cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lej ëd gravitassion universal
Ël valor dla costanta gravitassional G a l'é stàit trovà për prim da Henry Cavendish dël 1798, an dovrand n'angign conossù coma la balansa ëd Cavendish. Na mzura pi precisa a l'é stàita fàita dël 1942 da P.R. Heyl e P. Chizanowski, ch'a l'han otnù ël valor
La dedussion dle masse dij còrp celest
Da la lej ëd Newton as peulo trovesse ij valor dle masse dij còrp celest. Për esempi, an aprossimand a na sirconferensa ël moviment dantorn al sol d'un pianeta, cost-sì a l'é soget, a tut moment, a l'assion newtonian-a sentrìpeta, anté che M a l'é la massa dël sol, m cola dël pianeta e R a l'é la distansa antra 'l pianeta e ël sol. Ciamà a l'acelerassion sentrìpeta e T l'ann sideral, visadì ël perìod d'arvolussion dël pianeta dantorn al sol, un a oten dont 🇫🇮
Tanzanìa
thumb|right|160px La Tanzanìa a l'é un pais dl'Àfrica oriental.
A confin-a con Kenya, Ruanda, Burundi, Repùblica Democràtica dël Còngo, Zambia, Malawi e Mosambich e a l'é bagnà da l'Océan Indian.
A l'ha na surfassa ëd 945.087 km² e a conta anviron 37.900.000 abitant.
Anté ch'as treuva
300px|center
Stòria moderna
La Tanzanìa a l'é nassùa dël 1964 da l'union dla repùblica dël Tanganica e dël sultanà ëd Zanzibar (dòp na revolussion ch'a l'avià mandà via ël sultan).
Ël Tanganica a l'é stàit un possediment dla Gërmania dal 1886 al 1919 e peui a l'é passà al Regn Unì; Zanzibar a l'é stàit un sultanà sota al protetorà del Regn Unì dal 1886 a l'indipendensa.
Organisassion polìtica
La Tanzanìa (nòm ofissial: Jamhuri ya Muungano wa Tanzania / United Republic of Tanzania) a l'é na repùblica.
Ël president a l'é Samia Hassan Suluhu (dal 2021).
Ël prim ministr a l'é Kassim Majaliwa (dal 2015).
Susegana
right|120px Susegana a l'é un comun dël Véneto ëd 12.059 abitant, an provincia ëd Trevis.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Gianni Montesel (dal 29/05/2007).
Anliure esterne
thumb|right|200px|Panorama
Arferiment
🇫🇮
Dohis
Dohis a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 8,1 km², con 111 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 13 ab/km².
🇫🇮
Castanea sativa
Descrission
Ël castagné a l'é na bela pianta che sovens a chërs fin a 30 méter d'autëssa e che scasi 'd sigur a l'é stait amportà an Europa dai Roman. Ha l'ha na còma bin struturà con pòchi branch bin dëstèis. La scòrsa a l'é motobin caraterìstica con dle përfonde rigature che a giro dantorn al bion vzin al pe; ij but a l'han dle gëmme piate. Le feuje, strite e lusente, verd sombr e motobin dentà, a son tra le pi longhe ch'as peussa trovesse (fin a 25 cm). Le fior mascolin-e a son a rape motobin spassià bianch-giaunastr; le fior feminin-e a son a tre a tre a l'atach dle fior mascolin-e. Quand che la fior feminin-a a movra originand ël caraterìstich frut verd e spinos, le fior mascolin-e a sëcco. Minca frut a conten normalment doe castagne con na scorsa motobin dura e la polpa dossa, farinosa.
Distribussion
A chërs an tuta italia, dzor le colin-e a an montagna, an sij teren àcid.
Notissie
Le castagne a l'ero 'l pan 'd tùit ij di an tute le valade dle montagne, dal Càucas a la Spagna. Adess le castagne a son dovrà dzortut për preparé dij doss.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
Lenga Kayan, Mendalam
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Kayan, Mendalam o Kayan, Mendalam a fa part dle lenghe austronesian-e e a l'é parlà specialment an Indonesia (Kalimantan).<BR> <BR>
Tlaxcala (stat federal)
right|thumb|300px|Posission dlë Stat
Lenga Kayan, Mendalam
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Kayan, Mendalam a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Ovide Decroly
Psicòlogh. Ovide Decroly a l'era nà a Renaix ai 23 ëd luj dël 1871. Sò pare, n'andustrial, a l'ha educà chiel e ij sò frej an n'ambient duvert a j'atività e al mond ëd la natura, an fasend ës-ciòde an chiel l'anclinassion për l'arserca sientìfica. Apress avèj frequentà la facoltà ëd medzin-a a Gand e peui a Brussel, an laureand-se dël 1897, a l'ha tramudà a Berlin e peui a Paris, anté ch'a l'ha frequentà djë studi ëd nevrologìa e psichiatrìa.
Lenga Zhoa
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Zhoa o Zhoa a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Cameron.<BR> <BR>
Ovide Decroly
Rintrà an Belgi, a l'é dedicasse a la rieducassion dle masnà anormaj, fin-a che dël 1901, giutà da soa fomna, a l'ha fondà a ca soa a Brussel n'anstitù d'educassion, l'École d'enseignement spécial pour enfants irréguliers. Apress esse stàit nominà dël 1904 anspetor dle class d'ansegnament ëspecial ëd Brussel e avèj fondà dël 1905 la Sossietà ëd pedotecnìa ch'a l'ha contribuì a spantié soe esperiense con dij cors e dle conferense, a l'é rendusse cont che për gavé le càuse dl'anormalità e dël disadatament a j'era damanca ëd cangé ël sistema scolàstich tradissional. Sòn a l'ha possalo dël 1907 a fondé la Scòla dl'ermitage, andoa a l'ha aplicà a le masnà normaj ij métod e ij materiaj ch'a l'avìa sperimentà con cole anormaj.
Tlaxcala (stat federal)
Ël Tlaxcala a l'é në stat federal dël Méssich. A l'ha na surfassa ëd 3.997 km² e na popolassion d'1.061.000 abitant.
Lenga Kayan, Mendalam
Còdes ISO
<BR>
Ovide Decroly
An soa scòla, andoa as servìa ëdcò dla colaborassion dë psicòlogh e pedagogista parèj ëd Boon, Monchamps, Hamaïde e Buyse, a l'ha dësvlupà soe arserche psicopedagògiche, an precisand soe teorìe educative a propòsit dla fonsion ëd globalisassion e dij sènter d'anteresse.
Lenga Zhoa
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Zhoa a peul esse:<BR> <BR>
Ovide Decroly
Dël 1920 a l'é stàit nominà professor dë psicologìa e peui d'igene educativa a l'Università ëd Brussel.
Decroly a l'é ëdcò dedicasse a la divulgassion dle teorìe e dj'esperiense educative con vàire artìcoj, studi e lìber. A l'é anteressasse a j'euvre ëd Dewey, dont a l'ha fàit dle tradussion an fransèis, e a l'atività scientìfica dla scòla psicopedagògica ëd Gëneva ëd Claparède. Decroly a dasìa motobin d'amportansa ai test mentaj, ch'a l'ha studià e divulgà an colaborassion con Buyse.
Tlaxcala (stat federal)
A confin-a a nòrd-est, a est e a sud con lë stat ëd Puebla, a òvest con lë stat federal dël Méssich, a nòrd-òvest con lë stat ëd Hidalgo.
Lenga Zhoa
Classificassion
<BR>
Ovide Decroly
Dël 1930 a l'é vnù malavi ëd fasson greva e a l'é mòrt a Uccle ai 12 dë stèmber dël 1932.
Lenga Zhoa
Còdes ISO
<BR>
Ovide Decroly
Sò pensé an sl'educassion
Ël métod e l'ideal educativ ëd Decroly a l'é smonù an në studi dël 1908, antitolà Le programme d'une école dans la vie.
Lenga Zhoa
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=zhw
Ovide Decroly
Sò pensé an sl'educassion
La scòla tradissional, scond Decroly, a rëspond nen a j'esigense ëd na bon-a educassion ant ël sens coltural e sossial, përchè a ten nen da ment jë bzògn, le capassità, j'anteresse dj'anlev, soe struture e ij sò process ëd conossensa e d'amprendiment. Nopà, la scòla che chiel a susta a l'ha për but l'adatament sossial, natural, anteletual e coltural dël pì grand nùmer ëd përson-e. Ës but as argionz a travers un programa fondà an sl'osservassion direta, an slë studi djë bzògn primari e dl'ambient ëd le masnà e an dovrand dij métod educativ rassionaj e sientìfich. Si bzògn primari dle masnà a son ëd quatr tipo: An partend da l'idèja che la masnà a peul avèj d'esperiense educative mach si coste as arfan ai sò bzògn fondamentaj e che ël programa a dev tende a l'unità, permëtte un mìnim ëd conossense indispensàbij e cissé ël dësvlup antëgral ëd tute le facoltà, Decroly a arfuda l'ansegnament tradissional për materie dë studi separà e lession coletive, an rampiassandlo con n'ansegnament ch'a l'ha për pivò jë bzògn e j'anteresse naturaj dle masnà e ch'a l'abia d'arferiment ës-ciass con l'antropologìa coltural. La scòla a dev basesse an sla vita psìchica, sossial, anteletual, fìsica e afetiva ëd la përson-a. J'atività scolàstiche a saran parèj organisà tute dantorn dij sènter d'anteresse, adatà e nuansà a sconda dj'età. Për sòn, a resto amportante le schede d'osservassion prontà da Dewey e dai so colaborador.
Tlaxcala (stat federal)
La capital a l'é Tlaxcala (83.748 abitant), ch'a l'é 'cò la sità pì popolà dlë stat.
Ovide Decroly
Sò pensé an sl'educassion
J'esercissi a son nuansà e regolà conforma ai process ëpsìchich fondamentaj e a j'anclinassion ëd mincadun. A l'é për mojen ëd j'esercissi d'osservassion, d'assossiassion e d'espression che, passin passet, l'anlev a riva a conòsse e anteriorisé, con pì belfé e cossiensa, ij contnù colturaj e j'abilità strumentaj dle dissiplin-e tradissionaj, tanme la letura, la scritura, ij cont, la stòria, la geografìa, ël dissegn, la moral e via fòrt.
Ël métod global
Ël métod global a l'é l'arzultà dj'arflession e dj'esperiense mnà da Decroly ansima ai problema lògich e gnoseològich, dzortut a livel evolutiv. La concession clàssica dl'andussion e dla dedussion e j'idèje an sl'amprendiment ëscolàstich spantià fin-a antlora a fortìo che ël procediment ch'a va dal particolar al general, da n'element isolà al tut, a fussa con-naturà an tute j'anteligense, comprèise cole dij gognin. Për sòn, ij métod d'ansegnament as basavo an sël prinsipi dl'analiticità.
Euvre prinsipaj
A dësvlupa e a s-ciariss l'ansegnament për sènter d'anteresse. A smon ij presupòst psicològich e lògich, l'articolassion a l'anterior e j'aplicassion didàtiche dël globalism, ch'a l'é l'aspet fondamental dël pensé pedagògich ëd Decroly. A fa vëdde coma l'atività globalisatris che la masnà a fa già an amprendend la lenga materna a peul esse aplicà con sucess ant l'ansegnament ëd le vàire dissiplin-e. 🇫🇮
Azzano San Paolo
Azzano San Paolo (Sà an dialèt bërgamasch) a l'é un comun dla Lombardìa ëd 7.602 abitant, ant la provinsa ëd Bérghem.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Simona Pergreffi (dal 16/06/2009, scond mandà dal 26/05/2014).
Arferiment
thumb|left|300px|I doi ciochè 🇫🇮
Santalla de Rei, A Pobra do Brollón
Santalla de Rei a l’é na paròchia che a aparten al munissipi (‘‘concello’’ an galissian) d'A Pobra do Brollón, Galissia, Spagna. Soa popolassion al censiment dël 2008 a l’era ëd 41 abitant, distribuì an 2 partìe ëd popolassion. 🇫🇮
Tramin an der Weinstraße
right|140px Tramin an der Weinstraße (Termeno sulla strada del vino për j'italian) a l'é un comun ëd 3.231 abitant dla provincia ëd Bolsan (Region Autònoma Trentin-Sud Tiròl).
Popolassion
thumb|right|200px|Panorama Ël 96,64 % dj'abitant ëd Tramin a l'é 'd lenga tedesca, ël 3,20 % a l'é 'd lenga italian-a, ël 0,17 % a l'é 'd lenga ladin-a.
Ël vin
Tramin a l'é arnomà për ël Gewürztraminer: (dit ëdcò Traminer aromàtich), un vin bianch DOC.
Aministrassion
thumb|right|200px|La cesa Ël sìndich a l'é Werner Dissertori (dal 9/05/2005).
Sità gemelà
Tramin a.d.W. a l'é gemelà con:
Anliure esterne
🇫🇮
Fogo Airport
Ël Fogo Airport a l'é n'aeropòrt localisà a Fogo, Teraneuva e Labrador, Canadà.
Sò còdes aeropòrt ICAO a l'é CDY3.
Lenga Gbaya nòrd-ossidental
Pais andoa a l'é parlà
La lenga Gbaya nòrd-ossidental o Gbaya nòrd-ossidental a fa part dle lenghe nìger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Repùblica Sentrafrican-a.
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Gbaya nòrd-ossidental a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=gya
Beppo Levi
thumb|right|200px|Beppo Levi Matemàtich piemontèis. Beppo Levi a l'era nà a Turin ai 14 ëd magg dël 1875 e a l'é mòrt a Rosario (Argentin-a) ai 28 d'agost dël 1961.
A l'era fieul ëd Giulio Giacomo Levi e Sara Diamantina (Mentina) Pugliese, quart ëd des frej. A l'ha frequentà a Turin l'Anstitù técnich Sommeiller e peui a l'ha studià Matemàtica a l'Università ëd Turin. A l'é laureasse ai 6 ëd luj 1896 con Corrado Segre tanme relator ëd la tesi, ch'a tratava dla teorìa dle singolarità dle surfasse. Antra j'àutri sò professor a-i son ëstaje Enrico d'Ovidio, Giuseppe Peano e Vito Volterra.
Ël travaj ant le scòle
Dal 1896 al 1899 a l'é stàit assistent a la Scòla ëd dissegn e ëd geometrìa projetiva e descritiva dl'Università 'd Turin, an corëspondensa dla cadrega ocupà antlora da Luigi Berzolari. A l'é vnùit peui ancarià ëd matemàtica al liceo ëd Sàssari (1900), resior ëd matemàtica a la Scòla normal fomnin-a ëd Vërsèj (1900-1901) e peui an cola ëd Beubi (1901); apress a l'é stàit resior ëd matemàtica a l'Anstitù técnich ëd Bari (1901-1902), a l'Anstitù técnich ëd Piasensa (1902-1903) e a la fin, dal 1m ëd novèmber 1905, a l'Anstitù técnich ëd Turin (1905-1906), anté ch'a l'ha otnù l'ordinarià.
La cariera a l'università
Al 1m dë dzèmber 1906, séghit a la vitòria a 'n concors, Levi a dventa professor universitari, ciamà a la cadrega ëd Geometrìa projetiva e descritiva dl'Università ëd Càliari. Dël 1909 as maria a La Tor con Albina Bachi. Ai 16 dë dzèmber 1910 a l'é nominà, torna për concors, a la cadrega d'Anàlisi algébrica a l'Università ëd Parma. Ambelessì da l'ann universitari 1912-1913 al 1922-1923 a ten ëdcò l'ancàrich ëd Geometrìa analìtica. Ant j'agn 1918-1921 a l'é présside ëd la Facoltà ëd siense fìsiche, matemàtiche e naturaj. Dal 1924-1925 al 1927-1928 a ten ël cors ëd Matemàtica special për chìmich e an coj agn a l'é ëdcò présside dla Facoltà ëd siense chìmiche. A Parma a nasso ij sò tre fieuj: Giulio, Laura e Emilia. Dël 1925 a sot-signa ël manifest dj'anteletuaj antifassista ëd Benedetto Croce.
Al 1m dë dzèmber 1928 a l'é ciamà a la cadrega ëd Teorìa dle fonsion a l'Università ëd Bològna al pòst ëd Pincherle, ch'a l'era andàit an pension. Dal 16 novèmber 1930 a tramuda a la cadreda d'Anàlisi algébrica.
Séghit a le laj rassiaj, ai 17 d'otóber dël 1938 ël présside dla Facoltà ëd Siense ëd Bològna a nonsia che ij professor ëd rassa ebrea dla facoltà, visadì Beniamino Segre, Guido Horn d'Arturo e Beppo Levi, a resto sospèis: ai 14 dë dzèmber, Levi a dev chité sò pòst, dispensà dal servissi. A chita l'Euròpa dël 1939 pr'ëscapé a le përsecussion rassiaj e a tramuda an Argentin-a, andoa a sbarca con fomna e fije an novèmber. A dventa diretor dl'Università Nassional ëd Rosario. Fin-a al 1948, dàita dë scadensa ëd sò contrat, a ten ëd cors su chestion ëd Geometrìa projetiva, sij Métod d'anàlisi moderna, sla Teorìa dle fonsion analìtiche, sla Teorìa dj'equassion diferensiaj parsiaj, sla Teorìa dj'equassion antëgraj e sla Teorìa invariantiva dle forme algébriche.
Ëd luj 1945, a l'é torna antëgrà al servissi a la Facoltà ëd siense ëd Bològna, ma con na litra dlë dzèmber 1947 chiel a nonsia soa decision ëd resté a l'Università ëd Rosario.
Sò travaj
Ij travaj ëd Levi a conserno la geometrìa algébrica, la lògica matemàtica, la teorìa dle fonsion antëgràbij, la teorìa dj'equassion diferensiaj parsiaj, la teorìa dij nùmer e ij fondament ëd la geometrìa. Antra ij problema ch'a l'ha considerà a-i é staje col ëd l'arzolussion dle singolarità dle surfasse algébriche. A l'é ëdcò anteressasse ëd fìsica (eletrotécnica, teorìa dle mzure fìsiche) e ëd mecànica dij quant.
Levi l'ha anandià a jë studi matemàtich ëdcò sò frel Eugenio Elia.
Euvre prinsipaj
🇫🇮
Ziethen (Meclemborgh)
Ziethen (Meclemborgh) a l'é un munissipi dl'Almagna localisà ant ël distret ëd Vorpommern-Greifswald, stat ëd Meclemborgh-Pomerania Ossidental.
A aparten a l'aministrassion ëd Züssow.
Lenga temiar
Pais an dova a l'é parlà
La lenga temiar o Temiar a fa part ëd le lenghe Austro-Asiàtiche e a l'é parlà dzortut ant la penìsola dla Malaysia.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Temiar a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=tea
Lenghe austronesian-e
thumb|right|400px|La famija dle lenghe austronesian-e Le lenghe austronesian-e a son na enòrme famija lenghìstica, un-a dle famije lenghìstiche arconossùe për prime e un-a dle pì bin conossùe.
Le lenghe austronesian-e a son spatarà ant tute le ìsole dl'Océan Passìfich, ma nen mach. An partend da l'ìsola 'd Taiwan a setentrion, le lenghe a son parlà an tute le ìsole dl'Indonesia, an tute le ìsole dël Passìfich, fin-a a l'Ìsola ëd Pasqua a orient e fin-a a la Neuva Zelanda a meridion. A ossident le lenghe austronesian-e a l'han travërsà l'Océan Indian e a son parlà ant ël Madagascar.
thumb|right|400px|L'espansion dle lenghe austronesian-e
L'espansion ëd le lenghe austronesian-e
An confrontand le diferense tra le lenghe austronesian-e, jë studios a son riussì a arcostruì le tape dle emigrassion austronesian-e.
Le lenghe austronesian-e a son nassùe ant un-a dle region andova a l'é nassu-je 'l travaj ëd la campagna: l'Asia sud-oriental. An cola region a l'é ëdcò nassuje la famija dle lenghe tai-kadai.
La dispersion ëd l'austronesian a l'é stàita passin passèt an coste tape:
Le region dëdlà dle ìsole Salomon a j'ero nen abità quand che a son ëstàite colonisà da campagnin che a parlavo austronesian; le àutre region a j'ero già abità da desen-e ëd mijaja d'agn da popolassion che a vivìo ëd cassa e ëd cheujta.
Le lenghe austronesian-e a son:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
Gouesnou
Gouesnou a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Brëtagna, ant ël dipartiment ëd Finistère. A së stend për na surfassa ëd 12,09 km², con 5.417 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 448 ab/km².
🇫🇮
Trasformà ëd Hilbert
Ch'as considera na fonsion f(x) ëd variàbila real, definìa për qualsëssia valor d'x e ch'a aparten a un-a dle class, con. La trasformà ëd Hilbert d'f a l'é la fonsion anté che l'antëgral a l'é calcolà conforma al valor prinsipal, visadì
L'antëgral ant la definission d'\tilde f a esist quasi daspërtut. Për a val la disugualiansa ëd Riesz, anté che A_p a dipend mach da p.
Lesotho
thumb|right|160px Ël Lesotho a l'é un pais dl'Àfrica meridional.
Sò teritòri a l'é tut circondà dal Sudàfrica.
La capital a l'é Maseru.
A l'ha na surfassa ëd 30.355 km² e a conta anviron 1.800.000 abitant, dont l'81% a viv ant le campagne.
Anté ch'as treuva
300px|center
Stòria moderna
Ël Lesotho a l'é stàit un possediment dël Regn Unì (con ël nòm ëd Basutoland) dal 1868 al 1966, quand a l'ha otnù l'indipendensa.
Organisassion polìtica
Ël Lesotho (nòm ofissial: Muso oa Lesotho an sotho meridional, Kingdom of Lesotho an anglèis) a l'é na monarchìa.
Ël rè a l'é Letsie III (dal 1996).
Ël prim ministr a l'é Pakalitha Mosisili (dal 1998).
🇫🇮
Dolignon
Dolignon a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 3,38 km², con 45 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 13 ab/km².
🇫🇮
Zolicheur
<BR /> Zolicheur, a l'é na canson d'amor popolar bin conossùa an tut ël Piemont, ëdcò sota al nòm Jolicheur.<BR /> A parla d'un giovo ch'a veul trové sò amor e a l'é sicur ëd trovelo 'n Fransa. Ël destin a lo giuta e a treuva na bela fransèisa. La canson a finiss con l'ampromëssa dël mariage.
Test
Bel galant a l’é stèit an Fransa,<BR /> na va an piassa a spassegé.<BR /> A s’ancontra na fransèisa<BR /> ch’a parlava a la piemontèisa:<BR /> "O monsieur, basez moi bien."<BR />
A l’ha pijala per soe man bianche,<BR /> an gropeta s’a l’ha tiré.<BR /> L’ha portala ‘n sle colin-e<BR /> doa a j’é j’erbëtte fin-e:<BR /> doi tre vòlte s’a l’ha basé.<BR />
"E adess ch’i l’evi basame,<BR /> bel galant, mi sposerai."<BR /> "S’a l’è lòn che mi sperava,<BR /> s’a l’è lòn ch’i desiderava:<BR /> dë sposé mè Zolicheur,<BR /> dë sposé mè Zolicheur."<BR />
Hundwil
Hundwil a l'é na comun-a dla Svìssera, ant ël canton d'Appenzell Estern, con sirca 997 abitant. As dëstend an sna surfassa ëd 23,94 km², con na densità ëd popolassion ëd 42 abitant al chilòmeter quàder. A confin-a con coste comun-e: Gonten (ant ël canton d'Appenzell Intern), Herisau, Nesslau-Krummenau (ant ël canton ëd San Gal), Schlatt-Haslen (ant ël canton d'Appenzell Intern), Schwende (ant ël canton d'Appenzell Intern), Stein, Urnäsch, Waldstatt, Wildhaus (ant ël canton ëd San Gal).
Zolicheur
Test
🇫🇮
Hundwil
La lenga ufissial an costa comun-a a l'é l' Alman.
Segariu
right|120px Segariu a l'é un comun dla Sardëgna ëd 1.315 abitant ant la provincia dël Medi Campidan.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Bruno Silenu (dal 10/05/2005).
Arferiment
🇫🇮
Labico
Labico a l'é na comun-a dla region Lassio, provincia ëd Roma, con sirca 3.730 abitant. A s'ëstend për n'aira ëd 11 kilòmetr quadrà, con na densità ëd popolassion ëd 339 ab/km quadrà. A confin-a con Palestrina, Valmontone. 🇫🇮
Celtis australis
fanfarin
thumb|right
Celtis australis
Ël nòm an piemontèis a l'é fanfarin.
Descrission
A l'é na pianta eleganta o un busson, con la còma regolar e un bion longh e drit; rame e ramet a son sutij e sirà. A l'ha na scòrsa seulia, grisa e feuje dentà 'd forma oval e strèita ch'a finisso con dle ponte longhe e coatà da sota da na bora.
Le fior ch'a seurto da mars a magg, a l'han dij pétaj sutij brun-rossastr e, ansem a dle fior ermafrodìe a-i é 'dcò dle fior masculin-e. Ij frut cit e carnos a son pi o men 1 cm e a son portà da dij longh picoj; da giovo a son bianch peuj ross e anfin viòla-maròn.
Notissie
Dle vire a l'é 'dcò piantà pi a setentrion.
Lenga gòtica
Pais an dova a l'é parlà
La lenga gòtica o gòtich a l'é na lenga mòrta dij prim sécoj dapress a Nosgnor. A l'era parlà daj Gòt migrà da 'nt l'Euròpa oriental e a l'ha lassà chèich cita marca ant ël piemontèis modern.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël gòtich a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=got
🇫🇮
Puyloubier
Puyloubier a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Provensa-Alp-Còsta Asura, ant ël dipartiment ëd Bouches-du-Rhône. A së stend për na surfassa ëd 40,85 km², con 1 671 abitant, scond ël censiment dël 2006, con na densità ëd 40 ab/km².
🇫🇮
Rial, Val do Dubra
San Vicente ëd Rial a l’é na paròchia che a aparten al munissipi (‘‘concello’’ an galissian) ëd Val do Dubra. Soa popolassion al censiment dël 2004 a l’era ëd 802 abitant (408 fomne e 394 òm) distribuì an 18 grup ëd popolassion.
🇫🇮
Lenga Kabardian
Pais andoa a l'é parlà
La lenga Kabardian o Kabardian a fa part dle lenghe nòrd-caucasian-e e a l'é parlà specialment an Russia.<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Kabardian a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Castel d'Azzano
right|140px Castel d'Azzano a l'é un comun dël Véneto d' 11.672 abitant, an provincia ëd Veron-a.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Franco Gaetano Bertaso (dal 15/04/2008 -second mandà-).
Arferiment
🇫🇮
Hulk
miniatura Hulk, alter ego ëd ël dotòr Robert Bruce Banner, a l'é un personagi dij fumet american publicà dla Marvel Comics. A l'é stàit creà dël 1962 da lë scritòr Stan Lee e da l'artista Jack Kirby. 🇫🇮
Ōtomo no Tabito
thumb|right|200px|Ōtomo no Tabito Poeta an lenga giaponèisa. Ōtomo no Tabito a l'era nà dël 662 e a l'é mòrt dël 731. Ij sò test poétich a son conossù sota 'l nòm ëd Tankas a l'arsipress.
Lenga besisi
Pais an dova a l'é parlà
La lenga besisi o Besisi a fa part ëd le lenghe Austro-Asiàtiche e a l'é parlà dzortut ant la penìsola dla Malaysia.
Lenga Nde-Gbite
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Nde-Gbite o Nde-Gbite a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Nigeria.<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Nde-Gbite a peul esse:<BR> <BR>
Lenga besisi
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Besisi a peul esse:
Gouézec
Gouézec a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Brëtagna, ant ël dipartiment ëd Finistère. A së stend për na surfassa ëd 30,74 km², con 1.076 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 35 ab/km².
Lenga Nde-Gbite
Classificassion
<BR>
Lenga besisi
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=mhe
Gouézec
🇫🇮
Lenga Nde-Gbite
Còdes ISO
<BR>
Amanita lividopallescens
Ambient
A chërs ant ij bòsch ëd latifeuje, dzortut ëd cherpo; a l'ha pì car la pian-a.
Comestibilità
A ven dàita për comestìbil.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
Lenga Nde-Gbite
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=ned
Azzano
Azzano a l'é 'l nòm ëd sinch comun italian:
Dommiers
Dommiers a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 7,24 km², con 279 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 38 ab/km².
🇫🇮
Geraci Siculo
right|140px Geraci Siculo (Jiraci an sicilian) a l'é un comun dla Sicilia ëd 1.956 abitant, an provincia ëd Palerm.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Bartolo Vienna (dal 17/06/2008).
Arferiment
🇫🇮
Ladispoli
Ladispoli é uma comuna italiana litorânea da região do Lassio, provincia ëd Roma, con sirca 27.234 abitant. A s'ëstend për n'aira ëd 25 kilòmetr quadrà, con na densità ëd popolassion ëd 1089 ab/km quadrà. A confin-a con Cerveteri, Fiumicino.
Tisens
right|140px Tisens (Tesimo për j'italian) a l'é un comun ëd 1.824 abitant dla provincia ëd Bolsan (Region Autònoma Trentin-Sud Tiròl).
Ladispoli
🇫🇮
Tisens
Anliure esterne
🇫🇮
Saint-Apollinaire-de-Rias
44.92083°N, 4.59361°W
Saint-Apollinaire-de-Rias a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dël Ròno-Alp, ant ël dipartiment d'Ardèche. A së stend për na surfassa ëd 8,34 km², con 119 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 14 ab/km².
🇫🇮
Domptin
Domptin a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 4,56 km², con 530 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 116 ab/km².
🇫🇮
Lenga Kayan, Kayan River
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Kayan, Kayan River o Kayan, Kayan River a fa part dle lenghe austronesian-e e a l'é parlà specialment an Indonesia (Kalimantan).<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Kayan, Kayan River a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=xkn
🇫🇮
Lenga Bangandu
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Bangandu o Bangandu a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Cameron.<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Bangandu a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=bgf
Saint-André-Lachamp
Saint-André-Lachamp a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dël Ròno-Alp, ant ël dipartiment d'Ardèche. A së stend për na surfassa ëd 17,09 km², con 122 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 7 ab/km².
Lenga Viti
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Viti o Viti a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Nigeria.<BR> <BR>
Saint-André-Lachamp
🇫🇮
Lenga Viti
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Viti a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=vit
Lenga semelai
Pais an dova a l'é parlà
La lenga semelai o Semelai a fa part ëd le lenghe Austro-Asiàtiche e a l'é parlà dzortut ant la penìsola dla Malaysia.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Semelai a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=sza
Lenga Ubykh
Classificassion
Në schema ëd classificassion ëd l'Ubykh a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=uby
Lenga faroèisa
Pais an dova a l'é parlà
La lenga faroèisa ò faroèis a l'é parlà ant le ìsole Faròe.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël faroèis a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=fao
🇫🇮
Puebla (stat federal)
right|thumb|300px|Posission dlë Stat
Puebla a l'é në stat federal dël Méssich. A l'ha na surfassa ëd 34.251 km² e na popolassion ëd 5.391.000 abitant.
A confin-a a nòrd e a est con lë stat ëd Veracruz, a sud con jë stat ëd Guerrero e Oaxaca, a òvest con jë stat federaj ëd Morelos, Méssich, Tlaxcala e Hidalgo.
La capital a l'é Puebla (1.485.941 abitant) ch'a l'é 'cò la sità pì popolà dlë stat. D'àutre sità con pì che 100.000 abitant a son Tehuacán, Atlixco e Cholula. left|thumb|150px|Ansëgna dlë Stat
Le Puy-Sainte-Réparade
Le Puy-Sainte-Réparade a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Provensa-Alp-Còsta Asura, ant ël dipartiment ëd Bouches-du-Rhône. A së stend për na surfassa ëd 46,29 km², con (Puechens) 5112 abitant, scond ël censiment dël 2006, con na densità ëd 110 ab/km².
🇫🇮
Gondomar, Gondomar
San Bieito ëd Gondomar a l’é na paròchia che a aparten al munissipi (‘‘concello’’ an galissian) ëd Gondomar. Soa popolassion al censiment dël 2004 a l’era ëd 2.675 abitant (1.363 fomne e 1.312 òm), distribuì an 19 grup ëd popolassion.
🇫🇮
Lenga islandèisa
Pais an dova a l'é parlà
La lenga islandèisa ò Islandèis a l'é parlà an Islanda.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dl ' islandèis a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=isl
Lutzenberg
Lutzenberg a l'é na comun-a dla Svìssera, ant ël canton d' Appenzell Estern, con sirca 1.196 abitant. A së stend për na surfassa ëd 2,26 km², con na densità ëd popolassion ëd 529 ab/km². A confin-a con coste comun-e: Eggersriet (SG), Heiden, Rheineck (SG), Rorschacherberg (SG), Sankt Margrethen (SG), Thal (SG), Walzenhausen, Wolfhalden.
La lenga ufissial an costa comun-a a l'é l' Alman. 🇫🇮
Perdaudin passì
Ël vin Perdaudin passì as prodov ant la frassion ëd Sant'Ana, ant la comun-a ëd Montèj an provinsa ëd Coni.
Anté adess a-i é la vigna dël Perdaudin, na vòta a-i era un pra ëd monsù Audino Negro, an piemontèis "pra d'Audin". Da "pra d'Audin" a l'é vnuje "Perdaudin".
Ël vin a l'é madurà an barrique.
🇫🇮
Goulien
Goulien a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Brëtagna, ant ël dipartiment ëd Finistère. A së stend për na surfassa ëd 12,8 km², con 512 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 40 ab/km².
🇫🇮
Tiers
right|140px Tiers (Tires për j'italian) a l'é un comun ëd 948 abitant dla provincia ëd Bolsan (Region Autònoma Trentin-Sud Tiròl).
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Karl Markus Villgrattner (dal 9/05/2005).
Züssow
Züssow a l'é un munissipi dl'Almagna localisà ant ël distret ëd Vorpommern-Greifswald, stat ëd Meclemborgh-Pomerania Ossidental.
Lenga semaq beri
Pais an dova a l'é parlà
La lenga semaq beri o Semaq Beri a fa part ëd le lenghe Austro-Asiàtiche e a l'é parlà dzortut ant la penìsola dla Malaysia.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Semaq Beri a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=szc
Lavello
right|130px Lavello a l'é un comun dla Basilicà dë 13.862 abitant, an provincia ëd Potensa.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Antonio Annale (dal 15/04/2008).
Arferiment
🇫🇮
Rosanna Schiaffino
Atris.
Rosanna Schiaffino a l'era nà a Génoa ai 25 ëd novèmber 1939.
Ant j'agn 1950 a l'avìa vagnà chèich concors ëd blëssa; dël 1965 a l'han daje la targa d'òr al Dàvid ëd Donatel.
Ant j'agn Sessanta a l'era mariasse con ël produtor Alfredo Bini, dont a l'ha avù na masnà, Annabella. Peui dël 1982 a l'ha marià Giorgio Falck, dont a l'ha divorsià apress quatòrdes agn ëd mariage.
Dël 1991 a l'é vnùa malavia e a l'é mòrta a Milan ant l'otóber 2009. 🇫🇮
Lenga Ambele
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Ambele o Ambele a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Cameron.<BR> <BR>
Wawa Airport
Ël Wawa Airport a l’é n'aeropòrt localisà a Wawa, Ontario, Canadà.
Lenga Ambele
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Ambele a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=ael
Fontas Airport
Ël Fontas Airport a l'é n'aeropòrt localisà a Fontas, Alberta, Canadà.
Sò còdes aeropòrt ICAO a l'é CFK3.
Lanuvio
Lanuvio a l'é na comun-a dla region Lassio, provincia ëd Roma, con sirca 9.692 abitant. A s'ëstend për n'aira ëd 43 kilòmetr quadrà, con na densità ëd popolassion ëd 225 ab/km quadrà. A confin-a con Aprilia (LT), Ariccia, Genzano di Roma, Velletri.
🇫🇮
Tiran-a
thumb|center|550px|Panorama
Goulven
Goulven a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Brëtagna, ant ël dipartiment ëd Finistère. A së stend për na surfassa ëd 6,34 km², con 482 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 76 ab/km².
Tiran-a
Tiran-a (Tiranë an albanèis) a l’é la capital dl'Albanìa.
Goulven
🇫🇮
Tiran-a
A l’é ëdcò la prima sità dl'Albanìa për popolassion e a conta anviron 800.000 abitant.
Saint-Barthélemy-Grozon
44.965°N, 4.63167°W
Tiran-a
Geografìa
Tiran-a a resta an sël fium Ishem.
Lenga Gbaya sud-ossidental
Pais andoa a l'é parlà
La lenga Gbaya sud-ossidental o Gbaya sud-ossidental a fa part dle lenghe nìger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Repùblica Sentrafrican-a.<BR> <BR>
Tiran-a
Monument pì important
thumb|200px|right|Monument ëd Skanderbeg
Saint-Barthélemy-Grozon
Saint-Barthélemy-Grozon a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dël Ròno-Alp, ant ël dipartiment d'Ardèche. A së stend për na surfassa ëd 19,4 km², con 469 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 24 ab/km².
Tiran-a
Sità gemelà
Tiran-a a l'é gemelà con:
Saint-Barthélemy-Grozon
🇫🇮
Rognac
Rognac a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Provensa-Alp-Còsta Asura, ant ël dipartiment ëd Bouches-du-Rhône. A së stend për na surfassa ëd 17,46 km², com 11 900 abitant, scond ël censiment dël 2005, con na densità ëd 681 ab/km².
🇫🇮
Lenga Gbaya sud-ossidental
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Gbaya sud-ossidental a peul esse:<BR> <BR>
Dorengt
Dorengt a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 10,5 km², con 142 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 13 ab/km².
Lenga Gbaya sud-ossidental
Classificassion
<BR>
Dorengt
🇫🇮
Lenga Gbaya sud-ossidental
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=mdo
Limacella subfurnacea
Descrission
Capel fin a 8 cm, lubrificà, bes brunastr con arfless òcra o rossastr. Lamele pòch s-ciasse, pansarùe, biancastre. Gamba àuta fin a 8 cm e larga fin a 1,5 cm, bes ciàir, slissa. Anel mal formà e strèit. Odor fòrt ëd farin-a, dle vire un pòch d'amel.
Ambient
A chërs ant ij bòsch ciàir, ant j'andrit erbos, parch, dun-e.
Comestibilità
Sensa anteresse alimentar.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
San Genesio ed Uniti
San Genesio ed Uniti (San Gines an dialèt pavèis) a l'é un comun dla Lombardìa ëd 3.856 abitant, an provincia ëd Pavìa.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Cristiano Migliavacca (dal 17/05/2011, second mandà dal 06/06/2016).
Arferiment
🇫🇮
San Genesio
San Genesio a l'é 'l nòm ëd doi comun italian:
Lenga jamtska
Pais andoa a l'é parlà
La lenga jamtska a l'é parlà dzortut an Svessia, ant ël Jämtland.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dla lenga Jamtska a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=jmk
Lenga Atong
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Atong o Atong a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Cameron.<BR> <BR>
Corylus avellana
thumb|right thumb|right
Lenga Atong
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Atong a peul esse:<BR> <BR>
Corylus avellana
Descrission
A l'é n'erborin ch'a riva fin-a ai 5 o 6 méter d'autëssa.
Lenga Atong
Classificassion
<BR>
Corylus avellana
Descrission
A produv dij fust sutij che, rivanda apopré a 5 centim ëd diàmeter, a sëcco e a son rampiassà da d'àutri novej.
Lenga Atong
Còdes ISO
<BR>
Corylus avellana
Descrission
Soa vegetassion a ancamin-a motobin prest a la prima (fërvé o avril, a sconda dl'autëssa), con na fioridura vistosa dle gate giàune, ch'a son ëd fior masculin-e. Le fior fumele a son pì cite e pòch visìbij e a smijo a 'd gëmme ariondà. Le feuje a son dentinà a la bordura.
Lenga Atong
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=ato
Corylus avellana
Descrission
Le ninsòle, visadì ij frut dël ninsolé, a maduro an ost o stèmber. Coste a son anfassà al càuss da n'anvlup verd ësfrangià.
Distribussion
Ël ninsolé a l'é na pianta motobin ëspantià dël sot-bòsch e dla boscaja. A chërs dai 200 ai 1200 o fin-a ai 1600 méter d'autëssa. A arzist a na fòrta sombrura, ma a viv ëdcò al dëscuvert.
Notissie
Da finì.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
Lenga Modang
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Modang o Modang a fa part ëd le lenghe austronesian-e e a l'é parlà dzortut an Indonesia (Kalimantan).<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Modang a peul esse:<BR> <BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=mxd
🇫🇮
Da 'n tèra an pianta
<BR /> Da 'n tèra an pianta, a l'é na canson popolar grignòira ch'a parla dël ciclo dla vita dël vin.
Test
Da 'n tèra an pianta,<BR /> òhi che bela pianta:<BR /> pianta, pianton, piantin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di pianta!<BR />
Da 'n pianta an rapa,<BR /> òhi che bela rapa:<BR /> rapa, rapon, rapin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di rapa.<BR />
Da 'n rapa an tina,<BR /> òhi che bela tina:<BR /> tina, tinon, tinin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di tina.<BR />
Da 'n tina an bota,<BR /> òhi che bela bota:<BR /> bota, boton, botin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di bota.<BR />
Da 'n bota an boca,<BR /> òhi che bela boca:<BR /> boca, bocon, bochin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di boca.<BR />
Da 'n boca an pansa,<BR /> òhi che bela pansa:<BR /> pansa, panson, pansin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di pansa.<BR />
Da 'n pansa an tèra,<BR /> òi che bela tèra:<BR /> tèra, teron, terin,<BR /> co’ 'l ciribiribin ch’am pianta 'l vin<BR /> òhi che bon vin di tèra.<BR />
Tirol (BZ)
Tirol (Tirolo për j'italian) a l'é un comun ëd 655 abitant dla provincia ëd Bolsan (Region Autònoma Trentin-Sud Tiròl).
Da 'n tèra an pianta
Test
🇫🇮
Tirol (BZ)
Popolassion
Ël 97,69 % dj'abitant ëd Tirol a l'é 'd lenga tedesca, ël 2,13 % a l'é 'd lenga italian-a, ël 0,18 % a l'é 'd lenga ladin-a.
Anliure esterne
🇫🇮
Lenga Suma
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Suma o Suma a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Repùblica centrafrican-a.<BR> <BR>
Portomouro, Val do Dubra
San Cristovo ëd Portomouro a l’é na paròchia che a aparten al munissipi (‘‘concello’’ an galissian) ëd Val do Dubra. Soa popolassion al censiment dël 2004 a l’era ëd 422 abitant (224 fomne e 198 òm) distribuì an 5 grup ëd popolassion.
Lenga Suma
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Suma a peul esse:<BR> <BR>
Portomouro, Val do Dubra
🇫🇮
Lenga Suma
Classificassion
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=sqm
Barnekow
Barnekow a l'é un munissipi dl'Almagna localisà ant ël distret ëd Nordwestmecklenburg, stat ëd Meclemborgh-Pomerania Ossidental.
A aparten a l'aministrassion ëd Dorf Mecklenburg-Bad Kleinen.
Visantoña, Santiso
🇫🇮
Montemurro
right|130px Montemurro a l'é un comun dla Basilicà ëd 1.411 abitant, an provincia ëd Potensa.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Mario Di Sanzo (dal 14/06/2004 -second mandà: 2009-).
Anliure esterne
thumb|right|200px|Ël lagh artificial dël Pertusillo
Arferiment
🇫🇮
Gourlizon
Gourlizon a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa ëd Brëtagna, ant ël dipartiment ëd Finistère. A së stend për na surfassa ëd 9,91 km², con 922 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 93 ab/km².
🇫🇮
Lenga temoq
Pais an dova a l'é parlà
La lenga temoq o Temoq a fa part ëd le lenghe Austro-Asiàtiche e a l'é parlà dzortut ant la penìsola dla Malaysia.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Temoq a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=tmo
Dravegny
Dravegny a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dla Picardìa, ant ël dipartiment ëd l’Aisne. A së stend për na surfassa ëd 15,67 km², con 149 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 9 ab/km².
Saint-Barthélemy-le-Meil
44.88556°N, 4.49889°W
Dravegny
🇫🇮
Saint-Barthélemy-le-Meil
Saint-Barthélemy-le-Meil a l'é na comun-a fransèisa ant la region aministrativa dël Ròno-Alp, ant ël dipartiment d'Ardèche. A së stend për na surfassa ëd 7,35 km², con 222 abitant, scond ël censiment dël 1999, con na densità ëd 30 ab/km².
🇫🇮
Oaxaca
right|thumb|300px|Posission dlë Stat
Oaxaca a l'é në stat federal dël Méssich. A l'ha na surfassa ëd 93.343 km² e na popolassion ëd 3.522.000 abitant.
La capital a l'é Oaxaca de Juárez (265.033 abitant) ch'a l'é 'cò la sità pì popolà dlë stat. N'àutra sità con pì che 100.000 abitant a l'é Juchitán de Zaragoza.
left|thumb|150px|Ansëgna dlë Stat
🇫🇮
Rehetobel
La lenga ufissial an costa comun-a a l'é l' Alman. 🇫🇮
Ford Bay Airport
Ël Ford Bay Airport a l'é n'aeropòrt localisà a Trophy Lodge, Teritòri dël Nòrd-Òvest, Canadà.
Sò còdes aeropòrt ICAO a l'é CBC2.
Licenza
Licenza a l'é na comun-a dla region Lassio, provincia ëd Roma, con sirca 952 abitant. A s'ëstend për n'aira ëd 17 kilòmetr quadrà, con na densità ëd popolassion ëd 56 ab/km quadrà. A confin-a con Mandela, Monteflavio, Percile, Roccagiovine, San Polo dei Cavalieri, Scandriglia (RI).
🇫🇮
North Bay "Jack Garland" Airport
Ël North Bay Airport a l’é n'aeropòrt localisà a North Bay, Ontario, Canadà.
Pluteus aurantiorugosus
Descrission
Capel fin a 5 cm, da ross groson a giàun groson. Gamba àuta fin a 7 cm e larga fin a 0,8 cm, bianca con ël pé giàun. Carn da bianca a giàuna al pé dla gamba.
Ambient
A chërs dzora ai such e ël bòsch ëd latifeuje.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
🇫🇮
Swaziland
thumb|right|160px thumb|right|160px Lë Eswatini (eSwatini an Swati, eSwazini an Zulu, Eswatini an Anglèisa) a l'é un pais dl'Àfrica meridional.
A confin-a con Sudàfrica e Mosambich.
A l'ha na surfassa ëd 17.364 km² e a conta anviron 1 milion d'abitant.
Anté ch'as treuva
300px|center
400px|center
Stòria moderna
Lë Swaziland a l'é stàit un possediment dël Regn Unì dal 1906 al 1968, quand a l'ha otnù l'indipendensa.
Organisassion polìtica
Ël rè a l'é Mswati III (dal 1986).
Ël prim ministr a l'é Cleopas Dlamini (dal 2021).
Evolussion demogràfica
450px|center|Eswatini Population Pyramid 2020
Lenga Gbayi
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Gbayi o Gbayi a fa part dle lenghe niger-kordofanian-e e a l'é parlà specialment an Repùblica centrafrican-a.<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Gbayi a peul esse:<BR> <BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=gyg
Lenga norvegèisa (Nynorsk)
Pais andoa a l'é parlà
La lenga norvegèisa ò Norvegèis ò Nynorsk a l'é parlà an Norvegia.
Classìfica
Në schema ëd classìfica dël Norvegèis a peul esse:
Còdes ISO
Norvegèis:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=nno
🇫🇮
Lenga Segai
Pais an dova a l'é parlà
La lenga Segai o Segai a fa part ëd le lenghe austronesian-e e a l'é parlà dzortut an Indonesia (Kalimantan).<BR> <BR>
Classificassion
Në schema ëd classificassion dël Segai a peul esse:<BR> <BR>
<BR>
Còdes ISO
<BR>
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=sge
Lenga alak
Classìfica
Në schema ëd classìfica dl'Alak a peul esse:
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=alk