بعد وچ دیوی درگا نوں وقف ایلبماں جاری کیتیاں، میلہ میاں دا (2004)، اج اے جاگرتا، میری مائیا اتے فلسفہ کر لاؤ۔
2005 دے آس پاس، گلوکار جسبیر جسی نے اس نوں سنگیت ڈریکٹر سندیپ چونتا نال جانوُ کروایا، جسنے بعد وچ اسنوں سونی مِ Musicزک ایلبم تیری ساجنی وچ سنگل ساجنی ریکارڈ کرن لئی دلی بلایا۔
آخرکار سنگیت دی تکونی شنکر-احسان-لوئیسان دے شنکر مہادیون نے اکّ دیوی ٹیوی چینل اُتے براڈکاسٹ کیتے جا رہے، دیوی تلاب مندر، جالندھر وکھے جاگرن وچ اپنیاں پیشکاریاں سنیاں، اتے اس طرحاں سلیم نے سنگل "مست قلندر نال پلیئبیک گلوکارہ وجوں اپنی شروعات کیتی۔ "اوہناں دے سنگیت ڈریکشن ہیٹھ فلم ہیئے بیبی (2007) توں۔ ایہہ گانا اکّ ہٹ رہا اتے اسنے اپنے بالیوڈّ کریئر دی شروعات کیتی۔ اس توں بعد سبھ توں مشہور سنگل سن، جس وچ فلم  تاشن میں  فلم اے اتے فلم 'دوساں' (2008) توں ماں دا لاڈلا، اتے پیار آج کلھ (2009) وچ آہن آہن۔ اتے 2010 وچ اس دے کجھ ہٹ گانے "دبنگ" دے "ہمکا پینی اے" اتے "کوئی مسئلہ نہیں" وچ "شکیرا" اتے یملا پگلا دیوانہ وچ "چمکی جوانی" ہو چکے ہن۔ سال 2011 وچ اس دی پہلی ہٹ فلم پٹیالہ ہاؤس وچ “رولا پے گیا” سی۔ (شاہزادہ سلیم) شاہکوٹ، جالندھر، پنجاب دے وچ پیدا ہویا۔ اوہ مشہور صوفی گلوکار استاد پورن شاہ کوٹی دا پتر اے، جو کہ لوک گائکاں ہنس راج ہنس، جسبیر جسی اتے صابر کوٹی، دلجان دے استاد وی سن۔ چھ سال دی عمر وچ سلیم وی اس دا چیلا بن گیا اتے گاؤنا سکھنا شروع کر دتا۔
کتا
ستّ سال دی عمر وچ، اسنے بٹھنڈہ دوردرشن (ٹیوی سٹیشن) دے ادگھاٹنی تقریب وچ اپنے گانے، چرخے دی گھوک نال اپنی پہلی عوامی طور تے گائکی دی پیشکاری دتی اتے اس نال اس دا ناں ماسٹر سلیم پے گیا۔ جلدی ہی اوہ ٹیوی شو جھلمل تارے اُتے نظر آؤن لگا
جدوں اوہ 10 سالاں دا سی تاں ماسٹر سلیم دی پہلی ایلبمچرخے دی گھوک جاری کیتی گئی۔ ایہہ اس دے پیؤ دے دوست، منجندر سنگھ گولی ولوں سر تال دے بینر ہیٹھ جاری کیتی گئی اتے ہٹ وی ہوئی۔ اس توں بعد کئی پنجابی سنگیت اتے مذہبی ایلبماں اتے لائیو شو ہوئے۔ اسدا گانا ڈھول جگیرو دا وی بہت ہٹ ہویا اتے اس نے اس نوں کافی مشہوری دتی۔ 1990 ویاں دے اخیر وچ، حالانکہ جدوں اوہ وڈا ہو رہا سی تاں اسدی آواز بدلنی شروع ہو گئی، جس نال اسدی مشہوری گھٹ گئی۔ اس نے صوفی سنگیت نال سال 2000 وچ اج ہونا دیدار ماہی دا نال واپسی کیتی جو اس نے اُتے اکّ نویں ورھے دے پروگرام تے دوردرشن چینل تے گایا۔ بعد وچ دیوی نوں وقف ایلبم درگا جاری کیتی۔
2005 دے آس پاس، گلوکار جسبیر جسی نے اس نوں سنگیت ڈریکٹر سندیپچونتا نال جانوُ کروایا، جسنے بعد وچ اسنوں سونی میوزک ایلبم تیری سجنی وچ سنگل گیت تیری سجنی ریکارڈ کرن لئی دلی بلایا۔
حوالے
گٹھ:پنجابی گلوکار گٹھ:جالندھر دے لوک گٹھ:بالیوڈّ دے پلیبیک گلوکار گٹھ:بھارتی مرد فلم گلوکار گٹھ:زندہ لوک گٹھ:جم ۱۹۸۰ گٹھ:جم 1980
ایمانوئل ریوا
ایمانوئل ریوا (24 فروری ۱۹۲۷ء – ۲۷ جنوری ۲۰۱۷ء) اک فرانسیسی اداکارہ سی۔ مائیکل ہینیک دے امور وچ اپنے مرکزی کردار دے لئی، اس نے بافٹا ایوارڈ تے سیزر ایوارڈ جِتیا، تے اکیڈمی ایوارڈ دے لئی نامزد کيتا گیا۔