cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਲੱਗੋਜਾ
ਲੱਗੋਜਾ ਜਾਂ ਲੰਗੋਜਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Rufous Treepie, ਡੈਂਡਰੋਸਿਟਾ ਵੈਗਾਬੁੰਡਾ ) ਕਾਂ-ਪਰਿਵਾਰ (ਕੋਰਵਿਡੇ) ਦਾ ਇੱਕ ਪੰਛੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦਾ ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਲੰਮੀ ਪੂਛ ਅਤੇ ਇਸਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਸੰਗੀਤਕ ਹਾਕਾਂ ਕਾਰਨ ਇਸਦੀ ਪਛਾਣ ਸੌਖਿਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਮੈਦਾਨਾਂ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਬਗੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਿਸਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੰਛੀ
ਵੈਰੀਨਾਗ
ਵੈਰੀਨਾਗ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਨੰਤਨਾਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਨੋਟੀਫਾਈਡ ਏਰੀਆ ਕਮੇਟੀ ਹੈ।
ਇਮੈਨੂਅਲ ਕਾਂਤ
ਇਮੈਨੁਅਲ ਕਾਂਤ (22 ਅਪਰੈਲ 1724 - 12 ਫ਼ਰਵਰੀ 1804) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਫਿਲਾਸਫਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਫਲਸਫੇ ਦੇ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਉਹਦਾ ਮੱਤ ਸੀ ਕਿ ਮਾਨਵੀ ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਵਰਗ ਜਗਤ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਸਾਡੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਤਰਕ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਸਮਕਾਲੀ ਚਿੰਤਨ ਤੇ ਉਸਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ, ਖਾਸਕਰ ਤੱਤ-ਮੀਮਾਂਸਾ, ਗਿਆਨ ਮੀਮਾਂਸਾ, ਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਰਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਸੁਹਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਵੀ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ।
ਗ੍ਰੇਸ ਡੇਂਗਮੇਈ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ
ਗ੍ਰੇਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ 2013 ਨੂੰ ਏ.ਐਫ.ਸੀ. ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਦੀ ਨਿਯਮਤ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ।
ਜ਼ਾਕਿਰ ਨਾਇਕ
ਜੀਵਨ
ਨਾਇਕ ਦਾ ਜਨਮ 18 ਅਕਤੂਬਰ 1965 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚੋਂ ਲਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਿਸ਼ਨਚੰਦ ਚੇਲਾਰਾਮ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਟੋਪੀਵਾਲਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਨਾਇਰ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਡਲਹੌਜ਼ੀ, ਭਾਰਤ
ਡਲਹੌਜ਼ੀ, ਚੰਬਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ 5 ਪਹਾੜੀਆਂ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 1,970 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ਤੇ ਹੈ।
ਉਦਾਤ
੪: ਉੱਤਮ ਪਦਾਵਲੀ :
ਆਵੇਗ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦ ਉਦੋਂ ਵਧੇਰੇ ਆਕਰਸ਼ਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਵਸਰ ਅਤੇ ਪ੍ਸੰਗ ਵਿੱਚੋਂ ਉਪਜਣ ; ਉਦੋਂ ਨਹੀਂ ਜਦੋਂ ਵਕਤਾ ਨੇ ਵਿਓਂਤ ਨਾਲ ਰਚੇ ਹੋਣ।
17ਵੀਂ ਸਦੀ
17ਵੀਂ ਸਦੀ 1 ਜਨਵਰੀ 1601 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕਿ 31 ਦਸੰਬਰ 1700 ਤੱਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
1800
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਫ਼ੇਨਿਲ ਉਮਰੀਗਰ
ਫ਼ੇਨਿਲ ਉਮਰੀਗਰ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ 'ਬੇਸਟ ਫਰੈਂਡਜ਼ ਫ਼ੋਰਏਵਰ ?' ਦੀ ਲੜੀ ਵਿਚ "ਸੰਜਨਾ" ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਕਾਲਾ ਟੀਕਾ ਵਿਚ ਗੌਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 2019 ਵਿੱਚ ਉਹ 'ਰਾਜਾ ਬੇਟਾ' ਵਿੱਚ "ਪੰਖੁੜੀ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।
ਉਦਾਸੀ ਮੱਤ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ
ਊਸ਼ਾਸੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ
ਕਰੀਅਰ
ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਅੰਜਨ ਦੱਤ ਦੀ ਵਿਓਮਕੇਸ਼ ਬਖਸ਼ੀ ਦੀ ਫਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਦੀ ਹਰ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੱਤਿਆਬਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਰੰਜਨਾ ਅਮੀ ਅਰ ਅਸ਼ਬੋਨਾ, ਬੈੱਡਰੂਮ, ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਰੀਜੈਂਸੀ, ਮੁਖੋਮੁਖੀ, ਅਤੇ ਕੁਸੁਮਿਤਰ ਗੋਲਪੋ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਮੋਈ ਵਿੱਚ ਜੂਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ "ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ" ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਹ ਵੀ ਨੋਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਜੂਨ ਆਂਟੀ' ਅਤੇ ਉਸਦੀ 'ਮਾਸ਼ੀ' 'ਤੇ ਮੀਮਜ਼ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।"
ਐਨੀਮੇਰੀ ਮੋਸੇਰ-ਪ੍ਰੋਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗਾਜ਼ੀ ਭਟੋਲੀ
ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 17 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 124 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 67 ਮਰਦ ਅਤੇ 57 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 851 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਵਧ, 1000 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 75.84% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 78.30% ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 81.03% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 75.00% ਹੈ।
ਦੀਵਾਨ (ਸ਼ਾਇਰੀ)
ਦੀਵਾਨ (, ਦੀਵਾਨ, ديوان, ਦੀਵਾਨ) ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਰਦੂ, ਫ਼ਾਰਸੀ, ਪਸ਼ਤੋ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਉਜਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹਾਂ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਗਾਲਿਬ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਨੂੰ ਦੀਵਾਨ ਏ ਗ਼ਾਲਿਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੀਵਾਨ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸੂਚੀ, ਬਹੀ ਜਾਂ ਰਜਿਸਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਦੀਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿਸਾਬ ਜਾਂ ਬਹੀ-ਖਾਤਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦੀਵਾਨ ਜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਵੀ ਫ਼ਾਰ ਵੈਨਡੈੱਟਾ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਵੀ ਫ਼ਾਰ ਵੈਨਡੈੱਟਾ 2006 ਦੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ-ਜਰਮਨ ਸਿਆਸੀ ਰੋਮਾਂਚ ਵਾਲ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੀਹਦਾ ਹਦਾਇਤਕਾਰ ਜੇਮਜ਼ ਮਿਕਟੇਗ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਵਾਚਾਉਸਕੀਸ ਹੈ। ਇਹ 1982 ਦੇ ਐਲਨ ਮੂਰ ਅਤੇ ਡੇਵਿਡ ਹੂਗੋ ਵੱਲੋਂ ਸਿਰਜੇ ਗਏ ਇਸੇ ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਹੂਗੋ ਵੀਵਿੰਗ ਵੀ ਨਾਮਕ ਰਾਜਹੀਣਵਾਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਡਿੱਗ ਚੁੱਕੀ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਵਿਚਲੀ ਫ਼ਾਸ਼ੀ ਹਕੂਮਤ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਨਕਲਾਬ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨੇਟਲੀ ਪੋਰਟਮਨ ਈਵੀ ਨਾਮਕ ਕੰਮਕਾਰੀ ਤਬਕੇ ਦੀ ਕੁੜੀ ਦਾ ਰੋਲ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵੀ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਲਝ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਟੀਵਨ ਰੀਆ ਇੱਕ ਜਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੀਹਦਾ ਮਕਸਦ ਵੀ ਨੂੰ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰੋਕਣਾ ਹੈ।
ਕਾਵਿਗਤ ਦੋਸ਼
ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੀ ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਏ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਰਤਮੁਨੀ ਅਨੁਸਾਰ
ਆਨੰਦਵਰਧਨ ਅਨੁਸਾਰ
ਪਦਗਤਦੋਸ਼
ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਦ ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਪਦਗਤਦੋਸ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਪਦਗਤਦੋਸ਼ ਦੇ 16 ਭੇਦ ਹਨ।
ਸਮਾਪਤਪੁਨਰਾੱਤ
ਵਿਵਕ੍ਰਸ਼ਿਤ ਅਰਥ ਦਾ ਗਿਆਨ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਾਕ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋ ਜਾਣ 'ਤੇ ਵੀ ਦੁਬਾਰਾ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਕਹਿਣਾ 'ਸਮਾਪਤਪੁਨਰਾੱਤ' ਵਾਕਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਨਭਿਹਿਤਵਾਚਯ
ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਹਿਣਯੋਗ ਪਦ ਦਾ ਕਥਨ ਵਾਕ 'ਚ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ 'ਅਨਭਿਹਿਤਵਾਚਯ' ਵਾਕਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਸਾਧਰਨ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਬੜੇ ਅਦਭੁਤ ਉਚੇਰੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਅਤੇ ਸੁਨਣ ਕਰਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀ ਆ ਰਿਹਾ ਇਹ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੀਰ ਬਾਲਕ ਦੀ ਆਕਿ੍ਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਅਸੀਮਿਤ ਸੁਹਜ ਦੇ ਸਾਰ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਪਦਾਰਥ ਹੈ।
ਅਮਤਪਰਾਰਥ
ਜੇ ਵਾਕ 'ਚ ਦੋ ਅਰਥ ਨਿੱਕਲਦੇ ਹੋਣ ; ਉਸ ਸਥਿਤੀ  'ਚ ਦੂਜੇ ਅਰਥ ਦਾ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤ ਅਰਥ ਤੋਂ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਣਾ  'ਅਮਤਪਰਾਰਥ' ਵਾਕਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਰਥਗਤ ਦੋਸ਼
ਸਨਿਯਮਪਰਿਵਿੱਰਤ;- ਜਿੱਥੇ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨਿਯਮਪੂਰਵਕ ਕਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾ ਹੋਵੇ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸੀਮਾਂ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਹੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।ਉਕਤੀ:"ਜਿਸ ਚਿੰਤਾਮਈ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਬ ਦੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਰਚਨਾ ਨਿਸ਼ਪਰਯੋਜਨ ਜਿਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਚਿਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕਿਸੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਹੇਠਲੀ ਕਰਨਾ ਹੈ ।"
ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਧੁਨੀ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰਖ ਵਿੱਚ ਬੜਾ ਗੰਭੀਰ ਪਰਿਵਰਤਨ ਉਪਸਥਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਾਵਿ ਦੀ ਮੁੱਖ ਕਸੌਟੀ ਰਸ ਦੀ ਉਚਿਤਤਾ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਇੰਨਾ ਲੀਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਕਾਵਿ ਦੇ ਗੁਣਾ ਦਾ ਵਿਵੇਚਨ ਹੋਣ ਲੱਗਾ। ਰਸ ਦੋਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ ਅਸਲੋਂ ਇਸ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਨਿੱਤ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਰਸ ਦੇ ਸੁਆਦ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੋਸ਼ ਰਸ ਦੋਸ਼ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਰਸਗਤ ਦੋਸ਼ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ
ਇੱਥੇ ਵੀਡਾ (ਲੱਜਿਆ), ਕਰੁਣਾ ਆਦਿ ਸੰਚਾਰੀ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਸਵੈ ਸ਼ਬਦ ਵਾਚਿਅਤਾ ਰਸ ਦੋਸ਼ ਹੈ।
* ਇਹ ਨਾਇਕ ਕਾਮਨੀ ਦੇ ਵਿਯੋਗ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਵਿਚ ਪ੍ਰੀਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ। ਇਸ ਦੀ ਮੱਤ ਟਿਕਾਣੇ ਨਹੀਂ ਰਹੀ । ਤੁਰਦਾ ਤੁਰਦਾ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਚੱਕਰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰਾਂ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਦੀ ਬੜੀ ਭੈੜੀ ਹਾਲਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ । ਕੀ ਕਰੀਏ, ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਉਪਾ ਨਹੀਂ ਸੁੱਝਦਾ ।
9. ਅਕਾਂਡੇਛੇਦ ਰਸ ਦਾ:- ਜਦੋਂ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਸ ਦੇ ਪੂਰਨ ਭਾਂਤ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ੳੁਸ ਰਸ ਨੂੰ ਵਿਚਾਲੇ ਛੱਡ ਦੇਣਾ।
ਵਾਮਨ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਕਾਵਿ ਚ ਉਪਮਾ, ਯਮਕ, ਅਨੁਪ੍ਰਾਸ਼ ਆਦਿ ਕੁੱਝ ਅੰਲਕਾਰਾਂ ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਰੂਪ ਦਾ ਵੀ ਵਿਵੇਚਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੰਮਟ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਨੇ ਅਲੰਕਾਰ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈਂ।
ਅਪ੍ਰਸਤੁਤਪ੍ਰਸੰਸਾ ਅਲੰਕਾਰ
ਪਦਗਤ ਦੋਸ਼
ਅਪ੍ਰਯੁਕਤ ਦੋਸ਼: ਜਿਥੇ ਪਦ ਵਿਆਕਰਣ ਆਦਿ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਕੇ ਭਾਵੇਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਵੇ,ਪਰ ਕਵੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਪਦ ਨਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਉਹ ਅਪ੍ਰਯੁਕਤ ਪਦਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
👉"ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਯੋਧੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵੱਢੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀਰਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ।"
ਅਨੁਚਿਤ ਦੋਸ਼: ਜਿੱਥੇ ਉਚ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਪਰ ਗੰਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਪਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਥੇ ਗ੍ਰਾਮਯ ਪਦਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
👉"ਇੱਕ ਪਉਆ ਸਦੀ ਅਸਾਂ
ਟਾਈਗਰੇਨ ਕਜ਼ਾਜ਼ੀਅਨ
ਟਾਈਗਰੇਨ ਕਜ਼ਾਜ਼ੀਅਨ (Տիգրան Կազազյան; ਜਨਮ 9 ਅਪਰੈਲ 1987) ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਂਚ-ਆਰਮੀਨੀਆਈ ਸੰਗੀਤ ਕੰਪੋਜ਼ਰ, ਔਡ ਪਲੇਅਰ, ਅਤੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ।
ਹੁਲਦਰਿਚ ਜ਼ਵਿੰਗਲੀ
1531 ਵਿੱਚ, ਜ਼ੁਇੰਗਲੀ ਦੇ ਗਠਜੋੜ ਨੇ ਕੈਥੋਲਿਕ ਛਾਉਣੀਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅਸਫ਼ਲ ਭੋਜਨ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਕੀਤੀ। ਛਾਉਣੀਆਂ ਨੇ ਉਸੇ ਪਲ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ੂਰਿਚ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਜ਼ੀਵਿੰਗਲੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮਰ ਗਿਆ।
ਪਰਮਾਣੂ ਬਿਜਲੀ ਘਰ
ਇਤਿਹਾਸ
ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਰਿਐਕਟਰ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬਿਜਲੀ 3 ਸਤੰਬਰ 1948 ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਰਿਐਕਟਰ ਦਾ ਨਾਮ ਐਕਸ-10 ਗ੍ਰੇਫਾਈਟ ਰਿਐਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਓਕ ਰਿੱਜ, ਟੈਨੈਸੀ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪਾਵਰ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸੀ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਬਲਬ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਦੂਜੇ ਵੱਡੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪਾਵਰ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਖਣ 20 ਦਸੰਬਰ 1951 ਨੂੰ ਆਰਕੋ, ਇਡਾਹੋ ਵਿਖੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਰਮੂਡਾ ਤਿਕੋਣ
ਵਿਗਿਆਨਕ ਰਹੱਸ
ਸ਼ੈਤਾਨੀ ਜਾਂ ਦੈਵੀ ਤਿਕੋਣ ਦੇ ਰਹੱਸ ਪਿੱਛੇ ਕਾਰਨ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜ਼ਰਾਨੀ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਪਿੱਛੇ ਨਵਾਂ ਦੋਸ਼ੀ ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ (CH4) ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਗੈਸ ਮਹਾਂਸਾਗਰੀ ਤਲ ’ਤੇ ਪਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ’ਚੋਂ ਰਿਸਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਹਲਕੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਘਟਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਘਟਣ ਨਾਲ ਜਹਾਜ਼ ਪਾਣੀ ’ਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ ਦੇ ਬੁਲਬੁਲੇ ਬਹੁਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਸਾਗਰੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਹਾਜ਼ ਜਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦਾ ਡੁੱਬ ਜਾਣਾ ਤੈਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੋਈ ਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਕਰ ਕੇ ਘਣਤਾ ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਲੈਬ ਤਜਰਬੇ ਇਸ ਸਿੱਟੇ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ‘ਨਮੂਨੇ ਦਾ ਜਹਾਜ਼’ ਵੀ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ ਪਾਣੀ ’ਚ ਅਨੰਤਮਾਤਰਾ ’ਚ ਗੈਸੀ ਬੁਲਬੁਲੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ‘ਗਾਰ ਦੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ’ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਉਛਾਲ ਸ਼ਕਤੀ ’ਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬਰਮੂਡਾ ਤਿਕੋਣ ਦੇ ਸੱਚ ਪਿੱਛੇ ਮੀਥੇਨ ਗੈਸ ਦਾ ਗਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਨੰਤ ਮਾਤਰਾ ’ਚ ਰਿਸਾਵ ਵਾਲਾ ਤਰਕ ਵਿਗਿਆਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਸਹੀ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਵੱਧ ਘਣਤਾ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰਵਾਂ ’ਚ ਵਸਤਾਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਡੁੱਬਦੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਮ੍ਰਿਤ ਸਾਗਰ (DEAD SEA) ਦੇ ਤਲ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਕੋਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਏਮਾ ਦਾਤਸੀ
ਇਸ ਪਕਵਾਨ ਵਿੱਚ ਮਿਰਚਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ: ਹਰੀ ਮਿਰਚ, ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਜਾਂ ਸਫ਼ੈਦ ਮਿਰਚ ਆਦਿ ਦੀ (ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਧੋ ਕੇ ਅਤੇ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕਾ ਕੇ) ਵਰਤੋ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ,  ਜੋ ਸੁੱਕੀਆਂ ਜਾਂ ਤਾਜ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।  ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਿਰਚਾਂ ਨੂੰ "ਸ਼ਾ ਏਮਾ" ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ਿਮਲਾ ਮਿਰਚ ਦੀ ਹੀ ਕਿਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਟਾਨੀ ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਾਣਾ
ਕਾਲੀ ਮੱਛਰੀ
ਬਣਤਰ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਖੰਭਾਂ ਦਾ ਜੋੜਾ ਅੱਧਾ ਸਖਤ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦਾ ਅੱਧਾ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਤੇ ਪਤਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੱਪਟੇ ਜਿਹੇ 2 ਤੋਂ 4 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦੇ ਅੰਡਾ ਅਕਾਰ, ਕਾਲੇ ਉੱਤੇ ਚਿੱਟੇ ਧੱਬਿਆਂ ਵਾਲੇ ਕੀੜੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਮੱਛਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੰਬੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੰਭ ਢਿੱਡ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਤੱਕ ਵਧੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਵੀ ਇੱਕ ਬਰੀਕ ਸੂਈ ਵਰਗੀ ਲੰਬੀ ਚੁੰਝ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੁੰਝ ਅੰਦਰੋਂ ਖੋਖਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਰਨ ਵੇਲੇ ਅਤੇ ਉੱਡਣ ਵੇਲੇ ਇਹ ਆਪਣੀ ਚੁੰਝ ਨੂੰ ਧੜ ਦੇ ਥੱਲੜੇ ਪਾਸੇ ਤਿੰਨ ਜੋੜੇ ਲੱਤਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਝਿਰੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚਾਰ ਪੋਰੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਧਾਗੇ ਵਰਗੀਆਂ ਬਰੀਕ ਟੋਹਣੀਆਂ ਵੀ ਲੱਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਾਹਰ ਸ਼ਿਕਾਰੀ
ਇਹ ਇੱਕ ਥਾਂ ’ਤੇ ਟਿਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ ਤੇ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਕਦੇ ਇਧਰ ਤੇ ਕਦੇ ਉਧਰ ਭੱਜਦੇ ਸਨ ਜਾਂ ਫੇਰ ਚੁਸਤੀ ਨਾਲ ਉੱਡ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਾਹਰ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਵਕਤ ਖਰਾਬ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਸ਼ਿਕਾਰ ਭਾਲਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਕਰਦੇ ਅੱਧ-ਖਿੜੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਖੜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੀ ਵੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤੇਲੇ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲੁਕਣ ਵਾਲੇ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਹੁਤੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਾਬੜਾ ਮੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਪੂਰਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਦੂਸਰਾ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਗ ਕੋਈ 30 ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਵੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਕੱਦ ਕਾਠ ਵਾਲੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਘਾਤ ਲਾ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਜੋੜੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਸੂਈ ਵਰਗੀ ਚੁੰਝ ਖੋਭ ਕੇ ਥਾਂ-ਥਾਂ ’ਤੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਘੋਲ ਆਪਣੀ ਪਾਈਪ ਵਰਗੀ ਚੁੰਝ ਨਾਲ ਸੁੜਕ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ‘ਕਾਲੀ ਮੱਛਰੀ’ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਭਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਟੋਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕ ਸੁੰਘ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ ਇਸੇ ਲਈ ਅੱਧ-ਖਿੜੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਕੇ ਬੈਠੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾ ਫੜਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕੀੜੇ ਪੋਲੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ‘ਥਰਿਪ’, ‘ਮਾਇਟਸ’, ਤੇਲਾ, ਚਿੱਟੀ ਮੱਖੀ, ਦੂਜੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਅੰਡੇ ਜਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਸੁੰਡੀਆਂ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਕੀੜੇ ਹਨ, ਪਰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਤਦਾਦ ਘੱਟ ਮਿਲਣ ’ਤੇ, ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਰਸ ਅਤੇ ਪਰਾਗ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਡਾ. ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ
ਲਿਖਣ ਕੰਮ
ਆਪ ਨੇ ਲਗਭਗ 15 ਪੁਸਤਕਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ, 12 ਪੁਸਤਕਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 11 ਪੁਸਤਕਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਬਾਇਰ ਨਾਮ
ਜਰਮਨ ਖਗੋਲਸ਼ਾਸਤਰੀ ਯੋਹਨ ਬਾਇਰ (Johann Bayer) ਨੇ ਸੰਨ ੧੬੦੩ ਵਿੱਚ ਬਾਇਰ ਨਾਮਾਂਕਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਨਾਮਾਂਕਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਲੇਕਿਨ ਉਸ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਮਾਪਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਲਫਾ ਨਾਮਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਰਾ ਉਸ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਵਰਨਰ ਸੋਮਬਾਰਟ
ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ, ਸਮਾਜਵਾਦ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਇੱਕ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਐਕਟੀਵਿਸਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੋਮਬਾਰਟ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੱਬੇ-ਪੱਖੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ - ਬ੍ਰੇਨ ਚੈਂਬਰ ਆਫ ਕਾਮਰਸ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਕੀਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੁਝ ਅਮਲੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ - ਇੱਕ ਹਟਵੀਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬ੍ਰੇਸਲਾਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਸ਼ਿਪ ਮਿਲ ਸਕੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹੈਡਲਬਰਗ ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਬਰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀਆਂ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਸੰਬੰਧਤ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀਟੋ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੋਮਬਾਰਟ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਫਰੀਡਰਿਸ਼ ਏਂਗਲਜ਼ ਨੇ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਕੋ ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸੀ ਜੋ ਦਾਸ ਕੈਪੀਟਲ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ। ਸੋਮਬਾਰਟ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ "ਪੱਕਾ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ" ਕਿਹਾ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ "ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੰਨ ਲੈਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ ਕਿ ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਕਈ ਬਿੰਦੂਆਂ ਤੇ ਗਲਤੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਸੀ।"
ਰੂਸੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਅ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲਕਾਰ
ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨੀਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਸਾਹੀਵਾਲ ਗਾਵਾਂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਨਸਲਾਂ
ਸਲੋ ਫੂਡ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਲੋ ਲਹਿਰ
ਜੀਨ ਰਾਸੀਨ
ਸ਼ੈਲੀ
ਰਾਸੀਨ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸਮਕਾਲੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਉਸਦੇ ਕੁਝ ਨਾਟਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਸਸ (1669) ਅਤੇ ਮਿਤਰੀਡੇਟ (1673) ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਤੱਥਾਂ ਘਾਟ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਲੋਚਨਾ ਉਸਦੇ ਲਿਖੇ ਇੱਕ ਤਰਾਸਦੀ ਨਾਟਕ ਬੇਰੇਨੀਸ (1670) ਲਈ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਉਸ ਵਿੱਚ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ। ਇਸ ਤੇ ਰਾਸੀਨ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਰਾਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕਤਲੋ-ਗ਼ਾਰਤ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ
ਬੀਐੱਸਈ ਲਿਮਿਟੇਡ, ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਬੀਐਸਈ) ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਦਲਾਲ ਸਟਰੀਟ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕਪਾਹ ਵਪਾਰੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਰਾਏਚੰਦ ਦੁਆਰਾ 1875 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਇੱਕ ਜੈਨ ਵਪਾਰੀ, ਇਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਵੀ। ਬੀਐੱਸਈ ਮਾਰਕੀਟ ਪੂੰਜੀਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਸ਼ਰਧਾ ਜਾਧਵ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸ਼ਰਧਾ ਜਾਧਵ (ਉਮਰ 45 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 2 ਦਸੰਬਰ, 2009 ਵਿੱਚ) ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੋਂਕਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਗਮੇਸ਼ਵਰ 'ਚ ਜਨਮੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਕਾਮਰਸ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ। ਸ਼ਰਧਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਜਾਧਵ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਪਵਨ (ਉਮਰ 2 ਦਸੰਬਰ 2009 ਨੂੰ 25 ਸਾਲ) ਅਤੇ ਗੋਵਿੰਦ ਸਾਗਰ (ਉਮਰ 16 ਸਾਲ 2 ਦਸੰਬਰ 2009 ਨੂੰ) ਹਨ। ਉਹ ਪਰੇਲ ਦੀ ਵਸਨੀਕ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਸਹੁਰਾ ਮੁਕੰਦ ਜਾਧਵ, ਸਾਬਕਾ ਸੁਤੰਤਰ ਕਾਰਪੋਰੇਟਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵੀ ਸੀ।
ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਸੂਰੀ
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼
ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬੜੇ ਬੁਲੰਦ ਹੌਂਸਲੇ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਦਾਦਾ ਇਬਰਾਹਿਮ ਖ਼ਾਨ ਨਾਸੌਲ ਵਿੱਚ ਫੌਤ ਹੋ ਜਾਣ ਤੇ ਉਮਰ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਜਮਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਉਹਦੇ ਅੱਬਾ ਦੀ ਜਗੀਰ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਸੌਂਪ ਦੇਵੇ। ਬਹਿਲੋਲ ਲੋਧੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਕੰਦਰ ਲੋਧੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਤਖ਼ਤ ’ਤੇ ਬੈਠਾ। ਜਮਾਲ ਖ਼ਾਨ, ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਉਹਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸਪਾਤਰ ਵੀ ਸੀ। ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਛੇ ਮੁੰਡੇ ਸਨ। ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਖ਼ਾਨ ਇੱਕ ਹੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟੋਂ ਸਨ। ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਚਹੇਤੀ ਦਾਸੀ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਤੇ ਉਹਦੇ ਭਰਾ ਤੋਂ ਖਾਰ ਖਾਂਦੀ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਵੱਡਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਜਗੀਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣੇਗਾ। ਉਹਨੇ ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਭੜਕਾਇਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਪਿਓ-ਪੁੱਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ੱਕ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਰੁੱਸ ਕੇ ਉਹ ਜੋਨਪੁਰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਜਮਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਹਜ਼ੂਰੀ ਵਿੱਚ ਸੇਵਕ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਜੋਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਾਜ਼ੀ ਸਾਹਬੂਦੀਨ ਕੋਲ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਜੀਵਨੀਆਂ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਪਿਤਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਝਗੜੇ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ-ਚਿੰਤਕਾਂ ਨੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਤੇ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਤੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਹਨੂੰ ਦੋ ਪਰਗਨਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ-ਕਾਰ ਸੰਭਾਲ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਹਨੇ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਪੂਰੀ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਅਤੇ ਲਗਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਫ਼ਰਜ਼ਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇਗਾ।
ਪਰਗਨੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਹਨੂੰ ਪੂਰਨ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਭਾਵੇਂ ਫ਼ੌਜੀ ਹੋਣ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਅਹਿਲਕਾਰ ਸਭਨਾਂ ਕੋਲੋਂ ਉਹਨੂੰ ਜਗੀਰਾਂ ਖੋਹਣ ਅਤੇ ਦੇਣ ਬਾਰੇ ਮੁਕੰਮਲ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਉਹਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ-ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲੋਂ ਦੋ ਪਰਗਨੇ ਸਹਸਰਾਮ ਅਤੇ ਖਵਾਸਪੁਰ ਮਿਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਹਨੇ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ। ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮਾਂ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਅਤੇ ਜੁਗਗਰਦੀ ਦਾ ਸੀ। ਉਧਰ ਉਹਦੇ ਭਰਾ ਈਰਖਾਵੱਸ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਉਹਨੇ ਪਰਗਨੇ ਤਿਆਗਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ਪਰਗਨਿਆਂ ਦੀ ਕਮਾਨ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਕੇ ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਰਸਤਿਓਂ ਆਗਰੇ ਵੱਲ ਕੂਚ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਕ ਕੇਂਦਰ ਆਗਰਾ ਸੀ। ਸੁਲਤਾਨ ਸਿਕੰਦਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਆਗਰੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਸੁਲਤਾਨ ਇਬਰਾਹਿਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਅਮੀਰ ਦੌਲਤ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰ ਲਈ। ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਲਿਆਕਤ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਉਹ ਬੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹਦੇ ਅੱਬਾ ਹਸਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਟੋਕੀਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਟੋਕੀਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (東京 大学), ਟੌਦਾਈ ਜਾਂ ਯੂਟੋਕਯੋ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜਪਾਨ ਦੇ ਟੋਕੀਓ, ਬਕਕੋਯੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਖੋਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। 1877 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਾਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ, ਇਹ ਜਪਾਨ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ
ਟੋਦਾਈ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਲਾਅ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ 2009 ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨੀ ਬਾਰ ਐਗਜ਼ੀਮੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸਫਲ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਰ ਤੇ ਹੈ। ਐਡੂਨਗਾਰਲ ਨੇ ਜਪਾਨ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਟੌਦਾ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਫ਼ੈਕਲਟੀ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ 4 ਵੇਂ (ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ 111 ਵੇਂ) ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ।
ਖੋਜ
ਟੋਦਾਈ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਖੋਜ ਲਈ ਵੀ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2011 ਵਿਚ, ਰੀਪੇਕ ਨੇ ਟਾਡਾਈ ਦੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਜਪਾਨ ਦਾ ਬੇਹਤਰੀਨ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਖੋਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਿਹਾ। ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉਪਰਲੇ 100 ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਇਕੋ ਇੱਕ ਜਪਾਨੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਟੋਦਾਈ ਨੇ ਜਾਪਾਨੀ ਆਰਥਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ 9 ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਅਸਾਹੀ ਸ਼ਿਬੂਨ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਜਪਾਨੀ ਮੁਢਲੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਟਾਡਾਈ 2005-2009 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।
ਜ਼ਰਦਾ (ਭੋਜਨ)
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਪੀਲੇ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਕਈ ਰੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਚੌਲ ਦੇ ਦਾਣੇ ਕਈ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਹੋਣ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਖੋਆ, ਮੁਰੱਬਾ ਅਤੇ ਗਿਰੀਦਾਰ ਮੇਵੇ ਸ਼ੁਭ ਅਵਸਰਾਂ 'ਤੇ ਬਣੇ ਜ਼ਾਰਦਾ ਦਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।।ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸ਼ਮਿਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁੱਕੇ ਮੇਵੇਆਂ ਦੀ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਰਤੋਂ ਹੈ।
ਪਿੰਕੀ ਰਾਣੀ/ਕੱਚਾ ਖਾਕਾ
ਆਚਾਰੀਆ ਕੇਸ਼ਵ ਮਿਸ਼੍ਰ
ਮਰੀਚੀ-10
ਅੱਠ ਸ਼ਬਦਾਲੰਕਾਰ।
ਮਰੀਚੀ-19
ਸਮੱਸਿਆ ਪੂੂੂੂਰਤੀ।
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ (ਜਨਮ 7.8.1903) ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਵੱਡਾ ਸੂਝਵਾਨ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਨਾਟਕਕਾਰ,ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ,ਨਾਵਲ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇ।ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਨੇ ਉਰਦੂ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖਿਆਂ।
ਜੀਵਨ
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਦਾ ਜਨਮ 1903 ਵਿੱਚ ਜਿਲਹਮ,ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਫਜ਼ਲ ਉਦਦੀਨ ਸੀ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਫਜ਼ਲ ਬੇਗਮ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਥੈਨਕਾਮਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ 1928 ਵਿੱਚ ਰਚਨਾਵਾ ਦੀ ਸੁਰੂਆਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਸਰਲ ਸੀ।
ਨਾਵਲ
2.ਪ੍ਭਾ(1945)
ਕਹਾਣੀ
1.ਅਦਬੀ ਅਫ਼ਸਾਨੇ(1934)
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ (ਦੇਵਨਾਗਰੀ: संस्कृतम्) ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਦੇਵਵਾਣੀ ਅਤੇ ਸੁਰਭਾਰਤੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਲਿਖਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਹਿੰਦ-ਈਰਾਨੀ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਹਿੰਦ-ਆਰੀਅਨ ਉਪਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਇਹ ਆਦਿਮ-ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰਡਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਯੰਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਈਕ੍ਰੋਵੇਵ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਪਣ ਦਾ ਸਾਧਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾਈ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਨਿਯੰਤਰਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਸਟਮ ਆਈ.ਟੀ.ਯੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਡਾਰ
ਬੁਲਡੋਜ਼ਰ
ਬਲੇਡ
]] [[ਤਸਵੀਰ:Komatsu_bulldozer_pushing_coal_in_Power_plant_Ljubljana_(winter_2017).jpg|thumb|ਕੋਮਾਟਸੂ ਬੁਲਡੌਜ਼ਰ, ਅਰਧ-ਯੂ ਝੁਕੇ ਡੇਜਰ ਨਾਲ 7 ਮੀਲ ਤਕ ਵਧਦਾ ਹੈ
ਗੁਰਦੀਪ ਕੋਹਲੀ
ਗੁਰਦੀਪ ਕੋਹਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੁਰਦੀਪ ਪੁੰਜ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ 'ਬੈਸਟ ਆਫ਼ ਲੱਕ ਨਿੱਕੀ' ਵਿੱਚ ਹੇਮਾਨੀ ਸਿੰਘ, 'ਸੰਜੀਵਨੀ' ਵਿੱਚ ਡਾ. ਜੂਹੀ ਅਤੇ 'ਕਸਮ ਸੇ' ਵਿੱਚ ਬਾਣੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਆਈ. ਸੇਰੇਬਰੀਆਕੋਵ
ਕੈਰੀਅਰ
ਡਾ. ਈਗਰ ਨੂੰ 1959 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰੂਸੀ ਦੂਤ ਘਰ ਦੇ ਕਲਚਰ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਮੁੱਖੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸਨੇ ਮੁੱਖੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਉੱਤੇ 1961 ਤੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ-ਰੂਸੀ ਕੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਪਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕੋਸ਼ ਸੋਵੀਅਤ ਰੂਸ ਵਿੱਚ 1968 ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਈਗਰ ਨੇ 1963 ਵਿੱਚ "ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ"ਨਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ ਜਿਸਨੂੰ ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪੀਐਚ. ਡੀ. ਦੇ ਥੀਸਿਸ ਵਜੋਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ (ਜਿਸਦਾ ਮਕਸੱਦ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰ ਕਰਨਾ ਸੀ)। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੂੰ 1964 ਵਿੱਚ ਪੀਐਚ. ਡੀ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਟਰੇਚਰ: ਏ ਬ੍ਰੀਫ਼ ਆਊਟਲਾਈਨ
·      ਚੰਨ ਅਤੇ ਹ਼ੰਝੂਆਂ ਦੀ ਕਵਿਤਾ
·      ਇਨਿਸਾਨੀਅਤ ਦੇ ਰਾਹ ਉੱਤੇ
“ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀ ਗਈ ਕ੍ਰਿਤ ਹੋਂਣ ਸਦਕਾ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿਚੋਂ ਤੱਥਿਕ ਭੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖਰਤਾ /ਨਿਖੇੜੇ/ਅਦੁੱਤੀਅਤਾ ਪਛਾਨਣ ਦੀ ਅਲਪ ਸੋਝੀ ਦੀ ਸੀਮਾ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇਂਦੀ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਮਹਾਂਦਿਸ਼ ਨੂੰ ਇਕ,ਇਕਾਗਰਤਾ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਧਾਰਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਥਾਣੀ ਪਛਾਨਣ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ।‘’15
·      ਮੱਧਕਾਲੀ ਵਰਣਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਈ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਇੱਕ ਕਥਾ –ਰੂੜੀਆ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਧੀ ਦੁਆਰਾ ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵਧੇਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਉਪਰੋਕਤ ਚਰਚਾ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸੇਰੇਬਰੀਆਕੋਵ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਦੀ ਲਗਭਗ ਅਣਹੋਂਦ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਰਚਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਧਾਰੀਵਾਲ, ਪਿੰਡ
ਧਾਰੀਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪੱਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਅਜਾਇਬ ਘਰ
ਭਾਰਤੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ (ਬੰਗਾਲੀ: ভারতীয় জাদুঘর) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਵਸਤਾਂ, ਸ਼ਸਤਰ ਅਤੇ ​​ਗਹਿਣੇ, ਪਥਰਾਟ, ਪਿੰਜਰ, ਮੰਮੀਆਂ, ਅਤੇ ਮੁਗਲ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਦੁਰਲਭ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ 1814 ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਐਟਿਕ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਬੰਗਾਲ ਦੁਆਰਾ ਕੋਲਕਾਤਾ (ਕਲਕੱਤਾ), ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਚਮਕ
ਚਮਕ, (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Brightness) ਚਮਕੀਲਾਪਨ ਜਾਂ ਰੋਸ਼ਨਪਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬੋਧ ਦਾ ਇੱਕ ਪਹਲੁ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਿਸੇ ਸਰੋਤ ਵਲੋਂ ਉਭਰਦਾ ਹੋਇਆ ਜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕ ਉਹ ਬੋਧ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੇਖੀ ਗਈ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪ੍ਰਬਲਤਾ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚਮਕ ਕੋਈ ਕੜੇ ਤਰੀਕੇ ਵਲੋਂ ਮਾਪ ਸਕਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਬੋਧ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚਮਕ ਦੇ ਮਾਪ ਲਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪ੍ਰਬਲਤਾ ਵਰਗੀਅਵਧਾਰਣਾਵਾਂਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਚੀਜ ਕਿੰਨੀ ਚਮਕੀਲੀ ਹੈ ਉਹ ਬਾਕੀ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਉੱਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖਗੋਲਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਤਾਰਾਂ ਦੀ ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਰਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਨੂੰ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਮਾਪ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਰਤ ਕਥਾ
ਚੌਥ ਦਾ ਅਰਥ
ਚੌਥ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਅਤੇ ਚਾਨਣੇ-ਪੱਖ ਦੇ ਚੌਥੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦਾ ਭਰਿਆ ਕਰੁਆ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਕਰੁਏ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਕਰਵਾ ਚੌਥ ਪਿਆ ਹੈ।4
ਓਡ ਕਬੀਲਾ
ਭੇਚਰ
ਤਿਓ ਸਤਗੁਰੂ ਵਸਤੁ ਲਗਾਈਐ।
ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦਾ ਆਰੰਭ ਮੁੱਢਲੇ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤਕ ਖੋਜ ਦੇ ਮਿਲੇ ਜੁਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਹੋਇਆ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਉੱਪਰ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਬਸਤੀਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵੀ ਕਈ ਗੁੱਝੇ ਮਨੋਰਥ ਸਨ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਕਾਲਜਾਂ, ਵਿੱਚ ਹੋਰਨਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਅਧਿਆਪਨ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਖ਼ਾਲਸਾ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਪੜਾਉਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਇਸ ਤੱਥ ਦਾ ਸਬੂਤ ਸਾਨੂੰ 1876 ਈ. ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਪੰਡਿਤ ਸ਼ਿਵ ਨਾਥ ਜੋਗੀ ਦੀ ਪੁਸਤਕ "ਛੰਦ ਰਤਨਾਵਲੀ" ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਸੂਚਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਲੋੜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੋਇਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਨਮੂਨਾ ਸਾਮੰਤ 1940 ਮੁਤਾਬਿਕ 1883 ਈ. ਵਿੱਚ ਹਿਰਦੇ ਰਾਮ ਭੱਲਾ ਦੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨਾਟਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨਾਥ ਜੋਗੀ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਖੋਜ ਦੇ ਆਰੰਭਲੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹਨੂਮਾਨ ਨਾਟਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੋਜ ਰਚਨਾ ਹਾਫ਼ਜ਼ਾਬਾਦ ਵਾਲੀ ਜਨਮ ਸਾਖੀ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰੋ. ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਨੇ 1885 ਈ. ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹੋ ਜਨਮ-ਸਾਖੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਂ ਥੱਲੇ 1882 ਈ. ਵਿੱਚ ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਵੱਧ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ ਦੀ ਚਸ਼ਮਾ-ਏ-ਹਯਾਤ ਨੂੰ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੀਰੇ ਅਤੇ 1961 ਈ: ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਦਾ ਤਜ਼ਕਰਾ ਨਾਂ ਹੇਠ ਛਾਪਿਆ।
ਮਲਿੰਚੀ
ਮਲਿੰਚੀ ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ, ਸਰਬੀਆ ਅਤੇ ਸਲੋਵੇਨੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਪਤਲਾ ਸੁੱਕਾ ਬ੍ਰੈਡ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਧਾਰਨ ਨਮਕੀਨ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਉਬਾਲ ਕੇ ਜਾਂ ਪੁਦੀਨੇ ਦੇ ਸੂਪ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਲਿੰਚੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਆਟਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਟਾ, ਨਮਕ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਗੁੰਨਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਜਾਂ ਮੱਖਣ ਨਾਲ ਵੀ ਗੁੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਸਦੀਆਂ ਪਤਲੀਆਂ ਚਪਾਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਸੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 5ਸੈ.ਮੀ. ਅਕਾਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ
ਦ ਸੈਟੇਨਿਕ ਵਰਸੇਜ ਅਤੇ ਫ਼ਤਵਾ
ਸਤੰਬਰ 1988 ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਨਿਕ ਵਰਸੇਜ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸਲਾਮੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੱਤਕਾਲ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ ਪਿਆਮਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚਿਤਰਣ। ਸਿਰਲੇਖ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਿਤ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਿਕਰ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਤਿੰਨ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੈਵੀ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਜੋਂ ਮੱਕੇ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮੋਹੰਮਦ (ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਮਹਾਉਂਦ) ਨੇ ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸਤਰਾਂ (ਸੁਰ) ਜੋੜੀਆਂ। ਅਫਵਾਹ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੁਹੰਮਦ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਕਤੀਆਂ ਦਾ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਸ਼ੈਤਾਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੱਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਲਈ ਉਕਸਾਇਆ (ਇਸ ਲਈ ਸ਼ੈਤਾਨੀ ਸਤਰਾਂ)। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਰਣਨਕਰਤਾ, ਪਾਠਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਵਾਦਿਤ ਸਤਰਾਂ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਆਰਕਏਂਜਲ ਗਿਬਰੀਲ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੀਆਂ ਸਨ। ਵੱਡੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਬੰਧ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 14 ਫਰਵਰੀ, 1989 ਨੂੰ ਰੁਸ਼ਦੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨੇ ਦੇ ਫ਼ਤਵੇ ਦੀ ਰੇਡੀਓ ਤੇਹਰਾਨ ਉੱਤੇ ਤਤਕਾਲੀਨ ਈਰਾਨ ਦੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਨੇਤਾ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਰੂਹੋੱਲਾਹ ਖੋਮੈਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਹੁਰਮਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ (ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਚੌਥਾ ਅਧਿਆਏ ਇੱਕ ਇਮਾਮ ਦੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਚਿਤਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜਲਾਵਤਨੀ ਭੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜਨਤਾ ਨੂੰ, ਉਸ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਸਬੰਧ ਰੱਖੇ, ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਲਈ ਪਰਤਦਾ ਹੈ। ਰੁਸ਼ਦੀ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਇਨਾਮ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਗਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਉਹ ਪੁਲਿਸ - ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। 7 ਮਾਰਚ, 1989 ਨੂੰ ਯੂਨਾਇਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਨੇ ਰੁਸ਼ਦੀ ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਬਿਨਾ ਤੇ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜ ਲਏ। ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਤੇ ਫਤਵੇ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਭੜਕਾਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਤਹਿਤ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਅੱਗਨੀ ਗੋਲੇ ਬਰਸਾਏ ਗਏ। ਪੱਛਮ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਨੇ ਜਨਤਕ ਰੈਲੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਜਲਾਇਆ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਜਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਹੋਏ, ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਮਾਰੇ ਵੀ ਗਏ। ਤੀਜੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਲੋਕ ਦੰਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ
ਮਾਇਆ ਐਂਜਲੋ
ਮਾਇਆ ਐਂਜਲੋ ( ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਮਾਰਗਰੇਟ ਐਨ ਜਾਨਸਨ ; 4 ਅਪਰੈਲ 1928 - 28 ਮਈ 2014) ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਅਮਰੀਕਨ ਲੇਖਕ, ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਰਾਈਟਸ ਐਕਟਿਵਿਸਟ ਸੀ। ਉਹ ਮਾਰਟਿਨ ਲੂਥਰ ਕਿੰਗ ਅਤੇ ਮੈਲਕਮ ਏਕਸ ਦੀ ਦੋਸਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੱਤ ਸਵੈਜੀਵਨੀਆਂ, ਪੰਜ ਨਿਬੰਧ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਏ ਹਨ। ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸਹਿਤਕ ਜਗਤ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਸਤਾਖਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ 1969 ਵਿੱਚ ਆਈ ਉਸ ਦੀ ਯਾਦਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਆਈ ਨੋ ਵਾਈ ਦ ਕੇਜਡ ਬਰਡ ਸਿੰਗਸ ਨਾਲ ਬਣੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਥਿਏਟਰ, ਫਿਲਮਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਲੇਖਣੀ ਅਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਰੀਹੋ ਮੀਆਕੀ
ਜੀਵਨੀ
ਉਸ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ 'ਤੇ ਕੋਟਾਨੀ ਦਾ ਕੱਦ 149 ਸੈ.ਮੀ.ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ 147 ਸੈ.ਮੀ. ਹੈ। ਉਸਦਾ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਣਾ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਅ, ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ 'ਤੇ ਅਕਸਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਗੁਲਾਬ ਕੌਰ
ਗੁਲਾਬ ਕੌਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦੀ ਗ਼ਦਰ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮਣ ਸੀ।
ਕਾਵਿ ਦੀ ਪ੍ਰੀਭਾਸ਼ਾ
ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਦੰਡੀ – “ਮਨ ਭਾਉਂਦੇ ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਸ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਦਾਵਲੀ ਹੀ ਕਾਵਿ ਸਰੀਰ ਹੈ।”
ਜਗਨਨਾਥ – “ਰਮਣੀਯਾਰਥ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਕਹ ਸ਼ਬਦਹ ਕਾਵਯੰ” ਇਸਦਾ ਭਾਵ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਮਣੀਕ, ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਕ (ਲਖਾਇਕ) ਸ਼ਬਦ ਹੀ ਕਾਵਿ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ – “ਵਾਕਯੰ ਰਸਾਤਮਕੰ ਕਾਵਯੰ ”। ਸਪਸ਼ਟ ਅਰਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਸਮਈ ਵਾਕ ਹੀ ਕਾਵਿ ਹੈ। ਇਥੇ ਰਸਾਤਮਕ ਜਾਂ ਰਸਮਈ ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਾਵਿ-ਫਿਲਾਸਫੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਨਿਚੋੜ ਭਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨਾ ਦੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰੀਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਾਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪੁੱਜਦੇ ਹਾਂ ਕਿ “ਕਾਵਿ ਸ਼ਬਦ ਤੇ ਅਰਥ ਦਾ ਉਹ ਸਾਹਿਤ-ਭਾਵ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੈ, ਗੁਣਾ ਅਲੰਕਾਰਾਂ ਸਹਿਤ ਹੈ, ਸੁਝਾਊ ਵਿਅੰਗਮਈ, ਰਮਜ ਦਰਸੌਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਹਜ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਅਤੇ ਅਲੰਕਾਰ ਆਨੰਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।”
ਅਸਿੰਪਟੋਟਿਕ ਅਜ਼ਾਦੀ
ਅਸਿੰਪਟੋਟਿਕ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਪੁਨਰਖੋਜ ਹੋਈ ਅਤੇ ਫ੍ਰੈਂਕ ਵਿਲਕਜ਼ੈਕ ਅਤੇ ਡੇਵਿਡ ਗ੍ਰੌਸ ਦੁਆਰਾ 1973 ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਡੇਵਿਡ ਪੋਲੀਟਜ਼ਰ ਦੁਆਰਾ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਏ ਗਏ। ਤਿੰਨਾ ਨੇ ਰਲ ਕੇ 2004 ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਨਿਰੁਕਤ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ
ਵਿਉਂਤ
thumbnail|350px ਨਿਰੁਕਤ ਦੀ ਪੋਥੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਨਿਰੁਕਤ ਹੈ, ਭਾਵ ਲਫ਼ਜ਼ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਅਰਥ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਫੇਰ ਮੂਲ ਦੀ ਤੁਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਫਜ਼ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।ਅੁਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਭਾਵ ਹੈ ਜੋ ਅਰਥਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਅੱਗੇ ਮਤਲਬ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿਆਖਿਆ ਹੈ। ਆਖਰ ਵਿੱਚ ਵਿਉਤਪਤੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਉਹ ਲਫ਼ਜ਼ ਉਗਮਿਆ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਤਰਤੀਬ ਵਰਣਮਾਲਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਤ੍ਰਾ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖ ਕੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
http://sikhbookclub.com/books/dictionary/1656/363
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਸਾਹਿਤ
ਰਤਨਾ ਡੇ
ਉਹ ਗੋਪਾਲ ਦਾਸ ਨਾਗ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਧਾਰਥ ਸ਼ੰਕਰ ਰੇਅ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਤ ਮੰਤਰੀ ਸੀ। 2001 ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਪੁਰ ( ਸੇਰਾਮਪੁਰ ) ਤੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ।
ਵਲਾਦੀਸਲਾਵ ਰੇਮੌਂਤ
ਉਪਨਾਮ
ਰੇਮੌਂਤ ਦੇ ਬਪਤਿਸਮੇ ਦਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਉਸ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਂ Stanisław Władysław Rejment ਲਿਖਿਆ ਹੈ। "Rejment" ਤੋਂ "Reymont" ਵਿੱਚ ਉਪਨਾਮ ਦਾ ਬਦਲਣਾ ਲੇਖਕ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਨੇ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਰੂਸੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਸੀ, ਗੈਲੀਸੀਆ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਜਦ ਕਿ ਜ਼ਾਰ ਦੀ ਸੈਂਸਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੰਭਾਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਬਚਾਓ ਲਈ ਰੇਮੌਂਤ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਇਹ ਬਦਲ ਲਿਆ ਸੀ।
ਚਿਤਰਕੂਟ
ਜਾਨਕੀ ਕੁੰਡ
ਰਾਮਘਾਟ ਤੋਂ 2 ਕਿਮੀ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਮੰਦਾਕਿਨੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਜਾਨਕੀ ਕੁੰਡ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਜਨਕ ਪੁਤਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਜਾਨਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਨਕੀ ਇੱਥੇ ਇਸਨਾਨ ਕਰਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਜਾਨਕੀ ਕੁੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਰਾਮ ਜਾਨਕੀ ਰਘੁਵੀਰ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਸੰਕਟ ਮੋਚਨ ਮੰਦਿਰ ਹੈ।
ਭਰਤਕੂਪ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਹਿਰ
ਰਾਜਸਥਾਨ
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ
ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਸਾਰਾ ਭਾਗ ਗੁਰਜਰਤਰਾ (ਗੁਰਜਰਾਂ ਵਲੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੇਸ਼) ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਗੁੱਜਰ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਾਂ ਨੇ ੩੦੦ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰੀ-ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਅਰਬ। ਅਰਬਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਚਾਇਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਰਾਜਪੂਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਬਹਾਦਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰਾਜ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਗਾਂ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਕਬਜ਼ਾ ਜਮਾ ਲਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਾਗਾਂ ਦਾ ਨਾਮਕਰਣ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਖ਼ਾਨਦਾਨ, ਖੇਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਰਾਜ ਸਨ- ਉਦੈਪੁਰ, ਡੂੰਗਰਪੁਰ,ਬਾਂਸਵਾੜਾ, ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ, ਜੋਧਪੁਰ, ਬੀਕਾਨੇਰ, ਕਿਸ਼ਨਗੜ, ਜਾਲੋਰ, ਸਿਰੋਹੀ, ਕੋਟਾ, ਬੂੰਦੀ, ਜੈਪੁਰ, ਅਲਵਰ, ਭਰਤਪੁਰ, ਕਰੌਲੀ, ਝਾਲਾਵਾੜ, ਅਤੇ ਟੋਂਕ. ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜਪੁਤਾਨਾ ਨਾਮ ਵਜੋ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਰਾਜਪੂਤ ਰਾਜਾ ਮਹਾਂਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਆਪਣੀ ਅਸਧਾਰਣ ਰਾਜਭਗਤੀ ਅਤੇ ਸੂਰਮਗਤੀ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁੱਝ ਧਰਤੀ-ਭੱਜਿਆ ਨੂੰ ਮਕਾਮੀ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੇ ਪਰਿਚਾਯਕ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਪੁਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉੱਤੋਂ ਸੱਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਤਤਕਾਲੀਨ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਥੇ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਮ ਬੋਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਰੱਖੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ੜੂੰੜਾਡੀ-ਬੋਲੀ ਦੇ ਇਲਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ੜੂੰੜਾੜ (ਜੈਪੁਰ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੇਵਾਤੀ ਬੋਲੀ ਵਾਲੇ ਨਿਕਟਵਰਤੀ ਧਰਤੀ-ਭਾਗ ਅਲਵਰ ਨੂੰ ਮੇਵਾਤ, ਉਦੈਪੁਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਬੋਲੀ ਮੇਵਾੜੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਦੈਪੁਰ ਨੂੰ ਮੇਵਾੜ, ਬਰਜ ਭਾਸ਼ਾ-ਬਹੁਲਤਾ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰਜ, ਮਾਰਵਾੜੀ ਬੋਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੀਕਾਨੇਰ-ਜੋਧਪੁਰ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਮਾਰਵਾੜ ਅਤੇ ਵਾਗੜੀ ਬੋਲੀ ਉੱਤੇ ਹੀ ਡੂੰਗਰਪੁਰ-ਬਾਂਸਵਾੜਾ ਅਦਿ ਨੂੰ ਵਾਗੜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਡੂੰਗਰਪੁਰ ਅਤੇ ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ੫੬ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਛਪਨ ਨਾਮ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਮਾਹੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਧਰਤੀ-ਭਾਗ ਨੂੰ ਕੋਇਲ ਅਤੇ ਅਜਮੇਰ ਦੇ ਕੋਲ ਵਾਲੇ ਕੁੱਝ ਪਠਾਰੀ ਭਾਗ ਨੂੰ ਉਪਰਮਾਲ ਦਾ ਨਾਂਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਚੂਹੜ ਸਿੰਘ ਲੀਲ੍ਹ
ਮੌਤ
ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਬਾਬਾ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਭਕਨਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੇਲ੍ਹ ਅੰਦਰ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਕਾਰਨ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਿੰਜਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਘਰ ਆ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕਾਫੀ ਭੱਜ-ਨੱਠ ਕੀਤੀ ਗਈ ਪਰ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ 9 ਸਤੰਬਰ 1933 ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਇਹ ਯੋਧਾ ਅਧੂਰਾ ਸੁਪਨਾ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਅਲਵਿਦਾ ਆਖ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗ਼ਦਰ ਪਾਰਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ
ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨ
ਛੋਟੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦੇ ਸਾਕਾ
ਪਿਛੋਕੜ
ਗੁਰਮਤਿ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਨੰਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਾ ਮਿਟਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਰਗ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸੂਰਮਗਤੀ ਦਾ ਕਾਰਜ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਸਿੱਖੀ ਮਾਰਗ ਤੇ ਚੱਲਣ ਲਈ ਸਿਰ ਭੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਰੱਖੀ ਸੀ। ਇਸੇ ਲੀਹ ਤੇ ਤੁਰਦਿਆਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 1699 ਵਿੱਚ ਖਾਲਸੇ ਦੀ ਸਾਜਨਾ ਕੀਤੀ। ਖਾਲਸਾ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ਕ, ਸੰਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਮਨੁੱਖ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਚਿਆਰ, ਗੁਰਮੁਖ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਖਾਲਸਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਤਨ, ਮਨ, ਧਨ ਸੌਂਪ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਬਰ ਜ਼ੁਲਮ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਜੂਝ ਮਰਨ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ- ਜਉ ਤਉ ਪ੍ਰੇਮ ਖੇਲਣ ਕਾ ਚਾਉ ਸਿਰੁ ਧਰਿ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਉ॥ ਇਤੁ ਮਾਰਗਿ ਪੈਰੁ ਧਰੀਜੈ ਸਿਰ ਦੀਜੈ ਕਾਣਿ ਨ ਕੀਜੈ॥ (ਪੰਨਾ 1412) ਅਰੁ ਸਿੱਖ ਹੋਂ ਆਪਨੇ ਹੀ ਮਨ ਕਉ ਇਹ ਲਾਲਚ ਹਉ ਗੁਨ ਤਉ ਉਚਰੋਂ॥ ਜਬ ਆਵ ਕੀ ਅਉਧ ਨਿਧਾਨ ਬਨੈ ਅਤਿ ਹੀ ਰਨ ਮੈ ਤਬ ਜੂਝ ਮਰੋਂ॥ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਕਿਲਾ ਖਾਲੀ ਕਰਕੇ ਜਾਣ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕਸਮਾਂ ਤੋੜ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 21 ਦਸੰਬਰ 1705 ਨੂੰ ਸਰਸਾ ਨਦੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ ਗਹਿਗੱਚ ਲੜਾਈ ਹੋਈ ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦੇ ਤੇ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰ ਕੌਰ ਜੀ ਵਹੀਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ।
1215
1215 21 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1250 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਤੇ ਸਭਿਅਆਚਾਰ
ਜਾਣ-ਪਛਾਣ
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਾਜਕ ਢਾਚੇ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਅਮਲਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੱਛਣ ਪਰਸਪਰ ਸਾਂਝੇ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਖੇਤਰਾ ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਰੰਤੂ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਅਧੀਨ ਨਵੀਨ ਰੁਚੀਆ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਪੱਖ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉਥੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਤਿਆਗਣ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਹਰ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਅਧਾਰ ਤਰਕ ਉਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ। ਅਰਥਾਤ ਉਸਦਾ ਸੰਬੰਧ ਨਵੀਨ ਚਿੰਤਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਦੀ ਰੁਚੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਮੁਢੋਂ-ਸੁਢੋਂ ਤਿਆਗਣ ਉੱਤੇ ਬਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਸਗੋ ਉਸਦਾ ਪੁਨਰ-ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਉਸ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨਕ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਪਣਾਉਣ ਉੱਤੇ ਬਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਕੇ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਸਮਾਜ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਪੰਰਪਰਾ ਵਿੱਚਕਾਰ ਕੋਈ ਘੱਪਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਮੁੱਚੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਿੰਤਨ ਅਤੇ ਮੁੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਤਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ,ਧਰਮ,ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ,ਪਹਿਰਾਵੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਢੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਤੀਹ-ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਪਹਿਲੋਂ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਭੋਗ ਕੇ ਮਰ ਜਾਣਾ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਨੀਤੀ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ,ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ,ਹੁਣ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕ ਆ ਵਸੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ,ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ, ਸਿਥੀਅਨ,ਬੰਗਾਲੀ,ਮਦਰਾਸੀ,ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਆਦਿ ਹਰ ਰਾਜ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਮਿਲਣਗੇ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਸਭਿਆਚਾਰੀਕਰਨ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਫੈਲ ਗਿਆ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਦਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਂ ਭਾਰਤੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪਿਛੜੇਵੇਂ ਦੇ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਪਦਾਰਥਕ ਪੱਖ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਚੁਕਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਬੋਧਾਤਮਕ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਮਾਨਕ ਪੱਖ ਬਹੁਤ ਹੀ ਧੀਮੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਬਦਲ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ- ਆਗਬਰਨ ਆਫ ਸੋਸ਼ਿਆਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਸੋਂ ਦੇ ਵੱਧਣ-ਘੱਟਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਪਛੜੇਵੇਂ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਢੰਗਾਂ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ-"ਟਕਨਾਲੋਜੀ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪਛੜੇਵੇਂ ਵਰਗਾ ਅਸੰਤੁਲਨ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।"
ਇਰਫ਼ਾਨ ਹਬੀਬ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਸਤਿਕ
ਉਸਤਾਦ ਬੜੇ ਗ਼ੁਲਾਮ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕ
ਓਡੇਸੀ
ਓਡੇਸੀ ਅਠਵੀਂ ਸਦੀ ਈ. ਪੂ. ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਯੂਨਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚਲੇ ਸਾਗਰ ਤਟ ਆਯੋਨਿਆ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਜੋ ਹੁਣ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਓਡੇਸੀਅਸ ਜਾਂ ਯੂਲੀਸਸ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਪੌਰਾਣਿਕ ਨਾਇਕ ਦੇ ਟਰਾਏ ਯੁੱਧ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮਾਤਭੂਮੀ ਵਾਪਸ ਪਰਤਦੇ ਸਮੇਂ ਕੀਤੇ ਸਾਹਸਪੂਰਣ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਲੰਕਾ ਫਤਹਿ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਉਸੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਓਡੇਸੀ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨ ਵੀਰ ਯੂਲੀਸਿਸ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਆਨੰਦਮਈ ਹੈ। ਟਰਾਏ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸਪਾਰਟਾ ਦੀ ਰਾਣੀ ਹੈਲਨ ਦਾ ਅਪਹਰਣ ਕਰ ਟਰਾਏ ਨਗਰ ਲੈ ਗਿਆ। ਇਸ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਬਹਾਦਰਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਟਰਾਏ ਪਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਨਾ ਨਗਰ ਦਾ ਫਾਟਕ ਟੁੱਟਿਆ ਅਤੇ ਨਾ ਫਸੀਲ ਹੀ ਲੰਘੀ ਜਾ ਸਕੀ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਇੱਕ ਚਾਲ ਚੱਲੀ। ਇੱਕ ਲੱਕੜੀ ਦਾ ਖੋਖਲਾ ਘੋੜਾ ਪਹੀਆਂ ਵਾਲੇ ਪਟੜੇ ਉੱਪਰ ਜੜਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਗਏ। ਟਰਾਏ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਯੂਨਾਨੀ ਆਪਣੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਛੱਡਕੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋਕੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਖਿੱਚਕੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆਏ ਤਾਂ ਮੁੱਖ-ਦਵਾਰ ਦੇ ਮਹਿਰਾਬ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਕੱਟਣਾ ਪਿਆ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਟਰਾਏ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਖੋਖਲੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਘੋੜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਕੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਟਰਾਏ ਦਾ ਫਾਟਕ ਖੋਲ ਦਿੱਤਾ। ਗਰੀਕ ਫੌਜ, ਜੋ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਗਈ ਸੀ ਸਗੋਂ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਲੁੱਕ ਗਈ ਸੀ, ਟਰਾਏ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ‘ਦ ਟਰਾਜਨ ਹਾਰਸ’ ਦਾ ਮੁਹਾਵਰਾ ਬਣਿਆ। ‘ਓਡੇਸੀ’ ਸਿਆਣੇ ਯੂਨਾਨੀ ਕਪ‍ਤਾਨ ਓਡੇਸੀਅਸ ਦੀ ਸਾਹਸਿਕ ਵਾਪਸੀ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਕਥਾ ਹੈ। ਟਰਾਏ ਤੋਂ ਪਰਤਦੇ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਹਾਜ ਤੂਫਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਏਧਰ ਉੱਧਰ ਭਟਕਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਪਰਤਿਆ।
ਸ਼ਾਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼
thumb|230x230px|ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸਾਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀ ਸਥਿਤੀ (ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ) thumb|234x234px| ਸਾਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਹੱਡੀਆਂ ਉੱਤੇ ਖਰੋਚੀ ਹੋਈ ਚੀਨੀ ਲਿਪੀ ਸ਼ਾਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ (ਚੀਨੀ: 商朝, ਸ਼ਾਂਗ ਚਾਓ ; ਪਿਨਾਇਨ ਅੰਗਰੇਜੀਕਰਣ: Shang dynasty) ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ੧੬੦੦ ਈਸਾਪੂਰਵ ਤੋਂ ੧੦੪੬ ਈਸਾਪੂਰਵ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਹਵਾਂਗਹੋ (ਪੀਲੀ ਨਦੀ) ਦੀ ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਚੀਨੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸ਼ਿਆ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਕਾਲ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਬਾਅਦ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਝੋਊ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਚੀਨ ਦੇ ਹੇਨਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਉੱਤਰੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਯਿਨਸ਼ੁ ਪੁਰਾਤਤਵ ਥਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਗ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗਿਆਰਾਂ ਸ਼ਾਹੀ ਮਕਬਰੇ ਮਿਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਂ - ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੇ ਖੰਡਹਰ ਵੀ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਹਥਿਆਰ,ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇਣ ਦੇ ਥਾਂ ਵੀ ਵੇਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਾਂਸੇ, ਹਰਿਤਾਸ਼ਮ (ਜੇਡ), ਪੱਥਰ, ਹੱਡੀ ਅਤੇ ਚੀਕਣੀ ਮਿੱਟੀ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਰੀਕ ਕਾਰੀਗਿਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਕੇ ਇਸ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।
ਫਰਹੀਨ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਿੰਧੂ ਜੋਏ
ਕਰੀਅਰ ਅਤੇ ਸਰਗਰਮੀ
2006 ਵਿੱਚ, ਜੋਏ ਨੇ ਪੁਥੁਪੱਲੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਕੇਰਲ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਓਮਨ ਚਾਂਡੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਖੱਬੇ ਜਮਹੂਰੀ ਮੋਰਚੇ (ਕੇਰਲਾ) ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਚੋਣ ਲੜੀ। ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤਹਿਤ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਨੂੰ "ਸਿੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨਿੱਜੀਕਰਨ ਵਿਰੁੱਧ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ UDF ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਤਾਕਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।" ਉਹ 19863 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਈ।
ਉਸਨੇ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 2009 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਕੇ.ਵੀ. ਥਾਮਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ। ਉਹ ਲਗਭਗ 11,000 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਈ।
ਸਾਂਝੀ
ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਅਤੇ ਬਰੋਟੇ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ
“ਸਾਂਝੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਇੱਕ ਇਸਤਰੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਕੁੜੀਆਂ ਚਿਉਕਣੀ ਮਿੱਟੀ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੋ ਕੇ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਧਰਤੀ ਤੇ ਬਣਾਉਂਦੀਆ ਹਨ। ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਕੱਚ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕੋਡੀਆ ਲਾਈਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਹਿਣੇ ਵੀ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਇਹ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਚੰਦ, ਸੂਰਜ, ਤਾਰੇ ਗਹਿਣੇ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾ ਨਰਾਤੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਘਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕੰਧ ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਗੋਹਾ ਮਿਟੀ ਥੱਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਸ ਉਪਰ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਤੇ ਤਾਰੇ ਵੀ ਚਿਪਕਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਇਸ ਉੱਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਪਰੋਲਾ ਫੇਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਕਲੀ ਦਰ ਦਿੰਦੀਆ ਹਨ। ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਉੱਤੇ ਗੋਟ ਵਾਲੀ ਲਾਲ ਚੁੰਨੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।”
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚੰਦਰ
ਜੀਵਨ
ਆਧੁਨਿਕ ਸਾਮਾਜਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਵਰਗਾਂ ਦਾ ਭੇਦ, ਜਨਤਾ ਦੀ ਆਰਥਕ ਦੁਰਦਸ਼ਾ, ਮਾਲਕਾਂ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀਪਤੀਆਂ ਦੀ ਲੁੱਟਮਾਰ ਵੇਖਕੇ ਉਸ ਦੀ ਕਲਮ ਜ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਜਨਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸੱਚਾ ਪ੍ਰੇਮ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਫ਼ਰਤ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨਾ ਹੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।
ਐਲਨ ਟੇਟ
ਗ਼ੁਜ਼ਰ  ਚੁੱਕੇ ਮਹਾਨ ਪੂਰਵਜਾਂ ਤੋਂ
ਲਈ ਚਲਦਾ ਹਲ।
ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਰਦਾ,
1.ਪੱਛਮੀ ਆਲੋਚਨਾ, ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਅਤੇ ਵਾਦ.ਡਾ.ਧਰਮ ਚੰਦ ਵਾਤਿਸ਼ 2.ਡਾ.ਧਰਮ ਚੰਦ ਵਾਤਿਸ਼. ਪੱਛਮੀ ਆਲੋਚਨਾ, ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਅਤੇ ਵਾਦ. 3.ਪੱਛਮੀ ਆਲੋਚਨਾ, ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਅਤੇ ਵਾਦ.ਡਾ.ਧਰਮ ਚੰਦ ਵਾਤਿਸ਼.
ਬੰਦਿਸ਼
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ
ਦ ਗੌਡਫ਼ਾਦਰ
ਬਾਹਰਲੇ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1972 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਫ਼ੀਆ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਬਹਾਰ ਦੱਤ
ਬਹਾਰ ਦੱਤ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਸੀ.ਐਨ.ਐਨ-ਆਈ.ਬੀ.ਐਨ. ਲਈ ਕਾਲਮ ਲੇਖਕ ਨਵੀਸ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਬਹਾਰ ਦੱਤ ਐਸ.ਪੀ. ਦੱਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾ ਦੱਤ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸਨੇ ਬਹਾਰ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਬਹਾਰ ਦੱਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੱਤਰਕਾਰ ਬਰਖਾ ਦੱਤ ਦੀ ਭੈਣ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ
1946
1946 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1940 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਮਾਰੀ 2020
ਸਿੱਖਿਆ
17 ਮਾਰਚ ਤੱਕ ਲੰਡਨ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਨੇ ਕਲਾਸਾਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਆਨਲਾਇਨ ਕਲਾਸਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਸਨ। 18 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਯੂਕੇ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਾਂਗ ਲੰਡਨ ਦੇ ਸਕੂਲ 20 ਮਾਰਚ ਤਕ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੇ।
ਰੋਮਨ ਪੋਲਾਂਸਕੀ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਪੋਲਾਂਸਕੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਬੁਲਾ ਕਾਟਜ਼-ਪਰਜ਼ੈਦਬੋਰਸਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਬੁੱਤਘਾੜਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਿਛਲਾ ਨਾਮ ਲੀਬਲਿੰਗ ਤੋਂ ਬਦਲ ਕੇ ਰੀਜ਼ਾਰਦ ਪੋਲਾਂਸਕੀ ਰੱਖ ਲਿਆ ਸੀ।
ਮਹਿਕ ਅਲੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਨਾਗਦਾਹਾ ਝੀਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਗਮਤੀ ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੇਪਾਲ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਅਮਨ ਧਾਲੀਵਾਲ
ਅਮਨ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ (ਜਨਮ: 24 ਜੁਲਾਈ 1986) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਐਕਸ਼ਨ ਨਾਇਕ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਮਾਨਸਾ, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਹੈ। ਹਰ ਭੂਮਿਕਾ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਦਲਵੀਆਂ ਦਿੱਖਾਂ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ  ਅਮਨ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ, ਪਾਲੀਵੁੱਡ, ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿਗ ਬ੍ਰਦਰ (ਬਾਲੀਵੁੱਡ, 2007), ਜੋਧਾ ਅਕਬਰ (ਬਾਲੀਵੁੱਡ, 2008), ਕੌਫੀ ਹਾਊਸ (ਬਾਲੀਵੁੱਡ, 2009), ਵਿਰਸਾ (ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ, (ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ, 2010), ਖਲੇਜਾ (ਤੇਲਗੂ, 2010), ਇੰਡੀਅਨ ਪੁਲਿਸ (ਤੇਲਗੂ, 2011) ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੇ ਰਾਂਝੇ (ਰਿਲਾਇੰਸ ਉਤਪਾਦ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ, 2012) ਲੈਦਰ ਲਾਈਫ (ਪੰਜਾਬੀ ਪੰਜਾਬੀ, ਇੰਗ)) "ਜੱਟ ਬੌਆਏਸ - ਪੁੱਤ ਜੱਟਾਂ ਦੇ"(ਪੰਜਾਬੀ) ਸਾਕਾ (ਸ਼ਹੀਦ) (ਪੰਜਾਬੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ)।
ਸ਼ੇਖ਼ ਜ਼ਾਇਦ ਮਸਜਿਦ
ਸ਼ੇਖ਼ ਜ਼ਾਇਦ ਮਸਜਿਦ (جامع الشيخ زايد الكبير), ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਅਬੂ ਧਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ﻿ਇਹ ਮਸਜਿਦ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਦਰ ਸ਼ੇਖ਼ ਜ਼ਾਇਦ ਬਿਨ ਸੁਲਤਾਨ ਅਲਨਹੀਆਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਤਕਮੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਬੜੀ ਮਸਜਿਦ ਹੈ। ਚਾਰੇ ਕੋਨਿਆਂ ਤੇ ਖੜੇ ਚਾਰ ਮਿਨਾਰ 351 ਫ਼ੁੱਟ ਉੱਚੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ 84 ਮਾਰਬਲ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਹਨ। ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਦਾ ਰਕਬਾ 180000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਰਬਲ ਅਤੇ ਪੱਚੀਕਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਦਾ ਨਿਹਾਇਤ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ 40 ਹਜ਼ਾਰ ਨਮਾਜ਼ੀ ਨਮਾਜ਼ ਅਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਰਕਜ਼ੀ ਹਾਲ ਵਿੱਚ 7 ਹਜ਼ਾਰ ਨਮਾਜ਼ੀਆਂ ਦੇ ਲਈ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਜਦ ਕਿ ਉੱਤਰ ਉਫ਼ ਵਿੱਚ ਦੋ ਛੋਟੇ ਹਾਲ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਪੰਦਰਾਂ ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਨਮਾਜ਼ ਅਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲ ਦੇ ਉਪਰ ਮਰਕਜ਼ੀ ਗੁੰਬਦ ਦਾ ਵਿਆਸ 106 ਫੁੱਟ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ 279 ਫ਼ੁੱਟ ਬੁਲੰਦ ਹੈ।
ਸੁਡਾਨ
ਸੁਡਾਨ (السودان, ਅਲ-ਸੁਦਾਨ), ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸੁਡਾਨ ਦਾ ਗਣਰਾਜ (جمهورية السودان, ਜਮਹੂਰੀਅਤ ਅਲ-ਸੁਦਾਨ) ਅਤੇ ਕਈ ਵੇਰ ਉੱਤਰੀ ਸੁਡਾਨ ਵੀ,  ਉੱਤਰੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਅਰਬ ਮੁਲਕ ਹੈ ਜਿਸਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮਿਸਰ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਲਾਲ ਸਾਗਰ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਇਰੀਤਰੀਆ ਅਤੇ ਇਥੋਪੀਆ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਦੱਖਣੀ ਸੁਡਾਨ, ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੱਧ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਗਣਰਾਜ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਚਾਡ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਲੀਬੀਆ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਨੀਲ ਦਰਿਆ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਅੱਧ-ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਨੀਲ ਘਾਟੀ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਵਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਪਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ। ਅਰਬਵਾਦ ਨੇ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਰਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਕਈ ਵੇਰ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਵਸ
ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਵਸ ( ਥੇਂਕਸ ਗਿਵਿੰਗ- ਡੇ ) ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ : Thanksgiving day ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਬਰਕਤ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਫ਼ਸਲ ਤਿਉਹਾਰ ( harvest festival ) ਹੈ। ਇਹ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੋਮਵਾਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਚੌਥੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਥਾਂਵਾ ਤੇ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਰਸ਼ਨਾ ਜਰਦੋਸ਼
ਦਰਸ਼ਨਾ ਜਰਦੋਸ਼ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਸੂਰਤ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਵਾਲੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।
ਪਾਲੀਓ ਕਾਠਮੰਡੂ ਝੀਲ
ਧਰਮ
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਝੀਲ ਨੂੰ ਮੰਜੂਸ਼੍ਰੀ ਬੋਧੀਸਤਵ ਨੇ ਘਾਟੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕਿਨਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਊਟਲੈਟ ਕੱਟ ਕੇ ਕੱਢਿਆ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਜੋ ਘਾਟੀ ਬਣੀ ਸੀ, ਉਹ ਉਪਜਾਊ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਖੇਤੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਬਣਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਘਾਟੀ ਵਧਦੀ ਗਈ, ਮੰਜੂਸ਼੍ਰੀ ਨੇ ਪਹਾੜੀ 'ਤੇ ਸਵਯੰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਵੈਯੰਭੂ ਮੰਦਰ ਸਥਿਤ ਹੈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਲੀਬਾਲ
ਕੋਰਟ ਦੇ ਮਾਪ
ਇੱਕ ਲਾਈਨ 3 ਮੀਟਰ (9.8 ਫੁੱਟ) ਅਤੇ ਨੈੱਟ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ "ਹਮਲਾ ਲਾਈਨ" ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਹ "3 ਮੀਟਰ" (ਜਾਂ "10 ਫੁੱਟ") ਲਾਈਨ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ "ਬੈਕ ਰੋਅ" ਅਤੇ "ਫਰੰਟ ਰੋ" ਖੇਤਰ (ਬੈਕ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਫਰੰਟ ਕੋਰਟ) ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲੇ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੇਠਲੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਖੇਤਰ "1" ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੇਵਾਦਾਰ ਖਿਡਾਰੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ।
ਕਬੀਲਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਕਬੀਲਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਔਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰਤੀਮਾਨ:-
ਕਬੀਲਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਅਸਤਿਤਵ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰਤੀਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਸਲਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਚੱਲੀਆਂ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ਉੱਪਰ ਵਾਪਰੇ ਕਾਤੀਕਾਰੀ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਕਰਕੇ ਔਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ। ਕਬੀਲਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਮਾਨ ਮੁੱਖ ਸਮਾਜ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਨ।ਇਸ ਵੱਖਰਤਾ ਨੂੰ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਹਾਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਬੰਧ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਬੀਲਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਓਨੀ ਦਮਨ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ, ਜਿੰਨੀ ਕਿ ਮੁੱਖ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ਾਨਾਬਦੋਸ਼ ਜੀਵਨ ਜਿਊਣ ਦੇ ਢੰਗ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਲਾਸ਼ਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਨਾਬਦੋਸ਼ ਜੀਵਨ ਜਿਊਣ ਕਰਕੇ ਕਬੀਲਾਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਉੱਪਰ ਮਰਦ ਸਮਾਜ ਦੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਔਰਤ ਰੋਜ਼ੀ -ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਦੇ ਕਬੀਲਾਈ ਢੰਗ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਕਬੀਲਾਈ ਔਰਤ ਕਬੀਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਿੱਤੇ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਰਾਬਰਤਾ ਵਾਲੀ ਹੋਂਦ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਕਿੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਆਪਣੀ ਗੋਣ ਜਾਂ ਬਰਾਬਰੀ ਵਾਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਉਂਦੀ, ਸਗੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਗਵਾਹ
ਇਕ ਗਵਾਹ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਦਾਲਤੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਬੂਤ ਸੁਣੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਗ੍ਰੈਂਡ ਜਿਊਰੀ ਜਾਂਚਾਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗਿਰਫਤਾਰੀ ਜਾਂ ਖੋਜ ਵਾਰੰਟ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਘੋਸ਼ਣਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਕੁਝ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬਿਆਨ ਵੀ ਸੁਣੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ ਅਤੇ ਉਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਇੱਕ ਅਰਦਲੀ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਕਿਸੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵਿੱਚ ਗਵਾਹ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਕਿਸੇ ਜੱਜ ਦੁਆਰਾ ਜਾਂ ਮੁਦਈ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਵਾਲੇ ਵਕੀਲ ਦੁਆਰਾ ਜਾਂ ਸਿਵਲ ਮੁਕੱਦਮਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਵਾਦੀ ਜਾਂ ਇਸਤਗਾਸਾ ਜਾਂ ਫੌਜਦਾਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ ਬਚਾਅ ਪੱਖ ਦੇ ਵਕੀਲ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਅਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਦੇ ਜੁਰਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਸੱਚ ਦੱਸਣ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ
ਕਈ ਪਹਿਲੂ ਗਵਾਹਾਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਹ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ, ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ (ਜਾਂ ਪਛਾਣੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, ਸੰਘੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਚੰਦਰ ਲੇਵੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵਿੱਚ ਅਲ ਸੈਲਵਾਡੋਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀ ਦੀ 2009 ਦੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਈ ਗਵਾਹਾਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ। 1860 ਅਤੇ 1870 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਖੌਤੀ "ਮਾਹਿਰ" ਗਵਾਹਾਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਆਮ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਫੇਰਿਆ।
ਬਾਲਮੁਕੰਦ
ਬਾਲਮੁਕੰਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਸਨ। ਸੰਨ 1912 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਲਾਰਡ ਹਾਰਡਿਗ ਬੰਬ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਅਮੀਰਚੰਦ, ਬਾਲਮੁਕੁੰਦ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਅਯੁੱਧਿਆ ਬਿਹਾਰੀ ਨੂੰ 8 ਮਈ 1915 ਨੂੰ ਹੀ ਫ਼ਾਂਸੀ ਉੱਤੇ ਲਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਗਲੇ ਦਿਨ 9 ਮਈ ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ਵਿੱਚ ਵਸੰਤ ਕੁਮਾਰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਹ ਗ਼ਦਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੋਢੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਭਾਈ ਪਰਮਾਨੰਦ ਦਾ ਚਚੇਰਾ ਭਰਾ ਸੀ।
ਅਵੀਚੀ
ਮੌਤ
2016 ਵਿਚ, ਅਵੀਚੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿਗੜ ਗਈ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਪੈਨਕ੍ਰੇਟਾਈਟਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ। ਉਸਨੇ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।  ਉਸਦੀ 28 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮਸਕਟ, ਓਮਾਨ ਵਿਖੇ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ 2018 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਲਾਵਨੀ
ਪਹਿਰਾਵਾ
ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਲਾਵਨੀ ਗਾਇਕੀ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਪਿੰਜਾਰਾ ਅਤੇ ਨਤਰੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਬਲਕਿ ਲਾਵਨੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।
ਮੋਨਿਕਾ (ਗਾਇਕਾ)
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਮੋਨਿਕਾ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ 1999 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਬੁਆਏਫਰੈਂਡ ਜਾਰਵਿਸ ਵੇਮਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ 'ਚ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੌਲੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੁਲਾਈ 2000 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਜੋੜਾ ਵੇਮਸ ਦੇ ਭਰਾ ਦੀ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ 1998 ਵਿੱਚ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਹਨ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੇਮਸ ਨੇ ਕਿਸੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਬੰਦੂਕ ਰੱਖ ਕੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ।
ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ
ਸਿਆਲਦਾਅ ਕਿਆਮ: 1878–1901
ਰਤਿੰਦਰਨਾਥ ਦੀ ਉਮਰ ਹੁਣ ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਜੋਗੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਟੈਗੋਰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਕੌੜੇ ਅਨੁਭਵ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਚਾਹੁਂਦੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਲੰਘਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ੧੯੦੧ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਨਿਕੇਤਨ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਖੋਲਣ ਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਸਕੂਲ ਜਿਹੜਾ ਫ਼ੈਕਟਰੀਨੁਮਾ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ’ਤੇ ਨਾ ਚਲਦਾ ਹੋਵੇ। ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦਾਖਿਲ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਜਿਹੜਾ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਨਾਲੋਂ ਤੋੜਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਇੱਕ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਸਕੂਲ ਜਿੱਥੇ ਬੱਚੇ ਸਿਰਫ਼ ਸਕੂਲ ਦੀ ਚਾਰ-ਦੀਵਾਰੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਮੁੱਚੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ’ਚੋ ਸਿਖਿਆ ਲੈ ਸਕਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਹਾਸਿਲ ਕਰਣ। ਇਹ ਸਕੂਲ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਸੁਫ਼ਨਿਆ ਦਾ ਸਕੂਲ ਸੀ। ਕੁੱਲ ਪੰਜ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਟੈਗੋਰ ਦਾ ਇਹ ਨਵਾਂ ਸਫ਼ਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਿਨ੍ਹਾ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਉਸਦਾ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਰਤਿੰਦਰਨਾਥ ਵੀ ਸੀ। ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਟੈਗੋਰ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਖੌਤੀ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਲੋਕ ਇਸ ਲਈ ਟੈਗੋਰ ਦਾ ਸਾਥ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦੇ ਰਹੇ ਕਿਉਂ ਕਿ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਵਿੱਚੋਂ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਗੁਰੂ-ਕੁੱਲ ਵਰਗੀ ਪੁਰਾਤਨਤਾ ਦੀ ਗੰਧ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਇਤਰਾਜ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਨੂੰ ਸਿਖਿਆ ਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣਾਉਣ ’ਤੇ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਤਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹਿਸਾ ਬ੍ਰਹਮ-ਸਮਾਜੀਆਂ ਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਨੇੜੇ ਸਨ। ਪਛਾਖੜੀ ਵਰਗ ਲਈ ਤਾਂ ਉਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਹੀ ਇਤਰਾਜ਼ ਯੋਗ ਸੀ। ਪੰਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਅਧਿਆਪਕ ਈਸਾਈ ਫ਼ਿਰਕੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਉੱਕ ਹੀ ਫ਼ਿਟ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੁੰਦੀ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ਿਸ਼ ਆਖਿਰਕਾਰ ਗੈਰ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਪੈਰ ਕਿਵੇਂ ਛੂਹ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ-ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਟੈਗੋਰ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਸਮਝੋਤੇ ਕਰਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਸਲਣ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਜਾਤ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਵਖਰੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਹਰਗਿਜ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਟੈਗੋਰ ਖੁਦ ਇਸ ਵਿਤਕਰੇ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਰਕਦੇ ਸਨ ਪਰ ਉਹ ਕਿਸੇ ’ਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਥੋਪਣਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾ ਦਾ ਯਕੀਨ ਸੀ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਦ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਖਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਦੇ ਦਖਲ ਦੇਣ ’ਤੇ ਅਤੀਤ ਦੀ ਇਸ ਰਹਿਂਦ-ਖੂਂਹਦ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।