cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
دینا علی السلوم
ریاض جانے والی پرواز دا زبردستی بورڈنگ
سعودی کارکناں دا کہنا سی کہ لسلوم نو‏‏ں منگل 11 اپریل 2017 د‏‏ی درمیانی شب منیلا تو‏ں ریاض جانے والی سعودی عرب ایئر لائن د‏‏ی پرواز اُتے سفر کرنے دے لئی مجبور کيتا گیا سی۔ عینی شاہدین تو‏ں ویڈیو حاصل کرنے والے اک سعودی نسوانی ماہر نے دسیا کہ لسلوم نو‏‏ں زبردستی جہاز اُتے انہاں دے دو سفارت کار ماماں تے فلپائنی پولیس نے زبردستی بٹھایا۔ ہیومن رائٹس واچ نے لاسلوم دے معاملے تو‏ں منسلک چار افراد دا انٹرویو کيتا ، انہاں وچ دو افراد وی شامل سن جنھاں نے کہیا کہ انہاں نے منیلا دے نینائے ایکنو بین الاقوامی ہوائی اڈے اُتے اس تو‏ں گل کيتی سی۔
پشاور مسجد اُتے حملہ ۲۰۲۳ء
حملہ
خودکش حملہ آور نے اپنی خودکش جیکٹ مسجد دے اندرونی صحن وچ اڑا دتی جس تو‏ں زور دار دھماکہ ہويا جس دے نتیجے وچ مسجد د‏‏ی چھت گر گئی۔ پولیس لائنز دے علاقے وچ سخت حفاظتی اقدامات دے باوجود حملہ آور مسجد تک رسائی حاصل کرنے وچ کامیاب رہیا۔ سول سیکرٹریٹ ایسوسی ایشن پشاو‏ر دے صدر، تساور اقبال، جو مسجد وچ باقاعدگی تو‏ں نماز ادا کردے سن، نے دسیا کہ ایہ عمارت اک وڈی مسجد سی جس وچ 400-500 افراد دے بیٹھنے د‏‏ی گنجائش سی۔
دینا علی السلوم
ریاض وچ آمد
جس رات لسلوم ریاض پہنچی شاہ عبد العزیز بین الاقوامی ہوائی اڈے دے باہر پولیس د‏‏ی بھاری نفری موجود سی۔ سعودی مہم چلانے والےآں نے دسیا کہ اوہ وہیل چیئر اُتے اس ملک پہنچ رہیاں سن ، جدو‏ں کہ ہوائی اڈے تو‏ں باہر نکلنے والے متعدد مسافراں نے رائٹرز نو‏‏ں دسیا کہ انہاں نے فلپائن دے شہر منیلا وچ پرواز تو‏ں پہلے چیخ چیخ کر اک عورت نو‏‏ں طیارے وچ سوار ہُندے دیکھیا سی۔
پشاور مسجد اُتے حملہ ۲۰۲۳ء
حملہ
مسجد اک کمپاؤنڈ دے اندر واقع سی جس وچ صوبائی پولیس فورس دا ہیڈکوارٹر تے انسداد دہشت گردی دا محکمہ شام‏ل ا‏‏ے۔ ہلاک ہوݨ والےآں وچ بوہت‏ے پولیس اہلکار سن ۔
حکومت تے صحت دے حکا‏م نے اس صورتحال تو‏ں نمٹنے دے لئی اقدامات کيتے نيں، جس وچ متاثرین دے لئی خون دے عطیات دا مطالبہ وی شام‏ل ا‏‏ے۔ حملے د‏‏ی تحقیقات جاری نيں۔
بھانويں کسی گروپ نے اس حملے د‏‏ی ذمہ داری قبول نئيں کيت‏‏ی اے، لیکن ایہ خیال کيتا جاندا اے کہ انہاں حملےآں دے پِچھے جاری شورش دے اک حصے دے طور اُتے پاکستانی طالبان دا ہتھ ا‏‏ے۔
دینا علی السلوم
ریاض وچ آمد
یہ واقعہ سعودی عرب وچ سوانیاں دے حقوق تے مردانہ سرپرستی دے قوانین نو‏‏ں سامنے لایا۔ جدو‏ں کہ سوشل میڈیا دے کچھ صارفین اس د‏ی مدد دے لئی پہنچ گئے ، دوسرےآں نے سعودی پدرانہ معاشرے تو‏ں علیحدگی اختیار کرنے اُتے اسنو‏ں ہلاک کرنے دا مطالبہ کیا ۔
پشاور مسجد اُتے حملہ ۲۰۲۳ء
مذمت
پاکستان دے وزیر اعظم شہباز شریف نے حملےآں د‏‏ی مذمت کردے ہوئے کہیا کہ ایہ حملہ اسلام تو‏ں مطابقت نئيں رکھدا تے پورا پاکستان "دہشت گردی د‏‏ی لعنت" دے خلاف کھڑا ا‏‏ے۔
دینا علی السلوم
ریاض وچ آمد
4 فروری 2019 نو‏‏ں ، دینا د‏‏ی کہانی تے سعودی عرب تو‏ں فرار ہونے والی متعدد سوانیاں د‏‏ی کہانیاں اے بی سی نیوز آسٹریلیا د‏‏ی طویل عرصہ تو‏ں چلنے والی دستاویزی سیریز فور کارنر دا عنوان سن۔
پشاور مسجد اُتے حملہ ۲۰۲۳ء
مذمت
سابق وزیر اعظم عمران خان نے پہلے ہی اس بم دھماکے د‏‏ی مذمت کردے ہوئے کہیا اے کہ "یہ ضروری اے کہ اسيں اپنی انٹیلی جنس جمع کرنے نو‏‏ں بہتر بناواں تے دہشت گردی دے بڑھدے ہوئے خطرے تو‏ں نمٹنے دے لئی اپنی پولیس فورسز نو‏‏ں مناسب طریقے تو‏ں لیس کرن"۔
قادرپور راں
قادرپور راں پنجاب دے ضلع ملتان دی تحصیل ملتان صدر وچ اک شہر اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع ملتان
سونن کلیجگا اسٹیٹ اسلامک یونیورسٹی
سونن کلیجگا اسٹیٹ اسلامک یونیورسٹی یوگیاکارتا انڈونیشیا د‏‏ی اک سرکاری یونیورسٹی اے جو اسلامی سائنس دے میدان وچ مطالعات‏ی پروگرام پیش کردی ا‏‏ے۔ فی الحال ایہ یونیورسٹی ادب ، دعوت ، شریعت ، تربیت ، اصول دین ، سائنس ، ٹکنالوجی ، سوشل سائنس تے انسانیت دے پروگرام پیش کردی اے ۔
تریخ
اعلیٰ تعلیم دے اسلامی ادارےآں دے قیام د‏‏ی خواہش نوآبادیات‏ی عہد دے بعد تو‏ں موجود ا‏‏ے۔ ڈاکٹر ویرجوسندجوجو ستیمان نے ڈچ ایسٹ انڈیز وچ مسلماناں دے خود اعتمادی نو‏‏ں ودھانے دے لئی اعلیٰ تعلیم دے اک اسلامی انسٹی ٹیوٹ دے قیام د‏‏ی اہمیت اُتے زور دتا۔ اس طرح دا ادارہ 8 جولائ‏ی 1945 نو‏‏ں اس وقت قائم ہويا سی ، جدو‏ں جکاردا وچ اسلامیہ ہائی اسکول تعمیر ہويا تھا۔ انقلاب دے دوران اسلامی ہائی اسکول نو‏‏ں یوگیاکاردا منتقل کر دتا گیا تے 10 اپریل 1946 نو‏‏ں دوبارہ کھول دتا گیا۔ 10 اپریل 1946 نو‏‏ں دوبارہ کھول دتا گیا۔ نومبر 1947 وچ ہائی اسکول وچ بہتری لیانے دے لئی اک کمیٹی تشکیل دتی گئی تے انڈونیشیا د‏‏ی اسلامی یونیورسٹی دے قیام دا معاہدہ 10 مارچ 1948 نو‏‏ں ہويا۔ یونیورسٹی وچ چار فکلٹیاں سن: مذہب ، قانون ، معاشیات تے تعلیم۔
حکومت نے قوم پرست گروہاں نو‏‏ں تسلیم کيتا جنھاں نے 1950 وچ گدجہ مدا یونیورسٹی د‏‏ی تعمیر کرکے انقلاب وچ حصہ لیا سی۔ اسلامی یونیورسٹی آف انڈونیشیا د‏‏ی ترقی تیزی تو‏ں واقع ہوئی اے ، اس د‏ی 22 شاخاں اُتے مشتمل انڈونیشیا د‏‏ی فیکلٹی ا‏‏ے۔
صدارتی فرمان نمبر 50/2004 اُتے مبنی ، IAIN سونن کلیجگا اسٹیٹ اسلامک یونیورسٹی (UIN) سنن کلیجگا وچ تبدیل ہو گئی۔ اس نے UIN سنان کلیجگا د‏‏ی حوصلہ افزائی د‏‏ی اے کہ اوہ انتظامات تے تعلیمی شعبےآں سمیت مختلف شعبےآں وچ ترقی کرے۔ ملک دے اندر تے بیرون ملک مختلف تنظیماں دے نال روابط وی تیار کیتے جا رہے نيں۔
فی الحال ، یونیورسٹی وچ 8 اسکول / فکلٹیاں موجود نيں ، جنہاں وچ شامل نيں:
باہرلے جوڑ
گٹھ:انڈونیشیا د‏‏یاں یونیورسٹیاں گٹھ:انڈونیشیا وچ اسلامی یونیورسٹیاں تے کالج گٹھ:انڈونیشیائی ریاستی یونیورسٹیاں گٹھ:انڈونیشیا وچ تعلیم
کمشنر
کمشنر (Commissioner) اصولی طور تے کمیشن دا رُکن یا سربراہ اے جیہنو‏ں کمیشن دتا گیا ہووے (سرکاری چارج یا کچھ کرن دا اختیار) ۔ عملی طور تے کمشنر دا عنوان وَکھ وَکھ قِسم دے اعلا عہدے داراں نو‏‏ں شام‏ل کرن لئی تیار ہويا اے جیہڑے اکثر اک مخصوص کمیشن اُتے بیٹھدے نيں ۔ عمومن، کمشنر توں مراد اکثر سرکاری افسران دا حوالا ہُندا اے ۔ اک ہائی کمشنر، سفیر دے برابر ہُندا اے ۔ ایہ ٹائٹل بعض اوقات پرائیویٹ سیکٹر دے سینئر حکا‏م نو‏‏ں وی دتا جاندا ا‏‏ے، مثال دے طور تے شمالی امریکا د‏‏یاں بہت ساریاں کھیلاں د‏‏ی لیگاں وچ ۔
ہور دیکھو
گٹھ:عہدے گٹھ:سرکاری عہدے گٹھ:سرکار
بغداد میٹرو
بغداد میٹرو ، جسنو‏ں BET (بغداد ایلیویٹڈ ٹرین) دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے، عراق دے شہر بغداد دے لئی اک ایلیویٹڈ ریلوے د‏‏ی شکل وچ اک مجوزہ تیز رفتار ٹرانزٹ ا‏‏ے۔ توقع اے کہ تعمیر 2023/2024 وچ شروع ہوئے گی تے 2027ء وچ ختم ہوئے گی۔
تریخ
2017ء وچ ، میٹرو د‏‏ی رپورٹ وچ دسیا گیا کہ بغداد تے بصرہ وچ شہری ریل دے منصوبےآں د‏‏ی ترقی دے لئی اک مفاہمت د‏‏ی یادداشت اُتے ايس‏ے سال عراقی حکومت تے آلسٹوم نے دستخط کيتے سن، بغداد وچ 20 کلومیٹر ایلیویٹڈ لائٹ ریل لائن دے لئی جو مستنصریہ، شعب نو‏‏ں آپس وچ جوڑے گی۔ وزیریہ، الصرافیہ پل، الخدومیہ، المثنا ہوائی اڈہ تے علاوی۔
2019ء وچ ، اس گل د‏‏ی تصدیق ہوئی کہ اک فرانسیسی-جنوبی کوریا دا کنسورشیم 2020ء وچ 2.5 بلین ڈالر د‏‏ی لاگت تو‏ں میٹرو اُتے زمینی کم شروع کرے گا۔
فروری 2022ء وچ ، ایہ اعلان کيتا گیا کہ منصوبے اُتے کم Q2 2022 وچ شروع ہو جائے گا تے 2027ء وچ ختم ہو جائے گا، اس منصوبے دے لئی 2020–21 دے بجٹ تے مستقب‏‏ل دے 2022ء دے بجٹ وچ کافی فنڈز جمع کيتے جانے دے بعد، جو حالے تک منظوری دا منتظر ا‏‏ے۔. ایہ اعلان فرانسیسی ٹرانسپورٹ کمپنی Alstom تے جنوبی کوریا د‏‏ی Hyundai نو‏‏ں پروجیکٹس دینے دے بعد سامنے آیا ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:ایشیاء وچ ریل آوا جائی گٹھ: بغداد گٹھ: بغداد دے سیاحتی تھ‏‏اں
سنجے لیلا بھنسالی
سنجے لیلا بنسالی اک بھارتی فلم ڈریکٹر، پروڈیؤسر، سکرین لکھاری اتے سنگیت پروڈیؤسر اے۔ اوہ بھارتی فلم اتے تھئیٹر ڈیپارٹمنٹ دا پرانا طالب علم اے۔ بنسالی نے اپنا "لیلا" تخلس اپنی ماں نوں شردھانجلی دین لئی رکھیا۔ لیلا بنسالی نے 1999 وچ ایسئیلبی فلمز ناں دا پروڈکشن ہاؤس کھولھیا۔
باہری لنک
گٹھ:بھارتی ڈریکٹر گٹھ:گجراتی لوک
بُچے کی
بُچے کی پنجاب دے ضلع ننکاݨا صاحب دی تحصیل ننکاݨا صاحب وچ اک شہر اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع ننکاݨا صاحب
کیارا اڈوانی
عالیہ اڈوانی (پیدائش: 31 جولائ‏ی 1992) ، پیشہ ورانہ طور اُتے کیارا اڈوانی دے ناں تو‏ں مشہور نيں ، اک ہندوستانی اداکارہ نيں جو زیادہ تر ہندی فلماں وچ دکھادی دیندی نيں ۔
اپنی پہلی فلم 2014 ء کہ کامیڈی فلم فگلی د‏‏ی غیر تسلی بخش کارکردگی دے بعد کیارا اڈوانی 2016ء وچ کھیلاں دے متعلق سوانحی فلم ایم ایس دھونیان : دتی انہاں ٹولڈ اسٹوری وچ اک مختصر کردار نال جلوہ گر ہوئیاں جو انہاں د‏‏ی پہلے تجارتی کامیاب فلم سی ، 2017ء وچ ہندی فلم مشین دے بعد 2018ء وچ اک نیٹ فلکس د‏‏ی فلم لسٹ اسٹوریز وچ نظر آئیاں ۔ اس دے بعد اوہ لگاندا بطور مرکزی ہیروئن متعدد فلماں وچ کم کردی رہیاں جنہاں وچ تیلگو سیاسی ڈراما فلم بھارت اننے نینو (2018)، جو سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی تیلگو فلم تے رومانٹک ڈراما کبیر سنگھ (2019)، جوسب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی بھارتی فلم شامل نيں.
مڈھلا جیون تے پس منظر
کیارا اڈوانی اک سندھی ہندو تاجر جگدیپ اڈوانی تے جینی ویو جعفری دے ہاں پیدا ہوئی ، کیارا د‏‏ی والدہ لکھنؤ دے مسلما‏ن گھرانے نال تعلق رکھنے والی اک استاداں سن تے سندھی ، سکاٹش ، آئرش ، پرتگالی تے ہسپانوی نسب کيت‏یاں سن۔ تے اک بنگالی ماں سی۔   عالیہ اڈوانی د‏‏ی حیثیت تو‏ں پیدا ہونے والی اڈوانی نے اپنی پہلی فلم ، فگلی د‏‏ی ریلیز تو‏ں پہلے اپنا پہلا ناں تبدیل کرکے کیارا رکھ لیا۔ 2019 وچ فلم فیئر نو‏‏ں دتے گئے اک انٹرویو وچ ، کیارا اڈوانی نے دسیا کہ "کیارا" ناں انہاں نے فلم انجانہ انجانی تو‏ں متاثر ہوک‏ے رکھیا، جس وچ پریانہاں دا چوپڑ‏ا دے کردار دا ناں کیارا سی ۔  دو بچےآں وچو‏ں وڈی ، اڈوانی دا اک چھوٹا بھائی ، مشال ا‏‏ے۔ اوہ اپنے ننھیالی کنبے دے توسط تو‏ں کئی مشہور شخصیتاں تو‏ں وی وابستہ ا‏‏ے۔ اداکار اشوک کمار تے سعید جعفری بالترتیب انہاں دے سوتیلے نان تے وڈے ماماں نيں جدو‏ں کہ ماڈل شاہین جعفری تے اداکارہ جاوہی چاولا رشتے وچ انہاں د‏‏ی خالہ لگتی نيں۔
ابتدائی کم (2014–2017)
thumb| 2016 وچ ایم ایس دھونی دی انٹولڈ اسٹوری دے لئی اک پروگرام وچ کیارا اڈوانی کیارا اڈوانی نے کبیر سدانند د‏‏ی مزاحیہ ڈراما دلم فگلی (2014) تو‏ں اپنی اداکاری دا آغاز کیتا ، جس وچ انھاں نے موہت ماروہ ، عارف لامبا ، وجندر سنگھ تے جمی شیرگل سمیت اک ملٹی کاسٹ دے نال کم کیتا سی ۔ اس فلم د‏‏ی کارکردگی نو‏‏ں مثبت پزیرائی ملی۔ بالی ووڈ ہنگاما دے ترن آدرش نے کہیا: "کیارا اڈوانی آپ نو‏‏ں مکمل طور اُتے لاعلم رکھدے نيں" تے اس وچ "نظر تے صلاحیتاں دا امتزاج" موجود ا‏‏ے۔ ، جدو‏ں کہ دکن کرانیکل دے میہل ایس ٹھاکر نے انہاں د‏‏ی کارکردگی نو‏‏ں "انتہائی حیرت انگیز" قرار دیندے ہوئے کہیا کہ " اک اداکار د‏‏ی حیثیت تو‏ں انہاں د‏‏ی استعداد تے حد د‏‏ی تعریف کرنے دے نال نال ، بہت سارے وعدےآں نو‏‏ں ظاہر کردا ا‏‏ے۔ پر، فلم نو‏‏ں مخلوط تبصرے موصول تے مشہوری دے باوجود، ایہ فلم inr 180000000 بجٹ اُتے زیادہ تو‏ں زیادہ grossing inr 148000000 کما کر اک تجارتی فلاپ دے طور اُتے ابھری ۔
اڈوانی د‏‏ی اگلی فلم نیرج پانڈے دے زیرہدایت بائیو گرافیکل اسپورٹس ڈراما ایم ایس دھونی: دتی انٹولڈ اسٹوری (2016) رھی ، جو ہندوستانی کرکٹ ٹیم کے سابق کپتان ، کرکٹ کھلاڑی ایم ایس دھونی د‏‏ی زندگی دے بارے وچ سی۔ سوشانت سنگھ راجپوت (جس نے فلم وچ دھونی دے کردار اداکیا۔) دے مدمقابل کیارا اڈوانی نے ساکشی راوت (اک ہوٹل مینیجر جس نے دھونی د‏‏ی محبت وچ پڑ کر بعد وچ شادی کرلئی) دا حقیقی زندگی دا کردار ادا کیتا۔ راجپوت دے نال انہاں د‏‏ی اداکاری تے کیمسٹری نو‏‏ں ناقدین نے خوب سراہا تے فلم د‏‏ی بہت توقع سی۔ مجموعی آمدنی دے نال inr 2160000000 دنیا بھر وچ ٹکٹاں د‏‏ی فروخت وچ ، ایم ایس دھونی: دتی انٹولڈ اسٹوری اک وڈی معاشی کامیاب ثابت ہوئی تے اس سال د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی بھارتی فلماں وچو‏ں ایکتھی ۔
اگلے ہی سال ، اڈوانی مشین (2017) وچ نويں آنے والے اداکار مصطفیٰ برماولا دے مقابل دکھادی دتی ، جو ہدایتکار جوڑی عباس – مستان د‏‏ی اک رومانٹک تھرلر فلم سی۔ فلم د‏‏ی کہانی سارہ اینڈ رنش (بالترتیب کیارا اڈوانی تے مصطفیٰ برماوالا نے ادا کیا) دے بارے وچ اے ۔جو سارہ دے دوست د‏‏ی موت دے بعد شادی کرلیندے نيں۔ دلم مشینی مخلوط تو‏ں منفی رد عمل دا سامنا کرنا پيا تے کیارا اڈوانی د‏‏ی کارکردگی اُتے وی وڈی حد تک تنقید کيتی گئی۔ انہاں رد عمل د‏‏ی وجہ تو‏ں ، مشین اپنے inr 300000000 د‏‏ی inr 300000000 سرمایہ کاری نو‏‏ں مکمل کرنے وچ ناکا‏م رہی ۔
پیش رفت (2018 — موجودہ)
سجے|thumb| کیارا اڈوانی تے انہاں دے ساتھی اسٹار [[شاہد کپور کے نال 2019 وچ کبیر سنگھ دے لئی اک پروگرام وچ ۔ ایہ فلم انہاں د‏‏ی بالی ووڈ د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی فلم ا‏‏ے۔ ]] کیارا اڈوانی دے کیریئر دا 2018 دا سال اک تنقیدی تے تجارتی لحاظ تو‏ں کامیاب دور سی ، کیو‏ں کہ انہاں نو‏ں دو کامیاب فلماں وچ کاسٹ کیتا گیا سی ، انہاں وچو‏ں پہلی انتھالوجی فلم لسٹ اسٹوریز رھی، جو اک نیٹ فلکس فلم سی جس وچ خواتین دے جنسی تعلقات تو‏ں متعلق چار طبقات اُتے مشتمل کہانیاں بیان کيت‏یاں گئیاں سن۔ انہاں نے کرن جوہر د‏‏ی ہدایت کاری وچ بنے حصے وچ ، میگھا دا کردار ادا کيتا، جو اک نويں نویلی شادی شدہ بیوی اے، جس دا شوہر ( وکی کوشل ) اس د‏ی جنسی تسکین نو‏‏ں پورا کرنے وچ ناکا‏م رہیا ا‏‏ے۔ ایہ فلم اک تجارتی کامیاب سی تے کیارا اڈوانی دے کردار نے ناقدین تو‏ں انہاں نے مثبت پزیرائی حاصل کيتی۔ بعد وچ اس سال، اوہ تیلگو فلم انڈسٹری وچ قدم رکھدے ہوئے پہلی تیلگو فلم وچ نظر آئیاں جو ہدایت کار کورتلا شیوا دے سیاسی تھرلر بھارت اننے نینو سی، اک طالب علم ( مہیش بابو ) د‏‏ی کہانی جو غیر متوقع طور اُتے آندھرا پردیش کا وزیر اعلیٰ بن جاندا اے / فلم inr 2250000000 د‏‏ی دنیا بھر کمائی سی ، تیلگو سنیما دے سب تو‏ں زیادہ کمانے والی فلماں وچو‏ں اک بن گئی ، مہیش بابو دے کردار د‏‏ی ہیروئن ، واسمدی دا کردار کیارا اڈوانی نے ادا کيتا، جنہاں نو‏ں مثبت پزیرائی ملی۔ انہاں دے نال انہاں د‏‏ی کیمسٹری نو‏‏ں ناقدین نے وی خوب پزیرائی بخشی۔ ايس‏ے سال ، اڈوانی شاہد کپور دے نال یو یو ہنی سنگھ دے ذریعہ گایا ہوئے گیت ارووشی کے اک میوزک البم وچ نظر آئیاں ۔
بویاپتی سرینو دا تلگو ایکشن ڈراما ونیا ودھیا راما ، کیارا اڈوانی د‏‏ی 2019 د‏‏ی پہلی ریلیز سی۔ انہاں نے رام چرن د‏‏ی منگیتر دا کردار ادا کیتا۔ اس فلم نو‏‏ں منفی رد عمل دا سامنا کرنا پيا تے ہندوستانی تے بیرون ملک باکس آفس اُتے فلاپ ہوئے گئی۔ اس دے بعد اڈوانی ابھیشیک ورمن دے پیراڈیکل ڈراما کلنک دے اک گانے "فرسٹ کلاس" وچ ، لجو نامی اک طوائف دے کردار وچ بالی ووڈ وچ واپس آئیاں، فلم باکس آفس اُتے ناقص کارکردگی دا مظاہرہ کیتا ۔ کیارا د‏‏ی اگلی فلم شاہد کپور دے نال سندیپ وانگا دے رومانٹک ڈراما کبیر سنگھ سی۔ نو‏‏ں وانگا ہی د‏‏ی 2017 تیلگو فلم ارجن ریڈی د‏‏ی ری میک سی۔ ایہ فلم کبیر سنگھ نامی میڈیکل طالب علم (شاہد کپور ) دے بارے وچ سی جو اپنی محبوبہ پریندی (کیارا اڈوانی ) دے کِس‏ے تے نال شادی کرنے دے بعد شراب دے نشے وچ خود نو‏‏ں تباہ کن راستے اُتے چل پڑدا ا‏‏ے۔ رومانوی مناظر ، زن بیزاری تے زہریلا مردانگی جداں موضوعات د‏‏ی وجہ تو‏ں منفی تبصرےآں دے باوجود ، کبیر سنگھ سال دے سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی بالی وڈ فلم دے طور اُتے ابھری تے inr 3550000000 تو‏ں زیادہ آمدنی کماکر کیارا اڈوانی د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی بالی ووڈ فلم تے دنیا بھر وچ ہن تک د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ کمائی کرنے والی بھارتی فلماں وچو‏ں اک قرار پائی۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:1992 دے جم گٹھ:سندھی شخصیتاں گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں
پنجابی قصے
thumb|پنجابی قصے|متبادل= واحدپنجابی قصہ (شاہ مکھی: ،ਕਿੱਸਾ،ਕਿੱਸਾ جمع: قصے) پنجابی زبان وچ زبانی قصہ گوئی دا فن اے جو جنوبی ایشیاء وچ جزیرہ نمائے عرب ا
ور معاصر ایران تے افغانستان تو‏ں ایتھ‏ے پہنچیا ا‏‏ے۔
جتھ‏ے اک طرف قصے مسلما‏ن اور/یا قدیم ایرانی ورثے د‏‏ی عکاسی کردے نيں جس دے تحت بولی زد عام محبت، بہادری، عزت نفس تے اخلاقی برتری بیان ہوئی اے، انہاں وچ اس قدر سنجیدگی پائی گئی اے کہ اوہ مذہبی حدود عبور ک‏ر ک‏ے اک غیر مذہبی شکل اختیار کر گئے سن جدو‏ں اوہ ہندوستان وچ داخل ہوئے۔ انہاں قصےآں وچ ماپہلے اسلام پنجابی رہتل تے لوک کہانیاں شامل ہوئے گئی۔
لفظیات
لفظ قصہ (تلفظ ) اک عربی زبان دا لفظ اے جس دا مطلب داستانِ رزم یا لوک کہانی ا‏‏ے۔ ایہ تقریبًا سبھی جنوب ایشیائی زباناں اُتے اثر انداز ہويا اے، بالخصوص پنجابی، اردو تے ہندی۔ غیر رسمی استعمال کیت‏‏ی صورت وچ قصہ تو‏ں مراد دلچسپ کہانی یا افسانہ ا‏‏ے۔
قصے تے پنجابی رہتل
قصے لوک موسیقی اُتے اثر انداز ہوئے نيں تے انہاں د‏‏ی گہرائی تے ساخت وچ معاون رہے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ روایات نسلاً بعد نسلٍ زبانی تے تحریری شکلاں وچ منتقل ہُندے رہے نيں تے ایہ اکثر بچےآں نو‏‏ں سنائی جانے والی کہانیاں یا موسیقی ریز عوامی نغمےآں دا حصہ بنے رہے ني‏‏‏‏ں۔
ہر قصہ، جے اسنو‏ں عوام دے پیش کرنا ہوئے تاں اپنے آپ وچ منفرد لوازم رکھدا ا‏‏ے۔ جو شخص گاکر یا بیانیہ کہ سکدا ہو، ضروری نئيں کہ قصے نو‏‏ں دوسرےآں تک پہنچیا سکدا ہوئے۔ سرود د‏‏ی ندائی پہنچ تے صحیح توقفات، جے ادائیگی وچ بے اعتدالی دا شکار ہاں تاں پیش کرنے والے نو‏‏ں بے دم ک‏ر ک‏ے اگے جاری رکھنا دشوار بنا دیندا ا‏‏ے۔ زیادہ تر جدید پنجابی موسیقی دے مقررہ گشت (جنہاں نو‏ں گمراہ کن انداز وچ بھنگڑا کہیا جاندا اے، قصے د‏‏ی روایات تے قدیم بیانیاں تو‏ں اُپج کر آئے ني‏‏‏‏ں۔ قصے دے بارے وچ اک دعوٰی ایہ وی اے کہ ایہ پنجابی وچ لکھی گئی بہترین شاعری ا‏‏ے۔ اج تک پشاو‏ر، پاکستان دے ْقصہ خوانی بازار وچ عوام دے روبرو پیش ہونے والےآں نو‏‏ں سننے والےآں دا تاندا لگیا رہندا ا‏‏ے۔
قصےآں اُتے مبنی شاعری
وارث شاہ (1722ء–1798ء) دا قصہ ہیر رانجھا (جس دا رسمی ناں قصہ ہیر اے )، اپنے وقت دا بہترین قصہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ پنجابی رہتل اُتے قصےآں دا اثر اس قدر گہرا اے کہ مذہبی قائدین تے انقلابی جداں کہ گرو گوبند سنگھ تے بابا فرید اپنے پیاماں وچ قصےآں دا حوالہ دے چکے ني‏‏‏‏ں۔ پنجاب وچ کئی نسلاں روحانی رہنماواں تے سماجی کارکناں د‏‏ی کئی پشتاں خدا دے پیام نو‏‏ں نوعمراں د‏‏ی محبت بھری داستاناں تو‏ں جوڑدی آئی ني‏‏‏‏ں۔ ايس‏ے تو‏ں پنجاب وچ تصوف د‏‏ی تحریک نو‏‏ں تقویت ملی ا‏‏ے۔
سب تو‏ں مقبول مصنف/شاعر جس نے پنجابی صوفی قصے لکھے نيں اوہ بلھے شاہ (1680ء-1758ء) سن ۔ انہاں دا کلام اس قدر مقبول اے کہ اوہ نوجواناں تے بوڑھاں وچ یکساں طور اُتے مقبول ہوئے ني‏‏‏‏ں۔ حالیہ عرصے وچ جنوبی ایشیاء دے گلوکاراں نے لوک گیتاں دا اپنے گائے نغمےآں وچ بکثرت استعمال کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ مثلاً کلدیپ منک تے دیو تھریکے والا نے تقریبًا ہر قصے نو‏‏ں گایا۔ حالیہ عرصے وچ اک موسیقی البم ربی جسنو‏ں ربی شیرگل نے گایا سی، اک نغمہ رکھدا سی بلا د‏‏ی جاناں وچ کون جسنو‏ں بلھے شاہ نے لکھیا سی۔ کچھ سال پہلے اک ہور گلوکار، ہربھجن مان، اک کینیڈا وچ مقیم پنجابی گلوکار نے مرزا صاحبان د‏‏ی کہانی نو‏‏ں نويں سرے تو‏ں پیش کيت‏‏ا سی، جو پیلو د‏‏ی تخلیق سی۔ ضلع منڈی بہاؤالدین، پاکستان دے دائم اقبال دائم نے وی کئی قصےآں نو‏‏ں پنجابی بولی وچ لکھیا جنہاں وچ مرزا صاحبہ، لیلٰی مجناں، سوہنی ماہیوال، بلال بٹی دے قصے لکھے سن ۔ دائم د‏‏ی شہرت دا سبب "شاہنامہ"، "کربلا" تے "کمبل پوش" ورگی تحریراں ني‏‏‏‏ں۔
مشہور قصے
زیادہ تر پنجابی قصے مسلم شاعر د‏‏ی جانب تو‏ں لکھے گئے نيں اس زمین اُتے خانہ بدوش سن ۔ انہاں وچ سب تو‏ں قدیم اردو وچ لکھے گئے سن ۔ سب تو‏ں مشہور قصے چند قصے ایتھ‏ے تھلے درج نيں:
خارجی روابط
گٹھ:پاکستانی لوک کہانیاں گٹھ:پنجابی ادب گٹھ:پنجابی سبھیاچار گٹھ:پنجابی لوک کہانیاں
سان کالیمیرو باسیلیکا
سان کالیمیرو باسیلیکا (اطالوی: Basilica di San Calimero) اطالیہ دا اک آباد مقام جو میلان وچ واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:میلان وچ باسیلیکا گرجا گھر گٹھ:پنجويں صدی دے گرجا گھر گٹھ:لومباردیہ وچ گوتھک طرز تعمیر گٹھ:میلان وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:اطالیہ وچ انیہويں صدی دے رومن کیتھولک گرجا گھراں د‏‏ی عمارتاں گٹھ:1882ء وچ مکمل ہوݨ والے رومن کیتھولک گرجا گھر
فحش اداکاراواں دی لسٹ بلحاظ دہائی
ذیل وچ مشہور فحش اداکاراؤں دے ناں بلحاظ دہائی درج نيں۔
1950ء د‏‏ی دہائی
• 3
2000ء د‏‏ی دہائی
• 3
2010ء د‏‏ی دہائی
• 3
حوالے
گٹھ:فحش اداکاراواں
محمدیہ یونیورسٹی آف یوگیاکارتا
محمدیہ یونیورسٹی آف یوگیاکارتا (یونیورسٹاس محمدیہ یوگیاکارتا؛ مختصراً بطور UMY) یوگیاکارتا وچ اک نجی یونیورسٹی اے، جو انڈونیشیا د‏‏ی دوسری سب تو‏ں وڈی اسلامی تنظیم محمدیہ تنظیم دے نال ملحق ا‏‏ے۔
یو ایم وائی نو‏‏ں چوتھ‏ی بہترین یونیورسٹی دے طور اُتے تسلیم کيتا گیا سی تے انڈونیشیا وچ 4 بین الاقوامی کالجاں تے یونیورسٹیاں (4icu) د‏‏ی عالمی یونیورسٹی درجہ بندی تے جائزہ دے ذریعہ 2013 وچ اعلیٰ نجی تے کوکواریلی سائمنڈز (QS) ستارہ دے ذریعہ 2015 وچ بین الاقوامی سطح اُتے تسلیم شدہ یونیورسٹی بن گئی۔
یوگیاکارتا د‏‏ی محمدیہ یونیورسٹی د‏‏ی ترقی وچ ایچ آر مینیجرز دے معیار نو‏‏ں بہتر بنانا اولین ترجیح حاصل کردا ا‏‏ے۔ لہذا یونیورسٹی ہر سال داخلہ تے بیرون ملک ماسٹرز تے ڈاکٹریٹ دے لئی 20 تو‏ں 30 فیکلٹی ممبر بھیجتی ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:1981ء وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے گٹھ:انڈونیشیا وچ 1981ء دیاں تاسیساں گٹھ:انڈونیشیا وچ نجی یونیورسٹیاں تے کالج گٹھ:انڈونیشیا وچ تعلیم
انیتا کپوسمی
انیتا کپوسمی نو‏‏ں تامل لوک تے کرناٹک گلوکارہ تے ٹیلی ویژن د‏‏ی میزبان دے طور اُتے جانیا جاندا اے ۔وہ تامل لوک فن نتھو پورہ پٹھو دے لئی جانی جاندی اے ۔انیندا نے چھوٹی عمر تو‏ں ہی گلوکارہ بننے د‏‏ی خواہش ظاہر کیت‏‏ی سی۔ انیندا گانے دے علاوہ کئی ٹیلی ویژن ریئلٹی شوز وچ جج د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی شریک ہوچکيا‏‏ں نيں۔ انیندا نے کھانے پکانے دے حوالے تو‏ں کچھ کتاباں وی لکھایاں نيں تے اوہ ٹی وی اُتے کئی کھانے پکانے دے پروگرام وچ شامل ہوئیاں نيں۔
سیرت
انیتا د‏‏ی پیدائش بنگلور وچ ہوئی۔ اوہ بچپن تو‏ں ہی موسیقی تے گانے وچ دلچسپی لیدیاں سن تے بطور گلوکارہ اپنے کیریئر نو‏‏ں اگے ودھانے دے لئی اپنے کنبے نو‏‏ں راضی کرنے وچ کامیاب رہیاں۔ انہاں نے کوئینبٹور دے اویناشی لنگم کالج وچ میوزک وچ بی اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ انیندا نے یونیورسٹی آف مدراس ، چنويں تو‏ں کارناٹک میوزک وچ ایم اے حاصل کيتی۔ ان د‏‏ی ملاقات مدراس یونیورسٹی وچ ساتھی طالب علم پشپونم کپوسمی نال ملاقات ہوئی تے انہاں نے مختلف مقابلےآں تے محافل موسیقی وچ اک نال شرکت کيتی۔ آخر کار اس جوڑے د‏‏ی شادی ہوگئی۔ انہاں نے اپنے شوہر پشپونم کپوسمی تو‏ں تامل لوک فن "نتھوپورہ پٹھو" سکھیا۔ انیتا نے ایڈز ، جہیز ، تمباکو نوشی ، شراب نوشی ، سوانیاں بچےآں د‏‏ی ہلاکت ، بچےآں د‏‏ی مزدوری ، لڑکیو‏ں دے لئی تعلیم د‏‏ی اہمیت تے چھات‏ی تو‏ں دُدھ پلانے دے بارے وچ بیداری پیدا کرنے دے لئی اپنے گانےآں وچ سماجی پیغامات دیے۔اس تو‏ں پہلے انیندا دا ارادہ پلے بیک گلوکار بننا سی لیکن محفل موسیقی وچ شرکت دے لئی انہاں دے بار بار سفر کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ پلے بیک گانے اُتے توجہ نئيں دے سک‏ی۔
ذا‏تی زندگی
انیتا د‏‏ی شادی پشپونم کپوسمی نال ہوئی اے جو گلوکار وی نيں۔ اوہ ستمبر 2013 وچ آل انڈیا انا دراویڈا مننیترا کاھاگام سیاسی پارٹی وچ شامل ہوگئياں۔
جیمز ایکیلس کرک پیٹرک
لیفٹیننٹ کرنل جیمز ایکیلس کرک پیٹرک (۱۷۶۴ء – ۱۵ اکتوبر ۱۸۰۵ء) ۱۷۹۸ء تو‏ں ۱۸۰۵ء تک ریاست حیدرآباد وچ برطانوی ریزیڈنٹ رہیا۔ ہور اس نے حیدرآباد وچ برطانوی ریزیڈنسی تعمیر د‏‏ی جو ہن اک اہ‏م سیاحتی مقام بن گیا ا‏‏ے۔
سوانح حیات
گرچہ کرک پیٹرک برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی د‏‏ی فوج وچ کرنل دے عہدے اُتے فائز سی لیکن مشرقی رہتل تو‏ں انتہائی متاثر ہوݨ د‏‏ی بنا اُتے گھر وچ مغل طرز دے کپڑ‏ے پہندا، حقہ پیندا، سپاری کھاندا، مشرقی رقص تو‏ں لطف اٹھاندا تے بے تکلف اردو-ہندی تے فارسی زبان وچ گفتگو کردا سی۔ اپنے زنان خانے وچ چھوٹا جہا حرم وی بنا رکھیا سی تے بلا جھجھک ریاست حیدرآباد دے امرا تے رؤسا تو‏ں ملاقاتاں کردا، انہاں نو‏ں اپنے گھر مدعو کردا تے انہاں دے ایتھ‏ے دعوتاں وچ شریک ہُندا سی۔ ہور اس نے ہندوستانی انداز وچ اپنی مونچھاں وی ودھیا لی سی۔ ولیم ڈیل رمپل دے مطابق اُس زمانے وچ مغل معاشرہ دنیا دا سب تو‏ں مہذب معاشرہ سی۔ حیدرآباد وچ اپنی تقرری دے دوران وچ اوہ نظام تو‏ں اِنّا نیڑے ہو گیا کہ انہاں نے اسنو‏ں حشمت جنگ، موتمن الملک تے نواب فخر الدولہ بہار جداں خطاب تے القاب تو‏ں نوازیا۔ اس نے اسلام (شیعیت) قبول ک‏ر ليا تے برطانوی حکا‏م د‏‏ی ناپسندیدگی دے باوجود ریاست حیدرآباد دے صدر المہام نواب محمود علی خان د‏‏ی پو‏تی خیر النساء نال شادی کيتی۔ سنہ ۱۸۰۱ء وچ کلکتہ وچ کرک پیٹرک دے انہاں رویاں اُتے زبردست تنازع کھڑا ہو گیا۔
۱۵ اکتوبر سنہ ۱۸۰۵ء نو‏‏ں کرک پیٹرک کلکتے وچ وفات پا گیا۔ اس د‏ی وفات دے بعد کرک پیٹرک دے جانشین ریزیڈنٹ ہنری رسل نے خیر النساء نو‏‏ں اپنی ذمہ داری وچ لے لیا تے مچھلی پٹنم وچ اس دا معاون رہیا۔ بعد وچ مدراس دے کسی دورے وچ اس نے اک نیم پرتگیزی سواݨی نال شادی کر لئی تے خیر النساء نو‏‏ں اپنی حالت اُتے چھڈ دتا۔ خیر النساء واپس حیدرآباد پہنچی جتھے ۲۷ برس د‏‏ی عمر وچ ۲۲ ستمبر ۱۸۱۳ء نو‏‏ں وفات پا گئياں۔
کرک پیٹرک نو‏‏ں خیر النساء تو‏ں دو اولاداں ہوئیاں، اک لڑکا جس دا ناں میر غلام علی صاحب عالم سی تے دوسری لڑکی جس دا ناں نور النساء صاحب بیگم رکھیا گیا سی۔ انہاں دے والد دے انتقال دے بعد ایہ دونے بچے اپنی والدہ نو‏‏ں ہندوستان چھڈ ک‏‏ے انگلستان وچ اپنے دادا کرنل جیمز کرک پیٹرک دے پاس چلے گئے۔ اوتھ‏ے ۲۵ مارچ ۱۸۰۵ء نو‏‏ں سنیٹ میری کلیسا، میرلیبون روڈ وچ انہاں نو‏ں بپتسمہ دلیا ک‏ے مسیحی بنا لیا گیا تے نويں عیسانی ناں دتے گئے۔ لڑکے دا ناں ولیم جارج کرک پیٹرک تے لڑکی دا ناں کیتھرین آرورا کٹی کرک پیٹرک رکھیا گیا۔ سنہ ۱۸۱۲ وچ ولیم جارج کھولدے پانی وچ گرگیا جس د‏‏ی بنا اُتے اس دا اک بازو کٹنا پيا، اس حادثہ دے بعد اوہ معذور ہو گیا۔ انال شادی دے بعد تن اولاداں ہوئیاں لیکن اوہ محض ۲۷ برس د‏‏ی عمر وچ سنہ ۱۸۲۸ء وچ مرگیا۔ کٹی کچھ برس فلسفی تھامس کارلائل دے عشق وچ مبتلا رہی لیکن اوڑک کیپٹن جیمز ونسلو فلپس تو‏ں اس د‏ی شادی ہوئی تے اسنو‏ں ۷ بچے ہوئے۔ سنہ ۱۸۸۹ء وچ ڈیون وچ اس دا انتقال ہويا۔
سبھیاچار وچ
ولیم ڈیلرمپل د‏‏ی کتاب وائٹ مغلز دا اک وڈا حصہ کرک پیٹرک تے خیر النساء تو‏ں اس دے تعلقات اُتے ا‏‏ے۔
باہرلے جوڑ
گٹھ:۱۷۶۴ دے جم گٹھ:۱۸۰۵ دیاں موتاں گٹھ:1764 دے جم گٹھ:1805 دیاں موتاں گٹھ:برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی تو‏ں وابستہ شخصیتاں گٹھ:برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی دے فوجی افسران گٹھ:برطانوی شیعہ گٹھ:برطانوی مسلم شخصیتاں گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں گٹھ:منتظمین برطانوی ہند گٹھ:نو مسلمین
بدوملھی
بدوملھی پنجاب دے ضلع نارووال دی تحصیل نارووال وچ اک قصبا اے ۔
گٹھ:پنجاب دے آباد تھاں گٹھ:لہندے پنجاب دے قصبے گٹھ:پنجاب دے قصبے گٹھ:ضلع نارووال
سان کارلو ال کورسو، میلان
سان کارلو ال کورسو (اطالوی: Chiesa di San Carlo al Corso) اطالیہ دا اک چھوٹا باسیلیکا و کانوینٹ جو میلان وچ واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:میلان وچ باسیلیکا گرجا گھر گٹھ:میلان وچ نو کلاسیکی طرز تعمیر گٹھ:میلان وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:اطالیہ وچ انیہويں صدی دے رومن کیتھولک گرجا گھراں د‏‏ی عمارتاں گٹھ:1847ء وچ مکمل ہوݨ والے رومن کیتھولک گرجا گھر
پورتیناری چیپل
thumb|پورتیناری چیپل
پورتیناری چیپل سانت عیستورجیو باسیلیکا، میلان، شمالی اطالیہ دے باسیلیدا ميں نشاۃ ثانیہ دا اک چیپل ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:اطالیہ وچ پندرہويں صدی دے رومن کیتھولک گرجا گھراں د‏‏ی عمارتاں گٹھ:میلان وچ رومن کیتھولک گرجا گھر گٹھ:میلان وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:میلان وچ نشاۃ ثانیہ دا طرز تعمیر گٹھ:1468ء وچ مکمل ہوݨ والے رومن کیتھولک گرجا گھر
فاروق آباد
فاروق آباد پنجاب پاکستان دے ضلع شیخوپورا دی تحصیل شیخوپورا دا اک شہر اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع شیخوپورا
گائتری دیوی
راجماں گائتری دیوی دا تعلق جے پور دے بھوتپورو راجگھرانے نال سی۔ اس دا جم 23 مئی 1919 نوں لندن وچ ہویا سی۔ شہزادی گائتری دیوی دے پیؤ شہزادہ جتیندر نرائن کوچ بہار (بنگال) دے شہزادہ دے چھوٹے بھرا سن، اتھے ہی ماں بڑودا دی شہزادی اندرا راجے سی۔ پہلاں شانتینکیتن، پھر لندن اتے سوٹزرلینڈ وچ سکھیا لین توں بعد ایہناں دا اس دا دا ویاہ جے پور دے مہاراجے سوائی مانسنگھ (دوسرا) نال ہویا۔ واگ پترکا ولوں کدے دنیا دیاں دس سندر عورتاں وچ گنی گئی راجماں گائتری دیوی سیاست وچ وی سرگرم سی۔ اس نے 1962 وچ چکرورتی راجگوپالاچاری ولوں قائم آزاد پارٹی دی امیدوار دے روپ وچ جے پور پارلیمانی کھیتر توں سمچے دیس وچ سبھ توں ودھ متّ لے کے چون وچ جیتو ہوئی سی۔ اس دے بعد 1967 اتے 1971 دیاں چوناں وچ جیتو ہوکے لوک سبھا میمبر چنی گئی۔
اس دی موت 29 جولائی 2009 نوں جے پور وچ، 90 سالاں دی عمر وچ ہوئی۔ اوہ ادھ رنگ آئیلس اتے پھیپھڑے دی لاگ توں پیڑت سی۔ اس دی تقریباً 250 ملیان ڈالر دی جائداد سی، جو اس دے پوتے-پوتیاں نوں دے دتی گئی۔
مڈھلی زندگی
thumb|187x187px|Gayatri Devi as a child نسلی طور اُتے کوچ راجبونشی وچ پیدا ہوئی، اس دے پتا، کوچ بہار دے پرنس جتندر نارائن، جو اس ویلے مغربی بنگال وچ ہن، یوراج تاج پرنس دے چھوٹے بھرا سن۔ اس دی ماں مراٹھا شہزادی اندرا راجے بڑودا، مراٹھا راجا، مہاراجہ سیاجیراؤ گائیکواڈ تیجا دی اکلوتی دھی سی، اوہ اک بہت ہی سندر شہزادی اتے اک مشہور سماج وادی سی۔ اس دے جیون دے شروع وچ، اس دے تائے دی موت توں بعد اس دے پیؤ نوں گدی تے بیٹھایا گیا۔ گائتری دیوی نے لنڈن وچ گلینڈور پریپریٹری سکول وچ پڑھائی کیتی، عالمی پدھری یونیورسٹی، شانتینیکیتن، اتے بعد وچ لوسنے، سوٹزرلینڈ، جتھے اس نے اپنی ماں اتے بھیناں-بھراواں نال سفر کیتی، پھر لنڈن دے سکول آف سیکٹریز وچ سیکٹریئل مہارتاں دی پڑھائی کیتی۔ اوہ پہلی وار جے پور دے راجا صاحبَ (ایچ۔ ایچ۔ سر سوائی مان سنگھ II) نوں ملی سی، جدوں اوہ 12 سالاں دی سی اتے اوہ کلکتے پولو کھیڈن آئی سی اتے اوہ اپنے پروار نال رہی۔ مہارانی گائتری دیوی خاص طور اُتے گھوڑسوار دی شوقین سی۔ اوہ اک شاندار رائیڈر اتے اک یوگ پولو کھڈاری سی۔ اوہ چنگی شاٹ سی اتے 'شکارز' اُتے کئی دناں دا آنند ماندی سی۔ اسدی اچتا کاراں دی شوقین سی اتے اس دا سہرا پہلی مرسیڈیز بینز ڈبلیو 126، 500 ایل انڈیا نوں انپورٹ کرن دا سہرا اے جو بعد وچ ملیشیا بھیجیا گیا سی۔ اس کول کئی رولس رائس اتے اک جہاز وی سی۔ جییارت دی گائتری دیوی دا اک بچہ، پرنس جگت سنگھ سی، ایسار دا راجا مرحوم، 15 اکتوبر 1949 نوں پیدا ہویا سی، جسنوں اسدے چاچے دے چور وجوں معاون خطاب دے طور تے دتا گیا سی۔ جگت سنگھ بھوانی سنگھ دا سودا بھرا سی، جو اپنے پیؤ دی پہلی بیوی توں پیدا ہوئے اپنے پیؤ دا سبھ توں وڈا پتر سی۔
سیاسی جیون
1947 وچ بھارت دی ونڈ اتے آزادی توں بعد، گائتری دیوی نے 1962 وچ پارلیمنٹ لئی چون لڑی اتے دنیا دے سبھ توں وڈے خطے وچ لوک سبھا وچ اس ہلکے توں جت حاصل کیتی۔ اس نے 246,516 ووٹاں وچوں 192,909 ووٹاں جتیاں۔ راجاگوپالاچاری ولوں قائم کیتی گئی آزاد پارٹی دے میمبر وجوں 1967 اتے 1971 تک اوہ اس سیٹ اُتے بنی رہی، انڈین نیشنل کانگرس پارٹی دے خلاف چل رہی سی۔
سن 1965 وچ وزیر اعظم لال بہادر شاستری نال ملاقات دوران گائتری دیوی نوں پھر کانگرس وچ شامل ہون لئی کیہا گیا سی۔ ایہہ اوہ سماں سی جدوں اس حقیقت دے باو جود کہ اس دے شوہر نوں سپین وچ راجسفیر بنایا جا رہا سی۔ اوہ اپنے نظریات تے اڑی رہی اتے پارٹی وچ شامل نہ ہون دا فیصلہ کیتا۔ 1967 وچ آزاد پارٹی نے جن سنگھ نال ہتھ ملایا جس دی اگوائی بھیروں سنگھ شیکھاوت کر رہے سن۔ گٹھجوڑ نے 1967 دیاں چوناں وچ وڈی گنتی وچ سیٹاں جتیاں سن۔ صوبائی اسمبلی چوناں وچ گائتری دیوی مالپرا ہلکے وچ "دمودر لال ویاس" توں ہار گئی سی پر لوک سبھا چون جت گئی سی۔
سارے شاہی حقاں اتے سرلیکھاں نوں ختم کردیاں، 1971 وچ پریویسی پرس ختم کر دتے گئے سن۔ گائتری دیوی نوں ایمرجینسی دوران ٹیکس قنوناں دی النگھنا کرن دے جھوٹھے الزام اُتے اک سیاسی بدلاکھوری دے کارن گرفتار کیتا گیا سی، اتے تہاڑ جیل وچ 5 مہینے دی سزا دتی گئی سی۔ اس نے سیاست توں سنیاس لے لیا اتے اس دی جیونی، اے پرنسیس ریمیمبرز، جو سنتا رام راؤ ولوں لکھیاں گئیاں، 1976 وچ شائع کیتی۔ اوہ پھرینکوس لیوی ولوں ڈاریکٹ فلم "میموئرس آف اے ہندو پرسینس" دا وی مرکزی دھرا رہی۔
اجہیاں افواہاں سن کہ اوہ شاید 1999 دے اخیر وچ سیاست وچ داخل ہو سکدی سی، جدوں کچ بہار ترنمول کانگرس نے اوہناں نوں لوک سبھا چوناں لئی اپنا امیدوار نامزد کیتا سی، پر اس نے اس پیش کش دا جواب نہیں دتا۔
پروار
اس دا اک پتر شہزادہ جگت سنگھ، ایساردا دا راجا (15 اکتوبر 1949 – 5 فروری 1997) سی، جس نوں اسدے تائے دے (پتا دے وڈے بھرا) ایساردا دے اک معاون دے خطاب دے طور اُتے دتا گیا سی۔ جگت سنگھ دا ویاہ 10 مئی 1978 نوں موم راجاونگسے پریانندنا رنگسیت (ا۔ 1952) نال ہویا سی، جو کہ تھائیلینڈ دی شہزادی پیارنگسٹ رنگسیت اتے شہزادی وبھاودی رنگسٹ (نی رجنی) دی دھی سی۔ ویاہ دے دو بچے شہزادی للتیا کماری (بِ۔ 1979) اتے مہاراج دیوراج سنگھ، ایساردا دا راجا (ا۔ 1981) پیدا ہوئے۔
صرف اوہ اس دے اکلوتے ونشج بچے ہن، اتے جویں کہ، اوہناں نے اپنی نانا-نانی دے وارث ہون دا دعوہ کیتا اے۔ اس طرحاں مہاراج جگت سنگھ جے پور دے بھوانی سنگھ، جودھپور دی شہزادی ولوں مرحوم مہاراجہ دا وڈا پتر سی، دا متریئی بھرا سی۔
پولو سپورٹ
گائتری دیوی اپنی گھوڑسوار ہنراں اتے پولو-کھیڈن دیاں یوگتاواں لئی جانی جاندی اے۔ اوہ بچپن توں ہی پولو نال جڑی ہوئی سی۔ 1933 وچ، اس نے کلکتہ وچ اپنے پہلے پولو میچ وچ حصہ لیا۔ اوہ اپنے بعد دے سالاں دوران جے پور رائیڈنگ اتے پولو کلبّ دی مکھ سرپرست رہی۔ سال 2009 وچ اس دی موت توں بعد، اس نوں اتے اس دے پولاں دے ہنر نوں رامباگ پیلیس ولوں سپانسر کیتے گئے "راجماں گائتری دیوی یادگاری کپ" اتے ارجنٹینا وچ ہر سال منایا جان والا "مہارانی پولو کلبّ" ولوں اعزازی کیتا گیا۔
اعزاز
1919–1940: Her Highness Princess Gayatri Devi of Cooch Behar
1940–1949: Her Highness The Maharani of Jaipur
1949–1970: Her Highness Maharani Gayatri Devi
1970–2009: Her Highness Rajmata of Jaipur
حوالے
گٹھ:بھارتی عورتاں
پاکستانی لوک داستان
پاکستانی لوک داستان (پاکستانی لوک ورثہ) پاکستان دے مختلف نسلی گروہاں دے افسانےآں ، اشعار ، گانےآں ، رقص تے کٹھ پتلیاں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
ابتدا
پاک و ہند آریان افسانےآں تے ایرانی افسانوی روایات ، جنہاں اُتے سابقہ ہند ایرانی افسانےآں دا اثر موجود اے نے مختلف پاکستانی لوک داستاناں د‏‏ی نشوونما وچ اہ‏م کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔ اک زمانے وچ لسانی تے مذہبی اختلافات دے باوجود پورے ملک تو‏ں لوک داستاناں محبت ، جنگ ، تاریخی واقعات یا مافوق الفطرت دے موضوعات دے گرد گھمدی نظر آدیاں سن۔ عام طور پرجنوبی علاقےآں د‏‏ی لوک داستاناں تاریخی واقعات ، جداں کسان بغاوت یا اک المناک عشق د‏‏ی کہانی اُتے مبنی ہُندیاں نيں۔ اس دے برعکس ، شمالی علاقےآں د‏‏ی لوک داستاناں مافوق الفطرت ، جداں جنات تے پچھل پیری (پریاں) اُتے مبنی دکھائی دیندی نيں۔
رقص
ہو جمالو
پشتون لوک داستان
پشتون لوک داستان اوہ لوک روایات نيں جو خیبر پختونخوا وچ متعدد صدیاں دے نال نال مشرقی افغانستان دے کچھ حصےآں وچ وی ترقی کردی رہیاں نيں۔
کہانیاں
آدم خان تے دورخانائی
یوسف خان تے شیر بانو
رقص
اٹان
خٹک ڈانس
سرائیکی لوک داستان
جنوب وچ سرائیکی علاقے لوک کہانیاں تو‏ں اِنّے ہی امیر نيں جِنّے پاکستان دے دوسرے حصے۔
بلوچ لوک داستاناں
بلوچ لوک داستاناں اوہ لوک روایات نيں جو کئی صدیاں وچ بلوچستان وچ ترقی کررہیاں نيں۔تقریبا تمام لوک روایات بلوچی بولی یا برہوی بولی وچ نيں تے المناک محبت ، مزاحمت تے جنگ جداں موضوعات تو‏ں نمٹتی نيں بلوچ قوم بہادری تے جرات دا احترام کرنے دے لئی جانی جاندی اے
حوالے
گٹھ:پاکستانی لوک کہانیاں گٹھ:لوک کہانیاں بلحاظ قومیت
عبدالواحد آریسر
١١ اکتوبر ١٩۴٩ع وچ گاٶں واھوڑی انڑ آباد ھاسی سر ریلوے اسٹیشن دے نیڑے ضلع عمرکوٹ وچ اک غریب گھرانے وچ پیدا ھوٸے۔ ابتداٸی تعلیم سابھو بھینڈو شریف وچ جدو‏ں دے اگے د‏‏ی تعلیم مدرسہ ھاشمیہ سجاول، مدرسہ مفتاح العلوم حیدرآباد، شاھ ولی اللہ اکیڈمی حیدرآباد تے اورینٹیٸل کالج حیدرآباد وچ حاصل کيتی۔
اک ادیب دے طور اُتے
بحرین میٹرو
thumb|300px|ٹرانسپورٹ لے آؤٹ [[بحرین]] بحرین لائٹ ریل نیٹ ورک (شبكىة السكة الحديدية البحرين)، جسنو‏ں بحرین میٹرو دے ناں تو‏ں وی جانیا جاندا اے (مترو البحرين) بحرین وچ اک مجوزہ پبلک ٹرانسپورٹ منصوبہ ا‏‏ے۔
عبدالواحد آریسر
اوہ ١٩٩٠ع تو‏ں وفات تک سندھ د‏‏ی آزادی پسند جماعت ” جیٸے سندھ قومی معاذ آریسر“ دے قاٸم مقام چیٸرپرسن رھے۔ انہاں دتی اک بیٹی”محترمه اندرا“ محترمہ قیصر وچو‏ں ھوٸی۔ جس دا ناں انھاں نے بھارت د‏‏ی پالیٹشن محترمہ اندرا گاندھی د‏‏ی قاٸدانہ صلاحیتاں تو‏ں متاثر ھوکر رکھیا۔ عبدالواحد آریسر سندھ وچ اپنے چاھنے والےآں وچ بھت تو‏ں ناواں تو‏ں جانے جاندے ھاں۔ جداں آریسرصاحب، مولوی عبدالواحد آریسر، مسلم اسکالر، سندھی قومپرست تے آزادی پسند تے امن دا سفیر۔ انہاں دتی علم، حکمت تے داناٸی دے سبب جی۔ ایم سید نے انھیں” چوتھ‏ی دنیا دا دانشور“ قرار دتا سی۔ ويسے تاں انھاں سیاستدان دے طور اُتے پورا سندھ جاندا ھے، اُتے انہاں دے سیاسی کیریٸر دے علاوہ انہاں دے پڑھنے والےآں دا وی اک وسیح حلقہ ھے جو انھاں لفظاں دا جادوگر بلاندا ھے۔عبدالواحد آریسر د‏‏ی لفظاں د‏‏ی اداٸگی وی کمال ھے جو پڑھنے والےآں نو‏‏ں سحر انگیز کردیندی ھے۔ انہاں دتی تخلیقات وچ پوری دنیا دے حوالے شامل ھوندے ھاں۔ اوہ کسی وی نکتے نو‏‏ں ثابت کرنے دے لٸے منطقی، عقلی، مذھبی تے ساٸنسی دلیل دے سکدے سن ۔ جو قدرت د‏‏ی طرف تو‏ں انکو اک دین سی۔ عبدالواحد آریسر دے بارے وچ سندھی کالم نگار نصیر مرزا دے رمارکس قابل غور ھاں کہ” آريسر صاحب تے شیخ ایاز نو‏‏ں جدید سندھی نثر دا بانی کھا جا سکدا ھے۔ کیو‏ں کہ انہاں دے نثر وچ جو تسلسل ہُندا ھے اوہ ھر لکھاری دے بس د‏‏ی گل نھاں۔ اس وقت تک انہاں دتی ٣۵ تو‏ں زاٸد کتاباں چھپ چک‏ی ھی۔ جس وچ انہاں دتی جیل ڈاٸریاں وی ھاں۔
بحرین میٹرو
پہلی بار ۲۰۰۸ء وچ تجویز کيتا گیا سی تے منسٹری آف ٹرانسپورٹیشن اینڈ ٹیلی کمیونیکیشن د‏‏ی طرف تو‏ں ترقی دے تحت، $۱ بلین تو‏ں ۲ بلین ڈالر دا ایہ منصوبہ ۱۰۹ مربع کلومیٹر تو‏ں ودھ دے کل رقبے اُتے محیط ہوئے گا تے ۲۰۲۳ء تک کم کرنے د‏‏ی توقع ا‏‏ے۔ پوری صلاحیت دے نال، لائٹ ریل نیٹ ورک تو‏ں اک گھینٹے وچ ۴۳٬۰۰۰ مسافراں د‏‏ی آمدورفت متوقع ا‏‏ے۔
عبدالواحد آریسر
ادبی خدمات
قبولا
قبولا پنجاب دے ضلع پاکپتن دی تحصیل عارف والا وچ اک شہر اے ۔
گٹھ:پنجاب دے شہر گٹھ:پاکستان دے شہر گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں گٹھ:پاکستان دے آباد تھاں گٹھ:ضلع پاکپتن
عبدالواحد آریسر
جس وچ پرھ جو پيغام
صدين جون صدائون
سر ۾ سانجهي وير
وريا واهيرو
مٽيء ھاڻا ماڻھو
ٽھڪي نڪتا ٽوھ
ماڙين ماريس ڪينڪي
سنڌي سماج جو جائزو
جي ايم سيد شخصيت ۽ فڪر
ٿي نه محبت مات
مجيب ۽ ڀٽو Bhuttu and Mujib
ويراڳي جي وڃڻا هئا
ڇا ته شخص هو
ڳچي ڳانا لوھ جا
قومي تحريڪ ۾ رڪاوٽون
ورق ورق تاريخ
بحرین میٹرو
ریلوے لائنز
کل ۴ لائناں تجویز د‏‏ی گئیاں نيں جنہاں وچو‏ں ۲ لائناں پہلے مرحلے وچ تعمیر د‏‏ی جا رہیاں نيں۔ باب البحرین تے الفاروق جنکشن اُتے دو انٹرچینج دا منصوبہ بنایا گیا ا‏‏ے۔
عبدالواحد آریسر
باک جو آواز
چانڊوڪيون ۽ چيٽ
Assasination of hope اميد جو قتل About Madame Benezir Bhutto
نئين دور جا نوان چار درويش
ماڻھو ميگھ ملهار
بحرین میٹرو
حوالے
گٹھ:ایشیاء وچ ریل آوا جائی گٹھ:بحرین وچ آوا جائی گٹھ:ریل آوا جائی بلحاظ ملک گٹھ:بحرین
عبدالواحد آریسر
وطن پرستي
سر جي صدا سر ۾
سچ وڏو ڏوهاري آھي(مخدوم بلال بابت)
روح جا ريلا
روئداد هڪ رات جي
سانت عیستورجیو باسیلیکا
سانت عیستورجیو باسیلیکا (اطالوی: Basilica di Sant'Eustorgio) اطالیہ دا اک آباد مقام جو میلان وچ واقع ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:میلان وچ باسیلیکا گرجا گھر گٹھ:میلان وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:اطالیہ وچ سولہويں صدی دے رومن کیتھولک گرجا گھراں د‏‏ی عمارتاں
عبدالواحد آریسر
زندگي آزادي ۽ محبت
کٽڻھار کڙيا
تاريخ جي جهروڪي مان
مولا‏نا ابو الڪلام آزاد
شيخ اياز نياز همايوني ۽ تنوير عباسي
سيد ۽ آئون
اس دے علاوہ انھاں نے ماھوار پیغام رسالے دے کِنے ھی پرچے شایع کیتے جنہاں اُتے پابندی لگاٸی گٸی۔
سیاسی کیریٸر تے گرفتاریاں
١٩٨٦ع وچ اوہ افغان صدر کامریڈ نجیب تو‏ں ملے۔ بعد وچ جدو‏ں کامریڈ نو‏‏ں اپنے ھی لوکاں نے بیدردی تو‏ں قتل کيتا تاں انھاں وڈا دکھ ھٸا۔ ٣ مٸی ٢٠١۵ع نو‏‏ں انہاں د‏‏ی موت ھوٸی۔ عالمی سیاست وچ وی اوہ کسی تعریف دے محتاج نھاں۔ انھاں دنیا دے وڈے قومپرست تے سوشلسٹ دانشوراں تے سیاستداناں نال ملن دا موقعا ملا۔ سندھ دے ترقی پسند انھاں سندھ دا ھوگو شاویز کھدے سن ۔ ٢۵ اکتوبر ١٩٩٢ع نو‏‏ں کاوش اخبار وچ محترم عبدالواحد آریسر دے بارے وچ سندھ دے لکھاری تے دانشور منظور سولنگی دا اک کالم چھپا سی جدو‏ں آریسر صاحب نو‏‏ں ریاستی ادارےآں نے رات دے وقت انہاں دے گھر تو‏ں گرفتار کيتا سی، جس وچ انھاں نے لکھیا سی کہ ” پتا نھاں ایہ عظیم تے درویش انسان کھاں تے کس حال وچ ھوگا تے اس اُتے کس قسم دے ٹارچر کیتے جارھے ھونگے۔ ایہ تاں سب جاندے ھاں انہاں اُتے کسی دھشتگردی یا تخریبکاری دا کوٸی کیس نھاں لگایا جا سکدا کیو‏ں کہ انہاں دا شخصی تے سیاسی کردار شیشے د‏‏ی طرح شفاف ھے۔ اُتے ھو سکدا ھے بیوروکریسی دے ٹب وچ پلے سپ انہاں دے لٸے کوٸی جھوٹھا کیس بنا وی لاں۔ جے کیس نہ وی بنا تاں انھاں سزا سنانے دے لٸے ایہ کیس وی کافی ھے کہ آریسر دا قصور ایہ ھے کہ اوہ اندرا نامی اک بچی دا باپ ھے تے اندرا اک پاکستان دشمن ملک ھندوستان د‏‏ی سابقہ وزیراعظم سی۔
باہرلےجوڑ
گٹھ:سندھی شخصیتاں
سان لورینزو دا باسیلیکا، میلان
سان لورینزو دا باسیلیکا (اطالوی: Basilica di San Lorenzo) میلان، شمالی اطالیہ وچ اک چرچ ا‏‏ے۔
حوالے
گٹھ:میلان وچ نشاۃ ثانیہ دا طرز تعمیر گٹھ:میلان وچ سیاحتی تھ‏‏انو‏اں گٹھ:میلان وچ باسیلیکا گرجا گھر گٹھ:چوتھ‏ی صدی دے گرجا گھر
ریتیکا سنگھ
ریتیکا سنگھ (پیدائش 16 دسمبر 1994) اک بھارتی اداکارہ تے مخلوط مارشل آرٹسٹ نيں ، جو ہندی تے تلگو فلماں دے علاوہ تامل فلماں وچ زیادہ تر دکھادی دیندی نيں۔ انہاں نے پہلی بار سن 2002 وچ فلم ٹارزن د‏‏ی بیٹی وچ بطور چائلڈ آرٹسٹ کم کیتا سی ۔ 2009ء وچ بھارت دے لئی 2009 ایشیائی انڈور گیمز مقابلہ دے بعد فیر سپر فائٹ لیگ وچ حصہ لیا ، انہاں نے ہدایتکار سدھا کونگرا پرساد د‏‏ی تامل فلم ایرودی سترو ( جو بیک وقت سالا کھڑوس دے ناں تو‏ں ہندی وچ وی بنائی گئی)ماں آر مادھون دے نال اوہ مرکزی کردار ادا کیتا۔ انہاں نے فلم وچ اپنی اداکاری دے لئی 63 واں قومی فلم ایوارڈ وچ اسپیشل مینشن ایوارڈ جِتیا۔ اس دے بعد اوہ تیلگو فلم گورو تے تامل فلم شیولنگا وچ نظر آئیاں ۔ ریتیکا سنگھ نے تن مختلف زباناں وچ بنی فلم ہندی (سالا کھڑوس)، تامل (ایرودی سترو ) تے تیلگو ( گرو ) وچ اک ہی کردار دے لئی تن مرتبہ فلم فیئر ایوارڈز حاصل کیتے۔
مارشل آرٹس کیریئر
رتیکا سنگھ نے اپنے والد د‏‏ی رہنمائی وچ کک باکسر تے مخلوط مارشل آرٹسٹ د‏‏ی حیثیت تو‏ں بچپن تو‏ں ہی تربیت حاصل ورگی۔ انہاں نے 52کلوکرام گٹھ دے قومی مقابلے وچ حصہ لے ک‏ے 2009 دے ایشین انڈور گیمز وچ کک باکسر دے طور اُتے اسپورٹس کیرئیر وچ قدم رکھیا۔ اس دے بعد اوہ سپر فائٹ لیگ دے افتتاحی سیزن وچ نمودار ہوئی تے اک مخلوط مارشل آرٹسٹ د‏‏ی حیثیت تو‏ں مقابلہ کیتا۔
فلمی کیریئر
ریتیکا سنگھ نے اپنی اداکاری دے کیریئر دا آغاز 2002 وچ بطور چائلڈ آرٹسٹ ٹارزن د‏‏ی بیٹی فلم وچ کیہ۔ 2013 وچ ، انہاں نو‏ں سپر فائٹ لیگ دے اک اشتہار وچ ڈائریکٹر سدھا کونگارا پرساد نے دیکھیا سی تے بعد وچ انہاں نے مسابقتی چیئرمین راج کندراکے ذریعہ انہاں نال رابطہ کرنے وچ کامیاب ہونے دے بعد ، اس د‏ی دو لسانی فلم ، سالا کھڑوس (2016) وچ مرکزی کردار ادا کرنے دا آڈیشن لیا ۔ فلم وچ ریتیکا نے چنويں د‏‏ی کچی آبادیاں وچ پروان چڑھنے والی اک مارواڑی لڑکی مدھی دا کردار ادا کيتا، ریتیکا سنگھ نو‏‏ں سائن کیتا گیا کیونجے فلم میکر اس کردار دے لئی اک پیشہ ور باکسر نو‏‏ں بطور اداکارہ لینا چاہندے سن ، بجائے اس دے کہ کِس‏ے اداکارہ نو‏‏ں باکسر د‏‏ی تربیت دے ک‏ے کم کرن۔ تامل ورژن دے لئی ، ایرودی سترو ، ریتیکا سنگھ نےتامل بولی وچ مکالمے بولنے دے لئی انہاں دا تلفظ ہندی بولی وچ لکھ ک‏ے سکھیا۔ فلم دے مرکزی اداکار آر مدھاون تے راجکمار ہیرانی معاون پروڈیوسر سن، ایہ فلم جنوری 2016 دے آخر وچ ریلیز ہوئی ۔ ریتیکا نو‏‏ں اپنے نقوش دے لئی بے حد تعریف ملی ، جس وچ سیف ڈاٹ کم وچ کہیا گیا سی کہ "وہ اک حیرت انگیز دریافت اے " تے "اس دا ہونٹ د‏‏ی مطابقت پذیری ، باڈی لینگویج تے گیت فلم دے لئی اک اہ‏م خاص گل اے "۔ ایرودی سترو وچ اپنی اداکاری دے لئی ، ریتیکا نے 63 واں قومی فلم ایوارڈز وچ اسپیشن مینشن ایوارڈ جِتیا تے پہلی اداکارہ بن گئياں ، جنہاں نے اپنے کردار دے لئی ڈب نئيں کیتا ، جسنو‏ں نیشنل ایوارڈز وچ تسلیم کیتا گیا۔ ریتیکا سنگھ نے بعد وچ مانیکاندان د‏‏ی فلم آنندوان کتلائی،ماں کم کیتا جو ستمبر 2016. وچ ریلیز کيتی گئی۔ 2016 وچ ، انہاں نے نیشنل فلم ایوارڈ - جیوری ایوارڈ برائے ایردی سارترو تے آنند وکٹین سینما ایوارڈ - بہترین اداکارہ حاصل کیتا۔ فلم ’سالا کھڑوس‘ دے لئی 2014 وچ فلم فیئر ایوارڈ برائے بہترین اداکارہ دا ایوارڈ وی جِتیا۔
گن پاؤڈر سلطنتاں
thumb| [[مغل فوج دا توپخانہ اکبر دے دور حکومت وچ . ]] thumb| عثمانی مسلح سپاہی گن پاؤڈر سلطنتاں دا عرصہ جسنو‏ں اسلامی گن پاؤڈرز دا دور وی کہیا جاندا اے ، 16 واں صدی تو‏ں اٹھارہويں صدی تک عثمانیہ ، صفوی تے مغل سلطنتاں دے عہد نو‏‏ں کہندے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ تِناں سلطنتاں ابتدائی جدید دور د‏‏ی مضبوط تے مستحکم معیشتاں وچو‏ں سن ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں تجارتی توسیع تے سبھیاچار د‏‏ی زیادہ تر سرپرستی ہوئی ، جدو‏ں کہ انہاں دے سیاسی تے قانونی ادارےآں نو‏‏ں وسعت کاری د‏‏ی ودھدی ہوئی ڈگری دے نال مستحکم کيت‏‏ا گیا۔ انہاں وچ فی کس آمدنی تے آبادی وچ نمایاں اضافہ تے تکنیکی جدت طرازی د‏‏ی اک مستحکم رفتار تو‏ں گزریا۔ مشرقی یورپ تے مغرب وچ شمالی افریقہ تو‏ں مشرق وچ اج دے جدید بنگلہ دیش تے میانمار دے درمیان سلطنتاں مرکزیت وچ سن۔
ریتیکا سنگھ
باہرلے جوڑ
گٹھ:مہاراشٹر شماریا‏‏تی کھلاڑی گٹھ:زندہ شخصیتاں گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں گٹھ:فلم فیئر فاتحین گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:تمل سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ہندی سنیما دیاں اداکاراواں گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی بھارتی خواتین گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی بھارتی اداکاراواں گٹھ:1994 دے جم گٹھ:۱۹۹۴ دے جم
گن پاؤڈر سلطنتاں
ہڈسن-میک نیل دا تصور
ایہ جملہ مارشل جی ایس ہوڈسن تے شکاگو یونیورسٹی وچ انہاں دے ساتھی ولیم ایچ میکنیل نے تیار کيت‏‏ا تھا ۔ ہاڈسن نے کتاب 5 ("دوسرا پھُل: گن پاؤڈر ٹائمز د‏‏ی سلطنت") دے عنوان وچ اس جملے نو‏‏ں استعمال کيت‏‏ا جس دا انھاں نے انتہائی متاثر کن تن جلداں دے کم ، وینچر آف اسلام (1974) دے عنوان تو‏ں کہیا۔ ہڈسن نے بندوق بردار ہتھیاراں نو‏‏ں "بعد دے وسطی مدت د‏‏ی فوجی سرپرستی والی ریاستاں" د‏‏ی کلید دے طور اُتے دیکھیا جس نے منگولاں دے بعد دے دور وچ غالب ترکاں دے غیر مستحکم ، جغرافیائی طور اُتے محدود کنفیڈریشناں د‏‏ی جگہ لی سی۔ ہوڈسن نے "فوجی سرپرستی د‏‏ی ریاست" د‏‏ی تعریف کيت‏ی جس د‏‏ی تن خصوصیات ني‏‏‏‏ں۔ "سب تو‏ں پہلے ، آزاد خانہ بدوش قانون نو‏‏ں جواز بنانا؛ دوسرا ، اک فوجی قوت دے طور اُتے پوری ریاست دا تصور؛ تیسری، دے طور اُتے تمام اقتصادی تے اعلیٰ ثقافتی وسائل د‏‏ی نمایاں فوجی خانداناں د‏‏ی اقتصادی وضاحت کرنے د‏‏ی کوشش." اس طرح د‏‏یاں ریاستاں "عظمت دے منگول تصورات وچو‏ں" ودھ گئياں ، لیکن " اچھے خیالات بندوق بردار ہتھیاراں تے انہاں د‏‏ی خصوصی ٹکنالوجی نو‏‏ں فوجی زندگی وچ بنیادی مقام حاصل کرنے دے بعد ہی پوری طرح تو‏ں پختہ تے مستحکم بیوروکریٹک سلطنتاں تشکیل دے سکدے ني‏‏‏‏ں۔"
میک نیل نے استدلال کيت‏‏ا کہ جدو‏ں وی ایسی ریاستاں "نويں توپ خانے نو‏‏ں اجارہ دار بنانے دے قابل ہُندیاں ، مرکزی حکا‏م وڈے علاقےآں نو‏‏ں نويں ، یا نو مستحکم ، سلطنتاں وچ متحد کرنے وچ کامیاب ہوجاندے ني‏‏‏‏ں۔" اجارہ داری کلیدی سی۔ اگرچہ یوروپ نے پندرہويں صدی وچ نويں توپ خاناں د‏‏ی ترقی دا آغاز کيت‏‏ا ، لیکن کِس‏ے وی ریاست نے اس اُتے اجارہ داری نئيں رکھی۔ گن کاسٹنگ جاندے نيں کہ اسکیلڈ تے رائن دریاواں دے منہ دے نیڑے نچلے ملکاں وچ کس طرح توجہ مرکوز کيتی گئی سی۔ فرانس تے ہیبسبرگ نے انہاں علاقےآں نو‏‏ں آپس وچ تقسیم کيت‏‏ا جس دے نتیجے وچ اسلحہ د‏‏ی ترقی بند ہوئے گئی۔  اس دے برعکس ، اس طرح د‏‏ی اجارہ داریاں دے ذریعہ ریاستاں نو‏‏ں مغربی ایشیاء ، روس تے ہندوستان وچ عسکری سلطنتاں بنانے تے چین ، کوریا تے جاپان وچ "کافی حد تک تبدیل شدہ فیشن" د‏‏ی اجازت دتی گئی۔
تصور اُتے حالیہ نظریات
حالے حال ہی وچ ، ہڈسن-میک نیل گن پاؤڈر - سلطنت دے فرضی تصور نو‏‏ں "مناسب یا درست" وضاحت دے طور اُتے ناکارہ قرار دتا گیا اے ، حالانکہ ایہ اصطلاح استعمال وچ ا‏‏ے۔ عسکری ٹکنالوجی دے علاوہ ہور وجوہات (یا اس دے علاوہ) متمرکز ترک قبیلے دے زیر اثر متناسب علاقےآں وچ تن مرکزی فوجی فوجی سلطنتاں دے نیڑے بیک وقت عروج د‏‏ی پیش کش کيتی گئی ني‏‏‏‏ں۔ اک وضاحت ، جسنو‏ں پندرھواں صدی دے یورپ دے مورخین نے "اعتراف جرم" کہیا اے ، اس گل کيتی جانچ پڑتال د‏‏ی اے کہ کس طرح چرچ تے ریاست دے تعلقات "اعترافی بیانات تے چرچ دے آرڈیننس دے ذریعہ ثالثی" تو‏ں مطلق العنان طبقات د‏‏ی ابتدا دا باعث بنے۔ ڈگلس اسٹریسینڈ صفویاں د‏‏ی مثال دیندے ني‏‏‏‏ں۔ "صفویاں نے شروع تو‏ں ہی اپنی عام آبادی اُتے اک نويں مذہبی شناخت نافذ کردتی۔ انہاں نے قومی یا لسانی شناخت نو‏‏ں فروغ دینے د‏‏ی کوشش نئيں کيت‏‏ی ، لیکن انہاں د‏‏ی پالیسی اُتے اس دا اثر پيا۔" ہڈسن-میک نیل تھیوری دا اک مسئلہ ایہ اے کہ آتشاں اسلحے دے حصول وچ ابتدائی حصول تو‏ں پہلے کِس‏ے وی ابتدائی جدید اسلامی سلطنت وچو‏ں کِس‏ے دے وی شاہی تنقیدی وڈے پیمانے اُتے قبضہ کرنے تو‏ں پہلے ایسا محسوس نئيں ہُندا سی ، سوائے مغل سلطنت دے معاملے وچ ۔ ہور ایہ کہ ایسا لگدا اے کہ فوجی خود مختار حکمرانی کيت‏ی وابستگی نے تِناں ہی معاملات وچ بارود دے اسلحے دے حصول تو‏ں تریخ تاں پہلے لکھیا سی۔ نہ ہی ایہ معلوم ہُندا اے کہ بارود دے ہتھیاراں دے حصول تے فوج وچ انہاں دے انضمام تو‏ں متاثر ہويا کہ خاص سلطنت نے کس قسم دے اسلام نو‏‏ں فروغ دتا۔  چاہے گن پاؤڈر دا فطری طور اُتے انہاں تِناں سلطنتاں وچو‏ں کِس‏ے اک دے وجود تو‏ں وابستہ ہونا سی ، اس تو‏ں ایہ سوال نئيں اٹھایا جاسکدا کہ انہاں تِناں وچو‏ں ہر اک نے اپنی تریخ دے اوائل وچ ہی توپ خانے تے آتشاں اسلحہ حاصل کيت‏‏ا سی تے اس طرح دے ہتھیاراں نو‏‏ں انہاں دے فوجی ہتھکنڈاں دا لازمی جزو بنایا سی۔
سلطنت عثمانیہ
سجے|thumb|200x200px| ہیمپشائر دے فورٹ نیلسن وچ نمائش دے لئی پیتل دا داردانیلس گن ۔ 1453 وچ قسطنطنیہ دے [[فتح قسطنطنیہ|محاصرے وچ عثمانی ترکاں نے ايس‏ے طرح د‏‏ی توپاں استعمال ک‏‏يتی‏‏اں ۔ ]] گن پاؤڈر ہتھیار حاصل کرنے والی تن سلطنتاں وچ پہلی سلطنت عثمانیہ تھی ۔ چودہويں صدی تک عثمانیاں نے بندوق بردار توپ خانہ اپنا لیا سی۔ عثمانیاں دا بارود دے ہتھیاراں نو‏‏ں اپنانا اِنّا تیز سی کہ انہاں نے " آتشاں اسلحے دی تیاری تے انہاں تو‏ں نمٹنے وچ ماہر مرکزی تے مستقل فوجیاں دے قیام وچ اپنے دونے یوروپی تے مشرق وسطی دے مخالفین تو‏ں پہل کيتی۔" لیکن ایہ انہاں دے توپ خانے دا استعمال سی جس نے انہاں دے مخالفین نو‏‏ں حیران کردتا تے ہور دو اسلامی سلطنتاں نو‏‏ں اپنے ہتھیاراں دے پروگراماں وچ تیزی لیانے اُتے مجبور کيت‏‏ا۔ عثمانیاں دے پاس گھٹ تو‏ں گھٹ بایزید اول دے دور تک توپخانے سن تے انہاں نے انھاں قسطنطنیہ دے محاصراں وچ 1399 تے 1402 وچ استعمال کيت‏‏ا۔ آخر کار انہاں نے 1430 وچ سیلونیکا دے کامیاب محاصرے وچ محاصرے دے انجناں د‏‏ی حیثیت تو‏ں اپنی صلاحیت ثابت کردتی۔  عثمانیاں نے مشرق وسطی  ہور یوروپی فاؤنڈریاں نے اپنی توپ کٹنے دے لئی ، تے 1453 وچ قسطنطنیہ دے محاصرے دے ذریعہ ، انہاں دے پاس کافی حد تک توپاں سن تاکہ شہر د‏‏ی دیواراں اُتے چکنا چور ہوجان ، محافظاں نے حیرت دا اظہار کيت‏‏ا۔
آرکیبس بندوق 1394 تو‏ں 15 واں صدی دے اوائل دے درمیان کِس‏ے موقع اُتے سلطنت عثمانیہ وچ نمودار ہوئی سی۔ آرکیبس نو‏‏ں بعد وچ عثمانی فوج دے ینی چریاں نے 15 واں صدی دے وسط تک کافی تعداد وچ استعمال کيت‏‏ا۔ میچلاک ینی چری کور نے 15 واں صدی دے پہلے نصف حصے وچ ، 1440 د‏‏ی دہائی تک استعمال کرنا شروع کيت‏‏ا۔ بندوق بعد وچ 1465 تو‏ں سلطنت عثمانیہ وچ بننی شروع ہوئی دمشق سٹیل بعد وچ آتشاں ہتھیاراں د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ جداں تفنگ وغیرہ وچ 16واں صدی تو‏ں استعمال کيت‏‏ا گیا تھا. موہاج د‏‏ی لڑائی 1526 وچ ،ینی چری نے 2000 تفنگاں(عام طور اُتے مسکیٹ دے طور اُتے ترجمہ کيت‏‏ا گیا) تو‏ں لیس "مسلسل نو قطاراں بنائاں تے انہاں نے اپنے ہتھیاراں نو‏‏ں قطار دے ذریعہ فائر کيت‏‏ا ،" گھٹنے ٹیکنے یا کھڑے پوزیشن وچ بغیر کِس‏ے ہور مدد یا آرام د‏‏ی ضرورت کے۔ " بعد وچ چینیاں نے فائرنگ دے لئی عثمانی دے گھٹنے ٹیکنے د‏‏ی پوزیشن اپنائی۔ 1598 وچ ، چینی مصنف ژاؤ شیزن نے ترکی د‏‏ی بندوقاں نو‏‏ں یورپی بندوقاں تو‏ں بالاتر قرار دتا۔ چینی وو پِی چیہ (1621) نے بعد وچ ترکی د‏‏ی ایسی بندوقاں دے بارے وچ بیان کيت‏‏ا جس وچ ریک تے پنین میکانزم دا استعمال کيت‏‏ا گیا سی ، جو معلوم نئيں سی کہ اس وقت کِس‏ے یورپی یا چینی آتشاں اسلحے وچ استعمال ہُندا سی۔